शाह गुजरातचे गृहमंत्री राहिलेले आहेत, त्यानंतर भाजपचं राष्ट्रीय अध्यक्षपदही त्यांनी सांभाळलं आणि आता ते भारताचे गृहमंत्री आहेत, पण कधीही त्यांच्या वागण्या-बोलण्यात मोकळेढाकळेपणा दिसलेला नाही.

पण त्यांच्या आत्तापर्यंतच्या राजकीय कारकीर्दीतील सर्वांत महत्त्वाच्या दिवशी मात्र त्यांची वागणूक मूलभूतरित्या बदलल्यासारखं दिसत होतं.

सोमवारी, सकाळी ११ वाजता त्यांनी राज्यसभेला आणि अर्थातच देशाला काश्मीरमधील तणावग्रस्त परिस्थितीच्या संदर्भात संबोधित केलं.

अमित शाहांनी काल 'अतिगोपनीय' कागदपत्रं (नियमानुसार किंवा शिष्टाचारानुसार फोल्डरमध्ये वा फाइलमध्ये न ठेवता) सर्वांना दिसतील अशा पद्धतीने हातात धरून संसदेच्या आवारात प्रवेश केला, मग त्यांनी कॅमेऱ्यांकडे वळून प्रसन्न स्मित करत नमस्कार केला, आणि संथपणे मुख्य इमारतीकडे निघून गेले.

जवळपास आठवडाभर ते या क्षणाची वाट बघत होते. किंबहुना, एका भाजप नेत्याने म्हटल्यानुसार, "या वर्षी अमित शाहांच्या नेतृत्वाखाली भाजपला लोकसभेत ३००हून अधिक जागा मिळाल्या" तेव्हापासून या क्षणाची वाट बघितली जात होती.

भारत प्रशासित काश्मीर गेला आठवडाभर प्रचंड तणावाखाली आहे.

... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

अतिशय वेगाने हजारो सैनिक काश्मीरमध्ये तैनात करण्यात आल्यावर अनेकांच्या भुवया उंचावल्या आणि स्थानिक जनतेच्या मनात धोक्याच्या घंटा वाजू लागल्या, अन्न व इतर शिधा जमवून ठेवण्यासाठी धांदल उडाली.

अमरनाथ मंदिराच्या दिशेने मार्गस्थ झालेल्या हजारो हिंदू यात्रेकरूंनी सुरक्षितपणे आपापल्या घरी परतावं, अशी सूचना अचानक करण्यात आली. 'दहशतवाद्यांकडून धोका' निर्माण झाल्यामुळे हा निर्णय घेतल्याचं सांगितलं गेलं. या यात्रेकरूंनी आधीपासून काढलेली तिकिटं आणि त्यांचं वेळापत्रक कोलमडलं.

'काश्मीर खोऱ्यात काहीतरी अप्रिय गोष्ट घडण्याची शक्यता आहे', अशी चिंता राज्यातील राजकीय नेते व्यक्त करू लागले आणि अखेरीस रविवारी रात्री या नेत्यांना नजरकैदेत ठेवण्यात आलं.

सोमवारी सकाळी दिल्लीत सुरक्षाविषयक मंत्रिमंडळ समितीची बैठक सुरू झाली आणि जम्मूत जमावबंदी लागू करण्यात आली.

या महत्त्वाच्या बैठकीपूर्वी अमित शाह व पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्यात न्याहारीच्या वेळी तासभर चर्चा झाली. 'या वेळी मुख्यत्वे गृहमंत्री बोलत होते आणि कलम ३७०संदर्भातील त्यांची योजना पंतप्रधानांनी ऐकून घेतली,' असं स्त्रोत सांगतात.

गेले काही दिवस आपले 'अनॉफिशिअल डेप्युटी' कोणत्या कामात व्यग्र आहेत, हे पंतप्रधानांना अर्थातच माहीत होतं.

काहीच दिवसांपूर्वी दिल्लीत भाजपच्या खासदारांसाठी प्रशिक्षण कार्यशाळा आयोजित करण्यात आली, त्या वेळी पंतप्रधान मोदीही कित्येक तास उपस्थित होते, परंतु उद्घाटनाचं भाषण वगळता अमित शहा मात्र त्यात सहभागी झाले नव्हते.

परंतु, भारतीय राज्यघटनेमधील (जम्मू-काश्मीरला विशेष दर्जा देणारा) कलम ३७० जवळपास पूर्णच रद्द करण्यासाठीची तयारी मोदी व शाह यांनी यापूर्वीच सुरू केली होती, असं भाजपच्या आतल्या गोटातील व्यक्तींचं म्हणणं आहे.

नाव प्रसिद्ध न करण्याच्या अटीवर एका वरिष्ठ भाजप नेत्याने सांगितलं की, "२०१९ सालच्या निवडणुकीतील आमच्या जाहीरनाम्यावर नजर टाका. 'अनुच्छेद कलम रद्द करण्यासंबंधी जनसंघाच्या काळापासूनची आमची भूमिका आजही कायम आहे', असं त्यात म्हटलं आहे. अमित शहांनी २०१४ साली पक्षाची सूत्रं हातात घेतल्यापासून जवळपास प्रत्येक बैठकीत ते हा मुद्दा उपस्थित करत आले आहेत."

'अनुच्छेद ३७० संदर्भातील काही कामासंदर्भात राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघातील वरिष्ठ नेत्यांना थोड्या काळापुरती माहिती दिली जात होती', असं भाजपमधील संघाच्या निकटवर्तीयांकडून समजतं. या सगळ्याला काही...


शाह बेरी या गावात मंगळवारी रात्री आठ ते साडेआठच्या सुमारास झालेल्या या दुर्घटनेत प्रथम एक बिल्डिंग कोसळली. त्यानंतर त्या लगतची दुसरी बिल्डिंगही कोसळली.

दोन्ही इमारतींच्या ढिगाऱ्याखाली नेमके किती लोक अडकले आहेत याच्याविषयी अधिकृत माहिती मिळालेली नाही. परंतु किमान 10 जण अडकले असावेत, अशी भीती अधिकाऱ्यांना वाटते आहे.

Twitter पोस्ट समाप्त, 1

NDRF चे कमांडंट पी. के. श्रीवास्तव यांनी दिलेल्या माहितीनुसार NDRFच्या पाच टीम म्हणजेच 200 जवान मदतकार्यात सहभागी झाले आहेत. आतापर्यंत 2 जणांचे मृतदेह हाती लागले असून ते कामगारांचे असावेत, अशी शक्यता त्यांनी व्यक्त केली.

कशी झाली दुर्घटना?

एका बांधकाम सुरू असलेली इमारत शेजारच्या दुसऱ्या एका इमारतीवर कोसळल्याने ही दुर्घटना घडली. शेजारच्या इमारतीमध्ये राहणाऱ्या एका व्यक्तीने बीबीसीला सांगितलं की, जुनी बिल्डिंग पाच मजली होती तर नव्याने होत असलेली इमारत 6 मजल्यांची होती. जुन्या इमारतीमध्ये फार लोक राहणारे नव्हते, असंही ते म्हणाले.

उत्तर प्रदेशचे मुख्यमंत्री योगी आदित्यनाथ यांनीही या दुर्घटनेबद्दल ट्विट केलं आहे.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)


शाह महमूद कुरेशी

"भारतानं त्यांच्या देशांतर्गत आणि भारत प्रशासित काश्मीरमधील परिस्थितीवरून जनतेचं लक्ष वळवण्यासाठी भारत हे पाऊल उचलणार आहे," असं त्यांचं म्हणणं आहे.

पाकिस्तानी नागरिकांना आणि आंतरराष्ट्रीय पातळीवर महत्त्वाची माहिती देणं हा आपला उद्देश असल्याचं कुरैशी यांनी अबूधाबीमध्ये घेतलेल्या पत्रकार परिषदेत सांगितलं.

भारताकडून अशा प्रकारची कुठलीही कारवाई झाल्यास पाकिस्तान त्याला सडेतोड उत्तर देईल, असा इशाराही त्यांनी दिला.

इतर देशांनाही भारताच्या योजनेची माहिती असावी, यासाठी त्यांनाही याबद्दल सांगितल्याचं कुरैशी म्हणाले.

मात्र कुरैशी यांच्या या आरोपावर भारताने अजूनतरी कुठलीही प्रतिक्रिया दिलेली नाही.

कोरोना विषाणू संसर्गामुळे भारताच्या अर्थव्यवस्थेचं मोठं नुकसान झाल्याचं कुरैशी म्हणाले.

"इतकंच नाही तर अल्पसंख्याकांसोबत होणारा भेदभाव आणि द्वेषपूर्ण कायद्यांचा संपूर्ण भारतात निषेध सुरू आहे. या परिस्थितीवरून जगाचं लक्ष वळवण्यासाठीच अशी काहीतरी कारवाई (सर्जिकल स्ट्राईक) करण्याचा भारताचा मानस आहे," असं कुरैशी यांचं म्हणणं आहे.

पाकिस्तानने गेल्या महिन्यात आंतरराष्ट्रीय समुद... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ायाला एक डोसियर देऊन भारत पाकिस्तानात दहशतवाद पसरवत असल्याचं सांगितल्याचं ते म्हणाले.

युरोपीय महासंघाचा डिसइन्फोलॅब अहवाल नुकताच जारी करण्यात आला आहे. या अहवालाचा दाखला देत पाश्चिमात्य देशात गेल्या 15 वर्षांपासून एक नेटवर्क सुरू असल्याचं आणि आंतरराष्ट्रीय पातळीवर पाकिस्तानला बदनाम करून भारताला फायदा पोहोचवणं, हा या नेटवर्कचा उद्देश असल्याचंही कुरैशी म्हणाले.

भारत अशा प्रकारचं कुठलंही बेजबाबदार कृत्य करणार असेल तर अफगाण शांतता प्रक्रियेसह परिसरातील शांतता आणि स्थिरतेला मोठा धोका निर्माण होईल, असा इशाराही कुरैशी यांनी दिला.

शाह मेहमूद कुरैशी यांनी घेतलेल्या या पत्रकार परिषदेनंतर पाकिस्तानचे पतंप्रधान इमरान खान यांचे राष्ट्रीय सुरक्षा विषयाचे विशेष सहाय्यक मोईद युसूफ यांनी अनेक ट्वीट केले. एका ट्वीटमध्ये ते लिहितात, "अण्वस्त्र सज्ज पाकिस्तानावर आपण हल्ला करू शकतो, असं जर भारताला वाटत असेल तर भारताची अस्वस्थता हास्यास्पद पातळीपर्यंत वाढली आहे."

पाकव्याप्त काश्मीरमध्ये यूएनच्या गाडीवर भारताकडून गोळीबार : पाकिस्तानचा आरोप

दुसरीकडे पाकिस्तानचे परराष्ट्र मंत्रालयाचे प्रवक्ते जाहीद चौधरी यांनी पाकिस्तानची राजधानी इस्लामाबादमध्ये पत्रकार परिषद घेऊन शुक्रवारी सकाळी भारतीय सैन्याने पाकव्याप्त काश्मीरमधील चिरीकोट सेक्टरमध्ये गोळीबार केला आणि यात संयुक्त राष्ट्रांच्या एका गाडीचं नुकसान झाल्याचा आरोप केला.

गाडीत भारत आणि पाकिस्तानात यूएनच्या ऑब्जर्व्हर मिलिट्री ग्रुपचे (UNMOGIP) दोन अधिकारी बसले होते. गोळीबारात गाडीचं नुकसान झालं असलं तरी दोन्ही अधिकारी सुरक्षित असल्याचं चौधरी यांनी सांगितलं.

पाकिस्तानी लष्कराच्या प्रवक्त्यांनीही या गोळीबाराचा उल्लेख करत संयुक्त राष्ट्रांची गाडी लांबूनच ओळखता येत असल्याचं म्हटलं आहे. पाकिस्तान संयुक्त राष्ट्राच्या मिलिट्री ऑब्जर्व्हर मिशनचं पूर्ण समर्थन करतो आणि कर्तव्य बजावण्यासाठी त्यांचं अभिनंदनही करतो, असंही ते म्हणाले.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)


शाहजहान यांच्या दरबाराचं काल्पनिक चित्र

मुघलकालीन इतिहासाची पानं चाळताना आपल्याला दिसतं की, शाहजहान बादशहाने ख़ुस्रो व शहरयार या स्वतःच्या दोन भावांना मारून टाकण्याचे आदेश दिले होतेच, शिवाय 1628 साली सत्तेवर आल्यानंतर त्याने त्याच्या दोन पुतण्यांचा व चुलतभावांचाही काटा काढला.

शाहजहान बादशहाचेचे वडील जहांगीर यांनी त्यांचा छोटा भाऊ दान्यालाचं जीवन संपवलं होतं.

ही परंपरा शाहजहान बादशहानंतरही सुरू राहिली. त्यांचा मुलगा औरंगजेब याने स्वतःचा मोठा भाऊ दारा शिकोह याचं मुंडकं छाटून भारतातील सिंहासन काबीज केलं.

शाहजहान बादशहाचा सर्वांत लाडका व सर्वांत मोठा मुलगा असलेला दारा शिकोह नक्की कसा होता?

'दारा शिकोह, द मॅन हू वूड बी किंग' या अलीकडेच प्रकाशित झालेल्या पुस्तकाचे लेखक अविक चंदा यांना मी हाच प्रश्न विचारला.

त्यावर अविक म्हणाले, "दारा शिकोहचं व्यक्तिमत्व बहुआयामी आणि गुंतागुंतीचं होतं. एकीकडे तो अतिशय स्नेहशील, विचारवंत, प्रतिभावान कवी, अभ्यासक, उच्च दर्जाचा धर्मपंडित, सूफी पंथाबाबत व ललित कलांबाबत ज्ञान असलेला शहज़ादा होता, तर दुसऱ्या बाजूला प्रशासन आणि सैनिकी बाबींमध्ये त्याला काहीच ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

रुची नव्हती. तो दुबळ्या स्वभावाचा होता; लोकांबाबतची त्याची समजूतही मर्यादित होती."

शाहजहानने दारा शिकोहला सैनिकी मोहिमांपासून दूर ठेवलं

शाहजहानचं दारावर इतकं प्रेम होतं की, तो आपल्या या मुलाला सैनिकी मोहिमांवर पाठवायला कायमच कचरायचा. दारा सतत आपल्या समोर दरबारात राहील, असा शाहजहानचा प्रयत्न असे.

अवीक चंदा म्हणतात, "जेमतेम सोळा वर्षं वय असलेल्या औरंगजेबाला सैनिकी मोहिमांवर पाठवण्यात शाहजहान यांना काहीच अडचण वाटत नसे. औरंगजेब दक्षिणेतील एका मोठ्या सैनिकी मोहिमेचं नेतृत्व करत होता. तसंच मुराद बख़्श याला गुजरातेत पाठवण्यात आलं आणि शाहशुजाला बंगालकडे पाठवण्यात आलं. पण शाहजहान यांनी आपला सर्वांत लाडका मुलगा दारा याला दरबारातच ठेवलं. तो आपल्या नजरेआड होऊ नये, अशी तजवीज शाहजहानने केली होती. याचा परिणाम असा झाला की, दारा शिकोहला युद्धाचाही अनुभव मिळाला नाही आणि राजकीय कारभाराचाही अनुभव मिळाला नाही. शाहजहान दारा शिकोहला स्वतःचा उत्तराधिकारी बनवण्यासाठी एका पायावर तयार होता. किंबहुना त्यासाठी त्याने दरबारामध्ये खास योजनाही आखली होती. दारा शिकोहला त्याने सिंहासनाजवळ बसवलं आणि 'शाह बुलंद इक़बाल' अशी उपाधी दिली. आपल्यानंतर तोच गादीवर बसेल, अशी घोषणा त्याने केली."

शहज़ादा म्हणून दारा शिकोहला शाही तिजोरीतून दोन लाख रूपये दिले गेले. त्याला रोज एक हजार रुपये इतका दैनंदिन भत्ता दिला जात असे.

हत्तींच्या लढतीमध्ये औरंगजेबाने दाखवलेलं शौर्य

28 मे 1633 रोजी एक अतिशय नाट्यमय घटना घडली. तिचा परिणाम पुढे अनेक वर्षांनी दिसून आला.

शाहजहानला हत्तींची लढत बघायचा नाद होता. सुधाकर आणि सुरत-सुंदर यांच्यातील लढत बघायला तो सज्जातून खाली आला होता.

लढतीदरम्यान सुरत-सुंदर हा हत्ती मैदान सोडून पळायला लागला, तेव्हा सुधाकर चिडून त्याच्या पाठीमागे धावायला लागला. हा सगळा गदारोळ बघणारे लोक इतस्ततः धावायला लागले.

हत्तीने औरंगजेबावर हल्ला केला. तेव्हा घोड्यावर स्वार असलेल्या 14 वर्षीय औरंगजेबाने स्वतःच्या घोड्याला पळण्यापासून थोपवलं, आणि हत्ती त्यांच्या जवळ आल्यानंतर भाल्याने त्याच्या माथ्यावर जोरदार वार केला.

दरम्यान काही सैनिक धावत तिथे पोचले आणि त्याने शाहजहानच्या चारही बाजूने कडं केलं. हत्तीला घाबरवण्यासाठी फटाके वाजवण्यात आले, पण हत्तीने सोंडेने औरंगजेबाच्या घोड्याला खाली पाडलं.

शाहजहान त्यांच्या मुलांसह

घोडा कोसळायच्या आधीच औरंगजेबाने...


शाहनवाज शेख

अशात मुंबईतल्या मालाडमधल्या मालवणीचे 32 वर्षांचे शाहनवाज शेख शक्य होतील तितक्या लोकांचं आयुष्य वाचवण्याच्या प्रयत्नात आहेत.

पैसे कमी पडले तेव्हा त्यांनी स्वतःची महागडी SUV कार विकली आणि त्या पैशातून ऑक्सिजन सिलेंडर विकत घेऊन लोकांना मोफत ऑक्सिजन द्यायला सुरुवात केली. सिलेंडर कमी पडले तेव्हा त्यांनी आपली सोन्याची चेन आणि इतर महत्त्वाच्या गोष्टी विकल्या.

शाहनवाज यांनी बीबीसीला सांगितलं, "ऑक्सिजनच्या कमतरतेमुळे लोकांचा जीव जातोय. अशात माझ्याकडून जे शक्य आहे ते सगळं मी करतोय. उद्देश हाच आहे की शक्य तितक्या लोकांपर्यंत ऑक्सिजन पोहोचवावा आणि त्यांचा जीव वाचवावा. यासाठी मी माझ्या SUV कारसह काही मौल्यवान वस्तू विकल्या."

शाहनवाज यांच्याकडून सिलेंडर घेतलेले गणेश त्रिवेदी म्हणतात, "या महामारीच्या काळात शाहनवाज भाई जे करत आहेत त्याचं कौतुक करावं तेवढं कमी आहे. अनेक संस्था फक्त नावापुरत्या आहेत, पण लोकांची खरी सेवा तर शाहनवाज भाई करत आहेत. कोणतीही कागदपत्रं किंवा सिक्युरिटी डिपॉझिटशिवाय ते सिलेंडर देत आहेत."

शाहनवाज यांनी मागच्या वर्षांपासूनच कोरोनाग्रस्तांची मदत करायला सुरूवा... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

त केली. गेल्या वर्षी लॉकडाऊनमध्ये सगळं बंद झाल्यानंतर रोजंदारीवर पोट भरणाऱ्या लोकांचे दोन वेळेच्या जेवणाचे हाल सुरू झाले. मुंबईच्या मालाडमधल्या मालवणीमध्ये बहुतांश गरीब लोक झोपडपट्ट्यांमध्ये राहातात.

घरांची दुरुस्ती आणि इंटीरियर डिझायनिंगचं काम करणाऱ्या शाहनावाज यांना जेव्हा मालवणीतले लोक त्रस्त दिसले तेव्हा त्यांनी आपल्या स्वकमाईचे पैसै खर्चून गरीबांना अन्नधान्य द्यायला सुरुवात केली.

शाहनवाज म्हणतात, "जेव्हा पहिल्यांदा लॉकडाऊन लागला तेव्हा मालवणीतल्या रोजंदारीवर काम करणाऱ्या लोकांचा कमाईचा मार्ग बंद झाला. माझ्याकडे जे पैसे होते त्यातून मी लोकांना मदत करायला सुरुवात केली. याच दरम्यान मालवणीच्या एका मैदानावर मी स्थलांतरित मजुरांना बसलेलं पाहिलं. त्या दिवसांत लोक आपल्या गावी जाण्यासाठी संघर्ष करत होते. त्यासाठी त्यांना रजिस्ट्रेशन करावं लागत होतं. हे करताना त्यांना उन्हातान्हात आपल्या मुलाबाळांसह उपाशी राहावं लागत होतं. ते पाहून मला फार त्रास झाला आणि मी त्या मजुरांसाठी खाण्यापिण्याची व्यवस्था केली."

त्याच काळात शाहनवाजचे मित्र अब्बास रिझवी यांची बहीण आसमां आई बनणार होत्या. पण मुंबईला लागून असलेल्या मुंब्र्यात त्यांची तब्येत खराब झाली आणि त्यांना श्वास घ्यायला त्रास व्हायला लागला. हॉस्पिटल शोधता शोधता मुंब्र्याच्याच कळसेकर हॉस्पिटलबाहेर त्यांनी शेवटचा श्वास घेतला.

