सामग्री: इंडोनेशियात गुन्हेगारांची तपासणी करताना स्थानिक पोलीस

अॅम्नेस्टी इंटरनॅशनल संस्थेनं या हत्यांचा निषेध केला असून याप्रकरणी तपासाची मागणी केली आहे. 'आधी गोळ्या घाला, मग चौकशी करा' असं इंडोनेशियाच्या पोलिसांचं धोरण असल्याचं या संस्थेनं म्हटलं आहे.

अॅम्नेस्टी संस्थेनं दिलेल्या माहितीनुसार, जानेवारीपासून जवळपास 77 जणांना पोलिसांनी गोळ्या घालून ठार मारलं आहे. यातले 31 मृत्यू हे ज्या शहरात आशियाई स्पर्धा होणार आहेत त्या भागातले आहेत.

ज्यांनी चौकशी दरम्यान विरोध केला त्यांनाच गोळ्या घातल्याचं इथल्या प्रशासनानं स्पष्ट केलं.

बीबीसीच्या इंडोनेशिया सर्व्हिसने दिलेल्या माहितीनुसार, जुलैपासून मोठ्या प्रमाणात पोलिसांनी शहरभर धाडी टाकण्यास सुरुवात केली. यावेळी धाड टाकणाऱ्या अधिकाऱ्यांना वरिष्ठांनी कठोर कारवाईस मागे-पुढे करू नका, असे स्पष्ट निर्देश दिले होते.

दोन आठवडे चालणाऱ्या या आशियाई क्रीडा स्पर्धा आज, शनिवारपासून सुरू होत आहेत. इंडोनेशियाची राजधानी जाकार्ता आणि दक्षिण सुमात्रातलं शहर पॅलेमबँग इथे या स्पर्धा पार पडणार आहेत.

इंडोनेशियाच्या पोलिसांनी जवळपास 1 लाख पोलीस आणि जवानांची या खेळांच्या सुरक्षेसाठी नियुक्ती केली आहे. 18 ऑगस्ट ते 2 सप्टेंबर या दरम्यान चालणाऱ्या स्पर्धेत 17 हजार खेळाडू सहभागी होत आहेत. ऑलिंपिकनंतरची ही सगळ्यांत मोठी स्पर्धा मानली जाते.

"इथल्या प्रशासनानं सगळ्यांच्या सुरक्षेसाठी कटिबद्ध असल्याचं म्हटलं आहे. पण, आम्ही पाहतो आहोत की, पोलिसांनी अनेकांना कोणत्याही कारणाशिवाय ठार केलं आहे. एका आंतरराष्ट्रीय क्रीडा स्पर्धेचं आयोजन हे कधीही मानवी हक्कांच्या मूळावर उठता कामा नये," असं अॅम्नेस्टी इंडोनेशियाचे प्रमुख उस्मान हमीद यांनी सांगितलं.

जुलैच्या पहिल्या आठवड्यात हत्यांचं सत्र वाढलं. ग्रेटर जाकार्तामधल्या 11 जणांना ठार करण्यात आलं, तर ४4 जणांच्या पायावर गोळी मारण्यात आली.

2017च्या तुलनेत 2018मध्ये छोट्या गुन्ह्यांमध्ये सहभागी असलेल्यांच्या हत्येत तब्बल 64 टक्क्यांनी वाढ झाली आहे.

"हे धक्कादायक आकडे पाहता पोलिसांकडून उगाच आणि जादा कारवाई केली जात असल्याचं दिसून येतं," असं हमीद म्हणतात.

राष्ट्रीय पोलीस प्रमुख टिटो कार्नावियान यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, हजारो नागरिकांना अटक करण्यात आली असून शेकडोंना ताब्यात घेतलं आहे. जेणेकरून देशात येणाऱ्या प्रवाशांना त्यांचा कोणताही त्रास होणार नाही.

ते...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

इंडोनेशियामध्ये सुरू होत असलेल्या आशियाई क्रीडा स्पर्धांच्या पार्श्वभूमीवर इथल्या पोलिसांनी अनेक छोट्या गुन्हेगारांना थेट संपवून टाकलं आहे. अशी माहिती मानवाधिकारांसाठी काम करणाऱ्या अॅम्नेस्टी इंटरनॅशनल या संस्थेनं दिली आहे.


सामग्री: इंडोनेशियात सुमात्रा बेटावरील बतांग गन्साल या जिल्ह्यात एका भल्यामोठ्या अजगराला मारुन खाण्यात आलं.

इथल्या सिक्युरिटी गार्ड रॉबर्ट नबाबन यांना ताडाच्या झाडांमध्ये एक महाकाय अजगर दिसला.

सूत्रांनुसार, नबाबन यांनी 7.9 मीटर म्हणजे जवळजवळ 26 फूट लांब अजगराला पकडण्याचा प्रयत्न केला.

अजगराने त्यांच्यावर हल्ला केला पण शेवटी गावकऱ्यांच्या मदतीने अजगराला मारण्यात यश आलं. नबाबन मात्र थोडक्यात वाचले.

या अजगराला खाण्याअगोदर गावात सगळ्यांना पाहण्यासाठी तो टांगण्यात आला.

'देतीक' या इंडोनेशियन वृत्तसंस्थेला बोलताना नबाबन म्हणाले, "मी त्याला पकडण्याचा प्रयत्न केला पण माझा हात त्याच्या जबड्यात सापडला. मी खूप मेहनतीने बाहेर काढला.

37 वर्षीय सिक्युरिटी गार्डने अजगराला मारण्याचं नेमकं कारण सांगितलं नाही. या अजगरामुळं गावकरी रस्ता पार करायला घाबरायचे असं त्यांनी सांगितलं.

स्थानिक पोलिसांनी एएफपी या वृत्तसंस्थेला दिलेल्या माहितीनुसार अजगराचे दात गार्डच्या हातात रुतले होते.

त्यांना पकानबारू या शहरातील हॉस्पिटलमध्ये दाखल करण्यात आले. त्यांच्यावर अजूनही उपचार चालू आहे, असं बतांग गन्साल जिल्ह्याप्रशासनाचे प्रमुख एलिनारियॉन यांनी सांगितलं आहे.

इतर इंडोनेशियन लोकांप्रमाणं एकाच नावाचा आग्रह धरणाऱ्या या अधिकाऱ्यानं बीबीसीला सांगितलं की, नबाबन यांचा हात गंभीररित्या जखमी झाला आहे आणि डॉक्टरांना कदाचित तो कापावा लागेल.

'चविष्ट अजगर'

मोठे अजगर या भागात कायम दिसतात. "अगदी वर्षातून किमान 10 वेळा तरी अजगर नजरेस पडतात. उन्हाळ्यात अजगर पाण्यासाठी बाहेर येतात तर पावसाळयात पावसात भिजण्यासाठी."

तसंच, पामवृक्षांच्या गर्दीत खूप उंदीर असतात त्यामुळे त्यांच्या शिकारीसाठीही अजगर बाहेर येतात,  असं एलिनारियॉन  यांनी सांगितलं.

"लोकांनी मोठ्या सरपटणाऱ्या प्राण्यांच्या नादी लागू नये.  सापांच्या बाबतीत नाहीच नाही, जर तसं केलं तर ते संतापून तुमच्यावर माघारी हल्ला करू शकतात", असा इशाराही ते देतात.

त्यांच्या मते, इथे अजगर खाणं ही आश्चर्याची गोष्ट नाही. "माझ्या मित्रांनी अजगर खूप चविष्ट असल्याचं सांगितलं आहे. 7 मीटर लांब साप म्हणजे नक्कीच भरपूर मटन असणार! लोकांच्या मते, अजगराच्या रक्तात औषधी गुणधर्मही असतात", असंही ते सांगतात.

इथे काल अजगराला गावकऱ्यांनी खाल्लं, पण गेल्या वर्षी मार्चमध्ये इंडोनेशियातील अजगराच्या पोटात एक मृत माणूस सापडला...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

तब्बल 26 फूट लांबीचा अजगर पाहणाऱ्यांची बोबडी वळवू शकतो. मात्र इंडोनेशियातल्या सुमात्रा बेटावरच्या लोकांनी या अवाढव्य अजगराला मारून त्यावर तावही मारला.


सामग्री: इंडोनेशियातलं लाल आकाश

जांबी भागात राहणाऱ्या एका व्यक्तिने सोशल मीडियावर टाकलेले लाल आकाशाचे फोटो चांगलेच व्हायरल झाले. धुरामुळे डोळे आणि घशात त्रास जाणवतो आहे, असं त्यांनी म्हटलं आहे.

दरवर्षी जंगलात लागणाऱ्या आगीमुळे इंडोनेशियात धुराचा पडदा तयार होतो. या आगीचा फटका संपूर्ण दक्षिण पूर्व आशियाई क्षेत्राला बसतो.

मान्सून विज्ञान तज्ज्ञांनीही इंडोनेशियातील आकाशाचा रंग लालसर झाल्याच्या वृत्ताला दुजोरा दिला आहे. रेले स्केटरिंग म्हणजेच प्रकाश किरण विखुरल्यामुळे आकाशाचा रंग बदलतो.

जांबी भागात मेकर सारी गावात राहणाऱ्या 21 वर्षीय युवतीनंही रक्ताच्या रंगाच्या आकाशाचा फोटो शेअर केला. त्यादिवशी धुरक्याची तीव्रता जास्त होती. तेव्हापासून फेसबुकवर हा फोटो 34,000 वेळा शेअर करण्यात आला आहे.

धुलीकणांमुळे आकाश लाल होतं

अनेक नेटिझन्सनी हे फोटो खरे आहेत का याविषयी बीबीसी इंडोनेशियाकडे साशंकता व्यक्त केली. हे फोटो आणि व्हीडिओ मी माझ्या फोनमधून काढले आहेत. सोमवारी (22 सप्टेंबर) धुक्याची स्थिती गंभीर होती.

ट्वीटर युझर जूनी शोफी यतुन निसा यांनी लाल आकाशाचा व्हीडिओ शेअर केला आहे. फोटोबरोबर त्यांनी लिहिलं आहे, की हे मंगळ ग्रहाचे फोटो नाहीत, जांबी आहे. आम्हाला जगण्यासाठी स्वच्छ हवा आवश्यक आहे. धुरकं नकोय.

इंडोनेशिया मान्सून विज्ञान एजन्सी बीएमकेजी सॅटेलाईटद्वारे चित्रण केलं. जांबी परिसरात आकाश लाल झालं आहे आणि धुक्याची राळ आकाशात पसरली आहे.

कसं होतं रेले स्केटरिंग?

सिंगापोर महाविद्यालयात सामाजिक विज्ञानाचे प्राध्यापक असलेले कोह टीह योंग यांनी रेले स्केटरिंगची प्रक्रिया उलगडली. धुकं-धुराचे काही कण प्रकाश पडल्यावर स्वत:चा रंग बदलतात. त्यावेळी आकाशाचा रंग बदलतो. धुक्याच्या कणांचा आकार 1 मायक्रोमीटर असतो. मात्र हे कण प्रकाशाचा रंग बदलत नाही.

लाल रंगाचं आकाश

काही कण आणखी लहान असतात. त्यांचा आकार 0.05 मायक्रोमीटर पेक्षाही कमी असतो. धुक्यात यांचं प्रमाण अधिक असतं. आकाशाचा रंग लाल करण्यात हे कण महत्वाची भूमिका बजावत आहेत.

ते पुढे सांगतात, 'हा फोटो दुपारी काढण्यात आला आहे. त्यामुळे सूर्य डोक्यावर आहे. त्यामुळे आकाशाच्या लाल रंगाचं गहिरेपण अधिक भासतं. मात्र याने तापमान कमी जास्त होत नाही.

आधीच्या वर्षांच्या तुलनेत जंगलात लागलेल्या आगीचं प्रमाण वाढल्याने आकाश लाल होण्याचं प्रमाणही वाढलं आहे. याचं कारण म्हणजे इंडोनेशियात...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

इंडोनेशियात मागच्या आठवड्यात लागलेल्या आगीमुळे जांबी भागातलं आकाश लाल झालं आहे. जंगलात लागलेल्या आगीमुळे इंडोनेशियाच्या मोठ्या भागाला फटका बसला आहे.


सामग्री: इंडोनेशियामध्ये शनिवारी आलेल्या सुनामीत मृत्युमुखी पडलेल्या लोकांचा आकडा 373 वर पोहोचला आहे. तर 1400 पेक्षा अधिक लोक जखमी झाले आहेत. तसंच ढिगाऱ्याखाली अडकलेल्या जखमींचा शोध सुरु आहे.

शनिवारच्या प्रलयानंतर रविवारी पुन्हा एकदा क्रेकाटोआचा उद्रेक होऊन राख तसंच धूर बाहेर पडल्यामुळे स्थानिकांमध्ये भीतीचं वातावरण निर्माण झालं होतं.

इंडोनेशियातील विध्वंस आतापर्यंत...

इंडोनेशियातील राष्ट्रीय आपत्ती व्यवस्थापन संस्थेचे प्रवक्ते सुतोपो पूर्वो नुग्रोहो यांनी सांगितले, की अनक क्रेकाटोआमधून होत असलेल्या उद्रेकांमुळे अजून एखादी त्सुनामी येण्याची शक्यता वर्तविली जात आहे. हवामानशास्त्र आणि भूभौतिक संस्थेने स्थानिक रहिवाशांना किनारी परिसरात कोणत्याही निमित्ताने न जाण्याचा इशारा दिला आहे.

रविवारी क्रेकाटोआचा पुन्हा उद्रेक

एका चार्टर विमानामधून क्रेकाटोआ परिसरातील दृश्यं टिपली आहेत. या दृश्यांवरून जावा आणि सुमात्रा दरम्यानच्या सुंदा सामुद्रधुनी परिसरातील ज्वालामुखीच्या उद्रेकाची तीव्रता लक्षात येते. अनक क्रेकाटोआ बेटावरील क्रेकाटोआ ज्वालामुखीच्या उद्रेकानंतर समुद्रतळाशी झालेल्या भूस्खलनामुळे ही त्सुनामी आल्याचा अंदाज आहे.

या त्सुनामीत शेकडो इमारतींचं नुकसान झाल्याचं इंडोनेशियाच्या आपत्कालीन व्यवस्था संस्थेनं सांगितलं आहे. बचाव पथकाला अजूनही अनेक भागांमध्ये पोहोचता आलेलं नाही त्यामुळे मृतांचा आकडा वाढण्याची भीती व्यक्त केली जात आहे. त्सुनामी आलेल्या सर्व भागांमध्ये पोहोचण्याचा प्रयत्न प्रशासनाकडून केला जात आहे.

सुंदा खाडीजवळ सर्वाज जास्त मृत्यू झाल्याची माहिती मिळत आहे. सुंदा सामुद्रधुनी ही जावा आणि सुमात्रा बेटांच्या मध्ये आहे. ही सामुद्रधुनी जावा समुद्र आणि हिंदी महासागर यांना जोडते.

स्थानिक वेळेनुसार शनिवारी रात्री 9.30 वाजता ही त्सुनामी इंडोनेशियाच्या तटावर आदळली. या त्सुनामीनंतर पांडेग्लांग, लांपुंग आणि सेरांग प्रांतांमध्ये हाहाकार माजला. बीबीसीच्या इंडोनेशियातील प्रतिनिधी रिबेका हेन्शके यांनी लापुंगमध्ये सर्वाधिक जीवितहानी झाल्याची शक्यता वर्तवली.

इंडोनेशियाला त्सुनामीचा तडाखा बसल्यानंतर राष्ट्राध्यक्ष जोको विडोडो यांनी 'तीव्र दुःख' व्यक्त केलं होतं. दुर्घटना पीडितांना शोधण्यासाठी आणि जखमींवर उपचार करण्यासाठी अधिकाऱ्यांना सूचना देण्यात आल्याचे त्यांनी सांगितलं होतं.

ऑस्ट्रेलियाचे पंतप्रधान स्कॉट मॉरिसन...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

शेकडोंचे प्राण घेणाऱ्या त्सुनामीनंतर इंडोनेशियातील क्रेकाटोआ ज्वालामुखीच्या जवळपासच्या किनारी भागातील रहिवाशांना सावधानतेचा इशारा देण्यात आला आहे. अजून एखादी त्सुनामी येण्याची शक्यता गृहीत धरून रहिवाशांना किनाऱ्यापासून दूर राहण्यास सांगण्यात आले आहे.


सामग्री: इंदिरा कॅन्टीनचा लाभ अनेक गरजूंना होतो आहे.

सकाळचे जेमतेम सात वाजले आहेत. बेंगळुरूच्या गजबजलेल्या मार्केट परिसरात एका केंद्राबाहेर गर्दी जमू लागते.

अर्ध्या तासात गर्दीचं प्रमाण वाढून रांगा लागलेल्या असतात. कोलाहल वाढू लागतो. कूपन मिळणार असलेल्या खिडकीजवळ झुंबड उडते, पण तरीही परिस्थिती नियंत्रणात असते.

रांगा पुढे सरकू लागतात. बायका, पुरुष, वृद्ध, लहान मुलं पाच रुपये खिडकीपल्याडच्या माणसाच्या हाती देतात. पुढच्याच क्षणी त्यांच्या हातात हिरव्या किंवा लाल रंगाचं कूपन असतं. हे कूपन दिल्यावर त्यांना न्याहारी दिली जाते. पिवळा ट्रे हातात घेतलेली माणसं टेबल, खुर्ची मांडलेल्या हॉलच्या दिशेने रवाना होतात.

मीही कूपन्स विकत घेतली. रांगेत उभी राहिले. माझा नंबर आला. न्याहारीसाठी वाफाळत्या इडल्या देण्यात आल्या होत्या. जोडीला पोंगल म्हणजेच भाताचा एक प्रकार होता. आणि यांच्या बरोबरीने नारळाची ताजी चटणी देण्यात आली होती.

इंदिरा कॅन्टीनबाहेर जमलेली गदी

तिन्ही पदार्थ गरम, स्वच्छ आणि रुचकर होते. तिन्ही गोष्टींचा आस्वाद घेतल्यावर मला तृप्त वाटलं. सगळ्यात महत्त्वाचं म्हणजं प्रत्येक पदार्थ केवळ पाच रुपयांना उपलब्ध आहे. सध्याच्या महागाईच्या काळात पाच रुपये म्हणजे जवळपास फुकटात पदार्थ मिळत होते.

माजी पंतप्रधान इंदिरा गांधी यांच्या स्मृतीप्रीत्यर्थ यंदा 16 ऑगस्टपासून या अन्नकेंद्राची सुरुवात झाली. तेव्हापासून या केंद्रासमोर गरजूंच्या रांगा लागत आहेत.

सख्खे शेजारी असलेल्या तामिळनाडूकडून ही संकल्पना प्रेरित आहे, हे नक्की. तामिळनाडूच्या माजी मुख्यमंत्री जे. जयललिता यांनी गरीब, गरजू जनतेसाठी "अम्मा कँटीन सुरू केलं होतं.

मी गेल्यावर्षी अम्मा कँटीनमध्ये खाल्लं होतं. तिथलेही पदार्थ उत्तम होते. इंदिरा कँटीनमध्ये दर्जा आणखी अव्वल आहे.

इंदिरा कॅन्टीनमध्ये मिळणाऱ्या खाद्यपदार्थांचा लाभ घेण्यासाठी अशी रांग लागते.

परदेशात सूप किचन्सचे जे ग्राहक असतात तशीच मंडळी या अन्नछत्राचे ग्राहक आहेत. दररोज रोजंदारीवर काम करणारे वेठबिगार, विविध ठिकाणी काम करणारे ड्रायव्हर, सुरक्षारक्षक, भिकारी, वगैरे.

दिवसाला जेमतेम शंभर रुपयेही न कमावणारी ही मंडळी. काहीजणांना तेवढेही पैसे मिळत नाही दिवसाकाठी. त्यांच्यासाठी प्रत्येक रुपयाचं महत्त्व प्रचंड आहे.

मोहम्मद इर्शाद अहमद बेंगळुरूतल्या शॉपिंग सेंटरमध्ये सुरक्षारक्षक म्हणून काम करतात. इंदिरा कँटीनमध्ये...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

कर्नाटकमध्ये सत्ताधारी काँग्रेस पक्षाने राजधानी बेंगळुरू शहरात इंदिरा कँटीन सुरू केलं. 16 ऑगस्ट 2017 ला सुरू झालेल्या या भोजनगृहात दरदिवशी दोन लाख लोक स्वच्छ आणि पौष्टिक अन्न अल्प दरात आस्वाद घेतात. बीबीसीच्या प्रतिनिधी गीता पांडेय यांनी या कँटीनमध्ये जाऊन तिथल्या वातावरणाचा घेतलेला आढावा.


सामग्री: इंदिरा गांधी

"माझ्या वक्तव्यामुळे इंदिराजींच्या प्रतिमेला धक्का लागला आहे, असं कोणाला वाटत असेल किंवा कोणाच्या भावना दुखावल्या असतील तर मी माझं वक्तव्य मागे घेत आहे," असं राऊत यांनी माध्यमांशी बोलताना सांगितलं.

Twitter पोस्ट समाप्त, 1

"इंदिरा गांधींची मी आयर्न लेडी म्हणून वेळोवेळी स्तुती केली आहे, असंही राऊत यांनी ट्वीट करून म्हटलं. करीम लाला पठाण समाजाचं नेतृत्व करायचे, 'पख्तुन-ए-हिंद' ही त्यांची संघटना होती. पठाण समाजाचे नेते या नात्यानं इंदिरा गांधी त्यांना भेटायच्या. पण ज्यांना मुंबईचा इतिहास माहीत नाही, त्यांनी माझ्या वक्तव्याचा विपर्यास केला," असंही ट्वीट संजय राऊत यांनी केलं.

