सारांशका लागि कागजात: अहिले बङ्गालको खाडीबाट समुद्री आँधी झन्डै दुई सय किलोमिटर प्रतिघण्टाको वेगमा भारतको ओडिशा राज्यतिर बढिरहेको छ।

फानीले शुक्रवार जमिनमा प्रहार गर्ने अनुमान गरिएको छ। त्यो ओडिशाको तट हुँदै बांग्लादेशतर्फ लाग्नेछ।

नेपालको मौसम पूर्वानुमान महाशाखाले सो समुद्री आँधी नेपालनजिकै पूर्वोत्तर भारतबाट बाङ्ग्लादेशतिर जाँदा कमजोर हुने भए पनि त्यसको केही प्रभाव नेपालमा पर्न सक्ने बताएको छ।

नेपालमा कस्तो प्रभाव पर्ला?

महाशाखाकी मौसमविद् मञ्जु बासीका अनुसार फानीको प्रभावका कारण शुक्रवार दिउँसोदेखि पूर्वी र मध्य नेपालमा हावाहुरी आउने, चट्याङ पर्ने र वर्षा हुन सक्छ।

उनले भनिन्, "भोलि पश्चिमी वायु पनि सक्रिय हुने देखिएकाले समुद्री आँधी फानी र पश्चिमी वायुका कारण देशैभरि वर्षा हुने अनुमान गरिएको छ।"

बीबीसी नेपाली सेवासँग कुरा गर्दै उनले हिमाली भेगमा हिमपात पनि हुन सक्ने सम्भावना रहेको बताइन्।

फानी र पश्चिमी वायुको प्रभाव शनिवारपछि कमजोर हुने र आइतवारदेखि मौसम सफा हुने मौसम महाशाखाको पूर्वानुमान छ।

नेपालको मौसम विभागले पनि पूर्वानुमान अनुसार शुक्रवार अपरान्हपछि सो आँधी नेपालको पूर्वी भूभागनजिक हुँदै उत्तर पूर्व जाने क्रममा धेरै नै कमजोर हुने जनाएको छ।

भूउपग्रहबाट खिचिएको यो तस्बिरमा बङ्गालको खाडीमा समुद्री आँधी फानी देखिन्छ

सन् २०१४ मा आएको समुद्री आँधीको प्रभावले नेपालका हिमाली क्षेत्रमा ठूलो हिमपात भएको थियो।

हिमपात र हिमपहिरोमा परेर कम्ती तीन दर्जन व्यक्तिको मृत्यु भएको थियो भने चार सय जनाभन्दा बढीलाई जीवितै उद्धार गरिएको थियो।

हुदहुदको प्रभावका कारण भएको हिमपातका कारण नेपालमा मानवीय क्षति भएको थियो

गत महिना नेपालको बारा र पर्सामा आएको शक्तिशाली हावाहुरीमा धनजनको ठूलो क्षति भएको थियो।

नेपालको मौसम विज्ञान विभागले सो हावाहुरी टोर्नेडो भएको बताएको छ।

भारतका कुन क्षेत्रमा बढी प्रभाव ?

समुद्री आँधीको प्रभाव पर्ने भएकाले भारतको पूर्वी तटस्थित दुईवटा ठूला बन्दरगाह बन्द गरिएका छन्।

हजारौँ उद्धारकर्मीहरूले तल्लो भेगका मानिसहरूलाई जोखिम भएका स्थान छोड्न सहयोग गरिरहेका छन्।

भारतका आन्ध्र प्रदेश र तामिलनाडू राज्यमा पनि उच्च सतर्कता कायम गरिएको छ।

समुद्री आँधी फानी अहिले आन्ध्र प्रदेशभन्दा पूर्व बङ्गालको खाडीमा छ।

ओडिशाको राजधानी भुवनेश्वरस्थित मौसम केन्द्रका निर्देशक एचआर बिस्वासका अनुसार ओडिशा राज्यका कम्तीमा ११...\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

फानी नाम दिइएको शक्तिशाली समुद्री आँधी आउन लागेकाले भारतमा हिन्द महासागरको तटवर्ती क्षेत्रबाट लाखौँ मानिसलाई सुरक्षित स्थलतर्फ सार्न थालिएको छ।


सारांशका लागि कागजात: अहिले संसारभर फैलिरहेको कोरोनाभाइरस चीनमा देखा परेको कोरोनाभाइरस जस्तै स्वरूपको भने होइन।

कोभिड-१९ रोग गराउने सार्स-कोभ-टु नामक यो कोरोनाभाइरस फैलँदै गर्दा आफैँ पनि स्वरूप परिवर्तन गर्दैछ।

वैज्ञानिकहरूले उक्त भाइरसको जीनमा हजारौँ थरी म्युटेसन वा परिवर्तनहरू भएको पाएका छन् तर त्यसमध्ये हालसम्म एउटा परिवर्तनले चाहिँ भाइरसको व्यवहार नै बदलिदिएको ठानिएको छ।

परिवर्तनको प्रभाव कस्तो?

यो परिवर्तनबारे महत्त्वपूर्ण प्रश्न यसले भाइरसलाई थप सङ्क्रामक वा थप घातक बनाएको छ कि छैन भन्ने हो।

र यो परिवर्तनले भविष्यमा बनाइने खोपको सफलतामा प्रभाव पार्छ कि पार्दैन?

अन्य फ्लुजस्ता भाइरसको तुलनामा कोरोनाभाइरसमा वास्तवमा सुस्त गतिमै परिवर्तन भइरहेको बताइन्छ।

मानव जनसङ्ख्यामा यसप्रति न्यूनस्तरको प्राकृतिक प्रतिरोधात्मक क्षमता, खोपको अभाव तथा थोरै प्रभावकारी उपचारको उपलब्धताका कारण भाइरसलाई खासै परिवर्तित हुनुपर्ने खाँचो पनि परेको छैन।

अहिले महत्त्वपूर्ण देखा परेको म्युटेसन जसलाई D614G नाम दिइएको छ त्यसले भाइरसको स्पाइक वा बाहिरी तीखो भागमा रहेको प्रोटिनमा परिवर्तन गरेको छ। यही भागको प्रयोग गरेर भाइरस मानिसको कोषभित्र पस्छ।

यो परिवर्तन वुहानमा प्रकोप भएको केही समयपछि इटलीमा सङ्क्रमण फैलिरहेको समयमा देखा पर्न थालेको हो।

अहिले विश्वमा फैलिएको कोरोनाभाइरसको ९७ प्रतिशत यही परिवर्तित स्वरूपको पाइएको छ।

विकासक्रमको प्रभाव

हावी भएको पाइएको यो परिवर्तित स्वरूपले भाइरसलाई कुनै फाइदा पुर्‍याएको छ वा यो केवल सम्भावनाको खेलमात्र हो भन्ने प्रश्न उठेको छ।

भाइरसहरूले कुनै महान् योजना बनाउँदैनन्।

ती निरन्तर स्वरूप परिवर्तन गरिरहन्छन्।

कुनै परिवर्तनले तिनलाई आफ्नो सङ्ख्या बढाउन मद्दत पुग्छ भने कुनैले पुग्दैन। अन्य कतिपय परिवर्तन तटस्थ प्रकारका हुन्छ।

जुन परिवर्तन अहिले व्यापक बनेको छ त्यो हावी हुनुको कारण शायद त्यो प्रकोपको सुरुमै देखापरेकाले हुनसक्छ।

युनिभर्सिटी कलेज लण्डनकी डा लुसी भान डोर्प यस्तै ठान्छिन्।

तर बढ्दो सङ्ख्याका भाइरसविज्ञहरूले भने यो परिवर्तनमार्फत् भाइरसलाई उसको विकासक्रममा फाइदा पुगेकोले यही हावी भएको ठान्छन्।

तीमध्ये एक हुन् युनिभर्सिटी अफ शेफिल्डका डा. थुसन डि सिल्भा।

उनका अनुसार यो परिवर्तित स्वरूपको भाइरस थप सङ्क्रामक भएको पर्याप्त प्रमाण नभएपनि यो तटस्थ भने नभएको बताउँछन्।

प्रयोगशालामा गरिएका...\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

संसारमा पहिलोपटक एकैदिन अढाइ लाख मानिस सङ्क्रमित भएको कीर्तिमानले यो भाइरस चीनमा देखा परेयता कसरी निरन्तर फैलिरहेको छ भन्ने देखाउँछ।


सारांशका लागि कागजात: अहिलेसम्म त्यहाँ १,२०,००० भन्दा बढी मानिसमा सङ्क्रमण भएको पुष्टि भएको छ।

तर राष्ट्रपति डोनल्ड ट्रम्पले कोरोनाभाइरस सङ्क्रमणको प्रकोपबाट अतिप्रभावित न्यूयोर्क तथा न्यूजर्जीका विभिन्न क्षेत्रमा क्वारन्टीन लागु गर्ने सम्भावनालाई अस्वीकार गरिदिएका छन्।

त्यसप्रति ती दुई राज्यका गभर्नरले रोष प्रकट गरेका छन्। न्यूयोर्कका गभर्नरले उक्त निर्णयले सर्वसाधारणमा सन्त्रास उत्पन्न हुने र वित्तीय क्षेत्र अस्थिर हुने बताए।

ट्रम्पले यात्राका लागि विशेष सूचना जारी गरिने बताए।

किन क्वारन्टीन गरिएन?

यसअघि राष्ट्रपति ट्रम्पलले कोभिड-१९ को विस्तार रोक्न न्यूयोर्क तथा न्यूजर्जी र कनेक्टिकट राज्यका केही भागमा क्वारन्टीन गर्न सकिने बताएका थिए।

तर पछि उनले त्यसो गरेनन्। ह्वाइट हाउसको कोरोनाभाइरस कार्यदलको सिफारिसमा उक्त निर्णय लिइएको उनले बताए।

अमेरिकामा न्यूयोर्क महामारीबाट अतिप्रभावित राज्य हो। त्यहाँ मात्रै ५२,००० भन्दा बढी मानिसमा सङ्क्रमण भएको पुष्टि भएको छ।

ट्रम्पले ट्विटरबाट सेन्टर्ज फोर डिजीज कन्ट्रोल एन्ड प्रिभेन्शन (सीडीसी) ले बलियो "ट्र्याभल एड्भाईजरी" जारी गरिने घोषणा गरेपछि सीडीसीले ती तीन राज्यका सर्वसाधारणलाई १४ दिन अनावश्यक यात्रा नगर्न आग्रह गर्दै एउटा विज्ञप्ति प्रकाशित गर्‍यो।

तर उक्त व्यवस्था स्वास्थ्यकर्मी र खाद्यसामग्री उपलब्ध गराउने व्यक्तिसहित गम्भीर प्रकृतिको सेवा प्रदान गर्नेहरूलाई लागु हुनेछैन।

के छ विश्वभरिको स्थिति?

अहिलेसम्म विश्वभरि ६,४०,००० भन्दा बढी मानिसमा कोरोनाभाइरस सङ्क्रमण देखिएको छ। तीमध्ये झन्डै ३०,००० जनाको मृत्यु भइसकेको छ।

अहिले कोरोनाभाइरस सङ्क्रमणबाट युरोप र अमेरिका अतिप्रभावित भएको देखिन्छ। विश्वभरिका सबै देशमध्ये अमेरिकामा सर्वाधिक व्यक्ति सङ्क्रमित भएका छन्।

धेरै मानिस मृत्यु भएका देशमा इटली, स्पेन, चीन, इरान, फ्रान्स र अमेरिका छन्।

दक्षिण एशियामा पाकिस्तान र भारत धेरै प्रभावित भएका छन्। पाकिस्तानमा १,४०० जनाभन्दा बढीमा सङ्क्रमण देखिएको छ भने ११ जनाको मृत्यु भइसकेको छ।

भारतमा ७०० जनाभन्दा बढीमा सङ्क्रमण देखिएको छ र १७ जनाको मृत्यु भएको छ।

\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

संयुक्त राज्य अमेरिकामा कोभिड-१९ महामारीबाट मृत्यु हुने मानिसको सङ्ख्या दुई दिनमा दुईगुना भएर २,००० नाघेको अधिकारीहरूले बताएका छन्।


सारांशका लागि कागजात: अहिलेसम्म दुईपटक समझदारी पत्रमा संशोधन भइसकेको र फेरि थप संशोधन गरी यसै हप्ता पठाएको नयाँ संशोधनमा कामदारको हकहितका आवश्यक प्रावधान रहेको बताइएको छ।

समझदारी पत्रमा हस्ताक्षर भएपछि मात्र मलेशियामा रोकिएको कामदार पठाउने प्रक्रिया फुकुवा हुने भनिएकोले यसलाई निकै चासोका साथ हेरिएको छ।

चार महिनादेखि नेपालले कामदार पठाउने प्रक्रिया नै रोकिदिएपछि मलेशियाको मानव संशाधन मन्त्रालयले समझदारी पत्रलाई अन्तिम रूप दिने काममा तीब्रता दिएको बताइएको छ।

समझदारी छिट्टै

दुवै देशका अधिकारीहरूले दुई चरण छलफल गरिसकिएको उक्त समझदारी पत्रमा यसै हप्ता थप संशोधन पठाएको श्रम तथा रोजगार मन्त्रालयका सचिव महेश दाहालले बताए।

उनले भने, "सकेसम्म कामदारलाई लागत कम परोस्, बिमा टिकटदेखि एउटा कामदारको गएदेखि फर्केर आँउदासम्मको काम र सुरक्षाको ग्यारेन्टी हुने गरी समझदारी हुनेछ चाँडै।"

वैदेशिक रोजगारीको प्रमुख गन्तब्य भए पनि दुई देशबीच सरकारी तहमा सम्झौता हुन लागेको यो पहिलो पटक हो।

यसले कामदारको अधिकारलाई निश्चित गर्ने भएकोले कामदार पठाउने प्रक्रिया नै बन्द गरेर जोखिम मोलेको सरकारी अधिकारीहरू बताउँछन्।

तर कामदार पठाउने चार महिनादेखि रोकिसक्दा पनि सम्झौताका काममा ढिलासुस्ती गरिरहेको भन्दै नेपाल सरकारको आलोचना समेत भइरहेको देखिन्छ।

नकारात्मक असर

यसले अन्य देशमा जाने काम समेत प्रभावित हुन थालेको नेपाल वैदेशिक रोजगार व्यवसायी संघका पूर्व कोषाध्यक्ष प्रतिमा महर्जन बताउँछिन्।

उनले भनिन्, "मैले २० वर्षदेखि काम गरिरहेको कतारबाट पनि अहिले नेपाललाई डिमान्ड दिन्नौं भन्न थालेका छन्। जब सरकारले खुकुलो नीति बनाउँछ अनि मात्र कामदार लिने उनीहरूको मनसाय देखिन्छ।"

सरकारी तहमा सम्झौता हुँदा कामदारलाई दीर्घकालीन रूपमा फाइदा पुग्ने हुँदा श्रम मन्त्रालयको पहललाई सकारात्मक ठान्नेहरूले लामो समय कामदार जाने काम रोकिए नकारात्मक असर पर्ने बताउँछन्।

नेपालीहरूको रोजगारीको प्रमुख गन्तव्यमध्येको एक मलेशियामा कामदार पठाउने प्रक्रिया रोकिँदा प्रति महिना ६० करोड रुपैयाँ रेमिट्यान्स कम भएको राष्ट्र ब्याङ्कको तथ्याङ्क छ।

\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

कामदार सेवा सुविधाबारे निश्चित मापदण्ड तोक्न नेपाल र मलेशिया सरकारबीच हुन लागेको समझदारी पत्रमा नेपाली कामदारको हित संरक्षण हुनेगरी अन्तिम रूप दिन लागिएको नेपाली अधिकारीहरूले बताएका छन्।


सारांशका लागि कागजात: आँधीपछि आएको बाढी र पहिरोमा दर्जनौं हराइरहेको बताइएको छ।

टेम्बिन नामक आँधीले मिन्डनाओ टापुका कैयौँ भागमा बाढी तथा पहिरो निम्त्याएको छ।

टुबोड र पिआगापो शहर सबैभन्दा बढी प्रभावित भएका छन् जहाँ कैयौँ घरहरु ढुङ्गाले पुरिएका छन्।

पश्चिमतर्फ थप अगाडि बढ्नुअघि प्रतिघण्टा ८० किलोमिटर वेगको उक्त आँधी मिन्डनाओ टापु पार गर्दै दक्षिणी पालावनतर्फ बढिरहेको छ।

प्रभावित

फिलिपिन्स नियमितजसो विध्वंसात्मक आँधीको चपेटामा पर्दै आए पनि मिन्डनाओ खासै प्रभावित हुने गरेको थिएन।

टुबोडका एकजना प्रहरी अधिकारीले उक्त शहरमा कम्तीमा १९ जनाको मृत्यु भएको समाचार संस्था एएफपीलाई बताए।

उनले भने, "नदीमा पानी बढ्यो र अधिकांश घरहरु बगाएर लग्यो। त्यहाँ अहिले गाउँ नै छैन।"

अर्का अधिकारीले एएफपीलाई नै बताए अनुसार टुबोडदेखि १० किलोमिटर पूर्वमा पर्ने पिआगापोमा कम्तीमा १० जनाको मृत्यु भएको छ।

बाँकी दुईवटा शहरमा थप मानिसहरुको मृत्यु भएको बताइएको छ।

एक हप्ताअघि काइ टाक नामक आँधीका कारण मध्य फिलिपिन्समा दर्जनौं मानिसको ज्यान गएको थियो।

\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

दक्षिणी फिलिपिन्समा आँधीका कारण १०० जना भन्दा बढीको ज्यान गएको अधिकारीहरुले बताएका छन्।


सारांशका लागि कागजात: आइतवार अपराह्ण बसेको मन्त्रिपरिषद्को बैठकले उक्त मितिमा प्रतिनिधिसभाको अधिवेशन बोलाउन राष्ट्रपतिसमक्ष सिफारिस गरेको थियो।

प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीले  संविधानको धारा १०० को उपधारा (१) बमोजिम आफूमाथि प्रतिनिधिसभाको विश्वास छ भन्ने कुरा स्पष्ट गर्न आवश्यक ठानेकाले सोही प्रयोजनका लागि नेपालको संविधानको धारा ९३ को उपधारा (१) बमोजिम वैशाख २७ गते प्रतिनिधिसभाको अधिवेशन राष्ट्रपतिले आह्वान गरेको राष्ट्रपतिको कार्यालयले जारी गरेको विज्ञप्तिमा उल्लेख छ।

ओलीले प्रतिनिधिसभामा विश्वासको मत लिने तयारी गरेको जानकारी आइतवार मन्त्रिपरिषद्लाई गराएको सहरी विकासमन्त्री प्रभु शाहले बीबीसीलाई बताए।

गत फागुन महिनामा सर्वोच्च अदालतले संसद् विघटन गर्ने निर्णयलाई बदर गरिदिएको थियो।

त्यसको लगत्तै सर्वोच्च अदालतको अर्को फैसलाबाट नेकपा एमाले र नेकपा माओवादी केन्द्र एकीकरणपूर्वको अवस्थामा भिन्नाभिन्नै दलको अस्तित्वमा फर्किएका थिए।

माओवादीले सरकारलाई दिएको समर्थन फिर्ता लिने बताइरहेका बेला ओलीले संसद्बाट विश्वासको मत लिने मनसाय व्यक्त गरेका हुन्।

\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

राष्ट्रपति विद्यादेवी भण्डारीले वैशाख २७ गते प्रतिनिधिसभाको अधिवेशन आह्वान गरेकी छन्।


सारांशका लागि कागजात: आइतवार आयोजकहरूले २० लाख मानिस सडकमा ओर्लिएर ठूलो प्रदर्शन गरिएको बताएको छ।

प्रहरीले भने तीन लाख ३८ हजार मानिस प्रदर्शनमा उत्रिएका बताएको छ।

आखिर किन हङकङमा यो विरोध प्रदर्शन भइरहेको छ त? यसको घटनाक्रम यसप्रकार छ:

हङ्‌कङमा दशौँ लाखलाई चिढ्याउने विवाद

सन् २०१८

                            हत्याका सन्दिग्धलाई पक्राउपुर्जी

१३ डिसेम्बर २०१८

ताइवानमा एक अभियोजनकर्ताले हङ्‌कङका चान तोङ-काईलाई भ्रमणमा रहेका बेला आफ्नी प्रेमिका पून हिउ-विङ को हत्या गरेको आरोपमा पक्राउपुर्जी जारी गरे।

चान पछि हङ्‌कङ फर्किए तर हङ्‌कङ र ताइवानबीच सुपुर्दगीसन्धि नभएकोले मुद्दा चलाउनका लागि उनलाई ताइवान पठाउन सकिएन।

२०१९

                            सुपुर्दगीसम्बन्धी कानुनमा परिवर्तन गर्ने घोषणा

१३ फेब्रुअरी

मुख्यभूमि चीन, ताइवान र मकाउमा सुपुर्दगी रोक्ने अहिलेको व्यवस्था खारेज गर्ने प्रस्ताव गरिएको छ।

                            पहिलो प्रदर्शन

३१ मार्च

र्‍यालीमा कजवे बे पुस्तक भण्डारका पूर्वमालिक लाम विङ-कीसहित करिब १२ हजार मानिस सहभागी भए। लामले चिनियाँ सरकारको आलोचना गर्ने पुस्तक बिक्री गर्ने प्रकाशकका लागि काम गरेका थिए। उनलाई सन् २०१५ मा दक्षिणी चिनियाँ सहर शेन्जेनमा पक्राउ गरिएको थियो र गैरकानुनी रूपमा व्यापार गरेको आरोप लगाइएको थियो।

मुद्दा चलाउन चिनियाँ सरकारले आफूलाई सुपुर्दगी गराउन सक्छ र त्यस्ताे प्रस्ताव पारित हुनुअघि आफूले हङ्‌कङ छाडिसक्ने उनी बताउँछन्।

                            सरकारी प्रस्तावविरुद्ध दोस्रो प्रदर्शन

२८ एप्रिल

आयोजकहरूका अनुसार र्‍यालीमा एक लाख ३० हजारले सहभागिता जनाए।

                            हङ्‌कङ‌का वकिलहरूको मौन प्रदर्शन

जुन ६

झन्डै तीन हजार वकिल, अभियोजनकर्ता, कानुनका विद्यार्थी र प्राज्ञले मौन जुलुस निकाले र प्रस्ताव फिर्ता लिन माग गरे।

                            लाखौँ सहभागी जुलुस

९ जुन

आयोजकका अनुसार हङ्‌कङ सरकारको प्रस्तावविरुद्ध झन्डै १० लाख मानिस प्रदर्शनमा सहभागी भए जुन २२ वर्षयताकै ठूलो थियो। प्रहरी र प्रदर्शनकारीबीच झडप भयो र १९ जना पक्राउ परे। लन्डन, प्यारिस, सिड्नी, भ्यानकुभर र न्यूयोर्कजस्ता...\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

