ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਕਿਸਤਾਨ: ਸ਼ਿਆ ਹਜ਼ਾਰਾ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ 11 ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਕਤਲ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ IS ਨੇ ਲਈ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਸਮਾਚਾਰ ਏਜੰਸੀ ਰਾਇਟਰਸ ਮੁਤਾਬਕ ਕੱਟੜਪੰਥੀ ਸੰਗਠਨ ਇਸਲਾਮਿਕ ਸਟੇਟ ਨੇ ਇਸਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਲਈ ਹੈ।

ਸਮਾਚਾਰ ਏਜੰਸੀ ਰਾਇਟਰਸ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸਲਾਮਿਕ ਸਟੇਟ ਨੇ ਅਮਾਕ ਸਮਾਚਾਰ ਏਜੰਸੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਚਿੱਠੀ ਭੇਜ ਕੇ ਇਸ ਹਮਲੇ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਲਈ ਹੈ।

ਇਹ ਹਮਲਾ ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਕੁਏਟਾ ਤੋਂ ਕਰੀਬ 100 ਕਿੱਲੋਮੀਟਰ ਦੱਖਣੀ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਬੋਲਾਨ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਮੱਛ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਐਤਵਾਰ ਸਵੇਰ ਨੂੰ ਵਾਪਰੀ।

ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸ ਹਮਲੇ ਵਿੱਚ ਕੋਲੇ ਦੀ ਖਾਣ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਘੱਟੋ ਘੱਟ 11 ਕਾਮਿਆਂ ਦਾ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਉਸ ਵੇਲੇ ਕਾਮੇ ਖਾਣ ਦੇ ਕੋਲ ਬਣੇ ਆਪਣੇ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਸਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇੱਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੇ ਪਛਾਣ ਲੁਕਾਉਣ ਦੀ ਸ਼ਰਤ 'ਤੇ ਨਿਊਜ਼ ਏਜੰਸੀ ਰਾਇਟਰਸ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ,''ਸਾਰੇ ਕਾਮਿਆਂ ਦੇ ਗਲੇ ਕੱਟੇ ਗਏ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੱਥ ਪਿੱਛੇ ਬੰਨੇ ਹਨ ਅਤੇ ਅੱਖਾਂ 'ਤੇ ਪੱਟੀ ਬੰਨੀ ਹੋਈ ਹੈ।''

ਸੂਬਾਈ ਅਸੈਂਬਲੀ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਕਾਦਿਰ ਨਿਆਲ ਜੋ ਕਿ ਹਜ਼ਾਰਾ ਬਿਰਾਦਰੀ ਨਾਲ ਤਾਲੁਕ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਲਾਸ਼ਾਂ ਹਜ਼ਾਰਾ ਟਾਊਨ ਦੇ ਵਲੀ-ਉਲ-ਅਸਰ ਇਮਾਮਬਾੜਾ ਪਹੁੰਚਾਵਾ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਨ।

ਇੰਤਜ਼ਾਮੀਆ ਦੇ ਇੱਕ ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੇ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਫ਼ੋਨ ਉੱਪਰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਲੰਘੀ ਰਾਤ ਕੁਝ ਅਣਪਛਾਤੇ ਬੰਦੂਕਧਾਰੀਆਂ ਨੇ ਮੱਛ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਗੈਸ਼ਤਰੀ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਖਾਣ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਉੱਪਰ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ।

ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਬੰਦੂਕ ਧਾਰੀਆਂ ਨੇ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਉੱਪਰ ਪੱਟੀ ਬੰਨ੍ਹੀ ਅਤੇ ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੱਥ ਪਿੱਛੇ ਬੰਨ੍ਹੇ ਕੇ ਗੋਲੀਆਂ ਚਲਾ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦਸ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।

ਜ਼ਖ਼ਮੀਆਂ ਨੂੰ ਮੱਛ ਦੇ ਸਿਵਲ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਜ਼ੇਰੇ ਇਲਾਜ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਮਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀਆਂ ਲਾਸ਼ਾਂ ਵੀ ਉਸੇ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਭੇਜੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।

ਅਧਿਕਾਰੀ ਮੁਤਾਬਕ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ ਪਰ ਹੁਣ ਤੱਕ ਮਿਲੇ ਸਬੂਤਾਂ ਦੇ ਅਧਾਰ ’ਤੇ ਇਹ ਮਾਮਲਾ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾ ਕੇ ਕਤਲ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਦਾ ਮਾਮਲਾ ਜਾਪਦਾ ਹੈ।

ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ ਦੇ ਗ੍ਰਹਿ ਸਕੱਤਰ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਹੈ ਕਿ ਮਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਨੌਂ ਜਣਿਆਂ ਦੀ ਸ਼ਨਾਖ਼ਤ ਹੋ ਗਈ ਹੈ ਤੇ ਉਹ ਅਫ਼ਗਾਨਿਸਤਾਨ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਸਨ।

ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਜਾਮ ਕਮਾਲ ਖ਼ਾਨ ਨੇ ਹਮਲੇ ਦੀ ਸਖ਼ਤ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿੰਦਾ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮੋਬਾਈਲ ਦੀ ਹੋਮ ਸਕਰੀਨ ’ਤੇ ਇੰਝ ਲਿਆਓ

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਗਈਆਂ ਕੀਮਤੀ ਮਨੁੱਖੀ ਜਾਨਾਂ ਬਾਰੇ ਦੁੱਖ ਦਾ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸੰਬੰਧਿਤ ਅਮਲੇ ਤੋਂ ਘਟਨਾ ਦੀ ਫ਼ੌਰੀ ਰਿਪੋਰਟ ਤਲਬ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਮੁਲਜ਼ਮਾਂ ਨੂੰ ਹਰ ਹੀਲਾ ਵਰਤ ਕੇ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕਰਨ ਅਤੇ ਪੀੜਤਾ ਨੂੰ ਯਥਾ ਸੰਭਵ ਮਦਦ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਦੀਆਂ ਹਦਾਇਤਾਂ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ।

ਮੱਛ ਅਤੇ ਦਰਾ ਬੋਲਨ ਕੁਝ ਹਿੰਸਾ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਗਿਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜਿੱਥੇ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਅਜਿਹੇ ਹਮਲੇ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮਾਸੂਮ...


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਕਿਸਤਾਨ: ਸਿਆਸੀ ਕਮਾਂਡ ਲੈਣ ਦੇ ਕੰਢੇ 'ਤੇ ਖੜ੍ਹਾ 'ਕਪਤਾਨ'\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਤਕਰੀਬਨ ਦੋ ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੱਕ ਕ੍ਰਿਕਟ 'ਤੇ ਰਾਜ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਮਰਾਨ ਖ਼ਾਨ ਨੇ ਸੰਨਿਆਸ ਲੈ ਲਿਆ ਅਤੇ ਫਿਰ ਸਿਆਸਤ ਵਿੱਚ ਕਦਮ ਰੱਖਿਆ।

ਅੱਜ ਹਾਲਤ ਇਹ ਹੈ ਕਿ 22 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਸਿਆਸਤ ਵਿੱਚ ਕਦਮ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਜਿਸ ਇਮਰਾਨ ਖ਼ਾਨ ਨੂੰ ਬਤੌਰ ਰਾਜ ਨੇਤਾ ਕਦੇ ਉਨੀ ਤਵੱਜੋ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ, ਉਹ ਹੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਸਿਆਸੀ ਕਮਾਨ ਸਾਂਭਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਸਿਆਸੀ ਪਾਰੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਜਿਸ ਇਮਰਾਨ ਖ਼ਾਨ ਨੂੰ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮੀਡੀਆ ਅਤੇ ਉੱਥੋਂ ਦੀ ਆਵਾਮ ਤਵੱਜੋ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੀ ਸੀ ਹੁਣ ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਵਰਗ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹਮਾਇਤ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਇਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਵੱਡੀ ਵਜ੍ਹਾ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਿਆਸੀ ਅਤੇ ਜਨਤਕ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਵਿਵਾਦਾਂ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹਿਣਾ ਹੈ।

ਹਾਲਾਂਕਿ 2018 ਦੇ ਚੋਣ ਪ੍ਰਚਾਰ ਦੌਰਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਅਸਭਿਅਕ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਦਾ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲੱਗਿਆ ਅਤੇ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਜਿਹਾ ਨਾ ਕਰਨ ਦੀ ਹਦਾਇਤ ਤੱਕ ਦੇ ਦਿੱਤੀ।

ਕ੍ਰਿਕਟ ਤੋਂ ਸਿਆਸਤ ਦਾ ਸਫ਼ਰ

ਅੱਜ ਇਮਰਾਨ ਖ਼ਾਨ ਦੀ ਪਛਾਣ ਇੱਕ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਤੋਂ ਕਿਤੇ ਵੱਧ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਿਆਸੀ ਸਰਗਰਮੀ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਕਾਰਨ ਹੈ।

ਉਹ ਕਈ ਵਾਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਕਮੈਂਟੇਟਰ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵੀ ਦਿਖ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਕ੍ਰਿਕਟ ਤੋਂ ਸੰਨਿਆਸ ਲੈਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਤੇ ਸਿਆਸਤ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਮਰਾਨ ਖ਼ਾਨ ਨੇ ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਵਿੱਚ ਫੰਡ ਇਕੱਠੇ ਕਰਕੇ 2008 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਸ਼ੌਕਤ ਖਾਨ ਦੇ ਨਾਮ 'ਤੇ ਇੱਕ ਕੈਂਸਰ ਹਸਪਤਾਲ ਬਣਵਾਇਆ।

1996 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪਾਰਟੀ ਤਹਿਰੀਕ-ਏ-ਇਨਸਾਫ਼ ਦੇ ਗਠਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਮਰਾਨ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਸੰਸਦ ਦੇ ਲਈ ਚੁਣੇ ਗਏ ਆਪਣੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਇਕੱਲੇ ਮੈਂਬਰ ਰਹੇ। 2002 ਤੋਂ 2007 ਤੱਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਅਸੈਂਬਲੀ ਵਿੱਚ ਮੀਆਂਵਾਲੀ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ।

ਸਿਆਸਤ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਇਮਰਾਨ ਖਾਨ ਨੂੰ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਖਬਰਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਕਾਲਮ ਦੀ ਥਾਂ ਹੀ ਮਿਲਦੀ ਸੀ।

1996 ਵਿੱਚ ਇਮਰਾਨ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਸਿਆਸਤ ਵਿੱਚ ਉਤਰੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਤਹਿਰੀਕ-ਏ-ਇਨਸਾਫ਼ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਗਠਨ ਕੀਤਾ ਪਰ ਇੱਕ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਦੇਸ ਵਿੱਚ ਹੋਈਆਂ ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਾਰਟੀ ਕੋਈ ਸੀਟ ਨਹੀਂ ਜਿੱਤ ਸਕੀ।

ਇਮਰਾਨ ਖ਼ਾਨ ਨੇ 1999 ਵਿੱਚ ਜਨਰਲ ਪਰਵੇਜ਼ ਮੁਸ਼ੱਰਫ਼ ਦੇ ਫੌਜੀ ਤਖ਼ਤਾ ਪਲਟ ਦੀ ਹਮਾਇਤ ਕੀਤੀ ਪਰ 2002 ਦੀਆਂ ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮੁਸ਼ੱਰਫ਼ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ।

2002 ਵਿੱਚ ਇਮਰਾਨ ਦੀ ਪਾਰਟੀ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ 0.8 ਫੀਸਦੀ ਵੋਟ ਮਿਲੇ ਅਤੇ 272 ਵਿੱਚੋਂ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਸੀਟ ਮਿਲੀ। ਉਦੋਂ ਇਮਰਾਨ ਖਾਨ ਖੁਦ ਮੀਆਂਵਾਲੀ ਦੇ ਐਨਏ-71 ਚੋਣ ਖੇਤਰ ਤੋਂ ਚੁਣੇ ਗਏ ਸਨ।

1996 'ਚ ਤਹਿਰੀਕ-ਏ-ਇਨਸਾਫ਼ ਦੇ ਗਠਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਮਰਾਨ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਆਪਣੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਇਕੱਲੇ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਰਹੇ

ਬਤੌਰ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਇਮਰਾਨ ਖ਼ਾਨ ਕਸ਼ਮੀਰ ਅਤੇ ਲੋਕ-ਲੇਖਾ ਦੀ ਪੱਕੀ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਰਹੇ।...


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਕਿਸਤਾਨ: ਸਿਗਰਟ ਲੜਕੇ ਦੇ ਫੇਫੜੇ, ਪਰ ਲੜਕੀ ਦਾ ਚਰਿੱਤਰ ਖ਼ਰਾਬ ਕਰਦੀ ਹੈ - ਕਾਲਜ ਦੀ ਵਿਦਿਆਰਥਣ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਲਾਮਿਆ ਰੱਬ ਨਵਾਜ਼ ਨੇ ਕਿਹਾ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਜ਼ਬਾਨ ਨਾਲ ਵੀ ਸ਼ਰਮ ਹੈ।

ਇਹ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਲਾਹੌਰ ਦੀ ਇੱਕ ਵਿਦਿਆਰਥਣ ਰੁਮੈਸ਼ਾ ਮੁਬਸਰ ਦਾ ਜਿਸ ਨੇ #BBCShe ਤਹਿਤ ਬੀਬੀਸੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਸ਼ੁਮਾਇਲਾ ਜਾਫ਼ਰੀ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕੀਤੀ।

ਕਾਲਜ ਦੀਆਂ ਕਈ ਹੋਰ ਵਿਦਿਆਰਥਣਾਂ ਨੇ ਵੀ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰ ਸਾਂਝੇ ਕੀਤੇ।

ਰੁਮੈਸ਼ਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮੇਰੀ ਮਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਤੇਰੇ ਜਨਮ ਸਮੇਂ ਤੇਰੇ ਪਿਤਾ ਇੰਨੇ ਖੁਸ਼ ਸਨ ਕਿ ਤੇਰੇ ਮਾਮਿਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਤੁਹਾਡੀ ਖੁਸ਼ੀ ਤੋਂ ਲੱਗ ਨਹੀਂ ਰਿਹਾ ਕਿ ਤੁਹਾਡੇ ਬੇਟੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਮੈਨੂੰ ਮੇਰੇ ਅੱਬਾ ਨੇ ਬੜੇ ਲਾਡਾਂ ਨਾਲ ਪਾਲਿਆ।"

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

"ਸਮਾਜ ਨੇ ਅਜਿਹਾ ਕਿਉਂ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਲੋਕ ਧੀਆਂ ਦੇ ਜਨਮ 'ਤੇ ਖ਼ੁਸ਼ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ।"

"ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਤੋਂ ਚਾਰ ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਇਸ ਦੀ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀਆਂ। ਪਹਿਲਾਂ ਤਾਂ ਸਾਨੂੰ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਹਰਾਸਮੈਂਟ ਕੀ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਸੋਚਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਫਿਜ਼ੀਕਲ ਹਰਾਸਮੈਂਟ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ ਤਦ ਤੱਕ ਹਰਾਸਮੈਂਟ ਹੋਈ ਹੀ ਨਹੀਂ। ਦੇਖਣਾ ਤੇ ਕੋਈ ਗੱਲ ਹੀ ਨਹੀਂ ਨਾ।"

ਫਿਰ ਰੁਮੈਸ਼ਾ ਮੁਬਸਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬਚਪਨ ਦਾ ਤਜ਼ਰਬਾ ਦੱਸਿਆ, "ਮੈਂ ਨੌਂ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਸੀ। ਮੇਰੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਹਰਾਸ ਕੀਤਾ। ਅੱਲ੍ਹਾ ਦਾ ਸ਼ੁਕਰ ਹੈ, ਮੈਂ ਰੇਪ ਤੋਂ ਬਚ ਗਈ।"

ਵੰਡ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਭਾਰਤ ਦੇ ਵੀ ਕਈ ਅਫਸਰਾਂ ਨੇ ਗੌਰਮਿੰਟ ਕਾਲਜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਲਾਹੌਰ ਹੀ ਤੋਂ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ।

"ਮੈਂ ਨੱਸ ਕੇ ਆਪਣੀ ਅੰਮੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, ਮਾਮੂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਟੱਚ ਕੀਤਾ ਹੈ ਮੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਅੱਛਾ ਲੱਗ ਰਿਹਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੈਨੂੰ ਕਿਹਾ, ਚੁੱਪ ਕਰ ਜਾ ਤੇਰਾ ਪਿਓ ਉਹਨੂੰ ਕਤਲ ਕਰ ਦੇਵੇਗਾ।"

"ਉਦੋਂ ਮੈਂ ਡਰ ਗਈ ਤੇ ਚੁੱਪ ਕਰ ਗਈ, ਹੁਣ ਮੈਂ ਸਮਝ ਰਹੀ ਹਾਂ ਪਰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੀ।"

"ਮੈਂ ਉਸ ਬੰਦੇ ਲਈ ਚਾਹਵਾਂ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹਾਂ, ਬਿਸਕੁਟ ਦਿੰਦੀ ਹਾਂ। ਮੈਂ ਜਾਣਦੀ ਹਾਂ ਮੈਨੂੰ ਕਿੰਨੀ ਤਕਲੀਫ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਅਸੀਸਾਂ ਸੁਣ ਕੇ ਮੈਂ ਕੰਬ ਉਠਦੀ ਹਾਂ ਤੇ ਮੇਰਾ ਦਿਲ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਤੂੰ ਕੌਣ ਹੁੰਨੈਂ ਇਹੋ-ਜਿਹੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਤੈਨੂੰ ਉਸ ਵੇਲੇ ਸ਼ਰਮ ਨਹੀਂ ਆਈ।"

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੁੱਦਾ ਚੁੱਕਿਆ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਮੀਡੀਆ ਰੈਗੂਲੇਟਰੀ ਬਾਡੀ ਪਾਬੰਦੀ ਲਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਇਸ ਕਾਰਨ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਸੈਕਸ਼ੂਅਲ ਹਰਾਸਮੈਂਟ ਬਾਰੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਨਹੀਂ ਬਣ ਰਹੇ।

"ਮੀਡੀਆ ਨੇ ਹਾਲੇ ਇਸ ਬਾਰੇ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਹੈ ਪਰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਮੀਡੀਆ ਰੈਗੂਲੇਟਰੀ ਬਾਡੀ ਇਸ ਨੂੰ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕਰਨ ਦੇ ਰਹੀ।"

ਟੋਭਾ ਟੇਕ ਸਿੰਘ ਦੀ ਲਾਮਿਆ ਰੱਬ ਨਵਾਜ਼ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਮਸਲਿਆਂ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਸਿਰਫ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਜਾਂ ਉਰਦੂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਨਹੀਂ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ, ਸਗੋਂ ਹਰ ਔਰਤ ਦਾ ਇਸ ਜਾਣਕਾਰੀ 'ਤੇ ਹੱਕ ਹੈ ਭਾਵੇਂ ਉਸਨੂੰ ਉਰਦੂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਨਾ ਹੀ ਆਉਂਦੀ ਹੋਵੇ। ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਇਹ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਕਰਕੇ ਬੀਬੀਸੀ ਵਧੀਆ ਕੰਮ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।"

"ਪਿਛਲੇ ਦਿਨੀਂ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰੈਸਟ ਕੈਂਸਰ ਬਾਰੇ ਸੈਮੀਨਾਰ ਹੋਇਆ।...


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਕਿਸਤਾਨ: ਹਾਫਿਜ਼ ਸਈਦ ਦੀ ਪਾਰਟੀ ਪੱਲੇ ਇੱਕ ਵੀ ਸੀਟ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਸਾਬਕਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਤੋਂ ਨੇਤਾ ਬਣੇ ਤਹਿਰੀਕ-ਏ-ਇਨਸਾਫ਼ ਪਾਰਟੀ ਨੂੰ ਲੋਕ ਫਤਵਾ ਮਿਲਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਇਮਰਾਨ ਖ਼ਾਨ ਅਗਲੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਬਣ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਇਮਰਾਨ ਖ਼ਾਨ ਨੇ ਸੱਤਾ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਲਈ ਤਕਰੀਬਨ ਦੋ ਦਹਾਕੇ ਲੰਮੀ ਲੜਾਈ ਲੜੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਿਆਸੀ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧ ਨਹੀਂ ਰਖਦੇ। ਜਾਣਕਾਰ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ਨੂੰ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਪਸੰਦ ਕੀਤਾ ਹੈ ਜਦੋਂਕਿ ਕੱਟੜਪੰਥੀ ਸੋਚ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਰੁਝਾਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਸਿੱਧਾ ਬਾਹਰ ਦਾ ਰਾਹ ਦਿਖਾ ਦਿੱਤਾ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਜਾਣਕਾਰ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਦੇਸ ਦੀ ਜਨਤਾ ਹੁਣ ਸ਼ਾਂਤੀ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਾਰੀ ਤਕਰੀਬਨ 40 ਫ਼ੀਸਦੀ ਨੌਜਵਾਨ ਵੋਟਰ ਅਤੇ ਨਵੇਂ ਵੋਟਰਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਸੋਚ ਦਾ ਸਾਥ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ ਅਤੇ ਦੇਸ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਨਾਂਅ 'ਤੇ ਵੋਟਿੰਗ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਹਾਫਿਜ਼ ਸਈਦ ਦੀ ਪਾਰਟੀ ਹਾਰੀ

ਲਸ਼ਕਰ-ਏ-ਤਾਇਬਾ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਹਾਫਿਜ਼ ਸਈਦ ਦੀ ਨਵੀਂ ਪਾਰਟੀ ਅੱਲ੍ਹਾ ਹੂ ਅਕਬਰ ਤਹਿਰੀਕ ਪਾਰਟੀ ਨੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਅਸੈਂਬਲੀ ਦੀਆਂ 272 ਸੀਟਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 79 'ਤੇ ਆਪਣੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਖੜ੍ਹੇ ਕੀਤੇ ਸਨ ਪਰ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਵੀ ਜਿੱਤ ਹਾਸਿਲ ਨਾ ਹੋਈ।

ਹਾਫ਼ਿਜ਼ ਸਈਦ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ 2008 'ਚ ਹੋਏ ਹਮਲਿਆਂ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਲੋੜੀਂਦਾ ਹੈ। 26 ਨਵੰਬਰ 2008 ਦੇ ਇਸ ਹਮਲੇ ਵਿੱਚ 166 ਲੋਕ ਮਾਰੇ ਗਏ ਸੀ।

ਹਾਫ਼ਿਜ਼ ਸਈਦ ਹਮੇਸ਼ਾ ਤੋਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਹਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਭੂਮਿਕਾ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਹਾਫਿਜ਼ ਸਈਦ ਨੂੰ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਲੋੜੀਂਦੇ ਅੱਤਵਾਦੀ ਆਗੂਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਮਰੀਕਾ ਵੱਲੋਂ ਵੀ ਉਸ ਉੱਤੇ 10 ਮਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਦਾ ਇਨਾਮ ਰੱਖਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਤੋਂ 8 ਮਹੀਨਿਆਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਹਾਫਿਜ਼ ਸਈਦ ਕੋਈ ਖ਼ਤਰਾ ਨਾ ਮੰਨਦੇ ਹੋਏ ਰਿਹਾਅ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

ਹਾਫਿਜ਼ ਸਈਦ ਨੇ ਮਿਲੀ ਮੁਸਲਿਮ ਲੀਗ ਬਣਾਈ ਸੀ ਜੋ ਜਮਾਤ-ਉਦ-ਦਾਅਵਾ ਦੀ ਸਿਆਸੀ ਸ਼ਾਖਾ ਸੀ। ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਇਸ ਦਾ ਰਜਿਸਟਰੇਸ਼ਨ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਲ੍ਹਾ ਹੂ ਅਕਬਰ ਤਹਿਰੀਕ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਬੈਨਰ ਹੇਠ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਚੋਣ ਲੜੀ ਸੀ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਹਾਫਿਜ਼ ਤਲ੍ਹਾ ਸਈਦ ਅਤੇ ਜਵਾਈ ਖਾਲਿਦ ਵਲੀਦ ਆਪਣੀਆਂ ਸੀਟਾਂ ਤੋਂ ਜਿੱਤ ਨਹੀਂ ਸਕੇ ਹਨ। ਈਸ਼ਨਿੰਦਾ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਪੈਰਵੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਤਹਿਰੀਕ ਲਬੈਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੇ ਕੁਲ 180 ਉਮੀਦਵਾਰ ਖੜ੍ਹੇ ਕੀਤੇ ਸਨ, ਪਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਵੀ ਜਿੱਤ ਹਾਸਿਲ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਿਆ।

'ਸੜਕਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੋਰ ਹੈ ਤੇ ਸੰਸਦ ਦੀ ਹੋਰ'

ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਬੀਬੀਸੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਹਾਰੂਨ ਰਸ਼ੀਦ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਸੰਸਦ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਨੂੰ ਦੇਖੋ ਤਾਂ ਇਹ ਜ਼ਰੂਰ ਹੈ ਕਿ ਧਾਰਮਿਕ ਪਾਰਟੀਆਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵੱਲ ਖਿੱਚਣ ਲਗਦੀਆਂ ਹਨ ਪਰ ਚੋਣਾਂ ਦੇ ਵੇਲੇ ਜਨਤਾ ਨੇ ਅਜਿਹੀਆਂ ਪਾਰਟੀਆਂ ਨੂੰ ਕਦੇ ਹਿਮਾਇਤ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।"

2002 ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਅਮਰੀਕਾ...


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਕਿਸਤਾਨ: ਹਿੰਦੂ ਮਜ਼ਦੂਰ ਦੀ ਧੀ ਦਾ ਸਿਆਸਤ ਵਿੱਚ ਕਦਮ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਪਰ ਸ਼ਾਇਦ ਹੁਣ ਇਸ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਕੋਹਲੀ ਦਾ ਨਾਂ ਜੁੜ ਜਾਵੇ। ਉਹ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਵੱਲੋਂ ਸੈਨੇਟ ਦੀ ਮੈਂਬਰਸ਼ਿਪ ਲਈ ਦਾਅਵਾ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਥਾਰਪਾਕਰ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਰੱਖਣ ਵਾਲੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਕੋਹਲੀ ਨੇ ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ਸੈਨੇਟ ਚੋਣਾਂ ਲਈ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਉਮੀਦਵਾਰੀ ਲਈ ਪਰਚਾ ਦਾਖਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਪੀਪਲਜ਼ ਪਾਰਟੀ ਨੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਕੋਹਲੀ ਨੂੰ ਸਿੰਧ ਖੇਤਰ ਲਈ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਤੋਂ ਉਮੀਦਵਾਰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਥਾਰਪਾਰਕਰ ਇਲਾਕਾ

ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਕੋਹਲੀ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਥਾਰਪਾਰਕਰ ਇਲਾਕੇ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਸੰਸਦ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਮਿਲ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਉਹ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, ''ਮੈਂ ਇਸ ਸਮੇਂ ਬਿਲਾਵਲ ਭੁੱਟੋ ਦਾ ਜਿੰਨਾ ਧੰਨਵਾਦ ਕਰਾਂ, ਘੱਟ ਹੈ।''

ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਕੋਹਲੀ ਥਰਪਾਰਕਰ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਤੋਂ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਾਦਾ ਰੁਪਲੋ ਕੋਹਲੀ ਨੇ 1857 ਵਿੱਚ ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ਾਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਹੋਏ ਗਦਰ ਵਿੱਚ ਵੱਧ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਸੀ।

ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਇਸ ਲੜਾਈ ਦੇ ਖ਼ਤਮ ਹੋਣ ਤੋਂ ਕੁਝ ਮਹੀਨੇ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਫਾਂਸੀ 'ਤੇ ਲਟਕਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਬੀਬੀਸੀ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਦੌਰਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਥਰਪਾਰਕਰ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਹੁਤ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਨਾਲ ਗੁਜ਼ਰਦੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਉੱਥੇ ਹਰ ਸਾਲ ਸੋਕਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੌਰਾਨ ਬਹੁਤ ਮੁਸ਼ਕਿਲਾਂ ਝੱਲਣੀਆਂ ਪੈਂਦੀਆਂ ਹਨ।

16 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ

ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਕੋਹਲੀ ਗ਼ਰੀਬ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧ ਰੱਖਦੀ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਜੁਗਨੂ ਕੋਹਲੀ ਇੱਕ ਜ਼ਿਮੀਂਦਾਰ ਦੇ ਕੋਲ ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਕਰਦੇ ਸੀ ਅਤੇ ਕੰਮ ਨਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਦੀ ਭਾਲ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੇ ਸੀ।

''ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਉਮਰਕੋਟ ਦੇ ਜ਼ਿਮੀਂਦਾਰ ਨੇ ਕੈਦ ਕਰ ਲਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਤੱਕ ਅਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕੈਦ ਵਿੱਚ ਰਹੇ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਮੈਂ ਤੀਜੀ ਕਲਾਸ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਦੀ ਸੀ।''

''ਅਸੀਂ ਕਿਸੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਕੋਲ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦੇ ਸੀ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਸੀ। ਸਿਰਫ਼ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਹਿਣ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਸੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਹਿਣ 'ਤੇ ਵਾਪਿਸ ਚਲੇ ਜਾਂਦੇ ਸੀ।''

ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਨਾਲ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਕੋਹਲੀ

ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਕੋਹਲੀ ਨੂੰ ਕੇਸ਼ੂਬਾਈ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵਿਆਹ 16 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਉਹ ਦੱਸਦੀ ਹੈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਤੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਵਿੱਚ ਮਦਦਗਾਰ ਸਾਬਿਤ ਹੋਏ।

ਕੁੜੀਆਂ ਦੀ ਤਾਲੀਮ ਅਤੇ ਸਿਹਤ

ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਸਿੰਧ ਯੂਨੀਵਰਸਟੀ ਤੋਂ ਸਮਾਜ ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਡਿਗਰੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਪਿਛਲੇ 20 ਸਾਲ ਤੋਂ ਥਾਰ ਵਿੱਚ ਕੁੜੀਆਂ ਦੀ ਤਾਲੀਮ ਅਤੇ ਸਿਹਤ ਲਈ ਜੱਦੋਜਹਿਦ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।

''ਥਾਰ ਵਿੱਚ ਗਰਭਵਤੀ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਹੁਤ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਹੈ ਅਤੇ ਮੈਂ ਸੰਸਦ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹਾਂ।''

ਉਮੀਦਵਾਰੀ...


