ବି.ଏମ.ପି-୧

ବି.ଏମ.ପି -୧ ହେଉଛି ଏକ ସୋଭିଏତ ଜଳସ୍ଥଳଚର ଟ୍ରାକଯୁକ୍ତ ପଦାତିକ ଯୁଦ୍ଧ ଯାନ | ବି.ଏମ.ପି-  ବୟେଭାୟା  ମଶୀନା ପେଖୋତି ୧ ( ରୁଷୀୟ: Боевая Машина Пехоты 1; БМП-1 ), ଅର୍ଥାତ୍ "ପଦାତିକ ଯୁଦ୍ଧ ଯାନ, ପ୍ରଥମ କ୍ରମିକ ମଡେଲ୍" |  ବି.ଏମ.ପି-୧  ସୋଭିଏତ ସଂଘର ପ୍ରଥମ ବହୁଳ ଉତ୍ପାଦିତ ପଦାତିକ ଯୁଦ୍ଧ ଯାନ (ପ.ଯୁ.ଜା)(ଇଂରାଜୀରେ IFV) ଥିଲା |   ଏହାର ସଠିକ୍ ନାମକରଣ ପୂର୍ବରୁ ନାଟୋଦ୍ୱାରା ଏହାକୁ M-1967, BMP ଏବଂ BMP-76PB କୁହାଯାଉଥିଲା |  

ସୋଭିଏତ ସାମରିକ ନେତୃତ୍ୱ ଭବିଷ୍ୟତରେ ଯେକୌଣସି ଯୁଦ୍ଧକୁ ପରମାଣୁ, ରାସାୟନିକ ଏବଂ ଜୈବିକ ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ର ସହିତ କରାଯାଉଥିବା ଦେଖିଥିଲେ ଏବଂ ବିଏମପି ପରି ଏକ ନୂତନ ଡିଜାଇନ୍, ଏକ କବଚଯୁକ୍ତ ସୈନିକ ବାହକ (କ.ସୈ.ବା)(ଇଂରାଜୀରେ ଏପିସି) ଏବଂ ଏକ ହାଲୁକା ଟ୍ୟାଙ୍କରର ମିଶ୍ରଣ କରି ପଦାତିକମାନଙ୍କୁ  କବଚର ସୁରକ୍ଷା ଭିତରୁ          କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାକୁ ଅନୁମତି ଦେବ | ଦୂଷିତ ଅଞ୍ଚଳରେ ଏହାର କବଚଯୁକ୍ତ , ବିକିରଣ-ସଂରକ୍ଷିତ ଭିତରର ସୁରକ୍ଷା ଭିତରୁ ଏବଂ ଅଦୂଷିତ ଅଞ୍ଚଳରେ ବାହାରୁ ଏଥିରୁ ଲଢେଇ କରିହେବ | ଏହା ପଦାତିକ-ଦଳର ଗତିଶୀଳତା ବୃଦ୍ଧି କରିବ, ସେମାନଙ୍କୁ ଗୁଳିଗୋଳା  ସହାୟତା ଯୋଗାଇବ ଏବଂ ମୁଖ୍ୟ ଯୁଦ୍ଧ ଟ୍ୟାଙ୍କ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କରିବାରେ ସକ୍ଷମ ହେବ | 

୧୯୭୩ ୟୋମ୍ କିପୁର ଯୁଦ୍ଧରେ ବି.ଏମ.ପି-୧  ପ୍ରଥମେ ଯୁଦ୍ଧରେ ପରୀକ୍ଷଣ କରାଯାଇଥିଲା, ଯେଉଁଠାରେ ଏହାକୁ ଇଜିପ୍ଟ ଏବଂ ସିରିଆ ବାହିନୀ ବ୍ୟବହାର କରିଥିଲେ | ଏହି ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱରୁ ଶିଖାଯାଇଥିବା ଶିକ୍ଷା ଏବଂ ସୋଭିଏତ-ଆଫଗାନିସ୍ତାନ ଯୁଦ୍ଧର ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଅନୁଭୂତି ଉପରେ ଆଧାର କରି, ଉନ୍ନତ ଯୁଦ୍ଧ ଗୁଣ ସହିତ ଏକ ସଂସ୍କରଣ ବିକଶିତ ହେଲା, ଯାହାକୁ ବି.ଏମ.ପି-୨ କୁହାଯାଏ | ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୮୦ରେ ଏହାକୁ ସେବାରେ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଥିଲା |

