उद्धव ठाकरेंनी यावेळी हिंदुत्वापासून विरोधकांच्या राजकारणाबद्दल सर्व गोष्टींवर भाष्य केलं आहे. मी मुख्यमंत्रीपदाचा मास्क काढून आज बोलणार आहे. जर एखादा शब्द इकडे-तिकडे गेला तर मुख्यमंत्र्यांना असं बोलणं शोभतं का, असं विचारलं जाईल. पण तरीही मला संयमाचं महत्त्व माहीत आहे, असं म्हणत त्यांनी विरोधकांवर टीका केली.

उद्धव ठाकरे यांच्या भाषणातले महत्त्वाचे मुद्दे-

राज्याची सत्ता हस्तगत केल्यानंतर शिवसेनेचा पहिला दसरा मेळावा आज (25 ऑक्टोबर) स्वातंत्र्यवीर सावरकर स्मारकात पार पडला.

दरवर्षी दसऱ्याच्या दिवशी मेळाव्याचं आयोजन करण्याची शिवसेनेची परंपरा असते. पण यंदाच्या वर्षी कोरोना साथीमुळे हा मेळावा होणार की नाही, याबाबत प्रश्नचिन्ह होतं. अखेर हा मेळावा स्वातंत्र्यवीर सावरकर स्मारकात घेतला गेला.

संजय राऊत यांनी दसरा मेळाव्यात काय म्हटलं?

सर्वकाही सुरळीत असतं तर अख्ख्या जगानं नोंद घ्यावी इतका विराट झाला असता. हा महाविजयादशमी मेळावा आहे, असं शिवसेना खासदार संजय राऊत यांनी या दसरा मेळाव्यात बोलताना म्हटलं.

उद्धव ठाकरे यांचा मुख्यमंत्री म्हणून पहिला दसरा मेळावा

शिवसेना पक्षप्रमुख उद्धव ठाकर... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

े यांनी राज्याची धुरा हाती घेतल्यानंतर शिवसेनेचा हा पहिलाच दसरा मेळावा असणार आहे. राज्यात नोव्हेंबर 2020 मध्ये महाविकास आघाडी सरकार स्थापन झालं आणि उद्धव ठाकरे यांनी मुख्यमंत्रिपदाची शपथ घेतली. उद्धव ठाकरे हे शिवसेनेचे पक्षप्रमुखही आहेत. त्यामुळे यंदाचा दसरा मेळावा हा शिवसेनेसाठी महत्वाचा आहे.

शिवसेनेची 53 वर्षांची दसरा मेळाव्याची परंपरा आहे. दरवर्षी शिवसेनेच्या दसरा मेळाव्यात काय होणार याची उत्सुकता शिवसैनिकांना असते.

'वर्षभरात जे साचलं, त्या सगळ्यांचा समाचार उद्धव ठाकरे घेणार'

दसरा मेळाव्याच्या तयारीसंदर्भात एबीपी माझाशी बोलताना शिवसेना प्रवक्ते संजय राऊत म्हणाले, "आजचं सीमोल्लंघन कसं असेल, ते रात्रीच समजेल. 2019 चा दसरा मेळावा आमच्यासाठी महत्त्वाचा होता. मागच्या मेळाव्यात मुख्यमंत्री शिवसेनेचाच होणार, असं आम्ही बोललो होतो. त्यामुळे या मेळाव्याला अनन्यसाधारण महत्त्व आहे."

"दसरा मेळाव्यासाठी उद्धव ठाकरे यांनी तयारी केली आहे. पण टार्गेट करणारं राजकारण केलं नाही. व्यासपीठावर उद्धव ठाकरे हे मुख्यमंत्री म्हणून बोलणार नसून शिवसेना पक्षप्रमुख आणि मुख्यमंत्री म्हणून ते मार्गदर्शन करणार आहेत, वर्षभरात जे काही साचलं होतं, त्या सगळ्यांचा आज पक्षप्रमुख म्हणून उद्धव ठाकरे समाचार घेतील," असंही संजय राऊत म्हणाले.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.रोज रात्री8 वाजता फेसबुकवर बीबीसी मराठी न्यूज पानावर बीबीसी मराठी पॉडकास्ट नक्की पाहा.)


उद्धव ठाकरेंनी यावेळी हिंदुत्वापासून विरोधकांच्या राजकारणाबद्दल सर्व गोष्टींवर भाष्य केलं आहे. मी मुख्यमंत्रीपदाचा मास्क काढून आज बोलणार आहे. जर एखादा शब्द इकडे-तिकडे गेला तर मुख्यमंत्र्यांना असं बोलणं शोभतं का, असं विचारलं जाईल. पण तरीही मला संयमाचं महत्त्व माहीत आहे, असं म्हणत त्यांनी विरोधकांवर टीका केली.

उद्धव ठाकरेंनी यावेळी थेट कोणाचं नाव घेतलं नसलं, तरी आपला रोख कोणाकडे आहे, हेदेखील लपवलं नाही.

स्वातंत्र्यवीर सावरकर स्मारकात पार पडलेल्या दसरा मेळाव्यात उद्धव ठाकरेंनी नेमकी कोणाकोणावर टीका केली? त्यांनी नेमकं काय म्हटलं?

1. देवेंद्र फडणवीस

"मी सत्तेत आल्यापासून अनेक जण म्हणतात की, हे सरकार पडणार. पण, मी सतत म्हणत आलोय आणि आताही आवाहन करतोय की, हिम्मत असेल तर सरकार पाडून दाखवा. आम्ही तुमच्यासारखे गुळाच्या ढेपेला चिकटणारे मुंगळे नाहीये. पण जर का वाटेला जाल, तर मुंगळा कसा डसतो हे कळेल," असं म्हणत त्यांनी देवेंद्र फडणवीस आणि त्यांच्यासोबत भाजपच्या इतर नेत्यांवरही टीका केली.

मुख्यमंत्री बाहेर पडत नाहीत या आक्षेपाला उत्तर देताना त्यांनी म्हटलं की, उद्धव ठाकरे काय काम करतो हे त... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ुम्हाला गरगर फिरून चालणार नाही. त्या फिरण्याला काही अर्थ नाही. जे काम झालं ते पुढच्या महिन्यात समोर ठेवणार.

2. नरेंद्र मोदी

भाजपचं सरकार म्हणजे अहंकारी राजा आणि कळसूत्री बाहुल्या आहेत. महाराष्ट्राने हा खेळ बंद पाडला आहे, असं म्हणत उद्धव ठाकरेंनी अप्रत्यक्षपणे मोदींच्या नेतृत्वावर टीका केली

कोरोना आल्यानंतर घंटा बडवा. थाळ्या बडवा. हेच तुमचं हिंदुत्व. आमचं हिंदूत्व असं नाही, असं म्हणत त्यांनी मंदिरं खुली करण्यासाठी आग्रही असलेल्या भाजपला टोला लगावला. ही थेट पंतप्रधानांवर टीका नसली तरी 'थाळ्या-टाळ्या' हा टोमणा त्यांना उद्देशून होता.

जीएसटी करप्रणालीवरही त्यांनी भाष्य केलं.

जीएसटी पद्धत चुकली असेल तर पंतप्रधान मोदींनी प्रामाणिकपणे आपली चूक मान्य करावी. मी सगळ्या राज्यांच्या मुख्यमंत्र्यांना आवाहन करतो की आपण सगळ्यांनी जीएसटी या करप्रणालीविषयी चर्चा करायला हवी, असं उद्धव यांनी म्हटलं.

बिहार निवडणुकीत मोफत लस देण्याच्या आश्वासनावरही ते बोलले.

'बिहारला फुकट लस देत आहे आणि महाराष्ट्राचे 38 हजार कोटी रुपये थकवले आहेत. आम्हाला कर्ज काढायला सांगत आहे. पण, का म्हणून आम्ही कर्ज काढायला हवं?' असं उद्धव ठाकरेंनी म्हटलं.

3. भगतसिंग कोश्यारी

राज्यातील धार्मिक स्थळं उघडण्याच्या मुद्द्यावरून राज्यपाल भगतसिंह कोश्यारी यांनी मुख्यंत्री उद्धव ठाकरेंना पत्र लिहिलं होतं. या पत्रात त्यांनी तुम्ही 'सेक्युलर' झाला आहात का, असा प्रश्न उद्धव ठाकरेंना विचारला होता.

याचाच आधार घेत उद्धव ठाकरेंनी शिवसेनेच्या हिंदुत्वावर भाष्य केलं आणि थेट नाव न घेता कोश्यारी यांच्यावर टीका केली.

"मंदिर का उघडत नाही म्हणून हिंदुत्वाबद्दल आम्हाला प्रश्न विचारलं जात आहे. कोण विचारतंय? ज्यावेळी बाबरी पाडली गेली, त्यावेळी आता जे हिंदुत्वाबद्दल प्रश्न विचारत आहेत.  ते त्यावेळेला शेपट्या घालून कोणत्या बिळात बसले होते काय माहिती? यांना त्याकाळी घराच्या बाहेर कुणीही न ओळखणारे आम्हाला हिंदुत्वाबद्दल विचारत आहेत," असं उद्धव ठाकरेंनी म्हटलं.

"एकमेकांना नुसत्या टोप्या घालू नका. काळ्या टोपी खाली डोकं असेल त्यात मेंदू असेल तर सरसंघचालक मोहन भागवत यांना हिंदुत्वाचा अर्थ विचारा."

उद्धव ठाकरेंनी म्हटलं, की मोहन भागवत जे म्हणाले ते त्यांच्या राजकीय संघटनेनं पाळायला हवं. राजकारण म्हणजे शत्रूमधील युद्ध नव्हे. विवेक पाळा, असं मोहन भागवतांनी म्हटलं आहे.

4....


उद्धव यांच्यासोबत आदित्य ठाकरे, रश्मी ठाकरे आणि शिवसेनेतील प्रमुख नेते आहेत.

राम मंदिराच्या मुद्द्यावरून त्यांनी दसरा मेळाव्याला या अयोध्या यात्रेची घोषणा केली होती.

उद्धव ठाकरे यांच्या अयोध्या दौऱ्यात शनिवारी झालेल्या ठळक घडामोडी अशा :

सायंकाळी 5.55 : शरयू नदीकाठी महाआरती

उद्धव ठाकरे शरयू नदीच्या काठी पोहचले असून तिथं महाआरती सुरू झाली आहे. या आरतीसाठी नदीच्या काठावर सजावट करण्यात आली आहे.

सायंकाळी 4.40 : 'मंदिरासाठी अध्यादेश आणा, शिवसेना मदत करेल'

उद्धव ठाकरे म्हणाले, "मी लढाई करायला आलेलो नाही. निवडणुका आल्या म्हणूनही आलेलो नाही. झोपलेल्या कुंभकर्णाला जागे करायला आलो आहे. मी पहिल्यांदाच अयोध्येत आलो आहे. आता नेहमी येत राहू. सगळ्यांनी मिळून मंदिर बनवलं तर लवकर होईल. मी श्रेय घ्यायला आलेलो नाही. मंदिर झालं की मी स्वतः भक्त म्हणून दर्शनाला येणार आहे. जर सरकार अध्यादेश आणत असेल तर शिवसेना मदत करेल. नोटाबंदीच्या वेळी कोर्टाचा विचार केला नाही, तर राम मंदिर उभारणीत का याचा विचार केला जात आहे? मला राममंदिराचं श्रेय नको आहे."

छाती किती मोठी याला महत्त्व नाही, तर त्यात धाडस असलं पाह... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

िजे, अशी टीकाही त्यांनी यावेळी केली.

दुपारी 4.30 :उद्धव यांच्या हस्ते कलश पूजन

लक्ष्मण किला इथं उद्धव ठाकरे, आदित्य ठाकरे, रश्मी यांच्या हस्ते लक्ष्मण कलश पूजनाचा कार्यक्रम झाला. यावेळी शिवसेनेचे महत्त्वाचे नेते उपस्थित होते. संतांच्या उपस्थितीत पूजा आणि आशीर्वादोत्सव अशा कार्यक्रमांचे आयोजन करण्यात आले आहे. यावेळी ठाकरे कुटुबीयांकडून संकल्पपूजा झाली.

लक्ष्मण किला परिसरा जमलेले शिवसैनिक

दुपारी 3.30 - उद्धव, आदित्य ठाकरे यांचे लक्ष्मण किला इथं आगमन. 'जय श्रीराम,' 'राम मंदिर की करो तयारी, आ रहा है भगवाधारी' अशा घोषणांनी परिसर दुमदुमला.

उद्धव ठाकरे यांचं लक्ष्मण किला परिसरात आगमन

दुपारी  2. 40 वाजता

लक्ष्मण किला इथं व्यासपीठावर संतांचे आगमन

दुपारी 1.00 वाजता : बाबा रामदेव यांची मंदिर उभारणीची मागणी

बाबा रामदेव यांनी मंदिर तातडीने उभारणीची मागणी केली आहे. ते म्हणाले, "लोकांचा संयम संपत आहे. राम मंदिर उभारणीसाठी कायदा करावा, अन्यथा लोक स्वतःच राम मंदिराची उभारणी सुरू करतील. अशा परिस्थितीमध्ये धार्मिक सलोखा बिघडू शकतो. रामाला देशात कुणाचा विरोध नाही. सर्व हिंदू, मुस्लीम आणि ख्रिश्चन रामाचे वंशज आहेत."

अयोध्येच्या आठवणींनी 'सर' भावुक

अयोध्या दौऱ्याच्या निमित्ताने ज्येष्ठ नेते मनोहर जोशी यांनी शिवसेना पक्षप्रमुख उद्धव ठाकरे यांची भेट घेतली. अयोध्येच्या निमित्ताने बोलताना ते भाऊक झाले.

"मी 1992 मध्ये अयोध्येला गेलो होतो. त्यावेळी बाळासाहेब मला निरोप देण्यासाठी सेनाभवनला आले होते. आमचं विमान अयोध्येला न थांबता कोलकात्याला नेण्यात आलं. मी ट्रेनने अयोध्येला गेलो. मात्र तोपर्यंत अयोध्येची तारीख उलटून गेली होती. त्यामुळे आम्हाला जाता आलं नव्हतं. आमचं अपुरं राहिलेलं कार्य आज उद्धव ठाकरे पूर्ण करत आहेत. त्यांना शुभेच्छा देणं माझं कर्तव्य आहे. म्हणून मी मातोश्रीवर आलो होतो," असं ते म्हणाले.

"मताचं राजकारण बाजूला ठेऊन हिंदुत्वाच्या बाजूने जे येतील त्यांना सोबत घेऊ असं वक्तव्य शिवसेनेचे ज्येष्ठ नेते मनोहर जोशी यांनी केलं. हिंदुत्व कधीच मारक ठरत नाही. हिंदुत्व हे यशाकडेच जातं, निवडणुकांमध्ये शिवसेनेला मोठं यश मिळेल अशी खात्रीही त्यांनी व्यक्त केली," ते म्हणाले.

"हिंदू एकत्र यावेत ही आमची भूमिका आहे. भाजप हिंदुत्ववादी पक्ष असेल आणि प्रचारासाठी हा मुद्दा घेणार असेल तर आम्ही पुन्हा एकत्र येऊ," असं संकेतही जोशी...


उद्या (25 जानेवारी) राष्ट्रवादी काँग्रेसचे अध्यक्ष शरद पवार, महसूल मंत्री बाळासाहेब थोरात आणि पर्यटन मंत्री आदित्य ठाकरे या आंदोलनात सहभागी होणार आहेत.

महाराष्ट्रात अखिल भारतीय किसान सभेच्या वतीने काल 23 जानेवारी रोजी नाशिक ते मुंबई असा हजारो शेतकऱ्यांचा भव्य राज्यव्यापी वाहन सुरू केला.

 नाशिक येथील गोल्फ क्लब मैदान येथून नेताजी सुभाष चंद्र बोस जयंतीदिनी, दिनांक 23 जानेवारी रोजी सायंकाळी हा मोर्चा सुरू झाला.

देशभरात आंदोलन

दिल्लीतील शेतकरी आंदोलनाला पाठिंबा देण्यासाठी संयुक्त किसान मोर्चाने देशभर 23 ते 26  जानेवारी या काळात सर्व राज्यांच्या राजधान्यांमध्ये राज्यपाल भवनांवर आंदोलन करण्याची हाक दिली आहे. मुंबई येथील आझाद मैदान येथे 24 जानेवारी रोजी सुरू करण्यात येत असलेल्या महामुक्काम सत्याग्रहात सामील होण्यासाठी किसान सभेचा हा वाहन मोर्चा सामील होईल.

कोणत्या संघटना सहभागी झाल्या आहेत?

 राज्यभरातील 100 पेक्षा अधिक संघटनांच्या वतीने संयुक्त शेतकरी कामगार मोर्चाच्या झेंड्याखाली मुंबईतील हे महामुक्काम आंदोलन होणार आहे.

 अखिल भारतीय किसान संघर्ष समन्वय समिती (महाराष्ट्र), कामगार संघटन... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ा संयुक्त कृती समिती (महाराष्ट्र), जन आंदोलनांची संघर्ष समिती (महाराष्ट्र), नेशन फॉर फार्मर्स (महाराष्ट्र) आणि हम भारत के लोग (महाराष्ट्र) या पाच मंचांनी मिळून संयुक्त शेतकरी कामगार मोर्चा तयार केला आहे.

दिनांक 25 जानेवारी रोजी आझाद मैदान येथे सकाळी 11 वाजता सभा होईल. महाराष्ट्रातील सत्ताधारी महाविकास आघाडीतील तिन्ही पक्षांचे प्रमुख नेते शरद पवार, बाळासाहेब थोरात आणि आदित्य ठाकरे, डावे व लोकशाही पक्ष यांचे प्रमुख नेते आणि अखिल भारतीय किसान सभेचे राष्ट्रीय सरचिटणीस माजी खासदार हनन मोल्ला या सभेस संबोधित करतील.

राजभवनाच्या दिशेने मोर्चा

सभेनंतर येथे जमलेले हजारो श्रमिक दुपारी 2 वाजता राज भवनाकडे कूच करतील व प्रजासत्ताक दिनाच्या पूर्वसंध्येला राज्यपालांना आपल्या मागण्यांचे निवेदन सादर करतील.

 शेतकरी विरोधी कृषी कायदे रद्द करा, शेतीमालाला आधार भावाचे संरक्षण देणारा कायदा करा, वीज विधेयक मागे घ्या, कामगार संहितेमधील कामगार विरोधी बदल रद्द करा, वनजमीन तथा देवस्थान, गायरान, आकारीपड, बेनामी व वरकस जमीन कसणारांच्या नावे करा आणि महात्मा फुले कर्जमुक्ती योजनेची अंमलबजावणी पुन्हा सुरू करून सर्व शेतकऱ्यांना योजनेचा लाभ द्या, या मागण्या आंदोलनात करण्यात येणार आहेत.

26 जानेवारी या प्रजासत्ताक दिनी सकाळी मुंबईच्या आझाद मैदानावर राष्ट्रध्वज फडकवून, राष्ट्रगीत गाऊन या महामुक्कामाची सांगता होईल.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.रोज रात्री8 वाजता फेसबुकवर बीबीसी मराठी न्यूज पानावर बीबीसी मराठी पॉडकास्ट नक्की पाहा.)


उद्या त्यांच्याबरोबर तिन्ही पक्षांचे प्रत्येकी 2 मंत्री शपथ घेणार आहेत. तर विधानसभा अध्यक्षपद काँग्रेसला देण्याचं ठरलं आहे. विधानसभेचं उपाध्यक्षपद आणि उपमुख्यमंत्रिपद राष्ट्रवादी काँग्रेसला देण्यात येणार आहे. उपमुख्यमंत्री एकच असणार आहे.

उद्या म्हणजेच 28 नोव्हेंबरला संध्याकाळी शिवाजी पार्कात हा सोहळा होणार आहे.

रात्री 9.35 वाजता - काँग्रेसचा विधानसभा अध्यक्ष तर राष्ट्रवादीचा उपमुख्यमंत्री

"तिन्ही पक्षाच्या बैठकीत सकारात्मक चर्चा झाली आहे. काँग्रेसचा विधानसभा अध्यक्ष, विधानसभा उपाध्यक्ष राष्ट्रावादी काँग्रेसचा असेल. तसंच उपमुख्यमंत्री राष्ट्रवादी काँग्रेसचा असेल. तो एकच असेल. उद्या फक्त मोजक्याच मंत्र्यांचा शपथविधी होईल," असं राष्ट्रवादी काँग्रेसचे नेते प्रफुल्ल पटेल यांनी सांगितलं आहे.

रात्री 9.30 - आदित्य ठाकरे सोनिया गांधींच्या भेटीला पोहोचले

शिवसेना नेते आदित्य ठाकरे नवी दिल्लीत सोनिया गांधी यांच्या भेटीला पोहोचले आहेत. उद्याच्या शपथविधीचं आमंत्रण देण्यासाठी ते दिल्लीला गेल्याचं बोललं जात आहे.

रात्री 8.30 : आघाडीची बैठक संपली

तब्बल साडेचार तास चालेली तिन्ही पक्षां... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ची बैठक संपली आहे. पण बैठकीत नेमकं काय झालं हे मात्र सांगण्यास सर्वच पक्षाच्या नेत्यांनी नकार दिला आहे.

तर दुसरीकडे शिवसेनेचे नेते आदित्य ठाकरे नवी दिल्लीला रवाना झाले आहेत. सोनिया गांधींना यांना आमंत्रण देण्यासाठी ते रवाना झाल्याचं सांगितलं जात आहे.