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ F-16 ਨੂੰ ਡੇਗਣ ਦਾ ਭਾਰਤੀ ਏਅਰ ਫੋਰਸ ਨੇ ਦਿੱਤਾ ਸਬੂਤ, ਰਡਾਰ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਜਾਰੀ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਭਾਰਤ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਰਾਹੀਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਉਸ ਦਾਅਵੇ ਨੂੰ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ ਹੈ,  ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਕਹਿ ਰਿਹਾ ਸੀ ਕਿ 27 ਫਰਵਰੀ ਨੂੰ ਉਸਦਾ ਕੋਈ ਵੀ F-16 ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਨਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਸੀ।

ਭਾਰਤੀ ਏਅਰ ਫੋਰਸ ਨੇ ਉਦੋਂ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਉਸਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ F-16 ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਨੂੰ ਡੇਗ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

ਆਈਏਐਫ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ੍ਹ ਪੱਕੇ ਸਬੂਤ ਹਨ ਕਿ ਭਾਰਤ ਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ F-16 ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਨੂੰ ਡੇਗ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਹਾਲਾਂਕਿ ਏਅਰ ਵਾਇਸ ਮਾਰਸ਼ਲ ਆਰਜੀਵੀ ਕਪੂਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਆਈਏਐਫ ਹੋਰ ਸੂਚਨਾਵਾਂ ਜਨਤਕ ਨਹੀਂ ਕਰੇਗਾ ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਨਾਲ ਸੁਰੱਖਿਆ ਤੇ ਗੁਪਤਤਾ ਵਰਗੀਆਂ ਸ਼ਰਤਾਂ ਦਾ ਉਲੰਘਣ ਹੋਵੇਗਾ।

ਏਅਰ ਵਾਇਸ ਮਾਰਸ਼ਲ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਰਡਾਰ ਤੋਂ ਲਈਆਂ ਗਈਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਤੋਂ ਸਾਫ਼ ਹੈ ਕਿ ਕੰਟਰੋਲ ਲਾਈਨ ਦੇ ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਵਿੰਗ ਕਮਾਂਡਰ ਅਭਿਨੰਦਨ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ F-16 ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਸੀ।

ਦੂਜੀ ਤਸਵੀਰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਇੱਕ F-16 ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਦੇ ਗਾਇਬ ਹੋਣ ਦੇ 10 ਸਕਿੰਟਾਂ ਬਾਅਦ ਲਈ ਗਈ ਸੀ।

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਇਹੀ F-16 ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਲਾਪਤਾ ਸੀ।

ਏਅਰ ਵਾਈਸ ਮਾਰਸ਼ਲ ਆਰਜੀਵੀ ਕਪੂਰ

ਪਿਛਲੇ ਹਫਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਨਿਊਜ਼ ਮੈਗਜ਼ੀਨ 'ਫੌਰਨ ਪਾਲਿਸੀ' ਨੇ ਅਮਰੀਕੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਤੋਂ ਦੱਸਿਆ ਸੀ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਜਿੰਨੇ ਵੀ F-16 ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਵੇਚੇ ਸੀ ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਚੋਂ ਕੋਈ ਵੀ ਲਾਪਤਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਇਸ ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਬਾਅਦ ਤੋਂ ਵਿਵਾਦ ਬਣ ਗਿਆ ਸੀ।

ਵਾਇਸ ਮਾਰਸ਼ਲ ਕਪੂਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ 27 ਫਰਵਰੀ ਨੂੰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ F-16 ਨੂੰ ਮਿਗ 21 ਬਾਇਸਨ ਨੇ ਮਾਰ ਗਿਰਾਇਆ ਸੀ।

ਕਪੂਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ 27 ਫਰਵਰੀ ਨੂੰ ਦੋ ਜਹਾਜ਼ ਡਿੱਗੇ ਸੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ 'ਚੋਂ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਏਅਰ ਫੋਰਸ ਦਾ ਮਿਗ ਬਾਇਸਨ ਤੇ ਦੂਜਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ F-16 ਸੀ।

ਤੁਸੀਂ ਇਹ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਵੀ ਦੇਖ ਸਕਦੇ ਹੋ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਅੰਬੇਡਕਰ ਜੋਗਿੰਦਰਨਾਥ ਮੰਡਲ: ਪਾਕ ਚ 'ਦੇਸ਼ਧ੍ਰੋਹੀ' ਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਿਆਸੀ 'ਅਛੂਤ' ਸਮਝਿਆ ਗਿਆ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਜੋਗਿੰਦਰਨਾਥ ਮੰਡਲ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਕਾਨੂੰਨ ਮੰਤਰੀ ਵੀ ਬਣੇ।

ਪਰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਕਿਰਦਾਰ, ਜੋਗਿੰਦਰਨਾਥ ਮੰਡਲ ਨੇ 70 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੂੰ ਲਿਖੇ ਆਪਣੇ ਅਸਤੀਫ਼ੇ ਵਿੱਚ ਧਾਰਮਿਕ ਕੱਟੜਤਾ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਦੀ ਗੱਲ ਕਹੀ ਸੀ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਲਈ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਸੱਤਾਧਾਰੀਆਂ ਵੱਲੋ ਧਰਮ ਨੂੰ ਇੱਕ ਹਥਿਆਰ ਵੱਜੋਂ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰਨ ਅਤੇ ਉਸ ਸਾਹਮਣੇ ਗੋਡੇ ਟੇਕ ਦੇਣ ਦੀ ਨੀਤੀ ਨੂੰ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਠਹਿਰਾਇਆ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਮੁਹੰਮਦ ਅਲੀ ਜਿਨਾਹ ਨੇ ਜੋਗਿੰਦਰਨਾਥ ਮੰਡਲ ਨੂੰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਸੰਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਸੈਸ਼ਨ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਉਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਕਾਨੂੰਨ ਮੰਤਰੀ ਵੀ ਬਣੇ।

ਜੋਗਿੰਦਰਨਾਥ ਮੰਡਲ ਬੰਗਾਲ ਦੇ ਦਲਿਤ ਭਾਈਚਾਰੇ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਸਨ। ਭਾਰਤ ਦੀ ਵੰਡ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬੰਗਾਲ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਬਰਤਾਨਵੀ ਬਸਤੀਵਾਦ ਤੋਂ ਆਜ਼ਾਦੀ ਮੁੱਦਾ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਬਲਕਿ ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਨਿਗ੍ਹਾ ਵਿੱਚ ਇਸ ਤੋਂ ਵੀ ਅਹਿਮ ਮਸਲਾ ਬੰਗਾਲ ਦੀ ਜ਼ਿਮੀਦਾਰਾ ਵਿਵਸਥਾ ਦੀ ਚੱਕੀ ਵਿੱਚ ਪਿਸਣ ਵਾਲੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦਾ ਸੀ।

ਇਸ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮੁਸਲਮਾਨ ਸਨ। ਉਸਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਲਿਤ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ੂਦਰ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਪਰ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਦੇ ਸਮੇਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 'ਅਨੁਸੂਚਿਤ ਜਾਤੀ' ਕਿਹਾ ਜਾਣ ਲੱਗਿਆ ਸੀ।

ਜ਼ਿੰਮੀਦਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤੇ ਹਿੰਦੂ ਬ੍ਰਹਾਮਣ ਅਤੇ ਖੱਤਰੀ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਥਾਨਿਕ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ 'ਭਦਰਲੋਕ' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।

ਵੰਡ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬੰਗਾਲ ਦੀ ਕੁੱਲ ਜਨਸੰਖਿਆ ਪੰਜ ਕਰੋੜ ਦੱਸ ਲੱਖ ਸੀ। ਇਸ ਵਿੱਚ 80 ਲੱਖ ਦਲਿਤਾਂ ਸਮੇਤ ਹਿੰਦੂਆਂ ਦੀ ਕੁਲ ਆਬਾਦੀ ਦੋ ਕਰੋੜ ਵੀਹ ਲੱਖ ਸੀ। ਜਦਕਿ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਤਕਰੀਬਨ ਦੋ ਕਰੋੜ ਅੱਸੀ ਲੱਖ ਸੀ। ਉੱਚ ਜਾਤੀ ਦੇ ਹਿੰਦੂਆਂ ਯਾਨੀ ਭੱਦਰਲੋਕਾਂ ਦੀ ਕੁੱਲ ਆਬਾਦੀ 30 ਲੱਖ ਸੀ।

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੰਗਾਲ ਵਿੱਚ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 54 ਫ਼ੀਸਦ ਸੀ, ਉਸਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਲਿਤ ਅਤੇ ਫ਼ਿਰ ਹਿੰਦੂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸਨ। ਇਸਾਈ ਤੇ ਹੋਰਾਂ ਧਰਮਾਂ ਨੂੰ ਮੰਨਣ ਵਾਲੇ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਸਨ।

ਦਲਿਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਜਾਤੀ ਸਮੂਹ 'ਮਹੇਸ਼ੀਆਂ' ਦਾ ਸੀ। ਇੰਨਾਂ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 35ਲੱਖ ਸੀ। ਇਸਤੋਂ ਬਾਅਦ 'ਨਾਮਸ਼ੂਦਰ' ਆਉਂਦੇ ਸਨ। ਜੋਗਿੰਦਰਨਾਥ ਮੰਡਲ ਇਸੇ ਭਾਈਚਾਰੇ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਸਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵੰਡ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਿਆਸਤ ਵਿੱਚ ਦਲਿਤਾਂ ਨੂੰ ਮੁਸਲਿਮ ਲੀਗ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਸੀ। ਬੰਗਾਲ ਦੇ 'ਨਾਮਸ਼ੂਦਰ' 1930 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਤੋਂ ਹੀ ਮੁਸਲਿਮ ਲੀਗ ਦੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਸਹਿਯੋਗੀ ਬਣ ਗਏ ਸਨ।

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਸੰਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਬੈਠਕ 11 ਅਗਸਤ 1947 ਨੂੰ ਹੋਈ ਸੀ। ਵਿਵਹਾਰਿਕ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ। ਜਦੋਂ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ 14 ਤੇ 15 ਅਗਸਤ ਦਰਮਿਆਨ ਦੀ ਰਾਤ ਨੂੰ ਆਜ਼ਾਦੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਮੁਸਲਿਮ ਲੀਗ ਦਲਿਤਾਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਾਂਚੇ ਵਿੱਚ ਢਾਲ ਚੁੱਕੀ ਸੀ।...


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਔਰਤਾਂ: ਬੀਬੀਸੀ ਨਾਲ ਕਿਹੋ ਜਿਹੇ ਤਜਰਬੇ ਸਾਂਝੇ ਕਰ ਰਹੀਆਂ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

BBCShe ਮੁਹਿੰਮ ਤਹਿਤ ਬੀਬੀਸੀ ਦੀ ਟੀਮ ਪੂਰੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮ ਕੇ ਕੁੜੀਆਂ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ ਕੀਤੀ

ਪਰ ਅੱਜ ਜਿਸ ਮੁਕਾਮ 'ਤੇ ਖੜੀ ਹਾਂ, ਉਥੋਂ ਪਿੱਛੇ ਮੁੜ ਕੇ ਦੇਖਦੀ ਹਾਂ ਤਾਂ ਮੈਨੂੰ ਅਹਿਸਾਸ ਹੁੰਦਾ, ਉਹ ਕਿੰਨੀਆਂ ਖ਼ਾਸ ਔਰਤਾਂ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਬਾਰੇ ਮੈਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।

ਕਸ਼ਮੀਰ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਗਵਾਦਰ, ਵਜ਼ੀਰਿਸਤਾਨ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਰਾਜਨਪੁਰਾ ਦਰਜਨਾਂ ਗੀ ਅਜਿਹੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਮਿਲੀਆਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਮੇਰੇ ਲਈ ਆਪਣੇ ਦਿਲ ਅਤੇ ਘਰ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਖੋਲ੍ਹੇ।

ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਥਾਈ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਦਿਆਂ ਦੇਖਿਆ ਹੈ, ਚਾਹੇ ਕੁਦਰਤੀ ਆਫ਼ਤ ਹੋਵੇ, ਅੱਤਵਾਦ ਹੋਵੇ, ਸਮਾਜਿਕ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਜਾਂ ਦੁਰਵਿਵਹਾਰ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਭਾਵੇਂ ਹਿੰਸਾ ਹੋਵੇ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਮੈਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ ਜੋ ਮੈਂ ਦੱਸਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਮੈਂ ਨੇਕ ਇਰਾਦਿਆਂ ਅਤੇ ਪੱਤਰਕਾਰ ਹੋਣ ਨਾਤੇ ਸਾਨੂੰ ਦਿੱਤੇ ਦਿਸ਼ਾ ਨਿਰਦੇਸਾਂ ਤਹਿਤ ਚੁਣਿਆ।

ਪਰ ਮੈਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਇੱਕ ਪਾਸੜ ਮੋਨੋਲਾਗ ਵਾਂਗ ਹੈ।

ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਅਤੇ ਲਿੰਗ ਸੰਤੁਲਨ ਨੂੰ ਬੀਬੀਸੀ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਅਹਿਮੀਅਤ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਹਮੇਸ਼ਾ ਹੀ ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਵਿੱਚ ਪੱਤਰਕਾਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।

ਹੁਣ, ਆਪਣੀਆਂ ਮਹਿਲਾ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਦੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਸਦਕਾ ਬੀਬੀਸੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੀਰੀਜ਼ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੇ ਤਹਿਤ ਨੌਜਵਾਨ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰਨ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।

‘ਮੀਡੀਆ ’ਚ ਔਰਤਾਂ ਬਾਰੇ ਵਧਾ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ ਦਿਖਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ’

ਖ਼ਾਸ ਕਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁੱਦਿਆਂ 'ਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪੱਤਰਕਾਰਾਂ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਦੇਖਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਇਹ 2 ਹਫਤਿਆਂ ਦੀ ਸੀਰੀਜ਼ 1 ਨਵੰਬਰ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸੀਰੀਜ਼ ਲਈ ਔਰਤਾਂ ਤੱਕ ਹੁੰਚਣ ਲਈ ਅਸੀਂ ਚਾਰ ਸ਼ਹਿਰਾਂ, ਲਾਹੌਰ, ਕੁਏਟਾ, ਲਰਕਨਾ ਅਤੇ ਅਬੋਟਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਸਫ਼ਰ ਕੀਤਾ।

ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਨ ਵੇਲੇ ਸਾਡਾ ਮੰਤਵ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਾਂਤਾਂ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਮਾਜਕ ਵਿਭਿੰਨਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਨਾ ਸੀ।

ਇਸ ਤੋਂ ਬੀਬੀਸੀ ਨੇ ਇਸ ਸਾਲ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੀ ਹੀ ਇੱਕ ਮੁਹਿੰਮ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਜੋ ਬੀਬੀਸੀ ਦਿੱਲੀ ਦਫ਼ਤਰ ਵਿੱਚ ਵੂਮੈਨ ਅਫੇਅਰਜ਼ ਪੱਤਰਕਾਰ ਦਿਵਿਆ ਆਰਿਆ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੀ।

ਰਾਜਕੋਟ ਵਿੱਚ BBCShe ਦੀ ਸੀਰੀਜ਼ ਤਹਿਤ ਕੁੜੀਆਂ ਨਾਸ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਦੇ ਹੋਏ

ਇਹ ਸੀਰੀਜ਼ ਕਾਫੀ ਸਫ਼ਲ ਰਹੀ ਸੀ ਅਤੇ ਦਿਵਿਆ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਨ ਦਾ ਨਜ਼ਰੀਆ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ।

ਦਿਵਿਆ ਮੁਤਾਬਕ, "ਬੀਬੀਸੀ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਕੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਅਤੇ ਰਚਨਾਤਮਕ ਮਿਸਾਲਾਂ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਨਾ, ਬਦਲਾਅ ਨੂੰ ਹੋਰ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਬਣਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮੀਡੀਆ ਨੇ...


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕਲਾਕਾਰ ਮੀਸ਼ਾ ਸ਼ਫੀ ਨੇ ਅਲੀ ਜ਼ਫਰ 'ਤੇ ਲਾਏ ਸਰੀਰਕ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਦੇ ਇਲਜ਼ਾਮ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਅਲੀ ਜ਼ਫ਼ਰ 'ਡੀਅਰ ਜ਼ਿੰਦਗੀ' ਵਰਗੀਆਂ ਕਈ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।

ਇਲਜ਼ਾਮ ਲਗਾਉਣਾ ਅਤੇ ਇਲਜ਼ਾਮਾਂ ਨੂੰ ਨਕਾਰਨਾ, ਇਹ ਸਭ ਟਵਿੱਟਰ 'ਤੇ ਹੋਇਆ। ਉਸਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੋਹਾਂ ਦੇ ਚਾਹੁਣ ਵਾਲੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਦਿੱਤੀ।

ਮੀਸ਼ਾ ਨੇ ਟਵਿੱਟਰ 'ਤੇ #MeToo ਦੇ ਹੈਸ਼ ਟੈਗ ਨਾਲ ਅਲੀ 'ਤੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲਗਾਉਂਦਿਆ ਲਿਖਿਆ, "ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਹੋਏ ਸਰੀਰਕ ਸੋਸ਼ਣ ਦੇ ਤਜੁਰਬੇ ਨੂੰ ਸਾਂਝਾ ਕਰਕੇ ਸਮਾਜ ਵਿਚਲੇ ਚੁੱਪੀ ਦੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਨੂੰ ਤੋੜਾਂਗੀ। ਇਹ ਸਭ ਬੋਲਣਾ ਸੌਖਾ ਨਹੀਂ ਹੈ ਪਰ ਚੁੱਪ ਰਹਿਣਾ ਵੀ ਔਖਾ ਹੈ ਪਰ ਮੇਰੀ ਅੰਤਰ-ਆਤਮਾ ਇਸ ਦੀ ਹੋਰ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੀ।"

"ਮੇਰੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਹਨ, ਅਲੀ ਜ਼ਫ਼ਰ ਅਜਿਹਾ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ, ਇਹ ਉਦੋਂ ਵੀ ਹੋਇਆ ਸੀ ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਇਸ ਇੰਡਸਟ੍ਰੀ ਵਿੱਚ ਨਵੀਂ ਨਵੀਂ ਆਈ ਸੀ। ਉਸ ਵੇਲੇ ਵੀ ਹੋਇਆ ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਪੈਰਾਂ 'ਤੇ ਖੜੀ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਮੇਰੀ ਇੱਕ ਪਛਾਣ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਔਰਤ ਵਾਂਗ ਬਣ ਗਈ ਹੈ ਜੋ ਆਪਣੇ ਦਿਮਾਗ਼ ਨਾਲ ਚਲਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਹਰਕਤ ਦੋ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਮਾਂ ਨਾਲ ਹੋਈ ਹੈ।"

ਮੀਸ਼ਾ ਸ਼ਾਫੀ ਦਾ ਟਵੀਟ ਬੜੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਾਇਰਲ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਇਸ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆਵਾਂ ਦਾ ਦੌਰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ।

ਅਬਦੁਲਾ ਸੁਲਤਾਨ ਨਾਮ ਦੇ ਟਵਿੱਟਰ ਹੈਂਡਲ ਤੋਂ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ, "ਕਿਸੇ ਅਜਿਹੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਬੋਲਣਾ ਜੋ ਸਟਾਰ ਹੈ, ਤਾਕਤਵਰ ਅਤੇ ਬਹਾਦੁਰ ਹੈ, ਸ਼ਲਾਘਾਯੋਗ ਹੈ।"

ਇਕਰਾ ਹਰੀਸ ਟਵੀਟ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਸ ਲਈ ਬੇਹੱਦ ਹਿੰਮਤ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ ਜਦਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ ਉੱਘੀ ਹਸਤੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੈ, ਜੋ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲੋਂ ਵਧੇਰੇ ਤਾਕਤਵਰ ਹੈ।

ਸਬੀਨ ਲਿਖਦੇ ਹਨ, "ਤੁਸੀਂ ਕੀ ਜਾਣਦੇ ਹੋ? ਇਹ ਯਕੀਨਨ ਔਖੇ ਹਾਲਾਤ ਹਨ। ਇਸ ਨਾਲ ਕਰੀਬ ਸਾਰੀਆਂ ਆਲੋਚਨਾਵਾਂ ਦੇ ਰਾਹ ਖੁੱਲਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੈ ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ।

ਮੀਸ਼ਾ ਨੂੰ ਜਵਾਬ ਦੇਣ ਲਈ ਅਲੀ ਜਫ਼ਰ ਨੇ ਵੀ ਟਵੀਟ ਕੀਤਾ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਿਖਿਆ, "ਮੈਂ #MeToo ਮੁਹਿੰਮ ਨੂੰ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨਾਲ ਸਮਝਦਾ ਹਾਂ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਵੀ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਮੈਂ ਇੱਕ ਬੇਟੀ ਅਤੇ ਬੇਟੇ ਦਾ ਪਿਤਾ ਹਾਂ, ਇੱਕ ਔਰਤ ਦਾ ਪਤੀ ਹਾਂ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮਾਂ ਦਾ ਬੇਟਾ ਹਾਂ।"

"ਮੈਂ ਸ਼ਫੀ ਵੱਲੋਂ ਲਗਾਏ ਗਏ ਇਲਜ਼ਾਮਾਂ ਨੂੰ ਨਕਾਰਦਾ ਹਾਂ। ਇੱਥੇ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲਗਾਉਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਮੈਂ ਇਹ ਮਾਮਲਾ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਲੈ ਕੇ ਜਾਵਾਂਗਾ"

ਮੀਸ਼ਾ ਵਾਂਗ ਅਲੀ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ਕਾਫੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਨਿਤਰੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਸਮਰਥਨ ਟਵੀਟ ਦਾ ਜਵਾਬ ਦੇ ਕੇ ਕੀਤਾ।

ਨਾਦੀਆ ਖਟਕ ਅਲੀ ਟਵਿੱਟਰ 'ਤੇ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਵਜੋਂ ਲਿਖਦੇ ਹਨ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਰੋਲ ਮਾਡਲ ਹੋ। 100 ਫੀਸਦੀ ਤੁਹਾਡਾ ਸਮਰਥ ਕਰਦੇ ਹਾਂ। ਔਰਤ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਇਹ ਹੱਕ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ 60 ਸਕਿੰਟ ਦੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਲਈ ਗਲਤ ਵਜ੍ਹਾ ਨੂੰ ਆਧਾਰ ਬਣਾਏ।

ਨਾਵੀਦ ਸ਼ਹਿਜ਼ਾਦ ਨਾਮੀ ਟਵਿੱਟਰ ਹੈਂਡਲ 'ਤੇ ਲਿਖਿਆ ਹੈ, "ਤੁਹਾਨੂੰ ਮੀਸ਼ਾ ਸ਼ਾਫੀ ਨੂੰ ਕੋਰਟ...


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕੁੜੀਆਂ 'ਚ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦਾ ਨਾਮ ਨਾ ਅਪਣਾਉਣ ਦਾ ਰੁਝਾਨ ਕਿਉਂ ਵੱਧ ਰਿਹਾ ਹੈ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਜ਼ੁਹਾ ਜ਼ੁਬੈਰੀ ਨੇ ਆਮ ਰਵਾਇਤ ਨੂੰ ਨਾ ਮੰਨਕੇ ਬਾਲਾਚ ਤਨਵੀਰ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣਾ ਨਾਮ ਨਾ ਬਦਲਣ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕੀਤਾ

ਇਹ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਜ਼ੁਹਾ ਜ਼ੁਬੈਰੀ ਦਾ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਆਮ ਰਵਾਇਤ ਨੂੰ ਨਾ ਮੰਨਕੇ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣਾ ਨਾਮ ਨਾ ਬਦਲਣ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕੀਤਾ। ਯਾਨੀ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਜਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਖ਼ਾਨਦਾਨ ਦਾ ਉਪਨਾਮ ਆਪਣੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਜੋੜਿਆ।

ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਦੇਸਾਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਹੁਤੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦਾ ਨਾਮ ਹਟਾਕੇ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦਾ ਨਾਮ ਲਗਾ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਪਰ ਅੱਜ-ਕੱਲ੍ਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਨਾਮ ਨਾ ਬਦਲਣ ਦਾ ਰੁਝਾਨ ਵਧਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਜ਼ੁਹਾ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਅਤੇ ਦੋਸਤਾਂ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਔਰਤ ਹੈ ਜਿਸਨੇ ਆਪਣਾ ਨਾਮ ਨਹੀਂ ਬਦਲਿਆ।

ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਮੇਰੀ ਮਾਂ ਦੇ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਾਮ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਹੁਣ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪੂਰਾ ਪੈਦਾਇਸ਼ੀ ਨਾਮ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਯਾਦ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਮੇਰੀ ਭੈਣ ਨੇ ਵੀ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣਾ ਨਾਮ ਬਦਲ ਲਿਆ ਸੀ।"

ਪਰ ਜਦੋਂ ਜ਼ੁਹਾ ਦੇ ਆਪਣੇ ਵਿਆਹ ਦਾ ਸਮਾਂ ਨੇੜੇ ਆਉਣ ਲੱਗਿਆ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਪੈਦਾਇਸ਼ੀ ਨਾਮ ਬਦਲਣ ਦਾ ਵਿਚਾਰ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਕਰਨ ਲੱਗਿਆ।

ਇਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਇਹ ਸੀ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਪੈਦਾਇਸ਼ੀ ਨਾਮ ਬਹੁਤ ਪਸੰਦ ਸੀ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਸੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਦੇ ਸਨ।

ਜ਼ੁਹਾ ਦੇ ਪਤੀ ਬਾਲਾਚ ਤਨਵੀਰ ਨੇ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾ ਬਦਲਣ ਦੇ ਫ਼ੈਸਲੇ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ

ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਮੈਨੂੰ ਜ਼ੁਬੈਰੀ ਨਾਮ ਨਾਲ ਬੁਲਾਉਂਦੇ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਮੈਂ ਆਰਕੀਟੈਕਟ ਹਾਂ ਤੇ ਗਾਇਕਾ ਵੀ ਹਾਂ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ ਪੇਸ਼ਿਆਂ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਮੈਨੂੰ ਇਸੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਦੇ ਹਨ।"

ਜ਼ੁਹਾ ਦੇ ਪਤੀ ਬਾਲਾਚ ਤਨਵੀਰ ਨੇ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾ ਬਦਲਣ ਦੇ ਫ਼ੈਸਲੇ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ।

ਬਾਲਾਚ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਜ਼ੁਹਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅਸਲੀ ਨਾਮ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਪਛਾਣ ਬਣਾਈ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜਿਸ ਪੇਸ਼ੇ ਨਾਲ ਸਬੰਧ ਹੈ ਉਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਾਮ ਦੇ ਨਾਲ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਜੁੜਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।"

ਜੰਨਤ ਕਰੀਮ ਖ਼ਾਨ ਦਾ ਵੀ ਕੁਝ ਅਜਿਹਾ ਹੀ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ।

ਨਾਮ ਅਤੇ ਕਾਮਯਾਬੀ

ਜ਼ੁਹਾ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੀ ਜੰਨਤ ਕਰੀਮ ਖ਼ਾਨ ਨੇ ਵੀ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣਾ ਨਾਮ ਨਹੀਂ ਬਦਲਿਆ।

ਜੰਨਤ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ, "ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ ਅਸੀਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਅੱਗੇ ਵੱਧਦੇ ਹਾਂ ਸਾਡਾ ਨਾਮ ਹੀ ਸਾਡੀ ਪਛਾਣ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੈਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਜਿੰਨੀਆਂ ਵੀ ਕਾਮਯਾਬੀਆਂ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਮੇਰਾ ਨਾਮ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।"

ਏਲਾਫ਼ ਜ਼ਹਿਰਾ ਨਕਵੀ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਨਾਮ ਨਾ ਬਦਲਣਾ ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਨਿੱਜੀ ਫ਼ੈਸਲਾ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਜੰਨਤ ਦਾ ਕਹਿਣਾ...


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਚੋਣ ਨਾਅਰੇ: ਨਵਾਜ਼ ਦੀ ਟੱਕਰ ਚ ਕਿਹੜਾ 'ਏਲੀਅਨ' ਤੇ ਕਿਸ ਨੂੰ ਵੋਟ ਪਾਉਣਾ 'ਹਰਾਮ'\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁਝ ਸ਼ਬਦ ਤਾਂ ਤਾਜ਼ੇ ਸਿਆਸੀ ਨਾਅਰੇ ਹੀ ਹਨ ਜਦਕਿ "ਖ਼ਾਲਾਈ ਮਖ਼ਲੂਕ" ਵਰਗੇ ਪੁਰਾਣੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੀ ਨਵੇਂ ਅਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਬੀਬੀਸੀ ਮੌਨਿਟਰਿੰਗ ਨੇ ਅਜਿਹੇ ਹੀ ਕੁਝ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦਾ ਜਾਇਜ਼ਾ ਲਿਆ ,ਜੋ ਕਿ ਦੇਸ ਵਿੱਚ ਆਗਾਮੀ ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਦੇ ਮਦੇਨਜ਼ਰ ਵਧਦੇ ਸਿਆਸੀ ਤਾਪਮਾਨ ਕਰਕੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ।

"ਖ਼ਲਾਈ ਮਖ਼ਲੂਕ"

ਖ਼ਲਾਈ ਮਖ਼ਲੂਕ,  ਉਰਦੂ ਦਾ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣਾ ਸ਼ਬਦ ਹੈ ਜੋ ਏਲੀਅਨਾਂ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਸਿਆਸਤ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਵਾਜ਼ ਸ਼ਰੀਫ ਨੇ ਦੇਸ ਦੀ ਸਿਆਸਤ ਵਿੱਚ ਫੌਜ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤੀ ਸੀ।

ਦੱਖਣ-ਏਸ਼ੀਆਈ ਸੱਭਿਆਚਰ ਵਿੱਚ ਮੰਦਭਾਗੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਅਦਿੱਖ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਗਲ ਪਾ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਪਿਛਲੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰੀਫ ਨੇ ਇਸ ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਆਪਣੀਆਂ ਰੈਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਏਲੀਅਨ ਨਾਲ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਸਾਲ 2016 ਵਿੱਚ ਪਨਾਮਾ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਨਾਮ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸ਼ਰੀਫ ਆਪਣੇ ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਨਾਲ ਟਕਰਾਅ ਵਾਲੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਰਹੇ ਹਨ। ਜੁਲਾਈ 2017 ਵਿੱਚ ਦੇਸ ਦੀ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਵੱਲੋਂ ਸਰਕਾਰੀ ਅਹੁਦਿਆਂ ਲਈ ਅਯੋਗ ਕਰਾਰ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣ ਮਗਰੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਤੋਂ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਦੇਣਾ ਪਿਆ।

 ਇਸੇ ਸਾਲ ਜੁਲਾਈ 2018 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ ਦਾ ਦੋਸ਼ੀ ਪਾਉਣ ਮਗਰੋਂ ਕੈਦ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾਈ ਹੈ।

ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਨਵਾਜ਼ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਭਰਾ ਸ਼ਾਹਬਾਜ਼ ਸ਼ਰੀਫ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਵਾਲੇ ਫਲੈਕਸ ਦੇਖੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਨਵਾਜ਼ ਦੇ ਅਦਾਲਤੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਆਉਣ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਵਗਤ ਵਿੱਚ ਲਾਏ ਗਏ ਹਨ।

ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਖਿਲਾਫ ਲਾਏ ਗਏ ਇਲਜ਼ਾਮ ਸਿਆਸਤ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਫੌਜ- ਅਤੇ ਨਰਮ ਨਿਆਂ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨੂੰ ਇਲਜ਼ਾਮ ਦਿੰਦੇ ਹਨ-ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਖਿਲਾਫ ਮੁਹਿੰਮ ਚਲਾ ਰਹੇ ਹਨ।ਫੌਜ ਨੇ ਸਿਆਸਤ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦੇ ਇਲਜ਼ਾਮਾਂ  ਨੂੰ ਅਤੇ "ਖ਼ਾਲਾਈ ਮਖ਼ਲੂਕ" ਨੂੰ "ਮਹਿਜ ਇੱਕ ਸਿਆਸੀ ਨਾਅਰਾ" ਕਹਿ ਕੇ ਖਾਰਿਜ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਇਸੇ ਦੌਰਾਨ ਕੁਝ ਸਿਆਸਤਦਾਨਾਂ ਨੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰੀਫ ਦੀ ਪਾਰਟੀ ਛੱਡ ਕੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜੀਪ ਨੂੰ ਚੋਣ ਨਿਸ਼ਾਨ ਬਣਾਇਆ ਹੈ। ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਕਈ ਸਿਆਸੀ ਟਿੱਪਣੀਕਾਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਿਆਸਤਦਾਨਾਂ ਨੂੰ ਜੋ ਭਲੇ ਹੀ ਆਜ਼ਾਦ ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ਵਜੋਂ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਉਤਰਨਗੇ ਫੌਜ ਪੱਖੀਆਂ ਵਜੋਂ ਦੇਖ ਰਹੇ ਹਨ। ਫੌਜ ਨੇ ਇਸ ਵਿਚਾਰ ਨੂੰ ਵੀ ਮੁੱਢੋਂ ਹੀ ਖਾਰਜ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

'ਵੋਟ ਕੋ ਇਜ਼ਤ ਦੋ ਖ਼ਿਦਮਤ ਕੋ ਵੋਟ ਦੋ'

'ਵੋਟ ਕੋ ਇਜ਼ਤ ਦੋ ਖ਼ਿਦਮਤ ਕੋ ਵੋਟ ਦੋ' ਸ਼ਰੀਫ ਦੀ ਪਾਰਟੀ ਕੰਜ਼ਰਵੇਟਿਵ ਮੁਸਲਿਮ ਲੀਗ- ਨਵਾਜ਼ ਜਾਂ ਪੀਐਮਐਲ-ਐਨ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰਿਤ ਚੋਣ ਨਾਅਰਾ ਹੈ।

ਨਵਾਜ਼ ਦੀ ਪਾਰਟੀ ਲਈ ਇਹ ਨਾਅਰਾ ਦੋ ਮੰਤਵ...


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਜਗੀਰਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਚੁਣੌਤੀ ਦੇਣ ਤੁਰੀ ਦਲਿਤ ਔਰਤ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਸੁਨੀਤਾ ਪਰਮਾਰ ਥਰਪਾਰਕਰ ਵਿੱਚ ਆਬਾਦ ਦਲਿਤ ਹਿੰਦੂ ਭਾਈਚਾਰੇ ਨਾਲ ਸਬੰਧ ਰੱਖਦੀ ਹੈ

ਘਣਸ਼ਾਮ ਭਾਰਤੀ ਸਰਹੱਦ ਨੇੜੇ ਵਸੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਨਗਰਪਾਰਕਰ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਮੰਦਿਰ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਇਹ ਮੰਦਿਰ 1971 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ-ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਜੰਗ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹਿੰਦੂ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਦੇ ਇੱਥੋਂ ਚਲੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀਰਾਨ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ :

ਹਾਲਾਂਕਿ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਦੂਜੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਅੱਜ ਵੀ ਕਈ ਹਿੰਦੂ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹਿੰਦੂ ਦੱਖਣੀ ਸਿੰਧ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਪੂਜਾ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਘਣਸ਼ਾਮ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਦਸਦੇ ਸਨ ਕਿ ਇਹ 12 ਹਜ਼ਾਰ ਵਰਗ ਫੁੱਟ ਥਾਂ ਸੀ। ਹੁਣ ਜ਼ਮੀਦਾਰ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਉਸਦੀ ਜ਼ਮੀਨ ਹੈ ਅਤੇ ਸਿਰਫ਼ ਇਹ ਮੰਦਿਰ ਸਾਡਾ ਹੈ। ਮੇਰੇ ਭਰਾ ਨੇ ਉਸ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਤਾਂ ਉਹ ਨਾਰਾਜ਼ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਦਾਲਤ ਚਲੇ ਜਾਓ।"

ਘਣਸ਼ਾਮ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ,, "ਅਸੀਂ ਬਹੁਤ ਗ਼ਰੀਬ ਹਾਂ। ਅਸੀਂ ਅਦਾਲਤ ਦਾ ਖਰਚਾ ਨਹੀਂ ਚੁੱਕ ਸਕਦੇ।"

ਘਣਸ਼ਾਮ ਭਾਰਤੀ ਸਰਹੱਦ ਨੇੜੇ ਵਸੇ ਨਗਰਪਾਰਕਰ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਮੰਦਿਰ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ

ਸੂਫ਼ੀ ਦਰਗਾਹ

ਇੱਥੋਂ 100 ਕਿੱਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ 'ਤੇ ਮਿੱਠੀ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਸੁਨੀਤਾ ਪਰਮਾਰ ਆਪਣੀ ਚੋਣ ਮੁਹਿੰਮ ਚਲਾ ਰਹੀ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਬੰਧ ਥਰਪਾਰਕਰ ਵਿੱਚ ਆਬਾਦ ਦਲਿਤ ਹਿੰਦੂ ਬਿਰਾਦਰੀ ਨਾਲ ਹੈ।

ਇੱਕ ਮੋਟਰਸਾਈਕਲ ਰਿਕਸ਼ੇ (ਇੱਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜੁਗਾੜੂ ਗੱਡੀ) 'ਤੇ ਸੁਨੀਤਾ ਦੀ ਸੱਸ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਹੈ।

ਉਹ ਚੋਣ ਪ੍ਰਚਾਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਸੂਫ਼ੀ ਦੀ ਦਰਗਾਹ 'ਤੇ ਰੁਕਦੀ ਹੈ।

ਸਾੜੀ ਪਾ ਕੇ ਜਦੋਂ ਉਹ ਦਰਗਾਹ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋਈ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਘੁੰਡ ਕੱਢ ਲਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਕੁਝ ਹੋਰ ਲੋਕ ਵੀ ਸਨ।

ਸਿੰਘ ਵਿੱਚ ਮੁਸਲਮਾਨ ਅਤੇ ਗ਼ੈਰ ਮੁਸਲਮਾਨ ਦੋਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸੂਫ਼ੀ ਦਰਗਾਹ 'ਤੇ ਜਾਣ ਦਾ ਰਿਵਾਜ਼ ਹੈ।

ਸੁਨੀਤਾ ਨੇ ਦਰਗਾਹ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋ ਕੇ ਆਪਣੀ ਕਾਮਯਾਬੀ ਲਈ ਦੁਆ ਕੀਤੀ।

ਸੁਨੀਤਾ ਪਰਮਾਰ ਦੀ ਚੋਣ ਮੁਹਿੰਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਸਥਾਨਕ ਲੋਕ

ਹਿੰਦੂਆਂ ਦੀ ਆਬਾਦੀ

ਦਰਗਾਹ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਕਰੀਬ 50 ਸਮਰਥਕਾਂ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਇਸ ਜਗੀਰਦਾਰੀ ਪ੍ਰਬੰਧ ਨੂੰ ਚੁਣੌਤੀ ਦੇਣਗੇ, ਜਿਹੜਾ ਗ਼ਰੀਬਾਂ ਨਾਲ ਭੇਦ-ਭਾਵ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਹੱਕ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ,''ਮੈਂ ਸਥਾਨਕ ਜ਼ਮੀਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਚੁਣੌਤੀ ਦੇਣ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਹੈ ਤਾਂ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਮਿਲ ਸਕੇ।"

ਸੁਨੀਤਾ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਣ ਦਾ ਹੌਸਲਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਆਵਾਜ਼ ਚੁੱਕਣ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੱਕ ਲਈ ਲੜ ਸਕਣ।

ਪਰ ਸੁਨੀਤਾ ਦੇ ਜਿੱਤਣ ਦੇ ਆਸਾਰ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹਨ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਥਰਪਾਰਕਰ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਵਿੱਚ ਹਿੰਦੂਆਂ ਦੀ ਚੰਗੀ ਗਿਣਤੀ ਹੈ ਪਰ ਸਿਆਸਤ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਨਾਂਹ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਪੂਰੇ ਪਾਕਿਸਤਨ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰੀਏ ਤਾਂ...