୧୯୮୭ ରେ, ବି.ଏମ.ପି-୩, ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ନୂତନ ଅସ୍ତ୍ର ପ୍ରଣାଳୀ ସହିତ ଏକ ନୂତନ ଭାବରେ ନିର୍ମିତ ଯାନ, ସୋଭିଏତ ସେନା ସହିତ ସୀମିତ ସଂଖ୍ୟାରେ ସେବାରେ ପ୍ରବେଶ କଲା |

 ବିକାଶ 
୧୯୫୦ ଦଶକ ସମୟରେ ଲାଲ ସେନାର ଯନ୍ତ୍ରୀକୃତ ପଦାତିକ ଯୁଦ୍ଦକୌଶଳ ଜ୍ଞାନ ଦ୍ୱିତୀୟ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧ ପଦ୍ଧତି ସହିତ ସମାନ ଥିଲା ଯେଉଁଥିରେ କବଚଯୁକ୍ତ-ସୈନିକ-ବାହକଙ୍କୁ  "ଯୁଦ୍ଧ ଟ୍ଯାକ୍ସି" ଭାବରେ ବ୍ୟବହୃତ କରାଗଲାକୁ ; ସେମାନେ ଗତି କରୁଥିବା ସମୟରେ ଯୁଦ୍ଧ-ଟ୍ୟାଙ୍କର ନିକଟତର ରହିବେ, କିନ୍ତୁ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କ ସହିତ ଯୋଗାଯୋଗ ହେଲା ପରେ  ସେମାନେ ସୁରକ୍ଷିତ ଅଞ୍ଚଳକୁ ଫେରିବା ପୂର୍ବରୁ ସେମାନଙ୍କର ପଦାତିଙ୍କୁ ଓଲ୍ହେଇ ଦେବେ କରିବେ | ଏହା ଜର୍ମାନ ଯୁଧ୍ୟକୌଶଳର ବିପରୀତ ଥିଲା, ଯେଉଁଠାରେ ଯାନବାହନଗୁଡ଼ିକ ଟ୍ୟାଙ୍କ ସହିତ ରହି ହାଲୁକା ଲକ୍ଷକୁ ଧ୍ବଂସ କରିବାରେ ନିୟୋଜିତ କରାଯାଉଥିଲା, ଉଭୟ ଟ୍ୟାଙ୍କରୁ ଭାର ନେବାକୁ ଏବଂ ସମର୍ଥନ କରିବାକୁ

ସେ ବେଳର କବଚଯୁକ୍ତ ପଦାତିକ ବାହକଗୁଡ଼ିକ ଆଣବିକ କିମ୍ବା ରାସାୟନିକ ଅସ୍ତ୍ରରୁ ସାମାନ୍ୟ କିମ୍ବା କୌଣସି ସୁରକ୍ଷା ପ୍ରଦାନ କରୁନଥିଲେ, ଯେହେତୁ ସେଗୁଡ଼ିକ ଖୋଲା ଯାଇଥିଲା କିମ୍ବା ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ପରିମାଣରେ ବାୟୁବଦ୍ଧ (ସିଲ) ହୋଇପାରିଲା ନାହିଁ | ଅଧିକନ୍ତୁ, ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ର ବ୍ୟବହାର କରିବାକୁ ସକ୍ଷମ ହେବା ପାଇଁ ପଦାତିକକୁ ଓହ୍ଲାଇବାକୁ ପଡୁଥିଲା | 

୧୯୫୦ ଦଶକର ଶେଷ ଭାଗରେ ପ୍ରଥମେ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୋଇଥିବା ବି.ଏମ.ପି ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକତା, ଗତି, ଭଲ ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ର ଏବଂ ସମସ୍ତ ସୈନ୍ୟଦଳ ସଦସ୍ୟଙ୍କ ଗାଡି ଭିତରୁ ବନ୍ଧୁକ ଚଳେଇବାର କ୍ଷମତା ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱାରୋପ କରିଥିଲା। ଏଥିରେ ଥିବା ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ରକୁ ଓଲ୍ହେଇ ଯାଇଥିବା ପଦାତିମାନଙ୍କୁ ଗୁଳିଗୋଳା ସମର୍ଥନ ଯୋଗାଇବା ଏବଂ ତୁଳନାତ୍ମକ ହାଲୁକା ସଶସ୍ତ୍ର ଯାନଗୁଡ଼ିକୁ ଧ୍ୱଂସ କରିବାକୁ ସକ୍ଷମ ହେବାକୁ ପଡ଼ିଲା |  ଗାଡିଟି ସୈନିକମାନଙ୍କୁ .୫୦ କ୍ୟାଲିବର ମେସିନ-ବନ୍ଧୁକର ଗୁଳି  ଏବଂ ୨୦-୨୩ମିମି କ୍ୟାଲିବର ସ୍ୱୟଂଚାଳିତ ତୋପମାନଙ୍କଠୁ ସାମ୍ନାପଟରୁ  ଏବଂ ଏବଂ ୫୦୦-୮୦୦ମି ଦୂରତା ମଧ୍ୟରେ ହାଲୁକା ଶେଲ୍ ଖଣ୍ଡଗୁଡ଼ିକରୁ ରକ୍ଷା କରିବା ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ ଥିଲା |

