हार्दिक पटेल

फायदा म्हणजे निवडणुकीत विजय नाही

"हार्दिक पटेल यांच्याशी हातमिळवणी केल्यामुळे काँग्रेसला फायदा नक्कीच होईल. पण याचा अर्थ ते निवडणूक जिंकतील असा होत नाही" असं मत अहमदाबादमधले ज्येष्ठ पत्रकार राजीव शाह यांनी व्यक्त केलं.

तर पत्रकार शुभ्रा खाप्रे यांना मात्र बरोबर उलट वाटत आहे. त्याच्या मते "काँग्रेस आणि हार्दिक यांचं एकत्र येणं ही संधीसाधूपणाची युती आहे, त्यामागे कोणताही निर्धार नव्हता आणि त्यामुळे काँग्रेसला याचा फायदा होणार नाही."

"हार्दिक यांच्यात स्थैर्य नाही. ते मध्येच महाराष्ट्रात येऊन उद्धव ठाकरेंना भेटले, त्यांच्या राजकीय विचारधारेला बैठक नाही. त्यामुळे त्यांच्या नेतृत्वाचा या निवडणुकीत काँग्रेसला फारसा फायदा होणार नाही." असंही खाप्रे यांना वाटतं.

राहुल गांधी

बीबीसी गुजरातीचे संपादक अंकुर जैन म्हणतात, "1995 नंतर काँग्रेसकडे 'मास अपील' असणारा नेता नव्हता. हार्दिक पटेल यांच्या रुपाने काँग्रेसला प्रचारासाठी तसा नेता मिळाला आहे. हार्दिकमुळे लोक आकर्षित होतील यात शंका नाही. पण त्याचं रुपांतर मतांमध्ये होईल की नाही ते आत्ताच सांगता येणार नाही."

विकासाचं राजकारण वि... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

रुद्ध जातींचं आरक्षण

हार्दिक पटेल गेली २ वर्षं पाटीदार आरक्षणासाठी गुजरात पालथं घालत आहेत. आरक्षणाच्या मागणीबाबत एकमत होईपर्यंत त्यांनी काँग्रेसला पाठिंबा द्यायचं टाळलं होतं. आता पाठिंबा जाहीर केल्यानंतर हे गणित बदलेल का? याबाबत आम्ही या पत्रकारांशी चर्चा केली.

राजीव शहा यांच्या मते आरक्षण हा भावनिक प्रश्न असला तरी तो या निवडणुकांमध्ये मोठा मुद्दा ठरणार नाही.

"पाटीदार आरक्षणामुळे इतर जातीसमूहांना असलेलं घटनात्मक आरक्षण धोक्यात येणार नाही हे ठसवणं काँग्रेसला गरजेचं आहे. त्यामुळे काँग्रेसचे नेते आरक्षणाच्या मुद्द्यावर हिरीरीनं प्रचार करण्याची शक्यता कमी आहे."

काँग्रेस कसं देणार भाजपला आव्हान?

"भाजपला आव्हान देण्यासाठी काँग्रेसला विकासाच्या मुद्द्यांवर प्रचार करावा लागेल." असंही शाह म्हणाले.

त्याचवेळी अंकुर जैन मात्र सुरतच्या गणितांकडे लक्ष वेधतात. ते म्हणतात, "सुरतमध्ये अनेक वर्षं भाजपचा जोर आहे. GST नंतर सुरतच्या व्यापारी वर्गाला फटका बसला. सुरतच्या व्यापारी वर्गात पाटीदार समाजाचा टक्का मोठा आहे. GST बद्दलचा असंतोष आणि पाटीदार आरक्षणाचा मुद्दा याचा वापर करून काँग्रेस आणि हार्दिक कदाचित भाजपपुढे आव्हान उभं करू शकतील."

पत्रकार शुभ्रा खाप्रे यांनीही आरक्षणाचा मुद्दा प्रचाराच्या केंद्रस्थानी येण्याबाबत शंका उपस्थित केली. "आरक्षणाचं राजकारण हे उतावीळपणाचं द्योतक आहे आणि त्या एकाच मुद्द्यावर लढणाऱ्या हार्दिक पटेल यांना गुजराती जनता आपला नेता म्हणून स्विकारण्याची शक्यता कमी आहे." असंही त्या म्हणाल्या.

प्रश्न व्यापारी वर्गाचा

"व्यापार ही गुजरातची ओळख आहे. गुजराती मतदारांचा विचार केलात तर व्यापार आणि उद्योगाचे प्रश्न त्यांच्यासाठी जिव्हाळ्याचे आहेत. म्हणूनच गुजरातसारख्या उद्यमशील राज्यात विकासाचा मुद्दा आरक्षणाच्या मुद्दापेक्षा वरचढ ठरतो." असं खाप्रे यांनी वाटतं.

तर "व्यापारी वर्गात GST बद्दल असंतोष आहे हे खरं आहे. पण त्याचा अर्थ त्यांना भाजपबद्दल राग आहे असा होत नाही." असं बीबीसी गुजरातीचे संपादक अंकुर जैन यांच म्हणणं आहे.

"पटेल हा मोठा जातीगट आहेच पण बहुसंख्य पटेल हे व्यापारी आहेत. GSTचा अनेक व्यापाऱ्यांना फटका बसलाय. त्यामुळे ते जातीय आरक्षणापेक्षा आर्थिक कार्यक्रमाकडे पाहून मत देतील. हार्दिकच्या येण्यानं काँग्रेसला आर्थिक कार्यक्रमासंदर्भात कोणतीच मदत झालेली नाही. काँग्रेसला स्वबळावर आर्थिक...


हार्दिक पटेल यांना ध्रांगद्राहून भेटण्यासाठी आलेले युवक गोपाल पटेल बीबीसी गुजरातीचे प्रतिनिधी रॉक्सी गागदेकर छारा यांना सांगत होते.

"मुख्य रस्त्यानं आम्हाला येता आलं नाही तर आम्ही शेत ओलंडून कच्च्या रस्त्यानं आलो आहोत. जागोजागी पोलिसांचा बंदोबस्त होता." गोपाल सांगतात. इतकी जोखीम पत्करून तुम्ही कशासाठी आलात? असं विचारलं असता गोपाल सांगतात, "कोणत्याही किमतीत या आंदोलनाचा एक स्वयंसेवक होण्याची माझ्या मनात प्रबळ इच्छा होती म्हणून मी इथं आलो."

पाटीदार समाजाला आरक्षण मिळावं यासाठी या आंदोलनाचे नेते हार्दिक पटेल यांनी आमरण उपोषणाला सुरूवात करून 11 दिवस झाले आहेत. पण त्यांच्या या नव्यानं सुरू झालेल्या आंदोलनाला अजून गर्दी जमताना दिसत नाहीये.

ग्रीनवूड बंगलोज बाहेर पोलिसांचा बंदोबस्त

अहमदाबाद शहराच्या परिघात असलेल्या ग्रीनवूड बंगलोज या सोसायटीतल्या 'छत्रपती' या त्यांच्या एका समर्थकाच्या घरात हार्दिक यांनी आपलं उपोषण सुरू केलं.

या ठिकाणी सामान्य माणसांना जाता येणं कठीण झालं आहे. काही मोजकेच कार्यकर्ते 'जय सरदार' असलेली टोपी घालून बसलेले दिसत आहेत. आपल्याला कधीही अटक होऊ शकते असंच त्यांन... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ा वाटतं.

'हार्दिक यांचं मृत्युपत्र'

हार्दिक पटेल यांनी आपलं मृत्युपत्र लिहिलं आहे. त्यांची संपत्ती आई-वडील आणि गोशाळेत त्यांनी विभागली आहे.

"मी भारतीय जनता पक्षाच्या सरकारविरोधात 25 ऑगस्टला उपोषणाला सुरुवात केली आहे. माझं शरीर क्षीण होत आहे आणि मला खूप वेदना होत आहेत. माझं शरीर केव्हाही माझी साथ देणं सोडू शकतं. तेव्हा मी माझं मृत्युपत्र जाहीर करत आहे," असं हार्दिक पटेलनं म्हटलं आहे.

हार्दिक यांचे निकटवर्तीय मनोज पनारा यांनी हार्दिक यांचं मृत्युपत्र वाचून दाखवलं, असं टाइम्स ऑफ इंडियानं म्हटलं आहे.

हार्दिक पटेल यांच्यावर आपलं मृत्युपत्र लिहिण्याची वेळ आली, पण त्यांच्या उपोषणाला गर्दी दिसत नाही. एरव्ही हजारो लाखोंची गर्दी खेचणाऱ्या हार्दिक पटेल यांची लोकांनी साथ सोडली आहे का? असा प्रश्न देखील चर्चिला जात आहे.

घराच्या परिसराला छावणीचं स्वरूप

"जेव्हा हार्दिक यांनी उपोषणाला सुरूवात केली तेव्हा पोलिसांनी तेव्हापासून ते जिथं उपोषण करत आहेत त्या भागाला छावणीचं स्वरूप आलं आहे," असं बीबीसी गुजरातीचे प्रतिनिधी रॉक्सी गागदेकर छारा सांगतात.

"या सोसायटीला तीन गेट आहेत. तिन्ही गेटवर पोलिसांचा कडक पहारा आहे. चौकशी केल्याशिवाय कुणालाच आत जाऊ दिलं जात नाही," असं या सोसायटीच्या रहिवासी लाशिका बोस सांगतात. फेरीवाले किंवा विक्रेत्यांना सोसायटीत येण्यासाठी बंदी आहे.

ओळखपत्र पाहूनच पोलीस आत सोडत आहेत.

"जाणाऱ्या येणाऱ्याचं ओळखपत्र पाहूनच सोसायटीमध्ये सोडलं जात आहे. आमच्या माळ्याकडे आधारकार्ड नव्हतं. तर त्याला परत पाठवण्यात आलं," असं बोस सांगतात.

या दक्षतेचं कारण विचारलं असता अहमदाबादचे पोलीस उपायुक्त जयपालसिंह राठोड सांगतात की "पोलीस फक्त येणाऱ्या जाणाऱ्यांची ओळख पाहत आहेत. त्यांना जाण्या-येण्यावर कुठलीही बंदी नाही."

"अहमदाबादमध्ये 144 वं कलम लागू करण्यात आलं आहे, त्यामुळे जमावबंदी आहे. एकावेळी चार जणांपेक्षा अधिक लोकांना एकत्र जमू दिले जात नाही. पण कमी संख्येत लोक किंवा नेते हार्दिक पटेल यांना भेटण्यासाठी आले तर त्यांना आम्ही सोडत आहोत," असं राठोड सांगतात.

मैदानाची परवानगी नाही

"2015मध्ये हार्दिक पटेल यांनी GMDC मैदानावर उपोषण केलं होतं. त्यावेळी खूप लोक जमले होते. यावेळी त्यांना निकोल मैदानावर उपोषण करण्याची परवानगी हवी होती. पण पोलिसांनी परवानगी नाकारली. मग त्यांनी दुसऱ्या मैदानाची मागणी केली ती देखील...


हार्वर्ड विद्यापीठाच्या टी.एच. चान स्कूल ऑफ पब्लिक हेल्थने केलेल्या एका अभ्यासात असं दिसून आलं की एखादी व्यक्ती साखर असलेल्या पेयांचं जितकं जास्त सेवन करेल तितका जास्त धोका त्या व्यक्तीला असतो.

या अभ्यासात 37,000 हून जास्त पुरूष आणि 80,000 जास्त स्त्रियांचा समावेश होता.

"आठवड्यातून एकदा साखरयुक्त पेयांचं (यात कार्बोनेटेड आणि नॉन कार्बोनेटेड दोन्हींचा समावेश होतो) सेवन केलं तर 1% धोका वाढतो. दोन ते सहा वेळा प्यायलं तर 6% धोका वाढतो, दर दिवशी एक-दोन वेळा प्यायलं तर 14% टक्के धोका वाढतो आणि दिवसाला दोन किंवा त्यापेक्षा जास्त सॉफ्टड्रिंक्सचं सेवन केलं तर तब्बल 21 टक्क्यांनी धोका वाढतो," हार्वर्ड विद्यापीठाच्या न्युट्रिशन विभागातल्या अभ्यासक आणि या अभ्यासाच्या मुख्य लेखक वासंती मलिक सांगतात.

जगभरात शीतपेय सेवनाचं प्रमाण

साखर असलेली शीतपेयं पिण्याचा आणि हृदयरोगाने अवेळी मृत्यू होण्याचा जवळचा संबंध आहे. तसंच अशी पेयं प्यायल्यामुळे कॅन्सर होण्याचा धोकाही असतो असंही या अभ्यासात असंही दिसून आलं आहे.

ही चिंताजनक बाब आहे कारण जगभरात शीतपेयांचं सेवन करण्याचं प्रमाण वाढत चाललं आहे. यूरोमॉनि... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

टर इंटरनॅशनल या मार्केट रिसर्च करणाऱ्या संस्थेनुसार शीतपेय सेवनाची जागतिक सरासरी 2018 साली प्रतिवर्षी, प्रतिव्यक्ती 91.9 लीटरवर पोचली. हाच आकडा पाच वर्षापूर्वी 84.1 एवढा होता.

हार्वर्ड येथील अभ्यासकांच्या मते डाएट (साखर कमी असलेली) सॉफ्टड्रिंक्स पिण्याने धोका कमी होतो तरीही अशी शीतपेये पिणाऱ्यांची संख्या कमी आहे. सॉफ्टड्रिंक्सच्या बाजारात त्यांच्या टक्का अगदीच कमी आहे. डाएट सॉफ्टड्रिंक्सचा खप प्रतिवर्षी, प्रतिव्यक्ती फक्त 3.1 लीटर आहे.

कोणकोणत्या देशांना सर्वाधिक धोका?

चीनमध्ये सॉफ्टड्रिंक्स सेवनाची सरासरी प्रतिदिवशी प्रतिव्यक्ती एक लीटर आहे.

अर्थात सॉफ्टड्रिंक्समध्ये काय काय समाविष्ट होतं याची यादी मोठी आहे, आणि त्यात बाटलीबंद पाण्याचाही समावेश होतो.

पण 'ग्लोबल डेटा' या डेटा अॅनॅलिटिक्स कंपनीच्या डेटानुसार चीनमध्ये बाटलीबंद पाण्याचं सेवन 2017 मध्ये प्रतिव्यक्ती प्रतिवर्षी फक्त 30.8 लीटर होतं पण एकंदरीत शीतपेयांचं सेवन मात्र प्रतिव्यक्ती, प्रतिवर्षी 410.7 लीटर आहे.

त्या खालोखाल अमेरिकेचा नंबर लागतो. तिथे सॉफ्टड्रिंक्सचं सेवन मात्र प्रतिव्यक्ती, प्रतिवर्षी 356.8 लीटर आहे तर स्पेन, सौदी अरेबिया आणि अर्जेंटिनामध्ये ते अनुक्रमे 267.5, 258.4 आणि 250.4 एवढं आहे.

कॅलरी मोजायला हव्यात

लॅन्सेट या वैद्यकीय क्षेत्राला वाहिलेल्या मासिकात 2015 साली प्रसिद्ध झालेल्या एका शोधनिबंधानुसार अमेरिकन लोक प्रतिदिवशी साखर असलेल्या शीतपेयांतून 152 कॅलरीज मिळवतात. या कॅलरीज एका कोकाकोलाच्या कॅनमधल्या शीतपेयात असणाऱ्या कॅलरीपेक्षा थोड्याच जास्त आहेत.

एका 330 मिली कोकाकोलाच्या कॅनमध्ये 35 ग्रॅम साखर असते असा उल्लेख कंपनीच्या वेबसाईटवर आहे. हे प्रमाण 7 चमचे साखरेएवढं आहे. जागतिक आरोग्य संघटनेच्या (WHO) सुचनेनुसार दिवसाला 50 ग्रॅमपेक्षा जास्त साखर घ्यायला नको.

पण तरीही शीतपेयातून कॅलरी घेण्याच्या बाबतीत अमेरिका सर्वोच्च स्थानी नाही. त्यावेळी चीनची सरासरी प्रतिव्यक्ती, प्रतिदिवशी 188 कॅलरी एवढी होती. अर्थात त्यावेळेस चीनने आपला शुगर टॅक्स लागू केला नव्हता. या करामुळे चीनमधल्या शीतपेयांचं सेवन 21 टक्के कमी झालं होतं .

जगातल्या जवळपास 30 देशांनी साखर असलेल्या सॉफ्टड्रिंक्सवर कोणत्या ना कोणत्या प्रकारचा कर लावला आहे, ज्याला शुगर टॅक्स असंही म्हणतात. म्हणूनच तज्ज्ञांना असं वाटतं की या अभ्यासाने आणखीही काही देशांना...


हावडा ब्रिज चित्रपटातील मादक डान्सर, मिस्टर अँड मिसेस 55 मधली अवखळ तरूणी, अकबरासमोर बेधडकपणे प्यार किया तो डरना क्या म्हणणारी मुघल ए आझम चित्रपटातली अनारकली...मधुबालाच्या या भूमिका एकापाठोपाठ एक आठवतात.

मोहक, सुंदर, दिलखेचक आणि प्रसन्न, चेहऱ्यावर तेज अशी अनेक विशेषणं तिच्या सौंदर्याला लावली गेली. 1990 मध्ये एका चित्रपटविषयक मासिकानं बॉलिवूडमधील सार्वकालिक श्रेष्ठ अभिनेत्रींविषयी सर्वेक्षण केलं होतं. त्यामध्ये 58 टक्के लोकांनी मधुबालाला पसंती दिली.

दुसऱ्या क्रमांकावर होती अभिनेत्री नर्गिस. मात्र नर्गिसला मिळालेल्या मतांची संख्या होती 13 टक्के. यावरूनच मधुबालाची लोकप्रियता पुढच्या पिढ्यांमध्येही किती टिकून होती हे लक्षात येतं. मधुबालाला आपल्यातून जाऊन पन्नास वर्षांहून अधिक काळ लोटला आहे. मात्र नवीन पिढीही सौंदर्याचा मापदंड म्हणून मधुबालाच्याच नावाला पसंती देते.

सौंदर्यवती मधुबाला

मधुबालासोबत चित्रपटसृष्टीत पदार्पण करणारे अभिनेते राजकपूर यांनी एकदा म्हटलं होतं, की परमेश्वरानं त्यांना स्वतःच्या हातानं संगमरवरातून घडवलं आहे. पेंग्विन इंडियानं प्रकाशित आणि भाईचंद पटेल यांनी संपादित के... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

लेल्या बॉलिवूड टॉप 20- सुपरस्टार्स ऑफ इंडिया या पुस्तकात राज कपूर यांचं हे विधान आहे.

या पुस्तकात शिवसेनेचे संस्थापक बाळासाहेब ठाकरे यांनी सांगितलेला एक प्रसंग आहे. ठाकरे चित्रपटसृष्टीत काम करत होते, तेव्हाची ही आठवण आहे. त्यांनी एक दिवस मधुबालाचं चित्रीकरण पाहिलं. मधुबालाला पाहिल्यानंतर आजचा दिवस सार्थकी लागला असा विचार त्यांच्या मनात आला.

अभिनेते शम्मी कपूर यांनीही आपलं आत्मचरित्र शम्मी कपूर- द गेम चेंजरमध्ये एक पूर्ण प्रकरण मधुबालावर लिहिलं आहे. 'फेल मॅडली इन लव विथ मधुबाला' असं या प्रकरणाचं शीर्षक आहे. "मधु दुसऱ्या कोणावर तरी प्रेम करते हे मला माहिती होतं. पण तरीही मी तिच्या प्रेमात पडलो होतो. यात कोणाचाच दोष नाही. तिच्याइतकी सुंदर स्त्री मी माझ्या आयुष्यात पाहिली नव्हती," असं शम्मी कपूर यांनी लिहिलं आहे.

शम्मी कपूर यांचं आत्मचरित्र 2011 मध्ये प्रकाशित झालं होतं. आज साठ वर्षांनंतरही जेव्हा मधुबालाचा विचार मनात येतो, तेव्हा हृदयात हलकीशी कळ उमटते, असंही शम्मी यांनी लिहिलं होतं. शम्मी यांच्यावर मधुबालाच्या सौंदर्याची जणू मोहिनी पडली होती. शम्मी आपल्या पदार्पणाचा चित्रपट 'रेल का डब्बा'च्या चित्रीकरणादरम्यान मधुबालाला पाहिल्यानंतर संवादच विसरून जायचे.

मधुबाला यांना अवघं 36 वर्षांचं आयुष्य लाभलं होतं. त्यातही शेवटच्या नऊ वर्षांत त्यांना आपल्या घरातून बाहेरही पडता येत नव्हतं. मात्र आपल्या अल्पायुष्यातच त्यांनी स्वतःचं असं स्थान निर्माण केलं, जे आजही अबाधित आहे.

कुटुंबाच्या उदरनिर्वाहासाठी चित्रपटसृष्टीत

जन्मतःच मधुबालाच्या हृदयाला छिद्र होतं. डॉक्टरांनी आरामाची गरज असल्याचं वारंवार सांगूनही मधुबालाच्या वडिलांनी तिला अशा जगात ढकलंल, जिथं रात्रंदिवस काम करावं लागायचं.

