biswa921/orwiki-latest-pages-articles-raw huggingface dataset:
ମଙ୍ଗଳାଯୋଡ଼ି

thumb|Northern pintails at Mangalajodi
ମଙ୍ଗଳାଯୋଡ଼ି‌, ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ଓଡ଼ିଶାର ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲାର ଟାଙ୍ଗୀ ଅଞ୍ଚଳରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏକ ଗ୍ରାମ । ଏହା ପ୍ରକୃତିକ ସୁନ୍ଦରତା ଓ ବିବିଧ ପକ୍ଷୀରେ ପରିପୂର୍ଣ ଆର୍ଦ୍ରଭୂମି ପାଇଁ ବିଖ୍ୟାତ । 

 ପ୍ରକୃତି 
ଏଠାରେ ଥିବା ବିଶାଳ ଆର୍ଦ୍ରଭୂମି ଅଞ୍ଚଳରେ ବିଦେଶାଗତ ପକ୍ଷୀଙ୍କ ସମାଗମ ହେଇଥାଏ । ବର୍ଷକୁ ପ୍ରାୟ ୧.୫ ଲକ୍ଷ ପକ୍ଷୀ ସୁଦୂର ଦେଶ ମାନଙ୍କରୁ ଏଠାକୁ ଆସିଥାନ୍ତି । ଏହାକୁ ଏକ ଅନ୍ତର୍ଜାତିକ ପକ୍ଷୀ ଅଭୟାରଣ୍ୟ ଘୋଷଣା କରାଯାଇଛି । 

 ସଂସ୍କୃତି 
thumb|A purple swamphen
ମଙ୍ଗଳାଯୋଡ଼ି‌ କେବଳ ପକ୍ଷୀ ସଂଗ୍ରହାଳୟ ଭାବରେ ପରିଚିତ ନୁହେ । ଏଠାରେ ଏକ ଅନନ୍ୟା ସାଂସ୍କୃତିକ ପରମ୍ପରାମଧ୍ୟ ରହିଛି । ଚୈତ୍ର ମାସରେ ଏଠାରେ ଦଣ୍ଡ ଯାତ୍ରା ବହୁ ପୁରାକାଳରୁ ପାଳିତ ହୁଏ । ପାଇକ ଆଖଡ଼ା ମଧ୍ୟ ଏଠାରେ ଦର୍ଶନୀୟ ।http://mangalajodiecotourism.com/, "‘The Bird’s Paradise’ hosts more than 3,00,000 birds in its marshy waters, especially in winters. Mangalajodi also represents one of its kind ecosystems, whose protection is epitomised by a sustainable lifestyle that is at a brink of extinction in urban settings.
 ପୁରାତତ୍ତ୍ୱ 
ଏଠାରେ ଥିବା ବହୁ ପୁରାତନ ପତିତାପବନ ମନ୍ଦିର ସହ ଗୁପ୍ତେଶ୍ୱର ମନ୍ଦିର, ନୀଳକଣ୍ଠେଶ୍ୱର ମନ୍ଦିର, ଗୁଡିଶ୍ୱର ଦେବା ପୀଠ, ମାଁ ମଙ୍ଗଳା ମନ୍ଦିର, ମାଁ ତରା ଦେବୀ ମନ୍ଦିର, ମା ବଳିମାଝି ମନ୍ଦିର ସବୁ ପର୍ଯ୍ୟଟକମାନଙ୍କୁ ଆକର୍ଷିତ କରେ । ଦର୍ଶନୀୟ ପ୍ରକୃତି ସହ ଏହିସବୁ ମନ୍ଦିର ଗ୍ରାମକୁ ଏକ ପର୍ଯ୍ୟଟକ ସ୍ଥଳୀରେ ପରିଣତ କରେ । 

 ଶିଳ୍ପ 
ଏଠାରେ ଦେଶୀ ଡଙ୍ଗା ତିଆରି ହୁଏ । 

 ପରିବହନ 
thumb|A boat in the Mangalajodi wetland
ଏଠାରେ ନିକଟରେ ମୁକ୍ତେଶ୍ୱର ରେଳ ଷ୍ଟେସନ ରହିବା ସହ ଜାତୀୟ ରାଜପଥ ୫ ସନ୍ନିକଟରେ ରହିଛି । ଏହା ନିକଟରେ କାଲୁପଡାଘାଟ ଷ୍ଟେସନରେ ଏକ୍ସପ୍ରେସ ଟ୍ରେନ ରହଣି ରହିଛି । 
thumb|Northen pintail

 ପକ୍ଷୀ ଗ୍ୟାଲେରି 

 ଆଧାର  

ଶ୍ରେଣୀ:ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲାର ଗାଆଁ ଓ ସହର
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ପର୍ଯ୍ୟଟନ
ମନୁ ନଦୀ

ମନୁ ନଦୀ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ତ୍ରିପୁରାର ପର୍ବତରୁ ବାହାରିଥିବା ଏକ ନଦୀ । ଏହି ନଦୀ ପର୍ବତକୁ ଖର ସ୍ରୋତା ହୋଇ ବାହାରି ପାର୍ବତ୍ଯ ଅଞ୍ଚଳ ଅତିକ୍ରମ କରି ଶୀଳହାତ ସମତଳ ଦେଇ ବଙ୍ଗଳାଦେଶର ମୌଲବୀ ବଜାର ଜିଲ୍ଲାର ମନୁମୁଖଠାରେ କୁଶିୟାରା ନଦୀ ସହ ମିଳିତ ହେଇ ବଙ୍ଗୋପସାଗରକୁ ବ୍ପ୍ରବାହିତ ହୁଏ ।

 ଆଧାର

ଶ୍ରେଣୀ:ନଦୀ
ବେତୱା ନଦୀ

ବେତୱା ବା ବେତ୍ରାବତୀ , ଉତ୍ତର ଭାରତୀୟ  ରାଜ୍ୟରେ ପ୍ରବାହିତ ଏକ ନଦୀ ।ଏହା ଯମୁନା ନଦୀର ଏକ ଉପନଦୀ । ଏହା ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ବିନ୍ଧ୍ୟ ପର୍ବତମାଳାରେ ହୋସଙ୍ଗାବାଦର ଉତ୍ତରରୁ ନିର୍ଗତ ହେଇ ଉତ୍ତର ପୂର୍ବ ଗିଗାରେ ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶ ଓ ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶର  ଓରଛାକୁ ପ୍ରବାହିତ ହୁଏ । ଏହାର ଅର୍ଦ୍ଧାଧିକ ଦୈର୍ଘ୍ୟ , ଯାହା ସୁନାବ୍ୟା ନୁହେ, ମାଳବ ମାଳଭୂମି ଦେଇ ପ୍ରବାହିତ ହେଇଥାଏ । ବେତୱା ଓ ଯମୁନା ନଦୀର ସଂଗମ ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶର ହମୀରପୁରଠାରେ ଓରଛା ସନ୍ନିକଟରେ ଘଟେ ।   .

 ଇତିହାସ 
ବାଆଁ|thumb|200x200_ପିକସେଲ|River Betwa close to the 11th century Bhojeshwar Temple at Bhojpur, Madhya Pradesh
thumb|Chhatris on the bank of Betwa river
 ସଂସ୍କୃତ ଭାଷାରେ ବେତୱାକୁ ଭେତ୍ରାବତୀ କୁହାଯାଇଥାଏ । ପୁରାଣ ମହାଭାରତରେ ଏହାର ଉଲ୍ଲେଖ ଚରମାନବତୀ ନଦୀ ସହ ରହିଛି ।ଭେତ୍ରାବତୀକୁ ଶୁକ୍ତିମାଟି ନାମରେ ଭି କୁହାଯାଏ । ପ୍ରାଚୀନ ଛେଦୀ ରାଜବଂଶର ରାଜଧାନୀ ଏହି ନଦୀର ତଟରେ ଥିଲା । ଏହି ନଦୀର ଉପ୍ପତି ସ୍ଥଳରୁ ଯମୁନା ସହ ସଙ୍ଗମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଦୈର୍ଘ୍ୟ 590 କିଲୋମିଟର ଯାହା ମଧ୍ୟରୁ 232 କିଲୋମିଟର ମଧ୍ୟ ପ୍ରଦେଶରେ ଓ ଅବଶିଷ୍ଟ ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶରେ ପ୍ରବାହିତ । 1973 ମସିହାରେ ଉଭୟ ରାଜ୍ୟ ମଧ୍ୟରେ ବୁଝାମଣା ହେଇ ବେତୱା ନଦୀ ବୋର୍ଡ (BRB)  ଗଠନ ହେଇ କେନ୍ଦ୍ର ଜଳସଂପଦ ମନ୍ତ୍ରୀ , ଶକ୍ତି ମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ ଓ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଦେଶର ମୁଖ୍ୟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଗଣ ସଦସ୍ୟ ରହିଛନ୍ତି .Betwa River Board Ministry of Water Resources website.