ଗୁଳିଗୋଳା ସକ୍ଷମତା ଏକ  ଅଭିନବ ମିଶ୍ରଣକୁ ନେଇ ଗଠିତ ଥିଲା ଯେଉଁଥିରେ ଥିଲେ ଏକ ୭୩ମିମି  2A28 ଗ୍ରୋମ ବନ୍ଧୁକ ଏବଂ 9M14 ମାଲୁଟ୍କା (AT-3A Sagger A) ଟ୍ୟାଙ୍କ ବିରୋଧୀ କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ର  (ATGM) ପାଇଁ ଏକ ପ୍ରକ୍ଷେପକ  | ଏହି ବନ୍ଧୁକଟି ଶତ୍ରୁର କବଚ ଯୁକ୍ତଯାନକୁ ୭୦୦ମିଟର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଧ୍ୱସ୍ତ କରିବା ପାଇଁ ଉଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଥିଲା ୫ଏବଂ କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ରଟି ୫୦୦-୩୦୦୦ ମିଟର ଦୂରରେ ଥିବା ଲକ୍ଷକୁ ଭେଦ କରିବା ପାଇଁ ଉଦ୍ଧିଷ୍ଟ 

୧୯୫୯ରୁ ୧୯୬୦ ମଧ୍ୟରେ ବିଭିନ୍ନ ଡିଜାଇନ୍ ବ୍ୟୁରୋକୁ ଆବଶ୍ୟକତା ଜାରି କରାଯାଇଥିଲା। ବି.ଏମ.ପି. ଟ୍ରାକଯୁକ୍ତ କିମ୍ବା ଚକିଯୁକ୍ତ ହେବ କି ନାହିଁ ଏକ ପ୍ରଶ୍ନ ଥିଲା, ତେଣୁ ହାଇବ୍ରିଡ୍ ଚକି/ଟ୍ରାକ୍ ଡିଜାଇନ୍ ସହିତ ଅନେକ ପରୀକ୍ଷାମୂଳକ ବିନ୍ୟାସ ଅନୁସନ୍ଧାନ କରାଯାଇଥିଲା | 

ଟ୍ରାକ୍ ହୋଇଥିବା Ob'yekt 764 (କୋଡେନାମ ବସ୍ତୁ ୭୬୪)କୁ ଚୟନ କରାଯାଇଥିଲା କାରଣ ଏହାର ସାମ୍ନା-ଇଞ୍ଜିନ୍ ଡିଜାଇନ୍ ଦୁଇଟି ପଛ ଦ୍ୱାର ଦେଇ ଚଢିବା ଏବଂ ଓଲ୍ହେଇବାର ଏକ ସୁବିଧାଜନକ ଏବଂ ଦ୍ରୁତ ଉପାୟ ପ୍ରଦାନ କରିଥିଲା | ମୂଳ ଆଦିରୂପ ୧୯୬୪ରେ ନିର୍ମିତ ହୋଇଥିଲା, ଏବଂ ପରେ ୧୯୬୫ରେ ଉନ୍ନତ Ob'yekt 765, ଯାହା ବି.ଏମ.ପି-୧ ନାମରେ ୧୯୬୬ ମସିହାରେ ସେନାଦ୍ୱାରା ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଥିଲା |  ସୋଭିଏତ ସଂଘର ୧୨୦ତମ ଗାର୍ଡ ରାଇଫଲ ଡିଭିଜନ ପ୍ରଥମ ୟୁନିଟ୍ ଥିଲା ଯାହାକି ଜାନୁଆରୀ-ନଭେମ୍ବର ୧୯୬୫ରେ ଗାର୍ଡ ମେଜର ଭାସିଲି ସାମୋଡେଲୋଭଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶରେ ନୂତନ ବି.ଏମ.ପି ("objekt 765") ପଦାତିକ ଯୁଦ୍ଧ ଯାନର ଆଦିରୂପ ପରୀକ୍ଷା କରିଥିଲା। ଛୋଟ-ସ୍କେଲ୍ ଉତ୍ପାଦନ ୧୯୬୬ରେ ଆରମ୍ଭ ହେଇଥିଲା 

