शीर्षक: फ्रान्स: 'स्पाइडरम्यान' उद्धारकर्तालाई नागरिकता\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

सो भवन चढेर चार वर्षे बालकको ज्यान बचाएपछि मामुदु गेसामाले व्यापक प्रशंसा पाएका छन्।

एउटा बार्दलीबाट अर्को बार्दली उक्लँदै चौथो तलामा पुगी गेसामाले ती बालकलाई तान्दै गर्दा त्यहाँ जम्मा भएको भिड खुसीले चिच्याएको थियो।

तक्मा

फ्रान्सेली राष्ट्रपतिको निवास एलिजे प्यालेसमा गेसामासँग भेट गरेपछि उनलाई अङ्गीकृत नागरिकता दिइने राष्ट्रपति एमानुएल माक्रोँले बताएका छन्।

साथै माक्रोँले गेसामालाई उनको साहसका लागि एउटा तक्मा दिए अनि व्यक्तिगत रूपमा उनलाई धन्यवाद पनि दिए।

गेसामालाई अग्निनियन्त्रण सेवामा कामका लागि प्रस्ताव पनि गरिने माक्रोँले बताए।

खतरापूर्ण

गेसामाले, यूरोप पुग्नका लागि एउटा डुङ्गामा लामो तथा खतरापूर्ण यात्रा गरेका थिए।

उनी भूमध्यसागर पार गर्दै इटलीसम्म पुगे अनि गत वर्ष मात्र फ्रान्स पुगे।

गेसामाले सो भवनको सामुन्ने हिँडिरहेको बेला त्यहाँ भिड जम्मा भएको देखेको बताए। त्यहाँ बच्चा झुन्डिइरहेको देखेपछि आफूले केही नसोची सडक पार गरेर उनलाई बचाएको गेसामाले बताए।

बच्चालाई सुरक्षित स्थानमा पुर्‍याउँदा ऊ रोइरहेको अनि उसको पैतालामा चोट लागेको पनि गेसामाले बताए।

गेसामाले ती बालकलाई उद्धार गरिसकेपछि मात्र त्यहाँ अग्निनियन्त्रण गर्ने उद्धारकर्मीहरू पुगेका थिए।

स्पाइडरम्यान

स्थानीय अधिकारीहरुलाई उद्धृत गर्दै फ्रान्सेली सञ्चारमाध्यमले जनाएअनुसार सो घटना हुँदा ती बालकका आमाबाबु घरमा थिएनन्।

अदालतको स्रोतका अनुसार ती बालकका बाबुलाई आफ्नो बच्चालाई यत्तिकै छाडेको आशङ्कामा प्रहरीले सोधपुछ गरेको छ।

उनकी आमा घटना हुँदा प्यारिसमा नभएको ठानिएको छ।

बाइस वर्षीय गेसामाको साहसलाई प्रशंसा गर्नेमध्ये प्यारिसकी मेयर यान इडाल्गो पनि एक हुन्। उनले गेसामालाई टेलिफोन गर्दै धन्यवाद दिएकी थिइन्।

साथै, गेसामालाई उनले स्पाइडरम्यान भन्ने सङ्ज्ञा दिइन् र उनी सबै नागरिकका लागि एउटा उदाहरण भएको पनि बताइन्।


शीर्षक: फ्रान्स: सुपरमार्केटमा सन्दिग्ध उग्रवादीद्वारा केही व्यक्ति बन्धक, केही हताहत\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

सो घटना एउटा सुपरमार्केटमा भएको र सुरक्षाकर्मीहरू त्यहाँ पुगिसकेको बताइएको छ।

अधिकारीहरूका अनुसार सन्दिग्ध बन्दुकधारीले आफू इस्लामिक स्टेटको सदस्य भएको दाबी गरेको छ।

यसअघि घटनास्थलबाट केही पर खार्खासोन‍्‌मा एक प्रहरीलाई कुममा गोली हानी घाइते बनाइएको थियो। आक्रमण हुँदा उनी सहकर्मीहरूसँग दौडिँदै थिए।

एक वरिष्ठ प्रहरीले समाचार संस्था एपीलाई बताएअनुसार सोही सन्दिग्धले त्यो आक्रमण गरेको थियो।

प्यारिस स्थित बीबीसी संवाददाता ह्यु स्कोफिल्ड् भन्छन्, "प्रत्यक्षदर्शीहरूका अनुसार ती बन्दुकधारी गोली चलाउँदै सुपरमार्केटभित्र प्रवेश गरेका थिए। उनले आफू डायस् अर्थात् फ्रान्सेली भाषामा इस्लामिक स्टेट समूहको सदस्य भएको बताएका थिए।"

"त्यसअघि ती व्यक्तिले दौडिरहेको दङ्गा प्रहरीको समूहको पछिपछि मोटर चलाउँदै एक व्यक्तिलाई गोली हानी घाइते बनाएका थिए।"

"आतङ्कवादी कृत्य"

फ्रान्सका प्रधानमन्त्री इद्वार् फिलिप्‌ले स्थिति निकै गम्भीर रहेको र यो आतङ्कवादी कृत्य भएको भन्ने टिप्पणी गरेका छन्।

ट्रेबका नगरप्रमुख एरिक मेनासीले स्थानीय टीभीलाई सो सन्दिग्ध बन्दुकधारी अब एक जना प्रहरी अधिकृतसँग एउटा पसलमा बाँकी रहेको बताए।

उनका अनुसार बन्धक बनाइएका व्यक्तिहरू मुक्त भइसकेका छन्।

सुरक्षानिकायमा रहेका एक स्रोतले समाचार संस्था एएफपीलाई अधिकांश कर्मचारी र ग्राहकहरू सुपरमार्केटबाट सुरक्षित भागेको बताए।

सयौँ प्रहरीहरू परिचालित भएका छन् र घटनास्थललाई घेरा हालिएको छ।

माग

धेरै हतियार बोकेको सो व्यक्तिले प्यारिस आक्रमणमा बाँच्न सफल एक जना सन्दिग्ध सलाह आब्देस्लमको रिहाइको माग गरेको छ।

विवरणहरूका अनुसार आजको घटनामा संलग्न व्यक्तिका बारे फ्रान्सेली गुप्तचर निकायलाई जानकारी थियो।

प्रतिआतङ्कवादसँग सम्बन्धित अभियोजनकर्ताहरूले घटनाको अनुसन्धान गर्दैछन्। तर यसबारे विस्तृत विवरणहरू उपलब्ध गराइएको छैन।

सन् २०१५ देखि फ्रान्समा भयानक जिहादी आक्रमणहरू भएका छन्।

प्यारिसमा २०१५ को नोभेम्बरमा भएको आक्रमणमा १३० जना व्यक्ति मारिएका थिए।

सो घटना भएपछि फ्रान्समा एक महिनाका लागि सङ्कटकाल घोषणा गरिएको थियो।


शीर्षक: फ्रान्स: हेलिकप्टर चढेर जेलबाट भागेका अपराधी पक्राउ\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

फ्रान्समा सर्वाधिक खोजी गरिएका रिदुअन फइदलाई प्यारिसको उत्तरतिरबाट उनका भाइ र अन्य दुई व्यक्तिसहित समातिएको बताइएको छ।

छयालीस वर्षीय फइद गुन्डाहरूबारे बनाइएका चलचित्र धेरै मन पराउँछन् र उनी  तिनबाटै आफू प्रेरित भएको बताउने गर्छन्।

सशस्त्र डकैतीको आरोपमा उनलाई सन् १९९८ मा पहिलो चोटि पक्राउ गरिएको थियो।

जुलाई १ मा उनी दोस्रो पटक जेलबाट भागेका थिए।

कसरी  भागेका थिए?

दक्षिणपूर्वी प्यारिसस्थित कारागारको आगन्तुक कक्षमा छिरेका तीन सशस्त्र व्यक्तिहरूले उनलाई हेलिकप्टरमा राखेर भगाएका थिए।

त्यसका लागि उनीहरूले बन्धक बनाइएका एक उडान प्रशिक्षकलाई बलपूर्वक हेलिकप्टर चलाउन लगाएका थिए।

फइदलाई प्यारिसबाहिर रहेको कारागारमा राखिएको थियो

यसअघि सन् २०१३ मा उनले चार सुरक्षाकर्मीलाई कब्जामा लिएर उनीहरूलाई मानवढाल बनाउँदै ढोकाहरूमा विस्फोटन गराएर भागेका थिए।

सन् २०१० मा भएको एउटा असफल डकैतीको मुद्दामा दोषी ठहर भएका फइदलाई २५ वर्षको कारागार सजाय सुनाइएको थियो।

सो घटनामा एक महिला प्रहरीको मृत्यु भएको थियो।

फइदलाई बुधवार बिहान सबेरै उनको गृहनगर क्रईबाट  पक्राउ गरिएको हो।

फ्रान्सकी कानुनमन्त्री निकोल बेलुबेले युरोप वन रेडिओलाई बताएअनुसार फइदलाई अब उच्चसुरक्षा भएको स्थानमा अहोरात्र निगरानीमा राखिनेछ।

फइदलाई उनको गृहनगर क्रईमा पक्राउ गरिएको हो

कानुन कार्यान्वयन गराउने सर्वोच्च भूमिकामा भएका आन्तरिक मामिलामन्त्री जेरा कोलोमले राष्ट्रपति एम्मानुएल माक्रोँलाई अप्ठ्यारो पर्ने गरी राजीनामा दिएको केही घण्टामै फइदलाई पक्राउ गरिएको हो।

कोलोमको राजीनामापछि प्रधानमन्त्री इद्वा फिलिपले नै सो मन्त्रालयको जिम्मेवारी लिएका छन्।

को हुन् रिदुअन फइद?

फइदको जन्म सन् १९७२ मा भएको हो। उनी क्रई नगरमा हुर्केका हुन्।

सन् १९९० को दशकमा उनले सशस्त्र डकैती र बलपूर्वक पैसा उठाउने एउटा आपराधिक समूह सञ्चालन गरेका थिए।

सन् २०१३ मा भागेपछि उनलाई इन्टर्पोले आफ्नो खोजीको सूचीमा राखेको थियो

हलिवूडमा निर्मित तथा अल पचिनोद्वारा अभिनित चलचित्र स्कारफेसबाट आफ्नो जीवनशैली र केही योजनाहरू प्रेरित भएका उनले बताउने गरेका छन्।

हीट नामक चलचित्रमा देखाइएजस्तै आइस हकी खेल्दा लगाइने मास्क लगाएर उनले सहयोगीहरू सहित सन् १९९७ मा सुरक्षाकर्मीको गाडीमा आक्रमण गरेका थिए।

पछि उनले आफूले हीट चलचित्र सयौँ चोटि हेरेको बताएका थिए। सो चलचित्रका निर्देशक माइकल...


शीर्षक: फ्रान्समा आगलागीबाट बच्न हामफालेका दुई बालकको अनौठो उद्धार\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

उनीहरूले आफ्नो घरबाट झण्डै ३५ फिट तल हामफालेका थिए।

तल रहेका मानिसहरूले उनीहरूलाई समाएर बचाएका थिए।

अर्को भवनबाट लिइएको भिडिओमा उनीहरू तेस्रो तला माथिबाट हामफालेको देखिन्छ।

हेर्नुहोस् एउटा भिडिओ।

अनि यो पनि:


शीर्षक: फ्रान्समा उखरमाउलो गर्मीका कारण दुई महिनामा करिब १,५०० को मृत्यु\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

फ्रेन्च रेडियोसँगको कुराकानीका क्रममा स्वास्थ्यमन्त्री यानएस बुएजाले मृत्यु हुनेमध्ये आधा ७५ वर्षभन्दा बढी उमेरमा व्यक्ति रहेको जानकारी दिइन्।

तर समयमै सावधानी अपनाइएका कारण सन् २००३ मा युरोपमा देखा परेको चरम गर्मीको तुलनामा मृत्युदर १० गुणा कम रहेको बुएजाले बताइन्।

गत जुनमा फ्रान्समा अहिलेसम्मकै सबैभन्दा उच्च तापमान ४६ डिग्री सेल्सियस रेकर्ड गरिएको थियो।

जुलाईमा राजधानी पेरिसमा पनि तापमान ४२.६ डिग्री सेल्सियस पुगेको थियो।

स्वास्थ्य मन्त्रालयका अनुसार ५६७ जनाको जुन २४ देखि ७ जुलाईका बीचमा मृत्यु भएको थियो।

थप ८६८ जनाको मृत्यु जुलाई २१ देखि २७ मा भएको बताइएको छ। १० जनाको मृत्यु कार्यस्थलमा भएको बताइएको छ।

गर्मी मौसमका बेला फ्रान्सका विभिन्न शहरमा रेड अलर्ट जारी गरिएको थियो। गर्मीबाट बच्न उक्त समयमा धेरै विद्यालय बन्द गर्नेदेखि लिएर सार्वजनिक सभा समारोहमा रोकसम्म लगाइएको थियो।

सर्वसाधारणको सुविधाका लागि ठूला पार्क र पौडी खेल्नका लागि निर्माण गरिएका पोखरी कतिपय शहरमा खुला राखिएको थियो।

प्यारिसका अधिकारीहरूले आपत्‌कालीन टेलिफोन सेवाको व्यवस्था गर्नुका साथै नगरपालिकाको भवनमा चिसिनका लागि 'कुल रुम' को समेत व्यवस्था गरेको थियो।

गर्मीका कारण छिमेकी राष्ट्र स्पेनको बनमा समेत आगो लागेको छ।

ब्रिटेन, बेल्जियम, जर्मन, लक्जम्बर्ग र नेदरल्याणड लगायतका मुलुकले पनि हालसम्मकै सर्वाधिक गर्मी समय रेकर्ड गरेको बताइएको छ।

फ्रान्सबाहेक अन्य मुलुकले भने गर्मीका कारण भएको मृत्युको तथ्याङ्क सार्वजनिक गरेका छैनन्।


शीर्षक: फ्रान्समा नीयान्डर्टाल आदिमानव बसेको गुफामा ५० हजार वर्ष पुरानो डोरी फेला पर्‍यो\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

डिजिटल सूक्ष्मदर्शकयन्त्रबाट खिचिएको डोरीको तस्बिर

उक्त डोरी ५०,००० वर्ष पुरानो हो र अहिलेसम्म भेटिएकोमध्ये सबैभन्दा प्राचीन हो।

वैज्ञानिक जर्नल  'साईअन्टिफिक रिपोर्ट्समा प्रकाशित एउटा अध्ययनका अनुसार अब्रि डि मारस क्षेत्रको गुफामा ढुङ्गाबाट बनेको एउटा औजारमा रूखको बोक्राबाट बनेको उक्त डोरीको टुक्रा फेला परेको थियो र उक्त डोरी तीनसूते थियो।

यसको अर्थ के हो भने नीयान्डर्टाल मानवलाई जोडी र सङ्ख्याको ज्ञान थियो।

बुनिएका रेसा कपडा, झोला, जाली र डुङ्गा बनाउने आधार हुन्।

नीयान्डर्टाल मानव झन्डै ४०,००० वर्षअघि लोप भएका थिए। उनीहरूले भोजपत्रको बोक्राबाट मोसो, चित्रकला र सिपीको माला बनाउने गरेका थिए।

उनीहरू आगो पार्न र निभाउन सक्थे तथा सुरक्षित रूपमा आवास गर्थे। उनीहरूसँग ठूला वन्यजीवको सिकार गर्ने सीप थियो र उनीहरू आफन्तको शवलाई गाड्थे।

पुरातत्त्वविद् र पुरामानवशास्त्रीले अब्रि डि मारसजस्ता स्थानमा अन्य जीवका अवशेष वा ढुङ्गे औजार मात्र फेला पारेका छन्। कुहिएर नष्ट हुने सामग्री प्राय: भेटिएको छैन।

ढुङ्गे औजार गुफाभित्र भेटिएको थियो

तर फ्रान्स, अमेरिका र स्पेनका अनुसन्धानकर्ताको टोलीले झन्डै साढे दुई इन्च लामो ढुङ्गे औजारमा डोरीको टुक्रा फेला पारे।

कोनिफर जातको रूखको बोक्राको भित्री भागबाट रेसा निकालेर डोरी बनाइएको विश्वास गरिएको छ।

उक्त टुक्रा ६.२ मिलिमिटर लामो र ०.५ मिलिमिटर चौडा छ।

रेसालाई तीनवटा सूत्रमा बाटेर S आकारमा दाहिनेपट्टि घुमाइएको छ। एकचोटि घुमाएपछि ती सूत्रलाई उल्टो दिशामा बाटेर डोरी बनाइएको छ।

डोरीको टुक्रा ६.२ मिलिमिटर लामो र ०.५ मिलिमिटर चौडा छ

त्यसरी बनाइएको डोरीले नीयान्डर्टाललाई आफूवरिपरिको पारिस्थितिक प्रणाली र वनस्पतिको राम्रो ज्ञान भएको तथा तिनलाई उपयोग गर्ने क्षमता भएको देखाएको उक्त शोधमा उल्लेख गरिएको छ।

डोरी बाट्ने कामका लागि एकैचोटि धेरै र क्रमबद्ध गतिविधि आवश्यक हुन्छ।

डोरी बाट्ने क्रियाले उनीहरूमा सङ्ख्याको ज्ञान र विशेष परिस्थितिमा आवश्यक कार्यगत स्मरणशक्ति भएको देखाएको पनि उल्लेख छ।

नीयान्डर्टालका कला र प्रविधिबारे नयाँ कुराहरू थाहा हुन थालेपछि नीयान्डर्टाललाई आधुनिक मानव समान ठानेर नहेर्न कठिन हुने उक्त अध्ययनमा उल्लेख छ।


शीर्षक: फ्रान्समा प्राचीन सिकारीहरूले प्रयोग गरेको शङ्ख १७,००० वर्षपछि बज्यो\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

१७,००० वर्षपछि बजेको शङ्खबाट यस्तो ध्वनि आयो

दक्षिण फ्रान्समा प्राचीन घुमन्ते सिकारीहरूले प्रयोग गरेको गुफामा त्यो शङ्ख फेला परेको थियो।

धेरै ठाउँमा हड्डीबाट बनेका प्राचीन वाद्ययन्त्र भेटिने गरेका भए पनि उक्त शङ्ख त्यस किसिमको सबैभन्दा पुरानो वस्तु हो।

यसबारे साइन्स एड्भान्सेज जर्नलमा विवरण प्रकाशित भएको छ।

उक्त शङ्खभित्र कुँदिएका बिन्दुजस्ता चिह्नलाई विशेष मानिएको छ।

ती चिह्नहरू पिरनीज पर्वतीय क्षेत्रमा अवस्थित मार्सूला गुफाको भित्तामा भेटिएका कलाकृतिसँग मिल्दोजुल्दो देखिन्छन्। उक्त शङ्ख सन् १९३१ मा त्यहीँ भेटिएको थियो।

कला र शङ्खबीच कस्तो सम्बन्ध?

"यसबाट यो शङ्खबाट निकालिने सङ्गीत र भित्तामा भएका चित्रहरू, आकृतिहरूबीच बलियो सम्बन्ध भएको देखिन्छ," टूलूज विश्वविद्यालयका जील तोसेलोले भने।

"युरोपेली प्रागितिहासमा सङ्गीत र गुफाको कलाबीच सम्बन्ध भएको प्रमाण देखाउन सकिने यो नै हामीलाई थाहा भएसम्म पहिलो अवसर हो।"

यो शङ्ख ठूलो खालको समुद्री शङ्खेकीराको खबटो हो

यो शङ्ख ३१ सेन्टिमिटर लामो र १८ सेन्टिमिटर चौडा छ।

यो शङ्ख प्रशान्त महासागरमा पाइने एउटा ठूलो खाले शङ्खेकीराको खबटो भएको विश्वास गरिएको छ।

त्यतिबेला शङ्ख विशेष वस्तु भएको अनुमान गरिएको छ किनभने त्यो शङ्ख फेला परेको स्थान समुद्री किनाराबाट २०० किलोमिटर पर छ।

उत्खननकर्ताहरूले सन् १९३० को दशकमा फेला पार्दा त्यो शङ्खलाई एउटा सामान्य भाँडो भन्ठानेका थिए।

यो शङ्ख किन विशेष?

तर फ्रान्सको राष्ट्रिय वैज्ञानिक अनुसन्धान केन्द्र सीएनआरएसले गरेको विश्लेषणका आधारमा नयाँ कुरा पत्ता लाग्यो।

ध्वनि निकाल्न शङ्खमा केही परिवर्तन गरिएको वैज्ञानिकहरूले पत्ता लगाएका छन्।

शङ्खको एउटा छेउमा प्वाल पारेर मानिसको मुखमा हाल्न मिल्ने कुनै साधन राख्ने ठाउँ बनाइएको हुनसक्छ। शङ्खको अर्को छेउ काटेर हात राखी स्वर घटबढ गर्न मिलाएको जस्तो देखिन्छ।

वैज्ञानिकहरूको टोलीले एक सङ्गीतकारलाई उक्त शङ्ख बजाउन लगाए।

उनले सी, सी-शार्प र डी नोटसँग मिल्ने स्वर निकालिदिए।

निस्किएको स्वरको प्रबलता एक मिटरमा झन्डै १०० डेसिबेल मापन गरिएको जानकारी दिँदै सोर्बँ विश्वविद्यालयका फिलिप वाल्टर भन्छन्, "ध्वनि शङ्खको प्वालको अक्षमा धेरै केन्द्रित हुन्छ।"

शङ्खका दुवै छेउमा परिवर्तन गरिएको छ

शङ्खको मुखको भित्री भागमा गरिएको चित्राङ्कनको अध्ययन गर्न विशेष विधि अवलम्बन गरिएको थियो।...


शीर्षक: फ्रान्समा फेला पर्‍यो भीमकाय डाइनोसरको तिघ्राको हड्डी\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

तिघ्राको दुई मिटर लामो हड्डी औँजेक क्षेत्रमा फेला पारिएको र त्यो सोरापाड डाइनोसरको भएको ठानिएको छ।

लामो घाँटी र पुच्छर भएको ती भीमकाय डाइनोसरले बोटविरुवा खाने गर्थे।

जुरासिक युगको अन्त्यतिर एकदमै पाइने सोरापाड डाइनोसर पृथ्वीमा हालसम्म पाइएका ठूलामध्येका स्थलचर थिए।

फेला पारिएको हड्डीको संरक्षित अवस्था हेरेर आफूहरू आश्चर्यचकित भएको जीवाश्मबारेका जानकार वैज्ञानिकहरूले बताएका छन्।

न्याश्नल हिस्ट्री म्युजियम अफ प्यारिसका रोनान एलेनले लो प्यारिजियन पत्रिकासँग भने, "हामी मांसपेशी, स्नायु र दाग देख्न सक्छौँ।"

"यति ठूलो अंश आँफैमा टुक्रिने सम्भावना धेरै हुने भएकाले यत्रो टुक्रा प्राप्त हुनु दुर्लभ कुरा हो।"

 ती डाइनोसरकति तौलका थिए?