अब्बास यांनी आपली कहाणी शाहनवाज यांना सांगितली तेव्हा त्यांनी ठरवलं की ते गरजू लोकांना मोफत ऑक्सिजन पुरवतील कारण ऑक्सिजन न मिळाल्यामुळे अनेकांचा जीव जात होता.

शाहनवाज म्हणतात, "परिस्थिती गंभीर होती आणि मला आसमांबदद्ल कळलं तेव्हा वाटलं की अनेकदा मोठ्या हॉस्पिटल्समध्ये बेड उपलब्ध नसतो, तेव्हा जर लोकांना वेळेवर ऑक्सिजन मिळाला तर त्यांचा जीव वाचू शकतो. आम्ही काही लोकांशी आणि डॉक्टरांशी बोललो आणि जाणून घेतलं की ऑक्सिजन सिलेंडर कसा मिळू शकतो. आम्ही ठरवलं की आम्ही ऑक्सिजन सिलेंडर आणू आणि लोकांना तोपर्यंत देत राहू जोवर त्यांना हॉस्पिटलकडून मिळत नाही.

"माझ्याकडे जितके पैसै होते त्यातून मी 30-40 सिलेंडर विकत घेतले. सोशल मीडियावर याविषयी माहिती देली. लोकांना मला संपर्क करायला सुरुवात केली. ऑक्सिजनची गरज इतकी वाढली की 30-40 सिलेंडरही कमी पडायला लागले. तेव्हा मग गाडी आणि इतर वस्तू विकून पैसै उभे केले. त्यातून 225 सिलेंडर विकत घेतले. रोज रात्री आमची एक...


शाहरुख

दिल्ली पोलिसांमधील अधिकृत सूत्रांनी शाहरुखच्या अटकेवर शिक्कामोर्तब केलं आहे.

ANI या वृत्तसंस्थेने दिलेल्या माहितीनुसार दिल्ली पोलिसांच्या गुन्हे शाखेनं ही कारवाई केली आहे.

दिल्लीत उसळलेल्या हिंसाचारादरम्यान शाहरुखच्या या व्हीडिओ क्लीपची सर्वाधिक चर्चा झाली होती.

या व्हीडिओमध्ये शाहरुख दिवसाढवळ्या एका पोलीस कर्मचाऱ्यावर बंदूक रोखत असल्याचं दिसतो. शाहरुखच्या मागे मोठा जमाव आहे. हा जमाव दगडफेक करतोय. हा तरुण पोलिसावर बंदूक रोखत पुढे जातोय आणि त्याच्या मागे तरुणांचा मोठा जमावही हातात दगड घेऊन पुढे जाताना दिसतो. तेवढ्यात व्हीडिओमध्ये गोळी झाडल्याचा आवाजही ऐकू येतो.

'द हिंदू' या वृत्तपत्राचे पत्रकार सौरभ त्रिवेदी यांनी हा व्हीडिओ ट्वीट करत लिहिलं आहे, "CAA विरोधी आंदोलक जाफ्राबादमध्ये गोळीबार करत आहेत. या व्यक्तीने पोलिसावर बंदूक रोखलीय. मात्र, तो न घाबरता तिथेच उभा होता."

मात्र, हा तरुण सुधारित नागरिकत्व कायद्याच्या (CAA) समर्थकांपैकी होता, असंही सांगण्यात आलं. तसंच या तरुणाच्या मागे असलेल्या जमावाच्या हातात भगवे झेंडे होते, असंही सांगितलं जात होतं.

द हिंदू या इंग्रजी वृत्त... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

पत्राचे पत्रकार सौरभ त्रिवेदी सोमवारी घटनास्थळी हजर होते.

या व्हीडिओविषयी बीबीसीशी बोलताना त्यांनी सांगितलं, "मी मौजपूरहून बाबरपूरकडे जात होतो. तेवढ्यात मला माहिती मिळाली की मौजपूर आणि बाबरपूरच्या सीमेच्या जवळपास वाहनं पेटवण्यात आली आहेत आणि दगडफेक सुरु आहे. दोन्ही बाजूंनी जमाव येत होता. मी जिथे उभा होतो तिथे CAA चे समर्थक उभे होते. तर माझ्या समोरचा जमाव CAA विरोधात निदर्शनं करत होता. त्यातला एक तरुण पुढे आला. त्याच्या हातात बंदूक होती.

 मागून जमाव दगडफेक करत होता. त्याने पोलीस कर्मचाऱ्यावर बंदूक रोखली आणि त्याला तिथून निघून जाण्यास सांगितलं. मात्र तो पोलीस कर्मचारी तिथेच उभा होता. यानंतर त्या तरुणाने जवळपास 8 राऊंड फायर केले."

सौरभ पुढे सांगतात, "माझ्या मागे उभा असलेला जमाव 'जय श्री राम'च्या घोषणा देत होता. म्हणजे दोन्ही जमावांच्या मध्ये एक पोलीस कर्मचारी उभा होता. गोळी झाडणारा तरुणी CAA विरोधात निदर्शनं करत होता."

गर्दीच्या हातात भगवा झेंडा होता, असा दावा करण्यात येतोय.

सौरभकडून आम्हाला या घटनेचा चांगल्या क्वालिटीचा व्हीडिओ मिळाला. या व्हीडिओमधल्या ज्या वस्तुंना भगवे झेंडे म्हटलं जात होतं ते झेंडे नसून गाड्यांवर फळं आणि भाज्या ठेवण्यासाठी वापरल्या जाणारे नारंगी रंगाचे बॉक्स होते. निदर्शनं करणारे त्यांचा शिल्ड म्हणून वापर करत होते.

बरेच प्रयत्न करुनही मोहम्मद शाहरुख याच्या कुटुंबीयांशी आम्ही संपर्क साधू शकलो नाही.

मात्र, प्रत्यक्षदर्शी आणि घटनेचा व्हीडिओ बघून एक गोष्ट स्पष्ट होते की मोहम्मद शाहरुख CAA समर्थक जमावाचा भाग नव्हता आणि त्याच्या मागे असलेल्या जमावाच्या हातात भगवे झेंडेसुद्धा नव्हते.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)


शाहरुख खान आणि त्याची पत्नी गौरी

आमच्या कुटुंबात आम्ही कधीही हिंदू-मुसलमान अशी चर्चा केली नाही. माझी बायको हिंदू आहे, मी मुसलमान आहे आणि माझी मुलं हिंदुस्तान आहेत. शनिवारी प्रसारित झाले्या या शोमध्ये शाहरुख पाहुणा म्हणून सहभागी झाला होता.

या शोमध्ये विचारलेल्या प्रश्नावर बोलताना ते म्हणाले, "अनेकदा, जेव्हा माझी मुलं शाळेत गेली. तेव्हा शाळेत तर आपल्याला धर्म सांगावा लागतो. माझी मुलगी लहान होती तेव्हा तिनं मला मी कोणत्या धर्माचा आहे असं विचारलं होतं. तेव्हा मी त्यात आम्ही भारतीय आहोत असं लिहिलं. कोणताही धर्म नाही आणि असता कामा नये."

त्यांच्या या विधानावरून सोशल मीडियावर शाहरुख खानचं कौतुक होतंय, तर कुणी CAA-NRCवर आजवर त्याने मौन बाळगल्याबद्दल त्याच्यावर टीकाही होत आहे.

नरेश नावाचे ट्विटर युजर लिहितात, "आम्हाला अभिमान आहे, आम्ही भारतीय आहोत आणि याशिवाय अधिक गर्व असणारी दुसरी कोणतीही गोष्ट असू शकत नाही."

शैलव नावाचे एक युजर लिहितात. "शाहरुखने हिंदुस्तान चांगल्या पद्धतीने समजावला."

पूर्वी यांच्यामते शाहरुख यांचं वक्तव्य हृदयस्पर्शी होतं. भावविधी लिहितात, "आतापर्यंत मी जे ऐकलंय, त्यात... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

लं हे सर्वात सुंदर वाक्य आहे."

मानसी शर्मा लिहितात, "आजच्या कठीण काळात इतकं काही होत आहे. त्या स्थितीत शाहरुख यांचं वक्तव्य सुखावणारं आहे. भारतीय असण्याशिवाय चांगलं काहीच नाही."

असं आहे तर मुलांची मुस्लिम नावं का ठेवली, असंही एका व्यक्तीनं विचारलं. त्याला उत्तर देताना एक ट्विटर युजर लिहितात, "सुहाना हे मुस्लीम नाव आहे. आर्यन हिंदू नाव आहे. आणि अबराम हे नाव अब्दुल्ला आणि राम यांना जोडून केलं आहे."

अंकुर अग्रवाल लिहितात, "शाहरुख खान भारताचं भूषण आहेत. मात्र CAA आणि NRCला विरोध होत असताना त्यांनी मौन बाळगलं."

इशान सिद्दिकी लिहितात, "काहीही नं बोलता तुम्ही NRCच्या मुद्द्यावर भाष्य करत आहात, हे चांगलं आहे. बोलणं न बोलणं तुमची इच्छा आहे. परंतु यामुळे फायदा होईल आणि लोकांच्या समोर CAA आणि NRCचं सत्य येईल."

तुम्हाला काय वाटतं?

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)


शाहीन बागमध्ये जमलेल्या महिला आंदोलक

उर्दूतले सुप्रसिद्ध कवी मजाझ यांनी अनेक वर्षांपूर्वी लखनौमध्ये नर्गिस दत्त यांना भेटल्यावर हा शेर लिहिला होता. मात्र आपला हा शेर भविष्यात इतका चपखल बसेल, असं त्यांनाही वाटलं नसेल.

कवी मजाझ ज्या अलिगढ मुस्लीम विद्यापीठात शिकले, त्याच विद्यापीठात आज वादग्रस्त सुधारित नागरिकत्व कायद्याविरोधात ठिणगी पेटली आहे. हा कायदा मुस्लिमविरोधी असल्याचा आरोप होत असल्यामुळे त्याविरोधात देशभरात आंदोलनं पेटली आहेत... आणि कायम बुरख्यात दिसणाऱ्या विद्यार्थिनी या आंदोलनांच नेतृत्त्व करत आहेत.

अलिगढ मुस्लीम विद्यापीठ आणि जामिया मिलिया इस्लामिया ही दोन शैक्षणिक केंद्रं CAA विरोधाचं केंद्र बनली आहेत. विशेष म्हणजे तिथला मोर्चा तरुण महिला सांभाळत आहे.

एखाद्या कायद्याविरोधात पुकारलेल्या आंदोलनात एवढ्या मोठ्या संख्येने मुस्लीम महिला सहभागी होण्याची भारताच्या इतिहासातली ही पहिलीच वेळ आहे.

शाहीन बाग या गरीब मुस्लिमबहुल वस्तीतल्या महिला दिल्लीच्या कडाकाच्या थंडीत दिवस-रात्र बसून CAA विरोधात निदर्शनं करत आहेत. हा कायदा राज्यघटनेच्या विरोधात असल्याचं त्यांचं म्हणणं आहे. कडाक्... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

याची थंडी आणि पोलिसांनी देशाच्या इतर भागात CAA विरोधी आंदोलकांविरोधात केलेला बळाचा वापर, अशा परिस्थितीतही या महिला निषेधाच्या नव्या शब्दकोशाच्या भोई बनल्या आहेत. हिजाब आणि बुरख्यासह त्या स्वतःच्या अस्मितेचं राजकारण करत आहेत.

काही दिवसांपूर्वी जामिया मिलिया इस्लामियावर झालेल्या हल्ल्यानंतर हे सगळं सुरू झालं. शाहीन बागेतल्या 10 महिला घराबाहेर पडल्या आणि जामियात झालेल्या अन्यायाविरोधात धरणं आंदोलन करण्याचा निग्रह त्यांनी केला. त्याच रात्री अलीगड मुस्लीम विद्यापीठातल्या अब्दुल्ला हॉस्टेलमधल्या तरुणी त्यांना हॉस्टेलच्या आत बंद करून ठेवणारे तीन लॉक तोडून बाहेर आल्या. त्यांना हॉस्टेल परिसरातून बाहेर पडू न दिल्याने त्यांनी पोलिसांच्या अत्याचाराविरोधात तिथेच धरणं आंदोलन सुरू केलं.

दुसऱ्या दिवशी सकाळी म्हणजे 16 डिसेंबर रोजी हॉस्टेलमधल्या विद्यार्थ्यांना घरी परत पाठवण्यासाठी विद्यापीठाने बसेस बोलवल्या. त्याच दिवशी सकाळी अलीगढमधल्या दोधपूरमध्ये राहणाऱ्या आणि अलीगढ मुस्लीम विद्यापीठात युनानी वैद्यकशास्त्राचा अभ्यास करणाऱ्या आयशा (20) आणि तुबा (21) या दोन तरुणी घरातून बाहेर पडल्या आणि विद्यापीठातल्या मौलाना आझाद वाचनालयाच्या पायऱ्यांवर बसून धरण आंदोलन सुरू केलं. त्यांच्या हातात फलकं होते - तुबाने 'Silent Protest' तर आयशाने 'तानाशाही नहीं चलेगी' लिहिलेले फलक झळकावत, दोघी बहिणी पुढचे अनेक तास तिथेच धरणं देत बसल्या.

विद्यापीठात कलम 144 लागू करण्यात असल्यामुळे विद्यापीठ प्रशासनाने आपल्याला इशारा दिल्याचंही त्या सांगतात. मात्र या कलमांतर्गत चारपेक्षा जास्त जण एकत्र येऊ शकत नाहीत आणि आम्ही दोघीच आहेत. त्यामुळे आपण नियमांचं उल्लंघन केलेलं नाही, असं या बहिणींचं म्हणणं होतं.

तुबा म्हणते, "आम्ही हार मानून गप्प बसलो, असा कुणाचा समज होता कामा नये. जोवर आंदोलन करण्यासाठी एक जणही उभा आहे, तोवर आंदोलन जिवंत आहे."

CAA विरोधात रस्त्यावर उतरणाऱ्या या महिलांपैकी बहुतांश तरुण आहेत. त्या अस्वस्थ आहेत. त्या स्पष्टवक्त्या आणि संयमी आहेत. मुस्लीम महिलांना स्वतःचा आवाज नाही. दीर्घकाळ अन्याय सहन केल्याने त्या पिचल्या आहेत, अशी मुस्लीम महिलांची प्रतिमा बनली आहे.

या मुस्लीम महिलांचा सामना कसा करायचा हे राज्यव्यवस्थेला माहिती नाही आणि त्यामुळेच त्याच हे आंदोलन दीर्घकाळ टिकवू शकतात, असा विश्वास या महिलांना वाटतो.

शाहीन बागमध्ये जमलेल्या महिला...


शाहू महाराजांचा उल्लेख सामाजिक 'कार्यकर्ते' असा केल्याने फडणवीस यांच्यावर टीकेची झोड उठली होती. देवेंद्र फडणवीस यांनी सर्व शिव-शाहू भक्तांची माफी मागावी अशी मागणी करणारं ट्वीट खासदार संभाजीराजे  यांनी केलं होतं.

संभाजीराजे यांच्या ट्वीटला उत्तर देत फडणवीस यांनी या सगळ्या घडलेल्या प्रकाराबद्दल दिलगिरी व्यक्त केली.

Twitter पोस्ट समाप्त, 1

या ट्वीटमध्ये फडणवीस यांनी लिहीलंय, "छत्रपती राजर्षी शाहू महाराज यांच्या स्मृतीदिनी केलेल्या ट्वीटमध्ये चूक झाल्याचे लक्षात येताच मी ते ऑफिसला दुरुस्त करण्यास सांगितले. शाहू महाराज यांचा अनादर करण्याचे कधी माझ्या मनात सुद्धा येऊ शकत नाही. तथापि यामुळे भावना दुखावल्या गेल्यात. सर्वांची दिलगिरी व्यक्त करतो."

नेमका वाद काय?

6 मे हा छत्रपती राजर्षी शाहू महाराजांचा स्मृतीदिन. त्यांना अभिवादन करण्यासाठी केलेल्या एका ट्वीटमध्ये देवेंद्र फडणवीस यांनी शाहू महाराजांचा उल्लेख सामाजिक कार्यकर्ते असा केल्याने त्यांच्यावर टीका करण्यात येत होती. यानंतर देवेंद्र फडणवीस यांनी हे ट्वीट डिलीट केलं.

दरम्यान, देवेंद्र फडणवीस यांनी व्यक्त केलेल्या दिलगिरीवर संभाजीराज... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

े छत्रपती यांनी म्हटलं, की झालेली चूक मान्य करून, तिच्यात सुधारणा केल्याने कमीपणा येत नसतो.

"तुम्ही लोकभावनेचा आदर केलात. छत्रपती शिवाजी महाराज, राजर्षी शाहु महाराज व तसेच सर्वच महापुरुषांच्या अस्मिता सर्वांनीच जपल्या पाहिजेत. सर्व पक्षीय नेतृत्वाने तो आदर्श निर्माण करण्याची आवश्यकता आहे," असंही संभाजीराजे यांनी म्हटलं.

देवेंद्र फडणवीसांवर टीका करणारं एक ट्वीट काँग्रेसचे प्रवक्ते सचिन सावंत यांनी देखील केलं होतं.

सावंत यांनी म्हटलं, "संघाच्या मनुवादी विचारांच्या मुशीतून आलेल्या देवेंद्र फडणवीस यांनी छत्रपती शाहू महाराजांना कार्यकर्ता म्हणून कमी लेखणे आश्चर्यकारक नाही. संघाने मनुवाद आणायचा असल्याने महात्मा फुले, शाहू महाराज व डॉ बाबासाहेब आंबेडकरांचा कायम आकस‌च केला. मनातील भावना बाहेर आली एवढेच! जाहीर निषेध!"

विरोधी पक्षनेते देवेंद्र फडणवीस यांनी राजर्षी शाहू महाराजांचा 'सामाजिक कार्यकर्ता' असा उल्लेख करून बदनामी केली आहे. याबाबत फडणवीस माफी मागणार नाहीत, तोपर्यंत त्यांना कोल्हापुरात प्रवेश बंदी करत आहोत, असं संभाजी ब्रिगेडने एक पत्रक प्रसिद्ध करून म्हटलं होतं.

जगातील विद्वानांच्या यादीमध्ये राजर्षी शाहू महाराजांचा उल्लेख केला जातो. लोकराजा शाहू महाराजांना पिलर ऑफ सोशल डेमोक्रसी म्हणजेच सामाजिक लोकशाहीचे स्तंभ असं डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांनी म्हटलं आहे. त्यामुळे फडणवीस यांनी शिव-शाहू-फुले-आंबेडकर यांचा इतिहास वाचून घ्यावा, असा टोलाही संभाजी ब्रिगेडने लगावला.

शाहू महाराजांचा सामाजिक कार्यकर्ता म्हणून उल्लेख केल्याने यावर टीका झाल्यानंतर आधीचे ट्वीट डिलीट करुन फडणवीस यांनी शाहू महाराजांच्या कार्याची महती सांगणारा एक व्हीडिओ पोस्ट केला.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)


शिंजियांग या चीनमधल्या मुस्लीम बहुल प्रांतात हलाल पदार्थ खाण्यावर बंदी  घालण्यात आली आहे. उईघूर मुस्लीमांच्या रोजच्या जिवनात बदल घडवण्यासाठी हा प्रयत्न केला जात असल्याचं सांगितलं जात आहे.

धार्मिक जहालवादी विचारांना आळा घालण्यासाठी या भागातल्या उईघूर मुस्लिमांना "पुनर्शिक्षित" (reeducation) केलं जात असल्याचं सरकारनं स्पष्ट केलं आहे. यासाठी चीन सरकारनं अशा प्रशिक्षण केंद्रांना नुकतीच कायदेशीर मान्यता दिली आहे.

"हलाल पदार्थ हे धर्मनिरपेक्ष समाज निर्माण करण्यामध्ये अडथळा असल्याचं," शिंजियांगच्या प्रशासकीय अधिकाऱ्यांचं म्हणणं आहे.

सोमवारी (8 ऑक्टोबर) शिंजियांगची राजाधानी उरुमतीचीमध्ये  झालेल्या कम्युनिस्ट पक्षाच्या केंद्रीय समितीच्या बैठकीत हलाल पदार्थांविरोधात मोहिम सुरु करण्याची शपथ घेण्यात आली.

We Chat या सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्मवर स्थानिक सरकारनं ही माहिती दिली आहे.

'हलाल पदार्थ हे धर्मनिरपेक्ष जिवनातला अडथळा'

हलालच्या नावाखाली इस्लाम हा धर्मनिरपेक्ष जिवनात ढवळाढवळ करत असल्याचं, ग्लोबल टाइम्स या सरकारी वृत्तपत्रानं म्हटलं आहे.

लोकांनी सगळ्या पदार्थांची चव घ्यायला पाहिजे. सर्व... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

नागरिकांनी धर्मावर विश्वास न ठेवता मार्क्सवादी-लेनिनवादी विचार अंगिकारला पाहिजे, असं स्थानिक कम्युनिस्ट पक्षाच्या नेतृत्वानं स्पष्ट केलं आहे. सार्वजनिक ठिकाणी चीनी भाषेतच संवाद साधावा असा आग्रही धरला जात आहे.

