सामग्री: जूनपासून सुरू असलेलं हे आंदोलन आता हाँगकाँगच्या एका मोठ्या विद्यापीठ प्रांगणात येऊन पेटलं आहे, जिथे पोलीस आणि शंभरहून अधिक आंदोलक विद्यार्थ्यांमध्ये धुमश्चक्री झाल्याचं वृत्त आहे.

पॉलीटेक्निक विद्यापीठात आंदोलकांनी पोलिसांवर पेट्रोल बाँब टाकले आणि धनुष्यबाणांचा वर्षाव केला. हे थांबलं नाही तर आंदोलकांना रोखण्यासाठी शस्त्रं हाती घ्यावे लागतील, असा इशारा पोलिसांनी दिला. त्यानंतर काही पांगले, मात्र काहीशे आंदोलक विद्यापीठाच्या फाटकावर अजूनही तळ ठोकून आहेत.

गेल्या अनेक महिन्यांपासून हाँगकाँगमध्ये चीनविरोधी आंदोलनाचं लोण पसरलं आहे. बऱ्यापैकी स्वायत्ता असलेला चीनचा हा भाग एका प्रत्यर्पणासाठीच्या विधेयकावरून तणावपूर्ण राहिला आहे. मुख्य भूमी चीनमधल्या शी जिनपिंग सरकारविरोधात आंदोलन करताना आंदोलक पोलिसांना लक्ष्य करत आहे.

रविवारी रात्रीही आंदोलकांनी पॉलीटेक्निक विद्यापीठात ठाण मांडला आहे. पोलिसांनी आंदोलकांना रोखण्यासाठी अश्रुधूर आणि पाण्याचा मारा केला. या धुमश्चक्रीत एक पोलीस अधिकारी जखमी झाला आहे.

उंदीर-मांजरांचा खेळ

बीबीसीचे गॅब्रिएल गेटहाऊस पहाटे चार वाजता पॉलीटेक्निक विद्यापीठाच्या आवारात होते. तिथे त्यांना काय दिसलं?

विद्यापीठ हे शिक्षणाचं केंद्र असतं, मात्र सध्या विद्यापीठाला अक्षरशः छावणीचं स्वरूप आलं आहे. सैनिकांनी याला चहुबाजूंनी याला वेढा घातला आहे. त्यामुळे चौकाचौकात, नाक्यानाक्यांवर बॅरिकेड्स उभी दिसतात, जिथे विद्यार्थी पाहारा देत आहेत. कोणत्याही क्षणी ठिणगी पडेल, असं वातावरण दिसतं.

रात्री दहा वाजता पोलीस हाळी घालतात, "समर्पण करा, अन्यथा बळाचा वापर करावा लागेल."

पोलिसांच्या या इशाऱ्यानंतर निषेधाचा रंग असलेल्या काळ्या कपड्यातली माणसं मास्क भिरकावून, रात्रीच्या काळोखात दिसेनासे होतात. काहींना अटक होते, काही पळून जातात, मात्र साधारण शंभर कट्टर डावे आंदोलक मागे उरतात.

आणि मग विद्यापीठाच्या आवारात उंदीर-मांजरांचा खेळ सुरू होतो.

विद्यापीठाच्या मुख्य प्रवेशाद्वारापाशी उरलेले आंदोलक तळ ठोकून बसतात. तर रस्त्याच्या दुसऱ्या बाजूला पोलिसांची सशस्त्र तुकडी सज्ज असते.

आंदोलकांना थोपवण्यासाठी अश्रूधुरांच्या नळकांड्या आणि पाण्याचा मारा करतात, कधी निळ्या द्रव्याचा फवारा आंदोलकांवर करतात. या द्रव्याने त्वचेला स्पर्श केला की खूप झोंबतं.

म्हणून मग आंदोलक छत्र्यांआडून प्रतिकार करण्याचा प्रयत्न करतात. ते...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

चीनने प्रस्तावित वादग्रस्त विधेयक मागे घेतल्यानंतरही हाँगकाँगमध्ये सुरू असलेलं आंदोलन संपण्याची चिन्हं नाहीत.


सामग्री: जॅक डॉर्सी यांनी नुकतीच काही भारतीय महिला पत्रकार, लेखिका आणि विचारवंतांबरोबर एक बैठक घेतली, ज्यात काही चर्चा झाली आणि त्या बैठकीनंतर काढलेला हा फोटो समोर आला.

ब्राह्मण्यवाद आणि पितृसत्ताक हे दोन अवजड असे वाटणारे शब्द जिथेही वापरले जातात, तिथे हमखास काही ना काही वाद होतोच. नुकतंच अशाच एका वादाला निमित्त ठरले ट्विटरचे CEO जॅक डॉर्सी, ज्यांनी याच आशयाचं एक पोस्टर हातात धरून फोटो काढला आणि ट्विटरवर तो शेअर करण्यात आला.

जॅक डॉर्सी यांनी नुकतीच काही भारतीय महिला पत्रकार, लेखिका आणि विचारवंतांबरोबर एक बैठक घेतली, ज्यात काही चर्चा झाली आणि त्या बैठकीनंतर काढलेला हा फोटो समोर आला.

मग Brahmanical Patriarchy या शब्दावर मोठा वाद निर्माण झाला आणि सोशल मीडियावरील अनेकांनी आरोप केला की हा सगळा प्रकार ब्राह्मणांच्या विरोधात किंवा त्यांच्याप्रतिच्या द्वेषातून आला आहे. वाद इतका वाढला की #Brahmins आणि #Brahmnicalpatriarchy हा हॅशटॅग वापरून हजारो लोकांनी ट्वीट केले आणि त्यानंतर ट्विटरला त्याबद्दल स्पष्टीकरणही द्यावं लागलं.

ट्विटर इंडियाने एक निवेदन जारी करून म्हटलं की, "ट्विटरवर स्त्रियांना येणारे अनुभव समजून घेण्यासाठी आम्ही नुकतंच काही महिला पत्रकारांबरोबर बंद दाराआड चर्चा केली. चर्चेत भाग घेणाऱ्या एका दलित कार्यकर्तीने हे पोस्टर जॅक यांना भेट म्हणून दिलं होतं."

"त्यामुळे या पोस्टरवरील विधान हे ट्विटरचं किंवा ट्विटरच्या CEOचं निवेदन नाही तर ट्विटरसारख्या सार्वजनिक मंचावर होणाऱ्या चर्चेत प्रत्येक पक्षाला पाहण्याची, ऐकण्याची आणि समजण्याची संधी मिळेल, याचा आम्ही प्रयत्न करतो."

त्यानंतर ट्विटरच्या कायदा आणि धोरण प्रमुख विजया गड्डे यांनीही माफी मागितली. "मला याबद्दल फार वाईट वाटतंय. हे खरं म्हणजे आमचे विचार नाहीत. आम्हाला तो फोटो भेट म्हणून मिळाला होता आणि आम्ही त्याबरोबर एक खासगी फोटो काढला होता. आम्हांला थोडं सतर्क रहायला हवं होतं. ट्विटर सर्व लोकांसाठी एक निष्पक्ष व्यासपीठ होण्यासाठी पूर्ण प्रयत्न करत आहोत. आम्ही त्या प्रकरणी अयशस्वी ठरलो आहोत. भारतीय युजर्सना चांगली सेवा देण्यासाठी आम्ही नक्की यापेक्षा चांगलं करायला हवं."

ट्विटरच्या कायदा आणि धोरण प्रमुख विजया गड्डे यांनीही माफी मागितली.

पण यावरच प्रकरण शांत होत नाहीये. लोकांच्या ट्वीट्सचा ओघ सतत सुरूच आहे. त्यामुळे ब्राह्मण्यवादी पितृसत्ताक पद्धत म्हणजे नेमकं काय,...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

Smash Brahmanical Patriarchy म्हणजे ब्राह्मण्यवादी पितृसत्ताक व्यवस्थेला हाणून पाडा.


सामग्री: जॅकी चॅन आणि ऑफ्रा विन्फ्रे तिसऱ्या क्रमांकावर आहेत. राणी एलिझाबेथ आणि शी जिनपिंग हे राष्ट्रप्रमुख चौथ्या नंबरवर आहेत.

महिलांच्या यादीत मनोरंजनाच्या क्षेत्रातल्या 14 जणी आहेत. त्यात अभिनेत्री, गायिका, टीव्ही प्रेझेंटर्सचा समावेश आहे. तर पुरुषांच्या यादीत अनेक राजकारणी किंवा राष्ट्रप्रमुख आहेत.

इतर क्षेत्रांपेक्षा मनोरंजनातल्या महिलांना जास्त पसंती आहे. शोबिझमधल्या महिला प्रशंसनीय आहेत की राजकारण आणि उद्योग जगातल्या? की या क्षेत्रांमध्ये पुरेसं महिला नेतृत्वच नाही, हे वास्तव आहे?

तुम्हाला काय वाटतं?

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

जगातल्या सर्वांत लोकप्रिय 20 लोकांची यादी YouGov या कंपनीनं जाहीर केली आहे. त्यांच्या एका सर्वेक्षणानुसार अॅंजलिना जोली आणि बिल गेट्स जगातले सर्वांत लोकप्रिय लोक आहेत, तर ओबामा दांपत्य दुसऱ्या नंबरवर.


सामग्री: जॅकी डेव्हिस

ही कथा चित्रपटातील नाही. हे खरोखर घडलं आहे. ही डॅशिंग महिला आहे जॅकी डेव्हिस. युरोपमधील पहिली महिला बॉडीगार्ड. जी महिला इतकं थ्रिलिंग आयुष्य जगली आहे, तिच्यावर सिनेमा बनला नाही तरच नवल.

जॅकीने या क्षेत्रात त्यांनी 30 वर्षं काम केलं आहे. या कार्यकाळात त्यांनी राजघराण्यातील अतिमहत्त्वाच्या व्यक्ती आणि अनेक सेलेब्रिटींसाठी अंगरक्षक म्हणून काम केलं आहे.

शिवाय त्यांनी अपहरण झालेल्यांची सुटका आणि हेरगिरीही केली आहे. त्यांच्या आयुष्यावरूनच प्रेरणा घेत नेटफ्लिक्स नवा सिनेमा घेऊन येत आहे. त्यात नोमी रॅपेस यांची मुख्य भूमिका आहे.

त्या सांगतात, "जेव्हा मी या व्यवसायात आले त्यावेळी इथे पुरुषांची मक्तेदारी होती. ते माझ्यावर महिला अधिकारी किंवा लहान मुलांची जबाबदारी सोपवायचे. हे फारच विचित्र होतं. कारण त्यातले अनेक जण स्वतः वडील होते आणि मी तर आईही झालेले नव्हते."

जॅकी आधी पोलीस खात्यात होत्या. मात्र कामात वैविध्य असल्याने 1980मध्ये त्यांनी खाजगी सुरक्षा सेवेत जाण्याचा निर्णय घेतला. त्या म्हणतात, "मला अधिक जोखीम असलेलं काम हवं होतं. हेरगिरी आणि तपासही करायचा होता."

त्याकाळी बीबीसीवर 'बॉडीगार्ड' नावाची मालिका खूप लोकप्रिय झाली होती. ही मालिका इतकी लोकप्रिय झाली की त्याकाळी अंगरक्षक असण्याला खूप हाय-प्रोफाईल समजलं जावू लागलं. या मालिकेतील कथानक खूपच साहसी, नाट्यपूर्ण वळणं असलेलं आणि दोन मुख्य पात्रांमधील प्रेमसंबंध दाखवणारं होतं.

बीबीसीची बॉडीगार्ड सीरिज

"तांत्रिकदृष्ट्या मालिका उत्कृष्ट होती. चांगलं नाट्य होतं. मात्र या मालिकेत दाखवलेले प्रेमसंबंध प्रत्यक्षात दुर्मीळ असतात. खऱ्या आयुष्यात असं काही घडलं तर तुम्हाला घरी पाठवलं जातं," जॅकी सांगतात.

आपल्या व्यवसायाच्या निमित्ताने त्या जगभर फिरल्या. पंचतारांकित हॉटेल्समध्ये राहिल्या. मात्र त्या म्हणतात, "दिवसातले 12 ते 16 तास उभे राहून सतत विचार केल्यानंतर या गोष्टी ग्लॅमरस वाटत नाहीत. यात आणखी भर म्हणजे या व्यवसायाचा खासगी आयुष्यावरही फार परिणाम होतो. अनेकदा तुम्हाला आठ-दहा आठवडे घरीसुद्धा जाता येत नाही."

या क्षेत्रातील सर्वांत जास्त धोकादायक काम म्हणजे 'हेरगिरी आणि बचाव मोहीम'.

यात जॅकी यांनी प्राविण्य मिळवलं आहे. एकदा तर काही मजुरांच्या सुटकेसाठीच्या एका मोहिमेत त्यांना बुरखा घालून इराकच्या रस्त्यांवर भीकदेखील मागावी लागली होती.

या व्यवसायात...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

यूकेतील एका तरुणीला पाकिस्तानात फसवून नेण्यात आलं आहे. ती 3 महिन्यांची गरोदर आहे. एका खोलीत तिला पलंगाला बांधून ठेवण्यात आलं आहे. बलात्कार, मारहाण यांना ती रोज समोर जात आहे. एक दिवस एक कार अचानक गेट तोडून आत घुसते. या कारमधील एक डॅशिंग महिला या तरुणीला सोडवते. दोघी या ठिकाणाहून बाहेर पडतात. तोच पाकिस्तानचं सैन्य पाठलाग करत येतं. थरारक पाठलाग सुरू होतो. सैनिकांना मागे टाकून ही कार भारत-पाकिस्तान सीमेजवळ येते. हिमालयातील जंगलात, डोंगररांगात ही डॅशिंग महिला आणि ही तरुणी धावत आहेत. तोवर भारत आणि पाकिस्तानच्या सैनिकांत गोळीबार सुरू होतो. गोळ्यांना गुंगारा देत, दोघी जंगल तुडवत धावत सुटतात. अखेर ही महिला, या तरुणीला घेऊन भारताच्या हद्दीत पोहोचते आणि नंतर सुरक्षितपणे तिला घरी पोहोचवते.


सामग्री: जॅन करबाट असं या डॉक्टरांचं नाव आहे. त्यांचं दोन वर्षांपूर्वी निधन झालं. बिजड्रॉप या शहरात त्यांचं क्लिनिक होतं. DNA चाचणीत हा सगळा प्रकार उघडकीला आला आहे.

न्यायाधीशांनी या चाचण्यांचे अहवाल सार्वजनिक करण्याचा आदेश दिल्यानंतर या प्रकाराची माहिती कळली.

या मुलांपैकीच एक होता जोई. ही माहिती समोर आल्यावर तो म्हणाला, "करबाट माझे वडील आहे, हे अखेर मला कळलं. म्हणून आता हा विषय माझ्यासाठी संपलाय."

"11 वर्षं शोध घेतल्यानंतर आता मी निवांतपणे जगू शकतो. माझ्यासमोर सगळं चित्र स्पष्ट झालं याचा मला आनंद आहे," असं तो NOS या डच वाहिनीशी बोलताना म्हणाला.

या 49 मुलांचं कोर्टात प्रतिनिधित्व करणारे टिम ब्युटर्स म्हणाले, त्यांना आनंद झालाय की अनेक वर्षांच्या अनिश्चिततेनंतर अखेर हे सत्य समोर आलंय.

"याचाच अर्थ असा आहे की ज्या मुलांची चाचणी झाली आहे, ते आता सुटकेचा नि:श्वास टाकू शकतात," त्यांनी NOSला सांगितलं.

बहुतांश मुलांचा 1980 च्या दशकात जन्म झाला होता.

करबाट यांना पहिल्यांदा 2017 मध्ये काही पालकांनी कोर्टात खेचलं होतं, कारण त्यांच्या मुलांचं या डॉक्टरांशी नातं आहे, असा संशय त्यांना आला होता.

एका मुलाच्या शरीराची रचना डॉक्टरशी अगदी मिळतीजुळती होती, असं त्यांनी  कोर्टात सांगितलं होतं. मात्र वयाच्या 89व्या वर्षी डॉक्टरचा मृत्यू झाल्यानंतर एप्रिल 2017मध्ये त्यांच्या घरून काही वस्तू जप्त करण्यात आल्या होत्या.

दाट शंका

2017 मध्येच न्यायाधीशांनी DNA चाचणीला परवानगी दिली. मात्र या प्रकरणातले सर्व अहवाल येईपर्यंत DNA चाचणीचे निकाल गुप्त ठेवावे, असं कोर्टाने सांगितल्याची बातमी स्थानिक प्रसारमाध्यमांनी दिली आहे.

यावर्षी फेब्रुवारीत रोटरडॅम जिल्हा न्यायालयाने हे अहवाल सार्वजनिक करण्याचा आदेश दिला.

यातून करबाट यांनी आपल्या क्लिनिकमध्ये स्वतःचंच वीर्य वापरल्याचा दाट संशय आता खरा ठरलाय, असं वक्तव्य 'रेक्स अडव्होकेट' या विधी संस्थेच्या वेबसाईटवर जारी करण्यात आलं आहे.

करबाट स्वतःची ओळख वंध्यत्व निवारणच्या क्षेत्रातील प्रणेते म्हणून करून द्यायचे. 2009 मध्ये त्यांचं क्लिनिक बंद करण्यात आलं होतं.

त्यांच्यावर रुग्णांच्या माहितीत फेरफार केल्याचा, डोनरची आणि तसंच त्यांच्या अहवालांची खोटी माहिती देण्याचा आरोप होता. तसंच एक डोनरकडून सहा मुलांसाठीच वीर्य घेण्याच्या नियमाचंही उल्लंघन केल्याचा त्यांच्यावर आरोप होता.

हेही वाचलंत...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

नेदरलँडच्या एका वंध्यत्वरोग तज्ज्ञाने त्याच्याकडे येणाऱ्या रुग्णांसाठी त्यांच्या परवानगीशिवाय स्वत:चं वीर्य वापरल्याची बाब उघडकीस आली आहे. अशा पद्धतीने तो डॉक्टर आज 49 मुलांचा बाप आहे.


सामग्री: जे निवडणूक लढवू शकत नाही, त्यांचा मी आवाज होणार, असं सब्चोक म्हणतात.

सोब्चोक या स्वतःला योग्य उमेदवार मानत नाहीत आणि आपला विरोधी पक्षनेते अलेक्से नवॉलनी यांना पाठिंबा असल्याचं सांगतात. अलेक्से नवॉलनी यांना निवडणूक लढविण्यास बंदी घातली आहे.

असं असलं तरी त्यांनी तिला निवडणूक न लढविण्याचा इशारा दिला होता. आता यावरून विरोधकांमध्ये फूट पडेल, असं विश्लेषकांना वाटतं.

क्रेमलिनने मात्र या उमेदवारीचं स्वागत करत ही लोकशाही असल्याचं म्हटलं आहे.

बेकायदेशीररित्या आंदोलन केल्याबद्दल नवॉलनी हे सध्या वीस दिवसांच्या तुरुंगवासात आहेत.

एका फसवणुकीच्या प्रकरणाचा ठपकाही त्यांच्यावर आहे आणि म्हणूनच निवडणूक लढवण्यास त्यांच्यावर बंदी घालण्यात आली आहे. हा त्यांच्याविरुद्ध रचलेला एक कट असल्याचं त्यांचं म्हणणं आहे.

पुतीन यांना तगडे प्रतिस्पर्धी म्हणून नवॉलनी ओळखले जातात.

पत्रकार आणि वृत्त निवेदिका सोब्चोक म्हणतात, "जे उमेदवार होऊ शकत नाहीत, जे निवडणूक लढवू शकत नाही त्यांच्यासाठी मी आवाजाचं काम करेन."

"मी क्रांतीविरोधात असले तरी मी एक चांगली मध्यस्थ आणि संयोजक आहे," असं सोब्चोक यांनी वेडमोस्टी या बिझनेस वृत्तपत्राच्या वेबसाईटवर प्रसिद्ध झालेल्या पत्रात लिहलं आहे.

रशियाचा निवडणूक प्रचार सात डिसेंबरच्या आसपास सुरू होईल. याच काळात राजकीय पक्षांनी आपल्या उमेदवाराचं नाव जाहीर करण्यासाठी महासभा घेणं अपेक्षित असतं.

कुठल्याही राजकीय पक्षाचा पाठिंबा नसलेल्या रशियन नागरिकाला अपक्ष उमेदवारी जाहीर करता येते. अट फक्त एकच आहे की, त्याने त्यासाठी पाठिंबा दर्शवणाऱ्या तीन लाख सह्या जमा केल्या पाहिजेत.

2000 मध्ये पहिल्यांदा अध्यक्षपदावर विराजमान झालेले पुतीन यांनी अद्याप ते उमेदवार असतील किंवा नाही हे जाहीर केलेलं नाही.

सोब्चोक

सेनिआ सोब्चोक कोण आहेत?

क्रेमलिनचा ठग म्हणून नाकारलं

साराह रेंसफर्ड, बीबीसी न्यूज, मॉस्को, यांचं विश्लेषण

ही घोषणा अनेक दिवसांपासून अफवा समजली जात होती. म्हणून अलेक्से नवॉलनी यांनी गेल्या महिन्यात त्यांच्या अटकेआधी त्यांचे विचार स्पष्ट केले होते.

पण भ्रष्टाचारविरोधी लिहिणारे ब्लॉगर असलेल्या नवॉलनी यांनी सेनिआ सोब्चोक यांना क्रेमलिनची ठग म्हणत नाकारलं आहे.