दुपारी 3 वाजता : अजित पवार यांच्या बाजूने घोषणाबाजी

मुंबईतल्या यशवंतराव चव्हाण सेंटरमधली आमदारांची बैठक संपल्यानंतर परत निघालेल्या अजित पवार यांच्या गाडीसमोर राष्ट्रवादी काँग्रेसच्या कार्यकर्त्यांनी त्यांच्या बाजून घोषणाबाजी केली. विशेष म्हणजे याच ठिकाणी गेल्या शनिवारी अजित पवार यांच्या विरोधात घोषणाबाजी झाली होती.

दुपारी 2 वाजता: उद्याचा शपथविधी ऐतिहासिक - एकनाथ शिंदे

"हा ऐतिहासिक शपथविधी असणार आहे. शिवसेनाप्रमुख बाळासाहेब ठाकरे यांच्या आशिर्वादाने ठिकाणी हा शपथविधी होणार आहे, त्याचं आमंत्रण सगळ्याच पक्षांना आहे. याचा आनंद शिवसेनेच्या कार्यकर्त्यांना आहे, काँग्रेस-राष्ट्रवादी कार्यकर्त्यांना आहे," अशी प्रतिक्रिया शिवसेना नेते एकनाथ शिंदे यांनी बीबीसीशी बोलताना दिली.

दुपारी 1.26 वाजता अब आयेगा मजा - नितेश राणे

"आम्ही ऐकतोय की उद्या उद्धव ठाकरे मुख्यमंत्रिपदाची शपथ घेणार आहेत. पुर्वी आम्ही जे प्रश्न विचारायचो त्याला बंगल्यावरून उत्तर यायचं नाही. आता आमदार म्हणून आम्ही जेव्हा विधीमंडळातून प्रश्न विचारू त्या प्रश्नांना उत्तर द्यावचं लागेल. म्हणून मी म्हटलं की, 'अब आयेगा मजा.' आमच्या लोकांचे प्रयत्न होते की भाजपचं सरकार यावं. राणेसाहेबांच्या संपर्कातले आमदार आजही आहेत. त्यातले नंतरही कामाला येतीलच," बीबीसी मराठीशी बोलताना नितेश राणे म्हणाले.

दुपारी 1 वाजता : जे झालं तो विषय संपला - धनजंय मुंडे

"अजितदादांनी जे केलं, ते चूक आहे की बरोबर हे आताचं सांगणं प्रीमॅच्युअर ठरेल. पण तो विषय आता संपला आहे. अर्थात काही गोष्टी घडल्या नसत्या तर बरं झालं असतं. "

दुपारी 12.43 : राष्ट्रवादीच्या नेत्यांची बैठक सुरू

मुंबईतल्या वाय. बी. सेंटरला राष्ट्रवादीच्या नेत्यांची बैठक सुरू झाली आहे. सरकार स्थापनेबदद्लच्या महत्वाच्या गोष्टींवर या बैठकीत चर्चा होण्याची शक्यता आहे.

सकाळी 11.40 वाजता : मी अजित पवारांना धोकेबाज मानत नाही - एकनाथ खडसे

अजित पवारांना सोबत घेऊन सरकार स्थापन करण्याचा निर्णय मला व्यक्तिगतरित्या पटलेला नव्हता. ज्याच्या विरोधात आपण रान उठवलं, ज्या...


उन्नाव प्रकरणात जीवन आणि मृत्यूशी झुंज देणाऱ्या पीडितेच्या आईच्या या शब्दांमध्ये निराशा स्पष्टपणे जाणवते.

बीबीसीनं लखनऊमधील त्या हॉस्पिटलमध्ये पीडितेच्या आईची भेट घेतली, जिथं त्यांची मुलगी व्हेंटिलेटरवर ठेवण्यात आली आहे.

पीडितेच्या तब्येतीविषयी विचारल्यावर तिच्या आईनं सांगितलं की, त्या गेल्या 3 दिवसांपासून मुलीला पाहू शकल्या नाहीत.

त्यांनी सांगितलं, "परवापासून मुलीला पाहू शकले नाही. तुम्ही तिला बघू शकत नाहीत, असं ते म्हणतात."

"दोन दिवसांपूर्वी मुलीला पाहिलं होतं, तेव्हा तिच्या तब्येतीत काही सुधारणा नव्हती. तिने डोळेही उघडले नव्हते, बोलतंही नव्हती. ती बरी होईल की नाही, देवालाच माहिती," त्या पुढे सांगतात.

न्यायाची अपेक्षा नाही

इतकं सगळं झाल्यानंतर या प्रकरणाविषयी तक्रार नको करायला हवी होती, असं वाटतं का, असं पीडितेच्या आईला विचारल्यावर त्यांनी सांगितलं, "आम्ही यांच्याशी लढलो नाही तरीसुद्धा ते आम्हाला त्रास देतच राहणार, आता ही लढाई खूपच कठीण आहे."

या प्रकरणात न्याय मिळण्याची अपेक्षा नाहीये, असंही त्यांनी पुढे म्हटलं.

घरच्या परिस्थितीविषयी चिंता व्यक्त करत त्या सांगतात, "घरी ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

कुणीच नाहीये. फक्त लहान मुलं आहेत. घराचा खर्च भागवेल, असं कुणीच नाही, लहान मुलं कुठं जाणार?"

उन्नाव प्रकरणातील पीडितेनं त्रासाला कंटाळून मुख्यमंत्र्यांच्या निवासस्थानाबाहेर आत्मदहनाचा प्रयत्न केला होता.

याविषयी पीडितेच्या आईनं सांगितलं, "मुलगी म्हणाली चला हिम्मत करू आणि आता सगळ्या कुटुंबानं जीव देऊ. जेव्हा कुणी कमावणारं नसेल, तर काय करणार?"

"तू जीव दिला तर आम्ही काय करायचं, आम्हीसुद्धा तुझ्यासोबत जीव देतो, असं मी मुलीला म्हटलं."

अटकेनं फरक नाही

"या प्रकरणातील आरोपी भाजपचे आमदार कुलदीप सिंह सेंगर यांच्या अटकेनंतर पीडितेच्या कुटुंबाचा त्रास कमी झाला नाही," असं पीडितेची आई सांगते.

"आमचं सगळं कुटुंब संपलं, पण आमदाराचं मात्र काहीएक नुकसान झालं नाही."

भाजपच्या आमदारावर बलात्काराचा आरोप करणाऱ्या पीडितेच्या वडिलांचा पोलिस कोठडीत संदिग्ध मृत्यू झाला होता.

पीडितेच्या आईशी चर्चा करताना बीबीसी प्रतिनिधी दिव्या आर्य

पीडितेच्या आईनं बीबीसीला सांगितलं, "माझ्या पतीचा मृत्यू झाला आहे. ते वरून खाली येणार नाहीत. आमदाराला कुटुंब, नेतेपद सगळं मिळेल, आम्हाला मात्र काहीच मिळणार नाही."

"नेहमीच भीतीच्या वातावरणात राहावं लागतं. आता आम्हाला वाटतं की, मारतील तर मारतील. पण, असं नाही की आम्ही बाहेर पडणार नाही, पाणी आणणार नाही. सगळं काम करणार, किती दिवस घरात बसून राहणार?"

उन्नाव बलात्कार प्रकरणात आतापर्यंत काय झालं?

4 जून 2017 : पीडितेनं भाजप आमदार कुलदीप सेंगर यांच्यावर बलात्काराचा आरोप केला.

11 जून 2017 :  पीडिता हरवली आणि हरवल्याची तक्रार दाखल करण्यात आली.

22 जून 2017 : पीडितेची कोर्टात हजोरी, साक्ष दिली.

04 एप्रिल 2018 : पीडितेचे वडील आर्म्स अक्ट कायद्यांतर्गत अटक.

09 एप्रिल 2018 : पीडितेच्या वडिलांचा पोलीस कोठडीत मृत्यू.

11 एप्रिल 2018: उत्तर प्रदेश सरकारनं ही केस सीबीआयला सोपवली.

13 एप्रिल 2018 : आमदाराला अटक, सीबीआयकडून चौकशी.

11 जुलै 2018 : सीबीआयची पहिली चार्जशीट दाखल, सेंगर यांच्यावर आरोप.

28 जुलै 2019 : पीडितेच्या कारला ट्रकची धडक.

31 जुलै 2019 : सीबीआयकडे अपघाताची चौकशी सोपवली.

1 ऑगस्ट 2019 : उन्नाव बलात्कारासंबंधातले सर्व खटले उत्तर प्रदेशातून दिल्लीला वर्ग करण्याचे सुप्रीम कोर्टाचे आदेश.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब,...


उन्नाव बलात्कार पीडितेची बहीण

बलात्कार पीडित मुलगी रविवारी रायबरेलीला जात असताना एका ट्रकने तिच्या कारला धडक दिली होती. त्यात पीडित मुलगी गंभीररीत्या जखमी झाली तर तिच्या दोन नातेवाईकांचा मृत्यू झाला. या कारमध्ये असणारे पीडितेचे वकीलही जखमी झाले असून त्यांची प्रकृती गंभीर आहे.

कार-ट्रक धडकेची ही घटना अपघात आहे की घातपात, याची चौकशी होत आहे. योगी सरकारने हा तपास CBIकडे सोपवला आहे.

या प्रकरणी भाजपचे आमदार कुलदीप सिंह सेंगर यांच्यासह 10 लोकांवर खुनाचा गुन्हा दाखल करण्यात आला आहे. तर लखनौच्या किंग जॉर्ज मेडिकल कॉलेजमध्ये या पीडित तरुणीवर उपचार करण्यात येत आहेत.

पण भाजपचे आमदार कुलदीप सिंह सेंगर यांच्यावरून विरोधी पक्षांनी भाजपला घेरलं आहे. त्यांना आधीच पक्षातून निलंबित करण्यात आलं असून निलंबन रद्द करण्यात आलेलं नाही असं उत्तर प्रदेश भाजपने स्पष्ट केलं आहे.

पीडित मुलीच्या तब्येतीविषयी तिच्या चुलत बहिणीने बीबीसी प्रतिनिधी दिव्य आर्य यांना सांगितलं...

तिची प्रकृती गंभीर आहे. तिच्यावर उपचार करण्यात येत आहेत. आताच काही सांगता येणार नाही, असं डॉक्टर म्हणतायत. तिच्या डोक्याला दुखापत झालेली ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

आहे.

वर्षभरापासून तपास सुरू आहे. CBI एका महिन्यात दोनदा जबाब घेते. या आमदाराच्या भीतीने ही पीडिता दिल्लीमध्ये काकासोबत राहत होती, कारण तिथे कॅमेरे लावलेले होते, सुरक्षा व्यवस्था होती.

या पीडितेच्या काकांना खोट्या आरोपांखाली नऊ महिन्यांपासून तुरुंगात डांबण्यात आलं आहे. नऊ महिन्यांपासून आम्ही भटकतोय. 'खटला परत घ्या नाहीतर मारून टाकू,' अशी धमकी आम्हाला देण्यात येतेय.

पीडिता जबाब द्यायला उन्नावला आली असताना कुलदीप सेंगरचे लोक म्हणाले की 'आता यांना (काकांना) आतमध्ये टाकलंय, पण त्यांना अजून लटकवलेलं नाही आणि तुलाही मारून टाकायचं राहिलंय. तू केस परत घेणार नाही? खूप शूर आहेस! तुला मारून टाकल्यावरच आम्हाला उसंत मिळेल.'

या सगळ्या गोष्टी तिने काकूला सांगितल्या होत्या. काकूने सांगितलं की तू जबाब दे आणि घरी जा. तिथे थांबणं सुरक्षित नाही.

माझ्या बहिणीने सांगितलं की ती रविवारी काकांना भेटून परत येईल. रविवारी जणू मृत्यूच तिची वाट पाहत उभा होता. तिला मारून टाकलं.

माझी आईही गेली आणि मावशीही मरण पावली. असं होईल अशी भीती होतीच.

'ना पीडितेला न्याय मिळेल, ना काकांना'

हा अपघात नव्हता. दोन्ही बहिणींना (माझी आई आणि मावशी) असं होण्याची भीती होती.

आता CBI जो तपास करत आहे, त्याबाबत मी समाधानी आहे, पण उन्नाव पोलिसांच्या बाबतीत मी खूश नाही.

कोर्टात न्याय मिळत नाही. इथे सरळसरळ अन्याय होतोय. दरवेळी आम्हाला तारीख मिळायची, कारण तिच्या (पीडितेच्या) मृत्यूचा कट रचला जात होता.

मला उन्नावची चीड येते आता, ना पीडितेला न्याय मिळणार आहे, ना काकांना.

उन्नाव पीडितेला पाठिंबा दर्शवण्यासाठी दिल्लीत मोर्चा काढण्यात आला होता.

कुलदीपचे लोक आमच्यावर जोरजोरात हसायचे. म्हणायचे 'त्यांना उडवून टाका, काम तमाम करून टाका.' आम्ही तिघी महिला असायचो आणि त्यांच्या बाजूला अख्खी गँग असायची.

पीडितेला आधी सुरक्षा मिळाली होती. पण ते तिला बसवून काहीतरी आणायला निघून जायचे. पीडिता बाहेर सुरक्षित नसायची म्हणून मग तिला आतमध्ये बसवून चालले जायचे. त्याचवेळी तिला धमकावलं जायचं.

गेल्या नऊ महिन्यांमध्ये जेव्हापासून पीडितेचे काका महेश सिंह यांना तुरुंगात डांबण्यात आलंय, ते लोक धमकावत रहायचे. काकूला रस्त्यामध्ये घेरलं जायचं. तिला म्हणायचे, 'चला तुम्हाला बोलावलं आहे.'

काकू काही लोकांना ओळखायची म्हणून त्यांच्या नावाची FIR पोलिस स्टेशन, एसपी, मुख्यमंत्री आणि अगदी...


उन्नावचे पोलीस अधीक्षक सुरेशराव कुलकर्णी यांनी बीबीसीला सांगितलं, "असोहा पोलीस ठाण्यांतर्गत ही घटना  घडली आहे. तीन मुली त्यांच्याच शेतात बेशुद्धावस्थेत आढळल्या. तिघींचेही हात बांधले होते. त्यांना हॉस्पिटलमध्ये पाठवण्यात आलं. तिथे दोघींचा मृत्यू झाला. एकीवर उपचार सुरू आहे."

अधिक माहिती देताना ते म्हणाले, "प्राथमिक माहितीनुसार या तिन्ही मुली शेतात गवत कापायला गेल्या होत्या. तिघींना विष देण्यात आलं असावं, असा प्राथमिक अंदाज आहे. घटनास्थळी फेसही आढळून आला आहे. संपूर्ण प्रकरणाची चौकशी सुरू आहे."

आतापर्यंतचा तपास

असोहा पोलीस ठाण्यांतर्गत येणाऱ्या बबुरहा गावातली ही घटना आहे. बुधवारी संध्याकाळी उशिरा एका शेतात या तीन किशोरवयीन मुली बेशुद्धावस्थेत आढळल्या होत्या.

या गावातल्या तीन मुली बुधवारी दुपारी गुराढोरांसाठी चारा आणायला शेतात गेल्या होत्या. संध्याकाळी उशिरापर्यंत त्या घरी परतल्या नाही. त्यामुळे त्यांचा शोध सुरू झाला. तिघीही गावातल्याच एका शेतात बेशुद्धावस्थेत आढळल्या. त्यांना तात्काळ हॉस्पिटलमध्ये दाखल करण्यात आलं.

यातल्या दोघी सख्ख्या बहिणी होत्या. तर एक चुलत बहीण होती.

दोन सख्ख्... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

या बहिणींचा भाऊ विशाल याने कानपूरचे स्थानिक पत्रकार रवी यांना सांगितलं, "तिघी बहिणी चारा आणण्यासठी शेतात गेल्या होत्या. पण संध्याकाळ होऊनही घरी परतल्या नाही. तेव्हा आम्ही त्यांना शोधायला बाहेर पडलो. तिघी एका शेतात बेशुद्धावस्थेत आढळल्या. तिघींचे हात बांधले होते. त्यातल्या दोघी माझ्या सख्ख्या बहिणी आहेत. तर तिसरी काकांची मुलगी आहे. आमचं गावात कुणाशीच भांडण नाही."

उन्नाव जिल्हा हॉस्पिटलमधले सीएमएस डॉक्टर बीबी भट्ट यांनी उपचार सुरू असलेल्या तिसऱ्या मुलीची प्रकृती गंभीर असल्याचं सांगितलं, असं पत्रकार रवी यांचं म्हणणं आहे.

या तिसऱ्या मुलीला हॉस्पिटलमध्ये आणण्यात आलं तेव्हा तिच्या तोंडातून फेस येत होता. किटकनाशक प्यायल्याने असं झालं असावं, असा अंदाज डॉ. भट्ट यांनी व्यक्त केला.

या मुलींनी स्वतःच विषारी पदार्थ प्राशन केला की कुणी बळजबरीने दिला, याचा तपास सुरू आहे.

प्रत्येक अँगल तपासला जाईल, असं पोलीस अधीक्षक कुलकर्णी यांनी सांगितलं. घटनेनंतर उन्नावचे डीएम आणि एसपीसह अनेक अधिकाऱ्यांनी घटनास्थळाला भेट दिली. गावात मोठा पोलीस बंदोबस्त तैनात करण्यात आला आहे.

काही महिन्यांपूर्वी हेच उन्नाव चर्चेत होतं. या गावातल्या एका तरुण मुलीवर कथित अमानुष बलात्कार करण्यात आला. यात तिचा मृत्यू झाला होता. त्यानंतर पोलिसांनी मुलीचं पार्थिव तिच्या आई-वडिलांना सुपूर्द न करताच परस्पर अंत्यसंस्कार केले होते.

या घटनेचे तीव्र पडसाद देशभर उमटले होते. त्या प्रकरणाचा तपास अजून सुरूच आहे. तो तपास पूर्ण होतो न होतो तोच तीन मुलींच्या या घटनेमुळे उन्नाव पुन्हा एकदा हादरलं आहे.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.रोज रात्री8 वाजता फेसबुकवर बीबीसी मराठी न्यूज पानावर बीबीसी मराठी पॉडकास्ट नक्की पाहा.)


उन्हाळ्याच्या दिवसांत कोरोनावर मात करून सुमारे एका महिन्यांच्या उपचारांनंतर त्या घरी परतल्या होत्या. पण घरी आल्या तरी त्यांना ऑक्सिजनवरच ठेवण्यात आलं होतं.

एका महिन्यानंतर त्यांना पुन्हा रोहतकच्या पंडित भागवत दयाल शर्मा पोस्ट ग्रॅज्यूएट इन्स्टिट्यूट ऑफ मेडीकल सायन्समध्ये दाखल करावं लागलं.

त्यांना लंग-फायब्रोसिसला तोंड द्यावं लागत होतं. या आजारात फुफ्फुसांचा नाजूक भाग दगावला गेलेला असतो. संसर्ग बरा झाल्यानंतरही त्यावर इलाज करता येत नाही.

"मला जगायचं नाही, मला या नळ्यांपासून स्वातंत्र्य हवंय."

"कोरोना झाल्यानंतर मला तुम्ही का वाचवलं?" असं त्या सारख्या म्हणायच्या.

बराच काळ उपचार करूनसुद्धा त्यांना वाचवण्यात यश आलं नाही. काही दिवसांत त्यांचा मृत्यू झाला. कोरोना रुग्णांवर उपचार करणाऱ्या एका डॉक्टरांची अशी अवस्था झाली होती.

ICU कक्षात रुग्णांची देखभाल करणारे डॉक्टर आणि आरोग्य कर्मचाऱ्यांसाठी गंभीरपणे संसर्गाला बळी पडणे. तासनतास काम करत राहणं आणि मृत्यू यांचा प्रश्न उपस्थित झाला आहे.

डॉ. कक्कर आणि त्यांच्या सहकाऱ्यांनी उन्हाळ्याच्या दिवसांपासून या रुग्णालयात शेकडो कोव्हिड रुग्णांच... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ी सेवा-सुश्रुषा केली आहे. पण संसर्ग वाढत गेला आणि रुग्णांची संख्याही वाढत गेली.

डॉ. कामना कक्कर

क्षमतेपेक्षा अधिक संख्येने रुग्ण हॉस्पिटलमध्ये दाखल होऊ लागले. बऱ्याचवेळा रुग्ण अखेरच्या टप्प्यात हॉस्पिटलमध्ये दाखल व्हायचे. त्यामुळे आरोग्य कर्मचाऱ्यांवरही ताण येऊ लागला.

दिवसेंदिवस सलग काम केल्याने आरोग्य कर्मचाऱ्यांना शारीरिक थकवा आणि मानसिक तणाव या समस्यांना तोंड द्यावं लागत आहे.

डॉ. कक्कर यांनी सांगितलं, "इथं एक रुग्ण होता, हा रुग्ण बरा होईल, अशी अपेक्षा होती. पण त्याने नंतर धीर सोडला. आता मला जगायचंच नाही, असं तो सारखा म्हणायचा. त्या रुग्णाचं दुःख शब्दांत सांगणं कठीण असतं."

मुंबईचे रहिवासी असीम गर्गवा 31 वर्षांचे आहेत. ते पेशाने डॉक्टर आहेत. KEM सरकारी रुग्णालयात ते काम करतात. त्यांनीही बीबीसीला आपला अनुभव सांगितला.

त्यांच्या आणि डॉ. कक्कर यांच्या अनुभवात फारसा काही फरक नाही.

त्यांनी कहाणी सांगितलेल्या रुग्णाचं वय जास्त नव्हतं. आपल्या घरात कमावणारा तो एकटाच होता. पहिल्यांदा त्याला कोरोना संसर्ग झाला. संसर्गातून तो बरा झाला. पण ज्या दिवशी त्याला डिस्चार्ज मिळणार होता, त्याच्या आदल्या दिवशी त्याला हृदयविकाराचा झटका आला.