अकरा बहिण-भावंडांच्या कुटुंबात मधुबाला ही एकटी कमावती होती. तिच्यावरच सर्वजण आर्थिकदृष्ट्या अवलंबून होते. मधुबालाचे वडील लाहौरमध्ये इंपीरियल टोबॅको कंपनीमध्ये काम करायचे. मात्र नोकरी गेल्यानंतर ते दिल्लीला आले. तिथून ते मुंबईला पोहोचले. इथं आल्यावर त्यांच्या लक्षात आलं, की आपल्या सुंदर मुलीला चित्रपटांमध्ये सहज काम मिळेल.

अवघ्या सहाव्या वर्षी मधुबाला यांनी चित्रपटसृष्टीत पदार्पण केलं. इतक्या लहानवयापासून कष्ट करताना मधुबाला शारीरिक-मानसिकदृष्ट्या अगदी झिजून गेली. या कामाचा तिच्यावर कसा परिणाम झाला होतो, याची झलक फिल्मफेअरच्या एका...


हिंग हे भारतातल्या अनेक घरांत मसाल्यांच्या डब्याचा अविभाज्य भाग बनलं आहे. विशेषतः दक्षिण भारतातल्या पदार्थांमध्ये हिंगाचा सढळ वापर होतो. अनेकांना हिंगाचा वास अजिबात आवडत नाही, पण ते पाचक म्हणूनही खाल्लं जातं.

एरवी एखाद्या हवाबंद डबीत, उजेडापासून दूर ठेवला जाणारा हा मसाल्याचा पदार्थ सध्या चर्चेत आहे, कारण हिमाचल प्रदेशात हिंगाच्या झाडांची लागवड करण्यात आली आहे. भारतात पहिल्यांदाच अशी लागवड करण्यात आल्याचं केंद्र सरकारच्या कौंसिल फॉर सायन्टिफिक अँड इंडस्ट्रियल रिसर्च अर्थात CSIR चं म्हणणं आहे.

पालमपूरमधील CSIR च्या इन्स्टिट्यूट हिमालय जैवसंपदा प्रौद्योगिकी संस्थेनं (IHBT) ही लागवड केल्याचं सोमवारी जाहीर केलं.

हिमाचलमध्ये निसर्गसौंदर्यासाठी प्रसिद्ध लाहौल-स्पिती परिसरात ही लागवड करण्यात येत असून भारतात पहिल्यांदाच अशा प्रकारे लागवडीचा प्रयोग केला जात असल्याचा दावा CSIR चे संचालक शेखर मांडे यांनी केला आहे.

पण हिंगाची लागवड भारतात खरंच इतकी कठीण आहे का? मुळात हिंग येतं कुठून आणि भारतात त्याचा वापर इतक्या मोठ्या प्रमाणात का होतो?

भारतात हिंग येतं कुठून? ते महाग का असतं?

भारतात ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

हिंगाचं उत्पादन घेतलं जात नाही. पण त्याचा सर्वाधिक वापर इथेच होतो. एका अंदाजानुसार जगातल्या एकूण हिंगाच्या उत्पादनापैकी चाळीस टक्के भारतातच वापरलं जातं.

भारतात वापरलं जाणारं सगळंच्या सगळं हिंग हे परदेशातून - इराण, अफगाणिस्तान आणि काही प्रमाणात उझबेकिस्तानातून आयात केलं जातं. काही व्यापारी कझाकस्तानातूनही हिंगाची आयात करतात. विशेषतः अफगाण किंवा पठाणी हिंगाला जास्त मागणी असते.

CSIR नं दिलेल्या माहितीनुसार भारतात सध्या दरवर्षी 1200 टन कच्च्या हिंगाची आयात होते, ज्यासाठी 600 कोटी रुपये मोजावे लागतात. त्यामुळे देशात हिंगाची लागवड यशस्वी झाली, तर आयातीचं प्रमाण आणि हिंगाच्या किंमतीही कमी होतील असा अंदाज आहे. पण हिंगाचं उत्पादन इतकं सोपं नाही.

हिंग इतका महाग का आहे?

हिंगाचं झाड गाजर किंवा मुळा वर्गातल्या वनस्पतींसारखं असून, ती थंड, कोरड्या (Dry Desert) हवामानात, वितळून जमिनीत झिरपणाऱ्या बर्फाच्या पाण्यावर उत्तम वाढते.

जगभरात हिंगाच्या जवळपास 130 प्रजाती आहेत. यातल्या काही प्रजाती पंजाब, काश्मिर, लडाख आणि हिमाचलमध्येही उगवतात. पण प्रामुख्यानं ज्यापासून हिंग तयार होतो, अशी फेरुला फेटिडा (Ferula assa-foetida) भारतात आढळून येत नाही.

CSIR ने लागवड केलेली रोपं इराणमधून आलेल्या बियाणापासूनच तयार कऱण्यात आली आहेत. 2018 साली दिल्लीच्या नॅशनल ब्युरो ऑफ प्लांट जेनेटिक रिसोर्सेस (ICAR-NBPGR)तर्फे इराणमधून हिंगाच्या बियाणांचे सहा नमुने आणण्यात आले होते. गेल्या तीस वर्षांत पहिल्यांदाच हे बियाणं भारतात आणल्याचं ICAR-NBPGRनं स्पष्ट केलं आहे.

अर्थात झाडं लावली, म्हणजे लगेच हिंग मिळेल असं नाही. रोप लावल्यापासून ते हिंग मिळेपर्यंत चार ते पाच वर्षं जावी लागतात, असं CSIR नं म्हटलं आहे. तसंच हिंगाच्या एका रोपापासून जवळपास अर्धा किलो हिंग मिळतो आणि त्यासाठी सुमारे चार वर्ष वाट पाहावी लागते. त्यामुळेच किंमतीत आणखी भर पडते.

हिंगाची निर्मिती कशी होते, यावरही त्याची किंमत अवलंबून असते. भारतात अगदी शुद्ध हिंगाची किंमत सध्या 35 ते 40 हजारांवर आहे. त्यामुळे हा प्रयोग यशस्वी झाला, तर शेतकऱ्यांना मोठा फायदा होईल असं CSIRच्या संशोधकांना वाटतं.

हिंगाचं उत्पादन कसं करतात?

फेरुला फेटिडा झाडांच्या मुळांतील रसापासून हिंग तयार होतो. अर्थात, तो मिळवणंही इतकं सोपं नाही. पण एकदा हा रस मिळाला, की हिंग बनवण्याची प्रक्रिया सुरू होते.  ...


हिंगोलीतील पवार कुटुंबातल्या कोमलची हृदयद्रावक कहाणी

हिंगोलीचं पवार कुटुंबही गेल्या तीन वर्षांपासून कुटुंबातल्या गमावलेल्या चौघांना न्याय मिळवून देण्यासाठी धडपडत आहेत. याप्रकरणी आरोपी मोकाट आहेत आणि पवार कुटुंबीय न्यायाच्या प्रतीक्षेत. हे प्रकरण न्यायप्रविष्ट असल्याचं पोलिसांनी सांगितलं आहे.

अहमदनगरच्या कोपर्डी घटनेनंतर राज्यातल्या महिलांच्या सुरक्षेचा प्रश्न ऐरणीवर आला. कोपर्डीच्या पीडित बालिकेवर झालेल्या अत्याचाराविरुद्ध अनेक आंदोलनं झाली. त्यामुळेच हे प्रकरण जलदगती न्यायालयात गेलं, आरोपींवरचे गुन्हे सिद्ध झाले आणि न्यायालयानं त्यांना फाशीची शिक्षाही सुनावली.

आपल्या मुलाबाळांना गमावल्याचं दु:ख कधीच भरून निघत नाही. पण किमान दोषींना शिक्षा झाल्यानं त्यांच्यात न्याय मिळाल्याची भावना तरी आहे. पण कित्येक पीडित आणि त्यांचे कुटुंबीय आजही न्यायाच्या प्रतीक्षेत आहेत न्यायालयाच्या पायऱ्या आपल्या अश्रूंनी झिजवत आहेत.

गायरान जमीन कसून पवार कुटुंबीय गुजराण करतात.

शहरी झगमगाटापासून 15 किलोमीटर दूर हिंगोली जिल्ह्यातलं जोडतळ हे छोटंसं गाव. इथली लोकसंख्या जेमतेम हजार आहे. आणि याच गावात फासेपारधी... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

समाजाचं प्रतिनिधित्व करणारं पवार हे एकमेव कुटुंब.

सुंदरसिंग पवार या कुटुंबात कर्ते पुरुष होते. चार मुली, दोन मुलं आणि पत्नी मंगलबाई यांच्यासह सुंदरसिंग गावाजवळच्या गायरान (गाईंना चरण्यासाठी अलिखितपणे वापरली जाणारी जमीन) जमिनीवरच त्यांचा उदरनिर्वाह चालायचा.

12 जून 2014च्या रात्री या कुटुंबातल्या तीन तरुण मुली आणि त्यांच्या वडिलांचा खून झाला. संपूर्ण जिल्हा हादरवून सोडणाऱ्या या भीषण हत्याकांडामागे ज्यांचा हात होता, ते अद्यापही मोकाट आहेत.

आता या कुटुंबीयांपैकी आई, दोन मुलं आणि एक मुलगी हयात आहे.

मंगलबाईंना न्यायाची प्रतीक्षा आहे.

मंगलबाई पवार यांच्यानुसार गायरान जमीन कसत असल्यानं गावकरी पवार कुटुंबीयांचा राग करायचे. पारधी समाजापासून धोका होऊ शकतो, अशी भीती गावकऱ्यांच्या मनात आहे.

यातूनच गावकरी आणि पवार कुटुंबीयांमध्ये वाद व्हायचे. या वादाचं पर्यवसन वैयक्तिक भांडणात झालं, आणि मग सुंदरसिंग यांची धाकटी मुलगी कोमल या संघर्षाची पहिली बळी ठरली.

19 जानेवारी 2014ला 14 वर्षांच्या कोमलचा विनयभंग करण्यात आला. पवार कुटुंबीयांनी गावातल्याच संदीप कराले, मारुती जाधव आणि लखन जाधव यांच्याविरुद्ध बासंबा पोलीस ठाण्यात तक्रार दाखल केली. पण काहीच निष्पन्न झालं नाही.

अखेर सुंदरसिंग यांनी चारही मुलींना मुंबईत नातेवाईकांकडे पाठवलं. तिथं मंदाकिनी आणि पूनम पोलीस भरतीसाठी तयारी करत होत्या.

घटनेच्या दरम्यान दोघी सुट्टीत गावी आल्या होत्या. सरावासाठी त्या घराजवळ असलेल्या तलावात पोहायला जायच्या.

ती काळरात्र

पूनम, मंदाकिनी, पूजा आणि त्यांचे दोन्ही भाऊ देवानंद आणि गोपाळ घराजवळच्या तलावात पोहायला गेले होते. त्यातच मंदाकिनी, पूजा आणि पूनम या तिघी बुडाल्या. या तिघींना वाचवण्यासाठी सुंदरसिंग आले आणि त्यातच या चौघांचाही मृत्यू झाला.

दोघा भावांनी घटनास्थळाहून पळ काढल्यामुळे ते बचावले. केवळ हेच दोघं या घटनेचे साक्षीदार आहेत.

गोपाळ आणि देवानंद यांच्या म्हणण्यानुसार सुनील जाधव आणि त्याच्या दोन साथीदारांनी तिन्ही बहिणींना पाण्यात बुडवलं. आणि त्यांना वाचवण्यासाठी आलेल्या त्यांच्या बाबांनाही मग जीवे मारण्यात आलं.

आता काय स्थिती?

घटनेनंतर पोलिसांमध्ये तक्रार दाखल करण्यात आली. भीतीपायी पवार कुटुंबीयांनी गाव सोडलं.

प्रकरण न्यायालयात गेलं. तीनही आरोपी निर्दोष असल्याचा अहवाल पोलिसांकडून हिंगोली न्यायालयात दाखल करण्यात आला आहे.

तीन बहिणी...


हिंदमाता परिसरात पाणी साचलं आहे.

मुंबईच्या विविध भागांमध्ये पाणी साचलं आहे. सायन, किंग्स सर्क, भेंडीबाजार, दादर टीटी, भारतमाता, माहीम चर्च, एल्फिन्स्टन, प्रतीक्षा नगर, सुमन नगर, वांद्रे, खार, गोरेगाव, जोगेश्वरी, दहिसर अशा अनेक ठिकाणी पाणी साचलं आहे.

 हिंदमाता, परळ या ठिकाणच्या वस्त्यांमध्ये पाणी तुंबलं.

पाणी साचल्यामुळे रस्ता वाहतुकीवरही परिणाम झाला.

वाहतुकीवर परिणाम झाला आणि वाहनं बंदही पडली.

पण पावसाची संततधार सुरू असताना काही अनोखे प्रसंगही पाहायला मिळाले.

मुंबई महापालिकेचे एफ वॉर्डचे कर्मचारी काशिराम पांडुरंग तळेकर सकाळी 9:30 वाजेपासून हिंदमाता परिसरातल्या एका मॅनहोलपाशी उभे होते. तुंबलेल्या पाण्यात मॅनहोल लक्षात न येवून अपघात होऊ नये यासाठी ही खबरदारी घेण्यात आली होती.

सततच्या पावसामुळे रस्त्यांना नद्यांचं स्वरूप आलं होतं. त्यातच शाळांना सुटी मिळाल्यामुळे लहान मुलांनी पाण्यात मनसोक्त खेळण्याचा आनंद लुटला.

सकाळी दक्षिण मुंबईत सँडहर्स्ट रोड रेल्वे स्टेशनातली एक भिंत कोसळली. त्यामुले स्लो लाईन काही वेळ बंद होती. कोसळलेल्या भिंतीचे अवशेष उचलल्यानंतर काही वेळापूर्वीच रेल्... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

वे वाहतूक पुन्हा सुरू झाली आहे.

मुंबईतल्या पश्चिम, मध्य आणि हार्बर या तीनही मार्गांवर लोकल उशिराने धावत आहेत. आम्ही मोठे पंप लावून रुळांवरचं पाणी सतत काढत आहोत, असं पश्चिम रेल्वेने म्हटलं आहे. LBS, जोगेश्वरी-विक्रोळी लिंक रोड आणि अनेक महामार्गांवर मोठे ट्रॅफिक जॅम झाले आहेत.

पावसाची चर्चा नागपूरमध्ये सुरू असलेल्या पावसाळी अधिवेशनातही चर्चा झाली. नागपूरमध्ये मुसळधार पाऊस पडल्यामुळे शुक्रवारी विधिमंडळातली वीज गेली होती. अधिवेशनाचा एक दिवस वाया गेल्याचा मुद्दा विरोधकांनी सदनात उचलला. छगन भुजबळ यांनी 'जलयुक्त विधिमंडळा'बद्दल मुख्यमंत्र्यांचं अभिनंदन केलं.

मुंबईच्या आसपासही पाऊस सुरू आहे. विरार-वसई परिसरात अजूनही पाऊस सुरू आहे. ठाणे, कल्याण-डोंबिवलीत 24 तासांनंतर पावसाने थोडी उसंत घेतली आहे. मुंबईसोबतच कोकणात सर्वत्र पाऊस सुरू आहे. विदर्भात यवतमाळमध्येही मुसळधार पाऊस झाल्याने अनेकांच्या घरांत पाणी शिरलं आहे.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)


हिंदी आणि नेपाळी भाषेतही समानता आढळून येते. नेपाळी भाषेतही देवनागरी लिपी असून शब्दसंग्रह सुद्धा एकसारखा आहे. ज्याला हिंदी येते तो थोड्याफार प्रमाणात नेपाळी भाषाही समजू शकतो. असंही म्हटलं जातं की नेपाळ आणि भारतामध्ये बेटी-रोटीचेही संबंध आहेत.

 नेपाळची सीमा तीन बाजूंनी भारताशी जोडलेली आहे आणि एका बाजूला तिबेटची सीमा आहे. असे असूनही नेपाळ आणि भारत यांच्यातील संबंध सध्या फार चांगले नाहीत.

 पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी त्यांच्या गेल्या कार्यकाळातील चार वर्षांत तीन वेळा नेपाळचा दौरा केला. मोदींचा तिसरा नेपाळ दौरा मे 2018 मध्ये झाला. मोदींनी नेपाळबरोबरचे संबंध पूर्ववत करण्यासाठी तिसऱ्या भेटी दरम्यान धार्मिक मार्ग अवलंबला होता. यावेळी ते थेट जनकपूर आणि नंतर मुक्तिनाथला गेले होते.

हिंदूंसाठी ही दोन्ही ठिकाणं महत्त्वाची समजली जातात. जनकपूरच्या मंदिरात पूजा केल्यानंतर मोदी काठमांडूला गेले. याआधीच्या पहिल्या भेटीत मोदी पशुपतिनाथ मंदिरात गेले होते. सहाजिकच नेपाळमधील मंदिरांमध्ये जाताना नरेंद्र मोदींनी दोन्ही देशांच्या धार्मिक समानतेचा विचार केला असणार.

असे असूनही मोदी सरकारच्या कार्यकाळात नेप... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ाळसोबतचे संबंध अनेक बाबतीत ऐतिहासिकदृष्ट्या बिघडले आहेत. या प्रश्नाचे उत्तर जाणून घेण्यासाठी आणि इतर अनेक मुद्द्यांबाबत बीबीसीने नेपाळचे परराष्ट्रमंत्री प्रदीप ज्ञवाली यांच्याशी फोनवरून चर्चा केली.

 भारत आणि नेपाळ यांच्यातील द्विपक्षीय संबंधांमध्ये दोन्ही देशांची बहुसंख्य लोकसंख्या हिंदू असण्याचे काय महत्त्व आहे ? यामुळे नातेसंबंधात तणाव निर्माण होतोय का ?

 याचे उत्तर देताना प्रदीप ज्ञवाली सांगतात, "भारत आणि नेपाळ यांच्यात अनेक पातळ्यांवर साम्य आहे. दोन्ही देशांमधील संबंध दृढ करण्यासाठी सांस्कृतिक समानता हा सर्वात महत्त्वाचा दुवा आहे. दोन्ही देश एका वैभवशाली संस्कृतीचे प्रतिनिधित्व करतात आणि दोघांनाही समृद्ध ज्ञानपरंपरा आहे. आयुर्वेद, योग, ज्योतिष हे भारत आणि नेपाळ या दोन्ही देशांमध्ये समान आहेत. दोन्ही देशांच्या सामायिक संस्कृतीमुळे लोकांचे संबंध दृढ होतात."

"नेपाळ आणि भारत यांच्यातील संबंधांमध्ये कधी कधी चढ-उतार दिसून येतात. पण सांस्कृतिक संबंध खोलवर रुजलेले असल्याने दोघांध्ये आपुलकीचे नाते आहे. पण संस्कृती आणि धर्म यामध्ये आपण गफलत करू नये हे देखील आपण समजून घेतले पाहिजे.

धर्म आणि संस्कृती हे दोन्ही वेगळे पैलू आहेत. धर्म हा वैयक्तिक श्रद्धेचा विषय आहे. जो अत्यंत खासगी आहे. मला वाटते धर्माला देशाच्या अंतर्गत कारभारात आणि दुस-या देशाशी असलेल्या संबंधांमध्ये आणायला नको."

 नेपाळ धर्मनिरपेक्ष देश व्हावा अशी भारताची इच्छा नव्हती का ?

 प्रदीर्घ आंदोलनानंतर 2008 मध्ये नेपाळमधील राजेशाही राजवट संपली. लोकशाहीच्या स्थापनेला सुरुवात झाली आणि संविधान बनण्याची प्रक्रियाही सुरू झाली.

 सप्टेंबर 2015 मध्ये नेपाळने आपली नवीन राज्यघटना लागू केली ज्यामध्ये नेपाळ धर्मनिरपेक्ष राज्य असल्याचे सांगण्यात आले. हे तेव्हा घडत होते जेव्हा भारतात एका हिंदुत्ववादी विचारसरणीच्या पक्षाचे नेतृत्त्व करणाऱ्या नरेंद्र मोदी यांचे सरकार होते.

26 मे 2006 रोजी तत्कालीन भाजप अध्यक्ष राजनाथ सिंह म्हणाले, "नेपाळची मूलभूत ओळख हिंदू राष्ट्राची आहे आणि ही ओळख पुसली जाऊ नये. माओवाद्यांच्या दबावाखाली नेपाळने आपली मूळ ओळख गमावली तर भाजपला आनंद होणार नाही."

 राजेशाही काळात नेपाळची ओळख एक हिंदू राष्ट्र अशी होती. तेव्हा नेपाळ हे जगातील एकमेव हिंदू राष्ट्र होते.

 भारत - नेपाळ सीमा वाद

 भारताचा सीमावाद आतापर्यंत मुख्यत: चीन आणि पाकिस्तानशी...


हिंदी-भोजपुरी अभिनेते तसंच भाजप खासदार रवी किशन यांनी सोमवारी (14 सप्टेंबर) लोकसभेत बोलताना बॉलिवूडमधल्या ड्रग्जच्या विळख्यासंदर्भात जे काही आरोप झाले आहेत त्यासंबंधी काही प्रश्न उपस्थित केले. देशातील तरूण पिढी बिघडवण्यासाठी हे चीन आणि पाकिस्ताननं रचलेलं षड्यंत्र आहे, असा आरोप रवी किशन यांनी केला.

