biswa921/orwiki-latest-pages-articles-raw huggingface dataset:
ହିଙ୍ଗୁଳା ମନ୍ଦିର

ହିଙ୍ଗୁଳା ମନ୍ଦିର   ( ହିଙ୍ଗୁଳା ପୀଠ)  ତାଳଚେର ଗଡ଼ର ଗୋପାଳପ୍ରସାଦ ଗ୍ରାମରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଏହି ଅଗ୍ନୀରୂପା ମା’ ପରମ ବୈଷ୍ଣବୀ ନାରାୟଣୀ ଶୁମ୍ଭ ନିଶୁମ୍ବଙ୍କୁ ବଧ କରି ସୁବଳ ଓ ଦୁନ୍ଦୁଭିଙ୍କୁ ମାରିବାକୁ ଗଲାବେଳେ ତାଙ୍କ ସହ ଅଷ୍ଟ ମହାବିଦ୍ୟା ଯାଇଥିଲେ । ସେହି ଅଷ୍ଟମହାବିଦ୍ୟାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମା ହିଙ୍ଗୁଳା ଅନ୍ୟତମ । ତାଳଚେରସ୍ଥ ଏହି ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହିଙ୍ଗୁଳାଙ୍କ ସମ୍ପର୍କରେ ଜନଶ୍ରୁତିରୁ ଜଣାଯାଏ ଯେ, ଏଠାରେ ପ୍ରବାହିତ ସିଙ୍ଗଡା ନଦୀରେ ଅକସ୍ମାତ ଜ୍ୱାଳାମୁଖୀ ଅଗ୍ନିଙ୍କର ଆବିର୍ଭାବ ଘଟିଲେ ହିଙ୍ଗୁଳାଙ୍କ ଅଧିଷ୍ଠାନ କରାଯାଉଥିଲା ଏବଂ କାଳକ୍ରମେ ଚୈତ୍ର ଶୁକ୍ଳ ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀରେ ଅଗ୍ନିଜ୍ୱାଳା ରୂପେ ପୂଜାତା ହିଙ୍ଗୁଳାଙ୍କ ଯାତ୍ରା ଅନୁଷ୍ଠିତ ହେବାରେ ଲାଗିଲା । କ୍ରମେ ଏହା ହିଙ୍ଗୁଳାପୀଠକୁ ରୂପାନ୍ତରିତ ହେଇଥିଲା ।

 କିମ୍ବଦନ୍ତୀ 
ରାଜ୍ୟର ଇଷ୍ଟଦେବୀ ରୂପେ ମା ହିଙ୍ଗୁଳା ନନ୍ଦରାଜା ବିଦ୍ଧର୍ବରେ ପୂଜା ପାଉଥିଲେ । ମାଆଙ୍କ କୃପାରୁ ରାଜା ନନ୍ଦ ସଦାସର୍ବଦା ଅମୃତମଣୋହୀ କରୁଥିଲେ । ହିଙ୍ଗୁଳାଙ୍କ ମହିମାରେ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଖାଦ୍ୟ ସାମଗ୍ରୀ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୁସ୍ୱାଦୁ ହେଉଥିଲା । ସେହି ସମୟରେ ପୁରୀରେ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରରେ ପ୍ରସ୍ତୁତ ମହାପ୍ରସାଦ କିପରି ଅତ୍ୟନ୍ତ ସ୍ୱାଦଯୁକ୍ତ ହେବ ସେଥିପାଇଁ ଗଜପତି ମହାରାଜ ବାଟ ଖୋଜୁଥିଲେ । ସ୍ୱପ୍ନାଦେଶ ପାଇ ସେ ମା ହିଙ୍ଗୁଳାଙ୍କ ଶରଣାପନ୍ନ ହେଲେ । ମହାରାଜାଙ୍କ ପୂଜା ଓ ଭକ୍ତିରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ମାଆ ହିଙ୍ଗୁଳା ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ପାକଶାଳାକୁ ବିଜେ କଲେ । ତାଙ୍କରି ମହିମାରୁ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ରୋଷଘରେ ପ୍ରସ୍ତୁତ ମହାପ୍ରସାଦ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଭୋଗସାମଗ୍ରୀ ସ୍ୱାଦିଷ୍ଟ ହେଲା ।   ମା ହିଙ୍ଗୁଳା ଶ୍ରୀକ୍ଷେତ୍ରକୁ ଯିବା ବାଟରେ ତାଳଚେର ଗଡ଼ର ଗୋପାଳପ୍ରସାଦଠାରେ ଅବସ୍ଥାପିତ ହେଲେ ଏବଂ ଏହା ହିଙ୍ଗୁଳା ପୀଠ ଭାବେ ଖ୍ୟାତ ହେଲା । 
 ପୌରାଣିକ 
ଗୋପାଳଗଡସ୍ଥ ଦେବୀ ହିଙ୍ଗୁଳା ହେଲେ ଅଗ୍ନି ଦୁର୍ଗା ଏହି ପୀଠ ସହ ଶ୍ରୀ କ୍ଷେତ୍ର ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ସମ୍ପର୍କ ପୁରାଣ ବର୍ଣ୍ଣିତ ।http://www.orissa.gov.in/e-magazine/Orissareview/june2006/engpdf/75-76.pdf ବିଦର୍ଭ ନରପତି ନଳଙ୍କ ସହ ଦେବୀ ହିଙ୍ଗୁଳାଙ୍କ ଶ୍ରୀ କ୍ଷେତ୍ର ଆଗମନ ସମୟରେ ଗୋପାଳ ପ୍ରସାଦଠାରେ ଦେବୀଙ୍କର ଶକ୍ତି ପୀଠ ଓ ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିରରେ ତାଙ୍କର କର୍ମକ୍ଷେତ୍ର ହେବ ବୋଲି ଦେବୀ ନଳ ରାଜାଙ୍କୁ ଜଣାଇଲେ।  ଉକ୍ତ ପୌରଣିକ ଉକ୍ତିରୁ ଜଣାଯାଏ ଯେ, ପୂର୍ବରୁ ଏଠାରେ ହିଙ୍ଗୁଳାଙ୍କ କୌଣସି ଉପାସନା ପୀଠ ନ ଥିଲା। ଦେବୀ କେବେଠାରୁ ଏଠାରେ ପୂଜିତା ବା କେବେଠାରୁ ତାଳଚେରରେ ହିଙ୍ଗୁଳା ଉପାସନା ଆରମ୍ଭ ହେଲା ଯାହାକି ଆଜି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମା’ ରୂପରେ ଧର୍ମ, ବିଶ୍ୱାସ, ନିଷ୍ଠା ଓ ଲୋକ ସଂସ୍କୃତି ଅଧ୍ୟରେ ଆବଦ୍ଧ । ଦେବୀ ହିଙ୍ଗୁଳାଙ୍କ ଉତ୍ପତି ବା ଏ ଅଞ୍ଚଳକୁ ଦେବୀଙ୍କ ଆଗମନରୁ ସୂଚନା ମିଳେ କି, କେହି ନା କେହି ଉନ୍ନତ ସଭ୍ୟତାର ଅଗ୍ନି ପୂଜକ ଏଠାରେ ଅଗ୍ନିପୂଜା ବା ଦେବୀ ହିଙ୍ଗୁଳାଙ୍କୁ ସ୍ଥାପନ କରିଥିଲେ। ଦେବୀ ହିଙ୍ଗୁଳାଙ୍କ ଉଭା ସ୍ଥଳୀରେ କୋଇଲାର ବେଦି ଉପରେ ଦେବୀଙ୍କର ଅଗ୍ନି ସ୍ୱରୂପ ଅବତୀର୍ଣ୍ଣ ଅଗ୍ନି ପୂଜାର ଏକ ଆଦିମ ସ୍ୱରୂପ । ଦେବୀ ହିଙ୍ଗୁଳା ବା ହିଙ୍ଗୁଳାଇ ହିଙ୍ଗୁଳ ଶବ୍ଦରୁ ଆନୀତ । ଯାହାକି ବିଶ ନାଶକ ଏକ ଆୟୁର୍ବେଦ ଔଷଧ, ହିଙ୍ଗୁଳ ବା ଲୋହିତ ବର୍ଣ୍ଣ । ଏହି ପୀଠରେ ଦେବୀ ଅଗ୍ନି ସ୍ୱରୁପିଣୀ । ତାଳଚେରସ୍ଥ ଗୋପାଳ ପ୍ରସାଦରେ ପ୍ରକୃତିକ ଭାବେ କୋଇଲାରେ ଅଗ୍ନି ସଂଯୋଗ ଓ ଦେବୀ ହିଙ୍ଗୁଳାଙ୍କ ଧରାପୃଷ୍ଠରେ ଅବତୀର୍ଣ୍ଣ ଏକ ଧାର୍ମିକ ପରମ୍ପରା ମଧ୍ୟରେ ଏକ ସଂପର୍କର ସେତୁ ଯୁଗ ଯୁଗ ଧରି ପ୍ରବାହମାନ

 ଆଧାର 

ଶ୍ରେଣୀ:ହିନ୍ଦୁ ମନ୍ଦିର
କୀର୍ତ୍ତିମୂଖ

ଅନେକ ଦେବୀ ମନ୍ଦିର (ମୁଖ୍ୟତଃ କାଳୀ ମନ୍ଦିର) ଗୁଡ଼ିକର ମୁଖଶାଳା ବା ପ୍ରବେଶ ଦ୍ୱାର ଦାନବୀୟ ମୁଖ ଆକୃତିର ହୋଇଥାଏ । ଏହି ଦାନବୀୟ ମୁଖ କୀର୍ତ୍ତି ମୁଖ ଭାବେ ପରିଚିତ ।thumb|right|ହିନ୍ଦୁ ମନ୍ଦିରର କୀର୍ତିମୁଖ

