ఆ పార్టీ 37 ఏళ్ల ప్రస్థానంలో ఎన్నో ఆటుపోట్లు ఎదుర్కొంది. కానీ, ఈ ఎన్నికల్లో తెలుగుదేశం గతంలో ఎన్నడూ చూడనంతగా దెబ్బతింది.

ఆత్మగౌరవ నినాదంతో...

తెలుగు ముఖ్యమంత్రులను కాంగ్రెస్ అవమానిస్తోందని... నందమూరి తారక రామారావు (ఎన్టీయార్) 1982లో తెలుగు దేశం పార్టీని స్థాపించారు. చైతన్య రథం ఎక్కి 'తెలుగువారి ఆత్మగౌరవం' పేరుతో రాష్ట్రమంతా ప్రచారం నిర్వహించారు.

బీసీలకు, యువతకు పెద్దసంఖ్యలో టికెట్లు ఇచ్చారు. పార్టీ పెట్టిన తొమ్మిది నెలల్లోనే టీడీపీని అధికారంలోకి తీసుకొచ్చారు. ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో అధికారంలోకి వచ్చిన తొలి ప్రాంతీయ పార్టీగా టీడీపీని నిలిపారు.

జాతీయ స్థాయిలో...

జాతీయ స్థాయిలో లోక్‌సభలో ప్రతిపక్షంగా ఉన్న మొదటి ప్రాంతీయ పార్టీగా టీడీపీ చరిత్రలో నిలిచింది. 1984 లోక్‌సభ ఎన్నికల్లో 30 ఎంపీ సీట్లు గెలవడంతో లోక్‌సభలో ప్రతిపక్షంగా నిలబడింది. (అధికారిక ప్రతిపక్షం కాదు) కానీ ఆ ఆనందం ఎంతో కాలం నిలవలేదు. ఆ తరువాత 1989 లోక్‌సభ ఎన్నికల్లో కేవలం రెండు స్థానాలకే టీడీపీ పరిమితం అయిపోయింది.

టీడీపీ మొదటి నుంచీ జాతీయ రాజకీయాల్లో తనదైన ముద్ర వేసింది. 1989లో నేషనల్ ఫ్రంట్ తరపున వీపీ సింగ్ ప్రభుత్వం ఏర్పాటు చ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ేయడంలో, 1996లో యునైటెడ్ ఫ్రంట్ తరపున దేవెగౌడ ప్రభుత్వం ఏర్పాటు చేయడంలో, తరువాత ఎన్డీఏలో కీలక పాత్ర పోషించింది.

తాజాగా తన చిరకాల ప్రత్యర్థి, ఎవరికి వ్యతిరేకంగా పార్టీ పెట్టారో ఆ కాంగ్రెస్‌తో టీడీపీ చేతులు కలిపింది. తెలుగుదేశం పుట్టింది కాంగ్రెస్‌కు వ్యతిరేకంగా, ఆ పార్టీతో ఎప్పుడూ పొత్తు పెట్టుకోని ఏకైక పార్టీ అని ఎన్నోసార్లు గొప్పగా చెప్పుకున్న తెలుగుదేశం నాయకులు, తరువాత.. "తెలుగుదేశం పుట్టింది రాష్ట్రాలపై దిల్లీ పెత్తనానికి వ్యతిరేకంగా, అప్పట్లో ఆ పని కాంగ్రెస్ చేసింది కాబట్టి వారికి వ్యతిరేకంగా, ఇప్పుడు పెత్తనం బీజేపీది కాబట్టి వారికి వ్యతిరేకంగా తమ పోరాటం" అంటూ వివరణ ఇచ్చుకున్నారు.

ఈసారి కేంద్రంలో ఎవరికీ మెజారిటీ రాకపోతే గతంలోలాగానే కేంద్రంలో చక్రం తిప్పాలని తెలుగుదేశం నేతలు భావించారు. ఏ నాయకుడూ తిరగనంతగా పశ్చిమ బంగా, తమిళనాడు, కర్ణాటక, దిల్లీ, ముంబైలలో అనేకసార్లు ఆ పార్టీ అధినేత చంద్రబాబు పర్యటించారు. కానీ, ఫలితాలు తారుమారయ్యాయి.

కేంద్రంలో బీజేపీ తిరుగులేని శక్తిగా ఎదిగింది. తెలుగుదేశం పార్టీ మూడు ఎంపీ స్థానాలతో సరిపెట్టుకోవాల్సి వచ్చింది.

తెలుగు నేలపై...

ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో ఎన్టీయార్  మొత్తం మూడుసార్లు ముఖ్యమంత్రిగా ఎన్నికయ్యారు. చంద్రబాబు ప్రత్యక్ష ఎన్నికల ద్వారా రెండుసార్లు, పదవి మార్పిడి ద్వారా ఒకసారి మొత్తం మూడుసార్లు ముఖ్యమంత్రి అయ్యారు.

294 స్థానాలున్న ఉమ్మడి ఏపీలో మూడుసార్లు 200కి పైగా స్థానాలు గెలుచుకున్న ఘనత తెలుగుదేశం సొంతం. 1985లో కాంగ్రెస్ సహకారంతో నాదెండ్ల భాస్కర రావు తిరుగుబాటును కూడా సమర్థంగా తిప్పికొట్టగలిగింది.

1995లో చంద్రబాబు నాయకత్వంలో పార్టీలో తిరుగుబాటు జరిగింది. టీడీపీ వ్యవస్థాపక అధ్యక్షుడు ఎన్టీయార్‌ను ఆ పార్టీ నుంచి బయటకు పంపారు. ఆ పార్టీ ఎన్నికల గుర్తు సైకిల్ కోసం కూడా గొడవ జరిగింది.

చంద్రబాబు నాయకత్వంలోని తెలుగుదేశం పార్టీకే సైకిల్ గుర్తు కేటాయిస్తూ హైకోర్టు తీర్పు ఇచ్చింది. "ఎన్టీయార్‌లో నైతిక విలువలు శూన్యం" అంటూ అప్పట్లో ఇండియా టుడే వారపత్రికకు ఇచ్చిన ఇంటర్వ్యూలో చంద్రబాబు ఆరోపించారు. కానీ, ఆ తరువాత "ఎన్టీయార్ దైవాంశ సంభూతుడు" అంటూ ఆయనే వివిధ బహిరంగ సభల్లో స్తుతించారు. ఎన్టీయార్ పేరిట అనేక పథకాలూ ప్రవేశపెట్టారు.

చంద్రబాబు నేతృత్వంలో...

చంద్రబాబు హయాంలో తెలుగుదేశం కొత్తగా ఎదిగింది. దేశంలోని అత్యంత వ్యవస్థీకృతమైన పార్టీల్లో ఒకటిగా తెలుగుదేశం గుర్తింపు...


ఆ మాటకొస్తే గడీలో ఉండే దొరసానులకు సాధారణ స్త్రీలకు లభించే స్వేచ్ఛ కూడా లభించదనేది కఠినమైన నిజం.

సుదీర్ఘకాల ముస్లిం పాలన ఫలితంగా వారి పరదా సంస్కృతి తెలంగాణలోని గడీలలోకి వ్యాపించిందనుకోవచ్చు. దానివల్ల దొరసానుల బతుకు మరింతగా చీకటి గదులకు పరిమితమైంది.

అలాంటి నేపథ్యంతో 80లలో తెలంగాణ ప్రాంతంలో దొరల కాలంలో జరిగిన ఒక నిజజీవిత ప్రేమకథ ఆధారంగా రూపుదిద్దుకున్న చిత్రం ఇది.

సినిమా చూస్తున్నంత సేపు దాశరథి రంగాచార్యుల వారి 'చిల్లర దేవుళ్లు'మదిలో మెదలాడుతుంది.

కథలో కొత్తదనం అంతగా లేకపోయినా, చరిత్రలో చదివిన, విన్న పాత్రలు ప్రాణం పోసుకుని మన ముందు నిలబడిన అనుభూతి కలుగుతుంది.

దొర కూతురు చిన్నదొరసాని దేవకి, సున్నాలేసుకునే కూలీ కొడుకు రాజు తొలిచూపులోనే ఒకరినొకరు ఇష్టపడతారు.యువతీయువకుల మధ్య ఇష్టమంటూ మొదలయ్యాక అది ప్రేమగా మారకపోతే అసహజం కనుక వీరి ఇష్టం కూడా ప్రేమ అనే పాయింట్ దగ్గర ఆగుతుంది. వారిరువురి ప్రేమ వ్యవహారం గురించి తెలుసుకున్న దొరసాని తండ్రి రాజును నానా కష్టాలకు గురిచేస్తాడు. ఆ కష్టాలన్నింటినీ రాజు ఎలా ఎదుర్కొన్నాడు? రాజు,దేవకీల ప్రేమ సఫలమా? విఫలమా? అనేదే దొరసాని సినిమా కథ.

మామూలుగా సినిమా ప్ర... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ేమకథలు ఎలా ఉంటాయో... దొరసాని కథ కూడా అలాగే ఉంది. ప్రేమిస్తే, సైరాట్... ఇలా చెప్పుకుంటూపోతే ఎన్నో సినిమాలు ఇదే ఫార్ములతో మన ఊహకు తడతాయి.

సినిమా చూస్తున్నంత సేపు కథ పాతది కాబట్టి కథనాన్ని కూడా పాతపద్దతిలోనే నడిపించాలనుకున్నాడా దర్శకుడు అనే అనుమానం కలుగుతుంది.

కథ 80వ దశకంలోదే అయినా... దాన్ని చూసే ప్రేక్షకుడు 2020 దరిదాపుల్లో ఉన్నాడన్న విషయం దృష్టిలో ఉంచుకుని ఉంటే, నరేషన్ ఇంకాస్తా వేగమందుకునేదేమో.

నటుడు రాజశేఖర్, జీవితల కూమార్తె శివాత్మిక దొరసాని టైటిల్ రోల్ పోషించింది. దేవకి పాత్రకు ఆమె సరిగ్గా సరిపోయింది. నటనలో చాలా ఈజ్ కనిపించింది. బహుశా చిన్నతనం నుండి సినీ నేపథ్యంంలో పెరగడం కారణం కావచ్చు.

ఇక రాజు పాత్రలో నటుడు విజయ్ దేవరకొండ తమ్ముడు ఆనంద్ దేవరకొండ ఫరవాలేదనిపించాడు. డైలాగ్ డెలివరీలో అన్నను ఇమిటేట్ చేయాలన్న తాపత్రయం తగ్గిస్తే, మరింత మంచి ఔట్ పుట్ వచ్చుండేదేమో.

దొరగా విలన్ పాత్ర పోషించిన వినయ్ వర్మ ఒకనాటి తెలంగాణ గడీల దౌర్జన్యాన్ని బాగా ప్రదర్శించారు. కమ్యూనిస్టు సంఘ నాయకుడిగా కిశోర్, గడీలో దాసిగా శరణ్య... ఎవరి పాత్రల్లో వారు ఒదిగిపోయారు.

తెలంగాణ భాష,యాస, వాతావరణాలతో ప్రేక్షకుడిని సునాయాసంగా ప్రేక్షకులకు సినిమాకు కనెక్ట్ చేయగలిగారు.

తెలంగాణ ప్రాంతంలో దొరల దుర్మార్గాలకు వ్యతిరేకంగా కమ్యూనిస్టు పార్టీలు, సంఘం వాళ్ళు, పీపుల్స్‌వార్ నక్సలైట్లు... ఏం చేసేవారో కథానుగుణంగా స్పృశిస్తూ కథ ముందుకు నడుస్తుంది.

ఇక దొరల చేతుల్లో దాసిలా బతుకు ఎలా ఉంటుందో తెలియజెప్పే పాత్ర శరణ్యది. కూతురి కంటే వయసులో ఏ కొంతో పెద్దదైన పాలేరు భార్య అయిన దాసిని దొర లైంగికంగా వాడుకోవడం. దానికి దాసి తన అయిష్టతను తెలపలేకపోవడం. దొరకు మద్దతు పలుకుతూ తమను తామే తక్కువ చేసుకునే ఊరిజనం. దొర అండ చూసుకుని అంచెలవారీగా ఒకరిని మించి మరొకరు ప్రజల మీద అధికార దర్ఫం చూపడం.

క్లైమాక్స్‌లో ప్రేమికులను చంపేసి, తగలబెట్టబోయే ముందు కూడా దొర కొడుకు తన చెల్లి, ఒక కులం తక్కువ వ్యక్తిని తాకేంత దగ్గరగా ఉండడాన్ని సహించలేక ఇద్దరినీ విడదీసి మరీ తగులబెట్టడం కుల వైషమ్యాలకు పరాకాష్ట.

తెలంగాణలో జరిగిన ఒక విఫల ప్రేమ కథను ఆధారంగా చేసుకుని, ఆనాటి తెలంగాణ జీవితాలను చూపించాలని దర్శకుడు కెవిఆర్ మహేంద్ర చేసిన ప్రయత్నమిది.

అయితే, నేపథ్యంతో పాటు కథ, కథనాలలో మరింత శ్రద్ద పెట్టి ఉంటే బాగుండేది.

సినిమాకు ఆయువుపట్టు ప్రశాంత్ విహారి సంగీతం. మెలోడీగా సాగే పాటలు, బీజీఎం ఎమోషనల్‌గా...


ఆ మాటలు పని చేస్తున్నాయని వాడికి అర్థమైపోయింది. మా ఆవిడ మా ఇద్దరి మధ్యా ఓ డీల్ కుదిర్చింది. దాని ప్రకారం వాడు 'వద్దు' అంటే వదిలేయాల్సిందే.

ఆఫీసు నుంచి ఇంటికి వెళ్లగానే వాడిని ఎత్తుకోవాలని అనిపిస్తుంది. అప్పుడప్పుడూ ఆట పట్టించాలని అనిపిస్తుంది. కానీ, మా ఒప్పందం ప్రకారం వాడికి ఇష్టం లేకపోతే నేను వాడిని ముట్టుకోలేను.

నేను ఇలా ప్రవర్తించడం మొదలుపెట్టి 15-20 రోజులవుతోంది. ఈ చిన్న అలవాటు వాడిలో చాలా మార్పు తెచ్చింది.

ఇంట్లో వాడి మాటలు మేం వింటామని అర్థమైంది. తన ఆత్మవిశ్వాసం పెరగాలంటే ఆ నమ్మకం చాలా అవసరం.

అన్నిటికంటే ముఖ్యమైంది ఏంటంటే... 'వద్దు' అనే మాటకు ఉన్న శక్తిని వాడు ఇప్పట్నుంచే తెలుసుకుంటున్నాడు. ఈ విషయాన్ని అర్థం చేసుకోవడానికి చాలా మందికి ఏళ్లు పడుతుంది.

రెండున్నరేళ్ల వయసులోనే వాడు 'నో' అనే పదానికి ఉన్న విలువ అర్థం చేసుకున్నాడంటే, భవిష్యత్తులో ఇతరుల మాటకు కూడా అంతే విలువ ఇస్తాడని నాకు నమ్మకం కలుగుతోంది.

చిన్నప్పుడు 'ఏంటి... అమ్మాయిలా ఏడుస్తున్నావు?' అని అమ్మానాన్న అనేవారు. అంటే, అబ్బాయిలు ఏడవకూడదన్నది వారి ఉద్దేశం. బహుశా వాళ్ల దృష్టిలో పిల్లల్ని పెంచే విధానం అదేనేమో. కానీ,... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

నేను ఇప్పటివరకు దీని గురించి మా అమ్మానాన్నలతో మాట్లాడలేదు.

కొన్ని రోజుల తరువాత మా అబ్బాయి బయటకు వెళ్లి ఇతర పిల్లలతో ఆడుకుంటాడు. సైకిల్ నడిపిస్తూ కిందపడతాడు. ఆటలో దెబ్బలు తగులుతాయి. కానీ, వాడి నొప్పిని నేను తగ్గించడానికే ప్రయత్నిస్తా తప్ప ఏడుపు ఆపమని అడగను. వాడి భావోద్వేగాలను అడ్డుకోను.

అయినా నొప్పికి స్పందించడానికి ముందు 'నేను అమ్మాయినా, అబ్బాయినా?' అని ఆలోచించాల్సిన అవసరం ఏముంది? నొప్పి అందరికీ ఉంటుంది. కానీ, దాన్ని తట్టుకునే శక్తి ఒక్కొక్కరికీ ఒక్కోలా ఉంటుంది. తమ భావాలను బయటపెట్టే హక్కు ప్రతి ఒక్కరికీ ఉంది.

అబ్బాయిలకు చాలా సందర్భాల్లో, 'అమ్మాయిలు ఏడుస్తారు, అబ్బాయిలు కాదు' అని చెబుతుంటారు. అంటే ఏడుపు బలహీనతకు ఓ సంకేతమని చెప్పే ప్రయత్నం చేస్తారు.

తెలియకుండానే ఆ మాటల ప్రభావం పిల్లల మనసులపైన పడుతుంది. అదే అభిప్రాయంతో వాళ్లు పెరుగుతారు. స్కూల్లో ఆడుకునేప్పుడు... ఆడ పిల్లలు బలహీనులు కాబట్టి వాళ్లు తమ జట్టులో ఉండకూడదని మగపిల్లలు అనుకుంటారు. వాళ్లుంటే ఆట గెలవలేమని భావిస్తారు.

కానీ, అబ్బాయిల్లో కూడా బలహీనులు ఉంటారు. అందుకే... అమ్మాయి చేతిలో ఓడిపోయావేంటీ అని నేను మా అబ్బాయిని ఎప్పుడూ అడగను. ఆటని ఆటలానే చూడాలి కానీ, ఆడ మగ అని వేరు చేసి చూడకూడదు. సామర్థ్యాన్ని బట్టే ఆటలో గెలుపోటములు ఉంటాయి.

ఈ అంతరం వయసుతో పాటు పెరుగుతూ ఉంటుంది. నాకు బాగా గుర్తు... 8వ తరగతిలో పునరుత్పత్తికి సంబంధించిన పాఠం చెప్పినప్పుడు క్లాస్‌లో మగపిల్లలంతా ముసిముసి నవ్వులు నవ్వారు. అమ్మాయిలు కాస్త ఇబ్బంది పడ్డారు. దాంతో, ఎలాంటి ప్రశ్నలు స్వీకరించకుండానే టీచర్ పాఠాన్ని ముగించేసింది.

బీబీసీ అందిస్తున్న #HisChoice సిరీస్‌లో 10మంది భారతీయ పురుషుల నిజ జీవిత గాథలు ఉంటాయి.

ఆధునిక భారతీయ పురుషుల ఆలోచనలు, వాళ్లు ఎదుర్కొంటున్న సమస్యలు, వాళ్ల కోరికలు, ప్రాధాన్యాలు, ఆశలను ఈ కథనాలు ప్రతిబింబిస్తాయి.

అదే టీచర్ కంటే ముందే పిల్లలు అడిగిన ప్రశ్నలకు తల్లిదండ్రులు సమాధానాలు ఇచ్చుంటే ఆ రోజు క్లాసులో అబ్బాయిలు, అమ్మాయిల్ని అలా చూసుండేవారు కాదు. స్కూల్ కారిడార్లలో కూడా అబ్బాయిలు అమ్మాయిల పైన కామెంట్స్ చేసేవాళ్లు కాదు.

ఈ రోజుల్లో మీటూ, రైట్ టు బ్లీడ్ లాంటి క్యాంపైన్లు చాలా బహిరంగంగా జరుగుతున్నాయి. ఇలాంటి పరిస్థితుల్లో పిల్లలతో కూడా వాటి గురించి బహిరంగంగా చెప్పాల్సిన అవసరం ఉంది. అమ్మాయిలతో సున్నితంగా వ్యవహరించాలని వాళ్లకు తెలియాలి. వాళ్ల భావనలను అర్థం...


ఆ మూడు పార్టీలు-ఒడిశాలోని బిజూ జనతాదళ్(బీజేడీ), ఆంధ్ర ప్రదేశ్‌లోని వైఎస్సార్ కాంగ్రెస్(వైసీపీ), తెలంగాణలోని తెలంగాణ రాష్ట్ర సమితి(టీఆర్ఎస్)

2014లో బీజేపీకి పూర్తి మెజారిటీ వచ్చింది. ఆ తర్వాత నుంచి కేంద్రంలో ప్రాంతీయ పార్టీల ప్రభావం ఒక విధంగా ముగిసిపోయింది. కానీ, ఇప్పుడు 2019లో ప్రభుత్వ ఏర్పాటుకు కూటమి అవసరం ఏర్పడవచ్చనే చర్చలు జోరందుకున్నాయి. అలాంటప్పుడు అక్కడ ప్రాంతీయ పార్టీల పాత్ర కీలకం కానుంది.

ఈ జాబితాలో బహుజన్ సమాజ్ పార్టీని కూడా చేర్చవచ్చు. ఎందుకంటే ఆ పార్టీ అధినేత మాయావతి గురించి కచ్చితంగా అప్పుడే ఏదీ చెప్పలేం. ఎన్నికల తర్వాత ఆమె బీజేపీకి మద్దతు పలకవచ్చు.

బీజేడీ, వైసీపీ, టీఆర్ఎస్ విషయానికి వస్తే ప్రస్తుతం ఈ మూడు పార్టీలూ ఆయా రాష్ట్రాల్లో మెరుగైన స్థితిలో ఉన్నట్టు కనిపిస్తోంది.

2014లో మోదీ పవనాలు జోరుగా వీచినప్పుడు కూడా ఈ ప్రాంతీయ పార్టీలు తమ తమ రాష్ట్రాల్లో మంచి ప్రదర్శనే ఇచ్చాయి. ఈసారి కూడా బీజేడీ తన జోరు కొనసాగిస్తుందని భావిస్తున్నారు. వైసీపీకి కూడా కనీసం 12 స్థానాలు రావచ్చని చెప్పుకుంటున్నారు.

గత ఏడాది డిసెంబర్‌లో తెలంగాణ అసెంబ్లీ ఎన్నికలు జరిగాయి. అందులో టీఆర్ఎస్ భారీ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

మెజారిటీతో గెలిచింది(మొత్తం 119 స్థానాల్లో టీఆర్ఎస్ 88 స్థానాల్లో విజయం సాధించింది). లోక్‌సభలో ఆ పార్టీకి 11 స్థానాలు ఉన్నాయి. ఈ మూడు పార్టీలు గణాంకాల కలిపితే, లోక్‌సభలో ఆ పార్టీల వారే 63 మంది ఎంపీలు ఉంటారు.

ఇప్పుడు ఈ గణాంకాలకు బీఎస్పీని కూడా కలిపి చూస్తే, ఉత్తర ప్రదేశ్‌లో 80 సీట్లు ఉన్నాయి. అంటే వీటిలో చాలా స్థానాల్లో బీజేపీ వెనుకంజ వేయవచ్చు. కానీ ఆ స్థితిలో కూడా బీజేపీ ప్రభుత్వం ఏర్పాటు చేసే అవకాశాలు ఎక్కువ. ఎందుకంటే ఈ నాలుగు ప్రాంతీయ పార్టీలూ మహాకూటమిలో భాగం కావు. అవి కాంగ్రెస్‌కు కూడా మద్దతివ్వవు.

మరింత బలోపేతమైన ప్రాంతీయ పార్టీలు

ఇక్కడ ఆసక్తికరమైన విషయం ఒకటుంది. గత రెండు దశాబ్దాలుగా రాష్ట్రాల్లో జాతీయ పార్టీల ఓట్ల వాటా క్రమేణా తగ్గుతోంది. ఇటు ప్రాంతీయ పార్టీల ఓట్ల సంఖ్య పెరుగుతూ వస్తోంది.

1952లో జరిగిన మొదటి లోక్‌సభ ఎన్నికల్లో పోటీచేసిన 55 పార్టీల్లో 18 ప్రాంతీయ పార్టీలే. 2004లో 36 ప్రాంతీయ పార్టీలు ఎన్నికల బరిలో నిలిచాయి. 2014లో 31 ప్రాంతీయ పార్టీలు ఎన్నికల్లో పోటీ చేశాయి.

2019లో ప్రాంతీయ పార్టీలు దాదాపు 150 నుంచి 180 స్థానాలకు తమ అభ్యర్థులను నిలిపాయి. ఈ నియోజకవర్గాల్లో జాతీయ పార్టీలకు అంతగా ప్రాధాన్యం ఉండదనే భావిస్తున్నారు. ఈ స్థానాల్లో 'ప్రాంతీయ గౌరవం' అనేది అత్యంత ముఖ్యమైన అంశం కాబోతోంది.

ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో 1982లో ఎన్టీ రామారావు 'తెలుగు ప్రజల ఆత్మగౌరవం' అనే నినాదంతో ఎన్నికల్లో పోటీ చేశారు. అదే అంశంతో భారీ విజయం అందుకున్నారు.

స్వయంగా ప్రధాన మంత్రి మోదీ కూడా తన సొంతరాష్ట్రంలో 'గుజరాతీ గుర్తింపు' గురించి మాట్లాడుతున్నారు.

2015లో బిహార్‌లో ఏర్పడిన మహాకూటమి కూడా 'బిహారీల గౌరవం' కోసమే పుట్టింది. ఒడిషాలో నవీన్ పట్నాయక్ కోసం ఓటు వేయాలని అనుకోవడం వెనుక 'బిజూ జననాయక్' ఇమేజే కారణం.

మనం 2014 విషయానికి వస్తే కర్ణాటక మినహా వేరే ఏ దక్షిణ భారత రాష్ట్రంలోనూ బీజేపీ ప్రభావం కనిపించలేదు. ఒడిషా, పశ్చిమ బెంగాల్‌లో కూడా అదే జరిగింది.

కాంగ్రెస్, బీజేపీ ఓటు స్వింగ్ ఉన్నప్పటికీ ప్రాంతీయ పార్టీల షేర్ మొదట్లో ఎంత ఉండేదో దాదాపు అంతే  కనిపించింది. అంటే 2009లో 212 స్థానాల్లో ప్రాంతీయ పార్టీల ఓట్ షేర్ 46.7 శాతం అయితే, 2014లో కూడా వాటికి 46.6 శాతం ఓట్ షేర్ వచ్చింది.

కాంగ్రెస్ బలహీనపడిన తర్వాత ఎన్నికల్లో దిగిన ప్రాంతీయ పార్టీలు చాలా మెరుగైన ప్రదర్శన చూపించాయి. ముఖ్యంగా హిందీ రాష్ట్రాల బయట ఎంపీ స్థానాల్లో ఇది...


ఆ విధ్వంసం జరగడానికి ఒక రోజు ముందు ఫొటోగ్రాఫర్ ప్రవీణ్ జైన్, హిందూ కార్యకర్తలు విధ్వంసానికి ''డ్రెస్ రిహార్సల్''గా చెప్పుకునే కార్యక్రమానికి హాజరయ్యారు. నాటి చిత్రాలను బీబీసీతో పంచుకున్న ఆయన, ఆ రోజు జరిగిన ఘటనల క్రమాన్ని వివరించారు. అవి ఆయన మాటల్లోనే..

