ਸਿਰਲੇਖ: "ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਮੈਂ ਹਰ ਰੋਜ ਇਸ ਡਰ ਨਾਲ ਉੱਠਦੀ ਸੀ ਕਿ ਮੈਂ ਅੰਨ੍ਹੀ ਹੋ ਜਾਵਾਂਗੀ "\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਉਸ ਮਗਰੋਂ ਉਹ ਸ਼ੀਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਚਿਹਰਾ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇਖਦੀ ਜਿਵੇਂ ਆਖ਼ਰੀ ਵਾਰ ਦੇਖ ਰਹੀ ਹੋਵੇ।

ਉਸਨੂੰ ਸੁਫਨੇ ਆਉਣ ਲੱਗੇ ਕਿ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਅੰਨ੍ਹੀ ਹੋ ਰਹੀ ਸੀ ਸਗੋਂ ਉਸਦੀ ਸੁਰਤ ਵੀ ਖੋ ਰਹੀ ਸੀ।

 12 ਸਾਲਾ ਕ੍ਰਿਸਟੀ ਜਦੋਂ ਗਰਮੀਆਂ ਦੀਆਂ ਛੁੱਟੀਆਂ ਮਗਰੋਂ ਸਕੂਲ ਪਹੁੰਚੀ ਤਾਂ ਉਸ ਦੀ ਅਧਿਆਪਕਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਨਵੀਂ ਸਮਾਂ ਸਾਰਣੀ ਨੋਟ ਕਰਨ ਲਈ ਕਹਿ ਰਹੀ ਸੀ।

ਕ੍ਰਿਸਟੀ ਨੇ ਇਸ ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ,"ਮੈਂ ਕੁਝ ਪਾਠ ਗਲਤ ਨੋਟ ਕਰ ਲਏ ਅਤੇ ਪੜ੍ਹ ਵੀ ਲਏ ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਵੱਖਰੀ ਜਿਹੀ ਲੜਕੀ ਹਾਂ ਇਸ ਲਈ ਸਾਰਿਆਂ ਨੇ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਮੈਂ ਹੀ ਅਜਿਹਾ ਕੀਤਾ ਹੈ।"

ਇਸ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਕ੍ਰਿਸਟੀ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੀ ਸੀ ਕਿ ਉਸਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨੂੰ ਕੋਈ ਗੰਭੀਰ ਰੋਗ ਹੋ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਬਲੈਕ ਬੋਰਡ ਦੇਖਣ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਆਉਂਦੀ ਸੀ ਪਰ ਉਹ ਮੰਨਦੀ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰ ਮਾੜੇ ਵਤੀਰੇ ਕਰਕੇ ਕਲਾਸ ਵਿੱਚੋਂ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ।

ਐਨਕਾਂ ਲੈਣ ਲਈ ਬਹਾਨੇ ਕਰਦੀ ਹੈ

ਉਸ ਨੇ ਨਾ ਤਾਂ ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਘਟਦੀ ਨਜ਼ਰ ਬਾਰੇ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਸ਼ੱਕ ਹੋਇਆ।

ਇਹ ਗੱਲ ਉਸ ਸਮੇਂ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਜਦੋਂ ਉਹ ਗਲੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਕੋਲੋਂ ਉਸਨੂੰ ਦੇਖੇ ਬਿਨਾਂ ਹੀ ਲੰਘ ਗਈ।

ਕ੍ਰਿਸਟੀ ਦੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਲੱਗਿਆ ਇਹ ਇੱਕ ਅੱਲੜ੍ਹ ਦੀ ਨਾਰਾਜ਼ਗੀ ਹੈ ਪਰ ਉਸ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਸੱਚੀਂ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਸੀ ਦੇਖਿਆ।

ਉਸ ਸਮੇਂ ਖ਼ਤਰੇ ਦੀ ਘੰਟੀ ਵੱਜਣ ਲੱਗੀ।

ਕਈ ਵਾਰ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਡਾਕਟਰ ਕੋਲ ਲੈ ਕੇ ਗਏ ਪਰ ਕੁਝ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਲੱਗ ਸਕਿਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਹਿਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਉਹ ਐਨਕਾਂ ਲੈਣ ਲਈ ਬਹਾਨੇ ਬਣਾ ਰਹੀ ਹੈ।

ਡਾਇਗਨੋਸਿਸ ਤੋਂ ਇੱਕ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ

ਅਖ਼ੀਰ ਉਸਨੂੰ ਵੱਡੇ ਹਸਪਤਾਲ ਰੈਫਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ ਕਿ ਉਸਨੂੰ ਸਟਾਰਗਰਟ (Stargardt) ਨਾਮਕ ਅੱਖਾਂ ਦਾ ਰੋਗ ਹੈ। ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਨਜ਼ਰ ਘੱਟ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ। ਉਸ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਹੇਠੋਂ ਜਿਵੇਂ ਜ਼ਮੀਨ ਖਿਸਕ ਗਈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ, "ਮੈਨੂੰ ਖਾਲੀ-ਖਾਲੀ ਜਿਹਾ ਲੱਗਿਆ ਤੇ ਮੈਂ ਇਸ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ।"

ਆਪਣੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਰੋਗ ਦਾ ਪਤਾ ਲਾਉਣਾ ਬੜਾ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸ਼ਾਇਦ ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੂੰ ਜਾਂਚ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਲੱਗ ਸਕਿਆ।

ਸਕੂਲ ਭੇਜਣਾ ਜਾਰੀ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ

ਰੋਗ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੀ ਘਾਟ ਕਰਕੇ ਕ੍ਰਿਸਟੀ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਮਾਪਿਆਂ ਨੂੰ ਘਰ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਤਾਂ ਕਿ ਉਹ ਇਸ ਬਾਰੇ ਪਤਾ ਕਰ ਸਕਣ। ਕ੍ਰਿਸਟੀ ਦੇ ਮਾਪਿਆਂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਆਮ ਵਾਂਗ ਸਕੂਲ ਭੇਜਣਾ ਜਾਰੀ ਰੱਖਿਆ ਜਿੱਥੇ ਕਿ ਉਹ ਕਲਾਸ ਵਿੱਚ ਮੂਹਰੇ ਬੈਠ ਕੇ ਕੰਮ ਸਾਰ ਲੈਂਦੀ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਉਸਨੂੰ ਸੋਟੀ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਸੀ ਪੈਣ ਲੱਗੀ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਕ੍ਰਿਸਟੀ ਬਣੀ ਰਹਿਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੀ ਪਰ ਅੰਦਰੋਂ ਉਹ ਘਬਰਾਈ ਹੋਈ ਸੀ।

ਜਿਵੇਂ ਕਿਵੇਂ ਕ੍ਰਿਸਟੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਜਿੱਥੇ ਹਾਲਾਂਕਿ ਕੁਝ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਨੂੰ ਉਸਦੀ ਹਾਲਤ ਬਾਰੇ  ਪਤਾ ਸੀ ਪਰ...


ਸਿਰਲੇਖ: "ਮੇਰੇ ਭਰਾ ਦੀ ਪੁਲਿਸ ਹਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਕਿਵੇਂ ਹੋਈ, ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਇਹ ਜਾਨਣ ਦਾ ਹੱਕ ਹੈ"\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਸ਼ੇਕੂ ਬਾਈਉ ਆਪਣੇ ਭੈਣਾਂ-ਭਰਾਵਾਂ ਨਾਲ

ਨੌਜਵਾਨ ਵਿਅਕਤੀ ਭਟਕਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ ਤੇ ਇੱਧਰ ਉੱਧਰ ਘੁੰਮ ਫ਼ਿਰ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਹ ਅਸਧਾਰਨ ਵਿਵਹਾਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲੱਗਦਾ ਸੀ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਤੀ ਹੈ ਜਾਂ ਫ਼ਿਰ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਨਸ਼ੇ ਲਏ ਹਨ।

ਅਧਿਕਾਰੀ ਆਪਣੀ ਵੈਨ ਇੱਕ ਜਗ੍ਹਾ 'ਤੇ ਲਿਆਏ ਅਤੇ ਸਿੱਧੇ ਉਸਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜੀ ਕਰ ਦਿੱਤੀ, ਸਾਈਰਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਚੀਕਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਸਵੇਰ ਦੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਨੂੰ ਵਿੰਨ੍ਹਦੀਆਂ ਸਨ।

ਹੁਣ ਉਸ ਕੋਲ ਚਾਕੂ ਨਹੀਂ ਸੀ ਪਰ ਦੋ ਹੋਰ ਅਧਿਕਾਰੀ ਆਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਡੰਡੇ ਸਨ ਅਤੇ ਜਲਣ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸਪ੍ਰੇਅ ਸੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਸਭ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕੀਤਾ।

45 ਸਕਿੰਟਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਅੰਦਰ ਜਦੋਜਹਿਦ ਕਰਦੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਜ਼ਮੀਨ 'ਤੇ ਸੁੱਟ ਲਿਆ ਗਿਆ, ਕਿਉਂਕਿ ਹੋਰ ਅਧਿਕਾਰੀ ਆ ਗਏ ਸਨ। ਜਲਦ ਹੀ ਕੁੱਲ ਨੌ ਵਰਦੀਧਾਰੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਘਟਨਾ ਵਾਲੀ ਥਾਂ 'ਤੇ ਸਨ।

ਇੱਕ ਗਵਾਹ ਨੇ ਛੇ ਪੁਲਿਸ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਗੋਡਿਆਂ ਭਾਰ ਉਸ 'ਤੇ ਬੈਠੇ ਦੇਖਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਚੀਕਦਿਆਂ ਸੁਣਿਆ: "ਮੈਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿਓ।"

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ

ਪਲਾਂ 'ਚ ਹੋਈ ਮੌਤ

ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਅਫ਼ਸਰ ਪਿੱਛੇ ਹਟੇ ਬਹੁਤ ਦੇਰ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਸੀ- ਉਹ ਬੇਹੋਸ਼ ਸੀ। ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮੁੜ ਹੋਸ਼ ਵਿੱਚ ਲਿਆਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ।

ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਪਹੁੰਚਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪੰਜ ਮਿੰਟ ਤੋਂ ਵੀ ਘੱਟ ਸਮੇਂ ਅੰਦਰ ਸ਼ੇਕੂ ਬੇਈਉ ਫ਼ੁੱਟਪਾਥ 'ਤੇ ਮਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਸਦੇ ਹੱਥ ਪੈਰ ਬੰਨੇ ਹੋਏ ਸਨ।

ਉਹ ਕਦੀ ਵਾਪਸ ਨਾ ਪਰਤਿਆ।

ਉਨ੍ਹੀਂ ਮਿੰਟ ਬਾਅਦ, ਦੋ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਬਾਪ, 31 ਸਾਲਾ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਹਸਪਤਾਲ ਵਲੋਂ ਮ੍ਰਿਤਕ ਐਲਾਨਿਆ ਗਿਆ। ਉਸਦੇ ਸਰੀਰ 'ਤੇ 23 ਵੱਖ ਵੱਖ ਸੱਟਾਂ ਸਨ।

ਸ਼ੇਕੂ ਬਾਈਉ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੋਏ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਾਂ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ

'ਤੁਹਾਡਾ ਭਰਾ ਮਰ ਗਿਆ ਹੈ'

3 ਮਈ, 2015 ਨੂੰ ਕੈਡੀ ਜੌਨਜ਼ ਜੋ ਸਥਾਨਕ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਨਰਸ ਹਨ, ਆਪਣੇ ਕੰਮ 'ਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਸਨ।

ਉਸ ਦਿਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਫ਼ਟ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਪਰ ਉਹ ਪਾਰਟ ਟਾਈਮ ਵਿੱਚ ਘਰੇਲੂ ਕੇਅਰ (ਘਰ ਵਿੱਚ ਸਾਂਭ ਸੰਭਾਲ ਦਾ ਮਦਦ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਨਰਸ) ਵਜੋਂ ਵੀ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਸਥਾਨਕ ਗਾਹਕ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਜਾਣਾ ਸੀ।

ਉਹ ਥੱਕੇ ਹੋਏ ਸਨ ਅਤੇ ਘਰ ਆ ਕੇ ਅਰਾਮਦਾਇਕ ਕੱਪੜੇ ਪਹਿਨ ਰਹੇ ਸਨ। ਕਰੀਬ ਤਿੰਨ ਵਜੇ ਉਹ ਰਸੋਈ ਵਿੱਚ ਸਨ, ਖਾਣਾ ਬਣਾਉਂਦਿਆਂ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਇੱਕ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਦਿਆਂ ਜਦੋਂ ਦਰਵਾਜ਼ੇ 'ਤੇ ਬੈੱਲ ਵੱਜੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਤੀ ਐਡੀ ਦਰਵਾਜ਼ੇ 'ਤੇ ਗਏ।

ਦਰਵਾਜ਼ੇ 'ਤੇ ਦੋ ਜਸੂਸ ਸਨ। ਜਸੂਸਾਂ ਕੋਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਭਰਾ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਭਰਾ ਸ਼ੇਕੂ ਦੀ ਉਸ ਸਵੇਰ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।

ਕੈਡੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਪਿਛਲੀ ਰਾਤ ਹੀ ਦੇਖਿਆ ਸੀ ਮੇਰੀ ਧੀ ਦੇ ਜਨਮਦਿਨ ਦੀ ਇੱਕ ਪਰਿਵਾਰਕ ਪਾਰਟੀ 'ਤੇ। ਉਹ ਠੀਕ ਸੀ, ਉਹ ਤੰਦਰੁਸਤ ਸੀ। ਮੈਂ ਸਦਮੇ 'ਚ ਸੀ। ਪਰ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਕੁਝ ਵੀ ਨਾ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਕੀ ਹੋਇਆ ਸੀ।''

"ਪਹਿਲਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ...


ਸਿਰਲੇਖ: #100 Women: ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ 'ਚ ਰੋਜ਼ਾਨਾ 137 ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਤਲ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਕਰੀਬ 30,000 ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਆਪਣੇ ਕਰੀਬੀ ਸਾਥੀ ਵੱਲੋਂ ਅਤੇ 20,000 ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਕਤਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ

ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ''ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਮਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ''।

ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਕ 2017 ਵਿੱਚ 43000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਆਪਣੇ ਕਰੀਬੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ।

ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਅੰਕੜਿਆਂ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਕਰੀਬ 30,000 ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਆਪਣੇ ਕਰੀਬੀ ਸਾਥੀ ਵੱਲੋਂ ਅਤੇ 20,000 ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਕਤਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

BBC 100 Women  ਅੰਕੜਿਆਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਬਾਰੇ ਹੋਰ ਜਾਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਅਕਤੂਬਰ ਮਹੀਨਾ ਲਿੰਗ ਆਧਾਰ ਹੱਤਿਆਵਾਂ ਬਾਰੇ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣ ਵਿੱਚ ਬਤੀਤ ਕੀਤਾ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਅਸੀਂ ਕੁਝ ਕਹਾਣੀਆਂ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਸਾਂਝਾ ਕਰਾਂਗੇ।

ਮਰਦਾਂ ਦੇ ਕਤਲ ਦੀ ਦਰ ਅਜੇ ਵੀ ਵੱਧ

UNODC ਵੱਲੋਂ ਇਕੱਠੇ ਕੀਤੇ ਗਏ ਅੰਕੜੇ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ, "ਇਰਾਦਾ ਕਤਲ ਕਾਰਨ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਮਰਦ 4 ਗੁਣਾ ਵੱਧ ਜ਼ਿੰਦਗੀਆਂ ਗੁਆ ਰਹੇ ਹਨ।"

ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਮੁਤਾਬਕ ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ 'ਚ ਕਤਲ ਕੀਤੇ ਗਏ 10 ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 8 ਆਦਮੀ ਹਨ।

ਹਾਲਾਂਕਿ, ਰਿਪੋਰਟ ਇਹ ਵੀ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਆਪਣੇ ਕਰੀਬੀ ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੇ ਕਤਲ ਦੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ 10 'ਚੋਂ 8 ਔਰਤਾਂ ਹਨ।

ਰਿਪੋਰਟ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ, "ਕਰੀਬੀ ਸਾਥੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਿੰਸਾ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਔਰਤਾਂ ਹੀ ਪੀੜਤ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।"

47 ਔਰਤਾਂ, 21 ਦੇਸ, ਇੱਕ ਦਿਨ

ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਅੰਕੜੇ ਸਰਕਾਰੀ ਸੂਤਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਦਿੱਤੇ ਗਏ 2017 ਦੇ ਕਤਲ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹਨ।

ਇਹ ਅੰਕੜਾ ਪਰਿਵਾਰਕ ਕਲੇਸ਼ ਜਾਂ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਸਾਥੀ ਵੱਲੋਂ ''ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਕੁੜੀਆਂ ਦਾ ਲਿੰਗ ਆਧਾਰਿਤ ਕਤਲ'' ਜਾਂ ''ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਸਿਰਫ਼ ਔਰਤ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਕਤਲ'' 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹਨ।

BBC 100 Women ਅਤੇ ਬੀਬੀਸੀ ਮੋਨੀਟਰਿੰਗ ਅੰਕੜਿਆਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਬਾਰੇ ਹੋਰ ਜਾਣਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ।

ਅਸੀਂ 1 ਅਕਤੂਬਰ 2018 ਨੂੰ ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਵਿੱਚ ਔਰਤ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਦੂਜੇ ਸ਼ਖ਼ਸ ਵੱਲੋਂ ਕਤਲ ਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰੈੱਸ ਕਵਰੇਜ ਨੂੰ ਮੋਨੀਟਰ ਕੀਤਾ।

ਸਾਡੇ ਖੇਤਰੀ ਮਾਹਿਰ ਨੇ 21 ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਦੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਲਿੰਗ ਆਧਾਰ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ 47 ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਹੋਏ ਕਤਲ ਦੀ ਦਰਜ ਰਿਪੋਰਟ ਦੇਖੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਹੱਤਿਆਵਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।

ਸਥਾਨਕ ਮੀਡੀਆ ਅਤੇ ਅਥਾਰਟੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ਪੰਜ ਕੇਸਾਂ ਦਾ ਵੇਰਵਾ।

22 ਸਾਲਾ ਜੁਡਿਥ ਚੇਸਾਂਗ, ਕੀਨੀਆ

1 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਜੁਡਿਥ ਚੇਸਾਂਗ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਭੈਣ ਨੈਨਸੀ ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸੋਰਘਮ ਦੀ ਫ਼ਸਲ ਕੱਟ ਰਹੇ ਸਨ।

ਜੁਡਿਥ ''ਤੇ ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਦੌਰਾਨ ਉਸਦੇ ਪਤੀ ਨੇ ਹਮਲਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ

ਤਿੰਨ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਮਾਂ ਜੁਡਿਥ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਲਾਬਨ ਕਾਮੁਰੇਨ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਮਾਪਿਆਂ ਕੋਲ ਵਾਪਿਸ ਜਾਣ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ...


ਸਿਰਲੇਖ: #100 Women: ਹਰ ਰੋਜ਼ ਆਪਣਿਆਂ ਹੱਥੋਂ ਹੀ ਮਰਦੀਆਂ ਨੇ 137 ਔਰਤਾਂ - ਯੂਐਨ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਕਰੀਬ 30,000 ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਆਪਣੇ ਕਰੀਬੀ ਸਾਥੀ ਵੱਲੋਂ ਅਤੇ 20,000 ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਕਤਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ

ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ''ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਮਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ''।

ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਕ 2017 ਵਿੱਚ 43000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਆਪਣੇ ਕਰੀਬੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ।

ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਅੰਕੜਿਆਂ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਕਰੀਬ 30,000 ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਆਪਣੇ ਕਰੀਬੀ ਸਾਥੀ ਵੱਲੋਂ ਅਤੇ 20,000 ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਕਤਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

BBC 100 Women  ਅੰਕੜਿਆਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਬਾਰੇ ਹੋਰ ਜਾਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਅਕਤੂਬਰ ਮਹੀਨਾ ਲਿੰਗ ਆਧਾਰ ਹੱਤਿਆਵਾਂ ਬਾਰੇ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣ ਵਿੱਚ ਬਤੀਤ ਕੀਤਾ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਅਸੀਂ ਕੁਝ ਕਹਾਣੀਆਂ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਸਾਂਝਾ ਕਰਾਂਗੇ।

ਮਰਦਾਂ ਦੇ ਕਤਲ ਦੀ ਦਰ ਅਜੇ ਵੀ ਵੱਧ

UNODC ਵੱਲੋਂ ਇਕੱਠੇ ਕੀਤੇ ਗਏ ਅੰਕੜੇ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ, "ਇਰਾਦਾ ਕਤਲ ਕਾਰਨ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਮਰਦ 4 ਗੁਣਾ ਵੱਧ ਜ਼ਿੰਦਗੀਆਂ ਗੁਆ ਰਹੇ ਹਨ।"

ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਮੁਤਾਬਕ ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ 'ਚ ਕਤਲ ਕੀਤੇ ਗਏ 10 ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 8 ਆਦਮੀ ਹਨ।

ਹਾਲਾਂਕਿ, ਰਿਪੋਰਟ ਇਹ ਵੀ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਆਪਣੇ ਕਰੀਬੀ ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੇ ਕਤਲ ਦੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ 10 'ਚੋਂ 8 ਔਰਤਾਂ ਹਨ।

ਰਿਪੋਰਟ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ, "ਕਰੀਬੀ ਸਾਥੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਿੰਸਾ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਔਰਤਾਂ ਹੀ ਪੀੜਤ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।"

47 ਔਰਤਾਂ, 21 ਦੇਸ, ਇੱਕ ਦਿਨ

ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਅੰਕੜੇ ਸਰਕਾਰੀ ਸੂਤਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਦਿੱਤੇ ਗਏ 2017 ਦੇ ਕਤਲ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹਨ।

1 ਅਕਤੂਬਰ 2018 ਨੂੰ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਬਾਰੇ ਮੀਡੀਆਂ ਰਾਹੀਂ ਸੂਚਨਾ ਮਿਲੀ ਸੀ

ਇਹ ਅੰਕੜਾ ਪਰਿਵਾਰਕ ਕਲੇਸ਼ ਜਾਂ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਸਾਥੀ ਵੱਲੋਂ ''ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਕੁੜੀਆਂ ਦਾ ਲਿੰਗ ਆਧਾਰਿਤ ਕਤਲ'' ਜਾਂ ''ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਸਿਰਫ਼ ਔਰਤ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਕਤਲ'' 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹਨ।

BBC 100 Women ਅਤੇ ਬੀਬੀਸੀ ਮੋਨੀਟਰਿੰਗ ਅੰਕੜਿਆਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਬਾਰੇ ਹੋਰ ਜਾਣਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ।

ਅਸੀਂ 1 ਅਕਤੂਬਰ 2018 ਨੂੰ ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਵਿੱਚ ਔਰਤ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਦੂਜੇ ਸ਼ਖ਼ਸ ਵੱਲੋਂ ਕਤਲ ਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰੈੱਸ ਕਵਰੇਜ ਨੂੰ ਮੋਨੀਟਰ ਕੀਤਾ।

ਸਾਡੇ ਖੇਤਰੀ ਮਾਹਿਰ ਨੇ 21 ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਦੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਲਿੰਗ ਆਧਾਰ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ 47 ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਹੋਏ ਕਤਲ ਦੀ ਦਰਜ ਰਿਪੋਰਟ ਦੇਖੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਹੱਤਿਆਵਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।

ਸਥਾਨਕ ਮੀਡੀਆ ਅਤੇ ਅਥਾਰਟੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ਪੰਜ ਕੇਸਾਂ ਦਾ ਵੇਰਵਾ।

22 ਸਾਲਾ ਜੁਡਿਥ ਚੇਸਾਂਗ, ਕੀਨੀਆ

1 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਜੁਡਿਥ ਚੇਸਾਂਗ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਭੈਣ ਨੈਨਸੀ ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸੋਰਘਮ ਦੀ ਫ਼ਸਲ ਕੱਟ ਰਹੇ ਸਨ।

ਜੁਡਿਥ ''ਤੇ ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਦੌਰਾਨ ਉਸਦੇ ਪਤੀ ਨੇ ਹਮਲਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ

ਤਿੰਨ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਮਾਂ ਜੁਡਿਥ ਹਾਲ ਹੀ...


ਸਿਰਲੇਖ: #100WOMEN : ਮੇਰੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਗਿਆ, ਮੈਨੂੰ ਬਦਲ ਕੇ ਮੁੰਡਾ ਲੈ ਆਓ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਹੁਣ 21 ਸਾਲਾ ਨਰਗਿਸ ਨੇ ਇਹ ਸਾਬਿਤ ਕਰਨਾ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਬਣਾ ਲਿਆ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਨੇ ਅਜਿਹਾ ਨਾ ਕਰਕੇ ਬਿਲਕੁਲ ਸਹੀ ਕਦਮ ਚੁੱਕਿਆ ਸੀ।

ਨਰਗਿਸ ਹੁਣ ਆਪਣੇ ਦੇਸ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਸਸ਼ਕਤੀਕਰਨ ਲਈ ਮੁਹਿੰਮ ਚਲਾ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ 2018 ਲਈ ਬੀਬੀਸੀ 100 ਵੂਮਨ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਮਾਰ ਹੈ। ਨਰਗਿਸ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਸੁਣਾਈ ਆਪਣੀ ਕਹਾਣੀ:-

ਮੇਰਾ ਜਨਮ 1997 ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਦੀ ਪੰਜਵੀ ਔਲਾਦ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੰਜਵੀ ਧੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ।

ਮੇਰੀ ਭੂਆ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਮੇਰੀ ਮਾਂ 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਪਾਇਆ ਕਿ ਉਹ ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਦੂਜੇ ਵਿਆਹ ਲਈ ਰਾਜ਼ੀ ਹੋ ਜਾਣ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਅਫ਼ਗਾਨਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਜਾਂ ਤੀਜਾ ਵਿਆਹ ਇੱਕ ਆਮ ਜਿਹੀ ਗੱਲ ਹੈ ਅਤੇ ਅਜਿਹਾ ਇਹ ਸੋਚ ਕੇ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਨਵੀਂ ਪਤਨੀ ਮੁੰਡੇ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦੇ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਜਦੋਂ ਮੇਰੀ ਮਾਂ ਨੇ ਇਨਕਾਰ ਕੀਤਾ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਮੈਨੂੰ ਇੱਕ ਮੁੰਡੇ ਨਾਲ ਬਦਲ ਲੈਣ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਰਿਵਾਰ ਵੀ ਲੱਭ ਲਿਆ, ਜਿਹੜਾ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮੁੰਡੇ ਨਾਲ ਬਦਲਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਸੀ।

ਪਿਤਾ ਦੀ ਸੋਚ ਦੂਜਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਖ

ਬੱਚੇ ਬਦਲਣਾ ਸਾਡੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਨਹੀਂ ਹੈ ਅਤੇ ਮੈਂ ਅਜਿਹਾ ਹੁੰਦੇ ਹੋਏ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਸੁਣਿਆ। ਪਰ ਰਵਾਇਤੀ ਰੂਪ ਤੋਂ ਨੌਕਰੀਪੇਸ਼ਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਅਫ਼ਗਾਨ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਮੁੰਡਿਆ ਦਾ ਕਾਫ਼ੀ ਮਹੱਤਵ ਹੈ।

ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਨਾਲ ਨਰਗਿਸ

ਲੋਕ ਜਾਣਬੁਝ ਕੇ ਮੇਰੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਨਿਰਾਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਮਿਹਣੇ ਮਾਰਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਮੁੰਡਾ ਨਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨੀਵਾਂ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਵਾਉਂਦੇ ਸਨ।

ਮੈਨੂੰ ਛੱਡਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰਨ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਕਈ ਬਜ਼ੁਰਗ ਲੋਕ ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਪਾਉਂਦੇ ਰਹੇ ਪਰ ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਸੋਚ ਬਿਲਕੁਲ ਵੱਖਰੀ ਸੀ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਜਿਹੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇੱਕ ਦਿਨ ਸਾਬਿਤ ਕਰ ਦੇਣਗੇ ਕਿ ਇੱਕ ਧੀ ਵੀ ਉਹ ਕੰਮ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਉਮੀਦ ਇੱਕ ਪੁੱਤ ਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਲਈ ਇਹ ਕੰਮ ਸੌਖਾ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਉਹ ਫੌਜ ਵਿੱਚ ਸਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੋਵੀਅਤ ਸਮਰਥਿਤ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਉਸ ਵੇਲੇ ਆਪਣੀਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਸਨ। ਉਸ ਵੇਲੇ ਮੇਰੇ ਮੂਲ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ 'ਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਜਾਂ ਕੱਟੜਵਾਦੀ ਸੋਚ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਬੋਲਬਾਲਾ ਸੀ।

ਲਿਹਾਜ਼ਾ ਪਿੰਡ ਦੇ ਕੁਝ ਲੋਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਨਫ਼ਰਤ ਕਰਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਸਾਡਾ ਸਮਾਜਿਕ ਬਾਈਕਾਰਟ ਕਰਦੇ ਸਨ।

ਪਰ ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਉਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਸੀ, ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਗੱਲਾਂ 'ਤੇ ਅਟਲ ਸਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਮੇਰੇ ਪਰਿਵਾਰ 'ਤੇ ਮੈਨੂੰ ਬਦਲਣ ਲਈ ਦਬਾਅ ਪੈਂਦਾ ਰਿਹਾ ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਕੁੜੀ ਸੀ, ਪਰ ਮੇਰੇ ਚਰਿੱਤਰ 'ਤੇ ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਛਾਪ ਪਾਈ ਹੈ।

ਘਰ ਤੋਂ ਭੱਜਣਾ

ਜਦੋਂ ਤਾਲਿਬਾਨ ਲੜਾਕਿਆਂ ਨੇ ਸਾਡੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ 'ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ ਤਾਂ ਸਾਡੀ ਹਾਲਤ ਮਾੜੀ ਹੋ ਗਈ। ਸਾਲ 1998 'ਚ ਮੇਰੇ...


ਸਿਰਲੇਖ: #100WOMEN: ਡਿਜ਼ਨੀ ਦੀ ਸਟਾਰ ਪੋਰਨ ਵੈਬਸਾਈਟ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਿਉਂ ਕਰਨ ਲੱਗੀ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਬੇਲਾ ਥੌਰਨ

ਅਸੀਂ ਓਂਟਾਰੀਓ ਦੀ ਸਡਬਰੀ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਿਰਾਏ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਬੈਠੇ ਸੀ। ਆਧੁਨਿਕ ਸੁੱਖ-ਸਹੂਲਤਾਂ ਵਾਲਾ ਇਹ ਘਰ ਇੱਕ ਸ਼ਾਂਤ ਕਸਬੇ ਵਿੱਚ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਪਤਝੜ ਕਾਰਨ ਮੈਪਲ ਦੇ ਪੀਲੇ ਪੱਤਿਆਂ ਦਾ ਝੜਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਚੁੱਕਿਆ ਸੀ।

ਥੌਰਨ ਤਿੰਨ ਮਹੀਨੇ ਤੱਕ ਇੱਥੇ ਰਹਿਣਗੇ। ਮਿਕੀ ਰੁੱਕੇ ਦੇ ਨਾਲ ਉਹ ਫਿਲਮ ‘ਗਰਲ’ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਉਹ ਅਜਿਹੀ ਔਰਤ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾ ਰਹੇ ਹਨ ਜੋ ਆਪਣੇ ਪੁਸ਼ਤੈਨੀ ਸ਼ਹਿਰ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਕਤਲ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦਾ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਕੀਤਾ ਸੀ।

#100WOMEN: ‘ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਮੌਤ ’ਤੇ ਵਿਰਲਾਪ ਦਾ ਵੀਡੀਓ ਪੋਰਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ’

ਸਾਡੇ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਦਿਆਂ ਇੱਕ ਸਮਾਂ ਅਜਿਹਾ ਆਇਆ ਜਦੋਂ ਬੇਲਾ ਰੋਣ ਲੱਗ ਪੈਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਦੇਖ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਪਾਲਤੂ ਆਸਟਰੇਲੀਅਨ ਆਜੜੀ ਕੁੱਤਾ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨ ਹੋ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੁਆਲੇ ਘੁੰਮਣ ਲਗਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਅਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਲਸਟ-ਸ਼ੇਮਿੰਗ, ਤਣਾਅ, ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ’ਤੇ ਬੁਲੀ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਵਰਗੇ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ’ਤੇ ਗੱਲ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਸੀ। ਗੱਲ ਇਸ ਬਾਰੇ ਵੀ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਸੀ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਜਾਅਲੀ ਪੋਰਨ ਵੀਡੀਓ ਬਣਾ ਦਿੱਤੇ ਗਏ।

ਇਸ ਬਾਰੇ ਥਾਰਨ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਮੈਨੂੰ ਅਕਸਰ ਉਦਾਸ ਕਰ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਮੈਨੂੰ ਦੁਨੀਆਂ ਤੋਂ ਨਫ਼ਰਤ ਹੋਣ ਲਗਦੀ ਹੈ।"

ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਸੇ ਗੱਲ ’ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹੰਝੂ ਨਹੀਂ ਕਿਰੇ।

ਬਾਲ ਮਾਡਲ ਵਜੋਂ ਸਫ਼ਰ

ਇੱਕ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਬੇਲਾ ਨੇ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਪਣਾ ਦਿਲ ਖੋਲ੍ਹ ਕੇ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਪਨਪੀ ਨਿਰਾਸ਼ਾ, ਇਕੱਲੇਪਣ ਅਤੇ ਜਿਣਸੀ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਦੇ ਅਨੁਭਵਾਂ ਬਾਰੇ ਹਿਰਦੇ-ਵੇਦਕ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਲਿਖੀਆਂ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਨੂੰ 'ਦਿ ਲਾਈਫ਼ ਆਫ਼ ਏ ਵਾਨਾਬੀ ਮੁਗ਼ਲ-ਮੇਂਟਲ ਡਿਸਰੇ' ਵਿੱਚ ਛਪਵਾਇਆ।

ਉਹ ਰੋਮਾਂਟਿਕ  ਧਿਆਨ ਖਿੱਚਣ ਦੀ ਚਾਹਤ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਸੈਕਸੁਅਲ ਲਾਈਫ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਮੀਡੀਆ ਦੇ ਬਹੁਤ ਤਵੱਜੋਂ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣ 'ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਉਹ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, "ਕੀ ਇਹ ਇਸ ਲਈ ਹੋਇਆ ਕਿ ਪੂਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਮੇਰਾ ਸ਼ੋਸਣ ਹੁੰਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ? ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸੈਕਸ ਨਾਲ ਮੇਰਾ ਵਾਸਤਾ ਪੈ ਗਿਆ ਸੀ। ਕੀ ਇਸ ਕਾਰਨ ਮੈਨੂੰ ਲਗਦਾ ਸੀ ਕਿ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਕੇਵਲ ਇਹੀ ਚੀਜ਼ ਹੈ?"

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦਾ ਸੰਕਲਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉੁਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਈ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੀ ਸਪੈਲਿੰਗ ਨੂੰ ਗ਼ਲਤ ਹੀ ਰਹਿਣ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਦੇ ਕਈ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਉਹ ਅਮੇਜ਼ਨ ਦੀ ਬੈਸਟ ਸੇਲਰ ਸੂਚੀ ਵੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੈ।

ਇਸ ਸਾਲ ਜੂਨ ਵਿੱਚ ਕਿਤਾਬ ਦੇ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨ ਦੇ ਸਿਲਸਿਲੇ ਵਿੱਚ ਉਹ ਕਿਤੇ ਬਾਹਰ ਗਏ ਸਨ। ਉਸ ਵੇਲੇ ਬੇਲਾ ਨੂੰ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਨੰਬਰ ਤੋਂ ਟੈਕਸਟ ਮੈਸੇਜ ਮਿਲੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਉਹ ਪਛਾਣ ਨਹੀਂ ਕਰ ਪਾ ਰਹੇ ਸਨ। ਪਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੰਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ...


