सामग्री: पत्रकार जमाल खाशोज्जी

इस्तांबूलमधल्या सौदी अरेबियाच्या वाणिज्य दूतावासात ही हत्या झाल्याचा दावा तुर्कस्तानच्या पोलिसांनी केला आहे.

ही हत्या विचारपूर्वक करण्यात आल्याची माहिती शनिवारी तुर्कस्थानच्या दोन अधिकाऱ्यांनी दिली होती. तसंच खाशोज्जी यांचा मृतदेह दूतावासातून हटव्यात आल्याचंही ते म्हणाले.

जमाल खाशोज्जी हे मंगळवारी आपल्या तलाकची कागदपत्र घ्यायला दूतावासात गेले होते. तेव्हापासून ते गायब आहेत.

तुर्कस्तानच्या पोलिसांनी सौदी अरेबियाच्या दूतावासात त्यांची हत्या झाल्याचा दावा जरी केला असला तरी अद्याप त्यासदर्भातले पुरावे ते सादर करू शकलेले नाहीत.

दुसरीकडे सौदी अरेबियाच्या अधिकाऱ्यांनी हे सगळे आरोप फेटाळून लावले आहेत.

शनिवारी इस्तांबूलमध्ये सौदी अरेबियाचे राजदूत मोहम्मद अल ओतैबी यांनी माहिती दिली की, "सौदीचे नागरिक जमाल हे सौदी अरेबियाच्या दूतावासात किंवा सौदी अरेबियात नाही, याची खात्री मी देतो. तसंच आमच्या दूतावासातर्फे त्यांचा शोध घेण्याचा प्रयत्न केला जात असून आम्हाला त्यांच्याविषयी चिंता आहे."

खाशोज्जी यांची मैत्रीण हदीजे जेनगीज यांच म्हणनं आहे की, त्या अनेक तास दूतावासाच्या बाहेर त्यांची प्रतिक्षा करत होत्या, पण ते दूतावासाच्या बाहेर आलेच नाहीत.

खाशोज्जी हे सौदी अरेबियाचे प्रसिद्ध पत्रकार आहेत आणि अलिकडच्या काळात ते अमेरिकेत वास्तव्याला असून द वॉशिंग्टन पोस्टसाठी लिहतात.

ते सौदी अरेबियाच्या राजघराण्याचे विशेषतः क्राऊन प्रिंस मोहम्मद बिन सलमान यांचे कडवे टीकाकार आहेत.

राजघराण्याचे टीकाकार

वॉशिंग्टन पोस्टचे राजकीय संपादक अली लोपेज यांनी बीबीसीशी बोलताना सांगितलं की, खाशोज्जी यांनी त्यांच्या जीवाला धोका असल्याचं सांगितलं होतं.

ते म्हणाले, "ते तिथं असणाऱ्या आपल्या कुटुंबाच्या सुरक्षेविषयी चिंतित होते आणि त्यांना सत्य मांडण्यासाठी आपला देश सोडावा लागेल. त्यांना या गोष्टीची कल्पनाही होती की, त्यांचे विचार सौदी अरेबियाच्या सर्वांत शक्तिशाली लोकांना आव्हान देणारे आहेत. मला वाटतं की ते नेहमी विचारपूर्वक धोका पत्करत होते."

त्याचवेळी पत्रकारांच्या सुरेक्षेसाठी काम करणाऱ्या एका समितीशी निगडीत असलेले रॉबर्ट माहनी यांच म्हणणं आहे की, राजघराण्यावर टीका करणारे पत्रकार सुरक्षित नाही.

जमाल खाशोज्जी यांच्या प्रकरणावरून तुर्कस्तान आणि सौदी अरेबियाच्या संबधांत तणाव निर्माण होऊ शकतो.

जर तुर्कस्ताननं लावलेले आरोप...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

तुर्कस्तानचा सत्ताधारी पक्ष एके पार्टीच्या एका मोठ्या नेत्यानं दावा केला आहे की, सौदी अरेबियाचे गायब असलेले पत्रकार जमाल खाशोज्जी यांची हत्या करण्यात आली आहे.