పొగమంచుతో నిండిన డిసెంబర్ 4, 1992 సాయంత్రం నేను అయోధ్యకు చేరుకున్నాను.

అప్పుడు నేను 'ద పయనీర్' వార్తాపత్రిక తరపున బాబ్రీ మసీదు వద్దకు చేరుకున్న కరసేవకులు, హిందూ రాడికల్ నేతల ఫొటోలను తీసే అసైన్‌మెంట్‌పై ఉన్నాను.

హిందూ జాతీయవాదాన్ని ప్రేరేపించేందుకు ఉద్దేశించిన రాష్ట్రీయ స్వయం సేవక్ సంఘ్ (ఆరెస్సెస్)కు చెందిన వేలాది మంది కార్యకర్తలు అప్పటికే అక్కడికి చేరుకుని ఉన్నారు. ప్రస్తుతం దేశాన్ని పాలిస్తున్న బీజేపీతో పాటు ఇతర హిందూ సంస్థలకు ఆరెస్సెస్ సైద్ధాంతిక మార్గదర్శిలాంటిది.

హిందువుల దేవుడైన శ్రీరాముని జన్మస్థానంగా భావించే ఆ ప్రదేశంలో ఆలయాన్ని నిర్మించాలనేది వాళ్ల ఆలోచన. అయితే మసీదును ముట్టుకోమని, కేవలం శిలాన్యాస్‌కు పరిమితమవుతామని వాళ్లు హామీ ఇచ్చి ఉన్నారు.

నాతో పరిచయమున్న ఒక బీజేపీ ఎంపీ, డిసెంబర్ 5 ఉదయం బాబ్రీ మసీదు విధ్వంసానికి రిహార్... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

సల్ జరగబోతున్నట్లు తెలిపారు.

''మీడియా వాళ్లెవరూ అక్కడికి రాకుండా చూడాలని నాకు మా పైవాళ్ల నుంచి ఆదేశం అందింది. కానీ నువ్వు నా స్నేహితుడివి కావడం వల్ల ఈ సమాచారం చెబుతున్నా'' అన్నారు.

అతని సూచన మేరకు నేను కూడా ఒక హిందూ కార్యకర్తలా కాషాయ అంగవస్త్రాన్ని కప్పుకుని, తలకు పట్టీ ధరించి, నా జాకెట్ మీద వాళ్లిచ్చిన ప్రత్యేక బ్యాడ్జీని ధరించాను. నన్ను మసీదుకు కొంత దూరంలో ఫుట్ బాల్ గ్రౌండ్ పరిమాణంలో ఉన్న ప్రదేశానికి తీసుకెళ్లారు. అప్పటికే తలకు కాషాయ పట్టీలు, అంగవస్త్రాలు కప్పుకున్న వేలాది మంది హిందూ కార్యకర్తలు అక్కడ సమావేశమై ఉన్నారు. కొంతమంది ఆ ప్రాంతం చుట్టూ పహారా కాస్తున్నారు.

''ఇలా అయితేనే నువ్వు రిహార్సల్‌కు సంబంధించిన ఫొటోలు తీసుకోగలవు. నాకు దగ్గరగా ఉండు. వాళ్లతో కలిసిపోయి, నువ్వు కూడా వాళ్ల లాగే నినాదాలు చేస్తూ ఉండు. అప్పుడే నువ్వు సురక్షితంగా ఉంటావు'' అని నా మిత్రుడు చెప్పాడు.

ఇంతలో ఓ బలిష్టమైన వ్యక్తి నా ఎదురుగా ప్రత్యక్షమయ్యాడు. నా కెమెరా వైపు చూపి, దాన్ని దూరంగా పెట్టేయమన్నాడు. నేను అతనికి నా బ్యాడ్జీ చూపి, మిగతా వాళ్లలాగే నినాదాలు చేయడం ప్రారంభించాను. దాంతో అతను సంతృప్తి చెంది, నన్ను కొంత దూరంగా ఉన్న ఓ గుంపు దగ్గరికి తీసుకెళ్లాడు.

ముసుగు ధరించిన నేత

నేను నా కెమెరాతో కళ్లెదుట కనిపిస్తున్న విభ్రాంతికరమైన దృశ్యాలను ఫొటో తీయడం ప్రారంభించాను.

పలుగులు, ఇనుపరాడ్లు, పారలు పట్టుకున్న అనేక మంది తమ ఎదురుగా ఉన్న పెద్ద మట్టిదిబ్బను కిందికి లాగడానికి ప్రయత్నిస్తున్నారు.

అక్కడ అంతా ఒక ప్రణాళిక ప్రకారం పద్ధతిగా జరుగుతోంది. వాళ్లు కేవలం వాలంటీర్లు కాదు, ఒక బిల్డింగ్‌ను కూలదోయడం ఎలాగో తెలిసిన ప్రొఫెషనల్స్.

బాబ్రీ విధ్వంసంపై ప్రభుత్వం నియమించిన లిబర్హాన్ కమిషన్ ఈ విధంగా పేర్కొంది: ''వివాదాస్పద కట్టడాన్ని ధ్వంసం చేయడానికి ముందే రిహార్సల్ జరిగినట్లు కమిషన్ ముందు వాంగ్మూలం ఇవ్వడం జరిగింది. కొన్ని ఫొటోలను కూడా కమిషన్ ముందు ఆన్ రికార్డు పెట్టడం జరిగింది. అయితే సరైన సాక్ష్యాలు లేకుండా మసీదు విధ్వంసం కోసం కరసేవకులకు శిక్షణ ఇచ్చారన్న నిర్ధారణకు రావడం మంచిది కాదు''.

నేను తీసిన ఫొటోలలో ఒక వ్యక్తి ముఖానికి కర్చీఫ్ కట్టుకుని, మట్టి దిబ్బను కూల్చడానికి ప్రయత్నిస్తున్న వాళ్లకు ఆదేశాలు ఇస్తున్నాడు.

బహుశా అతను ఏదైనా మితవాద పార్టీకి చెందిన నేత కావచ్చు. అందువల్లే తానెవరైందీ కనిపించకుండా తన మొహాన్ని కర్చీఫ్ చాటున దాచుకుని...


ఆ విషయాలపై సుదీర్ఘ కాలంపాటు జరిపిన పరిశోధనలో వెల్లడైన అంశాలను "సైన్స్ ఆఫ్ ఏజింగ్" పేరుతో విడుదల చేసిన పత్రాల్లో శాస్త్రవేత్తలు వివరించారు. వృద్ధాప్యం పెరిగే క్రమంలో మన శరీరంలో జరిగే ప్రధానమైన ప్రక్రియల గురించి సవివరంగా చెప్పారు.

ఆ మార్పులు ప్రతి వ్యక్తిలోనూ తప్పనిసరిగా జరుగుతాయని స్పెయిన్‌లోని కేన్సర్ పరిశోధనా కేంద్రానికి చెందిన పరిశోధకులు డాక్టర్ సెర్రానో తెలిపారు. కాకపోతే, మన జీవన విధానం, జన్యు సంబంధమైన కారణాల వల్ల కొందరిలో కాస్త ముందుగా, మరికొందరిలో కాస్త ఆలస్యంగా జరుగొచ్చని ఆయన వివరించారు.

మనుషులతో సహా క్షీరదాల్లో వృద్ధాప్యాన్ని సూచించే 9 మార్పులు

1. డీఎన్‌ఏ‌లో మార్పులు

డీఎన్‌ఏ మన శరీరంలోని కణాల మధ్య సమాచారాన్ని చేరవేసే కోడ్ లాంటిది.

అయితే, వయసు పెరిగే కొద్దీ ఆ సమాచార మార్పిడిలో పొరపాట్లు పెరుగుతాయి. ఆ "తప్పులన్నీ" కణాల్లో పేరుకుపోయి ఉంటాయి. దాన్ని జన్యుపరమైన అస్థిరత (జీనోమిక్ ఇన్‌స్టెబిలిటీ) అంటారు.

అలా డీఎన్‌ఏ చెడిపోవడం వల్ల మూల కణాల పనితీరుపై ప్రభావం పడుతుంది. దాంతో కణాల పునరుద్ధరణ ప్రక్రియ దెబ్బ తింటుంది.

2. క్రోమోజోమ్‌లు అరిగిపోతాయి

ప్రతి క్రోమోజోమ్ చివర టెలోమెరెస... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

్ అనే రక్షణ కవచం ఉంటుంది. అయితే, వయసు మీద పడే కొద్దీ ఆ కవచాలు అరిగిపోతాయి. దాంతో క్రోమోజోమ్‌లకు రక్షణ లేకుండా పోతుంది.

అది వృద్ధాప్యం రావడంపై ప్రభావం చూపుతుంది.

పల్మనరీ ఫైబ్రోసిస్, అప్లాస్టిక్ అనీమియా లాంటి జబ్బులకు క్రోమో‌జోమ్‌ల రక్షణ కవచాలు అరిగిపోవడానికి మధ్య సంబంధం ఉంటుందని పరిశోధకులు వెల్లడించారు. ఆ జబ్బుల వల్ల కణాలు పునరుత్పత్తి సామర్థ్యం కోల్పోతాయి.

3. కణాల ప్రవర్తనలో మార్పు

మన శరీరం కొన్ని బాహ్యజన్యు (ఇపీజెనిటిక్) ప్రక్రియలను అభివృద్ధి చేస్తుంది. డీఎన్‌ఏ అమరిక ఎలా ఉండాలన్నది ఆ ప్రక్రియలో నిర్దేశించబడుతుంది.

శరీరంలోని ఏ కణం ఎలా ప్రవర్తించాలో ఆదేశాలు వెళ్తాయి.

అయితే, వయసులో పెరుగుదల, జీవన విధానం కారణంగా ఈ ప్రక్రియ సజావుగా సాగదు. దాంతో కణాలకు తప్పుడు ఆదేశాలు వెళ్తుంటాయి. అప్పుడు ఆ కణాలు అవసరమైన విధంగా కాకుండా మరోలా ప్రవర్తిస్తాయి.

4. కణాల పునరుత్పత్తి సామర్థ్యం తగ్గుతుంది

కొత్త కణాలు ఉత్పత్తి అయ్యేందుకు అనువుగా మృత కణాలను ఎప్పటికప్పుడు బయటకు పంపే సామర్థ్యం మన శరీరానికి ఉంటుంది.

అయితే, వయసు పెరిగే కొద్దీ ఆ సామర్థ్యం తగ్గుతుంది. దాంతో మృతకణాలు అలాగే శరీరంలోనే ఉండిపోయి అల్జీమర్స్, పార్కిన్సన్స్, కళ్లల్లో పొరలు వంటి రుగ్మతలకు దారితీస్తాయి.

5. కణాల జీవక్రియ నియంత్రణ తగ్గుతుంది

ఏళ్లు గడిచే కొద్ది కొవ్వులు, చక్కెర లాంటి పదార్థాలను ప్రాసెస్ చేసే సామర్ధ్యాన్ని కణాలు కోల్పోతాయి.

దాంతో పోషకాలను కణాలు సరిగా జీర్ణం చేసుకోలేవు.

ఇలాంటి పరిస్థితులే మధుమేహం లాంటి జబ్బులకు దారితీస్తాయి.

6. మైటోకాండ్రియా పని ఆపేస్తుంది

శరీరంలోని కణాలకు మైటోకాండ్రియా శక్తిని అందిస్తుంది. కానీ, వయసు పెరిగే కొద్దీ వాటిలో క్రియాశీలత తగ్గుతూ వస్తుంది.

అలా మైటోకాండ్రియా పూర్తిగా పనిచేయడం ఆగిపోనిప్పుడు వల్ల డీఎన్‌ఏ దెబ్బతినే ప్రమాదం ఉంటుంది.

మైటోకాండ్రియాను బాగు చేయగలిగితే క్షీరదాల జీవిత కాలాన్ని పెంచొచ్చని కొన్ని అధ్యయనాలు తెలిపాయి.

7. కణాలు జాంబీలుగా మారతాయి

ఒక కణం బాగా దెబ్బతిన్నప్పుడు అపరిపక్వ కణాలు పుట్టుకను అడ్డుకునే పనిని ఆపేస్తుంది. అదే సమయంలో ఆ కణం వయసు పెరిగిపోతుంది.

ఆ క్రమంలో అది ఇతర కణాల నాశనానికి కూడా కారణమవుతుంది.

8. మూల కణాలకు నీరసం

కణాల పునరుత్పాదన సామర్థ్యం తగ్గుదల అనేది వృద్ధాప్యానికి ప్రధానమైన లక్షణంగా చెబుతారు.

వయసు మీదపడుతున్న కొద్దీ మూల కణాలు బలహీనపడి కణాల పునరుత్పాదనలో విఫలమవుతాయి....


ఆ విషాద వాతావరణంలో ప్రభుత్వాలు బాధిత కుటుంబాలకు ఓదార్చడానికి ఎన్నో వాగ్దానాలు చేశాయి. వాటిలో కొన్ని హామీలు ఇప్పటికీ మాటలుగానే మిగిలాయి.

కేంద్ర, రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు బాధిత కుటుంబాలను పట్టించుకోకుండా ఉన్నాయి.

పుల్వామాలో జరిగిన దాడిలో రాజస్థాన్‌కు చెందిన ఐదుగురు జవాన్లు మృతిచెందారు. వారిలో జైపూర్ జిల్లా బాస్డీకి చెందిన రోహితాంష్ లాంబా, భరత్ పూర్ జిల్లాలో సుందర్‌వాలీకి చెందిన జీత్‌రాం గుర్జర్ కూడా ఉన్నారు.

ఈ ఇద్దరు జవాన్ల కుటుంబ సభ్యులు బీబీసీతో రాష్ట్ర ప్రభుత్వం తమ కుటుంబంలో ఒకరికి ఉద్యోగం ఇస్తామని మాట ఇచ్చిందని, కానీ అది ఇప్పటివరకూ నెరవేరలేదని చెబుతున్నారు.

రోహితాష్ కుటుంబం

ఉద్యోగం కోసం ఎదురుచూపులు

జైపూర్ జిల్లాలో గుల్-ఓ-గుల్జార్ జాతీయ రహదారి నుంచి విడిపోయి ఒక రోడ్డు పొలాల్లో గోవింద్ పూర్ బాస్డీ వెళ్తుంది. అక్కడ చాలామంది వ్యవసాయం చేసుకుంటారు. చుట్టూ పచ్చటి పొలాలు కనిపిస్తాయి. వాటి మధ్య ఒక అమరవీరుల స్మారకం నిర్మించాలనే పని అరకొరగా మిగిలిపోయి ఉంది.

ఆ గ్రామం బయట రోహితాష్ లాంబా ఇల్లు ఉంది. లాంబా తమ్ముడు జితేంద్ర ప్రభుత్వ వైఖరితో చాలా నిరాశలో ఉన్నాడు. "అప్పుడు అందరూ ఇంట్లో ఒకరికి ఉద... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

్యోగం ఇస్తామని మాట ఇచ్చారు. మా వదిన పెద్దగా చదువుకోకపోవడంతో ఆ  ఉద్యోగం నాకు ఇచ్చేందుకు ఇంట్లో అందరూ అంగీకరించారు. కానీ అది జరగలేదు. మేం అప్పటి నుంచీ మంత్రుల చుట్టూ చక్కర్లు కొడుతున్నాం. ఇల్లు గడవడం చాలా కష్టంగా ఉంది" అన్నాడు.

ఈ జవాన్ల కుటుంబాలు ప్రభుత్వం మీదే కాదు, సమాజం పట్ల కూడా కోపంగా ఉన్నాయి. దాని గురించి చెబుతూ రోహితాష్ లాంబా భార్య మంజు కన్నీళ్లు పెట్టుకున్నారు.

"ఆయన నాకు నెలన్నర బిడ్డను వదిలిపోయాడు. అప్పటికి ఆయనకు 22 ఏళ్లే. మేం బతకాలంటే ఎలా బతకాలి. ఆయన పనిచేసిన దగ్గర నుంచి అధికారులు ఎవరూ వచ్చి మీరు ఎలా ఉన్నారు అని ఇప్పటివరకూ అడగలేదు. అజ్మేర్ నుంచి మాత్రం అధికారులు వచ్చేవారు. మా కష్టసుఖాలు తెలుసుకునేవారు" అని చెప్పారు.

రోహితాష్ భార్య మంజు

బాగోగులు పట్టించుకునేవారే లేరు

"పెళ్లైన ఏడాదిన్నరకే ఆయన చనిపోవడంతో, నాకు ధైర్యం చెప్పడానికి ఎంతోమంది వచ్చారు. ఇప్పుడు, మీరు ఎలా ఉన్నారని ఎవరూ అడగడం లేదు. నా మరిదికి ప్రభుత్వ ఉద్యోగం వస్తే బాగుంటుంది. దానికోసం చాలాసార్లు పత్రాలపై సంతకాలు పెట్టించుకున్నారు. నేను 20 సార్లు జైపూర్ వెళ్లొచ్చాను. కానీ ఎలాంటి సమాచారం రాలేదు. ఏం చేయాలి?" అన్నారు.

 రోహితాష్ తండ్రి బాబూలాల్ "మాకున్న భూమి తక్కువ. దీనికి నీళ్లు కూడా లేవు. మా కుటుంబానికి తనొక్కడే అండగా ఉండేవాడు. ఒక తండ్రి కొడుకు పాడె మోయడం కంటే ఘోరం ఏముంటుంది. అప్పుడు అందరూ మీకు మేమున్నాం అని చెప్పారు. కానీ, ఇప్పుడు మా దగ్గరకు వచ్చేవారే లేరు" అన్నారు.

రోహితాష్ తల్లి

కన్నీళ్లే సమాధానం

రోహితాష్ లాంబా 2011లో సీఆర్పీఎఫ్‌కు సెలక్ట్ అయ్యాడు. 2013లో డ్యూటీలో జాయిన్ అయ్యాడు. ఆ రోజు కొడుకును యూనిఫాంలో చూసి తల్లి ఘీసీ దేవి చాలా పొంగిపోయారు. ఇప్పడు చనిపోయిన బిడ్డను తలుచుకుని కన్నీళ్లు పెట్టుకుంటున్నారు.

ప్రస్తుతం ఇంటి బాధ్యతలు రోహితాష్ తమ్ముడు జితేంద్రపై పడ్డాయి. కేంద్ర, రాష్ట్ర ప్రభుత్వాల వైఖరితో అతడు చాలా విసిగిపోయాడు. నేతల చుట్టూ తిరిగినా పనులు కాకపోవడంతో, తన అన్న చనిపోయిన ఫిబ్రవరి 14న ప్రభుత్వం ఇచ్చినవన్నీ తిరిగి ఇచ్చేయాలని ఆ కుటుంబం అనుకుంటోంది.

రోహితాష్ తమ్ముడు జితేంద్ర

ఇంకా ఎన్నిరోజులో...

అప్పుడు లాంబా ఇంటికి వచ్చి ఓదార్చిన నేతల్లో రాష్ట్ర మంత్రి ప్రతాప్ సింగ్ ఖచారియావాస్ కూడా ఉన్నారు.

ఆయన బీబీసీతో "రాజస్థాన్‌లో అమరుల కుటుంబాలకు మిగతా రాష్ట్రాల కంటే మెరుగైన ప్యాకేజ్ ఇచ్చాం. లాంబా కుటుంబంలోని ఒక సభ్యుడికి ఉద్యోగం...


ఆ సమయంలో ఆసీస్ కెప్టెన్ తన జట్టును గెలిపించడానికి ఒక కొత్త వ్యూహంతో ముందకొచ్చాడు. బౌలర్‌ను పిలిచి ఓ సలహా ఇచ్చాడు. రన్నప్ నుంచి నడుచుకుంటూ వచ్చిన బౌలర్ తన కెప్టెన్ చెప్పినట్లే బౌలింగ్ చేశాడు. ఆ బాల్‌కు న్యూజీలాండ్ బ్యాట్స్‌మెన్ వద్ద సమాధానం లేకుండా పోయింది. ఒక్క పరుగు కూడా చేయకుండా చేతులెత్తేసింది.

ఆసీస్ ఆ మ్యాచ్ గెలిచినా... ఆ ఒక్క బాల్ కారణంగా విమర్శలు ఎదురుకుంది.

ఇంతకీ అలా క్రీడాస్ఫూర్తికి విరుద్ధంగా బౌలింగ్ చేయమని చెప్పిన అప్పటి ఆస్ట్రేలియా  కెప్టెన్ ఎవరో తెలుసా... ఒకప్పుడు టీం ఇండియా కోచ్‌గా చేసి వివాదాస్పదుడైన  గ్రేగ్ చాపెల్. అప్పుడు బౌలింగ్ చేసిన ఆటగాడు ట్రెవొర్ చాపెల్. వీరిద్దరు సోదరులు.

ట్రెవొర్ చాపెల్ అండర్ ఆర్మ్ బౌలింగ్ వేసి మ్యాచ్‌ను గెలిపించినప్పటికీ క్రీడాస్ఫూర్తికి విరుద్ధంగా ఆడాడని విమర్శలు ఎదుర్కొన్నారు.

అసలేం జరిగింది?

ఆస్ట్రేలియా, న్యూజీలాండ్‌ల మధ్య 1981లో బెన్సన్ & హెడ్జెస్ ట్రై సిరీస్ జరుగుతోంది. ఈ ద్వైపాక్షిక సిరీస్‌లో మొదటి మ్యాచ్‌ను న్యూజీలాండ్ గెలుచుకోగా, రెండో మ్యాచ్‌లో ఆస్ట్రేలియా విజయం సాధించింది.

ఎంసీజీ స్టేడియంలో ఫిబ్రవరి 1న ఇరు జట్ల మధ్య ఫైనల్ మ్... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

యాచ్ జరుగుతోంది. చివరి ఓవర్లో న్యూజీలాండ్ 10 పరుగులు చేస్తే మ్యాచ్‌తో పాటు సిరీస్ కూడా గెలుస్తుంది.

ఆ సమయంలో కెప్టెన్ గ్రేగ్ చాపెల్ తన సోదరుడు ట్రెవొర్ చాపెల్‌కు బాల్ ఇచ్చాడు.

కెప్టెన్ నమ్మకానికి తగ్గట్టే తన ఓవర్‌లోని మొదటి ఐదు బంతుల్లో ట్రెవొర్ కేవలం మూడు పరుగులే ఇచ్చాడు. చివరి బంతికి సిక్స్ కొడితే న్యూజీలాండ్ ఈ మ్యాచ్‌ను టైగా ముగించగలదు.

కానీ, ఈ మ్యాచ్‌ను ఎలాగైనా గెలవాలనుకున్న గ్రేగ్ చాపెల్ తన సోదరుడిని పిలిచి అండర్ ఆర్మ్ బౌలింగ్ చేయాలని సలహా ఇచ్చాడు.

ట్రెవొర్ చివరి బాల్‌ను అలానే వేశాడు. క్రీజ్‌లో ఉన్న మెక్ కెచ్ని ఏం చేయలేక డిఫెన్స్‌తో ఆటను ముగించాడు. ఆ తర్వాత కోపంతో బ్యాట్‌ను స్టేడియంలోనే విసిరేశాడు.

అండర్ ఆర్మ్ అంటే?

భుజాన్ని పైకి ఎత్తకుండా బాల్‌ను చేయి కిందికి తిప్పి నేలబారుగా వేయడాన్ని అండర్ ఆర్మ్ బౌలింగ్‌గా చెప్పొచ్చు.

ఈ ఘటనకు ముందు అండర్ ఆర్మ్ బౌలింగ్ వేయకూడదని రూల్స్ బుక్‌లోనూ లేదు. కానీ, అండర్ ఆర్మ్ బౌలింగ్ చేయడం అనేది క్రీడాస్ఫూర్తికి విరుద్ధం. కానీ, చాపెల్ సోదరులు ఇదేమీ లెక్క చేయలేదు. గెలుపు కోసం అండర్ ఆర్మ్ బౌలింగ్‌ను ఒక అస్త్రంగా మార్చుకున్నారు.

రూల్స్ బుక్‌లో అప్పటికింకా అండర్ ఆర్మ్ బౌలంగ్‌కు సంబంధించి ఎలాంటి నిబంధనలూ లేకపోవడం చాపెల్ సోదరులకు కలిసొచ్చింది.

మ్యాచ్‌ను ఎలాగైనా గెలవాలని తన సోదరుడితో గ్రేగ్ చాపెల్ అండర్ ఆర్మ్ బౌలింగ్ వేయించాడు.

వెల్లువెత్తిన  విమర్శలు

ఈ ఘటన తర్వాత చాపెల్ సోదరులు ఇంటా బయట విమర్శలు ఎదుర్కున్నారు. క్రికెటర్లు, క్రీడాభిమానులే కాదు. ప్రధానమంత్రులు సైతం దీనిపై స్పందించారు.

అప్పటి న్యూజీలాండ్ ప్రధాన మంత్రి ఈ ఘటనను ''క్రికెట్ చరిత్రలో నేను గుర్తుంచుకునే అత్యంత అసహ్యకరమైన సంఘటన ఇది'' అని అభివర్ణించారు.

ఆస్ట్రేలియా ప్రధాని మాల్కం ఫ్రేజర్ కూడా ఈ ఘటన ''క్రీడా సంప్రదాయాలకు విరుద్ధంగా జరిగింది'' అని చెప్పారు.

ఐసీసీ (ఇంటర్నేషనల్ క్రికెట్ కౌన్సిల్) కూడా ఈ ఘటన తర్వాత  బౌలింగ్ నిబంధనలను మార్చింది.

రూల్స్ బుక్‌లోని '24వ నిబంధన' కింద అండర్ ఆర్మ్ బౌలింగ్‌ను నిషేధించింది. మ్యాచ్‌కు ముందు ఇరు జట్లు ప్రత్యేకంగా ఒప్పుకుంటేనే ఆ మ్యాచ్ వరకు అండర్ ఆర్మ బౌలింగ్ చట్టబద్దం అవుతుందని ప్రకటించింది.

న్యూజీలాండ్‌లోని ఆక్లాండ్‌లో 2005లో ఆస్ట్రేలియా-న్యూజీలాండ్ మధ్య జరిగిన ట్వంటీ20 మ్యాచ్‌లో ఆసిస్ బౌలర్ మెక్‌గ్రాత్ కూడా అండర్ ఆర్మ్ బౌలింగ్ చేసేందుకు ప్రయత్నించాడు.

మెక్‌గ్రాత్  అదే...


ఆ సమయంలో భారతదేశంలో బ్రిటిష్ పాలన ఉండగా.. బ్రిటన్, అమెరికా, ఫ్రాన్స్ తదితర దేశాల ప్రభావం కింద చైనా ఉంది. చైనాలోని భిన్న వర్గాల మధ్య పోరాటాలు జరుగుతూ అక్కడ అంతర్యుద్ధం లాంటి పరిస్థితి ఉండేది.

