ఉబుంటు

ఉబుంటు లినక్సు ఉబుంటు లినక్స్ ఒక లినక్స్ పంపిణీ, ఇది డెబియన్ గ్నూ/లినక్స్ మీద నిర్మించబడింది. దీని పంపిణీదారు మార్క్ ‌ షటిల్‌వర్త్ స్థాపించిన కనోనికల్ లిమిటెడ్. ఈ పంపిణీ పేరు దక్షిణ ఆఫ్రికా భావన ఐన ఉబుంటు నుండి వచ్చింది. బంటు భాషలో ఉబుంటు అనగా ఇతరులపట్ల మానవత్వం. ప్రతి 6 నెలలకు ఒక కొత్త రూపాంతరం (వెర్షన్) విడుదలచేయబడుతుంది. ఉబుంటు లినక్స్ ను స్వేచ్ఛగా, ఉచితంగా వాడుకొనవచ్చును,, కాపీలను సంకోచములేకుండా ఇతరులకు ఇవ్వవచ్చును. పాఠశాలల కొరకు ప్రత్యేక ఎడ్యుబుంటు అను రూపాంతరం, ఇంకా కుబుంటు, క్జుబుంటు, ఇతర రూపాంతరములు గలవు.

 లక్షణాలు 
thumb|ఉబుంటు 10.04 తెలుగులో 
ఉబుంటు ఉచిత సాఫ్ట్ వేర్, ఇది డెబియన్ లైనెక్స్ ఆధారిత సిస్టమ్ గా ఉద్బవించింది, ఉబుంటు సమాజ, వృత్తి పరమైన మద్దతులకు అనుగుణంగావున్నది. ఇవి ప్రపంచంలోని అన్నీ ప్రాంతాలకు సాఫ్ట్ వేర్ప్రయోజనాలు ఉచితంగా అందించాలనే ఉద్దేశముతో నడపబడుతోంది, ఉబుంటు మొదట వెర్షన్ 4.10 అనునది అక్టోబరు 2004 లో విడుదల చేయబడింది. ఈ ఉబుంటు అతి పెద్దదైన లినెక్స్ సాఫ్ట్ వేర్ కమ్యూనిటి కింద డేబియన్ ప్రాజెట్క్ ద్వారా అభివృద్ధి చేయటం జరిగినది . సులువుగా వాడటం కోసం నిర్వహణ విధులకొరకు సుడో ఆదేశంతో సాధారణ వాడుకరి చేయకలిగే వీలుంది. స్థాపన మాధ్యమం నుండి హార్డుడిస్క్ లో స్థాపించవచ్చు. కంప్యూటర్ ని తిరిగి ప్రారంభించనవసరంలేదు. అశక్తులైనవారికి సౌకర్యాలు, అంతర్జాతీయంగా వాడటం దీనిలో ప్రాముఖ్యతకలిగివున్నది. యు టి ఎఫ్-8 అక్షరపు ఎన్కోడింగు 5.04 విడుదలతో అప్రమేయంగా వాడబడుతున్నది. దీనివలన అన్ని భాషల వారు వాడటం కుదురుతుంది. 
దీనితోపాటు కార్యాలయ పనుల కొరకు అనువర్తనం లిబ్రెఆఫీస్, అంతర్జాల విహరిణి ఫైర్‌ఫాక్స్, త్వరిత వార్తావాహినిపిడ్జిన్, చిత్రాలను మార్పుచేయు అనువర్తనముగింప్, రకరకాలైన ఆటలు సుడోకు, చదరంగం సాఫ్ట్వేర్ దొరకుతాయి. అవసరంలేని నెట్ వర్క్ పోర్టులు మూసి వుంటాయు కాబట్టి, కంప్యూటర్ ని రక్షణ పెరుగుతుంది. 11.04 విడుదలలో తెలుగు, కన్నడ భాషలతో సహా 10 భారతదేశ భాషలలో బూట్ నుండే తోడ్పాటు వుండటంతో, ఇంగ్లీషు అంతగా రాని వారు కూడా సులభంగా కంప్యూటర్ వాడవచ్చు.ఉబుంటు పూర్తి ఆధునిక ఆపరేటింగ్ సిస్టమ్, ఇందులో ప్రతిదీ విండోస్ లో కనుగొనే విధముగా వుంటుంది. ఉబుంటు ఆధునిక లక్షణాలను అందిస్తూ విషయాలను చాలా సులభంగా ఉంచుతుంది . ప్రతి ఆరునెలలను ఒక సారి ఉబుంటు కొత్త వర్షన్ ను విడుదలచేస్తారు . ఉబుంటు తయారు చేసే వారి లక్ష్యం లినెక్స్ ను ఒక సులభమైన లినెక్స్ డెస్క్ టాప్ ను తయారు చేయటం, ఇది ఎలాంటి ఖర్చు లేకుండా దొరికే ఓ ఉచిత సాఫ్ట్ వేర్. దీనిని ఇనిస్టాల్ చేయటం ఉపయోగించటం చాలా సుఉబుంటులో ప్రధాన వైరస్ లు ఏమీ లేవు, విండోస్ ఆపరేటింగ్ సిస్టమ్ ను క్రాష్ చేయగల వైరస్ లను ఉబుంటు నిరోధిస్తుంది, అందువలన ఆ వైరస్ లు సిస్టమ్ లను చెడగొట్టుట కష్టం. ఉబుంటులో స్పై వేర్ సమస్యలు లేవు. ఎప్పటికప్పుడు ఈ వైరస్లు సోకకుండా కొత్త వర్షన్ లను ప్రతి ఆరునెలలకు ఒకసారి ఉచితంగా రిలీజ్ చేస్తారు.లభం, ఇది ఇనిస్టాల్ చేయటం ఉపయోగించుకొనేందుకు నైపుణ్యం అంతగా అవసరం లేదు .ఈ ఆపరేటింగ్ సిస్టమ్ చాలా అందంగా, సొగసుగా ఉంటూనే స్థిరంగా వేగవంతంగా పనిచేస్తుంది. ఆధునిక కంప్యూటర్లలో ఒక నిమిషం కన్నా తక్కువ సమయం లోనే లోడ్ అవుతుంది . ఉబుంటు మ్యాక్, విండోస్ ఆపరేటింగ్ సిస్టమ్ లకు ప్రత్యాన్మాయం, ఉబుంటు విండోస్ ఆపరేటింగ్ సిస్టమ్ కంటే వేగంగా పనిచేస్తుంది. ప్రారంభంనుండే తెలుగు వాడే వీలుతో 2011లో ఉబుంటు 11.04 విడుదలైంది.

