सामग्री: शांत झोप फार महत्त्वाची!

साधारणतः एक व्यक्ती दिवसातील 8 तास झोपते असं गृहित धरलं तर आपलं एक तृतीयांश आयुष्य झोपेतच जातं असं म्हटलं तर वावगं ठरणार नाही.

आपल्या आयुष्यावर, आरोग्यावर एकूणच आपल्या दिनचर्येवर झोपेचा खूप मोठा प्रभाव असतो. पण, या झोपेबद्दल तुम्हाला या गोष्टी ठाऊक आहेत?

1. आठ तासांच्या झोपेचा सल्ला आणि त्यामागचं सत्य

आपण नेहमी ऐकतो की, आठ तासांची झोप आवश्यक आहे. नॅशनल हेल्थ सर्व्हिस (युके) आणि अमेरिकेच्या नॅशनल स्लीप फाउंडेशननं सुद्धा वेळोवेळी सांगितलं आहे की आठ तासांची झोप घेत जा. पण हा सल्ला नेमका कुठून आला?

जगभरात झोपेवर अनेक संशोधनं झाली आहेत. काही रोगांचा अभ्यास केल्यानंतर संशोधकांच्या लक्षात आलं आहे की जास्त झोप घेणाऱ्यांमध्ये किंवा कमी झोप घेणाऱ्यांना रोगांचा धोका असतो.

पण, कमी झोप घेतल्यामुळे आजार होतात की एकूणच तुमची जीवनशैली आरोग्याला पूरक नसते म्हणून हे आजार होतात हे सांगणं कठीण आहे.

जे लोक सहा तासांपेक्षा कमी झोप घेतात त्यांना संशोधक 'शॉर्ट स्लीपर्स' म्हणतात तर 10 तासांपेक्षा जास्त झोप घेणाऱ्यांना 'लाँग स्लीपर्स' म्हणतात.

पौगंडावस्थेमध्ये येण्यापूर्वी 11 तासांची झोप आवश्यक आहे, असं सांगितलं जातं. लहान बाळ तर 18 तास झोपी जातं. किशोरवयीन मुला-मुलींनी रात्री दहा तास झोपावं असा सल्ला डॉक्टर देतात.

"कमी झोपेमुळं आरोग्य धोक्यात येतं, की तुमचं आरोग्य ठीक नसेल तर कमी झोप येते हे नेमकं सांगता येऊ शकणार नाही. या दोन्ही गोष्टी एकमेकांवर अवंलबून आहेत," असं डबलीनच्या ट्रिनिटी कॉलेजच्या मेंदू संशोधन विभागातल्या प्राध्यापिका शेन ओ'मारा यांनी बीबीसीला सांगितलं.

"उदाहरण द्यायचं झालं तर आपण असं म्हणू शकतो की, जे लोक सदृढ नाहीत ते कमी व्यायाम करतात. त्यांना चांगली झोप लागत नाही. चांगली झोप न लागल्यामुळं ते लवकर थकतात. लवकर थकवा जाणवल्यामुळं ते व्यायाम करू शकत नाहीत आणि व्यायाम न केल्यामुळं ते सदृढ होऊ शकत नाहीत असं ते चक्र आहे," असं शेन ओ'मारा म्हणतात.

क्रॉनिक स्लीप डिप्रिव्हेशन किंवा झोपेची नेहमी जाणवणारी कमतरता हा देखील चिंतेचा विषय आहे. रोजच तुमची झोप तासानं किंवा दोन तासाने कमी होत असेल तर त्याला क्रॉनिक स्लीप डिप्रिव्हेशन म्हणतात. झोप पुरेशी न झाल्यामुळे आरोग्य धोक्यात येऊ शकतं असं वैज्ञानिक सांगतात.

2. झोप पुरेशी न झाल्यास शरीरात काय बदल होतात?

झोप पुरेशी न झाल्यास तुमचं...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

झोप ही सर्वांसाठी महत्त्वाची गोष्ट आहे. झोपेवर जगभरात संशोधन होत आहे. त्यातून संशोधकांनी झोपेबद्दल या महत्त्वपूर्ण गोष्टी सांगितल्या आहेत. लॉकडाऊनच्या काळात सर्वांचं झोपेचं चक्र बिघडल्याचं दिसून येत आहे. चिंता, मोबाईलचा अतिवापर, दिनक्रम व्यवस्थित नसणं अशी अनेक कारणं त्यासाठी कारणीभूत आहेत.


सामग्री: शांतता मोर्चाच्या मार्गाने जाणारं हे मराठा आंदोलन आता आक्रमक होत आहे का, असा प्रश्न आम्ही वाचकांना विचारला.

मजकूर उपलब्ध नाही

Facebook पोस्ट समाप्त, 1

वाचकांच्या आलेल्या प्रतिक्रियांपैकी या आहेत काही निवडक आणि संपादित प्रतिक्रिया -

"शांततेत मोर्चे काढले तर दखल घेत नाही, आक्रमक मार्गानं केलं तर नुकसान होतं म्हणता, मग न्याय मागायचा तरी कसा," असा सवाल गणेश लटके यांनी केला आहे.

"शांततेच्या मार्गानं गेले अनेक दिवस मोर्चे काढले पण सरकारनं दखल घेतली नाही, म्हणून आता मोर्चे आक्रमक होत आहेत," असं चक्रपाणी नेवासे म्हणतात.

"मोर्चे शांततापूर्ण मार्गानं होत होते आणि मागण्या वास्तव होत्या तोपर्यंत जनतेची सहानुभूती होती. आता सर्व मागण्या मंजूर होऊनही मोर्चे निघत आहेत, त्यामुळे जनतेच्या मनात चीड निर्माण झाली आहे. याची मोर्चेकऱ्यांना कल्पना आल्यामुळे त्यांनी हिंसक मार्ग स्वीकारला आहे," असं दामोदर देशमुख यांनी म्हटलं आहे.

प्रतीक दगडे यांनी मात्र ट्वीटरवर त्यांच्या प्रतिक्रियेत एक सल्ला दिला आहे. ते म्हणतात की, "मंत्रालयासमोर जाऊन हे करायला हवं. मंत्र्यांना जाब विचारायला हवा, सामान्य माणसाला  त्रास होईल, अस कशाला वागता?"

"मराठा आरक्षणासाठी मराठा आमदारांना जाब विचारायला हवा," अशी ओमकार पवार यांनी फेसबुकवर प्रतिक्रिया दिली आहे तर योगेश चौधरी यांनी "सरकारकडे मॅनेजमेंट नावाची गोष्ट नाही," असं म्हटलं आहे.

राजेंद्र निरहाळी यांनी म्हटलं आहे की, "सार्वजनिक मालमत्तेचं नुकसान झाल्यास ते भरून काढण्यासाठी महागाई वाढेल आणि त्याचा सर्वांनाच फटका बसेल."

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

सध्या महाराष्ट्रात मराठा आरक्षणाची मागणी पुन्हा जोर धरू लागली आहे. सोलापूर, औरंगाबाद आणि लातूरमध्ये ठिय्या आंदोलनं करण्यात आली. काही ठिकाणी आंदोलनाला हिंसक वळण लागत बस फोडल्याचं वृत्तही आहे.


सामग्री: शांततेचं पाऊल म्हणून आम्ही सुटका करत आहोत, असं इम्रान खान म्हणाले.

Twitter पोस्ट समाप्त, 1

"मी काल पंतप्रधान नरेंद्र मोदींशी बोलण्याचा प्रयत्न केला, पण मला यश आलं नाही," असंही ते म्हणाले. "नरेंद्र मोदी केवळ निवडणुकांवर डोळा ठेवून युद्धाचं वातावरण निर्माण करत आहेत. पण पाकिस्तानवर जर भारताने पुन्हा हल्ला केला तर पाकिस्तान मजबुरीने प्रतिहल्ला करेल," असंही त्यांनी सांगितलं.

"आम्हाला शांतता हवी आहे आणि तुम्ही दहशतवादाचे पुरावे दिल्यास आम्ही कारवाई करू," असंही त्यांनी मोदींना उद्देशून म्हटलं.

अभिनंदन वर्तमान यांना सोडावं, अशी मागणी भारताच्या वतीने काल करण्यात आली होती.

बुधवारी विंग कमांडर अभिनंदन वर्तमान यांचं विमान पाकिस्तान प्रशासित काश्मीरमध्ये पाकिस्तानी वायुसेनेने पाडलं आणि त्यांना अटक केली.

कोण आहेत अभिनंदन?

अभिनंदन वर्तमान हे विंग कमांडर पदावर कार्यरत आहेत. त्यांनी 19 जून 2004 मध्ये भारतीय वायुसेनेत प्रवेश केला. अभिनंदन MiG21 बिसॉन विमानाचं सारथ्य करत होते.

अभिनंदन यांचे वडील S. वर्तमान हेही निवृत्त लष्करी अधिकारी आहेत. ते एअर मार्शलपदी कार्यरत होते.

काही वर्षांपूर्वी भारतातील एका खाजगी वृत्तवाहिनीच्या कार्यक्रमात अभिनंदन यांनी देशासाठी काम करण्यामागची भावना व्यक्त केली होती.

अभिनंदन यांना पाकिस्तानने पकडल्याच्या बातम्या प्रसिद्ध झाल्यानंतर देशभरात त्यांच्या सुटकेसाठी प्रार्थना होत आहेत. ते सुखरूप मायदेशी परतावेत, यासाठी ठिकठिकाणी दुवा केल्या जात आहेत, सोशल मीडियावरही लोकांनी पोस्टद्वारे आपल्या प्रार्थना व्यक्त केल्या आहेत.

दरम्यान, अभिनंदन यांच्या विडिलांनी एका पत्रात, अभिनंदन यांच्या व्हीडिओवर आणि लोकांनी त्यांच्यासाठी केलेल्या प्रार्थनांबद्दल भावनिक संदेश दिला आहे.

अभिनंदन यांचे वडील S. वर्तमान

"सर्वांनी व्यक्त केलेली काळजी आणि सदिच्छांबद्दल आभार. मी देवाचेही आभार मानतो, की अभी सुखरूप आहे. त्याला कोणतीही दुखापत झालेली नाही, मानसिकदृष्ट्याही तो ठीक आहे. त्याला धाडसानं बोलताना पाहिलं. तो एक सच्चा शिपाई आहे. आम्हाला त्याचा अभिमान आहे. तुमचे सर्वांचे आशीर्वाद त्याच्या पाठीशी असतीलच," असं एअर मार्शल (निवृत्त) वर्तमान पुढे लिहितात.

"त्याचा छळ होऊ नये. तो हाती-पायी सुरक्षितपणे घरी परतावा, अशी प्रार्थना मी करतो. या कठीण काळात आमच्यासोबत ठामपणे उभं राहण्यासाठी आभार. तुमच्या पाठिंब्यामुळेच...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

विंग कमांडर अभिनंदन वर्तमान यांची पाकिस्तान शुक्रवारी सुटका करणार आहे. पाकिस्तानचे पंतप्रधान इम्रान खान यांनी ही घोषणा गुरुवारी संध्याकाळी पाकिस्तानच्या नॅशनल असेंब्लीत केली.


सामग्री: शांताबाई बाबुराव सोनटक्के

आम्ही गाडी जुन्या जालन्याच्या दिशेनं वळवली. मोंढा, बसस्टँड परिसर पार करत आम्ही शहरातल्या चमन परिसरात पोहोचलो. तिथं काही वयस्कर महिला डोक्यावर हंडे घेऊन जाताना दिसल्या. "पाणी कुठून आणताय?" असं विचारल्यावर उत्तर न देताच त्या पुढे चालत गेल्या.

मग बाजूच्या किराणा दुकानात पाण्याची बातमी करायला आलो आहोत, असं आम्ही सांगितलं. दुकानदार काकांनी तातडीनं बाहेर येत त्या महिलांना आवाज दिला "अहो यांना पाण्यावर फोटो पायजे फोटो," त्यांची हाक ऐकून महिलांनी डोक्यावरचे हांडे खाली ठेवले आणि त्या आमच्या दिशेनं आल्या. "फोटो दिला तर पाणी येणार का?" असा सवाल त्यांनी आम्हालाच केला.

तितक्यात नजर एका आजीबाईवर गेली. चेहऱ्यावर थकवा, चालण्यात कमालीचा हळूवारपणा. मंद आवाजात त्या म्हणाल्या, "भाऊ 35 वर्षं झाले हेच करत आहे, एकदा घरात येऊन बघ. आमच्याकडे अर्धं घर पाण्यासाठी लागणाऱ्या भांड्यांनी भरलं आहे. 15-15 दिवस पाणी येत नाही. त्यामुळे पिण्याचं पाणी साठवून ठेवावं लागतं तर सांडायचं वेगळं, तेव्हा कुठे मेळ जमतो."

एव्हाना आम्हालाही तहान लागली होती. मग आम्ही आजींसोबत इंदिरानगर परिसरातल्या त्यांच्या घराकडे निघालो.

छोटीशी गल्ली आणि दोन्ही बाजूंनी घरं. अगदी टू-व्हीलर जाईल एवढाच रुंद रस्ता. आजीने शांताबाई बाबुराव सोनटक्के अशी स्वतःची ओळख करून दिली.

आम्ही 60 वर्षीय शांताबाई यांच्या घरासमोर पोहोचलो. जेमतेम 400 स्क्वेअर फूट एवढ्याशा घराच्या दरवाजातच शांताबाई यांचे पती बाबुराव यांनी किराणाची टपरी थाटली आहे. चॉकलेट- बिस्कीटांच्या बरण्या बाजूला करत त्यांनी घरात जायला वाट करून दिली. मोजून 3 पावलांवरच घरातली चूल होती.

पाण्याची भांडी

पाण्याच्या भांड्यांनीच घरातली अर्धी-अधिक जागा व्यापली होती.

"पाण्याची भांडी ठेवायला जागा हवी म्हणून स्वयंपाकाचा ओटा बांधला नाही. कारण 15 ते 20 दिवस पाणी येत नाही. पाणी आलं की ते साठवून ठेवावं लागतं. घर छोटं आहे त्यामुळे पाण्याची भांडी ठेवायला दुसरी जागा नाही.

सात जणांचं आमचं कुटुंब असूनही आम्हाला नगरपालिकेचं पाणी मुबलक प्रमाणात मिळत नाही. आम्ही 10 हंडे, 2 टाक्या, 4 कॅन, 4 बकेट वापरून 300 लीटरपर्यंत पाणी साठवतो. हे पाणी पिण्यासाठी पुरत नाही. त्यामुळे नगरपालिकेच्या नळाचं पाणी इतर उपयोगासाठी तर दूरच पण आम्हाला आठवडाभर पिण्यासाठी देखील पुरत नाही," शांताबाई सांगतात.

घरातला अर्ध्याहून अधिक भाग...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

दुपारी 1च्या सुमारास आम्ही जालना शहरात पोहोचलो. दुपारच्या 42 डिग्री उन्हाच्या तडाख्यानं रस्त्यावर शुकशुकाट होता. दोन-तीन ठिकाणी थोडी झुंबड पाहायला मिळाली कारण तिथे पाण्याची हापशी होती.


सामग्री: शामीला पण बटलिफ्ट करून घ्यायचं आहे. ती म्हणते, "आफ्रिकन संस्कृतीत नेहमीच मोठे, गोलाकार आणि सुडौल नितंब सौदर्यांचं लक्षण समजले जातात."

तिचे घरचे या सर्जरीच्या विरोधात असतील याची तिला पूर्ण कल्पना आहे.

हेही पाहिलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

ब्राझिलियन बटलिफ्ट या कॉस्मॅटिक सर्जरीची सुरुवात डॉ. इव्हो पिंतगाय यांनी केली. आणि आता ही पद्धत जगभरात वापरली जाते.


सामग्री: शारदाताई टोपे

1) महाराष्ट्राचे आरोग्यमंत्री राजेश टोपेंच्या आईचं निधन

महाराष्ट्राचे आरोग्यमंत्री राजेश टोपे यांच्या आई शारदाताई अंकुशराव टोपे यांचं प्रदीर्घ आजारानं काल (1 ऑगस्ट) निधन झालं. त्या 74 वर्षांच्या होत्या.

गेल्या महिन्याभरापासून शारदाताईंवर मुंबईतील बॉम्बे हॉस्पिटलमध्ये उपचार सुरू होते. उपचारादरम्यानच शारदाताईंनी अखेरचा श्वास घेतला.

Twitter पोस्ट समाप्त, 1

राज्यात गेल्या चार महिन्यांपासून कोरोनाची परिस्थिती हाताळत असताना, आरोग्यमंत्री राजेश टोपे वेळ काढून हॉस्पिटलमध्ये जाऊन आईला पाहत असत.

आईला श्रद्धांजली अर्पण करताना टोपे म्हणाले, "माझी आई अजातशत्रू होती. एका शब्दानेही तिने कुणाला दुखावलं नाही. सर्वांना प्रेम दिले. माझ्या वडिलांच्या सोबत ती सावलीसारखी राहिली. चार वर्षांपूर्वी वडील गेल्यानंतर ती आधार होती. दोन दिवसांपूर्वी तिने माझ्या पाठीवर दोन्ही हात ठेवत मला आशीर्वाद दिला. तो आशीर्वाद आता कायम माझ्या पाठीशी राहील."

जालन्यातील अंबड तालुक्यात असणाऱ्या मूळगावीच आज (2 ऑगस्ट) संध्याकाळी 4 वाजता शारदाताईंवर अंत्यसंस्कार होतील. कोरोनामुळे राज्यात अंत्यसंस्कारासाठी जाहीर करण्यात आलेल्या नियमावलीनुसारच अंत्यसंस्कार केले जातील, असं राजेश टोपेंनी सांगितलं. एबीपी माझानं ही बातमी दिलीय.

2) राजू शेट्टी सरकारी आंदोलक - देवेंद्र फडणवीस

स्वाभिमानी शेतकरी संघटनेचे अध्यक्ष राजू शेट्टी हे सरकारी आंदोलक असल्याची टीका महाराष्ट्राचे विरोधी पक्षनेते देवेंद्र फडणवीस यांनी केलीय. लोकसत्तानं ही बातमी दिलीय.

राजू शेट्टींची लुटूपुटूची लढाई ही सरकार वाचवण्यासाठी आहे, असंही देवेंद्र फडणवीस म्हणाले.

भाजपचं आंदोलन म्हणजे पुतना-मावशीचं प्रेम आहे, अशी टीका राजू शेट्टींनी भाजपच्या दूध दरवाढीच्या आंदोलनावर केली होती. या टीकेला फडणवीसांनी उत्तर दिलं.

"सध्याचा काळ हा अडचणीचा काळ आहे. दूध उत्पादक शेतकरी हा दुधाच्या उत्पन्नावर जगतोय. ज्यावेळी दुधाचे दर कमी होतात, त्यावेळी दर स्थिर करण्यासाठी सरकार अनुदान देतं. सध्या दुधाला मिळणाऱ्या दरात गायीच्या चाऱ्याचा खर्चही निघत नाही. असं असतानाही सरकारकडून कुठलेही अनुदान मिळत नाही हे दुर्दैवी आहे," असं देवेंद्र फडणवीस म्हणाले.

3) मुदत संपलेल्या ग्रामपंचायतीवर पालकमंत्र्याच्या सल्ल्यानेच प्रशासक निवडणार

महाराष्ट्रातील मुदत संपलेल्या ग्रामपंचायतीवर पालकमंत्र्यांच्या सल्ल्यानेच...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

आज सकाळी वृत्तपत्रं आणि वेबसाइट्सवर प्रसिद्ध झालेल्या बातम्यांपैकी 5 मोठ्या बातम्या थोडक्यात पाहूया.


सामग्री: शारीरिक चाचणी

2020 मध्ये गगनयान मोहिमेसोबतच चंद्रयान-3 मोहिमेचं कामही प्रगतीपथावर असल्याचं त्यांनी सांगितलं. गगनयान ही इस्रोची समानव अंतराळ मोहीम आहे. या मोहिमेत अंतराळवीरांना अंतराळात पाठवण्यात येणार आहे. यासाठी भारतीय हवाई दलातील 4 वैमानिकांची निवड करण्यात आली आहे. जानेवारीच्या तिसऱ्या आठवड्यापासून या वैमानिकांचं रशियामध्ये प्रशिक्षण सुरू होणार आहे.

मिशन गगनयान

गगनयान मोहिमेची घोषणा आता झाली असली तरी इस्रोने समानव अंतराळ कार्यक्रम 2007 मध्ये सुरू केला होता. मात्र, निधीच्या कमतरतेमुळे ही योजना पुढे सरकू शकली नव्हती.

त्यावेळी इस्रोकडे असलेल्या GSLVची क्षमता कमी असल्यामुळे अंतराळवीर असलेलं यान पाठवण्यात अडचणी होत्या. पुढे अधिक क्षमतेचे रॉकेट्स किंवा क्रायोजेनिक इंजिन तयार करण्यासाठीचे प्रयोग सुरू झाले.

चार भारतीय अंतराळवीर अंतराळात जाणार आहेत.