सामग्री: पत्रकार टिनटिन आणि त्यांचा स्नोवी ही जोडगोळी जगप्रसिद्ध आहे.

पॅरिसमधल्या लिलावात या चित्रावर एवढी प्रचंड बोली लागली.

1939 मध्ये हेर्ज यांनी रेखाटलेल्या किंग ओटोकार्स सेप्टर या अल्बममधलं हे चित्र आहे. शूटिंग स्टार या पुस्तकातल्या मूळ मालिकेला 350000 डॉलर्स इतकी किंमत मिळाली.

मात्र अमेरिकेच्या अंतराळवीरांनी स्वाक्षरी केलेल्या 'टिनटिन अॅडव्हेंचर डेस्टिनेशन मून'च्या प्रतीला मात्र कोणीही दाता मिळू शकला नाही.

हेर्ज यांची पुस्तकं, स्केचेस आणि रेखाटनं पॅरिसमधल्या एका प्रदर्शनात विक्रीकरता मांडण्यात आली आहेत. हेर्ज यांनी निर्मिती केलेल्या लोकप्रिय व्यक्तिमत्वांमध्ये टिनटिन आणि स्नोयी यांचा समावेश आहे.

जगातल्या 90 विविध भाषांमध्ये टिनटिनची कार्टून भाषांतरित झाली आहेत. या रेखाटनांच्या 200हून अधिक प्रतींची विक्री झाली आहे. यातून आजही या कार्टून्सची लोकप्रियता लक्षात येते.

गेल्या वर्षी टिनटिन पुस्तकातल्या 'एक्सप्लोरर्स ऑन द मून' रेखाटनाला पॅरिस इथे झालेल्या लिलावात 16.4 लक्ष डॉलर्स एवढी प्रचंड रक्कम मिळाली होती.

द ब्लू लोटस पुस्तकातल्या 'टिनटिन इन शांघाय' या चित्राला हाँगकाँगमध्ये त्याच वर्षी 12 लक्ष डॉलर्स एवढी किंमत मिळाली.

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

बेल्जियमचे व्यंगचित्रकार जॉर्जेस रेमी उर्फ हेर्ज यांच्या प्रतिभेची साक्ष देणाऱ्या वार्ताहर टिनटिन आणि त्याचा इमानी कुत्रा स्नोवी या चित्राला तब्बल 5,00, 000 डॉलर्स एवढी प्रचंड रक्कम मिळाली आहे.


सामग्री: पत्रकार परिषदेदरम्यान स्मिथ

तो दिवस होता २९ मार्च २०१८. ऑस्ट्रेलियन कर्णधार स्टीव्हन स्मिथची सिडनी एअरपोर्टवर पत्रकार परिषद झाली. त्याचं हे सार.

कारकीर्दीत शिखरावर पोहोचलेल्या व्यक्तीने चुका करूच नयेत असा अलिखित दंडक आहे. त्या व्यक्तीने सदैव आदर्श, अनुकरणीय वागावं असंही अपेक्षित असतं. त्यांनी नेहमी फील गुड बोलावं, रहावं, वागावं असं गृहित धरलं जातं. ऑस्ट्रेलियाचा माजी कॅप्टन स्टीव्हन स्मिथ याला अपवाद ठरला. त्याच्या हातून एक चूक घडली.