"ड्रग्जचं व्यसन हे चित्रपट सृष्टीतही आहे. अनेक जण सापडले आहेत. नार्कोटिक्स कंट्रोल ब्युरोनं (NCB) खरंच चांगली कामगिरी बजावली आहे. दोषींविरोधात कठोर कारवाई करावी अशी मागणी मी केंद्र सरकारकडे करतो. त्यांना कठोर शिक्षा देऊन शेजारील देशांच्या षड्यंत्राला चोख प्रत्युत्तर द्यावं," असं रवी किशन यांनी म्हटलं.

NCB नं अभिनेत्री रिया चक्रवर्ती आणि तिचा भाऊ शौविक चक्रवर्तीवर केलेल्या कारवाईकडे रवी किशन यांचा रोख होता.

रवी किशन यांच्या या वक्तव्यावर मंगळवारी (15 सप्टेंबर) जया बच्चन यांनी राज्यसभेत तीव्र आक्षेप घेतला. जया बच्चन यांनी म्हटलं, "काही लोकांमुळे तुम्ही संपूर्ण इंडस्ट्रीची प्रतिमा मलीन करू शकत नाही. या इंडस्ट्रीशी संबंधित असलेल्या एका लोकसभा सदस्यानेही फिल्म इंडस्ट्रीबद्दल वक्तव्यं केलं, ते... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

व्हा मला खूप वाईट वाटलं."

"जिस थाली में खाते हैं उसी में छेद करते हैं," असं विधान जया बच्चन यांनी केलं.

"जयाजींनी मला पाठिंबा द्यावा, असं मला वाटतं. इंडस्ट्रीमधले सर्वजण ड्रग्ज घेतात असं नाही, पण जे घेतात, ते या इंडस्ट्रीला संपविण्याच्या कटाचा भाग आहेत. जेव्हा मी किंवा जयाजी या इंडस्ट्रीमध्ये आलो, तेव्हा परिस्थिती वेगळी होती. पण आता चित्र बदललं आहे. आम्ही या इंडस्ट्रीचं रक्षण करायला हवं," अशी प्रतिक्रिया रवी किशन यांनी ANI या वृत्तसंस्थेशी बोलताना जया बच्चन यांच्या वक्तव्यावर दिली.

बॉलिवूडमधून कोणी दिला पाठिंबा?

दिग्दर्शक अनुभव सिन्हा यांनी जया बच्चन यांच्या विधानाचं समर्थन करणारं ट्वीट करताना म्हटलं की, पाठीचा कणा याला म्हणतात.

अनुभव सिन्हांच्या याच ट्वीटवर अभिनेत्री तापसी पन्नू हिनेही जया बच्चन यांना समर्थन देणारं ट्वीट केलं. इंडस्ट्रीतल्या एका महिलेनं ठाम भूमिका घेतल्याचं कौतुक करायला हवं.

अभिनेत्री सोनम कपूर हिनेही म्हटलं की, मी जेव्हा मोठी होईन तेव्हा मला असंच व्हायला आवडेल.

कंगना राणावतची जया बच्चन यांच्यावर टीका

बॉलिवूडमधील ड्रग्ज रॅकेटसंबंधी आरोप करणारी अभिनेत्री कंगना राणावत हिने जया बच्चन यांच्या वक्तव्यावर आक्षेप घेणारं ट्वीट केलं.

"जर माझ्याप्रमाणे तुमची मुलगी श्वेता हिला मारहाण झाली असती, ड्रग्ज दिले गेले असते आणि विनयभंग झाला असता तरी तुम्ही हेच बोलला असता का? अभिषेकला लोकांकडून सतत त्रास सहन करावा लागला असता आणि त्यानेही गळफास लावून घेतला असता तर तुम्ही असं बोलला असता का? आमच्याबद्दल थोडी तरी सहानुभूती बाळगा," असं ट्वीट कंगनानं केलं.

जया बच्चन सोशल मीडियावर ट्रोल

नेटिझन्सना मात्र जया बच्चन आणि त्यांचं समर्थन करणाऱ्यांना ट्रोल केलं.

एका ट्वीटर युझरनं म्हटलं आहे की, जया बच्चन या ढोंगी आहेत. संजय राऊत यांनी कंगनाला उद्देशून हरामखोर म्हटलं त्यावेळी जया बच्चन यांनी विरोध का केला नाही? अमिताभ बच्चन यांनी सुशांत सिंह यांची आत्महत्या, कंगनाच्या ऑफिसवर केलेली कारवाई, रिया या प्रकरणावर भाष्य का केलं नाही?

रितीमुक्ता दाश यांनी म्हटलं, जया बच्चन या देशातील महिलांच्या पाठिशी उभ्या राहिल्या नाहीत तर केवळ स्वतःच्या कुटुंबासाठी भूमिका घेत आहेत. त्या खूप ढोंगी आहेत.

जया बच्चन बॉलिवूडमधील ड्रग पेडलर्सना पाठिशी का घालत आहेत, असा प्रश्न एका ट्वीटर युजरनं विचारला.

पुष्पेंद्र कुलश्रेष्ठ...


हिंदुत्व

शिवसेनेचं हिंदुत्व आजही अबाधित आहे, अशी आशा आहे. पण आज आपल्या हिंदुत्वावर संकट ओढावलेले दिसत असताना आपण स्वस्थ कसे बसू शकता? असा सवाल भाजप आमदार प्रसाद लाड यांनी केला आहे. राज्य सरकारने लव्ह जिहादविरोधात कायदा करावा अशी मागणी त्यांनी पत्राद्वारे केली आहे. 'टीव्ही9मराठी'ने ही बातमी दिली आहे.

हिंदुहृदयसम्राट बाळासाहेब ठाकरे आणि माँ साहेबांचे पुत्र मुख्यमंत्री असलेल्या या महाराष्ट्रात आज सातत्याने महिलांवरील अत्याचार, बलात्कारासारख्या घटना समोर येत आहे, जे लाजिरवाणे आहे. या मुद्द्यावरुन राजकीय वाद पेटलेला असतानाही आपणांकडून काही ठोस पावलं उचलली जाऊ नये हे दुर्दैवी आहे.

आजच्या घडीला देशात लव्ह जिहादच्या घटना वाढत असताना, अनेक राज्यांनी याप्रकरणी धर्मस्वातंत्र्य कायदा लागू केला आहे. मध्यप्रदेश सरकारने देखील अशा आंतरधर्मीय विवाहसंबंधी कायदा लागू करण्याचे घोषित केले आहे. या नवीन कायद्याअंतर्गत दोषींना 5 वर्षांपर्यंत शिक्षा ठोठावण्यात येईल. याआधीच उत्तर प्रदेश, हरियाणा आणि पंजाब सरकारने देखील अशाप्रकारचा कायदा आणणार असल्याची घोषणा केली होती.

2. अध्यक्षांविना राष्ट्रीय पक्ष कसा च... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ालू शकतो-सिब्बल

"राहुल गांधी यांनी दीड वर्षांपूर्वी आपल्याला काँग्रेसच्या अध्यक्षपदी राहायचं नसल्याचं स्पष्ट केलं होतं. तसंच त्या पदावर गांधी कुटुंबातील कोणतीही व्यक्ती असू नये असंही ते म्हणाले होते. या गोष्टीला दीड वर्ष उलटल्यानंतरही मी हे विचारू इच्छितो की कोणताही राष्ट्रीय पक्ष अध्यक्षांविना एवढ्या मोठ्या कालावधीसाठी काम कसा करू शकतो? असा सवाल खासदार कपिल सिब्बल यांनी केला आहे.

कपिल सिब्बल

"मी पक्षांतर्गत चर्चेतही या विषयावर बोललो होतो. आम्ही ऑगस्ट महिन्यात पत्रही लिहिलं होतं. परंतु आमच्याशी कोणीही चर्चा केली नाही. दीड वर्षांनंतरही आमच्या पक्षाला अध्यक्ष नाही. कार्यकर्त्यांनी आपल्या समस्या कोणाकडे मांडाव्या?

"जर पक्ष निवडणुकांमध्ये चांगली कामगिरी करत नसेल तर माझ्या भावनाही दुखावल्या जातात. मीदेखील एक काँग्रेस कार्यकर्ता आहे. मी लाखो कार्यकर्त्यांचा आवाज उचलत आहे. मी गांधी कुटुंबीयांवर कोणतीही टीका करत नाही. मी पक्षाची लोकशाही व्यवस्था वाढवण्याबद्दल बोलत आहे", असं खासदार कपिल सिब्बल यांनी म्हटलं आहे. 'इंडिया टुडे'शी ते बोलत होते.

3.पदवीधरांच्या बेकारीला भाजपच जबाबदार-जयंत पाटील

"संपूर्ण देशात भाजप सरकारविरोधात नाराजीचा सूर आहे. कारखानदारांनी तरुणांना कामावरून कमी करून उत्पादन निम्म्यावर आणलं. त्याला मोदी सरकारची धोरणं कारणीभूत आहेत.

पदवीधरांच्या बेकारीलाही भाजपच जबाबदार असून, त्यांच्याविरोधात देशात आणि राज्यात नाराजीचा सूर आहे.त्यामुळे कार्यकर्त्यांनी कोणावरही विसंबून न राहता मतदारापर्यंत पोहोचून जास्तीतजास्त मतदान होण्यासाठी प्रयत्न करावा", असं वक्तव्य जलसंपदामंत्री आणि राष्ट्रवादी काँग्रेसचे प्रदेशाध्यक्ष जयंत पाटील यांनी सातारा इथं केलं. 'सकाळ'ने ही बातमी दिली आहे.

जयंत पाटील यांनी भाजपवर टीका केली आहे.

विनाअनुदानित शिक्षकांना अनुदान देण्याचा निर्णय महाआघाडी सरकारने घेतला आहे. राज्याची उत्पन्नाची साधने वाढवणे आवश्यक आहे. त्यासाठी काम सुरू आहे असं पाटील यांनी पुढे सांगितलं.

4. महापूजेला विरोध करणारे वारकरी नसून चमचे-अमोल मिटकरी

"महापूजेला विरोध करणारे वारकरी नसून संघाचे चमचे आहेत. वारकऱ्यांच्या नावाखाली पूजेला विरोध करणाऱ्या भाजपा कंपनीपासून वारकऱ्यांनी सावध रहावे", अशी टीका राष्ट्रवादीचे आमदार अमोल मिटकरी यांनी केली आहे. "तुका म्हणे खळ! करु समयी निर्मळ" असंही त्यांनी त्यांच्या...


हिंदुत्ववादी संघटना आणि राजकीय पक्षांच्या नेतृत्वाखाली प्रदर्शन करणारे काही जण तिरुअनंतपूरममध्ये मंत्रालयापर्यंत पोहोचले आहेत.

'शबरीमाला बचाओ' मोहिमेअंतर्गत केवळ केरळच नाही तर अहमदाबाद आणि दिल्लीपर्यंत निषेध आंदोलनं करण्यात आली. या प्रकरणी सर्वोच्च न्यायालयात फेरविचार याचिकाही दाखल करण्यात आली आहे.

आंदोलकांनी आधी राज्य सरकारलाही याचिका दाखल करण्याची विनंती केली होती. त्यांचं म्हणणं आहे की ते स्त्रियांना मंदिर प्रवेश करू देणार नाही.

शबरीमाला मंदिरात स्त्रियांच्या प्रवेशाला परवानगी देणाऱ्या सर्वोच्च न्यायालयाच्या निकालानंतर हे प्रकरण तापलं. तब्बल 12 वर्षांच्या संघर्षानंतर 28 सप्टेंबर 2018 रोजी सर्वोच्च न्यायालयाच्या खंडपीठाने 4-1 अशा बहुमताने स्त्रियांना मंदिर प्रवेश देण्याचा निकाल सुनावला.

सर्व भाविकांना पूजेचा अधिकार असल्याचं कोर्टाने म्हटलं होतं. स्त्रियांना प्रवेश नाकारणं म्हणजे स्त्रियांचा अवमान आहे. त्यामुळे वर्षानुवर्षं चालत आलेले हे पितृसत्ताक नियम बदलले पाहिजेत, असं कोर्टाने म्हटलं होतं.

निकाल सुनावणाऱ्या न्यायमूर्तींच्या खंडपीठातील इंदू मल्होत्रा या स्त्रियांच्या मंदिर... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

प्रवेशाच्या बाजूने नव्हत्या. कोर्टाने धार्मिक प्रथांमध्ये हस्तक्षेप करू नये, त्यामुळे इतर धार्मिक स्थळांवरदेखील त्याचा परिणाम होतो, असं मल्होत्रा यांचं म्हणणं होतं.

आता आंदोलक रस्त्यावर उतरले आहेत आणि त्यात महिलांची संख्या मोठी आहे. त्यांच्या हातात अय्यप्पा देवाचे फोटो असलेले झेंडे आहेत. स्त्रियांच्या बाजूने असणाऱ्या या निकालाचा स्वतः स्त्रियाच विरोध करत आहेत.

या निकालाविरोधात यापूर्वीही चार हजारांहून जास्त स्त्रियांनी मोर्चा काढला होता. शेकडो वर्षं जुनी परंपरा बदलू नये, त्यामुळे अय्यप्पा देवाचा अपमान होतो, असं त्यांचं म्हणणं होतं.

महिलाच महिलांच्या अधिकारांविरोधात उभ्या ठाकण्याची ही काही पहिलीच वेळ नाही.

शबरीमाला : मंदिराकडे येणाऱ्या मार्गावर निदर्शकांनी अडवल्या गाड्या

यापूर्वीही महिलांच्या अधिकारांची मागणी होत असताना महिलांनीच त्याला विरोध केला आहे. शनी शिंगणापूरच्या गाभाऱ्यात महिलांच्या प्रवेशाचा मुद्दा असो की तीन तलाकला बेकायदा ठरवणाऱ्या कोर्टाच्या निकालाचा मुद्दा असो.

त्यावेळीसुद्धा महिलांनी निषेध आंदोलनं केली होती आणि याला धार्मिक परंपरेत हस्तक्षेप असल्याचं म्हटलं होतं.

हा विरोध का?

समान अधिकारांच्या बाबतीत महिलांमध्ये मतभेद असल्याचं दिसतं. मात्र स्वतःच्याच अधिकारांबाबत स्त्रियांमध्ये मतभेद का? कुठल्याही मोहिमेवर याचा काय परिणाम होतो?

यावर सामाजिक कार्यकर्त्या कमला भसीन म्हणतात, "स्त्रीच स्त्रीविरोधात दिसत असली तरी वास्तवात हे खरं नाही. खरंतर आम्ही स्त्रियासुद्धा पितृसत्ताक विचारसरणीच्या पगड्याखाली असतो. आम्ही लहानपणापासून हेच शिकलो आहोत. आम्ही चंद्रावरून तर आलेलो नाही. भारतातच जन्मलो. जिथे काहींनी सांगितलं की स्त्रिया अशुद्ध असतात, अपवित्र असतात त्यामुळे मंदिर-मशिदीत जाऊ शकत नाहीत. स्त्रियासुद्धा यावर विश्वास ठेवूनच मोठ्या होतात."

"घरांमध्येसुद्धा हेच चित्र दिसतं. अनेक ठिकाणी सासू-सुनांमध्ये स्त्रियांच्या अधिकारावरूनच भांडणं होतात. कन्या भ्रूण हत्येतदेखील आई आणि सासूची परवानगी असते. हीच बाब मोठ्या स्तरावरही लागू होते. त्यांना त्यांच्या अधिकारांची जाणीवच नसते. शिवाय मोठमोठ्या गुरू आणि मौलवी यांना उत्तर देण्याची क्षमताही त्यांच्यात नसते."

'स्त्रीच स्त्रीची शत्रू नाही'

स्त्रीच स्त्रिची शत्रू असल्याचा समज आहे. त्याच एकमेकींच्या विरोधात असल्याचं दिसतं. सासू-सून यांच्यातली भांडणं तर...


हिंदुराव घाटगे आणि बायजाबाई शिंदे

पण आपण इथं ग्वाल्हेरच्या एका वेगळ्या राणीची माहिती घेणार आहोत. ती राणी म्हणजे बायजाबाई शिंदे.

या आजच्या कोल्हापूर जिल्ह्यातील कागल येथील होत्या. कागलच्या या मुलीने केवळ शिंदे घराण्याची सून म्हणून नाव कमावलं नाही तर अत्यंत दोलायमान राजकीय स्थितीत ग्वाल्हेर संस्थानचा कारभार पाहिला. बायजाबाई शिंदे यांच्या कर्तृत्वाचं वर्णन अनेक देशी-विदेशी इतिहास अभ्यासकांनी केलं आहे.

घाटगे घराण्याचा ग्वाल्हेरशी संबंध कसा आला?

कागल येथिल देशमुखी घाटगे घराण्याकडे होती. या घराण्यातील एक शूर पुरुष सखाराम म्हणजेच सर्जेराव घाटगे हे परशुराम पटवर्धन यांच्याकडे नोकरीस होते. पटवर्धन यांच्यामुळे त्यांचे पुण्यात पेशव्यांकडे येणे-जाणे होऊ लागले.

सर्जेराव घाटग्यांचे गुण पाहून त्यांनी पुण्यातच राहावे अशी विनंती नाना फडणवीसांनी केली आणि घाटगे पुणे दरबारातच रुजू झाले. पुढे सवाई माधवरावांच्या मृत्यूनंतर दुसरे बाजीराव पेशवेपदी आले तेव्हाच्या काळामध्ये महादजी शिंदे यांचे दत्तकपुत्र दौलतराव शिंदे यांच्याशी सर्जेराव घाटग्यांचा संपर्क आला.

बायजाबाई शिंदे आणि ग्वाल्हेरचा किल्ला

सर्जेरा... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

व घाटगे यांच्या मुलीशी दौलतराव शिंदे यांनी विवाह करावा असा प्रस्ताव दुसऱ्या बाजीरावांनी मांडला. ही कन्या म्हणजेच बायजाबाई शिंदे होय. त्यानंतर शिंदे यांच्या दिवाणपदावर सर्जेराव घाटगे यांची नेमणूक झाली आणि मार्च 1798 मध्ये बायजाबाई घाटगे आणि दौलतराव शिंदे यांचा विवाह झाला.

शिंद्यांच्या दरबारातील वाढत्या वजनामुळे अप्रिय झालेल्या सर्जेराव घाटग्यांची आनंदराव नावाच्या एका सरदारांनी आणि मानाजी फाकडे यांच्या मुलाने 1810 साली हत्या केली.

दत्तात्रय बळवंत पारसनिस यांनी महाराणी बायजाबाई शिंदे या नावाने 1902 साली एक चरित्र प्रसिद्ध केलं आहे. या पुस्तकात या सर्व घडामोडींचे वर्णन केलं आहे. पारसनिसांचं पुस्तक मुंबईच्या बाबाजी सखाराम आणि कंपनीने प्रकाशित केलं होतं.

दक्षिणेची सौंदर्यलतिका

बायजाबाई शिंदे दिसायला अत्यंत सुंदर आणि सुस्वरुप होत्या असं वर्णन अनेक इतिहासलेखकांनी केलं आहे. इंग्रज लेखकांनी तिला ब्युटी ऑफ डेक्कन (दक्षिणेची सौंदर्यलतिका) असं म्हटलं आहे.

द. बा. पारसनीस यांनी लिहिलेलं बायजाबाई यांचं चरित्र

बायजाबाई शिंदे ग्वाल्हेरला गेल्यावर त्यांचा सर्व कारभारात वावर असे. शिकारीमध्येही त्या सहभागी होत. भाला फेकणे, बंदुकीने शिकार करणे, घोडेस्वारी अशा सर्व कलांमध्ये त्या निपुण होत्या.

दौलतराव शिंदे यांचा 1827 साली मृत्यू झाला. तत्पुर्वी आपला राज्यकारभार बायजाबाई शिंदे यांनीच सांभाळावा अशी इच्छा त्यांनी व्यक्त केली होती. त्यामुळे बायजाबाई शिंदे यांच्याकडे ग्वाल्हेरच्या सर्व कारभाराची सूत्रं आली.

राज्यकारभार आणि हिंदुराव घाटगे

1810 साली सर्जेराव घाटगे यांचं निधन झाल्यानंतर त्यांचा मुलगा राजा हिंदुराव (मूळ नाव जयसिंगराव) ग्वाल्हेरला येऊन राहिला. हे हिंदुराव दौलतराव शिंदे यांच्याबरोबर काम करू लागले. हिंदुराव घाटगे यांचं ग्वाल्हेरच्या दरबारात मोठं प्रस्थ तयार झालं.

दौलतराव शिंदे यांचा मृत्यू झाल्यानंतर बायजाबाईंनी शिंदे घराण्यातील मुकुटराव नावाच्या पुत्रास दत्तक घेऊन राजगादीवर बसवलं आणि त्यांचं नाव जनकोजी असं ठेवण्यात आलं.

त्यानंतर बायजाबाई यांनी आपला भाऊ हिंदुराव, बापूजी रघुनाथ, यशवंतराव दाभाडे, यशवंतरावभाऊ बक्षी, लालाभाऊ, फकीरजी गाढवे, माधवरावपंत ब्रह्माजी, लक्ष्मणराव विठ्ठल, रामराव फाळके, मणिराम शेट, दाजीबा पोतनीस, आत्माराम वाकडे या सरदारांच्या मदतीने आणि काही इंग्रज सैन्य अधिकाऱ्यांच्या मदतीने राज्यकारभार...