ਸਿਰਲੇਖ: #100WOMEN: ਬੀਬੀਸੀ 100 ਵੂਮੈਨ 2019 ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ 7 ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲੀ ਥਾਂ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਲੰਘੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਮੇਕ-ਅੱਪ ਉੱਦਮੀ ਬੌਬੀ ਬਰਾਊਨ, ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਉਪ-ਸਕੱਤਰ ਜਨਰਲ ਅਮੀਨਾ ਮੁਹੰਮਦ,  ਕਾਰਕੁਨ ਮਲਾਲਾ ਯੂਸੁਫਜਾਈ, ਅਥਲੀਟ ਸਿਮੋਨ ਬਾਇਲਸ, ਸੁਪਰਮਾਡਲ ਅਲੈਕ ਵੇਕ, ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਅਲੀਸ਼ਾ ਕੀਜ਼ ਅਤੇ ਉਲੰਪਿਕ ਚੈਂਪੀਅਨ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ ਨਿਕੋਲਾ ਐਡਮਜ਼ ਸਣੇ ਕਈ ਵਿਲੱਖਣ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਵਾਲੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਸਨਮਾਨਤ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਇਸ ਸਾਲ ਬੀਬੀਸੀ ਐਵਾਰਡ ਜੇਤੂ ਸੀਰੀਜ਼ ਛੇਵੇਂ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚੀ ਹੈ। ਇਸ ਸਾਲ 'ਬੀਬੀਸੀ 100 ਵੂਮੈਨ'ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਭਵਿੱਖ ਬਾਰੇ ਹੋਵੇਗੀ ਤੇ ਨਾਂ ਹੋਵੇਗਾ 'ਦਿ ਫ਼ੀਮੇਲ ਫਿਊਚਰ।'

100 ਵੂਮੈਨ, 2019 ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਥਾਂ ਬਣਾਈ, ਉਹ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਜਾ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।

ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ ਦੀਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ 100 ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ 7 ਭਾਰਤੀ ਵੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ।

ਅਰਣਿਆ ਜੌਹਰ, ਕਵਿੱਤਰੀ

ਅਰਣਿਆ ਲਿੰਗ ਸਮਾਨਤਾ, ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਦੀ ਸਕਾਰਾਤਮਕਤਾ ਵਰਗੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਬੀਟ ਕਾਵਿ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਉਸ ਦੀ 'ਏ ਬਰਾਊਨ ਗਰਲਜ਼ ਗਾਈਡ ਟੂ ਬਿਊਟੀ' ਕਵਿਤਾ ਨੂੰ ਯੂ-ਟਿਊਬ 'ਤੇ ਤਿੰਨ ਮਿਲੀਅਨ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵਾਰ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ।

ਭਵਿੱਖ ਪ੍ਰਤੀ ਉਸ ਦਾ ਨਜ਼ਰੀਆ:

''ਜੇ ਔਰਤਾਂ ਕਾਰਜ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਤਾਂ ਗਲੋਬਲ ਜੀਡੀਪੀ 28 ਟ੍ਰਿਲਿਅਨ ਡਾਲਰ ਤੱਕ ਵਧ ਸਕਦੀ ਹੈ।  ਅਸੀਂ ਵਿਸ਼ਵ ਦੀ ਅੱਧੀ ਆਬਾਦੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਨੂੰ ਸੀਮਤ ਕਿਉਂ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ? ਲਿੰਗ ਸਮਾਨਤਾ ਵਾਲੀ ਦੁਨੀਆ ਕਿਹੋ ਜਿਹੀ ਲੱਗੇਗੀ? ਅਸੀਂ ਇਸ ਤੋਂ ਕਿੰਨਾ ਦੂਰ ਹਾਂ?''

ਸੁਸਮਿਤਾ ਮੋਹੰਤੀ, ਪੁਲਾੜ ਉੱਦਮੀ

'ਭਾਰਤ ਦੀ ਪੁਲਾੜ ਔਰਤ'ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਪੁਲਾੜ ਯਾਨ ਡਿਜ਼ਾਈਨਰ ਸੁਸਮਿਤਾ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਪੁਲਾੜ ਸਟਾਰਟ-ਅਪ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਵਾਤਾਵਰਨ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਜਨੂੰਨੀ ਇਹ ਔਰਤ ਆਪਣੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਪੁਲਾੜ ਤੋਂ ਵਾਤਾਵਰਨ  ਤਬਦੀਲੀ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਨ ਲਈ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਭਵਿੱਖ ਪ੍ਰਤੀ ਸੁਸਮਿਤਾ ਦਾ ਵਿਜ਼ਨ:

''ਮੈਨੂੰ ਡਰ ਹੈ ਕਿ ਸਾਡਾ ਗ੍ਰਹਿ ਤਿੰਨ ਤੋਂ ਚਾਰ ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰਹਿਣ ਲਾਇਕ ਨਹੀਂ ਰਹੇਗਾ। ਮੈਨੂੰ ਉਮੀਦ ਹੈ ਕਿ ਵਾਤਾਵਰਨ ਪ੍ਰਤੀ ਮਨੁੱਖਤਾ ਜਾਗੇਗੀ। ''

ਵੰਦਨਾ ਸ਼ਿਵਾ, ਵਾਤਾਵਰਨ ਪ੍ਰੇਮੀ

ਵੰਦਨਾ 1970 ਵਿੱਚ ਉਸ ਲਹਿਰ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ ਜਿਸ ਤਹਿਤ ਰੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਕੱਟਣ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਚਿਪਕੋ ਅੰਦੋਲਨ ਚਲਾਇਆਗ ਗਿਆ ਸੀ।

ਹੁਣ ਉਹ ਵਿਸ਼ਵ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਵਾਤਾਵਰਨ ਪ੍ਰੇਮੀ ਅਤੇ 'ਈਕੋਫੈਮੀਨਿਸਟ'ਐਵਾਰਡ ਜੇਤੂ ਹਨ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਦੂਜਾ ਨੋਬਲ ਐਵਾਰਡ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵੰਦਨਾ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਕੁਦਰਤ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦੇਖਦੀ ਹੈ।

ਭਵਿੱਖ ਪ੍ਰਤੀ ਵੰਦਨਾ ਦਾ ਨਜ਼ਰੀਆ:

''ਮੈਨੂੰ ਉਮੀਦ ਹੈ ਕਿ ਔਰਤਾਂ ਤਬਾਹੀ ਅਤੇ ਪਤਨ ਤੋਂ ਦੂਰ ਜਾਣ ਵਿੱਚ ਮੋਹਰੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਣਗੀਆਂ ਅਤੇ ਸਾਡੇ ਬਿਹਤਰ ਭਵਿੱਖ ਦੇ ਬੀਜ ਬੀਜਣਗੀਆਂ।''

ਨਤਾਸ਼ਾ ਨੋਇਲ, ਯੋਗ ਮਾਹਿਰ

ਨਤਾਸ਼ਾ ਇੱਕ ਯੋਗਿਨੀ ਹਨ, ਜੋ ਯੋਗ ਅਤੇ ਤੰਦਰੁਸਤੀ ਨੂੰ...


ਸਿਰਲੇਖ: #100Women ਮੈਂ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਨਾ ਸਿੱਖਦੀ ਹਾਂ- ਨਤਾਸ਼ਾ ਨੋਇਲ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਇਸਰਾਇਲ ਦੀ ਫੈਸ਼ਨ ਡਿਜ਼ਾਈਨਰ ਦਨਿਤ ਪੇਲੇਗ ਕੱਪੜਿਆਂ ਦੀ 3D ਪ੍ਰਿਟਿੰਗ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦੀ ਹੈ

ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸੰਬੋਧਨ 'ਚ ਕਿਹਾ, "ਸੋਚੋ ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲ ਇੰਨੀ ਤਾਕਤ ਹੋਵੇ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਖ਼ੁਦ ਚੁਣ ਸਕੋ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਕੀ ਪਹਿਨਣਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਦੋਂ ਤੇ ਕਿਵੇਂ ਇਸ ਨੂੰ ਬਣਾਉਣਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਸੀਂ ਘਰ ਬੈਠੇ ਖ਼ੁਦ ਹੀ ਸੌਖੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕੱਪੜਿਆਂ ਦੀ 3D ਪ੍ਰਿਟਿੰਗ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ।"

"ਅਸੀਂ ਕੱਪੜਿਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਫਾਈਲ ਵਜੋਂ ਚੁਣ ਸਕਾਂਗੇ, ਫਿਰ ਇਸ ਕੰਪਿਊਟਰ ਫਾਈਲ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮੁਤਾਬਕ ਢਾਲ ਲਓ, ਭਾਵੇਂ ਉਸ 'ਤੇ ਆਪਣਾ ਨਾਮ ਲਿਖ ਲਓ। ਪ੍ਰਿੰਟਰ ਵਿੱਚ ਕੱਪੜੇ ਦਾ ਫਾਈਬਰ ਪਾਓ, ਜੇ ਗਰਮੀਆਂ ਹਨ ਤਾਂ ਸੂਤੀ ਕੱਪੜਾ, ਸਰਦੀਆਂ ਹਨ ਤਾਂ ਉਨੀ ਕੱਪੜਾ।"

"ਘਰ ਬੈਠਿਆਂ ਜਾਂ ਦੁਕਾਨ ਵਿੱਚ, ਕੁਝ ਮਿੰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਤਿਆਰ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ ਅਤੇ ਇਹ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਕੋਨੇ ਵਿੱਚ ਮੇਲ ਵੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ।"

(#100Women ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ 'ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਭਵਿੱਖ ਦੀ ਕਮਾਂਡ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹੋਵੇਗੀ' ਥੀਮ ਉੱਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਖ਼ਾਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਹੈ। ਇਹ ਈਵੈਂਟ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਹੋਇਆ ਪਰ 22 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਹ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ। )

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:-

ਨਤਾਸ਼ਾ ਨੋਇਲ ਨੇ ਯੋਗ ਜ਼ਰੀਏ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਬਦਲਾਅ ਲਿਆਂਦਾ

ਯੋਗ ਟਰੇਨਰ ਨਤਾਸ਼ਾ ਨੇ ਵੀ #100Women ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਰਕਤ ਕੀਤੀ। ਨਤਾਸ਼ਾ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਆਪਣੇ ਦਰਦ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰੋ, ਉਸ ਨੂੰ ਸਮਝੋ ਤੇ ਲੜੋ। ਪਰ ਉਸ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਨਾ ਬੈਠੋ।

ਨਤਾਸ਼ਾ ਜਦੋਂ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਦੀ ਸੀ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਾਂ ਨੇ ਖ਼ੁਦ ਨੂੰ ਅੱਗ ਲਗਾ ਲਈ ਅਤੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਰਿਮਾਂਡ ਹੋਮ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਤੋਂ ਜਦੋਂ ਉਹ 7 ਸਾਲ ਦੀ ਹੋਈ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਬਲਾਤਕਾਰ ਹੋਇਆ।

ਆਪਣੇ ਦਰਦ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰੋਂ, ਉਸ ਨੂੰ ਸਮਝੋ ਤੇ ਲੜੋ। ਪਰ ਉਸ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਨਾ ਬੈਠੋ-ਨਤਾਸ਼ਾ

ਨਤਾਸ਼ਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਅੱਜ ਵੀ ਕਦੇ-ਕਦੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰਦੀ ਹਾਂ ਪਰ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਨਾ ਸਿੱਖਦੀ ਹਾਂ।"

ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 2030 ਤੱਕ ਆਪਣੇ ਨਜ਼ਰੀਏ ਨੂੰ ਵੀ ਸਾਂਝਾ ਕੀਤਾ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਵਧੇਰੇ ਔਰਤਾਂ ਵਾਲੀ ਦੁਨੀਆਂ, ਜਿਹੜੀਆਂ ਵਧੇਰੇ ਸਮਝਦਾਰ ਹੋਣ, ਵਧੇਰੇ ਹਮਦਰਦੀ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਰੱਖਦੀਆਂ ਹੋਣ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਜਾਨਵਰ ਜੋਂ ਪਿਆਰ ਤੇ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦੇ ਹੋ।"

ਸਾਨੂੰ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਬਾਰੇ ਮੁੜ ਸੋਚਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ- ਰਾਇਆ ਬਿਦਸ਼ਹਿਰੀ

"ਆਰਟੀਫੀਸ਼ਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ ਹੀ ਭਵਿੱਖ ਹੈ।" ਇਰਾਨ ਦੀ ਸਿੱਖਿਅਕ ਰਾਇਆ ਬਿਦਸ਼ਹਿਰੀ ਨੇ ਭਵਿੱਖ ਦੇ ਸਕੂਲ ਬਾਰੇ ਕਿਆਸ ਲਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਬੀਬੀਸੀ ਦੇ 100Women ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੌਰਾਨ ਕਿਹਾ।

ਗਰੇਡਜ਼ ਤੇ ਗਿਆਨ ਦੋ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਹਨ ਜਦੋਂਕਿ ਸਿੱਖਿਆ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸਾਰਥਿਕ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜੇ ਉਸ ਵਿੱਚ ਗਿਆਨ, ਸਮਾਜ ਤੇ ਨੈਤਿਕ ਵਿਕਾਸ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋ ਜਾਵੇ। ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਅਕਾਦਮੀ ਜਾਂ ਤਕਨੀਕੀ ਮਾਡਲ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਨਾ ਹੋਵੇ।

ਬਿਦਸ਼ਹਿਰੀ ਜੋ ਕਿ Awecademy ਦੀ...


ਸਿਰਲੇਖ: #100Women: ਇਸ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਮੁੰਡੇ ਕੂੜੀਆਂ ਬਰਾਬਰ ਹਨ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਇੱਥੇ ਇੱਕ ਚੀਜ਼ ਬਾਕੀ ਖੇਡਾਂ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ। ਰੀਓ ਡੀ ਜਨੇਰੋ (ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ) ਦੇ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਜੇਰੇਮਾਰਿਓ 'ਚ ਜਿਹੜੀ ਟੀਮ ਖੇਡ ਰਹੀ ਹੈ ਉਸ ਵਿੱਚ ਕੁੜੀਆਂ ਅਤੇ ਮੁੰਡੇ ਦੋਵੇਂ ਹੀ ਹਨ। ਇਸ ਖੇਡ ਦਾ ਨਾਮ ਹੈ 'ਕੋਰਫ਼ਬਾਲ'।

20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਕੋਰਫ਼ਬਾਲ ਖੇਡ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੋਈ ਸੀ। ਇਹ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹਾ ਖੇਡ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਤੇ ਮਰਦ ਦੋਵੇਂ ਹੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

100 ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਮਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ’ਚ ਕਿੰਨੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ

ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ ਦੇ ਇੱਕ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਸਪੋਰਟਸ ਹਾਲ ਵਿੱਚ ਇਸ ਖੇਡ ਦੇ ਨਿਯਮ ਹੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਖੇਡ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਇਹ ਕੁੜੀ ਨਸਬੰਦੀ ਬਾਰੇ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਗੱਲ ਕਰਦੀ ਹੈ

ਕੀ ਹੈ ਸਿਆਸੀ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਦਾ ਔਰਤਾਂ 'ਤੇ ਅਸਰ?

ਅਪਾਹਜ ਵੀ ਖੇਡ ਸਕਦੇ ਹਨ

11 ਸਾਲਾ ਜਿਓਵਾਨੀ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਇਸ ਖੇਡ ਨੂੰ ਇਸ ਲਈ ਪਸੰਦ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੁੜੀਆਂ ਮੁੰਡੇ ਇਕੱਠੇ ਖੇਡ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਖੇਡ ਕੁੜੀਆਂ ਤੇ ਮੁੰਡਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਖੇਡਣ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਅਪਾਹਜਾਂ ਨੂੰ ਨਾਲ ਖੇਡਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

ਜਿਓਵਾਨੀ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ,'' ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਵੱਖ ਹਾਂ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਵੱਖੋ-ਵੱਖ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਚੰਗੇ ਹਾਂ ਪਰ ਇਸ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਇਕੱਠੇ ਖੇਡ ਸਕਦੇ ਹਾਂ।''

ਕਈ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਤੇ ਮਰਦ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪੈਸੇ ਦੇ ਭੁਗਤਾਨ ਦਾ ਫ਼ਰਕ ਹੈ।

ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਟੀਵੀ 'ਤੇ ਖੇਡ ਦੇਖਦੀਆਂ ਹਨ। ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁੜੀਆਂ ਸਰੀਰਕ ਸਿੱਖਿਆ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਛੱਡ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਵੀ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਔਰਤਾਂ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।

ਅਸੀਂ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਨੂੰ ਚੁਣੌਤੀ ਦੇ ਰਹੇ ਹਾਂ ਕਿ ਉਹ ਇਨ੍ਹਾਂ ਮੁੱਦਿਆਂ ਨਾਲ ਨਿਪਟਣ ਦੇ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਣ। ਕੀ ਕੋਰਫ਼ਬਾਲ ਇਸਦਾ ਜਵਾਬ ਹੈ?

ਕਿਤੇ ਵੀ ਖੇਡ ਸਕਦੇ ਹੋ

ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਜੇਰੇਮਾਰਿਓ ਦੀ ਟੀਚਰ ਸ਼ੀਲਾ ਡੁਅਰਟ ਦੱਸਦੀ ਹੈ,''ਕੋਰਫ਼ਬਾਲ ਇਸ ਸੋਚ ਨੂੰ ਤੋੜ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਮੁੰਡੇ-ਕੁਡੀਆਂ ਇਕੱਠੇ ਨਹੀਂ ਖੇਡ ਸਕਦੇ ਜਾਂ ਕੁੜੀਆਂ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।''

ਉਹ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਇਹ ਦਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕੁੜੀਆਂ ਬਾਲ ਗੇਮਸ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਕੋਈ ਤੇਜ਼ੀ ਵਾਲਾ ਖੇਡ ਵੀ ਖੇਡ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।

12 ਸਾਲਾ ਜੌਨ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਕੋਰਫ਼ਬਾਲ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਗਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਕੁੜੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਵੀ ਖੇਡਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਖੇਡ ਇਨਡੋਰ ਅਤੇ ਆਊਟਡੋਰ ਦੋਵਾਂ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਖੇਡਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਬਾਲ ਨੂੰ ਗੋਲ ਵੱਲ ਸੁੱਟਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ 'ਕੋਰਫ਼' ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਇੱਕ ਪਲਾਸਟਿਕ ਦੀ ਬਾਲਟੀ ਖੰਭੇ 'ਤੇ  3.5 ਮੀਟਰ ਦੀ ਉੱਚਾਈ 'ਤੇ ਬੰਨ੍ਹੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਵਿਸ਼ਵ ਵਿੱਚ ਖੇਡ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਮਜ਼ਬੂਤ ਟੀਮ ਨੀਦਰਲੈਂਡ ਦੀ ਹੈ। ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਖੇਡ ਨੂੰ ਵਾਹੋ-ਵਾਹੀ ਮਿਲ ਰਹੀ ਹੈ।

ਕਿਵੇਂ ਖੇਡਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕੋਰਫ਼ਬਾਲ

ਸਰੋਤ: ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਕੋਰਫ਼ਬਾਲ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ,...


ਸਿਰਲੇਖ: #100Women: ਕੀ ਔਰਤ ਆਗੂ ਆਮ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਦਲਦੀਆਂ ਹਨ?\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਹਿਲੇਰੀ ਕਲਿੰਟਨ ਤੇ ਐਂਗੇਲਾ ਮਾਰਕਲ

2016 ਵਿੱਚ ਡੈਮੋਕਰੇਸਟ ਦੀ ਉਮੀਦਵਾਰ ਬਣਨ 'ਤੇ ਹਿਲੇਰੀ ਕਲਿੰਟਨ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮੈਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਹੀਂ ਹੋ ਰਿਹਾ ਕਿ ਅਸੀਂ ਗਲਾਸ ਸੀਲਿੰਗ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਤਰੇੜ ਪਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।''

"ਜੇਕਰ ਕੁੜੀਆਂ ਇੱਥੇ ਮੈਨੂੰ ਸੁਣਨ ਲਈ ਮੌਜੂਦ ਹਨ ਤਾਂ ਮੈਂ ਕਹਿਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹਾਂ, ਕਿ ਮੈਂ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਅਗਲੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹਾਂ ਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਬਣ ਸਕਦੀਆਂ ਹੋ।''

ਇੱਥੇ ਗਲਾਸ ਸੀਲਿੰਗ ਤੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਉਹ ਹੱਦਾਂ ਜੋ ਵਿਖਾਈ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੀਆਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਔਰਤਾਂ ਪਾਰ ਕਰਕੇ ਕਈ ਖਿੱਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦੀਆਂ।

ਆਖ਼ਰ ਹਿਲੇਰੀ ਕਲਿੰਟਨ ਉਸ ਗਲਾਸ ਸੀਲਿੰਗ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਤੋੜ ਸਕੇ। ਬੀਤੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਦੁੱਗਣੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਪਰ ਹਿਲੇਰੀ ਕਲਿੰਟਨ ਦੀ ਹਾਰ ਇਸ ਟਰੈਂਡ ਤੋਂ ਉਲਟ ਹੈ।

ਘੱਟ ਸਿਆਸੀ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ

ਪਿਊ ਰਿਸਰਚ ਸੈਂਟਰ ਦੀ ਸਟੱਡੀ ਮੁਤਾਬਕ ਮੌਜੂਦਾ ਇਸ ਸਮੇਂ 15 ਔਰਤਾਂ ਸੱਤਾ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 8 ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੇਸ ਦੀਆਂ ਮੋਹਰੀ ਆਗੂਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹਨ।

ਜੇਕਰ ਅਸੀਂ ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਸਾਰੇ ਦੇਸਾਂ ਦੇ ਅਨੁਪਾਤ ਵਿੱਚ ਦੇਖੀਏ ਤਾਂ ਯੂ.ਐੱਨ ਦੇ 193 ਮੈਂਬਰ ਦੇਸਾਂ ਵਿੱਚ 10 ਫੀਸਦ ਤੋਂ ਘੱਟ ਦੇਸਾਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਔਰਤਾਂ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।

ਸਟੱਡੀ ਮੁਤਾਬਕ ਸਿਆਸੀ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਕਰਕੇ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਇੱਛਾਵਾਂ ਵਧਦੀਆਂ ਹਨ

ਇਹ ਸਾਰੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਬੰਧਨਾਂ ਨੂੰ ਤੋੜ ਰਹੀਆਂ ਹਨ,ਪਰ ਕੀ ਇਹ ਔਰਤਾਂ ਬਾਕੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਲੈ ਰਹੀਆਂ ਹਨ?

ਭਾਰਤ 'ਚ ਸਫ਼ਲ ਤਜਰਬਾ

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਿਆਸੀ ਕੋਟਾ ਸਿਸਟਮ ਰਾਹੀਂ ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਬਾਰੇ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾ ਸਕਦੇ ਹੋ।

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਤਜਰਬਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। 1993 ਤੋਂ ਬੇਤਰਤੀਬੀ ਨਾਲ ਚੁਣੇ ਤਿੰਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਸ ਚੁਣੇ ਪਿੰਡ ਦੇ ਸਰਪੰਚ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਨੂੰ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਰਾਖਵਾਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

2012 ਦੀ ਇੱਕ ਸਟੱਡੀ ਵਿੱਚ ਮਾਪਿਆਂ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਔਲਾਦ ਬਾਰੇ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨ 'ਤੇ ਨਤੀਜਾ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਕਿ ਔਰਤ ਸਰਪੰਚ ਪਿੰਡ ਦੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਬਾਰੇ ਵੱਧ ਸੋਚਦੀਆਂ ਹਨ।

ਸਿਆਸੀ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਦਾ ਚੰਗਾ ਅਸਰ

ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਕਦੋਂ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਬੱਚਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ, ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਤੇ ਨੌਕਰੀਆਂ ਬਾਰੇ ਤੁਹਾਡੇ ਕੀ ਵਿਚਾਰ ਹਨ। ਤਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਵਾਸਤੇ ਹੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤੀਆਂ।

ਪਰ ਜਿਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵਾਰ ਲਗਾਤਾਰ  ਔਰਤ ਆਗੂ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ, ਉਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਧੀਆਂ ਲਈ ਮਾਪਿਆਂ ਦੀਆਂ ਉਮੀਦਾਂ ਦਾ ਫ਼ਾਸਲਾ ਬਿਨਾਂ ਮਹਿਲਾ ਸਰਪੰਚ ਵਾਲੇ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ, 25 ਫ਼ੀਸਦ ਤੱਕ ਘੱਟ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ।

ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੇ ਖੁਦ ਇਸ ਫ਼ਾਸਲੇ ਨੂੰ 32 ਫ਼ੀਸਦ ਤੱਕ ਘੱਟ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਫ਼ਾਸਲਾ ਇਸ ਲਈ ਘੱਟ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਕਿ ਮੁੰਡਿਆਂ ਦੇ ਲਈ ਉਮੀਦਾਂ ਘੱਟ ਹੋਈਆਂ। ਬਲਕਿ ਮਹਿਲਾ ਸਰਪੰਚ ਹੋਣ ਕਰਕੇ...


ਸਿਰਲੇਖ: #100Women: ਕੀ ਔਰਤਾਂ ਇੱਕ ਹਫ਼ਤੇ 'ਚ ਦੁਨੀਆਂ ਬਦਲ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ ?\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਜਿਸ ਦੇ ਤਹਿਤ 60 ਨਾਂ ਐਲਾਨੇ ਗਏ ਹਨ, ਜਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਨਾਸਾ ਦੀ ਪੁਲਾੜ ਯਾਤਰੀ ਪੇਗੀ ਵਿਟਸਨ, ਚਿਲੀ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਮਿਸ਼ੈੱਲ ਬਾਛਲੇਟ, ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੀ ਫੁਟਬਾਲਰ ਸਟੀਫ਼ ਹਾਟਨ ਆਦਿ ਦੇ ਨਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

ਇਸ 'ਚ ਕਵਿੱਤਰੀ ਰੂਪੀ ਕੌਰ, ਤੇਜ਼ਾਬ ਪੀੜਤ ਰੇਸ਼ਮ ਖ਼ਾਨ ਅਤੇ ਡਾਂਸਰ ਅਤੇ ਟੀਵੀ ਸਟਾਰ ਜਿਨ ਜ਼ਿੰਗ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

ਕੀ ਹੈ ਸਿਆਸੀ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਦਾ ਔਰਤਾਂ 'ਤੇ ਅਸਰ?

ਸਊਦੀ ਅਰਬ: ਡਰਾਈਵਿੰਗ ਸੀਟ ਸੰਭਾਲਣਗੀਆਂ ਔਰਤਾਂ

ਬੀਬੀਸੀ 100 ਵੂਮੈੱਨ ਦੀ ਸਾਲਾਨਾ ਲੜੀ, ਜੋ ਕਿ ਸੰਸਾਰ ਭਰ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮੁੱਦਿਆਂ 'ਤੇ ਰੌਸ਼ਨੀ ਪਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਬਦਲਾਅ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਸਮਾਜ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਖੇਤਰਾਂ 'ਚ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ, ਨਾ-ਬਰਾਬਰੀ, ਅਤੇ ਅਣਗੌਲੇਪਣ ਦੀਆਂ ਬੇਅੰਤ ਕਹਾਣੀਆਂ ਉਦਾਸੀ ਅਤੇ ਨਿਰਾਸ਼ਤਾ ਨੂੰ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।

ਇਸ ਲਈ ਅਸੀਂ ਇਸ ਸੀਰੀਜ਼ 'ਚ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਨਾ-ਬਰਾਬਰੀ ਦੇ ਹਾਲਾਤ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਲਈ ਅਤੇ ਨਵੀਆਂ ਕਾਢਾਂ ਕੱਢਣ ਲਈ ਆਖਾਂਗੇ।

ਅਸੀਂ 100 ਵੂਮੈੱਨ ਦੇ 5ਵੇਂ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਮੁੱਦਿਆਂ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਾਂਗੇ:

ਕੀ ਹੈ '100 ਵੂਮੈੱਨ' ?

'ਬੀਬੀਸੀ 100 ਵੂਮੈੱਨ' ਹਰ ਸਾਲ ਵਿਸ਼ਵ ਭਰ 'ਚੋਂ 100 ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰੇਰਣਾਦਾਇਕ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਰੂ-ਬ-ਰੂ ਕਰਾਉਂਦੀ ਹੈ।

ਸਾਲ 2017 'ਚ ਅਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦਰਪੇਸ਼ 4 ਵੱਡੀਆਂ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀਆਂ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਲਈ ਚੁਣੌਤੀ ਦਿਆਂਗੇ।

ਤੁਹਾਡੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਉਹ ਮਸਲਿਆਂ ਦੇ ਹੱਲ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਅਸੀਂ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨਾਲ ਅਤੇ ਸੁਝਾਵਾਂ ਨਾਲ ਇਸ ਲੜੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣੋ।

ਇਸ ਦੌਰਾਨ 100 ਵੂਮੈੱਨ ਦੀ ਸੂਚੀ ਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੁਝ ਲੋਕ ਅਕਤੂਬਰ ਦੇ ਚਾਰ ਹਫਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸ਼ਹਿਰਾਂ 'ਚ ਮਿਲ ਕੇ ਕੰਮ ਕਰਨਗੇ ਅਤੇ ਕੁਝ ਨਵੀਆਂ ਕਾਢਾਂ ਕੱਢਣਗੇ।

ਜਿਸ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨਾ ਹੋਵੇਗਾ।

ਕੁਝ ਆਪਣੇ ਆਪਣੇ ਥਾਵਾਂ ਤੋਂ ਸਮਰਥਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਦੇਣਗੇ।

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਔਰਤਾਂ ਜੁੜਣਗੀਆਂ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰ ਤੇ ਮੁਹਾਰਤਾਂ ਸਾਂਝੀਆਂ ਕਰਨਗੀਆਂ। ਇਸ ਵਿੱਚ 40 ਨਾਂ ਹਫ਼ਤੇ ਦੌਰਾਨ ਜੁੜ ਜਾਣਗੇ।

ਜੇਕਰ 100 ਔਰਤਾਂ ਇਸ ਚੁਣੌਤੀ 'ਚ ਸਫ਼ਲ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਤਾਂ ਇਸ ਦਾ ਇਹ ਕਾਰਨ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਵਿਸ਼ਵ ਭਰ 'ਚੋਂ

ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਇਹ ਸਮਝਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਕਿਵੇਂ ਅਤੇ ਕਿਉਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।

ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਹ ਤਜਰਬੇ ਸਾਂਝੇ ਕੀਤੇ ਹਨ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹੰਢਾਏ ਹਨ।

ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਵਿਚਾਰਾਂ ਸਾਂਝੇ ਨਹੀਂ ਕਰਨਗੀਆਂ ਬਲਕਿ ਇਹ 100 ਔਰਤਾਂ ਰੇਡੀਓ, ਔਨਲਾਈਨ ਅਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਗੱਲਬਾਤ ਵੀ ਕਰਨਗੀਆਂ।

ਪਰ ਚਰਚਾ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਹੋਵੇਗੀ ਅਤੇ ਅਸੀਂ ਵਿਸ਼ਵ  ਭਰ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਤੋਂ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹਾਂਗੇ।

ਸਾਲ 2015 'ਚ ਔਰਤਾਂ ਨੇ 30 ਦੇਸਾਂ  ਅਤੇ 10 ਭਸ਼ਾਵਾਂ 'ਚ 150 ਬਹਿਸਾਂ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕੀਤੀ।

ਸਾਲ...


ਸਿਰਲੇਖ: #100Women: ਜਦੋਂ ਹਿਜਾਬ ਪਾ ਕੇ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਕੁੜੀਆਂ ਨੇ ਬੱਲਾ ਫੜਿਆ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਕੁੜੀਆਂ ਦਾ ਟੀ-20 ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੁੜੀਆਂ ਦਾ ਜੋਸ਼ ਦੇਖਣ ਵਾਲਾ ਸੀ।

ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਖਿਡਾਰਨ ਫ਼ੈਜ਼ਾ ਦੇ ਰਗਬੀ ਲਈ ਵੱਡੇ ਸੁਪਨੇ

ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਔਰਤਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਕਿਹੋ ਜਿਹੀ ਹੈ ਸੋਚ?

