ट्रेंट ब्रिज स्टेडियमच्या गेटपाशी आल्याबरोबर मला इंडिया...इंडियाचा गजर ऐकू येऊ लागला. खरंतर पिचची तपासणी सुरू होती आणि मॅच अजून सुरू झालेली नव्हती.

पण स्टेडियममध्ये जायला मी अधीर झालो होतो. पण भारत विरुद्ध न्यूझीलंड मॅच पावसामुळे रद्द करण्यात येत असल्याचं आयसीसीने जाहीर केलं आणि माझ्या उत्साहावरही पाणी पडलं. मी पुरता आतही शिरलो नव्हतो तितक्यात गेट्स उघडली नाराज झालेल्या भारतीय पाठीराख्यांच्या झुंडी आरडाओरडा करत बाहेर पडू लागल्या.

सगळं संपलं होतं. दोन्ही टीमला प्रत्येकी एक पॉईंट देण्यात आला होता.  वर्ल्ड कप म्हणजे क्रिकेटची जगातली सगळ्यांत मोठी स्पर्धा आणि पावसामुळे रद्द करण्यात आलेली ही चौथी मॅच.

सकाळी 9:20च्या सुमारास माझं विमान लंडनच्या धावपट्टीवर उतरलं आणि माझा वर्ल्ड कपचा हा खास प्रवास सुरू झाला. वर्ल्ड कपची मॅच प्रत्यक्ष स्टेडियममध्ये हजर राहून पाहणं हे प्रत्येक क्रिकेटप्रेमीचं स्वप्न असतं आणि हेच स्वप्न भारत, पाकिस्तान, ऑस्ट्रेलिया, दक्षिण आफ्रिका आणि अगदी अमेरिकेतूनही क्रिकेट प्रेमींना ओढून इंग्लंडमध्ये घेऊन आलेलं आहे. पण असं असूनही आयोजक इंग्लंडने मात्र काही प्रमाणात निर... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ाशा  केलीय.

कारण -बेभरवशाचं हवामान आणि वर्ल्ड कपच्या मोठ्या प्रसिद्धीचा अभाव.

इंग्लंडच का? ही योग्य वेळ आहे का?

ज्या देशामध्ये एखाद्या खेळाचा उगम झाला आणि काही ऐतिहासिक घटना जिथे घटल्या, त्या देशात जाणं हा अनुभव नेहमीच संस्मरणीय असतो. मी या वर्ल्ड कपच्या कव्हरेजसाठीची तयारी आणि आखणी करत असताना लंडनमधला माझा सहकारी म्हणाला, ''काळजी करू नकोस, या 'इंग्लिश समर'चा सगळेजण आनंद घेतील.''

पण मी आणि माझ्यासारख्याच जगाच्या कानाकोपऱ्यातून आलेल्या इतर अनेकांसाठी कोणीतरी काही वेगळंच योजून ठेवलं होतं.

इंग्लंडच्या विविध भागांमध्ये होणाऱ्या पावसामुळे अनेकांची चिंता व्यक्त केली होती. सगळ्यांत चर्चा होतेय ती - रिझर्व्ह डेज म्हणजे राखून ठेवण्यात आलेल्या काही दिवसांबद्दल. या फॉरमॅटमध्ये सामने खेळवताना आयसीसीने जास्तीचे काही दिवस राखून ठेवलेले नाहीत. आणि याचा परिणाम टीम्सना मिळणाऱ्या पॉइंट्सवर होतोय. दुबईहून आलेले काही फॅन्स मला ट्रेंट ब्रिजच्या बाहेर भेटले.

कट्टर क्रिकेटप्रेमी असणारा कुमार दुबईत काम करतो आणि आपल्या मुलांना हा शानदार खेळ दाखवण्यासाठी लंडनला घेऊन आलाय. ''हवामान इतकं बेभरवशाचं असणार असल्याचं आयसीसीला माहीत असतानाही त्यांनी सामने खेळवण्यासाठी इंग्लंडची निवडच कशी केली? हा मोसम योग्य होता का? वर्ल्ड कप जर दुसरीकडे कुठे खेळवण्यात आला असता तर त्याचा जास्त आनंद घेता आला असता, नाही का?'' तो विचारतो.

आयसीसीला आता तातडीने या मुद्द्याचा विचार करावा लागेल. वर्ल्ड कपमध्ये आतापर्यंत 4 सामने पावसामुळे रद्द करण्यात आले आहेत आणि हवामान असंच बेभरवशाचं राहण्याचा अंदाज व्यक्त करण्यात येतोय. आतापर्यंत श्रीलंकेला याचा सगळ्यांत जास्त फटका बसलाय. त्यांचे 2 सामने रद्द झालेले आहेत. पाकिस्तान, दक्षिण आफ्रिका, वेस्ट इंडीज, बांगलादेश, न्यूझीलंड आणि आता भारतालाही याचे परिणाम भोगावे लागत आहेत.

 ''या वर्ल्ड कपमध्ये 11 टीम्स आहेत 10 देश आणि 1 वरुणराजा'' कॅनडाहून मित्रांसोबत आलेला दलजीत म्हणतो. सोशल मीडियावरही अशाच प्रकारच्या प्रतिक्रिया पहायला मिळतायत.

आघाडीची चुरस

या वर्ल्डकप मधल्या टीम्सच्या गुणतालिकेवर अशा वाहून गेलेल्या मॅचेसमुळे परिणाम होणार आहे आणि याची काळजी फक्त फॅन्स नाही तर खेळाडूंनाही वाटतेय. पाऊस पडल्याने जर संघाचा एक पॉइंट जातो. परिणामी या तक्त्यामध्ये वर जाण्याची त्यांची संधी निसटते. काहीही झालं तरी फक्त 4 टीम या सेमी...


ट्रेंटब्रिज

मजकूर उपलब्ध नाही

Facebook पोस्ट समाप्त, 1

यंदाच्या पावसामुळे एकूण चार सामने रद्द झाले आहेत.

हा बारावा वर्ल्ड कप आहे. याआधीचे वर्ल्ड कप मिळून 402 सामने झाले आहेत आणि त्यापैकी फक्त 2 सामने रद्द झाले आहेत.

याच्या तुलनेत यंदाच्या वर्ल्ड कपच्या 18 सामन्यांपैकी 4 पावसामुळे रद्द करावे लागले आहेत.

आपल्या लाडक्या संघाला पाठिंबा देण्यासाठी जगभरातून चाहते इंग्लंडमध्ये दाखल झाले आहेत. पावसामुळे सामने होत नसल्यामुळे चाहत्यांचा हिरमोड होत आहे. प्रक्षेपणकर्त्या कंपनीचंही नुकसान होत आहे.

पावसामुळे सामना रद्द होत असल्याने दोन्ही संघांना गुण विभागून देण्यात येत आहेत.

सेमी फायनलमध्ये स्थान पटकावण्यासाठी जास्तीत जास्त गुण मिळवण्याची स्पर्धा असताना, गुण विभागून दिलं जाणं कोणत्याही संघासाठी नुकसानदायी आहे.

पावसाने वाहून जाणाऱ्या सामन्यांवर उतारा काय?

छताचा पर्याय आहे का?

विम्बल्डन तसंच फ्रेंच ओपन टेनिस स्पर्धांमध्ये पाऊस आल्यास कोर्टवर छप्पर येतं. हे उघडझाप करता येणारं छप्पर असतं. गरज पडेल तेव्हा ते उघडतं. परिस्थिती सर्वसामान्य असताना ते बंद राहतं.

अशा स्वरूपाचं आच्छादन किंव... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ा छत क्रिकेट स्टेडियममध्ये बसवलं जाऊ शकतं का?

विम्बल्डन सेंटर कोर्टवर उघडझाप होणारं छत आहे.

क्रिकेट स्टेडियमच्या तुलनेत टेनिस कोर्ट लहान असतं. क्रिकेट स्टेडियमवर आच्छादन किंवा छत घालणं खर्चिक आहे. हे काम गुंतागुंतीचंही आहे.

इंग्लंडमधली मैदानं वेगवेगळ्या आकाराची आहेत. त्यामुळे प्रत्येक मैदानावर आच्छादन बसवणं हे स्वतंत्र आव्हान आहे.

विम्बल्डनच्या सेंटर कोर्टवर असं उघडझाप होणारं आच्छादन बसवण्यासाठी 100 मिलिअन युरो एवढा प्रचंड खर्च झाला होता. विम्बल्डन स्पर्धा एकाच प्रांगणात होते. वर्ल्ड कपचे सामने 11 विविध ठिकाणी होत आहेत.

वर्ल्ड कप आयोजनाचा खर्च तसाही प्रचंड आहे. अकराच्या अकरा स्टेडियमवर आच्छादन बसवणं संयोजकांवर आर्थिक बोजा टाकू शकतं.

ऑस्ट्रेलियात डॉकलँड्स स्टेडियमवर कायमस्वरूपी आच्छादन आहे. तिथे काही आंतरराष्ट्रीय सामने झाले आहेत. मात्र षटकार मारताना बॉल छताला लागून खाली पडल्याचे प्रसंग घडले आहेत. याव्यतिरिक्त खुल्या वातावरणात गवताचा, वाऱ्याचा, हवामानाचा परिणाम बॉलच्या हालचालीवर होतो. बॉल स्विंग होतो.

ते सगळं इनडोअर स्टेडियमध्ये होईलच याची शाश्वती नाही. इनडोअर स्टेडियम बंदिस्तच असल्याने कायम कृत्रिम प्रकाशातच खेळ होतो. बॉल दिसण्यात यामुळे अडचण होऊ शकते. काही प्रयोगांनंतर ऑस्ट्रेलियानेही डॉकलँड्स स्टेडियमवर सामने खेळलेले नाहीत.

अख्ख्या मैदानावर कव्हर घालता येईल का?

इंग्लंडच्या तुलनेत श्रीलंकेत प्रचंड पाऊस पडतो. काही महिन्यांपूर्वी इंग्लंडच्या संघाने श्रीलंकेचा दौरा केला होता. त्यावेळी पाऊस पडल्यानंतर ग्राऊंडस्टाफ अख्ख्या मैदानावर कव्हर घालताना क्रिकेट चाहत्यांनी पाहिलं. वर्ल्ड कपमध्ये पावसामुळे सामने रद्द होऊ लागल्यावर चाहत्यांनी श्रीलंकेचं उदाहरण देत असं करता येऊ शकतं का असा प्रश्न विचारला?

संपूर्ण आऊटफिल्डवर कव्हर घातलं तर मैदानात ओल राहत नाही. मैदान खेळाडूंसाठी सुरक्षित बनतं. सगळं मैदान आच्छादित राहिल्याने खेळाडू घसरून पडण्याची शक्यताही कमी होते. एरव्ही फक्त खेळपट्टीवर कव्हर असतं आणि बाकी मैदान मोकळं असतं. अख्खं मैदान कव्हर केलं तर खेळ लवकरात लवकर सुरू होऊ शकतो.

संपूर्ण मैदानावर कव्हर घालणं पर्याय ठरू शकतो.

भारत आणि न्यूझीलंड यांच्यादरम्यानच्या सामन्यात खेळपट्टीवर कव्हर अंथरण्यात आलं होतं. मात्र बाकी मैदान मोकळंच होतं. यामुळे अनेक ठिकाणी निसरडं आणि ओलसरपणा राहिला होता. अशा मैदानात खेळणं...


ट्रेंटॉन मॅककिनले

आपल्या काळजाचा तुकडा गमावल्याचं दुःख त्याच्या आईवडिलांना क्षणाक्षणाला जगू देत नव्हतं. पण त्यांना आता पुढचा विचार करायचा होता. त्यांनी आपल्या मुलाचे अवयव दान करण्याचं ठरवलं. त्यासाठी अर्जही भरला. पण अर्ज भरून झाल्यानंतर हा मुलगा चक्क शुद्धीत आला!

काय! असं कसं?

अमेरिकेतल्या अलाबामा राज्यात राहणाऱ्या ट्रेंटॉन मॅकिनलेच्या गाडीला मार्च महिन्यात अपघात झाला. त्यात कारमधून तो पडला आणि एका मोठ्या ट्रेलरला जाऊन धडकला. त्यात त्याच्या मेंदूला गंभीर दुखापत झाली.

ट्रेंटॉनच्या डोक्याला सात ठिकाणी फ्रॅक्चर झालं होतं.

ट्रेंटॉनची आई जेनिफर रिंडल सांगतात की, "त्याच्या डोक्यावर अनेक शस्त्रक्रिया झाल्या. त्यामुळे त्याची किडनी खराब झाली आणि हृदयविकाराचा झटकाही आला. हॉस्पीटलमध्ये एका वेळी तो तब्बल 15 मिनिटं मृतावस्थेत गेल्यासारखा झाला. तो पुन्हा कधीच शुद्धीवर येणार नाही असंही डॉक्टरांनी सांगितलं."

त्याचे अवयव जर दान केले तर इतर पाच गरजू लहान मुलांमध्ये त्यांचं प्रत्यारोपण करता येईल, असंही डॉक्टरांनी त्यांना सांगितलं.

CBS News शी बोलताना रिंडल म्हणाल्या, "आम्ही त्यांना होकार दिला कारण... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

आम्हाला ट्रेंटॉनला कोणत्या ना कोणत्या रूपात जिवंत पाहायचं होतं. म्हणून त्याचे अवयव दान करण्याचा आम्ही निश्चय केला."

ट्रेंटॉन आई रिंडलसोबत.

अखेर त्याचा लाईफ सपोर्ट काढण्याच्या तयारी करत असताना डॉक्टरांना जाणवलं की ट्रेंटॉन शुद्धीत येतोय.

"त्याला कायमचं मृत घोषित करण्यासाठी त्याची अंतिम ब्रेन वेव्ह टेस्ट होणार होती. पण तितक्यात तो शुद्धीत आला आणि डॉक्टरांनी ही टेस्ट रद्द केली," त्या सांगतात.

ट्रेंटॉनवर सध्या पुढील उपचार सुरू आहे.

"त्याला चालता-बोलता येत आहे, तसंच वाचन आणि गणितही सोडवता येत आहे, हा म्हणजे एक चमत्कारच आहे," रिंडल सांगतात.

ट्रेंटॉन

"मी काँक्रिटवर धडकलो आणि एका मोठ्या ट्रेलरचा धक्का माझ्या डोक्याला लागला," ट्रेंटॉन सांगतो. "त्यानंतरचं मला काही आठवत नाही."

त्याला अजूनही वेदना होत आहेत आणि डोक्याचा अर्धा भाग जोडण्यासाठी त्यावर शस्त्रक्रिया आवश्यक आहे.

"बेशुद्धावस्थेत असताना मला वाटत होतं की मी खरंच स्वर्गात पोहोचलोय," असं ट्रेंटॉन स्वत: सांगतो. "मी एका मोकळ्या मैदानात एकदम सरळ रेषेत चालत होतो."

पण हे नेमकं कसं झालं?

"देवाशिवाय इतर कुणीही हे स्पष्ट करू शकणार नाही," असं 13 वर्षांच्या ट्रेंटॉन मॅकिनलेला वाटतं.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)


ट्रेनमधून उतरताच त्याला आकाशात एक मोठा धुमकेतू जाताना दिसला. त्याने लगेच गेमचा रिमोट कंट्रोल चाचपून पाहिला. तो कुठेच नव्हता.

त्याने वळून त्याच्या अवकाशयानाचा शोध घेतला. ते ही कुठेच सापडत नव्हतं!

काही क्षणांनंतर त्यानं आकाशाकडं पाहिलं --  ना तिथं धुमकेतू होता ना अवकाशयान.  आणि त्याच्या लक्षात आलं की आपण इतका जास्त वेळ 'स्पेसवार' खेळत आहोत की आपल्याला चित्र-विचित्र भास होत आहेत.

त्यावेळी 'स्पेसवार' हा व्हिडिओ गेम खूप गाजलेला. इतका की पीटर तो स्वप्नातही खेळत होता. त्याला झालेला हा भास येणाऱ्या डिजिटल युगाच्या स्वप्नांची नांदी होती.

पीटर आणि त्याचे काही मित्र 'स्पेसवॉर'ने झपाटून गेले होते. त्यावेळी हे चित्र जरा नवखंच होतं.

पुढे जाऊन पीटरसारखे हजारो-लाखो लोक पॅकमॅन, टेट्रीस ब्लॉक्स आणि अगदीच अलिकडच्या काळात आलेल्या पोकेमॉनच्या आभासी विश्वात रममाण झाले.

स्पेसवॉर त्या जगातला पहिला मोठा खेळ होता, ज्याने व्हिडिओ गेम उद्योगाची मुहूर्तमेढ रोवली. 1962 मध्ये व्हीडिओ गेमचं वेड असणारे खूप कमी लोक होते. त्या जगाची आता कल्पना करणं अवघडच आहे.

या व्हिडिओ गेमपासून सुरू होणाऱ्या क्रांतीने कसा आपल्... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

या अर्थव्यवस्थेवर अनेक अर्थांनी प्रभाव टाकला, याची आपण कल्पनाही करू शकत नाही.

स्पेसवार येण्यापूर्वी कॉम्प्युटर भयानक वाटायचे. ते आकाराने अवाढव्य होते आणि खूप महागही. ते मोठ्या खोल्यांमध्ये ठेवले जायचे जिथे केवळ कौशल्यपूर्ण लोकानांच जाण्यास परवानगी होती.

कॉम्प्युटर केवळ बॅंका, मोठ्या कॉर्पोरेट कंपन्या आणि लष्करातच वापरले जायचे.

पण 1960 च्या सुरुवातीला MIT मध्ये नवे कॉम्प्युटर बसवण्यात आले, जे वापरण्यास सोपे होते. हे कॉम्प्युटर ठेवण्यासाठी वेगळ्या रूम नव्हत्या पण एका लॅबमध्ये ते ठेवण्यात आले होते.

पीडीपी-1 कॉम्प्युटर

सर्वांत महत्त्वाचं म्हणजे विद्यार्थ्यांना ते वापरण्यास, त्यासोबत भन्नाट प्रयोग करण्याची मुभा होती. याच काळात 'हॅकर' या शब्दाचा जन्म झाला.

अर्थातच, सध्याच्या प्रचलित अर्थाशी या शब्दाचा अर्थ तेव्हा मिळता-जुळता नव्हता. तेव्हाचे हॅकर म्हणजे जे कॉम्प्युटरवर प्रयोग करून काहीतरी एकदम भारी आणि अकल्पनीय असे परिणाम साधू शकणारे.

व्हीडिओ गेम्सची क्रांती

त्याच वेळी MITने PDP-1 नावाचा एक नवा कॉम्प्युटर मागवला. हा कॉम्प्युटर एखाद्या फ्रीज एवढा मोठा होता आणि आधीच्या कॉम्प्युटरपेक्षा जास्त सोपा आणि अधिक शक्तीशाली होते. त्याला एक कॅथॉड रे ट्यूब (CRT) जोडून त्यावर व्हीडिओ पाहणंही शक्य होतं.

पहिल्यांदा जेव्हा स्टीव्ह "स्लग" रसलने PDP-1 बद्दल ऐकलं तेव्हा आपल्याला काही करण्याची संधी आहे, असं त्यांनी आणि त्यांच्या मित्रांनी हेरलं.

त्यावेळी ते बऱ्याच विज्ञान कथा वाचत असत आणि एखादा भव्य हॉलिवूडचा चित्रपट काढता येईल असं स्वप्न पाहत असत. पण स्टार वार्स या चित्रपट येण्यास आणखी दोन दशकं अवकाश होता.

दोन खेळाडूंना खेळता येईल असा व्हिडिओ गेम पहिल्यांदा स्टीव्हने तयार केला. स्टीव्ह 'स्लग' रसेल यांनाच स्पेसवारचा जनक म्हटलं जातं.

आताच्या तुलनेत हा खेळ पाहिला तर अगदीच साधा होता असचं म्हणावं लागेल. या खेळात दोन स्पेसशिप होत्या.

ठिपक्या ठिपक्यांची आकृती वाटावी अशा त्या स्पेसशिप होत्या. या स्पेसशिपला फिरवता येत असे, त्यातून हत्यारं डागता येत असत.

स्टीव्ह पाठोपाठ अनेकांनी हा खेळ चांगला कसा होईल या गोष्टीकडे लक्ष देण्यास सुरुवात केली. हा खेळ कसा सुलभ होईल, वेगवान होईल यासाठी त्यांनी प्रयत्न केले.

प्लायवूड, इलेक्ट्रॉनिक टॉगल्स आणि बेकलाइट वापरुन त्यांनी एक विशेष नियंत्रक तयार केलं.

बदलतं अर्थकारण

जसजसे कॉम्प्युटर...


ट्रोल पेट्रोल इंडिया, एक्सपोजिंग ऑनलाईन अब्यूज फेस्ड बाय वूमन पॉलिटिशियन्स या नव्या अभ्यासात ही गोष्ट समोर आली आहे. ट्विटरवर अनेकदा महिला राजकारण्यांना शिवीगाळ होते, त्यांना अपमानकारक वक्तव्याचा सामना करावा लागतो हेही समोर आलं आहे.

अॅम्नेस्टी इंटरनॅशनलच्या सहकार्यांने केलेल्या या रिसर्चमध्ये 95 भारतीय महिला राजकारण्यांची नाव घेऊन केलेल्या, किंवा त्यांना केलेल्या रिप्लाइजचा अभ्यास केला. हा अभ्यास 2019 च्या लोकसभा निवडणुकांच्या दरम्यान केला गेला होता.

