ବିଜେପୁର

ବିଜେପୁର, ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ଓଡ଼ିଶାର ବରଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲାର ଏକ ସହର ଓ ବ୍ଲକ ଅଞ୍ଚଳ । ଏଠାରେ ବହୁ ସଂଖ୍ୟାରେ ଅନୁସୂଚିତ ଜାତି ଓ ଉପଜାତିର ଆଦିବାସୀଙ୍କ ସହ ଅନ୍ୟ ପଛୁଆ ଶ୍ରେଣୀର ଲୋକ ବସବାସ କରନ୍ତି ଓ ସେମାନଙ୍କ ମୁଖ୍ୟ ଜୀବିକା କୃଷି । 

 ଭୌଗୋଳିକ ଅବସ୍ଥିତି 
ବିଜେପୁରର ଭୌଗୋଳିକ ଅବସ୍ଥିତି 21.12°N 83.28°Eଠାରେ । ଏହା ସମୁଦ୍ରପତ୍ତାନଠାରୁ ୧୮୯ମିଟର ଉପରେ ରହିଛି । ଜିଲ୍ଲା ମୁଖ୍ୟାଳୟଠାରୁ ଏହାର ଦୁରତ୍ୱ ୨୬ କିଲୋମିଟର ହେଇଥିବାବେଳେ ଏହାର ଜନଘନତ୍ୱ ସାଧାରଣ ଭାବେ ଅଧିକ ରହିଥାଏ । ଜଳସେଚନର ସୁବିଧା ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ଭାବରେ ନଥିବା ଏହି ଅଞ୍ଚଳ ମରୁଡି ପ୍ରବଣ । ଏଠାରେ ପୃଷ୍ଟିକର ଖାଦ୍ୟ ଅଭାବରୁ ଶିଶୁ ମୃତ୍ୟୁ ହାର ପ୍ରତି ୧,୦୦୦ରେ ୧୧୮ ହେଇଥାଏ । 

 ଇତିହାସ 
thumb|ବିଜେପୁର ଜମିଦାର ଭାବନା 
ବିଜେପୁର ସ୍ୱାଧୀନତା ପୂର୍ବରୁ ଏକ ଜମିଦାରୀ ରାଜ୍ୟ ଥିଲା । ଏହାକୁ ଉତ୍ତର ବାଇଶି କୁହାଯାଉଥିଲା । ଏଠାରେ ଶାଲ, ପୋଷାକ ଓ ହତତନ୍ତ୍ର ଲୁଗାର ଉତ୍ପାଦନ ବହୁ ପରିମାଣରେ ହଉଥିଲା । ଏହା ଆଗରୁ ଗୋଣ୍ଡ ଜାତିର ଶାସକମାନଙ୍କ ଅଧୀନରେ ଥିଲା । ପରେ ସମ୍ବଲପୁରର ରାଜା ଜଣେ କୁଳିତା ଜାତିର ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ଏହାର ଜମିଦାରୀ ପ୍ରଦାନ କରିଥିଲେ । ପରେ ବ୍ରିଟିଶ ଅମଳରେ ତାଙ୍କୁ ତାହା ୧୮୬୩ ମସିହାରେ "ଗଡ଼ତିଆ" ଉପାଧି ସହ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଥିଲା । 

 ପ୍ରକୃତି 
thumb|ବିଜେପୁର ରାପତା 
ବିଜେପୁରର ଜଳବାୟୁ ଆର୍ଦ୍ର ଓ ସେଠାରେ ଅଧିକାଂଶ ଜମି ଚାଷ ଅଞ୍ଚଳ । ସେଠାରେ କିଛି ପରିମାଣରେ ଆର୍ଦ୍ର ଜଙ୍ଗଲ ରହିଛି । 

 ପ୍ରକୃତିକ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ 
ବିଜେପୁର ଅଞ୍ଚଳ ଭୂମିକମ୍ପ ପ୍ରବଣ ଅଞ୍ଚଳ ସମୂହ ଭିତରେ ରହିଛି । ଏଠାରେ ବନ୍ୟାର ସମ୍ଭାବନା କମ ରହିଥିବା ବେଳେ ବାତ୍ୟାର ସମ୍ଭାବନା ମଧ୍ୟ କମ । 