ବି.ଏମ.ପି-୧ର ବହୁ ସଂଖ୍ୟକ ପ୍ରକାର ଉତ୍ପାଦନ କରାଯାଇଥିଲା, ଯେଉଁଥିରେ ସବୁଠାରୁ ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ପ୍ରକାରଗୁଡ଼ିକ ହେଲା: BMP-2, MLI-84 ଏବଂ Boragh |
ବି.ଏମ.ପି ଧାରାର ମୁଖ୍ୟ ମଡେଲଗୁଡ଼ିକର ଗୁଣ ବି.ଏମ.ପି(ob'yekt 765Sp1) ବି.ଏମ.ପି-୧ (объект 765Sp2) ବି.ଏମ.ପି-୧(объект 765Sp3) ବି.ଏମ.ପି-୧ପି  (объект 765Sp4 / 5) ବି.ଏମ.ପି-୧ଡି  ବି.ଏମ.ପି-୨ ବି.ଏମ.ପି-୩ଓଜନ 
(ଟନରେ )୧୨.୬୧୩.୦୧୩.୨୧୩.୪୧୪.୫ ୧୪ ୧୮.୭ଯାତ୍ରୀ 	୩(ଚାଳକ)+୮(ସୈନିକ)=୧୧ ୩(ଚାଳକ)+୭(ସୈନିକ)=୧୦ ମୁଖ୍ୟ ବନ୍ଧୁକ 73 mm 2A28 "ଗ୍ରୋମ୍" ନିମ୍ନ ଚାପଯୁକ୍ତ ଅର୍ଦ୍ଧ-ସ୍ୱୟଂଚାଳିତ smoothbore                    ବନ୍ଧୁକ 30 mm 2A42 ଅଟୋକାନନ୍ | 100 mm 2A70 ରାଇଫଲ ସ୍ୱୟଂଚାଳିତ |</br> ବନ୍ଧୁକ / କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ର-ଲଞ୍ଚର୍ |</br> 30 mm 2A72 ଅଟୋକାନନ୍ | ମେସିନ୍ ବନ୍ଧୁକ (ଗୁଡ଼ିକ) ୭.୬୨ମିମି  PKT ସମକକ୍ଷୀୟ (coaxial) ୩× ୭.୬୨ମିମି PKT</br> (୧ ସମବାୟ, ୨ ଧନୁ ଆରୋହଣ) ଟ୍ୟାଙ୍କ ଭେଦି କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ର (ନାଟୋ ନାମକରଣ) 9M14<span typeof="mw:Entity" id="mwwA">&nbsp;</span>"ମାଲୁଟ୍କା"</br> (AT-3 ସାଗର)</br> ଏବଂ ପ୍ରକାରଗୁଡ଼ିକ | 9M113<span typeof="mw:Entity" id="mwxg">&nbsp;</span>"କନକର୍ସ"</br> (AT-5 ସ୍ପାଣ୍ଡ୍ରେଲ୍)</br> କିମ୍ବା</br> 9M111<span typeof="mw:Entity" id="mwzA">&nbsp;</span>"ଫାଗଟ୍"</br> (AT-4 ସ୍ପିଗଟ୍)</br> ଏବଂ ପ୍ରକାରଗୁଡ଼ିକ | 9M14<span typeof="mw:Entity" id="mw0g">&nbsp;</span>"ମାଲୁଟ୍କା" କିମ୍ବା</br> 9M113<span typeof="mw:Entity" id="mw1Q">&nbsp;</span>"କନକର୍ସ" କିମ୍ବା</br> ଅପସାରିତ ହୋଇଛି (ଅଧିକାଂଶ ଯାନରେ)  9M113 "କନକର୍ସ"</br> (AT-5 Spandrel)</br> କିମ୍ବା</br> 9M111 "ଫାଗଟ୍"</br> (AT-4 Spigot)</br> ଏବଂ ପ୍ରକାରଗୁଡ଼ିକ | 9M117 "ବେସନ"</br> (AT-10 ଷ୍ଟାବର୍) ଇଞ୍ଜିନ୍ UTD-20 ୬-ସିଲିଣ୍ଡର ୪-ଷ୍ଟ୍ରୋକ V-ଆକୃତି |</br> ବାୟୁହୀନ-ନିବେଶନ ପାଣିଦ୍ୱାରା-ଥଣ୍ଡା ଡିଜେଲ</br> 300 ବିକାଶ hp (224) kW) 2,600 ଘୂର୍ଣନ ପ୍ରତିମିନିଟରେ   UTD-20S1 ଡିଜେଲ |</br> ବିକାଶ</br> ୩୦୦ hp (୨୨୪) kW)</br> ୨୬୦୦
ଘୂର୍ଣନ ପ୍ରତିମିନିଟରେ   UTD-29M ୧୦-ସିଲିଣ୍ଡର ଡିଜେଲ |</br> ବିକାଶ</br> ୫୦୦ hp (୩୭୫) kW)</br> ୨୬୦୦ ଘୂର୍ଣନ ପ୍ରତିମିନିଟରେ  ଶକ୍ତି-ଓଜନ ଅନୁପାତ |</br> hp / tonne</br> (kW / ଟନ୍) ୨୩.୮</br> (୧୭.୮) ୨୩.୧</br> (୧୭.୨) ୨୨.୭</br> (୧୭.୦) ୨୨.୪</br> (୧୬.୭) ୨୦.୭</br> (15.5) ୨୧.୪</br> (୧୬.୦) ୨୬.୭</br> (୨୦.୦)

