सामग्री: या संघर्षात आणखी एका महत्त्वाच्या गोष्टीकडे लक्ष वेधणं गरजेचं आहे आणि ते म्हणजे ब्रिटीश आणि भारतीयांमधला अविश्वास.

दिल्लीच्या चांदणी चौकात लाला हनवंत सहाय यांच्या आजोबांनी एक गोष्ट ऐकली होती. लाल किल्ल्याच्या बरोबर वर नवीन चंद्र दिसेल (पंधरवाड्यातला पहिला चंद्र) त्यावेळी लाल किल्ल्याचं आंगण ब्रिटिशांच्या रक्ताने माखलेलं असेल. पण, हे रक्त वाहून यमुना नदीत मिसळलं तर ब्रिटिशांनी जे गमावलं ते सगळं त्यांना पुन्हा मिळेल.

1912 साली झालेल्या हार्डिंग बॉम्बस्फोटाचा कट रचण्याच्या आरोपात लाला हनवंत सहाय यांना अटक झाली होती, पण तोपर्यंत त्यांच्या आजोबांचं निधन झालं होतं.

फैजाबादचे मौलवी अहमदुल्लाह शहा यांनी ही भविष्यवाणी केली होती. मात्र, दिल्लीतल्या चांदणी चौकात नाही तर मेरठमधल्या मुख्य बाजारात त्यांनी ही भविष्यवाणी केली होती. तिथल्या भितींवर लाल रंगात 'सगळं लाल होणार' असं लिहिलं होतं.

सर चार्ल्स नेपियर म्हणाले होते, "मी गव्हर्नर जनरल झालो तर ख्रिश्चन धर्माला राज्य धर्म बनवेल. कारण भारत आता इंग्लंडच्या अधिपत्याखाली आहे." त्यांच्या या वक्तव्याला विरोधक करताना मौलवी अहमदुल्लाह यांनी हिंदू आणि मुस्लिमांनी मिळून आपल्या पूर्वजांच्या विश्वासाला तडा जाऊ देता कामा नये, असं आवाहन केलं.

मेरठमधल्या सदर बाजारात मौलवींनी केलेल्या या वक्तव्याचा तिथे उपस्थित शिपायांवर मोठा परिणाम झाला. 'फिरंग्यांना मारा'च्या घोषणा देत शिपाई छावणी परिसरावर चालून गेले आणि इंग्रजांच्या बंगल्यात घुसले.

40  वर्षांचे कर्नल जॉन फिनिस यांनी त्यांना रोखण्याचा प्रयत्न केला. मात्र, संतप्त शिपायांनी त्यांच्या डोक्यात गोळी घातली. रविवार आणि सोमवार या दोन दिवसात अनेकांना ठार करण्यात आलं. पहिला मृत्यू जॉन फिनिस यांचा झाला. यानंतर शिपाई दिल्लीला गेले.

शिवशंकराचा संदेश, फकिराचा कलमा

दिल्लीकडे जाताना या शिपायांना आकाशात उडणारा निलकंठ पक्षी दिसला. शिपायांमधल्या हिंदू शिपायांनी, बघा आमचे ईश्वर शिवशंकर स्वतः आपल्याला मार्ग दाखवत असल्याचं म्हणाले.

काही वेळातच पांढऱ्या कपड्यातले एक फकीर दिसले. ते कलमा वाचत होते. मुस्लीम शिपायांनी हा त्यांच्यासाठी शुभसंदेश मानलं. मात्र, कलमा वाचत असताना एका कोबरा सापाने त्यांना फार त्रास दिला होता. कलमा वाचताना तो फना काढून त्या फकिरासमोर उभा ठाकला होता. हा साप कुठल्याही क्षणी आपल्याला दंश करेल, अशी भीती त्यांना वाटत होती....\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

पहिला स्वातंत्र्य लढा म्हणजेच 1857 चा उठाव भारताच्या इतिहासात अनेक अंगांनी महत्त्वाचा आहे. या संघर्षासोबतच भारतात मध्ययुगीन काळाचा शेवट आणि नव्या युगाची म्हणजे आधुनिक कालखंडाची सुरुवात झाली होती.


सामग्री: या संदर्भात ठाकरे सरकारनं दाखल केलेली पुनर्विचार याचिका सर्वोच्च न्यायालयानं फेटाळून लावली आहे.

सर्वोच्च न्यायालयाच्या या निर्णयामुळे ग्रामपंचायत, जिल्हापरिषद आणि स्थानिक स्वराज्य संस्थांमध्ये ओबीसींना मिळणारे अतिरिक्त राजकीय आरक्षण संपुष्टात येणार आहे.

महाराष्ट्रात स्थानिक स्वराज्य संस्थांमध्ये ओबीसींना 27 टक्के इतकं आरक्षण देण्यात आलं आहे.

प्रकरण काय?

महाराष्ट्र निवडणूक आयोगानं वाशिम, अकोला, नागपूर आणि भंडारा या जिल्ह्यांमधील जिल्हा परिषद आणि पंचायत समित्यांमध्ये ओबीसी आणि एससी/एसटींना 50 टक्क्यांहून अधिक आरक्षण देणारं नोटिफिकेशन जारी केलं होतं.

ते रद्द करत इथल्या ओबीसी उमेदवारांसाठीची निवडणूकही सर्वोच्च न्यायालयानं रद्द केली होती.

स्थानिक स्वराज्य संस्थांमध्ये ओबीसी आणि एससी/एसटींना 50 टक्क्यांहून अधिक आरक्षण देता येणार नाही, असंही न्यायालयानं स्पष्ट केलं होतं.

27 टक्के आरक्षणानुसारच जिल्हा परिषदेच्या निवडणुका घ्या, असे आदेशही न्यायालयाने दिले होते. या निर्णयाला ठाकरे सरकारनं आव्हान दिलं होतं. मात्र आता ठाकरे सरकारची ही याचिका फेटाळून लावली आहे.

राज्यात ठाकरे सरकारसमोर मराठा आराक्षणाचा पेच असतानाच सर्वोच्च न्यायालयाचा हा निकाल आल्यामुळे सरकारसमोरील डोकेदु:खी वाढण्याची शक्यता आहे.

महाविकास आघाडी सरकारचा ओबीसींवर पुन्हा अन्याय - देवेंद्र फडणवीस

सर्वोच्च न्यायालयाच्या निर्णयानंतर विरोधी पक्षनेते देवेंद्र फडणवीस यांनी ठाकरे सरकारवर टीका केली आहे.

त्यांनी म्हटलंय, "राज्य सरकारची फेरविचार याचिका सर्वोच्च न्यायालयाने फेटाळल्यामुळे ओबीसी समाजाचे राजकीय आरक्षण संपुष्टात आले आहे. केवळ आणि केवळ राज्य सरकारच्या नाकर्तेपणामुळे ओबीसी समाजावर पुन्हा अन्याय झाला आहे. यासंदर्भात राज्य सरकारकडे वारंवार पाठपुरावा करून, वारंवार स्मरणपत्रे पाठवूनसुद्धा कोणतीही कारवाई राज्य सरकारने केली नाही.

"आतातरी नाकर्तेपणा सोडून जागे व्हा, असे पत्र माजी मुख्यमंत्री आणि विधानसभेतील विरोधी पक्षनेते देवेंद्र फडणवीस यांनी मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे यांना पाठविले आहे."

ओबीसींना राजकीय व्यवस्थेमधून उडवण्याचा भाजपचा प्रयत्न - नाना पटोले

काँग्रेसचे प्रदेशाध्यक्ष नाना पटोले यांनी याविषयी प्रतिक्रिया देताना म्हटलं, "ओबीसींच्या राज्यातील संख्या ही जनगनणेच्या आधारे कळते. सर्वोच्च न्यायालयानं म्हटलं होतं की, केंद्र सरकारनं आम्हाला...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

सर्वोच्च न्यायालयानं स्थानिक स्वराज्य संस्थेतील अतिरिक्त ओबीसी आरक्षण रद्द ठरवण्याचा निर्णय सुनावला आहे.


सामग्री: या संदर्भातील एक व्हीडिओ सध्या सोशल मीडियावर व्हायरल झाला आहे. या घटनेची पडताळणी करण्यासाठी अनेक सामाजिक कार्यकर्त्यांनी पुढाकार घेतला. तसंच पोलीसही या पती-पत्नीचा शोध घेत आहेत.

ही घटना घडण्याआधी संबंधित महिलेवर दोन जणांनी बलात्कार केला असून यात एका पोलिसाचाही समावेश असल्याचा कृष्णा चंदगुडे यांचा दावा आहे.

"संबंधित महिलेशी संपर्क झाला असून आज (22 फेब्रुवारी) संध्याकाळपर्यंत उस्मानाबाद अधीक्षक कार्यालयात या संपूर्ण प्रकरणाविरोधात गुन्ह्याची नोंद दाखल करणार आहोत," अशी माहिती कृष्णा चंदगुडे यांनी दिली.

यासंदर्भात बीबीसी मराठीने उस्मानाबाद जिल्ह्यातील परांडा तालुक्यातील पोलीस निरीक्षक गिद्दे यांच्याशी संपर्क साधला.

"आम्हालाही व्हीडिओच्या माध्यमातून असा प्रकार झाल्याचं कळलं आहे. आम्ही त्या महिलेचा शोध घेत आहोत. परांडा तालुक्यातील त्यांच्या घरी गेलो होतो, पण घरी कोणीही नव्हतं. नेमका प्रकार कधी घडला? महिलेवर काही अत्याचार झाले आहेत का? महिला नेमकी कुठली आहे? याचा शोध आम्ही घेत आहोत," अशी माहिती पोलीस निरीक्षक गिद्दे यांनी दिली.

प्रकरण काय आहे?

सध्या सोशल मीडियावर एक व्हीडिओ व्हायरल होतोय. या व्हीडिओमध्ये चुलीवर ठेवलेल्या कढईत उकळतं तेल आहे. चुलीसमोर एक महिला बसली आहे. या महिलेचा पती कॅमेऱ्यासमोर पाच रुपयाचं नाणं उकळत्या तेलात टाकतो आणि आपल्या पत्नीला हे नाणं तेलातून बाहेर काढण्यास सांगतो.

या दृश्याचे चित्रिकरण करत असताना महिलेचा पती आपल्या पत्नीला शिक्षा देत असल्याचंही सांगत आहे. व्हीडिओमधील भाषा पारधी समाजाची आहे.

पतीच्या आग्रहास्तव पत्नी उकळत्या तेलात हात टाकून नाणं बाहेर काढण्याचा प्रयत्न करताना दिसते. पण तिचा हात खूप भाजतो आणि ती ओरडते. व्हायरल झालेला  व्हीडिओ या दृश्यासोबत थांबतो.

हा व्हीडिओ समोर आल्यानंतर पोलीस आणि सामाजिक कार्यकर्ते संबंधित जोडप्याचा शोध घेण्याचा प्रयत्न करत आहेत.

सामाजिक कार्यकर्ते कृष्णा चंदगुडे यांचा महिलेशी थेट संपर्क झाला नसला तरी तिच्याकडून काही प्राथमिक माहिती मिळाल्याचा दावा केला आहे.

ते म्हणाले, "महिला काही दिवस घरी नसल्याने तिच्यावर चारित्र्याचा संशय घेत पतीने तिची परीक्षा घेण्याचं ठरवलं आणि उकळत्या तेलातून पाच रुपयांचं नाणं काढण्यास सांगितलं."

व्हीडिओमधील पारधी भाषेतील संभाषण नेमके काय आहे?

हा व्हीडिओ पारधी भाषेतील असल्याने पती आणि पत्नीचं नेमकं संभाषण काय आहे हे...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

उकळत्या तेलातून पाच रुपयाचं नाणं बाहेर काढण्यास सांगून पतीने पत्नीच्या चारित्र्याची परीक्षा घेतल्याचा प्रकार उस्मानाबाद जिल्ह्यातील परंडा तालुक्यात घडल्याचे समोर आलं आहे. सामाजिक कार्यकर्ते कृष्णा चंदगुडे यांनी ही माहिती दिली आहे.


सामग्री: या संपूर्ण प्रकरणानंतर विरोधी पक्षनेते देवेंद्र फडणवीस यांनी सरकारला धारेवर धरलं. त्यानंतर सरकारमधील अनेक नेत्यांनी पुढे सरसावत देवेंद्र फडणवीस आणि त्यांच्या निकटवर्तीय समजल्या जाणाऱ्या अधिकाऱ्यांबाबत भाष्य केले.

या सर्व गोष्टींमुळे नेते आणि पोलीस अधिकारी यांच्यात नेमका कसा संबंध असतो याची चर्चा ऐरणीवर आली आहे. त्याच संबंधांचा घेतलेला आढावा.

नेते आणि IPS अधिकाऱ्यांचे हितसंबंध नवे नाहीत. योगेंद्र प्रताप सिंह, संजय पांडे सारख्या IPS अधिकाऱ्यांनी या हितसंबंधांबद्दल पोलीस सेवेत असतानाच वाचा फोडली. तर, काहींनी निवृत्तीनंतर या भ्रष्टाचाराबाबत भूमिका मांडली.

निवृत्त IPS अधिकारी वाय. पी. सिंह सांगतात, "पोलीस दलात पैसे देऊन पोस्टिंग विकत घेतल्या जातात."

पुण्याच्या माजी पोलीस आयुक्त निवृत्त IPS अधिकारी मीरा बोरवणकर, सुरेश खोपडे यांसारख्यांनी पोलीस आणि राजकारण्यांच्या हितसंबंधांना वाचा फोडली आहे.

'नेते आणि पोलिसांची असते नफ्यात भागीदारी'

योगेंद्र प्रताप सिंह 1985 च्या बॅचचे IPS अधिकारी आहेत. पोलीस दलातील भ्रष्टाचाराला कंटाळून 2004 मध्ये आपण सेवानिवृत्ती घेतली होती, असं ते सांगतात. पोलीस सेवेतच असतानाच लिहिलेल्या 'कार्नेज बाय एंजल्स' या पुस्तकातून त्यांनी पोलीस दलातील भ्रष्टाचाराला वाचा फोडली.

ते सांगतात, "नेते आणि IPS अधिकाऱ्यांमध्ये प्रॉफिट शेअरिंग अॅग्रीमेंट असतं. पोलीस दलात पोस्टिंग पैसे देऊन विकत घेतल्या जातात."

या पुस्तकात सिंह यांनी नेते आणि IPS अधिकाऱ्यांच्या गैरवर्तनाबद्दल लिहिलं होतं. त्यामुळे त्यांचे सहकारी नाराज झाले होते.

वाय. पी. सिंह म्हणतात, "पोलीस नेत्यांची कामं करतात आणि नेते पोलिसांची. त्यामुळे भ्रष्ट अधिकाऱ्यांना नेत्यांकडून अभय मिळतं. आपलं काम करून घेण्यासाठी राजकारणी IPS अधिकाऱ्यांना पोस्टिंग देतात. प्रमाणिक अधिकाऱ्यांना कधीच पोस्टिंग मिळत नाही."

वाय. पी. सिंह यांनी 'वल्चर्स ऑफ लव' या पुस्तकातून सीबीआय आणि महसूल विभागाच्या भ्रष्टाचाराला वाचा फोडली होती.

केव्हापासून सुरू झाले राजकारणी-पोलिसांचे लागेबांधे?

वरिष्ठ IPS अधिकारी सांगतात, "महाराष्ट्रात पोलीस अधिकारी आणि राजकारण्यांच्या आर्थिक हितसंबंधांना 1990 च्या दशकात सुरुवात झाली. मुंबईत गॅंगवॉर सुरू झालं आणि राजकारण्यांनी अधिकाऱ्यांना गुंडांविरोधात कारवाईचा ग्रीन सिग्नल दिला."

"मुंबईत एन्काउंटर स्पेशालिस्ट तयार झाले. त्यांचे वरिष्ठ IPS...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

गेल्या काही दिवसांपासून महाराष्ट्रातील गृहमंत्रालय आणि पोलीस दलातील संबंध ताणले गेल्याचं चित्र दिसतंय. मुंबईचे माजी पोलीस आयुक्त परमबीर सिंह यांनी गृहमंत्री अनिल देशमुखांवर खंडणी वसूल करण्याचे आरोप केले. तर अनिल देशमुखांनी हे आरोप फेटाळत परमबीर सिंह हे नाराज असल्यामुळे असे बोलत आहेत असं म्हटलं.


सामग्री: या संपूर्ण हिंसाचारासाठी पंतप्रधान नरेंद्र मोदी आणि केंद्रीय गृहमंत्री अमित शाहच जबाबदार आहे. असं वक्तव्य राष्ट्रवादी काँग्रेसचे अध्यक्ष शरद पवार यांनी केलं आहे.

मुंबईत आयोजित राष्ट्रवादी काँग्रेसच्या मेळाव्यात ते बोलत होते. दिल्लीतील घटनाक्रमावरून त्यांनी केंद्र सरकारवर जोरदार टीका केली.

"अमेरिकेचे अध्यक्ष भारत दौऱ्यावर असताना राजधानीत दंगली पेटतात. समाजात दुफळी माजते. केंद्रीय मंत्री देश के गद्दारोंको गोली मारो अशी वक्तव्यं करतात.

"हे मंत्री मिळालेली सत्ता समाजाच्या सर्व घटकांचं रक्षण करण्याऐवजी  समाजाच्या काही घटकांमध्ये अशांतता निर्माण करण्याचा प्रयत्न करतात यासारखी निंदनीय गोष्ट सध्या कोणतीही नाही. नुकत्याच झालेल्या विधानसभा निवडणुकीत यश मिळालं नाही म्हणून दंगलीच्या माध्यमातून समाजात दुफळी माजवण्याचा प्रयत्न केला जात आहे," असा आरोप त्यांनी यावेळी बोलताना केला.

त्यांच्या या टीकेला अद्याप भाजपकडून काही उत्तर आलेलं नाही.

"भाजपच्या काही नेत्यांनीच प्रक्षोभक वक्तव्यं करून वातावरण पेटवण्याचा प्रयत्न केला. पंतप्रधानाचं भाषण ऐकलं तर ते लक्षात येतं. पंतप्रधान प्रत्येक समाजाचे असतात. संपूर्ण देशाचं नेतृत्व करणारी व्यक्ती धार्मिक विसंवाद निर्माण करण्याचा प्रयत्न करत असेल तर ते चिंताजनक आहे. अनेक राज्यात ध्रुवीकरण्याच्या माध्यमातून वातावरण बिघडवलं जात आहे. अशा शक्तींना सत्तेपासून दूर ठेवण्यासाठी एकत्र येण्याची गरज आहे," असं मत शरद पवार यांनी व्यक्त केलं आहे.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

राजधानी दिल्लीत कायदा व सुव्यवस्थेची जबाबदारी केंद्र सरकारची आहे. गेल्या आठवड्यात दिल्लीत मोठा हिंसाचार उफाळून आला होता.


सामग्री: या संबंधित एक प्रकरण असंही होतं, ज्यामध्ये ननला सेक्ससाठी गुलाम म्हणून ठेवण्यात आलं होतं.

पोप फ्रान्सिस यांच्याअगोदरचे पोप बेनडिक्ट यांना धर्मगुरू शोषण करत असलेल्या नन्सच्या धर्मसभेला बंद करावं लागलं होतं, हेसुद्धा पोप त्यांनी मान्य केलं आहे.

पोप फ्रान्सिस यांनी धर्मगुरुंकडून नन्स म्हणजेच ख्रिस्ती जोगतिनींच्या होणाऱ्या लैंगिक शोषणाची बाब पहिल्यांदाच मान्य केली आहे, असं म्हटलं जात आहे.

"चर्च या समस्येवर उपाय शोधत आहे, पण ही समस्या आजही भेडसावत आहे," असं पोप फ्रान्सिस यांनी म्हटलं आहे.

पोप फ्रान्सिस सध्या आखाती देशांच्या दौऱ्यावर आहेत. पत्रकारांशी चर्चा करताना त्यांनी जोगतिनींच्या लैंगिक शोषणासंबंधीच्या मुद्द्यांवर चर्चा केली.

"लैंगिक शोषणाच्या प्रकरणांमुळे अनेक धर्मगुरुंना निलंबित करण्यात आलं आहे. पण यासाठी अधिक प्रयत्न गरजेचे आहेत," असं त्यांनी म्हटलं आहे.

समस्येविषयी माहिती

"धर्मगुरू नन्सचं शोषण करत आहेत, ही बाब चर्चला माहिती आहे आणि चर्च यावर काम करत आहे. यावर काम करण्यासाठी आम्ही प्रयत्नरत आहोत," असं त्यांनी म्हटलं आहे.

"पोप बेनडिक्ट यांनी महिलांच्या एका धर्मसभेला संपुष्टात आणण्याचं धैर्य दाखवलं, कारण धर्मगुरुंनी या महिलांना तिथं सेक्ससाठी गुलाम म्हणून ठेवलं होतं," त्यांनी पुढे सांगितलं आहे.

"ही समस्या आजही आहे, पण धर्मसभा आणि विशेष क्षेत्रांमध्ये ही समस्या प्रकर्षानं भेडसावत आहे," असंही त्यांनी म्हटलंय.