या रिसर्चमध्ये लक्षात आलं की या 95 महिला नेत्यांना mention करून किंवा रिप्लाय म्हणून जितके ट्वीट केले गेले होते, त्यापैकी 13.8 टक्के ट्वीट अपमानकारक, सेक्सिस्ट अशा स्वरूपाचे होते. टक्केवारी कमी वाटली, तर या ट्वीटचा आकडा 10 लाखाहून अधिक होता.

फक्त मार्च 2019 ते मे 2019 या काळात हे ट्वीट केलेले होते. म्हणजेच, रोज जवळपास 10 हजार ट्वीटस, ज्यात महिला नेत्यांच्या जातीबद्दल, धर्माबद्दल वक्तव्य केली गेली होती.

या अभ्यासाचे निष्कर्ष

महिला नेत्यांचं म्हणणं काय?

कम्युनिस्ट पार्टी ऑफ इंडियाच्या कविता कृष्णन म्हणतात, "नुस्त्या बलात्काराच्याच ध... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

मक्या मिळतात असं नाहीये, बऱ्याचदा लोक तू किती कुरुप आहेत, शी तुझ्यावर कोण बलात्कार करणार हेही म्हणतात. कधी कधी तर माझ्या प्रायव्हेट पार्टसची वर्णनं लिहितात, तर कधी माझ्यावर किती घृणास्पदरितीने बलात्कार करावा याची वर्णनं असतात."

महिला नेत्यांच्या शरीरावर, त्यांच्या कुटुंबावर अनेकदा घाणेरड्या कमेंट केल्या जातात.

काँग्रेसच्या सोशल मीडिया प्रमुख हसीबा अमीन म्हणतात की, "लोक माझ्या चारित्र्यावरून कमेंट करतात. मी म्हाताऱ्या पुरुषांशी सेक्स करते असं लिहितात. हे खूप त्रासदायक आहे. माझ्या मुस्लीम असण्यावरही टीका केली जाते, शिवीगाळ केली जाते."

भाजपच्या शाझिया इल्मी म्हणतात, "जितक्या घाणेरड्या गोष्टी माणसाच्या मनात येऊ शकतात, त्या सगळ्या मी सहन करते. ज्या लोकांना माझी मत पटत नाहीत, ते लोक माझ्याशी चर्चा वगैरे करत नाहीत, तर शक्य त्या भाषेत मला वेश्या म्हणून मोकळे होतात."

ट्विटरचं उत्तर

या रिसर्चवर प्रतिक्रिया देताना ट्विटरने म्हटलंय की, "अशी घाणेरडी भाषा, स्पॅम आणि ऑनलाईन छळापासून या प्लॅटफॉर्मला मुक्त करणं ही आमची प्रायोरिटी आहे. आम्ही त्याच दिशेने काम करत आहोत आणि आमचा प्रयत्न आहे की लोकांचा ट्विटरचा अनुभव सकारात्मक असावा. अर्थात अनेक महिला नेत्यांचं या प्रतिक्रियेमुळे समाधान झालेलं नाही. त्यांचं म्हणणं आहे की ट्वीटर महिलांचं संरक्षण करण्यात अयशस्वी ठरलं आहे."

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)


ट्विंकल खन्ना आणि अक्षय कुमार

पती रामासह चौदा वर्षं वनवासात जाण्याचा निर्णय घेणाऱ्या पतिव्रता सीतेचं या लेखाला निमित्त नाही.

नवरा हेच प्राधान्य मानून लग्नानंतर नवऱ्याच्या शहरात स्थलांतरित होणाऱ्या किंवा लग्नानंतर संसारासाठी नोकरी सोडून घरी राहणाऱ्या महिलांबद्दल हे लिखाण नाही.

हे साफ चुकीचं किंवा अगदी बरोबर असं टोकाचं काहीच नाही. काळं किंवा पांढरं नाही. हे संमिश्र पातळीवरचं आहे.

स्वत:चा नवरा एका महिलेला उद्देशून जाहीर कार्यक्रमात काही आक्षेपार्ह बोलत असेल तर एखाद्या महिलेनं काय करावं?

ज्या महिलेला उद्देशून हे बोललं गेलं, तिने हे प्रकरण खोडकर शाब्दिक कोट्या म्हणून सोडून दिलेलं नाही. उलट असं वागणं जगणं अस्वस्थ करतं आणि म्हणूनच त्याचा तिरस्कार करते अशा शब्दांत तिनं आपल्या भावना व्यक्त केल्या आहेत.

त्या महिलेचे वडील त्या माणसाचा उल्लेख 'मूर्ख' असा करतात.

अशा पुरुषाच्या पत्नीला लाजिरवाणं, ओशाळल्यासारखं वाटेल का? आपल्या पतीला त्या महिलेची माफी मागण्याचा सल्ला ती देऊ शकली असती का? की नवऱ्याची बाजू उचलून धरत ती त्या महिलेची थट्टा उडवेल?

ट्विंकल खन्नाचं ट्वीट

हा पुरुष कोण- त्याची ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

पत्नी कोण आणि ही चर्चेतली महिला कोण हे तुम्हाला आतापर्यंत समजलं असेल.

नसेल तर तो पुरुष म्हणजे प्रसिद्ध अभिनेता अक्षय कुमार आहे. त्याची पत्नी ट्विंकल खन्ना अभिनेत्री आणि लेखिका आहे. तर चर्चेत असलेली महिला विनोदी कलाकार मल्लिका दुवा.

टीव्हीवरच्या एका रिअॅलिटी शोदरम्यान हा प्रसंग घडला. मल्लिका दुवा त्या कार्यक्रमात परीक्षक आहेत. अभिनेता अक्षय कुमार कार्यक्रमात पाहुणा परीक्षक म्हणून सहभागी झाला होता. कार्यक्रमाच्या प्रथेनुसार एखाद्या कलाकाराचा परफॉर्मन्स परीक्षकांना प्रचंड आवडल्यास ते सेटवर ठेवण्यात आलेली घंटा जोराने वाजवतात.

एका स्पर्धकाचा परफॉर्मन्स आवडल्याने दुआ त्या घंटेजवळ पोहोचल्या. त्यावेळी अक्षय म्हणाला, 'मल्लिकाजी तुम्ही घंटा वाजवा. मी तुमची वाजवतो.

द्वयर्थक अशा या उद्गारांवर मल्लिका, तिचे वडील आणि तमाम जनतेने आपल्या विचारांना वाट मोकळी करून दिली. पण अक्षय कुमारने याप्रकरणी मौन बाळगलं.

अक्षयऐवजी त्याची पत्नी ट्विंकलने याबाबत मौन सोडलं. अक्षयचे उद्गार निखळ विनोद होता आणि त्या उद्गारांमधली कोटी लक्षात घ्या असं ट्विंकलनं म्हटलं.

अक्षय कुमार- मल्लिका दुआ प्रकरण नक्की काय?

हे सगळं वाचताना तुम्ही हसत असाल! हसताय ना? कारण अक्षयला काय म्हणायचं आहे तुम्हाला लक्षात आलं असेलच.

बोली भाषेतल्या द्वयर्थक शाब्दिक कोट्यांचा अर्थ आपल्याला प्रत्येकाला ठाऊक आहे. बोलणाऱ्याचा रोख आणि परिस्थितीच्या संदर्भानुसार कोट्यांचा अर्थ बदलतो.

मग ट्विंकल खन्नाला अक्षयच्या शब्दांतली मेख जाणवली नाही? तिने त्याकडे दुर्लक्ष करायचं करायचं का ठरवलं?

स्त्रीत्वावरून केले जाणारे विनोद, कोट्या, शेलक्या शब्दांतली शेरेबाजी याकडे दुर्लक्ष करा असं महिलांना सांगितलं जातं. असं करणं म्हणजे अशा आंबटशौकीन बोलण्याला खतपाणी घालण्यासारखं नाही का?

अक्षयचे आणि पर्यायाने महिलांना उद्देशून शेरेबाजी जगात कुठेही गंमतीशीर ठरू शकत नाही. कामाच्या ठिकाणी तर नाहीच नाही.

अक्षय कुमारच्या उद्गारांवर मल्लिका दुआचे यांचे वडील विनोद दुआ यांची प्रतिक्रिया

मोठ्या पदावर कार्यरत पुरुष माणूस आपल्या महिला सहकाऱ्याला उद्देशून द्वयर्थक उद्गार, कोट्या, शेरेबाजी करतो आणि बाकी पुरुष सहकाऱ्यांना मजा म्हणून त्याची री ओढायला सांगतो तेव्हाचं काय?

साचेबद्ध विचारांना फाटा देत मुक्तपणे विचार मांडणाऱ्या महिलांमध्ये ट्विंकल खन्नाचा समावेश होतो. पण मग नवऱ्याच्या असल्या...


ट्विट करून हार्दिक पांड्यानं ही माहिती दिली आहे.

Twitter पोस्ट समाप्त, 1

काही दिवसांपूर्वच त्याने नताशा स्टॅनकोविच बरोबरच्या एंगेजमेंटची घोषणा केली होती. हार्दिकने याबाबत इन्स्टाग्रामवर व्हीडिओ शेअर करत माहिती दिली होती.

तेव्हा दुबईत एका स्पीडबोटीवर हार्दिकने नताशाला प्रपोज केलं होतं, आणि तेव्हाचे फोटो 'मैं तेरा, तु मेरी, जाने सारा हिंदुस्तान' 1.1.2020 #engaged' असं हार्दिकने म्हटलं होतं.

हार्दिक पंड्याची इन्स्टा पोस्ट

"नताशा आणि माझा आजवरचा प्रवास मस्त राहिला आहे, आणि आता तर यात आणखी मज्जा येणार आहे. आम्ही दोघेही आमच्या आयुष्यात एका नवीन जीवाच्या स्वागतासाठी सज्ज झालोय. या नव्या टप्प्यासाठी आम्ही खूप उत्साहित आहोत, आणि तुमच्याकडून शुभेच्छा आणि आशीर्वादांची अपेक्षा आहे," असं त्याने इंस्टाग्रामवर लिहीलं होतं.

कोण आहे नताशा?

नताशा ही एक सर्बियन मॉडेल असून नच बलिये 9 या डान्स रिअॅलिटी शोमध्ये ती पहिल्यांदा दिसली होती. गेल्या वर्षी 'झलक दिखला जा रिलोडेड' गाण्यातही ती दिसली होती.

बिग बॉस 8च्या वेळी पहिल्यांदा नताशा चाहत्यांना माहिती झाली होती.

हार्दिकच्या वाढदिवसाला नताशाने स्प... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ेशल मेसेज लिहिला होता. ''माझ्या सगळ्यांत जवळच्या मित्राला- तुझं सच्चेपण भावतं. यंदाचं वर्ष तुझ्यासाठी चढउतारांचं गेलं. कटू प्रसंग तुला आणखी कणखर करतील. तू अनेकांसाठी प्रेरणादायी आहेस. मला तुझा अभिमान वाटतो. जे घडलं त्यातून तू आणखी परिपक्व माणूस म्हणून समोर आलास'', असं नताशाने म्हटलं होतं.

हार्दिक पंड्या आणि नताशा

दुखापतीमुळे हार्दिक क्रिकेटपासून तीन महिने दूर आहे. आशिया चषकादरम्यान हार्दिकला दुखापत झाली होती. त्यानंतर तो वर्ल्ड कप स्पर्धेत खेळला. मात्र त्यानंतर त्याला पुन्हा दुखापतीने ग्रासले.

पाठीच्या दुखण्यासाठी लंडनमध्ये त्याच्यावर शस्त्रक्रिया करण्यात आली.

26 वर्षीय हार्दिकला गेल्या वर्षी वेस्ट इंडिज, बांगलादेश आणि दक्षिण आफ्रिकेविरुद्धच्या मालिकेत खेळता आलं नव्हतं.

हार्दिकने घेतलेला कॅच चर्चेत होता.

हार्दिक दमदार बॉलर

भागीदारी तोडण्यात वाकबगार गोलंदाज अशी ओळख हार्दिकने निर्माण केली आहे.

वनडे संघात तीन वेगवान गोलंदाज, एक फिरकी गोलंदाज अशा समीकरणासह भारतीय संघ खेळतो. पिचनुसार दोन वेगवान गोलंदाज, दोन फिरकीपटू असंही समीकरण केलं जातं.

पाचवा गोलंदाज म्हणून हार्दिक भारतीय संघासाठी उपयुक्त आहे. दहा षटकांमध्ये धावा रोखतानाच हार्दिक खेळपट्टीवर स्थिरावलेल्या फलंदाजांना माघारी धाडतो.

हार्दिक पाचवा अर्थात कामचलाऊ गोलंदाज आहे या पवित्र्यात असलेले प्रतिस्पर्धी फलंदाज त्याच्या गोलंदाजीवर धोका पत्करतात आणि बाद होतात.

धावा रोखणं आणि सातत्याने विकेट्स पटकावणं अशा दोन्ही आघाड्या हार्दिक उत्तम सांभाळतो.

हार्दिक पंड्या

सातव्या क्रमांकावर फलंदाजीला येत टोलेबाजी करण्यात त्याचा हातखंडा आहे. सातव्या क्रमांकावर फलंदाजी करणं अवघड असतं.

कारण प्रथम फलंदाजी असेल तर मोठी धावसंख्येची मजल मारण्याचं आव्हान असतं आणि धावांचा पाठलाग असेल तर वाढणाऱ्या रनरेटचं दडपण असतं.

अशावेळी रनिंग बिटविन द विकेट्स उत्तम असेल आणि दमदार स्ट्राईक रेटसह धावा करू शकेल असा बॅट्समन आवश्यक असतो. हार्दिकने या रोलसाठी स्वत:ला तयार केलं आहे.

याव्यतिरिक्त हार्दिक चपळ क्षेत्ररक्षक आहे.

बॅटिंग-बॉलिंग-फिल्डिंग अशा तिन्ही आघाड्यांवर एक पॅकेज म्हणून हार्दिक भारतीय संघाच्या योजनांचा महत्वाचा भाग आहे.

2016 मध्ये वनडेमध्ये पदार्पण करणाऱ्या हार्दिकने आतापर्यंत 42 सामन्यांमध्ये भारताचं प्रतिनिधित्व केलं आहे. वनडेतलं त्याचं बॅटिंग अॅव्हरेज 29.13...


ट्विटर आणि इन्स्टाग्रामसह फेसबुकवर असे फोटो प्रसिद्ध करण्यात आले आहेत.

ही दृश्यं खरी आहेत, असं समजून अभिनेत्री श्रद्धा कपूर आणि भाजप खासदार किरण खेर यांनीही सोशल मीडियावर ही छायाचित्रं शेअर केली आहेत.

अर्थातच यात कुणालाही शंका नाहीए, की भारतीय सैन्य सीमेवर अतिशय कठीण स्थितीत देशाचं रक्षण करत आहे. जगातलं सर्वात कठीण युद्धस्थळ असलेल्या सियाचिन हिमशिखरावरही भारतीय सैन्य तैनात आहे.

13 हजार ते 22 हजार फूट उंचीवर असलेल्या हिमशिखरावर हाडं गोठवणाऱ्या थंडीमुळे अनेकदा सैनिकांना आपला जीवही गमवावा लागला आहे.

पण आपण ज्या फोटोंबद्दल बोलतोय, ती काही भारतीय सैनिकांची नाहीएत. बीबीसीच्या पडताळणीत हे स्पष्ट झालंय की परदेशातील सैनिकांचे फोटो भारतीय सैनिकांचे म्हणून दाखवले जातायत. आणि ते सोशल मीडियावर शेअरही होतायत.

या फोटोंसह जो मजकूर सोशल मीडियावर प्रसिद्ध होत आहे, तो पाहून असं वाटतंय की जास्तीत जास्त लाईक्स आणि शेअर मिळवण्यासाठी चुकीची माहिती दिली जात आहे.

दावा काय आहे?

हातात ऑटोमॅटिक रायफल घेतलेल्या दोन महिलांचे फोटो सोशल मीडियावर तुफान व्हायरल झाले आहेत.

या फोटोत डाव्या बाजूला उभ्या असल... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ेल्या महिला सैनिकाच्या छातीवर भारतीय तिरंग्याशी मिळताजुळता एक झेंडाही दिसतोय.

बांग्ला भाषेतलं फेसबुक पेज @IndianArmysuppporter वरही हा फोटो शेअर करण्यात आला आहे. ज्यावरुन आणखी तीन हजार लोकांनी हा फोटो शेअर केला आहे.

सत्य काय आहे बघा :

सोशल मीडियावर व्हायरल झालेला हा फोटो पेशमर्गा फोर्समधील महिला फायटर्सचा आहे.

कुर्दिश सेनेनं कट्टरवादी आयसिसशी लढण्यासाठी या महिला फायटर्सना ट्रेन केलं आहे.

आमच्या पडताळणीत असंही समोर आलंय, की अनेक आंतरराष्ट्रीय माध्यमांनी या शूर महिलांवर लेख आणि बातम्या केल्या आहेत. आणि फोटोत दिसणारा झेंडा हा कुर्दिस्तानचा आहे.

दावा क्रमांक 2 :

समुद्रकिनाऱ्यावर उभ्या असलेल्या या कथित सैनिकाचा फोटोही सोशल मीडियावर प्रचंड शेअर होत आहे.

फोटोतल्या व्यक्तीचा पूर्ण चेहरा बर्फानं झाकलेला आहे. 'भारतीय योद्धा' नावाच्या फेसबुक पेजशिवाय इतर अनेक ट्वीटर हँडल्सवर हा फोटो शेकडो वेळा शेअर करण्यात आला आहे.

सत्य काय आहे?

हा भारतीय जवान नसून अमेरिकन सर्फर आणि जलतरणपटू डेन (Dan Schetter)  चा फोटो आहे.

ज्या व्हीडिओला एडिट करुन हा फोटो वेगळा करण्यात आला आहे, तो व्हीडिओ 29 डिसेंबर 2017ला संगीतकार आणि लेखक जॅरी मिल्सने आपल्या वैयक्तिक यू ट्यूब पेजवर शेअर केला होता.

हा व्हीडिओ पोस्ट करताना जॅरीने लिहिलं होतं की, "हा आहे सुप्रसिद्ध सर्फर डेन. जो अतिशय कठीण परिस्थितीतही मिशिगनमधील सुपिरियर नावाच्या तलावात सर्फिंग करतो. ज्यावेळी मी हा व्हीडिओ शूट केला, त्यावेळी तापमान -30 डिग्री होतं. हा व्हीडिओ बनवताना माझा हात सुन्न झाला होता, आणि डेनची अवस्था तर तुम्ही व्हीडिओत पाहू शकत आहात"

जॅरी मिल्सचा हा व्हीडिओ यू ट्यूबवर आतापर्यंत जवळपास 1 लाख वेळा पाहिला गेलाय.

पण भारतीय सैनिकांचा फोटो दाखवून अशा प्रकारे सोशल मीडियावर शेअर करण्याची ही पहिलीच वेळ नाहीए. आणि अशा फोटोजना अनेकदा लोकांनीही खरं मानलंय.

2016-17 मध्ये व्हायरल झालेला असाच एक फोटो:

दावा काय आहे पाहा:

हा फोटो भारतीय जनता पक्षाच्या खासदार किरन खेर यांनीही ट्वीट केला आहे. बॉलिवूड अक्ट्रेस श्रद्धा कपूरनेही हा फोटो 17 डिसेंबर 2017 ला ट्वीट केला होता.

हा फोटो 2014 ला युक्रेनमध्येही व्हायरल झाला आहे.

सोशल मीडियावर हा फोटो पोस्ट करताना लिहिलं होतं की, "-20 डिग्री तापमानात हातात हत्यारं घेऊन तैनात असलेले हे शूरवीर जवान आहेत युक्रेनचे"

लोकांनी हा फोटो...


ट्विटर आणि फेसबुकवर गेल्या 48 तासात हा व्हिडियो शेकडो वेळा शेअर करण्यात आला आणि सात लाखांहून अधिकवेळा बघितला गेला. काही बुरखाधारी महिला हातात कावड घेऊन असल्याचं आणि इतर महिलांनी भगवी वस्त्र नेसल्याचं या व्हिडियोमध्ये दिसत आहे. एक मिनिटाचा हा व्हिडियो ज्यांनी ज्यांनी सोशल मीडियावर शेअर केला त्या सर्वांनीच जवळपास एकसारखाच संदेश लिहिला आहे.

हा संदेश आहे, "हजारो मुस्लीम तरुणी कावड घेऊन देवघरमध्ये अर्घ्य अर्पण करायला निघाल्या. तीन तलाकपासून मुक्ती मिळावी, यासाठी या तरुणींनी देवाकडे हिंदू मुलांसोबत लग्न होऊ दे, हे मागणं मागितलं. भोलेनाथ यांची मनोकामना पूर्ण करो."

मात्र, आम्ही केलेल्या पडताळणीत हा दावा खोटा असल्याचं सिद्ध झालं आहे. हा व्हिडियो झारखंडमधल्या देवघर जिल्ह्यातला नाही तर मध्य प्रदेशातल्या इंदूरचा आहे.

व्हिडियोचं वास्तव

रिव्हर्स इमेज पडताळणीत आम्हाला आढळलं की मध्य प्रदेशातल्या इंदूर शहरात 2015 आणि 2016 या सलग दोन वर्षी विशेष कावड यात्रेचं आयोजन करण्यात आलं होतं. यात मुस्लीम स्त्रियांनीही भाग घेतला होता.

मध्य प्रदेशातल्या 'सांझा संस्कृती मंच' नावाच्या एका संस्थेने या यात्रेचं... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

आयोजन केलं होतं.