 ଉତ୍ପାଦନ ଇତିହାସ 
୧୯୬୬ରେ ସୋଭିଏତ ସେନା ସହିତ ବି.ଏମ.ପି ଉତ୍ପାଦନ ଆରମ୍ଭ କଲା | ପ୍ରଥମ ଧାରା (Ob'yekt 765 Sp1, "ସ୍ପେସିଫିକେସନ୍ 1") ୧୯୬୯ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଉତ୍ପାଦିତ ହୋଇଥିଲା | ଏହା ଉନ୍ନତ ଉତ୍ପାଦନ ମଡେଲ, ବି.ଏମ.ପି-୧ (Ob'yekt 765 Sp2)ଦ୍ୱାରା ବଦଳାଯାଇଥିଲା, ଯାହା ୧୯୬୯ରୁ ୧୯୭୩ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଉତ୍ପାଦିତ ହୋଇଥିଲା | ଏହା ପରିବର୍ତ୍ତେ, Ob'yekt 765 Sp3ଦ୍ୱାରା ବଦଳାଯାଇଥିଲା, ଯାହାକି ଏକ ଆଧୁନିକୃତ, ୨୦୦ କିଲୋ ଅଧିକ ଓଜନିଆ ସଂସ୍କରଣ ଥିଲା ଯାହା ୧୯୭୩ରୁ ୧୯୭୯ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଉତ୍ପାଦିତ ହୋଇଥିଲା | ଗଣଉତ୍ପାଦନ ସମୟରେ ଚେସିସ, ଇଞ୍ଜିନ୍ ଏବଂ ଟ୍ରାନ୍ସମିସନର ନିର୍ଭରଯୋଗ୍ୟତା ପାଇଁ ଅନେକ ଉନ୍ନତି କରାଯାଇଥିଲା | ୧୯୭୯ରୁ ୧୯୮୩ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଉତ୍ପାଦିତ ବି.ଏମ.ପି-୧ କବଚଯୁକ୍ତ ସୈନିକ ବାହକ (ବି.ଏମ.ପି-୧ପି, Ob'yekt 765 Sp4)ର ଶେଷ ସଂସ୍କରଣ, ଟ୍ୟାଙ୍କଭେଦୀ କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ର "Konkurs" / "Fagot" ପାଇଁ ଏକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ର ପ୍ରକ୍ଷେପକ  9P135M-1 ସହିତ ସଜ୍ଜିତ ହୋଇଥିଲା | । ବି.ଏମ.ପି-୧ ଏବଂ ଏହାର ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର ମୁଖ୍ୟ ଉତ୍ପାଦକ ଥିଲା କୁର୍ଗାନ ମେସିନ୍ ବିଲଡିଂ ୱାର୍କସ୍ (କୁର୍ଗାନସ୍କି ମାସିନୋଷ୍ଟ୍ରୋଏଟେନି ଜାଭୋଡ୍), କିନ୍ତୁ PRP-3 ଆର୍ଟିଲିରି ଅନୁସନ୍ଧାନ ଯାନ ଚେଲାବିନ୍ସ୍କ ଟ୍ରାକ୍ଟର ୱାର୍କସ (ChTZ) ଏବଂ PRP-4 / PRP-4M | ଆର୍ଟିଲିରି ଅନୁସନ୍ଧାନ ଯାନଗୁଡ଼ିକ ରୁବଟୋଭସ୍କ ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂ ୱାର୍କସ (RMZ)ଦ୍ୱାରା ଉତ୍ପାଦିତ ହୋଇଥିଲା | ବିଏମପି -1ର ଅଦ୍ଯତନ KMZ ଏବଂ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ଟ୍ୟାଙ୍କ ମରାମତି କର୍ମଶାଳାଦ୍ୱାରା ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ତଥା ପ୍ରମୁଖ ମରାମତି ସମୟରେ କରାଯାଇଥିଲା | ୨୦,୦୦୦ରୁ ଅଧିକ ବି.ଏମ.ପି-୧ ଏବଂ ଏହା ଉପରେ ଆଧାରିତ ଯାନ ସଂଘଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ ହୋଇଥିଲା |
ଡାହାଣ|thumb| ଆଠ ଜଣ ଯାତ୍ରୀଙ୍କ ସହିତ ବି.ଏମ.ପି-୧
ଚେକୋସ୍ଲୋଭାକିଆ (ବି.ଭି.ପି-୧), ରୋମାନିଆ ( MLI-84 ) ଏବଂ ଭାରତଦ୍ୱାରା ଲାଇସେନ୍ସ ଅଧୀନରେ ବି.ଏମ.ପି-୧ ଉତ୍ପାଦନ କରାଯାଇଥିଲା |  ୧୯୮୬ ପରଠାରୁ, ଚାଇନାର ଲୋକ ଗଣତନ୍ତ୍ର ନିଜର ଲାଇସେନ୍ସପ୍ରାପ୍ତ କପି ଟାଇପ୍ ୮୬ (WZ 501) ନାମକ ଏକ ଉତ୍ପାଦନ କରିଛି | ଟାଇପ୍ ୮୬ ପଦାତିକ ଲଢୁଆ ଯାନ (ପ.ଲ.ଯା) ଏବଂ ଏହା ଉପରେ ଆଧାରିତ ଯାନ ସଂଖ୍ୟା ପ୍ରାୟ ୩୦୦୦ |  ଏହା ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଲୋକ ମୁକ୍ତି ସେନା ସହିତ ସେବାରେ ଅଛି | ୧୯୯୭ ରୁ, ଇରାନ ବି.ଏମ.ପି-୧, Boraghର ନିଜସ୍ୱ ରୂପାନ୍ତର ଉତ୍ପାଦନ କଲା, ଯାହା ଚାଇନାର WZ 503 ସହିତ ସମାନ |
ଡାହାଣ|thumb| ଲେନିନଗ୍ରାଡ଼ରେ ଥିବା ଏକ ବି.ଏମ.ପି-୧ର ପଛ ଦୃଶ୍ୟ |

