तिहारको तेस्रो साँझ दीपावली गरिँदा हलचोकबाट देखिएको काठमाण्डूको मनोरम दृश्य

यद्यपि थर्मल प्लान्ट नै चलाउनुपर्ने अवस्था नदेखिएको प्राधिकरणका कार्यकारी निर्देशक कुलमान घिसिङले बताए।

उज्यालोको पर्वका रूपमा पनि चिनिने तिहारमा प्रायशः घरघरमा झिलिमिली बत्ती बाल्ने चलन भएकोले बिजुली आपूर्ति सहज हुनुपर्ने उपभोक्ताहरूको धारणा छ।

गत वर्षको भन्दा अघिल्लो तिहारमा बिजुलीको माग धान्न नसकेको प्राधिकरणले डिजेलबाट चल्ने थर्मल प्लान्ट चलाउनुपर्ने थियो।

आपूर्ति

प्राधिकरणका कार्यकारी निर्देशक कुलमान घिसिङका अनुसार लोडशेडिङ हटिसकेकोले अहिले चाहिँ त्यस्तो अवस्था देखिएको छैन।

तर चलाउनैपर्ने अवस्था आइपरेमा थर्मल प्लान्टहरू तयारी अवस्थामा राखिएको उनले बताए।

"तिहारका लागि आवश्यक बिजुलीको व्यवस्था मिलाएका छौँ। थर्मल प्लान्टहरू तयारी अवस्थामा राखेका छौँ। त्यो चलाउनैपर्ने अवस्था नआउन सक्छ।"

पाँचदिने तिहारको तेस्रो दिन साँझपख दीपावलीका बेला बिजुलीको माग उच्च हुन्छ। त्यो बेला घरघरमा झिलिमिली बत्ती बालेर लक्ष्मीको पूजा गरिन्छ।

तिहारका लागि झिलिमिली पारिएको नेपाल विद्युत् प्राधिकरणको भवन

अतः महत्त्वपूर... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

्ण दिनमा प्राधिकरणले सहज रूपमा बिजुली आपूर्तिका लागि आवश्यक चाँजोपाजो मिलाउनुपर्ने उपभोक्ताहरूको भनाइ छ।

व्यवस्थापन

एकजना उपभोक्ता राजकुमारी दुरा भन्छिन्, "बत्ती गएन भने यो चाडलाई हामी अर्थपूर्ण बनाउन सक्छौँ। विशेषगरी तिहारमा बिजुली जानु हुँदैन, सम्पूर्ण आवश्यकता हो।"

तिहारका बेला सार्वजनिक बिदा हुने भएकोले र कलकारखानाहरू पनि बन्द रहने भएकाले माग व्यवस्थापन सहज हुने प्राधिकरणको विश्वास छ।

तर भार थेग्न नसकी प्राविधिक कारणले ठाउँ-ठाउँमा बिजुली आपूर्ति अवरुद्ध भए त्यस्तो समस्यालाई सम्बोधन गर्ने प्राधिकरणको योजना के छ त?

प्राधिकरणका कार्यकारी निर्देशक घिसिङ भन्छन्, "कहीँ कतै आपूर्तिमा समस्या आयो भने मर्मत सम्भारका लागि हामीले प्राविधिकहरू तयारी अवस्थामा राखेका छौँ।"

लक्ष्मीपूजा गर्ने साँझ सबैतिर दीपावली गरिने भएकाले बिजुलीको माग उच्च हुन्छ

केही वर्षअघिसम्म प्राधिकरणले बिजुली धेरै खपत हुने भएकोले तिहारमा धेरै झिलिमिली नबाल्न आग्रह गर्ने गर्दथ्यो।

तर गत वर्षदेखि त्यो अवस्थाको अन्त्य भएपछि उपभोक्ताहरू हर्षित देखिन्छन्।


ती अभियोजनकर्तालाई भ्रष्टाचार प्रकरणमा पहिले नै हटाइ सकिएको क्लिमकिनले बीबीसीलाई बताए।

युक्रेनी पूर्व परराष्ट्मन्त्रीको भनाइको ठीक विपरित राष्ट्रपति डोनल्ड ट्रम्पले चाहिँ कुनै प्रमाण पेस नगरिकनै, पूर्व अमेरिकी उपराष्ट्रपति जो बाइडेनले आफ्ना छोरा काम गर्ने युक्रेनी कम्पनीमा अनुसन्धान गरेको भन्दै ती अभियोजनकर्ताको बर्खासीको माग गरेको बताउँदै आएका छन्।

आरोप

तर क्लिमकिनका अनुसार ती अधिकारीलाई भ्रष्टाचार गरेको आरोपमा सन् २०१६ मै बर्खास्त गरिएको बीबीसीलाई बताएका छन्।

बाइडेन र उनका छोरा हन्टर बाइडेनविरुद्ध ट्रम्पले लगाएको आरोपको युक्रेनमा कोही समर्थक देखिएका छैनन्।

क्लिमकिन पाँच वर्षसम्म युक्रेनको परराष्ट्र मन्त्री थिए।

महाअभियोगको बहस

किएभमा रहेका बीबीसीका जोनह फिशरले भने, "ट्रम्पले भोगिरहेको समस्या के छ भने जो बाइडेन र उनका छोरा हन्टर बाइडेनविरुद्ध उनले लगाएको आरोपको युक्रेनमा कोही समर्थक छैनन्।"

उनका अनुसार ती अभियोजनकर्तालाई गरिएको कारबाहीलाई अन्तर्राष्ट्रिय समुदायले समेत समर्थन गरेका थिए।

जो बाइडेन आउने राष्ट्रपतीय चुनावमा ट्रम्पका प्रतिद्वन्द्वी हुन्।

उनीविरुद्ध अनुसन्ध... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

ान गर्न युक्रेनी राष्ट्रपतिलाई दबाब दिएको प्रसङ्ग बाहिर आएपछि अहिले ट्रम्पविरुद्ध महाअभियोग लगाउने विषयमा अमेरिकामा बहस चर्किरहेको छ।


ती अस्त्र भनेको 'बोट्स', झुटा समाचार र अनधिकृत पहुँच 'ह्याकिङ्' हुन्।

बोट्स त्यस्ता स्वचालित एकाउन्ट हुन् जुनले सामाजिक सञ्जालमा राखिएका सामग्रीलाई कृत्रिम रूपमा बढावा दिएर आमधारणा प्रभावित पार्ने प्रयास गर्छन्।

मे २४, २०१७ मा कतारको आधिकारिक समाचार संस्था 'क्यूएनए'मा उक्त देशका अमिर शेख तमिम बिन हमाद अल-थानीले आश्चार्यजनक भाषण गरेको भन्ने विवरण आए।

उनका केही टिप्पणी 'क्यूएनए'का सामाजिक सञ्जालका एकाउन्टमा आए।

उसको युट्युब च्यानलमा राखिएको भिडिओको तल्लो भागमा देखिने 'न्यूज टिकर'मा पनि ती टिप्पणी आए।

ती टिप्पणीमा अमिरले इस्लामिक समूहहरू हमास, हेज्बुल्लाह र मुस्लिम ब्रदरहुडको प्रशंसा गरेको देखिन्थ्यो।

अनि साउदी अरेबियाको कट्टरविरोधी इरानको पनि।

कतारी नागरिकहरूले दोहास्थित अमिरको भित्ते-चित्रमा उनीप्रति समर्थन जनाएका छन्

तर उक्त समाचार 'क्यूएनए'को वेबसाइटबाट तुरुन्तै हरायो।

कतारको विदेश मन्त्रालयले उनले त्यस्तो भाषणनै नगरेको भन्दै वक्तव्य जारी गर्‍यो।

कतारले 'क्यूएनए' ह्याकिङको शिकार भएको दाबी गर्‍यो।

देशका प्रमुख नेता र विदेश नीतिबारे झुटा समाचार फैलाउन नियोजित रूपमा ... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

त्यस्तो ह्याकिङ भएको कतारले बतायो।

कतारीहरूले उक्त घटनापछाडि युएइको हात रहेको आरोप लगाए।

'द वासिङटन पोस्ट' अखबारमा छापिएको समाचारमा पनि अमेरिकी गुप्तचर सूत्रहरूलाई उद्धृत गर्दै त्यस्तो आरोप लगाइएको थियो।

युएइले ती विवरणहरूको खण्डन गर्‍यो।

तथापि अमिरको भाषणसम्बन्धी समाचार केही मिनेटमै साउदी र युएइका टेलिभिजनहरू—अल अरेबिया र स्काइ न्यूज अरेबियाले पनि प्रसारण गरे।

दुवै टेलिभिजनले कतारमाथि अतिवादी समूहलाई आर्थिक सहायता दिएको तथा उक्त क्षेत्रलाई अस्थिर बनाएको आरोप लगाए।

त्यसको केही समयपछि नै अर्को 'ह्याकिङ'को खबर आयो र त्यो यसपटक युएइप्रति लक्षित थियो।

अमेरिकाका लागि युएइका राजदूत युसेफ अल-ओताइबाका इमेल सन्देशहरू सञ्चारमाध्यममा चुहाइयो।

त्यसपछि उनको निजी जीवनबारे अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चारमाध्यममा लामा र सनसनीपूर्ण लेख आए।

विवाद

जुन ५, २०१७ मा साउदी अरेबिया, युएइ, बहराइन, इजिप्टसहितका नौवटा मुलुकले कतारसँग सम्बन्ध तोडे।

उनीहरूले कतारी नागरिकहरूलाई देश निकाला गरे, कूटनीतिक सम्बन्ध तोडे, कतारको एकमात्र भू-सीमा बन्द गराए, हवाई मार्ग बन्द गराए र सबै व्यापार स्थगित गरे।

'एन्टी-टेरर क्वार्टेट' भनेर स्वघोषित समूहले कतारसमक्ष विभिन्न १३ वटा माग राख्दै ती १० दिनभित्र पूरा हुनुपर्ने बतायो।

उक्त समूहको नेतृत्व साउदी अरेबियाका नयाँ युवराज महोम्मद बिन सलमानले गरेका थिए।

ती मागहरूमा अल जजिरा टेलिभिजन बन्द गर्नुपर्ने तथा इरानसँगको सहकार्य तोड्नुपर्ने जस्ता विषय पनि थिए।

कतारले अल जजिरा बन्द गर्न अस्वीकार गरेको छ

अमेरिकी राष्ट्रपति डोनल्ड ट्रम्पले ती मुलुकहरूको कदमलाई समर्थन जनाउँदै ट्वीट गरे।

त्यसले, ट्वीटरमा सुरु भइसकेको लडाइँ थप चर्काइदियो।

कतारको पक्ष र विपक्षमा ह्यासट्यागहरूको ट्वीटरमा बाढी नै आयो।

बोट्सको लडाइँ

ट्वीटर बोट्सले कतारका अमिरको बिगारिएको यस्तो तस्बिर फैलाएका थिए

कतारी पक्षमा "तमिम द ग्लोरियस" अर्थात् तमिम महान र "कतार इज नट अलोन" अर्थात् कतार एक्लो छैन भन्ने जस्ता ह्यासट्याग ट्वीटरमा देखिए।

त्यसैबेला साउदी अरेबिया र युएइले शेख तमिम "गद्दाफी अफ द गल्फ" अर्थात् "खाडीको गद्दाफी"भएको आरोप लगाए।

तथापि बीबीसी अरेबिकको एउटा खोजले ती ह्यासट्याग प्रयोग गरेर भएका ट्वीट 'बोट्स' भनिने जाली एकाउन्टबाट आएको देखियो।

बोट्स त्यस्ता स्वचालित एकाउन्ट हुन् जुनले सामाजिक सञ्जालका 'पोस्ट'लाई...


ती कम्पनीहरूले मद्रास उच्च न्यायालयको आदेशको पालना गर्दै सो कदम चालेका हुन्।

केही साताअघि अदालतले अश्लील सामग्री फैलाउन टिकटकको प्रयोग भएको र कम उमेरका प्रयोगकर्ताहरू यौनदुर्व्यवहारको सिकार हुन सक्ने भन्दै टिकटकलाई भारतमा प्रतिबन्ध लगाउन केन्द्र सरकारलाई आदेश दिएको थियो।

टिकटक बनाउने चिनियाँ कम्पनी बाइटडान्सले  सो आदेश निलम्बन गर्न दर्ता गरेको आवेदनलाई अदालतले मङ्गलवार खारेज गरिदिएको थियो।

भारतमा टिकटकका १२ करोड प्रयोगकर्ता छन्।

तर यसमा आपत्तिजनक सामग्री पनि हालिने भएकाले केहीले टिकटकको आलोचना गर्ने गरेका छन्।

टिकटक किशोरकिशोरीहरूले धेरै चलाउँछन्। यसको प्रयोग गरेर अरू गीत र सङ्गीतको धुनमा ओठ चलाएर अभिनय गरेको, हास्यव्यङ्ग्यात्मक र अन्य छोटा भिडिओ बनाउन मिल्छ।

बाङ्ग्लादेशले यसअघि नै टिकटकलाई प्रतिबन्ध लगाइसकेको छ। बालबालिकाबारे अवैध रूपमा सूचना सङ्कलन गरेको अभियोगमा अमेरिकामा टिकटकलाई जरिवाना तिराइएको छ।

आफ्नो फोनमा पहिल्यै टिकटक भएका प्रयोगकर्ताहरूले भने बुधवार दिउँसोसम्म टिकटक चलाउन सकेका थिए।

मद्रासको अदालतमा टिकटकबारे फेरि एप्रिल २२ मा सुनुवाइ हुनेछ।

टिकटकलाई लगाइएको प्रत... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

िबन्धबारे सामाजिक सञ्जालमा मिश्रित प्रतिक्रिया देखिएको छ।

धेरैले टिकटक प्रयोग गर्ने बानीबारे व्यङ्ग्य गरेका छन्।

आपत्तिजनक सामग्री 'नगण्य'

आफ्नो आवेदनमा बाइटडान्सले टिकटकमा नगण्य मात्रामा मात्र अनुपयुक्त सामग्री भएको उल्लेख गरेको छ।

सो कम्पनीका अनुसार संसारभरि प्रत्येक महिना ५० करोड मानिसले सक्रिय भएर टिकटक चलाउँछन्।

स्थानीय सञ्चारमाध्यमका अनुसार अदालतको आदेशपछि भारतको सूचनाप्रविधि मन्त्रालयले गुगल र एपललाई पत्राचार गरेर भारतबाट टिकटक हटाउन भनेको थियो।

टिकटकका एक प्रवक्तलाई आफूहरूलाई भारतको न्यायपद्धतिमा विश्वास भएको जनाएको छ।

उसले नियम उल्लङ्घन गरेका ६० लाख सामग्री भारतबाट हटाइएको र अन्य आपत्तिजनक सामग्री पनि हटाउने प्रयास भइरहेको जनाएको छ।

टिकटक हटाएको विषयमा गुगलले टिप्पणी गर्न मानेन। एपलले भने बीबीसीले पठाएको प्रतिक्रियाको अनुरोधमा कुनै टिप्पणी गरेको छैन।

यो पनि पढ्नुहोस्


ती कुकुरले विद्यार्थीहरूलाई परीक्षासम्बन्धी तनाव कम गर्न तथा तनावकै कारण विश्वविद्यालय छोड्ने जोखिमबाट जोगिन सहयोग गर्नेछन्।

ल्याब्रडोर जातका ती कुकुरहरूलाई कर्मचारी परिचयपत्र पनि दिइएको छ।

विश्वविद्यालयमा कुकुरको व्यवस्थित प्रयोग गर्ने उद्देश्यसहित सञ्चालित एउटा योजनाअन्तर्गत उनीहरूलाई "विद्यार्थी कल्याण"को काममा खटाइएको हो।

विश्वविद्यालयको क्लिनिक सीप विभागकी प्रमुख फिओना सदर्स भन्छिन्,"तपाईँ साँच्चै तनावको मात्रा घटेको अनुभूति गर्न सक्नुहुन्छ।"

उनी भन्छिन्, "यो गजबको कुरो हो र हामी जे गरिरहेका छौँ त्यसलाई निरन्तरता दिन तथा विस्तार गर्न उत्सुक छौँ।"

"कक्षाको एउटा कुनामा कुकुर बसिराख्दा पर्ने प्रभावबारे व्याख्या गर्न गाह्रो हुन्छ।"

उनका अनुसार यो योजना सुरु गर्दा कसैलाई पनि यति सफल भइन्छ भन्ने लागेको थिएन।

सबै कुकुरलाई विशेष तालिम दिइएको र परीक्षणपछि उनीहरूको स्वभाव ठिक भएको सुनिश्चित गरेर तिनलाई काममा खटाइएको सदर्स बताउँछिन्।

अरू तीनवटा कुकुरलाई पनि छिट्टै सोही काममा लगाइनेछ

गत महिना यूनिभर्सिटी अफ बकिङ्घमका उपकुलपति सर एन्थनी सेल्डनले विद्यालय तथा विश्वविद्यालयहरूमा तनाव घट... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

ाउने उपायका रूपमा कुकुरको प्रयोग गर्ने योजनालाई समर्थन गरेका थिए।

"हाम्रा विद्यालयमा मानसिक स्वास्थ्य सुधार गर्न र हाम्रा सन्तानलाई सुरक्षित अनुभूति गराउन हामीले गर्न सक्ने छरितो र ठूलो उपाय भनेको प्रत्येक विद्यालयमा कम्तीमा एउटा कुकुर राख्नु हो," उनले भनेका थिए।

शिक्षामन्त्री डेमिअन हाइन्सले सर सेल्डनको भनाइको समर्थन गरेका थिए।


ती कुखुराका अण्डाहरुमा फिप्रोनील नामक किटनाशक औषधि फेला परेको छ जसले मानिसको मृगौला, कलेजो र थाइरोइड ग्रन्थीमा क्षति पुर्‍याउन सक्छ।

खाद्य सुरक्षा मामिलाका युरोपेली आयुक्तले त्यस्तो दुषित अण्डाको समस्या समाधानका लागि उच्चस्तरिय वार्ता गर्न आह्वान गरेका छन्।

यो प्रकरण जारी रहँदा युकेका चारवटा ठूला सुपर मार्केटहरुले अण्डा र अण्डाजन्य खानेकुराहरु बेच्न बन्द गरेका छन्।

त्रास

हानीकारक विषादीको अवशेष भएका दुषित अण्डाको त्रास अब ती अण्डाहरु उत्पादन भएका देशहरुको सीमाभन्दा पर पनि पुग्न थालेको छ।

फ्रान्सले फिप्रोनील नामक किटनाशक औषधिको अंश रहेका झण्डै अढाई लाखवटा अण्डा गत एप्रील र जुन महिनाको बीचमा आयात गरिएको घोषणा गरेको छ।

अब खाद्य सुरक्षा मामिलाका लागि युरोपेली आयुक्तले यो त्रासका बारे मन्त्री तथा नियामक अधिकारीहरुसंग आगामी सेप्टेम्बर २६ तारिखमा ब्रसल्समा वार्ता गर्ने बताएका छन्।

तर उक्त भेटघाटलाई संकटकालीन बैठक भने भनिएको छैन।

दूषित अण्डा  विक्रिवितरण प्रकरणलाई लिएर जर्मनीले बेल्जियमको आलोचना गरेको र बेल्जियमले नेदरल्याण्ड्स तर्फ औंला तेर्स्याउने गरेको घटनाका सम्बन्ध बोल्दै ती... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

आयुक्तले यो अरुलाई दोष दिने र लज्जित तुल्याउने समय नभएको बताएका छन्।

उनले त्यस्तो कार्य नगर्न देशहरुलाई आग्रह पनि गरेका छन्।

अवशेष

विशेषगरी नेदरल्याण्ड्सबाट आउने अण्डाहरुमा सो फिप्रोनील नामक विषादीको अवशेष भेटिएको छ।

खाद्य उद्योगमा सो विषादीको प्रयोगमा इयुले प्रतिबन्ध लगाएको छ। केही कुखुरा फार्महरुलाई किटाणुमुक्त तुल्याउन त्यो विषादी प्रयोग गरिएको बुझिएको छ।

ठूलो मात्रामा फिप्रोनीलको सेवन गरिएमा त्यसले मानिसहरुको मृगौला, कलेजो र थाइरोइड ग्रन्थीमा हानी पुर्‍याउन सक्छ।

तर खाद्य गुणस्तर निकायहरुले  मानिसहरुले ती दुषित अण्डाहरुको सेवन गरेको नै भएपनि त्यसबाट स्वास्थ्यमा असर पर्ने जोखिम नरहेको बताइरहेका छन्।

दूषित अण्डाको त्रास फैलिरहेको भएता पनि अण्डामा रहेको विषादीको मात्राले मानव स्वास्थ्यमा हानी पुर्‍याउने जोखिम भने न्यून नै रहेको दावी गरिएको छ।

शुक्रबार बोल्दै युरोपेली आयोगका प्रवक्ता ड्यानिएल रोजारियोले भनेका छन्  फिप्रोनीलको प्रयोग भएको पुष्टि भएका नेदरल्याण्ड्स, बेल्जियम, जर्मनी र फ्रान्सका कुखुरा फार्महरुलाई बन्द गरिएको छ।

त्यस्तो दूषित अण्डा निर्यात भएका इयु राष्ट्रहरुमा युके, स्वीडेन, अष्ट्रिया, आयरल्याण्ड, इटली, लक्जम्बर्ग, पोल्याण्ड, रुमेनिया, स्लोभीनिया, स्लोभाकिया र डेनमार्क छन्।

गैर-इयु मुलुकहरु स्वीट्जरल्याण्ड र हंगकंगमा पनि त्यस्ता अण्डाहरु भेटिएका छन्।


ती खोपहरू अक्सफर्ड विश्वविद्यालयले एस्ट्राजेनिका कम्पनीसँग मिलेर विकास गरेको कोभिसिल्ड र भारतमै विकसित कोभ्याक्सिन छन्।

ड्रग्स कन्ट्रोलर जनरल अफ इन्डिया डीसीजीआईले कोभिसिल्ड खोप ७०.४२ प्रतिशत प्रभावकारी रहेको बताएका छन्।

भारतले यो वर्ष ३० करोड मानिसहरूलाई खोप दिने योजना बनाएको छ।

कोभ्याक्सिन भने भारत बायोटेकले इन्डियन काउन्सिल अफ मेडिकल रिसर्चसँग मिलेर तयार पारेको हो।

डीसीजीआईका निर्देशक डा. बिजी सोमानीले कोभ्याक्सिन सुरक्षित रहेको र त्यो प्रतिरक्षा क्षमता बलियो बनाउन सक्षम रहेको जनाएका छन्।

उक्त निर्णयपछि ट्वीट गर्दै प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीले डीसीजीआईको कदमलाई 'निर्णायक मोड' बताएका छन्।

जसमा 'बधाई भारत' भन्दै ती खोपले देशलाई कोरोनामुक्त पार्न सघाउने जनाएका छन्।

विज्ञ समूहले खोपको सुरक्षा र प्रतिरक्षाको तथ्याङ्क मूल्याङ्कन गरेर सार्वजनिक हितका लागि आपत्कालीन स्थितिमा प्रतिबन्धित उपयोगका लागि अनुमति दिन सिफारिस गरेको थियो।