एलेनले समाचार संस्था एएफपीलाई बताए अनुसार सोरापाड डाइनोसरहरू १४ करोड वर्ष पहिला अस्तित्वमा थिए र तिनीहरू ४० देखि ५० टनसम्मको तौलका थिए।

अर्को एउटा फ्रान्सेली पत्रिका अनुसार सन् २०१० मा एउटा सोरापाड डाइनोसरको तिघ्राको हड्डी फेला पारिएको थियो जसको लम्बाइ २ मिटर र तौल ५०० किलोग्राम थियो।

यसै हप्ता फेला पारिएको पछिल्लो हड्डी बाहिर निकाल्न पूरै एक हप्ता लाग्न सक्ने र त्यसका लागि क्रेन चाहिने बताइएको छ।

कोन्याक नगर नजिकै पर्ने शाराँट क्षेत्रस्थित अङ्गुर बगानहरूमुनिको जमिन उत्खनन कार्यमा करिब ७० जना वैज्ञानिकले यो ग्रीष्मकालमा काम गरिरहेका छन्।

सन् २०१० यता सो क्षेत्रबाट साढे सात हजारभन्दा बढी जीवाशेष फेला पारिसकिएको छ।

यसअघि दलदल रहेको उक्त क्षेत्र उत्खनन कार्यका लागि फ्रान्सका निकै महत्त्वपूर्णमध्येको एउटा स्थान साबित भएको छ।

यसअघि स्टेगासोरस डाइनोसरका हड्डी तथा अस्ट्रिच डाइनोसरको एउटा सिङ्ग फेला पारिएको थियो।


शीर्षक: फ्रान्समा भीषण डढेलो: १० हजार स्थानान्तरण\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

आगो भूमध्ये सागरको तटीय क्षेत्र, भित्री पहाडी भेग र कोर्सिका टापुको झण्डै चालिस वर्गकिलोमिटर क्षेत्रमा फैलिएको छ।

स्थानीय अधिकारीहरुले सहयोगका लागि बाँकी युरोपलाई आग्रह गरेका छन्।

सोमबारदेखि फैलिएको आगो निभाउने क्रममा कम्तीमा १२ जना अग्नि नियन्त्रक र १५ जना प्रहरीहरु घाइते भएका छन्।

स्थानान्तरण

एएफपी समाचार एजेन्सीसँग कुरा गर्दै एकजना अग्नि नियन्त्रक अधिकारीले भनेका छन्, "आगो फैलिन थालेपछि त्यसक्षेत्रबाट कम्तीमा १० हजार मानिसलाई स्थानान्तरण गरिएको छ।"

छुट्टी बिताउने स्थानका रुपमा लोकप्रिय त्यस क्षेत्रमा हाल गर्मीको समयमा स्थानीयवासीभन्दा दोब्बर तेब्बर पर्यटकहरु जम्मा हुने गरेको ती अधिकारीले बताए।

सबैभन्दा खराब डढेलोको अवस्था एउटा लोकप्रिय रिजोर्ट सेन्ट-ट्रोपेज नजिकै रहेको छ।

कोर्सिकामा सयौं घरहरु खाली गरिसकिएको छ।

समग्रमा चार हजार अग्नि नियन्त्रक र सैनिकहरुले सोमवारदेखि नै पानीका बमहरुको प्रयोग गरेर डढेलो नियन्त्रणमा लिन संघर्ष  गरिरहेका छन्।


शीर्षक: फ्रेन्च ओपन र विम्बल्डन एकै वर्ष जित्न किन कठिन\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

माटोको धुलोको मैदानमा खेलिने फ्रेन्च ओपन र घाँसे मैदानमा खेलिने विम्बल्डनका यस्ता भिन्नता छन् जसका कारणले यो दुवै एकै वर्ष जित्नु लगभग असम्भव छ।

किन यस्तो हुन्छ? हेर्नुहोस् एक भिडिओ -

अनि यो पनि -


शीर्षक: फ्लोरेन्स आँधी: अमेरिकी अधिकारीहरूद्वारा सजग रहन चेतावनी\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

मौसमविद्हरूले ठूलो वर्षा र हुरी आउने र त्यसले ज्यान जोखिममा पार्न सक्ने चेतावनी दिएका छन्।

हुरीको वेग

हुरीको गति केही कम भइरहेको छ। तर हुरी लामो समय चलिरहन सक्ने हुनाले क्षतिको परिमाण धेरै हुनसक्ने बताइएको छ।

सत्र लाखजति मानिसहरूलाई आफ्नो घर छाडेर सुरक्षित स्थलमा जान भनिएको छ।

अमेरिकी अधिकारीहरूले फ्लोरेन्स आँधीको शक्तिलाई 'क्याटगरी टु' मा घटुवा गरेका छन्।

तर पनि अझै ठूलो खतरा रहेको भन्दै उनीहरूले सचेत गराएका छन्। हावाको वेग १७५ किलोमिटर प्रतिघण्टामा झरेको छ।

आँधीको प्रभाव क्षेत्रमा करिब एक करोड मानिसहरू रहेका छन्।

आपत्कालीन अवस्था

फ्लोरेन्स आँधी अहिले अझ दक्षिणतर्फ गइरहेको छ।

आपत्कालीन अवस्थाको घोषणा गर्ने जोर्जिया पछिल्लो राज्य बनेको छ।

यसअघि नर्थ र साउथ क्यारोलाइना, भर्जिनिया, मेरिल्यान्ड र वासिङ्टन डीसीले आपत्कालीन अवस्थाको घोषणा गरिसकेका छन्।

मौसमविद्हरुले फ्लोरेन्सको अनुमानित मार्गको जानकारी दिएका छन्। बिहीवार क्यारोलाइनाको सीमामा केही दक्षिणतर्फ उक्त आँधी आइपुग्ने भनिएको छ।

आँधीका कारण केही समयसम्म ठूलो वर्षा हुने र त्यसले एलाबामा, टेनेसी, केन्टकी र वेस्ट भर्जिनिया जस्ता क्षेत्रहरूमा विनाशकारी बाढी आउन सक्नेछ।

नर्थ क्यारोलाइनाका गभर्नर रोए कुपरले भनेका छन्- तयारी गर्ने समय लगभग सकिएको छ। र। अब प्रकोप हाम्रो ढोकासामुन्ने आउँदैछ।

राष्ट्रपति डोनल्ड ट्रम्पले एउटा भिडिओ सन्देशमा भनेका छन्- यो हाम्रो देशमा आएको सबैभन्दा ठूलोमध्ये एउटा आँधी हो। जीवनरक्षा नै अहिलेको मुख्य प्राथमिकता हो।

एउटा एनालिटिक कम्पनी कोर्लजिकका विश्लेषकहरूका अनुसार फ्लोरेन्स आँधीले १७० अर्ब डलरसम्मको क्षति गराउन सक्छ। साथै लगभग साढे सात लाख घर र व्यवसायलाई पनि त्यसले क्षति पुर्‍याउन सक्छ।


शीर्षक: बच्चाको मोटोपन घटाउन आमाबुबाको के भूमिका\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

ब्रिटेनका बालबालिकासम्बन्धी स्वास्थ्यविद्ले उनीहरूलाई खानेकुराबारे बेलैमा सिकाउन सकेमा बालबालिकालाई दीर्घकालीन फाइदा मिल्ने पाइएको सो अध्ययनमा उल्लेख छ।

उदाहरणको लागि खाने र सुत्ने बानी बालबालिकामा छिट्टै विकास हुन्छ।

बच्चाहरूलाई खानेकुरा भोको हुँदामात्रै नदिएर उनीहरूलाई फकाउनका लागि दिने गर्नु हुँदैन।

त्यसो गरेमा उनीहरू ठूलो भएपछि आफ्नो तनाव कम गर्नका लागि पनि खानामै जोड दिन्छन् जसले मोटोपना निम्त्याउँछ।

मोटोपना कसरी घटाउने?

के मा ध्यान दिने?

अमेरिकन मेडिकल एसोसिएशनको जर्नलमा प्रकाशित एउटा अध्ययनमा नर्सहरूले पहिलो पटक बच्चा जन्माएका दुई सय ७९ आमाहरूलाई घरमै बच्चा जन्मिएको भए छ महिनासम्म र क्लिनिकमा भए एकदेखि दुई वर्षसम्म कसरी बच्चाहरूको खानाको आवश्यकता पूरा गर्ने भनी सुझाएका थिए।

नर्सहरूको उक्त टोलीले आमाहरूलाई प्राथमिकता दिएको थियो किनभने शिशुको स्याहारसुसारमा सुरुका महिना र वर्षहरूमा बुवाको भन्दा आमाको बढी भूमिका हुन्छ।

त्यसरी दिइएको सुझावहरूमा सुत्ने तालिका, भोकाएका बच्चालाई शान्त पार्न वैकल्पिक खानेकुराहरू, बालबालिका भोकाएको थाहा पाउने उपाय, उनीहरूको शारीरिक क्रियाकलापमा के कस्तो ध्यान दिनेलगायत थिए।

ती बच्चाहरूलाई त्यसपछि तीन वर्षको उमेरमा जाँच गरिएको थियो। बच्चासँग कसरी व्यवहार गर्ने भनेर उपायहरू सिकाइएका आमाका बच्चाहरूको उचाइ र तौलको अनुपात कम देखियो।

यस्तो गर्दा बालकहरू भन्दा बालिकाहरू बढी प्रभावित भएको पाइयो।

अनुसन्धानकर्ताहरूले नौ वर्षको उमेरसम्म उनीहरूमाथिको अनुगमन गरिराख्छन्।

बानी बसाल्न आवश्यक

यो अध्ययनको नेतृत्व गरेका पेन स्टेट विश्वविद्यालयका इयान पलले हुर्कँदो उमेरका साना बालबालिकाहरूको मोटोपनाको दर यसरी बढिरहेको बेला शिशु अवस्थामै उनीहरूलाई स्वस्थ बानी बसाल्न निकै महत्त्वपूर्ण हुन्छ।

"सानै उमेरमा मोटोपना भएका बालबालिकाहरूमा उमेर बढ्दै जाँदा पनि मोटोपना रहिरहने खतरा बढी हुन्छ।"

तर मोटोपनाको यो चक्रमा रोक लगाउन आजीवन प्रयास गर्नुपर्छ।

"बढी तौल भएका भएका बालबालिकाहरू अभिभावक भइसक्दा पनि बढी तौलकै हुन्छन् र उनीहरूबाट जन्मिएका बालबालिका पनि बढी तौलकै हुन्छन् … यो चक्रमा तपाईँ कहाँ फेरबदल गर्नुहुन्छ?"

गुलियोमाथि कर

"हाम्रो अहिलेको अवस्थामा जीवनभरि प्रयास गर्न आवश्यक छ।"

ब्रिटेनमा पनि तथ्याङ्कहरूले समान खालको समस्याहरू देखाउँछ।

प्राथमिक विद्यालय सुरु गर्नु अगावै...


शीर्षक: बजारको लिची र अन्य फलफूल निश्चिन्त भएर खानु हुन्छ कि हुँदैन?\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

सरकारी अधिकारीहरू भन्छन् नेपालमा हालै परीक्षण गरिएका स्वदेशी र विदेशी लिची र फलफूलमा "विषादीको अवशेष भेटिएको छैन"।

तर जनस्वास्थ्यविद् भन्छन् - नेपालमा विषादीको परीक्षण प्रभावकारी र सर्वव्यापी नभइसकेकोले उपभोक्ताहरूले सावधानी अपनाउनु नै राम्रो हुन्छ।

हालै भारतको विहारमा लिची खाएपछि इन्सेफलाइटिस रोग लागेर कैयौँ बालबालिकाको ज्यान गएका समाचार सार्वजनिक भएपछि नेपालमा पनि लिचीलाई लिएर उपभोक्ताहरू चिन्तित भएका हुन्।

नेपालका बजारमा स्वदेशीसँगै र भारतबाट आयातित लिची समेत बिक्री हुने गरेकोले त्यस्तो चिन्ता बढेको हो।

लिचीका अतिरिक्त आँप, मेवा, स्याउ, केरा लगायतका फलफूल र ठूलो परिमाणमा तरकारी मुख्यगरी भारतबाट नेपालका बजारमा भित्रिने गरेका छन्।

पकाउने वा भण्डार गर्ने क्रममा फलफूलमा क्याल्सियम कार्बाइड र माछामा फोर्मलिन नामक रसायन प्रयोग गर्ने गरिएका विवरण नेपाली सञ्चारमाध्यमहरूमा यसअघि नै सार्वजनिक भइसकेका छन्।

भारतमा एक सय बालबालिकाको मृत्यु: के लिची घातक हुन सक्छ?

नेपालको विषादी परिक्षण कस्तो?

नेपालमा कृषि मन्त्रालय अन्तर्गतका कम्तीमा तीनवटा निकायले खाद्य अनुगमन तथा परीक्षणको काम गर्दछन्।

खाद्य प्रविधि तथा गुण नियन्त्रण विभागले बजार अनुगमन गर्दछ। त्यो विभागले नेपाल-भारत सीमा क्षेत्रमा रहेका आफ्ना १२ वटा कार्यालयहरू मार्फत् बजार अनुगमन गरिरहेको बताएको छ।

विभागका महानिर्देशक संजीवकुमार कर्णका अनुसार विभागले अहिले अन्य खाद्य पदार्थका अतिरिक्त लिची र फलफूलको समेत अनुगमन गरिरहेको छ र "फलफूलहरू परीक्षण गराएर मात्रै नेपाल भित्र्याउने नियम अनुसार काम भइरहेको छ।"

त्यसैले, कर्ण भन्छन्, "लिची खान सकिन्छ तर धेरै खान हुँदैन।"

कृषि उपजको वैज्ञानिक जाँच गर्न भन्दै हालै अर्को नयाँ निकाय स्थापना गरिएको छ - केन्द्रीय प्रयोगशाला। त्यहाँका प्रमुख कञ्चन पाण्डे प्रयोगशालाले पूर्णता नपाइसकेकोले परीक्षणको काम सुरु नभइसकेको बताउँछन्।

फलफूल र तरकारीमा विषादी परीक्षणको कुरा आउने बित्तिकै कृषि अधिकारीहरूले जिम्मेवार ठान्ने एउटै निकाय हो - प्लान्ट क्वारेन्टाइन तथा विषादी व्यवस्थापन केन्द्र। त्यो केन्द्रले झापा, सर्लाही, काठमाण्डू, कास्की, रुपन्देही, बाँके, कैलालीसहित सात स्थानमा यन्त्रहरू राखी विषादी परीक्षण गर्दै आएको छ।

परीक्षणको नतिजा कस्तो?

तर ती यन्त्रले फलफूल र तरकारीमा प्रयोग गरिने सबैखाले विषादीको परीक्षण गर्न...


शीर्षक: बजेट: कसैलाई तरकारीको चिन्ता, कसैलाई भाडाको पीर\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

नेपालगञ्जकी तपस्या श्रेष्ठले आयकरको सीमा बढेकामा पनि खासै राहत अनुभव गरेकी छैनन्।

कसैले यो बजेट मार्फत् बढाइएको सामाजिक सुरक्षा भत्ता र कर्मचारीको तलबको विरोध गरिरहेका छन् भने कोही चाँहि यसले मुलुकको ढुकुटी रित्तिएर देश थप आर्थिक संकटमा पर्ने चिन्ता व्यक्त गरिरहेका छन्।

बजेटबारे सञ्चारमाध्यम, सामाजिक सञ्जाल र चियापसलमा विभिन्न खाले चर्चा परिचर्चा भइरहँदा राजधानी काठमाण्डूवासी महिलाहरूलाई भने महँगी बढ्ने चिन्ताले सताएको छ।

बजेटपश्चात् राजधानीका विभिन्न स्थानमा पुगेर बीबीसीले गरेको कुराकानीका क्रममा धेरैजसो महिलाहरू बजेटले महँगी बढाउने चिन्तामा देखिए।

खर्च

त्यस्तै मध्येकी एक हुन्-नेपालगञ्जकी तपस्या श्रेष्ठ।

एउटा निजी कम्पनीमा काम गर्दै अध्ययनरत उनलाई पोहोर परारझैँ बजेट लगत्तै सबैखाले खर्च बढ्ने चिन्ताले पिरोलेको छ।

उनी भन्छिन्, "देशको बजेट हरेक वर्ष बढिरहेको छ। देशको बजेट बढेपछि हाम्रो पनि खर्च बढ्छ तर सरकारले बजेट बढाएझैँ हामीले आफ्नो व्यक्तिगत बजेट त बढाउन सक्दैनौँ नि!"

उनलाई यसपालि सरकारले आयकर छुटको सीमा केही बढाएकोमा पनि खासै चासो छैन।

श्रेष्ठ भन्छिन्, "तलब बढेको छैन। कर छुटको सीमा त्यो पनि थोरै बढाउँदैमा के नै फाइदा हुन्छ र?"

बाराकी रमा घिमिरे क्षेत्रपाटीमा डेरा गरेर परिवार सहित बस्छिन्।

उनका अनुसार आम सर्वसाधारणलाई बजेट आएको अनुभूति हुने भनेकै महँगी बढेर हो।

गुल्मीकी देवीका सेन गरिबका लागि कसैले वास्ता नगरेको ठान्छिन्।

तरकारीको चिन्ता

घिमिरे भन्छिन्, "मलाई त खासै केही थाहा हुँदैन तर भान्सामा काम गर्नुपर्छ। तरकारी छोइनसक्नु भएको छ। अब झन् बढ्ने होला। फेरि ताजा तरकारी पाए त हुने। कुहिएको तरकारी खानुपर्छ।"

महाराजगञ्ज बस्ने गुल्मीकी देवीका सेनलाई भने सरकारीको जस्तै निजी क्षेत्रको पनि तलब नबढेकोमा चिन्ता छ।

उनी भन्छिन्, "सरकारीको जस्तै तलब बढे त हुने नि तर यहाँ कस्ले सुन्छ र गरिब जनताको कुरा?"

एउटा निजी कम्पनीमा कार्यालय सहायकको काम गर्ने सेनका श्रीमान् वैदेशिक रोजगारीमा छन्।

१ छोरी र २ छोराकी आमा उनलाई बजेटपछि आफ्नो खर्च बढाउनु पर्ला भन्ने चिन्ता छ।

महँगी नियन्त्रण होस्

बजेटपछि धेरैलाई महँगी बढ्ने चिन्ता बढेको छ।

हाडिगाउँकी भक्ति राजभण्डारी चाहिँ सरकारी कर्मचारीको तलब र सामाजिक सुरक्षा भत्ता बढेको भन्दा पनि महँगी नियन्त्रण नभएकोमा चिन्तित देखिइन्।

"तलब बढोस् वा नबढोस् तर महँगी...


शीर्षक: बजेट: सङ्घीय संसद् र प्रदेशसभामा चर्को विरोध, किन सत्तारूढ दलकै सांसद सहमत हुन सकेनन्\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

शीर्ष तहका नेता र मन्त्रीहरूको क्षेत्रमा बढी बजेट विनियोजन गरिएको र अन्य क्षेत्रमा ध्यान नदिएको उनीहरूको आरोप छ।

सांसद रामकुमारी झाँक्री भन्छिन्, "प्रधानमन्त्री वा मन्त्रीले सिङ्गो देशलाई नहेरेर आफ्नो निर्वाचन क्षेत्र र जिल्लालाई हेरेको देखिन्छ। देशको नेता बन्ने प्रक्रियामा खरो उत्रिन नसकेर अर्को पटक निर्वाचन जित्ने प्रयोजनले योजना हालेका कारणले बजेटमा समस्या देखिएको हो।"

स्थानीयस्तरदेखि नै योजनाको छनोट हुने परिपाटी नबनेसम्म यस्तो समस्या रहिरहने अर्थविद्हरूको भनाइ छ।

बजेटमा विभेद

तल्लो सदन प्रतिनिधिसभामा सरकारले आगामी आर्थिक वर्षका लागि पेस गरेको बजेटअन्तर्गत मन्त्रालयहरूले विनियोजन गरेका बजेटमाथिको छलफल जारी छ।

सधैँभरि विपक्षी दलका सांसदहरूले आफ्नो क्षेत्रलाई विभेद गरिएको भन्दै मन्त्रालयगत बजेटको आलोचना गर्दै आएका छन्।

तर यसपटक विरोध गर्नेहरूमा सत्तारूढ दलकै नेताहरूको सूची लामो देखिन्छ।

कतिपय सतारूढ दलका सांसदले त संस‌द्को छलफलमा बोल्दै मन्त्रीहरूको राजीनामा नै माग गरेका छन्।

बाजुराबाट निर्वाचित नेकपाका सांसद लालबहादुर थापाले मन्त्रीको जिल्लामा ७९ वटा योजना पारिएको र आफ्नो जिल्लामा एउटा पनि योजना नपारिएको बताए।

सांसद जनार्दन शर्माले आफ्नो जिल्लामा बजेट कम विनियोजन गरेको भन्दै विनियोजित बजेट पनि प्रधानमन्त्रीको जिल्ला झापा र भौतिक पूर्वाधारमन्त्रीको गृहनगर जनकपुर लैजान आग्रह गरे।

'नेता र मन्त्रीको जिल्लामा मात्रै'

सांसद गजेन्द्रबहादुर महतले मन्त्रीदेखि सचिव र कर्मचारीले मन्त्रालयको बजेट व्यक्तिगतजस्तो सम्झिने गरेकाले सबै निर्वाचन क्षेत्र र जिल्लामा समानुपातिक रूपमा बजेट विनियोजित हुन नसकेको बताए।

बजेट निर्माण प्रक्रिया र राष्ट्रिय योजना आयोगको भूमिकामै सुधार गर्नुपर्ने धारणा सांसद झपट रावलको छ।

त्यस्तो नभएसम्म बजेट नेता, मन्त्री र उच्चपदस्थ कर्मचारीमा केन्द्रित हुने क्रम नरोकिने उनको भनाइ छ।

राष्ट्रिय योजना आयोगका पूर्वउपाध्यक्ष शङ्कर शर्मा भने स्थानीयस्तरदेखि आवश्यकताको पहिचान गरेर योजना छनोटको परिपाटी नबसेसम्म बजेट विनियोजनमा देखिने पक्षपात नरोकिने सोच राख्छन्।

शर्माले भने, "यसको समाधानको उपाय भनेको निर्वाचन क्षेत्र र प्रदेशअनुसार कहाँ कस्तो खालको योजना गयो, कहाँ गएन र नगएको ठाउँमा आवश्यकता के छ भनेर तलदेखि नै पहिचान गरेर बजेट हाल्नुपर्छ।"

"त्यो भएन भने ठूला नेताहरू भएको...