 ଭବିଷ୍ୟତ ଯୋଜନା 
 ନଦୀ ସଂଯୋଗୀକରଣ ଯୋଜନା ଅନୁସାରେ ବେତୱା ନଦୀ ସହ କେଁ ନଦୀର ସଂଯୋଗ କରାଯାଉଛି । ଏହି ନଦୀରେ ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ ଓ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଦେଶର ମିଳିତ ଉଦ୍ୟମରେ ମାତାତିଲା ବନ୍ଧ ନିର୍ମାଣ କରାଯାଉଛି । ଏଠାରେ ବିଦେଶାଗତ ବହୁ ପକ୍ଷୀ ଆସିଥାନ୍ତି । .Shukla, D.C. 1994 Habitat characteristics of wetlands of the Betwa Basin, India, and wintering populations of endangered waterfowl species. କେଁ ନଦୀ ସହ ସଂଯୋଗୀକରଣ ଓ କେନାଲ ନିର୍ମାଣ ପରେ 7,00.000 ହେକ୍ଟର ଜମିକୁ ଜଳସେଚନ ସୁବିଧା ମିଳି ପାରିବ। 

 Dams 
 ରାଜଘାଟ ଡେମ 
 ମତାତିଲା ଡେମ 
 ପରିଚ୍ଛା ଡେମ 
 ଧୁରୱାରା ଡେମ 

 ପୁନଶ୍ଚ ଦେଖଣା 
 Yamuna
 Ganga

 ଆଧାର 

 ବାହାର ଲିଙ୍କ 
 Betwa River
 Ken-Betwa river link project to cost Rs 4,500 cr Business Line
ରଙ୍ଗିତ ନଦୀ

Rangeet River  ଦେଶ India ରାଜ୍ୟ Sikkim      Source Himalayas Mouth Teesta River
thumb|Rangeet river near Tashiding, South Sikkim
ରଙ୍ଗିତ ନଦୀ (Devanagari रंगीत)  ଭାରତୀୟ ନଦୀ ତିସ୍ତା ନଦୀର ଏକ ଉପନଦୀ । ତିସ୍ତା ଉତ୍ତର ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ସିକ୍କିମ  ର ବୃହତ୍ତମ ନଦୀ ।   ରଙ୍ଗିତ ନଦୀ ହିମାଳୟ ପର୍ବତରୁ ପଶ୍ଚିମ ସିକ୍କିମ ଜିଲ୍ଲା ଅଞ୍ଚଳରୁ ବାହାରି ଏକ ଚିରସ୍ରୋତା ନଦୀ ଭାବରେ ଜୋରେଥାଙ୍ଗ , ପେଲିଙ୍ଗ ଓ  ଲେଗଶିପ ଅଞ୍ଚଳ ଦେଇ ପ୍ରବାହିତ ହେଇଥାଏ ।ଗ୍ରୀଷ୍ମ କାଳରେ ବରଫ ତରଳିବା ଜଳ ଓ ବର୍ଷା କାଳରେ ବର୍ଷା ଜଳ ଗ୍ରହଣ କରି ଏହା ଏକ ତୀବ୍ରଗତି ନଦୀ ଭାବରେ ବହି ଥାଏ । ଏଥିରେ ରଫଟିଙ୍ଗ ପାଇଁ ଦୁରାଗଅତ ପର୍ଯ୍ୟଟକ ଆସିଥାନ୍ତି । ଏହି ନଦୀ ତିସ୍ତା ନଦୀ ସହ ତ୍ରିବେଣୀ ନାମକ ସ୍ଥାନରେ ସଙ୍ଗମ ଲାଭ କରେ ।   ଏହି ସ୍ଥାନ ଏକ ସୁନ୍ଦର ପିକନିକ ସ୍ଥଳ ହିସାବରେ ଖ୍ୟାତ । ଏହି ନଦୀରେ ଥିବା NHPCର ଜଳବିଦ୍ୟୁତ ପ୍ରକଳ୍ପରୁ ସିକ୍କିମ ପାଇଁ 60 ମେଗାବାଟ୍ଟ ଶକ୍ତି ମିଳିଥାଏ ।  , Rangit Hydel Project.

 ଆଧାର 

ଶ୍ରେଣୀ:ନଦୀ
ଦ୍ୱାରକେଶ୍ୱର ନଦୀ

Dwarakeswar River  ଦେଶ India ରାଜ୍ୟ West Bengal      Tributaries  - left Gandheswari River, Kukhra River, Birai River  - right Shilabati River City Bankura, Arambag       Source Tilboni Hill    alt=|256x256_ପିକସେଲ|  
ଦ୍ୱାରକେଶ୍ୱର ନଦୀ () (ଧଲକିସର ନାମରେ ଭି କୁହାଯାଏ  ), ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ପଶ୍ଚିମ ବଙ୍ଗର ପଶ୍ଚିମାଞ୍ଚଳରେ ପ୍ରବାହିତ ଏକ ମୁଖ୍ୟ ନଦୀ । 

 ଗତିପଥ 
 ଏହି ନଦୀ ପୁରୁଲିଆ ଜିଲ୍ଲାର ତିଳବୋନୀପାହାଡରୁ ନିର୍ଗତ ହେଇ ବଙ୍କୁରା ଜିଲ୍ଲାକୁ ଛତନା ନିକଟରେ ପ୍ରବେଶ କରେ । ଏହା ଜିଲ୍ଲାର ସମୁଦାଯ ଦୈର୍ଘ୍ୟ ଅତିକ୍ରମ କରି ବର୍ଦ୍ଧମାନ ଜିଲ୍ଲାର ଦକ୍ଷିଣ ପୂର୍ବ ଅଞ୍ଚଳରେ ପ୍ରବେଶ କରେ । ତାହା ପରେ ଏହା ହୁଗୁଳି ଜିଲ୍ଲା ଦେଇ ପ୍ରବାହିତ ହୁଏ । 
Chattopadhyay, Akkori, Bardhaman Jelar Itihas O Lok Sanskriti (History and Folk lore of Bardhaman District.

ଏହି ନଦୀ ସିଲାଇ ନଦୀ ସହ ଘଟଳଠାରେ ମିଳିତ ହୁଏ ଓ ଉଭୟ ନଦୀ ମିଶି ରୂପନାରାୟନ ନଦୀ ଭାବରେ ପରିଚିତ ହୁଏ । ଏହା ହାୱଡା ଜିଲ୍ଲାରେ ହୁହୁଳି ନଦୀ ସହ ଗଡିଆରା ନାମକ ସ୍ଥାନରେ ମିଳିତ ହୁଏ । 

ବହୁ ପରିମାଣର ପଟୁ ମାଟି ବହନ କରୁଥିବାରୁ ନଦୀର ମୁହାଣ ପୋତି ହେଇ ବର୍ଷା ଦିନ ଏହା କୁଳ ଲଙ୍ଘିଥାଏ । 

 ପ୍ରକଳ୍ପ ସମୂହ 
ସରକାରଙ୍କଦ୍ୱାରା  ଏହି ନଦୀ ଉପରେ ଦ୍ୱାରକେଶ୍ୱରଠାରେ ଏକ ବନ୍ଧ ନିର୍ମାଣ ଯୋଜନା ରହିଛି । ଏଠି ପାଇଁ ପ୍ରକଳ୍ପ ଅନୁଧ୍ୟାନ କାର୍ଯ୍ୟ 2004 ମସିହାରେ କରଯାଇଥିଲା । .