सुमारे दोन आठवडे तो लकवाग्रस्त स्थितीत होता. त्यानंतर त्याचा मृत्यू झाला.

त्याच्या फुफ्फुसांमध्ये ब्लड क्लॉट (रक्ताची गाठ) झाली होती. वैद्यकीय भाषेत याला पल्मोनरी इंबोलिज्म असं म्हटलं जातं. कोरोना संसर्गानंतर काही रुग्णांमध्ये असे परिणाम दिसण्याची शक्यता असते.

डॉ. गर्गवा सांगतात, "तो एक तरूण मुलगा होता. त्याचं शरीर उपचारांना चांगला प्रतिसाद देत होतं. तो कोरोना व्हायरसवर मात करू लागला होता. घरी परतण्याची तयारी त्याने सुरू केली होती. पण दुर्दैवाने त्याला या व्याधीने ग्रासलं, त्यातून तो बाहेर पडू शकला नाही."

डॉ. गर्गवा पुढे सांगतात, "त्याच्या पत्नीला ही गोष्ट सांगणं अत्यंत कठीण काम होतं. तो रुग्ण आमच्यासोबत 45 दिवस होता. हा आमच्यासाठीही एक धक्का होता. हा आजारच असा आहे. याबाबत काहीही सांगणं अतिशय कठीण आहे."

नाईलाज आणि भीतीचं वातावरण

कोव्हिड-19चा प्रसार संपूर्ण भारतात झालेला आहे. रुग्णालयांमध्ये रुग्णांचा महापूर आला आहे. अधिकृत आकडेवारीनुसार, देशात आतापर्यंत एक कोटी लोकांना या विषाणूची लागण झाली आहे. त्यापैकी 1 लाख 40 हजार लोकांचा मृत्यू झाला आहे.

भारतात कोरोना साथीविरोधात...


उन्हाळ्याच्या सुरुवातीला पॉला टिंक्लर स्वतःची कारकीर्द नव्या दिशेने नेण्यासाठी तयार होती. असे निर्णय असाधारण नसतीलही कदाचित- पण तिने ज्या वेगाने स्थित्यंतर केलं ते असाधारण होतं. तिने इंग्लंडमधील वर्किंग्टन इथे एका केअररकडून आठवडाभर प्रशिक्षण घेतलं. आणि महिन्याभरात तिने स्वतः केअरर म्हणून काम करायला सुरुवात केली.

तिचं प्रशिक्षण वेगाने झालं, एवढंच नव्हे तर सगळं प्रशिक्षण तिने स्वतःच्या घरातच पूर्ण केलं. "प्रवेशप्रक्रिया ई-मेलद्वारे पार पडली आणि मी माझ्या मूल्यांकनही ऑनलाइनच केलं, त्यानंतर एक मुलाखत झाली आणि संपूर्ण प्रशिक्षण पूर्णतः डिजीटल होतं," ती सांगते.

युनायटेड किंगडममधील 'सेरा केअर' या कंपनीच्या माध्यमातून तिने हे प्रशिक्षण पूर्ण केलं. 'तंत्रज्ञानाधारित काळजी सेवा पुरवणाऱ्या' या कंपनीची स्वतःची काळजी सेवागृहं नाहीत किंवा अशी काही सेवागृहं या कंपनीद्वारे चालवलीही जात नाहीत.

 कुटुंबांना त्यांच्या नातेवाईकांकरिता घरगुती काळजी-सेवेची तजवीज करता यावी, यासाठी डिजिटल मंच पुरवण्याचं काम ही कंपनी करते. कंपनीशी संलग्न उपलब्ध काळजी-सेवाकर्त्यांमधून आपल्याला अनुरूप व्यक्ती निवडणं ग्राहकांन... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ा शक्य असतं. ठरलेल्या वेळी रुग्णांना हॉस्पिटलमध्ये नेऊन आणण्यासाठी 'उबर'चा वापर करणं आणि मागणीनुसार औषधांच्या दुकानातून ग्राहकांना औषधं आणून देणं, अशाही सेवा ही कंपनी पुरवते.

2016 साली स्थापन झालेल्या या संस्थेने आत्तापर्यंत दोन कोटी पौंड (दोन कोटी 60 लाख डॉलर) इतकी गुंतवणूक उभी केली आहे आणि दर महिन्याला सुमारे पाच लाख घरांना केअरर उपलब्ध करून देते. टिंक्लर यांचं घरही यातच येतं.

येत्या काळात अशा प्रकारच्या त्वरित सेवा अधिक आवश्यक ठरण्याची शक्यता आहे. युरोपीय संघामध्ये दर पाचांपैकी जवळपास एक नागरिक 65 वर्षांपेक्षा जास्त वयाचा आहे, येत्या दशकांमध्ये ही संख्या वेगाने वाढण्याची शक्यता आहे. जगभरात असाच कल दिसतो आहे. जगामधील साठीपलीकडच्या लोकांची संख्या 1980 पासून आतापर्यंत दुप्पट झाली आहे. सध्या जगभरात साठ वर्षांहून अधिक वयाचे एक अब्ज लोक आहेत. 2050 या वर्षापर्यंत ही संख्या आणखी दुप्पट होईल.

या आव्हानाला सामोरं जाताना वृद्ध लोकांच्या सुदृढ व स्वतंत्र आयुष्यासाठी नवीन प्रारूपं घडवावी लागतील. वृद्धांना स्वतंत्रपणे व सुदृढपणे जगता येईल यासाठी सहकार्य पुरवणारं तंत्रज्ञान विकसित करणारी 'सेरा केअर' ही अजूनतरी एकमेव कंपनी आहे.

उदाहरणार्थ, हिअरिंग-एड उपकरणामध्ये आता पडण्याच्या शक्यतेची पूर्वसूचना देणारी सुविधा वाढवण्यात आली आहे. शर्टावर विविध ठिकाणी सेन्सर लावून त्याद्वारे कार्यरत होणारा आल्फ्रेड नावाचा एक आभासी सेवक युरोपीय संघाने विकसित केला. वृद्धांशी संवाद साधून आल्फ्रेड त्यांना दैनंदिन कामकाजात समतोल राखण्यासाठी व व्यायामासाठी सूचना करतो. दरम्यान, 'लीन एम्पावरिंग असिस्टंट' किंवा 'ली' हा रोबोटिक वॉकर तयार करण्यात आला असून तो आभासी सहायक म्हणून आणि अगदी सोबत नाचण्यासाठीही कामाला येतो.

जागतिक वार्धक्य

आपण वृद्ध होत आहोत, ही वस्तुस्थिती या सगळ्या गोष्टींची गरज अधोरेखित करते.

"आज जन्माला येणाऱ्या दर तीन व्यक्तींपैकी एक व्यक्ती 100 वर्षांपर्यंत जगेल," असं 'सेरा केअर'चे मुख्य कार्यकारी अधिकारी व सहसंस्थापक बेन मारुथप्पू म्हणतात. "बाजारपेठ वाढत असताना मनुष्यबळ मात्र मर्यादित आहे, हे उद्योगविश्वासमोरचे आव्हान आहे. मागणी पुरवठ्याला ओलांडून गेली आहे- प्रत्येकासाठी पुरेशी काळजी सेवागृहं आपल्याकडे नाहीत." एवढंच नव्हे, तर अनेक लोक निवासाची जागा बदलण्याऐवजी राहत्या घरातच काळजी घेतली जाणं पसंत करतात.

सेरा कंपनीने 'मार्था' ही...


उपमुख्यमंत्री अजित पवार

अजित पवार आपल्या भाषणात म्हणाले, "कॅबिनेटने एक निर्णय घेतलेला आहे. 12 नावं विधानपरिषदेची राज्यपाल महोदयांकडे मंजुरीसाठी पाठवण्यात आली आहेत. ऐकून घ्या, तुमचं ऐकलं, माझं ऐकून घ्या. अधिवेशन दहा दिवसांचं झालं पाहिजे असं सुधीर मुनगंटीवारजी म्हणाले. दसनंबरी झालं पाहिजे असंही म्हणाले.

"आणखी कुठलाही आकडा घ्या. ज्यादिवशी बारा नावं जाहीर होतील त्यादिवशी किंवा दुसऱ्या दिवशी मराठवाडा-विदर्भ वैधानिक विकास महामंडळ जाहीर घोषित केलं जाईल", असं उपमुख्यमंत्री अजित पवार यांनी सांगितलं.

भगतसिंह कोश्यारी

अजित पवारांच्या निवेदनावर बोलताना विरोधी पक्षनेते देवेंद्र फडणवीस म्हणाले, "मी दादांचे आभार मानतो की त्यांच्या मनातलं ओठावर आलं. 12 आमदारांकरता विदर्भ-मराठवाड्याला तुम्ही ओलीस ठेवलं आहे.

किती राजकारण? विदर्भ-मराठवाड्याचं कवच नसतं तर कसं लुटून नेलंय ते आम्ही सभागृहात वारंवार मांडलं आहे. वैधानिक विकास महामंडळं आमच्याकडे होती म्हणून तुम्हाला बजेट पुन्हा मांडावं लागलं होतं. बजेटमध्ये विदर्भ-मराठवाड्याचे पैसे द्यावे लागले होते. ते 12 करतील तर आम्ही हे करू असं कसं? राज्यपाल आणि तु... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

मचा विषय आहे. सभागृहाला आणि महाराष्ट्राच्या जनतेला काय देणंघेणं आहे?

"राज्यपाल हे कुठल्या पक्षाचे आहेत का? त्यांना घटनात्मक अधिकार आहेत. आज तुम्ही जे बोलला आहात, दादा तुम्हाला विनंती आहे की असं बोलू नका. विदर्भ-मराठवाड्यातली जनता माफ करणार नाही. बारा आमदारांकरता तुम्ही मराठवाडा-विदर्भच्या जनतेला ओलीस ठेवणार का?

तुम्ही दिलं नाही तर संघर्ष करून मिळवू. ही भीक नाहीये. आम्ही भिकारी नाहीयोत. आमचं हे हक्काचं आहे, जे तुम्ही नेलं आहे. तेच मागत आहोत. ते घेतल्याशिवाय आम्ही मागे हटणार नाही. तुम्ही वैधानिक विकासमंडळ करू किंवा करू नका. जे संविधानाने दिलेलं आहे, ते आम्ही मिळवल्याशिवाय राहणार नाही. दादांनी म्हटलेलं आहे त्याचा मी पूर्णपणे निषेध करतो", असं फडणवीस म्हणाले.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)


उपमुख्यमंत्री अजित पवार यांच्या अध्यक्षतेखाली झालेल्या मंत्रिमंडळाच्या बैठकीत हा निर्णय घेण्यात आल्याची माहिती अल्पसंख्याक मंत्री नवाब मलिक यांनी दिली आहे.

                        भारतात कोरोना व्हायरसची प्रकरणं

                        ही माहिती नियमितपणे अपडेट केली जात आहे. तरीही काही राज्यांचे किंवा केंद्रशासित प्रदेशांचे ताजे आकडे लगेच न दिसण्याची शक्यता आहे.

                        स्रोत- आरोग्य आणि कुटुंब कल्याण मंत्रालय

                        11: 30 IST ला शेवटचं अपडेट

उद्धव ठाकरे सध्या राज्य विधीमंडळाच्या दोन्हीपैकी एकाही सभागृहाचे सदस्य नाहीत. मुख्यमंत्रिपदाची शपथ घेतल्यानंतर 6 महिन्यात कुठल्यातरी एका सभागृहाचं सदस्यत्व मिळवणं बंधनकारक असतं.

विधान परिषदेत सध्या राज्यपाल नियुक्त सदस्यांच्या 2 जागा रिक्त आहेत. त्यामुळे हा निर्णय घेण्यात आला आहे

तसंच कोरोनाच्या पार्श्वभूमीवर एप्रिलमध्ये होणाऱ्या विधान परिषदेच्या निवडणुका पुढे ढकलण्यात आल्या आहेत. परिणामी राज्यात सत्तापेच निर्... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

माण झाला असता.

उद्धव ठाकरे सहा महिन्यात दोन्हीपैकी कुठल्याही एका सभागृहाचे सदस्य झाले नाहीत तर त्यांना मंत्रिमंडळाचा राजिनामा द्यावा लागेल. हा पेच टाळण्यासाठीच आजचा निर्णय घेण्यात आल्याचं नवाब मलिक यांनी सांगितलं आहे.

ज्या सदस्याची शिफारस करायची आहे, त्याच्याच अध्यक्षेत बैठक होऊ नये हा संकेत आहे. त्यामुळेच उपमुख्यमंत्री अजित पवार यांच्या अध्यक्षतेखाली ही बैठक घेण्यात आली आणि उद्धव ठाकरे यांच्या नावाची आमदारकीसाठीची शिफारस राज्यपाल भगतसिंह कोश्यारी यांना करण्यात आली आहे.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)


उपलब्ध माहितीनुसार राज्यसभेत तेंडुलकर यांची उपस्थिती फक्त 8 टक्केच होती. तर त्यांनी 6 वर्षांच्या कारकिर्दीत फक्त 22 अतारांकित प्रश्न विचारले.

राष्ट्रपतींच्या वतीनं 12 खासदारांची राज्यसभेवर नियुक्ती केली जाते. वेगवगेळ्या क्षेत्रातले नामांकित आणि तज्ज्ञ व्यक्तींचा यात समावेश असतो.

अर्थात या नेमणुका केंद्र सरकारच्या शिफारशींवरून होतात. त्याच अंतर्गत 2012मध्ये सचिन तेंडुलकर, अभिनेत्री रेखा आणि उद्योजिका अनू आगा यांची राष्ट्रपती नियुक्त सदस्य म्हणून राज्यसभेसासाठी निवड करण्यात आली होती.

मैदानावरच्या प्रदीर्घ कारकिर्दीत त्यांनी अनेक विक्रम केलेत आणि अनेकांचे विक्रम मोडले आहेत. पण खासदारकीच्या पिचवर त्यांचा रनरेट फार कमी होता.

तेंडुलकर यांच्या सहा वर्षांच्या खासदारकीदरम्यान संसदेची 19 अधिवेशनं झाली. या सगळ्या अधिवेशनांत मिळून त्यांनी 22 अतारांकीत प्रश्न विचारले. इतर खासदारांशी तुलना केली तर हे प्रमाण फारच कमी आहे. कारण इतर खासदारांचं प्रश्न विचारण्याचं सरासरी प्रमाण 335 इतकं आहे.

तसंच तेंडुलकर यांची राज्यसभेतली उपस्थिती केवळ 8% होती तर इतर खासदारांची सरासरी उपस्थिती 78% इतकी आहे.

तें... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

डुलकर यांची राज्यसभेतली उपस्थिती आणि त्यांनी विचारलेल्या प्रश्नांबद्दल त्यांच्या कार्यालयाकडे बीबीसी मराठीनं प्रतिक्रिया विचारली असता त्यावर कोणतीही प्रतिक्रिया देण्यास नकार दिला आहे.

ज्येष्ठ पत्रकार अनंत बागाईतकर याबाबत म्हणाले, "आतापर्यंत राष्टपतींनी नियुक्त केलेल्या खासदारांचा अधिवेशनातला सहभाग हा जेमतेमच राहिला आहे. सचिन तेंडुलकर यांचं संसदेच्या कामकाजातलं योगदान फारच कमी आहे. पण त्यांनी खासदार निधीतून बरीच कामं केली आहेत. शैक्षणिक आणि ग्रामविकासासाठी त्यांनी मोठा निधी दिला आहेत. सांसद आदर्श ग्राम योजनेअंतर्गत महाराष्ट्र आणि आंध्रप्रदेशमधली दोन गावंही त्यांनी दत्तक घेतली आहेत."

"राष्ट्रपतींनी नियुक्ती केलेल्यांपैकी प्रसिद्ध लेखक आर. के. नारायण, ज्येष्ठ चित्रकार एम. एफ हुसैन, पंडित रवीशंकर यांचं राज्यसभेतलं योगदान तुलनेनं चांगलं होतं. पण नेमणूक केलेल्या सर्वंच खासदारांनी म्हणावं तसं योगदान दिलेलं नाही," बागाईतकर पुढे सांगतात.

आंध्रप्रदेशमधल्या पुत्तमराजू कंद्रिगा गावातील गावकऱ्यांसोबत सचिन तेंडुलकर.

दरम्यान, राज्यसभेच्या वेबसाईटवर शिक्षण आणि मूलभूत सुविधांसाठी त्यांनी खासदार निधीतून केलेल्या मदतीची माहिती देण्यात आली आहे.

शाळांमध्ये खेळाला प्राधान्य मिळावं यासाठी त्यांनी विशेष प्रयत्न केले आहेत. केंद्र सरकारच्या नव्या शिक्षण धोरणात खेळ हा वेगळा विषय म्हणून मान्य करावा, अशी मागणी त्यांनी मनुष्यबळ विकास मंत्रालयाकडे केली होती. तसंच शालेय शिक्षणाच्या मुलभूत अधिकारात 'खेळण्याचा अधिकार' समावेश करावा, अशी सुद्धा मागणी त्यांनी केली होती.

2018च्या अर्थसंकल्पीय अधिवेनात राज्यसभेतल्या गदारोळामुळे ते याबाबत सविस्तर भाषण करू शकले नाहीत. शेवटी त्यांनी त्यांचं भाषण सोशल मीडियावर प्रसिद्ध केलं.

तेंडुलकर यांनी राज्यसभेत विचारलेल्या प्रश्नांमध्ये शहरी विकास, क्रीडा, मनुष्यबळ विकास, रस्ते आणि वाहतूक, पर्यावरण या विषयांचा प्रामुख्यानं समावेश होता.

विशेष म्हणजे 22 प्रश्नांपैकी सर्वांत जास्त म्हणजे 8 प्रश्न रेल्वेशी संबंधित आहेत. 2015च्या हिवाळी अधिवेशनात त्यांनी राज्यसभेत पहिल्यांदा प्रश्न विचारले होते. हे प्रश्न पुढील विषयांवर होते -

वरिष्ठ नागरिक, विकलांग दिव्यांग आणि मुंबई उपनगरीय रेल्वेचे प्रश्न त्यांनी दोनदा विचारले.

सचिन तेंडुलकर यांनी उस्मानाबाद जिल्ह्यातील डोंजा गावात खासदार निधीतून बाधलेल्या रस्त्याचं...


उबरची एक सेल्फ-ड्रायव्हिंग कार

तंत्रज्ञान कंपनी उबर, जी जगभरात अनेक देशांमध्ये अॅपवरून कॅब बुक करण्याची सेवा पुरवते, अनेक दिवसांपासून अमेरिकेत आपली अद्ययावत स्वयंचलित वाहनं टेस्ट करत होती. अशाच एका टेस्ट कारने अॅरिझोनाच्या टेम्पे शहरात एका पादचारी महिलेला धडक दिली. उपचारादरम्यान या 49 वर्षांच्या महिलेचा मृत्यू झाल्याचं कळतं, जी अशा अपघाताची कदाचित पहिलीच बळी ठरली आहे.

या अपघातानंतर आपण तपास संस्थांशी पूर्ण सहकार्य करत असल्याचं सांगत उबरने सर्व ऑटोनॉमस ड्रायव्हिंग कारच्या चाचण्यांवर तात्पुरती बंदी घातली आहे.

उबरचे मुख्य कार्यकारी अधिकारी डारा खॉस्रोवशाही यांनी ट्वीट करत ही "अत्यंत दुःखद बातमी" असल्याचं म्हटलं आहे.

पोलिसांनी दिलेल्या माहितीनुसार, हा अपघात रविवारी रात्री झाला जेव्हा ही कार ऑटोनॉमस मोडवर होती. एक मानव चालक गाडीच्या ड्रायव्हिंग सीटवर होताही, पण तो गाडी नियंत्रित करत नव्हता.

पोलिसांनी हेही सांगितलं की मृत महिला रस्ता ओलांडण्यासाठी कुठल्याही पादचारी क्रॉसिंगचा वापर करत नव्हती. एक स्थानिक रुग्णालयात नेलं असता तिने अखेरचा श्वास घेतला.

अमेरिकेच्या राष्ट्रीय रस्ते सुरक्षा... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

संस्था US National Highway Traffic Safety Administration आणि National Transportation Safety Board यांनी आपले दोन चमू टेम्पे शहरात पुढील तपासासाठी पाठवले आहेत.

धोक्याची घंटा

ऑटोनॉमस ड्रायव्हिंग तंत्रज्ञानावर फोर्ड, जनरल मोटर्स, टेस्ला आणि गुगलच्या वेयमोसारख्या बड्या कंपन्या मोठ्या प्रमाणावर तांत्रिक तसंच आर्थिक गुंतवणूक करत आहेत. या स्वयंचलित गाड्या भविष्यातल्या रहदारीचं रूप कसं पालटतील, अशा आशयाचा गवगवा जगभरात करण्यात आला आहे. याने रस्त्यांवर अपघात कमी होतील आणि माणूस तणावमुक्त ड्रायव्हिंग करू शकेल, असा सेल्फ-ड्रायव्हिंग तंत्रज्ञानाच्या पाठीराख्यांचा दावा आहे.

अमेरिकेतच अनेक मोठ्या शहरांमध्ये या गाड्यांच्या चाचण्या सुरू आहेत. पण हे तंत्रज्ञान तयार होण्यापूर्वीच रस्त्यांवर येत असल्याने तज्ज्ञांनी यापासून सावध राहण्याचा सल्ला दिला आहे.

अशा गाड्यांबद्दल अजूनही काही ठोस कायदा अस्तित्वात नसल्याने रविवारी झालेल्या अपघातासाठी नेमका दोष कुणाला द्यावा, यावर वाद होण्याची शक्यता आहे. अमेरिकेतही यावर कायदा तयार केला जात आहे.