शीर्षक: बजेट: सबभन्दा धेरै रकम छुट्ट्याइएको ५ क्षेत्र यी हुन्\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

शिक्षाको लागि सबभन्दा धेरै रकम छुट्ट्याइएको छ।

उक्त बजेट जुटाउन साढे ९ खर्ब रुपैयाँको राजस्व उठ्ने अनुमान गरिएको छ।

नपुग रकमका लागि विदेशी ऋणमार्फत झण्डै ३ खर्ब, विदेशी अनुदानबाट ५७ अर्ब र आन्तरिक ऋणबाट झण्डै २ खर्ब उठाउने अनुमान गरिएको छ।

सबभन्दा धेरै रकम छुट्ट्याइएका ५ क्षेत्र निम्न अनुसार छन्।

शिक्षा

बजेटले सबभन्दा धेरै शिक्षा शीर्षकमा करिब १ खर्ब ६३ अर्ब रुपैयाँ छुट्ट्याएको छ।

अनिवार्य प्राथमिक तथा नि:शुल्क माध्यमिक शिक्षाको अवधारणालाई अघि बढाइएको छ।

सडक, रेल तथा जल यातायात

सडक निर्माण तथा रेल यातायातको अवसर पहिचान अनि जल यातायात विकासका लागि बजेटमा १ खर्ब ६३ अर्ब चानचुन राखिएको छ।

द्रुतमार्ग वा फास्ट ट्र्याकका लागि यो वर्ष १५ अर्ब रुपैयाँ राखिएको छ।

द्रुतमार्गका लागि यो वर्ष १५ अर्ब रुपैयाँ राखिएको छ।

सडक मर्मतका निम्ति पेट्रोल तथा डिजेलमा थप एक रुपैयाँ करको प्रस्ताव गरिएको छ।

पुनर्निर्माण

भूकम्पपछिको पुनर्निर्माणका लागि यो बजेटमा १ खर्ब ४१ अर्ब रुपैयाँ राखिएको छ।

धरहरा निर्माणका लागि मात्र १ अर्ब रुपैयाँ छुट्ट्याइएको छ।

ऊर्जा

ऊर्जा विकासलाई बजेटले उच्च महत्त्व दिएको जनाएको छ।

यस क्षेत्रका निम्ति ८३ अर्ब ४९ करोड रुपैयाँ छुट्ट्याइएको छ।

आगामी वर्ष थप १ हजार मेगावाट बिजुली उत्पादन गरिने भनिएको छ।

स्वास्थ्य

स्वास्थ्य क्षेत्रका लागि बजेटले ६८ अर्ब ७८ करोड छुट्ट्याएको छ।

विशेष प्राथमिकता प्राप्त भनिएको स्वास्थ्यको हकमा आधारभूत सेवा नि:शुल्क पारिने नीति अँगालिएको उल्लेख छ।

यी बाहेक बजेटमा सामाजिक सुरक्षाका लागि साढे ६४ अर्ब, खानेपानीका लागि ४३.४६ अर्ब अनि कृषिलाई झण्डै ३५ अर्ब रुपैयाँ राखिएको छ।


शीर्षक: बजेट: सामाजिक सञ्जालमा व्यङ्ग्य, विरोध र समर्थनमा यस्ता छन् स्वर\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

सङ्घीय संसद्‍मा प्रस्तुत गरिएको १५ खर्ब ३२ अर्बको बजेटलाई अधिकांश विज्ञहरूले 'वितरणमुखी' र 'कम्युनिस्ट घोषणा पत्र' को सङ्ज्ञा दिएका छन्।

विशेषत: सामाजिक सुरक्षाभत्ता बढाएको विषयले मुलुकलाई दीर्घकालीन असर पार्ने भन्दै असन्तुष्टि जनाउनेको सङ्ख्या उल्लेख्य छ।

सामाजिक सञ्जालमा पनि अधिकांशको प्रतिक्रिया विज्ञहरूसँग मिल्दोजुल्दो देखिन्छ।

अर्थतन्त्रका ज्ञाताका रूपमा परिचित अर्थमन्त्री युवराज खतिवडाले ल्याएको दोस्रो बजेटलाई धेरैले आलोचना गरेका छन्।

अर्थमन्त्रीका रूपमा काम गर्नुअघि राष्ट्रिय योजना आयोगका उपाध्यक्ष र नेपाल राष्ट्र ब्याङ्कका गभर्नर भइसकेकाले पनि खतिवडाले ल्याउने बजेटबाट धेरै अपेक्षा रहेको र आफूहरूले ध्यानपूर्वक हेरेको आशयका टिप्पणी धेरैले गरेका छन्।

केहीले पहिलो कार्यकालमा देखाएको मितव्ययी शैलीलाई जारी राख्न नसकेको भन्दै आलोचना गरेका छन्। कतियपले खतिवडा आफ्नो दल नेपाल कम्युनिस्ट पार्टीको स्वार्थभन्दा माथि उठ्न नसकेको टिप्पणी गरेका छन् भने अन्य केहीले बजेटको खुलेर प्रशंसा गरेका छन्।

यसैबीच सामाजिक सञ्जालमा बजेट वक्तव्य सार्वजनिक भए पश्चात् गरिएका केही टिप्पणी हामीले यहाँ प्रस्तुत गरेका छौँ।

नेता बाबुराम भट्टराई र कमल थापाले पनि बजेटबारे सामाजिक सञ्जालमा लेखेका छन्।

साझा विवेकशील दलका अध्यक्ष रवीन्द्र मिश्रले बजेटका बारेमा टिप्पणी गर्दै शिक्षाका कम बजेट राखिएकोमा चिन्ता व्यक्त गरेका छन्।

आशिष नाम गरेका एक प्रयोकर्ताले व्यङ्ग्यात्मक शैलीमा बजेटले मूल्यवृद्धिमा सहयोग पुर्‍याउने सम्भावना भएको औँल्याएका छन्। अन्य केही प्रयोगकर्ताहरूले पनि त्यस्तै शैलीमा बजेटको आलोचना गरेका छन्।

मिलन लिम्बूजस्ता प्रयोगकर्ताकोले भने स्पष्ट शब्दमा बजेटप्रति आफ्नो विमति जनाएका छन्।

अन्य केहीले बजेट एउटा वार्षिक कार्यक्रम मात्र भएकाले धेरै अपेक्षा नरहेको सङ्केत गरेका छन्।

बजेट सन्तुलित र लोकप्रिय रहेको धारणा पनि व्यक्त भएको छ।

लक्ष्मण पुरीका अनुसार  बजेटको दुरुपयोग रोक्न सके पूर्वाधार विकासमा उपलब्धि देखिन सक्छ।

आर्थिक वर्ष २०७६-७७ को बजेटका पछि अर्थतन्त्रका ज्ञाता भनिएका अर्थमन्त्रीको क्षमताबारे पनि कतिपयले प्रश्न उठाएका छन्।

कतिपयले भने व्यङ्ग्यात्मक शैलीमा बजेटबारे लेखेका छन्। तीमध्ये थुप्रैले छाया सरकारको बजेटको उल्लेख गरेका छन्।


शीर्षक: बजेटः 'महिलाका लागि विशेष हुन सकेन'\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

मंगलवार संघीय संसद्‌मा प्रस्तुत भएको बजेटले महिलालाई आर्थिक रूपमा सशक्त बनाउने योजनाहरू ल्याउन नसकेको उनीहरूको टिप्पणी छ।

सरकारले आगामी वर्षका लागि ल्याएको १३ खर्ब १५ अर्ब रुपैयाँभन्दा बढीको बजेटमा महिला, बालबालिका तथा ज्येष्ठ नागरिक मन्त्रालयका लागि एक अर्ब ८८ करोड १२ लाख रुपैयाँ बजेट मात्र छुट्याइएको छ।

त्यसमध्ये पनि अधिकांश महिला लक्षित कार्यक्रम पुरानै  भएको अर्थशास्त्री मीना आचार्य बताउँछिन्, "राष्ट्रपति महिला उत्थान कार्यक्रम पहिलेकै कार्यक्रम हो। महिलाका लागि खासै नयाँ कार्यक्रम आएको छैन। आएका कार्यक्रमले पनि महिला सशक्तिकरण गर्नसक्छ जस्तो लाग्दैन।"

आवश्यकता

विभिन्न समुदायका महिलाभित्र रहेका विविधता र उनीहरूको आवश्यकतालाई बजेटले सम्बोधन गर्न नसकेको पनि जानकारहरूले औँल्याएका छन्।

त्यस्तैमध्येकी अर्थशास्त्र तथा लैङ्गिक विषयकी एक सह-प्राध्यापक पुष्पा निरौला घिमिरे भन्छिन्, "अति गरीब, सीमान्तकृत, एकल र शहरमा बस्ने महिलाका फरक आवश्यकता यो बजेटले सम्बोधन गर्न सकेको छैन।"

बजेटले ल्याएको स्वरोजगारी कार्यक्रममा कति प्रतिशत महिला पर्छन् र उनीहरूको छनोट कसरी गरिनेछ भन्ने खुलाउन नसकेको गुनासो पनि घिमिरेले गरिन्।

संविधानले नै महिला प्रतिनिधित्वको सुनिश्चितता गरेको र गत वर्ष सम्पन्न स्थानीय तहको निर्वाचनपछि आएका महिला जनप्रतिनिधिलाई विकासका कार्यक्रममा समावेश गर्ने अवसर बजेटले गुमाएको पनि घिमिरेले बताइन्।

अर्थमन्त्री युवराज खतिवडाले प्रस्तुत गरेको बजेटमा महिलाका लागि कार्यक्रमबारे जनकारी दिँदै भने, "राष्ट्रपति महिला उत्थान कार्यक्रमलाई बिस्तार गरी विपन्न र पिछडिएका सबै महिलालाई सीप र उद्यमशीलता विकासमार्फत रोजगारीका अवसरमा पहुँच पुर्‍याउन आत्मनिर्भर बनाउन २९ करोड रुपैयाँ विनियोजन गरेको छु।"

ग्रामीण तथा दुर्गम क्षेत्रका जोखिममा परेका गर्भवती तथा सुत्केरी महिलाहरूको आपत्‌कालीन उद्धार गर्न हवाई एम्बुलेन्सको प्रबन्ध मिलाइएको पनि अर्थमन्त्री खतिवडाले बताए।

सुविधा

यस्तै महिलाहरूले सञ्चालन गरेको लघुउद्यम व्यवसायलाई दुई वर्ष कर छुट दिने प्रस्ताव पनि अर्थमन्त्री खतिवडाले गरेका छन्।

कृषिको आधुनिकीकरण गर्ने भनी बजेटमा उल्लेख गरिएको छ।

तर यसमा महिलालाई कसरी समावेश गर्ने भन्ने प्रस्ट हुन नसकेको अर्थशास्त्री आचार्य बताउँछिन्, "धेरै युवाहरू विदेशमा गएकाले कृषि क्षेत्र महिलामै निर्भर रहेको छ। तर भूमिमा उनीहरुको...


शीर्षक: बजेटका प्राथमिकतामा अर्थशास्त्रीले देखेका तीन चुनौती\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

आइतवार अर्थमन्त्री युवराज खतिवडाले बजेटका सिद्धान्त र प्राथमिकता प्रस्तुत गरेका थिए

सरकारले आगामी बजेटमा अर्थतन्त्र उकास्न सहुलियत र छुटहरूको व्यवस्था गर्ने नीति लिने अर्थमन्त्रीले बताएका छन्।

त्यस्तै स्वास्थ्य पूर्वाधार विकास गर्ने, रोजगार लक्षित कार्यक्रम सञ्चालन गर्ने, कृषि क्षेत्रको विकासलगायतका कुराहरू पनि सरकारको प्राथमिकतामा परेको देखिन्छ।

बजेटका प्राथमिकताहरू पूर्ति गर्न आन्तरिकका साथै दातृ निकायबाट आर्थिक स्रोत व्यवस्थापन गर्ने पनि अर्थमन्त्रीले संसद्‌लाई जानकारी गराए।

जेठ १५ गते ल्याइने बजेट अर्थमन्त्री खतिवडाले प्रस्तुत गरेका सिद्धान्त र प्राथमिकताका आधारमा आउनेछ।

अर्थमन्त्रीले प्रस्तुत गरेको बजेटका 'सिद्धान्त र प्राथमिकता'का आधारमा अर्थशास्त्रीहरूले देखेका चुनौती र समाधानका उपायबारे बीबीसीले दुईजना अर्थशास्त्रीसँग कुराकानी गरेको छ।

प्रस्तुत छ उनीहरूले देखेका आगामी बजेटका तीनवटा चुनौती र समाधानका उपायहरू:

१. स्रोतको कमी

अर्थमन्त्रीले संसद्‌मा प्रस्तुत गरेका 'सिद्धान्त र प्राथमिकता'हरूका आधारमा आगामी बजेटका लागि आर्थिक स्रोतको कमी हुनसक्ने अर्थशास्त्रीहरूको मत छ।

आगामी बजेटमा व्यवसायीलाई कर छुट र सहुलियत दिनेदेखि रोजगारमूलक कार्यक्रमहरूलाई समेत प्राथमिकतामा राखिने देखिएको उनीहरू बताउँछन्।

त्यसले खर्च धेरै बढाउने तर व्यवस्थापनका लागि समस्या हुनसक्ने उनीहरू बताउँछन्।

विगतका अर्थमन्त्रीका सल्लाहकार रहिसकेका एकजना अर्थशास्त्री केशव आचार्य भन्छन्, "खर्चको आवश्यकता बढेको छ, स्रोतको जोहो कमजोर भएको छ। त्यसले चुनौती थप्नसक्छ।"

राष्ट्रिय योजना आयोगका पूर्व उपाध्यक्ष एवम् अर्का अर्थशास्त्री जगदिशचन्द्र पोखरेल कोरोनाभाइरसका कारण नेपालमा कर घट्ने सम्भावना रहेको बताउँछन्।

धेरै नेपालीले विदेशमा रोजगारी गुमाउने भएकाले रेमिट्यान्स पनि घट्ने र त्यसले स्रोत व्यवस्थापनमा चुनौती थप्ने उनी बताउँछन्।

२. दुरुपयोगको सम्भावना

घोषित प्राथमिकताका आधारमा बजेट आयो भने त्यसले स्वरोजगार कार्यक्रम, सामाजिक सुरक्षा र व्यवसायीहरूलाई छुट तथा सहुलियत दिनेजस्ता कार्यक्रमहरू आउनसक्ने अर्थशास्त्रीहरू बताउँछन्।

तर विगतका अनुभव हेर्दा यस्ता कार्यक्रमहरूको दुरुपयोग धेरै हुने सम्भावना रहेको उनीहरू बताउँछन्।

अर्थशास्त्री पोखरेल भन्छन्, "यतिबेला यस्ता प्याकेज नल्याउने भन्ने त हुँदैन। सरकारले ठीक प्राथमिकता राखेको छ।...


शीर्षक: बजेटमा असीमित माग र सीमित स्रोतकाबीच तालमेल मिलाउने चुनौती\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

राष्ट्रिय योजना आयोगको स्रोत समितिले आर्थिक वर्ष २०७६/७७ का लागि करिब १५ खर्ब रुपैयाँको सीमा तोकेको थियो।

यो वित्तीय अनुशासन कायम राख्न पहिले नै स्रोत समितिले सीमा तोक्ने प्रचलन छ।

तर विगतको अनुभव हेर्दा स्रोत समितिको सीमा नाघेर बजेट आएको धेरै उदाहरण छन्।

सीमित स्रोत

त्यसैले असीमित माग र सीमित स्रोतका बीचमा तालमेल मिलाउन अर्थमन्त्री खतिवडाले अन्तिम समयसम्ममा पनि बजेटको आकार थपघट गर्न सक्ने अधिकारीहरुले बताएका छन्।

योजना आयोग र राष्ट्र ब्याङ्कको नेतृत्व गरिसकेका खतिवडाले आफ्नो पहिलो बजेटमा धेरै रकम वितरण नगरेर वित्तिय अनुशासन कायम गर्न खोजेको बताउने गरेका छन्।

तर ढुकुटी खोल्न कन्जुस्याईँ गरेको भन्दै उनकै पार्टिभित्र पनि चर्को आलोचना हुन थालेपछि यसपटक उनी केही लचक भएको अर्थ मन्त्रालयका अधिकारीहरु बताउँछन्।

यसपटक अर्थमन्त्रीलाई सामाजिक सुरक्षा बढाउन, कर्मचारीको तलब बढाउन, सांसदहरुलाई दिइने रकम बढाउनुका साथै केही प्रभाव पार्ने काम गर्नुपर्ने चर्को दबाव परेकाले उनले यी सबैलाई केही मात्रामा सम्बोधन गर्न लागेका अर्थ मन्त्रालयका अधिकारीहरुले बताएका छन्।

चिन्ता

राष्ट्रिय योजना आयोगका पूर्व उपाध्यक्ष दीपेन्द्रबहादुर क्षेत्रीका भनाइमा व्यक्तिगत रूपले अर्थमन्त्री खतिवडा आश्‍वस्त रहेका भनिएका विषयलाई सम्बोधन गर्न व्यवहारमा त्यो भन्दा फरक किसिमले जानुपर्ने बाध्यता नै खतिवडाका लागि ठूलो चुनौती रहेको छ।

"बजेट सन्तुलित हुनुपर्छ भन्ने धारणा अर्थमन्त्रीको हो। तर यी सबै कुरालाई यसमा समेटेर जाने हो भने त स्रोतसाधन पुर्‍याउन कठिन हुन्छ," क्षेत्रीले भने।

"जसका कारण आन्तरिक ऋण पनि थप्नुपर्ने अवस्था आउन सक्छ र त्यो भनेको घाटा बजेट नै हो।"

अर्थशास्त्र पृष्ठभूमिका खतिवडा अर्थमन्त्री हुँदा पनि बिकास खर्च नबढेको, सेयर बजार सुस्ताएको र विदेशी लगानी नबढेको भन्ने जस्ता विषयमा आलोचना हुने गरेको छ।

यस्तै आइतबारसम्ममा बिकास लक्षित खर्च जम्मा ४३ प्रतिशतमात्रै भएको छ।

उत्पादन बढाउने कार्यक्रम

सोमवार सार्वजनिक भएको आर्थिक सर्वेक्षणका अनुसार ७ प्रतिशतको आर्थिक वृद्धि र साढे ४ प्रतिशत हाराहारीमा मुद्रास्फिति रहने देखिएकाले अर्थतन्त्र चलायमान नै रहेको कतिपय विश्लेषकहरुको भनाइ छ।

उनीहरुको भनाइमा निरन्तर व्यापार घाटा बढेर सोधनान्तर घाटा पनि बढिरहेकाले निकट भविष्यमा समस्या आउन सक्ने जोखिम समेत छ ।

"व्यापार घाटा डरलाग्दो रूपमा...


शीर्षक: बजेटमा महिलाका कार्यक्रम: कार्यान्वयन र प्रभावकारिता महत्वपूर्ण\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

सरकारको नीति तथा कार्यक्रममा पनि परेको उक्त कार्यक्रमले महिनावारी भएका बेला विद्यालयमा अनुपस्थित हुने छात्राहरुको संख्यामा उल्लेखनीय सुधार ल्याउने अपेक्षा धेरैले गरेका छन्।

सामाजिक सञ्चालमा पनि उक्त कार्यक्रमले सकारात्मक चर्चा पाएको छ। तर विपक्षी दलका सासंदहरू र केही अर्थशास्त्रीहरूले भने बजेटले महिला सशक्तिकरणका लागि प्रभावकारी योजना ल्याउन नसकेको बताएका छन्।

सत्तापक्षका सांसदहरुले चाहिँ बजेटले महिला उद्यमशीलता, महिला माथि हुने हिंसा र विभिन्न कुरीति अन्त्य गर्न कार्यक्रम ल्याएको भन्दै त्यसको बचाउ गर्छन्।

आइतवार प्रतिनिधिसभाको संसदमा बजेट बारे भएको छलफलमा नेकपा सांसद आशा कुमारी बिकले भनिन्, "देशभरका सामुदायिक विद्यालयका छात्राहरुलाई निशुल्क स्यानेटरी प्याड वितरण गर्ने कुरा छ, यसले गरिब र पीँधमा रहेका समुदायका चेलीबेटीहरुको आत्मसम्मान बढाउँछ।"

महिलाहरूका लागि कार्यक्रम

सरकारले आर्थिक वर्ष २०७६/७७का लागि १५ खर्ब ३२ अर्ब रुपैयाँको बजेट प्रस्तुत गरेको हो।

जेष्ठ नागरिकले पाउने मासिक भत्तामा एक हजार रुपैयाँ बढाउनु, कर्मचारीको तलबमा बृद्धि र सांसदहरुलाई निर्वाचन क्षेत्रमा खर्च गर्ने रकमलाई बढाएर छ करोड पुर्याए पनि महिलाको अवस्थामा तात्विक भिन्नता पार्ने कार्यक्रम भने पर्न नसकेको अर्थविद्ले बताएका छन्।

महिलाहरूबाट प्रवर्धन हुने साना व्यवसाय र स्वरोजगार कार्यक्रमका लागि पुँजी, सीप र उद्यमशीलता तालिम सुनिश्चित गर्ने व्यवस्था पनि बजेटमा गरिएको छ।

तर यस्ता साना मसिना कार्यक्रमले महिला सशक्तिकरणमा प्रभावकारी टेवा नपुग्ने अर्थविद मिना आचार्यले बताइन्।

आचार्य भन्छिन्: "थोरै रकमका साना व्यवसायमा महिलालाई सीमित गर्ने खालका कार्यक्रम यसअघि पनि नआएका होइनन् तर यस्ता कार्यक्रमले मात्र महिलाको समग्र विकास र सवलीकरणमा तात्विक भिन्नता आउँदैन।"

गर्भवती सेवा लिने र स्वास्थ्य संस्थामा सुत्केरी हुनेका लागि दिँइदै आएको यातायात खर्च दोब्बर गरिएको छ।

महिला उद्यमशीलता विकास गरी उनीहरुबाट संचालन हुने परियोजनामा आधारित १५ लाख रुपैयाँसम्मको सामूहिक ऋणमा छ प्रतिशत ब्याज अनुदान दिने व्यवस्था पनि बजेटले गरेको छ।

स्यानेटरी प्याड वितरण कार्यक्रमले सकारात्मक चर्चा पाइरहेको बेला त्यो प्रयोग गरिसकेपछि त्यसलाई व्यवस्थापन गर्नका लागि पनि ती विद्यालयहरूमा व्यवस्था गरिनु पर्ने विषय उठेको छ।

प्रशंसा

बजेटले दुर दराजमा रहेका महिला र...