 ଆଧାର 

 ପୁନଶ୍ଚ ଦେଖଣା 

Category:Rivers of West Bengal
ମୁଣ୍ଡେଶ୍ୱରୀ ନଦୀ

Mundeswari River  ଦେଶ India ରାଜ୍ୟ West Bengal      Source Damodar River    alt=|256x256_ପିକସେଲ|  
ମୁଣ୍ଡେଶ୍ୱରୀ ନଦୀ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ପଶ୍ଚିମ ବଙ୍ଗର ଏକ କ୍ଷୁଦ୍ର ନଦୀ ଯାହା ବର୍ଷା କାଳରେ ହୁଗୁଳି , ପୂର୍ବ ମେଦିନୀପୁର ଜିଲ୍ଲାରେ ବନ୍ୟା ସୃଷ୍ଟି କରିଥାଏ । ଦୁର୍ଗାପୁର ବାରେଜରୁ 2,000 ଘନ ମିଟରରୁ ବେଶୀ  ଜଳ ନିର୍ଗତ ହେବା ମାତ୍ରେ ଏହା ମୁଣ୍ଡେଶ୍ୱରୀ ଅଞ୍ଚଳର ହରିଙ୍ଖୋଳା
 ଇତିହାସ 
ଏହି ନଦୀ ବିଷୟରେ ୧୯୧୦ ଜିଲ୍ଲା ଗେଜେଟିଆରରେ କିଛି ଉଲ୍ଲେଖ ନଥିଲେମଧ୍ୟ ୧୯୯୪ ବର୍ଦ୍ଧମାନ ଜିଲ୍ଲା ଗେଜେଟିଆରରେ ନମୋଲ୍ଲେଖ ରହିଛି । 

୧୯୧୪ ମସିହାର ଭୟଙ୍କର ବନ୍ୟା ସମୟରେ ଦାମୋଦର ନଦୀ ଦୁଇ ଭାଗରେ ବିଭକ୍ତ ହୋଇଗଲା । ଏକ ଭାଗ ମୁଣ୍ଡେଶ୍ୱରୀ ସହିତ ଯୋଗ ଦେଲା ଓ ଏହାକୁ ଏକ ବୃହତ ନଦୀରେ ପରିଣତ କଲା । Chattopadhyay, Akkori, Bardhaman Jelar Itihas O Lok Sanskriti (History and Folk lore of Bardhaman District.

 ଭୌଗୋଳିକ ତଥ୍ୟ 
ଏହାର ଉପତ୍ତି ଏକ କେନାଲ ଭାବରେ ବର୍ଦ୍ଧମାନ ଜିଲ୍ଲାର ମାଧବଡ଼ିହିସ୍ଥିତ ଶ୍ରୀରାମପୁର ଗ୍ରାମରୁ ହେଇ ଏହା ଚକବୁରା ଓ ହୁଗୁଳି ଜିଲ୍ଲା ଦେଇ ଯାଇଛି । ପରିଶେଷରେ ଏହି ନଦୀ ରୂପନାରାୟନ ନଦୀ ସହ ସାଙ୍ଗମା ଲାଭ କରି ବଙ୍ଗୋପସାଗରକୁ ଯାଏ । Chattopadhyay, Akkori, Bardhaman Jelar Itihas O Lok Sanskriti (History and Folk lore of Bardhaman District.

 ଆଧାର 

 ବାହାର ଲିଙ୍କ 
 Satellite view

Category:Rivers of West Bengal
ଅମରକଣ୍ଟକ ଏକ୍ସପ୍ରେସ

thumb|300x300_ପିକସେଲ|Amarkantak Express (Bhopal - Durg) Route map
ଅମରକଣ୍ଟକ ଏକ୍ସପ୍ରେସ  (12853/12854) ଭାରତୀୟ ରେଳର ଏକ ସୁପରଫାଷ୍ଟ ଟ୍ରେନ । ଏହା ଦୈନିକ ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ଭୋପାଲ ଜଙ୍କସନଠାରୁ ବାହାରି ଛତିଶଗଡ଼ ରାଜ୍ୟର ଦୁର୍ଗ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଯାତ୍ରା କରେ । ଏହି ଟ୍ରେନ ଭୋପାଳ - ବିଲାସପୁର ମହାନଦୀ ଏକ୍ସପ୍ରେସ ସ୍ଥାନରେ ପ୍ରଚଳିତ ହେଲା । 

ଏହି ଟ୍ରେନ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ତୀର୍ଥ ସ୍ଥଳୀ ଅମରକଣ୍ଟକ ଦେଇ ଯାଉଥିବାରୁ ଏହାକୁ ଅମରକଣ୍ଟକ ନାମ ଦିଆଯାଇଥିଲା । ଏହି ସ୍ଥଳରୁ ନର୍ମଦା ନଦୀର ଉପତ୍ତି ହେଇଥାଏ । 

 ଆଗମନ ଓ ପ୍ରସ୍ଥାନ 
ଭୋପାଳରୁ ଟ୍ରେନ ଦୈନିକ 3.40 PMରେ ବାହାରି ଅନନ୍ୟ ଦିନ 7.55 AMରେ ଦୁର୍ଗ ପହଞ୍ଚିବା ସହ ଦୁର୍ଗରୁ 6.20PMରେ ବାହାରେ । ଏହି ଟ୍ରେନ 28ଟି ସ୍ଥାନରେ ରହଣି କରିଥାଏ । http://runningstatus.in/status/12853-today

 ଗତି 
ଏହି ଟ୍ରେନର ହାରାହାରି ଗତି 54 କିଲୋମିଟର ପ୍ରତି ଘଣ୍ଟା । 

 ଆଧାର 

ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ ରେଳ
ନର୍ମଦା ଏକ୍ସପ୍ରେସ

thumb|Narmada Express (Indore - Bilaspur) Route map
thumb|Indore - Bilaspur Narmada Express at Indore Junction
ନର୍ମଦା ଏକ୍ସପ୍ରେସ (इंद10

Indore Bilaspur Narmada Express mannai Express र - बिलासपुर नर्मदा एक्सप्रेस / اندور - بيلاسبور نارمادا إكسبرس)ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ଇନ୍ଦୋର ଜଙ୍କସନରୁ ଛତିଶଗଦ ରାଜ୍ୟର ବିଳାସପୁର ଜଙ୍କସନ ମଧ୍ୟରେ ଦୈନିକ ଚଳାଚଳ କରୁଥିବା ଏକ ଟ୍ରେଳ । କେନ୍ଦ୍ର ଭାରତର ମୁଖ୍ୟ ନଦୀ ନର୍ମଦା ନଦୀର ନାମାନୁସାରେ ଏହି ଟ୍ରେନର ନାମକରଣ ହେଇଛି। 

 ନମ୍ବର 
thumb
ଟ୍ରେନକୁ ଦିଅ ଯାଇଥିବା ନମ୍ବର ଏହି ପ୍ରକାର 
 18233 - ଇନ୍ଦୋରରୁ ବିଲାସପୁର 
 18234 - ବିଳାସପୁରରୁ ଇନ୍ଦୋର 
thumb|ନିର୍ଗମନ ସ୍ଥଳୀରେ ନର୍ମଦା ଏକ୍ସପ୍ରେସ

 ରହଣି ଓ ଯାତ୍ରାପଥ 
thumb|ଷ୍ଟେସନରେ ନର୍ମଦା  ଏକ୍ସପ୍ରେସ 
ଏହି ଟ୍ରେନ   ଉଜ୍ଜୟନ , ଇତରସି , ଜବଲପୁର , ଅନୁପୁର ପରି ମୁଖ୍ୟ ସହର ଦେଇ ଯାଇଥାଏ । 

 କୋଚ 
thumb|An AC I TIER Coach of Narmada Express
ଏହି ଟ୍ରେନରେ ସାଧାରଣତଃ 23 କୋଚ ରହେ ଯାହା ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଥମ ଶ୍ରେଣୀ AC 1ଟି , ଦ୍ୱିତୀୟ ଶ୍ରେଣୀ AC1ଟି , AC II ଟାଇର 2ଟି , AC 3 ଟାଇର 2ଟି ସହ 11ଟି ସ୍ଳିପର କୋଚ ଓ 4ଟି ସାଧାରଣ ବଗି ଥାଏ । ଏହି ଟ୍ରେନ ଦରକାର ମୁତବକ ବଗି ସଂଖ୍ୟା ବୃଦ୍ଧି କରାଯାଇଥାଏ । 

 ଗତି 
thumb|Narmada Express name plate
ଟ୍ରେନର ହାରାହାରି ବେଗ 40 କିଲୋମିଟର ଘଣ୍ଟା ପ୍ରତି । ଏହା ପ୍ରତିଦିନ ଚଳାଚଳ କରେ । 

 ପୁନଶ୍ଚ ଦେଖଣା 
 Bhopal - Bilaspur Express

 ଆଧାର 
 
 

