उत्तर कोरियातील पुंगे-रीच्या डोंगराळ भागात सर्वाधिक अणु चाचण्या झाल्या आहेत.

उत्तर कोरियाच्या उत्तर-पूर्व प्रदेशातील या डोंगराळ भागातील ही जागा देशातील सर्वात मोठी अणु चाचणीचे ठिकाण आहे. तसेच अशा चाचण्यांसाठी हे जगातील सर्वाधिक व्यस्त ठिकाण राहिलं आहे.

काय या जागेचंवैशिष्ठ्य?

या जागेची माहिती केवळ उपग्रहांकडूनच प्राप्त आहे. उपग्रहाद्वारे मिळालेल्या छायाचित्रांवरून त्या जागेवर आण्विक चाचणीसाठी लागणाऱ्या उपकरणांची ने-आण करण्याच्या हालचाली स्पष्ट दिसून येतात. पुंगे-रीच्या माऊंट मनटाप या डोंगराखालील खाणवजा भुयारात मुख्यत्वे अणुचाचण्या घेतल्या जातात.

उत्तर कोरियाच्या अणुकार्यक्रमावर लक्ष ठेऊन असणारे देश या भुयारातील खोदकामावर विशेष लक्ष ठेवतात. उपग्रहामार्फत मिळालेल्या छायाचित्रांनुसार ३ सप्टेंबरला झालेल्या मोठ्या अणु चाचणीपूर्वीच, म्हणजेच ऑगस्ट मध्येच इथे चाचणीच्या तयारीला सुरूवात झाली होती.

पुंगे-रीच्या भागातील वातावरणात किरणोत्सर्गाचे प्रमाण आढळले आहे.

उपकरणांवरून मिळाला इशारा

उत्तर कोरियाच्या अणुकार्यक्रमाच्या जाणकारांकडून मिळालेल्या माहितीनुसार, या वर्षाच्या सुरुवीतीला या डोंगर... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ाळ भागात खोदकाम सुरू झाले होते. या खाणीच्या प्रवेशद्वारावर काही मोठी उपकरणे आणण्यात आली होती.

या खाणीच्या आत अर्ध-वर्तुळाकार रस्ता तयार करण्यात आला आहे. या रस्त्याच्या शेवटी चाचणीसाठी आणण्यात आलेली उपकरणे ठेवली गेली.  स्फोटापूर्वी ही खाण पूर्णतः भरून बंद केली गेली. स्फोटानंतर किरणोत्सर्गाचा धोका कमी जाणवेल हा त्यामागचा हेतू होता, असं जाणकार सांगतात.

चीनलगतच्या उत्तर कोरियामधल्या गावांबाबत आम्हांला बरीच माहिती आहे, पण या डोंगराळ भागाबाबत आम्हांला कल्पना नाही, असं त्यांनी स्पष्ट केलं.

उत्तर कोरियानं हायड्रोजन बॉम्बची चाचणी केल्यानंतर जगभरातून चिंता व्यक्त होत आहे.

अनेक शहरांमध्ये जाणवले धक्के

चाचणीनंतर सीमेलगतच्या अनेक शहरांमध्ये जमिनीत हादरे जाणवले. ग्लोबल टाइम्समधील वृत्तानुसार, चीननजीकच्या सीमेपासून १० किलोमीटर अंतरावर जमीनीत निर्माण झालेल्या कंपनांमुळे शाळेतील मुले घाबरून रस्त्यावर आली होती.

चाचणीनंतर केलेल्या परिक्षणानंतर कोणताही किरणोत्सर्ग झालेला नाही, असं उत्तर कोरियानं जाहीर केलं आहे. पण या चाचणीनंतर चीनच्या न्युक्लिअर सेफ्टी एडमिनिस्ट्रेशन आणि दक्षिण कोरियाच्या न्यूक्लिअर सेफ्टी अँड सिक्युरिटी कमिशनने किरणोत्सर्ग कितपत झाला याच्या चाचण्या करण्यास सुरूवात केली आहे.

अणू चाचणीनंतर भुकंपाचे धक्के?

उत्तर कोरियाच्या आण्विक कार्यक्रमावर लक्ष ठेवण्यासाठी '३८ नॉर्थ' हा अनेक देशांचा समूह कार्यरत आहे. या समूहातील काही तज्ज्ञांच्या माहितीनुसार फेब्रुवारी २०१३ मध्ये उत्तर कोरियानं केलेल्या चाचणीनंतर वातावरणात किरणोत्सर्गाचे अस्तित्व जाणवू लागले आहे. तसेच नुकत्याच केलेल्या चाचणीनंतर रिश्टर स्केलवर ६.३ तीव्रतेचा भूकंपही जाणवला होता.

मात्र, या धक्क्यानंतर काही क्षणातच ४.६ रिश्टर स्केल तीव्रतेचा दुसरा धक्का जाणवला. तसेच शक्तिशाली स्फोटानंतर पुंगे-री डोंगराळ भागातील खाण कोसळली आहे. ज्यामुळे किरणोत्सर्गाचा धोका अधिक वाढला आहे.

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)


उत्तर कोरियानं जुलैमध्ये पहिल्या आंतरखंडीय बॅलेस्टिक मिसाईलची चाचणी घेतली होता.

पेंटागॉननं दिलेल्या माहितीनुसार, हे क्षेपणास्त्र 1,000 किमींपर्यंत जाऊन जपानच्या समुद्रात पडलं. हे आंतरखंडीय बॅलेस्टिक क्षेपणास्त्र असल्याचा प्राथमिक अंदाज अमेरिकेच्या संरक्षण मंत्रालयानं व्यक्त केला होता.

उत्तर कोरियानं यापूर्वी सप्टेंबरमध्ये बॅलेस्टिक क्षेपणास्त्र डागलं होतं. त्या घटनेच्या काही दिवसांपुर्वीच त्यांनी सहावी अणूचाचणी केली होती.

राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रंप आणि वरिष्ठ अधिकाऱ्यांशी झालेल्या चर्चेनंतर अमेरिकेचे सुरक्षा सचिव जेम्स मॅटिस यांनी व्हाईट हाऊसमध्ये पत्रकारांना माहिती दिली.

"आजवरच्या सर्व क्षेपणास्त्रांपेक्षा हे सर्वांत उंचावर गेलं होतं. उत्तर कोरियाच्या या चाचण्या म्हणजे जागतिक संकंट आहे," असं मॅटिस म्हणाले.

उत्तर कोरियानं प्योंगयांग येथून हे क्षेपणास्त्र डागल्याची माहिती दक्षिण कोरियाच्या योंहॅप या वृत्तसंस्थेनं दिली आहे.

हे क्षेपणास्त्र 50 मिनिटं हवेत होतं, पण जपानवरून गेलं नाही, असं जपान सरकारच्या अधिकाऱ्यांनी स्पष्ट केलं.

'अमेरिका माऱ्याच्या टप्प्यात'

गेल्या अनेक महिन्य... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ांपासून उत्तर कोरियाचे सर्वेसर्वा किम जोंग उन आणि अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रंप सध्या एकमेकांविरोधात युद्धखोरीची भाषा करताना दिसत आहेत.

त्याचं मुख्य कारण म्हणजे उत्तर कोरियानं आपल्या शस्त्रागारातील अनेक शस्त्रांच्या चाचण्या घेण्यास सुरुवात केली आहे.

उत्तर कोरियानं जुलै 2017च्या पहिल्या आठवड्यात व्हॉसाँग-१४ या सर्वाधिक मारक क्षमता असलेल्या आंतरखंडीय बॅलेस्टिक मिसाईलची (ICBM) यशस्वी चाचणी केल्याचा दावा केला होता.

त्यानंतर लगेचच अमेरिकेची सगळी राज्य त्यांच्या माऱ्याच्या टप्प्यात आल्याचा दावा प्योंगयांगमधल्या अधिकृत सूत्रानीं केला होता. अमेरिकी लष्करी सूत्रांनी मात्र या वृत्ताचं खंडन केलं आहे.

तरी उत्तर कोरियानं डागलेली क्षेपणास्त्र अमेरिका आणि अलास्कापर्यंत पोहोचू शकतील, अशी भीती काही अमेरिकेच्या तज्ज्ञांनी व्यक्त केली आहे.

उत्तर कोरियाचा क्षेपणास्त्र कार्यक्रम

दुसऱ्या महायुद्धानंतर उत्तर कोरियाच्या शस्त्रागारात नव-नव्या शस्त्रांची भर पडली आहे. सध्या अत्याधुनिक तंत्रज्ञान वापरून उत्तर कोरियानं क्षेपणास्त्रांची निर्मिती केली आहे. यात प्रामुख्यानं लांब पल्ल्याच्या क्षेपणास्त्रांचा समावेश आहे.

इजिप्तमधून 1976च्या सुमारास उत्तर कोरियाला क्षेपणास्त्र निर्मितीसाठी मदत मिळाली. व्हॉसाँग हा क्षेपणास्त्रांचा प्रमुख कार्यक्रम 1984 साली उत्तर कोरियानं सुरू केला.

या व्हॉसाँग क्षेपणास्त्रांचा पल्ला 1,000 किमीपर्यंत आहे. तसंच ते रासायनिक आणि जैविक हल्लेही करू शकतात.

26 जुलै 2017 ला उत्तर कोरियानं जपान नजीकच्या सागरी क्षेत्रात 3,000 किमी मारक क्षमतेच्या एका आंतरखंडीय क्षेपणास्त्राची यशस्वी चाचणी केली.

उत्तर कोरियाच्या शस्त्रागारात वेगवेगळ्या माऱ्याची आंतरखंडीय क्षेपणास्त्रे आहेत.

यानंतर उत्तर कोरियाच्या क्षेपणास्त्र कार्यक्रमाबद्दल जगभरात उलटसुलट चर्चा सुरू झाली. काही आंतरराष्ट्रीय तज्ज्ञांच्या मते तर उत्तर कोरियाचा हा कार्यक्रम त्यांची अमेरिकेवर हल्ला करण्याची पूर्वतयारी आहे.

आंतरखंडीय बॅलेस्टिक क्षेपणास्त्रे

संपूर्ण जगात आपल्या अस्तित्वाची झलक दाखवण्यासाठी तसंच अमेरिकेवर दबाव ठेवण्यासाठी उत्तर कोरियानं पहिल्यापासूनच आंतरखंडीय क्षेपणास्त्रांच्या निर्मितीवर भर ठेवला.

2012 मध्ये उत्तर कोरियात झालेल्या लष्करी संचलनात वेगवान माऱ्याची क्षमता असलेल्या आधुनिक KN-08 आणि KN-14 ही आंतरखंडीय क्षेपणास्त्रं...


उत्तर कोरियाने अण्वस्त्र कार्यक्रम रद्द करावा, असं ट्रम्प यांचं म्हणणं होतं. तर अमेरिकेने घातलेले निर्बंध उठवावे, अशी किम जाँग-उन यांची मागणी होती. चर्चेतूनही ही कोंडी काही फुटली नाही आणि चर्चा कुठल्याच निर्णयाविना बैठक संपली होती.

आता अण्वस्त्रासंबंधी वाटाघाटीतली कोंडी कशी फोडायची याची चर्चा करण्यासाठी अमेरिकेचे वरिष्ठ राजदूत दक्षिण कोरियात असताना उत्तर कोरियाने ही चाचणी घेतली आहे.

अमेरिकेने सवलत द्यावी, यासाठी दबाव आणण्यासाठीची ही खेळी असल्याचा अंदाज विश्लेषक व्यक्त करत आहेत.

सामरिकदृष्ट्या सज्ज होण्यासाठी उत्तर कोरिया क्षेपणास्त्र चाचणी करत असल्याचा आरोप दक्षिण कोरियाने केला आहे. उत्तर कोरियाने गेल्याच आठवड्यात एक क्षेपणास्त्र चाचणी घेतली होती आणि आता पुन्हा दोन लहान पल्ल्याच्या क्षेपणास्रांची चाचणी घेतल्याचा आरोप दक्षिण कोरियानं केला आहे.

क्षेपणास्त्र चाचणीविषयीची माहिती

उत्तर कोरियाची राजधानी प्याँगयांगपासून जवळपास 160 किमी. अंतरावर असलेल्या कुसाँग येथून स्थानिक वेळेनुसार दुपारी साडे चार वाजता लहान पल्ल्याचं क्षेपणास्त्र डागण्यात आलं.

समुद्रात पडण्यापूर्वी दोन्ही क्षेपणास... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

्त्राने जवळपास 50 किमीची उंची गाठली होती. तसंच पहिल्या क्षेपणास्त्राने 420 किमी. तर दुसऱ्या क्षेपणास्त्राने 270 किमीचं अंतर कापलं, अशी माहिती दक्षिण कोरियाने दिली आहे.

उत्तर कोरियाने नोव्हेंबर 2017मध्ये आंतरखंडीय बॅलेस्टिक क्षेपणास्त्र चाचणी सुरू केली होती.

दरम्यान, अमेरिका आणि दक्षिण कोरियामध्ये संयुक्त युद्धाभ्यास सुरू आहे. त्यावर दक्षिण कोरियातल्या मीडियामधून वारंवार नाराजी व्यक्त केली जात आहे. त्यामुळे प्याँगयांगने केलेल्या या क्षेपणास्त्र चाचणीत आश्चर्य वाटण्यासारखं काहीच नाही, अशी माहिती बीबीसीच्या दक्षिण कोरियातल्या प्रतिनिधी लॉरा बिकर यांनी दिली आहे.

निर्बंध शिथिल करण्यासंबंधीचा करार करण्यासाठी आम्ही दाखवत असलेला संयम फार काळ टिकणार नाही आणि लवकरात लवकर करार केला नाही तर किम जाँग-उन यांनी म्हटल्याप्रमाणे आम्हाला 'नवा मार्ग' चोखाळावा लागेल,असा इशारा दक्षिण कोरियाने यापूर्वीच अमेरिकेला दिला होता.

अण्वस्त्र कोंडी

उत्तर कोरिया आणि अमेरिकेमधली फेब्रुवारीतली चर्चा फिस्कटल्यानंतर अमेरिकेतले उत्तर कोरियाचे विशेष प्रतिनिधी स्टिफन बिगन अण्वस्त्राविषयीची चर्चा पुन्हा रुळावर आणण्यासाठी दक्षिण कोरियाची राजधानी सेऊलमध्ये दाखल झाले आहेत.

उत्तर कोरियामध्ये सध्या मोठा धान्य तुटवडा निर्माण झाला आहे. त्यामुळे मानवतेच्या दृष्टीकोनातून उत्तर कोरियाला कोणत्या मार्गाने धान्य पुरवठा करता येईल, यावरही ते चर्चा करणार आहे.

आपण अण्वस्त्र चाचणी करणार नाही आणि आंतरखंडीय बॅलेस्टिक क्षेपणास्त्रही डागणार नसल्याचं किम जाँग-उन यांनी म्हटलं होतं.

मात्र, उत्तर कोरियाचा अण्वस्त्र कार्यक्रम सुरूच असल्याचं उपग्रहाने टिपलेल्या छायाचित्रांवरून स्पष्ट होतं. त्यांनी लांब पल्ल्याच्या क्षेपणास्त्रात बसू शकतील, असे छोटे अणुबॉम्ब आणि अमेरिकेच्या धर्तीपर्यंत मारा करू शकतील, असे आंतरखंडीय बॅलेस्टिक क्षेपणास्त्र तयार केल्याचा दावा दक्षिण कोरियाने केला आहे.

दरम्यान, अमेरिकेने 1950-53च्या कोरियन युद्धात मृत्यूमुखी पडलेल्या त्यांच्या जवानांचे पार्थिव अमेरिकेत परत आणण्याचा कार्यक्रमही फेब्रुवारीमधली चर्चा फिस्कटल्यानंतर स्थगित केला आहे.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)


उत्तर कोरियाला अण्वस्त्र सज्ज राष्ट्र म्हणून मान्यता हवी आहे.

एखादा अणू बॉम्ब दागणं म्हणजे टीव्हीवर चॅनेल बदलण्याइतकी सोपं काम नाही. ती प्रक्रिया गुंतागुंतीची आहे, आणि गंमत म्हणजे यात बिस्किटं आणि फुटबॉलचाही समावेश आहे.

अमेरिकेच्या राष्ट्राध्यक्षांकडे आण्विक अधिकार असतात.

'न्युक्लिअर बटण' तशी एक प्रसिद्ध संकल्पना आहे. पण ट्रंप यांच्याकडे खरंच असं बटण आहे का? उत्तर स्पष्ट आहे : ट्रंप यांच्याकडे असं कुठलंही खरंखुरं बटण नाही.

मग ट्रंप यांच्याकडे आहे तरी काय?

गेल्या वर्षी 20 जानेवारीला ट्रंप यांच्या शपथग्रहण सोहळ्याला बराक ओबामा यांच्याबरोबर लष्करातला एक माणूस लेदर बॅग घेऊन उपस्थित होता. ट्रंप यांनी शपथ घेतली आणि तो माणूस त्या बॅगसह ट्रंप यांच्या ताफ्यात दाखल झाला.

या बॅगला 'न्युक्लिअर फुटबॉल' असं म्हटलं जातं. अमेरिकेला अणू बॉम्ब सोडायचा असेल तर हा फुटबॉल अत्यावश्यक आहे. म्हणूनच हा फुटबॉल नेहमी अमेरिकेच्या राष्ट्राध्यक्षांबरोबरच असतो.

एखादा खेळ खेळतानाही अमेरिकेच्या राष्ट्राध्यक्षांना आण्विक अधिकाराचं बटन बाळगावं लागतं.

ऑगस्टमध्ये तज्ज्ञांनी CNNशी बोलताना यासंदर्भात माहिती दिली.... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ट्रंप जेव्हा गोल्फ खेळतात तेव्हाही या बॅगेतला फुटबॉल त्यांची सोबत करतो.

या फुटबॉलमध्ये दडलंय तरी काय?

सामान्य माणसाला या फुटबॉलला आतून पाहण्याची संधी मिळाली तर त्यांच्या पदरी निराशा पडू शकते.

उत्सुकतेचा विषय झालेलं असं कुठलंही बटण या फुटबॉलमध्ये नसतं. आणि अणू बॉम्ब कधी फुटेल, असं दाखवणारं कुठलं काऊंटडाऊन घड्याळही यात नसतं.

याऐवजी तिथे विविध प्रकारची संपर्क साधनं असतात. याच्या जोडीला युद्ध कसं लढायचं, याचा आराखडा असतो. झटपट निर्णय घेता येतील, अशी या आराखड्यांची रचना असते.

पाहा व्हीडिओ : उत्तर कोरियासोबत युद्ध झालं तर कसं असेल?

1980 मध्ये व्हाईट हाऊस मिलिटरी ऑफिसचे माजी संचालक बिल ग्युइली यांनी सांगितलं होतं की प्रत्युत्तराचे पर्याय ठरलेले आहेत - दुर्मीळ, मध्यम आणि उत्तम.

मग बिस्कीट कसलं?

बिस्कीट म्हणजे विविध कोड असलेलं कार्ड असतं. हे बिस्कीटरुपी कार्ड राष्ट्राध्यक्षांनी स्वत:बरोबर कायम बाळगणं अपेक्षित असतं.ॉ

अर्थातच, फुटबॉल आणि बिस्कीट वेगवेगळे असतात.

अणू बॉम्ब टाका, असा आदेश राष्ट्राध्यक्षांना द्यायचा असेल तर त्यांना हे कोड वापरून लष्कराशी संपर्क प्रस्थापित करावा लागतो.

अमेरिकेच्या लष्कराचे राष्ट्राध्यक्ष प्रमुख असतात.

राष्ट्राध्यक्ष म्हणून पदभार स्वीकारल्यानंतर ट्रंप यांना अणूबॉम्बचं नियंत्रण असलेलं बिस्कीट हाती आल्यावर कसं वाटतं, असं ABC Newsने विचारलं होतं. त्यांचं उत्तर : "हे बिस्कीट काय आहे, त्याचा वापर कसा करतात, त्याचं स्वरूप काय, हे लष्करी अधिकारी समजावून सांगतात."

"या बटणाचा वापर करून किती विध्वंस घडवता येऊ शकतो, याची कल्पना देण्यात येते. त्यावेळी त्याचं गांभीर्य जाणवत नाही. पण तटस्थतेने विचार केल्यानंतर खूप भीतीदायक वाटतं," असं ट्रंप म्हणाले होते.

माजी राष्ट्राध्यक्ष बिल क्लिंटन यांच्या कार्यकाळादरम्यान या बिस्किटाचा कोड हरवल्याची आठवण त्यांचे लष्करी सहाय्यक रॉबर्ट बझ पॅटरसन यांनी सांगितली.

"क्लिंटन आपल्या पँटच्या खिशात हे बिस्कीट ठेवायचे. याच्या जोडीला क्रेडिट कार्ड रबर बँडने जोडलेलं असायचं. मोनिका लुईन्स्की प्रकरण उघडकीस आलं, त्यादिवशी सकाळी हे कोड सापडत नसल्याचं क्लिंटन यांनी सांगितलं."

जनरल ह्यू शेल्टॉन यांनीही या वृत्ताला दुजोरा दिला. क्लिंटन यांच्याकडे असलेलं बिस्कीटरुपी कोड अनेक महिने हरवल्याचं शेल्टन यांनी सांगितलं.

राष्ट्राध्यक्ष क्षेपणास्त्र हल्ल्याचं आदेश कसा...