गेल्या वर्षीच्या नोव्हेंबर महिन्यात 'कॅथलिक चर्च ग्लोबल ऑर्गनायझेशन फॉर नन्स'नं गप राहणं आणि गोपनीयता ठेवण्याच्या परंपरेची निंदा केली होती. ही परंपरा नन्सना त्यांचं म्हणणं मांडण्यापासून रोखते, असं त्यांचं म्हणणं होतं.

काही दिवसांपूर्वी व्हॅटिकनमधील महिलांविषयक वर्तमानपत्र 'वूमेन चर्च वर्ल्ड'नं लैंगिक शोषणाची निंदा करत म्हटलं होतं की, "काही प्रकरणांत नन्सच्या पोटात धर्मगुरुंचे गर्भ वाढत होते. यामुळे नन्सना बळजबरीनं गर्भपात करावा लागला. कॅथलिक पंथात गर्भपात करण्यास मनाई आहे."

#MeToo या मोहिमेनंतर अधिक महिला त्यांच्याविषयीच्या घटनाबद्दल बोलत आहेत, असं या वर्तमानपत्रानं म्हटलं आहे.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

आखाती देशांच्या दौऱ्यावर असलेल्या पोप फ्रान्सिस यांनी धर्मगुरू नन्सचं लैंगिक शोषण करत असल्याची बाब मान्य केली आहे.


सामग्री: या संशोधकांच्या नव्या अभ्यासानुसार तुमच्या जनुकांचा अभ्यास करून ट्युमरच्या शक्यतेचा अंदाज बांधता येतो.

अशा चाचण्यांमुळे उपचारांची पद्धतच बदलेल असं कॅन्सर स्पेशालिस्ट डॉक्टरांचं म्हणणं आहे. पहिल्या स्टेजमधला कॅन्सर असलेल्या स्त्रियांना हार्मोन थेरपी आणि शस्त्रक्रिया एवढेच उपचार पुरेसे ठरतील. त्यांच्यासाठी हे अधिक सुरक्षितही ठरेल.

ग्लोबोकॉन 2012 च्या अहवालानुसार भारतात तब्बल 1,45,000 महिला स्तनांच्या कर्करोगाला बळी ठरल्या आहेत. 'इंटरनॅशनल एजन्सी फॉर रिसर्च ऑन कॅन्सर' या संस्थेनं हा अहवाल प्रकाशित केला आहे.

मुंबई परिसरात 2012 मध्ये साधारण 13,383 स्तनांच्या कॅन्सरच्या रुग्णांची नोंद झाली होती. त्यात 6597 पुरुष तर 6786 महिलांचा समावेश होता.

या पार्श्वभूमीवर अशा प्रकारची बातमी येणं म्हणजे 'फारच छान गोष्ट' अशी प्रतिक्रिया काही सेवाभावी संस्थांनी दिली आहे.

शस्त्रक्रियेनंतर कर्करोग पसरू नये किंवा पुन्हा उद्भवू नये यासाठी किमोथेरेपी दिली जाते.

यामुळे तुमचा जीव वाचतो, पण किमोथेरेपीच्या औषधांचे दुष्परिणामही खूप आहेत. सतत होणाऱ्या उलट्या, थकवा, वंध्यत्व, मज्जातंतूच्या वेदना यामुळे किमोथेरेपी त्रासदायक ठरते.

क्वचित एखाद्या रुग्णाला किमोथेरेपीमुळे रक्ताचा कर्करोग होऊ शकतो किंवा हृदय बंदही पडू शकतं.

जनुकांचा अभ्यास करणारी ही अनुवांशिकता चाचणी यूकेतल्या NHS सह सर्वत्र उपलब्ध आहे. 10273 महिलांच्या कॅन्सरचं विश्लेषण याद्वारे करण्यात आलं आहे. या चाचणीत कमी गुण मिळालेल्या महिलेला किमोथेरेपीची गरज नाही असं सांगण्यात येतं. मात्र जास्त गुणांक असतील तर किमोथेरेपीचा सल्ला आवर्जून दिला जातो.

पण बऱ्याच महिलांच्या चाचणीचे निकाल मध्यम स्वरूपाचे असतात, अशावेळी पुढे काय करायचं याबाबत अस्पष्टता आहे.

कॅन्सरवर उपचार करणारे डॉक्टर आणि संशोधकांच्या शिकागोमध्ये झालेल्या जगातल्या सर्वांत मोठ्या सभेत सादर केलेल्या अहवालानुसार मध्यम स्वरूपाचे निकाल आलेल्या महिला जगण्याचं प्रमाण किमोथेरेपी घेतली किंवा नाही घेतली तरी सारखंच आहे.

गेल्या नऊ वर्षांत, किमोथेरेपी न घेता यशस्वीपणे जगलेल्यांचा दर 93.9 टक्के तर किमो घेतलेल्यांचा दर 93.8 टक्के आहे.

मुलभूत बदल

न्यूयॉर्कमधल्या अल्बर्ट आईनस्टाईन कॅन्सर सेंटरच्या नेतृत्वाखाली चाललेला हा अभ्यास उल्लेखनीय आहे. कॅन्सर उपचारांमध्ये अशा प्रकारची प्रगती फार क्वचितच दिसते. हा एक यशस्वी शोध आहे कारण...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

स्तनांच्या कर्करोगाच्या पहिल्या स्टेजमधल्या सत्तर टक्के स्त्रिया किमोथेरेपीच्या वेदनांपासून दूर राहू शकतात असं संशोधकांनी म्हटलं आहे.


सामग्री: या संशोधनात पन्नास हजारहून अधिक लोकांनी सहभाग नोंदवला. गुलाम म्हणून खरेदी-विक्री प्रक्रियेतून अमेरिकेत आलेल्या आफ्रिकन माणसांचा सध्याच्या लोकसंख्येवर काही जनुकीय परिणाम झाला का? हे या संशोधनाद्वारे अभ्यासण्याचा प्रयत्न झाला.

या संशोधनातून बलात्कार, अत्याचार, आजारपणं, वांशिक भेदभावाचे प्रसंगही समोर आले आहेत.

1515 ते 19व्या शतकाच्या मध्यापर्यंत आफ्रिकेतून 1.25 कोटींहून अधिक माणसांची गुलाम म्हणून खरेदी-विक्री करण्यात आली.

या प्रक्रियेदरम्यान आफ्रिकेहून अमेरिकेला जात असताना वाटेतच 20 लाख जणांचा मृत्यू झाला. यामध्ये पुरुष, महिला तसंच लहान मुलं यांचा समावेश होता.

गुणसूत्रांच्या अभ्यासाकरता जेनेटिक्स क्षेत्रात कार्यरत कंपनी '23 एंडमी'ने हे संशोधन हाती घेतलं. मूळ आफ्रिका वंशाच्या 30,000 लोकांना यामध्ये समाविष्ट करून घेण्यात आलं.

या संशोधनाचे निष्कर्ष 'अमेरिकन जर्नल ऑफ ह्यूमन जेनेटिक्स'मध्ये प्रकाशित करण्यात आले.

अंगोला आणि काँगोत सापडलं मूळ

'23 एंडमी'चे जनुकीय शास्त्रज्ञ स्टीव्हन मिशेलेटी यांनी एएफपी या वृत्तसंस्थेला सांगितलं की जनुकीय परिणाम आणि गुलामांना आणण्यात आलं त्या जहाजांची संख्या यांची तुलना करण्यात आली. आकड्यांमध्ये किती साधर्म्य आहे आणि किती फरक आहे हे पडताळलं गेलं.

गुलामांना आफ्रिकेतील कोणत्या देशातून पकडण्यात आलं आणि अमेरिकेतील कोणत्या देशात सोडण्यात आलं यासंदर्भातील कागदपत्रांमधील माहिती मिळतीजुळती आहे. परंतु काही बाबतीत तफावत प्रचंड आहे.

संशोधनातून हे स्पष्ट झालं की आफ्रिकन वंशाच्या बहुतांश अमेरिकन नागरिकांचं मूळ अंगोला आणि काँगो या देशांमध्ये आहे.

अमेरिका आणि लॅटिन अमेरिकेत नायजेरियन वंशाचे लोक अधिक असल्याची गोष्ट चक्रावून टाकते. या भागातील गुलाम बनवण्यात आलेल्या लोकांच्या संख्येचा आणि संशोधनातून समोर आलेल्या आकड्यांची तुलना करण्यात आली. त्यातून ही वस्तुस्थिती समोर आली आहे.

1619 ते 1807 दरम्यान वसाहती व्यापाराच्या माध्यमातून या गोष्टींचा उलगडा झाला, असं संशोधनकर्त्यांचं म्हणणं आहे.

गुलाम बनवण्यात आलेल्या मूळच्या नायजेरियन वंश असलेल्या लोकांना ब्रिटिश कॅरेबियनमधून दुसऱ्या भागात नेण्यात आलं. गुलामांच्या अर्थव्यवस्थेला कायम सुरू ठेवणं हा यामागचा मुख्य उद्देश होता. तेव्हा ट्रान्स-अटलांटिक गुलामांची खरेदीविक्री थांबवण्याचा प्रयत्न सुरू झाला होता.

सेनेगल आणि गांबियाच्या...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

सोळाव्या ते एकोणिसाव्या शतकांदरम्यान आफ्रिकेतून अमेरिकेत लाखो लोकांना गुलाम म्हणून आणण्यात आलं. गुलामांची रसद कमी पडू नये यासाठी त्यांच्यावर मुलं जन्माला घालण्याची सक्ती करण्यात आल्याचं एका महत्त्वपूर्ण डीएनए संशोधनातून स्पष्ट झालं आहे.


सामग्री: या संस्थांनी एक पत्र लिहिलं आहे. त्यावर ज्या दहा संस्थांच्या स्वाक्षऱ्या आहेत त्यात भारतातील ‘अपने आप’ या संस्थेचाही त्यात समावेश आहे.

“पॉर्न साईट्स लैंगिक हिंसाचार, व्याभिचार आणि वर्णद्वेषाला खतपाणी घालतात. तसंच, बालकांवरील लैंगिक अत्याचार आणि सेक्स ट्रॅफिकिंग यांसारख्या विषयांवरील मजकूर सुद्धा प्रसारित करतात,” असं या पत्रात म्हटलंय.

पॉर्नहब या वेबसाईटनं याबाबत म्हटलंय की, “हे पत्र केवळ तथ्यांच्या बाबतीत चूक नाही, तर जाणीवपूर्वक दिशाभूल करणारंही आहे.”

मास्टरकार्ड या पेमेंट कार्ड कंपनीनं बीबीसीला सांगितलं, “या संस्थांनी केलेल्या दाव्यांची चौकशी आम्ही करत आहोत. या चौकशीत तर कुठल्या कार्ड होल्डरकडून अवैध कृती आढळली, तर आमच्या नेटवर्कमधून त्याचं कार्ड बंद करू.”

बिग थ्री, व्हिसा, मास्टरकार्ड आणि अमेरिकेन एक्स्प्रेस यांसह एकूण दहा कंपन्यांना समाजसेवी संस्थांनी पत्र लिहून विनंती केलीय.

पत्र लिहिणाऱ्या समाजसेवी संस्था भारत, अमेरिका, ब्रिटन, युगांडा, ऑस्ट्रेलिया यांसारख्या देशातील आहेत. पॉर्न वेबसाईट्सना कार्डद्वारे देण्यात येणारे पेमेंटचे पर्याय तातडीनं रद्द करण्याची विनंती या संस्थांनी केलीय.

नॅशनल सेंटर ऑन सेक्शुअल एक्सप्लॉयटेशन (NCOSE) या अमेरिकेतली संस्थेसह स्री हक्क, बालहक्कांसाठी लढणाऱ्या संस्थांचा सहभाग पत्र पाठवणाऱ्यांमध्ये आहे.

या संस्थांनी पत्र पाठवलंय

पॉर्न वेबसाईट्समुळे होणारे दुष्परिणाम जगभरात वाढत जात असल्याचं गेल्या काही दिवसांपासून दिसतायंत, असं हॅली मॅकनमारा म्हणाल्या.

हॅली मॅकनमारा या यूकेतील इंटरनॅशनल सेंटर ऑन सेक्शुअल एक्सप्लॉटेशनच्या संचालक आहेत. तसंच, क्रेडिट कार्ड कंपन्यांना पत्र पाठवणाऱ्यांमधीलही त्या एक आहेत.

“आम्ही आंतरराष्ट्रीय स्तरावर लहान मुलांसाठी काम करतो, तसंच लैंगिक शोषणाविरोधातही काम करतो. आर्थिक संस्थांनी पॉर्न वेबसाईट्सना आधार देणं बंद करावं आणि त्यांना पुरवण्यात येणाऱ्या सुविधाही बंद कराव्यात, अशी आम्ही मागणी करतो,” असंही हॅली बीबीसीशी बोलताना म्हणाल्या.

पॉर्नोग्राफीवर ऑनलाईन नियंत्रण

आंतरराष्ट्रीय समाजसेवी संस्था आणि व्यक्तींनी जे पत्र पाठवलंय, त्यात पॉर्नहब या ऑनलाईन प्लॅटफॉर्मवर सर्वाधिक पाहिल्या जाणाऱ्या पॉर्न वेबसाईटचं नाव आहे. पॉर्नहब साईटवर 2019 मध्ये 42 अब्जाहून अधिक व्हिजिट्स नोंदवल्या गेल्यात. म्हणजेच, 11 कोटी 50 लाख दिवसाला व्हिजिट आहेत.

पॉर्नहब...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

पॉर्न वेबसाईट्सवर क्रेडिट कार्ड वापरून पॉर्न क्लिप खरेदी करण्याची सुवीधा देणं बंद करण्याची मागणी जगभरातील दहा संस्थांनी केलीय. लैंगिक शोषणाविरोधात काम करणाऱ्या या संस्था आहेत.


सामग्री: या संस्थेचे 10,000 कार्यकर्ते आहेत. जे घरोघरी जाऊन कुटुंबीयांना मुलींच्या शिक्षणाचं महत्त्व समजावून सांगतात. आजवर ‘एज्युकेट गर्ल्स’ संस्थेनं 20 लाख मुला-मुलींची मदत केली आहे.

- डेव्हिड रीड यांचा भारतातील बीबीसी वर्ल्ड सर्व्हिसच्या इनोव्हेटर्स मालिकेसाठीचा रिपोर्ट.

हे वाचलं का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

भारतात 10 ते 14 वयोगटातल्या एक तृतीयांश मुली शाळेत जात नाहीत. त्यापैकी अनेक मुलींचं लग्न कोवळ्या वयातच लावून दिलं जातं. सफीना हुसेन यांची ‘एज्युकेट गर्ल्स’ ही संस्था हे रोखण्यासाठी कम करत आहे.


सामग्री: या सगळ्या कुटुंबाने कोव्हिडवर कशी मात केली याविषयीचा बीबीसी हिंदीच्या प्रतिनिधी सुशिला सिंग आणि देवाशीष कुमार यांचा रिपोर्ट

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 )

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

कोरोनाची लागण दिल्लीच्या अंजुरी नायर सिंह यांच्यासह त्यांच्या कुटुंबाला झाली. इतकंच नाही तर त्यांच्या नवजात बाळालाही कोव्हिड-19 आजार झाला.


सामग्री: या सगळ्यामध्ये राज्यात विरोधी पक्षात असलेल्या भाजपने महाविकास आघाडी सरकार यासाठी जबाबदार असल्याची टीका केली.

यातच राज्यसभेचे खासदार उदयनराजे भोसले यांनी मराठा आरक्षण मिळत नसेल तर सर्वच आरक्षण रद्द करा आणि मेरीटवर निवड करा अशी भूमिका घेतली, तर खासदार संभाजीराजे यांनी मराठा आरक्षण कायम होत नाही, तोपर्यंत हा लढा सुरूच ठेवू अशी भूमिका घेतली आहे. त्यासाठी सर्व राजकीय नेत्यांनी राजकारण बाजूला ठेवून एकत्र येण्याचं आवाहन त्यांनी केलं आहे.

27 सप्टेंबरला नाशिकमध्ये सकल मराठा क्रांती मोर्चाच्या बैठकीतही संभाजीराजे उपस्थित राहिले आणि यावेळी त्यांनी साताऱ्याचे छत्रपती उदयनराजे यांची बहीण मनिषाराजे यांची भेट घेतली. या भेटीनंतर छत्रपती उदयनराजे आणि संभाजीराजे मराठा आरक्षणाच्या पार्श्वभूमीवर एकत्र येणार का, अशी चर्चा सुरू झाली.

काय आहेत दोन्ही राजेंच्या भूमिका?

मराठा आरक्षणाच्या स्थगितीनंतर खासदार उदयनराजे भोसले यांची मराठा नेत्यांनी भेट घेतली. यानंतर पत्रकारांशी बोलताना उदयनराजे यांनी मराठा आरक्षणाबाबत त्यांची भूमिका स्पष्ट केली.

ते म्हणाले, "मराठा समाजाच्या मुलामुलींना चांगले मार्क मिळाले तरी प्रवेश मिळत नाही. उलट कमी मार्क मिळालेल्या विद्यार्थ्यांना प्रवेश मिळतो. कोणताही विद्यार्थी असू दे प्रत्येकाला बुद्धी दिलेली आहे. मी अनेकदा सांगितलं जर आरक्षण देता येत नसेल तर सर्वच आरक्षण रद्द करा आणि मेरीटवर निवड करा."

ते पुढे म्हणाले, "आरक्षणाला स्थगिती मिळाल्यानंतर मराठा समाजात प्रचंड संताप निर्माण झाला आहे. त्याला वाचा फोडण्यासाठी 3 ऑक्टोबरला आम्ही प्रमुख लोकांशी चर्चा करणार आहे. या समाजात कष्ट करण्याची तयारी असतानाही कायम अन्याय झाला."

दुसरीकडे, खासदार संभाजीराजे यांनी पत्रक काढून त्यांचं मत मांडलं. ते म्हणाले, "राजर्षी छत्रपती शाहू महाराज यांनी आरक्षणाचा कायदा महाराष्ट्रात आणला तो मागासलेल्या समाजाला मुख्य प्रवाहात आणण्यासाठी. वंचितांना आर्थिक, सामाजिक, शैक्षणिकदृष्टय़ा सक्षम करण्यासाठी हे आरक्षण होतं.

"आता मराठा समाज मुख्य प्रवाहाबाहेर फेकला गेला आहे म्हणून मी त्यांच्यासोबत आहे. लोकप्रतिनिधींनी या आरक्षणाच्या लढाईसाठी राजकीय मतभेद बाजूला ठेवून एकत्र यावं."

यानंतर नाशिकमध्ये झालेल्या सकल मराठा क्रांती मोर्चाच्या बैठकीला संभाजीराजे उपस्थित राहिले. त्यानंतर त्यांनी उदयनराजे यांची बहीण मनिषाराजे यांची भेट घेतली. या...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

9 सप्टेंबर 2020 रोजी मराठा आरक्षणाला सर्वोच्च न्यायालयाने स्थगिती दिली. या स्थगितीनंतर राज्यभरातून तीव्र प्रतिक्रिया उमटू लागल्या. राज्य सरकारने ही कोंडी फोडण्यासाठी विविध स्तरांवर प्रयत्न सुरू केले.


सामग्री: या समाजानंही आता शिक्षणाची कास धरली आहे. कोणत्याही झगड्यात न पडता शिक्षण घेऊन मोठ्या हुद्द्यावर नोकरी करावी, असं स्वप्न या समाजातील तरुण उराशी बाळगतो.

याच ध्यासातून या समाजातील कलाकारही आपली कला जोपासत आहेत. त्यांच्यापैकी अनेकांनी डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांची थोरवी गाणारी गाणीही रचली आहेत.

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

पंजाबमधील चर्मकार समाज डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांना आपलं दैवत मानतो. बाबासाहेब शिक्षणासाठी किती आग्रही होते, हे या समाजाला माहीत आहे.


सामग्री: या समितीने गुरुवारपासून (7 जून) शहरांना होणारा दूध आणि भाजीपाला पुरवठा पूर्णपणे बेमुदत थांबवण्याचा इशारा दिला आहे.

1. आंदोलनाची पार्श्वभूमी

1 जून 2017ला शेतकऱ्यांनी संपाचं हत्यार उगारलं होतं. त्यानंतर मार्च 2018ला महाराष्ट्रातील शेतकऱ्यांनी विधान भवनापर्यंत लाँग मार्च काढला होता. या दोन्ही आंदोलनांना दिलेल्या आश्वासनाची पूर्तता सरकारने केलेली नाही, असा आरोप आंदोलकांचा आहे.

म्हणून 1 जूनपासून पुन्हा आंदोलन सुरू करण्यात आलं आहे. राष्ट्रीय किसान महासंघाने शेतकऱ्यांच्या देशव्यापी संपाची हाक दिली आहे. तर शेतकरी संघर्ष समितीने राज्यात आंदोलन सुरू केलं आहे.

2. आंदोलकांच्या मागण्या

3. आंदोलनाची व्याप्ती किती?