2014 साली इस्रोला GSLV मार्क टू बनवण्यात यश मिळालं. क्रायोजेनिक इंजिनांमध्ये करण्यात आलेल्या प्रयोगांनाही यश मिळालं. त्यामुळे गगनयान मोहिमेला पुन्हा वेग आला असून GSLV मार्क थ्रीचं कामही प्रगतीपथावर आहे.

चंद्रयान-2 हे यानही GSLV मार्क थ्री या रॉकेटच्या मदतीनेच अवकाशात सोडण्यात आलं होतं. अधिक क्षमतेचा लॉन्च पॅड बनवण्यात यश मिळाल्यानंतर इस्रोने 2017 साली समानव अंतराळ मोहिमेचं काम पुन्हा सुरू केलं.

पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी 15 ऑगस्ट 2018 रोजी लाल किल्ल्यावरून देशाला संबोधताना लवकरच भारतीयांना अंतराळात पाठवणार असल्याचं म्हटलं होतं. या मोहिमेसाठी तब्बल 10 हजार कोटी रुपये खर्च येणार आहे.

गगनयान असं या मोहिमेचं नाव आहे.

गगनयान मोहिमेसाठी इस्रोने बंगळुरूमधल्या मुख्यालयात ह्युमन स्पेस फ्लाईट सेंटर उभारलं आहे. या मोहिमेअंतर्गत 2 ते 3 अंतराळवीरांना 7 दिवसांसाठी अंतराळात पाठवून त्यांना सुरक्षित पृथ्वीवर आणण्याचा विचार आहे.

सर्व व्यवस्थित पार पडल्यास डिसेंबर 2021 पर्यंत हा प्रयोग पूर्ण होईल, अशी घोषणा सिवन यांनी केली आहे.

2019 मध्ये अंतराळवीरांच्या निवडीसोबतच जे यान त्यांना अवकाशवारी घडवणार आहे, त्या क्रू मॉड्युलचीही यशस्वी चाचणी घेण्यात आली आहे.

अंतराळ मोहिमेच्या कुठल्याही टप्प्यात अंतराळवीरांना धोका निर्माण झाल्यास त्यांना सुरक्षित पृथ्वीवर परत आणण्याासाठी रॉकेटपासून वेगळं करणारी चाचणीही यशस्वीरित्या पार पाडण्यात आली आहे.

अंतराळवीरांची निवड कशी...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

नवीन वर्षाच्या सुरुवातीलाच भारतीय अंतराळ संशोधन संस्थेचे अध्यक्ष के. सिवन यांनी 2020साठीची इस्रोने ठरवलेली उद्दिष्टं जाहीर केली आहेत.


सामग्री: शाळा उघडल्या मात्र शुकशुकाट आहे.

रोज संध्याकाळी जम्मू काश्मीरचं प्रशासन पत्रकार परिषद घेतं. सोमवारच्या पत्रकार परिषदेलाही आम्ही उपस्थित होतो. सोमवारची पत्रकार परिषद अगदी थोड्या वेळासाठी झाली. त्यात पत्रकारांचे प्रश्न घेण्यात आले नाहीत.

सगळं काही आलबेल आहे असा पत्रकार परिषदेचा सूर असतो. काही ठिकाणी आंदोलनकर्ते सुरक्षा यंत्रणांवर दगडफेक करतात. स्थानिक पातळीवरच परिस्थिती नियंत्रणात आणली गेली असं सांगण्यात येतं.

काश्मीरमध्ये पाचवीपर्यंतच्या शाळा सुरू झाल्यात. शाळेतली उपस्थिती 30 ते 50 टक्के असल्याचं प्रशासनातर्फे सांगण्यात आलं. मात्र बहुतांश शाळांमध्ये प्रत्यक्षात मुलं आलीच नाहीत.

मंगळवारी आठवीपर्यंतचे वर्ग सुरू होतील असं प्रशासनाने जाहीर केलं. मात्र आता हे वर्ग बुधवारी सुरू होतील.

काश्मीर : 'शाळेत गेल्यावर जीवाला धोका निर्माण झाला तर कोण जबाबदार?'

शिक्षक आणि विद्यार्थी शाळेपर्यंत पोहोचू न शकल्याचं कारण म्हणजे असंख्य ठिकाणी नाकेबंदी आहे. श्रीनगरव्यतिरिक्त शोपिया, कुलगाम, बिजबेहडासह बांदीपुरा, बारामुला, कुलगाम, सोपोर याठिकाणी कठोर नाकाबंदी आहे.

शाळा नीट सुरू व्हाव्यात असा सरकारचा प्रयत्न आहे. मात्र मुलांचे पालक मुलं सुखरूप असायला हवीत या काळजीत आहेत. सगळ्यांत आधी विद्यार्थ्यांची सुरक्षेबाबत हमी मिळायला हवी असं पालकांचं म्हणणं आहे.

कर्फ्यू शिथिल झालाय का?

सरकारी कर्मचाऱ्यांनी कोणत्याही परिस्थितीत कार्यालयात पोहोचावं असे आदेश प्रशासनाने दिले आहेत. त्यामुळे ते स्वत:च्या आणि नातेवाईकांच्या गाडीत बसून ऑफिस गाठतात. जी माणसं आजारी आहेत ते आपल्या गाडीतून हॉस्पिटलपर्यंत जात आहेत कारण सार्वजनिक वाहतूक व्यवस्था पूर्णत: बंद आहे.

काश्मीरमध्ये अजूनही आंदोलनं सुरू आहेत.

अशा पद्धतीने गाड्या रस्त्यावर असतात. अनेक ठिकाणी सुरक्षेच्या कारणास्तव रस्त्याचा एक भाग बंद केलेला असतो. त्यामुळे दोन्ही दिशेचा ताण रस्त्याच्या एकाच बाजूला येतो.

जाण्यायेण्यात काही अडचण येत नाही मात्र ठिकठिकाणी गाडी थांबवून ओळखपत्र मागितलं जातं, त्याची शहानिशा केली जाते. ओळखपत्र नसेल तर कर्फ्यू पास विचारला जातो.

अटीशर्ती अजूनही कायम आहेत. मात्र प्रशासनाने कर्फ्यूत ढील दिली आहे, असं सांगितलं जात आहे. सोमवारी प्रशासनाने पत्रकारांसाठी कर्फ्यू पास जारी केले. मात्र त्यावर कर्फ्यू कधी संपणार याविषयी लिहिलेलं नाही. याचाच अर्थ कर्फ्यूची मुदत वाढू...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

काश्मीरमध्ये मंगळवारी कर्फ्युचा 17वा दिवस होता. इथं अशी परिस्थिती निर्माण झाली आहे जी गेल्या अनेक दिवसांपासून तशीच आहे.


सामग्री: शाळा म्हटलं की, युनिफॉर्म घालून, बसची वाट पाहत, किंचित कंटाळलेल्या चेहऱ्यांनी जाणारे लहान मुलं दिसतात. तीच मुलं आता लॅपटॉप, आयपॅड किंवा स्मार्टफोनसमोर बसलेले दिसतात.

त्याचे फोटो सोशल मीडियावर गेल्या अनेक दिवसांपासून फिरत आहेत. विद्यार्थ्यांबरोबर पालकांनाही ही व्यवस्था नवीन आहे. पण याची खरंच गरज आहे का? किती दिवस हे चालणार? त्यामुळे शिक्षणाचं डिजिटायजेशन व्हायला मदत होईल का? अशा अनेक प्रश्नांची उत्तरं आम्ही शोधण्याचा प्रयत्न आम्ही केला.

डिजिटल शाळा भरते कशी?

डिजिटल शाळेचे अनेक प्रकार आहेत. मुख्यत: शाळेचं काम हे झूम या अॅपवरून चालतं. त्याच्या सोबतीला व्ह़ॉट्स अॅप, इमेल, विविध अॅप या सोयी आहेतच.  केशव शिंदे सोलापूरमध्ये सुयश गुरुकुल नावाची संस्था चालवतात. पहिली ते बारावी असलेली ही शाळा सध्या डिजिटल स्वरुपात गेली आहे. सध्या या शाळेत नववी आणि दहावीचे वर्ग झूमवर सुरू असतात.

याबद्दल माहिती देताना त्यांनी म्हटलं, "या संकटाच्या काळात शाळा कशी चालवायची याची आम्ही फार तयारी केली नव्हती आम्ही झूम डाऊनलोड केलं. गुगल मीटिंग ट्राय केलं. एक महिना झाला आता. 22 मार्चपासून आम्ही ही शाळा सुरू केली. त्यात बारावी NEET, च्या विद्यार्थ्यांना शिकवलं. आमच्या शिक्षकांनाही फारशी माहिती नव्हती.

ही परिस्थिती किती काळ राहील याची कल्पना नाही त्यामुळे आम्ही आमच्या शिक्षकांना उत्तम ऑनलाईन शिक्षक होण्याचं आवाहन केलं. आम्ही बऱ्याच गोष्टी शिकून घेतल्या. ज्याच्याकडे लॅपटॉप आहे त्यांच्यावरून स्क्रीन शेअर कशी करायची हे आम्ही शिकलो. तसंच गुगल बोर्डचा वापर शिकून घेतला. त्यामुळे नोट्स लिहायला मदत झाली. त्याचा फायदा झाला. ऑनलाईनची खरंतर गरजच नाही. फक्त नीटला बसणाऱ्यांचा हा प्रश्न आहे.  मुलांना स्क्रीन मोठी पाहिजे. मुलं बोलत नाही. व्हीडिओ ऑफ करतात. बोला म्हटलं तरी बोलत नाही. सारखं त्यांना आवाज येतो का हे विचारण्यात वेळ जातो. टीव्हीवरून ही सगळी व्यवस्था फार उत्तम होऊ शकते."

"आम्ही दहा मिनिटांचा व्हीडिओ करतो. त्याचाही मुलांना फायदा होतो. दिवसातून पाच ते सहा तास शाळा असते. त्यात दहा पंधरा मिनिटं ब्रेक असतो. सकाळी आठ ते एक आणि मोठ्या वर्गाला 3 ते सात अशी वेळ असते. प्रत्येक तास 35 मिनिटांचा असतो.आता पाचवीपासूनच्या वर्गाला आम्ही शनिवार रविवार शाळा सुरू करण्याचा विचार आहे. व्हॉट्स अपचा वापरही आम्ही विपुल प्रमाणात करतो. तरी हवं तसं मनासारखं अजून...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

लॉकडाऊनमुळे समाजव्यवस्थेत मोठे बदल पहायला मिळत आहेत. खरंतर संपूर्ण जगातच जगण्याच्या पद्धतीत मोठे बदल झाले. दैनंदिन गोष्टीतही मोठे बदल पहायला मिळत आहेत. डिजिटल शाळा हा त्यापैकीच एक.


सामग्री: शाळेत सकाळी प्रार्थनेच्या वेळी या दोघांचं भांडण झालं. नंतर ते भांडण वाढलं आणि चिडून एका विद्यार्थ्यानं दुसऱ्याला चाकूनं भोसकलं!

असं नाही की शाळकरी मुलांमधलं हे पहिलंच भांडण होतं. नक्कीच याआधीही शाळेत मुलं चिडल्यावर एकमेकांना मारत असल्याची अनेक उदाहरणं समोर आली आहेत. पण या प्रकरणात हिंसाचाराने गाठलेली पातळी चिंताजनक होती.

आजकाल अनेक किशोरवयीन मुलं हिंसेच्या घटना घडवून आणताना दिसतात. आणि मुलांमध्ये हे हिंसेचं वाढतं प्रमाण खरं चिंतेचं कारण आहे.

अल्पवयीन मुलांना जास्त राग येतो

UNICEFच्या एका नुसार जगभरात जवळपास 120 कोटी किशोरवयीन मुलं आहेत, म्हणजे ज्यांचं वय 10 ते 19 वर्षं आहे अशी मुलं. भारतात ही संख्या जवळपास 24.3 कोटी आहे, म्हणजे एकूण लोकसंख्येच्या साधारण एक चतुर्थांश इतकी. एवढंच नाही तर, जगभरात सर्वाधिक किशोरवयीन मुलं विकसनशील देशांमध्ये राहतात.

मुलांना किती राग येतो, हे त्यांच्या वयावर अवलंबून आहे. 2014मध्ये 'जर्नल सायकोलॉजिकल मेडिसीन'मध्ये प्रकाशित झालेल्या एका रिसर्चनुसार मुलींपेक्षा मुलांमध्ये रागाचं प्रमाण अधिक असतं.

हे संशोधन भारतातील सहा वेगवेगळ्या ठिकाणांमध्ये करण्यात आलं. यात दिल्ली, बंगळुरू, जम्मू, इंदूर, केरळ, राजस्थान आणि सिक्कीम या ठिकाणच्या 5,647 अल्पवयीन आणि युवकांनी सहभाग घेतला.

या संशोधनानुसार 16 ते 19 वर्षं वयोगटातल्या मुलांमध्ये रागाचं प्रमाण अधिक असतं, तर 20 ते 26 वयोगटात रागाचं प्रमाण कमी असतं. म्हणजेच किशोरवयीन मुलं जास्त रागीट असतात.

पण या संशोधनानुसार मुलींपेक्षा मुलांमध्ये रागाचं प्रमाण अधिक असलं तरी, 12 ते 17 वयोगटातल्या 19 टक्के मुली शाळांमध्ये कोणत्या ना कोणत्या भांडणात सहभागी झालेल्या आढळतात.

तेव्हा प्रश्न हा पडतो की मुलांमध्ये ही हिंसक प्रवृत्ती कुठून येते? आणि का?

मोबाईल गेमचा परिणाम?

मानसोपचार तज्ज्ञ आणि मॅक्स हॉस्पिटलच्या समुपदेशक दीपाली बत्रा सांगतात, "अनेक कारणांमुळे मुलं हिंसक होत जातात आणि त्याचं प्रमाणही वाढू शकतं. पालकांचं मुलांवर किती लक्ष आहे, हा एक महत्त्वाचा घटक ठरतो."

"मोठ्या शहरांमधले पालक आपल्या मुलांवर पूर्णपणे लक्ष ठेऊ शकत नाहीत. म्हणून ते मुलांच्या हाती मोबाइल फोन्स देतात. मोबाइलवर मुलं काही असे गेम्स खेळतात, जे हिंसक प्रवृत्तींना चालना देतात," त्या सांगतात.

व्हीडिओ गेममुळं मुलांवर कसा परिणाम होतो, हे विचारल्यावर त्या सांगतात, "जेव्हा...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

काही दिवसांपूर्वी पेपरमधल्या एका बातमीनं माझं लक्ष वेधलं. दिल्लीच्या कृष्ण नगरमध्ये एका सरकारी शाळेत दोन विद्यार्थ्यांमध्ये झालेल्या भांडणाची ती बातमी होती.


सामग्री: शास्त्री म्हणाले होते, "सदर अयुबने दिल्लीला पोहोचणार असल्याचं जाहीर केलं होतं. तो इतका मोठा माणूस आहे, लाहीम शाहीम. त्यांना दिल्लीला येण्याचा त्रास का दिला पाहिजे, असा प्रश्न मला पडला. मी विचार केला आपणच लाहोरला जाऊन त्यांचं स्वागत करू."

खरंतर हे लालबहादूर शास्त्री नव्हे तर 1965 च्या युद्धानंतरचा त्यांचा आत्मविश्वास बोलत होता. हे तेच शास्त्री होते ज्यांची कमी उंची आणि आवाजाची अयूब खान यांनी खिल्ली उडवली होती. अयूब खान लोकांचं आकलन त्यांच्या आचरणाऐवजी बाह्यरुपावरून करीत असत.

शास्त्रींना कमकुवत मानलं

पाकिस्तानातले भारताचे माजी उच्चायुक्त शंकर वाजपेयी सांगतात, "अयुब खान यांना भारत कमकुवत आहे असं वाटायचं. त्यांना वाटायचं कसं लढावं हे कुणाला कळत नाही आणि अतिशय कमजोर आहे. अयुब दिल्लीला येणार होते पण नेहरुंच्या निधनानंतर त्यांनी भेट रद्द केली. आता कुणाशी चर्चा करायची असं ते म्हणाले. तेव्हा शास्त्री म्हणाले तुम्ही येऊ नका आम्ही येऊ. ते कैरोला गेले होते. त्यावेळी परतताना ते कराचीत एक दिवस थांबले. शास्त्रींना विमानतळावर सोडण्यासाठी राष्ट्राध्यक्ष अयुब खान स्वतः आले होते याचा मी प्रत्यक्षदर्शी होतो. शास्त्रींसोबत चर्चा करून काही उपयोग नाही असा इशारा आपल्या साथीदारांना करत असताना मी ऐकलं होतं."

एवढंच नव्हे तर काश्मीरवरील हल्ल्यानंतर भारत आंतरराष्ट्रीय सीमा ओलांडणार नाही, असा अंदाज त्यांनी वर्तवला आणि ही अयुब यांची सर्वांत मोठी चूक होती.

सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्चचे श्रीनाथ राघवन म्हणतात, "त्याठिकाणी अतिआत्मविश्वास होता. एकतर ते स्वत: जनरल होते. नेहरूंच्या निधनानंतर नवे पंतप्रधान येतील आणि  विशेषतः 1962 नंतर युद्धाचा सामना करण्याची क्षमता त्यांच्याकडे नसेल, असं त्यांना वाटलं असावं. दुसरं मुख्य कारण परराष्ट्र धोरण सल्लागार झुल्फिकार अली भुट्टो यांनी त्यांना सल्ला दिला की, यावेळी आपण भारतावर दबाव आणला तर काश्मीरचा प्रश्न आपल्या बाजूने सोडवता येईल."

ब्रिगेडियर ए. एच. चौधरी यांनी सप्टेंबर 1965 मध्ये आपल्या पुस्तकात लिहिलं, "अनेक वर्षांच्या लढाईनंतर एका माजी कॅबिनेट मंत्र्याने अयुब खान यांना विचारलं होतं की, मोहिमेपूर्वी त्यांनी यासंदर्भातील फायदे आणि नुकसान याविषयी कुणाशी चर्चा केली नव्हती का? त्यावर त्यांनी वैतागून उत्तर दिलं, 'वारंवार मला माझ्या कमतरतेची आठवण करून देऊ नका."

जेव्हा अयुब यांनी युद्धाचं कारण सांगितलं...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

26 सप्टेंबर 1965 रोजी दिल्लीतील रामलीला मैदानावर हजारो लोकांना संबोधित करताना भारताचे पंतप्रधान लालबहादूर शास्त्री अधिक उत्साहात होते.


सामग्री: शाह गुजरातचे गृहमंत्री राहिलेले आहेत, त्यानंतर भाजपचं राष्ट्रीय अध्यक्षपदही त्यांनी सांभाळलं आणि आता ते भारताचे गृहमंत्री आहेत, पण कधीही त्यांच्या वागण्या-बोलण्यात मोकळेढाकळेपणा दिसलेला नाही.

पण त्यांच्या आत्तापर्यंतच्या राजकीय कारकीर्दीतील सर्वांत महत्त्वाच्या दिवशी मात्र त्यांची वागणूक मूलभूतरित्या बदलल्यासारखं दिसत होतं.

सोमवारी, सकाळी ११ वाजता त्यांनी राज्यसभेला आणि अर्थातच देशाला काश्मीरमधील तणावग्रस्त परिस्थितीच्या संदर्भात संबोधित केलं.

अमित शाहांनी काल 'अतिगोपनीय' कागदपत्रं (नियमानुसार किंवा शिष्टाचारानुसार फोल्डरमध्ये वा फाइलमध्ये न ठेवता) सर्वांना दिसतील अशा पद्धतीने हातात धरून संसदेच्या आवारात प्रवेश केला, मग त्यांनी कॅमेऱ्यांकडे वळून प्रसन्न स्मित करत नमस्कार केला, आणि संथपणे मुख्य इमारतीकडे निघून गेले.

जवळपास आठवडाभर ते या क्षणाची वाट बघत होते. किंबहुना, एका भाजप नेत्याने म्हटल्यानुसार, "या वर्षी अमित शाहांच्या नेतृत्वाखाली भाजपला लोकसभेत ३००हून अधिक जागा मिळाल्या" तेव्हापासून या क्षणाची वाट बघितली जात होती.

भारत प्रशासित काश्मीर गेला आठवडाभर प्रचंड तणावाखाली आहे.

अतिशय वेगाने हजारो सैनिक काश्मीरमध्ये तैनात करण्यात आल्यावर अनेकांच्या भुवया उंचावल्या आणि स्थानिक जनतेच्या मनात धोक्याच्या घंटा वाजू लागल्या, अन्न व इतर शिधा जमवून ठेवण्यासाठी धांदल उडाली.

अमरनाथ मंदिराच्या दिशेने मार्गस्थ झालेल्या हजारो हिंदू यात्रेकरूंनी सुरक्षितपणे आपापल्या घरी परतावं, अशी सूचना अचानक करण्यात आली. 'दहशतवाद्यांकडून धोका' निर्माण झाल्यामुळे हा निर्णय घेतल्याचं सांगितलं गेलं. या यात्रेकरूंनी आधीपासून काढलेली तिकिटं आणि त्यांचं वेळापत्रक कोलमडलं.

'काश्मीर खोऱ्यात काहीतरी अप्रिय गोष्ट घडण्याची शक्यता आहे', अशी चिंता राज्यातील राजकीय नेते व्यक्त करू लागले आणि अखेरीस रविवारी रात्री या नेत्यांना नजरकैदेत ठेवण्यात आलं.