चीनमध्ये अधिकृतरित्या कोणत्याही धर्मावर बंदी नसली तरी गेल्या काही महिन्यांपासून धार्मिक स्थळांवर देखरेख वाढवण्यात आली आहे.

'जहालवादी विचारांविरोधात लढाई'

शिंजियांगमधल्या जहालवादी उईघूर मुस्लीमांविरोधात चीन सरकारनं मोहिम उघडल्याचं सांगितले जात आहे. त्यासाठी हजारो मुस्लिमांना पुर्नशिक्षण केंद्रात भरती करण्यात आलं आहे.

धार्मिक जहालवादाला आळा घालण्यासाठी या मुस्लिमांना पुन्हा शिक्षण देण्यात येत आहे, असं सरकारचं म्हणणं आहे.

उईघूर युवक बेपत्ता होत असल्याच्या कारणांवरून चीनवर जगभरातून टीका होत आहे. संयुक्त राष्ट्राच्या मानवाधिकार परिषदेच्या माहितीनुसार आतापर्यंत 10 लाख उईघूर मुस्लीमांना पुर्नशिक्षण केंद्रात भरती केलं गेलं आहे.

शिंजियांग प्रांतातून खऱ्या बातम्या जगासमोर येणं अवघड आहे. प्रसारमाध्यमांवर इथे बंदी घालण्यात आली आहे. बीबीसीनं अनेकवेळा या भागातून बातमी देण्याचा प्रयत्न केला आहे. तसंच पुर्नशिक्षण केंद्राविषयी पुरावेही मिळवले आहेत.

बीबीसीच्या न्यूजनाईट कार्यक्रमात काही माजी कैद्यांची मुलाखत घेण्यात आली, ज्यांनी या भागातून कसातरी पळ काढला.

पाहा व्हीडिओ : 10 लाख मुस्लिमांना कोंडल्याचा चीन सरकारवर आरोप

"आम्हाला तिथे झोपू द्यायचे नाहीत. आम्हाला तिथं कितीतरी तास टांगून ठेवायचे आणि मग आम्हाला मारहाण व्हायची. त्यांच्याकडे जाड रबराचे आणि लाकडाचे दांडके होते. वायरपासून त्यांनी चाबूक तयार केले होते. टोचण्यासाठी सुया होत्या."

"नखं उपटण्यासाठी प्लायलर्स होते. ही सगळी शस्त्र टेबलावर ठेवलेली असायची. कधीही त्यांचा वापर व्हायचा. मी अनेकदा लोकांना किंचाळताना ऐकलं आहे," असं ओमीर नावाच्या एका माजी कैद्यानं सांगितलं.

फेब्रुवारी 2017मध्ये 5 लोकांचा भोसकून खून करण्यात आल्यावर या भागात पोलिसांची गस्त वाढवण्यात आली आहे.

शिंजियांग प्रांत कुठे आहे?

हा भाग चीनच्या पश्चिम टोकाला आहे आणि हा चीनचा सगळ्यांत मोठा प्रांत आहे. या भागाच्या सीमेवर भारत, अफगाणिस्तान आणि मंगोलिया या देशांची सीमा आहे.

तिबेटसारखाच हा स्वायत्त भाग आहे. याचा अर्थ कागदोपत्री तिथं स्वतंत्र प्रशासन आहे. मात्र प्रत्यक्षात केंद्र सरकारकडून...


शिंजो आबे यांनी शुक्रवारी (28 ऑगस्ट) प्रकृती अस्वास्थ्याच्या कारणावरून जपानच्या पंतप्रधान पदाचा राजीनामा दिला. त्यानंतर या विषयावरची चर्चा अधिक वाढली आहे. शिंजो आबे यांनी दीर्घकाळ जपानचे पंतप्रधान म्हणून काम सांभाळलं.

टीकाकारांच्या मते शिंजो आबे यांनी जुन्या आणि रुढीवादी पिढीचं नेतृत्त्व केलं. शिवाय त्यांचं परराष्ट्र धोरण अत्यंत जगजाहीर होतं.

मात्र, आबे यांच्या समर्थकांच्या मते जपानचं जागतिक स्थान सुधारण्यात त्यांचा मोलाचा वाटा आहे. शिंजो आबे यांना राष्ट्रहिताची उत्तम जाण असल्यामुळेच जपान जगातली तिसऱ्या क्रमांकाची अर्थव्यवस्था बनू शकला, असंही आबे यांच्या समर्थकांना वाटतं.

तसं पाहिलं तर आबे यांच्या या दोन्ही प्रतिमा खऱ्या आहेत.

शिंजो आबे यांनी पंतप्रधानपदाच्या आपल्या 8 वर्षांच्या कार्यकाळात देशात तसंच आंतरराष्ट्रीय पातळीवरही जपानची राष्ट्रीय ओळख आणि ऐतिहासिक परंपरा यांच्या वाढीसाठी काम केलं. यातून त्यांच्यातल्या परंपरावादी राजकारण्याची झलक बघायला मिळते.

आबे यांनी जपानच्या नागरी जीवनात सम्राटचं स्थान निश्चित केलं. उच्च माध्यमिक शाळेच्या पुस्तकांमधून अनेक आत्मटीकात्मक प्रकरणं क... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ाढून टाकली. युद्धानंतरच्या राज्यघटनेत बदल करण्याचा अयशस्वी प्रयत्नही त्यांनी केला. हा राष्ट्रवादी अजेंडा प्रामुख्याने जपानवर केंद्रित होता.

याउलट परराष्ट्र विषयांमध्ये (मग तो सुरक्षेचा असो किंवा आर्थविषयक असो) आबे बऱ्यापैकी व्यावहारिक होते.

त्यांनी जपानचे परराष्ट्र संबंध (विशेषकरून अमेरिकेसोबत) अधिक मजबूत केले आणि प्रादेशिक-वैश्विक शक्तींसोबत नवीन संबंध जोडले. या काळात जपानने आपला वैचारिक कल बाजूला ठेवत लोकशाही आणि एकाधिकारशाही असलेल्या अशा दोन्ही प्रकारच्या राष्ट्रांसोबत संबंध दृढ करण्याचा प्रयत्न केला.

शिंजो आबे यांचं योगदान

2012 सालापासून ते आतापर्यंत शिंजो आबे यांनी 6 निवडणुकांमध्ये विजय मिळवला. यात 3 कनिष्ठ तर 3 वरिष्ठ सभागृहाच्या निवडणुका होत्या. मात्र, त्यांच्या यशाचं एक मोठं कारण जपानमधील दुबळा आणि कमकुवत विरोधी पक्ष असल्याचं मानलं जातं.

आबे यांनी टप्प्याटप्प्याने आणि वाढत जाणाऱ्या सुधारणांच्या माध्यमातून यश संपादन केलं. संरक्षण धोरणाबाबत आबे यांच्या टप्प्याटप्प्याने काम करण्याच्या दृष्टिकोनाचे परिणाम अनेक प्रमुख क्षेत्रांमध्ये दिसून आले.

यात 2013 साली स्थापना करण्यात आलेल्या राष्ट्रीय सुरक्षा परिषदेचाही समावेश आहे. 2014 साली नवा गोपनीयता कायदा मंजूर करणं आणि जपानच्या सुरक्षा दलांना सामूहिक सुरक्षा मोहिमांमध्ये भाग घेण्याची परवानगी देणे, यासारख्या तरतुदी त्यात आहे.

आबे यांच्या कार्यकाळात संरक्षण क्षेत्रावरच्या खर्चात जवळपास 13 टकक्क्यांची वाढ झाली. त्यांनी संरक्षणविषयक अधिक लवचिक धोरणं तयार केली.  सैन्यासाठी अत्याधुनिक आणि महागडे सैन्य हार्डवेअरसह F-35 लढाऊ विमानं खरेदी केली. जपानच्या प्रादेशिक क्षेपणास्त्र क्षमता वाढवण्यास सक्षम तंत्रज्ञानाचीही भर टाकली.

याच महिन्यात जपानचे संरक्षण मंत्री तारो कोनो यांनी जपान युके, अमेरिका, ऑस्ट्रेलिया, न्यूझीलंड आणि कॅनडासोबत 'फाईव्ह आईज इंटेलिजन्स'मध्ये सहभागी होणार असल्याचं जाहीर केलं होतं. यातून जपानने हे संकेत दिले की, शिंजो आबे यांचं हे 'शांतता धोरण' आता जपानसाठी 'न्यू नॉर्मल' बनलं आहे.

ट्रंप यांच्यासोबत जाणं सोपं नव्हतं

डोनाल्ड ट्रंप यांच्यासोबत घनिष्ठ संबंध कायम ठेवण्यात आलेल्या यशाचं श्रेय शिंजो आबे यांना दिलंच पाहिजे. याचं कारण म्हणजे अमेरिकेच्या 'कपटी रणनीतीला' त्यांनी कूटनीती म्हणजेच मुत्सद्देगिरीने बगल दिली.

असं असलं तरी अमेरिकेच्या...


शिंदे बंधू

या चुकीच्या शिक्षेमुळं एकाच घरातले सहा जण आणि त्यांच्या कुटुंबावर नेमका काय परिणाम झाला? आणि या सगळ्यांतून भारतीय न्याय व्यवस्थेविषयी काय समोर येतं?

ज्या 5 लोकांना सर्वोच्च न्यायालयाने मुक्त केलं त्यांनी तुरुंगातल्या 16 वर्षांपैकी 13 वर्षं मृत्युदंडाच्या शिक्षेच्या छायेखाली काढली. हा गुन्हा घडला तेव्हा सहावा आरोपी हा सज्ञान नव्हता. पहिल्यांदा त्याच्यावरही सज्ञान असल्याप्रमाणेच खटला चालवण्यात आला आणि त्यालाही मृत्यूदंड सुनावण्यात आला. पण तो तेव्हा 18 वर्षांचा नसून 17 वर्षांचा होता हे 2012मध्ये सिद्ध झालं. त्यानंतर त्याची सुटका करण्यात आली.

मृत्युदंड देण्यात आलेल्या सगळ्यांना छोट्या अंधाऱ्या कोठडीमध्ये डांबून ठेवण्यात आलं होतं. फाशीची शिक्षा त्यांच्या डोक्यावर टांगत्या तलवारीसारखी होती. कोठडीबाहेरचे प्रखर बल्ब कायम सुरू राहत. कोठडीच्या आसपासची शांतता कधी कधी शेजारच्या कोणत्यातरी कोठडीतल्या कैद्यांच्या किंकाळ्यांनी भंग होत असे.

सुटका करण्यात आलेल्या सहा जणांपैकी एकाने सांगितलं, मृत्युदंड मिळणं म्हणजे "छाताडावर नाग बसल्यासारखं" होतं.  तर दुसऱ्याने सांगितलं की त्याला फाशीच... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ी शिक्षा देण्यात आलेल्या लोकांची भूतं स्वप्नांत दिसत होती.

दिवसा त्यांना काही तासांपुरतं या काळ कोठडीतून बाहेर काढलं जाई. पण बाहेरचं दृश्य अधिकच घाबरवणारं होतं. एका कैद्याला आकडी आली तर एकदा एकाने आत्महत्या केली. त्या व्यक्तीच्या पोटात अल्सर्स झाले होते, त्याला वेदना व्हायच्या पण योग्य औषधोपचार मिळाले नाहीत.

या तरुणाची वैद्यकीय तपासणी करणाऱ्या दोन डॉक्टर्सनी सांगितलं, "हा अमानवी परिस्थितीत मृत्यूच्या छायेखाली अनेक वर्षं राहिलेला आहे."

आता खूप थकवा जाणवतो असं बापू अप्पा शिंदे सांगतात.

अंबादास लक्ष्मण शिंदे, बापू अप्पा शिंदे, अंकुश मारुती शिंदे, राजा अप्पा शिंदे, राजू म्हसू शिंदे आणि सुरेश नागू शिंदे या सगळ्यांची वयं तेव्हा 17 ते 30 च्या दरम्यान होती. पश्चिम महाराष्ट्रतल्या नाशिकमध्ये पेरू तोडणाऱ्या कुटुंबातल्या पाच जणांचा खून केल्याच्या आरोपात त्यांना दोषी ठरवण्यात आलं होतं. 17 वर्षांचा अंकुश माळी या सगळ्यांमध्ये सर्वांत लहान होता.

न केलेल्या गुन्ह्याची शिक्षा

जून 2006 - पुण्यातल्या जिल्हा न्यायालयाने सर्व सहा जणांना मृत्युदंडांची शिक्षा दिली.

मार्च 2007 - मुंबई उच्च न्यायालयाने या सगळ्यांना दोषी ठरवलं, पण मृत्युदंडाच्या शिक्षेचं रूपांतर जन्मठेपेत केलं.

एप्रिल 2009 - मुंबई उच्च न्यायालयाने दिलेल्या निकालाच्या विरोधातली याचिका सुप्रीम कोर्टाने फेटाळली आणि सहा जणांना पुन्हा फाशीची शिक्षा देण्यात आली.

ऑक्टोबर 2018 - सुप्रीम कोर्टाने त्यांच्या निर्णयावरची फेरविचार याचिका मंजूर केली.

मार्च 2019 - सुप्रीम कोर्टाने स्वतःचाच निर्णय बदलत या सगळ्यांना यात चुकीच्या पद्धतीने गोवण्यात आल्याचं सांगत निर्दोष मुक्त केलं.

हे शिंदे बंधू भटक्या विमुक्त जमातीतले असून ही भारतातल्या सर्वांत गरीब जमातींपैकी एक आहे. ही जमात खड्डे खणते, कचरा वेचते, गटारं साफ करते आणि पोटापाण्यासाठी इतर लोकांच्या शेतावर काम करते. गेल्या 13 वर्षांमध्ये तीन कोर्टांतल्या सात न्यायाधीशांनी त्यांना दोषी ठरवलं आणि या सगळ्या न्यायाधीशांचा निर्णय चूक होता.

सुप्रीम कोर्टाने त्यांना दोषी ठरवण्याचा निर्णय बदलणं महत्त्वाची गोष्ट होती. इतिहासात पहिल्यांदाच भारतातल्या सर्वोच्च न्यायालयाने त्यांचाच मृत्युदंडाचा निर्णय बदलला होता.

या सगळ्यांना यामध्ये गोवण्यात आलं असून कोर्टाकडून भयंकर मोठी चूक झाल्याचं न्यायाधीशांनी म्हटलं. या प्रकरणाची...


शिक्षणतज्ज्ञ ऊर्वशी साहनी, लेखक आणि कार्यकर्त्या ईरा त्रिवेदी, भारतीय क्रिकेट संघाची कर्णधार मिताली राज आदी भारतीय महिलांचा यात समावेश आहे.

तसंच नासाच्या अंतराळवीर पॅगी व्हिस्टन, लायबेरियाच्या राष्ट्राध्यक्ष एलन जॉन्सन सरलीफ तसंच इंग्लंडच्या फुटबॉलपटू स्टेफ हॉटन यांच्या नावांचा समावेश आहे. उर्वरित 40 जणींची नावं लवकरच जाहीर करण्यात येतील.

जगभरातील महिलांच्या समस्यांवर प्रकाश टाकण्याचं काम बीबीसीची '100 वुमेन ऑफ द ईयर' ही सीरिज करत असते. या सिरीजच्या माध्यमातून यावर्षी महिलांना बदल घडवण्यासाठी प्रेरित केलं जाणार आहे.

यामध्ये कवयित्री रुपी कौर, असिड हल्ल्यातून वाचलेली रेशम खान आणि टीव्ही स्टार जिन झिंग यांच्या नावांचाही समावेश आहे.

न संपणारा छळ, असमानता आणि समाजात बहुतेक स्तरांवर होणारं दुर्लक्ष, यामुळं महिलांमध्ये निराशेची भावना निर्माण होऊ शकते. त्यामुळं याप्रकारच्या भेदभावांना हाताळण्यासाठी आम्ही या वर्षीच्या सत्रात महिलांना नावीन्यपूर्ण उपक्रम सुरु करण्याबद्दल विचारत आहोत.

काय आहेत महिलांच्या मुख्य समस्या?

100 वुमेन ऑफ द ईयर या सीरिजचं हे पाचवं वर्षं आहे.

यंदा या सीरिजमध्ये "... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ग्लास सिलिंग" म्हणजेच महिलांच्या विकासामध्ये अडथळा निर्माण करणारे विविध समज, महिलांमधील निरक्षरता, सार्वजनिक ठिकाणी होणारा छळ आणि खेळांमध्ये होणारा स्त्री-पुरुष भेदभाव, या चार बाबींवर भर देण्यात येणार आहे.

काय आहे 100 वुमेन?

जगभरातल्या प्रतिभावान आणि प्रेरणादायी अशा 100 महिलांचा समावेश बीबीसीच्या '100 वुमेन ऑफ द ईयर'मध्ये दरवर्षी केला जातो.

सध्या महिला प्रामुख्यानं ग्लास सिलिंग, महिलांमधील निरक्षरता, सार्वजनिक ठिकाणी होणारा छळ आणि खेळांमध्ये होणारा स्त्री-पुरुष भेदभाव या चार समस्यांना सामोरं जात आहेत.

2017 साली निवडण्यात आलेल्या 100 जणींना आम्ही या समस्या हाताळण्याचं आव्हान करत आहोत.

ज्याद्वारे वास्तविक जीवनात अंमलबजावणी करता येतील, असे उपाय त्या घेऊन येतील. तसंच तुम्हीही स्वत:च्या कल्पना मांडून यात सहभागी व्हाल, अशी आमची अपेक्षा आहे.

काय करणार 100 वुमेन?

या यादीतील काही जणी ऑक्टोबर महिन्यातंल्या चार आठवड्यांत, चार वेगवेगळ्या शहरांत काम करण्यासाठी एकत्र येतील. यातून वरील समस्या भेडसावत असलेल्या महिलांना मदत होईल असा उपक्रम सुरु करतील.

बाकी त्यांच्या-त्यांच्या प्रदेशातून या एकत्र आलेल्या महिलांना पाठिंबा आणि प्रेरणा देण्याचं काम करतील.

जर अधिकाधिक महिलांनी त्यांच्या कल्पना आणि कौशल्यं आमच्यासोबत शेयर केली तर राहिलेल्या 40 महिलांची नावेही याच आठवड्यांत समाविष्ट करण्यात येईल.

ही चारही आव्हानं पार करण्यात 100 वुमेन यशस्वी झाल्या तर त्याचं श्रेय जगभरातल्या महिलांना जाईल. ज्यांनी या समस्या का आणि कशामुळं महत्त्वाच्या आहेत, याबद्दलच्या समजुतीला विशिष्ट आकार दिला.

कारण, दृष्टीस पडलेल्या उत्तमोत्तम कल्पना त्यांनी शेयर केल्या आहेत किंवा त्या स्वत: त्यांच्याबरोबर वेगळं काहीतरी घेऊन आल्या आहेत.

जगाशी संवाद साधणार 100 वुमेन

हे फक्त कल्पनांपुरतंच मर्यादित नाही. 100 वुमेन रेडियो, ऑनलाईन आणि सोशल मीडियाच्या माध्यमातून संवाद साधणार आहेत.

ग्लास सीलिंग हे सॅन फ्रान्सिस्कोसाठी मोठं आव्हान आहे, महिलांमधील निरक्षरता हे दिल्लीतील मोठं आव्हान आहे, सार्वजनिक ठिकाणी होणारा छळ हे लंडनमधील मोठं आव्हान आहे, तर खेळांमध्ये होणारा स्त्री-पुरुष भेदभाव हे रिओमधील मोठं आव्हान आहे.

असं असलं तरी या समस्यांबद्दल वैश्विक स्तरावर संवाद साधला जाणार आहे आणि आम्हाला यात जगभरातील महिलांचा सहभाग अपेक्षित आहे.

तुम्हीही सहभागी होऊ...


शिक्षा सुनावण्यात आलेल्यांमध्ये बंदी घालण्यात आलेल्या मुस्लीम ब्रदरहूडच्या नेत्यांचाही समावेश आहे. एकूण 700 जणांवर हा सामूहिक खटला सुरू आहे.

मानवी हक्कांसाठी काम करणाऱ्या अम्नेस्टी इंटरनॅशनल संस्थेने या शिक्षेवर टीका केली आहे. हा "अन्याय्यकारक खटला" इजिप्तच्या राज्यघटनेविरोधात असल्याचं त्यांनी म्हटलं आहे.

आता हा खटला इजिप्तच्या प्रमुख मुफ्तींकडे पाठवला जाईल. इजिप्तमध्ये मृत्युदंडाची शिक्षा सुनावण्यात आल्यानंतर त्याविषयी देशातील मुस्लीम कायदे प्रमुख असलेल्या या मुफ्तींबरोबर सल्लामसलत केली जाते.

मुफ्तींचा सल्ला बंधनकारक नसला तरी तो सहसा दुर्लक्षित केला जात नाही.

2013मध्ये इजिप्तमध्ये झालेल्या हिंसाचार प्रकरणी ही फाशीची शिक्षा सुनावण्यात आली.