उत्तर चीनमधील शिआन शहरातील एका प्रमुख रस्त्यावर मोबाइलवेड्या लोकांसाठी स्वतंत्र पादचारी मार्ग तयार करण्यात आला आहे.

'शानशी ऑनलाईन न्यूज'च्या वृत्तानुसार, सतत मोबाइलमध्ये व्यस्त असलेल्या आणि सभोवतालच्या वातावरणाचं भान नसलेल्या लोकांसाठी शिआन शहरातील यांता रस्त्यावर एक स्वतंत्र पादचारी मार्गच तयार करण्यात आला आहे.

पाश्चात्य देशांमध्ये सतत स्मार्टफोनमध्ये डोकं घालून इतरत्र दुर्लक्ष करणाऱ्यांना 'फबर्स' (Phubbers) किंवा 'स्मार्टफोन झोंबी' असंही म्हटलं जातं. अशा मोबाइलमग्न समाजासाठी ही स्पेशल लेन करण्यात आली आहे.

सायकल आणि पादचारी मार्ग आता पुरेसे नाहीत. इथं मोबाइलधारकांसाठीही स्वतंत्र मार्ग आहे.

लाल, हिरव्या आणि निळ्या रंगात रंगवलेला हा पादचारी मार्ग 100 मीटर लांब आणि 80 मीटर रुंद आहे. या मार्गावर स्मार्टफोनचं चिन्ह रंगवण्यात आलं असल्यानं इतर सर्वसाधारण पादचारी मार्गांपेक्षा तो चटकन लक्षात येतो.

'शानशी ऑनलाईन न्यूज'नुसार या मार्गावर असलेल्या एका मोठ्या शॉपिंग मॉलकडून अशी स्पेशल लेन किमान महिनाभरासाठी ठेवावी यासाठी दबाव टाकण्यात आला होता.

हा रस्ता कायम गजबजलेला असतो आणि मोबाईल बघत चालण... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ाऱ्यांना कदाचित सभोवताली काय घडतंय याचं भान नसतं. अनेकदा वाहनंही या पादचारी मार्गावर येतात.

द पेपर या न्यूज वेबसाइटने यासंदर्भात स्थानिकांच्या मुलाखती घेतल्या. तेव्हा नागरिकांनी या उपक्रमाचं स्वागत केलं.

"मी पहिल्यांदाच असं काही बघितलं असून ही कल्पना चांगली आहे," वेय झियावे यांनी सांगितलं.

"या मार्गावरून जाणाऱ्या प्रत्येकाला सुरक्षित वाटू शकतं. रस्त्याच्या कडेला वाहनं असतात आणि कधीकधी पादचारी मार्गांवरही वाहनं येतात.."

वाहनधारकांनाही या पादचारी मार्गाची माहिती मिळते.

आणखी एक स्थानिक हू शुया म्हणतात, "आजकालचे तरुण नेहमी घाईत असतात आणि सतत मोबाइलमध्ये व्यग्र असतात. सतत मोबाइलमध्ये गुंतलेल्या लोकांना या मार्गामुळे सुरक्षित वाटू शकेल."

सिना वेब्वो मायक्रोब्लॉगवर अनेक प्रतिक्रिया आल्या आहेत. स्मार्टफोन वापरणाऱ्यांची अवस्था ही अंध व्यक्तींसारखी झाल्याचं एकानं म्हटलं. दुसऱ्या युजरला वाटतं की, या पादचारी मार्गावरवरही फबर्स एकमेकांना धडकण्याचा धोका आहे.

(बीबीसी मॉनिटरींगसाठी केरी अॅलेन यांचं वार्तांकन)

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)


उत्तर जर्मनीतल्या एका संग्रहालयाच्या एका संचालकांनी मान्य केलंय की असंच चालू राहिलं तर त्यांना काही प्राण्यांची कत्तल करून त्यांचं मांस इतर प्राण्यांना खाऊ घालण्याची वेळ येऊ शकते.

"कोणत्या प्राण्यांची कत्तल करायची याची आम्ही एक यादीच तयार केली आहे," न्यूम्युस्टर प्राणिसंग्रहालयाच्या वेरेना कास्परी यांनी सांगितलं.

बर्लिन प्राणिसंग्रहालयात जुळ्या पांडांचा जन्म झाला आहे, पण त्यांचे चाहते त्यांना सध्या ऑनलाईनच पाहू शकतात. या प्राणिसंग्रहालयाच्या प्रवक्त्या फिलीन हॅखमाईस्टर यांनी डीपीए या वृत्तसंस्थेशी बोलताना सांगितलं, "ही पांडाची जोडगोळी खूपच गोड आहे. आम्हाला मनापासून वाटतं की चाहत्यांना ही पांडाची पिल्लं ऑनलाईन पाहाता यावीत. नाहीतर जेव्हा प्राणिसंग्रहालय पुन्हा सुरू होईल तोवर ते मोठे झालेले असतील."

प्राण्यांच्या अन्नाचा प्रश्न

न्यूम्युस्टर प्राणिसंग्रहालयाच्या अधिकारी कास्परी यांनी आम्हाला सांगितलं की शेवटचा पर्याय म्हणून दुर्दैवाने आम्हाला काही प्राण्यांची कत्तल करून इतर प्राण्यांना ते मांस खायला घालावं लागेल. नाहीतर कोणतेच प्राणी जिवंत राहाणार नाहीत. "असं केलं नाही तर भुकेने त्... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

यांचा मृत्यू होईल. अर्थात याने संग्रहालयाचे आर्थिक प्रश्न सुटणार नाहीच," त्या म्हणाल्या.

कास्परी यांच्या प्राणिसंग्रहालयाला सरकारकडून आपातकालीन निधी मिळण्याची शक्यता नाही त्यामुळे लॉकडाऊनमुळे त्यांच्या प्राणीसंग्रहालयाचं दीड लाख पाऊंडाहून अधिक नुकसान होईल असा त्यांचा अंदाज आहे.

जर्मनीमधल्या प्राणिसंग्रहालयांनी लोकांच्या देणग्यांबरोबरच सरकारकडूनही आर्थिक मदत मागितली आहे.

तिथल्या राष्ट्रीय प्राणिसंग्रहालय संस्थेचं म्हणणं आहे की प्राणिसंग्रहालयं पूर्णपणे बंद होऊ शकत नाहीत, आणि त्यांचा खर्चही कमी होणार नाही. कारण प्राण्यांना खायला घालावंच लागतं, त्यांची काळजी घ्यावी लागते आणि जे प्राणी उष्णकटिबंधीय आहेत त्यांच्यासाठी तापमान 20 सेल्सिअस राहील याचीही व्यवस्था करावी लागते.

ऑस्ट्रियातल्या व्हिएन्नामध्ये असणाऱ्या श्कोनब्रन प्राणिसंग्रहालयाचं म्हणणं आहे की सध्या जेवढी बचत आहे ती वापरून तात्पुरता खर्च निघू शकतो पण नंतर काहीतरी तजवीज करावी लागणार.

सध्या अनेक प्राणिसंग्रहालयातले कर्मचारी घरी आहेत, त्यांच्या नोकरीवर संकट आलं नसलं तरी त्यांना 3 महिने घरी थांबावं लागणार आहे.

प्राण्यांना आठवण येतेय माणसांची

प्राणिसंग्रहालयातल्या काही अधिकाऱ्याचं म्हणणं आहे की या लॉकडाऊनचा प्राण्यांवरही वाईट परिणाम होऊ शकतो आणि ते भावनिक होऊ शकतात. कारण प्राण्यांनाही सतत माणसं आजूबाजूला असण्याची आणि त्यांच्या आकर्षणाचा केंद्रबिंदू होण्याची सवय झालेली आहे.

"इथल्या माकडांना माणसं पहायला फार आवडतं. सील आणि पोपटांना माणसांचं आकर्षण आहे आणि सध्याचं आयुष्य त्यांच्यासाठी फारच कंटाळवाणं झालं आहे," बर्लिन प्राणिसंग्रहालयाच्या अधिकारी हॅखमाईस्टर सांगतात.

मागच्या आठवड्यात मॉस्को प्राणिसंग्रहालयानेही म्हटलं होतं की त्यांचे पांडा काहीतरी मिस करत आहेत. "त्यांच्यापाशी कोणताही माणूस गेला की ते उत्तेजित व्हायचे," त्यांनी म्हटलं.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)


उत्तर डकोटा भागात शास्त्रज्ञांनी केलेल्या उत्खननातून यासंबंधीचे पुरावे हाती लागले आहेत. इथं सापडलेल्या माशांच्या आणि झाडांच्या जीवाश्मात त्या विध्वंसातून आकाशात उडालेले दगडांचे तुकडे आणि इतर काही चमकदार पदार्थ सापडले आहेत. या जीवाश्मात पाण्याचे अंशही मिळाले आहेत. अशनी कोसळल्यानंतर समुद्राच्या पातळीत वाढ झाली होती, त्याचं हे निदर्शक आहे.

PNAS या जर्नलमध्ये यावरील शोधनिबंध प्रसिद्ध झाला आहे.

युनिव्हर्सिटी ऑफ कन्सासमधील संशोधक रॉबर्ट डेपाल्मा आणि त्यांच्या सहकाऱ्यांनी हे संशोधन केलं आहे. टॅनिस या भागात हे उत्खनन झालं आहे. हा अशनी कोसळल्यानंतर पुढील काही मिनिटं किंवा काही तास काय घडलं असेल याची झलक या उत्खननातून दिसून येते.

आता ज्या भागाला गल्फ मेक्सिको म्हटलं जातं त्या भागात हा 12 किलोमीटर लांबीचा अशनी कोसळला होता. हा आघात इतका मोठा होता की त्यातून अब्जावधी टन वितळलेले आणि बाष्प रूपातील खडक हजारो किलोमीटर दूरवर अवकाशात विखुरले गेले.

टॅनिसमध्ये जे जीवाश्म सापडले आहेत, त्यात मण्यांच्या आकाराचे पदार्थ सापडले आहेत. हे पदार्थ या विध्वसांवेळी पृथ्वीवर पडले होते. हे मणी बंदुकीतून झाडलेल्य... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ा गोळ्यांसारखे कोसळले होते.

या आघातानंतर ज्या लहरी निर्माण झाल्या त्यातून पाण्याची पातळी वाढली. याला Seiche म्हणतात.

इथं  माशांच्या जीवाश्मात राख सापडली आहे. या माशांच्या कल्ल्यात राखेचे अवशेष सापडले आहेत. झाडांच्या जीवाश्मातील रेझिन्समध्य हे जीवाश्म सुरक्षित राहिले आहेत. जिओकेमिस्टनी या मटेरिअलचा संबंध मेक्सिकोतील त्या साईटशी जोडला आहे. या उत्खननात सापडलेल्या जीवाश्मांचा कालखंड 6.57 कोटी वर्षं इतका दाखवण्यात आला आहे.

ज्या पद्धतीने या जीवाश्मांची रचना झाली आहे, ते पाहता हा भाग पाण्यात बुडला असावा, असा निष्कर्ष निघतो.

या आघातानंतर त्सुनामी उसळली होती. पण गल्फ ऑफ मेक्सिकोपासून 3000 किलोमीटरवर असलेल्या उत्तर डकोटा भागात ही त्सुनामी पोहोचण्यासाठी बरेच तास लागले असतील, असा कयास आहे.

रॉबर्ट डेपाल्म उत्खनन करताना.

यातून जाणवलेल्या भूकंपाच्या धक्क्यातून जगभरात पाण्याच्या पातळीत मोठी हालचाल निर्माण झाली असावी. भूगर्भात निर्माण झालेल्या या तरंगांची तीव्रता 10 ते 11 भूकंपांइतकी तीव्र होती. या तडाख्यात जे काही सापडलं ते एकत्रित ढिगाऱ्यासारखं जमा झालं असावं. त्यात झाडं, पृथ्वीवरील प्राणी, मासे आणि इतरही बऱ्याच घटकांचा समावेश आहे. तेच या उत्खनानतून दिसून आलं आहे, असं डेपाल्म यांनी सांगितलं.

भूकंपाच्या लहरी या भागात आघातानंतर काही मिनिटांत पोहोचल्या असतील. त्यानंतर 17 तासांनी त्सुनामीच्या लाटा इथं थडकल्या, असं ते म्हणाले.

गल्फ ऑफ मेक्सिकोवर आदळलेल्या या अशनीने डायनासोर संपवले.

या रिसर्च पेपरच्या संशोधकांत वॉल्टर अल्वरेझ यांचाही समावेश आहे. ते कॅलिफोर्नियातील भूगर्भशास्त्रज्ञ आहेत. वॉल्टर आणि त्यांचे वडील लुईस यांनी डायनोसोरच्या लुप्त होण्यामागची ही 'इम्पॅक्ट थेअरी' मांडली होती. त्यांनी क्रिटॅशिअस आणि पॅलिजीन या भूगर्भीय युगांच्या सीमेवर मोठ्या प्रमाणावर युरेडियम शोधलं. हे मूलद्रव्य अशनींमध्ये असते. टॅनिस इथल्या जिवाश्मांतही हे मूलद्रव्य सापडलं आहे.

वॉल्टर म्हणाले, "आम्ही युरेडियमच्या आधारावर ही संकल्पना मांडली होती. पण या आघातमुळे निर्माण झालेली अशी एखादी दफनभूमी म्हणता येईल, अशी जागा सापडेल असं वाटलं नव्हतं."

पृथ्वीवर कोसळलेल्या हा अशनीमुळे जी घळई निर्माण झाली त्याला The Chicxulub Crater असं नावं दिलं आहे. याचा परीघ जवळपास 100 किलोमीटर आणि खोली 30 किलोमीटर होता. त्यानंतर हे कोसळत गेलं आणि त्यांचा परीघ 200...


उत्तर प्रदेशची मान्या सिंह आणि हरियाणाची मनिका शियोकांड पहिल्या आणि दुसऱ्या रनर अप ठरल्या. या तिन्ही विजेत्यांच्या नावातलं पहिलं अक्षर 'म' आहे, हे विशेष.

नावातल्या पहिल्या अक्षराप्रमाणेच या तिघींमध्ये एकसारखी अनेक वैशिष्ट्यं आहेत आणि या तिघींसाठीही 'मिस इंडिया' बनण्यापर्यंतचा मार्ग सोपा नव्हता.

कसा होता मान्या सिंहचा प्रवास?

"तू खुद की खोज पर निकल, तू किसलिए हताश है? तू चल, तेरे वजूद की समय को तलाश है" - या ओळी म्हणत स्वतःची ओळख करून दिली आहे फेमिना मिस इंडिया 2020 ची रनर अप मान्या सिंहने.

उत्तर प्रदेशातल्या देवरिया जिल्ह्यातली मान्या सिंह कालपर्यंत एक सामान्य मुलगी होती. मात्र, आज प्रत्येकजण तिला ओळखतो. मान्याचे वडील ओमप्रकाश सिंह मुंबई ऑटोरिक्षा चालवतात, तर आई मनोरमा देवी मुंबईतच टेलरिंगचं दुकान चालवतात.

मान्याचं बालपण अत्यंत हालाखीत गेलं. आई-वडिलांनी केलेल्या संघर्षाविषयी सांगताना मान्या म्हणते, "लोक वेगवेगळ्या पद्धतीने विचार करतात. देशात काही राज्यं अशी आहेत जिथल्या लोकांना वाटतं की मुली फार काही करू शकत नाहीत."

ती पुढे म्हणते, "असा विचार करणाऱ्यांना मी एकच सांगू इच्छिते... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

की, तुम्ही कुठूनही आला असाल, तुमच्याकडे कपडे-पैसे असतील किंवा नसतील;  मात्र जेव्हा तुम्ही तुमच्या कल्पनेपेक्षाही मोठं स्वप्न बघता तेव्हा तुम्ही आकाशालाही गवसणी घालू शकता. त्यामुळे तुम्ही जोपर्यंत स्वप्न बघत नाही तोपर्यंत तुम्हाला तुमचं महत्त्व कळणार नाही."

'आयुष्याचं ते वळण जेव्हा वाटलं आता सगळं संपलं'

मान्या सिंहने लहानपणापासूनच पैशांची चणचण बघितली आहे. अनेक रात्री तिने उपाशीपोटी घालवल्या आहेत. पैसे वाचवण्यासाठी कितीतरी किलोमीटरची पायपीट केली आहे.

मान्याजवळ जे कपडे होते ते तिने स्वतः शिवलेले होते. इतकंच नाही तर कॉलेज फी भरण्यासाठी तिच्या आई-वडिलांना दागिनेही गहाण ठेवावे लागले होते. शिक्षणासोबतच तिने कॉल सेंटरवरही काम केलं.

त्या दिवसांविषयी मान्या सांगते, "प्रत्येकाच्याच आयुष्यात एकदा तरी अशी वेळ येते जेव्हा वाटतं की आता सगळं संपलं. मलाही असं वाटलं होतं."

मान्या सिंहचे वडील

ती म्हणते, "मला कायमच असं वाटत आलं आहे की, स्त्रीमध्ये एक वेगळीच शक्ती असते. मुलगा असता तर त्याने सांभाळून घेतलं असतं, असं आई-वडिलांना वाटू नये, असाच मी विचार करते. त्यामुळेच मी मोठ्या मुलीची भूमिका निभावली. मी मुलगा बनू शकत नाही. मात्र, मुलगा नाही, ही खंत कधी आई-वडिलांना वाटू नये, यासाठी प्रयत्न केले. मी 20 टक्के मेहनत केली असेल तर त्यांनी 80 टक्के केली आहे. त्यांनी केलेले त्याग हीच माझी प्रेरणा आहे."

सौंदर्य स्पर्धा श्रीमंतांसाठी असतात, ज्यांच्याजवळ पैसे नाहीत त्यांना या स्पर्धांमध्ये भाग घेणं कठीण असतं, असा एक सर्वसामान्य समज आहे. अशावेळी या स्पर्धेचं स्वप्न बघून ते प्रत्यक्षात उतरवणं मान्यासाठी किती कठीण होतं?

या प्रश्नावर मान्या म्हणते, "जेव्हा आपल्याकडे बॅकअप असतो, तेव्हा एखादी गोष्ट जमली नाही तर आपल्याकडे  दुसरा पर्याय आहे, असा विचार आपण करतो. पण माझ्याकडे दुसरा पर्याय नाही, असाच विचार मी कायम केला. पडले तर उठणार आणि पुन्हा पडले तर पुन्हा उठून उभी राहणार, असाच विचार मी करत आले आहे."

तिनं सांगितलं, "अपयश माझा सोबती आहे. माझ्या तोंडावर अनेकांनी दरवाजे बंद केले. तू 'मिस इंडिया'सारखी दिसत नाहीस, तू कधीच 'मिस इंडिया'पर्यंत पोहोचू शकणार नाही, असं लोक म्हणायचे. या सगळ्यांमधून मी एक शिकले - लोक काय म्हणतात, हे गरजेचं नाही. मला काय हवं आणि त्यासाठी मी योग्य आहे की नाही, हे स्वतःला कळणं, हे माझ्यासाठी गरजेचं आहे. यासाठी मलाच मेहनत...


उत्तर प्रदेशचे मुख्यमंत्री योगी आदित्यनाथ यांनी त्यांचं स्वागत केलं.

Twitter पोस्ट समाप्त, 1

ताजमहाल येथे असलेल्या व्हिजिटर्स बुकमध्ये डोनाल्ड ट्रंप यांनी अभिप्राय लिहिला. ताजमहाल येथे पोहोचल्यावर डोनाल्ड ट्रंप आणि त्यांची पत्नी मेलानिया यांनी गाईडकडून ताजमहालची माहिती घेतली. ट्रंप यांची मुलगी इवांका ट्रंप आणि त्यांचे पती जेरेड कुश्नर यांनीही ताजमहाल पाहिला.

जगातल्या सगळ्यांत मोठ्या अशा मोटेरा क्रिकेट स्टेडियमध्ये आयोजित कार्यक्रमात नरेंद्र मोदी आणि डोनाल्ड ट्रंप यांनी आपलं मनोगत व्यक्त केलं.

पंतप्रधा नरेंद्र मोदी म्हणाले, "हा ऐतिहासिक क्षण आहे. आपण संस्मरणीय क्षणाचे साक्षीदार आहोत. पाच महिन्यांपूर्वी मी अमेरिका दौऱ्याची सुरुवात ह्यूस्टन इथल्या हाऊडी मोदी दौऱ्याने केली. माझे मित्र, डोनाल्ड ट्रंप यांनी ऐतिहासिक भारत दौऱ्याची सुरुवात नमस्ते ट्रंप कार्यक्रमाने केली".

ते पुढे म्हणाले, "जगातील सगळ्यात मोठ्या लोकशाही देशाकडून तुमचं स्वागत. तुम्ही गुजरातच्या भूमीवर आहात, भारत तुमचं उत्साहाने स्वागत करत आहे. भारत-अमेरिका हे केवळ भागीदार देश नाहीत, ते त्याहून घनिष्ठ ऋणानुबंध आहेत".
... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रंप यांचं भारतात आगमन झालं आहे. ट्रंप, त्यांचे कुटुंबीय आणि ताफ्याला घेऊन येणारं विमान अहमदाबादमध्ये दाखल झालं आहे. अमेरिकेच्या राष्ट्राध्यक्षांना घेऊन येणारं एअरफोर्स1 हे विमान दाखल झालं आहे.