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਜੇਲ੍ਹ 'ਤੋਂ ਭੱਜਣ ਵਾਲੇ ਪਾਇਲਟਾਂ ਦੀ ਕਹਾਣੀ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

10 ਦਸੰਬਰ, 1971 ਨੂੰ ਜਦੋਂ ਫਲਾਈਟ ਲੈਫਟੀਨੈਂਟ ਦਿਲੀਪ ਪਾਰੂਲਕਰ ਦਾ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਐਸਯੂ-7 ਜਹਾਜ ਮਾਰਿਆ ਸਿੱਟਿਆ ਗਿਆ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਹਾਦਸੇ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਮੁਹਿੰਮ ਬਣਾ ਲਿਆ।

13 ਅਗਸਤ, 1972 ਨੂੰ ਪਰੂਲਕਰ, ਮਾਲਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਗਰੇਵਾਲ ਅਤੇ ਹਰੀਸ਼ ਸਿੰਘ ਨਾਲ ਰਾਵਲਪਿੰਡੀ ਦੇ ਜੰਗੀ ਜੇਲ੍ਹ ਕੈਂਪ ਤੋਂ ਭੱਜ ਨਿਕਲੇ ਸਨ।

ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਵਿੱਚ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਅਲੱਗ- ਅਲੱਗ ਰੈਂਕਾਂ ਦੇ 12 ਭਾਰਤੀ ਪਾਇਲਟਾਂ ਨੇ ਜੇਲ੍ਹ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੀਆਂ ਅਨਿਸ਼ਚਿੱਤਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਮੁਸ਼ਕਿਲਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨਾਂ ਪਾਇਲਟਾਂ ਦੀ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚੋਂ ਨਿਕਲਣ ਦੀ ਦੁਸਾਹਸੀ ਯੋਜਨਾ ਵਿੱਚ ਮਦੱਦ ਕੀਤੀ।

ਕਿਤਾਬ ਬਾਰੇ ਰੇਹਾਨ ਫਜ਼ਲ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ

'ਰੈੱਡ ਵਨ, ਯੂ ਆਰ ਔਨ ਫਾਇਰ' ... ਸਕੁਐਡਰਨ ਲੀਡਰ ਧੀਰੇਂਦਰ ਜਾਫ਼ਾ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀ ਪਾਇਲਟ ਫਾਰਡੀ ਦੀ ਹੈੱਡਫੋਨ 'ਤੇ ਆਵਾਜ਼ ਸੁਣੀ ।

ਦੂਜੇ ਪਾਇਲਟ ਮੋਹਨ ਵੀ ਚੀਖੇ, ਔਨ ਫਾਇਰ ਰੈੱਡ ਵਨ ਬੇਲ ਆਊਟ'। ਤੀਜੇ ਪਾਇਲਟ ਜੱਗੂ ਸਕਲਾਨੀ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਵੀ ਉਨੀਂ ਹੀ ਤੇਜ ਸੀ 'ਜੇਫ਼ ਸਰ ... ਯੂ ਆਰ.... ਔਨ ਫਾਇਰ ....ਗੈਟ ਆਊਟ .... ਫਾਰ ਗੋਡ ਸੇਕ .... 'ਬੇਲ ਆਊਟ..'

ਜਾਫ਼ਾ ਦੇ ਸੁਖੋਈ ਜਹਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਅੱਗ ਦੀਆਂ ਲਾਟਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਾਕਪਿਟ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਰਹੀਆਂ ਸਨ।

ਜਹਾਜ਼ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਾਬੂ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੁੰਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੀਟ ਬਾਹਰ ਕੱਢਣ ਵਾਲ਼ਾ ਬਟਨ ਦੱਬਿਆ, ਜਿਸ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਉਹ ਇੱਕ ਪੈਰਾਸ਼ੂਟ ਦੁਆਰਾ ਥੱਲੇ ਉੱਤਰਨ ਲੱਗੇ।

ਧੀਰੇਂਦਰ ਐੱਸ ਜਾਫ਼ਾ

ਜਾਫ਼ਾ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਉਹ ਥੱਲੇ ਡਿੱਗੇ, ਨਾਰਾ-ਏ-ਤਕਬੀਰ ਅਤੇ ਅੱਲ੍ਹਾ ਹੂ ਅਕਬਰ ਦੇ ਨਾਅਰੇ ਲਾਉਂਦੀ ਪਿੰਡ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਭੀੜ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲ ਦੌੜੀ।

ਲੋਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੱਪੜੇ ਪਾੜਨ ਲੱਗੇ। ਕਿਸੇ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਘੜੀ ਉੱਤੇ ਹੱਥ ਸਾਫ਼ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਫਿਰ ਕਿਸੇ ਨੇ ਸਿਗਰਟ ਲਾਈਟਰ ਤੇ ਝਪੱਟ ਮਾਰ ਲਈ।

ਸਕਿੰਟਾਂ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਸਤਾਨੇ, ਜੁੱਤੀਆਂ, 200 ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਰੁਪਈਏ ਅਤੇ ਮਫ਼ਲਰ ਵੀ ਅਲੋਪ ਹੋ ਗਏ। ਤਦੇ ਹੀ ਜਾਫ਼ਾ ਨੇ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਕੁਝ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਫ਼ੌਜੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਭੀੜ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਨਫ਼ਰਤ ਦੇ ਦੌਰ 'ਚ 'ਭਾਰਤ-ਪਾਕਿਸਤਾਨ' ਦੀ ਮੁਹੱਬਤ

ਭਾਰਤ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਵੰਡ ’ਚ ਬਚੀ ਦੋਸਤੀ

ਇੱਕ ਲੰਬੇ ਚੌੜੇ ਫ਼ੌਜੀ ਅਫ਼ਸਰ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, 'ਕੀ ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲ ਕੋਈ ਹਥਿਆਰ ਹੈ?' ਜਾਫ਼ਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਇੱਕ ਰਿਵਾਲਵਰ ਸੀ, ਸ਼ਾਇਦ ਭੀੜ ਨੇ ਚੁੱਕ ਲਈ। '

'ਕੀ ਜਖ਼ਮੀ ਹੋ ਗਏ ਹੋਂ ?'

'ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਰੀੜ੍ਹ ਦੀ ਹੱਡੀ ਚਲੀ ਗਈ ਹੈ। ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਦਾ ਕੋਈ ਹਿੱਸਾ ਹਿਲਾ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ।' ਜਾਫ਼ਾ ਨੇ ਕਰਹਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ।

ਅਫ਼ਸਰ ਨੇ ਪਸ਼ਤੋ ਵਿੱਚ ਕੁੱਝ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤੇ ਅਤੇ ਦੋ ਸਿਪਾਹੀਆਂ ਨੇ ਜਾਫ਼ਾ ਨੂੰ ਚੁੱਕ ਕੇ ਤੰਬੂ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚਾਇਆ।

ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਅਫ਼ਸਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅਧੀਨ ਜਵਾਨਾਂ...


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਜੇਲ੍ਹਾਂ 'ਚ ਬੰਦ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜੀਆਂ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਦੀ ਹੋਣੀ - 'ਮੇਰੇ ਬੱਚੇ ਨੇ ਤਾਂ ਪਿਓ ਦਾ ਮੂੰਹ ਵੀ ਨਹੀਂ ਦੇਖਿਆ'\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਲਾਲ ਸਿੰਘ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਮਹਾਂ ਸਿੰਘ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਨਾਲ

ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਬਰਨਾਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਕਰਮਗੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਲਾਲ ਸਿੰਘ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਮਹਾਂ ਸਿੰਘ ਦੇ ਹਨ। ਲਾਲ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਸਾਲ 1965 ਦੀ ਭਾਰਤ-ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਜੰਗ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਭਾਰਤ ਨੇ ਸ਼ਹੀਦ ਐਲਾਨ ਦਿੱਤਾ ਪਰ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਕਦੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਲਾਸ਼ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ।

ਮਹਾਂ ਸਿੰਘ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, "ਸਾਲ 2013 ਵਿੱਚ ਸਾਨੂੰ ਪਤਾ ਲਗਿਆ ਕਿ ਉਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਅਸੀਂ ਉਦੋਂ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ ਸੁਸ਼ਮਾ ਸਵਰਾਜ ਨੂੰ ਮਿਲੇ ਸੀ ਪਰ ਕੋਈ ਹੱਲ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ, ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਦੇਸ ਲਈ ਜੇਲ੍ਹ ਕੱਟੀ ਹੈ।"

ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਜੇਲ੍ਹਾਂ 'ਚ ਬੰਦ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜੀਆਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਦੀ ਹੋਣੀ

ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਕੋਰਟ ਆਫ਼ ਜਸਟਿਸ ਨੇ ਕੁਲਭੂਸ਼ਣ ਦੀ ਫਾਂਸੀ ਦੀ ਸਜ਼ਾ 'ਤੇ ਰੋਕ ਲਾਉਂਦਿਆਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਫੌਜੀ ਅਦਾਲਤ ਦੇ ਫੈਸਲੇ 'ਤੇ ਮੁੜ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਹੈ।

ਕੁਲਭੂਸ਼ਣ ਜਾਧਵ ਬਾਰੇ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਕੋਰਟ ਆਫ਼ ਜਸਟਿਸ (ICJ) ਦੇ ਫ਼ੈਸਲੇ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਆਪੋ-ਆਪਣੀ ਜਿੱਤ ਦੱਸ ਰਹੇ ਹਨ।

ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗੀ ਸੁਖਚਰਨ ਪ੍ਰੀਤ ਅਤੇ ਗੁਰਪ੍ਰੀਤ ਚਾਵਲਾ ਨੇ ਬਰਨਾਲਾ, ਬਠਿੰਡਾ ਅਤੇ ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਦੇ ਤਿੰਨ ਅਜਿਹੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕੀਤੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜੀਅ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀਆਂ ਜੇਲ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕੈਦ ਹਨ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਾਲੇ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਰਤ ਆਉਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ।

ਲਾਲ ਸਿੰਘ 28 ਮਈ 1963 ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ੌਜ ਵਿੱਚ ਸਿਪਾਹੀ ਵਜੋਂ ਭਰਤੀ ਹੋਏ ਸਨ। ਸਾਲ 1965 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ-ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਜੰਗ ਸਮੇਂ ਉਹ ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਤਾਇਨਾਤ ਸਨ।

ਲਾਲ ਸਿੰਘ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜ਼ਿੰਦਾ ਹੋਣ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਕੈਦ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਲਾਲ ਸਿੰਘ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਮਹਾਂ ਸਿੰਘ ਮੁਤਾਬਕ, "ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ 4 ਅਕਤੂਬਰ 1965 ਨੂੰ ਫ਼ੌਜ ਵੱਲੋਂ ਸ਼ਹੀਦ ਕਰਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਫ਼ੌਜ ਵੱਲੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸ਼ਹਾਦਤ ਦਾ ਐਲਾਨ ਪੱਤਰ ਸਾਨੂੰ 1988 ਵਿੱਚ ਮਿਲਿਆ ਸੀ।"

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

"ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਲਾਸ਼ ਵੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ ਸੀ। ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਮੈਂ ਵੀ ਫ਼ੌਜ ਵਿੱਚ ਭਰਤੀ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। ਮੇਰਾ ਜਨਮ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ 3 ਮਹੀਨੇ ਬਾਅਦ ਹੋਇਆ ਸੀ।"

"ਅਸੀਂ ਬੜੀ ਮੁਸ਼ਕਲ ਨਾਲ ਦਿਨ ਗੁਜ਼ਾਰੇ। ਮਾਤਾ ਨੂੰ 10 ਰੁਪਏ ਪੈਨਸ਼ਨ ਲੱਗੀ ਸੀ। 10 ਕਿੱਲੇ ਜ਼ਮੀਨ ਅਲਾਟ ਹੋਈ ਸੀ ਤੇ ਉਹ ਵੀ ਸਾਡੇ ਨਾਲ ਸਾਡਾ ਜਾਣਕਾਰ ਹੀ ਹੇਰਾਫੇਰੀ ਕਰ ਗਿਆ। ਖ਼ੁਦ ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਕਰਕੇ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ।"

ਭਜਨ ਕੌਰ ਹੁਣ 75 ਸਾਲ ਦੇ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਜੇ ਪਤੀ ਦੀ ਵਾਪਸੀ ਦੀ ਉਮੀਦ ਨਹੀਂ ਛੱਡੀ

ਲਾਲ ਸਿੰਘ ਦੀ ਪਤਨੀ ਭਜਨ ਕੌਰ ਓਦੋਂ ਭਰ ਜਵਾਨ ਸੀ। ਹੁਣ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਉਮਰ 75 ਸਾਲ ਦੀ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਹੀ ਉਮੀਦ ਬਚੀ ਹੈ ਕਿ ਜਿਉਂਦੇ ਜੀਅ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪਤੀ ਘਰ ਵਾਪਸ ਆ ਜਾਵੇ।

ਨਾ-ਉਮੀਦਗੀ ਜਿਹੀ ਨਾਲ ਭਜਨ ਕੌਰ ਦੱਸਦੇ ਹਨ, "ਬਹੁਤ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਸੀ ਉਹ ਸਮਾਂ। ਉਹ ਵੇਲਾ...


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਟੀਵੀ ਐਂਕਰ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਤਾਰੀਫ਼ ਕਰਦਿਆਂ ਕੀ ਕਿਹਾ ਕਿ ਨਿਸ਼ਾਨੇ 'ਤੇ ਆ ਗਏ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

'ਸਰ-ਏ-ਆਮ' ਨਾਮ ਦੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਟੀਵੀ ਸ਼ੋਅ ਦੇ ਹੋਸਟ ਇਕਰਾਰ ਉਲ ਹਸਨ

'ਸਰ-ਏ-ਆਮ' ਨਾਮ ਦੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਟੀਵੀ ਸ਼ੋਅ ਦੇ ਹੋਸਟ ਹਸਨ ਨੇ 17 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਨੀਤੀ ਆਯੋਗ ਦੇ ਸੀਈਓ ਅਮਿਤਾਭ ਕਾਂਤ ਦੇ ਇੱਕ ਟਵੀਟ ਨੂੰ ਰੀ-ਟਵੀਟ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਅਮਿਤਾਭ ਕਾਂਤ ਨੇ ਆਪਣੇ ਟਵੀਟ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਦੁਨੀਆਂ ਦਾ ਵੈਕਸੀਨ ਹੱਬ ਦੱਸਿਆ ਸੀ। ਇਸੇ ਟਵੀਟ ਨੂੰ ਰੀ-ਟਵੀਟ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਹਸਨ ਨੇ ਲਿਖਿਆ ਸੀ, ''ਇੰਡੀਆ ਬਨਾਮ ਪਾਕਿਸਤਾਨ - ਅਜੇ ਤੱਕ ਤੈਅ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵੈਕਸੀਨ ਮੰਗਵਾਏ ਜਾਂ ਨਹੀਂ।"

"ਬਣਾਉਣਾ ਤਾਂ ਦੂਰ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨਾ ਹੈ ਤਾਂ ਤਲੀਮ ਵਿੱਚ ਕਰੋ, ਸਾਈਂਸ, ਖੇਡ, ਇਨਫਰਾਸਟ੍ਰਕਚਰ, ਅਰਥਚਾਰੇ, ਤਕਨੀਕ 'ਚ ਕਰੋ....ਅਤੇ ਸੱਚ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰੋ।''

ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਈਦ ਇਕਰਾਰ ਉਲ ਹਸਨ ਨੇ ਦੋ ਤਸਵੀਰਾਂ ਵੀ ਪੋਸਟ ਕੀਤੀਆਂ ਸਨ। ਦੋਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਪਬਲਿਕ ਟਰਾਂਸਪੋਰਟ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਤਸਵੀਰ ਵਿੱਚ ਸੜਕ ਉੱਤੇ ਚੱਲਦੀ ਇੱਕ ਖ਼ਸਤਾ ਹਾਥ ਗੱਡੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਖੜ੍ਹੇ ਅਤੇ ਬੈਠੇ ਹਨ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਭਾਰਤ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਤਸਵੀਰ 'ਚ ਜਨ ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਐਕਸਪ੍ਰੈੱਸ ਦੇ ਅੰਦਰ ਦਾ ਨਜ਼ਾਰਾ ਹੈ, ਜਿਸ 'ਚ ਆਰਾਮਦਾਇਕ ਸੀਟਾਂ ਚਮਕ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।

ਇਸ ਤਸਵੀਰ ਨੂੰ ਪੀਐਮ ਮੋਦੀ ਨੇ 16 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ਟਵੀਟ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਪੀਐਮ ਮੋਦੀ ਨੇ ਇਸ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਤਸਵੀਰਾਂ ਪੋਸਟ ਕੀਤੀਆਂ ਸਨ ਅਤੇ ਲਿਖਿਆ ਸੀ ਇਹ ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਤੋਂ ਕੇਵੜਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਜਨ ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਐਕਸਪ੍ਰੈੱਸ ਹੈ।

ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਐਂਡਰਾਇਡ ਫ਼ੋਨ 'ਤੇ ਇੰਝ ਲੈ ਕੇ ਆਓ:

ਇਕਰਾਰ ਉਲ ਹਸਨ ਇੱਥੇ ਨਹੀਂ ਰੁਕੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਪਾਸਪੋਰਟ ਅਤੇ ਮੁਦਰਾ ਦੀ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹਾਲਤ ਦਾ ਵੀ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਇਸ ਟਵੀਟ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ, ''ਬਦਕਿਸਮਤੀ ਨਾਲ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਪਾਸਪੋਰਟ ਦੀ ਹਾਲਤ ਸਿਰਫ਼ ਸੋਮਾਲੀਆ ਅਤੇ ਅਫ਼ਗਾਨਿਸਤਾਨ ਤੋਂ ਬਿਹਤਰ ਹੈ। ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਰੁਪਈਆ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੇ ਇੱਕ ਟਕਾ ਦੇ ਬਦਲੇ 1.90 ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਇੱਕ ਰੁਪਏ ਦੇ ਬਦਲੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ 2.20 ਦੇਣੇ ਪੈਂਦੇ ਹਨ। ਅੱਲ੍ਹਾ ਸਾਨੂੰ ਤਾਕਤ ਦੇਵੇ ਕਿ ਅਸੀਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਅਸਲ ਮਾਅਨੇ 'ਚ ਜ਼ਿੰਦਾਬਾਦ ਕਰ ਸਕੀਏ।''

ਇਕਰਾਰ ਉਲ ਹਸਨ ਦੀਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਟਿੱਪਣੀਆਂ ਉੱਤੇ ਕਈ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਭੜਕ ਗਏ। ਕਈਆਂ ਨੇ ਤਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਗੱਦਾਰ ਤੱਕ ਕਿਹਾ। ਇਕਰਾਰ ਨੂੰ ਮਾਫ਼ੀ ਮੰਗਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ। ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਟਵਿੱਟਰ ਉੱਤੇ #ApologiseToTheCountry ਟ੍ਰੈਂਡ ਕਰਨ ਲੱਗਿਆ।

ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਪੀਐਮ ਇਮਰਾਨ ਖ਼ਾਨ ਦੀ ਤਹਰੀਕ-ਏ-ਇਨਸਾਫ਼ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਆਗੂ ਹੰਸ ਮਸਰੂਰ ਬਦਵੀ ਨੇ ਇਕਰਾਰ ਉਲ ਹਸਨ ਦੇ ਟਵੀਟ ਉੱਤੇ ਇਤਰਾਜ਼ ਜਤਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ, ''ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪਨਾਹ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ? ਜੇ ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਖ਼ੂਬਸੂਰਤੀ ਦਿਖਾਓ।''

ਪਰ ਅਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਇਕਰਾਰ ਉਲ ਦਾ ਸਿਰਫ਼ ਵਿਰੋਧ ਹੀ ਹੋਇਆ। ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀਆਂ ਕਈ ਵੱਡੀਆਂ ਹਸਤੀਆਂ...


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਤਾਲਿਬਾਨ ਕੱਟੜਪੰਥੀ ਦੀ ਡਰੋਨ ਹਮਲੇ ’ਚ ਮੌਤ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਮਹਿਸੂਦ ਤਹਿਰੀਕ-ਏ-ਤਾਲਿਬਾਨ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਇੱਕ ਆਗੂ ਸੀ। ਤਹਿਰੀਕ-ਏ-ਤਾਲਿਬਾਨ ਪਾਕਿਸਤਾਨ 'ਚ ਕੱਟੜਪੰਥੀ ਇਸਲਾਮਿਕ ਧੜਾ ਹੈ।

ਇੱਕ ਕੱਟੜਪੰਥੀ ਆਗੂ ਦੇ ਬਿਆਨ ਮੁਤਾਬਕ ਮਹਿਸੂਦ ਦੀ ਮੌਤ ਡਰੋਨ ਹਮਲੇ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰੀ ਵਜ਼ੀਰਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਹੋਈ ਜੋ ਕਿ ਅਫ਼ਗ਼ਾਨਿਸਤਾਨ ਸਰਹੱਦ  ਦੇ ਨੇੜੇ ਦਾ ਇਲਾਕਾ ਹੈ।

ਤਹਿਰੀਕ-ਏ-ਤਾਲਿਬਾਨ ਪਾਕਿਸਤਾਨ 'ਤੇ ਦੋਸ਼ ਲਗਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਦਰਜਨਾਂ ਹੀ ਆਤਮਘਾਤੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਹਮਲਿਆਂ 'ਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਰਹੀ ਹੈ।

ਦਸੰਬਰ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਇਸੇ ਧੜੇ ਦੇ ਬੰਦੂਕਧਾਰੀਆਂ ਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪੇਸ਼ਾਵਰ 'ਚ ਇੱਕ ਕਾਲਜ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰ ਕੇ ਨੌਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਅਤੇ 36 ਹੋਰ ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਸਨ।

ਬੀਬੀਸੀ ਉਰਦੂ ਦੇ ਪੱਤਰਕਾਰ ਹਰੂਨ ਰਸ਼ੀਦ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਕ ਮਹਿਸੂਦ ਦੀ ਮੌਤ ਨਾਲ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਤਾਲਿਬਾਨ ਹੋਰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਵੇਗੀ।

ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਫ਼ੌਜ ਦੀਆਂ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਸਦਕਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਤਾਲਿਬਾਨ ਦੀਆਂ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਲੋਂ ਘਟ ਗਈਆਂ ਹਨ।

ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਫ਼ੌਜ ਦੀਆਂ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤਹਿਰੀਕ-ਏ-ਤਾਲਿਬਾਨ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਕੱਟੜਪੰਥੀ ਅਫ਼ਗ਼ਾਨਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਨ ਲੈ ਰਹੇ ਹਨ।

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਨਿਰਭੈਆ ਬਣੀ ਜ਼ੈਨਬ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਕੀ ਸਬਕ ਲਵੇਗਾ ਪਾਕ ਸਮਾਜ?\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਜ਼ੈਨਬ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਨਿਰਭਯਾ

ਮੈਨੂੰ ਯਾਦ ਹੈ ਮੈਂ ਕਿਵੇਂ ਬਿਮਾਰ ਹੋ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਉਦਾਸ ਅਤੇ ਡਰੀ ਰਹੀ। ਮੈਂ ਅੰਦਰੋਂ ਟੁੱਟ ਗਈ ਸੀ। ਮੇਰੇ ਤੇ ਨਿਰਭਿਆ ਵਿਚਾਲੇ ਦੂਰੀ ਮੰਨੋ ਬੇਮਤਲਬ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।

ਜੈਨਬ ਬਾਰੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਸਮਾਜ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕਰਮ

ਹੁਣ ਤਕਰੀਬਨ ਇੱਕ ਹਫ਼ਤਾ ਬੀਤ ਗਿਆ ਹੈ। ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਸੱਤ ਸਾਲਾ ਬੱਚੀ ਜ਼ੈਨਬ ਦੇ ਬਲਾਤਕਾਰ ਅਤੇ ਕਤਲ ਨਾਲ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੰਬ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਜ਼ਖਮੀ ਤੇ ਬੇਪਛਾਣ ਲਾਸ਼ ਕੂੜੇ ਦੇ ਢੇਰ ̓ਚ ਪਈ ਸੀ। ਮੈਂ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫੇਰ ਬੇਚੈਨ ਅਤੇ ਡਰੀ ਹੋਈ ਹਾਂ।

ਪੰਜਾਬ: ਕੁੱਖ 'ਚ ਧੀ ਦੇ ਕਤਲ ਕਾਰਨ ਕਿਵੇਂ ਦੋ ਘਰ ਉੱਜੜੇ?

ਹਰਿਆਣਾ: ਇੱਕ ਮਹੀਨੇ 'ਚ ਦੂਜੀ ਲੋਕ ਗਾਇਕਾ ਦਾ ਕਤਲ

ਉਸੇ ਦਿਨ ਤੋਂ ਪੂਰਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਗ਼ੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਦਰਜਨਾਂ ਜਿਨਸੀ ਹਿੰਸਾ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈਆਂ ਹਨ।

ਜ਼ੈਨਬ ਪਹਿਲੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਅਜਿਹਾ ਵਾਪਰਿਆ ਹੋਵੇ। ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ ਦੀ ਬੱਚੀਆਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਬਾਰੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਸਮਾਜਿਕ ਜਥੇਬੰਦੀ 'ਸਾਹਿਲ' ਮੁਤਾਬਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਤਕਰੀਬਨ 11 ਬੱਚਿਆਂ ਨਾਲ ਜਿਨਸੀ ਹਿੰਸਾ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਅਸਲ ਗਿਣਤੀ ਇਸ ਤੋਂ ਕਿਤੇ ਵੱਧ ਹੈ।

ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਪੰਜਾਬ ਪੁਲਿਸ ਵੱਲੋਂ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ 2016 ਵਿੱਚ 10 ਸਾਲ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੀਆਂ 107 ਕੁੜੀਆਂ ਨਾਲ ਬਲਾਤਕਾਰ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ ਹਨ।

ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਇਹ ਗਿਣਤੀ 128 ਸੀ। 2017 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੀ ਦੋਸ਼ੀ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਜ਼ਾ ਨਹੀਂ ਹੋਈ ਜੋ ਇੱਕ ਸ਼ਰਮਨਾਕ ਵਰਤਾਰਾ ਹੈ।

'ਸਾਹਿਲ' ਦੀ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ, ਮੁਨਿਜ਼ੇਹ ਬਾਨੋ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ, "ਕਈ ਕੇਸ ਸਬੂਤਾਂ ਦੀ ਘਾਟ ਕਾਰਨ ਜਾਂ ਕਾਨੂੰਨੀ ਉਲਝਣਾਂ ਕਰਕੇ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।"

"ਫੇਰ ਵੀ ਮੈਂ ਮੰਨਦੀ ਹਾਂ ਕਿ ਗੁਨਾਹਗਾਰਾਂ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਦਿਵਾਉਣਾ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਹੈ। ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਦੋਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਦੇ ਕੇ ਮਿਸਾਲ ਕਾਇਮ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਕਿ ਸਮਾਜ ਦਾ ਕਾਨੂੰਨ ਪ੍ਰਤੀ ਭਰੋਸਾ ਬਣਿਆ ਰਹੇ।"

ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਜ਼ਮੀਨੀ ਸਚਾਈ ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ ਹੈ।

ਨਿਰਭਿਆ ਪਹਿਲੀ ਔਰਤ ਨਹੀਂ ਸੀ ਜਿਸ ਦਾ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਬਲਾਤਕਾਰ ਹੋਇਆ ਪਰ ਉਸ ਦੇ ਖ਼ੂਨੀ ਵੇਰਵਿਆਂ ਨੇ ਕੌਮ ਦੀ ਅਜਿਹੀ ਆਤਮਾ ਝੰਜੋੜੀ ਕਿ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਲੋਕ ਸੜਕਾਂ 'ਤੇ ਆ ਗਏ।

ਬਲਾਤਕਾਰੀਆਂ 'ਤੇ ਮਾਮਲੇ ਦਰਜ ਹੋਏ ਅਤੇ ਨਿਰਭਿਯਾ ਦੀ ਮੌਤ ਭਾਰਤ ਲਈ ਇਤਿਹਾਸ ਬਣ ਗਿਆ। ਜ਼ਾਹਿਰ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਜਿਹਾ ਕੁਝ ਹੁਣ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਵਾਪਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਜ਼ੈਨਬ ਦੇ ਬਲਾਤਕਾਰ ਅਤੇ ਬੇਰਹਿਮੀ ਨਾਲ ਹੋਏ ਕਤਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਛਿੜੀ ਚਰਚਾ ਰੁਕ ਨਹੀਂ ਰਹੀ। ਲੋਕ 2012 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸਾਵੀਂ ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਹੈਵਾਨੀਅਤ ਦੀ ਰੌਂਗਟੇ ਖੜੇ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਕਹਾਣੀ

 'ਨਿਰਭਿਆ' ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਦਾ ਬਲਾਤਕਾਰ

ਇਸ ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਦਾ ਕਾਰਨ ਵੀ ਬਹੁਤ...


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਪੰਜਾਬ 'ਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਬੈਂਕ ਖਾਤੇ ਸੀਲ ਹੋਏ, ਕੱਟੜਪੰਥੀਆਂ ਦਾ ਪੈਸਾ ਰੋਕਣ ਪਿੱਛੇ ਕੀ ਭਾਰਤੀ ਦਬਾਅ ਹੈ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਕੱਟੜਪੰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਵਾਲੀ ਆਰਥਿਕ ਮਦਦ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਵਿੱਚ ਕਥਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਾਕਾਮ ਰਹਿਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਅਗਸਤ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੇਅ-ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਐੱਫ਼ਏਟੀਐੱਫ਼ ਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਕੱਟੜਪੰਥੀ ਸੰਗਠਨਾਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਕੀਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਕਾਰਵਾਈ ਨੂੰ ਹੋਰ ਕਾਰਗਰ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤੇ ਹਨ।

ਦਰਅਸਲ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੇ ਇਸ ਲਿਸਟ ਵਿੱਚੋਂ ਨਿਕਲਣ ਲਈ ਪਿਛਲੇ ਛੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੌਰਾਨ ਦੋ ਗੱਲਾਂ ਵੱਲ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਧਿਆਨ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਪਹਿਲਾ ਕੱਟੜਪੰਥ ਅਤੇ ਦੂਜਾ ਪਾਬੰਦੀਸ਼ੁਦਾ ਸੰਗਠਨਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਵਾਲੀ ਆਰਥਿਕ ਮਦਦ ਦੇ ਰਾਹ ਬੰਦ ਕਰਨੇ।

ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਏਜੰਸੀਆਂ ਨੇ ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਪੰਜ ਹਜ਼ਾਰ ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਬੈਂਕ ਖਾਤੇ ਬੰਦ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਖਾਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਪੈਸਾ ਜ਼ਬਤ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ।

ਕੱਟੜਪੰਥ ਦੀ ਨਕੇਲ ਕਸਣ ਵਾਲੀ ਕੌਮੀ ਏਜੰਸੀ ਨੇਕਟਾ ਦੇ ਅਫ਼ਸਰਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਪ੍ਰਸੰਗ ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਕਾਨੂੰਨ ਲਾਗੂ ਕਰਵਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਏਜੰਸੀਆਂ ਨੇ ਪਾਬੰਦੀਸ਼ੁਦਾ ਸੰਗਠਨਾਂ ਅਤੇ ਕੱਟੜਪੰਥੀ ਸੰਗਠਨਾਂ ਦੇ ਸਰਪਰਸਤਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਮੈਂਬਰਾਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਕਾਰਵਾਈ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੰਗਠਨਾਂ ਅਤੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੀਆਂ ਜਾਇਦਾਦਾਂ ਜ਼ਬਤ ਕਰ ਲਈਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕੀਮਤ ਕਰੋੜਾਂ ਵਿੱਚ ਦੱਸੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਅਫ਼ਸਰਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਵੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਸਰਕਾਰ 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਪਾਇਆ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਗ੍ਰੇਅ-ਸੂਚੀ ਵਿੱਚੋਂ ਨਿਕਲਣ ਲਈ ਹੋਰ ਦੇਸਾਂ ਦੀ ਹਮਾਇਤ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਦੇ ਮੰਤਵ ਨਾਲ ਪਾਬੰਦੀਸ਼ੂਦਾ ਸੰਗਠਨਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀਆਂ 'ਤੇ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰੇ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਬੈਂਕ ਖਾਤੇ ਸੀਲ ਤੇ ਸੰਪਤੀ ਜ਼ਬਤ

ਅਫ਼ਸਰਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਬੈਂਕ ਖਾਤੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਸੀਲ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਖਾਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀਹ ਕਰੋੜ ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਰਾਸ਼ੀ ਜਮ੍ਹਾਂ ਸੀ।

ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬੈਂਕ ਖਾਤੇ ਸੀਲ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਗਿਣਤੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੱਟੜਪੰਥ ਵਿਰੋਧੀ ਕਾਨੂੰਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਕਾਨੂੰਨ ਮੁਤਾਬਕ ਪਾਬੰਦੀਸ਼ੁਦਾ ਸੰਗਠਨਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਗ੍ਰਹਿ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਜਿਲ੍ਹਾ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ ਕਮੇਟੀਆਂ ਦੀ ਸਿਫ਼ਾਰਿਸ਼ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਇਸ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਅਫ਼ਸਰਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਬੈਂਕਾਂ ਤੇ ਹੋਰ ਵਿੱਤੀ ਸੰਸਥਾਵਨਾਂ ਦੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਅੱਤਵਾਦੀਆਂ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਵਾਲੀ ਵਿੱਤੀ ਮਦਦ ਰੋਕਣ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਮਦਦ ਹੋਈ ਹੈ ਪਰ ਕਾਨੂੰਨ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਏਜੰਸੀਆਂ ਅਤੇ ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਅੱਤਵਾਦ ਵਿਰੋਧੀ ਵਿਭਾਗਾਂ ਨੂੰ ਅਜਿਹੇ ਲੋਕਾਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲ ਝੱਲਣੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਦੂਜੇ ਮੁਲਕਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਖੋ-ਵੱਖ ਤਾਕਤਾਂ ਨਾਲ ਲੜ ਰਹੇ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਜਿਹੇ ਲੋਕ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਲੜਾਈਆਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈ ਰਹੇ ਹਨ ਸਗੋਂ ਉੱਥੇ ਦੇ ਆਪਣੇ ਹਮ-ਖ਼ਿਆਲ ਸਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਤੋਂ ਚੋਰੀਓਂ ਜਾਂ ਹਵਾਲੇ ਰਾਹੀਂ ਪੈਸਾ ਭੇਜਦੇ ਹਨ।

ਭਾਰਤ ਮੁੰਬਈ ਹਮਲਿਆਂ ਲਈ ਇਨ੍ਹਾਂ...