"त्या उदारमतवाद्यांसाठी विरोधी पक्षातले हास्यास्पद व्यक्तिमत्त्व असून केवळ सोशल मिडीयावर लाईक्स आणि फॉलोअर्स मिळवण्यासाठी देखावा करणाऱ्या एक सेलिब्रिटी आहेत",...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

रशियातील प्रभावशाली व्यक्तींमध्ये नाव असलेल्या सेनिआ सोब्चोक या मार्चमध्ये होणाऱ्या अध्यक्षपदाच्या निवडणुकीत उभ्या राहणार आहेत. दुसरीकडे व्लादिमीर पुतीन यांची अध्यक्षपदी पुन्हा निवडून येण्यासाठी तगडी तयारी सुरू आहे.


सामग्री: जेएनयूवर झालेला हल्ला

विद्यार्थ्यांना मारहाण करण्याची घटना सुनियोजित होती आणि एका व्हॉट्सअॅप ग्रुपवरून यासाठीचं प्लानिंग करण्यात आल्याचा दावा केला जातोय.

सोशल मीडियावर व्हायरल झालेल्या या स्क्रीन शॉट्समध्ये अनेक मेसेज पहायला मिळतायत. जेएनयूमध्ये शिरकाव कसा करायचा, यानंतर काय करायचं, कुठे जायचं याविषयीची चर्चा यात आहे.

यातले काही मेसेज असे आहेत :

"कशी झाली आजची मॅच?"

"खूप मजा केली आम्ही जेएनयूमध्ये. त्या देशद्रोह्यांना मारून मजा आली."

"अजूनतरी छान. गेटवर काहीतरी करायला हवं. सांगा काय करायचं."

"काय करायचं आहे?"

"जेएनयूच्या समर्थनार्थ लोकं मेन गेटवर येत आहेत. तिथे काही करायचं आहे का?"

"करू शकतो."

"पोलीस तर आले नाहीत ना."

"भाई, या ग्रुपमध्ये लेफ्टिस्ट आले आहेत."

"नाही, व्हीसींनी नकार दिलाय. व्हीसी आपले आहेत."

अशा अनेक व्हायरल व्हॉट्सअॅप चॅटचे स्क्रीनशॉट्स पहायला मिळत आहेत.

तर अभाविपनेही एक व्हॉट्सअॅप स्क्रीनशॉट शेअर केलाय.

यामध्ये काही लोक हिंसाचाराविषयी चर्चा करत आहेत. हे लोक एकमेकांना 'कॉम्रेड' म्हणून संबोधत असून त्यांच्या नावासोबत डाव्या विचारसरणीच्या संघटनांचं नाव लिहीलेलं आहे.

व्हॉट्सअप मेसेज

पण या चॅटमध्ये कोणताही नंबर दिसत नाही. फक्त मेसेज करणाऱ्यांचं नाव दिसतं. म्हणूनच बीबीसीला यांच्याशी संपर्क साधता आला नाही.

पण व्हायरल झालेल्या काही व्हॉट्सअॅप चॅट्सच्या स्क्रीन शॉट्समध्ये नंबरही पहायला मिळत आहेत.

True Callerच्या मदतीने बीबीसीने स्क्रीन शॉट्समध्ये दिसणारे फोन नंबर तपासून पाहिले. स्कीनशॉट्समध्ये दिसणाऱ्या नावांनीच हे फोन नंबर रजिस्टर्ड आहेत.

तपासलेल्यांपैकी 7 जणांची नावं योग्य होती. तर स्क्रीनशॉटवर नावापुढे अभाविप लावलेल्या व्यक्तींपैकी तपासल्यानंतर INC असल्याचं आढळलं. जर कोणी नाव बदलून तुमचा नंबर सेव्ह केला, तर असं होऊ शकतं.

स्क्रीनशॉट्समध्ये दिसत असलेल्या या मोबाईल नंबरवर संपर्ककरून हे लोक कोण आहेत हे आणि या घटनेशी असणारा त्यांचा संबंध तपासण्याचा प्रयत्न केला.

चॅटमध्ये दोन प्रकारचे नंबर

या चॅटमध्ये दोन प्रकारचे नंबर आहेत. एक प्रकारचे लोक ग्रुपमध्ये मेसेज करत असून हे मेसेजेस वाचल्यानंतर ते सक्रीय असल्याचं आणि योजना आखत असल्याचं वाटतं.

दुसरीकडे असे काही नंबर आहेत ज्यांच्यापुढे ते 'इनव्हाईट लिंक द्वारे ग्रुपमध्ये सहभागी' झाल्याचं दिसतंय.

व्हॉट्सअॅप स्क्रीनशॉटमध्ये...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

रविवारी संध्याकाळी दिल्लीच्या जवाहरलाल नेहरू विद्यापीठामध्ये (JNU) हल्ला झाल्यानंतर व्हॉट्सअॅपचे काही स्क्रीनशॉट्स व्हायरल होत आहेत.


सामग्री: जेणेकरून लोक पायाकडे पाहण्याऐवजी हवेत गोल-गोल फिरणाऱ्या त्या रंगबेरंगी पाच चेंडूंकडे पाहत राहतील आणि त्यांची मान कधी पूर्व, तर कधी पश्चिमेकडे वळत राहील.

जेव्हा ते थकून जातील, तेव्हा त्यांना गाढ झोप लागेल. दुसऱ्या दिवशी उठल्यावर पुन्हा हा खेळ पाहण्यासाठी ते उत्सुकत असतील.

त्यातला एक चेंडू कुणा बनावट शत्रूच्या नावाचा, एक इतिहासातल्या एखाद्या प्रसांगाचा, एक कथित देशद्रोह्यांच्या नावाचा, एक रंगबेरंगी भविष्याचा आणि एक अशा भीतीचा, जो सांगत राहील, आम्ही नसू तर तुम्हीही नसाल!

या सगळ्याचा सारांश असा की, जनता एकाच कुठल्यातरी गोष्टीवर फार विचार करत राहू नये आणि त्यासाठी एखाद्या मालिकेसारख्या घडामोडी प्रत्येकवेळी एक नवा प्रश्न समोर आणून ठेवतात, की आता पुढे काय होईल? पुढच्या एपिसोडमध्ये सीमा विजयला सोडेल की विजय अजयच्या हातून मारला जाईल?

एका एपिसोडमध्ये काळा पैसा आणतील, दुसऱ्या एपिसोडमध्ये 'सबका साथ, सबका विकास', नंतर नोटाबंदी, नंतर पाकिस्तानच्या कुरापती, नंतर कलम 370 रद्द, नंतर नागरिकत्व कुणाला मिळेल कुणाला नाही, नंतर दिल्ली दंगल, नंतर चीन आक्रमण, नंतर रफाल विमान, नंतर राम मंदिराचं उद्घाटन, नंतर सुशांत सिहं राजपूत आत्महत्या आणि नंतर अभिनेता-अभिनेत्री ड्रग्ज घेतात की नाही, याचा शोध.

म्हणजेच, लोकांना श्वासही घेऊ देऊ नका. अन्यथा लोक वास्तवातल्या मुद्द्यांवर विचार करायला लागले तर..!

'आमच्या इथेही असंच सुरू आहे'

गेल्या चार वर्षांचंच बोलायचं झाल्यास, एकामागोमाग एक 'ड्रामा' आहे. इम्रान खान यांचं धरणं, नंतर पनामा लिक्स, नंतर नवाज शरीफनंतर कोण हा प्रश्न, नंतर तौहीने-रिसालत, नंतर इम्रान खान यांचं 'नवीन पाकिस्तान', नंतर बिकट अर्थव्यवस्थेला सांभाळण्यासाठी भ्रष्टाचाराच्या नावाने विरोधकांची धरपकड आणि खटले, नंतर माध्यमांवर व्हॉट्सअप किंवा फोनच्या माध्यमातून नियंत्रण, नंतर देशद्रोह नेते आणि पत्रकारांची ट्रोलिंग, नंतर सेनापतींना रात्री कोण भेटतो किंवा नाही याचा ड्रामा, नंतर कराची प्रांत बनेल की नाही याच्या चर्च आणि गिलगीट-बाल्टिस्तानला निवडणुकीआधी की नंतर राज्य बनवावं याच्या चर्चा.

औषधांच्या किंमती अचानक अडीचशे टक्क्यांची का वाढल्याचं कुठल्याच चॅनेलवर दाखवलं जात नाही. वीज गरजेपेक्षा जास्त बनतेय, मग विजेचे दर आभाळाला का टेकले आहेत? आणि सहा-सहा तास वीज का जाते?

पावसात देशातील सर्वांत मोठं शहर असणारं कराची पाण्याखाली का गेलं? आणि...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

आजच्या कुठल्याही सरकारला भले लोकांच्या समस्यांवर उपाय सापडत नसो किंवा लोकांचे प्रश्न त्यांना सोडवता येत नसोत, पण एकाचवेळी पाच चेंडू हवेत भिरकावण्याचं कसब त्यांच्याकडे हवं.


सामग्री: जेनेरिक औषधांचा जगातला सर्वात मोठा पुरवठादार असणाऱ्या भारताने 26 घटक पदार्थ आणि त्यापासून तयार करण्यात येणाऱ्या औषधांच्या निर्यातीवर निर्बंध घातले आहेत.

यामध्ये पॅरासिटमॉल या जगात सर्वात जास्त वापरल्या जाणाऱ्या वेदनाशामकाचाही समावेश आहे.

औषधनिर्मितीसाठी आवश्यक घटकांचं उत्पादन करणाऱ्या चीनमधल्या उत्पादकांनी उत्पादन कमी केल्याने वा थांबवल्याने हा निर्णय घेण्यात आलाय.

भारतातले औषध उत्पादक त्यासाठी लागणाऱ्या घटकांसाठी चीनवर 70 टक्के अवलंबून आहेत. आणि जर कोव्हिड-19 आजार असाच पसरत राहिला तर या औषधघटकांचा तुटवडा निर्माण होण्याचा इशारा या क्षेत्रातल्या तज्ज्ञांनी दिलाय.

"चीनमध्ये उत्पादन न होणाऱ्या औषधांतले मूळ घटकही चीनमधून येतात. जर चीन आणि भारत या दोघांनाही याचा फटका बसला तर जगभरात तुटवडा निर्माण होईल," चायना मार्केट रिसर्च ग्रुपचे तज्ज्ञ शॉन रीन यांनी सांगितलं.

भारतीय फार्मास्युटिकल कंपन्यांद्वारे करण्यात येणाऱ्या निर्यातीच्या जवळपास 10% घटक आणि औषधं या निर्बंधांच्या यादीत आहेत. यामध्ये टिनीडॅझॉल (Tinidazole), एरिथ्रोमायसिन (Erythromycin), प्रोजेस्टेरॉन हार्मोन (Progesterone) आणि व्हिटामिन B12चा समावेश आहे.

घटकांच्या तुटवड्यामुळे किंमती वाढण्याची चिन्हं दिसत असल्याचं ऑक्सफर्ड इकॉनॉमिक्सचे प्रमुख अर्थतज्ज्ञ स्टीफन फोरमन यांनी सांगितलं. ते म्हणाले, "भारताला होणारा पुरवठा कमी झाल्याने तिथल्या किंमती बऱ्यापैकी वाढल्याचं दिसून आलं होतं."

या घोषणेनंतर भारत सरकारने लोकांना घाबरुन न जाण्याचं आवाहन केलंय. 3 महिने पुरेल इतका साठा आपल्याकडे असल्याचं सरकारने म्हटलंय.

अमेरिकेच्या फूड अॅण्ड ड्रग अॅडमिनिस्ट्रेशननुसार 2018 साली अमेरिकेने भारतातून केलेल्या एकूण आयातीपैकी 25% ही औषधं होती आणि 30 टक्क्यांपेक्षा जास्त आयात ही औषधं तयार करण्यासाठीच्या घटकांची होती.

आता भारताने घातलेल्या या निर्बंधांचा अमेरिकेतल्या औषध पुरवठ्यावर आणि अत्यावश्यक औषधांवर काय परिणाम होईल याचा अंदाज घेण्यात येत असल्याचं अमेरिकेचे FDA कमिशनर स्टीफन हान यांनी मंगळवारी अमेरिकन सिनेटर्सना सांगितलं.

तर आपण आपल्या इतर पुरवठादारांवर लक्ष ठेवून असल्याचं अमेरिकेतल्या प्रमुख औषध उत्पादक कंपन्यांनी म्हटलंय.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

कोरोनाव्हायरसमुळे भारताने काही औषधांच्या निर्यातीवर मर्यादा आणल्याने जगभरात काही औषधांचा तुटवडा निर्माण होण्याची भीती निर्माण झालीय.


सामग्री: जेमतेम पाचवीपर्यंत शिक्षण झालेल्या इंदूरच्या वाजिद खान यांनी आपल्या चित्रकलेच्या जोरावर जागतिक ख्याती कमवली आहे.

घर सोडल्यानंतर फुटपाथवर राहून, कपडे विकूनही दिवस काढले. त्यांचा त्यांच्या कलेवर पूर्ण विश्वास होता. त्यांच्या चित्रकलेच्या जोरावर त्यांनी 32 विश्वविक्रम नोंदवले आहेत. पाहा त्यांचा हा प्रवास त्यांच्याच शब्दांत.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

वाजिद खान यांना शालेय अभ्यासात कधीच रस नव्हता आणि गतीही नव्हती. त्यांनी शालेय शिक्षणापासून आणि घरातून पळ काढला.


सामग्री: जेम्स अँडरसन

2003 मध्ये झिम्बाब्वेविरुद्ध लॉर्ड्स इथे अँडरसनने पदार्पण केलं होतं. अँडरसनच्या पहिल्या ओव्हरमध्ये झिम्बाब्वेच्या बॅट्समननी 17 धावा कुटल्या. परंतु तिसऱ्या ओव्हरमध्ये अँडरसनने मार्क व्हरम्युलेनला आऊट करत खातं उघडलं. पहिल्याच टेस्टमध्ये अँडरसनने डावात पाच विकेट्स घेण्याची करामत केली.

अँडरसनने ऑस्ट्रेलियाच्या पीटर सिडलला तब्बल 11 वेळा आऊट केलं आहे. परंतु सिडल हा तळाचा बॅट्समन असल्याने ही विकेट मिळवणं तितकंसं आनंददायी नाही. अँडरसनने 9 वेळा मास्टर ब्लास्टर सचिन तेंडुलकरला आऊट केलं आहे.

अँडरसनने इंग्लंडच्या चार अॅशेस विजयात निर्णायक भूमिका बजावली आहे.

टप्पा पडून स्विंग होऊन आत येणारा किंवा बाहेर निघणारा बॉल हे अँडरसनचं हुकूमी अस्त्र आहे.

ढगाळ वातावरण, स्विंगला पोषक खेळपट्यांवर अर्थात घरच्या मैदानावर अँडरसनचा सामना करणं भल्याभल्या बॅट्समनला कठीण जातं. इंग्लंडमध्ये खेळताना अँडरसनचं बॉलिंग सरासरी 23.76 आहे. मात्र अन्य देशात खेळताना अँडरसनला बॅट्समनच्या बॅटचा तडाखा बसला आहे. कारण विदेशात त्याची बॉलिंग सरासरी 32.63 आहे.

इंग्लंडमध्ये वापरल्या जाणाऱ्या ड्यूक बॉल कुकाबुरा चेंडूच्या तुलनेत अधिक स्विंग होतो. अँडरसनच्या यशात ड्यूक बॉलचा वाटा मोठा आहे.

क्रिकेटची पंढरी असलेल्या लॉर्ड्स इथं अँडरसनच्या नावावर 103 विकेट्स आहेत. लॉर्ड्स इथे 23 टेस्टमध्येच अँडरसनने विकेट्सची शंभरी ओलांडली आहे.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

टेस्ट क्रिकेट इतिहासातला सगळ्यांत यशस्वी फास्ट बॉलर होण्याचा मान जेम्स अँडरसनने पटकावला आहे. पाकिस्तानच्या अझर अलीला आऊट करत जेम्स अँडरसनने 600व्या विकेट्सची नोंद केली. हा विक्रम करणारा अँडरसन हा टेस्ट क्रिकेटच्या इतिहासातला पहिला फास्ट बॉलर आहे. सर्वाधिक विकेट्स पटकावणाऱ्यांच्या यादीत अँडरसन चौथ्या स्थानी आहे.


सामग्री: जेम्स बाँडच्या 'यू ओन्ली लिव्ह ट्वाइस'मध्ये माउंट शिन्मोडेक या ज्वालामुखीचं चित्रिकरण करण्यात आलं होतं. तेव्हापासून या ज्वालामुखीला 'जेम्स बाँड' ज्वालामुखी असं म्हटलं जातं.

या भागातील लोकांनी सुरक्षित स्थळी स्थलांतर करावं असं आवाहन करण्यात येत आहे.

गेल्या काही दिवसांपासून या ज्वालामुखीतून राख बाहेर पडत आहे, पण शनिवारी या ज्वालामुखीने रौद्र रूप धारण केलं होतं. या ज्वालामुखीचं हे रूप निदान काही महिने तरी असंच राहील, असं तज्ज्ञांचं म्हणणं आहे.

1967मध्ये जेम्स बाँडच्या 'यू ओन्ली लिव्ह ट्वाइस'मध्ये माउंट शिन्मोडेक दाखवला गेला होता. तेव्हापासून याला 'जेम्स बाँड' ज्वालामुखी असं म्हटलं जातं.

स्थानिक वेळेनुसार शुक्रवारी सायंकाळी 5.00 वाजता आणि शनिवारी सकाळी 4.30 वाजता ज्वालामुखीचा उद्रेक झाला. या उद्रेकानंतर 4,500 मीटर उंचीचा धूर निर्माण झाला, असं जपानच्या हवामान खात्यानं म्हटलं आहे.

या उद्रेकामुळं परिसरातल्या इमारती हलल्या आणि लाव्हादेखील बाहेर पडू लागला आहे. 2011मध्ये जेव्हा ज्वालामुखीचा उद्रेक झाला होता तेव्हा शेकडो जणांना स्थलांतर करावं लागलं होतं.

जपानमध्ये 110 हून अधिक सक्रिय ज्वालामुखी आहेत.

हे वाचलं का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

जपानमध्ये क्युशू बेटांवर असलेला माउंट शिन्मोडेक ज्वालामुखी फुटण्याची शक्यता असल्याची सूचना अधिकाऱ्यांनी दिली आहे. ज्वालामुखीचा उद्रेक झाल्यानंतर 4 किमीच्या परिघात दगड उडून येऊ शकतात, असं अधिकाऱ्यांनी म्हटलं आहे.


सामग्री: जेम्स वॅटसन

जेम्स वॅटसन DNA अभ्यासाचे आद्य अभ्यासक मानले जातात. 1953 साली डीएनएच्या दुहेरी हेलिक्स संरचनेचा शोध वॅटसन, मॉरिस विल्किन्स आणि फ्रान्सीस क्रीक यांनी लावला होता. त्याबद्दल 1962 साली त्यांना नोबेल मिळाले होते.

"बुद्ध्यांक चाचणीमध्ये कृष्णवर्णिय आणि श्वेतवर्णिय यांच्यामध्ये वंशामुळे पडणारा फरक दिसून येतो," असे वक्तव्य त्यांनी एका टीव्ही कार्यक्रमात केले होते.

वॅटसन यांची ही शेरेबाजी असंबद्ध आणि अयोग्य असल्याचे मत कोल्ड स्प्रिंग हार्बर लॅबोरेटरीने म्हटले आहे. 2007 सालीही वॅटसन यांनी अशीच शेरेबाजी केली होती आणि माफीही मागितली होती.

आपण वंशासंदर्भात केलेल्या टिप्पणीनंतर वैज्ञानिकांच्या समुदायाच्या वागण्याने आपण अस्वस्थ झालो असं सांगत वॅटसन यांनी 2014मध्ये आपलं नोबेलचं सुवर्णपदक विकलं होतं. कार अपघातात जखमी झाल्यामुळे ते नर्सिंग होममध्ये उपचार घेत आहेत. आजूबाजूच्या घटनांबद्दल त्यांना अत्यंत कमी माहिती आहे, असे सांगण्यात येते.

2007मध्ये टाइम्स वर्तमानपत्राला दिलेल्या मुलाखतीत आपल्याला आफ्रिकेच्या भविष्याबाबत स्वाभाविकपणे दूःख होतं असं ते म्हणाले होते, "त्यांची बुद्धिमत्ता 'आपल्या'सारखीच असते अशा गृहीतकावर आपली सामाजिक धोरणं बेतलेलं आहे. मात्र चाचण्यांमधून ती सारखी नसल्याचं दिसून आलं आहे."

जे लोक कृष्णवर्णियांबरोबर काम करतात त्यांना हे गृहीतक खोटं असल्याचं दिसून येतं, असंही वॅटसन म्हणाले होते.

या शेऱ्यानंतर डॉ. वॅटसन यांना चॅन्सलर पदावरून तसंच सर्व प्रशासकीय कार्यातून मुक्त करण्यात आले होते. त्यांनी माफी मागितल्यावर त्यांना चॅन्सलर एमिरटस, ऑलिव्हर आर ग्रेस प्रोफेसर एमिरटस आणि ऑनररी ट्रस्टी ही मानद पदं परत मिळाली होती.

अमेरिकेतील वृत्तवाहिनी पीएसबीवर दाखवलेल्या 'डिकोडिंग वॅटसन' या माहितीपटामध्ये आपली मतं कायम असल्याचं वॅटसन यांनी म्हटलं आहे. त्यामुळे त्यांची सर्व मानद पदं काढून घेत आहोत असं कोल्ड स्प्रिंग हार्बर लॅबोरेटरीनं जाहीर केलं आहे.

वॅटसन यांचं वक्तव्य निंदनीय आणि अशास्त्रीय असल्याचं लॅबोरेटरीनं दिलेल्या निवेदनात म्हटलं आहे.