चरखा आणि सूतकताई यांच्याविषयी ट्रंप दांपत्य यांना समजून देताना नरेंद्र मोदी

पंतप्रधान नरेंद्र मोदी ट्रंप पतीपत्नींसह साबरमती आश्रमात गेले. नरेंद्र मोदींनी ट्रंप दांपत्याला सूतकताईबद्दल माहिती दिली.

ट्रंप यांचा दौरा लाईव्ह पाहण्यासाठी इथे क्लिक करा

पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी गळाभेट घेत ट्रंप यांचं स्वागत केलं.

पंतप्रधान नरेंद्र मोदी आणि डोनाल्ड ट्रंप यांची भेट झाली तो क्षण

डोनाल्ड ट्रंप अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष झाल्यानंतर पहिल्यांदाच भारतभेटीवर येत आहेत. 36 तासांच्या भारतभेटीत ते अहमदाबाद, आग्रा आणि दिल्ली अशा तीन शहरांना भेट देणार आहेत. भारतात येणारे ते अमेरिकेचे सातवे राष्ट्राध्यक्ष असतील.

डोनाल्ड ट्रंप यांच्या स्वागताची तयारी

अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रंप यांच्या स्वागतासाठी अहमदाबाद शहर सज्ज झालं आहे. अहमदाबाद येथील सरदार पटेल स्टेडियम किंवा मोटेरा स्टेडियमवर ते आणि पंतप्रधान नरेंद्र मोदी एक जाहीर सभा घेतील.

दरम्यान अमेरिकेहून भारतासाठी रवाना झालेल्या ट्रंप यांनी प्रवासादरम्यान हिंदीतून ट्वीट केलं आहे.

"आम्ही भारतात येण्यासाठी सज्ज झालो आहोत. प्रवासात आहोत, काही तासांतच भेटूया," असं ट्रंप यांनी म्हटलं आहे.

डोनाल्ड ट्रंप, मेलानिया ट्रंप आणि अन्य पाहुण्यांसाठी कडेकोट बंदोबस्त तैनात करण्यात आला आहे. अहमदाबाद शहराला सैन्याच्या छावणीचं स्वरूप प्राप्त झालं आहे.

ट्रंप यांच्या सुरक्षेसाठी 22 किमीच्या मार्गावर लोखंडी बॅरिकेड आणि 12,000 पोलीस

डोनाल्ड ट्रंप गुजरात, उत्तर प्रदेश आणि राजधानी दिल्लीत येणार असले तरी महाराष्ट्रातल्या शेतकऱ्यांना ट्रंप यांच्या दौऱ्याची भीती का वाटत आहे.

भारत-अमेरिका कराराची महाराष्ट्राच्या दूध उत्पादकांना भीती?

डोनाल्ड ट्रंप भारत दौऱ्यात काय बोलणार याकडे सगळ्यांचं लक्ष आहे. ट्रंप भारतासाठी रवाना होण्यापूर्वी त्यांच्या प्रशासनाने ट्रंप यांच्यासाठी कोणते मुद्दे महत्त्वाचे असतील हे स्पष्ट केलं.

डोनाल्ड ट्रंप प्रेमाचं प्रतीक असलेल्या ताजमहालला भेट देणार आहेत. यासाठी आग्रा शहरात अभूतपूर्व सुरक्षाव्यवस्था तैनात करण्यात आली आहे....


उत्तर प्रदेशच्या बनारस हिंदू विश्वविद्यालयातील (बीएचयू) प्राध्यापकांनी केलेल्या एका संशोधनात, कोव्हिडमधून बरे झालेल्या लोकांसाठी लशीचा एकच डोस पुरेसा आहे, असा दावा केलाय.

या संशोधनाविषयी विद्यापीठाच्या प्राध्यापकांनी पंतप्रधान नरेंद्र मोदींना पत्रही लिहिलं आहे.

जे लोक कोव्हिडमधून बरे झाले आहेत, त्यांना लशीचा केवळ एकच डोस देण्यात यावा, असा सल्ला त्यांनी आपल्या शोधाच्या निष्कर्षानुसार सरकारला दिला आहे.

असं केल्यानं लशीचे 2 कोटी डोस वाचवले जाऊ शकतात, असा त्यांचा तर्क आहे. भारतात कोव्हिडमधून बरे झालेल्यांची संख्या 2 कोटींहून अधिक आहे. देशात लशींची कमतरता जाणवत असतानाच या बातमीनं लोकांचं लक्ष वेधून घेतलंय.

दरम्यान, कोरोनाविरोधातल्या लशीचं शेड्युल हे दोन डोसचं आहे, यात कोणताही बदल करण्यात आलेला नाही, असं नीती आयोगाचे सदस्य डॉ. व्ही. के. पॉल यांनी स्पष्ट केलं आहे.

"लसीकरण कार्यक्रम दोन डोसचा आहे. यात कोणताही गैरसमज नको. आम्ही सर्वांनी दोन डोस घेतले आहेत. काही गैरसमज असतील तर ते दूर केले पाहिजेत," असं डॉ. पॉल यांनी म्हटलं आहे.

बीएचयूमधील संशोधन

बीएचयूमधील न्युरोलॉजी विभागातील दोन प्र... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ाध्यापक विजयनाथ मिश्रा आणि अभिषेक पाठक तर मॉलिक्यूलर अॅंथ्रोपोलॉजी विभागाचे प्राध्यापक ज्ञानेश्वर चौबे यांनी कोरोनातून बरे झालेल्या 20 लोकांवर हे संशोधन केलं आहे.

यात त्यांच्या लक्षात आलं की, कोरोना प्रतिबंधक लशीचा पहिला डोस जे लोक कोरोनातून बरे झाले अशा व्यक्तींच्या शरीरात पहिल्या 10 दिवसांत पुरेशा प्रमाणात अँटिबॉडी तयार करतात.

तर कोरोना लशीचा पहिला डोस कोरोनाची लागण न झालेल्या लोकांमध्ये इतक्या प्रमाणात अँटिबॉडी तयार करत नाही.

प्राध्यापक विजयनाथ मिश्रा, अभिषेक पाठक आणि ज्ञानेश्वर चौबे

पण केवळ 20 लोकांवर केलेल्या अभ्यासाच्या आधारावर अशा पद्धतीचा सल्ला पंतप्रधानांना देणं किती योग्य आहे?

या प्रश्नावर उत्तर देताना प्राध्यापक चौबे यांनी बीबीसीला सांगितलं, "जगातल्या इतर देशांत अशाप्रकारचा अभ्यास झाला आहे. अमेरिकेत mRNA लशीवर अशा पद्धतीचं संशोधन झालं आहे आणि त्यांचा निष्कर्ष आमच्या संशोधनाच्या निष्कर्षांसारखाच आहे. यामुळे आमच्या संशोधनात ताकद आहे हे स्पष्ट होतं. आम्ही केवळ सल्ला दिलाय."

"भारत सरकारकडे संसाधनाची कमतरता नाहीये. आमच्या शोधाचा निष्कर्ष आणि परदेशात झालेल्या अभ्यासाचा निष्कर्ष या आधारे केंद्र सरकार या दिशेने स्वत: डेटा जमा करू शकतं. यासाठी जास्तीत जास्त एक महिना लागेल.

"उत्तर भारतातील लोकांवर फेब्रुवारी महिन्यात हा अभ्यास करण्यात आला होता. या लोकांना कोरोनाची लागण झाली होती. त्यांना कोव्हिशील्ड लस देण्यात आली होती. आता कोव्हॅक्सिनवरही असंच संशोधन आम्ही करत आहोत," असं चौबे पुढे सांगतात.

यामागे काही शास्त्रीय आधार आहे का?

मौलाना आझाद मेडिकल कॉलेजमधील कम्युनिटी मेडिसिन विभागाच्या प्रमुख डॉ. सुनिला गर्ग यांच्या मते, "शास्त्रीय आधाराचा विचार केला तर या संशोधनात जे निष्कर्ष समोर आले ते शक्य असू शकतात. एकदा एखाद्या आजाराचा संसर्ग झाला तर पुढच्या वेळेस तोच आजार झाला तर त्याचा सामना कसा करायचा हे शरीरातील मेमरी सेल्स लक्षात ठेवतात.

"कोरोना संसर्गानंतर शरीरात विषाणूविरुद्ध अँटिबॉडी बनायला लागतात आणि त्याचा सामना करण्यासाठी मेमरी सेल्स ट्रेन होतात. याचा अर्थ ज्यांना कोरोना झाला आहे त्यांना एकप्रकारे लशीचा पहिला डोस मिळाला असं समजायचं."

पंतप्रधान कार्यालयाला लिहिलेलं पत्र

पण डॉ. सुनिला पुढे हेही सांगतात, "काही लशी या कोरोनाच्या नव्या व्हेरिएंटविरोधातही प्रभावी असल्याचं सिद्ध होत आहेत. कोरोना एकदा...


उत्तर प्रदेशाखालोखाल संसदेत सर्वाधिक खासदार पाठवणारं राज्य महाराष्ट्र आहे. महाराष्ट्रात 2014 मध्ये 48 पैकी 42 जागा भाजप-शिवसेना युतीनं जिंकल्या होत्या. यावेळेस महाराष्ट्रातही युतीच्या जागा कमी होतील असा अंदाज एक्झिट पोलमधून वर्तविण्यात आला आहे. राजकीय विश्लेषक महाराष्ट्राच्या एक्झिट पोलचा अन्वयार्थ नेमका कसा लावत आहेत, हे जाणून घेण्याचा प्रयत्न बीबीसी मराठीनं केला.

एक्झिट पोलनुसार महाराष्ट्राचं चित्र असं असेल

काही अपवाद वगळता बहुतांश एक्झिट पोलमध्ये भाजप-शिवसेना युतीला 34 जागा मिळतील असा अंदाज व्यक्त केला आहे. काँग्रेस-राष्ट्रवादी आघाडीला 14 जागा मिळतील, असं एक्झिट पोलची आकडेवारी सांगते. तर वंचित बहुजन आघाडी आपलं खातंही उघडू शकणार नाही, असं चित्र आहे.

मात्र लोकमतचे वरिष्ठ सहायक संपादक यदु जोशी यांनी एक्झिट पोलचे हे आकडे आपल्याला फारसे मान्य नसल्याचं बीबीसी मराठीशी बोलताना सांगितलं.

"भाजप-शिवसेनेला 38 जागा मिळतील, असा माझा अंदाज आहे. भाजपला 22 तर शिवसेनेला 16 जागांवर विजय मिळू शकेल. तीन ते चार जागांचं नुकसान होत असल्यामुळे याचा फायदा नेमका काँग्रेसला होईल की राष्ट्रवादीला होईल, ह... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

े सांगणं अवघड आहे. विदर्भात युतीला दोन जागांचा फटका बसू शकतो. पश्चिम महाराष्ट्रात पवार घराण्याची प्रतिष्ठा पणाला लागली आहे, त्यामुळं तिथंही युतीची एखादी जागा कमी होऊ शकते," असं यदु जोशींनी सांगितलं.

12 ते 15 मतदारसंघांमध्ये वंचित बहुजन आघाडी चांगली मतं घेईल, असाही अंदाज त्यांनी व्यक्त केला.

"मोदी लाट ओसरली असं समजून प्रसिद्धी माध्यमांनी आपले अंदाज व्यक्त केले आहेत. 2014 मध्ये यूपीए सरकारच्या दहा वर्षांच्या राजवटीविरुद्ध नाराजी होती. मनमोहन सिंह यांच्यावर मौनी पंतप्रधान अशी टीका होत होती. त्या पार्श्वभूमीवर मोदींची प्रतिमा ही लोकांना आश्वासक वाटत होती. त्यामुळे मोदी लाट प्रत्यक्ष दिसत होती. यंदा असं वातावरण नसलं, तरी मोदींनाच कौल देण्याचं मतदारांनी निश्चित केलं होतं."

यदु जोशींनी सांगितलं, की महाराष्ट्राचा विचार करता शिवसेना आणि भाजप निवडणुकीआधी एकत्र आले होते. विरोधकांनी ही युती मारूनमुटकून असल्याची टीका केली असली तरी दोन्ही पक्षांनी एकदिलानं निवडणूक लढवली. काँग्रेस-राष्ट्रवादीबद्दल बोलायचं तर हे दोन्ही पक्ष सोशल मीडियावरच जास्त अॅक्टिव्ह होते. पण मतदारांना मतदान केंद्राकडे घेऊन येणाऱ्या यंत्रणेचा काँग्रेस-राष्ट्रवादीकडे अभाव होता. याउलट भाजपनं बूथच्या हिशोबाने आपल्या कार्यकर्त्यांना कामं सोपवली होती. मोदी द्वेषापलिकडे विरोधकांचा कोणताही अजेंडा दिसला नाही. अशापरिस्थितीत महाराष्ट्राच्या मतदारांनी नरेंद्र मोदी की राहुल गांधी या पर्यायांपैकी मोदींच्याच नावाला पसंती दिली.

नाना पटोले नितीन गडकरींना धक्का देणार का?

तर दुसरीकडे ज्येष्ठ पत्रकार सुरेश भटेवरा यांनीही बीबीसी मराठीशी बोलताना एक्झिट पोलच्या आकडेवारीबद्दल असहमती व्यक्त केली.

"भाजप प्रणित एनडीए 200चा आकडा पार करेल, पण बहुमतापर्यंत पोहोचणं त्यांच्यासाठी कठीण असेल. महाराष्ट्रातही युतीच्या जागा लक्षणीयरित्या कमी होतील. भाजप-सेनेला 26 जागा मिळतील तर काँग्रेस-राष्ट्रवादीला 22. शिवसेना 10 ते 12 जागा जिंकू शकेल तर भाजपला 16 ते 14 जागा मिळतील. काँग्रेस 8 ते 9 जागांवर तर राष्ट्रवादी काँग्रेसला 12 ते 13 जागांवर विजय मिळू शकेल," असं सुरेश भटेवरांनी म्हटलं.

नेमक्या कोणत्या भागांमध्ये भाजप-शिवसेनेला फटका बसू शकतो, याबद्दल बोलताना सुरेश भटेवरा यांनी सांगितलं, की मराठवाडा आणि विदर्भामध्ये भाजप-शिवसेनेला नुकसान होऊ शकतं. मुंबईमध्ये काँग्रेस एखाद्या जागेवर विजय...


उत्तर प्रदेशात अल्पवयीन मुलीवर बलात्काराचं प्रकरण समोर आलं आहे.

सदरहू घटना ईसानगर पोलीस ठाणे क्षेत्रातील पकरिया गावातील आहे. दुपारी ही मुलगी शौचाला जाण्यासाठी म्हणून घरातून बाहेर पडली. ती परत आल्याने घरच्यांनी शोधाशोध सुरू केली आणि पोलिसात तक्रार केली.

पोलिसांनी कुटुंबीयांच्या बरोबरीने मुलीचा शोध घ्यायला सुरुवात केली तेव्हा ऊसाच्या शेतात मुलीचा मृतदेह आढळला. पोलिसांनी यासंदर्भात गुन्हा दाखल केला आहे. पकरिया गावातीलच दोघांना अटक करण्यात आली आहे असं लखीमपूर खिरीचे पोलीस अधीक्षक सत्येंद्र कुमार यांनी बीबीसीला सांगितलं.

शवविच्छेदन अहवालानंतर मुलीवर अत्याचार झाल्याचं स्पष्ट झालं असं अधीक्षक सत्येंद्र कुमार यांनी सांगितलं. तिचा मृतदेह छिन्नविच्छिन्न अवस्थेत मिळाला होता. अत्याचार केल्यानंतर तिला क्रूर पद्धतीने मारण्यात आलं. मुलीच्या डोळ्यांना जखमा दिसत होत्या, गळ्याला ओढणी करकचून बांधलेली होती, दोन्ही पायही बांधलेले होते असं कुटुंबीयांनी सांगितलं.

पोलिसांनी मुलीच्या कुटुंबीयांनी केलेल्या डोळे काढण्यात आल्याच्या किंवा जीभ छाटल्याच्या आरोपांचा इन्कार केला आहे. शवविच्छेदन अहवालात मुलीच्या... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

डोळ्यांना जखम झाल्याचं दिसतं आहे. मात्र जीभ छाटणे किंवा डोळे फोडल्याचा पुरावा मिळालेला नाही असं पोलिसांनी सांगितलं.

सामूहिक बलात्कार आणि हत्येच्या आरोपांखाली दोनजणांना अटक करण्यात आली असून त्यांच्यावर एनएसएअंतर्गत कारवाई करण्यात येईल असं अधीक्षकांनी सांगितलं.

पोलीस

या घटनेवरून उत्तर प्रदेशच्या माजी मुख्यमंत्री मायावती यांनी राज्य सरकारवर जोरदार टीका केली आहे.

त्यांनी ट्वीट करून म्हटलं आहे की, "उत्तर प्रदेशातील लखीमपूर खिरी मधील एका गावात दलित अल्पवयीन मुलीवर बलात्काराची घटना घडली आहे. अत्याचारानंतर अतिशय निर्घूण पद्धतीने तिची हत्या करण्यात आली आहे.

ही अत्यंत दु:खद आणि लाजिरवाणी घटना आहे. अशा घटनांमुळे समाजवादी पक्ष आणि सध्याचं भाजप सरकार यांच्या प्रशासनात काय फरक राहातो? आझमगढच्या बरोबरीने खिरीतील दोषींवरही कठोर कारवाई व्हावी अशी बहुजन समाजवादी पक्षाची मागणी आहे".

गेल्या आठवड्यात दिल्लीजवळच्या हापुड भागात सहावर्षीय मुलीवर बलात्काराचं प्रकरण समोर आलं होतं. त्याघटनेसंदर्भात पोलिसांनी रविवारी सकाळी एका आरोपीला अटक केली आहे.

दलपत नावाच्या एका आरोपीला घटनास्थळी चौकशी-पडताळणीसाठी नेण्यात आलं. त्याठिकाणी त्याने पोलिसांची बंदूक हिसकावून घेण्याचा प्रयत्न केला. पळून जाण्याकरता पोलिसांवर गोळीबाराचाही प्रयत्न केला. पोलिसांनी प्रत्युत्तरादाखल केलेल्या कारवाईत आरोपी जखमी झाला असून त्याला रुग्णालयात दाखल करण्यात आलं आहे.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम, यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)


उत्तर प्रदेशात देवरिया जिल्ह्यात बालिका संरक्षण गृहात लहान मुलींवर होत असलेल्या कथित अत्याचारप्रकरणी सरकारनं कारवाई करताना जिल्हाधिकाऱ्यांची बदली केली आहे.

अन्य काही अधिकाऱ्यांवरही कारवाई करण्यात आली आहे. बालिका संरक्षण गृह चालवणाऱ्या दोन व्यक्तींना अटक करण्यात आली आहे.

मात्र बेकायदेशीर बालिका संरक्षण गृहात पोलीस अधिकारी मुलींना सोडण्यासाठी का येत असत हा प्रश्न उरतोच.

देवरिया रेल्वे स्टेशनपासून जेमतेम 100 मीटर अंतरावर असणाऱ्या एका जुन्या पडक्या इमारतीत पहिल्या मजल्यावर हे बालिका संरक्षण गृह आहे. तूर्तास या गृहाला सील ठोकण्यात आलं आहे. इथं काम करणारे कर्मचारी पळून गेलेत किंवा त्यांना पळून जा असं सांगण्यात आलं आहे.

आजूबाजूच्या रहिवाशांना घडल्या प्रकारानं धक्का बसला आहे. आपल्या घराजवळ असं काही घडतंय याची त्यांना जराही कल्पना आली नाही.

ज्या इमारतीच्या पहिल्या मजल्यावर विंध्यवासिनी बालिका संरक्षण गृह आहे त्याच इमारतीत तळमजल्यावर के.पी. पांडेय यांचं स्टेशनरीचं दुकान आहे. एक प्रिटिंग प्रेसही आहे. इमारतीच्या मागच्या भागासमोर त्यांचं वडिलोपार्जित घर आहे.

बालिका संरक्षण गृहाला तूर्तास... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

सील ठोकण्यात आलं आहे.

"आमच्यापैकी कोणालाही इथं असं काही सुरू असेल याची थोडीदेखील कल्पना नव्हती. पोलीस मुलींना सोडण्यासाठी येत असत. त्यांना घेऊन जाण्यासाठीही येत असत. या मुली शाळेतदेखील जात असत. काही वेळेला त्या सगळ्यांना सहलीसाठी जातानादेखील आम्ही पाहिलं आहे," के.पी. पांडेय आपला अनुभव सांगतात.

गिरिजा त्रिपाठी यांची ही संस्था खूप जुनी आहे. आठ वर्षांपूर्वी त्यांनी बिल्डिंगचे वरचे काही मजले भाडेतत्वावर घेत बालिका संरक्षण गृह सुरू केलं होतं. आम्हाला कधी इथे काही हरकत घ्यावी असं किंवा आक्षेपार्ह असं काही नजरेस पडलं नाही. चार भिंतीआड काय होत होतं याबाबत माहिती नाही, ते पुढे सांगत होते.

या बिल्डिंगच्या शेजारीच राहणाऱ्या मणिशंकर मिश्र यांनीही आपला अनुभव सांगितला. गिरिजा त्रिपाठी आणि त्यांचे पती मिळून बालिका संरक्षण गृहाव्यतिरिक्त कौटुंबीक सल्ला केंद्रही चालवतात. या दांपत्यानं अनेक कुटुंबांना आपल्या घरातील माणसांना एकत्र आणण्याचं काम केलं आहे. लग्नासंदर्भात सल्ला मागण्यासाठीही लोक त्यांच्याकडे येत असत.