हिंदुस्तान टाईम्स वृत्तपत्राला दिलेल्या मुलाखतीमध्ये आदित्य ठाकरेंनी ही माहिती दिली आहे.

"ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत आणखी काही गोष्टी सुरू होतील आणि मग त्यासाठी वाहतुकीच्या इतर पर्यायांनाही परवानगी द्यावी लागेल, ऑक्टोबरच्या मध्याच्या सुमारास कदाचित आम्ही लोकल टेन्स सुरू करू," असं मुंबईचे पालकमंत्री आदित्य ठाकरेंनी या मुलाखतीत सांगितलं आहे.

तर अत्यावश्यक सेवांसोबतच इतर लोकांसाठीही लोकल सुरू करण्याबाबत विचार करावा, अशी सूचना मुंबई हायकोर्टाने आज (29 सप्टेंबर) राज्य सरकारला दिली आहे.

वकिलांना मुंबई लोकलमधून प्रवास करता यावा यासाठी हायकोर्टात एक याचिका दाखल करण्यात आली होती. त्यावर आज सुनावणी झाली. त्यादरम्यान मुंबई उच्च न्यायालयाने राज्य सरकारला ही सूचना केली आहे.

राज्यात रेस्टाँरंट्स, जिम, शाळा - कॉलेजं, सिनेमा आणि नाट्यगृहं अजूनही बंद आहेत.

राज्य शासनाने रेस्टॉरंट सुरू करण्यासाठी मार्गदर्शक तत्वं तयार केली असून ती सर्व संबंधितांना पाठवण्यात आली आहेत. ती अंतिम झाल्यानंतर रेस्टॉरंट सुरू करण्याबाबतचा निर्णय घेतला जाईल, असे मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे यांनी सोमवारी (28 सप्टेंबर) सांगितलं... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

.

सध्या हॉटेल्समधून फक्त होम डिलीव्हरी वा पार्सल न्यायला परवानगी आहे.

सर्व रेस्टॉरंट व्यवसायिकांची पुन्हा एकदा बैठक घेऊन कार्यपद्धती निश्चित करणार असल्याचं गृह विभागाचे अतिरिक्त मुख्य सचिव सीताराम कुंटे यांनी सांगितलंय.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.रोज रात्री8 वाजता फेसबुकवर बीबीसी मराठी न्यूज पानावर बीबीसी मराठी पॉडकास्ट नक्की पाहा.)


हिंदुस्तान युनिलिव्हर कंपनीचं हे उत्पादन आहे आणि या कंपनीनेच 'फेअर अँड लव्हली'मधून 'फेअर' शब्द काढून टाकण्याचा मोठा आणि महत्त्वाचा निर्णय घेतला आहे.

'फेअर अँड लव्हली'चं रिब्रँडिंग करणार असल्याचं कंपनीने प्रसिद्ध केलेल्या प्रसिद्धी पत्रकात म्हटलं आहे. नव्या नावासाठी नियामक संस्थेकडे प्रस्ताव पाठवण्यात आला आहे. त्यांच्या मंजुरीनंतर पुढच्या काही महिन्यात नवीन नाव जाहीर करू, असं कंपनीने म्हटलं आहे.

सौंदर्याकडे अधिक सर्वसमावेशक दृष्टीने बघण्याच्या प्रयत्नांचा हा भाग असल्याचं कंपनीचं म्हणणं आहे. त्वचेचा रंग कुठलाही असला तरी त्याचा आदर करण्याप्रती आम्ही कटिबद्ध असल्याचं कंपनीने सांगितलं.

फेअर अँड लव्हलीला बाजारात फेअरनेस म्हणजेच गोरेपणा देणारी क्रिम म्हणून ओळखतात. मात्र, गेल्या काही वर्षात अशा फेअरनेस क्रीमवर बरीच टीका होऊ लागली आहे.

गोरेपणा म्हणजे सौंदर्य, तर काळी व्यक्ती कुरूप असं केवळ भारतातच नाही तर जगभरात अनेक ठिकाणी मानलं जातं. फेअरनेस क्रिममुळे तर हा (गैर)समज अधिकच घट्ट होऊ लागला आहे. इन्स्टन्ट गोरेपणा नाहीतर पैसे परत, सात दिवसात गोरेपणा अशा कितीतरी जाहिरातींनी गोरेपणाचं आकर्षण... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

वाढलं. फेअरनेस क्रीमचा खप बघितला तर गोरेपणाचा किती हव्यास आहे, याचा अंदाज येतो.

खरंतर या गोरेपणाच्या क्रिमची सुरुवात करणारा ब्रँड 'फेअर अँड लव्हली'च होता. जवळपास 70च्या दशकात बाजारात 'फेअर अँड लव्हली'चा प्रवेश झाला. या क्रिमच्या नावातच फेअर होतं. त्यामुळे हे क्रिम लावताच तुम्ही गोरे व्हाल, अशी खात्री तरुणींना वाटू लागली. तेव्हापासून शेकडो फेअरनेस क्रीम बाजारात आल्या आणि त्यांचा खपही झाला.

काही वर्षांपूर्वी याच हिंदुस्तान युनिलिव्हर कंपनीने पुरुषांसाठी 'फेअर अँड हँडसम' क्रीम बाजारात आणलं. यावरून तरुणांमध्येही गोरेपणाचं केवढं आकर्षण आहे,  हे अधोरेखित झालं.

चेन्नईतल्या 'वुमेन ऑफ वर्थ'ने अशाप्रकारचा गोरेपणाचा अट्टाहास आणि त्याला खतपाणी घालणारी उत्पादनं विशेषतः फेअरनेस क्रिम आणि त्यांच्या जाहिरातींविरोधात 'डार्क इज ब्युटिफुल'अशी मोहिमच उघडली.

अनेकदा आपल्या आवडत्या सेलिब्रिटींना अशा उत्पादनांची जाहिरात करताना पाहून ही उत्पादनं विकत घेण्याकडे लोकांचा कल असतो. पण असेही अनेक कलाकार आहेत, ज्यांनी फेअरनेस क्रीमची जाहिरात करायला नकार दिला होता.

कंगना रानौत

"वेगवेगळ्या विषयांवर ठाम भूमिका घेत चर्चेत राहणाऱ्या कंगना रानौतने फेअनेस क्रीमची जाहिरात करायला नकार दिला होता. मी अगदी लहान असल्यापासूनच मला गोरेपणाची व्याख्या कधी समजलीच नाही. सेलिब्रिटी म्हणून अशा उत्पादनांची जाहिरात करून मी तरूणांसमोर काय आदर्श ठेवणार आहे," असं कंगनाने एका मुलाखतीत म्हटलं होतं. एक पब्लिक फिगर म्हणून माझीही काही जबाबदारी आहे, अशी भूमिका कंगनाने घेतली होती.

माझी बहीण रंगोली सावळी आहे, अशावेळी मी गोरेपणा देणाऱ्या उत्पादनांची जाहिरात करणं तिच्यासाठी किती अपमानास्पद असू शकतं, असंही कंगनाने म्हटलं होतं.

अनुष्का शर्मा

अनुष्का शर्मानेही आपल्याला फेअरनेस क्रीमची जाहिरात करण्यात स्वारस्य नसल्याचं म्हटलं होतं.

"मी अशा उत्पादनांची जाहिरात कधीच करणार नाही, जे वर्णभेद करतात आणि लिंगभेदावर आधारित आहे. गोऱ्यापान त्वचेची भलामण करणाऱ्या उत्पादनांची जाहिरात करण्यात मला काहीच रस नाही. ज्यातून अमुक एक गोष्टच चांगली आहे, असं बिंबवलं जातं, अशी जाहिरात मी करणार नाही" असं अनुष्कानं स्पष्ट केलं होतं.

अभय देओल

ब्लॅक लाइव्हज मॅटर म्हणणारे सेलिब्रिटी हे आपल्या देशातल्या वर्णभेदाकडे दुर्लक्ष करतात, असं म्हणत अभिनेता अभय देओलने भारतात फेअरनेस क्रीमच्या...


हिंदू धर्मातील रूढी परंपरेबाबत या चित्रपटात भाष्य करण्यात आलं आहे. नुकतच या चित्रपटाचं ट्रेलर रिलीज झालं आहे. त्यामुळे वादळ उठलं आहे.

'दशक्रिया' या राष्ट्रीय पुरस्कार विजेत्या मराठी चित्रपटाविरोधात अखिल भारतीय ब्राह्मण महासंघ उभा ठाकला आहे. हा चित्रपट ब्राह्मणांची आणि हिंदू प्रथा-परंपरांची बदनामी करणारा असून त्याच्या प्रदर्शनाला मनाई करावी, अशी त्यांची मागणी आहे.

हा चित्रपट राज्य सरकारच्या साहित्य आणि संस्कृती महामंडळाचे अध्यक्ष आणि लेखक बाबा भांड यांच्या "दशक्रिया' या कादंबरीवर आधारित आहे.

ज्येष्ठ अभिनेते दिलीप प्रभावळकर आणि मनोज जोशी यामध्ये प्रमुख भूमिकेत आहेत. तर दिग्दर्शक संदीप पाटील यांनी या चित्रपटाचं दिग्दर्शन केलं आहे.

दरम्यान, याच विषयावर बीबीसी मराठीनं सोशल मीडियावर वाचकांना आपलं मत विचारलं होतं.

त्यावरून सोशल मीडियावर रंगलेल्या चर्चेचा हा आढावा. यामध्ये अनेकांनी चित्रपटाला पाठिंबा देत जातीय समूहाची सेन्सॉरशीप अत्यंत चुकीचं असल्याचं म्हटलं आहे. तसंच, अनेकांनी #Support_दशक्रिया हा हॅशटॅगही वापरला आहे.

विवेक दिवे यांनी तर थेट सरकारवर निशाणा साधला आहे. "पद्मावती जातीब... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ंधनात अडकला आहे. गुजरात निवडणूक नसती तर थोडा विरोध झाला असता पण चित्रपट तर प्रदर्शित झाला असता. दशक्रिया चित्रपटाला फक्त ब्राह्मणांचा विरोध आहे, हिंदूचा नाही. सरकार ब्राह्मणशाहीचं नसतं तर हा चित्रपट मोठ्या प्रमाणात रिलीज झाला असता.", असं मत त्यांनी व्यक्त केलं आहे.

उमेश इतराज म्हणतात, "चित्रपट हा फक्त मनोरंजनासाठी असतो, त्याला इतकं गंभीर्याने घेण्याची गरज नाही. आणि चित्रपटाच्या सुरूवातीला 'Disclaimer' (सूचना) दिल्या असतात की." त्यावर संकेत पाटणकर यांनी विरोध करणाऱ्यांवर खरमरीत टीका केली आहे. ते म्हणतात, "विरोध करणाऱ्यांना जर लिहिता वाचता आलं असतं तर आपण त्यांच्याकडून या सूचना वाचण्याची किमान अपेक्षा केली असती."

"चित्रपट प्रदर्शित व्हावा की नाही याचे अधिकार फक्त सेन्सर बोर्डकडे आहे. त्यांचा निर्णय मान्य करावा, नाहीतर ही लोकशाही नसून हुकूमशाही आहे, असे म्हणावे लागेल", असं मत संकेत पाटील यांनी मांडलं आहे.

तर समीर लाड यांनी चित्रपटावर बंदी घालण्याऐवजी त्यातला चुकीचा भाग वगळून तो रिलीज केला पाहिजे का? असा प्रश्न विचारला आहे.

डॉ.विशाल पाटील म्हणतात, "आता यांच्याच विचारांची दशक्रिया करायची वेळ आली आहे, विरोध कुठेतरी वैचारिक हवा."

भारतीयांना चित्रपट माध्यमाविषयी अधिक प्रगल्भ करण्याची गरज असल्यांच मत पराग बुताला यांनी व्यक्त केलं आहे.  तर सुनील शेवरे यांनी, "जे खरं आहे ते बाहेर आलच पाहिजे", असं म्हटलं आहे.

महिंद्र बनसोडे यांनी मेधा खोले प्रकरणाचा दाखला देत विरोध करणाऱ्यांचा समाचार घेतला आहे. ते म्हणतात, "खोले बाईंच्या स्वयंपाकाच्या वेळी आम्ही मराठा-बहुजन असतो. अन दशक्रिया चित्रपटावेळी आम्ही हिंदू होतो, वा रे भटनीती."

मयुर अग्नीहोत्री यांनी मात्र "अभिव्यक्ती स्वातंत्र्याचा वापर करून संपूर्ण समाजाच्या भावना दुखावणं चुकीचं आहे." असं म्हंटलं आहे.

"आपण अजूनही जातीतच माती खातोय. आणि महासत्ता होण्याची स्वप्नं बघतोय," अशी प्रतिक्रिया प्रथमेश पाटली यांनी दिली आहे. तर मोहित कुलकर्णी म्हणतात, "फिल्म रिलीज होण्याधीच विरोध करणं चुकीचं आहे."

तुम्ही हे वाचलं का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)


हिंदू महासभेच्या पुढाकारानं ग्वाल्हेरच्या हिंदू महासभा भवनात हे केंद्र उभारलं गेलंय.

या केंद्राचे उपाध्यक्ष जयवीर भारद्वाज यांनी याबाबत माहिती देताना म्हटलं की, "नथुराम ज्ञान शाला या केंद्रामार्फात तरुणांना फाळणीच्या विविध अंगांबाबत आणि राष्ट्रीय नेत्यांबाबत माहिती दिली जाईल."

यापूर्वीही मध्य प्रदेशातीलच भाजपच्या खासदार असलेल्या प्रज्ञासिंह ठाकूर यांनी नथुराम गोडसेचं समर्थन केलं होतं.

मध्य प्रदेशातील या कृतीचं भाजपचे महाराष्ट्रातील नेते आणि विधानसभेचे विद्यमान विरोधी पक्षनेते देवेंद्र फडणवीस यांनी निषेध केलाय.

"नथुराम गोडसेंचं समर्थन या देशात कुणीही करू शकत नाही. देशाचे राष्ट्रपिता महात्मा गांधी यांचा ज्यांनी खून केला, हत्या केली, अशा व्यक्तीचं या देशात महिमामंडन होऊ शकत नाही. अशाप्रकारे कुणी करण्याचा प्रयत्न करत असेल, तर ते चूक आहे. त्याचं समर्थन होऊ शकत नाही," अशी भूमिका देवेंद्र फडणवीस यांनी मांडली.

भारतीय स्वातंत्र्य संग्रामाचं नेतृत्त्व करणाऱ्या आणि भारताचे राष्ट्रपिता म्हणून ओळखल्या जाणाऱ्या महात्मा गांधी यांच्या मारेकऱ्याच्या या उदात्तीकरणाबाबत गांधीवादी कार्यकर्त्यांना का... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

य वाटतं, हे बीबीसी मराठीनं जाणून घेण्याचा प्रयत्न केला.

ही तर विषपेरणी - चंद्रकांत वानखेडे

'गांधी का मरत नाही' या पुस्तकाचे लेखक आणि ज्येष्ठ पत्रकार चंद्रकांत वानखेडे यांनी ग्वाल्हेरमधील या कृत्याला 'विषपेरणी' असं म्हटलं.

चंद्रकांत वानखेडे बीबीसी मराठीशी बोलताना म्हणाले, "एकीकडे गांधींचं नाव घेऊन राजकारण करायचं आणि दुसरीकडे यांचीच माणसं गांधींना फादर ऑफ पाकिस्तान म्हणतात. नथुरामच्या नावानं असे काही होत असेल, तर मुँह में गांधी आणि बगल में नथुराम असा हा प्रकार आहे. हे अत्यंत घृणास्पद कृत्य आहे आणि सत्तेची मान्यता असल्याशिवाय असं कृत्य होऊ शकत नाही.

"या गोष्टींकडे दुर्लक्ष करून चालणार नाही. याविरोधात आंदोलन करावे लागतील. कारण ही विषपेरणी आहे," असंही वानखेडे म्हणतात.

द्वेषाची पायाभरणी करणारी 'ज्ञानशाळा' - सुभाष वारे

सामाजिक कार्यकर्ते सुभाष वारे हे याबाबत बोलताना म्हटलं, "हिंदू महासभेनं जे सुरू केलंय, त्यात 'ज्ञानशाळा' असा शब्द आहे. साधरणत: शाळेचा उद्देश माणूस घडवणं हा असतो. मात्र, इथं सातत्यानं द्वेषाचं राजकारण करणाऱ्या आणि गांधींची हत्या करणाऱ्या व्यक्तीच्या नावानं एखादी 'शाळा' सुरू होत असेल, तर ती द्वेषाची शिकवणी करणारीच असेल, यात दुमत नाही."

"अशा पद्धतीच्या उपक्रमातून द्वेषाची पायाभरणी होईल आणि भारताच्या एकतेची वीण मात्र उसवली जाईल," असं सुभाष वारे म्हणतात.

"ज्ञान नव्हे, ही तर अज्ञानशाळा"

हिंदू महासभेनं तरुणांना फाळणी आणि राष्ट्रीय नेत्यांची ओळख सांगण्यासाठी या ज्ञानशाळेची सुरुवात केल्याचं म्हटलंय. त्यामुळे बीबीसी मराठीनं तरुणांपर्यंत महात्मा गांधी यांचे विचार पोहोचवण्याचं काम करणाऱ्या 'Knowing Gandhi Global Friends' या उपक्रमाचे संकेत मुनोत यांच्याशी बातचीत केली.

संकेत मुनोत सांगतात, "ज्यांच्या विचारांतून प्रेरणा घेऊन जगभर नेल्सन मंडेला किंवा त्यांच्यासारख्या अनेक लोकांनी जागतिक स्तरावर परिवर्तनाचं काम केलं, त्या राष्ट्रपित्याची जातीवादातुन हत्या करणाऱ्या एका दहशतवाद्याच्या विचारांचे गौरवीकरण  करणारी 'अज्ञानशाळा' उघडणे हे देशासाठी घातक आहे."

महावीर, बुद्ध , गांधींचा देश म्हणून जे जगात भारताला स्थान आहे, ते हिंदू महासभेने केलेल्या प्रकारांमुळे रसातळाला जाऊन देशात अराजकता माजेल, अशी खंत संकेत मुनोत व्यक्त करतात.

सामाजिक कार्यकर्ते विश्वंभर चौधरी म्हणतात, "हे सर्व घातक आहेच. मात्र, या गोष्टींमुळे...


हिंदू म्हणजे शांत, हिंदू म्हणजे सहिष्णू...असंच नेहमी मानलं जातं. त्यामुळे जेव्हा हिंदूंना राग येतो तेव्हा सगळ्यांना आश्चर्य वाटतं. ज्यांना आश्चर्य वाटतं ते म्हणतात, 'हिंदू धर्मात असं तर सांगितलेलं नाही.'

हल्ली सगळीकडे हिंदूंचा राग मोठ्या प्रमाणावर दिसतो, पण तो राग सगळेच समजून घेत नाहीत. समजण्याचा प्रयत्नही करत नाहीत. हा आजारच आहे आणि तो गेल्या 100 वर्षांत हळूहळू वाढत होता, आता तो ज्वालामुखीसारखा उफाळू लागला आहे.

याचं कारण म्हणजे हिंदूंना असं वाटतं की देशातले इतर सर्व धर्म आहेत ते किंवा जे स्वत:ला धर्मनिरपेक्ष मानतात असे सगळे हिंदू धर्माच्या विरोधात आहेत. त्यांच्या लिखाणात, बोलण्यात हिंदू विरोधाचा पूर्वग्रह दिसतो.

कोणाला ख्रिस्ती धर्म समजून घ्यायचा असेल तर ते बायबल वाचू शकतात. इस्लामबद्दलची माहिती कुराण वाचल्यास मिळते. पण हिंदू धर्म जाणून घ्यायचा असेल तर असं कोणतंही शास्त्र नाही. कारण हिंदू धर्म हा कोणत्याही शास्त्रावर नव्हे तर लोकांच्या विश्वासावर आधारलेला धर्म आहे. या धर्माचा मौखिक परंपरेवर विश्वास आहे.

हिंदू धर्माची रूपं

उत्तर भारतातला हिंदू धर्म वेगळा आहे. दक्षिण भारतातला वेगळा... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

आहे. पाचशे वर्षांपूर्वीचा हिंदू धर्म आणि आजचा हिंदू धर्म वेगळा आहे. प्रत्येक जात, प्रांत, भाषा या सगळ्यांत हिंदू धर्माची रूपं वेगवेगळी आहेत. ती विविधताच बहुतांश लोकांच्या आकलनाच्या बाहेरची असते.

हिंदू धर्माबद्दल हजारो वर्षांपासून अनेक गैरसमज आहेत. मुसलमान भारतात आले त्यांनी हिंदूंना मूर्तिपूजक म्हटलं आणि मूर्तिपूजेवर टीका केली. त्यांना वाटलं की मूर्तिपूजा हाच हिंदू धर्म आहे.

इंग्रज आले तेव्हा त्यांनी हा धर्म म्हणजे 'अनेकदेववाद' असल्याचं म्हटलं आणि त्यात काही अर्थ नसल्याचं सांगत एकेश्वरवाद हेच सत्य असल्याचं सांगू लागले.

