... ਸਕਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰ ਸਕਦਾ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਕਿਵੇਂ ਲੱਗੇਗਾ ਅਤੇ ਮੈਂ ਪੁਰਸ਼ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਸੀ।''

ਕਰੋ ਕੀਆਨ ਪਹਿਲਾ ਕਨੇਡੀਅਨ ਸਮਲਿੰਗੀ ਪੁਰਸ਼ ਮਾਡਲ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਕੱਪੜੇ ਪਾ ਕੇ ਫੈਸ਼ਨ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ

''ਇਸ ਨਾਲ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਲਿੰਗ ਬਾਰੇ ਫ਼ੈਸਲਾ ਲੈਣ ਅਤੇ ਉਹ ਸਭ ਤਲਾਸ਼ਣ ਦੀ ਅਜ਼ਾਦੀ ਮਿਲੀ ਕਿ ਮੈਂ ਕੀ ਪਸੰਦ ਕਰਦਾ ਹਾਂ ਅਤੇ ਕੀ ਨਹੀਂ। ਬਿਨਾਂ ਜੱਜ ਕੀਤੇ ਖੁਦ ਦੇ ਅਜਿਹੇ ਵਿਭਿੰਨ ਪੱਖਾਂ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣਾ ਸੱਚ ਮੁੱਚ ਬਹੁਤ ਮਜ਼ੇਦਾਰ ਹੈ।''

ਉਸ ਦਾ ਪਸੰਦੀਦਾ ਚਰਿੱਤਰ ਐਕਸਵੀ ਵੀਡਿਓ ਗੇਮ ਦੀ ਅੰਤਿਮ ਕੜੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨੌਜਵਾਨ ਸੀ, ਜੋ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਰਹੱਸਾਂ ਨੂੰ ਛਿਪਾ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ਾਸਕਰ ਮਰਦਾਂ ਦੇ ਵਿਚਾਰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਫੈਸਲਾਕੁੰਨ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।''

''ਹੁਣ ਸਭ ਵਧੀਆ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਪਰ ਅਜੇ ਵੀ ਇੱਕ ਡਰ ਹੈ-ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਫੈਸਲਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਗਲਤ ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਕਿਸੇ ਗਲਤ ਥਾਂ 'ਤੇ ਹੋਵੋ ਤਾਂ ਹਿੰਸਾ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।''

ਸਮਲਿੰਗੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਤਸ਼ਦਦ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ

ਯੂਐੱਸ ਨੈਸ਼ਨਲ ਸੈਂਟਰ ਫਾਰ ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਇਕੂਐਲਿਟੀ ਦੀ ਇੱਕ ਸਰਵੇਖਣ ਰਿਪੋਰਟ ਅਨੁਸਾਰ ਚਾਰ ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰਜ਼ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਾਰਨ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

ਕਰੋਅ ਦੱਸਦਾ ਹੈ, ''ਅਜੇ ਵੀ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਕੁਝ ਹਿੱਸੇ ਅਜਿਹੇ ਹਨ, ਜਿੱਥੋਂ ਦੇ ਰਿਵਾਜ਼ ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰਾਂ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹ ਵੀ ਬਾਕੀ ਇਨਸਾਨਾਂ ਵਾਂਗ ਬਰਾਬਰ ਹਨ।''

''ਇਹ ਹੁਣ ਵੀ ਇੱਕ ਸੰਘਰਸ਼ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਮੁੱਦਾ ਹੈ। ਅਜੇ ਬਹੁਤ ਕੰਮ ਹੋਣਾ ਬਾਕੀ ਹੈ, ਪਰ ਮੈਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਸਹੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਅੱਗੇ ਵਧ ਰਹੇ ਹਾਂ।''

ਦਿੱਖ ਬਨਾਮ ਲਿੰਗ

ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਫੈਸ਼ਨ ਨੇ ਕਰੋਅ ਨੂੰ ਇੱਕ ਲੈਅ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।

ਵਿਟੋਨ ਦੀ ਵੂਮੈੱਨ ਕੁਲੈਕਸ਼ਨ ਦੀ ਕਲਾਤਮਕ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਨਿਕੋਲਸ ਗੈਸਕੁਏਅਰ ਨੇ ਫੈਸ਼ਨ ਜਰਨਲ ਡਬਲਿਯੂ ਡਬਲਿਯੂ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, ''ਕਰੋਅ ਨੂੰ ਕਾਸਟ ਕਰਨ ਕਰਕੇ ਮੇਰਾ ਇਸ ਧਾਰਨਾ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਹੈ ਕਿ ਫੈਸ਼ਨ ਦੀ ਤਬਦੀਲੀ ਸਮਾਨਤਾ ਨੂੰ ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਮਿਆਰ ਵੱਲ ਲੈ ਕੇ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।''

''ਕਰੋਅ...ਸਾਰੀਆਂ ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਉਮੀਦ ਦੀ ਕਿਰਨ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਾਹਸ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀ ਸਾਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਾਨੂੰ ਉਸ ਪੁਰਾਣੇ ਤਰੀਕੇ ਨੂੰ ਫਿਰ ਤੋਂ ਦੇਖਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਅਸੀਂ ਕੱਪੜਿਆਂ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਸੀ : ਸੂਟ, ਡਰੈੱਸਿਜ਼, ਮਹਿਲਾ, ਪੁਰਸ਼।''

ਇਸ ਸਭ ਵਿਚਕਾਰ ਕਰੋਅ ਦੀ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ ਨੂੰ ਘੱਟ ਨਾ ਸਮਝਣਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ।

ਲਿਜ਼ ਬੈੱਲ, ਲਿਜ਼ਬੈੱਲ ਮਾਡਲਿੰਗ ਏਜੰਸੀ ਦੀ ਸੰਸਥਾਪਕ ਹੈ ਜੋ ਕਰੋਅ ਦੇ ਕੰਮ ਕਾਜ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਉਹ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, ''ਮੈਂ ਪਿਛਲੇ 27 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸ਼ਾਇਦ ਹੀ ਕਦੇ ਮੈਂ ਕਰੋਅ ਵਾਂਗ ਆਤਮ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਕਿਸੇ ਨੌਜਵਾਨ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੋਵੇ।''

ਇਹ ਉਹ ਗੁਣ ਹਨ, ਜੋ ਕਰੋਅ ਨੂੰ ਦੂਜਿਆਂ ਲਈ ਰੋਲ ਮਾਡਲ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਰੋਲ ਮਾਡਲ ਨੂੰ ਕਰੋਅ ਆਪਣੇ ਜਵਾਨ ਹੁੰਦਿਆਂ ਹੋਇਆਂ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ।

ਉਹ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, ''ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਵੱਡਾ ਹੋ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਦੋਂ ਕੋਈ ਅਜਿਹਾ ਵਿਅਕਤੀ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮੈਂ ਖੁਦ ਨੂੰ ਜੋੜ ਸਕਦਾ।''

''ਇਹ ਦੇਖਣਾ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਿ ਕੀ ਤਬਦੀਲੀ ਦੌਰਾਨ ਮੈਂ ਅਜੇ ਵੀ ਸਫ਼ਲ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹਾਂ ਅਤੇ ਉਸ ਰਾਹ 'ਤੇ ਚੱਲ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਮੈਂ ਅਪਣਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ।''

''ਹਾਂ, ਹੁਣ ਮੈਂ ਉਹ ਵਿਅਕਤੀ ਬਣਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਜਵਾਨ ਹੋਣ ਦੌਰਾਨ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਛੋਟਾ ਸੀ ਤਾਂ ਕਿ ਅਗਲੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਕੋਲ ਅਜਿਹਾ ਵਿਅਕਤੀ ਹੋਵੇ, ਜਿਸਨੂੰ...


... ਸਕਰੀਨ ’ਤੇ

ਕਿਵੇਂ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ ਐਮਆਈਐਸ-ਸੀ ਦੀ ਪਛਾਣ ?

ਅਮਰੀਕੀ ਸੰਗਠਨ ਸੈਂਟਰਜ਼ ਫ਼ਾਰ ਡਿਜ਼ੀਜ਼ ਕੰਟਰੋਲ ਐਂਡ ਪ੍ਰਿਵੇਂਸ਼ਨ, ਸੀਡੀਸੀ ਮਈ 2020 ਤੋਂ ਇਸ ਬਿਮਾਰੀ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।

ਸੀਡੀਸੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਐਮਆਈਐਸ-ਸੀ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਘੱਟ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਪਰ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਬਿਮਾਰੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਕਿ ਕੋਵਿਡ-19 ਨਾਲ ਜੋੜ ਕੇ ਵੇਖਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਇਸ ਬਿਮਾਰੀ ਨਾਲ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਦਿਲ, ਫੇਫੜੇ, ਗੁਰਦੇ, ਆਂਦਰਾ/ਆਂਤੜੀਆਂ, ਦਿਮਾਗ ਅਤੇ ਅੱਖਾਂ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।

ਅਮਰੀਕੀ ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਐਮਆਈਐਸ-ਸੀ ਹੋਣ 'ਤੇ ਕੁਝ ਬੱਚਿਆਂ 'ਚ ਗਰਦਨ ਦਾ ਦਰਦ, ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਧੱਫੜ, ਅੱਖਾਂ 'ਚ ਲਾਲਗੀ ਦਾ ਵੱਧਣਾ ਅਤੇ ਹਰ ਸਮੇ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ੀ ਸੰਸਥਾ ਸੀਡੀਸੀ ਦੇ ਖੋਜਕਰਤਾ ਅਜੇ ਤੱਕ ਇਸ ਸਬੰਧੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਹੀਂ ਇੱਕਠੀ ਕਰ ਪਾਏ ਹਨ ਕਿ ਕਿਹੜੇ ਬੱਚੇ ਇਸ ਬਿਮਾਰੀ ਨਾਲ ਵਧੇਰੇ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਕੀ ਹੈ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਜਿੰਨ੍ਹਾਂ ਬੱਚਿਆਂ 'ਚ ਐਮਆਈਐਸ-ਸੀ ਦੇ ਲੱਛਣ ਪਾਏ ਗਏ ਹਨ, ਉਹ ਜਾਂ ਤਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕੋਵਿਡ-19 ਦੀ ਲਾਗ ਦੀ ਲਪੇਟ 'ਚ ਆਏ ਹਨ ਜਾਂ ਫਿਰ ਕਿਸੇ ਅਜਿਹੇ ਦੇ ਸੰਪਰਕ 'ਚ ਆਏ ਸਨ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਕੋਵਿਡ-19 ਹੋਇਆ ਸੀ।

ਸੀਡੀਸੀ ਦੇ ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਅਜੇ ਇਸ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸ ਬਿਮਾਰੀ ਨਾਲ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਇਸ ਦਾ ਵਧੇਰੇ ਖ਼ਤਰਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਫਿਰ ਕਿਸ ਕਿਸਮ ਦੀ ਸਿਹਤ ਵਾਲੇ ਬੱਚੇ ਇਸ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕਿਸ ਨੂੰ ਐਮਆਈਐਸ-ਸੀ ਹੋਣ ਦੀ ਸੂਰਤ 'ਚ ਪਹਿਲਾਂ ਇਲਾਜ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਇਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।"

ਸੀਡੀਸੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਐਮਆਈਐਸ-ਸੀ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਘੱਟ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਪਰ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਬਿਮਾਰੀ ਹੈ (ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ)

ਹਾਲਾਂਕਿ ਲੈਂਸੇਟ ਦੇ ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਨੇ ਐਮਆਈਐਸ-ਸੀ ਨਾਲ ਪੀੜ੍ਹਤ ਕੁਝ ਬੱਚਿਆਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਕੇ ਇਹ ਦੱਸਣ ਦਾ ਯਤਨ ਜ਼ਰੂਰ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਬਿਮਾਰੀ ਆਖ਼ਰ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।

ਲੈਂਸੇਟ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤੀ ਖੋਜ 'ਚ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਬਿਮਾਰੀ ਵਾਲੇ ਸਾਰੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਸੀਆਰਪੀ ਅਤੇ ਆਈਐਸਆਰ ਵਰਗੇ ਖੂਨ ਦੇ ਕੁਝ ਬੁਨਿਆਦੀ ਟੈਸਟਾਂ ਦੀਆਂ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਖਰਾਬ ਆਈਆਂ ਹਨ।

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਡੀ-ਡਾਈਮਰ ਅਤੇ ਦਿਲ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਟੈਸਟਾਂ ਦੀਆਂ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਵੀ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਆਈਆਂ ਹਨ।

ਇਸ ਅਧਿਐਨ ਦੌਰਾਨ ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਨੇ ਵੇਖਿਆ ਕਿ 54% ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਈਸੀਜੀ ਜਾਂਚ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਵੀ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਆਈ ਸੀ।

ਲੈਂਸੇਟ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਅਨੁਸਾਰ, ਐਮਆਈਐਸ-ਸੀ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋਏ 22% ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਵੈਂਟੀਲੇਟਰ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਪਈ ਸੀ ਅਤੇ ਜਿੰਨ੍ਹਾਂ ਬੱਚਿਆਂ 'ਚ ਇਸ ਬਿਮਾਰੀ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਚੋਂ 71% ਨੂੰ ਆਈਸੀਯੂ 'ਚ ਭਰਤੀ ਕਰਵਾਉਣਾ ਪਿਆ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਹੀ ਐਮਆਈਐਸ-ਸੀ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋਏ ਬੱਚਿਆਂ 'ਚੋਂ 1.7% ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਮੌਤ ਵੀ ਹੋਈ ਹੈ।

ਲੈਂਸੇਟ ਅਨੁਸਾਰ ਐਮਆਈਐਸ-ਸੀ ਇਕ ਸੰਭਾਵਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਾਰੂ ਬਿਮਾਰੀ ਹੈ, ਪਰ ਸਮਾਂ ਰਹਿੰਦਿਆਂ ਇਸ ਦੀ ਪਛਾਣ ਅਤੇ ਸਹੀ ਇਲਾਜ ਨਾਲ ਵਧੇਰੇਤਰ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਬਚਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਸ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਤੀਜਿਆਂ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਐਮਆਈਐਸ-ਸੀ ਦੇ ਖ਼ਤਰੇ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਘਟਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ?

ਇੰਡੀਅਨ ਅਕੈਡਮੀ ਆਫ਼ ਪੀਡੀਐਟ੍ਰਿਕ ਇੰਟੈਂਸਿਵ ਕੇਅਰ ਦਾ ਇਹ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਸਹੀ ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਐਮਆਈਐਸ-ਸੀ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਨ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਇਲਾਜ ਕਰਨ ਨਾਲ ਇਸ ਦੇ ਜੋਖਮ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਹੱਦ ਤੱਕ ਘਟਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਬਿਮਾਰੀ ਨਾਲ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਦਿਲ, ਫੇਫੜੇ, ਗੁਰਦੇ, ਆਂਦਰਾ/ਆਂਤੜੀਆਂ, ਦਿਮਾਗ ਅਤੇ ਅੱਖਾਂ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ (ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ)

ਮੈਡੀਕਲ ਰਸਾਲੇ 'ਦ ਬੀਐਮਜੇ' ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਐਮਆਈਐਸ-ਸੀ ਨਾਲ...


... ਸਨ।

ਫੋਟੋਸ਼ੂਟ ਲਈ ਲਕਸ਼ਮੀ ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਟਰੋਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ

ਉਹ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, "ਇਹ ਮੇਰੇ ਲਈ ਸੱਚਮੁੱਚ ਭਿਆਨਕ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਹਰੁਸ਼ੀ ਨਾਲੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਪੋਰਨ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਕਹਿ ਰਹੇ ਸਨ।"

"ਟਰੋਲ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਔਰਤਾਂ ਵੀ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੇਰੀਆਂ ਪਹਿਲੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਦੇਖੀਆਂ ਜਿੱਥੇ ਮੈਂ ਮੇਕਅੱਪ ਵੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨਾਲ ਤੁਲਨਾ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਇਹ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨੀ ਬੁਰੀ ਲੱਗ ਰਹੀ ਹੈ।"

ਪਰ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ ਜੋੜੇ ਨੂੰ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਫੋਨ ਕਰਨੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਕਾਰਤਿਕ ਨੂੰ ਸਮਰਥਨ ਵੀ ਦੇਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਾਨੂੰ ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਰਹਿਣਾ ਸਿੱਖਣਾ ਹੋਵੇਗਾ।"

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


... ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵਲੰਟੀਅਰ ਕਰਨ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕੀਤੀ ਸੀ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਟਵਿੱਟਰ ਉੱਪਰ ਲਿਖਿਆ ਸੀ,"ਮੈਨੂੰ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਗਿਆਰਾਂ ਵਜੇ ਅੰਬਾਲਾ ਕੈਂਟ ਦੇ ਸਿਵਲ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਪੀਜੀਆਈ ਰੋਹਤਕ ਅਤੇ ਸਿਹਤ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਮਾਹਰ ਡਾਕਟਰਾਂ ਦੀ ਟੀਮ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਬਾਇਓਟੈਕ ਵੱਲੋਂ ਬਣਾਈ ਜਾ ਰਹੀ ਕੋਰੋਨਾ ਵੈਕਸੀਨ ਦਾ ਟਰਾਇਲ ਡੋਜ਼ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।"

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅੱਗੇ ਲਿਖਿਆ ਸੀ, ਮੈਂ ਇਸ ਟੀਕੇ ਦਾ ਟਰਾਇਲ ਡੋਜ਼ ਲੈਣ ਲਈ ਵਲੰਟੀਅਰ ਕੀਤਾ ਹੈ।"

ਅੰਬਾਲਾ ਕੈਂਟ ਤੋਂ ਵਿਧਾਇਕ ਅਨਿਲ ਵਿੱਜ ਨੇ ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਹਰਿਆਣਾ ਵਿੱਚ ਕੋਵੈਕਸੀਨ ਦੇ ਤੀਜੇ ਪੜਾਅ ਦਾ ਟਰਾਇਲ 20 ਨਵੰਬਰ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਵੇਗਾ।

ਕੀ ਹੈ ਕੋ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


... ਸਮਝ ਹੀ ਗਈ ਸੀ ਕਿ ਅਸੀਂ ਇਕੱਠੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਾਂ।

ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਅਸੀਂ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਹੋਰ ਨੇੜਿਓਂ ਜਾਣਿਆ।

ਮੇਰਾ ਇੱਕ ਹੱਥ ਨਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਉਸ ਦੇ ਜੋ ਡਰ ਸਨ ਉਹ ਵੀ ਦੂਰ ਹੋ ਗਏ ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਸਾਰੇ ਕੰਮ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਹੀ ਕਰ ਲੈਂਦੀ ਸੀ।

ਫਿਰ ਨੌਕਰੀ ਬਦਲੀ ਅਤੇ ਅਸੀਂ ਨਵਾਂ ਘਰ ਲੱਭਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਹੁਣ ਅਸੀਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਿਆਰ ਸੀ।

ਪਤਾ ਸੀ ਕਿ ਲਿਵ-ਇਨ-ਰਿਲੇਸ਼ਨਸ਼ਿਪ ਦਾ ਮਤਲਬ ਸਿਰਫ਼ ਕਾਮੁਕਤਾ ਹੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਤੁਸੀਂ ਕਿਸੇ ਦੇ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੀਆਂ ਨਿੱਜੀ ਗੱਲਾਂ ਸਾਂਝੀਆਂ ਕਰਦੇ ਹੋ।

ਸਾਥ ਨਿਭਾਉਣ ਅਤੇ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਣ ਦਾ ਵਾਅਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਸ਼ਾਇਦ ਇਹੀ ਵਜ੍ਹਾ ਹੈ ਕਿ ਸਾਡੀਆਂ ਅਦਾਲਤਾਂ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ੋਚਦੀ ਹਾਂ ਕਿ ਕੀ ਬੱਚਾ ਸੰਭਾਲ ਸਕੂੰਗੀ? ਇਸ ਜਵਾਬ ਲਈ ਵੀ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਂ ਖੁਦ 'ਤੇ ਯਕੀਨ ਕਰ ਲਵਾਂ ਫਿਰ ਮੇਰੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਮੇਰੀ ਮਾਂ ਬਣਨ ਦੀ ਕਾਬਲੀਅਤ 'ਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।

(ਇਹ ਉੱਤਰੀ-ਭਾਰਤ ਦੀ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਔਰਤ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਬੀਬੀਸੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਇੰਦਰਜੀਤ ਕੌਰ ਨਾਲ ਸਾਂਝੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਦਿਵਿਆ ਆਰਿਆ ਨੇ ਪ੍ਰੋਡਿਊਜ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਔਰਤ ਦੀ ਪਛਾਣ ਗੁਪਤ ਰੱਖੀ ਗਈ ਹੈ।)

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


... ਸਮਝਦੇ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਦ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਕੀ ਹੈ, ਤੁਸੀਂ ਤਾਂ ਸਮਝੋ। ਉਹ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ ਕਿਵੇਂ ਖੇਤੀ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਹੋਈ, 11 ਵਾਰੀ ਕਿਸਾਨ ਜਥੇਬੰਦੀਆਂ ਗੱਲਬਾਤ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।"

ਦਿਲਜੀਤ ਨੇ ਰਿਹਾਨਾ ’ਤੇ ਕੱਢਿਆ ਗਾਣਾ

ਪੰਜਾਬੀ ਸਿੰਗਰ ਤੇ ਅਦਾਕਾਰ ਦਿਲਜੀਤ ਦੋਸਾਂਝ ਨੇ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਪੌਪ ਸਿੰਗਰ ਰਿਹਾਨਾ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤ ਵਿੱਚ ਗਾਣਾ ਕੱਢਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਗਾਣੇ ਦਾ ਨਾਂ ਹੈ ਰਿ ਰਿ ਰਿ ਰਿਹਾਨਾ। ਇਸ ਦੇ ਬੋਲ ਰਾਜ ਰਣਜੋਧ ਨੇ ਲਿਖੇ ਹਨ।

ਰਿਹਾਨਾ ਨੇ ਮੰਗਲਵਾਰ ਨੂੰ ਕਿਸਾਨ ਅੰਦੋਲਨ ਦੀ ਹਮਾਇਤ ਵਿੱਚ ਟਵੀਟ ਕਰਕੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ।

ਰਿਹਾਨਾ ’ਤੇ ਗਾਣੇ ਬਾਰੇ ਦਿਲਜੀਤ-ਕੰਗਨਾ ਵਿੱਚ ਬਹਿਸ

ਕੰਗਨ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਮੀਡੀਆ ਨੂੰ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਦਿੱਤੇ ਕਿ ਉਹ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਸਬੂਤ ਦੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ "ਅੱਤਵਾਦੀ" ਨਾ ਐਲਾਨਣ।

ਚੀਫ਼ ਜਸਟਿਸ ਐੱਸਏ ਬੋਬੜੇ ਅਤੇ ਜਸਟਿਸ ਏਐੱਸ ਬੋਪੰਨਾ ਅਤੇ ਜਸਟਿਸ ਵੀ ਰਾਮਸੁਬਰਾਮਨੀਅਮ 'ਤੇ ਆਧਾਰਤ ਬੈਂਚ ਨੇ ਪਟੀਸ਼ਨਾਂ 'ਤੇ ਸੁਣਵਾਈ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਪਟੀਸ਼ਨਰਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਅਰਜ਼ੀ ਸਰਕਾਰ ਕੋਲ ਲੈ ਕੇ ਜਾਣ ਲਈ ਕਿਹਾ।

26 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ਬੇਕਾਬੂ ਭੀੜ ਲਾਲ ਕਿਲੇ ਪਹੁੰਚੀ ਸੀ

ਚੀਫ਼ ਜਸਟਿਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਸਾਨੂੰ ਪੂਰਾ ਯਕੀਨ ਹੈ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਇਸ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਮੀਡੀਆ ਵਿੱਚ ਸੁਣਿਆ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਕਾਨੂੰਨ ਆਪਣੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰੇਗਾ, ਅਸੀਂ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਦਖ਼ਲ ਨਹੀਂ ਦੇਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ। ਤੁਸੀਂ ਸਰਕਾਰ ਕੋਲ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹੋ।"

ਦੀਪ ਸਿੱਧੂ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਦਾ ਇਨਾਮ

ਖ਼ਬਰ ਏਜੰਸੀ ਏਐੱਨਆਈ ਮੁਤਾਬਕ ਦਿੱਲੀ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਦੀਪ ਸਿੱਧੂ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇਣ 'ਤੇ ਇੱਕ ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਦਾ ਨਕਦ ਇਨਾਮ ਰੱਖਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਜੁਗਰਾਜ ਸਿੰਘ, ਗੁਰਜੋਤ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਗੁਰਜੰਟ ਸਿੰਘ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇਣ ਵਾਲੇ 'ਤੇ ਵੀ ਇੱਕ ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਦਾ ਇਨਾਮ ਹੈ।

26 ਜਨਵਰੀ ਦੀ ਹਿੰਸਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਕਾਰਨ ਜਗਬੀਰ ਸਿੰਘ, ਬੂਟਾ ਸਿੰਘ, ਸੁਖਦੇਵ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਇਕਬਾਲ ਸਿੰਘ ਉੱਤੇ 50,000 ਰੁਪਏ ਦਾ ਇਨਾਮ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਦਿੱਲੀ ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਸਪੈਸ਼ਲ ਸੀਪੀ ਪ੍ਰਵੀਰ ਰੰਜਨ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਕ੍ਰਾਈਮ ਬ੍ਰਾਂਚ ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ ਪੜਤਾਲ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ ਕਿ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਕੌਣ-ਕੌਣ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਆਗੂ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਨਿਰਧਾਰਤ ਰਸਤੇ 'ਤੇ ਟਰੈਕਟਰ ਪਰੇਡ ਦੀ ਜਿੰਮੇਵਾਰੀ ਲਈ ਸੀ ਪਰ ਉਸ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ। ਅਸੀਂ ਰਸਤੇ ਬਦਲਣ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਆਗੂਆਂ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਦੀ ਪੜਤਾਲ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ।"

ਮਹਾਪੰਚਾਇਤ ਦੀ ਸਟੇਜ ਡਿੱਗੀ

ਜੀਂਦ ਵਿੱਚ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਮਹਾਪੰਚਾਇਤ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਕਿਸਾਨ ਆਗੂ ਰਾਕੇਸ਼ ਟਿਕੈਤ ਅਤੇ ਬਲਬੀਰ ਸਿੰਘ ਰਾਜੇਵਾਲ ਵੀ ਪਹੁੰਚੇ।

ਉਹ ਮੰਚ 'ਤੇ ਸਨ, ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਨ ਜਾ ਰਹੇ ਸਨ ਕਿ ਅਚਾਨਕ ਮੰਚ ਡਿੱਗ ਗਿਆ ਅਤੇ ਆਗੂਆਂ ਸਣੇ ਜੋ ਲੋਕ ਮੰਚ 'ਤੇ ਸਨ ਸਭ ਡਿੱਗ ਗਏ।

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰਾਕੇਸ਼ ਟਿਕੈਤ ਉੱਠੇ ਅਤੇ ਬੋਲਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, "ਅਸੀਂ ਖਾਪ ਪੰਚਾਇਤ ਨੂੰ ਮੰਨਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਹਾਂ। ਰਾਜੇਵਾਲ ਤੇ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਜਿੰਨੇ ਵੀ ਲੀਡਰ ਹਨ, ਉਹ ਇਸ ਪੰਚਾਇਤ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕਰਨਗੇ। ਤੁਹਾਡਾ ਸਾਥ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।"

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਜਦੋਂ ਜਦੋਂ ਰਾਜਾ ਡਰਦਾ ਹੈ, ਕਿਲੇਬੰਦੀ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਕੰਡਿਆਲੀ ਤਾਰ ਜੋ ਅਸੀਂ ਖੇਤਾ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਲਾਉਂਦੇ ਉੱਥੇ ਲਾਏ ਗਏ, ਕੀਲਾਂ ਲਾਈਆਂ ਗਈਆਂ, ਕੀਲਾਂ ਤਾਂ ਲਾਲ ਕਿਲੇ ਦੀ ਕੰਧ 'ਤੇ ਵੀ ਲਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ, ਕਿੱਥੇ ਉਹ ਕਿਲਾ ਤੇ ਕਿਲੇ ਵਾਲੇ ਲੋਕ।"

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ, "ਕੀਲਾਂ ਸੋਰਮ ਪੰਚਾਇਤ ਦੇ ਦਫ਼ਤਰ ਅੰਦਰ ਲੈ ਕੇ ਜਾਵਾਂਗੇ ਅਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ 400 ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਵੀ...


... ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਮੂਹਰੇ ਹੋ ਕੇ ਮਿਲੇ।

ਟੀ. ਐਨ. ਪੰਡਿਤ ਦਸਦੇ ਹਨ, "ਅਸੀਂ ਹੈਰਾਨ ਸੀ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਾਨੂੰ ਇਜਾਜ਼ਤ ਕਿਉਂ ਦੇ ਦਿੱਤੀ। ਸਾਨੂੰ ਮਿਲਣਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਮੁਲਾਕਾਤ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸ਼ਰਤਾਂ 'ਤੇ ਹੀ ਹੋਈ।"

ਉੱਤਰੀ ਸੈਂਟੀਨੈਲੀਜ਼ ਟਾਪੂ

"ਅਸੀਂ ਆਪਣੀ ਕਿਸ਼ਤੀ ਤੋਂ ਉਤਰ ਕੇ, ਗਰਦਨ ਤੱਕ ਡੂੰਘੇ ਪਾਣੀ ਵਿਚ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਾਰੀਅਲ ਅਤੇ ਹੋਰ ਤੋਹਫ਼ੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤੇ। ਪਰ ਸਾਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਟਾਪੂ 'ਤੇ ਪੈਰ ਰੱਖਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ।"

ਪੰਡਿਤ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਹੋਣ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਪਰ ਉਹ ਕਬੀਲੇ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਨੇੜੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸਾ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ੈ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਹਫ਼ਤੇ ਕਤਲ ਕੀਤੇ ਗਏ ਚਾਓ ਨੇ ਆਪਣੀ ਇਸ ਯਾਤਰਾ ਲਈ ਅਧਿਕਾਰਤ ਆਗਿਆ ਨਹੀਂ ਲਈ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸਨੇ ਸਥਾਨਕ ਮਛੇਰਿਆਂ ਨੂੰ 25 ਹਜ਼ਾਰ ਰੁਪਏ ($354; £275) ਦਿੱਤੇ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਟਾਪੂ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਸਕੇ ਅਤੇ ਕਬੀਲੇ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਾਈ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਮਲ ਕਰ ਸਕੇ।

ਇਸ ਵੇਲੇ ਯਤਨ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਕਿਸੇ ਤਰੀਕੇ ਉਸ ਅਮਰੀਕੀ ਲੜਕੇ ਦੀ ਲਾਸ਼ ਲੱਭੀ ਜਾ ਸਕੇ - ਪੰਡਿਤ ਦੇ ਸੁਝਾਅ ਮੁਤਾਬਿਕ ਇਹ ਅਧਿਆਰੀਆਂ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਨਾਲ ਹੀ ਸੰਭਵ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਟੀ. ਐਨ. ਪੰਡਿਤ ਉਸ ਕਬੀਲੇ ਨੂੰ ਬਾਕੀ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਵਿਰੋਧੀ ਕਰਾਰ ਦੇਣਾ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਸਮਝਦੇ।

ਸੈਂਟਿਨੇਲੀਜ਼ ਕਬੀਲੇ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਤਸਵੀਰਾਂ। ਇਹ ਕਬੀਲਾ ਖ਼ਤਮੇ ਦੇ ਕਗਾਰ ’ਤੇ ਹੈ।

ਇੰਡੀਅਨ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਅਖ਼ਬਾਰ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ, "ਇਹ ਗਲਤ ਨਜ਼ਰੀਆ ਹੈ। ਇਸ ਸਥਿਤੀ ਵਿਚ ਹਮਲਾਵਰ ਅਸੀਂ ਹਾਂ। ਅਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਘੁਸਪੈਠ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ।"

ਉਨ੍ਹਾਂ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਸੈਂਟੀਨੈਲੀਜ਼ ਸ਼ਾਂਤੀ-ਪਸੰਦ ਲੋਕ ਹਨ। ਉਹ ਲੋਕਾਂ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ। ਉਹ ਨੇੜੇ ਦੇ ਇਲਾਕਿਆਂ 'ਚ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੇ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਖੜ੍ਹੀਆਂ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਘਟਨਾ ਆਮ ਨਹੀਂ ਹੈ।"

ਪੰਡਿਤ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਕਬੀਲੇ ਨਾਲ ਦੋਸਤਾਨਾ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਲਈ ਤੋਹਫ਼ੇ ਵੰਡਣ ਵਾਲੀ ਮੁਹਿੰਮ ਮੁੜ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਦੇ ਵਕਾਲਤੀ ਹਨ ਅਤੇ ਕਬੀਲੇ ਨੂੰ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਆਖਿਆ, "ਸਾਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇਕੱਲੇ ਰਹਿਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਦਾ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।"

ਸਰਵਾਈਵਲ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਵਰਗੇ ਸਮੂਹਾਂ ਦਾ ਵੀ ਇਹੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਚਾਓ ਦੀ ਲਾਸ਼ ਨੂੰ ਲੱਭਣ ਦੇ ਯਤਨ ਛੱਡਣ ਲਈ ਸਥਾਨਕ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


... ਸ਼ਮੀ ਨੇ ਲਈਆਂ।

ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਸ਼ੰਮੀ ਨੇ ਪਹਿਲੇ ਸੁਪਰ ਓਵਰ ਵਿੱਚ ਗੇਂਦਬਾਜ਼ੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਪੰਜ ਰਨ ਹੀ ਬਣਾਉਣ ਦਿੱਤੇ।

ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਖੇਡਦਿਆਂ ਵੀ ਉਹ ਬੇਜੋੜ ਨਜ਼ਰ ਆਏ। ਸ਼ਮੀ ਕਿਫ਼ਾਇਤੀ ਵੀ ਰਹੇ ਅਤੇ ਦੋ ਵਿਕੇਟ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਸਫ਼ਲ ਵੀ ਹੋ ਗਏ

ਆਈਪੀਐੱਲ-13 ਵਿੱਚ ਸ਼ਮੀ 6 ਵਿਕਟਾਂ ਲੈ ਚੁੱਕੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਸਫ਼ਲ ਗੇਂਦਬਾਜ਼ਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਦੂਜੇ ਨੰਬਰ ਉੱਤੇ ਆ ਗਏ ਹਨ।

ਨਿਕੋਲਸ ਪੂਰਨ

ਕਿਗਜ਼ ਇਲੈਵਨ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲਈ ਪੂਰਨ ਦੀ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ੀ ਵਰਦਾਨ ਬਣ ਗਈ ਹੈ। ਬੈਂਗਲੌਰ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਆਖਰੀ ਓਵਰ ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਮੈਚ ਫ਼ਸਦਾ ਦਿਸਿਆ ਚਾਂ ਪੂਰਨ ਨੇ ਛਿੱਕਾ ਲਾ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ਉਹੀ ਰਹੇ। ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਗੇਂਦਬਾਜ਼ਾਂ ਨੇ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਹਰ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ ਦੀ ਕਾਟ ਲੱਭ ਲਈ ਸੀ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਧਵਨ ਦਾ ਕੋਈ ਤੋੜ ਨਹੀਂ ਸੀ।

ਫ਼ਿਲਹਾਲ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪੂਰੇ ਰੰਗ ਵਿੱਚ ਹਨ।

ਕੋਚ ਵਜੋਂ ਅਨਿਲ ਕੁੰਬਲੇ ਨੇ ਆਪਣੀ ਟੀਮ ਨੂੰ ਢਹਿੰਦੀ ਕਲਾ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਤੋਂ ਹੋੜ੍ਹੀ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਸਫ਼ਲਤਾ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਹੈ

ਬੀਬੀਸੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਜਸਪਾਲ ਸਿੰਘ ਦੀ ਕੂਮੈਂਟਰੀ

ਕਿੰਗਜ਼ ਇਲੈਵਨ ਪੰਜਾਬ ਹੁਣ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਪੁਆਇੰਟ ਟੇਬਲ ਵਿੱਚ ਉੱਪਰ ਵੱਲ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ। ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਕਾਮਯਾਬੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਿੰਗਜ਼ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੁਝ ਹਲਕਾ ਪੈ ਗਿਆ ਸੀ।

ਪਰ ਹੁਣ ਕਪਤਾਨ ਕੇ ਐਲ ਰਾਹੁਲ ਦੀ ਸੁਚੱਜੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਕਿੰਗਜ਼ ਇਲੈਵਨ ਪੰਜਾਬ ਆਈਪੀਐੱਲ ਦੀ ਟਰਾਫ਼ੀ ਦਾ ਮਜ਼ਬੂਤ ਦਾਅਵੇਦਾ ਬਣ ਕੇ ਉੱਭਰ ਰਹੀ ਹੈ।

ਕਪਤਾਲ ਕੈ ਐੱਲ ਰਾਹੁਲ ਤੇ ਮਯੰਕ ਅਗਰਵਾਲ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਫੌਰਮ ਵਿੱਚ ਹਨ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਸ ਗੇਲ ਦੀ ਐਂਟਰੀ ਨਾਲ ਟੀਮ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਮਿਲ ਗਈ ਹੈ।

ਜਿਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪੰਜਾਬ ਨੇ ਆਈਪੀਐੱਲ ਦੀ ਟੌਪ ਟੀਮ ਮੁੰਬਈ ਨੂੰ ਡਬਲ ਸੁਪਰ ਓਵਰ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਹਰਾਇਆ ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਇੱਕ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਮੰਬਈ ਨੂੰ ਬਰਾਬਰੀ ਤੇ ਰੋਕਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨਾਲ ਇਹ ਸਾਬਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਇਸ ਸਾਲ ਦੀ ਦਾਅਵੇਦਾਰੀ ਕਾਫ਼ੀ ਪੱਕੀ ਨਜ਼ਰ ਆ ਰਹੀ ਹੈ।

ਕਿੰਗਜ਼ ਇਲੈਵਨ ਪੰਜਾਬ ਕਦੇ ਵੀ ਆਈਪੀਐੱਲ ਦੇ ਖ਼ਿਤਾਬ ਨਹੀਂ ਜਿੱਤ ਸਕੀ ਹੈ। ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਦੇ ਕੁਝ ਐਡੀਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚ ਤਾਂ ਕਿੰਗਜ਼ ਇਲੈਵਨ ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ ਕਾਫ਼ੀ ਨਮੋਸ਼ੀ ਦਾ ਮੂੰਹ ਦੇਖਣਾ ਪਿਆ।

ਪਰ ਇਸ ਜਿਸ ਤਰੀਕੇ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਇਸ ਵਾਰ ਹੈ ਉਸ ਨਾਲ ਕਿੰਗਜ਼ ਇਲੈਵਨ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਪਲੇ ਆਫ਼ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਦੀ ਤਾਂ ਕਾਫ਼ੀ ਉਮੀਦ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਧਿਆਨ ਰੱਖਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇ ਕਿੰਗਜ਼ ਇਲੈਵਨ ਪੰਜਾਬ ਨੇ ਫਾਈਨਲ ਤੱਕ ਦਾ ਸਫ਼ਰ ਤੈਅ ਕਰਨਾ ਹੈ ਤਾਂ ਮੌਜੂਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਨੂੰ ਕਾਇਮ ਰੱਖਣਾ ਹੋਵੇਗਾ।

ਅਜੇ ਮਿਡਲ ਆਰਡਰ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਜਿੱਤ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਨਹੀਂ ਆ ਰਹੀ। ਕਿੰਗਜ਼ ਇਲੈਵਨ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਧੁਰੰਦਰ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ ਮੈਕਸਵੈੱਲ ਅਜੇ ਤੱਕ ਕਿਸੇ ਵੀ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਰੰਗ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਨਹੀਂ ਆਏ।

ਸੈਮੀ ਫਾਈਨਲ ਅਤੇ ਫਾਈਨਲ ਵਰਗੇ ਵੱਡੇ ਮੈਚ ਅਖ਼ਰੀ ਗੇਂਦ ਤੱਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਦੇ ਵਿੱਚ ਮਿਡਲ ਆਰਡਰ ਅਤੇ ਲੋਅਰ ਮਿਡਲ ਆਰਡਰ ਦਾ ਚੰਗਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਜਿੱਤ ਅਤੇ ਹਾਰ ਦਾ ਫਰਕ ਤੈਅ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਲਈ ਪੂਰੀ ਟੀਮ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਹੀ ਅਜੇ ਸੁਧਾਰ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।

ਮੁੰਹਮਦ ਸ਼ਮੀਂ ਕਿੰਗਜ਼ ਇਲੈਵਨ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਗੇਂਦਬਾਜ਼ੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਰਵੀ ਬਿਸ਼ਨੋਈ ਲਗਾਤਾਰ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸਪਿਨਰ ਵਜੋਂ ਮੌਜੂਦ ਹਨ। ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਗੇਂਦਬਾਜ਼ ਅਹਿਮ ਮੌਕਿਆਂ ਤੇ ਕਿੰਗਜ਼ ਇਲੈਵਨ ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ ਵਿਕੇਟ ਦਵਾਉਣ ਵਿੱਚ ਸਫ਼ਲ ਰਹੇ ਹਨ

ਆਰ ਅਸ਼ਵਿਨ ਜਦੋਂ ਤੋਂ ਸੱਟ ਤੋਂ ਠੀਕ ਹੋ ਕੇ ਆਏ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਇੱਕ ਸੰਤੁਲਿਤ ਪ੍ਰਦਸ਼ਨ ਨਾਲ ਟੀਮ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ।

ਕੁੱਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਫ਼ਿਲਹਾਲ ਤਾਂ ਕਿੰਗਜ਼ ਇਲੈਵਨ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਗੇਂਦਬਾਜ਼ੀ ਠੀਕ ਨਜ਼ਰ ਆ ਰਹੀ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਵੀਡੀਓ:  ਜਾਣੋ...