अभियुक्तहरूलाई सुपुर्दगीका लागि चिनियाँ मुख्य भूभाग पठाउन सक्ने व्यवस्था गरिएको विधेयक स्थगित गर्ने घोषणा गरिएको भए पनि प्रदर्शनकारीहरूले हङ्‌कङमा सडक कब्जा गरिरहेका छन्।


सारांशका लागि कागजात: आइतवार उक्त मुद्दा संसदमै उठाएको विपक्षी कांग्रेसले पार्टी एकीकृत भइसकेको अवस्थामा सभामुख वा उपसभामुखमध्ये एक जना बदल्नुपर्ने बताएको छ।

सत्तारुढ नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (नेकपा) ले चाहिँ सभामुख र उपसभामुख चयन गर्दा फरक-फरक दलमा रहेको र दुवैले दलीय हैसियत त्यागिसकेको तर्क गर्दै कांग्रेसको माग नमान्ने संकेत दिएको छ।

कतिपय संविधानविद्ले चाहिँ दलीय हैसियत त्यागे पनि सिद्धान्तत: सभामुख-उपसभामुखको राजनीतिक आस्था जुन दलबाट उठ्यो त्यसमै रहने अनुभव विगतमा देखिएकोले संविधान अनुसार हुनुपर्ने बताएका छन्।

प्रश्न

संविधानको धारा ९१(२) मा सभामुख र उपसभामुख फरक-फरक राजनीतिक दलको प्रतिनिधि हुनुपर्ने भन्ने व्यवस्था उल्लेख भए पनि अहिले प्रतिनिधि सभामा एउटै दलका तर्फबाट दुईजना रहेको भन्दै कांग्रेसले आपत्ति जनाउनुपरेको उक्त पार्टीकी सांसद पुष्पा भुसालले बताइन्।

उनले भनिन्, "संसदीय प्रणालीले एकदलीय व्यवस्थालाई स्वीकार गरेको छैन। शक्ति सन्तुलनको सिद्धान्तलाई पनि सदनभित्र मिलाएर लैजानुपर्ने हुन्छ। त्यसैले यो संविधानको न्यूनतम व्यवस्थालाई चाहिँ अब नेपाल कम्युनिष्ट पार्टीले कार्यान्वयनको पक्षतिर बाटो खोलिदिनुपर्छ।"

उपसभामुख पदका लागि प्रतिस्पर्धामा समेत उत्रेकी भुसालले यसको अर्थ प्रतिपक्षीका हिसाबले कांग्रेसले नै सभामुख वा उपसभामुख पाउनुपर्छ भन्ने दाबी चाहिँ नरहेको बताइन्।

संविधान

तर, कांग्रेसले यस्तो तर्क गरिरहँदा सत्तारुढ नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (ने क पा)ले भने सभामुख र उपसभामुख चुनाव ताका छुट्टाछुट्टै दलमा रहेकोले त्यसमा परिवर्तन गर्न आवश्यक नरहेको जनाएको छ।

उक्त पार्टीको संसदीय दलका उपनेता सुवास नेम्वाङले भने, "अहिलेका सभामुख र उपसभामुख हाम्रो पार्टीसँग सम्बद्ध हुनुहुन्न, स्वतन्त्र हुनुहुन्छ। यसबारेमा मेरो अरू टिप्पणी छैन।"

सत्तापक्षले यस्तो तर्क गरिरहँदा कतिपय संविधानविद्ले चाहिँ दुई पार्टी एक भइसकेकाले अब फरक दलबाट सभामुख-उपसभामुख हुनुपर्ने धारणा राखेका छन्।

तिनैमध्येका एक बिपीन अधिकारीले भने, "अब पार्टी एक भएपछि फरक फरक दलको गर्नु जरूरी हुन्छ। संविधानले यदि वा तर केही पनि लेखेको छैन। स्पष्ट रूपमा लेखिएको हुनाले अब संविधान अनुसार गर्नुपर्‍यो।"

एमाले र माओवादी केन्द्र एक दल भएसँगै अब प्रतिनिधि सभामा राष्ट्रिय दलको हैसियतमा चार दल रहेका छन्।

ती मध्येको एउटा दल संघीय समाजवादी फोरम नेपाल सरकारमै सामेल भइसकेको छ भने...\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

सभामुख र उपसभामुख चयन गर्ने बेला फरक दलको भएपनि दुई वाम पार्टी एक भएपछि अब ती पदमध्ये एउटा अर्को दललाई दिने वा नदिने भन्ने विषयमा विवाद गहिरिँदै गएको छ।


सारांशका लागि कागजात: आइतवार सङ्क्रमण पुष्टि भएका वीरगन्जका दुवै सङ्क्रमित नारायणी उप-क्षेत्रीय अस्पतालमा आइसोलेशनमा रहेका छन्

यसअघि आजै पर्साको वीरगन्जका दुई पुरुषमा सङ्क्रमण पुष्टि भएको थियो।

यो सँगै नेपालमा कोरोनाभाइरस सङ्क्रमितहरूको सङ्ख्या बढेर आइतवार ५२  पुगेको छ।

स्वास्थ्य तथा जनसङ्ख्या मन्त्रालयका सहायक प्रवक्ता डा. समीरकुमार अधिकारीका अनुसार तीन पुरुषहरूमा सङ्क्रमण देखिएको आइतवार पुष्टि भएको हो।

झापाका सङ्क्रमित व्यक्ति अस्पतालको सम्पर्कमा रहेको र स्वास्थ्य अवस्था सामान्य रहेको मन्त्रालयले जनाएको छ।

त्यस्तै वीरगन्जका दुवै सङ्क्रमित व्यक्तिहरू अहिले आइसोलेशनमा रहेको र उनीहरूको स्वास्थ्य अवस्था सामान्य रहेको मन्त्रालयद्वारा जारी विज्ञप्तिमा उल्लेख छ।

सङ्क्रमितहरू वीरगन्ज महानगरपालिका वडा नम्बर २ र ३ का रहेका र उनीहरूमा पीसीआर परीक्षणका क्रममा पोजिटिभ देखिएको पर्साका सहायक प्रमुख जिल्ला अधिकारी ललित बस्नेतले बताए।

वैशाख १४ गते दिउँसो ४:१५ बजेसम्मको तथ्याङ्क

५१जनामा सङ्क्रमण पुष्टि

१६जना निको भएर घर फिर्ता

९,९३१पीसीआर विधिबाट परीक्षण

४१,४३६आरडीटी विधिबाट परीक्षण

१७,०२५जना क्वारन्टीनमा

११०जना आइसोलेशनमा

अधिकारीहरूका अनुसार नेपालमा सङ्क्रमण पुष्टि भएर उपचारपछि १६ जना निको भई घर फर्किसकेका छन्।

यसअघि शुक्रवार झापाका एक ६२ वर्षीय पुरुषमा सङ्क्रमण पुष्टि भएको थियो।

स्वास्थ्य मन्त्रालयका अनुसार विराटनगरमा ३० जना, वीरगन्जमा तीनजना (आइतवारका दुईसहित) र भरतपुर तथा धनगढीमा एक/एकजना कोरोनाभाइरस सङ्क्रमित उपचाररत छन्।

को हुन् नयाँ सङ्क्रमित?

वीरगञ्जमा सङ्क्रमण आइतवार पुष्टि भएका दुई पुरुष यसअघि कोरोनाभाइरस सङ्क्रमणको पुष्टि भएका तीन भारतीय जमातीको सम्पर्कमा रहेका बस्नेतले बताए।

सङ्क्रमितमध्ये एकजना वीरगन्ज महानगरपालिकामा कार्यरत कर्मचारी भएको बताइएको छ।

बस्नेतका अनुसार सङ्क्रमितमध्ये एकजना शङ्कास्पद लागेर सिद्धार्थ माविको क्वारन्टीनमा बसिरहेका थिए।

नारायणी उप-क्षेत्रीय अस्पतालमा उपचार गराइरहेका तीन भारतीय नागरिक र एक रौतहटका नेपाली नागरिकलाई सङ्क्रमणमुक्त भएपछि आइतवार डिस्चार्ज गर्ने तयारी गरिएको अस्पतालले जनाएको छ।

\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

स्वास्थ्य तथा जनसङ्ख्या मन्त्रालयले आइतवार साँझ दिएको विवरण अनुसार झापाका एक ५० वर्षीय पुरुषमा कोरोनाभाइरसको सङ्क्रमण पुष्टि भएको छ।


सारांशका लागि कागजात: आईएसका लडाकुले यजिदी समुदायको बहुल क्षेत्रसहित उत्तरी इराकमा कब्जा जमाउँदा अश्वाक १४ वर्षकी मात्र थिइन्।

लडाकुहरूले हजारौं महिलासँगै अश्वाकलाई पनि यौनदासी बनाए र उनलाई एक सय डलरमा अबु हमाम नाम गरेका व्यक्तिसँग बेचिदिए।

उनी बलात्कृत भइन्, पिटिइन अनि तीन महिनापछि भाग्न सफल भइन्। त्यसपछि उनी आफ्नी आमा र एकजना भाइसँग जर्मनी गइन्।

'परिवार छाडेँ, देश छाडेँ'

केही महिनाअघि सुपरमार्केट बहिरको बाटोमा कसैले आफूलाई बोलाएको उनले सुनिन्।

अश्वाकले बीबीसीलाई भनिन्, "स्कुलबाट फर्किदैँ गर्दा एउटा कार मेरो छेउमा रोकियो। अगाडिको सिटमा बसेको मान्छेले जर्मन भाषामा मलाई 'तिमी अश्वाक हौं?' भनेर सोध्यो। म तर्सिएँ, काँपिरहेकी थिएँ। मैले 'होइन, तपाईँ को हो' भनी सोधेँ।"

उनका अनुसार त्यो मान्छेले जवाफ दियो, "मलाई थाहा छ तिमी अश्वाक नै हौं र म अबु हमाम।"

त्यसपछि उक्त व्यक्तिले अरबी भाषामा आफूसँग झुटो नबोल्न आग्रह गरेको बताउँदै उनले सुनाइन्, "उसले भन्यो, म तिमीलाई चिन्छु। र, तिमी कहाँ र कोसँग बस्छ्यौँ मलाई थाहा छ।" उनका अनुसार त्यो व्यक्तिसँग जर्मनीमा उनको दिनचर्याबारेको सबै जानकारी थियो।

जर्मनीमा त्यस्तो देख्नु पर्ला भन्ने जीवनमा कहिल्यै नचिताएको उनले बताउँदै भनिन्, "मैले पीडा र यातना बिर्सिन परिवार छाडेँ, देश छाडेँ र जर्मनी पुगेँ।….."

जीवनमा कहिल्यै नहोस् भनेर चिताएको कुरा भनेको मलाई बन्धक बनाएका व्यक्तिसँगको भेट र उसले मेरो बारेमा सबै थाहा पाउनु रहेको थियो।

सिधै मुटुमा

जर्मनीका अभियोजनकर्ताका अनुसार अश्वाकले घटना भएको पाँच दिनपछि त्यसबारे प्रहरीमा उजुरी दिइन्।

इराकमा आफूले भोगेको दर्दनाक अनुभवसहित सबै कुरा अनुसन्धानकर्तालाई बताएको उनले जानकारी दिइन्।

प्रहरीलाई सुपरमार्केटको सीसीटिभीको फुटेज हेर्न आफूले आग्रह गरेपनि त्यसो नभएको उनको भनाइ छ।

उनले भनिन्, "मैले पूरै महिना पर्खिएँ, तर कुनै खबर पाइनँ।"

उनी नयाँ जीवन सुरु गर्ने आशामा जर्मनीको पूर्वी शहर पुगेकी थिइन्।

तर त्यो घटनापछि उनी आफूलाई कब्जामा राखेका व्यक्तिसँग पुन: भेट हुनसक्ने त्रासकाबीच र आईएसबाट उद्धार गरिएका आफ्ना चारजना दिदीबहिनीहरूसँग पुनर्मिलनको आशाका साथ फेरि उत्तरी इराक फर्किइन्।

अश्वाकका बाबुले अझै पनि कैयौं आफन्त हराइरहेको बीबीसीलाई बताए

उस्तै व्यथा

उनले भनिन्, "यदि तपाईँले त्यस्तो भोग्नु भएको छैन भने तपाईँलाई त्यो के हो भन्ने थाहा नै हुँदैन।…त्यो त...\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

इस्लामिक स्टेट (आईएस) लडाकु समूहद्वारा दासीको रूपमा बेचिएकी एक किशोरीले भागेर जर्मनी पुग्दा आफूलाई बन्धक बनाएकै व्यक्तिसँग त्यहाँको सडकमा जम्काभेट भएपछिको त्रासदी बीबीसीलाई सुनाएकी छन्।


सारांशका लागि कागजात: आईएसले त्यसलाई अक्टोबरमा सिरियामा भएको आफ्ना नेता र प्रवक्ता मारिएको घटनाको बदला अभियानको एउटा अङ्ग भएको बताएको छ।

भिडिओमा देखाइएका पीडितहरूबारे विस्तृत जानकारी दिइएको छैन। आईएसको 'समाचारसंस्था' अमाकले उत्पादन गरेको ५६ सेकेन्ड लामो भिडिओमा देखाइएका ती सबै पुरुष छन्।

आईएसले उनीहरू नाइजिरियाको उत्तरपूर्वी राज्य बोर्नोबाट केही हप्ताअघि नियन्त्रणमा लिइएको जनाएको छ।

भिडिओ डिसेम्बर २६ तारिखमा सार्वजनिक भएको हो। विश्लेषकहरूले स्पष्ट रूपमा क्रिस्मस उत्सवसँग भिडिओ सार्वजनिक गर्ने समय मिलाइएको देखिएको बताएका छन्।

उक्त भिडिओ  ठेगाना नखुलाइएको खुला इलाकामा छायाङ्कन गरिएको छ।

१० जनाको टाउको काटियो

एक बन्धकलाई गोली हानिएको छ भने अन्य १० जनालाई भुइँमा सुताएर उनीहरूको टाउको काटिएको छ।

आईएसका पूर्वनेता अबु बकर अल बग्दादी र प्रवक्ता अबुल हसन अल मुहाजिर अक्टोबर महिनाको अन्त्यतिर सिरियामा मारिएका थिए।

करिब दुई महिनापछि डिसेम्बर २२ तारिखमा आईएसले उनीहरूको मृत्युको 'प्रतिशोध' नयाँ सैन्य अभियान घोषणा गरेको थियो।

त्यसयता उसले अभियानको ब्यानरमुनि विभिन्न देशमा आक्रमण तीव्र बनाएको दाबी गरेको छ।

नाइजिरियाको इस्लामिक समूहको एउटा खेमा बोको हरामले अहिले इस्लामिक स्टेट वेस्ट अफ्रिका प्रोभिन्स (आईएसडब्ल्यूएपी) को ब्यानरमा लडाइँ गरिरहेको छ।

गत वर्ष आईएसडब्ल्यूएपीले स्वास्थ्यकर्मीको हत्या गरेका थिए।

\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

जिहादी समूह इस्लामिक स्टेट (आईएस) ले नाइजिरियामा ११ जना इसाई धर्मावलम्बीको हत्या गरेको देखिने एउटा भिडिओ  सार्वजनिक गरेको छ।


सारांशका लागि कागजात: आगामी जाडो महिनामा साधारण फ्लु को यामसँगसँगै कोरोनाभाइरसको दोस्रो लहरको सङ्क्रमण हुनसक्ने उनले बताए।

अमेरिकाका कैयन् राज्यहरूले अर्थतन्त्र पुन: खुला गर्ने तयारी गरिरहँदा सेन्टर फर डिजीज कन्ट्रोल एन्ड प्रीभेन्सन सीडिसीका निर्देशक रोबर्ट रेडफिल्डले उक्त चेतावनी दिएका हुन्।

दोहोरो चाप

रेडफिल्डका अनुसार दोस्रो लहरको सङ्क्रमण साधारण फ्लु फैलने मौसममा हुनसक्ने भएकाले त्यसले दोहोरो चाप पार्नसक्छ।

स्वासप्रस्वाससम्बन्धी दुई थरी प्रकोप एकसाथ आइपरेमा त्यसले अमेरिकी स्वास्थ्यसेवा प्रणालीमा अकल्पनीय भार पर्ने उनले बताए।

"आगामी जाडो याममा भाइरसले गर्ने आक्रमण हालै हामीले बेहोरेकोभन्दा अझ चुनौतीपूर्ण हुनसक्छ," उनले भने।

उनले आउने महिनाहरूमा त्यस्तो अवस्थासँग जुझ्ने गरि तयारी थालिनुपर्ने बताए।

साथै हाल लागु गरिएका सामाजिक दूरीका नियम कायम राखिराख्नुपर्ने उनले बताए।

अमेरिकामा कति सङ्क्रमित?

मङ्गलवार अमेरिकाको जोन्स हप्किन्स विश्वविद्यालयले राखेको आँकडामा त्यहाँ पछिल्लो २४ घण्टामा २,७०० मानिसको कोभिड-१९ बाट ज्यान गएको उल्लेख छ।

अमेरिकामा सवा आठ लाख मानिस कोरोनाभाइरसबाट सङ्क्रमित भइसकेका छन्। त्यहाँ करिब ४५ हजार मानिसको ज्यान गइसकेको उक्त आँकडामा उल्लेख छ।

विश्वभरिमा २५ लाखभन्दा धेरै सङ्क्रमित भइसकेका छन्।

कुल १ लाख ७७ हजारको ज्यान गइसकेको छ।

\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

अमेरिकाका एकजना वरिष्ठ विज्ञले कोरोनाभाइरस सङ्क्रमणको दोस्रो लहर झनै खतरनाक हुनसक्ने चेतावनी दिएका छन्।


सारांशका लागि कागजात: आगामी जुन ८ तारिखदेखि त्यहाँका कैयौँ क्षेत्रमा रेस्टुराँ, होटल, किनमेल केन्द्र तथा मठमन्दिर खुला गर्ने बताइएको छ।

लकडाउन खुकुलो पार्ने तीन चरणको उक्त योजनाको यो पहिलो चरण हुने बताइएको छ।

कोभिड-१९ बाट भारत अहिले दक्षिण एशियामा सर्वाधिक प्रभावित देश हो।

विद्यालय जुलाईमा खुल्न सक्ने

सम्भवत: जुलाई महिनामा विद्यालय तथा कलेजहरूमा पठनपाठन सुरु गरिनेछ।

तर धेरै सङ्ख्यामा सङ्क्रमितहरू भेटिएका स्थानहरूमा भने लकडाउन कडा नै रहनेछ।

उक्त योजना त्यतिखेर सार्वजनिक भएको छ जतिखेर भारतमा एकै दिनमा ८,००० जनामा नयाँ सङ्क्रमण पुष्टि भएको छ।

भारतमा हालसम्म पौने दुई लाख मानिसहरूमा कोरोनाभाइरसको सङ्क्रमण पुष्टि भइसकेको छ भने करिब ५,००० जनाको ज्यान गइसकेको छ।

सवा अर्बभन्दा धेरै जनसङ्ख्या भएको भारतमा कोरोनाभाइरसको सङ्कट अन्य कैयौँ देशहरूको तुलनामा कम नै भएको पाइएको छ।

केही सयको सङ्ख्यामा सङ्क्रमण भेटिनेबित्तिकै भारतभरि दुई महिनाभन्दा अगाडि कडा लकडाउन लागु गरिएको थियो।

सरकारी विवरणहरूका अनुसार चाँडै लकडाउन गरिनाले भारतमा ३७ हजारदेखि ७८ हजार जनासम्मको ज्यान जोगिएको छ।

तर अर्थतन्त्रमा लकडाउनको प्रभाव भने अत्यधिक परेको छ। दशौँ लाख श्रमिकहरूले सहरबाट ग्रामीण क्षेत्रमा रहेका घर फर्किन झेलेको कष्टपूर्ण यात्रा (कैयौँ त पैदल नै फर्किए) का तस्बिरले देशलाई स्तब्ध पारिदिएको छ।

अधिकांश सङ्क्रमण थोरै राज्यका केही सहरी भेगमा केन्द्रित भएकाले अब लकडाउनलाई धेरै ठाउँमा खुकुलो पार्न सकिने स्वास्थ्य अधिकारीहरूले भनेका छन्।

भारतभरिका सङ्क्रमणका सक्रिय सङ्ख्यामध्ये ८० प्रतिशतभन्दा धेरै जम्मा पाँच राज्यमा रहेको बताइन्छ। महाराष्ट्र, तमिलनाडु, दिल्ली, गुजरात र मध्यप्रदेशमा सर्वाधिक सङ्क्रमित छन्।

साठी प्रतिशतभन्दा धेरै सङ्क्रमित मुम्बई, दिल्ली र अहमदाबादसहित पाँचवटा स्थानमा छन्।

तीन चरणका योजना

लकडाउन खुकुलो पार्ने भारत सरकारको तीन चरणको योजनाअन्तर्गत:

यी उपायहरू धेरै सङ्क्रमण भेटिएका क्षेत्रहरूका लागि भने लागु हुने छैनन्।

\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

भारतमा एकै दिन सर्वाधिक धेरै सङ्ख्यामा कोरोनाभाइरस सङ्क्रमण पुष्टि भएकै दिन देशभरि लागु गरिएको लकडाउनलाई थप खुकुलो पार्ने योजना अघि सारिएको छ।


सारांशका लागि कागजात: आगामी पौष २९ गतेका लागि तोकिएको संवैधानिक इजलासमा उक्त संवैधानिक जटिलताको निरूपण गर्नुपर्ने मुद्दा कुन इजलासले हेर्ने भन्ने विषयमै केन्द्रित हुने बहसमा सहभागी वकिलहरू बताउँछन्।

गत साता बुधवार भएको बहसमा पनि रिट निवेदकतर्फका वकिलहरूले उक्त विषयमाथिको छलफल ९ वा ११ वा १३ जना न्यायाधीश रहने बृहत् पूर्ण इजलासबाटै हुनुपर्ने तर्क राखेका थिए।

बहसमा सहभागी कानुन व्यवसायीमात्रै नभएर सर्वोच्चका कतिपय न्यायाधीशहरूले पनि मुद्दा सुनुवाइका लागि पूर्ण इजलासमै पठाउन प्रधानन्यायाधीशसमक्ष आफ्नो धारणा राखेको बताइन्छ।

कुन इजलासले हेर्नु ठिक?

सर्वोच्च अदालतका पूर्वन्यायाधीश बलराम केसी राष्ट्रिय सरोकारसँग जोडिएको र संवैधानिक विषय भएकोले धेरै न्यायाधीश रहने पूर्ण इजलासले नै हेर्दा उचित हुने धारणा राख्छन्।

उनले भने, "संसद् विघटनसम्बन्धी विगतका नजिरहरू पनि हेर्ने हो भने पूर्ण इजलासले नै हेरेको पाइन्छ। त्यसैलाई उल्लेख गर्दै संवैधानिक इजलासबाट पूर्ण इजलासमा पठाए त्यसको वजन अझै बढ्छ।"

विगतमा संसद् विघटनविरुद्ध परेका रिट सुनुवाइ गर्दा त्यस्ता मुद्दा संवैधानिक इजलासले हेर्ने भन्ने व्यवस्था थिएन।

नयाँ संविधानको धारा १३७ मा भने संविधानको व्याख्यासँग जोडिएका मुद्दाको सुनुवाइ प्रधानन्यायाधीशसमेत रहने पाँच न्यायाधीशले हेर्ने उल्लेख छ।

पहिला संसद् विघटन कसरी भएको थियो?