काही वर्षांपूर्वी झालेल्या या कावड यात्रेविषयी अधिक माहिती घेण्यासाठी बीबीसीचे प्रतिनिधी प्रशांत चाहल यांनी या संस्थेचे संयोजक सेम पावरी यांच्याशी संपर्क साधला. सोशल मीडियावर व्हायरल होत असलेला हा व्हिडियो 14 ऑगस्ट 2016 रोजीचा असल्याचं त्यांनी सांगितलं.

सेम पावरी मध्य प्रदेशातल्या शिवराज सिंह चौहान सरकारमध्ये राज्यमंत्री होते आणि मध्य प्रदेशातल्या अल्पसंख्याक आयोगातही त्यांनी काम केलं आहे.

त्यांनी बीबीसीला सांगितलं, "आम्ही दोन वर्षं ही सद्भावना कावड यात्रा आयोजित केली होती. 2015 साली जवळपास 1,300 मुस्लीम महिलांनी यात भाग घेतला होता. तर 2016 साली चार हजारांहून जास्त मुस्लीम महिला सहभागी झाल्या होत्या."

"दोन्ही वेळा ही यात्रा इंदूर शहरातच आयोजित करण्यात आली होती. जो व्हिडियो चुकीच्या संदेशासह सध्या व्हायरल होत आहे ती कावड यात्रा इंदूरमधल्या गांधी हॉलपासून सुरू होऊन गोपेश्वर महादेव मंदिरात जलाभिषेक करून संपन्न झाली."

सेम पावरी पारसी समाजाचे आहेत. ते सांगतात केंद्र सरकारमध्ये मंत्री असलेले नरेंद्र सिंह तोमर या यात्रेचे प्रमुख पाहुणे होते. तसंच सर्वच धर्मातल्या काही धर्मगुरुंनाही यात्रेत आमंत्रित करण्यात आलं होतं.

सांकेतिक यात्रा

त्यांनी सांगितलं, "आम्ही हिंदू आणि मुस्लीम धर्मगुरुंशी चर्चा करूनच या यात्रेची आखणी केली होती. कुणाच्याही धार्मिक भावना दुखावणार नाही, याची संपूर्ण काळजी घेण्यात आली होती. मुस्लीम महिलांनी कावड खांदी घेऊन जवळपास दिड किमीची यात्रा पूर्ण केली होती. त्यानंतर मंदिरात जाऊन जलाभिषेक करण्यासाठी कावड हिंदू महिलांना देण्यात आल्या."

हिंदू-मुस्लीम एकतेचा संदेश देण्यासाठी त्यांनी जी कावड यात्रा काढली त्याच यात्रेचा व्हिडियोचा वापर आज धार्मिक तेढ निर्माण करण्यासाठी केला जात आहे, यावर आम्ही सेम पावरी यांची प्रतिक्रिया विचारली.

ते म्हणाले, "हे खूप दुःखद आहे. ज्यावेळी आम्ही ही सांकेतिक यात्रा आयोजित केली होती त्यावेळीदेखील अनेकांनी प्रश्न उपस्थित केले होते."

"मुस्लीम महिला अशाप्रकारे हिंदूंच्या धार्मिक आयोजनात सहभागी होऊ शकतील, यावर अनेकांचा विश्वासच बसला नव्हता. याच कारणामुळे मुस्लीम महिलांना आपलं मतदान ओळखपत्र गळ्यात घालून यात्रेत सहभागी व्हावं लागलं होतं."

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर...


ट्विटर, फेसबुक, गुगल मॅप्स, या सगळ्या अॅपचे फीचर या एकाच अॅपमध्ये सापडतात. मात्र या अॅपचा वापर सरकारतर्फे लोकांवर पाळत ठेवण्यासाठीही केला जात आहे.

या अॅपवरचं माझं अकाऊंट नुकतंच काढून घेण्यात आलं, ते पुन्हा उघडण्यासाठी मला अनेक द्राविडी प्राणायाम करावे लागले. त्यामुळे मी हे सगळं का केलं? असा प्रश्न अनेकांना पडू शकतो.

त्याचं पहिलं महत्त्वाचं कारण असं की बीजिंगमध्ये या अॅपशिवाय राहणं अतिशय कठीण आहे. हे अॅप पुन्हा नसतं सुरू केलं तर कदाचित हा लेख मला लिहिता आला नसता.

आता माझी प्रतिमा धोकादायक व्यक्ती म्हणून झाली आहे.

तिआनानमेन चौकातील आंदोलनाला तीस वर्षं झाली. त्यानिमित्ताने मी हाँगकाँगमध्ये एक कँडल मार्चचं वार्तांकन करायला गेलो होतो.

इतिहासातील ही एक महत्त्वाची घटना मेनलँड चायना भागात बहुतांश लोकांच्या मेंदूतून पुसली गेली आहे. मात्र चिनी भाषिकांमध्ये हाँगकाँगला एक विशेष दर्जा आहे. त्यामुळे या रक्तपाताचं स्मरण करण्यासाठी हजारो लोक दरवर्षी तिथे गोळा होतात.

यावेळीही अशीच गर्दी तिथे जमा झाली होती. हा आकडा यावेळी साधारण 1,80,000 होता. साहजिकच या जनसागराचे मी फोटो काढले. हे लोक गात ह... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ोते, नाचत होते. त्यातील काही फोटो मी WeChat मुमेंट्समध्ये टाकले.

त्या पोस्टमध्ये मी काही लिहिलं नव्हतं तर फक्त फोटो टाकले होते.

चीनी मित्र मला WeChat विचारू लागले की काय प्रसंग होता. लोक का जमले होते? कुठे होता हा कार्यक्रम?

हे सर्व प्रश्न तरुण व्यावसायिक लोक विचारत होते. यावरून 1989 मधील तिआनानमेन ची घटना लोकांच्या मनावरून कशी पुसली आहे हे लक्षात येतं.

मी त्यातील काही प्रश्नांची उत्तरं दिली आणि अचानक मला तिथून काढून टाकण्यात आलं.

"काही अपवादात्मक कारणांमुळे तुमचं लॉगइन काढून टाकण्यात आलं आहे. पुन्हा लॉगइन करा आणि पुढचे टप्पे पार करा" असा मेसेज माझ्या स्क्रीनवर येऊ लागला.

मग मी पुन्हा लॉगइन करण्याचा प्रयत्न केला. "काही द्वेषपूर्ण अफवा पसरवण्याची शंका आल्यामुळे तुमचं अकाऊंट सस्पेंड करण्यात आलं आहे," असा मेसेज झळकला.

एखाद्या कार्यक्रमाचे फोटो कोणत्याही कमेंट न करता पोस्ट करणं म्हणजे द्वेषपूर्ण अफवा पसरवणं असा अर्थ चीनमध्ये होत असावा.

मला पुन्हा लॉगइन करण्यासाठी  काही वेळ देण्यात आला आणि मला दंडही ठोठावण्यात आला.

जेव्हा मी पुन्हा प्रयत्न केला तेव्हा द्वेषपूर्ण अफवा पसरवण्याच्या अफवेवर agree and unblock या पर्यायावर क्लिक करावं लागलं.

त्यामुळे प्रस्तुत प्रतिनिधीला अफवा पसरवण्याच्या आरोपांना होकारार्थी उत्तर द्यावं लागलं.

मग एक टप्पा आला. तिथे सुरक्षेच्या कारणास्तव Face Print ची गरज होती. त्यासाठी तर मी अजिबात तयार नव्हतो.

खाली दिसत असलेल्या फोटोत दाखवलं आहे तसं त्या डोक्यासमोर चेहरा ठेवायला सांगितला. तसंच मँडेरिन भाषेतील अंक मला मोठ्या आवाजात वाचायला सांगितला गेला.

म्हणजे माझा चेहरा आणि आवाज एकाच वेळी स्कॅन झाला होता.

त्यानंतर Approved असा मेसेज आला.

हे सगळं झाल्यावर तुम्ही फक्त वैतागत नाही तर या माहितीचा कसा उपयोग होणार याती भीती देखील तुम्हाला वाटू लागते.

म्हणजे आता माझं नाव चीन प्रशासनाच्या यादीत एक संशयित म्हणून समाविष्ट झालं आहे.

चीनमध्ये जवळजवळ प्रत्येक जण WeChat वापरू लागला आहे. ते न वापरणारा एकही व्यक्ती माझ्या पाहण्यात नाही. टेन्सेट या कंपनीने विकसित केलेलं हे अॅप अफलातून आहे. वापरायलाही सोयीचं आहे. वापरायलाही मजाही येते. हे अॅप काळाच्या पुढे जाणारं आहे. या सर्व कारणांमुळे हे अॅप इथल्या लोकांच्या जगण्याचा अविभाज्य भाग झाला आहे.

हे अॅप इथल्या प्रत्येक नागरिकाचा लेखाजोखा...


ट्विटरने याबाबत सांगताना राष्ट्राध्यक्षा डोनाल्ड ट्रंप यांनी गेल्या काही दिवसात केलेल्या ट्वीट्सचा दाखला दिलाय.

ट्विटरच्या म्हणण्यानुसार, @realDonaldTrump अकाऊंटवरील ट्वीट्सच्या संदर्भांना पाहिलं गेलं आणि त्यानंतरच अकाऊंट कायमस्वरूपी निलंबित करण्यात आलं.

याआधी ट्विटरने 12 तासांसाठी डोनाल्ड ट्रंप यांचं अकाऊंट बंद केलं होतं. तेव्हाच खरंतर ट्विटरकडून सांगण्यात आलं होतं की, ट्विटरच्या नियमांचं उल्लंघन केल्यास ट्रंपना कायमचं निलंबित करण्यात येईल.

6 जानेवारी 2021 रोजी ट्रंप यांनी ट्वीट केले, त्यात त्यांनी कॅपिटोल हिल हिंसेतील समर्थकांना 'देशभक्त' म्हटलं होतं. या समर्थकांनी अमेरिकन काँग्रेसच्या इमारतीत अर्थात कॅपिटल इमारतीत घुसून तोडफोड आणि घोषणाबाजी केली होती.

त्यावेळी अमेरिकन काँग्रेसमध्ये नवनिर्वाचित राष्ट्राध्यक्ष जो बायडन यांच्या निवडीची औपचारिक घोषणेची प्रक्रिया सुरू होती.

समर्थकांच्या या हिंसेआधी ट्रंप यांनी भाषण केलं होतं आणि त्यात त्यांनी म्हटलं होतं की, "आपण हार मानायची नाही. आपण हे स्वीकारायचं नाही."

दुसरीकडे, गुरुवारी (7 जानेवारी) फेसबुकनेही डोनाल्ड ट्रंप यांचं अकाऊंट अनिश्... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

चित काळासाठी निलंबित करण्याची घोषणा केली आहे.

त्याचसोबत, गेमिंग प्लॅटफॉर्म ट्विचने निलंबनाची कारावई केलीय. या प्लॅटफॉर्मवरून ट्रंप आपल्या भाषणांचं लाईव्ह प्रक्षेपण करत असत.

आता ट्रंप यांच्याकडे स्नॅपचॅट उरलंय.

ट्विटरनं निलंबनाची कारवाई का केली?

डोनाल्ड ट्रंप हे ट्विटरचा खुबीनं वापर करायचे. लोकांना सांगावयाची असलेली गोष्ट ते तातडीने ट्वीट करायचे. थोडक्यात व्यक्त होण्याचं ट्विटरसारखं माध्यम त्यांना आवडत होतं. एका क्लिकवर कोट्यवधी लोकांपर्यंत पोहोचण्याची क्षमता असलेलं माध्यम म्हणजे ट्विटर.

6 जानेवारीला कॅपिटोल इमारतीवर हल्ला झाल्याच्या 48 तासांतर ट्विटरनं ट्रंप यांचं अकाऊंट निलंबित केलं. अर्थात, ट्विटरसाठी काही हा सहजपणे घेण्याचा निर्णय नव्हता.

ट्रंप यांचं ट्विटरवर असणं हे ट्विटरच्या फायद्याचंच होतं. जगातील सर्वात ताकदवान व्यक्तीचे ताजे अपडेट ट्विटरवरून लोकांना कळत असत. मात्र, काही कारणांमुळे ट्विटरला ट्रंप यांचं अकाऊंट निलंबित करावं लागलं.

ट्विटरल येणाऱ्या काळात हिंसेला प्रोत्साहन देऊ शकतात, असं अंदाज वर्तवला जातोय. मात्र, ट्रंप हे आता सत्तेपासून दूर जातायेत, हेही एक कारण मानलं जातंय. आता ट्रंप सर्वसामान्य अमेरिकन नागरिकासारखे असतील.

आता 'ट्रंपवादा'चं पुढे काय होईल?

सातत्याने चुकीची माहिती पसरवणं, खोट्या बातम्या देणं आणि हिंसेसाठी प्रवृत्त करणं यांमुळे साधरणत: सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्मवरून निलंबन केलं जातं. ट्रंप यांच्या निलंबनामागे यातलीही काही कारणं आहेत.

आता प्रश्न पुढे आहे, तो म्हणजे, मुख्य प्रवाहातल्या ट्विटरसारख्या सोशल प्लॅटफॉर्म नसताना 'ट्रंपवाद' जिवंत कसा राहील? की ट्रंप इंटरनेटच्या जगतातून कायमचे गायब होतील?

ट्विटरनं शुक्रवारी (8 जानेवारी) एक ब्लॉग पोस्ट लिहिली, त्यात म्हटलं होतं : "या आठवड्यात खूप भयंकर घटना घडल्या. आम्ही बुधवारीच स्पष्ट केलं होतं की, ट्विटरवरील नियमांचं उल्लंघन केल्यास निलंबित केलं जाईल. जनहित हेच आमचं फ्रेमवर्क आहे, जे जगातील सर्वा नेते आणि निवडक अधिकाऱ्यांना थेट ऐकण्याची संधी देतं."

"लोकांना आपलं म्हणणं मांडण्याचा अधिकार आहे, असा आमचा सिद्धांत आहे. मात्र, ट्विटरच्या नियमांच्या पलीकडे नाही. ट्विटरचा वापर हिंसा पसरवण्यासाठी होऊ शकत नाही. आम्ही धोरणांबाबत अत्यंत पारदर्शक आहोत आणि राहू," असंही ट्विटरनं ब्लॉगपोस्टमध्ये म्हटलंय.

याआधी ट्विटरनं ट्रंप यांचे निकटवर्तीय माजी...


ट्विटरवर हे वक्तव्य करताना ते म्हणाले, "या राष्ट्राला इतर देशांपेक्षा प्रगतीच्या जास्त संधी आहेत."

अमेरिकेचे परराष्ट्र मंत्री माईक पॉम्पेओ यांनी उत्तर कोरिया अजूनही धोकादायक आहे, असं  म्हटलं होतं त्या पार्श्वभूमीवर ट्रंप यांनी हे वक्तव्य केलं आहे.

उत्तर कोरियाचे सर्वेसर्वा किम जाँग उन यांची डोनाल्ड ट्रंप व्हिएतनाममधल्या हनोई इथं भेट घेणार आहेत.

"आम्ही सिंगापूरमधल्या पहिल्या भेटीत जे निर्णय झाले त्या निर्णयांच्या प्रगतीविषयी चर्चा करणार आहोत." असं ट्रंप यांनी ट्वीट केलं आहे. दोन नेत्यांमध्ये जूनमध्ये जी भेट झाली त्याचा संदर्भ या ट्विटमध्ये होता.

अमेरिकेतल्या गव्हर्नरांच्या सभेत बोलताना किम यांच्याशी संबंध आता दृढ झाले आहेत, असं ट्रंप म्हणाले होते.

उत्तर कोरियानं अण्वस्त्रांचा त्याग करण्याबाबत कोणतीही घाई केली नाही, या गोष्टीचा त्यांनी पुनरुच्चार केला.

सिंगापूरची भेट ऐतिहासिक होती. मात्र या दोन नेत्यांनी ज्या करारावर सही केली त्याबद्दलच्या विस्तृत माहितीबद्दल संभ्रम आहे. उत्तर कोरियात अण्वस्त्रमुक्तीच्या निर्णयाबाबत पुढे फारसं काहीही झालेलं नाही.

राष्ट्राध्यक्ष ट्रंप व्हिएतना... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

म भेटीच्या पूर्व संध्येला बोलत होते. या दौऱ्याकडून असलेल्या अपेक्षांच्या संदर्भात ते बोलत होते.

परराष्ट्र मंत्री माईक पॉम्पेओ यांनीही या भेटीचं महत्त्व कमी करण्याचा प्रयत्न केला आहे. फॉक्स न्यूजशी बोलताना ते म्हणाले, "आम्हाला जे हवं आहे ते आम्हाला मिळेल असंही नाही. पण आम्हाला जे हवं आहे ते मिळेल अशी अपेक्षा आहे."

एका वेगळ्या मुलाखतीत त्यांनी राष्ट्राध्यक्ष ट्रंप यांच्या भूमिकेच्या विरोधात वक्तव्य केलं. उत्तर कोरियाकडून अण्वस्त्रांचा धोका नाही, अशी भूमिका ट्रंप यांनी घेतली आहे.

उत्तर कोरियाचा अजूनही धोका आहे का असा प्रश्न CNN चे जेक टेपर यांनी विचारला होता. या प्रश्नावर पॉम्पेओ यांनी होकारार्थी उत्तर दिलं.

मात्र राष्ट्राध्यक्षांनी तर या विरोधी भूमिका घेतली असं टेपर यांनी सांगितल्यावर ते म्हणाले, "ते असं म्हणाले नाहीत. ते काय म्हणाले आहेत याची मला पूर्ण कल्पना आहे."

मागच्या वर्षी सिंगापूर भेटीनंतर "मी कार्यभार हाती घेतल्यानंतर प्रत्येकाला सुरक्षित वाटेल. आता उत्तर कोरियाकडून अण्वस्त्रांचा कोणताही धोका नाही."

अमेरिकेने दक्षिण कोरियातलं सैन्य मागे घेतल्याशिवाय उत्तर कोरिया अण्वस्त्रांचा त्याग करणार नाही असंही सांगितलं होतं.

किम जाँग उन हनोईला रेल्वेमार्गे निघाले आहेत. ट्रंपही व्हिएतनामला सोमवारी जाणार आहेत.

काही बातम्यांनुसार किम यांची ट्रेन चीनच्या चांगशा शहरातून गेली आणि सोमवारी व्हिएतनामला पोचण्याची शक्यता आहे.

त्यांचा नक्की मार्ग काय असेल हे अजून स्पष्ट झालेलं नाही. मात्र सूत्रांनी रॉयटर्सला सांगितलं की किम व्हिएतनामच्या सीमेवर  डाँग डँग इथं उतरून पुढचा प्रवास कारने करणार आहेत.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)


ट्वीट करून ट्रंप यांनी ही माहिती दिली.

Twitter पोस्ट समाप्त, 1

बुधवारी (6 डिसेंबर) ट्रंप यांच्या समर्थकांनी अमेरिकेच्या संसद भवनावर केलेल्या हल्ल्यानंतर सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्म्सनी त्यांच्यावर बंदी घातली. मात्र 12 तासांनंतर ट्वीटरनं त्यांच्यावरची बंदी हटवली.

फेसबुक, स्नॅपचॅट आणि इन्स्टाग्रामनं मात्र त्यांच्यावरील बंदी कायम ठेवली आहे.

अमेरिकेतील कॅपिटल हिलमधील हिंसेच्या 24 तासांनंतर विद्यमान राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रंप यांनी व्हीडिओ ट्वीट करून हिंसेंचा निषेध केला आणि त्याचसोबत सत्ता हस्तांतरणाचीही तयारी दर्शवली.

डोनाल्ड ट्रंप म्हणाले, "कॅपिटल हिलमधील हिंसेपासूनच मी सुरुवात करू इच्छितो. इतर अमेरिकन नागरिकांप्रमाणे मलाही यूएस कॅपिटल हिलमध्ये झालेल्या हिंसेमुळे संताप आलाय. इमारतीच्या सुरक्षेसाठी आणि घुसखोरांना बाहेर काढण्यासाठी मी तातडीने नॅशनल गार्ड आणि लॉ इन्फोर्समेंट फोर्स तैनात केली होती."

मात्र, काही वृत्तसंस्थांचं म्हणणं आहे की, सुरक्षारक्षकांना तैनात करण्याचा निर्णय माईक पेन्स यांनी घेतला होता, तर ट्रंप हे त्या निर्णयाच्या विरोधात होते.

ट्रंप म्हणाले, "अमेरिकेला कायमच एक क... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ायद-व्यवस्था असणारा देश म्हणूनच राहिले पाहिजे. कॅपिटल हिलमध्ये हिंसा करणाऱ्या घुसखोरांनी लोकशाहीला अपवित्र केलं आहे."

"जे लोक हिंसा आणि तोडफोडीत सहभागी होते, ते आपल्या देशाचे प्रतिनिधित्व करत नाहीत. ज्यांनी कायद्याचा भंग केलाय, त्यांना त्याची किंमत मोजावी लागेल," असंही ट्रंप म्हणाले.

सत्ता हस्तांतरणासाठी तयार

राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रंप यांनी व्हीडिओ ट्वीट करून 'व्यवस्थित' हस्तांतरणासाठी तयार असल्याचं सांगितलं.

ते म्हणाले, "नवीन प्रशासन 20 जानेवारी 2021 रोजी येईल आणि सुव्यवस्थित सत्तेच्या हस्तांतरणाचं वचन देतो."