बुधवारी (15 जानेवारी) पुण्यामध्ये दैनिक लोकमतनं आयोजित केलेल्या कार्यक्रमात संजय राऊत यांची प्रकट मुलाखत झाली. या मुलाखतीमध्ये संजय राऊत यांनी इंदिरा गांधींसंबंधीचं वक्तव्य केलं होतं. लोकप्रभा साप्ताहिकामध्ये क्राईम रिपोर्टर म्हणून काम करत असतानाच्या दिवसांबद्दल बोलताना संजय राऊत यांनी आपण मुंबईतलं अंडरवर्ल्डचं विश्व खूप जवळून पाहिल्याचं वक्तव्यं केलं होतं.

"हाजी मस्तान जेव्हा मंत्रालयात यायचा तेव्हा अख्खं मंत्रालय खाली यायचं. करीम लालाला भेटायला इंदिरा गांधी जायच्या. आता किरकोळ लोक आहेत. मी दाऊद इब्राहिमपासून सगळ्यांचंच फोटोसेशन केलं आहे. दाऊदला पाहिलेले, त्याच्याशी बोललेले फार कमी लोक आहेत. मी त्याला पाहिलंय, त्याच्याशी बोललोय. त्याला दमसुद्धा दिलाय. तो काळ वेगळा होता," असं संजय राऊत यांनी या मुलाखतीत म्हटलं होतं.

इंदिरा गांधी आणि करीम लालांची भेट झाली कशी?

संजय राऊत यांनी करीम लाला आणि इंदिरा गांधींच्या भेटीबद्दल वक्तव्यं केल्यानंतर सोशल मीडियावर इंदिरा गांधींचा करीम लालांसोबतचा फोटो व्हायरल होऊ लागला.

हा फोटो नेमका कधी आणि कसा घेतला गेला याबद्दल क्राइम रिपोर्टर असलेल्या बलजीत परमार यांनी ANI या वृत्तसंस्थेशी संवाद साधला.

बलजीत परमार यांनी सांगितलं, "1983 साली मी जेव्हा करीम लालाची मुलाखत घेतली होती, तेव्हा पहिला प्रश्न त्यांना हाच विचारला होता, की तुमचे इंदिरा गांधींशी ओळख होती का? कारण मला त्यांचा इंदिरा गांधींसोबतचा फोटो मिळाला होता. त्यावेळी करीम लालानी आपण या मॅडमशी दोन वेळा बोललो आहे आणि एकदाच भेटलो आहे, असं सांगितलं."

बलजीत परमार यांना करीम लालानी सांगितलं, की ती भेट म्हणजे योगायोग होता. मी काही इंदिरा...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

इंदिरा गांधी या अंडरवर्ल्ड डॉन करीम लाला याला भेटायच्या, या वक्तव्यामुळे निर्माण झालेल्या वादानंतर शिवसेना नेते संजय राऊत यांनी आपलं विधान मागे घेतलं आहे.


सामग्री: इंदिरा गांधी

याच शहरात त्यांचे वडील जवाहरलाल नेहरू आजारी पडले आणि त्यातच त्यांचं 1964 निधन झालं. याच शहरात 1967ला इंदिरा गांधीवर दगडफेक झाली होती, त्यांच्या नाकाचं हाड मोडलं होतं.

30 ऑक्टोबर 1984ला दुपारी इंदिरा गांधी यांनी जे भाषण केलं होतं ते नेहमीप्रमाणे त्यांच्या सल्लागार एच. वाय. शारदा प्रसाद यांनी बनवलं होतं, पण प्रत्यक्षात भाषण करताना त्यांनी वेगळंच भाषण केलं. हे भाषण करताना त्यांचा पूर्ण नूरच बदलला होता.

इंदिरा गांधी यांच्या आयुष्यातल्या अखेरच्या काही तासांमध्ये काय झालं होतं?

त्या म्हणाल्या, "मी आज इथं आहे, पण उद्या नसेनही. मला याची काळजी नाही. माझं जीवन मोठं राहिलं आहे आणि मला याचा अभिमान आहे की मी माझं आयुष्य तुम्हा लोकांच्या सेवेत व्यतीत केलं आहे."

"मी माझ्या शेवटच्या श्वासपर्यंत तुमची सेवा करत राहीन. मी जेव्हा मरेन तेव्हा माझ्या रक्ताचा शेवटचा थेंब आणि थेंब भारताला बळकट करण्यासाठी खर्ची पडेल."

नियती कधी कधी शब्दांतून उद्या येणाऱ्या दिवसाकडे इशारा करत असते. भाषणानंतर त्या राजभवनात आल्या तेव्हा राज्यपाल विश्वंभरनाथ पांडे म्हणाले की, तुम्ही मरणाचा उल्लेख करून मला हादरवून टाकलं आहे. यावर इंदिरा गांधी म्हणाल्या होत्या, "मला प्रामाणिक आणि सत्य बोलायला आवडते."

रात्रभर जाग्या होत्या

त्या दिवशी इंदिरा गांधी दिल्लीत आल्या तेव्हा त्या फार थकल्या होत्या. रात्री आरामही फार झाला नव्हता.

तेव्हा सोनिया गांधी समोरच्या खोलीत होत्या. पहाटे 4 वाजता त्या दम्याचं औषध घ्यायला उठल्या तेव्हा त्यांनी पाहिलं की इंदिरा जाग्याच होत्या.

सोनिया गांधी यांनी त्यांच्या 'राजीव' या पुस्तकात या रात्रीबद्दल लिहिलं आहे. त्या सांगतात कशा इंदिरा त्यांच्यामागे आल्या आणि औषध शोधायला सोनियांची मदत केली.

"तुझी तब्येत बिघडली तर मला हाक मार. मी जागीच आहे," असं इंदिरा सोनियांना म्हणाल्या.

सकाळी 7.30 वाजता त्या तयार होत्या. त्यांनी त्या दिवशी काळ्या काठाची केशरी साडी परिधान केली होती.

त्यांची पहिली भेट पीटर उस्तीनोव यांच्यासोबत नियोजित होती. ते इंदिरांवर डॉक्युमेंट्री बनवणार होते. ओडिशा दौऱ्यातही त्यांनी थोडं शूटिंग केलं होतं.

दुपारी ब्रिटनचे माजी पंतप्रधान जेम्स कॅलघन आणि मिझोरमचे एक नेते त्यांना भेटणार होते. सायंकाळी ब्रिटनच्या राजकन्या अॅनसोबत त्यांचं भोजन नियोजित होतं.

त्यादिवशी नाश्त्यात त्यांनी दोन टोस्ट, दोन...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

भुवनेश्वरशी इंदिरा गांधी यांच्या बऱ्याच आठवणी जोडलेल्या आहेत. पण यातील बऱ्याच आठवणी सुखद नाहीत.


सामग्री: इंदिरा गांधी यांच्या बाजूला बंद गळ्याच्या सूटमध्ये दिसणारी व्यक्ती म्हणजे RAWचे पहिले संचालक रामश्वेरनाथ काव.

एका बैठकीत एक बांगलादेशी पत्रकार मागच्या सीटवर बसलेल्या उंच, स्मार्ट आणि आकर्षक दिसणाऱ्या व्यक्तीच्या जवळ गेला आणि म्हणाला, "सर, तुम्ही तिथं मंचावर मध्यभागी असायला हवं. तुमच्यामुळंच तर 1971 शक्य झालं होतं."

आकर्षक आणि काहीशा लाजाळू अशा या व्यक्तीनं उत्तर दिलं, "नाही, मी काहीच केलं नव्हतं. जे स्टेजवर बसले आहेत, त्यांचं कौतुक झालं पाहिजे."

आपल्याला कुणीतरी ओळखलं आहे, हे त्यांच्या लक्षात येताच ते तिथून उठले आणि शांतपणे सभागृहातून बाहेर पडले.

या व्यक्तीचं नाव होतं रामेश्वरनाथ काव. ते भारताची गुप्तचर संस्था RAWचे पहिले संचालक.

1982मध्ये फ्रांसची गुप्तचर संस्था SDECEचे प्रमुख काऊंट एलेक्झाड्रे द मेरेंचे यांना विचारण्यात आलं होतं - 1970च्या दशकातले जगातले 5 सर्वश्रेष्ठ गुप्तहेर विभागप्रमुख कोण?

त्यांनी घेतलेल्या 5 नावांमध्ये एक नाव काव यांचंही होतं. ते म्हणाले होते, "ही व्यक्ती शारीरिक आणि मानसिक जडणघडणीचं उत्तम उदाहरण आहे. असं असतानाही ते आपले मित्र, आपलं यश यावर बोलताना फारच लाजतात."

पोलीससेवा ते अधिकारी

काव यांचा जन्म 10 मे 1918ला वाराणसीत झाला. 1940मध्ये ते भारतीय पोलीस सेवेची आयपी परीक्षा उत्तीर्ण झाले. त्यांना उत्तर प्रदेश केडर मिळालं होतं.

1948मध्ये जेव्हा इंटेलिजन्स ब्युरोची स्थापना झाली तेव्हा त्यांची नियुक्ती ब्युरोत साहाय्यक संचालक म्हणून झाली. तत्कालीन पंतप्रधान जवाहरलाल नेहरू यांच्या सुरक्षेची जबाबदारी त्यांच्याकडे होती.

करिअरच्या सुरुवातीलाच त्यांना अत्यंत महत्त्वाची केस मिळाली होती.

1955मध्ये चीन सरकारने एअर इंडियाचं एक विमान 'काश्मीर प्रिसेंस' भाडेतत्त्वावर घेतलं होतं. हाँगकाँगवरून जकार्ताला जाणाऱ्या या विमानातून चू एन लाई हे चीनचे तत्कालीन पंतप्रधान बांडुंग संमेलनाला जाणार होते.

चऊ एन लाई आणि व्हिएतनामचे राष्ट्रपिता हो चीन मिन्ह यांच्या समवेत.

पण लाई यांना अपेंडिक्सचा त्रास सुरू झाल्याने त्यांनी अखेरच्या क्षणी हा प्रवास रद्द केला. पण या विमानाला इंडोनेशियाजवळ अपघात झाला आणि त्यात असलेले चीनचे सर्व अधिकारी आणि पत्रकार ठार झाले होते.

या घटनेचा तपास करण्याची जबाबदारी काव यांच्याकडे होती. त्यांनी तपास करून हा शोध लावला होता की या घटनेमागे तैवानच्या गुप्तचर संस्थेचा हात...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

1996मध्ये बांगलादेशचा 25वा स्थापना दिवसाचा उत्सव भारतात सुरू होता. यानिमित्ताने विविध बैठकांचं आयोजनही करण्यात आलं होतं.


सामग्री: इंदिरा गांधी यांनी आणीबाणी लागू झाल्याची घोषणा केली होती.

ऑगस्ट 1976चा तो प्रसंग. सुप्रीम कोर्टात ADM जबलपूर विरुद्ध शिवकांत शुक्ला या 'हेबियस कॉर्पस' खटल्यावर सुनावणी सुरू होती. सुनावणीदरम्यान तत्कालीन अटर्नी जनरल नीरेन डे यांनी सर्वोच्च न्यायालयात अजब युक्तिवाद केला - "पोलीस अधिकाऱ्यानं वैयक्तिक आकसापोटी एखाद्या नागरिकावर गोळीही झाडली तरी त्याच्याविरुद्ध नागरिकाला कोर्टात दाद मागता येणार नाही."

कोर्टात त्यावेळी उपस्थित असलेला प्रत्येक जण त्यांचा हा युक्तिवाद ऐकून स्तब्ध होता. तत्कालीन सरकारचा हा दृष्टिकोन डे सर्वोच्च न्यायालयाला पटवून देण्याचा प्रयत्न करत होते.

डे यांच्या युक्तिवादावर न्यायमूर्ती एच.आर. खन्ना यांनी तीव्र मतभेद व्यक्त केले. बाकी चार न्यायमूर्तींनी मात्र मौन बाळगणं पसंत केलं.

शेवटी सरकारचा दृष्टिकोन प्रत्यक्षात अस्तित्वात आला. भारतीय घटनेनं नागरिकांना दिलेल्या हक्कांच्या बाजूनं बोलल्याबद्दल न्यायमूर्ती खन्ना यांना पायउतार करण्यात आलं आणि न्यायमूर्ती एच.एम बेग यांची सरन्यायाधीशपदी नियुक्ती करण्यात आली.

हे आणीबाणीतील काळे दिवस होते. सुप्रीम कोर्टानेही इतकी खालची पातळी इतिहासात कधी गाठली नव्हती.

माध्यमंही मूग गिळून गप्प

त्या काळ्या दिवसांमध्ये सर्वसामान्य जनतेची बाजू मांडण्याची, त्यांच्या बाजूने उभं राहण्याची ऐतिहासिक संधी मीडियाच्या हाती होती, पण लोकशाहीच्या चौथ्या स्तंभाने तीही घालवली.

लालकृष्ण अडवाणी यांनी मात्र माध्यमांचं वर्तन अचूक टिपलं होतं. त्यांच्या मते, "माध्यमांना फक्त वाकायला सांगितलं असताना ते तर अक्षरश: रांगत होते."

सरकारसमोर मीडियाच्या या शरणागतीला काही अपवाद होते खरे, पण तेही फक्त बोटावर मोजण्याइतपतच. यात रामनाथ गोयंका यांचा इंडियन एक्सप्रेस, द स्टेट्समन आणि मेनस्ट्रीम यांचा समावेश होता.

आणीबाणीदरम्यान भारतीय राज्यघटनेत काही दुरुस्त्या करण्यात आल्या, आणि या दुरुस्त्यांची कोणतंही न्यायालय पडताळणी करू शकणार नाही, अशा पद्धतीचे कायदे करण्यात आले. म्हणजेच सरकार फक्त पवित्र अशा राज्यघटनेबरोबरच नाही तसंच लोकांच्या जीवनाबरोबर, त्यांच्या स्वातंत्र्याबरोबर काहीही करू शकत होतं.

दुसरीकडे भ्रष्टाचार आणि सोयी सुविधांअभावी लोकांमधील संताप अनावर होत होता.

जय प्रकाश नारायण यांची रामलीला मैदानावरील सभा.

वैयक्तिक आकसामुळे पोलीस अधिकारी एखाद्या सामान्य नागरिकाला गोळी घालून ठार...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

25 जून 1975ला तत्कालीन पंतप्रधान इंदिरा गांधी यांनी देशात आणीबाणी लागू केली होती. आणीबाणीदरम्यानच्या आठवणींना उजाळा देत आहेत उपराष्ट्रपती व्यंकय्या नायडू.


सामग्री: इंदिरा गांधी यांनी प्रथम 1974 साली अणुचाचणी घेण्याचा निर्णय घेतला होता. या फाईल फोटोमध्ये 1974 ची चाचणी झाली ते थार वाळवंटातलं ठिकाण दिसतंय. चाचणीमुळे तिथे एक मोठा खड्डा तयार झाला होता.

अणुचाचणीची साईट

1998 साली भारताने एकूण पाच चाचण्या केल्या होत्या.

11 मे रोजी पोखरणमध्ये तीन अणू चाचण्या झाल्या. सगळ्या जगाला आश्चर्याचा धक्काच बसला. मग दोन दिवसांनी 13 मे राजी आणखी दोन चाचण्या केल्या. सरकारने उपलब्ध करून दिलेल्या छायाचित्रांमध्ये थार इथे झालेल्या एका चाचणीचा फोटो आहे.

लष्करी गणवेशात BARC चे शास्त्रज्ञ

चाचण्यांच्या काही दिवसांनंतर भारत सरकारने 17 मे 1998 ला काही व्हीडिओ प्रसिद्धा केले होते. जेव्हा गुप्तपणे परीक्षण केलं गेलं तेव्हाची ही काही छायाचित्रं आहेत. ही छायाचित्रं दिल्लीत घेतलेल्या एका पत्रकार परिषदेत दाखवली गेली होती.

अणूचाचण्या करणारी शास्त्रज्ञ मंडळी - BARCचे तत्कालीन संचालक संथानम, अणूउर्जा विभागाचे अध्यक्ष आर.चिदंबरम आणि पंतप्रधानांचे तत्कालीन वैज्ञानिक सल्लागार ए.पी.जे अब्दुल कलाम.

चाचण्यानंतर पत्रकार परिषदेत व्हिक्टरी म्हणजेच विजयी भावमुद्रा दाखवताना भाभा अटोमिक रिसर्च सेंटरचे (BARC) तत्कालीन संचालक संथानम, अणूउर्जा विभागाचे अध्यक्ष आर.चिदंबरम आणि पंतप्रधानांचे तत्कालीन वैज्ञानिक सल्लागार ए.पी.जे अब्दुल कलाम.

आर.चिदंबरम आणि कलाम.

पोखरण अणू चाचण्यांनंतर आर. चिदंबरम आणि कलाम यांनी 17 मे 1998 ला झालेल्या एका पत्रकार परिषदेत या चाचण्यांची माहिती दिली.

भारताने केलेल्या अणुचाचण्यांच्या बातम्या दुसऱ्या दिवशी सगळीकडे पहिल्या पानावर होत्या. नवी दिल्लीतील एक गृहस्थ हीच बातमी वाचताना.

या अणू चाचण्यांनंतर तत्कालीन पंतप्रधान अटलबिहारी वाजपेयी यांनी 20 मे ला पोखरणला भेट दिली होती. त्यांच्या येण्याआधी उपकरणांची तपासणी करताना भारतीय सैनिक.

या अणुचाचण्यांसाठी भारतावर आंतरराष्ट्रीय पातळीवर टीका झाली होती.

पण अणू चाचण्यांमुळे तिथल्या इमारतींना तडे गेले होते.

वाजपेयी पोखरण दौऱ्यावर असताना स्थानिकांनी योग्य नुकसानभरपाई न दिल्याबद्दल निदर्शनं केली. आता तिथे रुग्णालय तयार व्हावी, अशी मागणी स्थानिकांची होती.

आज त्या पहिल्या पोखरण चाचणीला 20 वर्षं पूर्ण झाली. त्यानिमित्त संरक्षण मंत्री निर्मला सीतारमण यांनी शेअर केलेला हा आर्काईव्ह फोटो -

पोखरण चाचणीनंतर त्या साईटवर असा खड्डा पडला.

हेही वाचलंत...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

11 मे 1998चा तो दिवस. राजस्थानच्या जैसलमेर जिल्ह्यातल्या पोखरण शहरात भारताने अणुचाचण्या केल्या, आणि संपूर्ण जगात खळबळ माजली. पाहा 20 वर्षांपूर्वीच्या ऐतिहासिक क्षणांची दुर्मिळ छायाचित्रं.


सामग्री: इंदिरा गांधीनंतर लोकसभा निवडणुकांमध्ये सलग बहुमत मिळवणारे नरेंद्र मोदी हे पहिलेच पंतप्रधान आहेत. भाजपने पश्चिम आणि उत्तर भारतातले त्यांचे गड तर राखलेच, शिवाय पूर्व आणि दक्षिण भारतातही मुसंडी मारली.

काँग्रेसने आपल्या मतांचा टक्का वाढवला खरा, पण त्यांना आपल्या जागा काही विशेष वाढवता आल्या नाहीत.

काँग्रेससाठी सगळ्यांत मोठा धक्का राहुल गांधींचं अमेठीमधून निवडणूक हरणं, हा होता. 1999 नंतर पहिल्यांदाच काँग्रेसचा हा गड ढासळला आहे. स्वतंत्र भारताच्या इतिहासात आजवर फक्त तीनदा काँग्रेसच्या हातून अमेठीची जागा गेली आहे.

मोदींची जादू

भाजपचा दणदणीत विजय हा फक्त आणि फक्त मोदींमुळे झाला. नरेंद्र मोदी हे इंदिरा गांधींनंतरचे सगळ्यांत शक्तिशाली पंतप्रधान बनले आहेत, असं म्हटलं तरी वावगं ठरू नये.

अनेक कमकुवत बाजू असताना, विशेषतः अनेक उमेदवारांनी मागच्या निवडणुकीत दिलेली वचनं पूर्ण केली नसताना, मोदी थेट मतदारांशी संवाद साधण्यात यशस्वी ठरले.

याचाच अर्थ असा की विरोधी पक्षांनी जात, धर्म, वर्ग, शहरी, ग्रामीण या मुद्द्यांवर विभागलेल्या जनतेला एकत्र करण्याचा प्रयत्न केला असला तरी मोदींच्या करिष्मापुढे तो फिका पडला.

नरेंद्र मोदींनी हे सिद्ध केलं की हिंदुत्वाचा मुद्दा राष्ट्रवादाच्या मुद्द्याला जोडला की रोजगार, आर्थिक प्रगती, शेतीसंकट असे महत्त्वाचे मुद्दे बाजूला सारता येतात.

विरोधी पक्षांचा धुव्वा

विरोधी पक्षांच्या सुमार कामगिरीला राहुल गांधीच जबाबदार आहेत असं चित्र रंगवलं जात आहे आणि काही अशी त्यात तथ्यही आहे.

