నోబెల్ బహుమతి గ్రహీతలు

270x270px|2012 నోబెల్ గ్రహీతలు – ఆల్విన్ E. రోత్, బ్రియాన్ కోబిల్కా, రాబర్ట్ J. లెఫ్‌కోవిట్జ్, డేవిడ్ J. వైన్‌ల్యాండ్, సెర్జ్ హరోచే – వేడుకలో తీసిన చిత్రం|alt=2012 నోబెల్ గ్రహీతలు – ఆల్విన్ E. రోత్, బ్రియాన్ కోబిల్కా, రాబర్ట్ J. లెఫ్‌కోవిట్జ్, డేవిడ్ J. వైన్‌ల్యాండ్, సెర్జ్ హరోచే – వేడుకలో తీసిన చిత్రం|thumb

నోబెల్ బహుమతులు (రాయల్ స్వీడిష్ అకాడమీ ఆఫ్ సైన్సెస్, స్వీడిష్ అకాడమీ, కరోలిన్స్కా ఇన్స్టిట్యూట్ , నార్వేజియన్ నోబెల్ కమిటీ ప్రతి సంవత్సరం రసాయన శాస్త్రం, భౌతిక శాస్త్రం, సాహిత్యం,శాంతి,శరీరధర్మ శాస్త్రం లేదా వైద్య రంగాలలో విశేష కృషి చేసిన వ్యక్తులుకు,సంస్థలకు ప్రదానం చేస్తాయి. ఆ రంగాలలో నోబెల్ బహుమతులు ఇచ్చే సంప్రదాయం 1895 ఆల్ఫ్రెడ్ నోబెల్ వీలునామా ద్వారా ఏర్పడింది. వీలునామాలో ఈ అవార్డుల ఎంపిక నోబెల్ ఫౌండేషన్ నిర్వహించాలని నిర్దేశించింది. ఆల్ఫ్రెడ్ నోబెల్ జ్ఞాపకార్థం అదనపు బహుమతిని 1968లో స్వెరిజెస్ రిక్స్‌బ్యాంక్ (స్వీడన్ సెంట్రల్ బ్యాంక్ ) ఆర్థిక రంగంలో విశిష్ట సేవలందించినందుకు ఏర్పాటు చేసింది. ప్రతి, నోబెలిస్టుకు లేదా గ్రహీతకు, బంగారు పతకం,అర్హత ధృవపత్రం నోబెల్ ఫౌండేషన్ ద్వారా నిర్ణయించబడే నగదు మొత్తంతో అందుకుంటారు. 

 బహుమతి 
thumb|ఎమిల్ అడాల్ఫ్ బెహ్రింగ్ (15 మార్చి 1854 - 31 మార్చి 1917), జర్మన్ ఫిజియాలజిస్ట్, 1901 లో ఫిజియాలజీ లేదా మెడిసిన్ నోబెల్ బహుమతి అందుకున్నాడు,|389x389px
ప్రతి బహుమతిని ప్రత్యేక కమిటీ ప్రదానం చేస్తుంది. రాయల్ స్వీడిష్ అకాడమీ ఆఫ్ సైన్సెస్ ఫిజిక్స్, కెమిస్ట్రీ, ఎకనామిక్స్‌లో బహుమతులను ప్రదానం చేస్తుంది. కరోలిన్‌స్కా ఇన్‌స్టిట్యూట్, ఫిజియాలజీ లేదా మెడిసిన్‌లో బహుమతిని ప్రదానం చేస్తుంది. నార్వేజియన్ నోబెల్ కమిటీ, శాంతి బహుమతిని ప్రదానం చేస్తుంది.  ప్రతి గ్రహీత పతకం, అధికార పత్రంతోపాటు, ప్రతి సంవత్సరం మారుతూ ఉండే నగదు పురస్కారం అందుకుంటారు.  1901లో, మొదటి నోబెల్ బహుమతుల గ్రహీతలకు 150,782 స్వీడిష్ క్రోన్ ఇవ్వబడింది.ఇది 2017 డిసెంబరులో 8,402,670 Sస్వీడిష్ క్రోన్ కు సమానం. 2017లో, గ్రహీతలకు 9,000,000 స్వీడిష్ క్రోన్ బహుమతిని అందించారు.  నోబెల్ వర్ధంతి డిసెంబరు 10న స్టాక్‌హోమ్‌లో జరిగే వార్షిక వేడుకలో ఈ అవార్డులను అందజేస్తారు. 