Category:Transport in Indore
Category:Transport in Bhopal
Category:Named passenger trains of India
Category:Bilaspur, Chhattisgarh
Category:Rail transport in Chhattisgarh

Category:Rail transport in Madhya Pradesh
Category:Railway services introduced in 1982
Category:Railway services introduced in 1991
Category:Transport in Jabalpur
ଛତିଶଗଡ ଏକ୍ସପ୍ରେସ

thumb|320x320_ପିକସେଲ|WAP 7 loco hauling Amritsar - Bilaspur Chhattisgarh Express
thumb|374x374_ପିକସେଲ|Chhattisgarh Express (Amritsar-Bilaspur) Route map
thumb|320x320_ପିକସେଲ|WDP 4B loco hauling (Amritsar - Bilaspur) Chhattisgarh Express
ଛତିଶଗଡ଼ ଏକ୍ସପ୍ରେସ ଏକ ପୁରାତନ ଭାରତୀୟ ଟ୍ରେନ ଯାହା ବିଲାସପୁରକୁ ଅମୃତସରକୁ ସଂଯୋଗ କରିଥାଏ । 

ପ୍ରଥମେ ଏହି ଟ୍ରେନ 1977 ମସିହାରେ ଭୋପାଲରୁ ବିଲାସପୁର ମଧ୍ୟରେ ଛତିଶଗଡ଼ ଆଞ୍ଚଳ ଏକ୍ସପ୍ରେସ ନାମରେ ଚଳାଚଳ କରିଥିଲା ଓ ଏହା ବିଳାସପୁରରୁ ଭୋପାଳର ହବିବଗଞ୍ଜ ଯାଏ ଚଳୁଥିଲା । ଏହା ନୂତନ ଭାବେ ନିର୍ମିତ ହବିବଗଞ୍ଜ ଉପାଶହରାଞ୍ଚଳ ରେଳ ଷ୍ଟେସନରୁ ଆରମ୍ଭ ହେଇଥିଲା । ପରେ ତାହା ଭୋପାଲର ମୁଖ୍ୟ ଜଙ୍କସନ ଷ୍ଟେସନକୁ ପରିବର୍ଧିତ ହେଇଥିଲା ।1987 ମସିହାରେ ଏହା ନୂଆ ଡିଲଲର ହଜରତ ନିଜମୁଦ୍ଦିନ ଓ ପରେ 1990ମସିହାରେ ପଞ୍ଜାବର ଅମୃତସର ଯାଏ ବର୍ଦ୍ଧିତ ହେଇଥିଲା ।  

 ଯାତ୍ରାପଥ 
ଏହି ଟ୍ରେନ ବର୍ତ୍ତମାନ 2011 କିଲୋମିଟର ଯାତ୍ରାପଥ ଅତିକ୍ରମ କରି ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ଛତିଶଗଡ଼ , ମହାରାଷ୍ଟ୍ର , ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶ , ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ , ଦିଲ୍ଲୀ, ହରିୟାଣା ଓ ପଞ୍ଜାବ ଦେଇ ଯାତାୟତ କରେ । 

ଯାତ୍ରାପଥରେ ଏହି ଟ୍ରେନ ବିଲାସପୁର ଜଙ୍କସନ , ରାୟପୁର ଜଙ୍କସନ , ଦୁର୍ଗ , ଗୋଣ୍ଡିଆ , ଇତରସି , ନାଗପୁର , ଭୋପାଲ , ଅବେଇଦୁଲ୍ଲାଗଞ୍ଜ , ମଥୁରା , ଝାଁସୀ ,ଗ୍ୱାଲିଆର , ଗଜିଆବାଦ , ମୁଜାଫ୍ଫାରୌର , ଲୁଧିୟାନା , ଜଲନ୍ଧର ସିଟି ଦେଇଯାଇଥାଏ । 

 ସମୟ ସାରଣୀ 
ଅମୃତସର  ଠାରୁ ଏହା ପ୍ରତ୍ୟହ 04 15 PMରେ ଛାଡି ତୃତୀୟ ଦିନ ବିଳାସପୁର  ରେ 12.20 PMରେ ପହଞ୍ଚେ । ଫେରନ୍ତା ଯାତ୍ରାରେ ଏହା ବିଲାସପୁରରୁ 02.15 PMରେ ଛାଡି ତୃତୀୟ ଦିନ 08.10 AMରେ ପହଞ୍ଚେ । ଅମଲା ଷ୍ଟେସନରେ ଏହା 20/25 ମିନିଟ ରହଣି କରେ । .http://runningstatus.in/status/18238-today

 ଆଧାର 

 ବାହାର ଲିଙ୍କ 
 http://indiarailinfo.com/train/323

ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ ରେଳ
ସଚଖଣ୍ଡ ଏକ୍ସପ୍ରେସ

[[Fi
thumb|350x350_ପିକସେଲ|Sachkhand Express (Amritsar - Nanded) Route map
 ସଚଖଣ୍ଡ ଏକ୍ସପ୍ରେସ  ,ଭାରତୀୟ ରେଳବାଇଦ୍ୱାରା ପ୍ରଚଳିତ ଏକ ଦୈନିକ ଟ୍ରେନ । ଏହି ଟ୍ରେନ ମହାରାଷ୍ଟ୍ରର ହଜୁର ସାହିବ , ନାନ୍ଦେଡ଼ରୁ ପଞ୍ଜାବର ଅମୃତସର ଯାଇ ଚାଲିଥାଏ । ଏହି ଟ୍ରେନ ଦୁଇଟି ଶିଖ ଧର୍ମସ୍ଥଳୀକୁ ସଂଯୋଗ ଦେଇଥାଏ ଓ ଏହା ନାନ୍ଦେଡ଼ଠାରେ ରହିଥିବା ଶିଖ ଉପାସନା ପିଠା   ସଚଖଣ୍ଡ ସାହିବ ଗୁରୁଦ୍ୱାରା ନାମାନୁସାରେ ଦିଆଯାଇଥିଲା । 

ଏହି ଟ୍ରେନ ଭାରତୀୟ ରାଜଧାଣିନୁଆ ଦିଲ୍ଲୀ ସହ ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ରାଜଧାନୀ ଭୋପାଲ , ଜଳନା । ଔରଙ୍ଗାବାଦକୁ ସଂଯୋଗ କରିଥାଏ । 

 ଯାତ୍ରାପଥ 
ଏହି ଟ୍ରେନର ମୁଖ୍ୟ ରହଣି ପୂର୍ଣା , ପର୍ଭଣୀ , ଔରଙ୍ଗାବାଦ , ମାନମାଦ , ଜଲଗାଓ , ବୁରହାନପୁର , ଖଣ୍ଡବା, ଭୋପାଲ , ମଥୁରା , ଝାଁସୀ ,ଫରିଦାବାଦ , ନୂଆ ଦିଲ୍ଲୀ , ପାନିପତ , ଲୁଧିଆନା ଜଲନ୍ଧର ଆଦି ସ୍ଥାନରେ ରହିଛି ।  

 ସମୟ ସାରଣୀ 
 ସାହିବ ନଗରରୁ ଟ୍ରେନ 09.30AMରେ ଛାଡି ଅମୃତସରରେ ପରଦିନ 08.20PMରେ ପହଞ୍ଚେ .http://runningstatus.in/status/12715
 ଫେରନ୍ତା ଟ୍ରେନ ଅମୃତସରରୁ 05.35 AMରେ ଛାଡି ପରଦିନ 04.00PMରେ ନାନ୍ଦେଡ଼ ପହଞ୍ଚେ .http://runningstatus.in/status/12716

 ବଗି 
Tଏଥିରେ ନିୟମିତ AC ସମୂହ ସହ ସମୁଦାୟ 24ଟି ବଗି ଲାଗିଥାଏ । 

 ଇତିହାସ 
1995 ମସିହାରେ ଏହା ପ୍ରଥମେ ଏକ ସାପ୍ତାହିକି ଟ୍ରେନ ଭାବରେ ନାନ୍ଦେଡ଼ରୁ ଅମୃତସର ଯାଏ ପ୍ରଚଳିତ ହେଲା। 1997ରେ ଏହା ଦ୍ୱି ସାପ୍ତାହିକ , 1998ରେ ସପ୍ତାହକୁ 5 ଦିନ ଚାଲି 2006/07ରେ ଏହା ଦୈନିକ ରେନ ଭାବରେ ଚଳାଚଳ କଳା ।  