राष्ट्रीय किसान महासंघाने 22 राज्यांतील 130 संघटना संपात सहभागी असल्याचा दावा केला आहे. या संपाला मध्यप्रदेश, राजस्थान, हरियाणा इथं चांगला प्रतिसाद मिळाला आहे. तर महाराष्ट्रात पुणे परिसर, जळगावसह उत्तर महाराष्ट्रातील काही भाग, नाशिकमधील चांदवड, पिंपळगाव, दिंडोरी आदी भागांतून प्रतिसाद मिळाला आहे.

अहमदनगर, नाशिक, पुणे आदी ठिकाणी आंदोलकांवर 17 गुन्हे नोंद झाले आहेत. या संपाचे समन्वय जयाजीराव सूर्यवंशी, शंकर दरेकर, संदीप गिड्डे आदी करत आहेत. शिवाय तज्ज्ञांची समितीही स्थापण्यात आली असून त्यावर बुधाजीराव मुळीक यांच्यासह इतर शेतीतज्ज्ञांचा समावेश आहे.

4. संघर्ष समितीचे आंदोलन

संघर्ष समितीच्या वतीने सुरू असलेल्या आंदोलनात 23 जिल्ह्यांतील तहसील कार्यालयांना घेराव घालण्यात आला. मंगळवारी (5 जून) राज्यातील सर्व तहसील कार्यालयांत मोझँबिकची तूर, पाकिस्तानची साखर आणि गुजरात कर्नाटकमधील दूध मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांना भेट म्हणून पाठवण्यासाठी देण्यात येणार आहे, अशी माहिती संघर्ष समितीचे अजित नवले यांनी दिली.

देशात तूर आणि साखर मोठ्या प्रमाणात पडून आहे, तरीही त्यांची आयात केली जात आहे. तर दुधाचं उत्पादन अतिरिक्त असतानाही गुजरात, कर्नाटकमधून दूध राज्यात आणले जात आहे, असं त्यांनी सांगितलं.

5. शहरांचे दूध बंद आणि चक्का जाम

आंदोलनाचा पुढचा भाग म्हणून गुरुवारपासून (7 जून) शहरांचा दूध आणि भाजीपाला पुरवठा बेमुदत रोखण्याचा इशारा संघर्ष समितीने दिला आहे. तर 10 जूनला संपूर्ण राज्यात चक्का जाम आंदोलन करण्यात येणार आहे.

देशभर शेतकरी आंदोलनात उतरला असतानाही केंद्र आणि राज्य सरकार मागण्यांची अंमलबजावणी करायला तयार...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

राष्ट्रीय किसान महासंघाने देशव्यापी शेतकरी संपाची हाक दिली आहे तर दुसरीकडे शेतकरी संघर्ष समिती आणि दूध उत्पादक शेतकरी संघर्ष समितीने राज्यात दूध बंद आंदोलन सुरू केलं आहे.


सामग्री: या समितीने सुप्रीम कोर्टात ज्येष्ठतेनुसार दुसऱ्या क्रमांकावर असलेले न्या. मिश्रा यांना 5 मे रोजी अहवाल सादर केला होता. त्याची एक प्रत सरन्यायाधीश गोगोईंनाही देण्यात आली आहे.

मात्र तक्रारकर्त्या महिलेला ही प्रत मिळालेली नाही. त्यामुळे हे आरोप निराधार का ठरवण्यात आले, हे सांगू शकत नसल्याचं या महिलेचं म्हणणं आहे.

हा एक्स पार्टीचा अहवाल आहे. जेव्हा न्यायमूर्तींसमोर एकाच बाजूचे लोक उपस्थित असतात, त्याला एक्स पार्टी म्हणतात. तसंच तक्रारदार महिलेने स्वत:ला या चौकशीपासून लांब ठेवलं होतं. त्यामुळे एक्स पार्टीच्या अहवालाला फारसं महत्त्व नसतं.

दुसरी गोष्ट अशी की या महिलेला तिचा वकील निवडण्याची संधी मिळाली नाही. वकील निवडणं हा प्रत्येक व्यक्तीचा मूलभूत अधिकार असतो.

तसंच या चौकशी समितीतील न्यायाधीशांची नेमणूक कशी झाली, याबाबत आम्हाला काही माहिती नाही. त्यासाठी कोणतीही सूचना जारी करण्यात आली नाही किंवा कोणताही ठराव मंजूर करण्यात आलेला नाही.

सगळ्यात महत्त्वाचं म्हणजे 20 एप्रिलला झालेल्या या प्रकरणाच्या सुनावणीत खुद्द सरन्यायाधीश खंडपीठात उपस्थित होते. त्या दिवशी जे झालं ते सगळं बेकायदेशीर आहे, त्यामुळे माझ्या दृष्टीने हा अहवाल फारसा महत्त्वाचा नाही.

हा अहवाल सार्वजनिक केला जाणार नाही, असं सुप्रीम कोर्टाने एक निवेदन म्हटलं आहे. या निवेदनात 2003 मध्ये इंदिरा जयसिंह यांनी लढलेल्या एका खटल्याचा हवाला देण्यात आला आहे.

इंदिरा जयसिंह विरुद्ध 5 SCC 494 कलमेच्या प्रकियेअंतर्गत स्थापन केलेल्या समितीचा अहवाल सार्वजनिक करणं अनिवार्य नाही.

2003 चं प्रकरण काय होतं?

हे प्रकरणसुद्धा एक लैंगिक हिंसाचाराचं प्रकरण होतं. त्यावेळी कर्नाटक उच्च न्यायालयाच्या न्यायाधीशांवर लैंगिक हिंसाचाराचे आरोप होते.

त्यावेळी एक सार्वजनिक नोटिफिकेशन जारी करण्यात आलं होतं. एक चौकशी समितीची स्थापनाही करण्यात आली होती. मी सुद्धा माहिती देण्यासाठी त्यावेळी गेले होते.

जेव्हा अहवाल आला तेव्हा कळलं की त्या प्रकरणातही न्यायधीशांना क्लीन चीट देण्यात आल आहे. त्यानंतर मी सुप्रीम कोर्टात गेले होते आणि या प्रकरणातील अहवालाची प्रत मिळावी, यासाठी अर्ज केला होता. तेव्हा माझ्या याचिकेवर कोर्टाने त्या अहवालाची प्रत न देण्याचा निर्णय घेतला होता.

मात्र एक गोष्ट मी इथे सांगायला हवी, की त्यावेळी माहितीच्या अधिकाराचा कायदा नव्हता. आता हा कायदा अस्तित्वात आहे आणि...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

सुप्रीम कोर्टाच्या अंतर्गत चौकशी समितीने सरन्यायाधीश रंजन गोगोई यांच्यावरील लैंगिक शोषणाचे आरोप निराधार असल्याचा निर्वाळा दिला आहे.


सामग्री: या सर्व प्रकरणांमध्ये मुख्यमंत्री अजूनही मौन का आहेत? असा प्रश्न विरोधी पक्षनेते देवेंद्र फडणवीस यांनी उपस्थित केला. ते म्हणाले, "राज्यपालांनी मुख्यमंत्र्यांना बोलतं करावं आणि त्यांच्याकडून अहवाल मागवावा."

अशी मागणी भाजप नेत्यांनी राज्यपालांकडे केली आहे.

परमबीर सिंह यांनी अनिल देशमुख यांच्यावर शंभर कोटी रुपये वसुलीची मागणी केल्याचा आरोप पत्राद्वारे केला आहे. हे पत्र परमबीर सिंह यांनी राज्यपाल यांनाही पाठवलेलं आहे.

वंचित बहुजन आघाडीचे प्रमुख प्रकाश आंबेडकर यांनीही नुकतीच राज्यपालांची भेट घेतली. सचिन वाझे प्रकरण आणि परमबीर सिंह यांच्या आरोपांनंतर राज्य सरकार बरखास्त करावं अशी मागणी त्यांनी राज्यपालांकडे केली. तसंच राज्यात राष्ट्रपती राजवट लागू करण्याचीही त्यांची मागणी आहे.

22 मार्च रोजी लोकसभेत भाजपच्या खासदारांनी महाराष्ट्रात राष्ट्रपती राजवट लागू करण्याची मागणी केली होती.

'उद्धव ठाकरे मौन का?'

राज्यपालांच्या भेटीनंतर भाजप नेत्यांनी पत्रकार परिषद घेतली. यात विरोधी पक्षनेते देवेंद्र फडणवीस यांनी उद्धव ठाकरे आणि शरद पवार यांच्या भूमिकांवर प्रश्न उपस्थित केले.

भाजप नेत्यांनी राज्यपाल भगतसिंह कोश्यारी यांची भेट घेतली.

ते म्हणाले, "शरद पवार यांनी दोन पत्रकार परिषदा घेतल्या पण त्यांनी गृहमंत्र्यांना पाठिशी घालण्याचा प्रयत्न केला. उद्धव ठाकरे काहीच बोलत नाहीत. राज्यपालांनी त्यांच्याकडून अहवाल मागवावा. हफ्ता वसुली आणि बदल्यांचं रॅकेट यासंदर्भात राज्यपालांनी उद्धव ठाकरे यांच्याकडे अहवाल मागवावा."

"काँग्रेसची तर याप्रकरणात काही भूमिका दिसत नाही. ते दिल्लीत एक बोलतात आणि महाराष्ट्रात दुसरं बोलतात.  काँग्रेसने सांगितलं पाहिजे की त्यांना किती हिस्सा आणि वाटा मिळतोय? हे आम्हाला समजलं पाहिजे," असंही ते म्हणाले.

'अहवाल म्हणजे भीजलेला लवंगी फटाका'

शिवसेनेचे खासदार संजय राऊत यांनी भाजप नेते आणि राज्यपाल यांच्यात झालेल्या भेटीवर टीका केली आहे. राज्यपाल भगतसिंह कोश्यारी सरकार चालवतात की मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे? असा प्रश्न संजय राऊत यांनी उपस्थित केला.

मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे

ते म्हणाले, "विरोधी पक्ष मुख्यमंत्र्यांची भेट का घेत नाहीत. सरकार मुख्यमंत्री चालवतात. राज्यपाल हे कालपर्यंत संघाचे प्रचारक होते. राजभवन राजकीय अड्डा झाला आहे. राज्यपालांनी संविधानानुसार काम करावं. भाजपचे काही कार्यकर्ते प्रशासनात काम...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

मुंबईचे माजी पोलीस आयुक्त परमबीर सिंह यांनी गृहमंत्री अनिल देशमुख यांच्यावर केलेल्या आरोपांसंदर्भात तसंच फोन टॅपिंग प्रकरणी भाजप नेत्यांनी आज (24 मार्च) राज्यपाल भगतसिंह कोश्ययारी यांची भेट घेतली.


सामग्री: या सर्व्हेत मध्यपूर्व तसंच उत्तर आफ्रिका, इजिप्त, इराक, जॉर्डन, कुवैत, लेबेनॉन, मोरक्को, सुदान, ट्युनिशिया, येमेन आणि पॅलिस्टाईन प्रांतातील 25 हजारांपेक्षा जास्त लोकांना काही प्रश्नं विचारले गेले.

समी (बदललेलं नाव) 13 वर्षांचा होता

तो शाळेतल्या बाथरूममध्ये होता जेव्हा 15 ते 17 वयोगटातली तीन मुलं त्याला कोपऱ्यात घेऊन गेली. ते समीच्या शरीराला जबरदस्ती हात लावू लागले आणि दाबू लागले. समीला या प्रकाराचा इतका धक्का बसला की क्षणभरासाठी त्यांचं संपूर्ण शरीर गोठून गेलं.

मोठ्या मुश्किलीने धैर्य एकवटून त्याने आरडाओरडा केला. हा आवाज जेव्हा इतर मुलांनी ऐकला तेव्हा त्यांनी याबद्दल मुख्याध्यापकांना सांगितलं. त्या मुलांना शाळेतून काढलं पण त्यांना का काढलं याचं कारण त्यांच्या पालकांना सांगितलं नाही.

समीलाही मुख्याध्यापकांच्या कार्यालयात बोलावलं गेलं, इथे त्याच्यावर जणूकाही दुसरा हल्ला झाला. त्याला सांगितलं की, जे झालं ते शाळेच्या दृष्टीने 'सहमतीने प्रस्थापित झालेले लैंगिक संबंध' होते. समीचं नशीब चांगलंय की त्याला त्याच्यावर हल्ला करणाऱ्या मुलांसारखं शाळेतून काढलं जात नाहीये. समीला अजून एक संधी देण्याचं शाळेने ठरवलं आहे.

"सगळ्यांना वाटत होतं की जे झालं ते माझ्या मर्जीने आणि आम्हाला असे लैंगिक संबंध प्रस्थापित करायचे होते म्हणून."

या लैंगिक शोषणाने आणि त्या दरम्यान झालेल्या हल्ल्याने समीला जबरदस्त धक्का बसला होता. त्याने आपल्या कुटुंबाला याबद्दल कधी काही सांगितलं नाही. तो कित्येक महिने कुणाशी नीट बोलू शकला नाही.

ही पहिली वेळ होती जेव्हा समीचं लैंगिक शोषण झालं होतं.

2007 साली समी 15 वर्षांचा होता. वर्षभरापूर्वीच त्याच्या वडिलांचं निधन झालं होतं.

घरातल्या एकमेव कमवत्या व्यक्तीचं निधन झाल्याने संपूर्ण परिवाराला अडचणींचा सामना करावा लागत होता.

इराकच्या बॅबिलॉन प्रांतात लहानाचा मोठा झालेल्या समीचं बालपण आनंदात गेलं होतं, पण वडिलांच्या अकाली निधनामुळे घर चालवायची जबाबदारी आता त्याच्या खांद्यावर आली होती. त्याने एका स्थानिक बाजारातल्या अका दुकानात नोकरी करायला सुरुवात केली.

इथेही त्याच घटनेची पुनरावृत्ती झाली. दुकानाचा मालक समीकडे जरा जास्तच लक्ष द्यायचा. ही गोष्ट समीला अस्वस्थ करायची.

एक दिवस समीला एकट्यात गाठून त्याने समीला किस करायचा प्रयत्न केला. या गोष्टीने घाबरून समीने जवळच ठेवलेला पाण्याचा जग मालकाच्या...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

अरब देशांमध्ये बीबीसीने केलेल्या एका सर्वेक्षणात धक्कादायक बाब समोर आली आहे. या सर्व्हेत महिलांपेक्षा जास्त पुरुषांनी आपलं लैंगिक शोषण झालं असल्याचं सांगितलं आहे. खरंच असं काही आहे का?


सामग्री: या सर्व्हेनुसार महिलांसाठी सर्वांत असुरक्षित असलेल्या देशांमध्ये भारत पहिल्या क्रमांकावर आहे. त्याविषयी बीबीसी मराठीच्या वाचकांनी व्यक्त केलेली मतं.

याच संदर्भात बीबीसी मराठीच्या वाचकांनी व्यक्त केलेली मतं.

या विषयावर व्यक्त होताना बीबीसी मराठीच्या वाचकांनी अनेक मुद्दे उपस्थित केले आहेत. सर्व्हेनुसार स्वरुप, त्यातले तपशील आदींबाबत प्रश्नही उपस्थित केले आहेत.

या सर्वेक्षणात सहभागी झालेल्या, महिला हक्क कार्यकर्त्या आणि भारतीय मुस्लीम महिला आंदोलनाच्या संस्थापकांपैकी एक असलेल्या झाकिया सोमण म्हणतात, "हा सर्व्हे म्हणजे फक्त यादी नाही. आपल्या समाजावर असलेल्या महिलांचा द्वेष आणि पुरुषप्रधानता यांच्या प्रभावाचा हा मुद्दा आहे. सर्वच, सहा निकषांवर आपली कामगिरी खराब आहे. आपल्या देशाविरोधात काही तरी आहे असं न मानता या अहवालाकडे पाहायला हवं."

"महिलांना दिलं जाणारं दुय्यम स्थान, सर्वच स्तरांवर होत असलेला भेदभाव यावर कोणीतरी बोलायला हवंच होतं. ते या अहवालानं केलं. आपण या अहवालावर टीका केली तर ती एकप्रकारे पुरुषप्रधान संस्कृतीचीच पाठराखण ठरेल," असंही सोमण म्हणतात.

या सर्वेतली मतं ही 548 तज्ज्ञांची आहेत. त्यात अभ्यासक, धोरणकर्ते, पत्रकार, आरोग्यक्षेत्र तसंच इतर विकासात्मक क्षेत्रात काम करणाऱ्यांचा या तज्ज्ञांमध्ये समावेश आहे. फाउंडेशनच्या प्रमुख मोनिक विला बीबीसीशी बोलताना म्हणाल्या की, "या तज्ज्ञांपैकी 41 जण भारतीय आहेत." अर्थात, इतर तज्ज्ञ कोणत्या देशाचे आहेत आणि कोणत्या देशांना किती प्रतिनिधित्व आहे याविषयी कोणतीही स्पष्टता नाही.

बीबीसी मराठीच्या वाचकांच्या मतांपैकी या काही निवडक आणि संपादित प्रतिक्रिया इथं देत आहोत.

कौस्तुभ जंगम म्हणतात, "बरोबरच आहे. देवी म्हणून पूजायचे आणि स्त्री म्हणून जाळायचं, हीच भारताची जगात ओळख आहे. पण आम्हा भारतीयांना त्याच्याविषयी ना खेद ना खंत."

तर, राजेंद्र गाडेकर म्हणतात की, "हे जरा जास्तंच होतंय. देशाला बदनाम करण्याचा डाव दिसतोय. देशातली परिस्थिती वाईट आहे हे नक्की परंतु अफगाणिस्तान, सीरियापेक्षा वाईट हे कोणला पटू शकत नाही."

शामल रोकडे यांच्या मते हे सर्वेक्षण बरोबर आहे. तर, मेघा अशोक गावडे यांनी या सर्वेक्षणाशी पूर्ण असहमत असल्याचं म्हटलं आहे.

संदीप फणसे यांनी परधर्माचे लोक आल्यापासून त्रास सुरू झाल्याचं म्हटलं आहे. "हिंदुस्थान ही पवित्र भूमी आहे. इथे मुस्लीमबहुल देशांपेक्षा...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

थॉमसन-रॉयटर्स फाउंडेशनच्या सर्वेक्षणानुसार अफगाणिस्तान, सीरिया, सोमालिया हे देश महिलांसाठी भारतापेक्षा जास्त सुरक्षित आहेत.


सामग्री: या सामन्यात दिल्लीने कोलकाताचा त्यांच्याच ऐतिहासिक ईडन गार्डन स्टेडिअममध्ये पराभव केला.

दिल्लीसमोर विजयासाठी 179 धावांचं आव्हान होतं. सलामीचा फलंदाज शिखर धवनच्या नाबाद 97 धावा आणि ऋषभ पंतच्या 46 धावांच्या मदतीने 18.5 षटकांत तीन विकेट गमावून दिल्लीने हे आव्हान यशस्वीपणे पेललं.

त्या आधी नाणेफेक हारल्यानंतर प्रथम फलंदाजीसाठी उतरलेल्या कोलकाताने 20 षटकांत 178 धावा केल्या. त्यात शुभनन गिलने 65 आणि आंद्रे रसेलने 45 धावा केल्या.

दिल्लीचा विजय सोपा वाटत असला तरी तो नव्हता.

शिखर धवन आणि ऋषभ पंत यांना योग्य वेळी सूर गवसला आणि त्यांनी तिसऱ्या विकेटसाठी 105 धावांची भागीदारी केली आणि सामन्याचं रूपच पालटलं.

शुभनन गिल

ऋषभ पंतने 31 चेंडूत चार चौकार आणि दोन षटकारांच्या सहाय्याने 46 धावा केल्या. ऋषभ पंत ने अतिशय समजूतदारीने खेळी केली.

दिसेल तो चेंडू टोलावण्याची सवय मोडून त्याने योग्य शॉटसाठी योग्य चेंडूचा आधार घेतला. शिखर धवन आणि ऋषभ पंतमध्ये झालेल्या भागीदारी पंतच्या षटकाराने पूर्ण झाली.

ऋषभ पंतने 17 व्या षटकात आंद्रे रसेलच्या पहिल्या चेंडूवर चौकार आणि त्यानंतर षटकार लगावला. त्या दोघांनी 67 चेंडूत 102 धावांची भागीदारी केली.

आणखी तीन धावांची भर पडताच पंत माघारी परतला. 46 धावांवर नितीश राणाने त्याला बाद केलं. मात्र सामन्याचा खरा नायक ठरला तो शिखर धवन.

धवनची या आयपीएल मधली कामगिरी फारशी उल्लेखनीय नव्हती. बंगळुरूविरुद्ध झालेल्या मागच्या सामन्यात तर त्याला खातंही उघडता आलं नाही.

मात्र त्याचा वचपा धवनने कोलकाताविरुद्धच्या सामन्यात काढला. तो 97 धावांवर नाबाद राहिला.

दिल्लीच्या कोलिन इलग्रामने त्याला स्ट्राईक देण्याच्या ऐवजी स्वत:च पियुष चावलाच्या एका चेंडूवर षटकार लगावत सामना संपवला.

धवनचं शतक झालं असतं तर या मालिकेतलं त्याचं हे पहिलं शतक ठरलं असतं. शतकापेक्षा संघाचा विजय महत्त्वाचा आहे असं तो म्हणाला.

ऋषभ पंत

पंत हा एक खूप मोठा हिटर आहे आणि त्याच्यासोबत वेगवान खेळी करायला मदत झाली असंही तो म्हणाला.