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਦੇ ਫੇਸਬੁੱਕ ਪੰਨੇ ਉੱਤੇ ਜਾਣ ਲਈ ਇੱਥੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ; ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲਿੰਕ ਉੱਤੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰਕੇ ਇੰਸਟਾਗਰਾਮ ਪੰਨਾ ਦੇਖੋ; ਅਤੇ ਇੱਥੇ ਕਲਿਕ ਕਰਕੇ ਟਵਿੱਟਰ ਤੇ ਸਾਡੇ ਨਾਲ ਜੁੜੋ।)


ਸਿਰਲੇਖ: #100Women: ਹੱਦਾਂ-ਸਰਹੱਦਾਂ ਤੋਂ ਪਾਰ 'ਬੀਬੀਆਂ' ਦੀ ਪਰਵਾਜ਼\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਸਧਾਰਨ ਘਰਾਂ ਦੀਆਂ ਇਹ ਔਰਤਾਂ ਸਮਾਜਕ ਵਿਤਕਰਿਆਂ ਨੂੰ ਸਰ ਕਰ ਕੇ ਅੱਗੇ ਵੱਧ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।

ਬਾਊਂਸਰ, ਰੇਲਗੱਡੀ ਚਾਲਕ, ਪਾਰਕਿੰਗ ਸਹਾਇਕ ਅਤੇ ਪੁਲਿਸ ਦੀ ਨੌਕਰੀ ਕਰਦੀਆਂ, ਇਹ ਬਾਕੀ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪੈਰਾਂ ਤੇ ਖੜੇ ਹੋਣ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ।

ਪੂਜਾ, ਬਾਊਂਸਰ

ਬਾਊਂਸਰ ਦਾ ਨਾਂ ਸੁਣਦੇ ਸਾਡੇ ਜ਼ਹਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਉੱਚੇ ਲੰਬੇ ਨੌਜਵਾਨ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਬਣਦੀ ਹੈ ਜੋ ਭੀੜ ਨੂੰ ਹੁੜਦੰਗ ਮਚਾਉਣ ਤੋਂ ਰੋਕਦਾ ਹੈ।

ਤੁਹਾਨੂੰ ਕਿੱਦਾਂ ਲੱਗੇਗਾ ਜੇ ਇਹ ਕੰਮ ਇੱਕ ਕੁੜੀ ਕਰ ਰਹੀ ਹੋਵੇ।

ਮੈਂ ਸ਼ੁਰੂ ਤੋਂ ਬਾਊਂਸਰ ਬਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਸੀ: ਪੂਜਾ

ਪੂਜਾ ਇੱਕ ਬਾਊਂਸਰ ਹਨ। ਨਾ ਸਿਰਫ ਉਹ ਇਸ ਕੰਮ ਨੂੰ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਕੁੜੀਆਂ 'ਚੋਂ ਇੱਕ ਹਨ, ਬਲਕਿ ਇਸ ਖਿੱਤੇ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪਹਿਲੀ ਕੁੜੀਆਂ 'ਚੋਂ ਹਨ। ਪੂਜਾ 2008 ਤੋਂ ਬਾਊਂਸਰ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਹ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਸੌਖਾ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਔਕੜਾਂ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰ ਪੂਜਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਵਿਲੱਖਣ ਪਛਾਣ ਬਣਾਈ ਹੈ।

ਪੂਜਾ ਕਹਿੰਦੇ ਨੇ, "ਮੈਂ 17 ਸਾਲ ਦੀ ਸੀ ਜਦੋਂ ਮੇਰਾ ਵਿਆਹ ਹੋ ਗਿਆ। ਮੈਂ ਕੁਝ ਸਾਲ ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰੀ ਕੀਤੀ। ਇੱਕ ਸੜਕ ਹਾਦਸੇ ਵਿੱਚ ਮੈਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸੱਟਾਂ ਵੱਜੀਆਂ ਤੇ ਮੈਂ ਇੱਕ ਸਾਲ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਮਾਂ ਬਿਸਤਰੇ ਤੋਂ ਉੱਠ ਨਹੀਂ ਸਕੀ। ਮੇਰੇ ਘਰ ਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਮੇਰੀ ਨੌਕਰੀ ਛਡਾ ਦਿੱਤੀ।"

ਪੂਜਾ ਨੇ ਅੱਗੇ ਦੱਸਿਆ, "ਠੀਕ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੈਂ ਇੱਕ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਗਾਰਡ ਦੀ ਨੌਕਰੀ ਕੀਤੀ। ਪਰ ਮੇਰਾ ਦਿਲ ਸੀ ਕਿ ਮੈਂ ਬਾਉਂਸਰ ਬਣਾ। ਪਹਿਲਾ ਮੇਰੇ ਮਾਪੇ ਇਸ ਦੇ ਪੱਖ਼ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਹੁਣ ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਨੇ ਕਿ ਸਾਨੂੰ ਚੰਗਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ।"

ਪੂਜਾ ਹੋਟਲਾਂ, ਡਿਸਕੋ ਅਤੇ ਨਿੱਜੀ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

ਉਹ ਮੋਟਰਸਾਈਕਲ 'ਤੇ ਸਫ਼ਰ ਕਰਦੇ ਹਨ ਭਾਵੇਂ ਰਾਤ ਨੂੰ ਕਿੰਨੀ ਵੀ ਦੇਰ ਹੋ ਜਾਏ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, "ਮੇਰੇ ਪਤੀ ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰੀ 'ਚ ਹਨ। ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਸੀ ਤੈਨੂੰ ਰਾਤ ਨੂੰ ਆਉਣ ਜਾਣ 'ਚ ਦਿੱਕਤ ਹੋਏਗੀ। ਮੈਂ ਇੱਕਲੀ ਰਾਤ ਨੂੰ ਮੋਟਰਸਾਈਕਲ 'ਤੇ ਆਉਂਦੀ ਹਾਂ ਤੇ ਕਦੇ ਕੋਈ ਦਿੱਕਤ ਨਹੀਂ ਆਈ।"

ਜਿੱਥੇ ਕੁੜੀਆਂ ਦੇ ਰਾਤ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲਣ 'ਤੇ ਸਵਾਲ ਚੁੱਕੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਪੂਜਾ ਬੇਧੜਕ ਆਪਣਾ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਪੂਜਾ ਨੇ ਦਸਵੀਂ 1996 ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਸੀ ਅਤੇ ਪੜ੍ਹਾਈ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ। ਹੁਣ ਉਹ ਫੇਰ ਤੋਂ ਪੜ੍ਹ ਰਹੀ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ, "ਫਾਈਵ ਸਟਾਰ ਹੋਟਲਾਂ ਵਿੱਚ ਆਏ ਲੋਕ ਚੰਗੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਬੋਲਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਕਰ ਕੇ ਮੈਂ ਵੀ ਅੱਗੇ ਪੜ੍ਹਨ ਦਾ ਟੀਚਾ ਮਿਥਿਆ ਕਿ ਮੈਨੂੰ ਵੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਆਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।"

ਪੁਸ਼ਪਾ, ਪਾਰਕਿੰਗ ਸਹਾਇਕ

36 ਸਾਲ ਦੀ ਪੁਸ਼ਪਾ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਇੱਕੋ ਦਮ ਬਦਲ ਗਈ ਜਦੋਂ 2005 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਤੀ ਦੀ ਅਚਾਨਕ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।

ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ 'ਚ ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਚੁੱਕਿਆ ਪਾਰਕਿੰਗ ਦਾ ਕੰਮ ਸੰਭਾਲਣ...


ਸਿਰਲੇਖ: #100women: ਈਸਾ ਮਸੀਹ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਹੈ ਮੇਰਾ ਵਿਆਹ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਜੈਸਿਕਾ ਹੇਇਸ ਦਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਰਜ਼ੀ ਨਾਲ ਈਸਾ ਮਸੀਹ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਹੋ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਸਾਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਈਸਾ ਦੀ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਲਾਉਣਗੇ।

41 ਸਾਲਾ ਜੈਸਿਕਾ ਹੇਇਸ ਇੱਕ ਕੌਨਸਕਰੇਟਿਡ ਵਰਜਿਨ ਹਨ। ਕੈਥੋਲਿਕ ਚਰਚ ਵਿੱਚ ਇਹ ਉਹ ਔਰਤਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਪ੍ਰਮਾਤਮਾਂ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਉਸੇ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਪਤੀ ਮੰਨਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਆਪਣੇ-ਆਪ ਨੂੰ ਰੱਬ ਸਾਹਮਣੇ ਵਿਆਹੁਤਾ ਵਜੋਂ ਭੇਟ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।

ਕੈਥੋਲਿਕ ਰਵਾਇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਬਾਰੇ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਜਾਣਕਾਰੀ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਇੱਕ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਿ ਅੱਜ ਤੋਂ 50 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਪਵਿੱਤਰ ਕੁਆਰੀਆਂ ਬਣਨ ਵਾਲੀਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਔਰਤਾਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਜਨਤਕ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਪ੍ਰਮਾਤਮਾਂ ਨੂੰ ਜੀਵਨ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰਨ ਦੀ ਰਸਮ ਸਮੇਂ ਔਰਤ ਵਿਆਹ ਵਾਲੀ ਪੁਸ਼ਾਕ ਪਹਿਨ ਕੇ ਤਿਆਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਸਹੁੰ ਖਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਸਾਰੀ ਉਮਰ ਕਿਸੇ ਰੁਮਾਂਟਿਕ ਰਿਸ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਬੱਝੇਗੀ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਸਰੀਰਕ ਸੰਬੰਧ ਬਣਾਏਗੀ। ਦੂਸਰੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸਾਰੀ ਉਮਰ ਬ੍ਰਹਮਚਾਰੀ ਰਹਿਣ ਦੀ ਸਹੁੰ ਲੈਂਦੀ ਹੈ।

ਈਸਾ ਮਸੀਹ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਵਿਆਹ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਵਜੋਂ ਉਹ ਮੁੰਦਰੀ ਵੀ ਪਹਿਨਦੀਆਂ ਹਨ।

ਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਰਸਮ ਦੌਰਾਨ ਮੁੰਦਰੀ ਪ੍ਰਮਾਤਮਾ ਨਾਲ ਹੋਏ ਵਿਆਹ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।

ਹੇਇਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਤਜ਼ਰਬੇ ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ, "ਮੈਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰ ਪੁੱਛਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ: ਤਾਂ ਤੂੰ ਵਿਆਹੀ ਹੋਈ ਹੈਂ? ਮੈਂ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੰਖੇਪ ਜਵਾਬ ਦਿੰਦੀ ਹਾਂ ਕਿ ਮੈਂ ਨੰਨ ਵਾਂਗ ਹੀ ਹਾਂ ਮੈਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਈਸਾ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹਾਂ।"

ਅਮਰੀਕਾ ਦੀਆਂ ਕੌਨਸਕਰੇਟਿਡ ਵਰਜਿਨਜ਼ ਦੀ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਮੁਤਾਬਕ ਹੇਇਸ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਈਸਾ ਨਾਲ ਵਿਆਹੀਆਂ 254 ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਇਹ ਔਰਤਾਂ ਨਰਸਾਂ, ਮਨੋਵਿਗਿਆਨੀਆਂ, ਅਕਾਊਂਟੈਂਟਾਂ ਅਤੇ ਦਮਕਲ ਕਰਮੀ, ਆਦਿ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।

ਸਾਲ 2015 ਦੇ ਇੱਕ ਸਰਵੇ ਮੁਤਾਬਕ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 4,000 ਔਰਤਾਂ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਜੀਵਨ ਈਸਾ ਦੇ ਲੇਖੇ ਲਾ ਦਿੱਤਾ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਵੈਟੀਕਨ ਮੁਤਾਬਕ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਈਸਾ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਧੀ ਹੈ। ਇਹ ਵਾਧਾ ਵੱਖੋ-ਵੱਖ ਸਭਿਆਚਾਰਾਂ ਅਤੇ ਖਿੱਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਨੰਨਜ਼ ਦੇ ਉਲਟ ਇਹ ਔਰਤਾਂ ਨਾਂ ਤਾਂ ਦੁਨੀਆਂ ਤੋਂ ਵੱਖ ਕਿਸੇ ਮੱਠ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਕਿਸੇ ਖ਼ਾਸ ਕਿਸਮ ਦੀ ਧਾਰਮਿਕ ਪੁਸ਼ਾਕ ਪਹਿਨਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਆਮ ਜੀਵਨ ਜਿਊਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਨੌਕਰੀ ਕਰਕੇ ਆਪਣਾ ਜੀਵਨ ਨਿਰਵਾਹ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।

ਇਸ ਰਸਮ ਦਾ ਖ਼ਾਸ ਪਲ ਉਹ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਔਰਤ ਈਸਾ ਦੀ ਮੂਰਤ ਸਾਹਮਣੇ ਮੱਥਾ ਟੇਕਦੀ ਹੈ।

ਕੈਥੋਲਿਕ ਚਰਚ ਵਿੱਚ ਮਰਦਾਂ ਵੱਲੋਂ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਪ੍ਰਮਾਤਮਾਂ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੋਈ ਅਜਿਹਾ ਬੰਦੋਬਸਤ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਹੇਇਸ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਇੰਡੀਆਨਾ ਸੂਬੇ ਦੇ ਫੋਰਟ ਵੇਇਨ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇੱਕ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਅਧਿਆਪਕਾ...


ਸਿਰਲੇਖ: #10YearChallenge ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਅਦਾਕਾਰ ਕਿਉਂ ਸਾਂਝੀਆਂ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ 10 ਸਾਲ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ?\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਮੌਸਮ ਵਾਂਗ ਹੀ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਨਿੱਤ ਦਿਨ ਨਵੇਂ ਮਿਜਾਜ਼ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੌਰਾਨ ਕਈ ਅਜਿਹੇ ਟਰੈਂਡਜ਼ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਛਾਏ ਰਹੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸ਼ਖਸੀਅਤਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਆਪਣਾ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਆਇਸ ਬਕਿੱਟ ਚੈਲੇਂਜ ਤੋਂ ਲੈਕੇ ਕੀਕੀ ਚੈਲੇਂਜ ਤੱਕ, ਇਹ ਟਰੈਂਡਜ਼ ਸਾਲ 2018 ਦੌਰਾਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰੁਝਾਨ ਅਤੇ ਮਨੋਰੰਜਨ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਰਹੇ।

ਸਾਲ 2018 ਦੌਰਾਨ #MeToo ਵਰਗੇ ਵੀ ਕੁਝ ਟਰੈਂਡਜ਼ ਰਹੇ ਜਿੱਥੇ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਵੱਲੋਂ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਹੋਏ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਦੀ ਹੱਡਬੀਤੀ ਸਾਂਝੀ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਸਾਲ 2019 ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ #10YearChallenge ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਜਿਸ ਦਾ ਮਕਸਦ ਕਾਫ਼ੀ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਜਾਪ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਕੀ ਹੈ #10YearChallenge ?

ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ ਅਜੇ ਸਾਫ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੁਸ਼ਟੀ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕੀ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਚੈਲੇਂਜ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਿਸ ਕਰ੍ਹਾਂ ਹੋਈ, ਪਰ ਇਹ ਲਗਾਤਾਰ ਤੂਲ ਫੜ੍ਹ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਚੈਲੇਜ ਵਿਚ ਭਾਗ ਲੈਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਤੇ ਇੱਕ ਤਸਵੀਰ ਪੋਸਟ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਸਵੀਰ ਨੂੰ ਦੋ ਤਸਵੀਰਾਂ ਨੂੰ ਜੋੜ ਕੇ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ ਪੋਸਟ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦੀ 10 ਸਾਲ ਪੁਰਾਣੀ ਤਸਵੀਰ ਅਤੇ ਸੱਜੇ ਪਾਸੇ ਹਾਲ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

#10YearChallenge ਹੇਠ ਪੋਸਟ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਇਹ ਤਸਵੀਰ 10 ਸਾਲ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਦਿੱਖ ਵਿਚ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਫ਼ਰਕ ਨੂੰ ਦਰਸ਼ਾਉਂਦੀ ਹੈ।

ਇਸ ਚੈਲੇਂਜ ਯਾਨਿਕਿ #10YearChallenge ਨੂੰ #HowHardDidAgingHitYou ਅਤੇ #GlowUp ਦੇ ਨਾਲ ਵੀ ਜੋੜ ਕੇ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਲੋਕ ਆਪਣੀ 2008 ਤੇ 2018 ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਅਤੇ 2009 ਤੇ 2019 ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ #2008vs2018 ਅਤੇ #2009vs2019 ਨਾਲ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਪੋਸਟ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਮਸ਼ਹੂਰ ਸ਼ਖਸੀਅਤਾਂ ਵੀ ਲੈ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਭਾਗ

ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਦੀ ਇਸ ਲਹਿਰ ਵਿਚ ਮਸ਼ਹੂਰ ਕੌਮੀ ਅਤੇ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤਾਂ ਵੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ।

ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤਾਂ ਦੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਨੇ ਦਿਖਾਇਆ ਕਿ ਸਮੇਂ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦਿੱਖ ਵਿਚ ਕਿੰਨਾਂ ਫਰਕ ਆਇਆ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਕੁਝ 10 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ ਹੀ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ।

ਚੈਲੇਂਜ ਹੇਠ ਆਪਣੀ ਤਸਵੀਰ ਪੋਸਟ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਲਾਕਾਰ ਮੰਦਿਰਾ ਬੇਦੀ ਲਿਖਦੀ ਹੈ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ 10 ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪੋਸਚਰ ਬਿਹਤਰ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।

ਅਦਾਕਾਰਾ ਸੋਨਮ ਕਪੂਰ ਆਪਣੀ ਤਸਵੀਰ ਪੋਸਟ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪੁੱਛਦੀ ਹੈ ਕਿ, "ਕੀ ਮੇਰੇ ਵਿਚ ਵੀ ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਵਾਲਾ ਜੀਨ ਹੈ?"

ਗਾਇਕ ਅਰਮਾਨ ਮਲਿਕ ਵੱਲੋਂ ਵੀ ਆਪਣੀ ਤਸਵੀਰ ਸਾਂਝੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਜਿਸ ਵਿਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦਿੱਖ ਵਿਚ ਕਾਫ਼ੀ ਅੰਤਰ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤਾ।

ਅਦਾਕਾਰਾ ਸ਼ਰੂਤੀ ਹਸਨ ਆਪਣੀ ਤਸਵੀਰ ਪੋਸਟ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਦੱਸਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਪਿਛਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿਚੋਂ ਕੀ ਯਾਦ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕੀ ਨਹੀਂ।

ਉਧਰ ਕ੍ਰਿਕਟ ਸੰਸਥਾ ਆਈਸੀਸੀ ਵੱਲੋਂ ਵੀ ਚੈਲੇਂਜ ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲਿਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਧੋਨੀ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਸਾਂਝੀ...


ਸਿਰਲੇਖ: #10YearChallenge: ਇੱਕ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਦੇਸ ਉੱਜੜੇ, ਸਮੁੰਦਰ ਪਲਾਸਟਿਕ ਨਾਲ ਭਰੇ, ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਤਰੱਕੀ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ ਤੁਸੀਂ ਆਪ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਾ ਸਕਦੇ ਹੋ ਕਿ ਪਿਛਲੇ 10 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨਾ ਬਦਲਾਅ ਆਇਆ ਹੈ।

ਇਸ ਹੈਸ਼ਟੈਗ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਲੱਖਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਫੌਲੋ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਕੁਝ ਲੋਕ ਇਸ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਸਵੈ-ਪ੍ਰਗਾਟਾਵੇ, ਉਮਰ ਬਾਰੇ ਖ਼ਰਾਬ ਵਿਹਾਰ ਅਤੇ ਲਿੰਗ ਅਧਾਰਿਤ ਵਿਤਕਰੇ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਫਿਰ ਵੀ ਲੋਕ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਉਮਰ ਦੇ ਫਰਕ ਨਹੀਂ ਦਿਖਾ ਰਹੇ ਸਗੋਂ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਆਏ ਬਦਾਲਾਵ ਨੂੰ ਵੀ ਉਜਾਗਰ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਫੁੱਟਬਾਲ ਖਿਡਾਰੀ ਮੇਸੁਟ ਔਜ਼ਿਲ ਨੇ ਹਵਾ-ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਆਏ ਬਦਲਾਅ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਟਵੀਟ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਾਲ 2008 ਦੇ ਬਰਫ਼ ਦੇ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਪਾਈ ਅਤੇ ਦੂਸਰੇ ਪਾਸੇ ਸਾਲ 2018 ਦੇ ਨਾਲ ਪਾਣੀ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਪਿਘਲ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਿਖਿਆ, "ਸਿਰਫ਼ ਇਹੀ ਚੀਜ਼ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਸਾਨੂੰ ਧਿਆਨ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।"

ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਤਸਵੀਰਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਸਹੀ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਅੰਟਰਾਕਟਿਕਾ ਵਿੱਚ ਗੇਟਜ਼ ਆਈਸ ਸ਼ੈਲਫ਼ ਦੀ ਹੈ ਜੋ ਸਾਲ 2016 ਖਿੱਚੀ ਗਈ ਸੀ ਨਾ ਕਿ ਸਾਲ 2008 ਵਿੱਚ।

ਫਿਰ ਵੀ ਸਾਡੇ ਪੌਣ-ਪਾਣੀਆਂ ਦਾ ਬਦਲਨਾ ਸਗੋਂ ਸਹੀਂ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਕਹੀਏ ਤਾਂ ਨਿੱਘਰਨਾ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਮਸਲਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਬਾਰੇ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਇਨਸਾਨ ਕੋਲ ਬਚਾਅ ਦਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਰਾਹ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਨਾਸਾ ਦੇ ਮੁਤਾਬਿਕ ਅੰਟਰਾਕਟਿਕਾ ਵਿੱਚ ਹਰ ਸਾਲ 127 ਗੀਗਾਟਨ ਬਰਫ਼ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਹੀ ਗ੍ਰੀਨਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਬਰਫ਼ ਖ਼ਤਮ ਹੋਣ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ 286 ਗੀਗਾਟਨ ਪ੍ਰਤੀ ਸਾਲ ਹੈ।

19ਵੀਂ ਸਦੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਧਰਤੀ ਦਾ ਔਸਤ ਤਾਪਮਾਨ 0.9 ਡਿਗਰੀ ਸੈਲਸੀਅਸ ਤੱਕ ਵੱਧ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਤਿਹਾਈ ਵਾਧਾ ਪਿਛਲੇ ਇੱਕ ਦਹਾਕੇ ਦੌਰਾਨ ਹੀ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਇਸੇ ਸਮੱਸਿਆ ਨੂੰ ਉਭਾਰਨ ਲਈ ਵਾਤਾਵਰਨ ਬਾਰੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕਈ ਸਮੂਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਹੈਸ਼ਟੈਗ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਇਸ ਅਹਿਮ ਮੁੱਦੇ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਦੁਆਇਆ ਹੈ।

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਜਰਮਨੀ ਦੇ ਸਫ਼ੀਰ ਮਾਰਟਿਨ ਕੋਬਲਰ ਨੇ ਵੀ ਇੱਕ ਲੇਖ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਪੋਸਟ ਕੀਤੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਲੂਚਿਸਤਾਨ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਆਈ ਵਾਤਾਵਰਣ ਦੀ ਤਬਦੀਲੀ ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਟਵੀਟ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ, "ਪੌਣ-ਪਾਣੀ ਦਾ ਬਦਲਾਅ ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਹੈ! ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਇਸ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਦੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਅੱਠਵਾਂ ਨੰਬਰ ਹੈ। ਬਲੂਚਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦੀ ਕਮੀ ਕਾਰਨ ਇਨਸਾਨ ਅਤੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਖ਼ਤਰੇ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਅੱਜ ਤੋਂ 10 ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਇਹ ਸੁਧਰ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਖ਼ਰਾਬ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਇਹ ਸਾਡੇ ਅੱਜ ਦੇ ਕਦਮਾਂ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰੇਗਾ।"

ਪਲਾਸਟਿਕ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ

ਪਲਾਸਟਿਕ ਤੋਂ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਬਾਰੇ ਵੀ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਕਾਫ਼ੀ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਆਈ ਹੈ।

ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਹਰ ਸਾਲ 10 ਟਨ ਪਲਾਸਟਿਕ ਸੁੱਟੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਕੂੜੇ ਦੇ...


ਸਿਰਲੇਖ: #AirStrike : ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਬਾਲਾਕੋਟ 'ਚ ਭਾਰਤੀ ਆਪਰੇਸ਼ਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 'ਚਸ਼ਮਦੀਦਾਂ' ਨੇ ਕੀ ਦੱਸਿਆ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਮੁਹੰਮਦ ਆਦਿਲ ਅਤੇ ਵਾਜਿਦ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਧਮਾਕਿਆਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਆਈ

ਇਸ ਵਿਚਾਲੇ ਇਸ ਗੱਲ ਉੱਤੇ ਬਹਿਸ ਛਿੜ ਗਈ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸ ਬਾਲਾਕੋਟ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਪਹੁੰਚੇ ਸਨ। ਇਹ ਬਹਿਸ ਪਾਕਸਿਤਾਨ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੋਹਾਂ ਥਾਵਾਂ ਉੱਤੇ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ।

ਭਾਰਤ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਤ ਸੂਤਰਾਂ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਹੈ ਕਿ, "ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਫੌਜ ਦੇ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਖੈਬਰ ਪਖ਼ਤੂਨਖਵਾ ਦੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਜੈਸ਼-ਏ-ਮੁਹੰਮਦ ਕੈਂਪ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ।"

ਇਸ ਉੱਤੇ ਕਾਫ਼ੀ ਬਹਿਸ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦੇ ਫਾਈਟਰ ਪਲੇਨ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਅੰਦਰ ਜਾ ਕੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂ ਨਹੀਂ ਅਤੇ ਕੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਸ਼ਾਸਿਤ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਬਾਲਾਕੋਟ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਅਧਿਕਾਰਿਤ ਸੂਤਰਾਂ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਜ਼ੁਬੈਰ ਅਹਿਮਦ ਨੂੰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ ਖੈਬਰ ਪਖ਼ਤੂਨਖਵਾ ਵਿੱਚ ਬਾਲਾਕੋਟ ਦੇ ਇੱਕ ਟਰੇਨਿੰਗ ਕੈਂਪ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

'ਚਸ਼ਮਦੀਦਾਂ' ਦੀ ਜ਼ੁਬਾਨੀ- ਵੀਡੀਓ

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ :

ਪ੍ਰਤੱਖਦਰਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਜੋ ਦੇਖਿਆ

ਇਸ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਅੱਖੀਂ-ਡਿੱਠਾ ਹਾਲ ਦੱਸਿਆ। ਪ੍ਰਤੱਖਦਰਸ਼ੀਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਫੌਜ ਦੇ ਹਮਲੇ ਕਾਫ਼ੀ ਭਿਆਨਕ ਸਨ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਸੁੱਤੇ ਹੋਏ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਨੀਂਦ ਖੁੱਲ੍ਹ ਗਈ।

ਜਾਬਾ ਟੌਪ ਬਾਲਾਕੋਟ ਦੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਮੁਹੰਮਦ ਆਦਿਲ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਧਮਾਕੇ ਇੰਨੀ ਤੇਜ਼ ਸਨ ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਜ਼ਲਜ਼ਲਾ ਆ ਗਿਆ ਹੋਵੇ।

ਮੁਹੰਮਦ ਆਦਿਲ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, "ਸਵੇਰੇ ਤਿੰਨ ਵਜੇ ਦਾ ਸਮਾਂ ਸੀ, ਬਹੁਤ ਭਿਆਨਕ ਆਵਾਜ਼ ਆਈ। ਅਜਿਹਾ ਲੱਗਿਆ ਜਿਵੇਂ ਜ਼ਲਜ਼ਲਾ ਆ ਗਿਆ ਹੋਵੇ। ਅਸੀਂ ਪੂਰੀ ਰਾਤ ਨਹੀਂ ਸੁੱਤੇ। 5-10 ਮਿੰਟ ਬਾਅਦ ਸਾਨੂੰ ਪਤਾ ਚੱਲਿਆ ਕਿ ਧਮਾਕਾ ਹੋਇਆ ਹੈ।"

ਆਦਿਲ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਪੰਜ ਧਮਾਕੇ ਇੱਕੋ ਵੇਲੇ ਹੋਏ ਅਤੇ ਕਈ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਗਏ। ਫਿਰ ਕੁਝ ਦੇਰ ਬਾਅਦ ਆਵਾਜ਼ ਆਉਣੀ ਬੰਦ ਹੋ ਗਈ।

"ਸਵੇਰੇ ਅਸੀਂ ਉਹ ਥਾਂ ਦੇਖਣ ਗਏ ਜਿੱਥੇ ਧਮਾਕੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਕਈ ਮਕਾਨ ਵੀ ਹਾਦਸਾਗ੍ਰਸਤ ਹੋ ਗਏ ਸੀ। ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਜ਼ਖਮੀ ਵੀ ਨਜ਼ਰ ਆਇਆ।"

ਬਾਲਾਕੋਟ ਦੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਪ੍ਰਤੱਖਦਰਸ਼ੀ ਵਾਜਿਦ ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵੀ ਧਮਾਕੇ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਸੁਣੀ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਅਜਿਹਾ ਲੱਗਿਆ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਕੋਈ ਰਾਈਫਲ ਰਾਹੀਂ ਫਾਇਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ। ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਧਮਾਕੇ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਸੁਣਾਈ ਦਿੱਤੀ, ਫਿਰ ਚੁੱਪੀ ਛਾ ਗਈ।"

ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਮੁਸ਼ਰਫ਼ ਜ਼ੈਦੀ ਸਣੇ ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਉਮਰ ਅਬਦੁੱਲਾ ਨੇ ਵੀ ਪੁੱਛਿਆ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਬਾਲਾਕੋਟ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਸ਼ਾਸਿਤ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਾਲਾ ਹੈ ਜਾਂ ਖੈਬਰ ਪਖ਼ਤੂਨਖਵਾ ਵਾਲਾ।

ਬੀਬੀਸੀ ਉਰਦੂ ਦੇ ਪੱਤਰਕਾਰ ਜ਼ੁਬੈਰ ਖਾਨ ਨੂੰ ਖੈਬਰ ਪਖ਼ਤੂਨਖਵਾ ਦੇ ਬਾਲਾਕੋਟ ਦੇ ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੰਗਲਵਾਰ ਸਵੇਰੇ ਧਮਾਕੇ ਦੀਆਂ ਚਾਰ-ਪੰਜ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਸੁਣੀਆਂ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਮੁਲਾਜ਼ਮਾਂ ਨੇ ਹਾਲੇ ਤੱਕ ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ...


ਸਿਰਲੇਖ: #Amritsar: ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿੱਚ ਰਾਤ ਨੂੰ ਆਈਆਂ ਤੇਜ਼ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਕਰਕੇ ਲੋਕ ਸਹਿਮੇ, ਕਈ ਅਫ਼ਵਾਹਾਂ ਫੈਲੀਆਂ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਪੁਲਿਸ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਐੱਸ.ਐੱਸ. ਸ਼੍ਰੀਵਾਸਤਵ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, "ਮੈਂ ਵੀ ਆਵਾਜ਼ ਸੁਣੀ, ਸਾਰੇ ਸ਼ਹਿਰ 'ਚ ਪਤਾ ਕਰਵਾਇਆ, ਕਿਤੋਂ ਵੀ ਕੋਈ ਅਣਹੋਣੀ ਘਟਨਾ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਇਹ ਸੋਨਿਕ ਬੂਮ ਹੋਵੇ।"

ਪਰ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਸਵੇਰੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੇ ਡੀਸੀ ਸ਼ਿਵ ਦੁਲਾਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਹ ਧਮਾਕੇ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਸੌਨਿਕ ਬੂਮ ਸਨ।

ਸੋਨਿਕ ਬੂਮ ਉਦੋਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਜਹਾਜ਼ ਜਾਂ ਹੋਰ ਕੋਈ ਚੀਜ਼ ਆਵਾਜ਼ ਦੀ ਗਤੀ ਨਾਲੋਂ ਵੀ ਤੇਜ਼ ਉੱਡਦੀ ਹੈ।

ਸੁਲਤਾਨਵਿੰਡ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਗੁਰ ਪ੍ਰਤਾਪ ਸਿੰਘ ਟਿੱਕਾ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇੰਝ ਲੱਗਿਆ ਕਿ ਘਰ ਹੀ ਹਿਲ ਗਿਆ ਹੋਵੇ। ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਨੇੜੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਸੁਮਿਤ ਚਾਵਲਾ ਨੇ ਵੀ ਆਵਾਜ਼ ਸੁਣੀ।

ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਉੱਪਰ ਇਸ ਸਰਹੱਦੀ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਆਵਾਜ਼ ਨੂੰ ਭਾਰਤ-ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿਚਕਾਰ ਚੱਲ ਰਹੇ ਤਣਾਅ ਨਾਲ ਵੀ ਜੋੜਿਆ ਅਤੇ 'ਬੰਬ' ਸੁੱਟੇ ਜਾਣ ਦਾ ਡਰ ਵੀ ਜ਼ਾਹਿਰ ਕੀਤਾ।

ਇਹ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰ ਪੜ੍ਹੋ

ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਫੋਨ ਨੰਬਰ ਉੱਪਰ ਕੋਈ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਹੀਂ ਆਈ। ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡਿਆ ਉੱਪਰ ਰਾਤ 1.20 ਤੋਂ ਹੀ ਲੋਕ ਟਵੀਟ ਕਰਨ ਲੱਗੇ, ਫੇਸਬੁੱਕ ਉੱਪਰ ਸਰਗਰਮ ਹੋ ਗਏ।

ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਤੋਂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਕੁਝ ਟਵੀਟ:

ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੇ ਡਿਪਟੀ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਸ਼ਿਵ ਦੁਲਾਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਕਿਸੇ ਅਣਹੋਣੀ ਘਟਨਾ ਦੀ ਤਾਂ ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਕੋਈ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ ਪਰ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਉੱਪਰ ਲੋਕ ਕਈ ਗੱਲਾਂ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ।"

ਇਹ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰ ਪੜ੍ਹੋ

ਐਡੀਸ਼ਨਲ ਪੁਲਿਸ ਕਮਿਸ਼ਨਰ (ਸਿਟੀ) ਜਗਜੀਤ ਸਿੰਘ ਵਾਲੀਆ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਵੇਰਕਾ, ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਨੇੜੇ ਦੇ ਇਲਾਕੇ, ਸੁਲਤਾਨਵਿੰਡ, ਛਰਹਾਟਾ, ਏਅਰਪੋਰਟ, ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ, ਬਸ ਸਟੈਂਡ ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਈ ਇਲਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮੰਗਵਾਈ ਪਰ ਕਿਸੇ ਘਟਨਾ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ।"

ਭਾਰਤ-ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਤਣਾਅ

ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਸਰਹੱਦ ਉੱਪਰ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ।

ਪਿਛਲੇ ਮਹੀਨੇ ਭਾਰਤ-ਸ਼ਾਸਤ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਹਮਲੇ ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਭਾਰਤ ਵੱਲੋਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਕੀਤੇ ਗਏ ਏਅਰ ਸਟ੍ਰਾਈਕ ਕਰਕੇ ਮਾਹੌਲ ਵਿੱਚ ਤਣਾਅ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰ ਪੜ੍ਹੋ

ਇਸ ਤਣਾਅ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਚਰਚਾ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡਿਆ 'ਤੇ ਉਦੋਂ ਵੀ ਚੱਲ ਪਈ ਸੀ ਜਦੋਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਲਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਸਿਆਲਕੋਟ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਫੌਜੀ ਤਿਆਰੀ ਜਾਂ ਕਾਰਵਾਈ ਚੱਲ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਹ ਵੀ ਝੂਠ ਸਾਬਿਤ ਹੋਈ ਸੀ।

ਤੁਸੀਂ ਇਹ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਵੀ ਦੇਖ ਸਕਦੇ ਹੋ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਸਿਰਲੇਖ: #BBCISWOTY: ਆਪਣੀ ਪੰਸਦੀਦਾ ਖਿਡਾਰਨ ਨੂੰ ਵੋਟ ਦਿਓ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀ ਰੂਪਾ ਝਾਅ ਵਲੋਂ ਇੱਕ ਵੈਬੀਨਾਰ ਦੌਰਾਨ ਪੰਜ ਨਾਮਜ਼ਦ ਖਿਡਾਰਨਾਂ ਦੇ ਨਾਮਾਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

ਇਹ ਖਿਡਾਰਨਾਂ ਹਨ ਮਨੂ ਭਾਕਰ, ਦੂਤੀ ਚੰਦ, ਕੋਨੇਰੂ ਹੰਪੀ, ਵਿਨੇਸ਼ ਫੋਗਾਟ ਅਤੇ ਰਾਣੀ।

ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀ ਪੰਸਦੀਦਾ ਸਪੋਰਟਸ ਵੂਮੈਨ ਆਫ਼ ਦਿ ਈਅਰ ਲਈ ਬੀਬੀਸੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੀਆਂ ਵੈੱਬਸਾਈਟਾਂ 'ਤੇ ਲੌਗਇੰਨ ਜ਼ਰੀਏ ਵੋਟ ਪਾ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਜਨਤਕ ਵੋਟਿੰਗ 24 ਫ਼ਰਵਰੀ ਤੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਮੇਂ ਮੁਤਾਬਕ 2330 ਜਾਂ ਜੀਐੱਮਟੀ ਮੁਤਾਬਕ 1800 ਵਜੇ ਤੱਕ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਰਹੇਗੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਜੇਤੂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਐਤਵਾਰ 8 ਮਾਰਚ ਨੂੰ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਰਚੁਅਲ ਸਨਮਾਨ ਸਮਾਰੋਹ ਦੌਰਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਸਾਰੇ ਨਿਯਮ ਤੇ ਸ਼ਰਤਾਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਇਵੇਸੀ ਨੋਟਿਸ ਵੈੱਬਸਾਇਟ 'ਤੇ ਮੋਜੂਦ ਹਨ।

ਨਤੀਜਿਆਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਬੀਬੀਸੀ ਭਾਰਤੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਅਤੇ ਬੀਬੀਸੀ ਸਪੋਰਟਸ ਦੀਆਂ ਵੈੱਬਸਾਈਟਾਂ 'ਤੇ ਵੀ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।

ਉਹ ਖਿਡਾਰਨ ਜਿਸ ਨੂੰ ਜਨਤਾ ਵਲੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵੋਟਾਂ ਮਿਲਣਗੀਆਂ ਨੂੰ ਬੀਬੀਸੀ ਇੰਡੀਅਨ ਸਪੋਰਟਸ ਵੂਮੈਨ ਆਫ਼ ਦਿ ਈਅਰ ਚੁਣਿਆ ਜਾਵੇਗਾ।

ਵੂਮੈਨਜ਼ ਡੇ 2021 'ਤੇ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਇਸ ਸਮਾਗਮ ਦੌਰਾਨ ਬੀਬੀਸੀ ਵੱਲੋਂ ਮਿਸਾਲੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਵਾਲੀ ਖਿਡਾਰਨ ਨੂੰ ਲਾਈਫ਼ਟਾਈਮ ਅਚੀਵਮੈਂਟ ਪੁਰਸਕਾਰ ਵੀ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਬੀਬੀਸੀ ਦੁਆਰਾ ਵਰਚੁਅਲ ਸਮਾਗਮ ਦੌਰਾਨ ਉੱਭਰ ਰਹੇ ਖਿਡਾਰੀ ਦਾ ਵੀ ਸਨਮਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।

ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤੇ ਗਏ ਪੰਜ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕੁਝ ਉੱਘੇ ਖੇਡ ਪੱਤਰਕਾਰਾਂ, ਮਾਹਰਾਂ ਅਤੇ ਲੇਖਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਜਿਊਰੀ ਵਲੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵੋਟਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਖਿਡਾਰਨਾਂ ਦੀ ਚੋਣ ਜਨਤਕ ਵੋਟਿੰਗ ਲਈ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।

ਖਿਡਾਰਨਾਂ ਦੇ ਨਾਵਾਂ ਦੇ ਐਲਾਨ ਮੌਕੇ ਪੀਟੀ ਊਸ਼ਾ ਨੇ ਕੀ ਕਿਹਾ

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਇਹ ਬੀਬੀਸੀ ਵਲੋਂ ਬਹੁਤ ਚੰਗੀ ਪਹਿਲ ਹੈ। ਉਭਰਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਖਿਡਾਰਨਾਂ ਲਈ ਵੱਡੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਹੈ। ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਖੇਡਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਘੱਟ ਮਿਲਣ ਕਰਕੇ ਮੈਂ ਮੈਡਲ ਗੁਆ ਦਿੱਤਾ। ਹੁਣ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ ਪਰ ਅਜੇ ਵੀ ਸਾਨੂੰ ਇਸ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।

ISWOTY ਬਾਰੇ ਮਾਨਸੀ ਜੋਸ਼ੀ ਨੇ ਕੀ ਕਿਹਾ

ਬੀਬੀਸੀ ਦੀ ਪਹਿਲ ਕਾਰਨ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਵਧੀ ਹੈ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੈਰਾ ਬੈਡਮਿੰਟਨ ਬਾਰੇ ਲੋਕ ਹੋਰ ਜਾਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ।

'ਅਜਿਹੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਮਿਲੀਆਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਬਾਰੇ ਸੋਚਿਆ ਨਹੀਂ ਸੀ'

ਬੀਬੀਸੀ ਭਾਰਤੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੀ ਮੁਖੀ ਰੂਪਾ ਝਾਅ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸੰਪਾਦਕੀ ਅਤੇ ਪੱਤਰਕਾਰੀ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਗੱਲ ਕਰੀਏ ਤਾਂ BBC ISWOTY ਨੇ ਸਾਨੂੰ ਮਹਿਲਾ ਖਿਡਾਰਨਾਂ ਦੀ ਕਵਰੇਜ ਕਰਨ ਲਈ ਬਲ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਸਾਨੂੰ ਅਜਿਹੀਆਂ ਵੀ ਕਹਾਣੀਆਂ ਮਿਲੀਆਂ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਬਾਰੇ ਅਸੀਂ ਸੋਚਿਆ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸੀ।

ਇਹ ਖਿਡਾਰਨਾਂ ਕੌਣ ਹਨ:

1. ਮਨੂ ਭਾਕਰ

ਉਮਰ: 18 ਸਾਲ*, ਖੇਡ: ਏਅਰਗੰਨ ਸ਼ੂਟਿੰਗ

16 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਮਨੂ ਭਾਕਰ ਨੇ ਸਾਲ 2018 ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸ਼ੂਟਿੰਗ...