बहुदलीय व्यवस्था स्थापना भएपछि २०४७ सालको संविधानअनुसार चार पटक संसद् विघटन भएर अदालतमा मुद्दा परेको थियो।

पहिलोपटक २०५१ सालमा प्रधानमन्त्री गिरिजाप्रसाद कोइरालाले संसद् विघटन गरेपछि सर्वोच्च अदालतमा रिट परेको थियो। उक्त रिटमा पदासीन प्रधानन्यायाधीश विश्वनाथ उपाध्याय नेतृत्वको सर्वोच्च अदालतले विघटनको निर्णय सदर गरेको थियो।

विसं २०५१ मा भएको मध्यावधि चुनावपछि एमालेका तर्फबाट मनमोहन अधिकारी नेतृत्वको अल्पमत सरकार गठन भयो।

अधिकारीविरुद्ध अविश्वासको प्रस्ताव ल्याउनेगरी विशेष अधिवेशन आह्वान भएपछि उनले संसद् विघटन गरे। त्यसविरुद्ध परेको रिटमा अर्को सरकार गठन हुने विकल्प प्राप्त हुँदाहुँदै प्रतिनिधिसभा विघटन गर्नु संविधानको भावनाअनुकूल नदेखिने भन्दै सर्वोच्च अदालतले संसद् पुनर्स्थापना गरेको थियो।

त्यसपछि २०५४ सालमा तत्कालीन प्रधानमन्त्री सूर्यबहादुर थापाले संसद् विघटन गर्न खोजे पनि सर्वोच्च अदालतले संसद्को अधिवेशन हुनुपर्ने सांसद्हरूको मागले प्राथमिकता पाउनुपर्ने राय...\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

प्रतिनिधिसभा विघटनसम्बन्धी करिब १ दर्जन रिटको सुनुवाइ पुष २२ गते देखि निरन्तर रूपमा हुने भनिएको भए पनि एक सातापछिको समयका लागि पेसी तोकिएको छ।


सारांशका लागि कागजात: आठ खेलमा सात जितका साथ १४ अङ्क बटुलिसकेको अस्ट्रेलियाले भने यसअघि नै सेमिफाइनलमा आफ्नो स्थान सुरक्षित गरिसकेको छ।

प्रतियोगिता सुरु हुनुभन्दा ठिकअगाडि इङ्ग्ल्यान्ड नम्बर एक टोली मानिएको थियो। आफ्नै मैदानमा प्रतियोगिता भएका कारण उसको सम्भावना पनि निकै बलियो ठानिएको थियो।

तर श्रीलङ्कासँग भएको अनपेक्षित हार तथा अस्ट्रेलियासँग विशाल अन्तरले पराजित भएपछि इङ्ग्ल्यान्ड बाँकी दुई खेल नजिते सेमिफाइनल पुग्ने ढोका बन्द हुने देखिएको थियो।

आइतवार उसले आकर्षक प्रदर्शन गर्दै आएको भारतलाई ३१ रनले हराएपछि अब इङ्ग्ल्यान्डले बुधवार न्यूजील्यान्डलाई जितेमा सेमिफाइनल पुग्नेछ।

तर न्यूजील्यान्ड विजयी भयो भने त्यसले पाकिस्तान बाङ्ग्लादेशको सम्भावना बलियो हुनेछ।

हुन त भारत र न्यूजील्यान्डको पनि सेमिफाइनल स्थान सुनिश्चित भइसकेको त छैन, तर निकै राम्रो नेट रन रेट रहेका कारण उनीहरूको यात्रा तुलनात्मक सहज नै देखिन्छ।

कसको कति अङ्क

भारतले कुल सात खेल खेलेकामध्ये पाँचमा विजयी भएको छ। एक खेल हारेको र एकमा वर्षाका कारण नतिजा ननिस्किएको स्थितिका कारण भारतको हाल ११ अङ्क छ।

न्यूजील्यान्डले आठ खेल खेलिसकेको छ जसमा पाँचमा विजयी भएको छ। दुई हार र एक परिणामविहीन खेलका कारण उसको पनि ११ अङ्क नै छ।

आठ खेलमा पाँच जित र तीन हार सहित इङ्ग्ल्यान्डको १० अङ्क छ।

इङ्ग्ल्यान्डलाई अङ्कतालिकामा पाकिस्तान र बाङ्ग्लादेशले पछ्याइरहेका छन्। पाकिस्तानको आठ खेलमा नौ अङ्क छ भने बाङ्ग्लादेशको सात खेलमा सात अङ्क छ।

अबका खेल

आगामी केही खेल अब निर्णायक हुने देखिन्छन्।

जुलाई २ मा बाङ्ग्लादेश भारतसँग खेल्दैछ। जुलाई ५ मा पाकिस्तान र बाङ्ग्लादेशबीच खेल हुँदैछ। न्यूजील्यान्ड र इङ्ग्ल्यान्डबीचको खेल जुलाई ३ मा हुँदैछ।

पुछारमा रहेका चार टोलीमध्ये श्रीलङ्काले सात खेल खेलेर छ अङ्क बटुलेको छ भने अफगानिस्तानले आठ खेलमा शून्य अङ्क पाएको छ। वेस्ट इन्डिजको सात खेलमा तीन अङ्क र दक्षिण अफ्रिकाको आठ खेलमा पाँच अङ्क छ।

पहिलो सेमिफाइनल खेल जुलाई ९ र दोस्रो सेमिफाइनल जुलाई ११ मा खेलिनेछन्। फाइनल खेल जुलाई १४ मा लर्ड्स रङ्गशालामा हुनेछ।

को कसरी सेमिफाइनल पुग्न सक्छ?

अस्ट्रेलिया सेमिफाइनल पुगिसकेको छ।

श्रीलङ्का, दक्षिण अफ्रिका, वेस्ट इन्डिज र अफगानिस्तान अब अन्तिम चारमा पर्न सक्दैनन्।

पाकिस्तानले सेमिफाइलनमा पुग्नका लागि बाङ्ग्लादेशलाई हराउनुपर्छ साथसाथै न्यूजील्यान्डले...\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

इङ्ग्ल्यान्डमा भइरहेको विश्वकप क्रिकेट प्रतियोगितामा आइतवार भारतले प्रतियोगिताकै पहिलो हार बेहोरेपछि कुनकुन टोलीको सेमिफाइनलमा पुग्ने सम्भावना कसरी बदलिएको छ भन्ने चर्चा चलेको छ।


सारांशका लागि कागजात: आफूलाई कसरी जोगाउने?

त्यसैले हात धुँदा ध्यान पुर्‍याउनुहोस्

कोरोनाभाइरस: नधोइएका फोहोर हातमा कीटाणु कसरी फैलिन्छन्

कोरोनाभाइरस सङ्क्रमण भएपछि देखिने लक्षण के हुन्?

आफूमा सङ्क्रमणको लक्षण भए जस्तो लागे के गर्ने?

सङ्क्रमण भएको आशङ्का लागे सोझै अस्पताल नगई चिकित्सकसँग परामर्श गर्नुपर्छ। त्यसो गर्दा सङ्क्रमण अरूलाई सर्ने सम्भावना कम हुन्छ

नेपालमा कोभिड-१९ हटलाइन नम्बर यी हुन्:

थप जानकारी यहाँ पनि उपलब्ध छ: covid19.mohp.gov.np

नेपालमा अहिले विभिन्न स्थानमा र्‍यापिड डाईअग्नस्टिक किट तथा पीसीआर विधिबाट सम्भावित सङ्क्रमित व्यक्तिाबाट सङ्कलित नमुनाको परीक्षण गरिन्छ

\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

महामारीका रूपमा विश्वभरि फैलिएको कोरोनाभाइरस सङ्क्रमण रोकथाम गर्न  जनस्वास्थ्यविज्ञहरूले विभिन्न सुझाव दिएका छन्।


सारांशका लागि कागजात: आफ्नो तर्कलाई कानुनी बल पुग्ने गरी प्रधानमन्त्रीले भनेका छन् - चन्द नेतृत्वको समूह कहीँ कतै दर्ता नभएको 'अनधिकृत संस्था' हो।

झट्ट सुन्दा चन्द नेतृत्वको नेकपाका 'कतिपय गतिविधि'लाई लिएर प्रधानमन्त्रीले आवेगमा त्यस्तो भनेका होलान् भन्ने लाग्न सक्छ।

तर पूर्वप्रमुख निर्वाचन आयुक्तहरूका अनुसार कानुनी रूपमा चन्द नेतृत्वको नेकपालाई दलको रूपमा स्वीकार नगर्दा प्रधानमन्त्री ओली गलत ठहरिँदैनन्।

कारण यस्ता छन्

कुनै पनि समूहले कानुनी रूपमा दलको मान्यता पाउनका लागि निर्वाचन आयोगमा दर्ता भएको हुनुपर्छ।

बीबीसी नेपालीसँग कुरा गर्दै पूर्वप्रमुख निर्वाचन आयुक्त नीलकण्ठ उप्रेतीले भने, "कसैले सङ्गठन बनाउँदैमा त्यसलाई राज्यले सङ्गठनको रूपमा मान्न सक्दैन। त्यो कहीँ न कहीँ दर्ता भएको हुनुपर्छ।"

उप्रेतीका अनुसार दलका रूपमा निर्वाचन आयोगमा दर्ता भएपछि राज्यले गराउने विभिन्न निर्वाचनमा सहभागी हुन नपाउने छुट चाहिँ त्यस्तो दललाई हुन्छ।

अर्को शब्दमा भन्नुपर्दा चुनावमा सहभागी नभए पनि निर्वाचन आयोगमा दलका रूपमा दर्ता भएर राजनीतिक गतिविधि चाहिँ गर्न पाइन्छ।

अर्का पूर्वप्रमुख निर्वाचन आयुक्त दोलखबहादुर गुरुङ पनि दलको मान्यता पाउन निर्वाचन आयोगमा दर्ता हुनुपर्ने धारणासँग विमति राख्दैनन्।

काठमाण्डूको कान्तिपथस्थित निर्वाचन आयोगले चन्दको नेतृत्वमा आफूकहाँ कुनै दल दर्ता नभएको पुष्टि गरेको छ।

आयोगका प्रवक्ता शंकरप्रसाद खरेलले आइतवार बीबीसीसँग भने, "नेत्रविक्रम चन्दको नेतृत्वमा हामीकहाँ कुनै पनि दल दर्ता भएको छैन।"

प्रतिबन्ध

हालै मन्त्रिपरिषद्‌को बैठकले चन्द नेतृत्वको नेकपाका गतिविधिमाथि 'नियन्त्रण गर्ने' निर्णय पनि गरिसकेको छ।

हुन त तराईमा पृथक्तावादी अभियान चलाउँदै आएका सीके राउतसँग ११ बुँदे सहमति गरेको केही दिनपछि आएको सरकारको सो निर्णयको आलोचना नभएको होइन।

तर सत्ता पक्षधर कतिपय नेताको तर्क छ- संविधानविपरीत आफूले गर्दै आएका गतिविधिलाई तिलाञ्जलि दिने प्रतिबद्धता जनाउँदै सहमति गर्ने समूह र त्यस्ता गतिविधिलाई निरन्तरता दिने समूहलाई एउटै घानमा कदापि राख्न सकिँदैन।

निजी दूरसञ्चार सेवाप्रदायक कम्पनी एनसेलको कार्यालय अगाडि गत महिना ललिलपुरको नख्खुस्थित चन्द नेतृत्वको नेकपाले बम विस्फोट गराउँदा एक जनाको ज्यान नै गएको थियो।

चन्द नेतृत्वको नेकपाका मध्य केन्द्रीय कमान्ड इन्चार्ज तथा स्थायी समिति सदस्य हेमन्तप्रकाश ओलीले बीबीसीसँग कुरा...\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीले आइतवार नेत्रविक्रम चन्द 'विप्लव'ले नेतृत्व गरेको  नेपाल कम्युनिस्ट पार्टीलाई 'अनधिकृत झुन्ड' को सङ्ज्ञा दिएका छन्।


सारांशका लागि कागजात: आफ्नो देशमा व्याप्त आर्थिक कठिनाइ तथा हिँसाबाट बच्न उनीहरू अमेरिका जान चाहन्छन्।

सीमाक्षेत्रमा मध्यअमेरिकी देशहरूबाट आप्रवासीको आगमनका क्रममा शान्तिसुरक्षामा बाधा पुगेमा मेक्सिकोसँगको व्यापारसमेत बन्द गरिदिने धम्की नउले दिएका छन्।

आवश्यक परेमा सीमास्थित सुरक्षा फौजलाई घातक शक्तिको प्रयोग गर्न आफूले अनुमति दिएको ट्रम्पले बताएका छन्।

तारबारको थप नयाँ संरचना बनाउन सोमवार अमेरिकाले व्यस्त नाका केही बेर बन्द गरिदिएको थियो।

कहाँका हुन् आप्रवासी?

मध्यअमेरिकी देशहरूबाट झन्डै चार हजार किलोमिटर यात्रा गरेर हजारौँ आप्रवासी सीमा क्षेत्रमा आइपुगेका छन्।

धेरैजसो आप्रवासी होन्डुरसका छन्।

उनीहरू सीमा नगर टिह्वानामा आइपुगेका छन्।

आफ्नो देशमा व्याप्त आर्थिक कठिनाइ तथा हिंसाबाट बच्न उनीहरू अमेरिका जान चाहन्छन्।

स्थानीय अधिकारीहरूका अनुसार थप आप्रवासीहरू आउने क्रम जारी छ र उनीहरूको कुल सङ्ख्या १० हजार पुग्नेछ।

यसअघि राष्ट्रपति ट्रम्पले सीमा क्षेत्रमा ५८ सय सुरक्षाकर्मी परिचालन गरेका छन्।

उनले आप्रवासीको आगमनलाई अतिक्रमणको सङ्ज्ञा दिएका थिए।

\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

अमेरिकी राष्ट्रपति डोनल्ड ट्रम्पले मेक्सिकोसँगको पूरै सिमाना बन्द गरिदिने चेतावनी दिएका छन्।


सारांशका लागि कागजात: आयरल्याण्डका प्रधानमन्त्री लियो भराडकरले उनको देशमा आइपुगेका पोप फ्रान्सिसलाई, रोमन क्याथोलिक गिर्जाघरका सदस्यहरूबाट दुर्व्यवहारमा परेकाहरूको पीडा सुनिदिन तथा उनीहरुलाई न्याय दिलाउन आह्वान गरेका छन्।

बाल यौन दुराचार गरेका तथा त्यसको ढाकछोपमा संलग्न पादरीहरूलाई कारबाही गर्न पनि भराडकरले कडा शब्दमा एउटा चेतावनी दिएका छन्।

आयरल्याण्डको दुई दिने भ्रमणमा रहेका पोपले शानिवार अबेर बाल यौन दुर्व्यवहारको सामना गरेका पीडितहरूसँग भेट गर्ने ठानिएको छ।

यौनशोषणमा परेकाप्रति पोपको सहानुभूति

 दुर्व्यवहार प्रकरण

क्याथोलिक इसाईहरूका सर्वोच्च धर्मगुरु पोपले ३९ वर्षमा पहिलो पटक आयरल्याण्डको भ्रमण गर्दैछन्।

प्रत्येक तीन वर्षमा आयोजना हुने विश्वव्यापी क्याथोलिक भेलामा सहभागी हुन पोप फ्रान्सिस आयरल्याण्ड पुगेका हुन्।

तर दशकौँअघि आयरल्याण्डमा पादरीहरूबाट भएका बाल यौन दुराचारसहित त्यहाँका रोमन क्थाथोलिक संगठनहरूमा भएका विभिन्न प्रकरणहरूका कारण पोपको भ्रमण छायाँमा पर्न सक्ने ठानिएको छ।

सरकारी भवन डब्लिन क्यासलमा सम्बोधनका क्रममा, पोप फ्रान्सिसले राजनीतिज्ञहरू तथा अन्य सरकारी अधिकारीहरुलाई,  बालबालिकाको संरक्षण तथा शिक्षाको जिम्मेदारी पाएका गिर्जाघरका सदस्यहरूबाट भएको दुर्व्यवहारसम्बन्धी प्रकरणबारे पनि आफूले उल्लेख गर्नुपर्ने बताए।

यौनदुराचारको निन्दा गर्दै पोपको भावुक पत्र

रोमन क्याथोलिक कार्डिनललाई दुई मुद्दा

पीडाबोध

उनीहरुले भोगेको पीडा आफूले बोध गरेको पनि पोपले बताए।

गत सोमबार विश्वभर रहेका करिब सवा अर्ब रोमन क्थाथोलिक इसाईहरुलाई सम्बोधन गर्दै पोप फ्रान्सिसले एउटा खुला पत्र लेखेका थिए।

सो पत्रमा पादरीहरूबाट भएका खराब कार्यहरूको गिर्जाघरबाट ढाकछोप भएको स्वीकार गर्दै उनले निन्दा गरेका थिए। तथा समस्यालाई जडबाटै उखेल्न सहयोग गर्न आह्वान पनि गरेका थिए।

विश्वभर रहेका कैयौँ गिर्जाघरहरू बाल यौनदुराचारसम्बन्धी प्रकरणमा मुछिएका छन्।

\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

क्याथोलिक इसाईहरूका सर्वोच्च धर्मगुरु पोप फ्रान्सिसले, उनकै शब्दमा, पादरीहरूले गरेका घृणित यौन दुर्व्यवहारका अपराध रोक्न क्याथोलिक गिर्जाघरले पर्याप्त काम गर्न विफल भएकोमा आफू लज्जित भएको बताएका छन्।


सारांशका लागि कागजात: आयोगले बुधवार सरकारी गोरखापत्र दैनिकमा सार्वजनिक सूचना प्रकाशित गरेर उनीहरूलाई सात दिनभित्र सम्पर्क गर्न भनेको छ।

आयोगका प्रवक्ता प्रदीपकुमार कोइरालाका अनुसार व्यक्तिगत तथा अन्य सम्पर्क सूत्रबाट अन्य आरोपितहरू सम्पर्क आएपनि ती ५८ जना व्यक्ति सम्पर्कमा आएका छैनन्।

कोइरालाले बीबीसी न्यूज नेपालीसँग भने, "हामीले हाम्रो सम्पर्कमा नआएकाहरूको हकमा मात्र सार्वजनिक सूचना जारी गरेका हौँ।"

अनुसन्धानको सिलसिलामा अन्य व्यक्तिहरू पनि थपिन सक्ने सम्भावना रहेको प्रवक्ता कोइरालाले बताए।

उनले भने, "यो नै अन्तिम सूची भनेर भन्न सकिँदैन। अनुसन्धान गर्दै जाँदा अरू पनि थपिन सक्छन्।"

प्रकाशित सूचनामा भएका व्यक्तिहरू सरकारी कागजातका आधारमा ललिता निवासको जग्गा किनबेचमा संलग्न देखिएको अख्तियारले जनाएको छ।

फेरि सम्पर्कमा नआए के हुन्छ?

बालुवाटारको २९९ रोपनी सरकारी जग्गा मालपोत कर्मचारी समेतको मिलोमतोमा गैरकानुनी तरिकाले व्यक्तिको नाममा दर्ता गरेको विषयमा आयोगले छानबिन गरिरहेको छ।

यसअघि पनि आयोगले ८६ जनाको नामसहित सार्वजनिक सूचना जारी गर्दै सात दिनको म्याद दिएको थियो।

दिइएको म्यादभित्र उपस्थित नभए कानुनअनुसार कारबाही प्रक्रिया अघि बढाउने चेतावनी आयोगले दिएको छ।

प्रवक्ता कोइरालाले भने, "उनीहरु सम्पर्कमा नआए आयोगको निर्णय बमोजिम हुनेछ।"

अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोग ऐन २०४८ को धारा १९ उपधारा १(ग) अनुसार आयोगमा उपस्थित नहुने व्यक्तिलाई पक्राउ गरी उपस्थित गराउन प्रहरीलाई आदेश दिनसक्ने व्यवस्था छ।

नेताबारे आयोग के भन्छ?

उक्त सरकारी जग्गा बेचबिखनमा सत्तारूढ दलका समेत प्रभावशाली नेताहरू र अन्य उच्च अधिकारीहरूको नाम पनि मुछिएको छ।

तर राजनीतिक व्यक्तिहरुको संलग्नता बारेमा अख्तियारले अहिलेसम्म केही बोलेको छैन।

चर्चाभन्दा पनि कागजात बोल्ने अख्तियारका प्रवक्ता कोइरालाले बताए।

कोइरालाले भने, "राजनीतिक व्यक्तिहरुको संलग्न छ/छैन भन्ने केही कुरा भन्न मिल्दैन।"

"सरकारी कागजातका आधारमा संलग्न व्यक्तिहरूमाथि अख्तियारले अनुसन्धान अगाडि बढाउँछ।'

\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

अन्य माध्यमबाट सम्पर्क गर्दा बयानका लागि नआएका बालुवाटारको ललिता निवास जग्गा प्रकरणमा मुछिएका ५८ जनालाई अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगले सार्वजनिक सूचना प्रकाशित गरेर बोलाएको छ।


सारांशका लागि कागजात: आर वेन्कटेश्वरलु दुई वर्ष यता हराइरहेका थिए र उनी तेलङ्गनास्थित उनको घरबाट दुई हजार किलोमिटर पर एउटा सडकको फ्लाइओभरमा खिचिएको भिडिओमा देखा परेका थिए।

एकजना मित्रले उनको परिवारलाई उक्त  भिडिओकोबारेमा खबर गरिदिएका थिए र उनीहरूले पन्जाबका प्रहरीहरूसँग सम्पर्क गरेपछि पारिवारिक मिलन सम्भव भएको थियो।

“मैले पहिलो पटक उनलाई देख्दा म भक्कानिएर रोएँ,” उनका छोराले बीबीसी तेलुगुलाई भनेका छन्।

उनी कसरी हराए?

आर वेन्कटेश्वरलुलाई बोल्न र देख्न समस्या रहँदै आएको थियो। तेलङ्गनाको एउटा गाउँमा आफ्नो परिवारसँग उनले आफ्नो सम्पूर्ण जीवन विताएका थिए। श्रमिकका रूपमा काम गर्ने उनका श्रीमती र पाँच सन्तान छन्।

सन् २०१८ को एप्रिलमा उनी ट्रक चढेर अर्को गाउँमा काम गर्न गएका थिए।

“मेरा बुबा निदाएकाले ट्रक चालकलाई उहाँ त्यहाँ रहेको थहा नै भएन। कैयौँ किलोमिटर यात्रा गरेपछि चालकले मेरा बुबा ट्रकमा रहेको सम्झिए र सडकको बीचमा नै छाडिदिए,” उनका छोरा आर पेड्डीराजुले भने।

उनी कसरी पत्ता लागे?