लोकशाही मार्गाने निवडून आलेले मोरसी यांना पदावरून हटवण्यात आल्याच्या महिन्याभरानंतर, म्हणजेच ऑगस्ट 2013मध्ये हा हिंसाचार उफाळला होता. याची ठिणगी पडली कैरोमध्ये, जेव्हा धरणे आंदोलन करणाऱ्या आंदोलकांना हटवण्याचा सुरक्षारक्षकांनी प्रयत्न केला. त्यानंतर या हिंसाचारात अनेक आंदोलक आणि सुरक्षारक्षक मारले गेले होते.

यावेळी ज्यांना अटक झाली त्यात मान... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ांकित छायाचित्रकार महमूद झैद यांचाही समावेश होता. आंदोलकांना हटवतानाचे फोटो घेताना त्यांना अटक झाली होती. तेव्हापासून ते तुरुंगात असून त्यांच्यावर अनेक गंभीर आरोप लावण्यात आले आहेत.

शनिवारी त्यांच्यावरील खटल्याचा निर्णय कोर्टाने पुढे ढकलला आहे.

महामूद झैद यांच्यावरील खटल्याचा निकाल स्थगित ठेवण्यात आला आहे.

या हिंसाचारानंतरच्या महिन्यांमध्ये मोरसी यांचे समर्थक आणि मुस्लीम ब्रदरहूडवर कारवाई करण्यात आली. मोरसी यांच्या मुस्लीम ब्रदरहूड गटाला पुढे चालून इजिप्तमध्ये दहशतवादी संघटना म्हणून घोषित करण्यात आलं.

अम्नेस्टी इंटरनॅशनलने म्हटलं आहे की, "या हिंसाचारानंतर शेकडो आंदोलकांना अटक झाली आहे. पण या हिंसाचारात सहभागी असलेल्या कोणत्याही सुरक्षारक्षकांना इजिप्त प्रशासनाने ना कोणते प्रश्न विचारले ना कुणावर कारवाई केली."

हे वाचलं का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)


शिखर बँक प्रकरणी ईडीने गुन्हा दाखल करण्याच्या प्रक्रियेनंतर त्या संकटाचे संधीत रुपांतर करत शरद पवार आक्रमक झाले आणि पायाला भिंगरी लागल्यासारखा त्यांनी महाराष्ट्र पिंजून काढला.

शरद पवार विरुद्ध भारतीय जनता पक्ष याच मुद्द्याभोवती निवडणूक फिरत राहिली आणि याचा निकालावर परिणाम झालेला पाहायला मिळाला.

त्यात साताऱ्याच्या सभेतील पावसात भाषणाचा फोटो पवारांची लढाऊ प्रतिमा अधिक बळकट करणारा ठरला. पवारांचं राजकारण दीर्घकाळ जवळून पाहिलेले ज्येष्ठ पत्रकार प्रताप आसबे सांगतात की पवारांचा लढाऊ बाणा ही काही नवी गोष्ट नाही.

"1980 मध्ये पुलोद सरकारमध्ये मुख्यमंत्री असताना शरद पवार दिल्लीला तत्कालीन पंतप्रधान इंदिरा गांधींना भेटले होते. त्यावेळी इंदिरा गांधींनी सुचवले की तुम्ही यशवंतराव चव्हाणांऐवजी संजय गांधींच्या नेतृत्वाखाली काम करावं. त्यावर पवारांनी संजय गांधींचं नेतृत्व मान्य करण्यास नकार दिला. याच्या परिणामाची त्यांना कल्पना होती तरीही त्यांनी आपल्या बाण्याला अनुसरून भूमिका घेतली. पवारांच्या या भूमिकेचा परिणाम असा झाला की दिल्लीहून मुंबईला परत आल्यावर दुसऱ्याच दिवशी त्यांचं सरकार बरखास्तीचा निर्... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

णय केंद्राने घेतला."

समाजवादी काँग्रेसचं नेतृत्व करत असताना पवार कसे अडचणीत आले होते आणि त्यावर कशी मात केली हेही आसबे सांगतात.

"1980 मध्ये झालेल्या विधानसभा निवडणुकीत पवारांच्या समाजवादी काँग्रेसचे 54 आमदार निवडून आले होते. पण यशवंतराव चव्हाणांनी समाजवादी काँग्रेसचे आमदार ओढून घेतल्यानं पवारांसोबत 54 पैकी केवळ पाच आमदार उरले. पवारांसाठी हा मोठाच धक्का होता. पण खचून न जाता पवार त्यानंतर राज्याचा दौरा सुरु केला. लोकांच्या भेटीगाठी घेतल्या. शेतकऱ्यांच्या मुद्द्यावर शेतकरी दिंडी काढली. असं करून पवारांनी पुन्हा एकदा आपला जनाधार निर्माण केला."

आसबे यांचे म्हणणे आहे की पवार जितके दिसतात त्यापेक्षा अधिक आक्रमक आणि लढाऊ आहेत. पण संसदीय पद्धतीचा त्यांच्यावर खूप प्रभाव असल्याने तो आक्रमकपणा दिसून येत नाही.

शरद पवारांनी कर्करोगाशी दिलेला लढाही त्यांच्या फायटर व्यक्तिमत्वाला अधोरेखित करणारा आहे. बीबीसीच्या भारतीय भाषांचे डिजिटल एडिटर मिलिंद खांडेकर पवारांच्या कर्करोगाच्या प्रसंगाविषयी सांगतात.

"2004 च्या लोकसभा निवडणुकीत मी शरद पवारांची सभा कव्हर करण्यासाठी पुण्यात गेलो होतो. याच सभेत पवारांनी सांगितलं की ही सभा संपल्यानंतर आता मी तातडीच्या ऑपरेशनसाठी रुग्णालयात दाखल होत आहे. तेथून ते मुंबईला रवाना झाले त्यांच्यासोबत मी गाडीत त्यांची मुलाखत घेतली आणि ते त्यानंतर ब्रीच कँडी हॉस्पिटलमध्ये दाखल झाले. जेव्हा हे समोर आले की पवारांना कर्करोग झाला. तेव्हा असं समजलं गेलं की आता त्यांचं पुढे काही होऊ शकत नाही. पण आज आपण पाहतोय की त्या कर्करोगावर मात करून ते 15 वर्षं झाले तरी जोमाने कार्यरत आहेत. यातून त्यांची जिद्द स्पष्टपणे दिसते."

शरद पवार यांनी त्यांच्या 'लोक माझे सांगाती' या आत्मचरित्रात, लढण्याचा गुण आपण आईकडून घेतला हे सांगताना या प्रसंगाचा उल्लेख केलाय,

'आमच्या गावात एक सोडलेला वळू होता, आणि त्याचा लोकांना खूप त्रास होतो म्हणून कोणी तरी त्याला चार दोन गोळ्या घातल्या. गोळ्या घातल्यावर हा वळू घायाळ होऊन रस्त्याच्या एका बाजूला कोपऱ्यात पडला होता. पहाटे उठल्यावर माझ्या आईच्या नजरेस तो पडला. त्याच्या अंगातून रक्त येत आहे, हे पाहून तिनं त्याच्या पाठीवरून हात फिरवला. तसं करताच तो जखमी वळू उसळून उठला आणि आईला जोरदार ढुशी देऊन त्यानं पाडलं. पुढे पंधरा मिनिटं तो आईला धडका देत होता. त्यात तिच्या एका मांडीच्या हाडाचा चुरा झाला....


शिया बोयी

पण तो वादळाचा तडाखा त्यांच्या जिद्दीला खीळ घालू शकला नाही. आणि अखेर वयाच्या 69व्या वर्षी त्यांनी एव्हरेस्ट सर केलं!

असं करणारे ते दुसरेच डबल-अॅम्प्युटी (अर्थात अशी व्यक्ती जिच्या शरीरातला एखादा अवयव कापून काढण्यात आला आहे) ठरले आहेत.

यासोबतच ऑस्ट्रेलियाच्या स्टीव्ह प्लेन यांनी सातही खंडांतील सर्वोच्च पर्वतरांगा सर्वांत जलद चढण्याचा विक्रम नोंदवला. आणि त्यांचा हा पराक्रमही काही साधारण नाही.

चार वर्षांपूर्वी सर्फिंग करताना प्लेन यांच्या मानेला दुखापत झाली होती.

'नशिबाने दिलेलं आव्हान'

1975 मधल्या वादळामुळे शिया बोयू समद्रसमाटीपासून 8,000 मीटर उंचीवरल्या 'डेथ झोन'मध्ये अडकून पडले होते. त्यांच्या टीमला तीन दिवस तिथंच तळ ठोकून थांबावं लागलं.

त्यांच्या पायांना हिमबाधा झाली आणि 1996मध्ये त्यांचे दोन्ही पाय गुडघ्यापासून कापावे लागले. पण त्यानतंरही त्यांनी शिखर गाठण्याचा विचार कधीही सोडला नाही.

"माउंट एव्हरेस्ट सर करणं हे माझं स्वप्न आहे," असं त्यांनी AFP वृत्तसंस्थेला एप्रिलमध्ये सांगितलं होतं. "पण मला हे लक्षात घ्यावं लागलं की, माझं हे स्वप्न म्हणजे एक वैयक्तिक आव्हान आहे,... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

खरं तर नशिबाने दिलेलं आव्हान," असं ते म्हणाले होते.

1975च्या संकटानंतर त्यांनी 2014, 2015 आणि 2016 ही तीन वर्षं आणखी प्रयत्न केले. 2016मध्ये ते शिखराच्या जवळ पोहोचले, तेच हिमवादळाने त्यांना अडवलं.

नेपाळच्या प्राधिकरणानं गेल्या वर्षी डबल-अॅम्प्युटी असलेल्या तसंच अंध किंवा एकट्यानं शिखर सर करण्याऱ्या व्यक्तींच्या माऊंट एव्हरेस्ट मोहिमेत सहभागी होण्यावर बंदी घातली आहे.

सुरक्षिततेच्या दृष्टीनं असे नवीन नियम बनवण्यात आल्याचं प्राधिकरणाचं म्हणणं होतं. पण हे म्हणजे भेदभाव करण्यासारखं आहे, असं म्हणून न्यायालयानं या नियमांना रद्दबातल ठरवलं.

सोमवारी एका शेरपा टीमच्या मार्गदर्शनाखाली शिया शिखरापर्यंत पोहोचले, असं हिमालय टाईम्सनं म्हटलं आहे. तसंच नेपाळच्या बाजूनं शिखरापर्यंत प्रथमच कुणी डबल-अॅम्प्युटी व्यक्ती चढली आहे, असं या वृत्तात म्हटलं आहे.

या कामगिरीमुळे शिया हे हिमालयाच्या शिखरापर्यंत पोहोचलेले दुसरे डबल-अॅम्प्युटी व्यक्ती ठरले आहेत.

2006 मध्ये न्यूझीलंडचे मार्क इंग्लिस पहिल्यांदा शिखरापर्यंत पोहोचले होते. याच दरम्यान हिमबाधेमुळे त्यांनाही हातपाय गमवावे लागले होते.

स्टीव्ह प्लेन यांनी सात खंडांतील सर्वोच्च पर्वतरांगा सर्वांत जलद चढण्याचा विक्रम नोंदवला आहे.

शेरपा पथकानं या शिखरापर्यंत दोर फिक्स करण्याआधीच प्लेन आणि शिया यांनी चढाईला सुरुवात केली होती. यामुळे सातव्या खंडावरच्या सर्वोच्च शिखराच्या प्लेन अवघ्या 117 दिवसांत पोहोचू शकले. यामुळे त्यांना पूर्वीचा विक्रम अवघ्या नऊ दिवांनी मोडता आला.

प्लेन यांनी सर केलेली 7 शिखरं

2014च्या उन्हाळ्यात सर्फिंग करत असताना एका लाटेनं प्लेन यांना धडक दिली आणि यात त्याच्या मानेला जबर मार लागला. याला वैद्यकीय भाषेत 'हँगमॅन्स फ्रॅक्चर' असं म्हणतात. यानंतर प्लेन चालू शकतील की नाही, अशी शंका डॉक्टरांनी व्यक्त केली होती.

"साडेतीन वर्षांपूर्वी मी हॉस्पिटलमध्ये मोडलेल्या मानेसह पडून होतो आणि तेव्हाच मी स्वत:साठी ध्येय निश्चित केलं," असं प्लेन यांनी फेसबुकवर लिहिलं आहे.

प्लेन सध्या सर्फ लाईफ सेव्हिंग असोसिएशन आणि स्पायनलक्युअर ऑस्ट्रेलिया या संस्थासाठी पैसे उभारण्याचा प्रयत्न करत आहेत. दुखापतग्रस्त झाल्यानंतर याच संस्थांशी प्लेन यांचा संबंध आला होता.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर...


शिराळा इथल्या कारखान्यातील दृश्य

प्राण्यांवर चाचणी केल्यानंतर, कंपनीने औषध महानियंत्रकांकडे या 'सिरम' ची मानवी चाचणी करण्यासाठी परवानगी मागितली आहे.

इंडियन काउंसिल ऑफ मेडिकल रिसर्चने (ICMR) गेल्यावर्षी, घोड्यांपासून बनवण्यात येणाऱ्या 'अॅन्टीसेरा' ची मानवी चाचणी सुरू केली होती. पण, याचे परिणाम अद्याप सार्वजनिक करण्यात आलेले नाहीत. तर कोस्टारिकामध्ये 'अॅन्टीसेरा' कोव्हिडविरोधात प्रभावी नसल्याचं चाचणीत दिसून आलंय.

तज्ज्ञ म्हणतात, माणसांवर याचे साईड इफेक्ट दिसून येतात, ते पाहाणं महत्त्वाचं आहे.

'अॅन्टीसेरा' सिरम म्हणजे काय?

तज्ज्ञांच्या माहितीनुसार 'अॅन्टीसेरा' सिरम बनवण्याची ही पद्धत फार जुनी आहे. रेबीज आणि इतर आजारांवरील औषध बनवण्यासाठी या पद्धतीचा वापर केला जातो.

'अॅन्टीसेरा' बनवण्यासाठी कोरोनाव्हायरस घोड्याला टोचण्यात आला. घोड्याच्या शरीरात कोव्हिड-19 विरोधात लढण्यासाठी अॅन्टीबॉडी किंवा प्रतिजैविके तयार करण्यात आली. घोड्याच्या रक्तातून काढलेल्या अॅन्टीबॉडीज प्रक्रियाकरून शुद्ध करण्यात आल्या.

रक्तातील 'अॅन्टीसेरा' काढून संशोधकांनी हे इंजेक्शन बनवलं आहे.

मानवी चाचणीसाठी मा... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

गितली परवानगी

कंपनीचा दावा आहे की प्राण्यांवर करण्यात आलेल्या चाचणीत 'अॅन्टीसेरा सिरम' प्रभावी असल्याचं आढळून आलंय.

आयसेरा बायोलॉजिकलचे संचालक नंदकुमार कदम म्हणतात, "कोव्हिडविरोधात 'अॅन्टीसेरा' च्या वापरासाठी औषध महानियंत्रकाकडे मानवी चाचणीची परवानगी मागितली आहे."

शिराळ्यातील कंपनीमधील दृश्य

औषध महानियंत्रकांकडून याबाबत अद्याप कोणतीही माहिती देण्यात आलेली नाही.

टास्कफोर्सचे डॉ. शशांक जोशी यांनी औषध नियंत्रकांकडून परवानगी मिळाल्यानंतर यावर प्रतिक्रिया देणं योग्य ठरेल असं म्हंटलय.

'घोड्यांमधील अॅन्टीबॉडीज प्लाझ्मापेक्षा मजबूत'

भारतात कोरोनारुग्णांवर उपचारासाठी 'प्लाझ्मा थेरपी' चर्चेच्या केंद्रस्थानी होती. कोव्हिडमुक्त झालेल्यांच्या शरीरातून अॅन्टीबॉडीज काढून रुग्णांना दिल्यास फायदा होईल यावर संशोधन सुरू झालं.

आयसेरा बायोलॉजिकचे संचालक डॉ. दिलीप कुलकर्णी पत्रकारांना माहिती देताना म्हणतात, "कोरोनामुक्त झालेल्यांच्या प्लाझ्माला मोठी मागणी आहे. प्लाझ्मामुळे कोरोनारुग्ण बरे होतात. या अॅन्टीबॉडीज व्हायरसला नष्ट करतात. तशाच पद्धतीने संशोधन सुरू झालं."

तज्ज्ञ सांगतात, प्लाझ्मा थेरपी वादग्रस्त आहे. याचा फायदा होत नसल्याचं अनेक ट्रायलमधून स्पष्ट झालंय. याबाबत डॉ. कुलकर्णी यांना विचारल्यानंतर ते सांगतात, "केन्वल्झंट प्लाझ्मामधील अॅन्टीबॉडीज कमकुवत असतात. पण, घोड्यांमध्ये लाखांनी तयार झालेल्या अॅन्टीबॉडीज खूप मजबूत आहेत. ज्याचा फायदा रुग्णांना होईल."

प्लाझ्मा व्हायरस म्युटेट होण्यासाठी कारणीभूत आहे असं डॉ. शशांक जोशी म्हणात. तर, प्लाझ्माच्या अनियंत्रित वापरावरील नियंत्रणासाठी तज्ज्ञांनी आरोग्य मंत्रालयाला पत्र लिहिलंय.

शिराळा इथल्या कारखान्यातील दृश्य

यावर प्रतिक्रिया देताना डॉ. कुलकर्णी सांगतात, "यामध्ये व्हायरसला म्युटेट होण्याचीसाठी वाव मिळणार नाही. यामुळे व्हायरस नष्ट होतात."

कोणत्या रुग्णांना दिलं जाणार इंजेक्शन?

कोरोनाचा मध्यमं आणि गंभीर संसर्ग झालेल्यांना या इंजेक्शनचा एक किंवा दोन डोस देण्यात येतील, अशी माहिती कंपनीच्या अधिकाऱ्यांनी दिलीये.  डॉ. कुलकर्णी पुढे माहिती देतात, सिरम इंन्स्टिट्युटने या अॅन्टीबॉडीजची चाचणी विविध म्युटेशनवर केली आहे.

कंपनीचे संचालक नंदकुमार कदम सांगतात, "कोरोनावर प्रभावी ठरणाऱ्या तयार अॅन्टीबॉडीज रुग्णांना मिळाल्यास, त्यांची रिकव्हरी होण्यासाठी मदत होते. आम्ही,...


शिर्डी इथल्या कार्यक्रमादरम्यान पंतप्रधान नरेंद्र मोदी

देहू-आळंदी पालखी मार्ग, घरकुलांची पायाभरणी, स्मार्ट सिटी, ड्रेनेज योजना अशा विविध विकासकामांचं भूमिपूजन करण्यासाठी मोदी आज सोलापुरात आहेत.

यावेळी त्यांचं स्वागत घोंगडी आणि पुणेरी पगडी भेट देऊन करण्यात आलं. मोदींनीही यावेळी मराठीतून जनसागराशी संवाद साधत कार्यक्रमात अनेकांना आश्चर्याचा धक्का दिला.

याआधीही पंतप्रधान नरेंद्र मोदींनी ऑक्टोबरमध्ये कल्याण आणि पुण्यात झालेल्या कार्यक्रमांमध्ये मराठीत संवाद साधला होता.

याधीही त्यांनी घरकुल योजनेत घर मिळालेल्या लाभार्थ्यांशी मराठीत संवाद साधला. 'नवीन घर मिळालं, काही मिठाई केली का? माझ्यासाठी पाठवणार का?', 'गृहप्रवेश केला का? पूजा केली का?' 'यावर्षी विशेष दसरा आला आहे तुमच्यासाठी,' पंतप्रधान नरेंद्र मोदी हे महिला लाभार्थ्यांशी मराठीत संवाद साधत होते.

तेव्हा अनेकांच्या मनात हा प्रश्न आला असेल- मोदी यांना मराठी कसं येतं? यामागे काय कारण असेल?

महाराष्ट्रात सलग फार काळ वास्तव्य न करताही ते मराठी समजू आणि बोलू शकतात, याचं कारण आहे राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघ. त्यांना संघाच्या बालशाखेत आणणारी व्... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

यक्तीसुद्धा मराठीच होती.

मोदींचे 'पालक पिता' मराठीच

"संघातर्फे बालशाखा सुरू केल्या जातात. गुजरातमध्ये अशा बालशाखा सुरू करण्याचे काम तत्कालीन प्रचारक काशीनाथ हे करत होते. ते मुळचे सातारा जिल्ह्यातील. साठच्या दशकात त्यांनीच नरेंद्र मोदी यांना संघाच्या शाखेत आणलं. पुढे चालून प्रचारक झाल्यानंतर लक्ष्मणराव इनामदार यांच्याकडून त्यांनी शिक्षा घेतली," अशी माहिती 'नरेंद्रायण' या पुस्तकाचे लेखक डॉ. गिरीष दाबके देतात.

सातारा जिल्ह्यातील खटावचे लक्ष्मणराव इनामदार यांना नरेंद्र मोदी गुरुस्थानी मानतात, असं संघातले नेते सांगतात. मोदी यांनी आज साताऱ्यातील महिला लाभार्थ्यांशी संवाद साधताना त्यांचा उल्लेख केला. 'हम उन्हें वकील साहब कहा करते थे,' असं मोदी यांनी सांगितलं.