గాంధీ భావాలను అభిమానించే వారిలో 57 ఏళ్ల వూ పెయి ఒకరు. ఆమె తూర్పు అన్హుయి ప్రావిన్స్‌లోని హ్యుయాంగ్ గ్రామంలో నివసిస్తున్నారు.

గాంధీ ప్రభావంతో ఆమె శాకాహారిగా మారారు. ఆమె పాత దుస్తులు ధరిస్తారు. ఏసీ కానీ, వాషింగ్ మెషీన్ కానీ ఉపయోగించరు.

గాంధీజీ విధానాలను అనుసరించే వూ పెయి

ఫిజిక్స్‌లో పోస్ట్ గ్రాడ్యుయేట్ అయిన వూ పెయి షాంఘాయ్‌లో జన్మించారు. ఆమె లండన్‌లో రెండేళ్లు వాల్డార్ఫ్‌లో అభ్యసించారు. చదువు ద్వారా మానసిక, కళాభివృద్ధికి దోహదం చేస్తుందని వాల్డార్ఫ్‌కు చాలా పేరుంది.

''చైనాలో మార్కులకు, గ్రేడ్లకే ఎక్కువ ప్రాధాన్యం ఇస్తారు. ఉపాధ్యాయులు మానవీయ విలువల గురించి ఎక్కువగా పట్టించుకోరు'' అని వూ పెయి వెల్లడించారు.

2002లో బీజింగ్‌లో ఒక భారతీయుడు మాట్లాడుతుండగా విన్న నాటి నుంచి ఆమె ఆలోచనల్లో మార్పు వచ్చింది.

నిజానికి ఆమె గాంధీ గురించి పాఠ్యపుస్తకాలలోనే చదవినా గాంధీజీ భావాల గురించి ఆమెకు ఎక్కువగా తెల... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ియదు.

అయితే క్రమంగా గాంధీజీ భావాల పట్ల ఆకర్షితురాలైన వూ.. స్నేహితుల బలవంతంతో గాంధీ గురించి రెండు పుస్తకాలను అనువదించారు కూడా.

''ఈ భూమికి ప్రజల అవసరాలను తీర్చగలిగే శక్తి ఉంది కానీ వారి అత్యాశను కాదు అన్నారు గాంధీ. ఈ మాటలు నా జీవితంపై ఎంతో ప్రభావం చూపించాయి'' అంటారు వూ.

గ్రామంలో పాఠశాల నిర్వహిస్తున్న వూ పెయి

గత ఏడాది ఆగస్టులో గాంధీ ఆలోచనా విధానాన్ని వ్యాప్తి చేయడానికి గ్రామంలో ఆమె ఒక పాఠశాలను ప్రారంభించారు.

''నేను సూటిగా పిల్లలకు గాంధీ ఆలోచనా విధానాన్ని బోధించను. కానీ ప్రతి ఒక్కరినీ ప్రేమించమని, గ్రామానికి ఏదైనా మేలు కలిగే పని చేయమని, ఎవరైనా ఒంటరిగా నివసిస్తుంటే, వెళ్లి వాళ్లతో కొంత సమయం గడపమని  చెబుతాను'' అని వూ తెలిపారు.

తొమ్మిదేళ్ల డాన్యు తల్లి రియు నియాన్ గత ఏడాది డిసెంబర్‌లో తన కుమారుణ్ని ఆ పాఠశాలలో చేర్పించారు.

''సాధారణ ప్రభుత్వ పాఠశాలల్లో పిల్లల మానసిక అభివృద్ధిపై అంతగా దృష్టి పెట్టరు. గతంలో మా వాడు ఐఫోన్, ఇతర ఎలక్ట్రానిక్ బొమ్మలతో ఆడుకునేవాడు. ఇప్పుడు అవన్నీ లేవు'' అని లియాన్ తెలిపారు.

''ఒకరోజు నేను అహింస గురించి, గాంధీ గురించి మాట్లాడుతుండగా, అలాంటి ఆదర్శాలు చైనాకు పని రావన్నారు. భారతదేశలో మాదిరే ఇక్కడ కూడా చాలా మంది అహింసను విశ్వసించరు'' అని వూ తెలిపారు.

ఏదో ఒకరోజు గాంధీ జన్మస్థలాన్ని సందర్శించాలనేది వూ కల.

మొత్తం చైనాలోనే గాంధీ విగ్రహం ఒకే ఒక్క చోట ఉంది

చైనాలో గాంధీ ప్రభావం

చైనాలో 1904 నుంచి 1948 వరకు వెలువడిన 'ఓరియంటల్ మ్యాగజీన్'లో మహాత్మా గాంధీ గురించి అనేక వ్యాసాలు ప్రచురితమయ్యాయి.

1921లో ప్రచురితమైన ఒక వ్యాసంలో ''గాంధీ లక్ష్యం పాశ్చాత్య సంస్కృతిని విడనాడి, భారతీయ విలువలను పరిరక్షించడం. న్యాయం కోసం హింసను ఉపయోగించడాన్ని ఆయన వ్యతిరేకించారు'' అని వూ తెలిపారు.

ఆ రోజుల్లో చైనాపై సోవియట్ యూనియన్ ప్రభావం చాలా ఉండేది.

చైనా-మహాత్మా గాంధీ అన్న అంశంపై పరిశోధన చేస్తున్న ప్రొఫెసర్ షాంగ్ చుయాన్యు

చైనా-మహాత్మా గాంధీ అన్న అంశంపై పరిశోధన చేస్తున్న దక్షిణ చైనా నార్మల్ యూనివర్సిటీ ప్రొఫెసర్ షాంగ్ చుయాన్యు.. చైనాలో గాంధీ గురించి సుమారు 800 పుస్తకాలు వెలువడ్డాయని తెలిపారు.

 ''1920లో లెనిన్ భారత స్వాతంత్ర్యోద్యమంలో గాంధీ పాత్రను కొనియాడారు. ఆయన నిజమైన విప్లవకారుడు అని లెనిన్ అన్నారు. కానీ 1930లలో స్టాలిన్ గాంధీజీ సామ్రాజ్యవాదులతో కలిసిపోయారని ఆరోపించారు'' అని చువాన్యు వివరించారు....


ఆ సమయంలో స్టేడియంలో ఆమె గెలుపును చూసి ఉప్పొంగిపోయిన ప్రేక్షకుల్లో సంజిత కోచ్ కుంజురాణి దేవి కూడా ఉన్నారు. కుంజురాణి ఒకప్పుడు భారత స్టార్ వెయిట్‌లిఫ్టర్. సంజిత ఆమె స్ఫూర్తితోనే వెయిట్‌లిఫ్టింగ్‌లో అడుగుపెట్టింది.

తనను తీర్చిదిద్దిన కుంజురాణి దేవిని సంజిత గత కామన్వెల్త్ క్రీడల్లో ఏమాత్రం నిరుత్సాహపరచలేదు. ఆ టోర్నీలో ఆమె స్వర్ణపతకాన్ని గెలుచుకుంది. ఈసారి కూడా స్వర్ణమే లక్ష్యంగా ఆమె గోల్డ్ కోస్ట్‌లో అడుగుపెట్టింది.

మీరాబాయి చాను, మేరీ కోమ్ లాంటి ప్రతిభావంతులైన క్రీడాకారులకు పుట్టినిల్లయిన మణిపురే సంజిత స్వస్థలం.

వ్యక్తిగతంగా సంజిత చాలా సిగ్గరి. ఎవరితోనూ ఎక్కువగా మాట్లాడదు. కానీ వెయిట్‌లిఫ్టింగ్ ఎరీనాలో అడుగుపెట్టగానే ఆమెలోనే మరో రూపం బయటికొస్తుంది.

2014 కామన్వెల్త్ క్రీడల్లో భారత్‌కు తొలి పతకాన్ని అందించింది సంజితే

గ్లాస్గోలో జరిగిన కామన్వెల్త్ క్రీడల్లో సంజిత 48కేజీల వెయిట్ లిఫ్టింగ్ విభాగంలో పోటీపడి 173కేజీల బరువును ఎత్తి స్వర్ణ పతకాన్ని గెలుచుకుంది.

ఆ మెడల్ సాధించినప్పుడు అందరి దృష్టినీ తనవైపు తిప్పుకున్న సంజిత, గతేడాది మరోసారి వార్తల్లోకెక్కింది. కానీ ఈసారి కారణం వేరు.

అర్... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

జున అవార్డుల జాబితాలో తన పేరును చేర్చకపోవడాన్ని సవాలు చేస్తూ ఆమె కోర్టును ఆశ్రయించింది. అయినా ఫలితం దక్కలేదు. కానీ సంజిత నిరుత్సాహపడకుండా ఆటపైనే దృష్టిపెట్టింది.

తాను కోర్టు మెట్లెక్కిన కొన్ని రోజులకు జరిగిన కామన్వెల్త్ వెయిట్ లిఫ్టింగ్ ఛాంపియన్‌షిప్‌లో 53కేజీల విభాగంలో స్వర్ణ పతకాన్ని గెలుచుకుని ఆ విజయంతో విమర్శకులకు బదులిచ్చింది.

మణిపుర్‌కే చెందిన మీరా బాయి చాను ఆటలో సంజితకు పోటీ. బయట మాత్రం వాళ్లిద్దరూ మంచి స్నేహితులు. గత కామన్వెల్త్ గేమ్స్‌లో వాళ్లిద్దరూ ఒకే విభాగంలో స్వర్ణ, రజత పతకాలు కైవసం చేసుకున్నారు.

సంజిత ఆ తరవాత 48కేజీల విభాగానికి దూరం జరిగి 53కేజీల విభాగంలోకి అడుగుపెట్టింది. ప్రస్తుతం ఆమె భారతీయ రైల్వేస్ ఉద్యోగి.

గత కామన్వెల్త్ గేమ్స్‌లో సంజిత మరో 2కేజీల బరువెత్తి ఉంటే కామన్వెల్త్ రికార్డు బద్దలయ్యుండేది. చూద్దాం.. ఈసారి ఆ  రికార్డు సృష్టిస్తుందేమో..!

ఇవి కూడా చదవండి:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి.  యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


ఆ సమయంలోనే ఇంట్లో పశు మాంసాన్ని దాచుకుని తింటున్నారన్న ఆరోపణల మీద ఒక 50 ఏళ్ల ముస్లింను మూకహత్య చేశారు. నరేంద్ర మోదీ నేతృత్వంలోని బీజేపీ పశుమాంసంపై నిషేధం విధించింది.

దేశంలో మరో చోట ఇద్దరు ప్రముఖ హేతువాదుల హత్య జరిగింది.

''ఒక స్వతంత్ర దేశంగా పూర్తి భావ ప్రకటనా స్వేచ్ఛ కలిగిన చరిత్ర మనకు ఎన్నడూ లేదు'' అనేది గుహ అభిప్రాయం.

''రాజకీయ నాయకులు, ప్రభుత్వాలు భయం కారణంగా నిరంతరం నిషేధాలు విధిస్తూ వచ్చాయి. కానీ ఇప్పుడు దేశంలో అసహనం మరింత పెరిగింది. అలాగే హింస కూడా'' అని అన్నారు గుహ.

ఆయన ఇప్పుడు గతంలో తాను పేర్కొన్న అసహనానికి తానే లక్ష్యంగా మారారు.

సుమారు 2 వారాల క్రితం ఆయన తాను అహ్మదాబాద్‌లోని ఒక ప్రైవేట్ యూనివర్సిటీలో హ్యుమానిటీస్ ప్రొఫెసర్‌గా చేరబోతున్నట్లు ప్రకటించారు.

ఇదే యూనివర్సిటీలో నోబెల్ బహుమతి గ్రహీత వీఎస్ నైపాల్ జీవితచరిత్రను రాసిన ప్రముఖ చరిత్రకారుడు ప్యాట్రిక్ ప్రెంచ్ కూడా ఉన్నారు.

అయితే గురువారం గుహ, తన 'చేతుల్లో లేని కొన్ని పరిస్థితుల కారణంగా అక్కడ చేరబోవడం లేదు'  అని ట్వీట్ చేశారు.

తాను మనసు మార్చుకోవడానికి గల కారణాలను మాత్రం ఆయన  పేర్కొనలేదు. యూనివర్సిటీ యాజమాన్యం కూ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

డా మీడియా ప్రశ్నలకు సమాధానం ఇవ్వలేదు. దీంతో సహజంగానే దీనిపై చాలా మంది ఆగ్రహం వ్యక్తం చేశారు.

గాంధీ జీవితచరిత్రను రాసిన రచయితకే ఆ రాష్ట్రంలో బోధించే అవకాశం లేకపోవడంపై ఒక సీనియర్ జర్నలిస్టు ఆవేదన వ్యక్తం చేశారు.

గుజరాత్‌లోని మితవాద వర్గమే గుహను వేధించి, ఆయన ఆ పదవిలో చేరకుండా చేసినట్లు తెలుస్తోంది.

స్థానిక బీజేపీ విద్యార్థి సంఘానికి చెందిన నాయకుడు ఒకరు 'ఇండియన్ ఎక్స్‌ప్రెస్'కు.. తాము అహ్మదాబాద్ యూనివర్సిటీ అధికారిని కలిసి, గుహ తమ విద్యాసంస్థలో బోధించడం తమకు ఇష్టం లేదని చెప్పినట్లు వెల్లడించారు.

''మా విద్యాసంస్థలలో మేధావులు కావాలి కానీ, జాతి వ్యతిరేకులు కాదు'' అని ఆ విద్యార్థి నేత అన్నారు. యూనివర్సిటీ అధికారికి గుహ పుస్తకాలలోని 'జాతి వ్యతిరేక భావాల'ను చూపించినట్లు తెలిపారు.

యూనివర్సిటీ అధికారికి ఇచ్చిన ఫిర్యాదులో.. గుహ రచనలు విభజన ధోరణులను ప్రోత్సహిస్తున్నాయని, వ్యక్తి స్వేచ్ఛ పేరిట దేశాన్ని చీలుస్తున్నారని, భారతదేశం నుంచి జమ్మూ కశ్మీర్‌ను విడదీస్తున్నారని పేర్కొన్నారు.

ఆయనను ఒక కమ్యూనిస్టు అని కూడా ఆరోపించారు.

ఇటీవలే రామచంద్ర గుహ మహాత్మా గాంధీపై రెండు సంపుటాల జీవిత చరిత్రను రాశారు

గుహ ఒక సునిశితమైన చరిత్రకారుడు. ఆయన అర్థశాస్త్రంలో శిక్షణ పొందినా.. పర్యావరణం, క్రికెట్, స్వాతంత్ర్యానంతర భారతదేశం, ఇటీవల మహాత్మా గాంధీపై రెండు సంపుటాల జీవితచరిత్రను రాశారు.

ఆయన స్టాన్‌ఫోర్డ్, లండన్  స్కూల్ ఆఫ్ ఎకనామిక్స్‌లలో బోధించారు. తనకు భారతీయ శాస్త్రీయ సంగీతం తనకు ఇష్టమని చెప్పినా, బీటిల్స్ హే జూడ్ తనకు ఇష్టమైన పాటల్లో ఒకటని ఆయన అంటారు.

ప్రపంచంలోని అత్యంత ప్రభావశీలమైన మేధావుల్లో ఆయన ఒకరని ప్రాస్పెక్ట్ పత్రిక పేర్కొంది.

రామచంద్ర గుహ హిందూ జాతీయవాద రాజకీయాల విమర్శకులు. అదే సమయంలో ఆయన వారసత్వ రాజకీయాలను కూడా విమర్శిస్తారు.

గతంలో మితవాద సంస్థలు దిల్లీ యూనివర్సిటీ సిలబస్ నుంచి కవి, విద్యావేత్త ఏకే రామానుజన్ రామాయణం మీద రాసిన వ్యాసాన్ని తొలగించాలని డిమాండ్ చేశాయి.

హిందూ ఉగ్రవాదంపై కథనాన్ని ప్రచురించిన ఒక వార్తా పత్రికకు లీగల్ నోటీసులు పంపాయి. ప్రముఖ అమెరికన్ విద్యావేత్త వెండీ డోనిగర్ పుస్తకాన్ని ప్రచురించిన ఒక ప్రచురణ సంస్థ ఆ పుస్తకాన్ని వెనక్కి తీసుకుని, ఆ కాపీలను నాశనం చేసేలా ఒత్తిడి తెచ్చాయి.

భారతదేశంలో ఉదారవాద విలువలను కాపాడిన చరిత్ర ఏ పార్టీకి లేదు

భారతదేశంలో ఉదారవాద విలువలను కాపాడిన చరిత్ర ఏ పార్టీకి...


ఆంధ్రతో హైదరాబాద్ ప్రాంతం విలీనం అయినప్పటి నుంచి ప్రత్యేక రాష్ట్ర ఏర్పాటు వరకు జరిగిన సుదీర్ఘ పోరాటాల్లో కొన్ని ముఖ్య ఘట్టాలను ఒకసారి గుర్తు చేసుకుందాం.

 1948: నిజాం పాలనలో ఉన్న హైదరాబాద్ రాష్ట్రం (ప్రస్తుత తెలంగాణ) పోలీస్ చర్య‌తో భారత్‌లో విలీనం అయింది. అప్పటి నుంచి 8 ఏళ్ల పాటు హైదరాబాద్ ప్రత్యేక రాష్ట్రంగా కొనసాగింది.

1956: ఆంధ్ర, తెలంగాణ ప్రాంతాలను కలిపి ప్రత్యేక రాష్ట్రంగా ఏర్పాటు చేసే ఉద్దేశంతో కేంద్ర ప్రభుత్వం ఇరు ప్రాంతాల నేతలతో చర్చలు జరిపింది. పెద్దమనుషుల ఒప్పందం (జెంటిల్ మెన్ అగ్రిమెంట్)తో హైదరాబాద్ రాష్ట్రానికి కొన్ని ప్రత్యేక రక్షణలు కల్పిస్తూ కేంద్ర ప్రభుత్వం ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రాన్ని ఏర్పాటు చేసింది.

1969: పెద్ద మనుషుల ఒప్పందంలోని రక్షణలు అమలు కావడం లేదని భావించిన తెలంగాణ ప్రజలు తొలిసారిగా ఉద్యమించారు. పోలీసుల కాల్పుల్లో 300 మంది చనిపోయారు. తెలంగాణ రాష్ట్ర ఏర్పాటే లక్ష్యంగా మర్రి చెన్నారెడ్డి తెలంగాణ ప్రజాసమితి పార్టీని స్థాపించారు.

1973: ఇరు ప్రాంతాల మధ్య సయోధ్య కుదిర్చేందుకు నాటి ప్రధాన మంత్రి ఇంధిరా గాంధీ ఆరు సూత్రాల పథకాన్ని (సిక్స్ పాయింట్ ఫార్ములా) ప్రతిపాదించా... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

రు. దీనికి ఆంధ్రా, తెలంగాణ నేతలు అంగీకరించారు. దీంతో తెలంగాణ, ఆంధ్రప్రాంతాల్లో ప్రత్యేక రాష్ట్రం కోసం చేసిన ఉద్యమాలు ఆగిపోయాయి.

2001: తెలుగు దేశం పార్టీ నుంచి బయటకు వచ్చిన ఆ పార్టీ శాసన సభ్యుడు కె.చంద్రశేఖర్ రావు.. తెలంగాణ రాష్ట్ర ఏర్పాటు లక్ష్యంగా తెలంగాణ రాష్ట్ర సమితి పార్టీని ఏర్పాటు చేశారు. తెలంగాణ సిద్ధాంతకర్త ప్రొఫెసర్ జయశంకర్ తదితర మేధావులు కేసీఆర్‌కు మద్దతుగా నిలిచారు.

2009: ప్రత్యేక తెలంగాణ రాష్ట్ర ఏర్పాటు కోసం కేసీఆర్ ఆమరణ నిరాహార దీక్షకు దిగారు. ఆయన దీక్షకు తెలంగాణ వాదులు, విద్యార్థులు, ప్రజాసంఘాలు మద్దతు తెలిపాయి. తెలంగాణలో ఉద్యమం ఊపందుకుంది. ఉస్మానియా యూనివర్సిటీ విద్యార్థి శ్రీకాంత చారి ఆత్మబలిదానం చేసుకున్నారు. కేసీఆర్ దీక్షతో తెలంగాణలో పరిస్థితి ఉద్రిక్తంగా మారింది. తెలంగాణ ఏర్పాటు దిశగా చర్యలు తీసుకుంటామని డిసెంబర్ 9 న కేంద్రం ప్రకటించింది.

2010: తెలంగాణ ఏర్పాటుపై ఆంధ్ర ప్రాంతం నుంచి వ్యతిరేకత రావడంతో తెలంగాణ ఏర్పాటు సాధ్యాసాధ్యాలను పరిశీలించేందుకు కేంద్ర ప్రభుత్వం జస్టిస్ శ్రీకృష్ణ కమిటీని ఏర్పాటు చేసింది. ఈ కమిటీ రెండు ప్రాంతాలను సందర్శించి తన నివేదికలో ఆరు రకాల ప్రతిపాదనలు చేసింది.

2011, 2012 :  శ్రీకృష్ణ కమిటీ రిపోర్టు ఇరుప్రాంతాలను సంతృప్తి పరచలేకపోయింది. ప్రొఫెసర్ కోదండరాం నేతృత్వంలో తెలంగాణ రాజకీయ ఐక్య కార్యాచరణ కమిటీ (జేఏసీ) ఏర్పడింది. వివిధ పార్టీలు, ప్రజాసంఘాలు కలసి మిలియన్ మార్చ్, సాగర హారం, చలో అసెంబ్లీ, సకల జనుల సమ్మె తదితర రూపాల్లో నిరసనలు తెలుపుతూ ఉద్యమాలు చేశారు.

2013:  హైదరాబాద్ రాజధానిగా పది జిల్లాలతో కూడిన తెలంగాణ రాష్ట్ర ఏర్పాటుకు కాంగ్రెస్ వర్కింగ్ కమిటీ ఆమోదం తెలిపింది. సీడబ్ల్యూసీ నిర్ణయానికనుగుణంగా తెలంగాణ బిల్లుకు కేంద్ర మంత్రివర్గం ఆమోదముద్ర వేసింది.

2014: అసెంబ్లీలో తెలంగాణ బిల్లుపై చర్చ జరిగింది. బిల్లును వ్యతిరేకిస్తూ అప్పటి ముఖ్యమంత్రి కిరణ్ కుమార్ రెడ్డి ప్రవేశపెట్టిన తీర్మానానికి శాసనసభ ఆమోదం తెలిపింది. కానీ, వివిధ పార్టీల మద్దతుతో రాజ్యసభ, లోక్‌సభల్లో తెలంగాణ బిల్లు ఆమోదం పొందింది. జూన్ 2న ప్రత్యేక రాష్ట్రంగా తెలంగాణ ఆవిర్భవించింది.

ఇవి కూడా చదవండి:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి.  యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


ఆంధ్రప్రదేశ్ రాజధాని అమరావతి విషయంలో తామిచ్చిన వాగ్దానాలను పూర్తిగా నెరవేరుస్తామని, పోలవరం ప్రాజెక్టుకు పూర్తిగా సాయం అందిస్తామని ఆయన చెప్పారు. ఆంధ్రప్రదేశ్‌కు ప్రత్యేక హోదా కల్పించే విషయమై ప్రశ్నించగా, తాము ప్రకటించిన ప్రత్యేక ప్యాకేజీ వల్లే ఎక్కువ ప్రయోజనమని ఆ రాష్ట్ర ముఖ్యమంత్రి శాసనసభలో అంగీకరించారని ప్రధాని పేర్కొన్నారు.

రాష్ట్ర విభజన సమస్యల పరిష్కారం కోసమే గవర్నర్‌ను కొనసాగిస్తున్నట్టు మరో ప్రశ్నకు సమాధానంగా మోదీ చెప్పారు.

‘‘ఎన్నికల్లో గెలుపొందాలనే కాంగ్రెస్ హడావుడిగా విభజన ప్రక్రియ చేపట్టింది. అలాకాకుండా తెలంగాణ, ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రజలను, పార్టీలను విశ్వాసంలోకి తీసుకొని అందరినీ ఒకచోట కూర్చోబెట్టి, ఒక్కో అంశంపై సంపూర్ణంగా చర్చించి ఉంటే ఛత్తీస్‌గఢ్, ఝార్ఖండ్, ఉత్తరాఖండ్ తరహాలోనే ఎలాంటి వివాదాలు లేకుండా ముందుకెళ్లే పరిస్థితి ఉండేది. ఇప్పుడు రెండు రాష్ట్రాల ముఖ్యమంత్రులు ఒకరికొకరు ఎదురుపడటానికి ఇష్టం లేని వాతావరణాన్ని సృష్టించారు. అధికారులు కూడా ఒకరినొకరు చూసుకోలేని పరిస్థితి ఉంది. ఇద్దరినీ కలిపి సమస్యలు పరిష్కరించాలని నేను ఎంతో ప్రయత్నం చేశాను. సమావేశాలు ఏర్పాటుచేసి సమస్యలు ప... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

రిష్కరించాలని గవర్నర్‌కూ పొడిగింపు (ఎక్స్‌టెన్షన్) ఇచ్చాం. ఒకవైపు రాజకీయ అజెండాతో ఏపీ ముఖ్యమంత్రి చంద్రబాబునాయుడు వెళ్తున్నారు. అయినప్పటికీ ఏపీ, తెలంగాణల అభివృద్ధికి పూర్తిస్థాయిలో కంకణబద్ధులమై ఉన్నాం. అక్కడి రాజకీయ నాయకులు ఏం చేస్తున్నారనే దానితో సంబంధం లేకుండా ప్రజల హితం కోసం అన్ని చర్యలూ తీసుకుంటాం’’ అని ఆయన తెలిపారు.

దేశంలో గతంలో ప్రభుత్వం పట్ల ప్రజలకు కోపం ఉండేదని ప్రధాని వ్యాఖ్యానించారు. ఇప్పుడు దేశవ్యాప్తంగా అన్ని ప్రాంతాల్లో సమానాభివృద్ధి జరుగుతోందని, ఈశాన్య రాష్ట్రాలు, తమిళనాడు, ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణల్లోనూ ఎన్నో పనులు జరుగుతున్నాయని తెలిపారు.

మైనారిటీల భద్రత విషయంలో ప్రపంచానికి భారత్ ఆదర్శంగా నిలుస్తోందని ఆయన పేర్కొన్నారు. ఉగ్రవాదులు ఎక్కడున్నా తుదముట్టిస్తామన్నారు.