भाग्यले वेन्कटेश्वरलुलाई आफ्नो परिवारसँग भेट गराएको हो।

कोरोनाभाइरसको महामारी नियन्त्रणका लागि भारत सरकारले लकडाउनको घोषणा गरेयता पन्जाब प्रहरीका कन्स्टेबल अजाइब सिंह लुधियाना क्षेत्रमा रहेका आप्रवासी र गरिबहरूलाई खाना बाँड्न नियमित रूपमा जाने गरेका थिए।

आफ्नो टिकट्क च्यानलमा ८ लाख भन्दा बढी फ्लोअर्स रहेका उनले लकडाउनको समयमा गरिएका परोपकारी कामहरूको भिडिओ राखेका छन्।

मार्चमा अपलोड गरिएको एउटा भिडिओमा सिंहले लुधियानाको फ्लाइओभरमा बसिरहेका मानिसहरूलाई खाना बाँडीरहेको देख्न सकिन्छ।

टिकटक स्टार

तेलङ्गनामा पेड्डीराजुका एक जना साथीले उक्त भिडिओ हेरे र उनलाई त्यसम वेन्कटेश्वरलुलाई देखेको जस्तो लाग्यो। त्यसपछि उनले उनको परिवारलाई जानकारी दिए।

यसबारे लुधियानाको प्रहरीलाई जानकारी गराइयो। प्रहरीले वेन्कटेश्वरलुलाई फेला परेपछि छोरासँग टेलिफोन सम्पर्क गराएको थियो।

पेड्डीराजु भन्छन्, “पहिलो पटक हामी दुवै जना भक्कानिएका थियौँ। बुबाले मलाई उनकै तरिकाले सङ्केत गर्दै त्यहाँ आएर घर लैजान भन्नुभयो।”

प्रहरीले उनलाई लकडाउन सकिएपछि मात्र आफ्नो बुबालाई भेट्न सुझाव दिएका थिए।

तर उक्त परिवारले त्यत्रो लामो समय कुर्न ठीक ठानेन र उनीहरूले एउटा राज्यबाट अर्को राज्यमा यात्रा गर्ने अनुमतिपत्र बनाए।

यी युवकले टिकटकमा नाचेरै नाम कमाए

एक हप्ता भित्रै...\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

गरिबलाई मद्दत गर्न प्रोत्साहन गर्ने उद्देश्य लिएको एउटा टिकट्क भिडिओले अनपेक्षित रूपमा एक जना पुरुषलाई आफ्नो परिवारसँग पुनर्मिलन गराइदिएको छ।


सारांशका लागि कागजात: आलोचकहरुले प्रश्न उठाएका उक्त जानकारी सुधारिएको तथ्यांकबाट प्राप्त भएको उक्त संस्थाले जनाएको छ र धनी र गरिबबीचको खाडल पहिले आशंका गरिएभन्दा निकै धेरै रहेको बताएको छ।

सबैभन्दा धनी ती आठ व्यक्तिहरुमा बिल गेट्स, मार्क जकरबर्ग र वारेन बफेट लगायतका धनाढ्यहरु पर्दछन्।

इन्स्टिट्यूट अफ इकोनोमिक एफेएर्सले भनेको छ, अक्सफामले त्यस्ता तथ्यांकहरुमा भन्दा आर्थिक वृद्धि गराउने उपायहरुमा ध्यान केन्द्रित गर्नु श्रेयस्कर हुनेछ।

अचम्म

"एक 'गरिबी विरोधी' परोकारी संस्थाका रुपमा नाम कमाएको अक्सफाम अचम्मसँग धनीहरुको चियो चर्चामा अलमलिएको छ," उक्त खुला बजार मामिला थिंक ट्यांकका महानिर्देशक मार्क लिटलवुडले टिप्पणी गरेका छन्।

एडम स्मिथ इन्स्टिट्यूटमा अनुसन्धान मामिला प्रमुख बेन साउथवुडका अनुसार संसारका धनाढ्यहरुसँग भएको सम्पत्तिभन्दा विश्वका गरिबहरुको हित ज्यादा महत्वपूर्ण विषयहरुको र त्यसमा वर्षेनी सुधार देखिएको छ।

अक्सफामको प्रतिवेदन स्विट्जरल्याण्डको डाभोसमा हुन लागेको विश्व आर्थिक मञ्चको आरम्भका बेला सार्वजनिक भएको छ।

उक्त वार्षिक भेलामा संसारका अग्रणी राजनीतिक तथा व्यापारिक नेताहरुको जमघट हुने गर्दछ।

अक्सफामको विश्वव्यापी बाह्यसम्पर्क प्रमुख केटी राइट भन्छिन्, उक्त प्रतिवेदनले सो संस्थालाई संसारका "राजनीतिक तथा आर्थिक सम्भ्रान्तहरुलाई" चुनौती दिन मद्दत पुर्याएको छ।

नियमन

उनका अनुसार आर्थिक असमानताले राजनीतिमा समेत ध्रुवीकरणलाई मलजल गरिरहेको छ र त्यसका लागि उनले अमेरिकामा डोनल्ड ट्रम्पको निर्वाचन र ब्रिटेनमा ब्रेक्जिटका पक्षमा भएको जनमत संग्रहको परिणामलाई प्रस्तुत गरेकी छन्।

उक्त परोपकारी संस्थाले "अझ बढी मानवीय अर्थतन्त्र" को माग गरेको छ र सरकारहरुलाई कम्पनीका प्रमुखहरुको तलबलाई नियमन गर्न, कर छली रोक्न र धनीहरुमाथि उच्चदर कर लगाउन पनि आग्रह गर्ने गरेको छ।

सो संस्थाले व्यापारिक नेताहरुलाई पनि "उचित दरमा कर तिर्न" आग्रह गर्दै कम्पनीहरुले आफ्ना कामदारलाई "जीवन धान्न पुग्ने तलब" प्रदान गर्न पनि भनेको छ जुन सरकारले निर्धारण गरेको राष्ट्रिय तलबमानभन्दा बढी रहेको छ।

अक्सफामले विगत चार वर्षदेखि यस्तो प्रतिवेदन सार्वजनिक गर्दै आएको छ।

सन् २०१६ मा उसले ६२ जना धनाढ्यसँग संसारको गरिब आधा जनसंख्यासँग भएको बराबरको धन रहेको जनाएको थियो।

अहिले त्यस्तो संख्या झरेर आठ जनामा सीमित भएको छ।

यसपटक पहिलेभन्दा सहि तथ्यांक...\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

संसारका आठजना सर्वाधिक धनाढ्य व्यक्तिहरुसँग विश्वको गरिब आधा जनसंख्या बराबर सम्पत्ति रहेको एउटा अन्तर्राष्ट्रिय परोपकारी संस्था अक्सफामले जनाएको छ।


सारांशका लागि कागजात: इजरेली संसद्‍मा सम्बोधन गर्ने क्रममा अमेरिकी उपराष्ट्रपति माइक पेन्सले त्यस्तो बताएका हुन्।

अवरोध

इजरेली संसद्‍मा पेन्सले अमेरिकी दूतावास सारिने बारे बताइरहँदा ट्रम्पको विवादास्पद घोषणाको विरोधमा रहेका अरब सांसद्हरुले केही बेर अवरोध पनि गरेका थिए।

सम्बोधनका क्रममा उपराष्ट्रपति पेन्सले अमेरिका इजरेलको पक्षमा रहेको बताएका थिए।

गत महिना राष्ट्रपति डोनल्ड ट्रम्पले जेरुसलेमलाई इजरेलको राजधानीको रुपमा मान्यता दिने घोषणा गरेका थिए।

साथै दूतावासलाई सार्नका लागि तयारीहरु थाल्न आदेश पनि ट्म्पले दिएका थिए।

जेरुसलेमलाई इजरेलको राजधानीको रुपमा मान्यता दिइएको विषयले अमेरिकी उपराष्ट्रपति पेन्सको मध्यपूर्व भ्रमणमा प्रमुखता पाएको छ।

जेरुसलेमलाई लिएर इजरेल र प्यालेस्टाइनबीच विवाद मात्रै छैन, दुबै देशले उक्त भूमिलाई आफ्नो राजधानी बताउने गरेका छन्।

इजरेलले जेरुसलेमलाई उसको अविभाजित राजधानी ठान्दछ।

प्यालेस्टिनी पक्षले भने सन् १८६७ मा भएको मध्यपूर्वी युद्धका क्रममा इजरेल अधिनस्थ रहेको पूर्वी जेरुसलेमलाई आफ्नो भावी राज्यको राजधानीका रुपमा दाबी गर्दछ।

मुसलमान, इसाई र यहुदीहरुले समेत उक्त भूमिलाई पवित्र स्थलको रुपमा मान्ने गरेका छन्।

\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

संयुक्त राज्य अमेरिकाले तेल अभिभ शहरमा रहेको उसको दूतावास सन् २०१९ को अन्त्यसम्ममा जेरुसलेममा सारिने बताएको छ।


सारांशका लागि कागजात: इटलीमा मृत्यु हुनेको सङ्ख्या ३,४०५ पुगेको अधिकारीहरूले जनाएका छन्।

त्यो सङ्ख्या गत वर्ष कोरोनाभाइरसको सङ्क्रमण सुरु भएको चीनको भन्दा बढी हो।

चीनमा अहिलेसम्म ३,२४९ जनाको ज्यान गएको बताइएपछि तथ्याङ्कको विश्वसनीयतामाथि प्रश्नहरू उठिरहेका छन्।

नयाँ निर्देशन

मार्च १२ तारिखदेखि इटलीमा मानिसहरूलाई बाहिर निस्कन लगाइएको प्रतिबन्ध अब मार्चको अन्त्यसम्म लागु गरिने भनिएको छ। लगभग पूरै इटलीका मानिसहरूलाई घरभित्रै बस्न आदेश दिइएको छ।

तर त्यस्तो कदम चाल्दा पनि सङ्क्रमित हुने र मृत्यु हुनेहरूको सङ्ख्या बढिरहेको छ।

विश्वभरि २४०,००० भन्दा बढी व्यक्ति भाइरसबाट सङ्क्रमित भइसकेका छन् भने ९,८०० जनाभन्दा बढी मानिसको मृत्यु भइसकेको छ।

चीनले बुधवार पहिलो पटक कुनै पनि नयाँ सङ्क्रमण नभेटिएको जनायो। तर बाहिरबाट चीन भित्रिने ३४ जनामा सङ्क्रमण पाइयो।

चीनमा सङ्क्रमितहरूको सङ्ख्या ८१,००० रहेको छ, जुन इटलीको ४१,०३५ भन्दा धेरै बढी हो।

इटलीमा के हुँदैछ?

इटलीका सबै व्यापार-व्यवसायहरू बन्द गरिएका छन् भने त्यहाँ मार्च १२ देखि नै देशैभरि सार्वजनिक भेलाहरू निषेध गरिएका छन्।

त्यहाँ मानिसको जमघट रोक्न विद्यालय र विश्वविद्यालय, रेस्टुराँ र पसलहरू बन्द गरिएका छन्।

प्रधानमन्त्री जुजेपे कोन्तेले देशको समग्र "प्रणाली धरासायी हुनबाट रोक्न" मानिसहरूलाई बाहिर निस्कन निषेध गरिएको अवधि थप गरिएको बताएका छन्।

उनले एक पत्रिकासँगको कुराकानीमा निषेधहरू अन्त्य गरेपनि इटली "छिट्टै पहिलेजस्तो अवस्थामा फर्किन सक्ने अवस्थामा नरहेको" बताए।

उत्तरी इटलीका तीनवटै क्षेत्र कोरोनाभाइरसबाट अत्यधिक प्रभावित भएको एक अध्ययनले देखाएको छ।

केही अध्ययनले इटलीका प्रभावित क्षेत्रहरूमा ठूलो सङ्ख्यामा ज्येष्ठ नागरिकहरू रहेको र उनीहरूसँगै ठूलो अनुपातमा १८ देखि ३४ वर्ष उमेर समूहका मानिस उनीहरूसँग घरमा बस्ने गरेको देखाएको छ।

\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

इटलीमा कोरोनाभाइसका कारण एकै दिन ४२७ जनाको ज्यान गएपछि त्यहाँ कोभिड-१९ रोगका कारण मृत्यु हुने बिरामीहरूको सङ्ख्या अन्य देशहरूको तुलनामा सबैभन्दा बढी पुगेको देखिएको छ।


सारांशका लागि कागजात: इन्टरनेट मूल्यबारे अध्ययन गर्ने ब्रिटिश संस्था केवलले सन् २०१८ मा गरेको अध्ययनले सस्तो ब्रोडब्यान्ड इन्टरनेट हुने देशको सूचीमा नेपाल चौधौँ स्थानमा रहेको देखाएको छ।

तर मोबाइलमा चलाउने इन्टरनेटको मूल्यको सूचीमा भने नेपाल पैँतालिसौँ स्थानमा रहेको छ।

यो मूल्य माल्दिभ्सपछि एक्षिण एशियामा दोस्रो महँगो हो।

इन्टरनेट सेवा प्रदायक भायानेटका विनय बोहरा भन्छन्, "ब्रोडब्यान्ड इन्टरनेटमा तीव्र प्रतिस्पर्धाका कारण हामीले लिने फाइदा सीमित छ।"

किन भयो डेटा महँगो?

नेपालमा डेटाको मूल्य ब्रोडब्यान्ड भन्दा महँगो हुनुको मुख्य कारण दूरसञ्चार सेवाप्रदायक कम्पनीको सङ्ख्या सीमित हुनुलाई मानिन्छ।

नेपालमा हाल पाँचवटा दूरसञ्चार सेवाप्रदायक कम्पनी सञ्चालनमा छन्।

तर तीमध्ये नेपाल टेलिकम र एनसेलको मात्र देशैभरि सञ्जाल रहेका छन्।

इन्टरनेट सोसाइटी नेपालका अध्यक्ष सन्तोष सिग्देलका अनुसार नेपालमा डेटा महँगो हुनुको कारण दूरसञ्चार सेवा प्रदायकहरूले इजाजतपत्र नवीकरण गर्नका लागि ठूलो रकम खर्चिनुपर्ने अवस्था हो।

दूरसञ्चार सेवाप्रदायकहरूले इजाजतपत्र नवीकरण गर्नका लागि प्रत्येक पाँच वर्षमा २० अर्ब रुपैयाँ सरकारलाई बुझाउनुपर्ने हुन्छ।

किन छ ब्रोडब्यान्ड सस्तो?

इन्टरनेट व्यवसायीहरूको संस्था आईस्पानका पूर्वअध्यक्ष पनि रहेका बोहराका अनुसार प्रयोगकर्ताबीच गति बाँढिने हुँदा ब्रोडब्यान्ड सस्तो हुन्छ।

उनी भन्छन्, "तर पहिले जस्तो ठ्याक्कै यति जना प्रयोगकर्तामा बाँड्ने भन्नेचाहिँ हुँदैन।"

"औसत प्रयोगका आधारमा कुन प्रयोगकर्तालाई कति गति आवश्यक पर्छ भन्ने हिसाब निकालेर गति बाँड्ने कार्य गर्छौँ।"

तर मूल्य कम हुनुको कारण सेवाप्रदायकहरूबीचको तीव्र प्रतिस्पर्धा नै भएको उनको भनाइ छ।

त्यसबाहेक नेपालमा ब्रोडब्यान्ड इन्टरनेट प्रयोग गर्ने झन्डै ८० प्रतिशतले भिडिओ हेर्ने हुँदा कम मूल्यमा तीव्र गतिको सेवा दिनुपर्ने बाध्यता रहेको उनको भनाइ छ।

ग्रामीण भेगमा सीमित सेवाप्रदायक पनि जोड्ने हो भने एक सयभन्दा बढी इन्टरनेट कम्पनीले सञ्चालनको अनुमतिपत्र लिएका छन्।

बोहराका अनुसार तीमध्ये सात वा आठवटा कम्पनीले मात्र बजारमा ठूलो हिस्सा ओगटेका छन्।

गुणस्तरबारे के भन्छन् प्रयोगकर्ता?

ब्रोडब्यान्ड र डेटामा मूल्यको ठुलै अन्तर देखिए पनि गुणस्तरको विषयमा भने उल्लेख्य भिन्नता नभएको प्रयोगकर्ताहरूको भनाइ छ।

काठमाण्डू वसुन्धरा बस्ने सुस्मिता बन नेपालको इन्टरनेटमा...\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

विश्वका २३० देशको इन्टरनेट मूल्यबारे गरिएको एउटा अध्ययनले नेपालमा ब्रोडब्यान्ड इन्टरनेट र मोबाइल डेटाको मूल्यमा ठूलो अन्तर देखाएको छ।


सारांशका लागि कागजात: इन्टरनेटको गोप्य बजारमा  आस्ट्राजेनेका, स्पुत्निक, सिनोफार्म र जोनसन एन्ड जोनसनका कोभिड खोपको मूल्य ५०० डलरदेखि ७५० डलरसम्म राखिएको छ।

आफ्नो नाम नखुलाउने विक्रेताले नक्कली खोप पाएको प्रमाणपत्रको मूल्य कम्तीमा १५० डलर तोकेका छन्।

अनुसन्धानकर्ताहरूले खोपसँग सम्बन्धित डार्कनेटमा हुने विज्ञापनमा ठूलो वृद्धि भएको देखेको बताए पनि बीबीसीले ती खोपहरू वास्तविक भएको या नभएको पुष्टि गर्न सकेको छैन।

 डार्क वेब पनि भनिने डार्कनेट इन्टरनेटको त्यस्तो संसार हो जहाँ प्रवेश पाउन विशेष सुविधा भएका ब्राउजर आवश्यक हुन्छ।

कोभिड खोप विक्रीका लागि डार्कनेटमा राखिएको एउटा विज्ञापन

साइबर सुरक्षा कम्पनी चेक पोइन्टका अनुसन्धानकर्ताहरूले गएको ज्यानुअरी महिनामा खोपसम्बन्धी विज्ञापन पहिलो पटक आएयता ह्याकिङ फोरम र अरू स्थानको निगरानी गरिरहेका छन्।

उनीहरूले आफूले देख्दै आएका विज्ञापनको सङ्ख्या तीनगुणाभन्दा बढी बढेर १,२०० पुगेको उल्लेख गरेका छन्।

खोपका विक्रेताहरू अमेरिका, स्पेन, जर्मनी, फ्रान्स र रुसको भएको ठानिएको छ।

उक्त टोलीले कैयौँ विज्ञापनहरू रुसी सिरिलिक लिपि र अङ्ग्रेजीमा भएको जनाएको छ।

विज्ञापन गरिएका अक्सफर्ड-आस्ट्राजेनेका खोप ५०० डलर, जोनसन एन्ड जोनसन अनि स्पुत्निक खोप ६०० डलर र सिनोफार्म खोपको ७५० डलर मूल्य राखेका छन्।

एक विक्रेताले अर्को दिनभित्रै उपलब्ध गराइदिने भन्दै एकै रात वा आपत्कालीन रूपमा खोप चाहिए सन्देश छाड्न भनेका छन्।

'दुइटा किन्दा एउटा निःशुल्क'

ह्याकिङ फोरममा रहेको अर्को विज्ञापनले नक्कली कोभिड नभएको प्रमाणपत्र उपलब्ध गराउने उल्लेख  छ।

त्यसमा लेखिएको छ, "हामी विदेश यात्रा गर्न चाहने वा रोजगारीका लागि चाहिने कोभिड नभएको देखाउने परीक्षण उपलब्ध गराउँछौँ। दुईवटा नेगटिभ परीक्षण खरिद गर्नुहोस् र तेस्रो निःशुल्क पाउनुहोस्।"

खोप कार्ड विक्रीको लागि राखिएको विज्ञापन यस्तो छ

 कतिपय पर्यटन सेवा प्रदायकहरूले यात्रुहरूका लागि खोप प्राप्त गरेको प्रमाणपत्र अनिवार्य गरेका छन्।

यूकेमा पनि खोप पासपोर्ट भनिने उक्त प्रणाली लागु गर्नेबारे विचार भइरहेको छ। आगन्तुकहरूले बार वा खेल मैदानमा प्रवेश गर्न खोप लिएको त्यस्तो प्रमाणपत्र देखाउनुपर्ने हुनसक्छ।

युरोपेली अधिकारीहरूले 'ग्रीन डिजिटल सर्टिफिकेट' को योजना घोषणा गरेका छन्। त्यसले कोभिडको खोप लिएको वा परीक्षणमा कोरोनाभाइरस नदेखिएको वा हालै सङ्क्रमणबाट मुक्त...\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

कोभिड-१९ को खोप, खोप पासपोर्ट र कोभिड सङ्क्रमण नभएको पुष्टि गर्ने परीक्षणसम्बन्धी कागजपत्र "डार्कनेट"मा विक्री भइरहेको छ।


सारांशका लागि कागजात: इरानको इस्लामिक रिभोलुसन गार्डस् कोर (आइआरजिसी)का अनुसार बिहीवार सबेरै उक्त जासुसी ड्रोन इरानी आकाशभित्र पाइएकोले त्यसलाई खसालिएको हो।

आइआरजिसीका कमान्डर मेजर जनरल हुसैन सलामीले उक्त घटनाले 'अमेरिकालाई स्पष्ट सन्देश दिएको' बताएको सरकारी सञ्चारमाध्यमहरूले जनाएका छन्।

अमेरिका र इरानबीच तनाव चुलिरहँदा यो घटना भएको हो।

तनाव

इरानको सर्वोच्च राष्ट्रिय सुरक्षा परिषद्का सचिवले बुधवार तेहरानले आफ्नो आकाशमा बिना अनुमति उडान हुन नदिने बताएका छन्।

"हाम्रो आकाश हाम्रो रेड लाइन हो र इरानले त्यसको उल्लङ्घन गर्ने जुनसुकै देशलाई जवाफ दिनेगरेको छ," अर्थसरकारी समाचार संस्था तसनिममाले अली सम्खानी उद्धत गर्दै भनेको छ।

सोमवार अमेरिकी रक्षा मन्त्रालयले इरानी सुरक्षाबलले 'उत्तेजक व्यवहार' देखाएको भन्दै थप एक हजार अमेरिकी सेना त्यसतर्फ खटाउने बताएको थियो।

उक्त नयाँ तैनाथी गत महिना नै १५ सय सेना खटाउने राष्ट्रपति डोनल्ड ट्रम्पको घोषणामा थपिएको हो।

अमेरिकी नौसेनाले केही नयाँ तस्बिरहरू सार्वजनिक गर्दै गल्फ अफ ओमानमा गत साता पेट्रोलियम पद्धार्थ बोकेका दुई पानीजहाजमा भएका हमलामा इरान जोडिएको देखिएको बताएको छ