"साठ सत्तरीच्या दशकात लक्ष्मणराव इनामदार हे गुजरातमध्ये प्रचारक होते. मोदी संघात सक्रिय झाल्यानंतर इनामदार यांनीच त्यांना दिशा देण्याचं काम केलं. मोदी यांच्या जडणघडणीत त्यांचा मोठा वाटा आहे. त्यांना वकील साहेब म्हटलं जायचं. संघामध्ये त्यांना त्यावेळेस मोदींचे पालक पिता समजलं जायचं," असं संघामध्ये नरेंद्र मोदी यांचे समकालीन सहकारी राहिलेले केशवराव नांदेडकर सांगतात.

भागवत कनेक्शन

"गुजरातमध्ये गायकवाडांचे राज्य होते. त्यामुळे तिकडे मराठी बोलली जायची. गुजरातमध्ये मोठ्याप्रमाणावर मराठी प्रचारक जायचे. सरसंघचालक मोहन भागवत यांचे वडील हे तत्कालीन प्रांतप्रचारक होते. यावरून तुम्ही कल्पना करू शकतात," नांदेडकर सांगतात.

साधारणतः चाळीसच्या दशकात सरसंघचालक मोहन भागवत यांचे वडील गुजरातमध्ये प्रचारक म्हणून गेले.

"संघाच्या दृष्टीने महाराष्ट्र आणि गुजरात हे वेगळं नाही. गुजरात राज्य नंतर निर्माण झालं. त्यामुळे व्हायचं काय की त्यावेळी गुजरातमध्ये संघाचे प्रचारक म्हणून जाणारे कार्यकर्ते हे बहुतांशकरून महाराष्ट्रातील आणि मराठी बोलणारे असायचे," असं दाबके सांगतात.

ते पुढे सांगतात, "पंतप्रधान नरेंद्र मोदी हे 70च्या दशकात संघाचे प्रचारक झाले. त्यावेळेस त्यांचे बहुतांश सहकारी हे मराठीच होते. मोदींनी लिहिलेल्या पुस्तकात त्यांनी या सहकाऱ्यांचा उल्लेख केला आहे. लक्ष्मणराव इनामदार, गजेंद्र गडकर यांची नावे ते घेतात."

शिक्षक मोदींच्या मराठीतून सूचना

भाजपचे नेते सुनील देवधर यांनी मोदींना मराठी येण्यामागे संघाचे वर्ग हे एक प्रमुख कारण असल्याचं सांगितलं.

ते म्हणतात, "संघाचा उदय...


शिर्डीचं साई मंदिर

साईबाबांचं जन्मस्थळ म्हणून महाराष्ट्र शासनाने पाथरीला 100 कोटींचा निधी जाहीर केला आहे. पाथरीला जन्मस्थळ घोषित केल्यावरून शिर्डीकर नाराज झाले आणि त्यांनी रविवारी बंद पुकारला होता. त्यांच्या बंदाला प्रत्युत्तर म्हणून पाथरीकरांनीही बंद पुकारल्याचं सांगितलं जातंय.

साईबाबा आमच्याच गावात जन्मले होते, याचे आमच्याकडे 29 पुरावे असल्याचं पाथरीचे लोक सांगत आहेत, तर त्या 29 पुराव्यांपैकी निदान एक तरी सबळ पुरावा द्या, केवळ तर्क नको, असं शिर्डीकर म्हणत आहेत.

या वादावर तोडगा काढण्यासाठी 20 जानेवारीला मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे यांनी एक बैठक बोलावली आहे. या बैठकीत जो निर्णय होईल त्यानंतरच या वादावर तोडगा काय निघेल याची दिशा स्पष्ट होईल. पण हा नेमका वाद काय आहे आणि याची पाळंमुळं कुठे आहेत हे आपण बघू या.

पाहा हा व्हीडिओ -

पाथरी जन्मस्थळ असल्याचा दावा कुठून आला?

औरंगाबादकडून नांदेडकडे जाणाऱ्या रेल्वेत तुम्ही बसलात तर एक स्टेशन येतं मानवत रोड. तिथं कित्येक वर्षांपासून एक बोर्ड लावलेला आहे. 'साईबाबांचे जन्मस्थळ पाथरीसाठी इथे उतरावे.' अर्थात हा काही पुरावा नाही, पण पाथरी साईबाबांचे ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

जन्मस्थळ आहे, अशी पाथरीकरांची आणि त्या भागातील लोकांची श्रद्धा आहे.

या काचेआडची भिंत म्हणजे साईबाबांचं जन्मस्थळ आहे, असं सांगितलं जातं.

साईबाबांचे जन्मस्थळ पाथरी असल्याचा पुरावा काय, असं विचारलं असता 'साईबाबा जन्मस्थळ मंदिर ट्रस्ट, पाथरीचे अध्यक्ष अतुल चौधरी सांगतात की "साईबाबांचा जन्म  पाथरीमध्ये 1838 मध्ये झाला होता. माजी मुख्यमंत्री बाळासाहेब खेर यांचे चिरंजीव विश्वास खेर यांनी तीस वर्षं संशोधन करून सांगितलं होतं की साईबाबांचं जन्मगाव पाथरी आहे.

"पाथरीपासून जवळच असलेल्या सेलू या गावी केशवराज महाराज म्हणजेच बाबासाहेब महाराजांचं मंदिर आहे. बाबासाहेब हे साईबाबांचे गुरू होते हीच आमची श्रद्धा आहे.

"याबरोबरच गोविंद दाभोलकर यांनी लिहिलेल्या आणि 1974ला शिर्डी साई संस्थानने छापलेल्या साईसच्चरित्राच्या आठव्या आवृत्तीमध्ये लिहिल्यानुसार साईबाबांचा जन्म पाथरीमध्ये झाला आहे. माझ्या आई-वडिलांनी मला एका फकिराच्या झोळीत टाकल्याचं साईबाबांनी आपले एक शिष्य म्हाळसापती यांना सांगितलं होतं," असं चौधरी यांनी सांगितलं.

"साईबाबा यांचं मूळ नाव हरिभाऊ भुसारी होतं. त्यांचे मोठे बंधू देखील एक फकीरच होते त्यामुळे साईबाबांवर त्यांच्या भावाचा प्रभाव पडलेला असू शकतो. पाथरी हे गावच मुळात मुस्लीमबहुल आहे. या ठिकाणी अनेक फकीर आणि वली होऊन गेले आहेत. जर त्यांच्या कहाण्या जगासमोर आल्या असत्या तर पाथरीला पूर्ण जगात महत्त्वाचं स्थान मिळालं असतं. अशा लोकांचा प्रभाव साईबाबांवर झाल्यामुळेच त्यांची वेशभूषा मुस्लीम फकिराची आहे," असं चौधरी सांगतात.

याच बरोबर संत दासगणू यांनी लिहिलेल्या चरित्रामध्ये साईबाबांचा जन्म पाथरीला झाला होता असा उल्लेख आढळतो असं चौधरी सांगतात.

'आठवी आवृत्ती कुठे आहे?'

"ज्या आठव्या आवृत्तीच्या आधारे पाथरीचे लोक साईबाबांचे जन्मस्थळ पाथरी आहे असा दावा केला जात आहे त्या पुस्तकाची आठवी आवृत्ती शिर्डी संस्थानाच्या लेखागारात नाही," अशी माहिती शिर्डी संस्थानचे अध्यक्ष सुरेश हावरे यांनी दिली.

"ज्या पुस्तकाच्या आधारे पाथरीकर साईबाबांच्या जन्मस्थळाचा दावा करत आहेत ती आठवी आवृत्ती विश्वास खेर यांच्या काळातीलच आहे. त्या आधीच्या आवृत्तींमध्ये तो उल्लेख नाही आणि आता 36 वी आवृत्ती सुरू आहे त्यातही तो उल्लेख नाही. आमच्याकडे दाभोलकरांनी लिहिलेलं हस्तलिखित आहे. त्यातही तो उल्लेख नाही मग आठव्या आवृत्तीत हा उल्लेख कुठून आला असा प्रश्न...


शिल्पा शिंदेनं हिना खान आणि विकास गुप्ता सारख्या नामवंत कलाकारांना मागे टाकत बिग बॉसच्या अकराव्या सीझनचं विजेतेपद पटकावलं आहे.

बिग बॉस 11च्या किताबासोबतच शिल्पाला बक्षीस म्हणून ट्रॉफी आणि तब्बल 44 लाख रुपये मिळाले आहेत.

या विजयानंतर शिल्पानं इंडियन एक्स्प्रेसला सांगितलं, "हा प्रवास माझ्यासाठी खूप चांगला होता. मी खूप वाईट काळातून गेले आहे आणि आता या सर्व गोष्टींना मागे टाकून मी आशा करते की माझं आयुष्य सुख-समृद्धीनं भरून जाईल."

प्रतिमा बदलण्यासाठी

शिल्पा सांगते, "मी याआधी बिग बॉसची फार फॅन वगैरे नव्हते. पण आता ही ट्रॉफी हातात आल्यानंतर माझं जग पार बदलून गेलं आहे. बिग बॉसच्या घरात बंदिस्त झाल्यानंतर बाहेरच्या जगाशी काहीच संबंध राहात नाही. हा एक वेगळाच अनुभव आहे."

बिग बॉसमध्ये जाण्याआधी शिल्पा एका वेगळ्याच कारणासाठी चर्चेत होती. 'भाभीजी घर पे है?' या मालिकेतून बाहेर पडल्यानंतर आणि जाहीरपणे झालेल्या भांडणांमुळे तिची प्रतिमा मलीन झाली होती.

पण या विजयानंतर परिस्थिती बदलेल अशी शिल्पाला आशा आहे. बिग बॉसमध्ये आपली प्रतिमा बदलण्यासाठी ती सहभागी झाली होती का? त्यावर तिने सांगितलं, "सहाजि... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

कच शोमध्ये सहभागी होण्याचं हे एक सर्वांत मोठं कारण होतं."

"अनेक लोकांचा हा गैरसमज झाला होता की मी खूप नखरे करते आणि खूपच गर्विष्ठ आहे, पण बिग बॉसमध्ये गेल्यावर मी प्रतिमा बदलणार आहे हे मला माहीत होतं. कारण 100पेक्षा अधिक कॅमेऱ्यांसमोर जवळजवळ 105 दिवस तुम्ही नाटक नाही करू शकत..." शिल्पा सांगते.

ती सांगते, "मी स्वत:ला ओळखते आणि मला विश्वास होता की, सगळ्यांना माझा खरा स्वभाव या शोच्या माध्यमातून कळेल. गैरसमज दूर होतील."

1999मध्ये सुरू झालेला प्रवास...

'भाभी जी घर पर है?'आणि 'बिग बॉस-11'च्या आधी शिल्पा शिंदे मनोरंजन जगतात अनेक वर्षं काम करत होती.

40 वर्षांच्या शिल्पाचा टीव्हीचा प्रवास 1999मध्ये सुरू झाला. पहिल्यांदा ती 'भाभी' या मालिकेतील खलनायिकेच्या भूमिकेतून सर्वांसमोर आली.

यानंतर ती 'कभी आए ना जुदाई'मध्ये दिसली आणि 'संजीवनी' मालिकेत तिने चित्रा नावाची भूमिका साकारली. तिने दूरदर्शनवरच्या 'मेहर : कहानी हक़ और हक़ीक़त की' या मालिकेतही काम केलं आहे.

सब टीव्हीवरच्या 'चिड़ियाघर' मालिकेमुळे शिल्पाचं कॉमिक टाइमिंग सगळ्यांसमोर आलं. पण तिला सर्वांत जास्त प्रसिद्धी मिळाली ती 'भाभी जी घर पर हैं?'मुळे.

शिल्पाने शिकवलेलं.... 'सही पकडे है'

भाभीजी घर पर है या विनोदी मालिकेत शिल्पाने 'अंगुरी भाभी'ची व्यक्तिरेखा सर्वांसमोर उभी केली. या वैशिष्ट्यपूर्ण भूमिकेमुळे ती घराघरांत पोहोचली.

चुकीचं इंग्रजी बोलल्यावर आणि समोरच्यानं दुरुस्त केल्यावर 'सही पकड़े हैं' हा तिचा डायलॉग लोकप्रिय झाला. या डायलॉगमुळे तिला रातोरात प्रसिद्धी मिळाली.

ही भूमिका आणि हा डायलॉग इतका लोकप्रिय झाला की शिल्पाने ही मालिका सोडल्यानंतर 'अंगुरी भाभी' बनलेली शुभांगी अत्रेसुद्धा हा डायलॉग वापरताना दिसते.

का सोडली मालिका?

इतकं यश मिळूनसुद्धा शिल्पानं ही मालिका सोडली. मालिकेच्या निर्मात्यांनी तिला मानसिक त्रास दिल्याचं शिल्पाचं म्हणणं आहे.

तिनं मालिकेचे निर्माते संजय कोहलींवर लैंगिक शोषणाचा आरोपही केला होता. संजयच्या पत्नीनं तिचं करिअर संपवण्याची धमकी दिल्याची तक्रार तिनं केली होती.

या प्रकरणात सिने अॅँड टीव्ही आर्टिस्ट असोसिएशनबरोबर तिचा वाद झाला. शिल्पानं त्यांच्याविरुद्धही मानहानीचा खटला दाखल केला होता.

तिचं शो सोडून जाणं वादात सापडलं. कारण शिल्पाचे लैंगिक शोषणाचे आरोप संजय कोहलींनी निराधार असल्याचं सांगितलं.

शो सोडल्यावर शिल्पा बराच काळ...


शिल्पी आणि शरतचंद्र यांना 20 वर्षांचा कारावास सुनावण्यात आला आहे.

ज्या छिंदवाडाच्या आश्रमात बलात्काराचं प्रकरण घडलं त्या आश्रमाचे शरतचंद्र हे संचालक होते. तर शिल्पी वॉर्डन होत्या.

तर प्रकाश आणि शिवा यांची कोर्टानं सुटका केली आहे. घटना घडली तेव्हा प्रकाश आश्रमाचे आचारी होते, त्याचवेळी शिवा हे आसाराम यांचे स्वीय सहाय्यक होते.

अकोल्यात तोडफोड

अकोल्यामध्ये वाशिम रोडवर असलेल्या आसाराम बापूंच्या आश्रमाची तोडफोड करण्यात आली आहे. संभाजी ब्रिगेडच्या कार्यकर्त्यांनी ही तोडफोड केली आहे.

पण पोलिसात मात्र अजूनही यासंदर्भात तक्रार दाखल झालेली नाही. त्यामुळे नेमकी तोडफोड कुणी केली हे स्पष्ट करता येत नसल्याचं अतिरीक्त पोलीस अधीक्षक व्ही. एम. सागर यांनी म्हटलं आहे.

आसाराम बलात्कार प्रकरणातला संपूर्ण घटनाक्रम

दुपारी 3.46 : जोधपूरच्या पोलीस उपायुक्तांनी व्यक्त केलं सामाधान

दुपारी 3.30 वाजता : मुंबई आश्रमातील अनुयायी बाहेर पडण्यास सुरुवात

दुपारी 3. 23 वाजता :  मुंबईतील आश्रमाबाहेरील स्थिती

आसाराम यांना शिक्षा सुनावल्यानंतर मुंबईतील आश्रमाबाहेरील त्यांचे अनुयायी.

नेमकं काय घडलं होतं?

... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

77 वर्षांच्या आसाराम बापूंवर 2013 मध्ये 16 वर्षांच्या मुलीवर जोधपूरजवळच्या एका आश्रमात बलात्कार करण्याचा आरोप आहे. मुलीचे आईवडील आसारामचे अनुयायी होते.

15 ऑगस्ट 2013 रोजी पीडित मुलगी शाळेत पडली, तेव्हा तिच्यावर उपचार करण्यासाठी तिचे आईवडील तिला आसारामांच्या आश्रमात घेऊन गेले. पोलिसांच्या मते तेव्हाच आसाराम यांनी तिच्यावर बलात्कार केला होता.

त्यानंतर आसाराम बापूंना इंदूरमध्ये अटक करण्यात आली. अटकेनंतर समर्थकांनी गोंधळ घातला आणि निदर्शनं केली.

अटकेनंतर त्यांची पौरुषत्व चाचणी घेण्यात आली. ती पॉझिटिव्ह आली आणि मग 2 सप्टेंबर 2013ला त्यांची न्यायालयीन कोठडीत रवानगी करण्यात आली. तेव्हापासून ते तुरुंगातच आहेत.

आसाराम यांच्याकडून आतापर्यंत 12 वेळा जामिनासाठी अर्ज केला आहे. त्यातला एकही अर्ज कोर्टाने स्वीकारला नाही.

2014 मध्ये या प्रकरणाची सुनावणी सुरू झाली तेव्हा अनेक साक्षीदारांवर आसाराम यांच्या समर्थकांनी हल्ला केला होता.

सकाळी 11.45 : 'आम्ही प्रार्थना करत आहोत'

आम्हाला देवावर आणि देवाच्या न्यायावर विश्वास आहे, असं संदीप मिश्रा या आसाराम यांच्या अनुयायाने मुंबईत म्हटलंय. त्यांच्यासह इतर पाठीराखे गोरेगावातल्या आश्रमात जमले आहेत.

सकाळी 11.35 : 'ढोंगी बाबा ओळखा'

"आता तरी निदान लोकांना खरे संत आणि ढोंगी बाबांमधलं अंतर कळायला हवं. कारण याने भारताची आंतरराष्ट्रीय पातळीवर वाईट प्रतिमा तयार होते," असं काँग्रेस नेते आणि राजस्थानचे माजी मुख्यमंत्री अशोक गहलोत यांनी म्हटलंय.

सकाळी 11.25 : गुजरात कडेकोट

आसाराम यांचा मुख्य आश्रम अहमदाबादेत आहे. तिथे त्यांच्या समर्थकांनी गर्दी केली आहे. पोलिसांनी खबरदारीचा उपाय म्हणून कडक बंदोबस्त लावला आहे.

अहमदाबादेतला आश्रम

सकाळी 11.19 : मुंबईतही बंदोबस्त

मुंबईतल्या गोरेगावच्या आश्रमा बाहेरही कडेकोट बंदोबस्त ठेवण्यात आला आहे.

मुंबईतलं आसाराम यांचं आश्रम

सकाळी 11.10 : 'आम्हाला न्याय मिळाला'

'आसारामला दोषी ठरवलं आहे. आम्हाला न्याय मिळालाय. या लढ्यात आम्हाला ज्यांनी साथ दिली त्यांचे आम्ही आभार मानतो. त्याला आता कडक शिक्षा मिळेल अशी मला आशा आहे. ज्या साक्षीदारांचं अपहरण झालं किंवा हत्या झाली त्यांनाही न्याय मिळेल अशी आशा आहे,' असं पीडितेच्या वडिलांनी म्हटलंय.

सकाळी 11.06 : आसारामचे प्रवक्ते म्हणतात...

आसाराम यांच्या प्रवक्त्या नीलम दूबे यांनी म्हटलंय की आम्ही सर्व...


शिवम पाल मुंबईतील झुनझुनवाला कनिष्ठ महाविद्यालयात विज्ञान शाखेत शिकतो. अकरावीतून बारावीत प्रवेश घेण्याआधीच गेल्यावर्षी लॉकडॉऊन लागू झाला. महाविद्यालयातून बारावीत प्रवेश तर मिळाला पण वर्षभर केवळ मोबाईलच्या माध्यमातून शिक्षण घेतल्याने विषयांचं पुरेसं आकलन करता आलेलं नाही, अशी त्याची तक्रार आहे.

तो म्हणाला, "आम्ही परीक्षेसाठी तयारच नाही. ऑनलाईनमध्ये काहीही कळालेलं नाही. कोणत्याही विषयाचं प्रात्यक्षिक वर्षभरात झालेलं नाही. त्यात कोरोनाची लागण होण्याची भीती. मी नापास झालो तर ही भीती सतत मनात आहे."

औरंगादमध्ये सैनिक शाळेत बारावीत शिकणारा गजानन बिमरोत याचीही अशीच प्रतिक्रिया आहे.

बीबीसी मराठीशी बोलताना त्याने सांगितलं, "ग्रामीण भागात राहत असल्याने ऑनलाईन शिक्षण व्यवस्थित झालेलं नाही. गुणवत्ता शिक्षण मिळू शकलेलं नाही. नेटवर्कमुळे शिकण्यात सारखा व्यत्यय येत होता. त्यामुळे अभ्यासक्रमही पूर्ण झालेला नाही."

"कुटुंबालाही आमची खूप काळजी वाटते. परीक्षा देताना कोरोनाची लागण झाली तर याला कोण जबाबदार असेल? आमची शिक्षणमंत्री मॅडमला विनंती आहे की त्यांनी परीक्षा पुढे ढकलावी."

"आताच्या परिस्थितीत परी... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

क्षा दिली तर नापास होण्याची खूप भीती आहे. टक्केवारी कमी होण्याची भीती आहे. प्रत्यक्षात कॉलेजमध्ये शिकणे आणि ऑनलाईन शिकणे यात खूप फरक आहे. जिथे आम्हाला विषयाची जाण नाही तिथे परीक्षा कशी द्यायची," असा प्रश्नही गजानन यांनी उपस्थित केला.