नरेंद्र मोदींवर हल्ला करण्यासाठी त्यांनी दिलेली 'चौकीदार चोर है' ही घोषणा त्यांच्यावरच उलटली. प्रादेशिक पक्षांशी आघड्या न करण्याचं धोरण किंवा त्यात आलेलं अपयश, उमेदवारांची उशीराने केलेली निवड आणि प्रियंका गांधींना शेवटच्या मिनिटाला प्रचारात आणण्याचा निर्णय यामुळे त्यांच्या अपयशावर शिक्कामोर्तब झालं.

पण तरीही भाजपने फक्त राहुल गांधीचं नाही तर प्रत्येक मोठ्या विरोधी पक्षनेत्याला धोबीपछाड दिली हे सत्य नाकारून चालणार नाही.

अखिलेश यादव आणि मायावती यांनी एकत्र येत उत्तर प्रदेशमध्ये महाआघाडी स्थापन केली. सुरुवातीला असं वाटलं होतं की महागठबंधन भाजपला चांगली लढत देईल, पण तसं काही होताना दिसलं नाही.

तृणमूल काँग्रेसच्या ममता बॅनर्जींनी नरेंद्र मोदींविरुद्ध युद्ध पुकारलं होतं, पण त्यांना त्यांच्याच अंगणात, पश्चिम...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

या लोकसभा निकालांकडे कोणत्याही दृष्टिकोनातून पाहिलं तरी ते उल्लेखनीयच आहेत. आणि ऐतिहासिकही.


सामग्री: इंदिरा यांनी त्यांच्या दोन मुलांना घेऊन लखनऊमधलं आपलं घर सोडलं आणि आपल्या वडिलांच्या आनंद भवन या घरात रहायला आल्या आणि हे सगळे ताणतणाव सुरू झाले.

बहुतेक हा योगायोग नव्हता. पण त्याचवर्षी म्हणजे 1955 साली फिरोज यांनी काँग्रेस पक्षातील भ्रष्टाचारविरोधात अभियान सुरू केलं होतं. महत्त्वाचं म्हणजे इंदिरा गांधीसुद्धा याचवर्षी काँग्रेस वर्किंग कमिटी आणि केंद्रीय निवडणूक समितीच्या सदस्य झाल्या होत्या.

त्याकाळी संसदेत फक्त काँग्रेसचं वर्चस्व होतं. विरोधी पक्ष छोटे आणि अतिशय दुर्बळ होते. म्हणून भारतीय लोकशाहीत एक प्रकारची पोकळी निर्माण झाली होती.

फिरोज हे सत्तारूढ पक्ष असलेल्या कुटुंबाच्या जवळचे होते. पण ते विरोधी पक्षाचे अनौपचारिक नेते आणि या देशाचे पहिले व्हिसलब्लोअर नेते झाले होते.

त्यांनी खूप दक्षता घेऊन भ्रष्ट लोकांचा पर्दाफाश केला होता. त्यामुळे अनेकांना तुरुंगात जावं लागलं होतं. विमा क्षेत्राचं राष्ट्रीयीकरण झालं आणि देशाच्या अर्थमंत्र्यांनासुद्धा राजीनामा द्यावा लागला होता.

जेव्हा फिरोज यांनी इंदिरांना फॅसिस्ट म्हटलं...

फिरोज यांचे सासरे जवाहरलाल नेहरू त्यांच्यावर फारसे खूश नव्हते. इंदिरा गांधी यांनी देखील संसदेत फिरोज यांच्या महत्त्वपूर्ण कामाची फारशी स्तुती केली नव्हती.

आपल्या पत्नीच्या मनमानी वृत्ती ओळखणारे फिरोज हे पहिले व्यक्ती होते.

1959 साली जेव्हा इंदिरा गांधी काँग्रेसच्या अध्यक्ष झाल्या तेव्हा केरळचं पहिलंवहिलं कम्युनिस्ट सरकार बरखास्त करून तिथं राष्ट्रपती राजवट लागू करण्याचा निर्णय त्यांनी घेतला.

आनंद भवनमध्ये जेवणाच्या टेबलवर फिरोज यांनी इंदिरा यांना 'फॅसिस्ट' म्हटलं. त्यावेळी तिथं नेहरूसुद्धा उपस्थित होते. त्यानंतर एका भाषणात त्यांनी आणीबाणीचेही संकेत सुद्धा देऊन टाकले होते.

फिरोज गांधी अभिव्यक्ती स्वातंत्र्याचे पुरस्कर्ते होते. त्या काळात संसदेत काहीही बोलता यायचं. पण एखाद्या पत्रकारानं त्याविषयी काही लिहिलं तर त्याला त्याची शिक्षा मिळण्याची शक्यता असायची.

हे सगळं थांबवण्यासाठी फिरोज गांधी यांनी संसदेत एक खासगी विधेयक आणलं होतं. हे विधेयक आणल्यानंतर एक कायदा अस्तित्वात आला. या कायद्यालाच 'फिरोज गांधी प्रेस लॉ' या नावानं ओळखलं जातं. हा कायदा तयार होण्याची गाथा फारच रोचक आहे.

फिरोज गांधी यांच्या मृत्यूनंतर पंधरा वर्षांनी इंदिरा गांधी यांनी आणीबाणीची घोषणा केली. आपल्याच नवऱ्याच्या नावावर...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

इंदिरा आणि फिरोज यांच्या नात्यांची वीण उसवलेली होती. पण फिरोज यांच्या मृत्यूनंतर इंदिरा यांनी लिहीलेल्या एका पत्रात लिहिलं होतं की, जेव्हा जेव्हा त्यांना फिरोज यांची गरज भासली तेव्हा तेव्हा त्यांनी इंदिरांना कायमच साथ दिली होती.


सामग्री: इंदुरीकर महाराज

1. इंदुरीकर महाराजांच्या मदतीला संभाजी भिडे

इंदुरीकर महाराजांवर गुन्हा दाखल झाला तर आंदोलन करू असा इशारा शिवप्रतिष्ठानने दिला आहे. शिवप्रतिष्ठानचे संभाजी भिडे यांनी इंदुरीकर महाराजांना पाठिंबा दिला आहे.

"सम तिथीला स्त्री संग केला तर मुलगा होतो, विषम तिथीला स्त्री संग झाला तर मुलगी होते. टायमिंग हुकलं की क्वालिटी खराब," असं वक्तव्य इंदुरीकर महाराजांनी केलं होतं.

महाराष्ट्र अंधश्रद्धा निर्मूलन समितीने या वक्तव्याप्रकरणी इंदुरीकर महाराजांवर गुन्हा दाखल करावा अशी भूमिका घेतली आहे. 'झी न्यूज'ने ही बातमी दिली आहे. तृप्ती देसाई यांनी देखील तशी मागणी केली आहे.

त्यानंतर इंदुरीकर महाराजांविरोधात गुन्हा दाखल झाला तर रस्त्यावर उतरून आंदोलन केलं जाईल असा इशारा शिवप्रतिष्ठानतर्फे देण्यात आला आहे.

2. नागरिकत्व कायद्याला विरोध नाहीच- मुख्यमंत्री

नागरिकत्व दुरुस्ती कायद्याला राष्ट्रवादी काँग्रेस आणि काँग्रेस या महाविकास आघाडीतील घटक पक्षांचा विरोध असताना, मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे यांनी मात्र या कायद्याला आपला विरोध नाही याचा ठाम पुनरुच्चार केला. मंगळवारी सिंधुदुर्ग दौऱ्यात ओरोस इथे त्यांनी ही भूमिका मांडली. 'महाराष्ट्र टाईम्स'ने ही बातमी दिली आहे.

"नागरिकत्व दुरुस्ती कायदा आणि राष्ट्रीय नागरिक नोंदणी हे दोन वेगळे विषय आहेत. राष्ट्रीय लोकसंख्या नोंदणी हा तिसरा स्वतंत्र विषय आहे. सीएए लागू झाला तरी आपल्याला घाबरण्याचं कारण नाही. एनआरसी हा आलेला नाही, तो येणारही नाही. कारण एनआरसी लागू केला तर मुस्लिमांनाच नव्हे तर हिंदू, आदिवासी आणि इतर वंचितांनाही त्रासदायक ठरेल. एनपीआर ही जनगणना आहे. ती दर दहा वर्षांनी होते आणि त्यामुळे कुणालाही त्रास होणार नाही," असं मुख्यमंत्री म्हणालेत.

देशातील अनेक राज्यात नागरिकत्व दुरुस्ती कायद्याला विरोध करण्यात येत आहे. ठिकठिकाणी निदर्शनं सुरू आहेत. राज्यात शिवसेना आणि काँग्रेस आणि राष्ट्रवादी काँग्रेस यांच्यात या मुद्यावरून एकमत होताना दिसत नसल्याचं मंगळवारी दिसून आलं.

3. उच्च न्यायालयाच्या आदेशाचीच बनावट प्रत

उच्च न्यायालयाच्या आदेशाची बनावट प्रत तयार करून ती वितरीत करण्यात आल्याचा गंभीर प्रकार उघडकीस आला आहे. त्याची गंभीर दखल घेत या प्रकरणाच्या अंतर्गत चौकशीसह अज्ञात व्यक्तीविरोधात फौजदारी कारवाईचेही आदेश न्यायालयाने दिले. 'लोकसत्ता'ने ही बातमी दिली आहे....\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

आज सकाळी वृत्तपत्रं आणि वेबसाइट्सवर प्रसिद्ध झालेल्या बातम्यांपैकी 5 मोठ्या बातम्यांचा थोडक्यात आढावा.


सामग्री: इंदुरीकर महाराज

काही वाचकांनी इंदुरीकर महाराज समाजाची सध्याची स्थिती मांडतात, असं मत व्यक्त करत त्यांच्या कीर्तनातील विषयांचं समर्थन केलं आहे. तर अनेक वाचकांना असं वाटतं की चांगले सामाजिक कामं करत असले तरी इंदुरीकर महाराजांनी महिलांचा आदर केला पाहिजे.

या बातमीवर आलेल्या प्रतिक्रियांपैकी काही निवडक प्रतिक्रिया इथं देत आहोत.

ज्योती ऋषिकेश यांनी फेसबुकवरील प्रतिक्रियेत म्हटलं आहे की, "जगात जसं काही सर्व प्रश्न फक्त बायकांशीच संबंधित आहेत. प्रवचनाचे विषय काय तर नवरा-बायको, सासू-सुन इतकंच.  महिला सुरक्षा, स्वच्छता , भ्रष्टाचार, कुपोषण, शिक्षण आदी अनेक विषय आहेत, पण इंदोरीकर फक्त बायकांची नक्कल करतात."

ज्योती ऋषिकेश यांच्या प्रतिक्रियेला प्रत्युत्तर देताना ओंकार इंगवले यांनी म्हटलं आहे की, "इंदोरीकर प्रबोधनकार आहेत. ते ज्या भागात काम करतात तिथल्या परिस्थितीबद्दल बोलतात. तुम्ही शहरी भागात राहून त्यांचे विचार समजू शकत नाही हे वास्तव आहे."

किरण अंभोरे लिहितात की, "महाराज महिलांना जास्त टोमणे मारतात, त्यामुळे सासुरवाशीण महिलांना सासरच्या मंडळींकडून मिळणाऱ्या वागणुकीला प्रोत्साहन मिळते. त्यांच्यामुळे काही लोक महिलांना वेगळ्या दृष्टीने बघतात."

तर पंजाबराव देशमुख यांच्या मते, "कालबाह्य झालेल्या भाकडकथांवर कीर्तन करणाऱ्यांपेक्षा ज्वलंत समस्यांवर भाष्य करणारे इंदोरीकर कधीही चांगले. इंदोरीकर फक्त महिलांवरच नव्हे तर मुलं, पुरुष, राजकारणी, ढोंगी भक्त, वाईट रूढी आणि परंपरा इ. सर्वच गोष्टींवर टीका करतात. त्यांची शैली लोकांना अपील होते. म्हणून टीका ऐकायलाही हजारो महिला कीर्तनाला येतात."

पण पूर्णिमा बेडेकर यांच्या मते, "इंदोरीकरांचे सामाजिक कार्य लाजवाब आहे. ते जरी आपल्या विशेष पठडीतला बाज समाज सुधारणेसाठी वापरत असतील तरी, त्यांना महिलांना टार्गेट करण्याचा काही अधिकार नाही. कीर्तनकारांनी महिलांचा आदर ठेऊन भाष्य करावे ही विनंती."

याला जोडून मृणाली नलावडे-सुर्वे लिहितात, "महाराज असतील चालवत अनाथ मुलांची शाळा आणि इथे असणाऱ्यांना समजत ही नसेल कीर्तन पण म्हणून ते जे स्त्रियांबद्दल अपशब्द वापरतात ते चुकीचेच आहेत आणि जर त्यांना समाज प्रबोधन करायचे असेल तर त्यांनी ते योग्य शब्दांत आणि योग्य उदाहरणे करून करावे. कसे आहे की तुमची बोलण्याची पद्धत सांगते की तुम्ही कसे व्यक्ती आहात."

रोहित भोरे यांना वाटतं की इंदुरीकर महाराजांना...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

प्रसिद्ध कीर्तनकार इंदुरीकर महाराज यांच्या कीर्तनांवर काही महिलांनी आक्षेप नोंदवले आहेत. या संदर्भातली  'इंदुरीकर महाराजांना महिलांशी काय प्रॉब्लेम आहे?'  ही बातमी बीबीसी मराठीनं शुक्रवारी (8 मार्च) प्रसिद्ध केली होती.   या बातमीवर विविध स्तरांतील वाचकांनी उत्सफुर्त प्रतिक्रिया नोंदवल्या.


सामग्री: इंदुरीकर महाराज

या वक्तव्यामुळे इंदुरीकर महाराज पुन्हा एकदा चर्चेत आले आहेत. त्यांच्या हे वक्तव्य गर्भलिंग निदान निवडीची जाहिरात असून त्यांच्यावर गर्भलिंग निदान चाचणी प्रतिबंधक कायद्याचं (PCPNDT) कायद्यांतर्गत गुन्हा दाखल झाला आहे. हा गुन्हा अहमदनगर जिल्ह्यातील संगमनेर कोर्टात गुन्हा दाखल झाला आहे. इंदुरीकर महाराज त्यांच्या अशा वक्तव्यांमुळे कायम चर्चेत राहिले आहेत. त्यांची ही वक्तव्यं कोणती आणि इंदुरीकर महाराजांचा प्रवास जाणून घेऊया.

निवृत्ती देशमुख म्हणजेच इंदुरीकर महाराज हे नाव आता घरोघरी ओळखीचं झालं आहे. खेडोपाड्यात कीर्तनं करून हसत हसत लोकांना चार आध्यात्मिक गोष्टी सांगणारे इंदुरीकर महाराज युट्यूबमुळे शहरांमध्येही पोहोचले आहेत.

पण त्यांच्या कीर्तनातील अनेक वक्तव्यं ही महिलांचा अपमान करणारी असतात, असा आक्षेप महिलांनीच नोंदवला आहे. या आक्षेप घेणाऱ्या महिला कोण आहेत, त्यांचे आक्षेप काय आहेत, त्यावर इंदुरीकर महाराजांचं काय मत आहे, हे सारं काही आपण पुढे पाहणार आहोतच.

इंदुरीकर महाराज कोण आहेत, याविषयीही आपण सविस्तर जाणून घेऊया. पण आधी पाहूया की ही वादग्रस्त विधानं काय आहेत.

"चप्पल कितीही भारी झाली म्हणून काय गळ्यात घालतो का? अहो चप्पल कुठं शोभती? बायको आहे ती. तिनं त्या मापात असावं."

"पोरीच्या अंगात जितके कपडे कमी, तितकी पोरगी फटकावली पाहिजे."

"नोकरीवाल्याच्या बायकांनो सांगा, काय काम करता तुम्ही? लाज धरा लाज."

"नवरदेवापुढे पोरीनं नाचायला सुरुवात केली लग्नात, अरे खानदान तपासा आपले कोणते आहेत?"

"पालकांनी जरा आपल्या मुलींचे हात तपासा. बांगडी आहे का बघा. की बुडवला धर्म?"

"पोरीयलाबी अकली नाही राहिल्या. कुणावरबी प्रेम करायला लागल्या. आम्ही एका वर्गात होतो आणि प्रेम झालं म्हणे. कानफाड फोडलं पाहिजे."

"गोरी बायको करू नये, कारण ज्यांनी ज्यांनी गोऱ्या बायका केल्या त्यांच्या बायका निघून गेल्या."

इंदुरीकर महाराजांची अशी अनेक विधानं युट्यूबवर सहज उपलब्ध आहेत. काहींना ही विधानं विनोदी वाटू शकतात. कदाचित ती विनोदनिर्मितीच्या हेतूनेच केली असावीत. पण त्यात महिलांचा अपमान होत नाही का?

इंदुरीकरांच्या वक्तव्यांबाबत वाचत असताना अॅड. कविता शिवरकर-कलगुटकर यांची एक फेसबुक पोस्ट आमच्या निदर्शनास आली. कविता यांची फेसबुक पोस्ट नंतर पत्राच्या स्वरूपात व्हायरल झाली.

पण या एका पोस्टमुळे मानसिक त्रासाला सामोरं जावं लागेल,...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

"स्त्री संग (सोबत) सम तिथीला झाला तर मुलगा होत असतो. स्त्री संग जर विषम तिथीला झाला, तर मुलगी होत असते."


सामग्री: इंधनाचे दर वाढले म्हणजे महागाईही वाढणार आहे. अशावेळी केंद्रसरकारची नेमकी भूमिका काय आहे? इंधनाचे दर असे का चढतायत? आणि ते खरंच आटोक्यात आणता येणार नाहीत का? पाहूया आणि ऐकूया आजच्या सोपी गोष्टमध्ये...

संशोधन- ऋजुता लुकतुके

लेखन, निवेदन- ऋजुता लुकतुके

एडिटिंग- निलेश भोसले

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

पेट्रोलच्या दराने काही राज्यांमध्ये शंभरी गाठली आहे. एकूणच मागच्या वर्षभरात इंधनाच्या दरात भारतात तब्बल तेरा टक्क्यांनी वाढ झाली आहे.


सामग्री: इंशा मुश्ताक

16 वर्षीय इन्शाची दृष्टी 2016 साली छर्रा लागल्यामुळे गेली. इन्शानं त्या वेळची दहशत आणि शारीरिक दुर्बलेतेवर मात करत दहावीची परीक्षा दिली आणि ती उत्तीर्ण झाली.

छर्रे लागल्यामुळे वेदना तर झाल्याच पण त्यानंतर कायकाय बदललं याविषयी बोलताना ती सांगते की, तिला यादरम्यान अनेक अडचणींचा सामना करावा लागला.

ती सांगते, "छर्रे लागल्यावर मला अनेक अडचणी आल्या. आधी शाळेत मला एकदा सांगितल्यावर सगळं लक्षात रहायचं. पण छर्रे लागल्यावर मला प्रत्येक गोष्ट अनेकदा विचारावी लागते तेव्हा मला लक्षात राहतं. तरी कधी कधी मी विसरते."

पॅलेटगनमुळे दृष्टी गेली

बुरहान वानी पोलीस चकमकीत ठार झाल्यानंतर जवळजवळ सहा महिने भारताविरोधी झालेल्या निदर्शनांदरम्यान हिंसाचार झाला. यात 80पेक्षा अधिक नागरिकांचा मृत्यू झाला होता आणि हजारो लोक जखमी झाले. अनेक लोक पॅलेटगनमुळे जखमी झाले होते. अनेकांची दृष्टी गेली होती.

त्यापैकी एक इन्शा. आज इन्शाच्या घरी उत्साहाचं वातावरण आहे. इन्शाच्या अनेक मित्रमैत्रिणींनी तिला शुभेच्छा दिल्या. तिच्या यशानंतर घरात उत्साहाचं वातावरण आहे. पण हे यश मिळवणं तिच्यासाठी सोपं नव्हतं.

छर्रे लागल्यावर इन्शावर दिल्ली आणि मुंबईमध्ये तीन शस्त्रक्रिया झाल्या. इन्शाला चालण्यासाठी आजही दुसऱ्यांचा आधार घ्यावा लागतो.

गणिताची परीक्षा पुन्हा देणार

इन्शा सांगते, "मला माझ्या वडिलांनी निकाल सांगितला. त्यांना कोणीतरी फोन करून सांगितलं. त्यानंतर माझ्या अनेक मित्रांनी माझं अभिनंदन केलं. मी खूप खूश आहे."

इन्शाला काही महिन्यांनंतर गणिताची परीक्षा पुन्हा द्यायची आहे. पण ती अकरावीत प्रवेश घेऊ शकते.

तिनं गणिताऐवजी संगीत हा विषय घेतला होता आणि दहावीच्या परीक्षेत तोच पेपर दिला होता.

ती सांगते, "जितके मार्क मिळाले आहेत, त्यापेक्षा मला जास्त मार्कांची अपेक्षा होती."

जखमेवर थोडंसं मलम

इन्शाचे वडील मुश्ताक मुलीच्या यशामुळे खूप आनंदात आहेत. त्यांच्या मुलीनं अशक्य वाटत होतं ते केलंय, असं ते म्हणतात.

ते सांगतात, "ती दहावीची परीक्षा उत्तीर्ण होईल अशी मलापण अपेक्षा नव्हती. पण तिनं हे केलं. मला खूप आनंद होत आहे. लोकांचे सारखे फोन येत आहेत आणि ते अभिनंदन करत आहेत. आम्ही सगळे खूप खूश आहोत. इन्शा पास झाल्यामुळे आमच्या जखमेवर थोडंफार तरी मलम लागलं आहे."