'तुम्ही सगळे इथे आलात त्याकरता तुमचे आभार. (दीर्घ श्वास सोडून पुन्हा बोलायला सुरुवात). ऑस्ट्रेलिया संघातील माझे सहकारी, जगभरातील चाहते आणि याप्रकरणाने नाराज आणि चिडलेले ऑस्ट्रेलियन बांधव- मला माफ करा. केपटाऊन कसोटीत जे घडलं त्यासंदर्भात क्रिकेट ऑस्ट्रेलियाने कारवाई केली आहे. ऑस्ट्रेलियाचा कर्णधार म्हणून याप्रकरणाची सगळी जबाबदारी मी घेतो. माझ्या हातून पातक घडलं आहे. या चुकीचे परिणाम किती खोलवर आहेत याची मला जाणीव झाली आहे. माझ्या नेतृत्वात ही आगळीक घडली आहे. माझ्या नेतृत्वात हा प्रकार घडला. (खोल उसासा टाकतो) माझ्या चुकीचं परिमार्जन करण्यासाठी आणि याप्रकरणाने झालेलं अपरिमित नुकसान भरून काढण्यासाठी जे काही करता येईल ते मी सर्वतोपरी करेन' (आवंढा दाटतो, अश्रू डोळ्यातून वाहू लागतात. वडील खांद्यावर हात ठेऊन धीर देतात.)

स्टीव्हन स्मिथ

'याप्रकरणाने असं वागणाऱ्यांना धडा मिळेल. माझ्याच उदाहरणाने कसं वागू नये हे लोकांना कळेल. या चुकीचा मला आयुष्यभर पश्चाताप होत राहील. मी पूर्णत: खचून गेलो आहे. मी पुन्हा लोकांचा विश्वास आणि दया कमावू शकेन अशी आशा आहे. ऑस्ट्रेलियाचं प्रतिनिधित्व करायला मिळणं ही माझ्यासाठी अतिशय सन्मानाची गोष्ट आहे. ऑस्ट्रेलियाचं नेतृत्व करायला मिळणं हा गौरवास्पद क्षण आहे. क्रिकेट हा जगातला सर्वोत्कृष्ट खेळ आहे. तेच माझं आयुष्य होतं. क्रिकेट पुन्हा माझं आयुष्य असेल. (रडवेल्या चेहऱ्याने) मला माफ करा. मी उन्मळून पडलो आहे'.

'चांगली माणसं चुका करतात. मी घोडचूक केली आहे. जे घडायला नको ते घडू देण्याची चूक माझ्या हातून घडली आहे. माझा सद्सदविवेक बाजूला पडला आणि ही गंभीर चूक घडली. या गैरवर्तनासाठी मी सगळ्यांचा अपराधी आहे. जमल्यास मला माफ करा. हे असं कधी क्रिकेटच्या मैदानावर घडलं नाही. असं पुन्हा कधीही घडणार नाही याची मी तुम्हाला हमी देतो. मी याचा दोष कुणालाही देणार नाही. मी...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

एक चूक किती महागात पडू शकते याचा प्रत्यय ऑस्ट्रेलियाचा माजी कर्णधार स्टीव्हन स्मिथने घेतला. एका चुकीसाठी त्याने गमावल्या 9 टेस्ट, 21 वनडे, 16 ट्वेन्टी-20, अख्खा IPL 2018 हंगाम आणि ऑस्ट्रेलियाचं नेतृत्व. काय झालं होतं नेमकं?


सामग्री: पत्रकार प्रिया रमाणी यांच्याविरोधात त्यांनी दिल्लीच्या पटियाला हाऊस कोर्टात अब्रुनुकसानीचा दावा दाखल केला आहे.

त्यांच्या वतीनं त्यांच्या वकिलीचं काम पाहाणाऱ्या करंजवाल आणि कंपनीनं हा दावा दाखल केला आहे. एएनआय या वृत्त संस्थेनं हे वृत्त दिलं आहे.

Twitter पोस्ट समाप्त, 1

एम. जे. अकबर यांनी कोर्टात धाव घेतल्याच्या काही क्षणातच पत्रकार प्रिया रमाणी यांनी त्यांची बाजू स्पष्ट केली आहे.

"मी माझ्यावर दाखल झालेल्या खटल्याविरोधात लढण्यासाठी तयार आहे. सत्य आणि सत्यच फक्त यात माझा बचाव असेल," असं त्यांनी म्हटलं आहे.