शिखर धवनला सूर गवसला तर त्याला थांबवणं अशक्य असतं.

97 धावांच्या खेळीत धवनने अपर कट, कव्हर ड्राईव्ह, कट, स्वीप, आणि हुक या प्रकाराचं उत्तम प्रदर्शन केलं. या संपूर्ण खेळीदरम्यान त्याच्या चेहऱ्यावर आत्मविश्वास झळकत होता.

त्याच्या शॉट्सचं टायमिंग आणि फुटवर्क उल्लेखनीय होतं. शिखर धवनने परदेशी खेळाडू विशेषत: वेस्ट...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

सध्या सुरू असलेल्या IPLमध्ये गुरुवारी राजस्थान आणि चेन्नई यांच्यात झालेल्या धमाकेदार सामन्यानंतर शुक्रवारी दिल्ली कॅपिटल्स आणि कोलकाता नाईट रायडर्स यांच्यात झालेला सामना शांततेत पार पडला.


सामग्री: या सीमेवर भारत आणि चीनदरम्यान सध्या जैसे थे स्थिती कायम असून पुढच्या फेरीत लष्करी पातळीवर चर्चा होणार आहे, अशी माहिती राजनाथ सिंह यांनी यावेळी दिली.

ANI वृत्तसंस्थेला दिलेल्या मुलाखतीत राजनाथ सिंह यांनी चीन आणि पाकिस्तानवर टीका केली. "जैसे थे स्थिती राहिली तर सीमेवरच्या सैनिकांची संख्या बिलकुल कमी केली जाणार नाही," असं सिंह म्हणाले.

"एखादा देश विस्तारवादी आहे आणि तो भारताच्या भूमीवर ताबा मिळवण्याचा प्रयत्न करत असेल तर आपली जमीन दुसऱ्यांच्या हाती जाऊ न देण्याची क्षमता भारतामध्ये आहे. आपल्या आत्मसन्मानाला ठेच पोहोचेल, अशी कोणतीच गोष्टी भारत सहन करणार नाही," असंही राजनाथ सिंह म्हणाले.

लष्कराचं कौतुक

राजनाथ सिंह यांनी यावेळी भारतीय लष्कराचं कौतुक केलं. "आपल्याला कुणी डिवचलं तर त्याला आपण सोडणार नाही. सर्वांसोबतच आपले संबंध चांगले असावेत, असा आपला प्रयत्न असतो," असं ते म्हणाले.

भारताशी लागून असलेल्या सीमेवर चीन वेगाने बांधकामं करत असल्याचं संरक्षण मंत्री राजनाथ सिंह यांनी मान्य केलं. पण भारतही अशीच कामं करत असल्याचं त्यांनी सांगितलं.

राष्ट्रीय सुरक्षेबाबत मागच्या सरकारांवर प्रश्नचिन्ह उपस्थित करण्याची इच्छा नाही. पण नरेंद्र मोदी यांच्या कार्यकाळात राष्ट्रीय सुरक्षा हा सर्वात महत्त्वाचा मुद्दा राहिला आहे, असं त्यांनी सांगितलं.

पाकिस्तानचा उल्लेख

मुलाखतीत एका प्रश्नाचं उत्तर देताना राजनाथ सिंह म्हणाले, "गेल्या काही महिन्यांपासून पाकिस्तानने शेकडो वेळा सीज-फायर आदेशांचं उल्लंघन केलं आहे. पाकिस्तान तयार झाल्यापासूनच भारतविरोधी कारवायांमध्ये सहभागी झाला. पण भारतीय सैनिकांनी पाकिस्तानचे सगळे प्रयत्न हाणून पाडले. फक्त आपल्याच सीमेमध्ये नव्हे तर सीमेपलिकडे जाऊन शत्रूला प्रत्युत्तर देण्याची क्षमता भारतामध्ये आहे."

कृषी कायद्यांबाबत

केंद्र सरकारने मंजूर केलेल तीन कृषी कायदे योग्य असल्याचं सांगत राजनाथ सिंह यांनी सरकारची बाजू लावून धरली.

"कृषी क्षेत्राशी संबंधित हे तिन्ही कायदे शेतकऱ्यांचं हित केंद्रस्थानी बनवले आहेत. आधीच्या सरकारांच्या तुलनेत या सरकारने MSP मध्ये वाढ केली. या तिन्ही कायद्यांच्या माध्यमातून शेतकऱ्यांचं उत्पन्न दुपटीने वाढवण्याचा सरकारचा प्रयत्न आहे," असं ते म्हणाले.

"आंदोलनादरम्यान शेतकरी आणि केंद्र सरकार यांच्यात चर्चा होत आहे. यामधून तोडगा निघेल, असा विश्वास वाटतो. मी कृषिमंत्री म्हणून...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

"पूर्व लडाखमध्ये प्रत्यक्ष सीमा रेषेवरील वादाबाबत चीनसोबत चर्चा सुरू होती. पण त्यामध्ये अद्याप यश मिळालं नाही," असं भारताचे संरक्षण मंत्री राजनाथ सिंह यांनी सांगितलं आहे.


सामग्री: या सुविधा असणार आहेत, व्हॉट्सअॅपमध्ये.

व्हॉटसअॅपने छोट्या उद्योजकांना त्यांच्या अॅपच्या आतच एक वेबसाईट सुरू करता येईल, असं एक फीचर उपलब्ध केलं आहे.

त्याला WhatsApp Business असं नाव आहे. हे अॅप अमेरिका, इंग्लंड, इटली, इंडोनेशिया आणि मेक्सिकोत सुरू झालं आहे.

काही आठवड्यांतच भारतात येणार हे अॅप सगळ्या अँड्रॉईड फोन्सवर उपलब्ध असेल.

हे अॅप काय करेल?

बिझनेस प्रोफाईल-  अकाऊंटमध्ये बिझनेसची माहिती असेल. त्यात ईमेल, दुकानाचा पत्ता आणि वेबसाईट किंवा फक्त फोन नंबर असेल.

मेसेजिंग टुल्स- सर्वसामान्य प्रश्नांना ऑटोमॅटिक रिप्लाय, तसेच कंपनीची ओळख करून देणारे ग्रीटिंग मेसेजेस आणि जर ग्राहकांना तुम्ही बिझी असाल तर तसा मेसेज देणं असे अनेक फीचर्स उपलब्ध असतील.

मेसेजची आकडेवारी- किती मेसेज वाचले गेले आणि काय उपयुक्त ठरतं आहे, याची आकडेवारी यातून मिळणार आहे.

व्हॉटसअॅप वेब- नेहमीच्या व्हॉट्सअॅपसारखं या व्हॉट्सअॅपचंही डेस्कटॉप व्हर्जन असणार आहे.

वेरिफाईड अकाऊंट्स- काही काळानंतर एकदा का बिझनेसच्या ऑफिशियल नंबरची पडताळणी झाली की व्हॉट्सअॅप तर्फे एक हिरव्या रंगांचं टिक मार्कही मिळणार आहे.

ग्राहकांना या सेवेचा लाभ घेण्यासाठी वेगळं व्हॉट्सअॅप डाऊनलोड करावं लागणार नाही. ते त्यांच्या नेहमीच्या अकाऊंटवरून बिझनेस निगडित संवाद साधू शकतील. जर ते बिझनेसचा फोन नंबर तुमच्या संपर्कयादीत नसेल किंवा तर त्यांचं नाव त्या विशिष्ट उद्योगाच्या नावानं दिसेल.

गेल्या वर्षी 'टेक क्रंच' या वेबसाईटशी बोलताना व्हॉटसअॅपनं सांगितलं होतं की बिझनेस अकाऊंट असणाऱ्यांचा फोन नंबर ज्यांनी सेव्ह केला आहे, त्यांनाचा बिझनेस अकाऊंट असणाऱ्यांशी संपर्क साधता येईल. सध्या या अॅपबद्दल संमिश्र प्रतिक्रिया आहेत.

अॅप बिझनेससाठी सध्या मोफत आहे. पण व्हॉटसअॅपचे मुख्य परिचालन अधिकारी मॅट एडेमा यांनी भविष्यात बिझनेस अकाऊंटसाठी शुल्क आकारण्याचा विचार असल्याचं सांगितलं.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

तुम्ही तुमच्या इस्त्रीवाल्याला फक्त व्हॉट्सअॅप मेसेज करून तुमच्या कपड्यांना इस्त्री झाली का असं विचारलं आणि त्याचा लगेच रिप्लाय आला तर? किंवा तुमचा एक छोटा व्यवसाय आहे आणि सगळ्या  ग्राहकांच्या विनंत्यांना तुम्ही एका मेसेजने प्रतिसाद देऊ शकला तर?


सामग्री: या सूचना कोरोना रिपोर्ट पॉझिटिव्ह असलेल्या पण, लक्षणं नसलेल्या (asymptomatic) आणि ऑक्सिजनची पातळी 94 पेक्षा जास्त असलेल्या रुग्णांसाठी आहेत.

भारतात कोव्हिड-19 च्या त्सुनामीत रुग्णांची संख्या प्रचंड वाढलीये. आरोग्य विभागाच्या माहितीनुसार, एकूण रुग्णसंख्येच्या जवळपास 85 टक्क्यांपेक्षा जास्त रुग्णांमध्ये कोरोनाची कोणतीही लक्षणं आढळून येत नाहीत.

'होम आयसोलेशन' मध्ये कोणते रुग्ण राहू शकतात?

केंद्रीय आरोग्य मंत्रालयाच्या माहितीनुसार, गेल्या काही दिवसांपासून देशभरात कोरोनाचे 4 लाखांपेक्षा जास्त रुग्ण आढळून येत आहेत. पण, यातील बहुतांश रुग्णांना लक्षणं नाहीत. हे रुग्ण घरीच 'होम आयसोलेशन' मध्ये उपचार घेऊन बरे होतात.

'होम आयसोलेशन' मध्ये असलेल्या रुग्णांनी काय काळजी घ्यावी?

स्वत:ची तपासणी कशी करावी?

रुग्णांची काळजी घेणाऱ्यांसाठी सूचना-

सौम्य किंवा लक्षणं नसलेल्या रुग्णांवर उपचार -

हे वाचलंत का?

(बीबीसी न्यूज मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी आम्हाला YouTube, Facebook, Instagram आणि  Twitter वर नक्की फॉलो करा.

बीबीसी न्यूज मराठीच्या सगळ्या बातम्या तुम्ही Jio TV app वर पाहू शकता.

'सोपी गोष्ट' आणि '3 गोष्टी' हे मराठीतले बातम्यांचे पहिले पॉडकास्ट्स तुम्ही Gaana, Spotify, JioSaavn आणि Apple Podcasts इथे ऐकू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

'होम आयसोलेशन'मध्ये उपचार घेत असलेल्या कोरोनाबाधित रुग्णांसाठी, केंद्रीय आरोग्य मंत्रालयाने नवीन मार्गदर्शक सूचना जाहीर केल्या आहेत.


सामग्री: या सूटकेसमध्ये 2.1 कोटी रुपये होते. कोणत्याही व्यक्तीचं आयुष्य बदलण्यासाठी इतका पैसा पुरेसा आहे.

पोलिसांनी या सुटकेसच्या मालकाला शोधून काढलं. या बारमध्ये ते त्यांच्या भूतकाळातल्या प्रेयसीला भेटण्यासाठी आले होते, असं चौकशीत पोलिसांच्या लक्षात आलं.

या सुटकेसमध्ये मिळालेला पैसा हा ब्रेक-अप फी होता. हीच गोष्ट आज चीनमध्ये ट्रेंड म्हणून समोर येत आहे.

डेट किती खर्चिक असते हे कुणालाही माहिती नाही? दरवेळी खाण्या-पिण्यावर, भेटवस्तू खरेदी करण्यासाठी आणि सुट्टीवर जायचं असल्यास त्यासाठी अधिकचा पैसा खर्च करावा लागतो.

एकमेकांना भेटवस्तू देणं आणि एकमेकांसोबत जास्त वेळ घालवणाऱ्या टेडवर जाण्याचा ट्रेंड चीनमध्ये जोरात सुरू आहे. याला 'ब्रेक अप फीस' असं म्हणतात.

'ब्रेक अप फीस'

यात खूप दिवस सोबत राहूनही नातं वर्क-आऊट होत नसेल तर त्याबदल्यात भरपाई दिली जाते.

कायद्यानं या प्रकाराला मान्यता नसली तरी जोडीदाराला घटस्फोट दिल्यानंतर पोटगी देण्यासारखा हा प्रकार आहे.

दोघांमधले नातेसंबंध संपुष्टात आणणाऱ्या व्यक्तीला ही भरपाई द्यावी लागते.

आपल्या नात्याला किती वेळ द्यायचा, त्यासाठी किती प्रयत्न करायचे आणि नातं पुढे घेऊन जाण्यासाठी आपण आर्थिकदृष्ट्या किती सक्षम आहोत या बाबींबद्दल दोघं जण मिळून विचार करतात.

तसंच हे नातं टिकणार नसेल तर त्यासाठी समोरच्या व्यक्तीला किती भरपाई द्यायची हेही ठरवलं जातं.

वाढत्या चंगळवादामुळे शहरांमध्ये हा ट्रेंड पाहायला मिळत आहे.

पण काही जणांच्या मते, या बाबीचा संबंध चीनच्या भूतकाळाशी आहे. जेव्हा चीनी महिला आर्थिकदृष्ट्या पुरुषांवर अवलंबून असत.

काही प्रकरणं गंभीर

डेटिंगचा विचार केल्यास चीनमध्ये डेटिंगचं स्वरूप पारंपरिक राहिलेलं आहे ज्यात प्रेमी-प्रेमिका नंतर एकमेकांशी लग्न करतात.

यामुळे 'ब्रेकअप फी'कडे पीडित व्यक्तीचं भावनिक नुकसान भरून काढण्यासाठी दिली जाणारी रक्कम म्हणून पाहिलं जाऊ शकतं. जेणेकरून पूर्वीच्या प्रेमाला विसरून व्यक्तीनं नव्यानं आपलं आयुष्य सुरू करू करावं.

जास्त वय असलेल्या महिलांसाठी ही फी खूप मदत देणारी सिद्ध होते, असं काही रिपोर्टचं म्हणणं आहे. खासकरून त्या महिला ज्यांना आपण कमी वयात करिअर आणि प्रेमी यापैकी कुणा एकाची निवड करण्याची संधी गमावली आहे, असं वाटतं.

माध्यमांमध्येही 'ब्रेक अप फी' संबंधी बातम्या येतात. यातली काही प्रकरणं न्यायालयापर्यंत गेली आहेत. तर काही...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

या महिन्याच्या सुरुवातीला चीनमधल्या हांगझू शहरात एक वेगळाच प्रकार समोर आला. इथल्या एका बारमध्ये एक संशयित सूटकेस मिळाली आणि त्यानंतर पोलिसांना त्याची माहिती देण्यात आली.


सामग्री: या सेंटरमध्ये ऑक्सिजन, व्हेन्टिलेटर आणि नवजात अतिदक्षता विभाग (NICU) असणार आहेत.

कोरोनाग्रस्त लहान मुलांवर उपचार कसे करायचे, याबाबत मार्गदर्शनासाठी सरकारने नऊ बालरोगतज्ज्ञांची टास्कफोर्स तयार केलीय. बालरोगतज्ज्ञांच्या या टास्कफोर्सने सरकारला दिलेल्या मार्गदर्शक सूचनांमध्ये बालरोगतज्ज्ञ, औषध, प्रशिक्षित कर्मचाऱ्यांची गरज हे प्रमुख मुद्दे मांडले आहेत. याबाबत कुठे किती काम झालं आहे? आणि काय काम सुरू आहे?

वार्तांकन - मयांक भागवत

व्हीडिओ - गुलशनकुमार वनकर

एडिटिंग - अरविंद पारेकर

हे वाचलंत का?

(बीबीसी न्यूज मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी आम्हाला YouTube, Facebook, Instagram आणि  Twitter वर नक्की फॉलो करा.

बीबीसी न्यूज मराठीच्या सगळ्या बातम्या तुम्ही Jio TV app वर पाहू शकता.

'सोपी गोष्ट' आणि '3 गोष्टी' हे मराठीतले बातम्यांचे पहिले पॉडकास्ट्स तुम्ही Gaana, Spotify, JioSaavn आणि Apple Podcasts इथे ऐकू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

कोरोनाच्या तिसऱ्या लाटेत लहान मुलांना अधिक धोका असेल, अशी भीती तज्ज्ञांनी व्यक्त केली आहे. हा संभाव्य धोका लक्षात घेता मुंबई, पुणे, नागपूर आणि औरंगाबादसारख्या महानगरांमध्ये लहान मुलांसाठी कोव्हिड सेंटर उभारण्याचं काम सुरू झालंय.


सामग्री: या स्क्रीनशॉटमध्ये अँड्रॉईड आणि अॅपलचे फोटोही आहेत.

या लोकांच्या फोनमध्ये UIDAI नावाचा एक नंबर सेव्ह झाला असून त्यात हा 1800-300-1947 नंबर असतो. वरवर पाहता हा हेल्पलाईन नंबर वाटतो. पण, हा नंबर डायल केला तर बेल वाजत नाही. उलट 'हा नंबर उपलब्ध नाही', असं सांगितलं जातं.

मग हा नंबर आला कुठून? तो लोकांच्या मोबाईलमध्ये कधीपासून आहे? ठामपणे कुणालाही हे सांगता येत नाही आहे.

शुक्रवारी हा मुद्दा एलियट अँडरसन ( @fs0c131y ) या ट्विटर हँडलने उचलला. या हँडलवरून UIDAI ला टॅग करून 'असं का होत आहे,' हे विचारण्यात आलं.

हे ट्विटर हँडल आधीपासूनच आधारच्या गोपनीयतेवर प्रश्न उपस्थित करत आलं आहे.

अफवा, शंका आणि तथ्य

'आधार'चं स्पष्टीकरण - 'आम्ही केलं नाही'

सरकारच्या इशाऱ्यावरून टेलेकॉम सर्व्हिस पुरवठादार कंपन्या असं करत असल्याची शंका काहींनी व्यक्त केली आहे.

पण आधारची संस्था UIDAI ने स्पष्टीकरण देताना सांगितलं की, त्यांनी कोणत्याही टेलेकॉम कंपनीला असं करण्यास सांगितलेलं नाही.

आधारने आपल्या ट्विटर हँडलवरून त्यांचं अधिकृत मत व्यक्त करताना सांगितलं की, "UIDAIच्या जुन्या आणि आता अस्तित्वात नसलेला टोल फ्री नंबर 1800-300-1947 आपोआप अँड्रोईड फोनमध्ये सेव्ह झाल्याचं आढळून आलं आहे. परंतु, UIDAI ने कोणत्याही मॅन्युफॅक्चरर आणि सर्व्हिस पुरवठादार कंपन्यांना अशी सुविधा देण्यास सांगितलेलं नाही."

"हा नंबर UIDAIचा अधिकृत नंबर नाही. परंतु, काही जण उगाचच याबद्दल गैरसमज निर्माण करत आहेत. आमचा अधिकृत टोल फ्री नंबर 1947 असून तो गेल्या दोन वर्षांहून अधिक काळापासून सुरू आहे."

UIDAIने आपलं अधिकृत निवदेन देताना केवळ अँड्रोईड फोनचा उल्लेख केला आहे. पण मग, अॅपल फोनमध्येही हा नंबर का आढळून येत आहे, हा प्रश्न राहतोच.

अनेक जण याला खासगी आयुष्यात ढवळाढवळ आणि हॅकिंगच्या रूपातून बघत आहेत.

वरिष्ठ पत्रकार प्रभू चावला यांनी ट्विटरवर लिहिलं आहे की, "जर ही गोष्ट खरी असेल तर याचा अर्थ असा आहे की, एजन्सी तुम्हाला न सांगता तुमच्या फोनमध्ये काहीही टाकू शकते आणि त्यातून कोणतीही माहिती मिळवू शकते."

आतिश बोस नावाच्या एका ट्विटर युजरने व्होडाफोनला टॅग करत विचारलं आहे की, हा नंबर तुमच्या कॉन्टॅक लिस्टमध्ये कसा आला? यावर वोडाफोननेही उत्तर दिलं आहे, "आम्ही आमच्या ग्राहकांची माहिती सुरक्षित ठेवण्यासाठी सर्वतोपरी प्रयत्न करतो. आम्ही सगळ्या नियमांचं पालन करतो. तुम्ही...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

तुमच्याही फोनमध्ये तो अनोळखी फोन नंबर स्वतःहून सेव्ह झाला आहे का? फोनबुकमध्ये जा आणि 1947 टाईप करा. 'UIDAI' असं आलं की समजा तुम्ही त्या लाखो मोबाईल युजर्सपैकी एक आहात जे सध्या एका 'अनोळखी' मोबाईल नंबरमुळे हैराण झाले आहेत.


सामग्री: या स्थलांतरितांना अमेरिकेत जाण्यासाठी कोणते कायदेशीर पर्याय उपलब्ध आहेत, याची कोणतीच माहितीच नसल्याचं आढळून आलं आहे. तसंच अमेरिकेनंही आपल्या सीमेवर तब्बल 5,800 सैनिक तैनात केले आहेत. या स्थलांतरितांना रोखण्याचं काम हे सैनिक करणार आहेत.