कोट्यवधींच्या मालकीण गिरिजा त्रिपाठी

साखर कारखान्यात सर्वसाधारण नोकरी करणाऱ्या गिरिजा त्रिपाठी यांचे पती कोट्यधीश आहेत. ते अशा स्वरुपाच्या अनेक संस्था चालवतात.

तरीही मणिशंकर मिश्र त्यांच्या बाजूने बोलतात. "हे दोघे मुलींना दत्तकही घेत असत. त्यांची लग्नंही लावून देत असत. ज्या 18 मुली गायब झाल्याची चर्चा आहे त्यांनाही अशाच जागी नेण्यात आलं असेल. तसं झालं असेल तर या मुलींचा जीव वाचू शकतो."

बालिका संरक्षण गृहाची वास्तू

शेजाऱ्यांच्या मते बालिका संरक्षण गृहात समाजातील अनेक प्रतिष्ठित माणसं येत जात असत. गिरिजा त्रिपाठी यांना शहरातल्या असंख्य कार्यक्रमांमध्ये प्रमुख पाहुणे म्हणून निमंत्रण करण्यात येत असे.

शहरात त्यांची प्रतिमा समाजसेविका म्हणून आहे. अनेक सरकारी संस्थांच्या त्या मानद सदस्य आहेत. समाजातल्या प्रतिष्ठित नागरिकांमध्ये त्यांची उठबस असते. तशा स्वरुपाचे अनेक फोटो पाहायला मिळतात. ज्यांच्याबरोबर त्यांचे फोटो आहेत ती माणसं आता स्वत: त्यांच्याशी संबंधित नसल्याचं सांगत फिरत आहेत.

बालिका संरक्षण गृहाचं संचालन, त्यावर झालेली कारवाई आणि रद्द झालेली मान्यता या पार्श्वभूमीवर प्रशासकीय हलगर्जीपणा आणि संगनमताचा आरोप होत आहे.

बालिका संरक्षण गृहाची मान्यता रद्द होण्याचा आदेश निघून एक वर्षापेक्षा अधिक कालावधी उलटला...


उत्तर प्रदेशात बांदा जिल्हातील रहिवाशी असलेले देवेंद्र मिश्र यांनी 1981 मध्ये कॉन्स्टेबल पदापासून आपली उत्तर प्रदेश पोलीस विभागातील कारकीर्द सुरू केली. विभागीय परीक्षा पास करून ते पोलीस उपनिरीक्षक बनले.

2005 मध्ये उन्नाव जिल्ह्यातील आसिवन पोलीस ठाण्याचे प्रभारी म्हणून त्यांनी काम सांभाळलं. यादरम्यान त्यांनी एका सराईत गुन्हेगाराचं एनकाऊंटर केला होता. या कामगिरीचं बक्षीस म्हणून त्यांना 'आऊट ऑफ टर्न' प्रमोशनची संधी मिळाली. या पदोन्नतीनंतर देवेंद्र मिश्र पोलीस निरीक्षक पदापर्यंत पोहोचले.

पोलीस निरीक्षक पदावरही मिश्र यांची उत्तम कामगिरी सुरू होती. 2012 मध्ये त्यांनी रेल्वेत दरोडा टाकणाऱ्या गँगला पकडून त्यांच्याकडून लुटीचं साहित्य हस्तगत केलं.

देवेंद्र मिश्र यांच्या या कामगिरीचं बक्षीस मिळालं. तत्कालीन पोलीस महासंचालकांनी त्यांना प्रशस्तीपत्रक देऊन कौतुक केलं.

2013 मध्ये देवेंद्र मिश्र वाराणसी कँटोनमेंट विभागात जीआरपी निरीक्षक म्हणून कार्यरत होते. त्यावेळी त्यांनी एका जहरखुरानी गँगचा पर्दाफाश करण्यात महत्त्वपूर्ण भूमिका बजावली होती.

देवेंद्र मिश्र यांच्यासोबत मिळून काम केलेल्या एका अ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

धिकाऱ्याने नाव न छापण्याच्या अटीवर त्यांच्याबद्दल थोडी माहिती दिली.

ते सांगतात, "आपल्या कार्यकाळात देवेंद्र हे अनेकवेळा गुन्हेगारांविरुद्धच्या चकमकीत सहभागी असत. विभागात त्यांना एक धाडसी आणि हुशार अधिकारी म्हणून ओळखलं जात असे."

पोलीस विभागात महत्त्वपूर्ण कामगिरी केल्याबद्दल देवेंद्र मिश्र यांना पुढे आणखी एक बक्षीस मिळालं.

2016 मध्ये त्यांना आणखी एक आऊट ऑफ टर्न प्रमोशन मिळून त्यांची पोलीस उपअधीक्षकपदी बढती झाली.

देवेंद्र मिश्र सध्या बिल्हौरमध्ये विभागीय अधिकारी पदावर कार्यरत होते. पुढच्या वर्षी मार्च महिन्यात ते निवृत्त होणार होते.

सध्या बांदा जिल्ह्यात पोलीस निरीक्षक पदावर काम करत असलेल्या ब्रजेश यादव यांनीही देवेंद्र मिश्र यांच्यासोबत काम केलं आहे.

विकास दुबे

यादव यांच्या मते, "जीआरपीमध्ये पोलीस निरीक्षक पदावर असताना देवेंद्र मिश्र यांनी आपल्या कार्यपद्धतीमुळे सर्वांचं मन जिंकलं होतं. ते केवळ धाडसी अधिकारीच नव्हे तर एक मनमिळावू व्यक्तीही होते. कोणत्याही व्यक्तीचं मन जिंकण्याचं कसब त्यांच्याकडे होतं."

बांदा जिल्ह्यातील सहेवा गावात देवेंद्र मिश्र यांचे नातेवाईक राहतात. तर त्यांची पत्नी आणि दोन मुली कानपूरमध्येच राहतात.

गावात देवेंद्र यांचे लहान भाऊ राजीव मिश्र आणि रामदीन मिश्र राहतात. देवेंद्र यांचे वडील एक प्राध्यापक होते.

पोलीस अधिकारी सध्या तरी विकास दुबे ऑपरेशनबाबत स्पष्टपणे माहिती देत नाहीत. पण विकास दुबेला पकडण्यासाठी गेलेल्या पथकात अनुभवी, तज्ज्ञ आणि तरूण अधिकाऱ्यांना सहभागी करून घेण्यात आलं होतं, असं त्यांनी सांगितलं आहे.

यामुळेच देवेंद्र मिश्र यांच्याकडे या पथकाचं नेतृत्व सोपवण्यात आलं. पण असं असूनही हे ऑपरेशन कसं अयशस्वी ठरलं, याविषयी कोणतेही अधिकारी माहिती देण्यास तयार नाहीत.

कानपूरमध्ये देवेंद्र मिश्र हे बराच कार्यरत होते. इथं विविध पोलीस ठाण्यांचे ते प्रभारी राहिले आहेत.

त्यांचं शेजारी गाव जखिनी इथं राहणारे उमाशंकर पांडेय सांगतात, "देवेंद्र मिश्र शिपाई म्हणून पोलिसांत दाखल झाले. अभ्यासात ते प्रचंड हुशार होते. नोकरी मिळवली तेव्हासुद्धा ते पदवीधर होते. त्यांचे प्राध्यापक वडील गरीब होते. पण त्यांनी आपल्या मुलांना शिकवण्यात कोणतीही कसर राहू दिली नाही. यामुळेच सगळी मुलं पुढे चांगल्या ठिकाणी नोकरीला लागली. 2016 मध्ये देवेंद्र यांचं प्रमोशन पोलीस उपअधीक्षक पदावर झाल्यानंतर गावातली...


उत्तर प्रदेशात राज्यसभेच्या निवडणुकीत बहुजन समाज पार्टीच्या उमेदवाराचा पराभव झाला. त्यांची पहिली जबाबदारी स्वपक्षाच्या उमेदवारास विजय मिळवून देणं ही होती. बीएसपीला त्यांच्या उमेदवारांसाठी आवश्यक मतं गोळा करता आली नाहीत. त्याची कारणं सांगताना अखिलेश म्हणाले की, त्यांना या राजकीय धोक्याचा अंदाज आला नव्हता.

बीबीसी हिंदीला दिलेल्या एक्सक्लुसिव्ह मुलाखतीत या युतीचं भविष्य आणि 2019 च्या निवडणुकीत विरोधी पक्षा पुढची आव्हानं या विषयावर सविस्तर चर्चा केली.

प्रश्न- मायावती यांनी 2019च्या निवडणुकांसाठी युती राहणार असल्याचं म्हटलं आहे. त्यावर, आपली प्रतिक्रिया?

उत्तर-  राज्यसभेच्या निवडणुकीत जो निकाल लागला, त्यावरून त्या नाराज होतील असं वाटलं होतं. पण आता युती पुढे जाईल असा विश्वास त्यांनी दाखवला आहे.

त्यामुळे ही युती पुढे जाईल आणि जे उद्दिष्ट आहे ते साध्य होईल.

जे लोक सत्तेत आहे ते राज्यघटना आणि कायदा मानत नाही. त्यांना हटवण्यासाठी मदत मिळेल. जे लोक भ्रष्टाचार निर्मूलनाच्या गोष्टी करतात त्यांनी पैशाचा कसा वापर केला आहे ते पहा.

त्याशिवाय मायावतींनी अनेक सूचना केल्या आहेत. त्यांनी राजकारणात ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

अनेक चढउतार बघितले आहेत. लोक कसे बदलतात हे त्यांनी जवळून पाहिलं आहे. राजकारणाचा मोठा पल्ला गाठण्यासाठी त्यांना दक्ष रहावे लागेल.

प्रश्न- त्यांनी दिलेल्या सूचनांचा तुम्ही विचार केला का?

उत्तर- कोणी आपल्याला सावध करत असेल आणि ते सत्याच्या जवळ जाणारं असेल, तर कोण कट कारस्थान करतंय, काय धोके आहेत ते कळू शकेल.

आमच्या सदस्यांना तुरुंगातून मतदानासाठी येऊ दिलं नाही. एकाच देशात एका राज्यासाठी वेगळा कायदा आहे, तर उत्तर प्रदेशासाठी दुसरा कायदा आहे. आमच्या आमदारानं मत देऊ नये यासाठी संपूर्ण यंत्रणा कामास लागली होती. आमच्या आमदारांनी मत देऊ नये म्हणून मुख्यमंत्र्यांनी फिरोजाबादचा दौरा केला होता. जिल्हाधिकाऱ्यांनासुद्धा वैयक्तिक आदेश दिले होते.

प्रश्न-  तुमच्याकडून रणनिती आखण्यात काय चूक झाली?

उत्तर- कोण कसा कट करेल याचा मला अंदाज नव्हता. त्यांच्या लोकांनी आमच्या लोकांना तोडलं. आमचा खासदार पळवला. एका आमदाराचं मत रद्द केलं. हरतऱ्हेचे कट करून आमदाराचं मत विकत घेतलं गेलं.

प्रश्न- तुम्ही मनात आणलं असतं तर तुम्ही परिस्थिती बदलू शकला असता. शेवटच्या क्षणी जर बसपाच्या उमेदवाराला जिंकवण्याचा निर्णय तुम्ही घेतला असता तर...?

अखिलेश अपने आप को बैकवर्ड लेकिन प्रगतिशील बताते हैं

उत्तर- यावर माझं इतकंच म्हणणं आहे की, माझ्यावर माझ्या पक्षाची जबाबदारी होती. आम्हाला बरोबर मतं मिळत आहे, असं मला वाटत होतं. दोन मतं रद्द होतील याचा अंदाज मला नव्हता. कट शिजतोय हे माहिती नव्हतं. लोक आत जाऊन मत देत होते. आम्हाला सगळी मतं मिळतील, असा अंदाज होता. पण त्यांचा कट मोठा होता आणि आम्हाला तो नीटसा कळला नाही.

प्रश्न- पण मायावती तुमच्या चुका पोटात घालण्याबरोबरच गेस्ट हाऊसचं प्रकरण विसरण्याबद्दल बोलत आहे?

उत्तर- कट कारस्थानापासून सावध रहायलाच हवं हे आम्ही शिकलो आहे. मायावती अतिशय परिपक्व आहेत. त्यांना सगळं कळतं. गेस्ट हाऊस प्रकरणाचं सगळ्यात चांगलं उत्तर त्यांनी स्वत:च दिलं आहे. मी तेव्हा नव्हतोच आणि त्या पण आता त्या सगळं विसरून पुढे आल्या आहेत.

प्रश्न- 2019च्या निवडणुकांचा विचार केला असता सप आणि बसपमध्ये ज्येष्ठ आणि कनिष्ठ कोण असेल?

उत्तर- राजकारणात ज्येष्ठ आणि कनिष्ठ असं काही नसतं. मायावतींना आमच्यापेक्षा जास्त अनुभव आहे. आम्ही अनुभवात कमी पडतो.

प्रश्न- याचा परिणाम जागा वाटपावर दिसेल का?

उत्तर- जागांचं वाटप समोर ठेवून आमची युती झालेली नाही....


उत्तर प्रदेशातल्या सहारणपूरमध्ये किसान महापंचायतला संबोधित करताना प्रियंका गांधी यांनी मोदी सरकार शेतकरी विरोधी असल्याचा आरोप करत हे नवीन कायदे अब्जाधिशांच्या फायद्यासाठी करण्यात आल्याचा आरोप त्यांनी केला.

तसंच कायदे रद्द होत नाहीत, तोवर शेतकऱ्यांनी मागे हटू नये, असं आवाहनही त्यांनी केलं.

प्रियंका गांधी म्हणाल्या, "हे आंदोलन तुमच्या अस्तित्वाची लढाई आहे. आता मागे हटू नका. कायदे रद्द होत नाही, तोवर आम्ही तुमच्या सोबत आहोत. काँग्रेस सत्तेत येईल तेव्हा हे तिन्ही कायदे रद्द करण्यात येतील आणि तुम्हाला संपूर्ण हमी भाव मिळेल."

त्या पुढे म्हणाल्या, "1955 साली पंडित जवाहरलाल नेहरू यांनी साठेबाजीविरोधातला कायदा केला. मात्र, भाजप सरकारने हा कायदा रद्द केला. नवीन कायद्यामुळे अब्जाधिशांचाच फायदा होणार आहे. शेतकऱ्याच्या पिकाला किती माल द्यायचा, हे तेच ठरवतील."

इतकंच नाही तर पंतप्रधान मोदींना लक्ष्य करत प्रियंका गांधी म्हणाल्या, "पंतप्रधानांचं हृदय केवळ भांडवलदारांसाठीच धडधडतं. शेतकऱ्यांना अतिरेकी म्हटलं जातं. मोदीजी चीन आणि पाकिस्तानला जातात पण दिल्लीच्या सीमेवर भेट देत नाहीत."

26 नोव्हेंबर 2... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

020 पासूनच शेतकरी दिल्लीच्या वेगवेगळ्या सीमांवर ठाण मांडून बसले आहेत. काँग्रेसने तीन कृषी कायद्यांविरोधात आंदोलन करणाऱ्या शेतकऱ्यांना पाठिंबा दिला आहे.

त्यात उत्तर प्रदेशात पुढच्या वर्षी निवडणुका आहेत. त्यापार्श्वभूमीवर काँग्रेसने पश्चिम उत्तर प्रदेशातल्या शेतकऱ्यांचे मेळावे घ्यायची योजना आखली आहे. यातला पहिला मेळावा, सहारणपूरमध्ये घेण्यात आला.

दरम्यान, हा मेळावा म्हणजे काँग्रेसचं नाटक असल्याची टीका उत्तर प्रदेश भाजपने केली आहे.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.रोज रात्री8 वाजता फेसबुकवर बीबीसी मराठी न्यूज पानावर बीबीसी मराठी पॉडकास्ट नक्की पाहा.)


उत्तर प्रदेशातील रामपूरमध्ये पोलीस अधीक्षक अजय पाल शर्मा यांनी हत्या आणि बलात्काराचा आरोप असलेल्या एका आरोपीला पायावर गोळ्या झाडून पकडलं आहे. नाझील नावाच्या तरुणाने 6 वर्षांच्या मुलीचे अपहरण करून तिच्यावर बलात्कार केला आणि त्यानंतर तिची हत्या केली, असा त्याच्यावर आरोप आहे.

7 मे रोजी या मुलीचे अपहरण झाल्याची नोंद झाली होती. या मुलीची हत्या करून तिचा मृतदेह जंगलात फेकण्यात आला होता. आरोपी आणि पोलिसांमध्ये झटापट झाल्यावर अजय पाल शर्मा यांनी आरोपीच्या पायांवर गोळ्या झाडून त्याला पकडलं.

आरोपीला रुग्णालयात दाखल करण्यात आलं आहे. पोलिसांवर गोळ्या झाडल्यावर गोळीनेच उत्तर मिळेल असं अजय पाल शर्मा यांनी म्हटलं आहे. एबीपी न्यूजने ही बातमी प्रसिद्ध केली आहे.

2. ...अन्यथा सत्तेची आसनं शेतकरी जाळून खाक करतील- उद्धव ठाकरे

मुख्यमंत्री कोण होईल, याची मला पर्वा नाही. मुख्यमंत्रिपदाची स्वप्ने पाहाणाऱ्यांनी शेतकऱ्यांचा क्षोभ शमवावा. अन्यथा ते सत्तेची आसने जाळून खाक करतील, असं वक्तव्य शिवसेना पक्षप्रमुख उद्धव ठाकरे यांनी केलं आहे. शिवसेनेने आयोजित केलेल्या शेतकरी मेळाव्यात बोलताना त्यांनी हे वक्तव्य केल... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ं आहे.

मुख्यमंत्री आमचा होणार की तुमचा होणार, याची मला पर्वा नाही. मी शेतकऱ्यांशी बांधील आहे. मुख्यमंत्री फडणवीस यांच्याशी माझे मैत्रीचे संबंध आहेत. आमचे घट्ट जुळले आहे. युती घट्ट आहे, असंही ते म्हणाले.

युती करताना शेतकऱ्यांनी कर्जमुक्ती ही पहिली अट होती. ती मान्य करून फडणवीस यांनी कर्जमुक्ती जाहीर केली. पीक विमा योजना आणि कर्जमाफी याची अंमलबजावणी योग्य पद्धतीने होते की नाही, सरकारच्या योजना लोकांपर्यंत पोहोचतात की नाही हे तपासण्यासाठी आपण दौरे करत आहोत, असंही त्यांनी सांगितले. हे वृत्त लोकसत्ताने प्रसिद्ध केलं आहे.

3. राजस्थानमध्ये वादळी पावसामुळे मंडप कोसळून 14 ठार

राजस्थानमधील बाडमेरमध्ये रविवारी वादळी पावसामुळे मंडप कोसळून 14 जणांचा मृत्यू झाला आहे.

बाडमेरमधील जसोल गावामध्ये रामकथेचा कार्यक्रम सुरू असताना ही घटना घडली आहे. या घटनेमध्ये 20 लोक जखमी झाले आहेत.

जसोल गावामध्ये रामकथेच्या कार्यक्रमावेळेस अचानक पाऊस पडू लागला. या पावसामुळे मंडप कोसळला आणि वीजपुरवठा सुरू राहिल्याने लोकांचा शॉक लागून मृत्यू झाला. याबाबत अधिकृत माहिती अद्याप मिळालेली नाही. महाराष्ट्र टाइम्सनं हे वृत्त प्रसिद्ध केलं आहे.

4. मुंबईत मंगळवारी मॉन्सून

मुंबईमध्ये तब्बल 13 दिवस उशिरा म्हणजे मंगळवारी मॉन्सून येईल असा अंदाज भारतीय हवामान विभागाने वर्तवला आहे. येत्या 48 तासांमध्ये मुंबईसह, कोकण, मध्य महाराष्ट्र, मराठवाडा आणि विदर्भ मॉन्यूनने व्यापेल असं हवामान विभागानं सांगितलं आहे.

भारतीय हवामान विभागानं रविवारी जाहीर केलेल्या पावसाच्या आकडेवारीतून संपूर्ण महाराष्ट्रात पाऊसतूट असल्याचं स्पष्ट झालं आहे.

संग्रहित फोटो

मुंबईतही आतापर्यंत सरासरीहून 66 टक्के पाऊस कमी पडला आहे. तर उपनगरांमध्ये 50 टक्के पाऊस कमी पडल्याची नोंद झाली आहे. मध्य महाराष्ट्राची एकूण सरासरी 59 टक्के, मराठवाड्याची 60 टक्के तर विदर्भाची एकूण सरासरी 78 टक्के कमी आहे. महाराष्ट्र टाइम्सने बाबत वृत्त प्रसिद्ध केलं आहे.

5. जैश-ए-मोहम्मदच्या 4 कट्टरपंथीयांना कंठस्नान

जम्मू आणि काश्मीरमधील दारामदोरा कीगाममध्ये झालेल्या चकमकीत 4 कट्टरपंथींना भारतीय सुरक्षा दलांनी कंठस्नान घातलं आहे.

अन्सार गझ्वातुल हिंद ग्रुप या संघटनेचे शौकत अहमद, आझाद अहमद खांडे, सुहैल युसुफ, रफी हसन मीर या चार जमांचा मृतांमध्ये समावेश आहे. या चौघांकडे शस्त्रास्त्रं सापडल्याचं एएनआय...