"मला दुःख तर या गोष्टीचं वाटतं  की केंद्रीय मंत्र्यांनी महिलांच्या आरोपांना राजकीय षडयंत्र ठरवून फेटाळून लावले," असं त्या पुढे म्हणाल्या आहेत.

काय म्हणाले एम. जे. अकबर?

माझ्यावरील गैरवर्तणुकीचे आरोप खोटे आणि विशिष्ट हेतू डोळ्यासमोर ठेवून केलेले आहेत, असा खुलासा परराष्ट्र राज्यमंत्री एम. जे. अकबर यांनी एका निवेदनाद्वारे केला आहे.

अधिकृत दौऱ्यावर असल्यामुळे मी या आरोपांना उत्तर देऊ शकलो नव्हतो. ज्या व्यक्तींनी लैंगिक छळवणुकीचे आरोप केले आहेत त्यांच्यावर कायदेशीर कारवाई करणार असल्याचंही अकबर यांनी स्पष्ट केलं. ANI या वृत्तसंस्थेनं याबाबतचं वृत्त दिलं आहे.

"कोणत्याही पुराव्याशिवाय करण्यात आलेले आरोप काही ठिकाणी व्हायरल झाले आहेत. ठीक आहे, आता मी परत आलोय. माझे वकील आता या प्रकरणात लक्ष घालतील आणि पुढील कायदेशीर कारवाईसाठीची पावलं उचलतील,"असं अकबर यांनी म्हटलं आहे.

निवडणुकीच्या आधीच हे वादळ कसं आलंय? त्यामागे काही उद्देश आहे का? हे तुम्हीच ठरवा. या खोट्या तथ्यहीन आरोपांमुळे माझी प्रतिमा मलीन झाली आहे, असंही त्यांनी सांगितलं.

"असत्याचा टिकाव फार काळ लागत नाही. त्यात काहीतरी विषारी असतंच. हे विष घोळूनच वादळ निर्माण केलं जातं. हे अत्यंत निराशाजनक आहे. मी योग्य ती कायदेशीर कारवाई करणार."

"प्रिया रमाणी यांनी ही मोहीम मागच्या वर्षी एका मासिकात लेख लिहून सुरू केली होती. त्या लेखात त्यांनी माझं नाव घेतलं नाही कारण तो सगळा प्रसंग चुकीचा होता.

माझं नाव का घेतलं नाही असं जेव्हा विचारलं तेव्हा त्यांनी एका ट्वीटद्वारे रिप्लाय दिला. त्या म्हणाल्या, "मी त्यांचं नाव घेतलं नाही कारण त्यांनी काहीही केलं नाही." असंही अकबर यांनी या निवेदनात म्हटलं आहे.

#MeToo काय आहे?

#MeToo ही लैंगिक छळवणुकीच्या विरोधातली...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

परराष्ट्र राज्यमंत्री आणि माजी पत्रकार एम. जे. अकबर यांनी त्यांच्यावर झालेल्या आरोपांप्रकरणी कोर्टात धाव घेतली आहे.


सामग्री: पत्रकार म्हणून अशा गोष्टी आम्हाला सांगत राहायला हव्यात. हे असं बोलून मी दरवेळी स्वतःचीच समजूत काढते.

आणि प्रयत्न करते, शांत राहण्याचा. शांत, न डगमगता, अलिप्तपणे, तरीही माणूस असल्याची जाणीव ठेवून, मनात भावना आणि संवेदना जाग्या ठेवून.

पण कधीकधी एखादी कहाणी, एखादी दुर्घटना मन हेलावून टाकते.

यंदाचं वर्ष अशाच गोष्टींनी भरलं होतं आणि त्यामुळंच या महानगराच्या भविष्याविषयी मला जास्तच चिंता वाटू लागली आहे.

हे माझं शहर आहे. मुंबई, माझं घर.