"आपण हा अपघात रोखण्यासाठी खूप वर्षांपासून लढत होतो," असं कंझ्युमर वॉचडॉग नावाच्या एका संस्थेने म्हणत या वाहनांवर तात्पुरती बंदी आणण्याची मागणी केली आहे. "यावर खरोखरंच ताबडतोब कायदा आणावा, अशी आमची मागणी आहे. आम्ही आशा करतो की सिलिकॉन व्हॅली आणि ट्रंप सरकार आमच्या मागण्यांना दाद देईल,"  असं कंझ्युमर वॉचडॉगने ट्वीट करत म्हटलं आहे.

भारतात सध्या अशा कुठल्याच सेल्फ ड्रायव्हिंग कारला सार्वजनिक रस्त्यांवर चालवण्याची परवानगी नाही.

उबर 2016 पासून अमेरिकेतल्या पिट्सबर्गमध्ये ऑटोनॉमस ड्रायव्हिंग कारच्या चाचण्या घेत आहे. त्यानंतर सॅन फ्रान्सिस्को, टोरोंटो आणि फिनिक्स भागांमध्येही अशा चाचण्या सुरू झाल्या. जिथे हा अपघात झाला ते टेम्पे शहर फिनिक्स राज्यात येतं.

वर्षभरापूर्वी उबरच्याच एका सेल्फ-ड्रायव्हिंग व्होल्व्हो SUVला अपघात झाल्यानंतर उबरने अॅरिझोनामध्ये आपल्या स्वयंचलित गाड्यांची चाचणी तात्पुरती बंद केली होती.

2016च्या आकडेवारीनुसार अमेरिकेत दरवर्षी 37,000 लोक रस्ते अपघातांमध्ये जीव गमावतात. Center for Automotive Research च्या प्रमुख कार्ला बेयलो यांच्यानुसार या अपघाताची पूर्ण माहिती मिळाल्यावरच त्या सांगू शकतील की नेमकी कुठे चूक झाली आहे. या अपघाताचा तपास इतर सर्व अपघातांना लक्षात ठेवून केला जाईल,...


उमर खालिद

उमर खालिदचे वडील सैयद कासिम रसूल इलियास यांनी सांगितलं, "माझा मुलगा उमर खालिद याला स्पेशल सेलने रात्री 11 वाजता अटक केली. दुपारी 1 वाजल्यापासून पोलीस त्याची चौकशी करत होते. त्याला दिल्ली दंगल प्रकरणात अडकवलं जात आहे."माझ्या मुलाला या प्रकरणात फसवलं जात असल्याचं त्यांनी म्हटलं आहे.

यूनायडेट अगेंस्ट हेटनुसार, "उमर खालिदला दिल्ली दंगल प्रकरणातील एफआयर 59 मध्ये यूएपीए अंतर्गत बेकायदेशीर कृत्य प्रतिबंधक कायद्याच्या कलमांअंतर्गत अटक करण्यात आली आहे."युनायटेड अगेंस्ट हेटने दिलेल्या माहितीनुसार, "दिल्ली दंगल प्रकरणाच्या आडून दिल्ली पोलीस आंदोलकांना गुन्ह्यात अडकवण्याचा प्रयत्न करत आहेत. संस्थेकडून भीती दाखवण्यासाठी हे सगळे प्रयत्न केले गेले तरी सीएए आणि यूएपीएसारख्या क्रूर कायद्यांविरोधात लढाई सुरू राहिल."

दिल्ली दंगलींमागे एक मोठं कारस्थान होतं, असं दिल्ली पोलिसांच्या क्राईम ब्रँचनं म्हटलं आहे.

दंगलीप्रकरणी 6 मार्च 2020ला दाखल करण्यात आलेली FIR क्रमांक 59 मध्ये याच कथित कारस्थानाप्रकरणी आहे, उमर खालिदचं नाव सगळ्यात आधी नोंदवण्यात आलं आहे.FIRनुसार, उमर खालिदनं अमेरिकेचे राष्ट्र... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ाध्यक्ष डोनाल्ड ट्रंप भारत दौऱ्यावर असताना फेब्रुवारी 2020मध्ये दंगलीचं कारस्थान रचलं आणि त्यासाठी मित्रांच्या मदतीनं गर्दी जमवली.

गृहमंत्र्यांनी केला खालिदकडे इशारा

संसदेत दिल्ली दंगलींप्रकरणी उत्तर देताना भारताचे गृहमंत्री अमित शाह यांनी उमर खालिदचं नाव न घेता 17 फेब्रुवारीच्या त्याच्या एका भाषणाचा उल्लेख केला होता.

त्यांनी म्हटलं, "17 फेब्रुवारीला हे भाषण देण्यात आलं होतं. त्यात म्हटलं होतं की, डोनाल्ड ट्रंप भारतात आल्यानंतर आपण जगाला सांगू की, भारताचं सरकार इथल्या जनतेसोबत कसं वागत आहे. मी तुम्हा सगळ्यांना आवाहन करतो की, सरकारविरोधात रस्त्यावर उतरा. त्यानंतर 23-24 फेब्रुवारीला दिल्लीत दंगल उसळली."

उमर खालिदनं 17 फेब्रुवारीला महाराष्ट्राच्या अमरावतीमध्ये दिलेल्या भाषणाचा उल्लेख दिल्ली पोलिसांचया विशेष टीमनं पुरावा म्हणून केला आहे.

पण, फॅक्ट चेक करणाऱ्या काही वेबसाईट्सनं दावा केला आहे की, "उमर खालिदच्या भाषणाचा अर्धा व्हीडिओ सोशल मीडियावर पसरवून त्यांच्याविरोधात गैरसमज निर्माण करण्याचा प्रयत्न केला जात आहे. कारण हा व्हीडिओ पाहून तो लोकांना भडकावत आहे, असं वाटतं."

 उमर खालिदनं भाषणांमध्ये म्हटलं होतं, "अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष भारतात येतील तेव्हा आपण रस्त्यावर उतरायला हवं. 24 तारखेला ट्रंप येतील तेव्हा आपण जगाला दाखवून की भारताचं सरकार देशाला तोडण्याचा प्रयत्न करत आहे. महात्मा गांधींच्या तत्त्वांना पायदळी तुडवलं जात आहे. आपण जगाला सांगू की, भारताचं सरकार भारताच्या सरकारविरोधात लढत आहे. त्यादिवशी आपण सगळे जण रस्त्यावर उतरू."

कायद्याच्या अभ्यासकांनुसार, "लोकांना निदर्शन करण्यासाठी सांगणं घटनेच्या दृष्टीनं गुन्हा समजला जात नाही, तर तो एक लोकतांत्रिक पाऊल आहे. तर लोकांना हिंसेसाठी प्रवृत्त करणं गुन्हा समजला जातो."

देशद्रोहाचं प्रकरण

उमर खालिदचं नाव सगळ्यांत अगोदर 2016मध्ये जेएनयूचा विद्यार्थी नेता कन्हैया कुमार याच्याबरोबर बातम्यांमध्ये आलं होतं. तेव्हापासून अनेक प्रकरणं आणि आपल्या वक्तव्यांमुळे खालिद चर्चेत आहे.

विशेष करून मोदी  सरकारवर रोखठोक टीका करतो म्हणून तो उजव्या विचारसरणीच्या लोकांच्या निशाणावर आहे.

यापूर्वी फेब्रुवारी 2016मध्ये संसदेवर हल्ला करणाऱ्या अफजल गुरूच्या फाशीनिमित्त एक कार्यक्रम आयोजित करण्यात आला. हा कार्यक्रम उमर खालिदला खूप महागात पडला होता. या कार्यक्रमात भारतविरोधी घोषणा...


उमेदवारांना 4 ऑक्टोबरपर्यंत अर्ज दाखल करता येणार आहेत. तर 7 ऑक्टोबरपर्यंत अर्ज मागे घेतले जाऊ शकतात. दोन्ही राज्यांचा 24 ऑक्टोबर रोजी निकाल जाहीर होणार आहे.

मुख्य निवडणूक आयुक्तांनी दिल्लीमध्ये घेतलेल्या पत्रकार परिषदेत हरयाणा आणि महाराष्ट्र विधानसभा निवडणुकांच्या तारखा जाहीर केल्या.  हरियाणामधील 90 आणि महाराष्ट्रातील 288 जागांसाठी मतदान होणार आहे. त्याबरोबरच देशात 65 ठिकाणी पोटनिवडणुका होणार असल्याचंही निवडणूक आयुक्तांनी सांगितलं.

 महाराष्ट्रात 1.8 लाख मतदान यंत्रे आहेत. निवडणूक खर्चावर लक्ष ठेवण्यासाठी दोन विशेष निरीक्षकांना पाठविण्याचा निर्णय घेण्यात आल्याचे निवडणूक आयुक्तांनी जाहीर केले.

नोव्हेंबर 2019 मध्ये विधानसभेची मुदत संपणार आहे. गेल्या वेळी 18 सप्टेंबर रोजी विधानसभा निवडणुकांची तारीख जाहीर झाली होती.

विधानसभेसाठी एकूण किती जागा आहेत?

2014 साली राज्यात 8 कोटी 25 लाख मतदार होते. 15 ऑक्टोबर 2014 रोजी एकाच टप्प्यात राज्यातील 288 विधानसभा मतदारसंघासाठी निवडणुका झाल्या होत्या.

चारच दिवसानंतर म्हणजेच 19 ऑक्टोबर रोजी निकाल जाहीर करण्यात आले होते. या निवडणुकीत भाजपला सर्वाधिक... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

म्हणजेच 122 जागा मिळाल्या होत्या तर शिवसेनेला 63 जागा मिळाल्या होत्या.

भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसला 42 तर राष्ट्रवादी काँग्रेसला 41 जागा मिळाल्या होत्या.

लोकसभा 2019 साठी राष्ट्रवादी काँग्रेस आणि काँग्रेसची आघाडी झाली आहे. गेल्या विधानसभा निवडणुकीवेळी या दोन्ही पक्षांनी स्वतंत्रपणे निवडणूक लढवली होती. शिवसेना आणि भाजपने स्वतंत्र निवडणुका लढवल्या पण निवडणुकीनंतर त्यांनी एकत्रपणे सरकार स्थापन केलं.

विधानसभेसाठीची राजकीय समीकरणं

विधानसभा निवडणुकीत प्रमुख लढत ही काँग्रेस-राष्ट्रवादी काँग्रेस आघाडी विरुद्ध भाजप-शिवसेना युती अशी असेल असं सध्यातरी दिसत आहे. काँग्रेस आणि राष्ट्रवादी काँग्रेसचं समान जागावाटपावर एकमत झालं आहे. एमआयएम पक्षानं वंचित बहुजन आघाडीची साथ सोडून स्वतंत्रपणे निवडणुका लढविण्याचा निर्णय घेतला आहे. भाजपविरुद्ध प्रचार करणारे राज विधानसभेसाठी काँग्रेस-राष्ट्रवादी काँग्रेस आघाडीसोबत जाणार का, हा प्रश्नही उपस्थित होत आहे. याबद्दल राज किंवा काँग्रेस-राष्ट्रवादीनं उघडपणे कोणतंही भाष्य केलं नसलं, तरी या राजकीय समीकरणाकडे विधानसभेच्या वेळेस सर्वांचच लक्ष असेल.

या पक्षांव्यतिरिक्त बहुजन विकास आघाडी, शेतकरी कामगार पक्ष यांचीही भूमिका महत्त्वाची राहील.

भुजबळांना शंका

"मतदान जर 21 ऑक्टोबरला होतंय, तर मतमोजणी 22 ला घ्या ना, 23 ला घ्या नाहीतर. 24 ऑक्टोबरला कशाला?" असा सवाल राष्ट्रवादीचे ज्येष्ठ नेते छगन भुजबळ यांनी केला आहे.

"आता मतदान जर EVMनेच घेता म्हटलं तर मतमोजणीला एवढा वेळ नको ना लागायला. आजकाल तर एक बटण दाबलं की सरळ मोजणीला सुरुवात होते नि लवकरच कळतं. अगदी मतदान संपल्या संपल्या त्याच संध्याकाळी मतमोजणी केली जाऊ शकते. आम्ही जरी मानलं की त्याच दिवशी नाही करायची, तर दुसऱ्या दिवशी करा. मध्ये दोन दिवस असतील तर मग लोक आम्हाला विचारतात, शंका उपस्थित करतात की यांना पुन्हा EVMचा घोटाळा तर नाही ना करायचा," असं ते पत्रकारांशी बोलताना म्हणाले.

EVM शी छेडछाड करून भाजप निवडणुका जिंकतं, असे आरोप राष्ट्रवादी काँग्रेस तसंच महाराष्ट्र नवनिर्माण सेनेने याआधीही वेळोवेळी केले आहेत. "शंका आहे म्हणूनच पक्षाने याबाबत जाहीर भूमिका घेतली आहे," असंही भुजबळ यावेळी म्हणाले.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज...


उर्मिला मातोंडकर

उर्मिला मातोंडकर : तुम्हाला माझे तेव्हाचे इंटरव्ह्यूही आठवत असतील. तेव्हाही मी हिंदू धर्माबदल श्रद्धेनंच बोलले होते आणि आजही श्रद्धेनंच बोलते आहे. 'सेक्युलर' या शब्दाचा अर्थ असा अजिबात नसतो की ती व्यक्ती म्हणजे देवावर विश्वास न ठेवणारी, धर्मावर विश्वास न ठेवणारी, धर्माच्या विरुद्ध असणारी. किंवा हिंदुत्वाचा असा अर्थ नाही की तुम्ही हिंदू धर्मावर प्रेम करा, तमाम दुसऱ्या धर्मांच्या चिथड्या उडवा, काहीही करा. किंवा हे म्हणजेच हिंदू धर्म आणि ते म्हणजे हिंदू धर्म नाही. अत्यंत सर्वसमावेशक आणि सहिष्णु असा हिंदू धर्म आहे. त्याला वाटेल ते रुप देऊन जर कोणी काही बोललं, तर केवळ ते काही हिंदुत्व होत नाही.

कोणताही पक्ष जेव्हा सत्तेत येतो तेव्हा त्यांची कामगिरी ही अत्यंत महत्वाची ठरते. त्यामुळे मला असं वाटतं की गेल्या एका वर्षात जी कामगिरी शिवसेनेनं आणि शिवसैनिकांनी केलेली आहे ती पाहता हा प्रश्नच चुकीचा आहे. कारण कोविडमध्ये जशी लोकांची मदत केली, काही शिवसैनिकांचे प्राणही गेले, तेव्हा त्यांनी हे बघून मदत नाही केली की हा कोणत्या जातीचा आहे वा धर्माचा आहे, प्रांताचा आहे, भाषा कोणती बोलत... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ो. त्यांनी झटून मदत सर्वांना केली. ते करायला ज्या धर्मात सांगितलंय तो धर्म हा हिंदू धर्म आहे.

प्रश्न: तुम्ही बाळासाहेबांच्या प्रतिमेला नमन करुन शिवसेनेत प्रवेश केला. त्यांनी सेक्युलरिझमबद्दल काय म्हटलं आहे, लिहिलं आहे हे सगळं जाहीर आहे. त्याबद्दल तुम्हाला काय वाटतं?

उर्मिला मातोंडकर : बाळासाहेब ठाकरेंची हिंदुत्वावरची भाषण मी ऐकलेली आहेत, प्रबोधनकार ठाकरेंचीही ऐकलेली आहेत. आपण त्यावरही बोलू शकतो. प्रबोधनकार ठाकरेंसारखी दुसरी कोणती हिंदू व्यक्ती तुम्हाला माहिती आहे का? ते आयुष्यभर झटले आणि समाजसेवा करत करत हिंदू धर्माचं प्रबोधन त्यांनी केलं. त्यांनी त्यावेळेस हिंदू धर्म किती महान आहे हे माहिती असतांनाही हिंदू धर्मात अस्पृश्यता, हुंडाबळी, जातीव्यवस्था जी आहे त्याच्यावर सडसडून टीका केली. माझ्याकरता कर्म अधिक महत्वाचं आहे. तो ही हिंदू धर्मातच सांगितलेला आहे. तो कर्मयोग माझा लोकांना दिसेल. मी कॉंग्रेससुद्धा जेव्हा सोडली तेव्हासुद्धा

मी सांगितलं की मला लोकांसाठी काम करायचं आहे, यापूर्वीही करत आलेले आहे.

प्रश्न: तुम्हाला असं वाटतं का की बाळासाहेब ठाकरेंची शिवसेना आणि उद्धव ठाकरेंची शिवसेना यात फरक आहे? उद्धव ठाकरेंची शिवसेना ही अधिक सेक्युलर आहे का?

उर्मिला मातोंडकर : शिवसेना वेगळी आहे असं मला वाटत नाही. पक्षाच्या भूमिकेत वेळेनुसार बदल होत असतात. अटलबिहारी वाजपेयींच्या वेळेस भाजपा हा वेगळा पक्ष होता, मोदीजींच्या काळामध्ये तो एक वेगळा पक्ष आहे. अटलजींच्या काळात वेगळ्या भूमिका घेतल्या, आज वेगळ्या आहेत. स्वातंत्र्योत्तर काळामध्ये कॉंग्रेस वेगळी होती, इंदिरा गांधींच्या काळात वेगळी होती. तो सामाजिक परिवर्तनाचा भाग असतो.  बाकी गोष्टींवर मी बाकी राजकीय भाष्य करु इच्छित नाही, पण जे काम उद्धव ठाकरे करत आहेत ते वाखाणण्यासारखं आहे आणि त्या कामाला पुढे नेण्याचं काम मला करायला आवडेल.

प्रश्न: लोकसभा निवडणुकीचवेळेस आपण कॉंग्रेस पक्षात प्रवेश केलात. आता राज्यपाल नियुक्त विधानपरिषदेच्या सूचवलेल्या नावांमध्ये आपलं नाव आलं आहे आणि आपण शिवसेनेत प्रवेश केला आहे. एखाद्या पदाच्या महत्वाकांक्षेसाठी आपण राजकारणात येत आहात का असं म्हणता येईल का?

उर्मिला मातोंडकर : तुम्हाला हे कदाचित माहित नसेल की मला हेच पद कॉंग्रेसकडूनही देण्यात आलं होतं. पण माझे कॉंग्रेस पक्षात इतर काही इश्यू असल्यामुळे, केवळ पद मिळतं आहे म्हणून त्या पक्षात परत...


उर्मिला मातोंडकर

हो, उजव्या विचारसरणीच्या अनेक फेसबुक आणि व्हॉट्सअॅप ग्रुप्सवर उर्मिला आणि त्यांच्या पतीचे फोटो शेअर केले जात आहेत, आणि त्याबरोबर लिहिलं आहे, "उर्मिला मातोंडकरनं एका पाकिस्तानी नागरिकाशी विवाह केला आहे, हे खूप कमी जणांना माहिती असेल."

बहुतांश ग्रुप्सवर उर्मिलाच्या विरोधात अगदी एकसारखा मेसेज लिहिला आहे. त्यावरून हा मेसेज कॉपी केला असावा, असं वाटतं.

मात्र ही माहिती सर्वत्र उपलब्ध आहे की, उर्मिला यांचे पती मोहसीन अख्तर मीर काश्मीरचे रहिवासी आहेत, पाकिस्तानचे नाही.

उर्मिला मातोंडकरहून वयानं 9 वर्षं लहान असलेले मोहसीन उद्योग करणाऱ्या एका काश्मिरी कुटुंबातून येतात. काही वृत्तांनुसार, मोहसीन यांच्या कुटुंबाचा कशिदाकारीचा व्यवसाय आहे.

मात्र मोहसीन 21व्या वर्षी मुंबईत आले आणि मॉडेलिंग क्षेत्रात करियरची सुरुवात केली. 2007 साली मिस्टर इंडिया स्पर्धेतही त्यांनी भाग घेतला होता. याशिवाय 2009 साली आलेल्या 'लक बाय चान्स' या सिनेमातही मोहसीन यांची छोटी भूमिका होती.

2014 साली फॅशन डिझायनर मनीष मल्होत्राच्या पुतणीच्या लग्नात या दोघांची पहिल्यांदा भेट झाल्याचं कळतं.

3 मार्च 2016... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

रोजी उर्मिला आणि मोहसीन यांनी अगदी छोटेखानी समारंभात काही मोजक्या लोकांच्या उपस्थितीत लग्न केले.

लग्नानंतर उर्मिला यांनी ना नाव बदललं ना धर्म, हे मोहसीन यांनी स्पष्ट केलं आहे.

उर्मिला या राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघाचे सरसंघचालक मोहन भागवत यांची पुतणी असल्याची अफवादेखील पसरवण्यात आली होती. त्यावेळी त्यांनी या बाबीचंही खंडन केलं होतं.

काँग्रेस प्रवेश

काँग्रेसने उर्मिला मातोंडकर यांना उत्तर मुंबईतून लोकसभेची उमेदवारी जाहीर केली आहे. दोन दिवसांपूर्वीच उर्मिला यांनी काँग्रेसमध्ये प्रवेश केला होता. त्यांनी काँग्रेस पक्षाध्यक्ष राहुल गांधी यांच्या उपस्थितीत काँग्रेसमध्ये प्रवेश केला.

उर्मिलाने काँग्रेस प्रवेशाचा निर्णय घेतला, त्यावेळीदेखील काही जणांनी तिच्या कामावर आणि चारित्र्यावर प्रश्न उपस्थित केले होते. तिच्याविषयी अफवा पसरवण्याचा प्रयत्न झाला होता.

पाकिस्तान कनेक्शन

पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी मेरठमधून लोकसभेच्या प्रचार मोहिमेला सुरुवात केली. त्यावेळी केलेल्या भाषणात खुद्द मोदींनी अनेक अशी वक्तव्ये केली ज्या आधारावर लोक 'काँग्रेस आणि पाकिस्तानच्या कनेक्शनविषयी' विचार करू लागले.