यूएस कॅपिटल हिल हिंसेनंतर राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रंप हे ट्विटरवर परतले, मात्र फेसबुकनं ट्रंप यांचं अकाऊंट दोन आठवड्यांसाठी निलंबित केलं आहे. तसंच, इंस्टाग्रामवरील अकाऊंटही निलंबित करण्यात आलंय.

डोनाल्ड ट्रंप हे सोशल मीडियाच्या माध्यमातून आपल्या समर्थकांना निवडणुकीचे निकाल न मानण्याचे आवाहन करत होते. कॅपिटल हिलवर झालेल्या हल्ल्यासाठी समर्थकांना भडकवल्याचा आरोपही ट्रंप यांच्यावर करण्यात येत आहे.

कॅपिटल हिलमध्ये काय घडलं?

बायडन यांच्या विजयावर शिक्कामोर्तब करण्यासाठीची चर्चा सदनात सुरू असताना अमेरिकेत बुधवारी (6 जानेवारी) कॅपिटल बिल्डिंगवर ट्रंप समर्थकांनी हल्ला केला. हा हल्ला करताना कॅपिटल इमारतीमध्ये शिरण्याचा प्रयत्न करताना चार जणांचा मृत्यू झाल्याचं वॉशिंग्टन डीसी पोलिसांनी म्हटलंय.

या हल्ल्यानंतर अमेरिकन संसदेतल्या कामकाजाला पुन्हा सुरुवात करण्यात आली होती.

बुधवारी ( 6 जानेवारी) ही चर्चा सुरू असतानाच कॅपिटल इमारतीच्या बाहेर निदर्शनं करत असलेले ट्रंप समर्थक इमारतीत घुसले. हे आंदोलक सदनापर्यंत पोहोचल्याने चर्चा थांबवण्यात आली होती.

या दरम्यान पोलिसांनी झाडलेली गोळी लागून एका महिलेचा मृत्यू झाला, तर इतर तीन जणांचा मृत्यू 'मेडिकल इमर्जन्सी'मुळे झाल्याचं वॉशिंग्टन डीसी पोलिसांनी म्हटलंय.

आतापर्यंत 52पेक्षा अधिक लोकांना अटक करण्यात आली असून त्यातल्या 47 जणांना कर्फ्यूच्या नियमांचा भंग केल्याबद्दल अटक करण्यात आली आहे.

अमेरिकन काँग्रेसचं सत्र सुरू असताना ट्रंप समर्थकांनी बॅरिकेड तोडून आत घुसखोरी केली. पोलिसांबरोबर त्यांची झटापटही झाली.

वॉशिंग्टन डीसी मेट्रोपोलिटन पोलिसांनी दिलेल्या माहितीनुसार 5 बंदुकाही जप्त करण्यात आल्या आहेत. यामध्ये हँडगन आणि लाँग गनचा समावेश आहे.

अटक करण्यात आलेले लोक...


ट्वेन्टी-20 वर्ल्डकप

यंदा होणारा ट्वेन्टी-20 वर्ल्डकप कोरोनाच्या प्रादुर्भावामुळे दोन वर्ष पुढे ढकलण्यात आला आहे. पुढच्या वर्षी भारतात ट्वेन्टी-20 वर्ल्डकप होणार होता. आयसीसीने भारताचे वर्ल्डकप यजमानपद कायम ठेवले आहे. भारतात 2023 मध्ये 50 ओव्हर्सचा वर्ल्डकपही होणार आहे. यामुळे दोन वर्षांच्या अंतरात भारत दोन वर्ल्डकपच्या आयोजनाचा मानकरी ठरणार आहे.

ट्वेन्टी-20 वर्ल्डकप दर दोन वर्षांनी आयोजित केला जातो. परंतु 2020 आणि 2021 मध्ये सलगच्या वर्षी ही स्पर्धा आयोजित करणार असल्याचं आयसीसीने स्पष्ट केलं होतं. कोरोनामुळे यंदाचा वर्ल्डकप 2022 मध्ये गेल्याने आता 2021 मध्ये भारतात तर 2022 मध्ये ऑस्ट्रेलियात असे ट्वेन्टी-20 वर्ल्डकप होतील. त्यामुळे पुढील वर्षभर आयसीसीकडून पुरुष आणि महिलांच्या विभागासाठी कोणत्याही जागतिक स्पर्धेचं आयोजन होणार नाही हे स्पष्ट झालं आहे.

पात्र संघच 2021 चा ट्वेन्टी-20 वर्ल्डकप खेळतील असं आयसीसीने स्पष्ट केलं. 2020च्या स्पर्धेसाठी पात्र ठरलेले सर्व संघ 2021 मध्ये भारतात होणाऱ्या स्पर्धेसाठी पात्र ठरतील. भारत, पाकिस्तान, ऑस्ट्रेलिया, इंग्लंड, दक्षिण आफ्रिका, न्यूझीलंड, ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

वेस्ट इंडिज, अफगाणिस्तान, श्रीलंका, बांगलादेश यांच्यासह नेदरलँड्स, पापुआ न्यू गिनी, आयर्लंड, नामिबिया, स्कॉटलंड, ओमान हे संघ खेळतील. 2022 मध्ये होणाऱ्या वर्ल्डकपसाठी नव्याने पात्रता फेरी आयोजित करण्यात येतील.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)


ट्वेन्टी-20च्या आक्रमणामुळे वनडे फॉरमॅटमध्ये काही मोठे बदल झाले आहेत. 500 धावांची नोंद करता येईल, यासाठी स्कोअरकार्ड्समध्ये बदल करण्यात आले आहेत.

आर्थिक गणितं आणि TRPचे आकडे लक्षात घेऊन ICCने वर्ल्डकपमधील संघांची संख्या दहापुरती मर्यादित केली आहे. वर्ल्डकप सर्वसमावेशक आणि आकर्षक करण्यासाठी ICCने सात नवीन नियम अंगीकारले आहेत. त्यांची अंमलबजावणी यंदा प्रथमच वर्ल्डकपमध्ये होणार आहे.

1. बॅड बॉईजची हकालपट्टी होणार

खेळाडूंना ICCच्या कोड ऑफ कंडक्टचे पालन करणं अनिवार्य आहे. मात्र तरीही खेळाडूंकडून नियमांचा भंग केल्याची उदाहरणं घडतात.

मात्र आता चुकीचं वर्तन खपवून घेतलं जाणार नाही, हा संदेश खेळाडूंच्या मनात ठसवण्यासाठी ICCने मैदानावरच्या बॅड बॉईजना शिक्षा देण्याचं ठरवलं आहे.

चुकीचं वर्तन झालं तर आता खेळाडूंचं निलंबन होऊ शकतं.

चुकीचं वर्तन केल्यास खेळाडूला संपूर्ण सामन्यासाठी निलंबित करण्यात येईल. ICC कोड ऑफ कंडक्टमधील लेव्हल 4, 1.3 अंतर्गत अंपायर्सना खेळाडूंना निलंबित करण्याचा अधिकार देण्यात आला आहे.

तीन अंपायर मिळून यासंदर्भात निर्णय घेतील. हा निर्णय 2017मध्येच लागू करण्यात आला आहे आणि... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

त्याची अंमलबजावणी होणारा हा पहिलाच वर्ल्डकप आहे.

2. रनआऊटचा बदलला नियम

झपाट्याने वाढणारा रनरेट अनेकदा बॅट्समनना चोरटी धाव घ्यावी लागते. याच प्रयत्नात दोन बॅट्समनच्या दरम्यानच्या संवादात गडबड होते आणि रनआऊट होतो. पूर्वीच्या नियमानुसार, बॅट्समनची बॅट क्रीझवर असेल तर नॉटआऊट दिलं जायचं. मात्र आता नियम बदलण्यात आला आहे.

आता बॅट क्रीझवर असेल आणि क्रीझच्या आत बॅटचा कोणताही भाग नसेल तर बॅट्समनला आऊट देण्यात येईल.

3. नोबॉलची गणती स्वतंत्रपणे

एखाद्या नोबॉलवर जर बाय/लेगबायच्या माध्यमातून रन काढण्यात आले तर आधी ते रन नोबॉलमध्ये गणले जायचे. मात्र आता असं होणार नाही. आता नोबॉल आणि बाय/लेगबायच्या धावांची स्वतंत्रपणे नोंद ठेवण्यात येईल. म्हणजे नोबॉलचा एक रन आणि त्यावर काढण्यात आलेले बायचे रन वेगळे.

नोबॉलचा नियम

4. दोन टप्पे  पडले तर...

गोलंदाजाने बॉलिंग टाकताना चेंडूचे दोन टप्पे पडले तर तो नोबॉल समजण्यात येईल. सोप्या शब्दांत सांगायचं तर गोलंदाजाने चेंडू टाकल्यानंतर फलंदाजांपर्यंत पोहोचेपर्यंत चेंडूचे दोन टप्पे पडले तर पूर्वी डेडबॉल घोषित करण्यात यायचं. मात्र आता दोन टप्प्यांचा चेंडू नोबॉल देण्यात येईल आणि पुढच्या चेंडूवर फ्रीहिट देण्यात येईल.

अंपायर्स कॉल कायम राहिला तर रिव्ह्यू वाया जाणार नाही

5. रिव्ह्यू फुकट जाणार नाही

सामना सुरू असताना बॅट्समन किंवा क्षेत्ररक्षण करणाऱ्या टीमने मैदानावरील अंपायरच्या निर्णयाविरोधात अपील केलं, थर्ड अंपायरने मैदानावरील अंपायरचा निर्णय कायम ठेवला तर बॅट्समनचा तसंच फिल्डिंग टीमचं रिव्ह्यू वाया जायचा.

मात्र आता तसं होणार नाही. अंपायर्सचा कॉल असेल तर रिव्ह्यू कायम राहील.

6. बॅटच्या आकारावर मर्यादा

पल्लेदार षटकार लगावण्यात मोठ्या आकाराच्या बॅट्सची भूमिका निर्णायक आहे. छोट्या आकाराची मैदानं, प्रचंड आकाराच्या बॅट तसंच फलंदाजधार्जिणे नियम यामुळे गोलंदाज बॉलिंग मशीन झाले आहेत, अशी टीका सातत्याने करण्यात येते.

बॅटच्या आकारावर आता लक्ष असणार आहे.

बॅट आणि बॉल यांच्यातला मुकाबला समान व्हावा, यासाठी बॅटच्या आकारावर मर्यादा घालण्यात आल्या आहेत.

आता बॅटची लांबी 108 मिलीमीटर, बॅटची कड 40 मिलीमीटर आणि जाडी 67 मिलीमीटरपेक्षा अधिक असू शकत नाही. सामन्यादरम्यान बॅटच्या लांबी-रुंदीविषयी शंका वाटल्यास अंपायर बॅटची तपासणी करू शकतात, त्यासाठी त्यांना विशेष मापनयंत्र देण्यात येणार आहे.

7....


ठगांविषयीचा मनोरंजक आणि खात्रीशीर तपशील 1839मध्ये प्रकाशित झालेल्या 'कन्फेशन ऑफ अ ठग' या पुस्तकात मिळते. पोलीस सुप्रिटेंडंट फिलिप मिडो टेलर यांनी हे पुस्तक लिहिलं. मात्र आपण केवळ लिखाण केल्याचं त्यांनी पुस्तकाच्या प्रस्तावनेत सांगितलं आहे.

खरंतर साडेपाचशे पानांचं हे पुस्तक म्हणजे ठगांचा सरदार आमीर अली खान याचं कन्फेशन म्हणजेच कबुली जबाब आहे. फिलिप मिडो टेलरने आमीर अलीशी तुरुंगात अनेक दिवस बातचीत केली आणि त्याची सगळी नोंद ठेवली. टेलर सांगतात, "ठगांच्या सरदाराने जे काही सांगितलं ते सर्व मी जवळपास शब्दशः लिहीत गेलो. त्याला मध्येच थांबवणं किंवा काही विचारण्याची फार गरजही पडायची नाही."

आमीर अलीने दिलेला कबुलीजबाब इतका माहितीपूर्ण आणि मनोरंजक आहे की त्याची कादंबरीच तयार झाली आणि प्रकाशित होताच ती फार गाजली. टेलर यांनी आमीरला "तू किती लोकांना मारलंस?" हे विचारलं तेव्हा त्याने हसून सांगितलं, "अहो साहेब, ते तर मी तुमच्या तावडीत सापडलो नाही तर हजार पार केले असते. तुम्ही लोकांनी 719वरच थांबवलं."

ठगांची समस्या इतकी मोठी होती की इंग्रजांना त्यांचा सामना करण्यासाठी एक वेगळा विभाग तयार करावा लाग... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ला. तोच विभाग म्हणजे आजचा इंटेलिजन्स ब्युरो म्हणजेच गुप्तचर विभाग.

टेलर यांनी लिहिलंय, "अवध ते दख्खनपर्यंत ठगांचं जाळं होतं. ते खूप गुप्तपणे काम करायचे, त्यामुळे त्यांना जेरबंद करणं खूप कठीण होतं. त्यांना सामान्य लोकांपासून वेगळं ओळखता येण्याचा काही पर्यायच नव्हता. ते आपलं काम योजना आखून आणि अत्यंत चलाखीने करायचे. त्यामुळे कुणालाच त्यांच्यावर संशय यायचा नाही."

ठगांना पकडण्यासाठी स्थापन करण्यात आलेल्या विभागाचे सुप्रिटेंडेंट कॅप्टन रेनॉल्ड्स यांनी 1831 ते 1837 या दरम्यान केलेल्या कारवाईचा तपशील 1838 साली दिला. या तपशीलानुसार पकडण्यात आलेल्या ज्या 1059 लोकांवर दोष पूर्णपणे सिद्ध होऊ शकला नाही. त्यांना दूर मलेशियाजवळच्या पेनांग बेटावर नेऊन सोडण्यात आलं. याशिवाय 412 जणांना फाशी देण्यात आली तर 87 ठगांना जन्मठेप सुनावण्यात आली.

ठगांचं गुप्त आणि गूढ जीवन

ठगांसाठी इंग्रजांनी 'सिक्रेटिव्ह कल्ट', 'हाइवे रॉबर्स' आणि 'मास मर्डरर' असे शब्दप्रयोग वापरले होते. 'कल्ट' म्हणण्यामागचं प्रयोजन म्हणजे या ठगांचे आपल्या चालीरिती, प्रथा-परंपरा, श्रद्धा, विश्वास, मान्यता होत्या. हे ठग या सर्वांचं धर्माप्रमाणे आचरण करायचे. त्यांची स्वतःची अशी गुप्त भाषा होती. त्या भाषेला रमासी म्हटलं जायचं.

ऑक्सफर्डने प्रसिद्ध केलेल्या कन्फेशन्स ऑफ ठग्स पुस्तकाचं मुखपृष्ठ

भारतात ठगांवर जरब बसवण्याचं श्रेय मेजर जनरल विलियम हेनरी स्लीमन यांना दिलं जातं. इंग्रज सरकारने त्यांचा 'सर' पदवी देऊन गौरव केला होता. स्लीमन लिहितात, "ठगांच्या टोळीत हिंदू, मुस्लीम दोन्ही असायचे. अशा प्रकारच्या लुबाडणुकीची सुरुवात कशी झाली हे सांगणं अशक्य आहे. मात्र समाजात प्रतिष्ठा असलेले शेख ते मुस्लीम आणि सर्व जातीतल्या हिंदूंचा या टोळ्यांमध्ये समावेश होता."

मुहूर्ताला महत्त्व

हिंदू असो की मुस्लीम, ठग शुभ मुहूर्तू बघून पूजा-अर्चा करून कामावर निघायचे. याला 'जिताई पर जाना' म्हटलं जायचं. दुर्गापूजा ते होळीपर्यंतचा काळ हा ठगीचा काळ असायचा. कडाक्याचं ऊन आणि पावसात रस्त्यावर प्रवासीही कमी असायचे. त्यामुळे काम करणं कठीण व्हायचं. वेगवेगवळ्या टोळ्या आपल्या आस्थेनुसार मंदिरांमध्ये जायचे.

ठग्स हे कालीमातेची आराधना करत

बऱ्याचशा ठग टोळ्या काली देवीच्या भक्त असायच्या. याशिवाय प्रत्येक कामाआधी ते शकुन-अपशकुनाचा विचार करायचे. घुबडाचा आवाज, कावळ्याचं उडणं, मोराचं केकाटणं, लांडगा...


ठाकरे सरकार अर्णव यांच्यावर सुडाच्या भावनेने कारवाई करतंय असे आरोप प्रत्यारोप सुरू झाले. भाजपचे आमदार राम कदम यांनी मंत्रालयाजवळ अर्णबच्या अटकेच्या निषेधार्थ आंदोलनही केलं.

9 नोव्हेंबरला अर्णब गोस्वामी यांचा जामीन अर्ज उच्च न्यायालयाने फेटाळला. राज्यपालांनी गृहमंत्री अनिल देशमुख यांना फोन करून अर्णब यांच्या सुरक्षा आणि आरोग्याबद्दल चिंता व्यक्त केली. अर्णब गोस्वामी यांना जेलमध्ये जी वागणूक दिली जाते त्यासाठी उच्च न्यायालयाने लक्ष घालावे अशी विनंती विरोधी पक्षनेते देवेंद्र फडणवीस यांनी उच्च न्यायालयाला केली.

उच्च न्यायालयात अर्णब यांची याचिका फेटाळल्यानंतर त्यांनी सर्वोच्च न्यायालयात याचिका दाखल केली. या याचिकेवर सुनावणी होताना सर्वोच्च न्यायालयाने 50 हजारांच्या जातमुचलक्यावर त्यांची सुटका करण्याचे आदेश दिले. अर्णब गोस्वामी हे  जेलमधून सुटल्यानंतर भाजपने जल्लोष केला.

उद्धव ठाकरे आणि आदित्य ठाकरे

महाराष्ट्र सरकारला सर्वोच्च न्यायालयाची ही चपराक असल्याची प्रतिक्रिया भाजप नेत्यांनी दिली. पण महाराष्ट्र सरकारसाठी ही खरंच चपराक आहे का? भाजप विरूद्ध महाराष्ट्र सरकार यामध्ये भाजपचा विजय ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

झाला आहे का? भाजपला महाराष्ट्र सरकारची बदनामी करण्यात यश आलय का? यातून शिवसेनेने काय गमावलं आणि काय कमावलं याबाबतचा हा रिपोर्ट...

सर्वोच्च न्यायालयाने फटकारल्यामुळे बदनामी?

सर्वोच्च न्यायालयाने अर्णब गोस्वामी यांना जामीन देताना विविध निरीक्षणं नोंदवली. त्यात महाराष्ट्र सरकारलाही फटकारलं. यावेळी बोलताना सर्वोच्च न्यायालयाचे न्यायमूर्ती धनंजय वाय. चंद्रचूड आणि न्यायमूर्ती इंदिरा बॅनर्जी यांच्या खंडपीठाने म्हटलं.

कुठल्याही व्यक्तीच्या वैयक्तिक स्वातंत्र्यावर निर्बंध लादणे हा न्यायाचा अवमान आहे. महाराष्ट्र सरकारने अर्णब यांच्या टिकाटीप्पणीकडे दुर्लक्ष करणे आवश्यक आहे. न्यायालयाने आज या प्रकरणात हस्तक्षेप केला नाही. तर आम्ही निर्विवादपणे विनाशाच्या दिशेने जाऊ. तुम्ही या आरोपांमुळे संबंधित व्यक्तीला तिच्या व्यक्तिस्वातंत्र्यापासून वंचित ठेवणार का, हा प्रश्न आहे का? असा प्रश्‍नही सर्वोच्च न्यायालयाला विचारला.

ज्येष्ठ पत्रकार मृणालिनी नानिवडेकर म्हणतात, "कोणीही कोणाचे पैसे बुडवू नयेत. पण बंद झालेली केस पुन्हा सुरू होणं त्यात आरोपींना अटक होणं यात निश्चितपण संशयाला वाव आहे. त्यामुळे न्यायमूर्ती चंद्रचूड यांनी जे निरिक्षण नोंदवलं आहे ते योग्य आहे असं मला वाटतं.

अर्णब गोस्वामी मुंबई पोलिसांवर ज्या पद्धतीने टिप्पणी करत आहेत ते अत्यंत वाईट आहे. यापुढे जाऊन ते चिंताजनकही आहे असं मला वाटतं. पण महाराष्ट्र सरकारने त्याला उत्तर देण्यासाठी काय करावं याची काही मानकं असतात. एखादं चॅनेल आवडत नसेल तर त्याला बंद करणं किंवा दुर्लक्ष करणं हा उपाय असू शकतो. भाजप काही पत्रकारांच्या मूल्यांचं संरक्षण करणारा पक्ष नाही.  पण अर्णब प्रकरणी त्याला उत्तर देण्याचा प्रयत्न करून सरकारने ही नाचक्की ओढवून घेतली. याचबरोबर उद्धव ठाकरे यांच्या संयमी प्रतिमेला यातून धक्का लागला ".

पण लोकमत सहाय्यक संपादक संदीप प्रधान यांचं मत वेगळं आहे. ते म्हणतात, "शिवसेनेला बदनामीचा फरक पडत नाही. पूर्वीपासून शिवसेना त्यांना अंगावर घेणार्‍यांना शिंगावर घेतेच. जर अर्णबला जेलमध्ये टाकून शिवसेनेची बदनामी झाली असेल तर शरद पवार, राज ठाकरे या भाजपला विरोध करणार्‍या नेत्यांना ईडीची नोटीस पाठवून केंद्र सरकारचीही बदनामी झालीच आहे".

 चौकशांचा ससेमिरा लागणार?