బాహ్య సంఘటనలు లేదా ఎంపిక కొరత కారణంగా నోబెల్ బహుమతిని అందించని సంవత్సరాల్లో,బహుమతి డబ్బు సంబంధిత బహుమతికి కేటాయించిన నిధులకు తిరిగి ఇవ్వబడుతుంది.  రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం కారణంగా 1940, 1942 మధ్య నోబెల్ బహుమతిని ఇవ్వలేదు. 

 గ్రహీతలు 
1901 నుండి 2017 మధ్య, నోబెల్ బహుమతులు, ఆర్థిక శాస్త్రాలలో నోబెల్ మెమోరియల్ బహుమతి 923 మంది వ్యక్తులు, సంస్థలకు 585 సార్లు అందించబడ్డాయి. కొందరికి ఒకటి కంటే ఎక్కువసార్లు నోబెల్ బహుమతి లభించడంతో, ఇది మొత్తం 892 మంది గ్రహీతలకు వారిలో 844 మంది పురుషులు, 48 మంది మహిళలు, 24 సంస్థలుకు అందజేయబడింది.[8] నోబెల్ బహుమతిని స్వీకరించడానికి ఆరుగురు నోబెల్ గ్రహీతలను వారి ప్రభుత్వాలు అనుమతించలేదు. అడాల్ఫ్ హిట్లర్, నలుగురు జర్మన్లు, రిచర్డ్ కుహ్న్ (కెమిస్ట్రీ, 1938), అడాల్ఫ్ బుటెనాండ్ట్ (కెమిస్ట్రీ, 1939), గెర్హార్డ్ డొమాగ్క్ (ఫిజియాలజీ లేదా మెడిసిన్, 1939), కార్ల్ వాన్ ఒసియెట్జ్కీ (శాంతి, 1936) వారిని నోబెల్‌ను అందుకోవటానికి అంగీకరించకుండా నిషేధించారు. లియు జియాబో నోబెల్ బహుమతిని (శాంతి, 2010) [9] స్వీకరించకుండా చైనా ప్రభుత్వం నిషేధించింది.  సోవియట్ యూనియన్ ప్రభుత్వం బోరిస్ పాస్టర్నాక్ (సాహిత్యం, 1958) అతని అవార్డును తిరస్కరించాలని ఒత్తిడి చేసింది. లియు జియాబో, కార్ల్ వాన్ ఒసిట్జ్కీ , ఆంగ్ సాన్ సూకీ  వారు అందరూ జైలులో లేదా నిర్బంధంలో ఉన్నప్పుడు నోబెల్ బహుమతిని పొందారు.[10] ఇద్దరు నోబెల్ గ్రహీతలు, జీన్-పాల్ సార్త్రే (సాహిత్యం, 1964), ఫాన్ ఖాయ్  (శాంతి, 1973), అవార్డును తిరస్కరించాడు.అన్ని అధికారిక గౌరవాలను తిరస్కరించినందున సార్త్రే అవార్డును తిరస్కరించాడు. ఆ సమయంలో వియత్నాం ఉన్న పరిస్థితుల కారణంగా థో అవార్డును తిరస్కరించాడు.