बीबीसीचे प्रतिनिधी विल रँट यांचा मेक्सिकोमधून रिपोर्ट.

हेही पाहिलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

मध्य अमेरिकेतल्या होंडुरास, एल साल्वादोर, ग्वाटेमाला या देशांमधून निघालेल्या स्थलांतरितांचा पहिला जत्था अमेरिकेच्या सीमेवर पोहोचला आहे. मात्र त्यांना अमेरिकेत प्रवेश मिळण्याची शक्यता धुसर झाली आहे.


सामग्री: या स्थलांतरितांनी ग्वाटेमाला पार करत दक्षिण मेक्सिकोमध्ये शिरकाव केला आहे आणि ते उत्तरेकडे अमेरिकेच्या दिशेने येत आहेत. त्यांच्या देशात आपली सगळी स्वप्न पूर्ण करण्याच्या आशा संपल्यानेच त्यांनी अमेरिकेचा रस्ता धरल्याचं होंडुरासच्या नागरिकांनी सांगितलं. हे लाखो नागरिक अमेरिकेत प्रवेश करू पाहत असतानाच प्रथम त्यांना मेक्सिकोत अडवण्यात आलं. मात्र, नंतर ट्रंप यांनी इशारा देऊनही मेक्सिको सरकारनं या स्थलांतरितांना पुढे जाण्यास परवानगी दिली आहे. या सगळ्या प्रकाराचा बीबीसीनं आढावा घेतला आहे.

 बीबीसीचे प्रतिनिधी अली मकबुल यांचा मेक्सिकोहून रिपोर्ट.

हेही पाहिलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

होंडुरासमधून मेक्सिकोमार्गे अमेरिकेत शिरकाव करण्याच्या प्रयत्नात असलेल्या हजारो स्थलांतरितांना थांबवण्याचा इशारा अमेरिकेचे राष्ट्राधयक्ष डोनाल्ड ट्रंप यांनी दिला आहे.


सामग्री: या स्पर्धेचं औपचारिक नाव काय?

'वुमन्स ट्वेन्टी-20 चॅलेंज' असं या स्पर्धचं नाव आहे. पुरुषांप्रमाणे महिलांची स्वतंत्र आणि मोठ्या स्वरुपाची आयपीएल स्पर्धा सुरू करण्याची मागणी गेली अनेक वर्षं होते आहे. एकदम मोठी स्पर्धा घेण्याऐवजी बीसीसीआयने प्रायोगिक स्वरुपात वुमन्स ट्वेन्टी-20 चॅलेंज ही स्पर्धा सुरू केली.

या स्पर्धेत बहुतांश भारतीय महिला खेळाडू असतात. त्यांच्याबरोबरीने अन्य देशातील प्रमुख खेळाडू या स्पर्धेत सहभागी होतात. यंदा या स्पर्धेचं तिसरं वर्ष आहे. पुरुषांची आयपीएल सुरू असतानाच ही स्पर्धा आयोजित केली जाते.

यंदा होणाऱ्या स्पर्धेत कोणत्या देशातील खेळाडू आहेत?

एरव्ही या स्पर्धेत ऑस्ट्रेलिया, इंग्लंडच्या खेळाडूंचं प्राबल्य असतं. परंतु कोरोनामुळे मूळ आयपीएल स्पर्धेप्रमाणे ही स्पर्धाही लांबणीवर गेली. 25 ऑक्टोबरपासून ऑस्ट्रेलियात महिलांची बिग बॅश स्पर्धा होणार असल्यामुळे जगभरातील प्रमुख महिला खेळाडू ऑस्ट्रेलियात आहेत.

तीन संघांमध्ये ट्वेन्टी-20 स्पर्धा रंगणार आहे.

यामुळे यंदा बांगलादेश, श्रीलंका, दक्षिण आफ्रिका, वेस्ट इंडिजच्या खेळाडू दिसतील. यंदा पहिल्यांदाच थायलंडची खेळाडू स्पर्धेत खेळताना दिसणार आहे. नट्टकन चान्टम असं तिचं नाव असून, आक्रमक बॅटिंगसाठी ती ओळखली जाते.

याआधी कोणी जेतेपद पटकावलं आहे?

2018 वर्षी सुपरनोव्हाज संघाने ट्रेलब्लेझर्स संघाला नमवत जेतेपदाची कमाई केली होती. गेल्यावर्षी 2019 मध्ये सुपरनोव्हाज संघाने व्हेलोसिटी संघावर विजय मिळवत जेतेपदावर नाव कोरलं होतं. 2018 मध्ये फायनल मुंबईतील वानखेडे स्टेडियमवर तर गेल्यावर्षी जयपूरच्या सवाई मानसिंग स्टेडियमवर झाली होती.

वेळापत्रक कसं असणार आहे?

4 नोव्हेंबर-सुपरनोव्हाज वि. व्हेलोसिटी

5 नोव्हेंबर-व्हेलोसिटी वि. ट्रेलब्लेझर्स

7 नोव्हेंबर-ट्रेलब्लेझर्स वि. सुपरनोव्हाज

9 नोव्हेंबर-फायनल

मॅचेस कुठे आणि किती वाजता असतील?

वुमन्स चॅलेंज स्पर्धेच्या सर्व मॅचेस शारजा क्रिकेट स्टेडियमवर होणार आहेत. पहिली मॅच संध्याकाळी साडेसातला, दुसरी दुपारी साडेतीनला, तिसरी रात्री साडेसातला आणि फायनलही रात्री साडेसात वाजता सुरू होईल.

भारतीय खेळाडू या स्पर्धेचं मुख्य आकर्षण असेल.

या स्पर्धेसाठी संघ कसे आहेत?

सुपरनोव्हाज-हरमनप्रीत कौर (कर्णधार), जेमिमा रॉड्रिग्ज, चामरी अट्टापट्टू, प्रिया पुनिया, अनुजा पाटील, राधा यादव, तान्या भाटिया (विकेटकीपर), शशिकला...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

आयपीएलचा तेरावा हंगाम आता अंतिम टप्प्यात आहे. त्याचवेळी महिलांची ट्वेन्टी-20 स्पर्धा सुरू होत आहे. कशी असणार आहे ही स्पर्धा?


सामग्री: या स्पर्धेत कोणते खेळाडू खेळणार आहेत आणि त्यांच्या सुरक्षिततेसाठी काय उपाययोजना केल्या आहेत, हे आपण जाणून घेणार आहोत. पण मुळात यंदा ही स्पर्धा खेळांच्या दृष्टीनं एवढी महत्त्वाची का आहे?

'कोव्हिड हॉटस्पॉट'मध्ये होणारी स्पर्धा

अमेरिकेत सुरुवातीला कोरोना व्हायरसच्या साथीचा मोठा उद्रेक न्यूयॉर्कमध्ये पाहायला मिळाला होता. त्यातही न्यूयॉर्कचा 'क्वीन्स' भाग सर्वात जास्त प्रभवित झाला होता.

त्याच क्वीन्समधल्या 'फ्लशिंग मीडोज'मध्ये बिली जिन किंग टेनिस सेंटर आहे, जिथे दरवर्षी यूएस ओपन स्पर्धांचं आयोजन होतं.

कोव्हिडचा मोठा हॉटस्पॉट ठरलेल्या शहरात स्पर्धेचं यशस्वी आयोजन झालं, तर इतर खेळांच्या मोठ्या स्पर्धांचा मार्गही मोकळा होईल.

कोव्हिडनंतरची सर्वात मोठी स्पर्धा

कोव्हिडचं संकट जगभर पसरल्यावर आयोजित होणारी ही पहिलीच मोठी स्पर्धा आहे.

खरं तर लॉकडाऊनच्या दिवसांत जगभरात जवळपास सर्वच खेळ पूर्णपणे बंद होते. पण आता हळूहळू, खबरदारी घेत काही ठिकाणी स्पर्धा खेळवल्या जातायत. इंग्लंडमध्ये क्रिकेट सामने सुरू झाले आहेत आणि युरोपात दोन-अडीच महिन्यांपासून वेगवगळ्या फुटबॉल लीग्सचं आयोजन होतंय.

पण या स्पर्धांपेक्षाही यूएस ओपनवर सगळ्यांचं लक्ष आहे, कारण ही खऱ्या अर्थानं 'ग्लोबल' स्पर्धांपैकी एक आहे. जगभरातले खेळाडू त्यात सहभागी होतात. आणि जगभरातले चाहते प्रत्यक्षात किंवा टीव्हीवरून ते सामने पाहतात. अर्थात यंदा मात्र प्रेक्षकांना या लढती प्रत्यक्ष पाहता येणार नाहीत

'आर्थर ॲश'वर शांतता

यूएस ओपनचं मुख्य कोर्ट, म्हणजे आर्थर ॲश स्टेडियम हे जगातलं सर्वात मोठं टेनिस स्टेडियम आहे. त्यात तेवीस हजार प्रेक्षकांसमोर खेळणं हा कुठल्याही टेनिसपटूसाठी विलक्षण अनुभव असतो.

ईडन गार्डन्स किंवा मेलबर्न क्रिकेट ग्राऊंडवर क्रिकेटच्या सामन्यांत चाहते जसा मोठा जल्लोष करतात, तसंच उत्साहाचं चित्र इथे टेनिसच्या सामन्यांदरम्यान पाहायला मिळतं. फक्त आर्थर ॲश स्टेडियमच नाही, तर हा सगळा परिसरच एरवी या स्पर्धेदरम्यान टेनिस चाहत्यांनी फुलून जातो.

चाहत्यांचा उत्साह खेळाडूंनाही चांगली कामगिरी करण्यासाठी प्रेरणा देतो. त्यामुळे चाहत्यांची उणीव चांगलीच जाणवेल असं ब्रिटनचा टेनिसस्टार अँडी मरेनं म्हटलं आहे.

फेडरर, नदालविना यूएस ओपन

स्वित्झर्लंडचा दिग्गज टेनिसस्टार आणि यूएस ओपनमध्ये पुरुष एकेरीत पाच विजेतेपदं मिळवणारा रॉजर फेडरर यंदा या स्पर्धेत खेळणार...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

फेडरर नाही, नदाल नाही आणि प्रेक्षकही नाहीत... न्यूयॉर्कमध्ये यूएस ओपन टेनिस स्पर्धेला 31 ऑगस्टपासून सुरूवात होते आहे, ती कोरोना व्हायरसच्या साथीच्या सावटाखाली.


सामग्री: या स्पर्धेत फांदीवरून पडणाऱ्या आणि तरीही स्वत:ला सावरणाऱ्या या घुबडाच्या फोटोनं बाजी मारली.

तब्बल 3500 स्पर्धकांमधून निवडलेली ही काही छायाचित्रं!

एका झाडाच्या फांदीवर बसलेल्या या घुबडाच्या त्रिकुटापैकी एक घुबड खाली पडलं. तोल सावरून पुन्हा फांदीवर येण्याचा प्रयत्न करणाऱ्या या घुबडाची मुद्रा टिपली आहे तिबोर कर्स्झ यांनी. हंगेरीतील ओप्युस्झटेझर इथल्या या अद्भुत फोटोने पहिला क्रमांक पटकावला नसता तरच नवल.

आंद्रेआ झंपाटी यांनी इटलीतल्या इटुकल्या रानउंदीराचा फोटो 'ऑन द लँड' विभागात विजेता ठरला.

अमेरिकेच्या कॅलिफोर्निया प्रांतातलं हे बीव्हर निवांत पहुडलेल्या क्षणी आळस देतानाचा हा फोटो टिपला आहे पेनी पाल्मर यांनी.

दक्षिण जॉर्जियातील दक्षिण अटलांटिक बेटावरील चर्चवारीसाठी सज्ज झालेल्या या पेंग्विन मंडळींचा फोटो टिपला आहे कार्ल हेन्री यांनी.

भरपूर गवत घेऊन निघालेला हा बेल्जियममधला ससा टिपला आहे ऑलिव्हर कोल.

बाइक सफारीला निघालेले ही मर्कटांची दुक्कल आपल्याला अचंबित करते. केटी लाव्हेक-फोस्टर यांनी ही भावमुद्रा टिपली आहे.

केनियातल्या मसाई मारा इथे आपल्या कळपाचं निरीक्षण करणाऱ्या रानगव्याचं चित्र टिपलं आहे जीन जॅक अल्कले यांनी.

विचारमग्न अशा सील प्राण्याची ही चिंतनशील मुद्रा टिपली आहे जॉर्ज कॅथकार्ट यांनी. कॅलिफोर्नियातल्या सॅम सिमोइन इथलं हे दृश्य आहे.

आपल्या आईशी खेळणाऱ्या या लहानग्या ध्रुवीय अस्वलाचा फोटो. कॅनडातल्या मॅनितोबा इथलं हे मोहक दृश्य टिपलं आहे डेसी गिलार्डिनी यांनी.

थायलंडमधली बेडकासारखी दिसणाऱ्या मडसीपर्सची ही जोडगोळी टिपली आहे डॅनियल ट्रीम यांनी.

अमेरिकेतल्या सॅन जोस इथल्या कोल्ह्याने नैसर्गिक विधीसाठी हिरव्यागार गोल्फ कोर्सची निवड केली.

समुद्री कासवाकडून थप्पड खाल्लेल्या माशाची ही अवस्था कॅमेऱ्यात कैद केली आहे ट्रॉय मेय यांनी. अंडर द सी विभागात या फोटोने प्रथम क्रमांक पटकावला.

विमानापाठोपाठ आकाशात भरारी घेणाऱ्या पक्ष्याचे हे छायाचित्र अप इन द एअर विभागात सर्वोत्कृष्ट ठरले. जॉन थ्रेलफॉल यांनी हे सुरेख दृश्य टिपलं आहे.

हे वाचलं का-

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

'द कॉमेडी वाईल्डलाइफ' ही छायाचित्रकारांच्या कलेला आव्हान देणारी स्पर्धा यंदाही पार पाडली. यंदा या स्पर्धेचं तिसरं वर्षं आहे.


सामग्री: या स्पर्धेत भाग घेणाऱ्या सौंदर्यवतींना आता त्यांच्या शारीरिक सौंदर्यावर जोखलं जाणार नाही.

या बिकिनी राउंडमध्ये स्पर्धकांना टू-पीस बिकिनी (ब्रा आणि पँटी) घालावी लागते. ही बिकिनी घालून त्यांना रँपवॉक करावा लागतो, आणि या रँपवॉकच्या आधारावर त्यांचं मूल्यांकन केलं जातं.

मागच्या वर्षी 'मिस अमेरिका' स्पर्धेच्या संचालक मंडळाच्या पुरुष सदस्यांचे काही ई-मेल लीक झाले होते. त्यात स्पर्धेत भाग घेणाऱ्या मॉडल्सविषयी अतिशय घाणेरड्या गोष्टी लिहिल्या होत्या. या प्रकारानंतर या पुरुष सदस्यांना राजीनामा द्यावा लागला होता.

आता या स्पर्धेच्या संचालक मंडळात फक्त महिला आहेत. या मंडळाच्या अध्यक्ष, 1989 सालच्या विजेत्या, ग्रेचन कार्लसन यांनी घोषणा केली की, आता स्पर्धकांना त्यांच्या चातुर्य, आवडीनिवडी आणि तळमळीवर जोखलं जाईल.

पण जर या स्पर्धांचा उद्देश कोण जास्त सुंदर, हेच ठरवणं असेल तर 'बिकिनी राउंडला' कुणीही आक्षेप का घ्यावा? आता तर भारतातही असे राउंड काही नवे नाहीत.

1964 साली जेव्हा 'फेमिना' मॅगझीनने पहिल्यांदा 'मिस इंडिया' स्पर्धा आयोजित केली होती, तेव्हाही स्विमसूट राउंड होताच की. फरक एवढाच, की तेव्हाचे स्विमसूट टू-पीसऐवजी वनपीस असायचे आणि त्यामुळे कमी अंगप्रदर्शन व्हायचं.

1994 साली जेव्हा सुष्मिता सेन आणि ऐश्वर्या राय यांनी ही स्पर्धा जिंकली होती, तेव्हाही या स्वीमसूटचं स्वरूप बदललं नव्हतं.

अर्थात तेव्हा असा स्वीमसूट घालणंही फारच क्रांतिकारी होतं. तेव्हा सौंदर्य स्पर्धा लोकप्रिय व्हायचं हेही एक कारण होतं.

आज मॉडेल्सना अशा छोट्या कपड्यांत पाहणं नॉर्मल वाटू शकतं, पण 1980-90च्या दशकात जेव्हा टीव्हीने आपल्या घरच्या हॉलमध्ये प्रवेश केला नव्हता, तेव्हा महिलांना अशा कमी कपड्यात पाहणं फारच विशेष होतं.

फक्त मुलंच नाही, मुलींसाठीही ही एक अशी खिडकी होती जी बऱ्याचदा बंदच असायची.

कालाऔघात मार्केटची ताकद वाढत गेली आणि स्त्रियांच्या सौंदर्याला त्यांच्या शरीराच्या आकाराशी जोडलं गेलं. सौंदर्यस्पर्धांना या बदलांचं प्रतीक बनल्या नसत्या तर नवलच!

शेकडो लोकांसमोर स्टेजवर स्वीमसूट घालून रँपवॉक करणं, ज्याकडे टीव्ही पाहणाऱ्या कोट्यावधी लोकांच्या नजरा खिळल्या असतात, मग सौंदर्यांचे मापदंड ठरवू लागल्या.

स्वीमसूटचे तुकडे होऊन टू-पीस बिकिनी झाली. स्त्रीदेहाचं असं प्रदर्शन तिला फक्त एक उपभोग्य वस्तू म्हणून दाखवत अशा वादाला तोंडही फुटलं....\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

अमेरिकतील सगळ्यांत सुंदर स्त्री निवडण्याची 'मिस अमेरिका' नावाची जी स्पर्धा आहे ना, त्यात आता बिकिनी राउंड होणार नाही.


सामग्री: या स्पर्धेत भाग घेण्यासाठी ऑनलाईन रजिस्ट्रेशन करायचं होतं. अर्थात ते आधीच्या सिझनच्या वेळेसही तसंच करायचं होतं. पण या टीव्ही शोच्या इतिहासात पहिल्यांदाच या शोमधले स्पर्धक सामान्य ज्ञानाची स्पर्धा आणि ऑडिशन दोन्हीही ऑनलाईनच करणार आहेत. या निवडप्रक्रियेचा शेवटचा टप्पा म्हणजे पर्सनल इंटरव्ह्यूही ऑनलाईन होणार आहे.

पण सध्या या शोविषयी विचारला जाणारा सगळ्यांत मोठा प्रश्न हा आहे की यंदा अमिताभ बच्चन हा शो होस्ट करू शकतील की नाही?महाराष्ट्र सरकारच्या नव्या नियमांनुसार 10 वर्षांखालील आणि 65 वर्षांवरील व्यक्ती शुटिंग करू शकणार नाहीत तसंच त्यांना सेटवर उपस्थित राहाण्याची परवानगी मिळणार नाही.

गेल्या काही दिवसांपासून सरकारच्या कडक नियमांचं पालन करत काही ठिकाणी शुटिंगला सुरुवात झाली आहे. पण अमिताभ बच्चन यांचं वय 77आहे, अशात कौन बनेगा करोडपतीचं (केबीसी) सुत्रसंचालन करायला त्यांना परवानगी मिळणार कशी हा प्रश्न आहे.

टीव्ही आणि सिनेमांच्या प्रोड्युसर्सनी या नियमांमधून सुट देण्याची विनंती राज्यसरकारला केली आहे. पण अजून सरकारने ही मागणी मान्य केलेली नाही. त्यामुळे बिग बी ऐवजी दुसऱ्या कुठल्या कलाकाराला हा शो होस्ट करण्यासाठी बोलावलं जाऊ शकतं असाही अंदाज आहे.

केबीसी आणि अमिताभ बच्चन

खरं पाहिलं तर केबीसीच्या लोकप्रियतेचं मुख्य कारण अमिताभ बच्चन आहेत. या शोमध्ये 7 कोटी रूपये जिंकण्याची संधी असते हे जरी खरं असलं तरी अमिताभ बच्चन यांच्यासमोर बसण्याच्या संधीचं आकर्षणही कमी नाही. केबीसीचा यंदा 12 वा सिझन येईल आणि या गेम शोला आता 20 वर्ष पूर्ण होतील. याचा पहिला सिझन स्टार प्लस वाहिनीवर 3 जुलै 2000 ला सुरु झाला होता.

ब्रिटनच्या 'Who wants to be millionaire' या गेम शोवर केबीसी आधारित आहे. जेव्हा स्टार प्लसने हा शो होस्ट करण्यासाठी अमिताभ बच्चन यांना विचारलं तेव्हा ते दोलायमान मनस्थितीत होते कारण तेव्हा मोठे फिल्मी सितारे टीव्हीवर येण्यात कमीपणा मानत.

पण तेव्हा अमिताभ आपल्या आयुष्यातल्या एका कठीण कालखंडातून जात होते. 1991 नंतर त्यांचं फिल्मी करियर उतरणीला लागलं होतं आणि त्यांना आर्थिक समस्यांचाही सामना करावा लागत होता.