ती समूहले शुक्रवार र शनिवार ती खोपको स्विकृतिका लागि सिफारिस गरेका थिए।

अन्य खोपको परीक्षण पनि जारी रहने बताइएको छ।

कोभिशिल्ड र कोभ्याकसिन दुवै खो... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

पहरू दुई खेपमा दिइनेछ। जसलाई २ देखि ८ डिग्री सेल्सियस तापक्रममा राख्नुपर्ने बताइएको छ।

अक्सफर्ड/एस्ट्राजेनिका खोपलाई स्थानिय रूपमै भारतको सेरम इन्स्चिच्युटले उत्पादन गरिरहेको छ।

उसले प्रत्येक महिना ५ करोड डोज खोप उत्पादन गर्ने जनाएको छ।

भारतमै कैडिला हेल्थकेयरको अर्को एउटा खोपलाई समेत तेस्रो चरणको मानव परिक्षणका लागि अनुमति दिइएको छ।

कसरी बन्यो भाइरसविरुद्ध पहिलो खोप


ती खोपहरूले कोभिड-१९ को सङ्क्रमणबाट नजोगाउने भए पनि ज्येष्ठ नागरिकलाई इन्फ्लुएन्जा र निमोनिया जस्ता घातक रोगबाट जोगाउन महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्न सक्ने चिकित्सकहरू बताउँछन्।

नेपालमा सरकारी कार्यक्रममा बालबालिकालाई निमोनियाको खोप दिने कार्यक्रम सन् २००९ यता समावेश गरिएको छ।

तर वयस्क र ज्येष्ठ नागरिकलाई लक्षित खोपको व्यवस्था गरिएको छैन।

कतिपय विज्ञहरूले सरकारले ज्येष्ठ नागरिकलाई अत्यावश्यक खालका खोप दिने कार्यक्रम सञ्चालन गर्नुपर्ने धारणा राख्दै आएका छन्।

स्वास्थ्य मन्त्रालयका एक जना अधिकारीले 'जीवन चक्र' आधारित खोप कार्यक्रम सञ्चालन गर्ने नीतिगत निर्णय भएपनि त्यो कार्यान्वयनमा नगइसकेको बीबीसीलाई बताएका छन्।

इन्फ्लुएन्जा र निमोनियाको खोप किन

चिकित्सकहरूका अनुसार प्रत्येक वर्ष जाडो याममा नेपालमा इन्फ्लुएन्जा र निमोनियाका बिरामीहरू उल्लेख्य रूपमा बढ्ने गरेको पाइएको छ।

राजधानीस्थित ह्याम्स अस्पतालकी पल्मोनरी एण्ड क्रिटिकल केअर विशेषज्ञ डाक्टर रक्षा पाण्डे भन्छिन्, "इन्फ्लुएन्जाका खोप ६ महिना नाघेका सबैले लिएको राम्रो हो। निमोनियाको खोप ६५ वर्ष नाघेका सबै जनाले लिएको खण्डमा त्यसले फाइद... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

ा पुर्‍याउँछ।"

उनले ६५ वर्ष नपुगेको भएपनि फोक्सो, मुटु वा कलेजोको रोग, मधुमेह वा क्यान्सर भएका अनि रोग प्रतिरोधी क्षमता कम भएका जुनसुकै उमेरका व्यक्तिहरूले निमोनियाको खोप लिनु राम्रो भएको बताइन्।

डाक्टर पाण्डेका अनुसार हरेक वर्ष विश्व स्वास्थ्य सङ्गठनको सिफारिसमा 'भाइरसको स्ट्रेन' हेरेर नयाँ नयाँ इन्फ्लुएन्जाको खोप आउने गर्छ।

त्यही भएर वर्षमा एक पटक इन्फ्लुएन्जाको खोप लगाउनुपर्छ।

"६ महिनाभन्दा बढी उमेरका सबैले यो खोप लगाएको राम्रो हो किनभने धेरैमा प्रतिरोधी क्षमता भयो भने जोखिममा रहेका व्यक्तिहरूलाई  रोग सार्ने सम्भावना कम हुन्छ। गर्भवती महिलाहरूले अझ धेरै ध्यान दिनुपर्छ किनभने उनीहरूलाई अझ कडा इन्फ्लुएन्जा हुने सम्भावना हुन्छ। ज्येष्ठ नागरिक र अरू रोग भएकाहरूले झनै लगाउनुपर्ने देखिन्छ।"

डाक्टर पाण्डेले निमोनियाको खोप दुई थरीका रहेको बताइन्। उनले ६५ वर्ष भन्दा माथिको उमेर भएका व्यक्तिका लागि अन्तर्राष्ट्रिय रूपमा पीपीएसभी २३ भनिने खोप सिफारिस गरिएको बताइन्।

"पहिला नेपालमा पाउने गरेको भएपनि अहिले उक्त खोप आउन छाडेको छ। त्यही भएर यहाँ पीसीभी १३ भन्ने खोप बढी प्रयोगमा छ। विदेशमा हामीले १३ नम्बरको खोप एकचोटि मात्रै दिन्छौँ। कम उमेरमा २३ नम्बरको खोप लगाएको छ भने ६५ वर्ष ननाघुन्जेल प्रत्येक पाँच पाँच वर्षमा अनि ६५ वर्ष पुगेपछि उक्त खोप लगाएको छ भने फेरि लगाउनुपर्दैन।"

ज्येष्ठ नागरिकलाई खोप लगाउने दायित्व 'राज्यको'

खोप विज्ञ डाक्टर श्यामराज उप्रेती निमोनिया र इन्फ्लुएन्जा जस्ता रोग विरूद्धका खोप ज्येष्ठ नागरिकलाई दिनु अनिवार्य ठान्छन्।

उनी भन्छन् "अहिलेको बदलिएको परिस्थितिलाई हामीले ध्यान दिनुपर्छ। जहिले पनि ज्येष्ठ नागरिकहरू इन्फ्लुएन्जा र निमोनियाको उच्च जोखिममा रहने भएकाले नेपाल सरकारले नै यी खोपहरू दिने अभियान चलाउनुपर्छ।"

डाक्टर उप्रेतीका अनुसार विश्वभर देखिएको कोरोनाभाइरसको महामारीले त्यस्तो अभियान चलाउनु अझै टडकारो बनाइदिएको छ।

उनी थप्छन्, "अहिले संसारमा नै कोभिड-१९ र इन्फ्लुएन्जालाई लिएर देखा परेका अन्योलले पहिचान र उपचारमा समस्या पारिरहेको छ। कतिपय विकसित देशहरूले उपचारसँगै इन्फ्लुएन्जाको खोप लगाउन पनि शुरू गरेका छन्। नियमित रूपमा नै यसखालको खोप दिनुपर्छ भन्ने मलाई लाग्छ।"

पल्मोनरी एण्ड क्रिटिकल केअर विशेषज्ञ डाक्टर रक्षा पाण्डे फ्लू र निमोनियाको खोप दिने विषयलाई कोभिड १९ को सङ्क्रमणसँग जोडिरहनु...


ती चार एपहरू फेसबुक, फेसबुक मेसिन्जर, ह्वाट्स्एप र इन्स्टाग्राम हुन्।

एप एनीले सन् २०१० देखि सन् २०१९ सम्म सबैभन्दा बढी डाउनलोड भएका एपको सूची प्रकाशित गरेको थियो।

तेस्रो स्थानमा रहेको ह्वाट्स्एपलाई फेसबुकले सन् २०१४ मा र चौथो स्थानमा रहेको इन्स्टाग्रामलाई सन् २०१२ मा किनेको थियो।

ती प्रत्येक एप एक अर्ब पटकभन्दा बढी डाउनलोड भएका छन्।

"यो राम्रो होइन," अक्स्फर्ड इन्टरनेट इन्स्टिट्यूटमा वरिष्ठ अनुसन्धानकर्ता रहेका ताहा यासेरी भन्छन्।

"सबैभन्दा धेरै चलाइने सामाजिक सञ्जाल र सञ्चारका चार एप एउटै कम्पनीको हुनु भनेको तथ्याङ्कमाथि एकाधिकार हो।"

यासेरी भन्छन्, "ती सबैमा भएको व्यक्तिको तथ्याङ्क जोड्दा कुनैपनि व्यक्तिको बानी र सोचबाट धेरै स्पष्ट कुरा थाहा हुन्छ। त्यो शक्तिको स्तर नियमन हुनुपर्छ।"

पाँचौ र छैटौँ स्थानमा स्न्यापच्याट र स्काइप छन् भने त्यसपछि  चिनियाँ कम्पनीका स्वामित्वमा भएका टिकटक र यूसी ब्राउजर छन्।

युट्युब र ट्विटर पनि शीर्ष १० मा परेका छन्।

शीर्ष १० मध्ये आठवटा अमेरिकी कम्पनीका एप हुन्।

यो दशकमै सबैभन्दा बढी डाउनलोड गरिएको खेल भने सबवे सर्फर्स हो जुन डेन्मार्कको किलूल... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

े बनाउँछ।

क्यान्डी क्रश सागा दोस्रो स्थानमा र टेम्पल रन २ तेस्रो स्थानमा छन्।


ती चित्रप्रति अमेरिकाको ओहायो राज्यमा बस्ने भारतीय मूलकी एक अमेरिकी महिला अंकिता मिश्राले आपत्ति जनाएकी हुन्।

मिश्राले आफ्नो इन्स्टाग्राम पोस्ट र ब्लगमा यस विषयमा लेखेकी छन्।

उनले शौचालयको तस्बिर र भिडियो पनि प्रेषित गरेकी छन्।

'चारैतिर'

ती महिलाले ब्राउनगर्ल नामक एउटा साइटमा प्रकाशित ब्लगमा सो विषयबारे विस्तृतमा रूपमा लेखेकी छन्।

मिश्राका अनुसार उनी गत महिना सो नाइटक्लबमा गएकी थिइन्।आफ्ना साथीहरूले महँगा खानेकुरा मगाएकाले उनले त्यहाँको भीआईपी बाथरुम प्रयोग गर्ने अवसर पाएकी थिइन्।

पहिला शौचालयको भित्ताका भएका चित्रमा आफ्नो ध्यान नपुगेको भए पनि ट्वाइलेट पेपर निकाल्न लाग्दा महादेवको चित्र देखेको उनी बताउँछिन्।

त्यसपछि चारैतिर हेर्दा अन्य देवीदेवताका तस्बिर चारैतिर देखेर आफू छक्क परेको उनले लेखेकी छन्।

त्यहाँ गणेश, सरस्वती, काली र शिवका तस्बिरहरू राखिएका थिए।

असन्तुष्टि

उनले ब्लगमा लेखेकी छन्, "एक तरिकाले म मन्दिरमा थिएँ, तर सबै कुरा उल्टो थियो। मैले जुत्ता लगाएकी थिएँ र म थुकिरहेकी थिएँ…।"

आफूले यस्तो परिस्थिति पहिला पनि भोगेको भन्दै उनले यस विषयलाई 'उपनिवेशवाद' सँग जोड्न ख... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

ोजेकी छन्।

उनी लेख्छिन्, "म रुबिन म्यूजियम अफ आर्टमा शिक्षिका थिएँ जहाँ मेरो सांस्कृतिक पृष्ठभूमिका कारण ममाथि व्यङ्ग्य गरिन्थ्यो। तर यो घटना मैले बेवास्ता गर्न सकिनँ।"

उनले सामाजिक सञ्जालमा पनि यसबारे लेखिन् र अन्तमा नाइटक्लबलाई इमेल लेखेर यसमा आफ्नो असन्तुष्टि व्यक्त गरिन्।

गत महिना पठाइएको इमेलमा उनले "सार्वजनिक स्थानमा शान्ति कायम रहोस् भनेर आफू मौन रहने गरेको भए पनि फेसबुक र इन्स्टाग्राममा यसबारे आफ्नो अनुभव लेखेपछि म तपाईँहरूसँग सीधै कुरा गर्न चाहन्छु" लेखेकी थिइन्।

अंकिता मिश्राले गुनासो गरेपछि सो क्लबले क्षमायाचना गरेको छ।


ती जलविद्युत् आयोजनामा सबै नेपाली नागरिकले लगानी गर्नसक्ने र विदेशमा रहेका नेपालीले समेत उतैबाट लगानी गर्नसक्ने व्यवस्था मिलाइने सरकारले दाबी गरेको छ।

ती सबै आयोजनामा ४९ प्रतिशत लगानी नेपाली नागरिकको हुने र बाँकी सरकार मातहतका निकायले गर्ने बताइएको छ।

जलस्रोतविज्ञहरूले भने साना आयोजना निजी क्षेत्रलाई दिए प्रभावकारी हुनेमा सरकार आफैँले लगानी गर्दा लगानीकर्ता निरुत्साहित हुन सक्ने बताएका छन्।

गैरआवासीय नेपालीको सहभागिता

वर्तमान सरकार गठन भएको एक वर्ष पुग्न लाग्दै गर्दा सरकारका विभिन्न मन्त्रालयहरूले लोकप्रिय कार्यक्रमहरू घोषणा गरिरहेका छन्।

ऊर्जा, जलस्रोत तथा सिँचाइमन्त्री वर्षमान पुनले भने,"सरकारको ५१ प्रतिशत र जनताको ४९ प्रतिशत लगानी हुने छ।"

"सुरुमा प्रतिबद्धताका रूपमा १० प्रतिशत लगानी लिन्छौँ र आयोजना ५० प्रतिशत सम्पन्न भएपछि बाँकी रकम लिन्छौँ। रकमको ब्याज दिन्छौँ, १५ देखी १७ प्रतिशत नाफा जनताका लागि सुनिश्चित गर्नेगरी मुनाफामूलक बनाउँछौँ।"

विदेशमा रहेका नेपालीको लगानी पनि ल्याउनेगरी तयारी गरिएको उनले बताए।

मन्त्री पुनले भने, "विदेशमा कामदारका रूपमा रहेका र नेपाली धेरै र... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

हेका अन्य देशमा त्यही पैसा जम्मा गर्ने व्यवस्था मिलाइने छ। विदेशमा रहेका नेपालीहरुले पनि लगानी गर्न सक्ने छन्।"

लगानी गर्न सकिने आयोजना

लगानीका लागि खुल्ला आयोजनाहरूमा ७२५ मेगावाटको अपर अरुण, ४८२ मेगावाटको किमाथाङ्का अरुण, ४९२ मेगावाटको फुकोट कर्णाली, ३७२ मेगावाटको अरुण ४, २४० मेगावाटको बूढीगण्डकी प्रोक २ र २१० मेगावाटको चैनपुर सेती लगायत रहेका छन्।

सबैभन्दा धेरै प्रदेश नम्बर १ मा कुल १,७५१ मेगावाटका छवटा आयोजना छन् भने प्रदेश नम्बर २ मा कुनै आयोजना छैन।

प्रदेश नम्बर ३ मा दुईवटा आयोजनाबाट १३३ मेगावाट, गण्डकी प्रदेशमा चारवटा आयोजनाबाट ४७५ मेगावाट, प्रदेश नम्बर ५ को एउटा आयोजनाबाट ४८ मेगावाट, कर्णाली प्रदेशका तीनवटा आयोजनाबाट ६४९ मेगावाट र सुदूरपश्चिम प्रदेशका तीनवटा आयोजनाबाट ४२३ मेगावाट विद्युत् उत्पादन गर्ने लक्ष्य लिइएको छ।

लगानीका लागि जलविद्युत् आयोजनाहरूको शेयर ३५ दिनमा खोलिने र एउटा शेयरको मूल्य एक सय रुपैयाँको हुने बताइएको छ।

एकजना नेपाली नागरिकले १० हजारदेखि १० लाखसम्मको शेयर किन्न सक्नेछन्।

निजीक्षेत्रलाई रोक्ने काम

जलविद्युत् आयोजनाको निर्माणलाई देशका सबै भागमा विस्तार गर्नुलाई सकारात्मक कदम भन्ने भूतपूर्व जलस्रोतमन्त्री दीपक ज्ञवालीले सरकारले जलाशययुक्त ठूला आयोजनसमा लगानी गर्नु पर्ने र साना आयोजना निजी क्षेत्रलाई दिनुपर्ने बताए।

उनले भने,"सरकारले बूढीगण्डकी र पश्चिमसेतीजस्ता जलाशययुक्त आयोजनातिर हात नहालेर निजी क्षेत्रले लगानी गर्न सक्ने योजनामा उनीहरूलाई छिर्की हान्ने काम नगरेको भए हुन्थ्यो।"

नेपाल सरकारले निर्माण गरेका चिलिमे, कालीगण्डकी र मध्यमर्स्याङ्दीजस्ता आयोजनामा धेरै लगानी गर्नु परेको र समयावधि पनि धेरै लागेको उदारहण दिने विज्ञहरूले पनि सरकारी निकायको नेतृत्वमा गरिने यस्तो लगानीको आयोजना समयमै निर्माण हुने र जनताले लाभ पाउनेमा शङ्का व्यक्त गरेका छन्।


ती जुम्ल्याहा बालक र बालिका भारतमा जारी लकडाउनको समयमा जन्मिएका हुन्।

उनीहरूका अभिभावकले विश्वले भोगिरहेको अप्ठेरो समयमा जन्मिएका हुनाले त्यसलाई सम्झिरहन सन्तानहरूका नाम त्यसरी राखेको बताएका छन्।

स्थानीय सञ्चारमाध्यमलाई दिएको अन्तर्वार्तामा ती जुम्ल्याहाकी आमाले बच्चा जन्माउँदा निकै कठिनाइ भएको बताइन्।

सङ्घर्षपूर्ण प्रसूति

"हामीले धेरै चुनौती खेप्यौँ, म र मेरा श्रीमान् यो दिनलाई विशेष बनाउन चाहन्थ्यौँ।"

उनले आफूलाई मार्च २६ तारिखका दिन बेथा लागेको बताएकी छन्।

लकडाउनको अवधिमा अस्पताल आउन निकै सङ्घर्ष गर्नुपरेको उनले भारतीय सञ्चारमाध्यमलाई बताएकी छन्।

उनले  मार्च २७ मा जुम्ल्याहा जन्माएकी थिइन्।

"यो भाइरस खतरनाक छ, तर यसकै कारण मानिसहरूले स्वास्थ्य र राम्रो आनीबानीमा ध्यान दिन जोड दिइरहेका छन्। त्यही भएर हामीले यी नाम छानेका हौँ।"

अस्पतालका कर्मचारीलेहरूले ती जुम्ल्याहा जन्मिएलगत्तै कोरोना र कोभिड भनेर बोलाउन थालिएको र त्यसले उनीहरूका अभिभावकलाई उक्त निर्णय लिन सजिलो भएको जनाएका छन्।

ती जुम्ल्याहा रायपुरस्थित डा. बीआर अम्बेडकर मेमोरियल अस्पतालमा जन्मिएका थिए।

उक्त अस्प... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

तालका जनसम्पर्क अधिकारीले आमा र सन्तान दुवै हालै डिस्चार्ज भएको र उनीहरूको अवस्था राम्रो रहेको जानकारी दिएका छन्।


ती ट्याङ्करहरू विश्वकै व्यस्त तेल निर्यात मार्गमध्येको एउटा मार्गनजिकै थिए।

दुईमध्ये एक ट्याङ्करका सञ्चालकले त्यहाँ विस्फोटन भएको र आगलागी भएको बताएका छन्।

ती दुवै ट्याङ्करका टोलीलाई सुरक्षित स्थलमा सारिएको छ।

आशङ्का

गत मे महिनामा संयुक्त राज्य अमेरिकाका राष्ट्रपति डोनल्ड ट्रम्पले इरानमाथि अमेरिकी प्रतिबन्ध लगाएपछि उक्त क्षेत्रमा तनाव चुलिएको छ।

अमेरिकाले ती क्षेत्रमा इरानी आक्रमणको सम्भावना रहेको भन्दै आफ्नो सेनाको उपस्थिति बलियो बनाएको छ।

पछिल्लो शङ्कास्पद आक्रमणबारे वाशिङ्टनले प्रतिक्रिया जनाउन बाँकी छ। संवाददाताहरूका अनुसार अमेरिकाले सो घटनामा इरान संलग्न भएको शङ्का गरेको छ।

तेल ट्याङ्करहरूमा विस्फोटन भएपछि त्यसमा रहेका चालकदलका थुप्रै सदस्यको उद्धार गरिएको छ।

इरानले कोकुका करेजियसमा सवार २१ जना र फ्रन्ट एल्टेयरमा सवार २३ जनाको उद्धार गरेको जनाएको छ भने अमेरिकाले पनि आफ्ना नौसेनाले केहीको उद्धार गरेको बताएको छ।

झन्डै पाँच महिनासम्म ओरालो लागेको तेलको भाउ बिहीवारको घटनापछि ४.५ प्रतिशतसम्मले बढेको ब्लूमबर्गले लेखेको छ।

कारण

तेल ट्याङ्करमा के कारणले विस्फोट भएको थि... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

यो भन्ने चाहिँ स्पष्ट भएको छैन।

ती जहाजहरू अहिले संयुक्त अरब एमिरेट्सको फेजेराबाट ८० माइल र इरानबाट १६ माइल पर छन्।

संयुक्त अरब एमिरेट्स जाँदै गरेका चारवटा तेल ट्याङ्करमा हमला भएको एक महिनापछि यो घटना भएको हो।

संयुक्त अरब एमिरेट्स, साउदी अरब र नर्वेले गत साता संयुक्त राष्ट्रसङ्घको सुरक्षा परिषद्लाई संयुक्त प्रतिवेदन प्रस्तुत गर्दै ती ट्याङ्करमा विस्फोट गराउने उपकरणहरू गोताखोरले राखेको बताएका थिए।

तर उनीहरूले त्यसको आरोप कुनै एउटा देशलाई भने लगाएका थिएनन्।

उक्त घटनामा क्षति भने कम भएको थियो। आगो लागेको थिएन र कसैलाई पनि सुरक्षित स्थानमा लैजानुपरेको थिएन।

तर बिहीवार दुईवटा तेल ट्याङ्करमाथि भएको घटना चाहिँ गम्भीर रहेको बताइएको छ।


ती ट्राभल एजेन्सीका अनुसार अर्को महिनाको अन्त्यदेखि त्यस्तो प्रतिबन्ध लागू हुनेछ।

कोर्यो टूर्स र यङ्ग पायोनीयर टूर्सले जुलाइ २७ तारिखमा अमेरिकाले यात्रा प्रतिबन्धको घोषणा गर्ने र त्यसको ३० दिनपछि त्यो कार्यान्वयनमा आउने बताएका हुन्।

सो प्रतिबन्ध लागू भएपछि उत्तर कोरियाको यात्रामा जाने अमेरिकी नागरिकको पासपोर्ट रद्द गरिने बताइएको छ।

बिग्रिदो सम्बन्ध

हुन त प्रतिबन्धको तयारीबारे अमेरिकाले अहिलेसम्म पुष्टि गरिसकेको छैन।

तर दुई मुलुकबीचको बिग्रिदो सम्बन्ध र गत वर्ष उत्तर कोरियामा पक्राउ परेका एक अमेरिकी विद्यार्थीको यातनाका कारण हालै मृत्यु भएपछि त्यस्तो अवस्था आएको बताइएको छ।

रिहा गरिएका अमेरिकी विद्यार्थीको मृत्यु

उत्तर कोरियाले १५ महिनासम्म थुनामा राखेर गत महिना रिहा गरेका अमेरिकी विद्यार्थी अटो वार्मबिएरको मृत्यु भएको थियो।

घर फर्किएको केही दिनपछि नै उपचारका क्रममा उनको मृत्यु भएको थियो।

समाचार कसरी बाहिर आयो?