डॉ. वॅटसन 1968 साली कोल्ड स्प्रिंग हार्बरचे संचालक झाले. त्यानंतर 1994 साली संस्थेचे अध्यक्ष व 2004मध्ये चॅन्सेलर झाले. त्यांच्या नावाने लॅबोरेटरीमध्ये अध्यासनाचीही स्थापना करण्यात आली आहे, अशी माहिती असोसिएटेड प्रेसनं दिली आहे.

वृत्तसंस्थेला दिलेल्या मुलाखतीमध्ये...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

वंश आणि बुद्धिमत्ता यांच्या संबंधावर टिप्पणी केल्यामुळे नोबेल विजेते शास्त्रज्ञ जेम्स वॅटसन यांची पदं आणि सन्मान काढून घेण्यात आले आहेत.


सामग्री: जेरुसलेम शहर

ख्रिश्चन, इस्लाम आणि ज्यू या तिन्ही धर्मांसाठी हे शहर एवढं महत्त्वाचं का आहे, याचा आढावा घेतला आहे बीबीसीच्या एरिका चेर्नोफस्की यांनी.

जेरुसलेम म्हटलं की ख्रिश्चन, इस्लाम आणि ज्यू या तिन्ही धर्मांच्या अनुयायांच्या मनात अनेक गोष्टी येतात. अनेक शतकांपासून सुरू असलेल्या वादाचीही त्याला जोड असते.

जेरुसलेमला हिब्रू भाषेत येरुशलायीम तर अरेबिक भाषेत अल-कड्स म्हणतात. हे जगातल्या सगळ्यांत जुन्या शहरांपैकी एक आहे.

या शहरावर अनेक आक्रमणं झाली, ते उद्धवस्त करण्यात आलं, पुन्हा उभं राहिलं. इतिहासाच्या पानांमध्ये या शहराच्या भूतकाळाचे अनेक पदर सापडतील.

इस्राईल आणि अरब राष्ट्रं यांच्यात जेरुसलेमवरून नेहमीच वाद राहिला आहे.

वेगवेगळ्या धर्मांच्या अनुयायांमध्ये असलेले वाद, त्यातून निर्माण होणारा संघर्ष यावरच सगळ्यांचं लक्ष असतं. पण या शहराच्या पावित्र्याविषयी कोणाचंच दुमत नाही.

जुन्या शहराच्या मध्यवर्ती, छोट्या गल्ल्या आणि ऐतिहासिक वास्तूंचा समावेश असलेले चार भाग आहेत. हे चार भाग म्हणजेच, ख्रिस्ती, इस्लाम, ज्यू आणि अर्मेनियन यांची पवित्र ठिकाणं.

या चारही भागांना इतर शहरापासून वेगळं करणारी किल्लेवजा तटबंदी सुद्धा आहे.

पवित्र स्थळं दर्शवणारा नकाशा.

प्रत्येक भाग हा त्या त्या धर्माचं प्रतिनिधित्व करतो. अर्मेनियमन ख्रिस्ती धर्माचाच एक भाग असल्यानं ख्रिस्ती धर्माकडे दोन विभाग आहेत. अर्मेनियन या धर्माचं हे जगातलं सगळ्यात जुनं केंद्र आहे.

सेंट जेम्स चर्चच्या अंतर्गत येणाऱ्या या पंथानं त्यांचं वेगळेपण कायम ठेवलं आहे.

चर्च

ख्रिस्ती भागात अवघ्या ख्रिश्चनांच्या जिव्हाळ्याचं सेप्लकर चर्च आहे. येशू ख्रिस्तांना वधस्तंभावर नेणं, त्यांचा मृत्यू आणि पुनरुत्थान या सगळ्या घडामोडींच्या केंद्रस्थानी ही जागा आहे.

पवित्र चर्च

बहुतांश ख्रिस्ती परंपरांनुसार, येशूंना इथंच गोल्गोथावर किंवा कॅलव्हरी या टेकडीवर वधस्तंभावर बांधण्यात आलं. येशूचं थडगं सेप्लकर चर्चमध्येच आहे. हेच त्याच्या पुनरुत्थानाचंही ठिकाणं मानलं जातं.

या चर्चचं व्यवस्थापन वेगवेगळ्या ख्रिस्ती संप्रदायांच्या प्रतिनिधींमार्फत केलं जातं. त्यात ग्रीक आर्थोडॉक्स पीठ, रोमन कॅथॉलिक चर्च आणि अर्मेनियन पीठाचे फ्रान्सिस्कॅन फ्रायर्स यांचा समावेश आहेच. शिवाय, इथियोपीयन्स, कॉप्टीक्स आणि सीरियन आर्थोडॉक्स चर्च यांचेही प्रतिनिधी त्यात आहेत.

जगभरातील कोट्यवधी ख्रिश्चनांसाठी...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

जेरुसलेमला इस्राईलची राजधानी म्हणून मान्यता मिळण्याची शक्यता निर्माण झाल्यानं वादाला नव्यानं तोडं फुटलं आहे. इस्राईल-अरब वादातील कारणांपैकी जेरुसलेम हा सुद्धा एक महत्त्वाचा मुद्दा आहे.


सामग्री: जेली फिशपासून सावध राहण्याचा इशारा मुंबई महापालिकेसह मरीन लाईफ ऑफ मुंबई या संस्थेनं मुंबईच्या किनाऱ्यांवर ठिकठिकाणी फलक लावून दिला आहे.

शूटिंग - प्रशांत ननावरे,  प्रदीप पाताडे

एडिटिंग - गणेश पोळ

प्रोड्युसर - संकेत सबनिस

हेही पाहिलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

मुंबईच्या समुद्र किनाऱ्यांवर वाळूत दिसणाऱ्या जेली फिशना स्पर्श करू नये, असं सांगण्यात येत आहे.


सामग्री: जेवढी जास्त डोक्याला डोकी लागतील तेवढं उवांचं प्रमाण वाढतं. तरुण मुलांमध्ये डोक्याला डोकं भिडण्याचं प्रमाण जास्त असतं.

मोठे केस किंवा घट्ट बांधलेले केस यामुळे उवांचा धोका वाढतो. उवा आणि स्मार्टफोनचं नातं माहिती आहे का, नाही ना... मग हा व्हीडिओ पाहाच.

उवांना उडता येत नाही, उडी मारता येत नाही. त्या केसाद्वारेच प्रवास करतात.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

डोक्यात खाज येतेय? म्हणजे उवा झाल्यात का? डोक्यात उवा होतात तरी कशा?


सामग्री: जेवण बनवण्यासाठी आवडीनुसार वरीलपैकी कोणत्याही तेलाचा तुम्ही वापर करू शकता.

पण यापैकी कोणतं तेल आरोग्यासाठी सर्वात फायदेशीर आहे?

जेवण आणि खाद्यपदार्थांबाबत जागरूक असलेले लोक हा प्रश्न नेहमीच विचारताना दिसतात.

तेलामध्ये फॅटचं प्रमाण खूप जास्त असतं. यामध्ये सॅच्युरेटेड फॅट, मोनोसॅच्युरेटेड फॅट आणि पॉलीसॅच्युरेटेड फॅटी अॅसिड यांचा समावेश आहे.

काही वर्षांपर्यंत खोबरेल तेल आरोग्याच्या दृष्टिनं सर्वोत्तम मानलं जात होतं. अनेकांनी तर हे सुपरफुड असल्याची घोषणा केली.

या तेलामुळे शरीरात चरबी जमा होण्याचं प्रमाण अत्यंत कमी आहे, असा दावा काहीजण करताना दिसायचे.

पण खोबरेल तेल म्हणजू शुद्ध विष असल्याचं हॉर्वर्ड युनिव्हर्सिटीच्या एका संशोधनात म्हटलं आहे.

मानवी शरीर जास्त फॅट पचवू शकत नाही. जास्तीचे फॅट आपल्या शरीरात जमा व्हायला सुरुवात होते. यांमुळे हृदयविकार आणि रक्तदाब यांच्यासारख्या आजारांना आमंत्रण मिळतं.

ब्रिटनमध्ये सरकारच्या गाईडलाईन्सनुसार, पुरुषाला दिवसभरात 30 ग्रॅम तर महिलेला दिवसभरात फक्त 20 ग्रॅमपेक्षा अधिक तेल खाणं टाळलं पाहिजे. याचं कारणही तसंच आहे. तेलामधील फॅट हे फॅटी अॅसिडच्या कणांनी बनलेलं असतं.

हे फॅटी अॅसिड सिंगल बाँडने जोडलेले असतील तर त्याला सॅच्युरेटेड फॅट संबोधलं जातं किंवा डबल बाँडने ते जोडलेले असल्यास त्याला अनसॅच्युरेटेड फॅट म्हणून ओळखलं जातं.

छोट्या साखळीत बांधलेले फॅटी अॅसिड रक्तात थेट विरघळतात, मिसळू शकतात आणि शरीराची उर्जेची गरज त्यांच्यामार्फत पूर्ण केली जाते. पण लांब साखळीचे फॅटी अॅसिड थेट यकृतामध्ये जातात. यामुळे आपल्या रक्तातील कोलेस्टेरॉलचं प्रमाण वाढतं.

खोबरेल तेल आणि हृदयविकाराचा थेट संबंध?

खोबरेल तेलावर झालेल्या संशोधनानुसार, यामुळे आपल्या शरीरात लो डेन्सिटी लिपोप्रोटीन (LDL) चं प्रमाण वाढतं. LDL हृदयविकाराशी थेट संबंधित आहे. तसंच खोबरेल तेलात हाय डेन्सिटी लिपोप्रोटीनसुद्धा (HDL) आढळून येतं. हे रक्तातील LDL खेचून घेतं.

व्हर्जिनियातील जॉर्ज मॅसन युनिव्हर्सिटीचे प्राध्यापक टेलर वॉलेस सांगतात, "HDL मध्ये लॉरिक अॅसिड नामक केमिकल असतं. याला C12 फॅटी अॅसिड संबोधतात. हे लांब साखळीचं फॅटी अॅसिड असतं. ते यकृतात जमा होत राहतं. यामुळे आरोग्यविषयक समस्या निर्माण होत जातात."

त्यामुळेच सॅच्युरेटड फॅटचं प्रमाण कमी असलेलं तेलच खायला हवं, असं तज्ज्ञांचं मत आहे.

या तेलाचं सेवनसुद्धा...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

शेंगदाणा तेल, सोयाबीन तेल, सूर्यफुलाचं तेल, खोबरेल तेल, पाम तेल, ऑलिव्ह ऑईल, मोहरी तेल किंवा अॅव्होकॅडो तेल... यादी लांबलचक आहे.


सामग्री: जेव्हा 78 वर्षांचे मिर्झा आजोबा (अमिताभ बच्चन) त्यांच्या वकिलांना असं सांगतात, तेव्हाच त्यांच्या लोभी मनाचं दर्शन होतं. पण सध्या ती 'फातिमा मंझिल' हवेली त्यांच्याच म्हाताऱ्या बेगमच्या नावावर आहे. आता मात्र ते इतके आसुसलेले आहेत की कधी ही म्हातारी जगाचा निरोप घेते अन् कधी ती हवेली आपली होते, असं त्यांना झालंय.

त्यांच्या याच हवेलीत सहकुटुंब राहतो बांके रस्तोगी (आयुष्मान खुराना), जो त्या खोलीचं फक्त 30 रुपये भाडं देतो, तेही जमेल तसं. पीठाची गिरणी चालवून स्वतःचं आणि कुटुंबाचं पोट भरतो. त्याच्यावर तीन बहिणी आणि एका आईची जबाबदारीसुद्धा आहे.

एवढा सगळा व्याप असताना जेव्हा त्याची प्रेयसी फौजिया लग्नाचं विचारते, तेव्हा तो बोलतो - "10 बाई 10 के कमरे में पाँच लोग हैं सोने वाले, कोने में पर्दे के पीछे लोटा और बाल्टी पड़ी रहती है, जिससे सब नहाते हैं, लैट्रिन जाना हो तो मिश्रा जी की फ़ैमिली के साथ ज्वाइंट टॉयलेट. तुम्हीं बताओ कैसे कर लें शादी."

आयुष्मान त्याच्या पात्रात इतका सेट झालेला दिसतो की त्याचा हा डायलॉग थेट हृदयाला जाऊन भिडतो... हे आपलंही दुःख आहे, असं कुठेतरी वाटतं.

मात्र मिर्झा आणि बांके यांच्यातलं वैर हे कट्टर शत्रूंनाही लाजवेल आणि याच शत्रुत्वाची कहाणी आहे 'गुलाबो-सिताबो.'

'गुलाबो-सिताबो' ही कहाणी फक्त या दोन पात्रांपुरती, त्यांच्यातल्या शत्रुत्वापुरती मर्यादित नाही. ही कहाणी आहे लखनौची, तिथल्या चिंचोळ्या गल्ल्यांची आणि जुन्या वाड्या-हवेलींची ज्यांना सिनेमॅटोग्राफर अविक मुखोपाध्याय यांनी खूपच मस्स्तपैकी कॅमेऱ्यात कैद केलंय.

वेगळं काय आहे सिनेमात?

 अमिताभ आणि आयुष्मान यांच्यात सतत उडणारे खटके, त्यांनी एकमेकांसाठी ठेवलेली काही टोपणनावं - चूसी हुई गुठली का चेहरा, दीमक, लीचड़; आणि एकंदरच लखनौच्या अस्सल बोलीभाषेतला त्यांच्यातला संवाद या कहाणीला उत्तमरीत्या रंगवतो.

एकीकडे हा त्रस्त आणि जबाबदारीच्या ओझ्याखाली दबलेला बांके आयुष्मान अतिशय प्रामाणिकपणे साकारताना दिसतो. तिकडे दुसरीकडे अत्यंत खडूस, लोभी आणि भांडकुदळ असा म्हातारा मिर्झा अमिताभने आजवर केलेल्या सर्व पात्रांना मागे टाकतो. मिर्झाची सतत बडबड सुरू असते, तो सापडेल त्याच्या वाटी जातो. हे पात्र तुम्ही-आम्ही आपल्या शेजारी कुठे ना कुठे नक्कीच पाहिलं असेल.

अनेकांना अमिताभच्या चेहऱ्यावरील प्रॉस्थेटिक्स आणि मेकअप आवडलेला दिसतोय, पण मला तो फार असा खास वाटला...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

"मैंने बच्चे इसलिए पैदा नहीं किए कि हवेली मेरी ही रहे",('ही हवेली फक्त माझी आणि माझीच राहावी, म्हणून तर मी मूलबाळ जन्माला घातलं नाही.)


सामग्री: जेव्हा असा सल्ला देशाच्या सर्वोच्च न्यायालयाच्या सरन्यायाधीशाकडून येतो, तेव्हा त्याचा परिणाम आणखी मोठा असतो.

सोमवारी सरन्यायाधीश एस. ए. बोबडे यांच्या अध्यक्षतेखालील तीन न्यायाधीशांच्या खंडपीठानं महाराष्ट्रात एका शालेय विद्यार्थिनीवरील बलात्काराच्या आरोपीला विचारलं, की त्याला पीडितेसोबत लग्न करायचं आहे का?

कोर्टानं असा निर्देश दिलेला नाही, पण आरोपीच्या वकिलाकडे तशी विचारणा जरूर केली. तो आरोपी विवाहित असतानाही. त्यासोबतच कोर्टानं आरोपीला चार आठवडे अटक न करण्याचा आदेशही दिला.

बलात्कारच्या अनेक घटनांमध्ये कायद्याची लढाई लढणाऱ्या दिल्लीतल्या वकील सुरभी धर यांना ही टिप्पणी धक्कादायक आणि चिंताजनक वाटते. त्या म्हणतात, "असा सल्ला देणं हा पीडितेचा अपमान आहे. त्याच्यासोबत झालेल्या हिंसेकडे केलेलं हे दुर्लक्ष अमानवी आहे."

सुरभी यांच्या मते न्यायाचं काही चांगलं उदाहरण लोकांसमोर यावं असं गरजेचं नाही. पण अशा पद्धतीची टिप्पणी व्यापक परिणाम करणारी ठरते. कारण त्यामुळे बलात्कार झालेली व्यक्ती पोलीस आणि न्यायालयांची वाट धरण्यास घाबरतील.

सुरभी सांगतात, "पीडिताचं कमी वय, कुटुंबाची आर्थिक परिस्थिती आणि आरोपीचं प्रभुत्व या सगळ्या गोष्टी बलात्काराची तक्रार करण्याच्या मार्गात अडथळे ठरतात. हे अडथळे पार करून एखादी मुलगी न्यायासाठी पाऊल उचलत असेल आणि मग सर्वोच्च न्यायालय असा सल्ला देत असेल, तर ही गोष्ट तिला आणि तिच्यासारख्या इतर मुलींना नाउमेद करू शकते."

लग्नानंतरही सुरू राहते हिंसा

ही पहिलीच घटना नाही. गेल्या वर्षी मद्रास हायकोर्टानंही बलात्काराच्या एका घटनेत आरोपीला या आधारवर जामीन दिला की त्यानं अल्पवयीन मुलीला ती सज्ञान झाल्यावर लग्न करण्याचं वचन दिलं होतं.

असेच निर्णय गेल्या वर्षी केरळ, गुजरात आणि ओडिशातल्या हायकोर्टानंही दिले होते, ज्यात अल्पवयीन मुलीवर बलात्कारानंतर तिच्याशी लग्न करण्याची तयारी दाखवल्यावर एकतर आरोपीला जामीन देण्यात आला किंवा ते एफआयआरच रद्द करण्यात आलं.

बलात्कार पीडिता आणि त्यांच्या कुटुंबांशी बोलून न्यायप्रक्रियेत त्यांना येणाऱ्या अनुभवांवर संशोधन करणाऱ्या गरिमा जैन यांना ही बाब भयानक आणि दुःखी करणारी वाटते.

त्या एका अशा महिलेच्या संपर्कात आल्या, जिच्यावर बॉयफ्रेंडनं 16 वर्षांच्या वयात बलात्कार केला होता. दीड वर्ष खटला चालल्यावर न्यायाधीशांनी दोघांना लग्नाचा सल्ला दिला.

गरिमा सांगतात,...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

न्यायालये जेव्हा बलात्काराच्या गुन्ह्यावर लग्नाचा पर्याय सुचवतात, तेव्हा तीन गोष्टी घडतात.


सामग्री: जेव्हा कर्मचाऱ्यांनी पार्थिवाचा चेहरा दाखवला तेव्हा ती आपली आई नाहीये हे त्यांना कळलं. या सर्व काळात मून कुटुंबीयांना कोणत्या परिस्थितीतून जावे लागले असेल याची कल्पना न केलेलीच बरी.

नागपुरातील 'कोविडालय' या खासगी केव्हिड केअर सेंटरनं उपचार सुरू असलेल्या रुग्णाच्या मृत्यूची नोंद केली आणि नातेवाईकांना दुसराच मृतदेह सोपवला.

नातेवाईकांनी मृतदेहाचा चेहरा पाहण्याची विनंती केल्यानंतर हा प्रकार उघडकीस आला. दरम्यानच्या काळात नातेवाईकांनी अंत्यसंस्काराचीही तयारी केली होती.

10 एप्रिल रोजी हा प्रकार नागपूरच्या जामठ्यातील 'गायकवाड-पाटील कोविडालय' इथं घडला. या हॉस्पिटलविरोधात हिंगणा पोलीस ठाण्यात तक्रार नोंदवण्यात आली आहे.

हिंगणा पोलीस ठाण्याचे पोलीस निरीक्षक सरिन दुर्गे यांनी बीबीसी मराठीला दिलेल्या माहितीनुसार, "अजय मून यांनी शनिवारी (10 एप्रिल) दुपारी दोन वाजता आमच्याकडे तक्रार दाखल केली. या तक्रारीत त्यांनी त्यांची आई आशा मून (वय वर्षे 63) यांना कोरोनाची बाधा झाल्याने जामठा येथील कोविडालय या हॉस्पिटलमध्ये काल दाखल केल्याचे सांगितले. पण आज त्यांना हॉस्पिटलमधून सकाळी  फोन आला आणि  त्यांच्या आईचा हृदयविकाराने मृत्यू झाल्याने मृतदेह घेण्यासाठी येण्यास सांगण्यात आले.  हॉस्पिटलमध्ये आल्यावर त्यांना त्यांच्या आई आशा मून यांचा मृत्यू झाल्याचे प्रमाणपत्रही देण्यात आले."

"हॉस्पिटलमध्ये मृतदेह ताब्यात घेतल्यावर मृतदेहाचा चेहरा पाहिल्यावर त्यांना हा मृतदेह त्यांच्या आईचा नसल्याचं कळलं. यावर त्यांनी हॉस्पिटल प्रशासनाला माहिती विचारल्यावर कर्मचाऱ्यांच्या चुकीने हा प्रकार झाल्याचं त्यांना सांगण्यात आले," असं दुर्गेंनी बीबीसी मराठीला सांगितलं.

या प्रकरणात हॉस्पिटलच्या कर्मचाऱ्यांनी काय चूक केली आणि हा प्रकार कसा घडला, याची चौकशी हिंगणा पोलिसांनी सुरू केली आहे. या प्रकरणात वरिष्ठ पोलिस अधिकाऱ्यांशी बोलून कोणता गुन्हा दाखल करता येईल हे सुद्धा पडताळून पाहत असल्याचं दुर्गेंनी सांगितलं.

आशा मून यांचे पुत्र अजय मून यांच्याशीही बीबीसी मराठीनं बातचीत केली.

"आम्हाला जेव्हा हॉस्पिटलमधून फोन आला आणि आईचा मृत्यू झाल्याचं सांगितलं, तेव्हा आमच्यावर दुख:चा डोंगर कोसळला. मी घरच्यांना तातडीनं कळवलं. नंतर आम्ही सगळेजण कोविडालय हॉस्पिटलकडे निघालो," असं अजय सांगतात.