शीर्षक: बजेटले महँगी नबढाउने अर्थमन्त्रीको दाबी\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

बजेट प्रस्तुत गरेदेखि नै सत्तापक्ष तथा प्रतिपक्ष दुवैको चर्को आलोचना खेपेका अर्थमन्त्री युवराज खतिवडाले संसद्‌मा बिहीवार दुवै थरी सांसदले उठाएका प्रश्नको सामना गरेका थिए।

धेरै सांसदको चिन्ता बजेटले महँगी बढायो भन्नेमा रहेको थियो।

विश्वकपको दृष्टान्त

एक जना सांसदले त जारी विश्वकप फुटबल प्रतियोगिताको प्रसङ्ग उल्लेख गर्दै "सरकारी नीतिले मूल्यवृद्धिमा विश्वकप जितेको" चर्चा बजारमा चलेको समेत बताए।

तर अर्थमन्त्रीले भने आफ्नो कर नीतिका कारण महँगी नबढ्ने ठोकुवा गरे।

उनले आयकरमा आम्दानीको माथिल्लो तहमा हुने व्यक्तिले तिर्ने दरमा थोरै मात्रै वृद्धि गरिएको र भ्याटको दर नचलाइएकोलाई त्यसको कारणको रूपमा प्रस्तुत गरे।

उनले भने, "कर बढाउनमा यो सरकारले विश्वकप नै जित्यो भन्ने कुरा भएको छ तर अवस्था त्यस्तो होइन। व्यक्तिगत आयकरको अधिकतम दरलाई यो बजेटले ३५ बाट ३६ प्रतिशत पुर्‍याएको छ। सबभन्दा कम कर तिर्नु पर्नेहरूको हकमा १५ प्रतिशतबाट १० प्रतिशतमा झारिएको छ। बजार मूल्यमा धेरै असर गर्ने मूल्य अभिवृद्धि कर चलाइएको छैन। त्यसैले यो बजेटले महँगी बढाउँछ भन्ने मलाई लाग्दैन।"

'अभिलेखमा छैन'

अर्थमन्त्रीलाई प्रश्न सोध्नेमा उनका पूर्ववर्ती एवम् नेपाली कांग्रेसका नेता ज्ञानेन्द्रबहादुर कार्की पनि थिए।

आफ्नो पालामा वृद्धभत्ता पाउने उमेर ६५ वर्षमा झारिने, क्यान्सर जस्ता असाध्य रोग लागेकाहरूलाई मासिक पाँच हजार भत्ता दिइने र भूकम्पपीडितलाई थप अनुदान दिइने भनी गरिएको निर्णय किन पालना भएन भनेर उनले सोध्दा अर्थमन्त्रीले रोचक र अर्थपूर्ण जवाफ दिए।

"यी सम्वेदनशील विषय हामीले पनि सञ्चारमाध्यमबाट सुनेका थियौँ। तर यी निर्णय भएको कुनै सरकारी अभिलेखमा छैन," उनको भनाइ थियो।

सङ्ख्यामा बजेट

कुल विनियोजित रकम: १३ खर्ब १५ अर्ब रुपैयाँ

कुल पुँजीगत/विकास खर्च: ३ खर्ब १३ अर्ब (झन्डै २४%)

कुल चालु/नियमित खर्च: ८ खर्ब ४५ अर्ब (६४.३%)

वित्तीय व्यवस्था: १ खर्ब ५५ अर्ब

राजस्व अनुमान: ८ खर्ब ३१ अर्ब

विदेशी अनुदान: ५८ अर्ब

विदेशी ऋण: २ खर्ब ५३ अर्ब

आन्तरिक ऋण: १ खर्ब ७२ अर्ब

आर्थिक वृद्धिको लक्ष्य: ८ %

मुद्रास्फीतिको लक्ष्य: ६.५ %

(स्रोत: अर्थ मन्त्रालय)


शीर्षक: बन्दाले कसरी क्यान्सर रोकथाम गर्नसक्छ\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

'क्रुसिफेरी' वर्गका ती वनस्पति खाँदा पेटलाई फाइदा हुन्छ। तर त्यसको विस्तृत कारण भने त्यति स्पष्ट भइसकेको छैन।

फ्रान्सिस क्रिक इन्स्टिट्युटका वैज्ञानिकहरूले ती सागपात पचेपछि पेटमा क्यान्सर प्रतिरोधी रसायन बनेको प्रमाण भेटेका छन्।

क्यान्सर रिसर्च यूकेले धेरै सागपात खानु पर्नाका पर्याप्त कारणहरू रहेको बताएको छ।

यो अनुसन्धानले मुसा र प्रयोगशालामा विकसित आन्द्राको अध्ययन गरेर कसरी सागपातले आन्द्राको भित्री सतहलाई फेरिदिन्छ भनेर हेरेको थियो।

आन्द्राको सतह पनि छालाजस्तै निरन्तर रूपमा बनिराख्छ। यो प्रक्रियाका लागि चारदेखि पाँच दिन लाग्छ।

तर यो निरन्तर भइराख्ने प्रक्रिया नियन्त्रित हुनुपर्छ। नत्र यसले क्यान्सर वा आन्द्रामा 'इन्फ्लमेशन' अर्थात् शूल हुनसक्छ।

'इम्युनिटी' जर्नलमा प्रकाशित सो अनुसन्धानबारेको लेखमा उपर्युक्त सागपातमा भएका रासायनिक तत्त्वहरू महत्त्वपूर्ण रहेको उल्लिखित छ।

भान्सादेखि क्यान्सर रोकथामसम्म?

यी सागपात चबाउँदा बन्ने इन्डोल-३-कार्बिनल नाम गरेको रसायनबारे अनुसन्धानकर्ताहरूले अध्ययन गरे।

अनुसन्धानकर्ता डा. गिटा स्टकिङ्गर भन्छिन्, "सागपात धेरै नपाकोस्, ब्रोकोली ढाडिएको नहोस् भनेर हेक्का राख्नुपर्छ।"

पाचनप्रणालीभित्र यात्रा गर्दै जाँदा यो रसायन पेटमा हुने अम्लसंग मिसिएर परिवर्तित हुन्छ।

तल्लो आन्द्रामा यसले आन्द्राको सतह पुनरुत्पादन गर्ने 'स्टेम सेल' र शूल नियन्त्रण गर्ने 'इम्युन सेल'हरूको गतिविधिलाई फेरिदिन सक्छ।

अनुसन्धानले इन्डोल-३-कार्बिनल प्रचुर मात्रामा हुने खानेकुराले आनुवंशिक कारणले उच्च जोखिम भएका मुसालाई पनि क्यान्सरबाट जोगाएको अनुसन्धानले देखाएको छ।

आन्द्राको क्यान्सरका लक्षणहरू:

सुरक्षात्मक खानाविना पेटका कोषहरू अनियन्त्रित रूपमा बढे।

स्टकिङ्गर भन्छिन्, "मुसाहरूमा ऐँजेरु बन्न थालेपछि हामीले उपयुक्त खाना दिन थाल्यौँ। त्यसले ऐँजेरुको वृद्धिलाई रोकिदियो।"

स्टकिङ्गरका अनुसार सो अनुसन्धानबाट पत्ता लागेको कुरा 'आशाप्रद' छ।

आफूले मासु खान घटाएर धेरै सागसब्जी खान थालेको उनी बताउँछिन्।

"यो अध्ययनबाट यो प्रणालीले कसरी काम गर्छ भन्नेबारे रासायनिक विधि थाहा भएको छ।"

स्तन क्यान्सर पत्ता लगाउने कसरी?


शीर्षक: बन्दी महिलाको जबरजस्ती 'कौमार्य परीक्षण'\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

कुनै महिलाले यौन सम्पर्क गरेकी छन् कि छैनन् भनेर जाँच्न प्रयोग गरिने कथित "भर्जिनिटी टेस्ट"को कुनै वैज्ञानिक आधार छैन। तर संयुक्त राष्ट्रसङ्घका अनुसार २० वटा देशमा उक्त परीक्षण हुने गरेको छ।

बीबीसी अरेबिकलाई इजिप्टकी एक भूतपूर्व राजनीतिक बन्दीसँग कुरा गरेर उनलाई जेलमा राखिँदा गरिएको दुर्व्यवहारबारे बताएकी छन्।

उनको सुरक्षाका लागि ती महिलाको नाम परिवर्तन गरिएको छ।


शीर्षक: बन्दुक नियन्त्रणका लागि अमेरिकाभरि र्‍याली\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

"हाम्रो जीवनका लागि र्‍यालीमा' नाम दिइएको उक्त प्रदर्शनको नेतृत्व १७ जनाको ज्यान जाने गरी अघिल्लो महिना फ्लोरिडास्थित एउटा विद्यालयमा भएको गोलीकाण्डमा बाँचेकाहरूले गरेका थिए।

वाशिङटनमा हालसम्मकै सबैभन्दा ठूलो बन्दुक राख्न पाउने अधिकार विरोधी र्‍याली आयोजना भएको थियो।

र्‍याली शुरू हुनुभन्दा कैयौँ घण्टाअघि नै मानिसहरू वाशिङटनमा जम्मा भएका थिए।

'बम्प स्टक'सम्बन्धी नयाँ कानूनमा जोड

बन्दुक राख्न पाउने कानूनमा कडाइ गर्न माग

माग

विद्यार्थीहरूले ह्वाइट हाउस र अमेरिकी संसद्लाई ध्यानाकर्षण गराउने प्रयास गरेको भएपनि राष्ट्रपति ट्रम्प भने वाशिङटन बाहिर निस्किएका छन्।

उनी आफ्नो गल्फ क्लब रिजोर्ट रहेको फ्लोरिडामा छन् जहाँका विद्यार्थीले उनीमाथि बन्दुक राख्न पाउने कानूनी व्यवस्था अझ कडा बनाउन माग गरिरहेका छन्।

केयौँ शहरमा माइली साइरस, आरियाना ग्राण्डे, पल मकार्टनी जस्ता चर्चित व्यक्तिहरू शिक्षक र विद्यार्थीहरूसँग र्‍यालीमा सहभागी भएका थिए।

'सहभागीहरूले बन्दुकलाई नभइ विद्यार्थीहरूलाई संरक्षण गर' भन्ने माग गरिएका प्लेकार्डहरू बोकेका थिए।

'आक्रमण रोक्न शिक्षकलाई हतियार'

प्रतिबन्ध

धेरै किशोर-किशोरीले प्रत्येक आमहत्याका घटनापछि व्यक्त हुने सहानुभूतिले आफूहरू वाक्क भएको टिप्पणी गरेका थिए।

शुक्रवार ट्रम्प प्रशासनले अर्धस्वचालित राइफललाई मसिन गनले जस्तै गोली हान्न सकिने बनाउन प्रयोग गरिने बम्प स्टक नामक उपकरणको प्रयोगमा प्रतिबन्ध लगाउने योजना सार्वजनिक गरेको थियो।

तर अभियानकर्ताहरूले त्यो पर्याप्त नभएको बताएका छन्।

गत फेब्रअरीमा फ्लोरिडास्थित एउटा उच्च माध्यमिक विद्यालयमा भएको गोली प्रहारको घटनामा कम्तीमा १७ जना मारिएका थिए।


शीर्षक: बन्दुक राख्न पाउने कानूनमा कडाइ गर्न माग\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

फोर्ट लवडुरडेल शहरमा प्रदर्शनकारीले अमेरिकी सांसद र राष्ट्रपति डोनल्ड ट्रम्पलाई इंगित गर्दै उनीहरूले 'लाज मान्नुपर्ने' भन्ने नारा लगाए।

गोलीकाण्डका सन्दिग्ध निकोलस क्रुजले १७ जनाको ज्यान जाने गरी पार्कलेण्डस्थित मर्जोरी स्टोनमेन डग्लस हाइ स्कूलमा बुधवारको आक्रमण आफूले गराएको स्वीकार गरिसकेका छन्।

यो अमेरिकी विद्यालयमा गराइएको सन् २०१२ यताकै सबैभन्दा हिंसात्मक आक्रमण हो।

बहस

र, उक्त गोलीकाण्डले बन्दुक नियन्त्रणसम्बन्धी कडा व्यवस्था हुनुपर्ने लामो समयदेखिएको बहसलाई पुनः सतहमा ल्याइदिएको छ।

पार्कलेण्ड नजिकै आयोजना गरिएको र्‍यालीमा विद्यार्थी र उनीहरूका अभिभावकका साथै राजनीतिज्ञहरू पनि सहभागी थिए।

समाचार संस्था एपीका अनुसार र्‍यालीमा हजारौं मानिसहरूले सहभागिता जनाएका थिए।

सबैभन्दा अवीस्मरणीय पल त्यतिबेला आयो जब उच्च विद्यालयकी छात्रा एम्मा गोञ्जालेज मञ्चमा उक्लिन् र उनले बन्दुक राख्न पाउने पक्षमा वकालत गर्दै आएको न्याश्नल राइफल असोसिएशन (एनआरए) बाट चन्दा लिने गरेकोमा राष्ट्रपति डोनल्ड ट्रम्प र अरू राजनीतिज्ञहरूको आलोचना गरिन्।

त्रासदी

उनले भनिन्, "यदि मेरो सामु राष्ट्रपति आएर त्यो भयानक त्रासदी भएको र त्यसबारे कसरी केही पनि गर्न लागिएको छैन भनेर भन्छन् भने म खुशीका साथ सोध्छुः न्याश्नल राइफल असोसिएशनबाट तपाईँले कति रकम पाउनुभयो राष्ट्रपतिज्यू?"

उक्त संगठनले ट्रम्पको चुनावी अभियानलाई इंगित गर्दै १८ वर्षीया छात्राले थपिन्, "मलाई थाहा छ केही हुनेवाला छैन। ३ करोड डलरको जो कुरा छ।"

बुधवारको गोलीकाण्डमा मारिएकाहरूका कतिपय आफन्तले संघीय जाँच निकाय एफबीआइका कामप्रति निराशा व्यक्त गरेका छन्।

यसअघि शुक्रवार राष्ट्रपति डोनल्ड ट्रम्पले आक्रमणमा बाँच्न सफल मानिसहरूसँग पार्कलेण्डमा भेटघाट गरेका थिए।


शीर्षक: बन्दुक समर्थक समूहद्वारा नयाँ कानूनको माग\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

लास भेगममा ५८ जनाको हत्या गरेका स्टिभन प्याडकले आफ्ना केही बन्दुकलाई 'बम्प स्टक' भनिने उपकरण प्रयोग गरेर स्वचालित बनाएका थिए।

एनआरएले भनेको छ, अर्ध स्वचालित राइफललाई पूर्ण स्वचालित बनाउन तयार गरिएको उक्त उपकरणको अतिरिक्त नियमन आवश्यक छ।

उसले बिहिबार नियामकहरुलाई 'बम्प स्टक' प्रविधि संघीय कानूनसँग तादातम्य राख्छ कि राख्दैन भन्ने समिक्षा तत्काल गर्न आग्रह गरेको छ।

जवाफ

उक्त घटना उद्धृत गर्दै एनआरएको वक्तव्यमा 'अमेरिकी जनताले भविष्यमा कसरी दुखान्त घटना रोक्ने भन्ने प्रश्नको जवाफ खोजिरहेको' उल्लेख छ।

वर्षौंसम्म बन्दुक नियन्त्रण प्रयत्न रोक्दै आएका रिपब्लिकनहरुले पनि उक्त उपकरणमाथि प्रतिबन्ध लगाउन सकिने बताएका छन्।

बीबीसीका निक ब्रायन्ट भन्छन्, "रिपब्लिकन सभामुख र अन्य बरिष्ठ नेताहरुले पनि थप नियमनको आग्रह गरेका छन्।"

अमेरिकी तल्लो सदनका रिपब्लिकन सभामुख पल रायनले आइतबारको गोलीकाण्डअघि 'बम्प स्टक'बारे आफूलाई कुनै जानकारी नरहेको भन्दै कंग्रेसले उक्त मुद्दा हेर्नुपर्ने प्रस्तावको समर्थन गरेका छन्।

विधेयक

सांसदहरुले त्यसबारे बहस गर्ने योजना बनाएका छन्।

उक्त उपकरण बन्द गर्ने विधेयक बनाउने बताइएको छ।

राष्ट्रपति डोनल्ड ट्रम्पले उक्त प्रविधिमाथि प्रतिबन्ध लगाउन विचार गर्न सक्ने जानकारी दिए।

उनले निश्चित छोटो समयको निम्ति त्यसमाथि प्रतिबन्ध लगाउनेबारे आफ्नो प्रशासनले विचार गरिरहेको संवाददाताहरुलाई बताएका छन्।


शीर्षक: बम पड्किँदा दुवै खुट्टा गुमाएका यी ब्रिटिश गोर्खा सैनिक सगरमाथा चढ्ने योजनामा\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

तत्कालीन माओवादी विद्रोह उत्कर्षमा पुग्दै गर्दा आफ्ना बुवाको आग्रह र भर्ती भइसकेका केही साथीहरूको सुझावका आधारमा उनी ब्रिटिश गोर्खा सेनामा भर्ती भए।

सन् १९९९ मा ब्रिटिश गोर्खा सेनामा भर्ती भएका हरिबहादुर बुढा मगर रोल्पामा ३९ वर्षअघि जन्मेका हुन्।

उनी भन्छन्, "अफगानिस्तानमा तालिबानको एम्बुशमा परेर दुवै खुट्टा गुमाएपछि जीवन सकिएजस्तै लाग्यो। तर आँट भए आधा शरीरले पनि ठूला सपना साकार पार्न सकिन्छ।"

"त्यसैले सगरमाथा चढ्न खुट्टाभन्दा आँट महत्त्वपूर्ण हुन्छ," उनले थपे।

हिम्मत

सन् २०१० मा दुवै खुट्टा गुमाएपछि उनले दुई वर्ष उपचारमा र चार वर्ष पुनर्स्थापना केन्द्रमा बिताए।

'चरम निराशा' का बीच उक्त समयमा आफूले चाहेको गर्नसक्ने हिम्मत जुटाएको उनको भनाइ छ।

साहसिक खेलमा समेत रुचि राख्ने उनी भन्छन्, "मैले जीवनमा धेरै साहसिक खेलहरु खेलेँ। धेरै हिमालहरु चढेँ। अबको यात्रा सगरमाथाको हुनेछ विश्वमा नेपाल र नेपालीलाई चिनाउनका लागि।"

उनका अनुसार हालसम्म उनले फ्रान्सको मोँ ब्लाँ, नेपालको मेरापिक, स्कट्ल्यान्डको बेन नेभिसजस्ता हिमालहरू चढिसकेका छन्।

मेरापिक चढेर आफूले कीर्तिमान राखेको उनले बताए।

दुवै खुट्टा नभएका हालसम्म दुई जनाले सगरमाथा चढिसकेका छन्।

चिनियाँ पर्वतारोही सिया बोयूले र न्यूजिल्यान्डका मार्क इङ्ग्लिशले तिब्बती मोहडाबाट सगरमाथाको सफल आरोहण गरेका थिए।

उनीहरू घुँडामुनि खुट्टा नभएका आरोही हुन्।

गुनासो

उनले भने, "घुँडामाथिबाट नै खुट्टा नभएकामध्ये हालसम्म कसैले सगरमाथा चढ्ने प्रयास नै गरेका छैनन्। त्यसैले म पहिलो प्रयासकर्ता हुनेछु।"

विगतमा सरकारले लगाएको प्रतिबन्धका कारण आफ्नो तयारीमा केही ढिलाइ हुन गएको गुनासो गर्दै उनले आगामी वर्ष सगरमाथा चढ्नेगरी प्रशिक्षण लिएको बताए।

सगरमाथा चढेपछि अपाङ्गताको क्षेत्रमा 'केही परिवर्तन' गर्ने उनको चाहना छ।

"सपना मानिसले बीचमै छाड्छन् तर आफ्नो लक्ष्य बीचमै नछाडून्। प्रत्येक मान्छेको आफ्नै सगरमाथाको सपना हुन्छ। म त्यसैलाई पूरा गराउन नै केन्द्रित हुनुपर्छ भनेर प्रेरणा दिलाउन चाहन्छु," उनले भने।

बुवा पुरै बुढा मगर र स्वर्गीय आमा नौला बुढा मगरका छोराको सगरमाथा चढ्ने सपना भने नौलो होइन।

सपना

उनी भन्छन्, "यो मेरो बच्चादेखिको सपना हो। हामीले एड्मन्ड हिलरी र तेन्जिङ नोर्गे शेर्पाको कथा सुन्दा मेरो घरबाट सिस्ने हिमाल देखिन्थ्यो। सानैदेखि हिमालप्रति अगाध माया...