कोर्यो टूर्स र यङ्ग पायोनीयर टूर्सले शुक्रबार खुलासा गरेका हुन्।

जसमा स्वीडेनको दूतावासमार्फत आफूहरुलाई प्रतिबन्धको तयारीबारे जानकारी गराइएको उल्लेख छ।

वाशिङ्गटन र प... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

्योङयाङबीच कूटनीतिक सम्बन्ध नभएकोले अमेरिकाका लागि स्वीडेनको दूतावासले काम गर्दै आएको छ।

यङ्ग पायोनीयर टूर्सका रोवान बियर्डले स्वीडेनको दूतावासले सबै अमेरिकी नागरिकलाई उत्तर कोरिया छाड्न आग्रह गरिरहेको बीबीसीलाई बताए।

सो दूतावासले अमेरिकी पर्यटकको संख्याबारे यकिन गरिरहेको उनको भनाई छ।

ट्राभल एजेन्सीहरुको प्रतिक्रिया के छ?

कोर्यो टूर्सका सिमोन ककरेलले यात्रा प्रतिबन्ध लागू नहुञ्जेल अमेरिकी नागरिकलाई यात्रामा लगिरहने बीबीसीलाई बताए।

उनले भने, "यदि उनीहरुको देशले जान भन्यो हामी लैजान्छौँ।"

वार्नबिएरको मृत्यु भएपछि यङ्ग पायोनीयरले अमेरिकी पर्यटकहरुलाई उत्तर कोरिया नलैजाने घोषणा गरेको थियो।


ती डिब्बामा एक हजार जना यात्रु सवार थिए। उनीहरू सबै सुरक्षित छन्।

शनिवार राति सो घटना भएपछि चालकसहित रेलवे सेवाका सात जना कर्मचारी निलम्बनमा परेका छन्।

अहमदाबाद-पुरी एक्सप्रेसका ती डिब्बाहरूलाई रोक्न रेलवेका कर्मचारीहरूले पटरीमा ढुङ्गा थुपारेका थिए।

अनुसन्धान

राति १० बजेतिर इन्जिनबाट छुट्टिएको रेललाई झन्डै दुई घण्टापछि रोकिएको थियो।

भारतमा दैनिक दुई करोड बीस लाख मानिसहरूले रेल प्रयोग गर्छन्। उनीहरूलाई सेवा उपलब्ध गराउन त्यहाँ झन्डै नौ हजार रेलहरू चल्छन्।

मोबाइलबाट खिचिएको एउटा भिडिओमा रेलका डिब्बाहरू एउटा प्लेटफर्म हुँदै पछि कुद्दा प्रत्यक्षदर्शीहरू चिच्याएको देखिन्छ।

उल्टो कुदेको रेल

इस्ट कोस्ट रेलवेका अधिकारी ज्योति प्रकाश मिश्राका अनुसार निलम्बित कर्मचारीहरूले आवश्यक प्रक्रिया पूरा नगरेका र हेल्चेक्र्याइँ गरेकाले सो घटना भएको हो।

यसबारे अनुसन्धान सुरु भइसकेको उनले बताए।

डिब्बा छुट्याउँदा ब्रेक उपयुक्त ढङ्गमा प्रयोग नभएको वा त्यसबारे विचार नगरिएको अधिकारीहरूले बताएका छन्।

"भयानक दुर्घटना हुन पनि सक्थ्यो। तर सतर्क कर्मचारीहरूले त्यसो हुन दिएनन्," मिश्राले भने।

पुराना घटन... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

ा

भारतमा त्यस्ता घटना पहिला पनि भएका छन्।

दैनिक दुई करोड बीस लाख यात्रुले प्रयोग गर्ने भए पनि अधिकांश रेलहरू पुराना छन्।

गत नोभेम्बरमा यात्रा गरिरहेका किसानहरूको एउटा समूहले आफू ब्युँझिदा आफू चढेको रेल उल्टो दिशातिर १६० किलोमिटरको गतिमा कुदिरहेको चाल पाएका थिए।

गत अगस्ट महिनामा उत्तर प्रदेशमा एउटा रेल पटरीबाट बाहिर निस्किँदा कम्तीमा २३ जनाको मृत्यु भएको थियो।


ती तस्वीरहरु म्यानमारको सुरक्षा फौजले अल्पसंख्यक मुस्लिम रोहिंज्या समुदायलाई देशबाट निकाल्ने प्रयास गरिरहेको प्रमाण भएको उसले बताएको छ।

सरकारी सेनाले उग्रवादीहरुविरुद्ध लडिरहेको भन्दै सर्वसाधारणलाई लक्षित नगरिएको दावी गरेको छ।

गत महिना रोहिंज्या उग्रवादीहरुले प्रहरी चौकीहरुमा आक्रमण गरेपछि हिंसा भड्किएको थियो र झण्डै ३ लाख ८९ हजार रोहिंज्या मुस्लिमहरु ज्यान जोगाउन भागेर छिमेकी देश बांग्लादेश प्रवेश गरेका छन्।

रोहिंज्या महिलामाथि 'यौन दुर्व्यवहार'

विभेदपूर्ण व्यवहार

म्यानमार सरकारले रखाइन राज्यस्थित रोहिंज्या गाउँहरु कम्तीमा ३० प्रतिशत खाली भएको बताएको छ।

राज्यविहीन रोहिंज्याहरु मुख्यतः मुस्लिम अल्पसंख्यक हुन् र बौद्धमार्गी बहुल म्यानमारमा उत्पीडनमा पर्दै आएको बताइन्छ।

उनीहरुलाई 'गैह्रकानुनी आप्रवासी' भन्दै विभेदपूर्ण व्यवहार गरिन्छ।

रोहिंज्याहरु रखाइनमा पुस्तौंदेखि बस्दै आएपनि म्यानमार सरकारले उनीहरुलाई नागरिकका रुपमा स्वीकारेको छैन र नागरिकता पाउनबाट उनीहरु वञ्चित छन्।

के छ प्रतिवेदनमा?

भूउपग्रह तस्वीर र भिडिओ तथा प्रत्यक्षदर्शीसँग लिइएका अन्तरर्वार्ताबाट रोहिंज्या गाउँहरुल... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

ाई सुनियोजित रुपमा लक्षित गर्दै झण्डै तीन सातासम्म आगजनी गरिएको एम्नेस्टी इन्टरन्याशलले जनाएको छ।

एम्नेस्टी इन्टरन्याशनलकी तिराना हसनाले भनिन्, "यी प्रमाणबाट के अकाट्य छ भने म्यानमारको सुरक्षा फौजले उत्तरी रखाइन राज्यमा रहेका रोहिंज्या मुस्लिमहरुलाई म्यानमारबाट धपाउन ती गाउँहरुमा आगो लगाएको हो। यो जातीय सफाया नै हो।"

रोहिंज्याहरुप्रति गरिएको व्यवहारका कारण म्यानमारले अन्तर्राष्ट्रिय आलोचना खेपिरहेको छ।

रोहिंज्या मुस्लिम अल्पसंख्यकप्रति गरिएको व्यवहार र उनीहरुलाई सुरक्षा दिन विफल भएको भन्दै नोबेल पुरस्कार विजेता तथा म्यानमारकी नेतृ आङ सान सूचीको सरकारको चौतर्फी आलोचना भइरहेको छ।

बिहीवार अमेरिकी विदेशमन्त्री रेक्स टिलर्सनले म्यान्मारको प्रजातन्त्रले हाल 'निर्णायक क्षण' को सामना गरिरहेको बताएका छन्।

मानवीय संकट

लण्डनमा बोल्दै टिलर्सनले भने, "यो हिंसा रोकिनुपर्छ, यो उत्पीडन रोकिनुपर्छ।"

केही दिनअघि संयुक्त राष्ट्रसंघका महासचिव एन्टोनियो गुटेरसले रोहिंज्याहरुले एक भयावह मानवीय संकटको सामना गरिरहेको र उनीहरुमाथि गरिएको व्यवहार अस्वीकार्य भएको बताएका थिए।

संयुक्त राष्ट्रसंघको सुरक्षा परिषद्ले हिंसा अन्त्यका लागि तत्काल कदम चाल्न आह्वान गरेको छ।

संयुक्त राष्ट्रसंघका लागि म्यानमारका राजदूतले रखाइन राज्यमा हिंसा चर्किनुमा रोहिंज्या उग्रवादीहरु दोषी भएको र उनको देशले त्यस्तो क्रुरता उनको सरकारले कहिल्यै नसह्ने बताएका छन्।

यसै साता बांग्लादेशकी प्रधानमन्त्री शेख हसिनाले रोहिंज्या शरणार्थीलाई फिर्ता लैजान म्यानमार सरकारलाई आह्वान गरेकी थिइन्।


ती दुई जना चरम यौनहिंसा र सङगठित गिरोहको हिंसाबाट बच्न भागेर अमेरिका आएको भन्दै अमेरिकन सिभिल लिबर्टिज युनियन (एसीएलयू) नामक संस्थाले उनीहरूको पक्षमा एउटा मुद्दामा प्रतिनिधित्व गरिरहेको छ।

मुद्दाको पुनरवलोकन भइरहेको अवस्थामा नै तिनीहरूलाई अमेरिकाबाट निकालिएको घटना अस्वीकार्य भएको ती न्यायाधीशले बताएका छन्।

ती न्यायाधीशका अनुसार यो घटनाका सम्बन्धमा देशका महान्यायाधिवक्ता जेफ सेसन्सविरुद्ध अदालतको अपहेलना गरेको अभियोगसमेत लगाउन सकिनेछ।

नियम

महान्यायाधिवक्ता सेसन्सले गत जुन महिनामा आप्रवासनसम्बन्धी कडा नियमहरू लागु गरेका थिए।

अब घरेलु हिंसात्मक दुर्व्यवहार र सङ्गठित आपराधिक गिरोहबाट हुने हिंसाका पीडितहरू सामान्यतया अमेरिकामा शरण दाबी गर्न योग्य हुने छैनन्।

ती आमाछोरीको मुद्दा एसीएलयू र अर्को संस्था सेन्टर फर जेन्डर एन्ड रेफ्युजी स्टडिजले हिंसाबाट बच्न अमेरिका आएको दाबी गर्ने र स्वदेश फर्काइन सकिने जोखिममा रहेका १२ महिला र तिनका सन्तानका हकमा संयुक्त रूपमा दायर गरेको मुद्दाको एक भागको रूपमा रहेको छ।

एसीएलयूका अनुसार सरकारले छिटोमा शुक्रवारभन्दा अगाडि उक्त मुद्दासँग सम्बन्धित कसै... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

लाई पनि स्वदेश फिर्ता नपठाइने सरकारले प्रतिबद्धता जनाएको थियो।

तर बिहीवारको आपत्कालीन सुनुवाइका बेला ती दुई जनालाई अमेरिकी अधिकारीहरूले उनीहरूको देश एल साल्भाडोतर जान लागेको विमानमा राखिसकेका थाहा भएको एसीएलयूले जनाएको छ।

अस्वीकार्य

वाशिङ्टन डीसी जिल्ला अदालतका न्यायाधीश एमेट सलिभानले शरण दाबी गर्नेहरूको मुद्दामा तिनका वकिलहरूले अदालतमा बहस जारी राखेका बेला तिनीहरूलाई अमेरिकाबाट हटाउने सरकारी  अधिकारीहरूको कार्य अस्वीकार्य छ।

विवरणहरूका अनुसार उनले ती आमाछोरीलाई तत्काल फिर्ता ल्याउन आदेश दिएका थिए।

अमेरिकाको आन्तरिक सुरक्षा मामिलासम्बन्धी एक मन्त्रालय डिपार्ट्मेन्ट अफ होम्ल्यान्ड सेक्युरिटिका एक अधिकारीका अनुसार उक्त निकायले अदालतको आदेश लागु गर्न काम थालेको छ।

"एल साल्भाडोर पुगेका भएपनि ती दुई आमाछोरीहरू विमानबाट ओर्लिएका छैनन् र तिनीहरूलाई अर्को उडानबाट अमेरिका फिर्ता ल्याउन काम भइरहेको छ," डिपार्ट्मेन्ट अफ होम्ल्यान्ड सेक्युरिटिले इमेलमार्फत् दिएको वक्तव्यमा जनाइएको छ।

यो सम्पूर्ण घटनाक्रमपछि ती आमा र छोरी बिहीवार अमेरिकाको टेक्सस राज्यमा फर्केका छन्। उनीहरू अधिकारीहरूको नियन्त्रणमा रहेका छन्।

एल साल्भाडोरका मानिसलाई किन घर फर्काइँदैछ?


ती दुई जनाले बुधवार ट्विटरमार्फत् एउटा संयुक्त वक्तव्य प्रकाशिथ गर्दै आफूहरूले सम्बन्धविच्छेद गर्न लागेको जानकारी दिएका हुन्।

"लामो समयसम्म प्रेमपूर्वक रहने र केही समय टाढा बस्ने अनुभव गरेपछि हामी दुई जनाले एक अर्कासँग सम्बन्धविच्छेद गर्ने निर्णय गरेका छौँ। हामी दुवै असल साथीका रूपमा रहनेछौँ," वक्तव्यमा  उल्लेख छ।

सबभन्दा मूल्यवान् कम्पनी

पच्चीस वर्षअघि स्थापित एमेजनले यसै साता माइक्रोसफ्टलाई उछिन्दै सबभन्दा मूल्यवान् कम्पनी बनेको छ।

ब्लुम्बर्ग बिलेयनर इन्डेक्सका अनुसार एमेजनका संस्थापक ५४ वर्षीय बेजोस संसारकै सबभन्दा धनी व्यक्ति हुन्।

उनको कुल सम्पत्ति १३७ अर्ब डलर बराबर रहेको अनुमान गरिएको छ।

त्यो बिल गेट्ससँग भएको भन्दा ४५ अर्ब डलर बढी हो।

को हुन् मक्केन्जी?

मक्केन्जी बेजोस ४८ वर्षकी छन्।

उनी लेखिका पनि हुन्। उनले सन् २००५ मा 'द टेस्टिङ अफ लुथर अल्ब्राइट' तथा सन् २०१३ मा 'ट्र्याप्स' नामक उपन्यास लेखेकी छन्।

जेफ र मक्केन्जीको पहिलो भेट सन् १९९३ मा भएको थियो

"एकअर्काको साथ पाएकाले हामी दुवै जना आफूलाई एकदमै भाग्यमानी ठान्छौँ। विवाहपश्चात् हामी यति धेरै वर्ष सँगै बस्यौँ।... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

हामी ती प्रत्येक वर्षका निम्ति हृदयदेखि नै आभारी छौँ।"

"पच्चीस वर्षपछि हाम्रो सम्बन्धविच्छेद हुन सक्छ भनेर यदि हामीलाई विवाह हुनुअगाडि नै थाहा भइदिएको भए पनि हामीले विवाह गर्ने थियौँ। दम्पतीको रूपमा हामीले एकदम राम्रो जीवन बाँचेका छौँ। साथै अभिभावक, मित्र, साझेदार वा व्यक्तिकै रूपमा पनि हाम्रो भावी जीवन गजबकै हुनेछ।"

"नाम फरक होला तर हामी एक परिवार नै छौँ। र, हामी अनन्य मित्र नै छौँ।"

जेफकी अर्की प्रेमिका

गत वर्ष उनीहरूले डे वन फन्ड नामक एउटा परोपकारी परियोजना सुरु गरे जसको उद्देश्य कम आय भएका समुदायका निम्ति साना नानीहरूको विद्यालय बनाउनु तथा घरविहीन परिवारलाई सहयोग गर्नु रहेका छन्।

यी दुईका तीन छोरा र एक धर्मपुत्री छन्।

अमेरिकी सञ्चारमाध्यमहरूले बेजोसको फक्स टीभीकी एक सञ्चालिका लरेन सान्चेजसँग प्रेमपूर्ण सम्बन्ध रहेको समाचार प्रकाशित गरेका छन्।

सन् २०१३ मा मक्केन्जी  ञ्जी बेजोसले भोग म्यागजिनसँग कुरा गर्दै उनले एउट हेज फन्डमा कामका लागि न्यूयोर्कमा उनलाईअन्तर्वार्ता दिने क्रममा जेफसँग पहिलो भेट भएको बताएकी थिइन्।

तीन महिनापछि उनीहरूले बिहे गरे।

त्यसको एक वर्षपछि जेफले एमेजनको स्थापना गरे। त्यसयता उक्त कम्पनी ई-कमर्सको क्षेत्रमा अग्रणी बनेको छ।

अमेरिकी स्टक बजारका पछिल्ला तथ्याङ्कअनुसार एमेजनको कुल मूल्य ७९७ अर्ब डलर पुगेको छ।


ती दुई प्रमुख नाका चिनियाँ पक्षद्वारा नै सुरुमा चिनियाँ नयाँ वर्षका लागि भन्दै १५ दिन बन्द गराएका थिए।

तर कोरोनाभाइरसको सङ्क्रमण फैलिएसँगै ती नाकाहरू ठप्प हुँदा नेपालमा सुनदेखि लसुनसम्म महँगो भएको विवरण आएका छन्।

चीनबाट आउने मानिसहरूको नाकामै स्वास्थ्य परीक्षणको व्यवस्था भएपछि त्यसबारेमा निर्णय लिइने नेपाली अधिकारीहरूले बताएका छन्।

नाका खुल्ने अपेक्षा

नेपाल र चीन जोड्ने प्रमुख नाका तातोपानी र रसुवागढी गत माघ १५ गते देखि चिनियाँ पक्षको आग्रहमा १५ दिनका लागि बन्द गरिएका थिए।

तर नाका बन्द भएको झन्डै १ महिना पुग्न लाग्दा नाकाहरूबाट सामानको आयात निर्यात हुन सकेको छैन।

नेपाल चीन उद्योग व्यापार सङ्घका अध्यक्ष त्रिभुवनधर तुलाधरले ल्होसार पर्वका कारण यो साता तिब्बतमा बिदा रहेको र अर्को हप्ताबाट तातोपानी र रसुवागढी नाका खुल्ने आफूहरूले अपेक्षा गरेको बताए।

उनी भन्छन् "हामीले साङ्घाई नजिककै यीउ भन्ने स्थानको ठूलो अन्तर्राष्ट्रिय थोक विक्रेता र ग्वान्जाओका चिनियाँ विक्रेताहरूलाई सामान पठाउन भनिसकेका छौँ। उनीहरूले बुकिङ्ग गर्न थालेका छन् र त्यहाँबाट एक हप्तामा नेपालमा सामान पठाउन सक्छौ... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

ँ भनिरहेका छन्।"

तुलाधारका अनुसार चिनियाँहरूले खाद्य सामग्रीहरू आपूर्ति नगर्ने र आपूर्ति गर्ने सामग्रीहरूमा विशेष किसिमको स्प्रे छर्केर कोरोनाभाइरस सङ्क्रमण फैलन नदिने जानकारी दिएको बताए।

चिनियाँ अर्थमन्त्रालयले नै तेश्रो देशसँगको व्यापार 'आक्रामक' रूपमा पुन: अघि बढाउन चाहिरहेको उल्लेख गर्दै उनले नेपालका सीमा नाकाहरू चाँडै खुल्ने आशा व्यक्त गरे।

अन्योल यथावत

तर रसुवाकी सहायक प्रमुख जिल्ला अधिकारी सपनाकुमारी भट्टराईले नाकामा गरिने स्वास्थ्य परीक्षणको तयारी जस्ता कारणले थप १ हप्ता नाका खुल्न नसक्ने चिनियाँ पक्षलाई जानकारी गराएको बताइन्।

उनले भनिन्, "सवारी साधनलाई एक हप्ता आवतजावत गर्न नदिउँ भनेर यतैबाट हामीले अनुरोध गरेका हौँ। थप निर्णय भएको छैन। हामीलाई सुविधा सम्पन्न  क्वारन्टीन कक्ष बनाउन प्रदेश सरकारले ४० लाख रूपैयाँ पठाएको छ। पूर्वाधार बनाएर मात्रै खोल्ने कि भन्ने आशय मन्त्रालयबाट पनि व्यक्त भएको छ।

तातोपानी नाकाका अधिकारीहरूले पूर्वाधार निर्माण बाहेक भन्सार कार्यालय पार गरेर भित्र्याउने सामानबाट उक्त भाइरस सर्छ वा सर्दैन भन्ने बारेमा सरकारले आफूलाई आश्वस्त पार्नुपर्ने बताइरहेका छन्।

तातोपानी भन्सार कार्यालयका प्रमुख लालबाबु खत्री भन्छन्, "मुख्य समस्या नेपाल भित्रिने समानहरूलाई व्यक्तिले नै गाडीमा लोड अनलोड गर्ने गरिरहेको हुन्छ। सामानको माध्यमबाट भाइरस सर्ने सम्भावना हुन्छ कि हुँदैन भन्नेबारे अन्योल भयो। त्यसबारे माथिल्लो तहमा पनि छलफल भइरहेको छ, विज्ञ समूहले पनि केही भन्नुहोला। त्यो निधो भएपछि मात्रै खोल्ने होला।"

नाका सञ्चालन गर्नका लागि आवश्यक स्वास्थ्य परीक्षणको व्यवस्था मिलाइदिन  स्वास्थ्य मन्त्रालयलाई पत्राचार गरिएको गृहमन्त्रालयका प्रवक्ता केदारनाथ शर्माले बताए।

स्वास्थ्य मन्त्रालयका अधिकारीहरूले त्यस्तो परीक्षण गर्ने व्यवस्था भएपनि तत्कालका लागि आवश्यक चिकित्सक नभएको र छिट्टै व्यवस्था गरिने जवाफ दिएको बुझिएको छ।

नेपालमा खासगरी चीनबाट विद्युतीय उपकरण र लत्ताकपडाको धेरै आयात हुन्छ।

कोरोना सङ्क्रमणका कारण आयातसँगै आवतजावत ठप्पहुँदा चिनियाँ श्रमिक संलग्न रहेका केही महत्त्वपूर्ण आयोजनाको निर्माण समेत प्रभावित भएका छन्।


ती दुई व्यक्ति ८० वर्षभन्दा धेरै उमेरका जापानी नागरिक थिए र उनीहरू पुराना रोगबाट पनि पीडित थिए।

कोभिड-१९ भएको पाइएपछि उनीहरूलाई बाहिर अस्पताल लगिएको थियो।

उक्त पानीजहाजमा भएका यात्रुमध्ये कम्तीमा ६२१ जनामा कोरोनाभाइरस सङ्क्रमण पुष्टि भएको थियो। त्यहाँ चीनबाहिर एकै ठाउँमा सबैभन्दा ठूलो सङ्ख्यामा मानिसहरूलाई सङ्क्रमण भएको हो।

जापानको आलोचना

उक्त पानीजहाजमा ३,७०० मानिस सवार थिए।

परीक्षणमा सङ्क्रमण नभएको पाइएका यात्रुलाई १४ दिने क्वारन्टीनपश्चात् बुधवारबाट बाहिर जान दिइएको छ।

बिहीवार पनि यात्रुहरू उक्त जहाजबाट बाहिरिने क्रम जारी छ।

सो पानीजहाजमा सङ्क्रमण फैलिएपछि जापानले त्यसबारे गरेको व्यवस्थापनको आलोचना भइरहेको छ।

चीनमा सङ्क्रमण घट्दो

यसबीच चिनियाँ अधिकारीहरूले कोभिड-१९ फैलिएको हुबे प्रान्तमा नयाँ सङ्क्रमणको सङ्ख्या ह्वात्तै घटिरहेको विवरण दिएका छन्।

दक्षिण कोरियामा कोरोनाभाइरस सङ्क्रमणको सङ्ख्या बढेको छ

बुधवार केवल ३४९ नयाँ सङ्क्रमण भेटिएको जनाइएको छ।

मङ्गलवार त्यस्तो नयाँ सङ्क्रमणको सङ्ख्या १,७०० बताइएको थियो।

सङ्ख्यामा आएको उक्त कमी रोग निदानमा अपनाइएका फरक विधिका कारण ह... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

ो कि होइन भन्ने प्रस्ट भएको छैन।

बुधवार सङ्क्रमणबाट मृत्यु हुनेको सङ्ख्या १०८ बताइएको छ। अधिकांश मृत्यु हुबेको राजधानी वुहानमा भएको छ।

एशियामा अन्यत्र भने दक्षिण कोरियामा सङ्क्रमितको सङ्ख्या निकै बढेको छ। त्यहाँ कोरोनाभाइरस सङ्क्रमितको सङ्ख्या ३० बाट ८२ पुगेको छ।

कोरोनाभाइरसबारे थाहा पाउनुपर्ने पाँच कुरा


ती दृश्यहरूले केवल मृत्युको मात्र होइन मृतकसँग पनि त्रास पैदा गरिरहेका छन्।

त्यसले पोस्टमोर्टमबाट रोग फैलनसक्ने आशङ्का र सङ्क्रमितको शरीरबाट भाइरस सर्नसक्ने सम्भावनाको डर पैदा गरिदिएको छ।

के मृतकको शरीरले कोभिड- १९ फैलाउन सक्छ? अन्तिम संस्कार गर्नु सुरक्षित छ कि छैन? अनि शवलाई जलाउनु ठीक कि गाड्नु?