ఏడుగురు గ్రహీతలు ఒకటి కంటే ఎక్కువ బహుమతులు పొందారు.ఈ ఏడుగురిలో, అంతర్జాతీయ రెడ్‌క్రాస్ కమిటీ నోబెల్ శాంతి బహుమతిని మూడు సార్లు అందుకుంది. ఇది మిగతా వాటి కంటే ఎక్కువ.[11] యు.ఎన్.హెచ్.సి.ఆర్. రెండుసార్లు నోబెల్ శాంతి బహుమతిని అందుకుంది. ఫిజిక్స్‌లో నోబెల్ బహుమతిని జాన్ బార్డీన్‌కు రెండుసార్లు అందించారు. అలాగే రసాయన శాస్త్రంలో ఫ్రెడరిక్ సాంగర్, కార్ల్ బారీ షార్ప్‌లెస్‌లకు నోబెల్ బహుమతి లభించింది. ఇద్దరు గ్రహీతలు రెండుసార్లు అవార్డులు పొందారు. కానీ ఒకే రంగంలో కాదు. మేరీ క్యూరీ (భౌతికశాస్త్రం, రసాయన శాస్త్రం), లైనస్ పాలింగ్ (కెమిస్ట్రీ , శాంతి). 892 మంది నోబెల్ గ్రహీతలలో 48 మంది మహిళలు ఉన్నారు. నోబెల్ బహుమతిని పొందిన మొదటి మహిళ మేరీ క్యూరీ, ఆమె 1903లో భౌతిక శాస్త్రంలో నోబెల్ బహుమతిని అందుకుంది.[12] ఆమె రెండు నోబెల్ బహుమతులు పొందిన మొదటి వ్యక్తి , రెండవ పురస్కారం రసాయన శాస్త్రంలో నోబెల్ బహుమతి 1911లో ఇవ్వబడింది.[11]

నోబెల్ బహుమతి గ్రహీతలు జాబితా
సంవత్సరంభౌతిక శాస్త్రంరసాయన శాస్త్రంశరీరధర్మ శాస్త్రంలేదా వైద్యశాస్త్రంసాహిత్యంశాంతిఆర్థిక శాస్త్రం 1901Röntgenvan 't Hoff ఎమిల్ వాన్ బెరింగ్Prudhomme హెన్రీ డ్యూనాంట్;ఫ్రెడరిక్ పాసీ — 1902Zeeman  ఎమిల్ ఫిషర్ రొనాల్డ్ రాస్MommsenDucommun;ఆల్బర్ట్ గోబాట్ — 1903హెన్రీ బెకరెల్;పియరీ క్యూరీ;మేరీ క్యూరీArrheniusFinsenBjørnsonరాండాల్ క్రేమర్ — 1904 లార్డ్ రేలీగ్ విలియమ్ రామ్సే, జాన్ విలియం స్ట్రట్ ఇవాన్ పావ్ లోవ్Echegaray పరస్పరమైన ధర్మము సంస్థానం — 1905 ఫిలిప్ లెనార్డ్ అడాల్ఫ్ వాన్ బేయర్ రాబర్ట్ కోచ్Sienkiewiczvon Suttner — 1906 జె.జె.థామ్సన్ హెన్రీ మొయిసన్ కెమిలో గాల్గీ;సాన్ టియాగో రామన్ వై కహాల్]]Carducci థియోడార్ రూజ్ వెల్ట్ — 1907 ఆల్బర్ట్ ఎ.మైఖేల్సన్ ఎడ్వర్డ్ బుక్నర్ చార్లెస్ లూయీ ఆల్ఫోన్స్ లావెరన్ రడ్యార్డ్ కిప్లింగ్Moneta — 1908Lippmann ఎర్నెస్ట్ రూథర్ ఫోర్డ్Mechnikov;పాల్ ఎర్లిష్Eucken;Fredrik|BajerArnoldson;Fredrik|Bajer — 1909Braun;Guglielmo|MarconiOstwaldKocher సెల్మా లాగర్‌లోఫ్Beernaert;Paul-Henri-Benjamin|d'Estournelles de Constant — 1910van der WaalsWallachKosselHeyse అంతర్జాతీయ శాంతి బ్యూరో — 1911Wien మేరీ క్యూరీGullstrandMaeterlinckAsser;Alfred Hermann|Fried — 1912DalénGrignard;Paul|Sabatier|Paul Sabatier (chemist)CarrelHauptmannRoot — 1913Onnes ఆల్ఫ్రెడ్ వెర్నర్Richet రవీంద్రనాథ్ ఠాగూర్La Fontaine — 1914von LaueRichards రాబర్ట్ బారనీ None None — 1915Bragg;William Lawrence|BraggWillstätter NoneRolland None — 1916 None None Nonevon Heidenstam None — 1917Barkla None NoneGjellerup;Henrik|Pontoppidan International Committee