 ଜନ  ସଂଖ୍ୟା 
୨୦୧୧ ମସିହା ଜନଗଣନାରେ ବିଜେପୁରର ଜନସଂଖ୍ୟା ୬,୯୨୨  ଥିଲା । ଏଥି ମଧ୍ୟରୁ ପୁରୁଷ ସଂଖ୍ୟା ୩୪୩୭ ଥିଲା ବେଳେ ମହିଳା ସଂଖ୍ୟା ୩୪୮୫  ଥିଲା  । ଏଠାର ସାକ୍ଷରତା ହାର ୭୨.୮୭% ଯାହା ଜାତୀୟ ହାରଠାରୁ ଅଧିକ । ୬ ବର୍ଷରୁ କମ ସଂଖ୍ୟା ୧୦.୨୭%ରହିଥିଲା । ଏଠାରେ ବିଶେଷ ସଂଖ୍ୟାରେ ଆଗ୍ରିଆ ଜାତିର ଲୋକ ରହିଥାନ୍ତି । ସେମାନେ ବହୁ ପୁରାତନ କାଳରୁ ମୋଗଲ ସମୟରେ ଆଗ୍ରାରୁ ଆସିଥିଲେ । ମୁଖ୍ଯତଃ ଲୋକମାନେ ଚାଷ କାମରେ ଥିବା ବେଳେ କିଛି ଲୋକ ବିଭିନ୍ନ ବ୍ୟବସାୟରେ ଲିପ୍ତ ରହନ୍ତି । ଏଠାରେ କଥିତ ଭାଷା ସମ୍ବଲପୁରୀ । 

 ସଂସ୍କୃତି 
thumb|Kalas Yatra
ନୂଆଖାଇ ଏଠାର ମୁଖ୍ୟ ପର୍ବ । ରାମଲିଳା ଓ ଧନୁଯାତ୍ରା ମଧ୍ୟ ଏଠାରେ ପାଳନ କରାଯାଏ । 

 ଅର୍ଥନୈତିକ ଅବସ୍ଥା 
କୃଷି ଏଠାରେ ମୁଖ୍ୟ ଜୀବିକା ହେଇଥିବାରୁ ଫସଲ ଅମଳ ଉପରେ ଲୋକଙ୍କ ସ୍ଥିତି ନିର୍ଭରଶୀଳ । ତେବେ ଏଠାରେ ସମ୍ବଲପୁରୀ ବସ୍ତ୍ରର ବୟନ ଓ ବ୍ୟବସାୟ ମଧ୍ୟ ବହୁଳ ପରିମାଣରେ ହେଇ ଅନେକ ଲୋକଙ୍କୁ ଜୀବିକା ଦେଇ ଥାଏ । ଉଲ୍ଲେଖ ଯୋଗ୍ୟ କଥା ଏହା ଯେ ବହୁ ପ୍ରାଚୀନ କାଳରୁ ସମ୍ବଲପୁରୀ ହସ୍ତତନ୍ତ୍ର ବସ୍ତ୍ରର ବୟନ ପ୍ରଣାଳୀ ଏହି ବିଜେପୁରରୁ ଆରମ୍ଭ ହେଇଥିଲା । 

 ଶିକ୍ଷାନୁଷ୍ଠାନ 
thumb|Govt. High School, Bijepur
ବିଜେପୁରଠାରେ ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ସଂଖ୍ୟାରେ ସ୍କୁଲ ତଥା ଏକ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ଡିଗ୍ରୀ କଲେଜ ରହିଛି । ଏହା ସହ ଏଠାରେ ଆନନ୍ଦ ମାର୍ଗ  ଦ୍ୱାରା ପରିଚାଳିତ ସ୍କୁଲ ମଧ୍ୟ ରହିଛି ।
thumb|Bijepur College, Bijepur

 ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମରେ ବିଜେପୁରର ଅବଦାନ 
ପଶ୍ଚିମ ଓଡ଼ିଶାର ମଦର ଟେରେସା କୁହାଯାଉଥିବା ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀ ତଥା ସମାଜସେବିକା ପାର୍ବତୀ ଗିରି, ଏଠାରେ ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମ ସମୟରେ ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ଅବଦାନ ଦେବା ସହ ସାରା ପଶ୍ଚିମ ଓଡ଼ିଶାରେ ଦିନ ଦରିଦ୍ର ଓ ଅସହାୟମାନଙ୍କ ସେବା ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ସେ ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ସହ ମିଶି ଏହି ଅଞ୍ଚଳରେ ଅସହଯୋଗ ଆନ୍ଦୋଳନକୁ ଆଗେଇ ନେଇ କାରାବରଣ କରିଥିଲେ । ପାଇକମାଳାଞ୍ଚଳରେ ତାଙ୍କ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ଅନାଥାଶ୍ରମ ଏହି ଅଞ୍ଚଳର ଅନାଥ ଶିଶୁଙ୍କୁ ନିଜ ଗୋଦାରେ ଠିଆ ହେବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଥାଏ । 

 ବିଜେପୁର ତହସିଲ 

 List Of Villages in Bijepur 
 Badbausen  Badbramahani  Bairakhapali  Beniachal  Bhatigaon  Bijepur  Budapali  Baramunda Charpali  Ganthiapali  Jaring  Jokhipali  Kharmunda  Laumunda  M.srigida  Pada Pahandi  Patharala  Saipali  Samaleipadar  Sanbausen  Surubali  T.gendapali  Talapadar Baunspola 

 List of sub villages in Bijepur 
 Ailpur  Aimal  Arda  B Nuapali  Badipali  Balanda  Bandupali  Banjidungri Barangabahal  Barguda  Barkani  Barmunda  Baunsanpola Bhalubahal  Bhalupali  Bhatibahali Bhetiapadar  Bhoipali  Bhoiropur  Billeipali  Brahmanipali  Budhadhara  Cherangamunda  Darlipali Deheripali  Dhumapali  Gudimunda  J Sirigida  Jalpali  Jampali  Jhirlipali  K Gandpali K Nuapali  Kalangadera  Kalangapali  Kandhara  Kandihi  Kanpuri  Karle  Karnapa Katapali  Keseipali  Keutipali  Khaliapali  Khanda  Khuntpali  Kurkuta  Kurlamunda Lemdhar  Litipali  Luhurapali  M Gandpali  Mahaberna  Mahulpali  Majhipali  Manikchoura Manoharpali  Manpur  Masanabahal  Muindomahul  P Gandapali  Phulerpali  Pipilipali  Pradhanmal Purna  Putka  Putkigrinjel  Rangamatia  Ranimal  Rengalipali  Sadhupali  Saledamki Sandibahal  Sargipali  Satbandh  Tangrupadar  Tengra  Tuhilamal/Bhulargoth 

 As per census (Bijepur Block) 

 1991 
 Block  Population  Education  Medical Facility  Drinking water  Post & Telegraph  Market  Approach road  Pucca road  Power supply Bijepur  84568  84084  54021  84568  33056  22014  27409  18368  75194

 2001 
 BLOCK  Geog Area (km2)  No of House holds  No of Villages  Population  SC population  ST population BIJEPUR  323.94  23135  110  95843  18918  12841

 ରାଜନୀତି 
 Year  Category  Name  Party  Votes 1961  Mohan Nag  Congress  7965 1967  Mohan Nag  Congress  9169 1971  Tribikram Mallik  Congress Rama  7797 1974  General  Gananath Pradhan  Utkal Congress  19755 1977  General  Nityanand Gartia  Janata Party  26498 1980  General  Rajib Lochan Hota  Congress E  23656 1985  General  NIkunja Bihari singh  Janata Party  33691 1990  General  NIkunja Bihari singh  J D  48934 1991  Kishorimani Singh  J D  44756 1995  General  Ripunath Seth  Congress  40813 2000  General  Ashok Kumar Panigrahi  BJD  57298 2004  Subal Sahu  Congress  66407 2009  General  Subal Sahu  Congress  56862

 ଆଧାର 

 http://www.maplandia.com/india/orissa/sambalpur/bijepur/
 http://www.onefivenine.com/india/villag/Bargarh/Bijepur
 http://www.naveenpatnaik.com/Bijepur-Block-nac-municipality-27.html 
 http://www.fallingrain.com/world/IN/21/Bijepur.html
 http://www.census2011.co.in/data/town/380419-bijepur-orissa.html
ଶ୍ରେଣୀ:ବରଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲାର ଗାଆଁ ଓ ସହର