ଏହି ଟ୍ରେନ ଶିକ୍ଷା ସଂପ୍ରଦାଯ ପାଇଁ ଏକ ଧାର୍ମିକ ଟ୍ରେନ ଭାବରେ ଧରାଯାଏ । ନାନ୍ଦେଡ଼  , ମାନମାଦ , ଭୋପାଲ ଗ୍ୱାଲିଆର , ଦିଲ୍ଲୀ , ଭୂଷାବଳ ଷ୍ଟେସନରେ ସମସ୍ତ ଯାତ୍ରୀଙ୍କୁ ଗୁରୁଦ୍ୱାରା ତରଫରୁ ଲାଙ୍ଗର ( ଖାଦ୍ଯ ) ବିନମୂଲ୍ୟରେ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଥାଏ । ନାନ୍ଦେଡ଼ ଷ୍ଟେସନରେ ଗୁରୁଦ୍ୱାରା ତରଫରୁ ଯାତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ବୀନା ଶୁଳ୍କରେ ଷ୍ଟେସନରୁ ଯିବା ଆସିବା ବ୍ୟବସ୍ଥା କରାଯାଇଥାଏ । 

 ଅନ୍ୟ ସଂଯୋଗ ସବୁ 
 Devagiri Express
 Trains of SCR
 Nanded
 Aurangabad

 ଆଧାର 
South Central Railways official link
ଶାନ୍ତି ଏକ୍ସପ୍ରେସ

ଶାନ୍ତି ଏକ୍ସପ୍ରେସ , ଭାରତୀୟ ରେଳବାଇର ଏକ ଦୈନିକ ଟ୍ରେନ ଯାହା ପଶ୍ଚିମ ରେଳବାଇ ତରଫରୁ ଚଳାଚଳ କରିଥାଏ ।  ଏହା ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ଇନ୍ଦୋର ସହରର ଇନ୍ଦୋର ଜଙ୍କସନଠାରୁ ଗୁଜରାଟର ରାଜଧାନୀ ଗାନ୍ଧୀନଗର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଚଳାଚଳ କରେ । ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ବାରତା 'ଶାନ୍ତି " ଅନୁସାରେ ଏହାକୁ ଶାନ୍ତି ଏକ୍ସପ୍ରେସ କୁହାଯାଏ । 
thumb|Shanti Express
thumb|Shanti Express - sleeper class

 ଯାତ୍ରାପଥ ଓ ରହଣି 
ଯାତ୍ରାପଥରେ ଏହି ଟ୍ରେନ ଉଜ୍ଜୈନ , ରତଲାମ ଓ ଅହମଦାବାଦ ଜଙ୍କସନ ସମୂହ ଦେଇ ଯାଇଥାଏ । ଟ୍ରେନଟି ଇନ୍ଦୋର , ଦେବାସ , ରତଲାମ , ଆନନ୍ଦ , ସାବରମତି ଆଦି ଷ୍ଟେସନରେ ରହଣି କରେ । 

 କୋଚ ସମୂହ 
ଏହି ଟ୍ରେନରେ AC ସମେତ ସମୁଦାଯ 18ଟି ବଗି ରହିଥାଏ । 

 ଗତି 
ଏହା ଦୈନିକ ଯାତାୟତ କରିଥାଏ ଓ ଏହାର ହାରାହାରି ବେଗ 50 କିଲୋମିଟର ଘଣ୍ଟା ପ୍ରତି । ଇନ୍ଦୋରରୁ ଅହମଦାବାଦକୁ ଏହା ଏକମାତ୍ର ସିଧାସଳଖ ସଂଯୋଗକାରୀ ଟ୍ରେନ । 

 ପୁନଶ୍ଚ ଦେଖଣା 
 Ahilyanagari Express
 Avantika Express
 Bhopal - Indore Intercity Express
 Bhopal - Gwalior Intercity Express
 Bhopal - Bilaspur Express
 Bhopal Express
 Bhopal Shatabdi
 Malwa Express

 ଆଧାର 
 District Administration Indore 

 ବାହ୍ୟ ଆଧାର 

ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ ରେଳ
କର୍ଣାଟକ ଏକ୍ସପ୍ରେସ

କର୍ଣାଟକ ଏକ୍ସପ୍ରେସ ଭାରତୀୟ ରେଳବାଇର ଏକ ସୁପରଫାଷ୍ଟ ଟ୍ରେନ । ଏହା ଦୈନିକ ଭିତ୍ତିରେ କରଣତକର ରାଜଧାନୀ ବାଙ୍ଗାଲୋରଠାରୁ ଭାରତୀୟ ରାଜଧାନୀ ନୂଆ ଦିଲ୍ଲୀ ଯାଏ ଚାଳଚଳ କରିଥାଏ । ଏହି ଟ୍ରେନ ବହୁଲ ଭାବରେ ଏକ ଆଦୃତ ଟ୍ରେନ । ଏହା ଦିଲ୍ଲୀ ସହିତ ଦକ୍ଷିଣ ଭାରତକୁ ସଂଯୋଗ ଦଉଥିବା ଏକ ପ୍ରମୁଖ ଟ୍ରେନ ଓ ଏହା ବହୁତ ସମୟାନୁବର୍ତୀ ରକ୍ଷୟା କରିଥାଏ । 

 ଇତିହାସ 
ପ୍ରଥମେ ଏକ ଦ୍ୱିସପ୍ତାହିକ ଟ୍ରେନ ଭାବରେ ଏହା ଚାଲିବା ପରେ ଏହା ତ୍ରିସପ୍ତାହିକ ହେଲା । କର୍ଣାଟକ ଏକ୍ସପ୍ରେସ ଓ କେରଳ ଏକ୍ସପ୍ରେସକୁ ଜୋଲାର୍ପେତି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଯୁକ୍ତ ଟ୍ରେନ ଭାବରେ ଚଳୁଥିଲା  ଓ ତାହାକୁ KK ଏକ୍ସପ୍ରେସ କୁହାଯାଉଥିଲା । ଏହା ଭୋପାଳ , ନାଗପୁର , ବିଜୟବାଦ ଓ ଜଳରପୁର ଦେଇ ଯାଉଥିଲା । ଅନନ୍ୟ ଦୁଇ ଦିନ ଏହା ଆନ୍ଧ୍ରା ଏକ୍ସପ୍ରେସ ସହ ମିଶି ଯାଉଥିଲା । ପରେ ଏହାକୁ ବାଦୀ , ଦଉଙ୍ଗ, ମାନମାଦ, ଭୂସାବଲ ଦେଇ ଚାଲିଥିଲା । 
thumb|କରଣତକ ଏକ୍ସପ୍ରେସର ଏସି କୋଚ 

 ଯାତ୍ରାପଥ 
ଏହି ଟ୍ରେନ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ କର୍ଣାଟକ , ଆନ୍ଧ୍ର ପ୍ରଦେଶ , ମହାରାଷ୍ଟ୍ର , ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶ , ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ , ରାଜସ୍ଥାନ , ହରିୟଣା ଓ ଦିଲ୍ଲୀ ଦେଇ ଯାତ୍ରା କରିଥାଏ । ଯାତ୍ରା ପଥରେ ବାଙ୍ଗାଲୋର , ହିନ୍ଦପୁର , ସତ୍ୟସାଇ ନିଳୟମ , ଧର୍ମାଭରମ , ଅନନ୍ତପୁର , ବାଦୀ , ସୋଲାପୁର, ଝାଁସୀ , ଗ୍ୱାଲିଆର, ମଥୁରା, ଆଗ୍ରା ଆଦି ଷ୍ଟେସନ ଦେଇ ଯାଇଥାଏ । 

 ବଗି ସମୂହ 
ଏହି ଟ୍ରେନରେ AC ସମେତ ସମୁଦାୟ 24ଟି ବଗି ଯୋଡ଼ାଯାଇଥାଏ । 

 ଦୁର୍ଘଟଣା 
1991 ମସିହାରେ ଏହି ଟ୍ରେନ ବାଙ୍ଗାଲୋରରୁ 50 କିଲୋମିଟର ଦୂର ମକଲିଗୁଡା ଘାଟଠାରେ ବର୍ଷପ୍ଳାବିତ ସନ୍ଧ୍ଯାରେ ଦୁର୍ଘଟଣାର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଇ 31 ଜଣ ଯାତ୍ରୀଙ୍କ ପ୍ରାଣହାନୀ ଘଟିଥିଲା ।  .Chronology of major rail accidents Times of India, 15 May 2003

 ପୁନଶ୍ଚ ଦେଖଣା 
 Andhra Pradesh Express
 Kerala Express
 Tamil Nadu Express
 Goa Express
 Vivek Express
 Dedicated Intercity trains of India

 ଆଧାର 

 Times of India (2003). "Chronology of major rail accidents ," accessed February 17, 2012.