गजाानन बिमरोत, विद्यार्थी

बारावी बोर्डाची परीक्षा देणाऱ्या धनश्री जाधवने सांगितलं, "कोरोनामुळे खूप नुकसान झालंय आमचं. परीक्षेच्या वेळेला आम्हाला कोरोना झाला तर आमचे पेपर कोण लिहिणार? अनेक चॅप्टर्स शिकवलेले नाहीत. तसंच शिक्षण विभागाकडून सरावासाठी प्रश्नपत्रिका दिल्या जाणार होत्या त्या अद्याप आमच्यापर्यंत पोहचलेल्या नाहीत."

धनश्री औरंगाबादमध्ये राहते. ती सांगते याठिकाणी रुग्णांची संख्या वाढते आहे. पण तरीही लोकांमध्ये गांभीर्य नाही. घराबाहेर लोकांची खूप गर्दी असते. लोक मास्क वापरत नाहीत. त्यामुळे आम्हालाही बाहेर जायला भीती वाटते. पण परीक्षेसाठी बाहेर पडावेच लागेल.

ही भीती केवळ मोजक्या विद्यार्थ्यांच्या मनात नाही तर सध्या राज्यातील लाखो विद्यार्थी आणि पालकांना हीच काळजी आहे.

एप्रिल ते मे या दोन महिन्यात SSC, HSC, CBSE, ICSE बोर्डाच्या दहावी आणि बारावीच्या परीक्षा आहेत. पण महाराष्ट्रात कोरोना रुग्णांची संख्या वाढत असल्याने विद्यार्थी आणि पालकांमध्ये संभ्रम आहे.

तेव्हा महाराष्ट्रात बोर्डाच्या परीक्षा कशा होणार? लाखो विद्यार्थ्यांच्या सुरक्षेची काळजी कशी घेतली जाणार? कोरोना रुग्णसंख्या वाढत असताना परीक्षा घेणं योग्य आहे का? लेखी परीक्षेसाठी लाखो विद्यार्थी एकाच वेळी घराबाहेर पडतील त्यांच्या सुरक्षेची जबाबदारी कोणाची? असे अनेक प्रश्न विद्यार्थी, पालक आणि शिक्षकांकडून उपस्थित केले जात आहेत.

बोर्डाच्या परीक्षांवर कोरोनाचे सावट

1 फेब्रुवारीपर्यंत राज्यात जवळपास 2 हजार नवीन कोरोना रुग्णांची नोंद होत होती. पण हीच संख्या 1 मार्चपर्यंत 8 हजार नवीन रुग्ण एवढी झाली. म्हणजेच पाच पटींनी वाढली. त्यामुळे बोर्डाच्या परीक्षांवरही आता कोरोना आरोग्य संकटाचं सावट आहे.

मुंबई, ठाणे, नवी मुंबई, औरंगाबाद, पुणे, नागपूर अशा जिल्ह्यांमध्ये आजही शाळा बंद आहेत. नववी ते बारावीचे वर्गही या जिल्ह्यांमध्ये सुरू झालेले नाहीत. अमरावती, यवतमाळ, ठाणे अशा काही जिल्ह्यांमध्ये रुग्णसंख्या झपाट्याने वाढत असल्याने निर्बंध लागू करण्यात आले आहेत.

एकाबाजूला कोरोना रुग्णसंख्या वाढते आहे आणि दुसऱ्या बाजूला महाविकस...


शिवशक्तिपीठ मंदिराचे पुजारी हरीशचंद्र पुरी ऊर्फ स्वामी यांनी बीबीसीला सांगितलं की गेल्या आठवड्यात त्यांच्यावर हा हल्ला झाला. त्यावेळी पुरी यांनी भगवी वस्त्रं परिधान केली होती.

"मी रस्त्याच्या कडेने चालत होतो, तेवढ्यात एका व्यक्तीने अचानक हल्ला करून मला खाली पाडलं आणि मारहाण करायला सुरुवात केली. डोकं, हात, पाय सगळीकडे मार लागला. तो ओरडत होता 'I kill you'. मी बचावलो, हेच खूप आहे."

हल्लेखोराने त्याच्या हातातल्या छत्रीने पुरी यांच्या डोक्यावर, छातीवर, हाताला आणि पायाला मारहाण केली, असं ते सांगतात. जखमी अवस्थेत रस्त्यावर पडलेले पुरी यांनी तिथून जात असलेल्या एका महिलेला हाक मारली.

त्या अमेरिकन महिलेने फोन केल्यावर पोलीस आले आणि तेच पुरी यांना हॉस्पिटलमध्ये घेऊन गेले.

या प्रकरणी पोलिसांनी सर्गियो गुईवा या 52 वर्षीय लॅटिन मूळच्या संशयित हल्लेखोराला अटक केली आहे.

पुरी हे मूळ उत्तराखंडचे. 30 वर्षांपूर्वीच ते अमेरिकेत स्थायिक झाले. यापूर्वीही आपल्यावर असे काही हल्ले झाल्याचं ते सांगतात.

वंशद्वेषातून केलेला हल्ला?

वंश, धर्म किंवा वर्णाधारित द्वेषातून हा हल्ला झालेला तर नाही ना, या अनुषंग... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ानेही प्रकरणाचा तपास सुरू आहे. स्थानिक हेट क्राईम टास्क फोर्सने न्यू यॉर्क शहर पोलिसांना या प्रकरणाच्या तपासात मदत करावी, असे आदेश न्यूयॉर्कचे गव्हर्नर अँड्रू कुमो यांनी दिले आहेत.

कुमो म्हणाले, "क्वीन्समध्ये शिवशक्तिपीठ मंदिराजवळ एका पुजाऱ्यावर करण्यात आलेल्या हल्ल्याबद्दल ऐकून मला फार दुःख झालं. हा हेट क्राईम असल्याचा अंदाज आहे. त्यादृष्टीने तपास सुरू आहे."

ते पुढे म्हणाले, "न्यूयॉर्कमधला प्रत्येक रहिवासी अशा प्रकारच्या हल्ल्यांच्या विरोधात आहे. कुणाविरुद्धच्या द्वेषातून असे हिंसक हल्ले करून समाजाला घाबरवण्याचा आणि त्यांच्यात फूट पाडण्याचा प्रयत्न सुरू आहे. आपण सर्वांनी याविरोधात एकत्र यायला हवं."

कुमो यांचा जन्मही क्वीन्समधलाच असल्याने हा भाग आणि इथल्या रहिवाशांची त्यांना चांगलीच माहिती आहे.

लोकांमध्ये दहशत

ग्लेन ओक्स भागात असलेल्या या मंदिरात दर्शनासाठी येणाऱ्या लोकांमध्ये या घटनेमुळे संताप आणि भीतीचं वातावरण आहे.

यापैकी अनेकांना वाटतं की हल्लेखोराने त्यांच्या स्वामींना मुद्दाम लक्ष्य केलं आहे. मारहाण करताना तो 'हा माझा मोहल्ला आहे', असं तो ओरडत असल्याचं ते सांगतात.

भारतीय वंशाचा अमेरिकन तरुण अभिषेक या मंदिरातल्या कामात मदत करतो. तो सांगतो, "तुम्ही एखाद्याला असं कसं मारू शकता? आमच्या भागात तर स्वामी सगळ्यांचे आवडते आहेत. ते अत्यंत दयाळू आहेत. या हल्ल्याचा आम्हाला खूप त्रास झाला आहे."

मंदिराजवळच राहणाऱ्या भारतीय वंशाच्या मयुरी या हल्ल्यानंतर घाबरल्याचं असल्याचं सांगतात. "स्वामीजींवर असा हल्ला झाल्याचं वाईट वाटलं. असं व्हायला नको. भीती तर वाटतेच."

शहरातल्या अनेक नेत्यांनी मंदिरात जाऊन स्वामींची भेट घेऊन विचारपूस केली. न्यूयॉर्कच्या अटर्नी जनरल लटिशिया जेम्स यांनी हल्लेखोराला शिक्षा करण्याचं आश्वासन दिलं आहे.

अमेरिकेत राहणाऱ्या मुस्लिमांच्या 'काउंसिल ऑन अमेरिकन इस्लामिक रिलेशन' या संस्थेच्या न्यूयॉर्क शाखेनेही एक पत्रक काढून या हल्ल्याचा निषेध केला आहे.

या शाखेच्या संचालिका अफाफ नाशेर यांनी म्हटलं, "या कठीण काळात आम्ही आमच्या हिंदू बांधवांसोबत आहोत. कुठल्याही माणसाला त्याच्या वर्णावरून किंवा त्याच्या धर्मावरून लक्ष्य करता कामा नये."

सरकारी आकडेवारीनुसार गेल्या वर्षीच्या तुलनेत न्यूयॉर्क शहरात गेल्या काही महिन्यात वंश, धर्म आणि वर्णद्वेषातून झालेल्या हल्ल्यांचं प्रमाण 64 टक्क्यांनी वाढलं...


शिवसेना आणि कंगना राणावत यांच्यात जुंपल्यानंतर राम कदम, प्रवीण दरेकर यांनी कंगनाची बाजू घेतली. कंगना राणावतने मुंबईवर केलेल्या विधानाचा निषेधच आहे पण त्यांना मुंबईत संरक्षण मिळाले पाहिजे अशी भूमिका भाजप नेते आशिष शेलार यांनी घेतली.

भाजपचेच नेते कंगना राणावतला पाठिंबा देत आहेत अशी भूमिका राज्यातल्या सत्ताधारी नेत्यांनी घेतली आहे.

सध्या सगळीकडेच अभिनेत्री कंगना राणावत आणि शिवसेनेचे नेते संजय राऊत यांच्यातील भांडणाची चर्चा सुरू आहे. अशातच काँग्रेस पक्षानं कंगना राणावतवर आरोप केले आहेत.

कंगना राणावतच्या वक्तव्यांविषयी बोलताना काँग्रेसचे प्रवक्ते सचिन सावंत यांनी म्हटलं, "कंगना टीम हे दुसरं काही नसून कंगना अधिक भारतीय जनता पक्षाचा आयटी सेल आहे. याप्रकरणात पडद्यामागून भाजप काम करत आहे, यात काहीएक शंका नाही.

"ज्यापद्धतीचं वक्तव्य त्या करत आहे, निश्चितपणे ते भाजपच्या तोंडातून येत आहेत. ज्यापद्धतीनं मुंबई पोलीस, महाविकास आघाडी सरकार यांची बदनामी केली जात आहे, मुंबईची तुलना पाकव्याप्त काश्मीरशी केली जात आहे, त्याला भाजपचे प्रवक्ते राम कदम पाठिंबा देत आहे, तर या सगळ्यांनी महाराष्ट्राच्या ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

13 कोटी जनतेचा अपमान केला आहे."

कंगनाच्या या वक्तव्याला समर्थन देण्यासाठी भाजपचे मुंबईतील आमदार आणि प्रवक्ते राम कदम पुढे आले. त्यांनी तर कंगनाला 'झाशीची राणी' म्हणत पाठिंबा दिला.

नंतर त्यांनी ट्वीट करत म्हटलं, "काही बड्या लोकांना वाचवण्याच्या नादात शौर्याची परंपरा मुंबई पोलिसांची प्रतिमा मलीन करण्याचे दुस्साहस महाराष्ट्र सरकारने केले. कंगनाच्या कोणत्याही आक्षेपार्ह विधानाचे आम्ही समर्थन केले नाही, करणार नाही."

दरम्यान, भाजप नेते आशिष शेलार यांनी पत्रकार परिषद घेत भाजपची भूमिका स्पष्ट केली.

त्यांनी म्हटलं,  "कंगना रानावतनं मुंबई आणि महाराष्ट्राच्या विषयावर वक्तव्यं केली आहेत. तिनं आम्हाला या विषयावर शिकवण्याचा प्रयत्न करू नये. भाजप याविषयी असमहत आहे."

ते पुढे म्हणाले, "सुशांत सिंग राजपूत प्रकरणाच्या चौकशीविषयी जनतेच्या मनात संभ्रम निर्माण करण्यासाठी कंगणा राणावतच्या आडून भाजपवर वार करण्याची आवश्यकता नाही."

असं असलं तरी सध्या कंगना रानावत यांच्या वक्तव्यावरून त्या भाजपच्या वाटेवर आहेत का, असा प्रश्न उपस्थित केला जात आहे. त्यासाठी गेल्या काही दिवसातली कंगनाची वक्तव्यं आणि घटना पाहूयात.

केंद्राकडून कंगनाला वाय दर्जाची सुरक्षा

कंगना रानावतला केंद्र सरकारनं Y दर्जाची सुरक्षा दिल्याचं ANIया वृत्तसंस्थेनं सूत्रांच्या हवाल्यानं म्हटलं आहे.

याविषयी ट्वीट करताना कंगनाने म्हटलं, "कोणत्याही देशभक्त व्यक्तीच्या आवाजाला सरंजामशाही मानसिकता दडपू शकत नाही. मी अमित शहा यांचे आभार मानते. खरं तर परिस्थिती पाहता त्यांवी मला काही दिवस मुंबईला जाऊ नको, असं म्हटलं असते. पण, त्यांनी भारताच्या एका मुलीच्या वचनाचा मान ठेवला. आमचा स्वाभिमान आणि आत्मसन्मानाची लाज ठेवली."

"मोदी सरकार आपल्या समर्थकांची, आपला अजेंडा चालवणाऱ्यांची अत्यंत काळजी घेत असते, हे वेळोवेळी स्पष्ट झालंय. म्हणूनच आता कंगना राणावत यांनी Y दर्जाची सुरक्षा दिली गेली, याबाबत आश्चर्य वाटण्याचं कारण नाही," असं काँग्रेसचे प्रवक्ते सचिन सावंत यांनी म्हटलं आहे.

ड्रग माफिया कनेक्शन आणि बॉलीवूडच्या संदर्भात मोठी माहिती आहे, असं कंगना म्हणत होती. त्यामुळे त्यांनी ही माहिती NCBकडे द्यावी, अशी अपेक्षा आम्ही व्यक्त केली होती. पण, त्यानंतर काही व्हीडिओ समोर आले त्यात कंगना स्वत: ड्रग घ्यायची असं दिसून आल्याचं सचिन सावंत यांनी म्हटलं.

सचिन सावंत यांनी पुढे म्हटलं,...


शिवसेना आणि भाजपमध्ये सत्ता स्थापनेचं गाडं हे 50-50 फॉर्म्युल्यावर अडलं आहे. सरकार स्थापन करण्यात आपली भूमिका महत्त्वाची राहणार हे लक्षात घेऊन शिवसेना आमच्यासमोर इतरही पर्याय आहेत, असं म्हणत भाजपवर दबाव टाकण्याचा प्रयत्न करत आहे. तर सेनेच्या दबावतंत्राला उत्तर देताना देवेंद्र फडणवीस यांनी पाच वर्षे भाजपच्या नेतृत्वाखालीच सरकार येणार असा विश्वास व्यक्त केला.

याच मुद्द्यावर सुधीर मुनगंटीवार यांनीही भाष्य केलं आहे.

"शिवसेनेचं वक्तव्य हे विनाशकाले विपरित बुद्धी आहे, असं मुनगंटीवार यांनी म्हटलं. जसे त्यांना इतर पर्याय खुले आहेत, तसे आम्हालाही आहेत. पण 'रघुकुल रीत सदा चली आयी' असं म्हणत आपण महायुती केली असेल तर महायुतीसोबतच राहणं अपेक्षित आहे," असं मुनगंटीवार यांनी म्हटलं.

मुनगंटीवारांनी म्हटलं, "शिवसेनेच्या समर्थनासाठी जसे काही जण पुढे येत आहेत, तसंच भाजपच्या समर्थनासाठीही येत आहेत. प्रश्न कोणाला किती समर्थन आहे, हा नाही तर जनतेनं महायुतीला कौल दिलेला असताना पर्यायाची भाषा करणं ही घोडचूक ठरू शकते."

'या बैठकीची माहिती आम्हाला नाही'

दरम्यान, मुख्यमंत्र्यांच्या भूमिकेमुळे सरकार स्थापन... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ेसंदर्भात आज होणारी भाजप-शिवसेनेची बैठक आम्ही रद्द केली आहे, असं शिवसेना खासदार संजय राऊत यांनी म्हटलं होतं.

त्यांच्या या विधानावर प्रतिक्रिया देताना भाजप नेते चंद्रकांत पाटील यांनी अशी कोणती बैठक होणार होती, याची आम्हाला जराही कल्पना नव्हती, असं म्हटलं.

भाजपचा विधिमंडळातील नेता निवडण्यासंदर्भातील बैठक बुधवारी (30 ऑक्टोबर) होत आहे. यासाठी दिल्लीहून केंद्रीय नेते येतील, असंही चंद्रकांत पाटील यांनी माध्यमांशी बोलताना म्हटलं.

विधीमंडळ नेता निवडीसाठी होणाऱ्या बैठकीसाठी दिल्लीहून केंद्रीय मंत्री नरेंद्र सिंह तोमर आणि भाजपचे राष्ट्रीय उपाध्यक्ष अविनाश राय खन्ना उपस्थित राहणार आहेत, असं ट्वीट भाजपचे प्रवक्ते केशव उपाध्ये यांनी केलं.

देवेंद्र फडणवीसांनी नेमकं काय म्हटलं?

भाजपच्या नेतृत्वातच सरकार स्थापन होईल, मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी म्हटलं आहे. मुंबईत निवडक पत्रकरांशी बोलताना त्यांनी ही गोष्ट स्पष्ट केली आहे.

"त्यांना (शिवसेनेला) ५ वर्षं मुख्यमंत्रीपद मिळावं असं वाटू शकतं. पण वाटणं आणि होणं यात फरक आहे. १९९५ चा फॉर्म्युला होईल की नाही याबाबत कोणतीही चर्चा झालेली नाही. कोणती खाती द्यायची हे चर्चेला बसल्यावर कळेल," असं देवेंद्र फडणवीस यांनी म्हटलं आहे.

उध्दव ठाकरेंचं आणि माझं निकालानंतर फोनवर बोलणं झालं आहे. आम्ही एकमेकांना दिवाळीच्या शुभेच्छा दिल्यात असं फडणवीस यांनी स्पष्ट केलं आहे.

"सामनामध्ये ज्या पध्दतीने लिहिलं जातं त्यावर आम्ही खूश नाही. आमची नाराजी आहेच. कॉंग्रेस-राष्ट्रवादी जे म्हणत नाही ते सामनामध्ये शिवसेना म्हणते. वृत्तपत्र म्हणून ते भूमिका घेतात, पण लोकांमध्ये चुकीचा मेसेज जातो. इतक्या ताकदीने कॉंग्रेस - राष्ट्रवादीवर पण लिहून दाखवा," असं आव्हान फडणवीसांना शिवसनेला दिलं आहे.

दरम्यान, उद्या (30 ऑक्टोबर) होणाऱ्या भाजपच्या विधीमंडळ नेता निवडीसाठीच्या बैठकीला अमित शहा येणार नसल्याचं त्यांनी स्पष्ट केलं आहे.

सेनेचे 45 आमदार भाजपच्या संपर्कात?

दरम्यान, शिवसेनेचे निवडून आलेले 45 आमदार भाजपच्या संपर्कात असल्याचं खासदार संजय काकडे यांनी म्हटलं आहे.

ज्याप्रमाणे राष्ट्रवादीत अजित पवार, जयंत पाटील आणि छगन भुजबळ या नेत्यांना मानणारे गट  आहेत, तसंच शिवसेनेतदेखील गट आहेत. याच गटांचे नेते काहीही करून आम्हाला सत्तेत घ्या ही मागणी करत असल्याचं संजय काकडेंनी म्हटलं.

संजय काकडेंनी म्हटलं, "1995...


शिवसेना खरंच स्वबळावर लढवणार आहे की हे दबावतंत्र आहे, यावरून राजकीय वर्तुळांत चर्चा सुरू आहे.

या भेटी आधी झी 24 तास या वृत्तवाहिनीला दिलेल्या मुलाखतीत भाजप अध्यक्ष अमित शाह यांनी म्हटलं होतं की शिवसेनेसोबत युती राहील. आम्ही 2019 चीच निवडणूक नाही तर 2024ची निवडणूकही शिवसेनेसोबत लढवू, असं अमित शाह म्हणाले.

2014 सालच्या आणि आताच्या अमित शाहांच्या भाषेत आणि देहबोलीत बराच फरक जाणवत आहे. या बैठकीच्या वेळी काय काय झालं ते पाहूया.

रात्री 10.08 - बैठक संपली

तब्बल 2 तासांनंतर दोन्ही नेत्यांमधली बैठक संपली आहे. दोघांमध्ये नेमकी काय चर्चा झाली याकडे सर्वांच लक्ष आहे. अमित शाह मातोश्रीवरून रवाना झाले आहेत.

रात्री 10 - 2 तासांपासून बैठक सुरू

अमित शाह आणि उद्धव ठाकरेंमध्ये गेल्या 2 तासांपासून चर्चा सुरू आहे. मीडियाचे प्रतिनिधी मात्र मातोश्रीबाहेर कॅमेरा सज्ज करून थांबले आहेत.

रात्री 8 - बैठक सुरू

अमित शाह आणि उद्धव ठाकरे यांच्यात बैठक सुरू.