उत्तर हिंदी महासागर क्षेत्राचा विचार केला, तर एरवी साधारणपणे उन्हाळ्याच्या अखेरीस बंगालच्या उपसागरात पहिल्यांदा चक्रीवादळं तयार होताना दिसतात. पण यंदा तौक्तेच्या रूपानं मोसमातलं पहिलं चक्रीवादळ अरबी समुद्रात तयार झालं आहे.

इतकंच नाही, तर 2019 पासून अरबी समुद्रात उठणाऱ्या चक्रीवादळांची संख्या आणि त्यांची तीव्रता वाढताना दिसली आहे.

पण अरबी समुद्र खरंच एवढा खवळतो आहे का? यामागे काय कारणं असावीत?

अरबी समुद्रात वाढती चक्रीवादळं

चक्रीवादळाची निर्मिती दोन गोष्टींवर अवलंबून असते. समुद्राच्या पाण्याचं विशेषतः पृष्ठभागाचं तापमान आणि वाऱ्यांची दिशा.

चक्रीवादळाची निर्मिती कशी होते, हे जाणून घेण्यासाठी तुम्ही बीबीसी मराठीचा हा व्हीडियो पाहू शकता.

पण थोडक्यात सांगायचं, तर पाण्याच्या वरच्या भागाचं तापमान वाढलं, की त्याची वाफ होऊन ती वर सरकते. त्यामुळे तिथे कमी दाबाचा पट्टा तयार होतो. मग आसपासच्या वातावरणातली थंड हवा या दिशेनं चक्राकार वाहू लागते.

भारतीय उपखंडाचा विचार केला, तर बंगालचा उपसागर अनेक ठिकाणी उथळ आहे. "बंगालच्या उपसागरात पाण्याच्या पृष्ठभागाचं तापमान जास्त असतं. तो गरम समुद्र ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

आहे. त्यामुळे तिथे अतिशय शक्तिशाली चक्रीवादळं येतात," असं भारतीय हवामान विभागाचे प्रमुख डॉ. मृत्युंजय महापात्रा सांगतात.

अरबी सुमद्र तुलनेनं खोल असून, त्यातलं पाणी तुलनेने थंड आहे. त्यामुळे बंगालच्या उपसागरापेक्षा अरबी समुद्रात कमी चक्रीवादळं जन्माला येतात आणि त्यांची तीव्रता कमी असते, असं तज्ज्ञांचं म्हणणं आहे.

पण गेल्या तीन-चार वर्षांत हे चित्र बदलेलं दिसलं आहे.

गेल्या तीन वर्षांत अरबी समुद्रात तयार झालेलं तौक्ते हे अकरावं चक्रीवादळ ठरलं आहे. तसंच ते गेल्या तीन वर्षांत अरबी समुद्रात तयार झालेलं दुसरं अत्यंत तीव्र चक्रीवादळ (extremely severe cyclonic storm) ठरलं आहे.

2018 साली सागर, मेकानू, लुबान ही तीन चक्रीवादळं अरबी समुद्रात तयार झाली होती. पण तिन्ही वादळं पश्चिमेला येमेन आणि ओमानच्या दिशेनं वळली होती.

2019 साली अरबी समुद्रात वादळांचा विक्रम रचला गेला, आणि एकाच मोसमात इथे वायू, हिक्का, क्यार, माहा, पवन या पाच चक्रीवादळांची नोंद झाली. त्यातली दोन चक्रीवादळं, म्हणजे वायू आणि माहा उत्तरेला म्हणजे गुजरात-पाकिस्तानच्या प्रदेशात सरकली होती.

2020 साली जूनच्या सुरुवातीला निसर्ग चक्रीवादळ महाराष्ट्रात रायगड जिल्ह्यातल्या श्रीवर्धन-दिवेआगरच्या किनाऱ्यावर येऊन थडकलं. तर नोव्हेंबरमध्ये गती हे चक्रीवादळ सोमालियाला जाऊन धडकलं.

निसर्गनंतर वर्षभरातच तौक्ते चक्रीवादळानं कोकण किनाऱ्याला झोडपून काढलं आहे.

अरबी समुद्र का खवळला आहे?

अरबी समुद्रातल्या या वाढत्या चक्रीवादळांनी जगाचंही लक्ष वेधून घेतलं आहे. तज्ज्ञांच्या मते अरबी समुद्राचं तापमान वाढत आहे, आणि त्यामुळेच तिथे चक्रीवादळांची संख्या आणि तीव्रता वाढते आहे.

2019 साली भारतीय हवामान विभागानं जाहीर केलेल्या अहवालानुसार अरबी समुद्राच्या पृष्ठभागाच्या तापमानात गेल्या दशकात लक्षणीय वाढ झाली आहे. 1981-2010 च्या तुलनेत गेल्या 2019 साली अरबी समुद्राच्या पृष्ठभागाचं तापमान 0.36 अंश सेल्सियसनं वाढल्याचं हा अहवाल सांगतो.

चक्रीवादळाच्या निर्मितीसाठी एरवी समुद्राच्या पृष्ठभागाचं तापमान 27 अंश सेल्सियस एवढं असावं लागतं. निसर्ग चक्रीवादळ आलं, तेव्हा अरबी समुद्रात हे तापमान 32 अंशांपर्यंत गेलं होतं, असं हवामान विभागाचे रेकॉर्ड्स सांगतात.

खरं तर हवामान बदलांमुळे जगभरातच वादळांची संख्या आणि स्वरुप बदलत असल्याची शक्यता तज्ज्ञांनी व्यक्त केली आहे. इथे एक...


उत्तराखंड हिमस्खलनातील दृश्य

उत्तराखंडमध्ये हिमस्खलन झाल्यानंतर त्यातल्या पीडितांविषयीची माहिती देताना मदतकार्यात सहभागी झालेले डॉ. प्रदीप भारद्वाज सांगत होते.

डॉ. भारद्वाज सिक्स सिग्मा स्टार हेल्थ केअरचे मुख्य कार्यकारी अधिकारी आहेत आणि रविवारी (7 फेब्रुवारी) ते आपल्या टीमसहित चमोलीला पोहोचले होते.

रविवारी रात्री जेव्हा ते चमोलीतल्या रेणी भागात पोहोचले, तेव्हा समोरचं दृश्य थरकाप उडवणारं होतं.

त्यांनी बीबीसीला सांगितलं, "रेणी गावात मी माझ्या टीमसोबत रविवारी 9 वाजता पोहोचलो.  NDRF, SDRF, ITBPसहित इतर अनेक टीम बचावकार्य करत होत्या. ज्यापद्धतीनं मोठमोठ्या दगडांचे तुकडे, चिखल आणि पाणी समोर दिसत होतं, त्यामुळे केदारनाथमधल्या महाप्रलयाची आठवण येत होती."

त्यांनी पुढे सांगितलं, "मी 11 असे मृतदेह पाहिले, जे चिखलात फसलेले होते. बहुतेक मृतदेहांवरील कपडे गायब होते. पाण्याच्या दबावामुळे कदाचित असं झालं असेल. मृतदेहांकडे पाहूसुद्धा शकत नव्हतो. त्यांची ओळख पटवणं आव्हानात्मक झालं आहे. मजुरांजवळ कोणतंही ओळखपत्र नसल्यामुळे त्यांची ओळख पटकवणं अवघड जाणार आहे. यासाठी कदाचित डीएनची गरज पडेल."

भीत... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ीचं वातावरण

चमोलीत हिमस्खलानाची घटना दुपारच्या सुमारास घडली. पुरानं रौद्र रूप धारण केलं तेव्हा अनेकांनी ते अनुभवलं. पाण्याचा आवाज आणि त्यानंतरच्या गरम हवेमुळे वातावरणात भीतीचं वातावरण तयार झालं होतं.

घटनास्थळापासून जवळपास 17 गावांना या पुराचा फटका बसल्याचं डॉ. भारद्वाज सांगतात.

"जवळपास 17 गावांच्या लोकांनी पुराचं रौद्र रूप बघितलं. लोकांमध्ये भीती आहे. ज्यांनी ते दृश्य बघितलं, त्यांच्यापैकी अनेक जण आजही ट्रॉमामध्ये आहेत आणि त्यांना उपचाराची गरज आहे."

पीडितांविषयी ते सांगतात, "या घटनेचा अनुभव घेणाऱ्या एका महिलेला लोक माझ्याकडे घेऊन आले, ही महिला इतकी घाबरलीय की ती बोलतसुद्धा नाहीये. या महिलेचा रक्तदाब वाढला आहे. ही महिला सध्या व्यवस्थितपणे जेवण करत आहे. अशापद्धतीनं सगळ्या रुग्णांचं समुपदेशन केलं जात आहे."

याशिवाय, जिथून संपूर्ण नदी क्षेत्रावर नजर ठेवली, अशा ठिकाणी गावागावातील ज्येष्ठ नागरिक बसून आहेत. याप्रकारच्या घटनेची पुनरावृत्ती झाल्यास मदतकार्य करणाऱ्यांना वाचवलं जावं, हा यामागचा उद्देश आहे. रविवारी आणि सोमवारी रात्री गावातल्या लोकांनी शिफ्ट्समध्ये इथल्या नद्यांवर लक्ष ठेवलं.

गावागावात कॅम्प

पुराची भीती असल्यामुळे अनेक जण आजारी पडले आहेत. अशा लोकांच्या उपचारासाठी डॉ. भारद्वाज यांनी गावागावत कॅम्प लावले आहेत आणि रुग्णांवर उपचार सुरू केला आहे.

डॉ. भारद्वाज सांगतात, "आम्ही आज (सोमवार, 8 फेब्रुवारी) आजूबाजूच्या गावांमध्ये कॅम्प उभारले आहेत. भीती आणि डिप्रेशनमध्ये असलेल्या लोकांवर उपचार सुरू आहे."

नदीतून काढलेल्या 11 जखमींवर रविवारी (7 फेब्रुवारी) उपचार करण्यात आले. पण, आता त्या भागात चिखल साचला आहे आणि तिथं फक्त मृतदेह अडकल्याची शक्यता आहे. जखमींवर उपचार सुरू आहेत.

प्रदीप पुढे सांगतात की, "ज्यांच्या मनात भीती आहे, त्यांना मदत करणं गरेजचं आहे. खूपच वाईट परिस्थिती आहे."

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)


उत्तराखंडचे मुख्यमंत्री त्रिवेंद्र सिंह रावत यांनी अफवा न पसरवण्याचे आणि जुने व्हीडिओ व्हायरल न करण्याचे आवाहन केले आहे. बचाव कार्यासाठी NDRF चे पथक घटनास्थळी पाठवण्यात आल्याची माहिती केंद्रीय गृहमंत्री अमित शाह यांनी दिली.

उत्तरखंडचे पोलीस महासंचालक अशोक कुमार यांनी सांगितले, "हिमस्खलन झाल्याने ऋषिगंगा वीज प्रकल्प पूर्णपणे उद्ध्वस्त झाला आहे. त्याठिकाणी 150 हून अधिक कामगार काम करत होते. त्यांच्याही जीवाला धोका निर्माण झाला आहे. उत्तराखंड पोलीस आणि NDRF टीम घनटस्थळी पोहचल्या आहेत.

वाहत्या पाण्याच्या वेगामुळे मातीत अडकलेल्या लोकांचे शोधकार्य सुरू आहे. काही लोकांना वाचवण्यात यश आले आहे. हिमस्खलन झालेल्या ठिकाणी परिस्थिती आटोक्यात आहे. पाण्याचा प्रवाह आता कर्ण प्रयागपर्यंत पोहचला आहे. पुरी बेसिनचा परिसर रिक्त केला आहे. मृत्यूचा आकडा वाढू नये यासाठी आम्ही प्रयत्न करत आहोत. राफ्टिंग बंद केले असून पुढील चार ते पाच तासांत पाणी ह्रषीकेश आणि हरिद्वारपर्यंत पोहचेल."

चमोलीचे अप्पल जिल्हाधिकारी अनिल कुमार चन्याल यांनी सांगितले, "हिमस्खलन झाल्याने ऋषिगंगा वीज प्रकल्पाला मोठे नुकसान झाले आहे. या... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

मुळे काहींच्या जीवालाही धोका निर्माण झाला आहे. प्रकल्पाच्या ठिकाणी काही लोक बेपत्ता आहेत. पण अचूक आकडा आत्ताच सांगता येणार नाही."

"धौलीगंगा आणि अलकनंदा नदींचा विस्तार पूर्वीपेक्षा अधिक वाढला आहे. तपोवनपासून ते हरिद्वारपर्यंत आम्ही हाय अलर्ट जारी केले आहे. नदीजवळ राहणाऱ्या स्थानिकांना हलवण्यात आले आहे. सैन्य दल आणि ITBP चे मदत कार्य सुरू आहे. NDRF, SDRF पथके घटनास्थळी पोहचल्या आहेत." अशी माहितीही अनिल कुमार चन्याल यांनी दिली.

प्रभावित भागात अडकलेल्या लोकांना मदत करण्यासाठी मुख्यमंत्र्यांनी आपत्कालीन व्यवस्था विभागाला संपर्क करण्याच्या सूचना दिल्या आहेत.  1070, 1905 आणि 9557444486 या क्रमांकांवर संपर्क करण्याचे आवाहन करण्यात आले आहे.

ऋषिगंगा प्रकल्पाचे नुकसान

ऋषिगंगा वीज प्रकल्पाचे यामुळे मोठे नुकसान झाल्याची शक्यता आहे अशी माहिती मुख्यमंत्र्यांनी ट्वीटच्या माध्यमातून दिली. नदीचे पाणी अचानक वाढल्याने अलकनंदाच्या खालच्या भागांमध्ये पुराचा इशारा देण्यात आला आहे. नदीजवळील सर्व क्षेत्रांना हाय अलर्ट जारी करण्यात आले आहे.

"भागीरथी नदीचा प्रवाह थांबवण्यात आला आहे. अलकनंदा नदीचा प्रवाह थांबवण्यासाठी श्रीनगर धरण आणि ऋषिकेश धरण रिकामे करण्यात आले आहे," अशी माहिती मुख्यमंत्र्यांनी दिली आहे.

न्यूज एजन्सी एएनआयने आयटीबीपीच्या हवाल्याने दिलेल्या माहितीनुसार, उत्तराखंडातील चमोली जिल्ह्यातील रेनी गावात पूरस्थिती परिस्थिती आहे. नदीलगतची तटबंदी आणि अनेक घरं उद्ध्वस्त झाली आहेत. आयटीबीपीचे जवान लोकांच्या मदतीसाठी पाठवण्यात आले आहेत. जोशीमठाजवळ रेनी गावात मदत कार्य सुरू आहे.

ऋषिकेश, हरिद्वारमध्ये पाण्याची पातळी धोक्याची मर्यादा ओलांडणार

चमोली पोलिसांनी सांगितले, "तपोवन क्षेत्रात हिमस्खलन झाल्याने ऋषिगंगा वीज प्रकल्पाचे नुकसान झाले असून अलकनंदा नदीच्या किनाऱ्याजवळ राहणाऱ्या लोकांना लवकरात लवकर सुरक्षित स्थळी हलवण्याचे काम सुरू आहे."

श्रीनगर, ऋषिकेश आणि हरिद्वारमध्ये पाण्याची पातळी धोक्याची मर्यादा ओलांडणार असल्याचा इशाराही पोलिसांनी दिला आहे. श्रीनगरमध्ये संध्याकाळी चार वाजेपर्यंत पाण्याची पातळी 553 मीटरपर्यंत वाढू शकते. तर रात्री आठ वाजेपर्यंत श्रीनगरमध्ये पाण्याची पातळी 340 मीटर आणि हरिद्वारमध्ये रात्री नऊ वाजेपर्यंत 294 मीटरपर्यंत वाढू शकते.

उत्तर प्रदेशात अलर्ट

उत्तराखंडात हिमस्खलन झाल्याने आणि पुराचा इशारा...


उत्तराखंडमध्ये हिमस्खलनाची दुर्घटना

जलविद्युत प्रकल्प आर्थिकदृष्ट्या खर्चिक असतात. जलविद्युत प्रकल्पातून जी वीज तयार होते त्याचा प्रति युनिट खर्च 6 रुपये इतका येतो. वाऱ्यापासून तसंच सौरऊर्जेपासून वीज तयार करण्याचा प्रति युनिट खर्च 3 रुपये इतका आहे. तरीही एकामागोमाग एक जलविद्युत प्रकल्पांना मंजुरी दिली जात आहे, तेही सात वर्षांपूर्वी अशीच एक भयंकर दुर्घटना उत्तराखंड राज्याने अनुभवली आहे.

उत्तराखंडमध्ये झालेल्या हिमस्खलनासंदर्भात बीबीसीशी बोलताना साऊथ एशिया नेटवर्क्स ऑन डॅम्स, रिव्हर्स अँड पीपलचे संयोजक हिमांशु ठक्कर यांनी नाराजी व्यक्त केली.

रविवारी झालेल्या हिमस्खलनामुळे जवळपास दोनशे लोक बेपत्ता आहेत.

या दुर्घटनेमागे उत्तराखंडमधील चमोली इथं सुरू असलेला जलविद्युत प्रकल्प कारणीभूत असल्याचं बोललं जात आहे.

तज्ज्ञांच्या मते, जलविद्युत प्रकल्पांसाठी जंगलं तोडली जात आहेत, नदी नाल्यांचे प्रवाह रोखले जात आहेत. निसर्गाशी अशी छेडछाड केली जाते, त्याची परिणती अशा घटनांमध्ये होती.

केदारनाथमध्ये 2013 मध्ये झालेल्या दुर्घटनेनंतर चार धाम योजनेचं काम सुरू आहे. टाईम्स ऑफ इंडियाने दिलेल्या वृत्त... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ानुसार, या योजनेसाठी 56 हजार झाडांची कत्तल केली जाणार आहे.

अशा परिस्थितीत या प्रकल्पांमुळे पर्यावरणाचं नुकसान होतं असं म्हणणं वावगं ठरू नये.

माजी केंद्रीय मंत्री उमा भारती यांनी रविवारी ट्वीट करून हीच गोष्ट सांगितली. त्या लिहितात, मी मंत्री असताना मंत्रालयातर्फे हिमालयात उत्तराखंडमध्ये जे प्रतिज्ञापत्र सादर करण्यात आलं, त्यात हिमालय संवेदनशील असल्याचं नमूद करण्यात आलं होतं. गंगा तसंच तिच्या उपनद्यांवर जलविद्युत प्रकल्प उभारायला नकोत.

रविवारी दुपारी त्यांच्या ट्वीटकडे लोकांचं लक्ष गेलं. मात्र गेल्या अनेक वर्षांपासून त्या ज्या प्रकल्पांबाबत बोलत होत्या त्याकडे कोणाचं लक्ष नव्हतं.

उत्तराखंडमध्ये झालेली दुर्घटना ही मानवनिर्मित आहे की नैसर्गिक अशी चर्चा सुरू झाली आहे.

या दुर्घटनेचा उगम याबाबत गोष्टी स्पष्ट झालेल्या नाहीत. जाणकारांच्या मते ही दुर्घटना नैसर्गिक आहे मात्र मानवनिर्मित प्रकल्प तसंच योजनांमुळे तीव्रता वाढली आहे.

दुर्घटना कशी घडली?

अंतरिक्ष उपयोग केंद्र, उत्तराखंडचे प्राध्यापक महेंद्र प्रताप सिंग बिष्ट यांनी सांगितलं की, "एका आठवड्यापूर्वीपर्यंतचा डेटा आमच्याकडे आहे. त्यानुसार तिथे हिमनदीचा तलाव असल्याचं दिसत तरी नाहीये. असा तलाव काही तासांमध्ये तयार होऊ शकतो, काहीवेळेला त्यासाठी काही वर्षही लागू शकतात."

त्यांच्या मते ऋषीगंगा प्रकल्पाच्यावर कुठल्या ना कुठल्या स्वरुपाचा हवेचा दाब निर्माण झाला जो दोन ते चार तास राहिला. असं हिमस्खलन किंवा भूस्खलनामुळे होऊ शकतं.

नक्की काय घडामोडी झालेल्या असू शकतात याबाबत ते म्हणाले, वरून कोणत्या ना कोणत्या प्रकारच्या भूस्खलन झालेलं असू शकतं, खालचा भाग खोल आहे. बांध ढिगाऱ्याला रोखू शकला नाही आणि बांध तोंडून पाणी खालच्या भागात वेगाने पसरलं.

उत्तराखंडमधील दुर्घटना घडली तो परिसर

दुसरं कारण हिमनदी असू शकते. या भागात रामणी आणि हनुमान बाँक या दोन हिमनद्या आहेत. ऋषिगंगा प्रकल्पाच्या डाव्या आणि उजव्या बाजूला तीव्र उतारावर आहेत. याव्यतिरिक्त त्रिशूळ पर्वतावरून येणाऱ्या हिमनदीतही ढिगारा जास्त असतो. अशा परिस्थितीत वरती हिमस्खलन झालं असेल तर त्याच्याबरोबर ढिगारा खाली आलेला असू शकतो.

ऋषीगंगा जलविद्युत प्रकल्प रेणी गावात सुरू आहे. कॅचमेंट एरियाही हाच आहे जो धौली गंगाला जाऊन मिळतो. वरून आलेल्या भूस्खलन किंवा हिमस्खलनाच्या पाण्याने रेणी गावातलं बॅरिकेड तोडलं आणि पुरसदृश...