 କିମ୍ବଦନ୍ତୀ 
ଦାନବରାଜା ଜଳନ୍ଧରର ଦୂତ ଭାବେ ରାହୁ ଆସି ମହାଦେବଙ୍କୁ କହିଥିଲା ପାର୍ବତୀଙ୍କୁ ଭେଟି ରୂପେ ପ୍ରଦାନ କରିବା ପାଇଁ । ଏଥିରେ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ଶିବଙ୍କ ତୃତୀୟ ନୟନରୁ ଅଗ୍ନିପିଣ୍ଡୁଳା ବାହରି କାଳଭୈରବର ସାକାର ରୂପ ନେଇ ଆଦେଶ ଅପେକ୍ଷାରେ ରହିଲା । ଶିବଙ୍କ ଆଦେଶ ମତେ ରାହୁକୁ ଭକ୍ଷଣ କରିବା କାଳଭୈରବ ଉଦ୍ୟତ ହେବାରୁ ରାହୁ ଶିବଙ୍କ ଶରଣାଗତ ହୋଇ କ୍ଷମା ଭିକ୍ଷା କଲା । ଶିବ ଶାନ୍ତ ହୋଇ କାଳଭୈରବକୁ ରାହୁକୁ ଛାଡ଼ିଦେବାକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଲେ । କାଳଭୈରବ ରାହୁ ବଦଳରେ କାହାକୁ ଭକ୍ଷଣ କରିବ ପଚାରିବାରୁ ନିଜକୁ ନିଜେ ଭକ୍ଷଣ କରିବାକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଲେ ।କାଳଭୈରବ ଆଜ୍ଞାମାନି ନିଜକୁ ଗୋଡ଼ପଟରୁ ଭକ୍ଷଣ କରି ଛାତି ପାଖରେ ପହଞ୍ଚିବା ପରେ ଶିବ ତାକୁ ସେଇଠି ଅଟକି, ସେହି ରୂପରେ ମନ୍ଦିରର ମୁଖଶାଳା ବା ପ୍ରବେଶଦ୍ୱର ସାଜିବାକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଲେ ଓ ଯେଉଁ ଭକ୍ତ ସେଥିମଧ୍ୟରେ ପ୍ରବେଶ କରି ଠାକୁର ଦର୍ଶନକୁ ଯିବ ତାହର ସମସ୍ତ ପାପ କ୍ଷୟ ହେବ ବୋଲି ମହାଦେବ ଆଜ୍ଞା କଲେ ।

 ଆଧାର 

 ବାହାର ଆଧାର 
 ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାକୋଷ

ଶ୍ରେଣୀ:ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମ
ତଗରପାଦ

thumb|180px|ତଗରପାଦ
ତଗରପାଦ ଏକ ଜଳଜ ଉଦ୍ଭିଦ (ଲତା)। ଏହାର ପତ୍ର ଗୁଡ଼ିକ କଇଁ କିମ୍ବା ପଦ୍ମ ପତ୍ର ପରି ବଡ଼ ବଡ଼ ନ ହେଲେ ବି ସେହିପରି ଦିଶେ ଓ ପାଣି ଉପରେ ଭାସୁଥାଏ। ପାଣି ତଳର ମାଟିରେ ଏହାର ମୂଳଥାଏ। ଫୁଲ ଗୁଡ଼ିକ ଛୋଟ ଛୋଟ, ରଙ୍ଗରେ ଧଳା।

 ବିବିଧ ଭାରତୀୟ ପ୍ରାଦେଶିକ ନାମ 
 ପ୍ରାଦେଶିକ ଭାଷା  ନାମ ଓଡ଼ିଆ ତଗରପାଦ ସଂସ୍କୃତ  କ୍ଷତ୍ର, ଦୀନ ରାଜ ହର୍ଷଣ, କାଳାନୁସାରିକା, ତଗର, ଦଣ୍ଡହସ୍ତ କୁଞ୍ଚିତ ପିଣ୍ଡ, ତଗରକ, ନହଷାଖ୍ୟ, ମହାରଗ ହିନ୍ଦୀ ତଗର ଚଣ୍ଡୀ तगर चंडी ତେଲୁଗୁ ଗନ୍ଧି ତଗର ପୁଚେଟ୍ଟୁ ଓ ନନ୍ଦି ବର୍ଦ୍ଧନ ଚେଟ୍ଟୁ గన్ధి తకర పుచేట్టు, నన్ది బర్ద్ధన చేట్టు ବଙ୍ଗଳା ତଗର ପାଦୁକା তগর পাদুকা
 ଶାସ୍ତ୍ରୋକ୍ତ ଗୁଣ 
ତିକ୍ତ ମଧୁର ରସ, ସ୍ନିଗ୍ଧ, ଶୀତଳ, ଲଘୁପାକ, କେଶ ବର୍ଦ୍ଧକ, ତ୍ରିଦୋଷ, ଅପସ୍ମାର, ବାତପିତ୍ତ, ଶିରପୀଡ଼ା, ବିଷଦୋଷ, ଚକ୍ଷୁରୋଗ ଓ ରକ୍ତଦୋଷ ଇତ୍ୟାଦିର ନାଶକ ଅଟେ। ମାତ୍ରା ଦୁଇ ଅଣାରୁ ଆଠ ଅଣା।
 ବ୍ୟବହାର 
ଏହାର ସର୍ବାଙ୍ଗକୁ ଔଷଧ ରୂପରେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ। 
 ମୁଣ୍ଡବ୍ୟଥାରେ ଏହାର ପତ୍ରକୁ ବାଟି କପାଳର ଦୁଇ ପାଖରେ ଲଗାଇଲେ ଉପଶମ ମିଳେ। ଶ୍ଳେଷ୍ମା ଯୋଗୁଁ ହେଉଥିବା ମୁଣ୍ଡବ୍ୟଥାରେ ଏମିକି କରିବା ନିଷେଧ।
 ଏହାର ସର୍ବାଙ୍ଗକୁ ଶୁଖାଇ ରାଶିତେଲରେ ସାତ ଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପକାଇ ଛାଣି, ସେହି ତେଲକୁ ମାଲିସ କଲେ ବାତ, ପିତ୍ତ ଓ ମୁଣ୍ଡ ଗରମ ଜନିତ ମୁଣ୍ଡ ବିନ୍ଧା ଭଲହୁଏ।
 ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଲତାକୁ ବାଟି ଗାଈଘିଅ ମିଶାଇ ସେବନ କଲେ ଉଦରସ୍ତ ବିଷ ଦୂର ହୁଏ। 
 ଏହାର କଳ୍କକୁ ରାଶି ତେଲରେ ପାକ କରି ଅଥବା ଏହାର ଚେରକୁ ଶୁଖାଇ ରାଶି ଅଥବା ନଡିଆ ତେଲରେ ସାତ ଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବୁଡାଇ ରଖି, ସେହି ତେଲକୁ ଛାଣି ମୁଣ୍ଡରେ ଲଗାଇଲେ ଅସମୟରେ ବାଳ ପାଚିବା ଭଲ ହୁଏ।
 ନେତ୍ର ରୋଗରେ ଏହାର ଶୁଖିଲା ଚେରକୁ ମହୁରେ ଘୋରି ଲଗାଯାଏ, ଯାହା ଆଖି ଧରିବା, ଲାଲ ଦିଶିବା, ଖୁଞ୍ଚି ହେବା ଆଦି ଦୂର କରିଥାଏ। Indian Journal of Traditional Knowledge, Page-300
 ଏହାର ସର୍ବାଙ୍ଗକୁ ଶୁଖାଇ ଜଳରେ ସିଝାଇ ଏକ ଚତୁର୍ଥାଂଶ ରହିଲେ ସେହି ଜଳକୁ ଛାଣି ଅଳ୍ପ ମହୁ ସହିତ ପାନ କଲେ ତ୍ରିଦୋଷ ନାଶ ହୁଏ।
 ଚର୍ମରୋଗରେ (କାଛୁ, କୁଣ୍ଡିଆ, ବାଗୀ) ଏହାର ପତ୍ରକୁ ହଳଦୀ ସହିତ ବାଟି ପ୍ରୟୋଗ କରାଯାଏ।
 ଏହାର ପତ୍ର ସହିତ ଅଳ୍ପ ଗୋଲମରିଚ ମିଶାଇ ବାଟି ଲେପଦେଲେ ହାତ ବା ଗୋଡ଼ରୁ ରକ୍ତ ଗଡ଼ିବା ଏବଂ ବାତ ଦୋଷ ନିବାରିତ ହୁଏ। 
ଏହାର ଫୁଲକୁ ଶିବଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କଲେ ମନସ୍କାମନା ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୁଏ ବୋଲି ସାଧାରଣରେ ମାନ୍ୟତା ରହିଛି।
 ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ 
 ଔଷଧୀୟ ଗଛଲତାମାନଙ୍କର ତାଲିକା‎‎
 ଆଧାର 

 ବାହାର ଆଧାର 
 ବୈଦ୍ୟରାଜ ଶ୍ରୀ କୃଷ୍ଣବ୍ରହ୍ମା ଶତପଥିଙ୍କ ବନୌଷଧି ବିଜ୍ଞାନ ।

ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବଜଗତ
ଶ୍ରେଣୀ:ଉଦ୍ଭିଦ ଜଗତ
କେତକୀ

କେତକୀ ଦେଖିବାକୁ କିଆଗଛ ପରି କିନ୍ତୁ ଉଚ୍ଚତାରେ ବଡ଼ । ଏହାର ପତ୍ର ଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ କିଆ ପତ୍ରଠାରୁ ବଡ଼ ହୋଇଥାଏ । କିଆ ପତ୍ରର ଦୁଇ ଧାରରେ ଓ ମଝି ଶିରାରେ ଅନେକ କଣ୍ଟା ରହିଥାଏ, ହେଲେ ଏହାର ପତ୍ରରେ ସେହି ସ୍ଥାନରେ ବହୁତ କମ୍ କଣ୍ଟା ରହିଥାଏ । ଏହାର ଫୁଲ ବର୍ଣ୍ଣରେ ହଳଦିଆ ଓ ସୁଗନ୍ଧଯୁକ୍ତ । କିଆ ଫୁଲ ବର୍ଣ୍ଣରେ ଧଳା ଓ କେତକୀ ଫୁଲଠାରୁ କମ୍ ସୁଗନ୍ଧଯୁକ୍ତ ।