इन्शाचे पेपर लिहिण्यासाठी शाळेच्या प्रशासनानं तिच्यापेक्षा खालच्या वर्गात शिकणाऱ्या...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

भारत प्रशासित काश्मीरमध्ये दहावीचे निकाल नुकतेच घोषित झाले. त्यात 62 टक्के विद्यार्थी उत्तीर्ण झाले. दक्षिण काश्मीरच्या शोपियाँ भागातल्या इन्शा मुश्ताकही यंदा दहावी पास झालेल्यांमधली एक आहे. पण इन्शाची गोष्ट इतर विद्यार्थ्यांपेक्षा वेगळी आहे.


सामग्री: इंस्पेक्टरच्या भूमिका त्यांनी अनेक केल्या पण ते केवळ इंस्पेक्टरच्याच भूमिकांमध्ये अडकून पडले नाहीत. त्यांच्या काही गाजलेल्या भूमिकांवर आपण एक नजर टाकू.

1. लाल्या- अश्रूंची झाली फुले

"मामा म्हणतो तेच खरं, ही दुनिया काही खऱ्याची नाही. इथं खरे भिकेला लागतात आणि खोटे चैनीत जगतात." किंवा तुम्ही पोलिसात असता ना पोलिसात तुम्ही DSP झाला असता एकदम कडक.... अश्रूंची झाली फुले या नाटकातले हे संवाद. डॉ. काशीनाथ घाणेकर यांनी अजरामर केलेल्या 'लाल्या' या भूमिकेला न्याय देईल असा अभिनेता कोण मिळेल असा पेच दिग्दर्शकांसमोर पडला.

"घाणेकरांशी तुलना होईल या भीतीने कोणी अनुभवी नट ही भूमिका घ्यायला तयारच नव्हता शेवटी दिग्दर्शकांनी नाट्य सृष्टीत नवखा असलेल्या अभिनेत्याला घ्यायचा निर्णय घेतला आणि ही भूमिका मला मिळाली. एका मुलाखतीमध्ये रमेश भाटकर हा किस्सा रंगवून सांगतात.

अश्रूंची झाली फुले या नाटकातील प्रसंग

काशीनाथ घाणेकरांनी केलेली भूमिका करताना मनावर दडपण आलं नाही का? असा प्रश्न आपसूकच तो मुलाखतकार विचारतो आणि भाटकर सांगतात, "बिल्कुल नाही. कारण गमावण्यासारखं माझ्याकडे काही नव्हतंच, झालं असतं तर माझं नाव झालं असतं."

2. हॅलो इंस्पेक्टर

भाटकर त्यांच्या मुलाखतीमध्ये सांगतात, की आता शेकडो चॅनेल्स आले आहेत आणि सीरियल्सचे कित्येक भाग प्रदर्शित होतात. पण हॅलो इंस्पेक्टर ही मालिका केवळ 13 भागातच लोकप्रिय झाली होती. त्या मालिकेमुळेच माझं नाव घराघरात पोहोचलं. अधिकारी ब्रदर्स हे या सीरियलचे निर्माते होते. त्यांच्याबरोबर भाटकर हे बंदिनी नावाची सीरियल करत होते. भाटकर यांचं काम पाहून त्यांच्यासाठी एखादा टायटल रोल असावा असं निर्मात्यांना वाटलं आणि त्यांनी सेटवरचं हॅलो इंस्पेक्टरची संकल्पना जाहीर करून टाकली. या सीरिअलमुळेच आपल्याला ग्लॅमर काय असतं हे पाहायला मिळालं असं भाटकर सांगतात. या मालिकेत त्यांनी इंस्पेक्टर वर्धेंची भूमिका बजावली होती.

3. कमांडर

हॅलो इंस्पेक्टरचं यश पाहून रमेश भाटकर यांना हिंदी मालिकांमध्ये संधी का देऊ नये असा विचार अधिकारी ब्रदर्स यांनी केला. भाटकर सांगतात, "तेव्हा झी टीव्ही ही वाहिनी सुरू झाली होती. झी साठी अधिकारी ब्रदर्सना एक सीरिअल सुरू करायची होती. त्यासाठी ते हिंदी चेहऱ्याच्या शोधात होते. पण नंतर त्यांनी विचार केला की मी हॅलो इंस्पेक्टरमध्ये चांगलं काम केलं आहे आणि काही अमराठी लोकही ही मालिका पाहतच होते...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

रमेश भाटकर यांचं 4 फेब्रुवारी रोजी निधन झालं. टीव्ही, नाट्यसृष्टी आणि चित्रपट या तिन्ही क्षेत्रात त्यांनी अनेक भूमिका केल्या. रमेश भाटकर म्हटलं की हॅलो इंस्पेक्टर आणि कमांडर मालिकांमधले त्यांचे रोल आठवले नाहीत अशी 'नाइंटीज'मध्ये वाढलेली व्यक्ती सापडणार नाही, इतका त्यांचा छोट्या पडद्यावर सहज वावर होता. रमेश भाटकर म्हटलं की आपोआपच हॅलो...हॅलो...हॅलो..इंस्पेक्टर असं लोक गुणगुणायला लागत असत.


सामग्री: इअरफोनचा वापर घातक ठरतोय का?

कोव्हिड-19 काळात कामाचा पॅटर्न पूर्णत: बदललाय. ऑफिसचं काम घरी आलं, पालकांचं 'वर्क फ्रॉम होम', तर मुलांची शाळा ऑनलाईन झाली. ऑफिसची मीटिंग मोबाईल किंवा लॅपटॉपवर होऊ लागली. त्यामुळे कानात सतत 'हेडफोन', 'इयरफोन' असणं आलंच. 'हेडफोन' आता आपल्या जीवनाचा एक अविभाज्य भाग बनलाय.

पण, तुमचा 'हेडफोन', 'इयरफोन' आजारांना निमंत्रण देतोय असं सांगितलं तर तुम्हाला विश्वास बसेल? नाही ना ! पण, 'हेडफोन', 'इयरफोन' च्या सततच्या वापरामुळे कानाचे आजार वाढल्याचं प्रकर्षाने दिसून येत आहे. डॉक्टरांच्या माहितीनुसार, कोव्हिड-19 संसर्गाच्या काळात सतत 'हेडफोन', 'इयरफोन' च्या वापरामुळे कानाच्या आजारांनी रुग्णालयात येणाऱ्यांच्या संख्येत अचानक वाढ झाली आहे.

'हेडफोन', 'इयरफोन' मुळे कोणते आजार होतात?

कोव्हिडमध्ये कानाचे आजार 50 टक्क्यांनी वाढले?

मार्च महिन्यापासून राज्यात कोरोना व्हायरस संसर्गामुळे लॉकडाऊन सुरू झाला. त्यामुळे ऑफिसचं काम मोबाईल आणि लॅपटॉपवर सुरू झालं. राज्यात हळूहळू अनलॉकिंग सुरू झालं असलं तरी, वर्क फ्रॉम होम संपलेलं नाही. मुलांच्या शाळा, कॉलेजच लेक्चर ऑनलाईन असल्याने मोठ्या संख्येने मुलं 'हेडफोन' किंवा 'इयरफोन' वापरताना पहायला मिळत आहेत.

तज्ज्ञांच्या मते, 'हेडफोन', 'इयरफोन' चा अतिरिक्त वापर घातक ठरतोय.

हेडफोन वापरत असाल तर पुरेशी काळजी घेणं आवश्यक आहे.

बॉम्बे हॉस्पिटलचे कान-नाक-घसा तज्ज्ञ डॉ. मिनेश जुवेकर सांगतात, "गेल्या काही महिन्यात शाळा आणि कॉलेजमधील मुलं सर्वात जास्त कानासंबंधी आजारांच्या तक्रारी घेऊन रुग्णालयात आले आहेत. कानाच्या आजारांमध्ये 50 टक्क्यांची वाढ झाल्याचं पहायला मिळतंय."

शाळा आणि कॉलेजची मुलं साधारण: तीन ते चार तास 'हेडफोन' किंवा 'इयरफोन' घालून अभ्यास करताना पाहायला मिळतात. अभ्यास करताना आजूबाजूचा आवाज येऊ नये, यासाठी 'हेडफोन' किंवा 'इयरफोन' जबरदस्तीने कानात बसवण्याचा प्रयत्न होत असल्याचं चित्र घरा-घरात दिसून येतं.

पण, फक्त मुलं नाही, तर कोव्हिड-19 च्या काळात सर जे.जे रुग्णालयात कॉर्पोरेट संस्थांमधील अनेक लोक ऐकू कमी येण्याची तक्रार घेऊन दाखल होत असल्याची माहिती, रुग्णालयाच्या नाक-कान-घसा विभागाचे प्रमुख डॉ. श्रीनिवास चव्हाण यांनी दिली.

कोरोना संसर्गाच्या काळात ऑफिस मीटिंग, चर्चा, प्रेझेन्टेशन आणि इतर गोष्टींमुळे हेडफोन सतत मोठ्या आवाजात कानात असल्याचं पहायला...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

'वर्क फ्रॉम होम' करताना 'हेडफोन', 'इयरफोन' चा सतत वापर घातक आहे का?


सामग्री: इकबाल सिंह चहल बीबीसी मराठीला नव्या नियमांबाबत सविस्तर मुलाखत दिली.

चहल म्हणाले, "थर्टीफर्स्टला हॉटेल, पब, रिसॉर्टमध्ये ज्या कुठल्या पार्टी करायच्या असतील, त्यांना रात्री 11 पर्यंतच परवानगी आहे. लोकांना लग्न, पार्टी, इतर कार्यक्रम रात्री 11च्या आधी करावे लागतील."

"दिवसभर लोकांवर नजर ठेवण्यासाठी आमच्याकडे टास्क फोर्स आहे. पण ते 24 तास करणं शक्य नाही म्हणून नाईट कर्फ्यू लावण्यात आला आहे," असं चहल म्हणाले.

यावेळी चहल यांनी कोरोनावरील लशीबाबत बोलताना म्हणाले, "लशीबाबत आम्हाला आलेल्या केंद्र सरकारच्या निर्देशानुसार आम्ही तयारी केली आहे. पण लस कधी उपलब्ध होणार हे तेच सांगू शकतील."

त्याचप्रमाणे, लोकल ट्रेनचा विषय हा राज्य सरकारचा आहे आणि तेच याबाबत निर्णय घेतील, असं चहल यांनी स्पष्ट केलं.

"कोरोनाचा नवीन प्रकार अद्याप भारतात आला असल्याचं वाटत नाही. पण आम्ही खबरदारी म्हणून मागच्या 15 दिवस ट्रॅव्हल करत असलेल्या लोकांनी त्यांची हिस्ट्री द्यावी हे आवाहन केले आहे," असंही इकबाल सिंह चहल म्हणाले.

BMC आयुक्त इकबाल सिंह चहल यांच्या मुलाखतीतले महत्त्वाचे मुद्दे :

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.रोज रात्री8 वाजता फेसबुकवर बीबीसी मराठी न्यूज पानावर बीबीसी मराठी पॉडकास्ट नक्की पाहा.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

यंदाचा थर्टीफर्स्ट नेहमीसारखा नाही, त्यामुळे लोकांनी सहकार्य करावं, असं आवाहन मुंबई महानगरपालिकेचे आयुक्त इकबाल सिंह चहल यांनी केलं आहे.


सामग्री: इकॉनॉमिक ऑफेन्स विंगनं ही कारवाई केली आहे. या कारवाईसंबंधी अधिक तपशील अजून मिळू शकले नाहीत.

दरम्यान रिझर्व्ह बँक ऑफ इंडियानं खातेधारकांना दिलासा देणारा निर्णय घेतला आहे. RBI नं खात्यातून काढण्याच्या रकमेची मर्यादा वाढवली आहे. आता खातेधारकांना एकावेळी खात्यातून 25 हजार रुपये काढता येतील.

बँकेवर निर्बंध लादल्यानंतर RBI नं खातेधारकांना एकावेळी 1 हजार रुपयेच काढता येतील असं म्हटलं होतं. त्यानंतर ही मर्यादा वाढवून 10 हजार रुपये करण्यात आली होती.

24 सप्टेंबरपासून पंजाब आणि महाराष्ट्र को-ऑपरेटिव्ह बँक म्हणजेच पीएमसी रिझर्व्ह बँकेच्या देखरेखीअंतर्गत आणण्यात आली आहे. तसंच बँकेवर अनेक निर्बंधही लादण्यात आले आहेत.

पीएमसीची स्थापना 1984 साली मुंबईतील सायन इथं झाली. या बँकेच्या सहा राज्यांमध्ये मिळून 137 शाखा आहेत. बँकेच्या महाराष्ट्राबरोबरच दिल्ली, कर्नाटक, गोवा, गुजरात, आंध्र प्रदेश आणि मध्य प्रदेश या राज्यांमध्येही शाखा आहेत.

मार्च 2019 पर्यंत बँकेमध्ये 11,617 कोटी रुपये जमा होते, तर बँकेनं 8,383 कोटी रुपयांचे कर्ज दिलं होते.

बँकिंग तज्ज्ञ आणि महाराष्ट्र बँक असोसिएशनचे महासचिव विश्वास उटागी सांगतात, की मार्च महिन्यापर्यंत बँकेची अवस्था चांगली होती. पंजाब आणि महाराष्ट्र को-ऑपरेटिव्ह बँक महाराष्ट्रातील आघाडीच्या को-ऑपरेटिव्ह बँकांपैकी एक आहे. या बँकेची उलाढाल जवळपास 17 हजार कोटी रुपयांची आहे. मार्च 2019 च्या बॅलन्सशीटनुसार बँकेला 99 कोटी रुपयांचा नफाही झाला होता.''

उटागी असंही सांगतात, की बँकेचा रिझर्व्ह सरप्लस चांगला होता. तसंच बँकेचा ग्रॉस एनपीए आणि नेट एनपीएसुद्धा आरबीआयच्या परिमाणांनुसारच आहे आणि आरबीआयने मार्च 2019 मध्ये बँकेला 'ए' ग्रेडचे गुणांकनही दिले होते.

मग बँकेला गेल्या सहा महिन्यांत घरघर कशी लागली?

माध्यमांमध्ये प्रसिद्ध झालेल्या बातम्यांनुसार पीएमसी बँकेच्या सध्याच्या अवस्थेला HDIL या कंपनीला दिलेलं अडीच हजार कोटी रुपयांचं कर्ज आहे.

याबद्दल बोलताना उटागींनी म्हटलं, "बँकेने HDIL (हाउसिंग डेव्हलपमेंट अँड इन्फ्रास्ट्रक्चर लिमिटेड) नावाच्या कंपनीला अडीच हजार रुपयांचं कर्ज दिलं. यावर रिझर्व्ह बँकेने त्यांना अडीच हजार कोटी रुपये जमवण्यास सांगितले. बँकेला 100 टक्के रक्कम जमवावी लागणार होती. बँकेचा नफा आणि सरप्लस एकत्रित करून हजार कोटी रुपयेही जमा होत नाहीत. यामुळे बँकेत पूर्णपणे खडखडात होऊ शकतो....\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

पीएमसी बँक घोटाळ्याप्रकरणी हाऊसिंग डेव्हलपमेन्ट इन्फ्रास्ट्रक्चर लिमिटेडचे संचालक सारंग वाधवान आणि राकेश वाधवान यांना अटक करण्यात आली आहे. ANI या वृत्तसंस्थेनं हे वृत्त दिलं आहे.


सामग्री: इक्थॅसोर हे नामशेष झालेले समुद्री डायनासोर आहेत.

कच्छच्या वाळवंटातील मेसोझोइक युगातल्या खडकांत हे जीवाश्म मिळालं आहे.

संशोधकांच्या या टीमचं नेतृत्व प्रा. गुंटुपल्ली व्ही. आर. प्रसाद यांनी केलं. प्रसाद म्हणाले, "सापडलेल्या जीवाश्माची लांबी 18 फूट (5.5 मीटर) इतकी आहे. कवटी आणि शेपटीच्या हाडांचा काही भाग वगळता हे जीवाश्म जवळपास पूर्ण अवस्थेत आहे."

या शोधाचे निष्कर्ष Plos One या science journal मध्ये प्रसिद्ध झाले आहेत.

ते म्हणाले, "ज्युरासिक काळातील इक्थॅसोरचं जीवाश्म भारतात पहिल्यांदाच भारतात सापडलं, इतकंच या संशोधनाचं महत्त्व मर्यादित नाही."

"इक्थॅसोरसची इंडो-मादागास्कन प्रदेशातील उत्क्रांती आणि भारताची ज्युरासिक काळातील इतर खंडाशी असणारा संबंध यावरही हे संशोधन प्रकाश टाकतं", असं ते म्हणाले.

हे संशोधन करणाऱ्या टीममध्ये भारत आणि जर्मनीतील संशोधकांचा सहभाग होता. या संशोधकांच्या मते, सापडलेलं जीवाश्म इक्थॅसोरच्या ऑप्थॅल्समसोराईडच्या कुळातील असण्याची शक्यता आहे. हे इक्थॅसोरस 16.5 कोटी ते 9 कोटी वर्षांपूर्वीच्या काळात समुद्रात होते.

इक्थॅसोरस

या संशोधकांनी म्हटलं आहे की, या नव्या संशोधनामुळे भारत आणि दक्षिण अमेरिकेत 15 कोटी वर्षांपूर्वी काही समुद्री संबंध होता का, यावर प्रकाश पडू शकतो.

या सापडलेल्या जीवाश्माच्या दातांचा अभ्यास करता हे इक्थॅसोर त्या काळात परिसंस्थेमध्ये (इकोसिस्टीम) अव्वल क्रमांकाचे शिकारी होते असं दिसतं, असं या संशोधकांनी म्हटलं आहे.

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

पश्चिम गुजरातमध्ये इक्थॅसोर या समुद्री डायनासोरसचं जीवाश्म सापडलं आहे. सापडलेलं जीवाश्म 15.2 कोटी वर्षं जुनं आहे. इक्थॅसोरचे जीवाश्म भारतात प्रथमच सापडले आहेत.


सामग्री: इक्बाल कासकरला अटक करून घेत जाताना पोलिस

खंडणीविरोधी पथकाच्या पोलीस अधिकाऱ्यानं दिलेल्या माहितीनुसार, इक्बाल कासकरला खंडणीच्या प्रकरणात नागपाडा गार्डन हाऊस येथून अटक करण्यात आली.

इक्बाल कासकरवर एका बिल्डरला फोनवरून खंडणी मागितल्याचा आरोप आहे.

खंडणी विरोधी पथकाच्या पोलीस अधिकाऱ्यानं सांगितलं, "इक्बाल कासकरनं चार महिन्यांआधी एका बिल्डरकडून ठाण्यात खंडणी वसूल करण्याचा प्रयत्न केला. संबधित बिल्डरानं पोलिसांकडे याची तक्रार केली होती. तपासात खंडणीसाठी आलेल्या फोनचा नंबर कासकर असल्याचं स्पष्ट झालं."

या तक्रारीवरूनच एन्काऊंटर स्पेशालिस्ट प्रदीप शर्मा यांनी ही अटक केली. याप्रकरणात आणखी काहीजणांना अटक केलं जाऊ शकते.

ठाण्याचे खंडणीविरोधी पथकाचे अधिकारी कासकरची कसून चौकशी करत आहेत.

पीटीआय या वृत्त संस्थेच्या म्हणण्यानुसार याच महिन्याच्या सुरूवातीला कासकरला मुंबईमधील दोन मोडकळीस आलेल्या इमारती रिकाम्या करण्याचे आदेश देण्यात आले होते. पोलिसांच्या मते कासकरनं त्यावर ताबा केला होता.

भेंडी बाजारमधील पकमोडिया स्ट्रीटवरील दमरवाला बिल्डींग आणि जे जे मार्ग परिसरातील शबनम गेस्ट हाऊस रिकामं करण्याचे आदेश कासकरला दिले होते.

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुकवर लाईक करू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

दाऊद इब्राहीमचा धाकटा भाऊ इक्बाल कासकरला ठाणे पोलीसांनी अटक केली आहे. एका खंडणी प्रकरणी ही अटक करण्यात आली आहे.


सामग्री: इच्छामरण

त्यामुळे इरावती लवाटेंनी आता आणखी एक पत्र लिहिलं आहे. "31 मार्चपर्यंत जर सरकारने परवानगी दिली नाही तर तुम्ही (पती नारायण लवाटे) माझा गळा दाबून मला मारून टाका, मग तुम्हाला फाशी होईल," अशा आशयाचं हे पत्र त्यांनी राष्ट्रपतींना लिहिलं आहे.

मुंबईतील वृद्ध दाम्पत्य इरावती आणि नारायण लवाटे यांनी इच्छामरणाची मागणी केली आहे.

याच निमित्ताने बीबीसी मराठीने वाचकांना विचारलं होतं की इच्छामरणाला कायद्याने परवानगी मिळावी, या मागणीविषयी त्यांना काय वाटतं?

त्यावरून सोशल मीडियावर झालेल्या चर्चेचा हा आढावा.

विजय सबनीस यांनी 'इच्छामरणास कायद्याने मुभा असावी,' असं मत व्यक्त केलं आहे.

"ज्याप्रमाणे शंभर अपराधी सुटले तरी चालेल पण एका निरपराध्याला शिक्षा होऊ नये, असं आपल्या न्यायदेवतेचं तत्त्व आहे. तसंच कोणाची जगण्याची इच्छा असूनही या कायद्यामुळे त्याचा बळी जाऊ नये," असं म्हणत एकता परब यांनी या मागणीला ठाम विरोध केला आहे.