कोरोना व्हायरस आकडेवारी

अशात अनेकांनी बच्चन यांना सल्ला दिला की त्यांनी चुकूनही छोट्या पडदावर येण्याचा विचार करू नये नाहीतर थोडंबहुत जे नाव शिल्लक आहे तेही धुळीला मिळेल. पण हा शो होस्ट...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

लॉकडाऊनच्या काळात जेव्हा टीव्ही सीरियल आणि पिक्चर्सचं शुटिंग बंद होतं तेव्हाही अमिताभ बच्चन आपल्या घरातून प्रेक्षकांना प्रश्न विचारत होते. याच्या पहिल्या प्रोमोचं शुटही त्यांनी घरातूनच केलं होतं.


सामग्री: या स्पर्धेमध्ये मोटरसायकलवर स्वार होत वेगवेगळ्या भागांमधून प्रवास करावा लागतो. यामध्ये चिखल, दलदल आणि खडकाळ रस्त्यांचाही समावेश असतो. दोन दिवसांमध्ये 800 ते 1000 किलोमीटरचं अंतर पार करावं लागतं.

रविवारी (11 ऑगस्ट) हंगेरीमध्ये पार पडलेल्या या टूर्नामेंटमध्ये 25 वर्षांखालील वयोगटामध्ये ती दुसऱ्या क्रमांकावर होती. महिला आणि पुरुष असे दोघेही या स्पर्धेमध्ये भाग घेतात.

ऐश्वर्याने दुबईमध्ये झालेल्या पहिल्या राऊंडमध्ये विजय मिळवला. मग पोर्तुगालमध्ये ती तिसऱ्या क्रमांकावर होती. स्पेनमध्ये तिनं पाचवा आणि हंगेरीत चौथा क्रमांक पटकावला.

पूर्ण स्पर्धेमध्ये ऐश्वर्याने एकूण 65गुण मिळवले. संपूर्ण स्पर्धेत ती दुसऱ्या क्रमांकावर होती पण महिला गटात ती सर्वात आघाडीवर होती. पोर्तुगालच्या रीता वाइयेरियाला तिच्यापेक्षा चार गुण कमी मिळाले आणि ती दुसऱ्या क्रमांकावर आली.

मोटरसायकल रेसिंगबद्दल ऐश्वर्या सांगते, "हेल्मेट घातल्यानंतर जसं मुलगा आहे की मुलगी हे समजत नाही त्याचप्रमाणे या स्पर्धेमध्येही तुम्ही मुलगा आहात की मुलगी याने काही फरक पडत नाही."

लहानपणापासून रेसिंगची आवड

ऐश्वर्या लहान असताना तिला हे समजायचं नाही की बाबांच्या मोटरसायकलच्या हँडलशी खेळताना तिला इतकी मजा का येते.

बीबीसी हिंदीशी बोलताना तिनं सांगितलं, "जेव्हा कधी बाबा मला त्यांच्या मोटरसायकलच्या टाकीवर बसवायचे तेव्हा मला हँडलसोबत खेळायला आवडायचं. मला तेव्हा माहीत नव्हतं, की एक दिवस मी रेसिंगमध्ये जाईन."

१८ वर्षांची असताना ऐश्वर्याने एका ट्रेनिंग अॅकॅडमीमधून मोटरसायकल रायडिंगचं ट्रेनिंग सुरू केलं. तेव्हा 'हे मुलांचं काम आहे. तू दुसरं एखादं साधं काम करं, हे क्षेत्र मुलींसाठी नाही,' असं अनेकांनी तिला सांगितलं.

ऐश्वर्या म्हणते, "पण ट्रेनिंगदरम्यान माझे सहकारी, कोच आणि मोटर स्पोर्ट्स फेडरेशनने नेहमीच मला मदत केली. त्यांनी मला ट्रेनिंग दिलं. त्यानंतर कोणी असं बोललं तरी माझ्यावर परिणाम नाही व्हायचा."

त्यानंतर अशी एक गोष्ट घडली ज्यामुळे पुढे जाण्याचे ऐश्वर्याचे मनसुबे आणखी मजबूत झाले. ती सांगते, "पहिली रेस हरल्यानंतर मला पुढे जाण्याची आणि आणखी चांगली कामगिरी करण्याची प्रेरणा मिळाली." ती अधिक कठोर ट्रेनिंग घ्यायला लागली.

'द डकार' वर लक्ष

पॅरिसपासून सेनेगलची राजधानी डकारपर्यंत होणाऱ्या मोटरसायकल रॅलीला 'द डकार' म्हटलं जातं. या स्पर्धेला सगळ्यात कठीण क्रॉस-कंट्री...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

बंगळुरूची ऐश्वर्या पिस्साई चार दिवसांपूर्वी आपला 24 वा वाढदिवस साजरा करायला घरी आली. तिचा हा वाढदिवस खास होता. कारण ती नुकतीच एफआयएम विश्वचषकाच्या महिला विभागामध्ये जिंकणारी पहिली भारतीय बनली आहे.


सामग्री: या स्फोटात 3 ठार झाले तर 19 जखमी आहेत.

पंजाब पोलिसांनी दिलेल्या माहितीनुसार, अमृतसरजवळच्या अडिलवाल येथील निरंकारी भवन येथे हा स्फोट झाला. अमृतसरपासून हे ठिकाण 20 किलोमीटर अंतरावर आहे.

अमृतसरचे डेप्युटी कमिश्नर K. S. संघा यांनी तीन जणांचा मृत्यू झाल्याच्या वृत्ताला दुजोरा दिला.

प्रत्यक्षदर्शींनी दिलेल्या माहितीनुसार या निरंकारी भवनात साप्ताहिक सत्संगाचे आयोजन करण्यात आलं होतं. तेवढ्यात तिथे दोन हल्लेखोर पोहोचले. आधी त्यांनी बाहेर उभ्या एका मुलीला बंदुकीचा धाक दाखवला. त्यानंतर ते भवनाच्या आत गेले आणि व्यासपीठाजवळ जाऊन ग्रेनेड फेकला. या हल्ल्यानंतर परिसरात गोंधळ उडाला. याच दरम्यान हल्लेखोर तिथून पळण्यात यशस्वी झाले.

पंजाबमधील सामाजिक कार्यकर्ते हरजोत सिंग बैनस यांच्यानुसार "हा प्रकार म्हणजे या भागात धार्मिक सलोखा बिघडवण्याचा प्रयत्न आहे".

पोलीस सध्या या हल्ल्याचा तपास करत आहेत आणि म्हणाले की या घटनेला सध्याच कट्टरतावादी हल्ला म्हणून घोषित करता येणार नाही. या घटनेनंतर सर्व निरंकारी भवनांतील सुरक्षा वाढवण्यात आली आहे.

मुख्यमंत्री कॅप्टन अमरिंदर सिंग यांनी राज्यातील सुरक्षा व्यवस्थेचा आढावा घेतला असून त्यांनी मृतांच्या नातेवाईकांना प्रत्येकी 5 लाख रुपयांची मदत जाहीर केली आहे तर जखमींवरील सर्व उपचार मोफत केले जाणार आहेत.

कोण आहेत निरंकारी?

संत निरंकारी मिशन एक आध्यात्मिक संस्था आहे. त्यांचं मुख्यालय दिल्लीत आहे.

पण न ते स्वत:ला एक वेगळा असा धर्म असल्याचं मानतात, न सध्या अस्तित्वात असलेल्या कोणत्याच धर्माचा भाग मानतात. ते मानव जातीच्या कल्याणासाठी समर्पित एक आध्यात्मिक चळवळ असल्याचं स्वतःबद्दल सांगतात.

निरंकारी भवनाबाहेर पोलीस ताफा

या मिशनचा पाया निरंकारी आंदोलनामुळे घातला गेला. त्याची सुरुवात बाबा दयाल सिंग यांनी केली खरी, पण ते फार काळ या आंदोलनाशी निगडित नव्हते.

1929 साली त्यांनी निरंकारी मिशनची स्थापना केली. रुढीवादी शीख समुदायाने त्याचा तीव्र विरोध केला होता.

राज्यात हाय अलर्ट

काही आठवड्यांपूर्वी अशाच स्वरूपाची घटना जालंधरमध्ये घडली होती. तिथे अज्ञात हल्लेखोरांनी पोलीस ठाण्यावर ग्रेनेड हल्ला केला होता.

PTIया वृत्तसंस्थेनुसार गुप्तचर विभागाच्या माहितीवरून पंजाबमध्ये आधीच हाय अलर्ट जारी करण्यात आला होता. पाकिस्तानच्या तान्जिम जैश-ए-मोहंमद या कट्टरतावादी संघटनेच्या 67 जणांना दिल्लीच्या दिशेने...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

पंजाबमध्ये अमृतसरजवळ झालेल्या ग्रेनेड हल्ल्यात तीन जण मृत्युमुखी पडले आहेत तर 19 जण जखमी झाले आहेत.


सामग्री: या हल्ला प्रकरणी 13 लोकांना अटक करण्यात आली आहे. वॉशिंग्टन डीसी मेट्रोपोलिटन पोलिसांनी दिलेल्या माहितीनुसार 5 बंदुकाही जप्त करण्यात आल्या आहेत. यामध्ये हँडगन आणि लाँग गनचा समावेश आहे.

कॅपिटल इमारतीमध्ये घुसखोरी करणारा एक ट्रंप समर्थक

गॅस मास्क लावून सुरक्षेची खबरदारी घेणारे संसद सदस्य आणि स्टाफमधील लोक

ट्रंप समर्थक महिला स्टॅच्यू ऑफ लिबर्टीच्या वेशात आली होती.

माझे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रंप असं लिहिलेला झेंडा फडकवणारा निदर्शक

निदर्शकांना अडवणारे सुरक्षारक्षक

कॅपिटलच्या बाहेर अशा पद्धतीने लोकांनी गर्दी केली होती.

इमारतीत घुसल्यावर आनंद व्यक्त करणारे ट्रंप समर्थक

पोडियम उचलून नेणारा ट्रंप समर्थक

इमारतीच्या आत फोटो काढणारे ट्रंप समर्थक

निदर्शकांनी तीव्र घोषणाबाजीही केली. त्यानंतर ते इमारतीच्या आत घुसले.

ही घुसखोरी म्हणजे लोकशाहीवरील हल्ला असल्याची टीका जो बायडन यांनी केली आहे.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

अमेरिकेत बुधवारी कॅपिटल बिल्डिंगवर ट्रंप समर्थकांनी हल्ला केला. अमेरिकन काँग्रेसचं सत्र सुरू असताना ट्रंप समर्थकांनी बॅरिकेड तोडून आत घुसखोरी केली. पोलिसांबरोबर त्यांची झटापटही झाली. त्याचेच हे काही फोटो


सामग्री: या हल्ल्यांप्रकरणी आतापर्यंत देशाचे पोलीसप्रमुख आणि संरक्षण खात्यातील उच्चपदस्थ अधिकारी पायउतार झाले आहेत. मात्र आपल्याकडून जर काही चूक झाली असती तर आपण ताबडतोब राजीनामा दिला असता, असं विक्रमसिंघे बीबीसीशी बोलताना म्हणाले.

दरम्यान, शुक्रवारी श्रीलंकेतल्या पूर्वेकडच्या अंबारई प्रांतात पुन्हा काही हल्ले झाल्याचं वृत्त होतं. पोलिसांच्या प्रवक्त्यानुसार काही लोकांनी अंबारई प्रांतातल्या साइंदमरदूमध्ये सुरक्षारक्षकांवर गोळाबार केला आहे.

पोलिसांच्या तपासानुसार संशयितांनी एका इमारतीमध्ये स्फोट घडवून आणला. यात आतापर्यंत 15 मृतदेह सापडले आहेत, ज्यापैकी काही बालकांचे आहेत, असं पोलिसांनी शनिवारी सकाळी सांगतलंय.

यापैकीच सहा मृतदेह आत्मघातकी हल्लेखोरांचे असू शकतात, असा संशय पोलिसांनी व्यक्त केला आहे.

साइंदमरुदूमध्ये अजूनही शोध मोहीम सुरू आहे.

बीबीसी प्रतिनिधी अज्जाम अमीन यांनी दिलेल्या माहितीनुसार पोलिसांना शोध मोहिमेत काही स्फोटकं सापडली आहेत. तसंच पोलिसांना एका घरात इस्लामिक स्टेटचा बॅनर आणि पोशाख देखील सापडला आहे. हा पोशाख इस्लामिक स्टेट जारी करत असलेल्या व्हीडिओतल्या पोशाखाशी मिळताजुळता आहे.

या प्रकरण सात लोकांना अटक करण्यात आली आहे. रात्री 10 ते सकाळी 4 पर्यंत संपूर्ण देशात कर्फ्यू लावण्यात आला आहे. तर देशातील कॅथलिक चर्चने सर्व संडे मास(रविवारच्या प्रार्थनासभा) रद्द केल्या आहेत.

श्रीलंकेत इस्टरच्या दिवशी सहा वेगवेगळ्या चर्च आणि हॉटेलांमध्ये झालेल्या आत्मघातकी हल्ल्यात जवळपास 250 लोकांचा मृत्यू आणि शेकडो लोक जखमी झाले आहेत. आधी हा मृतांचा आकडा जवळजवळ 300 सांगण्यात आला होता.

राजीनामा देणार नाही- विक्रमसिंघे

या घटनेनंतर श्रीलंकेचे पोलीसप्रमुख तसेच संरक्षण मंत्रालयातील सर्वोच्च अधिकाऱ्यांनी राजीनामा दिला आहे.  मात्र या स्फोटांच्या शक्यतेची आपल्याला काहीच कल्पना नव्हती, असं श्रीलंकेचे पंतप्रधान विक्रमसिंघे यांनी सांगितलंय.

"जर हल्ल्याची मला कल्पना असती आणि आम्ही वेळीच काही पावलं उचलली नसती तर मी तात्काळ राजीनामा दिला असता. पण तुम्हाला त्याची काहीच कल्पना नसताना राजीनामा देण्याची काय गरज?" असा प्रश्न त्यांनी विचारला आहे.

हल्ला कुणी केला

हे स्फोट घडवण्याचा संशय 9 जणांवर आहे. झहरान हाशिम या कट्टर धर्मप्रचारकाने हा हल्ला घडवल्याचं सांगितलं जातं. त्याचा कोलंबोमधील शांग्री-ला हॉटेलातील स्फोटात मृत्यू झाल्याचं...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

श्रीलंकेत हल्लेखोर घुसल्याचा कुठलाही अहवाल माझ्यापर्यंत आलाच नाही, अन्यथा कारवाई करून ईस्टर संडे बाँब हल्ले रोखलेच असते, असं पंतप्रधान रनिल विक्रमसिंघे म्हणाले.


सामग्री: या हल्ल्याची जबाबदारी कट्टरपंथी संघटना जैश-ए-मोहम्मदनं स्वीकारली होती. जैश-ए-मोहम्मद पाकिस्तानच्या भूमीवरून आपल्या कारवाया करते. त्यामुळेच केंद्र सरकारनं पाकिस्तानला दिलेला 'मोस्ट फेवर्ड नेशन'चा दर्जा काढून घेण्याचा निर्णय घेतला आहे.

लष्कर आणि सामान्य नागरिकांच्या भावना आपण जाणतो, असं म्हणत पंतप्रधान नरेंद्र मोदींनी रविवारी बिहारमधील एका सभेत म्हटलं, "देशवासीयांच्या मनात किती असंतोष धगधगतोय याची मला कल्पना आहे. जी आग तुमच्या हृदयात आहे, तीच माझ्याही हृदयात आहे."

याआधी एका सभेत मोदी म्हणाले होते, की देशातील संतापाची भावना आम्ही समजून घेतो. यासाठीच लष्कराला कारवाई करण्याचं पूर्ण स्वातंत्र्य देण्यात आलं आहे.

या विधानांमुळे पुढचा पर्याय युद्ध आहे, असा अनेकांचा समज होऊ शकतो. मात्र गडबडीनं असा निष्कर्ष काढणं योग्य नाही, असं मत सामरिक विषयातील तज्ज्ञ व्यक्त करत आहेत.

'इंडिया बोल' या बीबीसी हिंदी रेडिओच्या कार्यक्रमात माजी लेफ्टनंट जनरल शंकर प्रसाद सहभागी झाले होते. कार्यक्रमात त्यांनी म्हटलं, की सध्या 'लष्करी पातळीवर प्रत्युत्तर' देण्याची चर्चा सुरू आहे.

त्यांनी म्हटलं, "जेव्हा सैन्याला स्वातंत्र्य दिलं जातं, तेव्हा ते केवळ लष्करी स्तरावरच असतं. भारतीय सेना सध्या या पातळीवर कारवाई करत आहे आणि यापुढेही करेल."

'आधुनिकीकरणात भारतीय लष्कर पिछाडीवर'

पुलवामा हल्ल्यानंतर होत असलेल्या विरोध प्रदर्शात पाकिस्तानला धडा शिकवण्याची मागणी केली जात आहे. टीव्ही चॅनेलवरील चर्चांमधूनही युद्धोन्माद निर्माण करण्याचा प्रयत्न होताना दिसत आहे.

माजी लेफ्टनंट जनरल शंकर प्रसाद  1971 ला पाकिस्तानविरूद्ध झालेल्या युद्धात सहभागी झाले होते. त्यांच्या मते सध्याच्या परिस्थितीत युद्ध ही वाटते तेवढी सोपी बाब राहिलेली नाही.

प्रसाद यांनी म्हटलं, "पाकिस्तानकडेही सुसज्ज लष्कर आहे. आपण 1971 मध्ये त्यांना पराभूत करून 90 हजार सैनिकांना बंदी बनवलं होतं. मात्र आता पाकिस्तानकडे लढाऊ विमानांचे 25 स्क्वाड्रन आहेत. त्यांच्या तुलनेत आपल्याकडे केवळ दोन-चार स्क्वाड्रनच अधिक आहेत. म्हणजेच आपल्याकडे 'क्रेडिबल डिटेरन्स' नाहीये."

युद्धतंत्रातील कच्चे दुवे आणि राजकीय विवाद यांमुळे गेल्या दोन दशकांत भारतीय लष्कर आधुनिकीकरणात मागं पडलं असल्याची खंत शंकर प्रसाद यांनी व्यक्त केली.

सेनेच्या आधुनिकीकरणावर लक्ष दिलं नाही तर देशाला भविष्यात नुकसान सहन करावं...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

पुलवामामध्ये 14 फेब्रुवारीला CRPF च्या ताफ्यावर झालेल्या हल्ल्यानंतर देशभरातून निषेधाचे सूर उमटत आहेत. केंद्र सरकारनं तातडीनं कारवाई करत हल्लेखोरांना 'जशास तसे' उत्तर द्यावं, अशी मागणी सर्व स्तरातून जोर धरत आहे.


सामग्री: या हल्ल्याच्या परिणामांबद्दल चर्चा सुरू झाल्या आहेत. पुलवामा इथं CRPF च्या ताफ्यावर झालेल्या हल्ल्यानंतर भारतानं केलेल्या या कारवाईचं विश्लेषण दक्षिण आशियासंबंधीच्या सुरक्षा विशेषज्ञ प्रोफेसर क्रिस्टीन फेअर यांनीही केलं आहे.

क्रिस्टीन फायर यांच्या मते या हल्ल्याचा थेट संबंध हा निवडणुकांशी आहे. या कारवाईनंतर मोदी पुन्हा निवडून आले तर त्याचा फायदा पाकिस्तानला होईल, असं मतही क्रिस्टीन यांनी व्यक्त केलं आहे.

क्रिस्टीन फायर यांचं विश्लेषण सविस्तर वाचा.

मी सातत्यानं हे सांगत आहे, की हल्ल्यांचा संबंध भारतामध्ये होणाऱ्या सार्वत्रिक निवडणुकांशी आहे. भारतात हल्ले होतच असतात. पुलवामा इथला हल्ला वेगळा होता. अतिशय नियोजनबद्धपणे हल्ल्याची आखणी करण्यात आली होती.

पुलवामा हल्ल्यात जवानांना लक्ष्य करण्यात आलं होतं. ही गोष्ट लोकांना प्रक्षोभित करणारी होती. कारण भारतीय लोक आपलं लष्कर आणि जवानांबद्दल खूप भावूक असतात.

अमेरिकन लोकांचा स्वभाव याच्या एकदम विरूद्ध आहे. अमेरिकेत जेव्हा सामान्य लोकांना प्राण गमवावे लागतात, तेव्हा नागरिकांचा संताप होतो. जेव्हा सैनिक मृत्यूमुखी पडतात, तेव्हा भारतीय संतप्त होतात.

पुलवामामध्ये CRPFच्या जवानांना लक्ष्य करण्यात आलं होतं. हे भारताचं निमलष्करी दल आहे. अतिशय कमी निधीमध्ये चालविल्या जाणाऱ्या सुरक्षा दलांमध्ये CRPF चा समावेश होतो. या जवानांवर झालेला हल्ला निश्चितच निषेधार्ह होता.