 ବିବିଧ ଭାରତୀୟ ପ୍ରାଦେଶିକ ନାମ 
 ପ୍ରାଦେଶିକ ଭାଷା  ନାମ ଓଡ଼ିଆ କେତକୀ ସଂସ୍କୃତ  ଦୀର୍ଘପତ୍ରା, ସତିପୁଷ୍ପ, କେତକ, ଦଲପୁଷ୍ପା, ସ୍ଥିରଗନ୍ଧା, ଚାମରପୁଷ୍ପା, ଶିବଦ୍ୱିଷ୍ଟା, ନୃପପ୍ରିୟା, ଜମ୍ବୁଳ, କ୍ରକଚଛନ୍ଦ, ବିଫଳା, ଧୂଳିପୁଷ୍ପିକା, ପାଂଶୁଳା, କଣ୍ଟଦଳ, ତୀକ୍ଷ୍ଣପୁଷ୍ପା ହିନ୍ଦୀ କେବଡ଼ା केवडा ତେଲୁଗୁ ମୋଗଲି మోగలి ବଙ୍ଗଳା କେୟା েকয়া
 ଶାସ୍ତ୍ରୋକ୍ତ ଗୁଣ 
ମଧୁର ମିଶ୍ରିତ ତିକ୍ତ ରସ। ଲଘୁ, ଚକ୍ଷୁ ହିତକର, କୃମି, କାଶ, କଫ, ଚର୍ମରୋଗ, ପ୍ଳୀହା, ଅଜୀର୍ଣ୍ଣ, ଅଗ୍ନୀମାନ୍ଦ୍ୟ, ଅପସ୍ମାର, ଶିଶୁରୋଗ, ପିହୁଳା, ବିଷଦୋଷ ଓ ଦୁର୍ଗନ୍ଧ ନିବାରକ। ମାତ୍ରା ଦୁଇ ଅଣାରୁ ଆଠ ଅଣା।
 ବ୍ୟବହାର 
 ଔଷଧୀୟ 
ଏହାର ସର୍ବାଙ୍ଗକୁ ଔଷଧ ରୂପରେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ। 
 ପିଲାଙ୍କ କୃମି ଓ କୃମି ଜନିତ ଅଗ୍ନିମାନ୍ଦ୍ୟ, ଅଜୀର୍ଣ୍ଣ ଓ ପେଟ ଫାମ୍ପିବାରେ ଏହାର କନ୍ଦାର ରସକୁ ଅଳ୍ପ ମିଶ୍ରିଗୁଣ୍ଡ ସହିତ ସକାଳୁ ତିନିଦିନ ସେବନ କଲେ ଉପକାର ମିଳେ।
 ଶୂଳ, ଅଜୀର୍ଣ୍ଣ, ବାୟୁ, ପ୍ଳୀହା ଓ ଗୁଳ୍ମ ରୋଗରେ ଏହାର ଚେରକୁ ଶୁଣ୍ଠୀ ଓ ଗୋଲମରିଚ ସହିତ ବାଟି ସେବନ କଲେ ଲାଭ ମିଳେ।
 କାଶ, କଫ, ପିହୁଳା, କୃମି, ଅଗ୍ନିମାନ୍ଦ୍ୟ ଓ ଅପସ୍ମାର ଆଦିରେ ଏହାର ପତ୍ରରସକୁ ମହୁସହିତ ପ୍ରୟୋଗ କରାଯାଏ। 
 ଏହାର ପତ୍ର ରସକୁ ଅଥବା କେତକୀ ଫୁଲ ଭିତରେଥିବା ଭଣ୍ଡାକୁ ପୋଡ଼ି ପାଉଁଶ କରି ସେହି ପାଉଁଶକୁ ସୋରିଷତେଲରେ ପାକ କରି ଲଗାଇଲେ କାଛୁ, କୁଣ୍ଡିଆ, ମଚଲା, ବ୍ରଣ, ବିଚର୍ଚ୍ଚିକା ଆଦି ଚର୍ମରୋଗ ଦୂର ହୁଏ ଓ ବିଷଦୋଷ ନାଶଯାଏ। ଚର୍ମ ରୋଗରେ କେତକୀ ପତ୍ର ରସ ସହିତ ତାଳମୂଳୀ ରସକୁ ମଧ୍ୟ ଲଗାଯାଏ।
 ଦେହର ଦୁର୍ଗନ୍ଧରେ ଏହାର ଚେର ନଚେତ୍ ପତ୍ରକୁ ହଳଦୀରେ ବାଟି ଲଗାଯାଏ।
 ଅନ୍ୟାନ୍ୟ 
 କେତକୀ ଫୁଲ ଘରେ ରଖିଲେ ତା’ର ସୁଗନ୍ଧରେ ଦୃଷ୍ଟି ଶକ୍ତି ବର୍ଦ୍ଧିତ ହୁଏ ଓ ମନପ୍ରାଣ ପ୍ରଫୁଲ୍ଲ ରହେ।
 କେତକୀ ଫୁଲର ସୁଗନ୍ଧରେ ଗୃହରୁ କୀଟମାନେ ବିନଷ୍ଟ ହୁଅନ୍ତି।
 ଧାନ ଅମାରରେ କେତକୀ ଫୁଲ ରଖିଲେ, ସେଥିରେ ପୋକ ଲାଗନ୍ତି ନାହିଁ।
ଏହାର ଫୁଲକୁ ଶିବଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କଲେ ମନସ୍କାମନା ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୁଏ ବୋଲି ସାଧାରଣରେ ମାନ୍ୟତା ରହିଛି।
 ଆଧାର 

 ବାହାର ଆଧାର 
 ବନୌଷଧି ବିଜ୍ଞାନ. କୃଷ୍ଣବ୍ରହ୍ମା ଶତପଥି. ଧର୍ମଗ୍ରନ୍ଥ ଷ୍ଟୋର, ଅଲିଶା ବଜାର, କଟକ

ଶ୍ରେଣୀ:ଉଦ୍ଭିଦ ଜଗତ
ଶ୍ରେଣୀ:ଫୁଲ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାରେ ଦେଖାଯାଉଥିବା ଫୁଲଗୁଡ଼ିକର ତାଲିକା
ଚମ୍ପାନାଥ

ଚମ୍ପେଶ୍ୱରର ଚମ୍ପାନାଥ
ଅଭିବକ୍ତ କଟକ ଜିଲ୍ଲାର ,ଆଠଗଡ ଉପଖଣ୍ଡ ଅନ୍ତର୍ଗତ ନରସିଂହପୁର ଗଡଜାତର ଆରାଧ୍ୟ ଦେବତା ତଥା ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଶୈବପିଠ ଚମ୍ପେଶ୍ୱରର ଚମ୍ପାନାଥ‌ ଅନ୍ୟତମ୤ଏହି ଶୈବପିଠର ପାରିପାର୍ଶ୍ୱିକ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ ଯେତିକି ମନମୁଗ୍ଧକର ଅଧିକ ଚର୍ଚ୍ଚିତ ମନ୍ଦିର ବେଢାରେ ନିକଟସ୍ଥ ପୋଖରୀରେ ଥିବା ଛୋଟବଡ ଶହ ଶହ କଇଁଛଙ୍କ ଜଳ କ୍ରୀଡ଼ା୤ମନ୍ଦିର ପ୍ରବେଶ ପୁର୍ବରୁ ପାଦ ପ୍ରକ୍ଷାଳନ ସମୟରେ ସତେ ଯେମିତି ସ୍ୱାଗତ କରିବା ପାଇଁ ନିକଟକୁ ଆସିଥାନ୍ତି୤
 
 କିମ୍ବଦନ୍ତୀ 
ପୁର୍ବେ ଏକ ଚମ୍ପା ଗଛ ମୁଳେ ପ୍ରଭୁ ଆବିର୍ଭୁତ ହୋଇଥିବାରୁ ସେହି ଅନୁସାରେ ତାଙ୍କ ନାମ ଚମ୍ପାନାଥ ଓ ଉକ୍ତ ସ୍ଥାନର ଇଶ୍ୱର ହୋଇଥିବାରୁ ଗ୍ରାମର ନାମ ଚମ୍ପା ଇଶ୍ୱରରୁ “ଚମ୍ପେଶ୍ୱର” ହୋଇଥିବା ଶୁଣିବାକୁ ମିଳେ୤ ଅଷ୍ଟମରୁ ନବମ ଶତାବ୍ଦୀ ମଧ୍ୟରେ ଭୌମବଂଶୀ ରାଜାଙ୍କ ରାଜତ୍ୱ କାଳରେ ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇଥିବା ଅନୁମାନ କରାଯାଏ୤ ସାଧାରଣତଃ ଶିବ ମନ୍ଦିର ଗୁଡିକରେ ମୁଖଶାଳା ପୁର୍ବ ଦିଗକୁ ଥିବାବେଳେ ଏହି ମନ୍ଦିରର ମୁଖଶାଳା ପଶ୍ଚିମକୁ ରହିଛି୤ ଏହାକୁ ନେଇ ଏକ ରହସ୍ୟଭରା ଲୋକକଥା ରହିଛି ୤ ଏକଦା ମନ୍ଦିର ପଶ୍ଚିମ ପାଖ ପୋଖରୀ ଆରପଟେ ଚାଷଖେତରେ ଜଣେ ଚଷାପୁଅ ପାହାନ୍ତିଆ ପହରରୁ ଗୀତ ବୋଲି ଚାଷ କରୁଥିଲା୤ତାର ସୁଲଳିତ କଣ୍ଠସ୍ୱରରେ ମୁଗ୍ଧ ହୋଇ ପ୍ରଭୁ ପଶ୍ଚିମକୁ ମୁଖ କରି ଗୀତ ଶୁଣିବାକୁ ଲାଗିଲେ୤ ଗୀତ ଶୁଣୁଶୁଣୁ ସକାଳ ହୋଇଗଲା; ହେଲେ ପ୍ରଭୁ ଚମ୍ପାନାଥ ତାଙ୍କ ମୂଳ ଆସ୍ଥାନକୁ ଯିବାକୁ ଭୁଲି ଯାଇଥିଲେ୤ ସେହିଦିନଠାରୁ ପ୍ରଭୁ ପଶ୍ଚିମମୁଖା ହୋଇ ରହି ଯାଇଥିବା ରହସ୍ୟ ଜନମାନସରୁ ଶୁଣିବାକୁ ମିଳେ୤ ଚମ୍ପାନାଥଙ୍କ ପଶ୍ଚିମମୁଖା ମୁଖ୍ୟ ମନ୍ଦିରକୁ ଉତ୍ତର ଦ୍ୱାର ଦେଇ ପ୍ରବେଶ କରିବାକୁ ପଡ଼ିଥାଏ୤ଗର୍ଭଗୃହରେ ଚମ୍ପାନାଥଙ୍କ ପାତାଳଫୁଟା ସ୍ୱୟମ୍ବୂ ଲିଙ୍ଗ ବେଢା ଭୂମି ପତ୍ତନଠାରୁ ପ୍ରାୟ ୬ ଫୁଟ ତଳେ ଏକ ଗମ୍ଭିରା ଭିତରେ ଅବସ୍ଥିତ୤ବେଢାରେଥିବା ଅନେକ ଛୋଟଛୋଟ ମନ୍ଦିରରେ ଅନେକ ଶିବ ଲିଙ୍ଗ ପୂଜା ପାଉଛନ୍ତି୤ମନ୍ଦିର ବେଢାରେ ବହୁ ପ୍ରାଚୀନ ଭାସ୍କର୍ଯ୍ୟର ନମୁନା ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ୤ କଥିତ ଅଛି ଯେ ଦ୍ୱାପର ଯୁଗର ପ୍ରବଳ ପ୍ରତାପୀ ବାଣାସୁର ଶିବଙ୍କ ପୂଜା କରିବାକୁ ଚମ୍ପାନାଥ ପୀଠ ଆସୁଥିଲେ୤ଏହି ପୀଠର ଅନତି ଦୁରରେ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗକୁ ନରସିଂହପୁର ପଦାମାଳ ନିକଟସ୍ଥ ମହାନଦୀ କୂଳରେ ପୂର୍ବେ ବାଣାସୁରଗଡ ଥିଲା ଯାହା ଏବେ ବାଣେଶ୍ୱରନାସୀ ଭାବେ ଖ୍ୟାତ୤ଏଠାରେ ପ୍ରାଚୀନ ବୌଦ୍ଧ ସଂସ୍କୃତିର ଧ୍ୱସାଂବଶେଷ ଆବିଷ୍କୃତ ହୋଇଥିବାରୁ ଏହା ଜାତୀୟ ସ୍ମାରକୀ ମାନ୍ୟତା ପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇଛି୤