शीर्षक: बम विस्फोटमा दुवै खुट्टा गुमाएका लाहुरेको सगरमाथा चढ्ने तयारी\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

अफगानिस्तानमा तालिबानको एम्बुसमा परेर दुवै खुट्टा गुमाएपछि पनि उनले हरेस खाएनन्।

दृढ आँट र अठोटका साथ उनी अब सगरमाथा चढ्ने ध्याउन्नमा छन्।

उनी राजकुमार ह्यारीले शुरु गरेको 'इन्भिक्टस गेम्स', जसमा ब्रिटेन र अमेरिका सहित विभिन्न देशका शारीरिक अपाङ्गता भएका सैनिकले भाग लिन्छन, त्यसमा सहभागी भएका छन्।

साथै युरोपका केही पर्वत र नेपालका शिखरमा पनि चढेका छन्।

उनको सगरमाथा सपना र त्यसको तयारीबारे हेर्नुहोस् कमल परियारले बनाएको यो भिडिओ।


शीर्षक: बमको हल्लापछि सिङ्गापुर वायुसेनाका लडाकु जेटले सकुशल ओराले यात्रुवाहक विमान\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

अवतरणपछि विमानमा कुनै विस्फोटक पदार्थ भेटिएन र प्रहरीलाई दिइएको सूचना मिथ्या भएको पुष्टि भयो।

फिलिपिन्सको सेबुबाट आइतवार उडेको स्कूट वायुसेवाको विमानमा १४४ यात्रु र चालकदलका छ सदस्य थिए।

नाम नखुलाइएका एक १३ वर्षीय किशोरले सो हल्ला चलाएको स्थानीय सञ्चारमाध्यमहरूले जनाएका छन्। उनी पनि सोही विमानको यात्रु भएको बताइएको छ।

हाल प्रहरीले उनलाई अनुसन्धानका क्रममा सोधपुछ गरिरहेको र उनले त्यसमा सघाइरहेको बताइएको छ।

सिङ्गापुरको वायुसेवा स्कूटले द स्रेट्स टाइम्सलाई सो विमानले स्थानीय समयानुसार दिउँसो ४:४९ बजे अवतरण गरेको र सबै यात्रु सकुशल रहेको बताएको छ।

सिङ्गापुरका रक्षामन्त्री अङ् एङ् हेनले सबै "खतरालाई अन्यथा प्रमाणित नभएसम्म" गम्भीरतापूर्वक लिइने सार्वजनिक टिप्पणी गरेका छन्।

"स्कूट विमानलाई ल्याउन दुईवटा [लडाकु विमान] पठाइयो तर त्यो सूचना मिथ्या रहेछ," फेसबुकमा उनले लेखेका छन्।

तर सिङ्गापुरको वायुसेना सधैँ सतर्क बस्ने उनले जनाएका छन्।

यो पनि पढ्नुहोस्


शीर्षक: बयानका लागि डा. केसी अदालतमा उपस्थित\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

'अदालतको हिजोको आदेश अनुसार हामीले उहाँलाई बिहान ९ बजे अदालतमा उपस्थित गराएका छौँ,' नेपाल प्रहरीका प्रवक्ता मनोज नेउपानेले भने।

अदालतमा उपस्थित गराइएका डा. केसीको बयान प्रक्रिया केहीबेरमा शुरु हुने सर्वोच्चका सञ्चारविज्ञ किशोर पौडेलले बताए।

उनले भने, "उहाँको मुद्दा न्यायाधीशद्वय ओमप्रकाश मिश्र र केदारप्रसाद चालिसेको संयुक्त इजलासमा तोकिएको छ। अहिले अर्को मुद्दामा सुनुवाई भइरहेको छ त्यसपछि उहाँको बयान प्रक्रिया शुरु हुन्छ।"

अदालतको आदेशपछि डा. गोविन्द केसी पक्राउ

विरोध र्याली

अदालतको फैसलाविरुद्ध अमर्यादित र अशिष्ट अभिव्यक्ति दिएको भन्दै डा. केसीलाई पक्राउ गरेर अदालतमा हाजिर गराउन सर्वोच्चले आदेश दिएपछि सोमवार साँझ उनलाई अस्पतालबाटै पक्राउ गरिएको थियो।

डा. केसीले अदालतको पछिल्ला फैसलाहरू चिकित्सा शिक्षा क्षेत्रमा असर पर्ने खालको भएको भन्दै प्रधानन्यायाधीश गोपालप्रसाद पराजुलीको बर्खासीको माग गर्दै सोमवारदेखि अनशन शुरु गरेका थिए।

डा. केसीलाई पक्राउ गरिएको विरोधमा मंगलवार बिहान माइतीघर मण्डलामा उनका समर्थकहरूले प्रदर्शन गरेका छन्।

त्रिभुवन विश्वविद्यालय चिकित्साशास्त्र अध्ययन संस्थानको डीनमा डा. शशि शर्मालाई पुनर्बहाली गर्न सर्वोच्च अदालतले आदेश दिएपछि त्यसको विरोधमा डा. केसीले अदालतको आलोचना गरेका थिए।

पक्राउ परे पनि अनशन भने नतोड्ने उनले बताएका छन्।

डा. केसीको पक्राउलाई लिएर सामाजिक सञ्जालहररुमा पनि विरोध गरिएको छ।


शीर्षक: बयानका लागि तयार छु: ट्रम्प\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

उनले न्याय मन्त्रालयका विशेष जाँचकर्ता रोबर्ट मलरबाट दुई देखि तीन साताभित्र सोधपुछ हुने अपेक्षा गरेको पनि बताएका छन्।

ट्रम्पले अनुसन्धानका उच्च अधिकारीबाट गरिने सोधपुछका लागि शपथको मर्यादामा रहेर जवाफ दिन आफू पूर्ण रूपमा तयार रहेको बताएका हुन्।

बुधबार पत्रकारहरूसँग ह्वाइट हाउसमा बोल्दै उनले चुनावका बेला कुनै साँठगाँठ र कुनै व्यवधान नभएको बताए।

प्रश्न

पत्रकारहरूले सोधपुछ कहिले होला भन्ने प्रश्न गर्दा उनले अनुसन्धान टोलीले दुई वा तीन साता लगाउनसक्ने बताए।

ट्रम्पले चुनावमा आफ्नी प्रतिद्वन्द्वी रहेकी हिलरी क्लिन्टन आफ्नो इमेल प्रयोगबारे संघीय जाँच ब्यूरोले गरेको सोधपुछका लागि तयार नभएको पनि बताए।

राष्ट्रपतिले संघीय जाँच ब्यूरोका कार्यवहाक निर्देशकलाइ उनले कसलाई मतदान गरे वा गरेनन् भन्नेबारे प्रश्न गरेको कुरा नसम्झने पनि बताए।

राष्ट्रपतिले पूर्व निर्देशक जेम्स कोमीलाई गत मे महिनामा बर्खास्त गरेपछि संघीय जाँच ब्यूरोको नेतृत्व गरेका एण्ड्र्यु मक्केबले ट्रम्पको कार्यालायको प्रश्न दिक्क लगाउने खालको भएको बताएका छन्।

अनुसन्धान

वासिङ्टन पोष्ट पत्रिकाका अनुसार मक्केबले सन् २०१६ को चुनावमा आफूले मतदान नगरेको राष्ट्रपतिलाई बताएका छन्।

मलरले कोमीलाई बर्खास्त गरेर न्यायमाथि व्यवधान पुर्याउने कोशिश गरिएको हो कि होइन भनेर अनुसन्धान गर्ने ठानिएको छ।

यो महिनाको शुरूमा ट्रम्पले आफू सोधपुछका लागि शत प्रतिशत तयार भएको बताएका थिए तर उनलाई मलरले नै सोधपुछ गर्लान् भन्ने चाहिँ ठानिएको थिएन।

मलरले यसअघि नै महान्यायाधिवक्ता जेफ सेसन्ससँग सम्भावित साँठगाँठबारे सोधपुछ गरिसकेको भन्ने विवरण यो साताको शुरुमा आएको थियो।


शीर्षक: बर्ड फ्लुका कारण युवकको मृत्यु भएपछिको अनुसन्धान कहाँ पुग्यो?\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

स्वास्थ्य मन्त्रालय अन्तर्गतको एपिडिमिओलोजी तथा रोग नियन्त्रण महाशाखाका अनुसार ती युवकलाई बर्ड फ्लु सर्नुको कारण पत्ता लगाउन केही साताअघि थालिएको अनुसन्धान अझै जारी छ।

परिचय गोप्य राखिएका काठमाण्डूको पूर्वी भेग बस्ने भनिएको ती युवकलाई चैत १० गते खोकी र ज्वरो आएपछि अस्पताल भर्ना गरी उपचार थालिएको थियो। तर पाँच दिनपछि श्वासप्रश्वासको समस्याका कारण उनको मृत्यु भएको स्वास्थ्य मन्त्रालयको भनाइ छ।

त्यसलाई बर्ड फ्लुका कारण नेपालमा मानिसको मृत्यु भएको पहिलो घटना भनिएको छ।

एपिडिमिओलोजी तथा महामारी व्यवस्थापन शाखाका प्रमुख डाक्टर प्रकाशप्रसाद शाह त्यो घटनाको अनुसन्धानमा सहभागी अधिकारीहरू मध्येका एक हुन्।

उनले सोमवार बीबीसी नेपाली सेवासँग भने, "उनलाई कसरी बर्ड फ्लुको किटाणु सर्‍यो भनेर  केलाउने र अनुसन्धान गर्ने क्रम अझै पनि जारी छ। नतिजा अझै निस्किसकेको छैन।"

ती युवक विभिन्न ठाउँमा गएको र त्यसक्रममा उनले कहाँ कहाँ के के खाएको त्यो अझै प्रष्ट नभइसकेको बुझिएको छ। उनको खानपीन र गतिविधिबारे धेरै कुराको अध्ययन, विश्लेषण र अनुसन्धान गर्नुपर्ने भएकोले सङ्क्रमण हुनुको कारण अझै यकिन हुन नसकेको बताइएको छ।

डाक्टर शाहले भने, "हामीले सबै तथ्याङ्कहरू लिएका छौँ। त्यो केलाउने काम भइरहेको छ। त्यसैले अनुसन्धान अझै प्रारम्भिक चरणमै छ।"

'बर्ड फ्लुकै कारण मृत्यु भएको हो तर आत्तिनुपर्दैन'

के कागमा बर्ड फ्लु देखिनु झन् चिन्ताको विषय हो

'स्वास्थ्यकर्मीहरू पनि डराएका' विवरण

चैतको दोस्रो साता एकजना २१ वर्षीय युवकको बर्ड फ्लुका कारण मृत्यु भएको  थियो।

त्यसपछि देशका बर्ड फ्लु प्रभावित विभिन्न स्थानका कुखुरा फार्ममा निसङ्क्रमण गर्ने काममा खटिन स्वास्थकर्मी तथा प्राविधिकहरू नै डराउन थालेका विवरण नेपाली सञ्चारमाध्यममा सार्वजनिक भइरहेका छन्।

तर डाक्टर शाह भन्छन् स्वास्थ्यकर्मी तथा अन्य प्राविधिकहरू डराउनु पर्दैन।

उनले भने, "सबै सुरक्षा उपायहरू अपनाइएपछि सङ्क्रमण हुने सम्भावना हुँदैन। बर्ड फ्लु मानिसबाट मानिसमा सरेको छैन। डराउनु पर्दैन।"

'बर्ड फ्लुकै कारण मृत्यु'

बर्ड फ्लु गराउने H5N1 नामक भाइरसको सङ्क्रमणबाट प्राय: मानिसको मृत्यु नहुने भन्दै केही विज्ञहरूले हालै मृत्यु भएका ती युवकको अन्य कारणले ज्यान गएको हुन सक्ने भन्दै आशङ्का पनि  व्यक्त गरेका छन्।

तर राष्ट्रिय जनस्वास्थ्य प्रयोगशालाले ती बिरामीलाई बर्ड फ्लु नै भएको दाबी...


शीर्षक: बलात्कारका 'एकतिहाइ पीडित १० वर्षमुनिका बालिका'\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

Courtesy: RageAgainstRape Campaign

केन्द्रीय बाल कल्याण समितिले गत हप्ता प्रकाशित गरेको एउटा अध्ययन प्रतिवेदनले गत चार महिनामा दर्ता भएका बलात्कारका घटनामध्ये एकतिहाइ पीडितहरू १० वर्ष मुनिका बालिका भएको देखाएको छ।

बलात्कार लगायतका यौनजन्य हिंसा अपरिचितभन्दा पनि परिचित व्यक्तिबाट धेरै हुने गरेको अधिकारकर्मीहरूले बताएका छन्।

परिवारमा कलङ्क लाग्ने डर र कतिपय अवस्थामा सङ्कोचका कारण बालिका बलात्कारका सबै घटनाहरू अझै बाहिर आउन नसकेको उनीहरूको बुझाइ छ।

सिकार

पछिल्लो समय बलात्कार लगायतका यौनहिंसाका घटनाबारे प्रहरीमा उजुरी गर्ने क्रम बढेको देखिएको छ।

प्रहरीसँग भएको तथ्याङ्कले बालिकामाथि बढी यौन हिंसा हुने गरेको सङ्केत गर्छ।

गत साता केन्द्रीय बाल कल्याण समितिले सार्वजनिक गरेको प्रतिवेदनले पनि त्यही देखाएको समितिका कार्यकारी निर्देशक तारक धितालले बताए।

उनले भने, "गएको चार महिनामा भएका बलात्कारका घटनामा ३१ प्रतिशत १० वर्ष मुनिका बालिकाहरू परेको देखिएको छ। सबैभन्दा धेरै अथवा ६२ प्रतिशत ११ देखि १५ वर्षका बालिकाहरू यस्तो घटनाको सिकार भएको भेटिएको छ। यौन दुर्व्यवहार गर्न साना बालिकाहरूलाई बढी सिकार बनाइएको यसले देखाएको छ।"

तथ्याङ्क

प्रहरी तथ्याङ्कका अनुसार गत वर्ष ११ सय ३१ वटा बलात्कारका घटना दर्ता भएका थिए।

त्यसमध्ये २११ वटा मुद्दा १० वर्ष मुनिका बालिकामाथि बलात्कार भएको भनी दर्ता भएको थियो।

यस्तै ४४४ बलात्कारका घटना ११ वर्ष देखि १६ वर्ष उमेरसम्मका  बालिका र ८८ वटा १७ देखि १८ वर्षका किशोरीमाथि भएको भनी दर्ता भएको नेपाल प्रहरीले जनाएको छ।

बालअधिकारकर्मी सुम्निमा तुलाधरका अनुसार बालिकामाथि हुने अधिकांश यौनहिंसा उनीहरूले चिनेजानेकै मानिसबाट हुने गरेको छ।

पीडक

"हाडनाता करणीसम्बन्धी बलात्कारहरू १२.५ प्रतिशत हुने गरेको पाइएको छ। यस्तै ७० प्रतिशत भन्दा बढी पीडकहरू बालिकाले कुनै न कुनै रूपमा चिनेका व्यक्ति हुने गरेका छन्," तुलाधरले बताइन्।

बलात्कारका हिंसामा पर्नेमध्ये उल्लेखनीय सङ्ख्यामा विभिन्न प्रकारका अपाङ्गता भएका बालिका हुने गरेको राष्ट्रिय अपाङ्ग महासङ्घकी उपाध्यक्ष टीका दाहालले बताइन्।

पीडकलाई पहिचान गर्न नसक्ने,  आफ्ना अभिव्यक्ति स्पष्ट राख्न नसक्ने र सजिलै भाग्न नसक्ने जस्ता कारणले अपाङ्गता भएका महिलालाई पीडकले लक्षित गर्ने गरेको दाहाल बताउँछिन्।

यस्ता थुप्रै घटना अझ बाहिर आउन नसकेको दाहालले...


शीर्षक: बलात्कारको आरोप लागेका सिद्धबाबा धरौटीमा रिहा\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

सोमवार थुनछेक बहस सकिएपछि न्यायाधीश राधाकृष्ण उप्रेतीको इजलासले गिरीबाट मुलुकी फौजदारी कार्यविधि संहिता २०७४ को बमोजिम तीन लाख रुपैयाँ धरौटी माग गरेको थियो।

थुनछेक बहस भइरहँदा अदालत परिसरबाहिर गिरीको पक्ष र विपक्षमा नाराबाजी भएको थियो।

उपलब्ध प्रमाणका आधारमा प्रतिवादीले जबर्जस्ती करणी गरेको भनी पुर्पक्षका लागि उनलाई थुनामा राखी कारबाही गर्नु "औचित्यपूर्ण नरहेको" भन्दै अदालतले उनलाई धरौटीमा छोड्ने आदेश दिएको हो।

एक २९ वर्षीया महिलाले आफूलाई करणी गरेको भन्दै प्रहरीमा उजुरी दिएको करिब पाँच हप्तापछि नेपाल प्रहरीले चतराका सिद्धबाबा भनिने गिरीलाई विराटनगरको एक निजी अस्पतालको सघन उपचार कक्ष (आईसीयू) बाटै पक्राउ गरी अदालतमा उपस्थित गराएको थियो।

प्रहरीका अनुसार मङ्सिर ८ गते आफूविरुद्ध उजुरी परेपछि पक्राउपुर्जी जारी भएलगत्तै ४६ वर्षीय गिरी अस्पताल भर्ना भएका थिए।

के भन्यो अदालतले?

अदालतले पीडिता भनिएकी महिलाले एकतर्फी रूपमा प्रतिवादी सिद्धबाबालाई झन्डै एक वर्षसम्म पठाएका "५३ थान मुख्य अंश रहेको आशक्तिपूर्ण प्रेमरस"का सन्देशहरू "हाल अन्यथा हुन नसकेको परिवेशमा प्रस्तुत वारदातलाई जबरजस्ती करणी भनी मुद्दाको पुर्पक्ष गर्नका लागि प्रतिवादी सिद्धबाबालाई थुनामा राखी कार्बाही गर्नु औचित्यपूर्ण नरहेको" उल्लेख गरेको छ।

उसले घटनाका सम्बन्धमा बुझिएका सम्पूर्ण व्यक्तिहरूले प्रतिवादीलाई सफाइ दिनुपर्छ भनी कागज गरिदिएको पनि उल्लेख गरेको छ।

तर प्रतिवादीले क्षमायाचना गरेको जस्तो सुनिने अडिओ रेकर्ड आफ्नो हैन भनी इन्कार गरेको भए पनि परीक्षणबाट प्राप्त प्रतिवेदनले उक्त आवाज उनीसँग मिल्दोजुल्दो भएको हुनाले निज निर्दोष छन् भन्ने अवस्था नरहेको अदालतले जनाएको छ।

अदालतले  "पछि प्रमाण बुझ्दै जाँदा ठहरेबमोजिम हुनेगरी" हाल प्रतिवादीलाई धरौटीमा छोड्न आदेश दिएको छ।


शीर्षक: बलात्कारपछि किशोरीलाई जिउँदै जलाइयो\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

उक्त घटनामा संलग्न ठानिएका १४ जनालाई पूर्वी राज्य झारखण्डमा पक्राउ गरिएको छ।

प्रहरीका अनुसार गाउँलेहरूले बलात्कारको अभियोग लागेकालाई सजायस्वरूप ५० हजार रूपैयाँ तिर्न र १ सय पटक उठबस गर्न भनेका थिए।

तर आरोपितहरू निकै क्रुद्ध बने र ती किशोरीका बाबुआमालाई पिटे र उनलाई आगोमा राखे।

सहयोग

स्थानीय प्रहरी चौकीका अधिकारी अशोक रामले समाचार संस्था एएफपीलाई भने, "आरोपित दुई व्यक्तिले आमाबुवालाई पिटे र उनीहरूको घरमा गएर ती किशोरीलाई साथीहरूको सहयोगमा जलाए।"

ती किशोरीलाई उनका आमाबुवा विवाहमा गएका बेला घरबाट अपहरण गरिएको थियो।

स्थानीय प्रहरीले उनलाई दुईजना पुरूषले राजा केन्दुवा गाउँ नजिकैको जंगल क्षेत्रमा लगेर बलात्कार गरेको बताएका छन्।

बालिकाको बलात्कार-हत्याले व्यापक आक्रोश

बलात्कार र हत्याका ३ दोषीलाई मृत्युदण्ड

घटनाबारे खोज्दै जाँदा आमाबुवाले गाउँका अग्रजहरूलाई अपराध गरेको ठानिएकाहरूविरुद्ध अभियोग चलाउन भनेका थिए।

गाउँका अग्रजहरूको समूहले कानूनी हैसियत राख्दैन।

विवाद

यद्यपि, भारतको विकट क्षेत्रमा उनीहरूको प्रभाव महत्त्वपूर्ण हुन्छ र भारतको महँगो न्यायिक प्रक्रियामा जानुभन्दा विवाद मिलाउने एउटा माध्यम पनि हो।

उक्त राज्यको प्रहरीले बलात्कारपछि हत्या घटनामा आफूले अनुसन्धान गरिरहेका १८ व्यक्तिमध्ये १४ जनालाई पक्राउ गरिसकेको जनाएको छ।

बलात्कार गर्ने दुईमध्ये एकलाई अझै पक्राउ गर्न बाँकी रहेको बोकरोका प्रहरी निरीक्षक शम्भु ठाकुरले हिन्दुस्तान टाइम्सलाई बताएका छन्।

भारतमा बलात्कार किन घट्दैन?

भारतमा यौन हिंसासम्बन्धी अपराधहरूको शृङ्खलामध्ये यो पछिल्लो घटना हो।

सन् २०१६ मा मात्रै भारतमा ४० हजार बलात्कारका घटनाहरू प्रहरीसम्म पुगेका छन्।

यद्यपि बलत्कार र यौन हिंसाका विषय सामाजिक कलंकसँग जोडिएका कारण थुप्रै मुद्दाहरू रेकर्डमै नआएको ठानिएको छ।


भारतमा गत एक हप्ताभित्र यस्तो भएको यो तेस्रो घटना हो।

मध्य प्रदेशको सागर जिल्लामा १६ वर्षीया किशोरीलाई बलात्करपछि उनकै घरमा मट्टितेल छर्केर जलाइएको हो।

प्रहरीका अनुसार किशोरीले बलात्कारबारे आफन्तहरूलाई बताइदिने भनेपछि उनको हत्या गरिएको थियो।

आरोपित

प्रहरी अधिकारी कमल ठाकुरले स्थानीय पत्रकार शुरेह नियाजीलाई भने, "घटना भएको बेला पीडित किशोरीको परिवारका सदस्य घरमा थिएनन्। आरोपितलाई पक्राउ गरिएको छ र सोधपुछ भइरहेको छ।"

घटना भएको जिल्ला मध्य प्रदेशका गृहमन्त्री भूपेन्द्र सिंहको क्षेत्रमा पर्छ।

भारतमा बलात्कार किन घट्दैन?