सुशांत सिंग राजपूत  प्रकरणात अर्णब यांनी थेट आदित्य ठाकरे यांचं नाव घेऊन आरोप केले. त्यावेळी आदित्य ठाकरे...


ठाकरे सरकारचा निषेध करण्यासाठी 26 नोव्हेंबरला मनसेने राज्यभरात मोर्चा काढण्याचा निर्णय घेतला आहे.

मनसेच्या वीजबिलाबाबतच्या भूमिकेवर बीबीसीशी बोलताना मनसे नेते बाळा नांदगावर यांनी म्हटलं, "राज्य सरकारने वीजबिलावरून घूमजाव केलं. लोकांना सरकारने दिलासा दिला नाही. त्यामुळे मनसेने राज्यभरात मोर्चा काढण्याचा निर्णय घेतला आहे. राज्यातील सर्व जिल्हाधिकारी कार्यालयाबाहेर 26 नोव्हेंबरला सकाळी 11 वाजता मनसे आंदोलन करेल. हा मोर्चा अत्यंत शांतपणे होईल. जिल्हाधिकाऱ्यांना निवेदन दिलं जाईल."

"मुंबईतील वांद्रेमध्ये जिल्हाधिकारी कार्यालयावर मोर्चा नेण्यात येईल. या मोर्चात सामान्य नागरिकांचा सहभाग असणार आहे. कोरोनाची परिस्थिती लक्षात घेता लोकांना सूचना देण्यात येतील, " असं ते पुढे म्हणाले.

काही दिवसांपूर्वी मनसे प्रमुख राज ठाकरे यांनी राज्यपाल भगतसिंह कोश्यारी यांची भेट घेतली. वाढीव बिलासंदर्भात ही भेट घेतल्याचं राज ठाकरे यांनी माध्यमांना सांगितलं.

"नागरिकांना मोठ्या रकमेची बिलं येत आहेत, लोक कुठून भरणार आहे. हा मुद्दा मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे आणि शरद पवार यांच्या कानावर घालणार आहोत," असंही राज यांन... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ी या भेटीनंतर सांगितलं.

"वीज ग्राहकांना दिलेला वाढीव वीज बिलांचा शॉक आणि दुधाला न्याय्य भाव मिळावा ह्या शेतकऱ्यांच्या वाजवी मागणीकडे केलेलं दुर्लक्ष ह्यामुळे जनक्षोभ उसळला आहे तरीही सरकार शांत आहे. तेव्हा आता राज्यपाल महोदयांनीच ह्या विषयात सरकारला निर्देश द्यावेत अशी विनंती पक्षातर्फे करण्यात आली," असं मनसेनी सांगितलं.

राज्यपालांच्या भेटीनंतर राज ठाकरे यांनी पत्रकारांशी बातचीत केली. त्यावेळी त्यांनी म्हटलं, "राज्यात अनेक प्रश्न आहेत पण त्यावर हे सरकार निर्णय घेताना दिसत नाहीये."

"लोकांच्या भावना लक्षात घेता सरकारनं एक-दोन दिवसांत निर्णय घ्यावा, असं मी राज्यपालांना सांगितलं आहे. पण, सध्या सरकार आणि राज्यपाल यांचं फारच सख्य असल्यामुळे निर्णय कधी होईल मला माहिती नाही, पण सरकारचे प्रमुख म्हणून मी राज्यपालांशी बोललो आहे."

"सरकारनं कोरोनाच्या बाबतीत सगळ्या गोष्टींचा विचार करून काय होणार काय नाही, ते सांगायला पाहिजे. लोकल, शेतकरी अनेक प्रश्न आहेत. प्रश्नांची कमतरता नाही, निर्णयांची कमतरता आहे, ते घेतले जात नाहीयेत सरकार का कुंथत " असं राज ठाकरे यांनी म्हटलं.

सरकारनं जनतेशी संबंधित अत्यंत महत्त्वाच्या 2 विषयांवर तातडीनं पावलं उचलायला हवीत, अशा आशयाचं पत्र मनसे अध्यक्ष राज ठाकरे यांनी राज्यपाल भगतसिंग कोश्यारी यांनी लिहिलं होतं

राज्यपालांना दिलेल्या पत्रातील मनसेच्या 2 प्रमुख मागण्या -

1.दूध संकलन करणाऱ्या मोठ्या संस्था शेतकऱ्याला  एका लिटरच्या मागे 17 ते 18 रुपये देतात. पण त्यावर स्वत: भरघोस नफा कमावतात. कधी ओला दुष्काळ तर कधी सुका दुष्काळ, यामुळे शेतकरी आधीच गांजलेला असतो. त्यामुळे शेतकऱ्याला एका लीटरमागे किमान 27 ते 28 रुपये मिळायला हवे आणि यासाठी राज्य सरकारनं लक्ष घालायला हवे.

2.लॉकडाऊनच्या काळात अनेक नागरिकांना वाढीव वीजबिलं आली आहेत. आधीच उदरनिर्वाहाती साधनं बंद, त्यात मुंबईसारख्या ठिकाणी रेल्वे गेले 7 महिने बंद असल्यामुळे अनेकांनी रोजगार गमावला आहे. अशापरिस्थितीत विजबिलांनी दिलेला शॉक जबरदस्त आहे. ह्या संदर्भात माझे सहकारी वीजमंत्र्यांना भेटून आले, आम्ही आंदोलनं केली, पण सरकार अजूनही ह्यात मार्ग काढायला तयार नाही. सरकारनं वीज ग्राहकांना गेल्या महिन्यांच्या वीजबिलातील वाढी रक्कम परत करायला हवी.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम, ...


ठाकरे सिनेमात

'बेधडक, वादग्रस्त आणि भारी' अशा शब्दांत बाळासाहेबांना व्यक्त करणारा ट्रेलर काही आठवड्यांपूर्वी रिलीज झाला होता, तेव्हाच हा सिनेमा सेंसॉर बोर्डच्या कात्रीत अडकला होता. तेव्हा यासिनेमावरून जे वाद होणार होते, ते झालेच. ऐन लोकसभा निवडणुकांपूर्वी रिलीज होतोय, म्हणून याच्या टायमिंगवरूनही बरंच काही बोललं जात आहे.

त्यामुळे 'ठाकरे'ची आवश्यक तेवढी हवा करण्यात निर्मात्यांना यश आलंय, हे नक्कीच.

सोशल मीडियावर एवढा प्रतिसाद तर उद्धव ठाकरेंना नोव्हेंबरमध्ये महिन्यात त्यांनी सहकुटुंब अयोध्येत जाऊन केलेल्या पूजेच्या वेळी सुद्धा मिळाला नव्हता.

दक्षिणेतील पॅटर्न महाराष्ट्रात

पण या सिनेमाचं निमित्त काय? यातून शिवसेना काही सिद्ध करू पाहतेय का? आणि याचा पक्षाला काही फायदा होईल का?

'ठाकरे'ला प्रतिसाद चांगला असेल, मात्र या सिनेमाचा सध्याच्या राजकीय वातावरणात खूप प्रभाव पडण्याची शक्यता कमी आहे, असं ज्येष्ठ राजकीय विश्लेषक हेमंत देसाई यांना वाटतं.

बीबीसी मराठीशी बोलताना ते म्हणाले, "मागे बाळासाहेबांवर 'बाळकडू' नावाचा एक सिनेमा आला होता, तो काही लोकांनी फारसा पाहिला नाही. पण यावेळी मात्... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

र प्रतिसाद चांगला असेल, कारण नवाजुद्दीन सिद्दिकीसारख्या दमदार अभिनेत्याला बाळासाहेबांच्या भूमिकेसाठी घेणं, यातून सेनेला या सिनेमाची राष्ट्रीय छाप पाडायची आहे, असं दिसतंय."

'ठाकरे'चा ट्रेलर मराठी आणि हिंदीतून काढण्यात आला असून हा सिनेमाही दोन्ही भाषांमध्ये आहे. पण राजकीय अजेंडा पुढे करणाऱ्या अशा सिनेमांचा खरंच नेत्यांना फायदा होतो का? यावर देसाई दक्षिणेकडची उदाहरणं देतात.

"दक्षिणात्य सिनेमांमध्ये तर हे या आधीही अनेकदा झालं आहे. तिथं चित्रपटांमध्ये पौराणिक पात्र साकारून अभिनेत्यांना देवत्व प्राप्त झालं होतं. त्यामुळे मतदार आपल्या हिरोला देव म्हणून निवडून देतात. याची अनेक उदाहरणं आहेत - NTR, MGR, कर्नाटकमध्ये राजकुमार नावाचे एक नट होते.

"असं काही महाराष्ट्रात आजवर झालेलं नाही, पण शिवसेना त्या पद्धतीने आपला प्रभाव टाकण्याचा प्रयत्न करतेय," असं देसाई म्हणाले.

याबद्दल चेन्नईस्थित ज्येष्ठ पत्रकार कल्याण अरुण सांगतात की आजही तामिळनाडूमध्ये चित्रपटांमधून मोठी राजकीय विधानं केली जातात.

"सुरुवातीच्या काळात पेरियार, त्यानंतर करुणानिधी यांनी आपल्या चित्रपटांसाठीच्या लिखाणातून राजकीय संदेश देण्याचंच काम केलं. M.G. रामचंद्रन आणि अलीकडच्या काळात रजनीकांत तसंच विजयसारखे सुपरस्टार (अनुक्रमे) 'काला' आणि 'सरकार'सारख्या चित्रपटांमधून राजकीय भूमिका घेताना दिसतात."

अरुण यांच्यामते अशा सिनेमांचा काही न काही राजकीय परिणाम नक्कीच होत असावा, "नाहीतर आणीबाणीच्या काळात अनेक चित्रपटांवर बंदी आणल्याची गरज नसती भासली. 'आँधी' रिलीज झाल्यानंतर त्याचं प्रदर्शन बंद पाडण्यात आलं होतं. त्यानंतर 'किस्सा कुर्सी का'च्या सर्व फिल्म्स तो सिनेमा रिलीज होण्यापूर्वीच जाळून टाकण्यात आल्या होत्या," ते आठवून सांगतात.

आजही अनेक चित्रपटांवर रिलीज होण्यापूर्वीच काही न काही राजकीय कारणास्तव बंदीची मागणी होतेच. त्यामुळे कधी 'पद्मावती'चं पद्मावत करावं लागतं तर कधी निर्मात्यांना ते कधीच पाकिस्तानी कलाकारांना भूमिका देणार नाही, अशी जाहीर घोषणा करावी लागते.

सेनेला राजकीय फायदा होणार?

पण 'ठाकरे' हा सिनेमा एका अशा राजकीय व्यक्तिमत्त्वाभोवती केंद्रित आहे, जे आज हयात नाहीत. मग या सिनेमाद्वारे सेना कोणता फायदा होईल?

शिवसेना या सिनेमाद्वारे मराठी मनात एक राजकीय नोस्टॅल्जिया जागवू पाहत आहे, असं ज्येष्ठ पत्रकार प्रकाश अकोलकर यांना वाटतं.

ते सांगतात, "आजची...


ठाण्यातील रेती बंदरच्या काठावर मनसुख हिरेन यांचा मृतदेह ठाणे पोलिसांना सापडला. मनसुख हिरेन यांच्या मृत्यूमुळे मुकेश अंबानी यांच्या घराबाहेर सापडलेल्या स्फोटकांचं प्रकरण अत्यंत गूढ बनलं आहे.

याप्रकरणी देवेंद्र फडणवीस यांनी गंभीर आरोप केले आहेत. या प्रकरणाशी सचिन वाझे यांचे काही संबंध आहेत की हा फक्त योगायोग आहे, असा प्रश्न देवेंद्र फडणवीस यांनी विचारला होता.

याबद्दल माध्यमांशी शनिवारी (6 मार्च) बोलताना म्हटलं की, मनसुख हिरेन यांच्या पोस्टमार्टमचा रिपोर्ट येणार आहे. हिरेन यांच्या मृतदेहावर कोणत्यापी प्रकारच्या जखमा नाहीत, असं सांगण्यात आलं होतं. पण नेमकं काय ते पोस्टमार्टम रिपोर्ट आल्यानंतरच कळेल. मीसुद्धा मृतदेह मिळाल्यानंतर चार-साडेचार तासांनीच गेलो होतो. याशिवाय इतर कोणतीही माहिती माझ्याकडे नाही. इतर कुणी काय बोललं याबद्दलही मला माहिती नाही.

मुकेश अंबानी यांच्या घराबाहेर स्फोटकांनी भरलेली गाडी मिळाल्यानंतर पहिल्यांदा तुम्ही तिथे गेला होता. यात तुमची भूमिका काय, असा प्रश्न विरोधी पक्षांनी उपस्थित केला आहे. त्याबद्दल तुमचं काय म्हणणं आहे, असा प्रश्न विचारल्यानंतर वाझे यांनी याप्रकरण... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ी काहीही बोलायला नकार दिला.

राजकीय विषयावर मी काय बोलणार, असं सचिन वाझेंनी म्हटलं.

मृतदेह खाडीतून असा काढला बाहेर

पोलिसांच्या माहितीनुसार, मनसुख हिरेन यांचा मृतदेह खाडीत 50-60 फूट आत मातीत रूतला होता. क्रेनच्या मदतीने मृतदेह काढण्यात आला.

"मृतदेहावर खूप माती लागली होती. शरीरात पाणी आणि माती गेल्याचा संशय आहे. मृतदेहाच्या चेहऱ्यावर कानटोपीसारखं मास्क होतं. त्यात 3-4 रुमाल होते. हे रुमाल पोलिसांनी जप्त केले आहेत," अशीही माहिती पोलिसांनी दिली.

फॉरेन्सिक रिपोर्ट अजून मिळालेला नाही. मृतदेह पाण्यासोबत वाहून आल्याचा पोलिसांना संशय आहे.

डॉक्टरांनी काय माहिती दिली?

ठाण्यातील शिवाजी रुग्णालयाचे अधिष्ठाता डॉ. भीमराव जाधव यांच्या माहितीनुसार, "मनसुख हिरेन यांचा व्हिसेरा कलिना फॅारेंन्सिक लॅबला पाठवण्यात येणार आहे. केमिकल अॅनालेसिस केल्यानंतर मृत्यूचं कारण स्पष्ट होईल."

"मृतदेह शुक्रवारी दुपारी 1.30 वाजता रुग्णालयात आणला होता. संध्याकाळी पोस्टमार्टम करण्यात आलं. पोस्टमार्टम करण्यासाठी चार जणांची टीम बनवण्यात आली होती. ही टीम पोलिसांना प्राथमिक रिपोर्ट सूपूर्द करेल," अशीही माहिती त्यांनी दिली.

मनसुख हिरेन यांचा मृत्यू झाल्याचं काल (5 मार्च) अर्थसंकल्पीय अधिवेशनादरम्यान महाराष्ट्राचे गृहमंत्री अनिल देशमुख यांनी माहिती दिली. त्यानंतर विरोधकांनी सरकारला अनेक प्रश्न विचारून उत्तरं मागितली.

'...तर या प्रकरणाचा तपास व्हायला हवा' - संजय राऊत

विरोधी पक्षाने जर काही प्रश्न उपस्थित केले असतील तर त्याचा तपास व्हायला हवा. एखाद्या व्यक्तीचा मृत्यू ही घटना धक्कादायक आणि दुर्दैवी आहे. ती आत्महत्या की हत्या याबाबत लोकांच्या मनात संशय असेल तर दूर व्हायला हवा, अशी प्रतिक्रिया शिवसेना नेते संजय राऊत यांनी व्यक्त केली आहे.

त्या गोष्टीचा भांडवल करू नये. कारण ती निरपराध व्यक्ती आहे. अधिवेशन सुरू असताना महत्त्वाच्या गुन्ह्यातील साक्षीदाराचा अशाप्रकारे संशयास्पद मृत्यू होणं हे नक्कीच धक्कादायक आहे. पण म्हणून विरोधी पक्षाच्या सरकारला आरोपीच्या पिंजऱ्यात उभं करणं योग्य नाही, असंही संजय राऊत यांनी म्हटलं.

संजय राऊत यांनी म्हटलं की, दहशतवादविरोधी पथकाकडे हा तपास सध्या दिलेला आहे. अशा प्रकारचा तपास उत्तम प्रकारे तपासणारे अधिकारी यात आहेत.

तपास ATS कडे देण्यात आलाय - अनिल देशमुख

तसंच, हे संपूर्ण प्रकरण राष्ट्रीय तपास यंत्रणा...


डाँगुआन रेल्वे स्टेशनच्या कर्मचाऱ्यांना धक्काच बसला जेव्हा त्यांना सामान तपासणाऱ्या एक्स रे मशीनमध्ये एक मानवी आकृती दिसली.

एका ऑनलाईन व्हीडिओत ही विचित्र घटना कैद झाली आहे. ही घटना घडली चिनी नववर्षाच्या दिवशी. चंद्रावर आधारित असणाऱ्या चिनी कॅलेंडरनुसार रविवारी नववर्षाचा पहिला दिवस होता. नववर्ष असल्याने डाँगुआन स्टेशनवर बरीच गर्दी होती.

आपली पर्स या गर्दीत हरवून जाईल या भीतीने ही महिला सुरक्षेसाठी असलेल्या एक्स-रे मशीनच्या सरकत्या पट्ट्यावरून पर्समागोमाग स्वतः घुसली. बाहेर आल्यावर त्या महिलेने आपली पर्स तपासली आणि ती निघून गेली.

या वेळच्या एक्स-रे मध्ये ती तिच्या पर्सच्या मागे गुडघ्यांवर बसलेली दिसत आहे. अगदी तिच्या हाय-हील सॅण्डल्ससकट.

महिलेला आपल्या पर्सची इतकी का काळजी होती याचं काही ठोस उत्तर मिळू शकलं नाही पण चिनी नववर्षाच्या वेळेस अनेक लोक मोठी रक्कम सोबत घेऊन प्रवास करतात.

पिअर व्हीडिओकडून आलेल्या दृश्यांमध्ये ही महिला आपली सामानाची मोठी बॅग सरकत्या पट्ट्यावर ठेवताना दिसते. पण हातातली पर्स ती ठेवत नाही. नंतर तिने बाहेर लावलेल्या स्कॅनरमधून जायचा प्रयत्न केला, पण तिने ति... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ची पर्स हातात ठेवल्याने तिला जाऊ दिलं नाही.

पर्स आपल्यापासून दूर ठेवणं तिला कदाचित मंजूर नसावं, त्यामुळे पर्ससोबत आपणही एक्स-रे मशीनमध्ये शिरण्याची अभिनव शक्कल तिने शोधून काढली.

काहीही दुखापत न होता ती महिला जेव्हा मशीनच्या दुसऱ्या बाजून बाहेर निघाली तेव्हा तिथे असलेल्या एकमेव सुरक्षा रक्षकाला हसू आवरत नव्हतं.

या घटनेनंतर डाँगुआन रेल्वे स्टेशनच्या प्रशासनाने प्रवाशांना एक्स-रे मशीनमध्ये न शिरण्याच्या सूचना दिल्या आहेत. एक्स-रे मशीनचा किरणोत्सर्ग आरोग्यासाठी धोकादायक असल्याचं प्रशासनानं सांगितल्याचं स्थानिक माध्यमांनी म्हटलं आहे.

16 फेब्रुवारीला असणऱ्या चिनी नवर्षासाठी प्रवास करण्याऱ्या 3 कोटी 90 लाख प्रवाशांपैकी ही महिला एक होती.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)


डायना

प्रसारमाध्यमांनी डायना यांना टीकेचं लक्ष्य केलं होतं. प्रिन्स विल्यम आणि डायना यांच्या मागे प्रसारमाध्यमांचा ससेमिरा असे.

डायना जिथे जात असत तिथे पत्रकार आणि छायाचित्रकारांचा ताफा मागोमाग येत असे.

डायना यांचा मृत्यू ज्या पद्धतीने झाला त्यामुळे प्रिन्स हॅरी आणि मेगन मर्कल यांच्यासाठी प्रसारमाध्यमांची भूमिका या घटनेनिहाय आहे.

डायना यांचा मृत्यू पॅरिस इथे रस्ते अपघातात 31 ऑगस्ट 1997 रोजी झाला. पापराझींचा ताफा मोटारसायकलवरून त्यांचा पाठलाग करत होता. ड्रायव्हर हेन्री पॉल यांनी मद्यपान केल्याचं स्पष्ट झालं.

प्रिन्स हॅरी त्यावेळी बारा वर्षांचे होते. 2017 मध्ये बीबीसीच्या एका डॉक्युमेंट्रीमध्ये प्रिन्स हॅरी यांनी त्या दु:खाचं वर्णन केलं होतं. ते म्हणतात, "आयुष्यात तो धक्का पचवणं सगळ्यांत अवघड आहे. जे लोक मोटारसायकलवरून तिचा पाठलाग करत होते, त्याच लोकांनी अपघातानंतर ती मागे अपघातग्रस्त होऊन बसलेल्या स्थितीत असताना फोटो काढले."

काय झालं होतं त्यादिवशी?

डायना यांनी त्यांचा शेवटचा दिवस त्यांचे पार्टनर डोडी अल फायद यांच्या बोटीवर व्यतीत केला होता. बोटीच्या वरच्या भागात त्यांचं वा... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

स्तव्य होतं. न्याहरीला त्यांनी ताज्या जॅमबरोबर क्रोएसाँही खाल्लं.

त्याबरोबर त्यांनी भरपूर दूध घातलेली कॉफी बनवली. साडेअकराच्या सुमारास त्यांनी बोट सोडली. कारण त्यांना डोडी यांच्या वैयक्तिक विमानाने पॅरिसला जायचं होतं. त्यांच्याबरोबर डोडी यांचा बटलर आणि मालिश करणारा होता. कारण डोडी यांच्या पाठीचं दुखणं बळावलं होतं.