... ਸ਼ੁਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਖ਼ਬਰ ਲਈ ਰੇਡੀਓ ਖੋਲ੍ਹ ਕੇ ਰੱਖਿਓ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਕਈ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਆਰਐੱਸਐੱਸ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੇ ਮਿਠਾਈ ਵੰਡੀ ਸੀ।"

ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਕਤਲ ਦੇ ਦੋ ਦਹਾਕੇ ਬਾਅਦ ਆਰਐੱਸਐੱਸ ਦੇ ਮੁੱਖ ਪੱਤਰ 'ਆਰਗੇਨਾਈਜ਼ਰ' ਨੇ 11 ਜਨਵਰੀ 1970 ਦੇ ਸੰਪਾਦਕੀ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਸੀ, "ਨਹਿਰੂ ਦੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਹਮਾਇਤੀ ਹੋਣ ਅਤੇ ਗਾਂਧੀ ਦਾ ਕਤਲ ਜਨਤਾ ਦੇ ਗੁੱਸੇ ਦਾ ਇਜ਼ਹਾਰ ਸੀ।"

ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਕਤਲ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਕੁਝ ਹੋਰ ਤੱਥ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਰਕਾਰ ਨੇ 22 ਮਾਰਚ 1965 ਨੂੰ ਇੱਕ ਜਾਂਚ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦਾ ਗਠਨ ਕੀਤਾ। 21 ਨਵੰਬਰ, 1966 ਨੂੰ ਇਸ ਜਾਂਚ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੇ ਰਿਟਾਇਰਡ ਜਸਟਿਸ ਜੇਐੱਲ ਕਪੂਰ ਨੂ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ੌਲਾਨਾ ਆਜ਼ਾਦ ਵੀ ਸਨ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇਹ ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਲਈ ਗਹਿਰਾ ਝਟਕਾ ਸੀ।"

ਗਾਂਧੀ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਇੱਕ ਪੁਲਿਸ ਅਫ਼ਸਰ ਬੀਬੀਐੱਸ ਜੇਟਲੀ ਕੋਲੋਂ ਕਪੂਰ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ ਸੀ ਕਿ ਗਾਂਧੀ ਜਦੋਂ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕਰਦੇ ਸਨ ਤਾਂ ਉਹ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਕਿਵੇਂ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ?

ਇਸ 'ਤੇ ਜੇਟਲੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ, "ਸਥਾਨਕ ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਿਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਬਿਨਾਂ ਵਰਦੀ ਦੇ ਆਮ ਕਪੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪੁਲਿਸ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਬੁਲਾ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰਣਨੀਤਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਤੈਨਾਤੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ।"

ਜੇਟਲੀ ਨੇ ਕਪੂਰ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਸੀ, "ਮੈਂ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਨੂੰ ਆਰਐੱਸਐੱਸ ਕੋਲੋਂ ਜ਼ਬਤ ਕੀਤੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦਿਖਾਏ ਸੀ ਅਤੇ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰੀ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਆਰਐੱਸਐੱਸ ਵੱਲੋਂ ਕੁਝ ਗੰਭੀਰ ਵਾਰਦਾਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।"

ਕਪੂਰ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਜਾਂਚ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਅਲਵਰ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਸ਼ਖ਼ਸ ਸਾਧੂ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਸਥਾਨਕ ਹਿੰਦੀ ਮਹਾਸਭਾ ਦੇ ਸਕੱਤਰ ਗਿਰਧਰ ਸਿੱਧਾ ਨਾਲ ਰਹਿ ਰਿਹਾ ਸੀ।

ਇਸ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਵਿਅਕਤੀ ਨੇ ਕਪੂਰ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ 'ਅਲਵਰ ਵਿੱਚ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਕਤਲ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਇੱਕ ਪੈਂਫਲੇਟ ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਵਜੇ ਹੀ ਛੱਪ ਗਿਆ ਸੀ ਜਦੋਂਕਿ ਕਤਲ ਉਸ ਦਿਨ ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ 5 ਵਜ ਕੇ 17 ਮਿੰਟ 'ਤੇ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਅਲਵਰ ਵਿੱਚ ਆਰਐੱਸਐੱਸ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਵੀ ਖੁਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਮਿਠਾਈ ਵੰਡੀ ਸੀ ਅਤੇ ਪਿਕਨਿਕ ਮਨਾਈ ਸੀ।' (ਤੁਸ਼ਾਰ ਗਾਂਧੀ, ਪੰਨਾ 770)

17 ਜਨਵਰੀ 1948 ਨੂੰ ਇਸ ਕੇਸ ਵਿੱਚ 8ਵੇਂ ਮੁਲਜ਼ਮ ਡਾਕਟਰ ਦੱਤਾਤ੍ਰੇਅ ਸਦਾਸ਼ਿਵ ਰਪਚੁਰੇ ਨੇ 15 ਪੰਨਿਆਂ ਦਾ ਬਿਆਨ ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਿਆ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬਿਆਨ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਸੀ, "ਮੈਂ ਨੱਥੂਰਾਮ ਗੋਡਸੇ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ। ਉਹ ਆਰਐੱਸਐੱਸ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਸੰਗਠਨਕਰਤਾ ਸੀ। ਉਹ 'ਹਿੰਦੂ ਰਾਸ਼ਟਰ' ਨਾਮ ਨਾਲ ਇੱਕ ਅਖਬਾਰ ਕੱਢਦਾ ਸੀ।"

'ਆਰਐੱਸਐੱਸ ਹੁਣ ਗਾਂਧੀਵਾਦੀ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ'

ਨੱਥੂਰਾਮ ਗੋਡਸੇ ਦੇ ਭਰਾ ਗੋਪਾਲ ਗੋਡਸੇ ਨੇ 28 ਜਵਰੀ, 1994 ਨੂੰ ਫਰੰਟਲਾਈਨ ਨੂੰ ਦਿੱਤੇ ਇੰਟਰਵਿਊ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਸੀ, "ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਭਰਾ ਆਰਐੱਸਐੱਸ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਨੱਥੂਰਾਮ, ਦੱਤਾਤ੍ਰੇਅ, ਮੈਂ ਖੁਦ ਅਤੇ ਗੋਵਿੰਦ। ਤੁਸੀਂ ਕਹਿ ਸਕਦੇ ਹੋ ਕਿ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਘਰ ਨਹੀਂ, ਆਰਐੱਸਐੱਸ ਵਿੱਚ ਪਲੇ-ਵੱਡੇ ਹੋਏ ਹਾਂ। ਆਰਐੱਸਐੱਸ ਸਾਡੇ ਲਈ ਪਰਿਵਾਰ ਸੀ। ਨੱਥੂਰਾਮ ਆਰਐੱਸਐੱਸ ਵਿੱਚ ਬੁੱਧੀਜੀਵੀ ਨਿਗਰਾਨ ਬਣ ਗਏ ਸੀ। ਨੱਥੂਰਾਮ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬਿਆਨ ਵਿੱਚ ਆਰਐੱਸਐੱਸ ਛੱਡਣ ਦੀ ਗੱਲ ਕਹੀ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਹ ਬਿਆਨ ਇਸ ਲਈ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਕਤਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਗੋਲਵਲਕਰ ਅਤੇ ਆਰਐੱਸਐੱਸ ਲਈ ਮੁਸ਼ਕਿਲਾਂ ਖੜੀਆਂ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਪਰ ਨੱਥੂਰਾਮ ਨੇ ਆਰਐੱਸਐੱਸ ਨਹੀਂ ਛੱਡਿਆ ਸੀ।"

ਇਸੇ ਇੰਟਰਵਿਊ ਵਿੱਚ ਗੋਪਾਲ ਗੋਡਸੇ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਅਡਵਾਨੀ ਨੇ ਆਰਐੱਸਐੱਸ ਨਾਲ ਨੱਥੂਰਾਮ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਨੂੰ ਖਾਰਜ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਤਾਂ...


... ਸ਼੍ਰੀਦੇਵੀ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਨਪਸੰਦ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਰੋਜ ਖਾਨ ਨੇ ‘ਹਿੰਮਤਵਾਲਾ’ ਵਿਚ ਦੇਖਿਆ ਅਤੇ ਚਾਹੁੰਦੀ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਹੀ ਡਾਂਸਰ ਨਾਲ ਫਿਲਮ ਕਰੇ। ਉਦੋਂ ਸਰੋਜ ਖਾਨ ਦਾ ਉਹ ਨਾਮ ਨਹੀਂ ਸੀ।

1986 ਵਿਚ ਫਿਲਮ ਕਰਮਾ ਲਈ ਸੁਭਾਸ਼ ਘਈ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸ਼੍ਰੀਦਵੀ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ।

ਸ੍ਰੀਦੇਵੀ ਦੇ ਗਾਣੇ ‘ਹਵਾ ਹਵਾਈ’ ਦੀ ਕੋਰੀਓਗ੍ਰਾਫ਼ੀ ਸਰੋਜ ਖ਼ਾਨ ਨੇ ਇੰਨੀ ਕਮਾਲ ਦੀ ਕੀਤੀ ਸੀ ਕਿ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਸ਼ੇਖ਼ਰ ਕਪੂਰ ਕਹਿੰਦੇ ਸਨ ਕਿ ਉਹ ਸ੍ਰੀਦੇਵੀ ਦਾ ਨੇੜਿਓ ਸ਼ੌਟ ਦਿਖਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ ਪਰ ਜਦੋਂ ਡਾਂਸ ਦੇਖਦੇ ਤਾਂ ਲਾਂਗ ਸ਼ਾਟ ਲੈਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਸਨ।

ਜਦੋਂ ਰਵੀਨਾ ਟੰਡਨ ਨੇ ਨਮਸਕਾਰ ਨਹੀਂ ਕੀ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ਕ ਡਾਂਸ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਦੀ ਹੋਣੀ ਵੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਪਰ ਪਿਛੋਕੜ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋਏ ਵੀ ਲੋਕ ਸਰੋਜ ਖ਼ਾਨ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਅਣਗਿਣਤ ਗਾਣਿਆਂ ਲਈ ਯਾਦ ਕਰਨਗੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਅੱਜ ਵੀ ਵਿਆਹਾਂ ਅਤੇ ਪਾਰਟੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮਹਿਫ਼ਲਾਂ ਸਜਦੀਆਂ ਹਨ।

ਸਰੋਜ ਖਾਨ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਨੈਸ਼ਨਲ ਫਿਲਮ ਐਵਾਰਡ ਮਿਲ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਾਲ 2006 ਵਿਚ ਤਮਿਲ ਫਿਲਮ ਸ੍ਰੀਗੰਗਾਰਾਮ ਲਈ ਐਵਾਰਡ ਮਿਲਿਆ ਸੀ।

ਦੇਵਦਾਸ ਫਿਲਮ ਦੇ ਗੀਤ ਡੋਲਾ ਰੇ ਡੋਲਾ ਤੇ ਜਬ ਵੀ ਮੈੱਟ ਫਿਲਮ ਲਈ ਯੇ ਇਸ਼ਕ ਹਾਏ ਲਈ ਐਵਾਰਡ ਮਿਲਿਆ।

ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਵੀ ਦੇਖੋ


... ਸਾਡੀ ਖ਼ੇਤੀ ਅਤੇ ਖ਼ੁਰਾਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈ।"

"ਇਹ ਸਾਡੇ ਚੁੱਲ੍ਹਿਆਂ ਦਾ ਸਵਾਲ ਹੈ, ਜੇ ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਇਸ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਬਣ ਗਿਆ ਤਾਂ ਉਹ ਇਸ ਉੱਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰਨ ਲਈ ਦੇਰ ਨਹੀਂ ਲਗਾਏਗਾ। ਅਸੀਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮਾਨਸਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਲੰਬੇ ਘੋਲ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕਰਕੇ ਲਿਆਏ ਹਾਂ, ਸਰਕਾਰ ਮੰਨੇ ਜਾਂ ਨਾ ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਸੰਘਰਸ਼ ਹੀ ਇੱਕੋ-ਇੱਕ ਰਾਹ ਹੈ।"

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:-

ਦਿੱਲੀ-ਯੂਪੀ ਬਾਰਡਰ ’ਤੇ ਕਿਸਾਨ ਹਿਰਾਸਤ ’ਚ ਲਏ

ਯਮੁਨਾ ਐੱਕਸਪ੍ਰੈੱਸ ਹਾਈਵੇ 'ਤੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਗਰੁੱਪ ਨੂੰ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਹਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਹੈ। ਖ਼ਬਰ ਏਜੰਸੀ ਏਐੱਨਆਈ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਕਿਸਾਨ ਬੈਰੀਕੇਡਿੰਗ ਤੋੜ ਕੇ ਦਿੱਲੀ ਦਾਖਿ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ਨੂੰ ਸੌਂਪਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਇਸ ਪੱਤਰ ਦਾ ਮਕਸਦ ਇਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਅਹਿਸਾਸਾਂ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਸਾਹਮਣੇ ਰੱਖਣਾ ਹੈ।

Farmers Protest: ‘ਕਾਲੇ ਕਾਨੂੰਨ ਰੱਦ ਕਰਵਾਉਣ ਆਏ ਤੇ ਰੱਦ ਕਰਵਾ ਕੇ ਹੀ ਆਪਣੇ ਪਿੰਡ ਮੁੜਾਂਗੇ’

4 ਦਸੰਬਰ ਨੂੰ ਕੀ ਕੀ ਹੋਇਆ

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਵੀ ਦੇਖੋ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


... ਸਾਥੀ ਖੁਸ਼ਹਾਲ ਲਾਲੀ ਨੇ ਇਸ ਖ਼ਬਰ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਲਈ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।

ਸਿਆਸਤਦਾਨਾਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਨਾਅਰੇ

ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਮੈਂ ਜੌੜਾ ਫ਼ਾਟਕ ਮੈਦਾਨ ਵਿਚ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਰਾਵਣ ਦਾ ਪੁਤਲਾ ਅਜੇ ਵੀ ਧੁਖ ਰਿਹਾ ਸੀ ਅਤੇ ਲੋਕ ਉੱਚੀ-ਉੱਚੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨਾਂ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਨਾਅਰੇ ਲਾ ਰਹੇ ਸਨ।

 ਮੈਂ ਦੇਖਿਆ ਕੀ ਦੁਸਹਿਰਾ ਗ੍ਰਾਉਂਡ ਅਤੇ ਰੇਲਵੇ ਲਾਈਨ ਵਿਚਾਲੇ ਇੱਕ 7 ਫੁੱਟ ਉੱਚੀ ਕੰਧ ਸੀ , ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਦੂਜੇ ਪੱਤਰਕਾਰ ਸਾਥੀ ਦੇ ਨਾਲ ਰੇਲਵੇ ਲਾਈਨ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ।

ਮੇਰੀ ਪਹਿਲੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਜਖ਼ਮੀ ਨੂੰ ਆਟੋ ਰਿਕਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਪਾ ਕੇ ਹਸਪਤਾਲ  ਲੈ ਜੇ ਰਹੇ ਪੁਲਿਸ ਜਵਾਨ ਨਾਲ ਹੋਈ, ਜਿਸਦੀ ਵਰਦੀ 'ਤੇ ਖ਼ੂਨ ਦੇ ਦਾਗ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ੀ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਚ ਦਿਨ-ਰਾਤ 8 ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਵਿਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ।

ਡੀਸੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹਾਦਸੇ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਲਈ ਸਿਖਲਾਈ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੀ ਹੈ ਪਰ ਇਸ ਹਾਦਸੇ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਨਵੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਸਿੱਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੀਆਂ ਹਨ।

ਪੋਸਟ ਮਾਰਟਮ ਸੂਰਜ ਡੁੱਬਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ

ਮੈਂ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਡੀਸੀ ਨੇ ਸਥਿਤੀ ਅਤੇ ਹਾਲਾਤ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਲਈ ਪੁਲਿਸ ਅਤੇ ਫੌਜ ਨਾਲ ਲਗਾਤਾਰ ਰਾਬਤਾ ਰੱਖਿਆ ਹੋਇਆ।

ਪੁਲਿਸ ਨੇ 40 ਘੰਟਿਆਂ 'ਚ ਮੁੜ ਰੇਲਵੇ ਸੇਵਾ ਬਹਾਲ ਵੀ ਕਾਰਵਾਈ।

 ਡੀਸੀ ਨੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਆਦੇਸ਼ ਵੀ ਜਾਰੀ ਕਰਵਾਇਆ ਕਿ ਮ੍ਰਿਤਕਾਂ ਦਾ ਪੋਸਟ ਮਾਰਟਮ ਸੂਰਜ ਡੁੱਬਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਕਰਵਾਇਆ ਜਾ ਸਕੇ।

ਇਹ ਹਾਦਸਾ ਕਿਉਂ ਵਾਪਰਿਆ ?  ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੈਂਕੜੇ ਹੀ ਸਮਾਗਮ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਨੇੜਲੇ ਪਿੰਡਾਂ ਤੇ ਕਸਬਿਆਂ ਅੰਦਰ ਹੁੰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਇੱਕ ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੇ ਆਪਣਾ ਨਾਮ ਗੁਪਤ ਰੱਖਣ ਦੀ ਸ਼ਰਤ 'ਤੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਸਾਰਿਆਂ ਕੋਲ ਸਾਰੀਆਂ ਲੋੜੀਂਦੀਆਂ ਮਨਜ਼ੂਰੀਆਂ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀਆਂ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਸਾਡੇ ਸਿਸਟਮ ਵਿੱਚ ਇੰਨੀਆਂ ਊਣਤਾਈਆਂ ਆ ਗਈਆਂ ਹਨ ਕਿ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਵੀ ਉਸ ਦੀ ਦੁਰਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਅਫਸਰਸ਼ਾਹੀ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਸਿਆਸੀ ਲੀਡਰਾਂ ਦੀ ਜਵਾਬਦੇਹੀ ਹੋਣੀ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਪਰ ਇਹ ਇੱਕ ਦੂਰ ਸੁਪਨਾ ਜਾਪਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


... ਸਾਨੂੰ ਨੁਕਤਾਚੀਨੀ ਕਰਨ ਦਾ ਹੱਕ ਵੀ ਹੈ।

ਭਾਵੇਂ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਕੱਪੜਾ ਉਦਯੋਗ ਦੇ ਵਰਕਰਾਂ ਦੇ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਦਾ ਮਸਲਾ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਇੰਡੀਆ ਤੇ ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਦੇ ਮਸਲੇ ਹੋਣ, ਮੈਕਸੀਕੋ ਵਿੱਚ ਵਰਕਰਾਂ ਦੇ ਹੱਕਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੋਵੇ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰਿਆਂ ਮਸਲਿਆਂ ਬਾਰੇ ਸਾਨੂੰ ਗੱਲ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਨ ਜਿਹੇ ਮੁੱਦੇ ਸਾਡੇ ਸਬੰਧਾਂ ਦਾ ਅਧਾਰ ਹੋਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ ਪਰ ਸਾਨੂੰ ਵਰਤਣਾ ਸਾਰਿਆਂ ਨਾਲ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਮੈਂ ਜਦ ਵੀ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਗਿਆ ਤਾਂ ਰਾਜਸਥਾਨ, ਗੋਆ, ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਤੇ ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਵੀ ਗਿਆ। ਉੱਥੋਂ ਦੇ ਲੋਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਚੰਗੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਅ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ਵਿਚਾਰਾਂ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਹਮਦਰਦੀ ਰੱਖਦੇ ਹੋ। ਇਸ ਬਾਰੇ ਤੁਸੀਂ ਕੀ ਕਹੋਗੇ?

ਮੈਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸਿਰਫ਼ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਚਾਹੇ ਐਲ ਜੀ ਬੀ ਟੀ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ( ਸਮਲਿੰਗੀ ਆਦਿ ਲੋਕ) ਹੋਣ, ਚਾਹੇ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਹੱਕਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੋਵੇ, ਚਾਹੇ ਧਾਰਮਿਕ ਜਾਂ ਨਸਲੀ ਘੱਟ-ਗਿਣਤੀਆਂ ਦੇ ਹੱਕਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੋਵੇ।

 ਮੈਂ ਕਦੇ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਿੱਛੇ ਨਹੀਂ ਹਟਿਆ।

ਸੇਵਾ ਸਿੰਘ ਠੀਕਰੀਵਾਲਾ ਦੇ ਪੜਪੋਤੇ ਹਨ ਜਗਮੀਤ ਸਿੰਘ

'ਬੀਜੇਪੀ ਕਾਰਨਵਾਲਿਸ ਦਾ ਜਨਮ ਦਿਨ ਮਨਾਏਗੀ?'

'ਤਾਜਮਹਿਲ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਭੇਜ ਦਿਓ, ਅਸੀਂ ਵੀ...'

ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿਉਬੈਕ ਸੂਬੇ ਨੇ ਬਿਲ-62 ਪਾਸ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਧਾਰਮਿਕ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਦਬਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਮੈਂ ਉਸਦੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਵੀ ਅਵਾਜ਼ ਉਠਾਈ।

ਐਲ ਜੀ ਬੀ ਟੀ ਕਮਿਊਨਿਟੀ, ਸਿੱਖਾਂ, ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ, ਹਿੰਦੂਆਂ , ਤਾਮਿਲਾਂ ਆਦਿ ਜਿਸ ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਵੀ ਕਿਤੇ ਬੇਇਨਸਾਫੀ ਹੋਈ, ਮੈਂ ਉਸਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ ਆਪਣੀ ਅਵਾਜ਼ ਬੁਲੰਦ ਕੀਤੀ।

ਤੁਹਾਡੀ ਨਜ਼ਰ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡੀ ਜਿੱਤ ਦਾ ਮੁਲਕ ਦੀ ਸਿਆਸਤ 'ਤੇ ਕੀ ਅਸਰ ਪਵੇਗਾ?

ਮੈ ਸਮਝਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਘੱਟ-ਗਿਣਤੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਨਵਾਂ ਰਾਹ ਬਣਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਈ ਹੋਰ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਸਾਡੇ ਲਈ ਰਾਹ ਬਣਾਏ ਸਨ।

ਮੈਨੂੰ ਵੀ ਇਹ ਉਮੀਦ ਹੈ ਕਿ ਮੈਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ ਹੋਰ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਮਿਲੇਗੀ।

ਸਾਡੀ ਪਾਰਟੀ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਪਾਰਟੀ ਹੈ। ਗਰੀਬ ਲੋਕ ਹੋਣ ਜਾਂ ਮਿਡਲ ਕਲਾਸ, ਯੂਨੀਅਨਾਂ ਹੋਣ ਜਾਂ ਵਪਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਸਾਡੀ ਪਾਰਟੀ ਸਾਰੇ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਪਾਰਟੀ ਹੈ।

ਮੇਰੀ ਮੁਹਿੰਮ ਦੇ ਚਾਰ ਵੱਡੇ ਥੰਮ ਸਨ-ਬਰਾਬਰੀ, ਵਾਤਾਵਰਣ ਦੀ ਸੰਭਾਲ, ਭਾਈਚਾਰਿਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਸਦਭਾਵਨਾ/ਮਿਲਾਪ ਅਤੇ ਚੋਣ ਸੁਧਾਰ।

ਇਸ ਗੱਲ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਵੀ ਸਿਆਸੀ ਮਾਹਰਾਂ ਵਿੱਚ ਉਤਸੁਕਤਾ ਹੈ ਕਿ ਤੁਹਾਡਾ ਆਰਥਿਕ ਵਿਕਾਸ ਦਾ ਮਾਡਲ ਕੀ ਹੈ?

ਪਿਛਲੇ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਜੇ ਕੈਨੇਡਾ ਤਰੱਕੀ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਕਾਰਨ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਸਾਡੇ ਸਿਸਟਮ ਦੀ ਬੁਨਿਆਦ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੈ।

 ਇਸ ਵਿੱਚ ਪਿਛਲੀਆਂ ਕੰਜ਼ਰਵੇਟਿਵ ਜਾਂ ਲਿਬਰਲ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਅਪਣਾਏ ਕਿਸੇ ਇਕਨੌਮਿਕ ਮਾਡਲ ਦਾ ਕੋਈ ਯੋਗਦਾਨ ਨਹੀਂ ਹੈ।

 ਮਿਸਾਲ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨੌਰਥ ਅਮੈਰਿਕਨ ਫਰੀ ਟਰੇਡ ਐਗਰੀਮੈਂਟ ( ਨੈਫਟਾ) 'ਤੇ ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗੱਲਬਾਤ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ, ਉਸ ਵਿੱਚ ਆਮ ਵਰਕਰਾਂ ਦੇ ਹਿੱਤਾਂ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸੋਚਿਆ ਜਾਂਦਾ। ਮੈਂ ਫਰੀ ਟਰੇਡ ਨਹੀਂ, ਫੇਅਰ ਟਰੇਡ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ਹਾਂ।

ਕੈਨੇਡਾ ਵਿਚ ਹੀ ਏਅਰ ਇੰਡੀਆ ਦੇ ਜਹਾਜ਼ ਨੂੰ ਬੰਬ ਨਾਲ ਉਡਾਉਣ ਦੀ ਘਟਨਾ ਹੋਈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਕੈਨੇਡਾ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਅੱਤਵਾਦੀ ਹਿੰਸਾ ਦੀ ਘਟਨਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਘਟਨਾ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਤ ਕੇਸ ਬਾਰੇ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਪੀੜ੍ਹਤ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕੋਈ ਇਨਸਾਫ਼ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ।

ਇਹ ਬਹੁਤ ਹੀ ਦਰਦਨਾਕ ਘਟਨਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਾਡਾ ਅਦਾਲਤੀ ਸਿਸਟਮ ਜਾਂ ਜਾਂਚ ਏਜੰਸੀਆਂ ਦੋਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾਵਾਂ ਦਵਾਉਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ...


... ਸਾਰੀ ਰਾਤ ਮੱਛਰਦਾਨੀ ਠੀਕ ਕਰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, "ਇਸ ਦੀ ਸਾਨੂੰ ਤਾਂ ਆਦਤ ਪੈ ਗਈ ਹੈ ਪਰ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਹਾਲੇ ਇਸ ਦੀ ਆਦਤ ਨਹੀਂ ਹੋਈ।"

ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹਾਲਾਤ ਕੋਈ ਵਧੀਆ ਨਹੀਂ

ਜੀਤ ਰਾਮ (66) ਜੋ ਅਸਰਾਵਾਂ ਦੀ ਮਹਿਲਾ ਸਰਪੰਚ ਦੇ ਸਹੁਰੇ ਹਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪਿੰਡ ਦੀਆਂ 2200 ਵੋਟਾਂ ਹਨ ਜੋ ਸਦੀਆਂ ਤੋਂ ਖੇਤੀਬਾੜੀ 'ਤੇ ਹੀ ਗੁਜ਼ਾਰਾ ਕਰਦੇ ਆ ਰਹੇ ਹਨ।

ਪਿੰਡ ਦੇ ਸਾਰੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬਿਜਲੀ ਹੈ ਪਰ ਪਿੰਡ ਦੇ ਆਸੇ ਪਾਸੇ ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵਸੀਆਂ 16 ਢਾਣੀਆਂ ਦਾ ਹਾਲੇ ਤੱਕ ਬਿਜਲੀਕਰਨ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ, ''ਅਸੀਂ ਬਿਜਲੀ ਦਾ ਮੁੱਦਾ ਹਰ ਥਾਂ ਚੁੱਕਿਆ ਪਰ ਕੋਈ ਲਾਭ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਾ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ਸਲਾਂ ਲਈ ਵੀ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਲਈ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।

ਸਿਆਸਤ

ਜੀਤ ਰਾਮ ਆਪਣੀ ਸਰਪੰਚ ਨੁੰਹ ਰਾਜ ਬਾਲਾ ਦੇਵੀ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਕੰਮ ਕਾਜ ਵੀ ਦੇਖਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪਿੰਡ ਆਦਮਪੁਰ ਹਲਕੇ ਵਿੱਚ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਹਰਿਆਣੇ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਭਜਨ ਲਾਲ ਦੀ ਸੀਟ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਯਾਦ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ, "ਜਦੋਂ ਭਜਨ ਲਾਲ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਸਨ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਉਮੀਦਾਂ ਸਨ ਪਰ ਜਦੋਂ ਸਥਾਨਕ ਸਿਆਸਤ ਕਰਕੇ ਭਜਨ ਲਾਲ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ਢਾਣੀਆਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੋਟ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੇ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਿਜਲੀ ਦੇ ਕੁਨੈਕਸ਼ਨ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੇ ਗਏ।"

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਸਾਰੀਆਂ 16 ਢਾਣੀਆਂ ਜਾਟ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਬਿਸ਼ਨੋਈਆਂ ਦੀ ਬਹੁਗਿਣਤੀ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਭਜਨ ਲਾਲ ਨੂੰ ਵੋਟ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।

ਸ਼ੇਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਗੱਲਬਾਤ ਵਿੱਚ ਦਖਲ ਦਿੰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਜਾਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਲੜਨ ਵਾਲੇ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਾਰ ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, "ਉਹ ਬੇਸ਼ਰਮੀ ਨਾਲ ਹੱਥ ਜੋੜਦੇ ਹਨ, ਪੈਰਾਂ ਨੂੰ ਹੱਥ ਲਾ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਿਜਲੀ ਦੇ ਕੁਨੈਕਸ਼ਨ ਦੇਣ ਦਾ ਵਾਅਦਾ ਕਰਕੇ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਵਾਪਸ ਮੁੜਨ ਲਈ ਚਲੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।"

ਕੀ ਹੈ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸ਼ਨ ਦਾ ਪੱਖ?

ਦੱਖਣੀ ਹਰਿਆਣਾ ਬਿਜਲੀ ਵਿਤਰਣ ਨਿਗਮ ਦੇ ਹਿਸਾਰ ਦੇ ਸੁਪਰੀਨਟੈਂਡੈਂਟ ਇੰਜੀਨੀਅਰ, ਦਰਸ਼ਨ ਲਾਲ ਨੇ ਮੰਨਿਆ ਕਿ ਕਈ ਢਾਣੀਆਂ ਦਾ ਬਿਜਲੀਕਰਨ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਕੁਨੈਕਸ਼ਨ ਲੈਣ ਲਈ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪੈਸੇ ਜਮਾਂ ਕਰਵਾਉਣੇ ਪੈਣਗੇ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ, "ਪਹਿਲਾਂ ਢਾਣੀਆਂ ਨੂੰ ਐੱਮਪੀਲੈਂਡ ਫੰਡ ਵਿੱਚੋਂ ਪੈਸਾ ਮਿਲਦਾ ਸੀ ਪਰ ਹੁਣ ਬਿਜਲੀ ਵਿਭਾਗ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਕਿਉਰਿਟੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਤੀ ਮੀਟਰ 175 ਰੁਪਏ ਦਾ ਸੇਵਾ ਕਰ ਜਮਾਂ ਕਰਵਾਉਣ ਤੇ ਬਿਜਲੀ ਦਾ ਕੁਨੈਕਸ਼ਨ ਦੇਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੈ।"

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


... ਸਾਰੇ ਇਕੱਠੇ ਸੀ। ਮੈਂ ਖ਼ੁਦ ਸੁਖਪਾਲ ਖਹਿਰਾ ਨੂੰ ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਦਾ ਆਗੂ ਬਣਵਾਇਆ ਸੀ।”

ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਸਮਝੌਤਾ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਿਆ, ਇਸ ਲਈ ਕੌਣ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹੈ?