बलात्कारपछि किशोरीलाई जिउँदै जलाइयो

सोही प्रकृतिका दुईवटा घटना यसै हप्ता झारखण्ड राज्यमा भएका थिए। एक युवतीको मृत्यु भएको थियो भने अर्को घाइते भएकी थिइन्।

हालै एकजना आठ वर्षीया बालिकाको बलात्कारपछि गरिएको हत्यासहित अन्य दुई फरक बलात्कारका घटना बारे भारतभरि आक्रोश व्यक्त गरिएको छ।

त्यसपश्चात् भएका व्यापक विरोध प्रदर्शनहरूपछि भारत सरकारले १२ वर्षमुनिका बालिकालाई बलात्कार गर्नेलाई मृत्युदण्डको सजाय दिने व्यवस्था ल्यायो।

प्रवृत्ति

भारतमा कैयौँ गम्भीर प्रकृतिका अपराधमा मृत्युदण्डको सजाय दिइन्छ।

तर बालिका बलात्कार गर्नेलाई अहिलेसम्म त्यस्तो सजायको व्यवस्था गरिएको थिएन।

सन् २०१६ मा झण्डै ४० हजार बलात्कारका घटनाबारे उजुरी परेको थियो।

तर बलात्कार तथा यौन हिंसालाई सामाजिक कलङ्कका रूपमा हेरिने कारणले कैयौँ घटनाको उजुरी नै नपर्ने ठानिन्छ।

बीबीसीका सौतिक विश्वास लेख्छन्, शक्ति प्रदर्शन र कमजोर वर्गलाई तर्साउन भारतमा बलात्कारलाई अस्त्रको रूपमा प्रयोग गर्ने प्रवृत्ति बढ्दो छ।


शीर्षक: बलात्कारविरोधी अभियानकर्तालाई नोबेल शान्ति पुरस्कार\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

नोबेल पुरस्कार विजेता चयन गर्ने समितिकी अध्यक्ष बेरिट राइस-आन्डर्सनले उनीहरू दुई जनाले त्यस्ता अपराधविरुद्धको सङ्घर्षमा महत्त्वपूर्ण भूमिका निर्वाह गरेको बताएकी छन्।

मुराद इराकी यजिदी महिला हुन्। उनलाई लडाकु समूह इस्लामिक स्टेटले अपहरण गरेर यौनदासी बनाएका थियो।

मक्वेग कङ्गोका स्त्रीरोग विशेषज्ञ हुन्। उनी हजारौँ बलात्कृत महिलाहरूको उपचारमा संलग्न भएका छन्।

यस वर्षको नोबेल शान्ति पुरस्कारका लागि विभिन्न व्यक्ति र संस्था गरेर कुल ३३१ वटा नाम सिफारिस भएका थिए।

सन् २०१६ मा सर्वाधिक ३७६ नाम मनोनयनमा परेका थिए।

विजेताहरूको नाम शुक्रवार ओस्लोमा घोषणा गरिएको हो।

यौनहिंसालाई युद्धमा हतियारका रूपमा प्रयोग हुन नदिने प्रयासका लागि उनीहरूलाई नोबेल पुरस्कार दिइएको राइस-आन्डर्सनले बताइन्।

को हुन् मुराद र मक्वेग?

सन् २०१४ मा मुराद यजिदी समुदायका मानिसहरूलाई मुक्त गराउने अभियानमा संलग्न भइन्

सन् २०१४ नोभेम्बरसम्म इराकको मोसुल सहरमा मुराद इस्लामिक स्टेटकी बन्धक थिइन्।

तर पछि उनी भाग्न सफल भइन् र यजिदीहरूको मुक्तिका लागि र मानवतस्करी रोक्न अभियान चलाइन्।

उनीलगायत झन्डै तीन हजार यजिदी महिलाहरूलाई इस्लामिक स्टेटले बन्धक बनाएको थियो। उनीहरूले बलात्कार र अन्य दुर्व्यवहार खेप्नु परेको थियो।

ती दुर्व्यवहार सङ्गठित रूपमै सैन्य रणनीतिअन्तर्गत भएका नोबेल कमिटीकोले जनाएको छ।

कङ्गोका मक्वेग स्त्रीरोग विशेषज्ञ हुन्

उनीहरूलाई यजिदी र अन्य धार्मिक अल्पसङ्ख्यकविरुद्धको लडाइँमा हतियारका रूपमा प्रयोग गरिएको थियो।

मुराद २३ वर्षको उमेरमा सन् २०१६ मा मानवतस्करीबाट जोगिएका व्यक्तिको आत्मसम्मानका लागि संयुक्त राष्ट्रसङ्घकी सद्भावनादूत बनिन्।

आफ्ना सहकर्मीहरूसँग मिलेर मक्वेगले यौनहिंसाबाट पीडित झन्डै ३० हजार महिलाहरूको उपचार गरेका छन्।

युद्धग्रस्त क्षेत्रमा महिलालाई यौनहिंसाबाट हुने घाउचोटको उपचारमा उनको विशेषज्ञता छ।

उनले निरन्तर रूपमा दण्डहीनता र सामूहिक बलात्कारका घटनाको निन्दा गरेका छन्। युद्धका बेला महिलाविरुद्ध हुने यौनहिंसालाई हतियारका रूपमा प्रयोग गर्ने चलनलाई रोक्न पर्याप्त काम नगरेको भन्दै उनले कङ्गोको सरकार र अन्य देशको आलोचना गर्दै आएको नोबेल समितिले जनाएको हो।

पुरस्कार पाएपछि मक्वेगले भने, "प्रत्येक बलात्कृत महिलामा म आफ्नी श्रीमती देख्छु। प्रत्येक बलात्कृत आमामा म आफ्नी आमा देख्छु र प्रत्येक बलात्कृत बच्चामा म...


शीर्षक: बलात्कृत भएको वर्षौँपछि यी पुरुषले मुख खोले\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

बालकसँग यौनदुर्व्यवहार हुँदा पनि भारतमा मौन बस्ने गरिएको छ। लज्जा, संकोच र डरका कारण उनी पनि बोल्न सकेनन्।

आफूसँग भएको जघन्य अपराधबारे बोल्न वर्षौँ वर्षपछि उनले आँट जुटाए। उनको घरपरिवार र साथीभाइले सहयोग गरे र उनी अहिले अरू पीडितलाई सहयोग गर्छन्।

कसरी आफ्नो परिवारले श्रद्धा गर्ने एक जना प्रवचकले उनको बलात्कार गरे र आफूले कस्तो मानसिक पीडा खप्नु पर्‍यो त्यसबारे उनले यो भिडिओमा बोलेका छन्।


शीर्षक: बलिवूड अभिनेत्री श्रीदेवीको निधन\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

५४ वर्षीया श्रीदेवी दुबईमा एउटा वैवाहिक कार्यक्रममा सहभागी भएका बेला हृदयाघात भएको ठानिएको छ।

उनको निधनप्रति चलचित्रकर्मी र शुभचिन्तकले शोक व्यक्त गरेका छन्।

श्रीदेवीले मिस्टर इण्डिया, चाँदनी, चालबाज र सदमा जस्ता व्यावसायिक रूपमा निकै सफलसहितका डेढ सयभन्दा बढी चलचित्रमा अभिनय गरेकी थिइन्।

बालकलाकार

पुरूष कलाकारको सहयोग विनै सफल चलचित्र दिने थोरै अभिनेत्रीहरूमा श्रीदेवीको नाम आउँछ।

उनको जन्म सन् १९६३ को अगष्ट १३ मा भारतको तमिलनाडुमा भएको थियो।

बालकलाकारको रूपमा उनले चार वर्षको उमेरमा एउटा तमिल चलचित्रबाट काम शुरू गरेकी थिइन्।

सर्वाधिक अनुभवी अन्तरिक्षयात्रीको निधन

बालकलाकारकै रूपमा उनले तेलुगु र मलयालम चलचित्रहरूमा पनि अभिनय गरेकी थिइन्।

दक्षिण भारतीय चलचित्रहरूमा काम गरेपछि श्रीदेवीले सन् १९७९ मा मुख्य कलाकारका रूपमा बलिवूड चलचित्र 'सोलहवा साल' बाट अभिनय शुरू गरिन्।

सफल

सन् १९८० को दशकलाई अभिनेत्रीहरूको दृष्टिकोणले बलिवूडलाई श्रीदेवीको दशकको रूपमा व्याख्या गर्ने गरिन्थ्यो।

उनलाई 'लेडी अमिताभ बच्चन' पनि भन्ने गरिन्थ्यो।

सन् १९९७ मा जुदाई नामक चलचित्रमा अभिनय गरेपछि १५ वर्षसम्म उनी चलचित्रमा देखिनन्।

सन् २०१२ मा उनले इंग्लिश-विंग्लिश नामक चलचित्रमा अभिनय गरिन्। जुन व्यावसायिक रूपमा निकै सफल रह्यो।

सन् २०१७ मा मम नामक उनको चलचित्र आएको थियो।


शीर्षक: बहराइनका राजकुमारलाई मनास्लु हिमालको चुचुरोमा पुर्‍याएका शेर्पा के भन्छन्?\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

सेप्टेम्बरको तेस्रो साता विशेष उडानबाट आएको टोलीमा राजकुमार शेख नासेर बीन हमाद अल खलिफा समेत रहेको बताइएको छ।

सगरमाथा चढ्ने अभ्यासका रूपमा मनास्लु आरोहण गर्न आइपुगेको उक्त टोलीले त्यसअघि लोबुचे हिमाल चढेको थियो।

राजकुमार सहितको टोलीले हिमाल आरोहण गर्ने कार्यको नेतृत्व भने नेपालका ३४ वर्षीय तासी लाक्पा शेर्पाले गरेको थिए।

शेर्पाले यसअघि कैयन् महत्त्वपूर्ण व्यक्तिहरूलाई हिमाल चढ्न सघाएको भए पनि राजपरिवारकै सदस्यलाई लिएर भने हिँडेका थिएनन्।

खुसी

आठ हजार मिटरभन्दा अग्लो हिमाल आरोहणमा साथ दिनसक्ने थुप्रै 'शेर्पाहरू नेपालमा भए पनि' उक्त यात्राको नेतृत्व गर्न पाएकोमा उनी निकै खुसी छन्।

समुद्री तटबाट आएको बहराइनको टोलीलाई हिमाल चढाउने कार्य सहज भने नभएको उनले बताए।

तासी लाक्पा शेर्पा

उनीहरूलाई काठमाण्डूमा केही अभ्यास गराएर ६,११९ मिटर अग्लो लोबुचे हिमाल लगिएको थियो जहाँ १८ मध्ये १५ जना सफल भए।

रोयल गार्ड्स र राजपरिवार सदस्यको यात्रा सहजीकरण गर्नका लागि २५ जना शेर्पाहरू खटिएको लाक्पा बताउँछन्।

त्यसपछि उनीहरू काठमाण्डू आएर दुई दिनपछि गोर्खाको एक गाउँमा पुगे र मनास्लुको यात्रा सुरु गरे।

आधार शिविरदेखि शिखर चढ्ने बाटोमा आवश्यक प्रबन्ध शेर्पाहरूको टोलीले मिलाई सकेको थियो।

काठमाण्डूबाट ७ अक्टोबरमा हिँडेको टोलीले १५ तारिखका दिन मनास्लुको सफल आरोहण गरेको उनी बताउँछन्।

टोलीका १३ जनाले मात्रै आरोहण गर्न सफल भए।

'अनुशासन देख्दा अचम्म लाग्यो'

"समूहमा सैन्य अधिकारीहरू भएकाले पनि होला उक्त समूह निकै अनुशासित थियो," तासी भन्छन्।

"भनेका कुरा उहाँहरूले मान्नुहुन्थ्यो," उनले भने। "तालिमका र रेखदेखका हिसाबले चुनौतीपूर्ण भए पनि अन्य कुरा भने सहज थियो।"

बहराइनको टोली

राजकुमारले धेरै कुराको माग गर्छन् भन्ने आफूहरूको अनुमान रहे पनि उनी त्योभन्दा नितान्त फरक रहेको तासी बताउँछन्।

"त्यसै अनुसार तयारी पनि थियो। तर उहाँ त एकदमै सामान्य हुनुहुँदो रहेछ। बरु टोलीले सुविधा खोज्ने, उहाँ चाहिँ जस्तो शेर्पाले खान्छ त्यस्तै खान रूचाउने," उनले भने।

राजकुमार सोचेभन्दा निकै सामान्य रूपमा प्रस्तुत हुँदा आफूहरू अचम्मित भएको तासीले सुनाए।

अरू बेला धेरै दुख नभए पनि मनास्लु आरोहण गरेको दिन भने लगातार २८ घण्टासम्म हिँड्दा भने पूरा टोलीलाई गाह्रो भएको उनले बताए।

नयाँ सुरुवात

सगरमाथासहित कैयौँ हिमाल आरोहण गरेका तासी बहराइनको राजपरिवार...


शीर्षक: बाँझोपनको उपचार गरेको वर्षौँपछि भारतमा ७३ वर्षीया वृद्धाले जन्माइन् जुम्ल्याहा बच्चा\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

एरामती मङ्गायम्माको गर्भबाट बुधवार बिहान साढे १० बजे शल्यक्रिया गरेर जुम्ल्याहा छोरी निकालिएको हो।

उनको शल्यक्रिया गरेकी डा. उमा शङ्करले बीबीसी तेलुगुलाई भनिन्, "आमा र बच्चाहरूको स्वास्थ्य अहिले ठिक छ। शिशुहरूलाई २१ दिनसम्म चिकित्सकको निगरानीमा राखिनेछ।"

ती वृद्धाले सबैभन्दा बढी उमेरमा जुम्ल्याहा बच्चा जन्माउने कीर्तिमान बनाउन सक्ने ठानिएको छ।

पुरानो कीर्तिमान

यसअघि सन् २००६ मा स्पेनमा जुम्ल्याहा बच्चा जन्माएकी एक महिलाको उमेर ६६ वर्ष थियो।

हुन त केही मानिसहरूले त्यो कीर्तिमान भारतकै ओमकारी पनवारको नाममा रहेको बताउने गरेका छन्।

सन् २००७ सालमा ती महिलाले ७० वर्षको उमेरमा जुम्ल्याहाको जन्म दिएको बताइन्छ।

जुम्ल्याहा पाएपछि प्रसन्नता व्यक्त गर्दै मङ्गायम्माले भनिन्, "मानिसहरूले मलाई बाँझो भन्ने गर्थे। मैले धेरै पीडा झेलेकी छु। अतः मैले बच्चा जन्माउने निर्णय गरेँ। मेरो जीवनको यो सबैभन्दा खुसीको क्षण हो ।"

श्रीमतीले जुम्ल्याहा पाएपछि श्रीमान् एरामती सीताराम राजाराव पनि उत्तिकै प्रफुल्ल छन्।

उनले भने, "अब म खुसी छु। डाक्टरहरूले गर्दा यो सब सम्भव भयो। यो अस्पतालमा उपचार गराएको दुई महिनाभित्र मेरी श्रीमती गर्भवती भइन्। हामी नौ महिनादेखि अस्पतालमै छौँ। हामी यी बच्चाको राम्ररी हेरचाह गर्नेछौँ।"

यी दम्पत्ती आन्ध्र प्रदेशमा पर्ने नेलापर्तिपडु गाउँका बासिन्दा हुन्।

उपचार

उनीहरूको बिहे सन् १९६२ को मार्च २२ तारिखमा भएको थियो। सन्तान जन्माउन उनीहरूले धेरै ठाउँमा उपचार गराएका थिए।

केही दिनअघि उनीहरूकै क्षेत्रमा एक ५५ वर्षीया महिलाले बच्चा जन्माएकी थिइन्।

हाल बच्चा पाएको अस्पतालमा एक दिन आवश्यक परीक्षणपछि डा. उमा शङ्करले मङ्गायम्माको उपचार थालेकी थिइन्।

उमेर निकै भइसकेकोले चिकित्सकीय सहयोगबिना उनले बच्चा पाउन सम्भव थिएन।

गर्भाधारणका लागि मङ्गायम्माले एक दाताबाट डिम्ब लिइन् र प्रयोगशालामा आईभीएफ विधिमार्फत् उनका श्रीमान् सीतारामको शुक्राणुबाट सेचन गराइयो।

त्यसपछि बनेको भ्रूणलाई मङ्गायम्माको गर्भमा प्रतिस्थापित गरियो। अन्ततः उनी वृद्धावस्थामा आमा गर्भवती भइन्।

धेरै उमेर भइसकेका महिलामा गर्भधारणको प्रक्रिया जटिल हुन्छ र त्यस्ता गर्भवती महिलाले अझ बढी सावधानी अपनाउनुपर्ने हुन्छ।

गर्भवती महिलाले कति खानुपर्छ?


शीर्षक: बाँदरको मस्तिष्कमा मान्छेको जीन हालिदिएपछि...\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

चीनको कुन्मिङ इन्स्टिट्युट अफ जूओलजी र चाइनिज अक्याडमी अफ साइन्सेजका अनुसन्धानकर्ताले अमेरिकाको युनिभर्सिटी अफ नोर्थ क्यारोलाइनाका वैज्ञानिकहरूसँग मिलेर यो अनुसन्धान थालेका हुन्।

मानव मस्तिष्कको जीन प्रत्यारोपण भएपछि बाँदरहरू केही बुद्धिमान् भएको उनीहरूले दाबी गरेका छन्।

तर केही संस्थाहरूले यस्ता खालका आनुवंशिक प्रयोग र परीक्षणप्रति नैतिक प्रश्न उठाएका छन्।

अनि यो पनि


शीर्षक: बांग्लादेश-नेपाल व्यापार: महँगो भन्सार दरले घाटा चुलिदैँ\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

शुरूका केही वर्षमा नेपालले बांग्लादेशसँगको व्यापारमा नाफा कमाउँदै आएको थियो।

त्यसपछि केही वर्ष उक्त व्यापार सन्तुलनमा रह्यो।

तर आर्थिक वर्ष २०७१/७२ देखि बांग्लादेशसँगको व्यापारमा नेपालले घाटा बेहोर्दै आएको छ।

निर्यात घट्यो

नेपालले बांग्लादेशसँग आर्थिक वर्ष २०५४/०५५ देखि सीधा व्यापार सुरु गरेको थियो। पूर्वी नाका काँकरभिट्टाबाट भारत पश्चिम बंगालको फुलबारी नाका हुँदै गरिने नेपालसँगको व्यापारमा बांग्लादेशले हाल आएर निर्यातजन्य वस्तु वृद्धि गरेको छ।

नेपालले निर्यात गर्ने वस्तुको मात्रा तथा प्रकार भने बर्सेनि घट्दो क्रममा छ।

बांग्लादेशबाट आर्थिक वर्ष ०७४/७५ मा ४ अर्ब ३७ करोड रुपैयाँको सामान नेपाल आयात भएकोमा १ अर्ब ९ करोड रुपैयाँको वस्तु मात्र बांग्लादेशतर्फ नेपालले निर्यात गर्न सकेको थियो।

चालु आर्थिक वर्षको कात्तिक महिनासम्मको बांग्लादेशसँगको व्यापारको तथ्यांकमा नेपालले करिब ७० करोड रुपैयाँ बराबरको घाटा बेहोरिसकेको छ।

नेपालबाट बांग्लादेश निकासी हुने वस्तुमा मुसुरोको दाल, चिराइतो, डाबर नेपालका उत्पादन, र रिठ्ठो पर्छन्।

तर ती वस्तुहरूको बांग्लादेश निर्यात पनि घट्ने क्रममा रहेको नेपाली व्यवसायीहरू बताउँछन्।

महँगो भन्सार

नेपालबाट निर्यात हुने वस्तुमा बांग्लादेशले १ सय १० प्रतिशतसम्म भन्सार महसुल लिने गरेको नेपाल बांग्लादेश वाणिज्य संघका पूर्व अध्यक्ष पन्नालाल जैन बताउँछन्।

उनका अनुसार बांग्लादेशबाट आयात हुने वस्तुमा ज्यादै न्यून भन्सार महसुल दर छ।

जैनले भने, "नेपालबाट निर्यात हुने सामानमा बांग्लादेशले लगाएको अत्यधिक भन्सार दर घटाउने हो भने हामी फेरि नाफामा जाने सम्भावना छ।"

भन्सार महसुलमा कटौती भए बांग्लादेशमा उच्च माग रहेका तरकारीजन्य वस्तु, फलफूल र अन्य कृषि उत्पादनको आपूर्ति नेपालबाट गर्न सकिने व्यवसायी बताउँछन्।

अदुवा, अलैंची, अम्लिसो तथा जडीबुटी निर्यातको सम्भावना उच्च भए पनि अत्यधिक भन्सार महसुलकै कारण बांग्लादेश निर्यात गर्न नसकिएको व्यवसायीहरूको भनाइ छ।

बांग्लादेशले निर्यातकर्तालाई १० देखि ३० प्रतिशत अनुदान दिने गरेको तर नेपालमा त्यो प्रावधान नभएकाले सामान निर्यातका लागि प्रोत्साहन नमिलेको उनीहरू बताउँछन्।

नेपाली सामान महँगोः बांग्लादेशकी राजदूत

नेपाली वस्तुका लागि मात्र भनेर भन्सार महसुल नलगाइएको नेपालका लागि बांग्लादेशकी राजदूत मासफी विन्टे साम्सले बताइन्।

बांग्लादेश आयात...