सोमवारी सकाळी दिल्लीत सुरक्षाविषयक मंत्रिमंडळ समितीची बैठक सुरू झाली आणि जम्मूत जमावबंदी लागू करण्यात आली.

या महत्त्वाच्या बैठकीपूर्वी अमित शाह व पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्यात न्याहारीच्या वेळी तासभर चर्चा झाली. 'या वेळी मुख्यत्वे गृहमंत्री बोलत होते आणि कलम ३७०संदर्भातील त्यांची योजना पंतप्रधानांनी ऐकून घेतली,' असं स्त्रोत सांगतात.

गेले काही दिवस आपले 'अनॉफिशिअल डेप्युटी' कोणत्या कामात व्यग्र...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

राजकारणी-प्रशासक म्हणून त्यांच्या कार्यपद्धतीविषयीही बराच उहापोह होत आलेला आहे. त्यांची काम करण्याची पद्धत 'कठोर' असल्याचं बोललं जातं.


सामग्री: शाह बेरी या गावात मंगळवारी रात्री आठ ते साडेआठच्या सुमारास झालेल्या या दुर्घटनेत प्रथम एक बिल्डिंग कोसळली. त्यानंतर त्या लगतची दुसरी बिल्डिंगही कोसळली.

दोन्ही इमारतींच्या ढिगाऱ्याखाली नेमके किती लोक अडकले आहेत याच्याविषयी अधिकृत माहिती मिळालेली नाही. परंतु किमान 10 जण अडकले असावेत, अशी भीती अधिकाऱ्यांना वाटते आहे.

Twitter पोस्ट समाप्त, 1

NDRF चे कमांडंट पी. के. श्रीवास्तव यांनी दिलेल्या माहितीनुसार NDRFच्या पाच टीम म्हणजेच 200 जवान मदतकार्यात सहभागी झाले आहेत. आतापर्यंत 2 जणांचे मृतदेह हाती लागले असून ते कामगारांचे असावेत, अशी शक्यता त्यांनी व्यक्त केली.

कशी झाली दुर्घटना?

एका बांधकाम सुरू असलेली इमारत शेजारच्या दुसऱ्या एका इमारतीवर कोसळल्याने ही दुर्घटना घडली. शेजारच्या इमारतीमध्ये राहणाऱ्या एका व्यक्तीने बीबीसीला सांगितलं की, जुनी बिल्डिंग पाच मजली होती तर नव्याने होत असलेली इमारत 6 मजल्यांची होती. जुन्या इमारतीमध्ये फार लोक राहणारे नव्हते, असंही ते म्हणाले.

उत्तर प्रदेशचे मुख्यमंत्री योगी आदित्यनाथ यांनीही या दुर्घटनेबद्दल ट्विट केलं आहे.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

राजधानी दिल्लीलगत असलेल्या ग्रेटर नोएडा या उत्तर प्रदेशातल्या शहरात मंगळवारी रात्री दोन इमारती कोसळल्या. त्याखाली अनेक लोक अडकले असण्याची शक्यता आहे. आतापर्यंत तीन मृतदेह बाहेर काढण्यात आले आहेत.


सामग्री: शाह महमूद कुरेशी

"भारतानं त्यांच्या देशांतर्गत आणि भारत प्रशासित काश्मीरमधील परिस्थितीवरून जनतेचं लक्ष वळवण्यासाठी भारत हे पाऊल उचलणार आहे," असं त्यांचं म्हणणं आहे.

पाकिस्तानी नागरिकांना आणि आंतरराष्ट्रीय पातळीवर महत्त्वाची माहिती देणं हा आपला उद्देश असल्याचं कुरैशी यांनी अबूधाबीमध्ये घेतलेल्या पत्रकार परिषदेत सांगितलं.

भारताकडून अशा प्रकारची कुठलीही कारवाई झाल्यास पाकिस्तान त्याला सडेतोड उत्तर देईल, असा इशाराही त्यांनी दिला.

इतर देशांनाही भारताच्या योजनेची माहिती असावी, यासाठी त्यांनाही याबद्दल सांगितल्याचं कुरैशी म्हणाले.

मात्र कुरैशी यांच्या या आरोपावर भारताने अजूनतरी कुठलीही प्रतिक्रिया दिलेली नाही.

कोरोना विषाणू संसर्गामुळे भारताच्या अर्थव्यवस्थेचं मोठं नुकसान झाल्याचं कुरैशी म्हणाले.

"इतकंच नाही तर अल्पसंख्याकांसोबत होणारा भेदभाव आणि द्वेषपूर्ण कायद्यांचा संपूर्ण भारतात निषेध सुरू आहे. या परिस्थितीवरून जगाचं लक्ष वळवण्यासाठीच अशी काहीतरी कारवाई (सर्जिकल स्ट्राईक) करण्याचा भारताचा मानस आहे," असं कुरैशी यांचं म्हणणं आहे.

पाकिस्तानने गेल्या महिन्यात आंतरराष्ट्रीय समुदायाला एक डोसियर देऊन भारत पाकिस्तानात दहशतवाद पसरवत असल्याचं सांगितल्याचं ते म्हणाले.

युरोपीय महासंघाचा डिसइन्फोलॅब अहवाल नुकताच जारी करण्यात आला आहे. या अहवालाचा दाखला देत पाश्चिमात्य देशात गेल्या 15 वर्षांपासून एक नेटवर्क सुरू असल्याचं आणि आंतरराष्ट्रीय पातळीवर पाकिस्तानला बदनाम करून भारताला फायदा पोहोचवणं, हा या नेटवर्कचा उद्देश असल्याचंही कुरैशी म्हणाले.

भारत अशा प्रकारचं कुठलंही बेजबाबदार कृत्य करणार असेल तर अफगाण शांतता प्रक्रियेसह परिसरातील शांतता आणि स्थिरतेला मोठा धोका निर्माण होईल, असा इशाराही कुरैशी यांनी दिला.

शाह मेहमूद कुरैशी यांनी घेतलेल्या या पत्रकार परिषदेनंतर पाकिस्तानचे पतंप्रधान इमरान खान यांचे राष्ट्रीय सुरक्षा विषयाचे विशेष सहाय्यक मोईद युसूफ यांनी अनेक ट्वीट केले. एका ट्वीटमध्ये ते लिहितात, "अण्वस्त्र सज्ज पाकिस्तानावर आपण हल्ला करू शकतो, असं जर भारताला वाटत असेल तर भारताची अस्वस्थता हास्यास्पद पातळीपर्यंत वाढली आहे."

पाकव्याप्त काश्मीरमध्ये यूएनच्या गाडीवर भारताकडून गोळीबार : पाकिस्तानचा आरोप

दुसरीकडे पाकिस्तानचे परराष्ट्र मंत्रालयाचे प्रवक्ते जाहीद चौधरी यांनी पाकिस्तानची राजधानी इस्लामाबादमध्ये...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

भारत पाकिस्तानवर 'सर्जिकल स्ट्राईक' करण्याची योजना आखत असल्याची माहिती गुप्तचर सूत्रांकडून मिळाल्याचं पाकिस्तानचे परराष्ट्र मंत्री शाह मेहमूद कुरैशी यांनी म्हटलं आहे.


सामग्री: शाह यांना अमरिकेत आश्रय घ्यावा लागला. या क्रांतीनंतर अमेरिका आणि इराण यांचे संबंध बिघडले.

आजही या दोन्ही देशांमधील संबंध सुधारलेले नाहीत.

40 वर्षांपूर्वी इराणी क्रांतीकारकांनी नक्की काय केलं होतं? हे समजून घेण्यासाठी पाहा...

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

11 फेब्रुवारी 1979. आजपासून चाळीस वर्षांपूर्वी इराणमध्ये झालेल्या क्रांतीमुळे शाह रझा पहलवी यांची राजवट उलथून टाकण्यात आली.


सामग्री: शाहजहान यांच्या दरबाराचं काल्पनिक चित्र

मुघलकालीन इतिहासाची पानं चाळताना आपल्याला दिसतं की, शाहजहान बादशहाने ख़ुस्रो व शहरयार या स्वतःच्या दोन भावांना मारून टाकण्याचे आदेश दिले होतेच, शिवाय 1628 साली सत्तेवर आल्यानंतर त्याने त्याच्या दोन पुतण्यांचा व चुलतभावांचाही काटा काढला.

शाहजहान बादशहाचेचे वडील जहांगीर यांनी त्यांचा छोटा भाऊ दान्यालाचं जीवन संपवलं होतं.

ही परंपरा शाहजहान बादशहानंतरही सुरू राहिली. त्यांचा मुलगा औरंगजेब याने स्वतःचा मोठा भाऊ दारा शिकोह याचं मुंडकं छाटून भारतातील सिंहासन काबीज केलं.

शाहजहान बादशहाचा सर्वांत लाडका व सर्वांत मोठा मुलगा असलेला दारा शिकोह नक्की कसा होता?

'दारा शिकोह, द मॅन हू वूड बी किंग' या अलीकडेच प्रकाशित झालेल्या पुस्तकाचे लेखक अविक चंदा यांना मी हाच प्रश्न विचारला.

त्यावर अविक म्हणाले, "दारा शिकोहचं व्यक्तिमत्व बहुआयामी आणि गुंतागुंतीचं होतं. एकीकडे तो अतिशय स्नेहशील, विचारवंत, प्रतिभावान कवी, अभ्यासक, उच्च दर्जाचा धर्मपंडित, सूफी पंथाबाबत व ललित कलांबाबत ज्ञान असलेला शहज़ादा होता, तर दुसऱ्या बाजूला प्रशासन आणि सैनिकी बाबींमध्ये त्याला काहीच रुची नव्हती. तो दुबळ्या स्वभावाचा होता; लोकांबाबतची त्याची समजूतही मर्यादित होती."

शाहजहानने दारा शिकोहला सैनिकी मोहिमांपासून दूर ठेवलं

शाहजहानचं दारावर इतकं प्रेम होतं की, तो आपल्या या मुलाला सैनिकी मोहिमांवर पाठवायला कायमच कचरायचा. दारा सतत आपल्या समोर दरबारात राहील, असा शाहजहानचा प्रयत्न असे.

अवीक चंदा म्हणतात, "जेमतेम सोळा वर्षं वय असलेल्या औरंगजेबाला सैनिकी मोहिमांवर पाठवण्यात शाहजहान यांना काहीच अडचण वाटत नसे. औरंगजेब दक्षिणेतील एका मोठ्या सैनिकी मोहिमेचं नेतृत्व करत होता. तसंच मुराद बख़्श याला गुजरातेत पाठवण्यात आलं आणि शाहशुजाला बंगालकडे पाठवण्यात आलं. पण शाहजहान यांनी आपला सर्वांत लाडका मुलगा दारा याला दरबारातच ठेवलं. तो आपल्या नजरेआड होऊ नये, अशी तजवीज शाहजहानने केली होती. याचा परिणाम असा झाला की, दारा शिकोहला युद्धाचाही अनुभव मिळाला नाही आणि राजकीय कारभाराचाही अनुभव मिळाला नाही. शाहजहान दारा शिकोहला स्वतःचा उत्तराधिकारी बनवण्यासाठी एका पायावर तयार होता. किंबहुना त्यासाठी त्याने दरबारामध्ये खास योजनाही आखली होती. दारा शिकोहला त्याने सिंहासनाजवळ बसवलं आणि 'शाह बुलंद इक़बाल' अशी उपाधी दिली. आपल्यानंतर तोच गादीवर बसेल,...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

'या तख़्त या ताबूत' म्हणजे सिंहासन किंवा थडगं, ही फार्सी म्हण मुघल राजघराण्यांच्या संदर्भात वेळोवेळी वापरली जाते.


सामग्री: शाहनवाज शेख

अशात मुंबईतल्या मालाडमधल्या मालवणीचे 32 वर्षांचे शाहनवाज शेख शक्य होतील तितक्या लोकांचं आयुष्य वाचवण्याच्या प्रयत्नात आहेत.

पैसे कमी पडले तेव्हा त्यांनी स्वतःची महागडी SUV कार विकली आणि त्या पैशातून ऑक्सिजन सिलेंडर विकत घेऊन लोकांना मोफत ऑक्सिजन द्यायला सुरुवात केली. सिलेंडर कमी पडले तेव्हा त्यांनी आपली सोन्याची चेन आणि इतर महत्त्वाच्या गोष्टी विकल्या.

शाहनवाज यांनी बीबीसीला सांगितलं, "ऑक्सिजनच्या कमतरतेमुळे लोकांचा जीव जातोय. अशात माझ्याकडून जे शक्य आहे ते सगळं मी करतोय. उद्देश हाच आहे की शक्य तितक्या लोकांपर्यंत ऑक्सिजन पोहोचवावा आणि त्यांचा जीव वाचवावा. यासाठी मी माझ्या SUV कारसह काही मौल्यवान वस्तू विकल्या."

शाहनवाज यांच्याकडून सिलेंडर घेतलेले गणेश त्रिवेदी म्हणतात, "या महामारीच्या काळात शाहनवाज भाई जे करत आहेत त्याचं कौतुक करावं तेवढं कमी आहे. अनेक संस्था फक्त नावापुरत्या आहेत, पण लोकांची खरी सेवा तर शाहनवाज भाई करत आहेत. कोणतीही कागदपत्रं किंवा सिक्युरिटी डिपॉझिटशिवाय ते सिलेंडर देत आहेत."

शाहनवाज यांनी मागच्या वर्षांपासूनच कोरोनाग्रस्तांची मदत करायला सुरूवात केली. गेल्या वर्षी लॉकडाऊनमध्ये सगळं बंद झाल्यानंतर रोजंदारीवर पोट भरणाऱ्या लोकांचे दोन वेळेच्या जेवणाचे हाल सुरू झाले. मुंबईच्या मालाडमधल्या मालवणीमध्ये बहुतांश गरीब लोक झोपडपट्ट्यांमध्ये राहातात.

घरांची दुरुस्ती आणि इंटीरियर डिझायनिंगचं काम करणाऱ्या शाहनावाज यांना जेव्हा मालवणीतले लोक त्रस्त दिसले तेव्हा त्यांनी आपल्या स्वकमाईचे पैसै खर्चून गरीबांना अन्नधान्य द्यायला सुरुवात केली.

शाहनवाज म्हणतात, "जेव्हा पहिल्यांदा लॉकडाऊन लागला तेव्हा मालवणीतल्या रोजंदारीवर काम करणाऱ्या लोकांचा कमाईचा मार्ग बंद झाला. माझ्याकडे जे पैसे होते त्यातून मी लोकांना मदत करायला सुरुवात केली. याच दरम्यान मालवणीच्या एका मैदानावर मी स्थलांतरित मजुरांना बसलेलं पाहिलं. त्या दिवसांत लोक आपल्या गावी जाण्यासाठी संघर्ष करत होते. त्यासाठी त्यांना रजिस्ट्रेशन करावं लागत होतं. हे करताना त्यांना उन्हातान्हात आपल्या मुलाबाळांसह उपाशी राहावं लागत होतं. ते पाहून मला फार त्रास झाला आणि मी त्या मजुरांसाठी खाण्यापिण्याची व्यवस्था केली."

त्याच काळात शाहनवाजचे मित्र अब्बास रिझवी यांची बहीण आसमां आई बनणार होत्या. पण मुंबईला लागून असलेल्या मुंब्र्यात त्यांची...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

देशात कोरोनाची दुसऱ्या लाटेत सगळ्याच गोष्टींची कमतरता आहे. बेड न मिळाल्यामुळे, ऑक्सिजन न मिळाल्यामुळे अनेक लोकांचा जीव जात आहे.


सामग्री: शाहरुख

दिल्ली पोलिसांमधील अधिकृत सूत्रांनी शाहरुखच्या अटकेवर शिक्कामोर्तब केलं आहे.

ANI या वृत्तसंस्थेने दिलेल्या माहितीनुसार दिल्ली पोलिसांच्या गुन्हे शाखेनं ही कारवाई केली आहे.

दिल्लीत उसळलेल्या हिंसाचारादरम्यान शाहरुखच्या या व्हीडिओ क्लीपची सर्वाधिक चर्चा झाली होती.

या व्हीडिओमध्ये शाहरुख दिवसाढवळ्या एका पोलीस कर्मचाऱ्यावर बंदूक रोखत असल्याचं दिसतो. शाहरुखच्या मागे मोठा जमाव आहे. हा जमाव दगडफेक करतोय. हा तरुण पोलिसावर बंदूक रोखत पुढे जातोय आणि त्याच्या मागे तरुणांचा मोठा जमावही हातात दगड घेऊन पुढे जाताना दिसतो. तेवढ्यात व्हीडिओमध्ये गोळी झाडल्याचा आवाजही ऐकू येतो.

'द हिंदू' या वृत्तपत्राचे पत्रकार सौरभ त्रिवेदी यांनी हा व्हीडिओ ट्वीट करत लिहिलं आहे, "CAA विरोधी आंदोलक जाफ्राबादमध्ये गोळीबार करत आहेत. या व्यक्तीने पोलिसावर बंदूक रोखलीय. मात्र, तो न घाबरता तिथेच उभा होता."

मात्र, हा तरुण सुधारित नागरिकत्व कायद्याच्या (CAA) समर्थकांपैकी होता, असंही सांगण्यात आलं. तसंच या तरुणाच्या मागे असलेल्या जमावाच्या हातात भगवे झेंडे होते, असंही सांगितलं जात होतं.

द हिंदू या इंग्रजी वृत्तपत्राचे पत्रकार सौरभ त्रिवेदी सोमवारी घटनास्थळी हजर होते.

या व्हीडिओविषयी बीबीसीशी बोलताना त्यांनी सांगितलं, "मी मौजपूरहून बाबरपूरकडे जात होतो. तेवढ्यात मला माहिती मिळाली की मौजपूर आणि बाबरपूरच्या सीमेच्या जवळपास वाहनं पेटवण्यात आली आहेत आणि दगडफेक सुरु आहे. दोन्ही बाजूंनी जमाव येत होता. मी जिथे उभा होतो तिथे CAA चे समर्थक उभे होते. तर माझ्या समोरचा जमाव CAA विरोधात निदर्शनं करत होता. त्यातला एक तरुण पुढे आला. त्याच्या हातात बंदूक होती.

 मागून जमाव दगडफेक करत होता. त्याने पोलीस कर्मचाऱ्यावर बंदूक रोखली आणि त्याला तिथून निघून जाण्यास सांगितलं. मात्र तो पोलीस कर्मचारी तिथेच उभा होता. यानंतर त्या तरुणाने जवळपास 8 राऊंड फायर केले."

सौरभ पुढे सांगतात, "माझ्या मागे उभा असलेला जमाव 'जय श्री राम'च्या घोषणा देत होता. म्हणजे दोन्ही जमावांच्या मध्ये एक पोलीस कर्मचारी उभा होता. गोळी झाडणारा तरुणी CAA विरोधात निदर्शनं करत होता."

गर्दीच्या हातात भगवा झेंडा होता, असा दावा करण्यात येतोय.

सौरभकडून आम्हाला या घटनेचा चांगल्या क्वालिटीचा व्हीडिओ मिळाला. या व्हीडिओमधल्या ज्या वस्तुंना भगवे झेंडे म्हटलं जात होतं ते झेंडे नसून गाड्यांवर फळं आणि...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

दिल्लीतल्या जाफ्राबाद भागात 24 फेब्रुवारी रोजी हेड कॉन्स्टेबल दीपक यांच्यावर बंदूक रोखणाऱ्या शाहरुख नावाच्या तरुणाला उत्तर प्रदेशातून अटक करण्यात आली आहे.


सामग्री: शाहरुख खान आणि त्याची पत्नी गौरी

आमच्या कुटुंबात आम्ही कधीही हिंदू-मुसलमान अशी चर्चा केली नाही. माझी बायको हिंदू आहे, मी मुसलमान आहे आणि माझी मुलं हिंदुस्तान आहेत. शनिवारी प्रसारित झाले्या या शोमध्ये शाहरुख पाहुणा म्हणून सहभागी झाला होता.

या शोमध्ये विचारलेल्या प्रश्नावर बोलताना ते म्हणाले, "अनेकदा, जेव्हा माझी मुलं शाळेत गेली. तेव्हा शाळेत तर आपल्याला धर्म सांगावा लागतो. माझी मुलगी लहान होती तेव्हा तिनं मला मी कोणत्या धर्माचा आहे असं विचारलं होतं. तेव्हा मी त्यात आम्ही भारतीय आहोत असं लिहिलं. कोणताही धर्म नाही आणि असता कामा नये."

त्यांच्या या विधानावरून सोशल मीडियावर शाहरुख खानचं कौतुक होतंय, तर कुणी CAA-NRCवर आजवर त्याने मौन बाळगल्याबद्दल त्याच्यावर टीकाही होत आहे.

नरेश नावाचे ट्विटर युजर लिहितात, "आम्हाला अभिमान आहे, आम्ही भारतीय आहोत आणि याशिवाय अधिक गर्व असणारी दुसरी कोणतीही गोष्ट असू शकत नाही."

शैलव नावाचे एक युजर लिहितात. "शाहरुखने हिंदुस्तान चांगल्या पद्धतीने समजावला."