 ଆଧାର 

ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ହିନ୍ଦୁ ମନ୍ଦିର
ଭାରତୀୟ ଭୂବୈଜ୍ଞାନିକ ସର୍ବେକ୍ଷଣ

ଭାରତୀୟ ଭୂବୈଜ୍ଞାନିକ ସର୍ବେକ୍ଷଣ ଭାରତରେ ଥିବା ଏକ ଭୂବୈଜ୍ଞାନିକ ଅନୁଷ୍ଠାନ । ଏହା ଭାରତର ଦ୍ୱିତୀୟ ବୃହତ୍ତମ ସର୍ବେକ୍ଷଣ ସଂସ୍ଥା ।http://www.portal.gsi.gov.in/portal/page?_pageid=127,529076&_dad=portal&_schema=PORTAL

 ଆଧାର 

ବାହାର ଲିଙ୍କ

GSI on Banglapedia

ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତ
ଓମ୍ ସାଇ ରାମ୍

ହର ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନାରେ ନିର୍ମିତ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଓମ୍ ସାଇ ରାମ୍ ୨୦୧୨ ମସିହାରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା ।

 ଅଭିନୟରେ 
ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ‘ଓମ୍ ସାଇ ରାମ୍’ରେ ଅଭିନୟ କରିଥିବା ପ୍ରମୁଖ କଳାକାର ହେଲେ: 
 ସବ୍ୟସାଚୀ ମିଶ୍ର
 ବୁଦ୍ଧାଦିତ୍ୟ ମହାନ୍ତି 
 କୋୟଲ ବାନର୍ଜୀhttp://www.orissadiary.com/ShowEntertainmentNews.asp?id=60542
 ପ୍ରକୃତି ମିଶ୍ର http://www.newindianexpress.com/states/odisha/Movie-Bytes/2014/07/25/article2347621.ece
 ମୀନକେତନ
 ହର ପଟ୍ଟନାୟକ
 ଅଶ୍ରୁମୋଚନ ମହାନ୍ତି
 ବ୍ରଜ ସିଂ 
 ମାନସ 
  

 ଗୀତ ଓ ସଙ୍ଗୀତ 
 ସଙ୍ଗୀତକାର: ମନ୍ମଥ ମିଶ୍ର
 ଗୀତିକାର: ଶୀର୍ଷାନନ୍ଦ ଦାସ କାନୁନଗୋ, ବସନ୍ତରାଜ ସାମଲ, ମନ୍ମଥ ମିଶ୍ର ଓ ନିଜାମ 

 ଆଧାର 

ବାହାର ଆଧାର
 

ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୨ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର
ଆକାଶ ଦାସନାୟକ

ଆକାଶ ଦାସନାୟକ(ଜନ୍ମ ୧୭ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୮୦) ଜଣେ ଅଭିନେତା ଓ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ସଭ୍ୟ ।

 ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଜୀବନ 
୨୦୦୮ ମସିହାରେ କଳିଙ୍ଗପୁତ୍ର କଥାଚିତ୍ରରୁ ଅଭିନେତା ଜୀବନ ଆରମ୍ଭ କରିଥିବା ଆକାଶ, ବର୍ତ୍ତମାନ ସୁଦ୍ଧା ୧୦ରୁ ଅଧିକ ଓଡ଼ିଆ ଓ ବଙ୍ଗଳା ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରେ ଅଭିନୟ କରିସାରିଛନ୍ତି । 

 ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଜୀବନ 
ଆକାଶ ହେଉଛନ୍ତି ମାୟାଧର ଦାଶ ଓ ଇନ୍ଦିରା ଦାଶଙ୍କ ସୁପୁତ୍ର ଓ ପାହଙ୍ଗା(ଯାଜପୁର)ଠାରେ ଜନ୍ମ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ସେ ଯାଜପୁର ରୋଡସ୍ଥିତ ବ୍ୟାସନଗର କଲେଜରୁ ତାଙ୍କ ସ୍ନାତକ(ଏଲଏଲବି) ହାସଲ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ଆଣ୍ଟି ଅନିତା ଦାଶ ଜଣେ ଉଞ୍ଚକୋଟିର ଅଭିନେତ୍ରୀ ଅଟନ୍ତି । ସେ ୨୦୧୪ ନିର୍ବାଚନରେ କୋରେଇ ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ଭୋଟ ପାଇ (ବିଜେଡ଼ି) ବିଜୟୀ ହୋଇଥିଲେ ।

 ଅଭିନୀତ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର 
 ଅପରେସନ ଅପହରଣ, ୨୦୨୩
 ଶପଥ, ୨୦୧୨
 ରାଜୁ ଆୱାରା, ୨୦୧୨
 ଆସିବୁ କେବେ ସାଜି ମୋ ରାଣି, ୨୦୧୦
 ଆଲୋ ମୋର କଣ୍ଢେଇ, ୨୦୧୦
 ଶୁଭ ବିବାହ, ୨୦୧୦
 ଶତୃ ଶଂହାର, ୨୦୦୯
 ସତ୍ୟମେବ ଜୟତେ, ୨୦୦୮
କଳିଙ୍ଗ ପୁତ୍ର, ୨୦୦୮

 ମାନ ସମ୍ମାନ 
 ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ପୁରସ୍କାର, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅଭିନେତା (୨୦୦୮)  
ଆଧାର

 ଅଧିକ ତଥ୍ୟ

 

ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୮୦ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ସଭ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ ରାଜନେତା
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ରରେ ପୁରୁଷ ଅଭିନେତା
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ପୁରୁଷ ଅଭିନେତା
ଶମୀ

ଶମୀ ବା ଶର୍ମୀ ଏକ ଦ୍ରୁମ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ଭିଦ। ଛୋଟ ଓ ବଡ଼ ଭେଦରେ ଏହା ଦୁଇପ୍ରକାରର। ଉଭୟ ଜାତିର ଗୁଣ ସମାନ। ବାବୁଲା ଗଛ ପରି ଏହା କଣ୍ଟାଯୁକ୍ତ ଗଛ। ଏ ଗଛ ଭାରତର ଗଡ଼ଜାତ ଅଞ୍ଚଳରେ ଦେଖାଯାଏ। ଅନ୍ୟତ୍ର ଏହା କ୍ୱଚିତ୍ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ।

 ବିବିଧ ଭାରତୀୟ ପ୍ରାଦେଶିକ ନାମ 
 ପ୍ରାଦେଶିକ ଭାଷା  ନାମ ଓଡ଼ିଆ ଶମୀ, ଶର୍ମୀ ସଂସ୍କୃତ  ଶମୀ, ଶକ୍ତୁଫଳା, ଲକ୍ଷ୍ମୀ, ମଙ୍ଗଲ୍ୟା, ତୁଙ୍ଗା, ଶିବାଫଳା, କେଶହନ୍ତ୍ରୀ ଓ ଶମୀର ହିନ୍ଦୀ ଶମୀ, ଶର୍ମୀ, ଚିକୁର, ଛେକର, ସଫେକିଫିକର, ଖେଜଡି खेजड़ी ତେଲୁଗୁ ଶମୀ శమీ ବଙ୍ଗଳା ଶାଇଁ শাইঁ

 ଶାସ୍ତ୍ରୋକ୍ତ ଗୁଣ 
କଟୁ ମିଶ୍ରିତ କଷାୟ ରସ। ରୁକ୍ଷ, ଲଘୁପାକ, ଶୀତଳ, କଫ, କାଶ, ଶ୍ୱାସ, ଅର୍ଶ, ଅତିସାର, ରକ୍ତପିତ୍ତ ଓ କୁଷ୍ଠ ରୋଗର ନାଶକ। ମାତ୍ରା ଚାରିଅଣାରୁ ଆଠ ଅଣା। 
 ବ୍ୟବହାର 