 ବାହାର ଲିଙ୍କ 

Category:Superfast trains
Category:Rail transport in Karnataka
Category:Named passenger trains of India
ଗୋଆ ଏକ୍ସପ୍ରେସ

ଗୋଆ ଏକ୍ସପ୍ରେସ , ଭାରତୀୟ ରେଳବାଇର ଏକ ଦୈନିକ ସୁପରଫ୍ଷ୍ଟ ଟ୍ରେନ ।ଏହା ଗୋଆର ଭାସ୍କୋ-ଡା-ଗାମାଠାରୁ ନୂଆ ଦିଲ୍ଲୀସ୍ଥିତ ହଜରତ ନିଯମୁଦ୍ଦିଂସହ ସଂଯୋଗ କରେ । ଏହା ଦକ୍ଷିଣ ପଶ୍ଚିମ ରେଳ ଡିଭିଜନ ଏକ ଅଗ୍ରାଧିକାର ଟ୍ରେନ ଓ ଏହା ହୁବଲି ଡିଭିଜନ ପାଇଁ ଏକ ମହତ୍ୱପୂର୍ଣ ଲିଙ୍କ ଟ୍ରେନ । 

ଅନନ୍ୟ ରାଜଧାନୀକୁ ସଂଯୋଗ କରୁଥିବା ଟ୍ରେନ ପରି ଏହା ଗୋଆକୁ ଭାରତୀୟ ରାଜଧାନୀ ଦିଲ୍ଲୀ ସହ ସଂଯୋଗ କରିଥାଏ । 
thumb|12779 Goa Express - AC 3 tier coach

 ଇତିହାସ 
ଏହି ଟ୍ରେନ ପ୍ରଥମକରି 1987 ମସିହାରେ ଚଳାଚଳ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲା । ସେତେବେଳେ ଗୋଆକୁ ରେଳ ଲିଙ୍କ ମିଟର ଗାଜରେ ଥିଲା । ତେଣୁ ଏହା ଦ୍ୱିବିଭକ୍ତ ହେଇ ପ୍ରଥମ ସ୍ତରରେ ଗୋଆରୁ ଇରାଜ ଯାଏ ମିଟର ଗାଜରେ ଓ ତାହା ପରେ ସେଠାରୁ ଦିଲ୍ଲୀ ଯାଏ ଅନନ୍ୟ ଏକ ବ୍ର୍ଯାଡ ଗଜ ଟ୍ରେନ ଦିଲ୍ଲୀ ଯାଏ ଯାଉଥିଲା । ପରେ ସମୁଦାଯ ଲାଇନ ବ୍ର୍ଯାଡ ଗଜ ହେଲାପରେ ଏକ ଟ୍ରେନ ଭାବରେ ଏହା ଚଳୁଛି । 

 ଯାତ୍ରାପଥ 
କୋଙ୍କଣୀ ରେଳପଥ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହେବା ଆଗରୁ ଏହି ଟ୍ରେନ ମାର୍ଗଓ , ଲୋନଦା , ବେଲଗାଓ ସଙ୍ଗଲି , ସତରା , ଭୋପାଲ ଆଗ୍ରା , ମଥୁରା ଗ୍ୱାଲିଆର ଆଦି ଷ୍ଟେସନ ଦେଇ ଦିଲ୍ଲୀ ଯାଇଥାଏ । ଏହାର ଯାତ୍ରା ସମୟ 39 ଘଣ୍ଟା 25 ମିନିଟ ଓ ଏହା ସମୁଦାଯ 2202 କିଲୋମିଟର ଯାତ୍ରାକରିଥାଏ । ଏହା ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ କରଣତକ , ମହାରାଷ୍ଟ୍ର , ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶ , ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ , ହରିୟଣା ଓ ରାଜସ୍ଥାନ ଦେଇ ଯାଇଥାଏ । 

 Time Table 
 ଦୈନିକ ଗୋଆ - ନିଜମୁଦ୍ଦିନ ଏକ୍ସପ୍ରେସ 
 Station Code  Halts  NZM  Delhi Hazrat Nizamuddin  MTJ  Mathura Junction  AGC  Agra Cantt  GWL  Gwalior Junction  JHS  Jhansi Junction  BPL  Bhopal Junction  ET  Itarsi Junction  KNW  Khandwa Junction  BSL  Bhusaval Junction  JL  Jalgaon Junction  MMR  Manmad Junction  KPG  Kopargaon  BAP  Belapur  ANG  Ahmadnagar  DD  Daund Junction  PUNE  Pune Junction  STR  Satara  KRD  Karad  SLI  Sangli  MRJ  Miraj Junction  RBG  Raybag  GPB  Ghatprabha  BGM  Belgaum  LD  Londa Junction  CLR  Castle Rock  QLM  Kulem  SVM  Kudchade  MAO  Madgaon Junction  VSG  Vasco-da-Gama 
ଏହି ଟ୍ରେନ ଦୁଧ ସାଗର ଜଳପ୍ରପାତ ଷ୍ଟ୍ରେସନଠାରେ ରହଣିକରେ କିନ୍ତୁ ତାହା ଅଣଅଫିସିଆଲ ଭାବରେ । 
thumb|17305 Hubli Link Express
thumb|17305 Hubli Link Express - AC 2 tier coach

 ପୁନଶ୍ଚ ଦେଖଣା 
 Trains of SWR
 Goa Sampark Kranti Express

 ଆଧାର 

 ବାହାର ଲିଙ୍କ 
 Goa Express Forum at Indian Rail Info
 Goa express at majorda from IRFCA
 Goa Express Route Map & Time-Table

ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ ରେଳ
ବନାସ ବା ବାଣୀ ନଦୀ

thumb|300x300_ପିକସେଲ|Banas River near Kota, Rajasthan
 Banas, which redirects here, may also refer to the West Banas River.
ବନାସ ବା ବାଣୀ ନଦୀ,ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ରାଜସ୍ଥାର ଏକ ନଦୀ । ଏହା ଚମ୍ବଲ ନଦୀର ଏକ ଶାଖା ନଦୀ ଓ ଏହା ଯମୁନା ନଦୀ ସହ ମିଳିତ ହୁଏ । ଏହି ନଦୀର ଦୈର୍ଘ୍ୟ 512 କିଲୋମିଟର । .

ବନାସ ନଦୀ ରାଆବାଳୀ ପର୍ବତ ମାଲାର କ୍ଷମାଣର ପର୍ବତରୁ ରାଜସମନ୍ଦ ଜିଲ୍ଲାର  କୁମ୍ଭାଲଗଡ ନିକଟରୁ ଉପତ୍ତି ହେଇ  ରାଜସ୍ଥାନର ମେବାର ଅଞ୍ଚଳରେ ପ୍ରବାହିତ ହେଇ ସୱାଇ ମାଧୋପୁର ଜିଲ୍ଲାର ରାମେଶ୍ୱର ଗ୍ରାମ ନିକଟରେ ଚମ୍ବଲ ସହ ମିଳିତ ହୁଏ । ଏହି ନଦୀ କୁଳରେ ନାଥବାରା , ଜାହାଜପୁର ଓ ତାଙ୍କ ସହର ଅବସ୍ଥିତ । ଏହାର ମୁଖ୍ୟ ଉପନଦୀଗୁଡ଼ିକ ମେନଳୀ , କୋଠରି , ଖାରି ,ଦାଇ, ଢିଲ ,ସୋହଦାରା ମୋଡ଼େଲ ଓ କାଲିସିଲ । 