खरं तर जमिनीच्या या तुकड्याला, माझं घर म्हणावंसं वाटण्यासाठी बराच काळ जावा लागला. पण मी मुंबईच्या प्रेमात पडले आणि आता या शहराची दुरवस्था पाहून मनाला त्रास होतोच.

कधीकधी इथं सगळीकडे फक्त अनागोंदी दिसते.

अगदी काही सेंटीमीटर पाऊसही मुंबईची गती रोखण्यासाठी पुरेसा ठरतो आजकाल.

शहरातला उकाडा कुठल्याही मोसमात असह्य बनतो. आणि हे कमी होतं म्हणून की काय, यंदा धुरक्यानंही हजेरी लावली.

लोकल ट्रेन कायमच गर्दीनं ओसंडून वाहतात. रस्त्यांवर वाहतुकीची कोंडी नेहमीचीच झाली आहे.

विमानतळावरील उशीरही नित्याची बाब बनली आहे.

इथं दाटीवाटीनं उभी घरं मोकळा श्वास घेण्यासाठी धडपडतात.

इथल्या अत्यावश्यक सेवांवरचा ताण आधीच वाढला आहे. कित्येक वर्षांपूर्वी उभारलेल्या पायाभूत सुविधा अपुऱ्या ठरू लागल्या आहेत.

मुंबईत कुठल्याही नाक्यावर एक दुर्घटना घडण्याची वाट पाहात असते, असं म्हणतात.

आणि माणसं त्या दुर्घटनांचा सामना करतात, यावर मात करतात किंवा त्याकडे दुर्लक्ष करतात आणि जगणं सुरू राहतं.

पण दरवेळी जेव्हा एखादी दुर्घटना घडते, तेव्हा संताप येतो आणि हळहळही वाटते.

नुकतंच दोन ठिकाणी आग लागली आणि रागही उफाळून आला.

१८ डिसेंबरच्या पहाटे साकिनाक्याला फरसाण फॅक्टरीला लागलेल्या आगीत १२ जणांचा मृत्यू झाला आणि शुक्रवारी, २९ डिसेंबरला मध्यरात्री कमला मिल कंपाऊंडमधील रेस्टॉरंटला लागलेल्या आगीत १४ जणांचा बळी गेला.

मुंबईच्या दोन विरोधाभासी परिसरातील दोन वेगवेगळी औद्योगिक क्षेत्र. देशाच्या आर्थिक राजधानीतल्या दोन वेगळ्या मुंबईंचं प्रतिकच जणू.

पण गरीब आणि श्रीमंत, कष्टकरी आणि पार्टीगोअर्स. आगीला यांतला फरक कळत नाही.

तरीही दोन्ही दुर्घटनांमधला मोठा फरक जाणवलाच. विशेषत: या घटनांचं देशातील माध्यमांमध्ये उमटलेलं प्रतिबिंब वेगवेगळं होतं.

दोन्ही घटनांमध्ये केवळ दहा दिवसांचं अंतर. 'मृतांचा आकडा'ही...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

मृतांची संख्या हा एक आकडाच असतो. पण त्या प्रत्येक आकड्यामागे असते एक व्यक्ती आणि त्या व्यक्तीची कहाणी एक अशी गोष्ट, जी अचानकच संपून गेली.


सामग्री: पत्रकार राजू परुळेकर यांना दिलेल्या मुलाखतीत त्यांनी शरद पवार यांचं नाव न घेता थेट राष्ट्रवादीकडून ऑफर होती अजित पवारांकडून नाही, असे शब्द वापरले आहेत.

त्याचबरोबर अजित पवार यांच्याबरोबर स्थापन झालेल्या त्या 80 तासांच्या सरकारचे शिल्पकार अमित शाह होते, असं सांगत अमित शाहांनी त्यावेळी पाठिंबा दिला नसल्याच्या अफवांवर उत्तर दिलं आहे.