हाम्रो जानकारीमा आएका कुराहरू यहाँ छन्।

शवबाट कोभिड-१९ सर्छ?

शव बोक्नेहरूले सुरक्षात्मक पोसाक लगाउनु पर्ने डब्लूएचओले जनाएको छ

विश्व स्वास्थ्य सङ्गठन (डब्लूएचओ)का अनुसार यदि आवश्यक सावधानी अपनाइएको छ भने मृतकको शरीरबाट कोभिड-१९ सर्छ भनेर डराउनुपर्ने कुनै कारण छैन।

यो रोग लगाउने सार्स-कोभ-२ भाइरस विशेषगरी मानिसहरूले निकाल्ने थुक वा र्‍याल जस्ता कुराका छिटाहरूबाट सर्छ। बोल्दा, हाच्छिउँ गर्दा वा खोक्दा यस्ता छिटाहरू निस्कन्छन्।

अनि कतिपय कडा सतहहरूमा यी भाइरस केही दिनसम्म जीवित रहन सक्छन्।

"आजका दिनसम्म मृतकको शरीरबाट जीवित मान्छेमा यो भाइरस सरेको कुनै पनि प्रमाण भेटिएको छैन," यसै महिनाको सुरुवातमा भएको एउटा पत्रकार सम्मेलनमा पान-अमेरिकन हेल्थ अर्गनाइजेसनका एकजना प्रवक्ता विलियम अडुक... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

्रोले भनेका थिए।

मृतकको शरीरमा भाइरस बाँच्न सक्छ?

"त्यसो भन्दैमा हामीले यो सर्दैन भन्न खोजेका होइनौँ। तपाईं मृतकलाई एकदमै प्रेम गर्नुहुन्छ त्यसैले चुम्बन गर्न वा अन्य त्यस्तै गर्न चाहनुहुन्छ। हामीले अझै पनि रोकथाम र नियन्त्रणको अभ्यास गर्नुपर्छ," उनले भने।

डब्लूएचओले गत मार्चमा जारी गरेको एउटा निर्देशिकामा रक्तस्राव हुनेखालका ज्वरोहरू (इबोलाजस्ता) र हैजालाई छाडेर आम रूपमा मृतकको शरीरबाट सङ्क्रमण नहुने उल्लेख छ।

त्यसमा भनिएको छ, "यदि महामारीयुक्त इन्फ्लुएन्जा भएर मृत्यु भएकाहरूको फोक्सोलाई चिरफारका बेला सही तरिकाले सम्हालिएन भने रोग सर्नसक्छ। अन्यथा शवबाट रोग सर्दैन।"

तर कडा खाले श्वासप्रश्वास सम्बन्धी रोगबाट मृत्यु भएकाहरूको फोक्सो र अन्य अङ्गहरूले भाइरसका लागि आश्रयस्थलको काम गरेका हुन सक्छन्।

चिरफारका बेला ती भाइरसहरू बाहिर आउन सक्छन्। त्यसमा प्रयोग भएका उपकरणहरूमा पनि ती बस्न सक्छन्।

कोभिड-१९ लागेर ज्यान गएकाहरुका मृतकका आफन्त र साथीहरुले के विचार गर्नु जरुरी छ भने शव गाड्ने वा जलाउने कार्य सुरक्षितरूपमा व्यवसायिक मानिसहरूबाट गरिएको हुनुपर्छ।

के हामी अन्तिम संस्कारमा जान सक्छौँ?

केही स्थानमा कोभिड-१९ का कारण लगातार मृतकको सङ्ख्या बढ्दा अन्तिम संस्कारमा सङ्कट पैदा भएको छ।

सामाजिक दूरी कामय गर्नुपर्ने भएकाले कैयौँ देशहरूमा अन्तिम संस्कार बन्द गरिएको छ।

अन्यले हालसम्म अनुमति त दिएका छन् तर सीमित सङ्ख्यामा मात्र मानिसहरू सहभागी हुन पाउँछन्।

कोरोनाभाइरस एकान्तवास: तनाव घटाएर स्वस्थ रहने पाँच उपाय

डब्लूएचओले मृतकका आफन्त तथा साथीहरूले अन्तिम संस्कार हेर्न पाउने बताएको छ। यद्यपि उनीहरूले पनि केही प्रतिबन्धहरूको पालना गर्नुपर्ने हुन्छ।

डब्लूएचओको निर्देशिकामा भनिएको छ, "उनीहरूले शवलाई म्वाई खान र छुन पाउने छैनन्। शव हेरिसकेपछि उनीहरूले साबुन पानिले हात धुनुपर्नेछ। शव हेर्नका लागि कम्तीमा १ मिटरको दूरी कायम राख्नुपर्नेछ।"

श्वासप्रश्वाससम्बन्धी लक्षणहरू भएका मानिसहरूले अन्तिम संस्कारमा सहभागी हुन पाउँदैनन् वा गर्नै पर्ने अवस्थामा पनि सङ्क्रमण फैलन नदिनका लागि मास्क लगाउनुपर्छ।

बालबालिका, ६० वर्ष माथिका र कमजोर प्रतिरक्षा प्रणाली भएका मानिसहरूले सिधै शवसँग सम्पर्कमा आउनु हुदैँन।

शवलाई गाड्न सकिन्छ कि जलाउनु पर्छ?

ब्राजिलको सामूहिक चिहान

डब्लूएचओका अनुसार शवलाई गाड्न पनि सकिन्छ जलाउन...


ती धातुहरू ठूलो मात्रामा आपूर्ति गर्ने क्यानडा र मेक्सिकोलाई छुट दिन सकिने ह्वाइट हाउसले जनाएको हो।

ह्वाइट हाउसकी प्रवक्ता सेराह स्यान्डर्सले उनकै शब्दमा यी दुई देशलाई राष्ट्रिय सुरक्षाको आधारमा छुट दिन सकिने बताएकी हुन्।

स्टिल र अलुमिनियममा कर लगाउने योजना घोषणापछि ट्रम्प आफ्नो नीतिलाई कार्यान्वयनमा नलैजान तीव्र दवाबमा परेका छन्।

ट्रम्पका आर्थिक सल्लाहकारद्वारा राजीनामा

‘अमेरिकी व्यापारिक साझेदारहरू क्रुद्ध’

नीति

ट्रम्पकै प्रशासनभित्रका पनि केही मानिसले व्यापारिक युद्धले क्षति पुर्याउने भन्दै उक्त नीतिलाई कार्यान्वयनमा नलैजान भनेका थिए।

कर लगाउने निर्णयलाई यो सप्ताहन्त अगावै ट्रम्पले अन्तिम स्वीकृति दिने ह्वाइट हाउसले जनाएको छ।

विदेश र रक्षा मन्त्रालयले लचिलो हुन अन्तिम समयमा राष्ट्रपतिलाई अपिल गरेका छन्।

राष्ट्रपति ट्रम्पले स्टिलका सामानमा २५ प्रतिशत र एलुमिनियमका सामानमा १० प्रतिशत कर लगाउने बताएका छन्।

योजना

तर कर लगाउने योजनाले व्यापार युद्ध ल्याउनसक्ने भन्दै चिन्ताहरू व्यक्त भइरहेका छन्।

अमेरिकाभित्रै र अन्य देशमा समेत विरोधहरू भए पनि राष्ट्रपति ट्रम्पले यो सा... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

ताको अन्त्यसम्ममा कर लगाउने निर्णयमा हस्ताक्षर गर्ने स्यान्डर्सले बताएकी हुन्।

अमेरिकी सञ्चारमाध्यमले भने यो बिहीवारभित्रै हुनसक्ने जनाएका छन्।


ती नर्सले दिएको सुझाव आफूले मान्ने गरेको बिष्टले बताए।

"कोही स्वास्थ्यकर्मी घरमा भेट्न आइदिए पनि हुन्थ्यो जस्तो लागेको छ," उनी भन्छन्।

जिल्ला स्वास्थ्य कार्यालय दार्चुलाको आयोजनामा यसरी फोन स्वास्थ्यसेवा सञ्चालनमा ल्याइएको बताइएको छ।

उक्त फोन सेवा कार्यक्रममा तीन स्वास्थ्य सहायक र चार स्टाफ नर्स छन्।

उनीहरूले मानसिक स्वास्थ्यसम्बन्धी तालिम पनि लिएका छन्।

अधिकांश सङ्क्रमित घरमै

अहिले जिल्लामा कोरोनाभाइरस सङ्क्रमितमध्ये थोरै मात्रै अस्पतालमा रहेका र ९५ देखि ९७ प्रतिशत बिरामी घरमै आइसोलेशनमा बसिरहेको स्वास्थ्य कार्यालय दार्चुलाले जनाएको छ।

सङ्क्रमित व्यक्तिको स्वास्थ्य स्थिति मूल्याङ्कन गर्न, समयमै अस्पतालमा पुर्‍याउन, मानसिक स्वास्थ्यलाई बिग्रिन नदिन तथा कोभिड-१९ बाट हुने क्षतिलाई न्यूनीकरण गर्ने उद्देश्यले कार्यक्रम सञ्चालनमा ल्याएको स्वास्थ्य कार्यालय दार्चुलाका प्रमुख जनस्वास्थ्य अधिकृत जयराज भट्टले बताए।

यसरी होम आइसोलेशनमा बस्दै गर्दा कोरोनाभाइरस भएका व्यक्तिमा परीक्षण गर्ने कि नगर्ने, कुन औषधि प्रयोग गर्ने, कस्तो खानेकुरा खाने, कस्ता खालका लक्षण भए अस्पतालमा जाने लगायतका... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

अन्योल रहने गरेको उनी बताउँछन्।

तर फोनबाट परामर्श दिँदा अन्योल कम भएको उनले बताए।

यसरी फोन स्वास्थ्य सेवाबाट जिल्लामा होम आइसोलेशनमा अढाई सय जनाभन्दा बढी सक्रिय सङ्क्रमितले परामर्श तथा स्वास्थ्य अवस्थाको बारेमा जानकारी लिएको भट्टले बताए।

होम आइसोलेशनमा बस्दै गर्दा कस्तो समस्या छ, स्वास्थ्यमा सुधार भएको छ कि छैन तथा पुनः कुनै लक्षण देखिएको छ कि भनेर फोनबाट बुझ्ने गरेको फोन स्वास्थ्य कार्यक्रममा खटिएकी स्टाफ नर्स राजमति ठगुन्नाले बताइन्।

एक दिनमा कति जनालाई परामर्श

एक स्वास्थ्यकर्मीले एक दिनमा २५ जनालाई फोनबाटै परामर्श दिने लक्ष्य  राखिएको छ।

यसरी काम गर्दा दुर्गम क्षेत्रमा नेटवर्कले राम्रो सँग काम नगर्दा साथै कसैकसैले फोन नै नउठाउँदा समस्या हुने गरेको ठगुन्नाले बताइन्।

स्वास्थ्यकर्मीले १०-१५ दिन होम आइसोलेशनमा बसेका सङ्क्रमितलाई दुई पटक परामर्श दिने तथा कुनै लक्षण देखिएको छ  कि भनेर सोध्ने गरेको बताइन्छ।

दशदेखि १२ दिनमा रुघाखोकी अनि ज्वरो आइरहेको भए दिनमा एक पटक फोन गरेर के छ कस्तो छ स्वास्थ्य अवस्था भनेर सोध्ने र स्वास्थ्यमा कुनै समस्या आएमा नजिकको स्वास्थ्यकर्मीलाई भेटेर जाँच गर्न लगाउने गरेका छन्।


ती पसलमा नुन, चिनी, चामल, घिउ लगायतका वस्तुसहित खसीबोका बजार मूल्यभन्दा सस्तोमा उपलब्ध गराइने बताइएको छ।

यस्ता पसलले उपभोक्तालाई केही राहत दिने गरेको भए पनि ती खासै प्रभावकारी हुन नसकेको उपभोक्ता अधिकारकर्मीहरूको ठम्याइ छ।

दशैँ, तिहारदेखि छठसम्मका लागि खुल्ने त्यस्ता पसल सरकारको स्वामित्वमा रहेका नेपाल खाद्य संस्थान, साल्ट ट्रेडिङ कर्पोरेशन र दुग्ध विकास संस्थानमार्फत् सञ्चालन गरिने बताइएको छ।

साल्ट ट्रेडिङले उपत्यकामा नौवटा पसल र तीनवटा घुम्ती पसल सञ्चालन गर्ने र देशका अन्य भागमा २२ वटा स्थानमार्फत् सुपथ मूल्यमा सामान उपलब्ध गराउने बताइएको छ। तर ती पसल खुल्ने सबै स्थान प्रष्ट भइसकेको छैन।

योजना

खाद्य संस्थानले सहकारीहरूसँग सहकार्य गरेर सबै प्रदेशमा सहुलियत पसल राख्ने र दुग्ध विकास संस्थानले आफ्ना भण्डार रहेका ठाँउहरूबाट उपलब्ध गराउने उद्योग, वाणिज्य तथा आपूर्ति मन्त्रालयले जनाएको छ।

शुक्रवारदेखि सुरु हुने त्यस्ता पसलमा पाइने सामान र बजार मूल्यबीच हुने मूल्यको फरकबारे मन्त्रालयकी उपसचिव उर्मिला केसीले भनिन्, "मोटा चामलमा प्रतिकेजी ५ रुपैयाँ, नुनमा २ रुपैयाँ, चिनीमा ५ रुपैयाँ... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

, बासमती चामलमा १० रुपैयाँ, खसी बोका प्रतिकेजी १० रुपैयाँ सरकारको तर्फबाट छुट दिएर उपलब्ध गराइने छ। दुग्ध संस्थानले घिउमा ५० रुपैयाँ र पनिरमा १० रुपैयाँ प्रतिकेजी छुट दिनेछ।"

यसरी उपलब्ध गराइने सामानमध्ये प्रतिपरिवार ६ किलो चिनी, ६ किलो नुन र ३० केजी चामल सस्तो मूल्यमा लिनसक्ने बताइएको छ। त्यसका लागि सरकारले खाद्य संस्थानलाई २ करोड र साल्ट ट्रेडिङलाई १ करोड ५० लाख रुपैयाँ अनुदान उपलब्ध गराउने छ।

सरकारले राख्ने यस्ता पसलहरु सहरकेन्द्रित रूपमा मात्रै राख्न लागिएको भन्दै आलोचनासमेत भएको छ।

आशङ्का

तर उपभोक्ता अधिकारकर्मी विमला खनालले सहुलियत पसल प्रभावकारी हुनेमा शङ्का व्यक्त गरिन्।

उनले भनिन्, "त्यसले केही न केही राहत पुर्‍याउने गरेको छ। तर झारा टार्ने हिसाबले केही ठाँउमा राख्ने गरिएको छ। छुट पनि देखिने खालको छुट भएन, एकदमै कम भयो।"

वितरणलाई प्रभावकारी बनाउन र निम्न आयस्रोत भएकाहरूसम्म पुगे वा नपुगेको अनुगमन गर्न केन्द्र र जिल्ला तहसम्ममा संयन्त्र बनाइएको र नियमित अनुगमन गरिने मन्त्रालयले जनाएको छ।


ती पाइलट भारतीय वायु विङ कमान्डर अभिनन्दन वर्तमान हुन्। उनले बुधवार बिहान लडाकु विमान मिग २१ उडाएका थिए।

भारतले पनि आफ्नो वायुसेनाले पाकिस्तानको लडाकु विमान एफ-१६ खसालेको दाबी गरेको छ।

तर पाकिस्तानले त्यो कुरा अस्वीकार गरेको छ।

अभिनन्दन अवस्था

अभिनन्दनले बुधवार बिहान उडाएको मिग २१ विमान पाकिस्तानी वायुसेनाले खसालिदियो र उनलाई आफ्नो नियन्त्रणका लियो।

पाकिस्तानी सेनाले अभिनन्दन आफूसँग सकुशल रहेको बताएको छ। उसले अभिनन्दनको एउटा भिडिओ पनि सामाजिक सञ्जालमा राखेको छ।

पाकिस्तानबाट पहिले सार्वजनिक गरिएको भिडिओमा अभिनन्दनको अनुहारमा रगत पोतिएको र उनी घाइते अवस्थामा देखिन्छन्।

एउटा भिडिओमा अभिनन्दनलाई केही मानिसले पिटिरहेको देखिन्छ। अर्को भिडिओमा अभिनन्दनको आँखामा पट्टी बाँधिएको छ।

त्यसमा उनले भनेका छन्, "मेरो नाम विङ कमान्डर अभिनन्दन हो। मेरो सेवा नम्बर २७९८१ हो। म विमान चालक र हिन्दू हुँ।"

अर्को भिडिओ पनि सार्वजनिक भएको छ। जसमा अभिनन्दनले चिया वा कफी पिइरहेको देखिन्छ।

त्यसमा कसैले प्रश्न सोधिरहेको र उनले उत्तर दिइरहेका छन्। अभिनन्दनले त्यस भिडिओमा आफूसँग निकै राम्रो व्यवहार भइरहेको... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

र यदि भारत फर्किए भने पनि त्यही कुरा भन्ने बताएका छन्।

तीव्र प्रतिक्रिया

त्यस भिडिओमा अभिनन्दनले आफूलाई दक्षिण भारतको बासिन्दा भनेका छन्।

आफ्नो वैवाहिक स्थितिबारे सोध्दा उनले आफू विवाहित भएको बताएका छन्।

अभिनन्दनका बुवा पनि वायुसेनामै थिए। भाइ पनि वायुसेवामै छन्।

अभिनन्दनले  सन् २००४ मा वायुसेवामा सेवा थालेका हुन्।

उनी पाकिस्तानको कब्जामा परेको समाचार आएपछि भारतीय प्रयोगकर्ताहरूले सामाजिक सञ्जालमा विभिन्न खाले प्रतिक्रिया व्यक्त गरेका छन्।

कांग्रेस प्रमुख राहुल गान्धीले अभिनन्दन सुरक्षित फिर्ता हुने आशा व्यक्त गरेका छन्।

जम्मू-कश्मीरका पूर्वमुख्यमन्त्री उमर अब्दुल्लाले प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीलाई अभिनन्दन स्वदेश नआएसम्मका निम्ति सबै राजनीतिक कार्यक्रम रद्द गर्न आग्रह गरेका छन्।


ती प्रतिबन्धले प्योङयाङको वार्षिक एक अर्ब डलर भन्दा बढीको कोइला र फलामको निर्यातलाई असर पार्नेछ।

जुलाई महिनामा उत्तर कोरियाले दुई वटा अन्तर महादेशीय क्षेप्यास्त्र परीक्षण गर्दै अमेरिकी मूलभूमि सम्म प्रहार गर्ने क्षमता हासिल भएको दाबी गरेका थिए।

अहिले सुरक्षा परिषदबाट पारित भएको प्रतिबन्धको प्रस्तावको मस्यौदा अमेरिकाले गरेको हो।

दण्ड

राष्ट्रसंघका लागि अमेरिकी राजदूत निक्की हेलीले ती प्रतिबन्धले उत्तर कोरियालाई गम्भीर असर गर्ने भन्दै आफ्ना जनतालाई पीडा दिने उत्तर कोरियाली नेतृत्वले अभावको स्वाद चाख्ने बताइन्।

उनले भनिन्, "हामीले पारित गरेको प्रस्ताव उत्तर कोरियालाई उसका गतिविधि प्रति जवाफदेही बनाउन एकताबद्ध भएर चालिएको सशक्त कदम हो। आज सुरक्षा परिषदले अन्तर माहदेशीय क्षेप्यास्त्र गतिविधिका लागि उत्तर कोरियाविरुद्धको दण्डलाई पूर्ण रुपमा नयाँ तहमा पुर्याएको छ।"

तर उनले अहिले पहिलो कदम मात्रै चालिएको भन्दै थप कारबाहीको आवश्यक्ता रहेको जनाइन्।

