ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸ ਹੌਲਨਾਕ ਵਰਤਾਰੇ ਬਾਰੇ ਬੀਬੀਸੀ ਤੇਲੁਗੂ ਦੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਦੀਪਤੀ ਬੱਤਿਨੀ ਨੇ ਤੱਥ ਇਕੱਠੇ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਪੀੜਤਾਂ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ ਕੀਤੀ।

ਫਰਹੀਨ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਉਸਦਾ ਸੁਪਨਾ ਨਰਸ ਬਣਨ ਦਾ ਸੀ।

ਜਦੋਂ ਉਸ ਦੀ ਉਮਰ ਸਿਰਫ਼ 13 ਸਾਲ ਸੀ, ਉਸਦਾ ਵਿਆਹ ਜੋਰਡਨ ਦੇ ਇੱਕ 55 ਸਾਲਾ ਸ਼ੇਖ਼ ਨਾਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।

ਉਸ ਦਾ ਪਿਤਾ ਉਸਨੂੰ ਇੱਕ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਲੈ ਗਿਆ ਜਿੱਥੇ ਤਿੰਨ ਬੰਦੇ ਬੈਠੇ ਸਨ।

ਕਾਂਗੋ: ਮੌਤ ਦੇ ਮੂੰਹ 'ਚ ਜਾ ਰਹੇ ਲੱਖਾਂ ਬੱਚੇ

ਇਸਲਾਮ ਕਬੂਲ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਔਰਤ ਕੌਣ ਸੀ?

ਉਸਨੂੰ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਕਿ ਅੱਜ ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਦਾ ਨਿਕਾਹ ਉਸ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹਿਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨੂੰ ਉਹ ਚੁਣ ਲਵੇ।

ਫਰਹੀਨ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ,'' ਮੈਂ ਚੀਖ਼ ਪਈ ਅਤੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਕਹਿਣ ਲੱਗੀ ਕਿ ਮੈਂ ਪੜ੍ਹਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹਾਂ ਪਰ ਮੇਰੀ ਕਿਸੇ ਨੇ ਨਹੀਂ ਸੁਣੀ।''

ਉਸਦੀ ਅੰਮੀ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਵਿਆਹ ਦਾ ਜੋੜਾ ਦਿੰਦਿਆ ਕਿਹਾ ਇਸ ਨਿਕਾਹ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 25 ਹਜ਼ਾਰ ਰੁਪਏ ਮਿਲ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਹਰ ਮਹੀਨੇ ਗੁਜ਼ਾਰੇ ਲਈ 5 ਹਜ਼ਾਰ ਰੁਪਏ ਮਿਲਿਆ ਕਰਨਗੇ।

ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਮੁੱਲਾ ਨੇ ਉਸਦਾ ਨਿਕਾਹ ਪੜ੍ਹ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਉਹ ਵਿਆਹਤਾ ਹੋ ਗਈ।

ਜਦੋਂ ਉਹ ਇਕੱਲੇ ਸਨ ਤਾਂ ਫਰਹੀਨ ਨੇ ਚੋਰੀ ਜਹੀ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਵੱਲ ਦੇਖਿਆ ਅਤੇ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਾਇਆ ਕਿ ਉਹ ਬੰਦਾ ਉਸ ਤੋਂ 40 ਕੁ ਸਾਲ ਵੱਡਾ ਹੋਵੇਗਾ।

ਤਿੰਨ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਤੱਕ ਕੀਤਾ ਧੱਕਾ

ਫਰਹੀਨ ਆਪਣਾ ਦਰਦ ਦੱਸਦੇ ਹੋਏ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ,'' ਉਸ ਰਾਤ ਉਸਨੇ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਰੋਣ ਕੁਰਲਾਉਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਧੱਕਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਫਿਰ ਉਹ ਤਿੰਨ ਹਫਤਿਆਂ ਤੱਕ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਬਲਾਤਕਾਰ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ। ''

ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਦੇ ਪਤੀ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਜੋਰਡਨ ਨਾਲ ਚੱਲਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਉਸਦੀਆਂ ਦੂਜੀਆਂ ਘਰ ਵਾਲੀਆਂ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਕਰਨੀ ਸੀ।

ਫਰਹੀਨ ਮੁਤਾਬਕ ਉਸਨੂੰ ਇਹ ਅਹਿਸਾਸ ਬਿਲਕੁਲ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਪਹਿਲਾ ਹੀ ਵਿਆਹਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਅਖ਼ੀਰ ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਸਮਝੋਤਾ ਹੋਇਆ ਕਿ ਉਹ ਜੋਰਡਨ ਜਾ ਕੇ ਉਸਨੂੰ ਵੀਜ਼ਾ ਭੇਜ ਕੇ ਮੰਗਵਾ ਲਵੇਗਾ।

ਪਰ ਉਸਦਾ ਵੀਜ਼ਾ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਆਇਆ। ਫਰਹੀਨ ਅਜੇ ਵੀ ਵਿਆਹਤਾ ਹੈ ਪਰ ਉਹ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੀ ਕਿ ਉਸਦਾ ਪਤੀ ਕਿੱਥੇ ਹੈ।

ਉਹ ਦੱਸਦੀ ਹੈ, ''ਇਸ ਘਟਨਾ ਤੋਂ ਲਗਭਗ ਇੱਕ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਤੱਕ ਮੈਂ ਚੁੱਪ ਰਹੀ। ਨਾਂ ਮੈਂ ਰੋਈ ਅਤੇ ਨਾਂ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਦੁੱਖ ਦੱਸਿਆ। ਕਈ ਵਾਰ ਤਾਂ ਆਪਣੀ ਅਰਥਹੀਣ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਦੀ ਵੀ ਸੋਚੀ। ਮੈਨੂੰ ਮੇਰੇ ਮਾਪਿਆਂ ਨੇ ਹੀ ਠੱਗਿਆ ਸੀ।''

ਇਸ ਘਟਨਾ ਨੂੰ ਹੁਣ 8 ਵਰ੍ਹੇ ਬੀਤ ਗਏ ਪਰ ਫਰਹੀਨ ਇਸ ਦਰਦ ਅਤੇ ਸੰਤਾਪ ਵਿੱਚੋਂ ਅਜੇ ਬਾਹਰ ਨਹੀਂ ਨਿਕਲੀ ਹੈ।

ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਮਿਲਣ ਲਈ ਵੀ ਉਸ ਐਨਜੀਓ ਦੇ ਦਫ਼ਤਰ ਵਿੱਚ ਸਹਿਮਤ ਹੋਈ ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਅੱਜਕੱਲ੍ਹ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਾਉਂਦੀ ਹੈ।

ਉਹ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, ''ਮੇਰੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਮੈਨੂੰ ਬੁੱਢੇ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਉਣ ਦੇ ਮੇਹਣੇ ਮਾਰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ...\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਹੈਦਰਾਬਾਦ 'ਚ ਅਰਬ ਦੇ ਸ਼ੇਖ਼ ਅੱਲੜ੍ਹ ਕੁੜੀਆਂ ਦਾ ਸੋਸ਼ਣ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਗਰੀਬ ਘਰਾਂ ਦੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਦੇ ਮੁਸਲਿਮ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਪੈਸੇ ਦੇ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕੁਝ ਦਿਨ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਛੱਡ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸਤਰੀ ਕਹਾਣੀ ਉਸ ਔਰਤ ਦੀ ਹੈ ਜੋ ਸੈਕਸ ਵਰਕਰ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਮੁਹੱਬਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ

ਇਹ ਸੁਣਦੇ ਹੀ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਚਾਣੱਕਿਆਪੁਰੀ ਪੀਵੀਆਰ ਵਿੱਚ ਬੈਠੇ ਦਰਸ਼ਕ ਥੀਏਟਰ 'ਚ ਜ਼ੋਰ-ਜ਼ੋਰ ਦੀ ਹੱਸਣ ਲੱਗਦੇ ਹਨ।

ਇਹ ਡਾਇਲਾਗ ਇੱਕ ਹੋਰਰ-ਕਾਮੇਡੀ ਫਿਲਮ 'ਇਸਤਰੀ' ਦਾ ਹੈ।

ਕਹਾਣੀ ਉਸ ਔਰਤ ਦੀ ਹੈ ਜੋ ਸੈਕਸ ਵਰਕਰ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਮੁਹੱਬਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।

ਗੱਲ ਵਿਆਹ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਪਰ ਵਿਆਹ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਿਆ ਕਿਉਂਕਿ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਬਰਦਾਸ਼ਤ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਕਿ ਇੱਕ ਸੈਕਸ ਵਰਕਰ ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ, ਵਿਆਹ ਕਰਕੇ ਆਪਣਾ ਘਰ ਵਸਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਜੇਕਰ ਉਹ ਵਿਆਹ ਕਰ ਲਵੇਗੀ ਤਾਂ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਦੀਆਂ ਜਿਣਸੀ ਲੋੜਾਂ ਨੂੰ ਕੌਣ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰੇਗਾ?

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇਸਤਰੀ ਦੀ ਸੁਹਾਗ ਰਾਤ

ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਇਸਤਰੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪ੍ਰੇਮੀ ਦਾ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਹੁਣ ਉਹ ਇਸਤਰੀ ਆਪਣਾ ਗੁਆਚਿਆ ਪਿਆਰ ਵਾਪਸ ਹਾਸਿਲ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਬੇਹੱਦ ਸ਼ਿੱਦਤ ਨਾਲ ਪਰ ਇਸਤਰੀ ਤਾਂ ਸੈਕਸ ਵਰਕਰ ਸੀ ਨਾ?

ਸੈਕਸ ਵਰਕਰ ਸੀ, ਰੋਜ਼ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਕਿੰਨਿਆਂ ਨਾਲ ਸੋਂਦੀ ਸੀ

ਇੱਕ ਸੈਕਸ ਵਰਕਰ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਸੁਹਾਗ ਰਾਤ ਦੀ ਇੰਨੀ ਲਾਲਸਾ ਕਿਉਂ ਹੈ? ਉਹ ਤਾਂ ਰੋਜ਼ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਕਿੰਨੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਸੌਂਦੀ ਹੋਵੇਗੀ!

ਫਿਲਮ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ ਮਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਵਾਲਾਂ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ 'ਚ ਡੁੱਬਦਾ-ਤੈਰਦਾ ਰਿਹਾ। ਸੈਕਸ ਵਰਕਰ ਸੀ, ਰੋਜ਼ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਕਿੰਨਿਆਂ ਨਾਲ ਸੌਂਦੀ ਸੀ।

ਉਹ ਮਰਦਾਂ ਨਾਲ ਸੌਂਦੀ ਸੀ ਜਾਂ ਮਰਦ ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਸੌਂਦੇ ਸਨ?

ਕੀ ਕੋਈ ਰਾਤ ਉਸ ਲਈ ਸੁਹਾਗਰਾਤ ਵਾਂਗ ਰਹੀ ਹੋਵੇਗੀ? ਜਾਂ ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਬਲਾਤਕਾਰ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇਗਾ।

ਖ਼ੈਰ, ਹੁਣ ਇਸਤਰੀ ਆਪਣਾ ਗੁਆਚਿਆ ਪਿਆਰ ਲੱਭ ਰਹੀ ਹੈ, ਆਪਣੀ ਸੁਹਾਗਰਾਤ ਦਾ ਇੰਤਜ਼ਾਰ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।

ਉਸ ਕੋਲ ਸਾਰਿਆਂ ਦਾ ਆਧਾਰ ਨੰਬਰ ਹੈ

ਹੁਣ ਉਹ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਮਰਦਾਂ ਨੂੰ ਨਾਮ ਲੈ ਕੇ ਪੁਕਾਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਜੋ ਉਸ ਵੱਲ ਮੁੜ ਕੇ ਦੇਖਦਾ ਹੈ ਉਸ ਨੂੰ ਚੁੱਕ ਕੇ ਲੈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਇਸਤਰੀ ਸਾਰਿਆਂ ਦਾ ਨਾਮ ਅਤੇ ਪਤਾ ਜਾਣਦੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਦੇ ਕੋਲ ਸਭ ਦਾ ਆਧਾਰ ਨੰਬਰ ਹੈ।

ਹਾਂ, ਉਹੀ ਵਾਲਾ ਆਧਾਰ ਜੋ 13 ਫੁੱਟ ਉੱਚੀ ਅਤੇ 5 ਫੁੱਟ ਮੋਟੀ ਕੰਧ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ।

ਪਰ ਹੈਕਰਾਂ ਨੇ ਟ੍ਰਾਈ ਵਾਲੇ ਸ਼ਰਮਾ ਜੀ ਦੀ ਡਿਟੇਲ ਨਹੀਂ ਛੱਡੀ ਤਾਂ ਇਹ ਤਾਂ ਫੇਰ ਵੀ ਇਸਤਰੀ ਹੈ। ਕੁਝ ਵੀ ਕਰਕੇ ਮਰਦਾਂ ਦੀ ਡਿਟੇਲ ਕੱਢ ਲੈਂਦੀ ਹੈ।

ਮਰਦਾਂ ਦੇ ਉਹ ਰਹਿ ਗਏ ਕੱਪੜੇ ਸ਼ਹਿਰ ਭਰ 'ਚ ਦਹਿਸ਼ਤ ਫੈਲਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਮਰਦਾਂ ਨੂੰ ਦਰਦ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ। (ਫਿਲਮ ਦਾ ਦ੍ਰਿਸ਼ )

ਮਰਦਾਂ ਨੂੰ ਚੁੱਕ ਕੇ ਲੈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੱਪੜੇ ਛੱਡ ਕੇ ਚਲੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਮਰਦ ਨੂੰ ਦਰਦ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ

ਮਰਦਾਂ ਦੇ ਉਹ ਰਹਿ ਗਏ ਕੱਪੜੇ ਸ਼ਹਿਰ ਭਰ 'ਚ ਦਹਿਸ਼ਤ ਫੈਲਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਮਰਦਾਂ ਨੂੰ ਦਰਦ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਮਰਦ ਘਰਾਂ 'ਚ ਬੰਦ ਹਨ, ਔਰਤਾਂ ਬਾਹਰ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।

ਮਰਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਘਰ ਵਾਪਸ ਆਉਣ ਲਈ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਡਰ ਸਤਾਉਂਦਾ...\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਪਰ  ਇਸਤਰੀ  ਨੇ ਸਾਡੇ ਨਾਲ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ 'ਉਹ' ਕਰ ਲਿਆ ਤਾਂ?   ਨਹੀਂ, ਸਤ੍ਰੀ ਕਿਸੇ ਦੇ ਨਾਲ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ। ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਤਾਂ  ਮ ਰਦ ਕਰਦੇ ਹਨ।  ਇਸਤਰੀ ਪਹਿਲਾਂ  ਪੁੱਛਦੀ ਹੈ-ਹੈਲੋ ਮਿਸਟਰਸ ਫਲਾਣਾ...


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਹਿਊਸਟਨ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲਾ 'ਹਾਊਡੀ ਮੋਦੀ' ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਭਾਰਤੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਿਤ ਕਰਨਗੇ।

ਇਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਲਈ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਤਿਆਰੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ ਤੇ ਕਰੀਬ 50 ਹਜ਼ਾਰ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ।

ਇਹ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਇਸ ਲਈ ਵੀ ਖਾਸ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਅਜਿਹਾ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਕੋਈ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਅਜਿਹੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਵੇਗਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਮੁਲਕ ਦੇ ਮੁਖੀ ਸੰਬੋਧਿਤ ਕਰੇਗਾ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਪੀਐੱਮ ਮੋਦੀ ਦੀ ਅਮਰੀਕਾ ਯਾਤਰਾ ਦੀ ਚਰਚਾ ਇਸ ਲਈ ਵੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਨੂੰ ਭਾਰਤ-ਅਮਰੀਕੀ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੱਧਦੀਆਂ ਨਜ਼ਦੀਕੀਆਂ ਨੂੰ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਡੌਨਲਡ ਟਰੰਪ ਨਾਲ ਦੋ ਵਾਰ ਮੁਲਾਕਾਤ ਕਰਨਗੇ। ਪਹਿਲਾਂ ਉਹ 'ਹਾਊਡੀ ਮੋਦੀ' ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲਣਗੇ ਅਤੇ ਫਿਰ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਮਹਾਂਸਭਾ ਵਿੱਚ ਦੋਵਾਂ ਦੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਹੋਵੇਗੀ।

ਕੀ ਹੈ Howdy Modi ਦਾ ਮਤਲਬ?

Howdy ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ How do you do ਯਾਨਿ ਤੁਹਾਡਾ ਕੀ ਹਾਲ ਹੈ। Howdy ਸ਼ਬਦ How do you do ਦਾ ਦੂਜਾ ਰੂਪ ਹੈ। ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਸੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਆਮ ਬੋਲਚਾਲ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਇਸ ਮੇਗਾ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਟਰੰਪ ਸਮੇਤ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਲੋਕ ਮੋਦੀ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਹਾਲ ਪੁੱਛਣਗੇ।

ਦੋਵੇਂ ਨੇਤਾ ਅਜਿਹੇ ਸਮੇਂ ਮਿਲ ਰਹੇ ਹਨ ਜਦੋਂ ਭਾਰਤ-ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿਚਾਲੇ ਭਾਰਤ ਸ਼ਾਸਿਤ ਕਸ਼ਮੀਰ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਵਿਵਾਦ ਹੈ।

ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ ਤੋਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਦਰਜਾ ਵਾਪਿਸ ਲੈਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਮਸਲੇ ਨੂੰ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਚੁੱਕਣ ਦੀ ਪੂਰੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ਦੇ ਹਾਲਾਤ ਵੀ ਚੰਗੇ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਸੁਸਤ ਅਰਥਚਾਰੇ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਦੇਣ ਲਈ ਸਰਕਾਰ ਲਗਾਤਾਰ ਰਾਹਤ ਦੇ ਰਹੀ ਹੈ। ਉੱਥੇ, ਹੀ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿਚਾਲੇ ਟੈਰਿਫ਼ ਦਰਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਲਗਾਤਾਰ ਤਣਾਅ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਜੋ ਭਾਰਤੀ ਅਰਥਚਾਰੇ ਲਈ ਚੰਗਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਭਾਰਤ ਨੇ ਜੂਨ ਵਿੱਚ 28 ਅਮਰੀਕੀ ਉਤਪਾਦਾਂ 'ਤੇ ਟੈਰਿਫ਼ ਦਰਾਂ ਵਧਾਈਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਵਪਾਰ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਵਾਪਿਸ ਲੈ ਲਿਆ ਸੀ।

ਦੋਵੇਂ ਵੱਡੇ ਨੇਤਾਵਾਂ ਦੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਦਾ ਰੌਲਾ ਤਾਂ ਹੈ ਪਰ ਇਸ ਅਮਰੀਕੀ ਯਾਤਰਾ ਤੋਂ ਭਾਰਤ ਲਈ ਕੀ ਨਿਕਲ ਕੇ ਆਵੇਗਾ।

ਇਸ ਬਾਰੇ ਦੱਸ ਰਹੇ ਹਨ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੇ ਜਾਣਕਾਰ ਅਤੇ ਡੇਲਾਵੇਅਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਮੁਕਤਦਰ ਖ਼ਾਨ। ਪੜ੍ਹੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਜ਼ਰੀਆ ਜੋ ਕਿ ਬੀਬੀਸੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਕਮਲੇਸ਼ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ-

ਵਪਾਰ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਉਮੀਦ

ਹਿਊਸਟਨ ਵਿੱਚ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਦੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਜੋ ਚਰਚਾ ਹੈ, ਉਸ ਨਾਲ ਭਾਰਤੀ ਪਰਵਾਸੀਆਂ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ...\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਦਾ ਮੌਜੂਦਾ ਅਮਰੀਕਾ ਦੌਰਾ ਚਰਚਾ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਕਰੀਬ ਇੱਕ ਹਫ਼ਤੇ ਦੇ ਇਸ ਦੌਰੇ ਦੇ ਇੱਕ-ਇੱਕ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ 'ਤੇ ਮੀਡੀਆ ਦੀਆਂ ਨਜ਼ਰਾਂ ਹਨ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸਰਾ ਅਲ-ਘੋਮਘਾਮ ਦੇ ਸਮਰਥਕਾਂ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਬਚਪਨ ਦੀ ਇੱਕ ਤਸਵੀਰ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਹੈ

ਸ਼ੀਆ ਮੁਸਲਮਾਨ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਮੁਜ਼ਾਹਰਾ ਕੀਤਾ। ਘੋਮਘਾਮ ਪਹਿਲੀ ਸਾਊਦੀ ਔਰਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੇ ਹੱਕ ਦੀ ਲੜਾਈ ਕਾਰਨ ਮੌਤ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਦਾ ਐਲਾਨ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਹਿਊਮਨ ਰਾਈਟਸ ਵਾਚ ਨੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ 'ਇਹ ਹੋਰ ਮਹਿਲਾ ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਦੇ ਲਈ ਇੱਕ ਖਤਰਨਾਕ ਉਦਾਹਰਨ ਹੋਵੇਗਾ, ਜੋ ਕਿ ਅਰਬ ਦੀਆਂ ਜੇਲ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਬੰਦ ਹਨ।'

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਕੀ ਹੈ ਮਾਮਲਾ?

ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 13 ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਸਮਰਥਕਾਂ ਅਤੇ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਦੇ ਹੱਕਾਂ ਲਈ ਆਵਾਜ਼ ਚੁੱਕਣ ਵਾਲੀਆਂ ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਨੂੰ ਮੱਧ- ਮਈ ਤੋਂ ਹਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੌਮੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਕਰਨ ਦੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਰਿਹਾਅ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਕੁਝ ਹਾਲੇ ਵੀ ਹਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਹਨ।

ਹਿਊਮਨ ਰਾਈਟਸ ਵਾਚ ਸੰਸਥਾ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਵਕੀਲ ਦੀ ਮੰਗ "ਇੱਕ ਖਤਰਨਾਕ ਉਦਾਹਰਨ" ਪੇਸ਼ ਕਰੇਗੀ

ਹਿਊਮਨ ਰਾਈਟਸ ਵਾਚ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਕਾਤਿਫ਼ ਵਿੱਚ 2011 ਤੋਂ ਘੋਮਘਾਮ ਨੇ ਕਈ ਮੁਜ਼ਾਹਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਕਈ ਮੁਜ਼ਾਰਹਿਆਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ।

ਸ਼ੀਆ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਲੋਕ ਸੁੰਨੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੀ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਵਿਤਕਰੇ ਕਾਰਨ ਸੜਕਾਂ 'ਤੇ ਹਨ।

ਦਸੰਬਰ 2015 ਵਿੱਚ ਘੋਮਘਾਮ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ। ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਹੀ ਦੋਨੋਂ ਦਮਾਮ ਦੇ ਅਲ-ਮਾਬਾਹਿਥ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਬੰਦ ਹਨ।

ਹਿਊਮਨ ਰਾਈਟਸ ਵਾਚ ਮੁਤਾਬਕ, "ਸਰਕਾਰੀ ਵਕੀਲ ਨੇ ਘੋਮਘਾਮ ਅਤੇ ਹੋਰ ਚਾਰ ਕਾਰਕੁਨਾਂ 'ਤੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲਾਇਆ ਕਿ ਕਾਤਿਫ਼ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਮੁਜ਼ਾਹਰੇ ਕਰਨ, ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਲਈ ਉਕਸਾਉਣ, ਸਰਕਾਰ ਵਿਰੋਧੀ ਨਾਅਰੇ ਲਾਉਣ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਨਜ਼ਰੀਆ ਬਦਲਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼, ਮੁਜ਼ਾਹਰਿਆਂ ਦੀ ਵੀਡੀਓ ਬਣਾ ਕੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਪਾਉਣ ਅਤੇ ਦੰਗਈਆਂ ਨੂੰ ਸਮਰਥਨ ਦੇਣ ਦੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲਗਾਏ ਹਨ।"

ਫਾਂਸੀ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਦਾ ਆਧਾਰ

ਸਰਕਾਰੀ ਵਕੀਲ ਨੇ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਿਆਂ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਮੌਤ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਇਸ ਦਾ ਆਧਾਰ ਬਣਾਇਆ ਇਸਲਾਮ ਦਾ ਕਾਨੂੰਨੀ ਸਿਧਾਂਤ 'ਤਾਜ਼ੀਰ' ਜਿਸ ਦੇ ਤਹਿਤ ਜੱਜ ਨੂੰ ਅਧਿਕਾਰ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਅਪਰਾਧ ਤੈਅ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਫਾਂਸੀ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਹਿਊਮਨ ਰਾਈਟਸ ਵਾਚ ਦੇ ਮੱਧ-ਪੂਰਬੀ ਦੀ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਸਾਰਾ ਲੀਹ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ, "ਕੋਈ ਵੀ ਫਾਂਸੀ ਡਰਾਉਣੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਲਈ ਮੌਤ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਇਸਰਾ ਘੋਮਘਾਮ ਵਰਗੀ ਕਾਰਕੁਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਤੇ ਹਿੰਸਕ ਰਵੱਈਏ ਦਾ ਇਲਜ਼ਾਮ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਇਹ ਬਿਲਕੁਲ ਗਲਤ ਹੈ।"

"ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਸਾਊਦੀ ਦੇ ਰਾਜ ਦੀ ਬੇਰੋਕ ਤਾਨਾਸ਼ਾਹੀ ਦੋਸਤਾਂ ਅਤੇ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਬਦਲਾਅ ਦੇ ਸੁਪਨੇ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਪਬਲਿਕ ਰਿਲੇਸ਼ਨ ਟੀਮ ਲਈ ਔਕੜ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀ ਹੈ।"

ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਲਈ ਯੂਰਪੀ ਸਾਊਦੀ...\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਵਕੀਲ ਨੇ ਪੰਜ ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਦੇ ਲਈ ਫਾਂਸੀ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਸਰਾ-ਅਲ-ਘੋਮਘਾਮ ਨਾਂ ਦੀ ਮਹਿਲਾ ਕਾਰਕੁਨ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। 'ਹਿਊਮਨ ਰਾਈਟਸ ਵਾਚ' ਸੰਸਥਾ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਕਾਤਿਫ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਮੁਜ਼ਾਹਰੇ ਕਰਨ ਦੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਵਿੱਚ ਅੱਤਵਾਦੀ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨਲ ਵਿੱਚ ਇਹ ਮਾਮਲਾ ਚੱਲਿਆ ਹੈ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸਰਾਇਲ 'ਚ 14 ਮਈ ਨੂੰ ਕੌਮੀ ਛੁੱਟੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। 70 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸ ਦਿਨ ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਹੋਈ ਸੀ।

ਪਰ ਫ਼ਲਸਤੀਨੀਆਂ ਦੀ ਤਰਾਸਦੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵੀ ਉਸ ਦਿਨ ਤੋਂ ਹੀ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।

ਫ਼ਲਸਤੀਨੀ ਲੋਕ ਇਸ ਘਟਨਾ ਨੂੰ 14 ਮਈ ਦੀ ਥਾਂ 15 ਮਈ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਇਸ ਨੂੰ ਸਾਲ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਮਨਹੂਸ ਦਿਨ ਮੰਨਦੇ ਹਨ।

15 ਮਈ ਨੂੰ ਉਹ 'ਨਕਬਾ' ਦਾ ਨਾਂ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਨਕਬਾ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ 'ਤਬਾਹੀ', ਇਹ ਉਹ ਦਿਨ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜ਼ਮੀਨ ਖੋਹੀ ਗਈ ਸੀ।

ਲੰਘੇ 20 ਸਾਲਾਂ 'ਚ 15 ਮਈ ਦੇ ਦਿਨ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਹੁੰਦੇ ਰਹੇ ਹਨ।

ਅਮਰੀਕੀ ਸਫਾਰਤਖ਼ਾਨਾ ਯੇਰੋਸ਼ਲਮ ਲਿਜਾਉਣ ’ਤੇ ਤਣਾਅ

ਇਸ ਸਾਲ ਵੀ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ, ਫ਼ਰਕ ਇੰਨਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਵਾਰ ਇਹ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਲੋਂ ਕਿਤੇ ਵੱਧ ਹਿੰਸਕ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਯੇਰੋਸ਼ਲਮ 'ਚ ਅਮਰੀਕੀ ਦੂਤਾਵਾਸ ਖੋਲ੍ਹੇ ਜਾਣ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰ ਰਹੇ 55 ਫ਼ਲਸਤੀਨੀ ਇਸਰਾਇਲੀ ਫ਼ੌਜ ਦੀਆਂ ਗੋਲੀਆਂ ਨਾਲ ਮਾਰੇ ਗਏ ਹਨ।

ਯੇਰੋਸ਼ਲਮ ਦਾ ਪੇਂਚ

ਯੇਰੋਸ਼ਲਮ ਦਾ ਸਟੇਟਸ ਇਸਰਾਇਲ ਅਤੇ ਫ਼ਲਸਤੀਨ ਦੇ ਵਿਚਾਲੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਤੋਂ ਹੀ ਵਿਵਾਦ ਅਤੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਦਾ ਮੁੱਦਾ ਬਣਿਆ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸਰਾਇਲ ਇਸ ਨੂੰ ਆਪਣੀ 'ਅਣਵੰਡੀ ਰਾਜਧਾਨੀ' ਮੰਨਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਫ਼ਲਸਤੀਨੀ ਇਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਭਵਿੱਖ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦਾ ਮੁੱਖ ਦਫ਼ਤਰ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਖ਼ਾਹਿਸ਼ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।

ਮੰਗਲਵਾਰ ਨੂੰ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਲੋਕ ਬੀਤੇ ਕੱਲ੍ਹ ਮਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਜਨਾਜ਼ੇ 'ਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋਣਗੇ।

ਇਹ ਕਲਪਨਾ ਕਰਨਾ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਨਹੀਂ ਕਿ ਲੋਕ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਣਗੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਚੋਂ ਕਈ ਤਾਰਾਂ ਤੋੜ ਕੇ ਪੂਰਬੀ ਯੇਰੋਸ਼ਲਮ 'ਚ ਵੜਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਜ਼ਮੀਨ ਮੰਨਦੇ ਹਨ।

ਕੀ ਹੈ ਨਕਬਾ ਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਕਿਉਂ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?

ਨਕਬਾ ਮਤਲਬ ਤਬਾਹੀ ਦੇ ਦਿਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 1998 'ਚ ਫ਼ਲਸਤੀਨੀ ਖ਼ੇਤਰ ਦੇ ਉਦੋਂ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਯਾਸਿਰ ਅਰਾਫ਼ਾਤ ਨੇ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਇਸ ਦਿਨ ਫ਼ਲਸਤੀਨ 'ਚ ਲੋਕ 14 ਮਈ 1948 ਦੇ ਦਿਨ ਇਸਰਾਇਲ ਦੇ ਗਠਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਲੱਖਾਂ ਫ਼ਲਸਤੀਨੀਆਂ ਦੇ ਬੇਘਰ ਹੋਣ ਦੀ ਘਟਨਾ ਦਾ ਦੁਖ ਮਨਾਉਂਦੇ ਹਨ।

ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਬੇਨੀ ਮੌਰਿਸ ਆਪਣੀ ਕਿਤਾਬ 'ਦਿ ਬਰਥ ਆਫ਼ ਦ ਰਿਵਾਈਜ਼ਡ ਪੈਲੇਸਟੀਨੀਅਨ ਰਿਫ਼ੀਊਜੀ ਪ੍ਰਾਬਲਮ' 'ਚ ਲਿਖਦੇ ਹਨ, ''14 ਮਈ 1948 ਦੇ ਅਗਲੇ ਦਿਨ ਸਾਢੇ ਸੱਤ ਲੱਖ ਫ਼ਲਸਤੀਨੀ, ਇਸਰਾਇਲੀ ਫ਼ੌਜ ਦੇ ਵੱਧਦੇ ਕਦਮਾਂ ਕਰਕੇ ਘਰ ਛੱਡ ਕੇ ਭੱਜੇ ਜਾਂ ਭਜਾਏ ਗਏ ਸਨ। ਕਈਆਂ ਨੇ ਖਾਲੀ ਹੱਥ ਹੀ ਆਪਣੇ ਘਰ ਛੱਡ ਦਿੱਤੇ ਸਨ।''

''ਕੁਝ ਲੋਕ ਘਰਾਂ ਨੂੰ ਤਾਲਾ ਲਗਾ ਕੇ ਭੱਜ ਗਏ, ਚਾਬੀਆਂ ਬਾਅਦ 'ਚ ਇਸ ਦਿਨ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਕ ਦੇ ਰੂਪ 'ਚ ਸੰਭਾਲ ਕੇ ਰੱਖੀਆਂ ਗਈਆਂ।''

15 ਮਈ 1948 ਨੂੰ ਕਈ ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਘਰਾਂ 'ਚ ਤਾਲਾ ਲਗਾ ਕੇ ਭੱਜੇ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੁੜ ਆਉਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਸੀ।

ਇਸਰਾਇਲ ਦਾ ਰਵੱਈਆ

ਪਰ ਇਸਰਾਇਲ ਇਸ ਕਹਾਣੀ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਮੰਨਦਾ। ਉਸਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਫ਼ਲਸਤੀਨੀ ਲੋਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਾਰਨ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਮਿਸਰ, ਜਾਰਡਨ, ਸੀਰੀਆ ਅਤੇ ਇਰਾਕ...\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਇਹ ਜਸ਼ਨ ਦਾ ਦਿਨ ਹੈ ਅਤੇ ਕਈਆਂ ਲਈ ਤਬਾਹੀ ਦਾ ਦਿਨ। ਇਹ ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਤੈਅ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਗਾਜ਼ਾ ਪੱਟੀ ਦੇ ਕਿਸ ਪਾਸੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸਰਾਇਲ ਦੀ ਫੈਸ਼ਨ ਡਿਜ਼ਾਈਨਰ ਦਨਿਤ ਪੇਲੇਗ ਕੱਪੜਿਆਂ ਦੀ 3D ਪ੍ਰਿਟਿੰਗ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦੀ ਹੈ

ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸੰਬੋਧਨ 'ਚ ਕਿਹਾ, "ਸੋਚੋ ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲ ਇੰਨੀ ਤਾਕਤ ਹੋਵੇ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਖ਼ੁਦ ਚੁਣ ਸਕੋ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਕੀ ਪਹਿਨਣਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਦੋਂ ਤੇ ਕਿਵੇਂ ਇਸ ਨੂੰ ਬਣਾਉਣਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਸੀਂ ਘਰ ਬੈਠੇ ਖ਼ੁਦ ਹੀ ਸੌਖੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕੱਪੜਿਆਂ ਦੀ 3D ਪ੍ਰਿਟਿੰਗ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ।"

"ਅਸੀਂ ਕੱਪੜਿਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਫਾਈਲ ਵਜੋਂ ਚੁਣ ਸਕਾਂਗੇ, ਫਿਰ ਇਸ ਕੰਪਿਊਟਰ ਫਾਈਲ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮੁਤਾਬਕ ਢਾਲ ਲਓ, ਭਾਵੇਂ ਉਸ 'ਤੇ ਆਪਣਾ ਨਾਮ ਲਿਖ ਲਓ। ਪ੍ਰਿੰਟਰ ਵਿੱਚ ਕੱਪੜੇ ਦਾ ਫਾਈਬਰ ਪਾਓ, ਜੇ ਗਰਮੀਆਂ ਹਨ ਤਾਂ ਸੂਤੀ ਕੱਪੜਾ, ਸਰਦੀਆਂ ਹਨ ਤਾਂ ਉਨੀ ਕੱਪੜਾ।"

"ਘਰ ਬੈਠਿਆਂ ਜਾਂ ਦੁਕਾਨ ਵਿੱਚ, ਕੁਝ ਮਿੰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਤਿਆਰ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ ਅਤੇ ਇਹ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਕੋਨੇ ਵਿੱਚ ਮੇਲ ਵੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ।"

(#100Women ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ 'ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਭਵਿੱਖ ਦੀ ਕਮਾਂਡ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹੋਵੇਗੀ' ਥੀਮ ਉੱਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਖ਼ਾਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਹੈ। ਇਹ ਈਵੈਂਟ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਹੋਇਆ ਪਰ 22 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਹ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ। )