भाजप प्रवक्ते पुलवामा हल्ला आणि बालाकोट एअर स्ट्राईकपासूनच 'देशविरोधी' आणि 'पाकिस्तानचा पुळका असलेला पक्ष' अशी काँग्रेसची प्रतिमा तयार करण्याचा प्रयत्न करत आहेत.

विरोधीपक्ष म्हणून काँग्रेसने मोदी सरकारला सैन्याने केलेल्या कारवाईचे पुरावे मागणे देशविरोधी आहे, असं भाजप नेत्यांना वाटतं.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)


उर्मिला मातोंडकर आणि मोहसीन अख्तर

सोशल मीडियावर त्यांचे पती मोहसीन अख्तर मीर यांच्याविषयी चर्चेला ऊत आला.

अभिनेत्री उर्मिला मातोंडकर यांनी 3 मार्च 2016ला मोहसीन अख्तर मीर यांच्याशी लग्न केलं. मोहसीन काश्मीरचे असून ते व्यावसायिक आणि मॉडेल आहेत. ते उर्मिला यांच्यापेक्षा 9 वर्षांनी लहान आहेत.

लग्नानंतर उर्मिला यांनी DNAला दिलेल्या प्रतिक्रियेत म्हटलं होतं, "आम्ही आमच्या लग्नात फक्त कुटुंबीय आणि मित्रांना बोलावलं होतं. कारण लग्न साध्या पद्धतीनं व्हावं अशी आमच्या कुटुंबीयांची इच्छा होती. त्यामुळे ते अत्यंत खासगी पद्धतीनं झालं."

या दोघांचं लग्न अत्यंत साध्या पद्धतीनं झालं होतं. त्यांच्या लग्नाला प्रसिद्ध व्यक्तींपैकी फॅशन डिझायनर मनीष मल्होत्रा उपस्थित होते.

बातम्यांनुसार, उर्मिला आणि मोहसीन लग्न यांचं लग्न सर्वप्रथम हिंदू परंपरेनुसार झालं होतं. त्यानंतर त्यांचा निकाहसुद्धा वाचण्यात आला होता.

मोहसीन अख्तर मीर कोण आहेत?

मोहसीन हे एका व्यावसायिक कुटुंबातून येतात. 21व्या वर्षी त्यांनी घर सोडलं होतं. यानंतर त्यांनी मुंबईत येऊन मॉडेल विश्वात करिअरला सुरुवात केली.

ते 2007च्या मिस्टर इ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ंडिया स्पर्धेत तिसऱ्या क्रमांकावर राहिले होते. मोहसीन यांनी तरुण कुमार, मनीष मल्होत्रा, विक्रम फडणिस, रन्ना गिल्ल यांचे ड्रेस परिधान करून रँपवॉक केला आहे.

तसंच चित्रपटांतही त्यांनी नशीब आजमावून पाहिलं आहे. त्यांनी 'लक बाय चान्स' आणि ' मुंबई मस्त कलंदर'  या चित्रपटांत काम केलं आहे. मोहसीन यांना 1 भाऊ आणि 3 बहिणी आहेत.

मोहसीन आणि उर्मिला यांची पहिली भेट मनीष मल्होत्रा यांची भाची रिद्धी मल्होत्रा यांच्या लग्नात 2014मध्ये झाली होती. यानंतरच या दोघांमधील प्रेमाला सुरुवात झाली.

"माझ्यासोबत काम करणाऱ्या सर्वाधिक सुंदर अभिनेत्रींपैकी एक असलेल्या ऊर्मिला मातोंडकर यांच्या लग्नाची बातमी ऐकून मला आनंद झाला आहे. त्यांचं जीवन नेहमीच रंगीला राहावं, ही माझी मनापासून इच्छा आहे," असं चित्रपट दिग्दर्शक रामगोपाल वर्मा यांनी उर्मिला यांच्या लग्नानंतर ट्वीट केलं होतं.

रामगोपाल वर्मा यांनी उर्मिला यांना 'रंगीला' चित्रपटात काम दिलं होतं. या दोघांनी 'रंगीला', 'कौन' आणि 'भूत' या चित्रपटात एकत्र काम केलं होतं.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)


उर्मिला यांच्या उमेदवारीवर बोलताना गोपाळ शेट्टी म्हणाले, "संजय निरुपम यांनी स्वतःच्या स्वार्थासाठी एका भोळ्याभाबड्या मुलीला राजकारणात अडकवल आहे. त्या चांगल्या अभिनेत्री आहेत आणि आम्ही त्यांचा आदर करतो."

"जसं सिनेक्षेत्रात त्यांचं नाव आहे, तसंच आमच्या क्षेत्रात आमचं नाव आहे," असं ते ANI वृत्तसंस्थेशी बोलताना ते म्हणाले.

उत्तर मुंबईत कॉंग्रेसचा पुन्हा 'सेलिब्रिटी पॅटर्न'

गेल्या अनेक दिवसांपासून उत्तर मुंबई लोकसभा मतदारसंघातून कॉंग्रेसचा उमेदवार कोण याची चर्चा सुरू होती. अभिनेत्री नगमा, भारतीय क्रिकेट संघाचा माजी कर्णधार मोहम्मद अझरुद्दीन ते गोविंदाचा भाचा कॉमेडीयन कृष्णापर्यंत अनेक नावं चर्चेत आली होती.

यातून कॉंग्रेस या मतदारसंघात २००४चा 'गोविंदा पॅटर्न' पुन्हा वापरणार अशी चर्चा होती. अखेर अभिनेत्री उर्मिला मातोंडकर यांच्या उमेदवारीने काँग्रेसच्या 'सेलेब्रिटी पॅटर्न'वर शिक्कमोर्तब झालं.

उत्तर मुंबईवर पकड कोणाची?

उत्तर मुंबई लोकसभा मतदारसंघ भाजपचा बालेकिल्ला मानला जात होता. पण 2004च्या निवडणुकीत कॉंग्रेसने इथं विजय मिळवला.

सलग पाच वेळा लोकसभेत निवडून आलेले माजी पेट्रोलियम म... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ंत्री राम नाईक यांच्या विरोधात कॉंग्रेसनं अभिनेता गोविंदाला उमेदवारी दिली.  या निवडणुकीत राम नाईक यांचा पराभव झाला. पुढे 2009च्या निवडणुकीतही भाजपचा या मतदारसंघात पराभव झाला. मुंबई कॉंग्रेसचे माजी अध्यक्ष संजय निरुपम हे मोठ्या मताधिक्यानं निवडून आले.

 2014च्या निवडणुकीत मोदी लाटेत भाजपचे उमेदवार गोपाळ शेट्टी यांनी जवळपास साडे चार लाख मतं मिळवतं कॉंग्रेसचा धुव्वा उडवला. त्यानंतर लगेच विधानसभेला याच मतदारसंघातून भाजपचे 6 पैकी 4 आमदार निवडून आले. मुंबई महापालिकेत भाजपचे एकूण 82 नगरसेवक आहेत. त्यांपैकी 24 नगरसेवक हे एकट्या उत्तर मुंबई मतदारसंघातील आहेत.

उर्मिला सक्षम उमेदवार ठरतील?

2004च्या निवडणुकीत राम नाईक यांनी अभिनेता गोविंदाला कमकुवत समजण्याची चूक केली असं जाणकार सांगतात. अभिनय आणि संघर्षमय जीवन या गोविंदा यांच्यासाठी जमेच्या बाजू ठरल्या.

लोकमतचे वरिष्ठ सहायक संपादक संदीप प्रधान सांगतात, "गोपाळ शेट्टी यांनी मतदारसंघांची बांधणी चांगली केली आहे. मुंबई कॉंग्रेसचे माजी अध्यक्ष संजय निरुपम यांनी ऐन वेळी उत्तर मुंबई सोडून उत्तर पश्चिम मुंबईतून उमेदवारी घेतली. कॉंग्रेसकडे कोणीही तुल्यबळ उमेदवार नव्हता, त्यातून कॉंग्रेसने 2004ची रणनीती अंमलात आणली.  सेलेब्रिटी उमेदवाराला कमकुवत समजून चालत नाही, हे यापूर्वी दिसून आलं आहे."

"सेलेब्रिटी उमेदवार मतदारांना आकर्षित करू शकतात. राम नाईक यांनी गोविंदाला कमकुवत समजून जी चूक केली ती गोपाळ शेट्टी यांना करून चालणार नाही. ही निवडणूक नरेंद्र मोदी विरुद्ध राहुल गांधी अशी झाली तर उमेदवार कोण आहे गौण ठरेल. पण उमेदवार बघून मतदान झालं तर कॉंग्रेसचं 'सेलिब्रिटी कार्ड' चालणार की गोपाळ शेट्टींची राजकीय कसब कामी येणार, हे पाहणं महत्त्वाचं ठरणार आहे," असं ते सांगतात.

तर ज्येष्ठ पत्रकार हेमंत देसाई यांच्या मते सध्या उत्तर मुंबई मतदारसंघातील वातावरण सेना-भाजच्या बाजूनं आहे. "खासदार गोपाळ शेट्टी यांनी मतदारसंघात चांगली कामं केली, असं लोकांचं म्हणणं आहे. उर्मिला मातोंडकर एक व्यक्ती आणि अभिनेत्री म्हणून चांगल्या आहेत. पण या मतदारसंघात त्यांना पार्श्वभूमी काहीही नाही, हे लक्षात घेतलं पाहिजे."

"काँग्रेसकडे उमेदवार नसल्यामुळे उर्मिला मातोंडकर यांना उमेदवारी दिली. कला क्षेत्रातील लोक पक्षात येत आहे, असं दाखवण्याचा काँग्रेसचा प्रयत्न आहे. ज्या काँग्रेसला आज स्वीकारार्हता कमी आहे, त्या...


उर्मिला यांच्या एका खरेदी व्यवहाराववर कंगनाने निशाणा साधला आहे. मग, उर्मिला यांनी ही कंगनाला 'जागा मेहनतीच्या पैशाने घेतली' असं उत्तर दिलं आहे.

नेमका वाद काय आहे?

उर्मिला मातोंडकर यांनी मुंबईत ऑफिससाठी जागा खरेदी केली. 'पिंकविला' या वेबसाइटने ही बातमी दिली.

ज्यात, शिवसेनेत शामिल झाल्यानंतर उर्मिला यांनी काही आठवड्यातच मोक्याच्या ठिकाणी 3 कोटी रूपयांना जागा खरेदी केल्याचं म्हटलंय.

'पिंकविला'च्या या रिपोर्टनंतर कंगना राणावत यांनी ट्विटरवरून उर्मिला यांच्यावर निशाणा साधला. कंगना यांनी ही बातमी ट्विटरवर शेअर केली. ज्यानंतर उर्मिला-कंगना वादाचा दुसरा अध्याय सुरू झाला.

कंगना राणावत यांचा हल्ला

कंगना ट्विटरवर म्हणतात, "उर्मिलाजी. मी स्वत:च्या मेहनतीने बनवलेलं घर कॉंग्रेस तोडून टाकत आहे. खरंच, भाजपला खूष करण्याच्या नादात माझ्या हाती 25-30 केसेस आल्या. मी तुमच्यासारखी समजुद्दार असते तर, कॉंग्रेसला खूष केलं असतं. किती मूर्ख आहे मी, नाही का?"

जागेच्या वादावर उर्मिलाची प्रतिक्रिया

उर्मिला यांनी खरेदी केलेल्या जागेची बातमी 'मुंबई मिरर' वृत्तपत्रानेही छापली आहे.

याबाबत आपली बाजू स्पष... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

्ट करण्यासाठी उर्मिला मातोंडकर यांनी एक व्हीडीओ जारी केला.

त्या म्हणतात, "ही बातमी अर्धसत्य आहे. चुकीच्या पद्धतीने छापण्यात आली आहे. मार्च महिन्यात मी अंधेरीतील घर विकलं. पण लॉकडाऊनमुळे मला काही विकत घेता आलं नाही. या पैशातूनच हे ऑफिस खरेदी करण्यात आलं आहे. यासंबंधी सर्व कागदपत्र रजिस्ट्रेशन ऑफिसमध्ये उपस्थित आहेत."

"माझं मनोबल तोडण्याचा प्रयत्न होत असेल तर हे शक्य नाही. मी खोटं काम कधीच केलं नाही आणि करणार नाही," असं त्या पुढे म्हणतात.

उर्मिला यांचा पलटवार

"जागा आणि वेळ तुम्ही ठरवा. मी सर्व कागदपत्र घेऊन त्या ठिकाणी येईन. बॉलीवूडमध्ये 25-30 वर्षं मेहनत केल्यानंतर मी अंधेरीत विकत घर विकत घेतलं. हा फ्लॅट मार्च महिन्याच्या सुरूवातीला मी विकला. या मेहनतीच्या पैशातूनच ऑफिस विकत घेतलं आहे," असा पलटवार उर्मिला मातोंडकर यांनी केला.

"राजकारणामध्ये येण्याच्या अगोदर मी घर विकत घेतलं होतं. हे तुम्हाला जरूर दाखवायचं आहे."

कंगना राणावत यांच्यावर पलटवार करताना उर्मिला मातोंडकर यांनी केंद्र सरकारतर्फे कंगनाला देण्यात आलेल्या सुरक्षेवर प्रश्नचिन्ह उपस्थित केलंय.

कंगना राणावत

उर्मिला पुढे म्हणतात, "आमच्यासारख्या लाखो टॅक्स भरणाऱ्यांच्या पैशातून सरकारने तुम्हाला 'Y' प्लस सुरक्षा दिली आहे. कारण, नार्कोटीक्स कंट्रोल ब्यूरोला अनेक नावं देण्याचं तुम्ही आश्वासनं दिलं होतं. या नावांची वाट संपूर्ण देश पहातो आहे. माझी विनंती आहे की तुम्ही ही लिस्ट घेऊन यावं. तुमच्या उत्तराची मी वाट पाहत आहे."

शिवसेना विरुद्द कंगना वादानंतर केंद्रातील नरेंद्र मोदी सरकारने कंगना राणावत यांना सुरक्षा दिली होती.

'हे तर भाजपचेच षडयंत्र'

उर्मिला-कंगनाच्या वादात आता राष्ट्रवादी काँग्रेसचे आमदार रोहित पवार यांनी उडी घेतली आहे. 'महाराष्ट्रद्रोही भाजपचा खरा चेहरा समोर आणल्याबद्दल कंगनाचे अभिनंदन करायला हंव.' असे ट्विट रोहित पवार यांनी केले आहे.

"कंगना सर्वकाही भाजपच्या सांगण्यावरून करत होती याचा कबुलीनामा स्वत: कंगनाने दिला आहे." हे भाजपचे षडयंत्र होते असा आरोप काँग्रेसचे प्रवक्ते सचिन सावंत यांनी केला आहे.

कंगनाच्या ट्विटनंतर राजकीय क्षेत्रातून प्रतिक्रिया येत आहेत. सचिन सावंत यांनी यावरून भाजपवर निशाणा साधला आहे.

ते म्हणाले, "कंगनाच्या ट्विटवरून हे स्पष्ट होत आहे की सर्व कारस्थान भाजपचे होते. महाराष्ट्राची बद्नामी, पाकव्याप्त...


उलट निवडणुकीपूर्वी राष्ट्रवादीतून भाजपमध्ये गेलेले नेते आमच्या संपर्कात असल्याचा दावा नवाब मलिक यांनी केला आहे.

यावर अद्याप काहीही निर्णय घेण्यात आलेला नाही. लवकरच निर्णय घेऊन हे जाहीर केलं जाईल असं मलिक यांनी म्हटलं.

राणा जगजितसिंह पाटील, बबनराव पाचपुते, नमिता मुंदडा, शिवेंद्र राजे भोसले हे नेते राष्ट्रवादीतून भाजपमध्ये जाऊन आमदार म्हणून निवडून आले होते.

विरोधकांकडून आमचे आमदार जाणार अशा अफवा पसरवल्या जात आहे यावर नवाब मलिक यांनी सडेतोड प्रत्युत्तर दिले आहे, असं राष्ट्रवादीने पत्रक काढून म्हटले आहे.

आमचे आमदार जाण्याऐवजी निवडणुकीच्या अगोदर भाजपात गेलेले आमदार पुन्हा राष्ट्रवादीत यायला आतुर झाले आहेत. परंतु यावर कोणताच निर्णय झालेला नाही. मात्र यावर लवकरच निर्णय होवून त्याची माहिती दिली जाईल असेही नवाब मलिक यांनी स्पष्ट केल्याचं पत्रकात म्हटलं आहे.

दरम्यान, महाराष्ट्रातलं महाविकास आघाडीचं सरकार पाडलं जाईल असं कर्नाटकातील बी. एस. येडियुरप्पा सरकारमधील मंत्री शशिकला जोल्ले यांनी नुकताच म्हटलं आहे.

कोरोना संकट संपल्यावर महाराष्ट्रात ऑपरेशन लोटस होईल असं कर्नाटकच्या मंत्री शशिक... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ला जोल्ले यांनी म्हटलं होतं. नारायण राणे यांनी देखील नुकताच म्हटलं की लवकरच देवेंद्र फडणवीस यांच्या मनात जे आहे ते पूर्ण होणार आहे. त्यामुळे ऑपरेशन लोटस होणार का ही चर्चा राजकीय वर्तुळात सुरू झाली आहे.

 काही दिवसांपूर्वी बीबीसीने भाजप प्रदेशाध्यक्ष चंद्रकांत पाटील यांची मुलाखत घेतली होती. महाराष्ट्रात ऑपरेशन लोटस होईल का? असा प्रश्न बीबीसी मराठीने त्यांना विचारला होता. तेव्हा सध्या तरी आमचा तसा काही विचार नाही पण भविष्यात महाराष्ट्रात ऑपरेशन लोटस होणारच नाही असं मी सांगू शकत नाही, असं चंद्रकांत पाटील म्हणाले होते. या पार्श्वभूमीवर नवाब मलिक यांचं वक्तव्य आलेलं आहे.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)


उलट सुप्रीम कोर्टाने केरळ सरकारला नारायण यांना नुकसान भरपाई म्हणून 50 लाख रुपये देण्याचे आदेश तर दिलेच, शिवाय चौकशी समितीही स्थापन केली. पण या सगळ्या प्रकारात एका गुणवतं संशोधकाला काय त्रासातून समोर जावं लागलं? आणि ते काम करत असलेल्या क्रायोजेनिक इंजिनच्या संशोधनाचं पुढं काय झालं?

सुप्रीम कोर्टाने म्हटले आहे की डॉ. नारायणन यांना विनाकारण अटक केली होती आणि त्याची काहीही गरज नव्हती. याबरोबरच सुप्रीम कोर्टाने या प्रकरणाची चौकशी करण्यासाठी एक चौकशी समितीची स्थापनाही केली आहे. निवृत्त न्यायाधीश डी. के. जैन यांच्या अध्यक्षतेखाली ही समिती या प्रकरणातील केरळ पोलिसांची भूमिका तपासणार आहे.

डॉ. नारायणन सांगतात, त्यांना या प्रकरणात जो मनस्ताप सहन करावा लागला आहे त्याची भरपाई पन्नास लाख काय पाच कोटी दिले तरी होऊ शकत नाही.

माझ्याबरोबर असं का झालं?

खरंतर 1998मध्येच सुप्रीम कोर्टाने डॉ. नारायणन यांना हेरगिरीच्या प्रकरणात निर्दोष ठरवलं होतं. मात्र ज्या अधिकाऱ्यांनी नारायणन यांच्यासह सहा जणांना अटक केली होती त्या अधिकाऱ्यांवर कोणत्याही अधिकाऱ्यारांवर कारवाई झालेली नव्हती. त्यामुळे डॉ. नारायणन यां... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

नी सुप्रीम कोर्टाचा दरवाजा ठोठावला.

बीबीसी हिंदी बरोबर चर्चा करताना नारायणन म्हणाले, "या प्रकरणी मला कसं फसवलं हे मला पूर्ण माहिती आहे. मात्र का फसवलं हे मात्र माहिती नाही. त्यांनी माझ्याविरुद्ध अनेक प्रकारचे पुरावे सादर केले. मात्र त्यांनी असं का केलं आणि माझ्याविरुद्धच का केलं यावर माझ्याकडे काहीही उत्तर नाही."

जेव्हा डॉ. नारायणन यांना अटक झाली तेव्हा प्रकरणाची माहिती त्यांच्याबरोबर काम करणाऱ्या वैज्ञानिकांना होती. त्यांच्या अटकेमुळे भारतात स्वदेशी क्रायोजेनिक इंजिनच्या निर्मितीच काम कितीतरी मागे गेलं.

इस्रोचे माजी अध्यक्ष माधवन नायर यांनी बीबीसीला सांगितलं, "डॉ. नारायणन यांनी त्यावेळी या इंजिनचं काम ठरलेल्या वेळेत पूर्ण करत आणलं होतं. हेच त्यांची योग्यता आणि काम क्षमता दाखवून देतं."

प्रकरण काय होतं?

1994मध्ये नारायणन यांच्याबरोबर एक वैज्ञानिक आणि अन्य काही लोकांना अटक केली होती. त्यात मालदीवच्या दोन महिला आणि बंगळुरूच्या दोन व्यापाऱ्यांचा समावेश होता.

दोन वैज्ञानिकांवर इस्रोच्या रॉकेट इंजिनाचे चित्र आणि त्याचं तंत्रज्ञान दुसऱ्या देशांवर विकण्याचा आरोप होता.

ज्या इंजिनाचं रेखाचित्र विकण्याची बाब समोर आली ते क्रायोजेनिक इंजिन होते. तेव्हा या इंजिनाचा कोणी विचारही केला नव्हता.