 ଔଷଧୀୟ 
ଏହାର ସର୍ବାଙ୍ଗକୁ ଔଷଧ ରୂପରେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ। 
 ଚର୍ମରୋଗରେ ଏହାର ପତ୍ର ରସ ସହିତ ଗୁଗ୍ଗୁଳ ମିଶାଇ ସେବନ କରାଯାଏ।
 ପିତ୍ତଜ କଫ ଓ କାଶରେ ଏହା ପିପ୍ପଳୀଚୂର୍ଣ୍ଣ ସହିତ ପ୍ରୟୋଗ କରାଯାଏ।
 ପ୍ରମେହ ଆଦିରେ ଏହାର ଛେଲିର ରସକୁ ମିଶ୍ରି ସହିତ ସେବନ କଲେ ଲାଭ ମିଳେ।
 ପେଟ ଗୋଳମାଳ ଓ ଝାଡ଼ା ଆଦିରେ ଏହାର ରସକୁ ମହୁସହିତ ସେବନ କରାଯାଏ। ପେଟବ୍ୟଥାରେ ଏହାର ପତ୍ରରସରେ ମହୁ ଓ ଶୁଣ୍ଠୀଚୂର୍ଣ୍ଣ ମିଶାଇ ସେବନ କରାଯାଏ। 
thumb|200px|left|ଶମୀଗଛ
 ଧାତୁ ବୃଦ୍ଧି ଓ ଶୁଦ୍ଧି ପାଇଁ ଏହା ଛେଲିକୁ ବାଟି ଗାଈଲହୁଣୀ ଓ ମିଶ୍ରି ସହିତ ସେବନ କରାଯାଏ। 
 ଏହାର ଛେଲିକୁ ଜଳରେ ସିଝାଇ କ୍ଷତକୁ ଧୋଇଲେ ତାହା ଶୁଖିଯାଏ।
 ଚର୍ମରୋଗରେ ଏହାର ଛେଲିକୁ ଏହାର ପତ୍ରରସ ସହତି ବାଟି ସେବନ କରାଯାଏ।
 କାଶ, ଶ୍ୱାସ ଓ ପୁରାତନ ଜ୍ୱରରେ ଏହାର ଛେଲି ସିଝା ପାଣିକୁ ମହୁ ସହିତ ସେବନ କରାଯାଏ। ଏହାଦ୍ୱାରା ଦେହରୁ ଆଳସ୍ୟ ନିବାରିତ ହୁଏ।
 ଅନ୍ୟାନ୍ୟ 
 ଅନାବଶ୍ୟକ କେଶ ଦୂର କରିବାପାଇଁ ଶମୀ ଗଛର କଞ୍ଚା ଫଳକୁ ବାଟି ପ୍ରୟୋଗ କରାଯାଏ।

 ଆଧାର 

 ବାହାର ଆଧାର 
 ବୈଦ୍ୟରାଜ ଶ୍ରୀ କୃଷ୍ଣବ୍ରହ୍ମା ଶତପଥିଙ୍କ ବନୌଷଧି ବିଜ୍ଞାନ ।

ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବଜଗତ
ଶ୍ରେଣୀ:ଉଦ୍ଭିଦ ଜଗତ
ସଜନା

ସଜନା ଏକ ଦ୍ରୁମ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ଭିଦ। ଶ୍ୱେତ ଓ ରକ୍ତ ଭେଦରେ ଏହା ଦୁଇ ପ୍ରକାରର। ଶ୍ୱେତ ସଜନା ସାଧାରଣ ଗଛ ପରି ସବୁଜ, ରକ୍ତ ସଜନାର ପତ୍ରର ଶିରାରେ ଟିକେ ଟିକେ ଲାଲ ରଙ୍ଗ ଥାଏ। ଏ ଦୁଇ ଜାତିର ସଜନାର ଗୁଣ ସମାନ। କେହି କେହି ରକ୍ତ ସଜନାକୁ ମୁଗୁନା କହିଥାନ୍ତି। ଏହାର ମଞ୍ଜିକୁ ଶ୍ୱେତ ମରିଚ କୁହାଯାଏ। 
thumb|ସଜନା ପତ୍ର ଓ ଫୁଲ
 ବିବିଧ ଭାରତୀୟ ପ୍ରାଦେଶିକ ନାମ 
 ପ୍ରାଦେଶିକ ଭାଷା  ନାମ ଓଡ଼ିଆ ସଜନା ସଂସ୍କୃତ  ଶିଗ୍ରୁ, ଶୋଭାଞ୍ଜନ, ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଗନ୍ଧକ, ଅକ୍ଷୀବ ହିନ୍ଦୀ ସୈଜିନା सैजिना  ସାନ୍ତାଳୀ  ମୁନଗା ᱢᱩᱱᱜᱟᱹ ବଙ୍ଗଳା ସଜୋନା সেজানা

 ଶାସ୍ତ୍ରୋକ୍ତ ଗୁଣ 
କଟୁ ତିକ୍ତ ମିଶ୍ରିତ ମଧୁର ରସ। ଉଷ୍ଣବୀର୍ଯ୍ୟ, ରୁକ୍ଷ, ଅଗ୍ନିଦୀପକ, ରୁଚିକର, ତୀକ୍ଷ୍ଣ, ଚକ୍ଷୁ ହିତକାରି, ବୀର୍ଯ୍ୟ ବର୍ଦ୍ଧକ, ବଳକର, ଧାରକ, ବିଦାହୀ, କ୍ଷାରମୟ ରକ୍ତ ପିତ୍ତକର, ବାୟୁବର୍ଦ୍ଧକ, ଗଳଗଣ୍ଡ, ପ୍ଳୀହା, ମେଦରୋଗ, ଗୁଳ୍ମ, ବ୍ରଣ ଓ ପିତ୍ତଦୋଷ ବିନାଶକ।
 ବ୍ୟବହାର 
 ଔଷଧୀୟ 
ଏହାର ସର୍ବାଙ୍ଗକୁ ଔଷଧ ରୂପରେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ। 
 ଅଧକପାଳୀ ମୁଣ୍ଡ ବିନ୍ଧାରେ ଏହାର ମଞ୍ଜିକୁ ଶୁଖାଇ କୁଟି ଚୂର୍ଣ୍ଣ କରି ଘ୍ରାଣ କରାଯାଏ।
 ଚକ୍ଷୁ ରୋଗରେ ସଜନା ମଞ୍ଜିର ଶସକୁ ମହୁ ସହିତ ଅଥବା ଗାଈ ଲହୁଣୀ ସହିତ ମର୍ଦ୍ଦନ କରି ଲଗାଯାଏ। ଏହା ବ୍ୟତୀତ ଚକ୍ଷୁରୋଗରେ ସଜନା ପତ୍ର ରସକୁ ମହୁ ସହିତ ପ୍ରୟୋଗ କରାଯାଇଥାଏ।
thumb|ସଜନା ଛୁଇଁ
 ବ୍ରଣ, ବଥ, ବାଳମୂଳିଆରେ ସଜନା ଗଛର ଛେଲିକୁ ଜଳରେ ଘୋରି ଲେପ ଦିଆଯାଏ।
 ସଜନା ଛେଲି ଓ ଶ୍ୱେତସୋରିଷ ଏ ଦୁଇ ପଦାର୍ଥକୁ ଗୋମୂତ୍ରରେ ବାଟି ଲଗାଇଲେ ଗୋଡ଼ଫୁଲା ଭଲହୁଏ। 
 ଯାଦୁ, ଚମଦଳା, କନ୍ଦା ଆଦିରେ ସଜନା ପତ୍ରର ରସକୁ ଲୁଣ ସହିତ ମିଶାଇ ଲଗାଯାଏ। 
 ଫୁଲା କିମ୍ବା ବଥା ଦରଜ ଆଦିରେ ସଜନା ପତ୍ର ରସକୁ ଅଳ୍ପ ଉଷୁମ କରି ଲଗାଯାଏ।
 ବାଗୀ, ଭଗନ୍ଦର, ବିଇଞ୍ଚି ଓ ବିବର୍ଚ୍ଚିକା ଆଦିରେ ସଜନା ଛାଲିକୁ ଜଳରେ ସିଝାଇ ସେଇ ଜଳରେ ଉଷୁମ ଥାଉଁଣୁ ଧୋଇଲେ ଉପକାର ମିଳେ।
 ଉହାଜ୍ୱରରେ ସଜନାପତ୍ର ରସକୁ ଲୁଣ ସହିତ ପ୍ରୟୋଗ କରାଯାଏ।
 ବାୟୁ, ଅଜୀର୍ଣ୍ଣ, ମେଦବୃଦ୍ଧିରେ ସୋରିଷ ଓ ସଜନା ଛେଲିକୁ ଏକତ୍ର ବାଟି ସେବନ କରି କିଛି ଉଷୁମ ଜଳ ସେବନ କଲେ ଉପକାର ମିଳେ।
thumb|left|120px|କଟା ସଜନା ଛୁଇଁ

 ଅନ୍ୟାନ୍ୟ 
 ସଜନା ଏକ ଭଲ ପରିବା। ଏହାର ଛୁଇଁରେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର ସ୍ୱାଦିଷ୍ଠ ତରକାରୀ ଓ ଭଜା ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୁଏ। ଏହାଛଡା ସଜନା ଶାଗ ମଧ୍ୟ ଖୁବ୍ ସ୍ୱାଦିଷ୍ଠ। ମୁଗ ଓ ନଡିଆ କୋରା ଦେଇ ଭଜା ହୋଇଥିବା ସଜନା ଶାଗ ଏକ ଶାସ୍ତ୍ରୀୟ ଓଡ଼ିଆ ବ୍ୟଞନ । ସଜନାର ଫୁଲକୁ ମଧ୍ୟ ଶାଗ ସହିତ ମିଶାଇ ଭଜା ଯାଏ । 
thumb|ଛୁଈଁ ଭଜା