जैश-ए-मोहम्मदनं 2000 नंतर कोणताही आत्मघातकी हल्ला केला नव्हता. 19 वर्षांनंतर हा हल्ला करण्यात आला असून त्याचा उद्देशच जनभावना भडकवण्याचा होता. हल्ल्याची वेळही खूप विचारपूर्वक निवडण्यात आली होती. यामुळेच हल्ल्यानंतर मोठ्या प्रमाणावर संतप्त प्रतिक्रियांचा ओघ पहायला मिळाला.

मोदींच्या विजयाचा पाकिस्तानला फायदा

खरंतर भारतातील निवडणुकांमध्ये मोदींचा विजय झाल्यानं सर्वाधिक फायदा हा पाकिस्तानी 'डीप स्टेट'ला होणार आहे. भारतीयांना ही गोष्ट रुचणारी नसेल.

पण या गोष्टीत तथ्य आहे. पाकिस्तानमध्ये सध्या अनेक अंतर्गत दबाव आहेत. सर्वांत मोठी समस्या ही पश्तून आंदोलनाची आहे. पाकिस्तानच्या एकात्मतेसाठी हे आंदोलन धोकादायक आहे. मजबूत, एकसंध भारताकडून असलेल्या धोक्याचा बागुलबुवा पाकिस्तानला बांधून ठेवतो.

पाकिस्तानच्या दृष्टिकोनातून पाहिलं, तर काही कट्टरपंथीय मारले गेल्यानं त्यांच्या लष्करी अजेंड्यावर काहीच परिणाम होत नाही....\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

भारतीय वायुदलानं मंगळवारी पहाटे पाकिस्तानमधल्या बालाकोट इथं हवाई हल्ला केला. या हल्ल्यात जैश-ए-मोहम्मदचा तळ उद्ध्वस्त झाला, असं भारताचे परराष्ट्र सचिव विजय गोखले यांनी सांगितलं. या हल्ल्यात 'अनेक अतिरेकी मारले गेले' असंही ते म्हणाले.


सामग्री: या हल्ल्यात 2 अफगाण सैनिकांचा मृत्यू झाला आहे. अजूनही सुरू असलेल्या या हल्ल्यात 10 जण जखमी झाल्याचं संरक्षण मंत्रालयाच्या प्रवक्त्यांनी बीबीसीला सांगितलं आहे.

पाच अतिरेक्यांनी हा हल्ला केला आहे. त्यातल्या तिघांना कंठस्नान घालण्यात आलं आहे.

दोन दिवसांपूर्वीच काबूलमध्ये झालेल्या बॉम्बस्फोटात 100 जणांचा मृत्यू झाला.

इस्लामिक स्टेट आणि तालिबान यांच्या हल्ल्याच्या प्रमाणात गेल्या काही दिवसात वाढ झाली आहे.

काबुलच्या पश्चिम भागत रात्री साडे बाराच्या सुमारास हा हल्ला झाला.

मोठ्या शस्त्रसाठा आणि रॉकेट लाँचरसह अतिरेकी आल्याचं सांगितलं जात आहे.

दरम्यान, एका अतिरेक्याला अटक करण्यात आली असून अणखीन एकाची सुरक्षा दलासोबत चकमत सुरू आहे, अशी माहिती अधिकाऱ्यांकडून मिळाली आहे.

सुरक्षा दलानं हा संपूर्ण परिसर आपल्या ताब्यात घेतला असल्याचं टोलो वृत्तसंस्थेनं सांगितलं आहे.

एकाही अतिरेक्याला पहिल्या गेटमधून पुढे जाता आलेलं नाही, अशी माहिती राष्ट्राध्यांच्या प्रवक्त्यांनी दिली असल्याचं टोलोनं म्हटलंय.

अफगाफीस्तानचं हे लष्करी तळ गेल्या काही दिवसांपासून सतत अतिरेक्यांच्या निशाण्यावर आहे.

हे लष्करी तळ मार्शल फाहिम डिफेंस युनिव्हर्सिटीच्या अगदी जवळ आहे. जिथं तालिबानी अतिरेक्यांनी आधीही हल्ला केला होता.

ऑक्टोबर 2017मध्ये झालेल्या या हल्ल्यात 15 सैनिकांचा मृत्यू झाला होता.

तुम्ही हे वाचलं का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

काबुलमधल्या लष्करी तळावर अतिरेकी हल्ला झाला आहे.


सामग्री: या हल्ल्यात 34 जवान ठार झाले आहेत. मृतांचा आकडा अजून वाढू शकतो.

CRPFचे हे जवान 76 बटालियनचे होते. CRPF (ऑपरेशन)चे महासंचालक झुल्फिकार हसन यांनी सांगितलं, "जवानांच्या ताफ्यात एकूण 70 गाड्या होत्या. यांतील एका बसवर हल्ला झाला. जवानांचा ताफा जम्मूहून श्रीनगरला चालला होता."

हा मोठा ताफा होता. वेगवेगळ्या वाहनांमधून अडीच हजार जवान प्रवास करत होते. जवानांच्या गाड्यांवर गोळीबारही करण्यात आला, अशी माहिती CRPF चे महासंचालक आर. आर. भटनागर यांनी पीटीआय या वृत्तसंस्थेशी बोलताना दिली.

जवानांचा ताफा पहाटे साडेतीन वाजता जम्मूहून निघाला होता. संध्याकाळपूर्वी हे जवान श्रीनगरला पोहोचणे अपेक्षित होतं, अशी माहिती अधिकाऱ्यांनी दिली.

खराब हवामानामुळं गेल्या दोन-तीन दिवसांत या महामार्गावर फारशी वाहतूक नसल्यानं तसंच इतरही काही प्रशासकीय कारणांमुळे जवान मोठ्या संख्येने श्रीनगरकडे जात होते, असं लष्करातील अधिकाऱ्यांनी सांगितलं.

एरवी कोणत्याही ताफ्यात 1 हजार जवान असतात. मात्र यावेळी एकूण 2547 जवान प्रवास करत होते. या ताफ्यात रस्ते मोकळे करणारं पथक होतं. तसंच बुलेट-प्रूफ वाहनंही होती.

ज्या बसवर हल्ला झाला ती 76 व्या बटायलियनची होती. त्यामध्ये एकूण 39 जवान होते, असंही अधिकाऱ्यांनी सांगितलं.

या स्फोटात जखमी झालेल्या जवानांना श्रीनगरमधील आर्मी हॉस्पिटलमध्ये हलविण्यात आलं आहे.

पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी या हल्ल्याचा तीव्र निषेध केल आहे. त्यांनी ट्वीट करून याबाबत गृहमंत्री राजनाथ सिंह यांच्याशी चर्चा केल्याची माहिती दिली आहे.

"पुलवामामध्ये CRPF च्या जवानांवर झालेला हल्ला हा अतिशय निंदनीय आहे. या भ्याड हल्ल्याचा मी तीव्र निषेध करतो. आपल्या शूर जवानांचं बलिदान व्यर्थ जाणार नाही. संपूर्ण देश या शूर जवानांच्या कुटुंबियांच्या सोबत उभा आहे. जखमी सैनिकांच्या प्रकृतीला लवकरात लवकर आराम पडो."

परिस्थितीचा आढावा घेण्यासाठी गृहमंत्री राजनाथ सिंह उद्या श्रीनगरला जाणार आहे. एएनआय या वृत्त संस्थेनं ही माहिती दिली आहे.

तसंच गृहमंत्री राजनाथ सिंह यांनी याबाबत राज्यपाल सत्यपाल मलिक यांच्याशी चर्चा देखील केली आहे.

या हल्ल्यामागे पाकिस्तान असल्याचं गृहमंत्री राजनाथ सिंह यांनी म्हटलं आहे. ते एएनआय या वृत्तसंस्थेशी बोलत होते.

जैश-ए-मोहम्मदनं स्वीकारली जबाबदारी

जैश-ए-मोहम्मद या जहालवादी संघटनेनं या दहशतवादी हल्ल्याची जबाबदारी...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

जम्मू-काश्मीरमधील पुलवामा जिल्ह्यातील लेथपोराजवळ श्रीनगर-जम्मू महामार्गावर जहालवाद्यांनी आयईडीचा स्फोट घडवत केंद्रीय राखीव पोलिस दलाच्या (CRPF) जवानांच्या बसला लक्ष्य केलं.


सामग्री: या हल्ल्यात जवळपास 500 लोक जखमी झाले आहेत. याप्रकरणी आतापर्यंत 24 संशयित व्यक्तींना श्रीलंकन पोलिसांनी ताब्यात घेतलं आहे. पण हे स्फोट कुणी घडवून आणले याबाबात काहीही ठोस माहिती हाती नसल्याचं श्रीलंकेनं सांगितलं आहे.

नेमकं काय घडलं?

स्थानिक वेळेनुसार रविवारी सकाळी 8.45 वाजता पहिल्यांदा बाँबस्फोट झाल्याच वृत्त आलं. त्यांनंतर एकामागून एक असे सहा स्फोट घडले.

पोलिस जेव्हा हल्लेखोरांचा शोध घेत होते तेव्हा आणखी दोन स्फोट घडले. म्हणजे एकूण आठ स्फोट काही मिनिटांच्या अंतराने झाले.

कोलोंबो, नेगोम्बो आणि बट्टीकोला इथल्या चर्चमध्ये आणि कोलोंबोतल्या शांग्री-ला हॉटेल, सिनॅमन ग्रँड हॉटेल, किंग्जबरी हॉटेल याठिकाणी स्फोट झाले आहेत.

रविवारी उशीरा कोलोंबो विमानतळाजवळ काही स्फोटकं निकामी केल्याचं श्रीलंकेच्या हवाईदलानं सांगितलं. विमानतळाजवळच एका पीव्हीसी पाईपमध्ये ही स्फोटकं ठेवल्याचं अधिकाऱ्यांनी सांगितलं.

हल्लेखोरांबद्दल आतापर्यंत काय माहिती मिळाली?

आतापर्यंत 24 संशयित व्यक्तींना ताब्यात घेतलं असलं तरी या हल्ल्यामागे कुणाचा हात होता हे अद्याप कळलं नाही.

आत्मघाती हल्लेखोरांचा यात वापर केला जाण्याची शक्यता श्रीलंकन अधिकाऱ्यांनी वर्तवली आहे.

बीबीसीच्या अझाम अमिन यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, हल्लेखोर हे  "कट्टरपंथी, मूलतत्त्ववादी इस्लामी विचारांचे लोक" असू शकतात, असं अधिकाऱ्यांचं मत आहे.

हल्ल्याची भीती असतानाही पुरेशी काळजी का घेतली नाही? याबाबत चौकशी केली जाईल. तसंच या क्षणाला हल्लेखोरांना पकडण्यासाठी प्राधान्य दिलं जाईल," असं पंतप्रधान रानिल विक्रमसिंघे यांनी सांगितलं आहे.

सरकारने लोकांना शांततेचं आवाहन केलं आहे. अफवा टाळण्यासाठी सोशल मीडियावर काही बंधनं टाकली आहेत.

तिथे लोकांवर ओढावलेला प्रसंग प्रत्यक्षदर्शींनी बीबीसीला सांगितला.

ज्युलियन एमॅन्युएल

डॉ.एमॅन्युएल हे 48 वर्षीय डॉक्टर आहेत. त्यांचा जन्म श्रीलंकेत झाला. ते आता यूकेमध्ये त्यांच्या कुटुंबीयांबरोबर  राहतात.

ते या आठवड्यात त्यांच्या नातेवाईकांना भेटायला आले होते. ते कोलंबोच्या सिनेमन ग्रँड हॉटेलमधल्या खोलीत झोपले होते तेव्हा एक स्फोट ऐकू आला.

"आम्ही झोपलो होतो तेव्हाच आम्हाला स्फोटाचा आवाज ऐकू आला. त्यामुळे आमची खोली हादरली. मला वाटतं त्यावेळी सकाळचे साडेआठ वाजले होते. आम्ही हॉटेलच्या लॉबीत गेलो. आम्हाला मागच्या दारातून बाहेर जायला सांगितलं....\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

श्रीलंकेत रविवारी झालेल्या भीषण हल्ल्यात 290 लोकांचा मृत्यू झाला आहे. कोलंबो, नेगंबो आणि बट्टीकलोआ येथील चर्च आणि हॉटेलमध्ये साखळी स्फोट झाले आहेत. ख्रिश्चन धर्मासाठी महत्त्वाच्या असलेल्या ईस्टर संडेच्या दिवशीच हे स्फोट झाले आहेत.


सामग्री: या हल्ल्यात जवळपास दीड ते दोन लाख लोकांचा मृत्यू झाला आणि अनेकांना याचे दीर्घकालीन परिणाम सहन करावे लागले. या धक्क्याने जपानच्या मानसिकतेवर मोठा आघात केला. जपानमध्ये अण्वस्त्रविरोधी भावनेने जोर धरला, आजही ही चळवळ प्रभावशाली आहे. पण चीनच्या वाढत्या आक्रमकतेमुळे आणि उत्तर कोरियाच्या धोक्यामुळे जपानमध्ये स्वसंरक्षणासाठी अण्वस्त्रं विकसित करण्याची भावना जोर धरू लागली आहे. टोकियोहून रुपर्ट विंगफिल्ड हेज यांचा हा रिपोर्ट.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

6 ऑगस्ट 1945 ला अमेरिकन वायुदलाने ‘लिटल बॉय’ हा अणुबाँब जपानच्या हिरोशिमा शहरावर टाकला. त्यापाठोपाठ तीन दिवसांनी नागासाकी शहरावर ‘फॅट मॅन’ नावाचा बाँब टाकला.


सामग्री: या हल्ल्यात ठार झालेल्यांमध्ये आशियातल्या 8 महिलांचा समावेश आहे. मात्र, हा हल्ला वर्णद्वेषातून करण्यात आला का, हे अजून कळू शकलेलं नाही.

संशयित आरोपीचं नाव रॉबर्ट एरॉन लॉन्ग असल्याचं सांगण्यात आलं आहे. त्याच्यावर अनेक खुनांसह गंभीर मारहाणीचा गुन्हाही नोंदवण्यात आला आहे.

'आपण सेक्स अॅडिक्ट' असल्याचं त्याने सांगितल्याचं चेरोकी काउंटीचे पोलीस अधिकारी फ्रँक रेनॉल्ड्स यांनी म्हटलं आहे. त्यामुळे तो या पार्लर्समध्ये याआधीही जात असावा, असा पोलिसांचा अंदाज आहे.

अमेरिकेत एशियन-अमेरिकन लोकांवर हल्ले वाढत असताना ही घटना घडली आहे.

तपास अधिकारी काय म्हणतात?

या प्रकरणाचा तपास करणाऱ्या अधिकाऱ्यांनी बुधवारी पत्रकार परिषद घेतली. जॉर्जियाचा राहणारा 21 वर्षांचा रॉबर्ट लॉन्ग याने हल्ल्याची कबुली दिली असली तरी हा वर्णद्वेषातून करण्यात आलेला हल्ला नाही, अशी माहिती पोलिसांनी यावेळी दिली.

पोलिसांनी दिलेल्या माहितीनुसार लॉन्गविरोधात अनेक खुनांसह गंभीर मारहाण करण्याचा गुन्हा दाखल करण्यात आला आहे.

"त्याच्या म्हणण्यानुसार त्याला काही त्रास आहे. आपण 'सेक्स अॅडिक्ट' असल्याचं तो सांगतो. अशी ठिकाणं त्याला आकर्षित करणारी वाटतात आणि म्हणून त्याला ती ठिकाणं नष्ट करायची आहेत," असं पोलीस प्रवक्ते कॅप्टन जे. बेकर म्हणाले.

पोलिसांनी दिलेल्या माहितीनुसार लॉन्गला 9mm पिस्तुलासह अटक करण्यात आली होती आणि अटक करताना त्याने कुठल्याही प्रकारे प्रतिकार केला नाही.

कॅप्टन बेकर पुढे म्हणाले, "कालचा दिवस त्याच्यासाठी खूप वाईट होता आणि त्याने हे कृत्य केलं."

मात्र, एका खुन्याबद्दल सहानुभूतीचे उद्गार काढल्याने पोलिसांवर टीकाही होतेय.

काही मसाज पार्लरमध्ये देहव्यापारही चालतो. मात्र, या प्रकरणात आतापर्यंत असा कुठलाही पुरावा सापडला नसल्याचं अधिकाऱ्यांचं म्हणणं आहे.

पोलिसांच्या सांगण्यानुसार हल्ल्याचा उद्देश अजून स्पष्ट नाही. मात्र, हल्ला एकाच व्यक्तीने केला, एवढी ठोस माहिती या प्रकरणात मिळाली आहे.

रॉबर्ट लॉन्गला फ्लोरिडामधून अटक करण्यात आली. तो हल्ल्याच्या उद्देशानेच फ्लोरिडाला गेला असावा, असा पोलिसांचा अंदाज आहे.

आरोपीच्या आई-वडिलांनी त्याची ओळख पटवली आहे. सीबीएस न्यूजने दिलेल्या वृत्तानुसार "आपल्याला ईश्वर आणि बंदुका आवडत असल्याचं" आरोपीने पोलिसांना सांगितलं.

गोळीबाराविषयी...

मंगळवारी स्थानिक वेळेनुसार संध्याकाळी 5 वाजण्याच्या सुमाराला...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

अमेरिकेतल्या जॉर्जिया प्रांतातल्या अटलांटा शहरात मंगळवारी रात्री काही मसाज पार्लरमध्ये गोळीबार करून 8 जणांची हत्या करण्यात आली. या प्रकरणात एका संशयिताला अटक झाली आहे.


सामग्री: या हल्ल्यात तीन सैनिक जखमी झाल्याची माहिती सिरियाच्या लष्करी अधिकाऱ्यांनी दिली. मात्र जवळपास सर्व क्षेपणास्त्रं मध्येच अडवण्यात आल्याचंही त्यांनी स्पष्ट केलं.

इस्रायलनं हल्ल्याच्या वृत्ताला दुजोरा दिलेला नाही. आम्ही सिरियाची क्षेपणास्त्र पाडण्यासाठी हवाई सुरक्षा यंत्रणा कार्यरत केली होती, एवढंच स्पष्टीकरण इस्रायलनं दिलं आहे. इस्रायलच्या लष्करी साधनांची कोणतीही हानी झालेली नाही तसंच कोणतीही जीवितहानी झाली नसल्याची माहिती इस्रायलकडून देण्यात आली आहे.

मंगळवारी रात्री उशीरा सीरियाच्या सरकारी माध्यमांनी दमास्कस शहराकडे येणारी क्षेपणास्त्र वाटेतच अडवल्याचं चित्रीकरण प्रसिद्ध केलं.  त्यानंतर स्फोटांचा मोठा आवाज झाला आणि पाठोपाठ तोफगोळे फुटल्याचंही ऐकायला आलं.

सुरक्षेच्या कारणावरून इस्रायलकडून हल्ला?

इस्रायल डिफेन्स फोर्सेसकडून (IDF) या 'कथित' हवाई हल्ल्याच्या वृत्तावर कोणतीही प्रतिक्रिया देण्यात आली नाही. मात्र IDFने एक ट्वीट करुन सिरियाकडून सोडण्यात आलेल्या विमानविरोधी क्षेपणास्त्राला दिलेला हा प्रतिसाद असल्याचं म्हटलं आहे.

इस्रायलनं यापूर्वीही अनेकदा सिरियामधील इराणी आणि हिजबुल्लांच्या ठिकाणांना लक्ष्य केलं होतं. राष्ट्रीय सुरक्षेला धोका असल्याच्या भावनेतून इस्रायलकडून हे पाऊल उचलण्यात आलं होतं. अर्थात, असे हल्ले केल्याचं इस्त्रायलकडून फार क्वचितच मान्य केलं जातं.

मात्र सिरियामध्ये असलेल्या इराणच्या जवळपास सर्व लष्करी पायाभूत सुविधांवर हल्ला केल्याचं इस्रायलनं मे महिन्यात म्हटलं होतं.

सिरियात 2011 मध्ये सुरू झालेल्या यादवीनंतर झालेला हा सर्वांत मोठा हल्ला होता. गोलन हाईट्स भागातल्या इस्रायलच्या लष्करी तळावर रॉकेट हल्ला झाल्यानंतर इस्रायलकडून हे प्रत्युत्तर देण्यात आलं होतं.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

सिरियाची राजधानी दमास्कस जवळ रात्रीच्या सुमारास स्फोटांचे मोठे आवाज ऐकू आले. सिरियन लष्कराच्या मते हा इस्रायलनं त्यांच्या शस्त्रसाठ्यांच्या कोठारावर केलेला हवाई हल्ला होता.


सामग्री: या हल्ल्यात त्यांचाही बळी गेला. समीह वडिलांच्या मृतदेहाशेजारी रडत होता.

समीह आता अनाथ झालाय.

अशा अनेक अनाथांची संख्या येमेनच्या संघर्षात वाढत आहे. चार वर्षांपासून सुरू असलेल्या या युद्धात 10,000हून जास्त लोक मारले गेले.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

येमेनमध्ये महिन्याभरापूर्वी एका लग्न समारंभात सौदीचा हवाई हल्ला झाला. लग्न समारंभासाठी 150हून अधिक लोक जमले होते. तिथे ड्रम वाजवून चरितार्थ चालवणारे समीहचे वडील अली हजर होते.