त्यामुळे भारतीयांवर दबाव आला. स्वातंत्र्यसंग्रामाच्या काळातील लिखाणात तो दिसतो. त्या काळातलं, भारतीय बुद्धिजीवी वर्गाचं लेखन वाचलं तर ते एक प्रकारे बचावाच्या पवित्र्यात असल्यासारखे दिसतात. ब्रिटिशांच्या काळातले बहुतेक बुद्धिजीवी ते जे सांगतील ते मानत होते. त्यांनी हिंदू धर्म समजून घेण्याऐवजी त्यात सुधारणा करण्यास सुरुवात केली.

सगुण भक्तीवर टीका, निर्गुण भक्तीचं कौतुक, मूर्तिपूजा, रितीरिवाजांवर टीका हेच त्यांच्या लिखाणात दिसत होतं.

त्यांनी पाश्चात्य धर्मांशी हिंदू धर्माची तुलना करण्यास सुरुवात केली. पाश्चात्य धर्माचं शास्त्र आणि नियम स्पष्ट होते. एक प्रकारची सुधारणांची मोहीमच सुरू झाली.

हिंदू धर्मावर टीका

हिंदू धर्माला विशिष्ट रूप देण्याचं काम 200 वर्षांपूर्वी इंग्रजांनी केलं. हे काम सुरू असताना त्यांचा जो काही अभ्यास होता तो राजकारणानं भारलेला होता. त्यांना ख्रिस्ती धर्म हा हिंदू धर्मापेक्षा वरचढ असल्याचं दाखवायचं होतं.

हळूहळू जग धर्मनिरपेक्षतेकडे सरकू लागलं होतं. त्यावेळी इंग्रज विद्वानांची जागा डाव्या विचारवंतांनी घेण्यास सुरुवात केली. डावे लोक धर्म मानतच नाहीत. त्यामुळे त्यांनी धर्मावर टीका केली. हिंदू धर्मावर तर त्यांचा जास्तच रोष होता. त्यांच्या लिखाणातून ते धर्माचं विश्लेषण करत नाहीत तर त्याबद्दल लोकांना समजावून सांगत आहेत, असंच वाटतं. शिवाय पुस्तकांच्या माध्यमातून एक प्रकारची मोहीम चालवत असतात.

ही विचारधारा हिंदू धर्माला केवळ महिलाविरोधी, जातीयवादी मानते आणि हिंदू धर्मातल्या महत्त्वाच्या गोष्टी - जसं की वेद, यांना एक प्रकारची फसवणूक मानते.

डावे विचारवंत असं समजावून सांगतात की, वेद आणि भारतीय दर्शन शास्त्र हे हत्तीच्या दातांसारखं म्हणजे फक्त दाखवण्यासाठी आहे. हिंदू धर्माचा...


हिंसाचार भडकावण्यासाठी पैसे वाटण्यात आले का?

30 सेकंदाचा हा व्हीडिओ एका घराच्या छतावर शूट करण्यात आला आहे.

व्हीडिओत असं दिसतंय की रांगेत उभ्या असलेल्या महिलांना पैशाचं वाटप सुरू आहे. या रांगेत लहान मुलंही आहेत.

मनदीप टोकस नावाच्या युझरने हा व्हीडिओ शेअर केला आहे. त्याने हा दावा केला आहे की हा व्हीडिओ ईशान्य दिल्लीत झालेल्या हिंसाचारापूर्वीचा आहे. युझरच्या म्हणण्यानुसार मुसलमानांना हिंसा भडकावण्यासाठी पैसे देण्यात आले होते.

32 हजार लोकांनी हा व्हीडिओ शेअर केला आहे. पाच लाख लोकांनी हा व्हीडिओ पाहिला आहे. याशिवाय अन्य काही नेटिझन्सनी याच दाव्यासह हा व्हीडिओ फेसबुकवर शेअर केला आहे. चार हजार लोकांनी तो शेअर केला आहे.

बीबीसीने या व्हीडिओची सत्यासत्यता पडताळली. खरंच हिंसा भडकवण्यासाठी पैसे देण्यात आले का याचा आम्ही शोध घेतला.

आम्ही हा व्हीडिओ काळजीपूर्वक ऐकला तेव्हा त्यात एक आवाज ऐकू आला- अल्ला इन्हे खूब देगा. त्याचा अर्थ आहे, अन्य माणसांना मदत करणाऱ्या माणसाला देवही मदत करेल.

बघताना व्हीडिओतलं ठिकाण ईशान्य दिल्लीतलंच वाटत होतं. शहानिशा करण्यासाठी आम्ही हिंसाग्रस्त भागात पोहोचलो.... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

अनेक ठिकाणी पालथी घातल्यानंतर आम्ही न्यू मुस्तफाबादमधल्या बाबूनगर नावाच्या भागात येऊन पोहोचलो. बाबूनगरच्या गल्ली क्रमांक 4 मध्ये राहणाऱ्या माणसांना आम्ही हा व्हीडिओ दाखवला तेव्हा त्यांनी हा व्हीडिओ तिथलाच असल्याचं सांगितलं.

बाबूनगरमध्ये शिव विहारमधील अनेक मुसलमान आश्रय घेऊन राहत आहेत. काही दर्गे आणि घरांना निवारा कॅम्पमध्ये रुपांतरित करण्यात आलं आहे.

बाबूनगर भागात राहणारे हाशीम

इथेच राहणाऱ्या हाशीम यांनी बीबीसीला सांगितलं की, मदत म्हणून शंभर, पन्नास रुपये देण्यात आल्याचं आम्हाला समजलं. या गल्लीबरोबरीने दुसऱ्या भागातही खायलाप्यायला देण्यात आलं.

आवश्यकता असणाऱ्यांना पैसेही देण्यात आले. बाहेरून आलेली काही माणसं ही मदत पुरवत आहेत. ती पंजाबी माणसं आहेत. रविवार, शनिवार आणि गेल्या तीन चार दिवसांपासून ही मदत येते आहे.

सकाळी, दुपारी-दिवसातल्या कोणत्याही वेळी ही मदत करण्यात येते. मदत मिळू लागली आहे हे कळताच महिला आणि लहान मुलं रांगेत उभी राहतात. खाण्याचं सामानही वाटण्यात येत आहे. ज्याला जे करता येणं शक्य आहे तो ते करतो आहे.

मोहम्मद रफीक मंसूरी

याच गल्लीत आम्ही पुढे गेलो तेव्हा मोठ्या भांड्यांमध्ये जेवण तयार होत होतं. मोहम्मद रफीक मंसूरी या भागात राहायला आलेल्या लोकांना जेवण पुरवतात.

ते म्हणाले, मदत म्हणून लोक तांदूळ देत आहेत. तुघलकाबादहून लोक तांदूळ देऊन गेले. दिल्लीच्या अन्य काही भागातून 10-20 किलो तांदूळ देण्यात आला आहे. आपलं घरदार सोडून आलेल्या लोकांना जेवायला मिळेल ही त्यामागची भावना आहे. अनेक छोटी मुलं आहेत.

गरजूंसाठी अन्न शिजतं.

आम्ही केलेल्या पडताळणीत हे आढळलं की दिल्लीत हिंसा भडकावण्यासाठी पैसे देण्यात आलेले नाहीत. उलट हिंसाचारात घरदार गमावलेल्या लोकांना मदत म्हणून पैसे देण्यात आले.

हा व्हीडिओ शिवपुरीतून जीव वाचवण्यासाठी पळालेल्या आणि आता बाबूनगरमध्ये राहायला आलेल्या लोकांचा आहे. त्यांना खाणंपिणं आणि कपडे देण्यात येत आहेत.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)


हिंसाचारादरम्यान जखमी झालेली महिला

स्पेनच्या संविधान न्यायालयानं हे सार्वमत बेकायदेशीर ठरवलं आहे.

मतदान केंद्रावर जाण्याचा प्रयत्न करणाऱ्या लोकांवर स्पेन पोलिसांनी रबरी गोळ्या झाडल्या आहेत. त्यात शेकडो जण जखमी झाल्याचं आत्पकालीन सेवा यंत्रणेनं सांगतिलं आहे.

पोलिसांनी मतदारांना अटकाव केल्यानंतर कॅटलोनियामध्ये गोंधळाचं वातावरण निर्माण झालं होतं. पोलिसांनी मतदान केंद्र आणि मतपत्रिका ताब्यात घेतल्या आहेत.

या हिंसाचारात 11 पोलीस जखमी झाल्याचं स्पेनच्या गृहमंत्र्यांनी सांगितलं आहे.  कतालानचे नेते कॅलस पुजडिमाँ यांनी पोलिसांच्या या कृत्याचा निषेध केला आहे.

"पोलिसांनी तेच केलं आहे जे त्यांनी करायला हावं होतं" असं स्पेनचे उपपंतप्रधान सोराया सेंझ यांनी म्हंटलं आहे.

"हिंसेचा अनैतिक पद्धतीनं वापर करून स्पेन सरकार कातालान लोकांची इच्छा मारू शकत नाही" असं त्यांनी पत्रकारांशी बोलतांना सांगितलं आहे.

दरम्यान स्पेनचे गृहमंत्री जॉन इनाशिओ झोईडो यांनी मात्र या हिंसेच खापर कॅलस पुजडिमाँ यांच्यावर फोडलं आहे.

तर स्थानिक पोलिसांनी ट्विट करून "आम्ही फक्त कायदा आणी सूव्यवस्था राखण्याचा काम करत आ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

होत" असं म्हंटलं आहे.

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)


हिंसाचारामुळे भडकलेल्या आगीत अनेकांची दुकानं जाळण्यात आली.

कॅंडीमध्ये झालेल्या दंगलीमध्ये दोघांचा मृत्यू झाला होता. तसेच, मुस्लिमांची सुमारे 450 घरे आणि दुकानं जाळण्यात आली होती. याच काळात 60 वाहनंही जाळण्यात आली.

तणाव कमी करण्यासाठी सोशल मीडियावरही बंदी घालण्यात आली होती.

बौद्ध बहुसंख्य असलेल्या या देशात 2012मध्ये हिंसेला सुरुवात झाली होती. बौद्धांमधील कट्टर समूहांनी या हिंसाचाराला खतपाणी घातल्याचा आरोप केला जातो.

मुस्लीम लोक बौद्धांचं सक्तीनं धर्मांतर करत असून बौद्धांच्या ऐतिहासिक वास्तूंची नासधूस करत असल्याचा आरोप त्यांच्याकडून केला जातो. त्यातूनच अनेक मुस्लीम धर्मस्थळांवरही हल्ला करण्यात आला.

शेकडो लोक अटकेत

पोलिसांनी आतापर्यंत 300 लोकांना अटक केली आहे. त्यांच्यातला एक संशयित हा कट्टर बौद्ध संघटनेचा नेता आहे.

आणीबाणीच्या काळात श्रीलंका सरकारला कोणाही संशयिताला अटक करुन कोठडीत डांबण्याचे अधिकार मिळाले होते. कँडीमध्ये हजारो सैनिक बंदोबस्तासाठी तैनात करण्यात आले होते.

कॅण्डीमधला बंदोबस्त

काही संघटनांनी या संचारबंदीच्या विरोधात निदर्शनं करण्याचा प्रयत्न केला. त्यांच्या अश्र... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ूधूर सोडण्यात आला.

राष्ट्रपती मैत्रिपाला सिरीसेना यांनी ट्वीट करून आणीबाणी मागे घेत असल्याचं जाहीर केलं.

फेसबुकसह इतर सोशल मीडिया वेबसाइटवर लावण्यात आलेले निर्बंधही त्यामुळे दूर झाले आहे.

सात वर्षांत प्रथमच आणीबाणी लागू करण्यात आली होती.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)


हिजाबला नाही म्हणणारी हिना कशी ठरली शूटिंग स्टार अधिक वाचण्यासाठी इथे क्लिक करा.

50 मीटर रायफल प्रोन प्रकारात चैन सिंगचं पदक अगदी थोड्या फरकानं हुकलं. 204.8 गुणांसह चैनने चौथे स्थान पटकावलं. 2014 मध्ये चैनने याच प्रकारात इन्चॉन येथे झालेल्या आशियाई क्रीडा स्पर्धेत कांस्यपदक मिळवलं होतं.

त्याचवर्षी कुवैत येथे झालेल्या सातव्या आशियाई एअरगन अजिंक्यपद स्पर्धेत चैननं सुवर्णपदकाची कमाई केली होती.

2016 मध्ये गुवाहाटी येथे झालेल्या दक्षिण आशियाई अजिंक्यपद स्पर्धेत चैननं सहा सुवर्णपदकांवर नाव कोरलं होतं. पात्रता फेरीत दमदार कामगिरी करणाऱ्या चैननं अंतिम फेरीतही सातत्यपूर्ण प्रदर्शन केलं.

मात्र एलिमिनेशन राऊंडमध्ये अवघ्या काही गुणांच्या फरकानं त्याचं पदक हुकलं. दरम्यान 34 वर्षीय अनुभवी नेमबाज गगन नारंगला लौकिकाला साजेशी कामगिरी करता आली नाही.

कॉमनवेल्थ स्पर्धेत भारतीय हॉकी संघानं मलेशियाला 2-1 असं नमवत उपांत्य फेरीत प्रवेश केला. भारतातर्फे हरमनप्रीतनं तिसऱ्या मिनिटाला गोल केला.

भारतीय हॉकी संघ

दहाव्या मिनिटाला फैझल सारीच्या गोलसह मलेशियानं 1-1 बरोबरी केली. हरमनप्रीतनं पेनल्टी कॉर्नरचा ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

फायदा उठवत दुसरा गोल केला. भारतानं ही आघाडी कायम राखत विजय मिळवला.

सलामीच्या लढतीत भारतानं वेल्सवर विजय मिळवला होता तर कट्टर प्रतिस्पर्धी पाकिस्तानविरुद्ध बरोबरीत समाधान मानावं लागलं होतं.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)


हिटलर, अनुराग कश्यप, पंतप्रधान नरेंद्र मोदी

पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या दिल्लीतील रॅलीनंतर सोशल मीडियावर हिटलरचा व्हीडिओ व्हायरल होत आहे. हा व्हीडिओ शेअर करणाऱ्यांमध्ये चित्रपट दिग्दर्शक अनुराग कश्यप यांचा समावेश आहे.

व्हीडिओत जर्मनीचे तत्कालीन प्रमुख आणि हुकूमशहा अडॉल्फ हिटलर एका स्टेडियममध्ये भाषण करताना दिसत आहेत. व्हीडिओच्या खाली सबटायटल्समध्ये लिहिलं आहे की, तुम्हाला विरोध-द्वेष करायचा असेल तर माझा करा, परंतु जर्मनीचा नको.

मोदींच्या भाषणाशी तुलना

हिटलरच्या या भाषणाची तुलना पंतप्रधान मोदी यांनी 22 डिसेंबर रोजी रामलीला मैदानात केलेल्या भाषणाशी केली जात आहे. मोदी यांनी या भाषणात राजकीय विरोधकांचा खरपूस समाचार घेतला होता.

मोदींनी आपल्या भाषणात म्हटलं, 'देशाल्या जनतेनं मोदीला या पदावर बसवलं आहे. हे तुम्हाला आवडलं नसेल तर मोदीला शिव्या द्या. माझा दु:स्वास करा. माझा द्वेष करा. मोदीला जितका विरोध असेल, राग असेल तेवढा व्यक्त करा. माझा पुतळा जाळून जोडे मारा. मात्र देशाच्या संपत्तीचं नुकसान करू नका. गरिबाची रिक्षा आणि घर जाळू नका. तुमचा जो काही राग असेल तो माझ्यावर काढा'.

मोदींन... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ी आपल्या भाषणात 'अर्बन नक्षल' शब्दाचादेखील उल्लेख केला. या भाषणानंतर सोमवारी (23 डिसेंबर) अनुराग कश्यपने हिटलरचा व्हीडिओ शेअर करताना त्यांनी 'अर्बन नाझी' शब्दाचा प्रयोग केला.

जर्मन महिलेनं उपस्थित केले प्रश्न

अनुराग कश्यपने ट्वीट केल्यानंतर पाच हजारहून अधिक लोकांनी हा व्हीडिओ रीट्वीट केला. याव्यतिरिक्त 13 हजारहून अधिक नेटिझन्सनी या व्हीडिओला लाईक केलं आहे.

हिटलर यांचा व्हीडिओ

हा व्हीडिओ शेअर झाल्यानंतर काही वेळातच जर्मन महिलेने या व्हीडिओतील तपशीलाबाबत प्रश्न उपस्थित केले.

जर्मनीतील हॅम्बर्ग विद्यापीठात मानसशास्त्राचं अध्ययन करणाऱ्या मारिया रिथ यांनी अनुराग कश्यपच्या ट्वीटला रिप्लाय देताना लिहिलं की, हे पूर्णत: चुकीचं आहे. जर्मन भाषा समजते अशा कोणाला तुम्ही ओळखत नाही का? या भाषणाचा संदर्भ वेगळा आहे. लोकांना जाऊन मदत केल्याचा यात उल्लेख आहे.

हा व्हीडिओ आणि त्यावर आलेल्या प्रतिक्रिया यांच्याबाबत प्रश्नचिन्ह निर्माण झाल्यानंतर अनुरागने हा व्हीडिओ डिलीट केला आहे.

या व्हीडिओचं सत्य काय?

या व्हीडिओत हिटलर नेमकं काय बोलतो आहे याची पडताळणी करण्यासाठी आम्ही जर्मन भाषेच्या जाणकारांशी बोललो. मात्र हे करणं सोपं नव्हतं कारण जर्मन भाषेतील व्याकरणामुळे 15 सेकंदाची क्लिप ऐकून भाषांतर योग्य आहे की नाही, हा निष्कर्ष काढणं अवघड होतं.

हिटलरचं पूर्ण भाषण उपलब्ध आहे का याचा शोध घेण्यात आला. हे भाषण हिटलरने 1936 मध्ये केलं असल्याचं स्पष्ट झालं.

दिल्ली विद्यापीठात जर्मन भाषा विभागातील वरिष्ठ प्राध्यापिका ज्योती सभरवाल यांनी या भाषणाचा अर्थ उलगडून सांगितला.

गोबेल्स आणि हिटलर

त्यांनी सांगितलं, "हे चुकीचं भाषांतर आहे. माझा द्वेष करा, जर्मनीचा नको असं हिटलर या भाषणात म्हणालेला नाही. या भाषणात हिटलर एकमेकांना मदत करण्याबाबत बोलतो आहे.

या भाषणात मांडलेल्या ऐतिहासिक गोष्टींचं महत्त्व समजून घेण्यासाठी ज्येष्ठ जर्मन पत्रकार अन्वर अशफर यांच्याशी आम्ही बातचीत केली.

अन्वर अशरफ यांनी ज्योती सभरवाल यांनी मांडलेल्या मताला दुजोरा दिला. हिटलरने जर्मन लोकांना एकमेकांना मदत करण्याचं आवाहन केलं आहे.

व्हीडिओचा केलेला अनुवाद आणि हिटलरचं भाषण याच्यात साधर्म्य नाही. मोदींच्या भाषणाशी याची तुलना करता येणार नाही. मात्र या भाषणातले मुद्दे  समजून घेण्यासाठी ऐतिहासिक संदर्भ समजून घेणं आवश्यक आहे.

या भाषणात द्वेष, राग, प्रेम, आपुलकी...


हितसंबंधाच्या मुद्दयावरून भारतीय क्रिकेट नियामक मंडळाचे लोकपाल न्या. डी. के.जैन यांच्याकडून आलेल्या नोटिशीला उत्तर देताना सचिनने हे स्पष्ट केलं आहे.

मध्य प्रदेश क्रिकेट असोसिएशनचे सदस्य संजीव गुप्ता यांनी तक्रार केली होती. त्यांनी माजी क्रिकेटपटू व्हीव्हीएस लक्ष्मणविरुद्ध तक्रार केली होती.

हितसंबंधांचा मुद्दा उपस्थित करत गुप्ता यांनी आपल्या तक्रारीत म्हटलं की तेंडुलकर आणि लक्ष्मण दुहेरी भूमिका निभावत आहेत. ते आयपीएलच्या मुंबई इंडियन्स आणि सनराईजर्स हैदराबादच्या सल्लागार समितीचे सदस्य आहेत.

हितसंबंधांचा प्रश्न नाही

पीटीआयने दिलेल्या बातमीनुसार सचिन तेंडुलकरने जैन यांना पाठवलेल्या उत्तरात हे आरोप फेटाळले आहेत. त्यांनी मुंबई इंडियन्सला त्यांच्या भूमिकेची माहिती दिली आहे.

सचिन आपल्या उत्तरात सांगतो, "निवृत्तीनंतर मुंबई इंडियन्सच्या आयकॉनच्या रुपात असलेल्या व्यक्तीला कोणत्याही स्वरुपाचं मानधन मिळत नाही. ते फ्रँचाईजीचे कर्मचारीही नाही. त्यांनी कोणत्याही खेळाडूची निवड केलेली नाही."

"अशात बीसीसीआयच्या नियमानुसार किंवा इतर कोणत्याही नियमांनुसार माझे हितसंबंध गुंतले असल्याचा प्रश्नच नि... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

र्माण होत नाही," असं सचिनने स्पष्ट केलं आहे.