 ପ୍ରକାର ଏବଂ ଆଧୁନିକୀକରଣ 

BMP-1PG ମଡେଲ୍ ଏକ  AGS-17 "Plamya" ସ୍ୱୟଂଚାଳିତ ଗ୍ରେନେଡ୍ ଲଞ୍ଚର୍ ବାମ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଥିବା ଟୁରେଟ୍ ଉପରେ, ଯାହା ପାଇଁ ଏହା 290 ଗ୍ରେନେଡ୍ ବହନ କରିଥାଏ | କେତେକ BMP-1ଗୁଡ଼ିକ ମୁଖ୍ୟ ମରାମତି ସମୟରେ ( Ob'yekt 765Sp8 ) AGS-17 ଯୋଡିଥିଲେ |

୧୯୮୨ ମସିହାରେ ଆଫଗାନିସ୍ତାନରେ ଆକ୍ରମଣକାରୀ ୟୁନିଟ୍ ପାଇଁ ଏକ ଅଣ-ଜଳସ୍ଥଳଚାରୀ ବି.ଏମ.ପି-୧ଡି  (ତଥାକଥିତ 'ଆଫଗାନିସ୍ତାନ' ପ୍ରକାର) ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇଥିଲା | ଏହାର ୫ମିମି ମୋଟା କବଚ ପଟି ଥିଲା ଏବଂ ହଲ୍ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ପାର୍ଶ୍ୱ ଗୁଳିମରା ଛିଦ୍ରଗୁଡ଼ିକ ପାଇଁ ଛିଦ୍ର ସହିତ ମାଇନରୁ ଅତିରିକ୍ତ ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ବାହାନପତି  ଏବଂ ଚାଳକ          ର ଆସନ ତଳେ କବଚ ପଟି | ଏଥିରେ ସସପେନ୍ସକୁ ଆଚ୍ଛାଦନ କରୁଥିବା ହଲର ପାର୍ଶ୍ୱରେ ବଡ଼ ବଡ଼ ଇସ୍ପାତ ସଶସ୍ତ୍ର ସ୍କର୍ଟ ମଧ୍ୟ ରଖାଯାଇଥିଲା | 