जेव्हा सीबीआयने हे प्रकरण हाती घेतलं तेव्हा नारायणन यांची निर्दोष मुक्तता करण्यात आली. नारायणन सांगतात की त्यांच्यावर तुरुंगात अनन्वित अत्याचार झाले.

पोलिसांनी त्यांच्यावर थर्ड डिग्रीचा वापर केला. ते सांगतात, "मी त्याविषयी जास्त बोलू इच्छित नाही. मला अत्यंत वाईट पद्धतीने मारहाण करण्यात आली होती."

जेव्हा निर्दोष मुक्तता झाली..

1998मध्ये सुप्रीम कोर्टाने नारायणन यांची या प्रकरणातून मुक्तता केली. त्यानंतर जेव्हा ते कामावर परतले तेव्हा त्यांना या प्रकल्पावर काम करण्याची परवानगी मिळाली नाही.

ते सांगतात, "मी उच्चपदावर काम करू शकत नव्हतो. प्रोजेक्ट डायरेक्टर किंवा चीफ एक्झिक्युटिव्ह अशा पदावर काम करण्यासाठी तुम्हाला कमांडिंग पोझिशनवर राहणं आवश्यक आहे. मात्र इतका छळ आणि अपमान सहन केल्यावर माझा स्वत:वरचाच विश्वास उडाला. तो प्रकल्प बिघडवण्याचीही माझी इच्छा नव्हतीच."

"याच कारणामुळे मी डेस्क जॉब मागून घेतला. तिथे तुम्हाला लोकांबरोबर जास्त संपर्क साधण्याची गरज पडत नाही."

"मी डिप्रेशनमध्ये नव्हतो. मात्र हे सगळं करण्याशिवाय...


उल्हासनगरमधील 49 वर्षीय महिलेची चाचणी पॉझिटिव्ह आली आहे. ही महिला दुबईहून परतली होती. तर मुंबईतल्या 22 वर्षीय तरुणीलाही कोरोना विषाणूचा संसर्ग झाला आहे. ही तरुणी युकेवरुन प्रवास करून आली होती.

दरम्यान, कोरोनाचा संसर्ग टाळण्यासाठी मुंबईतल्या महत्त्वाच्या रस्त्यांवरची दुकानं आणि व्यावसायिक प्रतिष्ठानं एकदिवसाआड बंद ठेवण्याचे आदेश मुंबई महापालिका आयुक्तांनी दिले आहेत.

कोरोना व्हायरसचा फैलाव टाळण्यासाठी हा निर्णय घेण्यात आला आहे. यामुळे मुंबईतल्या महत्त्वांच्या रस्त्यांवरची गर्दी कमी करता येईल अशी आशा मुंबई महापालिकेनं व्यक्त केली आहे.

एक पत्रक प्रसिद्ध करूनम पालिकेनं हे आदेश जारी केले आहेत. याचं उल्लंघन करणाऱ्यावर आयपीसीच्या कलम 188 नुसार कारवाई करण्याचे निर्देशही देण्यात आले आहेत.

लोकांचा प्रतिसाद

सरकारनं केलेल्या आवाहनाला नागरिक चांगला प्रतिसाद देत असल्याचं चित्र आहे. मुख्यमंत्री कार्यालयानं दिलेल्या माहितीनुसार, बुधवारी पश्चिम रेल्वेच्या नियमित प्रवासी संख्येत 27 टक्क्यांची घट दिसून आली आहे. तसंच एसटी बसच्या प्रवाशांची संख्या 51 टक्क्यांनी घटली आहे. मुंबईच्या मेट्रोमध्येही ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

40 टक्क्यांनी प्रवाशांची गर्दी कमी झालीय.तसंच मध्य रेल्वेने बुधवारी दिवसभरात 175 रस्त्यांवर आणि रेलवे परिसरात थुंकणाऱ्या प्रवाशांकडून 30 हजार रूपये दंड वसूल केला आहे.

बेस्टमध्ये उभ्यानं प्रवास नाही

यामध्ये राज्यातील शासकीय कार्यालये एक दिवसाआड पद्धतीने रोज 50 टक्के कर्मचारी येतील अशा बेताने सुरु ठेवण्यात येतील.  तसेच रेल्वे, एसटी बसेस, खाजगी बसेस, मेट्रो ही सार्वजनिक वाहतूक व्यवस्थाही 50 टक्के प्रवासी क्षमतेने चालविण्यासाठी प्रयत्न करण्याच्या सूचना देण्यात आल्या आहेत.

मुंबईमध्ये बेस्टमधील उभे राहणारे प्रवाशी बंद करण्यात येतील.  तसेच प्रवाशी अंतराने बसावेत यासाठी तशा सूचना प्रवाशांना देण्यात येतील. शहरांमध्ये बसेसची संख्या वाढविण्यासाठी पर्यायी बसेसची व्यवस्था करण्यात येईल.

साधनसामग्रीची उपलब्धता

दवाखाने, वैद्यकीय महाविद्यालये या ठिकाणी सर्व प्रकारची साधनसामग्री उपलब्ध राहील हे पाहाण्याचे निर्देश मुख्यमंत्र्यांनी दिले आहेत. तसेच आवश्यक अलगीकरण आणि विलगीकरण कक्षांची सोय करण्यात आली आहे.  आवश्यक ती वैद्यकीय उपकरणे, व्हेंटिलेशन, मास्क तसेच वैद्यकीय कर्मचाऱ्यांसाठी वैयक्तिक सुरक्षा साधने, औषध सामग्री देखील उपलब्ध आहेत.

ज्या नागरिकांना होम क्वारंटाईन सांगितले आहे त्यांनी स्वत:हूनच घरी राहून स्वत:बरोबरच इतरांचीही काळजी घ्यावी. परिसरात किंवा इतरत्र फिरू नये. अशा व्यक्तींवर शासनाचे लक्ष असून होम क्वारंटाईनचा शिक्का असलेली व्यक्ती जर बाहेर फिरताना आढळली तर तिला सक्तीने रुग्णालयात भरती करण्यात येईल.

जीवनावश्यक वस्तुंचा साठा करू नये

जनतेने जीवनावश्यक वस्तुंचा, अन्नधान्य, औषधी यांचा साठा करू नये.  राज्यातील जीवनावश्यक वस्तुंचा पुरवठा पुरेशा प्रमाणात व सुरळीत असल्यामुळे घाबरण्याचे कारण नाही.

या परिस्थितीचा गैरफायदा घेऊन जर कोणी व्यापारी साठेबाजी करीत असेल किंवा औषधांच्या, मास्कच्या किंमती वाढवून विकत असेल तर त्यावर कडक कारवाई करण्याच्या सूचना दिल्या आहेत.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)


उषा यांना 1984 सालच्या ऑलिम्पिकमध्ये चौथ्या स्थानावर समाधान मानावं लागलं. पण आजही भारतात अॅथलेटिक्स म्हटलं, की त्यांचंच नाव घेतलं जातं.

भारताच्या महानतम खेळाडूंपैकी एक असलेल्या उषा यांनी केवळ खेळाडूंच्या पिढ्यां-पिढ्यांना प्रेरणाच दिली नाही, तर अनेक युवा खेळाडूंची कारकीर्द घडवण्यात महत्त्वाचा वाटाही उचलला आहे.

त्यांचा प्रवास, ऑलिम्पिकमध्ये त्या ज्या अडथळ्यांच्या शर्यतीत धावल्या, तसाच अडचणींनी भरलेला होता. "1980च्या दशकातली परिस्थिती वेगळी होती. मी खेळण्यास सुरुवात केली तेव्हा ऑलिंपिक गाठेन असं वाटलंही नव्हतं." उषा त्यावेळेच्या आठवणींमध्ये घेऊन जातात.

पय्योळीमध्ये उषा यांच्या कारकीर्दीची सुरूवात

पिलावुळकंडी तेक्केपारांबिळ उषा यांचा जन्म त्यांच्या पूर्वजांच्या गावी, पय्योळीमध्ये झाला. केरळात कोळिकोड (कोझिकोड) जवळ समुद्रकिनारी हे गाव वसलं आहे. त्यामुळंच पुढे उषा यांना 'पय्योळी एक्सप्रेस' म्हणून ओळखलं जाऊ लागलं.

उषा चौथीत होत्या, तेव्हा त्यांनी धावण्यास सुरूवात केली. शाळेतल्या क्रीडा शिक्षकांनी छोट्या उषाला जिल्हास्तरावरच्या विजेतीसोबत धावण्यास सांगितलं, जी त्याच शाळेत शिकत होती.... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

उषा ती शर्यत जिंकली आणि मग धावण्याच्या स्पर्धांत भाग घेऊ लागली. पुढच्या काही वर्षांत जिल्हास्तरावर शाळेसाठी पदकं जिंकत राहिली.

पण उषा यांच्या कारकीर्दीची खरी सुरूवात त्या तेरा वर्षांची असताना झाली, जेव्हा त्यांना केरळ सरकारनं सुरू केलेल्या मुलींसाठीच्या क्रीडा विभागात प्रवेश मिळाला.

"माझे एक काका त्या शाळेत शिक्षक होते आणि त्यामुळे आई-वडिलांकडून खेळण्याची परवानगी मिळवणं थोडं सोपं गेलं."

उषा यांच्या कुटुंबियांनी त्यांना फक्त पाठिंबाच दिला नाही, तर सरावासाठी प्रोत्साहनही दिलं. "माझे वडील माझ्यासोबत मैदानात यायचे. ते एक काठी हातात घेऊन मैदानाच्या मधोमध बसायचे. कारण सकाळी सकाळी मी जेव्हा जॉगिंग करायचे, तेव्हा तिथे कुत्रे भटकत असायचे."

छोटी उषा कधी कधी रेल्वे रूळांशेजारच्या एका पायवाटेवरून धावायची आणि तिथून जाणाऱ्या ट्रेनसोबत स्पर्धा करायची. तिला समुद्रकिनारी वाळूतही धावायला आवडायचं.

"मला समुद्रकिनारी सराव करणं आवडायचं. तिथे बरेच प्रयोगही करता यायचे आणि कसलं बंधन नसायचं. तुम्ही उतारावर धावू शकता, टेकडीवर धावू शकता."

सुरुवातीला लोकांना कुतूहल वाटायचं. "1978-79चा काळ आणि मी शॉर्ट्स घालून धावायचे. खूप सारे लोक समुद्रकिनारी जमा व्हायचे मला धावताना पाहायला..."

पुढे पुढे बघ्यांची ती गर्दीही तिला मदत करू लागली आणि प्रोत्साहन देऊ लागली.

"मला पोहता येत नसे, त्यामुळे मी आधी पाण्यात जायलाही घाबरायचे. आसपासचे लोक आणि लहान मुलांना पोहता यायचं. ते माझ्या संरक्षणासाठी किनाऱ्यावर थांबू लागले."

दिशा देणारा प्रशिक्षक

उषा यांना राज्याच्या क्रीडा उपक्रमात प्रवेश मिळाला, पण तिथं फारशा सुविधा नव्हत्या. "तिथं सुमारे चाळीस खेळाडू राहायचे. आम्हा सर्वांना मिळून दोन-तीनच बाथरूम होते. अनेक अडचणी असतानाही आम्हाला कडक शिस्त पाळावी लागायची. माझा दिवस पहाटे पाचला सुरू व्हायचा आणि सरावासोबतच आम्ही शाळेतलं नेहमीचं शिक्षणही घेत होतो."

त्याच क्रीडा विभागाच्या शाळेत उषा नावाजलेले प्रशिक्षक ओ. एम. नांबियार यांना पहिल्यांदा भेटल्या. हा त्यांच्या कारकीर्दीला कलाटणी देणारा क्षण ठरला. नांबियार यांनी उषामधली गुणवत्ता हेरली, तिला आणखी चांगली कामगिरी करण्यासाठी प्रोत्साहन दिलं आणि मुख्य म्हणजे तिच्यातल्या धावपटूला अधिक आक्रमक बनवलं.

प्रशिक्षक ओ. एम. नांबियार यांच्यासोबत पी टी उषा

"नांबियार सर सगळ्या खेळाडूंना वर्तुळाकारात उभं...


उष्णतेच्या या लाटेचे अनेक परिणाम पहायला मिळत आहेत. फ्लॅश फ्लड्स (अचानक येणारे पूर), जंगलात वणवे लागणं, विमानांच्या उड्डाणांवर परिणाम, ट्रेनचे ट्रॅक वितळणं अशा सगळ्या गोष्टी घडलेल्या आहेत. याशिवाय शाळाही बंद कराव्या लागल्या असून हवेच्या दर्जाविषयीही सूचना देण्यात आल्या आहेत.

फ्रान्समध्ये शुक्रवारी सर्वोच्च तापमानाची नोंद होण्याचा अंदाज व्यक्त करण्यात आलाय. 2003मध्ये फ्रान्समध्ये 44.1 अंश सेल्सियस तापमानाची नोंद करण्यात आली होती. त्यावेळच्या उष्णतेच्या लाटेमध्ये हजारो जणांचा बळी गेला होता.

म्हणूनच आता दक्षिण फ्रान्समधल्या भागांसाठी हवामान खात्याने रेड ऍलर्ट जाहीर केला आहे. तर देशाच्या इतर भागामध्ये ऑरेंज ऍलर्ट जाहीर करण्यात आलाय.

सार्वजनिक ठिकाणी तात्पुरती पिण्याच्या पाण्याची सोय करण्यात आली असून सार्वजनिक स्विमिंग पूल्सना रात्री उशीरापर्यंत सुरू राहण्याची परवनागी देण्यात आली आहे.

युरोपातले जर्मनी, फ्रान्स, पोलंड आणि चेक रिपब्लिक या देशांनी जूनमध्ये त्यांच्या सर्वोच्च तापमानांची नोंद केली आहे. तर स्पेनमधील अग्निशामन विभाग कॅटलोनियामधील गेल्या 20 वर्षांतील भयानक वणवा विझवण्याचा प्... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

रयत्न करत आहे.

हे का घडतंय ?

उत्तर आफ्रिका, पोर्तुगाल आणि स्पेन यांच्याकडून येणारे उष्ण वारे उच्च दाबाने युरोपच्या उत्तरेकडील भागाकडे आल्याने ही उष्णतेची लाट येते. यामुळे तापमान वाढतं आणि आर्द्रतेतही वाढ होते. पण यावेळची उष्णतेची लाट सहारा वाळवंटाकडून आलेल्या उष्ण वाऱ्यांमुळे आलेली आहे.

उष्णतेची लाट येणं काही नवीन नाही, पण हवामान तज्ज्ञांनुसार जगभरामध्येच वाढणाऱ्या तापमानामुळे उष्णतेच्या लाटेची तीव्रता आणि प्रमाण वाढत आहे. हा ग्लोबल वॉर्निंगचा परिणाम आहे.

ब्रिटनच्या हवामान खात्यातील तज्ज्ञ ग्रॅहम माज यांनी बीबीसीला सांगितलं की, हवामानातले बदल हे नैसर्गिक असले तरी जगभरातलं सर्वसामान्य तापमान हे गेल्या काही काळामध्ये एक डिग्रीने वाढलेलं आहे. म्हणूनच हवामानामध्ये असे टोकाचे बदल होणं अपेक्षित आहे.

"म्हणूनच आता जेव्हा उष्णतेची लाट येईल, ती पूर्वीपेक्षा एका डिग्रीने किंवा त्यापेक्षा अधिक असेल. हवामानामध्ये असे टोकाचे बदल घडणं आता वारंवार घडतंय."

जुलै 1977 मध्ये युरोपामध्ये सर्वोच्च 48 डिग्री सेल्सियस तापमान नोंदवण्यात आलं होतं. वर्ल्ड मेटिओरोलॉजिक ऑर्गनायझेशन (WMO)नुसार 2015-2018 ही वर्षं सर्वांत जास्त गरम होती.

माणसांमुळेच तापमान वाढतंय का?

वर्ल्ड वेदर ऍट्रिब्युशन ग्रुपने गेल्या वर्षीच्या युरोपातल्या हीट वेव्हचा वैज्ञानिक अभ्यास केला. मानवी कृत्यांमुळे वातावरणात बदल (Climate change) घडला आणि त्यामुळेच या भागातल्या तापमानात वाढ झाल्याचा निष्कर्ष त्यांनी काढला.

आणि गोष्टी अशाच घडत राहिल्या तर 2040पर्यंत युरोपामध्ये एक वर्षाआड अशी उष्णतेची लाट येत राहील. याशिवाय 2100पर्यंत तापमान 3 ते 5 सेल्सियसने वाढलेलं असेल.

उष्णतेची लाट म्हणजे नेमकं काय?

उष्णतेच्या लाटेची जगभरातून स्वीकारण्यात आलेली अशी विशिष्ट व्याख्या नाही. कारण जगभरातल्या विविध भागातलं वातावरण वेगवेगळं आहे. तरीही ढोबळपणे उष्णतेची लाट म्हणजे उष्म्यामध्ये होणारी बेमोसमी वाढ.

यादरम्यान साधारणपणे नेहमीच्या कमाल तापमानात पाच डिग्री किंवा त्यापेक्षा जास्तची वाढ होते आणि किमान तीन दिवसा तरी असंच वातावरण राहतं.

याशिवाय रात्रीचं तापमान, आर्द्रता आणि वाऱ्याचा वेग याचाही विचार करण्यात येत असल्याचं ह्युसन यांनी सांगितलं. आर्द्रता आणि वाऱ्याचा कमी वेग यामुळे उष्णतेची लाट वाढू शकते.

मोठ्या शहरांमध्ये जास्त माणसांचा वावर, काँक्रीट, रस्ते आणि दाटीवाटीने...


उसाच्या शेताला घर मानणारा बिबट्या

उसाच्या शेतात बिबट्या दिसला, बिबट्याची बछडी दिसली, बिबट्यानं गावातील कुत्री, शेळ्यांवर हल्ला केला, अशा घटना आता नव्या राहिलेल्या नाहीत. किंबहुना महाराष्ट्राच्या काही भागात बिबट्यानं उसाच्या शेतातच घर केलं आहे, असं तज्ज्ञांचं मत आहे.

प्रत्येक प्राणीमात्राला परिस्थितीशी लढा द्यावाच लागतो. परिस्थितीशी संघर्ष करत आणि जुळवून घेताना प्राणी आणि वनस्पती स्वतःमध्ये जे काही बदल घडवून आणतात त्याला अनुकूलन म्हटलं जातं. निसर्गात सुरू असणारी ही अव्याहत प्रक्रिया बिबट्यांमध्ये ही दिसू लागल्याचं तज्ज्ञांचं मत आहे.

महाराष्ट्रातील उसाच्या शेतातील बिबट्यांचा सहज वावर मात्र मानवी हस्तक्षेपाचं फलित मानलं जातं आहे. नाशिक, पुण्यातील जुन्नर आणि सातारा जिल्ह्यातील कराडमध्ये उसाची शेतीच बिबट्याचा अधिवास बनली आहे, असं चित्र गेल्या काही वर्षांत निर्माण झालं आहे.

शेतीसाठी तसेच विविध कारणांनी झालेली जंगलतोड, भक्ष्य प्राण्यांची जंगलातील घटलेली संख्या अशा काही कारणांनी या भागांतील बिबट्यांना उसाच्या शेतीलाच त्यांचा अधिवास बनवावा लागला. उसाच्या शेतात वावरणाऱ्या बिबट्यांचा या प... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

िढीला दुसरं जंगल माहीत नाही.

वनपरिक्षेत्र अधिकारी सुनील वाडेकर यांनी या बिबट्यात झालेल्या या बदलांना पुष्टी दिली. ते म्हणाले, "भक्ष्यांच्या शोधात असणाऱ्या बिबट्यानं जंगलांच्या सीमा ओलांडल्या. जंगलाच्या आसपास असलेली खेडी आणि नागरी वस्त्या इथं भटकी कुत्री आणि इतर पाळीव प्राणी बिबट्यांसाठी सोपे भक्ष्य ठरू लागली. शिवाय आश्रयासाठी उसाची शेतीही सुरक्षित वाटू लागली."

'उसाच्या शेता'तील हे बिबटे दिवसभर उसात पडून असतात आणि रात्रीच्या वेळी शिकार करतात. या बिबट्यांची माणसांवर नजर असते आणि ते माणसांपासून स्वतःला दूर ठेवतात. बऱ्याच वेळा शेतातील घुशी आणि उंदीरसुद्धा त्यांचं भक्ष्य ठरतात, असं त्यांचं निरीक्षण आहे.

उसाच्या शेतात दिसणारी बिबट्यांची ही तिसरी पिढी असावी, असं ते सांगतात.

ते म्हणाले, "15 वर्षांची एक पिढी, असा हिशोब धरला तर बिबट्यांची आज उसाच्या शेतात दिसणारी तिसरी पिढी मानवासोबत सहजीवन जगत आहे."

सर्वसाधारणपणे ऊस हे पीक शेतात वर्ष दीडवर्ष असते. या कालावधीत बिबट्यांना शेतात लपून राहणं सोयीचं ठरतं.

पशुवैद्यकीय उपायुक्त डॉ. संजय गायकवाड म्हणतात, "उसाच्या शेतांतील बिबट्याना मुबलक खाद्य तर मिळतंच शिवाय जंगलात असणारे धोकेही इथं कमी आहेत. शिवाय मुबलक खाद्य उपलब्ध होत असल्याने या बिबट्यांच्या प्रजननाचा वेगही जास्त आहे."

बदलत्या परिस्थितीशी बिबट्यांनं अशा प्रकारे जमवून घेतलं आहे आणि माणसांसोबतच सहजीवन स्वीकारलं आहे. पण माणसांनी हे बिबट्यासोबतच सहजीवन स्वीकारलं आहे का, या प्रश्नाचं उत्तर मात्र नाही असंच आहे, असं तज्ज्ञांचं मत आहे.

