వైశాల్యం

దారిమార్పు విస్తీర్ణం

వైశాల్యం (ఆంగ్లం:Area). ఒక సంవృత పటం ఆక్రమించే స్థల పరిమాణమును వైశాల్యం అందురు.
 ప్రమాణాలు 
 సి.జి.యస్ మానంలో ప్రమాణం : చదరపు సెంటీ మీటరు లేదా సెం.మీ2
 ఎం.కె.యస్ మానంలో ప్రమాణం : చదరపు మీటరు లేదా మీటరు2
 ఎఫ్.పి.యస్ మానంలో ప్రమాణం: చదరపు అడుగు లేదా అడుగు2
 భూమిని కొలిచే ప్రమాణాలు 
 సెంట్లు
 ఎకరాలు
 ఏర్లు
 హెక్టార్లు
 ప్రమాణాల మార్పులు 
మెట్రిక్ విధానంలో సాధారణంగా "ఏర్" లలో కొలుస్తారు.
1 ఏర్ = 100 చదరపు మీటర్లు

భూమిని కొలిచే విధానంలో సాధారణంగా హెక్టార్ లలో కొలుస్తారు.
1 హెక్టార్ = 100 ఏర్లు = 10,000 చదరపు మీటర్లు = 0.01 చదరపు కిలో మీటర్లు

భూమిని కొలిచే విధానంలో కొన్ని చోట్ల చదరపు యార్డు లలో కొలుస్తారు మరియు ఎకరా లలో కొలుస్తారు
1 ఎకరా = 4,840 చదరపు గజములు = 43,560 చదరపు అడుగులు
ఒక ఎకరా సుమారు హెక్టారులో 40% ఉండును.
పరమాణు వైశాల్యాలను కొలిచేటప్పుడు బార్న్ అనె ప్రమాణాలలో కొలుస్తారు.
1 బార్న్ = 10-28 చదరపు మీటర్లు

 వినియోగం 
అవసరం బట్టి, స్థల పరిమాణం బట్టి వివిధ రకాలుగా ప్రమాణాలను ఉపయోగిస్తారు.
 ఒక ధూళి రేణువు ఉపరితల వైశాల్యాన్ని చెప్పేటప్పుడు చదరపు ననానో మీటర్లు లలో చెబుతారు.
 ఒక ఇసుక రేణువు తల పరిమాణం కొలిచేటప్పుడు వైశాల్యాన్ని చదరపు మైక్రో మీటర్లు లలో కొలుస్తారు.
 ఒక చిన్న ఆకు పరిమాణం కొలిచేటప్పుడు వైశాల్యాన్ని చదరపు మిల్లీ మీటర్లలో కొలుస్తారు.
 ఒక పెద్ద ఆకు పరిమాణం కలిగిన వస్తువు వైశాల్యాన్ని చదరపు సెంటి మీటర్లలో కొలుస్తారు.
 ఒక గది నేల వైశాల్యాన్ని చదరపు మీటర్లు, లేదా చదరపు అడుగు లలో కొలుస్తారు.
 ఒక జిల్లా లేదా రాష్ట్ర భూవైశాల్యం చెప్పేటప్పుడు చదరపు కిలో మీటర్లలో కొలుస్తారు.
 భవన నిర్మాణ కార్మికులు వారు,టైల్స్ ఫ్లోరింగ్ చేసే వారు ఎఫ్.పి.యస్ మానంలో చదరపు ఆడుగు లలో వారు చేసే పనిని లెక్కిస్తారు.
 ఉపయోగాలు 
 వివిధ దేశాల వైశాల్యములు తెలియడం వలన జనసాంద్రత ను లెక్కించటంలో ఉపయోగపడుతుంది.
 యింటి స్థలం కొలిచేటప్పుడు ఉపయోగపడుతుంది.
 మన భవనంలో గదుల లో నేలకు టైల్స్ ఫ్లోరింగ్ చెసేటప్పుడు ఎన్ని టైల్స్ పడతాయో లెక్కించటానికి ఉపయోగపడుతుంది.
 వివిధ ఆకారాల వైశాల్యమునకు గల సూత్రాలు 
 క్రమసంఖ్య ఆకారం పేరు వైశాల్యం నకు సూత్రము పదాల వివరణ 1 త్రిభుజం ½ bh b=త్రిభుజ భూమిh=ఎత్తు 2 చతుర్భుజం ½ d(h1.h2) h1మరియు h2లు కర్ణంనుండి ఎత్తులుd=కర్ణం 3  సమలంబ చతుర్భుజం(ట్రెపీజియం) ½ h(a+b) a,b లు సమాంతర భుజాల పొడవులు  h= ఎత్తు. 4 సమాంతర చతుర్భుజం b.h b=భూమిh=ఎత్తు 5 దీర్ఘచతురస్రము l.b l=పొదవుb=వెడల్పు 6 సమచతుర్భుజం(రాంబస్) ½ d1.d2 d1,d2 లు కర్ణాలు 7 చతురస్రం S2 S=చతురస్ర భుజము 8 వృత్తము πr2 r= వృత్త వ్యాసార్థం 9 సమఘనం ప్రక్కతల వైశాల్యం 4.S2 S=సమఘన భుజము 10 సమఘన సంపూర్ణతల వైశల్యం 6.S2 S=సమఘన భుజము 11 దీర్ఘఘన ప్రక్కతల వైశాల్యం 2h(l+b) h= ఎత్తు, l,b లు నేల పొడవు,వెడల్పులు 12 దీర్ఘ ఘన సంపూర్ణతల వైశాల్యం 2(l.h + b.h + l.h) l,b,h లు పొడవు, వెడల్పు మరియు ఎత్తులు 13 గోళం ఉపరితల వైశాల్యం 4.πr2 r= గోళ వ్యాసార్థం 

 అక్రమాకార వస్తువు వైశాల్యం కనుగొనుట 

వర్గం:గణిత శాస్త్రము