पूर्वी यांच्यामते शाहरुख यांचं वक्तव्य हृदयस्पर्शी होतं. भावविधी लिहितात, "आतापर्यंत मी जे ऐकलंय, त्यातलं हे सर्वात सुंदर वाक्य आहे."

मानसी शर्मा लिहितात, "आजच्या कठीण काळात इतकं काही होत आहे. त्या स्थितीत शाहरुख यांचं वक्तव्य सुखावणारं आहे. भारतीय असण्याशिवाय चांगलं काहीच नाही."

असं आहे तर मुलांची मुस्लिम नावं का ठेवली, असंही एका व्यक्तीनं विचारलं. त्याला उत्तर देताना एक ट्विटर युजर लिहितात, "सुहाना हे मुस्लीम नाव आहे. आर्यन हिंदू नाव आहे. आणि अबराम हे नाव अब्दुल्ला आणि राम यांना जोडून केलं आहे."

अंकुर अग्रवाल लिहितात, "शाहरुख खान भारताचं भूषण आहेत. मात्र CAA आणि NRCला विरोध होत असताना त्यांनी मौन बाळगलं."

इशान सिद्दिकी लिहितात, "काहीही नं बोलता तुम्ही NRCच्या मुद्द्यावर भाष्य करत आहात, हे चांगलं आहे. बोलणं न बोलणं तुमची इच्छा आहे. परंतु यामुळे फायदा होईल आणि लोकांच्या समोर CAA आणि NRCचं सत्य येईल."

तुम्हाला काय वाटतं?

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

"अनेकदा आमची मुलं आम्हाला सांगतात की शाळेत त्यांना त्यांचा धर्म विचारण्यात आला. ते मला विचारतात, की आपला धर्म कुठला? तेव्हा मी त्यांना सांगतो, की आपला कुठलाही धर्म नाही. आपण भारतीय आहोत," असं अभिनेता शाहरुख खानने एका डान्स रिअॅलिटी शोमध्ये सांगितलं.


सामग्री: शाहीन बागमध्ये जमलेल्या महिला आंदोलक

उर्दूतले सुप्रसिद्ध कवी मजाझ यांनी अनेक वर्षांपूर्वी लखनौमध्ये नर्गिस दत्त यांना भेटल्यावर हा शेर लिहिला होता. मात्र आपला हा शेर भविष्यात इतका चपखल बसेल, असं त्यांनाही वाटलं नसेल.

कवी मजाझ ज्या अलिगढ मुस्लीम विद्यापीठात शिकले, त्याच विद्यापीठात आज वादग्रस्त सुधारित नागरिकत्व कायद्याविरोधात ठिणगी पेटली आहे. हा कायदा मुस्लिमविरोधी असल्याचा आरोप होत असल्यामुळे त्याविरोधात देशभरात आंदोलनं पेटली आहेत... आणि कायम बुरख्यात दिसणाऱ्या विद्यार्थिनी या आंदोलनांच नेतृत्त्व करत आहेत.

अलिगढ मुस्लीम विद्यापीठ आणि जामिया मिलिया इस्लामिया ही दोन शैक्षणिक केंद्रं CAA विरोधाचं केंद्र बनली आहेत. विशेष म्हणजे तिथला मोर्चा तरुण महिला सांभाळत आहे.

एखाद्या कायद्याविरोधात पुकारलेल्या आंदोलनात एवढ्या मोठ्या संख्येने मुस्लीम महिला सहभागी होण्याची भारताच्या इतिहासातली ही पहिलीच वेळ आहे.

शाहीन बाग या गरीब मुस्लिमबहुल वस्तीतल्या महिला दिल्लीच्या कडाकाच्या थंडीत दिवस-रात्र बसून CAA विरोधात निदर्शनं करत आहेत. हा कायदा राज्यघटनेच्या विरोधात असल्याचं त्यांचं म्हणणं आहे. कडाक्याची थंडी आणि पोलिसांनी देशाच्या इतर भागात CAA विरोधी आंदोलकांविरोधात केलेला बळाचा वापर, अशा परिस्थितीतही या महिला निषेधाच्या नव्या शब्दकोशाच्या भोई बनल्या आहेत. हिजाब आणि बुरख्यासह त्या स्वतःच्या अस्मितेचं राजकारण करत आहेत.

काही दिवसांपूर्वी जामिया मिलिया इस्लामियावर झालेल्या हल्ल्यानंतर हे सगळं सुरू झालं. शाहीन बागेतल्या 10 महिला घराबाहेर पडल्या आणि जामियात झालेल्या अन्यायाविरोधात धरणं आंदोलन करण्याचा निग्रह त्यांनी केला. त्याच रात्री अलीगड मुस्लीम विद्यापीठातल्या अब्दुल्ला हॉस्टेलमधल्या तरुणी त्यांना हॉस्टेलच्या आत बंद करून ठेवणारे तीन लॉक तोडून बाहेर आल्या. त्यांना हॉस्टेल परिसरातून बाहेर पडू न दिल्याने त्यांनी पोलिसांच्या अत्याचाराविरोधात तिथेच धरणं आंदोलन सुरू केलं.

दुसऱ्या दिवशी सकाळी म्हणजे 16 डिसेंबर रोजी हॉस्टेलमधल्या विद्यार्थ्यांना घरी परत पाठवण्यासाठी विद्यापीठाने बसेस बोलवल्या. त्याच दिवशी सकाळी अलीगढमधल्या दोधपूरमध्ये राहणाऱ्या आणि अलीगढ मुस्लीम विद्यापीठात युनानी वैद्यकशास्त्राचा अभ्यास करणाऱ्या आयशा (20) आणि तुबा (21) या दोन तरुणी घरातून बाहेर पडल्या आणि विद्यापीठातल्या मौलाना आझाद वाचनालयाच्या पायऱ्यांवर...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

तेरे माथे पर ये आँचल खूब है लेकिन, तू इस आँचल से एक परचम बना लेती तो अच्छा था - मजाझ


सामग्री: शाहू महाराजांचा उल्लेख सामाजिक 'कार्यकर्ते' असा केल्याने फडणवीस यांच्यावर टीकेची झोड उठली होती. देवेंद्र फडणवीस यांनी सर्व शिव-शाहू भक्तांची माफी मागावी अशी मागणी करणारं ट्वीट खासदार संभाजीराजे  यांनी केलं होतं.

संभाजीराजे यांच्या ट्वीटला उत्तर देत फडणवीस यांनी या सगळ्या घडलेल्या प्रकाराबद्दल दिलगिरी व्यक्त केली.

Twitter पोस्ट समाप्त, 1

या ट्वीटमध्ये फडणवीस यांनी लिहीलंय, "छत्रपती राजर्षी शाहू महाराज यांच्या स्मृतीदिनी केलेल्या ट्वीटमध्ये चूक झाल्याचे लक्षात येताच मी ते ऑफिसला दुरुस्त करण्यास सांगितले. शाहू महाराज यांचा अनादर करण्याचे कधी माझ्या मनात सुद्धा येऊ शकत नाही. तथापि यामुळे भावना दुखावल्या गेल्यात. सर्वांची दिलगिरी व्यक्त करतो."

नेमका वाद काय?

6 मे हा छत्रपती राजर्षी शाहू महाराजांचा स्मृतीदिन. त्यांना अभिवादन करण्यासाठी केलेल्या एका ट्वीटमध्ये देवेंद्र फडणवीस यांनी शाहू महाराजांचा उल्लेख सामाजिक कार्यकर्ते असा केल्याने त्यांच्यावर टीका करण्यात येत होती. यानंतर देवेंद्र फडणवीस यांनी हे ट्वीट डिलीट केलं.

दरम्यान, देवेंद्र फडणवीस यांनी व्यक्त केलेल्या दिलगिरीवर संभाजीराजे छत्रपती यांनी म्हटलं, की झालेली चूक मान्य करून, तिच्यात सुधारणा केल्याने कमीपणा येत नसतो.

"तुम्ही लोकभावनेचा आदर केलात. छत्रपती शिवाजी महाराज, राजर्षी शाहु महाराज व तसेच सर्वच महापुरुषांच्या अस्मिता सर्वांनीच जपल्या पाहिजेत. सर्व पक्षीय नेतृत्वाने तो आदर्श निर्माण करण्याची आवश्यकता आहे," असंही संभाजीराजे यांनी म्हटलं.

देवेंद्र फडणवीसांवर टीका करणारं एक ट्वीट काँग्रेसचे प्रवक्ते सचिन सावंत यांनी देखील केलं होतं.

सावंत यांनी म्हटलं, "संघाच्या मनुवादी विचारांच्या मुशीतून आलेल्या देवेंद्र फडणवीस यांनी छत्रपती शाहू महाराजांना कार्यकर्ता म्हणून कमी लेखणे आश्चर्यकारक नाही. संघाने मनुवाद आणायचा असल्याने महात्मा फुले, शाहू महाराज व डॉ बाबासाहेब आंबेडकरांचा कायम आकस‌च केला. मनातील भावना बाहेर आली एवढेच! जाहीर निषेध!"

विरोधी पक्षनेते देवेंद्र फडणवीस यांनी राजर्षी शाहू महाराजांचा 'सामाजिक कार्यकर्ता' असा उल्लेख करून बदनामी केली आहे. याबाबत फडणवीस माफी मागणार नाहीत, तोपर्यंत त्यांना कोल्हापुरात प्रवेश बंदी करत आहोत, असं संभाजी ब्रिगेडने एक पत्रक प्रसिद्ध करून म्हटलं होतं.

जगातील विद्वानांच्या यादीमध्ये राजर्षी शाहू महाराजांचा...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

छत्रपती राजर्षी शाहू महाराजांच्या स्मृतीदिनी (6 मे) विरोधी पक्षनेते आणि माजी मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी केलेल्या ट्वीटवरून वाद निर्माण झाला होता.


सामग्री: शिंजियांग या चीनमधल्या मुस्लीम बहुल प्रांतात हलाल पदार्थ खाण्यावर बंदी  घालण्यात आली आहे. उईघूर मुस्लीमांच्या रोजच्या जिवनात बदल घडवण्यासाठी हा प्रयत्न केला जात असल्याचं सांगितलं जात आहे.

धार्मिक जहालवादी विचारांना आळा घालण्यासाठी या भागातल्या उईघूर मुस्लिमांना "पुनर्शिक्षित" (reeducation) केलं जात असल्याचं सरकारनं स्पष्ट केलं आहे. यासाठी चीन सरकारनं अशा प्रशिक्षण केंद्रांना नुकतीच कायदेशीर मान्यता दिली आहे.

"हलाल पदार्थ हे धर्मनिरपेक्ष समाज निर्माण करण्यामध्ये अडथळा असल्याचं," शिंजियांगच्या प्रशासकीय अधिकाऱ्यांचं म्हणणं आहे.

सोमवारी (8 ऑक्टोबर) शिंजियांगची राजाधानी उरुमतीचीमध्ये  झालेल्या कम्युनिस्ट पक्षाच्या केंद्रीय समितीच्या बैठकीत हलाल पदार्थांविरोधात मोहिम सुरु करण्याची शपथ घेण्यात आली.

We Chat या सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्मवर स्थानिक सरकारनं ही माहिती दिली आहे.

'हलाल पदार्थ हे धर्मनिरपेक्ष जिवनातला अडथळा'

हलालच्या नावाखाली इस्लाम हा धर्मनिरपेक्ष जिवनात ढवळाढवळ करत असल्याचं, ग्लोबल टाइम्स या सरकारी वृत्तपत्रानं म्हटलं आहे.

लोकांनी सगळ्या पदार्थांची चव घ्यायला पाहिजे. सर्व नागरिकांनी धर्मावर विश्वास न ठेवता मार्क्सवादी-लेनिनवादी विचार अंगिकारला पाहिजे, असं स्थानिक कम्युनिस्ट पक्षाच्या नेतृत्वानं स्पष्ट केलं आहे. सार्वजनिक ठिकाणी चीनी भाषेतच संवाद साधावा असा आग्रही धरला जात आहे.

चीनमध्ये अधिकृतरित्या कोणत्याही धर्मावर बंदी नसली तरी गेल्या काही महिन्यांपासून धार्मिक स्थळांवर देखरेख वाढवण्यात आली आहे.

'जहालवादी विचारांविरोधात लढाई'

शिंजियांगमधल्या जहालवादी उईघूर मुस्लीमांविरोधात चीन सरकारनं मोहिम उघडल्याचं सांगितले जात आहे. त्यासाठी हजारो मुस्लिमांना पुर्नशिक्षण केंद्रात भरती करण्यात आलं आहे.

धार्मिक जहालवादाला आळा घालण्यासाठी या मुस्लिमांना पुन्हा शिक्षण देण्यात येत आहे, असं सरकारचं म्हणणं आहे.

उईघूर युवक बेपत्ता होत असल्याच्या कारणांवरून चीनवर जगभरातून टीका होत आहे. संयुक्त राष्ट्राच्या मानवाधिकार परिषदेच्या माहितीनुसार आतापर्यंत 10 लाख उईघूर मुस्लीमांना पुर्नशिक्षण केंद्रात भरती केलं गेलं आहे.

शिंजियांग प्रांतातून खऱ्या बातम्या जगासमोर येणं अवघड आहे. प्रसारमाध्यमांवर इथे बंदी घालण्यात आली आहे. बीबीसीनं अनेकवेळा या भागातून बातमी देण्याचा प्रयत्न केला आहे. तसंच पुर्नशिक्षण केंद्राविषयी...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

हलालच्या नावाखाली धर्मनिरपेक्ष जिवनात इस्लाम ढवळाढवळ करत असल्याचं, चीनच्या ग्लोबल टाइम्स या सरकारी वृत्तपत्रानं म्हटलं आहे.


सामग्री: शिंजो आबे यांनी शुक्रवारी (28 ऑगस्ट) प्रकृती अस्वास्थ्याच्या कारणावरून जपानच्या पंतप्रधान पदाचा राजीनामा दिला. त्यानंतर या विषयावरची चर्चा अधिक वाढली आहे. शिंजो आबे यांनी दीर्घकाळ जपानचे पंतप्रधान म्हणून काम सांभाळलं.

टीकाकारांच्या मते शिंजो आबे यांनी जुन्या आणि रुढीवादी पिढीचं नेतृत्त्व केलं. शिवाय त्यांचं परराष्ट्र धोरण अत्यंत जगजाहीर होतं.

मात्र, आबे यांच्या समर्थकांच्या मते जपानचं जागतिक स्थान सुधारण्यात त्यांचा मोलाचा वाटा आहे. शिंजो आबे यांना राष्ट्रहिताची उत्तम जाण असल्यामुळेच जपान जगातली तिसऱ्या क्रमांकाची अर्थव्यवस्था बनू शकला, असंही आबे यांच्या समर्थकांना वाटतं.

तसं पाहिलं तर आबे यांच्या या दोन्ही प्रतिमा खऱ्या आहेत.

शिंजो आबे यांनी पंतप्रधानपदाच्या आपल्या 8 वर्षांच्या कार्यकाळात देशात तसंच आंतरराष्ट्रीय पातळीवरही जपानची राष्ट्रीय ओळख आणि ऐतिहासिक परंपरा यांच्या वाढीसाठी काम केलं. यातून त्यांच्यातल्या परंपरावादी राजकारण्याची झलक बघायला मिळते.

आबे यांनी जपानच्या नागरी जीवनात सम्राटचं स्थान निश्चित केलं. उच्च माध्यमिक शाळेच्या पुस्तकांमधून अनेक आत्मटीकात्मक प्रकरणं काढून टाकली. युद्धानंतरच्या राज्यघटनेत बदल करण्याचा अयशस्वी प्रयत्नही त्यांनी केला. हा राष्ट्रवादी अजेंडा प्रामुख्याने जपानवर केंद्रित होता.

याउलट परराष्ट्र विषयांमध्ये (मग तो सुरक्षेचा असो किंवा आर्थविषयक असो) आबे बऱ्यापैकी व्यावहारिक होते.

त्यांनी जपानचे परराष्ट्र संबंध (विशेषकरून अमेरिकेसोबत) अधिक मजबूत केले आणि प्रादेशिक-वैश्विक शक्तींसोबत नवीन संबंध जोडले. या काळात जपानने आपला वैचारिक कल बाजूला ठेवत लोकशाही आणि एकाधिकारशाही असलेल्या अशा दोन्ही प्रकारच्या राष्ट्रांसोबत संबंध दृढ करण्याचा प्रयत्न केला.

शिंजो आबे यांचं योगदान

2012 सालापासून ते आतापर्यंत शिंजो आबे यांनी 6 निवडणुकांमध्ये विजय मिळवला. यात 3 कनिष्ठ तर 3 वरिष्ठ सभागृहाच्या निवडणुका होत्या. मात्र, त्यांच्या यशाचं एक मोठं कारण जपानमधील दुबळा आणि कमकुवत विरोधी पक्ष असल्याचं मानलं जातं.

आबे यांनी टप्प्याटप्प्याने आणि वाढत जाणाऱ्या सुधारणांच्या माध्यमातून यश संपादन केलं. संरक्षण धोरणाबाबत आबे यांच्या टप्प्याटप्प्याने काम करण्याच्या दृष्टिकोनाचे परिणाम अनेक प्रमुख क्षेत्रांमध्ये दिसून आले.

यात 2013 साली स्थापना करण्यात आलेल्या राष्ट्रीय सुरक्षा परिषदेचाही...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

विज्ञानवादी, राष्ट्रवादी की व्यावहारिक वास्तववादी? जपानचे पंतप्रधान शिंजो आबे आणि त्यांच्या वारशाची व्याख्या कशी करता येईल, यावर जपान आणि जागतिक पातळीवरच्या विश्लेषकांची वेगवेगळी मतं आहेत.


सामग्री: शिंदे बंधू

या चुकीच्या शिक्षेमुळं एकाच घरातले सहा जण आणि त्यांच्या कुटुंबावर नेमका काय परिणाम झाला? आणि या सगळ्यांतून भारतीय न्याय व्यवस्थेविषयी काय समोर येतं?

ज्या 5 लोकांना सर्वोच्च न्यायालयाने मुक्त केलं त्यांनी तुरुंगातल्या 16 वर्षांपैकी 13 वर्षं मृत्युदंडाच्या शिक्षेच्या छायेखाली काढली. हा गुन्हा घडला तेव्हा सहावा आरोपी हा सज्ञान नव्हता. पहिल्यांदा त्याच्यावरही सज्ञान असल्याप्रमाणेच खटला चालवण्यात आला आणि त्यालाही मृत्यूदंड सुनावण्यात आला. पण तो तेव्हा 18 वर्षांचा नसून 17 वर्षांचा होता हे 2012मध्ये सिद्ध झालं. त्यानंतर त्याची सुटका करण्यात आली.

मृत्युदंड देण्यात आलेल्या सगळ्यांना छोट्या अंधाऱ्या कोठडीमध्ये डांबून ठेवण्यात आलं होतं. फाशीची शिक्षा त्यांच्या डोक्यावर टांगत्या तलवारीसारखी होती. कोठडीबाहेरचे प्रखर बल्ब कायम सुरू राहत. कोठडीच्या आसपासची शांतता कधी कधी शेजारच्या कोणत्यातरी कोठडीतल्या कैद्यांच्या किंकाळ्यांनी भंग होत असे.

सुटका करण्यात आलेल्या सहा जणांपैकी एकाने सांगितलं, मृत्युदंड मिळणं म्हणजे "छाताडावर नाग बसल्यासारखं" होतं.  तर दुसऱ्याने सांगितलं की त्याला फाशीची शिक्षा देण्यात आलेल्या लोकांची भूतं स्वप्नांत दिसत होती.

दिवसा त्यांना काही तासांपुरतं या काळ कोठडीतून बाहेर काढलं जाई. पण बाहेरचं दृश्य अधिकच घाबरवणारं होतं. एका कैद्याला आकडी आली तर एकदा एकाने आत्महत्या केली. त्या व्यक्तीच्या पोटात अल्सर्स झाले होते, त्याला वेदना व्हायच्या पण योग्य औषधोपचार मिळाले नाहीत.

या तरुणाची वैद्यकीय तपासणी करणाऱ्या दोन डॉक्टर्सनी सांगितलं, "हा अमानवी परिस्थितीत मृत्यूच्या छायेखाली अनेक वर्षं राहिलेला आहे."

आता खूप थकवा जाणवतो असं बापू अप्पा शिंदे सांगतात.

अंबादास लक्ष्मण शिंदे, बापू अप्पा शिंदे, अंकुश मारुती शिंदे, राजा अप्पा शिंदे, राजू म्हसू शिंदे आणि सुरेश नागू शिंदे या सगळ्यांची वयं तेव्हा 17 ते 30 च्या दरम्यान होती. पश्चिम महाराष्ट्रतल्या नाशिकमध्ये पेरू तोडणाऱ्या कुटुंबातल्या पाच जणांचा खून केल्याच्या आरोपात त्यांना दोषी ठरवण्यात आलं होतं. 17 वर्षांचा अंकुश माळी या सगळ्यांमध्ये सर्वांत लहान होता.

न केलेल्या गुन्ह्याची शिक्षा

जून 2006 - पुण्यातल्या जिल्हा न्यायालयाने सर्व सहा जणांना मृत्युदंडांची शिक्षा दिली.