ਸਿਰਲੇਖ: #BBCInnovators: ਇਸ ਸ਼ਖ਼ਸ ਨੇ ਕੀਤੀਆਂ 140 ਤੋਂ ਵੱਧ ਖੋਜਾਂ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਕਾਢਾਂ ਦਾ ਸਰਤਾਜ ਊਧਬ ਭਰਾਲੀ

ਇਸੇ ਵਿਚਾਰ ਨੇ ਭਰਾਲੀ ਨੂੰ ਖੋਜਾਂ ਕਰਨ ਦੇ ਰਾਹ 'ਤੇ ਤੋਰਿਆ। ਤੀਹ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵੱਡਾ ਘਰੇਲੂ ਕਰਜ਼ਾ ਲਾਹੁਣ ਲਈ ਸਮਾਨ ਬਣਾਉਣਾ ਅਤੇ ਵੇਚਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਜੋ ਕਿ ਅੱਜ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜਨੂਨ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ।

ਭਰਾਲੀ ਨੇ 140 ਤੋਂ ਵੱਧ ਖੋਜਾਂ ਕੀਤੀਆਂ

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਸੌ ਚਾਲੀ ਤੋਂ ਵੱਧ ਖ਼ੋਜਾਂ ਕੀਤੀਆਂ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਈਆਂ ਨੂੰ ਖਰੀਦਦਾਰ ਅਤੇ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਇਨਾਮ ਵੀ ਮਿਲੇ।

ਭਰਾਲੀ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੱਦਦ ਕਰਨ ਦਾ ਵਿਚਾਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਹੱਲਾਸ਼ੇਰੀ ਹੈ।

ਖੇਤੀ-ਕਾਢਾਂ ਲਈ  ਹਿੰਦੋਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਨਾਮ ਕਮਾਉਣ  ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੁਣ ਉਹ ਅਪਾਹਜਾਂ ਦੇ ਮਦਦ ਲਈ ਕਾਢਾਂ ਕੱਢ ਰਹੇ ਹਨ।

ਕਿਉਂ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਪੈਰਾਡਾਈਸ ਪੇਪਰਸ ਬਾਰੇ ਇਹ ਜਾਨਣਾ?

'ਅਲ-ਕ਼ਾਇਦਾ ਦੀ ਕੈਦ 'ਚ ਇਸਲਾਮ ਚੁਨਣਾ ਮੇਰੀ ਮਰਜੀ'

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਮੁਲਕ ਵਿੱਚ ਅੰਗਹੀਣਾਂ ਲਈ ਲੋੜੀਂਦੀ ਸਰਕਾਰੀ ਮੱਦਦ ਨਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਰਗੇ ਖ਼ੋਜੀਆਂ ਨੂੰ ਬਦਲਵੇਂ ਹੱਲ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਾਉਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।

ਪੰਦਰਾਂ ਸਾਲ ਰਾਜ ਰਹਿਮਾਨ ਜਮਾਂਦਰੂ ਅਪਾਹਜ ਅਤੇ ਦਿਮਾਗੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੈ।

ਭਰਾਲੀ ਨੇ ਉਸ ਲਈ ਇੱਕ ਸਧਾਰਣ ਯੰਤਰ ਬਣਾਇਆ ਹੈ। ਚਮਚੇ ਅਤੇ ਚਮੜੇ ਦੀ ਬੈਲਟ ਨਾਲ ਬਣੇ ਇਸ ਯੰਤਰ ਨੂੰ ਰਹਿਮਾਨ ਆਪਣੇ ਗੁੱਟ ਨਾਲ ਬੰਨਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਯੰਤਰ ਉਸਦੀ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਅਤੇ ਲਿਖਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਭਰਾਲੀ ਨੇ ਰਾਜ ਦੀ ਜੁੱਤੀ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਕਾਢ ਨਾਲ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਢਾਲਿਆ ਕਿ ਉਸਦਾ ਘੁੰਮਣਾ ਫਿਰਨਾ ਸੌਖਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।

ਉਹ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, "ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੀ ਬਹੁਤ ਫ਼ਿਕਰ ਹੁੰਦੀ ਸੀ ਪਰ ਇਸ ਯੰਤਰ ਨਾਲ ਹੁਣ ਮੈਨੂੰ ਕੋਈ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਨਹੀਂ। ਮੈਂ ਚਿੰਤਾ ਮੁਕਤ ਹਾਂ।

ਮੈਨੂੰ ਰੇਲ ਪੱਟੜੀ ਪਾਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਡਰ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦਾ ਅਤੇ ਮੈਂ ਅਰਾਮ ਨਾਲ ਤੁਰ ਕੇ ਸਕੂਲ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹਾਂ।''

"ਮੈਂ ਖੁਸ਼ ਹਾਂ ਕਿ ਮੈਂ ਅਪਣੀ ਦੇਖਭਾਲ ਆਪ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹਾਂ।"

ਮਨੁੱਖੀ ਹੁਨਰ

ਭਰਾਲੀ ਬਿਹਾਰ ਦੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਉਹ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹਨ, "ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਮੈਨੂੰ ਨਿਕੰਮਾ ਸਮਝਦੇ ਸਨ ਪਰ 18 ਸਾਲ ਦੀ ਅਣਥੱਕ ਮਿਹਨਤ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਖ਼ੋਜੀ ਵਜੋਂ ਵੱਖਰੀ ਪਛਾਣ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।"

ਭਰਾਲੀ ਦੀਆਂ ਖ਼ੋਜਾਂ ਵਿੱਚ ਮੁਕਾਮੀ ਅਤੇ ਅਸਾਨੀ ਨਾਲ ਮਿਲਣ ਵਾਲੇ ਕੱਚੇ ਮਾਲ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਉਹ ਸਸਤੇ ਭਾਅ ਉੱਤੇ ਮੁਹੱਈਆ ਹੁੰਦੀਆ ਹਨ।

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਕਿਫ਼ਾਇਤੀ ਖ਼ੋਜਾਂ ਨੂੰ ਜੁਗਾੜ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਕੈਮਬਰਿੱਜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ 'ਜੱਜ ਬਿਜ਼ਨਿਸ ਸਕੂਲ' ਤੋਂ ਪੜ੍ਹੇ ਜੈਦੀਪ ਪ੍ਰਭੂ ਜੁਗਾੜ ਬਾਰੇ ਕਿਤਾਬ ਲਿਖ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।

ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਸੋਚਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਖ਼ੋਜੀ ਬਿਰਤੀ ਨੂੰ ਵੱਡਾ ਹੁਲਾਰਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਇਸ ਲਈ ਤੁਹਾਡਾ ਅੰਦਰਲਾ ਮਨੁੱਖੀ ਹੁਨਰ ਹੀ ਕਾਫ਼ੀ ਹੈ। ਤੁਹਾਡੀ ਪਹੁੰਚ ਸਮਾਜ ਦੀਆਂ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਦੂਰ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਅਸਾਨੀ ਨਾਲ ਮਿਲਣ ਵਾਲੇ ਸਾਜੋ-ਸਮਾਨ ਨਾਲ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਦਾ ਹੱਲ ਕੱਢਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।"

ਕਾਢਾਂ ਨੂੰ...


ਸਿਰਲੇਖ: #BBCInnovators: ਇੱਕ ਵੀਡੀਓ ਲਿੰਕ ਨੇ ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਨਵੀਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਮਾਵਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਵੀਡੀਓ ਲਿੰਕ ਕਿਵੇਂ ਬਣਿਆ ਮਸੀਹਾ?

"ਪਰ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਲਈ ਇੱਥੇ ਆਉਂਦੀ ਹਾਂ।"

ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਡਾਕਟਰ ਜਾਂ ਫ਼ਾਤਿਮਾ ਵਰਗੀ ਮਾਹਰ ਦਾਈ ਮੌਜੂਦ ਹੋਏ ਤਾਂ 99 ਫ਼ੀਸਦ ਤੱਕ ਜੱਚਾ ਮੌਤਾਂ ਰੋਕੀਆਂ ਜਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।

ਪੇਂਡੂ ਵਿਕਾਸ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸੰਸਥਾ ਮੁਤਾਬਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਹਰ 20 ਮਿੰਟ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਔਰਤ ਦੀ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਜਾਂ ਬੱਚੇ ਦੇ ਜਨਮ ਸਮੇਂ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਦਿੱਕਤਾਂ ਕਰਕੇ ਮੌਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ 'ਚ ਮੁਫ਼ਤ ਪੜ੍ਹਾਈ, ਕਿਵੇਂ ?

ਰੋਮਾਂਸ ਦੇ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਸ਼ਸ਼ੀ ਕਪੂਰ ਦਾ ਦੇਹਾਂਤ

ਫ਼ਾਤਿਮਾ ਇੱਕ ਸੰਸਥਾ 'ਸਿਹਤ ਕਹਾਣੀ' ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਭਾਈਚਾਰੇ (ਕਮਿਉਨਿਟੀ) ਦੀਆਂ ਦਾਈਆਂ ਨੂੰ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੀਡੀਓ ਲਿੰਕ ਜ਼ਰੀਏ ਮਹਿਲਾਂ ਡਾਕਟਰਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜਦੀ ਹੈ।

ਇਸ ਵੀਡੀਓ ਸਲਾਹ ਦੀ ਲਾਗਤ ਸਿਰਫ਼ 1.30 ਡਾਲਰ ਹੈ।

ਅੱਜ ਫ਼ਾਤਿਮਾ ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ ਦੇ 71 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਇੱਕ ਕਸਬੇ, ਮਾਨਸੇਹਰਾ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਰੁਬੀਨਾ ਮੁਖਤਿਆਰ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।

ਉਹ ਦੱਸਦੀ ਹੈ, "ਮੇਰੇ ਦੋ ਮੁੰਡੇ ਮਰੇ ਹੋਏ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਅਤੇ ਚਾਰ ਵਾਰ ਗਰਭਪਾਤ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਹੁਣ ਮੈਂ ਦੋ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਗਰਭਵਤੀ ਹਾਂ।"

ਨਵੀਂ ਪਹਿਲ

ਰੁਬੀਨਾ ਖੁਸ਼ਕਿਸਮਤ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਜ਼ਿੰਦਾ ਹੈ।

ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਛਲੇ ਗਰਭ ਦੌਰਾਨ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਗੰਭੀਰ ਸਿਰ ਦਰਦ, ਸਰੀਰਕ ਅੰਗਾਂ ਦੀ ਸੋਜਿਸ਼ ਅਤੇ ਚੱਕਰ ਆਉਣ ਬਾਰੇ ਦੱਸਦੀ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਹਾਈ ਬਲੱਡ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ ਦੀ ਇੱਕ ਕਿਸਮ, ਪ੍ਰੀ-ਇਕਲਾਂਪਸਿਆ ਦੇ ਲੱਛਣ ਹਨ। ਇਹ ਮਾਂ ਅਤੇ ਬੱਚੇ ਦੋਵਾਂ ਦੀ ਜਾਨ ਲੈ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਉਹ ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ ਹਸਪਤਾਲ ਪਹੁੰਚੀ, ਉਸਦੇ ਜੁੜਵਾਂ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਸੀ।

"ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੇਰਾ ਅਲਟਰਾਸਾਉਂਡ ਕੀਤਾ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਬੱਚੇ 15 ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਮਰ ਚੁੱਕੇ ਸਨ।

"ਮੇਰੀ ਬਹੁਤ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਮੁੰਡੇ ਦੀ ਖੁਆਇਸ਼ ਸੀ....ਪਰ ਜਿਵੇਂ ਅੱਲਾਹ ਦੀ ਮਰਜ਼ੀ।"

ਇਹ ਰੁਬੀਨਾ ਦਾ ਦਸਵਾਂ ਜਣੇਪਾ ਹੈ ਪਰ ਇਹ ਮਾਹਰ ਦਾਈ ਅਤੇ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਜਣੇਪੇ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਨਿਯਮਿਤ ਜਾਂਚ ਨਾਲ ਪਹਿਲੀ ਡਿਲੀਵਰੀ ਹੋਵੇਗੀ।

ਫ਼ਾਤਿਮਾ ਰੁਬੀਨਾ ਦਾ ਬਲੱਡ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ ਚੈੱਕ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਲੈਪਟਾਪ ਦੀ ਸਕ੍ਰੀਨ 'ਤੇ ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਰਿਪੋਰਟ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਸਭ ਕੁਝ ਠੀਕ ਜਾਪਦਾ ਹੈ।

ਰੁਬੀਨਾ ਦੱਸਦੀ ਹੈ, "ਮੇਰੇ ਗੁਆਂਢ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਇੱਕ ਔਰਤ ਨੇ ਮੈਨੂੰ 'ਸਿਹਤ ਕਹਾਣੀ' ਕੋਲ ਜਾਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ।"

ਜਗਤਾਰ ਜੌਹਲ ਨੂੰ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਰਾਹਤ ਮਿਲ ਰਾਹਤ?

ਇੱਥੇ ਆਉਣ ਮਗਰੋਂ ਹੁਣ ਮੈਨੂੰ ਪੂਰੀ ਉਮੀਦ ਹੈ ਕਿ ਪਹਿਲਾਂ ਹੋਏ ਗਰਭਪਾਤ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਇਸ ਵਾਰ ਮੈਂ ਇੱਕ ਸਿਹਤਮੰਦ ਮੁੰਡੇ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਵਾਂਗੀ।"

ਰੁਬੀਨਾ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਫ਼ਾਤਿਮਾ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ," ਮੈਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਦੁੱਖ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।"

"ਵਾਰ ਵਾਰ ਗਰਭਪਾਤ ਹੋਣ ਦਾ ਦਰਦ ਤਾਂ ਇੱਕ ਮਾਂ ਹੀ ਸਮਝ ਸਕਦੀ ਹੈ।"

ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਹੀਂ

ਫ਼ਾਤਿਮਾ...


ਸਿਰਲੇਖ: #BBCInnovators: ਟਾਇਲਟ ਹੀ ਦੂਰ ਕਰੇਗਾ ਟਾਇਲਟ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ?\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਟਾਇਲਟ ਦੀ ਗੰਦਗੀ ਪਖਾਨਿਆਂ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਦੂਰ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ?

ਸਰਕਾਰ 2019 ਤੱਕ ਆਪਣੇ ਇਸ ਟੀਚੇ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਕੋਈ ਵੀ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਟਾਇਲਟ ਨਾ ਜਾਵੇ।

ਇੱਕ ਸਮਾਜਕ ਸੰਸਥਾ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਗਰੀਬ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਜਨਤਕ ਪਖਾਨੇ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਮੁਹਿੰਮ ਚਲਾਈ ਹੈ।

ਪਖਾਨਿਆਂ ਨੂੰ ਚੱਲਦੇ ਰੱਖਣ ਲਈ ਟਾਇਲਟ ਦੀ ਗੰਦਗੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।

50 ਕਰੋੜ ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪਖਾਨੇ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਤੋਂ ਸੱਖਣੇ ਹਨ ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹ ਬੀਮਾਰੀਆਂ ਦੇ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਮਾਜਿਕ ਮੁਸ਼ਕਿਲਾਂ ਦਾ ਵੀ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।

ਜਿਵੇਂ ਬੱਚਿਆਂ ਦਾ ਦੇਰੀ ਨਾਲ ਸਕੂਲ ਪਹੁੰਚਣਾ ਜਾਂ ਫਿਰ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਟਾਇਲਟ ਲਈ ਜਾਂਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆਂ ਦੀ ਚਿੰਤਾ।

 'ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਕੀਤਾ ਅਣਮਨੁੱਖੀ ਤਸ਼ਦੱਦ'

ਜਦੋਂ ਨਹਿਰੂ ਨੇ ਪਿਸਤੌਲ ਕੱਢ ਲਈ

ਪ੍ਰਸਾਸ਼ਨ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਸਮਾਜਿਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਜਿਵੇਂ ਸ਼੍ਰੀ ਦੀ ਟੀਮ ਨਵੇਂ ਅਤੇ ਉਸਾਰੂ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨਾਲ ਅੱਗੇ ਵੱਧ ਰਹੀ ਹੈ।

ਟਾਇਲਟ ਦੀ ਗੰਦਗੀ,ਬਿਜਲੀ ਅਤੇ ਸਾਫ਼ ਪਾਣੀ

ਸ਼੍ਰੀ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕਾ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਪਰਬੀਨ ਕੁਮਾਰ ਹਨ। ਕਿਸੇ ਸਮੇਂ ਉਹ ਦੇਰੀ ਨਾਲ ਸਕੂਲ ਪਹੁੰਚਦੇ ਸਨ ਕਿਉਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਟਾਇਲਟ ਜਾਣ ਲਈ ਇੱਕ ਕਿੱਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਤੁਰ ਕੇ ਦਰਿਆ ਕੰਢੇ ਜਾਣਾ ਪੈਂਦਾ ਸੀ।

ਅੱਜ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਾਮ ਸਮਾਜ ਦੇ ਤਿੰਨ ਵੱਡੇ ਉੱਦਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਹੜੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਉੱਤਰ-ਦੱਖਣੀ ਸੂਬੇ ਬਿਹਾਰ ਵਿੱਚ ਪਖਾਨੇ ਬਣਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਪਖਾਨਿਆਂ ਦੀ ਲੋਕ ਮੁਫ਼ਤ ਵਿੱਚ ਵਰਤੋਂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਜੱਦੀ ਜਾਇਦਾਦਾਂ ਤੋਂ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਹਿੰਦੂ ਸੱਖਣੇ ਕਿਉਂ?

'ਮੈਨੂੰ ਮੇਰੇ ਕੰਮ ਨਾਲ ਜੱਜ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ'

ਸੂਟਡ-ਬੂਟਡ ਬਜ਼ੁਰਗ ਕਿਉਂ ਕੂੜਾ ਚੁੰਗਦਾ ਹੈ?

ਸਰਕਾਰੀ ਪਖਾਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਗੰਦਗੀ ਦੀ ਸਫ਼ਾਈ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਪਖਾਨੇ ਦੀ ਸਾਂਭ-ਸੰਭਾਲ ਲਈ ਪੈਸੇ ਦੀ ਦਿੱਕਤ ਆਉਣਾ ਆਮ ਗੱਲ ਹੈ।

ਸ਼੍ਰੀ ਪਖਾਨੇ ਦੀ ਗੰਦਗੀ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਬਜਾਏ ਉਸਨੂੰ ਬਾਇਓਡਾਇਜੈਸਟਰ ਵਿੱਚ ਪਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

ਬਾਇਓਡਾਇਜੈਸਟਰ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਬਿਜਲੀ ਨਾਲ ਗ੍ਰਾਊਂਡ ਵਾਟਰ ਕੱਢਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਫਿਲਟਰ ਕਰਕੇ ਸਾਫ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬੋਤਲਾਂ ਵਿੱਚ ਭਰ ਕੇ ਵੇਚਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਪਾਣੀ ਨੂੰ 50 ਪੈਸੇ ਪ੍ਰਤੀ ਲੀਟਰ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਵੇਚਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਪਾਣੀ ਤੋਂ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਕਮਾਈ ਨੂੰ ਪਖਾਨਿਆਂ ਦੀ ਸਾਂਭ-ਸੰਭਾਲ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਸ਼੍ਰੀ ਟੀਮ ਵੱਲੋਂ ਇੱਕ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਹਜ਼ਾਰ ਲੀਟਰ ਸਾਫ਼ ਪਾਣੀ ਕੱਢਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਬਿਹਾਰ ਵਿੱਚ ਪਖਾਨਿਆਂ ਦੀ ਉਸਾਰੀ

ਪਰਬੀਨ ਕੁਮਾਰ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਥੀ ਚੰਦਨ ਕੁਮਾਰ 2010 ਵਿੱਚ ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਅਨੂਪ ਜੈਨ ਨੂੰ ਮਿਲੇ। ਇਸ ਮੁਹਿੰਮ ਬਾਰੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਨੂਪ ਜੈਨ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਵਿਚਾਰ ਕੀਤਾ।

ਚਾਰ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬਿਹਾਰ ਸੂਬੇ ਦੇ ਸੁਪੌਲ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਨਿਮੁਆ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਜਨਤਕ ਪਖਾਨਾ ਬਣਾਇਆ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਅੱਠ...


ਸਿਰਲੇਖ: #BBCInnovators: ਪਾਣੀ ਦਾ ਸਕੰਟ- ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਕਰਦੇ ਇੰਜੀਨੀਅਰ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਖਿੱਤੇ ਲੱਦਾਖ਼ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦੇ ਸਕੰਟ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ 10 ਸਵੈਸੇਵਕ ਇੱਕ ਯੋਜਨਾ ਤਹਿਤ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਦਸਵੀਂ ਪਾਸ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਨੇ ਕੀਤਾ ਅਨੋਖ਼ਾ ਕਮਾਲ!

ਪ੍ਰਿਅੰਕਾ ਤਨੇਜਾ ਕਿਵੇਂ ਬਣੀ ਹਨੀਪ੍ਰੀਤ ਇੰਸਾ?

ਅਜਿਹੇ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਅਤੇ ਬਰਫ਼ ਦੇ ਪਹਾੜ ਬਣਾਏ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਿਘਲਾ ਕੇ ਖੇਤਾਂ ਤੇ ਪਿੰਡਾਂ ਨੂੰ ਲੌੜੀਂਦਾ ਪਾਣੀ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਪਾਣੀ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਲਈ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰਾਂ ਨੂੰ ਸਿਰਜਣ ਦਾ ਉਪਰਾਲਾ

ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਸੋਨਮ ਵਾਂਗਚੁਕ ਲਈ ਇਹ ਸਵੈਸੇਵਕ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਲੱਦਾਖ ਘਾਟੀ 'ਚ ਜੰਮੇ ਵਾਂਗਚੁਕ ਨੇ ਸਥਾਨਕ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ ਇਹ ਹੱਲ ਲੱਭਿਆ ਹੈ। ਜਿਸ ਤੇ ਉਸਨੇ ਕਈ ਸਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ, "ਅਸੀਂ ਨਿਊਯਾਰਕ ਜਾਂ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਚੀਜ਼ਾਂ ਤੋਂ ਇਸਦਾ ਹੱਲ ਲੱਭਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਾਂ, ਪਰ ਉਹ ਪਹਾੜਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਡੇ ਲਈ ਕਾਰਗਰ ਸਾਬਿਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ, ਪਹਾੜੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਹੱਲ ਲੱਭਣੇ ਹੋਣਗੇ।"

ਬਰਬਾਦ ਹੋਇਆ ਪਾਣੀ

ਲੱਦਾਖ ਵਿੱਚ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਮੁਸੀਬਤਾਂ ਝੱਲਣੀਆਂ ਪੈਦੀਆਂ ਹਨ। ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸੜਕਾਂ ਬੰਦ ਹੋਣ ਨਾਲ ਉਹ ਬਾਕੀ ਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਕੱਟੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਵਾਂਗਚੁਕ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਜਲਵਾਯੁ ਤਬਦੀਲੀ ਨਾਲ ਸਮੱਸਿਆ ਹੋਰ ਗੰਭੀਰ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ਸੰਕੇਤ ਮਿਲ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਗਲੋਬਲ ਤਪਸ਼ ਹਿੰਦੂ ਕੁਸ਼ ਹਿਮਾਲਿਆ ਰੇਂਜ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦੇ ਜਲਵਾਯੁ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾ ਰਹੀ ਹੈ।

ਉਹ ਦੱਸਦੇ ਹਨ, "ਅਸੀਂ ਦੇਖ ਸਕਦੇ ਹਾਂ, ਉੱਚੀਆਂ ਪਹਾੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਪਿਘਲ ਰਹੇ ਹਨ। ਬਸੰਤ ਰੁੱਤ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਘੱਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਪਰ ਗਰਮੀਆਂ 'ਚ ਸਾਨੂੰ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਹੜ੍ਹ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਘਾਟੀ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦਾ ਵਹਾਅ ਅਸਥਿਰ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।

ਲੱਦਾਖ

ਕਿਵੇਂ ਹੋਈ ਖੋਜ?

ਘਾਟੀ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਚੇਵਾਂਗ ਨੋਰਫੈਲ ਤੋਂ ਵਾਂਗਚੁਕ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੋਏ ਸਨ। ਨੋਰਫੈਲ ਨੇ 4000 ਮੀ (13,123ਫੁੱਟ) ਤੋਂ ਵੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਉਚਾਈ 'ਤੇ ਬਣਾਵਟੀ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਬਣਾਏ ਸਨ। ਪਰ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਲੋਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉਚਾਈਆਂ 'ਤੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਝਿਜਕਦੇ ਹਨ।

ਵਾਂਗਚੁਕ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, "ਉਹ ਇੱਕ ਪੁਲ ਪਾਰ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਵਿਚਾਰ ਆਇਆ।"

ਮੈਂ ਦੇਖਿਆ ਪੁਲ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਬਰਫ਼ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ 3000 ਮੀ (9842 ਫੁੱਟ) 'ਤੇ ਸਮੁੱਚੇ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਗਰਮ ਅਤੇ ਨੀਵਾਂ ਇਲਾਕਾ ਹੈ , ਮਈ ਦਾ ਮਹੀਨਾ ਸੀ। ਮੈਂ ਸੋਚਿਆ ਸਿੱਧੀ ਧੁੱਪ ਨਾਲ ਬਰਫ਼ ਪਿਘਲਦੀ ਹੈ, ਅਸੀਂ ਇਸਨੂੰ ਧੁੱਪ ਤੋਂ ਬਚਾ ਕੇ ਫੇਯ 'ਚ ਸਟੋਰ ਕਰਕੇ ਰੱਖ ਸਕਦੇ ਹਾਂ।

2013 ਵਿੱਚ ਵਾਂਗਚੁਕ ਅਤੇ ਸੇਕਮੋਲ ਆਲਟਰਨੇਟਿਵ ਸਕੂਲ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ  ਬਰਫ਼ ਦੇ ਤੋਦਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰੋਟੋਟਾਈਪ ਬਣਾਉਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੇ।

ਕ੍ਰਿਸਟਲਾਇਜ਼ਡ ਵਿਚਾਰ

ਬਰਫ਼ ਦੇ ਤੋਦੇ ਬਣਾਉਣਾ ਆਸਾਨ ਤਕਨੀਕ ਹੈ। ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਬਰਫ਼ਾਨੀ ਨਦੀਆਂ ਦਾ ਪਾਣੀ ਹੇਠਲੀ ਜ਼ਮੀਨ ਤੱਕ ਲਿਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪਾਈਪਾਂ ਜ਼ਮੀਨ ਹੇਠਾਂ...


ਸਿਰਲੇਖ: #BBCInnovators: ਬਾਲ ਵਿਆਹ ਨੂੰ ਰੋਕ ਸਕੇਗੀ 'ਕੁੜੀਆਂ ਪੜ੍ਹਾਓ' ਮੁਹਿੰਮ?\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

20 ਲੱਖ ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਸਕੂਲ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਦਾ ਕੀ ਹੈ ਤਰੀਕਾ?

ਸਕੂਲ ਭੇਜਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਮਾਪਿਆਂ ਨੇ ਬੱਚੀਆਂ ਨੂੰ ਘਰ ਦੇ ਕੰਮਾਂ ਦੀ ਅਹਿਮੀਅਤ ਵੱਧ ਦੱਸੀ ਹੈ।

'ਕੁੜੀਆਂ ਪੜ੍ਹਾਓ' ਸੰਸਥਾ ਇਸ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਲਿਆ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਸਥਾ ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਸਕੂਲ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।

ਟਾਇਲਟ ਹੀ ਦੂਰ ਕਰੇਗਾ ਟਾਇਲਟ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ?

ਇਸ ਸ਼ਖ਼ਸ ਨੇ ਕੀਤੀਆਂ 140 ਤੋਂ ਵੱਧ ਖੋਜਾਂ

ਭਗਵੰਤੀ ਲਾਸੀ ਰਾਮ ਦਾ ਦਿਨ ਰੋਟੀ ਪਕਾਉਣ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਰੋਟੀ ਬਣਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਮੁਰਗੀਆਂ ਨੂੰ ਦਾਣਾ ਪਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਂਡੇ ਧੋਂਦੀ ਹੈ।

ਇੱਕ ਕੰਮ ਖ਼ਤਮ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਕਿ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਉਸਨੂੰ ਦੂਜਾ ਕੰਮ ਯਾਦ ਕਰਵਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਉਸਨੇ ਬੱਕਰੀਆਂ ਨੂੰ ਖੇਤ ਲੈ ਕੇ ਜਾਣਾ ਹੈ। ਉਹ ਉਡੀਕ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ।"

ਤੁਰੰਤ ਉਹ ਅਪਣੇ ਵਾਲ ਵਾਹ ਕੇ ਹੋਰ ਕੁੜੀਆਂ ਵਾਂਗ ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਚੁੰਨੀ ਪਾ ਕੇ ਚਾਰ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਸਕੂਲ ਵੱਲ ਨੂੰ ਤੁਰ ਪੈਂਦੀ ਹੈ।

ਉਹ ਦੱਸਦੀ ਹੈ, "ਸਕੂਲ ਦੂਰ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਸਾਡੇ ਪਿੰਡ ਦੀਆਂ ਕਈ ਕੁੜੀਆਂ ਸਕੂਲ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੀਆਂ।"

ਉਹ ਅੱਗੇ ਦੱਸਦੀ ਹੈ, "ਜੇ ਸਾਡੇ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਪੰਦਰਾਂ ਸਾਲ ਤੱਕ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਾਉਣ ਲਈ ਸਕੂਲ ਹੁੰਦਾ ਤਾਂ ਵਾਧੂ ਕੁੜੀਆਂ ਪੜ ਲਿਖ ਜਾਂਦੀਆਂ।"

"ਕੁੜੀਆਂ ਸਕੂਲ ਜਾਣ ਤੋਂ ਡਰਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਹਾਈਵੇ ਟੱਪਣ ਵੇਲੇ ਸ਼ਰਾਬੀ ਚਾਲਕਾਂ ਦਾ ਡਰ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।"

ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਵਾਂਝੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ

"ਕੁੜੀਆਂ ਪੜ੍ਹਾਓ" ਸੰਸਥਾ ਦੇ ਕਾਰਕੁੰਨਾਂ ਦੀਆਂ ਟੀਮਾਂ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਘਰ ਘਰ ਜਾਂਦੀਆਂ  ਹਨ। ਉਹ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਵਾਂਝੀਆਂ ਰਹੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਲੱਭਦੇ ਹਨ।

ਉਹ ਮਾਪਿਆਂ ਨੂੰ ਕੁੜੀਆਂ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦੀ ਅਹਿਮੀਅਤ ਤੋਂ ਜਾਣੂ ਕਰਾਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕੁੜੀਆਂ ਦੇ ਦਾਖਲੇ ਕਰਵਾਉਂਦੇ ਹਨ।

ਕਾਰਕੁੰਨ ਸਕੂਲਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜ ਕੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਉਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁੜੀਆਂ ਲਈ ਵੱਖਰੇ ਪਖਾਨਿਆਂ, ਚੰਗੇ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਉਹ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ, ਹਿਸਾਬ ਅਤੇ ਹਿੰਦੀ ਦੀਆਂ ਖਾਸ ਕਲਾਸਾਂ ਲਾਉਂਦੇ ਹਨ।

ਉਹ ਹੁਣ ਤੱਕ ਲੱਖਾਂ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਮੱਦਦ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਡੇਢ ਲੱਖ ਕੁੜੀਆਂ ਦਾ ਸਕੂਲਾਂ 'ਚ ਦਾਖ਼ਲ ਕਰਾਉਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।

"ਕੁੜੀਆਂ ਪੜ੍ਹਾਓ" ਸੰਸਥਾ ਦੀ ਮੀਨਾ ਭੱਟੀ ਸਾਨੂੰ ਉਸ ਘਰ ਵਿੱਚ ਲੈਕੇ ਗਈ ਜਿੱਥੇ ਚਾਰ ਅਜਿਹੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਵਿਆਹ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।

ਹੁਣ ਪੰਜਵੀਂ ਕੁੜੀ ਦਾ ਵਿਆਹ ਕਰਨ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ ਜਿਸ ਲਈ ਉਸਨੂੰ ਚੌਦਾਂ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਹਟਾ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਮੀਨਾ ਦੱਸਦੀ ਹੈ, "ਇੱਥੇ ਮਾਂ ਬਾਪ ਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਾਉਣ ਦਾ ਕੋਈ ਫਾਇਦਾ ਨਹੀਂ।"

ਝੁੱਗੀਆਂ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਦਾ ਅਨੋਖਾ ਹੱਲ ਕੱਢਣ ਵਾਲਾ ਕਾਢੀ

ਪੀਲਾ ਸੂਟਕੇਸ ਨੇਪਾਲ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਬਣਿਆ ਮਸੀਹਾ

ਮਾਪੇ ਖੇਤੀ ਜਾਂ ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਕਰਨ...