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ 2 'ਭੈਣਾਂ' ਜੋ ਸੈਕਸ ਬਦਲਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੁਣ 'ਭਰਾ' ਬਣ ਗਈਆਂ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਮੁਰਾਦ ਅਤੇ ਵਲੀਦ ਆਬਿਦ ਨੇ ਆਪਣਾ ਸੈਕਸ ਚੇਂਜ ਕਰਵਾ ਲਿਆ ਹੈ

ਇਹ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਗੁਜਰਾਤ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਸੋਨਬੜੀ ਪਿੰਡ ਦੇ ਬੀਏ ਭਾਗ ਦੂਜਾ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਵਲੀਦ ਆਬਿਦ ਦਾ।

ਸੈਕਸ ਚੇਂਜ ਆਪਰੇਸ਼ਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਾਮ ਬੁਸ਼ਰਾ ਆਬਿਦ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਛੋਟਾ ਭਰਾ ਮੁਰਾਦ ਆਬਿਦ, ਜੋ 9ਵੀਂ ਦਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹੈ, ਆਪਣੇ ਆਪਰੇਸ਼ਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਫ਼ਿਯਾ ਆਬਿਦ ਸੀ।

ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਇੱਕ ਜਿੰਮੀਦਾਰ ਪਰਿਵਾਰ ਤੋਂ ਹਨ।

ਡਾਕਟਰ ਲਈ 'ਇਹ ਕੇਸ ਵੱਖਰਾ' ਸੀ

ਵਲੀਦ ਅਤੇ ਮੁਰਾਦ ਦੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦਾ ਵਿਆਹ 1993 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘਰ ਇੱਕ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ 9 ਧੀਆਂ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਦੋਵਾਂ ਭੈਣਾਂ ਦੇ ਸੈਕਸ ਚੇਂਜ ਆਪਰੇਸ਼ਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੁਣ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸੱਤ ਧੀਆਂ ਅਤੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਹਨ। ਵਲੀਦ ਆਪਣੀਆਂ ਭੈਣਾਂ ਵਿੱਚ 5ਵੇਂ ਅਤੇ ਮੁਰਾਦ 6ਵੇਂ ਨੰਬਰ ਉੱਤੇ ਹਨ।

ਆਪਰੇਸ਼ਨ ਥਿਏਟਰ ਵਿੱਚ ਡਾਕਟਰਾਂ ਦੀ ਟੀਮ ਇਲਾਜ ਦੌਰਾਨ

ਦੋਵਾਂ ਭੈਣਾਂ ਦਾ ਸੈਕਸ ਚੇਂਜ ਆਪਰੇਸ਼ਨ ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ ਦੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਮੈਡੀਕਲ ਸਾਇੰਸੇਜ਼ ਦੇ ਚਿਲਡ੍ਰਨ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ 12 ਡਾਕਟਰਾਂ ਦੀ ਟੀਮ ਨੇ ਡਾ. ਅਮਜਦ ਚੌਧਰੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ।

ਬੀਬੀਸੀ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਡਾਕਟਰ ਅਮਜਦ ਚੌਧਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਸੈਕਸ ਆਪਰੇਸ਼ਨ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਪਰ ਇਹ ਮਾਮਲਾ ਵੱਖਰਾ ਸੀ। ਦੋਵੇਂ ਭਰਾ ਲਗਭਗ ਦੋ ਸਾਲ ਤੋਂ ਇਲਾਜ ਕਰਵਾ ਰਹੇ ਸਨ।

ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਦੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਆਪਣੇ ਐਂਡਰਾਇਡ ਫ਼ੋਨ 'ਤੇ ਇੰਝ ਲੈ ਕੇ ਆਓ:

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਦੋ ਸਕੇ ਭੈਣਾਂ ਜਾਂ ਸਕੇ ਭਰਾਵਾਂ ਦਾ ਆਪਰੇਸ਼ਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ।

ਡਾ. ਚੌਧਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, ''ਅਸੀਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਆਪਰੇਸ਼ਨ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਵਲੀਦ ਆਬਿਦ ਦਾ ਆਪਰੇਸ਼ਨ 20 ਸਤੰਬਰ ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਸਪਤਾਲ ਦੇ ਆਈਸੀਯੂ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ। ਜਦੋਂ ਆਪਰੇਸ਼ਨ ਦੇ ਸਫ਼ਲ ਹੋਣ ਦੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਸੱਲੀ ਹੋ ਗਈ, ਤਾਂ ਅਸੀਂ 10 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਮੁਰਾਦ ਆਬਿਦ ਦਾ ਆਪਰੇਸ਼ਨ ਕੀਤਾ।''

ਡਾਕਟਰ ਅਮਜਦ ਮੁਤਾਬਕ, ਇਹ ਆਪਰੇਸ਼ਨ ਛੇ ਘੰਟੇ ਤੱਕ ਚੱਲਿਆ ਸੀ ਜਿਸ 'ਚ ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ ਉੱਤੇ ਕਈ ਡਾਕਟਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ। ਦੋਵੇਂ ਭਰਾਵਾਂ ਨੂੰ 21 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਹਸਪਤਾਲ ਤੋਂ ਘਰ ਪਰਤਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।

ਸੈਕਸ ਚੇਂਜ ਆਪਰੇਸ਼ਨ ਕਿਉਂ?

ਐਬਟਾਬਾਦ 'ਚ ਅਯੂਬ ਟੀਚਿੰਗ ਹਸਪਤਾਲ ਦੇ ਡਾਕਟਰ ਜੁਨੈਦ ਅਨੁਸਾਰ, ''ਕੁਝ ਬੱਚਿਆਂ ਦਾ ਲਿੰਗ ਜਨਮ ਸਮੇਂ ਸਾਫ਼ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਇਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਅਜਿਹੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਗੁਪਤ ਅੰਗ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਸਹੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਆਕਾਰ ਨਹੀਂ ਲੈ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਅਜਿਹੇ ਬੱਚਿਆਂ 'ਚ ਜੇ ਦੋਵੇਂ ਲਿੰਗਾਂ ਦੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਅਜਿਹੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ 'ਏਟਿਪਿਕਲ ਜੇਨੇਟੇਲਿਆ' ਨਾਮ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।''

ਸੈਕਸ...


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਹਨੀਫ਼ ਦੀਆਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਖ਼ਰੀਆਂ-ਖ਼ਰੀਆਂ - ਬਲਾਗ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਹਾਲ ਹੀ ਦੇ ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵੱਲੋਂ ਭਾਰਤੀ ਪਾਇਲਟ ਅਭਿਨੰਦਨ ਵਰਤਮਾਨ ਨੂੰ ਰਿਹਾਅ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ

ਭਾਰਤੀ ਪਾਇਲਟ ਨੂੰ ਚਾਹ ਪਿਆ ਕੇ, ਵੀਡੀਓ ਬਣਾ ਕੇ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ, ਸਾਰਿਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਬਹੁਤ ਚੰਗਾ ਕੀਤਾ। ਇੰਟਰਨੈੱਟ 'ਤੇ ਬੈਠੇ ਕੁਝ ਸੂਰਮਿਆ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਸਭ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਬਹੁਤ ਚੰਗਾ ਕੀਤਾ।

ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਾਡੀ ਬਹੁਤ ਨੇਕੀ ਹੋਈ, ਬਹੁਤ ਨਾਮ ਹੋਇਆ। ਸਾਨੂੰ ਵੀ ਇੱਕ ਦੇਸ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਪਣੇ ਉੱਤੇ ਪਿਆਰ ਜਿਹਾ ਆ ਗਿਆ ਕਿ ਦੇਖੋ ਅਸੀਂ ਭਲੇ ਲੋਕ ਹਾਂ, ਦੁਨੀਆਂ ਸਾਨੂੰ ਜੋ ਵੀ ਕਹੇ ਅਸੀਂ ਭਲੇ ਲੋਕ ਹਾਂ।

ਪਰ ਨਾਲ ਹੀ ਕੁਝ ਦੱਬੀਆਂ ਸੁਰਾਂ ਉੱਠਣੀਆ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈਆਂ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਪਾਇਲਟ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ, ਚੰਗਾ ਕੀਤਾ ਪਰ ਜਿਹੜੇ ਆਪਣੇ ਫੜੇ ਹੋਏ ਹਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਛੱਡਦੇ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਸਾਡੇ ਇੱਥੇ ਝੂਠੀ ਬਹਿਸ ਦਾ ਇੱਕ ਆਮ ਅੰਦਾਜ਼ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਕਹੋਗੇ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀਆਂ ਨਾਲ ਚੰਗਾ ਸਲੂਕ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ, ਮੈਂ ਕਹਾਂਗਾ ਪਰ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਜਿਹੜੇ ਮੁਸਲਮਾਨਾ 'ਤੇ ਜ਼ੁਲਮ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ ਉਸ 'ਤੇ ਤੁਸੀਂ ਗੱਲ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ।

ਮੈਂ ਕਹਾਂਗਾ ਕਿ ਬਰਮਾ ਵਿੱਚ ਭਿਕਸ਼ੂ ਰੋਹਿੰਗਿਆ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦਾ ਕਤਲੇਆਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਤੁਸੀਂ ਕਹੋਗੇ ਕਿ ਉਹ ਜਿਹੜੇ ਚੀਨ ਦੇ ਇੱਕ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਮੁਸਲਮਾਨ ਹਨ ਉਹ ਤੁਹਾਨੂੰ ਮੁਸਲਮਾਨ ਨਹੀਂ ਲਗਦੇ। (ਚੀਨ ਦੇ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਮੈਂ ਅਤੇ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣਾ ਲਹਿਜ਼ਾ ਹੌਲੀ ਕਰ ਲਵਾਂਗੇ)

ਮੈਂ ਕਹਾਂਗਾ ਕਿ ਕੁਝ ਰਿਟਾਇਰਡ ਜਿਹਾਦੀ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਕਾਰਨ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਸਾਨੂੰ ਦਹਿਸ਼ਤਗਰਦ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਕੋਈ ਸਰਵੇ ਕੱਢ ਕੇ ਦਿਓਗੇ ਅਤੇ ਸਾਬਿਤ ਕਰੋਗੇ ਕਿ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਤਾਂ ਅਮਰੀਕਾ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਦਹਿਸ਼ਤਗਰਦ ਮੰਨਦੀ ਹੈ।

ਭਾਰਤੀ ਪਾਇਲਟ ਦੀ ਵੀ ਘਰ ਵਾਪਸੀ 'ਤੇ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਉੱਠਣ ਲੱਗੀਆਂ ਕਿ ਇਹ ਤਾਂ ਚੰਗਾ ਕੀਤਾ ਪਰ ਉਹ ਜਿਹੜੇ ਬਲੋਚ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਕਿਤੇ ਬੰਦ ਕਰਕੇ ਭੁੱਲ ਗਏ ਹਨ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰਿਹਾਅ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ। ਉਹ ਤਾਂ ਜੰਗੀ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਬੈਠ ਕੇ ਸਾਡੇ 'ਤੇ ਹਮਲਾਵਰ ਨਹੀਂ ਹੋਏ ਸਨ।

ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਚੀਕਾਂ ਨਾਲ ਰਿਆਸਤ ਨੂੰ ਹੋਂਦ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਹੁੰਦਾ

ਉਹ ਜਿਹੜੇ ਪਸ਼ਤੂਨ ਆਪਣੇ ਪਿਆਰਿਆਂ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਚੁੱਕੀ ਕਦੋਂ ਤੋਂ ਮਾਰੇ-ਮਾਰੇ ਫਿਰ ਰਹੇ ਹਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਫਰਿਆਦ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਸੁਣਦੇ?

ਉਹ ਜਿਹੜੇ ਮੁਹਾਜ਼ਿਰ ( ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਮੁਸਲਮਾਨ) ਅਤੇ ਸਿੰਧੀ ਸਿਆਸੀ ਕਾਰਕੁਨ ਲਾਪਤਾ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪਤਾ ਕੌਣ ਦੇਵੇਗਾ?

ਭਾਰਤੀ ਦੇ ਪਾਇਲਟ ਨੂੰ ਰਿਹਾਅ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਇਮਰਾਨ ਖ਼ਾਨ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦੁਆਉਣ ਲਈ ਚਲਾਈ ਜਾ ਰਹੀ ਮੁਹਿੰਮ

ਇਨ੍ਹਾਂ ਜਾਇਜ਼ ਪਰ ਮਾਸੂਮ ਮੰਗਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਦਾ ਜਿਹਾ ਜਵਾਬ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਰਿਆਸਤ ਜੇਕਰ ਸਭ ਨੂੰ ਰਿਹਾਅ ਕਰ ਦੇਵੇ ਤਾਂ ਉਸਦੇ ਕੋਲ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀ ਬਚੇਗਾ?

ਉਨ੍ਹਾਂ ਜ਼ਿੰਦਾ ਜਾਨਾਂ ਤੋਂ ਉੱਠਦੇ ਹੋਏ ਨਾਅਰੇ ਅਤੇ ਚੀਕਾਂ ਰਿਆਸਤ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਹੋਣ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ...


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਫ਼ਿਲਮ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਤਮਾਸ਼ਾ 'ਤੇ ਉੱਠੇ ਵਿਵਾਦ ਬਾਰੇ ਮੁਹੰਮਦ ਹਨੀਫ਼ ਦੀ ਟਿੱਪਣੀ- 'ਜੇ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਦੇਖਣਾ ਗੁਨਾਹ ਹੈ ਤਾਂ ਫਿਰ ਭਾਵੇਂ ਅੱਧੇ ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ ਫਾਹੇ ਲਾ ਦਿਓ'\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਫਿਲਮ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਤਮਾਸ਼ਾ ਦਾ ਪੋਸਟਰ

ਪਾਕਿਸਤਾਨ 'ਚ ਇੱਕ ਫ਼ਿਲਮ ਬਣੀ ਹੈ-'ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਤਮਾਸ਼ਾ'।

ਅੰਦਰੂਨੀ ਲਾਹੌਰ 'ਚ ਈਦ ਮਿਲਾਦੁੱਨਬੀ ਦੀਆਂ ਰੌਣਕਾਂ 'ਤੇ ਨਵੇਂ ਮੁੰਡਿਆਂ ਨੇ ਪੁਰਾਣੀ ਸੋਹਣੀ ਨਾਰ ਗਾਈ- ਅੱਜ ਸਿਕ ਮਿੱਤਰਾਂ ਦੀ ਵਧੇਰੀ ਹੈ ਕਿਉਂ ਦਿੱਲੜੀਨ ਉਦਾਸ ਹਨੇਰੀ ਹੈ।

ਮੈਂ ਸਮਝਿਆ ਕਿ ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ ਇੰਸ਼ਾ ਅੱਲਾਹ ਸਾਡੇ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦਾ ਇਮਾਨ ਤਾਜ਼ਾ ਕਰੇਗੀ। ਮੈਂ ਤਾਂ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਸਾਬ੍ਹ ਨੂੰ ਇਹ ਵੀ ਕਹਿ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਪਹਿਲੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਹੋ ਜਿੰਨਾ ਨੇ ਫ਼ਿਲਮ ਬਣਾ ਕੇ ਸਬਾਬ ਕਮਾ ਲਿਆ ਹੈ।

ਫ਼ਿਲਮ ਸੈਂਸਰ ਬੋਰਡ ਕੋਲ ਗਈ। ਸੈਂਸਰ ਬੋਰਡ ਨੇ ਇੱਕ ਅੱਧੀ ਲਾਈਨ ਕੱਟ ਕੇ ਫ਼ਿਲਮ ਪਾਸ ਕਰ ਛੱਡੀ। ਫ਼ਿਲਮ ਦਾ ਟਰੇਲਰ ਆਇਆ ਤੇ ਸਾਡੇ ਕੁੱਝ ਮੌਲਵੀ ਭਰਾਵਾਂ ਨੇ ਵੇਖਿਆ ਕਿ ਟਰੇਲਰ 'ਚ ਇੱਕ ਦਾੜੀ ਵਾਲਾ ਬੰਦਾ ਕੁੱਝ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨ ਜਿਹਾ ਫਿਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲੱਗਿਆ ਕਿ ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ 'ਚ ਜ਼ਰੂਰ ਸਾਡੀ ਬੇਇੱਜ਼ਤੀ ਹੋਈ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੈਂਸਰ ਬੋਰਡ ਨੂੰ ਦਰਖ਼ਾਸਤ ਪਾਈ। ਸੈਂਸਰ ਬੋਰਡ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਫਿਰ ਇੱਕਠਾ ਕੀਤਾ ਤੇ ਮੁੜ ਵਿਖਾ ਕੇ ਫ਼ਿਲਮ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਪਾਸ ਕਰ ਦਿੱਤੀ।

ਸੈਂਸਰ ਬੋਰਡ 'ਚ ਸਿਆਣੇ ਬਾਬੂ ਤੇ ਆਲਮ ਲੋਕ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇੰਟੇਲੀਜੈਂਸ ਏਜੰਸੀਆਂ ਦੇ ਬੰਦੇ ਵੀ ਬਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਸਾਰੇ ਮੁਸਲਮਾਨ, ਸਾਰੇ ਪੱਕੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਅਤੇ ਜੇ ਫ਼ਿਲਮ 'ਚ ਮਜ਼ਹਬ ਬਾਰੇ ਜਾਂ ਫਿਰ ਮਜ਼ਹਬੀ ਲੋਕਾਂ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਗੱਲ ਹੁੰਦੀ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਫ਼ਿਲਮ ਪਾਸ ਹੀ ਕਿੱਥੇ ਕਰਨੀ ਸੀ।

ਕੋਈ ਹੋਰ ਮੁਲਕ ਹੁੰਦਾ ਤਾਂ ਗੱਲ ਸ਼ਾਇਦ ਇੱਥੇ ਹੀ ਮੁਕ ਜਾਂਦੀ। ਲੇਕਿਨ ਇਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਹੈ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮੌਲਵੀ ਜਿੱਥੇ ਇੱਜ਼ਤ ਵੀ ਹੋਵੇ, ਉੱਥੇ ਵੀ ਬੇਇੱਜ਼ਤੀ ਲੱਭ ਹੀ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।

ਜਲੂਸਾਂ, ਹੜਤਾਲਾਂ ਦੀਆਂ ਧਮਕੀਆਂ ਆ ਗਈਆਂ। ਫ਼ਿਲਮ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਜਾਨੋ ਮਾਰਨ ਦੀ ਧਮਕੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਤੇ ਹਕੂਮਤ ਨੇ ਹੱਥ ਚੁੱਕ ਛੱਡੇ।

ਫਿਲਮ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਸਰਮਦ ਖੂਸਤ

ਆਖਿਆ ਕਿ ਅਸੀਂ ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਨੂੰ ਇਸਲਾਮੀ ਨਜ਼ਰਇਆਤੀ ਕੌਂਸਲ ਕੋਲ ਭੇਜਾਂਗੇ ਤੇ ਨਾਲ ਜਿਹੜੇ ਸਮਝਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬੇਇੱਜ਼ਤੀ ਹੋਈ ਹੈ ਉਹ ਵੀ ਆ ਕੇ ਬੈਠਣ ਤੇ ਫ਼ਿਲਮ ਵੇਖਣ।

ਹੁਣ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਫਨਕਾਰ ਪਏ ਸੋਚਦੇ ਨੇ ਕਿ ਗਾਣਾ ਜਾਂ ਫ਼ਿਲਮ ਬਣਾ ਕੇ ਸਾਨੂੰ ਸਿੱਧੇ ਮੌਲਵੀ ਸਹਿਬਾਨ ਕੋਲ ਨਹੀਂ ਚਲੇ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ? ਕਿਉਂਕਿ ਸੈਂਸਰ ਬੋਰਡ ਦੀ ਲੋੜ ਹੀ ਕੀ ਹੈ ਜੇਕਰ ਉਸ ਦੀ ਗੱਲ ਹੀ ਕਿਸੇ ਨੇ ਨਹੀਂ ਸੁਣਨੀ।

ਉਲਮਾ-ਏ-ਇਕਰਾਮ ਨਾਲ ਮੈਨੂੰ ਵੀ ਬਹੁਤ ਅਕੀਦੱਤ ਹੈ ਕਿ ਵੱਡੇ ਆਲਮਦੀਨ ਉਹ ਨੇ ਜੋ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਇਨਸਾਨ ਸਮਝਦੇ ਨੇ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਗੁਨਾਹਗਾਰ ਆਖਦੇ ਨੇ, ਅੱਲ੍ਹਾ ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਨਬੀ ਕੋਲੋਂ ਹਰ ਵੇਲੇ ਮੁਆਫ਼ੀ ਮੰਗਦੇ ਹਨ। ਹਰ ਨੁੱਕਰ 'ਚ ਆਪਣੀ ਬੇਇੱਜ਼ਤੀ ਨਹੀਂ ਲੱਭਦੇ ਫਿਰਦੇ।

ਫਿਲਮ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਤਮਾਸ਼ਾ ਦਾ ਪੋਸਟਰ

ਫ਼ਿਲਮ 'ਚ ਵਿਵਾਦ ਕਿਸ ਗੱਲ 'ਤੇ

ਲੇਕਿਨ ਅੱਜ ਕੱਲ ਅਸੀਂ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਨਸਲ ਤਿਆਰ ਕਰ ਛੱਡੀ ਹੈ ਜਿੰਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਜੁੱਤੀ ਦੇ...


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਫ਼ੌਜ ਮੁਖੀ ਦਾ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਮਸ਼ਵਰਾ,'ਅਤੀਤ ਨੂੰ ਦਫ਼ਨ ਕਰਨ' ਦਾ ਵੇਲ਼ਾ- ਪ੍ਰੈੱਸ ਰਿਵੀਊ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਹਾਲਾਂਕਿ ਇੰਡੀਅਨ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮੁਤਾਬਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਇਹ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਗੱਲਬਾਤ ਮੁੜ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਸਕਣ ਲਈ "ਸਾਜ਼ਗਾਰ ਮਾਹੌਲ" ਪੈਦਾ ਕਰੇ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਹਾਲਾਂਕਿ ਬਾਜਵਾ ਨੇ ਇਹ ਨਹੀਂ ਸਾਫ਼ ਕੀਤਾ ਕਿ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਸਾਜ਼ਗਾਰ ਮਹੌਲ ਤੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕੀ ਭਾਵ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਨਾ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਸ਼ਮੀਰ ਬਾਰੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਜਾਣ ਦੀ ਪੁਰਾਣੀ ਗੱਲ ਦੁਹਰਾਈ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ 5 ਅਗਸਤ 2019 ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਲੀ ਸਥਿਤੀ ਬਹਾਲ ਕਰਨ ਦੀ ਮੰਗ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਕੀਤੀ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ "ਇਹ ਸਮਝਣਾ ਅਹਿਮ ਹੈ ਕਿ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿਵਾਦ ਦੇ ਸ਼ਾਂਤੀਮਈ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਸੁਲਝੇ ਬਿਨਾਂ, ਜੰਗ ਨਾਲ ਸਿਆਸੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਪਿਆਰ ਕਾਰਨ ਉਪ-ਮਹਾਂਦੀਪ ਵਿੱਚ ਮਿੱਤਰਤਾ ਕਦੇ ਵੀ ਮੁੜ ਲੀਹੋਂ ਲਹਿ ਸਕਦੀ ਹੈ।''

''ਹਾਲਾਂਕਿ ਅਸੀਂ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਇਹ ਸਮਾਂ ਹੈ ਜਦੋਂ ਅਤੀਤ ਨੂੰ ਦਫ਼ਨ ਕਰਕੇ ਅੱਗੇ ਵਧਿਆ ਜਾਵੇ।"

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ,"ਅਮਨ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੇ ਮੁੜ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਲਈ ਸਾਡੇ ਗੁਆਂਢੀ ਨੂੰ ਸਾਜ਼ਗਾਰ ਮਹੌਲ ਬਣਾਉਣਾ ਪਵੇਗਾ ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ (ਕਸ਼ਮੀਰ) ਵਿੱਚ।"

ਕੋਰੋਨਾ ਅਪਡੇਟ: ਦੂਜਾ ਉਬਾਲ ਨੇੜੇ

ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਦੇ 25,883 ਮਾਮਲੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ। ਜਦੋਂ ਤੋਂ ਮਹਾਮਾਰੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਹੈ ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਹੈ ਜਦੋਂ ਇੰਨੀ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਕੇਸ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ ਹੋਣ।

ਇੰਡੀਅਨ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮੁਤਾਬਕ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਇਕੱਲਾ ਨਹੀਂ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਉਬਾਲ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੋਵੇ- ਪੰਜਾਬ (2,369), ਕਰਨਾਟਕ (1,488),ਗੁਜਰਾਤ (1,276), ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ (989), ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ (917)ਅਤੇ ਹਰਿਆਣਾ (633)  ਵਿੱਚ ਵੀ 24 ਘੰਟਿਾਂ ਦੌਰਾਨ ਇਸ ਸਾਲ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਾਮਲੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ। ਇਹ ਵਾਧੇ ਇਸ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਹਨ ਕਿ ਕੋਵਿਡ-19 ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਦੂਜਾ ਉਬਾਲਾ ਮਾਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਟਾਈਮਜ਼ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮੁਤਾਬਕ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ 102 ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਦੇ 35,886 ਮਾਮਲੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 64 ਫ਼ੀਸਦੀ ਮਾਮਲੇ ਇਕੱਲੇ ਮਹਾਰਸ਼ਟਰ ਤੋਂ ਆਏ।

ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਕੈਪਟਨ ਅਮਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਵੀ ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਕੋਰੋਨਾ ਦੇ ਹਾਲਤ ਵਿਗੜ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਖ਼ਤੀ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੂਬੇ ਦੇ ਨੌਂ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਰਾਤ ਦਾ ਕਰਫ਼ਿਊ ਰਾਤ ਦੇ ਨੌਂ ਵਜੇ ਤੋਂ ਸਵੇਰੇ 5 ਵਜੇ ਤੱਕ ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ।

ਵੀਡੀਓ: ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਇੰਝ ਲਿਆਓ ਆਪਣੀ ਹੋਮ ਸਕਰੀਨ ’ਤੇ

ਇੱਕ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਚੁੱਕੇ ਜਾਣਗੇ ਟੋਲ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੋਵੇਗੀ ਟੋਲ ਦੀ ਵਸੂਲੀ

ਸੜਕੀ ਟਰਾਂਸਪੋਰਟ ਅਤੇ ਰਾਜਮਾਰਗ ਮੰਤਰੀ ਨਿਤਿਨ ਗਡਕਰੀ ਨੇ ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੇ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਬੋਲਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇੱਕ ਸਾਲ ਦੇ ਅੰਦਰ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚੋਂ ਟੋਲ ਪਲਾਜ਼ੇ ਖ਼ਤਮ ਕਰਕੇ ਜੀਪੀਐੱਸ ਅਧਾਰਿਤ ਟੋਲ ਵਸੂਲੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ...


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਫੌਜ ਨੇ ਕਿਹਾ, ਪਿਆਰੇ ਅਮਿਤ ਸ਼ਾਹ 27 ਫਰਵਰੀ ਯਾਦ ਹੈ ਨਾ?\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਗ਼ਫੂਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਨੇ ਮੈਚ ਇਸ ਲਈ ਜਿੱਤਿਆ ਚੰਗਾ ਖੇਡਦਾ ਹੈ।

ਗ਼ਫੂਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਟਵੀਟ 'ਚ ਲਿਖਿਆ ਹੈ, "ਪਿਆਰੇ ਅਮਿਤ ਸ਼ਾਹ, ਤੁਹਾਡੀ ਟੀਮ ਵਧੀਆ ਖੇਡੀ ਇਸ ਲਈ ਜਿੱਤ ਹਾਸਿਲ ਹੋਈ। ਦੋਵਾਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਨ ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ। ਸਟ੍ਰਾਈਕ ਅਤੇ ਮੈਚ ਦੋਵੇਂ ਵੱਖ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸ਼ੱਕ ਹੈ ਤਾਂ 27 ਫਰਵਰੀ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰ ਲਉ। ਅਸੀਂ ਦੋ ਭਾਰਤੀ ਜਹਾਜ਼ ਸੁੱਟੇ ਸੀ।"

End of Twitter post, 1

ਗ਼ਫੂਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅਗਲੇ ਟਵੀਟ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਹੈ, "ਇੰਡੀਅਨ ਏਅਰ ਫੋਰਸ ਦੀ ਸਟ੍ਰਾਈਕ ਅਸਫ਼ਲ ਰਹੀ ਸੀ। ਦੋ ਜਹਾਜ਼ ਸੁੱਟੇ, ਇੱਕ ਪਾਇਲਟ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕੀਤਾ। ਭਾਰਤ ਚੌਂਕੀਆਂ ਨੂੰ ਕੰਟ੍ਰੋਲ ਰੇਖਾ ਦੇ ਨੇੜੇ ਅਸੀਂ ਕਾਫੀ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਇਆ।"

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਦਰਅਸਲ, ਅਮਿਤ ਸ਼ਾਹ ਨੇ 16 ਜੂਨ ਨੂੰ ਵਰਲਡ ਕੱਪ 'ਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਭਾਰਤ ਦੀ ਜਿੱਤ 'ਤੇ ਇੱਕ ਟਵੀਟ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਉਸ ਟਵੀਟ ਵਿੱਚ ਅਮਿਤ ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਲਿਖਿਆ ਸੀ, "ਟੀਮ ਇੰਡੀਆ ਵੱਲੋਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ 'ਤੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਸਟ੍ਰਾਈਕ ਤੇ ਨਤੀਜਾ ਉਹੀ। ਇਸ ਬਿਹਤਰੀਨ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਪੂਰੀ ਟੀਮ ਨੂੰ ਵਧਾਈ। ਸਾਰੇ ਭਾਰਤੀਆਂ ਨੂੰ ਇਸ ਵੱਡੀ ਜਿੱਤ 'ਤੇ ਮਾਣ ਹੈ।"

ਭਾਰਤ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਿਤ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਪੁਲਵਾਮਾ 'ਚ ਸੀਆਰਪੀਐਫ ਦੇ ਇੱਕ ਕਾਫ਼ਲੇ 'ਤੇ ਕੱਟੜਪੰਥੀਆਂ ਦੇ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਭਾਰਤ ਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਬਾਲਾਕੋਟ 'ਚ ਹਵਾਈ ਹਮਲੇ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਹਵਾਈ ਖੇਤਰ ਦਾ ਉਲੰਘਣ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਇਸੇ ਦੌਰਾਨ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਇੱਕ ਪਾਇਲਟ ਅਭਿਨੰਦਨ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ 'ਚ ਰਿਹਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ 2019 'ਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਚਾਰ ਮੈਚਾਂ 'ਚੋਂ ਤਿੰਨ ਮੈਚ ਹਾਰ ਗਿਆ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਕੋਲੋਂ ਹਾਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੈਮੀਫਾਈਲ ਦੀ ਰਾਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਲਈ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਵੀ ਅਮਿਤ ਸ਼ਾਹ ਦੇ ਇਸ ਟਵੀਟ 'ਤੇ ਆਪਣੀਆਂ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆਵਾਂ ਇੰਝ ਜ਼ਾਹਿਰ ਕੀਤੀਆਂ-

ਭੋਲਾ ਸਿੰਘ ਨੇ ਲਿਖਿਆ, "ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਇੰਝ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਖੇਡਾਂ ਪਿਆਰ, ਮਿਲ-ਵਰਤਣ, ਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ ਆਦਿ ਸਿਖਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਖੇਡਾਂ ਨੂੰ ਰਾਜਨੀਤੀ ਨਾਲ ਜੋੜਨਾ ਮੂਰਖਤਾ ਹੈ।"

ਤਰਨ ਕੂਨਰ ਨੇ ਲਿਖਿਆ,"ਹੁਣ ਖੇਡਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਭਗਵੇ ਰੰਗ ਦੀ ਸਿਆਸਤ ਵਿੱਚ ਰੰਗ ਦਿਓਗੇ। ਕੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਤਾ ਹੈ ਕਿ ਕ੍ਰਿਕਟ ਦਾ ਬੱਲਾ ਕਿਹੜੇ ਪਾਸਿਓ ਫੜੀਦਾ ਹੈ।"

ਅਡਵੋਕੇਟ ਹਰਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ,"ਖੇਡ ਨੂੰ ਖੇਡ ਵਾਂਗ ਲਓ। ਆਪਣਾ ਸਿਆਸੀ ਦਿਮਾਗ਼ ਇੱਥੇ ਨਾ ਵਰਤੋ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵੀ ਸਾਨੂੰ ਕਈ ਵੱਡੇ ਮੌਕਿਆਂ 'ਤੇ ਹਰਾਇਆ ਹੈ।"

ਟਿੰਕੂ ਰੰਧਾਵਾ ਨੇ ਕਿਹਾ,"ਭਾਰਤ ਦੇ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰੀ ਦਾ ਭਾਰਤ-ਪਾਕ ਮੈਚ 'ਤੇ ਕੀਤਾ ਕਮੈਂਟ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਿਆਣਪ ਤੇ ਸੂਝਬੂਝ ਦੀ ਪੋਲ ਖੋਲ੍ਹ ਗਿਆ।"

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰ ਦੇਖੋ

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਬੱਸ ਡਰਾਈਵਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਬਣਿਆ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਦਾ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰੀ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਬੱਸ ਚਾਲਕ ਦੇ ਬੇਟੇ ਜਾਵੇਦ ਫਿਲਹਾਲ ਕਮਿਊਨਿਟੀਜ਼, ਲੋਕਲ ਗੌਰਮੈਂਟ ਐਂਡ ਹਾਊਸਿੰਗ ਮੰਤਰੀ ਹਨ।

ਜਾਵੇਦ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ 1960 ਦੇ ਦਹਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਆਇਆ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਾਬਕਾ ਇਨਵੈਸਟਮੈਂਟ ਬੈਂਕਰ ਅਤੇ ਬ੍ਰੌਂਸਗ੍ਰੇਵ ਦੇ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਬਿਜ਼ਨੈਸ ਅਤੇ ਕਲਚਰ ਮੰਤਰੀ ਵੀ ਰਹੇ ਹਨ।

ਸਾਜਿਦ ਜਾਵੇਦ ਸਾਲ 2010 ਤੋਂ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਵਿੱਚ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿਭਾਗਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਸੰਭਾਲ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।

ਕਾਲੇ, ਏਸ਼ਿਆਈ ਅਤੇ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ (BAME) ਭਾਈਚਾਰੇ ਤੋਂ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਪਹਿਲੇ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰੀ ਜਾਵੇਦ ਨੇ ਕੰਪ੍ਰੈਸਿਵ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਐਕਸਟਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸਾਲ 2010 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਇਸ ਅਹੁਦੇ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀ ਬਣੇ।

ਕਿਉਂ ਜਾਣਾ ਪਿਆ ਅੰਬਰ ਨੂੰ?

