కాకర్ల (అర్ధవీడు)

కాకర్ల ప్రకాశం జిల్లా, అర్థవీడు మండలం లోని గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన అర్థవీడు నుండి 22 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన మార్కాపురం నుండి 36 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 1240 ఇళ్లతో, 4625 జనాభాతో 4431 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 2298, ఆడవారి సంఖ్య 2327. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 804 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 8. గ్రామ జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 590872.పిన్ కోడ్: 523333.
 విద్యా సౌకర్యాలు 
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు నాలుగు, ప్రైవేటు ప్రాథమిక పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాలలు రెండు, ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి. సమీప బాలబడి కంభంలో ఉంది.సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల కంభంలోను, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల మార్కాపురంలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల నంద్యాలలోను, మేనేజిమెంటు కళాశాల, పాలీటెక్నిక్‌లు కందులాపురంలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల కందులాపురంలోను, అనియత విద్యా కేంద్రం అర్థవీడులోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల ఒంగోలు లోనూ ఉన్నాయి.

జిల్లా పరిషత్తు ఊన్నత పాఠశాల 
ఈ పాఠశాలలో 9వ తరగతి చదువుచున్న రేవులగడ్డ మహేశ్వరి అను విద్యార్థిని, కబడ్డీ క్రీడలో రాణించుచున్నది. జిల్లా జట్టులో స్థానం సంపాదించి, రాష్ట్రస్థాయిలో విజేతగా నిలుచుచున్నది. ఈమె తల్లిదండ్రులు శ్రీనివాసులు, తిరుపతమ్మ. తండ్రి మేకలకాపరి. తల్లి వ్యవసాయ కూలీ.

 వైద్య సౌకర్యం 
 ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం 
కాకర్లలో ఉన్న ఒక ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రంలో డాక్టర్లు లేరు. ముగ్గురు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. సంచార వైద్య శాల గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, పశు వైద్యశాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.

 ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం 
గ్రామంలో2 ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యాలున్నాయి. డిగ్రీ లేని డాక్టర్లు ఇద్దరు ఉన్నారు.

 తాగు నీరు 
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. కుళాయిల ద్వారా శుద్ధి చేయని నీరు కూడా సరఫరా అవుతోంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది.

 పారిశుధ్యం 
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీరు బహిరంగంగా, కచ్చా కాలువల ద్వారా కూడా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.

 సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు 
సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.

గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్ మొదలైనవి గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. రాష్ట్ర రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి, జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతున్నాయి. జాతీయ రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు, మట్టిరోడ్లూ ఉన్నాయి.

 మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు 
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం ఉన్నాయి. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.

 ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు 
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో ఆటల మైదానం ఉంది. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ కేంద్రం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.

 విద్యుత్తు 
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 18 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.

 భూమి వినియోగం 
కాకర్లలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
 అడవి: 292 హెక్టార్లు
 వ్యవసాయేతర వినియోగంలో ఉన్న భూమి: 1274 హెక్టార్లు
 వ్యవసాయం సాగని, బంజరు భూమి: 324 హెక్టార్లు
 శాశ్వత పచ్చిక ప్రాంతాలు, ఇతర మేత భూమి: 18 హెక్టార్లు
 తోటలు మొదలైనవి సాగవుతున్న భూమి: 36 హెక్టార్లు
 వ్యవసాయం చేయదగ్గ బంజరు భూమి: 74 హెక్టార్లు
 బంజరు భూమి: 456 హెక్టార్లు
 నికరంగా విత్తిన భూమి: 1953 హెక్టార్లు
 నీటి సౌకర్యం లేని భూమి: 2100 హెక్టార్లు
 వివిధ వనరుల నుండి సాగునీరు లభిస్తున్న భూమి: 309 హెక్టార్లు
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
కాకర్లలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.మూడు జిల్లాలవాసులకు ఉపయోగపడేలాగా, ప్రకాశం జిల్లాలో గుండ్లకమ్మ నదిపై నిర్మించుచున్న పూల సుబ్బయ్య వెలుగొండ ప్రాజెక్ట్ లో భాగంగా ఈ గ్రామ సమీపంలో ఒక డ్యాం నిర్మాణంలో ఉంది.
 బావులు/బోరు బావులు: 309 హెక్టార్లు

 ఉత్పత్తి
కాకర్లలో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.

ప్రధాన పంటలు
కంది, ప్రత్తి, ఆముదం
సమీప గ్రామాలు
నాగులవరం 3 కి.మీ, పెద్దకందుకూరు 6 కి.మీ, కంభం 7 కి.మీ, కందులపురం 8 కి.మీ, మాగుటూరు 8 కి.మీ.

త్రాగునీటి సౌకర్యం 
ఈ గ్రామంలో, గ్రామస్థులు గన్నా గాలికోటయ్య, కాకర్ల డ్యాం గుత్తేదారు మల్లికార్జున ఆర్థిక సహకారంతో నిర్మించిన ఎన్.టి.ఆర్.సుజలస్రవంతి, శుద్ధజల కేంద్రాన్ని, 2015, ఆగస్టు-15వ తేదీ శనివారంనాడు ప్రారంభించారు.

అంగనవాడీ కేంద్రం 
ఈ కేంద్రంలో కార్యకర్తగా పనిచేయుచున్న ఎన్.బి.రమణమ్మ , మహిళా దినోత్సవం సందర్భంగా, 2017, మార్చి-8న, ముఖ్యమంత్రి నారా చంద్రబాబునాయుడుగారి చేతులమీదుగా, రాష్ట్రస్థాయి ఉత్తమ కార్యకర్త పురస్కారాన్ని అందుకున్నారు. ఈమె స్థానికులు, దాతల సహకారంతో, రెండు అంగనవాడీ కేంద్రాలలో, బాలకు విస్తృతమైన ఆధినిక సేవలు అందించడానికి సదుపాయాలు కల్పించారు. చిన్నారుల విద్యా ప్రగతికి తోడ్పడటంలో ఆదర్శంగా నిలవడంతో, ఈమెకు ఈ పురస్కారం లభించింది.