of the Red Cross — 1918 మాక్స్ ప్లాంక్ ఫ్రిట్జ్ హేబర్ None None None — 1919Stark NoneBordetSpitteler ఉడ్రో విల్సన్ — 1920GuillaumeNernstKroghHamsunBourgeois — 1921 ఆల్బర్ట్ ఐన్ స్టీన్Soddy NoneFranceBranting;Christian Lous|Lange — 1922 నీల్స్ బోర్AstonHill;Otto Fritz|MeyerhofBenaventeNansen — 1923MillikanPregl ఫ్రెడ్రిక్ బాంటింగ్;జాన్ జేమ్స్ రిచర్డ్ మెక్లియాడ్ విలియం బట్లర్ ఈట్స్ None — 1924Siegbahn NoneEinthovenReymont None — 1925Franck;Gustav|HertzZsigmondy None జార్జి బెర్నాడ్ షాDawes — 1926Perrin థియోడార్ స్వెడ్ బెర్గ్FibigerDeleddaBriand;Gustav|Stresemann — 1927WilsonWielandWagner-JaureggBergsonBuisson;Ludwig|Quidde — 1928RichardsonWindaus చార్లెస్ నికోలెUndset None — 1929de BroglieHarden;Hans|von Euler-ChelpinEijkman;Frederick Gowland|HopkinsMann ఫ్రాంక్ బి.కెల్లాగ్ — 1930 సి.వి.రామన్ హాన్స్ ఫిషర్ కార్ల్ లాండ్ స్టీనర్LewisSöderblom — 1931 NoneBergiusWarburgKarlfeldtAddams;Nicholas Murray|Butler — 1932HeisenbergLangmuirSherrington;Edgar Douglas|Adrian|Edgar Adrian, 1st Baron AdrianGalsworthy None — 1933Schrödinger;Paul A.M.|Dirac None థామస్ హంట్ మోర్గన్Bunin నార్మన్ ఏంజెల్ — 1934 NoneUreyWhipple;George|Minot;విలియం పి.మర్ఫీPirandelloHenderson — 1935 జేమ్స్ చాడ్విక్ ఫ్రెడెరిక్ జూలియట్;ఐరీన్ జూలియట్ క్యూరీSpemann Nonevon Ossietzky — 1936Hess;Carl D.|AndersonDebyeDale;Otto|LoewiO'NeillLamas — 1937Davisson;George Paget|ThomsonHaworth|Walter Norman Haworth;Paul|KarrerSzent-Györgyidu GardChelwood, Viscount|Robert Cecil, 1st Viscount Cecil of Chelwood — 1938FermiKuhnHeymansBuck Nansen International Office For Refugees — 1939LawrenceButenandt;Lavoslav|Ružička|Leopold RuzickaDomagkSillanpää None — 1940 None None  None  None None — 1941 None  None None  None None — 1942 None  None None  None None — 1943Sternde HevesyDam;Edward Adelbert|Doisy None None — 1944RabiHahnErlanger;Herbert Spencer|GasserJensen International Committee of the Red Cross — 1945PauliVirtanenChain;Howard Walter|Florey|Howard Florey, Baron Florey గబ్రియేలా మిస్ట్రాల్Hull — 1946BridgmanSumner;John Howard|Northrop;Wendell Meredith|StanleyMullerHesseBalch;John|Mott — 1947AppletonRobinson|Robert Robinson (scientist)Cori;Gerty Theresa|Cori;Bernardo|HoussayGide Friends Service Council;American Friends Service Committee — 1948BlackettTiseliusMüllerEliot None — 1949YukawaGiauqueHess;António Egas|MonizFaulknerOrr|John Boyd Orr, 1st Baron Boyd-Orr — 1950PowellDiels;Kurt|AlderHench;Edward Calvin|Kendall;Tadeus|ReichsteinRussellBunche — 1951Cockcroft;Ernest T.S.