मार्च 2007 - मुंबई उच्च न्यायालयाने या सगळ्यांना दोषी ठरवलं, पण...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

यावर्षी मार्च महिन्यात सुप्रीम कोर्टानं स्वतःचाच एक निर्णय बदलत सहा जणांना खुनाच्या आरोपातून मुक्त केलं.


सामग्री: शिक्षण पूर्ण झाल्यावर नोकरीच्या मागे न लागता त्याने फिटनेस हेच आपलं ध्येय बनवलं. त्याच्या जिद्दीची ही कहाणी.

रिपोर्ट आणि शूट- नितीन नगरकर

एडिट- अरविंद पाळेकर

निर्मिती- प्राजक्ता धुळप

हेही पाहिलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.रोज रात्री8 वाजता फेसबुकवर बीबीसी मराठी न्यूज पानावर बीबीसी मराठी पॉडकास्ट नक्की पाहा.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

मूळचा हरयाणाचा असलेला टिंकेश कौशिक सध्या पुण्यात फिटनेस ट्रेनर म्हणून काम करतोय. जिममध्ये लोकांना तंदूरुस्त राहण्याचे धडे देतोय. टिंकेशला वयाच्या नवव्या वर्षी अपंगत्व आलं.


सामग्री: शिक्षणतज्ज्ञ ऊर्वशी साहनी, लेखक आणि कार्यकर्त्या ईरा त्रिवेदी, भारतीय क्रिकेट संघाची कर्णधार मिताली राज आदी भारतीय महिलांचा यात समावेश आहे.

तसंच नासाच्या अंतराळवीर पॅगी व्हिस्टन, लायबेरियाच्या राष्ट्राध्यक्ष एलन जॉन्सन सरलीफ तसंच इंग्लंडच्या फुटबॉलपटू स्टेफ हॉटन यांच्या नावांचा समावेश आहे. उर्वरित 40 जणींची नावं लवकरच जाहीर करण्यात येतील.

जगभरातील महिलांच्या समस्यांवर प्रकाश टाकण्याचं काम बीबीसीची '100 वुमेन ऑफ द ईयर' ही सीरिज करत असते. या सिरीजच्या माध्यमातून यावर्षी महिलांना बदल घडवण्यासाठी प्रेरित केलं जाणार आहे.

यामध्ये कवयित्री रुपी कौर, असिड हल्ल्यातून वाचलेली रेशम खान आणि टीव्ही स्टार जिन झिंग यांच्या नावांचाही समावेश आहे.

न संपणारा छळ, असमानता आणि समाजात बहुतेक स्तरांवर होणारं दुर्लक्ष, यामुळं महिलांमध्ये निराशेची भावना निर्माण होऊ शकते. त्यामुळं याप्रकारच्या भेदभावांना हाताळण्यासाठी आम्ही या वर्षीच्या सत्रात महिलांना नावीन्यपूर्ण उपक्रम सुरु करण्याबद्दल विचारत आहोत.

काय आहेत महिलांच्या मुख्य समस्या?

100 वुमेन ऑफ द ईयर या सीरिजचं हे पाचवं वर्षं आहे.

यंदा या सीरिजमध्ये "ग्लास सिलिंग" म्हणजेच महिलांच्या विकासामध्ये अडथळा निर्माण करणारे विविध समज, महिलांमधील निरक्षरता, सार्वजनिक ठिकाणी होणारा छळ आणि खेळांमध्ये होणारा स्त्री-पुरुष भेदभाव, या चार बाबींवर भर देण्यात येणार आहे.

काय आहे 100 वुमेन?

जगभरातल्या प्रतिभावान आणि प्रेरणादायी अशा 100 महिलांचा समावेश बीबीसीच्या '100 वुमेन ऑफ द ईयर'मध्ये दरवर्षी केला जातो.

सध्या महिला प्रामुख्यानं ग्लास सिलिंग, महिलांमधील निरक्षरता, सार्वजनिक ठिकाणी होणारा छळ आणि खेळांमध्ये होणारा स्त्री-पुरुष भेदभाव या चार समस्यांना सामोरं जात आहेत.

2017 साली निवडण्यात आलेल्या 100 जणींना आम्ही या समस्या हाताळण्याचं आव्हान करत आहोत.

ज्याद्वारे वास्तविक जीवनात अंमलबजावणी करता येतील, असे उपाय त्या घेऊन येतील. तसंच तुम्हीही स्वत:च्या कल्पना मांडून यात सहभागी व्हाल, अशी आमची अपेक्षा आहे.

काय करणार 100 वुमेन?

या यादीतील काही जणी ऑक्टोबर महिन्यातंल्या चार आठवड्यांत, चार वेगवेगळ्या शहरांत काम करण्यासाठी एकत्र येतील. यातून वरील समस्या भेडसावत असलेल्या महिलांना मदत होईल असा उपक्रम सुरु करतील.

बाकी त्यांच्या-त्यांच्या प्रदेशातून या एकत्र आलेल्या महिलांना पाठिंबा आणि प्रेरणा...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

बीबीसीच्या '100 वुमेन ऑफ द ईयर' तुमच्या भेटीला येण्यासाठी सज्ज आहेत. आतापर्यंत 60 जणींच्या नावाची घोषणा करण्यात आली आहे.


सामग्री: शिक्षा सुनावण्यात आलेल्यांमध्ये बंदी घालण्यात आलेल्या मुस्लीम ब्रदरहूडच्या नेत्यांचाही समावेश आहे. एकूण 700 जणांवर हा सामूहिक खटला सुरू आहे.

मानवी हक्कांसाठी काम करणाऱ्या अम्नेस्टी इंटरनॅशनल संस्थेने या शिक्षेवर टीका केली आहे. हा "अन्याय्यकारक खटला" इजिप्तच्या राज्यघटनेविरोधात असल्याचं त्यांनी म्हटलं आहे.

आता हा खटला इजिप्तच्या प्रमुख मुफ्तींकडे पाठवला जाईल. इजिप्तमध्ये मृत्युदंडाची शिक्षा सुनावण्यात आल्यानंतर त्याविषयी देशातील मुस्लीम कायदे प्रमुख असलेल्या या मुफ्तींबरोबर सल्लामसलत केली जाते.

मुफ्तींचा सल्ला बंधनकारक नसला तरी तो सहसा दुर्लक्षित केला जात नाही.

2013मध्ये इजिप्तमध्ये झालेल्या हिंसाचार प्रकरणी ही फाशीची शिक्षा सुनावण्यात आली.

लोकशाही मार्गाने निवडून आलेले मोरसी यांना पदावरून हटवण्यात आल्याच्या महिन्याभरानंतर, म्हणजेच ऑगस्ट 2013मध्ये हा हिंसाचार उफाळला होता. याची ठिणगी पडली कैरोमध्ये, जेव्हा धरणे आंदोलन करणाऱ्या आंदोलकांना हटवण्याचा सुरक्षारक्षकांनी प्रयत्न केला. त्यानंतर या हिंसाचारात अनेक आंदोलक आणि सुरक्षारक्षक मारले गेले होते.

यावेळी ज्यांना अटक झाली त्यात मानांकित छायाचित्रकार महमूद झैद यांचाही समावेश होता. आंदोलकांना हटवतानाचे फोटो घेताना त्यांना अटक झाली होती. तेव्हापासून ते तुरुंगात असून त्यांच्यावर अनेक गंभीर आरोप लावण्यात आले आहेत.

शनिवारी त्यांच्यावरील खटल्याचा निर्णय कोर्टाने पुढे ढकलला आहे.

महामूद झैद यांच्यावरील खटल्याचा निकाल स्थगित ठेवण्यात आला आहे.

या हिंसाचारानंतरच्या महिन्यांमध्ये मोरसी यांचे समर्थक आणि मुस्लीम ब्रदरहूडवर कारवाई करण्यात आली. मोरसी यांच्या मुस्लीम ब्रदरहूड गटाला पुढे चालून इजिप्तमध्ये दहशतवादी संघटना म्हणून घोषित करण्यात आलं.

अम्नेस्टी इंटरनॅशनलने म्हटलं आहे की, "या हिंसाचारानंतर शेकडो आंदोलकांना अटक झाली आहे. पण या हिंसाचारात सहभागी असलेल्या कोणत्याही सुरक्षारक्षकांना इजिप्त प्रशासनाने ना कोणते प्रश्न विचारले ना कुणावर कारवाई केली."

हे वाचलं का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

इजिप्तच्या न्यायालयाने 75 जणांना फाशीची शिक्षा सुनावली आहे. 2013मध्ये राष्ट्राध्यक्ष मोहंमद मोरसी यांनी पदावरून हटवल्यानंतर उसळलेल्या हिंसाचाराप्रकरणी ही शिक्षा सुनावण्यात आली आहे.


सामग्री: शिखर बँक प्रकरणी ईडीने गुन्हा दाखल करण्याच्या प्रक्रियेनंतर त्या संकटाचे संधीत रुपांतर करत शरद पवार आक्रमक झाले आणि पायाला भिंगरी लागल्यासारखा त्यांनी महाराष्ट्र पिंजून काढला.

शरद पवार विरुद्ध भारतीय जनता पक्ष याच मुद्द्याभोवती निवडणूक फिरत राहिली आणि याचा निकालावर परिणाम झालेला पाहायला मिळाला.

त्यात साताऱ्याच्या सभेतील पावसात भाषणाचा फोटो पवारांची लढाऊ प्रतिमा अधिक बळकट करणारा ठरला. पवारांचं राजकारण दीर्घकाळ जवळून पाहिलेले ज्येष्ठ पत्रकार प्रताप आसबे सांगतात की पवारांचा लढाऊ बाणा ही काही नवी गोष्ट नाही.

"1980 मध्ये पुलोद सरकारमध्ये मुख्यमंत्री असताना शरद पवार दिल्लीला तत्कालीन पंतप्रधान इंदिरा गांधींना भेटले होते. त्यावेळी इंदिरा गांधींनी सुचवले की तुम्ही यशवंतराव चव्हाणांऐवजी संजय गांधींच्या नेतृत्वाखाली काम करावं. त्यावर पवारांनी संजय गांधींचं नेतृत्व मान्य करण्यास नकार दिला. याच्या परिणामाची त्यांना कल्पना होती तरीही त्यांनी आपल्या बाण्याला अनुसरून भूमिका घेतली. पवारांच्या या भूमिकेचा परिणाम असा झाला की दिल्लीहून मुंबईला परत आल्यावर दुसऱ्याच दिवशी त्यांचं सरकार बरखास्तीचा निर्णय केंद्राने घेतला."

समाजवादी काँग्रेसचं नेतृत्व करत असताना पवार कसे अडचणीत आले होते आणि त्यावर कशी मात केली हेही आसबे सांगतात.

"1980 मध्ये झालेल्या विधानसभा निवडणुकीत पवारांच्या समाजवादी काँग्रेसचे 54 आमदार निवडून आले होते. पण यशवंतराव चव्हाणांनी समाजवादी काँग्रेसचे आमदार ओढून घेतल्यानं पवारांसोबत 54 पैकी केवळ पाच आमदार उरले. पवारांसाठी हा मोठाच धक्का होता. पण खचून न जाता पवार त्यानंतर राज्याचा दौरा सुरु केला. लोकांच्या भेटीगाठी घेतल्या. शेतकऱ्यांच्या मुद्द्यावर शेतकरी दिंडी काढली. असं करून पवारांनी पुन्हा एकदा आपला जनाधार निर्माण केला."

आसबे यांचे म्हणणे आहे की पवार जितके दिसतात त्यापेक्षा अधिक आक्रमक आणि लढाऊ आहेत. पण संसदीय पद्धतीचा त्यांच्यावर खूप प्रभाव असल्याने तो आक्रमकपणा दिसून येत नाही.

शरद पवारांनी कर्करोगाशी दिलेला लढाही त्यांच्या फायटर व्यक्तिमत्वाला अधोरेखित करणारा आहे. बीबीसीच्या भारतीय भाषांचे डिजिटल एडिटर मिलिंद खांडेकर पवारांच्या कर्करोगाच्या प्रसंगाविषयी सांगतात.

"2004 च्या लोकसभा निवडणुकीत मी शरद पवारांची सभा कव्हर करण्यासाठी पुण्यात गेलो होतो. याच सभेत पवारांनी सांगितलं की ही सभा संपल्यानंतर आता मी...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

विधानसभा निवडणुकीत बहुमत जरी भाजप-शिवसेना युतीला मिळालं असलं तरी चर्चा मात्र राष्ट्रवादीच्या यशाची आणि पवारांच्या लढाऊ बाण्याची अधिक होत आहे.


सामग्री: शिया बोयी

पण तो वादळाचा तडाखा त्यांच्या जिद्दीला खीळ घालू शकला नाही. आणि अखेर वयाच्या 69व्या वर्षी त्यांनी एव्हरेस्ट सर केलं!

असं करणारे ते दुसरेच डबल-अॅम्प्युटी (अर्थात अशी व्यक्ती जिच्या शरीरातला एखादा अवयव कापून काढण्यात आला आहे) ठरले आहेत.

यासोबतच ऑस्ट्रेलियाच्या स्टीव्ह प्लेन यांनी सातही खंडांतील सर्वोच्च पर्वतरांगा सर्वांत जलद चढण्याचा विक्रम नोंदवला. आणि त्यांचा हा पराक्रमही काही साधारण नाही.

चार वर्षांपूर्वी सर्फिंग करताना प्लेन यांच्या मानेला दुखापत झाली होती.

'नशिबाने दिलेलं आव्हान'

1975 मधल्या वादळामुळे शिया बोयू समद्रसमाटीपासून 8,000 मीटर उंचीवरल्या 'डेथ झोन'मध्ये अडकून पडले होते. त्यांच्या टीमला तीन दिवस तिथंच तळ ठोकून थांबावं लागलं.

त्यांच्या पायांना हिमबाधा झाली आणि 1996मध्ये त्यांचे दोन्ही पाय गुडघ्यापासून कापावे लागले. पण त्यानतंरही त्यांनी शिखर गाठण्याचा विचार कधीही सोडला नाही.

"माउंट एव्हरेस्ट सर करणं हे माझं स्वप्न आहे," असं त्यांनी AFP वृत्तसंस्थेला एप्रिलमध्ये सांगितलं होतं. "पण मला हे लक्षात घ्यावं लागलं की, माझं हे स्वप्न म्हणजे एक वैयक्तिक आव्हान आहे, खरं तर नशिबाने दिलेलं आव्हान," असं ते म्हणाले होते.

1975च्या संकटानंतर त्यांनी 2014, 2015 आणि 2016 ही तीन वर्षं आणखी प्रयत्न केले. 2016मध्ये ते शिखराच्या जवळ पोहोचले, तेच हिमवादळाने त्यांना अडवलं.

नेपाळच्या प्राधिकरणानं गेल्या वर्षी डबल-अॅम्प्युटी असलेल्या तसंच अंध किंवा एकट्यानं शिखर सर करण्याऱ्या व्यक्तींच्या माऊंट एव्हरेस्ट मोहिमेत सहभागी होण्यावर बंदी घातली आहे.

सुरक्षिततेच्या दृष्टीनं असे नवीन नियम बनवण्यात आल्याचं प्राधिकरणाचं म्हणणं होतं. पण हे म्हणजे भेदभाव करण्यासारखं आहे, असं म्हणून न्यायालयानं या नियमांना रद्दबातल ठरवलं.

सोमवारी एका शेरपा टीमच्या मार्गदर्शनाखाली शिया शिखरापर्यंत पोहोचले, असं हिमालय टाईम्सनं म्हटलं आहे. तसंच नेपाळच्या बाजूनं शिखरापर्यंत प्रथमच कुणी डबल-अॅम्प्युटी व्यक्ती चढली आहे, असं या वृत्तात म्हटलं आहे.

या कामगिरीमुळे शिया हे हिमालयाच्या शिखरापर्यंत पोहोचलेले दुसरे डबल-अॅम्प्युटी व्यक्ती ठरले आहेत.

2006 मध्ये न्यूझीलंडचे मार्क इंग्लिस पहिल्यांदा शिखरापर्यंत पोहोचले होते. याच दरम्यान हिमबाधेमुळे त्यांनाही हातपाय गमवावे लागले होते.

स्टीव्ह प्लेन यांनी सात खंडांतील सर्वोच्च पर्वतरांगा...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

1975 मध्ये एव्हरेस्ट शिखराजवळ गिर्यारोहण करताना शिया बोयू एका वादळात अडकले. त्यांनी त्यांची स्लीपिंग बॅग एका आजारी सहकाऱ्याला दिली होती. त्यामुळे  त्यांच्या पायांना हिमबाधा (Frostbite) झाली आणि त्यामुळे त्यांना आपले दोन्ही पाय गमवावे लागले.


सामग्री: शिराळा इथल्या कारखान्यातील दृश्य

प्राण्यांवर चाचणी केल्यानंतर, कंपनीने औषध महानियंत्रकांकडे या 'सिरम' ची मानवी चाचणी करण्यासाठी परवानगी मागितली आहे.

इंडियन काउंसिल ऑफ मेडिकल रिसर्चने (ICMR) गेल्यावर्षी, घोड्यांपासून बनवण्यात येणाऱ्या 'अॅन्टीसेरा' ची मानवी चाचणी सुरू केली होती. पण, याचे परिणाम अद्याप सार्वजनिक करण्यात आलेले नाहीत. तर कोस्टारिकामध्ये 'अॅन्टीसेरा' कोव्हिडविरोधात प्रभावी नसल्याचं चाचणीत दिसून आलंय.

तज्ज्ञ म्हणतात, माणसांवर याचे साईड इफेक्ट दिसून येतात, ते पाहाणं महत्त्वाचं आहे.

'अॅन्टीसेरा' सिरम म्हणजे काय?

तज्ज्ञांच्या माहितीनुसार 'अॅन्टीसेरा' सिरम बनवण्याची ही पद्धत फार जुनी आहे. रेबीज आणि इतर आजारांवरील औषध बनवण्यासाठी या पद्धतीचा वापर केला जातो.

'अॅन्टीसेरा' बनवण्यासाठी कोरोनाव्हायरस घोड्याला टोचण्यात आला. घोड्याच्या शरीरात कोव्हिड-19 विरोधात लढण्यासाठी अॅन्टीबॉडी किंवा प्रतिजैविके तयार करण्यात आली. घोड्याच्या रक्तातून काढलेल्या अॅन्टीबॉडीज प्रक्रियाकरून शुद्ध करण्यात आल्या.

रक्तातील 'अॅन्टीसेरा' काढून संशोधकांनी हे इंजेक्शन बनवलं आहे.

मानवी चाचणीसाठी मागितली परवानगी

कंपनीचा दावा आहे की प्राण्यांवर करण्यात आलेल्या चाचणीत 'अॅन्टीसेरा सिरम' प्रभावी असल्याचं आढळून आलंय.

आयसेरा बायोलॉजिकलचे संचालक नंदकुमार कदम म्हणतात, "कोव्हिडविरोधात 'अॅन्टीसेरा' च्या वापरासाठी औषध महानियंत्रकाकडे मानवी चाचणीची परवानगी मागितली आहे."

शिराळ्यातील कंपनीमधील दृश्य

औषध महानियंत्रकांकडून याबाबत अद्याप कोणतीही माहिती देण्यात आलेली नाही.

टास्कफोर्सचे डॉ. शशांक जोशी यांनी औषध नियंत्रकांकडून परवानगी मिळाल्यानंतर यावर प्रतिक्रिया देणं योग्य ठरेल असं म्हंटलय.

'घोड्यांमधील अॅन्टीबॉडीज प्लाझ्मापेक्षा मजबूत'

भारतात कोरोनारुग्णांवर उपचारासाठी 'प्लाझ्मा थेरपी' चर्चेच्या केंद्रस्थानी होती. कोव्हिडमुक्त झालेल्यांच्या शरीरातून अॅन्टीबॉडीज काढून रुग्णांना दिल्यास फायदा होईल यावर संशोधन सुरू झालं.

आयसेरा बायोलॉजिकचे संचालक डॉ. दिलीप कुलकर्णी पत्रकारांना माहिती देताना म्हणतात, "कोरोनामुक्त झालेल्यांच्या प्लाझ्माला मोठी मागणी आहे. प्लाझ्मामुळे कोरोनारुग्ण बरे होतात. या अॅन्टीबॉडीज व्हायरसला नष्ट करतात. तशाच पद्धतीने संशोधन सुरू झालं."

तज्ज्ञ सांगतात, प्लाझ्मा थेरपी वादग्रस्त आहे. याचा फायदा होत नसल्याचं...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

औषधांची निर्मिती करणाऱ्या महाराष्ट्रातील सांगलीच्या 'आयसेरा बायोलॉजिकल' ने कोव्हिड-19 वर इंजेक्शन तयार केल्याचा दावा केला आहे. 'अॅन्टीकोव्हिड सिरम' च्या एक-दोन डोसनंतर कोरोनारुग्ण लवकर बरे होण्यास मदत मिळेल असा कंपनाचा दावा आहे.