आक्रमक फलंदाजीसाठी ओळखल्या जाणाऱ्या सचिन तेंडुलकरच्या नावावर सगळ्यात जास्त शतकं करण्याचा विक्रम आहे. त्याने कसोटी क्रिकेटमध्ये 15,921 धावा केल्या आहेत आणि वनडेत 18 हजार 426 धावा केल्या आहेत. त्यात 49 शतकांचा समावेश आहे.

2013 मध्ये त्याने निवृत्ती घेतली. 2008 साली तो मुंबई इंडियन्समध्ये आयकॉन म्हणून सामील झाला. 2013 पर्यंत त्याने 73 सामन्यातून 2 हजार 334 धावा केल्या.

गुप्ता यांच्या तक्रारीच्या उत्तरात सचिन तेंडुलकरने सांगितलं की तो बीसीसीआयच्या सल्लागार समितीचा 2015 मध्ये सदस्य झाला. याआधी तो एक वर्षाआधी मुंबई इंडियन्स मधून निवृत्त झाला होता.

CAC मध्ये नियुक्तीच्या वेळी बीसीसीआयबरोबर असलेल्या संबंधांविषयी माहिती होती असंही तो म्हणाला.

मार्गदर्शक म्हणून भूमिका

टीमच्या डगआऊट मध्ये बसण्यावरून गुप्ता आणि उपस्थित केलेले प्रश्न निरर्थक असल्याचं सांगत सचिन पुढे म्हणतो, "एका मार्गदर्शकाला व्यवस्थापक म्हणून पहायला नको."

सचिनने सांगितलं की त्याची भूमिका मार्गदर्शकापर्यंतच मर्यादित आहे. याउपरही न्या. जैन यांचं समाधान झालं नाही आणि त्यांनी जर पुढील कारवाई केली तर सचिन आपल्या वकिलांमार्फत खासगी सुनावणीची विनंती करू शकतो.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)


हितेश कुमार त्याच्या आई आणि भावासह

आणि नुकतंच त्यानं त्याचं स्वप्न पूर्णही केलं. आणि केवळ सैन्यातच नाही, तर आपले वडील ज्या तुकडीमध्ये होते, त्याच राजपुताना रायफलच्या सेकंड बटालियनमध्ये तो लेफ्टनंट म्हणून दाखल झाला आहे.

"गेल्या 19 वर्षांपासून माझं एकच स्वप्न होतं. मी सैन्यात जावं असं माझ्या आईचंसुद्धा स्वप्न होतं. आता ते पूर्ण होतंय. मी देशाची प्रामाणिकपणे सेवा करेन," असं हितेश बीबीसी गुजरातीशी बोलत होता.

नुकतंच देहरादूनमधल्या इंडियन मिलिटरी अॅकेडमीमध्ये त्यानं प्रशिक्षण पूर्ण केलं, आणि ज्या बटालियनमध्ये त्याचे वडील होते, त्याच बटालियनमध्ये तो रुजू झाला आहे.

जूनमध्ये पार पडलेल्या पासिंग आऊट परेडनंतर हितेश आणि त्याची आई मुझफ्फरनगर या आपल्या मूळ गावी गेले. तिथे सिव्हिल लाईन्स भागात लान्स नायक बचन सिंह यांचा पुतळा आहे. तिथं त्यांनी दोघांनी श्रद्धांजली वाहिली.

लान्स नायक बचन सिंह आणि त्यांच्या पत्नी

आपल्या आईच्या संघर्षामुळे आणि प्रार्थनेमुळे आपल्याला यश मिळाल्याचं सांगत हितेशनं आईचे आभार मानले. त्याच्या मामानं बचन सिंह यांच्याबरोबर काम केल्याचं हितेशनं बीबीसी गुजरातीला सांगितलं.

... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

"माझ्या मुलानं त्याच्या वडिलांसारखं भारतीय सैन्यात जावं असं माझं स्वप्न होतं," हितेशची आई कमेश बाला सांगत होत्या.

"आता मला दुसरं काहीही नकोय. त्याचे वडील गेल्यानंतर आमचं आयुष्य कठीण होतं. हितेश सैन्यात गेल्यामुळे मला त्याचा गर्व वाटतो. हेमंत या माझ्या लहान मुलालासुद्धा भारतीय सैन्यात जाण्याची इच्छा आहे," कमेश बाला सांगत होत्या.

वडील कडक शिस्तीचे

राजपुताना रायफलने टोलोलिंगवर ताबा मिळवला होता. कारगिल युद्धातला तो सगळ्यांत मोठा विजय होता. त्यामुळे पुढच्या विजयाचा पाया रचला गेला होता. पण त्या युद्धात हितेशने आपल्या वडिलांना गमावलं होतं.

हितेश सांगतो, "त्या दिवशी माझा भाऊ, मी आणि माझी आई आमच्या आजोबांच्या गावात गेलो होतो. मी माझ्या भावाबरोबर खेळत होतो. माझी आई काम करत होती. अचानक फोन वाजला. फोनवर ऋषिपाल मामा होते. त्यांनी बाबा गेल्याची बातमी दिली. आम्हांला प्रचंड धक्का बसला."

"नंतर आम्ही आमच्या घरी परत गेलो. काही दिवसांनंतर वडिलांचं पार्थिव शरीर आलं. आम्ही आमच्या जमिनीवरच बाबांचा पुतळा तयार केला."

हितेश कुमार

मग जीवाच्या अनिश्चिततेची माहिती असूनही हितेशनं सैन्यात जाण्याचा निर्णय का घेतला?

या प्रश्नाला उत्तर देताना हितेश म्हणाला, "जेव्हा मला शाळेत विचारलं गेलं की तुला मोठं झाल्यावर काय व्हायचंय, तेव्हा मी सैन्यात जवान व्हायचंय, असं उत्तर दिलं. सगळी मुलं माझ्याकडे बघायला लागली. नंतर मी पॅरेन्टल क्लेम केला. पॅरेन्टल क्लेम हा एक प्रकारचा दावा असतो ज्यानुसार मुलाला वडिलांच्या बटालियनमध्ये दाखल होता येतं. म्हणून मला तेच बटालियन मिळालं."

हे सगळं सांगताना हितेशनं आपल्या एका वाढदिवसाची आठवण काढली. तो म्हणाला, "मी आणि माझा भाऊ जुळे आहोत. आमचा चवथा की पाचवा वाढदिवस होता. तेव्हा संपूर्ण कुटुंब आमचा वाढदिवस साजरा करायला तिथे होते. आम्ही केक म्हणून गुलाबजाम कापले होते. ही अतिशय सुंदर आठवण आहे."

आपल्या वडिलांच्या आठवणी हितेश सांगतो, "माझे वडील अतिशय कडक शिस्तीचे होते. त्यांनी फालतू प्रकार खपवून घेतले नाही. संध्याकाळी आठ नंतर घराच्या बाहेर पडायचं नाही, असा नियम आईनं केला होता. आम्हाला कधीच पॉकेटमनी सारखा प्रकार नव्हता. ज्या गोष्टी आम्हाला हव्या आहेत त्या आम्हाला मागाव्या लागायच्या."

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)


हिना आणि मनू

नेमबाजीच्या 10 मीटर एअर पिस्टल स्पर्धेत  मनू भाखर हिनं सुवर्ण पदक जिंकलं तर हिना सिद्धूने रौप्य पदक जिंकलं.

मनूनं 240.9 अंक मिळवत सुवर्ण पटकवलं तर हिनाने 234 अंक मिळवत दुसरं स्थान पटकवलं. ऑस्ट्रेलियाच्या इलेना गालियाबोविचनं 214 अंक मिळवून कास्य पदक जिंकलं.

फक्त 2 वर्षांत मनू बनली शूटिंग स्टार

क्रीडा क्षेत्रात मनूनं यश धवल यश मिळवलं आहे. खेळाबरोबरच ती अभ्यासला ही महत्त्व देते. मनू बारावी सायन्सची विद्यार्थिनी आहे. तिच्या वर्गातल्या इतर मुलींप्रमाणे तिनं देखील मेडिकल प्रवेशासाठी क्लासेस लावले आहेत. याच वर्षी झालेल्या सिनिअर वर्ल्ड कपमध्ये तिनं एक नाही दोन वर्ल्ड कप जिंकले आहेत.

10 महिन्यांपूर्वी झालेल्या ज्युनिअर वर्ल्ड कपमध्ये ती 49 व्या नंबरवर आली होती आणि या वर्षी झालेल्या स्पर्धेत तिनं थेट 10 मीटर एअर पिस्टलमध्ये सुवर्ण पदक पटकवलं.

2017 साली झालेल्या राष्ट्रीय नेमबाजी स्पर्धेत तिनं 15 पदकं जिंकली होती.

तिची खेळातील गती पाहून आपल्याला वाटू शकतं की ती खूप दिवसांपासून सराव करत असावी, पण खरी गोष्ट अशी आहे की तिनं केवळ दोनच वर्षांपूर्वी नेमबाजीला सुरुवात केली आहे.... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

शाळेत असताना मनूने वेगवेगळ्या क्रीडा प्रकारात नैपुण्य मिळवलं. बॉक्सिंग असो की स्विमिंग की मार्शल आर्ट थांग टा सर्व प्रकारांमध्ये तिला गती आहे. बॉक्सिंगमध्ये शालेय स्तरावर तिनं किती पदक आणि स्पर्धा जिंकल्या याची तर गिनतीच नाही.

एकदा जखम झाल्यावर तिला बॉक्सिंग सोडावी लागली नंतर ती मणिपूरची मार्शल आर्ट थांग टा आणि ज्युडो शिकली.

मनू

दोन वर्षांपूर्वी मनूच्या शाळेतील मुलं नेमबाजी करत असताना तिच्या वडिलांनी पाहिलं आणि त्यांनी तिला विचारलं की तू नेमबाजी का शिकत नाहीस?

त्यानंतर तिनं सरावाला सुरुवात केली. लवकरच ती राज्यस्तरीय आणि राष्ट्रीय स्पर्धांमध्ये सहभाग घेऊ लागली.

तिच्या यशस्वी होण्यापाठीमागं जितके तिचे परिश्रम आहे तितकाच मोठा वाटा तिच्या पालकांचा देखील आहे.

मनूचे वडील मरीन इंजिनीअर होते. पण जेव्हा मनू शूटर बनली तेव्हा तिला त्यांच्या मार्गदर्शनाची आणि सोबतीची गरज पडू लागली म्हणून त्यांनी आपली नोकरी सोडली.

मनू

सराव करताना मनूला अनेक अडचणींचा सामना करावा लागला. सरावाला जाताना पिस्टल घेऊन जाणं हे कठीण काम होऊन जात असे. त्या पिस्टलचा परवाना असला तरी तिला ती घेऊन जाताना अडचणी येत असत. मनूला विदेशी बनावटीची पिस्टल घेऊन देण्यास तिच्या वडिलांना मोठी कसरत करावी लागली. मनूची आई शिक्षिका आहे. मनू शूटर झाल्यापासून त्यांचा दिनक्रमही बदलला आहे.

आयुष्यात येणाऱ्या अडचणींवर मात करण्यासाठी आणि ताण-तणावाला चार हात दूर ठेवण्यासाठी मनू योगा आणि ध्यान करते. फक्त शूटिंग कॅंपवरच नाही तर घरी आल्यावर देखील ती ध्यान करते.

हरियाणातल्या गोरिया या तिच्या मूळ गावाला तिच्याकडून खूप अपेक्षा आहेत. या वर्षी होणाऱ्या युथ ऑलिंपिक आणि 2020मध्ये होणाऱ्या टोकिओ ऑलिंपिकच्या सहभागावर सर्वांचं लक्ष असणार आहे.

मनू चॅंपियन बनली आहे पण तिच्या प्रशिक्षकांनी तिला दिलेला सल्ला ध्यानात आहे. तिचे प्रशिक्षक जसपाल राणा म्हणतात, 'नेम भलेही मोठ्या लक्ष्यावर असावा पण आपले पाय मात्र जमिनीवर असावेत.'

हिजाबला नाही म्हणणारी हिना

2016 मध्ये होणाऱ्या नवव्या आशिआई स्पर्धेत तिनं जाण्यास नकार दिल्यानंतर तिचं नाव क्रीडा क्षेत्राबाहेर देखील गाजलं होतं. त्याचं कारण होतं, तिनं हिजाब घालून खेळण्यास नकार दिला होता. ईराणमध्ये चॅम्पियनशिप होती आणि तिथं प्रत्येक महिला खेळाडूनं हिजाब घालूनच खेळावं अशी सक्ती करण्यात आली होती. त्याविरोधात तिनं हे पाऊल उचललं होतं....


हिममानव

लष्कराकडून अधिकृत ट्विटर हँडलवर यासंदर्भात माहिती देण्यात आली आहे. "भारतीय लष्कराच्या गिर्यारोहण चमूला 32 बाय15 इंचाचे ठसे सापडले आहेत. 9 एप्रिलला हे ठसे सापडलेत. याआधी मकालू-बरून राष्ट्रीय उद्यानात अशा स्वरूपाचे ठसे सापडले होते," असं या ट्वीटमध्ये म्हटलं आहे.

सोशल मीडियावर मात्र या हिममानवाच्या उल्लेखाविषयी उलटसुलट चर्चा आहे.

"टिनटिन बरोबर होता. त्याने पहिल्यांदा येतीला पाहिलं होतं. 'टिनटिन इन तिबेट' वाचण्याची हीच ती वेळ," असं भावातोश सिंग यांनी ट्वीट केलं आहे.

टिनटिन

"येती सापडल्याचा पुरावा आपल्याला सापडला आहे. आणखी किती अच्छे दिन हवेत, मित्रों?" असं ट्वीट अभिषेक कुमार यांनी केलं आहे.

आणखी किती अच्छे दिन हवेत?

"हा सीमेनजीकचा भाग आहे. चीनने त्यांचा रोबो पाठवला असेल. वेगळ्या पद्धतीने विचार करा," अशी प्रतिक्रिया प्रदीप नावाच्या ट्विटर हँडलवरून देण्यात आली आहे.

चीनचा रोबो

तर काहींनी येतीची तुलना अश्वत्थामाशी केली आहे.

येती आणि अश्वत्थामा यांची तुलना

येतीच्या एकाच पायाचे ठसे? येती लंगडी खेळत होतं का? असे प्रश्न सोल ऑफ इंडिया या ट्वीटर हँडलवरून विचारण्यात आले आह... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ेत.

हे रहस्य हिममानव कोण आहेत?

तिबेट आणि नेपाळमधील लोकप्रिय कथांनुसार, आशियातील सुदूर पर्वतीय प्रदेशात दैत्याकार मकडांप्रमाणे जीव राहतात. त्यांना हिममानव म्हटलं जातं.

अनेक वर्षांपासून खूप सारी माणसं 'येती' बघितल्याचा दावा करत आहेत.

2013 मध्ये ऑक्सफर्ड विद्यापीठात करण्यात आलेल्या संशोधनानुसार हिमालय पर्वतराजीत काल्पनिक हिममानव 'येती' हे अस्वलांचीच उपप्रजाती असू शकतात, असं नमूद करण्यात आलं होतं.

प्राध्यापक स्काइज यांनी या मिथकांमागे प्रत्यक्षात एखादा खरा माणूस असू शकतो, असं सांगितलं आहे. असं अस्वल जे आतापर्यंत कोणीही पाहिलेलं नाही, ते अजून अस्तित्वात असू शकतं असं ते म्हणाले.

अमेरिकेचे जीववैज्ञानिक शॉर्लट लिंडक्विस्ट यांनीही यासंदर्भात काम केलं आहे. येतीच्या अवशेषांची डीएनए टेस्ट करून त्याचं विश्लेषण केलं होतं.

या अवशेषांच्या नमुन्यात हात, दात, हाताची त्वचा, केस मिळाले होते. हे नमुने तिबेट आणि हिमालयातील प्रदेशात मिळाले होते. उपलब्ध नऊ नमुन्यांपैकी एक कुत्र्याचा होता. अन्य आठ त्या प्रदेशात आढळणाऱ्या अस्वलांचे आहेत. जसं की आशियाई खंडात राहणारं काळं अस्वल, हिमालय आणि तिबेटमध्ये मिळणारे अस्वल.

एका संशोधनकर्त्यानुसार मी जेवढ्या नमुन्यांचं परीक्षण केलं ते अस्वलाचेच होते.

भारतीय सैन्याच्या या दाव्यानंतर नेपाळ सैन्याचे प्रवक्ते ब्रिगेडियर जनरल बिग्यान देव पांडे यांनी हिंदुस्तान टाइम्सला सांगितलं की, "भारतीय सैन्याच्या एका टीमला ते पावलांचे ठसे दिसले तेव्हा आमचेही काही लोक त्यांच्याबरोबर होते. आम्ही तथ्य तपासून पाहिले. काही स्थानिकांनी तसंच पिठ्ठूंनी आम्हाला सांगितलं की ते एका जंगली अस्वलाच्या पावलांचे ठसे असू शकतात. त्या भागात असे ठसे यापूर्वी अनेकदा दिसले आहेत."

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)


हिमा दास हिचं नाव ट्विटरवर पुढे येण्यामागचं कारणही विशेष होतं. कारण, फिनलँडमधल्या टॅम्पेयर शहरात हिमा दास हिनं एक नवा इतिहास रचला होता.

हिमानं IAAF च्या 20 वर्षांखालील जागतिक अॅथलेटिक्स चँपियनशिपमध्ये 400 मीटर धावण्याच्या स्पर्धेत सुवर्ण पदक पटकावलं आहे. भारताला या स्पर्धेत सुवर्ण पदक मिळण्याची ही पहिलीच वेळ आहे.

यापूर्वी भारताच्या ज्युनियर आणि सिनियर गटातल्या कोणत्याही महिलेनं जागतिक अॅथलेटिक्स चँपियनशिप स्पर्धांमध्ये सुवर्ण पदक पटकावलेलं नाही.

हिमानं ही धावण्याची स्पर्धा 51.46 सेकंदांमध्ये पूर्ण केली आहे. या स्पर्धेत रोमानियाच्या एंड्रिया मिकलोसला रौप्य आणि अमेरिकेच्या टेलर मँसनला कांस्य पदक मिळालं आहे.

धावण्याची स्पर्धा जेव्हा सुरू झाली तेव्हा हिमा पहिल्या तीन धावपटूंमध्ये देखील नव्हती. पण, नंतर तिनं वेग पकडला आणि एक इतिहास घडवला.

स्पर्धेनंतर जेव्हा हिमानं सुवर्ण पदक पटकावलं तेव्हा समोर भारताचं राष्ट्रगीत वाजू लागलं. यावेळी हिमाचे डोळे पाणावलेले दिसत होते.

चांगल्या खेळात सातत्य

बुधवारी या स्पर्धेच्या उपांत्य पूर्व फेरीत चांगली कामगिरी करत 52.10 सेकंद धावून तिनं पहिलं स्थान प... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

टकावलं होतं.

त्यापूर्वीच्या स्पर्धेतही तिनं 52.25 सेकंद धावून पहिलं स्थान राखलं होतं.

अॅथलेटिक्स फेडरेशन ऑफ इंडियानंही हिमा दासच्या या उत्तम कामगिरीबद्दल कौतुक केलं आहे.

यावर्षीच्या एप्रिलमध्ये गोल्ड कोस्ट इथं झालेल्या राष्ट्रकुल क्रीडा स्पर्धेत 400 मीटर धावण्याच्या स्पर्धेत हिमा 10व्या स्थानावर राहिली होती.

या स्पर्धेत तिनं 51.32 सेकंदांत धावण्याचा विक्रम केला.

याच राष्ट्रकुल स्पर्धांमध्ये 4 X 400 मीटर रिले स्पर्धेत तिला सातव्या स्थानावर समाधान मानावं लागलं होतं.

याशिवाय नुकत्याच गुवाहाटी इथं झालेल्या आंतरराज्य चँपियनशिप स्पर्धेत तिनं सुवर्ण पदक मिळवलं होतं.

हिमाचे रेकॉर्ड

भारताला जागतिक अॅथलेटिक्स चँपियनशिपमध्ये सुवर्ण पदक मिळवून देणाऱ्या हिमा दास यांच्या कुटुंबीयांशी त्यांच्या आसाममधल्या घरी संवाद साधत आहेत बीबीसीचे प्रतिनिधी नितीन श्रीवास्तव.

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)


हिमाचल प्रदेशच्या लाहौलमध्ये राहणारे विद्वान आणि इतिहासकार दोरजे एका विशेष मागणीसाठी वाजपेयी यांची भेट घेणाऱ्या त्रिसदस्यीय शिष्टमंडळाचे सदस्य होते.

दोरजे कुल्लूमध्ये बसून फोनवरून सांगत होते की त्यांनी तत्कालीन पंतप्रधानांकडे कुठल्याही ऋतूत सुरू राहील, असा बोगदा बनवण्याची मागणी केली होती.

त्या दिवसाविषयी सांगताना दोरजे म्हणाले, "आमची प्रमुख मागणी बोगद्यासंबंधी होती. लद्दाखला या बोगद्याशी जोडण्याविषयीसुद्धा आम्ही बोललो आणि दुसरी मागणी वर्षातून सहा महिने पूर्णपणे बंद असणाऱ्या लाहौलबाबत होती. हा बोगदा तयार करून आम्हाला आमच्या समस्येवर तोडगा हवा होता."