|WaltonMcMillan;Glenn T.|SeaborgTheilerLagerkvistJouhaux — 1952Bloch;E. M.|PurcellMartin;Richard Laurence Millington|SyngeWaksmanMauriacSchweitzer — 1953ZernikeStaudingerKrebs;Fritz Albert|LipmannChurchillMarshall — 1954Born;Walther|Botheలైనస్ పౌలింగ్Enders;Frederick Chapman|Robbins;Thomas Huckle|Weller ఎర్నెస్ట్ హెమింగ్‌వే United Nations High Commissioner for Refugees — 1955Lamb;Polykarp|Kuschdu VigneaudTheorellLaxness None — 1956Bardeen;Walter H.|Brattain;William B.|ShockleyHinshelwood;Nikolay Nikolaevich|SemenovCournand;Werner|Forssmann;Dickinson W.|RichardsJiménez None — 1957Yang;Tsung-Dao|LeeTodd|Alexander R. Todd, Baron ToddBovetCamusPearson — 1958Cherenkov;Il´ja M.|Frank;Igor Y.|TammSangerBeadle;Edward Lawrie|Tatum;Joshua|LederbergPasternakPire|Dominique Pire — 1959Segrè;Owen|ChamberlainHeyrovský Kornberg;Severo|OchoaQuasimodoNoel-Baker|Philip Noel-Baker, Baron Noel-Baker — 1960GlaserLibbyBurnet;Peter|MedawarPerseLutuli — 1961Hofstadter;Rudolf|MössbauerCalvinvon BékésyAndrićHammarskjöld — 1962LandauPerutz;John|KendrewCrick;James D.|Watson;Maurice|WilkinsSteinbeck లైనస్ పౌలింగ్ — 1963Wigner;Maria|Goeppert-Mayer;J. Hans D.|JensenZiegler;Giulio|NattaEccles;Alan Lloyd|Hodgkin;Andrew|HuxleySeferis International Committee of the Red Cross;League of Red Cross societies — 1964Townes;Nicolay G.|Basov;Aleksandr M.|ProkhorovHodgkinBloch|Konrad Bloch;Feodor Felix Konrad|Lynen జీన్-పాల్ సార్ట్రే   మార్టిన్ లూథర్ కింగ్ — 1965Tomonaga;Julian|Schwinger;Richard P.|FeynmanWoodwardJacob;André Michel|Lwoff;Jacques|MonodSholokhov యునిసెఫ్ — 1966KastlerMullikenRous;Charles Brenton|HugginsAgnon;Nelly|Sachs None — 1967BetheEigen;Ronald George Wreyford|Norrish;George|PorterGranit;Haldan Keffer|Hartline;George|WaldAsturias None — 1968AlvarezOnsagerHolley;Har Gobind|Khorana;Marshall Warren|NirenbergKawabataCassin — 1969Gell-MannBarton;Odd|HasselDelbrück;Alfred|Hershey;Salvador|LuriaBeckett International Labour OrganizationFrisch;Jan|Tinbergen 1970Alfvén;Louis|NéelLeloirAxelrod;Ulf|von Euler;Bernard|KatzSolzhenitsynBorlaugSamuelson 1971GaborHerzbergSutherland, Jr. పాబ్లో నెరుడాBrandtKuznets 1972Bardeen;Leon Neil|Cooper;Robert|SchriefferAnfinsen;Stanford|Moore;William Howard|SteinPorterBöll NoneHicks;Kenneth|Arrow 1973Esaki;Ivar|Giaever;Brian D.