 తాజా విశేషాలు 
 యూనిటీ అంతర్వర్తి 
కొత్త యూనిటీ అంతర్వర్తి (ఇంటర్ఫేస్) తో కంప్యూటర్ వాడుక మరింత సులభం. 3D రూపంలో వుండే సచేతనంతో కూడిన ప్రతిమలతో పాటు బహుళ స్పర్శా సాంకేతికాల తోడ్పాటు కూడా ఉంది.సురక్షితమైన అందమైన, సహజవంతమైన, వేగవంతమైన ఇంటర్ ఫేస్ కలిగి ఉంటుంది. ఉబుంటు మీకు కావలసిన పనులను సులభతరం చేస్తూ ఒక క్రమబద్దీకరించిన అనుభూతి కలిగిస్తుంది .

 ఉబుంటు ఒన్ (క్లౌడ్ నిల్వ స్థలం) 
క్లౌడ్ నిల్వ స్థలము ద్వారా డేటాని ఎప్పుడైనా ఎక్కడైనా వాడుకోటానికి, భద్రం చేసుకునేలా ప్రత్యేక సర్వీసుని రూపొందించారు. అదే ఉబుంటు ఒన్.  దీంట్లో ఉచితంగా ఖాతా సృష్టించుకొని ముఖ్యమైన దస్త్రాలను భద్రం చేయవచ్చు. దీంతో అంతర్జాల సంపర్కముతో ఎక్కడనుండైనా డేటాని పొందవచ్చు. ఇష్టాంశాలు, సంపర్కాలు, సంగీతం, ఫైళ్లు, బొమ్మలు దీంట్లోకి భద్రం చేసుకోవచ్చు. 2 జీబీ క్లౌడ్ నిల్వ స్థలము (క్లౌడ్‌ స్టోరేజీ స్పేస్‌) ను ఉచితంగా అందిస్తున్నారు. ఐఫోన్‌, ఆండ్రాయిడ్‌ ఫోన్ల నుంచి 1000 నెంబర్లను భద్రం చేసుకోవచ్చు.