आशिष मगरे यांच्या मते, "आत्महत्या करणं हेच सगळ्यांत मोठं पाप आहे."

"जन्म नाही, किमान मरण तरी स्वेच्छेने मिळावं, पण त्याला योग्य निकष असावेत,"असं मत मयूर बेर्डे यांनी मांडलं आहे.

राजेश दहाके यांनी लवाटे दांपत्या यांना, "जिथे त्यांची काळजी घेतली जाईल अशा ठिकाणी आपलं उरलेलं आयुष्य घालवावं," असा सल्ला दिला आहे.

रविकिरण सावे आणि सागर साळवे यांनी हे सगळं प्रसिद्धीसाठी सुरू असल्याचं म्हटलं आहे.

स्वाती कदम यांनाही वाटतं की, एखाद्या व्यक्तीला त्यांच्या आजारपणात इच्छामरणाला कायदेशीर परवानगी मिळायला हवी. नवनाथ मंडलिक यांचं मतही काहीसं तसंच आहे.

"कधी कधी इच्छामरण गरजेचं असतं. पण तसा परवानगीचा कायदा झाल्यास त्याचा गैरफायदाच जास्त होईल, म्हणून नको वाटतं," असं मत अजय जाधव यांनी व्यक्त केलं आहे.

"सत्यता पडताळून, कायदा पाहून, वारसदार नात्यांचा मागोवा घेऊन गुप्तपणे चौकशी करून परवानगी मिळावी," असं स्नेहल रेळेकर यांनी सुचवलं आहे.

दिनेश म्हसकर यांनी म्हणतात, "इच्छामरणाला कायद्याने परवानगी मिळायलाच हवी कारण आत्महत्या करणं कायद्याने गुन्हा आहे आणि एखाद्याला मारणंसुद्धा कायद्याने गुन्हा आहे. परंतु एखादी व्यक्ती आजाराने किंवा वृद्धापकाळाने असहाय्य असेल, आणि अशा व्यक्तींना पुढे बघायलाच कोणी नसेल, तर अशा व्यक्तींना इच्छामरणाची परवानगी देण्यास काहीच हरकत नाही."

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

इरावती लवाटे आणि त्यांचे पती नारायण लवाटे गेल्या अनेक वर्षांपासून सरकारकडे इच्छामरणाची मागणी करत आहेत. इच्छामरणाचा कायदा जर होत नसेल तर आम्हाला वैयक्तिक तरी मरणाची परवानगी द्या, अशी मागणी लवाटे दांपत्यानं राष्ट्रपतींकडे डिसेंबर 2017 मध्ये केली होती. मात्र राष्ट्रपतींकडून त्यावर काहीही उत्तर आलेलं नाही.


सामग्री: इजिप्तचे राष्ट्राध्यक्ष अब्दुल फत्ताह अल-सिसी आणि सौदी अरेबियाचे राजे सलमान यांनी ट्रंप यांच्या भूमिकेबाबत नाराजी व्यक्त केली आहे.

या इशाऱ्याकडे दुर्लक्ष करत ट्रंप यांनी बुधवारी जेरुसलेमला इस्राईलची राजधानी म्हणून मान्यता दिली आहे. त्यामुळे या प्रदेशातील अस्थिरता आता वाढण्याची शक्यता आहे.

इस्राईलमधील अमेरिकेचा दूतावास सध्या तेल अवीव या शहरात आहे. हा दूतावास जेरुसलेममध्ये हलवण्याचा विचार अमेरिका करत आहे, असं राष्ट्राध्यक्ष ट्रंप यांनी मंगळवारी या भागातील काही राष्ट्रप्रमुखांना फोन करून सांगितलं.

अमेरिकेने अशी कोणतीही आगळीक केल्यास जगभरातील मुस्लिमांचा भडका उडेल, असं सौदी अरेबियाचे राजे सलमान यांनी ट्रंप यांना खडसावलं आहे.

अरब राष्ट्रं आणि इस्राईल यांच्यात संघर्षाच्या अनेक मुद्द्यांपैकी जेरुसलेम हा मुद्दा कळीचा आहे. या शहरावर दोन्ही पक्ष आपापला दावा सांगतात.

जेरुसलेम ही इस्राईलची राजधानी असल्याची मान्यता अमेरिकेने दिली, तर इस्राईलच्या निर्मितीपासून म्हणजेच 1948पासून अशी भूमिका घेणारा अमेरिका हा पहिलाच देश असेल.

'अमेरिकेने इस्राईलमधला दूतावास जेरुसलेमला हलवणं किंवा या शहराला इस्राईलची राजधानी म्हणून मान्यता देणं म्हणजे जगभरातल्या मुस्लिमांच्या जखमेवर मीठ चोळण्यासारखं आहे. त्यामुळे अमेरिका मुस्लिमांना उघडउघड भडकावत आहे', असं राजे सलमान यांनी ट्रंप यांना बजावल्याचं सौदी अरेबियाच्या अधिकृत प्रेस एजन्सीने सांगितलं.

या दरम्यान अमेरिकेचे सरकारी कर्मचारी आणि त्यांचे कुटुंबीय यांना जेरुसलेम किंवा वेस्ट बँक या भागात खासगी कारणासाठी प्रवास करण्यास मज्जाव आहे. अरब राष्ट्रांकडून होणाऱ्या नियोजित निदर्शनांचा अंदाज बांधूनच हा निर्णय घेण्यात आला आहे.

ट्रंप यांच्याशी बोललेल्या इतर राष्ट्रप्रमुखांच्या प्रतिक्रिया अशा होत्या

अमेरिकेने आपला दूतावास जेरूसलेमला हलवण्याचा निर्णय महमूद अब्बास आणि राजे अब्दुल्ला यांच्या कानावर घातल्याची माहिती पॅलेस्टाइन आणि जॉर्डन यांनी अधिकृत निवेदनाद्वारे दिली आहे.

पण सौदी अरेबियातून आलेल्या वृत्तात याबाबत ठोस काहीच सांगण्यात आलेलं नाही.

जेरुसलेम आपली राजधानी असल्याचा दावा इस्राईलने नेहमीच केला आहे.

दूतावास कधी हलवण्यात येईल, हे निश्चित नसलं, तरी हा निर्णय आपल्याच कारकिर्दीत घेतला जाईल, असं ट्रंप यांनी स्पष्ट केल्याचंही या दोन्ही नेत्यांनी सांगितलं आहे.

जेरुसलेम आपली राजधानी असल्याचा...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

इस्राईलमधील अमेरिकेचा दूतावास जेरुसलेमला हलवण्याच्या राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रंप यांच्या वक्तव्याचे पडसाद आता अरब राष्ट्रांमध्ये उमटू लागले आहेत. अमेरिकेने असा निर्णय घेतला, तर त्याचे परिणाम भयानक असू शकतात, असा इशाराच अरब राष्ट्रांनी दिला आहे.


सामग्री: इजिप्तमध्ये एका लहानशा घरामध्ये शिवणकाम करते. पण या व्यवसायात फारसे पैसे मिळत नाहीत, म्हणून एखादी दरमहा पगाराची नोकरी तिला हवी आहे.

तिला स्वतःचं एक वेगळं घर असावं असं तिला वाटतं. तिची ही कहाणी...

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

30 वर्षांच्या बरका यांना जन्मतःच दोन्ही हात नव्हते. पण ती सुईत दोरा ओवण्यापासून कपडे शिवण्यापर्यंत सर्व कामं स्वतः करते... तेही आपल्या पायांनी.


सामग्री: इझिकेल मळेकर

हे होतं दिल्लीच जुडाह हाईम सिनेगॉग. हे सिनेगॉग (ज्यू धर्मियांचे प्रार्थना स्थळ) आणि तिथलं लहानसं स्मशान गेली अनेक दशके मराठी ज्यूंच्या स्मृती जपत या रस्त्यावर उभं आहे.

इझिकेल मळेकर भारतातल्या मोठ्या म्हणजे बेने इस्रायली, कोचिनी, बगदादी, बेने मिनाशी, बेने इफ्राइम ज्यू समुदायांपैकी बेने इस्रायली शाखेचे आहेत.

सिनेगॉगमध्ये गेल्यावर एकदम शांत वाटू लागलं. बाहेरच्या रस्त्याचा आणि या जगाचा काहीच संबंध नव्हता.

आत गेल्यावर समोरच्या भिंतीमध्ये पडद्यामागे धर्मग्रंथ (तोराह) ठेवण्याचा कप्पा, मध्यभागी प्रार्थना करण्याचा लाकडी कठड्याचा चौकोन आणि बाजूनं खुर्च्या, डोक्यावर रंगिबेरंगी हंड्या, दिवे अशी इतर सिनेगॉगप्रमाणेच याची रचना होती.

मी गेलो ती होती शुक्रवारची संध्याकाळ. दुसऱ्यादिवशी शनिवार म्हणजे शब्बाथचा दिवस असल्यामुळे प्रार्थनेला लोक येतील असं वाटलं होतं.

पण मळेकर म्हणाले, "आताशा प्रार्थनेला फारसे लोक येत नाहीत कारण आम्ही फारच कमी लोक शिल्लक राहिलो आहोत."

सुमारे 2000 वर्षांपूर्वी ज्यू भारताच्या किनाऱ्याला लागले. महाराष्ट्रात राहाणाऱ्या ज्यूंना बेने इस्रायली म्हटलं जातं.

कोकणात स्थायिक झाल्यावर त्यांनी स्थानिक संस्कृतीचा स्वीकार केला. त्यामुळं त्यांनी राहायच्या गावावरून आडनावं वापरायला सुरुवात केली.

जुडाह हाईम सिनेगॉग

झिराड, दिवेकर, राजपूरकर, दांडेकर, ठाणेकर, आवासकर, किहिमकर, पेणकर, गडकर, अष्टिमकर अशी रायगड (तेव्हाचा कुलाबा) जिल्ह्यातल्या गावांवरून त्यांची आडनावं आहेत.

कोकणात उतरल्यावर त्यांनी तेल काढण्याचा व्यवसाय सुरू केला. इतकी वर्षें जेरुसलेमपासून दूर राहूनही शनिवारी सुटी घेण्याची त्यांची प्रथा कायम राहिली. शनिवारी सुटी घेणारे तेली म्हणून त्यांना 'शनवार तेली' म्हटलं जाऊ लागलं.

आता भारतात ज्यूंची संख्या 5 हजाराच्या आसपास उरली आहे. त्यात बहुतांश लोक मुंबई-ठाणे आणि उत्तर कोकणात राहातात.

त्यामुळे दिल्लीमध्ये ज्यू अगदीच अल्पसंख्य आहेत. त्यामुळे सिनेगॉगमध्ये प्रार्थनेला येणाऱ्यांची संख्या अगदीच कमी झालेली आहे.

दिल्लीत तर बेने इस्रायली कुटुंबं अगदीच एका हाताच्या बोटांवर मोजता येतील इतकी शिल्लक राहिली आहेत. या सिनेगॉगमध्ये फक्त बेने इस्रायली नाही तर बगदादी ज्यूसुद्धा येतात. तसंच कधीकधी बेने मिनाशी आणि बेने इफ्राइम समुदायाचे एखाददुसरे सदस्य येतात.

दिल्लीमध्ये वसंतविहार आणि पहाडगंज इथं दोन...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

ल्यूटेन्स दिल्लीमधला हुमायून रस्ता. सगळं आखिव-रेखिव. सतत धावता रस्ता आणि एका विशिष्ट साच्यातून काढलेल्या वाटाव्या अशा एकाच प्रकारच्या बंगले, कार्यालयांचा हा परिसर. पण याच रस्त्यावर एका कोपऱ्यावरचं गेट ढकलून आत गेलो तर साधारण साठी उलटलेले इझिकेल आयझॅक मळेकर लगबगीनं पुढे येऊन स्वागत करू लागले.


सामग्री: इट जस्ट चिकन नगेट्स

त्यामुळे आता सॅन फ्रान्सिस्कोस्थित इट जस्ट स्टार्टअपचा प्रयोगशाळेत तयार केलेलं मांस विकण्याचा मार्ग मोकळा झाला आहे.

सुरुवातीला हे मांस नगेट्समध्ये वापरलं जाईल. मात्र हे प्रयोगशाळेत तयार होणारं चिकन बाजारात कधी उपलब्ध होईल हे इट जस्टने स्पष्ट केलेलं नाही.

आरोग्याविषयीची चिंता, प्राण्यांविषयीची काळजी आणि पर्यावरण या मुद्यांविषयी जागरुकता वाढल्याने प्राण्यांची कत्तल करून मिळणाऱ्या मांसाऐवजी पर्यायी पद्धतीने मांस खरेदी करून त्याच्या वापरण्याला प्राधान्य मिळू लागलं आहे.

बॅरक्लेच्या म्हणण्यानुसार, पर्यायी म्हणजेच प्रयोगशाळेत तयार होणाऱ्या मांसाची बाजारपेठ येत्या दशकात 140 बिलिअन डॉलर्सची असू शकते. जागतिक मांस उद्योगाच्या 10 टक्के प्रयोगशाळेत तयार होणाऱ्या मांसाची बाजारपेठ असू शकते.

फॅक्टरीसदृश वातावरणात मांस तयार करणारे बियाँड मीट आणि इम्पॉसिबल फूड्स हे पर्याय सूपरमार्केट्स आणि रेस्टॉरंटमध्ये उपलब्ध आहेत.

मांसाहार करणाऱ्यांनो सावधान! पर्यावरणाचा विचार केलात का?

इट जस्टचं वेगळेपण हे की केवळ प्लाँटमध्ये तयार झालेलं मांस नाही पण प्रयोगशाळेत प्राण्यांच्या पेशी विकसित करून तयार केलेलं मांस आहे.

खाद्यपदार्थांच्या जागतिक बाजारपेठेच्या वाटचालीतला हा निर्णायक टप्पा असल्याचं इट जस्टला वाटतं आहे. अन्य देशही सिंगापूरप्रमाणे प्रोसेस्ड मांसाच्या वापराला मान्यता देतील अशी कंपनीला आशा आहे.

गेल्या दशकभरात, डझनवारी स्टार्टअप कंपन्यांनी प्रयोगशाळेत तयार झालेलं मांस बाजारात आणण्याचा प्रयत्न केला. पारंपरिक पद्धतीने मिळणाऱ्या मांसापेक्षा हे मांस नीतीमूल्य पातळीवर आघाडीवर आहे, असा दावा केला गेला आहे.

इस्रायलस्थित फ्युचर मीट टेक्नॉलॉजी आणि बिल गेट्स प्रणित मेमफिस मिट्स या दोन कंपन्या परवडणाऱ्या दरात आणि चवदार असं हे नव्या पद्धतीचं मांस बाजारपेठेत आणण्यासाठी उत्सुक आहेत.

सिंगापूरची शिओक मीट्स कंपनी क्रस्टिकन तयार करण्याच्या कामात गुंतली आहे.

प्रयोगशाळेत तयार होणाऱ्या या मांसामुळे पर्यावरणीय फायदे अनेकजण सांगत आहेत. मात्र शास्त्रज्ञांनी या मांसामुळे हवामान बदल प्रक्रियेला हातभार लावला जात असल्याकडे लक्ष वेधलं आहे.

काय आहेत आव्हानं?

मारिको ओ, बीबीसी न्यूज सिंगापूर

खाद्यपदार्थांच्या जागतिक बाजारपेठेच्या वाटचालीतला हा मैलाचा दगड आहे, असं इट जस्ट कंपनीच्या प्रमुखांनी सांगितलं. मात्र या मांसापुढची...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

सिंगापूरने प्रयोगशाळेत तयार झालेल्या चिकनला मान्यता दिली आहे. हे चिकन प्राण्यांची कत्तल करून मिळवलेलं नसेल. अशा स्वरुपाचा हा पहिलाच प्रयोग आहे आणि त्याला मंजुरी देण्यात आली आहे.


सामग्री: इटली निवडणुका

सोमवारी वाटाघाटींची तिसरी फेरी अयशस्वी झाली, ज्यानंतर इटलीचे राष्ट्राध्यक्ष सर्गियो मात्तारेल्ला यांनी आता आपल्यासमोर दोनच पर्याय शिल्लक असल्याचं सांगितलं - एकतर नवीन निवडणुकांना सामोरं जायचं किंवा वर्षअखेरपर्यंत काळजीवाहू सरकारने देश चालवायचा.

मार्चमध्ये झालेल्या निवडणुकांमध्ये कोणत्याच पक्षाला बहुमताचा आकडा गाठता आला नव्हता.

निवडणुकांमध्ये काय झालं होतं?

मार्च महिन्यात इटलीत झालेल्या निवडणुकांमध्ये यावेळी वेगळीच चुरस पाहायला मिळाली. अनेक वर्षं व्यवस्थात्मक राजकारणाचा विरोध करणाऱ्या 'फाईव्ह-स्टार मूव्हमेंट' आणि 'द लीग' या दोन पक्षांनी चक्क निवडणुकांमध्ये लक्षणीय कामगिरी केली.

पण दोन्ही पक्षांना स्वबळावर सत्तेत येण्याइतका पाठिंबा मिळाला नाही.

इटलीचे राष्ट्राध्यक्ष सर्गियो मात्तारेल्ला

2009 साली स्थापन झालेल्या फाईव्ह स्टार पक्षाने या निवडणुकीत सुरुवातीपासूनच एकट्याने लढण्याचा निर्णय घेतला होता. प्रचारात ही आपली जमेची बाजू आहे, असं दाखवण्याचा त्यांनी प्रयत्न केला.

पण बहुमताजवळ पोहोचता न आल्यामुळे त्यांचं हेच 'स्वावलंबित्व' त्यांना अडचणीचं ठरलं.

1991 साली स्थापन झालेल्या द लीगची सुरुवात एक विभक्ततावादी पक्ष म्हणून झाली होती. दक्षिण इटली मुख्य भूमीपासून वेगळा केला जावा, ही त्यांची मागणी बरीच गाजली होती. पण काळाच्या ओघात, दक्षिण इटलीबाबतचा आपला विरोध मवाळ करत त्यांनी बेकायदेशीर स्थलांतरितांविरुद्ध भूमिका घेत लोकप्रियता मिळवली.

उजव्या विचारसरणीच्या पक्षांमध्ये आतापर्यंत माजी पंतप्रधान सिल्व्हिओ बर्लुस्कोनी यांचा फोर्झा इटालिया हा पक्ष प्रमुख मानला जायचा. मार्चमधल्या निकालांनंतर द लीगने उजव्या पक्षांचं अघोषित नेतृत्व पत्करल्याचं चित्र आहे.

वाटाघाटींमध्ये काय घडलं?

गेले दोन महिने सुरू असलेल्या वाटाघाटींमध्ये कोणत्याच पक्षाने नमतं घेतलं नाही, त्यामुळे सरकार स्थापनेचा तिढा कायम आहे.

फाईव्ह स्टार आणि द लीग या दोन प्रमुख पक्षांनी जुलै महिन्यात नवीन निवडणुका घेण्याला पाठिंबा दिला आहे. या संदर्भातला अंतिम निर्णय मात्तारेल्ला घेतील.

द लीगचे प्रमूख माटेओ सेल्विनी

आताच्या निवडणुकीत फाईव्ह स्टार मुव्हमेंट या पक्षाने सर्वाधिक मतं मिळवी. पण त्यांनी उजव्या विचारसरणीच्या फोर्झा इटालिया आणि द लीग यांच्या आघाडीत सामील होण्यास नकार दिला. तसंच डाव्या विचारसरणीच्या डेमोक्रॅटिक पार्टीबरोबर जाणंही अमान्य...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

सरकार स्थापनेसाठीची इटलीत गेले दोन महिने सुरू असलेली मोर्चेबांधणी फसली आहे.


सामग्री: इटली, भारत, जपान, दक्षिण कोरिया या देशांचा या आठ देशांत समावेश असल्याचं असोसिएट प्रेसच्या वृत्तात म्हटलं आहे. तर टर्कीने ही सवलत मिळवली असल्याचं रॉयटर्सने म्हटलं आहे. त्यामुळे तात्पुरती का होईना, भारतात इंधन दरवाढ टळल्याची चिन्हं आहेत.

2015मध्ये झालेल्या हटवण्यात आलेले निर्बंध पुन्हा लादण्यात आले असून, इराणवर लादण्यात आलेले आतापर्यंतचे हे कठोर निर्बंध असल्याचे व्हाईट हाऊसने म्हटलं आहे. या निर्बंधात इराणमधील उर्जा, जहाज आणि बँकिंग या सेक्टरना लक्ष्य करण्यात आलं आहे.

युरोपीयन युनियनने ज्या कंपन्या इराणशी कायदेशीरपणे व्यवसाय करत आहेत, त्यांची हितसंबंध जपले जातील, असं म्हटलं आहे.

डोनाल्ड ट्रंप यांनी शुक्रवारी या निर्बंधांची घोषणा केली. हे करत असताना त्यांना गेम ऑफ थ्रोन्समधील Winter is Coming च्या धर्तीवर Sanctions Are Coming असं ट्वीट केलं.

ट्रंप यांनी मे महिन्यात इराणसोबतच्या अणुकरारातून अमेरिका बाहेर पडत असल्याची घोषणा केली. त्यानंतर निर्बंधाची अंमलबजावणी सुरू झाली. हा करार होताना तत्कालीन राष्ट्राध्यक्ष बराक ओबामा यांनी हा करार इराणला अण्वस्त्र निर्मितीपासून रोखेल असं म्हटलं होतं.