ఈ ఐదేళ్లలో యావద్దేశానికి తన శక్తి సామర్థ్యాలేంటో తెలిశాయని, ఈ సారి ఘనమైన విజయాన్ని సొంతం చేసుకుంటామని మోదీ ధీమా వ్యక్తం చేశారు. ఎన్‌డీఏ ప్రభుత్వ విధానాల ఫలితంగా దేశాభివృద్ధి, ఉపాధి కల్పన జోరందుకున్నాయని చెప్పారు. ప్రజలు గుండెల మీద నిబ్బరంగా చేతులు వేసుకునేంత భరోసా కల్పించామన్నారు. దేశానికి సుదృఢ భద్రత కల్పించడంతో పాటు చివరి పంక్తిలో కూర్చున్న నిరుపేదకూ న్యాయం చేస్తామని తెలిపారు.

వ్యవస్థల దుర్వినియోగానికి పాల్పడి తననే బాధితుడిగా మార్చిన కొన్ని పార్టీలు ఇప్పుడు వ్యవస్థల భద్రతపై ఆందోళన వెలిబుచ్చడం హాస్యాస్పదమని ఆయన వ్యాఖ్యానించారు.

ఆంధ్రప్రదేశ్: నాలుగో విడత రుణమాఫీ నిధులు విడుదల

ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం  సోమవారం నాలుగో విడత రుణమాఫీ సొమ్మును విడుదల చేసిందని, పది శాతం వడ్డీతో కలిపి రూ.3,900 కోట్లు అందించిందని, ఈ సొమ్మును ఆయా బ్యాంకుల అధికారులు రైతుల ఖాతాలకు జమ చేస్తున్నారని ఆంధ్రజ్యోతి తెలిపింది. రాష్ట్రవ్యాప్తంగా సుమారు 30 లక్షల మందికి ఈ విడతలో నేరుగా లబ్ధి చేకూరిందని చెప్పింది.

నాలుగో విడత సొమ్ము రైతుల ఖాతాలకు జమ చేయడం పూర్తికాగానే ఐదో విడత సొమ్మును కూడా ఈ ఖరీఫ్ సీజన్‌లోగా విడుదల చేస్తామని రాష్ట్ర ప్రణాళికా సంఘం ఉపాధ్యక్షుడు కుటుంబరావు వెల్లడించారు. ఏమైనా మే 23లోపే నాలుగు, అయిదు విడతల సొమ్ము రైతుల ఖాతాలకు చేరుతుందని స్పష్టం చేశారు.

''రైతులంతా హడావుడిగా బ్యాంకుల వద్ద క్యూలు కట్టనవరం లేదు. ఉపశమన పత్రాన్ని ఉదయం నమోదు చేస్తే సాయంత్రానికి క్లియర్ అవుతుంది. ఆ తరువాత 48 గంటల్లో సొమ్ము ఖాతాలకు ఆన్‌లైన్‌లోనే జమవుతుంది. మాఫీకి అర్హత...


ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రం 2026 చివరి నాటికి రూ.1,03,550 కోట్ల రుణం తీర్చాల్సి ఉంటుందని కంట్రోలర్ అండ్ ఆడిటర్ జనరల్ (కాగ్)నివేదిక స్పష్టం చేసింది.

2019 మార్చి చివరి నాటి గణాంకాలను పరిగణనలోకి తీసుకొని ఈ నిర్ధారణకు వచ్చింది.

ఈ రుణాలను చెల్లించడానికి రాష్ట్ర ప్రభుత్వం అదనపు రెవెన్యూ వనరులను సమకూర్చుకోవాల్సి ఉంటుందని పేర్కొంది. అదే సమయంలో వివేచనతో కూడిన రుణ వ్యూహం అమలు చేయాలని సూచించిందని ఈనాడు రాసింది.

ఈ అప్పు తీర్చేందుకు సరైన ప్రణాళిక లేకపోతే అభివృద్ధి పనులు చేయడం కష్టమే అని విశ్లేషించింది. 2019 మార్చితో ముగిసిన ఆర్థిక సంవత్సరంలో రాష్ట్ర ఆర్థిక పరిస్థితిపై కాగ్ రూపొందించిన నివేదికను రాష్ట్ర ప్రభుత్వం శుక్రవారం శాసనసభకు సమర్పించిందని కథనంలో చెప్పారు.

కాగ్ తాజా గణాంకాల మేరకు 2019 మార్చి నాటికి రాష్ట్ర ప్రభుత్వ అప్పు రూ.2,57,510 కోట్లకు చేరింది. 2017-18తో పోలిస్తే 2018-19 ఆర్థిక సంవత్సరంలో రుణాలు 15.11శాతం మేర పెరిగినట్లు వివరించింది.

తీసుకున్న రుణాలతో పోలిస్తే తిరిగి చెల్లించాల్సిన రుణాల నిష్పత్తి ఆ రోజు నాటికి తగ్గినట్లు గుర్తించింది. కొత్తగా చేసిన అప్పు అంతా పాత అప్పు తీర్చేం... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

దుకే వినియోగించడం తగ్గిన విషయాన్ని ఇది సూచిస్తోందని పేర్కొంది.

అప్పుల కోసం ప్రభుత్వం ఇచ్చే గ్యారంటీలు కూడా పరిమితికి లోబడే ఉన్నాయని కాగ్ స్పష్టం చేసినట్లు ఈనాడు వివరించింది.

మేయర్ ఎన్నిక ఎలా జరుగుతుంది

జీహెచ్ఎంసీ చట్టం నిబంధనల ప్రకారం మెజార్టీ ఉన్న పార్టీకే మేయర్ పీఠం దక్కుతుందని నమస్తే తెలంగాణ పత్రిక కథనం ప్రచురించింది.

జీహెచ్‌ఎంసీ మేయర్ ఎన్నికల్లో కార్పొరేటర్లతోపాటు, ఎక్స్‌అఫీషియో సభ్యులను కూడా కలిపి లెక్కిస్తారు.

దీనిప్రకారం హాజరైన మొత్తం సభ్యుల్లో సగం కంటే ఎక్కువమంది మద్దతు ఉన్నపార్టీ మేయర్, డిప్యూటీ మేయర్ పదవులను దక్కించుకుంటుంది.

కానీ, తాజాగా వెలువడిన గ్రేటర్ ఫలితాల్లో ఏ పార్టీకీ స్పష్టమైన మెజార్టీ రాకపోవడంతో ఈ రెండు పదవుల ఎన్నికపై చర్చ కొనసాగుతున్నది.

వాస్తవంగా మేయర్, డిప్యూటీ మేయర్ ఎన్నికకు జీహెచ్‌ఎంసీ చట్టంలో ప్రత్యేక నిబంధనలను పొందుపర్చారు. కొత్తపాలకవర్గం కొలువుదీరడానికి ముందుగా హైదరాబాద్ కలెక్టర్‌ను రిటర్నింగ్ అధికారిగా నియమించి.. మేయర్, డిప్యూటీ మేయర్ ఎన్నికకు రాష్ట్ర ఎన్నికల సంఘం నోటిఫికేషన్ జారీచేస్తుందని పత్రిక తెలిపింది.

ఈ క్రమంలోనే ఎక్స్‌అఫీషియో సభ్యులుగా నమోదు చేసుకొనేందుకు అవకాశమిస్తూ రిటర్నింగ్ అధికారి మరో నోటిఫికేషన్ ఇస్తారు.

గ్రేటర్ పరిధిలో ఓటుహక్కు ఉండి, ఇతర ఏ మున్సిపాలిటీలు, కార్పొరేషన్లలో గతంలో ఓటుహక్కును వినియోగించుకోని లోక్‌సభ, రాజ్యసభ సభ్యులు, ఎమ్మెల్యేలు, ఎమ్మెల్సీలు ఎక్స్‌అఫీషియో సభ్యులుగా నమోదు చేసుకోవచ్చు.

అనంతరం 150 మంది కార్పొరేటర్లు, ఎక్స్‌అఫీషియోలతో కలిపి మేయర్ ఎన్నిక కోసం ఓటర్ల జాబితాను రూపొందిస్తారు.

ఎన్నిక కోసం ప్రత్యేక సమావేశాన్ని ఏర్పాటుచేస్తారు. మొత్తం కార్పొరేటర్లు, ఎక్స్‌అఫీషియో సభ్యుల్లో కనీసం సగం మంది (కోరం) ఉంటేనే సమావేశాన్ని నిర్వహిస్తారని కథనంలో రాశారు.

ఆ సమావేశంలో కార్పొరేటర్లుగా గెలిచినవారు ప్రమాణ స్వీకారం చేశాక ఎన్నిక ప్రక్రియను మొదలుపెడతారు. సమావేశంలో మేయర్ అభ్యర్థిని ఒక సభ్యుడు ప్రతిపాదిస్తే, మరొక సభ్యుడు మద్దతు తెలుపాల్సి ఉంటుంది.

కార్పొరేటర్‌గా ఎన్నికైనవారే మేయర్, డిప్యూటీ మేయర్ పదవులకు అర్హులు. ఎక్స్‌అఫీషియో సభ్యులకు పోటీచేసే అవకాశం ఉండదు. మేయర్, డిప్యూటీ మేయర్ పదవుల కోసం ఏ పార్టీఅయినా తమ అభ్యర్థులను పోటీలో ఉంచవచ్చు.

ఆయాపార్టీల అభ్యర్థులు నామినేషన్లు సమర్పించాక.. గుర్తింపుపొందిన పార్టీలు విప్‌లు జారీచేస్తాయి....


ఆంధ్రప్రదేశ్‌లోని నెల్లూరు జిల్లా శ్రీహరికోట సతీష్ ధావన్ స్పేస్ సెంటర్ నుంచి వందో శాటిలైట్‌ను విజయవంతంగా ప్రయోగించింది.

ఉదయం 9.28 నిమిషాలకు నిప్పులు చిమ్ముతూ నింగిలోకి దూసుకెళ్లిన పీఎస్‌ఎల్‌వీ సీ-40 రాకెట్ 31 ఉపగ్రహాలను కక్ష్యలోకి ప్రవేశపెట్టింది.

పీఎస్‌ఎల్‌వీ సీ-40 రాకెట్ ద్వారా స్వదేశీ ఉపగ్రహం కార్టోశాట్-2ఈఆర్‌తో పాటు మరో 30 ఉపగ్రహాలను ఒకేసారి రోదసిలోకి పంపించారు..

పీఎస్‌ఎల్‌వీ సీ-40 రాకెట్

పీఎస్‌ఎల్‌వీ రాకెట్ ఇస్రోకు బాగా కలిసి వచ్చింది. పీఎస్‌ఎల్‌వీకి ఇది 42వ ప్రయోగం.

గతేడాది ఆగస్టు 31న పీఎస్‌ఎల్‌వీ-సీ 39 ప్రయోగం విఫలమైంది.

ఆ తర్వాత పీఎస్‌ఎల్‌వీ ప్రయోగం ఇదే తొలిసారి.

                  ఆకాశంలో ఏడో కన్ను!

ఒక ప్రయోగం.. 31 ఉపగ్రహాలు

ఉ 9.28 నిమిషాలకు  పీఎస్‌ఎల్‌వీ సీ-40 రాకెట్ ప్రయోగం

కార్టోశాట్-2ఈఆర్‌తో పాటు  రోదసిలోకి మరో 30 ఉపగ్రహాలు

42వ సారి  పీఎస్‌ఎల్‌వీ ప్రయోగించడం

ఆగస్టు 31న  పీఎస్‌ఎల్‌వీ-సీ 39 ప్రయోగం విఫలం

ఒక్క ప్రయోగం.. 31 ఉపగ్రహాలు!

పీఎస్‌ఎల్‌వీ సీ-40 రాకెట్ మొత్తం 31 ఉపగ్రహాలను మోసుకెళ్లింది. ఇందులో భారత్‌కు చెందిన కార్టో... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

శాట్-2ఈఆర్ ప్రధానమైంది.

గతంలో ప్రయోగించిన 6 కార్టోశాట్ ఉపగ్రహాల మాదిరిగానే కార్టోశాట్-2ఈఆర్ కూడా రిమోట్ సెన్సింగ్ శాటిలైట్.

భూమికి 505 కిలోమీటర్ల ఎత్తులో భూకేంద్ర  కక్ష్యలో ఈ శాటిలైట్‌ను ప్రవేశపెట్టారు. వెంటనే ఇది తన పని ప్రారంభించింది.

2017 జూన్ 26న కార్టోశాట్ తీసిన దోహా నగరం ఫొటో ఇది

ఏదైనా ఇట్టే ఫొటోలు తీయోచ్చు!

కార్టోశాట్ భూమికి 505 కిలోమీటర్ల ఎత్తులో ఉంటుంది. కానీ భూమిపై దేనినైనా అత్యంత స్పష్టంగా నాణ్యమైన ఫొటోలు తీస్తుంది.

ఇంకా చెప్పాలంటే సుమారు అర మీటర్ విస్తీర్ణంలో ఉన్న వస్తువులను కూడా ఇది క్లియర్‌గా ఫోటోలు తీస్తుంది.

అంతేకాదు, ఎంపిక చేసుకున్న ప్రాంతాల్లో అవసరమైన టార్గెట్‌ను మాత్రమే ఫొటోలు తీసే సదుపాయం కూడా ఇందులో ఉంది.

మరింత పక్కాగా భూముల లెక్క!

కార్టోశాట్-2ఈఆర్ పంపించే ఫొటోల ఆధారంగా గ్రామీణ, పట్టణ ప్రాంత భూముల లెక్కలను పక్కాగా గుర్తించొచ్చు.

కార్టోశాట్‌తో పాటు మరో 30 ఉపగ్రహాలను రోదసిలో ప్రవేశపెట్టారు. ఇందులో మైక్రోశాటిలైట్, నానోశాటిలైట్ భారత్‌కు చెందినవి కాగా.. మిగిలిన 28 ఇతర దేశాలకు సంబంధించినవి.

మైక్రోశాట్ విశేషాలు

కార్టోశాట్‌తో పాటు భారత్‌కు చెందిన మైక్రోశాట్‌ను కూడా పీఎస్‌ఎల్‌వీ సీ-40 ద్వారా ప్రయోగించారు.

నానో శాటిలైట్-1సీ విశేషాలు

ఇస్రో ప్రయోగించిన 31 ఉపగ్రహాల్లో ఇదొకటి.

వృక్ష సంపద పర్యవేక్షణ, మేఘాల అధ్యయనం, వాతావరణ మార్పులు తెలుసుకోవచ్చు.

విదేశీ ఉపగ్రహాల విశేషాలు

మిగతా 28 ఉపగ్రహాలలో అమెరికా, బ్రిటన్, రిపబ్లిక్ ఆఫ్ కొరియా, ఫ్రాన్స్, ఫిన్‌లాండ్, కెనడా దేశాలకు చెందిన 3 మైక్రో, 25 నానో శాటిలైట్లు ఉన్నాయి.

విదేశాలకు చెందిన 28 శాటిలైట్ల మొత్తం బరువు 470 కేజీలు.

పీఎస్‌ఎల్‌వీ సీ40 రాకెట్ ప్రయోగం విజయవంతం కావడంపై ఇస్రో చైర్మన్ కిరణ్ కుమార్ ఆనందం వ్యక్తం చేశారు.

ఇది భారత దేశానికి ఇస్రో ఇచ్చి కొత్త సంవత్సర కానుక అని అభివర్ణించారు.

ఇవి కూడా చదవండి:

బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి.  యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.


ఆంధ్రప్రదేశ్‌లోని నెల్లూరు జిల్లా శ్రీహరికోటలోని సతీశ్ ధవన్ స్పేస్ సెంటర్ నుంచి నింగిలోకి దూసుకెళ్లిన పీఎస్‌ఎల్‌వీ-సీ45 స్వదేశీ ఎమిశాట్ (EMISAT) ఉపగ్రహాన్ని కక్ష్యలో ప్రవేశపెట్టింది.

మిగిలిన 28 విదేశీ ఉపగ్రహాలను కక్ష్యలో ప్రవేశపెట్టారు.

ఈ ఉపగ్రహాలను పోలార్ శాటిలైట్ లాంచ్ వెహికిల్ - పీఎస్‌ఎల్‌వీ-సీ45 వాహక నౌక  మోసుకెళ్లింది.

ఈ ప్రయోగం పూర్తి కావడానికి 180 నిమిషాలు అంటే మూడు గంటల సమయం పట్టింది.

2018 జనవరిలో పీఎస్‌ఎల్‌వీ-సీ40 ప్రయోగం పూర్తికావడానికి 2 గంటల 21 నిమిషాలు పట్టింది.

పీఎస్‌ఎల్‌వీ-సీ45 ప్రయోగం ఆసక్తికర అంశాలు

షార్‌లో చేపడుతున్న 71వ ప్రయోగం ఇది.

పీఎస్‌ఎల్‌వీ ప్రయోగాల్లో ఇది 47వది.

తొలి PSLV-QL ప్రయోగం

2019లో ఇస్రో చేపట్టిన రెండో ప్రయోగం ఇది.

'ఎమిశాట్':  శత్రు రాడార్ల ఆట కట్టు

ఈ ప్రయోగంలో ఎమిశాట్ ప్రధాన ఉపగ్రహం. దీని బరువు 436 కిలోలు.

పీఎస్‌ఎల్‌వీ ప్రయోగించిన 17 నిమిషాల తర్వాత దీన్ని 749 కిలోమీటర్ల దూరంలోని నిర్దేశిత కక్ష్యలో ప్రవేశపెట్టారు.

శత్రు దేశాల రాడార్లు, సెన్సర్లను గుర్తించేందుకు ఎమిశాట్ ఉపయోగపడుతుంది.

ఇలాంటి శాటిలైట్‌ను భారత్ ప్రయోగించడం ఇదే... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

తొలిసారి.

శత్రు దేశాల రాడార్లను పసిగట్టడానికి, దానికి తగ్గట్టుగా దేశ భద్రతకు చర్యలు తీసుకునేందుకు భారత్‌కు అవకాశం కలుగుతుంది.

ఎమిశాట్‌ని కక్ష్యలో ప్రవేశపెట్టిన సుమారు గంట తర్వాత ఇతర దేశాలకు చెందిన మరో 28 శాటిలైట్లను కక్ష్యలో ప్రవేశపెట్టారు.

వీటిలో 24 ఉపగ్రహాలు అమెరికాకి చెందినవే.

20 ఫ్లాక్ 4ఏ ఎర్త్ అబ్జర్వేటరీ శాటిలైట్లు, నాలుగు లేమూర్ శాటిలైట్లు ఉన్నాయి. నౌకల కదలికను గుర్తించడంలో ఇవి సహాయం చేస్తాయి.

మిగిలిన నాలుగు ఉపగ్రహాలు లిథువేనియా, స్పెయిన్, స్విట్జర్లాండ్‌కి చెందినవి.

29 ఉపగ్రహాలు.. మూడు కక్ష్యలు

పీఎస్‌ఎల్‌వీ-సీ45 మొత్తం 29 ఉపగ్రహాలను మూడు వేర్వేరు కక్ష్యల్లో ప్రవేశపెడుతుంది.

ప్రధాన శాటిలైట్ ఎమిశాట్‌ను మొదట భూమికి 749 కిలోమీటర్ల దూరంలోని కక్ష్యలో ప్రవేశపెట్టింది.

తర్వాత ఇంజిన్‌ను రెండుసార్లు రీస్టార్ట్ చేసి, పీఎస్‌ఎల్‌వీని 504 కిలోమీటర్ల కక్ష్యలోకి తీసుకొచ్చి అక్కడ విదేశీ ఉపగ్రహాలను కక్ష్యలో ప్రవేశపెట్టారు.

అనంతరం మరోసారి రీస్టార్ట్ చేసి పీఎస్‌ఎల్‌వీని 485 కిలోమీటర్ల ఆర్బిట్‌లోకి తీసుకొచ్చారు.

ఈ దశలో స్పేస్ బార్న్ ప్రయోగానికి పీఎస్‌ఎల్‌వీ ఒక ప్లాట్‌ఫామ్‌గా ఉపయోగపడుతుంది.

నాలుగు స్ట్రాప్ ఆన్ మోటర్లతో తొలిసారిగా పీఎస్‌ఎల్‌వీ QL వెరియంట్‌ను ఉపయోగిస్తున్నారు.

గతంలో రెండు, ఆరు స్ట్రాప్ ఆన్ మోటర్లతో పీఎస్‌ఎల్‌వీని ప్రయోగించారు.

స్ట్రాప్ ఆన్ మోటర్లు లేకుండా కూడా పీఎస్‌ఎల్‌వీ ప్రయోగించారు.

కక్ష్యలో విద్యుత్ కోసం పీఎస్‌ఎల్‌వీ నాలుగో దశలో తొలిసారిగా సోలార్ పలకలు ఉపయోగిస్తున్నారు.

ఒక ప్రయోగం.. 104 ఉపగ్రహాలు

గతంలో  'పీఎస్ఎల్‌వీ-సీ37' రాకెట్ రికార్డు స్థాయిలో ఏకంగా 104 శాటిలైట్లను అంతరిక్షంలో ప్రవేశపెట్టింది.

ఆంధ్రప్రదేశ్‌లోని శ్రీహరికోట - సతీష్ ధావన్ అంతరిక్ష కేంద్రం నుంచి ఫిబ్రవరి 15న ఈ ప్రయోగం చోటు చేసుకుంది. అంతరిక్షంలోని వివిధ కక్ష్యల్లోకి విజయవంతంగా చేరిన 104 ఉపగ్రహాల్లో కేవలం మూడు మాత్రమే భారత్‌కు చెందినవి. మిగతా 101 ఉపగ్రహాలూ విదేశాలకు చెందినవే.

ఇవి కూడా చదవండి

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి.  యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


ఆంధ్రప్రదేశ్‌లోని విజ‌య‌వాడ అజిత్‌సింగ్ న‌గ‌ర్‌లో యాదిరెడ్డి గురించి ఎవ‌రిని అడిగినా చెబుతారు. ఆ స‌మీపంలోని  సాయిబాబా ఆల‌యం ముందు ఆయ‌న క‌నిపిస్తారు. భ‌క్తుల ద‌గ్గ‌ర యాచ‌న చేస్తూ ఉంటారు. గుడిలో పెట్టే అన్న‌దాన కార్య‌క్ర‌మాల్లో తిన‌డం, భ‌క్తులు ఇచ్చిందే స్వీక‌రించ‌డం ఆయనకి అల‌వాటు.

పెద్ద‌గా ఖ‌ర్చులు లేక‌పోవ‌డంతో భిక్షాట‌న ద్వారా వ‌చ్చిన సొమ్ములో చాలా భాగం మిగులుతోంద‌ని యాదిరెడ్డి చెబుతున్నారు. దానినే ఆల‌యాల అవ‌స‌రాలు తీర్చ‌డానికి అందిస్తూ భ‌క్తుల‌ను ఆశ్చ‌ర్య‌ప‌రుస్తున్నారు.

పుట్టింది నల్లగొండ జిల్లా...

యాదిరెడ్డి స్వ‌గ్రామం న‌ల్లగొండ జిల్లా చింతాబాయి. చిన్న‌త‌నంలోనే త‌ల్లిదండ్రుల‌ను కోల్పోయారు. హైద‌రాబాద్‌లో బంధువుల ఇంటికి వెళ్లారు. అక్క‌డ రెండో త‌ర‌గ‌తి చ‌దువుతూ బడి మానేశారు. బంధువుల ఇంట్లో సూటిపోటి మాట‌లు స‌హించ‌లేక ఇంటి నుంచి పారిపోయారు.

1952లో విజ‌యవాడ చేరుకున్న యాదిరెడ్డి మొదట్లో రైల్వే స్టేష‌న్‌లోనే ఉండేవాడిన‌ని బీబీసీతో చెప్పారు.

దేవుళ్లకు దానం చేస్తున్న బిచ్చగాడు

''రైల్వే స్టేష‌న్లో ఉంటూ, హోట‌ళ్ల‌లో ప‌నిచేస్తూ గ‌డిపాను. ఆ త‌ర్వాత కొన్నాళ్లు ఆంధ్ర‌ప్ర‌భ ప‌త్రికను వేసేవాడి... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ని. అప్పుడే రోజూ పేప‌ర్ చ‌ద‌వ‌డం అల‌వాటు అయ్యింది. ఇప్ప‌టికీ రోజూ పేప‌ర్ చ‌ద‌వ‌కుండా నాకు పూట గ‌డ‌వ‌దు. ఆ  త‌ర్వాత కొన్నేళ్ల పాటు రిక్షా న‌డిపేవాడిని. కానీ వ‌య‌సు మీద ప‌డ‌డంతో కాళ్ల నొప్పుల‌తో రిక్షా తొక్క‌లేని ప‌రిస్థితి వ‌చ్చింది. ఇక త‌ప్ప‌నిస‌రి ప‌రిస్థితుల్లో ఆలయాల దగ్గర భిక్షాట‌న మొదలుపెట్టాను'' అని వివ‌రించారు.

ఆల‌యాల‌కు దానం చేయ‌డం ఎలా అల‌వాటైందంటే...

యాదిరెడ్డి పెళ్లి చేసుకోలేదు. ముత్యాలంపాడు సాయి ఆల‌యానికి స‌మీపంలోని ఓ ఇంట్లో ఒక గదిలో అద్దెకు ఉంటున్నారు. ఒంట‌రిగా నివసిస్తున్నారు. ఉద‌యాన్నే లేచి భిక్షాట‌న‌కు బ‌య‌లుదేరుతారు. దానికి ముందే మూడు ప‌త్రిక‌లు కొనుక్కుని మ‌రీ చ‌దవడం అల‌వాటు.

ఉద‌యం నుంచి సాయంత్రం వ‌ర‌కూ సాయిబాబా గుడి, రామాల‌యం వంటి చోట్ల యాచ‌న సాగిస్తారు. ఆల‌యంలో భ‌క్తుల‌కు అందించే ప్ర‌సాదాలు, అన్న‌దానాల్లో భోజ‌నం చేస్తూ కాలం గ‌డుపుతారు.

ఈ క్రమంలో యాదిరెడ్డి ఒక‌సారి అనారోగ్యం పాలయ్యారు. అప్ప‌టికే ఆయ‌న ద‌గ్గ‌ర భిక్షాట‌న ద్వారా పోగేసిన రూ. 1.20 ల‌క్ష‌లు ఉన్నాయి.

''అప్ప‌ట్లో నాకు ఆరోగ్యం బాగోలేదు. దాంతో ఇక నేను చేసేది ఏముంద‌ని భావించి నా ద‌గ్గ‌ర ఉన్న‌దంతా సాయిబాబా ఆల‌యానికి ఇచ్చాను. అయితే ఆ త‌ర్వాత మ‌ళ్లీ నాకు ఆరోగ్యం కుదుట ప‌డింది. దాంతో మ‌ళ్లీ గుడికి వెళ్ల‌డం, భ‌క్తులు ఇచ్చింది స్వీక‌రించ‌డం అల‌వాటుగా మారింది. కొన్నాళ్ల‌కు పోగుప‌డిన డ‌బ్బులు సాయిబాబా గుడికి గానీ, విజ‌య‌వాడ క‌న‌క‌దుర్గ‌మ్మ ఆల‌యానికి గానీ, అజిత్‌సింగ్ న‌గ‌ర్‌లోనే ఉన్న రామాల‌యానికి గానీ అందిస్తూ జీవ‌నం గ‌డుపుతున్నాను'' అని ఆయన వివరించారు.