ट्विटरमार्फत अमेरिकी राष्ट्रपति डोनल्ड ट्रम्पले उत्तर कोरियाको मुद्दामा चीन र रुसले गरेको समर्थनप्रति धन्यवाद दिए।

चीनले उत्तर कोरियाली आ... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

णविक कार्यक्रमका कारण उत्पन्न संकटलाई थप चर्कन दिन नहुने भन्दै वार्ता सुरु गर्नुपर्ने सुझाव दिएको छ।

प्योङयाङले आक्रोशपूर्ण विज्ञप्ति जारी गर्दै थप आणविक हतियार निर्माण गर्ने प्रतिक्रिया दिएको छ।

अघिल्लो महिना उत्तर कोरियाले दुई वटा अन्तरमहादेशीय ब्यालेस्टिक क्षेप्यास्त्र परीक्षण गरेको थियो।

भावभङ्गी

अमेरिकी विदेशमन्त्री रेक्स टिलरसनले उत्तर कोरियाली विदेशमन्त्री रि योङ होसँगै दक्षिणपूर्वी एशियाका देशहरुको संगठनको शिखर बैठकमा फिलिपिन्सको मनिलामा सहभागिता जनाउँदैछन्।

अमेरिकी विदेशमन्त्रालयले ती दुईबीच भेटवार्ताको कार्यसूची नरहेको बताएको छ। तर उक्त सम्मेलनमा दुवैले प्रस्तुत गर्ने भावभङ्गीलाई नजिकबाट नियालिने विवरणहरुमा जनाइएको छ।

सुरक्षा मामिलाका विषयमा हुने उक्त बैठकमा चीन र रुसका विदेशमन्त्रीले पनि भाग लिनेछन्।

अघिल्लो हप्ता अमेरिकी विदेशमन्त्री टिलरसनले अमेरिकाले उत्तर कोरियालाई दुश्मनको रुपमा नलिएको र त्यहाँको सत्ता ढाल्ने इच्छा नराखेको बताएका थिए।

संयुक्त राष्ट्रसंघले किम जङ उनको आणविक अस्त्र कार्यक्रम नियन्त्रणको प्रयासमा लगाएका अहिलेसम्मकै सबैभन्दा कडा प्रतिबन्धका रुपमा पछिल्लो कदमलाई हेरिएको छ।

सुरक्षा परिषदले अनुमोदन गरेको प्रस्तावले प्योङयाङलाई बर्सेनी १ अर्ब डलर बराबरको निर्यातमा बन्देज लगाउने र उत्तर कोरियामा नयाँ लगानीका लागि सीमाहरु तोकेको छ।

सबैभन्दा महत्वपूर्ण कुरा यी प्रतिबन्धमा उत्तर कोरियाको व्यापार र आम्दानीको प्रमुख स्रोत रहेको चीनको पनि समर्थन रहेको छ।


ती प्राकृतिक यौगिकहरू उपचार गर्न गाह्रो हुने संक्रमणहरू नियन्त्रणका लागि प्रयोग गर्न सकिने अनुसन्धानमा संलग्न रकफेलर विश्वविद्यालयका वैज्ञानिकहरूको विश्वास छ।

परीक्षणहरूमा 'म्यालासिडिन्स्' भनिएका ती यौगिकहरूले एन्टिबायोटिक प्रतिरोधी ब्यक्टेरियाबाट लाग्ने धेरै रोगहरूलाई नियन्त्रण गरेको देखिएको छ।

विज्ञहरूका अनुसार 'नेचर माइक्रोबायोलजी'मा प्रकाशित शोधले एन्टिबायोटिकको प्रयोगमा नयाँ आशा जगाएको छ।

'मानिसको नाकमा एन्टिबायोटिक्स'

एन्टिबायोटिक दुरुपयोग रोक्न सरकारी पहल - BBC News नेपाली

प्रयास

हाल औषधिप्रतिरोधी रोगहरू विश्वभरि ठूलो स्वास्थ्य चुनौतीका रूपमा देखा परेका छन्।

त्यस्ता रोगबाट बर्सेनि सात लाख मानिसहरूको मृत्यु हुन्छ र तिनको उपचारमा नयाँ विधिको आवश्यकता टड्कारो रूपमा देखिएको छ।

माटोमा लाखौँ सूक्ष्मजीवहरू हुन्छन्। तिनले औषधीय गुण भएका एन्टिबायोटिक लगायत अनेकौँ यौगिकहरू उत्पादन गर्छन्।

न्यूयोर्कस्थित रकफेलर विश्वविद्यालयमा डा सन ब्र्याडीको समूह ती यौगिकहरू पत्ता लगाउन व्यस्त छ।

महत्त्वपूर्ण

त्यो समूहले 'जीन सिक्वेन्सिङ' प्रविधि प्रयोग गरेर अमेरिकामा संकलित माटोका एक हजारभन... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

्दा बढी नमुनाको विश्लेषण गर्‍यो।

धेरै नमुनामा 'म्यालासिडिन्स्' भेटिएपछि उनीहरूलाई यो एउटा महत्त्वपूर्ण खोज हो भन्ने लाग्यो।

उनीहरूले एम्‌आर्‌एस्‌ए (मेथिसिलिन्-प्रतिरोधी स्ट्याफाइलोकोकस् अरियस् ब्याक्टेरिया)को संक्रमण गराइएका मुसाहरूमा सो यौगिकको प्रयोग गर्दा छालामा भएको संक्रमण हराएको पाए।

मानिसको उपचारमा पनि ल्याउन सकिन्छ कि भनेर हाल अनुसन्धानकर्ताहरू यो औषधिको प्रभावकारितामा सुधार ल्याउन प्रयास गर्दै छन्।

चुनौती

"मालासिडिन्स् जस्ता खोज अनुसन्धानको प्रारम्भिक चरणमै रहेका एन्टिबायोटिकहरू कहिले र के साँच्चै उपचारकक्षसम्म पुग्छन् भनेर बताउनु असम्भव हुन्छ," डा ब्र्याडीले भने, "त्यस्ता एन्टिबायोटिकहरू उपचारमा प्रयोग हुने औषधिको रूपसम्म पुग्न एउटा निकै लामो र गाह्रो बाटो पार गर्नु पर्ने हुन्छ।"

एन्टिबायोटिक रिसर्च सेन्टर यूकेका प्राध्यापक कोलिन गार्नरका अनुसार एम्‌आर्‌एस्‌ए जस्ता ग्राम-पोजिटिभ संक्रमणहरूको उपचार गर्ने नयाँ एन्टिबायोटिक पत्ता लाग्नु राम्रो समाचार हो। तर यसले सबभन्दा टड्कारो आवश्यकता भने पूर्ति गर्दैन।

"हाम्रो चासो उपचार गर्न गाह्रो र प्रतिरोध बढेका ग्राम-पोजिटिभ ब्याक्टेरियामा छ," उनले भने।

ती ब्याक्टेरियाले न्युमोनिया, रगत र मूत्रनलीको संक्रमण र छालाको रोग गराउँछन्।

"तिनको उपचारका लागि हामीलाई नयाँ एन्टिबायोटिक्स चाहिन्छ।"

गंगाको पानी किन कहिल्यै बिग्रिदैन?

‘सुपरबग’ को खतरा


ती बालबालिकालाई साढे तीन वर्षयता थाइ सरकारले हेर्दै आएको थियो।

थाइ महिलाहरूलाई कोख भाडामा लगाए बापत विदेशीहरूले रकम तिर्ने गरेको र कोख भाडामा लगाउने व्यवसाय व्यापक रूपमा विस्तार भएको खुलासा भएपछि अधिकारीले हस्तक्षेप गरेका थिए।

डिएनए परीक्षणहरूले प्रविधि क्षेत्रका एक जना अर्बपतिका छोरा मित्सुतोकी सिगेताले कोख भाडामा लिएर कम्तीमा १६ सन्तान जन्माएको देखाएको थियो।

प्रयोगशालामै मानव डिम्ब उत्पादन

अनुसन्धान

तीन वर्षअघि मित्सुतोकी सिगेता एक जना नवजात शिशु सहित थाइल्याण्डबाट बाहिरिन लागेको एउटा धमिलो तस्वीर प्रकाशित भएपछि उनले कोख भाडामा लिएर किन यति धैरै सन्तान जन्माइरहेका छन् भनेर आशंकाहरू व्यक्त गरिएका थिए।

कतिपय शिशुहरू कम्बोडिया लगिसकिएका थिए र थाइ प्रहरीले सम्भावित मानवतस्करीको आरोपमा उनीविरूद्ध अनुसन्धान अघि बढाएको थियो।

तर उनका वकिलले उनले एउटा ठूलो परवार चाहेको र एकजना धनाढ्य जापानी व्यापारीको छोरा भएको हैसियतमा उनले तिनीहरूलाई राम्रोसँग ख्याल राख्न सक्ने तर्क गरेका थिए।

अहिले बैंककको एउटा अदालतले उक्त तर्कमा सहमति जनाएको छ।

अधिकार

थाइ अधिकारीहरूले आफूहरू कम्बोडिया र ज... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

ापान गएको र उनीसँग त्यहाँ हाल थाइल्याण्डको सरकारी निकायले स्याहार गरिरहेका बच्चाहरूलाई हेरविचार गर्ने राम्रो तयारी र पूर्वाधार रहेको पाएको जवाफ दिएका थिए।

ती बच्चाहरू जन्माउने आमाहरूले उनीहरूमाथि दाबी गर्न छाडिसकेका छन्।

सन् २०१५ मा नै उनले ३ सन्तानलाई स्याहार सुसार गर्ने अधिकार पाएका थिए।

सन् २०१४ मा कोख भाडामा दिने व्यवसायबारे पहिलो पटक समाचारहरू आएपछि थाइल्याण्डले विदेशीहरूलाई कोख भाडामा दिने व्यवसायमाथि प्रतिबन्ध लगाउने कानून पारित गरेको छ।


ती बालिका नौदेखि ११ वर्ष उमेरकी हुन सक्छिन्। उनको क्षतविक्षत शव पश्चिम गुजरातको सुरतमा फेला परेको थियो।

विश्वभर डायमन्ड सिटी भनेर चिनिने उक्त नगरको एउटा खेल मैदाननजिकै रहेको झाडीमा उनको शव भेटिएको हो। उनको शरीरमा ८६ वटा चोटहरू थिए।

शवको परीक्षण गरेका चिकित्सकले ती "चोटहरू उनको शव फेला परेको समयभन्दा एक हप्तादेखि एकदिनसम्म पुरानो" हुन सक्ने बताएका छन्।

ती बालिकालाई बन्धक बनाइएको र त्यसपछि यातना दिइएको अनि उनीमाथि दुर्व्यवहार गरिएको प्रहरीको विश्वास छ।

शव फेला परेको १० दिनभन्दा बढी समय बित्दा पनि उनको पहिचानबारे प्रहरीले केही पत्ता लगाउन सकेको छैन।

गुजरातमा हराइरहेका झन्डै आठ हजार बालबालिकाको सूची प्रहरीले जाँच गरेको भए पनि केही पत्ता लगाउन सकेन।

तर्साउने माध्यम?

स्थानीय प्रहरी प्रमुख भन्छन्‚ "शव फेला परेको स्थानमा सङ्घर्ष भएको जनाउने जस्तो कुनै पनि खाले सङ्केत भेटिएन।"

तर त्यस्तो अवस्थामा सङ्घर्ष गर्नु पनि त व्यर्थ छ, जतिबेला बलात्कारलाई शक्तिप्रदर्शन तथा कमजोरहरूलाई तर्साउने माध्यमको रूपमा प्रयोग भइरहेको छ।

कतिपयको धारणामा समुदायहरूलाई विभाजित पार्न तथा भोट बटुल्न घृणाको प्र... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

योग हुने पितृसत्तात्मक तथा बढ्दो रूपमा ध्रुवीकृत भारतको जस्तो समाजमा यस्तो अवस्था आइपर्नु आश्चर्यजनक होइन।

लैङ्गिक अनुपात

भारतमा एकदमै डरलाग्दो लैङ्गिक अनुपात छ र यसको अर्थ भारत पुरुषले भरिएको देश हो। यसो हुनुको कारण भनेको पेटभित्र रहेको शिशुको लिङ्ग छनोट गरी गरिने गैरकानुनी गर्भपतन हो।

भारतमा प्रत्येक ११२ छोरा जन्मिँदा १०० छोरी जन्मिन्छन्। वास्तवमा स्वाभाविक अनुपात भनेको १०५ छोरा जन्मिँदा १०० छोरी जन्मिनु हो।

छोरालाई प्राथमिकता दिँदा तथ्याङ्कगत हिसाबमा झन्डै छ करोड ३० लाख छोरीहरू 'हराइरहेका' देखिन्छन्।

कतिपयको यो विश्वास छ कि यस्तो अस्वाभाविक लैङ्गिक अनुपातले पनि महिलामाथि अपराध बढाइरहेको छ।

उत्तरी राज्य हरियाणामा सामूहिक बलात्कारका सबैभन्दा धेरै घटना भएका छन् र सबैभन्दा खराब लैङ्गिक अनुपात पनि त्यहीँ छ।

ज्यानुअरीमा मात्र एक जना ५० वर्षीय पुरुषलाई १० वर्षकी बालिकाको शरीरलाई क्षतविक्षत पारेको आरोपमा नियन्त्रणमा लिइएको थियो । त्यसै गरी एक जना १५ वर्षीय किशोरमाथि साढे तीन वर्षकी बालिकालाई बलात्कार गरेको आरोप लागेको थियो।

साथै एक जना २० वर्षीया विवाहित महिला दुईजना पुरुषबाट बलात्कृत भइन्‚ अनि एक २४ वर्षीय पुरुष एक छात्रालाई अपहरण गरेको आरोपमा हिरासतमा छन् भने एक बालिकाको क्षतविक्षत शरीर खेतमा फेला पर्‍यो।

यी त केवल उजुरी परेका घटनाहरू मात्र हुन्।

तनाव

ज्यानुअरीमै भारत-प्रशासित कश्मीरमा पहाडी भेगमा भेडीगोठ राख्ने घुमन्ते समुदायकी एक मुसलमान बालिकाको बलात्कारपछि हत्या भएको घटना सार्वजनिक भयो।

उनलाई अपहरणपछि एउटा मन्दिरमा बन्धक बनाएर राखियो। उनको बलात्कार भयो र नजिकैको जङ्गलमा मारेर फालियो।

हिन्दूहरूको स्वामित्व भएको भूमिमा उनीहरूले गाईवस्तु नचराऊन् भनेर घटना अल्पसङ्ख्यक मुसलमान घुमन्ते समुदायलाई चेतावनी दिन गरिएको थियो ।

कश्मीरको अन्य भागमा पनि धार्मिक तनाव बढ्दो नै छ।

त्यसो भए के त सन् २०१२ को दिल्ली सामूहिक बलात्कारको चर्चित घटनापछि पनि केही परिवर्तन भएन त?

उत्तर दिन कठिन छ।

अचेल घटनाहरू सञ्चारमाध्यममा आउँछन्, त्यो राम्रो हो। तर न्यायिक प्रणाली राजनीतिक दबाबमा पर्छ र कतिपय आरोपितहरू छाडिन्छन्, त्यो नराम्रो हो।

भारतमा बलात्कारको चारमध्ये एउटा मुद्दामा मात्र दोषी प्रमाणित हुने गर्छन्।


ती बालिकाले प्रत्येक दिन टाउको दुख्ने र बेलाबेला रिङ्गटा लाग्ने गुनासो गर्ने गर्थिन्। उनमा यो समस्या झन्डै छ महिना देखियो।

समस्याको कारण थाहा पाएपछि अभिभावकहरू पत्याउनै सकिरहेका थिएनन्।

"बालिकाको मस्तिष्कमा नाम्ले किराका सयवटा भन्दा बढी फुलहरू थिए। ती साना-साना समूहमा थिए।"

उपचार

दिल्लीको गुडगाँवस्थित फोर्टिस अस्पतालको न्यूरोलोजी विभागका निर्देशक डा. प्रवीण गुप्ताको निगरानीमा बालिकाको उपचार भइरहेको छ।

डा. गुप्ताले भने, "हामीसँग आउनुअघि बालिकाको उपचार भइरहेको थियो। उसलाई निकै टाउको दुख्ने र सुन्निने समस्या थियो।"

सुन्निने समस्या कम गर्नका लागि दिने गरिएको स्टेरोइड्सका कारण बालिकाको तौल ४० किलोबाट बढेर ६० किलो पुग्यो।

तौल बढेपछि बालिकालाई झनै गाह्रो भयो। उनी पूर्ण रूपमा स्टेरोइड्समा निर्भर भइन्।

त्यसपछि अभिभावकले बालिकालाई डा. गुप्ताकहाँ लगे जहाँ बालिकाको सीटी स्क्यान गरियो।

औषधि

डा. गुप्ताले भने, "बालिकालाई मकहाँ ल्याइँदा उनी अचेत थिइन्। सीटी स्क्यान गर्दा उनको मस्तिष्कमा सेता धब्बा देखिए। ती धब्बा अरू केही नभएर नाम्लेका फुल थिए। र, फुलहरू एउटा वा दुइटा नभई सयभन्दा बढी थिए।"
... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

उनलाई डा. गुप्ताकहाँ लग्ने बेलासम्म नाम्लेका फुलहरूले गर्दा ती बालिकाको मस्तिष्कले पूर्ण रूपमा काम गर्न सकिरहेको थिएन।

डा. गुप्ता भन्छन्, "सबैभन्दा पहिले हामीले औषधि दिएर बालिकाको मस्तिष्कको सन्तुलन ल्याउने काम गर्‍यौँ।"

हाल ती बालिकाको मस्तिष्कमा रहेका नाम्लेकिराका फुल नष्ट पार्ने औषधि दिइँदैछ। डा. गुप्ताका अनुसार नाम्लेका फुलमा लगातार वृद्धि भइरहन्छ।

डा. गुप्ताका अनुसार राम्रोसँग नपकाइएका र राम्ररी नपखालिएका तरकारी खाँदा नाम्ले नाम्लेको फुल पेटमा पुग्छ र त्यहाँबाट रगतमार्फत् शरीरका विभिन्न भागमा फैलिन्छ।

के हो नाम्ले?

नाम्ले एक प्रकारको परजीवी हो। पोषणका लागि यो अरू जीवमा निर्भर हुन्छ।

यसका पाँच हजारभन्दा बढी प्रजाति छन्। तिनीहरू एक मिलिमिटरदेखि १५ मिटरसम्म लामो हुन सक्छ।

यसको जीव खण्ड-खण्डमा बाँडिएको हुन्छ र फित्ताजस्तो देखिन्छ।

यसको शरीरमा बल्छी जस्तो संरचना हुन्छ जसका सहयोगमा यो आफूले आश्रय लिने जीवको अङ्गसँग टाँसिइरहन्छ।

शरीरको सतहमा हुने 'क्युटिकल'बाट उसले आफूलाई चाहिने खाद्यपदार्थ सोसेर लिन्छ।

आफ्नो शरीरभित्र पाचन प्रक्रिया नहुने भएकोले यसले पचाइसकेको खाद्यपदार्थ मात्रै सोस्ने गर्छ।

कसरी फैलिन्छ?

नाम्ले चेप्टो, रिबन जस्तो हुन्छ। शरीरमा प्रवेश गरेपछि यो जुका आन्द्रामा बस्न थाल्छन्।

तर सधैँ त्यहीँ नबसेर रगतको माध्यमबाट शरीरका अरू अङ्गमा पनि पुग्छ। कहिलेकाहीँ आँखा र मस्तिष्कमा पनि पुग्छ।

एशियाको तुलनामा युरोपेली देशहरूमा यसको खतरा कम हुन्छ। एनएचएसका अनुसार शरीरभित्र नाम्ले हुँदैमा कुनै लक्षण देखिन्छ भन्ने छैन।

तर शरीरका संवेदनशील अङ्गमा पुगेपछि खतरा हुन्छ। तर यसको उपचार धेरै कठिन हुँदैन।

दिल्लीस्थित गङ्गाराम अस्पतालका पेट रोग विशेषज्ञ डा. नरेल बंसलका अनुसार नाम्ले जुका प्राणघातक नभए पनि बेवास्ता गरिए खतरनाक हुनसक्छ।

कारण

सुङ्गुर अवथा गाईको अधकल्चो मासु र पूरै नपाकेको माछा खाँदा मानिसको शरीरभित्र नाम्ले पुग्नसक्छ।

खासमा यी जीवमा नाम्लेको लार्भा हुन्छ। यस्तो अवस्थामा राम्रोसँग नपकाएर खाएमा शरीरभित्र नाम्ले पुग्नसक्छ।

लक्षण

बच्ने उपाय

शरीरमा नाम्ले परेपछि औषधिले ठिक हुनसक्छ। तर केही सावधानी अपनाउँदा सङ्क्रमणबाट बच्न सकिन्छः

डा. बंसल भन्छन् नाम्ले प्राणघातक नभए पनि त्यसलाई गम्भीरतापूर्वक लिनुपर्छ।

शरीरको जुनसुकै भागमा पुग्नसक्ने भएकोले शरीरको त्यो हिस्सामा पक्षघात पनि हुनसक्छ।


ती मजदुर पश्चिम बङ्गाल राज्यका थिए।

घटनाक्रम

कुलगाम जिल्लाको कातरसु गाउँमा मङ्गलवार चरमपन्थीहरूले तिनको हत्या गरिदिएको जम्मु-कश्मीर प्रहरीले जानकारी दिएको छ।

बीबीसी संवाददाता रियाज मसरुरका अनुसार उनीहरूको हत्या राति करिब ९ बजे भएको  थियो।

उनी भन्छन्, "कश्मीरमा लगाइएका नियन्त्रण केही खुकुलो पार्दै लगिएको थियो। पुलिसले पनि आफ्नो सचेत गराउने सूचना हटाएको थियो।

"यस्तो स्थितिमा यहाँ पर्यटन त बढेको थिएन तर मजदुरहरू भने जीविकोपार्जनका निम्ति विस्तारै कश्मीर फर्कँदै थिए। अहिलेको समयमा भारतका विभिन्न ठाउँबाट कश्मीरका स्याउ बगैँचा तथा अन्यत्र काम गर्न मजदुर आउने गर्छन्।"

मसरुरका अनुसार हत्या गरिएका सबै पाँचजना मजदुर कातरसु गाउँमा एउटा भाडाको घरमा बस्थे।

प्रहरीको भनाइ छ कि सो घरमा सन्दिग्ध बन्दूकधारी घुसे, तिनलाई बाहिर निकाले र गोली हाने।

सो हमलामा एकजना घाइते छन्।

केही समय यता कश्मीरमा बाहिरबाट आएर बसेका मानिसहरूविरुद्ध हमलाको सिलसिला बढेको छ। हमलाको निशानामा खासगरि ट्रक ड्राइभर तथा मजदुर छन्।

झडप

युरोपेली सांसदहरूको एक समूहले कश्मीरको भ्रमण गरेकै बेला यो घटना भएको छ।

गत अगस्टमा ... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

भारतले कश्मीरको विशेष संवैधानिक हैसियत खारेज गरिदिएपश्चात् कुनै विदेशी प्रतिनिधिमण्डलको यो पहिलो भ्रमण हो।