2015मध्ये झालेल्या करारामध्ये यूके, फ्रान्स, जर्मनी, रशिया, चीन हे देशही सहभागी होते. हे देश या कराराचं पालन करणार आहेत. तसंच अमेरिकेचे निर्बंध चुकवण्यासाठी स्वतःचीच पेमेंट सिस्टम विकसित करणार असल्याचं या देशांनी म्हटलं आहे.

इराण आंतरखंडीय क्षेपणास्त्रांची निर्मिती करत असून येमेन आणि सीरिया या देशांतही हस्तक्षेप करत आहे, हे मान्य करता येणार नाही, अशी ट्रंप यांची भूमिका आहे. तर इराणने अमेरिकवर टीका केली आहे.

सोमवारपासून अंमलबजावणी

अमेरिकेच्या निर्बंधांची अंमलबजावणी सोमवारपासून सुरू होईल. निर्बंधांचा हा दुसरा टप्पा आहे. इराणची वर्तणूक मुळापासून बदलण्यासाठी हे निर्बंध लादण्यात आले आहेत, असं अमेरिकेचे परराष्ट्र मंत्री माईक पाम्पेओ यांनी म्हटलं आहे.

तेल व्यवसायावर येणार बंधनं

अमेरिकेने 12 अटी घातल्या आहेत, त्या इराणने पूर्ण केल्या तर हे निर्बंध हटवले जातील, असं ते म्हणाले. इराणने दहशतवादाला पाठबळ देणं बंद करावं, सीरियात हस्तक्षेप करू नये, अण्विक आणि क्षेपणास्त्र कार्यक्रम पूर्णपणे थांबवावा, अशा अटींचा यात समावेश आहे.

सवलती काय असतील?

पॉम्पेओ म्हणाले, "काही देश तातडीने इराणकडून खनिज तेल आयात करणं थांबवू शकत नाहीत. अशा...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

अमेरिकेचे राष्ट्रध्यक्ष डोनाल्ड ट्रंप यांनी इराणवर निर्बंध लादण्याची घोषणा केली. हे करत असतानाच इराणकडून तेल आयात करणाऱ्या 8 देशांना मात्र अमेरिकेच्या संभाव्य कारवाईतून वगळण्यात आलं आहे.


सामग्री: इटलीचा गोलरक्षक जिआनल्युइगी बफनला स्वीडनविरुद्धच्या पराभवानंतर अश्रू आवरले नाहीत.

गडद निळी जर्सी परिधान केलेले 'अझ्युरी' अर्थात इटलीचे शिलेदार वर्ल्डकपवर नाव कोरण्याच्या शर्यतीत होते. पण तब्बल 60 वर्षांनंतर प्रथमच इटलीचा संघ वर्ल्डकपसाठी पात्र होऊ शकला नाही.

म्हणूनच 2018 मध्ये रशियात होणाऱ्या फुटबॉल महासंग्रामात इटली आपल्यासारखाच निव्वळ प्रेक्षकाच्या भूमिकेत असेल!

फुटबॉलची क्रेझ जगभर पसरली आहे. 2018च्या वर्ल्डकप स्पर्धेसाठी पात्र ठरण्याची संधी 210 संघांना आहे,पण फक्त 32 संघच या स्पर्धेत खेळू शकतात. साहजिकच साभार परत जाणाऱ्यांचं पारडं कललेलं आहे.

पण सोमवारी रात्री या पारड्यात इटली हा पॉवरबाज भिडू दाखल झाला आणि फुटबॉलविश्वात खळबळ उडाली. स्वीडनविरुद्धच्या लढतीत 0-0 ने बरोबरी झाली पण कमी गोल सरासरीमुळे इटलीचं पॅकअप पक्कं झालं.

क्रिकेटवेड्या आपल्या देशातही इटलीच्या पराभवाचे पडसाद सोमवारी रात्री व्हॉट्सअॅप ग्रुप्स, ट्वीटर हॅशटॅग्स आणि फेसबुक पोस्ट्सच्या माध्यमातून उमटले.

2007मध्ये कॅरेबियन बेटांवर भरलेल्या वर्ल्डकपमध्ये भारतीय क्रिकेट संघाचं आव्हान प्राथमिक फेरीतच संपुष्टात आलं होतं. सख्खे शेजारी असणाऱ्या श्रीलंका आणि बांगलादेशकडून पराभूत झाल्यानंतर भारतीय संघ रित्याहाती माघारी परतणार, हे स्पष्ट झालं आणि देशभर कल्लोळ उडाला.

त्या संघात सचिन तेंडुलकर, राहुल द्रविड, सौरव गांगुली, युवराज सिंग, वीरेंद्र सेहवाग अशा दिग्गजांचा समावेश होता.

मग काय, देशात जणू शोककळाच पसरली. खेळाडूंच्या घरांवर हल्ले झाले. देशासमोरचे सगळे गंभीर प्रश्न बाजूला पडले आणि चॅनेलवरच्या चर्चांना तगडा खुराक मिळाला.

तेव्हा भारतात जे झालं ते सगळं आता इटलीत घडत आहे. भारतीय क्रिकेट संघ किमान त्या वर्ल्डकपमध्ये खेळून माघारी परतला होता. इटलीला तर पात्रतेची कवाडंही खुली होऊ शकली नाहीत. त्यामुळे इटलीच्या फुटबॉलरसिकांचं दु:ख अधिक गहिरं आहे.

स्वीडनविरुद्ध इटलीचा संघ.

आपला आणि इटलीचा संबंध विविधांगी आहे.

जिव्हा तृप्त करणारं चीज, पास्ता आणि पिझ्झा ही इटलीचीच देणगी. दिवसेंदिवस आपल्या देशात हे त्रिकुट घट्ट पकड घेत आहे. मध्यमवर्गातून अप्पर मध्यमवर्गाकडे संक्रमण करणाऱ्या मंडळींच्या घरात इटालियन मार्बल दिसू लागतं.

गावोगावच्या छोट्या दुकानांना मालपुरवठा करणारी 'पिआजिओ' ही गाडी म्हणजे अस्सल इटालियन ब्रँड. काही वर्षांपूर्वी चारचाकी गाडी म्हणजे 'फियाट' असं...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

एका फुटबॉल मॅचमधला पराजय अख्ख्या देशासाठी नामुष्की ठरू शकतो, याचा प्रत्यय सोमवारी इटलीच्या निमित्ताने तमाम जगाने घेतला.


सामग्री: इटलीचे वाहतूक मंत्री डॅनिलो टोनिनेली यांनी ही मोठी दुर्घटना असल्याचं म्हटलं आहे.

इथल्या अॅडनक्रोनोस या वृत्तसंस्थेनं स्थानिक अँब्युलन्स सेवेच्या हवाल्यानं मृतांची संख्या मोठी असल्याचं म्हटलं आहे. हा पुलाला तोलणाऱ्या टॉवरपैकी एक टॉवर कोसळल्याने हा पूल मोठा भाग कोसळला. या परिसरात सध्या वादळी हवामान आहे.

या दुर्घटनेत पुलाचा मोठा भाग कोसळला असून कोसळेला भाग हा रेल्वे मार्गावर पडला आहे. याबरोबर पुलावर वाहतूक करणारे ट्रक आणि इतर वाहनंही खाली कोसळली आहेत.

हा पूल 1960मध्ये बांधण्यात आला असून पुलाचं नाव मोरांडी पूल असं आहे. पुलाचा कोसळेला भाग फार मोठा आहे. या परिसरात मोठा पाऊस सुरू असताना हा पूल कोसळला आहे.

फ्रान्सचे पंतप्रधान इमॅन्युअल मॅक्रॉन यांनी मृतांना श्रद्धांजली वाहिली असून इटलीला मदत करण्याची तयारी दाखवली आहे.

पूल कसा पडला?

या परिसरात तुफानी पाऊस सुरू आहे. स्थानिक वेळेनुसार सकाळी 11.30 वाजता पूलाचा हा भाग कोसळला. पूल पडताना पाहिलेले नागरिक पिएत्रो एम अलअसा म्हणाले, "पुलावर वीज पडताना मी पाहिलं. त्यानंतर पूल पडला." त्यांनी अनसा या वृत्तवाहिनीला ही माहिती दिली. पूल पडत असताना त्यावर मोठी वाहतूक होती.

ढिगाऱ्याखाली ट्रक आणि कार अडकल्या आहेत. शिवाय आजूबाजूच्या इमारतींना तडे गेले आहेत.  पूलाचा पडलेला हा भाग पोल्सेवेरा नदीवरून जातो.

हे वाचलं का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

इटलीतील वायव्येकडील जन्वा शहरात पूल कोसळून 37 ठार झाले आहेत. जवळपास 90 मीटर इतक्या उंचीचा हा पूल होता. मृतांचा संख्या वाढण्याची शक्यता व्यक्त होत आहे. 15 जण गंभीर जखमी असल्याचं पोलिसांनी बीबीसीला सांगितलं.


सामग्री: इटलीच्या नौदलाने लिबियाच्या किनाऱ्यावर बोट बुडाल्याची माहिती दिली आहे. या बोटीवर 117 लोक होते. तर दुसरी घटना पश्चिम भूमध्य सागरात घडली असल्याचे मोरोक्को आणि स्पेनच्या प्रशासनाने म्हटलं आहे. मृतांची नेमकी संख्या कळू शकलेली नाही.

2018मध्ये भूमध्य सागर ओलांडताना एकूण 2200 स्थलांतरितांना जीव गमावला आहे.

भूमध्य समुद्रात स्थलांतरितांचे मृत्यू का वाढत आहेत? - पाहा व्हीडिओ

UNHCRचे आयुक्त फिलिपो ग्रँडी यांनी युरोपाच्या दाराशी होत असलेल्या या मृत्यूंकडे दुलर्क्ष करता येणार नाही, अशी प्रतिक्रिया दिली आहे.

पहिल्या घटनेत भूमध्य समुद्राच्या पश्चिमेला 53 प्रवासी असलेलली बोट बुडाली. यातील बचावलेली एक व्यक्ती 24 तास समुद्रात अडकून पडली होती. या व्यक्तीवर मोरोक्कोत उपचार सुरू आहेत.

तर दुसरी बुडालेली बोट लिबियातून शनिवारी निघाली होती. या बोटीत 120 लोक होते अशी माहिती बचावलेल्या 3 लोकांनी दिली आहे. या 3 तिघांना हेलिकॉप्टरने समुद्रातून बाहेर काढण्यात आले.

International Organisation for Migrationने दिलेल्या माहितीनुसार 2019मध्ये पहिल्या 16 दिवसांत 4,216 स्थलांतरितांनी समुद्र ओलांडून युरोपमध्ये प्रवेश केला आहे.

इटलीसह काही युरोपीय देशांनी स्थलांतरितांना सामावून घेण्यास नकार दिला आहे. इटलीते उपपंतप्रधान मॅटो सालविनी यांनी फेसबुक पोस्टमध्ये म्हटलं आहे, "जोपर्यंत आपण स्थलांतरितांना स्वीकारत राहू तोपर्यंत तस्कर अशी कामं करत राहतील आणि लोक प्राणाला मुकतील."

हे वाचलं का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

भूमध्य समुद्रात बोट बुडण्याच्या 2 घटनांत जवळपास 170 लोकांचा बुडून मृत्यू झाला असल्याची भीती युनायटेड नेशन्स हाय कमिशन फॉर रेफ्युजीने  (UNHCR) व्यक्त केली आहे. शुक्रवारी या घटना घडल्या.


सामग्री: इटलीच्या माचेराता या शहरात भर दुपारी अचानक झालेल्या या हल्ल्यानं नागरिकांमध्ये घबराट निर्माण झाली. एका गाडीतून हल्लेखोरानं अंदाधुंद  गोळीबार करत परकीय नागरिकांना लक्ष्य केलं. या प्रकरणात ताब्यात घेण्यात आलेल्या आरोपीचं नाव ल्युका त्रैनी असं असून तो 28 वर्षांचा आहे.

वंसद्वेषातून हा हल्ला झाल्याचं बोललं जात आहेत. पोलिसांनी ताब्यात घेतलं तेव्हा ल्युकानं इटलीचा राष्ट्रध्वज स्वतःभोवती गुंडाळला होता. त्यानं गेल्या वर्षी  झालेल्या स्थानिक निवडणुकांमध्ये स्थलांतरितांविरोधा असलेल्या नॉर्दर्न लीगच्या बाजूनं भाग घेतला होता. त्यानं पोलिसांना फॅसिस्ट सलाम केल्याचं बोललं जातं.

या हल्ल्यानंतर तिथल्या महापौरांनी नागरिकांना दक्षतेचा उपाय म्हणून घराबाहेर न पडण्याचं आवाहन केलं आहे. या हल्ल्याबरोबरच याच शहराच्या दुसऱ्या एका भागातही गोळीबार झाल्याचं वृत्त आहे. एका 18 वर्षीय मुलीची हत्या झाल्यानंतर इटलीच्या या शहरातला विया स्पालातो आणि व्हिया दी व्हेलेनी हे भाग पोलिसांच्या रडावर होते. या भागातून या हत्येप्रकरणी एका नायजेरियन व्यक्तीला ताब्यातही घेण्यात आलं होतं.

या अटकेनंतर सोशल मीडियावर या हल्ल्याचा बदला घेण्याविषयीच्या अनेक द्वेषमूलक पोस्ट करण्यात आल्या होत्या.

स्थानिक वृत्तसंस्थांनी या दोन घटनांचा एकमेकांशी संबंध असल्याचं म्हटलं आहे. एका स्थानिक वेबसाईटनं पोलिसांनी अटक केलेल्या व्यक्तीनं इटलीचा राष्ट्रध्वज लपेटून घेतला असल्याचं दाखवलं आहे. इटलीच्या पोलिसांनीदेखील हल्लेखोराला अटक करतानाचे फोटो ट्वीट केले आहेत.

उजव्या विचारसरणीचे राजकीय नेते या हत्येच्या निमित्ताने स्थलांतरिकविरोधाचा मुद्दा रेटून नेत आहेत. इथल्या सार्वत्रिक निवडणुकांमध्ये हा मुद्दा महत्त्वाचा ठरण्याची शक्यता आहे.

दरम्यान इटलीचे पंतप्रधान पाओलो जेंटिलोनी यांनी या गोळीबाराच्या घटनेचा उल्लेख प्रचार मोहिमांमध्ये करण्यास तात्पुरती बंदी घालती आहे. यातून वंशद्वेषाला खतपाणी मिळेल, असं ते म्हणतात.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

इटलीमध्येम माचेराता शहरात चालत्या गाडीतून पादचाऱ्यांवर बेधुंद गोळीबार करण्यात आला. यात 6 लोक जखमी झाले आहेत. इटली पोलिसांनी यासंदर्भात संशयित आरोपीला ताब्यात घेतलं आहे. आफ्रिकी स्थलांतरितांना या हल्लेखोरानं लक्ष्य केल्याचं सांगितलं जातं.


सामग्री: इटलीत कोरोना व्हायरसच्या बळींची संख्या 8 मार्च या एका दिवसात 133 नं वाढून 366 झाल्याची अधिकृत आकडेवारी समोर आलीय. तर संसर्ग झालेल्यांची संख्याही लक्षणीयरीत्या वाढलीय.

नागरी संरक्षण यंत्रणेच्या माहितीनुसार, संसर्ग झालेल्यांची संख्याही 25 टक्क्यांनी वाढून 5,883 वरुन 7,375 वर गेलीय.

कोरोना व्हायरसच्या बळींची आणि संसर्ग झालेल्यांची आकडेवारी चिंताजनक असल्यानं इटलीनं मोठी पावलं उचलण्यास सुरुवात केलीय.

इटलीतल्या लोंबार्दिया प्रांतासह 14 प्रांतांना प्रवासासाठी परवानगी घेणं बंधनकारक करण्यात आलंय. बाहेरील देशातून इटलीत येणाऱ्या प्रवाशांचं प्रमाण अत्यल्प आहे. तसेच आता देशांतर्गत प्रवास करण्यावर निर्बंध घालण्यात आहेत.

कोरोना व्हायरस रोखण्यासाठी इटलीत नवे नियम लागू करण्यात आलेत, त्यानुसार प्रवासासाठी लोकांसमोर ही अट ठेवण्यात आलीय.

इटलीचं आर्थिक केंद्र मानलं जाणारं मिलान हे शहर लोंबिर्दिया प्रांताची राजधानी आहे.

शाळा, जिम, संग्रहालयं, नाईटक्लब आणि इतर सार्वजनिक ठिकाणं बंद करण्याचे आदेश इटलीचे पंतप्रधान ज्युसेप्पे कॉन्टे यांनी दिलेत. येत्या 3 एप्रिलपर्यंत या सर्व अटी आणि बंदीच्या सूचना कायम राहणार आहेत.

गेल्याच आठवड्यात 10 दिवसांसाठी इटलीतले सर्व विद्यापीठं आणि शाळा बंद ठेवण्याचे आदेश देण्यात आले होते.

इटलीतल्या आर्थिक गोष्टींवर मोठा परिणाम

कोरोना व्हायरसमुळं इटलीत झालेल्या मृत्यूंची संख्या, संसर्ग झालेल्या लोकांची संख्या पाहिल्यास आता हे निश्चित झालंय की, चीनबाहेर इटलीत सर्वाधिक प्रमाणात कोरोना व्हायरसचा प्रसार झालाय.

उपाय म्हणून लोकांना वेगळं ठेवलं जातंय. मात्र, इटलीत याचा आर्थिकदृष्ट्या परिणाम उत्तरेतील भागावर झालाय. उत्तर इटलीचा भाग हा आर्थिकदृष्ट्या ताकदवान मानला जातो.

10 लाख लोकसंख्या असलेल्या लोंबार्दिया प्रांतातल्या आरोग्य व्यवस्थेवर तर मोठा ताण पाहायला मिळतोय. इथल्या हॉस्पिटलच्या कॉरिडोरमध्येही रूग्णांवर उपचार केले जातायत.

"आम्हाला लोकांच्या जीवाची काळजी आहे. त्यासाठी करण्यात येत असलेल्या या उपायांमुळं कदाचित काही गोष्टींचा त्याग करावा लागेल. कदाचित त्या गोष्टी लहान असतील किंवा मोठ्याही," असं पंतप्रधान कॉन्टे यांनी सांगितलं.

आधी म्हटल्याप्रमाणं लोंबार्दियामधील मिलान हे शहर इटलीचं आर्थिक केंद्र आहे. मात्र, नव्या नियमांनुसार लोकांना शहर सोडून जाता येणार नाही आणि शहरात इतरांना प्रवेशही मिळणार...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

कोरोना व्हायरसनं जगातल्या बहुतांश देशात धुमाकूळ घातलाय. चीनमधील वुहान शहरातून पसरलेला कोरोना व्हायरस युरोपपर्यंत पोहोचलाय. किंबहुना, चीननंतर सर्वाधिक बळी युरोपातील इटलीत गेल्याची नोंद झालीय.


सामग्री: इटलीत बायकोशी भांडण झाल्यावर संतापलेल्या एका व्यक्तीने राग शांत करण्यासाठी चालायला सुरुवात केली आणि एक-दोन नाही तर चक्क 450 किमी रस्ता पालथा घातला.

इटलीच्या सोशल मीडियावर सध्या या व्यक्तीची चांगलीच चर्चा सुरू आहे. त्याला लोकांनी 'फॉरेस्ट गंप' नाव दिलं आहे. 1994 साली आलेल्या हॉलीवुड सिनेमातला हा नायक होता. अमेरिकेत हजारो किमी धावणाऱ्या एका नायकाची ती गोष्ट होती.

तब्बल आठवडाभर तो चालत होता. मात्र, म्हणतात ना आगीतून फुफाट्यात… तसाच काहीसा प्रकार या व्यक्तीच्या बाबतीत घडला.

बायकोवरचा राग शांत करण्यासाठी निघाला आणि संचारबंदीचं उल्लंघन केलं म्हणून 485 डॉलर्सचा दंड भरावा लागला. त्याला फानो या शहरात रात्री 2 वाजता पोलिसांनी अडवलं आणि दंड आकारला.

एका स्थानिक वृत्तपत्रात ही बातमी छापून आली आणि बघता बघता सोशल मीडियावर व्हायरल झाली. लोकांच्या भन्नाट प्रतिक्रिया मिळाल्या.

काहींनी त्याला हिरो म्हणत दंड आकारणं चुकीचं असल्याचं म्हटलं. या व्यक्तीला खरंतर पुरस्कार मिळायला हवा आणि नवीन शूजही, अशी प्रतिक्रिया एकाने दिली.

तर रागाच्या भरात बरेचदा माणसाकडून हिंसक कृत्य घडतं. मात्र, या व्यक्तीने पायी चालून आदर्श घालून दिला आहे, अशी कौतुकाची थापही अनेकांनी दिली.

"आपण गाडी आणलेली नाही. पायी आलोय," असं या व्यक्तीने पोलिसांना सांगितलं. रोज जवळपास 60 किमी पायी चालल्याचं आणि रस्त्यात लोकांनीच खायला-प्यायला दिल्याचंही ते म्हणाले.

"चालून-चालून थोडा थकवा आल्याचं" त्यांनी पोलिसांना सांगितलं. पोलिसांना ते रात्रीच्या थंडीत कुडकुडत किनारपट्टीवर फिरताना दिसले होते.