 ପୌଷ୍ଟିକତତ୍ତ୍ୱ 
ସଜନା ପୌଷ୍ଟିକ ଗୁଣରେ ଭରା। ନିମ୍ନ ତାଲିକାରୁ ଏହା ସୁସ୍ପଷ୍ଟ।

  ପୌଷ୍ଟିକତତ୍ତ୍ୱ  ସାଧାରଣ ଖାଦ୍ୟ  ସଜନାର ସଜ ପତ୍ର  ସଜନାର ଶୁଖିଲା ପତ୍ର
   ଭିଟାମିନ୍ ଏ  ଗାଜର 1.8 mg  6.8 mg  18.9 mg
   କ୍ୟାଲସିୟମ  କ୍ଷୀର 120 mg  440 mg  2003 mg
   ପଟାସିୟମ୍  କଦଳୀ 88 mg  259 mg  1324 mg
   ପ୍ରୋଟିନ୍  ବସାଦହି 3.1 g  6.7 g  27.1 g
   ଭିଟାମିନ୍ ସି  କମଳା ଲେମ୍ବୁ 30 mg  220 mg  17.3 mg

 ଆଧାର 

 ବୈଦ୍ୟରାଜ ଶ୍ରୀ କୃଷ୍ଣବ୍ରହ୍ମା ଶତପଥିଙ୍କ ବନୌଷଧି ବିଜ୍ଞାନ ।
 ବାହାର ତଥ୍ୟ 
 
 

ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବଜଗତ
ଶ୍ରେଣୀ:ଉଦ୍ଭିଦ ଜଗତ
ସମ୍ବର

ସମ୍ବର ହେଉଛି ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟ ପଶୁ

ସେରଭିଡା (Cervidae) ପରିବାରର ପ୍ରାଣୀ ସମ୍ବର ଏକ ପ୍ରକାର ମୃଗ। ଏହାର ପ୍ରଜାତିମାନେ ହେଲେ, ବାରଶିଙ୍ଘା, ପାରା ହରିଣ, ଚିତଳ, କୁଟୁରା, କସ୍ତୁରୀ ମୃଗ, ଖୁରାଣ୍ଟ, ସାଙ୍ଗାଇ ହରିଣ, ହାଙ୍ଗଲ। କେବଳ ଅଣ୍ଡିରା ମୃଗର ଶିଙ୍ଗ ଥାଏ, ମାଈ ମୃଗର ଶିଙ୍ଗ ନ ଥାଏ।

ଚଉଶିଙ୍ଘା, ନୀଳଗାଇ, କୃଷ୍ଣସାର ଓ ଚିଙ୍କାରା ବା ଭାରତୀୟ ଗେଜେଲ ଏମାନେ ଏଣ୍ଟିଲୋପ (antelope) ପରିବାରର, ଏମାନେ ହରିଣ ନୁହଁନ୍ତି। ଏ ଜାତୀୟ ମାଈ, ଅଣ୍ଡିରା ସବୁ ହରିଣଙ୍କର ଶିଙ୍ଗଥାଏ।
thumb|ଶମ୍ବର ବାଙ୍ଗାଲୋରରେ

 ଅଞ୍ଚଳ 
ସମ୍ବର ଭାରତରେ ବହୁତ ସଂଖ୍ୟାରେ ଦେଖାଯାଆନ୍ତି । ଏହାଛଡା ବର୍ମା, ଶ୍ରୀଲଙ୍କା ଓ ଫିଲିପାଇନସରେ ମଧ୍ୟ ଏମାନେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳନ୍ତି । ଭାରତରେ ଦେଖା ଯାଉଥିବା ସମ୍ବର ବଡ଼ ହୋଇଥାଏ ଓ ଏହାର ଶିଙ୍ଗ ମଧ୍ୟ ବଡ଼ ହୋଇଥାଏ ।

 ଆକାର 
250px|thumb|right| କଉତୁକିଆ ସମ୍ବର ଛୁଆ, ମା ପାଖରେ ହୋଇଛି ଠିଆ
ଭାରତରେ ଦେଖାଯାଉଥିବା ହରିଣମାନଙ୍କ ଭିତରେ ହରିଣ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼। କାନ୍ଧଠାରେ ଏହା ପ୍ରାୟ ପାଞ୍ଚଫୁଟ ଉଚ୍ଚ। ଓଜନ ୩୦୦ କିଲୋଗ୍ରାମ। ଶିଙ୍ଗର ଉଚ୍ଚତା ୩ରୁ ୪ ଫୁଟ। ଦେହସାରା ଟାଉଁସିଆ ଲୋମରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ। ଖରାଦିନେ ଏ ଲୋମ ଝଡ଼ିଯାଏ। ଦେହର ବର୍ଣ୍ଣ ସାମାନ୍ୟ ହଳଦିଆ ବା ଧୂସର ବାଦାମୀ ମିଶା । ମାଈ ସମ୍ବରର ରଙ୍ଗ ଅଣ୍ଡିରା ସମ୍ବରର ରଙ୍ଗଠାରୁ ଟିକେ ଫିକା। ସମ୍ବରର ଶିଙ୍ଗରେ ଶାଖାଥାଏ। ଏହି ଶାଖା ପ୍ରତି ବର୍ଷ ଝଡ଼ିପଡେ ଓ ନୂଆ ଶାଖା ଜାତ ହୁଏ। ଗାଈ ମଇଁଷିଙ୍କ ପରି ଏମାନଙ୍କ ଶିଙ୍ଗ ପୋଲା ନୁହେଁ, ନିଦା। ସମ୍ବର ବୁଢ଼ା ହୋଇଗଲେ ଦେହର ରଙ୍ଗ ସାମାନ୍ୟ କଳା ହୋଇଯାଏ।

ରହିବାସ୍ଥାନ ହେଉଛି ଜଙ୍ଗଲ। ଘାସପତ୍ର ଓ ଜଙ୍ଗଲି ଫଳ ଏମାନଙ୍ଗର ଖାଦ୍ୟ। ଏମାନେ ଦିନରେ ଲୁଚି ରହନ୍ତି ରାତିରେ ବାହାରନ୍ତି। ଏମାନଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି ଶକ୍ତି କମ୍ କିନ୍ତୁ ଶ୍ରବଣ ଓ ଘ୍ରାଣ ଶକ୍ତି ପ୍ରଖର। ଏତେ ବଡ଼ ଆକାରର ପ୍ରାଣୀ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ଏମାନେ ଯିବା ଆସିବା କରିଲା ବେଳେ ଶବ୍ଦ ହୁଏ ନାହିଁ। ଏମାନେ ଜଙ୍ଗଲର ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଇଲାକାରେ ରହିଥାନ୍ତି। ଏମାନଙ୍କ ଦଳରେ ଗୋଟିଏ ଅଣ୍ଡିରା ସମ୍ବର ରାଜା ହୋଇଥାଏ। ସେ ତା ରାଜ୍ୟ ଭିତରକୁ ଅନ୍ୟ ଅଣ୍ଡିରା ସମ୍ବରକୁ ପୁରାଇ ଦିଏ ନାହିଁ। ନଭେମ୍ବର, ଡିସେମ୍ବର ଏମାନଙ୍କର ପ୍ରଜନନ ସମୟ, ଏହାପରେ ଅଣ୍ଡିରା ସମ୍ବର ମାଈ ସମ୍ବରଠାରୁ ଅଲଗା ରହିଥାଏ। ବର୍ଷା ଆରମ୍ଭ ବେଳକୁ ଛୁଆ ଜନ୍ମ ନିଅନ୍ତି। ଏମାନେ ଦଳରେ ରହିବାକୁ ଭଲ ପାଆନ୍ତି। ଗୋଟିଏ ଦଳରେ ୪ରୁ ୧୦ଟି ସମ୍ବର ରହିଥାନ୍ତି।
ଉତ୍କଳ ପ୍ରସଙ୍ଗ, ଅପ୍ରେଲ ୨୦୦୫ ଡଃ ପ୍ରଫୁଲ୍ଲ କୁମାର ମହାନ୍ତି

 ଆଧାର 

 ଅଧିକ ତଥ୍ୟ 

 Hunting sambar in New Zealand
 Sambar deer in New Zealand and their distribution 

ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ ସଙ୍କେତ
ଶ୍ରେଣୀ:ମୃଗ ପ୍ରଜାତି
ମୂଷାକାନୀ

thumb|Ipomoea carnea

thumb|Ipomoea setosa

ମୂଷାକାନୀ ଏକ ଲତା ଜାତୀୟ ଉଦ୍ଭିଦ।  ଏହା କେବଳ ଭୂମି ଉପରେ ଲଟାଇ ମାଡ଼ିଥାଏ, ଅନ୍ୟ ତରୁ ଉପରେ ମାଡ଼ିବାର କ୍ଷମତା ଏହାର ନାହିଁ । ଏହା କ୍ଷୁଦ୍ର ଗଛରେ ଗଣା ହୋଇଥାଏ । ଏହାର ପତ୍ର ଗୁଡ଼ିକ ମୂଷାକାନ ପରି ଦିଶୁଥିବାରୁ ଏହାକୁ ମୂଷାକାନୀ କୁହାଯାଏ। ଏହା ପଡ଼ିଆ ଓ ବାଡ଼ମୂଳରେ ଜନ୍ମେ । ଗାଈଆଳ ପିଲାମାନେ ଏହାକୁ ଚୋବାଇ ପାଟି ନାଲି କରିଥାନ୍ତି। ଏହା ମୂଷା କାମୁଡ଼ାର ବିଷ ନାଶକ ଓ ବ୍ରଣ ଓ ନେତ୍ର ରୋଗରେ ଲାଭକାରୀ ।ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାକୋଷ

 ବିବିଧ ଭାରତୀୟ ପ୍ରାଦେଶିକ ନାମ 
 ପ୍ରାଦେଶିକ ଭାଷା  ନାମ ଓଡ଼ିଆ ମୂଷାକାନୀ ସଂସ୍କୃତ  ଆଖୁପର୍ଣ୍ଣୀ, ଅଖୁକର୍ଣ୍ଣୀ, ଇନ୍ଦୂର କର୍ଣ୍ଣୀ, ଇନ୍ଦୁର ପର୍ଣ୍ଣିକା, ଆଖୁ ପର୍ଣ୍ଣିକା, ଭୁଦରୀଭବା ଓ ଧରୋଦରୀ ହିନ୍ଦୀ ଲମ୍ବରକାନୀ  ତେଲୁଗୁ ଏଲଉକ୍ ଚେବିଚେଟ୍ଟୁ ବଙ୍ଗଳା ଇନ୍ଦୂରକାନୀ
 ବିଜ୍ଞାନ ଭିତ୍ତିକ ନାମ: Ipomoea Renniformis
 ଶାସ୍ତ୍ରୋକ୍ତ ଗୁଣ 
କଟୁ ମିଶ୍ରିତ ତିକ୍ତ ରସ। ଲଘୁପାକ, ଶୀତଳ, ବର୍ଣ୍ଣକର, ମନ୍ତ୍ରଯନ୍ତ୍ରାଦିର ପୀଡ଼ା, କଫ, କୃମି ଓ ଯାବତୀୟ ପ୍ରକାରର ଚର୍ମରୋଗ ବିନାଶକ। ମାତ୍ରା ଦୁଇଅଣାରୁ ଆଠଅଣା ।
 ବ୍ୟବହାର 
 ଔଷଧୀୟ 
ଏହାର ସର୍ବାଙ୍ଗକୁ ଔଷଧ ରୂପରେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ ।
 କାଶରେ, ଏହାର ପତ୍ର ରସକୁ ମିଶ୍ରି ସହିତ ସେବନ କରାଯାଏ । ପ୍ରକାରାନ୍ତରେ ଏହାର ସର୍ବାଙ୍ଗର କ୍ୱାଥକୁ ଅଦାରସ ଓ ମହୁ ସହିତ ସେବନ କରାଯାଏ ।
 ଶିଶୁମାନଙ୍କର କୃମିରେ ମୂଷାକାନୀ ପତ୍ର ରସ ସହିତ ମହୁ ମିଶାଇ ସେବନ କରାଯାଏ। ପିଲା ବଡ଼ ସମସ୍ତଙ୍କ କୃମିରେ ମୂଷାକାନୀ ରସ ସହିତ ବିଡ଼ଙ୍ଗ ଚୂର୍ଣ୍ଣ ମିଶାଇ ସେବନ ରାଯାଏ। 
 ଚାଲୁଣିଆ ରୋଗରେ ଏହାର ପତ୍ରରୁ କିଛି ଆଣି ହଳଦୀ ସହିତ ବାଟି, ନିଆଁର ଫୁଟାଇ ଲଗାଯାଏ।
 ଅଜୀର୍ଣ୍ଣ ଓ ଅଗ୍ନୀମାନ୍ଦ୍ୟରେ ଏହାର ପତ୍ର ରସ ସହିତ ଅଦାରସ ଓ କିଞ୍ଚିତ ମହୁ ମିଶାଇ ସେବନ କରାଯାଏ। 
 ଅତିସାର ଓ ଝାଡ଼ା ରୋଗରେ ମୂଷାକାନୀ ରସ ସହିତ ସମ ପରିମାଣର କୋରେଇ ପତ୍ରର ରସକୁ ସେବନ କରାଯାଏ। 
 ମୂଷାକାନୀ ପତ୍ର ରସ ସହିତ ସମ ପରିମିତ ଗୁଳୁଚୀ ରସ ମିଶାଇ ସେବନ କଲେ ବହୁମୂତ୍ର, ଜ୍ୱର, ବିସର୍ପ, କୃମି ଆଦି ରୋଗ ଦୂର ହୁଏ।
 ମୂତ୍ର ରୋଗରେ ମୂଷାକାନୀ ରସ ସହିତ ଶତାବରୀ ରସର ପ୍ରୟୋଗ କରାଯାଏ।
 ଦେହର ଦୁର୍ବଳତାରେ ମୂଷାକାନୀ ରସ ସହିତ ଅଶ୍ୱଗନ୍ଧା ଓ ମିଶ୍ରିଗୁଣ୍ଡା ମିଶାଇ ସେବନ କରାଯାଏ। ଏହା ଦେହର କାନ୍ତି ବଢ଼ାଏ।

 ଅନ୍ୟାନ୍ୟ 
 ପିତାଲାଉ ମୂଳ ସହିତ ଏହାକୁ ଘୋରି ମହୁ ସହିତ ଏକୋଇଶଦିନ ସେବନ କଲେ ମୂକ କଥା କହିପାରେ ବୋଲି ମାନ୍ୟତା ରହିଛି।
 ଏହାର ମୂଳକୁ ହାତରେ ଧାରଣ କଲେ ବହୁମୂତ୍ର ଦୂର ହୁଏ ବୋଲି ବିଶ୍ୱାସ ରହିଛି।

 ଆଧାର 

 ବାହାର ଆଧାର 
 ବୈଦ୍ୟରାଜ ଶ୍ରୀ କୃଷ୍ଣବ୍ରହ୍ମା ଶତପଥିଙ୍କ ବନୌଷଧି ବିଜ୍ଞାନ ।

ଶ୍ରେଣୀ:ଉଦ୍ଭିଦ ଜଗତ
ଶ୍ରେଣୀ:ଫୁଲ
ପରିବାର

ଜାଜ
ସାଧାରଣତଃ ଗୋଟିଏ ଜାଗାରେ/ଘରେ ପରସ୍ପର ସହ ସମ୍ପର୍କ ଥିବା କିଛି ଲୋକ ରହିଥାନ୍ତି ଏବଂ ସେମାନଙ୍କୁ ନେଇ ପରିବାର ଗଢାଯାଇଥାଏ ।In human context, a family (from Latin: familia) is a group of people affiliated by consanguinity, affinity, or co-residence
 ପରିବାରର ସଭ୍ୟ 
ପରିବାରରେ ରହୁଥିବା ସଭ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ :
 ବାପା
ମା  
ଭାଇ  
ଭଉଣୀ 
ସାନବାପା  
ସନବୋଉ  
ଜେଜେବାପା
ଜେଜେମା
 ପ୍ରକାର 
 ଯୌଥ ପରିବାର
 ବିସ୍ତ୍ରୁତ ପରିବାର

 ଆଧାର 

ବାହାର ତଥ୍ୟ

 Family database, OECD,
 Family Research Laboratory , unh.edu
 Family evolution and contemporary social transformations , seres.fcs.ucr.ac.cr (Estación de Economía Política)
 Family Facts: Social Science Research on Family, Society & Religion (a Heritage Foundation site). familyfacts.org
 Families Australia – independent peak not-for-profit organisation. familiesaustralia.org.au
 FAMILYPLATFORM - A consortium of 12 organisations providing input into the European Union's Socio-Economic and Humanities Research Agenda on Family Research and Family Policies.
 Unitedfamilies.org, International organisation
 UN.org, Families and Development
 Family, marriage and "de facto" unions, Vatican.va

ଶ୍ରେଣୀ:ପରିବାର
ଧାମରା

ଭାରତଦେଶରେ ଓଡ଼ିଶାରାଜ୍ୟର ଭଦ୍ରକଜିଲ୍ଲା ଅନ୍ତର୍ଗତ ଧାମରା (Dhamara) ବ୍ରାହ୍ମଣୀ ବୈତରଣୀ ମୁହାଣର ଏକ ସହର। ନଦୀର ଅପରପାର୍ଶ୍ୱରେ କାଳିଭଞ୍ଜଡ଼ିଆଁ ଜଙ୍ଗଲ ଓ ଭିତର କନିକା ଅଭୟାରଣ୍ୟର ଶୋଭା ଅତୁଳନୀୟ। ପଞ୍ଚଦଶ ଶତାବ୍ଦୀ ବେଳକୁ ଏହା ଏକ ବନ୍ଦରରୂପେ ବିକଶିତ ହୋଇଥିଲା।
ଉତ୍ତର ଓଡ଼ିଶା ଓ କଲିକତା ଭିତରେ ବାଣିଜ୍ୟିକ ସମ୍ପର୍କ ରକ୍ଷା କରିବାପାଇଁ ଏହି ବନ୍ଦର ବିକଶିତ ହୋଇଥିଲା, ଯାହା ୧୯୪୭ର ଭାରତର ସ୍ୱାଧୀନତା ପରେ ଧିମା ପଡ଼ିଯାଇଥିଲା।

ଏପ୍ରିଲ ୧୯୯୮ରେ ଧାମରା ବନ୍ଦର ଗଢ଼ି ତୋଳିବା ପାଇଁ ଏକ ଚୁକ୍ତିନାମା ସ୍ୱାକ୍ଷରିତ ହେଲା। ବଙ୍ଗୋପସାଗରଠାରୁ ପାଖାପାଖି ସାତ କିଲୋମିଟର ଦୂରରେ ଏହି ଗଭୀର ଜଳ ବନ୍ଦରକୁ ତିଆରି କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତାବ ହେଲା।

 ଭବିଷ୍ୟତ କାର୍ଯ୍ୟ ଯୋଜନା 
 ଧାମରାର ଚାରିଡ଼ିହାଠାରେ ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଜାହାଜ ତିଆରି କାରଖାନା ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ହେବାର ଅଛି। ଏହା ପୂର୍ବଭାରତେର ପ୍ରଥମ ପ୍ରାଇଭେଟ ସଂସ୍ଥା ହେବ। ଅପିଜୟ ସୁରେନ୍ଦ୍ର ଗ୍ରୁପ ଓ ଭାରତ ସିପୟାର୍ଡ ଲିମିଟେଡ୍ ଏହି ଆଧୁନିକତମ ଜାହାଜ ତିଆରି କାରଖାନାକୁ ୨୨୦୦କୋଟି ଟଙ୍କାର ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ କରି ମିଳିତ ଭାବେ ଗଢିବେ। ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପର ପ୍ରଥମ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ୯୦୦ କୋଟି ଟଙ୍କା ବ୍ୟୟ କରାଯିବ ବୋଲି ଅଟକଳ ହୋଇଛି। 
 