ਸਿਰਲੇਖ: #BBCInnovators: ਮਿਲੋ, ਸੋਕਾ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ 'ਵਾਟਰ ਮਦਰ' ਨੂੰ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

'ਵਾਟਰ ਮਦਰ' ਨੇ ਰਾਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਲਿਆਂਦੀ ਪਾਣੀ ਦੀ ਲਹਿਰ?

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹਰ ਸਾਲ ਤੀਹ ਕਰੋੜ ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕ ਪਾਣੀ ਦੀ ਕਮੀ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

ਪਿਛਲੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਕਮਜ਼ੋਰ ਮਾਨਸੂਨ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਰੇਲ ਗੱਡੀਆਂ ਅਤੇ ਟੈਂਕਰਾਂ ਰਾਹੀਂ ਖੇਤਾਂ ਅਤੇ ਪਿੰਡਾਂ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਇਆ ਸੀ।

ਟਾਇਲਟ ਹੀ ਦੂਰ ਕਰੇਗਾ ਟਾਇਲਟ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ?

ਇਸ ਸ਼ਖ਼ਸ ਨੇ ਕੀਤੀਆਂ 140 ਤੋਂ ਵੱਧ ਖੋਜਾਂ

ਕਈ ਖੇਤਰਾ ਵਿੱਚ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਦੀ ਕਮੀ ਕਾਰਨ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਵੀ ਗੁਆਣੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਨੇੜਲੇ ਖੂਹ ਤੋਂ ਪਾਣੀ ਭਰਨ ਲਈ ਵੀ ਲੰਬਾ ਸਫ਼ਰ ਤੈਅ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।

ਭਾਰਤ ਦਾ ਸੂਬਾ ਰਾਜਸਥਾਨ ਸਭ ਤੋਂ ਸੁੱਕਾ ਇਲਾਕਾ ਹੈ। ਆਮਲਾ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਸੰਸਥਾ ਆਕਾਰ ਚੈਰੀਟੇਬਲ ਟਰੱਸਟ ਇਸ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਪਿਛਲੇ ਦਸ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 200 ਤੋਂ ਵੱਧ ''ਚੈੱਕ ਡੈਮਸ'' ਬਣਾਏ ਹਨ। ਇਸ ਨਾਲ 115 ਪਿੰਡਾਂ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਮਿਲੀ ਹੈ ਅਤੇ 193 ਪਿੰਡਾਂ ਉੱਤੇ ਇਸਦਾ ਅਸਰ ਪਿਆ ਹੈ।

ਪੁਰਾਣਾ ਢਾਂਚਾ

ਟਰੱਸਟ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੱਦਦ ਨਾਲ ਜ਼ਮੀਨ ਦੀਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਥਾਂਵਾਂ ਨੂੰ ਲੱਭਦਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਝੀਲਾਂ ਵਾਂਗ ਪਾਣੀ ਇਕੱਠਾ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ।

ਉਹ ਢਲਾਣਾਂ ਅਤੇ ਕਿਨਾਰਿਆਂ ਰਾਹੀਂ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਜਮਾਂ ਕਰਕੇ ਅਰਧ-ਕੁਦਰਤੀ ਝੀਲਾਂ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ।

ਮਾਨਸੂਨ ਆਉਣ ਨਾਲ ''ਚੈੱਕ ਡੈਮ'' ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਭਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਨਾਲ ਪਿੰਡਾਂ ਨੇੜਲੇ ਸੁੱਕੇ ਖੂਹ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਭਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਲਾਗਤ ਘੱਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਵੱਡੇ ਬੰਨ੍ਹਾਂ ਅਤੇ ਝੀਲਾਂ ਦੀ ਥਾਂ ''ਚੈੱਕ ਡੈਮ'' ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਵੇਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।

ਆਮਲਾ ਰੂਈਆ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, "ਇਹ ਹੱਲ ਕੋਈ ਨਵਾਂ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਸਾਡੇ ਪੁਰਖਾਂ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਹੈ।"

ਬਾਲ ਵਿਆਹ ਨੂੰ ਰੋਕ ਸਕੇਗੀ 'ਕੁੜੀਆਂ ਪੜ੍ਹਾਓ' ਮੁਹਿੰਮ?

ਆਕਾਰ ਚੈਰੀਟੇਬਲ ਟਰੱਸਟ ਦੇ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਦਰਿੱਗਪਾਲ ਸਿੰਘ ਦੱਸਦੇ ਹਨ, "ਅੱਧ ਵਿੱਚ ਪੱਕੀ ਕੰਧ ਉਸਾਰ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਪਾਣੀ ਦਾ ਪੱਧਰ ਵਧੱਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਅਸਾਨੀ ਨਾਲ  ਇਸ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਵਹਿਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।"

"ਦੂਜੀਆਂ ਕੰਧਾਂ ਆਮ ਮਿੱਟੀ ਦੀਆਂ ਬਣੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਕੰਢੇ ਮਿੱਟੀ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਦੇਖ ਸਕਦੇ ਹੋ ਇਹ ਸਭ ਮਿੱਟੀ ਹੈ।"

ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਇੱਥੇ ਇਕੱਠਾ ਹੋਇਆ ਪਾਣੀ ਧਰਤੀ ਵਿੱਚ ਰਸ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸਦੇ ਨਾਲ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਖੂਹਾਂ ਦੇ ਪਾਣੀ ਦਾ ਪੱਧਰ ਉੱਚਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।"

ਯਕੀਨ ਅਤੇ ਬੇਯਕੀਨੀ

ਇੱਕ ''ਚੈੱਕ ਡੈਮ'' ਲਈ ਟਰੱਸਟ 60 ਫ਼ੀਸਦ ਸਾਧਨ ਜੁਟਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਬਾਕੀ 40 ਫ਼ੀਸਦ ਉੱਥੋਂ ਦੇ ਸਥਾਨਕ ਲੋਕ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਉਂਦੇ ਹਨ।

''ਚੈੱਕ ਡੈਮਸ'' ਦੀ ਸਾਂਭ ਸੰਭਾਲ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਸਥਾਨਕ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਬੰਨ੍ਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਾਂਝੀ ਮਲਕੀਅਤ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਆਮਲਾ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਦਿਨਾਂ ਬਾਰੇ ਦੱਸਦੀ ਹੈ, "ਲੋਕ ਸਾਡੇ ਉੱਤੇ ਯਕੀਨ ਕਰਨ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ...


ਸਿਰਲੇਖ: #BBCInnovators: ਸ਼ੈਂਪੂ ਦੀ ਬੋਤਲ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਨਿਮੋਨੀਆ ਤੋਂ ਬਚਾ ਸਕਦੀ ਹੈ?\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਨਿਮੋਨੀਆ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਵਾਲਾ CPAP ਯੰਤਰ

ਸੰਨ 1996 ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ ਜਦੋਂ ਡਾ. ਮੋਹੰਮਦ ਚਿਸ਼ਤੀ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਹਸਪਤਾਲ ਦੇ ਬਾਲ ਚਿਕਿਤਸਾ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।

ਉਸ ਵੇਲੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਹ ਨਿਮੋਨੀਆ ਕਾਰਨ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀਆਂ ਮੌਤਾਂ ਰੋਕਣ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰ ਕੁਝ ਕਰਨਗੇ।

ਹਰ ਸਾਲ 9 ਲੱਖ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਨਵਜੰਮੇ ਅਤੇ ਛੋਟੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਨਿਮੋਨੀਆ ਕਾਰਨ ਮੌਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਹਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਬਹੁਤੀਆਂ ਜਾਨਾਂ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਅਤੇ ਸਬ-ਸਹਾਰਾ ਅਫਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਦੋ ਦਹਾਕਿਆਂ ਦੀ ਖੋਜ ਤੋਂ ਬੂਾਅਦ ਡਾ. ਚਿਸ਼ਤੀ ਨੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀਆਂ ਜਾਨਾਂ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਘੱਟ ਲਾਗਤ ਵਾਲਾ ਯੰਤਰ ਬਣਾਇਆ।

ਮਹਿੰਗੀਆਂ ਮਸ਼ੀਨਾਂ

ਨਿਮੋਨੀਆ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਬਿਮਾਰੀ ਹੈ ਜੋ ਫੇਫੜਿਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸਟ੍ਰੀਪਟੋਕੋਕਸ ਵਰਗੇ ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਜਾਂ ਰੇਸਪੀਰੇਟਰੀ ਸਿਨਸਿਸ਼ਲ ਫੇਫੜਿਆਂ 'ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।

ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਹ ਸੁੱਜ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਪੱਸ ਭਰ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਾਹ ਰਾਹੀਂ ਆਕਸੀਜਨ ਅੰਦਰ ਖਿੱਚਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਘੱਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਵਿਕਸਿਤ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਹਸਪਤਾਲ ਨਿਮੋਨੀਆ ਤੋਂ ਪੀੜਿਤ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਸਾਹ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਵੈਂਟੀਲੇਟਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਹਰੇਕ ਮਸ਼ੀਨ ਦੀ ਕੀਮਤ $15,000 ਤੱਕ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਇਸਨੂੰ ਚਲਾਉਣ ਲਈ ਖਾਸ ਸਟਾਫ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਕਿ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਰਗੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਮਹਿੰਗੀ ਸਾਬਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।

101 ਸਾਲ ਦੀ ਅਥਲੀਟ ਦੀ ਸਿਹਤ ਦਾ ਰਾਜ਼

17 ਸਾਲ ਦਾ ਹੈ ਇਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਵਿਗਿਆਨੀ

ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਸਥਾ ਵੱਲੋਂ ਨਿਮੋਨੀਆ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਲਈ ਸੁਝਾਏ ਗਏ ਲੋਅ-ਫਲੋਅ ਆਕਸੀਜਨ ਦੇ ਇਲਾਜ ਨਾਲ ਵੀ ਸੱਤ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਬੱਚੇ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਮੈਲਬਰਨ, ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦਿਆਂ ਚਿਸ਼ਤੀ ਨੇ ਬਬਲ CPAP ਮਸ਼ੀਨ ਵੇਖੀ, ਜੋ ਫੇਫੜਿਆਂ ਨੂੰ ਫੇਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਲੋੜੀਂਦੀ ਆਕਸੀਜਨ ਮੁੱਹਈਆ ਕਰਵਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਇਹ ਮਸ਼ੀਨ ਮਹਿੰਗੀ ਸੀ।

ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਨਿਮੋਨੀਆ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਵਾਲਾ ਯੰਤਰ

ਜਦੋਂ ਉਹ ਦਸਤ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਦੀ ਰਿਸਰਚ ਲਈ ਵਾਪਿਸ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਸੈਂਟਰ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਗਏ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਆਸਾਨ ਤੇ ਸਸਤਾ CPAP ਯੰਤਰ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।

ਡਾ. ਚਿਸ਼ਤੀ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗੀ ਨੇ ਇਨਟੈਂਸਿਵ ਕੇਅਰ ਯੂਨਿਟ ਤੋਂ ਇੱਕ ਪਲਾਸਟਿਕ ਦੀ ਸ਼ੈਂਪੂ ਦੀ ਬੋਤਲ ਲਈ ਤੇ ਇਸਨੂੰ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਭਰ ਕੇ ਇੱਕ ਸਿਰੇ 'ਤੇ ਕੁਝ ਪਲਾਸਟਿਕ ਸਪਲਾਈ ਟਿਯੂਬਿੰਗ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ,'' ਬੱਚੇ ਟੈਂਕ ਤੋਂ ਆਕਸੀਜਨ ਲੈਂਦੇ ਹਨ ਤੇ ਇੱਕ ਟਿਊਬ ਰਾਹੀਂ ਸਾਹ ਬਾਹਰ ਛੱਡਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਕਿ ਬੁਲਬੁਲੇ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਪਾਣੀ ਦੀ ਬੋਤਲ ਵਿੱਚ ਲੱਗੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।''

600 ਤੋਂ ਵੱਧ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਮਿਲੀ ਮਦਦ

ਬੁਲਬੁਲਿਆਂ ਨਾਲ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਦਬਾਅ ਬੱਚੇ ਦੇ ਫੇਫੜਿਆਂ 'ਚ ਛੋਟੇ ਹਵਾ...


ਸਿਰਲੇਖ: #BBCOneMinute: ਮਿਲੋ ਵਹੁਟੀਆਂ ਦੇ ਵਾਲਾਂ ਨੂੰ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜਾਉਣ ਦਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਔਰਤ ਨੂੰ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਬੀਟੈੱਕ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਤਾਂ ਲੋਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ’ਤੇ ਹੱਸਦੇ ਸੀ। ਅੱਜ ਉਨ੍ਹਾਂ ਭਾਰਤ, ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਸਣੇ ਕਈ ਦੇਸਾਂ ’ਚ 45 ਬ੍ਰਾਂਚਾਂ ਹਨ।

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTER ਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ)


ਸਿਰਲੇਖ: #BBCPunjabiTownhall - ਮੋਦੀ ਤੇ ਅਮਿਤ ਸ਼ਾਹ ਦੀ ਜੋੜੀ ਦੇਸ ਲਈ ਖ਼ਤਰਨਾਕ : ਭਗਵੰਤ ਮਾਨ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਕਾਂਗਰਸ ਵੱਲੋਂ ਵਿਧਾਇਕ ਪਰਗਟ ਸਿੰਘ, ਭਾਜਪਾ ਤੋਂ ਮਨੋਰੰਜਨ ਕਾਲੀਆ, ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਤੋਂ ਪਵਨ ਕੁਮਾਰ ਟੀਨੂ ਅਤੇ ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ ਤੋਂ ਜੈ ਸਿੰਘ ਰੋੜੀ ਪਹੁੰਚੇ ਹਨ।

ਜਦਕਿ ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸੂਬਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਤੇ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਭਗਵੰਤ ਮਾਨ ਨੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੇ ਰੂਬਰੂ ਹੋ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਵਾਲਾਂ ਦੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤੇ।

ਭਗਵੰਤ ਦਾ ਕੈਪਟਨ ਤੇ ਬਾਦਲ ਉੱਤੇ ਵਿਅੰਗ

ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਭਗਵੰਤ ਮਾਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਜਾਣੇ-ਪਛਾਣੇ ਅੰਦਾਜ਼ ਵਿਚ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਕੈਪਟਨ ਅਮਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਘਰ ਘਰ ਨੌਕਰੀ ਦਾ ਵਾਅਦਾ ਯਾਦ ਕਰਵਾਉਂਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਘਰ ਘਰ ਨਾ ਸਹੀ ਇੱਕ ਇੱਕ ਘਰ ਛੱਡ ਕੇ ਹੀ ਦੇ ਦਿਓ।

ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਸਿੰਘ ਬਾਦਲ ਵੱਲੋਂ ਚੋਣ ਮੈਨੀਫੈਸਟੋ ਨੂੰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਬਿਆਨ ਬਾਰੇ ਮਾਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਇਸ ਲਈ ਸਾਰਥਕ ਕਦਮਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ , ਬਿਆਨਾਂ ਨਾਲ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਹੋਣਾ।

ਭਗਵੰਤ ਮਾਨ ਨੇ ਕਿਹਾ, ਜੇਕਰ ਸੰਗਰੂਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਚੰਗਾ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹ ਤਾਂ ਮੁੜ ਕੁਲ਼ਫ਼ੀ ਗਰਮ ਕਰ ਲੈਣਗੇ। ਭਗਵੰਤ ਮੁਤਾਬਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਰ ਮਹੀਨੇ ਖਰਚੇ ਲਈ ਦੋਸਤਾਂ ਤੋਂ ਉਧਾਰ ਮੰਗਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।

ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ  ਕੀ ਗਲ਼ਤੀਆਂ ਸੁਧਾਰੇਗੀ

ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਭਗਵੰਤ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪਾਰਟੀ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ ਗਲਤੀਆਂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਚੇਗੀ ਅਤੇ ਉਹ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਆਗੂ ਬਣਨ ਦੀ ਬਜਾਇ ਸੇਵਕ ਬਣ ਕੇ ਕੰਮ ਕਰਨਗੇ।

ਭਗਵੰਤ ਮਾਨ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਪਾਰਟੀ ਇੱਕ ਤਾਂ ਜੋ ਮੀਡੀਆ 'ਚ ਵਿਰੋਧੀ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀਆਂ ਨੇ ਧਾਰਨਾ ਬੇਹੱਦ ਗ਼ਲਤ ਬਣਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ, ਉਸ ਤੋਂ ਅਤੇ ਦੂਜਾ ਟਿਕਟਾਂ ਦੀ ਵੰਡ ਲਈ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ ਕਿ ਸਮਰਪਿਤ ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਟਿਕਟ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇ।

ਨਵੀਂ ਪਾਰਟੀ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਮੀਡੀਆ ਵਿਚ ਧਾਰਨਾ ਬਣਾ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਖਾਲਿਸਤਾਨੀ ਸਮਰਥਕ ਹਨ ਅਤੇ ਕੁਝ ਦੂਜੀਆਂ ਪਾਰਟੀਆਂ ਦੇ ਪਾਰਟੀ ਵਿਚ ਆਏ ਆਗੂਆਂ ਨੂੰ ਟਿਕਟਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ।

 ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੋਕ ਨਵੇਂ ਇਨਕਲਾਬ ਨੂੰ ਛੇਤੀ ਆਪਣਾਉਂਦੇ ਹਨ । ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਜਨਤਾ ਨੇ ਸਾਨੂੰ ਚੌਕੀਦਾਰ ਥਾਪਿਆ ਹੈ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਕੰਮਾਂ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣ ਲਈ , ਸਾਡਾ ਕੰਮ ਹੈ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਕੰਮਾਂ ਜਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਵਿਚਾਲੇ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ।

ਭਗਵੰਤ ਮਾਨ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਮੈਂ ਰਾਜਨੀਤੀ ਨੂੰ ਧੰਦਾ ਬਣਾਉਣ ਨਹੀਂ ਆਇਆ ਜਾਂ ਪੈਸੇ ਕਮਾਉਣ ਨਹੀਂ ਆਇਆ।"

ਦਲ ਨਹੀਂ ਦੇਸ ਅਹਿਮ ਹੈ

ਕੇਜਰੀਵਾਲ ਦੀਆਂ ਕਾਂਗਰਸ ਨਾਲ ਗਠਜੋੜ ਦੀਆਂ ਅਪੀਲਾਂ ਬਾਰੇ ਸਵਾਲ ਦਾ ਜਵਾਬ ਦਿੰਦਿਆਂ ਭਗਵੰਤ ਮਾਨ ਨੇ ਕਿਹਾ, ''ਮੋਦੀ ਤੇ ਅਮਿਤ ਸ਼ਾਹ ਦੀ ਜੋੜੀ ਦੇਸ਼ ਲਈ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਹੈ, ਸਾਡੇ ਲਈ ਦੇਸ਼ ਪਹਿਲਾਂ ਹੈ ਪਾਰਟੀ ਬਾਅਦ ਵਿਚ। ਜੇਕਰ ਸਾਨੂੰ ਲੱਗਿਆ ਕਿ ਦੇਸ ਹਿੱਤ ਲਈ ਪਾਰਟੀ ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨਾ ਪਵੇਗਾ ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਉਹ ਵੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਾਂ''।

ਲੋਕਾਂ ਅਤੇ ਚੋਣਾਂ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਤਹਿਤ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ਬਾਰੇ ਗੱਲਬਾਤ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ

ਚੋਣਾਂ ਮੇਲਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀਆਂ - ਪਵਨ ਟੀਨੂੰ

“ਚੋਣਾਂ ਕੋਈ ਮੇਲਾ...


ਸਿਰਲੇਖ: #BBCPunjabiTownhall: ਨੌਜਵਾਨ ਰਾਜਨੀਤੀ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲੱਗੇ ਤਾਂ ਆਗੂਆਂ ਨੂੰ ਸਿਆਸਤ ਕਰਨੀ ਔਖੀ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ - ਵਿਦਿਆਰਥਣ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਬੀਬੀਸੀ ਵੱਲੋਂ ਕਰਵਾਏ ਗਏ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੌਰਾਨ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਆਪਣੀਆਂ ਦਲੀਲਾਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹੋਏ

ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਰਕਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਿਆਸਦਾਨਾਂ ਨੇ ਆਗਾਮੀ ਲੋਕ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਦੇ ਮੱਦੇਨਜ਼ਰ ਆਪੋ-ਆਪਣੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਏਜੰਡਿਆਂ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ।

ਸਿਆਸਤਦਾਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਕੁਝ ਸਮਾਜਿਕ ਮਸਲਿਆਂ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਖਿੱਚਣ ਲਈ ਸਮਾਜਕ ਕਾਰਕੁਨ ਵੀ ਉੱਥੇ ਮੌਜੂਦ ਸਨ ਅਤੇ ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੇ ਚਰਚਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰੋਤਿਆਂ ਵਜੋਂ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਦਰਜ ਕਰਵਾਉਂਦਿਆਂ ਆਪਣੇ ਸ਼ੰਕੇ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਿਆਸਤਦਾਨਾਂ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਅੱਗੇ ਬੇਬਾਕ ਹੋ ਕੇ ਰੱਖਿਆ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਇੱਥੇ ਆਏ ਬੁਲਾਰਿਆਂ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਦਲੀਲਾਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਵੇਲੇ ਬਹੁਤ ਰੋਚਕ ਅਤੇ ਕਟਾਖ਼ਸ਼ ਭਰੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਆਖੀਆਂ।

ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਭਾਜਪਾ ਦੇ ਆਗੂ ਮਨੋਰੰਜਨ ਕਾਲੀਆ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰੀ ਮਿਲੇ ਇਹ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਦੇਸ ਕੋਲ ਆਜ਼ਾਦੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰੂਸ ਦਾ ਮਾਡਲ ਸੀ ਜਿਸ 'ਚ ਇਹ ਉਮੀਦ ਸੀ। ਦੇਸ ਬਦਲਿਆ ਹੈ, ਜੀਡੀਪੀ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ, ਨੌਕਰੀਆਂ ਪੈਦਾ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।

ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ 'ਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਆਗੂ ਪਰਗਟ ਸਿੰਘ ਨੇ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰੀ ਦੇ ਮੁੱਦੇ ਆਪਣੀ ਦਲੀਲ ਇੰਝ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਮਨੋਰੰਜਨ ਕਾਲੀਆ ਵੀ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰੀ ਵੱਡਾ ਮੁੱਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਮਾਰ ਆਜ਼ਾਦੀ ਵੇਲੇ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਹੁਣ ਤੱਕ ਪੈ ਰਹੀ ਹੈ।

ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰੀ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦਾ ਬਾਹਰਲੇ ਮੁਲਕਾਂ ਵੱਲ ਪਰਵਾਸ ਕਰਨਾ ਵੀ ਚਰਚਾ ਦਾ ਮੁੱਦਾ ਰਿਹਾ।

ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਜਿੱਥੇ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਨੌਜਵਾਨ ਦਾ ਬਾਹਰਲੇ ਮੁਲਕਾਂ ਵੱਲ ਵਧਦਾ ਰੁਝਾਨ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਸਮਝਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਦੇ ਪਨਵ ਕੁਮਾਰ ਟੀਨੂ ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਬਾਹਰਲੇ ਮੁਲਕ ਜਾਣਾ ਮਾੜੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਹੈ ਪਰ...

ਇਸ ਮੁੱਦੇ 'ਤੇ ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਆਗੂ ਭਗਵੰਤ ਮਾਨ ਨੇ ਗੱਲ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ, ਇਰਾਕ ਵਰਗੇ ਮੁਲਕਾਂ 'ਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਹਨ ਤਾਂ ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਕਿ ਸਾਡੇ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਹਾਲਾਤ ਉਸ ਤੋਂ ਵੀ ਮਾੜੇ ਹਨ।

ਮਾਨ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ, "ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਾਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮੁਲਕ 'ਚ ਰੋਕਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੌਕਰੀਆਂ ਨੂੰ ਦੇਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਲਾਈਨ 'ਚ ਖੜ੍ਹਾ ਕਰੀਏ ਨਾ ਕਿ ਮੰਗਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ।"

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

 ਇਸ ਚਰਚਾ ਵਿੱਚ ਪਾਰਟੀਆਂ ਦੇ ਲਗਦੇ ਆਪਸੀ ਇਲਜ਼ਾਮਬਾਜ਼ੀਆਂ 'ਤੇ ਵੀ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿਸ ਦੌਰਾਨ ਆਪ ਦੇ ਵਿਧਾਇਕ ਜੈ ਸਿੰਘ ਰੌੜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪਾਰਟੀਆਂ ਅਕਸਰ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ 'ਤੇ ਇਲਜ਼ਾਮਬਾਜੀ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ਪਰ ਹੱਲ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੀਆਂ।

ਇਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੌਰਾਨ ਪਹੁੰਚੇ ਕੁਝ ਸਮਾਜਿਕ ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕੁਝ ਅਹਿਮ ਸਮਾਜਿਕ ਮੁੱਦਿਆਂ ਵੱਲ ਵੀ ਖਿੱਚਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ।

ਸਮਾਜਿਕ ਕਾਰਕੁਨ ਮਨਭਾਵਨ ਕਾਹਲੋਂ ਨੇ ਵਾਤਾਵਰਨ ਪ੍ਰਤੀ ਆਪਣੀ ਚਿੰਤਾ ਜ਼ਾਹਿਰ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ...


ਸਿਰਲੇਖ: #BBCPunjabiTownhall: ਲੋਕ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ ਇਹ 2 ਗ਼ਲਤੀਆਂ ਸੁਧਾਰੇਗੀ -ਭਗਵੰਤ ਮਾਨ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਬੀਬੀਸੀ ਨਿਊਜ਼ ਪੰਜਾਬੀ ਦੇ ਜਲੰਧਰ ਵਿਖੇ ਹੋਏ ਟਾਊਨਹਾਲ ਪ੍ਰੋਗਾਰਮ ਵਿੱਚ ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਭਗਵੰਤ ਮਾਨ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੁਝ ਗੱਲਾਂ 'ਤੇ ਚਾਨਣਾ ਪਾਇਆ

ਭਗਵੰਤ ਮਾਨ ਤੋਂ ਇਹ ਪੁੱਛਣ 'ਤੇ ਕਿ 2017 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕੀ ਗ਼ਲਤੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ ਸਨ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਪਹਿਲੀ ਗੱਲ ਇਹ ਕਿ ਜਿਹੜੀ ਮੀਡੀਆ ਵਿੱਚ ਗਲਤ ਧਾਰਨਾ ਬਣਾ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਸ ਧਾਰਨਾ ਤੋਂ ਅਸੀਂ ਬਚਣਾ ਹੈ।"

"ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ ਨੂੰ ਗਰਮ ਖਿਆਲੀਆਂ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਗਿਆ, ਇਹ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਕਿ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਲੀਡਰ ਅਜਿਹੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਘਰ ਠਹਿਰਦੇ ਹਨ।"

"ਜੇਕਰ ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਆ ਗਈ ਤਾਂ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਅਮਨ ਸ਼ਾਂਤੀ ਭੰਗ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ। ਅਜਿਹੀ ਪਾਰਟੀ ਬਾਰੇ ਧਾਰਨਾ ਬਣਾਈ ਗਈ।"

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ, "ਦੂਜੀ ਗੱਲ ਟਿਕਟਾਂ ਦੀ ਵੰਡ 'ਚ ਹੋਈ ਗੜਬੜੀ। ਪਿਛਲੀ ਵਾਰ ਸਾਨੂੰ ਇਹ ਸ਼ਿਕਾਇਤਾਂ ਆਈਆਂ ਸਨ ਕਿ ਕੁਝ ਬਾਹਰੋਂ ਲੀਡਰਾਂ ਨੂੰ ਟਿਕਟਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ ਜਿਹੜੇ ਹਾਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਾਰਟੀ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਚਲੇ ਗਏ।"

ਭਗਵੰਤ ਮਾਨ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਕਈ ਵਾਰ ਲੋਕ ਛੋਟੀ ਲਾਈਨ ਦੇਖ ਕੇ ਆ ਜਾਂਦੇ ਕਿ ਸ਼ਾਇਦ ਇੱਥੇ ਵਾਰੀ ਛੇਤੀ ਆ ਜਾਵੇ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਵਾਰ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਹੋਵੇਗੀ ਕਿ ਜਿਹੜੇ ਵਰਕਰ ਪਾਰਟੀ ਲਈ ਜੀ-ਜਾਨ ਲਾ ਕੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਅੱਗੇ ਲਿਆਂਦਾ ਜਾਵੇ।

ਪੰਜਾਬ 'ਚ ਹੋ ਰਿਹਾ ਬਰੇਨ ਡਰੇਨ

ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਭਗਵੰਤ ਮਾਨ ਨੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੇ ਬਾਹਰ ਜਾਣ ਦਾ ਮੁੱਦਾ ਵੀ ਚੁੱਕਿਆ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦਾ ਆਪਣੇ ਮੁਲਕ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਦਾ ਮਨ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਚਲੇ ਜਾਓ ਆਈਲੈੱਟਸ ਕਰਵਾਉਣ ਵਾਲੇ ਜਾਂ ਵੀਜ਼ਾ ਲਗਵਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਬੋਰਡ ਵੱਧ ਨਜ਼ਰ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੇ ਮਾਪੇ ਵੀ ਇਹੀ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ 10ਵੀਂ ਜਾਂ 12ਵੀਂ ਕਰਵਾ ਕੇ ਆਈਲੈੱਟਸ ਕਰਵਾ ਕੇ ਬਾਹਰ ਭੇਜ ਦਈਏ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨ ਗੁਰੂਆਂ, ਸ਼ਹੀਦਾਂ ਦੀ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਅਜਿਹੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਕਿ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਨੌਕਰੀਆਂ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਬਣਾਈਏ ਨਾ ਕਿ ਉਹ ਨੌਕਰੀਆਂ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਲਾਈਨ ਵਿੱਚ ਲੱਗਣ।

ਸੂਬੇ ਦੀ ਸੱਤਾਧਾਰੀ ਪਾਰਟੀ 'ਤੇ ਸਵਾਲ ਚੁੱਕਦਿਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮੈਨੀਫੈਸਟੋ ਵਿੱਚ ਕਹਿ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਘਰ-ਘਰ ਨੌਕਰੀ ਦਿਆਂਗੇ ਪਰ ਮੈਂ ਕਹਿੰਦਾ ਹਾਂ ਕੈਪਟਨ ਸਾਹਿਬ ਘਰ-ਘਰ ਨਾ ਸਹੀ ਇੱਕ ਘਰ ਛੱਡ ਕੇ ਹੀ ਨੌਕਰੀ ਦੇ ਦਿਓ।

ਪੰਜਾਬੀ ਬਾਹਰਲੇ ਮੁਲਕ ਜਾਣ ਨੂੰ ਮਜਬੂਰ

ਭਗਵੰਤ ਮਾਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਰਾਕ ਵਿੱਚ 2014 'ਚ ਜਦੋਂ ਲੜਾਈ ਲੱਗੀ ਸੀ ਤਾਂ ਉਹ ਪੰਜਾਬ ਦੇ 3-4 ਹਜ਼ਾਰ ਮੁੰਡਿਆਂ ਨੂੰ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਬਚਾ ਕੇ ਲਿਆਏ ਸਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ 1000 ਪੰਜਾਬੀ ਮੁੰਡੇ ਅਜੇ ਵੀ ਉੱਥੇ ਫਸੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਇਰਾਕ ਵਰਗੇ ਦੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾ ਕੇ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨ ਕੰਮ ਕਰਨ ਨੂੰ ਮਜਬੂਰ ਹਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

"ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੇ ਕਈ ਵੀਡੀਓਜ਼...