सयौँ मानिसहरूलाई बन्दी बनाइएको तथा इन्टरनेट सेवा अवरुद्ध भइरहेको बेला भारत सरकारले स्थिति सामान्य भइसकेको जस्तो देखाउने प्रयास गरेकोप्रति त्यहाँका मानिस क्रुद्ध भएको बताइएको छ।


ती मध्ये अधिकांश मानिसले बांग्लादेशको कुटुप्लोङग शरणार्थी शिविर नजिक बनेको एउटा मन्दिरमा शरण लिएका छन्।

बौद्ध बहुल म्यानमारमा रोहिंज्या मुसलमानमाथि कयौं किसिमका प्रतिबन्ध लगाइएको छ।

त्यहाँ कयौं वर्षदेखि रोहिंज्या र बौद्धमार्गीबीच संघर्ष चलिरहेको छ।

बाध्यता

उक्त संघर्षका कारण दशौं हजार रोहिंज्या मुसलमान ज्यान जोगाउँदै भागेर  बांग्लादेश पुगेका छन्।

कुटुप्लोङ्ग शरणार्थी शिविरमा शरण लिएर बसेका रोहिंज्या हिन्दूले आफूहरु घर छाडेर भाग्न बाध्य हुनुको कारण बीबीसीलाई बताएका छन्।

शरणार्थी हिन्दूले फकीराबजार नामक गाउँमा सबैभन्दा धेरै हिंसा भएको जानकारी दिए।

उक्त गाँउमा घर भएकी दर्बाहालाका अनुसार उनको घरमा आगो लगाउनुका साथै कयौंलाई मारिएको छ।

त्यसै कारण उनी घर छाडेर भाग्न बाध्य भइन्।

दुर्बाहालाका अनुसार उनको गाउँमा करिब चार सय हिन्दूको बसोबास थियो, ती सबैले गाउँ छाडिसकेका छन्।

नकाबधारी

फकीराबजारभन्दा केही किलोमिटर टाढाको चिआंगछारीमा अर्की शरणार्थी बाकुबालाको घर छ।

उनकी छोरीको बिहे फकीराबजारमा भएको छ। बाकुबालाका पति छोरी भेट्न फकीराबजार गएका थिए, फर्किन पाएनन्।

बाकुबालाका अनुसार उनका पत... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

ि, छोरी र नातिको हत्या गरिएको छ।

के बाकुबाला ती आक्रमणकारीलाई चिन्छिन? उनी भन्छिन्, "हामी भाग्नुअघि आएका सबै आक्रमणकारीले कालो कपडाले अनुहार घोपेका थिए। आँखा मात्रै देखिन्थ्यो। बर्मेली भाषा बोल्ने उनीहरु कहिले काँही बंगाली भाषा पनि बोल्थे। उनीहरुसँग धारिलो हतियार पनि थियो।"

रिक्ता गाउँ र चिआंगछारीका हिन्दू पनि घर छाडेर बांग्लादेश जान बाध्य भएका छन्।


ती मध्ये ११ लाख प्रयोगकर्ता युकेका रहेको बीबीसीलाई बताइएको छ।

गोप्य जानकारी सार्वजनिक गरेका क्रिस्टोफर विलीले ५ करोड प्रयोगकर्ताको विवरण दुरुपयोग गरिएको यसअघि बताएका थिए।

फेसबुकका प्रमुख मार्क जकर्बर्गले प्रयोगकर्ताका विवरण चुहावटका विषयमा "अझै धेरै गर्न सकिन्थ्यो" भन्दै त्यसविषयमा "थप काम गरिने" बताएका छन्।

एक पत्रकार सम्मेलनमा जकर्बर्गले भने, "मलाई लाग्छ हामीले हाम्रो जिम्मेवारीको दायरा फराकिलो बनाउन आवश्यक छ।"

'जिम्मेवारी'

फेसबुक विवरण लिएको आरोपमा निलम्बित

अवैध रूपमा फेसबुक तथ्याङ्क लिएको आरोप

उनले फेसबुकको काम औजारहरू बनाउने मात्र नभई ती "औजारहरूलाई प्रयोगकर्ताहरूले कसरी प्रयोग गर्छन् र त्यसबाट के परिणाम निस्कन्छ भन्ने विषयमा समेत जिम्मेवारी" लिनुपर्नेमा जोड दिए।

जकर्बर्गको भनाइमा प्रयोगकर्ताका विवरण चुहिने सुविधालाई बन्द गरिसकेको छ र पछिल्लो प्रकरणका विषयमा फेसबुकले आउने दिनमा आन्तरिक छानबिन गर्नेछ।

फेसबुकमा तपाईँले राखेका व्यक्तिगत विवरणहरूको प्रयोग तेस्रो पक्षले कसरी गरिरहेको छ?

फेसबुकका प्रमुख प्रविधि अधिकृत माइक स्क्रोएफरको ब्लगमा प्रयोगकर्ताका विवरण कसरी चुहिन... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

पुग्यो भन्ने विषयमा लेखिएको छ।

बीबीसीले बुझे अनुसार 'दिस इज योर डिजिटल लाइफ' भनिने प्रश्नोत्तर जडान गर्ने ३ लाख ५ हजार प्रयोगकर्ताको माध्यमबाट विवरणहरू चुहिएको फेसबुकको अनुमान छ।

ती मध्ये अधिकांश प्रयोगकर्ता अमेरिकाका भएको बताइएको छ। १६ प्रतिशतभन्दा केही बढी प्रयोगकर्ता चाहिँ अन्य देशका भएको अनुमान छ।


ती मध्ये २५ वर्षका बिलाल अहमद शाह एकजना अपवाद हुन्।

कारण: उनले नेपालमै बसेर युवा उद्यमीको छवि बनाउन सफल भएका छन्।

भारतको बंगलौर (बेंगलुरु) मा  इन्जिनियरिङ पढ्ने सपना बीच बाटोमै तुहिएपछि उनी नेपालमै फर्के र केही गर्ने योजना बनाए।

तर जब सबै ढोका बन्द भए तब उनले आफ्नो बुवाले छाडेको परम्परागत पेसालाई निरन्तरता दिने सोच बनाए।

त्यही सोचलाई साकार बनाउन उनले पाँच वर्षअघि काठमाण्डूको झम्सिखेलस्थित सानो कारखानाबाट आफ्नो व्यवसाय सुरु गरे।

जम्मा दुईजना कालिगडबाट काम सुरु गरेका बिलालले हाल १५ जनाभन्दा बढी कालिगडलाई रोजगारी दिइरहेका छन्।

उनको कारखानाबाट उत्पादन हुने छालाका ज्याकेट हाल 'ल्याटिडो' ज्याकेटका रुपमा परिचित छन्।

हालसम्म हजारभन्दा बढी डिजाइनमा ज्याकेट बनाएका उनले काममा धैर्य, स्थिर र मेहनत गर्न सके छोटो समयमै उपलब्धि हासिल गर्न सकिने अनुभव सुनाउँछन्।

खासगरी सेलिब्रिटी अर्थात् ख्यातिप्राप्त व्यक्ति , मोटरसाइकल चालक (बाइकर), खेलाडी तथा विदेशमा रहेका नेपालीमाझ उनको उत्पादन चर्चामा रहेको बताइन्छ।

उदयीमान 'युवा उद्दमी श्रृंखला' अन्तर्गत कमल परियारले बनाएको यो भिडिओ हेर्नुहोस्।

... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:


ती महिला आसिया बीबीलाई सन् २०१० मा छिमेकीहरूसँगको झगडाका क्रममा मुसलमानहरूका पवित्र धर्मगुरु पैगम्बर मुहम्मदको अपमान गरेको आरोपमा दोषी ठहर्याइएको थियो।

आसिया बीबीले सँधै आफू निर्दोष रहेको बताउँदै आएकी छन्। तर उनले विगत आठ वर्षभन्दा धेरै समय एकान्त कारावासमा  बिताएकी छन्।

पाकिस्तान: मताधिकार लिन अग्रसर हुँदै महिला

भारतीय टीभी च्यानलमाथि पुनः प्रतिबन्ध

अदालतको उक्त फैसलापछि धर्मनिन्दा सम्बन्धी कडा कानुनहरूका पक्षधर कट्टरपन्थीहरूले हिंसात्मक विरोध प्रदर्शनहरू गरेका छन्।

विरोध प्रदर्शन

कराची, लाहोर, पेशावर र मुल्तान जस्ता शहरहरूमा सो अदालती फैसलाको विरोधमा प्रदर्शनहरू भएका छन्।

ती स्थानमा प्रदर्शनकारी र प्रहरीबीच झडप भएका विवरणहरू आएका छन्।

राजधानी इस्लामावादमा सर्वोच्च अदालत रहेको रेड जोन भनिने उच्च सुरक्षा व्यवस्था रहेको क्षेत्रमा मानिसहरूको आवागमनलाई प्रहरीले बन्द गरिदिएको छ।

प्रदर्शनकारीहरूलाई अदालतबाट टाढा राख्नका लागि सुरक्षा सैन्य परिचालन  गरिएको छ।

फैसला

अदालतको फैसला पढेर सुनाउँदै प्रधानन्यायाधीश साकिब निसारले भने, "अन्य कुनै मुद्दाको सिलसिलामा थुनामा राख्‍न आव... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

श्यक नभए आसिया बीबी लाहोर नजिकैको सेकुपुरास्थित जेलबाट तत्काल बाहिर निस्कन सक्नेछिन्।"

उक्त फैसला सुनाइँदा आसिया बीबी अदालतमा अनुपस्थित थिइन्। तर उनले जेलबाटै आफूलाई यो पत्याउनै गाह्रो भएको भनी प्रतिक्रिया दिएकी छन्।

उनले एएफपी समाचार संस्थासँग टेलिफोनमा कुरा गर्दै भनिन्,"म सुनेको कुरा विश्वासै गर्न नसक्ने अवस्थामा छु। के अब म सांच्ची नै बाहिर निक्लिन पाउँछु? के साँच्चिकै मलाई बाहिर जान दिइन्छ?"

खास नाम आसिया नोरिन रहेकी आसिया बीबीले  सन् २००९ को जुन महिनामा महिलाहरूको एक समूहसँगको विवादका क्रममा भनेका कुराहरूको आधारमा यो मुद्दा सुरु भएको थियो।

फलफूल टिप्ने क्रममा एक बाल्टिन पानीको निहुंमा तिनीहरूबीच भनाभन भएको थियो।

'अपमान'

 त्यसक्रममा ती महिलाहरूले आसिया बीबीलाई इस्लाम धर्म अँगाल्न भनेका थिए।

जुन कुराको जवाफमा उनले पैगम्बर  मोहम्मदको अपमान हुने तीनथरी टिप्पणी गरेको आरोप अभियोजनकर्ताहरूले लगाएका थिए।

उक्त घटनापछि आसिया बीबीमाथि उनको घरमा कुटपीट भएको र त्यसक्रममा उनले आफूले धर्मनिन्दा गरेको स्वीकारेको आरोपीहरूले बताएका थिए।

उनलाई एक प्रहरी अनुसन्धानपछि गिरफ्तार गरिएको थियो।

इस्लामबादस्थित बीबीसी संवाददाता सिकन्दर कर्मानी भन्छन्- प्रहरीको सुरक्षा घेराका माझ आसिया बिबीका वकिलले अदालतको फैसलाबाट आफू खुशी भएको बताएका छन्।

तर उनले अब आफ्नो र आसिया बीबीको सुरक्षाका सम्बन्धमा चिन्ता लागेको पनि बताएका छन्।


ती महिलाको एक महिना जति उतै घुम्ने रहर थियो भने छोरीको पनि धित मरुञ्जेल आमालाई घुमाएर नेपाल फर्काउने चाहना थियो।

तर, विदेश पुगेको दुई सातामा नै चीन हुँदै विश्वभरि कोरोनाभाइरसको सङ्क्रमण बढ्न थाल्यो।

धित मर्ने गरी घुम्ने घुमाउने चाहना थाती राखेर उनले नेपाल फर्किने सोच बनाइन् र तत्कालै नेपाल फर्किइन् पनि।

कोरोनाभाइरस सङ्क्रमणको डरले घर त आइन् तर भाइरसले पछ्याउँदै घरसम्मै आइपुगेको उनलाई पत्तो भएन।

गत चैत्र २० गते राष्ट्रिय जनस्वास्थ्य प्रयोगशालाको स्वाब परीक्षणमा पोजिटिभ रिपोर्ट आयो अर्थात् आफूमा कोरोनाभाइरस सङ्क्रमण पुष्टि भएको समाचार आयो।

सुरुमा पत्यार लागेन, तर नपत्याउने आधार पनि बाँकी रहेन।

सङ्क्रमण रोक्न अहिले देशभर 'लकडाउन' गरिएको छ

कसरी सर्‍यो सङ्क्रमण?

झण्डै २०/२२ वर्षदेखि दमको रोगी समेत रहेकी उनी बेल्जियमबाट दोहा हुँदै कतार एअरवेजको क्यूआर ६५२ नम्बरको फ्लाइटमा नेपाल आएकी थिइन्।

उनीसँगै एउटै विमानमा आएकी बागलुङ नगरपालिकाकै १९ वर्षीया किशोरीलाई कोरोनाभाइरस सङ्क्रमण भेटिएपछि ती ६५ वर्षीया महिलाको पनि स्वाब परीक्षण गरिएको थियो।

त्यसबेलासम्म उनमा सङ्क्रमणको कुनै लक्षण... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

समेत थिएन।

तर, परीक्षणका क्रममा पोजेटिभ देखिएपछि अर्की किशोरीसहित उनी यही चैत २० गतेदेखि धौलागिरी अञ्चल अस्पतालको आइसोलेशन कक्षमा उपचाररत छिन्।

अहिले उनको स्वास्थ्य अवस्था सामान्य रहेको चिकित्सकहरूले बताएका छन्।

सङ्क्रमणको डर

चैत ४ गते काठमाण्डू उत्रिएपछि उनलाई ज्वाईँ लिन एअरपोर्टमा पुगेका थिए।

काठमाण्डूबाट यति एअरलाइन्सको उडानबाट पोखरा ओर्लिएपछि जीपमा यसअघि सङ्क्रमित भेटिएकी युवतीसँगै बागलुङसम्म उनीहरू आइपुगेका थिए।

आएको दिन उनी छोरीको घरमा बसिन्। अर्को दिन घरमा पुगिन्।

घरमा बस्दा गाउँका केही मानिस र बालबालिका पनि उनलाई भेट्न घरमा पुगेका थिए। उनीहरूलाई चकलेट पनि बाँडेको बताईन्।

अस्पतालमा उपचाररत उनलाई रुघाखोकी, ज्वरो आउने कुनै पनि समस्या देखिएको थिएन।

त्यसैले उनलाई सङ्क्रमण भएको अनुभव नै नभएको बताउँछिन्।

उनी भन्छिन्, "मलाई कुनै लक्षण नै देखिएको थिएन, पहिलेदेखि नै दमको रोगी भएकाले यो रोग लागेपछि मर्छु की भन्ने चिन्ता नै छैन।"

पहिले दम बढेर बस्न खान नहुने अवस्थामा अहिले बरु ठीक भए जस्तो भएको उनको अनुभव छ।

"अस्पतालमा बसेको भएपनि मैले कुनै औषधी खाएकी छैन," उनी भन्छिन्।

"मेरो आत्मबल नै कडा छ, रोग लागेको छ भन्ने विश्वास नै छैन। आत्मबल भएकालाई त यो रोग पनि लाग्दो रहेनछ," उनले थपिन्।

'आत्तिएर हुँदैन'

गएको चार दिनदेखि धौलागिरी अञ्चल अस्पतालमा उपचाररत रहेकी उनी आत्तिएकी छैनन्।

अझै पनि उनलाई रुघाखोकी, ज्वरो, झाडापखालाजस्ता कुनै समस्या देखिएको छैन।

आफन्तहरूसँग फोनमा धेरै बेर कुरा समेत गर्छिन्।

उनी भन्छिन्, "मान्छेहरु बढी डराए, डराउनु पर्दैन, शङ्का लागेमा चेकजाँच गर्नुपर्छ। ठीक हुन्छ।"

एम्बुलेन्स चालक भाग्दा

काठमाण्डूस्थित राष्ट्रिय जनस्वास्थ्य प्रयोगशाला टेकुले आधिकारिक रूपमा उनलाई कोरोनाभाइरस सङ्क्रमण भएको पुष्टि गरेपछि गण्डकी प्रदेश स्वास्थ्य कार्यालय बागलुङ र धौलागिरी अञ्चल अस्पतालका स्वास्थ्यकर्मी घरमै क्वारन्टीनमा बस्दै आएकी सङ्क्रमितलाई अस्पताल ल्याउने तयारीमा जुटे।

तयारी अवस्थामा रहेको नेपाल रेडक्रस सोसाइटीको एम्बुलेन्सलाई धौलागिरी अञ्चल अस्पतालमा बोलाइयो।

एम्बुलेन्स तत्कालै अस्पताल परिसरमा आयो।

तर, चिकित्सकहरुले कोरोनाभाइरस सङ्क्रमित बिरामी ल्याउन जानुपर्ने बताएपछि एम्बुलेन्स चालक सुरक्षा नभएको भन्दै अस्पताल परिसरबाट भागे।

एम्बुलेन्स छोडेर चालक भागेपछि स्वास्थ्य...


ती महिलाबारे थप जानकारी दिइएको छैन, तर यसलाई वृद्धवृद्धाको हकमा झन् घातक मानिएको कोरोनाभाइरसविरुद्धको सकारात्मक समाचार भनिएको छ।

उनी कोभिड-१९ रोगबाट निको हुने सबैभन्दा वृद्ध व्यक्ति बनेकी छन्।

यसअघि चीनले मार्चमा १०० वर्षीय पुरुष कोरोनाभाइरसको सङ्क्रमणबाट मुक्त भएको बताएको थियो।

चेतावनी

जापानको राजधानी टोक्योका अधिकारीहरूले शहरवासीहरूलाई सप्ताहान्तमा घरभित्रै बस्न आग्रह गर्दै त्यहाँ सङ्क्रमण ह्वात्तै बढ्न सक्ने चेतावनी दिएका छन्।

बुधवार ४१ नयाँ सङ्क्रमण पुष्टि भए पनि टोक्योमा अन्य ठूला शहरमा जस्तो प्रतिबन्धहरू लागेका छैनन्।

कोरोनाभाइरस फैलिएपछि दक्षिण कोरियामा कार्यरत नेपाली नागरिक पनि 'भयभीत'

दक्षिण कोरियामा एकै दिनमा कोरोनाभाइरस सङ्क्रमणको सङ्ख्या दोबर

तर गर्भनर युरिको कोइके भन्छिन्: "हामी सबैजनालाई कुनै पनि अवस्थामा अत्यावश्यक नभई यो साता घरबाहिर ननिस्कन अनुरोध गर्छौँ।"

उनले सबैलाई घरैबाट काम गर्न र राति पनि ननिस्कन आग्रह गरिन्।

जापानमा १,२०० जनामा सङ्क्रमण देखिएको छ भने ४३ जनाको मृत्यु भइसकेको छ।

दक्षिण एशियामा के भइरहेको छ?

भारतमा बिहीवार २१ दिने लकडाउनको दोस्रो दिन ह... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

ो। त्यहाँ ५५० जनाभन्दा बढीमा कोरोनाभाइरसको सङ्क्रमण देखिएको र १० जनाको मृत्यु भइसकेको छ।

पाकिस्तान दक्षिण एशियाकै सबैभन्दा बढी सङ्क्रमण भएको देश हो। त्यहाँ १,००० जनाभन्दा बढीमा सङ्क्रमण देखिएको छ जसमध्ये चार सय सिन्ध प्रान्तमा रहेको छ।

बाङ्ग्लादेशमा कोरोनाभाइरसका कारण मृत्यु हुनेको सङ्ख्या पाँच पुगेको छ। सङ्क्रमितहरूको सङ्ख्या ३९ पुगेको छ। तर गत २४ घण्टामा त्यहाँ आन्तरिक उडान र सार्वजनिक यातायात बन्द गरेपछि नयाँ सङ्क्रमित भेटिएका छैनन्।

श्रीलङ्कामा बुधवार सङ्क्रमितको सङ्ख्या १०२ पुगेको छ र त्यहाँ अनिश्चितकालीन कर्फ्यु कायम छ।


ती महिलाले आफ्ना पूर्व पतिसँग पुन: विवाह गर्नका निम्ति परपुरुषसँग विवाह गर्न, यौन सम्बन्ध राख्न र अनि पारपाचुके गर्न त्यसरी पैसा तिर्ने गर्छन्।

फराह (असली नाम होइन) आफू २० वर्षको हाराहारीमा हुँदा पारिवारिक मित्रमार्फत आफ्नो पतिसँग चिनाजानी भयो।

उनीहरुको विवाहपश्चात बालबच्चा भए तर त्यसपछि फराहमाथि दुर्व्यवहार शुरु भयो।

"पहिलो चोटि पैसाको निहुँमा उसले दुर्व्यवहार गर्यो," उनले बीबीसी एसियन नेटवर्क तथा भिक्टोरिया डर्बीशायर कार्यक्रमलाई बताइन्।

"उसले मलाई कपाल समातेर दुईवटा कोठामा घिसार्यो। मलाई घरबाट निकाल्न खोज्यो। कतिपय समयमा ऊ बहुलाएकै शैलीमा प्रस्तुत हुन्थ्यो।"

दुर्व्यवहार हुँदाहुँदै पनि फराहले पति सच्चिने आशा गरिन्।

तर उनी झन्-झन् खराब हुँदै गए।

एक्कासी उनले एक दिन 'टेक्स्ट मेसेज' पठाएर सम्बन्ध विच्छेद गरे।

"म घरमा केटाकेटीसँग थिए। उनी कार्यालयमा थिए। चर्काचर्की हुँदाहुँदै उनले एक्कासी तलाक, तलाक, तलाक लेखिएको सन्देश पठाए।"

'ट्रिपल तलाक' भनिने उक्त प्रणाली अन्तर्गत केही मुसलमान समुदायमा पतिले तीनचोटि तलाक भन्ने बित्तिकै तत्काल विवाहको अन्त्य हुन्छ।

अधिकांश मुसलमान देशमा यो... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

प्रथा प्रतिबन्धित भए पनि अझै कायमै छ।

ब्रिटेनमा कति महिलाको यसरी सम्बन्ध विच्छेद भएका छन् भन्ने आँकडा छैन।

फराहले स्वाभाविक अवस्थामा आफूले हलाला गर्नुपर्ने जस्तो सोच नराख्ने बताइन्

"मैले मेरो फोनको सन्देश बुवालाई देखाएँ। उहाँले अब तिम्रो विवाह सकियो र उसकहाँ तिमी फर्कन सक्दिनौं भन्नुभयो।"

फराह भन्छिन्, त्यसले उनलाई निकै हतप्रभ तुल्यायो।

आफ्ना पतिलाई निकै माया गर्ने उनी पुन: फर्कन चाहन्थिन्।

उनका अनुसार उनका पति पनि उनीसँग त्यसरी सम्बन्ध विच्छेद गरेपछि पछुताए।

यसले फराहलाई 'हलाला' भनिने एक विवादास्पद प्रथातर्फ डोर्यायो।

यो प्रथालाई 'ट्रिपल तलाक' मान्ने थोरै मुसलमान समुदायले मान्ने गर्छन्।

उनीहरुको विश्वास छ, 'ट्रिपल तलाक'मार्फत सम्बन्ध तोडिएका जोडीलाई पुन: विवाह बन्धनमा बाँध्न हलाला एकमात्र उपाय हो।

'हलाला' अन्तर्गत महिलाले परपुरुषसँग विवाह गर्नुपर्छ।

सो विवाह निर्वाह समेत गर्नुपर्छ - अनि त्यस विवाहको सम्बन्ध विच्छेद भएपछि मात्र पहिलो पतिसँग पुनर्मिलन हुन सक्छ।

तर कतिपय घटनामा 'हलाला' सेवा लिन चाहने महिलाहरु ठगी, 'ब्ल्याकमेल' तथा यौन शोषणको जोखिममा पर्छन्।

यो प्रथा अधिकांश मुसलमानले स्वीकार्दैनन्।

सम्बन्ध विच्छेदबारे मुसलमान समुदायका केही व्यक्तिको गलत बुझाइले यो प्रथा निम्तिएको ठानिन्छ।

तर बीबीसीले गरेको एक अनुसन्धानले इन्टरनेटमार्फत यस्तो सेवा दिने थुप्रै फेला पार्यो।

कतिपयले महिलालाई यो सुविधा बापत हजारौं पाउण्ड तिराउने गरेको पाइयो।

बाध्यता

फेसबुकमा हलाला सेवाको विज्ञापन गर्ने एक पुरुषका सामु बीबीसीकी एक संवाददाता पहिचान लुकाएर भेट्न पुग्दा उनलाई २५ सय पाउण्ड तिर्नुपर्ने अनि अस्थायी विवाहको पूर्णताका निम्ति ती पुरुषसँग यौन सम्बन्ध राख्नुपर्ने बताइयो।

त्यसपछि ती व्यक्तिले सम्बन्ध विच्छेद गरी बाटो खोलिदिने उपाय सुनाइयो।

सो व्यक्तिले आफ्नो साथ अन्य पुरुषहरुपनि काममा रहेको बताए।

ती मध्ये एक पुरुषले त हलाला सेवा उपलब्ध गराइसकेपछि शुरुमा एक महिलालाई सम्बन्ध विच्छेद गर्न आनाकानी गरेको ती व्यक्तिले बताए।

ती व्यक्तिले कुनै कानुन तोडेको त देखिंदैन।

बीबीसीले सो भेटघाटपश्चात उनलाई सम्पर्क गर्दा उनले सबै आरोपहरु अस्वीकार गरे।

आफूले कहिले 'हलाला' नगराएको र फेसबुक अकाउन्ट पनि केवल रमाइलोको निम्ति खोलेको उनले बताए।

तर आफ्ना पूर्व पतिसँग पुनर्मिलन हुने उत्कट आकांक्षाका कारण फराहले...