त्यादिवशी डोडी यांच्या कॅलेंडरमध्ये एकच गोष्ट दिसते आहे. संध्याकाळी साडेसहा वाजता त्यांना आपल्या वडिलांच्या रिट्स हॉटेलजवळच्या एका ज्वेलरच्या दुकानातून अंगठी घ्यायची होती. संध्याकाळी ते दोघे रिट्झ हॉटेलला पोहोचले. डायना केशरचनेसाठी सलूनमध्ये गेल्या. डोडी ज्वेलरला भेटण्यासाठी गेले.

डायना

प्रसिद्ध पत्रकार क्रिस्तोफर अँडरसन यांनी 'द डे डायना डाईड' या पुस्तकात लिहिलं आहे. सुरुवातीला ते दोघे पॅरिसमधल्या शे बेनॉय या रेस्टॉरंटमध्ये गेले. मात्र तिथे फोटोग्राफरचा जत्था बघून हॉटेल् रिट्झच्याच डायनिंग रुममध्ये आले. डायना यांनी तिथे व्हेजेटेबल टेंपुरा ऑर्डर केलं तर डोडी यांनी ग्रिल्ड टरबोट मच्छी मागवली.

ऑर्डर करताक्षणी त्यांना अस्वस्थ वाटू लागलं. कारण अनेक नजरा त्यांच्यादिशेनेच रोखल्या गेल्याचं त्यांच्या लक्षात आलं. त्या डायनिंग रुममधून निघाल्या. ऑर्डर इंपिरियल स्वीटमध्ये पोहोचवण्याचा आदेश त्यांनी दिला.

अँडरसन पुढे लिहितात, डोडी यांनी पापराझीला टाळण्यासाठी एक योजना तयार केली. ड्रायव्हर आणि अंगरक्षकाला भासवायचं की समोरच्या गेटने बाहेर पडणार आहेत. त्यांच्या गाड्यांचा ताफा प्रतीक्षा करत असेल. त्याचवेळी डोडी मागच्या दरवाज्याने दुसऱ्या मर्सिडीजमधून बाहेर पडतील.

डायना यांच्या मृत्यूचं वार्तांकन

डोडी यांची ही कल्पना यशस्वी ठरली. मात्र त्यादिवशी त्यांचा ड्रायव्हर आनरी पॉलने मद्यपान केलं होतं. फ्रान्समध्ये वाहतूक करतानाचे जे नियम आहेत त्यापेक्षा ड्रायव्हरने केलेल्या मद्यपानाची पातळी जास्त होती. नंतर त्याच्या रक्ताचे नमुने घेण्यात आले. त्यामध्ये प्रोजेक आणि टियाप्राइडल अशा घटकाचे अंश मिळाले. अँटी डिप्रेसेंट म्हणून त्यांचा वापर केला जातो.

जसं डोडी आणि डायना गाडीतून निघाले तसं फोटोग्राफर्सना कळलं आणि मोटारसायकलींचा ताफा मागे लागला. डोडी यांच्या ड्रायव्हरने त्यांना गुंगारा देत आयफेल टॉवर्सजवळच्या पो दे अलमा बोगद्यात गाडी शिरली. फोटोग्राफर्सना चकवा देण्यासाठी जात असताना ठीक 12 वाजून 23 मिनिटांनी गाडी...


डायबेटिस

मुंबईच्या केईएम रुग्णालयाचे डायबेटोलॉजिस्ट डॉ. व्यंकटेश शिवणे सांगतात, "कोरोना संसर्गामुळे नव्याने मधुमेह होण्याचं प्रमाण 10  टक्क्यांपेक्षा कमी आहे. मात्र, ही काळजी करण्यासारखी गोष्ट नक्कीच आहे."

मधुमेह, उच्च रक्तदाबाने ग्रस्त रुग्णांना, कोरोनासंसर्गाचा धोका अधिक असतो. पण, कोरोनाव्हायरस नव्याने होणाऱ्या मधुमेहासाठी कारणीभूत असल्याचे पुरावे तज्ज्ञांना मिळाले आहेत. कोव्हिड-19 संसर्गामुळे नव्याने होणाऱ्या मधुमेहावर जगभरात संशोधन सुरू आहे.

कोरोनाचा संसर्ग झाल्यावर शुगर का वाढते?

कोरोनासंसर्गामुळे मधुमेह का होतो? याची कारण जाणून घेण्याआधी आपल्याला, कोरोनाबाधितांची शुगर का वाढते? याची तीन प्रमुख कारणं समजावून घ्यावी लागतील.

तज्ज्ञांच्या माहितीनुसार,

कोरोनासंसर्गामुळे नव्याने मधुमेह होण्याचा धोका आहे?

कोरोनाग्रस्तांवर उपचार करणारे डॉक्टर म्हणतात, गेल्यावर्षभरात कोव्हिमुळे नव्याने मधुमेहाचा त्रास सुरू झालेले अनेक रुग्ण आढळून आले आहेत. कोरोनासंसर्गामुळे नव्याने मधुमेह कसा होतो याबाबत डॉ. व्यंकटेश शिवणे माहिती देतात.

तज्ज्ञांच्या माहितीनुसार, स्वादुपिंडात तयार होणारं इन्शुल... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

िन शरीरातील साखरेवर नियंत्रणाचं काम करतं. पण, इन्शुलिनचं उत्पादन कमी झाल्याने शुगर वाढते. या यावर नियंत्रण ठेवण्यासाठी रुग्णांना बाहेरून इन्शुलिन किंवा औषध द्यावी लागतात.

बॉम्बे हॉस्पिटलचे कन्संटंट डायबेटोलॉजिस्ट डॉ. राहुल बक्षी नव्याने मधुमेहाचं निदान होण्याची तीन कारणं सांगतात,

फोर्टिस रुग्णालयाच्या एन्डोक्रायनोलॉजिस्ट (अंत:स्रावी तज्ज्ञ) डॉ. श्वेता बुद्याल सांगतात, "कोरोनामुळे मधुमेह होत असल्याचं समोर आलंय. स्वादुपिंडात इन्शुलिन उत्पादन करणाऱ्या पेशींवर व्हायरसच्या थेट परिणामामुळे हे होऊ शकतं."

"कोव्हिडमुक्त झाल्यानंतर नव्याने मधुमेहाचा त्रास सुरू झालेले 1-2 रुग्ण दर आठवड्याला रुग्णालयात येतात," असं त्या पुढे सांगतात.

तर, एनडीटीव्ही वृत्तवाहिनीशी बोलताना वरिष्ठ डायबेटोलॉजिस्ट डॉ. व्ही. मोहन म्हणतात, "संशोधनात कोरोना व्हायरस स्वादुपिंडाच्या बीटा सेल्समध्ये आढळून आलाय. व्हायरस पेशींवर हल्ला करतो."

"कोव्हिडमुळे मला सुरू झाला मधुमेहाचा त्रास"

खासगी कंपनीत काम करणारे 37 वर्षीय नितीन पराडकर (नाव बदललेलं) यांना कोव्हिडमुळे मधुमेहाचा त्रास सुरू झालाय.

साखरेची चाचणी

ते सांगतात, "मला मध्यम स्वरूपाचा संसर्ग होता. उपचारात स्टिरॉईड देण्यात आलं नाही. पण, कोरोनामुक्त झाल्यानंतर डॉक्टरांनी शुगर जास्त असल्याचं सांगितलं. तीन आठवड्यानंतर पुन्हा तपासणी केली, शुगर जास्त होती. आता मधुमेहावरची औषध सुरु आहेत."

कोव्हिडमुळे झालेला मधुमेह कायमचा रहातो?

केईएम रुग्णालयाचे डायबेटोलॉजिस्ट डॉ. व्यंकटेश शिवणे आणि त्यांच्या टीमने "कोरोनामुळे होणारा मधुमेह" यावर संशोधन केलं होतं. रुग्णालयात दाखल काही रुग्णांची शुगर 200-250 तर काहींची 300-400 पर्यंत वाढल्याचं आढळून आली होतं.

ते म्हणाले, "कुटुंबात कोणाला मधुमेह नसलेल्या तसेच साखरेची पातळी सामान्य असलेल्यांना कोव्हिडमुळे मधुमेहाची सुरूवात झाल्याचं आढळून आलं."

मग, कोव्हिडमुळे झालेला मधुमेह कायमस्वरूपी असतो? यावर बोलताना डॉ. शिवणे सांगतात, "कोरोनामुळे मधुमेह झालेल्या रुग्णांची साखर उपचारादरम्यान काही दिवसात सामान्य झाल्याचं पहायला मिळालं. पण काही रुग्णांमध्ये टाईप-2 मधुमेहींप्रमाणे शुगर जास्त दिसून आली."

"कोरोनामुळे होणारा मधुमेह काही काळाकरिता आहे, का कायमचा. हे तपासण्यासाठी आपल्याला रुग्णांचा फॉलोअप करून अभ्यास करावा लागेल, " असं डॉ. शिवणे सांगतात.

स्टिरॉईड वाढवतात शुगर...


डायबेटिस

या आजारांनी ग्रस्त रुग्णांना कोरोना विषाणूचा संसर्ग झाला, तर मृत्यूचं प्रमाण जास्त आहे. तज्ज्ञांच्या मते, शरीरातील सारखेच्या प्रमाणावर नसलेल्या नियंत्रणामुळे गुंतागुंत होण्याची शक्यता जास्त असते.

राज्य सरकारच्या माहितीनुसार, मधुमेह आणि उच्चरक्तदाबाने सर्वात जास्त कोरोनाबाधितांचे मृत्यू नोंदवण्यात आले. याचा अर्थ स्पष्ट आहे की, मधुमेहाने ग्रस्त असलेल्या व्यक्तीला कोरोनाचा धोका अधिक आहे.

मात्र, सर्वच मधुमेहींना कोरोनाचा धोका जास्त का आहे? मधुमेह असलेल्या व्यक्तींचा कोरोनामुळे मृत्यू होण्यामागे कारणं काय? मधुमेह असलेल्यांना कोरोनाची लागण झाल्यास काय गुंतागुंत निर्माण होते? याची माहिती घेण्याचा आम्ही घेण्याचा प्रयत्न केला.

कोरोनाग्रस्त मधुमेहींच्या मृत्यूमागची कारणं

औरंगाबादमधील डॉ. अर्चना सारडा डायबेटोलॉजिस्ट आहेत. डॉ. सारडा गेल्या काही वर्षांपासून टाईप-1 मधुमेहाने ग्रस्त 600 लहान मुलांची काळजी घेत आहेत.

डॉ. अर्चना सारडा यांच्या माहितीनुसार,

ही कोव्हिड-19 विषाणूचा संसर्ग झालेल्या डायबेटिसग्रस्त रुग्णांच्या मृत्यूमागची प्रमुख कारणं आहेत.

शुगर कंट्रोल महत्त्वाचा

डाय... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

बेटिस असलेल्या व्यक्तीला जर कोरोना विषाणूचा संसर्ग झाला, तर प्रत्येक रुग्णाचा मृत्यू होतो का? याबाबत डॉ. सारडा सांगतात, "लोकांमध्ये खूप गैरसमज आहेत. डायबेटिस असलेल्या आणि कोरोना विषाणूचा संसर्ग झालेल्या प्रत्येक रुग्णाचा मृत्यू होतो असं नाही. रुग्णाचा डायबेटिस योग्य पद्धतीने कंट्रोलमध्ये असला तर रुग्ण बरे होतात. माझ्याकडे उपचार घेत असलेले तीन डायबेटिसग्रस्त रुग्ण, ज्यांना कोरोनाची बाधा झाली होती, ते बरे होऊन घरी गेले."

डॉ. सारडा यांच्या माहितीनुसार, मधुमेहाने ग्रस्त असलेल्या रुग्णांमध्ये इंन्फेक्शन खूप जास्त प्रमाणात पसरतं. व्हायरसला प्रतिकार करण्यासाठी शरीराची रोगप्रतिकारक शक्ती कमी पडते. डायबेटिस खूप जास्त असला तर अग्रेसिव्ह ट्रीटमेंट करावी लागते. पण, मृत्यूचं प्रमाणही जास्त आहे. डायबेटिस नियंत्रणात नसेल तर धोका जास्त असतो.

मधुमेहींनी काय काळजी घ्यावी?

 इंटरनॅशनल डायबेटिस फेडरेशनने दिलेल्या माहितीनुसार,

सकस आहार

औरंगाबादच्या मेडिकल कॉलेजमधील कम्युनिटी मेडिसिन विभागाचे डॉ. जगन्नाथ दीक्षित राज्य सरकारच्या फाईट ओबेसिटी कॅम्पेन'चे ब्रॅन्ड अॅम्बेसेडर आहेत.

बीबीसीशी बोलताना डॉ. दीक्षित यांनी म्हटलं, "मधुमेहींनी रोगप्रतिकारक शक्ती वाढवण्यावर लक्ष दिलं पाहिजे. रोगप्रतिकारक शक्ती कमी असल्याने व्हायरस मोठ्या संख्येने पसरतो. त्याचसोबत पौष्टीक अन्नाचं सेवन आणि व्यायाम केला पाहिजे. जेणेकरून, शरीरातील साखरेच्या प्रमाणावर योग्य नियंत्रण राहील."

शरीरातील साखर नियंत्रणात ठेवा

 मधुमेहाने ग्रस्त व्यक्तींना शरीरातील साखर नियंत्रणात ठेवणं सर्वात महत्त्वाचं असतं. 'असोसिएशन ऑफ फिजीशिअन्स ऑफ इंडिया'ने केलेल्या सर्व्हेक्षणात, भारतातील 90 टक्के मधुमेहींच्या शरीरात साखरेचं प्रमाण नियंत्रणात नसल्याचं समोर आलंय, तर 92 टक्के मुंबईकरांचा डायबेटिस कंट्रोलमध्ये नाहीये.

मुंबईतील डायबेटोलॉजिस्ट डॉ. नितीन पाटणकर बीबीसीशी बोलताना म्हणाले, "कमी रोगप्रतिकारक शक्तीमुळे व्हायरसचा गुणाकार मोठ्या संख्येने होतो. कोरोना व्हायरस हिमोग्लोबिनवर हल्ला करत असल्याने ऑक्सिजन वाहून नेण्याची क्षमता कमी होते. शरीरातील महत्त्वाच्या अवयवांना योग्य पद्धतीने रक्त पुरवठा होत नाही. त्यामुळे शरीरातील महत्त्वाच्या अवयवांना ऑक्सिजन मिळत नाही आणि रुग्ण मल्टी ऑर्गन फेल्युअरकडे जातो."

बीबीसीशी बोलताना डॉ. पाटणकर डायबेटिस रुग्णांसाठी शरीरातील साखरेचं प्रमाण...


डावखुरी आक्रमक फलंदाजी, जोडीला फिरकी गोलंदाजी, चपळ क्षेत्ररक्षण आणि सहज हार न मानण्याची वृत्ती यामुळं युवराजनं गेल्या दोन दशकांत क्रिकेटच्या मैदानात, विशेषतः मर्यादित षटकांच्या खेळात आपला वेगळा ठसा उमटवला आहे.

युवराजची कामगिरी स्वप्नवत वाटत असली तरी त्याची आंतरराष्ट्रीय क्रिकेटमधली वाटचाल खडतर ठरली. चढ-उतारांनी भरलेल्या या प्रवासात त्यानं क्रिकेट चाहत्यांना दिलेल्या पाच अविस्मरणीय क्षणांचा हा आढावा.

1. अंडर-19 वर्ल्डकपचा मालिकावीर

युवराजचं नाव पहिल्यांदा चर्चेत आलं 2000 साली. त्या वर्षी भारतानं पहिल्यांदाच अंडर-19 वर्ल्ड कप जिंकला होता. श्रीलंकेत झालेल्या त्या स्पर्धेत मोहम्मद कैफच्या नेत्तृत्त्वाखाली खेळताना युवराज मालिकावीर ठरला होता. आठ सामन्यांत 203 धावा आणि 12 विकेट्स अशी अष्टपैलू कामगिरी युवराजनं बजावली होती. त्या कामगिरीनं युवराजसाठी भारतीय संघाचं दारही उघडलं. त्याला 2000 सालीच केनियात झालेल्या आयसीसी नॉक आऊट ट्रॉफीमध्ये खेळण्याची संधी मिळाली आणि भारतीय क्रिकेटमधल्या युवराज-पर्वाची सुरूवात झाली.

2. लॉर्डसवरचा ऐतिहासिक विजय

2002 साली इंग्लंडमध्ये झालेल्या नॅटवेस्ट मालिके... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

मध्ये युवराजच्या कारकिर्दीला खरी झळाळी चढली. सौरव गांगुलीच्या नेतृत्वाखाली भारतानं ती मालिका जिंकली होती. लॉर्ड्सवर झालेल्या फायनलमध्ये भारतानं 326 धावांच्या लक्ष्याचा यशस्वी पाठलाग केला होता. त्यावेळी युवराजनं मोहम्मद कैफच्या साथीनं 121 धावांची भागीदारी रचून भारताचा विजय निश्चित केला.

 त्या विजयानंतर गांगुलीनं लॉर्ड्सच्या बाल्कनीत शर्ट काढून सेलिब्रेशन केलं होतं.

3. एका षटकात सहा षटकार

2007 साली भारतानं पहिलावहिला टी20 विश्वचषक जिंकला, त्यातही युवराजनं महत्त्वाचं योगदान दिलं. त्या स्पर्धेतच इंग्लंडविरुद्धच्या सामन्यात युवराजनं एकाच षटकात सलग सहा चेंडूंवर सहा षटकार ठोकण्याचा पराक्रम गाजवला होता.

4. विश्वचषक विजयाचा शिल्पकार

2007नंतर युवराजच्या कामगिरीत सातत्यानं चढउतार पाहायला मिळाले. खराब कामगिरीमुळं त्याला आशिया चषकातून वगळण्यातही आलं होतं. पण 2011 साली भारतात झालेल्या वन डे विश्वचषकात त्यानं पुन्हा उसळी मारली आणि भारताच्या विजयात निर्णायक भूमिका बजावली.

ती स्पर्धा युवराजसाठी एखाद्या सुंदर स्वप्नासारखीच ठरली होती. त्या स्पर्धेत युवराजनं 9 सामन्यांत 362 धावांची लूट केली होती आणि 15 विकेट्स काढल्या होत्या. त्या कामगिरीनं युवराजला मालिकावीराचा किताबही मिळाला. अंडर-19 आणि ट्वेन्टी20 क्रिकेटपाठोपाठ वन डे विश्वचषक जिंकण्याऱ्या संघाचा सदस्य असल्याचा मानही त्यामुळं युवराजला मिळाला.

5. कॅन्सरवर मात

पण युवराजच्या आयुष्यातला सर्वांत मोठा विजय मैदानावर नाही, तर मैदानाबाहेरचा आहे. 2011 सालच्या विश्वचषकादरम्यानच युवराजला श्वसनाचा त्रास जाणवू लागला होता. युवराजला फुफ्फुसात कॅन्सर झाल्याचं निदान झालं आणि जगभरातल्या त्याच्या चाहत्यांना हादराच बसला.

पण अमेरिकेत उपचार आणि अडीच महिने केमोथेरपीनंतर युवराजनं कॅन्सरवर यशस्वी यशस्वी मात केली. इतकंच नाही तर 2012 साली क्रिकेटच्या मैदानात पुनरागमनही केली.

त्यानंतरच्या काळात युवराजनं ट्वेन्टी20 क्रिकेटमध्ये 2012 साली पाकिस्तानविरुद्ध 72 धावांची आणि ऑस्ट्रेलियाविरुद्ध 2013 साली 77 धावांची खेळी केली होती. पण असे तुरळक अपवाद वगळता युवराजला कामगिरीत सातत्य राखता आलं नाही. 2017 सालानंतर तो एकही आंतरराष्ट्रीय सामना खेळू शकला नव्हता. अखेर त्यानं आता थांबण्याचा निर्णय घेतला आहे.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,...


डावीकडून नितिन राठोड आणि संजय राजपूत

संजय राजपूत आणि नितीन शंकर राठोड अशी त्यांची नावं आहेत.

49 वर्षांचे संजय रजपूत हे मलकापूरचे राहाणारे आहेत. तर 36 वर्षांचे नितीन शंकर राठोड लोणार तालुक्यातल्या चोरपांग्राचे रहिवासी आहेत.

संजय राजपूत CRPFच्या बटालियन 115चे जवान होते. 1996मध्ये म्हणजेच वयाच्या 23व्या वर्षी ते CRPFमध्ये दाखल झाले होते. 20 वर्षं नोकरी केल्यानंतर अतिरिक्त पाच वर्षे त्यांनी वाढवून घेतली होती. 1996 मध्ये त्यांची पहिली पोस्टिंग त्रिपुरात झाली होती.

संजय यांना 2 मुलं आहेत. जय 12 वर्षांचा तर शुभम 11 वर्षांचा आहे. त्यांना एकूण भाऊ 3 आणि 1 बहीण आहे. एका भावाचा अपघातात मृत्यू झाला. आई जिजाबाई 78 मलाकपूर येथे वास्तव्यास आहे.

संजय यांचं प्राथमिक आणि माध्यमिक शिक्षण मलकापूरमधल्या नूतन विद्यालयात झालं तर बारावीपर्यंतचं शिक्षण त्यांनी जनता कॉलेजमध्ये पूर्ण केलं.

त्यांच्या मृत्यूच्या बातमीनंतर मलकापूर शहरावर शोककळा पसरली आहे.