ఇప్ప‌టివ‌ర‌కూ తనకు వ‌చ్చిన భిక్షంలో ఖ‌ర్చులు పోను మిగిలిన‌దంతా మ‌ళ్లీ ఇచ్చేయ‌డ‌మే త‌ప్ప తన ద‌గ్గ‌ర దాచుకున్న‌ది లేదని యాదిరెడ్డి చెప్పారు.

''యాదిరెడ్డికి ఇస్తే నేరుగా దేవుడికే ఇచ్చిన‌ట్టు భావిస్తాం''

యాదిరెడ్డి త‌న ద‌గ్గ‌ర పోగుబ‌డిన డ‌బ్బును నిస్వార్థంగా మ‌ళ్లీ ఆల‌యాల‌కే ఇస్తుండ‌డం అంద‌రినీ ఆక‌ట్టుకుంటోంది. దాంతో ఆయ‌న‌కు ఇచ్చిన ప్ర‌తి రూపాయి మ‌ళ్లీ సద్వినియోగం అవుతుంద‌ని భక్తులు భావిస్తున్నారు. ఆల‌యానికి వ‌చ్చేవారు చాలా మంది హుండీలో వేయ‌డం క‌న్నా యాదిరెడ్డికి ఇవ్వ‌డం ద్వారానే నేరుగా దేవుడికి చెల్లించిన‌ట్టవుతుంద‌ని న‌మ్ముతున్నారు.

స్థానిక భ‌క్తురాలు శైల‌జ బీబీసీతో మాట్లాడుతూ.. ''యాదిరెడ్డిని పాతికేళ్ల నుంచి చూస్తున్నాను. ఆయన మాకు బాబాలా క‌నిపిస్తారు. నిత్యం దేవుడి మందిరంలోనే...


ఆంధ్ర‌ప్ర‌దేశ్‌లో మ‌హిళ‌ల‌పై హింస‌ను అరిక‌ట్టేందుకు పోలీసు శాఖ స‌న్న‌ద్ధ‌మ‌వుతోంద‌ని డీజీపీ గౌత‌మ్ స‌వాంగ్ తెలిపారు. అందులో భాగంగా వ‌చ్చే ఏడాది 2020ని 'ఇయ‌ర్ ఆఫ్ ది ఉమెన్ సేఫ్టీ'గా ప్ర‌భుత్వం నిర్ణ‌యించింద‌ని ఆయ‌న వెల్ల‌డించారు. అందుకు త‌గ్గ‌ట్టుగా రాష్ట్రంలోని అన్ని పోలీస్ స్టేష‌న్ల‌నూ ఉమెన్ ఫ్రెండ్లీగా మార్చాల‌ని నిర్ణ‌యించుకున్న‌ట్టు తెలిపారు.

2019లో రాష్ట్రవ్యాప్తంగా నమోదైన నేరాలకు సంబంధించిన వార్షిక నివేదిక‌ను ఆయ‌న విడుదల చేశారు.

మ‌హిళ‌ల‌పై నేరాలు..

ఆంధ్ర‌ప్ర‌దేశ్‌లో వ‌ర‌క‌ట్న వేధింపుల కార‌ణంగా జరిగే మ‌ర‌ణాలు 24 శాతం త‌గ్గాయి. 2018లో 135 కేసులు నమోదు కాగా, ఈ ఏడాదిలో 102 న‌మోద‌య్యాయి.

అత్యాచార కేసులు 687 నుంచి 662కి త‌గ్గాయి.

నమ్మించి అత్యాచారాల‌కు పాల్ప‌డుతున్న కేసులు మాత్రం పెరిగాయి. 2018లో 344 నమోదవ్వగా, 2019లో 430కి పెరిగాయి.

వేధింపుల కేసులు కూడా 14 శాతం పెరిగాయి. 2018లో 6,679 కేసుల నుంచి 2019లో 7,731కి పెరిగాయి.

మహిళల అక్రమ రవాణాకు సంబంధించిన కేసులు 10 శాతం త‌గ్గాయి. గ‌త ఏడాది 205 కేసులు న‌మోద‌యితే, 2019లో 198కి త‌గ్గాయి. 322 మంది మ‌హిళ‌ల‌ను పోలీసులు ర‌క్షించారు. 609... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

మంది ట్రాఫిక‌ర్ల‌ను అరెస్ట్ చేశారు.

మ‌హిళ‌ల‌పై దాడులు అరిక‌ట్టేందుకు చ‌ర్య‌లు

రాష్ట్ర ప్ర‌భుత్వం మ‌హిళ‌ల భ‌ద్ర‌త‌కు అధిక ప్రాధాన్య‌త‌నిస్తోంద‌ని, దానికి అనుగుణంగా పోలీస్ విభాగాన్ని స‌న్న‌ద్ధం చేస్తున్నామ‌ని డీజీపీ గౌత‌మ్ స‌వాంగ్ తెలిపారు.

"మ‌హిళ‌ల‌పై హింసకు సంబంధించిన కేసుల న‌మోదుకు గ‌తం క‌ంటే ఇప్పుడు కొంత చైత‌న్యం పెరిగింది. ఫిర్యాదులు చేసేందుకు బాధితులు ముందుకొస్తున్నారు. పోలీస్ స్టేష‌న్ల‌లోనూ   సిబ్బంది ఆలోచనా దోరణిని మార్చ‌డం ద్వారా మ‌హిళ‌ల కేసుల‌ను స‌మ‌ర్థ‌వంతంగా చేధించేందుకు ప్ర‌య‌త్నిస్తున్నాం. 2020లో అదే ల‌క్ష్యంతో ప‌నిచేస్తాం. సైబ‌ర్ మిత్ర, మ‌హిళా మిత్ర‌ల‌ను కూడా ఉప‌యోగించుకుని ఘ‌ట‌న జ‌రిగిన వెంట‌నే ప‌ట్ట‌ణాల్లో అయితే 5 నిమిషాల్లో, గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో 10 నుంచి 15 నిమిషాల్లో సంబంధిత ప్రాంతానికి చేరుకునేలా చేస్తాం. జాతీయ స్థాయిలో అత్యంత వేగంగా స్పందించే వ్య‌వ‌స్థ‌ను నెల‌కొల్పుతున్నాం. 100, 112 నెంబ‌ర్ల‌కు వ‌చ్చే ఫోన్ కాల్స్‌కి తక్షణం స్పందించేందుకు త‌గ్గ‌ట్టుగా కంట్రోల్ రూమ్‌లు ఏర్పాటు చేస్తున్నాం. దిశ చ‌ట్టం అమ‌లు కోసం ఫోరెన్సిక్ ల్యాబ్‌ల‌ను 4 రెట్ల సామ‌ర్ధ్యంతో ఏర్పాటు చేస్తున్నాం. మ‌హిళ‌ల‌కు పోలీసులు ర‌క్ష‌ణ‌గా ఉంటార‌నే ధీమా పెంచుతాం" అని డీజీపీ వివ‌రించారు.

దిశ చ‌ట్టం కోసం

దిశ చ‌ట్టం అమ‌లు చేసి మ‌హిళ‌ల‌పై నేరాలు నియంత్రించేందుకు త‌గ్గ‌ట్టుగా చ‌ర్య‌లు తీసుకుంటున్నామని ప్రభుత్వం చెబుతోంది. జ‌న‌వ‌రి 1న దిశ యాప్‌ను ముఖ్యమంత్రి వైఎస్ జగన్‌మోహన్ రెడ్డి ప్రారంభించనున్నారు.

డిసెంబ‌ర్ 3 నుంచి జీరో ఎఫ్ఐఆర్ విధానాన్ని అమ‌లు చేస్తున్నారు. తొలి జీరో ఎఫ్ఐఆర్ కృష్ణా జిల్లా కంచిక‌చ‌ర్ల‌లో న‌మోదు కాగా, ఇప్ప‌టి వ‌ర‌కు 49 ఎఫ్ఐఆర్‌లు న‌మోదయ్యాయి.

నివేదిక‌లో ముఖ్యాంశాలు

2018తో పోలిస్తే 2019లో మొత్తం నేరాల్లో ఆరు శాతం త‌గ్గుద‌ల న‌మోదైంది.

2018లో రాష్ట్రవ్యాప్తంగా 1,19,541 నేరాలు న‌మోదయ్యాయి. 2019లో 1,12,697కి త‌గ్గాయి.

తీవ్ర‌వాద కార్య‌క‌లాపాలు రెండు జిల్లాల‌కు మాత్రమే ప‌రిమితం అయ్యాయి. విశాఖ, తూర్పు గోదావ‌రి జిల్లాల్లో మాత్ర‌మే మావోయిస్టుల ప్ర‌భావం ఉంది.

2019లో 46 మంది మావోయిస్టు మిలీషియా స‌భ్యులు అరెస్ట్ అయ్యారు. 53 మంది పోలీసుల ముందు లొంగిపోయారు.

రాష్ట్రంలో జూదం, గుట్కా, ఇసుక అక్ర‌మ త‌ర‌లింపు, బెల్ట్ షాపులు, గంజాయి కేసులు పెరిగాయి.

గుట్కా కేసులు 125 శాతం పెరిగాయి.

గంజాయి స‌హా ఇత‌ర మ‌త్తు...


ఆంఫన్ పెను తుపాను కారణంగా నిరాశ్రయులైనవారు ఒకేచోట ఉండాల్సి వస్తోంది

నిరాశ్ర‌యులైన‌వారు తాత్కాలిక శిబిరాల్లో ఉన్న‌ప్పుడు సామాజిక దూరం పాటించ‌డం చాలా క‌ష్ట‌మ‌ని తూర్పు ఆఫ్రికాలోని ఐఎఫ్ఆర్‌సీ అత్య‌వ‌స‌ర చ‌ర్య‌ల కో-ఆర్డినేట‌ర్ మార్ష‌ల్ మ‌కావుర్.. బీబీసీతో చెప్పారు.

"ప్ర‌తికూల ప‌రిస్థితుల్లో కోవిడ్-19 ప్రోటోకాల్స్, మార్గ‌ద‌ర్శ‌కాల‌ను ప్ర‌జ‌లు అనుస‌రించ‌లేక‌పోతున్నారు."

ఇలా ప్ర‌తికూల వాతావ‌ర‌ణ ప‌రిస్థితుల‌ను ఎదుర్కొంటున్న ప్ర‌జ‌ల‌తో బీబీసీ మాట్లాడింది.

త‌ల్లి, భార్య, కుమార్తెల‌తో సుబ్రత్ కుమార్

భార‌త్

ఒడిశా తీరంలో 38ఏళ్ల రైతు సుబ్ర‌త్ కుమార్ ప‌ధిహ‌రి.. చాలా ఆందోళ‌న ప‌డుతున్నారు.

ప‌శ్చిమ బెంగాల్, ఒడిశా తీరాల‌ను బుధ‌వారం తాక‌బోతున్న ఆంఫ‌న్ తుఫాను చాలా తీవ్ర‌మైన తుపానుగా మారే ముప్పుంద‌ని అధికారులు హెచ్చిస్తున్నారు.

సుబ్ర‌త్ గ్రామం తీరానికి కేవ‌లం 40 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. ప్ర‌స్తుతం భార్య, ముగ్గురు కుమార్తెలు, త‌ల్లితో క‌లిసి ఉంటున్న ఇల్లును గ‌త ఏడాది ఫొనీ తుపాను ధ్వంసం చేసింది. ప్ర‌స్తుతం ఈ ఇల్లుకు ఆంఫ‌న్‌ను త‌ట్టుకొనే శ‌క్తిలేద‌ని సుబ్ర‌త్ ఆందోళ‌న చెందుతున్నారు.

ఒక‌వేళ ఇల్లుక... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ు త‌ట్టుకొనే శ‌క్తి ఉన్నా.. ప్ర‌జ‌లంద‌రూ ఈ ప్రాంతాన్ని త‌ప్ప‌కుండా వ‌దిలిపెట్టి పోవాల‌ని అధికారులు జారీ చేస్తున్న హెచ్చ‌రిక‌లు ఆయ‌న్ను మ‌రింత క‌ల‌వ‌ర పెడుతున్నాయి.

ఎందుకంటే అది మ‌రింత ముప్ప‌ని ఆయ‌న భ‌య‌ప‌డుతున్నారు.

"మ‌మ్మ‌ల్ని ద‌గ్గ‌ర్లోని స్కూళ్ల‌కు త‌ర‌లిస్తారేమోన‌ని భ‌య‌మేస్తోంది. ఆ స్కూళ్ల‌ను ఇప్ప‌టికే కోవిడ్-19 క్వారంటైన్ కేంద్రాలుగా మార్చారు".

"మా ఊరిలో ఆశ్ర‌య‌మిచ్చే కేంద్రాలు ఎక్కువ లేవు. అంటే మేం ఇత‌రుల‌తో క‌లిసి అక్క‌డ ఉండాలి. వారికేమైనా క‌రోనావైర‌స్ సోకివుంటే.. అది మ‌రింత ప్ర‌మాద‌క‌రం".

"కోవిడ్-19 కేసుల‌తో ప‌శ్చిమ బెంగాల్ స‌త‌మ‌తం అవుతోంది. తుపాన్ స‌న్న‌ద్ధ‌త చ‌ర్య‌ల‌ను అది మ‌రింత క‌ల‌వ‌ర పెడుతోంది"అని ఆసియాలోని ఆక్స్‌ఫామ్ ఫుండ్ అండ్ క్లైమేట్ పాల‌సీ విభాగానికి నేతృత్వం వ‌హిస్తున్న సిద్ధార్థ్ శ్రీనివాస వ్యాఖ్యానించారు.

"గ‌తంలో భార‌త్‌లోని చాలా దేశాలు ఇలాంటి స‌మ‌యంలో స్కూళ్లు, ఇత‌ర ప్ర‌భుత్వ భ‌వ‌నాల్లో ప్ర‌జ‌ల‌కు ఆశ్ర‌యం క‌ల్పించాయి. అయితే క‌రోనావైర‌స్ వ్యాపిస్తున్న స‌మ‌యంలో ఇది అత్యంత ప్ర‌మాద‌క‌రం"

ఉగాండాలోని స‌హాయ‌క శిబిరాల్లో వ‌ర‌ద బాధితులు

ఉగాండా

ఇటీవ‌ల వ‌ర‌ద‌ల‌కు తీవ్రంగా ప్ర‌భావిత‌మైన ఉగాండాలోని క‌సెసె జిల్లాలో వంద‌ల సంఖ్య‌లో ప్ర‌జ‌లు నిరాశ్ర‌యుల‌య్యారు.

23ఏళ్ల జోసెలిన్ కెబుఘో ఆరు నెల‌ల గ‌ర్భిణి. త‌న ఇద్ద‌రు పిల్ల‌ల‌తో క‌లిసి ఆమె ఇంటికి ద‌గ్గ‌ర్లోని స్కూల్‌లో ఆశ్ర‌యం పొందుతున్నారు.

శిబిరంలో ఆమెతోపాటు 200 మంది క‌లిసి ఉంటున్నారు. మ‌రోవైపు గ‌ర్భిణుల‌కు కోవిడ్-19తో ముప్పు మ‌రింత ఎక్కువ‌ని ఇప్ప‌టికే ప్ర‌పంచ స్థాయి ఆరోగ్య సంస్థ‌లు చెబుతున్నాయి.

"ఇప్పుడు మా ప‌రిస్థితి చాలా దారుణంగా ఉంది" అని ఆమె వివ‌రించారు. ప్ర‌స్తుతం ఆమె కుటుంబం మ‌రో మూడు కుటుంబాల‌తో క‌లిసి ఓ త‌ర‌గ‌తి గ‌దిలో ఉంటోంది.

"ఇక్క‌డ చోటు చాలా త‌క్కువ‌గా ఉండ‌టంతో ఇత‌రుల నుంచి సామాజిక దూరం పాటించ‌డం కుద‌ర‌డంలేదు".

"నాకు క‌రోనావైర‌స్ సోకుతుందేమోన‌ని భ‌య‌మేస్తోంది. నా పిల్ల‌లు, నా క‌డుపులోని బిడ్డ‌ను త‌ల‌చుకుంటే చాలా భ‌యంగా ఉంది" అని ఆమె బీబీసీతో చెప్పారు.

తన ఇద్దరు పిల్లలతో జోస్‌లైన్

మే 7 అర్ధ‌రాత్రి, త‌న గ్రామంలో వ‌ర‌ద‌ల విధ్వంసం మొద‌లైన‌ప్పుడు.. ఇద్ద‌రు పిల్ల‌ల‌తో క‌లిసి జోస్‌లైన్ తమ ఇంట్లో నిద్ర‌పోతున్నారు.

"అక్క‌డి నుంచి త్వ‌ర‌గా వెళ్లిపోవాల‌ని మా పొరుగింటివారు గ‌ట్టిగా అరిచారు. మా గ్రామం మొత్తాన్నీ భారీ వ‌ర‌ద...


ఆకాశంలో మంచు ఉంటుందా, మేఘాలు ఉంటాయి. కానీ, ఒక పారాగ్లైడర్ దానిని మంచే అనుకున్నాడు.

సోషల్ మీడియాలో వైరల్ అవుతున్న ఈ పారాగ్లైడింగ్ వీడియోలో కనిపిస్తున్న ఆ వ్యక్తి పేరు విపిన్ సాహు.

పారాగ్లైడింగ్ చేస్తున్నప్పుడు అరుస్తూ, ల్యాండ్ చేయమని వేడుకుంటున్న విపిన్ వీడియోను మీరు ఇప్పటికే చూసే ఉంటారు. కానీ ఉత్తరప్రదేశ్ బాందాలో పని చేసే విపిన్ సోషల్ మీడియాలో ఎలా ఫేమస్ అయ్యాడు.

అది తెలుసుకోడానికి మేం విపిన్‌తో ఫోన్లో మాట్లాడాం. బీబీసీతో మాట్లాడిన అతడు "నేను ఇంతకు ముందెప్పుడూ పారాగ్లైడింగ్ చేయలేదు. నాకు ఎత్తులంటే భయం.  నా స్నేహితులు.. చూడు ఆ అమ్మాయి ఇప్పుడే చేసి వెళ్లింది. నువ్వు చేయనంటున్నావ్ అని ఎక్కించేశారు. దాంతో నేను కూడా వెళ్లాను" అని చెప్పాడు.

స్నేహితులే ఎక్కించారు

విపిన్ ఉన్న ఈ వీడియోను హిమాచల్ ప్రదేశ్ మనాలీలోని దోభీలో తీశారు. విపిన్ తన ఐదుగురు స్నేహితులతో జులైలో మనాలీ వెళ్లాడు. అప్పుడే ఈ వీడియో తీశాడు.

ఇది జరిగిన రోజు విపిన్ కంటే ముందు తన ముగ్గురు స్నేహితులు పారాగ్లైడింగ్ చేయడానికి వెళ్లారు.

తనవంతు వచ్చాక పారాగ్లైడింగ్ చేసిన విపిన్ దాని గురించి చెబుతూ, "నేను కూడా ఉత్సాహంగా పైకి వెళ్ల... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ాను. తర్వాత పైకి చేరేసరికి అక్కడంతా మంచుంది. తర్వాత జరిగిందంతా ఆరు నిమిషాల వీడియోగా అందరి ముందుకూ వచ్చింది" అన్నాడు.

వీడియోలో విపిన్‌తో ఒక ట్రైనర్ కూడా కనిపిస్తుంటాడు.

"కాళ్లు పైకి పెట్టు, కాళ్లు పైకి పెట్టు.. లేదంటే కాళ్లు విరిగిపోతాయి. ల్యాండ్ అవుదాం భయ్యా. కాళ్లు పైకి పెట్టుకో... నీకూ విరుగుతాయ్, నాకూ విరుగుతాయ్. నువ్వు అసలు మనిషివేనా " అని ఆ ట్రైనర్ అరుస్తుంటాడు.

ఆ ట్రైనర్ పేరు జగ్గా. అతడిది పుణె. జగ్గా 20 ఏళ్ల నుంచీ పారాగ్లైడింగ్ చేయిస్తున్నాడు.

విపిన్, జగ్గా మధ్య గాల్లో జరిగిన గొడవంతా మీరు చూసే ఉంటారు. కానీ, ల్యాండ్ అయిన తర్వాత ఏమైంది?

దానికి విపిన్ నవ్వుతూ, "అయ్యో అది అడక్కండి. నేను కూచున్న సీటు అసలు కంఫర్టబుల్‌గా లేదు. దాంతో సరిగా కూచోలేకపోయా. కాళ్లు జారిపోతున్నాయి. ఐదు డిగ్రీల ఉష్ణోగ్రతలో జగ్గాకు చెమటలు పడుతున్నాయి. నా 20 ఏళ్ల చరిత్రలో మొదటిసారి నీలాంటి వాడిని చూస్తున్నానని ఆయన తిట్టారు కూడా. నేను కూడా భయపడి చస్తుంటే, కాళ్లు పైకి లేపమని నీ గొడవేంటని అడిగాను" అన్నాడు.

వందో, రెండు వందలో ఇస్తానన్న విపిన్ సంపాదన ఎంత

భయ్యా వందో, రెండు వందలో ఇస్తా... నన్ను ల్యాండ్ చెయ్, భయ్యా... 500 ఎక్కువ తీసుకో ప్లీజ్ ల్యాండ్ చేయవా...

పారాగ్లైడర్ తనను త్వరగా ల్యాండ్ చేసేందుకు డబ్బు కూడా ఆఫర్ చేసిన విపిన్ ఎంత సంపాదిస్తుంటాడు.

మొదట మాట్లాడని విపిన్ కాసేపటి తర్వాత "నేను గాల్లో ఆఫర్ చేసిన డబ్బును ఆయన ఫీజును బట్టి పెంచాను. కానీ, ఆయన మరీ నిజాయితీపరుడుగా ఉన్నాడు. నా సంపాదన బాగానే ఉంటుంది. సరిగ్గా చెప్పలేనుగానీ, నెలలో ఒక్కోసారి లక్ష దాటితే, ఒక్కోసారి 60-70 వేలు వస్తాయి" అన్నాడు.

100 నుంచి 500 వరకూ ఆఫర్ చేసిన విపిన్ పనిపై కూడా ఆర్థికమాంద్యం ప్రభావం పడింది. తన సంపాదన గురించి మాట్లాడిన అతడు "ఈ ఆర్థికమాంద్యం కూడా త్వరలోనే ల్యాండ్ అవుతుందిలే. మోదీ ఉంటే అది సాధ్యమే" అన్నాడు.

కొంతమంది మాత్రం విపిన్ సాహు పూర్తి వీడియో 'స్టేజ్‌డ్' అంటే కావాలనే తీసిందని చెబుతున్నారు. విపిన్ సెల్ఫీ స్టిక్ వదలకపోవడం, అన్ని తిట్లు ఉన్న ఆ వీడియో సోషల్ మీడియాలోకి రావడమే దానికి కారణం.

దానికి జవాబిచ్చిన విపిన్ "సెల్ఫీ స్టిక్ నా నడుముకు కట్టుంది. చేతులకు ఏం కాలేదు. కాళ్లు చాపుకోవడం కష్టం అయ్యింది. అసలు ఏం చేయాలో అర్థ కాలేదు. చచ్చిపోకుంటా ఉంటే బాగుండు అనిపించింది. నాకు కాస్త హైట్ ఫోబియా ఉంది. ఇంతకు ముందు కూడా ఎత్తయిన ప్రాంతాలకు వెళ్లాను. ఈసారీ ఎత్తు...


ఆక్సిజన్ లేనందున ఎవరినీ చేర్చుకోలేమంటూ ఓ ఆసుపత్రి ముందు పెట్టిన బోర్డు

దిల్లీ ఆసుపత్రులతో ఆక్సిజన్ కొరత కొనసాగుతోంది. వైరస్ బాధితులకు ఇవ్వాల్సిన కీలకమైన ఔషధాలు మార్కెట్‌లో దొరకడం లేదు. ఈ మందులన్నీ ఏమవుతున్నాయి? బ్లాక్ మార్కెట్‌లో డబుల్ రేటుకు అమ్ముడవుతున్నాయి.

సోమవారం నాడు దేశం వ్యాప్తంగా 3,52,991 కొత్త కేసులు నమోదయ్యాయి.

దిల్లీ లోని వెస్ట్ వినోద్ నగర్‌లో ఆక్సిజన్ రీఫిల్లింగ్ కోసం శనివారం అర్ధరాత్రి జనం పడిగాపులు

ఆక్సిజన్ ఎక్కడ ?

అంశు ప్రియా ఆదివారమంతా ఆక్సిజన్ సిలిండర్ కోసం ప్రయత్నం చేశారు. ఆమె బావ ఆరోగ్యం రోజు రోజుకు క్షీణిస్తోంది. ఆయనకు అత్యవసరంగా ఆక్సిజన్ అందించాల్సి ఉంది.

దిల్లీ, నోయిడాలలో ఏ ఆసుపత్రిలో ప్రయత్నించినా బెడ్ దొరకలేదు. ఇప్పుడు ఆక్సిజన్ కొరత కూడా వేధిస్తోంది. దీంతో ఆమె బ్లాక్ మార్కెట్‌లో ఎక్కడైనా ఆక్సిజన్ సిలిండర్ దొరుకుతుందేమోనని ప్రయత్నించారు.

రూ. 6000కు దొరికే సిలిండర్‌ను ఆమె రూ.50,000 కొన్నారు.

ఇప్పుడు అంశు ప్రియ అత్తగారు కూడా శ్వాస తీసుకోవడంలో ఇబ్బంది పడుతున్నారు. ఇప్పుడు రెండో సిలిండర్ కొనడం ఆమెకు కష్టంగా మారింది.

ఆక్సిజన్, మెడిసిన్ అందకపోవడంతో ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

బాధితుల వేదన వర్ణనాతీతంగా ఉంటోంది.

బ్లాక్‌లో మెడిసిన్, ఆక్సిజన్

దిల్లీ నగరంలో పలు ప్రాంతాలలో ఆక్సిజన్ సిలిండర్లు అమ్మే పలువురిని బీబీసీ ఫోన్ ద్వారా సంప్రదించింది. వారు వాస్తవ ధరకు పదిరెట్లు ఎక్కువ రేటు చెప్పారు.

ఇలాంటి సమస్య ఎదుర్కొంటున్నవారిలో అంశు ప్రియ ఒకరు మాత్రమే. దిల్లీ, నోయిడా, లఖ్‌నవూ, అలహాబాద్, ఇండోర్... ఇలా అనేక నగరాలు, పట్టణాలలో ఆసుపత్రుల్లో బెడ్లు లేక ఇళ్ల నుంచే చికిత్స తీసుకుంటున్నారు.

వారిలో చాలామందికి మందులు, ఆక్సిజన్ అందుబాటులో ఉండటం లేదు.