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:-

ਨਤਾਸ਼ਾ ਨੋਇਲ ਨੇ ਯੋਗ ਜ਼ਰੀਏ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਬਦਲਾਅ ਲਿਆਂਦਾ

ਯੋਗ ਟਰੇਨਰ ਨਤਾਸ਼ਾ ਨੇ ਵੀ #100Women ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਰਕਤ ਕੀਤੀ। ਨਤਾਸ਼ਾ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਆਪਣੇ ਦਰਦ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰੋ, ਉਸ ਨੂੰ ਸਮਝੋ ਤੇ ਲੜੋ। ਪਰ ਉਸ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਨਾ ਬੈਠੋ।

ਨਤਾਸ਼ਾ ਜਦੋਂ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਦੀ ਸੀ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਾਂ ਨੇ ਖ਼ੁਦ ਨੂੰ ਅੱਗ ਲਗਾ ਲਈ ਅਤੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਰਿਮਾਂਡ ਹੋਮ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਤੋਂ ਜਦੋਂ ਉਹ 7 ਸਾਲ ਦੀ ਹੋਈ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਬਲਾਤਕਾਰ ਹੋਇਆ।

ਆਪਣੇ ਦਰਦ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰੋਂ, ਉਸ ਨੂੰ ਸਮਝੋ ਤੇ ਲੜੋ। ਪਰ ਉਸ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਨਾ ਬੈਠੋ-ਨਤਾਸ਼ਾ

ਨਤਾਸ਼ਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਅੱਜ ਵੀ ਕਦੇ-ਕਦੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰਦੀ ਹਾਂ ਪਰ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਨਾ ਸਿੱਖਦੀ ਹਾਂ।"

ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 2030 ਤੱਕ ਆਪਣੇ ਨਜ਼ਰੀਏ ਨੂੰ ਵੀ ਸਾਂਝਾ ਕੀਤਾ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਵਧੇਰੇ ਔਰਤਾਂ ਵਾਲੀ ਦੁਨੀਆਂ, ਜਿਹੜੀਆਂ ਵਧੇਰੇ ਸਮਝਦਾਰ ਹੋਣ, ਵਧੇਰੇ ਹਮਦਰਦੀ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਰੱਖਦੀਆਂ ਹੋਣ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਜਾਨਵਰ ਜੋਂ ਪਿਆਰ ਤੇ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦੇ ਹੋ।"

ਸਾਨੂੰ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਬਾਰੇ ਮੁੜ ਸੋਚਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ- ਰਾਇਆ ਬਿਦਸ਼ਹਿਰੀ

"ਆਰਟੀਫੀਸ਼ਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ ਹੀ ਭਵਿੱਖ ਹੈ।" ਇਰਾਨ ਦੀ ਸਿੱਖਿਅਕ ਰਾਇਆ ਬਿਦਸ਼ਹਿਰੀ ਨੇ ਭਵਿੱਖ ਦੇ ਸਕੂਲ ਬਾਰੇ ਕਿਆਸ ਲਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਬੀਬੀਸੀ ਦੇ 100Women ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੌਰਾਨ ਕਿਹਾ।

ਗਰੇਡਜ਼ ਤੇ ਗਿਆਨ ਦੋ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਹਨ ਜਦੋਂਕਿ ਸਿੱਖਿਆ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸਾਰਥਿਕ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜੇ ਉਸ ਵਿੱਚ ਗਿਆਨ, ਸਮਾਜ ਤੇ ਨੈਤਿਕ ਵਿਕਾਸ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋ ਜਾਵੇ। ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਅਕਾਦਮੀ ਜਾਂ ਤਕਨੀਕੀ ਮਾਡਲ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਨਾ ਹੋਵੇ।

ਬਿਦਸ਼ਹਿਰੀ ਜੋ ਕਿ Awecademy ਦੀ...\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਬੀਬੀਸੀ ਦੇ #100Women ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਇਸਰਾਇਲ ਤੋਂ ਆਈ ਦਨਿਤ ਪੇਲੇਗ ਨੇ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਕੱਪੜਿਆਂ 'ਤੇ 3D ਪ੍ਰਿਟਿੰਗ ਦੀ ਰਾਹੀਂ ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਲੈ ਕੇ ਆਉਣ ਦੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਹੈ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸਰਾਇਲ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਬੇਨਿਆਮਿਨ ਨੇਤਨਯਾਹੂ ਨੇ ਅੱਧੀ ਰਾਤ ਨੂੰ ਇਸ ਦਾ ਐਲਾਨ ਟਵਿੱਟਰ ਹੈਂਡਲ 'ਤੇ ਕੀਤਾ।

ਨੇਤਨਯਾਹੂ 6 ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਭਾਰਤ ਯਾਤਰਾ 'ਤੇ ਹਨ। ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ਉਹ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨਾਲ ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਸਨ।

ਇਸ ਸਮਝੌਤੇ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਲਿਖਿਆ, "ਭਾਰਤ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਸੂਚਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਸਪਾਇਕ ਐਂਟੀ ਟੈਂਕ ਮਿਜ਼ਾਇਲ ਸੌਦਾ ਦੁਬਾਰਾ ਲੀਹ 'ਤੇ ਹੈ। ਇਹ ਇਸਰਾਇਲ ਲਈ ਬੇਹੱਦ ਅਹਿਮ ਹੈ। ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸਾਂ ਵਿਚਾਲੇ ਅਜਿਹੇ ਕਈ ਹੋਰ ਸਮਝੌਤੇ ਹੋਣਗੇ।"

ਇੱਥੇ ਸਾਨੂੰ ਇਹ ਜਾਣਨਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਦਸੰਬਰ 2017 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਨੇ ਇਸਰਾਇਲ ਨਾਲ ਸਪਾਇਕ ਐਂਟੀ ਟੈਂਕ ਮਿਜ਼ਾਇਲ ਸਮਝੌਤੇ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

ਉਸ ਸਮੇਂ ਰੱਖਿਆ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਦਲੀਲ ਦਿੱਤੀ ਸੀ ਕਿ ਡਿਫੈਂਸ ਰਿਸਰਚ ਐਂਡ ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ ਆਰਗਨਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ (ਡੀਆਰਡੀਓ) ਅਗਲੇ ਚਾਰ ਸਾਲ ਯਾਨੀ 2022 ਤੱਕ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵਰਲਡ ਕਲਾਸ ਮਿਜ਼ਾਇਲ ਬਣਾ ਦੇਵੇਗਾ।

ਐਂਟੀ ਟੈਂਕ ਸਪਾਇਕ ਮਿਜ਼ਾਇਲ, ਜੋ ਕਿ ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ ਵਰਤਦਾ ਹੈ।

ਉਸ ਵੇਲੇ ਇਹ ਸੌਦਾ 500 ਮਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਦਾ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਪਰ ਇਸ ਵਾਰ ਇਹ ਸੌਦਾ ਥੋੜ੍ਹਾ ਹੌਰ ਸਸਤਾ ਹੋਣ ਦੀ ਆਸ ਹੈ।

ਪਰ ਹੁਣ ਇਸਰਾਈਲ ਨਾਲ ਇਸ ਨਵੇਂ ਸਮਝੌਤੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਚਾਰ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਉਡੀਕ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ।

ਸਪਾਇਕ ਐਂਟੀ ਟੈਂਕ ਮਿਜ਼ਾਇਲ ਦੀ ਖ਼ਾਸੀਅਤ?

ਰੱਖਿਆ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੇ ਜਾਣਕਾਰ ਰਾਹੁਲ ਬੇਦੀ ਮੁਤਾਬਕ ਸਪਾਇਕ ਇੱਕ ਮਾਨਵ ਪੋਰਟੇਬਲ ਮਿਜ਼ਾਇਲ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਲੌਂਚਰ ਅਤੇ ਆਦਮੀ ਦੋਵਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਇਸ ਨੂੰ ਦਾਗ਼ਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਮਿਜ਼ਾਇਲ ਦੀ ਦੂਜੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਦੀ ਮਾਰਕ ਸਮਰੱਥ। ਇਸ ਮਿਜ਼ਾਇਲ ਨਾਲ 3-4 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੋਂ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਇਸ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਨੂੰ ਸੁੱਟਣ ਵਾਲਾ ਸੈਨਿਕ ਵੀ ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਮਿਜ਼ਾਇਲ ਮੈਦਾਨੀ ਅਤੇ ਰੇਗਿਸਤਾਨੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰਹੱਦ 'ਤੇ ਤਾਇਨਾਤ ਸੈਨਿਕਾਂ ਲਈ ਵਧੇਰੇ ਕਾਰਗਰ ਸਾਬਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

ਆਖ਼ਰ ਇਸਰਾਇਲ ਹੀ ਕਿਉਂ ?

ਆਖ਼ਰ ਇਸਰਾਇਲ ਨਾਲ ਹੀ ਕਿਉਂ ਕੀਤਾ ਭਾਰਤ ਨੇ ਕਰਾਰ? ਉਸ ਸਵਾਲ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਰਾਹੁਲ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਵੈਸੇ ਤਾਂ ਫਰਾਂਸ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਕੋਲ ਵੀ ਇਹ ਤਕਨੀਕ ਉਪਲਬਧ ਹੈ। ਪਰ ਇਸਰਾਇਲ ਮੁਕਾਬਲੇ ਇਹ ਵੱਧ ਮਹਿੰਗੇ ਹਨ।"

ਰਾਹੁਲ ਮੁਤਾਬਕ, "ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਸੌਦਾ 500 ਮਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਤੱਕ ਜਾਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਸੀ ਪਰ ਹੁਣ ਲਗਦਾ ਹੈ ਕਿ 350-400 ਤੱਕ ਮਿਲੀਅਲ ਡਾਲਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਇਸਰਾਇਲੀ ਸਰਕਾਰ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਸਪਾਇਕ ਐਂਟੀ ਟੈਂਕ ਮਿਜ਼ਾਇਲ ਦੇ ਦੇਵੇਗੀ।"

ਰਾਹੁਲ ਅੱਗੇ ਦੱਸਦੇ ਹਨ, "ਵੈਸੇ ਤਾਂ ਅਜੇ ਤੱਕ ਇਹ ਸੌਦਾ ਫਾਈਨਲ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ, ਪਰ ਡਜੋ ਖ਼ਬਰਾਂ ਆ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਉਸ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਇਸਰਾਇਲ ਵਿਚਾਲੇ 3500 ਮਿਜ਼ਾਇਲ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਖਰੀਦਣ ਦਾ ਕਰਾਰ ਹੋ...\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਇਸਰਾਇਲ ਵਿਚਾਲੇ ਸਪਾਇਕ ਐਂਟੀ ਟੈਂਕ ਮਿਜ਼ਾਇਲ ਦੀ ਡੀਲ ਮੁੜ ਫਾਈਨਲ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸਰਾਇਲ ਦੇ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਮੁਖੀ ਨੇ ਲੈਬਨਾਨ ਅਤੇ ਅਤੇ ਬੇਰੂਤ ਦੇ ਉੱਪਰੋਂ ਉਡਦੇ ਹੋਏ ਜੈਟ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਦਿਖਾਈਆਂ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਦੋ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਠਿਕਾਣਿਆਂ 'ਤੇ ਹਮਲੇ ਲਈ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਜਹਾਂਜ਼ਾਂ ਦੇ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।

ਇਸਰਾਇਲ ਵਿੱਚ ਮੁਲਾਕਾਤ ਕਰ ਰਹੇ 20 ਦੇਸਾਂ ਦੇ ਹਵਾਈ ਮੁਖੀਆਂ ਨਾਲ ਇਸਰਾਇਲੀ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਦੇ ਮੈਜਰ ਜਨਰਲ ਆਮਿਕਮ ਨੌਰਕਿਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ, "ਐਫ-35 ਜਹਾਜ਼ ਮੱਧਪੂਰਬ 'ਚ ਉਡਾਣ ਭਰ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਦੋ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਇਆ ਹੈ।"

ਹਾਲਾਂਕਿ. ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹਮਲੇ ਦੇ ਠਿਕਾਣਿਆਂ ਬਾਰੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਦੱਸਿਆ।

 ਐਫ-35 ਫਾਈਟਰ ਜਹਾਜ਼ ਦੀਆਂ ਖ਼ਾਸੀਅਤਾਂ ਹਨ-

ਐਫ-35 ਨੂੰ ਦੁਨੀਆਂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹਿੰਗਾ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਕਿਹਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਕੀਮਤ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀ ਮਾਰਕ ਸਮਰੱਥਾ ਬਾਰੇ ਕਾਫੀ ਆਲੋਚਨਾ ਹੋਈ ਹੈ।

2016 ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਆਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਇੱਕ ਐਫ-35 ਜਹਾਜ਼ ਦੀ ਕੀਮਤ ਕਰੀਬ 100 ਮਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਹੈ

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰੱਖਿਆ ਮੰਤਰੀ ਜੈਮਸ ਮੈਟਿਸ ਨੇ ਇੱਕ ਸੈਨਿਕ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ 'ਚ ਇਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਬਚਾਅ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਇਸਦੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ

ਅਮਰੀਕੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਦਾਅਵਾ

ਯੇਰੂਸ਼ਲਮ 'ਚ ਬੀਬੀਸੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਟੌਮ ਬੈਟਮੈਨ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਇਸਰਾਈਲ ਅਮਰੀਕੀਆਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਐਫ-35 ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰਨ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਦਾ ਕਾਰਨ ਸੈਨਿਕ ਤਾਕਤ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨਾ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸਰਾਇਲ ਨੂੰ ਲਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਈਰਾਨ ਦੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਬਲ ਉਸ ਨੂੰ ਡਰਾਉਣ ਲਈ ਸੀਰੀਆ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਇਸਰਾਇਲ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਸੀਰੀਆ ਵਿੱਚ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਾਲ ਹੀ ਦੇ ਹਵਾਈ ਹਮਲੇ ਈਰਾਨੀ ਸੈਨਿਕ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚਿਆਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾ ਕੇ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ।

ਇਸਰਾਇਲ ਦੇ ਇਹ ਹਮਲੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕੀਤੇ ਗਏ ਗੋਲਨ ਪਹਾੜੀਆਂ 'ਚ ਇਸਰਾਈਲ ਸਾਨਾ 'ਤੇ ਹੋਏ ਰਾਕੇਟ ਹਮਲਿਆਂ ਦੇ ਜਵਾਬ 'ਚ ਸਨ।

ਇੱਕ ਮਿਲਟਰੀ ਬਲਾਗ ਨੇ ਸਾਲ 2015 'ਚ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਐਫ-35 ਵਧੇਰੇ ਤੇਜ਼ ਨਹੀਂ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਐਫ-16 ਨੂੰ ਹਵਾਈ ਮੁਕਾਬਲੇ 'ਚ ਨਹੀਂ ਹਰਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਰਡਾਰ ਤੋਂ ਬਚ ਨਿਕਲਣ ਦੀ ਤਕਨੀਕ ਨਾਲ ਹਵਾਈ ਹਮਲੇ 'ਚ ਮਾਰ ਕਰਨ ਦੀ ਸਮਰਥਾ 'ਤੇ ਅਸਰ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)

\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਇਸਰਾਇਲ ਵੱਲੋਂ ਸੀਰੀਆ 'ਤੇ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਮਲੇ 'ਚ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਬਣਾਏ ਇੱਕ ਖ਼ਾਸ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਦੀ ਚਰਚਾ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ ਇਹ ਖ਼ਾਸ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਇਸਰਾਇਲ ਨੇ ਕਿਸੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕੀਤਾ ਹੈ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸਰਾਈਲ ਡਿਫੈਂਸ ਫੋਰਸਿਜ਼ (ਆਈਡੀਐਫ) ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਹਮਾਸ ਦੇ ਸਿਆਸੀ ਆਗੂ ਅਤੇ ਫੌਜੀ ਖੂਫ਼ੀਆ ਏਜੰਸੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨੇ ਉੱਤੇ ਸੀ।

ਗਾਜ਼ਾ ਦੇ ਸਿਹਤ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਧਮਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸੱਤ ਲੋਕ ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਹੋਏ ਹਨ।

ਇਸਰਾਈਲ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਬੇਂਜਾਮਿਨ ਨੇਤਾਨ ਯਾਹੂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ, "ਇਸਰਾਈਲ ਇਸ ਨੂੰ ਬਰਦਾਸ਼ਤ ਨਹੀਂ ਕਰੇਗਾ। ਮੈਂ ਇਸ ਨੂੰ ਬਰਦਾਸ਼ਤ ਨਹੀਂ ਕਰਾਂਗਾ। ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਇਸ ਹਮਲੇ ਦਾ ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਜਵਾਬ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੈ।"

ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੌਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਨੇ ਇਸ ਹਮਲੇ ਨੂੰ "ਨਿੰਦਣਯੋਗ" ਕਰਾਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ "ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਨੂੰ ਖੁਦ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਦਾ ਪੂਰਾ ਅਧਿਕਾਰ ਹੈ।"

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਅਜੇ ਤੱਕ ਕਿਸੇ ਵੀ ਫਲਸਤੀਨੀ ਮਿਲੀਟਰੀ ਗਰੁੱਪ ਨੇ ਇਹ ਦਾਅਵਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਰਾਕੇਟ ਨਾਲ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਹਮਾਸ ਦੇ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਵਿਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ "ਕੋਈ ਦਿਲਚਸਪੀ ਨਹੀਂ" ਹੈ।

ਗੋਲਾਨ ਹਾਈਟਸ ਕੀ ਹੈ

ਦਰਅਸਲ ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਦੱਖਣੀ ਗਾਜ਼ਾ ਖੇਤਰ ਤੋਂ ਇੱਕ ਰਾਕੇਟ ਲਾਂਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਮਿਸ਼ਮਰੇਟ ਦੇ ਘਰ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ।

ਇਸ ਕਾਰਨ ਪੂਰੀ ਇਮਾਰਤ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਗਈ। ਇਹ ਘਰ ਬਰਤਾਨਵੀ-ਇਸਰਾਈਲੀ ਰੋਬਰਟ ਅਤੇ ਸੂਜ਼ੈਨ ਵੋਲਫ਼ ਦਾ ਸੀ ਜੋ ਕਿ ਘਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ, ਨੂੰਹ ਅਤੇ ਪੋਤੇ-ਪੋਤੀਆਂ ਨਾਲ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ।

ਕਰੀਬ 1200 ਸੂਕੇਅਰ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦਾ ਇਹ ਖੇਤਰ ਸੀਰੀਆ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਦਮਿਕਸ਼ ਤੋਂ ਕਰੀਬ 60 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੱਖਣ ਪੱਛਮ ਵਿਚ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।

ਮੱਧ-ਪੂਰਬੀ ਜੰਗ ਦੇ ਆਖ਼ਰੀ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਇਸਰਾਈਲ ਨੇ 1967 ਵਿਚ ਇਸ ਦਾ ਵੱਡਾ ਖਿੱਤਾ ਹਥਿਆ ਲਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ 1973 ਦੀ ਜੰਗ ਦੌਰਾਨ ਸੀਰੀਆ ਨੇ ਦੁਬਾਰਾ ਖੋਹਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਸੀ।

ਭਾਵੇਂ ਦੋਵਾਂ ਮੁਲਕਾਂ ਨੇ 70 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਸਰਹੱਦ ਉੱਤੇ ਫੌਜੀ ਤਾਇਨਾਤੀ ਘਟਾਉਣ ਅਤੇ ਸਯੁੰਕਤ ਰਾਸਟਰਜ਼ ਦੀਆਂ ਸੈਨਾਵਾਂ ਤੋਂ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਸਮਝੌਤੌ ਕੀਤਾ ਸੀ ਪਰ ਰਹੇ ਦੋਵੇਂ ਜੰਗੀ ਹਾਲਾਤ ਵਿਚ ਹੀ।

ਇਸ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੌਨਲਡ ਟਰੰਪ ਨੇ ਇਸਰਾਈਲ ਦੇ ਖੁਦਮੁਖਤਿਆਰ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਮਾਨਤਾ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।

ਹਮਾਸ ਕੀ ਹੈ?

ਹਮਾਸ ਫਲਸਤੀਨ ਦੀਆਂ ਕਈ ਖਾੜਕੂ ਇਸਲਾਮਿਕ ਜਥੇਬੰਦੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਜਥੇਬੰਦੀ ਹੈ।

ਹਮਾਸ ਅਰਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਸ਼ਬਦ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਇਸਲਾਮ ਵਿਰੋਧ ਅੰਦੋਲਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 1987 ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਇੰਟੀਫਾਡਾ (ਬਗਾਵਤ) ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹਮਾਸ ਦਾ ਗਠਨ ਹੋਇਆ ਸੀ ਜੋ ਕਿ ਵੈਸਟ ਬੈਂਕ ਅਤੇ ਗਾਜ਼ਾ ਪੱਟੀ ਦੇ ਇਜ਼ਰਾਇਲ ਦੇ ਕਬਜ਼ੇ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਸੀ।

ਰਾਕੇਟ ਨਾਲ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪੂਰਾ ਘਰ ਢਹਿ-ਢੇਰੀ ਹੋ ਗਿਆ

ਇਸ ਦੇ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦੋ ਮਕਸਦ ਹਨ- ਇਜ਼ਰਾਇਲ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਸੰਘਰਸ਼ - ਜਿਸਦੀ ਅਗਵਾਈ ਫੌਜੀ ਵਿੰਗ ਇਜ਼ੈਦਿਨ ਅਲ-ਕਸਾਮ ਬ੍ਰਿਗੇਡ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਅਤੇ ਦੂਜਾ ਟੀਚਾ ਸੀ ਸਮਾਜ ਭਲਾਈ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼।

ਪਰ 2005 ਤੋਂ ਇਹ ਜਥੇਬੰਦੀ ਫਲਸਤੀਨੀ ਸਿਆਸੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋ...\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਇਸਰਾਈਲ ਦੇ ਤਲ-ਅਵੀਵ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਘਰ ਵਿੱਚ ਰਾਕੇਟ ਨਾਲ ਹਮਲਾ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸਰਾਈਲ ਨੇ ਗਾਜ਼ਾ ਪੱਟੀ ਵਿੱਚ ਹਮਾਸ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਉਦਿਆਂ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸਰਾਈਲੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਬੈਂਜਾਮਿਨ ਨੇਤਨਯਾਹੂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੇਸ 'ਤੇ ਹੁੰਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਹਮਲੇ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨ ਦੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਾਫ਼ ਨੀਤੀ ਹੈ।

ਇਸਰਾਈਲ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸਨੇ ਸੀਰੀਆ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਇੱਕ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਡੇਗੇ ਜਾਣ ਮਗਰੋਂ ਲੰਘੇ 35 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਹਵਾਈ ਹਮਲੇ ਕੀਤੇ ਹਨ।

ਇਰਾਨੀ ਹਵਾਈ ਫ਼ੌਜ ਦੇ ਸੀਨੀਅਰ ਜਰਨੈਲ ਟੋਮਰ ਬਾਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਸੀਰੀਆ ਖਿਲਾਫ਼ ਇਹ ਹਮਲੇ 1982 ਦੀ ਲਿਬਨਾਨ ਜੰਗ ਮਗਰੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਸਨ।

ਇਸਰਾਈਲ ਦੀ ਫੌਜ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਦਮਿਸ਼ਕ ਦੇ ਨੇੜੇ 12 ਫੌਜੀ ਟਿਕਾਣਿਆਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਇਰਾਨ ਨੇ ਇਲਜ਼ਾਮਾਂ ਨੂੰ ਨਕਾਰਿਆ

ਇਸਰਾਈਲੀ ਫੌਜ ਨੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਸੀਰੀਆ ਵਿੱਚ ਇਰਾਨੀ ਫੌਜੀ ਟਿਕਾਣਿਆਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਵੀ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸੀਰੀਆ ਦੀਆਂ ਫ਼ੌਜਾਂ ਨੇ ਉਸ ਦਾ ਇੱਕ ਐਫ਼-16 ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਹਮਲਾ ਕਰਕੇ ਨਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇਹ ਇਸਰਾਈਲੀ ਹਵਾਈ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਦੇਖੇ ਗਏ ਇੱਕ ਡਰੋਨ ਦਾ ਪਿੱਛਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ।

ਇਰਾਨ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਇਲਜ਼ਾਮਾਂ ਨੂੰ ਨਕਾਰਿਆ ਹੈ।

ਇਸਰਾਈਲੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਬੈਂਜਾਮਿਨ ਨੇਤਿਨਯਾਹੂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਜਹਾਜ਼, ਦੇਸ ਦੀ ਸਰਹੱਦ ਵਿੱਚ ਆ ਵੜੇ ਇਰਾਨੀ ਡਰੋਨ ਦੇ ਲਾਂਚ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਉਣ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ।

ਜਹਾਜ਼ ਦੇ ਦੋਵੇਂ ਪਾਇਲਟ ਜਹਾਜ਼ ਡਿੱਗਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉੱਤਰੀ ਇਸਰਾਈਲ ਵਿੱਚ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਉਤਰਨ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਹੇ ਸਨ। ਇਸਰਾਈਲ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਸੀਰੀਆ ਵਿੱਚ ਸੀਰੀਆਈ ਤੇ ਇਰਾਨੀ ਫ਼ੌਜੀ ਟਿਕਾਣਿਆਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਇਆ ਹੈ।

ਬੀਬੀਸੀ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਦੌਰਾਨ ਇਸਰਾਈਲੀ ਫੌਜ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਜੋਨਾਥਨ ਕੌਰਨੀਕਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਅਸੀਂ ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ 12 ਵੱਖ-ਵੱਖ ਟਿਕਾਣਿਆਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਇਆ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 8 ਸੀਰੀਆ ਦੀ ਹਵਾਈ ਫ਼ੌਜ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਸਨ।''

ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ, "ਇਹ ਉਹੀ ਟਿਕਾਣੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਇਸਰਾਈਲੀ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ 'ਤੇ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਦਾਗੀਆਂ ਸਨ। ਬਾਕੀ ਟਿਕਾਣੇ ਇਸ ਲਈ ਖ਼ਾਸ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਸੀਰੀਆ ਵਿੱਚ ਇਰਾਨੀ ਟਿਕਾਣੇ ਸਨ। ਇਹ ਸਭ ਸੀਰੀਆ ਵਿੱਚ ਇਰਾਨ ਦੀਆਂ ਫ਼ੌਜੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹਨ।"

ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦਾ ਇਹ ਵੀ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਇਨ੍ਹਾਂ ਹਮਲਿਆਂ ਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਫ਼ੌਜੀ ਠਿਕਾਣੇ ਹੀ ਸਨ।

ਨੇਤਿਨਯਾਹੂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਸੀਰੀਆ ਵਿੱਚ ਇਰਾਨੀ ਫ਼ੌਜ ਦੀ ਮੋਰਚੇਬੰਦੀ ਖਿਲਾਫ਼ ਲਗਾਤਾਰ ਚਿਤਾਵਨੀ ਦਿੰਦਾ ਰਿਹਾ ਹਾਂ। ਇਰਾਨ ਇਜਸਰਾਈਲ ਨੂੰ ਬਰਬਾਦ ਕਰਨ ਦੇ ਆਪਣੇ ਐਲਾਨੀਆ ਉਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸੀਰੀਆ ਦੀ ਧਰਤੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।"

ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਇਰਾਨ ਨੂੰ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਠਹਿਰਾਇਆ

ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਸਟੇਟ ਡਿਪਾਰਟਮੈਂਟ ਨੇ ਇਸਰਾਇਲ ਦੇ ਪੱਖ ਨੂੰ ਸਹੀ ਠਹਿਰਾਇਆ ਹੈ। ਅਮਰੀਕਾ ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਇੱਕ ਬਿਆਨ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਸਰਾਈਲ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਦਾ ਪੂਰਾ ਹੱਕ ਹੈ ਤੇ ਇਸ ਵਿਵਾਦ ਲਈ ਉਸ ਨੇ...\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਇਸਰਾਈਲੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਬੈਂਜਾਮਿਨ ਨੇਤਨਯਾਹੂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਦੇਸ ਕਿਸੇ ਵੀ ਹਮਲੇ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੈ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸਰਾਈਲੀ ਮਾਡਲ ਬਾਰ ਰਫੇਲੀ ਨੇ ਫਿਲਮ 'ਕਿਡੌਨ' ਵਿੱਚ ਮੋਸਾਦ ਦੀ ਏਜੰਟ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਇਆ ਸੀ

ਦੁਨੀਆਂ ਅੱਗੇ ਇਸਰਾਈਲ ਦੇ ਇਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸ਼ਖ਼ਸ ਦਾ ਨਾਂ ਮੌਰਡੇਖਾਈ ਵਨੁਨੁ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਫੜਨ ਲਈ ਇਸਰਾਈਲ ਨੇ ਇੱਕ ਗੁਪਤ ਅਭਿਆਨ ਚਲਾਇਆ।

ਵਨੁਨੁ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਦੇ ਜਾਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਫਸਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਮਹਿਲਾ ਜਾਸੂਸ ਨੂੰ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਜੋ ਉਸ ਨੂੰ ਲੰਡਨ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਲੈ ਜਾਏਗੀ।

ਲੋਇਆ, ਸ਼ਾਹ, ਕਾਨੂੰਨੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ, ਜੋ ਹੁਣ ਤੱਕ ਪਤਾ ਹੈ

ਭਰਤੀ ਘੋਟਾਲੇ ਦੇ ਦੋਸ਼ੀ ਰਵੀ ਸਿੱਧੂ ਨੂੰ 7 ਸਾਲ ਦੀ ਕੈਦ

ਬਾਅਦ 'ਚ ਵਨੁਨੁ ਨੂੰ ਅਗਵਾ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਇਸਰਾਈਲ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਮੁਕੱਦਮਾ ਚੱਲਿਆ। ਅੱਜ ਵੀ ਵਨੁਨੁ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਉਡੀਕ ਹੈ।

ਨੇਗੇਵ ਸਥਿਤ ਡਿਮਾਨੋ ਪਰਮਾਣੂ ਰਿਐਕਟਰ ਦੀ ਇਹ ਤਸਵੀਰ ਸਤੰਬਰ 2002 ਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 1950 ਵਿੱਚ ਫਰਾਂਸ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਹੋਈ ਸੀ।

ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸਦੇ ਹਾਂ ਮੌਰਡੇਖਾਈ ਵਨੁਨੁ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਅਤੇ ਕਿਵੇਂ 'ਸਿੰਡੀ' ਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਜਾਸੂਸ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਫੜਨ 'ਚ ਇਸਰਾਈਲ ਦੀ ਮਦਦ ਕੀਤੀ।

ਤਕਨੀਸ਼ੀਅਨ ਤੋਂ ਵਿਸਲਬਲੋਅਰ

ਵਨੁਨੁ 1976 ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ 1985 ਤੱਕ ਇਸਰਾਈਲ ਦੇ ਬੀਰਸ਼ੇਬਾ ਕੋਲ ਨੇਗੇਵ ਰੇਗਿਸਤਾਨ 'ਚ ਸਥਿਤ ਡਿਮਾਨੋ ਪਰਮਾਣੂ ਪਲਾਂਟ ਵਿੱਚ ਤਕਨੀਸ਼ੀਅਨ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਸੀ। ਉੱਥੇ ਉਹ ਪਰਮਾਣੂ ਬੰਬ ਲਈ ਪਲੂਟੋਨਿਅਮ ਬਣਾਉਂਦੇ ਸੀ।

ਨਿਊਕਲਿਅਰ ਵੈਪੰਸ ਐਂਡ ਨੌਨਪ੍ਰੌਲੀਫਿਕੇਸ਼ਨ: ਅ ਰੈਫਰੰਸ ਹੈਂਡਬੁਕ ਮੁਤਾਬਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬੇਨ ਗੁਰਿਓਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਦਰਸ਼ਨ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਅਜਿਹੇ ਸਮੂਹਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜਣ ਲੱਗੇ ਜੋ ਫਲਸਤੀਨੀਆਂ ਪ੍ਰਤੀ ਸੰਵੇਦਨਾ ਰੱਖਦੇ ਸੀ।

30 ਸਾਲ ਦੇ ਵਨੁਨੁ ਛੇਤੀ ਹੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਵਿੱਚ ਆ ਗਏ ਅਤੇ 1985 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨੌਕਰੀ 'ਚੋਂ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।

ਸੰਡੇ ਟਾਈਮਸ 'ਚ ਛਪੀ ਖ਼ਬਰ

ਪਰ ਨੌਕਰੀ ਛੱਡਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਡਿਮਾਨੋ ਪਰਮਾਣੂ ਪਲਾਂਟ, ਹਾਈਡਰੋਜਨ ਅਤੇ ਨਿਊਟਨ ਬੰਬਾਂ ਦੀਆਂ ਤਕਰੀਬਨ 60 ਗੁਪਤ ਤਸਵੀਰਾਂ ਲਈਆਂ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ। ਉਹ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਜਾ ਕੇ ਇਸਾਈ ਬਣ ਗਏ।

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਲੰਡਨ ਵਿੱਚ ਸੰਡੇ ਟਾਈਮਸ ਦੇ ਪੱਤਰਕਾਰ ਪੀਟਰ ਹੂਨਮ ਨੂੰ ਇਹ ਤਸਵੀਰਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ।

ਉਹ ਲੇਖ, ਜਿਸ ਨੇ ਦੁਨੀਆਂ ਨੂੰ ਹੈਰਾਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ

ਵਨੁਨੁ ਤੋਂ ਮਿਲੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇ ਅਧਾਰ 'ਤੇ 5 ਅਕਤੂਬਰ 1986 ਨੂੰ ਸੰਡੇ ਟਾਈਮਸ ਵਿੱਚ ਲੇਖ ਛਪਿਆ- 'ਰੀਵੀਲਡ: ਦ ਸੀਕਰੇਟਸ ਆਫ ਇਸਰਾਈਲਜ਼ ਨਿਊਕਲੀਅਰ ਆਰਸੇਨਲ'। ਇਸ ਲੇਖ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਿਵੇਂ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਭੁਚਾਲ ਹੀ ਆ ਗਿਆ।

ਚੀਨੀਆਂ ਨੂੰ 'ਸੈਕਸ ਸਿਖਾਉਣ' ਵਾਲੀ ਪੋਰਨ ਸਟਾਰ

ਇਹ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਤੇਜ਼ ਰਫ਼ਤਾਰ ਦਾ ਨਤੀਜ਼ਾ

'ਨਿਊਕਲੀਅਰ ਵੈਪੰਸ ਐਂਡ ਨੌਨਪ੍ਰੌਲੀਫਿਕੇਸ਼ਨ: ਅ ਰੈਫਰੰਸ ਹੈਂਡਬੁੱਕ' ਮੁਤਾਬਕ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਖੂਫੀਆ ਏਜੰਸੀ ਸੀਆਈਏ ਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਸੀ ਕਿ ਇਸਰਾਈਲ ਕੋਲ 10-15 ਪਰਮਾਣੂ ਹੱਥਿਆਰ ਹੀ ਹਨ।

ਪਰ ਵਨੁਨੁ ਨੇ...\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਸਾਲ 1986 'ਚ ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਦੇ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਖ਼ਬਰ ਸੀ ਕਿ ਇਸਰਾਈਲ ਪਰਮਾਣੂ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹੋਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਉਸ ਦਾ ਪਰਮਾਣੂ ਜ਼ਖੀਰਾ ਕਾਫ਼ੀ ਵੱਡਾ ਹੈ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸਰੋ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਹਿਊਮਨੌਇਡ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਪ੍ਰੋਟੋਟਾਈਪ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਰੋਬੋਟ ਦਾ ਨਾਮ 'ਵਿਓਮ ਮਿੱਤਰ' ਹੈ।

ਦਸੰਬਰ 2021 ਵਿੱਚ ਭੇਜੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਮਨੁੱਖੀ ਪੁਲਾੜ ਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਵਿਓਮ ਮਿੱਤਰ, ਪੁਰੂਸ਼ ਪੁਲਾੜ ਯਾਤਰੀਆਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰੇਗੀ।

"ਗਗਨਯਾਨ" ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਪੁਲਾੜ ਯਾਤਰੀਆਂ ਦੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵਿਓਮ ਮਿੱਤਰ ਨੂੰ ਇਸ ਸਾਲ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਵੀ ਮਨੁੱਖ ਰਹਿਤ ਮਿਸ਼ਨ 'ਤੇ ਭੇਜਿਆ ਜਾਵੇਗਾ।

ਇਸ ਹਫ਼ਤੇ ਬੰਗਲੁਰੂ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਤਿੰਨ ਦਿਨਾਂ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੈਮੀਨਾਰ "ਮਨੁੱਖ ਪੁਲਾੜ ਯਾਨ ਅਤੇ ਅਨਵੇਸ਼ਨ: ਮੌਜੂਦਾ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖ ਦੇ ਰੁਝਾਨ" ਵਿੱਚ, ਵਿਓਮ ਮਿੱਤਰ ਨੂੰ ਸਾਰਿਆਂ ਸਾਹਮਣੇ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਇਹ ਹਰ ਕਿਸੇ ਲਈ ਖਿੱਚ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਬਣੀ ਰਹੀ।

ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਲੋਕ ਉਸ ਵੇਲੇ ਹੈਰਾਨ ਰਹਿ ਗਏ ਜਦੋਂ ਵਿਓਮ ਮਿੱਤਰ ਨੇ ਖੁਦ ਆਪਣੀ ਭੂਮਿਕਾ ਬੰਨੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜੋ

ISRO ਨੂੰ ਮਿਲੀ ਪਹਿਲੀ ਪੁਲਾੜ ਯਾਤਰੀ

ਕੀ ਕਿਹਾ ਵਿਓਮ ਮਿੱਤਰ ਨੇ?