“ਦੋਵਾਂ ਦੀ ਆਪਣੀ-ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੱਦ ਹੈ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਮੁਬਾਰਕ, ਅਸੀਂ ਤਾਂ ਹੁਣ ਵੱਡਾ ਕੰਮ ਕਰਨ ਚੱਲੇ ਹਾਂ।”

ਪਰ ਮੀਰੀ-ਪਾਰੀ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤ ਮੁਤਾਬਕ ਧਰਮ ਤੇ ਸਿਆਸਤ ਇਕੱਠੇ ਚੱਲਦੇ ਹਨ, ਫਿਰ ਤੁਸੀਂ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਕਮੇਟੀ ਦਾ ਸਿਆਸੀਕਰਨ ਖ਼ਤਮ ਕਿਵੇਂ ਕਰੋਗੇ?

“ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਕਮੇਟੀ ਵਿਚੋਂ ਕੁਰੀਤੀਆਂ ਕੱਢਾਂਗੇ ਤਾਂ ਹੀ ਤਾਂ ਸੂਬੇ 'ਤੋਂ ਕੱਢਾਂਗੇ। ਮੀਰੀ-ਪੀਰੀ ਦਾ ਸਿਧਾਂਤ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਸਿਆਸਤ ਨੂੰ ਧਰਮ ਰਾਹੀ ਚਲਾਉ ਪਰ ਇਨ੍ਹਾਂ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ਬਾਰੇ ਮੈਂ ਕਦੇ ਬੋਲਿਆ।”

ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਵੀ ਕੋਈ ਪੰਥਕ ਮੁੱਦਿਆਂ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਲਗਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਗਰਮ ਖ਼ਿਆਲੀ ਹੈ ਖ਼ਾਲਿਸਤਾਨੀ, ਇਸ ਬਾਰੇ ਤੁਹਾਡੀ ਰਾਇ।

“ਜਦੋਂ ਵੀ ਕੋਈ ਬਾਦਲਾਂ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਬੋਲਦਾ ਤਾਂ ਦੋ ਦੋਸ਼ ਲਗਦੇ ਹਨ, ਪਹਿਲਾਂ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਕਾਂਗਰਸੀ ਪਿੱਠੂ ਹੈ ਤੇ ਦੂਜਾ ਖ਼ਾਲਿਸਤਾਨੀ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।”

“ਮੈਨੂੰ ਕਹਿ ਲੈਣ ਕਿ ਮੈਂ ਕਾਂਗਰਸੀ ਹਾਂ, ਮੈਂ ਤਾਂ ਸਾਰੀ ਉਮਰ ਕਾਂਗਰਸ ਨੂੰ ਕਾਤਲ ਜਮਾਤ ਕਿਹਾ ਤੇ ਕਦੇ ਖ਼ਾਲਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪੱਖ 'ਚ ਨਹੀਂ ਬੋਲਿਆ।”

ਇਹ ਤਾਂ ਬਸ ਘਬਰਾਏ ਹੀ ਹੋਏ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਤੋਂ ਮੈਂ ਬਿਆਨ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਚ ਘਬਰਾਹਟ ਚੱਲ ਰਹੀ ਹੈ।”

ਦਿੱਲੀ ਵਿਚਲੇ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਦੇ ਆਗੂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਹੀ ਤੁਹਾਡੇ ’ਤੇ '84 ਦੇ ਮੁੱਦੇ ’ਤੇ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਸਾਧਦੇ ਰਹੇ ਹਨ?

“7 ਸਤੰਬਰ 2013 ਨੂੰ ਦਿੱਲੀ ਕਮੇਟੀ ਨੇ ਬੁਲਾ ਕੇ ਮੇਰਾ ਸਨਮਾਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ 31 ਦਸੰਬਰ 2014 ਨੂੰ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਰਕਾਬਗੰਜ ਸਾਹਿਬ 'ਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੇਰੀਆਂ ਤਾਰੀਫ਼ਾਂ ਕੀਤੀਆਂ।”

“7 ਜਨਵਰੀ 2014 ਨੂੰ ਮੈਂ ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ 'ਚ ਚਲਾ ਗਿਆ ਤੇ ਬੱਸ ਉਦੋਂ ਹੀ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਸਿਆਸਤ 'ਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋ ਗਿਆ ਤਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਚੁੰਭਣ ਲੱਗ ਗਿਆ।”

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਸੰਦ ਆ ਸਕਦੇ ਹਨ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


... ਸਾਰੇ ਪਿੰਡ ਨੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ...ਇਨਕਲਾਬ-ਜਿੰਦਾਬਾਦ...ਫਿਰ ਰਾਤ ਨੂੰ ਪਿੰਡ ਤੇ ਜੇਲ੍ਹ 'ਚ ਇਨਕਲਾਬ-ਜਿੰਦਾਬਾਦ ਦੇ ਨਾਅਰੇ ਹੀ ਚੱਲਦੇ ਰਹੇ।''

ਜਦੋਂ ਮਾਸਟਰ ਨੇ ਮਾਰਿਆ ਥੱਪੜ

ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ''ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਦੌਰ 'ਚ ਮੁਹੰਮਦ ਰਫੀ ਦੇ ਗੀਤ ਸੁਣੇ ਤੇ ਫਿਰ ਅਸੀਂ ਸ਼ੰਮੀ ਕਪੂਰ ਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਤੁਮਸਾ ਨਹੀ ਦੇਖਾ 'ਚੋਂ ਇੱਕ ਗੀਤ ਆਪਣੀ ਸਕੂਲ ਅਸੈਂਬਲੀ 'ਚ ਗਾਇਆ 'ਜਵਾਨੀਆ ਯੇ ਮਸਤ-ਮਸਤ ਬਿਨ ਪੀਏ'। ਉਦੋਂ ਮੈਂ ਮਹਿਜ਼ 6 ਸਾਲ ਦਾ ਬੱਚਾ ਹੋਵਾਂਗਾ।''

''ਸਟੇਜ ਤੋਂ ਉੱਤਰਿਆ ਤਾਂ ਸਕੂਲ ਦੇ ਬੱਚੇ ਤਾਂ ਕਾਫੀ ਖੁਸ਼ ਸਨ ਪਰ ਮਾਸਟਰ ਨੇ ਹਲਕਾ ਜਿਹਾ ਖੱਪੜ ਮਾਰਿਆ ਤੇ ਕਹਿੰਦੇ ਇਹ ਵੀ ਕੋਈ ਗਾਣਾ ਹੈ।''

''ਮੈਨੂੰ ਸਾਸਟਰ ਜੀ ਹੈੱਡ ਮਾਸਟਰ ਕ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ਸੰਵਾਦ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰੋ. ਮੋਦਾਨ ਗੋਪਾਲ ਸਿੰਘ ਦੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਨਾਲ ਗੂੜ੍ਹੀ ਸਾਂਝ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਪੀਐਚ.ਡੀ ਵੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿਸ਼ੇ 'ਤੇ ਹੀ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਸਿਆ, ''ਫ਼ਿਲਮ ਖਾਮੋਸ਼ ਪਾਣੀ ਲਈ ਅਸੀਂ ਸੂਫੀ ਸੰਗੀਤ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਪੰਜਾਬੀ ਫਿਲਮਾਂ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਨਾਲ ਕੰਮ ਥੋੜਾ ਦੇਰੀ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ।''

''ਪਹਿਲੀ ਫ਼ਿਲਮ, ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਅਨੂਪ ਸਿੰਘ ਨਾਲ 'ਕਿੱਸਾ' ਸੀ, ਜਿਸਦੇ ਮੈਂ ਸੰਵਾਦ ਅਤੇ ਗੀਤ ਲਿਖੇ।''

ਗੌਰਤਲਬ ਹੈ ਕਿ 1984 ਦੰਗਿਆਂ 'ਤੇ ਬਣੀ ਫ਼ਿਲਮ 'ਕਾਇਆ ਤਰਨ' ਦੇ ਸੰਵਾਦ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਿਖੇ ਸਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲੋਂ ਲਿਖੀ ਫ਼ਿਲਮ 'ਰਸ ਯਾਤਰਾ' ਨੂੰ 1995 ਵਿੱਚ ਕੌਮੀ ਫਿਲਮ ਪੁਰਸਕਾਰ ਵੀ ਮਿਲ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ।

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


... ਸਾਰੇ ਪੰਜਾਬੀ ਮੁੰਡੇ ਹਨ।

ਪਲਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਦੀ ਪੁਰਾਣੀ ਤਸਵੀਰ

ਅਰਜਨ ਸਿੰਘ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਸ਼ਤੀ ਡੁੱਬਣ ਬਾਰੇ ਹੀ ਫੋਨ ਆਇਆ ਸੀ। ਇਹ ਫ਼ੋਨ ਕਾਲਾ ਸੰਘਿਆਂ ਦੇ ਮਨਦੀਪ ਸਿੰਘ ਨਾਮਕ ਨੌਜਵਾਨ ਜੋ ਇਸ ਹਾਦਸੇ ਵਿੱਚੋਂ ਬਚਣ ਵਾਲੇ 24 ਮੁੰਡਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ, ਨੇ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਅਰਜਨ ਸਿੰਘ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਮਨਦੀਪ ਸਿੰਘ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ ਵੀ ਕੀਤੀ ਪਰ ਉਸ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤਸੱਲੀ ਨਹੀਂ ਕਰਵਾ ਸਕੇ।

ਅਰਜਨ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਲਾਪਤਾ ਪੁੱਤਰ ਦਾ ‘ਗ਼ਮ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਾਰੀ ਉਮਰ ਹੈ, ਹੀ ਪਰ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਨਸਾਫ਼ ਲਈ ਜੋ ਦਰ ਦਰ ਠੋਕਰਾਂ ਖਾਦੀਆਂ ਇਸ ਦਾ ਗ਼ਮ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ।’

ਅਰਜਨ ਸਿ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ਕੌਰ ਨੇ ਫਿਰ ਮੈਨੂੰ ਆਵਾਜ਼ ਮਾਰੀ ਵੇ ਕਾਕਾ ਇੱਧਰ ਆ, ਨੇੜੇ ਜਾਣ ਉੱਤੇ ਉਸ ਨੇ ਫਿਰ ਉਮੀਦ ਨਾਲ ਆਖਿਆ ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਪਿੰਦਰ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਸਾਰ ਦੇਣ ਲਈ ਆਵੇਂਗਾ ਨਾ, ਮੈਂ ਤੇਰਾ ਇੰਤਜ਼ਾਰ ਕਰਾਂਗੀ, ਮੈਂ ਚੁੱਪ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਕੋਈ ਜਵਾਬ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੈਂ ਘਰ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਗਲੀ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ। ਪਰ ਮਹਿੰਦਰ ਕੌਰ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਅਜੇ ਵੀ ਕੰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪੈ ਰਹੀਆਂ ਸਨ ਉਹ ਕਹਿ ਰਹੇ ਸਨ, ਰੋਟੀ ਥੋੜ੍ਹੀ ਖਾ ਲਓ ਪਰ ਪੁੱਤ ਬਾਹਰ ਨਾ ਭੇਜੋ ਕਿਉਂਕਿ ਪੁੱਤ ਲੱਭਦੇ ਨਹੀਂ........

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇਹ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਵੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਸੰਦ ਆਉਣਗੇ

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


... ਸਾਰੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਸੰਪਰਕ 'ਚ ਆਏ ਨੇੜਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਵੀ ਪ੍ਰੋਟੋਕੋਲ ਮੁਤਾਬਕ ਨਿਗਰਾਨੀ ਅਤੇ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਕੰਮ ਨੂੰ ਫੀਲਡ ਅਮਲੇ ਵੱਲੋਂ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।

6. ਮਰੀਜ਼ ਨੂੰ ਹੋਮ ਆਈਸੋਲੇਸ਼ਨ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਆਉਣ ਲਈ ਪੈਰਾ 6 'ਚ ਦਿੱਤੇ ਦਿਸ਼ਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਛੁੱਟੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇਗੀ। ਇੰਨ੍ਹਾਂ ਦਿਸ਼ਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸਖ਼ਤੀ ਨਾਲ ਅਮਲ 'ਚ ਲਿਆਉਣਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੋਵੇਗਾ ਅਤੇ ਫੀਲਡ ਸਟਾਫ ਵੱਲੋਂ ਤੰਦਰੁਸਤੀ ਸਬੰਧੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮਾਣ ਪੱਤਰ ਵੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।

7. ਹੋਮ ਆਈਸੋਲੇਸ਼ਨ ਅਧੀਨ ਮਰੀਜ਼ ਨੂੰ ਉਦੋਂ ਛੁੱਟੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇਗੀ ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਬੁਖਾਰ ਨਾ ਆਇਆ ਹੋਵ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:


... ਸਾਲ 2008 ਦੀ ਗਲੋਬਲ ਮੰਦੀ ਦਾ ਕਾਰਨ ਸੀ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਸ ਲਈ ਬੈਂਕਿੰਗ ਸੰਕਟ ਨੂੰ ਜ਼ਿੰਮੇਦਾਰ ਠਹਿਰਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ ਤੇਲ ਦੀ ਕੀਮਤ ਦੀ ਵਧਦੀ ਹੈ, ਅਰਥ-ਚਾਰੇ ਵੀ ਉਸੇ ਰਸਤੇ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਂਦੇ ਹਨ।

1909 ਵਿੱਚ ਐਂਗਲੋ-ਫਾਰਸੀ ਤੇਲ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਇੱਕ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਹੜਤਾਲ ਹੋਈ ਸੀ

ਪਰ ਇਹ ਸਵਾਲ ਉਠਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਇਸ ਚੀਜ਼ 'ਤੇ ਇਸ ਕਦਰ ਕਿਉਂ ਨਿਰਭਰ ਹੋ ਗਏ ਹਨ। ਤੇਲ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ 'ਤੇ ਡੈਨੀਅਲ ਯੇਰਗਿਨ ਦੀ ਕਿਤਾਬ ਦਿ ਪ੍ਰਾਈਜ਼ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੰਸਟਨ ਚਰਚਿਲ ਦੀ ਇੱਕ ਦੁਚਿੱਤੀ ਨਾਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

1911 ਵਿੱਚ ਚਰਚਿਲ ਨੂੰ ਰਾਇਲ ਨੇਵੀ (ਯੁਨਾਇਟਡ ਕਿੰਗਡਮ ਦੀ ਸ਼ਾਹੀ ਜਲ ਸੈਨਾ) ਦਾ ਪ੍ਰਮੁਖ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ। ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ਤੋਂ ਇਰਾਨ ਅਤੇ ਵੈਨੇਜ਼ੁਏਲਾ ਨਾਲ ਨਾਈਜੀਰੀਆ ਤੱਕ, ਕੁਝ ਤੇਲ ਖੁਸ਼ਹਾਲ ਦੇਸਾਂ ਨੇ ਇਸ ਖੋਜ ਲਈ ਧੰਨ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਇਸ ਨੂੰ "ਤੇਲ ਸ਼ਰਾਪ" ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਇਸ 'ਤੇ 1960 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਵੈਨੇਜ਼ੁਏਲਾ ਦੇ ਪੈਟ੍ਰੋਲੀਅਮ ਮੰਤਰੀ ਜੁਆਨ ਪਾਬਲੋ ਪੇਰੇਜ਼ ਆਲਫਾਜ਼ੋ ਦਾ ਵਧੇਰੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਵਰਣਨ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 1975 ਵਿੱਚ ਇਸ "ਇਹ ਸ਼ੈਤਾਨ ਦਾ ਮਲ-ਮੂਤਰ" ਕਰਾਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ "ਅਸੀਂ ਸ਼ੈਤਾਨ ਦੇ ਮਲ-ਮੂਤਰ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਰਹੇ ਹਾਂ।"

ਤੇਲ ਦੀ ਬਹੁਤ ਸਮੱਸਿਆ ਕਿਉਂ ਹੈ?

ਇਸ ਨੂੰ ਬਰਾਮਦ ਕਰਨ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡੀ ਮੁਦਰਾ ਦਾ ਮੁੱਲ ਵਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਉਸ ਦੇਸ ਵਿੱਚ ਉਤਪਾਦਨ ਕਰਨ ਲਈ ਤੇਲ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹਰ ਚੀਜ਼ ਨੂੰ ਮਹਿੰਗਾ ਬਣਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਇਲੈਟ੍ਰਾਨਿਕ ਕਾਰ ਕੰਪਨੀ ਟੈਸਲਾ ਮੋਹਰੀ ਬੈਟਰੀ ਤਕਨੀਕ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ

ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਨਿਰਮਾਣ ਜਾਂ ਜਟਿਲ ਸੇਵਾ ਉਦਯੋਗਾਂ ਨੂੰ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰਨਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਇਤਿਹਾਸਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਈ ਰਾਜਨੇਤਾਵਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਸਹਿਯੋਗੀਆਂ ਲਈ ਆਪਣੇ ਦੇਸ ਦੇ ਤੇਲ ’ਤੇ ਏਕਾਧਿਕਾਰ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਤਾਨਸ਼ਾਹੀ ਆਸਾਧਾਰਨ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਪੈਸਾ ਕੁਝ ਚੀਜ਼ਾਂ ਲਈ ਹੈ ਪਰ ਇਸ ਨਾਲ ਅਰਥਚਾਰੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਇਹੀ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਤੇਲ ਬਦਲੇ ਕੁਝ ਹੋਰ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਦੀ ਆਸ ਕਰਦੇ ਹਾਂ। ਜਲਵਾਯੂ ਪਰਿਵਤਰਨ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਸਮੱਸਿਆ ਹੈ।

ਪਰ ਤੇਲ ਹੁਣ ਤੱਕ ਬੈਟਰੀ ਦਾ ਥਾਂ ਘੇਰ ਕੇ ਬੈਠਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਅਜਿਹਾ ਇਸ ਲਈ ਹੈ ਕਿ ਕਿਉਂਕਿ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਲਈ ਉਸ ਦਾ ਆਪਣਾ ਖ਼ੁਦ ਦਾ ਊਰਜਾ ਸਰੋਤ ਅਤੇ ਲਾਈਟਰ ਬਿਹਤਰ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਇੱਕ ਕਿਲੋਗਰਾਮ ਗੈਸੋਲੀਨ ਵਿੱਚ ਓਨੀਂ ਹੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਊਰਜਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿੰਨੀ 60 ਕਿਲੋਗਰਾਮ ਬੈਟਰੀ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਵਰਤੋ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਗਇਬ ਹੋਣ ਦੀ ਸੁਵਿਧਾਜਨਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਬਦਕਿਸਮਤੀ ਨਾਲ, ਖਾਲੀ ਬੈਟਰੀਆਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਭਾਰੀ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।

ਇਲੈਟ੍ਰਾਨਿਕ ਕਾਰਾਂ ਆਖ਼ਿਰਕਾਰ ਟੁੱਟਣ ਲਗਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਲੈਟ੍ਰਾਨਿਕ ਜੰਬੋ ਪਲੇਨ ਇੱਕ ਵਧੇਰੇ ਔਖੀ ਚੁਣੌਤੀ ਬਣ ਗਈ ਹੈ।

ਇੱਕ ਸਮਾਂ ਸੀ ਜਦੋਂ ਅਜਿਹਾ ਲਗਦਾ ਸੀ ਕਿ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਕਾਬੂ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋ ਜਾਣਗੀਆਂ, ਇਸ ਨੂੰ "ਪੀਕ ਆਇਲ" ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਇਸ ਨੇ ਸਾਨੂੰ ਸਾਫ ਅਤੇ ਨਵਿਆਉਣਯੋਗ ਅਰਥਚਾਰੇ ਵੱਲ ਵਧਣ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕੀਤਾ।

ਅਮਰੀਕੀ ਊਰਜਾ ਸੂਚਨਾ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਹੈ ਕਿ ਦੇਸ ਦੇ ਕੁੱਲ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਦੇ ਲਗਭਗ ਅੱਧਾ ਹਿੱਸਾ ਫਰੈਕਿੰਗ ਤੋਂ ਆਉਂਦਾ ਹੈ

ਪਰ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਅੱਜ ਤੇਲ ਦਾ ਜਿੰਨਾ ਪਤਾ ਲਗਦਾ ਹੈ ਉਸ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਖਪਤ ਬਹੁਤ ਵੱਧ ਹੈ।

ਇਹ ਹਾਈਡਰੋਲਿਕ ਫਰੈਕਚਰਿੰਗ, ਜਾਂ "ਫਰੈਕਿੰਗ" ਦੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਵਿਵਾਦਿਤ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਤੇਲ ਅਤੇ ਗੈਸ ਨੂੰ ਛੱਡਣ ਲਈ ਪਾਣੀ, ਰੇਤ ਅਤੇ ਰਸਾਇਣਾਂ ਨੂੰ ਉੱਚ ਦਬਾਅ ਵਿੱਚ ਜਮੀਨ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਪੰਪ...


... ਸਿਰਲੇਖ ਸੀ 'ਖੋਲ੍ਹ ਦਿਓ'।

ਇਹ ਕਹਾਣੀ 'ਨੁਕੂਸ਼' ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਈ ਸੀ, ਪਰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਛੇ ਮਹੀਨੇ ਲਈ 'ਨੁਕੂਸ਼' ਦਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਇਸ ਕਦਮ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਹੋਇਆ, ਪਰ ਸਰਕਾਰੀ ਆਦੇਸ਼ ਨਹੀਂ ਬਦਲਿਆ ਗਿਆ।

ਜਗਦੀਸ਼ ਚੰਦਰ ਵਾਧਵਨ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪੁਸਤਕ 'ਮੰਟੋ ਨਾਮਾ' ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਅਹਿਮਦ ਨਦੀਮ ਕਾਸਮੀ ਦੇ ਮਨ੍ਹਾ ਕਰਨ ਦੇ ਬਾਅਦ ਮੰਟੋ ਨੇ 'ਠੰਢਾ ਗੋਸ਼ਤ' 'ਅਦਬ ਲਤੀਫ਼' ਦੇ ਸੰਪਾਦਕ ਚੌਧਰੀ ਬਰਕਤ ਅਲੀ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿੱਤੀ, ਪਰ ਪ੍ਰੈੱਸ ਦੇ ਮਨ੍ਹਾ ਕਰਨ ਦੇ ਕਾਰਨ ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਉਸ ਪੱਤ੍ਰਿਕਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕੀ।

ਇਸ ਦੇ ਬਾਅਦ ਮੰਟੋ ਨੇ ਇਹ ਕਹਾਣੀ 'ਮੁਮਤਾਜ ਸ਼ੀਰੀਂ' ਨ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ੇ ਅਮੀਨੁਦੀਨ ਸਹਿਰਾਈ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।

ਚੌਧਰੀ ਮੁਹੰਮਦ ਹੁਸੈਨ ਨੇ ਬੋਰਡ ਦੇ ਅੱਗੇ ਪੱਤ੍ਰਿਕਾ ਦੇ ਹੋਰ ਵਿਦਰੋਹੀ ਅਤੇ ਭੜਕਾਊ ਲੇਖ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ, ਪਰ ਬੋਰਡ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਇਲਜ਼ਾਮਾਂ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਪਰ 'ਠੰਢਾ ਗੋਸ਼ਤ' 'ਤੇ ਆ ਕੇ ਗੱਲ ਅਟਕ ਗਈ।

ਫੈਜ਼ ਸਾਹਬ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਗੈਰ ਅਸ਼ਲੀਲ ਕਿਹਾ, ਪਰ ਮੌਲਾਨਾ ਅਖ਼ਤਰ ਅਲੀ ਵਕਾਰ ਅੰਬਾਲਵੀ ਅਤੇ ਹਮੀਦ ਨਿਜ਼ਾਮੀ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ 'ਦੁਰਭਾਵਨਾ' ਕਿਹਾ।

ਫੈਸਲਾ ਇਹ ਹੋਇਆ ਕਿ ਮਾਮਲੇ ਨੂੰ ਅਦਾਲਤ 'ਤੇ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ।

14 ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੀ ਹੋਈ ਗਵਾਹੀ

ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ ਮੰਟੋ ਅਤੇ ਜਾਵੇਦ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ ਨਸੀਰ ਅਨਵਰ ਅਤੇ ਸੰਪਾਦਕ ਆਰਿਫ਼ ਅਬਦੁਲ ਮਤੀਨ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ। ਮੰਟੋ ਦੀ ਜ਼ਮਾਨਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੋਸਤ ਸੇਖ਼ ਸਲੀਮ ਨੇ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।

ਮਸ਼ਹੂਰ ਸ਼ਾਇਰ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਮਾਹਿਰ ਮੀਆਂ ਤਸਦਦੂਕ ਹੁਸੈਨ ਖਾਲਿਦ ਨੇ ਖ਼ੁਦ ਵੀ ਇਸ ਮੁਕੱਦਮੇ ਦੀ ਪੈਰਵੀ ਕਰਨ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਮੰਟੋ ਨੇ ਸ਼ੁਕਰੀਏ ਨਾਲ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਸੀ।

ਮੁਕੱਦਮਾ ਮੈਜਿਸਟ੍ਰੇਟ ਏਐੱਮ ਸਈਦ ਦੀ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਹੋਇਆ। ਅਭਿਯੋਜਨ ਪੱਖ ਵੱਲੋਂ ਸ਼੍ਰੀ ਮੁਹੰਮਦ ਯਾਕੂਬ, ਮੁਹੰਮਦ ਤੁਫੈਲ ਹਲੀਮ, ਜਿਆ-ਉਦ-ਦੀਨ ਅਹਿਮਦ ਅਤੇ ਕੁਝ ਹੋਰ ਲੋਕ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਗਏ।

ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਦੇ ਪੱਖ ਵਿੱਚ ਸਫ਼ਾਈ ਦੇਣ ਲਈ 30 ਗਵਾਹਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਤਾਂ ਮੈਜਿਸਟ੍ਰੇਟ ਨੇ ਕਿਹਾ, ''ਮੈਂ ਇੰਨੀ ਵੱਡੀ ਭੀੜ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਬੁਲਾ ਸਕਦਾ।''

ਬਹੁਤ ਵਿਚਾਰ-ਚਰਚਾ ਦੇ ਬਾਅਦ ਉਹ 14 ਗਵਾਹਾਂ ਨੂੰ ਬੁਲਾਉਣ ਲਈ ਸਹਿਮਤ ਹੋਏ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁੱਲ ਸੱਤ ਗਵਾਹ ਅਦਾਲਤ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪੇਸ਼ ਹੋਏ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਗਵਾਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸੈਯਦ ਆਬਿਦ ਅਲੀ ਆਬਿਦ, ਅਹਿਮਦ ਸਈਦ, ਡਾਕਟਰ ਖਲੀਫਾ ਅਬਦੁਲ ਹਕੀਮ, ਡਾਕਟਰ ਸਈਦੁੱਲਾਹ, ਫੈਜ਼ ਅਹਿਮਦ ਫੈਜ਼, ਸੂਫੀ ਗੁਲਾਮ ਮੁਸਤਫਾ ਤਬੱਸੁਮ ਅਤੇ ਡਾਕਟਰ ਆਈ ਲਤੀਫ ਨੇ ਮੰਟੋ ਦੇ ਪੱਖ ਵਿੱਚ ਬਿਆਨ ਦਰਜ ਕਰਾਏ।

ਅਦਾਲਤ ਵੱਲੋਂ ਚਾਰ ਗਵਾਹ ਤਾਜਵਰ ਨਜੀਬਾਬਾਦੀ, ਆਗਾ ਸ਼ੋਰਿਸ਼ ਕਸ਼ਮੀਰੀ, ਅਬੂ ਸਈਦ ਬਜ਼ਮੀ ਅਤੇ ਮੁਹੰਮਦ ਦੀਨ ਤਾਸੀਰ ਪੇਸ਼ ਹੋਏ।

ਪਹਿਲੇ ਤਿੰਨ ਗਹਾਵਾਂ ਨੇ ਕਹਾਣੀ ਨੂੰ 'ਅਪਮਾਨਜਨਕ, ਗੰਦਾ ਅਤੇ ਇਤਰਾਜ਼ਯੋਗ' ਦੱਸਿਆ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਡਾਕਟਰ ਤਾਸੀਰ ਦਾ ਇਹ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਸਾਹਿਤਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਖਰਾਬ ਹੈ, ਪਰ ਸਾਹਿਤਕ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਕੁਝ ਅਜਿਹੇ ਸ਼ਬਦ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਸ਼ਲੀਲ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਮੈਂ ਅਸ਼ਲੀਲ ਇਸ ਲਈ ਨਹੀਂ ਕਹਿੰਦਾ ਕਿਉਂਕਿ ਅਸ਼ਲੀਲ ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਬਾਰੇ ਮੈਂ ਖੁਦ ਸਪੱਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਹਾਂ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਗਵਾਹਾਂ ਦੇ ਬਿਆਨ ਦੇ ਬਾਅਦ ਮੰਟੋ ਨੇ ਆਪਣਾ ਲਿਖਤੀ ਬਿਆਨ ਦਰਜ ਕਰਾਇਆ।

ਜਗਦੀਸ਼ ਚੰਦਰ ਵਾਧਵਨ ਲਿਖਦੇ ਹਨ ਕਿ ਆਖ਼ਿਰਕਾਰ 16 ਜਨਵਰੀ 1950 ਦੀ ਤਰੀਕ ਆ ਗਈ। ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਮੁਲਜ਼ਮਾਂ ਨੂੰ ਅਸ਼ਲੀਲ ਕਹਾਣੀ ਲਿਖਣ ਅਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਵਿੱਚ ਹਰੇਕ 'ਤੇ ਤਿੰਨ ਸੌ ਰੁਪਏ ਦਾ ਜੁਰਮਾਨਾ ਲਗਾਇਆ ਅਤੇ ਮੰਟੋ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਕੈਦ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾਈ, ਜਦੋਂਕਿ...


... ਸਿਹਤਮੰਦ ਦਰ ਨਾਲ ਵਧੀ।

ਅੱਜ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀ ਵਿਅਕਤੀ ਆਮਦਨੀ ਸੱਤਰ ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 18 ਗੁਣਾ ਵਧੀ ਹੈ। ਗਰੀਬੀ ਦੀ ਦਰ ਘੱਟ ਕੇ 20.5 'ਤੇ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:-

ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਸੈਂਟਰ ਫਾਰ ਇਕਨੌਮਿਕਸ ਐਂਡ ਬਿਜ਼ਨੈਸ ਰਿਸਰਚ ਦੀ ਆਈ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਬਾਰੇ ਇਹ ਅਨੁਮਾਨ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਸਾਲ 2035 ਤੱਕ ਦੁਨੀਆਂ ਦੀ 25ਵੀਂ ਵੱਡੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਬਣ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਹ ਇੱਕ ਗਰੀਬ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਵਿਕਾਸਸ਼ੀਲ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਵਿਕਸਤ ਹੋਣ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਹੈ।

ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੁਆਰਾ ਸਾਲ 1975 ਵਿੱਚ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਵਿਕਸਤ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੂਚੀਬੱਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਦੱਸ ਦੇਈਏ ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ਚੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਔਰਤਾਂ ਹਨ। ਸੁਲਤਾਨਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਉਹ ਢਾਕਾ ਨੇੜੇ ਇੱਕ ਫੈਕਟਰੀ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਛੇ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਥੇ ਆਈ ਸੀ।

ਸੁਲਤਾਨਾ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਕੱਪੜੇ ਦੀ ਫੈਕਟਰੀ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਗਰੀਬੀ ਦੂਰ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।

ਉਹ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, "ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਸੀ ਤਾਂ ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਲਈ ਪਰਿਵਾਰ ਦਾ ਗੁਜ਼ਾਰਾ ਕਰਨਾ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਢਾਕਾ ਆ ਗਈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਕੱਪੜੇ ਦੀ ਫੈਕਟਰੀ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।"

"ਸੱਤ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਮੇਰਾ ਪਰਿਵਾਰ ਅੱਜ ਠੀਕ ਹੈ ਅਤੇ ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਰ ਮਹੀਨੇ ਪੈਸੇ ਭੇਜਦੀ ਹਾਂ। ਮੈਂ ਜ਼ਮੀਨ ਖਰੀਦੀ ਹੈ, ਗਊਆਂ ਅਤੇ ਮੱਝਾਂ ਖਰੀਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖ ਲਈ ਪੈਸੇ ਬਚਾਏ ਹਨ।"

ਸੁਲਤਾਨਾ ਦੀ ਇੱਕ ਧੀ ਹੈ। ਉਹ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਸਦਾ ਟੀਚਾ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਧੀ ਨੂੰ ਜਾਗਰੂਕ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਉਹ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪਿੰਡ ਵਾਪਸ ਆਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਉਹ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, "ਮੈਂ ਕੁਝ ਪੈਸੇ ਬਚਾਏ ਹਨ ਅਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਬਚਤ ਵਧੇਗੀ। ਮੈਂ ਪਿੰਡ ਜਾਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹਾਂ। ਉੱਥੇ ਮੱਝ ਪਾਲਾਂਗੀ, ਇੱਕ ਦੁਕਾਨ ਖੋਲ੍ਹਾਂਗੀ। ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਲਈ ਕੁਝ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਾਂਗਾ।"

ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੋਤ ਵਿਕਾਸ ਸੂਚੀ

ਆਰਥਿਕ ਵਿਕਾਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖੀ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਪੈਮਾਨੇ ਵਿੱਚ ਵੀ ਅਹਿਮ ਸੁਧਾਰ ਦੇਖੇ ਗਏ ਹਨ। ਇਸ ਸਬੰਧੀ ਬੱਚਿਆਂ ਅਤੇ ਮਾਵਾਂ ਦੀ ਸਿਹਤ ਅਹਿਮ ਹੈ।

ਸਰਕਾਰੀ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ ਸਾਲ 1974 ਵਿੱਚ ਦੇਸ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਹਰੇਕ 1000 ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ 153 ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਸਾਲ 2018 ਵਿੱਚ ਇਹ ਗਿਣਤੀ ਘੱਟ ਕੇ ਸਿਰਫ਼ 22 'ਤੇ ਆ ਗਈ।

ਸਾਲ 1991 ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਮੌਤ ਦਰ ਇੱਕ ਹਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚੋਂ 212 ਸੀ। ਸਾਲ 2018 ਵਿੱਚ ਇਹ ਗਿਣਤੀ 29 ਸੀ।

ਸਾਲ 1981 ਵਿੱਚ ਜਣੇਪੇ ਦੌਰਾਨ ਮੌਤ ਦਰ 4.6 ਫੀਸਦ ਸੀ। ਸਾਲ 2018 ਵਿੱਚ ਇਹ 1.79 ਫੀਸਦ ਸੀ।

ਅੱਜ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ 301 ਅਰਬ ਰੁਪਏ ਦੀ ਲਾਗਤ ਨਾਲ ਪਦਮਾ ਨਦੀ 'ਤੇ ਇੱਕ ਰੋਡ-ਰੇਲ ਪੁਲ ਬਣਾ ਰਿਹਾ ਹੈ

ਗੈਰ-ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਗਠਨਾਂ ਅਤੇ ਸਿਹਤ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੇ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਕੁਪੋਸ਼ਣ ਅਤੇ ਜਣੇਪਾ ਸਿਹਤ ਦੇ ਮੁੱਦੇ ਨੂੰ ਹੱਲ ਕਰਨ ਲਈ ਕਾਫ਼ੀ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਇਆ ਹੈ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੇ ਦੂਰ-ਦੁਰਾਡੇ ਦੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਲਈ ਉਪਰਾਲੇ ਕੀਤੇ ਹਨ ਅਤੇ ਵਿੱਤੀ ਸਹਾਇਤਾ ਦੇਣ ਲਈ ਸਰਕਾਰ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਇੱਕ ਸਮਾਂ ਸੀ ਜਦੋਂ ਇਹ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਕਿ ਮਦਦ ਅਤੇ ਕਰਜ਼ੇ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਕੋਈ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕੇਗਾ ਪਰ ਅੱਜ ਉਹੀ ਦੇਸ ਖੁਦ 301 ਅਰਬ ਰੁਪਏ ਦੀ ਲਾਗਤ ਨਾਲ ਪਦਮਾ ਨਦੀ 'ਤੇ ਇੱਕ ਰੋਡ-ਰੇਲ ਪੁਲ ਬਣਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਵਿਕਸਤ ਦੇਸ ਤੋਂ ਵਿਕਾਸਸ਼ੀਲ ਦੇਸ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀ ਕਰਨਾ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੀ ਸ਼ਾਇਦ 50 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM,...