ବନାସ ନଦୀ 45,833 ବର୍ଗ କିଲୋମିଟର ଅଞ୍ଚଳରୁ ଜଳଗ୍ରହଣ କରିଥାଏ । ଏହା ଏକ ଖରସ୍ରୋତା ନଦୀ ଓ ବର୍ଷା କାଳରେ ପ୍ରଚୁର ଜଳ ଆସିବା ସହ ଅନନ୍ୟ ସମୟରେ ଶୁଷ୍କ ହେଇଥାଏ । କିନ୍ତୁ ଏହାର ଜଳ ସଂଗ୍ରହ କରି ଜଳାଶୟ ମାଧ୍ୟମରେ ଜଳସେଚନ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଲଗାଯାଇଥାଏ । 2009 ମସିହାରେ ବିସଲାପୁର-ଜଯପୁର ପ୍ରକଳ୍ପ ସମାପ୍ତ ହେଲା ପରେ ଜଯପୁର ସହରକୁ ଏହି ବନ୍ଧରୁ ପାନୀଯ ଜଳ ଯୋଗାଣ ହେଇପାରିଛି । ଏହି ନଦୀ ଉଦୟଔର ଆଜମେର ଭିବାରା ବୁନ୍ଦି ଚିତ୍ତୋର୍ଗଦ ଅଞ୍ଚଳକୁ ମଧ୍ୟ ଜଳ ଯୋଗାଇ ଥାଏ ।  ଏହି ନଦୀ ତଟରେ ଥାଲା କି ମାତା ନାମକ ମନ୍ଦିର ଟୋଙ୍କ ଜିଲ୍ଲାରେ ଅବସ୍ଥିତ । 

 ପୁନଶ୍ଚ ଦେଖଣା 

 ଆଧାର 

 ବାହାର ଲିଙ୍କ 

Category:Chambal River
Category:Rivers of Rajasthan
Category:Rivers of Madhya Pradesh
Category:Rivers of Uttar Pradesh
Category:Tributaries of the Yamuna River
Category:Rivers of India
ଭାରତୀୟ ଟେଲିଫୋନ ନମ୍ବର ପ୍ରଣାଳୀ

thumb|350px
thumb|A public call office (PCO) in Auroville, India

 ଲାଣ୍ଡଲାଇନ ନମ୍ବର 
ଭାରତର ସମସ୍ତ ସହରାଞ୍ଚଳ ଓ ଗ୍ରାମାଞ୍ଚଳକୁ STD (Subscriber Trunk Dialling ) କୋଡ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଛି । ବୃହତ ସହରମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଗୋଟିଏ କୋଡ ରହିଥିବା ବେଳେ ଗ୍ରାମାଞ୍ଚଳରେ ଅନେକ ଗ୍ରାମକୁ ଏକ କୋଡରେ ରଖାଯାଇଥାଏ । 
 11   - New Delhi, Delhi
 22   - Mumbai, Maharashtra
 33   - Kolkata, West Bengal
 44   - Chennai, Tamil Nadu
 20   - Pune, Maharashtra
 40   - Hyderabad, Telangana
 79   - Ahmedabad, Gujarat
 80   - Bangalore, Karnataka

Tier-2 Cities in India have STD code with 3 digits. For example,
 135  - Dehradun, Uttarakhand
 141  - Jaipur, Rajasthan
 161  - Ludhiana, Punjab
 175  - Patiala, Punjab
 181 -  Jalandhar, Punjab
 240 - Aurangabad, Maharashtra  
 251  - Kalyan, Maharashtra
 260  - Vapi, Gujarat
 261  - Surat, Gujarat
 265  - Vadodara, Gujarat
 291  - Jodhpur, Rajasthan
 294  - Udaipur, Rajasthan
 326  - Dhanbad, Jharkhand 
 361  - Guwahati, Assam
 364  - Shillong, Meghalaya
 413  - Puducherry, Puducherry
 421  - Tiruppur, Tamil Nadu
 422  - Coimbatore, Tamil Nadu
 424  - Erode, Tamil Nadu
 427  - Salem, Tamil Nadu
 431  - Tiruchirappalli, Tamil Nadu
 452  - Madurai, Tamil Nadu
 471  - Thiruvananthapuram, Kerala
 474  - Kollam, Kerala
 483  - Malappuram, Kerala
 484  - Kochi, Kerala
 487  - Thrissur, Kerala
 494  - Tirur, Kerala
 495  - Kozhikode, Kerala
 497  - Kannur, Kerala
 512  - Kanpur, Uttar Pradesh
 522  - Lucknow, Uttar Pradesh
 532  - Allahabad, Uttar Pradesh
 542  - Varanasi, Uttar Pradesh
 551  - Gorakhpur, Uttar Pradesh
 562 – Agra, Uttar Pradesh
 581 – Bareilly, Uttar Pradesh
 612  - Patna, Bihar
 641  - Bhagalpur, Bihar
 657  - Jamshedpur, Jharkhand
 674 - Bhubaneswar, Odisha
 712  - Nagpur, Maharashtra
 731  - Indore, Madhya Pradesh
 734  - Ujjain, Madhya Pradesh 
 744  - Kota, Rajasthan
 751  - Gwalior, Madhya Pradesh
 755  - Bhopal, Madhya Pradesh
 761  - Jabalpur, Madhya Pradesh
 816  - Tumkur, Karnataka
 821  - Mysore, Karnataka
 824  - Mangalore, Karnataka
 831  - Belgaum, Karnataka
 836  - Hubli-Dharwad, Karnataka
 861  - Nellore, Andhra Pradesh
 863  - Guntur, Andhra Pradesh
 866  - Vijayawada, Andhra Pradesh
 877  - Tirupati, Andhra Pradesh
 883  - Rajahmundry, Andhra Pradesh
 884  - Kakinada, Andhra Pradesh
 870  - Warangal, Telangana
 891  - Visakhapatnam, Andhra Pradesh
ଭାରତର ପ୍ରଥମ STD କଲ୍ଲ କାନପୁର ଓ ଲକ୍ଷ୍ନୋ ମଧ୍ୟରେ ହେଇଥିଲା । 

କୋଡକୁ ଛାଡି ମୋବାଇଲ ନାମବାର ସାଧାରଣତଃ 8 ଡିଜିତର ଥାଏ । 

 ମୋବାଇଲ ନମ୍ବର 
ମୋବାଇଲ ନମ୍ବର ଭାରତରେ 10 ଡିଜିଟର ଥାଏ । ସେଥିରେ +91 ଭାବରେ ଭାରତୀୟ ଏରିୟା କୋଡ ଲାଗେ । 

 ଟେଲିମାର୍କେଟିଙ୍ଗ ନମ୍ବର 
ଟେଲିମାର୍କେଟିଙ୍ଗ ପାଇଁ କମପଣିମାନଙ୍କୁ 140 ଥାଇ 10 ଡିଜିଟର ନମ୍ବର ଦିଆଯାଇଥାଏ ।Trai fails to set deadline on pesky calls

 ଆଧାର 

 ବାହାର ଲିଙ୍କ 
 Department of Telecommunications, Government of India
 Telecom Regulatory Authority of India
 India National Numbering Plan of 2003

ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତ
ଧୂନ୍ଧର

Historical Region of North India
ଧୂନ୍ଧର <div style="position:relative; margin:0; border-collapse:collapse; border=;"1" cellpadding="0">
250x250_ପିକସେଲ|Hawa Mahal Location Rajasthan 19th-century flag 50x50_ପିକସେଲ State established: 10th century Language Dhundari Dynasties Chanda Meenas (till the 10th century)
Kachwahas (967-1949) Historical capitals Dausa, Amer, JaipurTonk Separated states Bharatpur, Alwar, Karauli
ଧୂନ୍ଧର , ଜଯପୁର ଅଞ୍ଚଳ ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ ,ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ରାଜସ୍ଥାନର ଏକ ଏଇତିହାସିକ ଅଞ୍ଚଳ । ଏହା ଜଯପୁର ଜିଲ୍ଲା ଦୌସା , ସୱାଇ ମାଧୋପୁର,ଟୋଙ୍କ ଓ କରୌଲି ଜିଲ୍ଲାର ଉରରରାଞ୍ଚଳକୁ କୁହା ଯାଏ । 

ଏହି ଅଞ୍ଚଳ ରାଜସ୍ଥାନର ପୂର୍ବ-କେନ୍ଦ୍ରରେ ରହିଛି ଓ ଉତ୍ତର ପଶ୍ଚିମ ଦିଗରେ ଅରାବଳି ପର୍ବତ ମାଳ , ପଶ୍ଚିମରେ ଆଜମେର, ଦକ୍ଷିଣ ପଶ୍ଚିମରେ ମେବାର , ଦକ୍ଷିଣରେ ହତୋଡି ଓ ପୂର୍ବରେ ଅଲୱାର , ଭରତପୁର , ଓ କରୌଲି ଜିଲ୍ଲାରହିଛି । 