దేవాలయాలు
 శ్రీ రామలింగేశ్వరస్వామివారి ఆలయం- కాకర్ల సమీపంలో కొండపై వెలసిన శ్రీ రామలింగేశ్వరవామివారి ఆలయంలో విగ్రహప్రతిష్ఠా మహోత్సవాలు, 2014,జూన్-12 నుండి 14 వరకు నిర్వహించారు. 14వ తేదీ శనివారం నాడు, వేదపండితుల ఆధ్వర్యంలో, విగ్రహప్రతిష్ఠ, ధ్వజస్తంభ ప్రతిష్ఠ, కన్నుల పండువగా నిర్వహించారు. అనంతరం విశేషపూజలు నిర్వహించారు. రామలింగేశ్వరస్వామితోపాటు, వినయకుడు, పార్వతీదేవి, నందీశ్వరుడు, నవగ్రహాలు, ఆలయ గోపుర కలశ ప్రతిష్ఠా కార్యక్రమాలు గూడా నిర్వహించారు. అనంతరం భక్తులకు అన్నదానం నిర్వహించారు.
బొల్లావు గ్రామోత్సవం
ఉగాది పండుగ ముందురోజు జరుపుకునే కాటమరాజు తిరునాళ్ళకు, కంభం మండలం, జంగంగుంట్లకు చెందిన బొల్లావును కాకర్లకు తీసుకొనివచ్చి, గ్రామోత్సవం నిర్వహించెదరు. ఉగాది ముందురోజు రాత్రి, భక్తుల డప్పు శబ్దాలమధ్య, చిందులు వేస్తూ, పసుపు, కుంకుమలను తీసికొని వెళ్తారు. ప్రశాంతంగా కాకర్లలో బొల్లావు ఉత్సవాన్ని నిర్వహించిన తరువాత, భక్తులంతా కలిసి, వాహనాలలో కాటమరాజుకి వెళతారు.

కాకర్ల త్యాగరాజ పీఠం
కాకర్ల గ్రామంలో 2016,జనవరి-28న కాకర్ల త్యాగరాజ పీఠం, తిరుమల తిరుపతి దేవస్థానం వారి సంయుక్త ఆధ్వర్యంలో, త్యాగరాజ ఆరాధనోత్సవాలు, శ్రీనివాస కళ్యాణం నిర్వహించెదరు.ఈ పీఠంలో, 2016, మే-12వతేదీనాడు ఉదయం నుండి రాత్రి వరకు, త్యాగరాజస్వామి వారి జయంతి వేడుకలను తిరుమల తిరుపతి దేవస్థానం, కాకర్ల త్యాగరాజ పీఠం సంయుక్త ఆధ్వర్యంలో ప్రత్యేక కార్యక్రమాలు నిర్వహించారు. ఆ రోజు ఉదయం త్యాగరాజస్వామివారి విగ్రహాల ఊరేగింపు, మద్యాహ్నం తి.తి.దే సంగీత కళాశాల బృందం చే సంగీత విభావరి కార్యక్రమం, రాత్రికి శ్రీనివాస కళ్యాణం కార్యక్రమం ఏర్పాటుచేసారు.

త్యాగరాజు
త్యాగరాజు (17??-1848) కర్ణాటక సంగీత త్రిమూర్తులలో ఒకడు, ఈయన గొప్ప రామ భక్తుడు. ఈయన ప్రస్తుత తమిళనాడు లోని తంజావూరు దగ్గరలోని తిరువయ్యూరు అను గ్రామం (అగ్రహారం) లో తెలుగు వైదిక బ్రాహ్మణ కుటుంబంలో జన్మించాడు. త్యాగరాజు కాకర్ల రామబ్రహ్మం, కాకర్ల సీతమ్మ దంపతుల మూడవ సంతానం. వీరి పూర్వీకులు ప్రస్తుత ప్రకాశం జిల్లా, అర్ధవీడు మండలములోని "కాకర్ల" గ్రామంనుండి తమిళదేశానికి వలస వెళ్లారు.

ఈశ్వరయ్య 
త్యాగరాజుగారి పూర్వీకుల పురిటిగడ్డ అయిన ఈ వూరిలో ఇప్పుడు ఈశ్వరయ్య గారు అను ఒక సంగీత కళాకారుడు సంగీతసాధనతొపాటు తానూ నేర్చుకొన్న విద్యనూ పదిమందికీ పంచడంలో తృప్తి పొందుచున్నారు. ఇప్పటివరకూ ఈయన 1700 మందికి సంగీతవాద్యాలను నేర్పించారు. తన శిష్యులను ఎటువంటి ధనాపేక్ష లేకుండా విద్య నేర్పి మంచి సంగీత విద్వాంసులుగా తీర్చుదిద్దుచున్నారు. ఈ విధంగా ఈయన ఆ మహానుభావుని బాటలో అడుగులు వేయుచున్నారు.

 గణాంకాలు 
2001 వ.సంవత్సరం జనాభా లెక్కల ప్రకారం గ్రామ జనాభా 4786. ఇందులో పురుషుల సంఖ్య 2377, మహిళల సంఖ్య 2409, గ్రామంలో నివాస గృహాలు 1089 ఉన్నాయి.గ్రామ విస్తీర్ణం 4431 హెక్టారులు.

మూలాలు

 వెలుపలి లంకెలు