ର ଉପର ହ୍ୟାଚ୍ ଗୁଡ଼ିକରେ ଫାୟାରିଙ୍ଗ୍ ପୋର୍ଟଗୁଡ଼ିକ ଯୋଡ଼ା ଯାଇଥିଲା ଏବଂ କିଛି ଗାଡିରେ ହଲ୍ ପଛପଟେ ଥିବା ଛାତ ଉପରେ ଏକ ଷ୍ଟୋଭେଜ୍ ବାକ୍ସ ରଖାଯାଇଥିଲା | 9S428 ଟ୍ୟାଙ୍କଭେଦୀ କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ର ପ୍ରକ୍ଷେପକ ପ୍ରାୟତ ଅପସାରିତ ହୋଇ ଏକ AGS-17 ସ୍ୱୟଂଚାଳିତ ଗ୍ରେନେଡ୍ ଲଞ୍ଚର୍ଦ୍ୱାରା ସ୍ଥାନିତ ହୋଇଥିଲା |
ବାଆଁ|thumb| ଦୁଇଜଣ ବୁଲଗେରିଆ ସେନା ସୈନିକ ନିକ ଚାଳକ  ଏବଂ ବନ୍ଧୁକଧାରୀ ଷ୍ଟେସନକୁ ପରିଚାଳନା କରୁଥିବାବେଳେ ଆମେରିକାର ସେନାସୈନିକ  ବୁଲଗେରିଆର ବି.ଏମ.ପି.୧ ଯାନରର ବାହନପତି ପଦବୀରେ ରହିଛନ୍ତି।
ବାଆଁ|thumb| ବି.ଏମ.ପି-୧ର ଗୁଳିମରା ଛିଦ୍ର ଏବଂ ଗୁଳିମରା ବୃତ୍ତ-ଚାପ 
ଡାହାଣ|thumb| ବି.ଏମ.ପି-୧  ସୈନିକ ରହଣିସ୍ଥଳୀ (ପୋଲାଣ୍ଡ-ରୂପାନ୍ତରିତ)
ଏହାର ସୁରକ୍ଷା ଯୋଜନାରେ BMP-1ର ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ତ୍ରୁଟି ରହିଥିଲା, ଯାହା କେବଳ ସୋଭିଏତ୍ - ଆଫଗାନିସ୍ତାନ ଯୁଦ୍ଧ ସମୟରେ ସ୍ପଷ୍ଟ ହୋଇଥିଲା | ଏହା ଏହାର ଡ୍ରାଇଭର ଏବଂ କମାଣ୍ଡରଙ୍କୁ ଡିଜେଲ ଇଞ୍ଜିନ୍ ସହିତ ହଲ୍ ସାମ୍ନାରେ ବାମ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଏକ ଟାଣ୍ଡେମ୍ ଲେଆଉଟ୍ରେ ବସାଇଥାଏ | ଯେତେବେଳେ ଏକ ଆଣ୍ଟିଟ୍ୟାକ୍ ଖଣି BMP-1ର ବାମ ଟ୍ରାକକୁ ଧକ୍କା ଦିଏ, ଏହି ବିସ୍ଫୋରଣ ସାଧାରଣତ one ଗୋଟିଏରୁ ତିନିଟି ବାମ ପାର୍ଶ୍ୱ ରୋଡୱେଲକୁ ନଷ୍ଟ କରି ଦେଇ ତଳେ ପ୍ରବେଶ କରି ଉଭୟ ଡ୍ରାଇଭର ଏବଂ କମାଣ୍ଡୋଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କିମ୍ବା ଗୁରୁତର ଆହତ କରିଥିଲା, ଯାହା ସୋଭିଏତ୍ ସେନାରେ ବିଶେଷଜ୍ଞ କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ଯନ୍ତ୍ରଣାଦାୟକ କ୍ଷତି ଘଟାଇଥିଲା | । ସମ୍ଭାବ୍ୟ ଖଣି ଆକ୍ରମଣରୁ ନିଜକୁ ରକ୍ଷା କରିବା ପାଇଁ ଡ୍ରାଇଭରମାନେ ନିଜ ବିଭାଗର ତଳ ଭାଗରେ ବାଲୁକା ବ୍ୟାଗ ରଖିଥିଲେ। ସଠିକ୍ ଟ୍ରାକରେ ସମାନ ପ୍ରକାରର ବିସ୍ଫୋରଣ ଡ୍ରାଇଭର ଏବଂ କମାଣ୍ଡରଙ୍କ ପାଇଁ କମ୍ ନାଟକୀୟ ଥିଲା, ଯେଉଁମାନେ ଅପେକ୍ଷାକୃତ ସୁରକ୍ଷିତ ରହିଥିଲେ |  ଯଦି ଗାଡିଟି ଏକ ଟିଲ୍ଟ-ରଡ୍ ଆଣ୍ଟିଟ୍ୟାଙ୍କ୍ ଖଣିକୁ ଧକ୍କା ଦିଏ, ତେବେ ଏହାର ଖାଲ ଖସିଯାଇଥିବା ନିମ୍ନ ସାମ୍ନା ଗ୍ଲାସିସ୍ ପ୍ଲେଟ୍ ଖଣିର ବାହୁବଳୀକୁ ସାମାନ୍ୟ ପ୍ରତିରୋଧ ସହିତ ଟିଲ୍ଟ କରିବାକୁ ଅନୁମତି