ते पुढे म्हणतात, "आमच्या घरच्यांनी आईच्या अंत्यसंस्काराची तयारी करून ठेवली...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

आपल्या आईच्या मृत्यूची बातमी ऐकून अजय मून यांच्यावर दुःखाचा डोंगर कोसळला. आईला निरोप देण्याचीही त्यांनी तयारी सुरू केली. मृतदेह समोर आल्यावर ते भावनाविवश झाले आणि आपल्या आईचे अंत्यदर्शन घेण्याची ईच्छा त्यांनी बोलून दाखवली.


सामग्री: जेव्हा जगभरात सगळ्याच ठिकाणी एकाच गोष्टीमुळे मृत्यू होत असतील तेव्हा अशा पद्धतीचा अवलंब करत मृत्यूंचा आकडा ठरवला जातो.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

'एक्सेस डेथ' म्हणजेच जास्तीचे मृत्यू मोजण्याची पद्धत सध्या कोरोनामुळे मृत झालेल्यांचे आकडे मोजले जात आहेत. युकेमध्ये सध्या ही पद्धत प्रचलित झाली आहे.


सामग्री: जेव्हा टीव्हीवर म्हणतात हे घरी करून पाहू नका तेव्हा ते उगंच नाही.

अमेरिकेतही एका व्यक्तीनं टीव्हीवर बघून घरी चक्क तलवार बनवण्याचा प्रयत्न केला. आणि तो प्रयत्न असा फसला की पूर्ण इमारतच जळून भस्मसात झाली.

अमेरिकेतील न्यूयॉर्क प्रांतात कोहोस नावाचं एक छोटं शहर आहे. तिथल्या जॉन गोम्स नावाच्या एका 'हौशी लोहारानं' टीव्हीवर 'फोर्ज्ड इन फायर' नावाची एक मालिका पाहिली.

फोर्ज्ड इन फायर हा हिस्टरी चॅनेलवर येणारा एक रिअॅलिटी टीव्ही शो आहे, ज्यात इतिहासातून प्रेरणा घेऊन जगातली सर्वोत्तम तलवार बनवण्याची स्पर्धा होते.

टीव्हीवर बघितल्याप्रमाणं या व्यक्तीनं तलवार बनवण्यासाठी प्रथम धातू वितळवण्याचा प्रयत्न केला. त्यातच इमारतीला आग लागली आणि बघता बघता पूर्ण इमारत जळून खाक झाली.

कोहोसचे महापौर शॉन मॉर्स सांगतात की ही शहराच्या इतिहासातील सर्वांत भयंकर दुर्घटना आहे.

या दुर्घटनेमध्ये तीन इमारती उद्ध्वस्त झाल्या आणि अन्य 18 इमारतींचं नुकसान झालं.

अग्निशमन दलाच्या तीन तासांच्या प्रयत्नानंतर आग आटोक्यात आली पण एका तासानंतर पुन्हा आग सुरू झाली, असं CBS वृत्तवाहिनीनं म्हटलं आहे.

सुदैवानं या आगीमध्ये मनुष्यहानी झाली नाही. अग्निशमन दलातील एका अधिकारी आणि 20 लोकांना रुग्णालयात नेण्यात आलं.

पोलिसांनी जॉनला ताब्यात घेतलं असून त्याच्यावर निष्काळजीपणामुळं इतरांचा जीव धोक्यात घालणं आणि मालमत्तेला आग लावण्याचे गुन्हे नोंदवले आहेत.

महापौर मॉर्स म्हणतात, "आम्ही लोकांना नेहमी सांगत असतो की आगीशी खेळ करू नका. पण लोक ऐकतच नाहीत. ते म्हणतात 'होऊन होऊन काय वाईट होईल?'. मग हे असं काही घडतं. बघितलं ना आगीशी खेळ केल्यामुळं कोट्यवधी डॉलर्सचं नुकसान झालं, अर्ध शहर जळालं."

जॉन गोम्सच्या मुलाने मात्र आपल्या वडिलांच्या या कृतीचा फेसबुकवरून बचाव केला आहे. "माझ्या वडिलांचा घर जाळण्याचा उद्देश नव्हता. पण ही दुर्घटना घडली," असं त्यानं फेसबुकवर लिहिल्याचं अल्बनी टाइम्सनं म्हटलं आहे.

पोलिसांनीही या पोस्टला दुजोरा देत म्हटलं आहे की आग लावण्याचा जॉनचा उद्देश नव्हता, ती एक दुर्घटना होती.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

टीव्हीवर खाना खजाना किंवा मास्टर शेफ पाहून आपण अनेकदा घरी खाद्य पदार्थ बनवण्याचा प्रयत्न करतो. कधीकधी हे पदार्थ बिघडतात तर कधीकधी ते चांगले झाले म्हणून कौतुक होतं.


सामग्री: जेव्हा पाणी ओसरतं तेव्हा बाहेर स्थायिक झालेले या गावातले लोक एका महिन्यासाठी का होईना आपल्या मूळ गावी येतात. गाव डोळे भरून पाहतात आणि पुन्हा आपापल्या वाटेनं परततात.

कुर्डी हे गाव पश्चिम घाटातल्या दोन टेकड्यांच्या मधोमधं वसलं आहे. या गावातून साळावली नदी वाहते. ही गोव्यातल्या महत्त्वाच्या नद्यांपैकी एक आहे.

एकेकाळी हे गोव्यातलं गजबजलेलं गाव होतं. पण 1986 साली गावकऱ्यांना आपल्या गावातलं हे चैतन्य फार काळ टिकणारं नाही, याची कल्पना आली होती. गोव्यातलं पहिलं धरण याच वर्षी बांधलं गेलं आणि त्याचा परिणाम म्हणून कुर्डी पाण्याखाली गेलं.

पण दरवर्षी मे महिन्यात इथलं पाणी ओसरतं आणि मागे राहिलेल्या खुणा पुन्हा उघड होतात. भेगा पडलेल्या जमिनी, घरांचे-मंदिराचे अवशेष, पाण्याचे मोडके कालवे आणि मैलो न् मैल ओसाड पडलेली जमीन दिसायला लागते.

इथली जमीन खरं तर सुपीक. नारळ, काजू, आंब्याच्या बागा, भातशेतीवरच इथली बहुतांश कुटुंबं अवलंबून होती. कुर्डीची लोकवस्ती साधारणपणे तीन हजारांच्या आसपास होती. हिंदू, मुसलमान आणि ख्रिश्चन अशा तिन्ही धर्मांचे लोक इथं राहत होते. प्रसिद्ध गायिका मोगुबाई कुर्डीकर यांचं हे जन्मगाव.

विकासासाठी कुर्डीचा त्याग

1961 साली गोवा पोर्तुगीजांच्या ताब्यातून स्वतंत्र झाला आणि कुर्डीचं चित्र हळूहळू बदलायला लागलं. गोव्याचे पहिले मुख्यमंत्री दयानंद बांदोडकर यांनी गोव्याला भेट दिली आणि राज्यात बांधल्या जाणाऱ्या पहिल्या धरणाबद्दल सांगितलं. या धरणामुळं दक्षिण गोव्याला कसा फायदा होईल, याची माहिती दिली.

"धरणामुळं आमचं गाव पाण्याखाली जाईल, याची कल्पना त्यांनी आम्हाला दिली होती. मात्र आमच्या त्यागामुळे इतरांसाठी फायदेशीर ठरेल, असंही त्यांनी आम्हाला म्हटलं," 75 वर्षांचे गजानन कुर्डीकर सांगत होते. त्यांना मुख्यमंत्र्यांनी गावाला दिलेली भेट अंधुक आठवत होती.

कुर्डीकरांप्रमाणेच गावातील 600 कुटुंबांवर आसपासच्या गावांमध्ये जाऊन स्थायिक होण्याची वेळ आली. त्यांना जमीन आणि नुकसान भरपाई मात्र दिली गेली.

साळावली नदीवरचा हा प्रकल्प अतिशय महत्त्वाकांक्षी होता. साळावली जलसिंचन प्रकल्प असं त्याचं नामकरण करण्यात आलं होतं. या प्रकल्पामुळं पिण्यासाठी, सिंचनासाठी तसंच उद्योगधंद्यासाठी पाणी उपलब्ध होईल, असं आश्वासन दिलं गेलं.

कुर्डीकरांच्या आठवणी

"आम्ही कुर्डी सोडून आलो, तेव्हा आमच्याकडे काहीच नव्हतं," इनाशिओ रॉड्रिगेज सांगत...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

कुर्डी...गोव्यातलं एक छोटेखानी गाव. पण या गावाचं एक आगळंवेगळं वैशिष्ट्यं आहे. वर्षातले 11 महिने हे गाव पाण्याखाली असतं.


सामग्री: जेव्हा मुलींना पहिल्यांदा पाळी येते तेव्हा तिला घरात वेगळं बसवलं जातं. तिच्यासाठी भांडी वेगळी ठेवली जातात आणि तिला वेगळं प्रसाधनगृह वापरायला सांगितलं जातं.

पुढचे पाच ते अकरा दिवस तिला अंघोळ करायची परवानगी नसते. नातेवाईक आणि मित्रमैत्रिणींच्या उपस्थितीत एक कार्यक्रम केला जातो.

हेही  वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

'बीबीसी शी पॉप अप' या उपक्रमाअंतर्गत आंध्र प्रदेश विद्यापीठातल्या विद्यार्थिनींनी मासिक पाळी आल्यावर त्यांच्या आयुष्यावर काय परिणाम झाला ते सांगितलं.


सामग्री: जैविक घड्याळासंदर्भातल्या संशोधनाला नोबेल पुरस्कार जाहीर झाला आहे.

जेफ्री हॉल (72), मायकेल रॉसबॅश (73) आणि मायकेल यंग (68) अशी या तिघांची नावं आहेत.

क्रोनोबायॉलॉजी नावानं ओळखल्या जाणाऱ्या या विज्ञानशाखेत शरीराच्या जैविक घड्याळाचा अभ्यास केला जातो.

शरीराचं जैविक घड्याळ कार्यरत असल्यानं आपल्याला विशिष्ट वेळी झोप येते. शरीराचं चलनवलन आणि आपलं वागणं हे जैविक घड्याळानुसार बदलतं.

माणसाचं आरोग्य चांगलं राहण्याच्या दृष्टीनं हे संशोधन निर्णायक असल्याचं नोबेल समितीनं म्हटलं आहे.

जेफ्री हॉल, मायकेल रॉसबॅश आणि मायकेल यंग यांना यंदाचं औषधशास्त्रातील नोबेल जाहीर झालं आहे.

मानवी शरीर, झाडं, प्राणी, कीटक, बुरशीजन्य पेशी हे सगळं जैविक घड्याळानुसार कार्यरत असतात.

स्वभावात दररोज होतो बदल

आपला स्वभाव, हॉर्मोनची पातळी, शरीराचं तापमान आणि पचनप्रक्रिया या सगळ्यांमध्ये दररोज बदल होत असतो.

सकाळी हद्यविकाराच्या झटका येण्याची शक्यता जास्त असते. कारण रोज शरीर नव्या दिवसासाठी तयारी करत असतं.

जैविक घड्याळ शरीरातल्या हालचालींना नियंत्रित करतं. यामध्ये कोणत्याही स्वरूपाचा बदल झाला तर आपल्या शरीरावर मोठा परिणाम होतो.

जेट लॅग अर्थात दोन विभिन्न टाइमझोनमधून प्रवास केल्यानंतर उडणारा गोंधळ आणि थकवा याचं सर्वोत्तम उदाहरण आहे.

जैविक घड्याळाच्या कामकाजात बिघाड झाला तर गंभीर आजारांची शक्यता वाढते.

प्रदीर्घ काळ पोकळीसदृश वातावरणातून प्रवास केल्यानं प्रवास संपल्यानंतर बाहेरच्या वातावरणाशी जुळवून घेणं कठीण होतं.

मधुमेह, कर्करोग आणि हद्यविकाराचा धोका

जैविक घड्याळाचं समीकरण बदललं तर स्मरणशक्ती संदर्भात अडचणी निर्माण होतात. मात्र याचा सगळ्यांत मोठा दुष्परिणाम म्हणजे मधुमेह, कर्करोग आणि हद्यविकार.

ऑक्सफर्ड विद्यालयाचे वैज्ञानिक आणि अध्यापक रसेल फोस्टर यांनी बीबीसीशी बोलताना सांगितलं, "जैविक घड्याळाच्या कामकाजात अडथळा आणला तर आपल्या पचनावर विपरीत परिणाम होतो."

मानवी आरोग्याच्या दृष्टीनं जैविक घड्याळ महत्त्वाचं असतं.

"अमेरिकेच्या तीन वैज्ञानिकांना हा पुरस्कार मिळणं अत्यंत आनंददायी आहे. शरीराचं काम कसं चालतं याबद्दलचं हे सखोल संशोधन आहे. हे त्रिकुट या पुरस्काराचे योग्य मानकरी आहेत."

 संशोधन

जेफ्री हॉल आणि मायकेल रॉसबॅश यांनी डीएनएच्या एका तुकड्याला विलग करून जैविक घड्याळात बसवलं. याला पीरियड जीन म्हटलं जातं.

प्रोटीन अर्थात...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

शरीरातील जैविक घड्याळ अर्थात बॉडी क्लॉक या प्रणालीवर मूलभूत संशोधनाबद्दल अमेरिकेतील त्रिकुटाला औषधशास्त्रातील नोबेल पुरस्कार जाहीर झाला आहे.


सामग्री: जैश-ए-मोहम्मद ही संघटना मोठा हल्ला करू शकते अशी सूचना 12 फेब्रुवारी रोजीच देशातल्या सर्व सुरक्षा यंत्रणांना पाठवण्यात आली होती, अशी माहिती एका मोठ्या अधिकाऱ्याने बीबीसीला दिली आहे.

जम्मू काश्मीरचे पोलीस महासंचालक दिलबाग सिंग यांनी राष्ट्रीय सुरक्षा सल्लागारांना हल्ल्यानंतर लगेचच याची आठवण करून दिली असल्याचं बीबीसीला खात्रीलायक सुत्रांनी सांगितलं आहे.

पुलवामामध्ये जो हल्ला झाला आहे त्यासारखा हल्ला अफगाणिस्तानमध्ये झाला होता. त्या घटनेनंतर जैश-ए-मोहम्मदनं एक व्हीडिओ प्रसिद्ध केला होता तो गुप्तहेर संघटनेला मिळाला होता. आमच्यावर झालेल्या अत्याचाराचा बदला म्हणून आम्ही हल्ला करू असं त्या व्हीडिओत म्हटलं होतं.

जर राज्य गुप्तहेर खात्याने ही माहिती केंद्र सरकारकडे आधीच सुपूर्त केली होती तर हा हल्ला म्हणजे सुरक्षेच्या बाबतीत हलगर्जीपणा झाल्याचंच उदाहरण आहे, असं त्या अधिकाऱ्याने नाव न सांगण्याच्या अटीवर बीबीसीला सांगितलं.

जैश-ए-मोहम्मद आणि लष्कर-ए-तोयबानं यापूर्वी काश्मीरमध्ये अनेक आत्मघातकी हल्ले केले होते. त्यानंतर 1998मध्ये कारगील युद्ध झालं.

अशा हल्ल्यात बहुतेक वेळा पाकिस्तानी नागरिक सहभाग घेत, पण यावेळी पहिल्यांदा स्थानिक तरुणाचा सहभाग होता असं जैश-ए-मोहम्मदनं म्हटलं. पुलवामा जिल्ह्यातल्या आदिल उर्फ वकास कमांडोनं हा आत्मघाती हल्ला केला.

गृहमंत्री राजनाथ सिंह हे काश्मीरमध्ये परिस्थितीचा आढावा घेण्यासाठी शुक्रवारी जाणार आहेत.

नेमकं काय झालं?

"जवानांच्या ताफ्यात एकूण 70 गाड्या होत्या. यातल्या एका बसवर हल्ला झाला. जवानांचा ताफा जम्मूहून श्रीनगरला चालला होता."

हा मोठा ताफा होता. वेगवेगळ्या वाहनांमधून अडीच हजार जवान प्रवास करत होते. जवानांच्या गाड्यांवर गोळीबारही करण्यात आला, अशी माहिती CRPF चे महासंचालक आर. आर. भटनागर यांनी पीटीआय या वृत्तसंस्थेशी बोलताना दिली.

जवानांचा ताफा पहाटे साडेतीन वाजता जम्मूहून निघाला होता. संध्याकाळपूर्वी हे जवान श्रीनगरला पोहोचणं अपेक्षित होतं, अशी माहिती अधिकाऱ्यांनी दिली.

खराब हवामानामुळे गेल्या दोन-तीन दिवसांत या महामार्गावर फारशी वाहतूक नसल्यानं तसंच इतरही काही प्रशासकीय कारणांमुळे जवान मोठ्या संख्येने श्रीनगरकडे जात होते, असं लष्करातील अधिकाऱ्यांनी सांगितलं.

एरवी कोणत्याही ताफ्यात 1 हजार जवान असतात. मात्र यावेळी एकूण 2547 जवान प्रवास करत होते. या ताफ्यात रस्ते...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

जम्मू आणि काश्मीरमधील पुलवामा जिल्ह्यात CRPFच्या ताफ्यांवर झालेल्या हल्ल्यात किमान 34 जवान मृत्युमुखी पडले आणि काही जखमी झालेत. हा हल्ला रोखता आला असता असं जम्मू आणि काश्मीरच्या गुप्तहेर खात्यातील अधिकाऱ्यांना वाटतं.


सामग्री: जैश-ए-मोहम्मदचा संस्थापक मौलाना मसूद अझर

जैशचा म्होरक्या मौलाना मसूद अझहर याच्यावर शस्त्रबंदी आणि प्रवासबंदी लादण्यात यावी तसंच त्याची संपत्ती जप्त करण्यात यावी, असं या 15 सदस्यीय सुरक्षा परिषदेसमोर मांडण्यात आल्याचं रॉयटर्स वृत्तसंस्थेच्या या बातमीत म्हटलं आहे.

जैश-ए-मोहम्मदनं 14 फेब्रुवारीला काश्मीरच्या पुलवामामध्ये CRPF जवानांच्या एका बसवर हल्ला घडवून आणला होता. यात 40 हून अधिक जवानांचा जीव गेला होता.

या हल्ल्यानंतर भारतानं 26 फेब्रुवारीला पाकिस्तानमधील बालाकोट इथं हवाई हल्ला करून जैशचा तळ उदध्वस्त केल्याचा दावा केला होता.

दुसरीकडे भारत आंतरराष्ट्रीय समुदायासमोरही सातत्यानं दहशतवादाविरुद्ध आपली बाजू मांडली आहे. भारताच्या या प्रयत्नांना आंतरराष्ट्रीय स्तरावर यश मिळताना दिसत आहे.

सुरक्षा परिषद ही सहमतीच्या आधारे निर्णय घेते. अमेरिका, ब्रिटन आणि फ्रान्स यांच्या प्रस्तावावर कुणाला आक्षेप असेल तर अन्य सदगस्यांना मार्च 13 पर्यंत ते नोंदविता येतील.

काय असेल चीनची भूमिका?

या प्रस्तावावर चीनची भूमिका काय असेल, हे पाहणं आता महत्त्वाचं आहे. 14 फेब्रुवारीला पुलवामा इथं झालेल्या हल्ल्याचा निषेध करणारं निवेदन सुरक्षा परिषदेनं गेल्या आठवड्यात जाहीर केलं होतं. बरीच चर्चा झाल्यानंतर या निवेदनातील मजकूर तयार करण्यात आला होता.

चीननं सुरुवातीला निवेदनातील जैश-ए-मोहम्मदच्या उल्लेखाला आक्षेप घेतला होता. मात्र नंतर या निवेदनामध्ये जैश-ए-मोहम्मदनं या हल्ल्याची जबाबदारी घेतली आहे, असा उल्लेख करण्यात आला.

चीननं यापूर्वीही मौलाना मसूद अझहरला काळ्या यादीत टाकण्यास विरोध केला होता. 2017 साली सुरक्षा परिषदेनं मसूद अझहरला काळ्या यादीत टाकण्याचा विचार केला होता.

एखादी व्यक्ती किंवा गटाला कट्टरपंथी म्हणून घोषित करण्याचे काही नियम आहेत आणि संयुक्त राष्ट्रांची संबंधित समिती नियमांनुसार वस्तुनिष्ठपणे निर्णय घेईल, असं विधान त्यावेळेस चीनच्या परराष्ट्र मंत्र्यांनी केलं होतं.

त्यामुळे सुरक्षा परिषदेत नकाराधिकार असलेला चीन यावेळेस कोणता निर्णय घेणार यावर या प्रस्तावाचं भवितव्य अवलंबून असेल.

दरम्यान, भारताच्या परराष्ट्र मंत्री सुषमा स्वराज मंगळवारी चीन, रशियाच्या परराष्ट्रमंत्र्यांसोबत त्रिपक्षीय चर्चेसाठी या चीनमध्ये आहेत. वुझेनमध्ये झालेल्या एका चर्चेनंतर "कट्टरतावाद आणि दहशतवादाचं समूळ उच्चाटन करण्यासाठी चीन पूर्ण सहकार्य...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

पुलवामा हल्ल्याची जबाबदारी स्वीकारणाऱ्या जैश-ए-मोहम्मद या कट्टरतावादी संघटनेवर बंदी घालण्यात यावी, असा प्रस्ताव अमेरिका, ब्रिटन आणि फ्रान्सने बुधवारी संयुक्त राष्ट्रांच्या सुरक्षा परिषदेमध्ये मांडला.