उदयनराजे भोसले

1. राष्ट्रवादीत नुसती आडवा-आडवी अन् जिरवा जिरवी-उदयनराजे

"मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस माझे खूप चांगले मित्र आहेत. ही मैत्री पक्ष आणि राजकारणाच्या पलीकडची आहे. गेल्या पाच वर्षात आम्ही सत्तेत नसतानाही मुख्यमंत्र्यांनीच मैत्रीपोटी साताऱ्याचा खरा विकास केला. याउलट राष्ट्रवादीत नुसतं आडवा-आडवी आणि जिरवीजिरवीच झाली", असा आरोप राष्ट्रवादीचे खासदार उदयनराजे भोसले यांनी केला. 'लोकमत'ने यासंदर्भात बातमी प्रसिद्ध केली आहे.

"भाजपकडे सत्ता आहे म्हणून मी तिथे जाईन असा तर्क काढणं चुकीचं आहे. सातारकरांच्या हिताचा निर्णय घेण्यासाठी मी कटिबद्ध आहे."

"रामराजे नाईक निंबाळकर राजे आहेत. आमची आणि त्यांची कुठंच बरोबरी होऊ शकत नाही. ते वयाने आणि मानाने मोठे आहेत. त्यामुळे माझा त्यांच्याशी संबंध जोडू नका. ते आणि शिवेंद्रराजे त्यांच्या मार्गाने कुठेही जातील", असंही त्यांनी सांगितलं.

"आता सगळीकडेच यात्रा निघाल्या आहेत. आमची स्वत:ची जत्रा असताना आम्ही असल्या या यात्रांमध्ये का सहभागी होऊ?" असा सवालही त्यांनी केला.

2. फलक मराठीत लावा; मनसेची ईडीला नोटीस

राज्यात शासकीय फलक मराठीत असायला हवे... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

त, त्यामुळे त्याबाबतची तक्रार जिल्हाधिकाऱ्यांकडे केली. त्या नोटीशीची प्रत ईडीला पाठवली आहे. मराठी भाषा विभाग ईडीला मराठी फलकाची सक्ती करणार? असे मनसेनं म्हटलं आहे. 'टीव्ही9 मराठी'ने याबाबत बातमी केली.

राज ठाकरे

कोहिनूर मिल जमीन खरेदीप्रकरणात महाराष्ट्र नवनिर्माण सेनेचे अध्यक्ष राज ठाकरे यांची चौकशी सुरू आहे. अंमलबजावणी संचालनालय अर्थात ईडीने नोटीस पाठवून राज ठाकरे यांची नऊ तास चौकशी केली.

3. आप महाराष्ट्र विधानसभेच्या निवडणुका लढवणार

आम आदमी पक्ष (आप) राज्यात होऊ घातलेल्या विधानसभेच्या निवडणुका लढवणार आहे. सध्याचं सरकार सगळ्या पातळ्यांवर अपयशी ठरल्याने हा निर्णय घेतल्याचं आपने म्हटलं आहे. 'टाईम्स ऑफ इंडिया'ने ही बातमी दिली आहे.

अरविंद केजरीवाल

एकेकाळी प्रगतीशील असलेल्या महाराष्ट्राला दुष्काळ, शेतकरी आत्महत्या, बेरोजगारी, कायदा आणि सुव्यवस्थेची दुरावस्था, भ्रष्टाचार, शिक्षण व्यवस्थेत अनागोंदी अशा अनेक समस्यांनी ग्रासलं आहे असं आप पक्षाचे महाराष्ट्र प्रमुख दुर्गेश पाठक यांनी सांगितलं.

रंगा रचुरे, किशोर मध्ययन, धनंजय शिंदे, जगजीत सिंग, प्रीती शर्मा मेनन, देवेंद्र वानखेडे, कुसुमकर कौशिक, अजिंक्य शिंदे, डॉ. सुनील गावित, मुकुंद किरदत, संदीप देसाई यांचा समावेश असलेली समिती राज्यातील निवडणुकांसाठी आप उमेदवारांची निवड करेल.

4. मुंबई-दिल्ली प्रवास एका तासाने कमी होणार

मुंबई-दिल्ली राजधानी प्रवासाचं अंतर एका तासाने कमी होणार आहे. मुंबई सेंट्रल-दिल्ली राजधानी एक्स्प्रेस शनिवारपासून पुश-पूल पद्धतीने चालवण्याचा निर्णय पश्चिम रेल्वेने घेतला. यामुळे प्रवाशांचा एक तास कमी होणार आहे. 'महाराष्ट्र टाईम्स'ने ही बातमी दिली आहे.

राजधानी एक्स्प्रेसला पुढे आणि मागे प्रत्येकी 6000 हॉर्सपॉवरचे इंजिन जोडण्यात येईल. यामुळे स्थानकातून रवाना होताच अल्पावधीत वेग घेता येईल. शिवाय ब्रेक तातडीने कार्यान्वित करणं सोपं होईल असं रेल्वेने स्पष्ट केलं.

लवकरच ऑगस्ट क्रांती राजधानी ट्रेनला असा प्रयोग होणार आहे.

5. इशांत शर्माच्या पाच विकेट्स; वेस्ट इंडिजची घसरगुंडी

वेगवान गोलंदाज इशांत शर्माने घेतलेल्या पाच विकेट्सच्या बळावर भारतीय संघाने पहिल्या कसोटीत वेस्ट इंडिजला मोठी धावसंख्या करण्यापासून रोखलं. 'इंडिया टुडे'ने ही बातमी दिली आहे.

दुसऱ्या दिवशी भारतीय संघाने 203/6पासून पुढे खेळायला सुरुवात केली. ऋषभ पंत चार धावांची भर...


उदयनराजे भोसले

साताऱ्यात एक किस्सा नेहमीच चर्चेत असतो. हा किस्सा आहे साताऱ्याचे खासदार उदयनराजे भोसले यांचा.

उदयनराजे यांना रात्री शहरात फेरफटका मारण्याची सवय आहे. असंच फिरताफिरता एकदा ते साताऱ्यातील बस स्टँडजवळ पोहोचले. तेव्हा तिथं काही रिक्षावाले उभे होते.

"रात्री 2 वाजताय, काय तुम्ही इतक्या रात्री धंदा करताय, अशानं कसं चालायचं तुमचं आयुष्य. 2 वाजलेपासून सकाळपर्यंत किती धंदा होईल तुमचा?" असा प्रश्न त्यांनी रिक्षावाल्यांना विचारला.

500 रुपये होईल, असं उत्तर त्यांना मिळालं.

त्यानंतर उदयनराजेंनी सगळ्या रिक्षावाल्यांना एकत्र बोलावलं आणि प्रत्येकाच्या हातात 500 रुपयांची नोट टेकवली. आता घरी जाऊन झोपा, असा सल्ला त्यांना दिला. हा किस्सा आजही साताऱ्यात चर्चिला जातो.

14 सप्टेंबरला उदयनराजेंनी भाजपमध्ये प्रवेश केला.

भाजपचे आमदार

उदयनराजे भोसले 1991साली राजकारणात आले. सातारा नगरपालिकेच्या निवडणुकीत त्यांनी काका अभयसिंह राजेंच्या विरोधात स्वत:चं पॅनेल उभं केलं. स्वत: दोन वॉर्डातून उभे राहिलेले उदयनराजे एका वॉर्डातून निवडून आले आणि एकात त्यांचा पराभव झाला.

1991 ते 1996 असे 5 वर्षं ते ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

नगरसेवक होते.

1996मध्ये त्यांनी सातारा लोकसभा मतदारसंघाची निवडणूक अपक्ष राहून लढवली. त्यावेळी काँग्रेसचे प्रतापराव भोसले साताऱ्याचे खासदार होते.

"विद्यमान खासदार असल्यामुळे प्रतापरावांची उमेदवारी कापणं शक्य नव्हतं. परंतु प्रतापरावांच्या पराभवाची व्यूहरचना आखण्यात आली होती, असं म्हणतात. त्यासाठी काँग्रेसच्या मतांमध्ये विभागणी करण्यासाठी अनेक समविचारी उमेदवार उभे करण्याची खेळी करण्यात आली. उदयनराजे भोसले, पार्थ पोळके, आर. डी. निकम यांच्याशिवाय आणखी दोघे-तिघे तसे उमेदवार होते. त्याचा परिणाम असा झाला की, 12 हजार मतांनी शिवसनेच्या हिंदूराव नाईक-निंबाळकर यांनी प्रतापरावांचा पराभव केला. या निवडणुकीत उदयनराजेंना 1 लाख 13 हजार 658 मतं मिळाली. पहिल्याच प्रयत्नात अपक्ष म्हणून मिळालेली ही मतं दखलपात्र होती," असं  2015च्या कालनिर्णयच्या दिवाळी अंकात उदयनराजेंवरील लेखात ज्येष्ठ पत्रकार विजय चोरमारे यांनी लिहिलं आहे.

यानंतर 1998ला लोकसभेची निवडणूक झाली. त्यात अभयसिंहराजे साताऱ्याचे आमदार असतानाही लोकसभेला उभे राहिले आणि निवडून आले. यामुळे मग सातारा विधानसभेची जागा मोकळी झाली आणि तिथं पोटनिवडणूक लागली.

"अभयसिंह राजे लोकसभेत गेल्यानंतर सातारा विधानसभेची जागा आपल्याला मिळेल, अशी उदयनराजेंची अपेक्षा होती. परंतु अभयसिंहराजेंनी लोकसभेची उमेदवारी स्वीकारतानाच पुत्र शिवेंद्रराजे यांच्या उमेदवारीची हमी घेतली होती. त्यामुळे विधानसभेच्या पोटनिवडणुकीत काँग्रेसची उमेदवारी शिवेंद्रराजे यांना मिळाली," असं चोरमारे लिहितात.

"याच काळात भाजप नेते गोपीनाथ मुंडे यांचं पश्चिम महाराष्ट्रावर विशेष लक्ष होतं. त्यांनी उदयनराजेंना हेरलं आणि भाजपमध्ये येण्यासाठी त्यांचं मन वळवलं. ते भाजपचे उमेदवार झाले. अभयसिंहराजे आणि शिवेंद्रराजे यांच्यारूपानं एकाच घरात खासदारकी आणि आमदारकी असं सत्तेचं केंद्रीकरण दिसू लागलं, त्यातून उदयनराजेंच्या बाजूनं सहानुभूती निर्माण झाली आणि त्यांनी निवडणूक जिंकली," चोरमारे पुढे लिहितात.

युतीच्या मंत्रिमंडळात उदयनराजेंना महसूल राज्यमंत्री पद देण्यात आलं.

खूनप्रकरणी अटक

1999ला विधानसभेची निवडणूक झाली. त्यावेळी उदयनराजे यांच्यासमोर खुद्द अभयसिंहराजे यांचं आव्हान होतं. मतदानाच्या आदल्या रात्री अभयसिंहराजे गटाचे नगरसेवक शरद लेवे यांचा खून झाला. त्यात मुख्य आरोपी म्हणून उदयनराजेंविरुद्ध फिर्याद देण्यात आली.  ही बातमी...


उदयनराजे भोसले छत्रपती शिवाजी महाराजांचे वंशज आहेत.

भाजप अध्यक्ष अमित शहा यांनी त्यांना फोन केला होता आणि दिल्ली में आने के बाद मिलिये असं म्हटल्याचा एक व्हीडिओ देखील फिरत होता. त्यावरून उदयनराजे भाजपात येतील असा तर्क लावला जात होता. आज या चर्चांना पूर्णविराम मिळाला आहे. भाजप प्रदेशाध्यक्ष चंद्रकांत पाटील यांनी एबीपी माझाला दिलेल्या मुलाखतीमध्ये असं म्हटलं.

 या पार्श्वभूमीवर उदयनराजे भोसले यांच्याबाबत या 10 गोष्टी जाणून घ्या.

1. लेवे खून प्रकरणी अटक

1999 - साताऱ्यातले नगरसेवक शरद लेवे यांच्या खून प्रकरणात उदयन राजेंना अटक झाली. अटकेआधी उदयनराजेंनी अरेरावी केली, असा दावा निवृत्त वरिष्ठ पोलीस अधिकारी सुरेश खोपडे यांनी त्यांच्या 'नवी दिशा - पोलीस प्रशासनाची' या पुस्तकात केला आहे. त्यावेळी उदयनराजे युतीच्या सरकारमध्ये महसूल राज्यमंत्री होते.

2. 'गोळ्या घालू'

2001 - सातारा नगरपालिकेवर जप्तीचे आदेश कोर्टाने दिले होते, तेव्हा उदयनराजे नगरपालिकेत आले आणि सीईओंच्या खुर्चीवर बसून सरकारी अधिकाऱ्यांना धमकी दिली, अशा बातम्या तेव्हा वृत्तपत्रांत छापून आल्या होत्या. "गोळ्या घालू" या शब्दांत ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

त्यांनी धमकी दिल्याच्या बातम्या स्थानिक वृत्तपत्रांत छापून आल्या होत्या.

3. पोलीस स्टेशनात शिवीगाळ

2002 - कार्यकर्त्याला अटक झाल्यानंतर उदयनराजे थेट पोलीस स्टेशनात पोहोचले. त्यांनी पोलिसांना शिवीगाळ करून स्वतःच्या कार्यकर्त्याला बळजबरीने सोडवून घेतलं. उदयनराजेंविरोधात गुन्हा दाखल झाला.

4. आवाज वाढव डीजे...

2008 - रात्री बारानंतर लाऊडस्पीकरवर गाणी लावायला बंदी असतानाही उदयनराजेंनी कार्यकर्त्यांना गाणी सुरू ठेवण्याचा जाहीर सल्ला दिला. त्यानंतर साताऱ्यातल्या अनेक मंडळांनी रात्री उशिरापर्यंत मोठ्याने गाणी वाजवली.

त्यावेळी पोलिसांनी 56 मंडळांविरोधात गुन्हे दाखल केले. पुढे काही वर्षांनी मिरवणुकीदरम्यान डॉल्बी लावण्यावर बंदी घालण्यात आली. तेव्हाही उदयनराजे त्यांच्या स्टाईलमध्ये म्हणाले "मी आहे इथं...डॉल्बी चालू करा." हा व्हीडिओ यूट्यूबवर अजूनही आहे.

उदयनराजे भोसले सातारा पोलीस स्टेशनाबाहेर.

5. पक्ष गेला खड्ड्यात!

2009 - उदयनराजे पहिल्यांदा लोकसभेवर निवडून गेले, त्यावेळी पुण्यात झालेल्या राष्ट्रवादीच्या मेळाव्यात त्यांच्याकडे काहीसं दुर्लक्ष झालं. वैतागून उदयनराजे त्यातून बाहेर पडले. नंतर पुण्यातच घेतलेल्या पत्रकार परिषदेत त्यांनी 'पक्षबिक्ष गेला खड्ड्यात, साताऱ्याची जनता हाच माझा पक्ष. उदयनराजे स्वतंत्र आहेत. मी राष्ट्रवादीकडे तिकीट मागायला गेलो नव्हतो', असं विधान केलं.

6. दारू पिऊन पत्रकार परिषद?

2009 - उदयनराजेंवर अनेक वेळा आरोप झाले आहेत की, ते दारू पिऊन पत्रकार परिषद घेतात. अशाच एका वादग्रस्त पत्रकार परिषदेत ते एकावर एक खुर्च्या ठेवून त्यावर जाऊन बसले होते. प्रत्येक खुर्ची ही एका पक्षाची आहे, असं ते म्हणाले.

7. शर्ट काढला

2010 - साताऱ्यातल्या गांधी मैदानात झालेल्या बॉडी बिल्डिंग स्पर्धेत उदयनराजेंनी शर्ट काढून पोझ दिली होती. ही वर्तणूक योग्य आहे का, याविषयी त्यावेळी बरीच चर्चा झाली होती.

त्यावेळी त्यांनी ज्या पद्धतीने उत्तरं दिली, त्यावरून ते दारू प्यायले होते, असा आरोप माध्यमांनी केला होता. उदयनराजेंनी नंतर दिल्लीत दुसरी पत्रकार परिषद घेऊन या आरोपाचं खंडन केलं.

8. काचा फोडल्या

2012 - सुशील मोझर नावाच्या व्यक्तीविरोधात उदयनराजेंनी आंदोलन केलं. उदयनराजेंवर मोझर यांच्या गाडीच्या काचा फोडल्याचा आरोप आहे. या प्रकरणीही उदयनराजेंविरोधात गुन्हा दाखल करण्यात आला.

उदयनराजे आधी भाजपमध्ये होते. आता...


उदयनराजे भोसलेंनी दिल्लीमध्ये राष्ट्रवादी काँग्रेसचे अध्यक्ष शरद पवारांची मराठा आरक्षणाच्या मुद्द्यावर भेट घेतली.

मराठा आरक्षणाच्या मुद्द्यावर उदयनराजे भोसले यांनी शरद पवार यांची भेट घेतली.

"शरद पवार मराठा समाजाचे सर्वांत मोठे नेते आहेत. तसंच त्यांच्या पक्षाचं सध्या महाराष्ट्रात सरकार आहे. त्यामुळे त्यांनीच मराठा आरक्षणाच्या मुद्द्यावर तोडगा काढावा असं मलाच नाही तर सर्वांना वाटतं," असं विधान भेटीनंतर उदयनराजेंनी केलं

साताऱ्यातून राष्ट्रवादी काँग्रेसच्या तिकिटावर लोकसभेत निवडून आल्यानंतर वर्षभराच्या आतच उदयनराजे यांनी राजीनामा देऊन भाजपमध्ये प्रवेश केला होता.

त्यानंतरच्या लोकसभा पोटनिवडणुकीत त्यांचा पराभव झाला होता. या पोटनिवडणुकीनंतर पहिल्यांदाच दोन्ही नेत्यांची जाहीर भेट झाली.

त्यामुळे या भेटीचे नेमके अर्थ काय, असा प्रश्न विचारण्यात येत आहे.

कटुता दूर करण्याचा प्रयत्न

सातारा पोटनिवडणुकीआधी बीबीसी मराठीला दिलेल्या मुलाखतीत उदयनराजे यांनी शरद पवार यांच्यावर टीका करताना त्यांचे विचार संकुचित असल्याचं म्हटलं होतं.

त्यानंतरही मराठा आरक्षणाच्या मुद्द्यावरून उदयनराजे यांनी शरद पवार... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

यांच्यावर टीका केली होती.

पण, आता त्यांनी शरद पवारांची भेट घेतली आहे. ही भेट म्हणजे दोघांमध्ये निवडणुकीदरम्यान निर्माण झालेली कटुता दूर करण्याचा प्रयत्न असल्याचं राजकीय जाणकार सांगतात.

राजकीय विश्लेषक आणि ज्येष्ठ पत्रकार संजय मिस्कीन यांच्या मते, "सातारा पोटनिवडणुकीनंतर शरद पवार आणि उदयनराजे भोसले यांच्यात जी काही कटुता निर्माण झाली  होती, ती सोडून पुन्हा एकदा शरद पवार मार्गदर्शकाच्या भूमिकेत आहेत आणि मी तुमचा चाहता आहे, हे दाखवण्यासाठी उदयनराजेंनी त्यांची भेट घेतली असावी."

तर 'पुण्य नगरी'च्या सातारा आवृत्तीचे वृत्त संपादक विनोद कुलकर्णी सांगतात, "उदयनराजेंचं राजकारणच असं आहे की त्यात ते आज टीका करतात आणि उद्या मिठी मारतात. ते काही 24 तास द्वेष डोक्यात ठेवून राजकारण करत नाहीत. शरद पवार उदयनराजेंच्या कायम पाठीशी राहिले आहेत. त्यामुळे आता निवडणुकीदरम्यान आलेली कटुता दूर करण्याचा उदयनराजेंचा प्रयत्न असू शकतो."

राजकीय विश्लेषक अभय देशपांडे यांच्या मते, "भाजपची मराठा आरक्षणावर स्पष्ट भूमिका आहे. आम्ही मराठा आरक्षण दिलं, ते हायकोर्टात टिकलं. पण, महाविकास आघाडी सरकार ते सर्वोच्च न्यायालयात टिकवण्यात अपयश ठरलं, अशी भाजपची भूमिका आहे. त्यामुळे आता मराठा आरक्षण ही पूर्णपणे राज्य सरकाची जबाबदारी आहे असं भाजपचं म्हणणं आहे आणि त्यादृष्टीनं या भेटीगाठी सुसंगत आहेत."

शरद पवारांच्या कोर्टात चेंडू?

मराठा आरक्षण मिळालं नाही तर उद्रेक होईल. मराठा आरक्षणामध्ये शरद पवारांनी लक्ष घालावं, असंही उदनराजेंनी म्हटलं आहे.

यातून आता मराठा आरक्षणाचा चेंडू शरद पवारांच्या कोर्टात ढकलण्याचा उदयनराजेंचा प्रयत्न आहे का, या प्रश्नावर मिस्कीन सांगतात, "शरद पवारांच्या कोर्टात चेंडू टाकण्याचा प्रश्नच नाही. उदयनराजेंनी अशाप्रकारे भूमिका घेणं अभिप्रेत आहे. संभाजीराजे आणि उदयनराजे हे दोघेही आपापल्या परीनं प्रयत्न करत आहेत. संभाजीराजेंनी मोदींची वेळ मागितली होती, पण ती देण्यात न आल्यामुळे कदाचित उदयनराजेंनी आता पवारांची वेळ मागितली असावी. जेणेकरून शरद पवारांच्या माध्यमातून मोदींना भेटण्यासाठी या दोन्ही राजांना वेळ मिळू शकेल."