पुण्यातील जुन्नरपासून जवळ असलेल्या माणिकडोह इथं बिबट्यांसाठीचा पुनर्वसन प्रकल्प राबवणारे वाईल्ड एस. ओ. एस. या संस्थेचे प्रमुख डॉ. अजय देशमुख म्हणतात, "शेतात माणसं कधी असतात यावर बिबट्याचं लक्ष असतं आणि माणसांची नजर चुकवून बिबट्या शिकार करतो. ते म्हणतात, "या बिबट्यांनी स्वतःला बदललं आहे. शेतात माणसं कधी कामाला असतात, ते घरी कधी जातात, पाणी प्यायला कधी जातात, या वेळा चुकवून बिबट्या शिकार करतात, इतकं या बिबट्यानं स्वतःला बदलंलं आहे."

उसातल्या बिबट्यांवर ते अधिक माहिती देताना ते म्हणाले, "बिबट्याची मादी उसातच बछड्यांना जन्म देते आणि इथंच त्यांना मोठं करते. शिकार कशी करावी हे ती उसातच पिलांना शिकवते. या बछड्यांसाठी शेत हेच घर असतं. हे बछडे शेतातून बाहेर येऊन काहीवेळा खेळतानाही...


उसावरून महाराष्ट्रात पुन्हा आंदोलन पेटले आहे.

पण हे उसाचे दर ठरतात तरी कसे? एफआरपी म्हणजे नेमकं काय? कारखाने आणि शेतकरी यांच्यात दरवर्षी भडका का उडतो? यासह अनेक प्रश्नांचं उत्तर शोधण्याचा बीबीसी मराठीनं प्रयत्न केला आहे.

दरवर्षी किंमत नव्याने का ठरते?

उसासाठी दरवर्षी आंदोलन करावं लागतं कारण उसाचे दर दरवर्षी नव्याने ठरवले जातात.  दर बदलण्याची प्रमुख कारणं अनेक असतात. याविषयी पत्रकार सुरेश ठमके सांगतात, "बाजारातले साखरेचे दर दरवर्षी कमी जास्त होत असतात. खताचे दर वाढलेले असतात. मजुरी वाढलेली असते. शेती अवजारं, बियाणं यांचे दर वाढलेले असतात. या सगळ्या गोष्टींचा विचार करून उसाची आधारभूत किंमत ठरवणं अपेक्षित असतं."

"1000 किलो उसापासून किती किलो साखर तयार केली जाऊ शकते, हे आधी निश्चित केलं जातं. केंद्र सरकारचं कृषिमूल्य आयोग हे निश्चित करतं," असं ठमके यांनी सांगितलं.

शेतातला ऊस तोडणीला आला आहे.

1000 किलो उसापासून 90 किलो साखर (साधारणतः 9 टक्के) तयार होईल, असं गृहित धरलं जातं. यालाच उसाचा उतारा असंही म्हंटलं जातं. 9 टक्के उतारा हा पायाभूत समजला जातो. त्याआधारे प्रतिटन उसाची आधारभूत किंमत... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

काढली जाते. ही प्रक्रिया सप्टेंबर महिन्यात सुरू होते.

"केंद्र सरकारनं वाजवी मोबदल्याची किंमत म्हणजेच Fair Remuneration Price (FRP) ठरवली की त्यानंतर उसाचा उतारा किती निघेल त्यावर आधारभूत किंमत वाढवणं अपेक्षित असतं. म्हणजेच 9 टक्क्यांपेक्षा जास्त उतारा येत असेल तर पुढच्या प्रत्येक वाढीव अर्धा टक्क्यासाठी हे दर वाढवत न्यावे लागतात. साधारणतः वरच्या प्रत्येक अर्धा टक्क्यासाठी 50 रुपयांची वाढ देतात," असं सुरेश ठमके सांगतात.

उसाला जास्तीत जास्त 12.50 टक्के ते 13 टक्के उतारा मिळतो, असं समजलं जातं. म्हणजेच 1000 किलोमागे 125 ते 130 किलो साखरेचं उत्पादन मिळू शकतं. पश्चिम महाराष्ट्रातील काही भागात सर्रास हा उतारा मिळतो. पण मराठवाड्यात हाच उतारा कमी असतो.

याआधी Minimum Support Price (MSP) म्हणजेच किमान आधारभूत किंमत ठरवली जायची. ही पद्धत साधारणतः FRP सारखीच होती.

सरकारची भूमिका काय असते?

"कारखाने कायद्यावर बोट ठेवून ठराविकच हमी भाव देणार असं सांगतात. त्यावेळी सरकारने मध्यस्थी करायची असते. पण सरकार कारखानेधार्जीणं असतं," असा आरोप शेतकरी नेते राजू शेट्टी करतात.

ते सांगतात, "सरकार कुठलंही असो, साखर कारखानदार आपल्या बाजूनं असावेत, असं प्रत्येक सरकारला वाटतं. कारखान्याशी जोडले गेलेले शेतकरी सभासद हे आपल्यासाठी काही हजार एकगठ्ठा मतदार आहेत, असं राजकाण्यांना वाटू लागतं. स्थानिक राजकारण मनाप्रमाणं करता येण्यासाठी ते कामी येतं. तो समज आता हळूहळू दूर होत आहे."

(या विषयावर बीबीसी मराठी सहकार व पणन मंत्री सुभाष देशमुख यांच्याशी संपर्क साधण्याच्या प्रयत्नात आहे. त्यांनी त्यांची बाजू मांडल्यावर ही बातमी अपडेट करण्यात येईल.)

संघर्षाची ठिणगी

सुरेश ठमके यांच्या म्हणण्यानुसार, "समजा बाजारात साखर 42 रुपये प्रती किलोनं मिळत असेल तर प्रती क्विंटल 4200 रुपये असा दर होतो. हे गृहीत धरलं तर कारखाने किमान 3500 रुपये प्रती क्विंटलनं साखर विकत असतील. ऊसतोडणी, वाहतूक, वाहन आणि मजूरांचा खर्च हा 1800 रुपये ते 2000 रुपयांच्यावर जात नाही."

"सहकारी साखर कारखाने असल्याने नफा 100 ते 200 रुपये बाजूला काढला तरी शेतकऱ्यांना आधारभूत किंमत ही त्यातुलनेत कमीच मिळते. याचठिकाणी खरा संघर्ष सुरू होतो. शेतकरी म्हणतात, कारखान्याला जर साखरेचे जास्तीचे भाव मिळत असतील तर उसालाही जास्तीचा दर मिळायला पाहीजे."

काही कारखान्यांचे धुराडे पेटले आहेत.

कृषिमूल्य...


उस्मान ख्वाजा

"इस्लाम माझा आधारस्तंभ आहे. इस्लाममुळेच मी सर्वसमावेशक विचार करून निर्णय घेऊ शकतो. क्रिकेट हे माझ्या आयुष्याचा काही वर्षच भाग असणार आहे. माझ्या घरच्यांचा मला पाठिंबा आहे. इस्लाम सदैव माझ्यासोबत असेल. माझा धर्म. काहीही झालं तरी इस्लाम माझ्या बरोबर असेल अशी मला खात्री आहे. परंतु ऑस्ट्रेलियासाठी कसोटी खेळणारा पहिला मुस्लीम खेळाडू अशी बातमी मला भावत नाही. माझा धर्म कोणता यापेक्षाही मी खेळलो कसा हे पाहणं योग्य ठरेल. बॅगी ग्रीन घालून ऑस्ट्रेलियाचं प्रतिनिधित्व करायला मिळणं हा सर्वोच्च सन्मान आहे."

प्रचंड क्षेत्रफळ आणि विरळ लोकसंख्या असं विषम गुणोत्तर असणाऱ्या ऑस्ट्रेलियात मुस्लीम समाज आहे २.६ टक्के. साहजिकच अल्पसंख्याक.

उस्मान ख्वाजाचा जन्म दूरवरच्या पाकिस्तानात, इस्लामाबादमध्ये झाला. पाकिस्तानमध्ये जन्मलेले किंवा दक्षिण आशियाई वंशाचे अनेक खेळाडू इंग्लंडच्या काऊंटी क्रिकेटमध्ये दिसतात.

पण पाकिस्तान ते ऑस्ट्रेलिया असं संक्रमण पेलणारी मंडळी कमी आहेत. खेळाच्या मैदानावर स्वत:ला सिद्ध करत असतानाच वर्णभेद, वंशभेदाचा सामना करत तसंच ट्रोलच्या आर्मीला तोंड देत उस्मानने इथपर्यंतची ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

वाटचाल केली आहे.

उस्मान कर्णधार स्टीव्हन स्मिथसमवेत

उस्मानचे बाबा तारीक हे इलेक्ट्रिकल इंजिनियर आहेत. उस्मान पाच वर्षांचा असतानाच त्यांनी पाकिस्तान सोडण्याचा निर्णय घेतला. ऑस्ट्रेलिया निवडण्याचं कारण म्हणजे तिथे क्रिकेट खेळलं जातं. आई फौजिया यांनी ऑस्ट्रेलियातही पारंपरिक खाद्यसंस्कृती जपली आहे. त्यांच्या हातचं बटर चिकन खाण्यासाठी उस्मान आतूर असतो. उस्मानचे दोन भाऊही आहेत-नौमन आणि अर्सलन. सिडनीच्या पश्चिमेकडच्या पॅरामॅट्टा भागात उस्मानचं बालपण गेलं.

उस्मानने क्रिकेट खेळायला सुरुवात केली तेव्हा त्याला इंग्रजी नीट येत नव्हतं. उर्दू ही त्याची प्रथम भाषा होती. पण क्रिकेटच्या वेडापुढे भाषा हा अडसर ठरला नाही. अगदी लहान वयातही उस्मान भल्या सकाळी क्रिकेट किट घेऊन तय्यार असे अशी आठवण त्याचे वडील सांगतात.

उस्मान ख्वाजा

वंशभेदाचा सामना केल्याचं उस्मान सांगतो. खूप अर्वाच्य भाषेत बोललं जायचं. ती भाषा आक्षेपार्ह स्वरुपाची होती. चारचौघात सांगता येणार नाही अशा शब्दांत हिणवलं जायचं.

ऑस्ट्रेलियाची संस्कृती वेगळी होती. उस्मानच्या त्वचेचा रंग त्याला भिन्न करत असे. तु ऑस्ट्रेलियासाठी कधीही खेळू शकणार नाहीस असंही त्याला सुनावण्यात आलं.

पण उस्मानने रन्स करण्याचं तत्व प्रमाण मानलं. त्याच्याशी कधीही प्रतारणा केली नाही. न्यू साऊथ वेल्ससाठी सातत्याने रन्स केल्यानंतर ऑस्ट्रेलियासाठी त्याची निवड झाली. मात्र अंतिम अकरात त्याची निवड झाली नाही.

वर्षभरानंतर ऑस्ट्रेलिया आणि इंग्लंड यांच्यातील पारंपरिक अशेस मालिकेत ऑस्ट्रेलियाचा कर्णधार रिकी पॉन्टिंगच्या बोटाला दुखापत झाल्याने ख्वाजाला स्टँडबाय प्लेयर म्हणून सामील करण्यात आलं.

पॉन्टिंग दुखापतीतून न सावरल्याने ख्वाजाला प्रतिष्ठेची बॅगी ग्रीन देण्यात आली. टेस्टच्या पहिल्याच दिवशी ऑस्ट्रेलियाची बॅटिंग होती. खेळपट्टीवर स्थिरावलेला फिलीप ह्यूज बाद झाला. पॉन्टिंगच्या जागी खेळणारा उस्मान ख्वाजा बॅटिंगला येणार अशी चिन्हं होती. मात्र अंपायर्सनी लंचचा इशारा केला. ऑस्ट्रेलियासाठी खेळण्याकरता उस्मानने अनेक वर्ष वाट पाहिली होती.

त्या प्रतीक्षेत 40 मिनिटांची भर पडली. लंचनंतर उस्मान खेळायला उतरला. दूरवरच्या पाकिस्तानात जन्मलेला, ऑस्ट्रेलियाच्या संस्कृतीत ऑड मॅन आऊट वाटणारा उस्मान बॅगी ग्रीनमध्ये ऑस्ट्रेलियाचं प्रतिनिधित्व करत होता. ज्या क्रिकेटसाठी त्याच्या वडिलांनी मायभूमी सोडून ऑस्ट्रेलिया...


उस्मानाबाद जिल्ह्यात पावसामुळे झालेल्या नुकसानीची पाहणी करताना केंद्रीय पथक

21 ते 26 डिसेंबर दरम्यान महाराष्ट्रातील अनेक भागांचा दौरा केंद्रीय पथक करणार आहे. ऑक्टोबर महिन्यातल्या पावसामुळे झालेल्या नुकसानीची हे पथक पाहणी करणार आहे.

ऑक्टोबर महिन्यात सततच्या पावसामुळे खरिप हंगामातील पिकांचं मोठ्या प्रमाणावर नुकसान झालं होतं.

मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे यांनी 8 नोव्हेंबरला  जनतेला संबोधताना याविषयी माहिती देताना म्हटलं होतं की, "अतिवृष्टीमुळे राज्यातील 41 लाख हेक्टरवरील क्षेत्राचं नुकसान झालं आहे."

तर 23 ऑक्टोबरला त्यांनी म्हटलं, "आम्ही केंद्र सरकारकडे तीन वेळेस विनंती करून अद्यापही केंद्राचं पथक नुकसानीची पाहणी करायला आलं नाही."

आज (सोमवार) केंद्र सरकारचं पथक औरंगाबाद विभागातील शेतीच्या नुकसानीची पाहणी करत आहे. केंद्र सरकारच्या पथकानं नुकसान पाहणी करण्यासाठी यायला उशीर केला, अशी शेतकऱ्यांची भावना आहे.

औरंगाबाद जिल्ह्यातल्या पैठण तालुक्यातील तरुण शेतकरी गौतम गायकवाड सांगतात, "आता केंद्राच्या पथकानं पाहणी करून काहीच फायदा नाही. दोन महिन्यांपूर्वी जो कापूस खराब झाला होता, तो आता भूईस... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

पाट झाला आहे. बाजरीचं म्हणसाल तर लोकांनी बाजरी काढून आता गहू पेरलाय. त्यामुळे या पथकाला आता ते नुकसान कसं दिसणार, उलट त्यांना काहीच नुकसान दिसणार नाही."

सोलापूर जिल्ह्यातल्या सुभद्रा सदाशिव कोकाटे यांची 5 एकर पेरुची बाग ऑक्टोबर महिन्यातल्या पावसामुळे आडवी झाली होती.

केंद्राचं पथक मंगळवारी (22 डिसेंबर) सोलापूर जिल्ह्यातील नुकसानीची पाहणी करणार आहे.

सोलापूरमधील शेतकरी गोरक्षनाथ भांगे यांच्या बहिणीच्या शेतातील 5 एकर पेरूची बाग अवकाळी पावसामुळे जागेवर आडवी झाली होती.

बीबीसी मराठीला त्यांनी केंद्रीय पथकाच्या पाहणीविषयी सांगितलं, "केंद्राच्या पथकाला यायला प्रचंड उशीर झालाय. पथकाला एवढ्या उशीरा काय दिसणार आहे? जिथं माती वाहून गेली तो भाग तेवढा त्यांना दिसेल. पण, जे पिकांचं नुकसान झालंय ते मात्र आता दिसणार नाही."

मदतीच्या प्रतीक्षेत

उद्धव ठाकरे सरकारनं अवकाळी पावसामुळे झालेल्या नुकसान भरपाईसाठी 10 हजार कोटींची मदत जाहीर केली होती.

त्यांनी म्हटलं होतं, शेतीमुळे झालेल्या नुकसानीसाठी सरकार 10 हजार कोटी रुपये जाहीर करत आहोत. दिवाळीपर्यंत ही मदत पोहोचवण्यात येईल.

पण, अद्याप ही मदत आमच्यापर्यंत पोहोचली नसल्याची तक्रार शेतकरी गौतम गायकवाड करतात.

शेतकरी नेत्यांची टीका

केंद्रीय पथकानं उशीर केला असं म्हणत शेतकरी नेत्यांनी टीका केली आहे.

स्वाभिमानी शेतकरी संघटनेचे अध्यक्ष राजू शेट्टी यांनी म्हटलंय, "2 महिने 6 दिवसांनी अतिवृष्टीचे झालेले नुकसान पाहण्यास केंद्रीय पथक आले आहे. आता शिवारात जाऊन काय बघणार? शेतकऱ्यांनी खासगी सावकराकडून पैसे घेऊन जमिनीची साफसफाई करून हरभरा, ज्वारीची पेरणी केली आहे. या पिकाकडे बघून पथक म्हणेल 'फसल तो बहुत अच्छी है' इनको मदत करने कि जरूरत नही."

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)


उस्मानाबाद पोलीस मुख्यालयाचे हेड काँस्टेबल शाम काटगावकर हे बंदोबस्तासाठी कायगाव टोका इथं आले होते. काकासाहेब शिंदे यांच्यावर अंत्यसंस्कार झाल्यानंतर मराठा आरक्षणाच्या मागणीसाठी कायगाव टोका इथल्या गोदावरी पुलावर पुन्हा आंदोलक जमले.

बारा वाजेपर्यंत वातावरण बरंच तापलं. त्याचवेळी औरंगाबाद इथून आलेल्या अग्निशमन दलाची व्हॅन आंदोलनकर्त्यांनी पेटवून दिली. त्यानंतर पोलिसांनी अश्रूधुराच्या नळकांड्याही फोडल्याची माहिती इथं उपस्थित प्रत्यक्षदर्शी आणि पत्रकारांनी दिली.

संतप्त जमावाला नियंत्रणात आणण्यासाठी पोलीस तिकडे धावले. याच धावपळीत पोलीस कर्मचारी शाम काटगावकर यांना अत्यवस्थ वाटत असल्यानं तातडीनं औरंगाबादला हलवण्यात आलं. घाटी या शासकीय रुग्णालयात त्यांना आणण्यात आलं असता डॉक्टरांनी तपासून त्यांना मृत घोषित केलं.

घाटीचे वैद्यकीय अधीक्षक डॉ. भारत सोनवणे यांनी बीबीसी मराठीशी बोलताना माहिती दिली की, "शाम काटगावकर यांना रुग्णालयात आणण्याआधीच त्यांचा मृत्यू झालेला होता. आम्ही इथं कार्डियाक मसाज देण्याचाचा प्रयत्न केला. मात्र त्यांचा मृत्यू झालेला असल्यानं मृतदेह नंतर पोस्टमार्टमसाठी पाठवण्यात आला आ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

हे."

"त्यांचा मृत्यू कशामुळे हे पोस्टमार्टम अहवालानंतरच स्पष्ट होईल. प्राथमिक तपासणीमध्ये त्यांना बाह्यमार लागलेला नसल्याचं आढळून आलं," असं डॉ. सोनवणे म्हणाले.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)


ऊस उत्पादकांची थकबाकी देण्यासाठी कारखान्यांना याची मदत होणार आहे. सरकारने 60 लाख टन साखर निर्यातीचा निर्णय घेतला असून त्यासाठी शेतकऱ्यांना अनुदान दिले जाणार आहे.

पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी यासंदर्भात आपल्या ट्विटर हँडलवरून माहिती दिली असून 5 कोटी शेतकऱ्यांना 3,500 कोटी रूपये अनुदान देण्याची घोषणा केली आहे.

60 लाख टन साखरेच्या निर्यातीवर प्रतिटन सहा हजार रुपये याप्रमाणे 3,500 कोटी रुपयांचे अनुदान दिले जाणार आहे.

हे अनुदान थेट ऊस उत्पादक शेतकऱ्यांच्या बँक अकाऊंटमध्ये जमा होणार असल्याचेही नरेंद्र मोदी यांनी सांगितले. बुधवारी (16 डिसेंबर) केंद्रीय मंत्रिमंडळाच्या बैठकीत हा निर्णय घेण्यात आला.

महाराष्ट्रात 50 ते 55 लाख ऊस उत्पादक शेतकरी आहेत. तर दीड लाख साखर उद्योगातील मजूर आहेत. त्यामुळे या निर्णायाचा थेट यांच्यावर परिणाम होणार आहे.

एकाबाजूला शेतकरी आंदोलन पेटलेले असताना दुसऱ्या बाजूला केंद्र सरकारने ऊस उत्पादकांना खूष करण्याचा प्रयत्न केला आहे. हा राजकीय निर्णय आहे का? 3,500 कोटी रुपयांचे अनुदान ऊसउत्पादकांसाठी पुरेसे आहे का? महाराष्ट्रातील ऊस उत्पादक शेतकऱ्यांना याचा कसा आणि किती ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

फायदा होणार? अशा सर्व प्रश्नांचा आढावा आपण या बातमीत घेणार आहोत.

ऊस उत्पादकांना 2019 च्या तुलनेत अनुदान कमी का?

केंद्र सरकारने घेतलेल्या या निर्णयाचा प्रभाव उत्तर प्रदेश, महाराष्ट्र आणि कर्नाटकमधील ऊस उत्पादकांवर होणार आहे.

आंतरराष्ट्रीय बाजारपेठेत साखरेची मागणी वाढली आहे. पण साखरेला योग्य दर मिळत नसल्याने यंदा निर्यातीला विलंब झाल्याचे दिसून आले.

ज्येष्ठ पत्रकार राजेंद्र जाधव यांनी बीबीसी मराठीशी बोलताना सांगितले, "सरकार साडेतीन हजार कोटी रुपये अनुदान देत असल्याने शेतकऱ्यांना याचा निश्चित फायदा होईल पण हे अनुदान गेल्या वर्षीच्या तुलनेत 50 टक्क्यांनी कमी आहे."