ଦେଲା ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଖଣିଟି ଖାସ୍ ତଳେ ନଥିଲା | ଯେତେବେଳେ ଏହା ଶେଷରେ ବିସ୍ଫୋରଣ ହେଲା, ବିସ୍ଫୋରଣ ସାଧାରଣତ the ଡ୍ରାଇଭର ଏବଂ କମାଣ୍ଡରଙ୍କୁ ମାରିବା କିମ୍ବା ଖରାପ ଆଘାତ କରିବା ପାଇଁ ଯଥେଷ୍ଟ ଥିଲା | 1982ରୁ ଆଫଗାନିସ୍ତାନରେ ସୋଭିଏତ୍ 40 ତମ ସେନା ଉନ୍ନତ BMP-1D (ତଥାକଥିତ "ଆଫଗାନିସ୍ତାନ" ପ୍ରକାର) ଗ୍ରହଣ କରିବାକୁ ଲାଗିଲା, ଯାହାକି ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଉନ୍ନତି ମଧ୍ୟରେ ଡ୍ରାଇଭର ଏବଂ କମାଣ୍ଡର ଷ୍ଟେସନ ଅଧୀନରେ ଏକ ଅତିରିକ୍ତ ସଞ୍ଜିତ ପ୍ଲେଟ୍ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରିଥିଲା | ପରବର୍ତ୍ତୀ BMP-2 ଡିଜାଇନ୍ରେ ଏହି ପରିସ୍ଥିତିକୁ ସମାଧାନ କରାଯାଇଥିଲା, ଯେଉଁଠାରେ କମାଣ୍ଡର ବନ୍ଧୁକଧାରୀଙ୍କ ସହ ଦୁଇ ଜଣିଆ ଟୁରେଟ୍ ଅଂଶୀଦାର କରିଥିଲେ |  ଭର୍ତ୍ତି ଲ୍ୟାଣ୍ଡମାଇନରୁ ଉନ୍ନତ ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ଡ୍ରାଇଭର ଏବଂ ଇଞ୍ଜିନ୍ କମ୍ପାର୍ଟମେଣ୍ଟଗୁଡ଼ିକ ଅତିରିକ୍ତ ତଳ ବାହୁ ସହିତ ସଜାଯାଇପାରେ | ବିସ୍ଫୋରକ ସାମଗ୍ରୀ |
ଡାହାଣ|thumb| ଅନେକ ଥର କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ର ବାଜିବା ପରେ ଅପରେସନ୍ Desert Storm, ୧ ଫେବୃଆରୀ P-1 ଏକ 
thumb| ପଛ କବାଟଗୁଡ଼ିକ ହେଉଛି ଖାଲି ଇନ୍ଧନ ଟାଙ୍କି , ପ୍ରତ୍ୟେକର ଉପରେ ପେରିସ୍କୋପ୍ ଅଛି ଏବଂ ବାମ କବାଟରେ ଗୁଳି ମାରିବା ପାଇଁ ଏକ କଣା ଅଛି |
thumb| ସୈନିକ ବସିବା ସ୍ଥଳୀର ଗୋଟିଏ ପାର୍ଶ୍ୱ | ଆସନଗୁଡ଼ିକ ଲାଗିଲାଗି ଅଛି                                    ଏବଂ ସେମାଙ୍କ ଭିତରେ ଗୋଟେ ଏକ ଇନ୍ଧନ ଟାଙ୍କି ଅଛି | ଡାହାଣ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଥିବା ଧୂଆଁ ନିଷ୍କାସକଗୁଡ଼ିକ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ, ଏହି କ୍ଲିପ୍ ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ର ଉପରେ ଲାଗିଯାଏ ଯେତେବେଳେ ସେମାନେ ଗୁଳିମରା ଛିଦ୍ର ମାଧ୍ୟମରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଅନ୍ତି |

 ସେବା ଇତିହାସ 
thumb|300x300_ପିକସେଲ| ନାଲି ରଙ୍ଗର ପୂର୍ବତନ ବ୍ୟବହାରକରୀମାନଙ୍କ ସହିତ ନୀଳ ରଙ୍ଗର ବି.ଏମ.ପି-୧ ବ୍ୟବହାରକରୀମାନଙ୍କର ମାନଚିତ୍ର