हिमाचल प्रदेशातील रोहतांग पास हिवाळ्यात बर्फामुळे पूर्णपणे बंद होत असल्याने इथल्या नयनरम्य अशा लाहौल व्हॅलीचा वर्षातून 5 ते 6 महिने जगाशी संपर्क तुटतो.

'अटल बिहारी वाजपेयींकडून सकारात्मक प्रतिक्रिया'

अटल बिहारी वाजपेयी यांचं मनाली प्रेम सर्वश्रृत आहे. 2000 साली त्यांनी मनालीला लेहशी जोडण्याऱ्या प्रकल्पाची घोषणा केली होती.

पुढे 2019 साली पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी या बोगद्याला त्यांचंच नाव दिलं. त्यापूर्वी हा बोगदा रोहतांग बोगदा म... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

्हणून ओळखला जायचा.

दोरजे सांगतात की आम्ही तिघे अटल बिहारी वाजपेयी यांना भेटायला गेलो होतो. आमच्याबरोबर ताशी दावा होते. राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघाच्या एका प्रशिक्षण शिबिरादरम्यान त्यांची आणि अटल बिहारी वाजपेयी यांची मैत्री झाली होती.

दोरजे यांनी बीबीसीला सांगितलं, "आम्ही ताशी दावा यांना तत्कालीन पंतप्रधान अटल बिहारी वाजपेयी यांना भेटायला जाणाऱ्या शिष्टमंडळाचं नेतृत्व करण्यासाठी तयार केलं. आम्ही 'लाहौल संघी जनजाती सेवा समिती'च्या माध्यमातून अटल बिहारी वाजपेयी यांना भेटायला दिल्लीला गेलो. त्यांनी खूपच सकारात्मक प्रतिसाद दिला."

ते सांगतात, "आम्ही त्यांना पहिल्यांदा भेटलो ते 1998 साली. हा बोगदा अत्यंत महत्त्वाचा आहे आणि यापूर्वीच तो बनवायला हवा होता, असं ते म्हणाले. 1999 साली जेव्हा आम्ही त्यांना दुसऱ्यांदा भेटलो तोपर्यंत कारगिर युद्ध संपलं होतं.

 एव्हाना त्यांना आम्ही पहिल्या बैठकीत लडाखचा उल्लेख का केला होता, याची जाणीव झाली होती. त्यांना या गोष्टीचा आनंद होता आणि आश्चर्यही वाटत होतं की आम्हाला कारगिरविषयी माहिती कशी होती. त्यामुळे या भेटीनंतर त्यांनी तात्काळ बोगद्यासाठी होकार दिला होता."

अटल बोगदा जगातला सर्वात मोठा महामार्ग बोगदा म्हणून ओळखला जातो.

सीमा रस्ते संघटनेचं म्हणणं आहे की 9 किमी लांबीचा रस्ता संपूर्ण वर्षभर मनाली आणि लेहला जोडतो. या बोगद्यामुळे मनाली आणि लेह यातलं अंतर तब्बल 46 किमीने कमी होईल आणि वेळेचीही बचत होईल.

भारत-चीन यांच्यातल्या तणावामुळे लेहच्या स्थानिकांना युद्धाची भीती सतावते आहे. हे लोक या बोगद्यामुळे खुश आहेत.

या कामातलं मुख्य आव्हान कोणतं?

लेहचे एक डीलर सी. एस. राठोड म्हणतात, "हा बोगदा खुला झाल्याने लडाखचं भविष्य उज्ज्वल होईल, असा मला पूर्ण विश्वास आहे. दोन्ही बाजूंचा विचार केला तर तब्बल 96 किमीचं अंतर कमी होईल. यामुळे वाहतुकीचा खर्चही कमी होईल. पूर्वी लेहला जाण्यासाठी एका ट्रकला तीन ते चार दिवस लागायचे. मात्र, या बोगद्यामुळे दोन दिवसात ट्रक लेहला पोहोचू शकेल."

सी.एस. राठोड

मात्र, लेहमधलेच आणखी एक डीलर स्टेंजिन फंटोक या बोगद्याबाबत साशंक आहेत.

ते म्हणतात, "या बोगद्यामुळे काय फायदा होईल, हे आत्ताच सांगण कठीण आहे. कारण सिझन संपला आहे. त्यामुळे या बोगद्याचा किती फायदा होतो हे कदाचित पुढच्या वर्षीच सांगता येईल."

ते पुढे म्हणतात, "बोगदा सुरू झाला तरी ट्रकसाठी बरालाचा पास...


हिरामणी तिवारी

वडाळा येथील शांतीनगर भागात राहणाऱ्या हिरामणी तिवारी यांची फेसबुकवर राहुल तिवारी या नावाने ओळख आहे. दिल्लीतल्या जामिया मीलिया इस्लामिया विद्यापीठात झालेल्या हलल्याची तुलना उद्धव ठाकरेंनी जालियनवाला बाग हत्याकांडाशी केली होती. त्यावर आक्षेप घेणारी पोस्ट तिवारी यांनी लिहिली होती.

त्यानंतर त्यांच्या परिसरातील शिवसैनिकांनी त्यांना मारहाण केली आणि त्यांचे केस कापले. या सगळ्याचा व्हीडिओ काढून तो सोशल मीडियावर पसरवण्यात आला.

"जामिया मध्ये झालेल्या घटनेची तुलना जालियनवाला बाग हत्याकांडाशी केल्याप्रकरणी मी एक पोस्ट फेसबुकवर टाकली होती. ही तुलना चुकीची आहे अशा आशयाची पोस्ट मी टाकली होती. त्यानंतर 25-30 माणसांनी मला मारहाण केली आणि मुंडन केलं." असं तिवारी यांनी ANI या वृत्तसंस्थेशी बोलताना सांगितलं.

"मी पोलीस स्टेशनमध्ये गेलो. मला मारहाण झाल्याचा तक्रार अहवाल त्यांनी तयार केला. त्यानंतर काही वेळाने त्यांनी एक पत्र टाईप केलं आणि त्यात मी तडजोड करण्यास सांगण्यात आलं. या प्रकरणी कडक कारवाई व्हावी अशी माझी अपेक्षा आहे," ते  पुढे म्हणाले.

'केस कापणारे चंद्रावरून आले होते का?'

य... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ा प्रकरणास आता राजकीय रंग चढू लागला आहे. या प्रकरणी शिवसैनिकांवर कारवाई व्हावी म्हणून भाजपने आक्रमक भूमिका घेतली.

शिवसेनेच्या विरोधात सदैव भूमिके घेणारे भाजप नेते किरीट सोमय्या म्हणाले, "महाराष्ट्रात दहशत पसरली आहे. दादागिरी सुरू आहे. केस कापणारे लोक व्हीडिओत दिसत आहेत. ते काही चंद्र किंवा मंगळावरचे नाहीत. पोलीस शांत का बसलेत? जर हा व्हीडिओ खरा आहे, तर धमक्या देणाऱ्यांवर कारवाई का नाही? कारवाई नाही केली तर आम्ही राज्यपाल आणि न्यायालयात जाऊ. दहशत आणि दराऱ्यातलं अंतर मुख्यमंत्र्यांनी त्यांच्या नेत्यांना समजावून सांगावं. त्यांची पक्षावरची पकड गेली आहे आणि कायदा सुव्यवस्थेवरचीही."

गृह खातं शिवसेनेकडे आहे. एकनाथ शिंदे राज्याचे गृहमंत्री आहेत. त्यातच शिवसेना पक्ष प्रमुखांवर टीका करणाऱ्याला शिवसैनिकांनीच चोप दिल्यामुळे आता पोलीस कारवाई करतात का, याकडे लक्ष आहे. भाजपने नेमका हाच मुद्दा पकडल्यामुळे शिवसेनेची पंचाईत झाली. पक्षाची आणि सरकारची बाजू मांडण्याची जबाबदारी मग आदित्य ठाकरेंनी स्वतःवर घेतली.

आदित्य ठाकरेंचे प्रत्युत्तर

या संपूर्ण प्रकरणाबद्दल प्रतिक्रिया देताना शिवसेनेचे आमदार आदित्य ठाकरे यांनी एक निवेदन ट्विटरवर इंग्रजीत प्रसिद्ध केलं आहे.

ते म्हणतात, "नागरिकत्व सुधारणा कायद्यानंतर महाराष्ट्रात शांतता आणि सुव्यवस्था राखण्याचा प्रयत्न करत असताना एका ट्रोलने (सोशल मीडियावर शिवीगाळ अथवा बदनामी करणारे) मुख्यमंत्र्यांबदद्ल अश्लाघ्य भाषा वापरत या प्रयत्नांना खीळ घालण्याचा प्रयत्न केला.

"मात्र कायदा सुव्यवस्था राखणे ही पोलिसांची जबाबदारी असून कुणीही कायदा हातात घेऊ नये. हे ट्रोल सगळ्यांबदद्ल शिवराळ भाषा वापरतात. अगदी बायका आणि लहान मुलांनाही सोडत नाही. अशा लोकांना उत्तरं देणं हे आपलं काम नाही. त्यांच्याकडे दुर्लक्ष करा. त्यांच्या तर्कहीन तक्रारी कुणी ऐकून घेत नाही. त्यामुळे ते वैफल्यग्रस्त आहेत.

"अशा लोकांना भारतीय जनतेने नाकारले असून त्यांची अवस्था आज संपूर्ण देश पाहत आहे. हे लोकांना धमकावतात, ते सोशल मीडियावर मॉब लिंचिंग करतात. त्यांना समाजात अशांतता निर्माण करायची असते. आपल्या नेत्याविरुद्ध, समाजाविरुद्ध, कुणी काही बोललं तर राग येणं मी समजू शकतो. या ट्रोलना देशातले काही मोठे नेतेसुद्धा सोशल मीडियावर फॉलो करतात. पण मी म्हणतो की त्यापेक्षा आपण आपल्या मुख्यमंत्र्यांना फॉलो करूया. ते शांत, स्थिरचित्त आहेत....


हिरोशिमामधील एका घरात तुरुंगातून सुटका होऊन आलेल्या लोकांनी आपला एक गट स्थापन केला आहे. तिथे 69 वर्षीय तोशिओ तकाटा यांनी मला सांगितलं की ते गरीब होते म्हणून कायदा मोडला. त्यांना कुठेतरी मोफत आसरा घ्यायचा होता. अगदी तुरुंगात रहावं लागलं होतं तरी त्यांना चालणार होतं.

"माझं अगदी पेन्शन मिळण्याचं वय झालं आणि मला पैसे कमी पडू लागले. तेव्हा मला ही कल्पना सुचली की आपल्याला तुरुंगातही राहता येईल," ते सांगत होते. "त्यामुळे मी एक सायकल घेतली, पोलीस स्टेशनला नेली आणि त्यांना सांगितलं की बघा, मी ही चोरली आहे."

आणि ही योजना यशस्वी ठरली. हा तोशिओ यांचा पहिला गुन्हा होता. तेव्हा ते 62 वर्षांचे होते. जपानमधील न्यायालयं एखादा छोटा गुन्हाही अतिशय गंभीरपणे घेतात. त्यामुळे तोहिओ यांना एक वर्षांचा तुरुंगवास भोगावा लागला.

छोट्या चणीचे, बारीक शरीरयष्टी असलेले आणि हसतमुख असलेले तोशिओ अगदी कट्टर गुन्हेगारासारखे दिसतात. मात्र स्त्रियांना चाकूच्या धाकावर घाबरवतील इतकेही धोकादायक नाहीत. मात्र पहिल्यांदा शिक्षा भोगून आल्यावर त्यांनी अगदी हेच केलं.

"मी एका बागेत गेलो. मला त्यांना कोणतीही इजा पोचवायची नव्हती. ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

मी त्यांना फक्त सुरा दाखवला. मला अशी अपेक्षा होती की त्यांच्यापैकी कुणीतरी पोलिसांना फोन करेलच. झालंही तसंच. त्यातील एकीने पोलिसांना फोन केला आणि मी तुरुंगात गेलो."

अशा पद्धतीने तोशिओ यांनी गेल्या आठ वर्षांतील अर्धा काळ तुरुंगात घालवला आहे.

तोशिओ त्यांनी तयार केलेले पेंटिगग दाखवताना

त्यांना तुरुंगात रहायला आवडतं का, असं मी विचारताच त्यांनी तिथे रहायचा आणखी एक आर्थिक फायदा सांगितला. तुरुंगात असतानाही त्यांची पेन्शन सुरूच असते.

"मला तिथे आवडतंच असं नाही. पण मी तिथे फुकटात राहू शकतो," ते म्हणतात. "मी जेव्हा बाहेर जातो, तेव्हा मी बचत केलेले पैसे असतातच. त्यामुळे हे तितकं वेदनादायी नाही."

तोशिओ यांचं प्रकरण तिथल्या गुन्हेगारी विश्वातील एक लाट दर्शवितं. जपानमधला समाज हा खरंतर कायदा पाळणारा आहे. मात्र 65 वर्षांपेक्षा अधिक वयाच्या लोकांकडून होणाऱ्या गुन्ह्याच्या प्रमाणात सातत्याने वाढ होत आहे.

1997मध्ये या वयोगटातील 20 पैकी एका व्यक्तीला शिक्षा व्हायची. आता दर पाच पैकी किमान एक व्यक्ती तुरुंगात आहे. या वयोगटातील गुन्हेगारांची ही वाढ तर या वयोगटातल्या लोकसंख्येच्या वाढण्याच्या दरापेक्षाही जास्त आहे. जपानच्या एकूण लोकसंख्येपैकी एक चतुर्थांश वयोवृद्ध आहेत, हा भाग वेगळा.

गरिबीमुळे गुन्हेगारी

किको (नाव बदललं आहे.) हे आणखी एक उदाहरण. ही स्त्री देखील छोट्या चणीची आणि छान नीटनेटकी होती. त्यांनी मला सांगितलं की गरिबीमुळे त्या गुन्हेगारीकडे वळल्या.

"माझं माझ्या नवऱ्याशी पटत नव्हतं. मला रहायला कुठे जागा नव्हती. त्यामुळे चोरी हाच माझ्यासाठी एकमेव पर्याय होता," त्या सांगतात. "80 पेक्षा जास्त वयाच्या बायका ज्यांना अगदी चालताही येत नाही. त्यासुद्धा असे गुन्हे करतात, कारण त्यांना अन्न, पाणी मिळत नाही."

काही महिन्यांपूर्वी या बीबीसी प्रतिनिधीने माजी गुन्हेगारांसाठी असलेल्या एका हॉस्टेलमध्ये संपर्क साधला होता. तेव्हा किको यांना पुन्हा अटक झाल्याचं त्यांना सांगण्यात आलं. एक दुकानात चोरी केल्याच्या आरोपावरून सध्या किको शिक्षा भोगत आहेत.

ज्येष्ठ नागरिकांमधल्या गुन्ह्यांमध्ये सर्वसामान्यपणे दुकानात किंवा सुपरमार्केटमध्ये जाऊन चोरी करण्याचंच प्रमाण सर्वाधिक. ज्या दुकानात ते नेहमी भेट देतात, तिथेच साधारण दोन हजारपर्यंतच्या खाण्याच्या वस्तू चोरतात.

मायकेल न्यूमन ऑस्ट्रेलियात जन्मलेला लोकसंख्यातज्ज्ञ टोकियोतील एका लॅबमध्ये...


हिलरी क्लिंटन यांच्याविरुद्ध रशियन 'डर्ट' असल्याचं पापाडोपोलस यांनी सांगितलं.

जॉर्ज पापाडोपोलस यांनी ट्रंप यांच्यासाठी काम करताना रशियाशी चर्चा झाल्याचं कबूल केलं आहे. कोर्टाचे दस्ताऐवज समोर आल्यानं हे प्रकरण समोर आलं आहे.

हिलरी क्लिंटन यांच्याविरुद्ध 'डर्ट' म्हणजेच विरोधात जाणाऱ्या गोष्टी रशियाकडे असल्याचं त्यांना सांगण्यात आलं होतं, असं पापाडोपोलस यांनी स्पष्ट केलं आहे.

त्याचप्रमाणे माजी प्रचारप्रमुख पॉल मॅनफोर्ट यांनी 2016 च्या निवडणुकीदरम्यान आर्थिक घोटाळ्यांच्या आरोपांचा इन्कार केला आहे.

निवडणुकीदरम्यानच्या रशियाशी कथित संबंधांबद्दल चौकशी करणारे विशेष काउंसिल रॉबर्ट मुलर यांनी पापाडोपोलस यांच्यावर हा आरोप केला आहे.

ट्रंप यांच्यावर परिणाम

या घटनेचा थेट परिणाम अमेरिकेच्या सर्वोच्च नेत्यावर होणार आहे असं तज्ज्ञांचं म्हणणं आहे.

पापाडोपोलस हे शिकागो येथील वकील आहेत आणि ते ट्रंप यांचे निकटवर्तीय मानले जातात. (छायाचित्रात डावीकडून तिसरे) त्यांच्या सुरक्षा टीमचे ते महत्त्वाचे सदस्य होते. वरील छायाचित्र ट्रंप यांनी 1 एप्रिल 2016 रोजी ट्वीट केलं होतं.

कोर्टाच्या दस्ताऐवजानुसार ट्र... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ंप यांच्या माजी परराष्ट्र सल्लागारांनी 5 ऑक्टोबर 2017 रोजी रशियाशी कथित संगनमत केल्याच्या प्रकरणात एफबीआयच्या चौकशीमध्ये जाणूनबुजून उशीर केल्याचं कबूल केलं आहे.

एफबीआयनं जेव्हा यावर्षी जानेवारीत त्यांची चौकशी केली, तेव्हा मार्च 2016 मध्ये रशियाशी संबंध असलेल्या दोन व्यक्तीना भेटल्याची बतावणी त्यांनी केली होती. पण, खरंतर प्रचाराचा भाग झाल्यानंतर ते या व्यक्तींना भेटले होते.

पापाडोपोलस यांच्या म्हणण्यानुसार त्यातील एक अज्ञात रशियन स्त्री होती, जिचे रशियन सरकारच्या अधिकाऱ्यांशी लागेबांधे होते.

डोनाल्ड ट्रंप यांचे प्रचार प्रमुख चौकशीच्या फेऱ्यात

त्याचप्रमाणे लंडनमधील एक प्राध्यापक ज्यांचं नाव अजून गुलदस्त्यात आहे, त्यांचे देखील रशियन अधिकाऱ्यांशी संबंध होते असं आता पुढे आलं आहे.

हे प्राध्यापक ट्रंप यांच्या प्रचाराचा महत्त्वपूर्ण भाग असल्यामुळेच पापाडोपोलस यांच्याशी संधान बांधल्याचं एका निवेदनात स्पष्ट केलं आहे.

याच प्राध्यापकांनी 26 एप्रिल 2016 रोजी लंडनमध्ये झालेल्या एका चहापानादरम्यान हिलरी क्लिंटन यांच्याविरुद्ध जातील असे हजारो ईमेल त्यांच्याकडे उपलब्ध असल्याचं सांगितलं.

या ईमेल्सची माहिती रशियाच्या अधिकाऱ्यांनी मॉस्को दौऱ्यादरम्यान दिल्याचं त्यांनी सांगितलं.

जॉर्ज पापाडोपोलस यांची निवडणूक प्रचारादरम्यान कमी महत्त्वाची भूमिका होती त्यांची ट्रंप यांच्यापर्यंत पोहोचसुद्धा नव्हती असं ट्रंप यांच्या सहकाऱ्यांचं म्हणणं आहे.

हे धमाकेदार होऊ शकतं

बीबीसीचे वॉशिंग्टन प्रतिनिधी अँटनी आर्चर यांचं म्हणणं आहे की हे "संपूर्ण प्रकरण धमाकेदार होऊ शकतं. ट्रंप यांचे परराष्ट्र धोरण सल्लागार असतांना ते रशियाच्या संपर्कात होते असं जॉर्ज पापाडोपोलस यांनी कबूल केलं आहे."

व्हाईट हाऊसकडून खंडन

व्हाईट हाऊसच्या प्रवक्त्या साराह सँडर्स यांनी पापाडोपोलस यांचा ट्रंप यांच्या प्रचारात मर्यादित भूमिका असल्याचं सांगितलं आहे.

"ते एका स्वयंसेवकाच्या भुमिकेत होते आणि त्यांच्या अधिकारात त्यांनी कोणताही मोठा निर्णय घेतलेला नाही."

तसंच ट्रंप यांच्या प्रचाराशी निगडीत कोणतेही आरोप पॉल मॅनफोर्ट यांच्यावर नाही यावर त्यांनी भर दिला.

"खरा घोटाळा हा क्लिंटन यांच्या प्रचारात झाला आहे. त्यांच्या प्रचाराचा संबंध, फ्युजन जीपीएस आणि रशियाशी आहे" असंही त्यांनी म्हंटलंय.

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक,...


हिलरी रॉडहॅम-क्लिंटन

त्यानंतर सोशल मीडियावर चर्चेला उधाण आलं आहे. अमेरिकेतलं चॅनल CBS ला दिलेल्या मुलाखतीमध्ये हिलरी बोलत होत्या.