गेल्या वर्षी केंद्र सरकारने ऊस उत्पादकांना 6,228 कोटी रुपयांचे अनुदान जाहीर केले होते.

 "60 लाख टन साखर निर्यात करण्याचे केंद्र सरकारचे नियोजन आहे. यानुसार यंदाचे उत्पादन पुरेसे झाले आहे. आपल्या देशाला 260 लाख टन साखरेची आवश्यकता आहे. यावर्षी 310 लाख टन साखरेचंउत्पादन होणार असल्याचा अंदाज आहे. तसंच गेल्या वर्षीची 105 लाख टन साखर शिल्लक आहे." असंही राजेंद्र जाधव सांगतात.

ते पुढे सांगतात, "थायलंडमध्ये दोन वर्षांपासून दुष्काळ आहे. इंडोनेशिया, मलेशिया हे थायलंडचे पारंपरिक ग्राहक आहेत. पण गेल्या दोन वर्षात ते भारताकडून साखर आयात करतात. याचा निश्चितचआपल्याला फायदा होत आहे."

केंद्र सरकारने ऊस ऊत्पादक शेतकऱ्यांना अनुदान जाहीर केले असले तरी आजही शेतकरी आणि कारखानदारांमध्ये नाराजी आहे. कारण गेल्या दोन वर्षीचे निर्यात अनुदान केंद्र सरकारकडून आले नसल्याचा दावा वेस्ट इंडियन शुगर मिल्स असोसिएशनने केला आहे.

वेस्ट इंडियन शुगर मिल्स असोसिएशनचे अध्यक्ष बी.बी.ठोंबरे यांनी बीबीसी मराठीशी बोलताना सांगितले, "सरकारने अनुदान जाहीर केले असले तरी ते वेळेत मिळायला हवे. गेल्या दोन वर्षांचे अनुदानअजूनही प्रलंबित आहे. 2018-19 आणि 2019-20 या दोन्ही वर्षाचे साखर निर्यात अनुदान आणि बफर योजनेचे 4,500 कोटी रुपये अनुदान अजूनही देण्यात आलेले नाही. आता 31 डिसेंबरपर्यंत अनुदान मिळेल असे आश्वासन केंद्र सरकारने दिले आहे."

"सरकारने अनुदान जाहीर केले असले तरी साखर निर्यात वेळेत करणं गरजेचे आहे. तरच स्थानिक बाजारातही साखरेची मागणी वाढेल," असंही बी.बी. ठोंबरे म्हणाले.

साखरेची किमान विक्री दर न वाढवल्याने कोट्यवधींचे नुकसान?

राज्यात कृषी विधेयकांसंदर्भात महाविकास आघाडी सरकारची पहिली...


ऊसतोड कामगारांनी पुकारलेल्या संपावर तोडगा काढण्यासाठी पुण्याच्या वसंतदादा शुगर इन्स्टिट्यूटमध्ये नुकतीच एक बैठक पार पडली. राष्ट्रवादी काँग्रेसचे अध्यक्ष शरद पवार यांच्या अध्यक्षतेखाली झालेल्या या बैठकीत ऊसतोड कामगारांच्या प्रश्नांवर चर्चा करण्यात आली. या बैठकीनंतर भाजप नेत्या पंकजा मुंडे यांनी शरद पवार यांचं कौतुक करणारं ट्वीट केलं.

विशेष म्हणजे या बैठकीला राष्ट्रवादी काँग्रेसचे नेते धनंजय मुंडे हेसुद्धा उपस्थित होते.

गेल्या काही दिवसात पंकजा यांनी शरद पवार यांच्याबद्दल सकारात्मक उद्गार काढण्याची ही दुसरी वेळ आहे. दसऱ्याच्या दिवशी भगवानगडावरून केलेल्या भाषणात पंकजा यांनी ऊसतोड कामगारांच्या समस्यांबद्दल बोलताना शरद पवार यांचा उल्लेख केला होता. शरद पवार यांच्याशी फोनवर चर्चा केल्यानंतर ते कसे प्रश्न सोडवायला मदत करतात, असं पंकजा यांनी म्हटलं होतं. शरद पवार यांचा उल्लेख त्यांनी 'शरदचंद्र पवार' असा केला होता.

पंकजा मुंडे यांचे चुलतभाऊ धनंजय मुंडे हे राष्ट्रवादी काँग्रेसमध्ये आहेत आणि मंत्रीही आहेत. पण तरीही राष्ट्रवादी काँग्रेसचे नेते शरद पवार यांच्याशी माझेही संबंध जवळचे आहेत आणि तुम... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

चे प्रश्न सोडवायला मीसुद्धा मदत करुच शकते, असा विश्वास ऊसतोड कामगारांमध्ये निर्माण करून पंकजा आपलं नेतृत्व बळकट करू पाहत आहेत का? असा प्रश्न त्यामुळे उपस्थित झालाय.

दुसरीकडे पंकजा यांची पक्षांतर्गत कोंडी होत असल्यामुळे त्या शरद पवारांशी जवळीक दाखवत भाजपवरच दबाव आणू पाहण्याचाही प्रयत्न करत आहेत का? कारण एकनाथ खडसे यांनी पक्षाला सोडचिठ्ठी दिल्यानंतर पक्षाचा सर्वांत मोठा ओबीसी चेहरा म्हणून पंकजांचं नाव समोर येत असताना भाजपकडून त्यांना सुरेश धस, भागवत कराड यांच्या रुपानं पर्यायी नेतृत्व उभं करण्याचा प्रयत्न सुरू असल्याचं चित्र निर्माण झालं आहे.

नेमकं काय झालं?

ऊसतोड कामगारांच्या संपासंबंधी पंकजा मुंडे आणि सुरेश धस यांनी घेतलेल्या परस्परविरोधी भूमिकांमुळे पक्षातला हा अंतर्विरोध प्रकर्षानं समोर आला. सुरेश धस हे आधी राष्ट्रवादी काँग्रेसमध्ये होते.

मार्च 2017मध्ये झालेल्या जिल्हा परिषद निवडणुकीत राष्ट्रवादी काँग्रेसनं सर्वाधिक जागा मिळवल्या होत्या, तर भाजप दुसऱ्या क्रमांकावर होती.

या जिल्हा परिषद निवडणुकीतच परळी तालुक्यामध्ये भाजपला मोठा फटका बसला. मात्र यावेळी पंकजा यांनी धस यांना आपल्याबाजूने वळवत सत्ता राखली होती. त्यानंतर सुरेश धस यांनी भाजपमध्ये प्रवेश केला आणि विधान परिषदेवरही निवडून आले.

सुरेश धस हे पंकजा यांचे अतिशय विश्वासू मानले जाऊ लागले. पण याच सुरेश धस यांनी पंकजा यांच्याविरोधी भूमिका घेतली. ऊसतोड कामगारांच्या मजुरीमध्ये किमान 21 रुपयांच्या पुढे दरवाढ मिळाली पाहिजे, अशी मागणी करून कामगारांना ऊसतोडीसाठी निघण्याचं आवाहन मुंडेंनी केलं.

पंकजा मुंडे

मात्र पंकजा यांच्या आवाहनानंतर सुरेश धस यांनी म्हटलं की, "जोपर्यंत दीडशे टक्के दरवाढ होणार नाही तोपर्यंत एकही मजूर कामावर जाणार नाही. कुणी काही वेडंवाकडं करण्याचा प्रयत्न केला तर पुढे काय होईल हे सांगता येणार नाही." असा इशारा आमदार सुरेश धस यांनी दिला. विशेष म्हणजे धस यांना वसंतदादा शुगर इन्स्टिट्यूटमध्ये झालेल्या बैठकीत बोलावण्यात आलं नव्हतं.

सुरेश धस यांनी म्हटलं, "गोपीनाथ मुंडे ऊसतोड संघटना, महाराष्ट्र राज्य श्रमिक संघटना तसंच माझ्यासहित 11 संघटनांच्या वतीने ऊसतोड मजुरांच्या मजुरीमध्ये 150 टक्के वाढ करण्यात यावी, मुकादमांचं कमिशन साडे 18 टक्क्कांवरून 37 टक्के करण्यात यावं तसंच वाहतूकदारांची दरवाढ करून ती दरवाढ 50 टक्के करण्यात यावी."

"साखर...


ऋतुजाचं लग्न आता साधेपणाने होणार आहे.

कोरोना विषाणूचा संसर्ग रोखण्यासाठी शासनाने जमावबंदीचे आदेश दिले आहेत. त्यामुळे दक्षता म्हणून शेलार कुटुंबाने हा निर्णय घेतला आहे.

पन्हाळा तालुक्यातल्या वाघवे गावातील संजय शेलार यांनी मुलीचा विवाह साध्या पद्धतीने करण्याचा निर्णय घेतला.

ऋतुजा हिचा विवाह गारगोटी येथील किरण शिंदे यांच्या सोबत उद्या म्हणजे 18 मार्च रोजी गारगोटी येथे धुमधडाक्यात होणार होता. त्यासाठी दोन्ही कुटुंबांनी मोठ्या प्रमाणात खरेदी केली होती. पण आता हा लग्न समारंभ मोजक्याच लोकांच्या उपस्थितीत होणार आहे.

लग्नाची पत्रिका

नातेवाईकांना लग्नाच्या पत्रिका वाटणारे हे कुटुंबीय आता लग्नाला येऊ नका असा निरोप देत आहेत. जवळपास तीन हजार लोकांना या लग्नाचे निमंत्रण देण्यात आलं होतं.

"सर्वांप्रमाणे माझी देखील धुमधडाक्यात लग्न करण्याची इच्छा होती तशी तयारी देखील करण्यात आली होती पण लग्नाला उपस्थित हजार भर माणसांमध्ये एखाद्याला कोरोना विषाणूचीची लागण जालेली असेल तर त्याची लागण इतरांना होऊ शकते हा धोका लक्षात घेऊन सरकारने घेतलेल्या निर्णयाचे आम्ही पालन करू", असं नववधू ऋतुजा शेलार हिने सांगि... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

तलं.

सरकारच्या या निर्णयामुळे सध्याच्या परिस्थितीत कमीत कमी लोकांमध्ये समारंभ करावेत, गर्दी होईल असे कार्यक्रम टाळावेत असा सल्ला ही ऋतुजाने दिला

शेलार कुटुंबीयांच्या घरी लग्नाची गजबज सुरू आहे.

"एकुलत्या एक मुलीचा विवाह सोहळा मोठ्या दणक्यात करण्याची हौस होती पण आता तसं करता येणार नसल्याने वाईट वाटत असल्याचं शेलार यांनी सांगितले. गेला महिनाभर गावोगावी जाऊन नातेवाईकांना लग्नाच्या आमंत्रण पत्रिका वाटल्या होत्या पण आता सर्वांना फोन करून लग्नाला येऊ नका असे कळवलं आहे", असं मुलीची आई जयश्री शेलार यांनी सांगितलं.

शेलार कुटुंबीयांनी रुखवताची केलेली तयारी

नातीच्या लग्नासाठी मोठी खरेदी केली आहे पण रोगाची साथ रोखण्यासाठी आपणही सहकार्य करूया असा आपुलकीचा सल्ला नववधुची आजी बबूबाई  शेलार यांनी मुलगा आणि सुनेला दिला याचं वाईट वाटून न घेता लग्न समारंभ ठरलेल्या वेळेत पण घरगुती माणसांच्या उपस्थितीत उरकण्याचा निर्णय घेतल्याचं त्यांनी सांगितलं.

अशा प्रकारे लोकांनी सहकार्य केले तर कोरोनाचा प्रादुर्भाव रोखणे शक्य होणार आहे.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)


ऋतुराज देशमुख

18 जानेवारी रोजी लागलेल्या ग्रामपंचायत निवडणुकीच्या निकालांत ऋतुराज रवींद्र देशमुख या तरुणानं सगळ्यांचं लक्ष वेधून घेतलं.

कारण, 21 वर्षांचा ऋतुराज ग्रामपंचायत निवडणुकीसाठी उभा राहिला आणि जिंकूनही आला. त्यानं 38 मतांनी विरोधी उमेदवारावर विजय मिळवला.

इतकंच नाही तर त्यानं निवडणुकीसाठी स्वत:चं पॅनेल उभं केलं आणि ते सुद्धा जिंकून आणलं.

आता एका महिन्यानंतर त्याची सरपंचपदी 5 विरुद्ध 2 अशा फरकानं सरपंचपदी निवड झाली आहे.

निवडणुकीचा निकाल ते सरपंचपदी निवड हा महिन्याभराचा काळ कसा गेला, असं विचारल्यावर ऋतुराजनं बीबीसी मराठीला सांगितलं, "मी मंगळवारच्या पहाटे चार वाजेपर्यंत ज्वारी, कडबा असं जिथं जमेल तिथं बैठका घेत होतो. मी आणि सदस्यांनी उसाउसानं पळून रात्रभर जागरण केलं. कारण आमच्यातल्या एकाला पहिल्यापासून फूस लावायचा प्रयत्न करण्यात येत होता. पैसे देतो, सरपंच करतो असं म्हणत होते. पण, सदस्य मात्र माझ्या सोबत राहिले आणि सरपंच म्हणून माझी निवड केली."

निवडणूक निकालानंतर जल्लोष करताना ऋतुराज रवींद्र देशमुख.

पहिलं काम कोणतं करणार?

ग्रामपंचायतची निवडणूक जाहीर झाल्यानंतर ऋतुराजनं ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

गाव विकासाचा तयार केलेला जाहीरनामा सोशल मीडियावर कौतुकाचा विषय ठरला होता.

आपलं पॅनेल निवडून आल्यास गावासाठी काय काय उपक्रम राबवणार, याची सविस्तर माहिती त्यानं या जाहीरनाम्यात दिली होती.

आता सरपंच झाला, तर पहिलं काम कोणतं करणार यावर तो म्हणाला, "सगळ्यांत आधी गावातला पाण्याचा प्रश्न सोडवायचा आहे. गावात एक हापशी आहे आणि 90 टक्के लोक त्यापासून मिळणारं पाणी पितात. त्या हापशीतून क्षारयुक्त पाणी येतं. गावात जवळपास 100 पेशंट आहेत मुतखड्याचे. त्यामुळे ती हापशी बंद करून मी आरओचा प्लांट टाकणार आहे. पुढच्या तीन महिन्यांत हे काम पूर्ण करणार आहे."

ऋतुराजच्या जाहीरनाम्यातील घोषणा

राजकारणात प्रवेश

ग्रामीण भागात आजही ग्रामपंचायत निवडणूक किंवा राजकाणात उतरायचं म्हटलं की त्याकडे नकारात्मक दृष्टीनं पाहिलं जातं.

पण, ऋतुराजनं वयाच्या 21 व्या वर्षीच राजकारणात प्रवेश केलाय.

गावात प्रचार करताना

राजकारणात का यावंसं वाटलं, या प्रश्नावर तो म्हणाला, "आमच्या गावात आतापर्यंत काहीच काम झालेलं नाही. अजून पाण्याची टाकीसुद्धा नाही गावात. गावात हापसे आहेत आणि त्यावरून पाणी आणावं लागतं. ना चांगले रस्ते आहेत आणि ना घनकऱ्याचं व्यवस्थापन होत आहे. हे चित्र बदलण्यासाठी स्वत: राजकाणात यायचं ठरवलं आणि पॅनेल उभं केलं."

"शिकलेल्या पोरांसाठी विकास महत्त्वाचा आहे, खुर्ची नाही. ही जुनी खोडं खुर्चीला धरून बसायची आणि विकासाच्या नावानं मात्र बोंब होती. तरुण पोरांकडे विकास कसा करायचा याचा दृष्टिकोन असतो म्हणून अधिकाअधिक तरुणांनी राजकारणात यायला हवं."

ऋतुराजचं B.Sc.(रसायनशास्त्र) शिक्षण झालंय आणि नुकताच त्यानं ILS Law Collegeमध्ये LLB साठी प्रवेश घेतला आहे.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.रोज रात्री8 वाजता फेसबुकवर बीबीसी मराठी न्यूज पानावर बीबीसी मराठी पॉडकास्ट नक्की पाहा.)


ऋषभ पंत

ऋषभच्या तुलनेत अनुभव आणि कर्तृत्व या दोन्ही आघाड्यांवर अजिंक्य रहाणे आणि अंबाती रायुडू यांची कामगिरी उजवी असतानाही त्यांचा विचार झाला नाही. त्यांचं नेमकं काय चुकलं असावं?

बुधवारी उशिरा आयसीसीच्या टेक्निकल कमिटीने ऋषभच्या समावेशाला मंजुरी दिली. खरंच ऋषभ सर्वोत्तम बदली खेळाडू आहे?

शिखर धवन टीम इंडियाचा सलामीवीर होता. तो विशेषज्ञ बॅट्समन आहे. आयसीसी स्पर्धांमध्ये शिखरची कामगिरी वाखाणण्यासारखं आहे. म्हणूनच सेमी फायनल आणि फायनलसाठी तो फिट होईल असं टीम मॅनेजमेंटला वाटत होतं. मात्र स्पेशालिस्ट डॉक्टरांनी शिखरची दुखापत बरी होण्यास वेळ लागेल यावर शिक्कामोर्तब केल्यानंतर ऋषभच्या समावेशाचा निर्णय जाहीर करण्यात आला.

विशेषज्ञ फलंदाज शिखरच्या ऐवजी टीम इंडियाने ऋषभला संघात संधी दिली आहे. वर्ल्ड कपसाठी टीम इंडियाची निवड झाली तेव्हा चौथ्या स्थानासाठी दिनेश कार्तिक, विजय शंकर आणि ऋषभ पंत यांच्या नावासाठी चुरस होती. दिनेश कार्तिक आणि विजय शंकर यांनी टीम इंडियात स्थान मिळवलं. लोकेश राहुलला बॅकअप ओपनर म्हणून संधी देण्यात आली.

ऑस्ट्रेलिया आणि इंग्लंड दौऱ्यात शतक झळकावणाऱ्या ऋषभला वगळण्याच्या... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

निर्णयावर जोरदार टीका झाली होती. आयपीएलच्या बाराव्या हंगामात दिल्ली कॅपिटलसाठी खेळताना ऋषभची कामगिरी चांगली झाली होती. 5 वनडेंचा अनुभव गाठीशी असणाऱ्या ऋषभऐवजी निवडसमितीने दिनेश कार्तिकच्या नावाला पसंती दिली.

2015 वर्ल्ड कप स्पर्धेनंतरची आकडेवारी पाहिली तर टीम इंडियासाठी वनडेत चौथ्या स्थानी सर्वोत्तम कामगिरी अजिंक्य रहाणेची झाली आहे. 19 मॅचेसमध्ये रहाणेने 44.60च्या सरासरीने 669 धावा केल्या आहेत. अंबाती रायुडूने या कालावधीत 20 मॅचेसमध्ये 84.13च्या सरासरीने 594 धावा केल्या आहेत.

2015 वर्ल्ड कपनंतर टीम इंडियासाठी चौथ्या क्रमांकावरची आकडेवारी

2015 वर्ल्ड कप स्पर्धेनंतर टीम इंडियासाठी सलामीला येणाऱ्या खेळाडूंमध्ये अर्थातच रोहित शर्मा आणि शिखर धवन अग्रणी आहेत. तिसऱ्या स्थानी रहाणेचंच नाव आहे.

2015 वर्ल्ड कपनंतर टीम इंडियासाठी सलामीवीरांची आकडेवारी

2015 वर्ल्ड कपनंतर भारतासाठी सर्वाधिक धावा करणाऱ्यांमध्ये विराट कोहली अव्वल स्थानी आहे. रोहित शर्मा दुसऱ्या तर शिखर धवन तिसऱ्या स्थानी आहे.

अजिंक्य रहाणे

वर्ल्ड कपसाठी निवडलेल्या 15 खेळाडूंच्या बरोबरीने चार खेळाडूंची स्टँडबाय अर्थात राखीव खेळाडू म्हणून निवड करण्यात येते. यामध्ये अंबाती रायुडू, ऋषभ पंत, इशांत शर्मा आणि अक्षर पटेलचा समावेश होता. शिखर धवन दुखापतग्रस्त झाल्यानंतर ऋषभ पंत इंज्युरी कव्हर म्हणून इंग्लंडला रवाना झाला. शिखरची दुखापत वेळेत बरी होणार नाही हे स्पष्ट झाल्यावर ऋषभचा संघात समावेश करण्यात आला.

अंबाती रायुडू

ऋषभच्या तुलनेत अंबाती रायुडूची कामगिरी चांगली आहे. रायुडू 2015 वर्ल्ड कप स्पर्धेत टीम इंडियाचा भाग होता. मात्र तो एकाही सामन्यात खेळला नाही. चार वर्षांत रायुडू टीम इंडियासाठी मधल्या फळीत खेळला. खेळपट्टीवर स्थिरावल्यानंतर विकेट टाकण्याच्या सवयीमुळे रायुडूचं नुकसान झालं. वर्ल्ड कपपूर्वी झालेल्या आयपीएल स्पर्धेत रायुडूला चेन्नई सुपर किंग्ससाठी खेळताना लौकिकाला साजेशी कामगिरी करता आली नाही.

2015 वर्ल्ड कप स्पर्धेनंतर रायुडूची आकडेवारी

0, 44, 124*, 41, 62*, 41*, बॅटिंग केली नाही, 60, 31*, 13, 12*, 57, 2, 22*, 73, 22, 100, बॅटिंग केली नाही, 0, 24, 13*, 47, 40*, 0, 90, 13, 18, 2

रायुडू निवडसमितीच्या स्कीम ऑफ थिंग्समध्ये तरी होता. म्हणूनच राखीव खेळाडूंमध्ये त्याचा समावेश झाला. मात्र स्ट्राईक रेट कमी असणं आणि मोठी खेळी करण्यात सातत्याने...