ती महिलाहरुलाई कुवेत लैजाने भनेर भारतको दिल्लीस्थित अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलबाट दुबई विमानस्थल पुर्याइएको जानकारी पाएको अध्यागमन विभागका महानिर्देशकले बीबीसीलाई बताए।

गम्भीर प्रकृतिको घटना भएको भन्दै आवश्यक अनुसन्धानका लागि छलफल भइरहेको विभागले बताएको छ।

संसद्को श्रम तथा वैदेशिक समितिले वैदेशिक रोजगारीका नाममा नेपालबाट संगठित रुपमा मानव तस्करी गर्न थालिएको निष्कर्ष निकालेको दुई महिना पनि नबित्दै पछिल्लो घटना प्रकाशमा आएको हो।

स्थल नाका

अध्यागमन विभागका महानिर्देशक गंगाराम गेलालका अनुसार दुबई विमानस्थलबाट फिर्ता पठाइएका ४४ जना नेपाली महिला मंगलबार र बुधबार गरी काठमाण्डूस्थित त्रिभुवन अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलमा ओर्लिएका हुन्।

तीमध्ये मंगलबार १२ जना, बुधबार एकपटक १३ र अर्कोपटक १९ जना काठमाण्डू आइपुगेका हुन्।

महानिर्देशक गेलालका अनुसार भारतसँगको स्थल सीमा नाका हुँदै नेपाली महिलाहरुलाई दिल्ली पुर्याइएको र नयाँ दिल्लीस्थित इन्दिरा गान्धी अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलबाट दुबई विमानस्थल पुर्याइएको बुझिएको छ।

उनले भने, "हामीलाई प्राप्त रिपोर्ट अनुसार विना भिसा उहाँहरु दुबई जानुभएको थियो... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

र उहाँहरुलाई कुवेत लग्ने भनेर त्यहाँ पुर्याइएको थियो।"

गेलालका अनुसार दुबईलाई अन्य गन्तव्य पुग्ने ट्रान्जिटको रुपमा प्रयोग गरिएको देखिन्छ।

अफ्रिकी मुलुक केन्या पुग्दा 'अनअराइभल भिसा' अर्थात सीमामा पुग्ने बित्तिकै प्रवेशाज्ञा पाउने भएकोले ती महिलाहरुको भिसामा केन्या जान लागेको लेख्न लगाइ सुनियोजित रुपमा दुबई लगिएको देखिएको गेलालले बताए।

महिला बेचबिखन

उनका अनुसार काठमाण्डू फिर्ता पठाइएका कतिपय महिलाले चार/पाँच महिनासम्म आफूहरुलाई एउटै कोठमा कोचिएर राखिएको बताएका छन्।

काठमाण्डू फिर्ता पठाइएकाहरुलाई महिला बेचबिखनविद्ध काम गर्दै आएको गैरसरकारी संस्था माइती नेपालको संरक्षणमा राखिएको छ।

सो संस्थाका निर्देशक विश्वराम खड्काले भने, "पाँच/सात दिन उहाँहरु विमानस्थलमा बिचल्ली अवस्थामा हुनुहुन्थ्यो। बिरामी हुनुहुन्छ। टाउको दुख्नेदेखि लिएर वाकवाक लाग्ने भएकोले हामीले थप कुरा गरेका छैनौँ।"

पछिल्लो घटनालाई अध्यागमन विभागले गम्भीर रुपमा लिएको विभागका महानिर्देशक गेलालले बताएका छन्।

उनले अनुसन्धानका निम्ति केन्द्रीय अनुसन्धान ब्युरो र माइती नेपालसँग विभागले छलफल गरिरहेको बताए।


ती महिलाहरू "पूर्ण रूपमा असफल राष्ट्रबाट अमेरिका आएको" भन्दै ट्रम्पले उनीहरूलाई तिनै स्थानमा फर्किन भनेका थिए।

राष्ट्रपति ट्रम्पले ती सांसदलाई सभामुख न्यान्सी पेलोसीले निःशुल्क रूपमा यात्राको अवसर जुटाइदिने भन्दै कटाक्ष गरेका थिए।

प्रगतिशील धारका चार महिला सांसदसँग पेलोसीको मतभेद देखा परेको एक हप्तापछि ट्रम्पले सामाजिक सञ्जालबाट त्यस्तो प्रतिक्रिया व्यक्त गरेका हुन्।

ट्रम्पको भनाइको सामाजिक सञ्जालमा व्यापक आलोचना भएको छ।

ती सांसदमध्ये एलेक्जान्ड्रिया ओकासियो कोर्टेज, राशिदा तलाइब र आयान्ना प्रेस्ले अमेरिकामै जन्मे हुर्केका हुन्।

अर्की सांसद इल्हान ओमर भने बाल्यकालमा अमेरिका प्रवेश गरेकी थिइन्।

ट्वीटमा ट्रम्पले ती सांसदको नाम भने उल्लेख गरेका छैनन्।

तर केही हप्तायता पेलोसी र उनीहरूबीच सीमासुरक्षासम्बन्धी एउटा विधेयकबारे विवाद उत्पन्न भएको थियो।

महाभियोगको माग

पेलोसीले ट्वीटबाटै ट्रम्पको धारणा भेदभावपूर्ण भएको टिप्पणी गरेकी छन्।

उनले विविधता नै अमेरिकाको बल र एकता नै शक्ति रहेको भन्दै ट्रम्पको आलोचना गरेकी छन्।

संसद्‌मा मिशिगनको प्रतिनिधित्व गर्ने रासिदा तलाइबले ट्वीट ... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

गर्दै ट्रम्पमाथि महाअभियोग लगाइनुपर्ने माग राखेकी छन्।

ट्रम्पको उक्त ट्वीटको चौतर्फी आलोचना भएको छ।

नेता बर्नी स्यान्डर्सले पनि ट्रम्प जातिवादी भएको आरोप लगाएका छन्। "न्याय र सबैको सम्मानका लागि हामी सबै सँगै उभिनुपर्छ," उनले लेखेका छन्।

ट्विटरमा प्रतिक्रिया दिँदै ट्रम्पले डेमोक्र्याटहरूले अमेरिकाबारे नराम्रो कुरा गर्ने मानिसलाई समर्थन गर्नु दु:खद भएको टिप्पणी गरेका छन्।

उनीहरूले आफ्ना विरोधीलाई "जातिवादी" भएको आरोप लगाउने गरेको ट्रम्पले लेखेका छन् - यदि डेम्रोक्याट्रिक पार्टीले त्यस्तो भाषा र गतिविधिको समर्थन गरिराख्छ भने २०२० को निर्वाचनमा भेटौँला।

राष्ट्रपतिका रूपमा निर्वाचित हुनुभन्दा अघि नै ट्रम्प आप्रवासीहरूप्रति कडा रूपमा प्रस्तुत हुँदै आएका छन्।


ती मानिसहरूलाई नोभी सान्जारीस्थित एउटा अस्पतालमा १४ दिन क्वारन्टीनमा राख्न लगिँदै थियो।

राष्ट्रपति भोलोदिमिर जेलेन्स्कीले प्रदर्शनकारीहरूलाई सहानुभूतिपूर्वक व्यवहार गर्न आग्रह गरेका छन्।

युक्रेनको सुरक्षा निकायका अनुसार रक्षा मन्त्रालयलाई उद्धृत गरिएको एउटा इमेलमा उद्धार गरिएका केही मानिसमा कोभिड-१९ अर्थात् कोरोनाभाइरसको सङ्क्रमण भएको मिथ्या दाबी गरिएको थियो।

सुरक्षा सेवाका अधिकारीहरूले त्यसबारे छानबिन गरिरहेको एउटा विज्ञप्तिमा उल्लेख छ।

कसको भएको थियो उद्धार?

चीनको वुहानबाट ४५ युक्रेनी र २७ विदेशी नागरिकलाई विमान चढाएर पूर्वी युक्रेनको हार्किभ क्षेत्रमा ल्याइएको थियो।

उनीहरूलाई छवटा बसमा राखेर अस्पताल लग्दै गर्दा प्रदर्शनकारीहरूले बाटोमा आगो बालेर तथा ढुङ्गा हानेर विरोध गरेका थिए।

स्वास्थ्यमन्त्रीले बसमा भएका कोही पनि बिरामी नभएको बताएका छन्।

युक्रेनको कूटनीतिक नियोगका अनुसार तीन युक्रेनी र एक कजाकस्तानी नागरिकलाई ज्वरो आएको पाइएपछि चीनमै छोडिएको थियो।

तनाव बढेपछि प्रधानमन्त्री, स्वास्थ्यमन्त्री र आन्तरिक मामिलामन्त्रीले उक्त नगरको भ्रमण गरेका थिए।

स्थानीय सञ्चारमाध्यममा प्... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

रकाशित एउटा भिडिओमा आन्तरिक मामिलामन्त्रीले प्रदर्शनकारीहरूलाई सङ्क्रमित व्यक्तिहरूलाई नल्याइएको भनेर आश्वस्त बनाउन खोजेको देखिन्छ।

राष्ट्रपति जेलेन्स्कीले देशवासीलाई करुणा देखाउन र विरोधप्रदर्शन नगर्न आग्रह गरेका छन्।

"अधिकांश यात्री ३० वर्षमुनिका छन्। हामी धेरैका लागि उनीहरू सानै छन्," उनले विज्ञप्तिमा भनेका छन्।

"तर एउटा खतराबारे म उल्लेख गर्न चाहन्छु। हामी सबै मानव भएको र हामी सबै युक्रेनी भएको बिर्सिने खतरा। महामारी फैलिएको बेला वुहान पुगेका समेत हामी सबै।"

अहिलेसम्म ७६,००० भन्दा बढी मानिसमा कोभिड-१९ भएको पुष्टि भएको छ भने २,२४७ जनाको मृत्यु भएको छ।

अधिकांश सङ्क्रमण र मृत्युका घटना चीनमा भएका छन्।


ती मिथ्या भिडिओ छ करोड २० लाखभन्दा बढी पटक हेरिएको जनाइएको छ।

त्यस्तो झुट्टा दाबी गरेको भिडिओमा औषधि निर्माता कम्पनीहरूले कोरोनाभाइरसको खोप तयार पारिसकेको तर बिक्री गर्न अस्वीकार गरिरहेको पनि उल्लेख छ।

युट्युबले भने यस्ता घातक मिथ्या सूचनाहरू कम फैलिन दिन आफू प्रतिबद्ध रहेको जनाएको छ।

कुन सही कुन मिथ्या?

अनुसन्धानकर्ताहरूले "राम्रो गुणस्तर र सही सूचना" समेटिएका भिडिओ युट्युबमा सरकारी निकाय र स्वास्थ्य विज्ञहरूले राखेका उल्लेख गरेको छ।

तर अधिकांश अवस्थामा त्यस्ता भिडिओ बुझ्न कठिन र कम आकर्षक सामग्री भएको भनिएको छ।

बीएमजे ग्लोबल हेल्थले प्रकाशन गरेको उक्त अध्ययनमा मार्च २१ सम्म सबैभन्दा बढी हेरिएका अङ्ग्रेजी भाषाका कोरोनाभाइरससँग सम्बन्धित भिडिओहरू समावेश गरेका थिए।

दोहोरिएका, एक घण्टाभन्दा लामो अवधि भएका र विषयसँग सम्बन्धित श्रव्य वा दृश्य सामग्री नसमेटेका भिडिओ हटाएपछि अनुसन्धानकर्ताहरूले ६९ वटा सामग्री अध्ययन गरेका थिए।

उनीहरूले भाइरसको फैलावट, कोरोनाभाइरसको लक्षण, नियन्त्रण र सम्भावित उपचारबारे सम्पूर्ण वास्तविक सूचना मात्रै समेटेको या नसमेटेको आधारमा भिडिओहरूलाई अङ्क दिएका थ... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

िए।

त्यसमा सरकारी निकायका भिडिओले अरू श्रोतका भिडिओभन्दा राम्रो अङ्क प्राप्त गरेपनि तिनीहरू कम सङ्ख्यामा हेरिएको पाइएको थियो।

मिथ्या सूचना समेटेका १९ भिडिओमध्ये:

उक्त अध्ययनल सरकार र स्वास्थ्य निकायहरूले मनोरञ्जनात्मक समाचार स्रोत र समाजिक सञ्जालमा लोकप्रिय रहेका व्यक्तिसँग सहकार्य गरी आकर्षक, तथ्यपरक र आम रूपमा हेरिने खालको सामग्री तयार पार्नुपर्ने सुझाव दिएको छ।

युट्युबले एउटा विज्ञप्तिमा आफू अनुसन्धानकर्ताहरूसँग अझ निकटमा रहेर सहकार्य गर्न इच्छुक रहेको भन्दै सानो सङ्ख्यामा नमूनाहरू  सङ्कलन गरी गरिएको अध्ययनको सीमितता हुने जनाएको छ।

पछिल्लो अध्ययनले आफ्नो सीमितता खुलाएको उल्लेख गर्दै उसले आफूले कोभिड-१९ सम्बन्धीआफ्नो नीति उल्लङ्घन गरेकोमा हजारौँ भिडिओ हटाएको उल्लेख गरेको छ।

उसले आधिकारिक सामग्रीहरूलाई आफूले प्रोत्साहन दिएको र दशौँ लाख प्रयोगकर्तालाई त्यसतर्फ डोर्याएको पनि जनाएको छ।

विश्लेषण

बीबीसीकी मिथ्या सूचना विज्ञ तथा सामाजिक सञ्जाल समाचारदाता मारियाना स्प्रिङ भन्छिन्, "हालैका हप्ताहरूमा एकदमै आकर्षक भिडियोमार्फत युट्युबको प्रयोग गरी मिथ्या कुराहरूको प्रवर्धन गर्ने तरिका अपनाइएको छ जुन ज्यादै लोकप्रिय भएको देखिन्छ।"

"अहिले पत्ता लागेको भनिएको कुरा नौलो होइन। विश्वस्नीय जनस्वास्थ्य निकायले युट्युबमा सार्वजनिक गर्ने सही सुचना अलिक जटिल प्रकृतिको हुन्छ।"

"त्यस्ता भिडिओ चिन्तित मानिसहरूलाई झुट्टा व्याख्याको आधारमा चाँडै जवाफ दिने वा कसैलाई आरोप लगाउने अवसर दिने षडयन्त्रको चर्चा गरिएका भिडिओ जस्तो आकर्षण हुँदैनन्।"

"उच्च गुणस्तरको उत्पादन र विज्ञ भनेर चिनाइएका व्यक्तिसँगको अन्तर्वार्ताले त्यस्ता भिडिओलाई अझै विश्वस्नीय देखाउँछ। धेरैजसो तथ्यलाई प्रसङ्ग उल्लेख नगरी प्रस्तुत गरिने र मिथ्या निष्कर्ष निकाल्ने गरिन्छ।"

"यस्ता खालको सामग्रीसँग  जुझ्नु सामाजिक सञ्जालका लागि चोर बिरालोको खेल खेल्नु जस्तै हो।"

"एक पटक लोकप्रिय भइसके पछि हटाइएका भिडिओलाई अरू प्रयोगकर्ताले अपलोड गरेर निरन्तरता दिन्छन्।"

"मिथ्या सूचना अपलोड गर्नेमा वैकल्पिक माध्यमहरू मात्रै छैनन्। केही मूलधारका सञ्चारमाध्यमले पनि मिथ्या सूचना फैलाइरहेको यो अध्ययनले देखाएको छ।"


ती मृत्यु अक्युट इन्सेफलाइटिस सिन्ड्रोम (एइएस) को प्रकोपका कारण भएका हुन्।

केही अमेरिकी अनुसन्धानकर्ताहरूले सो भाइरस तथा लिचीमा पाइने एक किसिमको विषालु तत्वबीच सम्बन्ध हुनसक्ने जनाएका छन्।

के हो घटनाको कारण?

बिहारको मुजफ्फरपुर शहरमा गएको १५ दिनमा मस्तिष्कज्वरोको साथ एइएसको कारण ९३ जनाभन्दा धेरैको ज्यान गइसकेको छ।

केन्द्रीय स्वास्थ्यमन्त्री हर्षवर्धनले आइतवार उक्त क्षेत्रको अस्पतालको भ्रमण गरेका थिए।

ती घटनाका कारण के हुन् भन्ने बारे विशेषज्ञहरूका माझ एक मत छैन।

कतिपय विशेषज्ञ भन्छन् कि खाली पेटमा लिची खाँदा शरीरमा ग्लुकोजको कमी हुन जान्छ जसले गर्दा बालबालिका यो रोगको चपेटामा पर्न सक्छन्।

सन् २०१४ मा पनि मुजफ्फरपुरमा १२२ बालबालिकाको ज्यान गएको थियो।

भारत तथा अमेरिकाका वैज्ञानिकहरूले मिलेर यी मृत्युका कारण पत्ता लगाउने कोसिस गरेका थिए।

उनीहरूको संयुक्त शोधमा खाली पेट धेरै लिची खाँदा यो बिमारी भएको भन्ने उल्लेख छ।

वैज्ञानिकहरूका अनुसार लिचीमा हाइपोग्लिसीन ए र मिथाइल एन्साइक्लोप्रोपाइल्गिसीन नामको विषालु तत्व पनि पाइन्छ।

अस्पतालमा भर्ना भएका अधिकांश बालबालिकाको रगत र पिसाबक... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

ो जाँच गर्दा तिनमा ती तत्व पाइएको थियो।

अधिकांश बालबालिकाले राति केही नखाएको र बिहानै धेरै लिची खाएको पाइएको थियो। त्यस्तो अवस्थामा उक्त तत्वले ज्यादा घातक असर गर्ने ठानिन्छ।

पहिलेदेखि नै कुपोषणले ग्रस्त वा बिरामी बालबालिकामा लिची खाँदा यो रोग लाग्ने धेरै खतरा हुन्छ।

चिकित्सकहरूले सो क्षेत्रका बालबालिकालाई सीमित मात्रामा मात्र लिची खान तथा त्योभन्दा अगाडि सन्तुलित भोजन गर्न सल्लाह दिएका छन्।

भारत सरकारले पनि यसबारे एउटा निर्देशिका जारी गरेको छ।


ती विधेयकहरूमा राखिएका कतिपय प्रावधानहरूका विषयमा संसद्‌भित्र र बाहिर समेत बहसहरू भए।

विवादबीच केही विधेयकहरू संसद्का दुवै सदनबाट पारित भइसकेका छन् भने केही विधेयक अझै छलफलमा छन्।

केही विधेयकका विषयमा संसद्‌भित्र सत्तापक्ष र प्रतिपक्षबीच वादविवाद समेत चल्यो।

कतिपय विधेयकका प्रावधानलाई लिएर भने सार्वजनिक मञ्चहरू र सामाजिक सञ्जालमा पनि सरकारको विरोध भएका थिए।

गत आइतवार सकिएको संसद्को हिउँदे अधिवेशनमा विवादित बनेका केही विधेयक बारेका चर्चा अझै पनि जारी छन्।

उक्त अधिवेशनमा सबैभन्दा धेरै चर्चामा रहका वा विवादित बनेका पाँच विधेयकहरू यी हुन् -

१. राष्ट्रिय चिकित्सा शिक्षा विधेयक

संसद्को हिउँदे अधिवेशनमा सबैभन्दा विवादित बनेको विधेयक हो- राष्ट्रिय  चिकित्सा शिक्षा विधेयक।

गत असार २२ गते संसद्‍मा दर्ता भएको उक्त विधेयकलाई संसद्‍का दुवै सदनबाट सत्तारूढले "बलजफ्ती पारित गरेको" प्रतिपक्षीको आरोप छ।