ਰੋਬੋਟ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਸਭ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਮੈਂ ਵਿਓਮ ਮਿੱਤਰ ਹਾਂ ਅਤੇ ਮੈਨੂੰ ਅਰਧ-ਮਨੁੱਖੀ ਰੋਬੋਟ ਦੇ ਨਮੂਨੇ ਵਜੋਂ ਪਹਿਲੇ ਮਨੁੱਖ ਰਹਿਤ ਗਗਨਯਾਨ ਮਿਸ਼ਨ ਲਈ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।"

ਵਿਓਮ ਮਿੱਤਰ ਦੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ, "ਮੈਂ ਪੂਰੇ ਵਾਹਨ ਦੇ ਪੈਰਾਮੀਟਰਾਂ 'ਤੇ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕਰਾਂਗੀ,  ਤੁਹਾਨੂੰ ਸੁਚੇਤ ਕਰਾਂਗੀ ਅਤੇ ਜੀਵਨ-ਬਚਾਓ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਵੇਖਾਂਗੀ। ਮੈਂ ਸਵਿਚ ਪੈਨਲ ਦੇ ਸੰਚਾਲਨ ਸਮੇਤ ਕਈ ਕੰਮ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹਾਂ।"

ਤਿਰੁਵਨੰਤਪੁਰਮ ਸਥਿਤ ਵਿਕਰਮ ਸਾਰਾਭਾਈ ਪੁਲਾੜ ਕੇਂਦਰ ਦੇ ਨਿਦੇਸ਼ਕ ਸੋਮਨਾਥ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਮਨੁੱਖ ਰਹਿਤ ਮਿਸ਼ਨਾਂ ਦੇ ਪਰੀਖਨਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਹੋਣਗੀਆਂ। ਇਹ ਪੁਲਾੜ ਯਾਤਰੀਆਂ ਦੇ ਸਵਾਲਾਂ ਦਾ ਜਵਾਬ ਦੇ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਦੋਸਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਪੁਲਾੜ ਯਾਤਰੀ ਗੱਲ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਅਮੇਜ਼ਨ ਦੀ ਏਲੇਕਸਾ ਵਾਂਗ ਇਹ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਿਕ ਪਹਿਲੂ ਨੂੰ ਵੀ ਹੈਂਡਲ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ।"

ਇਸਰੋ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਡਾ. ਕੇ. ਸਿਵਨ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਫਿਲਹਾਲ ਮਨੁੱਖ ਰਹਿਤ ਮਿਸ਼ਨ 'ਚ ਇਸ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਵਾਤਾਵਰਨ ਕੰਟਰੋਲ ਸਪੋਰਟ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਟੇਸਟ ਕਰਨ ਲਈ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਹ ਪੁਲਾੜ ਯਾਤਰੀਆਂ ਵਾਂਗ ਹੀ ਕੰਮ ਕਰੇਗੀ।"

ਕਾਨਫਰੰਸ ਵਿੱਚ ਦਰਸਾਏ ਗਏ ਪ੍ਰੋਟੋਟਾਈਪ 'ਤੇ ਫਿਲਹਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ

ਸੋਮਨਾਥ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, "ਇਸ ਵੇਲੇ ਕਾਨਫਰੰਸ ਵਿੱਚ ਦਰਸਾਏ ਗਏ ਪ੍ਰੋਟੋਟਾਈਪ 'ਤੇ ਫਿਲਹਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਹੋਰ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਣਗੀਆਂ। ਅਸੀਂ ਹਿਊਮਨੌਇਡ ਦੇ ਤਕਨੀਕੀ ਪਹਿਲੂ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਾਂਗੇ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਨ ਅਤੇ ਕੁਝ ਹੋਰ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਮਰਥ ਹੋਵੇਗੀ।"

ਸੋਮਨਾਥ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਇਹ ਦੇਖਣ ਵਿੱਚ ਵੱਖਰੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਐਲਗੋਰਿਦਮ ਤਰਕ 'ਤੇ ਹੀ ਅਧਾਰਤ ਹੋਵੇਗੀ। ਫਿਲਹਾਲ ਇਹ ਨਹੀਂ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿੰਨੇ ਹਿਊਮਨੌਇਡ ਬਣਾਏ...\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਭਾਰਤੀ ਪੁਲਾੜ ਖੋਜ ਕੇਂਦਰ (ਇਸਰੋ) ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਹਿਊਮਨੌਇਡ (ਔਰਤ ਦੀ ਦਿੱਖ ਵਾਲਾ ਰੋਬੋਟ) ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਪ੍ਰੋਟੋਟਾਈਪ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਰੋਬੋਟ ਦਾ ਨਾਮ 'ਵਿਓਮ ਮਿੱਤਰ' ਹੈ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸਰੋ ਮੁਖੀ ਕੇ ਸਿਵਨ ਤੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਦੀ ਵਾਇਰਲ ਤਸਵੀਰ

27 ਸਕਿੰਟ ਦਾ ਇਹ ਵਾਇਰਲ ਵੀਡੀਓ ਕਈ ਵੱਡੇ ਫੇਸਬੁੱਕ ਅਤੇ ਵੱਟਸਐਪ ਗਰੁੱਪਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਅਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਫੇਸਬੁੱਕ ਅਤੇ ਟਵਿੱਟਰ ਸਮੇਤ ਛੇ ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਾਰ ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਸੈਂਕੜੇ ਵਾਰ ਇਸ ਵੀਡੀਓ ਨੂੰ ਸ਼ੇਅਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਵੀਡੀਓ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪੀਐੱਮ ਮੋਦੀ ਸੂਚਨਾ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਿਵਨ ਨੂੰ ਕੁਝ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਜਾ ਕੇ ਆਪਣੀ ਥਾਂ 'ਤੇ ਬੈਠ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜਦਕਿ ਵੀਡੀਓ ਦੇ ਦੂਜੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸਿਵਨ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਛਾਤੀ ਨਾਲ ਲਾਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਿੱਠ ਥਾਪੜਦੇ ਹੋਏ ਵਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਇਹ ਵਾਇਰਲ ਵੀਡੀਓ ਸ਼ੇਅਰ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਲਿਖਿਆ ਹੈ ਕਿ 'ਮੀਡੀਆ ਅਤੇ ਕੈਮਰੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਨਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਮੋਦੀ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਸਿਵਨ ਨੂੰ ਵਾਪਿਸ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਪਰ ਕੱਪੜੇ ਬਦਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਤੇ ਕੈਮਰਿਆਂ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਿਵਨ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਗਾ ਕੇ ਹੌਸਲਾ ਦਿੱਤਾ।'

ਪਰ ਆਪਣੀ ਪੜਤਾਲ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਇਹ ਪਾਇਆ ਕਿ ਇਹ ਦਾਅਵਾ ਝੂਠਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਇਰਲ ਵੀਡੀਓ ਨੂੰ ਦੂਰਦਰਸ਼ਨ ਨਿਊਜ਼ ਦੇ ਲਾਈਵ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਦੇ ਦੋ ਵੱਖ ਹਿੱਸੇ ਜੋੜ ਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਦੂਰਦਰਸ਼ਨ ਨਿਊਜ਼ ਦਾ ਪੂਰਾ ਲਾਈਵ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਦੇਖਣ ਤੋਂ ਪਤਾ ਲਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪੀਐੱਮ ਮੋਦੀ ਨੇ ਦੋਵਾਂ ਮੌਕਿਆਂ 'ਤੇ ਇਸਰੋ ਮੁਖੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਟੀਮ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦਾ ਹੌਸਲਾ ਵਧਾਇਆ ਸੀ।

ਪਹਿਲਾ ਹਿੱਸਾ ਅਤੇ ਸੱਚਾਈ

ਵਾਇਰਲ ਵੀਡੀਓ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਜਿੱਥੇ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪੀਐੱਮ ਮੋਦੀ ਵਿਕਰਮ ਲੈਂਡਰ ਦੀ ਸੂਚਨਾ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੇ ਸਿਵਨ ਨੂੰ ਕੁਝ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਜਾ ਕੇ ਆਪਣੀ ਥਾਂ ਬੈਠ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਇਹ 6 ਅਤੇ 7 ਸਤੰਬਰ 2019 ਦੀ ਦਰਮਿਆਨੀ ਰਾਤ ਕਰੀਬ ਡੇਢ ਵਜੇ ਦੀ ਘਟਨਾ ਹੈ।

ਜਦਕਿ 1 ਵਜ ਕੇ 45 ਮਿੰਟ 'ਤੇ ਇਸਰੋ ਮੁਖੀ ਕੇ ਸਿਵਨ ਨੇ ਬੈਂਗਲੁਰੂ ਦੇ ਇਸਰੋ ਸੈਂਟਰ ਤੋਂ ਵਿਕਰਮ ਲੈਂਡਰ ਦੇ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਟੁੱਟਣ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਅਧਿਕਾਰਤ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਸਿਵਨ ਨੇ ਅਧਿਕਾਰਤ ਐਲਾਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤੈਅ ਪ੍ਰੋਟੋਕੋਲ ਤਹਿਤ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨੂੰ ਇਸਦੀ ਸੂਚਨਾ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।

ਜਿਸ ਵੇਲੇ ਕੇ ਸਿਵਨ ਨੇ ਪੀਐੱਮ ਮੋਦੀ ਨੂੰ ਇਹ ਦੱਸਿਆ ਸੀ ਕਿ ਵਿਕਰਮ ਲੈਂਡਰ ਤੋਂ ਇਸਰੋ ਸੈਂਟਰ ਦਾ ਸੰਪਰਕ ਟੁੱਟ ਗਿਆ ਹੈ, ਉਸ ਵੇਲੇ ਵੀ ਦੂਰਦਰਸ਼ਨ ਨਿਊਜ਼ ਦੇ ਕੈਮਰਾਮੈਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਘੇਰ ਕੇ ਖੜ੍ਹੇ ਸਨ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਲਾਈਵ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਹੋ ਰਿਹਾ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਨਿਊਜ਼ ਚੈਨਲ ਦੂਰਦਰਸ਼ਨ ਨੇ ਰਾਤ ਸਾਢੇ 12 ਵਜੇ ਇਸਰੋ ਸੈਂਟਰ ਤੋਂ ਲਾਈਵ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਡੀਡੀ ਨਿਊਜ਼ ਦੀ ਫੁਟੇਜ ਮੁਤਾਬਕ ਲਾਈਵ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਤੋਂ 23 ਮਿੰਟ ਬਾਅਦ ਪੀਐੱਮ ਮੋਦੀ 'ਮਿਸ਼ਨ ਆਪ੍ਰੇਸ਼ਨ ਕੰਪਲੈਕਸ' ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋਏ ਸਨ।

ਵਿਕਰਮ ਲੈਂਡਰ ਦੇ ਚੰਨ ਦੀ ਸਤਿਹ 'ਤੇ ਉਤਰਨ ਦਾ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ 51ਵੇਂ...\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਭਾਰਤ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਅਤੇ ਇਸਰੋ ਚੀਫ਼ ਕੇ ਸਿਵਨ ਦਾ ਇੱਕ ਵੀਡੀਓ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਇਸ ਦਾਅਵੇ ਨਾਲ ਸ਼ੇਅਰ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ 'ਸਿਵਨ ਨੇ ਜਦੋਂ ਪੀਐੱਮ ਮੋਦੀ ਨੂੰ ਵਿਕਰਮ ਲੈਂਡਰ ਤੋਂ ਸੰਪਰਕ ਟੁੱਟਣ ਦੀ ਸੂਚਨਾ ਦਿੱਤੀ ਤਾਂ ਮੋਦੀ ਨੇ ਨਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਗਾਇਆ ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਹੌਸਲਾ ਦਿੱਤਾ। ਪਰ ਜਦੋਂ ਦੋਵੇਂ ਕੈਮਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ ਤਾਂ ਰੋਣਾ-ਧੋਣਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।''


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸਰੋ ਮੁਖੀ ਸਿਵਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ, "ਇਸਰੋ ਨੂੰ ਚੰਨ ਦੀ ਸਤਹਿ 'ਤੇ ਲੈਂਡਰ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਮਿਲੀਆਂ ਹਨ। ਚੰਨ ਦੇ ਚੱਕਰ ਲਗਾ ਰਹੇ ਆਰਬਿਟਰ ਨੇ ਵਿਕਰਮ ਲੈਂਡਰ ਦੀ ਥਰਮਲ ਇਮੇਜ ਲਈ ਹੈ।"

ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੁਣ ਇਹ ਵੀ ਆਸ ਲਗਾਈ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ ਕਿ ਕੀ ਭਾਰਤ ਦਾ ਸੁਪਨਾ, ਜੋ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਦੀ ਰਾਤ ਅਧੂਰਾ ਰਹਿ ਗਿਆ ਸੀ, ਉਹ ਪੂਰਾ ਹੋ ਸਕੇਗਾ।

ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਦੀ ਰਾਤ ਵਿਕਰਮ ਲੈਂਡਰ ਚੰਦਰਮਾ ਦੀ ਸਤਹਿ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚਣ ਤੋਂ ਕੇਵਲ 2.1 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ 'ਤੇ ਹੀ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਸ ਦਾ ਸੰਪਰਕ ਗਰਾਊਂਡ ਸਟੇਸ਼ਨ ਨਾਲੋਂ ਟੁੱਟ ਗਿਆ।

ਕੇ ਸਿਵਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸਰੋ ਲਗਾਤਾਰ ਵਿਕਰਮ ਲੈਂਡਰ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਵਿਗਿਆਨੀ ਇਸ ਦੀ ਘੱਟ ਆਸ ਜਤਾ ਰਹੇ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਦੁਬਾਰਾ ਸੰਪਰਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹ ਇੱਕ ਹੈਰਾਨੀ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਹੋਵੇਗੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਇਸਰੋ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨੀ ਟੀ ਕੇ ਘੋਸ਼ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਚੰਗਾ ਹੋਇਆ ਕਿ ਇਸਰੋ ਨੇ ਮੰਨ ਲਿਆ ਕਿ ਲੈਂਡਰ ਮਿਲ ਗਿਆ ਹੈ ਪਰ ਉਹ ਇੱਕ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਮਿਲ ਗਿਆ ਸੀ।

ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਵਿਕਰਮ ਕਿਸ ਹਾਲਾਤ ਵਿੱਚ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਉੱਥੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਜਾ ਕੇ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਚੁੱਕ ਸਕਦਾ। ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਦੱਸਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਡਿੱਗ ਗਿਆ ਹੈ ਤੇ ਅਜਿਹੇ ਉਸਦੇ ਉਪਕਰਨ ਤੇ ਉਹ ਕਿਸ ਹਾਲਾਤ 'ਚ ਹੈ। ਕੀ ਇੱਕ ਦਮ ਡਿੱਗਿਆ ਜਾਂ ਉਸ ਨੇ ਸਾਫਟ ਲੈਂਡਿੰਗ ਕੀਤੀ ਜਾਂ ਹੋਰ ਕੀ ਹੋਇਆ।"

ਘੋਸ਼ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਲੈਂਡ ਕਰਨਾ ਸੀ ਉੱਥੋਂ ਉਹ ਕੋਈ 5 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਹੈ। ਮੇਰੇ ਖ਼ਿਆਲ ਨਾਲ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ ਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਫਿਰ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕੇ ਪਰ ਸਾਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗੇਗਾ ਕਿ ਕੀ ਖ਼ਾਮੀਆਂ ਸਨ।"

 "ਕੀ ਇਸ ਦੇ ਚਾਰਜ ਜਾਂ ਮੋਟਰਾਂ ਨੇ ਕੁਝ ਦਿੱਕਤ ਕੀਤੀ, ਕਿਹੜੀਆਂ ਦਿੱਕਤਾਂ ਕਰਕੇ ਅਜਿਹਾ ਹੋਇਆ ਇਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕੇਗੀ ਤਾਂ ਅਗਲੇਰੇ ਮਿਸ਼ਨਾਂ 'ਚ ਅਜਿਹਾ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਉਸ 'ਚ ਸਾਨੂੰ ਮਦਦ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਹੈ।"

ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਵਿਗਿਆਨੀ ਗੌਹਰ ਰਜ਼ਾ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਜਿਹੜੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ ਉਹ ਧੁੰਦਲੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ, ਉਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਜਿਵੇਂ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਕੈਮਰੇ ਤੋਂ ਲੈਂਦੇ ਹਾਂ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਕਰਨੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ।

ਉਹ ਦੱਸਦੇ ਹਲ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਾ ਪੱਧਰ ਘੱਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਪਰ ਹੁਣ ਤੱਕ ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਜਾਣਕਾਰੀ ਹੈ ਉਸ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਲੈਂਡਰ ਟੁੱਟਿਆ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਉਹ ਟੁੱਟ ਕੇ ਖਿੱਲਰ ਜਾਂਦਾ ਤਾਂ ਫਿਰ ਸ਼ਾਇਦ ਅਸੀਂ ਇਹ ਨਹੀਂ ਕਹਿ ਸਕਦੇ ਕਿ ਲੈਂਡਰ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਲਈਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।

ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਸਪੀਡ 'ਚ ਇੰਨੀ ਕਮੀ ਆ ਗਈ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਕਿਸੇ ਚੱਟਾਨ ਨਾਲ ਟਕਰਾ ਕੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਰਬਾਦ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਇਹ ਵੀ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਸਪੀਡ ਲਗਾਤਾਰ ਘੱਟ ਹੁੰਦੀ ਰਹੀ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਉਹ ਚੰਨ ਦੀ ਸਤਹਿ 'ਤੇ...\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਭਾਰਤੀ ਸਪੇਸ ਰਿਸਰਚ ਸੈਂਟਰ (ISRO) ਦੇ ਮੁਖੀ ਕੇ ਸਿਵਨ ਨੇ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਇਸ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ ਇਸਰੋ ਨੂੰ ਚੰਨ 'ਤੇ ਵਿਕਰਮ ਲੈਂਡਰ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਮਿਲੀਆਂ ਹਨ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸਰੋ ਮੁਤਾਬਕ ਜੀਸੈਟ -11 ਦਾ ਭਾਰ 5,854 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਹੈ

ਭਾਰਤੀ ਪੁਲਾੜ ਖੋਜ ਸੰਸਥਾ (ਇਸਰੋ) ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਜੀਸੈਟ -11 ਦਾ ਭਾਰ 5,854 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਉਸ ਦਾ ਬਣਾਇਆ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸੈਟੇਲਾਇਟ ਹੈ।

ਇਹ ਜਿਓਸਟੇਸ਼ਨਰੀ ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਧਰਤੀ ਦੀ ਸਤਹ ਤੋਂ 36,000 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਉੱਪਰ ਓਰਬਿਟ ਵਿੱਚ ਰਹੇਗਾ। ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਇੰਨਾ ਵੱਡਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਦਾ ਹਰ ਸੋਲਰ ਪੈਨਲ ਚਾਰ ਮੀਟਰ ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੰਬਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਸਿਡਾਨ ਕਾਰ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ।

ਜੀਸੈਟ -11 ਵਿੱਚ ਕੇਯੂ-ਬੈਂਡ ਅਤੇ ਕੇਏ-ਬੈਂਡ ਫ੍ਰੀਕੁਐਂਸੀ ਵਿੱਚ 40 ਟਰਾਂਸਪੋਂਡਰ ਹੋਣਗੇ ਜੋ ਕਿ 14 ਗੀਗਾਬਾਈਟ/ਸਕਿੰਟ ਤੱਕ ਦੀ ਡਾਟਾ ਟ੍ਰਾਂਸਫਰ ਸਪੀਡ ਦੇ ਨਾਲ ਹਾਈ ਬੈਂਡਵਿਡਥ ਕੁਨੈਕਟਵਿਟੀ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਕਿਉਂ ਖਾਸ ਹੈ ਜੀਸੈਟ-11 ਸੈਟੇਲਾਈਟ?

ਮੰਨੇ-ਪ੍ਰਮੰਨੇ ਵਿਗਿਆਨੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਪੱਲਵ ਬਾਗਲਾ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, ''ਜੀਸੈਟ -11 ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮਾਇਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਖਾਸ ਹੈ। ਇਹ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਬਣਿਆ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸੈਟੇਲਾਇਟ ਹੈ।''

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਪਰ ਭਾਰੀ ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਦਾ ਮਤਲਬ ਕੀ ਹੈ?

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, ''ਭਾਰੀ ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਦਾ ਇਹ ਮਤਲਬ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਘੱਟ ਕੰਮ ਕਰੇਗਾ। ਕਮਿਊਨੀਕੇਸ਼ਨ ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਾਲ ਹੋਣ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਰ ਹੈ ਅਤੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ।''

ਇਹ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਬਣਿਆ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸੈਟੇਲਾਇਟ ਹੈ

ਬਾਗਲਾ ਮੁਤਾਬਕ ਹੁਣ ਤੱਕ ਬਣੇ ਸਾਰੇ ਸੈਟੇਲਾਈਟਜ਼ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਬੈਂਡਵਿਡਥ ਨਾਲ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਉਪ-ਗ੍ਰਹਿ ਵੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਪੂਰੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇੰਟਰਨੈਟ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਮਿਲੇਗੀ। ਇਹ ਵੀ ਖਾਸ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਦੱਖਣੀ ਅਮਰੀਕਾ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਟੈਸਟਿੰਗ ਲਈ ਦੋਬਾਰਾ ਬੁਲਾਇਆ ਗਿਆ।

ਜੀਸੈਟ -11 ਲਾਂਚ ਕਿਉਂ ਟਾਲਿਆ ਸੀ?

ਪਹਿਲਾਂ ਜੀਸੈਟ -11 ਨੂੰ ਇਸੇ ਸਾਲ ਮਾਰਚ-ਅਪ੍ਰੈਲ ਵਿੱਚ ਭੇਜਿਆ ਜਾਣਾ ਸੀ ਪਰ ਜੀਸੈਟ -6ਏ ਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਨਾਕਾਮ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸ ਨੂੰ ਟਾਲ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। 29 ਮਾਰਚ ਨੂੰ ਰਵਾਨਾ ਹੋਏ ਜੀਸੈਟ -6ਏ ਤੋਂ ਸਿਗਨਲ ਲਾਸ ਦੇ ਕਾਰਨ ਇਲੈਕਟਰੀਕਲ ਸਰਕਟ ਵਿੱਚ ਗੜਬੜੀ ਹੈ।

ਅਜਿਹਾ ਖਦਸ਼ਾ ਹੈ ਕਿ ਜੀਸੈਟ -11 ਵਿੱਚ ਇਹੀ ਦਿੱਕਤ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇਸਦੀ ਲਾਂਚਿੰਗ ਨੂੰ ਰੋਕਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਈ ਟੈਸਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ਅਤੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਕਿ ਸਾਰੇ ਸਿਸਟਮ ਠੀਕ ਹਨ।

ਇਸਰੋ ਕੋਲ ਤਕਰੀਬਨ ਚਾਰ ਟਨ ਦੇ ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਨੂੰ ਭੇਜਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਹੈ ਪਰ ਜੀਸੈਟ -11 ਦਾ ਭਾਰ ਤਕਰੀਬਨ 6 ਟਨ ਹੈ

ਖਾਸ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਸਰੋ ਦਾ ਭਾਰੀ ਵਜ਼ਨ ਚੁੱਕਣ ਵਾਲੇ ਰਾਕੇਟ ਜੀਐਸਐਲਵੀ-3 ਚਾਰ ਟਨ ਵਜ਼ਨ ਨੂੰ ਚੁੱਕ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਚਾਰ ਟਨ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਭਾਰ ਵਾਲੇ ਇਸਰੋ ਦੇ ਪੇਲੋਡ ਫ੍ਰਾਂਸੀਸੀ ਗਯਾਨਾ ਵਿੱਚ ਯੂਰੋਪੀ ਸਪੇਸਪੋਰਟ ਤੋਂ ਭੇਜੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਸਪੀਡ ਮਿਲੇਗੀ?

ਪੱਲਵ ਬਾਗਲਾ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਸਰੋ ਕੋਲ ਤਕਰੀਬਨ ਚਾਰ ਟਨ ਵਜ਼ਨੀ ਸੈਟੇਲਾਈਟ...\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸੈਟੇਲਾਈਟ GSAT-11 ਨੇ ਬੁੱਧਵਾਰ ਸਵੇਰ ਨੂੰ ਫ੍ਰਾਂਸ ਗਯਾਨਾ ਤੋਂ ਯੂਰਪੀ ਸਪੇਸ ਏਜੰਸੀ ਦੇ ਰਾਕਟ ਤੋਂ ਉਡਾਣ ਭਰੀ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸਲਾਮ ਵਿੱਚ ਜੀਜ਼ਸ ਦੇ ਜਨਮ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਹੈ

ਕ੍ਰਿਸਮਸ ਜੀਜ਼ਸ ਦੇ ਜਨਮ ਕਰਕੇ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਹਿੰਦੂ ਜਾਂ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦੇ ਕੈਲੰਡਰ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸ ਦਿਨ 'ਤੇ ਛੁੱਟੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਪਰ ਅਜਿਹਾ ਕੀ ਹੈ ਜੋ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਨਾਲ ਜੀਜ਼ਸ ਨੂੰ ਜੋੜਦਾ ਹੈ?

ਇਸਲਾਮ ਵਿੱਚ ਜੀਜ਼ਸ ਦਾ ਜਨਮਦਿਨ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਇੱਜ਼ਤ ਨਾਲ ਵੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਕੁਰਾਨ ਵਿੱਚ ਜੀਜ਼ਸ ਜਾਂ ਈਸਾਮਸੀਹ ਨੂੰ ਨਬੀ ਮੁਹੰਮਦ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਏ ਸਭ ਤੋਂ ਪੂਜਣਜੋਗ ਪੈਗੰਬਰ ਵਜੋਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਲਕਿ ਈਸਾ ਦਾ ਨਾਂ ਕੁਰਾਨ ਵਿੱਚ ਮੁਹੰਮਦ ਤੋਂ ਵੱਧ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇਸਲਾਮ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਹੀ ਔਰਤ ਨੂੰ ਨਾਂ ਨਾਲ ਬੁਲਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਤੇ ਉਹ ਵਰਜਿਨ ਮੇਰੀ ਹਨ, ਜੋ ਜੀਜ਼ਸ ਦੇ ਜਨਮ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣਾਉਂਦੀ ਹਨ।

ਪਰ ਇਸਲਾਮ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੁਝ ਵੱਖਰਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਨਾ ਹੀ ਜੋਸ਼ਫ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਕੋਈ ਹੋਰ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।

ਮੇਰੀ ਨੇ ਰੇਗਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਇਕੱਲਿਆਂ ਹੀ ਜੀਜ਼ਸ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਖਜੂਰ ਦੇ ਦਰਖਤ ਕੋਲ, ਤੇ ਖਜੂਰ ਆਪ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਖਾਣਾ ਬਣਨ ਲਈ ਡਿੱਗ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਜੀਜ਼ਸ ਦਾ ਜਨਮ ਕੋਰਾਨ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਵੱਖਰਾ ਹੈ

ਇਕੱਲੀ ਔਰਤ ਹੋ ਕੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦੇਣਾ, ਇਹ ਮੇਰੀ ’ਤੇ ਸਵਾਲ ਚੁੱਕਦਾ ਹੈ ਪਰ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹੀ ਜੀਜ਼ਸ ਰੱਬ ਦੇ ਮਸੀਹੇ ਵਾਂਗ ਬੋਲਣ ਲਗਦੇ ਹਨ ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਮੇਰੀ ਦੀ ਛਬੀ ਸਾਫ ਹੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।

ਜਦ ਮੁਸਲਮਾਨ ਜੀਜ਼ਸ ਦਾ ਨਾਂ ਲੈਂਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਮੁਹੰਮਦ ਵਾਂਗ ਹੀ 'ਪੀਸ ਬੀ ਅਪੌਨ ਹਿਮ' ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦੀ ਮਾਨਤਾ ਮੁਤਾਬਕ ਜੀਜ਼ਸ ਮੁੜ ਤੋਂ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਆਕੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਤੇ ਨਿਆਂ ਕਾਇਮ ਕਰਨਗੇ। ਸਿਰਫ਼ ਕੁਰਾਨ ਹੀ ਨਹੀਂ ਹੋਰ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਵੀ ਜੀਜ਼ਸ ਦਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਕਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਸੂਫੀ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਅਲ-ਗਜ਼ਲੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 'ਆਤਮਾ ਦੇ ਨਬੀ' ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਕੀ ਇਸਾਈ ਧਰਮ ਵੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਮੁਹੰਮਦ ਦੀ ਇੱਜ਼ਤ?

ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਮੁੰਡਿਆਂ ਦਾ ਨਾਂ ਈਸਾ ਤੇ ਕਈ ਕੁੜੀਆਂ ਦਾ ਨਾਂ ਮੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕੀ ਕਦੇ ਕੋਈ ਇਸਾਈ ਪਰਿਵਾਰ ਆਪਣੇ ਬੱਚੇ ਦਾ ਨਾਂ ਮੁਹੰਮਦ ਰੱਖਦੇ ਹਨ?

ਇਸਲਾਮ ਦੇ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਮੱਧ ਪੂਰਬੀ ਦੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸਾਈ ਧਰਮ ਆ ਚੁੱਕਿਆ ਸੀ ਇਸ ਲਈ ਬਾਈਬਲ ਵਿੱਚ ਮੁਹੰਮਦ ਦਾ ਕੋਈ ਜ਼ਿਕਰ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇਸਲਾਮ ਵਿੱਚ ਜੀਜ਼ਸ ਨੂੰ ਭਾਵੇਂ ਹੀ ਬੇਹੱਦ ਇੱਜ਼ਤ ਨਾਲ ਵੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਜ਼ਰੂਰੀ ਨਹੀਂ ਕਿ ਇਸਾਈ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮੁਹੰਮਦ ਲਈ ਉਹੀ ਇੱਜ਼ਤ ਹੋਵੇ । 15ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਇਟਲੀ ਦੇ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਗਿਰਜਾਘਰ ਵਿੱਚ ਮੁਹੰਮਦ ਨੂੰ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਵਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਪੂਰੇ ਯੁਰੋਪ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੀ ਕਲਾ ਵੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।

ਇਟਲੀ ਵਿੱਚ ਕਈ ਮੌਲਵੀ ਜਿਹਾਦੀ ਹਮਲਿਆਂ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕਰ ਚੁਕੇ ਹਨ

17ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਬੈਲਜੀਅਨ ਗਿਰਜਾਘਰ ਵਿੱਚ ਦੂਤਾਂ ਦੇ ਕਦਮਾਂ ਥੱਲੇ ਮੁਹੰਮਦ ਨੂੰ ਵਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਅਜਿਹਾ ਹੁਣ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ,...\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਕੁਝ ਲੋਕ ਸਮਝਦੇ ਹਨ ਕਿ ਕ੍ਰਿਸਮਸ ਦਾ ਤਿਓਹਾਰ ਹਰ ਥਾਂ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਦੁਨੀਆਂ ਦੀ ਵਧੇਰੇ ਆਬਾਦੀ ਕ੍ਰਿਸਮਸ ਨਹੀਂ ਮਨਾਉਂਦੀ ਹੈ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ 'ਚ ਹਿੰਸਕ ਝੜਪਾਂ ਕਈ ਜ਼ਖਮੀ

ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ, ਫੇਸਬੁੱਕ, ਵੱਟਸਅਪ ਤੇ ਸਥਾਨਕ ਚੈਨਲਾਂ ਦੇ ਲਾਇਵ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਉੱਤੇ ਰੋਕ ਜਾਰੀ ਰੱਖੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।

 ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੁਣ ਲਾਹੌਰ ਅਤੇ ਕਰਾਚੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮੁਜਾਹਰੇ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ।

ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ 'ਚ ਤਹਿਰੀਕ-ਏ-ਲੱਬੈਕ ਯਾ ਰਸੂਲ ਅੱਲਾ ਦੇ ਅਸ਼ਰਫ਼ ਜਲਾਨੀ ਧੜੇ ਅਤੇ ਸੁੰਨੀ ਤਹਿਰੀਕ ਵੱਲੋਂ ਇਹ ਮੁਜਾਹਰਾ ਪਿਛਲੇ 20 ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਸੀ।

ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੇ ਹੁਕਮਾਂ ਨਾਲ ਧਰਨੇ ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਕਾਰਵਾਈ ਕੀਤੀ ਗਈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਜ਼ਬਰਦਸਤ ਹੰਗਾਮਾ ਹੋ ਗਿਆ।

ਆਓ ਵੇਖੀਏ ਇਹ ਮਸਲਾ ਕਿੱਥੋਂ ਤੁਰਿਆ ਤੇ ਕਿਵੇਂ ਟੱਕਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ꞉

ਜਦੋਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਜੇਲ੍ਹ 'ਚੋਂ ਭੱਜੇ ਭਾਰਤੀ ਪਾਇਲਟ

ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ: ਹਿੰਸਕ ਝੜਪ ਦੀ ਪੂਰੀ ਕਹਾਣੀ

'ਮੈਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿਰੋਧੀ ਪੋਸਟਰ ਗਰਲ ਨਹੀਂ'

ਪਾਕ ਅਦਾਲਤ ਵਲੋਂ ਹਾਫ਼ਿਜ਼ ਸਈਅਦ ਦੀ ਨਜ਼ਰਬੰਦੀ ਖ਼ਤਮ

ਪਾਕ: ਖ਼ੁਦ ਨੂੰ 'ਸਿੰਗਲ' ਸਾਬਤ ਕਰਨ ਲਈ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਮੀਰਾ

ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਆਗੂ ਕਾਦਿਮ ਹੁਸੈਨ ਰਿਜਵੀ, ਇਸਲਾਮ ਦੇ ਬਰੇਲਵੀ ਸਕੂਲ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ।

ਤਹਿਰੀਕ-ਏ-ਲੈਬਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨ

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ  YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)

\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਹਿੰਸਕ ਝੜਪਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਫੌਜ ਨੂੰ  ਅਹਿਮ ਇਮਾਰਤਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਤਾਇਨਾਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਅੰਦਰੂਨੀ ਮਾਮਲਿਆਂ ਸਬੰਧੀ ਮੰਤਰਾਲੇ ਮੁਤਾਬਕ ਫ਼ੈਜਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਪੁਲਿਸ ਕਾਰਵਾਈ ਰੋਕ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਨਵਾਜ਼ ਸ਼ਰੀਫ਼ ਦੀ ਬੇਟੀ ਮਰੀਅਮ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜਵਾਈ ਕੈਪਟਨ(ਸੇਵਾਮੁਕਤ) ਮੁਹੰਮਦ ਸਫ਼ਦਰ 'ਤੇ ਵੀ ਇਲ਼ਜ਼ਾਮ ਤੈਅ ਕੀਤੇ ਹਨ।

ਇੰਨ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨਾਂ 'ਤੇ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਲੰਡਨ ਵਿੱਚ ਫਲੈਟਸ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਇਹ ਇਲਜ਼ਾਮ ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਤੈਅ ਕੀਤੇ ਹਨ।

4 ਅਕਤੂਬਰ, 2017 ਨੂੰ ਪੀਐੱਮਐੱਲ-ਐੱਨ ਵਰਕਰਾਂ ਨੂੰ ਲਹੌਰ 'ਚ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦੇ ਨਵਾਜ਼ ਸ਼ਰੀਫ਼।

ਤਿੰਨਾਂ ਮੁਲਜ਼ਮਾਂ 'ਤੇ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ ਦੇ ਤਿੰਨ ਮਾਮਲੇ ਚੱਲ ਰਹੇ ਹਨ।

ਨਵਾਜ਼ ਸ਼ਰੀਫ਼ ਕਾਰਵਾਈ ਦੌਰਾਨ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਨਹੀਂ ਸਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਲੰਡਨ ਵਿੱਚ ਸਨ।

ਮਰੀਅਮ ਨੇ ਕੀ ਕਿਹਾ?