ताब्यात घेतल्यावर पोलिसांनी डेटाबेसमध्ये या व्यक्तीची माहिती तपासल्यावर त्यांच्या पत्नीने पती हरवल्याची पोलीस तक्रार दिल्याचं पोलिसांना कळलं. पोलिसांनी त्यांच्या पत्नीशी संपर्क साधल्यावर त्या पतीला नेण्यासाठी फोनाला गेल्या.

मात्र, 485 डॉलर्सच्या दंडाविषयी पत्नीची काय प्रतिक्रिया होती, हे मात्र सांगण्यात आलेलं नाही.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.रोज रात्री8 वाजता फेसबुकवर बीबीसी मराठी न्यूज पानावर बीबीसी मराठी पॉडकास्ट नक्की पाहा.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

नवरा-बायको म्हटलं की वाद-विवाद, भांडण, रुसवे-फुगवे हे सारं आलंच. पण बायकोशी भांडण झालं म्हणून कुणी 450 किमी पायपीट केली, असं सांगितलं तर कदाचित विश्वास बसणार नाही. इटलीमध्ये मात्र असं घडलं आहे.


सामग्री: इटलीतल्या व्हर्नोना शहराजवळ असणाऱ्या मिनर्बे गावात एका प्राथमिक शाळेत शिकणाऱ्या या मुलीला शाळेच्या जेवणाचे पैसे न भरल्याने नेहमीच्या जेवणाऐवजी ट्यूना मासा आणि क्रॅकर (एक प्रकारचं खारं बिस्किट) जेवायला दिलं होतं.

ही मुलगी एका स्थलांतरित गरीब कुटुंबातली आहे.

आपल्याला दिलेलं जेवण पाहून त्या मुलीला अश्रू आवरले नाहीत असं इटालियन मीडियाने दिलेल्या बातम्यामध्ये म्हटलं होतं.

"मी त्या मुलीच्या पालकांना तिच्या रोजच्या जेवणाची जी फी असेल ती भरण्यात मदत करू इच्छितो," असं अॅन्टोनिओ यांनी मिनर्बेचे महापौर आंद्रेया गिराडी यांना सांगितलं. त्यानंतर राजकीय वाद निर्माण झाला कारण आंद्रेया हे स्थलांतरितांच्या विरोधात आहेत.

आंद्रेयांचं म्हणणं होतं की त्या शाळकरी मुलीला फक्त डबाबंद ट्यूना मासा आणि क्रॅकर देण्याचं कारण कॅन्टिनची फी भरणाऱ्या इतर पालकांना असं वाटू नये की इथे काही मुलांना फी न भरता जेवण दिलं जातं, हे होतं.

पण इटलीच्या सेंटर-लेफ्ट डेमोक्रॅटिक पक्षाने मात्र शाळा प्रशासनावर भेदभाव केल्याचा आरोप केला आहे.

मीडियामध्ये आलेल्या बातमीनुसार शाळेत इतर मुलांना पास्ता तसंच इतर गोष्टी खायला दिल्या तर या मुलीला फक्त डबाबंद ट्यूना मासा आणि क्रॅकर खायला दिले.

ही बातमी इटालियन सोशल मीडियावर वाऱ्यासारखी पसरली आणि असं समोर आलं की अनेक गरीब स्थलांतरितांच्या मुलांना अशी वागणूक शाळांकडून दिली गेलेली आहे.

ला रिपब्लिका नावाच्या वर्तमानपत्रात प्रसिद्ध झालेल्या बातमीनुसार अनेकदा शाळेतल्या शिक्षकांनी त्यांचा डबा अशा मुलांना दिला आहे जे शाळांच्या कॅन्टिनची फी भरू शकत नाहीत.

ट्यूना आणि क्रॅकर

कोरियारे डेल्ला सेरा या वर्तमानपत्राला दिलेल्या मुलाखतीत आंद्रेया गिराडी यांनी म्हटलं होतं की "नाजूक आर्थिक परिस्थिती असणाऱ्या 30 कुटुंबांना आम्ही मदत करत आहोत. आमच्याकडे अनेक गरीब घरांमधून मुलं येतात पण प्रत्येकाला आम्ही पूर्ण जेवण देऊ शकत नाही. त्यामुळे ज्यांनी कॅन्टीन फी भरली नाही अशा मुलांना काय खायला द्यायचं याविषयी काही गोष्टी आम्ही ठरवल्या आहेत."

काही मुलांना इतरांपेक्षा वेगळं जेवायला द्यावं असं आम्हालाही वाटत नाही पण आमची मजबुरी आहे. आम्ही सगळ्या मुलांना सगळंच खायला द्यायचं म्हटलं तर जे कॅन्टिनची फी भरतात अशा मुलांनाही आम्ही अन्न देऊ शकणार नाही.

मिनर्बेच्या लोकप्रतिनिधींनी मात्र, "एका लहान शाळकरी मुलीचा तुम्ही अपमान करता कारण...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

इंटर मिलान फुटबॉल क्लबचा स्टार फुटबॉलर अॅन्टोनिओ कॅड्रेव्हा याने एका शाळकरी मुलीच्या जेवणाचा खर्च उचलेला आहे.


सामग्री: इटलीमधल्या मिलान शहरातील मिलानो सेंट्रल रेल्वे स्टेशनवरील एक कपल

पण जेव्हा डॉक्टर किंवा तज्ज्ञ संसर्ग टाळण्यापासून दूर राहा असं सांगतात, तेव्हा त्यांना शारीरिक संबंधही अभिप्रेत आहेत का, असा प्रश्नही उपस्थित होतोय.

लैंगिक संबंधांमधूनही कोरोनाचा संसर्ग होऊ शकतो का, कोरोनाचा सेक्स लाइफवर परिणाम होतो का, हे प्रश्नही विचारले जाताहेत.

शास्त्रज्ञांच्या मते अजूनपर्यंत तरी कोरोना व्हायरसमुळे होणारा Covid-19 हा आजार लैंगिक संबंधामुळे पसरतो, यासंबंधी कोणताही ठोस निष्कर्ष समोर आलेला नाहीये. मात्र या विषाणूचा संसर्ग हा संक्रमित व्यक्तीच्या अतिशय थेट संपर्कात आल्यामुळे होतो, हे सिद्ध झालंय.

ब्रिटीश सरकारनं कोरोना संबंधी घ्यायच्या काळजींबद्दल प्रसिद्ध केलेल्या सूचनांमध्ये लैंगिक संबंधांचाही समावेश आहे. युनिव्हर्सिटी ऑफ एंगलियामधील मेडिसीन विभागातील तज्ज्ञ प्रोफेसर पॉल हंटर यांनी या सूचनांचा अर्थ स्पष्ट केला.

पॉल हंटर यांनी सांगितलं, "जर तुमच्या पार्टनरमध्ये कोरोना व्हायरसच्या संसर्गाची कोणतीही चिन्हं दिसत नसतील, तर तुम्ही लैंगिक संबंध ठेवू शकता. पण जर तुमच्या पार्टनरची तब्येत खराब असेल किंवा तुम्हाला संसर्गाची लक्षणं जाणवत असतील तर तुम्ही शारीरिक संबंधांपासून दूर राहणचं चांगलं.

सर्वांत महत्त्वाचं म्हणजे कोरोनाचं संकट वाढत असताना तुमच्या पार्टनरशिवाय अन्य कोणाशीही लैंगिक संबंध ठेवू नका, असंही प्रोफेसर हंटर यांनी स्पष्ट केलं आहे

न्यूयॉर्कमधील सार्वजनिक आरोग्य विभागाच्या अधिकाऱ्यांनीही लैंगिक संबंधाविषयी मार्गदर्शक तत्त्वं प्रसिद्ध केली आहेत. कोरोनाचा संसर्ग वाढत असताना काय सुरक्षित आहे किंवा काय सुरक्षित नाही, याविषयी त्यांनी स्पष्ट सूचना केल्या आहेत.

आवश्यक नसेल तर शारीरिक संपर्क टाळणंच योग्य असं न्यूयॉर्कच्या सार्वजनिक आरोग्य विभागाच्या सूचनेमध्ये म्हटलं आहे. चुंबनामुळे कोरोना व्हायरसचा संसर्ग अगदी सहज होऊ शकतो.

त्यामुळे सध्याच्या काळात जर तुम्ही सिंगल असाल, तर अजून काही दिवस डेटिंगच्या विचारापासून लांबच राहा किंवा तुमचं प्रेम सुरक्षित अंतरावरून व्यक्त केलेलं अधिक चांगलं.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

कोरोना व्हायरसचा प्रादूर्भाव जगभरात वाढत आहे. सध्याच्या घडीला तरी कोरोनावरचा सर्वात प्रभावी इलाज सोशल डिस्टन्सिंग आणि स्व-अलगीकरण हेच आहेत.


सामग्री: इटालियन खाद्यपर्थांमध्ये सर्वांत वरचा मान आहे पास्ता या डिशला. पण गंमत म्हणजे पास्ता इटलीचा नाहीच. अरब व्यापाऱ्यांनी पास्ता इटलीत आणला, असं समजलं जातं.

फॉर्च्यून कुकीज जगभरातल्या चायनिज रेस्टॉरंट्समध्ये प्रसिद्ध असतील. पण या कुकीजही मुळच्या चीनच्या नाहीत. ब्रिटनमधल्या भारतीय रेस्टॉरंटमध्ये विंदालू ही डिश लक्ष वेधते. पण विंदालूचं मूळ भारत अथवा ब्रिटनमध्ये नाही.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

पास्ता, फॉर्च्यून कुकीज, क्रॉसंट्स आणि विंदालू या डिशची सुरुवात कशी आणि कुठे झाली याबद्दल तुम्हाला काही तरी नक्कीच माहिती असले. पण ती माहिती किती खरी आहे?


सामग्री: इडलिब इतकं खास का आहे?

हा प्रांत म्हणजे सीरियाचे राष्ट्राध्यक्ष बशर अल असद यांना सत्तेवरून हटवण्यासाठी प्रयत्न करणाऱ्या लोकांचा बालेकिल्ला आहे.

UNच्या मते इडलिबमध्ये 29 लाख लोक राहतात. त्यातील 10 लाख लहान मुलं आहेत. या शहरातील बहुतांश लोक बंडखोरांच्या ताब्यातल्या भागातून पळून आले आहेत.

जसजसा सरकारनं बंडखोरांच्या ताब्यातल्या ठिकाणावर ताबा मिळवला तसंतसे तिथले लोक पळून इडलिबमध्ये आले.

इथे जर बंडखोरांचा पराभव झाला तर सीरियातल्या बंडखोरांच्या ताब्यात असलेल्या प्रदेशांची संख्या कमी होईल.

इडलिबमध्ये बंडखोरांचा पराभव झाला तर तो त्यांचा अंत असू शकतो.

इडलिब कोणाच्या नियंत्रणाखाली आहे?

या भागावर कोणत्याही एका गटाचा दबाव नाही. सगळ्या गटांचे मिळून इथे तीस हजार सैनिक आहेत.

सध्या या शहरातला सगळ्यांत शक्तिशाली गट हयात तहरीर अल शम म्हणजे HTS हा आहे. या जिहादी गटाच्या तारा अल कायदाशी जुळलेल्या आहेत.

HTSचा प्रांताच्या राजधानीशिवाय तुर्कस्तानच्या सीमेवर असलेल्या बाब अल हवा नाम यांच्या सीमेवर ताबा आहे. UNच्या मते ती एक कट्टरतावादी संघटना आहे. या संघटनेत जवळजवळ 10 हजार सैनिक आहेत. त्यातील अनेक लोक परदेशातून आलेले आहेत.

NLF म्हणजेच नॅशनल लिबरेशन फ्रंट ही हा या शहरातला दुसरा प्रभावी गट आहे. या संघटनेवर तुर्कस्तानचा वरदहस्त आहे. याच वर्षी, HTSचा दबदबा कमी करण्यासाठी या संघटनेची स्थापना करण्यात आली आहे.

हल्ल्याची तयारी आताच का?

इडलिबच्या लढाईचा कौल आता राष्ट्रपती असद यांच्या बाजूने झुकताना दिसत आहे. सीरियाचा मित्रपक्ष असलेल्या रशियाच्या हवाई हल्ल्यामुळे आणि इराणचं समर्थन असलेल्या हजारो सैनिकांच्या मदतीने देशातल्या इतर बंडखोरांचा बंदोबस्त करण्यात आला आहे.

30 ऑगस्टला सीरियाचे परराष्ट्र मंत्री वालिद मुआलेम यांनी घोषणा केली की, आता सरकारचं लक्ष्य इडलिब शहर आहे. इडलिब ताब्यात घेण्यासाठी सीरिया कोणताही त्याग करण्यास तयार आहे.

आधीच तुर्कस्तानमध्ये सीरियाचे 30 लाख शरणार्थी आहेत. सीमेच्या जवळच्या युद्धामुळे पुन्हा एकदा लोक तुर्कस्तानला जाऊ शकतात, अशी भीती तुर्कस्तानला आहे.

इडलिबच्या लोकांचं काय होईल?

सैन्याच्या कारवाईमुळे तिथल्या भागात प्रचंड हानी होण्याची शक्यता आहे. आधीच तिथल्या वाईट परिस्थितीमुळे लोकांची परिस्थिती आणखी हलाखीची होईल. शहरात मुलभूत सोयीसुविधांचा अभाव आहे.

UNच्या एका ज्येष्ठ अधिकाऱ्यांनी इशारा दिला आहे...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

सीरियाचं युद्ध शेवटच्या टप्प्यात आलेलं आहे. सीरिया आणि रशिया इडलिबवर जोरदार हल्ला करण्याच्या बेतात आहे. मात्र हा विजय म्हणजे साधासुधा विजय नसेल.


सामग्री: इडली सांबार

आशिया असो वा अमेरिका, न्याहरी न करणं बऱ्याच देशांमध्ये चुकीचं मानलं जातं. खरंतर जगभरात सकाळचा नाश्ता न करणाऱ्यांची संख्या मोठी आहे. अमेरिकेत तीन चतुर्थांश लोकच नियमित नाश्ता करतात तर केवळ दोन तृतियांश ब्रिटिश नागरिक नियमित न्याहरी घेतात.

ब्रेकफास्ट म्हणजेच रात्रभर उपाशी असण्याचं चक्र ब्रेक करणं. शरीर रात्री अंगात असलेल्या ऊर्जेचा वापर शरीराची वाढ आणि पुनर्निमाणासाठी करतं.

ब्रिटिश आहारतज्ज्ञ सारा एल्डर सांगतात, "संतुलित नाश्ता केल्याने आपल्या शरीराला ऊर्जा मिळते. यातून शरीराच्या विकासासाठी गरजेचं प्रथिनं आणि कॅल्शिअम मिळतं."

न्याहारी खरंच महत्त्वाची आहे का?

मात्र सकाळच्या नाश्त्याला इतकं महत्त्व दिलं जावं की नको, यावर आता तज्ज्ञांमध्ये मतभेद दिसू लागले आहेत.

हल्ली उपाशी राहण्याची क्रेझ आली आहे. शिवाय सकाळच्या नाश्त्यामध्ये घेतल्या जाणाऱ्या डबाबंद कडधान्यात अतिप्रमाणात साखर असणंही आरोग्यासाठी चांगलं नाही, असं काही जण मानतात.

एका संशोधनाने तर सकाळचा नाश्ता घातक असल्याचं म्हटलं आहे.

मग अखेर सत्य काय आहे? दिवसाची सुरुवात करण्यासाठी नाश्ता आवश्यक आहे? की मग सकाळच्या नाश्त्यासाठी कडधान्य विकणाऱ्या कंपन्यांचं हे कारस्थान आहे?

मिसळपाव

ब्रेकफास्टबद्दल सर्वाधिक संशोधन होतं ते म्हणजे त्याच्या लठ्ठपणाशी असलेल्या संबंधावर. शास्त्रज्ञ याबाबत वेगवेगळी मतं मांडतात.

अमेरिकेमध्ये 50 हजारांहून जास्त जणांवर एक संशोधन करण्यात आलं. त्यात जे लोक सकाळचा नाश्ता करतात, त्यांचा BMI म्हणजेच बॉडी मास इंडेक्स संतुलित असल्याचं आढळलं. या तुलनेत रात्री उशिरा जेवण करणाऱ्यांचा BMI जास्त आढळला.

संशोधकांच्या मते नाश्ता केल्याने तुम्हाला समाधान मिळतं. तुमची रोज कमी कॅलरी खर्च होते.

ब्रेकफास्टमुळे खाण्या-पिण्यावरही नियंत्रण येतं. सकाळच्या नाश्त्यामध्ये घेतले जाणारे पदार्थ हे तंतुमय आणि पौष्टिक असतात. यामुळे नंतर घेण्यात येणाऱ्या जेवणाप्रती इन्सुलिनची संवेदनशीलताही वाढते. हे मधुमेहाच्या रुग्णांसाठी जोखमीचं ठरू शकतं.

ब्रेकफास्ट आणि लठ्ठपणाचा संबंध

मात्र सकाळी नाश्ता न केल्यामुळे लठ्ठपणा वाढतो की न्याहारी न करण्याची सवय आणि लठ्ठपणा एकाचवेळी असणं केवळ योगायोग आहे, हे मात्र या संशोधनातून स्पष्ट झालं नाही.

52 लठ्ठ महिलांवर याविषयी स्वतंत्र संशोधन करण्यात आलं. या स्त्रिया दिवसभरात सारख्या कॅलरीचे पदार्थ घ्यायच्या. मात्र...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

जुनी म्हण आहे - न्याहरी राजासारखी, दुपारचं जेवण राजासारखं आणि रात्रीचं जेवण फकीरासारखं असावं. म्हणजे सकाळी भरपूर नाश्ता केला पाहिजे. त्यामुळे दिवसभर मानसिक आणि शारीरिक मेहनतीसाठी ऊर्जा मिळते.


सामग्री: इतकं 'स्पेशल' का, असा प्रश्न तुम्हाला पडला असेल. सहाजिक आहे. पण याचं उत्तर खरंतर सोशल मीडिया युजर्सनीच शोधलं आहे.

रॉयल चॅलेंजर्स बंगलोर्सचा कर्णधार असलेल्या विराट कोहलीने काल म्हणजे शनिवारी आयपीएलच्या 13 व्या हंगामातील आपल्या सर्वाधिक धावांची नोंद केली. विराटने नाबाद 90 धावा केल्या.

तसंच, कर्णधार म्हणून विराटनं चेन्नई सुपर किंग्जविरोधातील आतापर्यंतचा सर्वात मोठा विजय (37 धावांनी) मिळवला.

Twitter पोस्ट समाप्त, 1

हे इतकंच कारण विराटसाठी कालचा दिवस 'स्पेशल' असण्याला होतं का? तर विराटच्या चाहत्यांच्या मते, तसं नाहीय. विराटच्या 'स्पेशल' दिवसाचं कारण चाहत्यांनी शोधलंय.

विराटच्या चाहत्यांच्या मते, त्याच्या 'स्पेशल शो'चं सर्व श्रेय जातं विराटच्या पत्नीला, म्हणजेच अभिनेत्री अनुष्का शर्माला.

अनुष्का शर्मा शनिवारी (10 ऑक्टोबर) दुबईतील सामना पाहण्यासाठी हजर होती. विराटच्या चाहत्यांच्या दाव्यानुसार, ब्रॉडकास्टरने कॅमेऱ्यात अनुष्काला दाखवल्यानंतर सामन्याचं चित्र अगदी 180 अंशात बदललं.

अर्थात, सामन्याची दिशाच बदलण्याला अनुष्काची उपस्थिती किती कारणीभूत, हे काही आपल्याला सांगता येणार नाही. मात्र, हे खरंय की, शनिवारी विराट कोहलीच्या खेळीमध्ये अगदी दोन भाग दिसले.

बंगळुरूच्या संघाने 16 ओव्हरमध्ये केवळ 103 धावा केल्या होत्या. यात विराट कोहलीने 30 चेंडूत 34 धावा केल्या होत्या. मात्र, पुढच्या 22 चेंडूत विराटच्या फलंदाजीने अक्षरश: कमाल केली आणि 52 चेंडूत नाबाद 90 धावा नावावर केल्या. शेवटच्या चार ओव्हरमध्ये बंगळुरूच्या संघाने 66 धावा करून धावसंख्या 169 वर पोहोचवली.

विराटच्या चाहत्यांच्या मते, जर अनुष्का उपस्थित असताना विराटची कामगिरी वाईट झाली, तर सोशल मीडियावरून तिला दोष दिलं जातं, मग आता तिला श्रेयही दिलं गेलं पाहिजे.

प्रत्येक भूमिकेत विराट हिट

विराटनं एकीकडे धडाकेबाज फलंदाजी, तर दुसरीकडे कर्णधारपदही योग्यपणे सांभाळलं.

दुबईतल्या सामन्यासाठी संघात क्रिस मॉरिसला समाविष्ट करण्याचा निर्णय फायद्याचा ठरला. मॉरिसनं केवळ 19 धावा देत तीन विकेट्स घेतल्या. तसंच, 16 धावा देऊन दोन विकेट्स घेणाऱ्या वॉशिंग्टन सुंदरही महत्त्वाचा ठरला.

सहा सामन्यात चार विजय मिळवून विराट कोहलीच्या संघानं दोन अंकी गुण मिळवले असून, क्रमवारीत चौथ्या स्थानावर संघ पोहोचला आहे.

चेन्नईविरोधात मोठ्या फरकाने विजय मिळवल्याने रन रेटही सुधारला आहे.