 ଭୌଗୋଳିକ ସ୍ଥିତି 
1900 ମସିହାରେ ଜଯପୁର ରାଜାଙ୍କ ସମୟ  ରେ ଏହି ଅଞ୍ଚଳର ସମୁଦାୟ ଆୟତନ 15,579 ( 40,349 ବର୍ଗ କିଲୋମିଟର ) ବର୍ଗ ମାଇଲ ଥିଲା 
thumb|Dhundhar region includes areas near Jaipur.
ଦକ୍ଷିଣ କେନ୍ଦ୍ର ଅଞ୍ଚଳ ବନାଶ ନଦୀର ବେସିନ ଅଞ୍ଚଳ ଓ ଧୁନ୍ଦ ନଦୀ ଅଞ୍ଚଳ ଥିଲା । ଉତ୍ତରାଞ୍ଚଳରେ ବନଗଙ୍ଗା ରହିଛି । 

 ଇତିହାସ 
ପ୍ରାଚୀନ କଳାରେ ଜଯପୁର ରାଜ୍ୟ ଅମ୍ବର ବାଆ ଧୂନ୍ଧର ନାମରେ ପରିଚିତ ଥାଇ ମିନା ବଂଶଦ୍ୱାରା ଶାସିତ ହଉଥିଲା ।

 ସଂସ୍କୃତି 
ଏଠାରେ ପ୍ରାଚୀନ କାଳରେ ଜୈନ ଧର୍ମର ବିଶେଷ ପ୍ରସାର ହେଇଥିଲା । ଏଠାରେ ଅଦ୍ୟାବଧି 17 ଶJohn E. Cort "A Tale of Two Cities: On the Origins of Digambara Sectarianism in North India." L. A. Babb, V. Joshi, and M. W. Meister (eds.), Multiple Histories: Culture and Society in the Study of Rajasthan, 39-83. Jaipur: Rawat, 2002. ଶତାବ୍ଦୀରେ ବ୍ୟାପକ ହେଇଥିବା ଜୈନ ସ୍ମୃତି ସବୁ ରହିଛି । 

 ଆଧାର 

ଶ୍ରେଣୀ:ରାଜସ୍ଥାନ
ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତର ଇତିହାସ
ଲାସା ଜ୍ୱର

ଲାସା ଜ୍ୱର ଅନ୍ୟ ନାମ ଲାସା ରକ୍ତସ୍ରାବୀ ଜ୍ୱର (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ Lassa fever or Lassa hemorrhagic fever/LHF) ଏକ ପ୍ରକାର ଭୁତାଣୁ ରକ୍ତସ୍ରାବୀ ଜ୍ୱର (viral hemorrhagic fever) ଯାହା ଲାସା ଭୁତାଣୁ (Lassa virus) କରାଏ । ଏହି ଭୁତାଣୁ ସଂକ୍ରମିତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ଅନେକ ଲୋକଙ୍କର ଲକ୍ଷଣ ନ ଥାଏ । ଏହି ରୋଗର ଲକ୍ଷଣ: ଜ୍ୱର, ଦୁର୍ବଳତା, ମୁଣ୍ଡବଥା, ବାନ୍ତି (vomiting) ଓ ମାଂସପେଶୀ ଯନ୍ତ୍ରଣା (muscle pains) ହୁଏ । ଅଳ୍ପ କେତେକ କେଶ୍‌ରେ ଖାଦ୍ୟନଳୀ ବା ପାଟିରୁ ରକ୍ତସ୍ରାବ ହୁଏ ।  ଲକ୍ଷଣ ଆରମ୍ଭ ହେବାର ୨ ସପ୍ତାହ ମଧ୍ୟରେ ୧% ରୋଗୀ ମୃତ୍ୟୁ ବରଣ କରନ୍ତି । ବଞ୍ଚିଯାଇଥିବା ଲୋକଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ୧/୪ ଅଂଶ ଲୋକ କାଲା (deafness) ହୋଇଯାଆନ୍ତି ଓ ତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଅଧା ଲୋକଙ୍କର ସମୟକ୍ରମେ ସେହି ଦୋଷରେ ଉନ୍ନତି ହୁଏ ।

 
ପ୍ରାରମ୍ଭରେ ସଂକ୍ରମିତ ମଲ୍ଟିମାମେଟ ମୂଷାଙ୍କର (multimammate rat) ପରିସ୍ରା ବା ମଳ ସଂସ୍ପର୍ଶରେ ଆସିଲେ ରୋଗ ବ୍ୟାପେ । ତା ପରେ ମଣିଷରୁ ମଣିଷ ସଂସ୍ପର୍ଶରେ ବ୍ୟାପେ । ଲକ୍ଷଣ ଦେଖି ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରିବା କଷ୍ଟସାଧ୍ୟ ହୁଏ । ପରୀକ୍ଷାରେ ଭୁତାଣୁ ଆରଏନଏ (viruses RNA) ଚିହ୍ନଟ, ଭୁତାଣୁର ଆଣ୍ଟିବଡି (antibodies) ଓ ସେଲ କଲଚରରେ (cell culture) ଭୁତାଣୁ ପାଇଲେ ରୋଗ ନିଶ୍ଚିତ ଥିବା ଜଣାଯାଏ ।  ଏକାଭଳି ଲକ୍ଷଣ ମିଳୁଥିବା ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ରୋଗମାନଙ୍କ ନାମ: ଇବୋଲା ଜ୍ୱର, ମ୍ୟାଲେରିଆ, ଟାଇଫଏଡ, ପୀତ ଜ୍ୱର ଇତ୍ୟାଦି ।  ଆରେନାଭିରିଡି (Arenaviridae) ଭୁତାଣୁ  ପରିବାରର ଲାସା ଏକ ସଭ୍ୟ ।

ଏହା ନିମନ୍ତେ କୌଣସି ଟିକା (vaccine) ଏ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବାହାରିନାହିଁ । ସଂକ୍ରମିତ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ଅଲଗା ରଖି ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ସ‌ହ ମିଶିବାକୁ ଦିଆଯାଏନି ଓ ମୂଷାଙ୍କଠାରୁ ଦୂରରେ ରହିବାକୁ ପରାମର୍ଶ ଦିଆଯାଏ । ଖାଦ୍ୟ ପଦାର୍ଥକୁ ଘୋଡ଼ଣି ଦେଇ ରଖିବାକୁ ହୁଏ ଓ ବିଲେଇ ରଖି ମୂଷାଙ୍କୁ ଘଉଡ଼େଇବାକୁ ବା ମାରିବାକୁ ଆବଶ୍ୟକ ହୁଏ ।  ନିର୍ଜଳନ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଲକ୍ଷଣରେ ଉନ୍ନତି ଆଣିବାକୁ ଆବଶ୍ୟକ ମୁତାବକ ଚିକିତ୍ସା କରାଯାଏ । ପ୍ରାରମ୍ଭରୁ ଭୁତାଣୁରୋଧୀ ଔଷଧ (antiviral medication) ରିବାଭିରିନ (ribavirin) ଦେଲେ ଉପକାରରେ ଆସେ ।  ଏହି ଚିକିତ୍ସର ଫଳାଫଳ ଭଲ ହୁଏ । 

ସନ ୧୯୫୦ରେ ପ୍ରଥମେ ଏହି ରୋଗର ବର୍ଣ୍ଣନା ହୋଇଥିଲା । ନାଇଜେରିଆର ଲାସା ଟାଉନରେ ଥିବା ଗୋଟିଏ ରୋଗୀଠାରେ ପ୍ରଥମେ ସନ ୧୯୬୯ରେ ଏହି ରୋଗ ଭୁତାଣୁ ଥିବା ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଥିଲା ।  ଦକ୍ଷିଣ ଆଫ୍ରକୀୟ ଦେଶ ଯଥା:- ନାଇଜେରିଆ, ଲାଇବେରିଆ, ସିଏରା ଲିଓନ ଓ ଗିନି ଇତ୍ୟାଦି ଦେଶମାନଙ୍କରେ ଲାସା ଜ୍ୱର ସାଧାରଣତଃ ଦେଖାଯାଏ । ପ୍ରାୟ ୩୦୦,୦୦୦ରୁ ୫୦୦,୦୦୦ ରୋଗୀ ଅଛନ୍ତି ଓ ବାର୍ଷିକ ପ୍ରାୟ ୫,୦୦୦ ମୃତ୍ୟୁ ହୁଏ । 

 ଆଧାର 

ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