प्रतिपक्षी दल नेपाली कांग्रेसका सांसद्हरूले विरोध र होहल्ला गरिरहेका बेला गत माघ ११ गते उक्त विधेयक प्रतिनिधिसभाबाट पारित भएको थियो।

उस्तै वातावरणमा उक्त विधेयकलाई राष्ट्रिय सभाबाट पनि माघ... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

१७ गते पारित भयो।

उक्त विधेयक विवादित बन्नुको प्रमुख कारण थियो- चिकित्सा शिक्षाको सुधार गर्न माग गर्दै पटकपटक आमरण अनशन बसेका चिकित्सक डा. गोविन्द केसीका मागहरूलाई बेवास्ता गरिनु।

सो विधेयक संसद्‌बाट पारित हुँदै गर्दा पनि केसी आमरण अनशनमै थिए।

विधेयक पारित भएपछि भने नागरिक समाजका अगुवाहरूको आग्रहमा उनले २४ औँ दिनमा अनशन तोडेका थिए।

सरकारले डा. केसीसँग गत साउन १० गते एउटा सम्झौता गरेको थियो।

विधेयकमा उक्त सम्झौताका चारवटा मुख्य बुँदाहरू नसमेटिएको भन्दै उनले विरोध गरिरहेका थिए।

प्रमुख प्रतिपक्षी कांग्रेसले केसीका ती मागहरू पूरा हुनुपर्ने भन्दै उक्त विधेयकको विरोध गरेको थियो।

त्यसबेला कांग्रेसले आफ्ना दिवङ्गत दुई नेताको नाममा स्थापना गरिएका दुई अस्पतालहरूलाई सङ्घीय सरकार मातहत नराखेकोमा पनि विमति जनाइरहेको थियो।

२. कर्मचारी समायोजन सम्बन्धमा व्यवस्था गर्न बनेको विधेयक

हिउँदे अवधिवेशनमा राष्ट्रिय चिकित्सा शिक्षा विधेयकजस्तै चर्चा र विवादमा रहेको अर्को विधेयक हो- कर्मचारी समायोजन सम्बन्धमा व्यवस्था गर्न बनेको विधेयक।

मुलुक सङ्घीय संरचनामा गएपछि त्यसैअनुरूप निजामती कर्मचारीको समायोजन गर्न सहज बनाउने उद्देश्यले ल्याएको भए पनि यसले धेरै खाले विवाद निम्त्याएको थियो।

संसद्को अधिवेशन सुरु हुनै लागेका बेला सरकारले 'कर्मचारी समायोजन अध्यादेश' ल्यायो।

उक्त अध्यादेशलाई नै पछि विधेयकका रूपमा संसद्‍मा दर्ता गरिएको हो।

अध्यादेश ल्याएदेखि नै स्वयम् कर्मचारीहरूले त्यसको विरोध गरे।

आफ्नो वृत्तिविकास रोक्नेगरी विधेयक ल्याइएको भन्दै कर्मचारीले नै विरोध गरेपछि उक्त अध्यादेश विवादमा परेको थियो।

पछि सरकारले कर्मचारीहरूसँग सहमति गरी त्यसलाई संसद्‍मा पेस गरेको थियो।

संसद्‍मा उक्त विधेयक प्रस्तुत हुने दिन पनि प्रमुख प्रतिपक्षी दलका सांसदहरूले त्यसको विरोध जनाएका थिए।

उनीहरूले संसदीय प्रक्रियालाई कमजोर तुल्याउन सरकारले अधिवेशनको पूर्वसन्ध्यामा अध्यादेश ल्याएको र कर्मचारीको वृत्तिविकास रोक्नेगरी प्रावधानहरू राखिएको भन्दै विरोध गरेका थिए।

गत माघ १८ गते संसद्‍मा दर्ता भएको उक्त विधेयक गत फागुन ३ गते प्रतिनिधिसभाबाट पारित भएको थियो।

राष्ट्रिय सभाबाट भने उक्त विधेयक गत फागुन ८ गते पारित भएको हो।

३. नेपाल नागरिकता ऐन-२०६३ लाई संशोधन गर्न बनेको विधेयक

संसद्को अघिल्लो अधिवेशनमा दर्ता भए पनि संसद्‌भित्र र...


ती सामग्री पहिलाको हैदरावाद राज्यका अन्तिम निजाम शासकको हो।

हीराजडित सुनको उक्त टिफिन बट्टा चोरीबारे छानबिन गरिरहेको प्रहरीले दुई पुरुषलाई पक्राउ गरेको छ।

ती सामग्रीको मूल्य ७० लाख डलर आकलन गरिएको छ।

सुरक्षा

हाल सङ्ग्रहालयमा परिणत निजामको दरबारमा राखिएका ती सामग्रीलाई चोरहरूले भेन्टिलेटर फोरेर भित्र पसी चोरेको बताइएको थियो।

तिनले सुरक्षार्थ राखिएका सीसीटिभी क्यामराहरूलाई पनि छक्याएको प्रहरीले बताएको थियो।

हैदरावाद राज्यका सातौँ र अन्तिम निजाम मिर ओसमान अली खान उनको समयमा विश्वकै सबभन्दा धनीमध्येका एक थिए।

प्रहरीका अनुसार चोरी गरेपछि ती दुवै पुरुष मुम्बईतिर भागेका थिए।

हैदरावादका निजाम ओसमान् अलि खान त्यतिखेर विश्वकै धनीमध्ये थिए।

त्यहाँ उनीहरूले ती सामानका सम्भावित ग्राहक भेट्टाउने आशा राखेका थिए।

केही दिन उनीहरू त्यहाँको पाँचतारे होटेलमा ठाँटका साथ बसे।

सो टिफिन बट्टाबाट उनीहरूले खाजा समेत खाएको प्रहरीले जनाएको छ।

तर उनीहरूले किन्ने मानिस भेटेनन् र हैदराबाद नै फर्किए। पछि प्रहरीले उनीहरूलाई भेट्टाइछाड्यो।

पहिचान

निजामको दरबारमा राखिएका ३२ वटा सीसीटिभी क्यामरा सबै... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

उनीहरूले चोर्ने बेला बन्द गरिदिएकाले प्रहरीलाई उनीहरूको पहिचान यकिन गर्न कठिन भएको थियो।

तर एउटा क्यामराले चाहिँ उनीहरू एउटा मोटरसाइकलमा सवार दृश्य खिचेको रहेछ। पछि प्रहरीले सो मोटरसाइकल बरामद गर्‍यो र लगत्तै उनीहरूको पहिचान भयो।

सबै भेटिएका बहुमूल्य सामग्रीलाई निजाम सङ्ग्रहालयमा फर्काइनेछ।

मिर ओसमान अली खानको निधन सन् १९६७ मा भएको थियो।

उनको विशाल वैभव थियो जसमध्ये कैयौँ बहुमूल्य रत्नसहित अण्डा जत्रो आकारको एउटा हीरा विश्वप्रसिद्ध जेकब्स डाइमन्ड पनि एक हो।


ती सिकारीलाई यार्नेन नामले चिनिन्छ।

धेरै वर्षदेखि फरार रहेका उनलाई पक्राउ गर्न सक्नुलाई प्रहरीले ठूलो सफलता मानेको छ।

भारतको एउटा राष्ट्रिय निकुञ्जमा गुप्ताङ्ग काटिएका भाले भालुका शवहरू फेला परेपछि अधिकारीहरू चनाखो भएका थिए।

पक्राउ

यार्नेन एउटा फिरन्ते आदिवासी समुदायका हुन्।

उनको समुदायमा भालुको लिङ्ग सेवन गर्दा कामोत्तेजना बढ्ने अन्धविश्वास भएको मध्यप्रदेश वन विभागका रितेश सिरोठियाले बताए।

यार्नेन अक्टोबर १९ मा गुजरात राज्यमा पक्राउ परेका हुन्।

उनी मध्य र पश्चिम भारतमा बाघ तथा अन्य लोपोन्मुख जनावरको अवैध सिकार र तस्करीमा संलग्न एक प्रमुख व्यक्ति भएको बताइन्छ।

प्रहरीबाट जोगिन उनले विभिन्न छद्म नाम प्रयोग गर्ने  गरेको बताइन्छ। तर प्रहरीले उनीमाथि कुनै अभियोग लगाइसकेको छैन।

आफू लागेका आरोपबारे उनले र उनका वकिलले कुनै प्रतिक्रिया दिएका छैनन्।

सफलता

उनलाई बुधवार अदालतमा उपस्थित गराइएको थियो र अहिले उनी हिरासतमा छन्।

"उनको खोजी र पक्राउका लागि हामीले एउटा विशेष एकाइ नै बनाएका थियौँ। छ वर्षसम्म चलेको यो हाम्रो निकै लामो खोजी थियो," वन विभागको विशेष कार्यदलको नेतृत्व गर्न... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

े रितेश सिरोठियाले भने।

मध्यप्रदेशको दक्षिणी भागमा पाइने पर्धी-बेहलिया जाति परम्परागत रूपमा जङ्गलमा बस्छ।

उक्त जातिका मानिसहरू जीवनयापनको लागि सिकार गर्छन्।

यार्लेन सबैभन्दा पहिले सन् २०१३ मा पक्राउ परेका थिए। त्यतिखेर प्रहरीले लिङ्ग र पित्तको थैली निकालिएका दुईवटा भालुका शव फेला पारेका थिए।

जेलमा एक वर्ष बिताएर जमानतमा रिहा भएपछि उनी फरार भएको प्रहरीको भनाइ छ।

भालुको कलेजोमा बन्ने पित्त उसको पित्ताशयमा जम्मा हुन्छ। भालुको पित्तलाई परम्परागत चिनियाँ उपचार पद्धतिमा कामोत्तजक औषधिका रूपमा प्रयोग गरिन्छ।

भालुको पित्त गैरकानुनी रूपमा गोप्य अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा पुग्ने र महँगो मूल्यमा बिक्री हुने बताइन्छ।


ती सुनका सिक्काहरू १,१०० वर्षअघि माटोको एउटा भाँडोमा  राखेर त्यहाँ गाडिएको विश्वास गरिएको छ।

ती सिक्काहरूको कुल तौल ८४५ ग्राम छ।

जति बेला ती सिक्काहरू गाडियो त्यति बेला त्यो ठूलो धन थियो र त्यसले उक्त क्षेत्रमा एउटा भव्य घर किन्न पुग्ने अनुमान गरिएको छ।

कसले ती सिक्काहरू लुकायो र किन पछि झिकेन भन्ने कुरा रहस्यकै गर्भमा छ।

"एघार सय वर्षअघि यो धन गाड्ने व्यक्तिले पछि निकाल्ने विचार गरेको हुनुपर्छ। उसले  उक्त भाँडो नसरोस् भनेर काँटी पनि ठोकेको रहेछ," इजरेलको पुरातत्त्व हेर्ने निकायमा उत्खनन विभागका निर्देशकहरू लियाट नादाभ-जिभ र एली हाड्डाडले एउटा विज्ञप्तिमा भनेका छन्।

उनीहरूका अनुसार त्यति ठूलो परिमाणमा सुनका सिक्का फेला पर्नु दुर्लभ मानिन्छ।

"सुन धेरै मूल्यवान् भएकाले पुस्तौँदेखि पगालेर फेरि प्रयोग गरिने भएकाले हामी पुरातात्त्विक उत्खननमा प्रायः सुनका सिक्का भेट्दैनौँ," विज्ञप्तिमा उल्लेख छ।

ती असर्फीहरू फेला पार्ने युवक ओज कोहेनले आफूले पहिला भुइँ खनेर माटो निकालेपछि मसिनो पातजस्तो वस्तु देखेको बताए।

"फेरि हेर्दा ती वस्तुहरू सुनका सिक्का पो रहेछन्," उनले भने।

प्राचीन सिक्का... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

का जानकार रोबर्ट कूलका अनुसार उक्त गाडधनमा सुनले बनेका 'दिनार' बाहेक २७० वटा सुनका साना टुक्रा पनि थिए।

ती टुक्राहरू असर्फी काटेर खुद्रा पैसाका रूपमा प्रयोग गरिन्थ्यो।


ती स्थानमा पानीबाट सर्ने हैजा, पखाला, हेपटाइटिस र टाइफाइड जस्ता रोग फैलिने प्रबल सम्भावना रहेकोले त्यसलाई मध्यनजर गर्दै आवश्यक औषधि र जनशक्ति तयारी अवस्थामा राख्न निर्देशन दिइसकिएको स्वास्थ्य मन्त्रालयले जनाएको छ।

केही दिनयताको अविरल वर्षाका कारण तराई तथा मध्यपहाडी क्षेत्रका थुप्रै स्थानमा जनधनको क्षति भएको छ।

ती ठाउँमा पानीका मुहान प्रदूषित भएकाले शुरुबाटै सफा पानी पिउन ध्यान नदिए महामारी फैलन सक्ने जोखिम रहेको चिकित्सकहरुले बताएका छन्।

उत्तम

स्वास्थ्य मन्त्रालय अन्तर्गतको महामारी तथा रोग नियन्त्रण महाशाखाका निर्देशक डा. भीम आचार्यले भने, "पानी उमालेर खानु सबैभन्दा उत्तम हुन्छ। त्यो गाह्रो छ भने पानीमा क्लोरिन झोल हालेर खान सकिन्छ।"

"र, खानामा पनि विशेष ध्यान दिनुपर्यो। पकाएको खान बाहेक अन्य खाना खानु हुँदैन। यी दुई कुरा गर्न सक्यो भने पानीबाट सर्ने रोगबाट बच्न सकिन्छ।"

यस्तो अवस्थामा चिसोबाट बच्न पनि उत्तिकै जरुरी रहेको चिकित्सकहरुले बताएका छन्।

त्यस्तै विगतमा बाढी गएको ठाउँमा सर्पदंशको समस्या देखिएकोले त्यसको उपचारका लागि चाहिने 'एन्टी भेनम'को व्यवस्था गरिएको डा. आचार्यले बत... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

ाए।

प्रभावित

बाढी गएका स्थानमा स्वास्थ्य सेवा प्रभावित हुन नदिन क्षेत्रगत हिसाबले विशेषज्ञ टोली खटाइएको स्वास्थ्य मन्त्रालयले जनाएको छ।

धेरै ठाउँमा स्वास्थ्य केन्द्र डुबानमा परेकोले ती स्थानमा औषधिको जोहो गरिहाल्न निर्देशन दिइएको स्वास्थ्यमन्त्री गिरीराजमणि पोखरेलले बताए।

उनले भने, "क्षेत्र र जिल्ला दुवैलाई विकसित पछिल्ला परिस्थितिको आधारमा पहल लिन निर्देशन दिइएको छ र औषधि खरिद गर्न पनि निर्देशन दिइएको छ।"

कतिपय विज्ञ चाहिँ भौगोलिक अवस्थाका कारण  बर्सेनि बाढी, पहिरो जस्ता विपद् भोग्नुपर्ने बाध्यता रहेपनि पूर्व तयारीभन्दा विपद्पछिको उद्धारमा बढी केन्द्रित जस्तो देखिने सरकारी परिपाटीले समस्या बल्झाउने गरेको ठान्छन्।


ती हात्ती आफ्नो प्राकृतिक विचरण क्षेत्रमा नै छन्। उनीहरूका झुन्ड पहिले पहिले चार कोसे झाडी भनिने चुरे दक्षिणतिरको मेची-महाकालीबीचका जङ्गलमा छरिएका छन्।

चितवन राष्ट्रिय निकुञ्जका संरक्षणकर्मीले 'रोनाल्डो' नाम दिएको 'लक्का जवान' भाले जङ्गली हात्ती केही वर्षयता सौराह नजिकै पर्ने खोरशोर हात्ती प्रजनन केन्द्र वरपर बस्ने गर्दछ।

प्रजनन केन्द्र भित्र ढोई भनिने पोथी हात्तीहरू हुन्छन्। साथमा उनीहरूका छावा पनि हुन्छन्।

'रोनाल्डो' प्राय नजिकैको वनमा भेटिन्छ। कहिले निकुञ्जभित्रको वनमा त कहिले निकुञ्जसँगै जोडिएका सामुदायिक वनमा।

अचेल 'रोनाल्डो' प्रायजसो प्रजनन केन्द्रमा बाँधिएका वा प्रजननका लागि छोडिएका ढोईसँग संसर्गको प्रतीक्षामा रहने गरेको निकुञ्जका कर्मचारी बताउँछन्।

'रोनाल्डोको आक्रमण'

तर गएको असार ३१ गते सबेरै रोनाल्डोको एक स्थानीय मानिससँग 'जम्काभेट' भयो। बाघमारा सामुदायिक वन नजिकै उसले ६२ वर्षीय कान्छा दराइलाई 'आक्रमण गरेको' निकुञ्जका प्रमुख संरक्षण अधिकृत वेदकुमार ढकालले बताए।

राप्ती नदी किनारबाट हात्तीले 'सम्भवत: घिसारेर वन भित्र  पुर्‍याएका' दराइ केही बेरपछि मृत अवस्थामा फेला प... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

रे।

"रोनाल्डो हात्तीको आक्रमणमा परेर उनको ज्यान गएको हाम्रो निष्कर्ष छ," ढकालले बीबीसीसँग भने।

"उसले बेलाबेला घरहरू भत्काइदिने, बालीनालीमा क्षति पुर्‍याइदिने गरेको सुनिएपनि हालैको समयमा मानिसहरूलाई आक्रमण गरेको थिएन।"

वन्यजन्तुको आक्रमणमा परी ज्यान गुमाएका पीडितका परिवारले नेपाल सरकारबाट १० लाख रूपैयाँ क्षतिपूर्ति पाउने गरेका छन्। दराइका आफन्त क्षतिपूर्ति पाउने प्रक्रियामा रहेको ढकालले बताए।

त्यो दुर्घटनापछि 'रोनाल्डो'ले अर्को कुनै उत्पात गरेको छैन।  "ऊ शान्त नै देखिएको छ," उनले भने।

'धुर्बे' हात्ती कहाँ गयो?

'रोनाल्डो'को भन्दा धेरै कुख्याति कमाएको चितवनको अर्को जङ्गली हात्ती हो 'धुर्बे'।

करिब १० वर्षअघिदेखि पर्सा र चितवन राष्ट्रिय निकुञ्ज वरपर घरहरू भत्काउँदै र मानिसहरूलाई आक्रमण गर्दै हिँड्ने गरेको 'धुर्बे' हात्ती वर्षौँसम्म राष्ट्रिय र अन्तर्राष्ट्रिय समाचारहरूमा पनि आउने गर्दथ्यो।

उसको आक्रमणमा कैयौँ मानिसको ज्यान समेत गएको थियो।

तर २०७० सालदेखि 'धुर्बे' हात्ती अचानक हरायो।

ढकालका अनुसार त्यसपछि 'धुर्बे' हात्ती केही समय निकुञ्जदेखि उत्तर तर्फको चुरेको वन क्षेत्रमा गएर बस्यो।  त्यसको केही समयपछि ऊ चितवन नै फर्कियो।

"हिजोआज 'धुर्बे' हात्ती पश्चिम चितवनको सुकिभार र भिम्ले क्षेत्रका हात्तीसार नजिकै देख्न सकिन्छ," उनले भने।

"त्यस क्षेत्रमा सरकारी र निजी हात्तीसारहरू छन्। त्यहाँ रहेका ढोईसँग 'धुर्बे' र अन्य जङ्गली हात्तीको संसर्ग हुने गरेको छ।

नेपालमा कति छन् हात्ती?

हात्तीमा विद्यावारिधी गरेका वन्यजन्तुविद् डा. नरेन्द्रमान बाबु प्रधानका अनुसार नेपालमा करिब दुई सय जङ्गली हात्ती रहेका छन्।

निकुञ्जमा संरक्षणका काम र पर्यटनका लागि पालिएका घरपालुवा हात्तीहरूको सङ्ख्या पनि त्यसकै हाराहारीमा रहेको छ।

जङ्गली हात्तीको सबैभन्दा ठूलो सङ्ख्या बर्दिया राष्ट्रिय निकुञ्जमा रहेको छ। त्यहाँ करिब एक सय जङ्गली हात्ती रहेका छन्। शुक्लाफाँटामा जङ्गली हात्तीको सङ्ख्या पाँच रहेको बताइन्छ।

पर्सा-चितवन निकुञ्ज क्षेत्रमा करिब ६० वटा जङ्गली हात्ती विचरण गर्ने अनुमान छ। पूर्वी नेपालको झापामा करिब १५ जङ्गली हात्ती रहेको बताइन्छ।

प्रधानका अनुसार हात्तीको सङख्या तलमाथि भइरहन्छ किनभने हात्तीको हुल एक ठाउँबाट अर्को ठाउँमा गइरहन्छ।

हात्तीको फुटबल

हात्तीले किन उत्पात गर्छ?

निकै बुद्धिमान् र स्मरणशक्ति...


ती ५९ वर्षकी महिला हेलेन रिचर्ड्स मङ्गलवार ब्रिस्बेन सहरस्थित आफ्नो नातेदारको घरमा गएका बेला त्यहाँको अँध्यारो शौचालयमा विष नभएको सर्पले उनलाई टोकेको थियो।

ती महिलालाई शरीरको तल्लो भागमा कार्पेट पाइथन जातको पाँच फुट लामो सर्पले टोकेपछि घाउ लागेको छ।

उक्त सर्प समात्ने एक सर्पविज्ञका अनुसार गर्मीको मौसममा पानी जमेर रहने शौचालयको प्यानभित्र सर्पहरू लुकेर बस्नु सामान्य हो।

शौचालय

स्थानीय सञ्चारमाध्यमसँग कुरा गर्दै ती महिला हेलेन रिचर्ड्सले आफूलाई चस्स घोचेको जस्तो अनुभव भएको बताइन्।

उनले भनिन्, "म शौचालयमा बसेकी मात्रै थिएँ, टोकेकोजस्तो अनुभव भयो। म सुरुवाल तल झारेकै अवस्थामा अत्तालिएर उठेँ र फर्केर हेरेको त शौचालयको प्यानमा लामो घाँटी भएको कछुवा जस्तो लाग्ने जनावर देखेँ।"

सर्पले टोकेपछि त्यसको घाउमा उनले एन्टिसेप्टिक लगाएको उक्त सर्प समातेकी ज्यास्मिन जेलेनीले भनिन् र कार्पेट पाइथन प्रजातिको सर्प समान्यतया विषालु नहुने बताइन्।

बीबीसीसँग कुरा गर्दै जेलेनीले भनिन्,"शौचालयको कमोडमा जमेको पानीमा बसिरहेको सर्प, हेलेन रिचर्डस् उक्त कमोडमा बस्दा त्यस्लाई डर लागेर आक्रमण गरेको हुनुपर्... थप 4000 वर्णहरूको लागि लेख जारी राख्नुहोस्:

छ।"

प्राय: अस्ट्रेलियाको पूर्वी तटमा कार्पेट पाइथन पाइन्छ।

ती सर्प विषालु नभए पनि तिनले टोकेमा टेटानसको खोप लगाउन सल्लाह दिने गरिन्छ।

यो पनि हेर्नुहोस्