|JosephsonFischer;Geoffrey|Wilkinsonvon Frisch;Konrad|Lorenz;Nikolaas|Tinbergen పాట్రిక్ వైట్Thọ|Le Duc ThoLeontief 1974Ryle;Antony|Hewish పాల్ ఫ్లోరీClaude;Christian|de Duve;George Emil|PaladeJohnson;Harry|MartinsonMacBride;Eisaku|SatōMyrdal;Friedrich|Hayek 1975Bohr;Ben R.|Mottelson;James|RainwaterCornforth;Vladimir|PrelogDulbecco;Howard Martin|TeminMontale ఆండ్రీ సఖరావ్Kantorovich;Tjalling|Koopmans 1976Richter;Samuel C.C.|TingLipscombBlumberg;Daniel Carleton|GajdusekBellowWilliams|Betty Williams (Nobel laureate);Mairead|CorriganFriedman 1977Anderson;Sir Nevill F.|Mott;John H.|van VleckPrigogineGuillemin;Andrew|Schally;Rosalyn Sussman|YalowAleixandre ఆమ్నెస్టీ ఇంటర్నేషనల్Ohlin;James|Meade 1978Kapitsa;Arno|Penzias;Robert Woodrow|WilsonMitchellArber;Daniel|Nathans;Hamilton O.|SmithSingerBegin  హెర్బర్ట్ సైమన్ 1979Glashow;Abdus|Salam;Steven|WeinbergBrown;Georg|WittigCormack;Godfrey|HounsfieldElytis మదర్ తెరెసాSchultz;Arthur|Lewis|Arthur Lewis (economist) 1980Cronin;Val|FitchBerg;Walter|Gilbert;Frederick|SangerBenacerraf;Jean|Dausset;George Davis|SnellMiłoszEsquivelKlein 1981Bloembergen;Arthur L.|Schawlow;Kai M.|SiegbahnFukui;Roald|HoffmannSperry;David H.|Hubel;Torsten N.|WieselCanetti United Nations High Commissioner for RefugeesTobin 1982WilsonKlugBergström;Bengt I.|Samuelsson;John Robert|VaneMárquezMyrdal;Alfonso García|RoblesStigler 1983Chandrasekhar;William A.|FowlerTaubeMcClintockGolding లెఖ్ వలీసDebreu 1984Rubbia;Simon|van der MeerMerrifieldJerne;Georges J. F.|Köhler;César|MilsteinSeifertTutuStone 1985von KlitzingHauptman;Jerome|KarleBrown;Joseph L.|GoldsteinSimon International Physicians for the Prevention of Nuclear WarModigliani 1986Ruska;Gerd|Binnig;Heinrich|RohrerHerschbach;Yuan T.|Lee;John C.|PolanyiCohen|Stanley Cohen (biochemist);Rita|Levi-MontalciniSoyinkaWieselBuchanan 1987Bednorz;K. Alex|MüllerCram;Jean-Marie|Lehn;Charles J.|PedersenTonegawaBrodskyAriasSolow 1988Schwartz;Jack|SteinbergerDeisenhofer;Robert|Huber;Hartmut|MichelBlack;జర్‌ట్రూడ్ బేలే ఎలియన్;George H.|HitchingsMahfouz United Nations Peace-Keeping ForcesAllais 1989Ramsey;Hans G.|Dehmelt;Wolfgang|PaulAltman;Thomas|CechBishop;Harold E.|VarmusCelaGyatso, the 14th Dalai LamaHaavelmo 1990Friedman;Henry W.