ਅਦਾਲਤ ਦੇ ਇਸ ਫੈਸਲੇ 'ਤੇ ਮਰੀਅਮ ਨਵਾਜ਼ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਭੱਜਣ ਵਾਲਿਆਂ 'ਚੋਂ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਬਲਾਗ: 'ਅੱਛੇ ਦਿਨ ਦੀ ਗਾਜਰ ਅਗਲੇ ਵਰ੍ਹੇ ਚੋਣਾਂ ਬਾਅਦ ਮਿਲੇਗੀ'

ਅਫ਼ਗਾਨ ਫ਼ੌਜੀਆਂ ’ਤੇ ਇੱਕ ਹਫ਼ਤੇ ’ਚ ਹੋਇਆ ਤੀਜਾ ਹਮਲਾ

ਤਸਵੀਰਾਂ: ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ ਦਿਵਾਲੀ ਮਨਾਉਣ ਦੀ ਤਿਆਰੀ

ਮਰੀਅਮ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਅਸੀਂ ਉਹ ਲੋਕ ਹਾਂ ਜੋ ਬਾਹਰੋਂ ਦੇਸ਼ 'ਚ ਆਏ ਹਾਂ। ਅਸੀਂ ਇਨਸਾਫ਼ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋਣ ਆਏ ਹਾਂ। ਅਸੀਂ ਲੋਕ ਅਦਾਲਤ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਇੱਜ਼ਤ ਕਰਦੇ ਹਾਂ। ਸਾਡੇ ਲਈ ਅਦਾਲਤਾਂ ਕੋਈ ਨਵੀਂ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਹਨ।"

ਸਜ਼ਾ ਦਾ ਐਲਾਨ ਅਜੇ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਪਰ 14 ਸਾਲ ਤੱਕ ਦੀ ਜੇਲ੍ਹ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਬੈਂਕ ਖਾਤੇ ਤੇ ਜਾਇਦਾਦ ਜ਼ਬਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।

67 ਸਾਲ ਦੇ ਨਵਾਜ਼ ਸ਼ਰੀਫ਼ ਨੂੰ ਜੁਲਾਈ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਨੇ ਅਣਐਲਾਨੀ ਆਮਦਨ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਅਹੁਦੇ ਲਈ ਅਯੋਗ ਠਹਿਰਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

ਪਨਾਮਾ ਪੇਪਰ ਲੀਕ ਨੇ 2016 ਵਿੱਚ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਲੰਡਨ ਵਿੱਚ ਜਾਇਦਾਦ ਖਰੀਦਣ ਦੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲਗਾਏ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਨਵਾਜ਼ ਸ਼ਰੀਫ਼ ਨੂੰ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਅਹੁਦੇ ਤੋਂ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਦੇਣਾ ਪਿਆ ਸੀ।

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਦੇ ਫੇਸਬੁੱਕ ਪੰਨੇ ਉੱਤੇ ਜਾਣ ਲਈ ਇੱਥੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲਿੰਕ ਉੱਤੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰਕੇ ਇੰਸਟਾਗਰਾਮ ਪੰਨਾ ਦੇਖੋ।)

\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਵਾਜ਼ ਸ਼ਰੀਫ਼ 'ਤੇ ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ ਦੀ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਇਲਜ਼ਾਮ ਤੈਅ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ ਤੋਂ ਬੀਬੀਸੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਸ਼ੁਮਾਇਲਾ ਜਾਫ਼ਰੀ ਨੇ 26 ਫ਼ਰਵਰੀ, 2020 ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਦਾ ਜਾਇਜ਼ਾ ਲਿਆ।

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTER ਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)

\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਦਿੱਲੀ ਹਿੰਸਾ ਬਾਰੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਵੱਡੇ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਨੇ ਸੁਰਖ਼ੀਆਂ ਛਾਪੀਆਂ ਹਨ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸਲਾਮਿਕ ਸਟੇਟ ਨੂੰ ਤਿਕਰਿਤ ਤੋਂ ਉਖਾੜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸ਼ਿਆ ਲੜਾਕਿਆਂ ਨੇ ਕੰਧ 'ਤੇ ਬਣੇ ਆਈਐਸ ਦੇ ਕਾਲੇ ਝੰਡੇ 'ਚ ਗੋਲੀਆਂ ਮਾਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉੱਥੇ ਇਹ ਤਸਵੀਰ ਖਿਚਵਾਈ।

ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਇਹ ਤਸਵੀਰ ਸ਼ੇਅਰ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇਐਨਯੂ ਦਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨਜੀਬ ਅਹਿਮਦ ਕਥਿਤ ਅੱਤਵਾਦੀ ਸੰਗਠਨ ਇਸਲਾਮਿਕ ਸਟੇਟ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।

ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨੇ ਸ਼ਨਿੱਚਰਵਾਰ ਨੂੰ ਜਦੋਂ #MainBhiChowkidar ਨਾਂ ਨਾਲ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਮੁਹਿੰਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਤਾਂ ਪੀਐਮ ਮੋਦੀ ਕੋਲੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਤਿੱਖਾ ਸਵਾਲ ਜੇਐਨਯੂ ਤੋਂ ਲਾਪਤਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨਜੀਬ ਅਹਿਮਦ ਦੀ ਮਾਂ ਫਾਤਿਮਾ ਵਫ਼ੀਸ ਨੇ ਹੀ ਪੁੱਛ ਲਿਆ।

ਵਾਇਰਲ ਤਸਵੀਰ ਵਿੱਚ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇਐਨਯੂ ਦੇ ਲਾਪਤਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨਜੀਬ ਆਈਐਸ 'ਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਟਵੀਟ ਕਰਕੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, "ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਚੌਕੀਦਾਰ ਹੋ ਤਾਂ ਮੇਰਾ ਮੁੰਡਾ ਕਿੱਥੇ ਹੈ। ਏਬੀਵੀਪੀ ਦੇ ਮੁਲਜ਼ਮ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ। ਮੇਰੇ ਮੁੰਡੇ ਦੀ ਭਾਲ 'ਚ ਦੇਸ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਟੌਪ ਏਜੰਸੀਆਂ ਅਸਫ਼ਲ ਕਿਉਂ ਰਹੀਆਂ ਹਨ?"

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਨਜੀਬ ਦੀ ਮਾਂ ਫਾਤਿਮਾ ਨੇ ਟਵੀਟ ਕਰਕੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੂੰ ਘੇਰਿਆ

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇਸ ਟਵੀਟ ਦੇ ਖ਼ਬਰਾਂ 'ਚ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੱਜੇ ਪੱਖੀ ਰੁਝਾਨ ਵਾਲੇ ਫੇਸਬੁੱਕ ਗਰੁੱਪ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਅਰ ਚੈਟ ਅਤੇ ਵਟਸਐਪ 'ਤੇ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਤਸਵੀਰ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਸ਼ੇਅਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਨਜੀਬ ਦੇ ਹੋਣ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵਾਇਰਲ ਤਸਵੀਰ ਸਾਲ 2018 ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਸੇ ਦਾਅਵੇ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ੇਅਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।

ਬੀਬੀਸੀ ਦੇ ਕਈ ਪਾਠਕਾਂ ਨੇ ਵੀ ਵੱਟਸਐਪ ਰਾਹੀਂ 'ਫੈਕਟ ਚੈਕ ਟੀਮ' ਨੂੰ ਇਹ ਤਸਵੀਰ ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਇੱਕ ਸੰਦੇਸ਼ ਭੇਜਿਆ ਹੈ।

ਬੀਬੀਸੀ ਦੇ ਪਾਠਕ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਾਇਰਲ ਸੰਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਹਕੀਕਤ ਜਾਣਨੀ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ

ਵਾਇਰਲ ਤਸਵੀਰ ਦੀ ਪੜਤਾਲ

ਆਪਣੀ ਪੜਤਾਲ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਦੇਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਤਸਵੀਰ ਜੇਐਨਯੂ ਦੇ ਲਾਪਤਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨਜੀਬ ਅਹਿਮਦ ਦੀ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ।

ਸਰਸਰੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੇਖੀਏ ਤਾਂ ਨਜੀਬ ਅਹਿਮਦ ਅਤੇ ਵਾਇਰਲ ਤਸਵੀਰ ਵਿੱਚ ਦਿਖਣ ਵਾਲੇ ਸ਼ਖ਼ਸ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਨਾਲ ਹੀ ਕੋਈ ਸਮਾਨਤਾਵਾਂ ਹਨ।

ਪਰ ਵਾਇਰਲ ਤਸਵੀਰ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਤੱਥ ਨਜੀਬ ਅਹਿਮਦ ਦੇ ਇਸ ਤਸਵੀਰ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਦੇ ਸਾਰੇ ਦਾਅਵਿਆਂ ਨੂੰ ਸਿਰੇ ਤੋਂ ਖਾਰਜ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

ਨਜੀਬ ਅਹਿਮਦ 14 ਅਕਤੂਬਰ 2016 ਦੀ ਰਾਤ ਤੋਂ ਜੇਐਨਯੂ ਦੇ ਹੋਸਟਲ ਤੋਂ ਲਾਪਤਾ ਹੋਏ ਸਨ, ਜਦਕਿ ਵਾਇਰਲ ਤਸਵੀਰ 2017 ਮਾਰਚ ਦੀ ਹੈ।

ਇਹ ਤਸਵੀਰ ਇਰਾਕ ਦੇ ਅਲ-ਅਲਮ ਸ਼ਹਿਰ ਨਾਲ ਲਗਦੇ ਕਸੀਬਾ 'ਚ ਖਿੱਚੀ ਗਈ ਸੀ।

ਇਹ ਤਸਵੀਰ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਸਮਾਚਾਰ ਏਜੰਸੀ ਰਾਇਟਰਜ਼ ਦੇ ਫੋਟੋਗ੍ਰਾਫਰ ਤਾਹਿਰ ਅਲ-ਸੂਡਾਨੀ ਨੇ ਖਿੱਚੀ ਸੀ।

ਸਮਾਚਾਰ ਏਜੰਸੀ ਮੁਤਾਬਕ ਤਸਵੀਰ ਵਿੱਚ ਦਿਖ ਰਹੇ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਲੋਕ ਇਸਲਾਮਿਕ ਸਟੇਟ ਦੇ ਲੜਾਕੇ ਨਹੀਂ ਬਲਕਿ ਇਰਾਕ...\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਕੁਝ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਲੜਾਕਿਆਂ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਇਸ ਦਾਅਵੇ ਨਾਲ ਸ਼ੇਅਰ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਲੜਾਕਿਆਂ ਵਿਚਾਲੇ ਸ਼ਖ਼ਸ ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾ ਲਾਪਤਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨਜੀਬ ਅਹਿਮਦ ਹੈ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ ਵਿੱਚ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਨਵੇਂ ਖੇਤੀ ਬਿੱਲ ਵਿੱਚ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਸਮਰਥਨ ਮੁੱਲ (ਐੱਮਐੱਸਪੀ) ਅਤੇ ਅਨਾਜ ਮੰਡੀਆਂ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਬਲਿਕ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਸਰਕਾਰ ਬਦਲ ਦੇ ਕੇ, ਆਜ਼ਾਦ ਕਰਨ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।

ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ

ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਹੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਦੇਰ ਸ਼ਾਮ ਹੋਈ। ਸਰਕਾਰ ਨੇ 6 ਫ਼ਸਲਾਂ ਦੀ ਐੱਮਐੱਸਪੀ ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਪਿਛਲੇ 12 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਹੁਣ ਤੱਕ ਹਾੜੀ ਦੀਆਂ ਫ਼ਸਲਾਂ ਲਈ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਸਮਰਥਨ ਮੁੱਲ (ਐੱਮਐੱਸਪੀ) ਦੇ ਐਲਾਨ ਸਤੰਬਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੁੰਦੇ ਆਏ ਹਨ।

ਪਰ ਇਸ ਵਾਰ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਅਤੇ ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਦੇ ਹਮਲਵਾਰ ਰਵੱਈਏ ਨੂੰ ਦੇਖਦਿਆਂ ਹੋਇਆਂ ਕੇਂਦਰ ਨੇ ਸੰਸਦ ਸੈਸ਼ਨ ਵਿਚਾਲੇ ਹੀ ਇਸ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਕੇਂਦਰੀ ਖੇਤੀ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਯੂਪੀਏ ਅਤੇ ਐੱਨਡੀਏ ਦੋਵਾਂ ਦੇ ਕਾਰਜਕਾਲ ਵਿੱਚ ਐੱਮਐੱਸਪੀ ਵਾਲੇ ਫ਼ਸਲਾਂ ਦੇ ਮੁੱਲਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨਾ ਵਾਧਾ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਇਸ ਦਾ ਵੀ ਲੇਖਾ-ਜੋਖਾ ਟਵਿੱਟਰ ਦੇ ਮਾਧੀਅਮ ਰਾਹੀਂ ਜਨਤਾ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ।

ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨਵੇਂ ਖੇਤੀ ਬਿੱਲ ਉੱਤੇ

ਇੰਨਾ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਕੇਂਦਰ ਨੇ ਮੰਡੀਆਂ ਤੋਂ ਕਿੰਨੀਆਂ ਫ਼ਸਲਾਂ ਖਰੀਦੀਆਂ ਅਤੇ ਯੂਪੀਏ ਕਾਰਜਕਾਲ ਤੋਂ ਐੱਨਡੀਏ ਕਾਰਜਕਾਲ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨਾ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ, ਇਸ 'ਤੇ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹਮਲਾਵਰ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਗੱਲ ਰੱਖੀ ਹੈ।

ਖ਼ੁਦ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਵਿਸ਼ੇ 'ਤੇ ਸੰਸਦ ਅਤੇ ਦੂਜੀਆਂ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਆਪਣੀ ਰਾਏ ਰੱਖ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।

ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਰਾਜਸਭਾ ਵਿੱਚ ਜੋ ਕੁਝ ਹੋਇਆ, ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਰਾਜਨਾਥ ਸਿੰਘ ਸਣੇ 6 ਸੀਨੀਅਰ ਨੇਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਉਤਾਰਿਆ।

ਰਹੀ-ਸਹੀ ਕਸਰ ਉਦੋਂ ਪੂਰੀ ਹੋ ਗਈ, ਜਦੋਂ ਰਾਜ ਸਭਾ ਦੇ ਉੱਪ ਸਭਾਪਤੀ ਹਰੀਵੰਸ਼ ਨੂੰ ਵੀ ਬਿਹਾਰ ਅਤੇ ਬਿਹਾਰੀ ਅਤੇ ਬਿਹਾਰ ਅਸਮਿਤਾ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਜਾਣ ਲੱਗਾ।

ਪਹਿਲੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਨਿਤੀਸ਼ ਕੁਮਾਰ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਿਹਾਰ ਦਾ ਦੱਸਿਆ, ਫਿਰ ਕਾਨੂੰਨ ਮੰਤਰੀ ਰਵੀਸ਼ੰਕਰ ਪ੍ਰਸਾਦ ਨੇ ਇਹ ਗੱਲ ਦੁਹਰਾਈ।

ਤੀਜੀ ਵਾਰ ਖ਼ੁਦ ਹਰੀਵੰਸ਼ ਨੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਨੂੰ ਚਿੱਠੀ ਲਿਖ ਕੇ ਆਪਣੇ ਬਿਹਾਰ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਣ ਦੀ ਯਾਦ ਦਿਵਾ ਦਿੱਤੀ।

ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਵੀ ਇਸ ਪੱਤਰ ਨੂੰ ਟਵੀਟ ਕਰ ਕੇ ਦੇਸ਼ਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਇਸ ਨੂੰ ਜ਼ਰੂਰ ਪੜ੍ਹਨ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।

ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਹਰ ਪਾਸੇ ਚਰਚਾ ਹੈ ਕਿ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਬਿਹਾਰ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਸ ਮੁੱਦੇ ਨੂੰ ਚੁੱਕਿਆ ਜਾਵੇਗਾ।

ਇਸ ਬਿੱਲ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਵਿਰੋਧੀ ਵੀ ਖੂਬ ਸਰਗਰਮ ਹਨ। ਸੰਸਦ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਰਾਤ ਭਰ ਸਾਂਸਦ ਧਰਨੇ 'ਤੇ ਬੈਠ ਰਹੇ।

ਕਾਂਗਰਸ ਨੇ ਸੜਕ 'ਤੇ ਇਸ ਵਿਰੋਧ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਜਾਣ ਦੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਕਈ ਪਾਰਟੀਆਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਗੁਹਾਰ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਤੱਕ ਲਗਾਈ ਹੈ।

ਪਰ ਸਰਕਾਰ ਵੀ ਨਵੇਂ ਖੇਤੀ...\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਖੇਤੀ ਬਿੱਲ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਸਾਰੇ ਵੱਡੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਤੇ ਹਿੰਦੀ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ। ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ ਵਿੱਚ ਖੇਤੀ ਬਿੱਲ ਨਾਲ ਜੁੜੇ 'ਝੂਠ' ਅਤੇ 'ਸੱਚ' ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ ਸਿੱਧੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਿਤ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿਚ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ 500 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਦਾ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈ। 500 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਯਾਨੀ ਲਗਭਗ 36 ਲੱਖ ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇਹ ਰਕਮ ਕਿੰਨੀ ਵੱਡੀ ਹੈ, ਇਸ ਨੂੰ ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮਝ ਸਕਦੇ ਹੋ ਕਿ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਅਮਰੀਕਾ ਤੋਂ ਕੁੱਲ ਪੂੰਜੀ ਨਿਵੇਸ਼ ਸੱਤ ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਸੀ, ਯਾਨੀ ਇੱਕ ਕੰਪਨੀ ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਸੁਣਿਆ ਗਿਆ, ਉਹ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ ਅਮਰੀਕੀ ਨਿਵੇਸ਼ ਤੋਂ 71 ਗੁਣਾ ਵੱਧ ਨਿਵੇਸ਼ ਇਕੱਲੀ ਕਰਨ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ।

ਪਹਿਲੇ ਪੰਨੇ 'ਤੇ ਲੱਖਾਂ ਰੁਪਏ ਖ਼ਰਚ ਕਰਕੇ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਕੰਪਨੀ ਦਾ ਨਾਂ ਸੀ- 'ਲੈਂਡਮਸ ਰਿਐਲਿਟੀ ਵੈਂਚਰ ਇੰਕ।' ਇਸ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ ਨਾਲ ਲੈਂਡਮਸ ਗਰੁੱਪ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਪ੍ਰਦੀਪ ਕੁਮਾਰ ਐੱਸ ਦਾ ਨਾਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਰਕਮ, ਸਿੱਧੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਅਤੇ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ ਜ਼ਰੀਏ ਨਿਵੇਸ਼ ਦਾ ਪ੍ਰਸਤਾਵ, ਸਭ ਕੁਝ ਅਸਾਧਾਰਨ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਬੀਬੀਸੀ ਨੇ ਇਸ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਕੰਪਨੀ ਬਾਰੇ ਪੜਤਾਲ ਕੀਤੀ।

ਪੜਤਾਲ ਵਿੱਚ ਕੀ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ?

ਬੀਬੀਸੀ ਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ https://landomus.com ਨੂੰ ਚੈੱਕ ਕੀਤਾ। ਸੈਂਕੜੇ ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਦਾ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਨ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਇਸ ਇੱਕ ਪੰਨੇ ਦੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ 'ਤੇ ਉਹੀ ਗੱਲਾਂ ਲਿਖੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸਨ ਜੋ ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ ਵਿੱਚ ਲਿਖੀਆਂ ਸਨ।

ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਾਮੂਲੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੀਆਂ ਵੈੱਬਸਾਈਟਾਂ 'ਤੇ ਵੀ 'ਅਬਾਊਟ ਅਸ' ਅਤੇ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਕੰਮਕਾਜ ਦਾ ਪੂਰਾ ਬਿਓਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਨਾਲ ਹੀ ਕੰਪਨੀ ਕਿਹੜੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਿਵੇਂ ਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਜਾਣਕਾਰੀਆਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਨਿਊ ਜਰਸੀ ਦੀਆਂ ਗਗਨਚੁੰਬੀ ਇਮਾਰਤਾਂ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਕਵਰ ਇਮੇਜ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੀ ਇਸ ਵੈੱਬਸਾਈਟ 'ਤੇ ਟੀਮ ਦੇ ਨਾਂ 'ਤੇ ਕੁੱਲ 10 ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਤਸਵੀਰ, ਨਾਂ ਅਤੇ ਪਤੇ ਤਾਂ ਲਿਖੇ ਹਨ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਬਾਰੇ ਹੋਰ ਕੋਈ ਵੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।

ਸਾਈਟ ਮੁਤਾਬਿਕ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਅਤੇ ਐਡਵਾਈਜ਼ਰ ਦੇ ਨਾਂ ਹਨ-ਪ੍ਰਦੀਪ ਕੁਮਾਰ ਸੱਤਪ੍ਰਕਾਸ਼ (ਚੇਅਰਮੈਨ, ਸੀਈਓ), ਮਮਤਾ ਐੱਚਐੱਨ (ਡਾਇਰੈਕਟਰ), ਯਸ਼ਹਾਸ ਪ੍ਰਦੀਪ (ਡਾਇਰੈਕਟਰ), ਰਕਸ਼ਿਤ ਗੰਗਾਧਰ (ਡਾਇਰੈਕਟਰ) ਅਤੇ ਗੁਨਾਸ਼੍ਰੀ ਪ੍ਰਦੀਪ ਕੁਮਾਰ।

ਐਡਵਾਈਜ਼ਰਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ਹਨ ਪਾਮੇਲਾ ਕਿਓ, ਪ੍ਰਵੀਣ ਆਸਕਰ ਸ਼੍ਰੀ, ਪ੍ਰਵੀਨ ਮੁਰਲੀਧਰਨ, ਏਵੀਵੀ ਭਾਸਕਰ ਅਤੇ ਨਵੀਨ ਸੱਜਨ।

ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ 'ਤੇ ਨਿਊ ਜਰਸੀ, ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਤਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਕੋਈ ਫੋਨ ਨੰਬਰ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ।

ਇੱਕ ਅਜੀਬ ਗੱਲ ਇਹ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਦੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ 'ਤੇ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਕਿਸੇ ਪੁਰਾਣੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਜਾਂ ਵਿਜ਼ਨ, ਜੋ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ 'ਤੇ ਦਿਖਦਾ ਹੈ, ਅਜਿਹੀ ਕੋਈ...\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਆਰਥਿਕ ਮਾਮਲਿਆਂ 'ਤੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਅਖ਼ਬਾਰ 'ਦਿ ਇਕੋਨੌਮਿਕ ਟਾਈਮਜ਼' ਅਤੇ ਉੱਘੇ ਅਖ਼ਬਾਰ 'ਟਾਈਮਜ਼ ਆਫ ਇੰਡੀਆ' ਵਿੱਚ ਪਿਛਲੇ ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਪਹਿਲੇ ਪੰਨੇ 'ਤੇ ਛਪਿਆ ਇੱਕ ਗ਼ੈਰ-ਮਾਮੂਲੀ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਸਨਸਨੀਖੇਜ਼ ਅਤੇ ਹੈਰਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸੀ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਏਸ਼ੀਆ ਕੱਪ ਸੱਚੀ ਆਪਣੇ ਰੰਗ ਵਿਚ ਰੰਗ ਗਿਆ ਲਗਦਾ ਹੈ। 2008 ਵਿੱਚ ਮੁੰਬਈ 'ਚ ਹੋਏ ਅੱਤਵਾਦੀ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਕੋਈ ਸਿੱਧੀ ਟੱਕਰ ਵਾਲੀ ਸੀਰੀਜ਼ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਹੋਈ ਪਰ ਬਹੁ-ਕੌਮੀ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟਾਂ ਵਿੱਚ ਟਾਵੇਂ-ਟਾਵੇਂ ਮੈਚ ਹੁੰਦੇ ਰਹੇ ਹਨ।

ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਇੰਗਲੈਂਡ 'ਚ ਹੋਈ ਆਈਸੀਸੀ ਚੈਂਪੀਅਨਜ਼ ਟਰਾਫੀ ਦੌਰਾਨ ਭਾਰਤ-ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਦੋ ਵਨ-ਡੇਅ ਮੈਚ ਹੋਏ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਭਾਰਤ ਲੀਗ ਮੈਚ ਤਾਂ ਜਿੱਤ ਗਿਆ ਸੀ ਪਰ ਫਾਈਨਲ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਾਰ ਗਿਆ ਸੀ।

ਜਦੋਂ ਭਾਰਤ-ਪਾਕ ਰਹੇ ਆਹਮੋ-ਸਾਹਮਣੇ

ਜੇ 20-20 ਦੀ ਗੱਲ ਕਰੀਏ ਤਾਂ ਪਿਛਲੇ 11 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਦੋਵੇਂ ਟੀਮਾਂ ਨੇ ਅੱਠ ਮੈਚ ਖੇਡੇ ਹਨ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ 2016 ਵਿੱਚ ਕੋਲਕਾਤਾ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਟੀ-20 ਵਰਲਡ ਕੱਪ ਦਾ ਮੈਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ ਜਿਹੜਾ ਭਾਰਤ ਨੇ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:-

ਟੈਸਟ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਆਖ਼ਰੀ ਵਾਰ 2007 ਵਿੱਚ ਹੀ ਹੋਇਆ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਟੈਸਟ ਮੈਚਾਂ ਦਾ ਕੋਈ ਬਹੁ-ਕੌਮੀ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਹੁੰਦਾ ਹੀ ਨਹੀਂ।

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਸਾਬਕਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਕਪਤਾਨ ਇਮਰਾਨ ਖਾਨ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਬਣਨ ਕਰਕੇ ਕ੍ਰਿਕਟ ਪ੍ਰੇਮੀਆਂ ਨੂੰ ਕੁਝ ਉਮੀਦ ਹੈ ਕਿ ਦੋਵੇਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਖੇਡ ਰਿਸ਼ਤੇ ਬਹਾਲ ਹੋ ਜਾਣਗੇ।

1983-84 ਵਿੱਚ ਏਸ਼ੀਆ ਕੱਪ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੁਣ ਤਕ ਭਾਰਤ ਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਇਸ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਵਿੱਚ 11 ਵਾਰ ਆਹਮੋ-ਸਾਹਮਣੇ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।

ਮਾਮਲਾ ਬਰਾਬਰੀ 'ਤੇ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ — ਦੋਵੇਂ 5-5 ਮੈਚ ਜਿੱਤੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮੈਚ ਡਰਾਅ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ।

ਉਂਝ ਏਸ਼ੀਆ ਕੱਪ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਦੇਸ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਦਰਜ ਕੀਤੀਆਂ ਕੁੱਲ ਜਿੱਤਾਂ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਬਰਾਬਰ ਹੀ ਰਿਹਾ ਹੈ — ਭਾਰਤ 61.9 ਫ਼ੀਸਦ ਮੈਚ ਜਿੱਤਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ 62.5 ਫ਼ੀਸਦ।

ਫਿਰ ਵੀ ਭਾਰਤ ਦਾ ਹੱਥ ਉੱਪਰ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਚਾਰ ਵਾਰ ਏਸ਼ੀਆ ਕੱਪ ਜਿੱਤ ਚੁੱਕਾ ਹੈ ਜਦਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੋ ਵਾਰ।

ਜਿਹੜੇ ਦੋ ਫਾਈਨਲ ਮੈਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਜਿੱਤਿਆ ਹੈ ਉਹ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਖੇਡੇ ਗਏ ਸਨ।

ਭਾਰਤ-ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਕ੍ਰਿਕਟ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਨਾ ਭੁੱਲੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਪਲ ਰਹੇ ਹਨ। ਆਓ, ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਚੋਂ ਕੁਝ ਯਾਦ ਕਰੀਏ।

ਮੀਆਂਦਾਦ ਦਾ ਛੱਕਾ

ਭਾਰਤ-ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਕ੍ਰਿਕਟ ਸੰਬੰਧਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਰਜਾਹ ਦੀ ਇੱਕ ਖਾਸ ਥਾਂ ਰਹੀ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਕਿ ਜੇ ਸ਼ਾਰਜਾਹ ਵਿੱਚ ਮੈਚ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਹਰਾਉਣਾ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਹੈ।

ਇੱਕ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਦੀ ਹੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਅਪ੍ਰੈਲ 1986 ਵਿੱਚ, ਭਾਰਤੀ ਟੀਮ ਨੇ 50 ਓਵਰਾਂ ਦੇ ਮੈਚ ਵਿੱਚ 245 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਈਆਂ, ਜੋਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਚੰਗਾ ਸਕੋਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਇਸ ਸਕੋਰ ਵਿੱਚ ਸੁਨੀਲ ਗਾਵਸਕਰ ਦੀਆਂ 92 ਦੌੜਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।

ਪਿੱਛਾ ਕਰਦਿਆਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੇ 206 ਦੇ ਸਕੋਰ ਤਕ ਪਹੁੰਚਦਿਆਂ 6 ਵਿਕਟਾਂ ਗਵਾ ਲਈਆਂ ਸਨ ਪਰ ਸਟਾਰ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ ਜਾਵੇਦ ਮੀਆਂਦਾਦ ਅਜੇ ਨਾਟ-ਆਊਟ ਸਨ।...\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਭਾਰਤ ਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਮੈਚ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਵੀ ਦੁਬਈ 'ਚ, ਤਾਂ ਪੱਕੇ ਕ੍ਰਿਕਟ ਪ੍ਰੇਮੀ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਦੋਹਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦਾ ਹਰ ਨਾਗਰਿਕ ਹੀ ਟੀਵੀ ਸਾਹਮਣੇ ਜਾਂ ਸਕੋਰ ਪੁੱਛਦਾ ਨਜ਼ਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸੇ ਕਾਰਨ ਬੀਬੀਸੀ ਪੱਤਰਕਾਰਾਂ ਦੀਆਂ ਟੀਮਾਂ ਇੰਗਲੈਂਡ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾ ਕੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਮੀਡੀਆ ਲਿਟਰੇਸੀ ਜਾਂ ਮੀਡੀਆ ਸਾਖ਼ਰਤਾ ਦੇਣ ਲਈ ਵਰਕਸ਼ਾਪ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।

'ਦਿ ਰੀਅਲ ਨਿਊਜ਼' ਲੜੀ ਹੇਠ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਵਰਕਸ਼ਾਪਾਂ ਬੀਬੀਸੀ ਦੇ 'ਬਿਓਂਡ ਫੇਕ ਨਿਊਜ਼' ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹਨ।

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇਸ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 12 ਨਵੰਬਰ ਨੂੰ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦਾ ਮਕਸਦ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਝੂਠੀਆਂ ਖ਼ਬਰਾਂ ਫੈਲਣ ਤੋਂ ਰੋਕਣ ਲਈ ਅਮਲੀ ਕਿਸਮ ਦੇ ਹੱਲ ਤਲਾਸ਼ਣਾ ਹੈ।

ਇਹ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਮੀਡੀਆ ਲਿਟਰੇਸੀ ਬਾਰੇ ਬੀਬੀਸੀ ਵਰਲਡ ਸਰਵਿਸ ਦੇ ਕਈ ਨਵੇਂ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਵਿੱਚੋ ਇੱਕ ਹੈ। 'ਦਿ ਰੀਅਲ ਨਿਊਜ਼' ਮੀਡੀਆ ਸਾਖਰਤਾ ਨਾਮ ਹੇਠ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਵਰਕਸ਼ਾਪਾਂ, ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਸਫਲ ਰਹੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੀ ਤਰਜ਼ 'ਤੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮਕਸਦ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮਝਾਉਣਾ ਹੈ ਕਿ ਆਖ਼ਰ ਝੂਠੀਆਂ ਖ਼ਬਰਾਂ ਕੀ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਲਈ ਹੱਲ ਤਲਾਸ਼ਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।

ਝੂਠੀਆਂ ਖ਼ਬਰਾਂ ਕਿਵੇਂ ਰੁਕਣਗੀਆਂ?

ਭਾਰਤ ਦੇ ਟੈਲੀਕਾਮ ਰੈਗੂਲੇਟਰੀ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਸਮੇਂ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਦੋ ਕਰੋੜ ਮੋਬਾਈਲ ਕਨੈਕਸ਼ਨ ਚੱਲ ਰਹੇ ਹਨ। ਭਾਰਤ ਦੇ ਲੱਖਾਂ ਲੋਕ ਬਹੁਤ ਥੋੜੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰਨ ਲਗ ਪਏ ਹਨ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਬਹੁਤੇ ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਮੋਬਾਈਲ ਰਾਹੀਂ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕਈ ਲੋਕ ਚੈਟ ਲਈ ਵਰਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਐਪਲੀਕੇਸ਼ਨਾਂ ਜ਼ਰੀਏ ਖ਼ਬਰਾਂ ਦਾ ਵਟਾਂਦਰਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਇਹ ਐਪਲੀਕੇਸ਼ਨਾਂ ਇੱਕ ਦੂਸਰੇ ਨਾਲ ਜੁੜਨ ਦਾ ਬਹੁਤ ਵਧੀਆ ਸਾਧਨ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ ਪਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਰਾਹੀਂ ਬਿਨਾਂ ਜਾਂਚ-ਪੜਤਾਲ ਦੇ ਗਲਤ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇ ਫੈਲਣ ਦੀ ਵੀ ਪੂਰੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।

ਲੋਕਾਂ ਕੋਲ ਅਚਾਨਕ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਾ ਹੜ੍ਹ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਉਹ ਫੈਸਲਾ ਨਹੀਂ ਕਰ ਪਾਉਂਦੇ ਕਿ ਕੀ ਗਲਤ ਹੈ ਤੇ ਕੀ ਸਹੀ। ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੇ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਦੱਸਣਾ ਜਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਖ਼ਬਰਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਕਿਵੇਂ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੜਤਾਲ ਕਿਵੇਂ ਕਰਨੀ ਹੈ।

ਰੂਪਾ ਝਾਅ, ਮੁਖੀ ਭਾਰਤੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ, ਬੀਬੀਸੀ ਵਰਲਡ ਸਰਵਿਸ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਚੈਟ ਐਪਲੀਕੇਸ਼ਨਾਂ ਅਤੇ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਦੀ ਸਿਰਫ ਬੱਚੇ ਅਤੇ ਨੌਜਵਾਨ ਹੀ ਵਰਤੋਂ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ ਪਰ ਅਸੀਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਉੱਪਰ ਹੀ ਆਪਣਾ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਿਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਹੀ ਵਰਕਸ਼ਾਪਾਂ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ। ਇਸ ਪਿੱਛੇ ਦੋ ਕਾਰਨ ਹਨ।

ਪਹਿਲਾ ਕਾਰਨ ਤਾਂ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਬੱਚੇ ਅਤੇ ਨੌਜਵਾਨ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਮੈਂਬਰਾਂ ਅਤੇ ਦੋਸਤਾਂ-ਮਿੱਤਰਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਰਾਹੀਂ ਆਪਣੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਪੀੜ੍ਹੀ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਨਹੀਂ ਹੈ ਬਲਕਿ ਕਈ ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਦੂਸਰਾ ਅਤੇ ਇਸ...\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਜੋ ਲੋਕ ਇਸ ਬਾਰੇ ਜਾਗਰੂਕ ਹਨ ਕਿ ਉਹ ਮੀਡੀਆ ਉੱਪਰ ਕੀ ਦੇਖ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਖ਼ਬਰਾਂ ਦੀ ਭਰੋਸੇਯੋਗਤਾ ਨੂੰ ਪਛਾਣ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਝੂਠੀਆਂ ਖ਼ਬਰਾਂ ਫੈਲਾਉਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੈ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸੇ ਜਹਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਸਮਾਣਾ ਦਾ ਵੀ ਇੱਕ ਨੌਜਵਾਨ ਫੌਜੀ ਸਵਾਰ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਸਹਿਮ ਦਾ ਮਾਹੌਲ ਪਸਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਏਅਰ ਫੋਰਸ ਨੇ ਜਹਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਸਵਾਰ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਨਹੀਂ ਦੱਸੇ ਹਨ।

ਰਿਪੋਰਟ : ਸੁਖਚਰਨ ਪ੍ਰੀਤ

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTER ਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)

\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਫੌਜ ਦਾ ਇੱਕ AN-32 ਜਹਾਜ਼ ਅਰੁਣਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ 3 ਜੂਨ ਤੋਂ ਲਾਪਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਲ ਜਾਰੀ ਹੈ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਬਕਾ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਜੈਲਲਿਤਾ ਦੀ ਦੇਹ ਨੂੰ ਜਦੋਂ ਕਬਰ ਵਿੱਚ ਉਤਾਰਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਸ ਵੇਲੇ ਵੀ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਵਾਲ ਉੱਠੇ ਸਨ।

ਹਿੰਦੂ ਰਸਮ ਤੇ ਪਰੰਪਰਾ ਅਨੁਸਾਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਦਾਹ ਸਸਕਾਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੈਲਲਿਤਾ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹਾ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ?