... ਸਿੰਘ ਦਾਅਵਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, "ਬੱਚੇ ਦਾ ਸਾਹ ਫੁੱਲ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ 19 ਅਪ੍ਰੈਲ ਨੂੰ ਡਾ. ਸਮੀਰ ਤ੍ਰਿਵੇਦੀ ਦਾ ਆਨਲਾਈਨ ਸਮਾਂ ਮਿਲਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਉਸ ਨੂੰ ਉਥੇ ਕੋਈ ਇਲਾਜ ਨਾ ਮਿਲਿਆ। ਟਰੌਮਾ ਸੈਂਟਰ ਤੇ ਕੋਈ ਮਦਦ ਨਾ ਮਿਲੀ। ਨਿੱਜੀ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਵੀ ਬਾਹਰੋਂ ਹੀ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਕਿ ਜਗ੍ਹਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਕਿ ਕੋਰੋਨਾ ਦਾ ਮਾਮਲਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਕਿਡਨੀ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਜ਼ਰੂਰ ਸੀ ਪਰ ਇਲਾਜ ਮਿਲ ਗਿਆ ਹੁੰਦਾ, ਆਕਸੀਜਨ ਮਿਲ ਗਈ ਹੁੰਦੀ ਤਾਂ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਨਾ ਹੁੰਦੀ। ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਦੇ ਚਲਦਿਆਂ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋਈ।"

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ

ਜੈ ਸਿੰਘ ਦੱਸਦੇ ਹਨ, "ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਕੀ ਹੋਵੇਗੀ ਕਿ ਕਿਸੇ ਦੀ ਜਾਨ ਚ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹੀ ਲਈ ਹੋਈ ਹੈ।

ਜਿਸ ਸਮੇਂ ਚੰਦਰਕਲਾ ਸਿੰਘ ਆਪਣੇ ਬੇਟੇ ਦੀ ਦੇਹ ਨਾਲ ਮਦਦ ਦੀ ਆਸ ਵਿੱਚ ਸੀ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਉਥੇ ਸਾਬਕਾ ਸਥਾਨਕ ਕੌਂਸਲਰ ਵਿਕਾਸ ਚੰਦਰ ਵੀ ਪਹੁੰਚੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 112 ਨੰਬਰ 'ਤੇ ਡਾਇਲ ਕਰਕੇ ਸਥਾਨਕ ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਮਦਦ ਲਈ ਸੱਦਿਆ।

ਸਥਾਨਕ ਪੁਲਿਸ ਚੌਕੀ ਦੇ ਇੰਚਾਰਜ ਅਨੁਜ ਕੁਮਾਰ ਤਿਵਾੜੀ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ, ਲੜਕੇ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਸੀ, ਪਰ ਮਾਂ ਦੀ ਹਾਲਤ ਨੂੰ ਵੇਖਦਿਆਂ ਅਸੀਂ ਦੋ ਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਮੌਕੇ 'ਤੇ ਤਾਇਨਾਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਐਂਡਰਾਇਡ ਫ਼ੋਨ 'ਤੇ ਇੰਝ ਲੈ ਕੇ ਆਓ:

ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਐਂਬੂਲੈਂਸ ਮਿਲਣ ਵਿੱਚ ਔਖਿਆਈ

ਵਿਨੀਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਐਂਬੂਲੈਂਸ ਮਿਲਣ ਵਿੱਚ ਕਾਫ਼ੀ ਦਿੱਕਤ ਹੋਈ। ਸਵੇਰੇ ਵਾਰਾਣਸੀ ਦੇ ਮਹੂਆਡੀਹ ਸਟੇਸ਼ਨ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡਣ ਵਾਲੇ ਦਿਉਰ ਜੈ ਸਿੰਘ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, "ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਬੇਟੀ ਨੂੰ ਸਟੇਸ਼ਨ ਤੋਂ ਲੈਣਾ ਸੀ, ਤਾਂ ਇਹ ਲੋਕ ਸਾਡੇ ਨਾਲ ਹੀ ਗਏ ਸਨ।"

"ਅਸੀਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਹੂਆਡੀਹ ਦੇ ਨੇੜੇ ਈ-ਰਿਕਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਬਿਠਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਦਿਖਾ ਲਓ ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਮੈਂ ਦਿੱਲੀ ਤੋਂ ਆ ਰਹੀ ਬੇਟੀ ਨੂੰ ਲੈ ਲੈਂਦੇ ਹਾਂ। ਫ਼ਿਰ ਸਾਢੇ 9 ਵਜੇ ਦੇ ਕਰੀਬ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਫ਼ੋਨ ਆਇਆ ਤਾਂ ਮੈਂ ਉਥੇ ਪਹੁੰਚਿਆ।"

ਜੈ ਸਿੰਘ ਦੱਸਦੇ ਹਨ, "ਜਦੋਂ ਉਥੇ ਪਹੁੰਚੇ ਤਾਂ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਭੀੜ ਲੱਗੀ ਹੋਈ ਹੈ ਅਤੇ ਬੱਚੇ ਦੀ ਦੇਹ ਧੁੱਪ ਵਿੱਚ ਪਈ ਹੋਈ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਉਸ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਛਾਵੇਂ ਲੈ ਚੱਲੋ। ਮਾਂ ਰੋ-ਵਿਲਕ ਰਹੀ ਸੀ। ਫ਼ਿਰ ਐਂਬੂਲੈਂਸ ਲਈ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ। ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਫ਼ੋਨ ਕਰਨਾ ਪਿਆ। ਇੱਕ ਨੇ ਤਾਂ 22 ਹਜ਼ਾਰ ਰੁਪਏ ਮੰਗੇ। ਆਖ਼ਰ 60 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ਲਈ ਪੰਜ ਹਜ਼ਾਰ ਰੁਪਏ ਵਿੱਚ ਐਂਬੂਲੈਂਸ ਮਿਲਿਆ। ਤਾਂ ਵਿਨੀਤ ਦੀ ਮ੍ਰਿਤਕ ਦੇਹ ਲੈ ਕੇ ਘਰ ਪਹੁੰਚੇ।"

ਕੀ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਬੀਐੱਚਯੂ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ

ਵਾਰਾਣਸੀ ਦੇ ਬੀਐੱਚਯੂ ਹਸਪਤਾਲ 'ਤੇ ਕੋਰੋਨਾ ਸੰਕਟ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਦਬਾਅ ਕਾਫ਼ੀ ਵੱਧ ਗਿਆ ਹੈ। ਪੂਰਵਾਂਚਲ ਦੇ ਚਾਲੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਲਈ ਬੀਐੱਚਯੂ ਆਸ ਅਤੇ ਭਰੋਸੇ ਦਾ ਨਾਮ ਹੈ ਪਰ ਮੌਜੂਦਾ ਦਬਾਅ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਹਸਪਤਲਾ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧ ਘੱਟ ਪੈ ਰਹੇ ਹਨ।

ਬੀਐੱਚਯੂ ਦੇ ਸਰ ਸੁੰਦਰਲਾਲ ਹਸਪਤਾਲ ਦੇ ਮੈਡੀਕਲ ਸੁਪਰਡੈਂਟ ਸ਼ੜਦ ਮਾਥੁਰ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, "ਬਹੁਤ ਦਬਾਅ ਹੈ। ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਰੋਗੀਆਂ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਗੰਭੀਰ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਰੀਜ਼ ਆ ਰਹੇ ਹਨ, ਪਰ ਅਸੀ ਸਾਰੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਬਚਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ।"

ਵਿਨੀਤ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ, ਇਸ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਦ ਮਾਥੁਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਕੋਰੋਨਾ ਦੇ ਚਲਦਿਆਂ ਫ਼ਿਜੀਕਲ ਕੰਸਲਟੈਂਸੀ ਬੰਦ ਹੈ ਪਰ ਅਸੀਂ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਆਨਲਾਈਨ ਕੰਸਲਟੈਂਸੀ ਜਾਰੀ ਰੱਖੀ ਹੈ। ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਇਸ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਾ ਹੋਵੇ।''''

''ਇਹ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਹੀ ਬੀਮਾਰ ਹੋਣ ਅਤੇ ਗੰਭੀਰ ਹੋਣ 'ਤੇ ਇਥੇ ਆਏ ਹੋਣ। ਪਰ...


... ਸੀ ਕਿ ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਵਿਚਾਲੇ ਹਰਿਆਣੇ ਦਾ ਭਾਜਪਾ-ਕਿਲ੍ਹਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਦਿਲੀ ਤੱਕ ਕਿਸਾਨ ਆ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ। ਸਰਕਾਰ ਸੋਚਦੀ ਹੋਵੇਗੀ ਕਿ ਆਪਣੇ ਆਪ ਕੁਝ ਹਫਤੇ ਬੈਠਕੇ ਥੱਕ ਜਾਣਗੇ ਅਤੇ ਵਾਪਿਸ ਆਪਣੇ ਘਰਾਂ ਨੂੰ ਚਲੇ ਜਾਣਗੇ।

ਪਰ ਹਰਿਆਣੇ ਦਾ ਕਿਲਾ ਬੜੀ ਅਸਾਨੀ ਨਾਲ ਟੁੱਟ ਗਿਆ ਅਤੇ ਕਿਸਾਨ ਦਿੱਲੀ ਪਹੁੰਚ ਗਏ। ਬਹੁਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਸੀ ਕਿ ਕਿਸਾਨ ਦਿੱਲੀ ਤਾਂ ਪਹੁੰਚ ਗਏ, ਪਰ ਇਥੇ ਆਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਲੜਾਈ ਹੋਰ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋ ਜਾਣੀ ਹੈ।

ਇੱਕ ਤਾਂ ਉਹ ਪੰਜਾਬ ਤੋਂ ਦੂਰ ਹਨ। ਦੂਜਾ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਕੋਈ ਇੱਕ ਜਥੇਬੰਦੀ ਨਹੀਂ, ਬਲਕਿ 30-32 ਜਥੇਬੰਦੀਆਂ ਦਾ ਮਿਲਗੋਭਾ ਹੈ। ਕੋਈ ਇੱਕ ਲੀਡਰ ਅਜਿਹਾ ਨਹੀਂ, ਜਿਸ ਦੀ ਸਾ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ਕਾਰ ਆਪਣੇ ਅਗਲੇ ਦਾਅ-ਪੇਚਾਂ ’ਤੇ ਆ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਿਹੜੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਲਈ ਨੁਕਸਾਨਦੇਹ ਸਾਬਤ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਕਿਸਾਨ ਨੇਤਾਵਾਂ ਨੇ ਹੋਰ ਸਖ਼ਤ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। 26 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ਟਰੈਕਟਰ ਰੈਲੀ ਕਰਨ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸ਼ੁਭਚਿੰਤਕਾਂ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਡਰ ਸੀ ਕਿ ਕਿਸਾਨ ਨੇਤਾਵਾਂ ਨੇ ਇੱਥੇ ਦੂਰਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਨਹੀਂ ਦਿਖਾਈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਜਿਹਾ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਐਲਾਨ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਜਿਹੜਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅੰਦੋਲਨ ਲਈ ਬਹੁਤ ਰਿਸਕੀ ਸਾਬਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।

26 ਜਨਵਰੀ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਅਜਿਹਾ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਰੱਖਣਾ ਸਰਕਾਰ ਲਈ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਚੈਲੰਜ ਸੀ। ਪਰ ਇਸ ਨਾਲ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਇਹ ਮੌਕਾ ਵੀ ਮਿਲ ਰਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਆਪਣੀ ਪੂਰੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਇਸ ਨੂੰ ਫੇਲ੍ਹ ਕਰਨ ਦੇ ਰਸਤੇ ’ਤੇ ਪੈ ਜਾਵੇ।

ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਸੱਦਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਉਸ ਵਿੱਚ ਇਹ ਖ਼ਤਰਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਐਨੀ ਭੀੜ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵੀ ਆ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਕੁਝ ਵੀ ਕਰ ਜਾਵੇ, ਜਿਸਦਾ ਜਵਾਬ ਮੁੜ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੇਣਾ ਪਵੇ। ਜੋ ਕੁਝ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਸਿੰਘੂ ਮੋਰਚੇ ’ਤੇ ਰਿੱਝ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਹ ਵੀ ਬਾਹਰ ਆ ਰਿਹਾ ਸੀ। 26 ਜਨਵਰੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮਨ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਡਰ ਸਨ, ਸ਼ੰਕੇ ਸਨ।

ਇੰਡੀਆ ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ 26 ਜਨਵਰੀ ਦਾ ਦਿਨ ਸੀ ਤਾਂ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਉਹ 25 ਦੀ ਰਾਤ ਸੀ। ਸਵੇਰੇ ਉੱਠ ਕੇ ਫੇਸਬੁੱਕ ਫੀਡ ਦੇਖਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਤਾਂ ਉਹ ਡਰ ਸੱਚ ਸਾਬਤ ਹੋਏ। ਉਸ ਵਕਤ ਲੱਗਣ ਲੱਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਸਾਰੀ ਕਹਾਣੀ ਖਤਮ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।

ਸਾਫ ਨਜ਼ਰ ਆ ਰਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਵੱਡੀ ਸਾਜਿਸ਼ ਰਚੀ ਗਈ ਹੈ, ਪਰ ਮਨ ਵਿੱਚ ਅਫਸੋਸ ਇਸ ਗੱਲ ’ਤੇ ਹੋ ਰਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਕਿਸਾਨ ਨੇਤਾ ਐਨੀ ਦੂਰਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਦਿਖਾ ਸਕੇ ਕਿ ਇਸ ਖਤਰੇ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਸਮਝ ਸਕਦੇ।

ਕਈਆਂ ਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਕਿ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਅਤੇ ਸਿੱਖਾਂ ਦਾ ਜੋ ਇੱਜ਼ਤਮਾਣ ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਹਫਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬਣਿਆ ਸੀ, ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਇੱਕ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਮਿੱਟੀ 'ਚ ਮਿਲ ਗਿਆ।

ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦੀ ਉਦਾਸੀ

ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਮੂਹਿਕ ਤੌਰ ’ਤੇ ਐਨੇ ਉਦਾਸ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਦੇਖਿਆ। ਇਨਸਾਨੀ ਬੁੱਧੀ ਨਾਲ ਸੋਚੀਏ ਤਾਂ ਮਾਮਲਾ ਖਤਮ ਲੱਗਦਾ ਸੀ। ਕਦੇ ਖਿਆਲ ਆਉਂਦਾ ਕਿ ਕਿਸਾਨ ਨੇਤਾਵਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੱਦ ਕਰਕੇ ਸਾਰੀ ਖੇਡ ਵਿਗੜ ਗਈ ਹੈ।

ਕੋਈ ਵੀ ਅੰਦੋਲਨ ਕਰਦਿਆਂ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਤਾਕਤ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਵੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਭੁਲੇਖਿਆਂ ਦੇ ਸੰਸਾਰ 'ਚ ਰਹਿ ਕੇ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਵਾਲਾ ਰਸਤਾ ਨਹੀਂ ਚੁਣਨਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਖਿਆਲ ਮਨ ਵਿੱਚ ਆ ਰਹੇ ਸਨ। ਅਜੇ ਮਨ ਅਜਿਹੇ ਖਿਆਲਾਂ ਨਾਲ ਜੂਝ ਹੀ ਰਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਕਹਾਣੀ ਵਿੱਚ ਇਕ ਹੋਰ ਮੋੜ ਆ ਗਿਆ।

ਇਹ ਕਹਿਣ 'ਚ ਕੋਈ ਝਿਜਕ ਨਹੀਂ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਕਿ ਜੇ ਅੰਦੋਲਨ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਪੜਾਅ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਜੁਅਰਤ ਅਤੇ ਜੋਸ਼ 'ਤੇ ਖੜ੍ਹਾ ਸੀ, ਉੱਥੇ 26 ਜਨਵਰੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਾ ਅੰਦੋਲਨ ਰਾਕੇਸ਼ ਟਿਕੈਤ ਦੇ ਹੰਝੂਆਂ ’ਤੇ ਖੜ੍ਹਾ ਹੈ। ਜੇ ਗੱਲ ਸਿਰਫ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਕਿਸਾਨ ਨੇਤਾਵਾਂ ਸਿਰ ਖੜ੍ਹੀ ਹੁੰਦੀ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਦਾ ਭੋਗ 26...


... ਸੀ ਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਵਿਸਕੀ ਦੇਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ।

ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਜਦੋਂ ਉਹ ਗਲਾਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਾਬ ਪਾ ਰਿਹਾ ਸੀ ਤਾਂ  ਮੈਂ ਉਸ ਦਾ ਚਿਹਰਾ ਨਹੀਂ ਦੇਖ ਸਕੀ। ਉਸ ਦੀ ਮੇਰੇ ਵੱਲ ਪਿੱਠ ਸੀ। ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਤਿੰਨ-ਚਾਰ ਗਲਾਸ ਪੀ ਗਈ। ਜਦੋਂ ਵੀ ਮੈਂ ਪੀਂਦੀ ਸੀ ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਪਾਣੀ ਦੇ ਦਿੰਦਾ ਸੀ।"

ਕਿਮ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਅਚਾਨਕ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਉੱਠੀ ਉਹ ਹੋਟਲ ਦੇ ਇੱਕ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਉਸ ਨਾਲ ਕਲੱਬ ਵਾਲਾ ਹੀ ਉਹ ਸ਼ਖਸ ਸੀ।

"ਉਸ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਲੇਟਾਉਣ ਲਈ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਕੀਤੀ ਪਰ ਮੈਂ ਉੱਠ ਜਾਂਦੀ ਸੀ ਤੇ ਉਹ ਮੇਰੀ ਗਰਦਨ ਫੜ੍ਹ ਕੇ ਮੈਨੂੰ ਧੱਕਾ ਦੇ ਕੇ ਬੈੱਡ ਉੱਤੇ ਲੇਟਾ ਦਿੰਦਾ ਸੀ। ਮੈਂ ਫਿਰ ਉੱਠਦੀ ਸੀ। ਮੈਨੂੰ ਲੱਗ ਰ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਮਰਜ਼ੀ ਨਾਲ ਕਲੱਬ ਛੱਡ ਕੇ ਉਸ ਨਾਲ ਹੋਟਲ ਗਈ ਹੈ।"

ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਜਾਂਚ ਜਾਰੀ ਹੈ।

ਬੇਹੋਸ਼ ਔਰਤਾਂ ਪਸੰਦ

ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪੁਲਿਸ ਨੇ 4000 ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਪੁੱਛਗਿੱਛ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੇ-ਪੌਪ ਦੇ ਕਈ ਮਰਦ ਸੈਲਿਬ੍ਰਿਟੀ ਵੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ।

ਸਨਗਿਰੀ- ਅਸਲ ਨਾਮ ਲੀ ਸਨ ਹਿਊਨ ਨੇ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਸ ਨੇ ਵੇਸਵਾ ਵਿਰਤੀ ਦੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ 'ਇਹ ਸਕੈਂਡਲ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।'

ਇਸ ਵਿਵਾਦ ਕਾਰਨ ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ ਦੀ ਵੱਡੀ ਐਂਟਰਟੇਨਮੈਂਟ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਮੁਖੀ ਯੈਂਗ ਹਿਊਨ -ਸੂਕ ਨੇ ਵੀ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਉਹ ਵਾਈ ਜੀ ਐਂਟਰਟੇਨਮੈਂਟ ਦੇ ਮੁੱਖ ਪ੍ਰੋਡਿਊਸਰ ਰਹੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੁਪਰਹਿੱਟ ਗਾਣਾ ਗੰਗਨਮ ਸਟਾਈਲ ਗਾਇਆ ਸੀ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਲਜ਼ਾਮਾਂ ਨੂੰ ਖਾਰਿਜ ਕੀਤਾ ਹੈ ਪਰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਡਰੱਗ ਸਕੈਂਡਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਹੋਣ ਦੇ ਇਲਜ਼ਾਮਾਂ ਨੂੰ ਉਹ ਬਰਦਾਸ਼ਤ ਨਹੀਂ ਕਰ ਪਾ ਰਹੇ ਸੀ।

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੋਰ ਵੀ ਕਈ ਲੋਕ ਇਸ ਮੁੱਦੇ ਬਾਰੇ ਖੁਲ੍ਹ ਕੇ ਬੋਲ ਰਹੇ ਹਨ। ਕਲੱਬ ਦੇ ਹੋਸਟ ਨੂੰ ਐਮਡੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਜੋ ਕਿ ਮਹਿਮਾਨਾਂ ਦੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਇੱਕ ਮਹਿਲਾ ਐਮਡੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕੰਮ ਖੂਬਸੂਰਤ ਕੁੜੀਆਂ ਨਾਲ ਚੰਗੇ ਸਬੰਧ ਬਣਾਉਣਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੁਫ਼ਤ ਐਂਟਰੀ ਤੇ ਮੁਫ਼ਤ ਸ਼ਰਾਬ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਇੱਕ ਸੀਨੀਅਰ ਕਲੱਬ ਮੈਂਬਰ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਜੀਐਚਬੀ ਗਾਹਕਾਂ ਨੂੰ ਵੇਚੀ ਜਾਂ ਵੰਡੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ।

ਗੰਗਨਮ ਨਾਈਟ ਕਲੱਬ ਦੇ ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਹੋਸਟ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ 'ਇੱਕ ਵੀਵੀਆਈਪੀ ਬੇਹੋਸ਼ ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਸ਼ੌਕੀਨ ਸੀ।'

"ਉਸ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਨਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਚੂਰ ਜਾਂ ਬੇਹੋਸ਼ ਦੋ ਔਰਤਾਂ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਕਿਹਾ। ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ ਮੈਨੂੰ ਜ਼ੋਂਬੀਜ਼ ਲਿਆ ਕੇ ਦਿਓ।"

ਉਸ ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਕਈ ਸਰੀਰਕ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਦੇਖੇ ਹਨ।

ਇੱਕ ਹੋਰ ਐਮਡੀ ਲੀ (ਅਸਲੀ ਨਾਮ ਨਹੀਂ) ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ "ਉਹ ਔਰਤਾਂ ਆਮ ਹੀ ਸਨ ਜੋ ਕਲੱਬ ਆਈਆਂ ਸਨ। "

ਮੈਂ ਪੁੱਛਿਆ, "ਕੀ ਆਮ ਔਰਤਾਂ ਜੋ ਨਾਈਟ ਕਲੱਬ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਸਨ ਅਤੇ ਨਸ਼ਾ ਦੇਣ ਤੇ ਰੇਪ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਦਾ ਡਰ ਸੀ?"

ਜਵਾਬ ਸੀ "ਹਾਂ, ਅਕਸਰ ਗਾਹਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਲੱਬ ਦੇ ਉੱਪਰ ਜਾਂ ਨੇੜਲੇ ਕਿਸੇ ਹੋਟਲ ਵਿੱਚ ਲੈ ਜਾਂਦੇ ਸਨ।"

ਅਸੀਂ ਖਤਰੇ ਕਾਰਨ ਕਿਸੇ ਵੀ ਮੁਲਾਜ਼ਮ ਦਾ ਨਾਮ ਜਨਤਕ ਨਹੀਂ ਕਰ ਰਹੇ।

ਇੱਕ ਪਾਦਰੀ ਨੇ ਡਰਾਈਵਰ ਬਣ ਕੇ ਲਾਇਆ ਪਤਾ

ਜੂ ਵੋਨ ਗਿਊ ਚਰਚ ਦਾ ਪਾਦਰੀ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ ਗੰਗਨਮ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰਕ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਦੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਮੁਹਿੰਮ ਚਲਾਈ ਹੈ।

ਉਹ ਸਾਲ 2015 ਤੋਂ ਹੀ 18 ਸਾਲ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 20 ਲਾਪਤਾ ਹੋ ਗਈਆਂ।

ਜੂ ਵੋਨ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪਤਾ ਲਾ ਲਿਆ। ਉਹ ਇੱਕ ਕਲੱਬ ਵਿੱਚ ਵੇਸਵਾ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਸਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਲੱਬਡਜ਼ ਦੇ ਡਰਾਈਵਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਤਾਂ ਕਿ ਪਤਾ ਲੱਗ ਸਕੇ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਘੱਟ...


... ਸੀ।

"ਮੈਂ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਲੈਂਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਮੈਂ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਖੱਟਰ ਦੀ ਰੈਲੀ ਦਾ ਹਰ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਵਿਰੋਧ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਇਹ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਹੀ ਹਦਾਇਤ ਦਿੱਤੀ ਹੋਈ ਸੀ ਕਿ ਲੜਨਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।"

"ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਮਾੜਾ ਸਲੂਕ ਕੀਤਾ, ਤਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਗੁੱਸਾ ਆਇਆ। ਹਾਂ ਮੈਂ ਇਹ ਕਹਿਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਉਹ ਤੋੜਫੋੜ ਕਰਨਾ ਦੀ ਬਜਾਇ ਉਸੇ ਸਟੇਜ ਤੋਂ ਭਾਸ਼ਣ ਦਿੰਦੇ।"

ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਮਨੋਹਰ ਲਾਲ ਤੇ ਜਲੰਧਰ 'ਚ ਭਾਜਪਾ ਆਗੂਆਂ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਇੰਝ ਹੋਇਆ

ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ ਕਿ, ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਸਟੇਜ 'ਤੇ ਹੋਈ ਤੋੜਫੋੜ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕਰਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਆਲੋਚਨਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਉਹ ਲ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ਜਸਟਿਸ ਐਸ.ਏ. ਬੋਬੜੇ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੇ ਬੈਂਚ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ। ਅੱਜ ਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮੰਨੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਕੇਂਦਰ ਅਤੇ ਕਿਸਾਨ ਨੇਤਾਵਾਂ ਦਰਮਿਆਨ ਅਗਲੀ ਬੈਠਕ 15 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ਹੋਣੀ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ

ਪਿਛਲੀ ਸੁਣਵਾਈ ’ਚ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਨੇ ਕੀ ਕਿਹਾ ਸੀ

ਪਿਛਲੀ ਸੁਣਵਾਈ ਦੌਰਾਨ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਕਿਸਾਨੀ ਅੰਦੋਲਨ ਬਾਰੇ ਜ਼ਮੀਨੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੋਈ ਗੱਲਬਾਤ ਬਣਦੀ ਨਹੀਂ ਵਿਖ ਰਹੀ, ਪਰ ਕੇਂਦਰ ਨੇ ਅਦਾਲਤ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਅਤੇ ਸੰਗਠਨਾਂ ਵਿਚ ਸਾਰੇ ਮੁੱਦਿਆਂ' ਤੇ ਇਕ "ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰੇ" ਚੱਲ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਦੋਵਾਂ ਧਿਰਾਂ ਲਈ ਨੇੜ ਭਵਿੱਖ ਵਿਚ ਕਿਸੇ ਸਿੱਟੇ ਤੇ ਪਹੁੰਚਣ ਦੀ ਚੰਗੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ।

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਅਗਲੀ ਸੁਣਵਾਈ 11 ਜਨਵਰੀ ਤੱਕ ਮੁਲਤਵੀ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਸੀਂ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਸਮਝਦੇ ਹਾਂ ਅਤੇ ਗੱਲਬਾਤ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਤ ਕਰਦੇ ਹਾਂ।

ਅੱਠਵੇਂ ਦੌਰ ਦੀ ਗੱਲਬਾਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਤੋਮਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਕੋਈ ਨਤੀਜਾ ਨਹੀਂ ਨਿਕਲਿਆ ਕਿਉਂਕਿ ਕਿਸਾਨ ਨੇਤਾਵਾਂ ਨੇ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰਨ ਦੀ ਮੰਗ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਕੋਈ ਹੋਰ ਤਰੀਕਾ ਅੱਗੇ ਨਹੀਂ ਰੱਖਿਆ।

ਚਢੂਨੀ ਨੇ ਖੱਟਰ ਦੀ ਰੈਲੀ ਬਾਰੇ ਕੀ ਕਿਹਾ

ਕਿਸਾਨ ਆਗੂ ਗੁਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਚਢੂਨੀ ਨੇ ਇੱਕ ਵੀਡੀਓ ਜਾਰੀ ਕਰ ਕੇ ਕਰਨਾਲ ਦੇ ਕੈਮਲਾ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਮਨੋਹਰ ਲਾਲ ਖੱਟਰ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਬਾਸ਼ੀ ਦਿੱਤੀ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, "ਜਿਨਾਂ ਨੇ ਪ੍ਰਦਰਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਤੇ ਸੀਐੱਮ ਖੱਟਰ ਨੂੰ ਰੈਲੀ ਨਹੀਂ ਕਰਨ ਦਿੱਤੀ, ਮੈਂ ਉਨਾਂ ਸਭ ਦਾ ਧੰਨਵਾਦੀ ਹਾਂ। ਮੁੱਖਮੰਤਰੀ ਜਾਂ ਬੀਜੇਪੀ ਦਾ ਕੋਈ ਵੀ ਲੀਡਰ ਜੇਕਰ ਰੈਲੀ ਕਰੇਗਾ ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਵਿਰੋਧ ਕਰਾਂਗੇ।"

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਅਪੀਲ ਕਰਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਅਸੀਂ ਹੱਥ ਨਹੀਂ ਚੁੱਕਾਂਗੇ। ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਡੰਡੇ ਖਾਵਾਂਗੇ, ਪਰ ਪਹਿਲਾਂ ਹੱਥ ਨਹੀਂ ਚੁੱਕਾਂਗੇ।"ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਸੀਂ ਭਾਜਪਾ ਦੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਜਾਰੀ ਰੱਖਾਂਗੇ।

"ਹਰ ਅੰਦੋਲਨ 'ਚ ਸੰਯਮ ਬਣਾ ਕੇ ਰੱਖੋ। ਜਿਨਾਂ ਨੇ ਹਿੰਮਤ ਵਿਖਈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਬਾਸ਼।"

ਦੱਸ ਦੇਇਏ ਕਿ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਹੋਈ ਇਸ ਘਟਨਾ ਲਈ ਸੀਐੱਮ ਖੱਟਰ ਨੇ ਗੁਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਚਢੂਨੀ  ਦਾ ਨਾਂ ਲਿਆ ਸੀ।

ਮਨਹੋਰ ਲਾਲ ਖੱਟਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ, "ਜੇ ਮੈਂ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਦਾ ਨਾਂ ਲਿਆ ਤਾਂ ਉਹ ਗੁਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਚਢੂਨੀ  ਨੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਨੂੰ ਫੇਲ੍ਹ ਕਰਨ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਸੀ।"

"ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਵੀਡੀਓ ਦੋ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਵਾਇਰਲ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਨੂੰ ਫੇਲ੍ਹ ਕਰਨ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।"

ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸ ਦੇਈਏ ਕਿ ਗੁਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਚਢੂਨੀ  ਨੇ ਇੱਕ ਵੀਡੀਓ ਜਾਰੀ ਕਰਕੇ ਮਨੋਹਰ ਲਾਲ ਖੱਟਰ ਦੇ ਕਰਨਾਲ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਨੂੰ ਫੇਲ੍ਹ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਵੀ ਦੇਖੋ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


... ਸੀ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜਵਾਨ ਭਰਾ ਕਿਰਨ ਦਾਸ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਰਹਿਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਸੀ, ਪਰ ਜਤਿਨ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕੋਈ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਹੀਂ ਸੀ।

ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਜਤਿਨ ਦਾਸ ਪਿਆਰ ਕਰਦੇ ਅਤੇ ਸਨਮਾਨ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਹਿਣ 'ਤੇ ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਤਰਲ ਖੁਰਾਕ ਲੈ ਲਈ। ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਵੱਲੋਂ ਤਰਲ ਪਦਾਰਥ ਲੈਣ ਲਈ ਜ਼ੋਰ ਪਾਉਣ 'ਤੇ ਜਤਿਨ ਦਾਸ ਖਿੱਝ ਗਏ।

ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਲਜ ਲਹੌਰ ਦੀ ਫੋਟੋ। ਦਸਤਾਰ ਬੰਨ੍ਹੇ ਹੋਏ ਭਗਤ ਸਿੰਘ (ਸੱਜੇ ਤੋਂ ਚੌਥਾ) ਖੜ੍ਹੇ ਨਜ਼ਰ ਆ ਰਹੇ ਹਨ (ਤਸਵੀਰ ਚਮਨਲਾਲ ਨੇ ਉਪਲਬਧ ਕਰਵਾਈ ਹੈ)

ਕੇਂਦਰੀ ਅਸੈਂਬਲੀ ਵਿੱਚ ਇਹ ਮਾਮਲਾ 12 ਸਿਤੰਬਰ, 1929 ਨੂੰ ਚੁੱਕਿਆ ਗਿਆ। ਅਸੈਂਬਲੀ ਸੈਸ਼ਨ ਉਸ ਦਿਨ ਗ੍ਰਹਿ ਸੱਦਸ ਸਰ ਜੇਮਸ ਕ੍... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ੁਣਵਾਈ 'ਨਿਆਂ ਦਾ ਮਹਿਜ਼ ਇੱਕ ਮਖੌਲ' ਬਣ ਕੇ ਰਹਿ ਜਾਏਗੀ।

ਮੋਤੀ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ, ਐਮ.ਆਰ. ਜੈਕਾਰ, ਰਫ਼ੀ ਅਹਿਮਦ ਕਿਡਵਈ ਨੇ ਜਿਨਾਹ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਸੋਧ 55 ਚੋਂ 47 ਵੋਟਾਂ ਨਾਲ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ।

ਜਿਨਾਹ ਨੇ ਇਸ ਦੇ ਵਿਰੋਧ 'ਚ ਵੋਟ ਪਾਈ। ਅਸੈਂਬਲੀ 'ਚ ਫਰਵਰੀ, 1929 ਦੇ ਭਾਸ਼ਣ ਦੌਰਾਨ ਜਿਨਾਹ ਨੇ ਲਾਲਾ ਲਾਜਪਤ ਰਾਏ ਦੀ ਮੌਤ 'ਤੇ ਸੋਗ ਜ਼ਾਹਿਰ ਕੀਤਾ, ਜਿੰਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਦੇ ਚੰਗੇ ਸਬੰਧ ਸਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਿੱਖ ਆਗੂਆਂ ਦੀ ਰਿਹਾਈ ਦੀ ਵੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਜੋ ਸਿੱਖ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਐਕਟ ਦੇ ਸਬੰਧ 'ਚ ਜੇਲ੍ਹ 'ਚ ਬੰਦ ਸਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵੱਲਭ ਭਾਈ ਪਟੇਲ, ਐਨੀ ਬੇਸੰਟ, ਅਲੀ ਭਰਾਵਾਂ, ਹਸਰਤ ਮੋਹਾਨੀ ਵਰਗੇ ਕਈ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦੀਆਂ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਬੰਦ ਕਰਨ ਦਾ ਵੀ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ।

ਭਗਤ ਸਿੰਘ, ਰਾਜਗੁਰੂ ਅਤੇ ਸੁਖਦੇਵ ਤੇ ਸੋਧ ਐਕਟ ਦੇ ਅਧੀਨ ਕਾਰਵਾਈ ਹੋਈ ਅਤੇ 23 ਮਾਰਚ, 1931 ਨੂੰ ਫਾਂਸੀ ਚੜ੍ਹਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਜਿਨਾਹ ਦੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ 'ਨਿਆਂ ਦਾ ਮਖੌਲ' ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ।

ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਚਮਨਲਾਲ ਜੇਐਨਯੂ ਦੇ ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਹਨ ਅਤੇ 'ਅੰਡਰਸਟੈਂਡਿੰਗ ਭਗਤ ਸਿੰਘ' ਕਿਤਾਬ ਦੇ ਲੇਖਕ ਹਨ।

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


... ਸੀ।

ਕਿਸੇ ਸਮਾਜ ਦੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਦਾ ਵੀ ਇਸ ਰੁਝਾਨ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਯੋਗਦਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਲੋਕਾਂ ਕੋਲ ਵਾਧੂ ਪੈਸਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਉੱਥੇ ਲੋਕ ਵਧੇਰੇ ਦਾਨ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ।

ਪਰ ਮਿਆਂਮਾਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਦਾਨੀ ਵਿਹਾਰ ਉੱਥੋਂ ਦੇ ਬੋਧੀ ਪਿਛੋਕੜ ਕਾਰਨ ਵੀ ਹੈ

ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਮਿੱਥ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜਿਹੜੇ ਦੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਆਮਦਨੀ ਵਿੱਚ ਅਸਾਵਾਂਪਣ ਵਧੇਰੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਉੱਥੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਅਜਨਬੀ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਵਿਰਤੀ ਵਧੇਰੇ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਜੇ ਉਹ ਸਮਝਣ ਕਿ ਅਜਿਹਾ ਕਰਕੇ ਆਪਣੇ-ਆਪ ਨੂੰ ਖ਼ਤਰੇ ਵਿੱਚ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਇਹ ਪ੍ਰਵਿਰਤੀ ਘਟ ਜਾਵੇਗੀ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਸਮਾਜਾਂ ਅਤੇ ਕੌਮਾਂ ਦੀਆਂ ਖ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ਿਸਟ ਕਾਲ ਦੀਆਂ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਹਨ।