ਸਿਰਲੇਖ: #BBCSHE: ਇੱਥੇ ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਚਾਹ ਵਿੱਚ ਦੁੱਧ ਪਾਉਣ ਦੀ ਵੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਹੀਂ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਮੀਡੀਆ ਨੂੰ ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ ਤੋਂ ਰਿਪੋਰਟ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ

ਅਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਖੇਤਰਾਂ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸੀ ਜਿੱਥੇ-ਜਿੱਥੇ ਮੀਡੀਆ ਦਾ ਪਹੁੰਚਣਾ ਸੌਖਾ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਾਡੀ ਪਹਿਲੀ ਮੰਜ਼ਿਲ ਸੀ।

ਭੂਗੋਲਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਹ ਦੇਸ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ, ਜੋ ਕੁਦਰਤੀ ਸਰੋਤਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੈ ਪਰ ਆਬਾਦੀ ਬਹੁਤ ਹੀ ਘੱਟ ਹੈ, ਖਾਲੀ ਜ਼ਮੀਨ ਵਧੇਰੇ ਹੈ। ਮੁੱਖ ਧਾਰਾ ਮੀਡੀਆ ਵਿੱਚ ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਘੱਟ ਹੀ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਕਿਉਂਕਿ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਮੀਡੀਆ ਨੂੰ ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ ਤੋਂ ਰਿਪੋਰਟ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ, ਇਸ ਲਈ ਸਾਨੂੰ ਪਤਾ ਸੀ ਕਿ ਅਸੀਂ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨਿਕ ਔਕੜਾਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਇਲਾਕਿਆਂ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਾਂਗੇ।

ਫਿਰ ਅਸੀਂ ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਕੁਵੇਟਾ ਵਿੱਚ ਸਰਦਾਰ ਬਹਾਦੁਰ ਖ਼ਾਨ ਵੂਮੈਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀਆਂ ਵਿਦਿਆਰਥਣਾਂ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਨ ਬਾਰੇ ਸੋਚਿਆ।

ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਵੱਡੀ ਉਮੀਦ

ਇਹ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਉਮੀਦ ਦੀ ਕਿਰਨ ਹੈ। ਸੂਬੇ ਭਰ ਤੋਂ ਤਕਰੀਬਨ ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਕੁੜੀਆਂ ਉਚੇਰੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦਾ ਸੁਪਨਾ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਇਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਇਹ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਉਮੀਦ ਦੀ ਕਿਰਨ ਹੈ

ਕੁੜੀਆਂ-ਮੁੰਡਿਆਂ ਦੀ ਸਾਂਝੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਹਾਲੇ ਵੀ ਮਨਜ਼ੂਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ। ਹਾਲੇ ਵੀ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਬਲੋਚ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਹਰ ਸਾਲ ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਛੱਡਣੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵਿਚ ਜਾਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੁੰਡਿਆਂ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਨੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ।

ਉਮੀਦ ਮੁਤਾਬਕ ਹੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਨੇ ਸਾਨੂੰ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਅਸੀਂ ਕੁਵੇਟਾ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਨਾਲ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਦੂਰ-ਦੁਰਾਡੇ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਜਿਵੇਂ ਝੋਬ, ਕਿਲ੍ਹਾ ਸੈਫੁੱਲਾ, ਜ਼ੈਰਤ, ਤੁਰਬਤ, ਮੁਸਾ ਖੇਲ, ਖੂਜ਼ਦਾਰ ਅਤੇ ਕਈ ਹੋਰ ਖੇਤਰਾਂ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਸੀ।

ਉਹ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹਨ। ਹਜ਼ਾਰਾਂ, ਬਲੋਚ, ਪਸ਼ਤੂਨ, ਅਫਗਾਨ ਵਿਰਾਸਤ ਅਤੇ ਸ਼ਰਨਾਰਥੀ ਕੁੜੀਆਂ ਨਾਲ ਮੇਲਜੋਲ ਹੋਇਆ।

ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਥੋੜ੍ਹਾ ਵਿਰੋਧੀ ਸੀ ਪਰ ਝਿਜਕਦੇ ਹੋਏ ਹੀ ਸਾਨੂੰ ਬੀਬੀਸੀ ਸ਼ੀ ਦਾ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦੇ ਦਿੱਤੀ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਕੁੜੀਆਂ ਸ਼ਾਇਦ ਕੈਮਰੇ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਨਾ ਬੋਲਣ ਅਤੇ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਉੰਨਾ ਵਧੀਆ ਬੋਲਣ ਵਾਲੀਆਂ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਾਲ ਭਰੀਆਂ ਨਾ ਹੋਣ।

ਪਰ ਹੈਰਾਨੀ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਦਿਲ ਦੀ ਗੱਲ ਰੱਖੀ। ਉਹ ਵਿਸ਼ਾਵਸ਼ ਭਰਪੂਰ, ਵਧੀਆ ਬੋਲਣ ਵਾਲੀਆਂ ਅਤੇ ਹਿੰਮਤੀ ਕੁੜੀਆਂ ਸਨ।

ਉਹ ਇੰਨਾ ਵਦੀਆ ਬੋਲ ਰਹੀਆਂ ਸਨ ਕਿ ਸਾਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦਾ ਸਮਾਂ ਵਧਾਉਣਾ ਪਿਆ ਪਰ ਅਸੀਂ ਸਾਰੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਨਾਲ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਕਰ ਪਾ ਰਹੇ ਸੀ।

ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਮੁੱਦੇ

ਉਨ੍ਹਾਂ...


ਸਿਰਲੇਖ: #BBCShe : ਮੀਡੀਆ 'ਚ ਕਿਉਂ ਹਨ ਕੁੜੀਆਂ 'ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ'?\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਉਮਰ 22-23 ਸਾਲ ਹੈ ਪਰ ਮੁੱਦਿਆਂ ਦੀ ਡੂੰਘੀ ਸਮਝ ਹੈ। ਜਾਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿ ਇੱਕ ਆਮ ਇਨਸਾਨ ਕੱਟੜਪੰਥੀ ਕਿਉਂ ਬਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਮੁਕਦਮੇ ਦੌਰਾਨ ਜੇਲ੍ਹ 'ਚ ਬੰਦ ਮੁਜਰਮ ਦੀ ਕੀ ਕਹਾਣੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ?

ਪੜ੍ਹਾਈ ਦੇ ਨਾਲ - ਨਾਲ ਨੌਕਰੀ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੁੜੀਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਭਲੇ ਵਾਲੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਹੀ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।

ਆਪਣੇ ਫੋਨ ਦੀ ਹੋਮ ਸਕਰੀਨ ’ਤੇ ਇੰਝ ਵੇਖੋ ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ

7 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਸੀਰੀਆ ਵਿੱਚ ਕਿਉਂ ਚੱਲ ਰਹੀ ਹੈ ਜੰਗ?

ਇਹ ਹਿੰਦੀ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਦੇ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਅਤੇ ਵੈੱਬਸਾਈਟਸ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।

''ਮੈਨੂੰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਇਹ ਰਹਿਣ ਦਿਓ ਅਤੇ ਕੋਈ ਪ੍ਰੈੱਸ ਰਿਲੀਜ਼ ਫੜਾ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।''

ਜਲੰਧਰ ਵਿੱਚ ਕਈ ਮੀਡੀਆ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਦਫਤਰ ਹਨ। ਇਸ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਮੀਡੀਆ ਦਾ ਹੱਬ ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਪਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੈ। ਕਿਤੇ ਸੌ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਦਸ ਤਾਂ ਕਿਤੇ ਸੱਠ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਔਰਤਾਂ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਤਾਂ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ ਕਿ ਕੁੜੀਆਂ ਦੀ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਕਾਫੀ ਹੱਦ ਤੱਕ ਸਹੀ ਹੈ।

ਜੁਰਮ, ਰਾਜਨੀਤੀ ਜਾਂ ਖੋਜੀ ਪੱਤਰਕਾਰਿਤਾ ਲਈ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਮੇਂ ਨਿਕਲਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਵੱਖ - ਵੱਖ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਕੁੜੀਆਂ ਲਈ ਸਹੀ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ।

ਮੀਡੀਆ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਕੁੜੀਆਂ ਕਿਉਂ?

ਲੰਮੇ ਘੰਟਿਆਂ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਨਾ, ਉਹ ਵੀ ਘੱਟ ਤਨਖਾਹ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਪਸੰਦ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੋਚ ਹੈ ਕਿ ਕੁੜੀਆਂ ਪੜ੍ਹਾਈ ਪੂਰੀ ਹੋਣ ਦੇ ਦੋ ਤਿੰਨ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਕੰਮ ਕਰਨਗੀਆਂ ਅਤੇ ਫੇਰ ਵਿਆਹ ਹੋ ਜਾਏਗਾ।

ਕੁੜੀਆਂ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਸੰਜੀਦਾ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਇਹ ਬਸ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਸ਼ੌਂਕ ਹੈ ਜੋ ਉਹ ਪੂਰਾ ਕਰ ਕੇ ਅੱਗੇ ਵਧ ਜਾਣਗੀਆਂ।

ਇਸਲਈ ਕਈ ਸੰਪਾਦਕਾਂ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਦਾ ਕੰਮ ਮਰਦਾਂ ਨੂੰ ਦੇਣਾ ਹੀ ਬਿਹਤਰ ਹੈ ਪਰ ਅਜਿਹੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਤਾਂ 20 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਸੁਣਨ ਨੂੰ ਮਿਲਦੀਆਂ ਸਨ, ਕੀ ਹੁਣ ਵੀ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਬਦਲਿਆ ਹੈ?

ਵੱਡੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਮੀਡੀਆ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦਾ ਮਾਹੌਲ ਬਹੁਤ ਵੱਖਰਾ ਹੈ। ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਵਧ ਮੌਕੇ ਮਿਲਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪਸੰਦ ਦੇ ਕੰਮ ਲਈ ਲੜ ਪੈਂਦੀਆਂ ਹਨ।

#HerChoice: ਹਰ ਗਾਲ਼ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ਉੱਤੇ ?

'ਮੀਡੀਆ ਸਫ਼ਲ ਅੰਤਰਜਾਤੀ ਵਿਆਹ ਨਹੀਂ ਦਿਖਾਉਂਦਾ'

ਪਰ ਜਲੰਧਰ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਔਰਤ ਪੱਤਰਕਾਰਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਫੈਸਲੇ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਦਿੱਕਤ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।

ਅਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਬਦਲਾਅ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਹੈ। 20 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ 100 ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਨਿਊਜ਼ਰੂਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦੋ ਔਰਤਾਂ ਸਨ, ਹੁਣ ਤਾਂ ਦਸ ਹਨ। ਪਰ ਇਹ ਅਜੇ ਵੀ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੈ।

ਜਲੰਧਰ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪੱਤਰਕਾਰਿਤਾ ਪੜ੍ਹਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।...


ਸਿਰਲੇਖ: #BBCShe ਕੀ ਮੀਡੀਆ ਬਲਾਤਕਾਰ ਦੀਆਂ ਖ਼ਬਰਾਂ ’ਚ ‘ਰਸ’ ਲੱਭਦਾ ਹੈ?\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

"ਪਰਿਵਾਰ ਵਾਲੇ ਐੱਫਆਈਆਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਡਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਪੁਲਿਸ 'ਚ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਕੀਤੀ ਤਾਂ ਕਿਤੇ ਬੇਟੀ ਦਾ ਨਾਂ ਮੀਡੀਆ ਰਾਹੀਂ ਬਾਹਰ ਨਾ ਆ ਜਾਵੇ, ਬਦਨਾਮੀ ਹੋਵੇਗੀ।"

"ਮੀਡੀਆ ਵਾਲੇ ਆਂਢੀਆਂ-ਗੁਆਂਢੀਆਂ ਕੋਲੋਂ ਵੀ ਸਵਾਲ ਜਵਾਬ ਕਰਦੇ ਹਨ,ਗੱਲ ਖੁੱਲ੍ਹ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਪਛਾਣ ਜ਼ਾਹਿਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।"

#BBCShe: ਔਰਤਾਂ ਬੋਲਣਗੀਆਂ ਤੇ ਦੁਨੀਆਂ ਸੁਣੇਗੀ

ਪਟਨਾ ਦੇ ਮਗਧ ਮਹਿਲਾ ਕਾਲਜ ਦੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਨੇ ਜਦੋਂ ਆਪਣੇ ਮਨ ਦੀ ਗੱਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਤਾਂ ਲੱਗਿਆ ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਤੈਅ ਕਰਕੇ ਆਈਆਂ ਸਨ ਕਿ ਅੱਜ ਸਾਰੀ ਨਾਰਾਜ਼ਗੀ, ਸਾਰੀਆਂ ਉਲਝਣਾਂ ਖੋਲ੍ਹ ਕੇ ਰੱਖ ਦੇਣਗੀਆਂ।

ਸਾਫ ਅਤੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਢੰਗ ਨਾਲ ਇੱਕ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਉਹ ਆਲੋਚਨਾਵਾਂ ਕਰਦੀਆਂ ਗਈਆਂ।

ਬਲਾਤਕਾਰ 'ਤੇ ਮੀਡੀਆ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟਿੰਗ ਨਾਲ ਉਹ ਇੰਨੀਆਂ ਨਾਰਾਜ਼ ਹੋਣਗੀਆਂ, ਇਸ ਬਾਰੇ ਬਿਲਕੁਲ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਨਹੀਂ ਸੀ।

#BBCShe ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਤਹਿਤ ਅਸੀਂ ਦੇਸ ਦੇ 6 ਸ਼ਹਿਰਾਂ 'ਚ ਕਾਲਜਾਂ ਦੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਰੋਕਾਰ ਜਾਣਨ ਬਾਰੇ ਨਿਕਲੇ ਹਾਂ ਤਾਂ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਖ਼ਬਰਾਂ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਲਿਆਂਦਾ ਜਾ ਸਕੇ। ਪਟਨਾ ਸਾਡਾ ਪਹਿਲਾਂ ਪੜਾਅ ਸੀ।

ਮੈਂ ਜਦੋਂ ਮਾਇਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੂਹਰੇ ਰੱਖਿਆ ਤਾਂ ਝੱਟ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੱਥ ਖੜੇ ਹੋ ਗਏ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣ ਕੇ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਵੈਸ਼ਾਲੀ 'ਚ ਆਪਣੇ ਸਕੂਲ ਦੇ ਹੋਸਟਲ ਕੋਲ ਕੁੜੀ ਦੀ ਲਾਸ਼ ਮਿਲਣ ਦਾ ਮਾਮਲਾ ਯਾਦ ਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਉਸ ਦਾ ਸਰੀਰ ਸ਼ੱਕੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਮਿਲਿਆ ਸੀ, ਕੱਪੜੇ ਫਟੇ ਹੋਏ ਸਨ।

ਬਲਾਤਕਾਰ ਪੀੜਤਾ ਦੀ ਪਛਾਣ ਲੁਕਾਉਣ ਲਈ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਕਰੀਬ ਸਾਰੇ ਮੀਡੀਆ ਨੇ ਉਸ ਦਾ ਨਾਂ ਛਾਪਿਆ ਸੀ।

ਮਗਧ ਮਹਿਲਾ ਕਾਲਜ 'ਚ ਬੋਲਣ ਵਾਲੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ 'ਚ ਸਭ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਤਿੰਨ-ਚਾਰ ਸਹੇਲੀਆਂ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਮਹਿਲਾ ਦਿਵਸ 'ਤੇ ਕਾਲਜ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ 'ਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਸੀ।

ਉਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਤੋਂ ਠੀਕ ਪਹਿਲਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹੀ ਉਮਰ ਦੀ ਇੱਕ ਕੁੜੀ 'ਤੇ ਪਟਨਾ 'ਚ ਤੇਜ਼ਾਬ ਨਾਲ ਹਮਲਾ ਹੋਇਆ ਸੀ।

ਉਸ ਦਿਨ ਕੁੜੀ ਦੇ ਨਾਲ ਉਸ ਕੋਲੋਂ ਕੁਝ ਹੀ ਸਾਲ ਵੱਡਾ ਉਸ ਦਾ ਮਾਮਾ ਵੀ ਸੀ। ਉਸ ਦਿਨ ਵੀ ਖ਼ਬਰਾਂ 'ਚ ਤੇਜ਼ਾਬ ਸੁੱਟਣ ਵਾਲੇ ਮੁੰਡੇ ਨਾਲੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕੁੜੀ ਅਤੇ ਮਾਮਾ ਦੇ ਕਥਿਤ ਸਬੰਧਾਂ ਦੀ ਚਰਚਾ ਸੀ।

ਕਾਲਜ ਦੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਨਾਰਾਜ਼ਗੀ ਅਜਿਹੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟਿੰਗ ਤੋਂ ਹੀ ਨਜ਼ਰ ਆ ਰਹੀ ਸੀ।

"ਖ਼ਬਰਾਂ ਵਿੱਚ ਅਕਸਰ ਕੁੜੀਆਂ 'ਤੇ ਹੀ ਉਂਗਲ ਚੁੱਕੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਕੀ ਪਹਿਨਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਕਿਸ ਵੇਲੇ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲੀ, ਕਿਸ ਦੇ ਨਾਲ ਸੀ..."

"ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਕੁੜੀ ਕਿਉਂ ਬਾਹਰ ਆਵੇਗੀ, ਚੁੱਪ ਰਹਿਣਾ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਸਮਝੇਗੀ? ਸਲਵਾਰ-ਸੂਟ ਪਹਿਨਣ ਵਾਲੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਨਾਲ ਵੀ ਹਰੇਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹਿੰਸਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਕੱਪੜਿਆਂ ਨਾਲ ਕੁਝ ਫਰਕ ਨਹੀਂ ਪੈਂਦਾ।"

ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੁੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕਈਆਂ ਨੇ ਸਲਵਾਰ ਪਹਿਨੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਕਈਆਂ ਨੇ ਜੀਨ-ਟੌਪ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਕੁੜੀਆਂ ਪਟਨਾ ਵਿੱਚ ਜੰਮੀਆਂ-ਪਲੀਆਂ ਸਨ।

ਬਿਹਾਰ...


ਸਿਰਲੇਖ: #BBCShe: 'ਉਹ ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਚੀਜ਼ ਵਾਂਗ ਵੇਖਦੇ ਹਨ'\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਰਾਜਕੋਟ ਵਿੱਚ ਮੁੰਡਿਆਂ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ

''ਵਿਮੈਨਜ਼ ਡੇਅ 'ਤੇ ਇੰਨੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਪਰ ਮੈਨਜ਼ ਡੇਅ ਦਾ ਤਾਂ ਜ਼ਿਕਰ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।''

''ਹੁਣ ਤਾਂ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਅਧਿਕਾਰ ਮਿਲ ਗਏ ਹਨ, ਹੁਣ ਸਾਨੂੰ ਇੱਕ ਸਮਾਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।''

ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਰਾਜਕੋਟ ਵਿੱਚ ਬੀਬੀਸੀ ਸ਼ੀ ਲਈ ਕੁੜੀਆਂ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੁੰਡਿਆਂ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਨ ਦੀ ਸੋਚੀ।

ਜਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲੇ ਤਾਂ ਸ਼ਿਕਾਇਤਾਂ ਦੀ ਝੜੀ ਲੱਗ ਗਈ। ਹੈਰਾਨੀ ਹੋਈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਜਿਹਾ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋ ਰਿਹਾ ਸੀ।

ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮੁੰਡਿਆਂ ਦੀ ਚਰਚਾ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਕਮੀ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਆਈ ਹੈ, ਉਹ ਕੁਝ ਹਾਸਿਲ ਕਰਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਉਸਦੀ ਵੀ ਓਨੀ ਹੀ ਸਰਾਹਨਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਆਖਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਕੁਝ ਵਾਪਸ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਲਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ।

ਉੱਥੋਂ ਜਵਾਬ ਮਿਲਿਆ ਕਿ ਸਰਾਹਨਾ ਤਾਂ ਠੀਕ ਹੈ ਪਰ ਨਿੰਦਾ ਕੁਝ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੀ ਹੋਣ ਲੱਗੀ ਹੈ। ਕੁਝ ਮੁੰਡਿਆਂ ਕਰਕੇ ਸਾਰੇ ਮੁੰਡਿਆਂ ਦੀ ਛਬੀ ਖਰਾਬ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਹੁਣ ਮੁੰਡਿਆਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਹੁਤ ਔਖੀ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਕਿਸੇ ਵੀ ਕੁੜੀ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਈ ਵਾਰ ਸੋਚਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਬੁਰਾ ਨਾ ਲੱਗ ਜਾਵੇ।

ਗੱਲ ਸਹੀ ਸੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਮੁੰਡਿਆਂ ਦੇ ਕਾਲਜ ਦੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਨੇ ਹੀ ਸਾਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਸੀ ਕਿ ਮੁੰਡਿਆਂ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਗੱਲਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬੁਰੀਆਂ ਲਗਦੀਆਂ ਹਨ।

ਮੁੰਡੇ ਛੇੜਛਾੜ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਮਨ੍ਹਾਂ ਕਰਨ 'ਤੇ ਵੀ ਪਿੱਛੇ ਪੈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸੋਚਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਹ ਹੀਰੋ ਹਨ। ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਇਹ ਸਭ ਪਸੰਦ ਨਹੀਂ।

ਰਾਜਕੋਟ ਦਾ ਮਾਹੌਲ

ਰਾਜਕੋਟ ਛੋਟਾ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਇੱਥੇ 20 ਲੱਖ ਆਬਾਦੀ ਹੈ। ਸੜਕ 'ਤੇ ਮੁੰਡੇ ਕੁੜੀਆਂ ਨਾਲ ਘੁੰਮਦੇ ਘੱਟ ਹੀ ਦਿੱਸਦੇ ਹਨ।

ਨਾਲ ਪੜ੍ਹਦੇ ਜ਼ਰੂਰ ਹਨ ਪਰ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਕੱਲੇ ਕੁੜੀਆਂ ਅਤੇ ਇਕੱਲੇ ਮੁੰਡਿਆਂ ਦੇ ਗਰੁੱਪ ਵੱਧ ਮਿਲਦੇ ਹਨ ।

ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਚੰਗੀ ਹੈ। ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਦਾ ਇੰਸਟਾਗ੍ਰਾਮ ਇੱਥੇ ਪਸੰਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਪਰ ਫੇਸਬੁੱਕ 'ਤੇ ਕੁੜੀਆਂ ਅਜੇ ਵੀ ਆਪਣਾ ਅਕਾਊਂਟ 'ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ' ਰੱਖਦੀਆਂ ਹਨ।

ਇੱਕ ਕੁੜੀ ਨੇ ਸਾਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਹ ਬਹੁਤ ਸੋਚ ਸਮਝ ਕੇ ਮੁੰਡਿਆਂ ਦੀ ਫਰੈਂਡ-ਰਿਕਵੈਸਟ ਮਨਜ਼ੂਰ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਫੇਰ ਵੀ ਕਈ ਵਾਰ ਧੋਖਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਮੁੰਡਿਆਂ ਨੂੰ ਇਹ ਦੱਸਿਆ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਮੁੱਠੀ ਭਰ ਮੁੰਡਿਆਂ ਕਰਕੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੁੜੀ ਦੀ ਨਾਂਹ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹਾਂ ਸੁਣਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।

ਇੱਕ ਮੁੰਡੇ ਨੇ ਇਸ ਦੇ ਲਈ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਨੂੰ ਦੋਸ਼ੀ ਠਹਿਰਾਇਆ।

ਉਸਨੇ ਕਿਹਾ, ''ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਵੇਖ ਰਹੇ ਹਾਂ ਕਿ ਕੁੜੀ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਪੈ ਜਾਓ, ਨਾ ਮੰਨੇ ਤਾਂ ਹੋਰ ਪਿੱਛੇ ਪਵੋ, ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਮੰਨ ਹੀ ਜਾਵੇਗੀ। ਫੇਰ ਪਿਆਰ ਕਰਨ ਲੱਗੇਗੀ, ਫੇਰ ਵਿਆਹ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ ਅਤੇ ਬੱਚੇ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜੀਵਨ ਸੁੰਦਰ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।''

ਫਿਲਮਾਂ ਦਾ ਅਸਰ

ਮੈਂ ਪੁੱਛਿਆ ਕਿ ਮੁੰਡੇ ਇਸ ਗੱਲ ਨੂੰ ਸੱਚ ਮੰਨਦੇ ਹਨ?

ਉਸ ਮੁੰਡੇ ਨੇ ਕਿਹਾ, ''ਹਾਂ ਅਤੇ ਇੱਕ...


ਸਿਰਲੇਖ: #BBCShe: 'ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਬੱਸਾਂ 'ਚ ਮੁੰਡੇ ਘੱਟ ਬਜ਼ੁਰਗ ਵੱਧ ਛੇੜਦੇ ਹਨ'\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਕੁੜੀਆਂ ਜਾਂ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਮੀਡੀਆ ਦੀ ਕਵਰੇਜ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਕੁੜੀਆਂ ਦੇ ਕੀ ਹਨ ਮੁੱਦੇ, ਅਸੀਂ ਇਹ ਸਭ ਜਾਣਿਆ ਕੁੜੀਆਂ ਤੋਂ ਹੀ।

ਚਰਚਾ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 'ਚ ਕਾਲਜ ਦੀ ਇੱਕ ਵਿਦਿਆਰਥਣ ਨੇ ਕਿਹਾ, ''ਮੀਡੀਆ ਜੋ ਵੀ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ ਸਾਨੂੰ ਸਿੱਖਿਆ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਆਮ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਤੇ ਆਮ ਔਰਤਾਂ ਦੀਆਂ ਹਿੰਮਤੀ ਤੇ ਸੇਧ ਦੇਣ ਵਾਲੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ।''

''ਅਦਾਕਾਰਾਂ ਜਾਂ ਸੈਲਿਬਰਿਟੀਜ਼ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਆਮ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦਿਖਾਉਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ।''

ਦੋਆਬਾ ਕਾਲਜ ਦੇ ਪੱਤਰਕਾਰੀ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਮੁਖੀ ਸਿਮਰਨ ਸਿੱਧੂ ਨੇ ਕਿਹਾ, ''ਇਸ ਸਮੇਂ ਸਾਡਾ ਮੀਡੀਆ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਵਰੇਜ ਨਹੀਂ ਦੇ ਰਿਹਾ। ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਵਿਚਾਰੀਆਂ ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਕਲੱਬਾਂ-ਪੱਬਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਮੰਨ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਸਾਡੇ ਮੀਡੀਆ ਨੇ ਇਹ ਧਾਰ ਲਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਅਲਜ਼ ਹੀ ਦਿਖਾਉਣੇ ਹਨ।''

''ਜਾਣਕਾਰੀ ਭਰਪੂਰ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦਿੱਤੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।''

ਉਹ ਅੱਗੇ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ''ਸਾਡਾ ਮੀਡੀਆ ਉਸ ਔਰਤ ਨੂੰ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਪੁੱਛਦਾ ਜਿਹੜੀ ਇੱਕਲੀ ਮਾਂ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਬੱਚੇ ਪਾਲ ਰਹੀ ਹੈ ਜਾਂ ਫਿਰ ਵਿਧਵਾ ਔਰਤ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਉਦੋਂ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਉਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਕੁਝ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।''

ਇੱਕ ਹੋਰ ਵਿਦਿਆਰਥਣ ਨੇ ਚਰਚਾ ਦੌਰਾਨ ਕਿਹਾ, ''ਮੀਡੀਆ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਮਨੋਰੰਜਨ ਦਾ ਸਾਧਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਮੀਡੀਆ ਨੂੰ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਮੀਡੀਆ ਨੂੰ ਜਾਗਰੂਕ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।''

ਇਸ ਚਰਚਾ ਦੌਰਾਨ ਸਾਡੇ ਫੇਸਬੁੱਕ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੇ ਵੀ ਆਪਣੀਆਂ ਟਿੱਪਣੀਆਂ ਭੇਜੀਆਂ।

ਰਣਦੀਪ ਸੰਗਤਪੁਰਾ ਨੇ ਲਿਖਿਆ, ''ਮੀਡੀਆ ਦਾ ਵੱਡਾ ਹਿੱਸਾ ਔਰਤ ਨੂੰ ਮੰਡੀ ਦੀ ਵਸਤੂ ਵਜੋਂ ਦਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ।''

ਸਤਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਲਿਖਿਆ, ''ਮੀਡੀਆ ਪੂੰਜੀਵਾਦ ਦੀ ਕੈਦ ਵਿੱਚ ਹੈ।''

ਚਰਚਾ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਇੱਕ ਵਿਦਿਆਰਥਣ ਨੇ ਕਿਹਾ, ''ਮੀਡੀਆ ਅਦਾਰੇ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਬੋਲੀ ਬੋਲਦੇ ਹਨ ਤੇ ਕਦੇ ਉਸ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਬੁਰੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਦੱਸਦੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੀਡੀਆ ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਦੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ। ਮੀਡੀਆ ਦਾ ਸਿਆਸੀਕਰਨ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।''

ਇਸ ਗੱਲਬਾਤ ਦੌਰਾਨ ਕੁੜੀਆਂ ਨੇ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਵਿਚਰਦਿਆਂ ਆਪਣੀਆਂ ਹੱਡਬੀਤੀਆਂ ਵੀ ਸਾਂਝੀਆਂ ਕੀਤੀਆ। ਇੱਕ ਕੜੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਹ ਛੇੜਛਾੜ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆ ਨੂੰ ਕਿਸ ਦਬੰਗਪੁਣੇ ਨਾਲ ਜਵਾਬ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।

ਦੂਜੀ ਨੇ ਸਮਾਜ ਦੀ ਮਾਨਸਿਕਤਾ ਦਾ ਪਾਜ ਉਖਾੜਦਿਆਂ ਕਿਹਾ,'ਬੱਸਾਂ ਵਿੱਚ ਮੁੰਡੇ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਛੇੜਦੇ ਹਨ ਅੱਧਖੜ ਤੇ ਬਜ਼ੁਰਗ ਵੱਧ ਮਾੜੀਆਂ ਹਰਕਤਾਂ ਕਰਦੇ ਹਨ।

''ਮੀਡੀਆ ਹਮੇਸ਼ਾ ਔਰਤ ਨੂੰ ਵਿਚਾਰੀ ਜਾਂ ਹਮਦਰਦੀ ਦਾ ਪਾਤਰ ਦਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਕੁੜੀਆਂ ਦੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਪੱਖ ਨੂੰ ਵੀ ਦਿਖਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।''

''ਸਮਾਜ ਵੀ ਸਾਥ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਆਪਣੀ ਲੜਾਈ ਆਪ ਲੜਦੇ ਹਾਂ।''

ਕੁੜੀਆਂ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਅਲਜ਼...


ਸਿਰਲੇਖ: #BBCShe: 'ਨੌਕਰੀਆਂ ਲਈ ਨਹੀਂ, ਵਿਆਹ ਲਈ ਡਿਗਰੀ ਲੈ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਕੁੜੀਆਂ'\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

#BBCShe ਦੀ ਟੀਮ ਆਂਧਰਾ ਪਹੁੰਚੀ ਹੈ

ਹੁਣ ਉਸਦੇ ਦੋ ਬੱਚੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹ ਵਿਆਹੁਤਾ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ ਹੈ ਪਰ ਉਹ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਤੋਂ ਹੋਰ ਵੀ ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਚਾਹੁੰਦੀ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਦਾ ਮੌਕਾ ਉਸ ਨੂੰ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ।

#BBCShe ਦੇ ਤਹਿਤ ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਤੱਟੀ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਸ਼ਾਖਾਪਟਨਮ ਦੀ ਆਂਧਰਾ ਯੂਨੀਵਰਸਟੀ ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰ ਰਹੇ ਸੀ ਤਾਂ ਅਜਿਹੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਰਹੀਆਂ ਸਨ।

ਕੁੜੀਆਂ ਜਲਦੀ ਵਿਆਹ ਵਿੱਚ ਧੱਕੇ ਜਾਣ ਅਤੇ ਕਰੀਅਰ ਦੇ ਸੁਫ਼ਨੇ ਛੱਡਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਦਾ ਡਰ ਜ਼ਾਹਿਰ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਸਨ।

ਜਿਹੜੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਸਾਡੇ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਸੀ ਉਹ ਜੈਨੇਟਿਕਸ, ਫਾਰਮਾਕੋਲੋਜੀ, ਕਾਨੂੰਨ, ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਅਤੇ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਵਰਗੇ ਤਕੀਨੀਕੀ ਖੇਤਰਾਂ ਦੀਆਂ ਵਿਦਿਆਰਥਣਾਂ ਸਨ।

ਬਿਹਾਰ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਤਸਵੀਰ

ਇਹ ਬਿਹਾਰ ਤੋਂ ਬਿਲਕੁਲ ਉਲਟ ਸੀ ਜਿੱਥੇ ਕੁੜੀਆਂ ਅਜੇ ਵੀ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਅਤੇ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਿੱਖਿਆ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਲਈ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਸਨ।

#BBCShe ਦੀ ਟੀਮ ਬੀਤੇ ਹਫ਼ਤੇ ਬਿਹਾਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸੀ।

ਕੁੜੀਆਂ ਦੀ ਉੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਬਿਹਾਰ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਅੱਗੇ ਹੈ।

ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਸਰਵੇ ਆਫ਼ ਹਾਇਰ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨ 2015-2016 ਵਿੱਚ ਆਂਧਰਾ 'ਚ ਉੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਕੁੜੀਆਂ ਦਾ ਅਨੁਪਾਤ(ਘਰੇਲੂ ਨਾਮਜ਼ਦ ਅਨੁਪਾਤ ਯਾਨਿ ਜੀਈਆਰ) ਮੁੱਖ ਸੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦੇਸ 'ਚ ਦੂਜੇ ਨੰਬਰ 'ਤੇ ਹੈ। ਇਸ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਹੈ।

ਜੀਈਆਰ ਕੁੱਲ ਕਾਬਲ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਵਿੱਚ ਉੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲਾ ਲੈਣ ਵਾਲੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦਾ ਅਨੁਪਾਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇਹ 18-23 ਉਮਰ ਵਰਗ 'ਤੇ ਮਾਪਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਉੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਦਾ ਅਨੁਪਾਤ 23.5 ਫ਼ੀਸਦ ਹੈ ਪਰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਹੈ।

ਬਿਹਾਰ ਵਿੱਚ ਇਹ ਦਰ 12.6 ਫ਼ੀਸਦ ਹੈ ਜਦਕਿ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਵਿੱਚ 42.4 ਫ਼ੀਸਦ ਹੈ। ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇਸ ਦੇ ਉਨ੍ਹਾਂ 5 ਮੁੱਖ ਸੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਦਾ ਜੀਈਆਰ 26.9 ਫ਼ੀਸਦ ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਹੈ।

ਉੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਵਧੇਰੇ ਹਾਜ਼ਰੀ ਦਾ ਮਤਲਬ ਇਹ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਸੀ ਕਿ ਨੌਕਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵਧੇਰੇ ਔਰਤਾਂ ਹੋਣ ਪਰ ਆਂਧਰਾ ਯੂਨੀਵਰਸਟੀ ਦੀਆਂ ਵਿਦਿਆਰਥਣਾਂ ਦੇ ਤਜਰਬੇ ਤੋਂ ਅਜਿਹੇ ਸੰਕੇਤ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੇ।

ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਹੈਰਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਬਿਆਨ ਇੱਕ 22 ਸਾਲਾ ਸਟੂਡੈਂਟ ਨੇ ਦਿੱਤਾ ਜਿਸ ਨੇ ਕਿਹਾ,''ਸਾਡੇ ਮਾਪੇ ਸਾਨੂੰ ਯੂਨੀਵਰਸਟੀ ਭੇਜ ਰਹੇ ਹਨ ਤਾਂ ਜੋ ਚੰਗੀ ਸਿੱਖਿਆ ਹਾਸਲ ਕਰ ਸਕੀਏ ਅਤੇ ਸਾਨੂੰ ਚੰਗੀਆਂ ਡਿਗਰੀਆਂ ਮਿਲ ਸਕਣ ਤੇ ਜਦੋਂ ਸਾਡਾ ਸੀਵੀ ਸੰਭਾਵਿਤ ਲਾੜਿਆਂ ਨੂੰ ਭੇਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਚੰਗਾ ਲੱਗੇ। ਉਹ ਸਾਨੂੰ ਕਰੀਅਰ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਇੱਥੇ ਨਹੀਂ ਭੇਜ ਰਹੇ ਹਨ।''

ਪਰਿਵਾਰਕ ਦਬਾਅ

ਇਸ ਵਿਦਿਆਰਥਣ ਦੀ ਗੱਲ ਨਾਲ ਲਗਭਗ ਸਾਰੇ ਹੀ ਸਹਿਮਤ ਸਨ। ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਗੱਲ ਕਹੀ ਤਾਂ ਹਾਲ ਵਿੱਚ...