सामग्री: शिर्डी इथल्या कार्यक्रमादरम्यान पंतप्रधान नरेंद्र मोदी

देहू-आळंदी पालखी मार्ग, घरकुलांची पायाभरणी, स्मार्ट सिटी, ड्रेनेज योजना अशा विविध विकासकामांचं भूमिपूजन करण्यासाठी मोदी आज सोलापुरात आहेत.

यावेळी त्यांचं स्वागत घोंगडी आणि पुणेरी पगडी भेट देऊन करण्यात आलं. मोदींनीही यावेळी मराठीतून जनसागराशी संवाद साधत कार्यक्रमात अनेकांना आश्चर्याचा धक्का दिला.

याआधीही पंतप्रधान नरेंद्र मोदींनी ऑक्टोबरमध्ये कल्याण आणि पुण्यात झालेल्या कार्यक्रमांमध्ये मराठीत संवाद साधला होता.

याधीही त्यांनी घरकुल योजनेत घर मिळालेल्या लाभार्थ्यांशी मराठीत संवाद साधला. 'नवीन घर मिळालं, काही मिठाई केली का? माझ्यासाठी पाठवणार का?', 'गृहप्रवेश केला का? पूजा केली का?' 'यावर्षी विशेष दसरा आला आहे तुमच्यासाठी,' पंतप्रधान नरेंद्र मोदी हे महिला लाभार्थ्यांशी मराठीत संवाद साधत होते.

तेव्हा अनेकांच्या मनात हा प्रश्न आला असेल- मोदी यांना मराठी कसं येतं? यामागे काय कारण असेल?

महाराष्ट्रात सलग फार काळ वास्तव्य न करताही ते मराठी समजू आणि बोलू शकतात, याचं कारण आहे राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघ. त्यांना संघाच्या बालशाखेत आणणारी व्यक्तीसुद्धा मराठीच होती.

मोदींचे 'पालक पिता' मराठीच

"संघातर्फे बालशाखा सुरू केल्या जातात. गुजरातमध्ये अशा बालशाखा सुरू करण्याचे काम तत्कालीन प्रचारक काशीनाथ हे करत होते. ते मुळचे सातारा जिल्ह्यातील. साठच्या दशकात त्यांनीच नरेंद्र मोदी यांना संघाच्या शाखेत आणलं. पुढे चालून प्रचारक झाल्यानंतर लक्ष्मणराव इनामदार यांच्याकडून त्यांनी शिक्षा घेतली," अशी माहिती 'नरेंद्रायण' या पुस्तकाचे लेखक डॉ. गिरीष दाबके देतात.

सातारा जिल्ह्यातील खटावचे लक्ष्मणराव इनामदार यांना नरेंद्र मोदी गुरुस्थानी मानतात, असं संघातले नेते सांगतात. मोदी यांनी आज साताऱ्यातील महिला लाभार्थ्यांशी संवाद साधताना त्यांचा उल्लेख केला. 'हम उन्हें वकील साहब कहा करते थे,' असं मोदी यांनी सांगितलं.

"साठ सत्तरीच्या दशकात लक्ष्मणराव इनामदार हे गुजरातमध्ये प्रचारक होते. मोदी संघात सक्रिय झाल्यानंतर इनामदार यांनीच त्यांना दिशा देण्याचं काम केलं. मोदी यांच्या जडणघडणीत त्यांचा मोठा वाटा आहे. त्यांना वकील साहेब म्हटलं जायचं. संघामध्ये त्यांना त्यावेळेस मोदींचे पालक पिता समजलं जायचं," असं संघामध्ये नरेंद्र मोदी यांचे समकालीन सहकारी राहिलेले केशवराव नांदेडकर सांगतात.

भागवत...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

"पंढरपूरच्या विठ्ठल रुख्मिणीला, सोलापूरचं दैवत सिद्धेश्वर, अक्कलकोटच्या स्वामी समर्थांना मी साष्टांग नमस्कार करतो. तसंच इथं जमलेल्या प्रत्येकाला अभिवादन करतो," असं पंतप्रधान मोदी आज सोलापूरमध्ये विविध विकासकामांच्या भूमिपूजन कार्यक्रमात म्हणाले.


सामग्री: शिर्डीचं साई मंदिर

साईबाबांचं जन्मस्थळ म्हणून महाराष्ट्र शासनाने पाथरीला 100 कोटींचा निधी जाहीर केला आहे. पाथरीला जन्मस्थळ घोषित केल्यावरून शिर्डीकर नाराज झाले आणि त्यांनी रविवारी बंद पुकारला होता. त्यांच्या बंदाला प्रत्युत्तर म्हणून पाथरीकरांनीही बंद पुकारल्याचं सांगितलं जातंय.

साईबाबा आमच्याच गावात जन्मले होते, याचे आमच्याकडे 29 पुरावे असल्याचं पाथरीचे लोक सांगत आहेत, तर त्या 29 पुराव्यांपैकी निदान एक तरी सबळ पुरावा द्या, केवळ तर्क नको, असं शिर्डीकर म्हणत आहेत.

या वादावर तोडगा काढण्यासाठी 20 जानेवारीला मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे यांनी एक बैठक बोलावली आहे. या बैठकीत जो निर्णय होईल त्यानंतरच या वादावर तोडगा काय निघेल याची दिशा स्पष्ट होईल. पण हा नेमका वाद काय आहे आणि याची पाळंमुळं कुठे आहेत हे आपण बघू या.

पाहा हा व्हीडिओ -

पाथरी जन्मस्थळ असल्याचा दावा कुठून आला?

औरंगाबादकडून नांदेडकडे जाणाऱ्या रेल्वेत तुम्ही बसलात तर एक स्टेशन येतं मानवत रोड. तिथं कित्येक वर्षांपासून एक बोर्ड लावलेला आहे. 'साईबाबांचे जन्मस्थळ पाथरीसाठी इथे उतरावे.' अर्थात हा काही पुरावा नाही, पण पाथरी साईबाबांचे जन्मस्थळ आहे, अशी पाथरीकरांची आणि त्या भागातील लोकांची श्रद्धा आहे.

या काचेआडची भिंत म्हणजे साईबाबांचं जन्मस्थळ आहे, असं सांगितलं जातं.

साईबाबांचे जन्मस्थळ पाथरी असल्याचा पुरावा काय, असं विचारलं असता 'साईबाबा जन्मस्थळ मंदिर ट्रस्ट, पाथरीचे अध्यक्ष अतुल चौधरी सांगतात की "साईबाबांचा जन्म  पाथरीमध्ये 1838 मध्ये झाला होता. माजी मुख्यमंत्री बाळासाहेब खेर यांचे चिरंजीव विश्वास खेर यांनी तीस वर्षं संशोधन करून सांगितलं होतं की साईबाबांचं जन्मगाव पाथरी आहे.

"पाथरीपासून जवळच असलेल्या सेलू या गावी केशवराज महाराज म्हणजेच बाबासाहेब महाराजांचं मंदिर आहे. बाबासाहेब हे साईबाबांचे गुरू होते हीच आमची श्रद्धा आहे.

"याबरोबरच गोविंद दाभोलकर यांनी लिहिलेल्या आणि 1974ला शिर्डी साई संस्थानने छापलेल्या साईसच्चरित्राच्या आठव्या आवृत्तीमध्ये लिहिल्यानुसार साईबाबांचा जन्म पाथरीमध्ये झाला आहे. माझ्या आई-वडिलांनी मला एका फकिराच्या झोळीत टाकल्याचं साईबाबांनी आपले एक शिष्य म्हाळसापती यांना सांगितलं होतं," असं चौधरी यांनी सांगितलं.

"साईबाबा यांचं मूळ नाव हरिभाऊ भुसारी होतं. त्यांचे मोठे बंधू देखील एक फकीरच होते त्यामुळे साईबाबांवर त्यांच्या भावाचा प्रभाव...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

"सबका मालिक एक" अशी शिकवण देणाऱ्या साईबाबांच्या जन्मस्थळावरून एका नव्या वादाला तोंड फुटलं आहे.


सामग्री: शिल्पा शिंदेनं हिना खान आणि विकास गुप्ता सारख्या नामवंत कलाकारांना मागे टाकत बिग बॉसच्या अकराव्या सीझनचं विजेतेपद पटकावलं आहे.

बिग बॉस 11च्या किताबासोबतच शिल्पाला बक्षीस म्हणून ट्रॉफी आणि तब्बल 44 लाख रुपये मिळाले आहेत.

या विजयानंतर शिल्पानं इंडियन एक्स्प्रेसला सांगितलं, "हा प्रवास माझ्यासाठी खूप चांगला होता. मी खूप वाईट काळातून गेले आहे आणि आता या सर्व गोष्टींना मागे टाकून मी आशा करते की माझं आयुष्य सुख-समृद्धीनं भरून जाईल."

प्रतिमा बदलण्यासाठी

शिल्पा सांगते, "मी याआधी बिग बॉसची फार फॅन वगैरे नव्हते. पण आता ही ट्रॉफी हातात आल्यानंतर माझं जग पार बदलून गेलं आहे. बिग बॉसच्या घरात बंदिस्त झाल्यानंतर बाहेरच्या जगाशी काहीच संबंध राहात नाही. हा एक वेगळाच अनुभव आहे."

बिग बॉसमध्ये जाण्याआधी शिल्पा एका वेगळ्याच कारणासाठी चर्चेत होती. 'भाभीजी घर पे है?' या मालिकेतून बाहेर पडल्यानंतर आणि जाहीरपणे झालेल्या भांडणांमुळे तिची प्रतिमा मलीन झाली होती.

पण या विजयानंतर परिस्थिती बदलेल अशी शिल्पाला आशा आहे. बिग बॉसमध्ये आपली प्रतिमा बदलण्यासाठी ती सहभागी झाली होती का? त्यावर तिने सांगितलं, "सहाजिकच शोमध्ये सहभागी होण्याचं हे एक सर्वांत मोठं कारण होतं."

"अनेक लोकांचा हा गैरसमज झाला होता की मी खूप नखरे करते आणि खूपच गर्विष्ठ आहे, पण बिग बॉसमध्ये गेल्यावर मी प्रतिमा बदलणार आहे हे मला माहीत होतं. कारण 100पेक्षा अधिक कॅमेऱ्यांसमोर जवळजवळ 105 दिवस तुम्ही नाटक नाही करू शकत..." शिल्पा सांगते.

ती सांगते, "मी स्वत:ला ओळखते आणि मला विश्वास होता की, सगळ्यांना माझा खरा स्वभाव या शोच्या माध्यमातून कळेल. गैरसमज दूर होतील."

1999मध्ये सुरू झालेला प्रवास...

'भाभी जी घर पर है?'आणि 'बिग बॉस-11'च्या आधी शिल्पा शिंदे मनोरंजन जगतात अनेक वर्षं काम करत होती.

40 वर्षांच्या शिल्पाचा टीव्हीचा प्रवास 1999मध्ये सुरू झाला. पहिल्यांदा ती 'भाभी' या मालिकेतील खलनायिकेच्या भूमिकेतून सर्वांसमोर आली.

यानंतर ती 'कभी आए ना जुदाई'मध्ये दिसली आणि 'संजीवनी' मालिकेत तिने चित्रा नावाची भूमिका साकारली. तिने दूरदर्शनवरच्या 'मेहर : कहानी हक़ और हक़ीक़त की' या मालिकेतही काम केलं आहे.

सब टीव्हीवरच्या 'चिड़ियाघर' मालिकेमुळे शिल्पाचं कॉमिक टाइमिंग सगळ्यांसमोर आलं. पण तिला सर्वांत जास्त प्रसिद्धी मिळाली ती 'भाभी जी घर पर हैं?'मुळे.

शिल्पाने शिकवलेलं.... 'सही...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

शंभर दिवसांपेक्षा जास्त चाललेला एक प्रवास काल संपला आणि या प्रवासात सर्वांत जास्त ज्या व्यक्तीची चर्चा झाली, तीच व्यक्ती विजेती बनून सर्वांसमोर आली. बहुचर्चित रिअॅलिटी शो बिग बॉसमध्ये जिंकलेल्या शिल्पा शिंदेची ही गोष्ट आहे.


सामग्री: शिल्पी आणि शरतचंद्र यांना 20 वर्षांचा कारावास सुनावण्यात आला आहे.

ज्या छिंदवाडाच्या आश्रमात बलात्काराचं प्रकरण घडलं त्या आश्रमाचे शरतचंद्र हे संचालक होते. तर शिल्पी वॉर्डन होत्या.

तर प्रकाश आणि शिवा यांची कोर्टानं सुटका केली आहे. घटना घडली तेव्हा प्रकाश आश्रमाचे आचारी होते, त्याचवेळी शिवा हे आसाराम यांचे स्वीय सहाय्यक होते.

अकोल्यात तोडफोड

अकोल्यामध्ये वाशिम रोडवर असलेल्या आसाराम बापूंच्या आश्रमाची तोडफोड करण्यात आली आहे. संभाजी ब्रिगेडच्या कार्यकर्त्यांनी ही तोडफोड केली आहे.

पण पोलिसात मात्र अजूनही यासंदर्भात तक्रार दाखल झालेली नाही. त्यामुळे नेमकी तोडफोड कुणी केली हे स्पष्ट करता येत नसल्याचं अतिरीक्त पोलीस अधीक्षक व्ही. एम. सागर यांनी म्हटलं आहे.

आसाराम बलात्कार प्रकरणातला संपूर्ण घटनाक्रम

दुपारी 3.46 : जोधपूरच्या पोलीस उपायुक्तांनी व्यक्त केलं सामाधान

दुपारी 3.30 वाजता : मुंबई आश्रमातील अनुयायी बाहेर पडण्यास सुरुवात

दुपारी 3. 23 वाजता :  मुंबईतील आश्रमाबाहेरील स्थिती

आसाराम यांना शिक्षा सुनावल्यानंतर मुंबईतील आश्रमाबाहेरील त्यांचे अनुयायी.

नेमकं काय घडलं होतं?

77 वर्षांच्या आसाराम बापूंवर 2013 मध्ये 16 वर्षांच्या मुलीवर जोधपूरजवळच्या एका आश्रमात बलात्कार करण्याचा आरोप आहे. मुलीचे आईवडील आसारामचे अनुयायी होते.

15 ऑगस्ट 2013 रोजी पीडित मुलगी शाळेत पडली, तेव्हा तिच्यावर उपचार करण्यासाठी तिचे आईवडील तिला आसारामांच्या आश्रमात घेऊन गेले. पोलिसांच्या मते तेव्हाच आसाराम यांनी तिच्यावर बलात्कार केला होता.

त्यानंतर आसाराम बापूंना इंदूरमध्ये अटक करण्यात आली. अटकेनंतर समर्थकांनी गोंधळ घातला आणि निदर्शनं केली.

अटकेनंतर त्यांची पौरुषत्व चाचणी घेण्यात आली. ती पॉझिटिव्ह आली आणि मग 2 सप्टेंबर 2013ला त्यांची न्यायालयीन कोठडीत रवानगी करण्यात आली. तेव्हापासून ते तुरुंगातच आहेत.

आसाराम यांच्याकडून आतापर्यंत 12 वेळा जामिनासाठी अर्ज केला आहे. त्यातला एकही अर्ज कोर्टाने स्वीकारला नाही.

2014 मध्ये या प्रकरणाची सुनावणी सुरू झाली तेव्हा अनेक साक्षीदारांवर आसाराम यांच्या समर्थकांनी हल्ला केला होता.

सकाळी 11.45 : 'आम्ही प्रार्थना करत आहोत'

आम्हाला देवावर आणि देवाच्या न्यायावर विश्वास आहे, असं संदीप मिश्रा या आसाराम यांच्या अनुयायाने मुंबईत म्हटलंय. त्यांच्यासह इतर पाठीराखे गोरेगावातल्या आश्रमात जमले...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

अल्पवयीन मुलीवर बलात्कार केल्याप्रकरणी जोधपूर न्यायालयानं आध्यात्मिक गुरू आसाराम बापूंना मरेपर्यंत जन्मठेपेची शिक्षा ठोठावली आहे. 2013 सालच्या या प्रकरणात आज सकाळीच कोर्टात त्यांच्यावर आरोप सिद्ध झाले होते.


सामग्री: शिवम पाल मुंबईतील झुनझुनवाला कनिष्ठ महाविद्यालयात विज्ञान शाखेत शिकतो. अकरावीतून बारावीत प्रवेश घेण्याआधीच गेल्यावर्षी लॉकडॉऊन लागू झाला. महाविद्यालयातून बारावीत प्रवेश तर मिळाला पण वर्षभर केवळ मोबाईलच्या माध्यमातून शिक्षण घेतल्याने विषयांचं पुरेसं आकलन करता आलेलं नाही, अशी त्याची तक्रार आहे.

तो म्हणाला, "आम्ही परीक्षेसाठी तयारच नाही. ऑनलाईनमध्ये काहीही कळालेलं नाही. कोणत्याही विषयाचं प्रात्यक्षिक वर्षभरात झालेलं नाही. त्यात कोरोनाची लागण होण्याची भीती. मी नापास झालो तर ही भीती सतत मनात आहे."

औरंगादमध्ये सैनिक शाळेत बारावीत शिकणारा गजानन बिमरोत याचीही अशीच प्रतिक्रिया आहे.

बीबीसी मराठीशी बोलताना त्याने सांगितलं, "ग्रामीण भागात राहत असल्याने ऑनलाईन शिक्षण व्यवस्थित झालेलं नाही. गुणवत्ता शिक्षण मिळू शकलेलं नाही. नेटवर्कमुळे शिकण्यात सारखा व्यत्यय येत होता. त्यामुळे अभ्यासक्रमही पूर्ण झालेला नाही."

"कुटुंबालाही आमची खूप काळजी वाटते. परीक्षा देताना कोरोनाची लागण झाली तर याला कोण जबाबदार असेल? आमची शिक्षणमंत्री मॅडमला विनंती आहे की त्यांनी परीक्षा पुढे ढकलावी."

"आताच्या परिस्थितीत परीक्षा दिली तर नापास होण्याची खूप भीती आहे. टक्केवारी कमी होण्याची भीती आहे. प्रत्यक्षात कॉलेजमध्ये शिकणे आणि ऑनलाईन शिकणे यात खूप फरक आहे. जिथे आम्हाला विषयाची जाण नाही तिथे परीक्षा कशी द्यायची," असा प्रश्नही गजानन यांनी उपस्थित केला.

गजाानन बिमरोत, विद्यार्थी

बारावी बोर्डाची परीक्षा देणाऱ्या धनश्री जाधवने सांगितलं, "कोरोनामुळे खूप नुकसान झालंय आमचं. परीक्षेच्या वेळेला आम्हाला कोरोना झाला तर आमचे पेपर कोण लिहिणार? अनेक चॅप्टर्स शिकवलेले नाहीत. तसंच शिक्षण विभागाकडून सरावासाठी प्रश्नपत्रिका दिल्या जाणार होत्या त्या अद्याप आमच्यापर्यंत पोहचलेल्या नाहीत."

धनश्री औरंगाबादमध्ये राहते. ती सांगते याठिकाणी रुग्णांची संख्या वाढते आहे. पण तरीही लोकांमध्ये गांभीर्य नाही. घराबाहेर लोकांची खूप गर्दी असते. लोक मास्क वापरत नाहीत. त्यामुळे आम्हालाही बाहेर जायला भीती वाटते. पण परीक्षेसाठी बाहेर पडावेच लागेल.

ही भीती केवळ मोजक्या विद्यार्थ्यांच्या मनात नाही तर सध्या राज्यातील लाखो विद्यार्थी आणि पालकांना हीच काळजी आहे.

एप्रिल ते मे या दोन महिन्यात SSC, HSC, CBSE, ICSE बोर्डाच्या दहावी आणि बारावीच्या परीक्षा आहेत. पण महाराष्ट्रात कोरोना...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

"मॅडम आमचा काहीच अभ्यास झालेला नाही. ऑनलाईनमध्ये काहीच कळालेलं नाही. त्यात मला कोरोनाची लागण झाली आणि मी नापास झालो तर..." बारावी विज्ञान शाखेचा विद्यार्थी असलेल्या शिवम पालने बीबीसी मराठीशी बोलताना आपल्या मनातील भीती व्यक्त केली.


सामग्री: शिवशक्तिपीठ मंदिराचे पुजारी हरीशचंद्र पुरी ऊर्फ स्वामी यांनी बीबीसीला सांगितलं की गेल्या आठवड्यात त्यांच्यावर हा हल्ला झाला. त्यावेळी पुरी यांनी भगवी वस्त्रं परिधान केली होती.

"मी रस्त्याच्या कडेने चालत होतो, तेवढ्यात एका व्यक्तीने अचानक हल्ला करून मला खाली पाडलं आणि मारहाण करायला सुरुवात केली. डोकं, हात, पाय सगळीकडे मार लागला. तो ओरडत होता 'I kill you'. मी बचावलो, हेच खूप आहे."

हल्लेखोराने त्याच्या हातातल्या छत्रीने पुरी यांच्या डोक्यावर, छातीवर, हाताला आणि पायाला मारहाण केली, असं ते सांगतात. जखमी अवस्थेत रस्त्यावर पडलेले पुरी यांनी तिथून जात असलेल्या एका महिलेला हाक मारली.