ਚੀਨ ਨੇ ਇਸ ਪਾਸੇ ਪਿਛਲੀਆਂ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਸੁਧਾਰ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈ ਸਾਲ 2016 ਵਿੱਚ ਚੀਨ ਵੱਲੋਂ ਸਵੈ ਸੇਵੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਉੱਪਰ ਪੈਸਾਂ ਜੁਟਾਉਣ ਉੱਪਰ ਲਾਈਆਂ ਬੰਦਿਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣਾ ਹੈ।

ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਕ ਯਮਨ ਦੇ ਲੋਕ ਸਮੂਹਕ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ

ਮਦਦ ਕਰਨ ਨਾਲ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ

ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਸਟੇਟ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਰੌਬਰਟ ਲਿਵਾਈਨ, ਜੋ ਕਿ ਅਜਨਬੀਆਂ ਪ੍ਰਤੀ ਦਿਆਲਤਾ ਦੇ ਵੀ ਮਾਹਿਰ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ, ਦਿਆਲਤਾ ਦੀਆਂ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਮਿਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਸਾਨੂੰ ਸਮਾਜਾਂ ਬਾਰੇ ਸਾਡੀ ਸੋਚ ਨਾਲੋਂ ਕਿਤੇ ਵਧੇਰੇ ਪਤਾ ਚਲਦਾ ਹੈ।

ਕੁਝ ਸਮਾਜਾਂ ਨੇ ਕਾਰ-ਸੇਵਾ ਨੂੰ ਇਸ ਹੱਦ ਤੱਕ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਲੋਕ ਸਾਹਮਣੇ ਹੋ ਕੇ ਚੰਗੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਰੌਬਰਟ ਲਿਵਾਈਨ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਹ ਸਭ ਸਮਾਜਿਕ ਨੀਤੀ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ ਦੀਆਂ ਕਦਰਾਂ-ਕੀਮਤਾਂ ਉੱਪਰ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਸਰਵੇਖਣ ਵਿੱਚ ਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆ ਦੇ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਦੀ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਵਿੱਚ 59, ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਦੇ 59 ਅਤੇ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਦੇ 58 ਅੰਕ ਰਹੇ।

ਜਦਕਿ ਚੀਨ ਅਤੇ ਗਰੀਸ ਦੇ 17 ਅਤੇ ਯਮਨ ਦੇ 15 ਅੰਕ ਸਨ।

"[ਇਸ ਸਭ ਦਾ ਦਾਰੋਮਦਾਰ] ਇਸ ਉੱਪਰ ਨਿਰਭਰ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਅਜਿਹੇ ਤਰੀਕੇ ਬਣਾਓ ਜਿੱਥੇ ਲੋਕ ਵਲੰਟੀਅਰ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋਣ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਕਰ ਸਕਣ।"

ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਲਿਵਾਈਨ ਮੁਤਾਬਕ ਦੂਸਰਿਆਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਵਾਲਾ ਰਵੱਈਆ ਨਾ ਸਿਰਫ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਵਧੀਆ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਦਦ ਮਿਲ ਰਹੀ ਹੋਵੇ ਸਗੋਂ ਇਸ ਨਾਲ ਮਦਦ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਆਪਣੇ ਆਪ ਬਾਰੇ ਚੰਗਾ ਲਗਦਾ ਹੈ।

"ਅਸੀਂ ਦੇਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਜੋ ਲੋਕ ਆਪਣਾ ਪੈਸਾ ਤੇ ਸਮਾਂ ਦੂਸਰਿਆਂ ਉੱਪਰ ਖ਼ਰਚ ਕਰਦੇ ਹਨ ਉਹ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਵਧੇਰੇ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹਨ।"

"ਉਹ ਜਦੋਂ ਮਦਦ ਕਰਦੇ ਹਨ ਉਸ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਉਸ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕਈ ਹਫਤਿਆਂ ਤੱਕ ਖ਼ੁਸ਼ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।"

ਇਹ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਵੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਸੰਦ ਆਉਣਗੇ

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


... ਸੀ।

ਸ਼ਾਹਿਦ ਅਲਵੀ ਨੂੰ ਦੋ ਵਾਰ ਗੋਲੀ ਲੱਗੀ

4.ਸ਼ਾਹਿਦ ਅਲਵੀ, ਉਮਰ: 23 ਸਾਲ

ਮੌਤ ਦਾ ਕਾਰਨ: ਢਿੱਡ 'ਚ ਦੋ ਗੋਲੀਆਂ ਵੱਜਣ ਕਾਰਨ

ਪੇਸ਼ਾ: ਆਟੋ ਰਿਕਸ਼ਾ ਚਾਲਕ

ਬੀਬੀਸੀ ਦੀ ਟੀਮ ਜਦੋਂ ਸ਼ਾਹਿਦ ਦੇ ਭਰਾ ਇਮਰਾਨ ਨੂੰ ਮਿਲੀ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਉਹ ਜੀਟੀਬੀ ਹਸਪਤਾਲ 'ਚ ਉਸ ਦੀ ਮ੍ਰਿਤਕ ਦੇਹ ਨੂੰ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਗ਼ਮ ਦੀ ਘੜ੍ਹੀ 'ਚ ਵੀ ਸਾਡੇ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕੀਤੀ।

ਇਮਰਾਨ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, "ਮੇਰੇ ਭਰਾ ਨੂੰ ਆਟੋ 'ਚੋਂ ਬਾਹਰ ਧੱਕੇ ਨਾਲ ਕੱਢਿਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਗੋਲੀ ਮਾਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।"

ਕੁੱਝ ਅਣਪਛਾਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਸ਼ਾਹਿਦ ਨੂੰ ਹਸਪਤਾਲ 'ਚ ਪਹੁੰਚਿਆ, ਪਰ ਉਹ ਬਚ ਨਾ ਸਕਿਆ। ਸ਼ਾਹਿਦ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਮ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ੇ ਸਨ।ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਅਸ਼ਫ਼ਾਕ ਨੂੰ ਉਸ ਸਮੇਂ ਪੰਜ ਗੋਲੀਆਂ ਲੱਗੀਆਂ।ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।

ਅਸ਼ਫ਼ਾਕ ਦੀ ਚਾਚੀ ਹਜ਼ਰਾ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, " ਉਸ ਦੀ ਕੀ ਗਲਤੀ ਸੀ? ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਹੁਣ ਕੀ ਕਰੇਗੀ? ਕੌਣ ਕਰੇਗਾ ਉਸ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ?"

ਪਰਿਵਾਰ ਵਾਲਿਆਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਅਸ਼ਫ਼ਾਕ ਦੀ ਗਰਦਨ 'ਤੇ ਤਲਵਾਰ ਨਾਲ ਹਮਲੇ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਵੀ ਸਨ।

ਪਰਵੇਜ਼ ਆਲਮ ਦੇ ਮੁੰਡੇ ਮੁਹੰਮਦ ਸਾਹਿਲ

7.ਪਰਵੇਜ਼ ਆਲਮ, ਉਮਰ: 50 ਸਾਲ

ਮੌਤ ਦਾ ਕਾਰਨ: ਗੋਲੀ ਲੱਗਣਾ

ਪੇਸ਼ਾ: ਪ੍ਰਾਪਰਟੀ ਡੀਲਰ

ਪਰਵੇਜ਼ ਆਲਮ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਮੁਹੰਮਦ ਸਾਹਿਲ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਸ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਹੀ ਘਰ ਦੇ ਬਾਹਰ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਗੋਲੀ ਮਾਰੀ ਗਈ।

ਬੀਬੀਸੀ ਦੀ ਟੀਮ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਦਿਆਂ ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, " ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦਾ ਹੀ ਰਹਿ ਗਿਆ ਕਿ ਬਾਹਰ ਨਾ ਜਾਓ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੇਰੀ ਨਾ ਮੰਨੀ।ਉਹ ਕਹਿ ਰਹੇ ਸਨ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ।"

ਉਹ ਦਰਵਾਜ਼ੇ 'ਚ ਖੜ੍ਹੇ ਸਨ ਅਤੇ ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਉਹ ਘਰ ਅੰਦਰ ਆਉਣ ਲਈ ਮੁੜੇ ਤਾਂ ਕਿਸੇ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਿੱਠ 'ਚ ਗੋਲੀ ਮਾਰ ਦਿੱਤੀ।

ਵੀਡੀਓ: ਦਿੱਲੀ ਦੰਗਿਆਂ ਦੀ ਵਾਇਰਲ ਤਸਵੀਰ 'ਚ ਉਸ ਬੰਦੇ ਦਾ ਕੀ ਬਣਿਆ?

ਕਈ ਦੂਜੇ ਪੀੜ੍ਹਿਤ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਲਮ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਾਲਿਆਂ ਦਾ ਵੀ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਐਂਬੁਲੇਂਸ ਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰ ਫੋਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਪਰ ਉਹ ਨਾ ਪਹੁੰਚੀ।ਆਲਮ ਨੂੰ ਜ਼ਖਮੀ ਹਾਲਤ 'ਚ ਮੋਟਰਸਾਈਕਲ 'ਤੇ ਹੀ ਹਸਪਤਾਲ ਲਿਜਾਇਆ ਗਿਆ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।

ਸਾਹਿਲ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਦੰਗਿਆਂ ਦੀ ਦਹਿਸ਼ਤ ਇੰਨ੍ਹੀ ਹੈ ਕਿ ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਜਨਾਜ਼ੇ 'ਚ ਆਉਣ ਤੋਂ ਵੀ ਲੋਕ ਡਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਵਿਨੋਦ ਕੁਮਾਰ ਦੇ ਮੁੰਡੇ ਮੋਨੂ

8.ਵਿਨੋਦ ਕੁਮਾਰ, ਉਮਰ: 51 ਸਾਲ

ਮੌਤ ਦਾ ਕਾਰਨ: ਮਾਰ-ਕੁਟਾਈ

ਪੇਸ਼ਾ: ਵਿਆਹ ਅਤੇ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਕਾਰੋਬਾਰ

ਵਿਨੋਦ ਕੁਮਾਰ ਆਪਣੇ ਬੇਟੇ ਮੋਨੂ ਦੇ ਨਾਲ ਮੋਟਰਸਾਈਕਲ 'ਤੇ ਮੈਡੀਕਲ ਸਟੋਰ ਤੋਂ ਦਵਾਈ ਲੈਣ ਜਾ ਰਹੇ ਸਨ।ਉਸ ਸਮੇਂ ਹੀ ਹਿੰਸਕ ਭੀੜ੍ਹ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ।ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ 'ਤੇ ਪੱਥਰ ਅਤੇ ਤਲਵਾਰਾਂ ਨਾਲ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

ਮੋਨੂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਹ ਲੋਕ ਅੱਲ੍ਹਾ ਹੂ ਅਕਬਰ ਦੇ ਨਾਅਰੇ ਲਗਾ ਰਹੇ ਸਨ।

ਮੋਨੂ ਨੂੰ ਗੰਭੀਰ ਸੱਟਾਂ ਲੱਗੀਆਂ ਪਰ ਵਿਨੋਦ ਦੀ ਮੌਕੇ 'ਤੇ ਹੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।

ਮੋਨੂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਮੋਟਰਸਾਈਕਲ ਨੂੰ ਵੀ ਅੱਗ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

9.ਇਸ਼ਤਿਯਾਕ ਖ਼ਾਨ, ਉਮਰ: 29 ਸਾਲ

ਮੌਤ ਦਾ ਕਾਰਨ: ਗੋਲੀ ਲੱਗਣਾ

ਪੇਸ਼ਾ: ਵੇਲਡਿੰਗ ਦੀ ਮੁਰੰਮਤ ਦਾ ਕੰਮ

ਇਸ਼ਤਿਯਾਕ ਦੇ ਗੁਆਂਢੀ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ 25 ਫਰਵਰੀ ਨੂੰ ਜਦੋਂ ਪੱਥਰਾਵ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਇੱਕਠੇ ਹੀ ਖੜ੍ਹੇ ਸੀ।ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਪੁਲਿਸ ਹੰਝੂ ਗੈਸ ਦੇ ਗੋਲੇ ਛੱਡ ਰਹੀ ਸੀ ਅਤੇ ਗੋਲੀ ਵੀ ਚਲਾ ਰਹੀ ਸੀ।

ਇਸ਼ਤਿਯਾਕ ਦੇ ਗੂਆਂਢੀ ਆਰਿਫ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, " ਗੋਲੀਆਂ ਚੱਲ ਰਹੀਆਂ ਸਨ।ਉਸੇ ਸਮੇਂ ਇਸ਼ਤਿਯਾਕ ਨੂੰ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਇਆ ਕਿ ਉਸ ਦੇ ਪੈਰ 'ਚ ਕੁੱਝ ਲੱਗਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਉਸ ਨੂੰ ਇਹ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਨਾ ਹੋਇਆ ਕਿ...


... ਸੀ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਕੁਵੈਤ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ ਮੁਤਾਬਕ ਘਰੇਲੂ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਉਮਰ 21 ਸਾਲ ਤੋਂ ਉਪਰ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਚਣ ਵਾਲੇ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਫਤੋ ਦਾ ਪਾਸਪੋਰਟ ਤੇ ਫੋਨ ਖੋਹ ਲਿਆ ਗਿਆ, ਉਸ ਨੂੰ ਕੋਈ ਛੁੱਟੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਉਸ ਨੂੰ ਇਕੱਲਿਆਂ ਘਰੋਂ ਬਾਹਰ ਜਾਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਰੇ ਨਿਯਮ ਹੀ ਕੁਵੈਤ 'ਚ ਗ਼ੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਹਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਘਰੇਲੂ ਨੌਕਰ ਰੱਖਣ ਦੀ  ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ

ਭੂਲਾ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ, "ਇਹ ਆਧੁਨਿਕ ਗ਼ੁਲਾਮੀ ਦਾ ਵਿਲੱਖਣ ਉਦਾਹਰਣ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਦੇਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇੱਥੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਜਾਇਦਾਦ ਜਾਂ ਜ਼ਮੀਨ ਦੇ ਟੁਕੜੇ ਵਾਂਗ ਵੇਚਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।"

ਗਲਫ਼ ਵਿੱਚ ਵਧੇਰੇ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਘਰਲੇੂ ਨ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ੱਸਿਆ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਸ ਨੇ 9 ਮਹੀਨੇ ਕੁਵੈਤ 'ਚ ਰਹਿੰਦਿਆਂ 3 ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।

ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਉਹ ਮੇਰੇ 'ਤੇ ਚੀਕਦੇ ਅਤੇ ਮੈਨੂੰ ਜਾਨਵਰ ਕਹਿੰਦੇ ਸਨ ਤੇ ਮਾਰਦੇ ਸਨ, ਮੈਂ ਬੇਹੱਦ ਨਿਰਾਸ਼ ਹੁੰਦੀ ਸੀ ਪਰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੀ ਸੀ।"

ਫਤੋ ਹੁਣ ਵਾਪਸ ਆ ਕੇ ਸਕੂਲ ਜਾਣ ਲੱਗ ਗਈ ਹੈ

ਹੁਣ ਉਹ ਵਾਪਸ ਆ ਕੇ ਸਕੂਲ ਜਾਣ ਲੱਗ ਗਈ ਹੈ ਤੇ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, "ਮੈਂ ਵਾਪਸ ਆ ਕੇ ਖੁਸ਼ ਹਾਂ, ਮੇਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਿਹਤਰ ਹੈ। ਮੈਨੂੰ ਇੰਝ ਲਗਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਗ਼ੁਲਾਮੀ 'ਚੋਂ ਨਿਕਲ ਕੇ ਆਈ ਹੋਵਾਂ।"

ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਦਾ ਜਵਾਬ

ਇਹ ਮੁੱਦਾ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਫੇਸਬੁੱਕ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੈਸ਼ਟੈਗਾਂ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾਈ ਹੈ।

ਉਸ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਮੱਗਰੀ ਨੂੰ ਫੇਸਬੁੱਕ ਅਤੇ ਇੰਸਟਾਗ੍ਰਾਮ ਤੋਂ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਗ਼ੁਲਾਮਾਂ ਦੇ ਆਨਲਾਈਨ ਬਾਜ਼ਾਰ ਲਈ ਨਵੇਂ ਅਕਾਊਂਟ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਾ ਹੋਵੇ ਇਸ ਲਈ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਲਗਾਈਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।

ਅਜਿਹਾ ਲਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਘਰੇਲੂ ਨੌਕਰਾਂ ਦੀ ਖਰੀਦੋ-ਫਰੋਖ਼ਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਈ ਆਨਲਾਈਨ ਅਕਾਊਂਟਸ ਨੇ ਹੁਣ ਆਪਣੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਰੋਕ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਨ।

ਕੁਵੈਤ  'ਚ ਪਬਲਿਕ ਅਥਾਰਿਟੀ ਆਫ ਮੈਨਪਾਵਰ ਦੇ ਮੁਖੀ ਡਾਕਟਰ ਮੁਬਾਰਕ ਅਲ-ਅਜ਼ੀਮੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਬੀਬੀਸੀ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ 'ਚ ਦਿਖਾਈ ਗਈ ਇੱਕ ਔਰਤ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।

ਰਿਪੋਰਟ 'ਚ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਔਰਤ ਐਪ ਰਾਹੀਂ ਗੁਏਨੀਆ ਦੀ ਇੱਕ 16 ਸਾਲਾਂ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਵੇਚ ਰਹੀ ਹੈ।

ਇਸ ਰਿਪੋਰਟ 'ਚ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਏ ਗਏ ਪੁਲਿਸ ਵਾਲੇ ਦੀ ਵੀ ਜਾਂਚ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ।

ਅਲ-ਅਜ਼ੀਮੀ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਪੀੜਤਾਂ ਨੂੰ ਮੁਆਵਜ਼ਾ ਕਾਰਵਾਈ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਿੱਟਿਆਂ ਦੇ ਬਾਅਦ ਹੀ ਸੰਭਵ ਹੋ ਸਕੇਗਾ।

'ਫੇਸਬੁਕ ਵੀ ਦੇਵੇ ਮੁਆਵਜ਼ਾ'

ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਵਕੀਲ ਕਿੰਬਰਲੀ ਮਾਟਲੀ ਨੇ ਇਸ ਮਾਮਲੇ 'ਤੇ ਕਿਹਾ, "ਮੇਰਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਐਪ ਡੇਵਲਪਰਸ  ਨੂੰ ਮੁਆਵਜ਼ਾ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਹੀ ਗੱਲ ਐਪਲ ਅਤੇ ਗੂਗਲ 'ਤੇ ਵੀ ਲਾਗੂ ਹੋਵੇ।"

"ਐਪਲ ਸਟੋਰ 'ਤੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਟੋਰ 'ਤੇ ਸਭ ਕੁਝ ਪਾਏ ਜਾਣ ਲਈ ਉਹੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹਨ। ਤਾਂ ਇੱਥੇ ਸਾਡਾ ਇਹ ਸਵਾਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਦਾ ਕੀ ਮਤਲਬ ਹੈ?"

ਮੋਟਲੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਔਰਤ ਕਰਮੀਆਂ ਨੂੰ ਜਿਹੜਾ ਤਸਕਰੀ ਕਰਕੇ ਲਿਆਇਆ ਹੈ ਉਸ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਵੀ ਕੁਵੈਤ 'ਚ ਮਾਮਲਾ ਚੱਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਗੂਗਲ ਅਤੇ ਐਪਲ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਲੇਟਫਾਰਮ 'ਤੇ ਗ਼ੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਰੋਕਣ ਲਈ ਐਪ ਡੈਵੇਲਪਰਸ  ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਬੀਬੀਸੀ ਨਿਊਜ਼ ਅਰਬ ਨੇ ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਅੰਡਰਕਵਰ ਜਾਂਚ ਨੂੰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਗ਼ੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਘਰੇਲੂ ਨੌਕਰਾਂ ਦੀ ਖਰੀਦੋ-ਫ਼ਰੋਖ਼ਤ ਦੀ ਕਾਲਾ ਬਾਜ਼ਾਰੀ ਹੋ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਜ਼ਰੂਰ ਦੇਖੋ

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ...


... ਸੀ।

ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਭੂਸ਼ਣ ਨੇ ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਟਵੀਟ ਵਿੱਚ ਜੋ ਕੁਝ ਲਿਖਿਆ ਉਸ ਨੂੰ ਉਹ ਹਕੀਕਤ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਸ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਜ਼ਾਹਿਰ ਕਰਨ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਸੰਵਿਧਾਨ ਅਤੇ ਲੋਕਤੰਤਰ ਤੋਂ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।

ਇੱਕ ਹੋਰ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਟਲੀ ਸੁਣਵਾਈ

ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਭੂਸ਼ਣ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਅਦਾਲਤ ਦੀ ਮਾਣਹਾਨੀ ਦੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਸੁਣਵਾਈ ਇੱਕ ਹੋਰ ਬੈਂਚ ਕਰੇਗੀ। ਇਹ ਮਾਮਲਾ ਸਾਲ 2009 ਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਤਹਿਲਕਾ ਮੈਗ਼ਜ਼ੀਨ ਨੂੰ ਦਿੱਤੇ ਇੰਟਰਵਿਊ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਭੂਸ਼ਣ ਨੇ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਚੀਫ ਜਸਟਿਸਾਂ 'ਤੇ ਟਿੱਪਣੀ ਕੀਤੀ ਸੀ।

ਸੁਪਰੀਮ ਕ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ਮਾਣਹਾਨੀ ਵਿਚਾਲੇ ਇੱਕ ਪਤਲੀ ਜਿਹੀ ਲਕੀਰ ਹੈ। ਜੱਜਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਬੋਲਣ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸੰਸਥਾ ਵਜੋਂ ਜੱਜਾਂ ਦੇ ਮਾਣ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਦੀ ਲੋੜ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ।

ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਵਕੀਲ ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਭੂਸ਼ਣ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ ਦੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵਿੱਤੀ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ ਦੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਸੀ ਬਲਕਿ ਉਚਿਤ ਵਿਹਾਰ ਨਾ ਹੋਣ ਦੀ ਗੱਲ ਸੀ। ਤਰੁਣ ਤੇਜਪਾਲ ਨੇ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਮੁਆਫ਼ੀ ਮੰਗ ਲਈ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਵੀ ਦੇਖੋ

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


... ਸੀ। ਖ਼ੂਨ, ਜੋ ਕਿ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਬੂਤ ਸੀ, ਉਸਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਕੋਈ ਪੁਲਿਸ ਕਰਮੀ ਉੱਥੇ ਨਹੀਂ ਸੀ।

ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਪਿੱਛੇ ਜਾ ਕੇ ਉਸ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਵਾਪਰੇ ਹਾਦੇਸ ਨੂੰ ਘੋਖਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ?

ਮੈਂ ਸਮਝ ਸਕਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਭਾਜਪਾ ਇਸ ਲਈ ਝਿਜਕਦੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸਦਾ ਉਪਦੇਸ਼ਕ ਆਰਐਸਐਸ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਪਰ ਕਾਂਗਰਸ ਦੀਆਂ ਸਰਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਤਾਂ ਕੁਝ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਸੀ।

ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕੋ ਇੱਕ ਜਾਣਕਾਰੀ ਉਸ ਸਮੇਂ ਚੱਲੇ ਮੁਕੱਦਮੇ 'ਔਰਕ ਸ਼ਿਮਲਾ' ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਹਰਿਆਣਾ ਹਾਈਕੋਰਟ ਦੇ ਹੁਕਮ ਤੋਂ ਹੀ ਮਿਲਿਆ ਹੈ।

ਇਹ ਇੱਕ ਜਗ-ਜ਼ਾਹਰ ਰਾਜ਼ ਹੈ ਕਿ ਸਭਿਆ ਸਮਾਜ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਗੌਡਸੇ ਲਈ ਸਵ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ਨ ਅਤੇ ਇਸ ਅਰਜ਼ੀ ਦਾ ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ ਕਿ ਇਸ ਕੇਸ ਨੂੰ ਮੁੜ ਤੋਂ ਖੋਲ੍ਹਣ ਦਾ ਕੋਈ ਮਤਲਬ ਨਹੀਂ ਹੈ।

(ਇਹ ਲੇਖਕ ਦੇ ਨਿੱਜੀ ਵਿਚਾਰ ਹਨ)

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।


... ਸੀ। ਫਿਰ ਵੀ ਮੈਸੂਰ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਦਾ ਦਬਦਬਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਾਇਮ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਸੀ।

ਵੈਕਸੀਨ ਦੇ ਭਾਰਤ ਪਹੁੰਚਣ ਬਾਰੇ 'ਦਿ ਵਾਰ ਅਗੈਂਸਟ ਸਮਾਲਪੌਕਸ' ਦੇ ਲੇਖਕ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ ਮਿਸ਼ੇਲ ਬੈਨੇਟ ਮੁਤਾਬਕ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤ ਦੀ ਵਸੋਂ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਟੀਕਾ ਭਾਰਤ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਉਤਾਵਲੇ ਸਨ।

ਵੀਡੀਓ: ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਇੰਝ ਲਿਆਓ ਆਪਣੀ ਹੋਮ ਸਕਰੀਨ ’ਤੇ

ਉਸ ਸਮੇਂ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਚੇਚਕ ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਮੌਤਾਂ ਆਮ ਸਨ- ਇਸ ਦੇ ਲੱਛਣਾਂ ਵਿੱਚ ਬੁਖ਼ਾਰ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਉੱਪਰ ਫੁੱਟਣ ਵਾਲੇ ਛਾਲਿਆਂ ਕਾਰਨ ਮਰੀਜ਼ ਡਾਢੀ ਮੁਸੀਬਤ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਾ ਇਲਾਜ ਝਾੜਫੂਕ ਰਾਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ਨੂੰ ਸਫ਼ਰ ਦੌਰਾਨ ਜ਼ਿੰਦਾ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।

ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਨਾਕਾਮ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਖ਼ਰਕਾਰ ਵੈਕਸੀਨ ਫਰਵਰੀ 1802 ਵਿੱਚ ਵਿਆਨਾ ਤੋਂ ਬਗ਼ਦਾਦ ਪਹੁੰਚਿਆ। ਜਿੱਥੇ ਇਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਇੱਕ ਅਰਮੇਨੀਅਨ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਵੈਕਸੀਨੇਟ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤੀ ਗਈ।

ਉਸ ਬੱਚੇ ਦੀ ਬਾਂਹ ਤੋਂ ਲਿਆ ਗਿਆ ਮਵਾਦ ਇਰਾਕ ਦੇ ਬਸਰਾ ਪਹੁੰਚਾਇਆ ਗਿਆ ਜਿੱਥੋਂ ਈਸਟ ਇੰਡੀਆ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਸਰਜਨਾਂ ਨੇ ਮਨੁੱਖੀ ਲੜੀ ਰਾਹੀਂ ਇਸ ਨੂੰ ਬੰਬਈ ਪਹੁੰਚਾਇਆ।

14 ਜੂਨ 1802 ਦੇ ਦਿਨ ਐਨਾ ਡਸਥਾਲ ਪਹਿਲੀ ਬੱਚੀ ਬਣੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਵੈਕਸੀਨ ਲਾਈ ਗਈ। ਐਨਾ ਦੇ ਪਿਤਾ ਯੂਰਪੀ ਸਨ ਪਰ ਮਾਂ ਦੀ ਜੱਦ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਚੇਚਕ ਦੀ ਵੈਕਸੀਨ ਦਾ ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵਿਰੋਧ ਹੋਇਆ

ਐਨਾ ਤੋਂ ਲਏ ਮਵਾਦ ਨਾਲ ਪੰਜ ਹੋਰ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਵੈਕਸੀਨ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਜਿੱਥੋਂ ਵੈਕਸੀਨ ਦਾ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਫ਼ਰ ਪਹਿਲਾਂ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਗੜ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਫਿਰ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਹੋਰ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਅੱਗੇ ਤੁਰਿਆ ਅਤੇ ਮੈਸੂਰ ਦੇ ਰਾਜ ਪਰਿਵਾਰ ਤੱਕ ਵੀ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ।

ਡਾ. ਬੈਨੇਟ ਦਾ ਕਿਆਸ ਹੈ ਕਿ 1807 ਤੱਕ ਲਗਭਗ 10 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵੈਕਸੀਨ ਲਾਈ ਜਾ ਚੁੱਕੀ ਸੀ।

ਸਮੇਂ ਨਾਲ ਇਹ ਪੇਂਟਿੰਗ ਇੰਗਲੈਂਡ ਚਲੀ ਗਈ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਨਜ਼ਰਾਂ ਤੋਂ ਓਹਲੇ ਹੋ ਗਈ। ਫਿਰ 1991 ਵਿੱਚ ਡਾ. ਚਾਂਸਲਰ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਨੁਮਾਇਸ਼ ਵਿੱਚ ਮੁੜ ਲੱਭਿਆ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਟੀਕਾਕਰਣ ਮੁਹਿੰਮ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬਣਦੀ ਥਾਂ ਦਵਾਈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਵੀਡੀਓ: Kanwar Grewal ਤੇ Gippy Grewal ਦੀਆਂ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਖ਼ਰੀਆਂ-ਖ਼ਰੀਆਂ

ਵੀਡੀਓ: ਜਦੋਂ ਖੇਤੀ ਬਿਲਾਂ 'ਤੇ ਸਫ਼ਾਈ ਦੇਣ ਗਏ BJP ਆਗੂਆਂ ਨੂੰ ਝੱਲਣਾ ਪਿਆ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦਾ ਗੁੱਸਾ

ਵੀਡੀਓ: ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ਬੱਬੂ ਮਾਨ ਨੇ ਕੀ ਕਿਹਾ

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


... ਸੀਟਾਂ 'ਤੇ ਚੋਣ ਰੈਲੀਆਂ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ।

ਅਜਿਹੇ ਵਿਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਚੋਣ ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਦੇ ਸੀਨੀਅਰ ਆਗੂ ਜਨਮੇਜਾ ਸਿੰਘ ਸੇਖੋਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਹਾਇਕ ਚਰਨਜੀਤ ਸਿੰਘ ਬਰਾੜ ਦੇਖ ਰਹੇ ਹਨ।

ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਦਿਆਂ ਚਰਨਜੀਤ ਸਿੰਘ ਬਰਾੜ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੁੱਖ ਮੁੱਦਾ ਵਿਕਾਸ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹੀ ਉਹ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚਾਲੇ ਲੈ ਕੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਸੀਟ 'ਤੇ ਪਾਰਟੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਖ਼ੁਦ ਚੋਣ ਲੜ ਰਹੇ ਹਨ ਇਸ ਲਈ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇੱਥੇ ਵਿਕਾਸ ਦੀਆਂ ਬਹੁਤ ਉਮੀਦਾਂ ਹਨ।"

ਬਰਾੜ ਮੁਤਾਬਕ ਸੁਖਬੀਰ ਸਿੰਘ ਬਾਦਲ ਨੇ ਵਿਧਾਇਕ ਵਜੋਂ ਜਲਾਲਾਬਾਦ ਦਾ ਬਹੁਤ ਵਿਕਾਸ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹੁਣ ਪੂਰੇ ਫ਼ਿਰੋਜਪੁਰ ਲੋਕ ਸ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।"

ਫ਼ਾਜ਼ਿਲਕਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਪਾਕਾ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨ ਦਿਲਬਾਗ ਸਿੰਘ ਆਖਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਆਈਟੀਆਈ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਕੰਮ ਨਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰ ਹੈ।

ਦਿਲਬਾਗ ਸਿੰਘ ਮੁਤਾਬਕ, "ਨਸ਼ਾ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿਚ ਆਮ ਵਿਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕੋਈ ਰੋਕ-ਟੋਕ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਪੀਣ ਵਾਲਾ ਪਾਣੀ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਮੁੱਦਾ ਹੈ।"

ਪਾਕਾ ਪਿੰਡ ਜਲਾਲਾਬਾਦ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕੇ ਵਿਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੀਆਂ ਗਲੀਆਂ ਜ਼ਰੂਰ ਪੱਕੀਆਂ ਸਨ ਪਰ ਪਿੰਡ ਵਾਸੀਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਗੰਦੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਨਿਕਾਸੀ ਅਤੇ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਘਾਟ ਪਿਛਲੇ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੀ ਚੱਲੀ ਆ ਰਹੀ ਹੈ।

ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵੱਲ ਰੁਖ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ

ਫ਼ਿਰੋਜਪੁਰ ਸੀਟ ਦਾ ਸਿਆਸੀ ਤਾਣਾ-ਬਾਣਾ

ਫ਼ਿਰੋਜਪੁਰ ਸੀਟ ਕਾਫ਼ੀ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਦੇ ਕਬਜ਼ੇ ਵਿਚ ਰਹੀ ਹੈ ਪਹਿਲਾਂ ਜੋਰਾ ਸਿੰਘ ਮਾਨ ਅਤੇ ਫਿਰ ਪਿਛਲੇ ਦਸ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਸ਼ੇਰ ਸਿੰਘ ਘੁਬਾਇਆ ਇੱਥੋਂ ਜਿੱਤਦੇ ਰਹੇ ਹਨ।

ਇਸ ਸੀਟ ਵਿਚ ਨੌਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕੇ ਫ਼ਿਰੋਜਪੁਰ ਸ਼ਹਿਰੀ, ਫ਼ਿਰੋਜ਼ਪੁਰ ਦਿਹਾਤੀ, ਗੁਰੂਹਰਸਹਾਏ, ਫ਼ਾਜ਼ਿਲਕਾ, ਬੱਲੂਆਣਾ, ਮਲੋਟ, ਜਲਾਲਾਬਾਦ, ਮੁਕਤਸਰ ਅਤੇ ਅਬੋਹਰ ਹਨ।

ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਮੁਕਤਸਰ, ਜਲਾਲਾਬਾਦ ਅਤੇ ਅਬੋਹਰ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਸੀਟਾਂ 'ਤੇ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਕਾਬਜ਼ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਬਾਕੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਖੇਮੇ ਵਿੱਚ ਹਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਤੁਸੀਂ ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਵੀ ਦੇਖ ਸਕਦੇ ਹੋ

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


... ਸੁਪਨੇ ਤੋਂ ਘੱਟ ਨਹੀਂ ਸੀ।"

ਦੁਤੀ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਇਮਤਿਹਾਨ ਅਜੇ ਜਿਵੇਂ ਬਾਕੀ ਸੀ

''ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਮੇਰੀ ਝੋਲੀ ਤਗਮਾ ਪਿਆ, ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਮੇਰੇ ਪ੍ਰਤੀ ਰਵੱਈਆ ਬਦਲਣ ਲੱਗਿਆ। ਜੋ ਲੋਕ ਪਹਿਲਾਂ ਮੇਰੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਉਹੀ ਲੋਕ ਹੁਣ ਮੈਨੂੰ ਹੱਲਾਸ਼ੇਰੀ ਦੇ ਰਹੇ ਸਨ।''

ਹਾਰਮੋਨਜ਼ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਉੱਠਿਆ ਵਿਵਾਦ

ਦੁਤੀ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਇਮਤਿਹਾਨ ਅਜੇ ਜਿਵੇਂ ਬਾਕੀ ਸੀ। ਸਾਲ 2014 'ਚ ਰਾਸ਼ਟਮੰਡਲ ਖੇਡਾਂ ਦੌਰਾਨ ਅਚਾਨਕ ਹੀ ਭਾਰਤੀ ਟੀਮ 'ਚੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਾਮ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਭਾਰਤੀ ਐਥਲੈਟਿਕਸ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਮੁਤਾਬਕ ਦੁਤੀ ਦੇ ਸਰੀਰ 'ਚ ਪੁਰਸ਼ ਹਾਰਮੋਨਜ਼ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਵਧੇਰੇ ਪਾਈ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਮਹਿਲਾ ਖਿਡਾਰੀ ਵ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ਵੀ ਉਸ ਨੇ ਚਾਂਦੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ। 1986 ਦੀਆਂ ਏਸ਼ੀਆਈ ਖੇਡਾਂ 'ਚ ਪੀ ਟੀ ਊਸ਼ਾ ਵੱਲੋਂ ਚਾਂਦੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਨਾਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਦੂਜਾ ਏਸ਼ੀਆਈ ਚਾਂਦੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਸੀ।