ਅੰਬਰ ਰੱਡ ਨੇ ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ ਆਪਣੇ ਅਹੁਦੇ ਤੋਂ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਮੀਗ੍ਰੇਸ਼ਨ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਅਣਜਾਣਪੁਣੇ ਵਿੱਚ ਉਲਝਾਇਆ।

ਇਸ ਅਸਤੀਫ਼ੇ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵਿੰਡਰਸ਼ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਹੋਏ ਮਾੜੇ ਵਿਹਾਰ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਖ਼ਬਰਾਂ ਆਉਂਦੀਆਂ ਰਹੀਆਂ ਸਨ, ਜੋ ਜੰਗ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਵਿੱਚ ਕਾਨੂੰਨੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਵਸੇ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇੱਥੇ ਰਹਿਣ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਸਵਾਲ ਖੜੇ ਕੀਤੇ ਗਏ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਇਮੀਗ੍ਰੇਸ਼ਨ ਪਾਲਸੀ 'ਤੇ ਵੀ ਸਵਾਲ ਚੁੱਕੇ ਗਏ।

ਜਾਵੇਦ ਦੇ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨ ਦੇ ਨਾਲ ਇਹ ਐਲਾਨ ਵੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਕਿ ਸਾਬਕਾ ਨੌਰਦਰਨ ਆਇਰਲੈਂਡ ਸਕੱਤਰ ਜੇਮਸ ਬ੍ਰੋਕਨਸ਼ਿਅਰ ਹਾਊਸਿੰਗ, ਕਮਿਊਨਿਟੀਜ਼ ਐਂਡ ਲੋਕਲ ਗੌਰਮੈਂਟ ਸੈਕਟਰੀ ਵਜੋਂ ਕੈਬਨਿਟ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਆਉਣਗੇ।

48 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਜਾਵੇਦ ਨੇ ਯੂਰਪੀ ਸੰਘ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣੇ ਰਹਿਣ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਲੰਡਨ ਦੀ ਗ੍ਰੇਰਫੇਲ ਇਮਾਰਤ ਵਿੱਚ ਲੱਗੀ ਅੱਗ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆਵਾਂ ਦੇ ਰਹੇ ਸਨ।

ਹਫਤੇ ਦੇ ਅਖ਼ੀਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੰਡੇ ਟੈਲੀਗ੍ਰਾਫ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਵਿੰਡਰਸ਼ ਸਕੈਂਡਲ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਿੱਜੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੁੱਖ ਹੋਇਆ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਇਮੀਗ੍ਰੈਂਟ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਰੱਖਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪੀੜਤਾਂ ਵਿਚੋਂ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਾਂ ਜਾਂ ਪਿਤਾ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੇ ਸਨ।

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁਨ ਦੇ ਦੇਹਾਂਤ 'ਤੇ ਪੰਜਾਬ 'ਚ ਸੋਗ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਮਿਲੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਨੁਸਾਰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਬਾਰ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਅਸਮਾ ਜਹਾਂਗੀਰ ਦੀ ਸਿਹਤ ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਰਾਤ ਨੂੰ ਅਚਾਨਕ ਖ਼ਰਾਬ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲਾਹੌਰ ਦੇ ਇੱਕ ਨਿੱਜੀ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਖਰੀ ਸਾਹ ਲਿਆ।

ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਤੇ ਅਮਨਪਸੰਦੀ ਦੀ ਕਾਰਕੁਨ ਹੋਣ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਅਸਮਾਂ ਭਾਰਤ-ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਲਈ ਵੀ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।

ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ ਕਿ ਦੋਵੇਂ ਗੁਆਂਢੀ ਮੁਲਕ ਸ਼ਾਂਤੀ ਨਾਲ ਇਕੱਠੇ ਰਹਿਣ ਅਤੇ ਦੋਵਾਂ ਮੁਲਕ ਆਪਣੇ ਗ਼ਰੀਬ ਅਤੇ ਲੋੜਮੰਦ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨ।

ਸ਼ਾਂਤੀ ਦਾ ਦੂਤ ਬਣੀ

ਅਸਮਾਂ ਜਹਾਂਗੀਰ ਅਜਿਹੀ ਕਾਰਕੁੰਨ ਸੀ ਜੋ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਂਤੀ ਬਣਾਏ ਰੱਖਣ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ ਅਤੇ ਅਜ਼ਾਦੀ ਦਿਹਾੜੇ ਮੌਕੇ ਵਾਘਾ ਬਾਰਡਰ 'ਤੇ ਮੋਮਬੱਤੀਆਂ ਜਗਾ ਕੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦਾ ਸੁਨੇਹਾ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣਦੀ ਸੀ।

(ਫਾਇਲ ਫੋਟੋ) ਸਾਲ 2014 ਵਿੱਚ ਅਜ਼ਾਦੀ ਦਿਹਾੜੇ ਮੌਕੇ ਭਾਰਤ-ਪਾਕ ਸਰਹੱਦ 'ਤੇ ਮੋਮਬੱਤੀਆਂ ਨਾਲ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦਾ ਸੁਨੇਹਾ ਦਿੰਦੇ ਲੋਕ

ਸਥਾਨਕ ਸਮਾਜਸੇਵੀ ਜਥੇਬੰਦੀ ਪੁਨਰਜੋਤ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸਾਹਿਲ ਸੰਧੂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੌਤ 'ਤੇ ਡੂੰਘਾ ਦੁੱਖ ਜਤਾਉਂਦਿਆਂ ਕਿਹਾ,'' ਅਸੀਂ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸਾਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਨੇੜੇ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਕੁਝ ਸਾਂਝੇ ਤੱਥਾਂ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਸੀ।

ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਅਦਾਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।

ਫੋਕਲੋਰ ਅਕੈਡਮੀ ਦੇ ਕਾਰਕੁਨ ਰਮੇਸ਼ ਯਾਦਵ ਨੇ ਕਿਹਾ, ''ਅਸਮਾਂ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਵਾਲੀ ਕਾਰਕੁੰਨ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ  26/11 ਦੇ ਮੁੰਬਈ ਹਮਲੇ ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਨੂੰ ਕਬੂਲਿਆ ਸੀ।''

ਯਾਦਵ ਨੇ ਕਿਹਾ,''ਅਸੀਂ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦਾ ਇੱਕ ਮਜ਼ਬੂਤ ਥਮ੍ਹ ਗਵਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।''

ਸ਼ਹਿਰੀਆਂ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਹਮਾਇਤੀ

ਸਪ੍ਰਿੰਗਡੇਲ ਐਜੁਕੇਸ਼ਨਲ ਸੋਸਾਇਟੀ ਦੀ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਡਾ. ਕੀਰਤ ਸੰਧੂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਯਾਦਾਂ ਨੂੰ ਤਾਜ਼ਾ ਕਰਦਿਆਂ ਦੱਸਿਆ, "ਸਾਲ 2009 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿੱਚ ਅਸਮਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਮਿਲਿਆ।''

''ਉਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਰੂੜ੍ਹੀਵਾਦੀ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨੂੰ ਦਰਕਿਨਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਸ਼ਹਿਰੀ ਆਜ਼ਾਦੀਆਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਤੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮੁੱਦਿਆਂ 'ਤੇ ਆਵਾਜ਼ ਚੁੱਕਣ ਵਾਲੀ ਬੀਬੀ ਸੀ।''

ਅਸਮਾਂ ਜਹਾਂਗੀਰ ਦੀਆਂ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਫੇਰੀਆਂ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਫੋਟੋਗ੍ਰਾਫਰ ਸੰਦੀਪ ਸਿੰਘ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ,'' ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਹੀ ਨਹੀਂ ਬਲਕਿ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਦੋਵਾਂ ਮੁਲਕਾਂ ਦੇ ਆਵਾਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਪ੍ਰਤੀ ਦਰਦਮੰਦੀ ਜਗਾਉਣ ਦਾ ਅਹਿਮ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।''

''ਮੈਨੂੰ ਯਾਦ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਵਾਰ ਜਦੋਂ ਉਹ ਸਾਲ 2011 ਵਿੱਚ 150 ਵਕੀਲਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਵਫ਼ਦ ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਆਈ ਸੀ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਾਨੂੰਨ, ਲੋਕਤੰਤਰ ਅਤੇ ਨਿਆਂ ਦਾ ਪੱਖ ਪੂਰੋ। ''

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਕਿਹਾ ਸੀ,'' ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਲੋਕਾਂ...


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮੁੰਡੇ ਦਾ ਊਠ ਦੀ ਪਿੱਠ ਤੋਂ ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ ਸਫ਼ਰ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਊਠ ਉੱਪਰ ਬੈਠਾ ਬੱਚਾ ਜਿੰਨ੍ਹਾ ਰੋਂਦਾ ਸੀ ਜਾਨਵਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਹੀ ਤੇਜ਼ ਦੌੜਦਾ ਸੀ।

ਉਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਤੋਂ ਸੀ ਤੇ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਵਿੱਚ ਊਠ ਦੌੜਾਂ ਵਿੱਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨੂੰ ਦੌੜਾਉਂਦਾ ਸੀ।

ਇਸ ਕੰਮ ਦੇ ਬਦਲੇ ਉਸ ਨੂੰ 10,000 ਰੁਪਏ ਮਿਲਦੇ ਸਨ ਜੋ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਪਿੱਛੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਭੇਜ ਦਿੰਦਾ।

ਸਾਲ 1990 ਵਿੱਚ ਇਹ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਰਕਮ ਜ਼ਰੂਰ ਸੀ ਪਰ ਜਾਨ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਇਸ ਨੰਨ੍ਹੇ ਊਠ ਸਵਾਰ ਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਬਣਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਦੋ ਸਾਥੀ ਉੱਠ ਤੋਂ ਡਿੱਗ ਕੇ ਮਰ ਵੀ ਚੁੱਕੇ ਸਨ। ਬੱਚੇ ਨਾਲ ਵੀ ਦੁਰਘਟਨਾ ਹੋਈ ਸੀ ਪਰ ਉਹ ਬਚ ਗਿਆ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੰਜ ਹੋਰ ਸਾਲ ਲੰਘ ਗਏ। ਸਾਲ 1995 ਵਿੱਚ ਸੰਯੁਕਤਰ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਯੂਨੀਸੈਫ ਨੇ ਸੈਂਕੜੇ ਊਠਾਂ ਦੀ ਸਵਾਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਬਚਾਇਆ ਜੋ ਊਠ ਦੌੜਾਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ।

ਜਿਉਂਦੇ ਬਚਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਾਡਾ ਇਹ ਨੰਨ੍ਹਾ ਊਠ ਸਵਾਰ ਵੀ ਸੀ। ਉਹ ਸਾਊਦੀ ਤੋਂ ਵਾਪਸ ਆਪਣੇ ਘਰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ, ਰਹੀਮਯਾਰ ਖ਼ਾਨ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਜਿੱਥੋਂ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ।

ਘਰ ਦੀ ਆਰਥਿਕ ਹਾਲਤ ਇੰਨ੍ਹੀ ਚੰਗੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਿ ਪਰਵਾਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਦਾ ਖ਼ਰਚ ਚੁੱਕ ਸਕਦਾ। ਇਸ ਲਈ ਉਸ ਨੇ ਹਰ-ਇੱਕ ਨਿੱਕਾ ਮੋਟਾ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।

ਦੋ ਸਾਥੀ ਊਠ ਤੋਂ ਡਿੱਗ ਕੇ ਮਰ ਵੀ ਚੁੱਕੇ ਸਨ। ਬੱਚੇ ਨਾਲ ਵੀ ਦੁਰਘਟਨਾ ਹੋਈ ਸੀ ਪਰ ਉਹ ਬਚ ਗਿਆ।

ਉਸ ਨੇ ਗਟਰ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਰਿਕਸ਼ਾ ਵੀ ਚਲਾਇਆ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਦਾ ਖ਼ਰਚ ਚੁੱਕਿਆ।

22 ਸਾਲ ਦੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਾਲ 2017 ਵਿੱਚ ਇਹ ਨੌਜਵਾਨ ਅਮਰੀਕੀ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਇੱਕ ਫੈਲੋਸ਼ਿੱਪ ਸਦਕਾ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਕਾਲਜ ਆਫ਼ ਲਾਅ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ।

ਕਾਨੂੰਨ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਵਾਪਸ ਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਹੁਣ ਅਜਿਹੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋਂ ਉਸ ਵਰਗੇ ਹਾਲਾਤ ਨਾਲ ਦੋ ਚਾਰ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ।

ਪਾਕਿਸਾਤਾਨ ਦੇ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਹਿੰਦੂਆਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਇਸ ਨੌਜਵਾਨ ਦਾ ਨਾਮ ਰਮੇਸ਼ ਜੈਪਾਲ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਉਸੇ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ।

ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਰਹੀਮਯਾਰ ਖ਼ਾਨ ਤੋਂ ਕੁਝ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਲਿਕਕਤਪੁਰ ਦੇ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਯਤਨਾਂ ਸਦਕਾ ਹੁਣ ਹਿੰਦੂਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਟੈਂਟ ਵਿੱਚ ਸਕੂਲ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ।

ਚੇਲਿਸਤਾਨ ਦੀ ਰੇਤ ਉੱਤੇ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਬਣੇ ਇਸ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਬੈਠੇ ਜੈਪਾਲ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਗੱਲਬਾਤ ਦੌਰਾਨ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਸਿੱਖਿਆ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਲਈ ਲਲਕ ਅਰਬ ਦੇ ਇੱਕ ਰੇਗਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਲੱਗੀ ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਊਠ-ਦੌੜ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦਾ ਸੀ।

ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮੇਰੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਵਿੱਚ ਕਈ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਆਈਆਂ। ਮੈਂ ਇਸ ਨੂੰ ਟੁਕੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸਹੀ ਪਰ ਜਾਰੀ ਰੱਖਿਆ।"

ਜਾਨ ਹਥੇਲੀ ’ਤੇ ਲੈ ਕੇ ਸਵਾਰੀ

ਸਾਲ 1980 ਅਤੇ 1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਦਸ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਊਠਾਂ ਦੀ ਦੌੜਾਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।

ਅਰਬ ਦੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਣ...


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਰੰਗਕਰਮੀ ਮਦੀਹਾ ਗੌਹਰ ਕਿਹੜੇ ਗੁਣਾਂ ਕਰਕੇ ਲੋਕਾਂ 'ਚ ਮਕਬੂਲ ਹੋਈ ਸੀ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

''ਮਦੀਹਾ ਗੌਹਰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਮਸ਼ਹੂਰ ਰੰਗ ਕਰਮੀ ਤੇ ਅਦਾਕਾਰਾ ਸਨ, ਪਰ ਮੇਰਾ ਟਾਕਰਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਕੁਝ ਹੋਰ ਅੰਦਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ।''

''ਮਦੀਹਾ ਗੌਹਰ ਦੀ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪਛਾਣ ਤਾਂ ਅਜੋਕਾ ਥਿਏਟਰ ਗਰੁੱਪ ਨਾਲ ਹੀ ਏ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਰੂਪ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਜ਼ੁਬਾਨ ਦੀ ਢਾਹਣੀ ਦਾ ਵੀ ਸੀ।''

ਪ੍ਰੋ. ਮਦੀਹਾ ਦਾ ਪਾਨ ਲਾਉਣ ਦਾ ਸਟਾਈਲ

''ਸੰਨ 1984 ਦੀ ਗੱਲ ਏ, ਜਦੋਂ ਮੈਂ 12ਵੀਂ ਜਮਾਤ 'ਚ ਪੜ੍ਹਦੀ ਸੀ, ਮਦੀਹਾ ਗੌਹਰ ਸਾਡੇ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਪੜ੍ਹਾਉਣ ਲਈ ਆਈ। ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਮਦੀਹਾ ਗੌਹਰ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਸੀ।''

''ਸਾਡੇ ਲਈ ਇਹ ਬੜੀ ਨਵੇਕਲੀ ਤੇ ਦਿਲਚਸਪ ਗੱਲ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਸਾਡੇ ਕਾਲਜ 'ਚ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ ਬਣ ਕੇ ਆਈ ਸੀ ।''

ਇੱਕ ਨਾਟਕ ਦੌਰਾਨ ਜੌਹਰਾ ਸਹਿਗਲ ਤੇ ਹੋਰ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਨਾਲ ਮਦੀਹਾ ਗੌਹਰ

''ਇਹ ਉਹ ਦੌਰ ਸੀ ਜਦੋਂ ਮੋਬਾਈਲ ਫ਼ੋਨ ਤੇ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਨਹੀਂ ਆਏ ਸਨ ਤੇ ਕੁੜੀਆਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਟੀਚਰਾਂ ਬਾਹਰ ਦੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਫ਼ੈਸ਼ਨ ਬਹੁਤਾ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਰਦੀਆਂ।''

''ਪਰ ਮਦੀਹਾ ਗੌਹਰ ਦਾ ਪਾਨ ਲਾਉਣ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ ਬਾਕੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਨਾਲੋਂ ਮੌਡਰਨ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਸਾਰੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਮਦੀਹਾ ਨੂੰ ਵੇਖ-ਵੇਖ ਕੇ ਬੜੀਆਂ ਖ਼ੁਸ਼ ਹੁੰਦੀਆਂ ਸਨ।''

''ਮਦੀਹਾ ਨੇ ਕੁਝ ਮਹੀਨੇ ਸਾਨੂੰ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਤੇ ਬੜੀ ਚੰਗੀ ਪੜ੍ਹਾਈ।''

ਮੌਡਰਨ ਅੰਦਾਜ਼ ਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ 'ਤੇ ਫ਼ਿਦਾ ਸਨ ਕੁੜੀਆਂ

''ਕਾਲਜ ਸਮੇਂ ਮਦੀਹਾ ਦਾ 'ਕਲਾਸ 'ਚ ਅੰਦਾਜ਼ ਕਾਫ਼ੀ ਸਖ਼ਤ ਰਿਹਾ।''

''ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਸ਼ਾਗੀਰਦਾਂ ਨਾਲ ਬਹੁਤੀ ਘੁਲਦੀ-ਮਿਲਦੀ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਲਿਹਾਜ਼ਾ ਉਸ ਨਾਲ ਗੱਪਾਂ ਮਾਰਨ ਦਾ ਕਦੇ ਮੌਕਾ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ।''

''ਸਾਰੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਉਸ ਦੇ ਮੌਡਰਨ ਅੰਦਾਜ਼ ਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਬੋਲਣ ਦੇ ਤਰੀਕੇ 'ਤੇ ਫ਼ਿਦਾ ਹੁੰਦੀਆਂ ਸਨ।''

ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਹੱਕ ਲਈ ਚੁੱਕੀ ਆਵਾਜ਼

''ਮਦੀਹਾ ਗੌਹਰ ਨੇ ਬਤੌਰ ਰੰਗ ਕਰਮੀ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਹੱਕ-ਹਕੂਕ ਲਈ ਆਪਣੇ ਥਿਏਟਰ ਰਾਹੀਂ ਆਵਾਜ਼ ਚੁੱਕਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ।''

''ਉਸ ਦੀ ਇਸ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨੇ ਸਾਰੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਦੇ ਦਿਲਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦਾ ਇੱਕ ਅਲੱਗ ਹੀ ਮੁਕਾਮ ਬਣਾਇਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।''

''ਜਿੱਥੇ ਕੁਝ ਕੁੜੀਆਂ ਉਸ ਦੇ ਪਾਨ ਲਾਉਣ ਦੇ ਅੰਦਾਜ਼ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਣ ਦੀ ਚਾਹਤ ਰੱਖਦੀਆਂ ਸਨ, ਉੱਥੇ ਹੀ ਕੁਝ ਅਜਿਹੀਆਂ ਵੀ ਸਨ ਜੋ ਮਦੀਹਾ ਗੌਹਰ ਵਾਂਗ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਹਕੂਕ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਖੁਆਇਸ਼ ਵੀ ਰੱਖਦੀਆਂ ਸਨ।''

''ਮਦੀਹਾ ਗੌਹਰ ਨੇ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਅਤੇ ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਲਈ ਤੇ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਤਾਲੀਮ ਤੋਂ ਮਹਿਰੂਮ ਕਰਨ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਜਿਹੜਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸ਼ਾਗਿਰਦਾਂ ਵਿਚਾਲੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸ਼ੌਹਰਤ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਬਣਿਆ।''

''ਆਪਣੀਆਂ ਸ਼ਾਗਿਰਦਾਂ ਲਈ ਉਹ ਇੱਕ ਆਈਡਲ ਔਰਤ ਬਣ ਗਈ।''

''ਮਦੀਹਾ ਗੌਹਰ ਦੇ ਨਾਲ ਮੇਰੀਆਂ ਨਿੱਜੀ ਯਾਦਾਂ ਤਾਂ ਬਹੁਤੀਆਂ ਨਹੀਂ ਪਰ ਮੇਰੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਕਲਾਸ ਫੈਲੋ ਤੇ ਬੇਲੀ ਅਜਿਹੇ ਹਨ, ਜਿਹੜੇ ਮਦੀਹਾ ਗੌਹਰ ਦੇ ਬੜੇ ਕਰੀਬ ਰਹਿ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।''

ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਆਤਿਫ਼ ਰਿਜ਼ਵਾਨ ਵੀ ਇੱਕ ਹਨ, ਜੋ ਹੁਣ...


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਇਸਲਾਮ ਕਬੂਲਣ ਲਈ ਕਿਉਂ ਕਿਹਾ ਗਿਆ?\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਹੰਗੂ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਸਿੱਖ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਨੁਮਾਇੰਦੇ ਫ਼ਰੀਦ ਚੰਦ ਸਿੰਘ ਨੇ ਟਾਲ ਤਹਿਸੀਲ ਦੇ ਵਧੀਕ ਸਹਾਇਕ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਯਾਕੂਬ ਖਾਨ ਖਿਲਾਫ਼ ਦਰਜ ਕਰਵਾਈ।

ਬੀਬੀਸੀ ਦੀ ਸ਼ੁਮਾਇਲਾ ਜਾਫ਼ਰੀ ਨੂੰ ਫ਼ਰੀਦ ਚੰਦ ਸਿੰਘ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਸਥਾਨਕ ਸਿੱਖਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਵਫ਼ਦ ਆਪਣੀਆਂ ਕੁਝ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਲੈ ਕੇ ਯਾਕੂਬ ਖਾਨ ਕੋਲ ਗਿਆ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਈ ਧਰਵਾਸ ਦੇਣ ਦੀ ਥਾਂ ਵਫ਼ਦ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਆਪਣੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਸੁਲਝਾਉਣੀਆਂ ਹਨ ਤਾਂ ਇਸਲਾਮ ਕਬੂਲ ਲਵੋ।

ਸਿੱਖ ਭਾਈਚਾਰੇ ਵੱਲੋਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਪੱਤਰ

ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ, ''ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਅਸੀਂ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਏ। ਇਹ ਕਿਸੇ ਆਮ ਸ਼ਖਸ ਵੱਲੋਂ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਦੇ ਸੀਨੀਅਰ ਅਫ਼ਸਰ ਵੱਲੋਂ ਕਿਹਾ ਗਿਆ। ਇਹ ਬੇਹੱਦ ਗੰਭੀਰ ਗੱਲ ਸੀ ਇਸ ਲਈ ਅਸੀਂ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਦਰਜ ਕਰਵਾਈ।''

ਆਪਣੀ ਸ਼ਿਕਾਇਤ 'ਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਿੱਖ ਭਾਈਚਾਰੇ ਨੂੰ ਕਥਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਅਫ਼ਸਰ ਵੱਲੋਂ 'ਪ੍ਰਤਾੜਿਤ' ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਸ਼ਿਕਾਇਤ 'ਚ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ, ''ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਸਰਕਾਰ ਸਾਨੂੰ ਧਾਰਮਿਕ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਸਾਡੀ ਧਾਰਮਿਕ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਉਸਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਕਨੂੰਨੀ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰਨ ਦਾ ਹੱਕ ਹੈ।''

ਨਫ਼ਰਤ ਦੇ ਦੌਰ 'ਚ 'ਭਾਰਤ-ਪਾਕਿਸਤਾਨ' ਦੀ ਮੁਹੱਬਤ

"ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਟੈਰੇਰਿਸਤਾਨ ਬਣ ਚੁਕਿਆ ਹੈ"

ਸਥਾਨਕ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸ਼ਨ ਨੇ ਸ਼ਿਕਾਇਤ 'ਤੇ ਤੁਰੰਤ ਕਾਰਵਾਈ ਕੀਤੀ। ਯਾਕੂਬ ਖਾਨ ਨੂੰ ਮੁਅੱਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਜਾਂਚ ਅਰੰਭ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਯਾਕੂਬ ਖਾਨ ਨੇ ਮਾਫ਼ੀ ਵੀ ਮੰਗ ਲਈ ਹੈ।

ਜਿਰਗਾ 'ਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਥਾਨਕ ਭਾਈਚਾਰਾ

ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਹੰਗੂ ਦੇ ਡਿਪਟੀ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਸ਼ਾਹਿਜ ਮਹਿਮੂਦ ਨੇ ਜਿਰਗਾ ਸੱਦੀ। ਜਿਰਗਾ ਸਥਾਨਕ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੀ ਅਜਿਹੀ ਮੀਟਿੰਗ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਮੁੱਦਿਆਂ ਦੇ ਹੱਲ ਲਈ ਸੱਦੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਸਿੱਖ, ਈਸਾਈ ਤੇ ਹਿੰਦੂ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਨੁਮਾਇੰਦੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਸ਼ਹਿਰ ਜਿੱਥੇ ਹਨ ਖੁਸ਼ਹਾਲ

ਸ਼ਾਹਿਦ ਮਹਿਮੂਦ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਜਿਰਗਾ ਨੂੰ ਭਰੋਸਾ ਦੁਆਇਆ ਗਿਆ ਕਿ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਉਹ ਸਾਰੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਮਾਣਨ ਦੇ ਹੱਕਦਾਰ ਹਨ ਜੋ ਮੁਸਲਿਮ ਭਾਈਚਾਰੇ ਨੂੰ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ,  ਸਰਕਾਰ ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਧਿਆਨ ਰੱਖੇਗੀ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਕੋਈ ਢਾਹ ਨਾ ਲੱਗੇ।

ਜਿਰਗਾ ਵੱਲੋਂ ਦਸਤਖ਼ਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਪੱਤਰ

ਜਿਰਗਾ ਨੇ ਘਟਨਾ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਕਾਗਜ਼ 'ਤੇ ਦਸਤਖ਼ਤ ਕੀਤੇ ਕਿ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀਆਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ ਅਤੇ ਤਾਜ਼ਾ ਮਸਲੇ ਨੂੰ ਹੱਲ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ।

ਫ਼ਰੀਦ ਚੰਦ ਸਿੰਘ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪਸ਼ਤੋ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਸਿੱਖ ਇਸ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਸਦੀਆਂ ਤੋਂ ਰਹਿੰਦੇ ਰਹੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਧਾਰਮਿਕ ਅਧਾਰ 'ਤੇ ਕਦੇ ਵੀ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਨਹੀਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ।

ਜਿਰਗਾ 'ਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਥਾਨਕ ਭਾਈਚਾਰਾ

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮੀ ਇਲਾਕਾ...


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਹਿੰਦੂ ਪੁੱਛ ਰਹੇ- ਧਰਮ ਪਰਿਵਰਤਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੁੜੀਆਂ ਸਿਰਫ਼ ਪਤਨੀਆਂ ਹੀ ਬਣਦੀਆਂ ਹਨ, ਧੀਆਂ ਜਾਂ ਭੈਣਾਂ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਸਿੰਧ ਦੀਆਂ ਦੋ ਨਾਬਾਲਿਗ ਹਿੰਦੂ ਕੁੜੀਆਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਵੀਡੀਓ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਵਾਇਰਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਾਂਚ ਦੇ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ।

ਮਾਮਲਾ ਵੀਰਵਾਰ ਦਾ ਹੈ ਪਰ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ ਸੁਸ਼ਮਾ ਸਵਰਾਜ ਦੇ ਟਵੀਟ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਹੋਰ ਸੁਰਖ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ ਆਇਆ।

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਸਵਾਲ ਚੁੱਕ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਆਖ਼ਰ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੀਆਂ ਹਿੰਦੂ ਕੁੜੀਆਂ ਹੀ ਕਿਉਂ ਇਸਲਾਮ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਕੇ ਧਰਮ ਪਰਿਵਰਤਨ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ?

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇੱਥੋਂ ਦੇ ਪੱਤਰਕਾਰ ਕਪਿਲ ਦੇਵ ਨੇ ਸਵਾਲ ਕੀਤਾ ਹੈ, "ਆਖ਼ਰ ਨਾਬਾਲਿਗ ਹਿੰਦੂ ਕੁੜੀਆਂ ਹੀ ਇਸਲਾਮ ਤੋਂ ਕਿਉਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ? ਕਿਉਂ ਉਮਰਦਰਾਜ਼ ਮਰਦ ਜਾਂ ਔਰਤਾਂ ਇਸ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀਆਂ? ਕਿਉਂ ਧਰਮ ਪਰਿਵਰਤਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੁੜੀਆਂ ਸਿਰਫ਼ ਪਤਨੀਆਂ ਹੀ ਬਣਦੀਆਂ ਹਨ, ਧੀਆਂ ਜਾਂ ਭੈਣਾਂ ਨਹੀਂ ਬਣਦੀਆਂ?"

ਕੁੜੀਆਂ ਦਾ ਵੀਡੀਓ ਵਾਇਰਲ

ਕਿਹਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਸਿੰਧ ਸੂਬੇ ਦੇ ਘੋਟਕੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਤੋਂ ਅਗਵਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਕੁੜੀ ਦੇ ਭਰਾ ਅਤੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਵੀਡੀਓ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਵਾਇਰਲ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਆਪਣਾ ਦੁਖੜਾ ਦੱਸ ਰਹੇ ਹਨ।

ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਵੀਡੀਓ ਵੀ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਪੋਸਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਇਸਲਾਮ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨ ਦੀ ਗੱਲ ਆਖ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਸੂਚਨਾ ਮੰਤਰੀ ਚੌਧਰੀ ਫਵਾਦ ਹੂਸੈਨ ਨੇ ਟਵੀਟ ਕਰਕੇ ਦੱਸਿਆ ਹੈ ਕਿ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਇਮਰਾਨ ਖ਼ਾਨ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਸਿੰਧ ਦੀਆਂ ਸਰਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਜਾਂਚ ਲਈ ਕਿਹਾ ਹੈ।

ਭਾਰਤ ਦੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ ਸੁਸ਼ਮਾ ਸਵਰਾਜ ਨੇ ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਭਾਰਤੀ ਹਾਈ ਕਮਿਸ਼ਨ ਤੋਂ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਪੂਰੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮੰਗੀ ਹੈ।

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਭਾਰਤ ਨੇ ਅਧਿਕਾਰਤ ਰੂਪ ਤੋਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਠੋਸ ਕਾਰਵਾਈ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਹੈ।

ਭਾਰਤ ਦੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ ਸੁਸ਼ਮਾ ਸਵਰਾਜ ਵੱਲੋਂ ਇਸ ਮਾਮਲੇ 'ਤੇ ਚਿੰਤਾ ਜ਼ਾਹਰ ਕਰਨ ਦੇ ਮਾਮਲੇ 'ਤੇ ਚੌਧਰੀ ਫਵਾਦ ਹੂਸੈਨ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨਾਲ ਖਾਸ ਗੱਲਬਾਤ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ,''ਇਹ ਬੜੀ ਖੁਸ਼ੀ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਸੁਸ਼ਮਾ ਸਵਰਾਜ ਨੂੰ ਦੂਜੇ ਮੁਲਕਾਂ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਹੋ ਰਹੇ ਸਲੂਕ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਹੈ ਪਰ ਚੰਗਾ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਮੁਲਕ ਤੋਂ ਇਹ ਮਾਮਲਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ। ਜੇਕਰ ਸੁਸ਼ਮਾ ਸਵਰਾਜ ਆਪਣੇ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਬਾਰੇ ਵੀ ਉਹੀ ਜਜ਼ਬਾਤ ਰੱਖਣ ਤਾਂ ਇਹ ਬੜੀ ਚੰਗੀ ਗੱਲ ਹੈ ਪਰ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਦਾ ਰਵੱਈਆ ਦੋ ਪੱਖੀ ਹੈ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਅਤੇ ਬੁੱਧ ਧਰਮ ਨੂੰ ਮੰਨਣਾ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਜੋ ਸਲੂਕ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ ਉਹ ਸਭ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਹੈ।''

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਟਵਿੱਟਰ 'ਤੇ #StopForcedConversions ਦਾ ਹੈਸ਼ਟੈਗ ਟਰੈਂਡ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਇੱਥੋਂ ਦੇ ਹਿੰਦੂ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਲੋਕ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਧਰਮ ਪਰਿਵਰਤਨ 'ਤੇ ਰੋਕ ਲਗਾਉਣ ਅਤੇ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀਆਂ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੇਣ ਦੀ ਮੰਗ...


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਹਿੰਦੂ ਵਿਦਿਆਰਥਣ ਦੀ ਮੌਤ 'ਤੇ ਗੁੱਸਾ, ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਟਵੀਟ 'ਚ ਲਿਖਿਆ, 'ਇਮਰਾਨ ਖ਼ਾਨ ਇਸ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਇਨਸਾਫ ਦਿਵਾਉਣ'\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਟਵਿੱਟਰ 'ਤੇ #JusticeForNimrita ਟਰੈਂਡ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਬੀਬੀਸੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਸ਼ੁਮਾਇਲਾ ਜਾਫਰੀ ਨੇ ਨਿਮਰਿਤਾ ਦੀ ਮੌਤ ਬਾਰੇ ਲੜਕਾਨਾ ਵਿੱਚ ਰਹਿਮਤਪੁਰ ਦੇ ਐਸਐਚਓ ਅਸਦੁੱਲਾ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕੀਤੀ।

ਐਸਐਚਓ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਸਵੇਰੇ ਤਿੰਨ ਵਜੇ ਪੋਸਟਮਾਰਟਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਰਿਪੋਰਟ ਆਉਣ ਵਿੱਚ ਥੋੜਾ ਟਾਈਮ ਲੱਗੇਗਾ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਜਾਂਚ ਦੇ ਲਈ ਉੱਚ ਪੱਧਰੀ ਟੀਮ ਬਣਾਈ ਗਈ ਹੈ। ਨਿਮਰਿਤਾ ਦਾ ਫੋਨ ਫੌਰੈਂਸਿਕ ਟੀਮ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਕਮਰਾ ਅੰਦਰੋਂ ਬੰਦ ਸੀ ਅਤੇ ਗਲੇ ਦੇ ਚਾਰੋਂ ਪਾਸੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਸਨ।"

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:-

"ਕਮਰਾ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਰਮੀਆਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਮਾਮਲਾ ਦਿਨ ਦੇ 11 ਵਜੇ ਦਾ ਹੈ। ਕਾਲੇਜ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਹਸਪਤਾਲ ਪਹੁੰਚਾਇਆ ਸੀ।"

ਨਿਮਰਿਤਾ ਚੰਡਕਾ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਦੀ ਵਿਦਿਆਰਥਣ ਸੀ। ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮੀਡੀਆ ਵਿੱਚ ਛਪਿਆ ਹੈ ਕਿ ਨਿਮਰਿਤਾ ਬਿਸਤਰੇ 'ਤੇ ਪਈ ਮਿਲੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਗਰਦਨ 'ਤੇ ਰੱਸੀ ਬੰਨੀ ਹੋਈ ਸੀ।

ਪੁਲਿਸ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਅਜੇ ਇਹ ਕਹਿਣਾ ਜਲਦਬਾਜ਼ੀ ਹੋਵੇਗੀ ਕਿ ਇਹ ਹੱਤਿਆ ਹੈ ਜਾਂ ਆਤਮਹੱਤਿਆ।

ਸੰਕੇਤਕ ਤਸਵੀਰ

ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਬਹਿਸ

ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਕਪਿਲ ਦੇਵ ਨੇ ਆਪਣੇ ਟਵਿੱਟਰ ਹੈਂਡਲ ਤੋਂ ਨਿਮਰਿਤਾ ਦੇ ਭਰਾ ਦਾ ਇੱਕ ਵੀਡੀਓ ਸ਼ੇਅਰ ਕੀਤਾ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਲਿਖਿਆ, "ਮੈਡੀਕਲ ਦੀ ਵਿਦਿਆਰਥਣ ਨਿਮਰਿਤਾ ਦੇ ਭਰਾ ਡਾ. ਵਿਸ਼ਾਲ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਭੈਣ ਦੀ ਹਤਿਆ ਹੋਈ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਨਿਮਰਿਤਾ ਦਾ ਸ਼ੋਸ਼ਣ/ਬਲੈਕਮੇਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।"

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:-

ਅੰਜਲੀ ਅੰਸਾਰੀ ਨੇ ਲਿਖਿਆ, "ਇੱਕ ਹੋਰ ਦਿਨ ਅਤੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਬੁਰੀ ਘਟਨਾ। ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਦੀ ਸਿਕਓਰਿਟੀ ਕਿੱਥੇ ਸੀ ਜਦੋਂ ਇਹ ਹੱਤਿਆ ਹੋਈ। ਹੁਣ ਤੱਕ ਬਿਲਾਵਲ ਅਤੇ ਕੰਪਨੀ ਵੱਲੋਂ ਕੋਈ ਬਿਆਨ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਆਇਆ?"