सामग्री: जॉन हॉपकिन्स ब्लूमबर्ग स्कूल ऑफ पब्लिक हेल्थमध्ये साथीचे रोग आणि लिंगभाव याविषयी अभ्यास करणाऱ्या सब्रा क्लेन म्हणतात, "कोरोना व्हायरसला बळी पडणाऱ्यांसाठी पुरुष असणं जितकं धोकादायकं आहे तितकंच वृद्ध असणं धोकादायक आहे."

पण भारतातली परिस्थिती मात्र गोंधळात टाकणारी आहे.

भारत आणि अमेरिकेतल्या शास्त्रज्ञांनी मिळून केलेल्या एका अभ्यासात नव्या गोष्टी समोर आल्या आहेत. भारतात कोरोना व्हायरसची लागण होणाऱ्या पुरुषांची संख्या जास्त असली तरी त्यामुळे मृत्यू होण्याचा धोका महिलांना जास्त आहे. या संशोधानात भारतात 20 मे पर्यंत झालेल्या मृत्यूंचा अभ्यास करण्यात आला आहे.

यात असं दिसून आलं की, लागण झालेल्या एकूण महिलांपैकी 3.3 टक्के महिलांचा कोव्हिड-19 ने मृत्यू झाला तर लागण झालेल्या एकूण पुरुषांपैकी 2.9 टक्के पुरुषांचा मृत्यू झाला. हा अभ्यास केला तेव्हा भारतात कोव्हिड-19च्या एक लाख दहा हजार केसेस होत्या तर 3,433 लोकांचा मृत्यू झाला होता. म्हणजेच एकूण मृत्यूदर 3.1 टक्के इतका होता.

पुढे असंही लक्षात आलं की, 40-49 या वयोगटातील कोरोनाची लागण झालेल्या एकूण महिलांपैकी 3.2 टक्के महिलांचा मृत्यू झाला पण त्या तुलनेत याच वयोगटातल्या 2.1 टक्के पुरुषांचा मृत्यू झाला होता, तर 5-19 या वयोगटात फक्त महिलांचाच मृत्यू झाला होता.

या संशोधनाचे मुख्य अभ्यासक आणि हार्वर्ड विद्यापीठातले लोकसंख्या आरोग्य अभ्यासक एस व्ही सुब्रम्हण्यम यांच्याशी मी यासंबंधी अधिक चर्चा केली.

त्यांनी मला सांगितलं की, कोरोना व्हायरसचा धोका फक्त मृत्यूदराने मोजल्याने दोन गोष्टी एकत्र झाल्यात - एक म्हणजे मृत्यूचा धोका आणि दुसरं म्हणजे मृत्यूतला वाटा.

मृत्यूचा धोका म्हणजे कोणत्याही एका विशिष्ट गटात, मग ठराविक गटातल्या महिला असोत वा पुरुष,मृत्यू होण्याची शक्यता किती आहे ते. सोप्या शब्दात सांगायचं झालं तर एकूण लागण झालेल्या लोकांपैकी मृत्यू झालेल्या महिलांचा आकडा आणि त्याची टक्केवारी. तर मृत्यूतला वाटा म्हणजे एकूण मृत्यू झालेल्या लोकांपैकी त्या विशिष्ट गटातल्या मृत्यूमुखी पडलेल्या लोकांची संख्या.

प्रो सुब्रम्हण्यम यांच्या मते एकूण मृत्युमुखी पडलेल्या लोकांपैकी पुरुषांचं प्रमाण (जवळपास 63 टक्के) जास्त आहे याकडे लक्ष केंद्रित केलं गेलं पण महिलांच्या गटातला मृत्यूंच्या टक्केवारीकडे कमी लक्ष दिलं गेलं.

"एकंदर आमच्या अभ्यासावरून लक्षात येतं की, एकदा लागण झाली की निदान भारतात...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

जगभरात कोव्हिड-19मुळे महिलांपेक्षा पुरुषांच्या मृत्यूचं प्रमाण जास्त आहे. इटली,चीन आणि अमेरिकेत कोरोना व्हायरसची लागण होणाऱ्या पुरुषांचा टक्का जास्त आहे तसंच त्यामुळे मृत्यूमुखी पडणाऱ्या पुरुषांची संख्याही जास्त आहे.


सामग्री: जॉनी बेअरस्टो

जेसन रॉय (17), जॉनी बेअरस्टो (36), जो रूट (7), इऑन मॉर्गन (9) यांच्यापैकी एकालाही मोठी खेळी करता आली नाही.

बेन स्टोक्स आणि जोस बटलर खेळत आहेत.

पाऊस पडून गेल्यामुळे ढगाळ वातावरण आहे. खेळपट्टीवर गवत ठेवण्यात आल्याने गोलंदाजांना साथ मिळेल अशी शक्यता वर्तवण्यात आली होती. मात्र केन विल्यमसनमुळे कोणताही धोका न पत्करता बॅटिंगचा निर्णय घेतला.

दोन्ही संघांनी सेमी फायनलमध्ये खेळवलेल्या संघात कोणताही बदल केलेला नाही.

इंग्लंड आणि न्यूझीलंड या दोन्ही संघांनी वर्ल्ड कप जिंकलेला नाही. त्यामुळे वर्ल्ड कप नवा विजेता मिळेल.

न्यूझीलंडचा कर्णधार केन विल्यमसनने टॉस जिंकून बॅटिंगचा निर्णय घेतला.

दरम्यान ख्रिस वोक्सने मार्टिन गप्तीलला एलबीडब्ल्यू केलं. स्पर्धेत धावांसाठी झगडणाऱ्या गप्तीलचा संघर्ष वोक्सने संपुष्टात आणला. त्याने 19 धावा केल्या.

न्यूझीलंडने सेमी फायनलच्या लढतीत भारतीय संघाला नमवलं तर इंग्लंडने पारंपरिक प्रतिस्पर्धी ऑस्ट्रेलियाचा धुव्वा उडवला होता.

15 गुणांसह अव्वल स्थानी असूनही, भारतीय संघाने सेमीफायनलच्या सामन्यात अत्यंत खराब कामगिरी केली आणि न्यूझीलंडच्या संघाने भारतीय संघाला विश्वचषकातून पॅकअप करण्यास भाग पाडलं.

पाकिस्तानचेही न्यूझीलंडइतकेच 11 गुण होते, म्हणजे सेमीफायनलसाठी त्यांनीसुद्धा आपलं तिकीट जवळपास पक्कं केलं होतं. पण कमी नेट रनरेटमुळे ते पॉइंट्स टेबलमध्ये पहिल्या चारमध्ये येऊ शकले नाहीत आणि त्यांना आपला गाशा गुंडाळावा लागला.

दुसरीकडे, दहा दिवसांपूर्वी यजमान इंग्लंड विश्वचषकातून बाहेर पडण्याच्या मार्गावर होती. मात्र, आता तोच संघ विश्वचषकाच्या अंतिम सामन्यात चषक जिंकण्याच्या इच्छेने लॉर्ड्स मैदानात उतरणार आहे.

असंच किवीजच्या बाबतीत घडलंय. त्यांनी विश्वचषकाच्या मध्यापासून चांगली खेळी करण्यास सुरुवात केली आणि आता ते विजयापासून अवघा एक पाऊल दूर आहेत. मात्र, न्यूझीलंडला हे चांगलं ठाऊक आहे की, आपण इंग्लंडच्या विरुद्ध खेळणार आहोत आणि सामना काही सहजसोपा नसेल.

न्यूझीलंडने काय करायला हवं?

ज्या संघाच्या सलामीवीर जोडीने धडाकेबाज खेळी केली, त्या संघाने बहुतांश सामने जिंकले, असं या विश्वचषकाने पुन्हा एकदा सिद्ध केलं. अर्थात, समोरील संघाचे गोलंदाज फॉर्ममध्ये असताना, एखाद्या खेळाची सुरुवात थरारक आणि धडाकेबाज करण्याची आवश्यकता नाहीय.

याचं कारण इंग्लंडचे गोलंदाज सर्वांत घातक ठरू शकतात....\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

क्रिकेट वर्ल्ड कप 2019च्या अंतिम लढतीत न्यूझीलंडने दिलेल्या 242 धावांच्या लक्ष्याचा पाठलाग करताना इंग्लंडची अवस्था 89/4 अशी झाली आहे.


सामग्री: जॉनी बेअरस्टो

टीम इंडियाला सेमी फायनलमध्ये स्थान पक्कं करण्यासाठी आणखी प्रतीक्षा करावी लागेल. भारताकडून रोहित शर्माने शतकी खेळी साकारली. मात्र ती पुरेशी ठरली नाही. इंग्लंडतर्फे लायम प्लंकेटनं 3 विकेट्स घेतल्या.

 रोहित शर्मा शतक करून बाद झाला. त्या पाठोपाठ ऋषभ पंत देखील आऊट झाला. लायम प्लंकेटने हार्दिक पंड्याला आऊट केलं.

रोहितने प्लंकेटच्या गोलंदाजीवर दोन धावा घेत यंदाच्या वर्ल्ड कपमधलं तिसरं तर करिअरमधलं 25वं शतक पूर्ण केलं.

राहुल झटपट बाद झाल्यानंतर विराट कोहली आणि रोहित शर्मा यांनी डाव सावरला. कोहलीने अर्धशतक पूर्ण केलं. विराटच्या तुलनेत संयमी खेळ करणाऱ्या रोहितने रशीदच्या गोलंदाजीवर चौकार खेचत अर्धशतक पूर्ण केलं. मात्र लायम प्लंकेटने कोहलीला बाद करत ही जोडी फोडली. कोहलीने 7 चौकारांसह 66 धावांची खेळी केली.

कोहली-शर्मा जोडीने दुसऱ्या विकेटसाठी 138 धावांची भागीदारी केली.

मोहम्मद शमीने जो रूटला बाद करत इंग्लंडच्या डावाला खिंडार पाडलं. त्यानं 44 धावा केल्या. दुसऱ्या बाजूने बेन स्टोक्सनं अर्धशतकाची नोंद केली. इंग्लंडने तीनशे धावा पूर्ण केल्या. मोहम्मद शमीने जोस बटलरला बाद केलं. त्याने 8 चेंडूत 20 धावा केल्या. शमीने 5 विकेट्स घेतल्या.

वर्ल्ज कपमध्ये सलग तीन मॅचमध्ये चार किंवा त्यापेक्षा जास्त विकेट्स घेणारा शमी केवळ दुसरा बॉलर आहे. याआधी शाहिद आफ्रिदीने हा विक्रम केला होता. शमीने अफगाणिस्तान आणि वेस्ट इंडिजविरुद्ध 4 विकेट्स घेतल्या तर या मॅचमध्ये 5 विकेट्स घेतल्या.

मोहम्मद शमीने 5 विकेट्स घेतल्या

वर्ल्ड कपमध्ये एका डावात पाच विकेट्स घेणारा शमी सहावा भारतीय बॉलर आहे. याआधी कपिल देव, रॉबिन सिंग, वेंकटेश प्रसाद, आशिष नेहरा, युवराज सिंग यांनी डावात पाच विकेट्स घेतल्या आहेत.

जसप्रीत बुमराहने बेन स्टोक्सला बाद केलं. त्याने 54 चेंडूत 6 चौकार आणि 3 षटकारांसह 79 धावांची खेळी केली.

इंग्लंडचा सलामीवीर जॉनी बेअरस्टोनं हार्दिक पंड्याच्या गोलंदाजीवर एकेरी धाव घेत वर्ल्ड कप स्पर्धेतील पहिलंवहिलं शतक झळकावलं. वनडेतलं बेअरस्टोचं हे आठवं शतक आहे. इंग्लंडने 41व्या ओव्हरमध्ये 3 विकेट्सच्या मोबदल्यात 253 धावांची मजल मारली आहे. मोहम्मद शमीने बेअरस्टोला बाद केलं. त्याने 10 चौकार आणि 6 षटकारांसह 111 धावांची खेळी केली.

इंग्लंडचा कॅप्टन इऑन मॉर्गन शमीच्या गोलंदाजीवर बाद झाला.

कुलदीप यादवच्या गोलंदाजीवर रवींद्र...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

इंग्लंडविरुद्ध टीम इंडियाचा 31 धावांनी पराभव झाला. इंग्लंडने दिलेल्या 338 धावांच्या लक्ष्याचा पाठलाग करताना टीम इंडियाला 306 धावांचीच मजल मारता आली.


सामग्री: जॉर्ज एच.डब्ल्यू. बुश यांचं 2012 मधील छायाचित्र

त्यांचे पुत्र आणि अमेरिकेचे माजी राष्ट्राध्यक्ष जॉर्ज W बुश (कनिष्ठ) एक निवेदन जारी करत म्हणाले, "जेब, नील, मार्विन आणि मला हे सांगताना हे अत्यंत दु:ख होत आहे की आमचे वडील आता या जगात नाहीत."

"ते अत्यंत चारित्र्यवान आणि जगातील सगळ्यात उत्तम वडील होते." असंही ते पुढे म्हणाले.

जॉर्ज हर्बर्ट वॉकर बुश हे त्यांचं पूर्ण नाव होतं, मात्र जॉर्ज बुश (ज्येष्ठ) या नावाने ते ओळखले जायचे. दुसऱ्या महायुद्धात त्यांनी लष्करी वैमानिक म्हणून भाग घेतला होतं. त्यानंतर त्यांनी टेक्सासमध्ये तेलाचा व्यापार सुरू केला आणि वयाच्या 40व्या वर्षी मिलिनेयर होऊन 'तेलसम्राट' म्हणून ओळख मिळवली.

टेक्सास ते वॉशिंगटन व्हाया चीन

1964 मध्ये रिपब्लिक पक्षाचे सदस्य म्हणून त्यांनी राजकारणात प्रवेश केला आणि टेक्सासमधून निवडणूक लढवून अमेरिकन काँग्रेसमध्ये आपलं स्थान पक्क केलं. पण त्यापूर्वीचे त्यांचे काही प्रयत्न फसलेही.

1971 साली राष्ट्राध्यक्ष निक्सन यांनी त्यांना संयुक्त राष्ट्रांमध्ये राजदूत म्हणून नियुक्त केलं, त्यानंतर ते रिपब्लिकन पक्षाचे अध्यक्षही झाले.

निक्सन यांना 'वॉटरगेट' प्रकरणानंतर राजीनामा द्यावा लागला. रिपब्लिकन पक्षाला सार्वजनिक रोष पत्करावा लागला, यानंतर काही काळ बुश हे चीनमध्ये राजदूत म्हणून गेले.

डिसेंबर 1975 साली CIAच्या संचालकपदी नियुक्ती झाल्यानंतर राष्ट्राध्यक्ष फोर्ड यांच्याशी ओव्हल ऑफिसमध्ये चर्चा करतानाचा हा फोटो.

चीन मधून त्यांना लवकरच परत बोलावण्यात आलं आणि अनेक समस्यांनी ग्रासलेल्या अमेरिकेच्या गुप्तहेर संस्थेच्या म्हणजे CIAच्या धुरा त्यांच्याकडे सोपवण्यात आल्या. राष्ट्राध्यक्ष जेराल्ड फोर्ड सत्तेत असेपर्यंत त्यांनी ही जबाबदारी सांभाळली.

1980 साली त्यांनी पहिल्यांदा राष्ट्राध्यक्षपदासाठी रिंगणात उडी घेतली, पण रोनाल्ड रेगन यांनी त्यांच्यावर मात केली. पण बुश यांची उपराष्ट्राध्यक्षपदी वर्णी लागली.

1990चं आखाती युद्ध बुश यांच्या कारकिर्दीत मैलाचा दगड ठरलं. 22 नोव्हेंबर 1990 रोजी सौदीच्या वाळवंटात अमेरिकन सैन्याबरोबर थँक्सगिव्हिंग साजरा करताना बुश.

आठ वर्षं व्हाईट हाऊस मध्ये दुसऱ्या क्रमांकावर राहिलेल्या बुश यांनी अखेर 1989 साली स्वतःच्या ओव्हल ऑफिसमध्ये प्रवेश केला.1990चं आखाती युद्ध बुश यांच्या कारकिर्दीत मैलाचा दगड ठरलं. कुवेतवर इराकने केलेल्या हल्ल्याच्या वेळी...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

अमेरिकेचे माजी राष्ट्राध्यक्ष जॉर्ज H W बुश यांचं वयाच्या 94व्या वर्षी निधन झालं आहे.


सामग्री: जॉर्ज कोरोन्स यांनी क्वीन्सलँडमध्ये हा विक्रम केला. 50 मीटरचं अंतर त्यांनी 56.12 सेंकदांमध्ये कापलं. 2014 मध्ये नोंदवण्यात आलेला जागतिक विक्रम मोडायला त्यांना 35 सेकंद कमी लागले.

आता या विक्रमाची क्रीडा प्रशासकीय संस्थेतर्फे पडताळणी केली जाईल.

हे पाहिलं का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

ऑस्ट्रेलियाच्या या 99 वर्षं वयाच्या स्विमरने 50 मीटर फ्री स्टाइलमध्ये त्यांच्या वयोगटात जागतिक विक्रम नोंदवला आहे.


सामग्री: जॉर्ज फ्लॉईड

अमेरिकेतल्या या आंदोलनाचे पडसाद जगभर उमटू लागले, तशी काही जण त्याची तुलना पुन्हा एकदा भारतातल्या दलित चळवळीशी करत आहेत. त्या पार्श्वभूमीवर या दोन्ही चळवळींचा जवळून अभ्यास करणारा संशोधक आणि लेखक सूरज येंगडे याच्याशी आम्ही संवाद साधला.

काही महिन्यांपूर्वीच सूरजनं लिहिलेल्या 'कास्ट मॅटर्स' या पुस्तकाची बरीच चर्चा झाली होती. सूरजनं दक्षिण आफ्रिकेतल्या जोहान्सबर्गमधील विद्यापीठात शिक्षण घेतलं होतं. तो सध्या हार्वर्ड विद्यापीठात संशोधन करत असून तिथेच राहतो आहे.

एरवी अमेरिका म्हटलं की लोकांच्या मनात तिथल्या समृद्धीविषयी समाजाविषयी काहीशा स्वप्नवत कल्पना असतात. त्याच अमेरिकेत सध्या घडणाऱ्या घडामोडी या देशाचं वेगळं रूप दाखवत आहेत. पण त्यात भारतीयांचा सहभाग मर्यादित असल्याचं त्याला वाटतं.

"आफ्रिकन अमेरिकन असो वा अन्य वर्णभेदावरून झालेल्या लढायांमध्ये भारतानं सहभाग घेतलेला आहे. पण आता मी पाहतो आहे, आयटी आणि अन्य क्षेत्रांत इथे भारतीय आले आहेत, त्यांचं यात फारसं विशेष योगदान दिसत नाहीये." असं सूरजचं निरीक्षण आहे.

"इथल्या कृष्णवर्णीय समाजावर अमानुष अत्याचार होत आलेला आहे. म्हणजे 1865 साली इथली गुलामगिरी कायद्याने संपली. पण सामाजिक आणि आर्थिक व्यवस्थेत गुलामगिरी संपलेली नाही. त्याचाच परिणाम अशा वेगवेगळ्या निदर्शनांमधून आपल्याला दिसतो आहे. "  या चळवळीचा परिणाम एका नव्या राजकारणाला जन्म देण्याची शक्यताही तो बोलून दाखवतो.

कृष्णवर्णीय आणि दलित चळवळीची तुलना योग्य आहे का?

सूरज अशी थेट तुलना करत नाही. तो म्हणतो, की "समजा एखाद्या महिलेवर अमेरिकेत अत्याचार झाला, आणि भारतातली महिला त्या घटनेकडे पाहते तेव्हा एक महिला म्हणून तिला तिला वाटतं की तो माझ्यावरही झालेला घात आहे, कारण तो पूर्ण स्त्रीजातीवर झालेला घात असतो."  त्यामुळं जगभरातल्या शोषितांना कृष्णवर्णीयांविषयी सहवेदना वाटणं स्वाभाविक आहे. पण भारतात तसे पडसाद पडताना सूरजला दिसले नाहीत.

"न्यूझीलंड, ऑस्ट्रेलियातही मोठा मोर्चा निघाला होता. आफ्रिकन देशांनीही याचा निषेध केला आहे. भारतात काय पडसाद उमटले ते मला माहीत नाही. जो भारतीय समाज दलित आणि आदिवसींच्या हत्येचं समर्थन करतो, अशा समाजाकडून अपेक्षा करणंही उचित नाही."

मग अशी चळवळींची तुलना योग्य आहे का? सूरज सांगतो की, अशा तुलनेतून काही संस्था-संघटना फायदा घेण्याचा प्रयत्न करू शकतात, त्यासाठी सावध...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

गेले दोन आठवडे अमेरिका धुमसते आहे. कोरोना व्हायरसच्या साथीच्या काळातही तिथे आंदोलनं सुरू आहेत. जॉर्ज फ्लॉईड या कृष्णवर्णीय समाजाच्या नागरिकाचा पोलिसांच्या ताब्यात असतान मृत्यू झाल्यापासून ठिकठिकाणचे सामान्य नागरीक आणि कार्यकर्ते  रस्त्यावर उतरून निदर्शनं करत आहेत. काही आंदोलनांनं हिंसक वळणही लागलं.


सामग्री: जॉर्ज बुश आणि बार्बरा बुश

त्यांचे पती आणि अमेरिकेचे माजी राष्ट्राध्यक्ष जॉर्ज बुश यांच्या कार्यालयाने प्रसिध्द केलेल्या पत्रकात "कौटुंबिक साक्षरतेचा अथक प्रसार करणाऱ्या" अशा शब्दांत त्यांचं वर्णन करण्यात आलं आहे.