शीर्षक: बांग्लादेशद्वारा रोहिंज्या शरणार्थीको आवत जावतमा कडाइ\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

सरकारले छुट्टाएका निश्चित स्थानहरुमा शरणार्थीहरु बस्नुपर्ने र आफ्ना साथी तथा नातेदारसँग अरु ठाउँमा जान उनीहरुलाई अनुमति नरहेको प्रहरीको वक्तव्यमा जनाइएको छ।

सरकारले कोक्स बजार छेउमा शरणार्थीहरुका लागि आश्रयस्थल बनाइरहेको छ।

उक्त शिविरमा ८० हजारभन्दा बढीले आश्रय पाउने बताइएको छ।

बीबीसीकी दक्षिण एसिया सम्पादक  जिल म्याकगिभिरिङ्  भन्छिन्, "प्रहरीले यातायात व्यवसायी र चालकहरुलाई शरणार्थीलाई नबोक्न भनेको छ। शरणार्थीलाई कोठा भाडामा नदिन पनि घरधनीहरुलाई भनिएको छ"।

विश्लेषकहरु भन्छन्, "रोहिंज्या शरणार्थी बांग्लादेशी जनसंख्यामै नमिसिउन ताकि उनीहरुलाई म्यानमार वा तेस्रो मुलुक पठाउन सकियोस् भन्ने सरकार चाहन्छ"।

शरणार्थीको ताँतीले बांग्लादेशका कतिपय भाग भरिभराउ भएका छन्।

बांग्लादेशमा यसअघि नै लाखौं रोहिंज्या मुसलमान आप्रवासी छन्।

राष्ट्रसंघले म्यानमार सैनिकले रखाइन राज्यमा गरेको पछिल्लो कारबाही जातीय सफाया सरह हुनसक्ने बताएको छ।

अधिकारवादी समूहहरुले रोहिंज्या गाउँहरुमा म्यानमारको सैनिकले आगो लगाएको आरोप समेत लगाएका छन्।

तर सेनाले अतिवादीहरुको आक्रमणको जवाफमात्रै दिइएको र गैरसैनिकहरुलाई निशाना नबनाइएको बताएको छ।


शीर्षक: बांग्लादेशमा रोहिंज्या शरणार्थीको ओइरो\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

गत २४ घण्टामा मात्र करिब पैंतीस हजारभन्दा बढी नयाँ शरणार्थीहरु त्यसरी आइपुगेको यूएनएचसीआरले बीबीसीलाई बताएको छ।

यो सँगै दुई साताभन्दा पनि कम समयमा बांग्लादेश प्रवेश गर्ने शरणार्थीको संख्या एक लाख २० हजारभन्दा बढी पुगेको छ।

'ठूलो बोझ'

शरणार्थीहरुको ओइरो लागेपछि बांग्लादेशकी प्रधानमन्त्री शेख हसिनाले विश्व नेताहरुलाई म्यानमारलाई ती शरणार्थी फिर्ता लिन दबाब दिन आह्वान गरेकी छन्।

आफ्नो देशका निम्ति शरणार्थीहरुको ओइरो ठूलो बोझ भएको उनले बताइन्।

म्यानमारको राखाइन प्रान्तमा अगस्ट २५ तारिखमा हिंसा भड्किएपछि हालसम्म १ लाख २३ हजार भन्दा बढी अल्पसंख्यक मुसलमान रोहिंज्या समुदायका मानिसहरु भागेर बांग्लादेश प्रवेश गरेको बताइएको छ।

रोहिंज्या उग्रवादी समूहले प्रहरी चौकीहरुमाथि आक्रमण गरेपछि त्यहाँ बर्मेली सैनिकले जवाफी कारबाही गरिरहेका छन्।

फलस्वरुप जीउज्यान जोगाउन आफ्ना थातथलो छाडेर भाग्ने रोहिंज्या मानिसहरुको संख्या बढ्न पुगेको हो।

उत्पीडन

राज्यविहीन भनिने रोहिंज्याहरु मुख्यतः मुसलमान अल्पसंख्यकहरु हुन् र बौद्धमार्गी बहुल म्यानमारमा उनीहरु उत्पीडनमा पर्दै आएका छन्।

सहायता निकायहरुका भनेका छन् धेरै शरणार्थीहरु खाना र पिउने पानी बिना नै कैयौं दिनसम्म हिँडेर बांग्लादेश आइपुगेका छन्।

संयुक्त राष्ट्रसंघले शरणार्थीहरुलाई आवश्यक पर्ने खानेकुरा र आश्रयको मागमा नाटकीय वृद्धि भएको बताएको छ।

संयुक्त राष्ट्रसंघका दुई वटा शरणार्थी शिविरहरु अहिले पूरै भरिएको र मानिसहरु शिविरबाहिर वा खुला ठाउँमा आश्रयगृहहरु बनाएर र सडक छेउछाउमा समेत सुतिरहेको एक जना संयुक्त राष्ट्रसंघीय प्रवक्ताले बताइन्।

संयुक्त राष्ट्रसंघको एक प्रतिवेदनमा राखाइन प्रान्तमा अझै लडाईं भइरहेको जस्तो देखिएको र बांग्लादेशको सीमा नजिक रहेका कम्तीमा १५ स्थानहरुमा धूँवाको मुस्लो उडिरहेको देखिएको उल्लेख छ।

त्यहाँबाट भागेका धेरैले सरकारी सेना र स्थानीय मानिसका हुलले उनीहरुलाई त्यहाँबाट धपाउने उद्देश्य स्वरुप उनीहरुको घरहरुमा आगो लगाइदिएको र सर्वसाधारणहरुलाई मारेको बताएका छन्।

मोदीको भ्रमण

यसैबीच भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदी मंगलबार औपचारिक भ्रमणका लागि म्यानमार पुग्दैछन् तर उनले रोहिंज्या शरणार्थीहरुको अवस्थाको विषयलाई कुन हदसम्म उठाउने छन् त्यो प्रष्ट छैन।

गत महिना मोदीको सरकारले म्यानमारसँग आर्थिक र सैन्य सम्बन्ध सुदृढ गर्न चाहेको र...


शीर्षक: बांग्लादेशमा शक्तिशाली समुद्री आँधी\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

प्रतिघण्टा ११७ किलोमिटरको गतिमा उक्त शक्तिशाली आँधी कक्स बजार र चित्तगोङ्ग शहरको बीचमा पर्ने क्षेत्रमा यसअघि नै प्रवेश गरेको थियो।

जल तथा मौसम विभागका अनुसार कम्तीमा १० लाख मानिसलाई सुरक्षित स्थानमा सार्ने प्रयास भइरहेको छ।

आँधीका कारण भारत र म्यानमारका केही क्षेत्र पनि प्रभावित हुने अनुमान गरिएको छ।

खतरा

सोमबार राति हजारौं मानिसलाई विद्यालय तथा सरकारी भवनमा आश्रय दिइएको छ।

माछा मार्ने डुंगासहित अन्य डुंगालाई पनि तयारी अवस्थामा राख्न भनिएको अधिकारीहरुले बताएका छन्।

यसअघि दक्षिण-पूर्वी बन्दरगाह शहरहरुलाई उच्चतम् खतराको संकेत अर्थात् १० औं तह देखाउन निर्देशन दिइएको थियो।

अझ पश्चिमतिरका बन्दरगाह क्षेत्रमा खतरको तह ८ कायम गरिएको छ।

प्रभावित

श्रीलंकामा बाढी तथा पहिरो निम्त्याउने गरी भएको भारी वर्षापछि समुन्द्री आँधी शुरु भएको हो।

त्यहाँ बाढी तथा पहिरोका कारण कम्तीमा १८० जना मानिसको ज्यान गइसकेको छ।

१४ वर्षयताकै ठूलो बाढीका कारण त्यहाँ ५ लाखभान्दा बढी मानिस प्रभावित भएका छन्।

एक सयभन्दा बढी मानिस अझै हराइरहेका छन्।


शीर्षक: बांग्लादेशी विमान दुर्घटना: दर्जनौँको मृत्यु\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

सत्सट्ठी यात्रु र चालक दलका चार सदस्यसहित ढाकाको शाहजलाल अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलबाट उडेको उक्त विमान सोमवार अपराह्ण दुई बजे अवतरणका क्रममा काठमाण्डूको त्रिभुवन अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलमा दुर्घटनाग्रस्त भएको थियो।

नेपाल प्रहरीका प्रवक्ता मनोज न्यौपानेले दुर्घटनास्थलमा ४० जनाको शव भेटिएको र उपचारका क्रममा नौ जनाको विभिन्न अस्पतालमा मृत्यु भएको जानकारी दिए।

विमानस्थलमा खटिएका प्रहरी नायब उपरीक्षक सुवास खड्काका अनुसार विमानको भग्नावशेषमा खोजी गर्दा हराएका भनिएका थप आठ जनाको शव भेटिएपछि हताहत हुनेको संख्या बढेको हो।

नेपाल नागरिक उड्डयन प्राधिकरणले एक विज्ञप्ति निकाली उक्त विमान अवतरणका क्रममा अनियन्त्रित भई २:१८ बजे धावनमार्गको पूर्वतर्फ दुर्घनाग्रस्त भएको जनाएको छ।

छानबिन हुने

प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओली र गृहमन्त्री रामबहादुर थापा उद्धारकार्यबारे बुझ्न दुर्घटनास्थल पुगेका थिए।

सामाजिक सञ्जाल ट्विटरमा दुर्घटनाप्रति दुःख व्यक्त गर्दै ओलीले दुर्घटनाको कारण पत्ता लगाउन सरकारले छानबिन गर्ने बताएका छन्।

दुवै जना सिनामङ्गस्थित काठमाडौँ मेडिकल कलेज शिक्षण अस्पताल पुगेर भर्ना भएका घाइतेहरूको अवस्थाबारे जानकारी लिएका थिए।

को थिए विमानमा?

त्रिभुवन विमानस्थलका प्रवक्ता प्रेमनाथ ठाकुरका अनुसार विमानमा  सवार यात्रुह‌रुमध्ये ३७ पुरुष, २८ महिला र दुई बालबालिका थिए।

तीमध्ये ३३ जना नेपाली, ३२ जना बांग्लादेशी, एक जना चिनियाँ र एक जना माल्दिभ्सका नागरिक भएको बुझिएको छ।

दुर्घटनास्थलबाट उद्धार गरी घाइतेहरूलाई काठमाण्डूका विभिन्न अस्पताल लगिएको थियो

धावनमार्गबाट धूँवाको मुस्लो निस्किएको र पछि यात्रुहरूलाई आकस्मिक रूपमा ओह्रल्दै गरेको देखिएको एक जना प्रत्यक्षदर्शी विष्णु सापकोटाले बताए।

सापकोटा उड्न तयार अर्को विमानमा थिए।

दुर्घटनापछि केही समय राष्ट्रिय र अन्तर्राष्ट्रिय उडानहरू प्रभावित भएका थिए।

तीन घण्टापछि विमानस्थलको धावनमार्ग खुलेको त्रिभुवन अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलका महाप्रबन्धक राजकुमार छेत्रीले बताए।


शीर्षक: बाइडन: कानुन पालनामा अवरोध गरेका कारण ट्रम्प दोषी\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

न्यू ह्याम्पसरमा समर्थकहरूलाई सम्बोधन गर्दै उनले कानुन पालनामा अवरोध उत्पन्न गराएर ट्रम्प स्वयंले आफूमाथि आरोप प्रमाणित गराइरहेको बताए।

सन् २०२० मा हुने राष्ट्रपतीय निर्वाचनमा बाइडन विपक्षी डेमोक्र्याटिक पार्टीका तर्फबाट उम्मेदवार मनोनीत हुने दौडमा छन्।

उनको दल डेमोक्र्याटिकका अगुवाहरूले सदनमा ट्रम्पविरुद्ध महाभियोगको छानबिन गरिरहेका छन्।

कडा टिप्पणी

ह्वाइट हाउसले सदनले थालेको महाभियोग छानबिनमा सहयोग नगर्ने बताएको भोलिपल्ट बाइडनको यो टिप्पणी आएको छ।

बाइडनले सम्बोधन गर्दै गर्दा ट्रम्पले भने ट्विटरमा उनीप्रति अपमानजनक शब्द प्रयोग गर्दै खिल्ली उडाएका छन्।

युक्रेनलाई आफ्ना राजनीतिक प्रतिद्वन्द्वी बाइडनविरुद्ध छानबिन गराउन दबाव दिएको आरोपमा ट्रम्पमाथि सदनका डेमोक्र्याटिक नेताहरूले महाभियोगको छानबिन गरिरहेको छ।

यसबीच विपक्षी डेमोक्र्याटहरूले अमेरिकी कंग्रेसमा थालेको राष्ट्रपतिविरुद्धको महाभियोगको छानबिनलाई नसघाउने ह्वाइट हाउसले जनाएको छ।

सो छानबिनलाई उसले दलीय पूर्वाग्रहपूर्ण तथा असंवैधानिक भनेको छ।

डेमोक्र्याटका अगुवाहरूलाई एक पत्र लेख्दै ह्वाइट हाउसका वकिलले पक्षपातपूर्ण एवं उचित प्रक्रिया नअपनाइएका छानबिनमा राष्ट्रपति ट्रम्पले नसघाउने उल्लेख गरेका छन्।


शीर्षक: बाक्लो तुवाँलो लागेपछि दिल्लीवासीमा त्रास\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

विश्व स्वास्थ्य सङ्गठनले तोकेको भन्दा प्रदूषणको स्तर २० गुणाले बढेपछि त्यहाँ भिजिबिलिटी कम भएको छ।

दीपावली मनाउँदा पटाका पड्काइने भएकाले आगामी दिनमा वायुको गुणस्तर झनै खस्किने ठानिएको भन्दै विज्ञहरूले पूर्वचेतावनी दिएका छन्।

भारतको सर्वोच्च अदालतले दुई घण्टा मात्र पटाका पड्काउन आदेश दिएको छ।

चिन्ता

तर त्यस प्रतिबन्ध लागु गर्न निकै कठिन हुने विज्ञहरूको विश्वास छ।

उत्तर भारतमा दीपावलीलाई 'असत्यमाथि सत्यको विजय' हुने सङ्केतका रूपमा मनाइन्छ।

तर पछिल्ला केही वर्षयता त्यस्ता किसिमका उत्सवका कारण वायुप्रदूषणको स्तर खतराको विन्दुमा पुगेको देखिएको छ।

भारतीय सहरहरू वायुको गुणस्तर नराम्रो भएकाले विश्वव्यापी प्रदूषणको सूचकाङ्कमा प्राय: माथि पर्ने गर्दछन्।

रोक

दिल्लीस्थित अधिकारीहरूले स्थानीयवासीलाई सकेसम्म घरभित्रै रहन भनेका छन् र सहरभित्र भइरहेका निमार्णकार्य रोक्न थालेका छन्।

विश्व स्वास्थ्य सङ्गठनको तथ्याङ्कका अनुसार भारतीय राजधानी दिल्ली विश्वकै अतिप्रदूषित स्थानमध्ये छैटौँ स्थानमा पर्छ।

गंगा नदीमा प्रदूषण

धेरैजसो मानिसहरूले सामाजिक सञ्जालमार्फत् वायुप्रदूषणप्रति चिन्ता व्यक्त गरेका छन्।

छिमेकी राज्यहरू पन्जाब तथा हरियाणाका किसानहरूले खेत सफा गर्ने क्रममा अन्नबालीका ठुटा जलाउने भएकाले पनि दिल्लीमा हरेक वर्ष नोभेम्बर तथा डिसेम्बरमा वायुको गुणस्तर खस्कने गरेको बताइन्छ।


शीर्षक: बाक्लो हिमपातका बेला नेपालमा झन्डै १,२०० याक, चौँरीको मृत्यु, क्षतिको विवरण अझै अपूरो\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

मुस्ताङ, मनाङ र उत्तरी गोरखामा ठूलो सङख्यामा याक, चौँरी र अन्य चौपाया मरेको थाहा भएको छ। मुस्ताङ पश्चिमको धवलागिरिदेखि पश्चिमका हिमाली क्षेत्रमा पनि क्षति भएको अनुमान गरिएपनि त्यस क्षेत्रको तस्बिर अझै प्रष्ट भइसकेको छैन।

केही महिनाअघि राजधानी काठमाण्डू वरपरका पहाडसमेत सेताम्मे हुने गरी हिमपात भयो। लगभग त्यही बेला अनपेक्षित रूपमा बाक्लो हिमपात भएकाले मुस्ताङ मनाङ, गोरखासहित विभिन्न हिमाली जिल्लामा याक, चौँरीगाई, भेडा, च्याङ्ग्रा र गाई तथा गोरुको व्यापक क्षति भएको विवरण बीबीसीले सङ्कलन गरेको छ।

काठमाण्डूस्थित सरोकारवाला निकायले क्षतिको पूर्ण विवरण अझै सङ्कलन गरिसकेका छैनन्।

हिमपातपछिको असर कस्तो?

बाक्लो हिमपातको मार पूर्वी हिमालयमा पनि परेको थियो। वसन्त ऋतु सुरु हुँदै गर्दा नेपालसँग सीमा जोडिएको भारतको सिक्किमको मुकुथाङ उपत्यकामा करिब ३०० याक तथा चौँरी मरेको विवरण बीबीसीलगायतका सञ्चारमाध्यममा सार्वजनिक भएका थिए।

सिक्किमका अधिकारीले सञ्चारमाध्यमलाई बताए अनुसार "हिमपात भएको बेला याक तथा चौँरीहरू उच्च भूभागमा फसेपछि तिनलाई आहारा अभाव" भएको थियो।

लगभग त्यही समयमा बाक्लो हिमपातका कारण नेपालको हिमाली भेगमा पनि त्यस्तै विपद् आइपर्‍यो: हिमपात नरोकिएपछि उच्च भूभागमा याक, चौँरीका अतिरिक्त थुप्रै घोडा, गाई तथा गोरु र सयौँ भेडा-च्याङ्ग्राको ज्यान गयो।

त्यति धेरै सङ्ख्यामा चौपायाको मृत्यु हुनुको कारण र कारकबारे औपचारिक र विस्तृत अनुसन्धान भइसकेको छैन। तर स्थानीयबासिन्दा र अधिकारीहरूको भनाइमा सिक्किममा जस्तै "मौसमी प्रतिकूलता र उचित खानपानको अभावका कारण" नेपालको हिमाली भेगमा पनि उस्तै क्षति भएको हुन सक्छ।

त्यो क्षतिको सबैभन्दा बढी असर अन्नपूर्ण र धवलागिरी हिमालबीच कालीगण्डकी नदी किनारमा फैलिएको मुस्ताङमा देखियो। मुस्ताङ पूर्वको मनाङ र उत्तरी गोरखामा पनि उस्तै विपद् परेको थाहा भएको छ।

कहाँ कति क्षति?

कृषि तथा पशुपन्छी विकास मन्त्रालयका अधिकारीहरूका अनुसार उच्च भेगमा "अत्यधिक चिसो र उपयुक्त आहारा अभाव"का कारण मुस्ताङ, मनाङ  र उत्तरी गोरखामा याक र चौँरीको सबैभन्दा धेरै क्षति भएको थियो। हिमपातका बेला मुस्ताङमा ५२२ र मनाङमा ११० याक चौँरीगाईको मृत्यु भएको थियो।

३०० भन्दा बढी याक चौँरीको क्षति बेहोरेको मुस्ताङको थासाङ गाउँपालिकाकी उपाध्यक्ष बालकुमारी शेरचनले बीबीसीसँग भनिन्, "हिउँ नपर्ने बेलामा बाक्लो हिउँ...


शीर्षक: बाख्रा पालेर पाँच वर्षमा ‘सवा करोड’\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

१८ वर्षको उमेरमा बेल्कोटगडी नगरपालिका-११ अमारेखोलाका अमृत तिवारीले १९ वटा बाख्रा र १२ बङ्गुरसहित व्यवसाय सुरू गरेका थिए।

हाल १ सय ७० वटा बोका र बाख्रा उनको कृषि फार्ममा छन्। आफ्नो फार्ममा जन्मिएका उन्न्तत जातका बाख्राहरू ६० जिल्लामा बेचिसकेको उनी बताउँछन्।

उनलाई नेपालको पशुसेवा विभागले आफ्नो वार्षिकोत्सवको सन्दर्भ पारेर दुई वर्षअघि देशकै 'कान्छा बाख्रापालक कृषकको' सम्मान दिएको थियो।

ब्राखापालन

१८ वर्षको उमेरमा काठमाण्डूको ग्रामीण आदर्श कलेजमा व्यवस्थापन संकायमा दोस्रो वर्ष अध्ययन गर्दा गर्दै पढाइ छाडेर उनले बाख्रापालन सुरू गरेका थिए।

आफूले व्यवसाय सुरू गर्न लाग्दा नेपालमा दोस्रो पटक संविधानसभाको चुनाव हुन लागेको उनी सम्झन्छन्।

"नेताहरूले दिएका आश्वासनले एकदम निराश बनिरहेको थिएँ। त्यसमाथि मेरा धेरै साथीहरू वैदेशिक रोजगारीमा गइरहेका थिए। त्यो बेला मलाई गाउँमै बसेर केही गर्ने चाहना भयो।"

उनले सुरूमा बाख्रा र बङ्गुर पालेका थिए। २०७२ सालको विनाशकारी भूकम्पको समयमा ५४ वटा बङ्गुर आफूले पालेको बताउँदै उनले भूकम्पले चीनसँग जोड्ने बाटो भत्काएपछि बङ्गुर पाल्न छाडेको जनाए।

"संविधान आएपछि नाकाबन्दी भयो। बङ्गुरलाई खुवाउने दाना पनि पाउन छाड्यो, बाटो बन्द भएर चीन पनि पठाउन सकिएन। त्यही भएर २०७३ सालबाट बङ्गुर पाल्न छाडिदिएँ।"

विदेशी

बङ्गुरपालनमा खासै सफलता हात नलागे पनि उनले बाख्रापालनमा आफूलाई केन्द्रित गरे र उन्नत जातका बाख्रा विदेशबाट समेत झिकाए।

उनी भन्छन्, "दक्षिण अफ्रिकाबाट बोएर प्रजातिका १५ वटा बोका ल्याएर पालिरहेको छु, त्यो नश्लको एउटै बोकाको रू. मूल्य ४ लाख जति पर्छ।"

तिवारीका अनुसार बोएरसँग 'क्रस' गराएर जन्माइएका पाठापाठी एउटै २० देखि ४० हजार रूपैयाँमा विक्री हुने गरेका छन्।

"हाम्रो फार्मका पाठापाठी करिब ६० जिल्लामा बेचिसकेको छु, अहिले मासिक ८० हजारदेखि १ लाख रूपैयाँसम्म बचाउने गरेको छु।"

त्यसबाहेक आफ्नै र भाडामा लिएको गरी ६० रोपनी जमिनमा ५० प्रजातिका घाँसको खेती गरिरहेको उनी बताउँछन्।

आधुनिक

आधुनिक खालको खोरसहितको उनको मजुवादेवी कृषि फारम आफ्नै परिवारको चार सदस्यले चलाइरहेका छन्।

उनले हालसम्मको आम्दानी र स्थानीयस्तरमा लिएका ऋणले आधुनिक फार्म बनाएको बताए।

उनका बुवा प्राथमिक विद्यालका शिक्षक हुन् भने आमा पसल चलाउँछिन्।

अमृत नेपालमै बसेर विदेशमा भन्दा बढी आम्दानी गर्न सकिन्छ भन्ने...