संध्याकाळी 7.47 - शाह मातोश्रीवर दाखल

अमित शाह मातोश्रीवर दाखल झाले आहेत. त्यांच्याबरोबर मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस सुद्धा आहेत.

संध्या... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

काळी 7.30 - शिवसेनेसोबतच लढू

अमित शाह यांनी थोड्यावेळापूर्वी झी24 तास या वृत्तवाहिनीला दिलेल्या मुलाखतीत 2019ची लोकसभा निवडणूक शिवसेनेसोबतच लढू असं म्हटलं आहे. 2019चं नाही तर पुढच्या लोकसभा सुद्धा एकत्र लढू असं त्यांनी या मुलाखतीत म्हटलं आहे.

संध्याकाळी 6. 40 - राज ठाकरेंचे कार्टून

अमित शाह यांच्या मुंबई दौऱ्याची खिल्ली उडवणारं कार्टून राज ठाकरे यांनी काढलं आहे. थोड्याच वेळापूर्वी त्यांनी त्यांच्या फेसबुक पेजवर हे कार्टून टाकले आहे.

संध्याकाळी 6.30 - मीडियाची लगबग आणि वाहतूक कोंडी

मातोश्रीच्या आजूबाजूच्या परिसरात अनेक ऑफीसेस आहेत. ऑफीस सुटण्याची वेळ झाल्यामुळे या भागात थोडी वाहतूक कोंडी आहे. त्यातच या भागात मीडियाची मोठी गर्दी झाली आहे.

संध्याकाळी 5.30 - मातोश्री बाहेर कडक सुरक्षा व्यवस्था

बीबीसी मराठीचे प्रतिनिधी मयुरेश कोण्णुर यांनी या भेटीची विषद केलेली पार्श्वभूमी

बुधवारी संध्याकाळी जेव्हा 'भाजपा'चे राष्ट्रीय अध्यक्ष अमित शहा 'मातोश्री'वर पोहोचतील तेव्हा 'युतीचं भवितव्य काय' या महाराष्ट्राच्या राजकारणातल्या आद्य प्रश्नावर पुन्हा एकदा पैजा लागतील. पण मुख्य प्रश्न हा आहे की भाजपा आता स्वबळावर केंद्रात सत्ता मिळवू शकत नाही आणि दुखावलेल्या मित्रपक्षांच्या विनवण्या केल्याशिवाय पर्याय नाही, हे या भेटीनं सिद्ध होतंय का?

पालघर लोकसभा पोटनिवडणुकीत या संबंधात कटूतेने नवी पातळी गाठली. पण त्यानंतर आठवडाभरातच अमित शहांनी थेट 'मातोश्री'वर येऊन उद्धव ठाकरेंची भेट घेणं, याला भाजपला या कटू वास्तवाची झालेली जाणीव, असं म्हटलं जातंय.

पालघरचा निसटता विजय सोडला तर भंडारा-गोंदियात आणि विशेषत: उत्तर प्रदेशात पोटनिवडणुकांत पाठीला लागलेल्या मातीमुळे भाजपला याचीही स्पष्ट जाणीव झाली आहे, की 2019 मध्ये त्यांना स्वबळावर सत्ता येणं शक्य नाही. त्यामुळेच राहिलेल्या मित्रपक्षांना तात्काळ गोंजारणे हाच पर्याय होता आणि अमित शहा तेच करताहेत का?

या अचानक आलेल्या 'मातोश्री' भेटीचा अर्थ तसा नाही, असं भाजप नेते सांगताहेत. "केवळ उद्धव ठाकरेच नाही तर मुंबईत अनेक इतर महत्त्वाच्या व्यक्तींना राष्ट्रीय अध्यक्ष भेटणार आहेत. 26 मे ते 11 जून असं त्यांचं देशभर संपर्क अभियान सुरू आहे. ही त्यातलीच एक भेट आहे," असं भाजपचे प्रवक्ते केशव उपाध्ये म्हणाले.

पण याहून अधिक भाजपतर्फे या भेटीवर काहीही बोललं जात नाहीये.

हे खरं आहे की...


शिवसेना खासदार संजय राऊत

अंमलबजावणी संचालनालयाने (ईडी) वर्षा राऊत यांना 29 डिसेंबरला चौकशीसाठी हजर राहण्याचे आदेश दिले आहेत.

ईडीतील उच्चपदस्थ सूत्रांनी बीबीसी मराठीला ही माहिती दिली आहे.

ईडीच्या नोटीशीबाबत शिवसेना खासदार संजय राऊत यांनी ट्वीट केलं आहे.  'आ देखे जरा किसमे कितना है दम, जमके रखना कदम मेरे साथीया', अशा ओळी राऊत यांनी ट्वीट करत इशारा दिला आहे.

पीएमसी बॅंक घोटाळा प्रकरणी वर्षा राऊत यांची नेमकी भूमिका काय, याबद्दल विचारलं असता ईडीच्या वरिष्ठ अधिकाऱ्यांनी माहिती देण्यास नकार दिला आहे.

याबाबत पत्रकारांशी बोलताना भाजपचे माजी खासदार किरीट सोमय्या म्हणाले, 'मला संजय राऊत यांना विचारायचं आहे. तुम्ही पीएमसी बॅंक घोटाळ्याचे लाभार्थी आहात? तुमच्या कुटुंबाचा या प्रकरणाशी काय संबंध? या प्रकरणी आधी चौकशी करण्यात आली होती का? ईडीने काही माहिती मागितली असेल तर त्याला राजकीय स्वरूप कसं देता येईल.'

दोन दिवसांपूर्वी भाजप सोडून राष्ट्रवादीत गेलेले एकनाथ खडसेंना ईडीने नोटीस बजावली होती.

तर, टॉप सिक्युरिटी घोटाळ्या प्रकरणी शिवसेना आमदार प्रताप सरनाईक आणि त्यांच्या मुलाची ईडीने चौकशी केल... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ी आहे.

विरोधीपक्षाच्या नेत्यांना केंद्रीय यंत्रणांकडून येणाऱ्या नोटीशीवरून महाविकास आघाडीतील पक्षांनी केंद्र सरकारवर सूडाचं राजकारण करण्याचा आरोप केला होता.

दरम्यान वर्षा राऊत यांना आलेल्या नोटिशीबाबत बोलताना कॉंग्रेसचे प्रवक्ते सचिन सावंत म्हणाले, 'ईडीने प्रिव्हेन्शन ऑफ मनी लॉंन्डरिंग कायद्यांतर्गत काम केलं पाहिजे. पण, खरंतर गेली सहा वर्ष प्रिव्हेन्शन ऑफ ओपोझिशन लीडर्स असं काम केलं जात आहे. केंद्राविरोधात बोलणाऱ्यांवर ईडी सोडली जाते ही वस्तुस्थिती आहे.''राज्यातील महाविकास आघाडी सरकार अस्थिर करण्याचे हे प्रयत्न आहेत. विधानपरिषद निवडणुकीनंतरच महाविकास आघाडीच्या नेत्यांना नोटीस येऊ लागणार असा अंदाज होता,' असं ते पुढे म्हणाले.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)


शिवसेना खासदार संजय राऊत

आतापर्यंत शिवसेनेनं वेळोवेळी सामनामधून त्यांची भूमिका स्पष्ट केली आहे. मग आता असं काय झालं की शिवसेनेनं ही अधिकृत भूमिका नसल्याचं म्हटलंय. शिवसेना अशी सोयीस्कर भूमिका का घेत आहे?

बुरख्यावर बंदी घालण्याच्या श्रीलंकेच्या निर्णयाला पाठिंबा देत भारतातही अशा स्वरुपाच्या निर्णयाची मागणी सामनाच्या महाराष्ट्रदिनी म्हणजे बुधवारी छापून आलेल्या अग्रलेखात मांडण्यात आली होती.

शिवसेनेची आणि सामनाची भूमिका ही वेगळी आहे असं याआधीही सांगण्यात आल्याचं ज्येष्ठ पत्रकार संदीप आचार्य सांगतात.

"ही उद्धव यांची डबलनीती आहे. याआधीही अनेकदा असं घडलं आहे. लोकप्रिय किंवा महत्त्वाच्या मुद्यावर संजय राऊत एखादी भूमिका मांडतात. मच्छी खाण्याचा मुद्दा असो किंवा जैन मुनींचा विषय- राऊत यांची भूमिका शिवसेनेची नाही असं स्पष्ट करण्यात आलं होतं," असं ज्येष्ठ पत्रकार संदीप आचार्य यांनी सांगितलं.

"दिलेला शब्द फिरवत नाही असं शिवसेनेबाबत सांगितलं जातं. मात्र उद्धव ठाकरेंनी गेल्या काही काळात शब्द फिरवला आहे. लोकप्रिय विषयावर मांडलेलं मत पक्षप्रतिमेला अंगलट ठरत असेल तर अन्य नेत्याद्वारे ही शिवसेनेची... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

अधिकृत भूमिका नाही अशी खेळी केली जाते. मात्र अशा मुद्यांवर शिवसेना पक्षप्रमुख उद्धव ठाकरे मौन बाळगून असतात," असंही त्यांनी सांगितलं.

"संजय राऊत हे शिवसेनेत सेकंड-इन-कमांड आहेत. ते राष्ट्रीय प्रवक्ते आहेत, खासदार आहेत.  त्यांनी घेतलेल्या भूमिकेशी फारकत घेत उपनेत्याने भूमिका मांडणं हे पक्षाची प्रतिमा आणि विश्वासार्हतेला तडा देण्यासारखं आहे," असं आचार्य म्हणाले.

आतापर्यंत बऱ्यापैकी, सामनानं मांडलेली भूमिका ही शिवसेनेची अधिकृत भूमिका मानली जाते. पण मग यापुढे आता सामनातून छापून येणाऱ्या अग्रलेखांमधली भूमिका अधिकृत नसणार का? किंवा त्यांच्याकडे मग लोकांनी शंकेच्या नजरेतून पाहावं का, असा प्रश्न बीबीसीनं शिवसेनेच्या प्रवक्त्या नीलम गोऱ्हे यांना विचारला.

त्यावेळी "एखाद्या अपवादामुळे असा नियम बनवण्याची गरज नाहीये. पक्षाची भूमिका आम्ही आधीच स्पष्ट केली आहे," अशी प्रतिक्रिया  त्यांनी दिली.

सामनात काय लिहिलं आहे?

"फेस मास्क किंवा इतर साधनांनी चेहऱ्या झाकणाऱ्या व्यक्ती राष्ट्रीय किंवा सामाजिक सुरक्षेसाठी धोकादायक ठरू शकतात. त्यामुळे सार्वजनिक ठिकाणी बुरखा किंवा नकाब परिधान करणे गुन्हेगारी स्वरुपाचं कृत्य ठरेल, असं जाहीर करून श्रीलंकेचे राष्ट्रपती मैत्रीपाल श्रीसेना यांनी साहस आणि धैर्याचे दर्शन घडवलं. रावणाच्या लंकेत जे घडले ते रामाच्या अयोध्येत कधी घडणार? पंतप्रधान मोदी आज अयोध्येला निघाले आहेत, म्हणूनच हा प्रश्न," अशा शब्दांत सामन्याच्या अग्रलेखात बुरखाबंदी संदर्भात भूमिका मांडण्यात आली होती.

उद्धव ठाकरे

यासंदर्भात शिवसेनेच्या प्रवक्त्या नीलम गोऱ्हे यांनी ट्वीट करून स्वतंत्र भूमिका मांडली. त्या म्हणतात, "शिवसेना पक्षाच्या भूमिका नेत्यांच्या बैठकीतून ठरत असतात. पक्षप्रमुख उद्धव ठाकरे यांच्या आदेशानुसार त्या अंतिमत: ठरतात. आजची भूमिका ना चर्चेतून आली ना आदेशातून. त्यामुळे कदाचित हे चालू घडामोडींवर वैयक्तिक मत असेल. ही शिवसेना पक्षाची अधिकृत भूमिका नाही."

नीलम गोऱ्हे यांच्या भूमिकेचा प्रियांका चतुर्वेदी यांनीही पुनरुच्चार केला.

संजय राऊतांकडून भूमिकेचं समर्थन

सामनाचे संपादक संजय राऊत यांनी ट्वीटच्या माध्यमातून अग्रलेख लिहिण्यामागची भूमिका मांडली.

ते म्हणतात, "बुरखाबंदीच्या अग्रलेखाने ओवैसी यांनी इतके लाल हिरवे का व्हावे? शिवसेनाप्रमुख हीच भूमिका मांडत होते. श्रीलंकेतील दहशतवादी हल्ला आणि तेथील सरकारने...


शिवसेना खासदार संजय राऊत

यावेळी त्याच्याबरोबर शिवसेनेचे इतर खासदारसुद्धा उपस्थित होते. राऊत यांनी यावेळी शेतकरी नेते राकेश टिकैत यांची भेट घेतली. त्यांच्याशी चर्चा केली.

'महाविकास आघाडीने शेतकरी हिताचे अनेक निर्णय घेतले. मुख्यमंत्री ऊध्दव ठाकरे शेतकऱ्यांच्या संकट काळात त्यांच्या पाठीशी ठाम उभे राहीले.  शेतकऱ्यांची तडफड व अश्रू अस्वस्थ करणारे आहेत. पक्ष प्रमुख मा.ऊध्दव ठाकरे यांच्या सूचनेवरून आज गाझीपूर सीमेवरील आंदोलक शेतकऱ्यांना भेटत आहे,' असं ट्वीट संजय राऊत यांनी केलं.

त्यानंतर ते शेतकरी आंदोलकांच्या भेटीसाठी दुपारी 1 वाजता दिल्लीच्या गाझीपूर सीमेवर गेले होते.

काही दिवसांपूर्वी नाशिकहून शेतकऱ्यांचा मोर्चा मुंबईत आला होता. त्या मोर्चाला राष्ट्रवादी काँग्रेसचे प्रमुख आणि खासदार शरद पवार यांनी संबोधित केलं होतं. केंद्र सरकारने पारित केलेल्या तीन नव्या कृषी कायद्यांवर त्यांनी जोरदार टीका केली होती.

शिवसेना नेते राऊत यांच्याविषयी दिल्ली-गाझीपूर सीमेवरच्या शेतकऱ्यांमध्ये एवढी क्रेझ का?

आता शिवसेनेचे खासदार संजय राऊत राष्ट्रीय पातळीवर शेतकरी आंदोलनाविरोधात भूमिका घेताना दिसत आह... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ेत.

पण मुंबईत आझाद मैदानात झालेल्या शेतकऱ्यांच्या रॅलीमध्ये शिवसेनेच्या नेत्यांनी जाणं टाळलं होतं.

संजय राऊत यांचा दिखावा?

"संजय राऊतांचं दिल्लीच्या सीमेवर जाऊन शेतकऱ्यांना भेटणं म्हणजे निव्वळ दिखावा आहे. लाईमलाइ'मध्ये रहाण्यासाठी राऊत शेतकऱ्यांना भेट देत आहेत," असं ज्येष्ठ पत्रकार अशोक वानखेडे यांना वाटतं.

"हा राजकीय स्टंटबाजीचा प्रकार आहे. यांना शेतकऱ्यांशी काहीच देणंघेणं नाही.  नेते शेतकऱ्यांना भेटण्यासाठी गेल्याने शेतकरी आंदोलनाची धार कमी होईल," असं वानखेडे यांना वाटतं.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)


शिवसेना खासदार संजय राऊत

सुशांत सिंह राजपूत मृत्यूनंतर सुरू झालेल्या ठाकरे सरकार विरुद्ध कंगना रनौत या वादानंतर कॉमेडियन कुणाल कामरा यांनी शिवसेना खासदार आणि सामनाचे संपादक संजय राऊत यांची मुलाखत घेतली होती.

कंगना रनौतच्या घरी अतिक्रमण विरोधी कारवाईनंतर सामनाने "उखाड दिया" अशी बातमी केली होती. त्यामुळे या मुलाखतीचं आकर्षण होता..बुलडोझर..

कार्यक्रमाच्या सुरुवातीलाच बुलडोजर हातात घेऊनच राऊत अवतरले आणि म्हणाले, हा जिथे जायचं तिथं पोहोचतो..यात पत्ता फीड करण्यात आलाय. सर्वांच्या पापाचा घडा भरणार..असं म्हणत संजय राऊत यांनी राजकीय टोलेबाजीला सुरूवात केली. बदललेली शिवसेना, सेक्युलरिझम, कोरोना, सुशांत आणि अर्णब अशा अनेक मुद्यांवर राऊत यांनी या मुलाखतीत उत्तरं दिली.

शिवसेना बदलली आहे का?

युवासेना अध्यक्ष आदित्य ठाकरे पर्यावरणाच्या विषयावर जास्त भर देतात. मुख्यमंत्री पदाची शपथ घेतल्यानंतर नागपूर अधिवेशनात उद्धव ठाकरेंनी धर्म आणि राजकारण एकत्र करणं ही शिवसेनेची मोठी चूक झाली. याचं नुकसान शिवसेनेला भोगावं लागलं असं वक्तव्य केलं. त्यामुळे शिवसेना बदलली आहे का? शिवसेनेचा मेकओव्हर झालाय?

मुख... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

्यमंत्री उद्धव ठाकरे आणि मंत्री आदित्य ठाकरे

 या प्रश्नाचं उत्तर देताना संजय राऊत म्हणाले, "शिवसेना एक हिंदुत्ववादी पक्ष आहे. शिवसेना सर्वांना एकत्र घेऊन किमान समान कार्यक्रमावर पुढे जातेय. भारतीय राज्यघटनेच्या चौकटीत राहून काम केलं जाईल."

सेक्युलर म्हणजे एक शिवी-राऊत

शिवसेना हिंदुत्ववादी पक्ष आहे. तर, कॉंग्रेस आणि राष्ट्रवादी कॉंग्रेसचा अजेंडा सेक्युलर आहे. या प्रश्नावर बोलताना राऊत म्हणाले, "या देशात कोणीही सेक्युलर नाही. कोणी सेक्लुलर होऊ शकत नाही"

पण, काही दिवसांपूर्वी सेक्युलरिझमच्या मुद्यावर प्रसारमाध्यमांशी बोलताना संजय राऊत राष्ट्रपती, पंतप्रधान नरेंद्र मोदी, राज्यपाल आणि देशाची राज्यघटना सेक्युलर आहे असं म्हटलं होतं. पदाची शपथ घेताना सेक्युलर धर्माचं पालन करावं लागतं असं वक्तव्य राऊत यांनी केलं होतं.

"सेक्युलरची भाषा करणारे सर्वात जास्त धर्मांध असतात. सेक्युलर म्हणजे एक शिवी आहे. या शब्दाचा राजकारणात खूप चुकीच्या पद्धतीने वापर करण्यात आलाय. या एका शब्दामुळे भारतात हिंदू आणि मुसलमान यांच्यात फूट पडली." असं संजय राऊत "शट अप या कुणाल' या कार्यक्रमात म्हणाले.

संजय राऊत कार्यक्रमादरम्यान

"सेक्युलर म्हणजे काय? फक्त हिंदुंना शिव्या देऊन तुमचं सेक्युलरिझम वाढेल हे चुकीचं आहे." असं राऊत पुढे म्हणाले.

संजय राऊत यांची मुलाखत घेणारे कुणाल कामरा रिपब्लिक टिव्हीचे संपादक अर्णब गोस्वामींना सुप्रीम कोर्टाने जामीन दिल्यानंतर, कोर्टाच्या निर्णयावर टीका केल्याने चर्चेत आले. कामरा यांनी आपल्या वक्तव्यावर माफी मागण्यास नकार दिलाय. कामरा यांच्यावर कोर्टाचा अवमान केल्याप्रकरणी खटला सुरू करण्यासाठी मंजूरी देण्यात आली आहे.

कोव्हिड-19 आणि राजकारण

कोरोना संसर्गाच्या मुद्यावरून राज्य आणि केंद्रात राजकारण झालं. जीएसटीचा परतावा देण्याच्या मुद्यावरून उद्धव ठाकरे मोदी  सरकारविरोधात शड्डू ठोकून उभे राहीले. जीएसटी ही चूक झाली हे मान्य करा, असं वक्तव्य ठाकरे यांनी दसरा मेळाव्यात केलं.

या राजकारणावर बोलताना राऊत म्हणाले, "प्रत्येक राज्याने काम केलं. केंद्र सरकारची जबाबदारी देखील आहे. मी त्यांना दोष देणार नाही. देशावर संकट येतं तेव्हा पंतप्रधानांच्या नेतृत्वाखाली आम्ही लढतो. पंतप्रधान देशाचे नेते आहेत. त्यांच्या निर्णयानुसार आम्ही काम करणार."

शिवसेना खासदार संजय राऊत

पण, प्रादेशिक पक्षांना श्रेय देत नाहीत. यावर...


शिवसेना खासदार संजय राऊत यांच्या पत्नीला ईडीची नोटीस पाठवण्यात आली आहे.

वर्षा राऊत चौकशीला हजर रहातील का? यावर बोलताना संजय राऊत म्हणाले, 'आम्ही नोटीसला घाबरत नाही. या नोटीशीचं उत्तर दिलं जाईल. चौकशीला जायचं का नाही यावर शरद पवार, मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे आणि नेत्यांशी चर्चाकरून निर्णय घेतला जाईल.'