गेले काही दिवस त्या ह्रद्यविकार आणि श्वसनाच्या त्रासानं अत्यवस्थ होत्या. त्यांनी औषधोपचार घेण्यासही नकार दिला. अंतिम काळ ह्युस्टनमधील घरात शांततेत घालवण्याची इच्छा त्यांनी व्यक्त केली होती.

बार्बरा बुश यांचे पती जॉर्ज बुश 93 वर्षांचे आहेत. ते अमेरिकेचे 41वे राष्ट्राध्यक्ष तर त्यांचे चिरंजीव जॉर्ज डब्ल्यू बुश हे 43वे राष्ट्राध्यक्ष होते. बुश यांना एक टर्म तर जॉर्ज डब्ल्यू बुश यांना दोन टर्म मिळाल्या.

बार्बरा बुश

बार्बरा बुश यांच्याबद्दल 5 गोष्टी

1. पती जॉर्ज बुश आणि मुलगा जॉर्ज डब्ल्यू बुश या दोघांचाही अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष म्हणून शपथविधी पाहणाऱ्या बार्बरा या एकमेव अमेरिकन महिला होत्या.

त्यापूर्वी अॅबिगेल अॅडम्स यांचे पती जॉन अॅडम्स हे अमेरिकेचे दुसरे राष्ट्राध्यक्ष होते. तर त्यांचे चिरंजीव जॉन क्वीन्सी अॅडम्स हे सहावे राष्ट्राध्यक्ष होते. अर्थात, ते राष्ट्राध्यक्ष झाले त्यावेळी अॅबिगेल हयात नव्हत्या.

जॉर्ज बुश यांच्यासह...

2. बार्बरा बुश यांना त्यांच्या पांढऱ्या शुभ्र केसांमुळे 'द सिल्व्हर फॉक्स' म्हटलं जायचं.

3. पती राष्ट्राध्यक्ष असताना त्यांचा कामात हस्तक्षेप असतो, असं म्हटलं जायचं. त्याचं खंडन करताना त्या म्हणाल्या, "मी त्यांच्या कार्यालयीन कामात ढवळाढवळ करत नाही, आणि ते माझ्या घरगुती कामात लक्ष घालत नाहीत."

4. सामाजिक न्यायाचा त्यांनी जोरदार पाठपुरावा केला. वंशवादाच्या विरोधातही त्या उभ्या राहिल्या.

अमेरिकेतून निरक्षरता हद्दपार करण्यासाठी झालेल्या चळवळीतही त्या सक्रिय होत्या. त्यांनी घेतलेल्या भूमिका या प्रसंगी त्यांच्या पतींच्या पक्षाच्या विरोधीही होत्या. त्यामुळे त्या त्यांना कधीकधी मवाळही कराव्या लागल्या.

जेब यांच्यासह...

5. 2013मध्ये त्यांनी, 'देशानं खूप बुश अनुभवले' असं विधान NBC शी बोलताना केलं होतं. पण तरीही 2016 मध्ये त्यांचे दुसरे चिरंजीव जेब बुश यांच्या उमेदवारीस पाठिंबा मिळवण्यासाठी त्या मैदानात उतरल्या होत्या.

पण जेब यांना रिपब्लिकन पक्षाची उमेदवारी मिळवण्यात अपयश आलं होतं.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक,...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

पती आणि मुलगा असे दोघेही अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष झालेले पाहण्याचं दुर्मीळ भाग्य लाभलेल्या बार्बरा बुश यांचं 92व्या वर्षी निधन झालं.


सामग्री: जॉर्जिनाने पहिल्यांदा आईची हाक ऐकल्यानंतर कसा प्रतिसाद दिला?

हेही पाहिलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

जॉर्जिना या चार महिन्यांच्या चिमुकलीला गंभीर श्रवणदोष आहे. तिला ऐकू यावं यासाठी डॉक्टरांनी काय उपाय केला?


सामग्री: जो बायडन

"जो बिडेन, देदिप्यमान विजयासाठी तुमचं मन:पूर्वक अभिनंदन. उपराष्ट्राध्यक्षपदी असताना भारत-अमेरिका संबंध दृढ करण्यादृष्टीने तुमची भूमिका निर्णायक आणि मोलाची होती. भारत-अमेरिका संबंध वेगळ्या उंचीवर नेण्यासाठी आपण पुन्हा एकदा काम करू", असं पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी म्हटलं आहे.

Twitter पोस्ट समाप्त, 1

काँग्रेस अध्यक्ष सोनिया गांधी यांनी वैयक्तिक तसंच काँग्रेस पक्षाच्या वतीने अमेरिकेचे नवे राष्ट्राध्यक्ष जो बायडन यांचं अभिनंदन केलं आहे. उपराष्ट्राध्यक्षपदी निवड झालेल्या कमला हॅरिस यांचंही त्यांनी अभिनंदन केलं आहे. नवे राष्ट्राध्यक्ष जो बायडन आणि उपराष्ट्राध्यक्ष कमला हॅरिस यांच्या परिपक्व आणि सम्यक नेतृत्वात भारत-अमेरिका संबंध दृढ होतील आणि शांतता तसंच विकासाला चालना मिळेल असा विश्वास श्रीमती गांधी यांनी व्यक्त केला.

कमला हॅरिस, अमेरिकेच्या उपराष्ट्राध्यक्ष. तुमचं मन:पूर्वक अभिनंदन. अमेरिकेच्या पहिल्या महिला उपराष्ट्राध्यक्ष मूळच्या भारतीय याचा अभिमान वाटतो असं काँग्रेस नेते राहुल गांधी यांनी म्हटलं आहे.

अमेरिकेच्या राष्ट्राध्यक्षपदी निवड झाल्याबद्दल जो बायडन यांचं आणि उपराष्ट्राध्यक्षपदी निवड झाल्याबद्दल कमला हॅरिस यांचं अभिनंदन. अमेरिकेच्या नागरिकांनी या ऐतिहासिक निवडणुकीत, उपराष्ट्राध्यक्षपदी तामिळ संस्कृतीचं मूळ असलेल्या महिलेची निवड केली आहे याचा विशेषकरून आनंद वाटतो असं डीएमके पक्षाचे प्रमुख एम.के.स्टॅलिन यांनी म्हटलं आहे.

अमेरिकेचे नवे राष्ट्राध्यक्ष जो बायडन आणि उपराष्ट्राध्यक्ष कमला हॅरिस यांचं मन:पूर्वक अभिनंदन! अमेरिकेला पॅरिस हवामान बदल करारात सहभागी करून घेतील अशी आशा वाटते असं राज्याचे मंत्री आदित्य ठाकरे यांनी म्हटलं आहे.

जो बायडन आणि कमला हॅरिस यांचे मन:पूर्वक अभिनंदन. अमेरिकेच्या उपराष्ट्राध्यक्षपदी विराजमान होणाऱ्या पहिल्या महिला उमेदवार. या दोघांचे विजय म्हणजे मुक्त लोकशाहीत लोकांचा आवाज विजयी उमेदवार ठरवतो याचं द्योतक आहे असं खासदार सुप्रिया सुळे यांनी म्हटलं आहे.

जो बायडन आणि कमला हॅरिस यांचं मनापासून अभिनंदन. ते अमेरिकेला एकसंध करतील आणि देशाला योग्य  दिशेने नेतील खात्री वाटते. इडली आवडणाऱ्या आणि डोसा तयार करणाऱ्या कमला हॅरिस या अमेरिकेच्या उपराष्ट्राध्यक्षपदी विराजमान होणार आहेत याचा वैयक्तिक आनंद झाला आहे असं खासदार शशी थरुर यांनी म्हटलं आहे.

अमेरिकेच्या...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

भारतीय नेत्यांनी अमेरिकेचे नवे राष्ट्राध्यक्ष जो बायडन यांच्यासह पहिला महिला उपराष्ट्राध्यक्ष कमला हॅरिस यांचं अभिनंदन केलं आहे.


सामग्री: जो बायडन

अनेक दिवस सुरू असलेल्या मतमोजणीनंतर जो बायडन यांनी विद्यमान अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रंप यांना नमवत बाजी मारली आहे.

मतमोजणी सुरू होऊन दोन दिवस उलटले तरी अध्यक्ष कोण हे स्पष्ट होत नव्हतं. दोन्ही उमेदवारांनी विजयी असल्याचे दावे केले होते. मात्र अखेर बायडन यांची या लढाईत सरशी झाली आहे.

Twitter पोस्ट समाप्त, 1

"अमेरिका, या महान देशाचं नेतृत्व करण्यासाठी तुम्ही माझी निवड केली आहे. हा माझा सन्मान आहे. आपल्या सगळ्यांपुढचं आव्हान खडतर आहे. मी तुम्हाला सांगू इच्छितो की, मी अमेरिकेचा राष्ट्राध्यक्ष असणार आहे, तुम्ही मला मत दिलं असो किंवा नाही. तुम्ही माझ्यावर जो विश्वास दाखवला आहे, त्या विश्वासाला पात्र ठरण्याचा माझा प्रयत्न असेल", असं जो बायडन यांनी ट्वीटमध्ये म्हटलं आहे.

कोरोनाची जागतिक साथ आणि समाजात असणारी अस्वस्थता यासगळ्यात अनेक महिने चाललेली प्रचार प्रक्रिया आणि चार दिवसांच्या क्लिष्ट मतमोजणी प्रक्रियेनंतर जो बायडन हे अमेरिकेचे पुढचे राष्ट्राध्यक्ष असण्याचा अनुमान आहे.

राष्ट्राध्यक्ष होण्यासाठीच्या तिसऱ्या प्रयत्नामध्ये जो बायडन जिंकतील असं बीबीसीची आकडेवारी सांगते.

जो बायडन

व्हाईट हाऊसमध्ये राष्ट्राध्यक्ष म्हणून जाणं हे जो बायडन यांचं गेल्या 50 वर्षांपासूनचं स्वप्न आहे.

बायडन यांना 273 इलेक्टोरल व्होट्स मिळतील असं अनुमान आहे तर ट्रंप यांना 214 इलेक्ट्रोरल मतं मिळण्याचा अनुमान आहे. बायडन आणि ट्रंप यांच्यामधल्या इलेक्टोरल मतांमध्ये फार मोठा फरक नसला, तर देशभरातल्या पॉप्युलर व्होट्सच्या आकडेवारीत जो बायडन यांना ट्रंप यांच्यापेक्षा 40 लाख मतं जास्त आहेत.

बायडन हे व्हाईट हाऊसमध्ये नियुक्ती होणारे सर्वात वयोवृद्ध राष्ट्राध्यक्ष असतील. त्यांच्यासोबत उपराष्ट्राध्यक्ष होणारा कमला हॅरिस या अमेरिकेच्या पहिला महिला उपाध्यक्ष असतील. यासोबतच त्या पहिल्या आशियाई वंशाच्या उपराष्ट्राध्यक्षही असतील.

पेनसिल्व्हेनिया राज्यातली मतं बायडन यांच्यासाठी निर्णायक ठरली. पेनसिल्व्हेनियात बायडन यांना 20 इलेक्टोरॉल कॉलेज मतं मिळाली. यामुळं बायडन यांच्या मतांची संख्या 273 झाली.

बहुमतासाठी 270चा आकडा पार करणं आवश्यक असतं. हा आकडा पार केल्याने बायडन अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष असतील यावर शिक्कामोर्तब झालं आहे.

जो बायडन अमेरिकचे नवे राष्ट्राध्यक्ष असतील.

अमेरिकेच्या राष्ट्राध्यक्षपदाच्या निवडणुकीत डेमोक्रेटिक पक्षाचे...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

अमेरिकेचा राष्ट्राध्यक्ष कोण? याचा निर्णय स्पष्ट झाला असून, जो बायडन नवे राष्ट्राध्यक्ष असणार आहेत.


सामग्री: जो बायडन

अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रंप यांच्या दृष्टिकोनातून "अमेरिकेला प्राधान्य" देणारा राष्ट्रवादच महत्त्वाचा होता, त्यामुळे त्यांच्या लेखी अमेरिकेला तोट्यात टाकणारे अनेक आंतरराष्ट्रीय करार त्यांनी धुडकावून लावले.

रोकडा व्यवहार पाहणारा हा दृष्टिकोन फूट पाडणारा आणि एककल्ली होता. शिवाय, अत्यंत वैयक्तिक आणि चंचल स्वरूपाच्या या धोरणांना ट्रंप यांची तात्कालिक भावना आणि नेत्यांसोबतचे त्यांचे संबंध कारणीभूत ठरत असत, आणि त्यांच्या ट्विटर फीडद्वारे या धोरणांना चालना मिळत असे.

ज्यो बायडन यांच्या जीवनदृष्टीमध्ये अमेरिकेची भूमिका आणि हितसंबंध बरेचसे पारंपरिक स्वरूपाचे आहेत, दुसऱ्या महायुद्धानंतर स्थापन झालेल्या आंतरराष्ट्रीय संस्थांचा आणि सामायिक पाश्चात्त्य लोकशाही मूल्यांचा आधार त्यांच्या जीवनदृष्टीला आहे.

आंतरराष्ट्रीय धोक्यांशी लढण्यासाठी स्वतंत्र राष्ट्रांना अमेरिकेच्या नेतृत्वाखालील जागतिक आघाड्या मदत करत आलेल्या आहेत, त्यामागची दृष्टी हीच होती.

तर, बायडन राष्ट्राध्यक्षपदाची सूत्रं हातात घेतील, त्यानंतर कोणते बदल होतील? विशेषतः मित्र देश, हवामानबदल आणि मध्यपूर्व या मुद्द्यांबाबतची धोरणं बदलण्याची शक्यता दिसते.

मित्र देशांशी असलेले संबंध

राष्ट्राध्यक्ष ट्रंप यांनी हुकूमशहांची स्तुती केली आणि मित्रदेशांचा अपमान केला. मित्रदेशांशी- विशेषतः नाटोशी ताणलेले संबंध सुधारणं आणि जागतिक आघाड्यांमध्ये पुन्हा सहभागी होणं, हे ज्यो बायडन यांच्यासाठी अग्रक्रमावर असणार आहे.

बायडन यांच्या नेतृत्वाखालील अमेरिकी सरकार पुन्हा जागतिक आरोग्य संघटनेमध्ये सहभागी होईल आणि कोरोना विषाणूसंदर्भातील आंतरराष्ट्रीय उपाययोजनांबाबत नेतृत्वस्थानी येण्याचा प्रयत्न करेल.

जो बायडन राष्ट्राध्यक्ष झाल्यावर अमेरिकेचं परराष्ट्र धोरण बदलेल का?

अमेरिकेची बिघडलेली प्रतिमा सुधारण्यासाठी आणि एकाधिकारशाहीच्या वाढत्या लाटेविरोधात लोकशाहीला पाठबळ पुरवण्यासाठी हे एक महत्त्वाचं पाऊल उचलणार असल्याचं बायडन यांच्या प्रचारमोहिमेमध्ये स्पष्ट करण्यात आलं होतं.

पण याबाबतीत आशयघन बदल होण्यापेक्षा केवळ शैलीतच बदल होण्याची शक्यता आहे, असा टोला जतनवादी (कन्झर्वेटिव्ह) कल असलेल्या 'अमेरिकन एन्टरप्राइज इन्स्टिट्यूट'च्या डॅनिएला प्लेट्का मारतात. ट्रंप प्रशासनाने जागतिक पातळीवर टोकदार भूमिका घेऊन बरंच काही साध्य केलेलं आहे, असा युक्तिवाद त्या करतात.

"सोबत...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

जो बायडन यांनी राष्ट्राध्यक्षपदाची सूत्रं स्वीकारल्यानंतर अमेरिकेचं परराष्ट्र धोरण काय असणार? याकडे जगाचं लक्ष लागलं आहे.


सामग्री: जो बायडन आणि कमला हॅरिस यांचा 20 जानेवारीला (म्हणजेच आज) शपथविधी होईल आणि त्यानंतर ते अधिकृतरीत्या अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष आणि उप-राष्ट्राध्यक्ष होतील. पण कोव्हिड 19ची साथ आणि कॅपिटल इमारतीवर नुकताच झालेला हल्ला यामुळे यावेळी हा सोहळा भव्यदिव्य असणार नाही.

नेमकं काय काय होईल या शपथविधीच्या दिवशी, आपण जाणून घेऊयात

1. इनॉगरेशन - Inauguration म्हणजे काय?

हा एक अधिकृत सोहळा आहे ज्याच्यानंतर अमेरिकेच्या नवीन राष्ट्राध्यक्षांचा कार्यकाळ सुरू होतो. वॉशिंग्टन डी.सी.मध्ये हा सोहळा होतो.

वॉशिंग्टन डीसीमधल्या कॅपिटल इमारतीच्या बाहेर हा शपथविधी सोहळा होईल.

यामध्ये निवडून आलेले नवर्निवाचित राष्ट्राध्यक्ष (President - Elect) राष्ट्राध्यक्ष पदाची शपथ (Presidential oath of office) घेतात.

"मी पूर्ण गांभीर्याने शपथ घेतो की मी अमेरिकेच्या राष्ट्राध्यक्षपदाची जबाबदारी निष्ठेने पार पाडीन आणि अमेरिकेच्या संविधानाचं जतन, संरक्षण आणि समर्थन करण्यासाठी माझ्यापरीने सर्वोत्तम प्रयत्न करीन."

अशी शपथ घेतल्यानंतर जो बायडन हे अमेरिकेचे 46वे राष्ट्राध्यक्ष होतील आणि इनॉग्युरेशन पार पडेल. पण यानंतर आनंदोत्सव सुरू राहील.

कमला हॅरिस या देखील या सोहळ्यात पदाची शपथ घेत अमेरिकेच्या उप-राष्ट्राध्यक्ष होतील. सहसा राष्ट्राध्यक्षांनी शपथ घेण्याआधी उप-राष्ट्राध्यक्षांना शपथ दिली जाते.

2. जो बायडन यांचा शपथविधी कधी आहे?

कायद्यानुसार 20 जानेवारीला हा सोहळा होतो. वॉशिंग्टनमध्ये सकाळी 11.30 वाजताच्या सुमारास कार्यक्रमाला सुरुवात होईल. आणि दुपारपर्यंत जो बायडन आणि कमला हॅरिस यांचा शपथविधी होईल.

त्यानंतर जो बायडन हे व्हाईट हाऊसमध्ये प्रवेश करतील आणि पुढची 4 वर्षं हे त्यांचं घर असेल.

3. सुरक्षा व्यवस्था कशी असेल?

राष्ट्राध्यक्षांच्या शपथविधीसाठी कडेकोट सुरक्षा व्यवस्था ठेवण्यात येते. पण 6 जानेवारीला ट्रंप समर्थकांनी कॅपिटल इमारतीवर हल्ला करत या इमारतीत शिरकाव केल्यानंतर यावेळी नेहमीपेक्षा कडक बंदोबस्त ठेवण्यात आलाय.

वॉशिंग्टन डी.सी. शहरातली सुरक्षा यंत्रणा वाढवण्यात आली असून शहरातले अनेक भाग बंद करण्यात आले आहेत. सुरक्षा विषयक आखणीची सर्वं सूत्रं सिक्रेट सर्व्हिसने आपल्या हाती घेतली असून हजारो पोलिस अधिकाऱ्यांसोबतच 25,000 नॅशनल गार्ड्सचं सैन्यदलही तैनात करण्यात आलेलं आहे.

वॉशिंग्टन डीसीमध्ये आणीबाणी जाहीर करण्यात आली असून हा सोहळा...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

अमेरिकेच्या नवीन राष्ट्राध्यक्षांच्या शपथविधी सोहळ्याला 'इनॉगरेशन' म्हटलं जातं. खरंतर या दिवसासाठीच्या प्रक्रिया आणि सोपस्कार वर्षानुवर्षं ठरलेल्या पद्धतीने होत आलेले आहेत. पण यावर्षी काहीसं वेगळं चित्र पहायला मिळेल.


सामग्री: जो बायडन आणि डोनाल्ड ट्रंप

वास्तव : कोरोना संकट संपण्याच्या मार्गावर नाही. कोरोनाग्रस्तांची संख्या आणि हॉस्पिटलमध्ये दाखल होण्याचं प्रमाण वाढतंच आहे. शिवाय, मृत्युमुखी पडणाऱ्यांची संख्याही जास्त आहे.

व्हाईट हाऊसचे संसर्गजन्य रोगतज्ज्ञ डॉ. अँथनी फाऊसी यांनी अमेरिकेतली कोरोना विषाणू संसर्गाची ताजी आकडेवारी 'अस्वस्थ करणारी' असल्याचं म्हटलं होतं. यावरूनच राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रंप यांनी केलेला दावा खरा नसल्याचं दिसतं.

अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रंप

अमेरिकेच्या कोव्हिड ट्रॅकिंग प्रोजेक्टअंतर्गत मिळालेल्या डेटानुसार संपूर्ण अमेरिकेत आजघडीला दिवसाला 60 हजार कोरोनाग्रस्त आढळत आहे.

ऑक्टोबरच्या सुरुवातीच्या दिवसांमध्ये ही आकडेवारी दिवसाला 50 हजार इतकी होती. म्हणजे एका दिवसात कोरोना पॉझिटिव्ह आढळणाऱ्यांची संख्या वाढलेलीच आहे.

इतकंच नाही तर ऑक्टोबरच्या सुरुवातीच्या दिवसांपेक्षा आज कोरोना विषाणूच्या संसर्गामुळे हॉस्पिटलमध्ये दाखल होणाऱ्यांच्या संख्याही 30 टक्क्यांनी वाढली आहे. तर दररोज जवळपास 800 अमेरिकी नागरिकांचा या आजारामुळे मृत्यू होतोय.

बायडन यांचा दावा : "रिपब्लिकन राज्यांमध्ये कोरोनाचा संसर्ग वाढतो आहे."