अमेरिकाले इरानलाई गल्फ अफ ओमानमा दुईवटा पेट्रोलियम तेल ट्याङ्करमाथि हमला गरेको आरोप लगाएको छ।

अमेरिकी नौसेनाले केही नयाँ तस्बिरहरू सार्वजनिक गर्दै गत साता पेट्रोलियम पद्धार्थ बोकेका दुई पानीजहाजमा भएका हमलामा इरान जोडिएको देखिएको बताएको छ।

इरानले भने उक्त आरोपलाई अस्वीकार गर्दै आएको छ।

घटनाक्रम

तेहरानले सन् २०१५ को परमाणु सम्झौताका अनुमति दिएको तीन सय किलोग्रामभन्दा बढि 'लो इनरिच्ड युरेनियम' दुई साताभित्र भण्डारण गर्ने बताएपछि तनाव चुलिएको थियो ।

इरानको परमाणु महत्त्वाकांक्षालाई सीमित पारिएको सन् २०१५ को उक्त सम्झौताबाट अमेरिका एक वर्षअघि पछि हटेको थियो।

यसअघि रुस र चीनले दुवै पक्षलाई विवेक र संयमता प्रयोग गर्न आग्रह गरेका थिए।

रुसी सहायक विदेशमन्त्री सर्गेई रियाबकफले अमेरिकाले जानाजान इरानलाई युद्धका लागि उक्साउने काम बन्द गर्नुपर्ने बताएका थिए।

चिनियाँ विदेश मन्त्री वाङ् यीको चेतावनी चाहीँ इरानमाथि थोपरिएको चर्को दबाबले पूरै मध्यपूर्वमा सम्हाल्न नसकिने खतरा उत्पन्न हुनसक्ने भन्ने थियो।

\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

स्ट्रेइट अफ होर्मुजमाथिको अन्तर्राष्ट्रिय आकाशमा रहेको अमेरिकी सेनाको एउटा ड्रोनलाई इरानले जमिनबाट क्षेप्यास्त्र प्रहार गरेर खसालिदिएको अमेरिकी अधिकारीहरूले जनाएका छन्।


सारांशका लागि कागजात: इस्टल ल्युकासको आम्दानीका लगभग सबै स्रोत मरिसकेका छन्

जीविकोपार्जका साथै स्वास्थ्यबारे चिन्तित कतिपय यौनकर्मीले अनलाइनमार्फत् व्यवसायलाई जारी राख्न चाहिरहेका छन् भने कतिपयले आर्थिक सहयोगको मुख ताक्नु परेको छ।

इस्टल ल्युकासले अस्ट्रेलियाको मेल्बर्नमा १० वर्षदेखि काम गरिरहेकी छन् र आफ्ना ग्राहकहरूसँग सावधानीपूर्वक सम्बन्ध बनाएकी छन्। तर कोभिड-१९ सङ्क्रमण र सामाजिक दूरी कायम राख्नुपर्ने नियमका कारण यौन व्यवसायमा रोक लागिसकेको छ।

"स्पष्ट रूपमा भन्नुपर्दा यदि मैले छ महिनासम्म काम गरिनँ भने धेरै मानिसले मलाई बिर्सने छन्," उनी भन्छिन्।

"म आफ्ना ग्राहकहरूसँग कुरा मात्र गर्न सक्छु। यसले यो व्यवसायमा काम गर्दैन। हामीले अन्तरङ्ग सम्बन्ध कायम गर्नुपर्छ जुन अहिलेको अवस्थामा सम्भव छैन।"

कोरोनाभाइरस महामारी सुरु हुनुअघि इस्टलले औसतभन्दा बढी आम्दानी गर्थिन् र मेल्बर्नको बाहिरी भेगमा रहेको घरको बन्धकी बापतको रकम छिट्टै तिरिसक्ने उनको आशा थियो।

तर अहिले उनको आम्दानीका लगभग सबै स्रोत मरिसकेका छन्। उनले अनलाइनमार्फत् व्यवसायलाई अगाडि बढाउने प्रयत्न गरेकी छन्, तर भन्छिन्- शारीरिक सम्पर्कलाई त्यसले विस्थापित गर्न सक्दैन।

"दुर्भाग्यवश कतिपय कुराले मूर्तरूप लिन सक्दैन," उनी भन्छिन्।

"मैले अनलाइनमार्फत् प्रयास गरेकी छु तर सबैलाई प्राविधिक ज्ञान हुँदैन। मेरा कतिपय ग्राहकलाई स्मार्टफोन कसरी प्रयोग गर्ने भन्ने कुरा थाहा छैन।"

क्षेत्रीय सरकारले रेष्टुराँ र क्याफेहरू खोल्नेबारे योजना ल्याए पनि यौन उद्योगबारे कुनै योजना छैन।

त्यो अनिश्चितता र भाइरस लगायत कारणले यौनकर्मीहरू गम्भीर तनाव परेका छन्।

कोभिड-१९ का कारण रोजगारी गुमाउनेका लागि अस्ट्रेलिया सरकार आर्थिक सहायता उपलब्ध गराउन सक्छ तर त्यसका लागि सम्बन्धित पक्षले कर तिर्दै आएको प्रमाणित गर्नुपर्छ जुन कुरा दर्ता नभएका कतिपय यौनकर्मी र आप्रवासीले गर्न कठिन छ।

विश्वका दर्जनौँ देशका यौनकर्मीहरूले सामना गरिरहेको यो एउटा समस्या रहेको लेस्टर विश्वविद्यालयस्थित अपराधशास्त्रकी प्राध्यापक टीला स्यान्डर्स बताउँछिन्।

"सरकारहरूले अधिकांश मानिसहरूलाई खासगरी आफ्नै उद्यममा लागेकाहरूलाई राम्रोसँग सामाजिक सुरक्षा प्रदान गरिरहेका छन्, तर त्यसभित्र यौनकर्मीहरू समावेश छैनन्," उनी भन्छिन्।

यसबीच आपत्‌कालीन सहायताका लागि रकम सहयोग गर्न अनलाइनमार्फत् अपील गरिँदैछ।

गत हप्तासम्म लास भेगस...\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

कोरोनाभाइरस महामारीबीच सामाजिक दूरीसम्बन्धी नियमका कारण स्ट्रिप क्लब अर्थात् वयस्कहरूलाई मात्रै अनुमति दिइने मनोरञ्जन स्थल र वेश्यालयहरू बन्द भएसँगै विश्वभरिका यौनकर्मीहरूको आम्दानीको स्रोत बन्द भएको छ।


सारांशका लागि कागजात: उक्त अध्ययनको नेतृत्व गरेका डाक्टर ह्यु लेभिसले भूउपग्रह निर्माणको लागत एकदमै कम हुन थालेकाले अर्को वर्षबाट अन्तरिक्षमा भूउपग्रहहरुको 'विशाल तारामण्डल' बन्ने अवस्था रहेको बताए।

विज्ञहरुका अनुसार अन्तरिक्ष हाल झन् झन् भिडभाडपूर्ण भइरहेको छ।

उनले भूउपग्रहको आकार सानो बनाउनुपर्ने र काम नलाग्ने भएका भूउपग्रहहरुलाई हटाउन मिसनहरु खटाउनुपर्नेमा जोड दिएका छन्।

एउटा अमेरिकी अन्तरिक्ष निगरानी सञ्जालले अन्तरिक्षमा तैरिरहेका झण्डै २३ हजार वटा टुक्राहरु एकदमै ठूलो रहेको जनाएको छ।

खतरा

तर धेरै त्यस्ता वस्तुहरुको व्यास भने चार इन्च भन्दा कम छ र तिनको अनुगमन गर्न पनि सकिंदैन।

तर ती साना हुँदैमा तिनबाट उत्पन्न हुन सक्ने खतरा भने साना नहुने बताइन्छ।

वैज्ञानिकहरुले कागजपत्रहरुलाई अड्काउन प्रयोग गरिने क्लिप आकारको टुक्राले पनि ठूलो क्षति पुर्याउन सक्ने चेतावनी दिएका छन्।

अन्तरिक्षको दीगो प्रयोगका लागि जोड दिइरहेको संस्था सेक्योर वर्ल्ड फाउन्डेसनका ब्रायन विडेनले भने, "अहिले हामीले एकदमै साना वस्तुहरुको त निगरानी पनि गरेका छैनौँ। भूउपग्रहमा ठोक्किंदा त्यस्ता वस्तुले समस्या निम्त्याउन सक्छन्।"

त्यसरि अन्तरिक्षमा जुध्ने सम्भावना एकदमै न्यून हुन्छ, तर अहिले जति पनि जुध्ने सम्भावना देखिन्छन् ती विगतमा भएका दुईवटा घटनाहरुबाट निस्केका भग्नावशेषहरुको परिणाम हुन्।

सन् २००७ मा व्यालेस्टिक क्षेप्यास्त्रको प्रयोग गरी चीनले आफ्नो एउटा भूउपग्रह नष्ट गरेको थियो।

सन् २००९ मा अमेरिकाको एउटा सञ्चार सम्बन्धी व्यावसायिक भूउपग्रह रुसको एउटा मौसम सम्बन्धी जानकारी दिने बिग्रेको भूउपग्रहसँग ठोक्किएको थियो।

त्यसरी भूउपग्रहरुबाट बनेका फोहरका कारण सन् २०१७ मा अन्तराष्ट्रिय अन्तरिक्ष केन्द्रको टोलीले सयुज नामक रकेटको उद्धार नै गर्नुपरेको थियो।

त्यसबेला कसैलाई क्षति नभएपनि पृथ्वीको कक्षमा जम्मा भएर बसेका त्यस्ता फोहोरहरु हटाउन कम्तीमा सयौँ, नत्र हजारौँ वर्ष लाग्न सक्ने ठानिएको छ।

कसरी सफा पार्ने?

वैज्ञानिकहरुले कसरी अन्तरिक्षलाई सफा बनाउने भनेर परीक्षणहरु गरिरहेका छन्।

अहिलेसम्म कुनै पनि त्यस्तो उपकरण निर्माण भइसकेको छैन र त्यस्ता फोहोर अझ सूक्ष्म ढंङ्गले टुक्रिने र पहिचान नै गर्न गाह्रो हुने जोखिम रहेको वैज्ञानिकहरु बताउँछन्।

अहिलेसम्म अन्तरिक्षमा झण्डै ७ हजार भूउपग्रह पठाइएको छ,  जसमध्ये १५ सयमात्रै चालु हालतमा छन्।

आगामी...\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

युरोपेली अन्तरिक्ष निकायको एउटा अध्ययनले अन्तरिक्षमा प्रक्षेपण गरिएका भूउपग्रहहरुको संख्या तीव्र रुपमा बढेकाले उनीहरु एक आपसमा ठोक्किएर ठूलो क्षति हुनसक्ने चेतावनी दिएको छ।


सारांशका लागि कागजात: उक्त अध्ययनले न्यून आय भएका देशहरूले एकातिर कुपोषण तथा अर्कोतिर मोटोपनाको समस्या एकैपटक बेहोरिरहेको चेतावनी दिएको छ।

दुवैथरी समस्या एकै परिवारभित्र पाइएका समेत कैयौँ उदाहरण रहेको उसले जनाएको छ।

विश्व स्वास्थ्य सङ्गठनका निम्ति गरिएको उक्त अध्ययनले सुलभ एवं स्वस्थ खानाको पहुँचमा अभाव र प्रशोधित तथा तयारी खानेकुराको सहज उपलब्धतालाई यसका निम्ति दोषी मानेको छ।

अध्ययनकर्ताहरूले उक्त समस्याको कारक मानिएको "आधुनिक खाद्यप्रणाली"मा सुधारको वकालत गरेका छन्।

खासगरी अफ्रिकाको 'सब-सहारा' क्षेत्र अनि एशियाका गरिब देशहरूमा यी समस्या देखा परेका छन्।

कुपोषणको दोहोरो मार

उक्त प्रतिवेदनको अनुमानबमोजिम पृथ्वीमा झन्डै दुई अर्ब ३० करोड बालबालिका तथा युवायुवती मोटोपनाले पीडित छन् भने १५ करोड बालबालिका कुपोषित छन्।

कैयौँ न्यून तथा मध्यम आय भएका मुलुकहरूले यी दुवै समस्या एकैपटक बेहोरेका छन्। त्यसलाई 'कुपोषणको दोहोरो मार' भनिएको छ।

यी तथ्याङ्कको अर्थ हुन्छ - विश्वका २०% मानिसमा मोटोपना छ तथा चार वर्ष उमेरभन्दा मुनिका ३०% बालबालिका राम्ररी बढ्न सकेका छैनन् र २०% महिला दुब्ला छन्।

प्रतिवेदनका अनुसार यी दुवै किसिमका 'कुपोषण'बाट समुदाय तथा परिवारहरू एवं व्यक्तिहरू जीवनका विभिन्न कालखण्डमा ग्रसित हुन सक्छन्।

अध्ययनका अनुसार सन् १९९० ताका १२३ देशमध्ये ४५ देशमा यो समस्था देखिएको थियो भने सन् २०१० ताका त्यो सङ्ख्या १२६ देशमध्ये ४८ मा पुग्यो। सन् २०१० ताका विश्वका सबभन्दा न्यून आय भएका देशमध्ये १४ वटाले दोहोरो मार खेपे।

खाद्यप्रणालीको समस्या

अध्ययनकर्ताहरूले यी समस्याका लागि बदलिँदो खानपानतर्फ औँला ठड्याउँदै सरकारहरू, संयुक्त राष्ट्रसङ्घ तथा प्राज्ञहरूलाई कदम चाल्न आह्वान गरेका छन्।

मानिसहरूको आहार र विहारको प्रवृत्तिमा परिवर्तन भइरहेको छ।

बढ्दो सङ्ख्याका सुपरमार्केट, कम पोषिलो खानेकुराको सहज उपलब्धता एवं शारीरिक अभ्यासको अभावले गर्दा धेरै मानिसमा मोटोपना देखिएको छ।

यी परिवर्तनले न्यून तथा मध्यम आय भएका मुलुकमात्र होइन, उच्च आय भएका मुलुक पनि प्रभावित छन्।

हुन त राम्ररी शारीरिक विकास हुन नपाएका बालबालिकाको सङ्ख्या विश्वभरि घट्दो क्रममा छ तर अतिप्रशोधित खानेकुराको प्रयोगले बालबालिकालाई पछिसम्म असर गर्ने गरेको पाइन्छ।

"हामीले पोषणबारे एउटा नयाँ वास्तविकता बेहोर्दैछौँ," मुख्य लेखक डा. फ्रान्सेस्को ब्रान्काले बताए। उनी विश्व...\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

प्रतिष्ठित जर्नल 'द ल्यान्सेट'मा प्रकाशित एउटा प्रतिवेदनअनुसार विश्वभरि अतिविपन्न देशहरूमध्ये एकतिहाइमा उच्च दरमा मोटोपना र कुपोषण दुवै समस्या देखा परेका छन्।


सारांशका लागि कागजात: उक्त अप्रत्याशित घोषणा शनिवार सुरु हुन लागेको उनको औपचारिक राज्याभिषेक समारोहको केही दिन अगाडि भएको छ।

छैसट्ठी वर्षीय राजा महा वजिरालङ्कर्न सन् २०१६ मा उनका पिताको निधनपश्चात् थाईल्यान्डका राजा बनेका हुन्।

यसअघि उनको तीन पटक विवाह र सम्बन्धविच्छेद भएको थियो।

वजिरालङ्कर्नका सात छोराछोरी छन्।

पदोन्नति

थाईल्यान्डमा जारी गरिएको शाही विज्ञप्तिमा राजा बजिरालङ्कर्नद्वारा जनरल सुथिदा बजिरालङ्कर्नलाई महारानी सुथिदामा पदोन्नति गर्ने निर्णय गरिएको जनाइएको छ।

रानी सुथिदा लामो समयदेखि राजा बजिरालङ्कर्नको साथ छिन् र कैयौँ वर्षदेखि उनलाई राजासँगै सार्वजनिक स्थलमा देखिएको थियो।

तर दुई जनाबीचको सम्बन्धलाई यसअघि आधिकारिक रूपमा स्वीकारिएको थिएन।

थाई टेलिभिजन च्यानलहरूमा बुधवार प्रसारित वैवाहिक समारोहको दृश्यमा राजपरिवारका अन्य सदस्य एवम् दरबारका भारदार उपस्थित देखिन्छ।

राजाले रानी सुथिदाको शिरमा पवित्र जल छर्किएको देखिन्छ। त्यसपछि राजदम्पतिले विवाह रजिस्टरमा हस्ताक्षर गरेको देखिन्छ।

सन् २०१४ मा बजिरालङ्कर्नले थाई एअरवेजकी भूतपूर्व परिचारिका सुथिदालाई आफ्नो अङ्गरक्षक दलको उपकमान्डर नियुक्त गरेका थिए।

सन् २०१६ को डिसेम्बरमा उनलाई जनरलमा बढुवा गरियो।

यसअघि बजिरालङ्कर्नका बुवा राजा पूमिपोन अदुन्यादेतले ७० वर्षसम्म शासन गरेका थिए।

सन् २०१६ मा निधन हुँदा उनी विश्वमै सबभन्दा लामो समय शासन गर्ने राजा थिए।

यो पनि पढ्नुहोस्

\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

थाईल्यान्डका  राजाले आफ्नी अङ्गरक्षकसँग बिहे गरेर उनलाई महारानीको उपाधि प्रदान गरेका छन्।


सारांशका लागि कागजात: उक्त आँधीका कारण ६ लाख मानिसहरू विजुलीको सेवाबाट बञ्चित बनेका छन्।

आँधीका कारण त्यस क्षेत्रको जनजीवन नराम्ररी प्रभावित भएको छ।

अधिकारीहरूका अनुसार बिजुलीको आपूर्ति पुन: गर्न अझै केही दिन वा हप्ता पनि लाग्न सक्छ।

मानवीय क्षति

अहिलेसम्म उक्त शक्तिशाली आँधीका कारण तीनजनाको मृत्यु भएको पुष्टि भइसकेको छ।

यसअघि अधिकारीहरूले आँधीका कारण चारजनाको मृत्यु भएको बताएका थिए।

नर्थ क्यारोलाइनाको विलमिङटनस्थित घरमा एउटा रुख ढल्दा एउटी आमा र उनका एकजना बच्चाको मृत्यु भएको छ।

ती बच्चाका घाइते बुवालाई भने उपचारका लागि अस्पताल पुर्याइएको छ।

नर्थ क्यारोलाइनाका गभर्नर रोए कुपरले शुक्रवार साँझ गरेको एउटा पत्रकार सम्मेलनमा कयौं मृत्युका घटनाबारे अनुसन्धान भइरहेको बताएका छन्।

स्थानीय र राज्य स्तरमा खटिएका स्वास्थ्यकर्मीहरूले मृत्यु आँधीकै कारणले भएको हो कि होइन भनी परीक्षण गरिरहेका छन्।

सुझाव

अहिलेसम्म आँधीका कारण १७ लाख मानिसहरूलाई आफ्नो ठाउँ छोडेर अन्यत्र जान सुझाइ सकिएको छ।

त्यहाँको मौसमसम्बन्धी जानकारी दिने न्याश्नल वेदर सर्भिसका अनुसार हावाको वेग ११० किलोमिटर प्रतिघण्टा रहेको छ।

गभर्नर कार्यालयका अनुसार लेनोइर काउन्टीमा जेनेरेटरको तार जोडिरहेका बेला आँधीका कारण तेस्रा व्यक्तिको मृत्यु भएको थियो।

उक्त राज्यका यातायात मन्त्री जेम्स ट्रोगडनले सामान्यतया प्रत्येक हजार वर्षमा देखापर्ने बाढी यसपटक यो आँधीका कारण देखापर्नसक्ने बताएका छन्।

आँधीकै कारण कतिपय क्षेत्रमा ठूलो वर्षासमेत भइरहेको छ।

\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

फ्लोरेन्स नामको शक्तिशाली समुद्री आँधी अमेरिकाको पूर्वी तटमा आइपुग्दा त्यसका कारण कम्तीमा पाँच जनाको ज्यान गएको छ।


सारांशका लागि कागजात: उक्त कदमले राष्ट्रपति सी जिनपिङलाई वर्तमान कार्यकाल सकिएपछि पनि पदमा निरन्तरता दिन बाटो खोल्नेछ।

चिनियाँ राजनीतिमा यसलाई एउटा निर्णायक घडीका रूपमा हेरिँदैछ। धेरैले त्यस्तो घोषणा हुन सक्ने पहिल्यै लख काटिसकेका थिए।

राष्ट्रपति सी चीनको राजनीतिमा एक प्रभावशाली व्यक्तिका रूपमा स्थापित भइसकेका छन्।

क्षेत्रीय शान्तिका निम्ति विकास: चीन

पानी र जमिनबाट उड्ने विश्वकै ठूलो विमान

शक्तिशाली

पार्टी, सेना र व्यापारी वर्गको उनलाई बलियो समर्थन छ। सीलाई चिनियाँ संस्थापक नेता माओ त्सेतुङपछिकै सबैभन्दा शक्तिशाली नेताको रूपमा हेर्न थालिएको छ।

उनको तस्वीर भएको होर्डिङ बोर्डहरू देशभर देख्न सकिन्छ।

पछिल्ला हप्ता करिब ८० करोड चिनियाँ नागरिकले टेलिभिजन कार्यक्रमहरूमा 'चीनको नयाँ सोचको युग' सम्बन्धी विज्ञापन हेरे।

दशकौंयता कम्युनिष्ट पार्टीले चीनमा शासन गर्दै आएको छ। विगतमा उच्च नेताहरूको हातमा निश्चित समयसम्म सत्ताको बागडोर हुने गर्थ्यो।

एक दशकपछि अर्को नेताले बागडोर सम्हाल्ने गर्थे। तर पद सम्हालेदेखि नै सीले कतिपय परम्परालाई तोड्दै आएका छन्।

अमेरिका-चीन:  समान मान्यताको खोजी

उनले तत्कालै भ्रष्टाचारविरोधी एउटा अभियान थाले। उक्त कदमका कारण घुस लिने वा सरकारी रकम दुरुपयोग गर्ने भनिएका १० लाखभन्दा बढी पार्टी प्रतिनिधि अनुशासित भए।

प्रतिद्वन्द्वी

सोही अभियानअन्तर्गत सीका राजनीतिक प्रतिद्वन्द्वीहरूलाई पनि उनको बाटोबाट हटाइयो र शंका व्यक्त गर्नेहरूको आवाज दबाइयो।

पद सम्हालेको शुरूका दिनमै राष्ट्रपति सीले आफ्ना राजनीतिक दृष्टिकोणहरू स्पष्ट पारेका थिए।

अन्तर्राष्ट्रिय व्यापार बढाउन उनले 'वान बेल्ट वान रोड' नामक महत्त्वाकांक्षी परियोजनालाई अगाडि सारिसकेका छन्।

सीले सन् २०२० सम्ममा चीनबाट गरिबी हटाउने घोषणा गरेका छन्।

लामो समयदेखि अड्कलबाजी गरिँदै आएको छ- सीले आफूलाई पदमा निरन्तरता दिन प्रयत्न गर्नेछन्।

सी जिनपिङ यति शक्तिशाली छन् कि पाँच वर्षपछि उनको स्थान कसले लिने भन्ने अनुमान गर्न पनि गाह्रो छ।

गत अक्टोबरमा पार्टीको एउटा महत्त्वपूर्ण बैठकले विद्यमान परम्परा तोड्दै सीको उत्तराधिकारीका रूपमा कसैको पनि नाम अघि सारेन।

\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

चीनको सत्तारूढ कम्युनिष्ट पार्टीले दुई कार्यकाल मात्रै राष्ट्रपति बन्न पाउने संविधानको व्यवस्था हटाउन प्रस्ताव गरेको छ।


सारांशका लागि कागजात: उक्त खोप र सम्बन्धित विषयका बारे बीबीसीका पाठकले पठाएका केही प्रश्न र बीबीसीकी स्वास्थ्य मामिलाकी अनलाइन सम्पादक मिशेल रोबर्टसले प्रस्तुत गरेको तिनका उत्तरहरू पढ्नुहोस्।

प्रश्न (स्टिभ, स्टकपोर्ट ): के कोरोनाभाइरस विरुद्धको खोपले गर्भवती महिला र उनको पेटमा रहेको बच्चालाई हानि गर्न सक्छ?