ਸਮਲਿੰਗੀ ਸਬੰਧਾਂ ਦਾ ਖੁਲਾਸਾ

ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਟ੍ਰੈਕ 'ਤੇ ਸਾਬਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੁਤੀ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 'ਚ ਵੀ ਇੱਕ ਜੰਗ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ।

ਸਾਲ 2019 'ਚ ਉਨਾਂ ਨੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਆਪਣੇ ਸਮਲਿੰਗੀ ਹੋਣ ਦਾ ਖ਼ੁਲਾਸਾ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਖੁਲਾਸੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੁਤੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਅਤੇ ਪਿੰਡ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਝੱਲਣਾ ਪਿਆ, ਪਰ ਉਹ ਆਪਣੇ ਫ਼ੈਸਲੇ 'ਤੇ ਡਟੀ ਰਹੀ।

ਅੱਜ ਵੀ ਉਹ ਆਪਣੀ ਪਾਰਟਨਰ ਨਾਲ ਰਹਿ ਰਹੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਬੀਬੀਸੀ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਖ਼ਾਸ ਗੱਲਬਾਤ ਦੌਰਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਸਬੰਧ 'ਚ ਕੁਝ ਵੀ ਕਹਿਣ ਤੋਂ ਮਨਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਟੋਕੀਓ ਓਲੰਪਿਕ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰਾਂ

ਦੁਤੀ ਫਿਲਹਾਲ ਆਪਣੇ ਕੋਚ ਨਾਗਪੁਰਾ ਰਮੇਸ਼ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਹੇਠ ਸਿਖਲਾਈ ਲੈ ਰਹੀ ਹੈ।

ਉਹ ਸਾਲ 2012 'ਚ ਕੋਚ ਰਮੇਸ਼ ਨੂੰ ਮਿਲੀ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਉਸ ਦਾ 100 ਮੀਟਰ ਦਾ ਸਮਾਂ 12.50 ਸਕਿੰਟ ਸੀ, ਪਰ ਹੁਣ ਉਹ 11.22 ਸਕਿੰਟ ਦਾ ਸਮਾਂ ਲੈ ਰਹੀ ਹੈ।

ਜ਼ਿਕਰ-ਏ-ਖ਼ਾਸ ਹੈ ਕਿ ਦੁਤੀ ਨੇ 10 ਵਾਰ ਆਪਣਾ ਹੀ ਨੈਸ਼ਨਲ ਰਿਕਾਰਡ ਤੋੜਿਆ ਹੈ। ਮੌਜੂਦਾ ਸਮੇਂ 'ਚ ਉਹ ਏਸ਼ੀਆ ਦੀ ਨੰਬਰ ਇੱਕ 100 ਮੀਟਰ ਮਹਿਲਾ ਫਰਾਟਾ ਦੌੜਾਕ ਹੈ।

ਖੇਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੁਤੀ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤੀ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ

ਦੁਤੀ ਦਾ ਹੁਣ ਪੂਰਾ ਧਿਆਨ ਇਸ ਸਾਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਟੋਕੀਓ ਓਲੰਪਿਕ 'ਤੇ ਹੈ।

ਦੁਤੀ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਟੋਕੀਓ ਓਲੰਪਿਕ 'ਚ ਉਸ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਚੁਣੌਤੀ ਜਮੈਕਾ, ਅਮਰੀਕਾ, ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ ਦੇ ਐਥਲੀਟਾਂ ਤੋਂ ਮਿਲੇਗੀ।

ਉਹ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, 'ਉੱਥੋਂ ਦੇ ਐਥਲੀਟ ਤਾਕਤ ਪੱਖੋਂ ਬਹੁਤ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹਨ, ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਪੂਰੀ ਜਾਨ ਲਗਾ ਦੇਵਾਂਗੀ।ਮੈਂ ਏਸ਼ੀਆਈ ਖੇਡਾਂ 'ਚ ਮੈਡਲ ਜਿੱਤ ਚੁੱਕੀ ਹਾਂ ਅਤੇ ਹੁਣ ਮੇਰਾ ਇੱਕੋ ਇੱਕ ਉਦੇਸ਼ ਦੇਸ਼ ਲਈ ਰਾਸ਼ਟਰਮੰਡਲ ਅਤੇ ਓਲੰਪਿਕ ਦੋਵਾਂ 'ਚ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਣਾ ਹੈ।'

ਖੇਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰਾਜਨੀਤੀ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ

ਦੁਤੀ ਜਿੱਥੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਨਾਮ ਤਗਮੇ ਕਰਨ ਦਾ ਸੁਪਨਾ ਵੇਖਦੀ ਹੈ ਉੱਥੇ ਹੀ ਖੇਡਾਂ ਤੋਂ ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਰਾਜਨੀਤੀ 'ਚ ਕਦਮ ਰੱਖਣ ਦੀ ਖਵਾਇਸ਼ ਰੱਖਦੀ ਹੈ।

ਦੁਤੀ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ, " ਅਸੀਂ ਸਵੇਰ-ਸ਼ਾਮ ਟ੍ਰੈਕ 'ਤੇ ਦੌੜਦੇ ਹਾਂ। ਪਰ ਜਦੋਂ ਸਾਡਾ ਕਰੀਅਰ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋਏ ਵੀ ਕਿਸੇ ਦਫ਼ਤਰ 'ਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਹੋਵਾਂਗੇ।''

''ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਇਕ ਅਕੈਡਮੀ ਖੋਲ੍ਹਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹਾਂ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਮੈਂ ਰਾਜਨੀਤੀ 'ਚ ਵੀ ਆਪਣਾ ਹੱਥ ਅਜ਼ਮਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹਾਂ ਤਾਂ ਜੋ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰ ਸਕਾਂ।"

ਦੁਤੀ ਨੂੰ 2019 'ਚ ਇਕ ਨਾਮਵਰ ਟਾਈਮ ਮੈਗਜ਼ੀਨ 'ਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖੇਤਰਾਂ 'ਚ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਬਣ ਰਹੇ ਉਭਰਦੇ ਹੋਏ ਸਿਤਾਰਿਆਂ ਦੀ ਸੂਚੀ 'ਚ ਸਿਖਰਲੇ 100 ਸਥਾਨਾਂ 'ਚ ਜਗ੍ਹਾ ਮਿਲੀ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM,...


... ਸੁਰਾਗ, ਨਿਸ਼ਾਨ ਦੇ ਲਾਪਤਾ ਹੋਣਾ ਅਸਧਾਰਨ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਪਿਛਲੇ 20 ਸਾਲਾਂ 'ਚ ਇਸ ਖੇਤਰ 'ਚ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਾਸਨ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਵਿਦਰੋਹ ਦੌਰਾਨ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਹੀ ਲੋਕ ਲਾਪਤਾ ਹੋਏ ਹਨ। ਜਿੰਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਬਾਅਦ 'ਚ ਕੋਈ ਥੋਹ ਪਤਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਲੱਗਿਆ।

ਪਰ ਸ਼੍ਰੀਨਗਰ ਦੇ ਮੁੱਖ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਤਕਰੀਬਨ 80 ਕਿਮੀ. ਦੂਰ ਸਥਿਤ ਸ਼ੋਪੀਆਂ 'ਚ ਭਾਰੀ ਫੌਜ ਦੀ ਤੈਨਾਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਅਜਿਹੇ 'ਚ ਇੱਕ ਜਵਾਨ ਦਾ ਹੀ ਲਾਪਤਾ ਹੋਣਾ ਬਹੁਤ ਹੀ ਹਿੰਮਤ ਵਾਲਾ ਕੰਮ ਹੈ।

ਵਾਗੇ ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਮੱਧ ਵਰਗੀ ਕਿਸਾਨ ਹਨ, ਉਹ ਕਈ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਦਰਪੇਸ਼ ਆ ਰਹੀਆਂ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਦੀ ਮਿਸਾਲ ਹਨ।  ਇਹ ਉਹ ਪਰਿਵਾਰ ਹਨ ਜਿੰਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਆਦਮੀ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਸੇਵਾਵਾਂ ਨ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ਹੈ।"

"ਪਰ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਮੇਰੇ ਸਰੀਰ 'ਚ ਜਾਨ ਹੈ, ਮੈਂ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਉਸ ਦੀ ਭਾਲ ਕਰਦਾ ਰਹਾਂਗਾ।"

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


... ਸੋਨੀਆ ਗਾਂਧੀ ਅਤੇ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਵੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਅਹੁਦਿਆਂ ਤੋਂ ਅਸਤੀਫ਼ੇ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕੀਤੀ ਸੀ ਪਰ ਉਸ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ।

ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸ਼ਰਦ ਪਵਾਰ ਵੱਲੋਂ ਪਾਰਟੀ ਛੱਡਣ 'ਤੇ ਸੋਨੀਆ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਅਸਤੀਫ਼ੇ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕੀਤੀ ਸੀ ਪਰ ਉਹ ਵੀ ਸਵੀਕਾਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

ਪਾਰਟੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਇੱਕ ਕਥਿਤ ਬਿਆਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਕਈ ਨੇਤਾਵਾਂ ਨੇ ਦਿੱਤਾ ਅਸਤੀਫ਼ਾ

ਤਾਂ ਕੀ ਅਜੇ ਵੀ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਨੂੰ ਪਾਰਟੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਅਹੁਦੇ 'ਤੇ ਕਾਇਮ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?

ਵਿਨੋਦ ਸ਼ਰਮਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਕਾਂਗਰਸ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਅੰਤਰਿਮ ਪ੍ਰਧਾਨ ਚੁਣਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਸਾਲ ਤੱਕ ਕੰਮਕਾਜ ਚਲਾਏ ਤੇ ਇਸ ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

"ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਪਾਰਟੀ ਨੂੰ ਜਨਤਾ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਮੁੱਦਿਆਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਹੋਵੇਗਾ ਅਤੇ ਸੜਕਾਂ 'ਤੇ ਆਉਣਾ ਪਵੇਗਾ।"

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਇਹ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਵੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਸੰਦ ਆ ਸਕਦੇ ਹਨ

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


... ਸੰਗਰੂਰ ਡਾ.ਅੰਜੂ ਸਿੰਗਲਾ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ, "ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਬਾਕੀ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੈ। ਪਿਛਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਰੋਗੀ ਪਰਵਾਸੀ ਹੀ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ ਸਨ ਪਰ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਸ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ ਹਨ। ਸਿਹਤ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਨੂੰ ਬਿਲਕੁਲ ਹੀ ਖ਼ਤਮ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ। ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਸੰਗਰੂਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ 13 ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦਾ ਇਲਾਜ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ।"

ਡਾ. ਅੰਜੂ ਸਿੰਗਲਾ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਕੁਲਵੰਤ ਕੌਰ ਦਾ ਇਲਾਜ਼ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਲੋੜੀਂਦੇ ਸਾਲ ਦੀ ਦਵਾਈ ਲਗਪਗ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ, "ਜੇ ਕਿਸੇ ਦੇ ਸਰੀਰ ਉੱਤੇ ਚਮੜੀ ਤੋਂ ਵੱਖਰੇ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ੋਂ ਹੀ ਇਹ ਰੋਗ ਅੱਗੇ ਫ਼ੈਲ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪੌਸੀ ਬੈਸੀਲਰੀ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰ ਉੱਤੇ ਪੰਜ ਤੋਂ ਘੱਟ ਦਾਗ਼ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਮਲਟੀ ਬੈਸੀਲਰੀ ਕੇਸ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰ ਉੱਤੇ ਪੰਜ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦਾਗ਼ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਬਰਨਾਲਾ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦਾ ਇਲਾਜ਼ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ।"

ਡਾ. ਤਪਿੰਦਰਜੋਤ ਅੱਗੇ ਦੱਸਦੇ ਹਨ, "ਇਹ ਰੋਗ ਸਾਹ ਰਾਹੀਂ ਫੈਲਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਰੋਗ ਦੀ ਪਛਾਣ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਮਰੀਜ਼ ਦੇ ਸਰੀਰ ਉੱਤੇ ਤਾਂਬੇ ਰੰਗਾ, ਚਿੱਟੇ ਜਾਂ ਹਲਕੇ ਭੂਰੇ, ਕਿਸੇ ਵੀ ਰੰਗ ਦਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਦਾਗ਼ ਸੁੰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਜਗ੍ਹਾ ਤੇ ਮਰੀਜ਼ ਨੂੰ ਗਰਮ ਸਰਦ ਕੁੱਝ ਵੀ ਮਹਿਸੂਸ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਹ ਮੁੱਢਲੀ ਸਟੇਜ ਹੈ। ਇਸ ਸਟੇਜ਼ ਉੱਤੇ ਮਰੀਜ਼ ਦਾ ਇਲਾਜ 100 ਫ਼ੀਸਦੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।''

''ਮਰੀਜ਼ ਦੀ ਸ਼ਨਾਖ਼ਤ ਜਿੰਨੀ ਦੇਰੀ ਨਾਲ ਹੋਵੇਗੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਹੀ ਸਰੀਰ ਦੇ ਅੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਗਾੜ ਜਾਂ ਅਪੰਗਤਾ ਆਉਣ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਲਈ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਇਹ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਹੈ ਕਿ ਕੋੜ੍ਹ ਦੇ ਲੱਛਣਾ ਬਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜਾਗਰੁਕ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਜੋ ਰੋਗ ਨੂੰ ਮੁੱਢਲੇ ਪੱਧਰ ਉੱਤੇ ਹੀ ਰੋਕ ਕੇ ਖ਼ਤਮ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ।"

ਡਾ. ਅੰਜੂ ਸਿੰਗਲਾ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਕੁਲਵੰਤ ਕੌਰ ਦਾ ਇਲਾਜ਼ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਲੋੜੀਂਦੀ ਸਾਲ ਦਾ ਦਵਾਈ ਲਗਪਗ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਹੈ

ਆਲਮੀ ਸਿਹਤ ਸੰਸਥਾ (WHO) ਵੱਲੋਂ ਆਪਣੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਉੱਤੇ ਨਸ਼ਰ ਕੀਤੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਸਾਲ 2017 ਵਿੱਚ 211,009 ਕੋੜ੍ਹ ਦੇ ਨਵੇਂ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੀ ਸ਼ਨਾਖ਼ਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।

ਵਰਲਡ ਹੈਲਥ ਆਰਗੇਨਾਈਜੇਸ਼ਨ ਵੱਲੋਂ ਇਹ ਅੰਕੜਾ 159 ਦੇਸ਼ਾਂ ਵੱਲੋਂ ਉਪਲੱਬਧ ਕਰਵਾਏ ਗਏ ਸਰਕਾਰੀ ਅੰਕੜਿਆਂ ਦੇ ਅਧਾਰ 'ਤੇ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਵਰਲਡ ਹੈਲਥ ਆਰਗੇਨਾਈਜੇਸ਼ਨ ਮੁਤਾਬਿਕ ਸਾਲ 2017 ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ 193,118 ਮਰੀਜ਼ ਸਨ ਜੋ ਕਿ 10,000 ਦੀ ਅਬਾਦੀ ਪਿੱਛੇ 0.3 ਬਣਦਾ ਹੈ।

ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਲੈਪਰੋਸੀ ਇਰੈਡੀਕੇਸ਼ਨ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ (ਐੱਨ.ਐੱਲ.ਈ.ਪੀ.) ਦੇ ਸਾਲ 2017-18 ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਿਕ ਇਹ ਅੰਕੜਾ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ 10,000 ਪਿੱਛੇ 0.67 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਬਣਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਡਾ ਅੰਕੜਾ ਹੈ ਕਿ ਸਾਲ 2017 ਵਿੱਚ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਕੁੱਲ ਕੋੜ੍ਹ ਰੋਗੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ 60 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪਾਏ ਗਏ ਸਨ। ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਖੁਲਾਸਾ ਐੱਨ.ਐੱਲ.ਈ.ਪੀ. ਵੱਲੋਂ ਅਪ੍ਰੈਲ-ਜੂਨ 2018 ਦੇ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਨਿਊਜ਼ ਲੈਟਰ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਐੱਨ.ਐੱਲ.ਈ.ਪੀ. ਮੁਤਾਬਿਕ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਇਹ ਅੰਕੜਾ 10,000 ਪਿੱਛੇ 0.16 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਬਣਦਾ ਹੈ।

ਨੈਸ਼ਨਲ ਲੈਪਰੌਸੀ ਇਰੈਡੀਕੇਸ਼ਨ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਨੇ 2017-18 ਦੀ ਸੂਬਾ ਵਾਰ ਰਿਪੋਰਟ

ਕੁਸ਼ਟ ਆਸ਼ਰਮਾਂ ਦੇ ਵਾਸੀ

ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਲਈ ਪੱਤਰਕਾਰ ਪ੍ਰਭੂ ਦਿਆਲ ਨੇ ਸਿਰਸਾ ਦੇ ਕੁਸ਼ਟ ਆਸ਼ਰਮ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕੀਤਾ ਜਿੱਥੇ ਕੋੜ੍ਹ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਮਰੀਜ਼ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇਲਾਜ ਹੋ ਚੁੱਕਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਸਾਰੇ ਬੇਘਰੀ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਬੇਰੁਖ਼ੀ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੁਸ਼ਟ ਆਸ਼ਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਆਮ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਸਨ ਅਤੇ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ...


... ਸੰਜੇ ਦੱਤ ਦੀ ਵੀ ਕੋਈ ਭੂਮਿਕਾ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ , ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਦੋਂ ਇੰਨਾ ਹੀ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਅਜੇ ਜਾਂਚ ਚੱਲ ਰਹੀ ਹੈ।

ਸ਼ੱਕ ਅਤੇ ਕਿਆਸ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਬਲਜੀਤ ਪਰਮਾਰ ਨੂੰ ਸਟੀਕ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮਿਲ ਰਹੀ ਸੀ।

ਸ਼ੱਕ ਅਤੇ ਕਿਆਸ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਬਲਜੀਤ ਪਰਮਾਰ ਨੂੰ ਸਟੀਕ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮਿਲ ਰਹੀ ਸੀ।

ਜਗਰਨੌਟ ਪਬਲੀਕੇਸ਼ਨ ਨਾਲ ਇਸੇ ਸਾਲ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਈ ਸੰਜੇ ਦੱਤ ਦੀ ਜੀਵਨੀ 'ਦਿ ਕ੍ਰੇਜ਼ੀ ਅਨਟੋਲਡ ਸਟੋਰੀ ਆਫ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਬੈਡ ਬੁਆਏ' ਵਿੱਚ ਵੀ ਬਲਜੀਤ ਪਰਮਾਰ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਹੈ।

ਜੀਵਨੀ ਯਾਸਿਰ ਉਸਮਾਨ ਨੇ ਲਿਖੀ ਹੈ ਕਿ ਡੇਲੀ ਟੇਬਲਾਇਡ ਦੇ ਕ੍ਰਾਈਮ ਰਿਪੋਰਟਰ ਬਲਜੀਤ ਪਰਮਾਰ ਨੂੰ 14 ਅਪ੍ਰੈਲ ਨੂੰ ਸੰਜੇ ਦੱਤ ਨ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ਕਰਾਂਗਾ ਤੁਹਾਨੂੰ।"

14 ਮਾਰਚ 1993 ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਸਨ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਬੰਬ ਧਮਾਕੇ

"ਫੇਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ ਕਿ ਹੁਣ ਕੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੇਕਰ ਹਥਿਆਰ ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲ ਹਨ ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਆਤਮ ਸਮਰਪਣ ਕਰ ਦਿਓ, ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਕਿਸੇ ਸਟਾਫ ਨਾਲ ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਹਥਿਆਰ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰਵਾ ਦਿਓ, ਆਤਮ ਸਮਰਪਣ ਕਰਨ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਨਰਮੀ ਵਰਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ ਪਰ ਜੇਕਰ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਤੁਹਾਡੇ ਘਰੋਂ ਹਥਿਆਰ ਫੜੇ ਤਾਂ ਫੇਰ ਟਾਡਾ 'ਚ ਲੰਬਾ ਫਸ ਜਾਓਗੇ।"

ਬਲਜੀਤ ਨੇ 15 ਅਪ੍ਰੈਲ ਨੂੰ ਮੁੰਬਈ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਸਮਰਾ ਨੂੰ ਸੰਜੇ ਦੱਤ ਨਾਲ ਹੋਈ ਗੱਲਬਾਤ ਦਾ ਬਿਓਰਾ ਦਿੱਤਾ, ਤਾਂ ਸਮਰਾ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸੰਜੇ ਦੱਤ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵੀ ਗੱਲਬਾਤ ਹੋਈ ਅਤੇ ਉਹ ਜਾਂਚ ਵਿੱਚ ਸਹਿਯੋਗ ਦੇਣ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਸੰਜੇ ਦੱਤ ਹੋਏ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ

ਇੰਨੀ ਮਿਹਨਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 15 ਅਪ੍ਰੈਲ ਨੂੰ ਬਲਜੀਤ ਪਰਮਾਰ ਨੇ ਉਹ ਸਟੋਰੀ ਲਿਖੀ, ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਖ਼ਬਾਰ ਦੀ ਲੀਡ ਰਿਪੋਰਟ ਵਜੋਂ ਛਪੀ ,'ਸੰਜੇ ਦੱਤ ਹੈਜ਼-56 ਗੰਨ'। ਇਸ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਾਰੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਦਾ ਬਿਓਰਾ ਲਿਖ ਦਿੱਤਾ।

ਸੰਜੇ ਦੱਤ ਮੌਰੀਸ਼ੀਅਸ ਤੋਂ 19 ਅਪ੍ਰੈਲ ਜਦੋਂ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ 'ਤੇ ਉਤਰੇ ਤਾਂ ਮੁੰਬਈ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉੱਥੇ ਹੀ ਹਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਲੈ ਲਿਆ ਸੀ

ਇਸ ਖ਼ਬਰ ਨਾਲ ਸਨਸਨੀ ਤਾਂ ਮਚਣੀ ਹੀ ਸੀ। ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗ ਗਿਆ ਸੀ ਸੰਜੇ ਦੱਤ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਧਮਾਕਾ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨਾਲ ਰਹੇ ਹਨ।

ਬਲਜੀਤ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਦੱਤ ਸਾਬ੍ਹ ਵੱਲੋਂ ਰਾਮ ਜੇਠਮਲਾਨੀ ਨੇ ਇੱਕ ਕਰੋੜ ਦਾ ਨੋਟਿਸ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।  ਦੂਜੀਆਂ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਨੇ ਲਿਖਿਆ ਕਿ ਇਹ ਰਿਪੋਰਟ ਗ਼ਲਤ ਹੈ ਪਰ ਮੁੰਬਈ ਪੁਲਿਸ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਨੇ ਇਸ 'ਤੇ 'ਨੋ ਕਮੈਂਟ' ਕਿਹਾ।"

ਸੰਜੇ ਦੱਤ ਮੌਰੀਸ਼ੀਅਸ ਤੋਂ 19 ਅਪ੍ਰੈਲ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਆਏ। ਉਹ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ 'ਤੇ ਉਤਰੇ ਅਤੇ ਮੁੰਬਈ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉੱਥੇ ਹੀ ਹਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਲੈ ਲਿਆ।

ਦਰਅਸਲ, ਸੰਜੇ ਦੱਤ ਨੇ ਬਲਜੀਤ ਦੀ ਸਲਾਹ 'ਤੇ ਅਮਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਦੋਸਤਾਂ ਰਾਹੀਂ ਹਥਿਆਰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ।

ਸੰਜੇ ਦੱਤ ਦੀ ਜੀਵਨੀ ਵਿੱਚ ਯਾਸਿਰ ਉਸਮਾਨ ਨੇ ਸੰਜੇ ਦੱਤ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਨਾਲ ਲਿਖਿਆ ਹੈ,, "ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਦੋਸਤ ਯੂਸੁਫ਼ ਨਲਵਾਲਾ ਨੂੰ 14 ਅਪ੍ਰੈਲ ਨੂੰ ਫੋਨ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਰੱਖੇ ਹਥਿਆਰ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਸੀ।"

ਯੂਸੁਫ਼ ਨਲਵਾਲਾ ਨੇ ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਸੀ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਉਸ ਨੇ ਸੰਜੇ ਦੱਤ ਦੇ ਕਮਰੇ 'ਚੋਂ ਏਕੇ-56 ਲੈ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਦੋ ਟੁਕੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੱਟ ਕੇ ਆਪਣੇ ਸਟੀਲ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਦੋਸਤ ਕੋਲ ਉਸ ਨੂੰ ਗਲਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਸੀ।

ਸਟੋਰੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ ਤਾਂ ਵੀ...

ਜ਼ਾਹਿਰ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੰਜੇ ਉਸ ਵੇਲੇ ਆਪਣੇ ਅਪਰਾਧ ਦੀ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਸਮਝ ਸਕੇ ਸਨ, ਬਲਜੀਤ ਪਰਮਾਰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਦੁਨੀਆਂ ਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੇਰੀ ਖ਼ਬਰ ਕਾਰਨ ਸੰਜੇ ਦੱਤ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਹੋਏ ਜਦਕਿ ਅਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।...


... ਸੰਪਰਕ ਕੀਤਾ ਜੋ ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਸਿਹਤ ਮੰਤਰੀ ਵੀ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦਿਆਲੂ ਸੁਭਾਅ ਨਾਲ ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਸੁਣੀ ਅਤੇ ਅਸਾਰਵਾ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਸਿਵਲ ਹਸਪਤਾਲ ਦੇ ਡਾਕਟਰਾਂ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਮੇਸ਼ ਵੱਲ ਬਣਦਾ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਨੂੰ ਕਿਹਾ।

ਆਪਣਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਸਰਚ ਕਰੋ

ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਡਾਕਟਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਮਰੀਜ਼ ਦੀ ਹਾਲਤ ਪਰਿਵਾਰ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਦੱਸੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਪਰ ਇੱਥੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਾਲਿਆਂ ਅਤੇ ਡਾਕਟਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਰਾਬਤਾ ਨਹੀਂ ਸੀ।

ਮੰਗਲਵਾਰ ਦੀ ਦੁਪਹਿਰ ਨੂੰ ਉਮੇਸ਼ ਦੀ ਹਾਲਤ ਵਿਗੜਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਅਤੇ ਆਈਸੀਯੂ ਵਿੱਚ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਮੈਂ ਅਸੰਤੁਸ਼ਟੀ ਵਜੋਂ ਉਮੇਸ਼ ਨੂੰ ਨਿੱਜੀ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਕਰਵਾਉਣ ਦੀ ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ਉਮੇਸ਼ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਵਿਅਕਤੀ ਸੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਦੇ ਕੋਈ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆ ਨਹੀਂ ਰਹੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਦਵਾਈਆਂ ਨਾਲੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਭਰੋਸਾ ਆਪਣੇ ਸਵੈ-ਭੋਰੋਸੇ ਉੱਪਰ ਰਿਹਾ।

ਅੱਜ ਉਹ ਇੱਕ ਦੂਰ ਦੀ ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਆਏ ਇੱਕ ਵਾਇਰਸ ਕਾਰਨ ਸਾਹ ਲਈ ਤੜਫ਼ ਰਹੇ ਸੀ। ਲੱਗ ਰਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਲੜਾਈ ਹਾਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਵੱਖਰੀ ਕਿਸਮ ਦੀ ਲੜਾਈ ਲੜ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਮੇਰੀ ਭੈਣ ਇੱਕ ਪੜ੍ਹੀ-ਲਿਖੀ ਔਰਤ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਆਪਣੇ ਸੁਪਨਿਆਂ ਲਈ ਲੜਾਈ ਲੜੀ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚਕਨਾ ਚੂਰ ਹੁੰਦਾ ਵੇਖਣਾ ਮੇਰੇ ਲਈ ਬਹੁਤ ਹੀ ਦੁੱਖਦਾਈ ਸੀ। ਇਹ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਸੀ, ਜਿਸ 'ਚ ਕੋਈ ਵੀ ਭਰਾ ਆਪਣੀ ਛੋਟੀ ਭੈਣ ਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਵੇਖਣਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੇਗਾ।

ਉਹ ਬਹੁਤ ਹੀ ਡਰੀ ਹੋਈ ਸੀ ਅਤੇ ਦਿਨੋ ਦਿਨ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੁੰਦੀ ਜਾ ਰਹੀ ਸੀ। ਭਾਵੇਂ ਕਿ ਉਸ ਦੇ ਨਜ਼ਦੀਕ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਕਈ ਮੈਂਬਰ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਉਹ ਇੱਕਲੀ ਸੀ।ਕੋਈ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਨਹੀਂ ਸੀ ਆ ਸਕਦਾ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਉਸ ਨੂੰ ਤਸੱਲੀ ਦੇ ਸਕਦਾ ਸੀ।

ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਦੋ ਧੀਆਂ ਨਾਲ ਘਰ 'ਚ ਰਹਿ ਰਹੀ ਸੀ , ਜੋ ਕਿ ਹਰ ਪਲ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਵਾਪਸ ਆਉਣ ਦੀਆਂ ਦੁਆਵਾਂ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਸਨ।

ਹਾਲ ਹੀ 'ਚ ਹੀ ਦੋਵਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਇੱਕ ਪੋਸਟਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤੋਹਫ਼ੇ ਵੱਜੋਂ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਕਿ ਉਮੇਸ਼ ਨੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਡਰਾਇੰਗਰੂਮ 'ਚ ਸਜਾ ਕੇ ਰੱਖਿਆ ਸੀ।

ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਜਿੱਥੇ ਉਮੇਸ਼ ਦਾ ਇਲਾਜ਼ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉੱਥੇ ਹੀ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਸ਼ਿਫਾਲੀ ਦੇ ਟੈਸਟ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਪਿਛਲੇ ਕਈ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨਾਲ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੰਪਰਕ 'ਚ ਸੀ।

ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਹਾਈ ਬਲੱਡ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ ਅਤੇ ਸ਼ੂਗਰ ਦੀ ਮਰੀਜ਼ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ 104 ਹੈਲਪਲਾਈਨ ਨੰਬਰ 'ਤੇ ਕਈ ਵਾਰ ਫੋਨ ਕੀਤਾ ਤਾਂ ਜੋ ਉਸ ਦਾ ਵੀ ਕੋਰੋਨਾ ਟੈਸਟ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ।

ਮੈਂ ਬਹੁਤ ਯਤਨ ਕੀਤੇ ਕਿ ਉਸ ਦਾ ਜਲਦ ਤੋਂ ਜਲਦ ਟੈਸਟ ਹੋ ਸਕੇ ਪਰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਫੋਨ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸੰਬੰਧਿਤ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕਾਇਮ ਕਰਨ ਦਾ ਕੋਈ ਨਤੀਜਾ ਨਾ ਨਿਕਲਿਆ।

ਅਗਲੇ ਤਿੰਨ ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਵੱਲੋਂ ਕੋਈ ਵੀ ਉਸ ਦਾ ਕੋਰੋਨਾ ਟੈਸਟ ਕਰਨ ਨਾ ਪਹੁੰਚਿਆ। ਫਿਰ ਮੈਂ ਉੱਚ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕੀਤਾ।

ਅਸੀਂ ਡਰੇ ਹੋਏ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਇਕ ਤਾਂ ਉਹ ਸ਼ੂਗਰ ਦੀ ਮਰੀਜ਼ ਅਤੇ ਜੇਕਰ ਉਸ ਨੂੰ ਕੋਰੋਨਾ ਵੀ ਹੋਇਆ ਤਾਂ ਉਸ ਦੀ ਸਿਹਤਯਾਬੀ ਦੀਆਂ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਵੱਧ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।

ਸਰਕਾਰੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਢੁਕਵਾਂ ਜਵਾਬ ਨਾ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਸੀਂ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਲੈਬੋਰਟਰੀ ਤੋਂ ਕੋਰੋਨਾ ਟੈਸਟ ਕਰਵਾਉਣ ਬਾਰੇ ਸੋਚਿਆ।

ਅਜੇ ਤੱਕ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਨਿੱਜੀ ਲੈਬਾਂ ਜਾਂ ਹਸਪਤਾਲਾਂ 'ਚ ਕੋਰੋਨਾ ਟੈਸਟ ਕੀਤੇ ਜਾਣ 'ਤੇ ਰੋਕ ਲਗਾਉਣ ਵਾਲਾ ਸਰਕੂਲਰ ਆਉਣਾ ਬਾਕੀ ਸੀ।

ਲੈਬ ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੇ ਡਾਕਟਰ ਵੱਲੋਂ ਤਜਵੀਜ਼ ਕੀਤੀ ਟੈਸਟ ਦੀ ਸਲਿੱਪ ਮੰਗੀ। ਉਸ ਦੇ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਖੇਤਰ ਵਿਚਲੇ ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਡਿਸਪੈਂਸਰੀਆਂ ਬੰਦ ਕੀਤੀਆਂ...


... ਸੰਬੰਧਤ ਹੈ

ਸਕੂਲ ਸੀਬੀਐਸਈ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਣ ਬਾਰੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਕਈ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ। ਬੀਬੀਸੀ ਦੀ ਪੜਤਾਲ ਤੋਂ ਪਤਾ ਚੱਲਿਆ ਕਿ ਸਕੂਲ ਕੇਂਦਰੀ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਿੱਖਿਆ ਬੋਰਡ (ਸੀਬੀਐਸਈ) ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਤ ਹੈ।

ਸੀਬੀਐਸਈ ਨੇ ਵੀ ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਕੂਲ ਸੀਬੀਐਸਈ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਤ ਹੈ।

ਸਕੂਲ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਸਕੂਲ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 2013 ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਨੌਜਵਾਨ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਾਖਲਾ ਲੈਣ ਵਾਲੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ।

ਇਹ ਨੌਜਵਾਨ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਾਖਲਾ ਲੈਣ ਵਾਲੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ

ਸਕੂਲ ਕੋਡ 'ਤੇ ਉੱਠ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ਾਲ ਬੀਬੀਸੀ ਨੇ ਦਿੱਲੀ ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਵੀ ਸੰਪਰਕ ਕੀਤਾ। ਦਿੱਲੀ ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਮਨਦੀਪ ਸਿੰਘ ਰੰਧਾਵਾ ਨਾਲ ਕਈ ਵਾਰ ਸੰਪਰਕ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਵੀ ਕੋਈ ਜਵਾਬ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ।

30 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਦੀ ਬਰਸੀ ਮੌਕੇ 'ਤੇ ਜਾਮੀਆ ਮਿਲੀਆ ਇਸਲਾਮੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਬਾਹਰ ਇੱਕ ਮੁਜ਼ਾਹਰਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਪਰ ਮੁਾਜ਼ਹਰਾਕਾਰੀਆਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ, 'ਯੇ ਲੋ ਆਜ਼ਾਦੀ' ਕਹਿੰਦਿਆਂ ਇਸ ਵਿਅਕਤੀ ਨੇ ਬੰਦੂਕ ਲਹਿਰਾਈ ਤੇ ਗੋਲੀ ਵੀ ਚਲਾਈ।

ਇਸ 'ਚ ਜਾਮੀਆ 'ਚ ਪੜ੍ਹਨ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਵੀ ਹੋਇਆ, ਜਿਸ ਦਾ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਏਮਜ਼ ਵਿੱਚ ਇਲਾਜ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਨਾਬਾਲਗ ਹੈ 'ਤੇ ਕੀ ਹੋਵੇਗਾ?