ਸਿਰਲੇਖ: #BBCShe: 'ਮੀਡੀਆ ਸਫ਼ਲ ਅੰਤਰਜਾਤੀ ਵਿਆਹਾਂ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਦਿਖਾਉਂਦਾ?'\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਕਤਲ ਹੁੰਦਾ ਦਿਖਾਇਆ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ ਪਰ ਜਦੋਂ ਉਸ ਜੋੜੇ ਦਾ ਬੱਚਾ ਰੋਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹ ਹਿੰਸਾ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਅਜੀਬ ਜਿਹਾ ਦਰਦ ਪੈਦਾ ਕਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਦਰਦ ਅਤੇ ਖੌਫ਼।

ਜਦੋਂ ਨਾਗਪੁਰ ਵਿੱਚ BBCShe ਦੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕੁੜੀ ਬੋਲੀ, ਤਾਂ ਉਸਦਾ ਇਸ਼ਾਰਾ ਦਰਦ ਅਤੇ ਖ਼ੌਫ਼ ਦੇ ਉਸੇ ਮਾਹੌਲ ਵੱਲ ਸੀ।

ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ,''ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜਾਤੀ ਜਾਂ ਧਰਮ ਦੇ ਲੋਕ ਜਦੋਂ ਵਿਆਹ ਕਰਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਮੀਡੀਆ ਉਨ੍ਹਾਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਉੱਠਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਅਤੇ ਹਿੰਸਾ ਦੀਆਂ ਖ਼ਬਰਾਂ ਹੀ ਦਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਾਡੇ 'ਤੇ ਹੋਰ ਦਬਾਅ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ਵਿਆਹ ਬਾਰੇ ਨਾ ਸੋਚੋ, ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਕੀ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।''

'ਸਫ਼ਲ ਅੰਤਰਜਾਤੀ ਵਿਆਹ ਵੀ ਦਿਖਾਏ ਮੀਡੀਆ'

''ਅਜਿਹਾ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਕਿ ਮੀਡੀਆ ਉਨ੍ਹਾਂ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰੇ ਜਿਹੜੇ ਕਾਰਗਰ ਸਾਬਤ ਹੋਏ ਹੋਣ, ਜਿੱਥੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੇ ਸਾਥ ਦਿੱਤਾ, ਜਿੱਥੇ ਕੁੜੀ-ਮੁੰਡਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਗੱਲ ਸਮਝਾ ਸਕੇ।''

ਉਦਾਹਰਣ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਸ ਕੁੜੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਅਧਿਆਪਕਾ ਨਾਲ ਮਿਲਵਾਇਆ। ਉਹ ਦੱਖਣ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਤੀ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਤੋਂ। ਦੋਵੇਂ ਵੱਖਰੀ ਜਾਤ ਦੇ ਹਨ।

ਅਧਿਆਪਕਾ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿਆਹ ਦੇ ਬਿਲਕੁਲ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਸੀ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਤੀ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਇਸ ਨਾਲ ਕੋਈ ਦਿੱਕਤ ਨਹੀਂ ਸੀ।

ਅਧਿਆਪਕਾ ਦੱਸਦੀ ਹੈ ਇਸਦਾ ਕਾਰਨ ਸੀ ਉਸ ਦੇ ਪਤੀ ਦੇ ਭਰਾ ਨੇ ਕੁਝ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਅੰਤਰਜਾਤੀ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ ਸੀ।

ਉਦੋਂ ਵੀ ਪਰਿਵਾਰ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ ਸੀ, ਭਰਾ ਅਤੇ ਭਾਬੀ ਨੂੰ ਕੋਰਟ-ਮੈਰਿਜ ਕਰਕੇ ਸ਼ਹਿਰ ਛੱਡ ਕੇ ਭੱਜਣਾ ਪਿਆ ਸੀ।

ਫਿਰ ਪਰਿਵਾਰ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਠਿਕਾਣੇ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਲਗਾਤਾਰ ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਤਲਾਕ ਦਾ ਦਬਾਅ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ।

ਪਰ ਵਿਆਹੁਤਾ ਜੋੜਾ ਅੜਿਆ ਰਿਹਾ। ਇੱਕ ਮਹੀਨੇ ਤੱਕ ਲੁਕਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਵਾਪਿਸ ਆਏ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਪਣਾ ਲਿਆ।

ਇਹੀ ਕਾਰਨ ਸੀ ਕਿ ਜਦੋਂ ਅਧਿਆਪਕਾ ਦੇ ਪਤੀ ਨੇ ਅੰਤਰਜਾਤੀ ਵਿਆਹ ਦਾ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਰੱਖਿਆ ਤਾਂ ਪਰਿਵਾਰ ਮੰਨ ਗਿਆ।

'ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਤਜ਼ਰਬੇ ਨਾਲ ਲੜਾਈ ਸੌਖੀ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ'

ਅਧਿਆਪਕਾ ਦੱਸਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਬਹੁਤ ਰੂੜੀਵਾਦੀ ਹੈ। ਪਤੀ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਸਕਾਰਾਤਮਰ ਰਵੱਈਏ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਤੱਕ ਦੂਜਾ ਮੁੰਡਾ ਦੇਖਦੇ ਰਹੇ।

''ਅਖ਼ੀਰ ਵਿੱਚ ਉਹ ਮੰਨ ਗਏ ਕਿਉਂਕਿ ਇੱਕ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਤਜ਼ਰਬਾ ਹੋ ਜਾਣਾ, ਭਰਾ-ਭਾਬੀ ਦੀ ਲੜਾਈ ਨੇ ਸਾਡੇ ਲਈ ਰਸਤਾ ਖੋਲ੍ਹ ਦਿੱਤਾ, ਮੀਡੀਆ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੇ ਤਜ਼ਰਬੇ ਆਉਣ ਤਾਂ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਕਿੰਨੇ ਕੁੜੀਆਂ-ਮੁੰਡਿਆਂ ਦੀ ਲੜਾਈ ਸੌਖੀ ਹੋ ਜਾਵੇ।''

ਪੰਜਾਬ, ਹਰਿਆਣਾ ਅਤੇ ਉੱਤਰ-ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ ਹੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਦੂਜੀ ਜਾਤ ਜਾਂ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਕਰਨ 'ਤੇ ਕੁੜੀ ਜਾਂ ਮੁੰਡੇ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਕਰਨ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।

'ਸੈਰਤ' ਫ਼ਿਲਮ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਹੀ ਰਿਸ਼ਤੇ ਅਤੇ ਉਸ 'ਤੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਹਿੰਸਾ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਸੀ।

ਉੱਤਰੀ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦਾ ਨਾਗਪੁਰ, ਸ਼ਾਂਤ ਸ਼ਹਿਰ ਲਗਦਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਅਜਿਹੀ...


ਸਿਰਲੇਖ: #BBCShe: ਔਰਤਾਂ ਬੋਲਣਗੀਆਂ ਤੇ ਦੁਨੀਆਂ ਸੁਣੇਗੀ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੇ ਆਈਡੀਆ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਕੀ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਕੀ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਕੀ ਖੁਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ?

ਤੁਸੀਂ ਸਾਨੂੰ ਆਪਣੇ ਆਈਡੀਆ ਦੱਸੋ ਅਤੇ ਅਸੀਂ ਉਸ 'ਤੇ ਫਿਲਮ ਬਣਾਵਾਂਗੇ। ਇਹ ਸਾਡੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜਣ ਦਾ ਇੱਕ ਮਾਧਿਅਮ ਹੋਵੇਗਾ।

ਅਸੀਂ ਬਿਹਾਰ, ਆਂਧਰਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ, ਗੁਜਰਾਤ, ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਜਾਵਾਂਗੇ। ਸਾਡੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ  'ਤੇ ਸਾਡੇ ਇਸ ਸਫਰ ਵਿੱਚ ਜੁੜੋ। ਸਾਨੂੰ ਫੇਸਬੁੱਕ, ਟਵਿੱਟਰ ਅਤੇ ਇੰਸਟਾਗ੍ਰਾਮ 'ਤੇ ਵੀ ਫੌਲੋ ਕਰੋ।

ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਸਾਨੂੰ ਕੋਈ ਆਈਡੀਆ ਦੇਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ ਤਾਂ #BBCShe ਦੇ ਨਾਲ ਸਾਨੂੰ ਟਵੀਟ ਕਰੋ ਜਾਂ ਫੇਸਬੁੱਕ  'ਤੇ ਮੈਸੇਜ ਕਰੋ।

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਸਿਰਲੇਖ: #BBCShe: ਮਸ਼ਹੂਰੀਆਂ 'ਚ ਗੋਰੇ ਰੰਗ ’ਤੇ ਔਰਤਾਂ ਕਿਉਂ ਹਨ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨ?\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਇੱਕ ਸੂਬਾ ਜਿੱਥੇ ਕਾਲਾ ਰੰਗ ਆਮ ਗੱਲ ਹੈ ਉੱਥੇ ਲੱਗ ਰਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ ਕਿਤੇ ਅਸਮਾਨ ਤੋਂ ਆਏ ਹਨ।

ਸਿਰਫ਼ ਮੈਂ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਇਹ ਸਮਝ ਨਹੀਂ ਆ ਰਹੀ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ BBCShe ਦੀ ਲੜੀ ਤਹਿਤ ਅਵੀਂਸ਼ਲਿੰਗਮ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚੇ ਤਾਂ ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਵੀ ਇਹੀ ਸਵਾਲ ਖੜ੍ਹਾ ਕੀਤਾ।

ਕਿਹੜਾ 'ਪਿੰਜਰਾ' ਤੋੜਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀਆਂ ਨੇ ਇਹ ਕੁੜੀਆਂ

'ਹੈ ਕੋਈ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕੁੜੀ...'

'ਮੈਂ ਅੱਜ ਵੀ ਲਾਈਟਾਂ ਬੁਝਾ ਕੇ ਨਹੀਂ ਸੌਂ ਸਕਦੀ'

"ਜੋ ਔਰਤਾਂ ਅਸੀਂ ਮਸ਼ਹੂਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਦੇਖਦੇ ਹਾਂ ਮੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਲਗਦਾ ਕਿ ਅਜਿਹੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਅਸਲ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਅਸੀਂ ਅਜਿਹਾ ਸਮਾਜ ਨਹੀਂ ਸਿਰਜ ਸਕਦੇ ਜਿੱਥੇ ਹਰ ਔਰਤ ਹੀ ਗੋਰੇ ਰੰਗ ਦੀ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਦੇ ਵਾਲ ਲੰਬੇ ਹੋਣ ਅਤੇ ਉਹ ਪਤਲੀ ਹੋਵੇ।"

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉੱਥੇ ਮੌਜੂਦ ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਤਾੜੀਆਂ ਮਾਰ ਕੇ ਇਸ ਦੀ ਸ਼ਲਾਘਾ ਕੀਤੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਵਧੇਰੇ ਔਰਤਾਂ ਕਾਲੇ ਜਾਂ ਸਾਂਵਲੇ ਰੰਗ ਦੀਆਂ ਸਨ।

ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਵਿੱਚ ਪਤਲੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਪਸੰਦ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਪਰ ਜਿੱਥੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਗਿਣਤੀ ਇੱਕ ਖਾਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਰੰਗ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਹੈ ਉੱਥੇ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਰੰਗ ਦੀਆਂ ਮਾਡਲਾਂ ਕਿਉਂ ਸਾਮਾਨ ਵੇਚਦੀਆਂ ਹਨ?

ਸਿਰਫ਼ ਖੰਭਿਆਂ 'ਤੇ ਲੱਗੇ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਹੈ ਸਗੋਂ ਟੀਵੀ 'ਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਮਸ਼ਹੂਰੀਆਂ ਵੀ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਹੀ ਹਨ।

ਕਲਿਆ ਦੀ ਸੋਨੇ ਦੇ ਗਹਿਣਿਆਂ ਦੀ ਇਸ ਮਸ਼ਹੂਰੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਗੋਰੇ ਰੰਗ ਦੀ ਹੀ ਇੱਕ ਮਾਡਲ ਹੈ।

ਕਾਲਜ ਦੀਆਂ ਵਿਦਿਆਰਥਣਾਂ ਨੇ ਵੀ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਤਮਿਲ ਫ਼ਿਲਮ ਇੰਡਸਟਰੀ (ਕੋਲੀਵੁੱਡ) ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਹੀ ਰੁਝਾਨ ਹੈ।

ਗੂਗਲ 'ਤੇ ਤਮਿਲ ਅਦਾਕਾਰ ਸਰਚ ਕਰਨ 'ਤੇ ਵੀ ਇਹੀ ਨਤੀਜੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।

ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸ ਦਈਏ ਕਿ ਕਾਜਲ ਅਗਰਵਾਲ ਅਤੇ ਸਿਮਰਨ ਪੰਜਾਬੀ ਹਨ, ਤਮੰਨਾ ਅਤੇ ਹੰਸਿਕਾ ਮੋਟਵਾਨੀ ਮਹਾਂਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀਆਂ ਹਨ, ਅਨੁਸ਼ਕਾ ਸ਼ੈੱਟੀ ਕਰਨਾਟਕ ਦੀ ਹੈ, ਸੁਨੇਹਾ ਦੀ ਮਾਂ ਬੋਲੀ ਤੇਲਗੂ ਹੈ ਅਤੇ ਅਸਿਨ ਕੇਰਲ ਦੀ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਹੈ।

10 ਵਿੱਚੋਂ ਸਿਰਫ਼ ਤਿੰਨ-ਤ੍ਰਿਸ਼ਾ, ਸਮੰਤਾ ਅਤੇ ਸ਼ਰੂਤੀ ਹਸਨ ਤਮਿਲ ਨਾਡੂ ਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਚੀਜ਼ ਸਾਂਝੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਹੈ ਗੋਰਾ ਰੰਗ।

ਕਾਲੇ ਰੰਗ ਦੇ ਅਦਾਕਾਰ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਧਨੁਸ਼, ਵਿਸ਼ਾਲ, ਵਿਜੇ ਸੇਥੂਪਤੀ, ਵਿਜੇਕੰਥ ਅਤੇ ਸੁਪਰਸਟਾਰ ਰਜਨੀਕਾਂਤ ਵੱਲੋਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਗੋਰੇ ਰੰਗ ਦੀਆਂ ਅਦਾਕਾਰਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰੇਮ ਪ੍ਰਸੰਗ ਸਾਰੇ ਤਮਿਲ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰ ਹੈ।

ਕੁਝ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਤਾਂ ਇਹ ਦਿਖਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਗੋਰੇ ਰੰਗ ਦੀਆਂ ਹੀਰੋਇਨਾਂ ਕਾਲੇ ਰੰਗ ਦੇ ਹੀਰੋ ਦੀ ਚਾਹਤ ਰੱਖਦੀਆਂ ਹਨ।

ਕਈ ਲੋਕ ਇਸ ਚਰਚਾ ਨੂੰ ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ ਬੇਕਾਰ ਸਮਝ ਸਕਦੇ ਹਨ ਕਿ ਫਿਲਮਾਂ ਅਤੇ ਮਸ਼ਹੂਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਜਾਅਲੀ  ਉਮੰਗਾਂ ਭਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਿਖਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਲੋਕ ਉਸ ਨੂੰ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੀ ਦੇਖਦੇ ਹਨ।

ਪਰ ਕਾਲਜ ਦੀਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਗੋਰੇ ਰੰਗ ਦੀ ਚਾਹਤ ਦੇ ਅਸਲ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 'ਤੇ ਪੈਣ ਵਾਲੇ ਅਸਰ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ।

ਉਨ੍ਹਾਂ...


ਸਿਰਲੇਖ: #BBCShe꞉ "ਜੇ ਮੈਂ ਡਰ ਜਾਂਦੀ ਤਾਂ ਸ਼ਾਇਦ ਮੈ ਜਿਉਂਦੀ ਨਾ ਹੁੰਦੀ"\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਉਹ ਮੀਡੀਆ ਰਾਹੀਂ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ਉੱਤੇ ਚਰਚਾ ਚਾਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਮੀਡੀਆ ਰਾਹੀਂ ਖੁਦ ਕੀ ਕਹਿਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸੇ ਲੜੀ ਤਹਿਤ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜਲੰਧਰ ਦੇ ਦੋਆਬਾ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਪੱਤਰਕਾਰੀ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਨਿੱਜੀ ਤਜ਼ਰਬੇ ਵੀ ਸਾਂਝੇ ਕੀਤੇ।

ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁਝ ਕਹਾਣੀਆਂ ਇੱਥੇ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।

ਪ੍ਰਾਕਸ਼ੀ ਖੰਨਾ ਜਦੋਂ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਅਗਸਤ ਵਿੱਚ ਰਾਤ ਸਮੇਂ ਡਿਊਟੀ ਤੋਂ ਘਰ ਪਰਤ ਰਹੀ ਸੀ ਕਿ ਇੱਕ ਕਾਰ ਨੇ ਉਸ ਦਾ ਪਿੱਛਾ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਪ੍ਰਾਕਸ਼ੀ ਖੰਨਾ ਜਲੰਧਰ ਦੀ ਇੱਕ ਸੰਗੀਤ ਕੰਪਨੀ ਵਿੱਚ ਕੰਟੈਂਟ ਰਾਈਟਰ ਹੈ।

ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੜਕ ਕਾਫੀ ਚਹਿਲ ਪਹਿਲ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਉਸ ਦਿਨ ਐਤਵਾਰ ਦੀ ਛੁੱਟੀ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਸੜਕ ਸੁੰਨੀ ਸੀ।

ਪ੍ਰਾਕਸ਼ੀ ਖੰਨਾ ਨੇ ਦੱਸਿਆ," ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਬਾਅਦ ਜਿਉਂ ਹੀ ਮੈਂ ਪਿੱਛੇ ਮੁੜ ਕੇ ਦੇਖਿਆ ਤਾਂ ਇੱਕ ਕਾਰ ਮੇਰੇ ਨੇੜੇ ਆ ਕੇ ਰੁਕੀ ਅਤੇ ਉਸ ਵਿੱਚ ਸਵਾਰ ਨੌਜਵਾਨ ਨੇ ਚਾਕੂ ਦੀ ਨੋਕ ਉੱਤੇ ਮੈਨੂੰ ਕਾਰ ਵਿਚ ਬੈਠਣ ਲਈ ਆਖਿਆ। ਮੈਂ ਤੁਰੰਤ ਉਸ ਨੌਜਵਾਨ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਪੂਰੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਧੱਕਾ ਮਾਰਿਆ ਅਤੇ ਉਹ ਕਾਰ ਦੇ ਬੋਨਟ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਗਿਆ।"

"ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੈਂ ਉਥੋਂ ਭੱਜ ਗਈ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੂਰੀ ਤੋਂ ਮੈਂ ਆਟੋ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਸ ਇਲਾਕੇ ਤੋਂ ਦੂਰ ਚਲੇ ਗਈ। ਜੇ ਮੈਂ ਡਰ ਜਾਂਦੀ ਤਾਂ ਸ਼ਾਇਦ ਮੈਂ ਜਿਉਂਦੀ ਨਾ ਹੁੰਦੀ।"

ਗਾਲ਼ਾਂ ਤੇ ਕੁਟਾਪਾ

ਮੁਕਤਸਰ ਦੀ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਤੇ ਜਲੰਧਰ ਦੇ ਕਾਲਜ ਦੀ ਵਿਦਿਆਰਥਣ ਸੰਦੀਪ ਕੌਰ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, ''ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਹ ਰਾਤੀਂ 9.30 ਵਜੇ ਦੇ ਕਰੀਬ ਆਪਣੇ ਚਚੇਰੇ ਭਰਾ ਨੂੰ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚੋਂ ਲੈਣ ਲਈ ਐਕਟਿਵਾ 'ਤੇ ਜਾ ਰਹੀ ਸੀ। "ਥੋੜੀ ਦੂਰ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਚਾਨਕ ਇੱਕ ਮੋਟਰਸਾਈਕਲ ਮੇਰੀ ਐਕਟਿਵਾ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ ਵੱਜਿਆ।"

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਪਹੁੰਚੀ ਤਾਂ ਮੋਟਰਸਾਈਕਲ ਸਵਾਰ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਗਾਲਾਂ ਕੱਢਣੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਮੈਨੂੰ ਗੁੱਸਾ ਆਇਆ ਤਾਂ ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਕੁਟਾਪਾ ਚਾੜ੍ਹ ਦਿੱਤਾ।"

ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਪ੍ਰਾਕਸ਼ੀ ਇੱਕ ਮੁੰਡੇ ਨੂੰ ਕੁਟਾਪਾ ਚਾੜ੍ਹ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਪ੍ਰਾਕਸ਼ੀ ਮਾਣ ਨਾਲ ਦੱਸਦੀ ਹੈ ਕਿ ਬੱਸ ਵਿੱਚ ਸਫ਼ਰ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਛੂਹਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨਾਲ ਅਣਉਚਿਤ ਵਰਤਾਓ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਵੀ ਕੁਟਾਪਾ ਚਾੜ੍ਹਿਆ।

ਇਹ ਉਹ ਕੁੜੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਗਲਤ ਵਰਤਾਓ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਜਾਂ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਸਬਕ ਸਿਖਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਸੁਰਖੀਆਂ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਪਰ ਚਰਚਾ ਵਿੱਚ

ਸ਼ਾਇਦ ਇਹ ਹਰਿਆਣਾ ਦੀ ਉਸ ਕੁੜੀ ਵਾਂਗ ਸੁਰਖੀਆਂ ਵਿਚ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀਆਂ, ਜਿਸ ਨੇ ਪਿਛਲੇ ਹਫ਼ਤੇ ਹੀ ਆਟੋ ਵਿੱਚ ਸਫ਼ਰ ਦੌਰਾਨ ਤੰਗ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਪੁਲਿਸ ਕਰਮੀ ਦੀ ਕਰਾਟੇ-ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ।

ਹਾਂ, ਇਹ ਕੁੜੀਆਂ ਆਪਣੇ ਕੈਂਪਸ ਅਤੇ ਅਦਾਰਿਆਂ ਵਿਚ ਜ਼ਰੂਰ ਚਰਚਾ ਵਿੱਚ ਹਨ।

ਸੰਦੀਪ ਨਾਲ ਗੱਲ ਹੋਈ ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਪੂਰੇ ਆਤਮ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਾਲ ਆਖਿਆ ਕਿ ਛੇੜ-ਛਾੜ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦਾ ਇਕ ਮਾਤਰ ਤਰੀਕਾ...


ਸਿਰਲੇਖ: #BBCinnovators: ਕੀ ਇਹ 10 ਸਾਲਾ ਬੱਚੀ ਕੂੜੇ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਦੂਰ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ?\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਮਿਲੋ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਦੀ ਸਮਾਜਿਕ ਉੱਦਮੀ ਨਾਲ

 10 ਸਾਲਾ ਜ਼ਿਮਾਲ ਉਮਰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪੰਜਾਬ ਸੂਬੇ ਦੇ ਸਰਗੋਧਾ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।ਉਸਨੇ ਕੂੜੇ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਹੱਲ ਲੱਭਿਆ ਹੈ।

ਜ਼ਿਮਾਲ ਉਮਰ ਦੀ ਇਸ ਕਾਢ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਦੀ 'ਸਮਾਜਿਕ ਉੱਦਮੀ' ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਾਣਿਆ ਜਾਣ ਲੱਗਾ ਹੈ।

ਜ਼ਿਮਾਲ ਉਮਰ ਕੂੜੇ ਦੀ ਮੁੜ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਜ਼ੀਬੈਗਜ਼ ਤਿਆਰ ਕਰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਉਸ ਨਾਲ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਕਮਾਈ ਨਾਲ ਗਰੀਬ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ।

'ਭਾਤ-ਭਾਤ' ਕਹਿੰਦੀ ਹੋਈ ਮਰ ਗਈ ਸੰਤੋਸ਼ੀ'

ਮੋਗੇ ਨੇ ਦੁਨੀਆਂ ਨੂੰ ਕਿਹੜੀ ਮਹਾਨ ਖੋਜ ਦਿੱਤੀ?

ਵਾਤਾਵਰਣ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਿਭਾਗ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਹਰ ਸਾਲ ਦੋ ਕਰੋੜ ਟਨ ਕੂੜਾ ਇਕੱਠਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹਰ ਸਾਲ ਇਸ ਵਿੱਚ 2.4 ਫ਼ੀਸਦੀ ਦਾ ਵਾਧਾ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ।

 ਐਨੀ ਵੱਡੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਕੂੜੇ ਨੂੰ ਸਾੜਨ ਨਾਲ ਬਦਬੂ ਫੈਲਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਹਵਾ ਜ਼ਹਿਰੀਲੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਜ਼ਿਮਾਲ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਪੂਰੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਥਿਤੀ ਤੁਸੀਂ ਦੇਖ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਪਲਾਸਟਿਕ ਦੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਬੈਗਾਂ ਨੂੰ ਲੋਕ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰਕੇ ਸੁੱਟ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਇਸਦੀ ਮੁੜ ਵਰਤੋਂ ਬਾਰੇ ਸੋਚਦੇ ਵੀ ਨਹੀਂ।

ਕੂੜੇ ਦਾ ਨਿਪਟਾਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਕਦੇ ਕੋਈ ਤਰੀਕਾ ਨਹੀਂ ਲੱਭਦੇ। ਤਕਰੀਬਨ ਅੱਧੇ ਕੂੜੇ ਦਾ ਨਿਪਟਾਰਾ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕੂੜੇ ਦਾ ਨਿਪਟਾਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਥਾਂ ਦੀ ਘਾਟ ਹੈ।

ਕੂੜੇ ਨੂੰ ਸੁੱਟਣਾ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਸਾੜਣਾ ਇਸਦੇ ਨਿਪਟਾਰੇ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਤਰੀਕਾ ਹੈ। ਜੋ ਕਚਰਾ ਇੱਕਠਾ ਹੋਣ ਤੋਂ ਰਹਿ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਉਹ ਸਰਵਜਨਕ ਥਾਂਵਾਂ 'ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸਿਹਤ ਲਈ ਖਤਰਾ ਬਣਦੀ ਹੈ।

ਖ਼ੂਬਸੂਰਤ ਬੈਗ

ਜ਼ਿਮਾਲ ਖ਼ੁਦ ਦੇ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਜ਼ੀਬੈਗ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਇਸ ਸਮੱਸਿਆ ਨਾਲ ਨਿਪਟਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਹ ਚੁਗਿਰਦੇ ਦੀ ਸਫਾਈ ਪ੍ਰਤੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜਾਗਰੂਕ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।

10 ਸਾਲਾ ਜ਼ਿਮਾਲ ਪੁਰਾਣੇ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਖ਼ੂਬਸੂਰਤ ਅਤੇ ਚਮਕੀਲੇ ਰੰਗ ਦੇ ਬੈਗ ਤਿਆਰ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਬੈਗਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਤੇ ਦੋਸਤਾਂ ਨੂੰ ਵੇਚਦੀ ਹੈ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਬੈਗਾਂ ਨੂੰ ਵੇਚ ਕੇ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਕਮਾਈ ਨੂੰ ਉਹ ਸਥਾਨਕ ਸਵੈ-ਸੇਵੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸਨੇ ਕੁਝ ਬੈਗਾਂ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਸੀ ਤੇ ਹੁਣ ਉਹ ਸੈਂਕੜੇ ਬੈਗ ਵੇਚ ਚੁਕੀ ਹੈ। ਬੈਗ ਵੇਚ ਕੇ ਹੁਣ ਤੱਕ ਉਹ ਤਿੰਨ ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਦੀ ਕਮਾਈ ਕਰ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।

ਉਹ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, "ਮੈਂ ਯੂ ਟਿਊਬ ਦੇਖ ਕੇ ਇਹ ਬੈਗ ਬਣਾਉਣੇ ਸਿੱਖੇ ਹਨ। ਸਕੂਲ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਅਤੇ ਇਸ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਇਕੱਠਾ ਧਿਆਨ ਲਗਾਉਣਾ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਕੰਮ ਹੈ ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਇਸਨੂੰ ਹਫ਼ਤੇ ਦੀਆਂ ਛੁੱਟੀਆਂ ਜਾਂ ਦੂਜੀਆਂ ਛੁੱਟੀਆਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਚਚੇਰੀਆਂ ਭੈਣਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹਾਂ।"

ਉਹ ਅੱਗੇ ਦੱਸਦੀ ਹੈ, " ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਦਾਦਾ ਬੈਗ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਮਾਨ ਲਈ ਮੈਨੂੰ...


ਸਿਰਲੇਖ: #BalaKot: ਬਾਲਾਕੋਟ ਹਮਲੇ ਬਾਰੇ ਭਾਰਤੀ ਹਸਤੀਆਂ - ਸੌ ਸੁਨਿਆਰ ਦੀ, ਇੱਕ ਲੁਹਾਰ ਦੀ - ਸੋਸ਼ਲ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਸਕੱਤਰ ਵਿਜੈ ਗੋਖਲੇ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਖੂਫ਼ੀਆ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਮੰਗਲਵਾਰ ਤੜਕੇ ਭਾਰਤੀ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਨੇ ਬਾਲਾਕੋਟ ਵਿੱਚ ਜੈਸ਼ ਦੇ ਟਰੇਨਿੰਗ ਕੈਂਪ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਇਆ ਹੈ।

ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮਿਲੀ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਫੌਜ ਨੇ ਜੈਸ਼-ਏ-ਮੁਹੰਮਦ ਜੇ ਜਿਹੜੇ ਕੈਂਪ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਉਹ ਖ਼ੈਬਰ ਪਖ਼ਤੂਨਖ਼ਵਾ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਹੈ ਨਾ ਕਿ ਐਲਓਸੀ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੈ।

ਦੇਖਦੇ ਹੀ ਦੇਖਦੇ ਭਾਰਤੀ ਮੀਡੀਆ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਜਾਣ ਲਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਨੇ ਪੁਲਵਾਮਾ ਹਮਲੇ ਦਾ ਬਦਲਾ ਲੈ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ

ਇਸ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਭਾਰਤੀ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ’ਤੇ ਕਾਫ਼ੀ ਸਰਗਰਮੀ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੀ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਹਵਾਈ ਫੌਜ ਨੂੰ ਵਧਾਈਆਂ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਕਈ ਵੱਡੀਆਂ ਹਸਤੀਆਂ ਨੇ ਪ੍ਰਤੀਕਰਮ ਦਿੱਤੇ ਹਨ।

ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਕੈਪਟਨ ਅਮਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਟਵੀਟ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ, “ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਦੇ ਹਵਾਈ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਸੀਂ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਵਾਚ ਰਹੇ ਹਾਂ।”

“ਸਾਰੇ ਨਾਗਿਰਕ ਅਤੇ ਪੁਲਿਸ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਇਸ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ-ਵਟਾਂਦਰਾ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਸਰਹੱਦੀ ਖੇਤਰਾਂ ਨੂੰ ਹਾਈ ਅਲਰਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਭਲਕੇ ਮੈਂ ਆਪ ਇਨ੍ਹਾਂ ਖੇਤਰਾਂ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕਰਾਂਗਾ ਅਤੇ ਹਾਲਾਤ ਦਾ ਜਾਇਜ਼ਾ ਲਵਾਂਗਾ। ਮੇਰੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਅਪੀਲ ਹੈ ਕਿ ਸ਼ਾਂਤ ਰਹੋ।”

ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਸਟਾਰ ਅਕਸ਼ੈ ਕੁਮਾਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਟਵੀਟ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ, "ਅੱਤਵਾਦੀ ਕੈਂਪਾਂ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕਰਨ ਲਈ ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਦੇ ਲੜਾਕੂਆਂ 'ਤੇ ਮਾਣ ਹੈ। ਅੰਦਰ ਦਾਖਲ ਹੋ ਕੇ ਮਾਰੋ। ਚੁੱਪੀ ਹੁਣ ਹੋਰ ਨਹੀਂ।"

ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਆਦਾਕਾਰ ਸੋਨਾਕਸ਼ੀ ਸਿਨਹਾ ਨੇ ਹਮਲੇ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਆਉਣ ਤੋਂ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਦੋ ਟਵੀਟ ਕੀਤੇ।

ਪਹਿਲੇ ਟਵੀਟ ਵਿੱਚ ਸੋਨਾਕਸ਼ੀ ਨੇ ਲਿਖਿਆ, "ਜੈ ਹਿੰਦ"

ਦੂਜੇ ਟਵੀਟ ਵਿੱਚ ਸੋਨਾਕਸ਼ੀ ਸਿਨਹਾ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਇੱਕ ਵੀਡੀਓ ਪੋਸਟ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਲਿਖਿਆ, "ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਨੂੰ ਸਲਾਮ"

ਪ੍ਰੀਟੀ ਜ਼ਿੰਟਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਟਵਿੱਟਰ ਹੈਂਡਲ 'ਤੇ ਲਿਖਿਆ, "ਅੱਜ ਇੱਕ ਅੱਤਵਾਦੀ ਨੂੰ ਮਾਰਨਾ ਕੱਲ੍ਹ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀਆਂ ਬਚਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਸਰਹੱਦ ਪਾਰ ਦਹਿਸ਼ਤਗਰਦੀ ਟਿਕਾਣੇ ਤਬਾਹ ਕਰਕੇ ਇਹ ਮੁਮਕਿਨ ਕਰਨ ਕਾਰਨ, ਮੈਂ ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਫੌਜ ਨੂੰ ਸਲਾਮ ਕਰਦੀ ਹਾਂ। ਸੌ ਸੁਨਿਆਰ ਦੀ, ਇੱਕ ਲੁਹਾਰ ਦੀ। "

ਅਦਾਕਾਰ ਤਾਪਸੀ ਪੰਨੂ ਨੇ ਸਟਰਾਈਕ ਸਬੰਧੀ ਇੱਕ ਖ਼ਬਰ ਨੂੰ ਰੀ-ਟਵੀਟ ਕਰਦਿਆਂ ਜੇਤੂ ਨਿਸ਼ਾਨ ਬਣਾਇਆ।

ਅਜੇ ਦੈਵਗਨ ਨੇ ਟਵੀਟ ਕੀਤਾ, "ਬਿਹਤਰੀਨ ਨਾਲ ਪੰਗਾ ਲਓ, ਹੋਰਾਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਨ ਗਵਾਓ। ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਫੌਜ ਨੂੰ ਸਲਾਮ।"

ਰਵੀਨਾ ਟੰਡਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਟਵੀਟ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ,"ਇੱਕ ਧਮਾਕੇਦਾਰ ਸਵੇਰ! ਭਾਰਤ ਜਸ਼ਨ ਮਨਾ ਰਿਹਾ ਤਾਂ ਮੈਂ ਪੁਲਵਾਮਾ ਵਾਲੇ ਮੁੰਡਿਆਂ ਨੂੰ ਇਨਸਾਫ਼ ਦਿਵਾਉਣ ਵਾਲੇ 12 ਜਾਂਬਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸਲਾਮ ਕਰਦੀ ਹਾਂ। ਸਾਡੇ ਗੁਆਂਢੀ ਹਮੇਸ਼ਾ ਅੱਤਵਾਦ ਦੇ ਪੀੜਤ ਹੋਣ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਾਡਾ ਧੰਨਵਾਦ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜੈ ਹਿੰਦ।"

ਸੰਜੇ ਦੱਤ ਨੇ...