उत्तरः कुनै पनि औषधी वा खोप सर्वसाधारणको प्रयोगकालागि सुरक्षित छ भन्ने यकिन नभएसम्म सरकारी नियमनकर्ताहरूले त्यस्को सार्वजनिक प्रयोगका निम्ति अनुमति दिँदैनन्। त्यस्तो आधिकारिक अनुमति विना खोप सबैको उपचारका निम्ति उपलब्ध हुँदैन।

कोरोनाभाइरसले अन्यको दाँजोमा गर्भवती महिलालाई धेरै र गम्भीर असर गर्छ भनेर देखाउने कुनै प्रमाण छैन। तर पनि सावधानी स्वरूप तिनीहरूलाई "चिकित्सकीय दृष्टिले जोखिमपूर्ण" समूहमा राखिएको छ। फ्लु हुनबाट जोगाउन दिइने हाल प्रचलनमा रहेको खोप गर्भवती महिलालाई पनि दिने गरिएको छ।

प्रश्न (ब्रायन ग्रिमशो, प्रेस्टन): यो खोपले भाइरस फैलनबाट रोक्न सक्छ की सक्दैन?हाल विकासको चरणमा रहेका कुनै पनि खोपले त्यस्तो सुरक्षा दिन सक्छन् की सक्दैनन्?

उत्तरः यो प्रश्नको उत्तर दिइहाल्न अलि चाँडो नै हुन्छ। हाल विकासको क्रममा विभिन्न चरणहरूमा रहेका खोपहरूले कोरोनाभाइरसलाई एक व्यक्तिबाट अर्कोमा सर्नबाट रोक्न सक्छन् की सक्दैनन् भनेर भन्न पर्याप्त जानकारी उपलब्ध छैन।

यी मध्ये केही खोपले भाइरस सङ्क्रमण हुनै नदिने भन्दापनि भाइरसबाट हुने रोगको गहनतालाई कम तुल्याउने पनि गर्न सक्छन्।

प्रश्न ( वील हो, लण्डन): नयाँ खोप सबैले लगाउनै पर्ने गरेर अनिवार्य नियम लागु नहुन पनि सक्छ, यस्तोमा कुनै देशमा प्रवेश गर्नु अघि त्यहाँका सरकारहरूले खोप लगाएको प्रमाणपत्र अनिवार्य चाहिने सर्तहरू राख्न सक्छन् की सक्दैनन्?

उत्तर: हाल पनि केही देशहरूले पोलियो जस्ता रोग विरुद्ध खोप लगाइएको छ भन्ने प्रमाण प्रस्तुत गर्नुपर्ने प्रावधानहरू लागु गरेका छन्। कोरोनाभाइरसका सम्बन्धमा पनि त्यस्तो सर्त राख्ने कि नराख्ने वा खोप सम्बन्धी आफ्नै नीति बनाउने की नबनाउने र भविष्यमा यात्रुहरूका निम्ति खोप प्रमाणपत्र आवश्यक पर्छ की पर्दैन भन्ने कुरा सम्बन्धित देशहरूमा नै निर्भर हुन्छ।

ब्रिटिश प्रधानमन्त्रीले "मूनशट" योजना भनिएको द्रूत गतिको कोरोनाभाइरस परीक्षणको चर्चा गर्ने क्रममा मानिसहरूलाई थिएटर वा फुटबल खेल प्रतियोगिता हेर्न जान सहज हुने गरी एकै दिनमा नै नतिजा दिनसक्ने...\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

हालै सार्वजनिक गरिएको जानकारी अनुसार कोरोनाभाइरस विरुद्धको एउटा खोपले ९०% मानिसलाई सुरक्षा प्रदान गर्न सक्छ। र, केही महिनाभित्रै त्यस्तो खोप सर्वसाधारणको प्रयोगकालागि उपलब्ध हुनसक्छ।


सारांशका लागि कागजात: उक्त घटनामा जेनेरल अब्दुल राजिकसँगै कन्दाहर प्रान्तका गुप्तचर प्रमुखको पनि ज्यान गएको थियो।

राष्ट्रपति असरफ गनीका एक जना प्रवक्ताले राष्ट्रिय सुरक्षा परिषद्को एउटा विरलै हुने बैठकपछि भोलि हुने भनिएको संसदीय चुनाव एक साताका लागि स्थगित भएको घोषणा गरेका हुन्।

सुरक्षा फौजको पोशाक लगाएका एक जना बन्दुकधारीले बिहीबार वरिष्ठ अफगान र अमेरिकी अधिकारीहरूको भेलामा गोली चलाएका थिए।

फेरि तालिबान आक्रमण, ३० लडाकु मारिए

'बन्दुकको छायामा हुर्केको' अफगान क्रिकेट

दबाब

तालिबानले आफूले उक्त हमला गरेको जनाएको छ। तर बीबीसी संवाददाताले भने इश्लामवादी समूहले चुनाव पछि धकेल्न दबाब दिने आफ्नो योजनामा जीत हासिल गरेको जनाएका छन्।

अफगानिस्तानमा रहेका अमेरिकी कमान्डर जेनेरल स्कट मिल्लरले आफू तालेबान हमलाको निशानामा परेको विश्वासै गर्न नसक्ने बताएका छन्।

कन्दाहारस्थित क्षेत्रिय गभर्नरको कार्यालय परिसरमा भएको उक्त घटनामा उनी घाइते हुनबाट जोगिएका थिए। उक्त गोलावारीमा एकजना सैनिकसहित तीन अमेरिकी नागरिक घाइते भएका छन्।

सहयोग जारी

अमेरिकी जेनेरलले अन्तर्राष्ट्रिय फौजले अफगानी समकक्षीहरूलाई सहयोग जारी राख्ने बताएका छन्।

अफगानिस्तानको सञ्चारमाध्यमका अनुसार शनिबारको संसदीय चुनाव हुनुअघि गर्भरनर कार्यालय परिसरमा एक उच्च स्तरीय सुरक्षा बैठक भएको केहीबेरमै बन्दुकधारीले गोली चलाएका थिए।

अफगानिस्तानमा नेटोका १४ हजारभन्दा बढी फौज रहेका छन्।

\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

अफगानिस्तान सरकारले दक्षिणी कन्दाहार प्रान्तमा भएको गोलावारीमा एक जना स्थानीय प्रमुखको ज्यान गएपछि शनिवारको संसदीय चुनाव एक साताका लागि स्थगित गरेको छ।


सारांशका लागि कागजात: उक्त निर्णयबारे जानकारी दिँदै पार्टी प्रवक्ता नारायणकाजी श्रेष्ठले भने, "विवाह गरेको सात वर्षपछि नागरिकता दिने भन्ने निर्णय भएको छ। नागरिकता प्राप्त गर्ने बेलासम्मका लागि भने विवाह गरेर ल्याए लगत्तै राजनीतिक बाहेकका सबै अधिकार दिने गरी परिचय पत्र व्यवस्था गरिनेछ।"

उनका अनुसार यो व्यवस्था भारतलगायत सबै विदेशी महिलाका हकमा लागु हुनेछ।

संसद्‌मा विचाराधीन रहेको यो विधेयक अनुसार त्यसरी विवाह गरेर आउने विदेशी महिलाले राहदानीलगायतका व्यवस्था पाउनेछन्।

तर नेकपाको यो निर्णयप्रति प्रमुख प्रतिपक्षी दल नेपाली कांग्रेसले कडा आपत्ति जनाएको छ।

व्यवस्था

कांग्रेसका तर्फ राष्ट्रिय सभामा सांसद रहेका राधेश्याम अधिकारीले भने, "नागरिकतासम्बन्धी पहिलैदेखिका व्यवस्था हेर्ने हो भने विवाह गरेर आएकी महिलाले चाहेमा नागरिकता पाइहाल्ने व्यवस्था छ। तर अहिले नेकपाको निर्णय अनुसार गर्दा संविधान अनुकुल हुँदैन। शर्त धेरै राख्दै जाँदा त्यसले झन् कठिन परिस्थिति निम्त्याउँछ।"

संविधानको धारा ११(६) को व्यवस्था अनुसार नेपाली नागरिकसँग वैवाहिक सम्बन्ध कायम गरेकी विदेशी महिलाले चाहेमा सङ्घीय कानून बमोजिम नेपालको अङ्गीकृत नागरिकता लिन सक्नेछ।

नेपाल नागरिकता ऐन २०६३ मा पनि नेपाली नागरिकसँग वैवाहिक सम्बन्ध भएकी विदेशी महिलाले नेपालको नागरिकता प्राप्त गर्न चाहेमा तोकिएको अधिकारी समक्ष तोकिएको ढाँचामा निवेदन दिनु पर्ने उल्लेख छ। त्यसरी निवेदन दिँदा नेपाली नागरिकसँग भएको वैवाहिक सम्बन्धको र आफूले विदेशी नागरिकता त्याग्ने कारबाही चलाएको निस्सा पनि साथै पेश गर्नु पर्ने उल्लेख छ।

उक्त ऐनलाई संशोधन गर्न बनेको विधेयकबारे नेपाली काङ्ग्रेस र तराई केन्द्रित दलहरूले संविधान अनुसार नै पहिलाकै व्यवस्थाले निरन्तरता पाउनुपर्ने बताएका छन्।

तर भारतीयले नेपालीलाई विवाह गरे नागरिकताको अधिकारका लागि सात वर्ष कुर्नुपर्ने प्रावधान रहेकाले नेपालले पनि त्यसै गरेको नेकपाका नेताहरूको तर्क छ।

व्यवस्थापिका संसद्का दुवै सदनमा सत्तारुढ दलको बहुमत रहेकोले नेकपाको निर्णय अनुसार नै विधेयक पारित हुन सक्ने अवस्था छ।

आपत्ति

नागरिकताकै व्यवस्थालाई लिएर पहिलैदेखि विरोध जनाउँदै आएको तराई केन्द्रित दल जनता समाजवादी पार्टीका एक नेता लक्ष्मणलाल कर्णले पनि नेकपाको शनिवारको निर्णयप्रति आफ्नो आपत्ति रहेको बताएका छन्।

उनले भने, "नेपाल र भारतबीच धार्मिक, सांस्कृतिक सम्बन्ध रहेकाले...\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

लामो समयदेखि बहस हुँदै आएको नागरिकतासम्बन्धी विधेयकबारे शनिवार बसेको नेकपा सचिवालयको बैठकले नेपाली पुरुषसँग विवाह गर्ने महिलालाई सात वर्षपछि मात्रै वैवाहिक अङ्गीकृत नागरिकता दिने निर्णय गरेको छ।


सारांशका लागि कागजात: उक्त पत्र लेख्ने नादिला वुमैर चीनमा रहेका उइगर मुस्लिम अल्पसङ्ख्यक समुदायकी सदस्य हुन् जो चीनको पश्चिमी क्षेत्र सिन्जियाङमा आफ्ना दुई वर्षे छोरासहित नजरबन्दमा रहेको बताइएको छ।

एउटा अस्ट्रेलियन टेलिभिजनमार्फत् एक चिनियाँ अधिकारीले उनी आफ्नै इच्छाले चीनमा बसिरहेको बताएपछि आफ्नो सन्देश थाहा होस् भनेर वुमैरले त्यस्तो गरेकी हुन्।

उनका श्रीमान् सदाम अब्दुसलामले ती चिनियाँ अधिकारीको दाबीलाई सोही कार्यक्रममा प्रश्नोत्तर गर्न पाइने बेला चुनौती दिएका थिए।

अभियान

उनले आफ्नी पत्नीको रिहाइको माग गर्दै महिनौँदेखि अभियान चलाउँदै आएका छन्।

वुमैर अस्ट्रेलियाली नागरिक नभए पनि उनका पति र छोरा भने त्यहाँका नागरिक हुन् जसकारण अस्ट्रेलियाले आधिकारिक रूपमा उनीहरूलाई चीनबाट बाहिरिन दिइनुपर्ने माग गरेको थियो।

"मेरा छोरा अस्ट्रेलियाली नागरिक हुन् र उनीसँग अस्ट्रेलियाको राहदानी छ। मैले उसलाई अहिलेसम्म भेट्न पाएको छैन," अब्दुसलामले कार्यक्रमका बीच बताएका थिए।

"उनीहरू म भएको ठाउँमा आउन भनेर अस्ट्रेलिया सरकारले मेरी श्रीमतीलाई भिसा दिएको छ। तर चिनियाँ सरकारले उनलाई निस्कन दिने छैन," अब्दुसलामले भने। "कम्युनिस्ट पार्टीले किन १० लाख उइगरलाई थुनेर राखेको छ? के तपाईँ हाम्रो परिवारका सदस्यहरूलाई रिहा गर्नुहुन्छ?"

अधिकारवादी समूहहरूले चीनले करिब १० लाख उइगर र अन्य मुस्लिमलाई थुनामा राखेको बताउँदै आएका छन्।

तर चीनले आफूहरू आतङ्कवाद र धार्मिक अतिवादसँग लडिरहेको भन्दै कुनै किसिमको गलत काम नगरेको बताउने गरेको छ।

वुमैरको विषयमा भने चिनियाँ अधिकारीहरूले प्रतिक्रिया जनाएका छैनन्।

तर अस्ट्रेलियास्थित चिनियाँ दूतावासका नियोग उपप्रमुखले भने उक्त कार्यक्रममा दुर्लभ उपस्थिति जनाएका थिए।

कार्यक्रममा उनले चिनियाँ कानुनले उनीहरूको विवाहलाई मान्यता नदिएको र उमाइरले चीनमै बस्नै इच्छा देखाएको भन्दै आलोचनाको उत्तर फर्काएका थिए।

त्यो कार्यक्रम प्रसारण भएको केही घण्टापछि अब्दुसलामले आफ्नी पत्नीद्वारा हस्तलिखित खण्डन आफ्नो ट्विटर खाताबाट सार्वजनिक गरेका थिए।

अधिकारवादी संस्था एम्नेस्टी इन्टरन्याश्नलको अस्ट्रेलियास्थित कार्यालयले वुमैर र सिन्जियाङमा बन्दी बनाइएका अर्का अस्ट्रेलियाली उइगरका साथी "अस्ट्रेलियामा पुनर्मिलनका लागि आतुर रहेको" भन्दै चिनियाँ दूतावासका नियोग उपप्रमुखको भनाइ अस्वीकार गरेको छ।

चीनले उइगर मुस्लिमहरूको उत्पीडनको...\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

"म यहाँबाट निस्कन र मेरा श्रीमान्‌सँग हुन चाहन्छु," मङ्गलवार बिहान सामाजिक सञ्जाल ट्विटरमा पोस्ट गरिएको एउटा हस्तलिखित पत्रको तस्बिरमा उल्लेख गरिएको छ।


सारांशका लागि कागजात: उक्त पत्रिकाले अब खशोग्गी सुरक्षित नफर्कने देखिएपछि उक्त स्तम्भ प्रकाशित गर्ने निधो गरेको जनाएको छ।

अक्टोबर २ तारिखमा इस्तानबुलस्थित साउदी महावाणिज्य दूतावासमा प्रवेश गरे यता उनी देखा परेका छैनन्।

टर्कीका अधिकारीहरूले उनी त्यहीँ मारिएको आरोप लगाएका छन्।

साउदी महावाणिज्यदूतको निवासमा छापा

अहिल्यै साउदीको आलोचना नगरौँ: ट्रम्प

छानबिन

हत्याको आरोप अस्वीकार गरेको साउदी अरेबियाले अनुसन्धानकर्तालाई गएको रातभरी छानबिनका लागि प्रवेश गर्न अनुमति दिएको थियो।

अनुसन्धानसँग निकट रहेका स्रोतहरूले आफूहरूसँग खशोग्गीले यातना पाएको र अन्तत: महावाणिज्य दूतावासमा हत्या भएको अडियो प्रमाण आफूसँग भएको जनाएका छन्।

यद्यपि त्यो सार्वजनिक भने गरिएको छैन।

बुधवार अमेरिकी राष्ट्रपति डोनल्ड ट्रम्पले यदि त्यस्तो अडियो प्रमाण भए त्यो अमेरिकाले मागेको बताएका छन्।

यसैबीच, विश्वभरका नेताहरूले अर्को साता साउदी अरेबियामा हुने लगानीसम्बन्धी सम्मेलनमा भाग नलिने बताएका छन्।

यद्यपि, केही प्रमुख व्यापारिक घरानाहरूले भने बहिष्कार गर्न बढ्दो दबाबका बावजुद भाग लिन जाने आशय अझै देखाएका छन्।

लगाव

वासिङ्टन पोष्टकी ग्लोबल ओपिनियन सम्पादक क्यारेन अटियाले खशोग्गीको स्तम्भले उनको अरब विश्वप्रतिको स्वतन्त्रतामाथिको प्रतिवद्धता र लगावलाई दुरुस्त समेटेको बताएकी छन्।

उनले खशोग्गी हराएको खबर आउनु एक दिनपछि उक्त स्तम्भ खशोग्गीका अनुवादक तथा सहयोगीबाट पाएको खुलाएकी छन्।

केही समयका लागि जमाल फर्किन्छन् र उक्त स्तम्ब सँगै बसेर सम्पादन गर्न सकिन्छ भनेर आफूले आशा गरेको अटियाले लेखेकी छन्। तर अब त्यो हुने नदेखिएपछि उक्त स्तम्भ छाप्ने निधो गरिएको बताएकी छन्।

उक्त स्तम्भमा खशोग्गीले अरब देशहरूमा मानिसहरूलाई या त सूचनै नदिइएको वा गलत सूचना दिइएको दाबी गर्दै प्रेस स्वतन्त्रताको अवस्थाबारे आलोचना गरेर लेखेका छन्।

गत वर्ष साउदी अरेबियाका अधिकारीहरूले त्यहाँका राजकुमारको नीतिहरूको आलोचना बन्द गर्न खशोग्गीलाई चेतावनी दिइएको बताइएको थियो। त्यसयता उनी स्वनिर्वासनमा गएका थिए।

\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

हराइरहेका साउदी पत्रकार जमाल खशोग्गीको अरब देशहरूमा प्रेस स्वतन्त्रताको आह्वान गरिएको अन्तिम स्तम्भ वासिङ्टन पोष्टले प्रकाशित गरेको छ।


सारांशका लागि कागजात: उक्त फार्मले गाईहरूलाई  कृत्रिम वास्तविकता भनिने  भर्चूअल रीयालिटी (भीआर) उपकरण लगाइदिन थालेको छ। आँखा पूरै छोपिने हेडसेट लगाएर आफू अर्कै दुनियाँमा रहेको भान पार्ने भीआर प्रविधि हाल विशेषगरी कम्प्युटर गेमहरूका लागि प्रख्यात रहेको छ।

सामान्य टेलिभिजन वा भिडिओको दृश्य भन्दा निकै भिन्न भीआर प्रविधिमार्फत् दर्शकले आफू अर्कै दुनियाँमा रहेको वास्तविक जस्तै अनुभव गर्न सक्ने भएकाले यस्लाई कृत्रिम वास्तविकता भन्ने गरिएको हो।

गाईहरूलाई भीआर प्रविधिजडित हेडसेट लगाइदिएर दूध उत्पादन बढाउन तिनीहरूलाई ग्रीष्म ऋतुको बेलाको जस्तो खेतबारी र चौरका दृश्य देखाइएको थियो।

मस्कोस्थित कृषि मन्त्रालयले एउटा अनुसन्धानलाई उद्धृत गर्दै गाईको भावनात्मक अनुभवको अवस्था र दूध उत्पादनबीच सम्बन्ध रहने थाहा भएको जनाएको छ।

प्रारम्भिक परीक्षणमा भीआर उपकरणले गाईबस्तुको "समग्र मनस्थिति"मा सुधार  देखिएको बताइएको छ।

मन्त्रालयद्वारा प्रकाशित विज्ञप्तिमा मस्कोको रामन्स्की जिल्लास्थित रुसमोलोको फार्ममा उक्त परीक्षण गरिएको उल्लेख छ।

"विभिन्न देशका डेरी फार्मका उदाहरणहरूमा शान्त वातावरणमा दूधको परिमाण अनि कहिलेकाहीँ गुणस्तर पनि उल्लेख्य रूपमा वृद्धि भएको देखिएको छ," विज्ञप्तिमा उल्लेख छ।

उक्त उपकरणको प्रभाव गाईबस्तुमा कस्तो हुन्छ त्यो अनुसन्धानकर्ताहरूले दीर्घकालीन अध्ययन गरेर हेर्नेछन्।

राम्रो परिणाम आइरहे उपकरणका निर्माताहरूले आफ्नो योजना विस्तार गर्ने अपेक्षा राखेको बताइएको छ।

\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

रुसमा एउटा डेरी फार्मले गाईको मानसिक उद्विग्नता कम गरेर दूध उत्पादन बढाउने प्रयासस्वरूप अत्याधुनिक प्रविधि प्रयोग गर्न थालिएको छ।


सारांशका लागि कागजात: उक्त संक्रमण भएको आशंकामा अन्य नौ जनाको रगत परीक्षण गरिँदैछ।

अलग्याएर  उपचार गर्न विशेष वार्डहरू स्थापना गरिएका छन्।

केरला राज्यका स्वास्थ्य सचिव राजीव सदानन्दनका अनुसार निपा भाइरसबाट संक्रमितहरूको उपचारमा संलग्न एकजना नर्सको पनि मृत्यु भएको छ।

के हो यो रोग?