ਬੁਸ਼ਰਾ ਬਿਆ ਨੇ ਲਿਖਿਆ, "ਸਿੰਧ ਦੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਭ ਕੀ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਮਰਾਨ ਖ਼ਾਨ ਇਸ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਇਨਸਾਫ ਦਿਵਾਉਣ। "

ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਮੁਤਾਬਕ ਹੋਸਟਲ ਦੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਨੇ ਨਿਮਰਤਾ ਦੇ ਕਮਰੇ ਦਾ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਖੜਕਾਇਆ, ਪਰ ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਜਵਾਬ ਨਹੀਂ ਆਇਆ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ੱਕ ਹੋਇਆ। ਹੋਸਟਲ ਦੇ ਗਾਰਡ ਨੇ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਤੋੜਿਆ ਅਤੇ ਅੰਦਰ ਗਿਆ।

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਕਿਸਤਾਨ꞉ ਮਸ਼ਾਲ ਖ਼ਾਨ ਕਤਲ ਕੇਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨੂੰ ਫ਼ਾਂਸੀ, ਪੰਜ ਨੂੰ ਉਮਰ ਕੈਦ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਮਸ਼ਾਲ ਖ਼ਾਨ ਦਾ ਪਿਛਲੀ 13 ਅਪ੍ਰੈਲ ਨੂੰ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਇਹ ਘਟਨਾ ਪਖ਼ਤੂਨਖਵਾ ਸੂਬੇ ਦੀ ਹੈ। 13 ਅਪ੍ਰੈਲ 2017 ਨੂੰ ਮਰਦਾਨ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਅਬਦੁਲ ਵਲੀ ਖ਼ਾਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਇਸਲਾਮ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਦੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਵਿੱਚ ਮਸ਼ਾਲ ਖ਼ਾਨ ਦਾ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

ਇਸ ਮਗਰੋਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਕਈ ਘੰਟਿਆਂ ਤੱਕ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਲਾਸ਼ ਨਾਲ ਬੁਰਾ ਸਲੂਕ ਕਰਦੇ ਰਹੇ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਘਰ ਵਾਲਿਆ ਨੂੰ ਲਾਸ਼ ਦੇਰ ਰਾਤ ਹੀ ਮਿਲ ਸਕੀ ਸੀ।

ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ 57 ਵਿਅਕਤੀ ਕਾਬੂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ,ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਅਤੇ ਕਰਮਚਾਰੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।

ਇਮਰਾਨ ਅਲੀ ਨੂੰ ਫ਼ਾਂਸੀ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾਈ ਗਈ ਹੈ।

ਫ਼ਾਂਸੀ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਮੁਲਜ਼ਮ ਇਮਰਾਨ ਅਲੀ ਨੂੰ ਮਿਲੀ ਹੈ ਜਦਕਿ ਬਿਲਾਲ ਬਖ਼ਸ਼, ਫਜ਼ਲ ਰਾਜ਼ਿਕ, ਮੁਜੀਬੁਲਾਹ, ਅਸ਼ਫਾਕ ਖ਼ਾਨ ਅਤੇ ਮੁਦਿਸਰ ਬਸ਼ੀਰ ਨੂੰ ਉਮਰ ਕੈਦ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾਈ ਗਈ ਹੈ।

25 ਨੂੰ ਚਾਰ ਸਾਲ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਅਤੇ 26 ਬਰੀ

ਇਹਨਾਂ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਡੇਢ-ਡੇਢ ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਜੁਰਮਾਨਾ ਵੀ ਭਰਨਾ ਪਵੇਗਾ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ 25 ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਚਾਰ ਸਾਲ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਅਤੇ 26 ਨੂੰ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਬਰੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

ਮਸ਼ਾਲ ਖ਼ਾਨ ਕੌਣ ਸੀ?

ਮਸ਼ਾਲ ਖ਼ਾਨ 26 ਮਾਰਚ 1992 ਨੂੰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਸਵਾਬੀ ਦੇ ਪਿੰਡ ਜ਼ੈਦਾ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਸਨ। ਚਾਰ ਭੈਣਾਂ ਅਤੇ ਭਰਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਹੁਸ਼ਿਆਰ ਸਨ।

ਲੰਮੇ ਕੱਦ, ਸੂਝ-ਸਿਆਣਪ ਤੇ ਪੜ੍ਹਾਈ-ਲਿਖਾਈ ਕਰਕੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਅਬਦੁਲ ਵਲੀ ਖ਼ਾਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਵੱਖਰੀ ਪਛਾਣ ਬਣੀ ਹੋਈ ਸੀ।

ਇਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪੱਤਰਕਾਰੀ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਛੇਵੇਂ ਸਮੈਸਟਰ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਮਸ਼ਾਲ ਇੱਕ ਵਾਰ ਰੂਸ ਵੀ ਜਾ ਚੁੱਕੇ ਸਨ।

ਉਹ ਚੈਖ਼ਵ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਨ ਗਏ ਸਨ ਪਰ ਪਿਤਾ ਦੀ ਮੁਰਾਦ ਪੂਰੀ ਨਾ ਹੋ ਸਕੀ।

ਮਸ਼ਾਲ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਸੀ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਅੰਦਰ ਇੱਕ ਕਵੀ ਤੇ ਲੇਖਕ ਵਸਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਉਹ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਵਿੱਚਾਲੇ ਛੱਡ ਕੇ ਵਤਨ ਪਰਤ ਆਏ ਸਨ।

'ਯਾਰਾਂ ਦਾ ਯਾਰ ਸੀ ਮਸ਼ਾਲ ਖ਼ਾਨ'

ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਮਗਰੋਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਇੱਕ ਕਰਮਚਾਰੀ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਸੀ, "ਮਸ਼ਾਲ ਖ਼ਾਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਜਾਣ-ਪਛਾਣ ਦਾ ਮੁਥਾਜ ਨਹੀਂ ਸੀ।

 ਪੜ੍ਹਾਈ ਵਿੱਚ ਟੌਪਰ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਸਾਰੇ ਉਸਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣਦੇ ਸਨ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਇਨਕਲਾਬੀ ਸੋਚ ਕਾਰਨ ਵੀ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਹਰਮਨ ਪਿਆਰੇ ਸਨ।

12,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕਾਂ ਵਾਲੀ ਇਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਕੰਟੀਨ ਸਟਾਫ਼ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਟਿੱਪ ਮਸ਼ਾਲ ਦਿੰਦਾ ਸੀ।"

ਮਿਰਜ਼ਾ ਗ਼ਾਲਿਬ ਦਾ ਇਹ ਪਾਠਕ ਪਸ਼ਤੋ ਸ਼ਾਇਰਾਂ ਵਿੱਚ ਅਜਮਲ ਖਟਕ ਅਤੇ ਰਹਿਮਾਨ ਬਾਬਾ ਨੂੰ ਵੀ ਪੜ੍ਹਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ।

ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਮਾਂ ਗੁਲਜ਼ਾਰ ਬੀਬੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬੇਟੇ ਦੀ ਖ਼ੂਬਸੂਰਤੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦਿਆਂ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, ਮਸ਼ਾਲ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਖ਼ੂਬਸੂਰਤ ਤੇ ਹਿੰਮਤੀ ਸੀ।

 ਉਸਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ ਲਗਦਾ ਸੀ ਕਿ ਖ਼ੁਦਾ ਨੇ ਉਸਦੇ ਸਰੀਰ ਦਾ ਹਰ...


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਣੀ 100 ਡਿਗਰੀ 'ਤੇ ਉੱਬਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਥੇ ਮਜ਼ਦੂਰ 124 ਡਿਗਰੀ ਤਾਪਮਾਨ 'ਚ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਇੱਟਾਂ ਦੇ ਭੱਠੇ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮਜ਼ਦੂਰ

ਇਹ ਤੁਹਾਨੂੰ ਉਦੋਂ ਪਤਾ ਲੱਗੇਗਾ ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਇੱਟਾਂ ਦੇ ਭੱਠੇ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਝਾਕ ਕੇ ਦੇਖੋਗੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੜੇ ਹੋਏ ਹੱਥਾਂ ਨੂੰ ਛੂਹ ਕੇ ਵੇਖੋਗੇ।

ਉਸ ਜ਼ਮੀਨ 'ਤੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਕੇ ਦੇਖੋਗੇ ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਲੱਕੜ ਦੀ ਚੱਪਲ ਪਾ ਕੇ ਭੱਠੀ ਵਿੱਚ ਕੋਲਾ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ।

ਇੱਥੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋਣਾ, ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਸਾਹ ਲੈਣਾ ਐਨਾ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਤਾਪਮਾਨ ਦੇ ਇੱਕ ਤਿਹਾਈ ਹਿੱਸੇ ਯਾਨਿ 40 ਡਿਗਰੀ ਨੂੰ ਭਾਰੀ ਤਾਪਮਾਨ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਸੋਚੋ ਕਿ ਆਖ਼ਰ ਇਹ ਲੋਕ ਐਨਾ ਖ਼ਤਰਨਾਰਕ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਕਿਵੇਂ ਹਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇਹ ਭਾਰਤ ਦੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਰੋੜਾਂ ਸੰਗਠਿਤ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ ਜੋ 45 ਤੋਂ 50 ਡਿਗਰੀ ਸੈਲਸੀਅਸ 'ਤੇ ਸਖ਼ਤ ਧੁੱਪ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਜੋ ਆਪਣਾ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦਾ ਢਿੱਡ ਭਰ ਸਕਣ।

ਪਰ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਸੰਘ ਦੀ ਹਾਲ ਹੀ ਰਿਪੋਰਟ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਸਾਲ 2030 ਤੱਕ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੀਆਂ 3.4 ਕਰੋੜ ਨੌਕਰੀਆਂ ਵੀ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਜਾਣਗੀਆਂ।

ਲੱਕੜੀ ਦੀਆਂ ਚੱਪਲਾਂ ਪਹਿਨ ਕੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਮਜ਼ਦੂਰ

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸੰਖਿਆ ਕਰੋੜਾਂ ਵਿੱਚ ਹੈ ਜੋ ਸਖ਼ਤ ਧੁੱਪ ਵਿੱਚ ਸੜਕ ਕਿਨਾਰੇ ਪਕੋੜੇ ਵੇਚਣ, ਪੰਚਰ ਲਗਾਉਣ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਵੇਚਣ ਵਰਗੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਉੱਥੇ ਹੀ ਖੇਤਾਂ, ਬਿਸਕੁਟ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਫੈਕਟਰੀਆਂ, ਧਾਤੂ ਗਲਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਭੱਠੀਆਂ, ਅੱਗ-ਬੁਝਾਊ ਦਸਤਾ, ਕੰਸਟ੍ਰਕਸ਼ਨ ਅਤੇ ਇੱਟਾਂ ਦੇ ਭੱਠਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕਰੋੜਾਂ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ 'ਤੇ ਇਸਦਾ ਅਸਰ ਪਵੇਗਾ ਕਿਉਂਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਥਾਵਾਂ ਦਾ ਤਾਪਮਾਨ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

ਕੈਥਰੀਨ ਸੇਗੇਟ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਇਸ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਵੱਧਦੀ ਗਰਮੀ ਕਾਰਨ ਦੁਪਹਿਰ ਵੇਲੇ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ ਜਿਸ ਨਾਲ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੰਮ ਦੇਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਆਰਥਿਕ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਵੇਗਾ।

ਬੀਬੀਸੀ ਨੇ ਇੱਕ ਥਰਮਾਮੀਟਰ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਇਹ ਜਾਨਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ ਅਸੰਗਠਿਤ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕਰੋੜਾਂ ਮਜ਼ਦੂਰ ਕਿੰਨੇ ਤਾਪਮਾਨ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਿਹਤ 'ਤੇ ਕੀ ਅਸਰ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਮਜਬੂਰੀ ਸਾੜ ਰਹੀ ਹੈ ਗਰਮੀ ਨਹੀਂ ...

ਭੱਠੇ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮਜ਼ਦੂਰ ਰਾਮ ਸੂਰਤ ਦੱਸਦੇ ਹਨ, "ਇੱਥੇ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਕੋਈ ਸੌਖੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਸਾਡੀ ਮਜਬੂਰੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ। ਲੱਕੜੀ ਦੀ ਚੱਪਲ ਪਾ ਕੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਾਂ। ਰਬੜ ਅਤੇ ਪਲਾਸਟਿਕ ਵਾਲੀਆਂ ਚੱਪਲਾਂ ਸੜ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।"

ਰਾਮ ਸੂਰਤ ਜਿਸ ਥਾਂ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਕੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਉਸ ਜ਼ਮੀਨ ਦਾ ਤਾਪਮਾਨ 110 ਡਿਗਰੀ ਸੈਲਸੀਅਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੀ।

ਉੱਥੇ ਹੀ, ਇਸ ਥਾਂ ਦੀ ਹਵਾ ਦਾ ਤਾਪਮਾਨ 80 ਡਿਗਰੀ ਸੈਲਸੀਅਸ ਸੀ।

ਬੀਬੀਸੀ ਨੇ ਜਦੋਂ ਰਾਮ ਸੂਰਤ ਦੇ ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਥਰਮਾਮੀਟਰ ਲਗਾਇਆ ਤਾਂ ਤਾਪਮਾਨ 39 ਡਿਗਰੀ ਸੈਲਸੀਅਸ...


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਣੀ ਦੇ ਮਸਲੇ ਦਾ ਕੀ ਹੋਵੇ ਹੱਲ?\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹਾਲਾਤ ਬਹੁਤ ਬੁਰੇ ਹਨ। ਇਸ ਸੰਕਟ ਦੇ ਹੱਲ ਲਈ ਸਰਕਾਰ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲ ਕੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।

ਵਿਸ਼ਵ ਜਲ ਦਿਵਸ 'ਤੇ ਵਾਤਾਵਰਨ ਮਾਹਿਰ ਡਾ. ਸੁਧੀਰੇਂਦਰ ਸ਼ਰਮਾ ਨਾਲ ਬੀਬੀਸੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਖੁਸ਼ਹਾਲ ਲਾਲੀ ਨੇ ਗੱਲਬਾਤ ਕੀਤੀ।

ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਮਸਲਾ

ਪੰਜਾਬ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਸੂਬਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ 100 ਫੀਸਦ ਸਿੰਜਾਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ 'ਚ ਦਰਿਆ ਅਤੇ ਨਹਿਰਾਂ ਮੌਜੂਦ ਹਨ ਪਰ ਖੇਤੀ ਲਈ 50 ਫੀਸਦ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪਾਣੀ ਜ਼ਮੀਨ 'ਚੋਂ ਕੱਢ ਕੇ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਬਹੁਤ ਹੀ ਅਜੀਬ ਹਾਲਾਤ ਹਨ। ਖੇਤੀ ਲਈ ਪਾਣੀ ਜ਼ਮੀਨ 'ਚੋਂ ਕੱਢਿਆ ਜਾਂਦਾ ਅਤੇ ਨਹਿਰੀ ਪਾਣੀ ਅੱਗੇ ਵੱਗ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਇਹੀ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਿ ਫ਼ਸਲੀ ਪੈਟਰਨ ਵੀ ਬਦਲ ਗਿਆ ਹੈ। ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਬੇਹੱਦ ਕਮੀ ਹੈ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਮਾਲਵੇ ਦਾ ਵੱਡਾ ਖਿੱਤਾ ਸੇਮ ਦੀ ਮਾਰ ਹੇਠ ਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦਾ ਜਿੰਨਾਂ ਮਾੜਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਇੰਨਾ ਹੋਰ ਕਿਤੇ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ। ਪਾਣੀ ਦੇ ਮਾੜੇ ਪ੍ਰਬੰਧ ਦੀ ਪੰਜਾਬ ਇੱਕ ਅਜੀਬ ਉਦਾਹਰਣ ਹੈ।

ਦਰਿਆਈ ਪਾਣੀਆਂ ਦੀ ਵੰਡ

ਜਦੋਂ ਵੀ ਪਾਣੀਆਂ ਦੀ ਵੰਡ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਉਦੋਂ ਸਿਰਫ ਦਰਿਆਈ ਪਾਣੀ ਵੰਡਣ ਦੀ ਗੱਲ ਤੁਰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਥਾਂ 'ਤੇ ਪਾਣੀ ਸਿਰਫ ਦਰਿਆਵਾਂ ਜਾਂ ਨਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਪਾਣੀ ਧਰਤੀ ਦੇ ਹੇਠ ਵੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਮੀਂਹ ਨਾਲ ਵੀ ਡਿੱਗਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਲਈ ਦਰਿਆਈ ਪਾਣੀਆਂ ਦੀ ਵੰਡ ਕਰਨ ਸਮੇਂ ਧਰਤੀ ਹੇਠਲੇ ਅਤੇ ਬਰਸਾਤ ਨਾਲ ਡਿੱਗਣ ਵਾਲੇ ਪਾਣੀ ਦਾ ਵੀ ਹਿਸਾਬ ਲਾਉਣਾ ਪਵੇਗਾ।

ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਦਰਿਆਈ ਪਾਣੀਆਂ ਦੀ ਵੰਡ ਦੇ ਮਸਲੇ ਨੂੰ ਇਸੇ ਪ੍ਰਸੰਗ 'ਚ ਦੇਖਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ ਪਾਣੀਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸਿਆਸੀ ਮੁੱਦਾ ਬਣਾ ਕੇ ਹੱਲ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਪਾਣੀ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦਾ ਕੁਦਰਤੀ ਮਸਲਾ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਇਸੇ ਨੁਕਤੇ ਨਾਲ ਹੱਲ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਮਿਸਾਲ ਵਜੋਂ ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਹਰਿਆਣਾ ਦੋਵਾਂ ਸੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨਾ ਪਾਣੀ ਉਪਲਬਧ ਹੈ ਅਤੇ ਉਥੋਂ ਦਾ ਫਸਲੀ ਚੱਕਰ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਵੰਡ ਦੀ ਗੱਲ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਸਿਰਫ ਦਰਿਆਈ ਪਾਣੀ ਵੰਡਣ ਦੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ।

ਕੀ ਹੋਵੇ ਮਸਲੇ ਦਾ ਹੱਲ?

ਪਾਣੀਆਂ ਦੀ ਵੰਡ ਪੈਦਾਵਾਰ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਮਿਸਾਲ ਵਜੋਂ 100 ਲੀਟਰ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਸੂਬਾ 300 ਯੂਨਿਟ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਉਸੇ 100 ਲੀਟਰ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਦੂਜਾ ਸੂਬਾ 500 ਯੂਨਿਟ ਪੈਦਾਵਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਵੱਧ ਪਾਣੀ ਮਿਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਪਾਣੀ ਦੀ ਵੰਡ ਪੈਦਾਵਾਰ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਨਾ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਬਰਬਾਦੀ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ।

ਨੌਜਵਾਨ ਪੀੜ੍ਹੀ ਤੇ ਪਾਣੀ

ਨਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਬੋਤਲਾਂ ਵਿੱਚ ਬੰਦ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਲੀਟਰ ਪਾਣੀ ਦੀ ਬੋਤਲ 15-20 ਰੁਪਏ ਦੀ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਇਸ ਲਈ ਪਾਣੀ ਦਾ ਕੋਈ ਸੰਕਟ ਨਹੀਂ ਹੈ ਪਰ ਇਹ ਸੋਚਣਾ ਬਣਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜਿਹੜਾ...


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਣੀ ਬਚਾਉਣਾ ਸਿੱਖਣਾ ਹੈ ਤਾਂ ਮੋਗਾ ਤੇ ਮਾਨਸਾ ਦੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਪਿੰਡਾਂ ਵੱਲ ਦੇਖੋ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਮਾਨਸਾ ਦੇ ਪਿੰਡ ਦੇ ਕੋਠੇ ਅਸਪਾਲ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਪ੍ਰਾਈਮਰੀ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਬਚਾਉਣ ਦੇ ਪੋਸਟਰ ਲੱਗੇ ਹਨ

ਇਹ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਮਾਨਸਾ ਦੇ ਪਿੰਡ ਕੋਠੇ ਅਪਸਾਲ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਸਕੂਲ ਦੀ ਅਧਿਆਪਕਾ ਸੋਨੂੰ ਬਾਲਾ ਦਾ।

ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਬਚਾਉਣ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਜਿਹੜੀ ਇਸ ਪਿੰਡ ਨੂੰ ਖ਼ਾਸ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ।

ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੇ ਹਰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਸੋਕ ਪਿੱਟ ਬਣਾਏ ਗਏ ਹਨ। ਸੋਕ ਪਿੱਟ ਅਜਿਹੀ ਵਿਧੀ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਘਰਾਂ ਦਾ ਫ਼ਾਲਤੂ ਪਾਣੀ ਨਾਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵਹਾਉਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਧਰਤੀ ਵਿੱਚ ਰੀਚਾਰਜ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਕੁੱਲ 65 ਘਰਾਂ ਵਾਲੇ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੀ ਇਹ ਖ਼ਾਸੀਅਤ ਹੋਰ ਵੀ ਅਹਿਮ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਪੰਜਾਬ ਧਰਤੀ ਹੇਠਲੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਸੰਕਟ ਦੀਆਂ ਬਰੂਹਾਂ ਉੱਤੇ ਖੜ੍ਹਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਕੀ ਹਨ ਸਰਕਾਰੀ ਅੰਕੜੇ?

ਸੈਂਟਰਲ ਗਰਾਊਂਡ ਵਾਟਰ ਬੋਰਡ  ਵੱਲੋਂ ਪੰਜਾਬ ਦੇ 17 ਜ਼ਿਲਿਆਂ ਦੇ 138 ਬਲਾਕਾਂ ਦੇ ਜਨਤਕ ਕੀਤੇ ਅੰਕੜੇ ਇਸ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਸਮਝਣ ਵਿੱਚ ਸਹਾਈ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਬੋਰਡ ਮੁਤਾਬਕ 138 ਬਲਾਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 103 ਬਲਾਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਧਰਤੀ ਹੇਠਲੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਲੋੜ ਨਾਲੋਂ ਵਧੇਰੇ ਵਰਤੋਂ ਹੋਈ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਪੰਜ ਬਲਾਕਾਂ ਦੇ ਪਾਣੀ ਦਾ ਪੱਧਰ ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਹੈ ਜਦਕਿ ਚਾਰ ਬਲਾਕਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹਾਲਾਤ ਮਾੜੇ ਹਨ।

ਅਜਿਹੇ 'ਚ ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇਹ ਉਪਰਾਲਾ ਯੋਗਦਾਨ ਪੱਖੋਂ ਛੋਟਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਪਰ ਦਰਪੇਸ਼ ਸੰਕਟ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਇਸਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਜ਼‌ਿਆਦਾ ਵਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਸਮਝਣਾ ਸੌਖਾ

ਸੋਨੂੰ ਬਾਲਾ ਕੋਠੇ ਅਸਪਾਲ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪਿਛਲੇ 13 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਪੜ੍ਹਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਪਿੰਡ ਦੇ ਪਾਣੀ ਦਾ ਜ਼ਮੀਨੀ ਪੱਧਰ ਪਿਛਲੇ ਇੱਕ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਆਈ ਤਬਦੀਲੀ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਆਪਣੇ ਸਕੂਲ ਰਾਹੀਂ ਸਮਝਿਆ ਹੈ।

ਸੋਨੂੰ ਬਾਲਾ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, "ਸਾਲ 2008 ਵਿੱਚ ਸਾਡੇ ਸਕੂਲ ਦਾ ਨਲਕਾ ਖੜ੍ਹ ਗਿਆ। ਸਾਰੇ ਪਿੰਡ ਵਾਂਗ ਸਾਡੇ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸੋਕ ਪਿੱਟ ਲੱਗਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਸਾਲ ਉਸ ਖੜ੍ਹੇ ਨਲਕੇ ਦਾ ਪਾਣੀ ਉੱਪਰ ਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਹੁਣ ਅਸੀਂ ਇਸ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਚਾਲੂ ਕਰਨ ਬਾਰੇ ਸੋਚ ਰਹੇ ਹਾਂ।"

"ਸਾਡੇ ਸਕੂਲ ਦੇ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਪਾਣੀ ਸਮੇਤ ਸਕੂਲ ਦੀ ਰਸੋਈ ਦਾ ਫ਼ਾਲਤੂ ਪਾਣੀ ਸੋਕ ਪਿੱਟ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵਾਤਾਵਰਨ ਸਿੱਖਿਆ ਬਕਾਇਦਾ ਸਾਡੇ ਸਕੂਲ ਪਾਠਕ੍ਰਮ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ।"

"ਇਸ ਰਾਹੀਂ ਸਾਨੂੰ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਾਉਣਾ ਹੋਰ ਸੌਖਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।ਬੱਚੇ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਸੋਕ ਪਿੱਟ ਰਾਹੀਂ ਆਈ ਤਬਦੀਲੀ ਅਤੇ ਇਸੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਰੋਜ਼ ਦੇਖਦੇ ਹਨ।ਇਹ ਵਿਹਾਰਕ ਸਿੱਖਿਆ ਹੈ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਨਹੀਂ ਕਰਵਾਉਣੀ ਪੈਂਦੀ।"

ਕੁਝ ਸਾਵਧਾਨੀਆਂ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰੀ

ਪਿੰਡ ਵਾਸੀ ਸੁਖਦੇਵ ਸਿੰਘ ਦਾ ਘਰ ਪਿੰਡ ਦੀ ਫਿਰਨੀ ਉੱਤੇ ਹੀ ਹੈ। ਸੁਖਦੇਵ ਸਿੰਘ ਦੱਸਦੇ ਹਨ, "ਇਸ ਦਾ ਸਾਨੂੰ ਬਹੁਤ ਫ਼ਾਇਦਾ ਹੈ। ਪਹਿਲਾਂ ਸਾਡੇ ਘਰ ਦਾ ਵਾਧੂ ਪਾਣੀ ਸੜਕ ਉੱਤੇ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।ਹੁਣ ਉਹ ਇਸ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸਮਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਾਡੇ ਨਹਾਉਣ ਅਤੇ ਕੱਪੜੇ ਧੋਣ ਦਾ ਪਾਣੀ ਇਸ ਵਿੱਚ...


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬੇ ਕੇਰਲ ਦੀਆਂ ਖੌਫ਼ਨਾਕ ਤਸਵੀਰਾਂ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਕੇਰਲ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਫਸੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕੱਢਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਦਫ਼ਤਰ ਵੀ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ।

ਕੋਚੀ ਦਾ ਇੱਕ ਸ਼ਿਵ ਮੰਦਿਰ ਵੀ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਗਿਆ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਘੱਟੋ ਘੱਟ 4000 ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਹੇਠਲੇ ਇਲਾਕਿਆਂ 'ਚੋਂ ਕੱਢਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਕਾਫੀ 56 ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਦੇ ਵੀ ਫਸੇ ਹੋਣ ਦੀ ਖ਼ਦਸਾ ਹੈ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 22 ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਹਨ।

ਕੋਚੀਨ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਏਅਰਪੋਰਟ ਨੂੰ ਵੀ ਖਤਰਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਜ਼ਿਲੇ ਏਰਨਾਕੁਲਮ ਦੇ ਸੂਬੇ ਕੁੱਤਮਪੂਜ਼ਾ ਵਿੱਚ ਲੈਂਡਸਲਾਈਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਾਰਜ ਚਲ ਰਹੇ ਹਨ।

ਇਸ ਸਾਲ ਪੂਰੇ ਦੇਸ ਵਿੱਚ ਮੌਨਸੂਨ ਵਿੱਚ ਮਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 700 ਤੋਂ ਪਾਰ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।

 ਮੈੱਟ ਡਿਪਾਰਟਮੈਂਟ ਅਨੁਸਾਰ ਕੇਰਲ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਹ ਜਾਰੀ ਰਹੇਗਾ।

ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ:

ਸਵਿਟਜ਼ਰਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਗਾਰੇ ਦੇ ਹੜ੍ਹ ਨੇ ਉਜਾੜਿਆ ਪਿੰਡ

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ  YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਣੀ ਸੰਕਟ: 'ਪਾਣੀ ਢੋਹ ਢੋਹ ਕੇ ਸਾਡੇ ਤਾਂ ਸਿਰ ਦੇ ਵਾਲ ਉੱਡੇ ਗਏ ਹਨ'\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਛੇਤੀ ਤੋਂ ਛੇਤੀ ਦੋ ਘੜੇ ਪਾਣੀ ਭਰ ਕੇ ਵਾਪਿਸ ਪਰਤਣਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਘਰ ਦਾ ਬਾਕੀ ਕੰਮ ਕਰ ਸਕਣ।

ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਕਰੀਬ ਦੋ ਕਿੱਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਸਥਿਤ ਨਲਕੇ ਤੋਂ ਪਾਣੀ ਭਰਨਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਦਾ ਕੰਮ ਹੈ। ਪ੍ਰੈਗਨੈਂਸੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਤੋਂ ਫੁਰਸਤ ਨਹੀਂ ਮਿਲ ਸਕੀ।

ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਮਥੁਰਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਗੋਵਰਧਨ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਕਈ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਪੀਣ ਦੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਹੈ। ਨੀਮ ਪਿੰਡ ਵੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।

ਸਿਰਫ਼ ਗਰਭਵਤੀ ਨੀਤੂ ਹੀ ਨਹੀਂ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੀਆਂ ਬੱਚੀਆਂ, ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਬਜ਼ੁਰਗ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਵੀ ਪਾਣੀ ਢੋਹਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਹਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇੱਥੇ ਜ਼ਮੀਨ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਦਾ ਪਾਣੀ ਖਾਰਾ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਨਾ ਪੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਇਸ ਨਾਲ ਨਹਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਮਮਤਾ 15 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਨੀਮ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਕੇ ਆਈ ਸੀ। ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਪਾਣੀ ਢੋਹਣ ਦੀ ਰੁਟੀਨ ਬਣ ਗਈ ਹੈ।

ਮਨੀਮ ਪਿੰਡ ਦੀ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਮਮਤਾ

ਉਹ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, "ਇੱਕ ਹੀ ਨਲਕਾ ਹੈ, ਸਾਰਾ ਖਾਰਾ ਪਾਣੀ ਹੈ। ਪੀਣ ਲਈ, ਕੱਪੜੇ ਧੋਣ ਲਈ, ਮੱਝਾਂ ਲਈ ਇਹੀ ਪਾਣੀ ਲੈ ਕੇ ਜਾਂਦੇ ਹਾਂ, ਬਹੁਤ ਦਿੱਕਤ ਹੈ। ਘਰ ਦਾ ਸਾਰਾ ਕੰਮ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਪਾਣੀ ਲੈਣ ਆਉਂਦੇ ਹਾਂ। ਦੋ-ਦੋ ਕਿੱਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਆਉਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਪਾਣੀ ਭਰਨ ਲਈ ਇੱਕ-ਇੱਕ, ਡੇਢ-ਡੇਢ ਘੰਟਾ ਬੈਠਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।''

''ਪਾਣੀ ਢੋਹ-ਢੋਹ ਕੇ ਸਿਰ ਦੇ ਵਾਲ ਉੱਡ ਗਏ ਹਨ। ਸਾਡੀ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਨਾ ਤਾਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸੁਣਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਸਰਕਾਰ।''

'ਪਾਣੀ ਪਿੱਛੇ ਮਾਰ-ਕੁੱਟ ਵੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ'

ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਸਿੰਚਾਈ ਦੇ ਲਈ ਆਈ ਇੱਕ ਸੰਕਰੀ ਨਹਿਰ ਦੇ ਕੋਲ ਇੱਕ ਖੂਹ ਅਤੇ ਇੱਕ ਦਰਖ਼ਤ ਹੈ। ਖੂਹ 'ਤੇ ਪਿੰਡ ਦੇ ਲੋਕ ਨਹਾਉਂਦੇ-ਧੋਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਨਲਕੇ ਤੋਂ ਔਰਤਾਂ ਘਰ ਲਈ ਪਾਣੀ ਭਰ ਕੇ ਲਿਜਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਕਦੇ-ਕਦੇ ਇੱਥੇ ਐਨੀ ਭੀੜ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਮਾਰ-ਕੁੱਟ ਤੱਕ ਦੀ ਨੌਬਤ ਆ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਅੱਠ ਹਜ਼ਾਰ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਦੇ ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਅੱਜ ਤੱਕ ਸਰਕਾਰੀ ਪਾਣੀ ਦੀ ਟੈਂਕੀ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚੀ ਹੈ।

ਉਹ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, "ਇਹ ਨੀਮ ਪਿੰਡ ਹੈ, ਇੱਥੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਪਿਆਸੀ ਦੁਨੀਆ ਮਰਦੀ ਹੈ। ਪਰਦੇਸੀ ਮਰਦੇ ਹਨ ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦੇ ਪਿਆਸੇ। ਇੱਥੋਂ ਦੀਆਂ ਧੀਆਂ ਪਾਣੀ ਢੋਹ-ਢੋਹ ਕੇ ਮਰ ਜਾਣਗੀਆਂ। ਪਰ ਇੱਥੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਨਹੀਂ ਦਿਖੇਗੀ।''

ਤਸਵੀਰ ਵਿੱਚ ਸੱਜੇ ਪਾਸੇ ਸਲਮਾ

ਸਲਮਾ ਵਰਗੀਆਂ ਪਿੰਡ ਦੀਆਂ ਲਗਭਗ ਸਾਰੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਸਵੇਰੇ-ਸ਼ਾਮ ਪਾਣੀ ਢੋਹਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਈ ਵਾਰ ਇੱਕ ਹੀ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ ਦੋ-ਦੋ ਘੰਟੇ ਲੱਗ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਪਾਣੀ ਭਰਨ ਦਾ ਨੰਬਰ ਹੀ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ।

ਪਿੰਡ ਦੇ ਕੁਝ ਪੈਸੇ ਵਾਲੇ ਪਰਿਵਾਰ ਪੀਣ ਲਈ ਫਿਲਟਰ ਦਾ ਪਾਣੀ ਖਰੀਦ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਨਹਾਉਣ ਧੋਣ ਲਈ ਟੈਂਕਰ ਤੋਂ ਪਾਣੀ ਮੰਗਵਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਇੱਥੇ ਇੱਕ ਟੈਂਕਰ ਪਾਣੀ ਤਿੰਨ ਸੌ ਰੁਪਏ ਦਾ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਦੀ ਆਰਥਿਕ ਹਾਲਤ ਬਹੁਤੀ ਚੰਗੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਇਹ...