|Kendall;Richard E.|TaylorCoreyMurray;E. Donnall|ThomasPazGorbachevMarkowitz;Merton|Miller;William Forsyth|Sharpe 1991de GennesErnstNeher;Bert|Sakmann నాడైన్ గార్డిమర్Suu Kyi Coase 1992CharpakMarcusFischer;Edwin G.|KrebsWalcottMenchúBecker 1993Hulse;Joseph H.|Taylor, Jr.Mullis;Michael|Smith|Michael Smith (chemist)Roberts;Phillip Allen|SharpMorrisonde KlerkFogel;Douglass|North 1994Brockhouse;Clifford G.|ShullOlahGilman;Martin|RodbellOeArafat;Shimon|Peres;Yitzhak|Rabin Harsanyi;జాన్ ఫోర్బెస్ నాష్;Reinhard|Selten 1995Perl;Frederick|ReinesCrutzen;Mario J.|Molina;Frank Sherwood|RowlandLewis;Christiane|Nüsslein-Volhard;Eric F.|WieschausHeaneyRotblat;Pugwash Conferences on Science and World AffairsLucas, Jr. 1996Lee;Douglas D.|Osheroff;Robert Coleman|RichardsonCurl Jr.|Robert Curl;Harold|Kroto;Richard|SmalleyDoherty;Rolf M.|Zinkernagel విస్లావా సింబోర్స్‌కాBelo;José|Ramos-HortaMirrlees;William|Vickrey 1997Chu;Claude|Cohen-Tannoudji;William D.|PhillipsBoyer;John E.|Walker;Jens Christian|SkouPrusinerFoWilliamsMerton;Myron|Scholes 1998Laughlin;Horst L.|Störmer;Daniel C.|TsuiKohn;John|PopleFurchgott;Louis J.|Ignarro;Ferid|MuradSaramagoHume;David|Trimble|David Trimble, Baron Trimble అమర్త్యా సేన్ 1999Hooft;Martinus J.G.|VeltmanZewail BlobelGrass Médecins Sans FrontièresMundell 2000Alferov;Herbert|Kroemer;Jack|KilbyHeeger;Alan|MacDiarmid;Hideki|ShirakawaCarlsson;Paul|Greengard;Eric|KandelXingjianJungHeckman;Daniel|McFadden 2001Cornell;Wolfgang|Ketterle;Carl E.|WiemanKnowles;Ryoji|Noyori;Karl Barry|SharplessHartwell;Tim|Hunt;Paul|NurseNaipaul ఐక్యరాజ్య సమితి;కోఫీ అన్నన్Akerlof;Michael|Spence;Joseph E.|Stiglitz 2002Davis, Jr.;Masatoshi|Koshiba;Riccardo|GiacconiFenn;Koichi|Tanaka;Kurt|WüthrichBrenner;H. Robert|Horvitz;John E.|SulstonKertész జిమ్మీ కార్టర్Kahneman;Vernon L.|Smith 2003Abrikosov;Vitaly L.|Ginzburg;Anthony J.|LeggettAgre;Roderick|MacKinnonLauterbur;Peter|MansfieldCoetzeeEbadiEngle;Clive|Granger 2004Gross;H. David|Politzer;Frank|WilczekCiechanover;Avram|Hershko;ఇర్విన్ రోజ్Axel;Linda B.|BuckJelinekMaathaiKydland;Edward C.|Prescott 2005Glauber;John L.|Hall;Theodor W.|HänschChauvin;Robert H.|Grubbs;Richard R.|SchrockMarshall;Robin|WarrenPinterElBaradeiAumann;Thomas|Schelling 2006Mather;George F.