वास्तव : बायडन यांच्या दाव्यात तथ्य नाही. रिपब्लिकन आणि डेमोक्रेटिक दोन्ही राज्यांमध्ये कोरोनाग्रस्तांची संख्या वाढते आहे.

रिपब्लिकन पक्षाची सत्ता असलेल्या अमेरिकन राज्यांमध्ये कोरोनाग्रस्तांच्या संख्येत मोठ्या प्रमाणावर वाढ होत असल्याचं डेमोक्रेटिक पक्षाचे उमेदवार जो बायडन यांचं म्हणणं आहे.

मात्र, अमेरिकेच्या 40 हून अधिक राज्यांमध्ये कोरोनाचा संसर्ग वाढतोय आणि यात रिपब्लिकन आणि डेमोक्रेटिक अशा दोन्ही पक्षांच्या राज्यांचा समावेश आहे.

न्यू यॉर्क टाईम्सने दिलेल्या वृत्तानुसार गेल्या आठवड्यात नॉर्थ डकोटा, साऊथ डकोटा, मोंटाना आणि विस्कॉन्सिन या राज्यांमध्ये दरडोई कोरोना विषाणूच्या केसेस वाढल्या आहेत.

डोनाल्ड ट्रंप आणि जो बायडेन

यापैकी नॉर्थ आणि साऊथ डकोटा या राज्यांमध्ये रिपब्लिकन गव्हर्नर आहेत. तर मोंटाना विस्कॉन्सिन या राज्यांमध्ये डेमोक्रेटिक पक्षाचे गव्हर्नर आहेत. मात्र, 2016 च्या राष्ट्राध्यक्षपदाच्या निवडणुकीत या दोन्ही राज्यांनी डोनाल्ड ट्रंप यांच्या पारड्यात मतं टाकली होती.

पश्चिम-मध्ये अमेरिकेतही कोरोनाच्या केसेस वाढत असल्याचं बायडन यांनी म्हटलं होतं. मात्र पश्चिम-मध्य...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

अमेरिकेच्या अध्यक्षीय निवडणुकीसाठीची शेवटची प्रेसिडेंशिअल डिबेट नुकतीच पार पाडली. या शेवटच्या डिबेटमध्येही विद्यमान राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रंप आणि डेमोक्रेटिक पक्षाचे त्यांचे प्रतिस्पर्धी जो बायडन यांच्यात कोरोना संकट, अर्थव्यवस्था ते मेक्सिकोलगतची सीमा ओलांडून येणाऱ्या स्थलांतरित मुलांचा प्रश्न अशा सर्वच मुद्द्यांवरून आरोप-प्रत्यारोप झाले. यातल्या काही दाव्यांची सत्यता आपण पडताळणार आहोत.

ट्रं प  यांचा दावा : "कोरोना संकट संपवण्याच्या आपण अगदी जवळ आहोत"


सामग्री: जो बायडन आणि डोनाल्ड ट्रम्प

पुन्हा एकदा राष्ट्राध्यक्ष पदाच्या शर्यतीत असलेल्या डोनाल्ड ट्रंप यांनी गेल्या काही आठवड्यांच्या तुलनेत आता आघाडी घेतली आहे.

ऑगस्ट महिन्याच्या सुरुवातीला डेमोक्रॅटिक नेते जो बायडन निवडणुकीच्या स्पर्धेत आघाडीवर होते पण गेल्या दहा दिवसांत हा ट्रेंड काहीसा कमी झाला आहे.

फाईव्ह थर्टीएट वेबसाईटने दिलेल्या वृत्तानुसार, बायडन यांच्या आघाडीत दोन गुणांची घसरण नोंदवण्यात आली आहे.

दुसऱ्या बाजूला जुलैच्या उत्तरार्धात 40.2 टक्क्यांनी आघाडीवर असलेले राष्ट्राध्यक्ष ट्रंप आता 43.2 टक्क्यांवर आले आहेत.

ट्रंप यांच्या बाजूने ट्रेंड आहे असं सध्यातरी स्पष्ट म्हणाता येणार नाही. पण ट्रंप यांनी जी पावलं उचलली त्याला लोकांनी पसंती दर्शवली आहे असे आकडेवारीनुसार दिसून येते.

राजकीय विश्लेषकांनुसार डोनाल्ड ट्रंप पुन्हा राष्ट्राध्यक्ष पदावर विराजमान होण्याला पाच महत्त्वाची कारणं असू शकतात.

1. ट्रंप समर्थकांमधला उत्साह

अमेरिकेत मतदान अनिवार्य नाही आणि म्हणूनच इथे परिस्थिती बदलू शकते. कारण नेत्यांचे काम केवळ मतदारांना आकर्षित करण्यापुरते मर्यादित राहत नाही, तर त्यांना घराबाहेर पडून मतदान करण्यासाठी प्रेरित करावे लागते.

अमेरिकेत निवडणूक मंगळवारी असल्याने कामाच्या दिवशी मतदारांमध्ये उत्साह कायम ठेवणे गरजेचे असते.

कोरोना काळात मतदारांना प्रोत्साहन देणे अधिक आव्हानात्मक आहे. कारण कोरोनाचा धोका पत्करून मतदारांना मतदान केंद्रापर्यंत आणायचे आहे.

कोरोना काळात मतदानाचा अधिकार बजावणे ही छोटी बाब नाही. म्हणूनच मतदानासाठी ते उत्साही आहेत का असा प्रश्न वारंवार विचारला जातो.

मतदारांमध्ये उत्साह असणं ही एक महत्त्वाची बाब आहे ज्यात ट्रंप समर्थक बायडन यांच्या समर्थकांपेक्षा एक पाऊल पुढे आहेत.

जुलै महिन्यात यूगॉव संस्थेने मतदारांना त्यांच्या आवडीच्या उमेदवाराला मतदान करण्यासाठी ते किती उत्साही आहेत असा प्रश्न विचारला.

तेव्हा बायडन यांच्या 40 टक्के समर्थकांनी उत्साह दाखवला तर ट्रंप यांच्या 68  टक्के समर्थकांनी त्यांना मतदान करण्यासाठी उत्सुक असल्याचे सांगितले.

नोव्हेंबरमध्ये मतदान करण्यासाठी कोण तयार आहे असाही प्रश्न संस्थेकडून विचारण्यात आला.

त्यावर 76 टक्के ट्रंप समर्थकांनी ते मतदान करणार असल्याचे सांगितले. 11 टक्के मतदारांनी अद्याप निश्चित नाही असे उत्तर दिले. बायडन यांच्या बाबतीत हे गुणोत्तर 69-16 असे होते....\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

अमेरिकेत दर चार वर्षांतून एकदा सप्टेंबर महिन्याच्या पहिल्या सोमवारी कामगार दिवस साजरा केला जातो. या काळात व्हाईट हॉऊसच्या नवीन राष्ट्राध्यक्ष निवडणुकीच्या प्रचाराचा अंतिम टप्पा असतो.


सामग्री: जो बायडन आणि मुलगा हंटर बायडन

 माझं कुटुंब कायम माझ्या सोबत उभं राहिलं, असं बायडन म्हणाले. मात्र, राष्ट्राध्यक्षपदाच्या निवडणुकीत बायडन यांच्या मुलावर भ्रष्टाचाराचे आरोप झाले होते.

विद्यमान राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रंप यांनी बायडन यांचा मुलगा आणि व्यावसायिक हंटर बायडन यांच्यावर वडिलांच्या पदाचा गैरवापर करत भ्रष्टाचार केल्याचा आरोप केला होता. युक्रेनमधलं प्रकरण तर चांगलंच गाजलं होतं.

मुलावर गंडांतर येऊ नये, यासाठी जो बायडन यांनी उपराष्ट्राध्यक्षपदाचा गैरवापर करत युक्रेन सरकारवर हंटर ज्या कंपनीच्या संचालक मंडळावर होते त्या कंपनीतल्या गैरव्यवहारांची चौकशी करणाऱ्या तपास अधिकाऱ्याला काढून टाकण्यासाठी दबाव टाकल्याचा आरोप झाला.

हा आरोप सिद्ध झाला नाही. उलट, बायडन यांच्या मुलाच्या या नोकरीवरून अमेरिकेचे अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रंप यांनी युक्रेनच्या अध्यक्षांवर हंटर यांच्याविरोधात भ्रष्टाचाराच्या आरोपांची चौकशी करावी, असा दबाव आणला होता. युक्रेनच्या अध्यक्षांना केलेल्या या फोनकॉलमुळेच ट्रम्प यांच्याविरोधात महाभियोग खटल्याची सुरुवात झाली होती.

 खरंतर 50 वर्षांचे हंटर बायडन कायम सत्तेच्या जवळ होते आणि या जवळीकीनेच त्यांच्या व्यावसायिक कारकीर्दीलाही आकार दिला, यात शंका नाही. कोण आहेत हंटर बायडन, आतापर्यंतचा त्यांचा प्रवास कसा होता, पाहूया.

जो बायडन नात आणि मुलगा हंटर बायडन यांच्यासोबत

कोण आहेत हंटर बायडन?

जो बायडन यांना पहिल्या पत्नीपासून एक मुलगी आणि दोन मुलं अशी तीन अपत्यं होती. मात्र, बायडन जेव्हा पहिल्यांदा सिनेटची निवडणूक जिंकले (1972) त्यावेळी शपथग्रहणाची तयारी करत असताना एका कार अपघातात त्यांची पहिली पत्नी नीलिया आणि मुलगी नाओमी यांचा मृत्यू झाला होता. तर ब्यू आणि हंटर ही दोन्ही मुलं गंभीर जखमी झाली होती.

या अपघातात जखमी झालेल्या त्यांच्या मुलांवर विलमिंग्टनमधल्या हॉस्पिटलमध्ये उपचार सुरू होते. त्यामुळे जो यांनी सिनेटपदाची शपथही त्या हॉस्पिटलमध्येच घेतली होती. त्यानंतर ते रोज 90 मिनिटांचा ट्रेनचा प्रवास करून वॉशिंग्टन डीसीला जायचे आणि परत येऊन आपल्या मुलांचा सांभाळ करायचे.

 1977 मध्ये जो बायडन यांनी व्यवसायाने शिक्षिका असणाऱ्या जिल यांच्याशी दुसरं लग्न केलं. दुसऱ्या पत्नीपासून त्यांना अॅशले ही मुलगी आहे.

पुढे 2015 साली ब्यू यांचं वयाच्या 45 व्या ब्रेन ट्युमरने निधन झालं.

इतक्या कमी वयात जवळची माणसं...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

जो बायडन यांच्या रुपात अमेरिकेला नवीन राष्ट्राध्यक्ष मिळाले आहेत. निवडणूक जिंकल्यानंतर बायडन यांनी केलेल्या भाषणात त्यांनी आपल्या कुटुंबाचा उल्लेख करत पत्नी जिल, मुलगी अॅशले आणि मुलगा हंटर यांचेही आभार मानले.


सामग्री: जो बायडन यांची अमेरिकेच्या अध्यक्षपदी निवड झाल्यानंतर पंतप्रधान नरेंद्र मोदी आणि जो बायडन यांची ही पहिलीच बैठक असणार आहे. याआधी बायडन यांची निवड झाल्यानंतर पंतप्रधान मोदी यांनी फोनवरून त्यांना शुभेच्छा दिल्या होत्या.

चीनविरोधात सदस्य राष्ट्रांमध्ये नौदल क्षमता आणि सहकार्य वाढवण्याच्या उद्देशाने क्वाडची स्थापना करण्यात आली आहे. मात्र, बैठकीत संघटनेच्या अजेंड्यांचा विस्तार करण्यात आला आहे.

भारतीय परराष्ट्र मंत्रालयाने जारी केलेल्या एका प्रसिद्धी पत्रकातील माहितीनुसार, "सदस्य राष्ट्रांचे प्रमुख समान हितसंबंधांच्या स्थानिक आणि जागतिक मुद्द्यांवर चर्चा करतील. तसंच एक स्वतंत्र, मुक्त आणि सर्वसमावेशक हिंदी-प्रशांत महासागर प्रदेश राखण्याच्या दिशेने सहाकार्याच्या व्यावहारिक क्षेत्रांवर विचारांची देवाण-घेवाण करतील."

परराष्ट्र मंत्रालयातील एका प्रवक्त्यांनी म्हटलं आहे, "सदस्य राष्ट्रांचे प्रमुख कोव्हिड-19 चा सामना करण्यासाठी सुरू असलेल्या प्रयत्नांवर चर्चा करतील. तसंच हिंदी-प्रशांत महासागर प्रदेशात सुरक्षा, वस्तू आणि स्वस्त लस उपलब्ध करून देण्यासाठी सहकार्याच्या संधी शोधतील."

या व्हर्च्युअल बैठकीत पंतप्रधान नरेंद्र मोदी, ऑस्ट्रेलियाचे पंतप्रधान स्कॉट मॉरिसन, जपानचे पंतप्रधान योशिहिदे सुगा आणि अमेरिकेचे अध्यक्ष जो बायडन सहभागी होतील.

भारत चीनसोबत समतोल कसा साधतो?

क्वाड सिक्युरिटी डायलॉगचे चार सदस्य राष्ट्रं म्हणजेच अमेरिका, ऑस्ट्रेलिया, जपान आणि भारत या प्रदेशात चीनच्या वाढत्या प्रभावाला आळा घालण्यासाठी एका व्यासपीठावर एकत्र आले आहेत. भारत यातला एक महत्त्वाचा देश आहे.

दुसरीकडे भारत आणखी एका व्यासपीठावर बराच सक्रीय आहे जिथे भारत आणि चीन महत्त्वाची भूमिका बजावतात. हे व्यासपीठ आहे 'ब्रिक्स'चं. भारत आणि चीन व्यतिरिक्त रशिया, ब्राझिल आणि दक्षिण आफ्रिका ब्रिक्स संघटनेचे सदस्य आहेत.

विशेष म्हणजे यावर्षी भारताला ब्रिक्सचं अध्यक्षपद मिळालं आहे आणि भारत या वर्षाच्या मध्यात किंवा यानंतर ब्रिक्स शिखर परिषदेचं आयोजन करणार आहे. यात चीनचे अध्यक्ष शी जिनपिंग उपस्थित राहण्याची दाट शक्यता आहे.

गेल्या वर्षी सीमेवर चिनी आणि भारतीय जवानांमध्ये झालेल्या चकमकीनंतर दोन्ही देशांमधले संबंध ताणले गेले होते. त्यामुळे ब्रिक्स शिखर परिषदेत शी जिनपिंग यांनी उपस्थिती लावल्यास ती या वर्षातली एक मोठी घडामोड ठरेल.

त्यामुळे भारत एकीकडे...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

अमेरिका शुक्रवारी (12 मार्च) 'क्वाड' राष्ट्रांच्या प्रमुखांची पहिली व्हर्च्युअल बैठक घेणार आहे. या परिषदेच्या निमित्ताने अमेरिकेचे नवे अध्यक्ष जो बायडन आणि भारताचे पंतप्रधान नरेंद्र मोदी पहिल्यांदा ऑनलाईन भेटणार आहेत.


सामग्री: जो बायडन यांच्या सभेनंतर या शरद पवारांच्या 'त्या' सभेचे फोटो सोशल मीडियावर मोठ्या प्रमाणात शेअर करण्यात आले.

आता जो बायडन यांनी अमेरिकेच्या राष्ट्राध्यक्षपदाची निवडणूक जिंकल्यानंतरही अनेक जण शरद पवार आणि जो बायडन यांचे फोटो सोशल मीडियावर शेअर करून व्यक्त होत आहे.

राष्ट्रवादी काँग्रेसच्या खासदार सुप्रिया सुळे यांनी शरद पवार आणि जो बायडन यांच्या पावसातल्या सभेचा फोटो फेसबुकवर पोस्ट करत म्हटलं आहे, "वय जास्त असलं म्हणून काय झालं, लोकांसाठी काम करण्याची ऊर्जा तरुणांनाही मागे टाकणारी आहे. म्हणूनच ते नेहमी विजयी ठरतात.त्यांचा आपल्या मूल्यांवर ठाम विश्वास असतो व ते त्यासाठी संघर्ष करतात. हे आपण महाराष्ट्रात घडताना पाहिलं आणि आता अमेरिकेतही घडलं."

राष्ट्रवादी काँग्रेसचे आमदार रोहित पवार यांनी जो बायडन यांच्या पावसाळी सभेसंदर्भातलं ट्वीट रिट्वीट करताना म्हटलं, "अमेरिकेतील हेकेखोर सरकारविरोधातील हा विजय असून अमेरिकन मतदारांनी त्यांच्या उज्ज्वल भविष्यासाठी आणलेला हा नवा बदल आहे. अमेरिकेचे नवनिर्वाचित अध्यक्ष जो बायडन यांचं मनःपूर्वक अभिनंदन आणि त्यांना पुढील वाटचालीसाठी शुभेच्छा. असाच बदल बिहारच्या निकालातही दिसेल अशी अपेक्षा आहे."

फेसबुक यूझर निलेश लंके यांनी शरद पवार आणि जो बायडन यांच्या सभेचा फोटो फेसबुकवर पोस्ट करत लिहिलं, "वयाच्या 78 व्या वर्षी जो बायडन व्हाइट हाऊसच्या लढाईत सहभागी झाले आणि ते व्हाइट हाऊसमध्ये जाणार हे आता निश्चित आहे. बराक ओबामा राष्ट्राध्यक्ष असतांना बायडन उपाध्यक्ष होते. बराक तेव्हा 47 वर्षाचे होते आणि बायडन 66 वर्षाचे होते.

बायडन हे ओबामा यांच्यापेक्षा मोठे असले तरी ओबामा यांच्या नंतर 12 वर्षांनी 2020 च्या निवडणुकीत ते राष्ट्राध्यक्ष पदाच्या निवडणुकीत उतरले आणि जोमात प्रचार केला फ्लोरिडा मध्ये त्यांनी केलेली पावसातील सभा जगभरात गाजली. शेवटी एकच बायडन यांच्याकडून एकच शिकवण मिळते की, संयम सातत्य ठेवा शरीराला जरी वय असलं तरी इच्छाशक्तीला वय नसतं."

राहुल वर्मा यांनी ट्वीट करत म्हटलं, "निवडणुकांमध्ये पावसात सभा घेणारे सगळेच सत्तेत येत आहेत."

सत्या ट्वीटर हॅँडलवरून ट्वीट केलंय, "कोणी काहीही म्हणो. पावसातल्या सभा मात्र हमखास विजय मिळवून देतात."

याच ट्वीटला रिट्वीट करत विजय पुंड यांनी लिहिलंय, "मला पण सरपंच निवडणूक लढायची आहे , मी पण एखादी पावसात सभा घेतो . झालो तर झालो सरपंच."

अक्षय सोनवणे...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

जो बायडन यांनी अमेरिकेत भर पावसात निवडणूक सभा घेतली. अशीच सभा शरद पवार यांनी 2019च्या महाराष्ट्र विधानसभा निवडणुकीवेळी घेतली होती.


सामग्री: जो बायडन राष्ट्राध्यक्षपदाची निवडणूक जिंकत असल्याचं पेन्सिल्वेनियातल्या निकालानंतर स्पष्ट झालं. व्हाईट हाऊसच्या शर्यतीत डोनाल्ड ट्रंप यांच्यावर मात करण्यासाठी 270 इलेक्टोरल मतांची गरज असताना, बायडन यांना 273 इलेक्टोरल मतं मिळत आहेत.

त्यानंतर देशभरातले लोक रस्त्यांवर येऊन जल्लोष करू लागले.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.रोज रात्री8 वाजता फेसबुकवर बीबीसी मराठी न्यूज पानावर बीबीसी मराठी पॉडकास्ट नक्की पाहा.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

अनेक दिवस सुरू असलेल्या मतमोजणीनंतर जो बायडन यांनी विद्यमान अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रंप यांना नमवत बाजी मारली आहे.


सामग्री: जो बायडन राष्ट्राध्यक्षपदाची निवडणूक जिंकत असल्याचं पेन्सिल्वेनियातल्या निकालानंतर स्पष्ट झालं. व्हाईट हाऊसच्या शर्यतीत डोनाल्ड ट्रंप यांच्यावर मात करण्यासाठी 270 इलेक्टोरल मतांची गरज असताना, बायडन यांना 273 इलेक्टोरल मतं मिळत आहेत.

पण बायडन यांनी निवडणूक जिंकल्यावर आता पुढे काय होणार?

निर्वाचित राष्ट्राध्यक्ष बायडन आता काही लगेचच व्हाइट हाऊसमध्ये राहायला जाणार नाही. अमेरिकेतल्या नियमांनुसार त्याआधी काही गोष्टी घडणं आवश्यक आहे.

एरवी ही सगळी प्रक्रिया सरळ सोपी असते. पण यंदाची निवडणूक कोर्टाच्या फेऱ्यांत अडकली तर काही अडचणी निर्माण होऊ शकतात.

जो बायडन कधी राष्ट्राध्यक्ष बनतील?

अमेरिकेच्या राज्यघटनेनुसार नव्या राष्ट्राध्यक्षांचा कार्यकाळ 20 जानेवारीला दुपारी बारा वाजता सुरू होतो.

त्यासाठी अमेरिकन संसदभवन म्हणजे वॉशिंग्टन डीसीमधल्या कॅपिटॉल इमारतीत  'प्रेसिडेन्शिय इनॉग्युरेशन' म्हणजे शपथविधी सोहळ्याचं आयोजन केलं जातं. या सोहळ्यात नवे राष्ट्राध्यक्ष आणि नवे उपराष्ट्राध्यक्ष यांना सर्वोच्च न्यायालयाचे न्यायाधीश पदाची शपथ देतात.

म्हणजे 20 जानेवारी 2021रोजी जो बायडन आणि कमला हॅरिस पदभार स्वीकारतील.