त्या अमेरिकन महिलेने फोन केल्यावर पोलीस आले आणि तेच पुरी यांना हॉस्पिटलमध्ये घेऊन गेले.

या प्रकरणी पोलिसांनी सर्गियो गुईवा या 52 वर्षीय लॅटिन मूळच्या संशयित हल्लेखोराला अटक केली आहे.

पुरी हे मूळ उत्तराखंडचे. 30 वर्षांपूर्वीच ते अमेरिकेत स्थायिक झाले. यापूर्वीही आपल्यावर असे काही हल्ले झाल्याचं ते सांगतात.

वंशद्वेषातून केलेला हल्ला?

वंश, धर्म किंवा वर्णाधारित द्वेषातून हा हल्ला झालेला तर नाही ना, या अनुषंगानेही प्रकरणाचा तपास सुरू आहे. स्थानिक हेट क्राईम टास्क फोर्सने न्यू यॉर्क शहर पोलिसांना या प्रकरणाच्या तपासात मदत करावी, असे आदेश न्यूयॉर्कचे गव्हर्नर अँड्रू कुमो यांनी दिले आहेत.

कुमो म्हणाले, "क्वीन्समध्ये शिवशक्तिपीठ मंदिराजवळ एका पुजाऱ्यावर करण्यात आलेल्या हल्ल्याबद्दल ऐकून मला फार दुःख झालं. हा हेट क्राईम असल्याचा अंदाज आहे. त्यादृष्टीने तपास सुरू आहे."

ते पुढे म्हणाले, "न्यूयॉर्कमधला प्रत्येक रहिवासी अशा प्रकारच्या हल्ल्यांच्या विरोधात आहे. कुणाविरुद्धच्या द्वेषातून असे हिंसक हल्ले करून समाजाला घाबरवण्याचा आणि त्यांच्यात फूट पाडण्याचा प्रयत्न सुरू आहे. आपण सर्वांनी याविरोधात एकत्र यायला हवं."

कुमो यांचा जन्मही क्वीन्समधलाच असल्याने हा भाग आणि इथल्या रहिवाशांची त्यांना चांगलीच माहिती आहे.

लोकांमध्ये दहशत

ग्लेन ओक्स भागात असलेल्या या मंदिरात दर्शनासाठी येणाऱ्या लोकांमध्ये या घटनेमुळे संताप आणि भीतीचं वातावरण आहे.

यापैकी अनेकांना वाटतं की हल्लेखोराने त्यांच्या स्वामींना मुद्दाम लक्ष्य केलं आहे. मारहाण करताना तो 'हा माझा मोहल्ला आहे', असं तो ओरडत असल्याचं ते सांगतात.

भारतीय वंशाचा अमेरिकन तरुण अभिषेक या मंदिरातल्या...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

अमेरिकेतल्या न्यूयॉर्क शहरातल्या फ्लोरल पार्क भागात एक हिंदू पुजारी एका हल्ल्यात गंभीर जखमी झाले आहेत.


सामग्री: शिवसेना आणि कंगना राणावत यांच्यात जुंपल्यानंतर राम कदम, प्रवीण दरेकर यांनी कंगनाची बाजू घेतली. कंगना राणावतने मुंबईवर केलेल्या विधानाचा निषेधच आहे पण त्यांना मुंबईत संरक्षण मिळाले पाहिजे अशी भूमिका भाजप नेते आशिष शेलार यांनी घेतली.

भाजपचेच नेते कंगना राणावतला पाठिंबा देत आहेत अशी भूमिका राज्यातल्या सत्ताधारी नेत्यांनी घेतली आहे.

सध्या सगळीकडेच अभिनेत्री कंगना राणावत आणि शिवसेनेचे नेते संजय राऊत यांच्यातील भांडणाची चर्चा सुरू आहे. अशातच काँग्रेस पक्षानं कंगना राणावतवर आरोप केले आहेत.

कंगना राणावतच्या वक्तव्यांविषयी बोलताना काँग्रेसचे प्रवक्ते सचिन सावंत यांनी म्हटलं, "कंगना टीम हे दुसरं काही नसून कंगना अधिक भारतीय जनता पक्षाचा आयटी सेल आहे. याप्रकरणात पडद्यामागून भाजप काम करत आहे, यात काहीएक शंका नाही.

"ज्यापद्धतीचं वक्तव्य त्या करत आहे, निश्चितपणे ते भाजपच्या तोंडातून येत आहेत. ज्यापद्धतीनं मुंबई पोलीस, महाविकास आघाडी सरकार यांची बदनामी केली जात आहे, मुंबईची तुलना पाकव्याप्त काश्मीरशी केली जात आहे, त्याला भाजपचे प्रवक्ते राम कदम पाठिंबा देत आहे, तर या सगळ्यांनी महाराष्ट्राच्या 13 कोटी जनतेचा अपमान केला आहे."

कंगनाच्या या वक्तव्याला समर्थन देण्यासाठी भाजपचे मुंबईतील आमदार आणि प्रवक्ते राम कदम पुढे आले. त्यांनी तर कंगनाला 'झाशीची राणी' म्हणत पाठिंबा दिला.

नंतर त्यांनी ट्वीट करत म्हटलं, "काही बड्या लोकांना वाचवण्याच्या नादात शौर्याची परंपरा मुंबई पोलिसांची प्रतिमा मलीन करण्याचे दुस्साहस महाराष्ट्र सरकारने केले. कंगनाच्या कोणत्याही आक्षेपार्ह विधानाचे आम्ही समर्थन केले नाही, करणार नाही."

दरम्यान, भाजप नेते आशिष शेलार यांनी पत्रकार परिषद घेत भाजपची भूमिका स्पष्ट केली.

त्यांनी म्हटलं,  "कंगना रानावतनं मुंबई आणि महाराष्ट्राच्या विषयावर वक्तव्यं केली आहेत. तिनं आम्हाला या विषयावर शिकवण्याचा प्रयत्न करू नये. भाजप याविषयी असमहत आहे."

ते पुढे म्हणाले, "सुशांत सिंग राजपूत प्रकरणाच्या चौकशीविषयी जनतेच्या मनात संभ्रम निर्माण करण्यासाठी कंगणा राणावतच्या आडून भाजपवर वार करण्याची आवश्यकता नाही."

असं असलं तरी सध्या कंगना रानावत यांच्या वक्तव्यावरून त्या भाजपच्या वाटेवर आहेत का, असा प्रश्न उपस्थित केला जात आहे. त्यासाठी गेल्या काही दिवसातली कंगनाची वक्तव्यं आणि घटना पाहूयात.

केंद्राकडून कंगनाला वाय दर्जाची...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

कंगना राणावतच्या पाली हिल येथील कार्यालयावर बीएमसीने (बुधवारी) आज कारवाई केली. ही कारवाई सूडबुद्धीने झाली आहे असा आरोप भाजपचे विधान परिषदेचे नेते प्रवीण दरेकर यांनी केला आहे.


सामग्री: शिवसेना आणि भाजपमध्ये सत्ता स्थापनेचं गाडं हे 50-50 फॉर्म्युल्यावर अडलं आहे. सरकार स्थापन करण्यात आपली भूमिका महत्त्वाची राहणार हे लक्षात घेऊन शिवसेना आमच्यासमोर इतरही पर्याय आहेत, असं म्हणत भाजपवर दबाव टाकण्याचा प्रयत्न करत आहे. तर सेनेच्या दबावतंत्राला उत्तर देताना देवेंद्र फडणवीस यांनी पाच वर्षे भाजपच्या नेतृत्वाखालीच सरकार येणार असा विश्वास व्यक्त केला.

याच मुद्द्यावर सुधीर मुनगंटीवार यांनीही भाष्य केलं आहे.

"शिवसेनेचं वक्तव्य हे विनाशकाले विपरित बुद्धी आहे, असं मुनगंटीवार यांनी म्हटलं. जसे त्यांना इतर पर्याय खुले आहेत, तसे आम्हालाही आहेत. पण 'रघुकुल रीत सदा चली आयी' असं म्हणत आपण महायुती केली असेल तर महायुतीसोबतच राहणं अपेक्षित आहे," असं मुनगंटीवार यांनी म्हटलं.

मुनगंटीवारांनी म्हटलं, "शिवसेनेच्या समर्थनासाठी जसे काही जण पुढे येत आहेत, तसंच भाजपच्या समर्थनासाठीही येत आहेत. प्रश्न कोणाला किती समर्थन आहे, हा नाही तर जनतेनं महायुतीला कौल दिलेला असताना पर्यायाची भाषा करणं ही घोडचूक ठरू शकते."

'या बैठकीची माहिती आम्हाला नाही'

दरम्यान, मुख्यमंत्र्यांच्या भूमिकेमुळे सरकार स्थापनेसंदर्भात आज होणारी भाजप-शिवसेनेची बैठक आम्ही रद्द केली आहे, असं शिवसेना खासदार संजय राऊत यांनी म्हटलं होतं.

त्यांच्या या विधानावर प्रतिक्रिया देताना भाजप नेते चंद्रकांत पाटील यांनी अशी कोणती बैठक होणार होती, याची आम्हाला जराही कल्पना नव्हती, असं म्हटलं.

भाजपचा विधिमंडळातील नेता निवडण्यासंदर्भातील बैठक बुधवारी (30 ऑक्टोबर) होत आहे. यासाठी दिल्लीहून केंद्रीय नेते येतील, असंही चंद्रकांत पाटील यांनी माध्यमांशी बोलताना म्हटलं.

विधीमंडळ नेता निवडीसाठी होणाऱ्या बैठकीसाठी दिल्लीहून केंद्रीय मंत्री नरेंद्र सिंह तोमर आणि भाजपचे राष्ट्रीय उपाध्यक्ष अविनाश राय खन्ना उपस्थित राहणार आहेत, असं ट्वीट भाजपचे प्रवक्ते केशव उपाध्ये यांनी केलं.

देवेंद्र फडणवीसांनी नेमकं काय म्हटलं?

भाजपच्या नेतृत्वातच सरकार स्थापन होईल, मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी म्हटलं आहे. मुंबईत निवडक पत्रकरांशी बोलताना त्यांनी ही गोष्ट स्पष्ट केली आहे.

"त्यांना (शिवसेनेला) ५ वर्षं मुख्यमंत्रीपद मिळावं असं वाटू शकतं. पण वाटणं आणि होणं यात फरक आहे. १९९५ चा फॉर्म्युला होईल की नाही याबाबत कोणतीही चर्चा झालेली नाही. कोणती खाती द्यायची हे चर्चेला बसल्यावर कळेल,"...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

आम्हाला इतर पर्याय खुले आहेत असं म्हणणं ही सेनेची घोडचूक ठरू शकते, असं वक्तव्य भाजप नेते सुधीर मुनगंटीवार यांनी केलं आहे.


सामग्री: शिवसेना आमदार प्रताप सरनाईक यांनी हक्कभंगाचा प्रस्ताव मंगळवारी दाखल केला. याचा नेमका अर्थ काय आणि त्याचे काय परिणाम होऊ शकतात याविषयी सविस्तर माहिती सांगणारा हा व्हिडिओ.

हेही पाहिलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे यांचा एकेरी उल्लेख केल्याप्रकरणी रिपब्लिक टीव्हीचे संपादक अर्णब गोस्वामी यांच्याविरोधात विधिमंडळात हक्कभंग प्रस्ताव दाखल करण्यात आला.


सामग्री: शिवसेना खरंच स्वबळावर लढवणार आहे की हे दबावतंत्र आहे, यावरून राजकीय वर्तुळांत चर्चा सुरू आहे.

या भेटी आधी झी 24 तास या वृत्तवाहिनीला दिलेल्या मुलाखतीत भाजप अध्यक्ष अमित शाह यांनी म्हटलं होतं की शिवसेनेसोबत युती राहील. आम्ही 2019 चीच निवडणूक नाही तर 2024ची निवडणूकही शिवसेनेसोबत लढवू, असं अमित शाह म्हणाले.

2014 सालच्या आणि आताच्या अमित शाहांच्या भाषेत आणि देहबोलीत बराच फरक जाणवत आहे. या बैठकीच्या वेळी काय काय झालं ते पाहूया.

रात्री 10.08 - बैठक संपली

तब्बल 2 तासांनंतर दोन्ही नेत्यांमधली बैठक संपली आहे. दोघांमध्ये नेमकी काय चर्चा झाली याकडे सर्वांच लक्ष आहे. अमित शाह मातोश्रीवरून रवाना झाले आहेत.

रात्री 10 - 2 तासांपासून बैठक सुरू

अमित शाह आणि उद्धव ठाकरेंमध्ये गेल्या 2 तासांपासून चर्चा सुरू आहे. मीडियाचे प्रतिनिधी मात्र मातोश्रीबाहेर कॅमेरा सज्ज करून थांबले आहेत.

रात्री 8 - बैठक सुरू

अमित शाह आणि उद्धव ठाकरे यांच्यात बैठक सुरू.

संध्याकाळी 7.47 - शाह मातोश्रीवर दाखल

अमित शाह मातोश्रीवर दाखल झाले आहेत. त्यांच्याबरोबर मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस सुद्धा आहेत.

संध्याकाळी 7.30 - शिवसेनेसोबतच लढू

अमित शाह यांनी थोड्यावेळापूर्वी झी24 तास या वृत्तवाहिनीला दिलेल्या मुलाखतीत 2019ची लोकसभा निवडणूक शिवसेनेसोबतच लढू असं म्हटलं आहे. 2019चं नाही तर पुढच्या लोकसभा सुद्धा एकत्र लढू असं त्यांनी या मुलाखतीत म्हटलं आहे.

संध्याकाळी 6. 40 - राज ठाकरेंचे कार्टून

अमित शाह यांच्या मुंबई दौऱ्याची खिल्ली उडवणारं कार्टून राज ठाकरे यांनी काढलं आहे. थोड्याच वेळापूर्वी त्यांनी त्यांच्या फेसबुक पेजवर हे कार्टून टाकले आहे.

संध्याकाळी 6.30 - मीडियाची लगबग आणि वाहतूक कोंडी

मातोश्रीच्या आजूबाजूच्या परिसरात अनेक ऑफीसेस आहेत. ऑफीस सुटण्याची वेळ झाल्यामुळे या भागात थोडी वाहतूक कोंडी आहे. त्यातच या भागात मीडियाची मोठी गर्दी झाली आहे.

संध्याकाळी 5.30 - मातोश्री बाहेर कडक सुरक्षा व्यवस्था

बीबीसी मराठीचे प्रतिनिधी मयुरेश कोण्णुर यांनी या भेटीची विषद केलेली पार्श्वभूमी

बुधवारी संध्याकाळी जेव्हा 'भाजपा'चे राष्ट्रीय अध्यक्ष अमित शहा 'मातोश्री'वर पोहोचतील तेव्हा 'युतीचं भवितव्य काय' या महाराष्ट्राच्या राजकारणातल्या आद्य प्रश्नावर पुन्हा एकदा पैजा लागतील. पण मुख्य प्रश्न हा आहे की भाजपा आता स्वबळावर केंद्रात...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

उद्धव ठाकरे आणि अमित शाह यांच्यात मातोश्रीवर काल 2 तास बैठक चालली. या भेटीनंतर आज (गुरुवारी) सकाळी शिवसेना नेते संजय राऊत यांनी म्हटलं आहे की शिवसेना 2019ची लोकसभा निवडणूक स्वबळावर लढवणार आहे.


सामग्री: शिवसेना खासदार संजय राऊत

अंमलबजावणी संचालनालयाने (ईडी) वर्षा राऊत यांना 29 डिसेंबरला चौकशीसाठी हजर राहण्याचे आदेश दिले आहेत.

ईडीतील उच्चपदस्थ सूत्रांनी बीबीसी मराठीला ही माहिती दिली आहे.

ईडीच्या नोटीशीबाबत शिवसेना खासदार संजय राऊत यांनी ट्वीट केलं आहे.  'आ देखे जरा किसमे कितना है दम, जमके रखना कदम मेरे साथीया', अशा ओळी राऊत यांनी ट्वीट करत इशारा दिला आहे.

पीएमसी बॅंक घोटाळा प्रकरणी वर्षा राऊत यांची नेमकी भूमिका काय, याबद्दल विचारलं असता ईडीच्या वरिष्ठ अधिकाऱ्यांनी माहिती देण्यास नकार दिला आहे.

याबाबत पत्रकारांशी बोलताना भाजपचे माजी खासदार किरीट सोमय्या म्हणाले, 'मला संजय राऊत यांना विचारायचं आहे. तुम्ही पीएमसी बॅंक घोटाळ्याचे लाभार्थी आहात? तुमच्या कुटुंबाचा या प्रकरणाशी काय संबंध? या प्रकरणी आधी चौकशी करण्यात आली होती का? ईडीने काही माहिती मागितली असेल तर त्याला राजकीय स्वरूप कसं देता येईल.'

दोन दिवसांपूर्वी भाजप सोडून राष्ट्रवादीत गेलेले एकनाथ खडसेंना ईडीने नोटीस बजावली होती.

तर, टॉप सिक्युरिटी घोटाळ्या प्रकरणी शिवसेना आमदार प्रताप सरनाईक आणि त्यांच्या मुलाची ईडीने चौकशी केली आहे.

विरोधीपक्षाच्या नेत्यांना केंद्रीय यंत्रणांकडून येणाऱ्या नोटीशीवरून महाविकास आघाडीतील पक्षांनी केंद्र सरकारवर सूडाचं राजकारण करण्याचा आरोप केला होता.

दरम्यान वर्षा राऊत यांना आलेल्या नोटिशीबाबत बोलताना कॉंग्रेसचे प्रवक्ते सचिन सावंत म्हणाले, 'ईडीने प्रिव्हेन्शन ऑफ मनी लॉंन्डरिंग कायद्यांतर्गत काम केलं पाहिजे. पण, खरंतर गेली सहा वर्ष प्रिव्हेन्शन ऑफ ओपोझिशन लीडर्स असं काम केलं जात आहे. केंद्राविरोधात बोलणाऱ्यांवर ईडी सोडली जाते ही वस्तुस्थिती आहे.''राज्यातील महाविकास आघाडी सरकार अस्थिर करण्याचे हे प्रयत्न आहेत. विधानपरिषद निवडणुकीनंतरच महाविकास आघाडीच्या नेत्यांना नोटीस येऊ लागणार असा अंदाज होता,' असं ते पुढे म्हणाले.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

पीएमसी बॅंक कथित घोटाळ्याप्रकरणी शिवसेना खासदार संजय राऊत यांच्या पत्नी वर्षा राऊत यांना अंमलबजावणी संचालनालयाने नोटीस पाठवली आहे.


सामग्री: शिवसेना खासदार संजय राऊत

आतापर्यंत शिवसेनेनं वेळोवेळी सामनामधून त्यांची भूमिका स्पष्ट केली आहे. मग आता असं काय झालं की शिवसेनेनं ही अधिकृत भूमिका नसल्याचं म्हटलंय. शिवसेना अशी सोयीस्कर भूमिका का घेत आहे?

बुरख्यावर बंदी घालण्याच्या श्रीलंकेच्या निर्णयाला पाठिंबा देत भारतातही अशा स्वरुपाच्या निर्णयाची मागणी सामनाच्या महाराष्ट्रदिनी म्हणजे बुधवारी छापून आलेल्या अग्रलेखात मांडण्यात आली होती.

शिवसेनेची आणि सामनाची भूमिका ही वेगळी आहे असं याआधीही सांगण्यात आल्याचं ज्येष्ठ पत्रकार संदीप आचार्य सांगतात.

"ही उद्धव यांची डबलनीती आहे. याआधीही अनेकदा असं घडलं आहे. लोकप्रिय किंवा महत्त्वाच्या मुद्यावर संजय राऊत एखादी भूमिका मांडतात. मच्छी खाण्याचा मुद्दा असो किंवा जैन मुनींचा विषय- राऊत यांची भूमिका शिवसेनेची नाही असं स्पष्ट करण्यात आलं होतं," असं ज्येष्ठ पत्रकार संदीप आचार्य यांनी सांगितलं.

"दिलेला शब्द फिरवत नाही असं शिवसेनेबाबत सांगितलं जातं. मात्र उद्धव ठाकरेंनी गेल्या काही काळात शब्द फिरवला आहे. लोकप्रिय विषयावर मांडलेलं मत पक्षप्रतिमेला अंगलट ठरत असेल तर अन्य नेत्याद्वारे ही शिवसेनेची अधिकृत भूमिका नाही अशी खेळी केली जाते. मात्र अशा मुद्यांवर शिवसेना पक्षप्रमुख उद्धव ठाकरे मौन बाळगून असतात," असंही त्यांनी सांगितलं.

"संजय राऊत हे शिवसेनेत सेकंड-इन-कमांड आहेत. ते राष्ट्रीय प्रवक्ते आहेत, खासदार आहेत.  त्यांनी घेतलेल्या भूमिकेशी फारकत घेत उपनेत्याने भूमिका मांडणं हे पक्षाची प्रतिमा आणि विश्वासार्हतेला तडा देण्यासारखं आहे," असं आचार्य म्हणाले.