शीर्षक: बागलुङमा अझै पासो विधिबाट माहुरीपालन\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

गर्मी समयमा घारबाट माहुरी छुट्टिएर तथा घारमा अन्य जीवले आक्रमण गर्दा भागेर भीरपहरामा पुग्ने माहुरीलाई छोप्नका लागि स्थानीयले पासो विधि अपनाउने गरेको काठेखोला गाउँपालिका ७ का माहुरीपालक कृषक सुरबहादुर थापाले बताए।

माहुरीले एक पटक मन पराएर रोजेको घार लामो समयसम्म नछाड्ने भएकाले अधिकांश स्थानीयले माहुरीले मन पराउने गरी घार तयार गरेर भीरपहरामा लगेर राख्ने गर्दछन्।

स्थानीयले अहिले पनि गर्मी छल्न साँघुखोला लगायतका क्षेत्रमा रहेका भीरपहरामा पुग्ने माहुरीलाई नियन्त्रण गर्नका लागि दर्जनौं घारहरू भीरपहरामै राखेका छन्।

मौरीपालन व्यवसायमा महिला आकर्षण

माहुरीका घार

घारबाट भाग्ने अधिकांश माहुरीहरू चिसो ठाउँ भएको भीरपहरामा गएर बस्ने भएकाले स्थानीयले उनीहरूलाई नियन्त्रण गर्नका लागिड घरमा तयार गरेका माहुरी घारहरू सोही ठाउँमा लगेर राख्ने गरेको स्थानीय अगुवा युवराज गौतम बताउँछन्।

"परम्परागत तरिकाबाट गर्ने यस पेशाको संरक्षणका लागि बेला बेलामा राज्यले तालिम र अनुदानका कार्यक्रम सञ्चालन गर्नुपर्छ, कहिलेकाँही मह उत्पादन गर्ने समयमा किराले माहुरीलाई सताउने गर्छ। यसको पनि समस्या समाधानका लागि सोच्न जरुरी छ।'

यसको संरक्षणका लागि राज्यले तालिम तथा अनुदानका कार्यक्रम सञ्चालन गर्नुपर्ने सोही गाउँकी मीना थापाले बताइन्।

उनले भनिन्, "यस पेशामा महिलालाई पनि समावेश गराउन सके महिलाको आयस्तर वृद्धिमा पनि टेवा पुग्छ, त्यसैले तालिम दिनुपर्छ। गाउँमा उत्पादन भएको महको माग अत्याधिक भएकाले परम्परागत विधिबाटै कृषकहरूले माहुरीपालन गरिरहेका छन्।"

पासो

फुटबल खेल्ने मौरी

यहाँ झण्डै ५० घरमा १ सय ५० भन्दा बढी मुढे घारहरू राखिएका छन् भने भीरमा लगेर पनि घार राखेको छन्।

उत्पादन गरेको मह प्रति किलो दुई हजार रुपियाँ भन्दा बढी मूल्यमा बिक्री हुने गरेको बताउँछन्।

गर्मीका बेला तल्लो भेगका माहुरी भागेर माथिल्लो भेगमा र जाडोका बेला माथिका माहुरी तल्लो भेगमा आउने भएकाले सोही अनुसार पासो बनाएर माहुरी समात्ने गरेको गाउँलेहरू बताउँछन्।

रेशका साँघुखोला, डोहोटा लगायत क्षेत्रका भीरपहरामा माहुरीहरू बढी मात्रामा आउने गरेकाले उक्त स्थानलाई वार्षिक भाडा तिरेर माहुरीका घार राख्न बाहिरी क्षेत्रका मानिसहरू इच्छुक रहे पनि त्यो स्थानीयबासीको सम्पत्ति भएकाले अरूलाई नदिइएको काठेखोला गाउँपालिका-७ को वडा कार्यालयले जनाएको छ।


शीर्षक: बाघ गणना: के नेपालमा संख्या बढ्ला?\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

खासगरी तराईका पाँचवटा राष्ट्रिय निकुञ्ज र आसपासको राष्ट्रिय वन क्षेत्रमा बाघको संख्या निर्धारणका लागि अनुगमन निरीक्षण गर्ने गरिएको छ।

अनुगमन निरीक्षणको क्रममा प्रत्येक वर्ष बाघको संख्यामा वृद्धि भए पनि चुनौती रहेको पर्सा राष्ट्रिय निकुञ्जले जनाएको छ ।

सन् २००८/०९ को तथ्यांक अनुसार नेपालमा १ सय २१ वटा बाघ थिए।

‘वन संरक्षणमा सेना खटाउन कानून संशोधन’

अनुमान

त्यसपछि सन् २०१३ मा गरिएको गणना अनुसार बाघको संख्या नेपालभरी १ सय ९८ थियो।

सन् २०२२ सम्ममा नेपालमा बाघको संख्या २ सय ५० पुर्याउने लक्ष्य सहित ट्रयापिङ क्यामेरा जडान गरी देशभरीका निकुञ्जमा बाघ गणनाको काम शुरू भएको अधिकारीहरू बताउँछन्।

राष्ट्रिय निकुञ्जका प्रमुख संरक्षण अधिकृत हरिभद्र आचार्यले भने, "विगतमा भएका दुईवटा गणना अनुसार अनुगमनका क्रममा बाघको संख्या बढेको पाइएको थियो र यो वर्ष पनि संख्या बढ्ने अनुमान गरिएको छ।"

बाघको संख्या थाहा पाउन निकुञ्जमा क्यामरालगायतका विभिन्न प्रविधि अपनाइने गरेको अधिकारीहरू बताउँछन्।

चुनौती

राष्ट्रिय निकुञ्जमा बाघको संख्यामा वृद्धि भएसंगै चुनौती पनि उत्तिकै थपिने आचार्यको तर्क छ।

"बाघको संख्या बढ्दै गयो भने बाघ वन क्षेत्रबाट बाहिर जानसक्ने चुनौती पनि उत्तिकै बढ्छ। यदि हामीले वासस्थान सुधारको क्रियाकलाप गर्न सकेनौं भने बाघलगायत अरू बन्यजन्तुको संख्या घट्ने सम्भावना पनि उत्तिकै रहन्छ।"

बाघ गणनाको लागि निकुञ्ज कर्मचारी, वन कर्मचारी, वन्यजन्तु प्राविधिज्ञ, नेपाली सेना तथा मध्यवर्ती क्षेत्रका बासिन्दालाई परिचालन गरिएको निकुञ्ज कार्यालयले जनाएको छ।

बाघको संख्या वृद्धिका लागि बाघको वासस्थान, आहारा व्यवस्थापन, संरक्षण लगायतका विभिन्न चेतनामूलक कार्यक्रम सञ्चालन गर्दै आएको निकुञ्ज प्रमु्ख आचार्यले बताए ।

अहिलेको गणना कार्यक्रम अन्तर्गत पर्सा र चितवनमा गणना सकिसकेको छ।

बाँकी तीनवटा राष्ट्रिय निकु्ञ्ज र त्यहाँ वरपरका वन क्षेत्रमा पनि गणना सकेर आउँदो बैशाख महिनामा बाघको संख्या घोषणा गर्ने बताइएको छ।


शीर्षक: बाघ र सिंहका डमरु कुकुरका छाउरासँग यसरी खेल्छन्\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

गत हप्ता बिहीवार खिचिएका ती तस्बिरमा गोल्डन रिट्रिभर जातका कुकुरका छाउराहरू सेतो बाघ र सिंहका डमरुसँग खेलिरहेको देखिन्छ।

सञ्चारमाध्यममा प्रकाशित विवरणहरूका अनुसार साइबेरियन बाघ, सेतो बाघ, हुँडार र अफ्रिकी सिंहका आठवटा बच्चालाई तिनका माउले परित्याग गरिदिएका थिए।

त्यसपछि तिनलाई एउटी पोथी कुकुरले आफ्ना छाउरासँगै स्तनपान गराएकी थिई।  ती छाउरा र डमरुहरू सँगसँगै हुर्किएका छन् र उनीहरूमा मित्रता पनि छ।

बेइजिङ वाइल्डलाइफ पार्कले आफूले भालू, कङ्गारू र बाँदरलगायत विभिन्न वन्यजन्तुका परित्यक्त बच्चाहरू सफलतापूर्वक हुर्काएको जनाएको छ।

छाउरा र डमरुका तस्बिरहरू सामाजिक सञ्जाल ट्विटरमा हजारौँ जनाले शेअर गरेका छन्।


शीर्षक: बाङ्ग्लादेश विमान अपहरण प्रयास: को हुन् गोली हानिएका सन्दिग्ध व्यक्ति\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

विमान अपहरण गर्ने खोज्ने एक व्यक्तिलाई पछि गोली हानेर मारिदिएको सेनाले पुष्टि गरेको छ।

एक सय ४२ जना यात्रु र चालकदलका छ सदस्यसहित राजधानी ढाकाबाट दुबई उडेको सो विमानलाई चटगाउँमा आकस्मिक रूपमा ओरालिएको थियो।

आफूसँग पेस्तोल भएको दाबी गर्ने एक युवकले व्यक्तिले विमान अपहरण गर्ने प्रयास गरेको बताइएको छ।

आत्मसमर्पण गर्न नमानेपछि ती व्यक्तिलाई सेनाले विमानभित्रै गोली हान्यो। पछि उनको मृत्यु भयो।

ती सन्दिग्धले किन विमान अपहरणको प्रयास गरे त्यो चाहिँ स्पष्ट भइसकेको छैन।

को हुन् उनी?

पच्चीस वर्षको उमेर भएको ठानिएका ती व्यक्ति बाङ्ग्लादेशी नागरिक हुन्। पहिला उनी मानसिक रोगी भएको ठानिएको थियो।

उनको नाम मेहदी भएको बताइएको छ।

उनले शङ्कास्पद गतिविधि गर्दै विमान अपहरण गर्न खोजेको सङ्केत दिएपछि विमानका कर्मचारीहरू चनाखो बनेका अधिकारीहरूले बताएको समाचारसंस्था रोएटर्सले उल्लेख गरेको छ।

त्यसपछि विमानलाई तुरुन्तै शाह अमानत अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलमा ओरालियो र सुरक्षाकर्मीले त्यसलाई घेरा हाले।

आकस्मिक अवतरण गरेपछि सुरक्षाकर्मीहरू विमानभित्र छिरेका थिए र विमानमा भएका सबैलाई सुरक्षित रूपमा बाहिर निकालिएको थियो।

सोही विमानमा यात्रा गरिरहेका सांसद मोइनउद्दिन खान बादलले सञ्चारकर्मीलाई बताएअनुसार एक यात्रुले हतियार देखाउँदै विमान अपहरण गर्न खोजेका थिए।

ती व्यक्तिले प्रधानमन्त्री शेख हसिना र आफ्नी पत्नीसँग आफ्नो कुरा गराउन विमानचालकलाई भनेका थिए।

बीबीसी बाङ्ग्लामा प्रकाशित एउटा विवरणका अनुसार उनले विमानचालकको टाउकोमा पेस्तोल ताक्दै पत्नीसँग खटपट भएको र त्यसबारे प्रधानमन्त्रीसँग कुरा गर्न खोजेको बताएका थिए।

मेजर जनरल मोतिउर रहमानले भने, "हामीले उनलाई पक्राउ गर्न वा आत्मसमर्पण गराउन खोज्यौँ। तर उनले मानेनन् र हामीले गोली हान्यौँ।"

ती सन्दिग्ध व्यक्तिको शरीरबाट एउटा पेस्तोल फेला परेको सेनाले जनाएको छ।


शीर्षक: बाङ्ग्लादेश विमान अपहरण प्रयास: सन्दिग्ध व्यक्तिलाई विमानभित्रै गोली हानेर मारियो\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

राजधानी ढाकाबाट दुबईतर्फ उडिरहेको सो विमान फ्लाइट बीजी १४७ मा एक सय ४२ जना यात्रु र चालकदलका छ सदस्य थिए।

सन्दिग्धलाई गोली हानिएको र उनको मृत्यु भएको बताइएको छ।

ती सन्दिग्ध व्यक्तिलाई आत्मसमर्पण गर्न भनिएको तर नमानेपछि गोली हानिएको सैनिक सूत्रले जनाएको छ।

विमानमा भएका सबैलाई सुरक्षित रूपमा बाहिर निकालिएको थियो।

उनीहरू सबै सकुशल रहेको बीबीसी बाङ्ग्लाले जनाएको छ।

पच्चीस वर्षको उमेर भएको ठानिएका ती सन्दिग्धले किन विमान अपहरणको प्रयास गरे त्यो चाहिँ स्पष्ट भइसकेको छैन।

सोही विमानमा यात्रा गरिरहेका सांसद मोइनउद्दिन खान बादलले सञ्चारकर्मीलाई बताएअनुसार एक यात्रुले हतियार देखाउँदै विमान अपहरण गर्न खोजेका थिए।

उनका अनुसार ती व्यक्तिले विमानचालकलाई आफ्नो कुरा प्रधानमन्त्री शेख हसिनासँग गराउन भनेका थिए।

मेजर जेनरल मोतिउ रहमानले भने, "हामीले उनलाई पक्राउ गर्न वा आत्मसमर्पण गराउन खोज्यौँ। तर उनले मानेनन् र हामीले गोली हान्यौँ।"


शीर्षक: बाङ्ग्लादेशको चाहना नेपालबाट ९ हजार मेगावाट ऊर्जा आयात\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

बाङ्ग्लादेश ऊर्जा निर्यात गर्न भारतको प्रसारण संरचना उपयोग गर्न छलफल भइरहेका छन्।

दक्षिण एसियाका यी दुई छिमेकी मुलुकबीचको सम्बन्ध पछिल्लो समय सम्पर्क सञ्जाल तथा ऊर्जा सहयोगमा केन्द्रित हुन थालेको छ।

गत वर्ष नै बाङ्ग्लादेशले नेपालबाट उसले आगामी २० वर्षभित्र ९ हजार मेगावाट बिजुली किन्न सकिने जनाएको थियो।

दुई देशबीच भएको ऊर्जा सहयोगसम्बन्धी समझदारीपश्चात् उनीहरू अहिले भारतलाई त्यसमा सघाउ पुर्‍याउन घच्घच्याउँदैछन्।

हाल देशको कूल जडित क्षमता नै १२ सय मेगावाट हाराहारीमा रहेका बेला ९ हजार मेगावाट बाङ्ग्लादेशलाई निर्यात गर्न कत्तिको सम्भव होला?

ऊर्जा, जलस्रोत तथा सिँचाइ सचिव दिनेशकुमार घिमिरेका अनुसार यो एकदमै सम्भव छ।

अड्चन र अवसर

बाङ्ग्लादेशको आश नेपालबाट ९ हजार मेगावाट विद्युत आयात गर्ने रहेको देखिन्छ।

"बाङ्ग्लादेशको सरकारी दस्तावेजमा उनीहरूले सन् २०४० सम्म नेपालबाट ९ हजार मेगावाट विद्युत आयात गर्न चाहन्छौँ भन्ने उल्लेख गरेका छन्। त्यसकारण सन् २०४० सम्मको हाम्रो योजना हेर्दाखेरि त्यो परिमाणमा निर्यात गर्न सम्भव हुन्छ," सचिव घिमिरे बताउँछन्।

दुई देशबीच ऊर्जा सहयोग समझदारी पत्रमा हस्ताक्षर भएपछि दुईवटा बैठक भइसक्यो।

ती दुवै बैठकको केन्द्रमा बाङ्ग्लादेशले नेपालमा जलविद्युतमा लगानी गर्ने अनि नेपालबाट ऊर्जा आयात गर्ने जस्ता विषयमा केन्द्रित रहे।

"बाङ्ग्लादेशले नेपालमा जलविद्युत आयोजनामा लगानी गर्न चाहिरहेको छ। दुवै देश मिलेर उपयुक्त आयोजना छनोट गर्ने काम भइरहेको छ। पहिचानको लागि एउटा संयुक्त कार्यसमूह बनेको छ," घिमिरेले बताए।

नेपालको विद्युत खरीद कुन प्रक्रियामार्फत् गर्ने भन्ने बारे पनि छलफल भएका छन्।

"प्रसारण सञ्जाल कस्तो हुने? बाङ्ग्लादेशसँग सोझै प्रसारण लाइन जोड्ने हो कि वा भारतको प्रसारण संरचना उपयोग गरेर ऊर्जा आयात-निर्यात गर्ने हो कि भन्ने बारे छलफल भएका छन्।"

भारतले के गर्ला?

नेपाल र बाङ्ग्लादेशबीच ऊर्जाको महत्त्वाकाङ्क्षी सहयोगको चाहना रहँदै आएको छ।

तर त्यो फलदायी हुनका लागि भारतको भूमिका निर्णायक रहने देखिन्छ।

नेपाल र बाङ्ग्लादेशबीच सोझो सिमाना नभएका हुनाले जेसुकै व्यापार गर्न भारतको भूमि प्रयोग गर्नै पर्ने हुन्छ।

"यस विषयमा भारतीय पक्षसँग पनि साथै बसेर त्रिपक्षीय सहमति गर्ने भन्ने हाम्रो कुरा भएको छ। सोही अनुसार भारतलाई प्रस्ताव गरेर हालै भारतमा सचिवस्तरीय बैठक पनि गर्‍यौँ।"

करिब...


शीर्षक: बाङ्ग्लादेशमा फानी आँधीले १,००० भन्दा धेरै घर ध्वस्त\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

बाङ्ग्लादेशमा एक हजारभन्दा धेरै घरहरू ध्वस्त भएका छन् तथा गाउँहरू जलमग्न भएका छन्।

झन्डै दश लाख मानिसलाई सुरक्षित स्थलमा सारिएको भन्दै बाङ्ग्लादेश जल तथा मौसम विभागका निर्देशकले ठूलो विपद्को त्रास भने लगभग सकिएको बताए।

भारतमा भने क्षति कम गर्न गरिएको स्थान्तान्तरणलाई सफल भएको मानिएको छ।

शक्ति क्षीण

आँधीले शक्ति गुमाउँदै गर्दा त्यसलाई अब केवल न्युन चाप वा डिप्रेसन मात्र भन्न थालिएको छ। तापनि त्यसले तटीय क्षेत्रका दर्जनौँ गाउँहरूलाई डुबानमा पारिदिएको छ।

प्रतिघण्टा ७० किलोमिटर वेगसम्मका हुरी चलेको बताइएको छ।

नवखली जिल्लामा केही घरहरू ध्वस्त भएको र ३० जना घाइते भएका छन् भने दुई बालबालिका मारिएका छन्।

भारतमा पनि सो आँधीको प्रहारबाट जोगाउन दश लाखभन्दा धेरै मानिसलाई अन्यत्र सारिएको थियो।

शुक्रवार भारतको तटमा प्रहार गरेको उक्त आँधीका कारण त्यहाँ कम्तीमा १६ जनाले ज्यान गुमाएका छन्। तर अधिकारीहरूले पूर्व सावधानी नअपनाइएको भए मानवीय क्षति त्योभन्दा निकै धेरै हुनसक्ने बताएका छन्।

सन १९९९ मा आएको एक शक्तिशाली आँधीले ओडिशामा ३० घण्टासम्म प्रभाव पारेको थियो र दश हजार मानिसको ज्यान लिएको थियो।

भारतको प्रशंसा

सन् १९९९ यता भारतमा पूर्व सावधानीका प्रणाली निकै सुधारिएका छन्। अधिकारीहरूलाई समयमै मानिसहरूलाई सुरक्षित स्थानमा लैजाने समय मिलेको छ।

ओडिशा राज्यका मुख्यमन्त्रीका अनुसार मानव इतिहासमै मानिसहरूलाई सुरक्षित स्थलमा सारिएको यो एउटा राम्रो उदाहरण हो।

ओडिशा प्रहरीका महानिरीक्षक अरुण बोथ्रोले मानिसहरूलाई सुरक्षित तुल्याउन भएका प्रयासको प्रशंसा गरे।

"यहाँ धेरै क्षति भएका छन् … तर भाग्यवश जसरी यसको पूर्वानुमान भयो र आँधीबारे मिनेट मिनेटको जानकारी हामीलाई गराइयो, त्यसले १२ लाख मानिसलाई सुरक्षित ठाउँमा सार्न सरकार सफल भयो," बोथ्राले बीबीसीलाई बताए।

'फानी'बाट बच्न १० लाख बढी सुरक्षित स्थानमा


शीर्षक: बाङ्ग्लादेशमा ‘कुमारी’को सट्टा ‘अविवाहित’ लेख्न अदालतको आदेश\nकाल्पनिक लेखको माथिको शीर्षक दिएर, लेखको कल्पना गर्नुहोस्।\n

त्यहाँको उच्च अदालतले दिएको आदेश अनुसार अब फारममा उक्त शब्दलाई 'अविवाहित' शब्दले विस्थापित गर्नेछ।

फारममा रहेका अन्य दुईवटा विकल्प 'विधवा' र 'सम्बन्ध विच्छेद भएको' भन्ने शब्द परिवर्तन हुने छैनन्।

विभेदकारी

'कुमारी' शब्द अपमानजनक रहेको तर्क गर्दै आएका महिला अधिकारवादी समूहहरूले अदालतको आदेशको स्वागत गरेका छन्।

त्यस्तै अदालतले दुलहाले पनि फारममा अनिवार्य रूपमा आफ्नो वैवाहिक स्थितिको घोषणा गर्नुपर्ने आदेश दिएको छ।

मुस्लिम बहुल बाङ्ग्लादेशका वैवाहिक कानुनहरू प्रतिबन्धात्मक र विभेदकारी रहेको भन्दै महिला अधिकारवादी समूहहरूले आलोचना गर्थे।

देशका कैयौँ युवती निकै कम उमेरमै मागीविवाह गर्न बाध्य हुने गरेका छन्।

बेहुलाका निम्ति पनि आदेश

बाङ्ग्लादेशको वैवाहिक फारमबाट बङ्गाली भाषाको 'कुमारी' शब्द छ। त्यो हटाउन अदालतको आदेश छ।

'अविवाहित' जनाउन त्यसको प्रयोग हुन्छ तर त्यसको अर्थ 'कौमार्य कायम' महिला भन्ने पनि लाग्छ।

सन् २०१४ मा मुद्दा हालेका अधिकारवादी समूहहरूका वकिलहरूले विवाह फारम अपमानजनक रहेको र त्यसले महिलाको गोपनीयता उल्लङ्घन गरेको तर्क सफलतापूर्वक प्रस्तुत गरेका थिए।

अदालतले फारममा रहेको 'कुमारी'को सट्टामा 'विवाह नगरेकी महिला' भन्ने स्पष्ट जनाउने बङ्गाली शब्द 'अविवाहिता' प्रयोग गर्नुपर्ने आइतवारको आदेशमा उल्लेख गरेको छ।

अदालतले दुलहाले पनि अविवाहित, सम्बन्ध विच्छेद भएको वा विधुर के हो भन्ने खुलाउनुपर्ने छुट्टै आदेश पनि दिएको छ।

आदेश औपचारिक रूपमा प्रकाशित भएपछि केही महिनामै ती परिवर्तनहरू लागु हुने ठानिएको छ।

अब त्यो प्रश्न नसोधिएला...

मुद्दामा संलग्न वकिल अयुनन नहर सिद्दिकीले त्यसलाई 'ऐतिहासिक आदेश' भनी टिप्पणी गरेकी छन्।

आदेशले बाङ्ग्लादेशमा महिला अधिकार वृद्धिमा सघाउने आशा आफूले गरेको उनको भनाइ छ।

एक स्थानीय विवाह पञ्जीकरण अधिकारीले फारममा परिवर्तनहरू गरिनेबारे औपचारिक जानकारीको प्रतिक्षामा आफू र आफ्ना सहकर्मीहरू रहेको बताए।

ती अधिकारी मोहम्मद अलि अकबर सरकारले समाचार संस्था रोयटर्सलाई भने, "मैले ढाकामा थुप्रै विवाह दर्ता गराएको छु। पुरुषलाई आफ्नो वैवाहिक अवस्था खुलाउनु नपर्ने स्वतन्त्रा किन छ, जुन महिलालाई छैन भनेर मलाई अक्सर सोधिन्थ्यो। मैले उनीहरूलाई सधैँ त्यो कुरा आफ्नो हातमा नभएको जवाफ दिन्थेँ।"

"सम्भवत: अबदेखि मलाई त्यो प्रश्न सोधिने छैन", उनले आफ्नो अनुमान सुनाए।