या वेळापत्रकात काही अपवादा‍त्मक बदलच होतात. एखाद्या राष्ट्राध्यक्षाचा कार्यकाळ सुरू असताना मृत्यू झाला किंवा त्यानं राजीनामा दिला तर उपराष्ट्राध्यक्षांना लगेचच राष्ट्राध्यक्षपदाची शपथ दिली जाते.

'प्रेसिडेन्शियल ट्रान्झिशन' म्हणजे काय?

निवडणुकीचा निकाल लागल्यापासून  20 जानेवारीला नवे राष्ट्राध्यक्ष शपथ घेईपर्यंतचा काळ म्हणजे 'प्रेसिडेन्शियल ट्रान्झिशन'चा काळ अर्थात सत्तांतरणाचा काळ होय.

निर्वाचित राष्ट्राध्यक्ष या काळात आपली ट्रान्झिशन टीम तयार करतात, म्हणजे शपथ घेतल्यावर लगेचच त्यांना लगेचच काम सुरू करता येतं. बायडन यांनी आपली सत्तांतरण वेबसाईटही https://buildbackbetter.com/  तयार केली आहे.

ही टीम मंत्रीमंडळातले सदस्य निवडणं, तसंच कुठल्या धोरणांना प्राथमिकता द्यायची आणि कसं राज्य चालवायचं यावर चर्चा करते

 या टीमचे सदस्य अमेरिकेतल्या राष्ट्रीय स्तरावरील मंत्रालयं आणि विभागांमध्ये जातात आणि कुठली कामं कधी करायची आहेत, त्यांचा आर्थिक ताळमेळ, तिथले अधिकारी यांची माहिती घेतात.

कोणते अधिकारी नव्या राष्ट्राध्यक्षांच्या हाताखालीही काम करत राहणार आहेत याचीही ते माहिती घेतात. या टीमचे काही सदस्य नंतर...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:


सामग्री: जो बायडन हे  परराष्ट्र धोरणाचे तज्ज्ञ म्हणून ओळखले जातात. वॉशिंग्टन डीसी मधला अनेक वर्ष राजकारणाचा अनुभव त्यांच्या गाठीशी आहे. जीभेवर साखर ठेवून बोलणारा नेता, अशी त्यांची ओळख आहे.

आपल्या वकृत्व कौशल्याने ते चुटकीसरशी लोकांची मनं जिंकतात. बायडन यांचं सर्वांत मोठं वैशिष्ट्य म्हणजे ते अगदी सहजपणे सामान्य माणसात मिसळतात. खाजगी आयुष्यात बायडन यांनी अनेक चढ-उतार पाहिलेत आणि अनेक संकटं झेलली आहेत. समर्थकांच्या मते या बायडन यांच्या जमेच्या बाजू आहेत.

पण विरोधकांच्या मते बायडन यांचं वय झालंय. राजकीय नेते म्हणून त्यांच्यातलं चातुर्य आता संपलेलं आहे. ते चिडखोर आहेत आणि आपल्या भाषणात गंभीर चुकाही करतात. इतकंच नाही तर त्यांना स्त्रियांचे केस हुंगण्याची वाईट खोड असल्याचंही विरोधकांचं म्हणणं आहे.

कुशल वक्ता

जो बायडन यांचं निवडणूक प्रचाराशी जुनं नातं आहे. 47 वर्षांपूर्वी त्यांचा राजकीय प्रवास सुरू झाला.  1973 साली ते सिनेट सदस्य म्हणून निवडून गेले होते,  तर 1987 साली म्हणजे तब्बल 33 वर्षांपूर्वी ते पहिल्यांदा अध्यक्षपदाच्या शर्यतीत उतरले होते.

1973 साली ते सिनेट सदस्य म्हणून निवडून गेले होते. तर 1987 साली म्हणजे तब्बल 33 वर्षांपूर्वी ते पहिल्यांदा अध्यक्षपदाच्या शर्यतीत उतरले होते.

त्यामुळे बायडन यांच्याकडे मतदारांना आकर्षित करण्याची कला आहे, असं म्हटलं तर वावगं ठरणार नाही.  मात्र, त्यांची अडचण अशी आहे की, बोलण्याच्या ओघात ते अनेक गंभीर चुका करतात.

लोकांसमोर बोलताना बरेचदा ते भावनेच्या भरात वाहून जातात. अध्यक्षपदाच्या निवडणुकीतल्या त्यांच्या प्रयत्नात ते याच कारणामुळे लगेच बाहेर फेकले गेले होते. बायडन तिसऱ्यांदा अध्यक्षपदाच्या निवडणूक रिंगणात नशीब आजमावत आहेत.

1987 साली बायडन यांनी पहिल्यांदा अध्यक्षपदाचा उमेदवार होण्यासाठी प्रयत्न सुरू केले होते. त्यावेळी आपल्या प्रचार सभांमध्ये ते सांगायचे, "माझे पूर्वज वायव्य पेन्सिल्वेनियामधल्या कोळशाच्या खाणीत काम करायचे."  ते असंही सांगायचे की माझ्या पूर्वजांना ते करण्याची संधी कधीच मिळाली नाही ज्याच्यावर त्यांचा हक्क होता आणि याचं शल्य त्यांच्या मनात आहे.

मात्र, प्रत्यक्षात बायडन यांच्या पूर्वजांनी कधीच कोळसा खाणीत काम केलेलं नाही. नील किनॉक नावाच्या एका ब्रिटीश नेत्याची नक्कल करत त्यांनी ही खोटी कथा रचली होती. (अशाच प्रकारे त्यांनी इतरही अनेक नेत्यांची वक्तव्यं आपल्या...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

जो बायडन अमेरिकेचे नवे राष्ट्राध्यक्ष असणार आहेत. अनेक दिवस सुरू असलेल्या मतमोजणीनंतर जो बायडन यांनी विद्यमान अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रंप यांना नमवत बाजी मारली आहे.


सामग्री: जो बायडन हे अमेरिकेचे 46 वे राष्ट्राध्यक्ष म्हणून शपथ घेतील.

ट्रंप यांच्या राष्ट्राध्यक्षपदाच्या शेवटच्या खुणा बुधवारी पुसल्या जातील आणि बायडन दाम्पत्य व्हाइट हाऊसमध्ये प्रवेश करेल. टेबलांची आवराआवर केली जाईल, खोल्यांची साफसफाई केली जाईल आणि राष्ट्राध्यक्षांचे सहाय्यक म्हणून राजकीय नियुक्त्यांसह नवीन चमू दाखल होईल.

राष्ट्राध्यक्षपदी नवीन व्यक्ती दाखल झाल्यावर सरकारचं पूर्ण रूपच पालटून जातं- व्हाइट हाऊसमधील बदल हा त्याचा एक भाग आहे.

ट्रंप यांच्या सत्ताकाळात व्हाइट हाऊसमधील एक प्रमुख व्यक्तिमत्त्व राहिलेले, धोरणविषयक सल्लागार स्टीफ मिलर गेल्या आठवड्यात एकदा संध्याकाळी वेस्ट विंग भागात फेरफटका मारत होते. ट्रंप यांनी कार्यभार स्वीकारल्यापासून त्यांच्यासाठी भाषणं व धोरणं तयार करून देण्यात मिलर यांचा सहभाग राहिला होता.

व्हाइट हाऊसमधून सामान हलवायला सुरूवात झाली आहे.

राष्ट्राधक्ष्य ट्रंप यांच्या आरंभिक चमूपैकी मोजकेच लोक शेवटपर्यंत टिकले- मिलर त्यापैकीच एक. तर, त्या दिवशी संध्याकाळी एक बैठक होणार होती, त्या संदर्भात आपल्या सहकाऱ्यांशी गप्पा मारत ते एका भिंतीला टेकून उभे होते. त्यांना कुठे जायची काही घाईगडबड असल्याचं दिसत नव्हतं.

सर्वसाधारणपणे वेस्ट विंग भागात वर्दळ असते, पण त्या दिवशी हा भाग निर्जन झाला होता. फोनचा घणघणाट होत नव्हता. रिकाम्या कार्यालयांमधली टेबलं कागदांनी अस्ताव्यस्त झाली होती, पत्रांचे लिफाफे उघडलेलेही नव्हते. जणू काही लोक घाईघाईने तिथून निघून गेलेत आणि ते परत येणारच नाहीत, अशी अवस्था झाली होती. सहा जानेवारीला कॅपिटलमध्ये झालेल्या दंगलीनंतर डझनभर ज्येष्ठ अधिकाऱ्यांनी व सहकाऱ्यांनी राजीनामा दिला. मिलर यांच्यासारखे काही निष्ठावान टिकून राहिले.

संभाषण संपत आल्यावर मिलर यांनी त्यांच्या सहकाऱ्याचा निरोप घेतला. आता पुढे कुठे जाणार, असं मी विचारल्यावर ते हसले. "इथून परत ऑफिसात जाणार," ते म्हणाले आणि निवांत चालत हॉलच्या दुसऱ्या बाजूला गेले.

'वाट खूप अवघड आहे'

शपथविधीच्या दिवशी मिलर यांच्या कार्यालयातही आवराआवर केली जाईल. ते व त्यांचे सहकारी तिथे काम करत होते, याच्या खाणाखुणा पुसल्या जातील, आणि बायडन यांचा चमू त्या जागेत सक्रिय होईल.

वेस्ट विंग भागातील कार्यालयांमधील आवराआवर आणि दोन राष्ट्राध्यक्षांमधील स्थित्यंतर, ही परंपरा कित्येक शतकांपासून सुरू आहे. ही प्रक्रिया कायम स्नेहशीलच असते, असं...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

राष्ट्राध्यक्षीय स्थित्यंतराच्या काळात व्हाइट हाऊसमध्ये कोणती लगबग सुरू असते..


सामग्री: जो बायडन हॉस्पिटलमध्ये सिनेटरपदाची शपथ घेताना

 पण जो बायडन यांच्या राजकीय कारकीर्दीला वैयक्तिक दुःखाची किनार आहे.

1972 मध्ये पहिल्यांदा सिनेट निवडणूक जिंकल्यानंतर एका कार अपघातात त्यांची पहिली पत्नी नीलिया आणि लहान मुलगी नाओमी यांचा मृत्यू झाला.

त्यांनी आपल्या सिनेटरपदाची शपथ त्यांची मुलं बो आणि हंटर बायडन यांच्या हॉस्पिटल रुममध्ये घेतली होती. हे दोघे त्या अपघातात वाचले होते.

Independent  या वेबसाईटने दिलेल्या माहितीनुसार, 2012 मध्ये डेमोक्रटिक नॅशनल कन्वेन्शन इथं जो बायडन यांना उपराष्ट्राध्यक्षपदासाठी नामनिर्देशित करताना बो बायडन यांनी भाषण दिले होते. या भाषणामुळे जो बायडन भावुक झाले होते.

बो बायडन यांनी म्हटलं होतं, "आम्ही हॉस्पिटलमध्ये होतो तेव्हा वडील नेहमी आमच्यासोबत असायचे. माझ्या सर्वात जुन्या आठवणी त्या हॉस्पिटलमध्ये आहेत. त्यांनी कार्यालयात शपथ घेण्याचा निर्णय घेतला नाही. त्यांनी म्हटलं होतं की, डेलावेरला दुसरा सिनेटर मिळू शकतो पण माझ्या मुलांना दुसरे वडील मिळू शकत नाहीत."

"टेड केनेडी, माईक मॅन्सफिल्ड, हबर्ट हम्फ्री यांच्यासारख्या ज्येष्ठ त्यांना सेवा करण्यासाठी प्रोत्साहन दिले. म्हणूनच ते हे करू शकले. त्यांनी हॉस्पिटलमध्ये माझ्या बिछान्याशेजारीच शपथ घेतली," असंही बो म्हणाले.

1977 मध्ये जो बायडन यांनी जिल जेकब्स यांच्याशी लग्न केलं. बायडन कुटुंबाला पुन्हा एकत्र जोडण्यासाठी त्यांनी मदत केली.

2012 मध्ये बो बायडन यांनी म्हटलं,"आता मला दोन आई आहेत."

2015 साली बो यांचा 46 व्या वर्षी मेंदूच्या कॅन्सरने मृत्यू झाला. त्यांच्याकडे अमेरिकेतल्या राजकारणाचा उगवता तारा म्हणून पाहिले जात होते.  2016 मध्ये डेलावेअर राज्याच्या गव्हर्नरपदासाठी निवडणूक लढवण्याची त्याची इच्छा होती.

बो याने आपल्याला पुन्हा एकदा उभं राहण्यासाठी प्रोत्साहन दिल्याचे जो बायडन सांगतात. आपल्या मुलाच्या मृत्यूनंतर जो बायडन म्हटले, "तो एक सर्वोत्तम व्यक्ती होता."

बो बायडन आणि जो बायडन

बो बायडन यांच्या मागे पत्नी आणि दोन मुलं असा परिवार आहे.

जो बायडन यांनी आपल्या अभियानांमध्ये आरोग्य विषयक सुविधांना प्राधान्य देण्याचे एक कारण हेही आहे की, त्यांनी त्यांच्या वैयक्तिक आयुष्यात यासंदर्भातले अनुभव घेतले आहेत.

वैयक्तिक आयुष्यातल्या या संकटांचा धीराने सामना करणाऱ्या बायडन यांची एक कुटुंबवत्सल व्यक्ती म्हणून प्रतिमा उभी राहिली...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

जो बायडन हे आता अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष झाले आहेत. अमेरिकेच्या सिनेटमध्ये 36 वर्षं आणि उपराष्ट्राध्यक्ष म्हणून 8 वर्षं असा त्यांचा प्रदीर्घ अनुभव आहे.


सामग्री: जो बायडेन

अमेरिकेतली ही सत्ता हस्तांतरणाची प्रक्रिया नेमकी काय असते आणि तिचं महत्त्व काय?

सत्ता हस्तांतरण म्हणजे काय?

अमेरिकेत सत्ता हस्तांतरण म्हणजे मावळत्या प्रशासनाकडून येऊ घातलेल्या नव्या प्रशासनाला महत्त्वाची माहिती आणि कर्तव्य यांचं हस्तांतरण करणं.

देशाचा कारभार हाती घेताना नवनिर्वाचित राष्ट्राध्यक्ष आणि त्यांची टीम यासाठी पूर्णपणे तयार असावी, हा त्यामागचा हेतू असतो.

याकामी जनरल सर्व्हिस अॅडमिनिस्ट्रेसन (GSA) ही सरकारी संस्था मदत करते. ही संस्था निधीसोबतच ऑफिसची जागा, उपकरणं आणि तंत्रज्ञान या सर्व गोष्टी पुरवते.

नवनिर्वाचित राष्ट्राध्यक्ष 20 जानेवारी रोजी कार्यभार स्वीकारतात. तोपर्यंत म्हणजे जवळपाास 11 आठवड्‌यांचा हा हस्तांतरण कालावधी (transition period) असतो.

अमेरिकेला नवीन राष्ट्राध्यक्ष मिळणे ही केवळ एकाच पदापर्यंत मर्यादित बाब नसते. नवीन राष्ट्राध्यक्षाला तब्बल 4 हजार राजकीय पदं भरायची असतात. सेंटर फॉर प्रेसिडेंशिअल ट्रान्सिशनने ही माहिती दिली आहे.

हस्तांतरण कालावधीत काय करतात?

या कालावधीत तीन महत्त्वाच्या गोष्टी केल्या जातात. कर्मचाऱ्यांची नियुक्ती, ब्रिफिंग्ज आणि नवनिर्वाचित राष्ट्राध्यक्षांचं वेळापत्रक तयार करणे.

एकदा का हस्तांतरणाची प्रक्रिया सुरू झाली की नवनिर्वााचित राष्ट्राध्यक्षांची ट्रान्झिशन टीम हे सर्व काम बघते.

सर्वाधिक महत्त्वाच्या बाबींपैकी एक म्हणजे रोज होणारी सुरक्षाविषयक बैठक. राष्ट्राध्यक्षपदाच्या सर्वच महत्त्वाच्या उमेदवारांना निवडणुकीपूर्वीच राष्ट्रसुरक्षेविषयक काही माहिती दिली जाते. मात्र, निवडणूक झाल्यानंतर नवनिर्वाचित राष्ट्राध्यक्षांना अगदी रोज आणि तपशीलवार ब्रिफिंग होतं.

त्यामुळे जो बायडन यांना आता रोज अमेरिकेची सुरक्षाविषयक माहिती दिली जाईल. यात अमेरिकेच्या गुप्तचर यंत्रणांकडून मिळणाऱ्या गुप्त माहितीचाही समावेश असेल. काहीही अनुचित प्रकार घडल्यास त्याचा सामना करण्यासाठी नवीन प्रशासन सज्ज असावं, हा त्यामागचा उद्देश असतो.

जो बायडेन यांनी कोव्हिड-19 संदर्भात सल्लागार समिती नेमली पण अद्याप महत्त्वाची माहिती मिळवण्यात मर्यादा असल्याचे त्यांनी सांगितले.

अमेरिकेत 11 सप्टेंबर 2001 रोजी मोठा अतिरेकी हल्ला झाला होता. 2000 साली झालेल्या निवडणुकीत हस्तांतरण प्रक्रियेत विलंब झाल्यामुळे तत्कालीन बुश प्रशासन हल्ला रोखण्यात अपयशी ठरल्याचं बोललं जातं.

इतकंच नाही तर...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

अमरिकेचे विद्यमान राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रंप यांनी अजूनही जो बायडन यांचा स्वीकार केला नसला आणि मतदान आणि मतमोजणीवर घेतलेल्या आक्षेपाांबाबत न्यायालयीन लढाई सुरू असली तरी त्यांनी सत्ता हस्तांतरणाची औपचारिक प्रक्रिया सुरू करण्यास होकार दिला आहे.


सामग्री: जो रूट

रूटने ऋषभ पंत, रवीचंद्रन अश्विन, वाॅशिंग्टन सुंदर, अक्षर पटेल आणि जसप्रीत बुमराह यांना बाद करत कारकीर्दीत पहिल्यांदा डावात पाच विकेट्स घेण्याची करामत केली.

6 फेब्रुवारी रोजी जो रूटने 100व्या टेस्टमध्ये द्विशतकी खेळी साकारली होती. शंभराव्या टेस्टमध्ये द्विशतक झळकावणारा रूट पहिलावहिला बॅट्समन ठरला होता.

रवीचंद्रन अश्विनच्या बॉलिंगवर षटकार खेचत रूटने द्विशतकाला गवसणी घातली. रूटच्या कारकीर्दीतलं हे पाचवं द्विशतक आहे.

काही दिवसांपूर्वीच रूटने श्रीलंकेत गॉल इथे 227,186 अशा मॅरेथॉन खेळी साकारल्या होत्या. सलग तिसऱ्या टेस्टमध्ये रूटने शतक झळकावलं आहे.

शु्क्रवारी शंभराव्या टेस्टमध्ये शतकी खेळी करणारा रूट हा नववा बॅट्समन ठरला होता. माईक कॉऊड्रे, जावेद मियाँदाद, गॉर्डन ग्रीनिज, अलेक स्टुअर्ट, इंझमाम उल हक, रिकी पॉन्टिंग, ग्रॅमी स्मिथ, हशीम अमला यांच्या मांदियाळीत रूटने स्थान पटकावलं आहे.

पण, इंग्लंडचा कर्णधार जो रूटच्या कारकीर्दीत भारताचं स्थान नेहमीच खास आहे. जाणून घेऊया रूटचा प्रवास.

ही गोष्ट 2012च्या डिसेंबर महिन्यातली. कोणत्याही संघाला विदेशात जाऊन टेस्ट मॅच जिंकणं तसंच टेस्ट सीरिज जिंकणं अवघड मानलं जातं. विशेषत: भारतीय उपखंडात जिंकणं फारच अवघड मानलं जातं.

घरच्या मैदानावरची भारतीय संघाची कामगिरी, बॅट्समनची भंबेरी उडवणारे फिरकीपटू, प्रचंड उकाडा आणि आर्द्रता, प्रेक्षकांचा भरघोस पाठिंबा यामुळे प्रतिस्पर्धी संघ भारतात येऊन गुडघे टेकतात असं सर्वसाधारण गेल्या दशकभराचं चित्र आहे.

अलिस्टर कुकच्या नेतृत्वाखाली इंग्लंडचा संघ 2012 भारत दौऱ्यावर आला होता. भारतीय खेळपट्ट्या आणि वातावरणाची सवय व्हावी याहेतूने काही युवा खेळाडूंना अभ्यासदौरा म्हणून आणण्यात आलं होतं. दौऱ्यातली पहिली टेस्ट अहमदाबादला झाली, पाहुण्यांनी ती गमावली. मालिकेत पुढेही हेच सुरू राहील असं वाटत असतानाच इंग्लंडने मुंबई आणि कोलकाता अशा दोन टेस्ट जिंकत आघाडी जिंकली.

शेवटची टेस्ट नागपुरात होती. ही टेस्ट जिंकून किंवा अनिर्णित राखून भारतात टेस्टमध्ये मालिका विजयाचा दुर्मीळ क्षण इंग्लंडला अनुभवायचा होता. इंग्लंडच्या निवडसमिती आणि संघव्यवस्थापनाने या टेस्टसाठी बॅटिंग बळकट करण्याचा निर्णय घेतला. त्यांच्यापुढे तीन पर्याय होते. एका नावावर पसंतीची मोहोर उमटवण्यात आली.

निळे डोळे, ब्राऊन रंगाचे भुरभुरणारे केस, मिश्कील हसणारा, शिडशिडीत बांध्याचा हा...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

अहमदाबाद टेस्टमध्ये जो रूटने टेस्ट क्रिकेटमध्ये पहिल्यांदाच डावात पाच विकेट्स घेण्याची किमया केली.