|SmootKornbergFire;Craig|MelloPamukYunus;Grameen BankPhelps 2007Fert;Peter|GrünbergErtlCapecchi;Martin|Evans;Oliver|SmithiesLessingGoreHurwicz;Eric|Maskin;Roger|Myerson 2008Nambu;Makoto|Kobayashi|Makoto Kobayashi (physicist);Toshihide|MaskawaShimomura;Martin|Chalfie;Roger Y.|Tsienzur Hausen;Françoise|Barré-Sinoussi;Luc|MontagnierLe ClézioAhtisaariKrugman 2009Kao;Willard S.|Boyle|Willard Boyle;George E.|SmithRamakrishnan;Thomas A.|Steitz;Ada|YonathBlackburn;Carol W.|Greider;Jack W.|SzostakMüllerObamaOstrom;Oliver E.|Williamson 2010Geim|Andre Geim;Konstantin|Novoselov|Konstantin NovoselovHeck|Richard F. Heck;Ei-ichi|Negishi|Ei-ichi Negishi;Akira|Suzuki|Akira Suzuki (chemist)EdwardsVargas Llosaలియు జియాబాDiamond|Peter Diamond;Dale T. |Mortensen;Christopher A. |Pissarides 2011Perlmutter;Adam G.|Riess|Adam Riess;Brian|SchmidtShechtmanBeutler;Jules A.|Hoffmann;Ralph M. |SteinmanTranströmerSirleaf;Leymah|Gbowee;Tawakel|KarmanSargent;Christopher A.|Sims 2012Haroche; David |J. WinelandKobilka|Brian Kobilka; Robert J.|Lefkowitz|Robert LefkowitzGurdon|John Gurdon; Shinya|YamanakaYanUnionRoth; Lloyd S.|Shapley|Lloyd Shapley 2013Englert;Peter W.|Higgs|Peter HiggsKarplus;Michael|Levitt;Arieh|Warshel Rothman|James Rothman; Randy W.|Schekman; Thomas C.|SüdhofMunrofor the Prohibition of Chemical Weapons|Organisation for the Prohibition of Chemical WeaponsFama|Eugene Fama;Lars Peter|Hansen;Robert J.|Shiller|Robert Shiller 2014Akasaki; Hiroshi|Amano; Shuji|NakamuraBetzig; Stefan|Hell; William|MoernerO'Keefe|John O'Keefe (neuroscientist); May-Britt|Moser; Edvard |MoserModianoSatyarthi;  Malala|Yousafzaiజీన్ టిరోల్ 2015Kajita|Takaaki Kajita; Arthur B.|McDonaldLindahl;  Paul L.|Modrich|Paul Modrich; Aziz|SancarCampbell|William C. Campbell (scientist); Satoshi|Ōmura; Tu|YouyouAlexievichNational Dialogue Quartet|Tunisian National Dialogue QuartetDeaton 2016J. Thouless; Duncan|Haldane; John M.|KosterlitzSauvage; Fraser|Stoddart; Ben|FeringaOhsumiDylanSantosHart|Oliver Hart (economist); Bengt R.|Holmström 2017రైనర్ వీస్ ; బారీ బారిష్;  కిప్ థోర్న్జాక్వెన్ డుబోషే; జోయాకిమ్‌ ఫ్రాంక్; రిచర్డ్ హెండర్సన్జెఫ్రీ సి.హాల్; మైకేల్ రోస్‌బాష్; మైకేల్ డబ్ల్యూ.యంగ్కజువో ఇషిగురో అణ్వస్త్రాల నిర్మూలనకు అంతర్జాతీయ ఉద్యమం (ఐకెన్) సంస్థరిచర్డ్ థేలర్ 2021సుకురో మనాబె ; క్లాస్ హాజల్ మాన్;  జార్జియో పారసి 

 మూలాలు 
వర్గం:నోబెల్ బహుమతి
వర్గం:నోబెల్ బహుమతి గ్రహీతలు

 వెలుపలి లంకెలు