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਣੀ ਸੰਕਟ: ਜਿੱਥੇ ਵਿਆਹ ਦਾ ਮਹੂਰਤ ਪਾਣੀ ਦੇ ਟੈਂਕਰ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਜੋਲਾਆ ਪਿੰਡ ਦਾ ਪਸ਼ੂ ਪਾਲਕ ਪਰਿਵਾਰ

ਪੂਰੇ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਜਲ ਸੰਕਟ ਵਿਚਾਲੇ ਭਾਖਰੀ ਪਿੰਡ ਦਾ ਇਕਲੌਤਾ ਤਲਾਬ ਸੁੱਕ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ।

ਮਨੁੱਖਾਂ ਜਾਂ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੇ ਪੀਣ ਲਈ ਲੋੜੀਂਦਾ ਪਾਣੀ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਇੱਥੇ। ਸੁੱਕੇ ਤਲਾਬ ਨੇੜੇ ਖੜ੍ਹਾ ਇਹ ਦਰਖ਼ਤ ਸੋਕੇ ਦੌਰਾਨ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਵਿਆਹਾਂ ਦਾ ਗਵਾਹ ਹੈ।

ਪਿਛਲੇ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਹਾਲਾਤ ਅਜਿਹੇ ਹਨ ਕਿ ਵਿਆਹ ਦਾ ਸੀਜ਼ਨ ਅਤੇ ਸੋਕਾ ਇੱਥੇ ਇਕੱਠਾ ਹੀ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਵਿਆਹ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਲਈ ਟੈਂਕਰ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਰਹਿਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।

ਭਾਖਰੀ ਪਿੰਡ ਦੇ ਪੀਰਾਭਾਈ ਜੋਸ਼ੀ ਮੁਤਾਬਕ, ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਜੇਕਰ ਵਿਆਹ ਹੋਵੇ ਤਾਂ 25 ਕਿੱਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰੋਂ ਪਾਣੀ ਲਿਆਉਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਇੱਕ ਟੈਂਕਰ ਦੇ 2000 ਰੁਪਏ ਲਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਤਿੰਨ-ਚਾਰ ਟੈਂਕਰ ਮੰਗਵਾਈਏ ਤਾਂ 8 ਹਜ਼ਾਰ ਰੁਪਏ ਖਰਚਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।''

ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਵਿਆਹ ਦੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਟੈਂਕਰ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਟੈਂਕਰ ਨਹੀਂ ਮਿਲੇਗਾ ਤਾਂ ਵਿਆਹ ਕਰਨਾ ਮੁਮਕਿਨ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ ਇਸ ਲਈ ਕਦੇ-ਕਦੇ 40-50 ਕਿੱਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਤੋਂ ਵੀ ਟੈਂਕਰ ਲਿਆਉਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।

ਮਹੂਰਤ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਟੈਂਕਰ ਦਾ ਇੰਤਜ਼ਾਮ

ਬੀਬੀਸੀ ਗੁਜਰਾਤੀ ਦੀ ਟੀਮ ਜਦੋਂ ਪਹੁੰਚੀ ਤਾਂ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਅਮਰਾਜੀ ਦੇ ਘਰ ਵਿਆਹ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘਰ ਪੀਣ ਅਤੇ ਖਾਣਾ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਬਾਹਰੋਂ ਪਾਣੀ ਮੰਗਵਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਪਿੰਡ ਦੇ ਭੀਖਾਭਾਈ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਪੀਣ ਲਈ ਹੀ ਨਹੀਂ ਵਿਆਹ ਵਿੱਚ ਖਾਣਾ ਅਤੇ ਮਿੱਠਾ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਵੀ ਪਾਣੀ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਰੇਗਿਸਤਾਨ ਦਾ ਇਲਾਕਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਮਿੱਠਾ ਪਾਣੀ ਮਿਲਣਾ ਬਹੁਤ ਔਖਾ ਹੈ।

"ਜੇਕਰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਹੋਵੇ ਤਾਂ 10 ਟੈਂਕਰ ਅਤੇ ਜੇਕਰ ਛੋਟਾ-ਮੋਟਾ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਪੰਜ ਟੈਂਕਰ ਲੱਗ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਮਤਲਬ ਕਿ ਇੱਕ ਮੰਡਪ ਜਿੰਨਾ ਖਰਚਾ ਤਾਂ ਪਾਣੀ 'ਤੇ ਹੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।''

ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਕੈਟਰਿੰਗ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਅਲਕੇਸ਼ ਜੋਸ਼ੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਇੱਥੇ ਵਿਆਹ ਦੀ ਤਰੀਕ ਤੈਅ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪਾਣੀ ਦਾ ਟੈਂਕਰ ਤੈਅ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਿਨਾਂ ਟੈਂਕਰ ਤੋਂ ਇੱਥੇ ਵਿਆਹ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।''

ਭਾਰਤ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਸਰਹੱਦ 'ਤੇ ਆਖ਼ਰੀ ਪਿੰਡ ਜਲੋਆ ਹੈ। ਇੱਥੋਂ ਦੇ ਉਪ ਸਰਪੰਚ ਵਿਜੇ ਸਿੰਘ ਡੋਡੀਆ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਸਾਡੇ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਵੀ ਦੂਜੇ ਪਿੰਡਾਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਆਹ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਬਾਹਰੋਂ ਮੰਗਵਾਉਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਖਰਚਾ ਵੀ ਵਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।''

ਭਾਖਰੀ ਪਿੰਡ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਸਰਪੰਚ ਪੂੰਜੀਰਾਮ ਜੋਸ਼ੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਜਾੜੇ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਇਸਦੀ ਵੱਡੀ ਕਿੱਲਤ ਹੈ। ਇਸ ਸਾਲ ਸੋਕੇ ਕਾਰਨ ਇੱਥੇ ਕਾਫ਼ੀ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਖੇਤੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਹੈ।''

ਭਾਰਤ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਸਰਹੱਦ ਤੋਂ 37 ਕਿੱਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਸਥਿਤ ਭਾਖਰੀ ਪਿੰਡ

ਸੋਕਾ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ

ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਇਹ ਇਲਾਕਾ ਸੋਕਾਗ੍ਰਸਤ ਹੈ। ਇਹ ਗੱਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਅਤੇ ਰਹਿਣ-ਸਹਿਣ ਵਿੱਚ ਵੀ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।

ਪਿੰਡ ਦੇ ਲੋਕ ਦੱਸਦੇ...


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਣੀਪਤ ਦੀ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਹਾਰ ਦਾ ਜਸ਼ਨ ਕਿਉਂ ਮਨਾਉਂਦੇ ਹਨ ਹਰਿਆਣਵੀ ਮਰਾਠੇ?\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਇਹ ਸਾਰੀ ਕਹਾਣੀ 257 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ, ਜਦੋਂ ਸਦਾਸ਼ਿਵਰਾਓ ਬਾਹੂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਮਰਾਠਾ ਫ਼ੌਜ ਪਾਣੀਪਤ ਪਹੁੰਚੀ।

ਮਰਾਠਾ ਫ਼ੌਜ ਇੱਥੇ ਅਫ਼ਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਸ਼ਾਹ ਅਬਦਾਲੀ ਨਾਲ ਟੱਕਰ ਲੈਣ ਆਈ ਸੀ।

ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਦੀ ਜਿੱਤ ਦਾ ਜਸ਼ਨ ਮਨਾਉਣ ਵਾਲੇ ਮਹਾਰ ਕੌਣ?

ਮਰਾਠਿਆਂ ਖਿਲਾਫ਼ ਦਲਿਤਾਂ ਦੀ ਲੜਾਈ ਬਾਰੇ ਪੂਰਾ ਸੱਚ

'ਜਦੋਂ ਦਲਿਤਾਂ ਵਾਲੀ ਫੌਜ ਨੇ ਮਰਾਠਿਆਂ ਨੂੰ ਭਾਜੜਾਂ ਪਾਈਆਂ'

ਮਰਾਠਾ ਫ਼ੌਜ ਦੀ 14 ਜਨਵਰੀ 1761 ਨੂੰ ਨਮੋਸ਼ੀ ਭਰੀ ਹਾਰ ਹੋਈ। ਕਿਆਸ ਲਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਸ ਮੰਦਭਾਗੇ ਦਿਨ ਇਸਦੇ ਚਾਲੀ ਤੋਂ ਪੰਜਾਹ ਹਜ਼ਾਰ ਜਵਾਨ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਸਨ।

ਇਸ ਭਾਈਚਾਰੇ ਬਾਰੇ ਦਹਾਕੇ ਤੱਕ ਖੋਜਸ਼ੀਲ ਰਹੇ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਵਸੰਤਰਾਓ ਮੋਰੇ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ, "ਕੁੱਝ ਸਿਪਾਹੀ ਬਚ ਗਏ ਤੇ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਲੁਕ ਗਏ। ਬਾਹਰ ਨਿਕਲ ਕੇ ਉਹ ਮਰਾਠਿਆਂ ਵਜੋਂ ਪਛਾਣੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਡਰੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਇਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਗੁਆਂਢੀ ਰਾਜੇ ਰੋਡ ਦੇ ਸਿਪਾਹੀਆਂ ਵਜੋਂ ਆਪਣੀ ਪਛਾਣ ਦੱਸਣ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਲਿਆ।"

ਡਾ. ਮੋਰੇ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, "ਰੋਡ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਅਸਲ ਜੜ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਫੇਰ ਵੀ ਜੋ ਕੁੱਝ ਵੀ ਉਹ ਬਚਾ ਸਕਦੇ ਸਨ, ਬਚਾਇਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਈ ਰਿਵਾਜ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਰਿਵਾਜਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਹਿੰਦੀ ਵਿੱਚ ਕਈ ਮਰਾਠੀ ਸ਼ਬਦ ਹਨ। ਆਇਨੇ ਅਕਬਰੀ ਵਿੱਚ ਰੋਡ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਕੋਈ ਜ਼ਿਕਰ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਪਾਣੀਪਤ ਦੀ ਲੜਾਈ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਮਿਲਦੇ ਹਨ।"

ਨਵੀਂ ਪਛਾਣ

72 ਸਾਲਾ, ਨਫੇ ਸਿੰਘ ਪਾਣੀਪਤ ਦੇ ਇੱਕ ਹੈਂਡਲੂਮ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਾ ਤਾਂ ਮਰਾਠੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਕਦੇ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਗਏ ਹਨ। ਹਾਂ, ਜਦੋਂ ਵੀ ਕੋਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਉਥੋਂ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹ ਖਿੜ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਨਫੇ ਸਿੰਘ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, "1761 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਾਰੇ ਮਰਾਠੇ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਵਾਪਸ ਪਰਤ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁੱਝ ਆਪਣੇ ਭਵਿੱਖ ਤੋਂ ਬੇਖ਼ਬਰ, ਕੁਰਕਸ਼ੇਤਰ ਤੇ ਕਰਨਾਲ ਦੇ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਗਏ। ਸਿਰਫ਼ 250 ਹੀ ਬਚੇ ਸਨ ਤੇ ਜੇ ਕੋਈ ਪੁਛਦਾ, ਉਹ ਰਾਜਾ ਰੋਡ ਬਾਰੇ ਦੱਸ ਦਿੰਦੇ। ਇਹੀ ਪਛਾਣ ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਤੱਕ ਚਲਦੀ ਰਹੀ। ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਅਗਲੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਅਸਲ ਪਛਾਣ ਹੀ ਭੁੱਲ ਗਈ।"

ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ, "ਸਾਡੀਆਂ ਜੜਾਂ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ 'ਚ ਹਨ ਤੇ ਸਾਡੇ ਪੁਰਖੇ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਸਨ। ਅਸੀਂ ਗੁੱਜਰ, ਜੱਟ ਜਾਂ ਰਾਜਪੂਤ ਬਿਰਾਦਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਪਿਛੋਕੜ ਨਹੀਂ ਲੱਭ ਸਕੇ।"

ਆਪਣੇ ਪੰਜਾਹਵਿਆਂ ਵਿੱਚ ਨਫੇ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਨਵੀਂ ਪਛਾਣ ਡਾ. ਮੋਰੇ ਦੀ ਲਿਖੀ ਕਿਤਾਬ 'ਰੋਡ ਮਰਾਠੋਂ ਕਾ ਇਤਿਹਾਸ' ਪੜ੍ਹ ਕੇ ਮਿਲੀ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, "ਸੰਨ 2000 ਵਿੱਚ ਹੀ ਸਾਨੂੰ ਸਾਡੀ ਅਸਲ ਪਛਾਣ ਦਾ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ। ਸਾਬਕਾ ਅਧਿਕਾਰੀ ਵਿਰੇਂਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਰੋਡ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਜੜ੍ਹਾਂ ਦੀ ਭਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। ਕੋਹਲਾਪੁਰ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਡਾ. ਵਸੰਤਰਾਓ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕੀਤੀ।"

ਕਿੰਨੀ ਜਨ ਸੰਖਿਆ ਹੈ ਰੋਡ ਮਰਾਠਿਆਂ ਦੀ?

ਰੋਡ ਲੋਕ ਖ਼ੁਦ ਨੂੰ ਮਾਣ ਨਾਲ ਰੋਡ ਮਰਾਠੇ ਕਹਾਉਂਦੇ...


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਣੀਪਤ: ਅਹਿਮਦ ਸ਼ਾਹ ਅਬਦਾਲੀ ਭਾਰਤੀਆਂ ਲਈ ਖ਼ਲਨਾਇਕ ਤੇ ਅਫ਼ਗਾਨਾਂ ਲਈ 'ਬਾਬਾ-ਏ-ਕੌਮ' ਕਿਉਂ ਹੈ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਪਾਣੀਪਤ ਫ਼ਿਲਮ ਦੇ ਪੋਸਟਰ 'ਤੇ ਟਰੇਲਰ ਤੇ ਅਫ਼ਗਾਨ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਰਲਿਆ-ਮਿਲਿਆ ਪ੍ਰਤੀਕਰਮ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ ਸੀ

6 ਦਸੰਬਰ ਨੂੰ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫ਼ਿਲਮ 'ਪਾਣੀਪਤ' ਇਤਿਹਾਸ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀਆਂ ਅਤੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਜੰਗਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ।

ਇਹ ਜੰਗ ਲਗਭਗ 260 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਲੜੀ ਗਈ ਸੀ। ਫ਼ਿਲਮ ਦੇ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਇਸ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਵੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਤਬਕਾ ਇਸ ਪ੍ਰਤੀ ਫ਼ਿਕਰਮੰਦ ਵੀ ਹੈ।

ਅਸੀਂ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਿਆ ਹੈ ਕਿ ਪਾਣੀਪਤ ਦੀ ਤੀਜੀ ਲੜਾਈ ਮਰਾਠਿਆਂ ਅਤੇ ਅਫ਼ਗਾਨ ਸੈਨਾ ਵਿਚਕਾਰ ਹੋਈ ਸੀ।

 14 ਜਨਵਰੀ, 1761 ਨੂੰ ਹੋਈ ਇਸ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਅਫ਼ਗਾਨ ਸੈਨਾ ਦੀ ਕਮਾਂਡ ਅਹਿਮਦ ਸ਼ਾਹ ਅਬਦਾਲੀ-ਦੁੱਰਾਨੀ ਦੇ ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ ਸੀ।

6 ਦਸੰਬਰ ਨੂੰ ਰੀਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮ 'ਪਾਣੀਪਤ' ਇਤਿਹਾਸ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀਆਂ ਅਤੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਜੰਗਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਲੜਾਈ ਅਹਿਮਦ ਸ਼ਾਹ ਅਬਦਾਲੀ ਤੇ ਮਰਾਠਾ ਫ਼ੌਜਾਂ ਦਰਮਿਆਨ ਲੜੀ ਗਈ ਸੀ। ਭਾਰਤੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਉੱਤੇ ਲਗਾਤਾਰ ਹਮਲੇ ਕਰਨ ਕਰਕੇ ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ ਅਬਦਾਲੀ ਨੂੰ ਖਲਨਾਇਕ ਤੇ ਬੇਰਹਿਮ ਕਾਤਲ ਮੰਨਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ ਅਫ਼ਗਾਨਿਸਤਾਨ ਵਿਚ ਅਬਦਾਲੀ ਨੂੰ 'ਬਾਬਾ-ਏ-ਕੌਮ' ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।  ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਦੇ ਇਸ ਲੇਖ ਵਿਚ ਅਸੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸ ਰਹੇ ਹਾਂ ਕਿ ਅਫ਼ਗਾਨ ਵਿਚ ਅਬਦਾਲੀ ਨੂੰ ਬਾਬਾ-ਏ-ਕੌਮ ਕਿਉਂ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਖ਼ਾਸਕਰ ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਅਬਦਾਲੀ ਦੀ ਦਿਖ ਬਾਰੇ ਇਹ ਲੇਖ ਪੜ੍ਹੋ- ਪੰਜਾਬ, ਸਿੱਖਾਂ ਤੇ ਮਰਾਠਿਆਂ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਨਾਲ ਸਮਝੋ ਅਹਿਮਦ ਸ਼ਾਹ ਅਬਦਾਲੀ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ

ਹਿੰਦੋਸਤਾਨ ਦੀਆਂ ਕਈ ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਇਸ ਜੰਗ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਆਉਣ 'ਤੇ ਰੋਮਾਂਚਿਤ ਹੁੰਦੀਆਂ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਇਤਿਹਾਸਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਸ ਜੰਗ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਬਹੁਤ ਦਿਲਚਸਪੀ ਰਹੀ ਹੈ।

'ਪਾਣੀਪਤ' ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਉਪ ਮਹਾਂਦੀਪ ਅਤੇ ਮੱਧ ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਇੱਕ ਬੇਹੱਦ ਅਹਿਮ ਅਤੇ ਫ਼ੈਸਲਾਕੁਨ ਮੋੜ ਨੂੰ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਇਸ ਜੰਗ ਦੇ ਦੂਰਗਾਮੀ ਨਤੀਜੇ ਨਿਕਲੇ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਅਸਰ ਹਿੰਦੋਸਤਾਨ ਅਤੇ ਅਫ਼ਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਕਈ ਹੋਰ ਦੇਸਾਂ 'ਤੇ ਵੀ ਪਿਆ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਅਫ਼ਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਲੋਕ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਤੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੇਸ ਦੇ ਨਾਇਕ ਅਹਿਮਦ ਸ਼ਾਹ ਅਬਦਾਲੀ-ਦੁੱਰਾਨੀ (1722-1772) ਦੀ ਉਹੀ ਘਿਸੀ-ਪਿਟੀ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਅਤੇ ਖ਼ਲਨਾਇਕ ਵਾਲੀ ਪਛਾਣ ਨੂੰ ਦਿਖਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।

ਜਦੋਂਕਿ ਅਫ਼ਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਅਹਿਮਦ ਸ਼ਾਹ ਅਬਦਾਲੀ-ਦੁੱਰਾਨੀ ਨੂੰ 'ਬਾਬਾ-ਏ-ਕੌਮ' ਜਾਂ 'ਫਾਦਰ ਆਫ਼ ਦਿ ਨੇਸ਼ਨ' (ਰਾਸ਼ਟਰਪਿਤਾ) ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸ਼ੋਹਰਤ ਹਾਸਲ ਹੈ।

ਸਵਾਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਆਖਰ ਕੌਣ ਸੀ ਅਹਿਮਦ ਸ਼ਾਹ ਅਬਦਾਲੀ-ਦੁੱਰਾਨੀ ਅਤੇ ਅਫ਼ਗਾਨਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਕਿਸ ਨਜ਼ਰ ਨਾਲ ਦੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?

ਸਭ ਤੋਂ ਮਹਾਨ ਅਫ਼ਗਾਨ

ਇਹ ਗੱਲ ਸਾਲ 1747...


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਤਰ-ਘੁੱਗੀ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਲਚਰ ਗੀਤਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣਗੇ?\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਇਹ ਗੱਲ ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਨੇਤਾ ਤੇ ਕਲਾਕਾਰ ਗੁਰਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ ਘੁੱਗੀ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਗੀਤਾਂ ਦੇ ਡਿੱਗਦੇ ਮਿਆਰ ਦੇ ਸੰਦਰਭ 'ਚ ਬੀਬੀਸੀ ਨਾਲ ਖ਼ਾਸ ਗੱਲਬਾਤ ਦੌਰਾਨ ਕਹੀ।

ਉਹ ਹਿੰਸਕ ਗਾਇਕੀ ਖਿਲਾਫ ਬਣ ਰਹੇ ਪੰਜਾਬ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਹੋਣਗੇ।

ਘੁੱਗੀ ਹੋਣਗੇ ਸਰਗਰਮ ਮੈਂਬਰ

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ  ਨਾਂ 'ਤੇ ਮੁਹਰ ਪੰਜਾਬ ਆਰਟਸ ਕੌਂਸਲ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਤੇ ਕਵੀ ਸੁਰਜੀਤ ਪਾਤਰ ਨੇ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।

ਬੀਬੀਸੀ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਦੌਰਾਨ ਸੁਰਜੀਤ ਪਾਤਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, ''ਪੰਜਾਬੀ ਗਾਇਕੀ ਅਤੇ ਗੀਤਾਂ 'ਤੇ ਨਿਗਰਾਨੀ ਲਈ ਇੱਕ ਪੈਨਲ ਜਾਂ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੋ-ਤਿੰਨ ਦਿਨਾਂ 'ਚ ਬਣੇਗਾ।''

ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ, ''ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੰਜਾਬੀ ਗਾਇਕੀ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ ਤੇ ਫਿਰ ਇਸ ਦਾ ਇਲਾਜ ਸੋਚਦਿਆਂ ਸੁਝਾਅ ਆਏ ਕਿ ਇੱਕ ਨਿਗਰਾਨ ਕਮੇਟੀ ਹੋਵੇ, ਫਿਰ ਉਸੇ ਗੱਲਬਾਤ ਵਿੱਚੋਂ ਕਮਿਸ਼ਨ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਆਈਡੀਆ ਆਇਆ''

''ਮੁੱਖ ਕੰਮ ਹੈ ਸੋਚਣਾ ਕਿ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਸੀਂ ਪੰਜਾਬ ਤੇ ਗਾਇਕੀ ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਨੂੰ ਹੋਰ ਬਿਹਤਰ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਾਂ, ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਨਾਲ ਜਾਂ ਨੈਤਿਕ ਦਬਾਅ ਨਾਲ।''

''ਅਸੀਂ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਾਂਗੇ ਅਤੇ ਗੁਰਪ੍ਰੀਤ ਘੁੱਗੀ ਵੀ ਇਸ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਸਰਗਰਮ ਮੈਂਬਰ ਰਹਿਣਗੇ।''

ਇਹ ਇੱਕ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਸਮੱਸਿਆ

ਸੁਰਜੀਤ ਪਾਤਰ ਅਨੁਸਾਰ, ''ਇਸ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਬਣਨ ਦੇ 3 ਕੁ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਬਾਅਦ ਕਮਿਸ਼ਨ ਰਿਪੋਰਟ ਪੇਸ਼ ਕਰੇਗਾ ਕਿ ਅੱਜ ਕੱਲ੍ਹ ਪੰਜਾਬੀ ਮਨੋਰੰਜਨ ਦੀ ਦੁਨੀਆਂ 'ਚ ਗਾਇਕੀ ਤੇ ਗੀਤਕਾਰੀ ਬਾਬਤ ਕੀ ਕੁਝ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅਸੀਂ ਇਸ ਨਾਲ ਕਿਵੇਂ ਨਜਿੱਠ ਸਕਦੇ ਹਾਂ।''

''ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਵੱਲੋਂ ਸਮਾਨੰਤਰ ਇੱਕ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਾਂ, ਬੱਚਿਆ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਾਂ ਅਤੇ ਇਸ ਮਾਹੌਲ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਾਂ।''

ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ, ''ਇਹ ਇੱਕ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਸਮੱਸਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ 'ਚ ਕਲਾਕਾਰ ਦੀ ਕਲਾਤਮਕ ਆਜ਼ਾਦੀ ਵੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੈ, ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਸ਼ੁੱਧਤਾ 'ਤੇ ਵੀ ਮਾੜਾ ਅਸਰ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ।''

''ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਟੀਵੀ 'ਤੇ ਹਰ ਉਮਰ ਦੇ ਲੋਕ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਗੀਤਾਂ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ-ਸੁਣਦੇ ਹਨ।''

''ਇਸ ਸਾਰੀ ਸਮੱਸਿਆ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਤੇ ਇਸ ਦਾ ਹਲ੍ਹ ਕੱਢਣ ਲਈ ਇਸ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦਾ ਵਿਚਾਰ ਆਇਆ।''

ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ''ਅਸੀਂ ਸੈਮੀਨਾਰ ਵੀ ਕਰਾਵਾਂਗੇ, ਜਿਸ ਤਹਿਤ ਗਾਇਕਾਂ-ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਸੱਦਿਆ ਜਾਵੇਗਾ ਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਜਾਰੀ ਰੱਖਾਂਗੇ।''

''ਕੁਝ ਨਾ ਕਰਨ ਨਾਲੋਂ ਕੁਝ ਕਰਨਾ ਬਿਹਤਰ''

ਸੁਰਜੀਤ ਪਾਤਰ ਨੇ ਕਿਹਾ,''ਅਸੀਂ ਸੋਚਿਆ ਕੁਝ ਨਾ ਕਰਨ ਨਾਲੋਂ ਕੁਝ ਕਰਨਾ ਬਿਹਤਰ ਹੈ, ਜੇ ਅਸੀਂ ਸਭ ਕੁਝ ਹਲ੍ਹ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਇਹ ਨਹੀਂ ਕਿ ਅਸੀਂ ਕੁਝ ਵੀ ਹੱਲ ਨਾ ਕਰੀਏ।''

ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ, ''ਮਨੋਰੰਜਨ ਖ਼ੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਮੱਸਿਆ ਆਸਾਨ ਨਹੀਂ ਹੈ ਪਰ ਅਸੀਂ ਇੱਕ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ।''

''ਇਸ ਪੂਰੇ ਵਰਤਾਰੇ 'ਚ ਮਾਨਸਿਕਤਾ, ਮਾਹੌਲ, ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਤੇ ਸਮਾਜ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੈ।''

ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਨੱਥ ਕਿਵੇਂ?

ਸੋਸ਼ਲ...


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਪਾ ਮੰਮੀ ਨੂੰ ਧੋਖਾ ਦੇ ਰਹੇ ਸੀ ਤੇ ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦੱਸ ਨਹੀਂ ਸਕਿਆ, 25 ਸਾਲਾ ਮੁੰਡੇ ਦੀ ਹੱਡਬੀਤੀ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਮੈਂ ਜਾਣਦਾ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਮੇਰੇ ਪਾਪਾ ਦਾ ਫ਼ੋਨ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਅਜਿਹਾ ਹੀ ਫ਼ੋਨ ਮੈਂ ਕੁਝ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਾਰ ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਆ ਸੀ ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਅੱਲ੍ਹੜ ਉਮਰ ਵੱਲ ਵਧ ਰਿਹਾ ਸੀ

ਰੇਡੀਓ 1 ਨਿਊਜ਼ਬੀਟ ਨੇ  ਇੱਕ 25 ਸਾਲ ਦੇ ਉਸ ਮੁੰਡੇ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਨਾਲ ਕਈ ਸਾਲ ਬਤੀਤ ਕੀਤੇ ਜਿਹੜੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਧੋਖਾ ਦੇ ਰਹੇ ਸਨ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਗੁੱਸੇ, ਉਦਾਸੀ ਅਤੇ ਇਕੱਲੇਪਣ ਦੇ ਆਲਮ ਵਿੱਚੋਂ ਵੀ ਲੰਘੇ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬਿਨਾਂ ਆਪਣੀ ਪਛਾਣ ਦੱਸੇ ਆਪਣੀ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣਾ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ, ਜਿਹੜੇ ਅਜਿਹੇ ਹੀ ਹਾਲਾਤਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਪਿਤਾ ਦਾ ਫ਼ੋਨ ਕੀਤਾ ਚੈੱਕ

ਮੈਂ 19 ਸਾਲ ਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਤਿਉਹਾਰ ਤੋਂ ਵਾਪਿਸ ਆਇਆ ਸੀ। ਮੈਂ ਬਾਥਰੂਮ 'ਚ ਗਿਆ ਅਤੇ ਮੈਂ ਨਹਾਉਣ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਸਾਈਡ 'ਚ ਇੱਕ ਫੋਨ ਦੇਖਿਆ।

ਮੈਂ ਜਾਣਦਾ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਮੇਰੇ ਪਾਪਾ ਦਾ ਫ਼ੋਨ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਅਜਿਹਾ ਹੀ ਫ਼ੋਨ ਮੈਂ ਕੁਝ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਾਰ ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਆ ਸੀ ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਅੱਲ੍ਹੜ ਉਮਰ ਵੱਲ ਵਧ ਰਿਹਾ ਸੀ।

ਪਹਿਲਾਂ ਤਾਂ ਮੈਂ ਇਸ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਵੀ ਸੋਚਣ ਲਈ ਛੋਟਾ ਸੀ, ਪਰ ਹੁਣ ਮੈਨੂੰ ਸ਼ੱਕ ਹੋਣ ਲੱਗਾ।

ਮੈਂ ਫੋਨ ਚੁੱਕਿਆ, ਉਸ 'ਚ ਕੋਈ ਪਾਸਵਰਡ ਨਹੀਂ ਲੱਗਾ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਮੈਂ ਫ਼ੋਨ ਦੀ ਤਲਾਸ਼ੀ ਲੈਣ ਲੱਗਾ ਤਾਂ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਕਿਸੇ ਔਰਤ ਦੇ ਮੈਸੇਜ ਆਏ ਹੋਏ ਸਨ।

ਮੈਨੂੰ ਕੁਝ ਵੀ ਸਮਝ ਨਹੀਂ ਆ ਰਹੀ ਸੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਬਹੁਤ ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਸੀ।

ਜਦੋਂ ਸਭ ਕੁਝ ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੋਣ ਲੱਗਾ

ਮੈਨੂੰ ਲੱਗਿਆ ਕਿ ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਸਬੰਧ ਹੋਣ ਦੇ ਇਹ ਕੋਈ ਖਾਸ ਸਬੂਤ ਨਹੀਂ ਹਨ, ਕਿਸੇ ਵੀ ਮੈਸਜ ਤੋਂ ਅਜਿਹਾ ਕੁਝ ਵੀ ਸਪੱਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਹੋ ਰਿਹਾ ਸੀ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਆਈਫ਼ੋਨ ਮਿਲਿਆ ਸੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੇਰੀ ਇੱਕ ਫ਼ੋਟੋ ਖਿੱਚੀ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਭੇਜ ਦਿੱਤੀ

ਆਪਣੇ ਮਨ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ਲਈ ਮੈਂ ਨਹਾ ਕੇ ਆਪਣੇ ਕਮਰੇ ਵਿਚ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਪੌੜੀਆਂ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਉਪਰ ਆ ਰਹੇ ਸਨ ਕਿ ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਵਾਜ਼ ਲਗਾ ਕੇ ਆਪਣੇ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਬੁਲਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਫ਼ੋਨ ਦਿਖਾਇਆ।

ਪਹਿਲਾਂ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੁਝ ਪਤਾ ਹੀ ਨਹੀਂ ਕਿ ਮੈਂ ਕਿਸ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹਾਂ। ਉਹ ਆਪਣਾ ਫ਼ੋਨ ਲੈ ਕੇ ਹੇਠਾਂ ਚਲੇ ਗਏ।

ਫਿਰ ਉਹ ਵਾਪਿਸ ਆਏ ਅਤੇ ਕਹਿਣ ਲੱਗੇ, "ਠੀਕ ਹੈ, ਚੱਲ ਕੇ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਹਾਂ ਇਸ ਬਾਰੇ।"

ਮੈਂ ਨਾਲ ਚੱਲ ਪਿਆ। ਮੈਂ ਘਬਰਾਇਆ ਵੀ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਮੇਰੇ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਾਹਮਣੇ ਜਾਣਾ ਐਨਾ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ ਗੱਲ ਮੁਕਾ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਉਹ ਔਰਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕੰਮ ਵਿਚ ਆ ਰਹੀਆਂ ਕੁਝ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨੀਆਂ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, "ਮੇਰੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਦੋਸਤ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਔਰਤ ਮੇਰੀ ਦੋਸਤ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਮੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦਾ ਕਿ ਤੇਰੀ ਮਾਂ ਇੱਕ ਔਰਤ...


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਪੜ ਵੇਚਣ ਵਾਲੇ ਵਾਇਰਲ ਮੁੰਡੇ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਕੈਪਟਨ ਤੋਂ ਮਿਲੇ 5 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਨਾਲ ਕੀ ਕਰੇਗਾ- 5 ਅਹਿਮ ਖ਼ਬਰਾਂ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਮਨਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਵਾਇਰਲ ਵੀਡੀਓ ਦੇਖਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਇਹ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ

ਘਰ ਦੇ ਹਾਲਾਤ ਠੀਕ ਨਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ 13 ਸਾਲ ਦਾ ਇਹ ਬੱਚਾ ਸਾਈਕਲ ਉੱਤੇ ਖਾਣੇ ਦਾ ਸਮਾਨ ਵੇਚਦਾ ਹੈ। ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਉੱਤੇ ਸਮਾਨ ਵੇਚਦਿਆਂ ਦੌਰਾਨ ਮਨਪ੍ਰੀਤ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਨੇ ਪੈਸੇ ਦੇਣ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕੀਤੀ ਪਰ ਉਸ ਨੇ ਮਿਹਨਤ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੱਤੀ।

ਮਨਪ੍ਰੀਤ ਦੀ ਵੀਡੀਓ ਵਾਇਰਲ ਹੋਈ ਤਾਂ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਨੇ 5 ਲੱਖ ਮਦਦ ਰਾਸ਼ੀ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਸਵੇਰੇ ਸ਼ਾਮ ਖਾਣ ਦੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵੇਚਦੇ ਇਸ ਬੱਚੇ ਦੀ ਖਾਹਿਸ਼ ਪੁਲਿਸ ਵਾਲਾ ਬਣਨ ਦੀ ਹੈ। ਮਨਪ੍ਰੀਤ ਦੇ ਪਿਤਾ ਘਰ ਦੇ ਹਾਲਾਤ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰਦਿਆਂ ਭਾਵੁਕ ਵੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ 5 ਲੱਖ ਦੀ ਮਦਦ ਰਾਸ਼ੀ ਲਈ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਦਾ ਧੰਨਵਾਦ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਵੀਡੀਓ ਦੇਖਣ ਲਈ ਇੱਥੇ ਕਲਿਕ ਕਰੋ।

ਦਿੱਲੀ ਦੰਗੇ: ਸੀਤਾਰਾਮ ਯੇਚੁਰੀ, ਯੋਗੇਂਦਰ ਯਾਦਵ, ਅਪੂਰਵਾਨੰਦ, ਜਯਤੀ ਘੋਸ਼, ਰਾਹੁਲ ਰਾਏ ਨਾਮਜ਼ਦ

ਖੱਬਿਓਂ ਸੱਜੇ- ਸੀਪੀਐੱਮ ਦੇ ਜਨਰਲ ਸਕੱਤਰ ਸੀਤਾਰਾਮ ਯੇਚੁਰੀ, ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰੀ ਜਯੰਤੀ ਘੋਸ਼, ਸਵਰਾਜ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਨੇਤਾ ਯੋਗੇਂਦਰ ਯਾਦਵ

ਦਿੱਲੀ ਦੰਗਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸਪਲੀਮੈਂਟਰੀ ਚਾਰਜਸ਼ੀਟ ਵਿੱਚ ਸੀਪੀਐੱਮ ਦੇ ਜਨਰਲ ਸਕੱਤਰ ਸੀਤਾਰਾਮ ਯੇਚੁਰੀ, ਸਵਰਾਜ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਨੇਤਾ ਯੋਗੇਂਦਰ ਯਾਦਵ, ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰੀ ਜਯੰਤੀ ਘੋਸ਼, ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਅਪੂਰਵਾਨੰਦ ਅਤੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਫਿਲਮਕਾਰ ਰਾਹੁਲ ਰੌਇ ਨੂੰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਇਸ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਸੀਤਾਰਾਮ ਯੇਚੁਰੀ ਨੇ ਟਵਿੱਟਰ 'ਤੇ ਲਿਖਿਆ, "ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਭਾਸ਼ਣਾਂ ਦੀ ਵੀਡੀਓ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਕਾਰਵਾਈ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ?"

ਇਸਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਈ ਹੋਰ ਟਵੀਟ ਵੀ ਕੀਤੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ 'ਤੇ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਸਾਧਿਆ ਹੈ।

ਪੂਰੀ ਖ਼ਬਰ ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ ਇੱਥੇ ਕਲਿਕ ਕਰੋ।

ਵੀਡੀਓ: ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਇੰਝ ਲਿਆਓ ਆਪਣੀ ਹੋਮ ਸਕਰੀਨ ’ਤੇ

ਲਾਹੌਰ-ਗੁੱਜਰਾਂਵਾਲਾ ਮੋਟਰਵੇ 'ਤੇ ਔਰਤ ਦੇ ਬਲਾਤਕਾਰ ਮਾਮਲੇ 'ਚ 'ਮੁਲਜ਼ਮਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਹੋਈ ਪਰ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰੀ ਨਹੀਂ'

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਲਾਹੌਰ-ਸਿਆਲਕੋਟ ਮੋਟਰਵੇ ਉੱਤੇ ਲੁਟੇਰਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਇੱਕ ਔਰਤ ਦੇ ਸਮੂਹਕ ਬਲਾਤਕਾਰ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਹੱਥ ਖਾਲ੍ਹੀ ਹਨ।

ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਉਸਮਾਨ ਏਕੇ ਬੁਜ਼ਦਾਰ ਨੇ ਮੀਡੀਆ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਮੁਲਜ਼ਮਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰ ਲਈ ਗਈ ਹੈ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੁਲਿਸ ਜਦੋਂ ਫੜ੍ਹਨ ਗਈ ਤਾਂ ਉਹ ਆਪਣੀ ਰਿਹਾਇਸ਼ ਤੋਂ ਫਰਾਰ ਹੋ ਗਏ ਸਨ।

ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ਲਾਹੌਰ-ਸਿਆਲਕੋਟ ਮੋਟਰਵੇ ਉੱਪਰ ਦੋ ਲੁਟੇਰਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਇੱਕ ਔਰਤ ਦਾ ਸਮੂਹਿਕ ਬਲਾਤਕਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਔਰਤ ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨਾਲ ਲਾਹੌਰ ਤੋਂ ਗੁੱਜਰਾਂਵਾਲਾ ਜਾ ਰਹੀ ਸੀ।

ਪੂਰੀ ਖ਼ਬਰ ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ ਇੱਥੇ ਕਲਿਕ ਕਰੋ।

ਕੋਰਟ ਮੈਰਿਜ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ ਬਾਰੇ ਨਿੱਜਤਾ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਇਹ ਸਵਾਲ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋਇਆ

ਪਟੀਸ਼ਨ ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਟਿਕੀ ਹੋਈ ਹੈ ਕਿ ਨੋਟਿਸ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ...


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਬਲੋ ਐਸਕੋਬਾਰ: ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਡਰੱਗ ਤਸਕਰ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਦੀ ਸੁਪਾਰੀ ਲੈਣ ਵਾਲੇ ਨਾਕਾਮ ਕਿਉਂ ਹੋਏ ਸਨ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਇਹ ਲੋਕ ਪਾਬਲੋ ਐਸਕੋਬਾਰ ਦਾ ਕਤਲ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ, ਜੋ ਉਸ ਵੇਲੇ ਕੋਲੰਬੀਆ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਮੰਨੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਮੈਡਲਿਨ ਡਰੱਗਸ ਕਾਰਟੇਲ ਦਾ ਮੁਖੀ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਜੁਰਮ ਦੀ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਪਾਬਲੋ ਐਸਕੋਬਾਰ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਅਮੀਰ ਗੈਂਗਸਟਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਪਾਬਲੋ ਐਸਕੋਬਾਰ ਦੀ ਪਛਾਣ ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਵਿੱਚ ਕੋਕੀਨ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਨਿਰਮਾਤਾ ਅਤੇ ਡਿਸਟ੍ਰੀਬਿਊਟਰ ਦੀ ਸੀ, ਉਸ ਵੇਲੇ ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਵਿੱਚ ਕੋਕੀਨ ਦੇ ਕੁੱਲ ਕਾਰੋਬਾਰ ਦੇ 80 ਫੀਸਦੀ ਹਿੱਸੇ ਉੱਤੇ ਐਸਕੋਬਾਰ ਦਾ ਕਬਜ਼ਾ ਸੀ।

ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਫੌਜ ਦੀ ਸਪੈਸ਼ਲ ਏਅਰ ਸਰਵਿਸ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਕਰਮਚਾਰੀ ਮੈਕਲੇਜ਼ ਨੂੰ ਪਾਬਲੋ ਐਸਕੋਬਾਰ ਨੂੰ ਮਾਰਣ ਦੀ ਸੁਪਾਰੀ ਕੋਲੰਬੀਆ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਨੇ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।

ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਡੌਕੀਊਮੈਂਟਰੀ 'ਕਿਲਿੰਗ ਐਸਕੋਬਾਰ' 'ਚ ਇਸ ਨਾਕਾਮ ਮਿਸ਼ਨ ਅਤੇ ਉਸ ਪਿੱਛੇ ਦੇ ਸ਼ਖ਼ਸ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਨੂੰ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਕਹਾਣੀ

ਫ਼ਿਲਮਸਾਜ਼ ਡੇਵਿਡ ਵਹਿਟਨੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਗਲਾਸਗੋ 'ਚ 1942 'ਚ ਜੰਮੇ ਮੈਕਲੇਜ਼ ਇੱਕ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਾਫ਼ੀ ਉਤਰਾਅ-ਚੜ੍ਹਾਅ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਮੈਕਲੇਜ਼ ਸਕੌਟਲੈਂਡ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਉੱਪ-ਨਗਰ ਰਿਡਡਿਰੀ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਹੋਏ।

ਇਸ ਦੇ ਕੋਲ ਹੀ ਬਰਲਿਨਨੇ ਦੀ ਉਹ ਜੇਲ੍ਹ ਵੀ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦਾ ਸਮਾਂ ਲੰਘਿਆ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਬੇਹੱਦ ਸਖ਼ਤ ਅਤੇ ਹਿੰਸਕ ਵਿਅਕਤੀ ਸਨ।

ਹੁਣ 78 ਸਾਲ ਦੇ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਮੈਕਲੇਜ਼ ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ''ਕਿਸੇ ਦੇ ਕਤਲ ਕਰਨ ਦੀ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਮੈਨੂੰ ਫ਼ੌਜ 'ਚ ਮਿਲੀ ਸੀ, ਪਰ ਮੇਰੇ ਅੰਦਰ ਦਾ ਲੜਾਈ ਵਾਲਾ ਸੁਭਾਅ ਗਲਾਸਗੋ ਤੋਂ ਆਇਆ ਸੀ।''

ਮੈਕਲੇਜ਼ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਘਰ ਛੱਡਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 17 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਫ਼ੌਜ ਜੁਆਇਨ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਦਿਸ਼ਾ ਦਿੱਤੀ, ਉਹ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਆਰਮੀ ਦੀ ਪੈਰਾਸ਼ੂਟ ਰੈਜੀਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋਏ ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਫ਼ੌਜ ਦੀ ਐਲੀਟ ਰੈਜੀਮੈਂਟ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਬਣੇ।

1980 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਪੀਟਰ ਦੱਖਣ ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਦੀ ਡਿਫੈਂਸ ਫੋਰਸ ਵਿੱਚ ਸਨ

ਉਹ ਸਪੈਸ਼ਲ ਏਅਰ ਸਰਵਿਸ ਦੀ ਯੂਨਿਟ ਵੱਲ ਬੋਰਨਿਓ ਦੇ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਰਹੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 1969 ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਫੌਜ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਹ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਖ਼ਰਾਬ ਫ਼ੈਸਲਾ ਮੰਨਦੇ ਹਨ।

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਇੱਕ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਆਪਣੀ ਨੌਕਰੀਆਂ ਬਦਲਦੇ ਰਹੇ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੌਕਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਖ਼ੁਦ ਨੂੰ ਫਿੱਟ ਨਹੀਂ ਪਾ ਰਹੇ ਸਨ। ਉਹ ਇੱਕ ਦਮ ਗੁਆਚੇ ਜਿਹੇ ਰਹਿਣ ਲੱਗੇ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹਮਲਾਵਰੀ ਸੋਚ ਵੱਧ ਚੁੱਕੀ ਸੀ, ਉਹ ਇੰਨੇ ਹਮਲਾਵਰ ਹੋ ਗਏ ਸੀ ਕਿ ਆਪਣੀ ਗਰਲਫ੍ਰੈਂਡ 'ਤੇ ਤਸ਼ਦੱਦ ਕਾਰਨ ਜੇਲ੍ਹ ਤੱਕ ਜਾਣਾ ਪਿਆ।

ਇਸ ਨਵੀਂ ਫ਼ਿਲਮ ਨੂੰ ਮੈਕਲੇਜ਼ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਕਰੀਅਰ ਨੂੰ ਮੁੜ ਤੋਂ ਜੀਵਤ ਕਰ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਉਹ...


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਹਟਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ 'ਚ ਕੀ ਬਦਲੇਗਾ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਦੇਖਣ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੋਵੇਗੀ ਕਿ ਇਸ ਆਰਥਿਕ ਤਬਦੀਲੀ ਨਾਲ ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਦੇ ਇੱਕ ਆਮ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਕੀ ਬਦਲਾਅ ਆਵੇਗਾ। ਜੋ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਬਾਹਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਤੋਂ ਕੱਟਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਇਸ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਦੇ ਮਾਹਿਰਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਬੀਬੀਸੀ ਨੇ ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਦੇ ਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ "ਲੀ ਪਰਿਵਾਰ" ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਬਣਾਈ ਹੈ।

ਲੀ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਕਹਾਣੀ

ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਸਮਾਜਿਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਅਤੇ ਖੇਤਰੀ ਵਖਰੇਵੇਂ ਹਨ। ਸਾਨੂੰ ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਦੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਾਰੇ ਬਹੁਤਾ ਕੁਝ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ।

ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਮੁਖੀ ਅਤੇ ਪਿਤਾ ਲੀ ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਦੇ ਹੋਰ ਲੋਕਾਂ ਵਾਂਗ ਖਾਣ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮਜ਼ਦੂਰ ਹਨ।

ਖਾਣ ਉਦਯੋਗ ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਦੀ ਬਰਾਮਦ (ਐਕਸਪੋਰਟ) ਦੀ ਰੀੜ੍ਹ ਦੀ ਹੱਡੀ ਹੈ। ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਇਹੀ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਪੂੰਜੀ ਦਾ ਮੁੱਖ ਸਰੋਤ ਹੈ।

ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਕੋਲ ਕੋਇਲੇ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਵੀ ਖਣਿਜਾਂ ਦੇ ਭੰਡਾਰ ਹਨ।

ਇੱਥੋਂ ਦੇ ਵਾਸੀਆਂ ਦਾ ਆਰਥਿਕ ਜੀਵਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤਨਖਾਹ, ਬੋਨਸ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਸੁਵਿਧਾਵਾਂ ਜਿਵੇਂ ਘਰ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਨ ਨਾਲ ਚਲਦਾ ਹੈ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਬੇਸਿਕ ਤਨਖਾਹ ਇੰਨੀ ਘੱਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਨਾਲ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਚੌਲਾਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਹੋਰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਖਰੀਦਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ।

ਆਰਥਿਕ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਦਾ ਲੀ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਉੱਤੇ ਕੀ ਅਸਰ ਪਿਆ

ਸਾਲ 2017 ਵਿੱਚ ਆਰਥਿਕ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਲੱਗਣ ਮਗਰੋਂ ਕੋਇਲੇ ਅਤੇ ਖਣਿਜਾਂ ਦੀ ਬਰਾਮਦ ਉੱਪਰ ਪਾਬੰਦੀ ਲੱਗ ਗਈ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਖਾਣ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਉਤਪਾਦਨ ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਕਰਨੀ ਪਈ।

ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਦਾ ਅਰਥਚਾਰਾ ਸਰਕਾਰੀ ਕੰਟਰੋਲ ਵਾਲਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮਿਸਟਰ ਲੀ ਨੂੰ ਵੀ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਵੇਗਾ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਮਦਨੀ ਉੱਪਰ ਜ਼ਰੂਰ ਮਾਰੂ ਅਸਰ ਪਿਆ।

ਇਸ ਕਰਕੇ ਮਿਸਟਰ ਲੀ ਵੀ ਹੋਰ ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆਈ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਵਾਂਗ ਇੱਕ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤ ਰਾਹ ਉੱਤੇ ਤੁਰਨ ਲਈ ਮਜ਼ਬੂਰ ਹੋ ਗਏ।

ਆਪਣੀ ਖਾਣ ਵਿਚਲੀ ਨੌਕਰੀ ਬਚਾਈ ਰੱਖਣ ਲਈ ਉਹ ਆਪਣੇ ਕੋਇਲਾ ਖਾਣ ਵਾਲੇ ਬੌਸ ਨੂੰ ਰਿਸ਼ਵਤ ਵੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

ਇਹ ਰਾਹ ਸੀ ਮੱਛੀਆਂ ਫੜਨ ਦਾ। ਇਸ ਕੰਮ ਲਈ ਉਹ ਫੌਜ ਤੋਂ ਇੱਕ ਕਿਸ਼ਤੀ ਕਿਰਾਏ ਉੱਤੇ ਲੈਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਦੋਸਤਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਨਿਕਲ ਪੈਂਦੇ ਹਨ, ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਮੱਛੀਆਂ ਫੜਨ। ਇਹ ਮੱਛੀ ਉਹ ਸਥਾਨਕ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਵੇਚਦੇ ਹਨ।

ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਮੱਛੀਆਂ ਫੜਨਾ ਇੱਕ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਕੰਮ ਹੈ। ਵਧੀਆ ਮੱਛੀ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਗਹਿਰੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਜਾਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਅਧਵਾਟੇ ਜੇ ਤੇਲ ਮੁੱਕ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਗੁਆਚ ਜਾਣ ਦਾ ਵੀ ਡਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਦੇ-ਕਦੇ ਜਾਪਾਨੀ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਲਾਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਜ਼ਹਾਜ਼ ਵੀ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਜਹਾਜ਼ ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਪਰਤਣ ਵਿੱਚ ਅਸਫ਼ਲ ਰਹੇ ਹੋਣਗੇ। ਇਹ ਖ਼ਤਰਾ ਮਿਸਟਰ ਲੀ ਉੱਪਰ ਵੀ ਮੰਡਰਾਵੇਗਾ।

ਮਿਸਟਰ ਲੀ ਨੂੰ ਅਜਿਹੇ ਖ਼ਤਰੇ ਚੁੱਕਣੇ ਹੀ ਪੈਂਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਾਂਗ ਹੋਰ ਲੋਕ ਵੀ ਵਧੇਰੇ ਆਮਦਨੀ ਲਈ...


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਰਕਰ ਸੋਲਰ ਪਰੋਬ꞉ ਸੂਰਜ ਨੂੰ 'ਹੱਥ ਲਾਉਣ' ਲਈ ਰਵਾਨਾ ਹੋਏ ਨਾਸਾ ਦੇ ਮਿਸ਼ਨ ਬਾਰੇ ਜਾਣੋ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਇਹ ਪਰੋਬ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਤੇਜ਼ ਗਤੀ ਨਾਲ ਸੂਰਜ ਵੱਲ ਵਧਣ ਵਾਲਾ ਰਾਕਟ ਹੈ। ਇਸ ਮਿਸ਼ਨ ਰਾਹੀਂ ਸੂਰਜ ਬਾਰੇ ਕਈ ਰਹਿਸ ਖੁੱਲ੍ਹਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।

ਇਹ ਪਹਿਲਾ ਮੌਕਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਜੀਵਤ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਨਾਮ ਉੱਤੇ ਨਾਸਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਿਸ਼ਨ ਦਾ ਨਾਮਕਰਨ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਇਸ ਰਾਕਟ ਦਾ ਨਾਮ 91 ਸਾਲਾ ਪੁਲਾੜ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨੀ ਇਊਜੀਨ ਪਾਰਕਰ ਦੇ ਨਾਮ ਉੱਤੇ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਾਲ 1958 ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਸੂਰਜੀ ਹਨੇਰੀਆਂ ਬਾਰੇ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ꞉

ਨਾਸਾ ਦਾ ਸਪੇਸ ਕਰਾਫਟ

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਲਾਂਚ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ, "ਵਾਹ, ਅਸੀਂ ਚੱਲੇ! ਆਉਂਣ ਵਾਲੇ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਅਸੀਂ ਸਿੱਖਦੇ ਰਹਾਂਗੇ।"

ਇਸ ਮਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਲਿਜਾਣ ਵਾਲੇ ਰਾਕਟ ਡੈਲਟਾ-IV ਨੇ ਸਥਾਨਕ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ ਸਵੇਰੇ ਸਾਢੇ ਤਿੰਨ ਵਜੇ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵੀ ਔਸਤ ਸਮੇਂ ਮੁਤਾਬਕ ਸਵੇਰੇ ਸਾਢੇ ਸੱਤ ਵਜੇ ਉਡਾਣ ਭਰੀ।

ਇੱਕ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਇਸ ਨੂੰ ਉਡਾਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਜੋ ਕਿ ਐਨ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਕਿਸੇ ਤਕਨੀਕੀ ਗੜਬੜਈ ਕਰਕੇ ਟਾਲਣੀ ਪਈ ਸੀ।

ਪੁਲਾੜ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨੀ ਇਊਜੀਨ ਪਾਰਕਰ ਨੇ ਸਾਲ 1958 ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਸੂਰਜੀ ਹਨੇਰੀਆਂ ਬਾਰੇ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਮਿਸ਼ਨ ਕੀ ਕਰੇਗਾ?

ਪਰੋਬ ਨੂੰ ਡੈਲਟਾ-IV ਸਿੱਧਾ ਸੂਰਜ ਦੇ ਬਾਹਰੀ ਵਾਤਾਵਰਨ ਵਿੱਚ ਸਿੱਟੇਗਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਕੋਰੋਨਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਛੇ ਹਫਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਰਾਕਟ ਸ਼ੁੱਕਰ ਕੋਲੋਂ ਲੰਘੇਗਾ ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਛੇ ਮਹੀਨੇ ਬਾਅਦ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਮਿਲੇਗਾ।

ਮਿਸ਼ਨ ਸੂਰਜ ਦੇ ਵਾਤਾਵਰਨ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਕੇ ਨਮੂਨੇ ਇਕੱਠੇ ਕਰੇਗਾ।

ਮਿਸ਼ਨ ਸੱਤ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਸੂਰਜ ਦੇ 24 ਚੱਕਰ ਲਾਵੇਗਾ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਕੋਰੋਨਾ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰੇਗਾ। ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹੀ ਉਹ ਖੇਤਰ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।

ਮਿਸ਼ਨ ਇਸ ਵਾਤਾਵਰਨ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਕੇ ਨਮੂਨੇ ਇਕੱਠੇ ਕਰੇਗਾ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਇਸ ਦੀ ਸੂਰਜ ਤੋਂ ਦੂਰੀ 60 ਲੱਖ 16 ਹਜ਼ਾਰ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਹੋਵੇਗੀ।

ਜਾਨ ਹਾਪਕਿਨਸ ਅਪਲਾਈਡ ਫਿਜ਼ਿਕਸ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾ ਦੇ ਡਾ਼ ਨਿੱਕੀ ਫੌਕਸ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, "ਇਹ ਸੁਣਨ ਨੂੰ ਬਹੁਤਾ ਨਜ਼ਦੀਕ ਨਹੀਂ ਲਗਦਾ ਪਰ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ ਧਰਤੀ ਸੂਰਜ ਤੋਂ ਇੱਕ ਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ 'ਤੇ ਹੋਵੇ। ਪਾਰਕਰ ਸੋਲਰ ਪਰੋਬ ਸੂਰਜ ਤੋਂ ਮਹਿਜ਼ 4 ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ ਦੂਰ ਹੋਵੇਗੀ।"

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, ਇਹ ਇਨਸਾਨ ਵੱਲੋਂ ਬਣਾਈ ਸੂਰਜ ਵੱਲ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਸਭ ਤੋਂ ਤੇਜ਼ ਵਸਤੂ ਹੋਵੇਗੀ। ਇਹ 690, 000 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਪ੍ਰਤੀ ਘੰਟੇ ਦੀ ਰਫਤਾਰ ਨਾਲ ਸੂਰਜ ਵੱਲ ਵਧੇਗਾ। ਇਹ ਗਤੀ ਇੱਕ ਮਿੰਟ ਵਿੱਚ ਨਿਊ ਯਾਰਕ ਤੋਂ ਟੋਕੀਓ ਪਹੁੰਚਣ ਵਾਂਗ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ꞉

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਰਲੇ-ਜੀ: 12 ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਪਾਰਲੇ-ਜੀ ਫੈਕਟਰੀ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਜਾਣੋ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਪਾਰਲੇ-ਜੀ ਬਿਸਕੁਟ ਲੌਕਡਾਊਨ ਵਿੱਚ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦਾ ਸਹਾਰਾ ਕਿਵੇਂ ਬਣਿਆ?

ਖ਼ਬਰ ਏਜੰਸੀ ਪੀਟੀਆਈ ਮੁਤਾਬਕ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਸੀਨੀਅਰ ਅਧਿਕਾਰੀ ਮਯੰਕ ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਲੌਕਡਾਊਨ ਦੌਰਾਨ ਅਪ੍ਰੈਲ ਅਤੇ ਮਈ ਮਹੀਨੇ 'ਚ ਪਾਰਲੇ-ਜੀ ਬਿਸਕੁਟ ਦੀ ਖ਼ਪਤ ਵਿਆਪਕ ਪੱਧਰ ਉੱਤੇ ਰਹੀ।

ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਾਲੇ ਬਿਸਕੁਟ ਸੈਗਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਕੰਪਨੀ ਨੂੰ ਲਗਭਗ 5 ਫ਼ੀਸਦੀ ਮਾਰਕਿਟ ਸ਼ੇਅਰ ਦਾ ਵਾਧਾ ਮਿਲਿਆ ਹੈ।

ਪਾਰਲੇ ਪ੍ਰੋਡਕਟਸ ਦੇ ਸੀਨੀਅਰ ਕੈਟੇਗਰੀ ਹੈੱਡ ਮਯੰਕ ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਪਾਰਲੇ-ਜੀ ਬਿਸਕੁਟਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਕਰਕੇ ਵੀ ਤਰਜੀਹ ਮਿਲੀ ਕਿਉਂਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਰਕਾਰੀ ਏਜੰਸੀਆਂ ਅਤੇ ਗ਼ੈਰ-ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵੱਲੋਂ ਫ਼ੂਡ ਰਿਲੀਫ਼ ਪੈਕੇਜਿਜ਼ ਵਿੱਚ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਦੌਰਾਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪਾਰਲੇ-ਜੀ ਬਿਸਕੁਟਾਂ ਦੀ ਵੱਧ ਖ਼ਪਤ ਦਾ ਕਾਰਨ ਇਸ ਦਾ ਛੋਟਾ 2 ਰੁਪਏ ਵਾਲਾ ਪੈਕਟ ਹੋਣਾ ਵੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਗਲੁਕੋਜ਼ ਦਾ ਚੰਗਾ ਸਰੋਤ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਮਯੰਕ ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ, ''ਇਹ ਵਿਕਰੀ ਹਾਲ ਹੀ ਦੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤੇ ਹੈ। ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਪਿਛਲੇ 30-40 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੇਲ ਨਹੀਂ ਦੇਖੀ।''

ਦੱਸ ਦਈਏ ਕਿ ਪਾਰਲੇ-ਜੀ ਵੱਲੋਂ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਦੀ ਮਾਰ ਝੱਲ ਰਹੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਕਰੋੜ ਪਾਰਲੇ-ਜੀ ਬਿਸਕੁਟ ਦੇ ਪੈਕੇਟ ਦਾਨ ਕਰਨ ਦਾ ਵੀ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਕੀ ਹੈ ਪਾਰਲੇ ਕੰਪਨੀ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ?

ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਦੱਸਦੀ ਕਿ 1929 ਤੋਂ ਉਹ ਭਾਰਤ ਦੇ ਮੁੱਖ ਬਿਸਕੁਟ ਅਤੇ ਕਨਫ਼ੈਕਸ਼ਨਰੀ ਨਿਰਮਾਤਾ ਬਣਨ ਵੱਲ ਵਧੇ ਹਨ।

ਭਾਰਤ ਦੇ ਦੂਰ-ਦੁਰਾਡੇ ਵਾਲੇ ਪਿੰਡਾਂ ਅਤੇ ਮੁੱਖ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਪਾਰਲੇ ਆਲਮੀ ਪੱਧਰ ਉੱਤੇ ਭਰੋਸੇ ਦਾ ਦੂਜਾ ਨਾਂ ਬਣ ਗਿਆ।

ਕੰਪਨੀ ਮੁਤਾਬਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਮੈਨੂਫੈਕਚਰਿੰਗ ਯੂਨਿਟ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ 8 ਹੋਰ ਮੁਲਕਾਂ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ 'ਚ ਕੇਮਰੂਨ, ਨਾਈਜੀਰੀਆ, ਘਾਨਾ, ਇਥੋਪੀਆ, ਕੀਨੀਆ, ਆਈਵਰੀ ਕੋਸਟ, ਨੇਪਾਲ ਅਤੇ ਮੈਕਸੀਕੋ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

ਕੀ-ਕੀ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ ਪਾਰਲੇ ਕੰਪਨੀ?

ਪਾਰਲੇ-ਜੀ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਸ਼ਹੂਰ ਇਸ ਕੰਪਨੀ ਦਾ ਵੱਧ ਮਸ਼ਹੂਰ ਪ੍ਰੋਡਕਟ ਪਾਰਲੇ-ਜੀ ਬਿਸਕੁਟ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਕੰਪਨੀ ਦਾ ਨਾਮ ਸਿਰਫ਼ 'ਪਾਰਲੇ' ਹੈ।

ਮਿੱਠੇ, ਨਮਕੀਨ ਅਤੇ ਚੌਕਲੇਟ ਫਲੇਵਰ ਵਾਲੇ ਬਿਸਕੁਟ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਕੰਪਨੀ ਵੱਲੋਂ ਕਈ ਹੋਰ ਫਲੇਵਰਜ਼ ਵਾਲੇ ਬਿਸਕੁਟਾਂ ਸਣੇ ਟੌਫ਼ੀ (ਕੈਂਡੀ), ਚੌਕਲੇਟ, ਰੱਸ, ਸਨੈਕਸ (ਭੁਜੀਆ, ਚਿਪਸ ਵਗੈਰਾ) ਅਤੇ ਦਾਲਾਂ ਵੀ ਬਣਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਪਹਿਲੀ ਫ਼ੈਕਟਰੀ 12 ਜਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਸੀ

ਇਹ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਵੀ ਦੇਖੋ

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਰੁਲ ਪਰਮਾਰ: ‘ਪੈਰਾ-ਐਥਲੀਟ ਨੂੰ ਮਦਦ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਤਾਂ ਹੌਸਲਾ ਨਾ ਤੋੜੋ’\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਅਜਿਹੀ ਹੀ ਇੱਕ ਉਦਾਹਰਨ ਹਨ ਪਾਰੁਲ ਪਰਮਾਰ। ਮਹਿਜ਼ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਪੋਲੀਓ ਦੀ ਮਾਰ ਹੇਠਾਂ ਆਏ ਪਾਰੁਲ ਨੇ ਕਦੇ ਵੀ ਇਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਰਾਹ ਵਿੱਚ ਰੋੜਾ ਨਹੀਂ ਬਣਨ ਦਿੱਤਾ।

ਚਾਰ ਵਾਰ ਦੇ ਵਿਸ਼ਵ ਜੇਤੂ ਪਾਰੁਲ ਅੱਜ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਸਫ਼ਲ ਪੈਰਾ-ਬੈਡਮਿੰਟਨ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹਨ।

(ਰਿਪੋਰਟਰ: ਤੇਜਸ ਵੈਦਿਆ, ਸ਼ੂਟ-ਐਡਿਟ: ਉਤਸਵ ਗੱਜਰ ਪ੍ਰੋਡਿਊਸਰ: ਦੀਪਕ ਸ਼ਰਮਾ)

(ਇਹ ਰਿਪੋਰਟ ‘ਦਿ ਇੰਡੀਅਨ ਚੇਂਜਮੇਕਰਜ਼’ ਸੀਰੀਜ਼ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ ਜਿਸ ’ਚ ਅਸੀਂ ਭਾਰਤ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਿੱਸਿਆਂ ਤੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਖਿਡਾਰਨਾ ਬਾਰੇ ਜਾਣ ਰਹੇ ਹਾਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਫ਼ਰ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਭਰਿਆ ਹੈ)

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)


ਸਿਰਲੇਖ: ਪਾਸਪੋਰਟ ਬਰਾਮਦਗੀ ਲਈ ਜਗਤਾਰ ਜੌਹਲ ਦੇ ਰਿਮਾਂਡ 'ਚ ਦੋ ਦਿਨ ਵਾਧਾ\nਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਲੇਖ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੇਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰੋ।\n

ਸਰਕਾਰੀ ਵਕੀਲ ਨੇ 7 ਦਿਨਾਂ ਦਾ ਰਿਮਾਂਡ ਮੰਗਿਆ ਸੀ ਜਦ ਕਿ ਜੱਜ ਸੁਮਿਤ ਸਭਰਵਾਲ ਨੇ ਸਿਰਫ਼ ਦੋ ਦਿਨਾਂ ਦਾ ਪੁਲਿਸ ਰਿਮਾਂਡ ਦਿੱਤਾ।

ਵੀਰਵਾਰ ਦੁਪਹਿਰ ਵੇਲੇ ਜੌਹਲ ਨੂੰ ਲੁਧਿਆਣਾ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਹੁਣ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਗਲੀ ਪੇਸ਼ੀ ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਨੂੰ ਹੋਵੇਗੀ।

'ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਖ਼ਿਲਾਫ ਸਬੂਤ ਹਨ ਤਾਂ ਪੇਸ਼ ਕਰੇ ਪੁਲਿਸ'

ਜੱਜ- ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਕੁਝ ਕਹਿਣਾ ਹੈ? ਜਗਤਾਰ- ਮੈਂ ਬੇਕਸੂਰ ਹਾਂ

ਜਗਤਾਰ ਜੌਹਲ ਕੇਸ:'ਸਾਡੇ ਨਾਲ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਧੱਕਾ ਕੀਤਾ'

30 ਸਾਲਾ ਜਗਤਾਰ ਜੌਹਲ ਕੋਲੋਂ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਇਸ ਸਾਲ ਜੁਲਾਈ ਮਹੀਨੇ ਲੁਧਿਆਣਾ 'ਚ ਹੋਏ ਪਾਦਰੀ ਦੇ ਕਤਲ ਬਾਰੇ ਸਵਾਲ ਪੁੱਛੇ।

ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਰਕਾਰੀ ਵਕੀਲ ਨੇ ਇਹ ਦਾਅਵਾ ਵੀ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਿ ਜੌਹਲ ਦੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਖ਼ੁਫੀਆਂ ਏਜੰਸੀ ਆਈਐੱਸਆਈ ਅਤੇ ਕਤਲ ਦੇ ਮੁੱਖ ਸਾਜਿਸ਼ਕਰਤਾ ਨਾਲ ਸਬੰਧ ਹਨ।

ਇਸਤਾਗਾਸਾ ਨੇ ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਅਦਾਲਤ 'ਚ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜੌਹਲ ਦਾ ਪਾਸਪੋਰਟ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਦੇਖ ਸਕਣ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਕਿਸ ਦੇਸ ਵਿੱਚ ਕਿਹੜੇ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਕਿਸ ਤਰੀਕ ਨੂੰ ਯਾਤਰਾ ਕੀਤੀ।

ਜਗਤਾਰ ਸਿੰਘ ਜੌਹਲ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ

'ਜੌਹਲ ਨਾਲ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਇਕੱਲੇ ਨਹੀਂ ਮਿਲਣ ਦੇ ਰਹੀ ਪੁਲਿਸ'

ਜੌਹਲ ਦੇ ਵਕੀਲ ਜਸਪਾਲ ਸਿੰਘ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, "ਅਸੀਂ ਅਦਾਲਤ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੌਹਲ ਦਾ ਪਾਸਪੋਰਟ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ 8 ਨਵੰਬਰ ਨੂੰ ਅੰਬੈਸੀ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰਵਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਅਦਾਲਤ ਨੂੰ ਬਕਾਇਦਾ ਰਸੀਦ ਵੀ ਦਿਖਾਈ ਸੀ।"

ਜੌਹਲ ਦੇ ਵਕੀਲ ਨੇ ਪੁਲਿਸ 'ਤੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲਗਾਏ ਸਨ ਕਿ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਮੁਵੱਕਿਲ 'ਤੇ ਤਸ਼ੱਦਤ ਢਾਇਆ ਹੈ। ਜਿਸ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਖਾਰਜ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

ਕੀ ਹੈ ਪੂਰਾ ਮਾਮਲਾ?

4 ਨਵੰਬਰ ਨੂੰ ਜਗਤਾਰ ਸਿੰਘ ਜੌਹਲ ਨੂੰ ਮੋਗਾ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਜਲੰਧਰ ਦੇ ਰਾਮਾ ਮੰਡੀ ਤੋਂ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲਾਏ ਸੀ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਹਿੰਦੂ ਲੀਡਰਾਂ ਦੇ ਕਤਲਾਂ ਲਈ ਪੈਸਾ ਜਗਤਾਰ ਵੱਲੋਂ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।

'ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਕੀਤਾ ਅਣਮਨੁੱਖੀ ਤਸ਼ੱਦਦ'

‘ਜਗਤਾਰ ਜੌਹਲ ਬਾਰੇ ਪੁਲਿਸ ਨਹੀਂ ਦੇ ਰਹੀ ਜਾਣਕਾਰੀ’

ਹਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਲਏ ਸ਼ਖ਼ਸ ਦੇ ਕੀ ਹਨ ਅਧਿਕਾਰ?

ਕੀ ਹੈ ਲੁਧਿਆਣਾ ਦਾ ਮਾਮਲਾ?

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ  YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)