एनआईभी भनिने निपा भाइरसको संक्रमणले नयाँ किसिमको रोग हो। यो अरू पशुबाट मानिसमा सर्न सक्छ।

यो भाइरस खासगरी 'फ्रूट ब्याट' भनिने एक प्रकारको चमेरोमा पाइन्छ।

यो संक्रमणलाई सबभन्दा पहिले सन् १९९९ मा मलेसिया तथा सिंगापुरमा पहिचान गरिएको थियो।

केरलामा यो रोगबाट पीडित भएका व्यक्तिले प्रयोग गर्ने गरेको इनारमा मरेका चमेराहरू भेटिएको स्वास्थ्य कार्यकर्ताहरूले बताएका छन्।

त्यतिखेर फैलिएको इन्सेफलाइटिस तथा श्वासप्रश्वाससम्बन्धी प्रकोपका बेला बङ्गुरपालक किसानहरूमा यो रोग भेटिएको थियो।

सो प्रकोपमा झन्डै तीन सय जनाले ज्यान गुमाएका थिए। प्रकोप रोक्न दश लाखभन्दा धेरै बङ्गुर मारिएका थिए।

कसरी बच्ने?

रोग पाइने स्थानमा भएका बिरामी बङ्गुर तथा चमेराको सम्पर्कबाट टाढा रहेर यो रोगबाट बच्न सकिने बताइन्छ।

यसका लक्षणमा ज्वरो, टाउको दुख्ने, श्वासप्रश्वासको समस्या, कमजोरी तथा मानसिक असन्तुलन पर्दछन्।

लक्षण देखा परेको २४ देखि ४८ घण्टाभित्रै बिरामी कोमा मा जान सक्छ।

खोप छैन

सत्तरी प्रतिशतसम्म मृत्यु दर भएको उक्त भाइरस संक्रमणका विरुद्ध कुनै खोप उपलब्ध छैन।

विश्व स्वास्थ्य संगठनले हुनसक्ने ठूलो महामारीको सम्भावित कारकका रूपमा सूचीकृत गरेका दश घातक रोगमा निपा भाइरस संक्रमण पनि पर्दछ।

\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

भारतका स्वास्थ्य अधिकारीहरूले भनेका छन् त्यहाँको दक्षिणी राज्य केरलामा फैलिएको घातक निपा भाइरस संक्रमणका कारण मारिनेको संख्या १० पुगेको छ।


सारांशका लागि कागजात: उडान नं. जेटी-६१० जकार्ताबाट पाङ्काल पिनाङका लागि गइरहेको थियो।

उडेको केही मिनेटपछि समुद्र माथिबाट कट्न लागेका बेला सो हवाईजहाजसँग सम्पर्क टुटेको थियो।

सो हवाईजहाजमा एक सय ८८ जना रहेको बताइएको छ। तीमध्ये १७८ वयस्क, एक शिशु, दुई बालबालिका, दुई पाइलट तथा पाँच चालकदलका सहयोगी सदस्य रहेको बताइएको छ।

पुष्टि

विमानमा सवार यात्रुहरूको अवस्थाबारे केही थाहा हुन नसकेको विवरणहरूमा जनाइएको छ।

राष्ट्रिय खोज तथा उद्धार निकायका एकजना प्रवक्ता युसुफ लतिफले समाचार संस्था एएफपीलाई भने, "विमान ३० देखि ४० मिटरको गहिराइमा खसेको हो। हामीले विमानका भग्नावशेष अझै खोजिरहेका छौँ।"

त्यसअघि सो एयरलायनका प्रमुख कार्यकारीले समाचार संस्था रोयटर्सलाई भनेका थिए, "हामी अहिले कुनै प्रतिक्रिया दिन सक्दैनौँ। हामीले सबै सूचना र तथ्य सङ्कलन गरिरहेका छौँ।"

तान्जुङ प्रिओकस्थित बन्दरगाहका एक अधिकारीलाई उद्धृत गर्दै स्थानीय सञ्चारमाध्यले एउटा सानो पानीजहाजले समुद्रमा विमानका भग्नावशेष देखेको जनाएका छन्।

सुयादी नाम गरेका ती अधिकारीले घटनास्थलतर्फ अरू पानीजहाज पठाइएको बताएका छन्।

लायन एयर इन्डोनेशियाको एक बजेट अर्थात् सस्तो वायुसेवा प्रदायक कम्पनी हो।

सन् २०१३ मा लायन एयरकै एउटा विमान अवतरणका क्रममा समुद्रमा खस्दा त्यसमा सवार सबै एक सय आठजना बाँच्न सफल भएका थिए।

सन् २००४ मा उसकै एउटा विमान सोलो शहरमा दुर्घटनामा पर्दा २५ जनाको ज्यान गएको थियो।

\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

लायन एयरको बोइङ ७३७ यात्रुवाहक विमान जकार्ताबाट उडेको केही मिनेटपछि समुद्रमा खसेको इन्डोनेशियाका अधिकारीहरूले बताएका छन्।


सारांशका लागि कागजात: उत्तर कोरियाली नेता किम जङ अन चिनिया राष्ट्रपति सि जिन पिङको निमन्त्रणामा चीन भ्रमण गर्दैछन्।

उत्तर कोरियाली सञ्चार माध्यमले सो कुराको पुष्टि गरेको हो।

उत्तर कोरियाली नेता किम रेलमार्ग हुँदै चीन जाँदै गरेको हुनसक्छन् भन्ने सोमबारको हल्लापछि यो समाचार आएको हो।

उनी जनवरी ७ देखि १० सम्म उनकी पत्नी रि सोल जुसँग चीनमा हुने उत्तर कोरियाली समाचार एजेन्सी केसीएनएले जनाएको छ।

रेल चढेर किम जङ-अन बेइजिङ गएका हुन्?

के किम जङ-अन विदेश भ्रमणमा जान डराउँछन्?

उत्तर कोरियाद्वारा नयाँ अमेरिकी प्रतिबन्धको भर्त्सना

चौथो भ्रमण

किम र अमेरिकी राष्ट्रपति डोनल्ड ट्रम्पबीच ऐतिहासिक दोस्रो शिखर वार्ताको लागि छलफल भइरहेका खबरहरूमाझ किम चिनियाँ भ्रमणमा निस्केका हुन्।

गत जुन महिनामा किम र ट्रम्पबीच पहिलो ऐतिहासिक शिखर भेट भएको।

आफ्नो बख्तरबन्द रेलमा अन्य उत्तर कोरियाली नेताहरूसँग चिनियाँ भ्रमणमा गएका उत्तर कोरियाली नेता किमको यो एक वर्षभन्दा कम समयभित्रको चौथो भ्रमण हो।

यसअघि उत्तर कोरियाको नेतृत्व गरेको ६ वर्षमा उनले चिनियाँ राष्ट्रपति सि जिन पिङलाई कहिल्यै भेटेका थिएनन्।

गत वर्ष गरिएका तीनैवटा भ्रमण पनि पूर्व घोषित थिएनन्।

भ्रमणको असर

चीन उत्तर कोरियाको प्रमुख कुटनीतिक मित्र शक्ति तथा व्यापार र अन्य सहायताको  श्रोत मानिन्छ।

मंगलबार किमको ३५ औँ जन्मोत्सब रहेको बताइएको छ। तर अहिलेसम्म उनको जन्म मितिबारे प्योङयाङले भने कहिल्यै पुष्टि गरेको छैन।

किमको यस पटकको तीन दिनको चीन भ्रमणले उत्तर कोरिया र अमेरिकाबीचको ऐतिहासिक शिखर भेट चाँडै हुँदैछ भन्ने अनुमानलाई थप टेवा पुग्ने बताइएको छ।

यसै साताको सुरुमा अमेरिकी राष्ट्रपति डोनल्ड ट्रम्पले अर्को भेट कहाँ गर्ने भनी चाँडै नै सार्वजनिक गर्ने बताएका थिए।

\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

उत्तर कोरियाली नेता किम जङ अनले चिनिया राष्ट्रपति सि जिन पिङको निमन्त्रणामा तीन दिने चीन भ्रमण सुरु गरेका छन्।


सारांशका लागि कागजात: उत्तर कोरियाली नेता किम जङ-अनले अमेरिकाको उनको मुलुकप्रतिको नीति 'कहिल्यै परिवर्तन नहुने' बताएका छन्

उनको सत्तारूढ वर्कर्स पार्टीको विरलै हुने राष्ट्रिय सम्मेलनमा बोल्दै किमले उत्तर कोरियाको परमाणु अस्त्र र सैन्य शक्ति थप वृद्धि गर्ने प्रतिबद्धता व्यक्त गरे।

उनले पानीमुनि चल्ने परमाणु जहाज (न्यूक्लियर सबमरिन) बनाउने आफ्नो योजना करिब करिब पूर्ण भएको बताए।

अमेरिकामा राष्ट्रपति निर्वाचित जो बाइडनले शपथ लिने दिन नजिकिएका बेला उनको प्रतिक्रिया आएको छ।

विश्लेषकहरू किमको टिप्पणी अमेरिकी नयाँ राष्ट्रपतिमाथि दबाव पुर्‍याउने प्रयत्न भएको ठान्छन्।

राष्ट्रपति डोनल्ड ट्रम्पसँग किमको न्यानो सम्बन्ध रहे पनि ट्रम्पको कार्यकलमा उत्तर कोरियाको पारमाणविक कार्यक्रम नियन्त्रण गर्नेबारे खासै ठोस प्रगति भएन।

वर्कर्स पार्टीको आठौँ कंग्रेसमा 'शत्रु शक्तिले' उत्तर कोरियाविरुद्ध प्रयोग नगरेसम्म प्योङयाङले आणविक हतियार प्रयोग नगर्ने उनले बताए।

किमले "उत्तर कोरियाली क्रान्तिका लागि सबैभन्दा ठूलो अवरोध र सबैभन्दा ठूलो शत्रु अमेरिका हो, त्यहाँ जो सुकै शक्तिमा आए पनि उत्तर कोरिया प्रतिको नीतिमा कुनै परिवर्तन हुँदैन" भनेको राज्य सञ्चालित समाचार एजेन्सी केसीएनले जनाएको छ।

उनको भाषणमा लामो दूरीको ब्यालिस्टिक मिसाइल सहित केही परमाणु हतियारको सूची प्रस्तुत गरिएको थियो।

कडा आर्थिक प्रतिबन्ध लगाइएको भए पनि परमाणु हतियार विकासमा उत्तर कोरियाले महत्त्वपूर्ण प्रगति गरेको बताइन्छ।

यो हप्ताको शुरूमा किमले उनको पाँच वर्षे आर्थिक योजना सबैजसो क्षेत्रमा विफल भएको बताएका थिए।

उत्तर कोरियाले गत ज्यानुअरीमा कोभिड-१९ फैलिन नदिन भन्दै आफ्नो सीमा बन्द गरेको छ।

उसको छिमेकी तथा समर्थक चीनसँगको व्यापार ८० प्रतिशतले घटेको छ। आँधी र बाढीले उत्तर कोरियामा घरहरू र बाली ध्वस्त पारेको छ।

उत्तर कोरियाको भूमिमा डोनल्ड ट्रम्प

\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

उत्तर कोरियाली नेता किम जङ-अनले अमेरिकालाई आफ्नो देशको सबैभन्दा ठूलो शत्रु भन्दै अमेरिकामा जो राष्ट्रपति बने पनि प्योङयाङप्रति वाशिङ्टनको नीति परिवर्तन हुने अपेक्षा आफूले नराखेको बताएका छन्।


सारांशका लागि कागजात: उत्तर प्रदेशमा गत मार्च महिनामा आफूलाई दुई जनाले बलात्कार गरेको आरोप लगाएकी ती महिला सो मुद्दाको बहस सुन्न अदालत जाँदै थिइन्।

आगोका कारण गम्भीर घाइते ती महिलाको अस्पतालमा उपचार भइरहेको बताइएको छ।

एक वरिष्ठ प्रहरी अधिकृतले बीबीसीलाई सो घटनामा संलग्न भएको आरोपमा पाँच जनालाई पक्राउ गरिएको बताएका छन्।

पक्राउ गरिएकामध्ये एकजना केही महिना अगाडि भएको बलात्कारको अर्को घटनाका पनि आरोपित हुन्।

स्थानीय सञ्चारमाध्यमका अनुसार ती महिलालाई रेल्वे स्टेशन जाँदै गर्दा आरोपितहरूले कुटपिट गरेका र नजिकैको खेतमा तानेर लगेका थिए।

उन्नाओ जिल्लामा भएको सो घटनाको भारतभरि विरोध भइरहेको छ।

बलात्कारले त्रसित

केहि दिनअघि मात्रै भारतमा दक्षिणी शहर हैदराबादमा एक २७ वर्षीया महिला पशुचिकित्सकको बलात्कार र हत्या भएको थियो।

गत बुधवार साँझ स्थानीय समय ६ बजेतिर ती महिला आफ्नो स्कूटरमा डाक्टरकहाँ जाने भन्दै घरबाट निस्किएकी थिइन्।

पछि उनले आफ्नो स्कूटर पन्चर भएको, र एक ट्रक ड्राइभर मद्दत गर्न अघि सरेको जानकारी परिवारलाई फोनबाट दिएकी थिइन्।

भारतको राष्ट्रिय अपराध रेकर्ड ब्यूरोका अनुसार प्रहरीकहाँ रिपोर्ट हुने बलात्कारका घटनाको सङ्ख्या बढिरहेको छ

त्यसको केही समयपछि उनलाई फोनमा सम्पर्क गर्ने प्रयास विफल भए।

बिहीवार बिहान उनको मृत शरीर सडकको 'फ्लाइओभर' मुन्तिर एक दूध व्यापारीले भेटेका थिए।

दैनिक ९२ बलात्कार

सन् २०१२ को डिसेम्बरमा राजधानी दिल्लीमा एक महिलाको बसभित्र सामूहिक बलात्कार र हत्या भएयता भारतमा महिलाविरुद्धका यौन हिंसा चर्चाको केन्द्रमा रहँदै आएका छन्।

तर त्यस्ता हिंसाका घटना कम भएका सङ्केत देखा परेका छैनन्।

अपराधबारे पछिल्ला सरकारी आँकडामा सन् २०१७ मा भारतभरि प्रहरीले ३३,६५८ बलात्कारको घटना - अर्थात् प्रतिदिन ९२ - रेकर्ड गरिएको उल्लेख छ।

\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

एक २३ वर्षीया 'बलात्कार पीडित' महिलालाई अदालत जाँदै गर्दा आगो लगाइएपछि उनी बाँच्नका लागि उत्तरी भारतस्थित एउटा अस्पतालमा सङ्घर्ष गरिरहेकी छन्।


सारांशका लागि कागजात: उत्तर प्रदेशस्थित बनारस निर्वाचन क्षेत्रमा उम्मेदवारी दिएका सीमा सुरक्षा बलका (बीएसएफ) का जवान तेजबहादुर यादवको उम्मेदवारी बनारसको निर्वाचन कार्यालयले रद्द गरिदिएको हो।

उनले पाकिस्तानस्थित सीमाको सुरक्षामा खटिएका सुरक्षाकर्मीलाई गुणस्तरहीन खाना दिने गरिएको भन्दै सार्वजनिक सञ्जालमा भिडिओ सार्वजनिक गरेपछि त्यसले ठूलै तरङ्ग उत्पन्न गरिदिएको थियो।

त्यसको चार महिनापछि मिथ्या आरोप फैलाएको भन्दै उनी सेवाबाट हटाइएको थिए।

मोर्चाबन्दी

निर्वाचन कार्यालयले सरकारी सेवाबाट बर्खास्त गरिएका व्यक्ति पाँच वर्षसम्म चुनाव लड्न नपाउने निर्णय गरेको छ।

तेजबहादुर यादवले उक्त निर्णयविरुद्ध सर्वोच्च अदालतको ढोका ढक्ढक्याउने बताए।

उनले संवाददाताहरूसँग भने, "मैले प्रमाण पेस गरिसकेको छु। तैपनि मेरो उम्मेदवारी गलत तरिकाले रद्द गरिएको छ। म सर्वोच्च अदालत जान्छु।"

पहिले स्वतन्त्र उम्मेदवारी दिएका यादव पछि समाजवादी पार्टी (सपा) र बहुजन समाज पार्टी (बसपा) को संयुक्त उम्मेदवारको रूपमा मोदीविरुद्ध उठेका थिए।

क्षेत्रीय दलहरूले भारतीय जनता पार्टीका मोदी र विपक्षी कांग्रेस विरूद्ध मोर्चाबन्दी गरेका छन्।

नियम के छ?

निर्वाचन कार्यालयले के तपाईँलाई सरकारी सेवाबाट भ्रष्टाचार वा देशद्रोहको आरोपमा कहिल्यै बर्खास्त गरिएको छ? भन्ने लिखित प्रश्नमा पहिलो पटक उम्मेदवारी दिँदा उनले 'छ' भन्ने जबाफ दिएका छन्।

मोदीविरूद्ध उम्मेदवारी दिएपछि बनारसमा तेजबहादुरले चुनाव प्रचार सुरु गरिसकेका थिए

तर एप्रिल २९ तारिखमा दोस्रो पल्ट उम्मेदवारी दिँदा उनले गल्तीले त्यसो लेखिएको उल्लेख गरेका छन्।

निर्वाचन अधिकृतका अनुसार सरकारी सेवाबाट बर्खास्त कर्मचारी पाँच वर्षसम्म उम्मेदवार बन्न नपाउने नियम छ।

बनारसको लोकसभा क्षेत्रमा दर्ता भएका १०१ उम्मेदवारीमध्ये ७१ जनाको खारेज गरिएको छ।

प्रधानमन्त्री मोदीले उम्मेदवारी दिँदा सपा-बसपाको तर्फबाट शालिनी यादवलाई उम्मेदवार बनाइएको थियो।

मोदीविरुद्धको चासो

तर तेजबहादुर यादवले स्वतन्त्र उम्मेदवारी दिएपछि सपाले सोमवार अचानक उनैलाई  आफ्नो उम्मेदवार बनाउने निर्णय गरेको थियो।

गठबन्धनबाट उक्त क्षेत्र सपाको भागमा परेको थियो। तर सपाले त्यस्तो निर्णय गरेपछि बलियो देखिएका मोदीविरुद्ध उनको उम्मेदवारीप्रति चासो बढेको थियो।

दिल्लीका मुख्यमन्त्री अरबिन्द केजरीवालले उक्त निर्णय गरेकोमा सपालाई बधाई दिएका थिए।

सन् २०१४ को निर्वाचनमा...\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

भारतका प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीविरुद्ध चुनावी मैदानमा उत्रिएका भूतपूर्व सैनिकको उम्मेदवारी रद्द भएको छ।


सारांशका लागि कागजात: उत्तर-पूर्वी सिरियाबाट अमेरिकी फौजलाई फिर्ता लैजाने उनले लिएको आश्चर्यपूर्ण निर्णयको टर्कीले फाइदा उठाउन खोजे आफूले कडा कदम चाल्ने चेतावनी उनले दिएका हुन्।

ट्रम्पको भनाइ

टर्कीले उसको सीमा पार सिरियाली क्षेत्रमा रहेका कुर्द फौजमाथि पहिले देखि उसले चाहना गर्दै आएको हमला गर्ने योजना गरिरहेको छ।

ट्रम्पले अङ्काराले ज्यादती गरे उसको अर्थतन्त्र सखाप पारिदिने चेतावनी दिएका छन्।

उनले आफ्नो उद्देश्य अमेरिकी फौजलाई घर फिर्ता ल्याउनु रहेको बताए।

उनले भने, "हामी ७ हजार माइल पर छौँ। यी आइएसका मान्छे यी सबै त्यहीँ वरपर छन्। त्यहीँका देशहरूमा छन्। इरानले आइएसलाई घृणा गर्छ र आइएसले पनि इरानलाई घृणा गर्छ। इराक सिरिया टर्की त्यहीँ छन्। उनीहरूले आइएससँग लडुन्। हामी त हाम्रा फौजलाई फिर्ता ल्याउन चाहन्छौँ।"

राष्ट्रपति ट्रम्पले आफू सो क्षेत्रमा अमेरिकी फौज अर्को ४० वर्ष रहोस् भन्ने नचाहेको बताए।

'पीठमा छुरा'

सिरियामा इस्लामिक स्टेट आइएसलाई पराजित गर्ने लडाइँमा कुर्दिश फौज अमेरिकी नेतृत्वको गठबन्धनको एक मुख्य सहयोगी थियो।

सिरियामा अमेरिकाका करिब १ हजार फौज छन्। विदेश मन्त्रालयका वरिष्ठ अधिकारीका अनुसार सीमा क्षेत्रबाट दुई दर्जन फिर्ता लगिसकिएको छ।

अमेरिकी सेना फिर्ता लगिने निर्णयलाई प्रमुख कुर्द समूहले 'पीठमा छुरा' हानिएकोसँग तुलना गरेको छ।

यसबीच अमेरिकी फौज फिर्ता भएको ठाउँहरूमा कुर्दिश फौजले आफ्ना लडाकू तैनाथ गर्न थालेको छ।

टर्की-सिरिया सीमा क्षेत्रस्थित बीबीसी सम्वाददाता भन्छिन् कुर्दिश फौज अहिले आफू निकै खतरामा परेको अनुभव गर्दैछ।

आइएसलाई हराउन त्यत्रो बलिदान दिएपनि अहिले अमेरिकाले धोका दिएको उनीहरूले बताएका छन्।

सम्वाददाताका अनुसार कुर्दिश फौज ठान्छ उनीहरूमाथि हुने टर्कीको आक्रमणले आइएसलाई पुन: उदय हुने मौका प्रदान गर्नेछ।

टर्कीले कुर्द समूहलाई आतंकवादी मान्छ।

तर राष्ट्रपति ट्रम्पले टर्कीलाई आफ्नो निर्णयको गलत फाइदा नउठाउन सचेत गराएका छन्।

अन्यथा गरे टर्कीको अर्थतन्त्र ध्वस्त र सखाप पारिदिने चेतावनी उनले दिएका छन्।

उनले रक्षा मन्त्रालय पेन्टागन तथा विदेश मन्त्रालयका वरिष्ठ अधिकारीहरूको सुझाव विपरीत सो निर्णय लिएको ठानिएको छ।

विदेश नीतिमा अन्तरविरोध?