80 तासांच्या सरकार बाबत विचारलेल्या प्रश्नाला उत्तर देताना देवेंद्र फडणवीसांनी म्हटलं आहे, "आम्हाला थेट राष्ट्रवादीची ऑफर होती, म्हणजे अजित पवार नाही... थेट राष्ट्रवादीची ऑफर होती. त्यावेळी योग्य त्या चर्चा झाल्या होत्या. व्हायला पाहिजे त्या सर्व चर्चा झाल्या, पण त्यानंतर राष्ट्रवादीच्या प्रमुखांनी त्यांची भूमिका बदलली."

"त्यानंतर दोन-तीन दिवस आम्ही शांत होतो, त्यानंतर मात्र आम्हाला अजित पवारांकडून फिलर आला, त्यांच्याशी आमची चर्चा झाली. त्यांनी शरद पवारांची भूमिका मान्य नाही असं सांगितलं. तीन पक्षाचं सरकार चालू शकत नाही. भाजप-राष्ट्रवादी स्थिर सरकार देऊ शकतील म्हणून मी तयार आहे, असं अजित पवारांनी म्हटलं.

'त्यावेळी जे योग्य वाटलं तेच केलं'

अजित पवारांसोबत झालेल्या शपथविधीनंतरच्या घडामोडींमुळे आता त्या निर्णयाबद्दल काय वाटतं, या प्रश्नावर बोलताना देवेंद्र फडणवीस यांनी म्हटलं, की त्यावेळचा तो निर्णय कदाचित चुकीचा असेल, आज मागे वळून पाहिल्यावर ते केलं नसतं तरी चाललं असतं असं वाटतं. पण जेव्हा सर्व लोक तुमच्या पाठीत खंजीर खुपसतात तेव्हा राजकारणात जगावं लागतं. मग गनिमी कावा करावा लागतो, त्यामुळे तो करण्यात आला. जर सर्वोच्च न्यायालयाचा निर्णय आमच्या विरोधात आला नसता तर आमचं सरकार टिकलं असतं. आमच्याकडे आकडे होते. यावेळी मी हे केलं होतं ते बरोबर होतं."

पण ऐन वेळी शरद पवार यांनी भूमिका का बदलली, तुम्ही फडणवीस आहात म्हणून त्यांनी भूमिका बदलली का, असा प्रश्न पुढे परुळेकरांनी फडणवीसांना केला. त्यावर उत्तर देताना त्यांनी म्हटलं, "फडणवीस आडनाव असल्याने काय काय भूमिका बदलतात हे मी आधीही पाहिलंय. अनेकांनी त्यांच्या भूमिका बदलल्यात. अनेकांनी माझ्या जातीचा उपयोग करून माझ्यावर हल्ला चढवलाय. ज्यांना माझ्यावर हल्ला करायला दुसरा कुठलाच मुद्दा गेल्या पाच वर्षात सापडलेला नाही त्यांनी जातीच्या आधारे माझ्यावर हल्ला केला आहे. त्यामुळे त्यांचा पुरोगामित्वाचा बुरखा फाटला आहे."

अमित शाह यांनी फारसं लक्ष न...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

राज्यात 2019 च्या विधानसभा निवडणुकांनंतर भाजप सोबत येण्यासाठी थेट शरद पवारांनीच ऑफर दिली होती, असा गौप्यस्फोट विरोधी पक्षनेते देवेंद्र फडणवीस यांनी केला आहे.


सामग्री: पत्रकारांनी आदित्य ठाकरे यांच्या निवडणूक लढवण्या विषयी विचारल्यावर ते म्हणाले "बाळासाहेबांनी माझ्यावर कोणतही बंधन घातलं नव्हतं तस मीही घातलेलं नाही. निवडणूक लढवायची की नाही हा त्याचा निर्णय आहे. तुम्ही त्याच्याशी बोला. पण ही निवडणूक तरी तो लढवणार नाही हे निश्चित."