 తెలుగు రంగస్థలం 
thumb|తెరపై కీ బోర్డు స్థితి సూచిక
thumb|తెలుగు విధానంలో కీ బోర్డు పై బల్బు వెలగటం
ఉబుంటు తెలుగురూపంలో అందుబాటులో ఉంది. దీనికొరకు సిడి/డివిడి నుండి నేరుగా తెలుగు ఎంపిక చేసుకోవచ్చు. ఒకవేళ ఇంగ్లీషు స్థాపన పూర్తయివుంటే తర్వాత
System->Administration->Language support లో Install/Remove Languages లో తెలుగును ఎంపికచేసుకొని స్థాపించుకోవాలి.తెలుగులోటైపుచెయ్యడానికి x కీ బోర్డు వ్యవస్థలో ఇన్స్క్రిప్ట్ వాడుకోవచ్చు. దానితో వాడినపుడుకూ బోర్డు తెలుగు విధానంలో వున్నప్పుడు తెరపై కీ బోర్డు స్థితి తెలుగుని సూచింటంతోపాటు, కీ బోర్డు పై బల్బు వెలుగుతుంది. దీనికొరకై ఉబుంటు (11.10 వర్షను) లో Applications=>Customisation=>Keyboard ని ఎంచుకుని, దానిలో Layouts ఎంచుకుని, '+" ని నొక్కి తెలుగు layout ను add చేయవలెను. Panel లో వచ్చిన Keyboard గుర్తును నొక్కి layout ను English, తెలుగు ల మధ్య మార్చ వచ్చును.

ఇతర కీ బోర్డు నమూనాలు కావలంటే ibus-m17n పేకేజి స్థాపించుకొని Keyboard input method system లో ఐబస్ ఎంచుకోవాలి.ఐబస్ ఆభీష్టాలలో(System->Preferences->Ibus Preferences) మనకు నచ్చిన ప్రవేశ పద్ధతులు అనగా కీ బోర్డు రూపాలు (ఇన్స్క్రిప్ట్,ఐట్రాన్స్,ఆర్టిఎస్, ఏపిల్,పోతన) ఎంచుకోవాలి.

 విడుదలలు 

+ Releases Version Code name Release date Supported until 16.04 LTS Xenial Xerus 2016-04-21  16.10 Yakkety Yak 2016-10-13  17.04 Zesty Zapus 2017-04-13  17.10 Artful Aardvark 2017-10-19 colspan="2"  18.04 LTS Bionic Beaver 2018-04-26 colspan="2"  18.10 Cosmic Cuttlefish2018-10-18 colspan="2"  19.04 Disco Dingo 2019-04-18 colspan="2"  19.10 Eoan Ermine 2019-10-17 colspan="2"  

ఉబుంటు ప్రతీ ఏటా ఏప్రిల్, అక్టోబరులో విడుదలవుతుంది. ప్రతీ విడుదలకూ రూపాంతరం సంఖ్య, పేరు ఉంటాయి.

 తెలుగు స్ధానికీకరణ 
thumb|ఉబుంటు వాడుకరి మార్గదర్శని ఎలక్ట్రానిక్ పుస్తకం
తెలుగు అనువాదాన్ని మెరుగు పరచడానికి తెలుగు స్థానికీకరణ జట్టు ఉబుంటు తెలుగు స్థానీకరణ కోసం కృషి చేసే జట్టు పనిచేస్తున్నది.

 ఇవీ చూడండి 

 లినక్స్
 విండోస్
మ్యాక్ ఓయస్ టెన్

 బయటిలింకులు 

వర్గం:కంప్యూటరు నిర్వాహక వ్యవస్థలు
వర్గం:లినక్స్
వర్గం:లినక్స్ పంపిణీ
వర్గం:స్వేచ్ఛా సాఫ్టువేరు