కౌస్తుభము

thumb|క్షీర సాగర మథనంలో ఉధ్బవించిన అనర్ఘ రత్నాములలో  కౌస్తుభ మణి ఒకటి.
కౌస్తుభం (సంస్కృతం: कौस्तुभ :) అనేది ఒక దైవిక ఆభరణం లేదా "మణి" లేదా "రత్నం", ఇది క్షీరసాగరంలో నివసించే విష్ణువు ఆధీనంలో ఉంది . దీనిని హిందూ మత గ్రంథాలలో అత్యంత విలువైన రత్నం అని నమ్ముతారు. దేవాసురులు అమృతముకోసం క్షీరసాగర మథనంజరిపినప్పుడు పుట్టిన అనర్ఘ రత్నాములలో పుట్టిన అమూల్యమైన మాణిక్యం. దీనిని సముద్రుడు విష్ణువుకు లక్ష్మీదేవితోపాటు సమర్పిస్తాడు. 

 పురాణ గాథ 
హిందూ పురాణాలలో, దేవతలు, అసురులు అమృత (దేవనగరి - अमृत) ను పొందడానికి "క్షీర సాగర మథనం" చేస్తారు. ఈ ప్రక్రియలో, పద్నాలుగు రకాల ఆభరణాలు (రత్నాలు) సముద్రం నుండి ఉద్భవించాయి. ఉద్భవించిన నాల్గవ రత్నాన్ని కౌస్తుభం అంటారు. ఇది దాని ప్రకాశవంతంగా ప్రకాశించే లక్షణంతో స్వచ్ఛమైన చైతన్యాన్ని సూచిస్తుంది. ఈ "మణి" తేజస్సు, వైభవాన్ని విశ్వంలో తప్ప మరెవరూ నిర్వహించలేరని శివుడు చెప్పాడు, ఎందుకంటే దానిని తీసుకువెళ్ళాలనే దురాశ కలిగిన వారిని భ్రష్టుపట్టిస్తుంది.

 మూలాలు 

వర్గం:అనర్ఘ రత్నాలు