आतापर्यंत बऱ्यापैकी, सामनानं मांडलेली भूमिका ही शिवसेनेची अधिकृत भूमिका मानली जाते. पण मग यापुढे आता सामनातून छापून येणाऱ्या अग्रलेखांमधली भूमिका अधिकृत नसणार का? किंवा त्यांच्याकडे मग लोकांनी शंकेच्या नजरेतून पाहावं का, असा प्रश्न बीबीसीनं शिवसेनेच्या प्रवक्त्या नीलम गोऱ्हे यांना विचारला.

त्यावेळी "एखाद्या अपवादामुळे असा नियम बनवण्याची गरज नाहीये. पक्षाची भूमिका आम्ही आधीच स्पष्ट केली आहे," अशी प्रतिक्रिया  त्यांनी दिली.

सामनात काय लिहिलं आहे?

"फेस मास्क किंवा इतर साधनांनी चेहऱ्या झाकणाऱ्या व्यक्ती राष्ट्रीय किंवा सामाजिक सुरक्षेसाठी धोकादायक ठरू शकतात. त्यामुळे सार्वजनिक ठिकाणी बुरखा किंवा नकाब परिधान करणे गुन्हेगारी स्वरुपाचं कृत्य ठरेल, असं जाहीर करून...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

शिवसेनेचं मुखपत्र असणाऱ्या सामना वृत्तपत्राने बुरखाबंदीला समर्थन देणारी भूमिका घेतली. मात्र शिवसेनेच्या नेत्या नीलम गोऱ्हे यांनी पुढे येत ही शिवसेनेची अधिकृत भूमिका नसल्याचं म्हटलं आहे.


सामग्री: शिवसेना खासदार संजय राऊत

यावेळी त्याच्याबरोबर शिवसेनेचे इतर खासदारसुद्धा उपस्थित होते. राऊत यांनी यावेळी शेतकरी नेते राकेश टिकैत यांची भेट घेतली. त्यांच्याशी चर्चा केली.

'महाविकास आघाडीने शेतकरी हिताचे अनेक निर्णय घेतले. मुख्यमंत्री ऊध्दव ठाकरे शेतकऱ्यांच्या संकट काळात त्यांच्या पाठीशी ठाम उभे राहीले.  शेतकऱ्यांची तडफड व अश्रू अस्वस्थ करणारे आहेत. पक्ष प्रमुख मा.ऊध्दव ठाकरे यांच्या सूचनेवरून आज गाझीपूर सीमेवरील आंदोलक शेतकऱ्यांना भेटत आहे,' असं ट्वीट संजय राऊत यांनी केलं.

त्यानंतर ते शेतकरी आंदोलकांच्या भेटीसाठी दुपारी 1 वाजता दिल्लीच्या गाझीपूर सीमेवर गेले होते.

काही दिवसांपूर्वी नाशिकहून शेतकऱ्यांचा मोर्चा मुंबईत आला होता. त्या मोर्चाला राष्ट्रवादी काँग्रेसचे प्रमुख आणि खासदार शरद पवार यांनी संबोधित केलं होतं. केंद्र सरकारने पारित केलेल्या तीन नव्या कृषी कायद्यांवर त्यांनी जोरदार टीका केली होती.

शिवसेना नेते राऊत यांच्याविषयी दिल्ली-गाझीपूर सीमेवरच्या शेतकऱ्यांमध्ये एवढी क्रेझ का?

आता शिवसेनेचे खासदार संजय राऊत राष्ट्रीय पातळीवर शेतकरी आंदोलनाविरोधात भूमिका घेताना दिसत आहेत.

पण मुंबईत आझाद मैदानात झालेल्या शेतकऱ्यांच्या रॅलीमध्ये शिवसेनेच्या नेत्यांनी जाणं टाळलं होतं.

संजय राऊत यांचा दिखावा?

"संजय राऊतांचं दिल्लीच्या सीमेवर जाऊन शेतकऱ्यांना भेटणं म्हणजे निव्वळ दिखावा आहे. लाईमलाइ'मध्ये रहाण्यासाठी राऊत शेतकऱ्यांना भेट देत आहेत," असं ज्येष्ठ पत्रकार अशोक वानखेडे यांना वाटतं.

"हा राजकीय स्टंटबाजीचा प्रकार आहे. यांना शेतकऱ्यांशी काहीच देणंघेणं नाही.  नेते शेतकऱ्यांना भेटण्यासाठी गेल्याने शेतकरी आंदोलनाची धार कमी होईल," असं वानखेडे यांना वाटतं.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

शिवसेनेचे खासदार संजय राऊत यांनी आज दिल्लीच्या गाझीपूर सीमेवरील शेतकऱ्यांच्या आंदोलनाला भेट दिली.


सामग्री: शिवसेना खासदार संजय राऊत

सुशांत सिंह राजपूत मृत्यूनंतर सुरू झालेल्या ठाकरे सरकार विरुद्ध कंगना रनौत या वादानंतर कॉमेडियन कुणाल कामरा यांनी शिवसेना खासदार आणि सामनाचे संपादक संजय राऊत यांची मुलाखत घेतली होती.

कंगना रनौतच्या घरी अतिक्रमण विरोधी कारवाईनंतर सामनाने "उखाड दिया" अशी बातमी केली होती. त्यामुळे या मुलाखतीचं आकर्षण होता..बुलडोझर..

कार्यक्रमाच्या सुरुवातीलाच बुलडोजर हातात घेऊनच राऊत अवतरले आणि म्हणाले, हा जिथे जायचं तिथं पोहोचतो..यात पत्ता फीड करण्यात आलाय. सर्वांच्या पापाचा घडा भरणार..असं म्हणत संजय राऊत यांनी राजकीय टोलेबाजीला सुरूवात केली. बदललेली शिवसेना, सेक्युलरिझम, कोरोना, सुशांत आणि अर्णब अशा अनेक मुद्यांवर राऊत यांनी या मुलाखतीत उत्तरं दिली.

शिवसेना बदलली आहे का?

युवासेना अध्यक्ष आदित्य ठाकरे पर्यावरणाच्या विषयावर जास्त भर देतात. मुख्यमंत्री पदाची शपथ घेतल्यानंतर नागपूर अधिवेशनात उद्धव ठाकरेंनी धर्म आणि राजकारण एकत्र करणं ही शिवसेनेची मोठी चूक झाली. याचं नुकसान शिवसेनेला भोगावं लागलं असं वक्तव्य केलं. त्यामुळे शिवसेना बदलली आहे का? शिवसेनेचा मेकओव्हर झालाय?

मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे आणि मंत्री आदित्य ठाकरे

 या प्रश्नाचं उत्तर देताना संजय राऊत म्हणाले, "शिवसेना एक हिंदुत्ववादी पक्ष आहे. शिवसेना सर्वांना एकत्र घेऊन किमान समान कार्यक्रमावर पुढे जातेय. भारतीय राज्यघटनेच्या चौकटीत राहून काम केलं जाईल."

सेक्युलर म्हणजे एक शिवी-राऊत

शिवसेना हिंदुत्ववादी पक्ष आहे. तर, कॉंग्रेस आणि राष्ट्रवादी कॉंग्रेसचा अजेंडा सेक्युलर आहे. या प्रश्नावर बोलताना राऊत म्हणाले, "या देशात कोणीही सेक्युलर नाही. कोणी सेक्लुलर होऊ शकत नाही"

पण, काही दिवसांपूर्वी सेक्युलरिझमच्या मुद्यावर प्रसारमाध्यमांशी बोलताना संजय राऊत राष्ट्रपती, पंतप्रधान नरेंद्र मोदी, राज्यपाल आणि देशाची राज्यघटना सेक्युलर आहे असं म्हटलं होतं. पदाची शपथ घेताना सेक्युलर धर्माचं पालन करावं लागतं असं वक्तव्य राऊत यांनी केलं होतं.

"सेक्युलरची भाषा करणारे सर्वात जास्त धर्मांध असतात. सेक्युलर म्हणजे एक शिवी आहे. या शब्दाचा राजकारणात खूप चुकीच्या पद्धतीने वापर करण्यात आलाय. या एका शब्दामुळे भारतात हिंदू आणि मुसलमान यांच्यात फूट पडली." असं संजय राऊत "शट अप या कुणाल' या कार्यक्रमात म्हणाले.

संजय राऊत कार्यक्रमादरम्यान

"सेक्युलर म्हणजे काय? फक्त...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

सेक्युलरची भाषा करणारे सर्वात जास्त धर्मांध असतात. सेक्युलर म्हणजे शिवी झाली आहे असं मत शिवसेना खासदार संजय राऊत यांनी व्यक्त केलं. गेल्या काही दिवसांपासून चर्चेत असलेल्या कुणाल कामरा यांच्या शट अप या कुणाल कार्यक्रमात ते बोलत होते.


सामग्री: शिवसेना खासदार संजय राऊत यांच्या पत्नीला ईडीची नोटीस पाठवण्यात आली आहे.

वर्षा राऊत चौकशीला हजर रहातील का? यावर बोलताना संजय राऊत म्हणाले, 'आम्ही नोटीसला घाबरत नाही. या नोटीशीचं उत्तर दिलं जाईल. चौकशीला जायचं का नाही यावर शरद पवार, मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे आणि नेत्यांशी चर्चाकरून निर्णय घेतला जाईल.'

पण, सूत्रांच्या माहितीनुसार, वर्षा राऊत मंगळवारी ईडीच्या चौकशीला हजर राहणार नाहीत.

PMC बॅंक घोटाळ्याप्रकरणी नोटीस?

वर्षा राऊत यांना कथित PMC बॅंक घोटाळ्याप्रकरणी नोटीस दिल्याची बातमी इंडियन एक्सप्रेस या वृत्तपत्राने दिली आहे.

ईडीने मात्र, PMC बॅंक प्रकरणी नोटीस दिल्याच्या वृत्ताला अधिकृत दुजोरा दिलेला नाही.

दरम्यान, भाजपचे माजी खासदार किरिट सोमय्या यांनी राऊत कुटुंबाला HDIL कडून PMC बॅंक घोटाळ्यातील पैसे मिळाले का? असा सवाल उपस्थित केलाय.

'माधुरी आणि प्रवीण राऊत यांना HDIL कडून 55 लाख रूपये मिळाले. त्यानंतर हे पैसे वर्षा राऊत यांच्या अकाउंटमध्ये ट्रान्सफर करण्यात झाले,' असा आरोप किरिट सोमय्या यांनी केला आहे.

मात्र, सोमय्या यांच्या आरोपाबद्दल माधुरी आणि प्रवीण राऊत यांची बाजू जाणून घेण्याचा आम्ही प्रयत्न करत आहोत.

दरम्यान, खासदार संजय राऊत यांनी पत्रकार परिषद घेतली. ज्यात पत्नीच्या नावावर 10 वर्षापूर्वी झालेल्या 50 लाख रूपयांच्या व्यवहाराची त्यांनी माहिती दिली.

'व्यवहार 10 वर्षापूर्वीचा, पण सरकारला आता जाग आली' असं राऊत म्हणाले.

हा व्यवहार नेमका काय होता?

वर्षा राऊत यांनी घर घेण्यासाठी त्यांच्या मैत्रिणीकडून 50 लाख रूपयांचं कर्ज घेतल्याची माहिती खासदार संजय राऊत यांनी दिली.

'कर्ज 10 वर्षापूर्वी घेतलं. त्यासंदर्भात ईडीला आता जाग आली,' असं म्हणत संजय राऊत यांनी आर्थिक व्यवहाराप्रकरणी नोटीस आल्याचं मान्य केलं.

निवडणूक शपथपत्रात 50 लाखांच्या कर्जाची माहिती

संजय राऊत यांनी पत्रकार परिषदेत पत्नीने घेतलेल्या कर्जाची माहिती निवडणूक शपथपत्र आणि आयकर विभागाला दिली असल्याचं सांगितलं.

आम्ही खासदार संजय राऊत यांचं राज्यसभा निवडणुकीवेळी दिलेलं शपथपत्र तपासलं. ज्यात वर्षा राऊत यांनी 55 लाख रूपये कर्ज घेतल्याचं आढळून आलं.

वर्षा राऊत यांनी हे कर्ज माधुरी प्रवीण राऊत यांच्याकडून घेतल्याचं शपथपत्रात नमूद आहे.

कोण आहेत माधुरी प्रवीण राऊत कोण आहेत?

वाधवान यांच्या HDIL चीच एक कंपनी गुरूआशिष कंस्ट्रक्शनचे संचालक होते...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

खासदार संजय राऊत यांच्या पत्नी वर्षा राऊत यांना अंमलबजावणी संचालनालयाने नोटीस बजावली. वर्षा राऊत यांना 29 डिसेंबरला चौकशीसाठी उपस्थित रहाण्याचे आदेश देण्यात आले आहेत.


सामग्री: शिवसेना खासदार संजय राऊत यांनी बीबीसी मराठीला दिलेल्या मुलाखतीमध्ये अयोध्या राम मंदिर उभारणीत शिवसैनिकांची भूमिका, मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे यांना निमंत्रण आणि भाजपच्या दाव्यांविषयी उत्तरं दिली. अयोध्येतील राम मंदिर भूमिपूजनासंदर्भात काय म्हणाले संजय राऊत पंतप्रधान नरेंद्र मोदी आणि बाजपविषयी काय म्हणाले? पाहा हा व्हीडिओ.

हेही पाहिलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

अयोध्येत राम मंदिर भूमिपूजनाची तयारी सुरू असताना शिवसेनाही आक्रमक झालेली दिसतेय.


सामग्री: शिवसेना नेते एकनाथ शिंदे यांच्याकडे गृह खातं सोपविण्यात आलं आहे. त्याचबरोबर त्यांच्याकडे नगरविकास, पर्यावरण-वने, पाणीपुरवठा आणि स्वच्छता, सार्वजनिक बांधकाम ही खातीही सोपविण्यात आली आहेत. सुभाष देसाई यांच्याकडे उद्योग आणि परिवहन मंत्रालयाचा कार्यभार देण्यात आला आहे.

राष्ट्रवादी काँग्रेसचे नेते जयंत पाटील यांच्याकडे अर्थमंत्रिपद सोपविण्यात आलं आहे, तर छगन भुजबळांकडे जलसंपदा तसंच ग्रामविकास खात्याची जबाबदारी देण्यात आली आहे.

काँग्रेसच्या वाट्याला महसूल मंत्रिपद तसंच सार्वजनिक बांधकाम, महिला व बालविकास ही खाती आली आहेत. बाळासाहेब थोरात यांच्याकडे महसूल मंत्रिपद तसंच ऊर्जा, वैद्यकीय शिक्षण, शालेय शिक्षण ही खाती देण्यात आली आहेत. नितीन राऊत यांना सार्वजनिक बांधकाम, महिला व बालविकास खातं सोपविण्यात आलं आहे.

तिन्ही पक्षांच्या वाट्याला आलेली खाती पाहता गृह, नगरविकास, सार्वजनिक बांधकाम यांसारखी महत्त्वाची मानली जाणारी खाती स्वतःकडे ठेवण्यात शिवसेनेला यश मिळालं आहे.

मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे यांच्याकडे प्रशासनाचा काहीच अनुभव नाही. अशा स्थितीतही त्यांनी अनुभवी मानल्या जाणाऱ्या काँग्रेस-राष्ट्रवादी काँग्रेसच्या नेत्यांशी झालेल्या वाटाघाटींमध्ये महत्त्वाची खाती स्वतःकडे राखण्यात यश मिळवलं आहे. त्यामुळे या खातेवाटपातून शिवसेनेनं आपली बाजू भक्कम केली आहे का? काँग्रेस-राष्ट्रवादीनं नेमकं काय कमावलं आणि काय गमावलं, हे प्रश्न उपस्थित होत आहेत.

तात्पुरत्या स्वरुपाचं खातेवाटप

"सध्याचं खातेवाटप हे विशेषतः हिवाळी अधिवेशनाच्या पार्श्वभूमीवर करण्यात आलं आहे. ही जबाबदारी तात्पुरत्या स्वरूपाची असू शकते," असं मत लोकमतचे वरिष्ठ सहायक संपादक संदीप प्रधान यांनी व्यक्त केलं.

बीबीसी मराठीशी बोलताना त्यांनी म्हटलं, "हे खातेवाटप फक्त आणि फक्त अधिवेशनासाठी केलेलं आहे. हीच स्थिती अखेरपर्यंत कायम राहणार नाही. लवकरच मंत्रिमंडळ विस्तार करण्यात येईल. काँग्रेस आणि राष्ट्रवादी काँग्रेसकडे इतर मातब्बर चेहरे आहेत. त्यांच्या प्रवेशानंतर मंत्रिमंडळाचा चेहरा-मोहरा पूर्णपणे बदलू शकतो."

राष्ट्रवादी काँग्रेसचे नेते छगन भुजबळ यांनीही हा तात्पुरत्या स्वरुपात घेतलेला निर्णय असल्याचं म्हटलं. 'एबीपी माझा' या वृत्तवाहिनीशी बोलताना त्यांनी म्हटलं, "सोमवारपासून (16 डिसेंबर) अधिवेशन सुरु होत आहे. त्यापूर्वी घेतलेला हा निर्णय आहे. एकूण 54 खाती आहेत. सध्या...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

शपथविधीच्या तब्बल 15 दिवसांनंतर उद्धव ठाकरे सरकारचं खातेवाटप जाहीर झालं आहे.


सामग्री: शिवसेना पक्षप्रमुख उद्धव ठाकरे यांनी समाधानकारक निकाल लागल्याचं सांगितलं. त्याच वेळी त्यांनी ही आठवण करून दिली की सत्तेत आमचा वाटा 50 टक्क्यांचा राहील.

सुरुवातीचे कल पाहिल्यावर शिवसेना खासदार संजय राऊत म्हणाले की आमचा सत्तेत वाटा 50 टक्के राहील. 'युती होण्याच्या पूर्वीच आमच्या वाटाघाटी झालेल्या आहेत. त्यामुळे आमचा सत्तेत अर्धा वाटा राहील' असं ते म्हणाले.

सध्याचे कल असं सांगत आहेत की शिवसेनेला 64 जागांवर आघाडी मिळाली आहे. तर भाजपला 101 जागांवर आघाडी मिळाली आहे. दोन्ही पक्ष मिळून सत्ता सहज स्थापन होऊ शकते, पण प्रश्न असा आहे की हा 2014 ते 2019 च्या तुलनेत शिवसेनेचा 2019 ते 2024 या काळात सत्तेत मोठा वाटा राहील का.

शिवसेनेला गेल्या वेळी दहा मंत्रिपदं मिळाली होती. त्यात गृह, महसूल, अर्थ, ऊर्जा, कृषी, सार्वजनिक बांधकाम अशी महत्त्वाची खाती भाजपकडेच होती. परिवहन, पर्यावरण आणि उद्योग ही खाती शिवसेनेकडे होती.

येणाऱ्या सरकारमध्ये शिवसेनेची वाटाघाटी वाढण्याची क्षमता वाढली आहे असं जाणकार सांगत आहेत.

निवडणुकीच्या आधीपासूनच शिवसेनेनी आपले मनसुबे जाहीर केलेले आहेत. शिवसेनेचा मुख्यमंत्री होईल असं संजय राऊत यांनी म्हटलं होतं. आदित्य ठाकरे यांच्या जनआशीर्वाद यात्रेवेळीच ते जिथं जातील तिथं त्यांचं स्वागत झालं आणि त्यावेळी शिवसेना कार्यकर्त्यांनी ते भावी मुख्यमंत्री आहेत अशाच घोषणा दिल्या. एक ना एक दिवस शिवसेनेचा मुख्यमंत्री होईल, असं उद्धव ठाकरे आणि शिवसेनेचे इतर नेते नेहमी बोलत आहेत.

जर भाजपच्या जागा कमी झाल्या तर त्यांना शिवसेनेवर अवलंबून राहावं लागेल. गेल्यावेळी भाजपच्या 124 जागा होत्या आणि शिवसेनेच्या 63 जागा होत्या. यावेळी दोन्ही पक्ष एकत्र येऊन लढले त्यामुळे भाजपच्या जागा फार वाढण्याची शक्यता नव्हती असं दिसत होती. भाजप आणि मित्रपक्षांनी 164 जागा लढवल्या आणि शिवसेनेनं 124 जागा लढवल्या. हे कल पाहिले तर असं दिसतं की भाजपचा स्ट्राइक रेट हा शिवसेनेपेक्षा चांगला आहे पण निरंकुश सत्तेसाठी हे पुरेसं नाही.

गेल्यावेळी भाजपकडे 124 जागा असल्यामुळे त्यांची बार्गेनिंग पावर जास्त होती. बहुमतासाठी साठी त्यांना 21 जागा कमी पडल्या होत्या. त्यांना राष्ट्रवादीने बाहेरून पाठिंबा दिला आणि शिवसेनेचं महत्त्व कमी केलं. जर तुम्ही आमच्या सोबत जरी आला तरी तुम्ही आमचं सरकार पाडू शकत नाही असा आत्मविश्वास भाजपकडे होता.

पण आता हे समीकरण...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

शिवसेना आणि भाजपमध्ये असलेली रस्सीखेच येणाऱ्या काळात आणखी तीव्र होण्याची शक्यता दिसत आहे. सध्या असलेले कल पाहता शिवसेनेच्या जागा कायम असल्याचं दिसत आहे. पण भाजपच्या जागा कमी होताना दिसत आहेत.