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਜੁਵੇਨਾਈਲ ਜਸਟਿਸ ਐਕਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ 18 ਸਾਲ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੇ ਦੋਸ਼ੀ ਨੂੰ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਪਰ ਜੁਵੇਨਾਈਲ ਜਸਟਿਸ ਐਕਟ ਵਿੱਚ ਸੋਧ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਜੇ 16-18 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਦੇ ਕਿਸੇ ਨਾਬਾਲਿਗ 'ਤੇ ਗੁੰਡਾਗਰਦੀ ਲਈ ਕੋਈ ਮੁਕੱਦਮਾ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਉਸ 'ਤੇ ਜੁਵਏਨਾਈਲ ਜਸਟਿਸ ਬੋਰਡ ਦੀ ਸਮਝ ਮੁਤਾਬਕ ਭਾਰਤੀ ਦੰਡਾਵਲੀ ਅਨੁਸਾਰ ਆਮ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਮੁਕੱਦਮਾ ਚਲਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਸੀਨੀਅਰ ਵਕੀਲ ਆਭਾ ਸਿੰਘ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇ ਜਾਮੀਆ ਵਿੱਚ ਗੋਲੀ ਮਾਰਨ ਵਾਲਾ ਵਿਅਕਤੀ ਬਾਲਗ ਹੁੰਦਾ ਤਾਂ ਉਸ ਉੱਤੇ ਧਾਰਾ 307 ਦੇ ਅਧੀਨ ਕਤਲ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਲਈ ਮੁਕੱਦਮਾ ਚਲਾਇਆ ਜਾਣਾ ਸੀ।

ਸਿੰਘ ਮੁਤਾਬਕ, ਜੇ ਅਜਿਹਾ ਹੁੰਦਾ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਦਸ ਸਾਲ ਦੀ ਸਜਾ ਹੋ ਸਕਦੀ ਸੀ। ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਉਮਰ ਕੈਦ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਸੀ। ਪਰ ਜੇ ਉਹ ਨਾਬਾਲਗ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਆਬਜ਼ਰਵੇਸ਼ਨ ਹੋਮ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਜਾਵੇਗਾ।

ਆਭਾ ਸਿੰਘ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਨਾਬਾਲਗ ਹੋਣ ਦੀ ਸੂਰਤ ਵਿੱਚ ਕੇਸ ਜੁਵੇਨਾਈਲ ਜਸਟਿਸ ਬੋਰਡ ਅੱਗੇ ਚੱਲੇਗਾ।

ਹਾਲਾਂਕਿ, ਦਿੱਲੀ ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਸੰਯੁਕਤ ਪੁਲਿਸ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਦੇਵੇਸ਼ ਸ਼੍ਰੀਵਾਸਤਵ ਨੇ ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਮੀਡੀਆ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਸੀ ਕਿ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਐਫਆਈਆਰ ਦਰਜ ਕਰ ਲਈ ਗਈ ਹੈ ਤੇ ਜਾਮੀਆ ਮਿਲੀਆ ਇਸਲਾਮੀਆ ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ 'ਤੇ ਗੋਲੀ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀ ਖਿਲਾਫ਼ ਆਈਪੀਸੀ ਦੀ ਧਾਰਾ 307 (ਕਤਲ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼) ਅਧੀਨ ਮਾਮਲਾ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਆਭਾ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕਾਨੂੰਨ ਅਨੁਸਾਰ ਜਦੋਂ ਇਕ ਨਾਬਾਲਿਗ ਕਿਸੇ ਕੇਸ ਵਿੱਚ ਸਪੈਸ਼ਲ ਹੋਮ ਵਿੱਚ ਸਜ਼ਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਾਹਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸਦਾ ਅਪਰਾਧਿਕ ਰਿਕਾਰਡ ਨਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੁਬਾਰਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਸਕੇ।

ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ:

ਵੀਡਿਓ: Organic farming: 'ਕੁਦਰਤੀ ਖੇਤੀ ਵਪਾਰ ਘੱਟ, ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਜਿਉਣ ਦੀ ਜਾਚ ਵੱਧ

ਵੀਡਿਓ: Air India: ਸਰਕਾਰੀ 'ਜਾਇਦਾਦ' ਵੇਚ ਕੇ ਸਰਕਾਰ ਖੱਟਣਾ ਕੀ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈ

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ)


... ਹਜ਼ਾਰ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਾਉਂਟੀਆ ਦਾ ਸਰਵੇਖਣ ਕੀਤਾ ਪਰ ਨਤੀਜੇ ਦਿੱਲੀ ਲਈ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਹਨ।

ਕਿਉਂਕਿ ਹੁਣ ਤੱਕ ਹਵਾ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਜੋ ਇਸ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹੀ ਇਹ ਸਥਿਤੀ ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਹੈ। ਦਿੱਲੀ ਲਗਾਤਾਰ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਿਤ ਸ਼ਹਿਰਾਂ 'ਚੋਂ ਇੱਕ ਰਹਿ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਡਾ. ਡੋਮੀਨਿਕੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਕਾਰਕਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਆਬਾਦੀ ਦੀ ਘਣਤਾ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ-ਆਰਥਿਕ ਪਰਿਵਰਤਨ ਨੂੰ ਧਿਆਨ 'ਚ ਰੱਖਦਿਆਂ ਹੀ ਇਹ ਅਧਿਐਨ ਇਸ ਨਤੀਜੇ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚਿਆ ਹੈ।"

ਵੀਡੀਓ: ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਇੰਝ ਲਿਆਓ ਆਪਣੀ ਹੋਮ ਸਕਰੀਨ ’ਤੇ

ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਨੇ ਇਹ ਸਿੱਟਾ ਕੱਢਿਆ ਹੈ ਕਿ ਕੋਵਿਡ-19 ਨਾਲ ਬੁ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ੇ ਕਿਹਾ, "ਫੇਫੜੇ ਸਰੀਰ ਦਾ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਦੁਆਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵੀ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਣ ਨਾਲ ਗੰਭੀਰ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਪੈਦਾ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਲੋਕ ਕੋਵਿਡ-19 ਦੇ ਵਧੇਰੇ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਹੋਵੇਗੀ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਕਮਜ਼ੋਰ ਜਵਾਨਾਂ ਦੇ ਸਹਾਰੇ ਲੜਾਈ ਲੜਨਾ।"

ਮਾਹਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਿਤ ਕਣ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਦੇ ਫੈਲਾਅ 'ਚ ਵੀ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਪਰੀਨਿਕੀ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ, "ਹਵਾ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਨਾਲ ਜਿੱਥੇ ਪ੍ਰਤੀਰੋਧਕ ਸ਼ਕਤੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਹੀ ਹਵਾ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ 'ਚ ਪਾਏ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਨਾਈਟਰੋਜਨ ਡਾਈਆਕਸਾਈਡ ਅਤੇ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਿਤ ਕਣ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਦੇ ਫੈਲਾਅ 'ਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਊਂਦੇ ਹਨ।"

ਕਾਰਕੁਨ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਉਪਾਵਾਂ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ

"ਚੂਹਿਆਂ 'ਤੇ ਹੋਏ ਇੱਕ ਅਧਿਐਨ ਤੋਂ ਪਤਾ ਚੱਲਿਆ ਹੈ ਕਿ ਨਾਈਟਰੋਜਨ ਡਾਈਆਕਸਾਈਡ ਰਿਸੈਪਟਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 'ਚ ਇਜ਼ਾਫਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਕਿ ਵਾਇਰਸ 100 ਗੁਣਾ ਬਣਦਾ ਹੈ।"

ਇੱਕ ਜਨਤਕ ਸਿਹਤ ਪਹਿਲਕਦਮੀ, ਕਲੀਨ ਏਅਰ ਦੇ ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਕਾਲ ਦੌਰਾਨ ਜ਼ਹਿਰੀਲੀ ਹਵਾ ਦੇ ਸੁਮੇਲ ਤੋਂ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਬਚਣ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ।

ਇੱਕ ਸਰਕਾਰੀ ਰਿਪੋਰਟ 'ਚ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਕਿ ਸਰਦੀਆ ਦੇ ਮੌਸਮ 'ਚ ਦਿੱਲੀ 'ਚ ਰੋਜ਼ਾਨਾ 15,000 ਮਾਮਲੇ ਆਉਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇੰਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਗੰਭੀਰ ਹੋਣ ਦੀ ਵੀ ਪੂਰੀ ਪੂਰੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਡਾ. ਕ੍ਰਿਸਟੋਫਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਇਹ ਸਥਿਤੀ ਬਹੁਤ ਗੰਭੀਰ ਹੈ। ਦਿੱਲੀ ਨੂੰ ਹਵਾ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵੱਲ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਕੋਵਿਡ ਵਰਗੀ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਦੇ ਕਹਿਰ ਨੂੰ ਘਟਾਇਆ ਜਾ ਸਕੇ।"

"ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਦਿੱਲੀ 'ਚ ਹਵਾ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਫੌਰੀ ਕਦਮ ਚੁੱਕਣ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਅਜਿਹਾ ਨਾ ਹੋਇਆ ਤਾਂ ਇਸ ਵਾਰ ਦੀਆਂ ਸਰਦੀਆਂ ਬਹੁਤ ਗੰਭੀਰ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਪੈਦਾ ਕਰਨਗੀਆਂ।"

ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਵੀ ਦੇਖੋ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


... ਹਨ, "ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਬਣਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਵੀ ਚੋਣ ਨਹੀਂ ਲੜੇ ਸਨ ਸ਼ਾਇਦ ਇਸ ਲਈ ਚੁਣੇ ਹੋਏ ਆਗੂਆਂ 'ਤੇ ਪੂਰਾ ਭਰੋਸਾ ਕਰਨ 'ਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਥੋੜ੍ਹੀ ਝਿਝਕ ਸੀ।"

ਗੁਜਰਾਤ ਵਿੱਚ ਮੋਦੀ ਦਾ ਰੁਤਬਾ ਬਰਕਰਾਰ

ਸ਼ਾਇਦ ਇਹੀ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਿ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨੇ ਅੱਜ ਵੀ ਗੁਜਰਾਤ ਸਰਕਾਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ 'ਤੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ  ਮੋਦੀ ਵਰਗੀ ਪਕੜ 'ਆਪਣੇ ਪਸੰਦੀਦਾ ਬਿਓਰੋਕ੍ਰੈਟਸ' ਰਾਹੀਂ ਬਣਾ ਰੱਖੀ ਹੈ।

ਕੇ.ਕੈਲਾਸ਼ਨਾਥਨ ਉਹ ਅਧਿਕਾਰੀ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 2013 'ਚ ਰਿਟਾਇਰਡ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਖ਼ਾਸ ਅਹੁਦੇ 'ਚੀਫ਼ ਪ੍ਰਿਸੀਪਲ ਸਕੱਤਰ' 'ਤੇ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

ਗੁਜਰਾਤ ਚੋਣਾਂ: ਇਹ ਹਨ ਕਾਂਗਰਸ ਦੀਆਂ 5 ਮੁਸ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ਹੈ।

ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਮੋਦੀ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਆਨੰਦੀਬੇਨ ਹੀ ਉਹ ਦਿੱਗਜ਼ ਨੇਤਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਕਮਾਨ ਮਿਲਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਖ਼ੁਦ ਮੋਦੀ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਚਣਿਆ ਸੀ।

ਕਿਵੇਂ ਬਾਈਕ ਸਵਾਰ ਕੁੜੀਆਂ ਨੇ ਜਾਣੀਆਂ ਗੁਜਰਾਤ ਦੀਆਂ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ?

ਉਹ ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਰੈਵੇਨਿਊ ਵਰਗੇ ਅਹਿਮ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੀ ਸਾਂਭ ਚੁੱਕੇ ਸੀ। ਆਨੰਦੀਬੇਨ ਦੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਸਕੱਤਰੇਤ 'ਚ ਮੰਤਰੀਆਂ ਅਤੇ ਪਾਰਟੀ ਨੇਤਾਵਾਂ ਦਾ ਆਉਣਾ ਜਾਣਾ ਵੀ ਵੱਧ ਗਿਆ ਸੀ।

ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦਿੱਕਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮਿਜਾਜ਼ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਪਲ ਵਿੱਚ ਗੁੱਸਾ ਅਤੇ ਅਗਲੇ ਹੀ ਪਲ ਸਾਧਾਰਣ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਸੀ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਾਰਜਕਾਲ ਵਿੱਚ ਕੁੜੀਆਂ 'ਚ ਸਕੂਲੀ ਸਿੱਖਿਆ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਮੁਹਿੰਮ ਚੱਲੀ ਸੀ। ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਂ ਸੀ 'ਕੰਨਿਆ ਕੇਲਵਣੀ ਯੋਜਨਾ'।

ਇਸ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਅਧਿਕਾਰੀ ਇਸੇ ਵੇਲੇ ਕਿਸੇ ਕਾਰਨ ਛੁੱਟੀ 'ਤੇ ਚਲੇ ਗਏ।

ਵਾਪਸ ਆਉਣ 'ਤੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਆਨੰਦੀਬੇਨ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਤੇ ਦੋ ਹੋਰ ਸੀਨੀਅਰ ਸਕੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ ਅਤੇ "ਬਿਨਾਂ ਕੋਈ ਸਵਾਲ ਕੀਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੇ ਕੰਮਕਾਜ਼ ਦੇ ਤਰੀਕੇ 'ਤੇ 40 ਮਿੰਟ ਤੱਕ ਬੋਲਦੇ ਰਹੇ।"

ਜਦੋਂ ਉਹ ਚੁੱਪ ਹੋ ਗਈ ਤਾਂ 3-4 ਮਿੰਟਾਂ ਤੱਕ ਚੁੱਪ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਮੈਡਮ ਮੀਟਿੰਗ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਗਈ ? ਅਸੀਂ ਜਾਈਏ ?

ਜਵਾਬ ਮਿਲਿਆ, "ਹਾਂ ਹਾਂ ਬਿਲਕੁੱਲ ਜਾਓ।"

ਕਿਉਂ ਗਈ ਆਨੰਦੀਬੇਨ ਦੀ ਕੁਰਸੀ ?

ਜਿੱਥੇ ਮੋਦੀ ਦੇ ਤਿੰਨ ਕਾਰਜਕਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ ਦੇ ਸਿੱਧੇ ਜਾਂ ਵੱਡੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਨਹੀਂ ਲੱਗੇ ਸਨ, ਆਨੰਦੀਬੇਨ ਸਰਕਾਰ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਵੱਧਣ ਲੱਗੇ, 'ਜਿਸਦਾ ਫੀਡਬੈੱਕ ਸਿੱਧਾ ਮੋਦੀ ਕੋਲ ਦਿੱਲੀ ਪਹੁੰਚਦਾ ਸੀ'।

ਅਫ਼ਵਾਹਾਂ ਜਨਤਾ ਤੱਕ ਵੀ ਪਹੁੰਚ ਰਹੀਆਂ ਸਨ, ਜਿਸ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਭਾਜਪਾ ਨੂੰ ਸਾਫ ਦਿਖ ਰਿਹਾ ਸੀ।

ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਪਟੇਲ ਅੰਦੋਲਨ ਦਾ ਬੀਜ ਵੀ ਬੀਜਿਆ ਜਾ ਚੁੱਕਾ ਸੀ। ਵਿਜੈ ਰੂਪਾਣੀ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਇੱਥੋਂ ਹੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ।

ਬੀਬੀਸੀ ਗੁਜਰਾਤੀ ਗੁਜਰਾਤ ਚੋਣਾਂ 'ਚ ਪੁੱਛੇਗਾ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮੁੱਦੇ

ਰੂਪਾਣੀ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਭਾਜਪਾ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਅਮਿਤ ਸ਼ਾਹ ਬਲਕਿ ਸਵੈਂਸੇਵਕ ਸੰਘ ਦਾ ਵੀ ਸਮਰਥਨ ਮਿਲ ਰਿਹਾ ਸੀ।

ਰੂਪਾਣੀ ਬਾਰੇ ਆਮ ਰਾਏ ਇਹੀ ਹੈ ਕਿ 'ਉਹ ਚੰਗੇ ਆਦਮੀ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣਾ ਵੀ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਨਹੀਂ।"

ਗਾਂਧੀਨਗਰ ਵਿੱਚ ਜਾਣਕਾਰ ਦੱਸਦੇ ਹਨ, "ਰੂਪਾਣੀ ਸਭ ਨਾਲ ਮਿਲਦੇ ਵਰਤਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਮੋਦੀ-ਸ਼ਾਹ ਦੀ ਹਰ ਗੱਲ ਪੱਥਰ ਦੀ ਲਕੀਰ ਹੈ।

ਕੁਝ ਮਹੀਨੇ ਪਹਿਲਾ ਹਾਈ ਕਮਾਨ ਤੋਂ ਸਖ਼ਤ ਸੰਦੇਸ਼ ਆਇਆ ਕਿ ਉਹ ਜਨਤਕ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ 'ਚ ਘੱਟ ਦਿਖ ਰਹੇ ਹਨ। ਰੂਪਾਣੀ ਅਗਲੇ ਦਿਨ ਘਰੋਂ ਦਫ਼ਤਰ ਜਾਣ ਵੇਲੇ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਧਾਰਮਿਕ ਸਮਾਗਮ 'ਚ ਵੀ ਰੁੱਕ ਗਏ। ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਸੌ-ਡੇਢ ਸੌ ਲੋਕ ਸਨ।"

ਹਾਲ ਵਿੱਚ ਹੀ ਵਿਜੈ ਰੂਪਾਣੀ ਦੇ ਨਾਲ ਘੰਟਿਆਂ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਕਿਹਾ, "ਦਿੱਕਤ ਇਹੀ ਹੈ ਕਿ ਆਮ ਆਦਮੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅੱਜ ਵੀ ਭਾਜਪਾ ਕਾਰਜਕਰਤਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਅਤੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਘੱਟ ਸਮਝਦਾ ਹੈ।"

ਮੋਦੀ,...


... ਹਨ, ਅਜਿਹੇ ਪੰਛੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਖੰਭ ਖੋਲ੍ਹ ਦਿੱਤੇ ਹਨ।

ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਮੁਤਾਬਕ, ਸ਼ਾਹੀਨ ਦਾ ਅਰਥ ਵੀ ਗ਼ੈਰ-ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਬਾਜ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਪਹਿਲਾਂ ਸ਼ਾਹੀਨ ਬਾਗ਼ ਨੂੰ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਥਾਂ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਜਿੱਥੇ ਗ਼ਰੀਬ ਪਰਵਾਸੀ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ

ਮੁਜ਼ਾਹਰੇ ਲਈ ਥਾਂ

ਸ਼ਾਹੀਨ ਬਾਗ਼ ਦੇ ਸੰਕੇਤਾਂ ਅਤੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ ਮੈਂ ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਉੱਥੇ ਮੌਜੂਦ ਰਹੀ। ਕਿਸ ਨੇ ਸੋਚਿਆ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਉਲਝੀਆਂ ਤਾਰਾਂ ਦੇ ਜਾਲ ਨਾਲ ਭਰੀ ਇਸ ਕਲੌਨੀ ਦਾ ਨਕਸ਼ਾ ਦੇਖਣਾ ਪਵੇਗਾ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸ਼ਾਮਾਂ ਨੂੰ, ਮੈਂ ਇੱਕ ਕੋਨੇ ਵਿੱਚ ਖੜ੍ਹੀ ਹੋ ਕੇ ਮੁਜ਼ਾਹਰਾ ਵੇਖਦੀ ਰਹੀ।

ਇੱਕ ਦਿਨ ਮੁਜ਼ਾਹਰੇ ਵਾਲੀ ਥਾਂ 'ਤੇ ਉਹ ਇੱ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ੰਢ ਨਾਲ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਕੋਈ ਅਸਰ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ।

ਸ਼ਾਹੀਨ ਬਾਗ਼ ਤੋਂ ਬਾਅਦ

ਇਸ ਵਿਚਾਲੇ ਮੇਰੀ ਮਾਂ ਦਾ ਮੈਸੇਜ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿੱਥੇ ਹੋ? ਮੈਂ ਦੱਸਦੀ ਹਾਂ ਕਿ ਸ਼ਾਹੀਨ। ਉਹ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕੱਪੜਿਆਂ ਨਾਲ ਢਕ ਕੇ ਰੱਖਣਾ ਖ਼ੁਦ ਨੂੰ। ਉਹ ਘਰ ਵਾਪਸ ਆਉਣ ਲਈ ਨਹੀਂ ਕਹਿੰਦੀ। ਇੱਕ ਮਹੀਨੇ ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਸਮਾਂ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।

ਸ਼ਾਹੀਨ ਬਾਗ਼ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਟਨਾ, ਪ੍ਰਯਾਗਰਾਜ ਅਤੇ ਹੋਰਨਾਂ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਔਰਤਾਂ ਰੋਸ-ਮੁਜ਼ਾਹਰੇ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।

ਸ਼ਾਹੀਨ ਬਾਗ਼ ਦੀ ਮੇਰੀ ਪਹਿਲੀ ਯਾਤਰਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਜਿਹੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ਦੀ ਸੰਖਿਆ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ। ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਸਾਲ 2011 ਦੇ 'ਔਕਿਉਪਾਈ ਮੂਵਮੈਂਟ' ਨੂੰ ਖਾਰਿਜ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇਹ ਮੂਵਮੈਂਟ ਆਰਥਿਕ ਅਸਮਾਨਤਾ ਦੇ ਨਾਮ 'ਤੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਸੀ।

'ਔਕਿਉਪਾਈ ਮੂਵਮੈਂਟ' ਦੇ ਓਕਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਦੇ ਕੈਂਪ ਦੇ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਗੇਟ 'ਤੇ ਦੋ ਬੋਰਡ ਲੱਗੇ ਸਨ, ਇੱਕ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਸੀ ਕਿ 'ਤੁਸੀਂ ਘਰ ਛੱਡ ਚੁੱਕੇ ਹੋ' ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਸੀ 'ਵੈਲਕਮ ਟੂ ਲਾਈਫ।'

ਇੱਥੋਂ ਘਰ ਛੱਡਣ ਦਾ ਮਤਲਬ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਸੀ ਜੋ ਕੈਂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਰਹੇ ਸਨ, ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਇਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸੰਬਧਿਤ ਸੀ ਜੋ ਆਪਣੇ ਆਰਾਮ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਮੁਜ਼ਾਹਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈ ਰਹੇ ਸਨ।

ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸ਼ਾਹੀਨ ਬਾਗ਼ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਹਨ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਕਿਸੇ ਰੋਸ-ਮੁਜ਼ਾਹਰੇ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।

ਸਮਾਜਿਕ ਅੰਦੋਲਨ ਦਾ ਚਿਹਰਾ

ਇੱਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਆਕਿਊਪਾਈ ਐਕਟੀਵਿਜ਼ਮ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਿਆਸਤ ਵਿੱਚ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਰਗਰਮ ਹੋਣ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਕਰਵਾਉਮ ਵਾਲਾ ਸੀ ਅਤੇ ਜੋ ਲੋਕ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋ ਰਹੇ ਸਨ ਉਹ ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾ ਤਰੋਤਾਜ਼ਾ ਹੋ ਰਹੇ ਸਨ।

2012 ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਫਿਲਾਡੇਲਫਿਆ ਵਿੱਚ ਸੀ, ਮੈਂ ਉੱਥੇ ਇੱਕ ਮੂਵਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਗਈ ਸੀ।

ਆਕਿਊਪਾਈ ਦਿ ਹੁ਼ਡ, ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਦੋ ਐਕਟੀਵਿਸਟ ਦੋਸਤਾਂ ਨੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਕਵੀਂਸ, ਨਿਊਯਾਰਕ ਦੇ 39 ਸਾਲਾ ਮਲਿਕ ਰਾਇਸਾਨ ਅਤੇ ਡੇਟ੍ਰਾਇਟ, ਮਿਸ਼ੀਗਨ ਦੀ 35 ਸਾਲ ਦੀ ਇਫੇ ਜੋਹਰੀ ਉੁਹੁਰੂ।

ਆਕਿਊਪਾਈ ਵਾਲ ਸਟ੍ਰੀਟ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਭਾਗੀਆਂ ਵਿੱਚ ਗੋਰਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਜ਼ਿਆਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਕੁਝ ਕੱਟੜਪੰਥੀ ਕਾਲੇ ਵਰਕਰਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਸੀ ਕਿ ਕਾਲੇ ਜਾਂ ਕੰਮਕਾਜੀ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਮਾਜਿਕ ਅੰਦੋਲਨ ਦਾ ਚਿਹਰਾ ਗੋਰੇ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ।

ਇਹ ਰੋਸ ਮੈਂ ਫਿਲਾਡੇਲਫਿਆ ਦੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਾਲ 2012 ਵਿੱਚ ਹਰ ਥਾਂ ਦੇਖਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਨੌਜਵਾਨ ਕਿਤੇ ਗੁਆਚੇ ਹੋਏ ਸਨ ਅਤੇ ਬੁੱਢਆਂ ਮਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਦਾ ਖ਼ੌਫ਼ ਨਹੀਂ ਦਿਖ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਅਜਿਹਾ ਹੀ ਰੋਸ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਿਨਾਂ 'ਚ ਮੈਂ ਦੇਖ ਰਹੀ ਹਾਂ। ਰੋਸ-ਮੁਜ਼ਾਹਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਹੈ।

ਮੁਜ਼ਾਹਰੇ ਅਤੇ ਵਿਰੋਧ

ਆਕਿਊਪਾਈ ਮੂਵਮੈਂਟ ਨਾਲ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਦਾ ਦੌਰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਲੋਕ ਆਕਿਊਪਾਈ ਦਿ ਹੁੱਡ ਮੀਟਿੰਗ ਵਿੱਚ...


... ਹਨ। ਅਤੇ ਇਹ ਸਭ ਮਿਲ ਕੇ ਜੋਅ ਬਾਇਡਨ ਨੂੰ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਬਣਾਉਣਗੇ।''

ਟਰੰਪ ਲਈ ਇੱਕ ਸਿਆਸੀ ਸਮੱਸਿਆ ਇਹ ਰਹੀ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣਾ ਅਧਾਰ, ਆਪਣੇ ਕੱਟੜ ਹਮਾਇਤੀਆਂ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਨਹੀਂ ਵਧਾ ਸਕੇ। ਨਾ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਈ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਹੀ ਕੀਤੀ।

2016 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 30 ਸੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਈ ਵਾਰ ਅਜਿਹਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦਿੱਤਾ ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਕੰਜ਼ਰਵੇਟਿਵਾਂ ਅਤੇ ਲਾਲ ਅਮਰੀਕਾ (ਕੰਜ਼ਰਵੇਟਿਵ ਸੂਬੇ) ਦੇ ਹੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਹੋਣ।

ਪਿਛਲੇ 100 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਅਮਰੀਕੀ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਗਿਣੇ-ਮਿੱਥੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਫੁੱਟ ਪਾਉਣ ਵਾਲੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਸਨ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬਲੂ ਅਮਰੀਕਾ (ਜਿ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ਆਪਣੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਪਦ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਪੂਰੇ ਦਿਨ ਦੇ ਕੰਮਕਾਜ ਨੇ ਇਹ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਕਿ ਡੋਨਲਡ ਟਰੰਪ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਵਜੋਂ ਖੁਦ ਨੂੰ ਬਦਲਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਪਦ ਨੂੰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਬਦਲਣਾ ਚਾਹੁਣਗੇ।

ਕੀ ਇਹ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਘੁਟਾਲਿਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ, ਬਹੁਤ ਬਦਨਾਮੀ ਵਰਗੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਕਾਰਨ ਸੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਪਦ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ?

ਜਾਂ ਇਹ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਸੀ, ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸੰਕਟ ਜੋ ਇੱਥੇ ਵਾਇਰਸ ਆਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਟਰੰਪ ਦਾ ਰਾਜਨੀਤਕ ਪੱਧਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਮਹਾਂਦੋਸ਼ ਟਰਾਇਲ ਤੋਂ ਬਚ ਗਏ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀ ਰੇਟਿੰਗ ਉੱਚ ਪੱਧਰੀ - 49 ਫੀਸਦੀ ਸੀ।

ਉਹ ਮਜ਼ਬੂਤ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਪਿਛਲੀ ਸਰਕਾਰ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਸੱਤਾ ਵਿਰੋਧੀ ਭਾਵਾਨਾ ਦਾ ਫਾਇਦਾ ਉਠਾ ਸਕਦੇ ਸਨ। ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਅੰਦਰੂਨੀ ਉਥਲ-ਪੁਥਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੋ ਕੇ ਉਭਰਦੇ ਹਨ।

ਰੂਜ਼ਵੈਲਟ ਨਾਲ ਵੀ ਅਜਿਹਾ ਹੀ ਹੋਇਆ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਮਰੀਕਾ ਨੂੰ  ਮਹਾਂ-ਮੰਦੀ ਤੋਂ ਬਚਾਇਆ ਤਾਂ ਉਹ ਸਿਆਸੀ ਤੌਰ ਤੇ ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋ ਗਏ।

11 ਸਤੰਬਰ ਦੇ ਹਮਲੇ ਪ੍ਰਤੀ ਜਾਰਜ ਬੁਸ਼ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਨੇ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹਰਮਨਪਿਆਰਤਾ ਨੂੰ ਵਧਾਇਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦੂਜਾ ਕਾਰਜਕਾਲ ਜਿੱਤਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ।

ਕੋਵਿਡ ਨਾਲ ਟਰੰਪ ਦੀ ਨਜਿੱਠਣ ਪ੍ਰਤੀ ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਤਨ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਇਆ।

ਕਮਲਾ ਹੈਰਿਸ ਨੇ ਜਿੱਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਇੰਝ ਯਾਦ ਕੀਤਾ

ਫਿਰ ਵੀ ਇਹ ਯਾਦ ਰੱਖਣ ਯੋਗ ਹੈ ਕਿ ਡੋਨਲਡ ਟਰੰਪ ਅੰਤ ਤੱਕ ਰਾਜਨੀਤਕ ਰੂਪ ਨਾਲ ਵਿਵਹਾਰਕ ਰਹੇ। ਭਾਵੇਂ ਕਿ ਦੇਸ਼ 100 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਖ਼ਰਾਬ ਜਨਤਕ ਸਿਹਤ ਸੰਕਟ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, 1930ਵਿਆਂ ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਵਿੱਤੀ ਸੰਕਟ ਅਤੇ 1960 ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਫੈਲੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਸਲੀ ਅਸ਼ਾਂਤੀ।

ਉਹ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਰੈੱਡ ਅਮੈਰੀਕਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਰੂੜੀਵਾਦੀ ਲਹਿਰ 'ਤੇ ਹਾਵੀ ਹੋ ਗਏ ਸਨ। ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਾਪਸੀ ਲਈ ਤਰਸਦੀ ਰਹਿਣਗੇ। ਉਹ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਰੂੜੀਵਾਦੀ ਲਹਿਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਵਿਅਕਤੀ ਬਣੇ ਰਹਿਣਗੇ। ਟਰੰਪਵਾਦ ਅਮਰੀਕੀ ਰੂੜੀਵਾਦ 'ਤੇ ਉਹੀ ਪਰਿਵਰਤਨਕਾਰੀ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਿੰਨਾ ਰੀਗਨਵਾਦ ਦਾ।

ਅਹੁਦੇ ਤੋਂ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਇੱਕ ਡੂੰਘਾ ਧਰੁਵੀਕਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ ਰਹਿਣਗੇ ਅਤੇ 2024 ਵਿੱਚ ਮੁੜ ਤੋਂ ਚੋਣ ਲੜ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਇਹ ਅਸੰਤੁਸ਼ਟ ਸੂਬੇ ਅਚਾਨਕ ਫਿਰ ਤੋਂ ਇਕਜੁੱਟ ਨਹੀਂ ਹੋਏ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਸਾਰੇ ਅਮਰੀਕਨ ਸ਼ਰਧਾ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਨਫ਼ਰਤ ਤੱਕ ਟਰੰਪ ਬਾਰੇ ਅਜਿਹੀਆਂ ਵੱਖਰੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਨਗੇ।

ਦੇਸ਼ ਨੇ ਨਿਸ਼ਚਤ ਰੂਪ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਰੂੜੀਵਾਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਬਾਰੇ ਨਾ ਸੁਣਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾ ਦੇਖਿਆ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਵੀ ਦੇਖੋ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM,...


... ਹਨ। ਉਹ ਪ੍ਰਭਾਵ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

ਅਸੀਂ ਸਮਝਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਕਸ਼ਮੀਰ ਸਮੱਸਿਆ ਨੂੰ ਨਿਪਟਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਕਿ ਇਹ ਜੋ ਸਿਲਸਿਲਾ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ ਖ਼ਤਮ ਹੋਵੇ।

ਜੇਕਰ ਅਸੀਂ ਇਹ ਖ਼ਤਮ ਨਹੀਂ ਕਰਾਂਗੇ ਤਾਂ ਇਹ ਸਿਲਸਿਲਾ ਚਲਦਾ ਰਹੇਗਾ।

ਅਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਜਿਹੜੇ ਅੱਤਵਾਦੀ ਹਮਲੇ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ ਇਹ ਬੰਦ ਹੋ ਜਾਣਗੇ। ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਕਸ਼ਮੀਰ ਮਸਲਾ ਸੁਲਝਦਾ ਨਹੀਂ ਹੈ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹਮਲੇ ਹੁੰਦੇ ਰਹਿਣਗੇ।

ਇਮਰਾਨ ਖ਼ਾਨ ਨੇ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਿੰਗ ਕਮਾਂਡਰ ਅਭਿਨੰਦਨ ਨੂੰ ਰਿਹਾਅ ਕੀਤਾ ਹੈ

ਅੱਜ ਤੁਸੀਂ ਲਸ਼ਕਰ ਨੂੰ ਅੱਤਵਾਦੀ ਸੰਗਠਨ ਨਹੀਂ ਮੰਨਦੇ ਪਰ ਬਤੌਰ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਤੁਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਕਿਉਂ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ਨ ਨੇ ਇਨਫਰਾਸਟਰਕਚਰ, ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ ਸਾਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਭਰਪੂਰ ਤਰੱਕੀ ਕੀਤੀ।

ਹੁਣ ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਸੁਣਨ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਕੀ ਕਰੀਏ... ਡੈਮੋਕ੍ਰੇਸੀ-ਡੈਮੋਕ੍ਰੇਸੀ। ਡੈਮੋਕ੍ਰੇਸੀ ਨੂੰ ਕੀ ਅਸੀਂ ਚੱਟਣਾ ਹੈ?

ਜਿਹੜੀ ਡੈਮੋਕ੍ਰੇਸੀ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਕੰਮ ਨਾ ਕਰ ਸਕੇ, ਉਸਦਾ ਫਾਇਦਾ ਕੀ ਹੈ?

ਮੌਜੂਦਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਬਦਲੇ ਹੋਏ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੇਖਦੇ ਹੋ ?

ਬਿਲਕੁਲ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਬੀਤੇ ਦਸ ਸਾਲਾਂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਬਰਬਾਦੀ ਦਾ ਦਹਾਕਾ ਦੇਖਦਾ ਹਾਂ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਸਭ ਡੈਮੋਕ੍ਰੇਸੀ ਚਲਾ ਰਹੇ ਸਨ ਪਰ ਨੁਕਸਾਨ ਜਨਤਾ ਦਾ ਹੋਇਆ।

ਪੀਣ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਨਹੀਂ, ਖਾਣ ਨੂੰ ਰੋਟੀ ਨਹੀਂ। ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਡੈਮੋਕ੍ਰੇਸੀ ਦਾ ਕਰਨਾ ਕੀ ਹੈ। ਹੁਣ ਇਹ ਜਿਹੜਾ ਇਮਰਾਨ ਖ਼ਾਨ ਆਇਆ ਹੈ ਇਹ ਤਬਦੀਲੀ ਲਿਆਉਣ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ਹੈ।

ਇਸਦੀ ਨੀਅਤ ਚੰਗੀ ਹੈ, ਇਹ ਬਹੁਤੇ ਚੰਗੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇਹ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਕੋਈ ਵੀ ਹੋਵੇ, ਸੱਤਾ ਵਿੱਚ ਫੌਜ ਹੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਬਾਰੇ ਕੀ ਕਹੋਗੇ?

ਇਹ ਸਾਰਾ ਪ੍ਰਾਪੇਗੰਡਾ ਫੈਲਾਇਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਫੌਜ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਕਰ ਰਹੀ। ਇਹ ਸਭ ਗੱਲਾਂ ਹਨ। ਤੁਸੀਂ ਸਿਰਫ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਬੁਰਾਈ ਕਰਨੀ ਹੈ।

ਇੱਥੇ ਇਹ ਇਮਰਾਨ ਖ਼ਾਨ ਵਧੀਆ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ ਪਰ ਤੁਸੀਂ ਸਿਰਫ਼ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬੁਰਾਈ ਕਰਨੀ ਹੈ।

ਤੁਸੀਂ ਉਸਦੀ ਬੁਰਾਈ ਤਾ ਕਰੋਂਗੇ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਲਈ ਚੰਗਾ ਹੈ। ਸਾਨੂੰ ਭਾਰਤ ਲਈ ਨਹੀਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਲਈ ਵਧੀਆ ਆਗੂ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਤਾਂ ਕੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਲਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਮਰਾਨ ਖ਼ਾਨ ਜਿਹੋ-ਜਿਹੀ ਸੋਚ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਉਸ ਨਾਲ ਭਾਰਤ-ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਮਸਲੇ ਸੁਲਝ ਜਾਣਗੇ?

ਤੁਸੀਂ ਇਮਰਾਨ ਦੀ ਗੱਲ ਕਿਉਂ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋ, ਮੋਦੀ ਜੀ ਵੱਲੋਂ ਇਹ ਮਸਲੇ ਨਹੀਂ ਸੁਲਝਣਗੇ।

ਇਮਰਾਨ ਖ਼ਾਨ ਤਾਂ ਕਰਨ ਦੀ ਪੂਰੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ ਪਰ ਤੁਹਾਡੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਅਤੇ ਬਾਕੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਅਤੇ ਟੀਵੀ ਚੈਨਲ ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਲਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਨਾਲ ਇਹ ਸਭ ਸੁਲਝੇਗਾ?