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਮਦਰਾਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਤਮਿਲ ਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਡਾ. ਵੀ ਅਰਾਸੂ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਜੈਲਲਿਤਾ ਦਾ ਦ੍ਰਾਵਿੜ ਮੂਵਮੈਂਟ ਦੇ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਣਾ ਸੀ।

ਦ੍ਰਾਵਿੜ ਅੰਦੋਲਨ, ਜੋ ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਦੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣਵਾਦੀ ਪਰੰਪਰਾ ਅਤੇ ਰਸਮ ਵਿੱਚ ਯਕੀਨ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦਾ।

ਜੈਲਲਿਤਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਫਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾ ਸੀ। ਉਹ ਏਆਈਏਡੀਐਮਕੇ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਬਣੀ ਜਿਸ ਦੀ ਨੀਂਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣਵਾਦ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਰੱਖੀ ਗਈ।

ਡਾ. ਅਰਾਸੂ ਮੁਤਾਬਕ ਹਿੰਦੂ ਪਰੰਪਰਾ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਦ੍ਰਾਵਿੜ ਮੂਵਮੈਂਟ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਨੇਤਾ ਆਪਣੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਤੀ ਸੂਚਕ ਟਾਈਟਲ ਦਾ ਵੀ ਇਸਤੇਮਾਲ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ।

ਜੈਲਲਿਤਾ ਆਪਣੇ ਸਿਆਸੀ ਗੁਰੂ ਐਮਜੀਆਰ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਾਰਟੀ ਕਮਾਨ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਲੈਣ 'ਚ ਸਫਲ ਰਹੀ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਬਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੀ ਦ੍ਰਾਵਿੜ ਅੰਦੋਲਨ ਦੇ ਕੱਦਾਵਰ ਨੇਤਾ ਅਤੇ ਡੀਐੱਮਕੇ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਅੰਨਾਦੁਰਾਇ ਦੀ ਕਬਰ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ।

ਅੰਨਾਦੁਰਾਇ ਤਮਿਲ ਨਾਡੂ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਦ੍ਰਾਵਿੜ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਸਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਐਮ.ਜੀ.ਆਰ ਪਹਿਲਾਂ ਡੀਐੱਮਕੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸਨ ਪਰ ਅੰਨਾਦੁਰਾਏ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਦੋਂ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਕਮਾਨ ਕਰੁਣਾਨਿਧੀ ਦੇ ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ ਗਈ ਤਾਂ ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਪੁਰਾਣੇ ਰਾਜਨੀਤਕ ਦਲ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹੋ ਗਏ ਤੇ ਏਆਈਏਡੀਐੱਮਕੇ ਦੀ ਨੀਂਹ ਰੱਖੀ।

ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਦ੍ਰਾਵਿੜਾਂ ਨੂੰ ਦਫਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ

ਜੈਲਲਿਤਾ ਦੇ ਅੰਤਿਮ ਸਸਕਾਰ ਸਮੇਂ ਪੰਡਿਤ ਜਿਹੜੀ ਥੋੜੀ ਬਹੁਤ ਰਸਮ ਕਰਦੇ ਨਜ਼ਰ ਆਏ, ਉਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਸਾਥਣ ਸ਼ਸ਼ੀਕਲਾ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ।

ਵੈਸ਼ਣਵ ਪਰੰਪਰਾ ਕੀ ਹੈ?

ਅਕਾਦਮੀ ਆਫ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਰਿਸਰਚ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਐਮ.ਏ. ਲਕਸ਼ਮੀਤਾਤਾਚਰ ਨੇ ਇੱਕ ਸੀਨੀਅਰ ਪੱਤਰਕਾਰ ਇਮਰਾਨ ਕੁਰੈਸ਼ੀ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਦੌਰਾਨ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੈਲਲਿਤਾ ਦਾ ਵੈਸ਼ਣਵ ਪਰੰਪਰਾ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਣਾ ਦੱਸਣਾ ਗਲਤ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ, ''ਪਰੰਪਰਾ ਵਿੱਚ ਮ੍ਰਿਤ ਦੇਹ ਉੱਪਰ ਪਹਿਲਾਂ ਪਾਣੀ ਛਿੜਕਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਮੰਤਰ ਪੜ੍ਹੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਜੋ ਆਤਮਾ ਸੁਰਗ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚੇ।''

ਪ੍ਰੋ. ਤਾਤਾਚਰ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਮੱਥੇ ਉੱਪਰ ਤਿਲਕ ਲਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਦੇਹ ਨੂੰ ਅੱਗ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)

\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹਿੰਦੂ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਦ੍ਰਾਵਿੜਾਂ ਦੀਆਂ ਅੰਤਿਮ ਰਸਮਾਂ ਹਿੰਦੂਆਂ ਵਾਂਗ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਵੱਖਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਿਭਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਦ੍ਰਾਵਿੜਾਂ ਦੀ ਦੇਹ ਨੂੰ ਅਗਨ ਭੇਟ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਉਸਨੂੰ ਦਫਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੀ ਬੀਬੀਸੀ ਨੇ ਸਾਲ ਭਰ ਦੀਆਂ ਬੇਹੱਦ ਮਸ਼ਹੂਰ ਕਹਾਣੀਆਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੀ ਜੋ ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਸਾਂਝੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ।

ਮੇਘਨ ਮਾਰਕਲ, ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਖੋਜੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਅਦਾਕਾਰਾ

ਇੱਕ ਵੇਲਾ ਸੀ ਜਦੋਂ ਮੇਘਨ ਨੂੰ ਰੇਚਲ ਜ਼ੇਨ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਜਿਸ ਨੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਟੀਵੀ ਸ਼ੋਅ 'ਸੂਟਸ' 'ਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਸੀ।

 ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਨਵੰਬਰ ਅਖ਼ੀਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਿੰਸ ਹੈਰੀ ਨਾਲ ਡੇਟ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਦੋਵਾਂ ਨੇ ਮੰਗਣੀ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵੀ ਕਈ ਚੀਜ਼ਾਂ ਕਰਕੇ ਜਾਣਿਆ ਜਾਣ ਲੱਗਾ।

ਪ੍ਰਿੰਸ ਹੈਰੀ ਤੇ ਮੇਘਨ ਮਾਰਕਲ ਦੇ ਵਿਆਹ ਦੀ ਮਿਤੀ ਤੈਅ

ਪ੍ਰਿੰਸ ਹੈਰੀ ਤੇ ਮੇਘਨ ਦੀ ਮੰਗਣੀ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਜਾਰੀ

ਪ੍ਰਿੰਸ ਹੈਰੀ ਤੇ ਅਦਾਕਾਰਾ ਮੇਘਨ ਮਾਰਕਲ ਦੀ ਪ੍ਰੇਮ ਕਹਾਣੀ ਬਾਰੇ ਜਾਣੋ

ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਨਾਲ ਉਸ ਦੇ ਮਨੁੱਖਤਾਵਾਦੀ ਯਤਨ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਤਲਾਕ ਬਾਰੇ ਵੀ ਚਰਚਾ ਰਹੀ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਆਹ ਦਾ ਐਲਾਨ ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਵਿੱਚ ਤੋਹਫੇ ਵਜੋਂ ਮਕਬੂਲ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਹ ਪਹਿਲਾ ਅੰਤਰ-ਨਸਲੀ ਸ਼ਾਹੀ ਜੋੜਾ ਬਣ ਗਿਆ।

ਹਾਲਾਂਕਿ 36 ਸਾਲਾ ਮੇਘਨ ਨੇ ਆਪਣੇ 'ਤੇ ਹੋਈਆਂ ਨਸਲੀ ਟਿੱਪਣੀਆਂ ਉੱਤੇ ਦੁੱਖ ਵੀ ਜ਼ਾਹਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਕਿਹਾ, "ਦੁਖ਼ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਗੋਰੇ ਤੇ ਮਾਂ ਅਫ਼ਰੀਕੀ-ਅਮਰੀਕੀ ਹੈ।"

ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ ਦੇ ਵਿਆਹ ਦਾ ਅਗਲੇ ਸਾਲ 19 ਮਈ ਨੂੰ

ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੰਗਣੀ ਦੀ ਅੰਗੂਠੀ ਵੀ ਕਾਫ਼ੀ ਚਰਚਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਰਹੀ। ਇਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਸੀ ਮੇਘਨ ਮਾਰਕਲ ਦੀ ਮੰਗਣੀ ਦੀ ਅੰਗੂਠੀ ਪ੍ਰਿੰਸ ਹੈਰੀ ਨੇ ਖ਼ੁਦ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਇਸ ਅੰਗੂਠੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਿੰਸ ਦੀ ਮਾਂ ਦੇ ਦੋ ਹੀਰੇ ਜੜੇ ਹੋਏ ਸਨ।

ਕਿਸ ਗੱਲ ਤੋਂ ਦੁਖੀ ਹੈ ਪ੍ਰਿੰਸ ਹੈਰੀ ਦੀ ਮੰਗੇਤਰ ਮੇਘਨ?

ਇਹ ਸੋਨੇ ਦੀ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ ਤੇ ਵਿਚਾਲੇ ਬੋਟਸਵਾਨਾ ਤੋਂ ਲਿਆਂਦਾ ਹੀਰਾ ਲੱਗਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਡੈਸਪੇਸੀਟੋ, ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਖੋਜਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਗਾਣਾ

ਜਦੋਂ ਡੈਸਪੇਸੀਟੋ ਗਾਣਾ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਜਨਵਰੀ 2017 ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਇਆ ਸੀ ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਕਾਫ਼ੀ ਨਾਮਨਾ ਖੱਟਿਆ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ ਉਦੋਂ ਜਸਟਿਨ ਬੀਬਰ ਸ਼ਾਮਿਲ ਨਹੀਂ ਸਨ।

ਇਸ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਮਹੀਨੇ ਬਾਅਦ ਇਸ ਦਾ ਰਿਮਿਕਸ ਰੇਗੇਟਨ ਪੋਪ ਜਾਰੀ ਹੋਇਆ ਤਾਂ ਉਹ ਅਸਮਾਨੀ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ।

ਜਦੋਂ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦਾ ਮੁੰਡਾ ਬੌਂਬੇ 'ਚ ਬਣਿਆ ਸੂਪਰਸਟਾਰ

‘ਜੁੱਤੀਆਂ ਸੁਰੱਖਿਆ ਜਾਂਚ ਵਿੱਚ ਪਾਸ ਨਹੀਂ ਹੋਈਆਂ’

ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਜਸਟਿਨ ਬੀਬਰ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਅਤੇ ਅਲੋਚਨਾ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋਏ ਪਰ ਬਾਵਜੂਦ ਇਸ ਦੇ ਕਿ ਇਹ ਸਾਰਾ ਗਾਣਾ ਸਪੈਨਿਸ਼ ਵਿੱਚ ਗਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਇਸ ਗਾਣੇ ਦੀ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਮਸ਼ਹੂਰੀ 'ਤੇ ਕੋਈ ਅਸਰ ਨਹੀਂ ਪਿਆ।

ਇਸ ਗਾਣੇ ਦੀ ਵੀਡੀਓ 4.5 ਬਿਲੀਅਨ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਵਾਰ ਦੇਖੀ ਗਈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਯੂਟਿਊਬ 'ਤੇ ਵੀ ਇਸ ਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੇਖੇ ਜਾਣ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਬਣਾਇਆ।

ਇਹ ਗਾਣਾ ਗ੍ਰੈਮੀ ਐਵਾਰਡ ਲਈ ਦੋ...\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਅਮਰੀਕੀ ਅਦਾਕਾਰਾ ਮੇਘਨ ਮਾਰਕਲ ਪ੍ਰਿੰਸ ਹੈਰੀ ਨਾਲ ਮੰਗਣੀ ਕਰਕੇ ਕਾਫ਼ੀ ਚਰਚਾ ਵਿੱਚ ਰਹੀ ਸੀ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਇੱਕ ਵਰਚੁਅਲ ਕਰੰਸੀ ਨੇ ਦੋ ਭਾਰਵਾਂ ਨੂੰ ਰਾਤੋ ਰਾਤ ਅਰਬਪਤੀ ਬਣਾਇਆ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸੇ ਤਿੰਨ ਮੰਜ਼ਿਲਾ ਘਰ ਵਿੱਚ 11 ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਲਾਸ਼ ਮਿਲੀ

ਘਰ ਦੇ ਸਾਰੇ 11 ਲੋਕ ਐਤਵਾਰ ਸਵੇਰੇ ਮਰੇ ਹੋਏ ਮਿਲੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮੁੰਹ ਕੱਪੜਿਆਂ ਨਾਲ ਢਕੇ ਹੋਏ ਸਨ ਅਤੇ ਕਈਆਂ ਦੇ ਹੱਥ ਬੰਨ੍ਹੇ ਹੋਏ ਸੀ।

ਭਾਟੀਆ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਮਸ਼ਹੂਰ ਇਸ ਘਰ ਵਿੱਚ 10 ਲੋਕ ਫੰਦੇ ਨਾਲ ਲਮਕੇ ਪਾਏ ਗਏ ਜਦਿਕ ਇੱਕ ਬਜ਼ੂਰਗ ਔਰਤ ਫਰਸ਼ 'ਤੇ ਮਰੀ ਹੋਈ ਪਾਈ ਗਈ।

ਮ੍ਰਿਤਕਾਂ ਵਿੱਚ 7 ਔਰਤਾਂ 4 ਮਰਦ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਨਾਬਾਲਿਗ ਹਨ। ਇਸ ਪਰਿਵਾਰ ਦਾ ਪਿਛੋਕੜ ਰਾਜਸਥਾਨ ਤੋਂ ਸੀ ਪਰ 20 ਸਾਲ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਇਹ ਪਰਿਵਾਰ ਬੁਰਾੜੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਰਿਹਾ ਸੀ।

ਤਕਰੀਬਨ 75 ਸਾਲਾ ਔਰਤ ਨਾਰਾਇਣ ਉਸਦੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਭੁੱਪੀ (46) ਅਤੇ ਲਲਿਤ(42) ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਸਵਿਤਾ (42) ਅਤੇ ਟੀਨਾ (38) ਵੀ ਫੰਦੇ ਉੱਤੇ ਲਮਕੇ ਸਨ।

ਭੁੱਪੀ ਦੀਆਂ ਦੋ ਕੁੜੀਆਂ ਅਤੇ ਅਤੇ ਇੱਕ ਨਾਬਾਲਿਗ ਪੁੱਤਰ ਨਾਲ ਹੀ ਲਲਿਤ ਦਾ ਇੱਕ 12 ਸਾਲ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਵੀ ਮਰੇ ਹੋਏ ਮਿਲੇ।

11 ਮ੍ਰਿਤਕਾਂ ਵਿੱਚ ਨਾਰਾਇਣ ਦੀ ਇੱਕ ਵਿਧਵਾ ਧੀ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਬੇਟੀ ਯਾਨੀ ਕਿ ਨਾਰਾਇਣ ਦੀ ਦੋਹਤੀ ਪ੍ਰਿਅੰਕਾ (30) ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।

ਪ੍ਰਿਅੰਕਾ ਦੀ 17 ਜੂਨ ਨੂੰ ਹੀ ਮੰਗਣੀ ਹੋਈ ਸੀ ਅਤੇ ਅਗਸਤ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਸੀ।

ਸੈਂਟਰਲ ਰੇਂਜ ਦੇ ਜੁਆਇੰਟ ਪੁਲਿਸ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਰਾਜੇਸ਼ ਖੁਰਾਨਾ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਮੁੱਢਲੀ ਜਾਂਚ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਾਫ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ ਕਿਹਾ ਸਕਦਾ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਜਾਂਚ ਚੱਲ ਰਹੀ ਹੈ ਪਰ ਇਹ ਕਤਲ ਹੈ ਜਾਂ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ, ਇਸ ਉੱਤੇ ਹਾਲੇ ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ।

ਘਟਨਾ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਉੱਤੇ ਲਾਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਗੁਰਚਰਨ ਸਿੰਘ ਨੇ ਦੇਖਿਆ ਸੀ

ਘਟਨਾ ਦਾ ਪਤਾ ਕਿਵੇਂ ਲੱਗਿਆ?

ਇਸ ਘਰ ਵਿੱਚ ਗਰਾਊਂਡ ਫਲੋਰ ਉੱਤੇ ਦੋ ਦੁਕਾਨਾਂ ਹਨ। ਇੱਕ ਕਿਰਾਏ ਦੀ ਦੁਕਾਨ ਹੈ ਜੋ ਭੁੱਪੀ ਚਲਾਉਂਦੇ ਸੀ ਅਤੇ ਦੂਜੀ ਪਲਾਈਵੁੱਡ ਦੀ ਸੀ ਜਿਸਦਾ ਕੰਮ ਲਲਿਤ ਦੇਖਦੇ ਸੀ।

ਐਨੇ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਲਾਸ਼ ਦੇਖੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਗੁਆਂਢੀ ਗੁਰਚਰਨ ਸਿੰਘ ਨੇ। ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਰੋਜ਼ ਸਵੇਰੇ ਦੁੱਧ ਲੈਣ ਭਾਟੀਆ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਦੁਕਾਨ 'ਤੇ ਜਾਂਦੀ ਸੀ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦੁਕਾਨ ਸਵੇਰੇ 7 ਵਜੇ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਸੀ ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਜਾ ਕੇ ਦੇਖਣ ਲਈ ਕਿਹਾ।

ਗੁਰਚਰਨ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਮੈਂ ਗਿਆ ਤਾਂ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਸਾਰੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਸਨ ਅਤੇ ਸਾਰਿਆਂ ਦੀਆਂ ਲਾਸ਼ਾਂ ਰੌਸ਼ਨਦਾਨ ਨਾਲ ਲਮਕੀਆਂ ਸਨ। ਐਨੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਲਮਕਿਆ ਦੇਖ ਕੇ ਮੈਂ ਦਹਿਲ ਗਿਆ। ਘਰ ਆ ਕੇ ਮੈਂ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਫਿਰ ਉਹ ਵੀ ਦੇਖਣ ਜਾਣ ਲੱਗੀ ਪਰ ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ।"

ਇਸਤੋਂ ਬਾਅਦ ਗੁਰਚਰਨ ਸਿੰਘ ਨੇ ਗੁਆਂਢ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਇੱਕ ਪੁਲਿਸਵਾਲੇ ਨੂੰ ਸੱਦਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਸਵੇਰੇ 7.30 ਵਜੇ ਪੀਸੀਆਰ ਨੂੰ ਫੋਨ ਕੀਤਾ।

ਘਰ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਪਾਲਤੂ ਕੁੱਤਾ ਬਚਿਆ ਹੈ

ਗੁਰਚਰਨ ਸਿੰਘ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਪਰਿਵਾਰ ਐਨਾਂ ਚੰਗਾ ਸੀ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦੁਕਾਨ ਤੋਂ ਸਮਾਨ ਲੈ ਕੇ ਜਾਣ 'ਤੇ ਉਹ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ...\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਉੱਤਰੀ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਸੰਤ ਨਗਰ ਬੁਰਾੜੀ ਇਲਾਕੇ ਦੀ ਗਲੀ ਨੰਬਰ 4A ਵਿੱਚ ਵੜਦਿਆਂ ਹੀ ਸੱਜੇ ਪਾਸੇ ਦੋ ਪਲਾਟ ਛੱਡ ਕੇ ਇੱਕ ਤਿੰਨ ਮੰਜ਼ਿਲਾ ਮਕਾਨ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਇੱਕ ਪਾਲਤੂ ਕੁੱਤਾ ਹੀ ਬਚਿਆ ਹੈ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸੇ ਦਾਅਵੇ ਦੇ ਨਾਲ ਫੇਸਬੁੱਕ-ਟਵਿੱਟਰ 'ਤੇ ਬੀਤੇ 48 ਘੰਟਿਆਂ 'ਚ ਵੀਡੀਓ ਸੈਂਕੜੇ ਵਾਰ ਸ਼ੇਅਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ 7 ਲੱਖ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਦੇਖਿਆ  ਗਿਆ ਹੈ।

ਵੀਡੀਓ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕੁਝ ਬੁਰਕਾਨਸ਼ੀਂ ਔਰਤਾਂ ਮੋਢੇ 'ਤੇ ਕਾਵੜ ਰੱਖ ਕੇ ਇੱਕ ਕਾਫ਼ਲੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। ਇਸ ਕਾਫ਼ਲੇ ਵਿੱਚ ਦਿਖ ਰਹੀਆਂ ਹੋਰਨਾਂ ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਭਗਵਾ ਕੱਪੜੇ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ ਹਨ।

ਇੱਕ ਮਿੰਟ ਦੇ ਇਸ ਵੀਡੀਓ ਨੂੰ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਪੋਸਟ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਲਗਭਗ ਇੱਕੋ-ਜਿਹਾ ਸੰਦੇਸ਼ ਹੀ ਲਿਖਿਆ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਬੀਬੀਸੀ ਨੇ 900 ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪਾਠਕਾਂ ਨੇ ਵੱਟਸਐਪ ਰਾਹੀਂ ਸਾਨੂੰ ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਭੇਜਿਆ

ਇਹ ਸੰਦੇਸ਼ ਹੈ, "ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਮੁਸਲਮਾਨ ਕੁੜੀਆਂ ਕਾਵੜ ਲੈ ਕੇ ਚੱਲੀਆਂ ਦੇਵਘਰ ਜਲ ਚੜਾਉਣ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹਿੰਦੂ ਮੁੰਡਿਆਂ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਦੀ ਮੰਨਤ ਮੰਗੀ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਤਲਾਕ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਸਕਣ। ਭੋਲੇਨਾਥ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਾਮਨਾ ਪੂਰੀ ਕਰਨ।"

ਪਰ ਸਾਡੀ ਪੜਤਾਲ ਵਿੱਚ ਸਾਨੂੰ ਇਹ ਦਾਅਵਾ ਗ਼ਲਤ ਮਿਲਿਆ। ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਝਾਰਖੰਡ ਦੇ ਦੇਵਘਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਇੰਦੌਰ ਦੀ ਹੈ।

ਵੀਡੀਓ ਦੀ ਹਕੀਕਤ

ਰਿਵਰਸ ਇਮੇਜ਼ ਸਰਚ ਤੋਂ ਪਤੀ ਲਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਇੰਦੌਰ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਸਾਲ 2015 ਅਤੇ 2016, ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਲਗਾਤਾਰ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਾਵੜ ਯਾਤਰਾ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮੁਸਲਮਾਨ ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਵੀ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਸੀ।

ਇਹ ਸੰਦੇਸ਼ ਹੈ, "ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਮੁਸਲਮਾਨ ਕੁੜੀਆਂ ਕਾਵੜ ਲੈ ਕੇ ਚੱਲੀਆਂ ਦੇਵਘਰ ਜਲ ਚੜਾਉਣ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹਿੰਦੂ ਮੁੰਡਿਆਂ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਦੀ ਮੰਨਤ ਮੰਗੀ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਤਲਾਕ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਸਕਣ। ਭੋਲੇਨਾਥ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਾਮਨਾ ਪੂਰੀ ਕਰਨ।"

ਪਰ ਸਾਡੀ ਪੜਤਾਲ ਵਿੱਚ ਸਾਨੂੰ ਇਹ ਦਾਅਵਾ ਗ਼ਲਤ ਮਿਲਿਆ। ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਝਾਰਖੰਡ ਦੇ ਦੇਵਘਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਨਹੀਂ ਬਲਕਿ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਇੰਦੌਰ ਦੀ ਹੈ।

ਵੀਡੀਓ ਦੀ ਹਕੀਕਤ

ਰਿਵਰਸ ਇਮੇਜ਼ ਸਰਚ ਤੋਂ ਪਤੀ ਲਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਇੰਦੌਰ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਸਾਲ 2015 ਅਤੇ 2016, ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਲਗਾਤਾਰ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਾਵੜ ਯਾਤਰਾ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮੁਸਲਮਾਨ ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਵੀ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਸੀ।

ਸਥਾਨਕ ਮੀਡੀਆ ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸ ਯਾਤਰਾ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ 'ਸਾਂਝਾ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ ਮੰਚ' ਨਾਮ ਦੀ ਇੱਕ ਸੰਸਥਾ ਨੇ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਕਈ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਹੋਈ ਇਸ ਕਾਵੜ ਯਾਤਰਾ ਬਾਰੇ ਵਧੇਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲੈਣ ਲਈ ਅਸੀਂ ਸੰਸਥਾ ਦੇ ਕਨਵੀਨਰ ਸੇਮ ਪਾਵਰੀ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਵਾਇਰਲ ਹੋ ਰਿਹਾ ਵੀਡੀਓ 14 ਅਗਸਤ 2016 ਦਾ ਹੈ।

ਸੇਮ ਪਾਵਰੀ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ ਸ਼ਿਵਰਾਜ ਸਿੰਘ ਚੌਹਾਨ ਸਰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ ਅਹੁਦੇ 'ਤੇ ਰਹਿ ਚੁੱਕੇ ਹਨ ਅਤੇ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨਾਲ ਵੀ ਜੁੜੇ ਰਹੇ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, "ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਅਸੀਂ ਇਸ ਸਾਂਝੀਵਾਲ ਕਾਵੜ...\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਬੁਰਕਾ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ ਕਾਵੜ ਲੈ ਕੇ ਜਾਂਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਵੀਡੀਓ ਇਸ ਦਾਅਵੇ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ੇਅਰ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ "ਹਲਾਲਾ ਅਤੇ ਤਲਾਕ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਕੁਝ ਮੁਸਲਮਾਨ ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਝਾਰਖੰਡ ਦੇ ਦੇਵਘਰ ਸਥਿਤ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਸ਼ਿਵ ਮੰਦਿਰ 'ਚ ਜਲ ਚੜ੍ਹਾਇਆ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸੇ ਦੌਰਾਨ ਉਨਾਓ ਬਲਾਤਕਾਰ ਪੀੜਤਾ ਨੂੰ ਅੱਗ ਲਾ ਕੇ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਮੁਜ਼ੱਫਰਨਗਰ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਨਾਗਪੁਰ ਤੱਕ ਅਖ਼ਬਾਰ ਪੂਰੇ ਦੇਸ ਤੋਂ ਆ ਰਹੀਆਂ ਬਲਾਤਕਾਰ ਦੀਆਂ ਖ਼ਬਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਰਹੇ।

ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ- ਨਾਲ ਹੀ ਬਲਾਤਕਾਰ ਦੇ ਦੋਸ਼ੀਆਂ ਲਈ ਮੌਤ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਦੀ ਮੰਗ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਫੜਨ ਲੱਗੀ।

ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਜਯਾ ਬੱਚਨ ਨੇ ਮੌਤ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਤੋਂ ਵੀ ਅੱਗੇ ਜਾਂਦਿਆਂ ਬਲਾਤਕਾਰ ਦੇ ਦੋਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ 'ਸਟਰੀਟ ਸਟਾਈਲ ਜਸਟਿਸ' ਲਈ ਜਨਤਾ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਕਰਨ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰ ਕੇ ਸਭ ਨੂੰ ਹੈਰਾਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਨਿਰਭਿਆ ਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਨੇ ਵੀ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਕਾਂਡ ਦੇ ਦੋਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਪੁਲਿਸ ਐਨਕਾਊਂਟਰ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਨੂੰ ਸਹੀ ਠਹਿਰਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਇਸ ਵਿਵਾਦਮਈ ਹੱਤਿਆਕਾਂਡ ਨੂੰ 'ਨਿਆਂ' ਦੱਸਿਆ।

ਦਿੱਲੀ ਮਹਿਲਾ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਸਵਾਤੀ ਮਾਲੀਵਾਲ ਵੀ ਪਿਛਲੇ 10 ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ 'ਬਲਾਤਕਾਰ ਦੇ ਮਾਮਲਿਆਂ' ਵਿੱਚ 6 ਮਹੀਨੇ 'ਚ ਸਖ਼ਤ ਤੋਂ ਸਖ਼ਤ ਸਜ਼ਾ ਦੇਣ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਭੁੱਖ ਹੜਤਾਲ 'ਤੇ ਬੈਠੀ ਹੈ, 'ਬਲਾਤਕਾਰੀ ਨੂੰ ਫਾਂਸੀ ਹੋਵੇ'- ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਘੁੰਮਦੇ ਅਜਿਹੇ ਚੀਕਦੇ ਨਾਅਰਿਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਨਿਰਭਿਆ ਗੈਂਗਰੇਪ ਦੇ ਦੋਸ਼ੀ ਪਵਨ ਕੁਮਾਰ ਗੁਪਤਾ ਨੂੰ ਮੰਡੋਲੀ ਜੇਲ੍ਹ ਤੋਂ ਦਿੱਲੀ ਦੀ ਤਿਹਾੜ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਫਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

ਹੁਣ ਪਵਨ ਕੁਮਾਰ ਸਮੇਤ ਮੁਕੇਸ਼ ਸਿੰਘ, ਵਿਨੇ ਸ਼ਰਮਾ ਅਤੇ ਅਕਸ਼ੈ ਨਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਅਪਰਾਧੀ ਤਿਹਾੜ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਬੰਦ ਹਨ। ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਸੀਸੀਟੀਵੀ ਕੈਮਰਿਆਂ ਨਾਲ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।

ਨਾਲ ਹੀ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਫਾਂਸੀ 'ਤੇ ਚੜਾਉਣ ਦੀਆਂ ਅਟਕਲਾਂ ਤੇਜ਼ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਬਲਾਤਕਾਰ ਦੇ ਦੋਸ਼ੀਆਂ ਲਈ ਫਾਂਸੀ ਦੀ ਇਸ ਲਗਾਤਾਰ ਮੰਗ ਨੇ ਮੁੜ 'ਮੌਤ ਦੀ ਸਜ਼ਾ' ਦੇ ਸਵਾਲ ਨੂੰ ਸਾਡੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਅਣਬੁੱਝੀ ਬੁਝਾਰਤ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਕੇ ਖੜ੍ਹਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

ਨੈਸ਼ਨਲ ਲਾਅ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (ਦਿੱਲੀ) ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਦੇ ਤਾਜ਼ਾ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਦਸੰਬਰ, 2018 ਤੱਕ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜੇਲ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਬੰਦ 426 ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਮੌਤ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾਈ ਗਈ ਹੈ। 2017 ਵਿੱਚ ਇਹ ਸੰਖਿਆ 371 ਸੀ।

ਮੌਤ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ

ਇੱਕ ਵਾਰ ਹੇਠਲੀ ਅਦਾਲਤ ਤੋਂ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਫਾਂਸੀ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਪੱਕੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਕੋਈ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਉਸ 'ਤੇ ਮੋਹਰ ਨਾ ਲਗਾ ਦੇਵੇ।

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਪਰਾਧੀ ਕੋਲ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਜਾਣ ਦਾ, ਉੱਥੋਂ ਵੀ ਮਾਯੂਸ ਹੋਣ 'ਤੇ ਆਰਟੀਕਲ 137 ਤਹਿਤ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਰੀਵਿਊ ਪਟੀਸ਼ਨ ਲਗਾਉਣ ਦਾ ਬਦਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਹੀ ਕਿਊਰੇਟਿਵ ਪਟੀਸ਼ਨ ਲਗਾਉਣੀ ਅਤੇ ਫਿਰ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਕੋਲ ਦਿਆ ਦੀ ਫਰਿਆਦ ਕਰਨੀ ਆਖਰੀ ਬਦਲ ਹੈ। ਬਚਾਅ ਦੇ ਸਾਰੇ ਰਸਤੇ ਅਜਮਾਉਣ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਰਿਆਇਤ ਨਾ ਮਿਲਣ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਅਪਰਾਧੀ ਨੂੰ ਫਾਂਸੀ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਬਲਾਤਕਾਰ ਅਤੇ ਮੌਤ ਦੀ...\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਹੈਦਾਰਾਬਾਦ ਦੀ ਵੈਟਰਨਰੀ ਡਾਕਟਰ ਦੇ ਬਲਾਤਕਾਰ ਅਤੇ ਕਤਲ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਲੰਘਿਆ ਪੰਦਰਵਾੜਾ, ਨਿਰਭਿਆ ਗੈਂਗਰੇਪ ਦੇ ਦੋਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਫਾਂਸੀ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਦੇਣ ਦੀਆਂ ਤਿਆਰੀਆਂ 'ਤੇ ਆ ਕੇ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸੇ ਦੌਰਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਪਰਵਾਸੀਆਂ ਹੱਥੋਂ ਮਾਰੇ ਗਏ ਅਮਰੀਕੀਆਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਵ੍ਹਾਈਟ ਹਾਊਸ ਵਿੱਚ ਮੁਲਾਕਾਤ ਕੀਤੀ।

ਇਹ ਮੁਲਾਕਾਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਪੀੜਤ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਸੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਪਰਵਾਸੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਅੰਜਾਮ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਅਪਰਾਧਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣਿਆਂ ਨੂੰ ਗੁਆ ਲਿਆ ਸੀ।

ਡੌਨਲਡ ਟਰੰਪ ਨੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਤੁਹਾਡੇ ਪਿਆਰਿਆਂ ਦੀ ਮੌਤ ਵਿਅਰਥ ਨਹੀਂ ਜਾਵੇਗੀ।"

ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਟਰੰਪ ਦੀ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਪਰਵਾਸੀਆਂ ਬਾਰੇ ਆਪਣੀ ਨਵੀਂ ਨੀਤੀ ਜਿਸ ਤਹਿਤ 2,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਾਪਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਖ ਕਰਕੇ ਡਿਟੈਂਸਨ ਕੇਂਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਰਕੇ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਆਲੋਚਨਾ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਜਨਤਕ ਦਬਾਅ ਅੱਗੇ ਝੁਕਦਿਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਾਪਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਖ ਕਰਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਵਾਪਸ ਲੈ ਲਿਆ ਅਤੇ ਕਿਹਾ, "ਬੱਚਿਆਂ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾ ਦੇਖ ਕੇ ਮੇਰਾ ਦਿਲ ਪਸੀਜ ਗਿਆ।"

ਟਰੰਪ ਪ੍ਰਸਾਸ਼ਨ ਵੱਲੋਂ ਅਪਣਾਈ ਜ਼ੀਰੋ ਟੌਲਰੈਂਸ ਦੀ ਨੀਤੀ ਤਹਿਤ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਸਰਹੱਦ ਪਾਰ ਕਰਕੇ ਆਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਖਿਲਾਫ ਅਪਰਾਧਿਕ ਕੇਸ ਬਣਾ ਕੇ ਜੇਲ੍ਹ ਭੇਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਰੱਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਇਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਖਰੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ਉੱਤੇ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।

ਲੌਰਾ ਵਿਕਲਸਨ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦਾ ਕਿਸੇ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਪਰਵਾਸੀ ਨੇ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਟਰੰਪ ਨੇ ਕੀ ਕਿਹਾ?

ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਟਰੰਪ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨਾਲ ਰੂਬਰੂ ਹੁੰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ, "ਇਹ ਅਮਰੀਕੀ ਹਨ ਜੋਂ ਆਪਣੇ ਪਿਆਰਿਆਂ ਤੋਂ ਸਦਾ ਲਈ ਵਿਛੋੜ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ।ਮੈਂ ਇਸ ਤੋਂ ਬੁਰੇ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ, ਪਰ ਅਸੀਂ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਅਤੇ ਇਰਾਦੇ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦਾ ਵਾਅਦਾ ਕਰਦੇ ਹਾਂ।"

ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ, "ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਸਾਡੀਆਂ ਸਰਹੱਦਾਂ, ਸਾਡੇ ਨਾਗਰਿਕ ਮਹਿਫੂਜ਼ ਨਹੀਂ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਅਸੀਂ ਆਰਾਮ ਨਹੀਂ ਕਰਾਂਗੇ।"

ਲੌਰਾ ਵਿਕਲਸਨ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦਾ ਕਿਸੇ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਪਰਵਾਸੀ ਨੇ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ, "ਸਾਡੇ ਕਿਸੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਅਲਵਿਦਾ ਕਹਿਣ ਲਈ ਇੱਕ ਮਿੰਟ ਵੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ। ਅਸੀਂ ਇੰਨੇ ਖੁਸ਼ਕਿਸਮਤ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਿ ਪੰਜ ਦਿਨਾਂ ਜਾਂ 10 ਦਿਨਾਂ ਲਈ ਵਿਛੋੜੇ ਜਾਂਦੇ। ਸਾਨੂ ਸਦਾ ਲਈ ਵਿਛੋੜ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।"

ਪੂਰਾ ਪ੍ਰਸੰਗ ਕੀ ਹੈ?

ਟਰੰਪ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਦੀ ਨਵੀਂ ਜ਼ੀਰੋ ਟੌਲਰੈਂਸ ਦੀ ਨੀਤੀ ਮਈ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰੂ ਹੋਈ ਜਿਸ ਤਹਿਤ ਹੁਣ ਤੱਕ 23 ਸੌ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਤੋਂ ਵੱਖ ਕਰਕੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਸੇਵਾਵਾਂ ਵਿਭਾਗ ਕੋਲ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਅਧਿਕਾਰੀ ਕੇਸਾਂ ਦੇ ਨਿਪਟਾਰੇ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਫੋਸਟਰ ਹੋਮਜ਼ ਜਾਂ ਜਿੱਥੇ ਡਿਟੇਨ ਕੀਤੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਉਸ ਥਾਂ ਉੱਤੇ ਲਿਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਕੁਝ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਤਾਂ ਪੰਜ ਸਾਲ ਤੋਂ...\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੌਨਲਡ ਟਰੰਪ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਖ ਕਰਨ ਦੇ ਵਿਵਾਦ ਵਿੱਚ ਘਿਰੇ ਹੋਏ ਹਨ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸੇ ਦੌਰਾਨ ਖ਼ਬਰ ਏਜੰਸੀ ਰਾਇਟਰਜ਼ ਨੇ ਇੰਚਕੈਪ ਸ਼ਿਪਿੰਗ ਸਰਵਿਸਿਜ਼ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਨਾਲ ਲਿਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਕਰੀਬ ਇੱਕ ਹਫ਼ਤੇ ਤੋਂ ਸਵੇਜ਼ ਨਹਿਰ ਵਿਚ ਫਸਿਆ ਇਹ ਵਿਸ਼ਾਲ ਜਹਾਜ਼ ਹੁਣ ਤੈਰਨ ਲੱਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਚੱਲਣ ਲਾਇਕ ਹਾਲਾਤ ਵਿਚ ਲਿਆਉਣ ਦਾ ਕੰਮ ਜਾਰੀ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਸਾਲ 2018 ਵਿੱਚ ਬਣਿਆ ਇਹ ਜਹਾਜ਼ ਤਾਈਵਾਨ ਦੀ ਟਰਾਂਸਪੋਰਟ ਕੰਪਨੀ ਐਵਰਗਰੀਨ ਮਰੀਨ ਵੱਲੋਂ ਸੰਚਾਲਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਤੇਜ਼ ਹਵਾਵਾਂ ਕਰਕੇ ਕਾਬੂ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਇਹ ਨਹਿਰ ਵਿੱਚ ਫਸ ਗਿਆ।

400 ਮੀਟਰ ਲੰਬਾ ਅਤੇ 59 ਮੀਟਰ ਚੌੜਾ ਜਾਂ ਫੁੱਟਬਾਲ ਦੇ ਚਾਰ ਮੈਦਾਨਾਂ ਜਿੰਨਾ ਵੱਡੇ ਇਸ ਜਹਾਜ਼ ਨੂੰ ਖਿੱਚਣ ਲਈ 8 ਬੇੜੀਆਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਰੇਤ ਦੀ ਖੁਦਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਵੀ ਲੱਗਾਈਆਂ ਗਈਆਂ।

ਜਹਾਜ਼ ਫਸਣ ਦੀ ਇਹ ਘਟਨਾ ਮੰਗਲਵਾਰ ਸਵੇਰੇ 7.40 'ਤੇ ਸਵੇਜ਼ ਬੰਦਰਗਹ ਦੇ ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ ਵਾਪਰੀ।

ਫਸਣ ਵਾਲਾ ਜਹਾਜ਼ ਚੀਨ ਤੋਂ ਨੀਦਰਲੈਂਡ ਦੇ ਬੰਦਰਗਾਹ ਸ਼ਹਿਰ ਰੋਟੇਰਡਮ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ।

ਇੱਕ ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਵਿੱਚ ਸਾਫ਼ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜਹਾਜ਼ ਰਸਤਾ ਬੰਦ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਪਨਾਮਾ ਵਿੱਚ ਰਜਿਸਟਰਡ ਇਹ ਜਹਾਜ਼ ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ ਭੂ-ਮੱਧ ਸਾਗਰ ਵੱਲ ਜਾਣ ਵੇਲੇ ਸਵੇਜ਼ ਨਹਿਰ ਵਿਚੋਂ ਲੰਘ ਰਿਹਾ ਸੀ।

ਪਰ ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰੀ ਸਮੁੰਦਰੀ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਕੰਪਨੀ ਇੰਚਕੈਪ ਨੇ ਆਪਣੇ ਟਵਿੱਟਰ ਉੱਤੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਸਥਾਨਕ ਸਮੇਂ ਮੁਤਾਬਕ 4.30 ਮਿੰਟ ਉੱਤੇ ਜਹਾਜ਼ ਤੈਰਨ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਹੁਣ ਇਸ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚਲਾਉਣ ਲਈ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਜਹਾਜ਼ ਫਸਣ ਕਰਕੇ ਯੂਰਪ ਅਤੇ ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇਸ ਸਭ ਤੋਂ ਤੰਗ ਸਮੁੰਦਰੀ ਰਾਹ ਦੇ ਬੰਦ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਦੋਵੇਂ ਪਾਸੇ ਟ੍ਰੈਫਿਕ ਜਾਮ ਵਾਲੇ ਹਾਲਾਤ ਬਣ ਗਏ ਸਨ। ਘੱਟੋ-ਘਟ 369 ਜਹਾਜ਼ ਨਹਿਰ ਦਾ ਰਸਤਾ ਖੁੱਲਣ ਦਾ ਇੰਤਜ਼ਾਰ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)

\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਸਵੇਜ਼ ਨਹਿਰ ਵਿੱਚ ਫਸੇ ਮਾਲਵਾਹਕ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਹਾਜ਼ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕੱਢ ਲਏ ਜਾਣ ਦੀਆਂ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮਿਲੀਆਂ ਹਨ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸੇ ਦੌਰਾਨ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਅਤੇ ਦਿੱਲੀ ਸਣੇ ਕਾਂਗਰਸ ਨੇ ਕਈ ਸੂਬਿਆਂ ਵਿਚ ਖੇਤੀ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਰੋਸ ਮੁਜ਼ਾਹਰੇ ਕੀਤੇ।  ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਜੰਤਰ-ਮੰਤਰ ਉੱਤੇ ਧਰਨਾ ਦੇ ਰਹੇ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਲਈ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਿਅੰਕਾ ਗਾਂਧੀ ਪਹੁੰਚੇ।

ਇਸੇ ਦੌਰਾਨ ਕਾਂਗਰਸ ਆਗੂ ਜੋਅਨ ਠੱਕਰਵਾਲ ਨੇ ਇੱਕ ਵੀਡੀਓ ਸ਼ੇਅਰ ਕਰਕੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਜੰਤਰ ਮੰਤਰ ਦੌਰੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਾਂਗਰਸ ਉੱਥੇ ਧਰਨਾ ਦੇ ਰਹੇ ਕਾਂਗਰਸੀ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਬਰੀ ਚੁੱਕ ਲਿਆ ਗਿਆ। ਕੁਝ ਘੰਟੇ ਬਾਅਦ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰਿਹਾਅ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਤਾਂ ਇਹ ਮੁੜ ਜੰਤਰ ਮੰਤਰ ਪਹੁੰਚ ਗਏ ਅਤੇ ਧਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਕਾਂਗਰਸ ਆਗੂ ਗੁਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਔਜਲਾ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਦਿੱਲੀ ਪੁਲਿਸ ਜੋ ਮਰਜੀ ਕਰ ਲਵੇ, ਜਿੰਨੀ ਵਾਰ ਮਰਜ਼ੀ ਲੈ ਜਾਵੇ ਪਰ ਉਹ ਧਰਨਾ ਨਹੀਂ ਛੱਡਣਗੇ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਕਿਸਾਨਾਂ ਤੇ ਸਰਕਾਰ ਵਿਚਾਲੇ ਗੱਲਬਾਤ ਦੇ ਮੁੱਖ ਅੰਸ਼

ਕਾਂਗਰਸੀ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਚੁੱਕੇ

ਦਿੱਲੀ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਅੱਜ ਸ਼ਾਮੀ ਜੋ ਕਾਂਗਰਸੀ ਆਗੂ ਜੰਤਰ ਮੰਤਰ ਤੋਂ ਚੁੱਕੇ ਸਨ ਅਤੇ ਮੰਦਰ ਮਾਰਗ ਪੁਲਿਸ ਥਾਣੇ ਵਿਚ ਲਿਜਾਏ ਗਏ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦੇਰ ਰਾਤ ਰਿਹਾਅ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਹ ਮੁੜ ਧਰਨੇ ਉੱਤੇ ਬੈਠ ਗਏ।

ਜਿਵੇਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਗੁਰਜੀਤ ਔਜਲਾ, ਰਵਨੀਤ ਬਿੱਟੂ ਤੇ ਹੋਰ ਕਈ ਆਗੂਆਂ ਨੂੰ ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਜ਼ਬਰੀ ਚੁੱਕ ਕੇ ਬੱਸ ਵਿਚ ਚੜਾਉਂਦੇ ਦਿਖਾਏ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਵੀਡੀਓ ਕਾਂਗਰਸ ਆਗੂਆਂ ਨੇ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਰਿਹਾਈ ਮਗਰੋਂ ਧਰਨੇ ਉੱਤੇ ਮੁੜ ਬੈਠਣ ਦੀਆਂ ਫੋਟੋਆਂ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਉੱਤੇ ਪਾਈਆਂ ਗਈਆ।

ਹਿਰਾਸਤ ਵਿਚ ਲਏ ਗਏ ਕਾਂਗਰਸ ਆਗੂਆਂ ਨੂੰ ਦਿੱਲੀ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਮੰਦਰ ਮਾਰਗ ਪੁਲਿਸ ਥਾਣੇ ਵਿਚ ਰੱਖਿਆ

 ਕਾਂਗਰਸ ਆਗੂਆਂ ਨੇ ਥਾਣੇ ਵਿਚ ਜ਼ਮੀਨ ਉੱਤੇ ਬੈਠਿਆਂ ਅਤੇ ਨਾਅਰੇਬਾਜ਼ੀ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਵੀਡੀਓ ਵੀ ਪਾਰਟੀ ਵਲੋਂ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇੱਥੇ ਹੀ ਮੀਡੀਆ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਦਿਆਂ ਰਵਨੀਤ ਬਿੱਟੂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇੰਝ ਲੱਗਿਆ ਜਿਵੇਂ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਜੰਤਰ ਮੰਤਰ ਦੌਰੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਭੂਚਾਲ ਆ ਗਿਆ ਹੋਵੇ।

ਬਿੱਟੂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੇਕਰ ਦੇਸ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ ਘੜਨ ਵਾਲੀ ਸੰਸਦ ਦੇ  ਮੈਂਬਰਾਂ ਨਾਲ ਪੁਲਿਸ ਅਜਿਹਾ ਵਿਵਹਾਰ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ ਤਾਂ ਆਮ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨਾਲ ਕੀ ਕਰਦੀ ਹੋਵੇਗੀ ਇਸ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਸਹਿਜੇ ਹੀ ਲੱਗ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਿੱਟੂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਖੇਤੀ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਸੰਘਰਸ਼ ਵਿਚ ਡਟੇ ਰਹਿਣਗੇ।

ਬੈਠਕ ਖਤਮ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੇ ਕੀ ਕਿਹਾ

ਨਰਿੰਦਰ ਤੋਮਰ ਨੇ ਬੈਠਕ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜੋ ਕਿਹਾ ਕੇਂਦਰੀ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਤੋਮਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਬੈਠਕ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨੋਂ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਹੋਈ ਪਰ ਕਿਸੇ ਫੈਸਲੇ 'ਤੇ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚ ਸਕੇ।

"ਅਸੀਂ ਖਦਸ਼ੇ ਦੂਰ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਪਰ ਇਹ ਚਰਚਾ ਫੈਸਲੇ 'ਤੇ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚੀ। ਫਿਰ ਯੂਨੀਅਨ ਤੇ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਤੈਅ ਕੀਤਾ ਕਿ 19 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ 12 ਵਜੇ ਫਿਰ ਚਰਚਾ ਕਰਾਂਗੇ। ਮੈਨੂੰ ਉਮੀਦ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸਾਨ ਅੱਜ ਦੀ ਚਰਚਾ ਤੋਂ ਅੱਗੇ...\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਖੇਤੀ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਧਰਨਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਕਿਸਾਨ ਜਥੇਬੰਦੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਅੱਜ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਨੌਵੇਂ ਗੇੜ ਦੀ ਮੀਟਿੰਗ ਹੋਈ।  ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨ ਭਵਨ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਬੈਠਕ ਬਾਰੇ ਸ਼ਿਵ ਕੁਮਾਰ ਕੱਕਾ ਨੇ ਕਿਹਾ ਅੱਜ ਦੀ ਬੈਠਕ ਬੇਸਿੱਟਾ ਰਹੀ। ਅਗਲੀ ਬੈਠਕ 19 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ਹੋਵੇਗੀ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸੇ ਦੌਰਾਨ ਭੋਪਾਲ, ਹੋਸ਼ੰਗਾਬਾਦ, ਰੀਵਾ, ਗਵਾਲੀਅਰ, ਜਬਲਪੁਰ, ਖੰਡਵਾ ਸਣੇ 18 ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿਚ 200 ਮਤਦਾਨ ਕੇਂਦਰਾਂ ਉੱਤੇ 200 ਈਵੀਐਮ ਤੇ ਵੀਵੀਪੈਟ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਦੇ ਖਰਾਬ ਹੋਣ ਦੀਆਂ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮਿਲੀਆਂ ਹਨ।

ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਸ਼ਿਕਾਇਤਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 1545 ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਬਦਲਣ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਮੁੱਖ ਚੋਣ ਅਧਿਕਾਰੀ ਵੀਐਲ ਕਾਂਤਾਰਾਵ ਜਦੋਂ ਖੁਦ ਵੋਟ ਪਾਉਮ ਗਏ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇਮਲੀ ਪੋਲਿੰਗ ਬੂਥ ਉੱਤੇ ਵੀ ਈਵੀਐਮ ਖ਼ਰਾਬ ਮਿਲੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਚੋਣ ਡਿਊਟੀ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਤਿੰਨ ਮੁਲਾਜ਼ਮਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਦਿਲ ਦਾ ਦੌਰਾ ਪੈਣ ਕਾਰਨ ਹੋਈ ਹੈ। ਮੁੱਖ ਚੋਣ ਅਧਿਕਾਰੀ ਬੀਐਲ ਕਾਂਤਾ ਰਾਵ ਨੇ ਪੱਤਰਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ ਦੋ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਇੰਦੌਰ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਇੱਕ ਦੀ ਮੌਤ ਗੂਨਾ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਹੈ।

ਪੀਟੀਆਈ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਕ ਭਿੰਡ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਅਕੋਡਾ ਬੂਥ ਉੱਤੇ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀਆਂ ਦੇ ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਦੀ ਲੜਾਈ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤਿੰਨ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਵੋਟਿੰਗ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਖਰਾਬ ਹੋਣ ਦੀ ਖ਼ਬਰ

ਪੂਰੇ ਸੂਬੇ  ਦੇ 200 ਵੋਟਿੰਗ ਕੇਂਦਰਾਂ ਤੇ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਖਰਾਬ ਹੋਣ ਦੀਆਂ ਖਬਰਾਂ ਆਈਆਂ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਬੀਐਲ ਕਾਂਤਾ ਰਾਵ ਨੇ ਇਸ ਗੱਲ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਵੋਟਿੰਗ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਖਰਾਬ ਹੋਣ ਦੀਆਂ ਸ਼ਿਕਾਇਤਾਂ ਕਈ ਥਾਵਾਂ ਤੋਂ ਜ਼ਰੂਰ ਆ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਭੋਪਾਲ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਸਤਨਾ, ਉਜੈਨ, ਖਰਗੋਨ, ਭਿੰਡ, ਗਵਾਲੀਅਪ, ਇੰਦੌਰ ਦੇ ਕੁਝ ਵੋਟਿੰਗ ਕੇਂਦਰ ਹਨ।

ਚੋਣ ਮਾਹੌਲ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਬੇਬੁਨਿਆਦ ਖਬਰਾਂ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਉੱਤੇ ਫੈਲਾਈਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।

ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਚੋਣਾਂ ਉੱਤੇ ਆਰਐਸਐਸ ਦਾ ਇੱਕ ਕਥਿਤ ਸਰਵੇਖਣ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਉੱਤੇ ਸ਼ੇਅਰ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਕਾਂਗਰਸ ਆਗੂ ਕਮਲ ਨਾਥ ਨੇ ਟਵੀਟ ਕਰਕੇ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਦੇ ਖਰਾਬ ਹੋਣ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਹੈ

ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਾਂਗਰਸ ਆਗੂ ਕਮਲ ਨਾਥ ਨੇ ਟਵੀਟ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ, "ਸੂਬੇ ਭਰ ਤੋਂ ਈਵੀਐਮ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਦੇ ਖਰਾਬ ਅਤੇ ਬੰਦ ਹੋਣ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਆ ਰਹੀ ਹੈ. ਇਸ ਨਾਲ ਵੋਟਿੰਗ 'ਤੇ ਅਸਰ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਪੋਲਿੰਗ ਬੂਥਾਂ 'ਤੇ ਲੰਮੀਆਂ ਲਾਈਨਾਂ ਲੱਗੀਆਂ ਹਨ। ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਇਸ ਬਾਰੇ ਫੌਰੀ ਫੈਸਲਾ ਲਏ। ਤੁਰੰਤ ਬੰਦ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਨੂੰ ਬਦਲ ਦਿਓ।"

ਆਰਐਸਐਸ ਦੇ ਸਰਵੇਖਣ ਦਾ ਸੱਚ

ਆਰਐਸਐਸ ਪੈਡ 'ਤੇ ਛਾਪੇ ਗਏ ਇਸ ਕਥਿਤ ਸਰਵੇਖਣ ਵਿੱਚ ਇਹ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ਦੇ ਐਲਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਸਰਵੇਖਣ 15 ਨਵੰਬਰ ਤੋਂ 21 ਨਵੰਬਰ ਤੱਕ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਅਤੇ ਰਾਜਬਲਪੁਰ ਤੋਂ ਐੱਮਪੀ ਰਾਕੇਸ਼ ਸਿੰਘ ਦੇ ਨਾਂ ਤੋਂ ਲਿਖੇ ਗਏ ਇਸ ਪੱਤਰ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਉਜੈਨ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਭਾਜਪਾ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਅਚਾਨਕ ਵਿਗੜ ਗਈ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਹੀ ਇੰਦੌਰ, ਗਵਾਲੀਅਰ, ਰੀਵਾ ਅਤੇ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਵੀ ਟਿਕਟ ਵੰਡ ਦੀ ਗਲਤੀਆਂ ਦਾ ਖਾਮਿਆਜ਼ਾ ਵੀ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਆ...\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀਆਂ ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਲਈ ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ਵੋਟਾਂ ਪੈਣ ਦਾ ਅਮਲ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਸੂਬੇ ਵਿਚ ਕਰੀਬ 65 ਫੀਸਦ ਮਤਦਾਨ ਹੋਣਦੀਆਂ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮਿਲੀਆਂ ਹਨ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸੇ ਦੌਰਾਨ ਹੀ ਯੂਰਪੀ ਸੰਘ ਦੇ 28 ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੇ ਵਫ਼ਦ ਵੱਲੋਂ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਗ਼ੈਰ ਸਰਕਾਰੀ ਦੌਰੇ ਦੌਰਾਨ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦਾ ਬੰਦ ਦਾ ਐਲਾਨ ਵੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਇਸ ਸਾਲ ਕਸ਼ਮੀਰ 'ਚ ਕਰੀਬ 65 ਹਜ਼ਾਰ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਅਤੇ ਜੰਮੂ ਦੇ ਠੰਢੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ 23,923 ਵਿਦਿਆਰਥੀ 10ਵੀਂ ਦੀ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਦੇਣਗੇ। ਉੱਥੇ ਹੀ 12ਵੀਂ ਕਲਾਸ ਦੀ ਪ੍ਰੀਖਿਆ 30 ਅਕਤੂਬਰ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣੀ ਹੈ।

ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਦਿਨ ਸ੍ਰੀਨਗਰ ਦੇ ਸੈਂਟਰ ਦੇ ਬਾਹਰ ਖੜ੍ਹੇ ਮਾਪਿਆਂ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਸੈਂਟਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਦਾ ਕੋਈ ਇੰਤੇਜ਼ਾਮ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਮੁਹੰਮਦ ਰਮਜ਼ਾਨ ਅਲੀ ਅਦਲ ਦੇ ਇੱਕ ਸਕੂਲ ਦੇ ਬਾਹਰ ਆਪਣੇ ਬੱਚੇ ਦਾ ਇੰਤਜ਼ਾਰ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਸਹਿਯੋਗੀ ਮਾਜਿਦ ਜਹਾਂਗੀਰ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਹ ਘਰੋਂ 9 ਵਜੇ ਨਿਕਲੇ ਅਤੇ ਸੈਂਟਰ 'ਤੇ 11.45 'ਤੇ ਪਹੁੰਚੇ। ਰਮਜ਼ਾਨ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੋਈ ਪਬਲਿਕ ਵਾਹਨ ਨਹੀਂ ਲੱਭਾ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਸਕੂਲ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕੇ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਸਾਰੇ ਰਸਤੇ ਕਿਸੇ ਵੇਲੇ ਵੀ ਵਾਪਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਝੜਪਾਂ ਦੇ ਸੰਕੇਤ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੇ।

ਨਿਊਜ਼ ਏਜੰਸੀ ਪੀਟੀਆਈ ਮੁਤਾਬਕ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਮੰਗਲਵਾਰ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦਸਤਿਆਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਕਾਰੀਆਂ ਵਿਚਾਲੇ ਹੋਈਆਂ ਝੜਪਾਂ ਵਿੱਚ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 4 ਲੋਕ ਜਖ਼ਮੀ ਹੋਏ ਹਨ।

ਏਜੰਸੀ ਮੁਤਾਬਕ ਪੁਲਿਸ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦਸਤਿਆਂ ਅਤੇ ਮੁਜ਼ਾਹਰਾਕੀਆਂ ਵਿਚਾਲੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਕਈ ਹਿੱਸਿਆਂ 'ਚ ਝੜਪਾਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 4 ਲੋਕ ਜਖ਼ਮੀ ਹੋਏ ਹਨ।

ਇਹ ਰਿਪੋਰਟ ਲਿਖੇ ਜਾਣ ਤੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਕਈ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਝੜਪਾਂ ਅਜੇ ਵੀ ਜਾਰੀ ਸਨ।

2016 ਦੇ ਨਵੰਬਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕਸ਼ਮੀਰ ਬੰਦ ਦੌਰਾਨ 12ਵੀ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਹੋਈਆਂ ਸਨ

ਸ੍ਰੀਨਗਰ ਦੇ ਕੋਠੀ ਬਾਗ਼ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਸਕੂਲ ਦੇ ਬਾਹਰ ਖੜ੍ਹੇ ਕਈ ਮਾਪਿਆਂ ਨੇ ਬਿਨਾਂ ਨਾਮ ਦੱਸੇ ਇਹੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਕੋਈ ਪਬਲਿਕ ਵਾਹਨ ਨਹੀਂ ਅਤੇ ਝੜਪਾਂ ਦੇ ਸੰਕੇਤ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੇ।

ਵਿਦਿਆਰਤੀਆਂ ਨੂੰ ਅਧੂਰੇ ਕੋਰਸ ਦੀ ਚਿੰਤਾ

12ਵੀਂ ਕਲਾਸ ਦਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਪੀਰਜ਼ਾਦਾ ਸ਼ੋਇਬ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰੀ ਹਾਈ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ।

ਉਸ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ, "ਅਸੀਂ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ 50 ਫੀਸਦ ਤੋਂ ਵੀ ਘੱਟ ਸਿਲੇਬਸ ਮੁਕੰਮਲ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਫਿਜ਼ਿਕਸ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ 10 ਚੈਪਟਰਜ਼ ਵਿਚੋਂ ਸਿਰਫ਼ 3 ਹੀ ਖ਼ਤਮ ਕਰ ਸਕੇ ਸਾਂ। ਕੈਮਿਸਟਰੀ ਵਿੱਚ 15 ਚੈਪਟਰਜ਼ ਹਨ ਅਤੇ ਅਸੀਂ ਸਿਰਫ਼ 6 ਕੀਤੇ ਹਨ, ਇਵੇਂ ਬਾਓਲੌਜੀ ਨਾਲ ਵੀ ਹੈ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਕਿਵੇਂ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਬੈਠਣ ਬਾਰੇ ਸੋਚਾਂ?"

5 ਅਗਸਤ ਨੂੰ ਜਦੋਂ ਦੀ ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿਚੋਂ ਧਾਰਾ 370 ਖ਼ਤਮ ਕੀਤੀ ਹੈ ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਹੀ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਸਕੂਲ-ਕਾਲਜ ਬੰਦ ਹਨ।

ਦੋ ਮਹੀਨਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਲਈ ਮੋਬਾਈਲ ਸੇਵਾਵਾਂ ਬੰਦ ਰਹੀਆਂ, ਘਾਟੀ 'ਚ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਅਜੇ ਵੀ ਬੰਦ ਹੈ ਅਤੇ ਵਧੇਰੇ ਵਪਾਰਕ...\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਭਾਰਤ ਸਾਸ਼ਿਤ ਕਸ਼ਮੀਰ ਅਤੇ ਜੰਮੂ ਦੇ ਠੰਢੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀਆਂ ਸਾਲਾਨਾ ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ ਦਾ ਮੰਗਲਵਾਰ ਨੂੰ ਆਗ਼ਾਜ਼ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸੇ ਮੁਲਾਕਾਤ ਦੌਰਾਨ ਪ੍ਰਿੰਸ ਹੈਰੀ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਅਦਾਕਾਰਾ ਨੂੰ 'ਅਚਾਨਕ ਹੀ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਹੋ ਗਿਆ' ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ  ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲੱਗਿਆ ਕਿ 'ਸਿਤਾਰਿਆਂ ਦਾ ਮੇਲ' ਹੈ।

ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਰਾਜਗੱਦੀ ਦੇ ਪੰਜਵੇਂ ਹੱਕਦਾਰ ਹੈਰੀ ਨੇ ਮੰਗਣੀ ਦੇ ਐਲਾਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਿਹਾ ਕਿ 2018 ਦੀ ਬਸੰਤ ਰੁੱਤ ਵਿੱਚ ਦੋਵਾਂ ਨੇ ਵਿਆਹ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਹੈਰੀ ਤੇ ਮਾਰਕਲ: ਪਹਿਲਾ ਅੰਤਰ-ਨਸਲੀ ਸ਼ਾਹੀ ਜੋੜਾ

ਤਸਵੀਰਾਂ: ਮਿਲੋ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਦੇ ਅੰਤਰ-ਨਸਲੀ ਜੋੜਿਆਂ ਨੂੰ

ਬੀਬੀਸੀ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਦਿਆਂ ਸ਼ਾਹੀ ਜੋੜੇ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਇੱਕ ਬਲਾਈਂਡ ਡੇਟ 'ਤੇ ਮਿਲੇ ਸਨ ਤੇ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਬਾਰੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ ਸੀ।

ਪ੍ਰਿੰਸ ਹੈਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਖ਼ੂਬਸੂਰਤ ਮਾਰਕਲ ਦਾ ਪੈਰ ਲੜਖੜਾਇਆ ਤੇ ਮੇਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 'ਚ ਡਿੱਗ ਗਈ।"

ਕਿਵੇਂ ਕੀਤਾ ਪ੍ਰਪੋਜ਼?

ਪ੍ਰਿੰਸ ਹੈਰੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਸੇ ਮਹੀਨੇ ਕਿੰਨਸਟਨ ਪੈਲੇਸ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੇਘਨ ਨੂੰ ਪ੍ਰਪੋਜ਼ ਕੀਤਾ।

ਮੇਘਨ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਇਹ ਇੱਕ ਵਧੀਆ ਸਰਪ੍ਰਾਈਜ਼ ਸੀ। ਇਹ ਬਹੁਤ ਪਿਆਰਾ ਤੇ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਸੀ। ਉਹ ਇੱਕ ਗੋਡੇ 'ਤੇ ਝੁੱਕ ਗਿਆ।"

ਪ੍ਰਿੰਸ ਹੈਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਉਸ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਹਿਣ ਵੀ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਕਿਹਾ 'ਕੀ ਮੈਂ ਹਾਂ ਕਹਿ ਸਕਦੀ ਹਾਂ'। ਫਿਰ ਗਲੇ ਲਾਇਆ ਤੇ ਮੈਂ ਕਿਹਾ ਕੀ ਮੈਂ ਅੰਗੂਠੀ ਦੇ ਸਕਦਾ ਹਾਂ ?"

ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਹਾਂ ਬਿਲਕੁਲ। ਇਹ ਬੇਹੱਦ ਵਧੀਆ ਪਲ ਸੀ।'

ਐਕਟਿੰਗ ਤੋਂ ਅਸਤੀਫ਼ਾ

36 ਸਾਲਾ ਅਦਾਕਾਰਾ ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਹ ਅਮਰੀਕੀ ਕਾਨੂੰਨ ਡਰਾਮਾ 'ਸੂਟਸ' ਛੱਡ ਦੇਵੇਗੀ ਤੇ ਆਪਣਾ ਪੂਰਾ ਧਿਆਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੰਮਾਂ 'ਤੇ ਲਾਏਗੀ ਜੋ ਉਸ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹਨ।

ਮੇਘਨ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਲੋਕ ਭਲਾਈ ਦੇ ਕੰਮਾਂ 'ਚ ਲੱਗੀ ਹੋਈ ਹੈ।

ਮੇਘਨ ਮਾਰਕਲ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦਾ ਕੁਝ ਛੱਡ ਰਹੀ ਹਾਂ। ਬੱਸ ਇੱਕ ਬਦਲਾਅ ਹੈ ਤੇ ਨਵਾਂ ਚੈਪਟਰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ।"

ਪਹਿਲੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਕਿਵੇਂ ਹੋਈ?

ਦੋਹਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇੱਕ ਸਾਂਝੇ ਦੋਸਤ ਜ਼ਰੀਏ ਜੁਲਾਈ 2016 ਨੂੰ ਬਲਾਈਂਡ ਡੇਟ 'ਤੇ ਮਿਲੇ ਸੀ ਤੇ ਬੋਟਸਵਾਨਾ ਤੇ ਕੈਂਪਿੰਗ ਲਈ ਇਕੱਠੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਫਿਰ ਮਿਲੇ।

"ਮੈਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਤਿੰਨ ਜਾਂ ਚਾਰ ਹਫ਼ਤੇ ਬਾਅਦ ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਨਾਲ ਆਉਣ ਲਈ ਮਨਾ ਪਾਇਆ। ਅਸੀਂ ਇਕੱਠੇ ਕੈਂਪਿੰਗ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਪੰਜ ਦਿਨ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਬਿਤਾਏ, ਜੋ ਬੇਹੱਦ ਵਧੀਆ ਸਨ।"

ਪ੍ਰਿੰਸ ਹੈਰੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਲੰਡਨ 'ਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰੀ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਹ ਮੇਘਨ ਮਾਰਕਲ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸ ਦਾ ਟੀਵੀ ਸ਼ੋਅ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਦੇਖਿਆ ਸੀ।

'ਨਸਲੀ ਟਿੱਪਣੀ 'ਤੇ ਦੁਖ'

ਮੇਘਨ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਦੁਖ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਗੋਰੇ ਤੇ ਮਾਂ ਅਫ਼ਰੀਕੀ-ਅਮਰੀਕੀ ਹੈ।"

"ਮੈਨੂੰ ਮਾਣ ਹੈ ਮੈਂ ਜੋ ਵੀ ਹਾਂ ਤੇ ਜਿੱਥੋਂ ਮੇਰਾ ਸਬੰਧ ਹੈ।"

ਪ੍ਰਿੰਸ ਹੈਰੀ ਨੇ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤੀ ਅੰਗੂਠੀ

ਮੇਘਨ ਮਾਰਕਲ ਦੀ ਮੰਗਣੀ ਦੀ ਅੰਗੂਠੀ ਪ੍ਰਿੰਸ ਹੈਰੀ ਨੇ ਹੀ...\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਪ੍ਰਿੰਸ ਹੈਰੀ ਦੀ ਮੰਗੇਤਰ ਅਮਰੀਕੀ ਅਦਾਕਾਰਾ ਮੇਘਨ ਮਾਰਕਲ ਭਾਵੇਂ ਹੈਰੀ ਨੂੰ ਪਤੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਵਿਕਾਰ ਕਰਕੇ ਖੁਸ਼ ਹੈ ਪਰ ਆਪਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਮਾਂ ਉੱਤੇ ਹੋਈਆਂ ਨਸਲੀ ਟਿੱਪਣੀਆਂ ਤੋਂ ਉਹ ਕਾਫ਼ੀ ਦੁਖੀ ਹੈ। ਇਹ ਖੁਲਾਸਾ ਉਸ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਦੌਰਾਨ ਕੀਤਾ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸੇ ਲਈ 'ਕੰਮ-ਧੰਦਾ' ਵਿੱਚ ਨੌਕਰੀਆਂ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਨੌਕਰੀਆਂ ਦੇ ਭਵਿੱਖ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਾਂਗੇ।

ਇਹ ਵੀ ਜਾਣਾਂਗੇ ਕਿ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਕਿੱਥੇ ਕਿੱਥੇ ਨੌਕਰੀਆਂ ਮਿਲਣਗੀਆਂ।

ਆਟੋਮੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਆਰਟੀਫੀਸ਼ੀਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ ਵਰਗੀਆਂ ਨਵੀਆਂ ਤਕਨੀਕਾਂ ਕਰਕੇ ਕਈ ਸੈਕਟਰਜ਼ ਵਿੱਚ ਨੌਕਰੀਆਂ ਘਟਣ ਦਾ ਵੀ ਡਰ ਹੈ। ਨਵੀਆਂ ਨੌਕਰੀਆਂ ਆ ਤਾਂ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਪਰ ਕਈ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਛਾਂਟੀ ਵੀ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।

ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਕਿਰਤ ਸੰਗਠਨ ਦੀ ਤਾਜ਼ਾ ਰਿਪੋਰਟ ਅਨੁਸਾਰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰੀ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਵਿਸ਼ਵ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆਈ ਖਿੱਤੇ ਤੋਂ ਕਿਤੇ ਵੱਧ ਹੈ।

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਚਿੰਤਾ ਪੂਰੇ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਦੀ ਹੈ ਜੋ 2017 ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ 2019 ਤੱਕ 3.4 ਤੋਂ 3.5 ਫੀਸਦ ਰਹੇਗਾ।

ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰੀ 15 ਤੋਂ 24 ਸਾਲ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਲਈ ਹੈ।

ਸੰਗਠਨ ਮੁਤਾਬਕ 2017 'ਚ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕਰੀਬ ਇੱਕ ਕਰੋੜ 83 ਲੱਖ ਲੋਕ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰ ਸਨ ਅਤੇ 2018 ਵਿੱਚ ਇਹ ਗਿਣਤੀ ਇੱਕ ਕਰੋੜ 86 ਲੱਖ ਅਤੇ 2019 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਰੋੜ 89 ਲੱਖ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਵਧੇਰੇ ਲੋਕ ਗੈਰ-ਸੰਗਠਿਤ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਹਨ।

10 ਵਿੱਚੋਂ ਸੱਤ ਆਦਮੀ ਗੈਰ-ਸੰਗਠਿਤ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕੋਈ ਸਮਾਜਿਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਲਿਖਤੀ ਕੰਟ੍ਰੈਕਟ ਦੇ ਹੀ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਮਾਹੌਲ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ ਮਾਯੂਸੀ ਅਤੇ ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦਾ ਟਰੈਂਡ ਵੇਖੀਏ ਤਾਂ ਸੰਗਠਿਤ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨੌਕਰੀਆਂ ਆਈਆਂ ਹਨ।

ਨਵੀਆਂ ਨੌਕਰੀਆਂ ਦਾ ਮਾਹੌਲ

ਭਾਰਤੀ ਵਣਜ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗ ਮਹਾਸੰਘ ਫਿਕੀ ਅਤੇ ਵਪਾਰੀਆਂ, ਉਦਯੋਗਪਤੀਆਂ ਦੇ ਸੰਗਠਨ ਨੈਸਕੌਮ ਦੀ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਆਈ ਇੱਕ ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਕ ਅਗਲੇ ਚਾਰ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ ਕੰਮਕਾਜੀ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 37 ਫੀਸਦ ਨਵੇਂ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਉੱਤੇ ਲੱਗਣਗੇ।

ਇਸ ਰਿਪੋਰਟ ਅਨੁਸਾਰ ਸਾਲ 2022 ਤੱਕ ਆਈਟੀ ਅਤੇ ਬੀਪੀਓ ਸੈਕਟਰ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਕਿੱਲਜ਼ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਬਦਲਾਅ ਹੋਵੇਗਾ।

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਬੈਂਕਿੰਗ, ਫਾਈਨੈਂਸ਼ਿਅਲ ਸਰਵੀਸਿਜ਼, ਇੰਸ਼ੋਰੈਂਸ, ਆਟੋਮੋਟਿਵ ਸੈਕਟਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵੱਡੇ ਪੈਮਾਨੇ 'ਤੇ ਨੌਕਰੀਆਂ ਮਿਲਣਗੀਆਂ।

ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੈਕਟਰਸ 'ਚ ਮਿਲਣਗੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨੌਕਰੀਆਂ

ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਕ ਸਾਲ 2022 ਤੱਕ ਸੰਗਠਿਤ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਉਤਪਾਦਨ ਅਤੇ ਸਰਵਿਸ ਸੈਕਟਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਰੋੜ ਤੋਂ ਵੱਧ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਦੇ ਮੌਕੇ ਮਿਲਣਗੇ।

ਨਾਲ ਹੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਟਾਰਟ-ਅਪਸ ਲਈ ਵੀ ਚੰਗਾ ਮਾਹੌਲ ਹੈ।

2018 ਦੇ ਕੇਂਦਰੀ ਬਜਟ ਦੀਆਂ 10 ਖ਼ਾਸ ਗੱਲਾਂ

ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਡਿਮਾਂਡ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਨੌਕਰੀ ਲੱਭਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਖੁਦ ਨੂੰ ਬਦਲਣਾ ਪਵੇਗਾ।

ਲੋਕ ਫੌਰਮਲ ਅਤੇ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਦੀ ਨੌਕਰੀ ਤੋਂ ਫਲੈਕਸੀਬਲ ਅਤੇ ਸ਼ੌਰਟ ਟਰਮ ਨੌਕਰੀ ਪਸੰਦ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਨਾਲ ਹੀ ਨੌਕਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮਲਟੀ-ਟਾਸਕਿੰਗ ਅਤੇ ਸਕਿੱਲ ਡੈਵਲਪਮੈਂਟ 'ਤੇ ਵੱਧ ਧਿਆਨ...\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਨੌਕਰੀਆਂ ਦੀ ਕਮੀ ਦੇ ਮੁੱਦੇ ਨੇ ਅੱਜ ਕੱਲ ਸਭ ਦਾ ਧਿਆਨ ਆਪਣੇ ਵੱਲ ਖਿਚਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਦੇਸ਼ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਵਿੱਚ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਕਾਫ਼ੀ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰੀ ਦਾ ਮੁੱਦਾ ਹੋਰ ਵੀ ਅਹਿਮ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸੇ ਲੌਕਡਾਊਨ ਕਰਕੇ ਲਗਾਤਾਰ ਘਰ ਬੈਠਣ ਨਾਲ ਸਾਡੀਆਂ ਆਦਤਾਂ 'ਤੇ ਵੀ ਅਸਰ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਇਸ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਅਸਰ ਸਾਡੀਆਂ ਸੌਣ ਦੀਆਂ ਆਦਤਾਂ ਉੱਤੇ ਪੈਂਦਾ ਦਿਖ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਸਪੇਨ ਦੇ ਸੈਂਟਰ ਫਾਰ ਐਡਵਾਂਸਡ ਨਿਊਰੋਲੋਜੀ ਦੇ ਡਾ. ਹੇਰਨਾਂਡੋ ਪੇਰੇਜ਼ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਨੀਂਦ ਦੋ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਨਿਯਮਿਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਚਾਨ੍ਹਣ, ਹਨੇਰੇ ਨਾਲ ਤੇ ਥਕਾਨ ਕਰਕੇ। ਵਧੇਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲਈ ਕਲਿਕ ਕਰੋ।

ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਲੌਕਡਾਊਨ: ਰੇਲ ਗੱਡੀ ਦੇ ਮੁਸਾਫ਼ਰਾਂ ਨੂੰ ਕਰਨੀ ਪਵੇਗੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ

ਭਾਰਤੀ ਰੇਲਵੇ ਕੁਝ ਸਾਵਧੀਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰ ਕੇ 200 ਰੇਲਾਂ ਚਲਾਉਣ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ

ਭਾਰਤ ਨੇ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਨੂੰ ਫ਼ੈਲਣ ਤੋਂ ਰੋਕਣ ਲਈ ਲਗਾਏ ਗਏ ਲੌਕਡਾਊਨ ਦੇ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਸਾਵਧਾਨੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਪੜਾਅਵਾਰ ਰੇਲ ਸੇਵਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਲਿਆ ਹੈ।

ਰੇਲ ਮੰਤਰਾਲਾ, ਸਿਹਤ ਮੰਤਰਾਲਾ ਅਤੇ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੀ ਆਪਸੀ ਗੱਲਬਾਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਫ਼ੈਸਲਾ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਰੇਲ ਪਹਿਲੀ ਜੂਨ ਤੋਂ 200 ਹੋਰ ਰੇਲਗੱਡੀਆਂ ਚਲਾਏਗੀ।

ਰੇਲਵੇ ਨੇ ਦੁਰਾਂਤੋ, ਸੰਪਰਕ ਕ੍ਰਾਂਤੀ, ਜਨ ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਅਤੇ ਪੂਰਵਾ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਗੱਡੀਆਂ ਨੂੰ ਚਲਾਉਣ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਲਿਆ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਰੇਲਗੱਡੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸੀਟਾਂ ਦੀ ਬੁਕਿੰਗ 21 ਮਈ ਸਵੇਰੇ 10 ਵਜੇ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।

ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਭਾਰਤੀ ਰੇਲਵੇ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਗੱਡੀਆਂ ਨੂੰ ਚਲਾਉਣ ਸਮੇਂ ਸਿਹਤ ਮਹਿਕਮੇ ਦੀਆਂ ਹਦਾਇਤਾਂ ਦੀ ਸਖ਼ਤੀ ਨਾਲ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨੀ ਹੋਵੇਗੀ। ਪੂਰੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲਈ ਕਲਿਕ ਕਰੋ।

ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਲੌਕਡਾਊਨ: ਕੋਲਕਾਤਾ ਗਈ 56 ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ ਹਿਮਾਚਲ ਪਰਤੀ ਬਰਾਤ

ਸੁਨੀਲ ਦਾ ਸਬੰਧ ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਊਨਾ ਇਲਾਕੇ ਨਾਲ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ 21 ਮਾਰਚ ਨੂੰ ਬਰਾਤ ਲੈ ਕੇ ਗਿਆ ਸੀ। ਲੌਕਡਾਊਨ ਕਾਰਨ ਉਹ ਬਰਾਤੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਉੱਥੇ ਹੀ ਫਸ ਗਿਆ।

"ਸਾਡੀ ਤਾਂ ਹਾਲਤ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਅਸਮਾਨ ਤੋਂ ਡਿੱਗੇ ਖਜੂਰ 'ਤੇ ਅਟਕੇ। ਅਸੀਂ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਤੋਂ ਤਾਂ ਆ ਗਏ ਹਾਂ ਪਰ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੇ ਸਾਨੂੰ ਇਕਾਂਤਵਾਸ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਮੇਰੇ ਤਾਂ ਵਿਆਹ ਦੇ ਚਾਅ ਵੀ ਲੌਕਡਾਊਨ ਨੇ ਖ਼ਤਮ ਕਰ ਕੇ ਰੱਖ ਦਿੱਤੇ ਹਨ।”

ਇਹ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਊਨਾ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਸੁਨੀਲ ਕੁਮਾਰ ਦਾ।

 ਉਹ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ 21 ਮਾਰਚ ਨੂੰ ਬਰਾਤ ਲੈ ਕੇ ਗਿਆ ਸੀ।

ਲੌਕਡਾਊਨ ਕਾਰਨ ਉਹ ਬਰਾਤੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਉੱਥੇ ਹੀ ਫਸ ਗਿਆ।ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਹੁਣ ਉਸ ਨੇ 56 ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ ਬਰਾਤੀਆਂ ਸਮੇਤ ਆਪਣੇ ਸੂਬੇ ਵਿਚ ਵਾਪਸੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਹੋਰ ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ ਕਲਿਕ ਕਰੋ।

ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਤੇਰਵੀਂ ’ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਨਾ ਸਕੇ ਪਿਓ ਦਾ ਦਰਦ, ‘ਕੰਮ ਮਿਲੇ ਨਾ ਮਿਲੇ, ਪਰ ਦਿੱਲੀ ਨਹੀਂ ਜਾਣਾ’

ਲੌਕਡਾਊਨ ਕਾਰਨ ਘਰਾਂ ਨੂੰ ਪਰਤ ਰਹੇ ਕਈ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਸੋਸ਼ਲ-ਮੀਡੀਆ ਉੱਪਰ ਵਾਇਰਲ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਤਸਵੀਰ ਬਿਹਾਰ ਦੇ ਬੇਗੂਸਰਾਇ ਦੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਰਾਮਪੁਕਾਰ ਪੰਡਿਤ ਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਰੋ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ...\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਕਰਕੇ ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਦੇ ਕਈ ਦੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਚਾਹੇ ਲੌਕਡਾਊਨ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਢਿੱਲਾਂ ਦੇ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ ਪਰ ਅਜੇ ਵੀ ਬਹੁਤੇ ਲੋਕ ਕੰਮ 'ਤੇ ਪਰਤ ਨਹੀਂ ਪਾ ਰਹੇ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸੇ ਵਿਚਾਲੇ ਕਾਂਗਰਸੀ ਵਿਧਾਇਕ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਓਲੰਪੀਅਨ ਪਰਗਟ ਸਿੰਘ ਨੇ ਵੀ ਬਿਆਨ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਉਹ ਡੋਪ ਟੈਸਟ ਨਹੀਂ ਕਰਵਾਉਣਗੇ।

ਇਸ ਪਿੱਛੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਾਰਨ ਦੱਸਦਿਆਂ ਕਿਹਾ, ''ਮੈਂ ਡੋਪ ਟੈਸਟ ਨਹੀਂ ਕਰਾਵਾਂਗਾ, ਇਹ ਰੌਲਾ ਨਸ਼ਿਆਂ ਦੇ ਅਸਲ ਮੁੱਦੇ ਨੂੰ ਲੀਹ ਤੋਂ ਲਾਹ ਰਿਹਾ ਹੈ।''

ਇਸੇ ਬਿਆਨ ਨੂੰ ਅਧਾਰ ਬਣਾ ਕੇ ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਰਾਹੀਂ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰਾਇ ਜਾਨਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ।

ਕਈ ਲੋਕ ਪਰਗਟ ਸਿੰਘ ਦੀ ਗੱਲ ਨਾਲ ਸਹਿਮਤ ਨਜ਼ਰ ਆਏ ਅਤੇ ਕਈ ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸਨ।

ਸਿੰਘ ਮਹਿਰਮ ਨੇ ਪਰਗਟ ਸਿੰਘ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, ''ਪਰਗਟ ਸਿੰਘ ਤੁਸੀਂ ਸੱਚਾਈ ਬਿਆਨ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਅੱਗੇ ਵਧੋ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਸ਼ੁਭ ਇੱਛਾ।''

ਲਾਲ ਗੁਮਿਨੀ ਨੇ ਲਿਖਿਆ, ''ਬਿਲਕੁਲ ਸਹੀ ਕਿਹਾ ਇਹੀ ਸੱਚ ਹੈ।''

ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਦੇ ਇੰਸਟਾਗ੍ਰਾਮ ਪੇਜ ਉੱਤੇ ਵੀ ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਕਮੈਂਟ ਕੀਤਾ।

ਕਾਕਾ ਜੱਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, ''ਬਿਲਕੁਲ ਸਹੀ ਹੈ ਅਸਲ ਗੱਲ ਭੁੱਲ ਕੇ ਗੱਲ ਹੋਰ ਪਾਸੇ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।''

ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਪਰਗਟ ਸਿੰਘ ਉੱਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬਿਆਨ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਬਰਸੇ ਤਾਂ ਕਈਆਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਵੱਖ ਰਾਏ ਵੀ ਦਿੱਤੀ।

ਨਸੀਬ ਔਜਲਾ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪਰਗਟ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਟੈਸਟ ਕਰਵਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਜੇਕਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੁਝ ਗਲਤ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ।

ਜਿੰਮੀ ਸਿਮਰਨ ਨੇ ਲਿਖਿਆ, ''ਪਾਰਟੀ ਬਦਲਣ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਵਿੱਚ ਲੱਗਦੇ ਪਰਗਟ ਸਿੰਘ।''

ਕੁਲਦੀਪ ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਲਿਖਿਆ, ''ਜਿਹੜੀਆਂ ਸਰਕਾਰਾਂ ਤੋਂ ਪੌਲੀਥੀਨ ਬੈਨ ਨਹੀਂ ਹੋਏ ਉਹ ਨਸ਼ਾ ਕੀ ਬੰਦ ਕਰਨਗੀਆਂ।''

ਗੁਰਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ ਖਾਲਸਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਰਾਏ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਲਿਖਿਆ, "ਅਸੀਂ ਡੋਪ ਟੈਸਟਾਂ ਤੋਂ ਕੀ ਲੈਣਾ ਨਸ਼ੇ ਬੰਦ ਹੋਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।"

ਅਮਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨਾਗਰਾ ਨਸ਼ੇ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਦੇ ਹੱਲ ਲਈ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲ ਨਾ ਦੇਖਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਿਖਿਆ, ''ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਰਕਾਰਾਂ ਤੋਂ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਹੋਣਾਂ ਪੰਚਾਇਤਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪੱਧਰ ਉੱਤੇ ਕੁਝ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।''

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTER ਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)

\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਨਸ਼ੇ ਦੇ ਮੁੱਦੇ ਉੱਤੇ ਸਿਆਸਤ ਭਖੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਕੈਪਟਨ ਅਮਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਆਪ ਡੋਪ ਟੈਸਟ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹਨ ਅਤੇ ਦੂਜਿਆਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜ਼ਮੀਰ ਉੱਤੇ ਛੱਡਦੇ ਹਨ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸੇ ਵਿਚਾਲੇ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਯਾਨਿ 26 ਮਾਰਚ ਨੂੰ ਸੰਯੁਕਤ ਕਿਸਾਨ ਮੋਰਚੇ ਵੱਲੋਂ ਭਾਰਤ ਬੰਦ ਦਾ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਸੰਯੁਕਤ ਕਿਸਾਨ ਮੋਰਚੇ ਦੇ ਇਸ ਸੱਦੇ ਦਾ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਿਸਾਨ ਜਥੇਬੰਦੀਆਂ, ਟਰੇਡ ਯੂਨੀਅਨਾਂ, ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸੰਗਠਨਾਂ, ਬਾਰ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨਾਂ, ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀਆਂ ਅਤੇ ਸੂਬਾ ਸਰਕਾਰਾਂ ਦੇ ਨੁਮਾਇੰਦਿਆਂ ਨੇ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਸੰਗਠਨ ਵੱਲੋਂ ਬੰਦ ਦੇ ਸੱਦੇ ਬਾਰੇ ਵਿਸਥਾਰ ਵਿੱਚ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਕੀ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਰਹੇਗਾ ਤੇ ਕੀ ਬੰਦ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਇੱਕ ਪ੍ਰੈੱਸ ਨੋਟ ਜ਼ਰੀਏ ਕਿਸਾਨ ਮੋਰਚੇ ਨੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਬੰਦ ਸਵੇਰੇ 6 ਵਜੇ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਸ਼ਾਮ 6 ਵਜੇ ਤੱਕ ਅਮਲ ਵਿੱਚ ਰਹੇਗਾ।

ਮੁਕੰਮਲ ਭਾਰਤ ਬੰਦ ਦੇ ਤਹਿਤ ਸਾਰੀਆਂ ਦੁਕਾਨਾਂ, ਮਾਲ, ਬਾਜ਼ਾਰ ਅਤੇ ਅਦਾਰੇ ਬੰਦ ਰਹਿਣਗੇ। ਸਾਰੀਆਂ ਛੋਟੀਆਂ ਅਤੇ ਵੱਡੀਆਂ ਸੜਕਾਂ ਅਤੇ ਰੇਲ ਗੱਡੀਆਂ ਜਾਮ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਾਣਗੀਆਂ।

ਐਂਬੂਲੈਂਸ ਅਤੇ ਹੋਰ ਜ਼ਰੂਰੀ ਸੇਵਾਵਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਸਾਰੀਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਬੰਦ ਰਹਿਣਗੀਆਂ ਅਤੇ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਅੰਦਰ ਵੀ ਭਾਰਤ ਬੰਦ ਦਾ ਅਸਰ ਰਹੇਗਾ।

ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਬਾਰਡਰ ਦੀਆਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਸੜਕਾਂ 'ਤੇ ਕਿਸਾਨ ਮੋਰਚੇ ਲੱਗੇ ਹੋਏ ਹਨ ਉਹ ਸੜਕਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਬੰਦ ਹਨ।  ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਜੋ ਬਦਲਵੇਂ ਰਸਤੇ ਬਣਾਏ ਗਏ ਸਨ ਉਹ ਬੰਦ ਕੀਤੇ ਜਾਣਗੇ।

ਇਸ ਬਾਰੇ ਕਿਸਾਨ ਆਗੂ ਡਾ. ਦਰਸ਼ਪਾਲ ਸਿੰਘ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਧਰਨੇ 'ਤੇ ਬੈਠੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ 4 ਮਹੀਨੇ ਪੂਰੇ ਹੋਣ 'ਤੇ 26 ਮਾਰਚ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਬੰਦਾ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਇਸ ਮੌਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ, "ਜੋ ਵੀ ਬੰਦ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਉਹ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜ਼ੋਰ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਨਾ ਕਰਨ, ਕੋਈ ਅਜਿਹੀ ਕਾਰਵਾਈ ਨਾ ਕਰਨ ਜੋ ਹਿੰਸਕ ਲੱਗੇ।"

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਸੇਵਾਵਾਂ ਨੂੰ ਅਤੇ ਜੋ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਆਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਹੌਲੇ-ਮਹੱਲੇ ਲਈ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਰੋਕਣਾ।

ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਕਿ ਸ਼ਾਂਤਮਈ ਢੰਗ ਨਾਲ ਬੰਦ ਨੂੰ ਸਫ਼ਲ ਬਣਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ ਤਾਂ ਜੋ ਮੋਦੀ ਸਰਕਾਰ ਉੱਤੇ ਦਬਾਅ ਪਾਇਆ ਜਾ ਸਕੇ ਤੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀਆਂ ਮੰਗਾਂ ਮੰਨ ਲਵੇ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)

\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਖੇਤੀ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਦੀਆਂ ਸਰਹੱਦਾਂ 'ਤੇ ਬੈਠੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ 4 ਮਹੀਨੇ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਹਨ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਸੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਗੰਭੀਰ ਰੂਪ ’ਚ ਬਿਮਾਰ ਹੋਏ ਸੀ ਜਿਸ ਕਾਰਨ 1964 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋਈ।

ਇਸੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ 1967 ਦੇ ਚੋਣ ਪ੍ਰਚਾਰ ਦੌਰਾਨ ਇੰਦਰਾ 'ਤੇ ਪੱਥਰ ਸੁੱਟਿਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਨੱਕ ਦੀ ਹੱਡੀ ਟੁੱਟ ਗਈ ਸੀ।

30 ਅਕਤੂਬਰ 1984 ਦੀ ਦੁਪਹਿਰ ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਜੋ ਭਾਸ਼ਣ ਦਿੱਤਾ, ਉਸ ਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਵਾਂਗ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੂਚਨਾ ਸਲਾਹਕਾਰ ਐੱਚ.ਵਾਈ ਸ਼ਾਰਦਾ ਪ੍ਰਸਾਦ ਨੇ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਪਰ ਅਚਾਨਕ ਇੰਦਰਾ ਨੇ ਤਿਆਰ ਭਾਸ਼ਣ ਤੋਂ ਵੱਖ ਬੋਲਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਤੇਵਰ ਵੀ ਬਦਲ ਗਏ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਰੇਹਾਨ ਫਜ਼ਲ ਦੀ ਪੜਚੋਲ

ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਬੋਲੀ, "ਮੈਂ ਅੱਜ ਇੱਥੇ ਹਾਂ। ਕੱਲ੍ਹ ਸ਼ਾਇਦ ਨਾ ਹੋਵਾਂ। ਮੈਨੂੰ ਚਿੰਤਾ ਨਹੀਂ ਕਿ ਮੈਂ ਰਹਾਂ ਜਾਂ ਨਾ ਰਹਾਂ। ਮੇਰਾ ਜੀਵਨ ਲੰਬਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਤੇ ਮੈਨੂੰ ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਮਾਣ ਹੈ ਕਿ ਮੈਂ ਆਪਣਾ ਪੂਰਾ ਜੀਵਨ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ’ਚ ਲਾਇਆ ਹੈ।''

"ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਆਖ਼ਰੀ ਸਾਹ ਤੱਕ ਇਹੀ ਕਰਦੀ ਰਹਾਂਗੀ ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਮਰਾਂਗੀ ਤਾਂ ਮੇਰੇ ਖ਼ੂਨ ਦਾ ਇੱਕ-ਇੱਕ ਕਤਰਾ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ’ਚ ਲੱਗੇਗਾ।''

ਕਦੇ-ਕਦੇ ਹੋਣੀ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦਾ ਰੂਪ ਲੈ ਕੇ ਭਵਿੱਖ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਭਾਸ਼ਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਰਾਜਭਵਨ ਪਰਤੇ ਤਾਂ ਰਾਜਪਾਲ ਬਿਸ਼ੰਭਰਨਾਥ ਪਾਂਡੇ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਤੁਸੀਂ ਹਿੰਸਕ ਮੌਤ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰ ਕੇ ਮੈਨੂੰ ਹਿਲਾ ਕੇ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ।”

ਇੰਦਰਾ ਨੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਗੱਲ ਤੱਥਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਕਹੀ ਸੀ।

ਪੂਰੀ ਰਾਤ ਨਹੀਂ ਸੁੱਤੇ

ਉਸ ਰਾਤ ਇੰਦਰਾ ਜਦੋਂ ਦਿੱਲੀ ਪਰਤੇ ਤਾਂ ਕਾਫ਼ੀ ਥੱਕ ਗਏ ਸਨ। ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਸੁੱਤੇ।

ਸਾਹਮਣੇ ਦੇ ਕਮਰੇ ’ਚ ਸੌਂ ਰਹੀ ਸੋਨੀਆ ਗਾਂਧੀ ਜਦੋਂ ਸਵੇਰੇ ਚਾਰ ਵਜੇ ਆਪਣੇ ਦਮੇ ਦੀ ਦਵਾਈ ਲੈਣ ਦੇ ਲਈ ਉੱਠ ਕੇ ਬਾਥਰੂਮ ਵੱਲ ਗਏ ਤਾਂ ਇੰਦਰਾ ਉਸ ਵੇਲੇ ਜਾਗ ਰਹੇ ਸਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ :

ਸੋਨੀਆ ਦੀ ਕਿਤਾਬ ‘ਰਾਜੀਵ’ ਮੁਤਾਬਕ ਇੰਦਰਾ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ-ਪਿੱਛੇ ਬਾਥਰੂਮ ਵਿੱਚ ਆ ਗਏ ਅਤੇ ਦਵਾਈ ਲੱਭਣ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨ ਲੱਗੇ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਡੀ ਤਬੀਅਤ ਫ਼ਿਰ ਵਿਗੜੇ ਤਾਂ ਮੈਨੂੰ ਆਵਾਜ਼ ਦੇ ਦੇਣਾ, ਮੈਂ ਜਾਗ ਰਹੀ ਹਾਂ।

ਹਲਕਾ ਨਾਸ਼ਤਾ

ਸਵੇਰੇ 7.30 ਵਜੇ ਤੱਕ ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਤਿਆਰ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕੇਸਰੀਆ ਰੰਗ ਦੀ ਸਾੜੀ ਪਾਈ ਹੋਈ ਸੀ।

ਇਸ ਦਿਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਪੀਟਰ ਉਸਤੀਨੋਵ ਦੇ ਨਾਲ ਤੈਅ ਸੀ ਜੋ ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ 'ਤੇ ਇੱਕ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਫਿਲਮ ਬਣਾ ਰਹੇ ਸੀ।

ਉਹ ਇੱਕ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਉੜੀਸਾ ਦੌਰੇ ਦੌਰਾਨ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ੂਟ ਕਰ ਰਹੇ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ

ਦੁਪਹਿਰ ਵੇਲੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਜੇਮਸ ਕੈਲੇਘਨ ਅਤੇ ਮਿਜ਼ੋਰਮ ਦੇ ਇੱਕ ਆਗੂ ਨਾਲ ਮਿਲਣਾ ਸੀ।

ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਦੀ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਐਨ ਨੂੰ ਖਾਣੇ 'ਤੇ ਸੱਦਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਦਿਨ ਨਾਸ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੋ ਟੋਸਟ, ਸੰਤਰੇ ਦਾ ਜੂਸ ਅਤੇ ਆਂਡੇ...\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ ਨਾਲ ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਦੀਆਂ ਕਈ ਯਾਦਾਂ ਜੁੜੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸੁਖਦ ਨਹੀਂ ਹਨ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਹ 'ਨੋ-ਗਰਲ ਵਿਲੇਜਿਜ਼' (ਬਿਨਾਂ ਕੁੜੀਆਂ ਦੇ ਪਿੰਡ) ਉੱਤਰਕਾਸ਼ੀ ਦੇ ਹਨ ਜਿੱਥੇ ਕਰੀਬ 4 ਲੱਖ ਲੋਕ 550 ਪਿੰਡਾਂ ਅਤੇ ਪੰਜ ਕਸਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਇਲਾਕਾ ਪਹਾੜੀ ਅਤੇ ਦੂਰ-ਦੁਰਾਡਾ ਹੈ।

ਭਾਰਤ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਭਿਆਨਕ ਲਿੰਗ-ਅਨੁਪਾਤ ਅਸੰਤੁਲਨ ਨਾਲ ਜੂਝ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਹ ਇਲਾਕਾ ਗ਼ੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਗਰਭਪਾਤ ਦੇ ਕਾਰਨ ਸੁਰਖ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਆਇਆ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਇਹ ਖ਼ਬਰ ਹੋਰ ਰੋਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਰਹੀ ਹੈ। ਹਾਂ ਪਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਪੂਰੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸੱਚ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇ।

ਉਤਰਾਖੰਡ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਔਰਤਾਂ ਘਰਾਂ ਅਤੇ ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਕੰਮ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ

ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਕ ਅਪ੍ਰੈਲ ਤੋਂ ਜੂਨ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਇੱਥੇ 216 ਮੁੰਡਿਆਂ ਨੇ ਜਨਮ ਲਿਆ ਪਰ ਕਿਸੇ ਕੁੜੀ ਨੇ ਨਹੀਂ। ਅਧਿਆਕਰੀਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ 129 ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ 180 ਕੁੜੀਆਂ ਪੈਦਾ ਹੋਈਆਂ ਪਰ ਕਿਸੇ ਮੁੰਡੇ ਨੇ ਜਨਮ ਨਹੀਂ ਲਿਆ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਮਾੜੇ ਹਾਲਾਤ ਦਾ ਇੱਕ ਹੋਰ ਪੱਖ ਹੈ ਕਿ 166 ਹੋਰ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ 88 ਕੁੜੀਆਂ ਤੇ 78 ਮੁੰਡਿਆਂ ਨੇ ਜਨਮ ਲਿਆ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਉੱਤਰਕਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਅਪ੍ਰੈਲ ਤੋ ਜੂਨ ਮਹੀਨੇ ਤੱਕ ਕੁੱਲ 961 ਬੱਚਿਆਂ ਨੇ ਜਨਮ ਲਿਆ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁੱਲ 479 ਕੁੜੀਆਂ ਪੈਦਾ ਹੋਈਆਂ ਅਤੇ 468 ਮੁੰਡੇ। ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਲਿੰਗ ਅਨੁਪਾਤ 1000 ਮਰਦਾਂ ਪਿੱਛੇ 1,024 ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਹੈ ਜਦਕਿ ਕੌਮੀ ਔਸਤ 1,000 ਮਰਦਾਂ ਪਿੱਛੇ 933 ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਹੈ।

ਅਧਿਕਾਰੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਅੰਕੜਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਚੰਗੇ ਲਿੰਗ ਅਨੁਪਾਤ — 1,000 ਮਰਦਾਂ ਪਿੱਛੇ 1,024 ਔਰਤਾਂ —  ਦੇ ਨੇੜੇ ਖੜ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਨੁਪਾਤ (1,000:933) ਤੋਂ ਬਿਹਤਰ ਹੈ।

ਉੱਤਰਕਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਕਾਫੀ ਉੱਚੇ ਪਹਾੜ ਹਨ

ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਸੰਭਵ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੀਡੀਆ ਵੱਲੋਂ ਵਲੰਟੀਅਰ ਹੈਲਥ ਵਰਕਰਾਂ ਕੋਲੋਂ ਡਾਟਾ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। 600 ਦੇ ਕਰੀਬ ਵਰਕਰਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੈਗਨੈਂਸੀ ਅਤੇ ਜਨਮ ਦਰਜ ਕਰਨ, ਟੀਕਾਕਰਣ ਅਤੇ ਜਨਮ ਕੰਟਰੋਲ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਦੇ ਕੰਮ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।

ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਸੀਨੀਅਰ ਅਧਿਕਾਰੀ ਆਸ਼ੀਸ਼ ਚੌਹਾਨ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ, "ਮੈਨੂੰ ਜਾਪਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੀਡੀਆ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਦਾ ਗਲਤ ਮਤਲਬ ਕੱਢਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਪਰਿਪੇਖ ਨੂੰ ਸਮਝਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਰਿਹਾ। ਅਸੀਂ ਫਿਰ ਵੀ ਜਾਂਚ ਦੇ ਹੁਕਮ ਦੇ ਦਿੱਤੇ ਹਨ।"

ਹੁਣ 82 ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਂਚ ਲਈ 26 ਕਰਮਚਾਰੀ ਭੇਜੇ ਗਏ ਹਨ ਜੋ ਇਹ ਵੇਖਣਗੇ ਕਿ ਅੰਕੜਿਆਂ 'ਚ ਗਲਤੀ ਤਾਂ ਨਹੀਂ।

ਗਲਤੀ ਹੋਈ ਕਿੱਥੇ?