एक आठवड्यापूर्वीच आले होते घरी

10 फेब्रुवारीला संजय राजपूत मलकापूरवरून त्यांची आई, कुटुंबिय आणि मित्रांची भेट घेऊन नागपूरमार्गे 4-5 दिवसांच्या सुट्या ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

संपवून जम्मूकडे रवाना झाले होते. त्यांची ही शेवटची भेट ठरली.

नितीन शंकर राठोड हे CFPR च्या तीन बटालियनमध्ये 2006ला दाखल झाले होते. आसाममध्ये त्यांचं पहिलं पोस्टिंग झालं होतं. त्याचं प्राथमिक आणि माध्यमिक शिक्षण इथल्याच आश्रमशाळेत झालं होतं.

शेतकरी कुटुंबात जन्मलेल्या नितीन यांच्याकडे दीड एकर शेती आहे. त्याच्या पश्चात पत्नी, एक मुलगा आणि मुलगी तसंच आई-वडील आणि एक लहान भाऊ असा परिवार आहे.

खेळ, व्यायाम करणं याबरोबरच गावातील तरुणांना देशसेवेसाठी प्रवृत्त करण्याचं काम नितीन सुट्टीवर आल्यावर करायचे. ते गावकऱ्यांशी अगदी प्रेमाने वागायचे, असं त्यांचे मित्र सांगतात.

50 दिवसाच्या सुट्ट्यांवर आलेले नितीन 4 दिवसांपूर्वी म्हणजे 11 फेब्रुवारीला ड्युटीवर रुजू झाले होते.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)


डावीकडून शरद जाधव, महेश साबळे, अंकुर जैन आणि स्वप्नील चव्हाण

"आम्ही नाईट शिफ्टचे कर्मचारी सकाळच्या बुलेटीनचं काम करत होतो. 12.15 ला गोंधळाचा आवाज आला. पण त्या भागात पार्ट्या नेहमीच होत असल्यानं आम्हाला हा गोंधळ त्याचाच आवाज वाटला."

मजकूर उपलब्ध नाही

Facebook पोस्ट समाप्त, 1

"पण 12.25ला धावपळ सुरू झाली. आम्हाला मुख्य दरवाज्यातून बाहेर पडता आलं नाही, कारण वरून आगीचे गोळे पडत होते. त्यामुळे आम्ही आपत्कालीन दरवाज्यातून बाहेर पडलो. पुढच्या भागात आलो तर रूफटॉप हॉटेलचं छत खाली पडलं. ते माझ्या बाईकवरच पडलं."

ही घटना घडली तेव्ह बीबीसी गुजरातीचे संपादक अंकुर जैन कमला मिल्सच्या याच इमारतीत असलेल्या वन अबाव्हमध्ये होते. त्यांनी सांगितलेला हा अनुभव :

"काही मित्र आणि बहिणीसोबत एक मस्त संध्याकाळ घालवायला मी इथे आलो होतो. पण ही रात्र अचानक अशी भयावह होईल, असं वाटलं नव्हतं."

"आम्ही वन अबाव्ह रेस्टॉरेंटमध्ये होतो जेव्हा कुणीतरी ओरडलं, "पळा, पळा. आग लागलीये!"

"काही सेकंदात तिथे धावपळ सुरू झाली आणि काही कळायच्या आतच आगीने अख्खा परिसर वेढला गेला."

"कमला मिल्स मुंबईतलं एक प्रशस्त आणि महागड्या हॉटे... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ल्सचं ठिकाण आहे. पण इथली सुरक्षा व्यवस्था फारच कुचकामी होती. आपत्कालीन व्यवस्था तर तिथे अजिबातच नाही."

"फायर एक्झिटच्याच मार्गावर प्रथम आग लागली. आम्ही कसं तरी बाहेर निघालो, पण सर्वांचं नशीब चांगलं नव्हतं."

"आम्ही धडपड करत पायऱ्यांवरून खाली उतरत असतानाच वर रूफटॉपवरून काही स्फोटांचा आवाज ऐकू येत होता... बापरे! भयानक होता तो अनुभव!"

"या हॉटेलकडे परवाना होता की नाही, कुणास ठाऊक. पण अशा हॉटेलना परवाना मिळतो तरी कसा, हे नवलच!"

रात्री आग लागली त्या क्षणी घटनास्थळी TV 9 चे वार्ताहर शरद जाधव होते. बीबीसी मराठीला त्यांनी सांगितलं :

"आग लागल्याचं पहिल्यांदा ऐकलं तेव्हा कुतूहलापायी आम्ही बाहेर आलो. पण आमचं प्रवेशद्वार बंद करण्यात आलं होतं. म्हणून आम्ही बाहेर येऊ शकत नव्हतो."

"मग आम्ही लगेच ओरडत खाली गेलो. नाईट शिफ्टमध्ये आमच्याबरोबर काम करणाऱ्या सहकाऱ्यांना आम्ही तत्काळ बाहेर काढलं. आणि तेवढ्यातच हे मोठं छत खाली पडलं."

TV9 चे वार्ताहर शरद जाधव

"म्हणजे थोडा जरी उशीर झाला असता, पाच-दहा मिनिटं तर कदाचित ना आम्ही बाहेर येऊ शकलो नसतो ना वाचलो असतो."

"आणि बाहेर आल्यावर पाहिलं, हे छत जळत होतं. 10-15 मिनिटात अग्निशमन दलाचे बंब आले आणि त्यांनी दोन-तीन तासांनंतर आग आटोक्यात आणली. पण त्यानंतर एकापाठोपाठ एक मृतदेह बाहेर काढण्यात आले, आम्ही हादरून गेलो."

"ही खूपच दु:खद घटना आहे. जे कोणीही दोषी असतील, त्यांना शिक्षा व्हायलाच हवी. आणि ज्यांनी नियमांचं पालन केलं नाही, अशांवरही कारवाई व्हायला हवी."

सुरक्षारक्षक बनला तारणहार

आग लागली तेव्हा घटनास्थळी इमारतीत काम करणारे सुरक्षारक्षक महेश साबळे एका हॉटेलाच्या दाराजवळ होते. एका वृत्तानुसार, आत अडकलेल्या काही लोकांनी आगीचं कळताच बाथरूमकडे धाव घेतली, आणि अनेकांचा तिथेच मृत्यू झाला.

सुरक्षा रक्षक महेश साबळे

पण महेश यांनी वेळ न दवडता लगेच लोकांना खाली उतरण्यास सांगितलं. खाली त्यांचे दोन गार्ड सहकारी, सूरज गिरी आणि संतोष होतेच. त्यांनाही त्यांनी सतर्क केलं आणि लोकांना खाली उतरण्याचा मार्ग दाखवला.

बीबीसी प्रतिनिधी जान्हवी मुळे यांना मिळालेल्या माहितीनुसार, महेश साबळे यांनी जवळपास 100-150 लोकांचा जीव या आगीतून वाचवला.

दरम्यान,  या आगीला कारणीभूत ठरल्याच्या कारणावरून पाच अधिकाऱ्यांना निलंबित करण्यात आलं आहे. निष्काळजीपणामुळे एवढ्या जणांच्या मृत्युला कारणीभूत ठरलेल्या इतरांवरही...


डावे-काँग्रेस यांची युती कोणाला त्रासदायक?

एका बाजूला भाजपचे राष्ट्रीय नेते सातत्याने पश्चिम बंगालचे दौरे करत आहेत, तर दुसऱ्या बाजूला तृणमूल काँग्रेसही भाजपला तोडीसतोड प्रत्युत्तर देण्याच्या प्रयत्नात आहे.

दरम्यान, काँग्रेस आणि डाव्या पक्षांनी आगामी विधानसभा निवडणुकांसाठी युतीची घोषणा केली आहे.

या युतीला काँग्रेसश्रेष्ठींनी मंजुरी दिली आहे, असं ट्वीटही काँग्रेस नेते अधीर रंजन चौधरी यांनी केलं होतं.

त्यामुळे पश्चिम बंगालमधील आगामी विधानसभा निवडणुकीचा सामना तृणमूल काँग्रेस, भाजप आणि डावे-काँग्रेस युती यांच्यात होणार आहे.

पश्चिम बंगालमध्ये डावे पक्ष आणि काँग्रेस पहिल्यांदाच एकत्र येत आहेत, असं नाही. यापूर्वी 2016 सालच्या विधानसभा निवडणुकांवेळीही हे दोन पक्ष एकत्र लढले होते. परंतु, 2019 सालच्या लोकसभा निवडणुकांवेळी त्यांनी वेगळे मार्ग चोखाळले. आता 2021 सालच्या विधानसभा निवडणुकांमध्ये ते पुन्हा हातमिळवणी करत आहेत.

या पार्श्वभूमीवर काँग्रेस व डावे पक्ष यांचं एकत्र येण्याचं व फारकत घेण्याचं राजकारण आणि तत्संबंधीच्या व्यूहरचना समजून घेणं गरजेचं आहे.

डावे-काँग्रेस यांची युती कोणाला त्रास... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

दायक?

तृणमूल काँग्रेस 2011 साली राज्यात सत्तेवर आला, त्याआधी पश्चिम बंगाल हा डाव्या पक्षांचा बालेकिल्ला मानला जात होता. परंतु, हळूहळू त्यांचा पाठिंबा इतका कमी होत गेला की विधानसभेतील प्रमुख विरोधी पक्षाचं स्थानही डाव्या आघाडीला मिळवता आलं नाही. आता तर त्यांना स्वतःच्या अस्तित्वासाठी लढावं लागतं आहे.

पश्चिम बंगालमधील राजकारणाचे तज्ज्ञ असलेले ज्येष्ठ पत्रकार जयंतो घोषाल म्हणतात, "बंगालमध्ये सध्या काँग्रेस आणि डावे प्रमुख विरोधी पक्ष आहेत. ममता बॅनर्जींचा तृणमूल काँग्रेस पक्ष प्रस्थापितविरोधी लाटेला सामोरा जातो आहे. त्यांच्याशी हातमिळवणी करून युती केली असती तर कदाचित काँग्रेस व डावे यांचं राजकीय अस्तित्व पूर्णच संपुष्टात आलं असतं. याच कारणामुळे या दोन पक्षांनी युती करून तृणमूलला आव्हान देणं रास्त मानलेलं आहे."

पश्चिम बंगालमधलं दृश्य

ते पुढे म्हणतात, "परंतु, आपला मुख्य प्रतिस्पर्धी भाजप आहे की तृणमूल काँग्रेस, हे ठरवण्याचं सर्वांत मोठं आव्हान काँग्रेस-डावे युतीसमोर आहे."

सध्या तरी ही युती भाजप व तृणमूल या दोन्ही पक्षांपासून समान अंतर राखून वाटचाल करण्यासाठी डावपेच लढवते आहे. परंतु, त्यांच्या या डावपेचांनी तृणमूलचं नुकसान होईल की भाजपचं, हे आत्ताच सांगणं अवघड आहे.

जयंतो घोषाल म्हणतात, "भाजपला हिंदू मतं मिळतात, तशीच काँग्रेसलाही मिळतात. तृणमूल काँग्रेसला मुस्लीम मतं मिळतात, तशीच डाव्यांनाही मिळतात. ही युती दुसऱ्या पक्षांची मतं खाईल की स्वतःचं अस्तित्व टिकवण्यात यश मिळवेल, हा सर्वांत मोठा प्रश्न आहे. राज्यातील भाजपच्या प्रगतीने ही स्पर्धा आणखी रोचक झाली आहे."

विधानसभा आणि लोकसभा निवडणुकांचं चित्र

गेल्या पाच वर्षांमध्ये पश्चिम बंगालमधील राजकीय समीकरणं वेगाने बदलली आहेत.

2016 सालच्या विधानसभा निवडणुकांमध्ये एकूण 293 जागांपैकी 211 जागांवर तृणमूल काँग्रेसचा विजय झाला आणि तो सर्वांत मोठा पक्ष ठरला. काँग्रेसला 44 जागा, डाव्यांना 32 जागा आणि भाजपला तीन जागा जिंकता आल्या.

मतांच्या टक्केवारीसंदर्भात बोलायचं तर, तृणमूल काँग्रेसला जवळपास 45 टक्के मतं मिळाली होती.

डाव्यांची मतांची टक्केवारी 25 टक्के होती, पण त्यांनी जिंकलेल्या जागा काँग्रेसपेक्षा कमी होत्या. काँग्रेसला मिळालेल्या मतांची टक्केवारी 12 टक्क्यांच्या आसपास होती, पण त्यांनी डाव्यांपेक्षा अधिक जागांवर विजय मिळवला होता. भाजपच्या मतांची टक्केवारी जवळपास 10...


डाव्या विचारांचे वरवरा राव, वकील सुधा भारद्वाज, मानवाधिकार कार्यकर्ते अरुण फरेरा, गौतम नवलखा आणि व्हर्नोन गोन्साल्व्हिस यांचा समावेश आहे. या सर्वांवर भीमा-कोरेगाव इथे हिंसा भडकावल्याचा आरोप आहे. सुप्रीम कोर्टाच्या आदेशानंतर या पाचही कार्यकर्त्यांना, पुढील सुनावणीपर्यंत म्हणजे 6 सप्टेंबरपर्यंत नजरकैदेत ठेवण्याचे आदेश देण्यात आले आहेत.

अटक केलेले सर्वजण मानवाधिकार आणि इतर मुद्द्यांवरून सरकारवर टीका करत आले आहेत.

गेल्या वर्षी 31 डिसेंबर रोजी पुण्यात एका परिषदेचं आयोजन करण्यात आलं होतं. त्या परिषदेनंतर भीमा कोरेगावमध्ये झालेल्या हिंसेत एका व्यक्तीचा मृत्यूचा झाला होता.

त्यानंतर वेगवेगळ्या शहरांत धाडसत्र सुरू झालं होतं. तेव्हापासून नजरकैद, सर्च वॉरंट, अटक वॉरंट, ट्रांझिट रिमांड, बेकायदा कृत्य प्रतिबंधक कायदा अशा अनेक संकल्पना समोर आल्या.

काय आहेत या संकल्पनांचा अर्थ? त्यावर एक नजर टाकूया.

नजरकैद

भारतीय कायद्यात नजरकैद याचा उल्लेख नाही. अटक झालेली व्यक्ती घराबाहेर जाऊ नये, एवढाच याचा अर्थ होतो. यामध्ये  व्यक्तीला पुन्हा तुरुंगात डांबलं जात नाही. या कारवाईस स्थानबद्ध करणे असंही म्हट... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

लं जातं.

नजरकैदेत असताना संबंधित व्यक्तीनं कुणाशी बोलावं, कुणाशी नाही यावर बंदी घालण्यात येऊ शकते. त्यांना फक्त घरातील माणसं आणि वकिलासोबत चर्चा करण्याची परवानगी दिली जाऊ शकते.

या व्यक्तींनी आणखी काही गुन्हा करू नये अथवा पुराव्यांमध्ये हस्तक्षेप करू नये यासाठी नरजकैदेचा वापर केला जातो.

सर्च वॉरंट

सर्च वॉरंट म्हणजे एखादी इमारत, गाडी किंवा व्यक्ती यांची झडती घेण्यासाठी मिळालेली कायदेशीर परवानगी.

एखाद्या गुन्ह्याची उकल करण्यासाठी एखादी जागा, व्यक्तीची झडती घेण्यासाठी पोलीस सत्र न्यायालयाची परवानगी मागू शकतात.

तपाससंस्था संशय किंवा विश्वासार्ह माहितीच्या आधारे भारतीय गुन्हे दंड संहिता 1973च्या 91, 92, 93 या कलमांच्या अंतर्गत सर्च वॉरंटची मागणी करू शकतात.

समजा पोलिसांना त्यांच्या कार्यकक्षेच्या बाहेर झडती घ्यायची असेल तर त्यांना स्थानिक पोलिसांचीही मदत घ्यावी लागते. स्थानिक पोलीसांना पोलीस स्थानकाच्या डायरीत तशी नोंद करावी लागते.

शोधमोहिमेत पोलीस कोणत्याही वस्तूची झडती घेऊ शकतात. त्यांना त्या वस्तू संशयास्पद वाटल्या तर दोन साक्षीदारांच्या साक्षीने त्या वस्तूंची नोंद जप्त केलेल्या वस्तूंच्या यादीत करणं अत्यावश्यक असतं. ज्या व्यक्तीने झडती घेतली त्यानं तिथे सही करावी लागते.

दखलपात्र गुन्हा असेल तर कोणत्याही सर्च वॉरंटशिवाय झडती घेता येते. जर व्यक्तीला अटक करायची असेल तर पोलिसांकडे झडती घेण्याचा परवाना असतोच.

जर एखाद्या घराची झडती घ्यायची असेल आणि तिथे फक्त महिला असेल, तर सूर्यास्तानंतर आणि सूर्योदयाच्या आधी त्या घराची झडती घेता येत नाही.

अटक वॉरंट

कोणाला अटक करायची असेल तर दंडाधिकारी किंवा सत्र न्यायाधीश (कार्यकारी किंवा न्यायदंडाधिकारी) अटक वॉरंट काढतात.

एखाद्या वस्तूचा किंवा मालमत्तेचा गुन्ह्याशी संबंध असेल तर ती जप्त करण्याची परवानगी ही अटक वॉरंटमध्ये दिली जाते. गुन्ह्याच्या स्वरुपानुसार अटक वॉरंट जामिनपात्र आहे की अजामीनपात्र हे ठरतं.

जर पोलिसांना अटक वॉरंटची अंमलबजावणी त्यांच्या कार्यकक्षेबाहेर करायची असेल तर त्यांना स्थानिक पोलिसांना सोबत घेऊन जावं लागतं आणि दोन साक्षीदारांच्या साक्षीने यासंबंधीचा मेमो तयार करावा लागतो.

एखाद्या गंभीर आरोपात पोलीस वॉरंटशिवाय एखाद्या आरोपीला अटक करू शकतात. अटक केलेल्या व्यक्तीला 24 तासांच्या आत न्यायालयात हजर करावं लागतं.

कलम 41नुसार, पोलिसांना अटक...


डाव्या विचाराचे कवी वरवरा राव, वकील सुधा भारद्वाज, अरुण फरेरा, गौतम नवलखा, व्हर्नोन गोन्सालविस या कार्यकर्त्यांच्या संदर्भात हा आदेश दिला आहे.

बुधवारी इतिहासकार रोमिला थापर आणि चार अन्य लोकांच्या याचिकेवर सुनावणी करताना सुप्रीम कोर्टाने महाराष्ट्र सरकारला नोटीस दिली आहे. या प्रकरणाची पुढील सुनावणी सहा सप्टेंबर रोजी होणार आहे.

मंगळवारी पोलिसांनी पाच मानवाधिकार कार्यकर्त्यांना ताब्यात घेतले होते. त्यांच्यापैकी एकाला न्यायालयाच्या आदेशानंतर नजरकैदेत ठेवण्यात आलं होतं.

पुणे पोलिसांनी आनंद तेलतुंबडे यांच्या घराचीही झडती घेतली.  त्यासंदर्भात आनंद तेलतुंबडे यांच्याशी बीबीसी मराठीनं केलेली बातचीत.

या कार्यकर्त्यांचे वकील म्हणून प्रशांत भूषण यांनी न्यायालयात काम पाहिलं. ते म्हणाले, "जे लोक दुसऱ्यांच्या अधिकारांचा बचाव करण्याचा प्रयत्न करत आहेत, त्यांना अटक केली जात आहे. हे दुर्दैवी आहे. त्यांचं तोंड बंद करण्याचा प्रयत्न केला जात आहे. हे लोकशाहीसाठी धोकादायक आहे."

ज्येष्ठ वकील वृंदा ग्रोवर यांनी सांगितलं की न्या. चंद्रचूड म्हणाले की, "विरोधाचा आवाज हा लोकशाहीसाठी सेफ्टी व्हॉल्व्ह सारखा आ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

हे. जर वाफ योग्य वेळी बाहेर निघाली नाही तर कुकरच फुटण्याची शक्यता आहे."

बेकायदेशीर कृत्य प्रतिबंधक कायदा आणि भारतीय दंड संहितेच्या 153A. 505(1) बी117, 120 (बी) आणि 34 या कलमाअंतर्गत ही कारवाई करण्यात आली आहे.

या प्रकरणाची सुनावणी न्यायमूर्ती ए. एम खानविलकर आणि न्यायमूर्ती डी.वाय. चंद्रचूड यांच्या खंडपीठासमोर झाली.

याचिकाकर्त्यांच्या वतीने अभिषेक मनु सिंघवी, इंदिरा जयसिंग, दुष्यंत दवे, राजीव धवन, संजय हेगडे, अमित भंडारी, प्रशांत भूषण, वृंदा ग्रोवर या वकिलांनी काम पाहिलं

तर, सरकारतर्फे अतिरिक्त सॉलिसिटर जनरल तुषार मेहता आणि मणिंदर सिंह आणि अन्य वकिलांनी काम पाहिलं.

या कारवाईच्या विरोधात सुप्रीम कोर्टात याचिका दाखल केली असून दिल्लीतही निदर्शनं झाली. या प्रकरणी मुंबईतही 37 संघटनांनी एकत्रितरित्या मुंबई मराठी पत्रकार संघात पत्रकार परिषद घेऊन त्यांची बाजू मांडली.