ఏ ఆసుపత్రిలోనూ ఐసీయూ బెడ్‌లు ఖాళీగా లేవు. దిల్లీలో పరిస్థితి మరింత ఘోరంగా ఉంది. ఆర్ధికంగా బలంగా ఉన్నవారు, వైద్యులను సంప్రదించిన తర్వాత ఇంటికి నర్సులను పిలిపించుకుని చికిత్స చేయించుకో గలుగుతున్నారు.

గత కొన్ని రోజులుగా దేశంలో ప్రతి రోజూ మూడు లక్షలకు పైగా కొత్త కరోనా కేసులు నమోదవుతున్నాయి. ఇది ప్రపంచ రికార్డు.

ఆసుపత్రులలో వనరులు తక్కువ కాగా, వైరస్ బాధితుల సంఖ్య సాధారణంగా వచ్చే రోగులకన్నా ఎన్నో రెట్లు ఎక్కువగా ఉంది. దీంతో టెస్టులు, సీటీ స్కాన్లు, ఎక్స్‌రేలకు ప్రజలు నానా ఇబ్బందులు పడాల్సి వస్తోంది.

టెస్టు రిపోర్టులు రావడానికి బాధితులు మూడు, నాలుగు రోజుల పాటు వేచి చూడాల్సి  వస్తోంది. ఈ పరిస్థితుల్లో వైద్యులు సీటీ స్కానింగ్‌కు సిఫార్సు చేస్తున్నారు. కానీ, సీటీ స్కాన్‌కు కూడా అపాయింట్‌మెంట్ దొరకడం లేదు.

ఇలాంటి పరిస్థితులు రోగుల ప్రాణాలకు ప్రమాదకరంగా మారుతున్నాయని వైద్యులు చెబుతున్నారు. ఆసుపత్రులలో బెడ్లు దొరికినా, టెస్ట్ రిపోర్ట్ రాకపోవడంతో వారికి ఆసుపత్రిలో ప్రవేశం లభించడం లేదు.

ఎన్ని ప్రయత్నాలు చేసినా బెడ్ దొరకక పోవడంతో అనుజ్ తివారీ తన సోదరుడికి చికిత్స కోసం ఒక నర్సును నియమించుకున్నారు.

ఆక్సిజన్ దొరకక దిల్లీ నగరంలో ఇప్పటికే చాలామంది రోగులు మరణించారు.

తమ వారి ఆరోగ్య పరిస్థితిపై బంధువుల వేదన

పొంచి ఉన్న పెను ప్రమాదం

గత కొన్ని రోజులుగా దిల్లీలో చాలా ఆసుపత్రులలో ఆక్సిజన్ కొరత గురించి హెచ్చరికలు వినిపిస్తూనే ఉన్నాయి. ఆక్సిజన్ కొన్ని గంటలు మాత్రమే వస్తుందంటూ వైద్యులు ఎప్పటికప్పుడు సమాచారం ఇస్తున్నారు.

ఎక్కడికక్కడ ఆక్సిజన్ అందించేందుకు ప్రభుత్వం ఏర్పాట్లు చేస్తుండటంతో ఎలాగో గంటలు గడుస్తున్నాయి. కానీ, దిల్లీలో ఆసుపత్రులు పని చేస్తున్న తీరు..ఏదో ఒక రోజు పెను ప్రమాదానికి దారి తీయవచ్చని ఓ వైద్యుడు అన్నారు.

అనుజ్ తివారీ తన సోదరుడి కోసం చాలా డబ్బులు...


ఆగస్టు 2008: జార్జియాలో యుద్ధ భూమిలో సెల్ఫీ తీసుకుంటున్న రష్యా జవాను

ఇంటర్నెట్‌లో అప్‌లోడ్ చేసే ఫొటోలూ, వీడియోలూ, ఇతర పోస్టుల సాయంతో శత్రువులకు ఉపయోగపడే మిలటరీ రహస్యాలు బయటపడే అవకాశాలున్నాయని ప్రభుత్వం కొత్త బిల్లులో పేర్కొంది. ఆటోమేటిక్ జియో లోకేషన్ టెక్నాలజీతో ఫలానా మిలటరీ యూనిట్ ఎక్కడుందో చెప్పే అవకాశం కూడా ఉంటుంది. గతంలో రష్యా జవాన్ల తప్పిదాల కారణంగా ఇలాంటి రహస్యాలు బయటపడిన దాఖలాలూ ఉన్నాయి. అందుకే ప్రభుత్వం ఈ కొత్త చట్టాన్ని ప్రవేశ పెట్టడానికి సిద్ధమైంది.

ఇతర దేశాల్లో పనిచేసే రష్యా జవాన్లందరికీ ఈ నిషేధం వర్తిస్తుంది.

గతంలో రష్యా జవాన్ల సోషల్ మీడియా పోస్టుల కారణంగా ఉక్రెయిన్, సిరియా దేశాల్లో వారు  ఎక్కడెక్కడ ఉన్నారన్న విషయం బయటికొచ్చింది. 2014లో ఓ సైనికుడు ఉక్రెయిన్‌లో రెబల్స్‌కి గ్రాడ్ రాకెట్లని సరఫరా చేయడానికి వెళ్తున్నట్టు చెబుతూ ట్విటర్‌లో ఓ ఫొటో పెట్టాడు. దీని కారణంగా రెబల్స్‌కి రష్యా నేరుగా సాయపడుతుందన్న ఉక్రెయిన్ వాదనకు బలం చేకూరింది.

ఇవి కూడా చదవండి

వైస్ న్యూస్‌కి చెందిన సైమన్ ఓస్ట్రోస్కీ అనే రిపోర్టర్ అయితే, రష్యా జవాన్ల సోషల్ మీడియా పోస్టుల కారణంగా ఉక్రెయిన్‌లో వాళ్... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ల కార్యకలాపాల్ని ఎలా ధ్రువీకరించొచ్చో పూసగుచ్చినట్టు వివరిస్తూ ఓ వీడియోని రూపొందించి యూట్యూబ్‌లో పెట్టారు.

మే 2010: క్రిమియా నేవల్ బేస్‌లో రష్యా సెయిలర్ల సెల్ఫీ

2014లో రష్యా జవాన్లలో కొందరు ఉక్రెయిన్‌లో ప్రాణాలు కోల్పోయిన విషయాన్ని కూడా ఇతర జవాన్ల సోషల్ మీడియా పోస్టింగులు స్పష్టం చేస్తున్నాయని బెల్లింగ్‌కాట్ విచారణ సంస్థ పరిశీలన చెబుతోంది. ఫొటోల్లో కనిపించే ప్రదేశాల ఆధారంగా కూడా సైనికులు ఎక్కడున్నారో చెప్పడం పెద్ద కష్టం కాదని అది అంటోంది. ఇలాంటి ఎన్నో ఉదంతాలు రష్యా రక్షణ శాఖకు తలనొప్పిగా మారాయి. దాంతో సైన్యం సోషల్ మీడియా పోస్టులనూ, మరీ ముఖ్యంగా సెల్ఫీలనూ పెట్టకుండా నిషేధించాలని ప్రభుత్వం నిర్ణయించింది.

ఈ కొత్త చట్టం 2018 జనవరి నుంచి అమల్లోకి వచ్చే అవకాశం ఉన్నట్టు టాస్ న్యూస్ ఏజెన్సీ పేర్కొంది.

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి.  యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


ఆగస్టులో హింసాత్మక ఘటనలు చోటుచేసుకున్న అనంతరం ఈ మారణకాండ జరిగిందని ఆ సంస్థ తెలిపింది.

నాలుగు వందల మంది రోహింజ్యాలు మరణించారని మయన్మార్ అధికారిక లెక్కలు చెబుతున్నాయి.

కానీ, ప్రాణ భయంతో బంగ్లాదేశ్‌లోకి వెళ్లిన శరణార్థులను సర్వే చేస్తే మృతుల సంఖ్య ఎన్నో రెట్లు అధికంగా ఉందని తేలింది.

ఆగస్టు నుంచి ఇప్పటి వరకు 6,47,000 మందికి పైగా రోహింజ్యాలు బంగ్లాదేశ్‌లోకి వెళ్లారని యంఎస్‌ఎఫ్ వెల్లడించింది.

రోహింజ్యా ముస్లింలతో పాటు హిందువులూ హింసలో చిక్కుకుపోయారు

యంఎస్‌ఎఫ్ తెలిపిన వివరాల ప్రకారం "ఆగస్టు 25 నుంచి సెప్టెంబర్ 24 వరకు మయన్మార్‌లో జరిగిన  హింసాత్మక ఘటనల్లో కనీసం 6,700 మంది రోహింజ్యాలు ప్రాణాలు కోల్పోయారు. వారిలో 730 మంది వరకు ఐదేళ్ల లోపు చిన్నారులు ఉన్నారు."

గతంలో కేవలం 400 మంది మాత్రమే మరణించారని, అందులోనూ ఎక్కువ మంది ముస్లిం తీవ్రవాదులేనని మయన్మార్ ఆర్మీ తెలిపింది.

యంఎస్‌ఎఫ్ చెబుతున్న వివరాల ప్రకారం:

బంగ్లాదేశ్‌కు వలస వెళ్తున్న రోహింజ్యాలు

'రోహింజ్యా ఆర్సా' గ్రూపు మిలిటెంట్లు దాదాపు 30కి పైగా పోలీసు పోస్టులపై దాడికి పాల్పడటంతో ఆగస్టు 25 తర్వాత మయన్మార్‌లో పెద్ద ఎత్తున హింసాత్... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

మక పరిణామాలు చోటుచేసుకున్నాయి.

ప్రధానంగా రఖైన్ రాష్ట్రంలో ఎక్కువ విధ్వంసం జరిగింది. అనేక మంది రోహింజ్యాలను ఆర్మీ హతమార్చిందన్న ఆరోపణలు వెల్లువెత్తాయి.

మయన్మార్ ఆర్మీ మాత్రం ఆ ఆరోపణలను ఖండిస్తూ వస్తోంది.

ఇతర కథనాలు

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి.  యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


ఆడ్రే ట్రష్కే

దక్షిణాసియా చరిత్ర పరిశోధకురాలు ఆడ్రే ట్రష్కే హైదరాబాద్ పర్యటన రద్దయింది. హిందుత్వ వాదుల నుంచి అందిన బెదిరింపు లేఖల కారణంగా తన పర్యటన రద్దు చేసుకోవాల్సి వస్తోందని ఆమె సోషల్ మీడియాలో ప్రకటించారు.

భారత- ఇస్లామిక్ చరిత్ర, వర్తమాన అభిప్రాయాల విశ్లేషణ (Unpopular Stories: Narrating the Indo-Islamic Past and Navigating Present-day Prejudices) అనే అంశంపై ఆమె ఆగస్ట్ 11న బిర్లా సైన్స్ ప్లానిటోరియం వేదికగా ప్రసంగించాల్సి ఉంది. కృష్ణాకృతి ఫౌండేషన్, హిస్టరీ ఫర్ పీస్ సంస్థలు ఏర్పాటు చేసిన ఈ కార్యక్రమం ముందుగా కళాకృతి ఆర్ట్ గ్యాలరీలో జరగాల్సి ఉండగా, స్థలం సమస్యతో బిర్లా ప్లానిటోరియంకు మారింది.

ఈ ఉపన్యాసం ఇవ్వడానికి తాను హైదరాబాద్ రాలేననీ, హిందూత్వ వాదుల నుంచి వస్తున్న బెదిరింపులే అందుకు కారణమనీ ఆడ్రే కార్యక్రమ నిర్వాహకులకు తెలిపారు. అయితే, బెదిరింపుల గురించి నిర్వాహకుల దగ్గర మాత్రం ఎటువంటి సమాచారం లేదు.

'కల్చర్ ఆఫ్ ఎన్‌కౌంటర్స్: సంస్కృత్ ఎట్ మొఘల్ కోర్ట్' పుస్తకం

ఆడ్రే అమెరికాలోని నెవార్క్ లో ఉన్న రట్గర్స్ యూనివర్సిటీలో దక్షిణాసియా చరిత్ర విభాగంలో అసిస్టెంట్ ప్రొఫెసర్ గా ఉన్నార... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ు. 'కల్చర్ ఆఫ్ ఎన్‌కౌంటర్స్: సంస్కృత్ ఎట్ మొఘల్ కోర్ట్', 'ఔరంగజేబ్: ద మ్యాన్ అండ్ ద మిత్' అనే గ్రంథాలు  రాశారు. ఔరంగజేబును విలన్‌గా చిత్రీకరించిన కథనాల వెనుక అసలు వాస్తవాలను ఆమె తన రచనలో వివరించారు.

వాల్మీకి రామాయణంలో అగ్నిప్రవేశం సందర్భంలో రాముడి గురించి సీత తీవ్రమైన వ్యాఖ్యలు చేశారని, బంగారు మాయ లేడి వచ్చిన సందర్భంలో కూడా సీత, 'నా మీద కోరికతోనే ఇలా చేస్తున్నావ'ని లక్ష్మణుడి మీద ఆరోపణలు చేసిందని ఆడ్రే ఏప్రిల్ నెలలో చేసిన ట్వీట్లు వివాదస్పదం అయ్యాయి. ఆమె మాత్రం, తాను వాల్మీకి రామాయణంలో ఉన్నదే చెప్పానని సమర్థించుకున్నారు.

ఉపన్యాసం ఇవ్వడానికి ఆడ్రే హైదరాబాద్‌కు రాకుండా అడ్డుకున్నారా అని బీజేపీ తెలంగాణ అధ్యక్షుడు లక్ష్మణ్‌ను అడిగినప్పుడు, ఆమె అసలు ఎవరో తమకు తెలియదని చెప్పారు. అలాంటప్పుడు అడ్డుకున్నామనే ప్రశ్నే ఉండదని ఆయన చెప్పారు. హైదరాబాద్ పోలీస్ కమిషనర్ అంజనీ కుమార్ కూడా, 'దీనికి సంబంధించిన ఎటువంటి సమాచారం మావద్ద లేదు. ఎలాంటి ఫిర్యాదులూ అందలేదు' అని బదులిచ్చారు.

సుమీరన్ కొమర్రాజు సైఫాబాద్ పోలీసులకు జులై 31న రాసిన లేఖ

సైఫాబాద్ పోలీస్ స్టేషన్‌లో ఫిర్యాదు

అయితే, సుమీరన్ కొమర్రాజు అనే వ్యక్తి సైఫాబాద్ పోలీస్ స్టేషన్ కి జులై 31న  ఒక లేఖ రాశారు. ఆడ్రే ట్రస్చ్కే కార్యక్రమ నిర్వాహకులకు అనుమతి ఇవ్వవద్దని ఆయన ఆ లేఖలో కోరారు. ఈ లేఖను ఆయన సోషల్ మీడియాలో కూడా షేర్ చేశారు. ఆడ్రే ట్రష్కేను బీబీసీ ఈమెయిల్ ద్వారా సంప్రదించినప్పుడు, ఆ లేఖను తాను కూడా చూశానని తెలిపారు.

ఆమె తన హైదరాబాద్ పర్యటన రద్దు కావడానికి కారణాలను వివరిస్తూ, "పోలీసులతోనూ, వేదిక విషయంలోనూ సమస్యలు రావడంతో నిర్వాహకులు నా లెక్చర్ రద్దుచేశారు. అప్పటికీ నేను రావడానికి సుముఖంగానే ఉన్నానని చెప్పాను. కానీ, వారు నా ప్రతిపాదన తిరస్కరించారు" అని బదులిచ్చారు.

సోషల్ మీడియాలో తనకు చంపుతామంటూ బెదిరింపులు వస్తూనే ఉంటాయని, అయితే హైదరాబాద్ కార్యక్రమానికి సంబంధించి మాత్రం ప్రత్యేకంగా ఎలాంటి బెదిరింపులు రాలేదని ఆమె చెప్పారు. ఏమైనా, ఈ పర్యటన రద్దు కావడం తనకు బాధ కలిగించిందని తెలిపారు.

"నా హైదరాబాద్ లెక్చర్ రద్దు కావడమన్నది  శాస్త్రీయ పరిజ్ఞానం, భావప్రకటనా స్వేచ్ఛలపై జరిగిన దాడిగానే భావిస్తున్నాను. విద్యావంతుల నోరు నొక్కేయటంలో కొన్ని శక్తులు సఫలమయ్యాయి. ఇది నాకు చాలా బాధ కలిగించింది" అని ఆడ్రే వివరించారు.

అయితే కార్యక్రమ రద్దు విషయంలో ఆడ్రే చెప్పిన వాదనకూ, ఒక...


ఆదివారం ఉదయం 10 గంటలకు జైట్లీ భౌతికకాయాన్ని బీజేపీ ప్రధాన కార్యాలయానికి తీసుకొస్తామని.. మధ్యాహ్నం నిగమ్‌బోధ్ ఘాట్‌లో ఆయన అంత్యక్రియలు నిర్వహిస్తామని బీజేపీ వర్కింగ్ ప్రెసిడెంట్ జేపీ నడ్డా తెలిపారు.

శ్వాసపరమైన సమస్యలతో ఆగస్ట్ 9న జైట్లీ దిల్లీలోని ఎయిమ్స్‌లో చేరారు.

గత శనివారం సాయంత్రం ఎయిమ్స్‌కు వచ్చిన రాజ్‌నాథ్ సింగ్... జైట్లీ ఆరోగ్య పరిస్థితిని వైద్యులను అడిగి తెలుసుకున్నారు. అంతకుముందు ఆగస్టు 9న ప్రధాని మోదీ, ఆరోగ్య శాఖ మంత్రి హర్ష్‌వర్ధన్ కూడా ఎయిమ్స్‌కు వచ్చిన జైట్లీని పరామర్శించారు.

తన ఆరోగ్య పరిస్థితులను దృష్టిలో ఉంచుకొని కొత్తగా ఏర్పడే ప్రభుత్వంలో తనకు ఎలాంటి బాధ్యతలూ అప్పగించవద్దని మే నెలలో మోదీకి జైట్లీ ఓ లేఖ రాశారు. గత 18 నెలల నుంచి ఉన్న అనారోగ్య సమస్యల కారణంగా తాను ఎలాంటి పదవులనూ తీసుకోదలచుకోలేదని ఆ లేఖలో పేర్కొన్నారు.

న్యాయవాదిగా ఉంటూ రాజకీయాల్లోకి వచ్చిన అరుణ్ జైట్లీ బీజేపీ సీనియర్ నాయకుల్లో ఒకరు.

పార్లమెంట్ సభ్యులు, కేంద్ర ఆర్థిక శాఖ మాజీ మంత్రి అరుణ్ జైట్లీ ఈరోజు మధ్యాహ్నం 12.07కు మరణించారు. ఈ నెల 9న ఆయన ఎయిమ్స్‌లో చేరారు. సీనియర్ వైద్యులతో కూడిన మల్టీడిసిప్లీనరీ బృ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ందం ఆయనకు చికిత్సనందించింది అని ఎయిమ్స్ మీడియా అండ్ ప్రొటోకాల్ డివిజన్ చైర్‌పర్సన్ డాక్టర్ ఆర్తి విజ్ ఓ ప్రకటన విడుదల చేశారు.

అరుణ్ జైట్లీ మరణం తీవ్ర విచారం కలిగించిందని, జాతి నిర్మాణానికి ఆయన ఎనలేని సేవలు అందించారని రాష్ట్రపతి రామ్‌నాథ్ కోవింద్ ట్వీట్ చేశారు.

‘‘అద్భుత న్యాయవాదిగా, గొప్ప పార్లమెంటేరియన్‌గా, విశిష్ట మంత్రిగా ఆయన దేశానికి ఎన్నో సేవలు అందించారు. ఎంతో కష్టమైన బాధ్యతలనైనా తొణకుండా పూర్తి చేసే సామర్థ్యం ఆయన సొంతం. రాజకీయల్లో, మేధో సమాజంలో ఆయన మరణం తీరని లోటును మిగిల్చింది’’ అని వ్యాఖ్యానించారు.

‘‘ఈ బాధను వ్యక్తం చేసేందుకు మాటలు సరిపోవడం లేదు. జైట్లీ అపర మేధావి. పాలనాదక్షుడు, గొప్ప విలువలున్న వ్యక్తి’’ అని ఉపరాష్ట్రపతి వెంకయ్యనాయుడు వ్యాఖ్యానించినట్లు ఏఎన్ఐ పేర్కొంది.

విప్లవాత్మకమైన జీఎస్‌టీ విధానంపై రాజకీయ పక్షాల మధ్య ఏకాభిప్రాయం కోసం జైట్లీ రేయింబవళ్లు కృషి చేశారని.. మోదీ, వాజ్‌పేయి హయాంల్లో కీలక శాఖలను సమర్థంగా నిర్వహించారని వెంకయ్యనాయుడు గుర్తుచేసినట్లు ఉపరాష్ట్రపతి కార్యాలయం ప్రకటన విడుదల చేసింది.

"అరుణ్ జైట్లీ రాజకీయ మేరునగం, విజ్ఞాని, న్యాయ కోవిదుడు. దేశానికి ఎంతో సేవ చేసిన ఆయన అద్భుత వాక్పటిమ గల నాయకుడు. ఆయన మృతి చాలా బాధాకరం. ఆయన భార్య, కుమారులకు నా సానుభూతి వ్యక్తం చేస్తున్నా" అని ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ ట్వీట్ చేశారు.

నా స్నేహితుడు, విలువలతో కూడిన సహవాసి అరుణ్ జైట్లీ మరణం ఎంతగానో బాధించింది. ఆయనో సమర్థుడైన న్యాయవాది, రాజకీయ నాయకుడు అని రాజ్‌నాథ్ సింగ్ ట్విటర్లో తన సంతాపాన్ని వ్యక్తం చేశారు.

ఎన్నో పదవుల్లో ఆయన దేశానికి సేవ చేశారని, పార్టీకి, ప్రభుత్వానికి ఆయనో ఓ ఆస్తి వంటివారని రాజ్‌నాథ్ సింగ్ అన్నారు. అన్నిరకాల అంశాలపై ఆయనకు లోతైన, స్పష్టమైన అవగాహన ఉండేదని, ఆయన విజ్ఞానం, వాక్పటిమ ఆయనకు ఎందరో స్నేహితులను సంపాదించి పెట్టిందని రాజ్‌నాథ్ ట్విటర్లో పేర్కొన్నారు.

ఆర్థిక వ్యవస్థను గాడిలో పెట్టిన గొప్ప నేతగా జైట్లీని ఎప్పటికీ గుర్తుపెట్టుకుంటారని, బీజేపీకి జైట్లీ మరణం తీరని లోటు అని ఆయనన్నారు.

"అరుణ్ జైట్లీ మరణం ఎంతో దుఃఖాన్ని కలిగించింది. జైట్లీ జీ మరణం వ్యక్తిగతంగా నాకు ఎంతో లోటును కలిగించింది. కేవలం ఓ సీనియర్ నేతగానే కాదు, ఓ కుటుంబంలో సభ్యుడిగా కూడా ఆయన ఇన్నోళ్లుగా అందించిన మద్దతు, మార్గదర్శనాన్ని నేను కోల్పోతున్నా" అని కేంద్ర హోం మంత్రి అమిత్ షా ట్విటర్లో పేర్కొన్నారు.

జైట్లీ మరణం పట్ల...


ఆదివారం తూర్పు గోదావరి జిల్లా దేవీపట్నం మండలం మంటూరు, కచ్చులూరు మధ్య 'రాయల వశిష్ట' అనే ఈ లాంచీ మునక మృతుల్లో, గల్లంతైనవారిలో ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణ రాష్ట్రాల వారు ఉన్నారు.

కచ్చులూరు వద్ద గోదావరి ప్రవాహం ప్రమాదకరంగా ఉంటుందని, ఫలితంగా డ్రైవర్లు బోటును అదుపు చేయలేకపోయారని వెంకటరమణ చెప్పారు. ఆ ప్రాంతంలో పెద్ద సుడిగుండం ఉంటుందని తెలిపారు.

ఈ లాంచీలో 90 మంది పర్యాటకులు ప్రయాణించవచ్చని, అందులో 150 మందికి పైగా సరిపడా లైఫ్ జాకెట్లు ఉన్నాయని ఆయన చెప్పారు. లాంచీ మునిగిన చోట మొబైల్ ఫోన్ సిగ్నల్స్ ఉండవని తెలిపారు.

మరో రెండు పర్యాయాలు నేనే సీఎం: కేసీఆర్

తన ఆరోగ్యం భేషుగ్గా ఉందని, మరో రెండు పర్యాయాలు తానే ముఖ్యమంత్రిగా ఉంటానని తెలంగాణ సీఎం, టీఆర్‌ఎస్ అధ్య క్షుడు కల్వకుంట్ల చంద్రశేఖర్‌రావు ఆదివారం శాసనసభలో చెప్పారని సాక్షి తెలిపింది.

"నాకు చాలామంది మిత్రులున్నరు. కేసీఆర్ ఆరోగ్యం ఖతమైందట గదా.. అమెరికాకు పోతడట గదా.. అని ఇరవై ఏళ్ల నుంచి చెప్తున్నరు. నేను సచ్చిపోబట్టి 20 ఏళ్లు అయె. నేనేం సావలె. ఇప్పుడు కూడా నాకేమైంది.. దుక్కలా ఉన్న. కేసీఆర్ దిగిపోయి కేటీఆర్‌ను దించుడు పక్కానేనా అని ఇప్పుడు కూడా... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

అడుగుతున్నరు. నేనెందుకు చేస్తా. నాకర్థం కాదు. నాకు పాణంవాటం లేదా? ఏమైందని?

మంచి పనులు చేస్తున్నం. వంద శాతం ప్రజల కోసం తిప్పలు పడుతున్నం. ఇంకా పడ్తం.  కచ్చితంగా 100కు 100 శాతం టీఆర్‌ఎస్ ఈ రాష్ట్రంలో ఈ టర్మ్ ఆవల కూడా రెండు టర్ములుంటది.

ఇప్పుడు నాకు 66 ఏండ్లు. ఇంకా పదేళ్లు అయినా చేయనా? ఈ టర్మ్ నేనే ఉంటా. వచ్చే టర్మ్ కూడా నేనే ఉంటా. యాడికి పోను. నేను చెప్పినవన్నీ జరిగినవి. ఇది కూడా జరుగతది'' అని కేసీఆర్ చెప్పారు.

'నల్లమలలో యురేనియం తవ్వకాలకు అనుమతివ్వం'

నల్లమల అడవుల్లో యురేనియం తవ్వకాలకు అనుమతిచ్చేది లేదని సీఎం కేసీఆర్ ఆదివారం అసెంబ్లీలో సాధారణ చర్చ సందర్భంగా  ప్రకటించారని నమస్తే తెలంగాణ రాసింది.