 ୱେଲସ୍ପନ ପାୱାର ଏଣ୍ଡ ଷ୍ଟିଲ୍ ଲିଃ. ଧାମରାଠାରେ ଏକ ଲୌହ ପରିଶୋଧନ କେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିବାର ପ୍ରସ୍ତାବ ଦେିଇଛନ୍ତି। ଏହି କମ୍ପାନୀ ଆଗରୁ ୬୧୦୩.୮୦ କୋଟି ଟଙ୍କାର ଏକ ଇଷ୍ପାତ କାରଖାନା ଟାଙ୍ଗୀଠାରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିବାପାଇଁ ଆଗରୁ ମଞ୍ଜୁରି ପାଇ ସାରିଛନ୍ତି।
 ଦର୍ଶନୀୟ ସ୍ଥାନ 
 ଧାମରେଈ ମନ୍ଦିର
 ଧାମରା ବନ୍ଦର
 ସାତଭାୟା
 ଭିତର କନିକା କୁମ୍ଭୀର ଅଭୟାରଣ୍ୟ

ଧାମରାମୁହାଣର ଅପରୂପ ଶୋଭାରେ ବିମୁଗ୍ଧ କବିବର ରାଧାନାଥ ‘ଉଷା’ କାବ୍ୟରେ ଲେଖିଛନ୍ତି:

‘ଧାମରା ମୋହାଣେ ପାଣ୍ଡୁ ଜଳାରଣ୍ୟେ ବାହୁଁ ନୌଚର
ପୂର୍ବମୁଖେ ତରୀ ଦେଖଇ ସମ୍ମୁଖେ ମହା ସାଗର
ନୀଳ ସେତୁ କାନ୍ତି ଧରିତ୍ରୀର ଶ୍ୟାମ ସୀମା ବଳୟ
ଧନ-ଜନ-ପ୍ରାଣ ବିନାଶ ଚିନ୍ତାରେ ହୋଇ ଅଥୟ

ଭୟେ ଜଡ଼କର ଯୋଡ଼ି ପୋତ-ପଡ଼ି ଯାଚେ ଅଭୟ
ତେଜୋଧାମ ଯେଉଁ ଧାମରୀ ଦେବୀଙ୍କ କଞ୍ଜ ପୟରେ
ତାଙ୍କ ଅଧିଷ୍ଠିତ ଭୂମିରୁ ଆସିଲେ ଭୂପ କୁମରେ।’ (ପୃ.-୮୯)

 ଆଧାର 

ଶ୍ରେଣୀ:ଭଦ୍ରକ ଜିଲ୍ଲାର ସହର
ଶ୍ରେଣୀ:ଭଦ୍ରକ ଜିଲ୍ଲା
ଗିଡନ୍ ସଣ୍ଡ୍‌ବ୍ୟାକ୍

ଗିଡନ୍ ସଣ୍ଡ୍‌ବ୍ୟାକ୍ (ଏପ୍ରିଲ୍ ୨୪, ୧୮୮୦ - ଜୁନ୍ ୨୧, ୧୯୫୪) ଜଣେ ସ୍ୱେଡିଶ୍-ଆମେରିକୀୟ ଇଲେକ୍ଟ୍ରିକାଲ୍ ଇଞ୍ଜିନିୟର୍ ଥିଲେ । ସେ ଜିପର୍ ବା ଚେନ୍ ତିଆରି କରିଥିବା ହେତୁ ଜଣାଶୁଣା ।

 ପୃଷ୍ଠଭୂମି 
ସ୍ୱିଡେନ୍‌ର ଏକ ଚାଷବହୁଳ ଅଞ୍ଚଳରେ ଓଟ୍ଟୋ ଫ୍ରେଡ୍ରିକ୍ ଗିଡନ୍ ସଣ୍ଡ୍‌ବ୍ୟାକ୍ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ପିତା ଜୋନାସ୍ ଓଟ୍ଟୋ ମାଗ୍ନୁସନ୍ ସଣ୍ଡ୍‌ବ୍ୟାକ୍ ଜଣେ ଉନ୍ନତ ଚାଷୀ ଥିଲେ । ତାଙ୍କ ମାତାଙ୍କ ନାମ ହେଉଛି କ୍ରିଷ୍ଟିନା କାରୋଲିନା କ୍ଲାସ୍‌ଡୋଟ୍ଟର୍ । ସ୍ୱିଡେନ୍‌ରେ ଶିକ୍ଷା ସମାପ୍ତ ପରେ ସେ ଜର୍ମାନୀ ଯାଇ ବିଙ୍ଗେନ୍-ଆମ୍-ରେଇନ୍‌ସ୍ଥିତ ପଲିଟେକ୍ନିକ୍ ବିଦ୍ୟାଳୟରେ ପଢ଼ିଲେ । ୧୯୦୩ରେ ସେ ଇଞ୍ଜିନିୟର୍ ପରୀକ୍ଷା ଦେଲେ । ୧୯୦୫ରେ ସେ ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକାକୁ ସ୍ଥାନାନ୍ତରିତ ହେଲେ ।

 ଚାକିରୀ ଜୀବନ 
୧୯୦୫ରେ ଗିଡନ୍ ସଣ୍ଡ୍‌ବ୍ୟାକ୍ ପେନ୍‌ସିଲ୍‌ଭାନିଆର ଏକ କମ୍ପାନୀରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ଆରମ୍ଭ କଲେ । ୧୯୦୬ରେ ସଣ୍ଡ୍‌ବ୍ୟାକ୍ ୟୁନିଭର୍ସାଲ୍ ଫାଷ୍ଟେନର୍ କମ୍ପାନୀ, ହୋବୋକେନ୍, ନ୍ୟୁ ଜର୍ସୀରେ ନିଯୁକ୍ତି ପାଇଲେ । ୧୯୦୯ରେ ସଣ୍ଡ୍‌ବ୍ୟାକ୍ ସ୍ୱେଡିଶ୍ ଜନ୍ମିତ ପିଟର୍ ଆରୋନ୍‌ସନ୍‌ଙ୍କ କନ୍ୟା ଏଲ୍‌ଭିରା ଆରୋନ୍‌ସନ୍‌ଙ୍କୁ ବିବାହ କଲେ । ପରେ ସେ ୟୁନିଭର୍ସାଲ୍ ଫାଷ୍ଟେନର୍‌ର ମୁଖ୍ୟ ଡିଜାଇନର୍ ପଦବୀକୁ ପଦୋନ୍ନୀତ ହେଲେ ।

୧୯୦୬ରୁ ୧୯୧୪ ଭିତରେ ସେ ଜିପର୍ ତିଆରିରେ ଅନେକ ଉନ୍ନତିମୂଳକ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।ଏଲିଆସ୍ ହୋୱେ, ମାକ୍ସ୍ ଉଲ୍‌ଫ୍ ଏବଂ ହ୍ୱିଟ୍‌କମ୍ବ୍ ଜୁଡ଼୍‌ସନ୍‌ଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟକୁ ସେ ଆଗକୁ ବଢ଼ାଇଥିଲେ ।

thumb|right|୧୯୧୪ ପେଟେଣ୍ଟ୍ ଆବେଦନର ଚିତ୍ର

 ୧୯୧୭ ଜିପର୍ ପେଟେଣ୍ଟ୍ 
୧୯୧୭ ଗିଡନ୍ ସଣ୍ଡ୍‌ବ୍ୟାକ୍ ପେଟେଣ୍ଟ୍ (୧୯୧୪ରେ ଆବେଦିତ, ୧୯୧୪ରେ ପ୍ରଦତ୍ତ): 

 ନାଗରିକତ୍ୱ ଓ ମୃତ୍ୟୁ 
ସଣ୍ଡ୍‌ବ୍ୟାକ୍ ଜିପର୍ ତିଆରି କରିବା ଯନ୍ତ୍ର ମଧ୍ୟ ଉଦ୍ଭାବନ କରିଥିଲେ । କାନାଡ଼ୀୟ କମ୍ପାନୀକୁ ବାରମ୍ବାର ଯାତ୍ରା କରୁଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସେ ପେନ୍‌ସିଲ୍‌ଭାନିଆରେ ରହୁଥିଲେ ଓ ଆମେରିକାର ନାଗରିକ ଥିଲେ । ସେ ରୟାଲ୍ ସ୍ୱେଡିଶ୍ ଏକାଡେମୀ ଅଫ୍ ଇଞ୍ଜିନିୟରିଙ୍ଗ୍ ସାଇନ୍‌ସେସ୍ଦ୍ୱାରା ୧୯୫୧ରେ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ପଦକ ପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇଥିଲେ । ସଣ୍ଡ୍‌ବ୍ୟାକ୍ ୧୯୫୪ରେ ହୃଦୟ ରୋଗରେ ମିଡ୍‌ଭିଲ୍, ପେନ୍‌ସିଲ୍‌ଭାନିଆରେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିଲେ । ୨୦୦୬ରେ ନାସ୍‌ନାଲ୍ ଇନ୍‌ଭେଣ୍ଟର୍ସ୍ ହଲ୍ ଅଫ୍ ଫେମ୍‌ରେ ଜିପର୍ ଉଦ୍ଭାବନ ପାଇଁ ଗିଡନ୍ ସଣ୍ଡ୍‌ବ୍ୟାକ୍‌ଙ୍କ ନାମ ଯୋଡ଼ାଯାଇ ତାଙ୍କୁ ସମ୍ମାନିତ କରାଗଲା ।

 ଆଧାର 

 ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଉତ୍ସ 
 Petroski, Henry The Evolution of Useful Things (Random House of Canada, 1994) 

 ବାହାର ଲିଙ୍କ୍ 
 An image of US patent no. 1219881

ଶ୍ରେଣୀ:୧୮୮୦ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୫୪ ମୃତ୍ୟୁ
ଶ୍ରେଣୀ:ଆମେରିକୀୟ ଉଦ୍ଭାବକ
ଶ୍ରେଣୀ:ସ୍ୱେଡିଶ୍ ଆମେରିକୀୟ ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:ଜାତୀୟ ଉଦ୍ଭାବକ ହଲ୍ ଅଫ୍ ଫେମ୍
ଶ୍ରେଣୀ:ଜୋଙ୍କୋପିଙ୍ଗ୍ ମୁନିସିପାଲିଟିର ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:ଆମେରିକାର ସ୍ୱେଡିଶ୍ ଦେଶାନ୍ତରୀ
ଶ୍ରେଣୀ:ସ୍ୱେଡିଶ୍ ଉଦ୍ଭାବକ