... तर त्यांनी जामीन घ्यावा - हंसराज अहिर

पोलिसांचं मनोधैर्य खचेल असं काही करणं योग्य नाही. भीमा कोरेगाव हिंसाचार हा देशावर आणि राज्यघटनेवर मोठा आघात होता. जातीय तणाव वाढवण्याचा कट आता उघड झाला आहे. पोलीस कारवाई करत आहेत. कोर्टातही प्रकरण गेलं आहे. जर त्यांना ते निरपराध आहेत असं वाटत असेल तर त्यांनी जामिनासाठी अर्ज करावा, असं केंद्रीय गृह राज्यमंत्री हंसराज अहिर म्हणाले.

भीमा कोरेगाव हिंसाचार प्रकरणी पुणे पोलिसांनी देशभरातल्या ५ कार्यकर्त्यांना ताब्यात घेतलं आहे. या अटकेच्या निषेधार्थ दिल्लीत महाराष्ट्र सदनाबाहेर बुधवारी निदर्शनं करण्यात आली. त्या कार्यकर्त्यांपैकी सुरज सानप, सुधा आणि प्रिया पिल्लई यांच्याशी बीबीसी मराठीनं संवाद साधला.

मानवाधिकार आयोगाची नोटीस

दरम्यान, मंगळवारी झालेल्या अटकसत्रात योग्य प्रक्रिया अवलंबलेली नाही, असं निरीक्षण प्रसारमाध्यमांत आलेल्या बातम्यांच्या आधारे केंद्रीय मानवाधिकार आयोगाने बुधवारी नोंदवलं. तसंच महाराष्ट्राचे मुख्य सचिव आणि पोलीस महासंचालक यांना आयोगानं नोटीस बजावली आहे. या संपूर्ण प्रकरणाचा अहवाल चार आठवड्याच्या आत सादर करण्याचे आदेश दिले आहेत.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)


डासांचं समूळ उच्चाटन करावे का?

डास अनेक रोगांचे वाहक असून, वर्षागणिक लाखो माणसांच्या मृत्यूला कारणीभूत ठरतात. इतकंच नव्हे, तर आता डासांद्वारे पसरणाऱ्या झिका विषाणूंचा संबंध, दक्षिण अमेरिकेतील हजारो नवजात अर्भकांच्या मेंदूत जन्मतःच दोष असण्याशी जोडला जातो आहे. पण यावर डासांचं समूळ उच्चाटन हा उपाय आहे का?

डासांच्या 3500 प्रजाती ज्ञात आहेत. त्यातील बहुतांश मानवाच्या दृष्टीनं निरुपद्रवी आहेत. वनस्पती आणि फळांतील रसावर त्यांची गुजराण चालते.

या ज्ञात प्रजातींपैकी फक्त 6% जातींतील मादी डास माणसाचं रक्त शोषून घेतात. तेही माणसांना त्रास देण्यासाठी नव्हे तर त्यांच्या अंड्यांच्या फलन प्रक्रियेसाठी. यांतील, फक्त अर्ध्याच जाती, मानवी शरीरात रोग निर्माण करणारे परजीवी वाहून नेतात, मात्र या शंभर जातीच माणसाचं जगणं पुरतं कठीण करून टाकतात, हे ही तितकंच खरं.

ग्रीनविच विद्यापीठातील नॅचरल रिसोर्स इन्स्टिट्यूटचे 'फ्रेंसेस हॉक्स म्हणतात', "पृथ्वीवरील अर्ध्या लोकसंख्येला, डास चावल्यामुळे होणाऱ्या रोगांचा धोका आहे. माणसांच्या अपरिमित दुःखाचं डास कारण ठरत आहेत."

धोकादायक डास

एडिस इजिप्ती - डासाच्या या जा... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

तीमुळे झिका, येलो फिवर ( पितज्वर), डेंग्यू ताप या रोगांचा फैलाव होतो. यांचा उगम आफ्रिकेत झाला असला तरी जगभरातील उष्ण कटिबंधीय आणि उपउष्ण कटिबंधीय प्रदेशात या प्रजातीचं अस्तित्व दिसतं.

ज्ञात प्रजातींपैकी फक्त ६% जातींतील मादी डास माणसाचे रक्त शोषून घेतात.

एडीस अल्बोपिक्टस - या जातीच्या डासांमुळे पितज्वर (येलो फिवर), डेंग्यू ताप आणि वेस्ट नाईल व्हायरस सारख्या रोगांची लागण होते. या जातीचे डास मुळचे दक्षिण पूर्व आशियातील असले, तरी जगभरातील उष्ण कटिबंधीय आणि उपउष्ण कटिबंधीय प्रदेशात या प्रजातीचं अस्तित्व आहे.

अॅनाफिलीस गॅम्बिई - या डासाच्या जातीचे दुसरे नावच मुळी 'आफ्रिकन मलेरिया डास' असून, रोगाचा प्रचंड प्रमाणात फैलाव करण्याची क्षमता  डासांच्या या प्रजातीत असते.

अविकसित देशांतून, दरवर्षी लाखो माणसे, मलेरिया, डेंग्यूताप, पीतज्वर अशा डासांमुळे होणाऱ्या रोगांनी मृत्यूमुखी पडतात.

काही प्रकारचे डास झिका विषाणूंचा फैलाव करतात. सुरुवातीच्या काळात या विषाणूंमुळे किरकोळ ताप, पुरळ एवढाच त्रास होत असल्याचं माहिती होतं. पण आता, झिका व्हायरसचा गर्भातील बाळावर अनिष्ट परिणाम होण्याची भीती संशोधकांनी व्यक्त केली आहे. ब्राझीलमध्ये नवजात अर्भकांमध्ये बळावलेल्या मायक्रोसेफली म्हणजेच लघुशीर्षता रोगाचा संबंध, झिका व्हायरसशी जोडला जात आहे.

डासांचा दंश टाळण्यासाठी तऱ्हेतऱ्हेच्या जाळ्या, मच्छरदाण्या वापरण्याचे व इतर अन्य उपाय सुचवून लोकांना सतत जागृत केलं जातं खरं. पण याहीपेक्षा रोगाचा फैलाव करणाऱ्या डासांच्या प्रजातींचा समूळ नायनाट करण्याचा मार्ग अधिक सोपा आहे, असं नाही का वाटत तुम्हाला ?

पीत ज्वर

मलेरिया

डेंग्यू

जीवशास्त्राच्या अभ्यासक 'ऑलिव्हिया जडसन' यांच्या मते, रोग फैलावणाऱ्या डासांच्या 30 प्रजाती नामशेष झाल्यास लाखो लोकांचे जीव वाचतील. तसंच, डास या सजीवाच्या जनुकीय विविधतेत अवघी 1 टक्क्याची घट होईल. या विषयी न्यूयॉर्क टाइम्सशी बोलताना त्या म्हणाल्या की "आपण डास या प्रजातींच्या निर्मूलनाचाच विचार केला पाहिजे."

ब्रिटनमधील ऑक्सफर्ड विद्यापीठातील शास्त्रज्ञ आणि ऑक्झिटेक या जैवतंत्रज्ञान प्रयोगशाळेनं, झिका व्हायरस आणि डेंग्यू तापाचे वाहक असलेल्या एडीस इजिप्ती जातीच्या नर डासांमध्ये जनुकीय बदल घडवले. या जनुकीय बदल घडवलेल्या GM नरांतील एक विशिष्ट जनुक, डासांच्या नवीन पिढीची वाढ नीट होऊ देत नाही. असे दुसऱ्या...


डिजिटल कन्सलटंट मयुर कार्लेकर, त्यांची पत्नी रीतू आणि त्यांची दोन मुलं त्यांच्या घरात झोपलेली असताना त्यांच्या घराला आग लावण्यात आली. ही आग लागल्याचं त्यांच्या शेजाऱ्यांनी त्यांना सांगितलं. रात्री 12.30 वाजता शेजाऱ्यांनी अग्निशमन दलाला बोलवलं आणि आग आटोक्यात आणली.

लंडनच्या बॉर्कवूड पार्क भागात त्यांचं घर आहे. बीबीसी मराठीसोबत बोलताना कार्लेकर यांनी सांगितलं, "ही खूप भीतीदायक घटना होती. ही आग सिगरेटमुळे लागली नव्हती तर मुद्दाम कुणीतरी लावली होती. असं आम्हाला अग्निशमन दलानं सांगितलं आणि हे जास्त भीतीदायक आहे."

ही घटना द्वेषातून झाली आहे की नाही याचा तपास मेट्रोपोलिटन पोलीस करत आहेत. पण अद्याप कुणालाही अटक झाली नाही, असं पोलिसांनी बीबीसीला सांगितलं.

सीसीटीव्ही फुटेजमध्ये असं दिसलं आहे की, 'हुडीज' घातलेले चार-पाच तरुण त्या भागात आले आणि घराच्या कंपाउंडजवळ आग लावण्याचा प्रयत्न केला. कार्लेकर हे मराठी असून गेल्या 20 वर्षांपासून ते इंग्लंडमध्ये राहत आहेत.

"आम्ही कधी कोणाला काही त्रास दिला नाही. आम्ही सर्वांना शक्य ती मदत केली आहे. मी विशेष पोलीस स्वयंसेवकाचं काम देखील केलं आहे. ही घटना... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

माझ्यासाठी आणि कुटुंबीयांसाठी धक्कादायक आहे," कार्लेकर सांगतात.

कार्लेकर यांनी त्यांच्या सोशल मीडिया अकाउंटवर आगीचे फोटो टाकले आहेत. त्यात मोठ्या प्रमाणात आग दिसत आहे.

या घटनेचा तपास पोलिसांनी 32 तासांनी सुरू केल्यामुळे कार्लेकरांनी नाराजी व्यक्त केली आहे. जोपर्यंत कुणाचा मृत्यू होत नाही तोपर्यंत या देशात अशा घटनांकडे लक्ष दिलं जात नाही अशी खंत कार्लेकरांनी व्यक्त केली आहे.

"या भागात घडलेली ही दुसरी घटना आहे. याआधी या भागात दरोडा पडला होता. इतरही घटना घडल्या असतील, पण कुणी पोलिसांत तक्रार केली नसेल. लोकांनी समोर होऊन अशा घटनांविरोधात आवाज उठवला पाहिजे. जोपर्यंत आपण एक होऊन या विरोधात आवाज उठवत नाहीत तोपर्यंत काही होणार नाही," असं ते म्हणाले.

2016च्या युरोपियन युनियन जनमतानंतर लंडनमध्ये द्वेषमूलक घटनांमध्ये वाढ झाली आहे. 2016-17 मध्ये 80,393 घटनांची नोंद झाली आहे तर 2015-16मध्ये 62,518 घटनांची नोंद झाली होती. ही वाढ 29 टक्के आहे. 2011-12 पासून गृह खात्यातर्फे द्वेषमूलक घटनांची नोंद ठेवण्यात येते. तेव्हापासूनची ही सर्वाधिक मोठी वाढ असल्याचं म्हटलं जातं.

हे वाचलं का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)


डिसेंबर 2012मध्ये झालेल्या या क्रूर बलात्कार प्रकरणाने संपूर्ण भारत देशात संतापाची लाट उसळली, हजारो लोक निदर्शनं करण्यासाठी रस्त्यांवर उतरले आणि आठवड्याभरात हा मुद्दा जागतिक माध्यमांच्या मथळ्यामध्ये जाऊन पोहोचला. या प्रकरणात फाशी हे शेवटचं पाऊल आहे.

या निदर्शनांमुळे अधिक कठोर कायदे लागू करणं प्रशासनाला भाग पडलं. दुर्मिळ प्रकरणांमध्ये देहदंडाची शिक्षा देण्याचाही यात समावेश होता.

न्यायमूर्तींना हा विशिष्ट गुन्हा देहदंडाची शिक्षा देण्यायोग्य वाटला, आणि 20 मार्चला या दोषींना फाशी देण्यात आली.

या गुन्ह्यावरून जनक्षोभ उसळला आणि तातडीने न्यायदानाचं आश्वासन सरकारने दिलं, तरीही हे प्रकरण सात वर्षांहून अधिक काळ न्यायालयात रखडलं.

या फाशीचं पीडितेच्या कुटुंबियांनी स्वागत केलं आहे. या दोषी पुरुषांची देहदंडाची शिक्षा अंमलात आणण्यासंदर्भात मोहीम सुरू झाली होती आणि पीडितेची आई आशादेवी या मोहिमेचा चेहरा बनल्या होत्या. आता त्यांना काही प्रमाणात कार्यसमाप्ती झाल्यासारखं वाटेल.

पण भारतातील स्त्रियांना यातून अधिक सुरक्षित वाटेल का?

या प्रश्नाचं थोडक्यात उत्तर आहे : नाही.

डिसेंबर २०१२ नंतर स्त्रियांव... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

िरोधातील गुन्ह्यांची कसून छाननी केली असता, अशा प्रकारच्या हिंसक घटना भारतात सातत्याने चर्चत राहिल्याचं निदर्शनास येतं.

सरकारी आकडेवारीनुसार, दरवर्षी हजारो बलात्कार होतात आणि वर्षानुवर्षं ही संख्या सातत्याने वाढतेच आहे.

राष्ट्रीय गुन्हे नोंदणी विभागाने प्रसिद्ध केलेल्या ताज्या आकडेवारीनुसार, २०१८ साली पोलिसांकडे नोंद झालेल्या बलात्काराच्या प्रकरणांची संख्या ३३,९७७ इतकी होती, म्हणजे दर दिवसाला सरासरी ९३ बलात्कार झाले.

पण आकडेवारीने केवळ चित्राचा काहीच भाग स्पष्ट होतो- बलात्काराच्या आणि लैंगिक अत्याचाराच्या हजारो घटना पोलिसांपर्यंत जातच नाहीत, असं कार्यकर्ते म्हणतात.

लाज वाटत असल्यामुळे, किंवा लैंगिक गुन्ह्यांशी निगडित कलंकामुळे, किंवा आपल्यावर विश्वास ठेवला जाणार नाही या भीतीमुळे स्वतःवरील अत्याचाराबाबत तक्रारही न नोंदवलेल्या स्त्रिया व्यक्तीशः माझ्याही ओळखीत आहेत.

तरीही, रोजच्या वर्तमानपत्रांमध्ये लैंगिक अत्याचाराच्या भयंकर बातम्या येतच असतात आणि बहुधा कोणीच सुरक्षित नसल्यासारखं वाटतं- आठ वर्षांची मुलगी असू दे किंवा सत्तरीतली महिला असो, श्रीमंत स्त्री असू दे अथावा गरीब किंवा मध्यमवर्गीय स्त्री असू दे, ठिकाण गावातलं असो वा मोठ्या शहरातलं असो, स्त्री घरात असू दे किंवा रस्त्यावर असू दे, कुठेही अत्याचार होऊ शकतो.

आणि बलात्कारी विशिष्ट धर्माचे वा जातीचेच असतात असं नव्हे, ते विविध सामाजिक आणि आर्थिक पार्श्वभूमींमधून येतात.

आणि ते सर्वत्र आहेत- घरात, खेळाच्या मैदानात, शाळांमध्ये आणि रस्त्यांवर दडलेले आहेत- एखादी स्त्री बेसावध असेल तेव्हा तिच्यावर झडप टाकायच्या संधीची वाट पाहत टपून बसलेले आहेत.

नोव्हेंबर महिन्यात दक्षिण भारतातील हैदराबाद शहरात २७ वर्षीय पशुवैद्यक तरुणीवर झुंडीने बलात्कार केला आणि नंतर तिच्या प्रेताला आग लावून दिली.

काही दिवसांनी, उत्तर प्रदेशातील उन्नाव जिल्ह्यात एक महिला बलात्काऱ्याविरोधात साक्ष देण्यासाठी जात असताना वाटेत तिला जाळून टाकण्यात आलं. ती ९० टक्के भाजली आणि तीन दिवसांनी रुग्णालयात मृत्युमुखी पडली.

उन्नावमधल्याच दुसऱ्या एका महिलेने सत्ताधारी पक्षाच्या एका आमदारावर बलात्काराचा आरोप केल्यानंतर जुलै महिन्यात कार अपघात होऊन ती गंभीर जखमी झाली. या अपघातात तिची मावशी आणि काकीचा मृत्यू झाला तर तिच्या वकिलाला गंभीर दुखापत झाली.

यापूर्वी अनेक महिने पोलिसांनी आपल्या तक्रारींकडे दुर्लक्ष...


डिसेंबरच्या मध्यात चीनमध्ये कोरोना व्हायरसचा संसर्ग पसरायला सुरुवात झाली. हुबेई प्रांतातल्या वुहान शहरात कुण्या एका माणसाने एका जंगली प्राण्याचं मांस खाललं, आणि त्यामुळे हा विषाणू माणसांमध्ये आलं आणि त्यानंतर तो झपाट्याने आधी चीनच्या अनेक प्रांतात आणि मग जगभरात पसरला.

वर्ल्ड हेल्थ ऑर्गनायझेशनने या संसर्गाला पँडेमिक, म्हणजेच जागतिक आरोग्य संकट म्हणत आहे. कारण आता चीनबाहेरही इटली, स्पेन, इराणसह 150 हून अधिक देशांमध्ये या विषाणूनं हातपाय पसरले. त्यामुळे काही ठिकाणी तर लॉक डाऊनचीही वेळ आली आहे.

पण जगाच्या दृष्टीने एक चांगली गोष्ट म्हणजे ज्या चीनमधून हा विषाणू पसरायला सुरुवात झाली, तिथे आता या विषाणूचा संसर्ग नियंत्रणात आलाय. गेल्या दोन दिवसांत चीनमध्ये नोंदवण्यात आलेली नवीन रुग्णांची संख्या इतर देशांच्या तुलनेत अतिशय कमी आहे.

पूर्वपदावर येतंय आयुष्य

चीनच्या वुहानसह इतर शहरांमध्ये आयुष्य आता हळूहळू पूर्वपदावर येतंय. नैऋत्य चीनमधल्या काही शाळा पुन्हा सुरू झालेल्या आहेत.

ज्या वुहान शहरातून या विषाणूच्या उद्रेकाला सुरुवात झाली तिथली परिस्थितीही आटोक्यात आहे. चीनचे अध्यक्ष शी जिनपिंग य... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ांनी या वुहान शहराला नुकतीच भेट दिली. परिस्थिती नियंत्रणाखाली असून सारं पूर्वपदावर येत असल्याचे हे संकेत होते.

जिनपिंग यांच्या वुहान भेटीच्या दिवशी चीनमध्ये फक्त 19 नवीन पॉझिटिव्ह रुग्ण आढळले आणि यापैकी दोन रुग्ण बाहेरून आलेले होते. त्यामुळे हुबेई प्रांत आणि वुहानमध्ये आता हा संसर्ग 'आटोक्यात' आलेला असल्याचं शी जिनपिंग यांनी या भेटीदरम्यान जाहीर केलं.

'या संसर्गामुळे निर्माण झालेल्या सर्वात खडतर काळातून चीन बाहेर पडत असल्याचा संदेश जिनपिंग यांच्या वुहान भेटीमुळे साऱ्या देशाला आणि जगाला मिळाल्याचं' चीनच्या राष्ट्रीय माध्यमांनी म्हटलंय.

कोरोना विषाणूचा संसर्ग झपाट्याने पसरत असताना रुग्णांना उपचार देण्यासाठी उभारण्यात आलेली वा सुरू करण्यात आलेली चीनमधली सर्व 14 तात्पुरती हॉस्पिटल्स आता बंद करण्यात आली आहेत.

शांघायमधलं डिस्नेलँडही काही प्रमाणात पुन्हा सुरू झालंय. कोरोना व्हायरसच्या उद्रेकामुळे गेले महिनाभर बंद असलेली चीनमधली 'अॅपल स्टोअर्स'ही पुन्हा उघडलेली आहेत.

फेब्रुवारीच्या मध्यात अॅपल कंपनीने चीनमधली आपली 42 स्टोअर्स बंद केली होती. आता ही सगळी दुकानं पुन्हा सुरू झाली असून यातली काही स्टोअर्स ठराविक तासांसाठीच काम करत आहेत.

चीनने नेमकं काय केलं?

कोरोना विषाणू पसरायला लागल्यानंतर ज्या वुहान शहरातून याचा उद्रेक झाला तिथे येण्याजाण्यावर निर्बंध घालण्यात आले.

शहरातली 'अॅनिमल मार्केट्स' म्हणजे जिथे मासे-मांस-प्राण्यांची विक्री होते, असे बाजार बंद करण्यात आले. शाळा बंद करण्यात आल्या.

संपूर्ण हुबेई प्रांतच 'लॉकडाऊन' करण्यात आला. इथे येण्याची वा इथून बाहेर पडण्याची कोणालाही परवानगी नव्हती. काही काळाने हा विषाणू  जिथे जिथे पसरला त्या सगळ्या शहरांत आणि प्रांतात ही पावलं उचलण्यात आली.

बीजिंग शहरातही दुकानं-बार-रेस्टॉरँट्स बंद होती, तर काही ठिकाणी एका टेबलवर फक्त तीन जणांना बसण्याची मर्यादा घालण्यात आली होती.

चीनमध्ये रेस्टॉरँट्समध्ये एका टेबलवर बसण्यावर मर्यादा घालण्यात आल्या होत्या.

निवासी भागांमध्ये कर्फ्यूची कठोर अंमलबजावणी करण्यात आली. विमानसेवा रद्द करण्यात आल्या, शाळा आणि कार्यालयंही बंद करण्यात आली.

रुग्णांची संख्या झपाट्याने वाढत असल्याने चीनने देशभर 14 तात्पुरती हॉस्पिटल्स वेगाने उभी केली, तर अनेक ठिकाणी हॉटेल्सचा वापर रुग्णांच्या विलगीकरणासाठी (Quarantine) करण्यात आला.

चिनी नागरिकांना...