गत वर्ष अमेरिकाले टर्कीका केही वस्तुमाथि कर थपिदिएको थियो।

साथै यी दुई नेटो सदस्य राष्ट्रमाझ तनाव बढ्दै गर्दा अमेरिकाले टर्कीका वरिष्ठ...\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

अमेरिकी राष्ट्रपति डोनल्ड ट्रम्पले टर्कीको अर्थतन्त्रलाई सखाप पारिदिने चेतावनी दिएका छन्।


सारांशका लागि कागजात: उत्तराखण्डस्थित बाँध भत्किएपछि तल्लो तटीय क्षेत्रमा ठूलो भेल पसेको थियो।

अधिकारीहरूका अनुसार १२५ जनाभन्दा बढी गाउँलेहरू हराएको हुन सक्छ।

सामाजिक सञ्जालमा राखिएका भिडिओहरूमा बाढीको भेल तीव्र गतिमा पसेर धेरै नोक्सानी पुर्‍याएको देखिन्छ।

चमोली जिलाको धौलीगङ्गा नदीमा तीव्र गतिमा पानीको प्रवाह भएको देखिएको छ जसले बाँध भत्काइदिएको छ।

अधिकांश मजदुर

हराइरहेकामध्ये अधिकांश त्यहाँ जलविद्युत् आयोजना निर्माणमा संलग्न मजदुरहरू रहेको बताइएको छ।

"भेल एकदमै छिटो आयो, कसैलाई सचेत गराउन भ्याइएन," नजिकैको गाउँमा रहेका सञ्जयसिँह रानाले रोयटर्स समाचार संस्थालाई बताए।

"मलाई त हामीलाई पनि बगाउँछ जस्तो लागेको थियो।"

उत्तराखण्डका मुख्यमन्त्री त्रिवेन्द्र सिंह रावतले १२५ जना हराइरहेको अहिलेसम्म पुष्टि भएको बताएका छन्।

तर अधिकारीहरूका अनुसार त्यो सङ्ख्या बढ्न सक्छ।

"सातवटा शव फेला पारिएको छ र उद्धार कार्य जारी छ," रावतले पत्रकारहरूलाई भने।

प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीले अवस्थाको अनुगमन गरिरहेको बताएका छन्।

"सबैको कुशलताका निम्ति देशले प्रार्थना गरिरहेको छ," उनले ट्विटरमा लेखेका छन्।

पश्चिमी हिमालय क्षेत्रमा रहेको उत्तराखण्ड अचानक आउने बाढी र पहिरोको उच्च जोखिममा पर्छ।

सन् २०१३ को जुन महिनामा ठूलो वर्षापछि आएको बाढीका कारण करिब ६,००० मानिसको ज्यान गएको थियो।

\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

उत्तर भारतमा एउटा हिमनदीमा बाढी आएर बाँध भत्कँदा दर्जनौँ बेपत्ता भएको र कैयौँको मृत्यु भएको आशङ्का गरिएको छ।


सारांशका लागि कागजात: उत्तरी र दक्षिणी छिमेकी मुलुकको तर्फबाट नेपालमा लगालग भइरहेका उच्चस्तरीय भ्रमणलाई विश्लेषकहरूले अर्थपूर्ण रूपमा हेरेका छन्।

नयाँ नक्सालाई लिएर दुई देशबीच उत्पन्न तिक्तताबीच हालै भारतीय गुप्तचर निकाय 'रअ'का प्रमुख सामन्तकुमार गोयलले गरेको भ्रमणले नेपालमा तरङ्ग ल्याइदिएको थियो।

त्यसको केही समयपछि भारतीय सेना प्रमुख मनोज मुकुन्द नरवणेले नेपालको औपचारिक भ्रमण गरेका थिए। आइतवार चिनियाँ रक्षामन्त्री नेपाल आएका हुन्।

नेपाली सेनाका प्रवक्ता सन्तोषबल्लभ पौड्यालका अनुसार गत वर्ष नै तात्कालिक रक्षामन्त्री ईश्वर पोखरेलले आफ्ना चिनियाँ समकक्षीलाई नेपाल भ्रमणका लागि निम्तो दिएका थिए।

अहिले रक्षा मन्त्रालय प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओली आफैँले राखेका छन्।

चिनियाँ रक्षमन्त्रीको भ्रमण किन महत्त्वपूर्ण?

चिनियाँ अधिकारीहरू 'ठोस उद्देश्य र प्रयोजनविना नआउने' भएकाले चिनियाँ रक्षामन्त्री वेको यो भ्रमण महत्त्वपूर्ण भएको सुरक्षा मामिला विश्लेषक इन्द्र अधिकारी बताउँछिन्।

"कुनै देशका मन्त्रीले अर्को देशका समकक्षीलाई बोलाउने कूटनीतिक अभ्यास हो। तर आउने कुरा उनीहरूले आफ्नो आवश्यकता हेरर निर्णय गर्छन्," विश्लेषक अधिकारी भन्छिन्।

परराष्ट्र मन्त्रालयका अनुसार चिनियाँ रक्षामन्त्री वेले राष्ट्रपति विद्यादेवी भण्डारी र प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीसँग शिष्टाचार भेट गर्ने कार्यक्रम छ।

नेपाली सेनाका प्रधानसेनापति पूर्णचन्द्र थापासँग पनि उनले भेटवार्ता गर्ने मन्त्रालयद्वारा जारी विज्ञप्तिमा उल्लेख छ।

विश्लेषक अधिकारीका अनुसार तीनवटा कुराले चिनियाँ रक्षामन्त्री वेको भ्रमण  अर्थपूर्ण हुनसक्छ।

१) राजनीतिक

सत्तारूढ नेपाल कम्युनिस्ट पार्टीको नेतृत्व पङ्क्तिमा बेलाबेला उत्पन्न हुने विवाद मिलाउने प्रयासमा नेपालका लागि चिनियाँ राजदूतको सक्रियता देखिने गरेको विश्लेषकहरू बताउँछन्।

"नेकपा एकताबद्ध हुनुपर्छ र जसरी दुई पार्टी एक भए त्यो प्रक्रियाले पूर्णता पाउनुपर्छ भन्ने कुरामा चीनले सहयोग गर्न चाहन्छ। जुन हामीले खुला रूपमा देख्दै आएका छौँ," विश्लेषक अधिकारी भन्छिन्।

"उनी [रक्षामन्त्री वे] चिनियाँ राष्ट्रपतिका एक विश्वासपात्र भएकोले पनि अहिलेको समग्रमा अवस्थामा चीनले केही सहयोग गर्न सक्छ कि, एकतालाई बचाउन सक्छ कि भन्ने भ्रमणको एउटा उद्देश्य हुनसक्छ।"

केही महिनाअघि हुम्लाको सीमावर्ती क्षेत्रमा चीनले केही भवनहरू बनाएको थाहा भएपछि नेपाली...\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

दुईदिने नेपाल भ्रमण सकेर भारतीय विदेशसचिव हर्षवर्द्धन श्रृंगला स्वदेश फर्किएलगत्तै चिनियाँ रक्षामन्त्री वे फङ्ख नेपाल आएका छन्।


सारांशका लागि कागजात: उद्घाटन समारोह र खेल हेर्न मस्कोस्थित लुज्निकी रङ्गशालामा हजारौँ फुटबलप्रेमी उपस्थित भएका थिए

रुसले सउदी अरबको शून्य विरुद्ध पाँच गोलले जित हासिल गर्‍यो।

उद्घाटन समारोह र खेल हेर्न मस्कोस्थित लुज्निकी रंगशालामा हजारौं मानिस उपस्थित भएका थिए।

आयोजना

रुसले अर्बौँ डलरको लागतमा विश्वकपको आयोजना गरिरहेको छ।

तीव्र रूपमा एक्लिरहेको उक्त मुलुकका लागि यो खेललाई अन्तर्राष्ट्रिय ध्यान तान्ने अवसरका रूपमा पनि हेरिएको छ।

कतिपय आलोचकले विश्वकप फुटबल राष्ट्रपति भ्लादिमिर पुटिनका लागि आफ्नै प्रशंसामा रम्ने योजना भएको टिप्पणी गरेका छन्।

उक्त समारोहलाई लिएर पुटिन पछिल्ला दिनमा अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चारमाध्यममा देखा परेका छन्।

विश्वकपमा सुरक्षा र केही रुसी समर्थकहरूको नस्लवादी व्यवहारबारे पनि चासो देखिएको छ।

अपेक्षा

तर आउँदो साता विश्वभरिबाट पाँच लाख समर्थकहरू रुस पुग्ने अपेक्षा गरिएको छ।

ठूला ठूला टेलिभिजन स्क्रीन राखिएका स्थलहरूमा पनि फुटबलप्रेमीहरूको ठूलो भिड देखिन्छ।

यस पटक साबिक विजेता जर्मनीले उपाधि कायम राख्ने आशा गरेको छ भने ब्राजिल छैठौँ पटक उपाधि कब्जा गर्ने दाउमा छ।

तर अन्य कतिपय मुलुक यस पटक बलियो स्थितिमा रहेकाले उनीहरूले कडा चुनौतीको सामना गर्नुपर्ने विश्लेषण गरिएको छ।

\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

रुसमा एउटा भव्य समारोहबीच आरम्भ भएको विश्वकप फुटबलको उद्घाटन खेलमा आयोजक रुस र साउदी अरेबियाबीच प्रतिस्पर्धा भएको थियो।


सारांशका लागि कागजात: उद्धार गरिएका पाँच वटा देशका नागरिक छन्

त्यसमा चार जना पुरूष र दुई जना महिला छन्। उनीहरू खर्च लगभग सकिएपछि अलपत्र परेर उत्तरी भारतको ऋषिकेशमा रहेको गुफामा बसिरहेका थिए।

भारतमा मार्च २४ यता हवाई, रेल तथा सडक यातायत बन्द गरिएको छ।

उनीहरूमा कोरोनाभाइरसको सङ्क्रमण देखिएको छैन र उनीहरूलाई निजी क्वारन्टीन केन्द्रमा राखिएको छ।

ती विदेशीहरूमा युक्रेन, अमेरिका, टर्की, फ्रान्स र नेपालका रहेको र उनीहरू अलग अलग रूपमा अघिल्लो वर्ष भारत पुगेको बताइन्छ।

पर्यटकहरूमाझ लोकप्रिय रहेका ऋषिकेशका साना होटलहरूमा उनीहरू बस्ने गरेका थिए।

उनीहरू २५ दिन गुफामा बसेका थिए। स्थानीयले देखेर प्रहरीलाई खबर गरेपछि उनीहरूको उद्धार गरिएको थियो। नेपालबाट आएका पर्यटकलाई हिन्दी बोल्न आउँथ्यो र उनले अरू पर्यटकहरूलाई उनीहरूसँग रहेका थोरै पैसाबाट किनमेल गर्न मद्दत गर्दै आएका थिए।

स्थानीय प्रहरी अधिकारी राकेन्द्र सिंह कठायतले भनेका छन्, "सूचना पाएपछि हामी गुफामा गयौँ र हामीले ६ जना विदेशीहरू फेला पार्‍यौँ। उनीहरूले पैसा सकिन थालेपछि गुफामा बस्न थालेको बताएका थिए। हामीले स्वास्थ्य जाँच गरेपछि उनीहरूलाई क्वारन्टीन केन्द्रमा पठाएका छौँ।"

उनीहरूलाई अहिले एउटा निजी धार्मिक आश्रममा राखिएको छ र उनीहरूको आवास र खानेकुराको खर्च सरकारले गरेको अधिकारीहरूले जानकारी दिएका छन्।

\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

भारतमा अत्यावश्यक सेवा बाहेक आवतजावतमा प्रतिबन्ध लगाइएपछि गुफामा बसिरहेका ६ जना पर्यटकहरूलाई अधिकारीहरूले उद्धार गरेका छन्।


सारांशका लागि कागजात: उद्धारका नाममा हेलिकप्टरदेखि अस्पतालसम्मको खर्च जोडी लाखौँ रुपैयाँ असुल्ने गरेको उजुरी बढेपछि सरकारले छानबिन कार्यदल गठन गरेको छ।

बिरामी पर्यटकले उपचारमा खर्च गरेको रकम विदेशी बीमा कम्पनीसँग दाबी गर्ने भएकाले यस्तो प्रवृत्तिले नेपालको समग्र पर्यटन उद्योगलाई नै बदनाम गराउने भन्दै सरकारी छानबिन कार्यदलका अधिकारीहरूले दोषीलाई कडा कारबाही गरिने चेतावनी दिएका छन्।

लामो समयदेखि पर्यटन व्यवसाय गर्दै आएका ट्रेकिङ एजेन्ट्स एसोसिएशन अफ नेपाल टानका महासचिव आङ पेम्बा शेर्पाका अनुसार पनि विदेशी पर्यटकलाई जानाजान बिरामी बनाई उद्धारका नाममा कमाउने प्रवृत्ति बढेको छ।

कसरी हुन्छ ठगी?

शेर्पा भन्छन्, "विदेशीलाई उनीहरू सस्तोमा प्याकेज दिन्छन्। तर जब हिमालतिर उक्लिन थाल्छन् पर्यटकलाई पखाला लाग्ने औषधि खुवाइदिन्छन्। अनि तत्काल उद्धार गर्ने नाममा ठगी हुने गरेको छ।"

उनका अनुसार पथप्रदर्शकदेखि लिएर उद्धारका लागि प्रयोग गरिने हेलिकप्टर, पुर्‍याउने अस्पताल र उद्धार एजेन्सीसम्ममा पैसाको 'मिलेमतो' हुने गर्छ।

हिमाली भेतगमा बिरामी हुँदा हेलिकप्टरबाट उद्धार गर्नुबाहेक अरू विकल्प नभएपछि महँगो मानिने सो प्रक्रियालाई पैसा कमाउने बाटो बनाएको देखिन्छ।

एक जना पर्यटकको नाममा १० लाख रुपैयाँसम्मको रकम बीमाबाट उठाइने गरेको बताइन्छ।

एउटा ट्रेकिङ एजेन्सीका सबैजना पर्यटक नै बिरामी भई उद्धार गरिएका घटना रहेको तथा एक दिनमा १५ जनासम्मको उद्धार गरिएको घटना पर्यटन क्षेत्रमा रहेको कतिपय व्यवसायी अनुभव सुनाउँछन्।

त्यस्ता गुनासा बढ्न थालेपछि मन्त्रालयले छानबिन कार्यदल गठन गरेको हो।

कार्यदलका संयोजक तथा संस्कृति पर्यटन तथा नागरिक उड्डयन मन्त्रालयका सहसचिव घनश्याम उपाध्यायले भने, "हेलिकप्टरदेखि अस्पताल जस्ता जस्तोसुकै बहानामा गरिएका काम ठगी र राज्यविरुद्धको अपराध हो। यसमा गम्भीर छानबिन हुन्छ।"

कार्यदललाई आगामी असार १५ गतेभित्र प्रतिवेदन बुझाउन समय दिइएको छ।

कडाइ

पर्यटकलाई बिरामी बनाइदिँदा उनीहरूको भ्रमण लक्ष्य पूरा नहुने र अन्तर्राष्ट्रिय बीमा कम्पनीहरूमा नेपालप्रति नराम्रो छाप परेपछि पछिल्ला दिनमा नेपाल आउने पर्यटकको बीमा गर्नसमेत कठिनाइ हुन थालेको बताइएको छ।

तर समस्या सोचेजस्तो ठूलो नभएको बताउनेहरू पनि छन्।

हेलिकप्टर कम्पनी एयर डाइनेस्टीका निर्देशक श्याम कंडेल भन्छन्, "समस्याहरू छन्। तर भनिएको जस्तो ठूलो पनि होइन। यसमा राज्य चनाखो भए चाँडै...\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

हिमाल आरोहणमा जाने विदेशी पर्यटकलाई नियतवश बिरामी बनाई उद्धारका नाममा ठगी गर्ने प्रवृत्ति बढेको पाइएको अधिकारीहरूले बताएका छन्।


सारांशका लागि कागजात: उद्योगी व्यापारीहरूले ठाउँठाउँमा नयाँ कर लगाइएको भन्दै गुनासो गरेपछि उनले सरकार र पार्टीको नियत त्यस्तो नभएको भन्दै बचाउ गरे।

स्थानीय तहहरूले भने आफूलाई संविधानले दिएको अधिकार र दायित्व पूरा गर्ने प्रयास भएको भन्ने गरेका छन्।

वातावरण

मङ्गलवार उद्योगी व्यापारीहरूको राष्ट्रिय भेलालाई सम्बोधन गर्न वीरगन्ज पुगेका पूर्वप्रधानमन्त्री प्रचण्डलाई त्यहाँ धेरैले दोहोरो र तेहेरो कर लाग्न थालेका भन्दै गुनासो गरेका थिए।

छरछिमेकका देशमा एकीकृत कर प्रणाली अपनाइने गरेकोमा नेपालमा विकेन्द्रित र थरीथरी कर लाग्न थालेकोमा व्यवसायीहरूले त्यसले व्यावसायिक वातावरण बिग्रने भन्दै केही समय पहिलादेखि नै चिन्ता गर्दै आएका हुन्।

त्यो चिन्ता अचेल आफू र प्रधानमन्त्री केपी ओलीलाई पनि हुने गरेको उनले सुनाए।

अझ करकै कारण कतै राजनीतिक परिवर्तनप्रति नै वितृष्णा हुने हो कि भन्दै उनले भने, "अहिले हामीले बनाएको स्थानीय र प्रादेशिक सरकार भनेका बाइसे-चौबीसे सरकार त होइन। हामीले झन् जनताको घरदैलोमा सीधै सरकार र सेवा प्रदान गर्ने भनेर बनाएको हो।"

"मलाई चिन्ता के छ भने अब करको जे कुरा हुन थालेको छ त्यो कतै सङ्घीय लोकतान्त्रिक गणतन्त्र उल्ट्याउने कारक बन्ने त होइन?"

पृथ्वीनारायण शाहको उदाहरण

उनले आफ्नो चिन्ताको ऐतिहासिक उदाहरण समेत दिए।

विगतमा गोरखाका राजा पृथ्वीनारायण शाहले देशलाई एकीकरण गर्न सफल हुनुमा त्यतिखेर टुक्राटुक्रामा बाँडिएको नेपालमा व्यापारी र जनतामाझ करप्रतिको वितृष्णा एक मुख्य कारक भएको उनले आफ्नो निष्कर्ष सुनाए।

"मुख्य कारण तनहुँ गयो कर तिर्‍यो, गोरखा आयो कर तिर्‍यो, भीरकोट गयो कर तिर्‍यो, काठमाण्डू आयो कर तिर्‍यो, ललितपुर आयो कर तिर्‍यो - बन्द व्यापार सबै हैरान भए। त्यतिबेलाका व्यापारीहरूलाई तनावै तनाव भयो। मानिसहरू वाक्क भए - यी ठाउँठाउँका राजा र सरकार कति हुन् कति भन्या जस्तो। त्यो भन्दा बरु एउटै सरकार बलियो भइदियो भने एकै ठाउँमा तिर्न पाइन्थ्यो भन्ने कारणले नै पृथ्वीनारायण शाह सफल भए भन्ने मेरो निष्कर्ष छ," उनले भने।

उनीभन्दा अगाडि बोल्दै देशभरिका उद्योगी व्यापारीको छाता सङ्गठन नेपाल उद्योग वाणिज्य महासङ्घकी अध्यक्ष भवानी राणाले व्यवसायीहरू प्रचण्डले सङ्केत गरे जस्तै तनावमा परिसकेको बताएकी थिइन्।

"अहिले नेपालमा व्यवसायीहरू करका कारणले एकदमै त्रसित भएको अवस्था छ। तीनवटा तहका सरकार छन्। अनि कर बढिरहेका छन्। स्थानीय...\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

सत्तारूढ नेपाल कम्युनिस्ट पार्टीका अध्यक्ष पु्ष्पकमल दाहाल 'प्रचण्ड'ले स्थानीय तह र प्रदेशैपिच्छे कर लगाउँदा उत्पन्न हुने असन्तुष्टि सङ्घीयताजस्ता परिवर्तन उल्ट्याउने कारक बन्न सक्ने चिन्ता व्यक्त गरेका छन्।


सारांशका लागि कागजात: उनका पिता अकिहितोले राजगद्दी परित्याग गरेपछि ५९ वर्षीय नारुहितो मे महिनामा जापानको सम्राट बनेका थिए।

पूर्वसम्राट अकिहितो पनि आफ्ना छोराको राजगद्दी आरोहण समारोहमा उपस्थित थिए।

विभिन्न परम्परागत विधि सम्पन्न भएपछि बल्ल उनले औपचारिक रूपमा राजगद्दी आरोहण गरेका हुन्।

जापानमा भर्खरै समुद्री आँधी हगिबिसका कारण धनजनको क्षति भएकाले पीडितहरूप्रति सहानुभूति प्रकट गर्न राजगद्दी आरोहणका अवसरमा आयोजना गरिने शोभायात्रा भने स्थगित गरियो। हगिबिसका कारण जापानमा झन्डै ८० जनाको मृत्यु भएको थियो।

सम्राटहरूले विशेष अवसरमा लगाउने परम्परागत वस्त्र धारण गरेर नारुहितो साढे छ मिटर अग्लो ताकामिकुरा राजगद्दीमा बसेका थिए। त्यहाँबाट उनले एउटा लिखित मन्तव्य वाचन गरे।

"राष्ट्र र जनताको एकताको प्रतीकका रूपमा आफ्नो उत्तरदायित्व वहन गर्न म संविधानअनुसार काम गर्ने शपथ लिन्छु," समाचार संस्था रोएटर्सले उनलाई उद्धृत गरेको छ।

सो अवसरमा उनकी पत्नी साम्राज्ञी मासाको सँगै रहेको अर्को आसनमा बसेकी थिइन्।  उनले १२ पत्र भएको वस्त्र लगाएको बताइन्छ।

प्रधानमन्त्री शिन्जो आबेले सम्राटलाई बधाई ज्ञापन गर्दै सम्बोधन गरेका थिए।

त्यसपछि उनको नेतृत्वमा उपस्थित मानिसहरूले "बान्जाई!" अर्थात् "सम्राट चिरायु रहून्!" भन्दै नारा लगाएका थिए।

उक्त विशेष समारोहमा जापानको राजकीय शक्तिको सङ्केतका रूपमा लिइने प्राचीन तरबार र रत्न पनि राखिएको थियो।

उक्त समारोहमा यूकेका राजकुमार चार्ल्स तथा अन्य गन्यमान्य व्यक्ति पनि उपस्थित छन्।

नेपालकी राष्ट्रपति विद्यादेवी भण्डारी पनि जापानी सम्राटको राजगद्दी आरोहण समारोहमा सहाभागी हुन जापान गएकी छन्।

सम्राटले विदेशबाट आएका शाही प्रतिनिधिहरूका लागि चियापान आयोजना गर्दैछन्।

प्रधानमन्त्रीले सबै अतिथिहरूका लागि रात्रिभोज आयोजना गरेका छन्।

पूर्वसम्राट अकिहितो पनि आफ्ना छोराको राजगद्दी आरोहण समारोहमा उपस्थित थिए

जापानमा संवैधानिक राजतन्त्र छ र सम्राटको भूमिका प्राय: आलङ्कारिक हुन्छ।

उनले नागरिकहरूसँग अन्तर्क्रिया गर्ने तथा विदेशी पाहुनासँग भेट गर्ने गर्छन्।

राजदरबारमा आइपुग्दै सम्राट नारुहितो

नारुहितोका भाइ युवराज आकिशिनो र युवराज्ञी किको समारोह स्थलमा आइपुग्दै

\nकागजात जस्तै भाषामा सारांश:

जापानका सम्राट नारुहितोले एउटा भव्य समारोहका बीच राजगद्दी आरोहण गरेका छन्।