ਇਹ ਜਿਹੜੇ ਟੀਵੀ ਚੈਨਲ ਹਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਾਰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਨਫ਼ਰਤ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਸਰਜੀਕਲ ਸਟਰਾਈਕ ਕਰ ਦੇਵਾਂਗੇ, ਇਹ ਕਰ ਦੇਵਾਂਗੇ... ਅਰੇ, ਕਿਵੇਂ ਕਰ ਦਿਓਗੇ?

ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਪਵੇਗਾ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਇੱਕ ਮਜ਼ਬੂਤ ਦੇਸ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਹਲਕੇ ਵਿੱਚ ਨਾ ਲਓ। ਹਰ ਦੇਸ ਦੀ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਭੂਸੱਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਇੱਜ਼ਤ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਵੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਸੰਦ ਆਉਣਗੇ

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


... ਹਰਿਦੁਆਰ ਵਿੱਚ ਕੁੰਭ ਮੇਲੇ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਲੱਖਾਂ ਦੀ ਭੀੜ ਨੂੰ ਇਕੱਤਰ ਹੋਣ ਦੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ।

ਪਬਲਿਕ ਪੌਲਿਸੀ ਅਤੇ ਹੈਲਥ ਸਿਸਟਮ ਦੇ ਜਾਣਕਾਰ ਡਾ. ਚੰਦਰਕਾਂਤ ਲਹਿਰੀਆ ਇਸ ਬਾਰੇ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ''ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਜੋ ਕਿਹਾ ਤੇ ਕੀਤਾ, ਉਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਜੋੜ ਨਹੀਂ ਸੀ।''

ਉਥੇ ਹੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਵਾਇਰੋਲੌਜਿਸਟ ਡਾ. ਸ਼ਾਹਿਦ ਜਮੀਲ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, ''ਸਰਕਾਰ ਦੂਜੀ ਲਹਿਰ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਨਹੀਂ ਲਗਾ ਸਕੀ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਜਲਦੀ ਇਸ ਦੇ ਖ਼ਤਮ ਹੋਣ ਦਾ ਜਸ਼ਨ ਮਨਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।''

ਇੰਨਾਂ ਸਾਰੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਇਸ ਤਬਾਹੀ ਨੇ ਕਈ ਹੋਰ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸਾਹਮਣੇ ਲਿਆ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਆਫ਼ਤ ਨੇ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੱਸ ਦ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ਸਦ ਇਸ ਪਾਸੇ ਖ਼ਰਚਿਆਂ ਤਾਂ ਥਾਈਲੈਂਡ ਨੇ 3.76 ਫ਼ੀਸਦ ਇਸ ਮਾਮਲੇ 'ਤੇ ਖ਼ਰਚ ਕੀਤਾ।

ਚਿੰਤਾ ਦੀ ਇੱਕ ਗੱਲ ਇਹ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹਰ 10,000 ਪਿੱਛੇ 10 ਤੋਂ ਘੱਟ ਡਾਕਟਰ ਹਨ। ਕੁਝ ਸੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਤਾਂ ਇਹ ਅੰਕੜਾ ਪੰਜ ਤੋਂ ਵੀ ਘੱਟ ਹੈ।

ਕੋਰੋਨਾ ਨਾਲ ਲੜਨ ਦੀ ਤਿਆਰੀ

ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਕੋਰੋਨਾ ਦੀ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਲਹਿਰ ਨਾਲ ਲੜਨ ਲਈ ਕਈ 'ਸੰਭਾਵੀ ਕਮੇਟੀਆਂ' ਬਣਾਈਆਂ ਸਨ। ਇਸ ਲਈ ਮਾਹਰ ਆਕਸੀਜਨ, ਬੈੱਡ ਅਤੇ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਕਮੀ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਹੈਰਾਨ ਹਨ।

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹਰ 10,000 ਪਿੱਛੇ 10 ਤੋਂ ਘੱਟ ਡਾਕਟਰ ਹਨ, ਕੁਝ ਸੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਤਾਂ ਇਹ ਅੰਕੜਾ ਪੰਜ ਤੋਂ ਵੀ ਘੱਟ ਹੈ

ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਸਿਹਤ ਸਕੱਤਰ ਮਹੇਸ਼ ਜਗਾੜੇ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, ''ਦੇਸ ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਪਹਿਲੀ ਲਹਿਰ ਆਈ ਸੀ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਉਸ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਖ਼ਰਾਬ ਮੰਨ ਕੇ ਦੂਜੀ ਲਹਿਰ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਕਸੀਜਨ, ਰੈਮਡੈਸੇਵੀਅਰ ਵਰਗੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਦਾ ਭੰਡਾਰ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕਰ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਫ਼ਿਰ ਇਸ ਲਈ ਆਪਣੀ ਨਿਰਮਾਣ ਸਮਰੱਥਾ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਸੀ।''

ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਮੰਗ ਵਿੱਚ ਆਏ ਵਾਧੇ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਦੇਸ ਵਿੱਚ ਲੋੜੀਂਦੀ ਆਕਸੀਜਨ ਬਣਾਈ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ, ਪਰ ਅਸਲ ਸਮੱਸਿਆ ਇਸ ਦੀ ਢੁਆਈ ਦੀ ਹੈ। ਜਾਣਕਾਰਾਂ ਦੀ ਰਾਇ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਸਮੱਸਿਆ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਪਹਿਲਾਂ ਦੂਰ ਕਰ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਸੀ।

ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਐਂਡਰਾਇਡ ਫ਼ੋਨ 'ਤੇ ਇੰਝ ਲੈ ਕੇ ਆਓ:

ਪਰ ਆਕਸੀਜਨ ਦੀ ਕਮੀ ਕਾਰਨ ਕਈ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਰਕਾਰ ਇੱਕ ਸੂਬੇ ਤੋਂ ਦੂਜੇ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਆਕਸੀਜਨ ਲੈ ਜਾਣ ਲਈ ਖ਼ਾਸ ਰੇਲ ਗੱਡੀਆਂ ਚਲਾ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਨਅਤਾਂ ਵਿੱਚ ਆਕਸੀਜਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨੂੰ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਇਸ ਬਾਰੇ ਡਾ. ਲਹਿਰੀਆ ਦੱਸਦੇ ਹਨ, ''ਇਸ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਇਹ ਹੋਇਆ ਹੈ ਕਿ ਨਿਰਾਸ਼ ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਜਾਨ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਬਲੈਕ ਮਾਰਕਿਟ ਵਿੱਚ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਰੁਪਏ ਖ਼ਰਚ ਕਰਕੇ ਅਤੇ ਘੰਟਿਆਂ ਬੱਧੀ ਲਾਈਨਾਂ ਵਿੱਚ ਖੜੇ ਹੋ ਕੇ ਆਕਸੀਜਨ ਸਿਲੰਡਰ ਹਾਸਲ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਥੇ ਹੀ ਰੈਮਡੈਸੇਵੀਅਰ ਅਤੇ ਟੋਸੀਲੀਜੁਮਾਬ ਵਰਗੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਨੂੰ ਖ਼ਰੀਦਨ ਲਈ ਸਮਰੱਥ ਲੋਕ, ਇਸ ਲਈ ਭਾਰੀ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਹਨ।''

''ਰੈਮਡੈਸੇਵੀਅਰ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਦਵਾਈ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਹੈ ਕਿ ਜਨਵਰੀ ਅਤੇ ਫ਼ਰਵਰੀ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਮੰਗ ਬਿਲਕੁਲ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, ''ਜੇ ਸਰਕਾਰ ਵਲੋਂ ਇਸ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੁੰਦਾ, ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਇਸ ਦਾ ਵੱਡਾ ਭੰਡਾਰ ਤਿਆਰ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਤਾਂ ਇਸ ਦੀ ਕੋਈ ਘਾਟ ਨਾ ਹੁੰਦੀ।''

ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ, ਉਤਪਾਦਨ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਮੰਗ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੈ।

ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ, ਦੇਸ ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਸੂਬੇ ਕੇਰਲ ਵਿੱਚ ਲਾਗ਼ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਧਣ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਕੇ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਈ ਗਈ।

ਸੂਬੇ ਦੇ ਕੋਵਿਡ ਟਾਸਕ ਫ਼ੋਰਸ ਦੇ ਇੱਕ ਮੈਂਬਰ ਡਾ. ਏ.ਫਤਿਹਉਦੀਨ...


... ਹਾਂ। ਧਰਮ, ਸਿਆਸਤ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਰਾਹੀਂ ਅਜਿਹੀ ਮਾਨਸਿਕਤਾ ਪਨਪ ਚੁੱਕੀ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਕੋਈ ਬੱਚਾ ਅਤੇ ਔਰਤ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਸਾਡੇ ਸਮਾਜ ਦੇ ਮਰਦ ਵੀ ਨਿਰਪੱਖ ਹੋ ਕੇ ਫ਼ੈਸਲੇ ਲੈਣ ਦੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਔਰਤ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਬਹਾਦਰ ਅਤੇ ਸਮਝਦਾਰ ਸਮਾਜ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਮਰਦਾਂ ਦੀ ਬਰਾਬਰੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰ ਸਕੀਏ।"

ਮੁਜ਼ਾਹਰੇ ਵਿੱਚ ਨਜਵੀਤ ਕੌਰ ਦੀ ਮਾਂ ਸ਼ਰਨਜੀਤ ਕੌਰ ਅਤੇ ਭਰਾ ਜਸਦੀਪ ਸਿੰਘ ਨੇ ਵੀ ਸ਼ਿਰਕਤ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਇਸ ਮੁਜ਼ਾਹਰੇ ਤੱਕ ਦੇ ਸਫ਼ਰ ਬਾਬਤ ਦੱਸਦੀ ਹੈ, "ਜਵਾਨ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਜਿੰਨੀ ਆਸਮੰਦ ਨਹੀਂ ਹਾਂ। ਮੈਂ ਉਂਝ ਅਜਿਹੀ ਸਰ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ਟ ਵਿੱਚ ਬੀਬੀਸੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਨਿਕਿਤਾ ਮੰਨਧਾਨੀ ਵਲੋਂ ਭੇਜੀ ਗਈ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ)

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


... ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਸਾਲ 2010 ਦੇ ਹੁਕਮਾਂ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਕੀਤੀ ਅਪੀਲ ਵਿੱਚੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ।

ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਸ਼ਡਿਊਲ ਕਾਸਟਸ ਐਂਡ ਬੈਕਵਰਡ ਕਲਾਸਜ਼( ਰਿਜ਼ਰਵੇਸ਼ਨ ਇਨ ਸਰਵਿਸਿਜ਼) ਐਕਟ, 2006 ਦੀ ਧਾਰਾ 4(5) ਨੂੰ ਗੈਰ-ਸੰਵਿਧਾਨਿਕ ਕਹਿੰਦਿਆਂ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

ਇਸ ਧਾਰਾ ਮੁਤਾਬਕ ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮਜ੍ਹਬੀ ਅਤੇ ਵਾਲਮੀਕੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਦੂਜੀਆਂ ਪੱਟੀਦਰਜ ਜਾਤਾਂ ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ਉੱਪਰ ਪਹਿਲ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ।

ਹਾਈਕੋਰਟ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਸਿਰਫ਼ ਸੰਸਦ ਹੀ ਸੰਵਿਧਾਨ ਦੀ ਧਾਰਾ 341 ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਜਾਤਾਂ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਫ਼ੈਸਲਾ ਲੈ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਅਨੁਸੂਚਿਤ ਜਾਤੀਆਂ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ਦਲਾਅ ਕੀਤੇ ਹਨ।

'ਵਫ਼ਦਾਰ' ਅਹਿਮਦ ਪਟੇਲ, ਕੇ ਸੀ ਵੇਣੂਗੋਪਾਲ ਅਤੇ ਜੈਰਾਮ ਰਮੇਸ਼ ਦਾ ਨਾਮ ਰਾਜ ਸਭਾ ਦੀ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਅਖ਼ਬਾਰ ਮੁਤਾਬਕ, ਅਜਿਹਾ ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਦੇ ਨੇਤਾ ਗੁਲਾਮ ਨਬੀ ਅਜਾਦ ਅਤੇ ਉਪਨੇਤਾ ਅਨੰਦ ਸ਼ਰਮਾ ਨੂੰ 'ਕਾਬੂ' ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬਦਲਾਅ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਪੱਤਰ ਤੇ ਦਸਤਖਤ ਕੀਤੇ ਸੀ।

ਰਮੇਸ਼ ਨੂੰ ਖਾਲੀ ਅਹੁਦਾ ਭਰਦੇ ਹੋਏ ਰਾਜ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਕਾਂਗਰਸ ਦਾ ਚੀਫ਼ ਵਿਪ੍ਹ ਵੀ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਉੱਥੇ ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਸ਼ੀ ਥਰੂਰ ਅਤੇ ਮਨੀਸ਼ ਤਿਵਾਰੀ ਜਿਹੇ ਸਾਂਸਦਾਂ ਨੂੰ ਦਰਕਿਨਾਰ ਕਰਦਿਆਂ ਜੂਨੀਅਰ ਸਾਂਸਦ ਅਤੇ ਟੀਮ ਰਾਹੁਲ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਗੌਰਵ ਗੋਗੋਈ ਅਤੇ ਰਵਨੀਤ ਸਿੰਘ ਬਿੱਟੂ ਨੂੰ ਡਿਪਟੀ ਲੀਡਰ ਅਤੇ ਐਡੀਸ਼ਨਲ ਵਿਪ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਅਧੀਰ ਰੰਜਨ ਚੌਧਰੀ ਅਤੇ ਕੋਡਿਕੁੰਨੀਲ ਸੁਰੇਸ਼ ਲੀਡਰ ਵਜੋਂ ਬਣੇ ਰਹਿਣਗੇ ਅਤੇ ਮਣਿਕਮ ਟੈਗੋਰ ਦੂਜੇ ਵਿਪ੍ਹ ਹੋਣਗੇ।

ਦੂਜੀ ਵਾਰ ਸਾਂਸਦ ਬਣੇ ਗੋਗੋਈ ਪਹਿਲੇ ਅੱਠੀਂ ਵਾਰ ਸਾਂਸਦ ਬਣੇ ਅਤੇ ਚੀਫ਼ ਵਿਪ ਰਹੇ ਸੁਰੇਸ਼ ਦੇ ਥੱਲੇ ਸੀ।

ਗੋਗੋਈ ਨੂੰ ਹੁਣ ਉਹ ਅਹੁਦਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਵਜੋਂ ਪਰਤਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪਿਛਲੀ ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਕੈਪਟਨ ਅਮਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਕੋਲ ਸੀ।

ਸੀਪੀਪੀ ਦਾ ਪੰਜ ਮੈਂਬਰੀ ਸਮੂਹ ਸੋਨੀਆ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਨਾਲ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸੰਸਦੀ ਮਾਮਲੇ ਦੇਖੇਗਾ।

ਸੋਨੀਆ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਸੀ.ਡਬਲਿਊ.ਸੀ ਦੀ ਬੈਠਕ ਵਿੱਚ ਸੁਲਾਹ ਦੀ ਗੱਲ ਕਹੀ ਸੀ, ਪਰ ਇਹਨਾਂ ਕਦਮਾਂ ਨੂੰ ਬਦਲਾਅ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਕੜਵਾਹਟ ਵਜੋਂ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਪਾਰਟੀ ਵਿੱਚ ਚਰਚਾ ਹੈ ਕਿ ਟੀਮ ਰਾਹੁਲ ਬਦਲਾ ਲੈ ਰਹੀ ਹੈ। ਸਪੀਕਰ ਅਤੇ ਰਾਜ ਸਭਾ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਦੇ ਦਫਤਰ ਨੂੰ ਨਿਯੁਕਤੀਆਂ ਬਾਰੇ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਸੋਨੀਆ ਗਾਂਧੀ ਏ.ਆਈ.ਸੀ.ਸੀ, ਸੀ.ਡਬਲਿਊ.ਸੀ ਅਤੇ ਪੀ.ਸੀ.ਸੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਨਿਯੁਕਤੀਆਂ ਅਤੇ ਬਦਲਾਅ ਕਰਨਗੇ।

ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਵੀ ਦੇਖੋ

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


... ਹਾਲਾਤ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮਝ ਸਕਦੀ ਹਾਂ ਜਦੋਂ ਮੈਨੂੰ ਇੱਕ ਹੌਟ ਮੁੰਡੇ ਅਤੇ ਇੱਕ ਹੌਟ ਕੁੜੀ ਇਕੱਠੇ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਮੈਂ ਫ਼ੈਸਲਾ ਨਹੀਂ ਕਰ ਪਾਉਂਦੀ ਕਿ ਕਿਸ ਵੱਲ ਦੇਖਾਂ।"

ਇਹ ਰੈਪ ਅਹਿਮ ਕਿਉਂ ਹੈ?

ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਅਤੇ ਪੌਪ ਕਲਚਰ ਵਿਚ ਔਰਤ ਵਿਰੋਧੀ ਰਵੱਈਏ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਤਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਹੀ ਆਵਾਜ਼ ਉੱਠ ਰਹੀ ਹੈ ਪਰ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਸੈਕਸੂਐਲਿਟੀ ਅਜਿਹੇ ਮੁੱਦੇ ਹਨ ਜਿੰਨਾਂ 'ਤੇ ਅਜੇ ਵੀ ਚਰਚਾ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।

ਜੈਂਡਰ ਅਤੇ ਸੈਕਸੂਐਲਿਟੀ ਬਾਰੇ ਉਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ

ਵਰਲਡ ਹੈਲਥ ਆਰਗਨਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ ਦੀ ਇੱਕ ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਕ ਮੌਜੂਦਾ ਸਮੇਂ ਵਿਚ ਹਰ ਚਾਰ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਡਿਪਰੈਸ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ਾ ਨਾਂ 'ਸੂਪਰਵੂਮੈਨ' ਰੱਖਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਂ ਨਾਲ ਉਹ ਕਾਫ਼ੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਤੁਸੀਂ ਇਹ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਵੀ ਦੇਖ ਸਕਦੇ ਹੋ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


... ਹੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਚਿੱਟਫੰਡ ਘੋਟਾਲੇ ਦੀ ਜਾਂਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਅਸੀਂ ਗ਼ਰੀਬਾਂ ਦੇ ਪੈਸੇ ਮੋੜਨ ਲਈ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਅਸੀਂ ਕਸੂਰਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਫੜਨ ਲਈ ਇੱਕ ਕਮੇਟੀ ਬਣਾਈ ਸੀ। ਸੀਪੀਐਮ ਦੇ ਸਮੇਂ ਚਿੱਟਫੰਡ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਖਿਲਾਫ਼ ਜਾਂਚ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਹੋਈ।"

ਇਸੇ ਦੌਰਾਨ ਮਮਤਾ ਬੈਨਰਜੀ ਮੈਟਰੋ ਸਿਨੇਮਾ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਧਰਨਾ ਦੇ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, ਮੈਂ  ਦੁਖੀ ਹਾਂ। ਮੈਂ ਡਰਨ ਵਾਲੀ ਨਹੀਂ ਹਾਂ। ਮੈਂ ਜਾਣਦੀ ਹਾਂ ਕਿ ਦੇਸ਼ ਵਾਸੀ ਮੇਰੀ ਹਮਾਇਤ ਕਰਨਗੇ।"

ਮਮਤਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਸੀਬੀਆਈ ਅਫ਼ਸਰਾਂ ਤੇ ਪਿਛਲੇ ਕਈ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਦਬਾਅ ਪਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਕੁਝ ਤਾਂ ਕਰੋ, ਕੁਝ ਤਾਂ ਕਰੋ। ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ ਚੋਣਾਂ ਨਜ਼... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ੋਕਾਂ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਵਾਇਆ ਪਰ ਆਪਣੇ ਵਾਅਦੇ ਪੂਰੇ ਨਾ ਕਰ ਸਕੀ।

ਅਜਿਹੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਕੇਸ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਤਾਂ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਏਜੰਟ ਇੱਕ ਦੋ ਜਣਿਆਂ ਤੋਂ ਪੈਸੇ ਲੈਂਦੇ ਹਨ ਫਿਰ ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੈਸੇ ਮੋੜਨ ਲਈ ਉਹ ਤਿੰਨ ਹੋਰ ਬੰਦਿਆਂ ਤੋਂ ਪੈਸੇ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪੈਸਾ ਮੋੜਨ ਲਈ ਦਸ ਜਣਿਆਂ ਤੋਂ ਪੈਸੇ ਲੈਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਾਮਲਾ ਚਲਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਜੇ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਉਲਟ ਪ੍ਰਚਾਰ ਹੋ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਲੋਕ ਪੈਸੇ ਲਾਉਣਾ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕੰਪਨੀ ਡੁੱਬ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਸ਼ਾਰਧਾ ਨਾਲ ਵੀ ਇਹੀ ਕਹਾਣੀ ਬਣੀ।

ਇਸ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਮਾਲਕ ਸੁਦਿਪਤੋ ਸੇਨ ਨੇ ਸਿਆਸੀ ਵਕਾਰ ਅਤੇ ਤਾਕਤ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਲਈ ਮੀਡੀਆ ਵਿੱਚ ਖ਼ੂਬ ਪੈਸੇ ਲਾਏ ਤੇ ਹਰ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਆਗੂਆਂ ਨਾਲ ਜਾਣ ਪਹਿਚਾਣ ਵਧਾਈ।

ਕੁਝ ਹੀ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁਦਿਪਤੋ ਸੇਨ ਰਫੂ-ਚੱਕਰ ਹੋ ਗਏ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਸ਼ਮੀਰ ਤੋਂ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰੀ ਨਾਲ ਕੰਪਨੀ ਠੰਡੀ ਪੈ ਗਈ।

ਸਾਲ 2014 ਵਿੱਚ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਨੇ ਸ਼ਾਰਧਾ ਚਿੱਟਫੰਡ ਘੋਟਾਲੇ ਦੀ ਜਾਂਚ ਸੀਬੀਆਈ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਇਸ ਫੈਸਲੇ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਦੀ ਰਹੀ ਹੈ।

ਕੀ ਹੈ ਰੋਜ਼ ਵੈਲੀ ਚਿੱਟਫੰਡ ਮਾਮਲਾ?

ਰੋਜ਼ ਵੈਲੀ ਨੇ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ 17,000 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਇਕੱਠੇ ਕੀਤੇ ਸਨ। ਇਸ ਰਕਮ ਦਾ ਵੱਡਾ ਹਿੱਸਾ ਪੱਛਮੀਂ ਬੰਗਾਲ ਅਤੇ ਹੋਰ ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬੀ ਸੂਬਿਆਂ ਤੋਂ ਇਕੱਠਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਮਾਲਕ ਗੌਤਮ ਕੁੰਡੂ ਤ੍ਰਿਪੁਰਾ ਦੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਭਰਾ, ਭਾਬੀ ਤੇ ਭਤੀਜਾ ਜਿਸ ਗੱਡੀ ਵਿੱਚ ਜਾ ਰਹੇ ਸਨ, ਉਹ ਮੇਘਾਲਿਆ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਸ਼ਿਲਾਂਘ ਦੀ ਇੱਕ ਝੀਲ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਗਈ।

ਇਸ ਹਾਦਸੇ ਵਿੱਚ ਬਾਕੀ ਸਾਰੇ ਤਾਂ ਮਾਰੇ ਗਏ ਪਰ ਡਰਾਈਵਰ ਬਚ ਗਿਆ। ਇਹ ਹਾਦਸਾ ਹਾਲੇ ਤੱਕ ਇੱਕ ਰਾਜ਼ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਉਹ ਸਮੂਹ ਫ਼ਿਲਮ ਤੇ ਮੀਡੀਆ ਦੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਆਪਣਾ ਫ਼ਿਲਮ ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਗੌਤਮ ਘੋਸ਼ ਦੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨਾ ਹੇਠ "ਮੋਨੇਰ ਮਾਨੁਸ਼" ਬਣਾਈ। ਇਸ ਦਾ ਬੰਗਾਲੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਨੋਰੰਜਨ ਅਤੇ ਨਿਊਜ਼ ਚੈਨਲ ਹੈ, ਜੋ ਪੱਛਮੀਂ ਬੰਗਾਲ ਅਤੇ ਅਸਾਮ ਵਿੱਚ ਕਾਫ਼ੀ ਦੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਰੋਜ਼ ਵੈਲੀ 'ਤੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਹਨ ਕਿ ਇਸ ਨੇ ਗ਼ੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪੈਸੇ ਇਕੱਠੇ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵੱਡਾ ਹਿੱਸਾ ਗਲਤ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕੱਢ ਲਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਮਾਲਕ ਕੁੰਡੂ 'ਤੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਹਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਤ੍ਰਿਣਮੂਲ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਕੁਝ ਆਗੂਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਪੈਸੇ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਵਿਦੇਸ਼ ਭੇਜਿਆ। ਇਸ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਸੀਪੀਆਈਐੱਮ ਦੇ ਵੀ ਕੁਝ ਆਗੂਆਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਾਥ ਦਿੱਤਾ।

ਤ੍ਰਿਣਮੂਲ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਕੁਝ ਆਗੂਆਂ 'ਤੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਰਕਾਰੀ ਏਜੰਸੀਆਂ ਰਾਹੀਂ ਪੈਸੇ ਟਿਕਾਣੇ ਲਾਉਣ ਵਿੱਚ ਕੁੰਡੂ ਦੀ ਮਦਦ ਕੀਤੀ। ਜਿਸ ਦੇ ਬਦਲੇ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਹਿੰਗੇ ਤੋਹਫ਼ੇ ਦਿੱਤੇ ਗਏ। ਰੋਜ਼ ਵੈਲੀ...


... ਹੈ

ਭਾਰਤੀ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਾਂ ਬਾਰੇ 1970 ਦੇ ਐਕਟ ਅਨੁਸਾਰ ਸੱਪ ਨੂੰ ਮਾਰਨਾ ਇਕ ਅਪਰਾਧ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ 3 ਤੋਂ 7 ਸਾਲ ਤੱਕ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਤੇ 10 ਹਜ਼ਾਰ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦਾ ਜੁਰਮਾਨਾ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਸਰਕਾਰੀ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ ਸਾਲ ਵਿੱਚ 66 ਦੇ ਕਰੀਬ ਮੌਤਾਂ ਸੱਪ ਦੇ ਡੰਗਣ ਕਾਰਨ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਕਾਨੂੰਨ ਅਨੁਸਾਰ ਸੱਪ ਜੇ ਨੁਕਸਾਨ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ ਤਾਂ ਫਿਰ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਰਨਾ ਜੁਰਮ ਹੈ।

ਪੰਜਾਬ 'ਚ ਸੱਪਾਂ ਦੀਆਂ ਖ਼ਤਰਨਾਕ 5 ਕਿਸਮਾਂ

ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਸੱਪਾਂ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ 275 ਦੇ ਕਰੀਬ ਦੱਸੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਜਦਕਿ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਸੱਪਾਂ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ 50 ਤੋਂ 60 ਦੇ ਕਰੀਬ ਹਨ।

ਸੱਪ ਕੱਟਣ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਦੇ ਤਰੀਕੇ

ਪੰਜਾਬ ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ਦੇ ਹਨ।

ਸਰਦੀਆਂ ਦੇ ਦੋ-ਤਿੰਨ ਮਹੀਨੇ ਛੱਡ ਕੇ ਬਾਕੀ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿਚ ਸੱਪਾਂ ਨਾਲ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਵਾਹ ਪੈਂਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਪਰ ਮੀਂਹ ਦੇ ਮੌਸਮ ਦੌਰਾਨ ਸੱਪ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦਿਸਣ ਦਾ ਕਾਰਨ ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਇਹ ਉਹ ਸਮਾਂ ਹੁੰਦਾ ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਂਡੇ ਦੇਣੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

ਸੱਪਾਂ ਬਾਰੇ ਧਾਰਨਾਵਾਂ

ਇਹ ਧਾਰਨਾ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ ਕਿ ਸੱਪ ਦੁੱਧ ਪੀਂਦਾ ਹੈ ਜਦਕਿ ਇਹ ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਜਾਨਵਰ ਹੈ ਤੇ ਕਦੇ ਵੀ ਦੁੱਧ ਨਹੀਂ ਪੀਂਦਾ।

ਸੱਪ ਕਦੇ ਦੁੱਧ ਨਹੀਂ ਪੀਂਦਾ

ਸੱਪ ਉੱਤੇ ਕਦੇ ਵੀ ਬੀਨ ਵਜਾਉਣ ਦਾ ਕੋਈ ਅਸਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਕਿਉਂਕਿ ਸੱਪ ਦੇ ਕੰਨ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਸੱਪ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਦੀਆਂ ਪਲਕਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।

ਸੱਪ ਤੋਂ ਬਚਣ ਦੇ ਉਪਾਅ

ਘਰ ਦੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਜਮ੍ਹਾਂ ਹੋਇਆ ਕੂੜਾ ਅਤੇ ਕੂੜੇ ਵਿਚ ਆਉਂਦੇ ਚੂਹੇ ਤੇ ਡੱਡੂ ਸੱਪਾਂ ਨੂੰ ਸੱਦਾ ਦੇਣ ਲਈ ਕਾਫੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

ਇਸ ਲਈ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਦੀ ਸਫਾਈ ਰੱਖਣੀ ਬੇਹੱਦ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ, ਜਿਥੇ ਚੂਹੇ ਤੇ ਡੱਡੂ ਨਾ ਆ ਸਕਣ।

ਵਧ ਰਹੇ ਸ਼ਹਿਰੀਕਰਨ ਕਰਕੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਮੱਲ ਲਿਆ ਹੈ ਜਿਹੜੇ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਸੀ।

ਸੱਪ ਹੁਣ ਸ਼ਹਿਰੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿਚ ਵੀ ਰਹਿਣ ਲੱਗ ਪਏ ਹਨ ਤੇ ਅਰਧ ਸ਼ਹਿਰੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਦੇ ਤਾਂ ਸੱਪ ਆਦੀ ਹੋ ਗਏ ਹਨ। ਘਰਾਂ ਵਿਚ ਸੱਪ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਾਥਰੂਮਾਂ ਦੇ ਬਾਹਰ ਛੱਡੇ ਪਾਈਪਾਂ ਰਾਹੀਂ ਵੜਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਅਕਸਰ ਹੀ ਬਾਥਰੂਮਾਂ ਵਿਚੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਿਲਦੇ ਹਨ ਤੇ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਫਲੱਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ।

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


... ਹੈ ਅਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਉਥੋਂ ਹੀ ਹੈ।

ਇੰਡੀਆ ਟਰੇਡ ਕੈਪੀਟਲ ਦੇ ਗਰੁੱਪ ਚੇਅਰਮੈਨ ਸੁਦੀਪ ਬੰਦੋਉਪਾਧਿਆਇ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਸਾਲ 2018 ਵਿੱਚ ਪੇਂਡੂ ਇਲਾਕਿਆਂ ਐੱਫਐੱਮਸੀਜੀ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੀ ਮੰਗ ਸ਼ਹਿਰੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਡੇਢ ਗੁਣਾ ਵੱਧ ਸੀ, ਪਰ ਹੁਣ ਇਹ ਫ਼ਾਸਲਾ ਵਧ ਗਿਆ। ਕਾਰਨ ਕਈ ਹਨ, ਪਰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਕਾਰਨ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਕਈ ਸੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪਿਛਲੇ ਇੱਕ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਸੋਕੇ ਵਰਗੀਆਂ ਸਥਿਤੀਆਂ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਖੇਤੀ ਆਧਾਰਿਤ ਆਮਦਨ ਘਟੀ ਹੈ। ਉੱਤਰ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਐੱਫਐੱਮਸੀਜੀ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੀ ਮੰਗ ਘਟੀ ਹੈ, ਜਦ ਕਿ ਪੂਰਬੀ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹਾਲਾਤ ਅਜਿਹੇ ਨਹੀਂ ਹਨ।"

ਬੰਦੋਉਪਾ... ਬਾਕੀ ਲੇਖ ਲਿਖੋ:

ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਭਾਰਤ ਦੀ ਕ੍ਰੇਡਿਟ ਰੇਟਿੰਗ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲੀ ਏਜੰਸੀ ਮੂਡੀਜ ਦਾ ਵੀ ਭਾਰਤੀ ਅਰਥਚਾਰੇ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਵਰਗੀ ਖਿੱਚ ਨਹੀਂ ਦਿਖ ਰਹੀ ਅਤੇ ਉਹ 2019 ਦੇ ਜੀਡੀਪੀ ਵਿਕਾਸ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਸੋਧ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਪਹਿਲਾਂ ਉਸ ਨੇ ਇਸ ਦੇ 7.5 ਫੀਸਦ ਰਹਿਣ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ ਜਤਾਇਆ ਸੀ, ਜਦ ਕਿ ਫਿਰ ਇਸ ਨੂੰ ਘਟਾ ਕੇ 7.4 ਫੀਸਦ ਕੀਤਾ, ਫਿਰ 6.8 ਫੀਸਦ ਅਤੇ ਹੁਣ ਇਸ ਤੋਂ 6.2 ਫੀਸਦ ਦੀ ਦਰ ਤੋਂ ਵਧਣ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾ ਰਹੀ ਹੈ।

ਮੂਡੀਜ਼ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਮੁਦਰਾ ਕੋਸ਼ ਯਾਨਿ ਆਈਐਮਐਫ ਅਤੇ ਏਸ਼ੀਅਨ ਡੈਵਲਪਮੈਂਟ ਬੈਂਕ ਯਾਨਿ ਆਈਡੀਬੀ ਨੇ ਵੀ ਘਰੇਲੂ ਅਤੇ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਹਾਲਾਤ ਨੂੰ ਦੇਖਦਿਾਂ ਹੋਇਆ ਭਾਰਤ ਦੀ ਵਿਕਾਸ ਦਰ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਘਟਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਆਈਐੱਮਐੱਫ ਨੂੰ ਜਿਥੇ ਇਸ ਸਾਲ ਭਾਰਤ ਦੀ ਜੀਡੀਪੀ ਵਿਕਾਸ ਦਰ 7 ਫੀਸਦ ਦੇ ਕਰੀਬ ਵਧਦੀ ਨਜ਼ਰ ਆ ਰਹੀ ਹੈ, ਉੱਥਏ ਏਡੀਬੀ ਨੇ ਵੀ ਆਪਣਾ ਅੰਦਾਜ਼ ਘਟਾ ਕੇ 7 ਫੀਸਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਅਰਥਚਾਰੇ ਦੇ ਇਸ ਹਾਲ ਨਾਲ ਮੋਦੀ ਸਰਕਾਰ ਵੀ ਵਾਕਿਫ਼ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹੀ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਿ ਵਿੱਤ ਮੰਤਰੀ ਨਿਰਮਲਾ ਸੀਤਾਰਮਨ ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਲਗਾਤਾਰ ਐਕਸ਼ਨ ਮੋਡ ਵਿੱਚ ਹੈ।

ਬੈਂਕਿੰਗ ਸੈਕਟਰ ਵਿੱਚ ਪੂੰਜੀ ਪਾਉਣ ਦੇ ਐਲਾਨ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਪੋਰਟਫੋਲੀਓ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ 'ਤੇ ਵਧਾਏ ਗਏ ਸਰਚਾਰਜ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਲੈ ਲਿਆ।

ਬਜਟ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸੁਪਰਰਿਚ 'ਤੇ ਸਰਚਾਰਜ 15 ਫੀਸਦ ਤੋਂ ਵਧਾ ਕੇ 25 ਫੀਸਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਇਸ ਵਿਚਾਲੇ ਹੁਣ ਕਈ ਐੱਫਪੀਆਈ ਵੀ ਆ ਗਏ ਸਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਜੁਲਾਈ ਅਤੇ ਅਗਸਤ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਅਰਾਂ ਵਿੱਚ ਜੰਮ੍ਹ ਕੇ ਵਿਕਰੀ ਹੋਈ ਸੀ।

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਪੂੰਜੀ ਪਾਉਣ ਦਾ ਰਸਤਾ ਵੀ ਖੋਜ ਲਿਆ ਹੈ। ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ ਤੋਂ ਲਾਭ ਅਤੇ ਸਰਪਲੱਸ ਪੂੰਜੀ ਵਜੋਂ ਪੌਣੇ ਦੋ ਲੱਖ ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੀ ਰਕਮ ਮਿਲੇਗੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਆਰਥਿਕ ਸੁਸਤੀ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)