ਇੱਕ ਤਾਂ ਇਹ ਹੋਇਆ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅੰਕੜੇ ਅਧੂਰੇ ਹੋਣ ਅਤੇ ਸਿਹਤ ਕਰਮੀਆਂ ਨੇ ਗ਼ਲਤੀ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੋਵੇ।

ਦੂਜਾ ਇਹ ਵੀ ਵੇਖਣਾ ਪਵੇਗਾ ਕਿ ਉੱਤਰਕਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਆਬਾਦੀ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਅਤੇ ਵਿਰਲੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਦੀ ਔਸਤ ਅਬਾਦੀ 500 ਹੈ ਤੇ ਕਈ ਪਿੰਡਾਂ 'ਚ ਤਾਂ 100 ਲੋਕ ਹੀ ਹਨ।

ਅਜਿਹੇ ਨਿੱਕੇ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ 10-15 ਘਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਜੇ ਸਿਰਫ ਮੁੰਡੇ ਵੀ ਪੈਦਾ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ ਤਾਂ ਇਸ...\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਜਦੋਂ ਇਸ ਹਫ਼ਤੇ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਰਿਪੋਰਟ ਆਈ ਕਿ ਉਤਰਾਖੰਡ ਦੇ 132 ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਪਿਛਲੇ ਤਿੰਨ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਧੀ ਹੀ ਨਹੀਂ ਜੰਮੀ ਤਾਂ ਇਸ ਨੇ ਹਲਚਲ ਮਚਾ ਕੇ ਰੱਖ ਦਿੱਤੀ ਤੇ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਜਾਂਚ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਹੋਣਾ ਪਿਆ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਹ 21 ਸਾਲਾ ਵਿਦਿਆਰਥਣ ਇੱਕ ਮਗਰਮੱਛ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਇਨ੍ਹਾਂ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨੂੰ ਫੜਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜਨਤਾ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਬਾਰੇ ਜਾਗਰੂਕ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਮਕੈਂਜ਼ੀ ਨੋਲੈਂਡ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਟੈਕਸਸ ਸੂਬੇ ਦੀ ਏ ਐਂਡ ਐਮ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਵਿਦਿਆਰਥਣ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜੰਗਲੀ- ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਮੱਛੀ ਪਾਲਣ ਵਿੱਚ ਗਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਮਿਲਣ ਵਾਲੀ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ꞉

ਉਹ ਬੀਮਾਊਂਟ ਰੈਸਕਿਊ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚੀ, ਜਿੱਥੇ ਕਿ 450 ਐਲੀਗੇਟਰਾਂ, ਮਗਰਮੱਛਾਂ ਸਮੇਤ ਹੋਰ ਕਈ ਰੇਂਗਣ ਵਾਲੇ ਜੀਵ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਇਸ ਕੇਂਦਰ ਵਿਚਲਾ ਬਿੱਗ ਟੈਕਸ ਨਾਮ ਦਾ ਐਲੀਗੇਟਰ ਲੋੜੋਂ ਵੱਧ ਖੁਰਾਕ ਖਾਣ ਮਗਰੋਂ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਖ਼ਤਰਾ ਬਣ ਗਿਆ ਸੀ। ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਇਸ ਨੂੰ ਫੜ ਲਿਆ ਗਿਆ।

ਮਕੈਂਜ਼ੀ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਦੋਹਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਖ਼ਾਸ ਰਿਸ਼ਤਾ ਬਣ ਗਿਆ।

ਮਕੈਂਜ਼ੀ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਬਿੱਗ ਟੈਕਸ ਉਸ ਦੇ ਬੁਲਾਉਣ ਤੇ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ ਖੁਰਾਕ ਦੇਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹ ਉਸਦੇ ਹੱਥ ਦੇ ਇਸ਼ਾਰੇ ਅਨੁਸਾਰ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

ਮਕੈਂਜ਼ੀ ਨੇ ਡਰਨ ਦੇ ਸਵਾਲ ਨੂੰ ਖਾਰਜ ਕਰਦਿਆਂ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, "ਮੈਂ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਉਸ ਕੋਲ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੀ ਹਾਂ ਉਹ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਮੇਰੇ ਬੈਸਟ ਫਰੈਂਡਜ਼ ਵਿੱਚੋਂ ਹੈ।"

ਮਕੈਂਜ਼ੀ ਜਿਸ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਪਲੀ-ਵੱਡੀ ਹੋਈ ਹੈ ਉੱਥੇ ਐਲੀਗੇਟਰ ਦੇਖਿਆ ਜਾਣਾ ਸਧਾਰਣ ਨਹੀਂ ਹੈ ਪਰ ਹੁਣ ਉਹ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਮਗਰਮੱਛਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।

ਮਕੈਂਜ਼ੀ ਮੁਤਾਬਕ ਬਿੱਗ ਟੈਕਸ ਸਟਾਰ ਆਫ ਦਿ ਸ਼ੋਅ ਹੈ।

ਮੈਂ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਸੱਪ ਚੁੱਕ ਲੈਂਦੀ ਸੀ, ਜਾਨਵਰ ਫੜ ਲੈਂਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਬਾਰੇ ਦੱਸਦੀ ਸੀ।

ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਇਹ ਤਸਵੀਰਾਂ ਇਸ ਲਈ ਲੈਣੀਆਂ ਚਾਹੁੰਦੀ ਸੀ ਤਾਂ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣਾ ਗਰਮੀਆਂ ਦਾ ਕੰਮ ਦਿਖਾ ਸਕੇ।

ਗੇਟਰ ਕਾਊਂਟੀ ਸੈਂਟਰ ਬਾਰੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਨਹੀਂ ਲਿਆਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਅਤੇ ਅਸੀਂ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਇਹ ਦਲਦਲਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰਹਿਣ।

ਪਰ ਜਦੋਂ ਬਿੱਗ ਟੈਕਸ ਇੱਥੇ ਹੈ ਤਾਂ ਇਹ ਦਿਖਾਉਣਾ ਬਹੁਤ ਸਰਲ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸੇ ਜਾਨਵਰ ਨੂੰ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਸਖ਼ਸ਼ੀਅਤ ਬਾਹਰ ਲਿਆਂਦੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਖ਼ੂਬਸੂਰਤ ਜੀਵ ਹਨ ਜੋ ਆਦਮ-ਖੋਰ ਨਹੀਂ ਹਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ꞉

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)

\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਇਹ ਅਮਰੀਕੀ ਕਾਲਜ ਵਿਦਿਆਰਥਣ ਇਸ ਗੱਲ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਸੀ ਕਿ ਉਸਦੀ ਗਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਯਾਦਗਾਰੀ ਬਣ ਜਾਣ। ਇਸ ਲਈ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਗਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਟੋਪ ਅਤੇ ਗਾਊਨ ਪਾ ਕੇ ਇੱਕ 14 ਫੁੱਟ ਦੇ ਮਗਰਮੱਛ ਨਾਲ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਕੇ ਤਸਵੀਰ ਖਿਚਵਾਈ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਹ ਅਜਿਹਾ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਜਿਹੜਾ ਬਹੁਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣਿਆਂ ਤੋਂ ਪੁੱਛਣ ਦੀ ਲੋੜ ਮਹਿਸੂਸ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਪਰ ਅਰਜਨਟਾਈਨਾ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਧੀਆਂ- ਪੁੱਤਾਂ ਲਈ ਇਹ ਅਜਿਹਾ ਸਵਾਲ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਹ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ।

ਜਦੋਂ ਸਰਦ ਅਗਸਤ ਦੀ ਦੁਪਹਿਰ ਅਨਾਲੀਆ ਕਲੀਨੈਕ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਫ਼ੋਨ ਦੀ ਘੰਟੀ ਵੱਜੀ ਤਾਂ ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਸ਼ੱਕ ਕਰਨ ਦਾ ਕੋਈ ਕਾਰਨ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਵੰਡ ਦੇਵੇਗੀ।

''ਇਹ ਮੇਰੀ ਮਾਂ ਸੀ, 'ਦੇਖੋ ਅਸਧਾਰਨ ਵਿਵਹਾਰ ਨਾ ਕਰੋ, ਪਰ ਡੈਡੀ ਜੇਲ੍ਹ 'ਚ ਨੇ। ਮਾਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸਿਆ। ਪਰ ਫ਼ਿਕਰ ਨਾ ਕਰੋ, ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਸਿਆਸਤ ਹੈ। ਉਸ ਫ਼ੋਨ ਕਾਲ ਤੱਕ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਨੌਕਰੀ ਨੂੰ ਤਾਨਾਸ਼ਾਹੀ ਨਾਲ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਸੀ ਜੋੜਿਆ। ਬਾਹਰੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵੀ ਨਹੀਂ...।"

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ-

ਅਨਾਲੀਆ ਦੇ ਪਿਤਾ ਐਡੋਆਰਜੋ ਐਮੀਲੋ ਕਲੀਨੈਕ , ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਪੁਲਿਸ ਅਧਿਕਾਰੀ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 1976 ਤੋਂ 1983 ਤੱਕ ਅਰਜਨਟੀਨਾ ਦੇ ਬੇਰਹਿਮ ਮਿਲਟਰੀ ਸਾਸ਼ਨ ਅਧੀਨ ਸੇਵਾਵਾਂ ਨਿਭਾਈਆਂ ਸਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਬੀਤੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਦੇਸ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਬੁਰੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਦੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲੱਗੇ ਸਨ, ਸ਼ਾਸਨ ਵੱਲੋਂ ਬਣਾਏ ਗੁਪਤ ਨਜ਼ਰਬੰਦੀ ਕੈਂਪਾਂ ਵਿੱਚ 180 ਜ਼ਬਰ ਦੇ ਮਾਮਲੇ, ਤਸ਼ੱਦਦ ਤੇ ਕਤਲ ਕਰਨ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ ਸਨ।

ਸੱਤ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਅਰਜਨਟੀਨਾ ਵਿੱਚ ਸੱਤਾ 'ਤੇ ਕਾਬਜ਼ ਰਹੀ ਮਿਲਟਰੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸਿਆਸੀ ਅਸਹਿਮਤੀ, ਕਮਿਊਨਿਸਟਾਂ, ਸਮਾਜਸ਼ਾਸ਼ਤਰੀਆਂ, ਯੂਨੀਅਨ ਆਗੂਆਂ, ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਅਤੇ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਇਆ।

ਕਰੀਬ 30,000 ਅਗਵਾਹ ਅਤੇ ਕਲੀਨੈਕ ਵਰਗੇ ਪੁਲਿਸ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਗ਼ੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਹਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਲਏ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਲੋਪ ਹੋ ਗਏ।

ਪਰ ਅਨਾਲੀਆ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੰਭਾਲੇ ਗਏ ਰਾਜ਼ਾਂ ਬਾਰੇ 2005 ਤੱਕ ਪਤਾ ਨਾ ਲੱਗਿਆ। ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਉਹ 25 ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਦੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਦਾ ਫ਼ੋਨ ਨਹੀਂ ਸੁਣਿਆ ਸੀ।

ਕਲੀਨੈਕ ਨੂੰ ਹਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਲੈ ਲਿਆ ਗਿਆ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਆਸ਼ਾਵਾਦੀ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਕਦੀ ਵੀ ਰਿਹਾਅ ਨਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

ਸਾਲ 2010 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਨੁੱਖਤਾ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਕੀਤੇ ਜ਼ੁਰਮਾਂ ਬਦਲੇ ਮੌਤ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾਈ ਗਈ।

ਅਨਾਲੀਆ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੈਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, 'ਕੀ ਤੂੰ ਸੋਚਦੀ ਹੈ ਕਿ ਮੈਂ ਇੱਕ ਦੈਂਤ ਹਾਂ?' ਉਹ ਮੇਰੇ ਤੋਂ ਕੀ ਸੁਣਨ ਦੀ ਆਸ ਕਰਦੇ ਸਨ?.. ਇਹ ਮੇਰੇ ਪਿਆਰੇ ਪਿਤਾ ਸਨ, ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬਹੁਤ ਨਜ਼ਦੀਕ ਸੀ...ਮੈਂ ਹੈਰਾਨ ਸਾਂ।''

ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਮਾਨਸਿਕ ਦਸ਼ਾ

ਪੌਲਾ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪੂਰਾ ਨਾਮ ਇਸਤੇਮਾਲ ਨਾ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵੀ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਬਾਰੇ ਸੱਚਾਈ ਪਤਾ ਲੱਗਣ ਦੇ ਅਜਿਹੇ ਪਲਾਂ ਦਾ ਤਜ਼ਰਬਾ ਸਾਂਝਾ ਕੀਤਾ।

ਜਦੋਂ ਪੌਲਾ 14 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਪੌਲਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਭਰਾ ਨੂੰ ਇੱਕ ਕੌਫ਼ੀ ਹਾਊਸ...\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

"ਡੈਡ, ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਸੱਚੀਂ ਸੈਂਕੜੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਕਤਲ ਕੀਤਾ?"


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਹ ਅਧਿਐਨ 40 ਸਾਲ ਦੇ ਡਾਟੇ ਉੱਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਸਰਕਾਰਾਂ ਇਸ ਨਾਲ ਨਿੱਠਣ ਵਿੱਚ ਨਾਕਾਮ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।

ਇਸ ਖੋਜ ਵਿੱਚ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਮੌਸਮੀ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਦੇ ਗਹਿਰੇ ਤੇ ਗੰਭੀਰ ਦੁਰਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਕਾਰਨ 'ਮਨੁੱਖਤਾ ਅਣਦੱਸਿਆ ਸੰਤਾਪ' ਹੰਢਾ ਰਹੀ ਹੈ।

ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਖ਼ਤਰੇ ਬਾਰੇ ਦੂਨੀਆਂ ਨੂੰ ਜਾਗਰੂਕ ਕਰਨਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨੈਤਿਕ ਫ਼ਰਜ਼ ਬਣਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਜਿਸ ਦਿਨ ਡਾਟਾ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਉਸ ਦਿਨ ਦਾ ਸੈਟੇਲਾਇਟ ਰਿਕਾਰਡ ਦੱਸਦਾ ਸੀ ਕਿ ਇਸ ਸਾਲ ਦੇ ਅਕਤੂਬਰ ਮਹੀਨੇ ਵਿਚ ਪਈ ਗਰਮੀ ਪਿਛਲੇ ਸਾਰੇ ਰਿਕਾਰਡ ਤੋੜ ਦਿੱਤੇ। ਖੋਜ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਜਿਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਜ਼ਮੀਨ ਦਾ ਤਾਪਮਾਨ ਮਾਪਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ, ਉਹ ਇੱਕ ਲੋੜੋਂ ਵਧ ਤਪ ਰਹੀ ਦੁਨੀਆਂ ਦੀਆਂ ਅਸਲ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਦੀ ਥਾਹ ਲਾਉਣ ਲਈ ਕਾਫ਼ੀ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਇਸ ਲਈ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਪਿਛਲੇ 40 ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਇਕੱਠਾ ਕੀਤੀ ਗਿਆ ਕਈ ਕਿਸਮ ਦਾ ਇਸ ਅਧਿਐਨ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਡਾਟਾ ਤੋਂ ਪਿਛਲੇ ਚਾਰ ਦਹਾਕਿਆਂ ਦੌਰਾਨ ਵਾਤਾਵਰਣੀ ਤਬਦੀਲੀ ਦੇ ਜ਼ਰੂਰੀ ਸੰਕੇਤਾਂ ਦਾ ਪਤਾ ਚਲਦਾ ਹੈ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖੀ ਅਤੇ ਜੀਵ ਜੰਤੂਆਂ ਦੀ ਅਬਾਦੀ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ, ਪ੍ਰਤੀ-ਜੀਅ ਮੀਟ ਉਤਪਾਦਨ, ਵਿਸ਼ਵੀ ਪੱਧਰ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਜੰਗਲਾਂ ਹੇਠਲਾ ਰਕਬਾ ਘਟਣ ਅਤੇ ਪਥਰਾਟੀ ਬਾਲਣ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

ਕੁਝ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿਚ ਤਰੱਕੀ ਵੀ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਮਿਸਾਲ ਵਜੋਂ ਨਵਿਆਉਣਯੋਗ ਊਰਜਾ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਮਹੱਥਵਪੂਰਨ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਪੌਣ ਅਤੇ ਸੂਰਜੀ ਊਰਜਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤੀ ਦਹਾਕਾ 373% ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਫਿਰ ਵੀ 2018 ਵਿੱਚ ਵਰਤੇ ਗਏ ਪਰਥਾਟੀ ਬਾਲਣ ਤੋਂ 28 ਗੁਣਾ ਘੱਟ ਸਨ।

ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਬਦਕਿਸਮਤੀ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਸੰਕੇਤ ਗਲਤ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਣੀ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਯੂਨੀਵਰਿਸਟੀ ਆਫ਼ ਸਿਡਨੀ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਅਤੇ ਖੋਜ ਕਾਰਜ ਦੇ ਮੁਖੀ ਡਾਕਟਰ ਥੌਮਸ ਨਿਊਸਮ ਮੌਸਮੀ ਤਬਦੀਲੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਸ਼ਿਤ ਕਰਦੇ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਜੇਕਰ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਕਾਰਬਨ ਨਿਕਾਸ, ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਪੈਦਾਵਾਰ, ਜੰਗਲਾਤ ਦੀ ਜ਼ਮੀਨ ਦੇ ਸਫ਼ਾਏ ਤੇ ਪਰਥਾਟੀ ਊਰਜਾ ਨਿਰਭਰਤਾ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਰੋਕਦੇ ਜਾਂ ਘੱਟ ਕਰਦੇ ਤਾਂ ਇਸ ਨਾਲ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਮੌਸਮੀਂ ਤਬਦੀਲੀ ਦੇ ਦੁਰਪ੍ਰਭਾਵ ਇੰਨੇ ਭਿਆਨਕ ਹੋਣਗੇ, ਜਿੰਨੇ ਅੱਜ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਦੇਖੇ ਹੋਣਗੇ।"

"ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਧਰਤੀ ਦਾ ਕੋਈ ਖਿੱਤਾ ਮਨੁੱਖੀ ਵਸੋਂ ਦੇ ਯੋਗ ਨਾ ਰਹੇ।"

ਇਹ ਰਿਪੋਰਟ ਵਾਤਾਵਰਣੀ ਤਬਦੀਲੀ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਦੂਸਰੀਆਂ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਵੱਖਰਾ ਹੈ?

ਇਸ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਵਾਤਾਵਰਣੀ ਤਬਦੀਲੀ ਬਾਰੇ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਪੈਨਲ ਦੀਆਂ ਚੇਤਾਵਨੀਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਲੇਖਕ ਵਾਤਾਵਰਣੀ ਤਬਦੀਲੀ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸੰਕੇਤਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਸੌਖੀ ਤਸਵੀਰ ਪੇਸ਼ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ ਜਿਸ ਨਾਲ  ਲੋਕਾਂ ਤੇ ਸਰਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝ ਆ ਸਕੇ ਕਿ ਖ਼ਤਰਾ ਗੰਭੀਰ ਹੈ ਤੇ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਨਾਕਸ ਰਹੀ...\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਦੇ 11000 ਦੇ ਕਰੀਬ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਉਸ ਖੋਜ ਕਾਰਜ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਮੁਤਾਬਕ ਸੰਸਾਰ ਮੌਸਮੀ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਹ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਮਹਿਲਾ ਫੁੱਟਬਾਲ ਟੀਮ ਮੇਗਨ ਰੋਪੀਨੋ ਦੇ ਸ਼ਬਦ ਹਨ। ਉੱਥੇ ਮੇਗਨ ਰੋਪੀਨੋ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਫੁੱਟਬਾਲ ਵਰਲਡ ਕੱਪ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿਹਾ ਸੀ ਭਾਵੇਂ ਜੋ ਵੀ ਹੋਵੇ ਉਹ ਵ੍ਹਾਈਟ ਹਾਊਸ ਵਿੱਚ ਪੈਰ ਨਹੀਂ ਧਰਨਗੀਆਂ।

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੌਨਲਡ ਟਰੰਪ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ, "ਪਹਿਲਾਂ ਤੁਸੀਂ ਜਿੱਤੇ ਕੇ ਵਿਖਾਓ, ਫਿਰ ਅਸੀਂ ਸੋਚਾਂਗੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਵ੍ਹਾਈਟ ਹਾਊਸ ਬੁਲਾਉਣਾ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ।"

ਟਰੰਪ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇਤਰਾਜ਼ਯੋਗ ਅਤੇ ਵਿਵਾਦਤ ਬਿਆਨਾਂ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਇਸ ਵਾਰ ਉਹ ਇੱਕ ਹੀ ਬਿਆਨ ਦੇ ਕੇ ਰੁਕ ਗਏ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਮੂੰਹ ਬੰਦ ਕਰਵਾਉਣਾ ਉਂਝ ਵੀ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਆਪਣੀ ਗੱਲ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਨਾਲ ਸਭ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਰੱਖਦੀਆਂ ਹਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਟਰੰਪ ਬਹਿਸ ਕਰਦੀ ਔਰਤ ਨੂੰ ਭਰੀ ਸਭਾ ਵਿੱਚ 'ਭੈੜੀ ਜਨਾਨੀ' ਕਹਿ ਸਕਦੇ ਹਾਂ ਪਰ ਜੇਕਰ ਉਹ ਖ਼ੁਦ ਇਹ ਐਲਾਨ ਕਰ ਦੇਵੇ ਕਿ ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਬੇਵਜ੍ਹਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਟਕਰਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਾਂਗੇ ਤਾਂ ਉਹ 'ਸ਼ੈਤਾਨਪੁਣੇ' 'ਤੇ ਉਤਰ ਆਉਣਗੀਆਂ ਤਾਂ ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਭੈੜ ਕਿਵੇਂ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ?

ਗੁਲਾਬੀ ਵਾਲਾਂ ਵਾਲੀ 'ਬੋਲਡ' ਕੁੜੀ

ਤਾਂ ਹੁਣ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਹਾਂ ਗੁਲਾਬੀ ਅਤੇ ਛੋਟੇ ਵਾਲਾਂ ਵਾਲੀ ਉਸ ਲੈਸਬੀਅਨ ਕੁੜੀ ਦੀ ਜਿਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਤੇਜ਼-ਤਰਾਰ ਭਾਸ਼ਣ ਨਾਲ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਸਨਸਨੀ ਫੈਲਾ ਦਿੱਤੀ। ਉਹ ਗੁਲਾਬੀ ਵਾਲਾਂ ਵਾਲੀ ਕੁੜੀ ਅਮਰੀਕਾ ਸਮੇਤ ਬਾਕੀ ਦੁਨੀਆਂ ਦੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਲਈ 'ਰੋਲ ਮਾਡਲ' ਬਣਨ ਲੱਗੀ।

ਸ਼ਾਇਦ ਇਹੀ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਿ ਮਾਪੇ, ਅਧਿਆਪਕ ਅਤੇ ਉਹ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਨਾਲ ਘਿਰ ਗਏ ਜੋ ਇਹ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ 'ਕੁੜੀਆਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ' ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਤਾਂ ਉਸ ਦਿਨ ਤੋਂ, ਜਦੋਂ ਤੋਂ ਰੋਪੀਨੋ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਟੀਮ ਨੇ ਵਰਲਡ ਕੱਪ ਜਿੱਤਿਆ, ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੋਸਟਰ ਸਾੜੇ ਜਾਣ ਲੱਗੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੋਸਟਰਾਂ 'ਤੇ ਗ਼ਲਤ ਗੱਲਾਂ ਲਿਖੀਆਂ ਜਾਣ ਲੱਗੀਆਂ ਅਤੇ ਰੋਪੀਨੋ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਇਤਰਾਜ਼ਯੋਗ ਨਾਅਰੇ ਲਗਾਏ ਜਾਣ ਲੱਗੇ।

ਮੈਂ ਸੋਚ ਰਹੀ ਸੀ ਕਿ ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਮਰਦ ਕਪਤਾਨ ਆਪਣੀ ਟੀਮ ਨੂੰ ਵਰਲਡ ਕੱਪ ਜਿਤਾਉਂਦਾ ਤਾਂ ਕੀ ਲੋਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਅਜਿਹਾ ਵੀ ਵਰਤਾਰਾ ਕਰਦੇ? ਜੇਕਰ ਧੋਨੀ ਜਾਂ ਕੋਹਲੀ ਵਰਲਡ ਕੱਪ ਜਿੱਤ ਕੇ ਭਾਰਤ ਪਰਤਦੇ ਤਾਂ ਲੋਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਾਹੋਵਾਹੀ ਕਰਦੇ ਜਾਂ ਫਿਰ ਪੋਸਟਰ ਫਾੜਦੇ ਤਾਂ ਫਿਰ ਮੇਗਨ ਦੇ ਲਈ ਅਜਿਹੀ ਇਤਰਾਜ਼ਯੋਗ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਕਿਉਂ?

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਇਹ ਕੁੜੀ ਐਨੀ 'ਮੂੰਹਫੱਟ' ਕਿਉਂ ਹੈ?

ਜਵਾਬ ਕਾਫ਼ੀ ਸਿੱਧਾ ਹੈ: ਲੋਕ ਮੇਗਨ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਇਸ ਲਈ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦਬਾ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ। ਲੋਕ ਮੇਗਨ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਇਸ ਲਈ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਮਾਫ਼ੀ ਨਹੀਂ ਮੰਗਦੀ।

ਮੇਗਨ ਨੇ ਆਪਣੀ ਟੀਮ ਨੂੰ ਵਰਲਡ ਕੱਪ ਜਿਤਾਇਆ ਪਰ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆਵਾਂ ਕੁਝ ਅਜਿਹੀਆਂ ਸਨ: ਜਿੱਤਣਾ-ਜੁੱਤਣਾ ਤਾਂ ਠੀਕ ਹੈ ਪਰ ਕੀ ਉਹ ਠੀਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੇਸ਼ ਨਹੀਂ ਆ ਸਕਦੀ? ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਐਨੀ ਮੂੰਹਫੱਟ...\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

'ਇਹ ਕੁੜੀਆਂ... ਇਹ ਕੁੜੀਆਂ 'ਰਫ ਐਂਡ ਟਫ਼' ਹਨ। ਇਹ ਕਿਸੇ ਵੀ ਹਾਲਾਤ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਬੋਲਡ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਹੱਸਣਾ ਪਸੰਦ ਹੈ। ਸਾਨੂੰ ਕੋਈ ਰੋਕ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ। ਮੋਟੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਹੀਏ ਤਾਂ ਸਾਡਾ ਗਰੁੱਪ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਹੈ।''


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਹ ਅਰਧ ਖਾਨਾਬਦੋਸ਼ ਸ਼ਿਕਾਰੀਆਂ ਦੀ ਕਬਰ ਬਾਰੇ ਅਧਿਅਨ ਦੌਰਾਨ ਮਿਲੀਆਂ ਹਨ।

ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਬੀਅਰ 5 ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਬਣਾਈ ਜਾਂਦੀ ਸੀ ਪਰ ਇਸ ਖੋਜ ਨਾਲ ਇਤਿਹਾਸ ਬਦਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਪੁਰਾਣੀ ਮਾਨਤਾ ਸੀ ਕਿ ਬੀਅਰ ਬ੍ਰੈਡ ਦਾ ਸਾਈਡ ਪ੍ਰੋਡਕਟ ਹੈ ਪਰ ਇਸ ਖੋਜ ਤੋਂ ਇਹ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਜਿਹਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਖੋਜਕਾਰਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਉਹ ਨਹੀਂ ਦੱਸ ਸਕਦੇ ਕਿ ਪਹਿਲਾਂ ਕੌਣ ਆਇਆ ਅਤੇ ਅਕਤੂਬਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੁਰਾਤੱਤਵ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਜਰਨਲ ਵਿੱਚ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਮਰੇ ਹੋਏ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਨਮਾਨ 'ਚ ਰੱਖੇ ਤਿਓਹਾਰ ਵਿੱਚ ਬੀਅਰ ਬਣਾਈ ਜਾਂਦੀ ਸੀ।

ਖੋਜ ਟੀਮ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਟੈਨਫੋਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਲੀ ਲੀਊ ਨੇ ਸਟੈਨਫੋਰਡ ਨਿਊਜ਼ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ "ਇਹ ਮਨੁੱਖੀ ਸ਼ਰਾਬ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣਾ ਰਿਕਾਰਡ ਹੈ।"

ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਪੁਰਾਣੀ ਸ਼ਰਾਬ ਮੌਜੂਦਾ ਦਿੱਖ ਤੋਂ ਕਾਫੀ ਅਲਗ ਸੀ।

ਲੀਊ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਅਸੀਂ ਇਸ ਬਾਰੇ ਸੰਕੇਤ ਲੱਭ ਰਹੇ ਸੀ ਕਿ ਉਸ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਨਾਟੋਫੀਅਨ ਲੋਕ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਖਾਣਾ ਖਾਂਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਖੋਜ ਦੌਰਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਣਕ ਅਤੇ ਜੌਂ ਆਧਾਰਤ ਸ਼ਰਾਬ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਮਿਲੇ ਹਨ।

ਪੱਥਰ ਵਿੱਚ ਬਣਾਏ ਹੋਏ ਟੋਇਆਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਜੋ 60 ਸੈਂਮੀ. ਡੂੰਘੇ, ਗੁਫ਼ਾ ਵੱਲ ਨਕਾਸ਼ੇ ਹੋਏ ਹਨ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੌਦਿਆਂ ਦੇ ਮਸਾਲੇ ਬਣਾਉਣ, ਇਕੱਠਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਪੀਸਣ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਓਟਸ, ਫਲੀਆਂ ਅਤੇ ਬਸਟ ਫਾਈਬਰ ਆਦਿ ਮਿਲੇ ਹਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ:

ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਪੁਰਾਣੀ ਸ਼ਰਾਬ ਮੌਜੂਦਾ ਦਿੱਖ ਤੋਂ ਕਾਫੀ ਵੱਖ ਸੀ। ਖੋਜਕਾਰ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਸ਼ਰਾਬ ਦੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਪੁਰਾਤਨ ਅੰਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਤੁਲਨਾ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਹੇ ਹਨ।

 ਅਧਿਅਨ ਮੁਤਾਬਕ, ਇਸ ਪਹਿਲੇ ਮਾਲਟ ਦਾ ਉਤਪਾਦਨ ਕਰਨ ਲਈ ਅਨਾਜ ਨੂੰ ਅੰਕੁਰਿਤ ਵੀ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਤੇ ਫੇਰ ਇਸ ਨੂੰ ਮਸਲਿਆਂ ਜਾਂਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਕ੍ਰਤਿਕ ਖਮੀਰ ਨਾਲ ਉਬਾਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।

ਪੁਰਾਣੀ ਸ਼ਰਾਬ ਨੂੰ ਉਬਾਲਿਆਂ ਜਾਂਦੀ ਸੀ ਪਰ ਸ਼ਾਇਦ ਆਧੁਨਿਕ ਬੀਅਰ ਨਾਲੋਂ ਥੋੜ੍ਹਾ ਘੱਟ।

ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਵੀ ਪਸੰਦ ਆ ਸਕਦੇ ਹਨ-

(ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)

\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਖੋਜਕਾਰਾਂ ਨੇ ਦੁਨੀਆਂ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੀ ਸ਼ਰਾਬ ਦੀ ਭੱਠੀ ਮਿਲਣ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸਰਾਈਲ ਦੇ ਹੈਫਾ ਵਿੱਚ 13000 ਸਾਲ ਪੁਰਾਣੀ ਬੀਅਰ ਦੀ ਭੱਠੀ ਮਿਲੀ ਹੈ।


ਸੰਖੇਪ ਕਰਨ ਲਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਇਹ ਅੱਜ ਵੀ ਵਰਤਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਇਕਾਈ-ਦਹਾਈ-ਸੈਂਕੜੇ ਵਾਲਾ ਹਿਸਾਬ ਹੈ।

ਇਹ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਪਤਾ ਕਿ ਇਹ ਸ਼ੁਰੂ ਕਿਵੇਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਪਰ ਇਸੇ ਨਾਲ ਗਣਿਤ ਦਾ ਆਧਾਰ ਮੰਨੀਆਂ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਸੰਖਿਆਵਾਂ — 1 ਤੋਂ 9 — ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀਆਂ ਜਾਣ ਲੱਗੀਆਂ।

ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੀ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਸੰਖਿਆ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ — ਸਿਫ਼ਰ ਭਾਵ ਜ਼ੀਰੋ। ਸਿਫ਼ਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦੇ ਸਬੂਤ ਨੌਵੀਂ ਸਦੀ ਤੋਂ ਮਿਲਦੇ ਹਨ ਪਰ ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਤੋਂ ਵੀ ਸੈਂਕੜੇ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਸਿਫ਼ਰ ਮੌਜੂਦ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ

ਇਸ ਕਿਲ੍ਹੇ 'ਚ ਉਹ ਮੰਦਿਰ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਜ਼ੀਰੋ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਰਿਕਾਰਡ ਹੈ।

ਮੱਧ ਭਾਰਤ ਦੇ ਗਵਾਲੀਅਰ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਿੱਕੇ ਜਿਹੇ ਮੰਦਿਰ ’ਚ ਵੀ ਇਹ ਅਜੀਬ ਜਿਹੀ ਜਾਪਣ ਵਾਲੀ ਸੰਖਿਆ ਦਰਜ ਹੈ।

ਇਸ ਮੰਦਿਰ ਦੀ ਇਸੇ ਲਈ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਹੋਈ ਅਤੇ ਇੱਥੇ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਲੋਕ ਆਉਣ ਲੱਗੇ।

ਗੱਲ ਅਜੀਬ ਜ਼ਰੂਰ ਲੱਗੇਗੀ ਪਰ ਇਹ ਸੱਚ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਵੱਲੋਂ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜ਼ੀਰੋ ਹੁੰਦਾ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸੀ।

ਇਹ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰ ਪੜ੍ਹੋ

ਇਹ ਦੇਖੋ, ਇਹ ਹੈ ਗਵਾਲੀਅਰ ਦੇ ਮੰਦਿਰ ਦੀ ਇੱਕ ਦੀਵਾਰ 'ਤੇ ਸਿਫ਼ਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ

ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਮਿਸਰ, ਚੀਨ ਅਤੇ ਮੈਸੋਪੋਟਾਮੀਆ ਦੀ ਸੱਭਿਅਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸਿਫ਼ਰ ਮੌਜੂਦ ਤਾਂ ਸੀ ਪਰ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਖਾਲੀ ਸਥਾਨ ਦੇ ਸੂਚਕ ਵਜੋਂ।

ਭਾਰਤੀ ਸੱਭਿਅਤਾ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸੰਖਿਆ ਮੰਨ ਕੇ ਉਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਰਤਿਆ ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਹ ਅੱਜ ਵੀ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਸਿਫ਼ਰ ਰਾਹੀਂ ਸੰਖਿਆ ਦਾ ਮੁੱਲ ਵਧਾਇਆ ਜਾਣ ਲੱਗਾ। ਇਸ ਨਾਲ ਗਣਿਤ ਵਿੱਚ ਇਨਕਲਾਬ ਜਿਹਾ ਹੀ ਆ ਗਿਆ।

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਵੱਡੀਆਂ ਸੰਖਿਆਵਾਂ ਲਿਖਣਾ ਸੰਭਵ ਹੋ ਸਕਿਆ।

ਇਸ ਨੂੰ 'ਸ਼ੂਨਿਆ ਮੁਦਰਾ' ਆਖਦੇ ਹਨ ਜਿਸ ਨੂੰ ਹਿੰਦੂ ਅਤੇ ਬੋਧ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਖਾਸ ਮੰਨਦੇ ਹਨ। 'ਸ਼ੂਨਿਆ' ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਦਾ ਸ਼ਬਦ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਖ਼ਲਾਅ ਜਾਂ ਖਾਲੀ ਥਾਂ।

ਸਿਫ਼ਰ ਆਇਆ ਕਿੱਥੋਂ?

ਇਸ ਸਵਾਲ ਦਾ ਪੱਕਾ ਜਵਾਬ ਲੱਭਣਾ ਨਾਮੁਮਕਿਨ ਹੈ ਪਰ ਇਹ ਸੰਭਵ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਪੱਥਰਾਂ ਨਾਲ ਜ਼ਮੀਨ ਉੱਤੇ ਵਾਹ ਕੇ ਹਿਸਾਬ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਤਾਂ ਇਸ ਗੋਲ ਸੂਚਕ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਹੋਣ ਲੱਗੀ।

ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਸੰਖਿਆ ਵਿੱਚੋਂ ਘਟਾਓ ਹੁੰਦਾ ਸੀ ਤਾਂ ਖਾਲੀ ਥਾਂ 'ਤੇ ਗੋਲਾ ਵਾਹ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਸੰਖਿਆ ਹੁਣ ਇੱਥੋਂ ਘਟਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ 'ਸ਼ੂਨਿਆ' ਦਾ ਸਾਡੀ ਸੱਭਿਅਤਾ ਨਾਲ ਵੀ ਰਿਸ਼ਤਾ ਹੈ।

'ਸ਼ੂਨਿਆ' ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਦਾ ਸ਼ਬਦ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਖ਼ਲਾਅ ਜਾਂ ਖਾਲੀ ਥਾਂ। ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਧਾਰਮਿਕ ਮਾਨਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ 'ਖਾਲੀਪਨ' ਅਤੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਖਿਆਲਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰ ਕੇ ਖਾਲੀ ਸਥਾਨ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਕੰਮ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।

ਨਵੇਂ ਅੰਕ ਲਈ 'ਸ਼ੂਨਿਆ' ਸ਼ਬਦ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਜਿਸ ਤੋਂ ਇਹ ਜਾਪਦਾ ਹੈ ਕਿ ਵਾਕਈ ਇਸ ਦਾ ਧਰਮ ਅਤੇ ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧ ਸੀ।

ਸਿਫ਼ਰ ਨੇ ਗਣਿਤ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਯੋਗਦਾਨ...\nਉਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾਂਸ਼ ਜਿਵੇਂ doc:

ਚੀਨ ਵਾਂਗ ਹੀ ਭਾਰਤ ਨੇ ਗਣਿਤ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਾਰੀਆ ਜਾਂ ਡੈਸੀਮਲ ਸਿਸਟਮ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਬਹੁਤ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਮਾਹਿਰਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸ ਦੇ ਪ੍ਰਮਾਣ ਤੀਜੀ ਸਦੀ ਤੋਂ ਮਿਲਦੇ ਹਨ।