सामग्री: या हल्ल्यानंतर आपल्या समाजातला एक छोटा गटच कट्टरपंथाकडे वळला आहे, असं दाखवण्याचा प्रयत्न तिथला व्यापक मुस्लीम समाज करतोय. अतिरेकी विचारसरणीला असलेला आपला विरोध दर्शवण्यासाठी स्थानिक मुस्लिमांनी मध्य श्रीलंकेतली मशीद पाडली. या मशिदीचा वापर नॅशनल तोहीद जमात ही बंदी असलेली संघटना करत होती.

श्रीलंकेतले एम. एच. एम. अकबर खान म्हणतात, "ईस्टर संडेला झालेल्या हल्ल्यानंतर आमच्या शहरातले मुस्लिमेतर लोक आमच्याकडे दहशतवादी म्हणून बघतात."

श्रीलंकेत तीन चर्च आणि तीन आलिशान हॉटेलमध्ये झालेल्या आत्मघातकी बॉम्बहल्ल्यांसंदर्भात ते बोलत होते. एका मुस्लीम कट्टरतावादी गटाने हे हल्ले घडवल्याचा आरोप केला जातोय.

जगभरातले मुस्लीम बांधव उपवास आणि प्रार्थना करून रमझानचा पवित्र महिना साजरा करत असताना श्रीलंकेतल्या काही मुस्लिमांनी कट्टरपंथीयांचा विरोध म्हणून वेगळंच पाऊल उचललं. त्यांनी थेट एक मशीदच पाडली.

अकबर खान हे मध्य श्रीलंकेतल्या मादातुगामा शहरात असलेल्या मुख्य मशिदीचे ट्रस्टी आहेत. श्रीलंकेतल्या मुस्लीम समाजाने हे टोकाचं पाऊल का उचललं? याबद्दल ते बीबीसीला सांगत होते.

मुस्लीम समुदायाबद्दल वाढलेला अविश्वास

अकबर खान सांगतात, "हल्ल्यानंतर पोलीस वारंवार मशिदीत यायचे. लोकांना काळजी वाटू लागली. यामुळे आमच्यात आणि इतर समुदायांमध्ये अविश्वासही वाढत होता."

पाडलेली मशीद नॅशनल तोहीद जमात या संघटनेचे सदस्य वापरायचे. एप्रिल महिन्यात घडलेल्या साखळी बॉम्बस्फोटांमागे याच संघटनेचा हात असल्याचा आरोप आहे. हल्ल्यानंतर सरकारने या संघटनेवर बंदी घातली.

हल्ल्यानंतर श्रीलंकेच्या सरकारने या संघटनेविरोधात देशभरात मोहीम उघडली. या संघटनेकडून चालवण्यात येणारी पूर्व श्रीलंकेतल्या कट्टानकुडी शहरातली एकमेव मशीद प्रशासनाने सील केली.

मादातुगामा शहरात असलेली मशीद ऐतिहासिक, धार्मिक किंवा सांस्कृतिकदृष्ट्या महत्त्वाची नव्हती. बॉम्ब हल्ल्याशी संबंधित नसलेल्या एका अति-पुराणमतवादी विचारसरणीच्या गटाकडून या छोट्या मशिदीचा कारभार सुरू होता.

कट्टरपंथीयांपासून पिच्छा सोडवण्यासाठी हा समाज किती टोकाचं पाऊल उचलं शकतं, याचं हे उदाहरण.

एकमताने निर्णय

अकबर खान सांगत होते, "आमच्या भागातल्या मुस्लिमांसाठी या शहरात आणखी एक मशीद आहे. मात्र, काही वर्षांपूर्वी एका वेगळ्या गटाने ही मशीद सुरू केली होती."

मे महिन्यात जुन्या मशिदीच्या सदस्यांनी एक बैठक आयोजित केली होती. त्यात...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

श्रीलंकेत ईस्टर संडेला झालेल्या साखळी स्फोटांत 250 लोकांना प्राण गमवावे लागले होते. हा हल्ला घडवण्याचा आरोप असलेल्या कट्टरतावादी गटाविरोधात श्रीलंका सरकारने आता मोहीमच उघडली आहे.


सामग्री: या हल्ल्यानंतर संपूर्ण देशातून संताप व्यक्त झाला होता, तर दुसरीकडे सरकार आणि गुप्तचर यंत्रणेवरही अनेक प्रश्न उपस्थित झाले होते. हे असे प्रश्न आहेत, ज्याची उत्तर अजूनही सरकारने दिलेली नाहीत.

1. हल्ल्यानंतर जम्मू काश्मीरच्या राज्यपालांनी म्हटलं होतं की गुप्तचरांकडून इनपूट मिळाले होते, पण त्याकडे दुर्लक्ष झालं. हल्ल्यांसंदर्भात जर गुप्तचर संस्थांनी माहिती दिली होती, तर ही माहिती गांभीर्याने का घेतली नाही?

2. असा मोठा हल्ला करण्यासाठी काही महिने तयारी करावी लागते. गृह मंत्रालय आणि लष्कराला याचा सुगावा लागला नाही, हे गुप्तचर यंत्रणेचं अपयश नाही का?

3. जम्मू काश्मीर महामार्ग देशातील अशा महामार्गांत आहे जिथं सर्वाधिक सुरक्षा व्यवस्था तैनात आहे. या महामार्गावर वाहनांची काटेकोर छाननी केली जाते. इतक्या मोठ्या प्रमाणावर स्फोटकं असलेल्या गाडीने सुरक्षा व्यवस्थेला कसं चुकवलं?

4. 200 ते 300 किलो स्फोटकं भारतात आली कुठून? जर ही स्फोटकं बाहेरून आली नाही तर इतकी स्फोटकं हल्लेखोरांना कुठून मिळाली?

5. 78 वाहनांच्या ताफा नेण्यामागं खराब हवामान हे कारण असल्याचं सांगितलं जातं. 2547 जवानांच्या या ताफ्याला हवाई मार्गाने का नेलं नाही?

तज्ज्ञांचे प्रश्न

निवृत्त लेफ्टनंट जनरल डी. एस. हुडा यांनी 2016ला झालेल्या सर्जिकल स्टाईकचं नेतृत्व केलं होतं. पुलवामातील हल्ल्यानंतर इतकी स्फोटकं सीमेपलीकडून येणं शक्य नाही, असं ते म्हणाले होते. "इतकी स्फोटकं लपवून आणली गेली असतील आणि त्याचा उपयोग या हल्ल्यासाठी झाला असेल. आपल्याला शेजारी राष्ट्रासोबत असलेल्या नात्यावर पुन्हा विचार करण्याची गरज आहे."

डी. एस. हुडा

काँग्रेस पक्षाला सुरक्षा संदर्भात विषयांवर मार्गदर्शन करण्यासाठी समिती बनवण्यात आली आहे. या समितीचं नेतृत्व हुड्डा करत आहेत.

'रॉ'चे माजी प्रमुख विक्रम सूद यांचीही मत असंच आहे. एएनआयला दिलेल्या मुलाखतीमध्ये ते सांगतात," सुरक्षेतील चुकीशिवाय इतका मोठा हल्ला होऊ शकत नाही. चूक कुठं झाली हे मी सांगू शकत नाही, पण अशा घटना चुकीशिवाय होऊ शकत नाही." हैदराबादमधील एका चर्चासत्रात ते म्हणाले, "हे उघड आहे हा हल्ला एकट्या व्यक्तीनं केलेला नाही. कुणी तरी कारचं नियोजन केलं असेल. त्यांना CRPFच्या ताफ्याच्या मार्गाची पूर्ण माहिती होती. एका गटाने हा हल्ला घडवला आहे."

 सरकारने आतापर्यंत काय पावलं उचलली?

या हल्ल्यानंतर केंद्र सरकारने जवानांच्या...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

पुलवामा इथं CRPFवर झालेल्या हल्ल्याला 1 वर्षं पूर्ण झालं आहे. या हल्यात 40च्यावर जवानांनी प्राण गमावले.  भारतीय सैनिकांवर गेल्या काही वर्षांत काश्मीरमध्ये झालेला हा सर्वांत मोठा हल्ला होता. या हल्ल्याची जबाबदारी जैश ए महम्मदने घेतली.


सामग्री: या हल्ल्याला उत्तर देण्यासाठी पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी संरक्षण दलांना मोकळीक दिली आहे. जहालवादी संघटनांना याची मोठी किंमत मोजावी लागेल असंही ते म्हणाले आहेत. गृहमंत्री राजनाथ सिंह यांनी पाकिस्तानला या हल्ल्यासाठी जबाबदार धरलं आहे. या हल्ल्याला चोख उत्तर दिलं जाईल असं ते म्हणाले. भारतातल्या अनेक टीव्ही वाहिन्यासुद्धा सुडाची भाषा करत आहेत.

पाकिस्तानमधील 'जैश-ए-महंमद' या संघटनेनं या हल्ल्याची जबाबदारी घेतली आहे.  या संघटनेचा म्होरक्या मौलाना मसूद अजहरला भारतीय सैन्याने 1990च्या दशकात अटक केली होती. 1999 साली झालेल्या कंदाहर प्रकरणात त्याची सुटका करण्यात आली होती. या अपहरण नाट्यासाठी पाकिस्तानच जबाबदार आहे, असं  भारताला अजूनही वाटतं.

'जैश-ए-महंमद'मुळे कायमच तणाव

गेल्या अनेक वर्षांपासून भारत संयुक्त राष्ट्रावर अझहरला 'जागतिक दहशतवादी' ठरवावं म्हणून दबाव टाकत आहे. मात्र पाकिस्तानचा मित्रराष्ट्र चीन यात विघ्न निर्माण करत आहे.

त्यामुळे जैश-ए-महंमदचा या हल्ल्यातला सहभाग म्हणजे पाकिस्तानचा या हल्लायातील सहभाग दर्शवतो. 2001मध्ये 'जैश'च्याच एका आत्मघातकी पथकाने संसदेवर हल्ला केला होता. त्यात संरक्षण दलातील नऊ लोकांचा मृत्यू झाला होता. त्यानंतर अनेक महिने दोन देशांमध्ये युद्धजन्य परिस्थिती निर्माण झाली होती.

2016 मध्ये 'जैश'ने पठाणकोटमध्ये आणि उरीत हल्ला केला होता. त्याला प्रत्युत्तर म्हणून भारताने पाक प्रशासित काश्मीरमध्ये सर्जिकल स्ट्राईक केलं.

ISI लाही 'जैश'मुळे अडचण

जर कट्टरवादी गटांना उत्तर देण्यासाठी भारतीय सैन्याला पाकिस्तानवर काही कारवाई करावी लागली तरी त्यासाठी भारतीय लष्कर सक्षम आहे, असं भारतीय सैन्याने म्हटलं आहे. मात्र असं काही झालं तर हे प्रकरण वाढत जाऊन युद्धापर्यंत जाऊ शकतं.

त्याचप्रमाणे दोन्ही देशांकडे अण्वस्त्रं आहेत त्यामुळे हा धोका आणखी बळावतो. पाकिस्तानने अनेकदा अण्वस्त्र वापरण्याची धमकी दिली आहे.

दरम्यान पाकिस्तानच्या परराष्ट्र मंत्रालयाने पुलवामा हल्ला हा चिंतेचं कारण असल्याचं ट्वीट केलं आहे. या हल्ल्याशी पाकिस्तानचा संबंध असल्याच्या आरोपाचाही त्यांनी इन्कार केला आहे. कोणतीही चौकशी न करता भारतीय प्रसारमाध्यमं या हल्ल्याचा पाकिस्तानशी संबंध जोडत आहे असं पाकिस्तानचं म्हणणं आहे.

या हल्ल्याची जबाबदारी 'जैश'ने घेतली आहे. या संस्थेचा संस्थापक मसूद अजहर ज्या पद्धतीने पाकिस्तान मोकळा...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

14 फेब्रुवारीला काश्मीरमधील पुलवामा येथे झालेल्या आत्मघातकी हल्ल्यात CRPF चे 40पेक्षा जास्त जवानांनी प्राण गमावला. भारतात मे महिन्याच्या आत निवडणुका होऊ घातल्या आहेत. त्यामुळे भारतीय लष्कर या हल्ल्याचा सूड घेण्याची शक्यता जास्त आहे.


सामग्री: या होत्या नानम्मल आजी. वयाची 99 वर्षे पूर्ण केलेल्या नानम्मल आजींचं काल निधन झालं आणि दोन वर्षांपूर्वी त्यांची याच काळात झालेली भेट पुन्हा डोळ्यांसमोर आली.

सोशल मीडियावर इंडियाज ओल्डेस्ट योगिनी, योगाग्रॅनी अशा नावानं त्यांचे व्हीडिओ भरपूर पाहायला मिळाले होते पण कोइमतूरमध्ये त्या राहातात यापेक्षा त्यांच्याबद्दल फारशी माहिती मिळत नव्हती.

 शेवटी कसाबसा त्यांच्या मुलाचा म्हणजे बालाकृष्णन यांचा फोननंबर शोधून काढला. मी बंगळुरूमध्ये आहे म्हटल्यावर ते म्हणाले, "सरळ बस पकडून कोईमतूरला ये. आमचं योगा सेंटर सहज सापडेल इतकं प्रसिद्ध आहे."

कोईमतूरला गेल्यावर खरंच त्यांचं ओझोन योगा सेंटर सहज सापडलं. बालाकृष्णनसुद्धा साधारण साठीच्या आसपासच्या वयाचे होते. आई म्हणजे नानम्मल सध्या भावाकडे राहात आहे. थोड्यावेळानं आपण तिला भेटायला जाऊ असं सांगून ते मला योगा स्टुडिओ दाखवायला घेतला.

तिथं गेल्यागेल्या त्यांच्या पत्नीनं गढुळशा पाण्याचा पेला हातात ठेवला. मी गोंधळलेला पाहून ते म्हणाले 'ड्रींक्क'. ते गोडसर पाणी प्याल्यावर म्हणाले. "हे मध घातलेलं पाणी होतं. आमच्याकडे चहा कोणीच पित नाही. आम्ही सगळे खाण्या-पिण्याचे नियम कडक पाळतो. "

नानम्मल आणि त्यांच्या सगळ्या कुटुंबानं योगासनं आणि योगासनांच्या प्रचाराला वाहून घेतलं होतं. बालाकृष्णन यांनी भिंतीवरचे फोटो आणि पदकं दाखवायला सुरुवात केली. गेल्या चाळीस पन्नास वर्षात लाखो विद्यार्थी त्यांच्या स्टुडिओत किंवा मोठ्या कार्यक्रमांमध्ये त्यांच्यापासून योगासनं करण्याची प्रेरणा घेऊन गेले होते.

बालाकृष्णन यांनी आता बोलतबोलत माझा चांगलाच ताबा घेतला होता. एखादं लहान मूल बोलावं तसं ते धडाधड माहिती देत सुटले होते. अमक्या कार्यक्रमात काय झालं होतं. आईला आता कसं फारसा प्रवास झेपत नाही. पंतप्रधान नरेंद्र मोदी, राष्ट्रपतींची भेट झाली तेव्हा काय झालं असे भरपूर विषय त्यांच्याकडे होते.

नंतर फोटोंचा अल्बम काढून ते तोडक्यामोडक्या हिंदी-इंग्लिशमध्ये मला माहिती सांगू लागले. नानम्मल यांच्या कुटुंबातले 35 जण योगासनं शिकवत असल्याचं त्यांनी सांगितलं. देश-परदेशात त्यांचे विद्यार्थी असल्याचं समजलं. त्यांच्या स्टुडिओमध्ये शिकून गेलेले लोक परदेशात योगासनांचे प्रशिक्षणही देतात. बालाकृष्णन एकूणच योगासनांच्या प्रसारावर आणि त्यांच्या प्रशिक्षण केंद्रावर खुश होते.

थोड्यावेळानं ते त्यांच्या भावाच्या आरोग्य मंदिरात घेऊन...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

फिकट गुलाबी साडी, अगदी साधं पांढरं ब्लाऊज, तितकेच पांढरे झालेले केस असणारी लहानखुरी चण असलेल्या त्या बाई... एखादं किल्ली दिलेलं यंत्र चालावं तशा हालचाली करत योगासनं करणाऱ्या त्या आजींना पाहिल्यावर यांना एकदा भेटायचंच असा विचार केला आणि त्यांचा पत्ता शोधून काढला.


सामग्री: याअंतर्गत ग्राहकांच्या तसंच हॉटेलचालकांच्या सुरक्षिततेसाठी काय काय उपाययोजना केल्या जात आहेत, आणि त्याकरिता काय काय बंधनं किंवा काळजी ग्राहकांना घ्यायची आहे, याबाबतचा हा रिपोर्ट.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.रोज रात्री8 वाजता फेसबुकवर बीबीसी मराठी न्यूज पानावर बीबीसी मराठी पॉडकास्ट नक्की पाहा.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

मुंबई, पुण्यासह संपूर्ण महाराष्ट्रात आजपासून (5 ऑक्टोबर)  हॉटेल्स, रेस्टॉरंट्स आणि बार सुरू करण्याची परवानगी अनलॉक 5 अंतर्गत महाराष्ट्र सरकारने दिली आहे.


सामग्री: याआधी 'सर्जिकल स्ट्राइक' करण्यात आलेली नव्हता, असं नाही. पण भारतीय लष्कराने अशी कारवाई केल्याचं जगाला जाहीरपणे सांगण्याची ही पहिलीच वेळ होती.

या घोषणेच्या काही आठवड्यांपूर्वीच कट्टरवाद्यांनी भारतीय लष्कराच्या उरी तळावर केलेल्या हल्ल्यात 17 भारतीय सैनिक मारले गेले होते. दोघा सैनिकांचा नंतर रुग्णालयात मृत्यू झाला होता. या सर्जिकल स्ट्राइकमागचं हेच कारण होतं.

ही बातमी पसरल्यानंतर दिल्लीतल्या रायसीना हिल्सवर घडामोडींनी वेग घेतला. त्यानंतर अत्यंत गोपनीय अशा 'वॉर रूम'मध्ये एकापाठोपाठ एक भारताच्या संरक्षण विभागाच्या बैठका घेतल्या जाऊ लागल्या. त्यातल्या एका बैठकीला स्वतः पंतप्रधान नरेंद्र मोदी हे आपल्या राष्ट्रीय सुरक्षा सल्लागार अजित डोवल यांच्यासह सहभागी झाले होते.

India's Most Fearless: True stories of Modern Military Heros या पुस्तकाचे सहलेखक राहुल सिंह सांगतात, "याविषयी आम्ही अनेक जनरल आणि स्पेशल फोर्सच्या अधिकाऱ्यांशी चर्चा केली आणि आम्ही मोठ्या विश्वासानं सांगू इच्छितो की, यातल्याच एका बैठकीत हा निर्णय घेण्यात आला. भारतीय लष्कर या युद्धाला शत्रूच्या क्षेत्रात घेऊन जाईल आणि या हल्ल्यानंतर भारत शांत नाही बसणार. या हल्ल्याला जोरदार प्रत्युत्तर दिलं जाईल."

माइक टँगोवर ऑपरेशनची जबाबदारी

सीमेपार असलेल्या कट्टरवाद्यांची ठिकाणं उद्धवस्त करण्याची जबाबदारी प्रतिष्ठित पॅराशूट रेजिमेंट (स्पेशल फोर्सेस)चे सेकंड-इन-कमांड मेजर माइक टँगो यांच्यावर सोपवण्यात आली.

हे त्यांचं खरं नाव नाही. सुरक्षेच्या कारणास्तव या संपूर्ण पुस्तकात या ऑपरेशनदरम्यान त्यांना त्यांच्या रेडिओ नावानेच संबोधलं गेलंय.

'India's Most Fearless'चे सहलेखक शिव अरूर सांगतात, "स्पेशल फोर्सेसच्या अधिकाऱ्यांना creme de la creme of soldiers (सर्वोत्कृष्ट सैनिक) असं म्हटलं जातं. हे भारतीय लष्करातील सर्वांत फिट, शक्तिशाली आणि मानसिकरीत्या सजग असे सैनिक असतात. त्यांची निर्णयक्षमता सगळ्यांत जलद असते आणि जिथं जीवन आणि मृत्यूचा प्रश्न येतो, तिथं यांचा मेंदू फार वेगानं चालतो."

ते सांगतात, "जीवघेण्या परिस्थितीमध्ये जिवंत राहण्याची कला जेवढी यांना जमते तेवढी दुसऱ्या कुणाला जमत नाही. लष्कराचा वापर हा साधारणतः संरक्षणासाठी केला जातो. पण स्पेशल फोर्सेस हे शिकाऱ्याच्या भूमिकेत असतात. त्यांचा वापर हा नेहमी आक्रमणासाठी केला जातो."

गोपनीय सूत्रांशी संपर्क

यादरम्यान...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

भारताचे मिलिटरी ऑपरेशनचे महासंचालक लेफ्टनंट जनरल रणवीर सिंह यांनी 29 सप्टेंबर 2016ला पत्रकार परिषद घेतली आणि भारताने सीमेपार कट्टरवाद्यांच्या तळांवर 'सर्जिकल स्ट्राइक' केल्याची घोषणा केली. तेव्हा सगळं जग अवाक् झालं.