"सध्या महाराष्ट्र सरकारचे प्रमुख शरद पवार आहेत. उदयनराजे किंवा संभाजीराजे या दोघांनीही मराठा आरक्षण प्रश्नाचं नेतृत्व केलं तरी सध्या त्यांच्या हातात काहीच नाहीये. दुसरं म्हणजे नेतृत्व केलं आणि त्यातून काही घडलं...


उदयनराजे भोसलेंनी लोकसभा निवडणुकीनंतर अवघ्या पाच महिन्यात खासदारकीचा राजीनामा दिला आणि राष्ट्रवादी काँग्रेसला रामराम करत भाजपमध्ये प्रवेश केला. भाजपकडून त्यांना लगेचच उमेदवारीही दिली गेली आणि महाजनादेश यात्रेच्या निमित्ताने मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी उदयनराजेंच्या प्रचाराचा नारळही फोडला.

दुसरीकडे काँग्रेस-राष्ट्रवादीकडून उदयनराजेंविरोधात कोण निवडणुकीच्या रिंगणात उतरणार याविषयी बऱ्याच चर्चा रंगल्या. सुरूवातीला माजी मुख्यमंत्री पृथ्वीराज चव्हाण यांचे नाव चर्चेत होते. पृथ्वीराज चव्हाणांच्या नावाची शक्यता लक्षात घेऊन उदयनराजे भोसले यांनी त्यांच्यावर टीकास्त्र सोडलं.

"मी माझी फाईल घेऊन काँग्रेस, राष्ट्रवादीच्या मंत्र्यांकडे फाईल घेऊन गेलो की ती डस्टबिनमध्ये जायची. मी निवडणूक जिंकलो असली तरी नैतिकदृष्ट्या हरलो आहे. मुख्यमंत्रीपदी पृथ्वीराज चव्हाणही होते आणि देवेंद्र फडणवीसही आहेत. पद तेच आहे. पण तेव्हा काम झाली नाहीत," असं म्हणत उदयनराजेंनी पृथ्वीराज चव्हाणांवर टीका केली.

अर्थात, काँग्रेसनं आपल्या उमेदवारांची पहिली यादी जाहीर केल्यानंतर पृथ्वीराज चव्हाणांचं नाव मागे पडलं. कारण क... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ाँग्रेसनं कराड दक्षिणमधून पृथ्वीराज चव्हाणांना उमेदवारी जाहीर केली. शिवाय आघाडीमध्ये सातारा मतदारसंघ राष्ट्रवादी काँग्रेसकडे होता.

राष्ट्रवादी काँग्रेस कोणाला उमेदवारी देणार, ही चर्चा श्रीनिवास पाटील यांच्या नावापाशी येऊन थांबली. श्रीनिवास पाटील हे शरद पवार यांचे खंदे समर्थक म्हणून ओळखले जातात. दोन वेळा ते खासदार म्हणून लोकसभेवर निवडून गेले आहेत. ते सिक्कीमचे राज्यपालही होते.

श्रीनिवास पाटलांबद्दल आदर, पण...

श्रीनिवास पाटील यांची उमेदवारी जाहीर झाल्यानंतर उदयनराजे भोसले यांनी बीबीसी मराठीशी बोलताना त्यांच्याबद्दल प्रतिक्रिया दिली. "त्यांच्याबद्दल आपल्याला आदरच आहे. पण लोकप्रतिनिधी म्हणून, खासदार म्हणून लोक तुम्हाला काय काम केलं हा प्रश्न विचारतील तेव्हा काय उत्तर देणार? या प्रश्नाला मलाही सामोरं जावं लागेल. पण माझ्याकडे कामांची यादीच आहे."

तर दुसरीकडे वाई येथील सभेमध्ये बोलताना श्रीनिवास पाटील यांनी ज्या राजांनी प्रजा सोडली आहे, अशांबरोबर लढायला काय हरकत आहे, असं म्हणत उदयनराजेंना आव्हान दिलं.

श्रीनिवास पाटील यांनी उदयनराजेंना आव्हान दिलं असलं तरी त्यांच्या उमेदवारीमुळे खरंच साताऱा लोकसभेची पोटनिवडणूक रंगतदार झाली आहे का? मोदी लाटेतही सलग दोन वेळा साताऱ्यातून निवडून आलेल्या उदयनराजेंना भाजप प्रवेशानंतर मात्र विजयासाठी झगडावं लागू शकतं का?

श्रीनिवास पाटील यांच्या उमेदवारीमुळं उदयनराजे भोसले यांच्यासमोर निश्चितच मोठं आव्हान उभं राहिलं आहे, असं मत दैनिक प्रभातच्या सातारा आवृत्तीचे निवासी संपादक श्रीकांत कात्रे यांनी व्यक्त केलं.

"यावेळी उदयनराजेंविषयी मतदारसंघात फार अनुकूल वातावरण नाहीये. जिल्ह्यातील रखडलेली विकासकामं हे त्याचं प्रमुख कारण आहे. साताऱ्याचा औद्योगिक विकास पूर्णपणे ठप्प झाला आहे. सातारा MIDC मधील अनेक मोठ्या उद्योगांनी आपलं उत्पादन बंद केलं आहे. त्याचा परिणाम आपसूकच साताऱ्यातील लहान उद्योगांवरही झाला आहे. त्यामुळे इथं रोजगाराच्या संधी कमी आहेत. शिक्षणसंस्थांचाही पुरेसा विकास झालेला नाही. त्यामुळे इथले तरुण शिक्षण आणि रोजगाराच्या संधींसाठी बाहेर पडत आहेत."

16 व्या लोकसभेमध्ये राष्ट्रवादी काँग्रेसकडून निवडून आलेल्या उदयनराजे भोसले यांची लोकसभेतील उपस्थिती अवघी 27 टक्के होती. त्यांनी प्रश्नही उपस्थित केले नाहीत, कोणते खाजगी विधेयक मांडले नाही की चर्चेत भागही घेतला नाही.

हेच मुद्दे...


उदयनराजे यांनी इंग्रजीत शपथ घेतल्याबद्दल सोशल मीडियावर चर्चा सुरू झाली. परंतु उदयनराजे यांनी शपथ घेतल्यानंतर जय हिंद, जय महाराष्ट्र, जय शिवाजी जय भवानी अशी घोषणाही दिल्याचे कालच्या कामकाजाच्या व्हीडिओत दिसते.

मात्र यावर विरोधी पक्षांच्या बाकांवरुन आक्षेपवजा काही टिप्पणी झाल्यानंतर उपराष्ट्रपती व्यंकय्या नायडू यांनी हे सभागृह नसून हे माझे चेंबर आहे. शपथ वगळता इतर सर्व कामकाजातून वगळले जाईल असे स्पष्ट केले. त्याचप्रमाणे नव्या सदस्यांनी यापुढे हे लक्षात ठेवावे असेही सांगितले.

हा सर्व कामकाजाचा भाग व्हीडिओतून समोर आल्यावर नव्या वादाला तोंड फुटले आहे. ही घोषणा कामकाजातून काढून टाकणे हा छत्रपती शिवाजी महाराजांचा अपमान आहे तो उदयनराजे यांनी कसा सहन केला असे प्रश्न विचारले जात आहेत.

यावरून राजकीय आरोप प्रत्यारोपांना सुरुवात झाली आहे. शिवसेना, काँग्रेसचे नेते यावरून भाजपवर उघडपणे टीकाही करत आहेत.

यावरून महाराष्ट्रात छत्रपती शिवाजी महाराज हा सर्वाधिक अभिमानाचा विषय तर आहेच, पण सोबतच तो भावनिकदृष्ट्या किती संवेदनशील विषयही आहे हे पुन्हा एकदा दिसते आहे. शिवाजी महाराजांच्या उल्लेखावरून घडलेले ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

वाद महाराष्ट्राला नवे नव्हेत.

नरेंद्र मोदी यांची तुलना छत्रपती शिवाजी महाराजांशी करण्यात आल्याने वाद निर्माण झाला आहे.

जेम्स लेन प्रकरणाचा महाराष्ट्राच्या राजकारणावर कसा परिणाम झाला हे सर्वांनी पाहिलं. पण विद्यापीठाच्या नामविस्तारापासून ते नाटकाच्या नावापर्यंत ते राजकीय पक्षांनी शिवाजी महाराजांची प्रतिमा वा नाव वापरण्यापर्यंत अनेक गोष्टींवरून भूतकाळात वाद झाले आहेत.

पण असे होण्यामागची कारणं काय? महाराष्ट्राच्या इतिहासातली सर्वांत महत्त्वाची व्यक्तिरेखा असणा-या छत्रपती शिवाजी महाराजांबद्दल महाराष्ट्र संवेदनशील का आहे? जेव्हाही शिवाजी महाराजांबद्दल आक्षेप वाटतील असे उल्लेख येतात तेव्हा महाराष्ट्रात आक्रमक प्रतिक्रिया का येते?

'ऐतिहासिक वारशाचं सर्वोच्च प्रतीक'

"शिवाजी महाराज हे महाराष्ट्राच्या ऐतिहासिक वारशाचं सर्वोच्च प्रतीक आहे. त्यामुळे त्यांच्याबद्दल वा त्यांच्याशी संबंधित प्रतिकांचा अन्वयार्थ चुकीचा लावला गेला की त्याची प्रतिक्रिया येते. वाद निर्माण होतात. त्यामुळेच मोदी यांच्यासारख्या सध्याच्या सर्वांत वादग्रस्त राजकीय व्यक्तीशी शिवाजी महाराजांची तुलना केली गेली तेव्हा त्याची प्रतिक्रिया आली. ही तुलना अनुचित आणि अतिशयोक्त होती," ज्येष्ठ राजकीय विश्लेषक सुहास पळशीकर सांगतात.

छत्रपती शिवाजी महाराजांना वंदन करताना पंतप्रधान नरेंद्र मोदी

महाराष्ट्राचं आणि मराठी भाषिकांच्या अस्मितेचं प्रतिक म्हणून शिवाजी महाराजांकडे पाहिलं जातं. स्वराज्याचे संस्थापक म्हणून तर आहेच पण आजही अनेक राजकीय, सामरिक, प्रशासकीय, व्यवस्थापन, सामाजिक धोरणांचे उद्गाते म्हणून वर्तमानात शिवाजी महाराजांकडे पाहिलं जातं.

त्यामुळेच स्वातंत्र्यपूर्व काळासोबतच आणि स्वातंत्र्योत्तर काळातही अनेक चळवळींचं प्रेरणा छत्रपती शिवाजी महाराजांना समोर पाहून घेतली गेली.

परिणामी अनेक ऐतिहासिक व्यक्तिमत्वं वेगवेगळ्या विचारधारांशी जोडले गेलेली असतांना, शिवाजी महाराज मात्र महाराष्ट्रात प्रत्येक विचारधारेसाठी जवळचे राहिले आहेत. त्यामुळे आजच्या महाराष्ट्राच्या समाजकारणावर, निवडणुकींच्या राजकारणावर शिवाजी महाराजांच्या प्रभाव सर्वाधिक आहे. परिणामी त्यांच्याशी संबंधित न पटलेल्या उल्लेखांमुळे महाराष्ट्रात भावनिक आंदोलनं सुरू झाल्याचा इतिहास आहे.

"महाराष्ट्रात मुलांना जन्मापासून शिवाजी महाराजांच्या गोष्टी सांगितल्या जातात. दिवाळीत ते किल्ले बांधतात....


उदयनराजेंना तिकीट देणं ही आपली चूक होती, अशी कबुली देत पवारांनी उदयनराजेंसह भाजपलाही पराभूत करण्याचं आवाहन केलं.

शरद पवारांनी पाऊस सुरू झाल्यानंतरही भाषण थांबवलं नाही. त्यामुळं समोरील उपस्थित कार्यकर्त्यांमध्येही मोठा उत्साह पाहायला मिळाला. घोषणा आणि शिट्ट्यांनी परिसर दुमदुमला.

सोशल मीडियावर पवारांचे पावसाचे फोटो व्हायरल झाले. पण प्रश्न हा आहे की याचा निवडणुकीवर परिणाम होईल का? याबद्दल पत्रकार, विश्लेषक, मार्केटिंग तज्ज्ञ आणि सोशल मीडिया तज्ज्ञांना काय वाटतं ते आम्ही जाणून घेतलं.

79व्या वर्षी मैदानात

महाराष्ट्रातल्या विधानसभा निवडणुकांच्या आधी महिना-दोन महिन्यात राष्ट्रवादी काँग्रेसमधून शिवसेना-भाजपमध्ये गेलेल्यांची संख्या लक्षणीय आहे. उदयनराजे भोसले, शिवेंद्रराजे भोसले, जयदत्त क्षीरसागर, गणेश नाईक, सचिन अहिर, भास्कर जाधव, चित्रा वाघ यांच्यासारख्या लोकप्रिय नेत्यांनी राष्ट्रवादीची साथ सोडली.

त्या सुमारास राष्ट्रवादी पक्षही शिवस्वराज्य यात्रेच्या पलीकडे प्रभावी असे प्रचारतंत्र वापरताना दिसली नाही. त्यामुळं पक्षाला एक प्रकारची मरगळ आल्याचं चित्र होतं.

अशातच राष्ट्रवादीचे राष्ट्रीय... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

अध्यक्ष आणि देशाचे माजी कृषी मंत्री शरद पवार हे स्वत:च मैदानात उतरले आणि त्यांनी प्रचाराची धुरा खांद्यावर घेतली. शरद पवारांनी राज्यभर दौरे सुरू केले. राज्यात ठिकठिकाणी प्रचारसभा, रॅली, संवादयात्रा काढल्या.

शरद पवारांच्या साताऱ्यातील सभेने मात्र महाराष्ट्राचं लक्ष वेधून घेतलं. उदयनराजेंनी भाजपमध्ये प्रवेश केल्यानंतर साताऱ्यात पहिल्यांदाच शरद पवार गेले होते आणि तिथं त्यांना प्रचंड प्रतिसाद लाभला. त्यानंतर राज्यातील त्यांच्या सभांची संख्याही वाढली.

त्यानंतर काही दिवसांच्या अंतरानं काल झालेली साताऱ्यातील दुसरी सभाही पवारांनी पावसात भाषण केल्यानं गाजली आणि आता 'वातावरण फिरलं' असं राष्ट्रवादीचे नेते आणि कार्यकर्ते सांगू लागले.

पावसातल्या सभेचा राष्ट्रवादीला फायदा होईल?

एकीकडे साताऱ्यातील सभेनं राष्ट्रवादीच्या कार्यकर्त्यांमध्ये शरद पवारांनी उत्साह भरला. दुसरीकडे शरद पवार या 79 वर्षांच्या नेत्यातली ऊर्जा पाहून अनेकांनी आश्चर्यही व्यक्त केलं.

मात्र विरोधी पक्षांच्या निवडणुकीतली कामगिरी निराशाजनक होत असताना, शरद पवारांचा हा झंझावात महाराष्ट्रात राष्ट्रवादी काँग्रेसला उभारी देईल का, हा प्रश्न या निमित्तानं पुन्हा चर्चेत आला.

याबाबत महाराष्ट्र टाइम्सचे वरिष्ठ सहाय्यक संपादक विजय चोरमारे म्हणतात, "भाजपचा जो निष्ठावंत मतदार आहे, तो बदलण्याचं काहीच कारण नाही. मात्र जो काठावरचा मतदार आहे, त्यावर निश्चितच परिणाम होऊ शकतो."

पवारांच्या महाराष्ट्र दौऱ्यात तरुणांचा सहभाग मोठा दिसून आला. त्याबद्दल विजय चोरमारे सांगतात, "शरद पवारांचा युथ कनेक्ट पहिल्या सभेपासून खूप वाढलाय. त्याचं कारण असं असावं की, पक्षातील लोक सोडून गेले. यातून पवार उभे राहिले, त्यामुळं तरुण जोडले गेले. पूर्वी पवारांबद्दल तरुणांच्या मनात द्वेष होता. ते सर्व पवारांनी बदललंय, हे नक्की."

मात्र, ज्येष्ठ पत्रकार आणि तरुण भारतचे माजी संपादक भाऊ तोरसेकर म्हणतात, "शरद पवारांचा पाय दुखतोय, त्यांनी पावसात भाषण केलं हे ठीक आहे. मात्र हे माध्यमांवरून दाखवलं गेलं. पण एखादं न्यूज चॅनेल पाहणारे लोक किती आहेत, हेही पाहावं लागेल. पावसात पवार भिजले, हे किती लोकांनी पाहिलं, यावरून त्याचा परिणाम होईल, हे ठरवता येईल."

एखाद्या घटनेनं निवडणुकीचं चित्र बदललंय का?

एखाद्या घटनेनं निवडणुकीचं चित्र बदलल्याच्या घटना घडल्या आहेत. 1984 साली इंदिरा गांधी यांची हत्या झाल्यानंतर...


उदाहरण द्यायचं तर माफी मागण्याचा तुमचा उद्देश स्पष्ट करा, तुमच्या वर्तणुकीचं स्पष्टीकरण द्या, तुमच्या प्रेयसीचं म्हणणं समजून घ्या, तुमच्यातील मतभेद दूर होण्यासाठी वेळ द्या, तिला भेटवस्तू द्या, पत्र लिहा, असे गूगलवर बरेच रिझल्ट येतात.

जेव्हा प्रेयसीची माफी मागण्यासाठी पिंपरी-चिंचवड परिसरात 300 फलक लावले, तेव्हा मला आश्चर्य वाटलं की त्यांनं गूगलवरही उत्तर वाचली नसतील का?

25 वर्षांच्या या युवकानं 'Shivde I am Sorry' असं लिहिलेलं फलक पिंपरी चिंचवड परिसरात लावले होते.

प्रेयसीच्या हृदयापर्यंत पोहचण्यासाठी I am Sorryचे फलक सार्वजनिक ठिकाणी लावण्याचा विचार या युवकाच्या मनात का आणि कसा आला असेल?

प्रेयसीचं खरं किंवा टोपणनाव सार्वजनिक ठिकाणी लावलेल्या होर्डिंगवर जाहीर करून प्रेयसीला अडचणीत तर आणत नाही ना, असा विचार त्याच्या मनात का आला नसेल?

ही कामगिरीच अशी होती की सर्वच माध्यमांनी याची दखल घेतली आणि ज्यांनी हे होर्डिंग पाहिलं नव्हतं आणि जे शहरात आणि राज्यात राहत नाहीत त्यांनाही हे कळलं.

आता ही मुलगी जिथं राहते त्या परिसरातील पोलीस या प्रकरणाचा तपास करत आहेत.

त्या मुलीनं या मुलाला माफ क... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ेलं का नाही हे कळू शकलं नसलं तरी या घटनेमुळे माफी कशी मागावी, यावर चर्चा झडू लागल्या आहेत.

प्रेयसीची जाहीर माफी मागण्याचा हा शेवटचा किंवा पहिला प्रकार नाही. सेलिब्रिटींनीही हा मार्ग स्वीकारला होता.

प्रसिद्ध गायिका रिहानाचा बॉयफ्रेंड ख्रिस ब्राऊननं तिची जाहीर माफी मागितली होती. 2009मध्ये ख्रिसनं रिहानाला मारहाण केली होती. त्यानंतर ख्रिसवर घरगुती हिंसाचाराचा गुन्हाही नोंद झाला होता.

काही महिन्यानंतर त्याने रिहानाची माफी मागणारा व्हीडिओ रीलिज केला. मला आधीच माफी मागायची होती, पण खटला सुरू असल्याने वकिलांनी तसं न करण्याचा सल्ला दिला होता, असा खुलासाही त्यानं केला होता.

मी रिहानाची अनेक वेळा वैयक्तिक माफी मागितली होती, पण तिनं ती स्वीकारली नाही, म्हणून जाहीर माफी मागत असल्याचं त्याने म्हटलं होते. झाल्या प्रकाराबद्दल आपल्याला खजील वाटत असून असा प्रकार परत कधी करणार नाही आणि आदर्श प्रियकर म्हणून मला पुढं यायचं आहे, असं त्यानं म्हटलं होतं.

या माफी मागचा उद्देश काय होता? रिहानाचं मन जिंकायचं होतं की स्वतः रोल मॉडेल व्हायचं होतं?

पिंपरी चिंचवडमध्ये लावण्यात आलेले फलक

ही माफी ना रिहानाने स्वीकारली ना कायद्याने आणि ख्रिसला घरगुती हिंसाचाराच्या गुन्ह्यात तुरुंगवासही झाला.

आपल्या शिगी डान्समुळे इन्स्टाग्राम आणि युट्यूबवर लाखो फॉलोअर्स असलेल्या इंटरनेट स्टार शिगीने गेल्या महिन्यात त्याच्या प्रेयसीची जाहीर माफी मागितली होती.

शिगीने माफीचा व्हीडिओ पोस्ट केला आणि प्रेयसीचा विश्वासघात केल्याबद्दल माफी मागितली. आपल्याला खजील वाटत असून रोल मॉडेल व्हायचं आहे, असं त्यानं म्हटलं होतं.

अशा माफीमुळे शिगी तिच्या प्रेयसीचं काय तर त्याच्या चाहात्यांचं मन जिंकण्याचीही शक्यता नाही. या माफीबद्दल त्याला ट्वीटरवर ट्रोलही करण्यात आलं. यातून त्याची स्त्रियांबद्दलची मानसिकता आणि विखारी पुरुषी मनोवृत्ती दिसते, अशी टीकाही काहींनी केली.