తెలంగాణ రాష్ట్రం ఏర్పాటు తర్వాత ఎవరికీ ఏవిధమైన అనుమతిని ఇవ్వలేదని, భవిష్యత్తులో కూడా యురేనియం తవ్వకాలకు అనుమతులిచ్చే ఆలోచన తమకు లేదని ఆయన చెప్పారు.

బిగ్‌బాస్: ఎలిమినేట్ అయిన శిల్పా చక్రవర్తి

రియాలిటీ షో బిగ్‌బాస్ 3లో ఈ వారం ఎలిమినేష‌న్‌లో యాంక‌ర్ శిల్పా చ‌క్ర‌వ‌ర్తి ఎలిమినేట్ అయ్యారని ఆంధ్రజ్యోతి తెలిపింది.

ఇటీవ‌ల వైల్డ్ కార్డ్ ద్వారా శిల్పా చ‌క్ర‌వ‌ర్తి ఎంట్రీ ఇచ్చారు.

తొలి వారం ఆమెకు ఎలిమినేష‌న్ నుంచి మిన‌హాయింపు ద‌క్కింది. ఈ వారం ఆమె ఎలిమినేట్  అయ్యారు.

ఈ వారం పున‌ర్న‌వి, మ‌హేశ్ విట్టా, హిమ‌జ, శ్రీముఖి, శిల్పా చ‌క్ర‌వ‌ర్తి నామినేట్ అయ్యారు. అందులో త‌క్కువ ఓట్ల‌ను ద‌క్కించుకున్న శిల్పా చ‌క్ర‌వ‌ర్తి ఎలిమినేట్ అయిన‌ట్లు హోస్ట్ నాగార్జున వెల్ల‌డించారు.

మేడ్చల్‌లో పాముల సంరక్షణ కేంద్రం

పర్యావరణ సమతౌల్యాన్ని కాపాడటంలో ముఖ్యపాత్ర పోషించే పాములను సంరక్షించేందుకు తెలంగాణ అటవీశాఖ ఆధ్వర్యంలో హైదరాబాద్ శివారు మేడ్చల్ జిల్లా పరిధిలోని బౌరంపేట్ రిజర్వు ఫారెస్ట్‌లో రూ.1.30 కోట్లతో సర్పాల సంరక్షణ కేంద్రాన్ని ఏర్పాటు చేస్తున్నారని నమస్తే తెలంగాణ తెలిపింది.

ఈ కేంద్రం నిర్మాణం పనులు స్లాబ్ దశలో ఉన్నాయని, త్వరలోనే అందుబాటులోకి వస్తుందని జిల్లా అటవీ అధికారి సుధాకర్‌రెడ్డి చెప్పారు.

రాష్ట్రంలోనే తొలిసారిగా ఏర్పాటుచేస్తున్న ఈ కేంద్రంలో రాష్ట్రవ్యాప్తంగా పట్టుకొన్న పాములను సంరక్షిస్తామని, అలాగే వివిధ రకాల పాములను చూసేందుకు వీలుగా ఏర్పాట్లుచేస్తున్నట్టు ఆయన తెలిపారు.

ఏటా ఐదు వేల నుంచి ఎనిమిది వేల పాములను చంపేస్తుండగా.. పాముకాటు కారణంగా దేశంలో ఏటా 50 వేల మంది చనిపోతున్నారని అధికారిక లెక్కలు చెప్తున్నాయి....


ఆదివారం రాత్రి నుంచి #StopTeluguImposition అనే హ్యాష్‌ట్యాగ్‌తో ట్వీట్లు చేస్తున్నారు. సోమవారం ఉదయానికి ఈ హ్యాష్‌ట్యాగ్ దేశవ్యాప్త ట్రెండ్స్‌లోకి వచ్చింది.

ఉలకథ్ తమిళ్ (తమిళ భాష పరిశోధన కేంద్రం)లో అదనపు భాషగా తెలుగును బోధించాలని తమిళనాడు ప్రభుత్వం నిర్ణయం తీసుకోవడమే ఈ పరిణామానికి కారణం.

ఈ నిర్ణయంపై చాలా మంది తమిళులు అభ్యంతరాలు వ్యక్తం చేస్తున్నారు.

అంతకుముందు హిందీ..

ఉలకథ్ తమిళ్‌లో అదనపు భాషగా హిందీని బోధించాలని ఇదివరకు ప్రభుత్వం నిర్ణయం తీసుకుంది. అప్పుడు కూడా ఆ నిర్ణయాన్ని తమిళులు తీవ్రంగా వ్యతిరేకించారు.

#StopHindiImposition అనే హ్యాష్‌ట్యాగ్‌తో సోషల్ మీడియాలో తమ అభిప్రాయాలు వ్యక్తం చేశారు.

ఈ వ్యతిరేకతను దృష్టిలో పెట్టుకుని ప్రభుత్వం నిర్ణయాన్ని మార్చుకుంది. హిందీకి బదులుగా అదనపు భాషగా తెలుగును బోధించాలని నిర్ణయం తీసుకున్నట్లు ప్రకటించింది.

ఇంతకుముందు హిందీ బోధన కోసం కేటాయించిన రూ.3లక్షలు నిధులను తెలుగు కోసం ఇవ్వనున్నట్లు తెలిపింది.

అయితే, ఈ నిర్ణయాన్ని కూడా తమిళులు వ్యతిరేకిస్తున్నారు.

‘తెలుగు అవసరం ఏంటి..’

అదనపు భాషగా తెలుగునే బోధించాల్సిన అవసరం ఏముందని  కొందరు తమిళులు ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ప్రశ్నిస్తున్నారు.

తెలుగును నేర్చుకోవడం వల్ల తమకు చేకూరే ప్రయోజనం ఏంటని.. ఆ భాషకు బదులుగా ఇంగ్లీష్, జర్మన్, ఫ్రెంచ్‌లను ఎందుకు బోధించకూడదని గురు బాలాజీ అనే వ్యక్తి ట్వీట్ చేశారు.

తెలుగు భాషను అభివృద్ధి చేయడానికి ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణ రాష్ట్రాలున్నాయని, తమిళనాడు తమిళంపై దృష్టి పెడితే చాలని ఇంకో వ్యక్తి అన్నారు.

తమిళులు ఏ భాషకూ, జాతికీ వ్యతిరేకం కాదని.. ఇతర భాషలకు తమిళ పరిశోధన కేంద్రం నిధుల కేటాయింపును వ్యతిరేకిస్తూనే ఈ హ్యాష్‌ట్యాగ్ ట్రెండ్ చేస్తున్నామని మరో వ్యక్తి ట్వీట్ చేశారు.

‘ఎందుకు అన్నింటినీ వ్యతిరేకిస్తారు’

#StopTeluguImposition హ్యాష్‌ట్యాగ్‌ను ట్రెండ్ చేస్తున్నవారు మూర్ఖులని, 'గ్లోబలైజేషన్' అన్న పేరుతో ఇంగ్లీష్‌ను మాత్రం వారు అంగీకరిస్తారని రాహుల్ అనే వ్యక్తి ట్వీట్ చేశారు. ఇంగ్లీష్‌పై ఆధారపడకుండానే  చైనా, జర్మనీ, కొరియా, జపాన్ 'గ్లోబలైషన్'లో భారత్ కన్నా చాలా ముందున్నాయని అన్నారు.

తమ భాష తప్పితే మిగతా భాషలన్నింటినీ తమిళులు ఎందుకు వ్యతిరేకిస్తుంటారని రన్‌విజయ్ అనే ఆయన ప్రశ్నించారు. ఈ వైఖరి వల్ల తమిళులపై విద్వేషపూరితమైనవారన్న ముద్ర పడుతోందని ఆయన అభిప్రాయపడ్డారు.

తమిళం తెలుగు కన్నా గొప్ప కాదని, తెలుగు తమిళం కన్నా గొప్ప కాదని తెలంగాణకు చెందిన శివానీ అనే ఆమె అభిప్రాయపడ్డారు. మిగతా భాషలను గౌరవించని వ్యక్తులు, తమ భాషకు మాత్రం గౌరవం లభించాలని ఎలా కోరుకుంటారని ఆమె ప్రశ్నించారు.

తమిళ రాజకీయాల్లోని కీలక నేతల్లో చాలా మందికి తెలుగు మూలాలున్న కారణంగానే కొందరు రాజకీయ ప్రయోజనం కోసం ఈ అంశాన్ని లేవనెత్తారని ఓ వ్యక్తి అభిప్రాయపడ్డారు. కామరాజ్ తర్వాత మళ్లీ సీఎం పదవి చేపట్టిన తమిళుడు ఎడప్పాడి పళనిస్వామి మాత్రమేనని అన్నారు.

తమిళులు, తెలుగు ప్రజలు ఒకరి భాషను మరొకరు గానీ, ఇంగ్లీష్‌ను గానీ నేర్చుకోకుండా.. హిందీని నేర్చుకోవాలని మరొకరు సూచించారు.

‘తెలుగువాళ్లే రుద్దుకోరు..’

తెలుగు భాషను తెలుగు వాళ్లే రుద్దుకోరని, అసలు ఈ హ్యాష్‌ట్యాగ్ ఎందుకు ట్రెండ్  అవుతుందో తనకు అర్థం కావట్లేదని ఓ వ్యక్తి చురక అంటించారు.

ద్రవిడ భాషల మధ్య దగ్గరి సంబంధాలున్న కారణంగా, తెలుగును నేర్చుకోవడం వల్ల తమిళ భాష పరిజ్ఞానం మరింత సుసుంపన్నం అవుతోందని మరో వ్యక్తి అభిప్రాయపడ్డారు.

తమిళ కవి భారతీయార్ చెప్పిన పాఠాలు మరిచి, పెరియార్‌ను అనుసరిస్తున్నవారే ఇప్పుడు తెలుగుకు వ్యతిరేకంగా మాట్లాడుతున్నారని జయసింహా రెడ్డి అనే యూజర్ అభిప్రాయపడ్డారు.

అదనపు...


ఆదివారంనాడు జాకబ్ బ్లేక్ అనే 29 ఏళ్ల వ్యక్తిపై అతని పిల్లల ముందే పోలీసులు ఏడు రౌండ్లు కాల్పులు జరిపారు.

బ్లేక్‌పై కాల్పులకు నిరసనల సందర్భంగా ఓ పెట్రోల్ స్టేషన్ వద్ద కాపలా ఉన్న పోలీసులతో ఆందోళనకారులు గొడవకు దిగారు. చివరకు అది హింసాత్మకంగా మారింది

కెనోషా పట్టణానికి వెళ్లి పరిస్థితిని సమీక్షించాల్సిందిగా అధ్యక్షుడు డోనాల్డ్ ట్రంప్ అధికారులను ఆదేశించారు. మరోవైపు నగరంలో ఆందోళనకారులు పలు ఆస్తులను ధ్వంసం చేశారు.

శాంతి భద్రతలను కాపాడేందుకు కేంద్ర ప్రభుత్వ బలగాలు, నేషనల్ గార్డ్స్‌ను రంగంలోకి దింపుతామని అధ్యక్షుడు డోనాల్డ్ ట్రంప్ బుధవారంనాడు ప్రకటించారు.

“అమెరికా వీధుల్లో అరాచకాన్ని మేం సహించం. కేంద్ర దళాలను అనుమతిస్తున్నామని విస్కాన్సిన్ స్టేట్ గవర్నర్ మా అధికారులకు సమాచారమిచ్చారు’’ అని ట్రంప్ ట్వీట్ చేశారు.

ప్రస్తుతం జాకబ్ బ్లేక్ ఆసుపత్రిలో చికిత్స పొందుతున్నారని, అతను స్పృహలోనే ఉన్నారని అతని తల్లి తెలిపారు. బ్లేక్ మళ్లీ నడవగలిగితే అది ఒక అద్భుతమేనని అతని లాయర్లు అంటున్నారు.

మూడు రోజులుగా అశాంతితో రగిలిపోతున్న కెనోషా నగరం

ఆందోళనల సందర్భంగా మంగళవారం నాడు పలుమార్లు కాల్... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

పులు జరపాల్సి వచ్చిందని కెనోషా నగర పోలీసులు ప్రకటించారు. “ఈ కాల్పుల్లో ఇద్దరు మరణించారు. గాయపడిన మరో వ్యక్తిని ఆసుపత్రికి తరలించాం’’ అని ఒక ప్రకటనలో పేర్కొన్నారు.

పెట్రోల్ స్టేషన్ దగ్గర పలువురు ఆందోళనకారులు భద్రతాధికారులతో గొడవపడ్డారని, ఇది కాల్పులకు దారి తీసిందని కెనోషా నగర షెరీఫ్ డెవిడ్ బెత్ న్యూయార్క్ టైమ్స్‌కు చెప్పారు.

జనం వెంటపడగా రైఫిల్ పట్టుకున్న ఓ వ్యక్తి పారిపోతున్న దృశ్యాలు, అతను కిందపడి జనం మీద కాల్పులు జరుపుతున్న వీడియో ఆన్‌లైన్‌లో వైరల్ అయ్యింది. మరో వీడియోలో సైనిక దుస్తులు ధరించిన కొందరు వ్యక్తులు షాపుల మీద దాడి జరగకుండా భద్రతా వలయంలాగా నిలుచుకున్న దృశ్యాలు కూడా కనిపించాయి.

ఇంతకు ముందు కొన్ని ప్రభుత్వ ఆస్తులు, షాపుల మీద దాడులు జరగగా కొందరు వ్యక్తులు స్వచ్చందంగా ముందుకు వచ్చి వాటిని రక్షించేందుకు ప్రయత్నాలు చేసినట్లు తెలిసింది

“కొందరు పౌరులు బృందాలుగా ఏర్పడి తమ ఆస్తులు, వ్యాపారాలను రక్షించుకునేందుకు ప్రయత్నిస్తున్నారు” అని విస్కాన్సిన్ ప్రొఫెషనల్ పోలీస్ అసోసియేషన్ ప్రతినిధి ఒకరు బీబీసీకి తెలిపారు.

కెనోషా పట్టణానికి నేషనల్ గార్డ్స్ దళాలను పంపుతున్నట్లు విస్కాన్సిస్ స్టేట్ గవర్నర్ టోనీ ఎవర్స్ మంగళవారంనాడు ప్రకటించారు.

అల్లర్లు ఎందుకు మొదలయ్యాయి?

ఆదివారంనాడు నల్లజాతీయుడు జాకబ్ బ్లేక్‌పై పోలీసులు కాల్పులు జరిపినట్లు తెలియగానే వందలమంది ఆందోళనకారులు రోడ్ల మీదకు వచ్చారు. పోలీస్ హెడ్‌క్వార్టర్స్‌ను ముట్టడించానికి బయలుదేరారు. మధ్యలో కనిపించిన అనేక వాహనాలకు నిప్పుపెట్టారు. 24గంటలపాటు షాపులు మూసేయాల్సిందిగా పోలీసులు సూచించారు. ఆదివారం రాత్రి మొత్తం అక్కడ కర్ఫ్యూ విధించారు.

అల్లర్లను అదుపు చేయడంలో స్థానిక పోలీసులకు సాయం చేయాల్సిందిగా విస్కాన్సిన్ గవర్నర్ టోనీ ఎవర్స్ సోమవారంనాడు నేషనల్ గార్ట్స్‌ను కోరారు. కొందరు ఆందోళనకారులు కార్లకు నిప్పంటించారని, బేస్‌బాల్ బ్యాట్లతో విధ్వంసానికి దిగారని రాయిటర్స్ వార్తా సంస్థ వెల్లడించింది.

మంగళవారంనాడు కెనోషా నగరమంతా ఆందోళనలు, నిరసనలతో హోరెత్తింది. కొందరు ఆందోళనకారులు పోలీసులు మీద దాడికి ప్రయత్నించారు. దీంతో పోలీసులు వారిపై రబ్బర్ బుల్లెట్లు ప్రయోగించారు.

ప్రజలెవరూ వీధుల్లోకి రావద్దని పోలీసులు కెనోషా నగర వాసులకు ట్విటర్ ద్వారా తెలిపారు. ఆందోళనల సందర్భంగా అనేక భవనాలపై కూడా దాడులు జరిగాయి. విస్కాన్సిన్ రాష్ట్రంలో అత్యవసర పరిస్థితిని...


ఆధార్ చట్టబద్ధతపై గత కొన్నాళ్లుగా వాదనలు వింటున్న అయిదుగురు సభ్యుల రాజ్యాంగ ధర్మాసనం ఆధార్ ఫార్ములాతో ఏకీభవించింది.

అయితే, మొబైల్ ఫోన్ నంబర్లకు ఆధార్ సంఖ్యను అనుసంధానించడం రాజ్యాంగ విరుద్ధమని కోర్టు అభిప్రాయపడింది. బ్యాంకు ఖాతాలకు ఆధార్ అనుసంధానం సబబు కాదని తెలిపింది. పాన్ కార్డుల విషయంలో మాత్రం అనుమతించింది.

దేశంలో దాదాపు 99 శాతం మంది ప్రజలకు జారీ చేసిన ఆధార్ సంఖ్యతో పౌరుల ప్రాథమిక హక్కయిన గోప్యతకు భంగం కలుగుతోందంటూ పలు పిటిషన్లు దాఖలు కాగా...దీనిపై గతంలో వాదనలు విన్న ప్రధాన న్యాయమూర్తి జస్టిస్ దీపక్ మిశ్రా నేతృత్వంలోని ఐదుగురు సభ్యుల రాజ్యాంగ ధర్మాసనం నాలుగు నెలలుగా ఈ తీర్పును రిజర్వులో ఉంచింది.

తీర్పుపై తాజా సమాచారం ఈ లింక్‌పై క్లిక్ చేయండి..

తాజా తీర్పులో ముఖ్యంశాలు

* ఆధార్‌తో వ్యక్తిగత స్వేచ్చకు ఇబ్బంది లేదు.

* ఆధార్ కోసం సేకరించిన వ్యక్తిగత డేటాను గోప్యంగా ఉంచాలి

* ప్రభుత్వ సంస్థలు ఆధార్ డేటా షేర్ చేస్తే ఆరు నెలల్లోగా దాన్ని మళ్లీ తొలగించాలి.

* ప్రైవేట్ సంస్థలు తమ ఖాతాదారుల ఆధార్ డేటా సేకరించరాదు.

* సమాచార భద్రత కోసం చట్టం తీసుకురావాలి

* ఆధార్ ప్రక్రియ స్వచ్... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ఛందంగా కొనసాగాలి

* టెలికాం కంపెనీల సేవలకు, బ్యాంక్ సేవలకు ఆధార్ అనుసంధానం తప్పనిసరి కాదు

* స్కూల్ అడ్మినిషన్లకు ఆధార్ తప్పనిసరి కాదు

* పాన్ కార్డు, ఇన్‌కమ్ ట్యాక్స్ రిటర్నులకు ఆధార్ అవసరమే.

చదువు సంతకం నేర్పితే.. టెక్నాలజీ వేలిముద్ర వేయిస్తోంది

సుదీర్ఘ విచారణ అనంతరం ధర్మాసనంలోని అయిదుగురు న్యాయమూర్తుల్లో ముగ్గురు ఆధార్ రాజ్యాంగబద్ధమైనదేనని అభిప్రాయపడ్డారు.

''అట్టడుగువర్గాలకు ఆధార్ ఒక గుర్తింపు. మిగతా అన్ని గుర్తింపు కార్డుల కంటే ఇది విశిష్టమైనది. ప్రజలకు దీనివల్ల ప్రయోజనాలున్నాయి. కేవలం 0.232 శాతం సందర్భాల్లోనే విఫలమవుతుంది, ఆ కారణంగా దీన్ని రద్దు చేస్తే ఇప్పటికే నమోదు చేసుకున్న 99 శాతం జనాభాకు ఇబ్బంది కలుగుతుంది'' అని తీర్పు చదివిన జస్టిస్ సిక్రీ అన్నారు.

ఆధార్‌తో నకిలీల బెడద తగ్గిందని.. రెండు ఆధార్‌లు పొందడం అసాధ్యమని, ఇదే ఆధార్ ప్రత్యేకతని ఆయన పేర్కొన్నారు. ఆధార్ నమోదుకు ప్రజల నుంచి కనీస సమాచారం మాత్రమే తీసుకున్నారని, ఇది పౌరులందరికీ గుర్తింపు కార్డుగా మారిందని సిక్రి అన్నారు.

ఈ సందర్భంగా ఆయన 'విద్య మనల్ని వేలిముద్ర నుంచి సంతకం వరకు తీసుకొచ్చింది. సాంకేతికత ఇప్పుడు మనల్ని సంతకాల నుంచి మళ్లీ వేలిముద్రల వాడకానికి తీసుకెళ్తోంది' అంటూ సరదాగా వ్యాఖ్యానించారు.

కాగా ధర్మాసనంలో సీజేఐ దీపక్ మిశ్రా, ఎ.కె.సిక్రి, ఎ.ఎం.ఖాన్‌విల్కర్, డి.వై.చంద్రచూడ్, అశోక్ భూషణ్ ఉన్నారు.

గుర్తింపు కార్డుగా..

ఆధార్‌ను గుర్తింపు కార్డుగా వినియోగించుకోవడం అనేది పౌరుల ఇష్టమని, గుర్తింపు కార్డుగా అది చెల్లుబాటవుతుందని సిక్రీ తన తీర్పులో చెప్పారు.

విద్యార్థుల ప్రవేశాల సమయంలో ఆధార్ కార్డు తప్పనిసరిగా కావాలని పాఠశాలలు అడగడానికి వీల్లేదన్నారు.

ఆధార్ మెటాడేటా ఆరు నెలలకు మించి ఉంచరాదని స్పష్టం చేసింది.  ప్రస్తుతం ఆధార్ చట్టం ప్రకారం మెటాడేటాను అయిదేళ్ల వరకు ఉంచే వీలుంది. న్యాయస్థానం దాన్ని 6 నెలలకు తగ్గించింది.

ఆధార్ సంబంధిత కథనాలు..

ఆరు నెలల కిందటే..

కాగా, ఇంతకుముందు ఈ ఏడాది మార్చిలో సుప్రీంకోర్టు ఆధార్ విషయంలో కీలక తీర్పు చెప్పింది. ఆధార్ అనుసంధానానికి అప్పట్లో విధించిన మార్చి 31 గడువును సుప్రీంకోర్టు పొడిగించడంతో పాటు తుది తీర్పు ఇచ్చే వరకూ అనుసంధానం తప్పనిసరి కాదని ఈ కేసుపై విచారణ జరిపిన రాజ్యాంగ ధర్మాసనం  స్పష్టం చేసింది.

ఆధార్ అనుసంధానాన్ని, చట్టాన్ని సవాల్ చేస్తూ కర్నాటక హైకోర్టులో న్యాయమూర్తిగా పనిచేసి రిటైర్...


ఆధార్ సమాచారం దుర్వినియోగం అవుతోందని కొందరు, ఆధార్ లేకపోవడం వల్ల రేషన్ అందక మరణించిన వారు కొందరు.. ఇలా ఆధార్ నిత్యం వార్తల్లో నిలుస్తోంది.

ఈ నేపథ్యంలో బీబీసీ కొందరు నిపుణులతో మాట్లాడి ఆధార్‌పై సందేహాలను నివృత్తి చేసే ప్రయత్నం చేస్తోంది.

ఆధార్ సిరీస్‌లో ఇది మొదటి భాగం.

ఇతరుల వద్ద నా ఆధార్ సంఖ్య ఉంటే వారు ఎలాంటి సమాచారాన్ని పొందగలరు?

ఆధార్‌పై ఇప్పటివరకు ప్రభుత్వం చెబుతున్నదాన్ని బట్టి, ఎవరూ మీ ఆధార్ సంఖ్య ఆధారంగా మీ గురించి ఎలాంటి సమాచారాన్ని పొందే అవకాశం లేదు.

థర్డ్ పార్టీ కూడా మీ ఆధార్ సంఖ్య, పేరు, ఒక్కోసారి  వేలిముద్రల వివరాలను డాటాబేస్‌కు పంపుతుంది. అవి సరిపోలితే 'యస్' అని, సరిపోకపోతే 'నో' అని మాత్రమే డాటాబేస్ ప్రతిస్పందిస్తుంది. ఇంకో మాట చెప్పాలంటే, అది కేవలం ధ్రువీకరించడానికి మాత్రమే ఉపయోగపడుతుంది.

ఇంకో అదనపు ధృవీకరణ విధానం కూడా ఉంది. చట్టప్రకారం 'నో యువర్ కస్టమర్' (మీ కస్టమర్ గురించి తెలుసుకోండి) ప్రక్రియను పూర్తి చేయాల్సిన సంస్థలు లేదా సర్వీస్ ప్రొవైడర్లు లింగం, వయసు, చిరునామా మొదలైన వివరాలను పొందవచ్చు.

ఆధార్ సంఖ్య ఆధారంగా యూఐడీఏఐ ఈ ఈ-కేవైసీ విధానాన్ని రూపొందించింది... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

.

దీని ప్రకారం టెలికాం ఆపరేటర్లు కాగితం ఫారాలను నింపడానికి బదులుగా, ఎలెక్ట్రానిక్ విధానంలో వేగంగా వాటిని నింపగలుగుతున్నారు.

దీంతో టెలికాం సంస్థలు కేవలం పేరు, వేలిముద్ర ఆధారంగా యూఐడీ డాటాబేస్ సదరు వినియోగదారునికి సంబంధించిన చిరునామా, లింగం, వయసు తదితర వివరాలను తెలుసుకోగలిగే అవకాశం ఉంది.

ఇతర ప్రైవేట్ సంస్థలు, థర్డ్ పార్టీలు కూడా తమకు లభించిన ఆధార్ సమాచారంతో మీ ఇతర వివరాలను అనుసంధానిస్తూ తమ సొంత డాటాబేస్‌ను సృష్టించుకోవచ్చు.

ఆధార్‌ను బలంగా వ్యతిరేకిస్తున్న డిజిటల్ రైట్స్ కార్యకర్త నిఖిల్ పాహ్వా బీబీసీతో మాట్లాడుతూ.. అదనపు సమాచారాన్ని పొందడానికి ఆధార్ సంఖ్య ఒక మార్గం అని తెలిపారు.

డిసెంబర్‌లో యూఐడీఏఐ ఒక నెంబర్‌ను ట్వీట్ చేసింది. మీరు ఆ నెంబర్‌కు ఆధార్ సంఖ్యను ఎస్సెమ్మెస్ చేస్తే,  మీ ఆధార్‌ను ఏ బ్యాంకుతో జతపరిచారో (అకౌంట్ నెంబర్ కాదు) మెసేజ్ వస్తుంది.

ఇలాంటి వాటితో మోసాలు కూడా జరిగే వీలుంది.

''చాలా మందికి తాము బ్యాంకు నుంచి ఫోన్ చేస్తున్నామని, వాళ్ల ఓటీపీ చెప్పమని ఫోన్ కాల్స్ వస్తుంటాయి. ఇదంతా మోసపూరితంగా బ్యాంక్ అకౌంట్ నుంచి సొమ్మును తమ అకౌంట్‌లోకి ట్రాన్స్‌ఫర్ చేయడానికే'' అని పాహ్వా తెలిపారు.