ਸਿਰਲੇਖ: #Balakot: ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਫੌਜ ਦੀ ਕਾਰਵਾਈ ’ਤੇ ਸਿੱਧੂ ਦੀ ਸ਼ਾਇਰੀ, ਕੈਪਟਨ ਦੀਆਂ ਵਧਾਈਆਂ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਤੇ ਪੁਲਵਾਮਾ ਵਰਗਾ ਹਮਲਾ ਕਰਵਾਉਣ ਵਾਲਿਆ ਨੂੰ ਲੋੜੀਦਾ ਸੰਕੇਤ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ : ਕੈਪਟਨ

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਸ਼ਖਸੀਅਤਾਂ ਵੱਲੋਂ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆਵਾਂ ਆਉਣ ਲੱਗੀਆਂ।

ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਕੈਪਟਨ ਅਮਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਨੂੰ ਵਧਾਈ ਦਿੱਤੀ ਹੈ, ਕੈਪਟਨ ਨੇ ਟਵੀਟ ਕਰਕੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਏਅਰ ਸਟਰਾਇਕ ਨਾਲ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਤੇ ਪੁਲਵਾਮਾ ਵਰਗਾ ਹਮਲਾ ਕਰਵਾਉਣ ਵਾਲਿਆ ਨੂੰ ਲੋੜੀਦਾ ਸੰਕੇਤ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

End of Twitter post, 1

ਕੈਬਨਿਟ ਮੰਤਰੀ ਨਵਜੋਤ ਸਿੰਘ ਸਿੱਧੂ ਨੇ ਟਵੀਟ ਕਰਕੇ ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਫੌਜ ਦੀ ਸ਼ਲਾਘਾ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਆਪਣੇ ਸ਼ਾਇਰਾਨਾ ਅੰਦਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸ਼ਲਾਘਾ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਕਾਂਗਰਸ ਪ੍ਰਧਾਨ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਹਵਾਈ ਫੌਜ ਨੂੰ ਵਧਾਈ ਦਿੰਦੀਆਂ ਟਵੀਟ ਕੀਤਾ, ''ਮੈਂ ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਫੌਜ ਦੇ ਪਾਇਲਟਸ ਨੂੰ ਸਲਾਮ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।''

ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਮੁੱਖਮੰਤਰੀ ਅਰਵਿੰਦ ਕੇਜਰੀਵਾਲ ਨੇ ਵੀ ਟਵੀਟ ਕਰਕੇ ਵਧਾਈ ਦਿੱਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਿਖਿਆ, "ਮੈਂ ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਫੌਜ ਦੇ ਪਾਇਲਟਸ ਦੀ ਬਹਾਦਰੀ ਨੂੰ ਸਲਾਮ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਅੱਤਵਾਦੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹਮਲਾ ਕਰਕੇ ਸਾਡਾ ਮਾਣ ਵਧਾਇਆ ਹੈ।''

ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਨਫਰੰਸ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਓਮਾਰ ਅਬਦੁੱਲਾਹ ਨੇ ਲਿਖਿਆ, ''ਜੇ ਇਹ ਕੇਪੀਕੇ ਦਾ ਬਾਲਾਕੋਟ ਹੈ ਤਾਂ ਇਹ ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਫੌਜ ਦੇ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦੀ ਬਹੁਤ ਵੱਢੀ ਪਹਿਲ ਹੈ।''

''ਪਰ ਜੇ ਇਹ ਪੂੰਛ ਸੈਕਟਰ ਦਾ ਬਾਲਾਕੋਟ ਹੈ, ਜੋ ਐਲਓਸੀ ਦੇ ਨਾਲ ਲਗਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਸੰਕੇਤਕ ਹਮਲਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਸਾਲ ਦੇ ਇਸ ਸਮੇਂ ਅੱਤਵਾਦੀਆਂ ਦੇ ਕੈਂਪ ਖਾਲੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।''

ਹਾਲੇ ਤੱਕ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਜਾਂ ਫੌਜ ਵੱਲੋਂ ਇਸ 'ਤੇ ਕੋਈ ਵੀ ਬਿਆਨ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਨੇ ਵੀਰਤਾ 'ਤੇ ਕਵਿਤਾ ਟਵੀਟ ਕੀਤੀ ਸੀ।

ਤੁਸੀਂ ਇਹ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਵੀ ਦੇਖ ਸਕਦੇ ਹੋ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਸਿਰਲੇਖ: #Balakot: ਸਿਰਫ਼ 7 ਜਣਿਆਂ ਨੂੰ ਹੀ ਪਤਾ ਸੀ ਹਵਾਈ ਹਮਲੇ ਦੀ ਟਾਇਮਿੰਗ -5 ਅਹਿਮ ਖ਼ਬਰਾਂ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਅਖ਼ਬਾਰ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਕ ਪੁਲਵਾਮਾ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸ ਦੀ ਜਿੰਮੇਵਾਰੀ ਲੈਣ ਵਾਲੇ ਅੱਤਵਾਦੀ ਸੰਗਠਨ ਦੇ ਠਿਕਾਣੇ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨਦੇਹੀ ਕਰਨ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਖੁਫ਼ੀਆ ਏਜੰਸੀ ਰਾਅ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਨੇ ਇਸ ਹਮਲੇ ਦੀ ਮੰਨਜੂਰੀ 18 ਫਰਬਰੀ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।

ਖੁਫ਼ੀਆ ਏਜੰਸੀ ਦੇ ਸੂਤਰਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸ ਹਮਲੇ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਿਰਫ਼ ਸੱਤ ਜਣਿਆ ਨੂੰ ਹੀ ਸੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਕੌਮੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਲਾਹਕਾਰ ਅਜੀਤ ਡੋਬਾਲ, ਤਿੰਨਾਂ ਸੈਨਾਵਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀ ਅਤੇ ਆਈਬੀ ਤੇ ਰਾਅ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਨ।

22 ਫ਼ਰਬਰੀ ਨੂੰ ਹੀ ਹਵਾਈ ਫੌਜ ਦੇ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਨੇ ਸਰਹੱਦ ਨੇੜਲੇ ਏਅਰਬੇਸ ਉੱਤੇ ਉਡਾਣ ਭਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਸੀ ਤਾਂ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਧਿਆਨ ਭਟਕਾਇਆ ਜਾ ਸਕੇ। 25 ਫਰਬਰੀ ਨੂੰ ਜੈਸ਼ ਦੇ ਕੈਂਪ ਵਿਚ 300-350 ਅੱਤਵਾਦੀਆਂ ਦੇ ਮੌਜੂਦ ਹੋਣ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮਿਲੀ ਅਤੇ ਏਅਰਫੋਰਸ ਨੂੰ ਹਮਲੇ ਲਈ ਹਰੀ ਝੰਡੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਉੱਧਰ ਇੰਡੀਅਨ ਐਕਸਪ੍ਰੈੱਸ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮੁਤਾਬਕ ਬਾਲਾਕੋਟ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਰਐੱਸਐੱਸ ਦੇ ਮੁਖੀ ਮੋਹਨ ਭਾਗਵਤ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪੁਲਵਾਮਾ ਹਮਲੇ ਵਿੱਚ ਮਾਰੇ ਗਏ ਜਵਾਨਾਂ ਦਾ ਅਸਲ 'ਤੇਰਵੀਂ ਸ਼ਰਧ' ਅੱਜ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਦੁਨੀਆਂ ਹੁਣ ਤਾਕਤ ਦੀ ਭਾਸ਼ ਸਮਝ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ,''ਪੁਲਵਾਮਾ ਹਮਲੇ ਵਿੱਚ ਮਾਰੇ ਗਏ 40 ਜਵਾਨਾਂ ਦਾ ਸਹੀ ਮਾਅਨੇ ਵਿੱਚ ਅੱਜ ਤੇਰਵੀਂ ਸ਼ਰਧ ਹੈ।''

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹਮਲੇ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਅਮਿਤ ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਬੀਤੇ ਦਿਨੀਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਕਿ ਮੋਦੀ ਨੂੰ ਵਾਪਿਸ ਲਿਆਓ।

ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮੋਦੀ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਦੂਜਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਲੀਡਰ ਨਹੀਂ ਜਿਹੜਾ ਅੱਤਵਾਦ ਨੂੰ ਬਰਦਾਸ਼ਤ ਨਾ ਕਰਦਾ ਹੋਵੇ।

ਸ਼ਾਕਰਗੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਸਿੱਖਾਂ ਦਾ ਇਹ ਧਾਰਮਿਕ ਸਥਾਨ ਖ਼ਬਰਾਂ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ

ਪੰਜਾਬੀ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮੁਤਾਬਕ ਕਰਤਾਰਪੁਰ ਲਾਂਘੇ ਲਈ ਜ਼ਮੀਨ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨਦੇਹੀ ਕਰਨ ਆਏ ਨੈਸ਼ਨਲ ਹਾਈਵੇਅ ਅਥਾਰਿਟੀ ਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨਿਕ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਜ਼ਮੀਨ ਮਾਲਕ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ।

ਇਸ ਮੌਕੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਟਕਰਾਅ ਨੂੰ ਟਾਲਣ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਪੁਲਿਸ ਅਧਿਕਾਰੀ ਮੌਜੂਦ ਸਨ।

ਇਸ ਮੌਕੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਨਾਅਰੇਬਾਜ਼ੀ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨਾਲ ਧੱਕਾ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।

ਕਿਸਾਨ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਮੇਟੀ ਆਗੂਆਂ ਨੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਤਰਨਤਾਰਨ ਅਤੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ 'ਚ ਐਕੁਆਇਰ ਕੀਤੀ ਜ਼ਮੀਨ ਦੀਆਂ ਨਕਲਾਂ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਦਿਖਾਈਆਂ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉੱਥੇ ਪ੍ਰਤੀ ਏਕੜ 70 ਤੋਂ 80 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲੇ ਹਨ ਪਰ ਡੇਰਾ ਬਾਬਾ ਨਾਨਕ ਵਿਚ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਤੀ ਏਕੜ ਸਿਰਫ਼ 20 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਦਿੱਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਏਕੜ ਇਕ ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ।

ਬਜਟ ਸੈਸ਼ਨ ਦੇ ਆਖ਼ਰੀ ਦਿਨ ਪੰਜ ਬਿੱਲ ਪਾਸ

ਦਿ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮੁਤਾਬਕ ਪੰਜਾਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਬਜਟ ਸੈਸ਼ਨ ਦੇ ਅਖੀਰਲੇ ਦਿਨ...


ਸਿਰਲੇਖ: #BeyondFakeNews : ਫੇਕ ਨਿਊਜ਼ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਕੋਈ ਜਵਾਬਦੇਹ ਨਹੀਂ ਹੈ : ਸਵਰਾ ਭਾਸਕਰ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

'ਬਿਓਂਡ ਫ਼ੇਕ ਨਿਊਜ਼' ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਤਹਿਤ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੀ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਕਰਵਾਏ ਗਏ ਸਮਾਗਮ ਦੀ ਤਸਵੀਰ

'ਬਿਓਂਡ ਫ਼ੇਕ ਨਿਊਜ਼' ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਤਹਿਤ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸੱਤ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿਚ ਅੱਜ ਸਮਾਗਮ ਹੋਏ। ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਸਰਵਿਸ ਦਾ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਭਵਨ ਵਿਚ ਹੋਇਆ।

ਬੀਬੀਸੀ ਦਾ ਗੁਜਰਾਤੀ ਦਾ ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ, ਮਰਾਠੀ ਦਾ ਮੁੰਬਈ , ਤੇਲਗੂ ਦਾ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਅਤੇ ਤਮਿਲ ਦਾ ਚੇਨਈ ਵਿਚ ਸਮਾਗਮ ਹੋਇਆ।

ਬੀਬੀਸੀ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਜਨਰਲ ਟੋਨੀ ਹਾਲ ਸੰਬੋਧਨ ਦੌਰਾਨ

ਬੀਬੀਸੀ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਜਨਰਲ ਟੋਨੀ ਹਾਲ ਨੇ ਵੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸੱਤ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ 'ਬਿਓਂਡ ਫ਼ੇਕ ਨਿਊਜ਼' ਤਹਿਤ ਕਰਵਾਏ ਜਾ ਰਹੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਿਤ ਕੀਤਾ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, ''ਚੰਗੀ ਪੱਤਰਕਾਰੀ ਅਤੇ ਸੂਚਨਾ ਬੇਹੱਦ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਨਾਗਰਿਕ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ ਸਹੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇ ਬਿਨਾਂ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਭਵਿੱਖ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਕੇ ਫੈਸਲੇ ਨਹੀਂ ਲੈ ਸਕਦੇ, ਖਾਸਕਰ ਅਜੋਕੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਧਰੂਵੀਕਰਨ ਅਤੇ ਲੇਕਾਂ ਵਿੱਚ ਗੁੱਸਾ ਵਧਿਆ ਹੈ।''

ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿੱਚ ਕਰਵਾਏ ਗਏ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਦਾ ਲਾਈਵ ਪ੍ਰਸਾਰਣ

ਲਖਨਊ ਵਿਚ ਬੀਬੀਸੀ ਹਿੰਦੀ ਦੇ ਸਮਾਗਮ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦਿਆਂ ਚਰਚਿਤ ਪੱਤਰਕਾਰ ਰਵੀਸ਼ ਕੁਮਾਰ ਨੇ ਫੇਕ ਨਿਊਜ਼ ਦੇ ਵਰਤਾਰੇ ਨੂੰ ਵੱਡਾ ਅਪਰਾਧ ਕਰਾਰ ਦਿੱਤਾ। ਪਰ ਨਾਲ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਵਾਲ ਕੀਤਾ ਕਿ ਜਦੋਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਹੀ ਝੂਠ ਬੋਲੇਗਾ ਤਾਂ ਕਿਹੜੀ ਪੁਲਿਸ FIR ਦਰਜ ਕਰੇਗੀ?

ਲਖਨਊ 'ਚ ਬੀਬੀਸੀ ਹਿੰਦੀ ਦੇ ਸਮਾਗਮ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦੇ ਚਰਚਿਤ ਪੱਤਰਕਾਰ ਰਵੀਸ਼ ਕੁਮਾਰ

ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਅਦਾਕਾਰਾ ਸਵਰਾ ਭਾਸਕਰ ਵੀ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਬੀਬੀਸੀ ਦੇ ਸਮਾਗਮ ਵਿੱਚ ਬੋਲੀ ਅਤੇ ਫੇਕ ਨਿਊਜ਼ ਦ ਗੰਭੀਰਤਾ ਉੱਤੇ ਵਿਚਾਰ ਰੱਖੇ

ਸਵਰਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, '' ਇਹ ਉਹ ਚੀਜ਼ਾਂ ਹਨ ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਨਹੀਂ ਸਨ। ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਪੱਖਪਾਤੀ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਏਜੰਡਾ ਵੀ ਹਨ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਦੀ ਕੋਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਦੀ ਜਾਂ ਜਵਾਬਦੇਹੀ ਨਹੀਂ ਹੈ।''

ਸੰਗਠਿਤ ਫੇਕ ਨਿਊਜ਼

ਅਦਾਕਾਰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਰਾਜ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਫੇਕ ਨਿਊਜ਼ ਬਹੁਤ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ , ਪਰ ਹੁਣ ਇਹ ਕੰਮ ਸੰਗਠਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਸਮਾਜ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਵੇਗਾ।

'ਨਿਰਪੱਖਤਾ ਤਾਂ ਨਪੁੰਸਕਤਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ'

ਸੀਨੀਅਰ ਪੱਤਰਕਾਰ ਹਰਤੋਸ਼ ਸਿੰਘ ਬਲ ਨੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰਕਿਹਾ, ''ਇਹ ਬਹੁਤ ਗੰਭੀਰ ਮੁੱਦਾ ਹੈ, ਮੌਬ ਲੀਚਿੰਗ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਸਿਆਸੀ ਲਾਹਾ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਸਿਆਸੀ ਕਰਨ ਅਸੀਂ ਨਹੀਂ ਕਰ ਰਹੇ ਸਿਆਸੀਕਰਨ ਤਾਂ ਹੋ ਗਿਆ ਅਸੀਂ ਤਾਂ ਉਸ 'ਤੇ ਪ੍ਰਤੀਕਰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ।''

''ਸਮਾਜ ਦੀ ਹਰੇਕ ਚੀਜ਼ ਦਾ ਸਿਆਸੀਕਰਨ ਹੋਇਆ ਪਿਆ ਹੈ। ਕੋਈ ਚੀਜ਼ ਇਸ ਤੋਂ ਅਲਹਿਦਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। 'ਅਸੀਂ ਫੇਕ ਨਿਊਜ਼ ਦਾ ਸਿਆਸੀਕਰਨ ਨਹੀਂ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ , ਸਿਆਸੀਕਰਨ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ ਤੇ ਅਸੀਂ ਉਸ 'ਤੇ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਹੀ ਦੇ ਰਹੇ ਹਾਂ।''

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਨਿਰਪੱਖਤਾ ਤਾਂ ਨਪੁੰਸਕਤਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਖਿਲਾਫ਼...


ਸਿਰਲੇਖ: #BeyondFakeNews: 'ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦ' ਦੇ ਨਾਂ 'ਤੇ ਫੈਲਾਈ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ ਫੇਕ ਨਿਊਜ਼ - ਬੀਬੀਸੀ ਦੀ ਰਿਸਰਚ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਬਿਓਂਡ ਫ਼ੇਕ ਨਿਊਜ਼ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟ ਤਹਿਤ ਬੀਬੀਸੀ ਵੱਲੋਂ ਫ਼ੇਕ ਨਿਊਜ਼ ਉੱਤੇ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਪੱਧਰ ਦੀ ਰਿਸਰਚ ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਅਹਿਮ ਖੁਲਾਸੇ

ਬੀਬੀਸੀ ਦੀ ਨਵੀਂ ਰਿਸਰਚ ਮੁਤਾਬਕ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਛਾਣ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਖ਼ਬਰਾਂ ਦੇ ਤੱਥਾਂ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੋਣ ਉੱਤੇ ਭਾਰੂ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਫ਼ੇਕ ਨਿਊਜ਼ ਦੇ ਫੈਲਾਅ ਸਬੰਧੀ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਨਜ਼ਰੀਏ ਤੋਂ ਪਹਿਲੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਰਿਸਰਚ ਵਿੱਚ ਉਕਤ ਸਿੱਟਾ ਨਿਕਲਿਆ ਹੈ।

ਬੀਬੀਸੀ ਨੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਨਿੱਜੀ ਫ਼ੋਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਟਸ ਐਪ ਵਰਗੇ ਨਿੱਜੀ ਵਾਰਤਾਲਾਪ ਵਾਲੇ ਐਪਸ ਅਤੇ ਟਵਿੱਟਰ ਨੈੱਟਵਰਕ ਦੇ ਡੂੰਘੇ ਅਧਿਐਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਰਿਸਰਚ ਰਿਪੋਰਟ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇਹ ਰਿਸਰਚ ਬੀਬੀਸੀ 'ਤੇ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਪੱਧਰ ਉੱਤੇ ਗ਼ਲਤ ਜਾਣਕਾਰੀ ਫੈਲਾਏ ਜਾਣ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਚੁੱਕੇ ਗਏ ਵੱਡੇ ਕਦਮ 'ਬਿਓਂਡ ਫ਼ੇਕ ਨਿਊਜ਼' ਪ੍ਰਾਜੈਕਟ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ। ਇਸ ਰਿਸਰਚ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਅੱਜ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਭਾਰਤ ਦੇ ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਸਣੇ  7 ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿਚ ਬਿਓਂਡ ਫੇਕ ਨਿਊਜ਼ ਸਮਾਗਮ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ।

ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਖੋਜ ਨੁਕਤੇ

ਇਹ ਰਿਸਰਚ ਬੀਬੀਸੀ 'ਤੇ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਪੱਧਰ ਉੱਤੇ ਗ਼ਲਤ ਜਾਣਕਾਰੀ ਫੈਲਾਏ ਜਾਣ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਚੁੱਕੇ ਗਏ ਵੱਡੇ ਕਦਮ 'ਬਿਓਂਡ ਫ਼ੇਕ ਨਿਊਜ਼' ਪ੍ਰਾਜੈਕਟ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਬੀਬੀਸੀ ਵਰਲਡ ਸਰਵਿਸ ਵਿੱਚ ਓਡੀਐਂਸ ਰਿਸਰਚ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਮੁਖੀ ਡਾਕਟਰ ਸਾਂਤਨੂ ਚੱਕਰਵਰਤੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ,"ਇਸ ਰਿਸਰਚ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਵਾਲ ਹੈ ਕਿ ਆਮ ਲੋਕ ਫ਼ੇਕ ਨਿਊਜ਼ ਨੂੰ ਸ਼ੇਅਰ ਕਿਉਂ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਜਦਕਿ ਉਹ ਫ਼ੇਕ ਨਿਊਜ਼ ਦੇ ਫੈਲਾਅ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਚਿੰਤਤ ਹੋਣ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਰਿਪੋਰਟ ਇਨ-ਡੈਪਥ ਕੁਆਲੀਟੇਟਿਵ ਅਤੇ ਮਾਨਵ ਜਾਤੀ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀਆਂ ਤਕਨੀਕਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਡਿਜੀਟਲ ਨੈੱਟਵਰਕ ਅਧਿਐਨ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਡਾਟਾ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਭਾਰਤ, ਕੀਨੀਆ ਅਤੇ ਨਾਈਜੀਰੀਆ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕੋਨਿਆਂ ਤੋਂ ਫ਼ੇਕ ਨਿਊਜ਼ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਫ਼ੇਕ ਨਿਊਜ਼ ਦੇ ਤਕਨੀਕ ਕੇਂਦਰਿਤ ਸਮਾਜਿਕ ਰੂਪ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ ਇਹ ਪਹਿਲੇ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਮੈਂ ਉਮੀਦ ਕਰਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਇਸ ਰਿਸਰਚ ਵਿੱਚ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈਆਂ ਜਾਣਕਾਰੀਆਂ ਫ਼ੇਕ ਨਿਊਜ਼ 'ਤੇ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚਰਚਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਡੂੰਘਾਈ ਅਤੇ ਸਮਝ ਪੈਦਾ ਕਰਨਗੀਆਂ ਅਤੇ ਖੋਜਕਰਤਾ, ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕ, ਪੱਤਰਕਾਰ ਅੱਗੇ ਦੀ ਜਾਂਚ ਵਿੱਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਜਾਣਕਾਰੀਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰ ਸਕਣਗੇ।"

ਬੀਬੀਸੀ ਵਰਲਡ ਸਰਵਿਸ ਗਰੁੱਪ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਜੇਮੀ ਐਂਗਸ ਨੇ ਕਿਹਾ-

ਜੇਮੀ ਐਂਗਸ

"ਮੀਡੀਆ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਵਿਚਾਰ ਪੱਛਮ 'ਚ 'ਫ਼ੇਕ ਨਿਊਜ਼' 'ਤੇ ਹੀ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਇਹ ਰਿਸਰਚ ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਠੋਸ ਸਬੂਤ ਹੈ ਕਿ ਬਾਕੀ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਗੰਭੀਰ ਦਿੱਕਤਾਂ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਖ਼ਬਰਾਂ ਸ਼ੇਅਰ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਰਾਸ਼ਟਰ-ਨਿਰਮਾਣ  ਦਾ ਵਿਚਾਰ ਸੱਚ 'ਤੇ ਭਾਰੂ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਬੀਬੀਸੀ ਦੀ ਬਿਓਂਡ ਫੇਕ ਨਿਊਜ਼ ਪਹਿਲ ਗ਼ਲਤ ਸੂਚਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਨਿਪਟਣ ਵਿੱਚ ਸਾਡੀ ਸਮਝ ਵੱਲ ਇੱਕ ਹੋਰ ਅਹਿਮ...


ਸਿਰਲੇਖ: #BeyondFakeNews: ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਰੇਲ ਹਾਦਸਾ: ਟਰੇਨ ਦੇ ਡਰਾਈਵਰ ਦੀ 'ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ' ਦਾ ਸੱਚ ਕੀ ਹੈ?\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਰੇਲ ਹਾਦਸੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਘਟਨਾ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਤੋਂ ਰੇਲ ਆਵਾਜਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈ

ਇਹ ਗੱਲ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸੀ।

ਅਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਟਰੇਨ ਦੇ ਡਰਾਈਵਰ ਬਾਰੇ ਇਹ ਗੱਲ ਇਸ ਲਈ ਪੁੱਛੀ ਕਿਉਂਕਿ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਇੱਕ ਚਿੱਠੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸ਼ਖਸ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਅਤੇ ਵੀਡੀਓ ਵਾਇਰਲ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ।

ਇਸ ਦੇ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ ਦਾਅਵਾ ਇਹ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਜਿਸ ਸ਼ਖਸ ਨੇ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਕੀਤੀ ਹੈ ਉਹ ਉਸੇ ਟਰੇਨ ਦਾ ਡਰਾਈਵਰ ਹੈ ਜਿਹੜੀ ਟਰੇਨ 19 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੇ ਜੌੜਾ ਫਾਟਕ ਉੱਤੇ ਦਸਹਿਰਾ ਦੇਖਣ ਆਏ ਲੋਕਾਂ ਉੱਪਰ ਚੜ੍ਹ ਗਈ ਸੀ।

19 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਹਾਦਸੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਟੜੀ 'ਤੇ ਪਈਆਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਚੱਪਲਾਂ ਤੇ ਜੁੱਤੇ

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

'ਇਹ ਫੇਕ ਨਿਊਜ਼ ਹੈ'

ਜਦੋਂ ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨੇ ਇਸ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਇਕੱਠੀ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਤਾਂ ਇਹ ਫੇਕ ਨਿਊਜ਼ ਯਾਨੀ ਕਿ ਝੂਠੀ ਖਬਰ ਨਿਕਲੀ।

ਇਸ ਵਾਇਰਲ ਮੈਸੇਜ ਬਾਰੇ ਅਸੀਂ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਅਤੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੇ ਪੁਲਿਸ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਨਾਲ।

ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ, ''ਇਹ ਫੇਕ ਨਿਊਜ਼ ਹੈ। ਅਰਵਿੰਦ ਕੁਮਾਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਥਾਂ 'ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਜਨਤਕ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ।''

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਥਾਨਕ ਪੱਤਰਕਾਰ ਰਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਰੌਬਿਨ ਨੂੰ ਪੁਲਿਸ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਐਸੱਐੱਸ ਸ੍ਰੀਵਾਸਤਵ ਨੇ ਇਸ ਖ਼ਬਰ ਦੇ ਝੂਠ ਹੋਣ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, ''ਇਹ ਫੇਕ ਨਿਊਜ਼ ਹੈ। ਡਰਾਈਵਰ ਕਿੱਥੇ ਹੈ , ਇਹ ਨਹੀਂ ਦੱਸਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ।''

ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਜਿਹੜੇ ਸ਼ਖਸ਼ ਦਾ ਵੀਡੀਓ ਅਤੇ ਫੋਟੋ ਵਾਇਰਲ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ ਉਸ ਸ਼ਖਸ਼ ਬਾਰੇ ਵੀ ਪੁਲਿਸ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਨੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ, ''ਇਹ ਘਟਨਾ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੇਹਾਤੀ ਦੀ ਹੈ। ਘਟਨਾ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਚਾਟੀਵਿੰਡ ਪੁਲਿਸ ਥਾਣੇ ਅਧੀਨ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਮ੍ਰਿਤਕ ਭਿਖੀਵਿੰਡ ਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਸੀ।''

ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਹਾਦਸੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇ ਘਟਨਕ੍ਰਮ ਬਾਰੇ ਅਹਿਮ ਨੁਕਤੇ꞉

ਹਾਦਸੇ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਹੋਰ ਵੀਡੀਓਜ਼:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਸਿਰਲੇਖ: #BeyondFakeNews: ਝੂਠੀਆਂ ਖ਼ਬਰਾਂ ਖਿਲਾਫ਼ ਇੰਝ ਜੰਗ ਲੜ ਰਹੇ ਨੇ ਪੱਤਰਕਾਰ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਹੁਣ ਕੁਝ ਪੱਤਰਕਾਰਾਂ ਨੇ ਅਫ਼ਵਾਹਾਂ ਅਤੇ ਫੇਕ ਨਿਊਜ਼ ਉੱਤੇ ਕਾਬੂ ਪਾਉਣ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਮਿਸ਼ਨ ਬਣਾ ਲਿਆ ਹੈ।

ਉਂਝ ਤਾਂ ਹਰ ਇੱਕ ਪੱਤਰਕਾਰ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਤੱਥਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕਰੇ, ਗਲਤ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨੂੰ ਹਟਾਏ ਅਤੇ ਫਿਰ ਉਸ ਦਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਨ ਸਾਂਝਾ ਕਰੇ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਪਰ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਜਿੱਥੇ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਦੇ ਦਖਲ ਦੇ ਕੋਈ ਵੀ ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਵੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਾਂਝਾ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਤੱਥਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਨ ਦਾ ਕੰਮ ਹੋਰ ਵੀ ਅਹਿਮ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

 ਖਾਸ ਪੇਜ ਜਾਂ ਟੀਵੀ ਸ਼ੋਅ

ਹੁਣ ਕਈ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਤੇ ਪੱਤਰਕਾਰ ਅਜਿਹੇ ਪੇਜ਼ ਤੇ ਟੀਵੀ ਸ਼ੋਅ ਚਲਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਭਰਮ ਜਾਂ ਫਿਰ ਵਾਇਰਲ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਦਾ ਸੱਚ ਦਿਖਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਹੀ ਕਾਫ਼ੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਸੇ ਕਾਰਨ ਕਈ ਪੱਤਰਕਾਰਾਂ ਨੇ ਤੱਥਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਨ ਲਈ ਵੈੱਬਸਾਈਟਾਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਨ। Boomlive.in, factchecker.in, altnews.in ਅਜਿਹੀਆਂ ਵੈੱਬਸਾਈਟਸ ਹਨ।

ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੀ ਘੋਖ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਹਰ ਦਾਅਵੇ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਚਾਹੇ ਉਹ ਕਿਸੇ ਉੱਘੀ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਦਾ ਭਾਸ਼ਨ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਫਿਰ ਵਾਇਰਲ ਮੈਸੇਜ।

ਪਰ ਉਹ ਇਹ ਕਿਵੇਂ ਕਰਦੇ ਹਨ? ਅਸੀਂ ਬੂਮਲਾਈਵ ਦੇ ਜੈਨਸੀ ਜੈਕਬ ਨੂੰ ਇਸ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਿਆ ।

ਫੇਕ ਨਿਊਜ਼ ਨਾਲ ਜੰਗ

ਫੇਕ ਨਿਊਜ਼ ਨਾਲ ਜੰਗ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਕਦਮ ਹੈ, ਇਸ ਬਾਰੇ ਪਤਾ ਲਾਓ ਕਿ ਇਹ ਫੇਕ ਨਿਊਜ਼ ਹੈ। ਫਿਰ ਇਹ ਇੰਫੋ-ਵਾਰੀਅਰ (ਗਲਤ ਜਾਣਕਾਰੀ ਖਿਲਾਫ਼ ਲੜਣ ਵਾਲੇ) ਉਸੇ ਪਲੈਟਫਾਰਮ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜਿੱਥੇ ਇਹ ਖਬਰਾਂ ਚੱਲ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।

ਇਹ ਲੋਕ ਖਬਰਾਂ ਅਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਉੱਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਟਰੈਂਡਜ਼ ਅਤੇ ਵਾਇਰਲ ਪੋਸਟ ਦੇਖਦੇ ਹਨ। ਕਈ ਵਾਰੀ ਪਾਠਕਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਵੀ ਲਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਤੱਥਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਕਈ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਅਕਾਊਂਟ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਲੋਕ ਟੈਗ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਫਿਰ ਵੱਟਸਐਪ ਹਾਟਲਾਈਨ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ ਜਿੱਥੇ ਲੋਕ ਵਾਇਰਲ ਮੈਸੇਜ ਭੇਜ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਜੋ ਦਾਅਵੇ ਭੜਕਾਊ ਲਗਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਉੱਤੇ ਅਸਰ ਪਾ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਚੋਣ ਪਹਿਲ ਦੇ ਆਧਾਰ ਉੱਤੇ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ ਉਹ ਦਾਅਵਿਆਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਈ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਕੋਈ ਵੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਹਾਸਿਲ ਕਰਨ ਲਈ, ਹਰ ਪੱਤਰਕਾਰ ਇਹ ਦੇਖਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਕਿੱਥੋਂ ਆਈ ਹੈ ਅਤੇ ਇੰਫੋ-ਵਾਰੀਅਰ ਉਸ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।

'ਬੂਮਲਾਈਵ' ਦੇ ਮੈਨੇਜਿੰਗ ਐਡੀਟਰ ਜੈਨਸੀ ਜੈਕਬ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ, "ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਸੀਂ ਦੇਖਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਇਹ ਖਬਰ ਕਿੱਥੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ? ਕੀ ਕਿਸੇ ਨਿਊਜ਼ ਏਜੰਸੀ ਨੇ ਇਸ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਕੋਈ ਖਬਰ ਕੀਤੀ ਹੈ?

ਜਦੋਂ ਵੀ ਕੋਈ ਫੋਟੋ ਜਾਂ ਵੀਡੀਓ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਅਸੀਂ ਕਈ ਆਨਲਾਈਨ ਟੂਲਜ਼ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਾਂ। 'ਰਿਵਰਸ ਇਮੇਜ ਸਰਚ' ਜਾਂ ਕਈ ਹੋਰ ਟੂਲਜ਼ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਰਾਹੀਂ ਇਹ ਪਤਾ ਲਾਉਂਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਇਹ ਫੋਟੋ ਜਾਂ ਵੀਡੀਓ ਪਹਿਲਾਂ ਤਾਂ ਕਿਤੇ ਨਹੀਂ ਵਰਤੀ ਗਈ ਹੈ।"

ਇਸ ਦੇ ਮੂਲ...


ਸਿਰਲੇਖ: #BeyondFakeNews: ਪਾਕਿਸਤਾਨ: ਫ਼ੇਕ ਨਿਊਜ਼ ਕਾਰਨ ਇਸ ਔਰਤ ਆਗੂ ਨੇ ਕੀ ਕੀ ਭੁਗਤਿਆ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਫ਼ੇਕ ਨਿਊਜ਼ ਕਾਰਨ ਕਿਵੇਂ ਇੱਕ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਨੂੰ ਸੋਸ਼ਲ਼ ਮੀਡੀਆ ‘ਤੇ ਬੇਇੱਜ਼ਤ ਹੋਣਾ ਪਿਆ ਤੇ ਟੀਵੀ ਚੈੱਨਲ ਫ਼ੈਕ ਨਿਊਜ਼ ਨੂੰ ਸਹੀ ਸਮਝ ਕੇ ਗ਼ਲਤ ਖ਼ਬਰ ਵਿਖਾਉਂਦੇ ਰਹੇ।

ਸ਼ੁਮਾਇਲਾ ਜਾਫ਼ਰੀ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਸਿਰਲੇਖ: #BeyondFakeNews: ਫ਼ੇਕ ਨਿਊਜ਼ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਲਈ ਨੁੱਕੜ ਨਾਟਕ ਦੀ ਮੁਹਿੰਮ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਰਈਨਪਾਡਾ ਪਿੰਡ ’ਚ 1 ਜੁਲਾਈ ਨੂੰ ਇਸਦਾ ਅਸਰ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ ਜਿੱਥੇ ਸ਼ੱਕ ਦੇ ਆਧਾਰ ’ਤੇ ਭੀੜ ਨੇ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੇ 5 ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸ਼ਾਹਾਜੀ ਸ਼ਿੰਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜਾਗਰੂਕ ਕਰਨ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਲਿਆ।

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)