लैंगिक छळाचे आरोप असणारे ब्रेट कॅव्हानॉव्ह यांची सुप्रीम कोर्टाच्या न्यायाधीशपदी नेमणूक झाली त्याबदद्लही त्यांनी आपली मतं मांडली.

हिलरी म्हणाल्या की तेव्हा 49 वर्षांच्या असणाऱ्या बिल यांनी राजीनामा दिला नाही हे योग्यच केलं. मोनिका 'सज्ञान' होत्या असं ही त्या पुढे म्हणाल्या.

तेव्हा वादग्रस्त ठरलेल्या या प्रकरणावर हिलरी यांनी मोकळेपणानं आपली मतं मांडली आहेत. पण त्यांच्या वक्तव्याचा अर्थ आता #MeToo या चळवळीच्या अनुषगांनं लावला जात आहे. लैंगिक छळाचे आपोर झाल्यानंतर अनेक उच्चपदस्थ लोकांना यामुळे पायउतार व्हावं लागलं आहे.

अमेरिकचे माजी राष्ट्रपती बिल क्लिंटन यांच्यावर मोनिका लुईन्स्की प्रकरणात खोटं बोलण्यासाठी महाभियोग चालवण्यात आला होता. पण हिलरी यांनी या संबंधांचं ज्याप्रकारे वर्णन केलं आहे ते मोनिका यांनी केलेल्या वर्णनाशी मिळतं जुळतं नाही.

हिलरी यांचं स्पष्टीकरण सोशल मीडियावर अनेकांना मान्य नाही. त्यांचं म्हणणं आहे की हे प्रेमसंबंध जुळले तेव्हा बिल क... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

्लिंटन राष्ट्राध्यक्ष होते तर मोनिका व्हाईट हाऊसमधल्या एक इंटर्न. या नात्यामध्ये सत्तेचा गैरवापर झाला नाही असं म्हणणं चुकीचं ठरेल.

"ती फक्त 22 वर्षांची इंटर्न होती तर ते अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष. हे नातेसंबंध म्हणजे सत्तेचा दुरूपयोग नाही असा विचार करणं खरंच खूप अवघड आहे," वकील असणाऱ्या लिंडसे बॅरेट यांनी ट्वीटरवर लिहिलं.

अमेरिकन स्तंभलेखक क्रिस्टीन पॉवर्स लिहितात, "हे काही तितकंस अवघड नाहीये. आपल्या पतीने जे केलं त्याला हिलरी जबाबदार नाहीत. पण बिल यांनी जे केलं तो सरळसरळ सत्तेचा दुरूपयोग होता एवढं तरी त्यांना कळायला हवं होतं."

मार्च महिन्यात मोनिका लुईन्स्की यांनी लिहिलं होतं की त्यांचे संबंधं म्हणजे, "मोठ्या प्रमाणावर झालेला सत्तेचा दुरूपयोग होता." त्यांनी पुढे असंही लिहिलं, "ते माझे बॉस होते. इतकंच नाही तर जगातली सगळ्यांत शक्तीशाली व्यक्ती होते."

आधी मात्र 'हे संबंध परस्पर सहमतीने' झाले होते आणि जर सत्तेचा दुरूपयोग झालाच तर तो या प्रकरणानंतर उठलेल्या राजकीय वादळ शमवण्यासाठी झाला होता असं त्यांनी म्हटलं होतं.

इतरांनी सोशल मीडियावर म्हटलं की हिलरी यांचं हे विधान ज्या चळवळीमुळे लैंगिक शोषण आणि छळाकडे गांभीर्यानं पाहिलं जाऊ लागलं त्या #MeToo चळवळीला कमी लेखणारं आहे.

"एका वाक्यात त्यांनी कामाच्या ठिकाणी होत असलेल्या लैंगिक छळवणुकीचा आणि सत्तेचा तसंच हुद्द्याचा असणारा संबंध नगण्य आहे असंच ठसवलं," असं ट्वीट लेखक डेव्हिड रॉथकॉप्फ यांनी केलं.

#MeToo मुळे काय काय बदललं?

अर्थात काही जणांनी मोनिका यांची या संबंधांना 'सहमती' होती या मुद्द्यावरून अनेक जणांनी हिलरीच्या विधानाला समर्थन दिलं आहे.

"जर त्या इंटर्नने राजीखुशी या संबंधांत सहभाग घेतला असेल तर त्याला सत्तेचा दुरूपयोग कसा म्हणणार? उलट अशा गैरवापराची अनेक उदाहरणं मला माहिती आहेत," असं एका ट्वीटर युझरनं लिहिलं. "22 वर्षांच्या एका व्यक्तीला आपलं बरंवाईट नक्कीच कळू शकतं."

मार्च महिन्यात मोनिका लुईन्स्की यांनी लिहिलं होतं की त्यांचे संबंधं म्हणजे, "मोठ्या प्रमाणावर झालेला सत्तेचा दुरूपयोग होता."

या वादाने #MeToo चळवळीतल्या एका महत्त्वाच्या मुद्द्याला हात घातला आहे. जर तरूण मुलींचे सत्तास्थानी असलेल्या पुरूषांशी सहमतीने संबंध असतील तर या मुलींचं शोषण झालं असं दाखवणं त्यांच्या 'सज्ञान' असण्यावर प्रश्नचिन्ह आहे का?

अनेक जणांनी विचारलं की आपल्या पतीच्या...


हिवरे बाजारमधील उपाययोजना

अहमदनगर जिल्ह्याच्या ग्रामीण भागात कोरोनाचा वेगाने प्रसार होत असताना 1 मे पासून हिवरेबाजारमध्ये कोरोनाचा नवीन एकही रुग्ण आढळून आलेला नाही. त्यामुळे हिवरेबाजारचा कोरोनामुक्तीचा पॅटर्न कुठला आहे, ते जाणून घेऊयात.

हिवरेबाजारची लोकसंख्या साधारण 1700 च्या आसपास. दुसऱ्या लाटेत गावात 47 जणांना कोरोनाची लागण झाली. गेल्या लाटेत देखील काही जणांना कोरोनाची लागण झाली होती. परंतु त्यावेळी देखील गावाने कोरोनावर मात केली होती. दुसऱ्या लाटेत मार्चमध्ये पुन्हा कोरोनाचे रुग्ण आढळण्यास सुरुवात झाली. गावाने चार पथके तयार केली.

या पथकांमार्फत घरोघरी जाऊन नागरिकांचे तापमान आणि ऑक्सिजन लेव्हल तपासण्यात आली. या सर्वेमध्ये 49 लोकं संशयित वाटली. त्यांची तातडीने अॅंटिजन टेस्ट करण्यात आली. त्यातील 20 लोक पॉझिटिव्ह आले. परंतु निगेटिव्ह आलेल्या काहींमध्ये लक्षणे होती. त्यामुळे इतर संशयितांना क्वारंटाईन करण्यात आले तसेच त्यांची आरटीपीसीआर टेस्ट करण्यात आली. त्यात ते पॉझिटिव्ह आले. 1 मे पर्यंत गावात एकूण 47 लोक कोरोना पॉझिटिव्ह आले. त्यातील दोघांच निधन झालं.

गावाने कसं रोखलं कोरोनाला ?
... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

एखाद्यामध्ये कोरोनाची लक्षणे दिसताच त्याचे सक्तीचे विलगीकरण करण्यात आले. त्यांच्या कुटंबाची जबाबदारी पथकांकडून घेण्यात आली. वाहने तयार करुन रुग्णांना हॉस्पिटलमध्ये दाखल करण्यात आले.

ज्यांना सौम्य लक्षणे आहेत त्यांना क्वारंटाईन करण्यात आलं. बाहेरुन गावात येणाऱ्या व्यक्तीला देखील क्वारंटाईन करुन त्याची कोरोना चाचणी करण्यात आली. या उपाययोजनांमुळे कोरोनाची साखळी तोडण्यास मदत झाली.

हिवरेबाजारमध्ये करण्यात आलेल्या उपाययोजनांबाबत उपसरपंच पोपटराव पवार सांगतात, ''गावात केंद्र आणि राज्य सरकारच्या सर्व नियमांचे पालन करण्यात आले. राज्याचं जशी माझं कुटुंब माझी जबाबदारी अशी मोहीम होती, तशीच आम्ही माझी सुरक्षितता माझी जबाबदारी ही मोहीम राबविली. कोरोनाविरुद्ध लढा देण्यासाठी स्वयंसेवकांची चार पथके तयार करण्यात आली. आरोग्य विभागाचं एक पथक मदतीला घेतलं आणि संपूर्ण गावाचा सर्वे करण्यात आला. गावाने तातडीने उपाययोजना राबविल्यामुळे एक मेपासून गावात एकही कोरोनाचा नवा रुग्ण आढळला नाही.''

हिवरे बाजार

गावात आत्तापर्यंत 149 लोकांच लसीकरण करण्यात आलं आहे. त्यातही 70 नागरिाकंना दोनही डोस देण्यात आले आहेत. लशीचे डोस देत असताना जी व्यक्ती कामानिमित्त बाहेर जात असते अशा व्यक्तीला प्राधान्य देण्यात आले आहे. गावात पुन्हा कोरोनाचा शिरकाव होऊ नये यासाठी बाहेरगावावरुन येणाऱ्या व्यक्तीला दोन दिवस क्वारंटाईन देखील केले जात आहे.

कोरोनाच्या लढाईत कोणी राजकारण केले नाही. सर्वांनी एकत्र येऊन काम केल्याने कोरोनाला अटकाव करण्यास मदत झाली, असंही पवारांनी सांगितलं.

अहमदनगरच्या ग्रामीण भागात कोरोनाचा प्रसार

एकीकडे हिवरेबाजारने कोरोनाला रोखून एक आदर्श घालून दिलेला असताना दुसरीकडे अहमदनगर जिल्ह्याच्या ग्रामीण भागामध्ये कोरोनाचाप्रसार मोठ्या प्रमाणावर होत आहे.

एप्रिल महिन्यात आणि मे महिन्याच्या सुरुवातीला अहमदनगरच्या ग्रामीण भागामध्ये दररोज पॉझिटिव्ह येणाऱ्या रुग्णांची संख्या 3 हजारांच्या पुढे होती. सध्या या संख्येत घट होत असली तरी संख्या नियंत्रणात येण्यासाठी काही काळ लागणार आहे.

अॅम्ब्युलन्सची व्यवस्था

राज्याच्या आरोग्य विभागाच्या आकडेवारीनुसार 1 मे ला अहमदनगर ग्रामीणमध्ये 3192 नवीन रुग्ण आढळले होते, 7 मे रोजी ही एका दिवसाची संख्या 3357 इतकी होती तर 21 मे ला 2065 इतके नवीन कोरोनाचे रुग्ण आढळले. 21 मे या दिवशी 18479 इतके अॅक्टिव्ह रुग्ण...


हिवाळा सुरू झाल्यापासून एखाद्या पोलिसाने कामासाठी पावती फाडली आणि त्या व्यक्तीवर कट रचणं, लोकांना चिथावणं, गद्दारी आणि देशद्रोहाचे आरोप लागले नाहीत तर ही व्यक्ती खरंच देशभक्त आहे का, याविषयी शंका निर्माण होते किंवा मग पोलीस आपल्या कामात तरबेज आहेत का, याविषयी शंका घेतली जाते.

बीबीसी इंडियन स्पोर्ट्सवुमन ऑफ द इयर

असं म्हणता येईल की आंदण मिळालेल्या 140 वर्षं जुन्या ब्रिटीश इंडियन पीनल कोडच्या कलम 124ए ची उधळपट्टी सुरू आहे.

हे कलम लावण्यात आल्यानंतर तुम्ही एखाद्या बंद खोलीमध्ये देशविरोध कट रचणे, हत्यारं मिळवणे किंवा शत्रूला गुपित विकत असताना रंगेहात पकडलं जाण्याची गरज नाही. हातांनी केलेला एखादा इशाराही तुम्ही गद्दार असल्याचं सिद्ध करायला पुरेसा आहे.

सत्तेत सध्या कोण आहे आणि तुम्ही यावेळी कोणत्या विचारांचे वा बाजूचे आहात आणि सध्याच्या देशभक्तीच्या लेटेस्ट फॅशनसोबत आहात की नाहीत, हे सध्या महत्त्वाचं आहे.

'ऊपरवाला' मेहरबान असेल तर गांधीजींवर टीका केली म्हणूनही तुमच्यावर कारवाई होणार नाही आणि जर तो वरचा मेहरबान नसेल तर जन गण मन एकत्र मोकळ्या जागेवर गाण्यामागेही देशद्रोहाचा संशय घेतल... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ा जाऊ शकतो.

हैदराबादच्या सिंध युनिव्हर्सिटीच्या विद्यार्थ्यांनी हॉस्टेलमध्ये पाणी येत नसल्याने व्हीसींच्या कार्यालयाबाहेर घोषणाबाजी केली तर त्यांच्यावर देशद्रोहाचा गुन्हा दाखल करण्यात आला.

याचप्रकारे गेल्या आठवड्यात पश्तून तहफ्फुज मूव्हमेंटचे अध्यक्ष मंजूर पश्तीन यांना देशद्रोहाच्या आरोपाखाली तुरुंगात टाकण्यात आलं. इतकंच नाही तर त्यांच्या सुटकेसाठी इस्लामाबाद प्रेस क्लबबाहेर जे 30-40 लोक जमा झाले त्यांच्यापैकी तीस जणांवरही देशद्रोहाचा आरोप लावण्यात आला.

देशद्रोह सिद्ध झाल्यास किमान शिक्षा आहे जन्मठेप.

इंग्रजांनी तयार केलेल्या डिफेन्स ऑफ इंडिया रूल्सना फाळणीनंतर डिफेन्स ऑफ पाकिस्तान रुल्स (DPR) म्हटलं जाऊ लागलं.

हे तेच नियम आहेत ज्यानुसार 'हिंदुस्तान छोड दो' आंदोलन दाबून टाकण्याचा प्रयत्न करण्यात आला होता.

याच डीपीआर नुसार पाकिस्तानात 1965पासून 1985 पर्यंत वीस वर्षं आणीबाणी लावण्यात आली होती.

यामुळेच सरकारला विरोधकांना 90 दिवसांपर्यंत तुरुंगात ठेवण्यासाठी गुन्हा दाखल करावा लागत नाही.

जर कोर्टाने त्या व्यक्तीला मुक्त केलं तरी त्या माणसाला लगेचच विजेची तार कापली किंवा म्हैस चोरी केली यासारख्या आरोपांखाली पुन्हा आत टाकलं जातं.

आणि सध्या सर्रास सगळ्यांवर हे आरोप लावण्यात येताहेत.

अशाच प्रकारे 9/11 (11 सप्टेंबर 2001) नंतर पाकिस्तानमध्ये मशीदीबाहेर जोडे चोरताना जर कोणी सापडलं तर त्याच्यावर दहशतवाद पसरवण्याचे आरोप लावले जात.

शरजील इमाम

भारत आणि पाकिस्तान

मग कोणी तरी सरकारी कर्मचाऱ्याच्या कानात जाऊन विचारलं की जर तुम्ही चापट मारली म्हणून दहशतवादाचे आरोप लावता तर मग प्रत्यक्षात आत्मघातकी हल्ले करणाऱ्यांवर कोणतं कलम लावणार?

यानंतर फरक इतकाच पडला की आता किरकोळ गुन्ह्यांवर दहशतवादाचं कलम लावण्याऐवजी देशद्रोहाचं कलम लावलं जातं.

गंमतीची गोष्ट म्हणजे स्वतः ब्रिटनने मात्र 11 वर्षांपूर्वीच म्हणजेच 2009मध्ये देशद्रोहाचं कलम कायद्याच्या पुस्तकातून काढून टाकलंय.

पण आपण भारतीय आणि पाकिस्तानी लोक मात्र आपल्या पूर्वजांची एकेक गोष्ट कवटाळून बसलो आहोत.

आपण काळे असलो तरी काय झालं... रक्त मात्र तेच सफेद आहे ना!

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)


हिवाळी अधिवेशनाच्या भाषणात बोलताना उपमुख्यमंत्री अजित पवार यांनी "आमच्याकडून तुमच्याकडचे आलेले आमदार कधी परत येऊन निवडणूक लढवतील कळणारही नाही" असं म्हणत विरोधी पक्षनेते देवेंद्र फडणवीस यांना एकप्रकारे इशारा दिला.

स्थानिक स्वराज्य संस्थांच्या निवडणुकांमध्ये भाजपची झालेली पीछेहाट आणि भाजपचा गड मानला जाणार्‍या नागपूरमध्ये महाविकास आघाडीला मिळालेलं यश यावरून अजित पवार यांनी देवेंद्र फडणवीसांना टोमणे मारले.

यानंतर राष्ट्रवादीचे प्रदेशाध्यक्ष आणि मंत्री जयंत पाटील यांनीही भाजपचे अनेक आमदार नाराज आहेत आणि ते संपर्कात असल्याचं वक्तव्य केलं. याला भाजप नेत्यांनीही उत्तर दिलं. यावरून 'ऑपरेशन लोटस' विरूद्ध 'ऑपरेशन' वॉच असा सामना सुरू झाल्याचं चित्र आहे.

जयंत पाटील

तर... आम्ही पूर्ण ताकद देऊ!

भाजपमध्ये अंतर्गत नाराजी वाढत चालली आहे. राज्यातल्या नेतृत्वाबाबत फार चांगलं वातावरण नाही अशी चर्चा आहे. त्यात राज्यातली सत्ता हातून गेल्यामुळे अनेक पक्षांतर केलेल्या आमदारांचे भ्रमनिरास झाले. भाजपच्या एकहाती नेतृत्वखाली काम करणं आमदारांना जमत नसल्याचं राष्ट्रवादीच्या गोटातून सांगण्यात येतय.

पक्षांतर... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

केलेले अनेक नेते आमच्याशी बोलत असल्याचं राष्ट्रवादी काँग्रेसचे प्रदेशाध्यक्ष जयंत पाटील यांनी म्हटलं. ते म्हणतात, "भाजपचे विधानसभेचे सदस्य त्यांच्या पक्षामध्ये नाराज आहेत. त्यांना पक्षाच्या व्यवस्थेची उबक आलेली आहे. बर्‍याचदा ते आमच्याशी मोकळेपणाने बोलतात. त्यामुळे भविष्यात अनेक आमदारांच्या राजीनाम्याचा निर्णय होऊ शकतो". पण या आमदारांनी घरवापसी केली तर त्याला निवडून आणण्यासाठी सर्व ताकद लावू अशी हमी उपमुख्यमंत्री अजित पवार यांनी दिली आहे.

अजित पवार हे शरद पवारांचे राजकीय वारसदार आहेत का?

अजित पवार म्हणाले, " जो कोणी आमदार राजीनामा देऊन पक्षप्रवेश करेल तेव्हा निवडणूक लागेल. निश्चितपणे त्याच्या विरोधात भाजप उमेदवार उभा करेल. अशावेळी इतर दोन पक्षही त्या उमेदवाराला निवडून आणण्यासाठी मदत करतील. 'त्या' उमेदवाराचा प्रचारही करतील." अजित पवार त्यांनी हे विधान करून आमदारांना घरवापसीची साद घातली आहे. याला भाजपनेही जोरदार प्रत्युत्तर दिलं आहे.

विरोधी पक्षनेते देवेंद्र फडणवीस यांना याबाबत विचारले असता ते म्हणाले, "राजकारणात आपली प्रासंगिकता दाखवण्यासाठी असं म्हणावं लागतं. आता अजितदादांवर ती प्रासंगिकता दाखवण्याची वेळ आलेली आहे. मी सुद्धा म्हणू शकतो राष्ट्रवादीचे 5 आमदार आमच्या संपर्कात आहेत. त्यामुळे या बोलण्याला काही अर्थ नाही. आमचे 105 आमदार स्थिर आहेत. ही संख्या भविष्यात वाढू शकते पण कमी होऊ शकत नाही."

तर... आम्ही रोज माफी मागू!

हे कुठल्या पध्दतीचे राजकारण करताय हे सांगताना भाजपचे नेते सुधीर मुनगंटीवार यांनी महाविकास आघाडीला आमदार फोडण्यासाठी आव्हान दिलंय.

ते म्हणतात "तुम्ही या महिन्यात एक तारीख ठरवा, 26 जानेवारीपर्यंत आम्ही 20 आमदार फोडतो. जर तसं झालं तर 1 मार्चच्या अधिवेशनात आम्ही रोज माफी मागू आणि जर नाही जमलं तर तुम्ही राजीनामे द्या," पण ही चर्चा आता का सुरू झाली? राज्यात नुकत्याच पार पडलेल्या विधानपरिषदेच्या निवडणूकीत महाविकास आघाडी घवघवीत यश मिळालं.

देवेंद्र फडणविस आणि सुधीर मुनगंटीवार

गेले अनेक दिवस हे सरकार अस्थिर आहे हे सांगणारं भाजप 'बॅकफूटवर' गेलं. जेष्ठ पत्रकार हेमंत देसाई सांगतात, "आपल्याकडे पक्षांतराचा कायदा लागू आहे. जर भाजप आमदारांनी महाविकास आघाडीत प्रवेश केला तर आमदाराला राजीनामा देऊन पुन्हा निवडणूक लागेल.

"त्यामुळे नेत्यांची ही वक्तव्य एक राजकीय रणनीतीपुरती आहेत. सध्या कुठल्याही...