पण, सूत्रांच्या माहितीनुसार, वर्षा राऊत मंगळवारी ईडीच्या चौकशीला हजर राहणार नाहीत.

PMC बॅंक घोटाळ्याप्रकरणी नोटीस?

वर्षा राऊत यांना कथित PMC बॅंक घोटाळ्याप्रकरणी नोटीस दिल्याची बातमी इंडियन एक्सप्रेस या वृत्तपत्राने दिली आहे.

ईडीने मात्र, PMC बॅंक प्रकरणी नोटीस दिल्याच्या वृत्ताला अधिकृत दुजोरा दिलेला नाही.

दरम्यान, भाजपचे माजी खासदार किरिट सोमय्या यांनी राऊत कुटुंबाला HDIL कडून PMC बॅंक घोटाळ्यातील पैसे मिळाले का? असा सवाल उपस्थित केलाय.

'माधुरी आणि प्रवीण राऊत यांना HDIL कडून 55 लाख रूपये मिळाले. त्यानंतर हे पैसे वर्षा राऊत यांच्या अकाउंटमध्ये ट्रान्सफर करण्यात झाले,' असा आरोप किरिट सोमय्या यांनी केला आहे.

मात्र, सोमय्या यांच्या आरोपाबद्दल माधुरी आणि प्रवीण राऊत यांची बाजू जाणून घ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ेण्याचा आम्ही प्रयत्न करत आहोत.

दरम्यान, खासदार संजय राऊत यांनी पत्रकार परिषद घेतली. ज्यात पत्नीच्या नावावर 10 वर्षापूर्वी झालेल्या 50 लाख रूपयांच्या व्यवहाराची त्यांनी माहिती दिली.

'व्यवहार 10 वर्षापूर्वीचा, पण सरकारला आता जाग आली' असं राऊत म्हणाले.

हा व्यवहार नेमका काय होता?

वर्षा राऊत यांनी घर घेण्यासाठी त्यांच्या मैत्रिणीकडून 50 लाख रूपयांचं कर्ज घेतल्याची माहिती खासदार संजय राऊत यांनी दिली.

'कर्ज 10 वर्षापूर्वी घेतलं. त्यासंदर्भात ईडीला आता जाग आली,' असं म्हणत संजय राऊत यांनी आर्थिक व्यवहाराप्रकरणी नोटीस आल्याचं मान्य केलं.

निवडणूक शपथपत्रात 50 लाखांच्या कर्जाची माहिती

संजय राऊत यांनी पत्रकार परिषदेत पत्नीने घेतलेल्या कर्जाची माहिती निवडणूक शपथपत्र आणि आयकर विभागाला दिली असल्याचं सांगितलं.

आम्ही खासदार संजय राऊत यांचं राज्यसभा निवडणुकीवेळी दिलेलं शपथपत्र तपासलं. ज्यात वर्षा राऊत यांनी 55 लाख रूपये कर्ज घेतल्याचं आढळून आलं.

वर्षा राऊत यांनी हे कर्ज माधुरी प्रवीण राऊत यांच्याकडून घेतल्याचं शपथपत्रात नमूद आहे.

कोण आहेत माधुरी प्रवीण राऊत कोण आहेत?

वाधवान यांच्या HDIL चीच एक कंपनी गुरूआशिष कंस्ट्रक्शनचे संचालक होते प्रवीण राऊत. माधुरी राऊत, प्रवीण राऊत यांच्या पत्नी आहेत.

प्रवीण राऊत शिवसेना खासदार संजय राऊत यांच्या अत्यंत जवळचे मानले जातात. वर्षा राऊत यांनी माधुरी राऊत यांच्याकडून 55 लाखांचं कर्ज घेतल्याची संजय राऊत यांच्या शपथपत्रात नोंद आहे.

यावर्षीच्या सुरूवातीला फेब्रुवारी 2020 मध्ये मुंबई पोलिसांच्या आर्थिक गुन्हे शाखेने प्रवीण राऊत यांना 1030 कोटींच्या कथित घोटाळ्या प्रकरणी अटक केली होती. टाईम्स ऑफ इंडिया या वृत्तपत्राने ही माहिती दिली आहे.

गुरूआशिष कंस्ट्रक्शनमध्ये प्रवीण राऊत यांच्यासोबत सारंग आणि राकेश वाधवान संचालक आहेत.

PMC बॅंक प्रकरणाशी संबंध काय?

कथित PMC बॅंक घोटाळा प्रकरणी HDIL कंपनीचे संचालक राकेश वाधवान आणि सारंग वाधवान यांना अटक करण्यात आली होती. वाधवान यांनी PMC बॅंकेकडून कर्ज घेऊन परतफेड न केल्याचा त्यांच्यावर आरोप आहे.

माधुरी राऊत यांनी वर्षा राऊत यांना दिलेल्या कर्ज प्रकरणाची ईडीच्या अधिकाऱ्यांना माहिती हवी आहे, अशी माहिती एबीपी न्यूजने दिली आहे. पण ईडीने अधिकृत दुजोरा दिला नाहीये.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक,...


शिवसेना नेते एकनाथ शिंदे यांच्याकडे गृह खातं सोपविण्यात आलं आहे. त्याचबरोबर त्यांच्याकडे नगरविकास, पर्यावरण-वने, पाणीपुरवठा आणि स्वच्छता, सार्वजनिक बांधकाम ही खातीही सोपविण्यात आली आहेत. सुभाष देसाई यांच्याकडे उद्योग आणि परिवहन मंत्रालयाचा कार्यभार देण्यात आला आहे.

राष्ट्रवादी काँग्रेसचे नेते जयंत पाटील यांच्याकडे अर्थमंत्रिपद सोपविण्यात आलं आहे, तर छगन भुजबळांकडे जलसंपदा तसंच ग्रामविकास खात्याची जबाबदारी देण्यात आली आहे.

काँग्रेसच्या वाट्याला महसूल मंत्रिपद तसंच सार्वजनिक बांधकाम, महिला व बालविकास ही खाती आली आहेत. बाळासाहेब थोरात यांच्याकडे महसूल मंत्रिपद तसंच ऊर्जा, वैद्यकीय शिक्षण, शालेय शिक्षण ही खाती देण्यात आली आहेत. नितीन राऊत यांना सार्वजनिक बांधकाम, महिला व बालविकास खातं सोपविण्यात आलं आहे.

तिन्ही पक्षांच्या वाट्याला आलेली खाती पाहता गृह, नगरविकास, सार्वजनिक बांधकाम यांसारखी महत्त्वाची मानली जाणारी खाती स्वतःकडे ठेवण्यात शिवसेनेला यश मिळालं आहे.

मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे यांच्याकडे प्रशासनाचा काहीच अनुभव नाही. अशा स्थितीतही त्यांनी अनुभवी मानल्या जाणाऱ्या काँग्रेस-राष्ट्रव... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ादी काँग्रेसच्या नेत्यांशी झालेल्या वाटाघाटींमध्ये महत्त्वाची खाती स्वतःकडे राखण्यात यश मिळवलं आहे. त्यामुळे या खातेवाटपातून शिवसेनेनं आपली बाजू भक्कम केली आहे का? काँग्रेस-राष्ट्रवादीनं नेमकं काय कमावलं आणि काय गमावलं, हे प्रश्न उपस्थित होत आहेत.

तात्पुरत्या स्वरुपाचं खातेवाटप

"सध्याचं खातेवाटप हे विशेषतः हिवाळी अधिवेशनाच्या पार्श्वभूमीवर करण्यात आलं आहे. ही जबाबदारी तात्पुरत्या स्वरूपाची असू शकते," असं मत लोकमतचे वरिष्ठ सहायक संपादक संदीप प्रधान यांनी व्यक्त केलं.

बीबीसी मराठीशी बोलताना त्यांनी म्हटलं, "हे खातेवाटप फक्त आणि फक्त अधिवेशनासाठी केलेलं आहे. हीच स्थिती अखेरपर्यंत कायम राहणार नाही. लवकरच मंत्रिमंडळ विस्तार करण्यात येईल. काँग्रेस आणि राष्ट्रवादी काँग्रेसकडे इतर मातब्बर चेहरे आहेत. त्यांच्या प्रवेशानंतर मंत्रिमंडळाचा चेहरा-मोहरा पूर्णपणे बदलू शकतो."

राष्ट्रवादी काँग्रेसचे नेते छगन भुजबळ यांनीही हा तात्पुरत्या स्वरुपात घेतलेला निर्णय असल्याचं म्हटलं. 'एबीपी माझा' या वृत्तवाहिनीशी बोलताना त्यांनी म्हटलं, "सोमवारपासून (16 डिसेंबर) अधिवेशन सुरु होत आहे. त्यापूर्वी घेतलेला हा निर्णय आहे. एकूण 54 खाती आहेत. सध्या मुख्यमंत्री धरून सात मंत्री आहेत. अधिवेशनापूर्वी तात्पुरत्या स्वरुपात काही खात्यांची जबाबदारी ही सहा मंत्र्यांवर सोपविण्यात आली आहे. जेणेकरून त्या खात्यांच्या कामकाजाला सुरूवात आहे. अधिवेशन संपल्यावर मंत्रिमंडळाचा विस्तार आणि खातेवाटप होईल, अशी प्रतिक्रिया दिली."

बदल दिसू शकतात

मंत्रिमंडळ विस्तारानंतर या खातेवाटपात बदल दिसू शकतात, अशी शक्यता प्रधान यांनी व्यक्त केली. प्रधान यांच्या मते, "सध्याच्या मंत्रिमंडळात प्रत्येक पक्षाचे केवळ दोनच मंत्री आहेत. त्यामुळे प्रत्येक मंत्र्याकडे एकापेक्षा अधिक खाती देण्यात आली आहेत. मंत्रिमंडळ विस्तारानंतर सहाजिकच ही खाती इतर मंत्र्यांकडे जातील."

"सरकारमध्ये गृह, नगरविकास, अर्थ आणि महसूल ही खाती सर्वात महत्त्वाची मानली जातात. शिवसेनेने गृह आणि नगरविकास ही खाती स्वतःकडे ठेवली आहेत. अर्थखात्याच्या स्वरूपात राष्ट्रवादीकडे राज्याच्या आर्थिक नाड्या आहेत. तर महसूल हे महत्त्वाचं खातं काँग्रेसला देण्यात आलं आहे. या स्थितीत कोणताही वाद उत्पन्न होऊ न देण्याचा प्रयत्न या खातेवाटपादरम्यान करण्यात आला आहे. अधिवेशनानंतर यात आवश्यक ते बदल करून खात्यांची...


शिवसेना पक्षप्रमुख उद्धव ठाकरे यांनी समाधानकारक निकाल लागल्याचं सांगितलं. त्याच वेळी त्यांनी ही आठवण करून दिली की सत्तेत आमचा वाटा 50 टक्क्यांचा राहील.

सुरुवातीचे कल पाहिल्यावर शिवसेना खासदार संजय राऊत म्हणाले की आमचा सत्तेत वाटा 50 टक्के राहील. 'युती होण्याच्या पूर्वीच आमच्या वाटाघाटी झालेल्या आहेत. त्यामुळे आमचा सत्तेत अर्धा वाटा राहील' असं ते म्हणाले.

सध्याचे कल असं सांगत आहेत की शिवसेनेला 64 जागांवर आघाडी मिळाली आहे. तर भाजपला 101 जागांवर आघाडी मिळाली आहे. दोन्ही पक्ष मिळून सत्ता सहज स्थापन होऊ शकते, पण प्रश्न असा आहे की हा 2014 ते 2019 च्या तुलनेत शिवसेनेचा 2019 ते 2024 या काळात सत्तेत मोठा वाटा राहील का.

शिवसेनेला गेल्या वेळी दहा मंत्रिपदं मिळाली होती. त्यात गृह, महसूल, अर्थ, ऊर्जा, कृषी, सार्वजनिक बांधकाम अशी महत्त्वाची खाती भाजपकडेच होती. परिवहन, पर्यावरण आणि उद्योग ही खाती शिवसेनेकडे होती.

येणाऱ्या सरकारमध्ये शिवसेनेची वाटाघाटी वाढण्याची क्षमता वाढली आहे असं जाणकार सांगत आहेत.

निवडणुकीच्या आधीपासूनच शिवसेनेनी आपले मनसुबे जाहीर केलेले आहेत. शिवसेनेचा मुख्यमंत्री होईल अ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

सं संजय राऊत यांनी म्हटलं होतं. आदित्य ठाकरे यांच्या जनआशीर्वाद यात्रेवेळीच ते जिथं जातील तिथं त्यांचं स्वागत झालं आणि त्यावेळी शिवसेना कार्यकर्त्यांनी ते भावी मुख्यमंत्री आहेत अशाच घोषणा दिल्या. एक ना एक दिवस शिवसेनेचा मुख्यमंत्री होईल, असं उद्धव ठाकरे आणि शिवसेनेचे इतर नेते नेहमी बोलत आहेत.

जर भाजपच्या जागा कमी झाल्या तर त्यांना शिवसेनेवर अवलंबून राहावं लागेल. गेल्यावेळी भाजपच्या 124 जागा होत्या आणि शिवसेनेच्या 63 जागा होत्या. यावेळी दोन्ही पक्ष एकत्र येऊन लढले त्यामुळे भाजपच्या जागा फार वाढण्याची शक्यता नव्हती असं दिसत होती. भाजप आणि मित्रपक्षांनी 164 जागा लढवल्या आणि शिवसेनेनं 124 जागा लढवल्या. हे कल पाहिले तर असं दिसतं की भाजपचा स्ट्राइक रेट हा शिवसेनेपेक्षा चांगला आहे पण निरंकुश सत्तेसाठी हे पुरेसं नाही.

गेल्यावेळी भाजपकडे 124 जागा असल्यामुळे त्यांची बार्गेनिंग पावर जास्त होती. बहुमतासाठी साठी त्यांना 21 जागा कमी पडल्या होत्या. त्यांना राष्ट्रवादीने बाहेरून पाठिंबा दिला आणि शिवसेनेचं महत्त्व कमी केलं. जर तुम्ही आमच्या सोबत जरी आला तरी तुम्ही आमचं सरकार पाडू शकत नाही असा आत्मविश्वास भाजपकडे होता.

पण आता हे समीकरण बदलणार अशी चिन्हं आहेत का असं विचारलं असता ज्येष्ठ पत्रकार व्यंकटेश केसरी सांगतात की, "सध्या तरी वाटाघाटीच्या मैदानात शिवसेनेचं पारडं जड असल्याचं दिसत आहे. त्याचं मुख्य कारण म्हणजे भाजपला त्यांच्यावर अवलंबून राहावं लागणार आहे. मुख्यमंत्रीपद अडीच-अडीच वर्षांसाठी असावं अशी मागणीही ते ठेऊ शकतात आणि महत्त्वाची खाती देखील ते घेऊ शकतात."

शिवसेना उपमुख्यमंत्रिपद घेऊ शकते. आदित्य ठाकरे हे उपमुख्यमंत्री होऊ शकतात. देवेंद्र फडणवीस यांनी हे पद आदित्य यांना देण्याची तयारी दर्शवली आहे. पण शिवसेना आपली मागणी वाढवू शकतं. भाजपला हा निकाल अपेक्षित नव्हता. त्यांच्या जागा तर कमी झाल्याच पण शिवसेनेच्या जागा कमी झाल्या नाही.

आता शिवसेनेसोबत राहणं ही भाजपची मजबुरी झाली आहे. राज्यातल्या या नात्याचा परिणाम केंद्रातील घटकांवरही होऊ शकतो असं केसरी यांना वाटतं. राज्यातच नव्हे तर केंद्रातही चांगली खाती शिवसेना मागू शकते.

भाजप आणि शिवसेनेच्या नात्यांमध्ये तणाव कायम राहील, असं मत राजकीय विश्लेषक सुहास पळशीकर यांनी बीबीसीला दिलेल्या मुलाखतीमध्ये म्हटलं आहे.

"ही युती याच कारणासाठी झाली की शिवसेनेनी विरोधी पक्षाची...


शिवसेना पक्षप्रमुख उद्धव ठाकरे, भाजप अध्यक्ष अमित शहा आणि मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस

आगामी लोकसभा तसेच विधानसभा निवडणुका भारतीय जनता पक्ष आणि शिवसेना एकत्र लढवणार असल्याचं अमित शाह, उद्धव ठाकरे आणि मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी संयुक्त पत्रकार परिषदेत सोमवारी जाहीर केलं.

गेले अनेक महिने उद्धव ठाकरे पंतप्रधान नरेंद्र मोदी आणि भाजपवर कडाडून टीका करत होते. मात्र भाजप राष्ट्रीय अध्यक्ष अमित शहा आणि मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांच्या बरोबरीने उद्धव यांनी युतीची घोषणा केली.

'देवेंद्र झुकले, उद्धव हरले'

''युतीच्या घोषणेचं एका वाक्यात वर्णन करायचं तर देवेंद्र झुकले आणि उद्धव हरले असंच करावं लागेल'', असं पत्रकार आणि राजकीय विश्लेषक राही भिडे यांनी सांगितलं. त्या पुढे म्हणाल्या, ''भाजपच्या पायाखालची वाळू सरकली आहे. आम्हीच निवडून येणार असा अभिनय भाजपचे नेते करत असले तरी त्यांना परिस्थितीची जाणीव झाली आहे. 1995 मध्ये वाजपेयी असतानाही सत्ता टिकवता आली नसती. भक्तगट सोडला तर अन्य आघाड्यांवर मोदींवर चहुबाजूंनी टीका होते आहे. खोटं बोला पण रेटून बोला असं त्यांचं तत्व आहे. पुलवामा हल्ल्यानंतर... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ही मोदी आणि भाजपचं लक्ष्य निवडणुकाच आहेत''.

युतीचा निर्णय अपरिहार्यता?

''राम मंदिर आणि हिंदुत्वाच्या मुद्यामुळे बाकी सेक्युलर पक्ष शिवसेनेला जवळ करू शकत नाहीत. भाजप आणि शिवसेनेची मध्यमवर्गावर भिस्त आहे. हा वर्ग दोन्ही पक्षांचा पाठीराखा आहे. भाजपने दिलेली आश्वासनं पूर्ण केलेली नाहीत. त्याचा फायदा शिवसेनेला घ्यायचा आहे. हिंदुत्व आणि राम मंदिर या मुद्यांवर किती मतं मिळणार? असा सवाल राही यांनी केला. शिवसेनेबरोबर जाण्यासाठी भाजपने साम-दाम-दंड-भेद असे सगळे प्रयत्न करून पाहिले. आम्ही लाचार नाही असं मुख्यमंत्र्यांनी सांगितलं. मात्र आता राष्ट्रीय अध्यक्षांच्या बरोबराने मुख्यमंत्री फडणवीस मातोश्रीच्या दारी हजर झाले'', हा विरोधाभास राही यांनी मांडला.

युतीचा निर्णय का घ्यावा लागला यावर राही सांगतात, ''उद्धव ठाकरे यांनी चौकादार चोर है असं म्हटलं होतं. आता उद्धव चोरांच्या कळपात सामील होणार का? असा प्रश्न आहे. उद्धव ठाकरे आणि पर्यायाने शिवसेनेने थोडी अस्मिता दाखवली असती तर विधानसभा निवडणुकीच्या वेळी त्यांना फायदा झाला असता. शिवसेनेला सत्तेची मलई कमी मिळते. तो शेअर वाढावा यासाठी त्यांचे प्रयत्न आहेत. अमित शहा यांना सुरुवातीपासूनच युती नको होती. मात्र मोदींचा आलेख घसरला आहे याची जाणीव शहांना आहे.

'शिवसेनेचा अहंकार भाजपने कुरवाळला पण...'

''युतीची घोषणा अशीच होईल अशी अपेक्षा होती. ती खरी ठरली. युतीच्या निमित्ताने भाजपने शिवसेनेचा अहंकार कुरवाळला असं याचं वर्णन करता येईल'', असं ज्येष्ठ पत्रकार आणि राजकीय विश्लेषक विजय चोरमारे म्हणाले.

ते पुढे म्हणतात, ''मुंबईपाठोपाठ कोकण हा शिवसेनेचा बालेकिल्ला आहे. नारायण राणेंमुळे शिवसेना कोकणात डळमळीत झाली होती. नाणार प्रकल्प कोकणातून अन्यत्र स्थलांतरित करण्यात शिवसेना यशस्वी झाली आहे. युतीमध्ये शिवसेनेसाठी ही एकमेव जमेची बाजू आहे''.

शिवसेना आणि भाजपतर्फे एकमेकांवर जोरदार आरोप करण्यात आले होते.

''गेले काही महिने उद्धव ठाकरे भाजपवर जोरदार टीका करत आहेत. केंद्र सरकारच्या ध्येयधोरणांवरही त्यांनी झोड उठवली आहे. आता ते जनतेपुढे कोणत्या तोंडाने मतं मागणार  हा प्रश्न आहे. पाच वर्षात राम मंदिरही झालेलं नाही. त्यामुळे शिवसेनेसाठी हा यू-टर्न अडचणीचा ठरू शकतो. भाजपने या समीकरणात कुठेही नमतं घेतलेलं नाही. त्यांनी जागांवर पाणी सोडलेलं नाही. युती झाली नसती तर मतांचं विभाजन झालं असतं. ते भाजपने...