ఇతరుల వద్ద నా ఆధార్ సంఖ్యలో కొంత భాగం మాత్రమే ఉంటే? అప్పుడు కూడా వాళ్లు నా సమాచారం తెలుసుకోవచ్చా?

అది వాళ్ల వద్ద ఎన్ని అంకెలు ఉన్నాయన్న మీద ఆధారపడి ఉంటుంది. కేవలం కొన్ని అంకెలతోనే వాళ్లు మీ సమాచారాన్ని తెలుసుకోలేరు. అయితే వాళ్ల వద్ద చాలా అంకెలు ఉంటే మాత్రం మీ పేరు, ఆ అంకెలతో కలిసి యూఐడీ డాటాబేస్ నుంచి మీ సమాచారం తెలుసుకొనే ప్రయత్నం చేయొచ్చు.

ఎవరి వద్ద అయినా నా ఆధార్ సంఖ్య ఉంటే లేదా అది లీక్ అయితే, దాన్ని దుర్వినియోగం చేసే అవకాశం ఉందా? ఉంటే, ఎలా?

లీక్ అయింది కేవలం ఆధార్ సంఖ్య ఒక్కటే అయితే సాధారణంగా దానిని దుర్వినియోగం చేయడానికి అవకాశం లేదు. కానీ భవిష్యత్తులో టెలికాం ఆపరేటర్లు, బ్యాంకులు ఆధార్ సంఖ్యతో పాటు మీ బయోమెట్రిక్స్‌ను కూడా ఉపయోగించుకోవచ్చు.

థర్డ్ పార్టీల (ఉదాహరణకు ఈ-కామర్స్ కంపెనీలు) వద్ద ఉన్న డాటాబేస్‌లో ఆధార్ సంఖ్యలు కూడా ఉంటే, ఆ డాటాబేస్ లీక్ అయితే, అది ప్రైవసీ సమస్య అవుతుంది. దాని వల్ల పౌరులకు సంబంధించిన సమగ్ర వివరాలు వాణిజ్యసంస్థలు, కొన్నిసార్లు నేరస్తుల చేతిలో పడే ప్రమాదం కూడా ఉంది.

''ఆధార్‌ను ఎక్కువ సర్వీసులకు జతపరిచే కొద్దీ,  దాని పర్యవసానాలు ఎక్కువగా ఉండే ప్రమాదం ఉంది'' అని పాహ్వా...


ఆధునిక సమాజంలో నిత్యావసరం అయిపోయిన ఈ సెర్చ్ ఇంజిన్ సెప్టెంబర్ 27న పుట్టిన రోజు జరుపుకుంటోంది.

ఈ సందర్భంగా గూగుల్ గురించి ఆసక్తికరమైన 21 విషయాలు ఇవిగో..

1. ప్రపంచంలో అత్యధిక మంది సందర్శించే వెబ్‌సైట్ గూగుల్ అనేది చాలా మందికి తెలుసు. కానీ, గూగుల్ పోటీదారు అయిన బింగ్ సెర్చ్ ఇంజిన్‌లో జనాలు ఎక్కువగా వెతికే పదాల్లో గూగుల్ కూడా ఒకటి.

2. ల్యారీ పేజ్, సెర్జీ బ్రిన్ అనే ఇద్దరు కాలేజీ విద్యార్థులు కలిసి గూగుల్‌ను ప్రారంభించారు. వెబ్‌సైట్‌ల ర్యాంక్‌లను వాటికి అనుసంధానమయ్యే లింక్‌లు మిగతా వెబ్‌పేజీల్లో ఎంత ఎక్కువగా ఉన్నాయనేది పరిగణనలోకి తీసుకుని నిర్ణయించేలా ఈ సెర్చ్ ఇంజిన్‌ను రూపొందించారు.

3. 'గూగోల్' అన్న పదం నుంచి గూగుల్ వచ్చింది. ఒకటి పక్కన వంద సున్నాలు ఉండే సంఖ్యను గూగోల్ అంటారు. తమ వెబ్‌సైట్‌లో చాలా సమాచారం దొరుకుతుందన్న విషయాన్ని ప్రతిబింబించేలా ఈ పేరును ఎంచుకున్నారు.

4. ముఖ్యమైన సందర్భాల్లో గూగుల్ హోం పేజీలో లోగో స్థానంలో డూడుల్స్‌ను పెట్టే పద్ధతి 1998లో బర్నింగ్ మ్యాన్ అనే ఉత్సవంతో మొదలైంది. తాము ఆఫీస్ వదిలిపెట్టి, అక్కడికి వెళ్లామని వేరేవాళ్లకు తెలిపేందుకు గూగుల్ ఫౌండర్స్ ఆ పని చేశా... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

రు.

5. ఇంగ్లిష్ గాయకుడు జాన్ లెనన్ 70వ జన్మదినం సందర్భంగా తొలిసారిగా గూగుల్ వీడియో డూడుల్‌ను తెచ్చింది.

6. మొట్ట మొదటి గూగుల్ సర్వర్‌ను పెట్టేందుకు లెగోలతో తయారు చేసిన ఓ పెట్టె ఉపయోగించారు.

7. అమెరికాలో కాలిఫోర్నియా రాష్ట్రంలోని సిలికాన్ వ్యాలీలో గూగుల్ ప్రధాన కార్యాలయం గూగుల్‌ప్లెక్స్ ఉంది.

8. గూగుల్‌ప్లెక్స్‌లో ఒక పెద్ద టీ-రెక్స్ డైనోసార్ బొమ్మ ఉంది. డైనోసార్లలా కంపెనీ అంతరించిపోకూడదని ఉద్యోగులకు గుర్తుచేసేందుకు దీన్ని పెట్టారని చెబుతుంటారు.

9. గూగుల్‌ప్లెక్స్‌లోని పచ్చిక బయళ్లలో గడ్డిని కత్తిరించేందుకు గూగుల్ లాన్‌మూవర్స్‌ను వినియోగించదు. గడ్డి బాగా పెరిగినప్పుడు, అక్కడ మేకలను మేపుతుంటారు.

10. ఉద్యోగులకు ఉచితంగా భోజనం పెట్టడం మొదలుపెట్టిన తొలి భారీ టెక్ సంస్థ గూగులే. ఉద్యోగులు వారి పెంపుడు కుక్కలను కూడా ఆఫీస్‌కు వెంట తెచ్చుకోవచ్చు.

11. 2000 ఏడాదిలో గ్రామీ అవార్డుల కార్యక్రమంలో జెన్నిఫర్ లోపెజ్ ధరించిన ఓ పచ్చని రంగు డ్రెస్ కోసం గూగుల్‌లో చాలా మంది వెతికారు. అయితే, అప్పట్లో గూగుల్‌లో ఫొటోలు చూపించే సదుపాయం లేదు. ఈ పరిణామమే 2001లో గూగుల్ ఇమేజ్ సెర్చ్‌ను మొదలుపెట్టేందుకు కారణమైంది.

12. 2004లో ఏప్రిల్ 1న గూగుల్ జీమెయిల్‌ను ప్రారంభించింది. దీంతో, చాలా మంది గూగుల్ జోక్ చేస్తోందనే అనుకున్నారు.

13. 2006లో 'గూగుల్' అన్న పదాన్ని మెరియం-వెబ్‌స్టర్ డిక్షనరీలో చేర్చారు. ఆ పదానికి ''ఇంటర్నెట్‌లో సమాచారం వెతికేందుకు గూగుల్‌ను వినియోగించడం' అని నిర్వచనం ఇచ్చారు.

14. 2006లో గూగుల్ సంస్థలో యూట్యూబ్ కలిసింది. అప్పట్లో సుమారు రూ.10,500 కోట్లకు పైగా మొత్తానికి యూట్యూబ్‌ను గూగుల్ కొనుగోలు చేసింది. ప్రస్తుతం యూట్యూబ్‌ను ప్రతి నెలా 200 కోట్ల మంది వినియోగిస్తున్నారు. ప్రతి నిమిషానికీ 400 గంటల నిడివి ఉండే వీడియోలు ఆ వెబ్‌సైట్‌లో అప్‌లోడ్ అవుతున్నాయి.

15. 2009లో గూగుల్ ప్రోగ్రామర్ చేసిన ఓ పొరపాటుతో ఇంటర్నెట్ స్తంభించిపోయింది. గూగుల్ బ్లాక్ చేసే సైట్‌ల జాబితాలో ఆ ప్రోగ్రామర్ '/'ను చేర్చారు. దీంతో ఇంటర్నెట్‌లో ఉన్న ప్రతి సైట్‌నూ గూగుల్ ప్రమాదకర సైట్‌గా వినియోగదారులకు చూపించింది.

16. జనాలు రోజూ గూగుల్ సెర్చ్‌లో టైప్ చేస్తున్న పదాల్లో సుమారు 16.15% అంతకుముందెప్పుడూ ఎవరూ వెతకనివే.

17. 2018 ఏప్రిల్‌లో వంద శాతం పునరుత్పాదక శక్తి వనరులపై పనిచేస్తున్న తొలి సంస్థగా గూగుల్ అవతరించింది.

18. గూగుల్‌కు ఆరుకుపైగా పుట్టిన...


ఆన్‌లైన్ డేటింగ్ యాప్ మిమ్మల్ని మరింత ఆకర్షిస్తోందా?

మీ భాగస్వామికి అనుగుణంగా ఉంటే మీకు బాగానే అనిపిస్తుందా?

పెళ్లైన వాళ్లే ఎక్కువ సంతోషంగా ఉంటారా?

జీవితాంతం ఒకే భాగస్వామికి తోడుగా నిలుస్తానని మాట ఇవ్వడం మీకు బాగానే ఉంటుందా?

ఈ ప్రశ్నల సమాధానాలు మీకు  షాక్ ఇవ్వవచ్చు.

ఒక రీసెర్చ్ ఆధారంగా బీబీసీ ఈ ప్రశ్నలకు సమాధానాలు వెతికే ప్రయత్నం చేసింది.

'నా టైప్' అబ్బాయి లేదా అమ్మాయి

డిజిటల్ ప్రపంచంలో ఆన్‌లైన్ డేటింగ్ చాలా వేగంగా వ్యాపిస్తోంది.

ఇప్పుడు జనం ఇంటర్నెట్‌లో పార్టనర్  కోసం వెతుక్కోవడం మామూలైపోయింది.

కానీ, లక్షల మందిలో స్వయంగా మీ వ్యక్తిత్వమే మిమ్మల్ని భయపెట్టేలా ఉండచ్చు. కానీ, అంతమాత్రాన దిగులుపడాల్సిన పనిలేదు.

మీరెప్పుడైనా ఏదైనా ఒక కొత్త ఫొటో చూస్తే, అది అంతకు ముందు చూసిన దానికంటే బాగానే ఉన్నట్టు అనిపిస్తుంది.

అంటే, అందం గురించి మన ఆలోచనలు పుట్టుకతో రాలేదు, ఆ సమయానికి తగ్గట్టు ఉంటాయి.

డేటింగ్ యాప్‌లో ప్రతి క్షణం మారే ఫొటోలను బట్టి మన అందం ప్రమాణాలు మారిపోతూ ఉంటాయి.

అంటే, మీకు చాలా అందంగా ఉండే ఒక ప్రొఫైల్ చూసి మనం అంత అందంగా ఎందుకు లేమో, అనిపిస్తుంటే, దాన్ని మనసులోంచి తీసే... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

యండి. ఆ భావన తాత్కాలికమే, శాశ్వతం కాదు.

చాలామందికి చిటికెలో ఏదో ఒక ఫొటో నచ్చచ్చు. అంటే ఆ అవకాశం హఠాత్తుగా మీకోసం రావచ్చు.

మనం ఏ ముఖాలను వీలైనంత తక్కువగా చూస్తుంటామో, వాళ్లే మనకు చాలా ఆకర్షణీయంగా ఉన్నట్టు కనిపిస్తారు.

"మనం ఒక ముఖాన్ని యథాలాపంగా చూసి ముందుకు నడిచేస్తుంటాం, కానీ అదే ముఖాన్ని మళ్లీ మళ్లీ చూడాలని కొన్నిసార్లు మనసు లాగుతుంది" అని మానసిక నిపుణులు చెబుతున్నారు.

దాని వెనక ఒక సైకాలజీ ఉంది. ఎక్కడో ఒక దగ్గర మనకు భాగస్వామి  కావల్సినవారిని మిస్ అవుతున్నామని మనం అనుకోవాలి.

వ్యక్తికి విపరీత పోకడలు ఉంటే?

కొందరికి కొన్ని ప్రత్యేక అలవాట్లు ఉంటాయి. అవి భాగస్వాములిద్దరికీ ఉంటే మంచిదే. కానీ మీ ఆలోచన మీ భాగస్వామికి చాలా అసహజంగా అనిపిస్తే అది సరికాదు. అది తప్పు అవుతుంది.

అయినా, ఊరికే చిర్రుబుర్రులాడే స్వభావం ఎవరికీ నచ్చదు. ఎవరైనా ఒక హామీ ఇవ్వడానికి అరక్షణం కూడా ఆలస్యం చేయకపోతే, అలాంటి వారిపై మీరు నమ్మకం పెట్టుకోవచ్చు.

ఎక్కువ ఆందోళన పడేవారు, తమను ఎక్కడ పక్కన పెట్టేస్తారో అనే భయంతో ఉంటారు. అలాంటి వాళ్లకు తమలాంటి వ్యక్తిత్వం ఉన్న భాగస్వామి దొరికితే, వారికి ఒక ప్రశాంతత దొరుకుతుంది.

రాత్రి ఆలస్యంగా పడుకోవడం, ఉదయం త్వరగా లేవడం లాంటి అలవాట్లు భాగస్వాములిద్దరికీ ఉంటే అది కూడా సంతోషించాల్సిన విషయమే. దానివల్ల ఎక్కువ సేపు ఇద్దరూ కలిసి గడపడానికి సమయం దొరుకుతుంది.

దానివల్ల సమస్యలు కూడా రావచ్చు. ఎవరైనా పని కోసం కాస్త ఎక్కువ సమయం గడిపే వారైతే, భాగస్వామి కూడా అలాంటి వారే అయితే.. ఇద్దరి బంధం బెడిసికొట్టచ్చు.

ఇక ఇద్దరిలో ఒక భాగస్వామి నిర్లక్ష్యంగా ఉంటే అది వారి బంధంలో మరింత చిచ్చు పెడుతుంది.

పెళ్లితో సంతోషం పెరుగుతుంది, కానీ...

మీకు, మీ భాగస్వామికి ఒకే స్వభావం ఉంటుంది. మీరు పెళ్లి కూడా చేసుకున్నారు. కానీ దానికి, మీ సంతోషానికి సంబంధం ఏముంది?

పెళ్లి చేసుకోవడం వల్ల మన పాత్రల్లో శాశ్వత మార్పులు వస్తాయి. అది పరిశోధనలో నిరూపితమైంది. జర్మనీలో జరిగిన రీసెర్చ్‌లో పెళ్లైన తర్వాత వ్యక్తులు ఓపెన్‌గా ఉండడం, బయట ఎక్కువగా తిరగడం లాంటివి తగ్గిపోయాయని తేలింది. పెళ్లైనవారి మధ్య ఇలాంటివి తరచూ కనిపిస్తాయి.

అవును, పెళ్లి తర్వాత చాలామంది మనసులో ఏదీ దాచుకోరు. తమను తాము నియంత్రించుకోవడం కూడా నేర్చుకుంటారు. ఒక బలమైన బంధాన్ని సుదీర్ఘ కాలం పాటు ఏర్పరచుకోడానికి ఇలాంటివి చాలా అవసరమే.

పెళ్లి తర్వాత కొన్నేళ్ల వరకూ దంపతులు సుఖంగా, సంతోషంగా...


ఆన్‌లైన్‌లో విస్కీ వేలం వేసే సంస్థ 'విస్కీ ఆక్షనీర్' 3,900 సింగిల్ మాల్ట్ స్కాచ్ విస్కీ సీసాలను వచ్చే ఏడాది విక్రయించబోతోంది.

ఈ బ్రహ్మాండమైన విస్కీ సంపదలో మెకలాన్, బౌమోర్, స్ప్రింగ్ బ్యాంక్ డిస్టిలరీలకు చెందిన కొన్ని అరుదైన సీసాలున్నాయి.

ఈ మొత్తం సంపద 70 లక్షల నుంచి 80 లక్షల పౌండ్లకు వేలంలో అమ్ముడుపోతుందని అంచనా. అంటే భారతీయ కరెన్సీలో రూ. 65 కోట్ల నుంచి రూ. 74 కోట్ల వరకు ఉంటుంది.

పెర్త్ కేంద్రంగా పనిచేసే 'విస్కీ ఆక్షనీర్' దీని గురించి చెబుతూ.. ''20వ శతాబ్దపు స్కాటిష్ డిస్టిలరీస్‌కు చెందిన సంపూర్ణమైన ప్రైవేట్ కలెక్షన్ ఇది'' అని వివరించింది.

2014లో మరణించిన ఒక అమెరికా వ్యాపారవేత్త కుటుంబం ఈ విస్కీసంపదను అమ్మకానికి పెట్టింది.

ఒకప్పుడు అమెరికాలో శీతలపానీయాల అతిపెద్ద పంపిణీదారుగా పేరున్న కొలరాడోకు చెందిన రిచర్డ్ గూడింగ్ అనే ఆ వ్యాపారవేత్త సుమారు 20 ఏళ్ల పాటు సేకరించిన సీసాలివి.

రిచర్డ్స్ గూడింగ్ సేకరించిన ఈ విస్కీ సీసాలనే వేలం వేయనున్నారు

ఈ భారీ సేకరణలో 60 ఏళ్ల పాతవైన మెకలాన్ 1926 వలేరియో అడామీ లేబుల్ వంటివి ఉన్నాయి.

అక్టోబరులో మెకలాన్ 1926 సీసా విస్కీ ఒకటి 15 లక్షల పౌండ్లకు అమ్మ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ుడుపోయింది.

ఇందులో ఇంకా 50 ఏళ్ల పాతదైన స్ప్రింగ్ బ్యాంక్, ఓల్డ్ లాలిక్ వంటివి ఉన్నాయి.

కొద్దికాలం కిందటి వరకు ఇవన్నీ గూడింగ్ ఇంట్లో వీటికోసమే సిద్ధం చేసిన ఒక గదిలో ఉండేవి.

రిచర్డ్స్ గూడింగ్

ఎవరీ రిచర్డ్స్ గూడింగ్?

గూడింగ్ తాత జేమ్స్.ఎ.గూడింగ్ 1936లో పెప్సీకోలా బాట్లింగ్ కంపెనీని ప్రారంభించారు.

1979లో దీనికి రిచర్డ్స్ గూడింగ్స్ చీఫ్ ఎగ్జిక్యూటివ్ పదవి చేపట్టారు. 1988లో పెప్పికోకు దాన్ని విక్రయించారు.

రిచర్డ్ గూడింగ్ 67 ఏళ్ల వయసులో 2014 జూన్‌లో చర్మ క్యాన్సర్‌తో మరణించారు.

రిచర్డ్స్ ప్రత్యేకమైన విస్కీ సీసాల సేకరణ కోసం తన ప్రైవేట్ జెట్‌లో తరచూ స్కాట్లాండ్ వెళ్లేవారని ఆయన కుటుంబసభ్యులు చెప్పారు. ఇందుకోసం ఆయన వేలంపాటల్లో పాల్గొనడంతో పాటు డిస్టిలరీలకూ వెళ్లేవారట.

ఇంతకీ రిచర్డ్స్ గూడింగ్ ఫేవరెట్ బ్రాండ్ ఏది?

''రిచర్డ్స్‌కు ఉన్న గొప్ప అభిరుచి స్కాచ్ విస్కీ సేకరణ''ని ఆయన భార్య నాన్సీ చెప్పారు.

ప్రతి డిస్టిలరీ నుంచి వచ్చిన విస్కీ తన కలెక్షన్లో ఉండాలని ఆయన కోరుకునేవారని చెప్పారామె.

రిచర్డ్స్‌కు వ్యక్తిగతంగా అన్నిటికంటే బ్లాక్ బౌమోర్ విస్కీ అంటే ఇష్టమని చెప్పారు.

కాగా రిచర్డ్స్ గూడింగ్ సేకరించిన విస్కీ సీసాల వేలంపాట 'విస్కీ ఆక్షనీర్'లో 2020 ఫిబ్రవరి 7 నుంచి 17 వరకు.. ఆ తరువాత ఏప్రిల్ 10 నుంచి 20 వరకు ఉంటుందని విస్కీ ఆక్షనీర్ వ్యవస్థాపకుడు మెక్ క్లూన్ తెలిపారు.

ఇవి కూడా చదవండి:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి.  యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


ఆపరేషన్ కమల 4.0గా భావిస్తున్న ప్రస్తుత సంక్షోభంలో ఎమ్మెల్యేలు ఎవ్వరూ బీజేపీ వైపు వెళ్లకుండా చూడాలని కుమార స్వామి భావిస్తున్నారు.

ఈ నేపథ్యంలో ముంబయిలో మకాం వేసిన అసంతృప్త ఎమ్మెల్యేలంతా తిరిగి బెంగళూరు రానున్నారు.

‘‘మంత్రులంతా తమంత తాముగా రాజీనామాలు చేశారు. మంత్రివర్గాన్ని పునర్ వ్యవస్థీకరించేందుకు అవసరమైన చర్యలు తీసుకోవాలని కాంగ్రెస్ అధిష్ఠానాన్ని కోరారు’’ అని ఏఐసీసీ ప్రధాన కార్యదర్శి కేసీ వేణుగోపాల్ చెప్పారు.

అంతకు ముందు ముఖ్యమంత్రి కుమార స్వామి నివాసంలో మంత్రులందరితో బ్రేక్ ఫాస్ట్ మీటింగ్ జరిగింది. వేణు గోపాల్ కూడా ఆ మీటింగ్‌లో పాల్గొన్నారు.

‘‘జేడీఎస్ మంత్రులు కూడా రాజీనామాలు చేస్తారు. ఆ తర్వాత ముఖ్యమంత్రి వెళ్లి గవర్నర్ వాజు భాయ్ వాలాను కలుస్తారు. మంత్రుల రాజీనామాలను ఆమోదించాలని విజ్ఞప్తి చేస్తారు’’ అని తాజా పరిణామాల్లో భాగమైన సీనియర్ మంత్రి ఒకరు బీబీసీకి చెప్పారు.

21 రోజుల కిందట మంత్రివర్గంలో చేరిన హెచ్ నగేశ్ సైతం తన రాజీనామాను గవర్నర్‌కు సమర్పించారు. ఇండిపెండెంట్ ఎమ్మెల్యే అయిన నగేశ్.. బీజేపీకి మద్దతు ఇవ్వకుండా ఆయన్ను మంత్రివర్గంలో చేర్చుకున్నారు.

అంతకు ముందు ఏం జరిగింది?

క... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ర్ణాటకలోని జనతాదళ్ సెక్యులర్(జేడీఎస్), కాంగ్రెస్ సంకీర్ణ ప్రభుత్వం సంక్షోభాన్ని ఎదుర్కొంటోంది. ఈ రెండు పార్టీలకు చెందిన 11 మంది ఎమ్మెల్యేలు తమ పదవులకు రాజీనామాలు చేస్తూ స్పీకర్ కార్యాలయానికి లేఖలు ఇవ్వడంతో ముఖ్యమంత్రి కుమారస్వామి ప్రభుత్వం మైనారిటీలో పడింది.

ఎమ్మెల్యేల రాజీనామాలపై మంగళవారం నిర్ణయం తీసుకుంటానని స్పీకర్ రమేశ్ కుమార్ వెల్లడించారు.

కాగా, రాజీనామాలు చేసిన పదకొండు మందిలో ముగ్గురు కాంగ్రెస్ మాజీ సీఎం సిద్ధరామయ్యకు అత్యంత విధేయులు. వారం కిందట ఆనంద్ సింగ్ అనే కాంగ్రెస్ ఎమ్మెల్యే ఒకరు రాజీనామా చేశారు. దీంతో మొత్తం 12 మంది ఎమ్మెల్యేలు రాజీనామాలు చేసినట్లయింది.

కాంగ్రెస్ నేత శివకుమార్, సీఎం కుమారస్వామి

కర్ణాటక అసెంబ్లీలో 224 స్థానాలు ఉన్నాయి. స్పీకరును మినహాయించగా బీజేపీకి 105 మంది, కాంగ్రెస్ 78, జేడీఎస్ 37, ముగ్గురు ఇతరులు ఉన్నారు.

ఇప్పుడు 12 మంది రాజీనామాలు ఆమోదిస్తే లెక్కలు తారుమారవుతాయి. 224 మంది సభ్యులున్న అసెంబ్లీ ప్రకారం ప్రభుత్వ ఏర్పాటుకు 113 మంది మద్దతు అవసరం. ఆ లెక్క ప్రకారమే జేడీఎస్, కాంగ్రెస్ కూటమి ప్రభుత్వం ఏర్పాటు చేసింది. కానీ, ఇప్పుడు 12 మంది రాజీనామా ఆమోదిస్తే సభ్యుల సంఖ్య 212కు తగ్గిపోతుంది.. అప్పుడు మేజిక్ ఫిగర్ 107 అవుతుంది. ఈ లెక్క ప్రకారం బీజేపీకి మేజిక్ ఫిగర్ అందుకోవడానికి మరో ఇద్దరు మాత్రమే అవసరమవుతారు.

కానీ, మరో ఇద్దరు కాంగ్రెస్ సభ్యుల రాజీనామాలు ఇంకా స్పీకర్‌కు చేరాల్సి ఉందని బీజేపీ నేతలు చెబుతున్నారు.  మరికొందరు కాంగ్రెస్, జేడీఎస్ ఎమ్మెల్యేలూ రాజీనామా బాటలో ఉన్నారని బీజేపీ నేతలు చెబుతున్నారు.

'జూలై 12న ప్రారంభమయ్యే అసెంబ్లీ సమావేశాల్లో కుమారస్వామి ప్రభుత్వానికి వ్యతిరేకంగా మా పార్టీ నేత యడ్యూరప్ప అవిశ్వాస తీర్మానం పెడతార'ని పేరు వెల్లడించడానికి ఇష్టపడని ఓ బీజేపీ నేత 'బీబీసీ'కి తెలిపారు.

కాగా, రాజీనామాలు చేసిన కాంగ్రెస్ నేతల్లో ముగ్గురు సిద్ధరామయ్య విధేయులు ఉన్నారు. అలాగే మొన్నటివరకు జేడీఎస్ రాష్ట్ర అధ్యక్షుడిగా ఉన్న ఏహెచ్ విశ్వనాథ్ కూడా రాజీనామా చేయడం చర్చనీయంగా మారింది.

ఇవి కూడా చూడండి:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి.  యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)