सेलेब्रिटी जेव्हा जाहीर माफी मागतात तेव्हा बहुतांशवेळा एखाद्या ठराविक व्यक्तीकडून स्वीकार मिळावा हा उद्देश नसतो. हा प्रकार बऱ्याच त्यांच्या सार्वजनिक प्रतिमेला जो तडा गेला आहे त्यासाठी डॅमेज कंट्रोलचा प्रकार असतो. पण जर उद्देश योग्य नसेल तर लोकही त्यांना माफ करत नाहीत.

UN, जागतिक आरोग्य संघटना किंवा इतर कोणत्याही आंतरराष्ट्रीय अभ्यासानं प्रेयसीची माफी मागण्याची परिपूर्ण मानकं ठरवलेली नाहीत.

जर...


उदाहरणार्थ उदारमतवादी आणि धर्मनिरपेक्ष विचारसरणी हिंदू जहालमतवाद्यांसाठीही देशद्रोहासारखीच आहे. मुस्लीम कट्टरतावादीसुद्धा त्यांना गद्दार आणि धर्माचे शत्रू मानतात.

हिंदू आणि मुस्लीम जहालमतवादी सेक्युलर शिक्षण तर मोठ्या आनंदाने घेतात. नवनवीन गॅझेट, गाड्या, स्वॉफ्टवेअर वापरण्यात त्यांना संकोच वाटत नाही.

कोणताच कट्टरतावादी मोबाईल फोनचं नवं मॉडेल घ्यायला नकार देणार नाही. मात्र नवे विचार अंगिकारणं तर सोडा ते ऐकून घ्यायलाही नकार देऊन तुमच्याच तोंडावर हात ठेवील.

पश्चिमेकडे प्रबोधनाच्या काळात इतर अनेक सुधारणांसोबतच वैज्ञानिक विचार आणि शिक्षणाच्या प्रसारासाठी विद्यापीठंही मोठ्या संख्येनं स्थापन करण्यात आली.

हळूहळू ही विद्यापीठं नवीन विचारांचं स्फुलिंग उमलवणारी ठिकाणं झाली. कोणताही विद्यार्थी किंवा शिक्षक, कुठल्याही विषयावर प्रश्न विचारू शकतो आणि त्याचं उत्तर हात उगारून किंवा शिव्या देऊन नाही तर तर्काने द्यावं लागायचं.

मात्र जग ज्या काळापासून जीव मुठीत धरून पळालं त्याच काळात पुन्हा ढकललं जात आहे, असं वाटतंय. फॅसिस्ट विचारसरणीने राजकारणाला कवेत सामावल्यानंतर आता विद्यापीठांमधूनही ऑक्सिजन क... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

मी करताना दिसतेय.

हळूहळू विद्यापीठांना धार्मिक मदरशांमध्ये रुपांतरित करण्याचे प्रयत्न होत आहेत आणि प्रश्न विचारणं गुन्हा ठरू लागला आहे.

पाकिस्तानात धर्मनिरपेक्ष नेते खान अब्दुल वली खान यांच्या नावावर स्थापन करण्यात आलेल्या विद्यापीठात गेल्या वर्षी मशाल खान नावाच्या विद्यार्थ्याला ईश्वरनिंदेच्या खोट्या आरोपावरून त्याच्याच मित्रांनी ठार केलं होतं, हे तुम्हाला आठवतच असेल.

या हत्येच्या आरोपात केवळ पाच जण सध्या तुरुंगात आहेत, इतर सर्वांची मुक्तता झाली आहे.

डॉ. मुबारक अली पाकिस्तानचे सुप्रसिद्ध इतिहासकार आहेत. मात्र त्यांना शिक्षणाचं कार्य देण्यात कुठल्याही विद्यापीठाला भीती वाटते. डॉ. परवेज हूद यांच्याकडे धार्मिक संघटना संशयाच्या नजरेने बघतात.

सरकारी विद्यापीठांमध्ये शिकवणारे बहुतांश प्राध्यापक ना प्रश्न विचारण्याची परवानगी देतात ना प्रत्येक प्रश्नाचं उत्तर मोकळेपणाने समजवून सांगतात.

जो काही कोर्स आहे तो मोठे पोपट लहान पोपटांना शिकवत आहेत.

अशा परिस्थितीत सीमेपलिकडून जेव्हा ही बातमी येते की प्रसिद्ध इतिहासकार रामचंद्र गुहा यांनी धमक्या मिळाल्यानंतर अहमदाबाद विद्यापीठात शिकवायला नकार दिला आहे किंवा दिल्ली विद्यापीठातल्या पदव्युत्तर शिक्षणातून प्राध्यापक कांचा इलैया यांची पुस्तकं काढून टाकण्यात आली आहेत किंवा विद्यापीठात आता असं कुठलंच सेमिनार किंवा वर्कशॉप असं होऊ शकत नाही, ज्यामुळे सरकारची नाराजी ओढावण्याची भीती असेल, तेव्हा मला खूप आनंद होतो.

आनंद याचा की आपण एकटे नाही. शेजारी शत्रू असला तरी त्याची सोबत तितकीही वाईट नाही.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)


उदाहरणार्थ, सध्या प्रचलित असलेली FOMO ही भावना. FOMO म्हणजे Fear of Missing Out. इंटरनेटचा मोठ्या प्रमाणावर प्रसार झाल्यानंतर ही संज्ञा अस्तित्वात आली. याचा अर्थ कुठेतरी एखादा एक्साइटिंग कार्यक्रम सुरू आहे आणि तुम्हाला तिथे उपस्थित राहता येत नाही. यातून आलेलं दडपण म्हणजे FOMO.

इतकंच नाही तर भावना, त्या ज्या पद्धतीने अनुभवल्या जातात, व्यक्त केल्या जातात आणि त्याविषयी बोललं जातं, यातही काळानुसार बदल होऊ शकतो. याविषयी आम्ही History of the Emotions केंद्राच्या एक्सपर्ट डॉ. सारा चॅनी यांच्याशी बातचीत केली.

डॉ. सारा आणि त्यांच्या सहकाऱ्यांनी बीबीसी रेडियो 3च्या Free Thinking Festival या कार्यक्रमात हरवलेल्या भावनांचं यंत्रदेखील (Lost Emotions Machine) आणलं. आपल्याला आज काय वाटतं, हे समजून घेण्यासाठी पूर्वी कोणत्या भावना होत्या, हे जाणून घेणं गरजेचं आहे आणि त्याची माहिती त्यांनी दिली.

बघूया अशाच काही हरवलेल्या भावनांविषयी...

1) Acedia (विशिष्ट प्रकारची उदासीनता)

मध्ययुगीन काळात काही विशिष्ट पुरुषांमध्ये ही भावना दिसायची, जसे की मठांमध्ये राहणारे भिक्खू. अध्यात्मिक कोंडी किंवा पेचातून ह... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ी भावना उत्पन्न व्हायची. जे ही भावना अनुभवायचे, त्यांना निराश, अस्वस्थ, सुस्त वाटायचं. आणि सर्वांत महत्त्वाचं म्हणजे त्यांना आध्यात्मिक आयुष्य सोडून देण्याची अतिव इच्छा व्हायची.

डॉ. चॅनी सांगतात, "हल्ली या भावनेला नैराश्य असं लेबल लावतात. मात्र असीडिया या भावनेचा थेट संबंध आध्यात्मिक पेच आणि मठातलं आयुष्य यांच्याशी आहे. त्याकाळी मठातल्या सर्वोच्च गुरूसाठी हा काळजीचा विषय होता. विशेषतः या भावनेमुळे सहकाऱ्यांमध्ये जो एकप्रकारचा सुस्तपणा यायचा, त्यामुळे धर्मगुरू निराश व्हायचे."

ख्रिश्चन धर्मग्रंथात सांगितलेल्या सात घोरपापांपैकी एक पाप म्हणजे आळस. जसजसा काळ बदलत गेला, आळस हा असीडियाचा समानार्थी शब्द मानण्यात आला.

2) Frenzy (उन्माद)

"ही देखील मध्ययुगीन काळातलीच एक भावना," डॉ. चॅनी सांगतात. "ही एकप्रकारे संतापाची भावना आहे. मात्र, विशिष्ट प्रकारचा संताप." एखाद्याच्या मनात ही भावना असेल तर ती व्यक्ती अतिउत्तेजित होऊ शकतो. चवताळू शकते. तिचं स्वतःवर नियंत्रण राहत नाही. ती व्यक्ती आरडाओरडा करत संतापून हिंसक होऊ शकते. म्हणजेच ही भावना असणारी व्यक्ती एका जागी शांत बसू शकत नाही.

"भावना ही मनातली अंतर्गत बाब आहे आणि प्रयत्न केले तर आपण आपल्या भावना दडवू शकतो, हा जो आपला आधुनिक समज आहे, तो या फ्रेन्झी भावनेतून अधोरेखित होतो. मात्र मध्ययुगीन काळात ही भावना अनुभवणाऱ्या लोकांना आजचा हा समज लागू होत नव्हता."

"भावना व्यक्त करण्यासाठी लोकांनी जी भाषा वापरली, त्याचा अर्थ असा होतो की त्यांनी अशा गोष्टी अनुभवल्या ज्यांचा आपण कधीच अनुभव घेऊ शकत नाही," डॉ. चॅनी सांगतात. काही ऐतिहासिक भावना या त्या काळाशी आणि ठिकाणांशी इतक्या सुसंगत होत्या की त्या आपण आज अनुभवू शकत नाही.

3. Melancholy (विषाद, खिन्नता, उदासीनता)

"Melancholy हा शब्द हल्ली उदासीनता किंवा खिन्न मनःस्थितीसाठी वापरला जातो. मात्र पूर्वी याचा अर्थ वेगळा होता," डॉ. चॅनी सांगतात. "सुरुवातीच्या आधुनिक काळात या भावनेला शारीरिक व्याधी मानले गेले, ज्याचा संबंध सहसा भीतीशी जोडला गेला."

सोळाव्या शतकापर्यंत शारीरिक आरोग्य हे शरीरातल्या चार तत्त्वांच्या संतुलनावर अवलंबून असल्याचाच समज होता. ही चार तत्त्वं म्हणजे रक्त (Blood), कफ (Phlegm), पिवळं पित्त (Yellow Bile) आणि काळे पित्त (Black Bile). शरीरात काळ्या पित्ताचं प्रमाण वाढल्याचा परिणाम म्हणजे Melancholy, असे मानले...


उद्धव ठाकरे

1. उद्धव ठाकरे सर्वाधिक काळ घरात राहणारे मुख्यमंत्री- भाजपची टीका

राज्याच्या इतिहासात सर्वाधिक काळ घरात राहणारे आणि जनतेत न जाणारे मुख्यमंत्री म्हणून उद्धव ठाकरे यांचा नक्कीच उल्लेख करावा लागेल. राज्यात कोरोनाचं महासंकट असतानाही ठाकरे हे मातोश्रीच्या बाहेर पडले नाहीत. जनतेचा आक्रोश त्यांच्या कानी गेला नाही अशी खोचक टीका विधान परिषदेचे विरोधी पक्षनते प्रवीण दरेकर यांनी केली आहे. महाराष्ट्र टाईम्सने ही बातमी दिली आहे.

कोकणात निसर्ग वादळाने थैमान घातले. पूर्ण कोकण उध्दवस्त झाले. पण मुख्यमंत्र्यांना तिथे जायला वेळ मिळाला नाही. सांगलीला महापूर आला, सातारा, कोल्हापूर पाण्याखाली गेले, काल परवा चंद्रपूर, गडचिरोली, भंडारा जिल्हा पूर्णपणे पाण्याखाली गेले आहे, परंतु मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे मातोश्रीच्या बाहेर यायला तयार नाहीत. सरकारचा प्रमुख म्हणून काम करत असताना अशाप्रकारे घरात बसून राज्य कारभार चालिवता येत नाही, यामुळे आता जनतेत मोठ्या प्रमाणात असंतोष आहे व उद्रेक झाला आहे, अशी टीका प्रवीण दरेकर यांनी केली.

एवढे महिने राज्य सांभाळूनही राज्यात तर सोडाच, मुख्यमंत्री मंत्रालयात सुद... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

्धा यायला तयार नाहीत. मागे कोविड संदर्भात मंत्रालयात बैठक झाली, आम्ही सर्व नेते मंत्रालयात दाखल झालो. तर मुख्यामंत्री, मुंबईतल्या मुंबईत व्हिडीओ कॉन्फरन्सिंगवर बोलत होते, असा टोलाही त्यांनी लगावला.

2. राज्यातील 40 पोलीस अधिकाऱ्यांच्या बदल्या

राज्य सरकारकडून पोलीस अधिकाऱ्यांच्या बदल्यांचा आदेश काढण्यात आला आहे. महाविकास आघाडीकडून राज्याच्या पोलीस विभागात मोठे बदल करण्यासंबंधी चर्चा सुरु होती. गणेशोत्सव पार पडेपर्यंत पोलीस अधिकाऱ्यांच्या बदल्या करू नयेत, अशी भूमिका पोलीस महासंचालक सुबोध जयस्वाल यांनी घेतल्याने राज्य सरकारने बदल्यांसाठी ५ सप्टेंबपर्यंत मुदतवाढ दिली होती. त्यामुळे पोलीस अधिकारी आणि कर्मचाऱ्यांच्या बदल्या लांबणीवर गेल्या होत्या. मात्र आता गणेशोत्सव संपल्यानंतर बदल्यांचा आदेश काढण्यात आला आहे. लोकसत्ताने यासंदर्भात बातमी दिली आहे.

राज्य सरकारकडून पोलीस अधिकाऱ्यांच्या बदल्यांचा आदेश काढण्यात आला आहे. महाविकास आघाडीकडून राज्याच्या पोलीस विभागात मोठे बदल करण्यासंबंधी चर्चा सुरु होती. गणेशोत्सव पार पडेपर्यंत पोलीस अधिकाऱ्यांच्या बदल्या करू नयेत, अशी भूमिका पोलीस महासंचालक सुबोध जयस्वाल यांनी घेतल्याने राज्य सरकारने बदल्यांसाठी 5 सप्टेंबपर्यंत मुदतवाढ दिली होती. त्यामुळे पोलीस अधिकारी आणि कर्मचाऱ्यांच्या बदल्या लांबणीवर गेल्या होत्या. मात्र आता गणेशोत्सव संपल्यानंतर बदल्यांचा आदेश काढण्यात आला आहे.

राज्य सरकारकडून पोलीस अधिकाऱ्यांच्या बदल्यांचा आदेश काढण्यात आला आहे. महाविकास आघाडीकडून राज्याच्या पोलीस विभागात मोठे बदल करण्यासंबंधी चर्चा सुरु होती. गणेशोत्सव पार पडेपर्यंत पोलीस अधिकाऱ्यांच्या बदल्या करू नयेत, अशी भूमिका पोलीस महासंचालक सुबोध जयस्वाल यांनी घेतल्याने राज्य सरकारने बदल्यांसाठी ५ सप्टेंबपर्यंत मुदतवाढ दिली होती. त्यामुळे पोलीस अधिकारी आणि कर्मचाऱ्यांच्या बदल्या लांबणीवर गेल्या होत्या. मात्र आता गणेशोत्सव संपल्यानंतर बदल्यांचा आदेश काढण्यात आला आहे.

3. मशिदीत नमाज अदा करण्यापूर्वी इम्तियाज जलील यांना अटक

एमआयएमचे खासदार इम्तियाज जलील बुधवारी औरंगाबादमधील मशिद उघडून नमाज अदा करणार असल्याची घोषणा केली होती. त्यानुसार ते औरंगाबादेतील शहागंज मशिदीत प्रवेश करणार आहेत. त्यासाठी ते कार्यालयापासून चालत रवाना झाले असताना वाटेत पोलिसांनी अडवत त्यांना ताब्यात घेतलं. टीव्ही 9 मराठीने...


उद्धव ठाकरे

1. उद्धव ठाकरेंना अयोध्येत पाय ठेऊ देणार नाही - अयोध्येतील महंत

मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे 7 मार्चला अयोध्या दौऱ्यावर जाणार आहेत. शिवसेनेकडून अयोध्या दौऱ्याची तयारीही सुरू आहे. मात्र या दौऱ्याला अयोध्येतील साधू-संतांनी विरोध केला आहे. टीव्ही 9 मराठीनं ही बातमी दिली आहे.

हनुमानगढीचे पुजारी महंत राजू दास यांनी उद्धव ठाकरे यांच्या या दौऱ्याला विरोध केला आहे. उद्धव ठाकरेंना अयोध्येत पाय ठेऊ देणार नाही, अशी भूमिका महंत राजू दास यांनी घेतलीआहे.

त्यांनी ट्वीट करत म्हटलंय, "मुस्लिमांना 5 टक्के आरक्षण देणारी शिवसेना हिंदुत्वाच्या मार्गावरून भरकटली आहे. त्यामुळे उद्धव ठाकरेंना अयोध्येला येऊ देणार नाही."

यापूर्वीही उद्धव ठाकरेंवर महंत राजू दास यांनी टीका केली होती.

ते म्हणाले होते, "अयोध्येला राजकारणापासून दूर ठेवा. या दर्शन घ्या, आरती करा, पण अयोध्येत राजकारण करू नका."

2. मनसे अजूनही बॅचलर, कोणत्याही युतीचा टच झालेला नाही- राज ठाकरे

महाराष्ट्र नवनिर्माण सेनेला (मनसे) अजून कोणत्याही युतीचा स्पर्श (टच) झालेला नाही. मनसे अजूनही बॅचलरच आहे, असं वक्तव्य राज ठाकरे यांनी केलं आहे. त... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

े रविवारी ठाण्यात आयोजित करण्यात आलेल्या मुलाखतीच्या कार्यक्रमात बोलत होते.

यावेळी त्यांना मनसेच्या भविष्यातील वाटचालीविषयी प्रश्न विचारण्यात आला. मनसे सध्या 'रेडी टू मिंगल' स्टेटसमध्ये आहे का, तुम्ही भाजपशी युती करणार का, असा प्रश्न राज ठाकरे यांना विचारण्यात आला. तेव्हा ते म्हटले की, मनसेला अजून कोणत्याही युतीचा टच झालेला नाही. मनसे अजून बॅचलरच आहे.

राज ठाकरे

"सध्याचं राजकारण हे बटबटीत आहे म्हणण्यापेक्षा ते विचित्र आहे, असं म्हणावं लागेल. कारण सध्या एकासोबत निवडणुका लढवायच्या दुसऱ्यासोबत सत्ता स्थापन करायची. आज सर्वांत मोठा पक्ष विरोधी विरोधी पक्षात बसला आहे, हे दुर्देवी आहे," असंही त्यांनी म्हटलंय.

3. शहरी नक्षलवाद्यांकडून अराजकता माजवण्याचा प्रयत्न : चंद्रकांत पाटील

शहरी नक्षलवादी आणि डाव्या विचारांच्या व्यक्तींकडून CAA आणि NRC सारख्या विषयांवर देशात अराजकता माजवण्याचा प्रयत्न सुरू असल्याचा आरोप भारतीय जनता पक्षाचे प्रदेशाध्यक्ष चंद्रकांत पाटील यांनी केला. शिर्डीत आयोजित पत्रकार परिषदेत ते बोलत होते. लोकसत्तानं ही बातमी दिलीय.

चंद्रकांत पाटील

मुस्लीम आरक्षण हा देखील मुस्लीम समाजाची दिशाभूल करण्याचा महाविकासआघाडी सरकारचा डाव असल्याचंही त्यांनी म्हटलंय.

"CAAमुळे देशातील मुस्लिमांचे नागरिकत्व रद्द होणार नाही. उलट पाकिस्तान, अफगाणिस्तान आणि बांगलादेशसारख्या इस्लामिक देशातील छळवादाला कंटाळून भारतात आश्रयाला आलेल्या हिंदू, जैन, शीख, बौद्ध आदींना नागरिकत्व मिळणार आहे. पण यावरून शहरी नक्षलवादी आणि डाव्या विचारांच्या व्यक्ती अपप्रचार करुन मुस्लीम समाजात भीतीचं वातावरण निर्माण करत आहेत. CAA कायद्यावर मुस्लीम समाजातील ज्यांना आक्षेप आहेत. त्यांनी पुढे येऊन आपलं म्हणणे मांडावे, त्यांना कुणीही आडवलेलं नाही. मात्र शहरी नक्षलवादी आणि डाव्यांना हे होऊ द्यायचं नाही. त्यांना देशात अराजकता माजवायची आहे," असंही चंद्रकातं पाटील म्हटलं.

दुसरीकडे "शिवसेनेचं हिंदुत्व बेगडी आहे. घटनेत तरतूद नसतानाही सरकारनं मुस्लिमांना 5 टक्के आरक्षण देण्याचा निर्णय घेतला आहे. सत्ता टिकवण्यासाठी राज्यात नागरिकत्व दुरुस्ती कायद्याची अंमलबजावणी न करण्याचा निर्णय सरकारनं घेतला आहे. हे मुस्लिमांना खूश करण्याचा प्रयत्न आहे. भाजप मात्र शहरातील हिंदूंचे रक्षण करण्यासाठी कटिबद्ध आहे," असं पाटील यांनी औरंगाबादमध्ये म्हटलंय.

4. इंदुरीकर...