धोनीचं...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

विराट कोहलीसाठी शनिवारचा (10 ऑक्टोबर) दिवस स्पेशल होता. मैदानावरची फलंदाजी तर धडाकेबाज होतीच, पण त्याच्या चेहऱ्यावरील हास्यही स्पेशल होतं. अगदी आनंद जाहीर करण्याची स्टाईलही स्पेशल आणि चेन्नईविरोधात मिळवलेला विजयही स्पेशल.


सामग्री: इतकंच नव्हे तर मादागास्करच्या राष्ट्राध्यक्षांनी ही औषधी कोरोनावरचं थेट औषध असल्याचंही जाहीर करून टाकलं आहे.

या वनौषधीवर बीबीसीच्या दक्षिण आफ्रिकेतल्या प्रतिनिधी नोम्सा मासेको यांचा रिपोर्ट.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

दक्षिण आफ्रिकेत लेंगाना नावाची वनौषधी कोरोनावर औषध म्हणून वापरली जात आहे. याला WHO ने मान्यता दिलेली नसली तरी लोक याची औषध म्हणून खरेदी करत आहेत.


सामग्री: इतकंच नव्हे तर या भागात आरोग्य कर्मचारी म्हणून जाणाऱ्या महिलांना याला तोंड द्यावं लागत आहे. लोकांची तपासणी करताना या महिलांकडे सुरक्षा साहित्यही नाहीये.

पाकिस्तान प्रशासित काश्मीरमधून मा जॅरल यांचा रिपोर्ट.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

पाक प्रशासित काश्मीरमध्ये लोकांनी अजूनही कोरोना व्हायरसविषयी विशेष माहिती नसल्याचं पुढे आलंय. इथले लोक अंधश्रद्धांमुळे आरोग्य कर्मचाऱ्यांना प्रतिसाद देत नाहीयेत.


सामग्री: इतकंच नाही तर नुकतीच त्यांनी परीक्षाही दिली आणि त्यात त्यांना त्यांच्या जावयापेक्षा जास्त मार्क्सही मिळाले.

केरळमधील अलपुजा भागातील चेप्पादू येथे राहणाऱ्या 96वर्षीय कार्तियानी अम्मा या आजींनी अक्षरलक्ष्यम साक्षरता कार्यक्रमांतर्गत झालेल्या परीक्षेत 98 टक्के मार्क मिळवले. केरळाच्या प्रौढ साक्षरता मिशननं ही परीक्षा घेतली होती.

प्रौढ साक्षरतेच्या बाबतीत केरळाचा देशात पहिला क्रमांक आहे. त्याच केरळामध्ये प्रौढ शिक्षणाचा आणखी प्रसार व्हावा म्हणून एक कार्यक्रम राबवण्यात येत आहे.

"माझं शिक्षण एवढ्यावरच थांबणार नाही. माझं चौथीचं शिक्षण पूर्ण होईल. मग मी आठवी, दहावी असं शिक्षण पूर्ण करणार आहे. शंभर वर्ष पूर्ण होण्याआधी मला माझी दहावी पूर्ण करायची आहे. त्यांनतर मला वाटतं की मला सरकारी नोकरी मिळावी," असं त्यांनी बीबीसीच्या प्रतिनिधी प्रमिला कृष्णन यांना सांगितलं.

आजींना कम्प्युटरदेखील शिकायचं आहे.

या परीक्षेत त्यांच्या घरातून त्या एकट्या नव्हत्या. त्यांचे जावई देखील त्यांच्यासोबत होते.

"माझे जावई आणि मी सोबतच अभ्यास केला. पण परीक्षेमध्ये ते प्रश्नांची उत्तरं विसरले. मला मात्र सगळं लक्षात होतं," आजी आनंदानं सांगतात.

त्यांच्या जावयाला त्यांच्यापेक्षा दहा टक्के कमी म्हणजे 88 टक्के मिळाले.

ही परीक्षा पास झाल्यानंतर त्यांना मुख्यमंत्री पिनरयी विजय यांच्याकडून प्रमाणपत्र मिळालं आहे.

या वर्षी राज्यात एकूण 43,000 प्रौढांनी परीक्षा दिली होती. कार्तियानी या सर्व परीक्षार्थींपैकी सर्वांत ज्येष्ठ आहेत. त्यांना गणित आणि लेखन कौशल्यात पैकीच्या पैकी मार्क्स पडले. पण प्रशिक्षण या विषयात त्यांना दोन गुण कमी मिळाले.

त्या सांगतात, लहानपणी त्यांची परिस्थिती बेताची होती त्यामुळे त्यांना शिक्षण घेता आलं नाही.

मुलं, नातवंडं असा त्यांचा परिवार आहे.

त्या सांगतात, "लहान मुलांना शिकताना पाहून मला देखील शिकावंसं वाटलं. जर माझं लहानपणी शिक्षण पूर्ण झालं असतं तर मी सरकारी अधिकारी झाले असते."

कार्तियानी आजींची मुलगी अम्मीनी यांनीच त्यांना शिकण्याबद्दल सूचवलं. अम्मीनी यांनी वयाच्या 62व्या वर्षी दहावीची परीक्षेत यश मिळवलं.

अक्षरलक्ष्यम साक्षरता कार्यक्रमाचे संचालक पी. एस. श्रीकला सांगतात, "आता कार्तियानी हजारो लोकांसाठी रोल मॉडल आहेत. सध्या राज्यातल्या दोन हजार वॉर्डात हा कार्यक्रम सुरू आहे. पुढच्या टप्प्यात आणखी जास्त लोकांपर्यंत...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

शिकण्यासाठी वयाची अट नसते असं म्हटलं जातं. पण या आजींनी मात्र हे वाक्य खरं करून दाखवलं आहे. 96व्या वर्षी या आजी हातात वही आणि पेन घेऊन गणितं सोडवतात.


सामग्री: इतकंच नाही तर भाजपला पूर्ण बहुमत मिळालं नाही तर नितीन गडकरी हे पंतप्रधानपदाचे दावेदार होतील असंही म्हटलं जात होतं. अशा गडकरींना पुन्हा वाहतूक खात्याचीच जबाबदारी का देण्यात आली?

नरेंद्र मोदी यांच्या मंत्रिमंडळाने काल शपथ घेतल्यावर आज खातेवाटप जाहीर झालं. भाजपचे अध्यक्ष अमित शाह यांच्याकडे गृहमंत्रालयाची जबाबदारी सोपविण्यात आली आहे.

राजनाथ सिंह यांच्याकडे संरक्षण मंत्रालय, निर्मला सीतारामन यांच्याकडे अर्थमंत्रालय तर एस. जयशंकर यांच्याकडे परराष्ट्र खात्याची जबाबदारी देण्यात आली आहे. नितीन गडकरी यांच्याकडे रस्ते आणि भूपृष्ठवहन खात्याची पुन्हा एकदा जबाबदारी देण्यात आली आहे.

पंतप्रधान मोदींनी नितीन गडकरी यांच्या कामाचं वारंवार कौतुक केलं होतं. पण त्यांच्याकडून गंगाशुद्धीकरण खातं काढून घेण्यात आलं. त्या ऐवजी त्यांच्याकडे लघु-उद्योगाची जबाबदारी देण्यात आली आहे.

 2014 साली प्रतिदिन 12 किमी लांबीचे रस्ते बांधण्यात येत होते. नितीन गडकरी यांच्या कार्यकाळात प्रतीदिन 30 किमी अशा गतीने रस्ते तयार होऊ लागले. तसेच सागरमाला प्रकल्प आणि गंगाशुद्धीकरण प्रकल्प त्यांनी हाती घेतले. पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी त्यांचे अनेकदा कौतुकही केले होते.

भाजपचे ट्रबलशूटर

2017 साली गोव्यामध्ये झालेल्या विधानसभा निवडणुकांमध्ये काँग्रेस सर्वांत जास्त जागा मिळवणारा पक्ष म्हणून सत्तास्थापनेकडे वाटचाल करत होता. या निवडणुकीमध्ये भाजपच्या जागा घटल्या तसेच भाजपच्या मुख्यमंत्र्यांचाही पराभव झाला होता. मात्र नितीन गडकरी यांनी तात्काळ चक्रे फिरवून गोव्यात आघाडी स्थापन केली.

घटकपक्षांच्या मागणीनुसार मनोहर पर्रिकर पुन्हा गोव्यात येण्यास तयार झाले. या सर्व प्रयत्नांमुळेच भाजपने सत्तास्थापनेचा दावा सादर करून मनोहर पर्रिकर यांच्याकडे मुख्यमंत्रिपदाची जबाबदारीही सोपविली.

या सर्व प्रयत्नांचे श्रेय नितीन गडकरी यांना देण्यात येते. गेल्या पाच वर्षांमध्ये रस्ते वाहतूक मंत्रालयातील कामगिरीबरोबरच गोव्यात सत्ता स्थापन करणे हा त्यांचे मोठे यश मानले जाते. भाजपचं बहुमत घटून आघाडीचे सरकार स्थापन करावे लागले तर नितीन गडकरी सर्वसमावेशक चेहरा होऊ शकतात अशी चर्चा होत होती.

'नरेंद्र मोदी यांना आव्हान देणारा सध्या तरी मंत्री नाही'

नितीन गडकरी यांना पहिल्या चार महत्त्वाच्या खात्यांमधून बाहेर ठेवण्यामागे कोणते कारण असावे याचं उत्तर त्यांनी केलेल्या कामातच आहे...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

लोकसभा निवडणुकीच्या प्रचारारम्यान नितीन गडकरींनी केलेल्या वक्तव्यावरून असा अर्थ काढला जात होता की गडकरी हे मोदींना आव्हान ठरू शकतील.


सामग्री: इतकंच नाही, तर 'चांगलं लिहू शकणारे लेखक' घेऊन हा सीझन नव्याने बनवा अशी मागणी 5 लाखाहून अधिक चाहत्यांनी केली आहे. तशा आशयाची एक ऑनलाईन याचिकाच या चाहत्यांनी सुरू केली आहे.

TheChange.Org या साईटवर ही याचिका सुरू झाली आहे आणि यामध्ये भाग घेणाऱ्यांची संख्या दिवसागणिक वाढतच आहे.

या मेगा-सीरियलचा आठवा सीझन पाहून अनेक चाहत्यांची निराशा झाली आहे. जॉर्ज आर आर मार्टिन यांच्या कांदबऱ्यांवर आधारित ही सीरियल जगभरात प्रचंड लोकप्रिय आहे. पण आठव्या सिझनच्या नुकत्याच प्रदर्शित झालेल्या भागानंतर या सीरियलवर प्रचंड टीका होते आहे.

आपल्या आवडत्या कॅरेक्टर्सचं वागणं आणि वेगळ्याच दिशेने जाणारं कथानक पाहून चाहत्यांची निराशा झाली आहे असं या ऑनलाईन याचिकेत म्हटलं आहे.

आणि म्हणूनच 'चांगलं लिहू शकणारे लेखक' घेऊन हा संपूर्ण सीझन पुन्हा बनवा अशी मागणी चाहत्यांनी केली आहे.

या याचिकेत म्हटलंय की या सीरियलचे क्रिएटर डेव्हिड बेनिऑफ आणि डीबी वेस 'यांनी सिद्ध केलंय की ते किती अकार्यक्षम आहेत.'

या लेखकांना संदर्भासाठी कोणतंही साहित्य उपलब्ध नसल्याचंही याचिकाकर्त्यांचं म्हणणं आहे. कारण लेखक जॉर्ज मार्टिन यांच्या कांदबरी मालिकेतलं पुढचं पुस्तक 'The Winds of Winter' अपूर्ण आहे.

गेम ऑफ थ्रोन्सचा आठवा आणि शेवटचा सीझन ढोबळमानाने या पुस्तकावर आधारित आहे. पण हे पुस्तक पूर्ण झालं नसल्याने सीरियलचा शेवट पुस्तकापेक्षा वेगळा आहे.

"काहीतरी अर्थबोध होईल असाच या सीरियलचा शेवटचा सीझन हवा. माझ्या अपेक्षा पूर्ण करा आणि हा सीझन पुन्हा बनवा HBO वाल्यांनो," असं या याचिकेत म्हटलं आहे.

ज्यांनी या याचिकेवर सही केलीये त्यांनी देखील आपली मतं व्यक्त केली आहेत. अनेक चाहत्यांचं म्हणणं आहे की सीरियल 'घिसाडघाईने संपवली', तर इतरांचं म्हणणं आहे की 'या आठव्या सीझनमुळे खऱ्या लेखकाचा अपमान झाला आहे', तर काही जणांनी तर म्हटलंय की आत्तापर्यंत जे 'काही कथानक फुललं होतं त्याची आठव्या सीझन मध्ये पार माती केलीये.'

"इतके दिवस जे कथानक होतं, मालिकेतली पात्र जशी वागत होती, प्रेक्षकांना खिळवून ठेवण्याचं जे तंत्र होतं, ते सगळंच एका फटक्यात संपलं आहे. असं वाटतंय की ही सीरियल संपवायची म्हणून सगळी घाई आहे. जसं काही मालिकाकर्त्यांना काही पडलेलीच नाहीये," याचिकेवर सही करणाऱ्या एका व्यक्तीने लिहिलं.

अर्थात आठवा सीझन पुन्हा बनवणं HBO ला परवडण्यासारखं नाहीये कारण प्रत्येक भाग...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

गेम ऑफ थ्रोन्सच्या निर्मात्यांना थंडीने हुडहुडी भरायची वेळ आली आहे कारण या सीरियलच्या आठव्या सीझनला मिळणारा प्रतिसाद थंड पडत चालला आहे.


सामग्री: इतक्या लहान वयात वेटलिफ्टिंगला सुरूवात करण्याचं श्रेय पवनी तिच्या पालकांना देते. आपल्या अत्यंत उत्साही मुलीमधल्या ऊर्जेला सकारात्मक दिशा देण्याचा त्यांचा प्रयत्न होता.

पवनीचं कुटुंब मूळचं आंध्र प्रदेशमधल्या विशाखापट्टणम जिल्ह्यातल्या जी कोथापल्ली गावचं. त्यांनी पवनीला 2011 साली हैदराबादला तेलंगणा स्पोर्ट्स अकेडमीमध्ये घातलं. तेव्हा ती केवळ आठ वर्षांची होती.

पवनी आणि तिच्या कुटुंबीयांची मेहनत सार्थ ठरली जेव्हा ती वेगवेगळ्या राज्यस्तरीय आणि राष्ट्रीय स्तरावरील स्पर्धांमध्ये खेळायला लागली. तिच्या वयोगटातल्या स्पर्धकांवर ती वरचढ ठरत होती.

2020 हे वर्ष तर तिच्यासाठी खास होतं. तिनं उझबेकिस्तानमधल्या ताश्कंदमध्ये  झालेल्या एशियन युथ अँड ज्युनिअर वेटलिफ्टिंग चॅम्पिशियनशिपमध्ये ज्युनियर आणि युथ गटामध्ये दोन रौप्य पदकं जिंकली.

अडचणींशी झगडत झालेला प्रवास

अतिशय दुर्गम भागातून येणाऱ्या पवनी कुमारीसाठी प्रशिक्षणाच्या सोयीसुविधा मिळवणं हे सर्वांत मोठं आव्हान होतं. त्यामुळेच लहान वयातल्या पवनीला घरापासून दूर ठेवण्याचा कठोर निर्णय तिच्या पालकांना घ्यावा लागला.

प्रशिक्षक पी. मनिक्याल राव यांनी पवनीकडे विशेष लक्ष दिलं. प्रशिक्षकांकडून मिळालेल्या मार्गदर्शनामुळेच आपली खेळाडू म्हणून जडणघडण झाल्याचं पवनी सांगते.

अॅकेडमीमध्ये तिचं पूर्ण लक्ष हे खेळावरच केंद्रित झालं होतं. सुट्ट्यांमध्येसुद्धा ती घरी न जाता स्पर्धांची तयारी करण्यासाठी थांबायची.

पवनीचं प्रशिक्षण तर योग्य दिशेनं सुरू होतं, पण आयुष्यानं जणू तिची परीक्षा पाहायचं ठरवलं होतं. तब्येत बिघडल्यामुळे तिच्या वडिलांना घरीच थांबणं भाग पडलं. शेतीवरच अवलंबून असलेल्या या कुटुंबाला त्यामुळे आर्थिक अडचणींना तोंड द्यावं लागत होतं.

त्यामुळे पवनीला खेळावर लक्षही केंद्रित करता येत नव्हतं. तो काळ तिच्यासाठी खडतर होता. 2019 पर्यंत पवनी अडचणींशी झगडत होती.

पवनीच्या घरातले तिला आवश्यक ते आर्थिक पाठबळ देऊ शकत नव्हते, पण त्यांनी तिला पूरेपूर मानसिक आणि भावनिक आधार दिला.

कठोर मेहनतीनं मिळवलं यश

बोधगया इथं 2019 मध्ये झालेल्या युथ (सब ज्युनियर बॉईज अँड गर्ल्स), 56वी पुरूष आणि 32 वी महिला (ज्युनियर) नॅशनल वेटलिफ्टिंग चॅम्पियनशिपमध्ये तिची कारकिर्द रुळावर आली.

तिथे तिनं 'बेस्ट लिफ्टर' पुरस्कार जिंकला तसंच युथ सेक्शनमध्ये खेळत असताना दोन विक्रमही रचले.

त्यातूनच पवनीचा...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

ज्या वयात अनेक मुलांना खांद्यावरच्या दप्तराचंही ओझं होत असतं, त्या वयात केव्हीएल पवनी कुमारीनं वेटलिफ्टिंगला सुरूवात केली होती.


सामग्री: इतर 150 शरणार्थींना स्थानिक मच्छिमारांनी वाचवलं. लिबियाच्या तटरक्षक दलाच्या जवानांनी या 150 जणांना किनाऱ्यापर्यंत सुखरूप पोहोचवलं असल्याची माहिती यूनएनएचसीआरने दिली.

हे सर्व शरणार्थी एकाच जहाजात होते की वेगवेगळ्या जहाजात होते, हे अद्याप स्पष्ट झालं नाहीये.

लिबियाच्या राजधानीपासून सुमारे 120 किलोमीटर अंतरावर असलेल्या शहरातून हे जहाज प्रवासासाठी निघालं होतं.

"लिबियात सध्या संघर्ष सुरू आहे आणि तिथे शरणार्थींना अमानवी पद्धतीने वागवलं जात आहे. त्यामुळे ज्या लोकांना भूमध्यसागरातून वाचवलं जातं, त्यांना पुन्हा लिबियात पाठवणं योग्य नाही," असं संयुक्त राष्ट्राकडून सातत्याने सांगण्यात आलं आहे.

ट्युनिशियात मे महिन्यात समुद्रकिनारी जहाज बुडून सुमारे 65 जणांना जलसमाधी मिळाली होती. या दुर्घटनेतून वाचलेल्या 16 जणांना ट्युनिशियाच्या नौसेनेच्या जवानांनी किनाऱ्यापर्यंत आणलं होतं.

दरवर्षी हजारो शरणार्थी भूमध्यसागर पार करण्याचा प्रयत्न करतात. यातील बहुतांश शरणार्थी लिबियातील असतात.

शरणार्थ्यांना घेऊन प्रवास करणारी जहाजं अनेकदा बिकट अवस्थेत असतात. शिवाय जहाजांवर मर्यादेपेक्षा जास्त लोक चढतात. त्यामुळेही दुर्घटनेच्या घटना वाढतात.

2017 मध्ये शरणार्थींच्या स्थलांतराचं प्रमाण नाट्यमयरित्या कमी झाल्याचं पाहायला मिळालं. याचं कारण लिबियाच्या सैनिकांच्या मदतीने इटली शरणार्थींच्या स्थलांतराला रोखण्याचं काम करते आहे. समुद्रात शरणार्थी सापडल्यास पुन्हा लिबियात पाठवलं जात आहे.

जगभरातील मानवाधिकार संस्था इटली आणि लिबियाच्या या धोरणांवर टीका करत आहेत.

यंदा जानेवारी ते मार्च या तीन महिन्यात जवळपास 15 हजार 900 शरणार्थी भूमध्यसागरातील तीन मार्गांनी युरोपात आले. शरणार्थींच्या स्थलांतराची 2018 सालातील आकडेवारी पाहता, ही संख्या 17 टक्क्यांनी घटली आहे.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

लिबियाच्या समुद्रकिनारी शरणार्थ्यांचं जहाज बुडाल्याची दुर्घटना घडली आहे. या दुर्घटनेत 150 जणांना जलसमाधी मिळाली असल्याची भीती संयुक्त राष्ट्रांच्या शरणार्थी एजन्सीने (UNHCR) व्यक्त केली आहे.


सामग्री: इतर कंपन्याही अॅपलच्या फार पाठीमागे नाहीत. गुगल ज्या कंपनीचा भाग आहे ती कंपनी म्हणजेच अल्फाबेटचं बाजारमूल्य लवकरच 900 अब्ज डॉलर होणार आहे.

असंही म्हटलं जात आहे की शेअर मार्केटचे भाव आता यापेक्षा जास्त होणार नाहीत. त्याचा परिणाम अॅपलवर होऊ शकतो. पण तूर्तास तरी अॅपलनं इतिहास रचला आहे हे नक्की.

हे पाहिलं का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

अॅपल ही एक ट्रिलियन डॉलर म्हणजेच एक लाख कोटी डॉलर बाजारमूल्य असलेली जगातील पहिली कंपनी ठरली आहे. अॅपलला दरवर्षी 60 अब्ज डॉलरचा नफा होतो.