यावेळी उद्धव ठाकरे यांनी शरद पवार यांना टोला देखील हाणला आहे. "मी माझ्या मुलांबरोबरच दुसर्‍यांच्या मुलांचेही लाड करतो. मी त्यांना फक्त धुणीभांडी करायला वापरत नाही," असं उद्धव ठाकरे म्हणाले आहे.

काँग्रेसचे ज्येष्ठ नेते राधाकृष्ण विखे पाटील यांचे चिरंजीव सुजय विखेंच्या भाजप प्रवेशावर बोलताना शरद पवारांनी एक वक्तव्य केलं होतं.

ते म्हणाले होते, "एक व्यक्ती अमूकच जागेसाठी अडून राहतो. तो हट्ट पुरविण्याची जबाबदारी इतरांची नाही. त्यांच्या वडिलांनी त्यांचा हट्ट पुरविला. त्यांना दुसऱ्या पक्षात जाण्याची मुभा दिली. सुजय विखे पाटील हे राज्यातील प्रॉमिसिंग लिडर होते का?"

शरद पवार यांच्यावर टीका करताना ठाकरे पुढे म्हणाले,"ते आधी बोलले होते निवडणूक लढवणार आता नाही म्हणतायेत. हे सर्वांना माहिती आहे ते जे बोलतात त्याच्या विरुद्ध करतात."

मोदी पंतप्रधान होणा नाहीत या पवारांच्या वक्तव्याची फिरक घेताना, राजकारणात शरद पवार मोठे नेते आहेत. पण ते जोतिषी कधी झाले माहिती नाही, असं उद्धव म्हणाले.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

आदित्य ठाकरे ही निवडणूक लढवणार नसल्याचं शिवसेना पक्ष प्रमुख उद्धव ठाकरे यांनी स्पष्ट केलं आहे.


सामग्री: पदार्पणातच राष्ट्रीय आणि आंतरराष्ट्रीय अशा दोन्ही स्पर्धांमध्ये पदक पटकवण्याचा विक्रम मंजू राणीकडे आहे.

उत्कृष्ट कामगिरी हेच जेव्हा लक्ष्य बनतं तेव्हा यश मिळतंच, हे बॉक्सर मंजू राणीने दाखवून दिलं आहे.

आपण कुठल्यातरी खेळात प्रावीण्य मिळवावं, असं तिला लहानपणापासूनच वाटायचं. मग तो खेळ कोणता, हे तिच्यासाठी महत्त्वाचं नव्हतं.

हरियाणातल्या रोहतक जिल्ह्यातल्या तिच्या रिथल फोगाट गावात मुली कबड्डी खेळायच्या. तिनेही कबड्डीने खेळायला सुरुवात केली.

यशस्वी कबड्डीपटू होण्यासाठी लागणारी ऊर्जा आणि चपळता आपल्याकडे आहे, असं मंजूला वाटायचं. ती काही दिवस कबड्डी खेळलीदेखील. मात्र, तिच्या नशिबात वेगळंच होतं.

नव्या स्वप्नाचा जन्म

मंजू राणी कबड्डी उत्तम खेळायची. मात्र, तिचा खेळ बघून ती सांघिक खेळापेक्षा वैयक्तिक खेळ उत्तम खेळू शकेल, असं तिचे प्रशिक्षक साहब सिंह नरवाल यांना वाटलं.

तेव्हा राणीने स्वतःच स्वतःसाठी बॉक्सिंग हा खेळ निवडला. 2012 सालच्या लंडन ऑलिम्पिक्समध्ये तिने एम. सी. मेरी कोमला बॉक्सिंगमध्ये कास्य पदक पटकवताना बघितलं आणि तिथूनच तिला प्रेरणा मिळाली.

मेरी कोमकडून मिळालेली प्रेरणा आणि कबड्डी प्रशिक्षकांनी केलेलं मार्गदर्शन यामुळे ती यापुढे बॉक्सिंग खेळायचं, या निर्णयापर्यंत येऊन पोहोचली.

बॉक्सिंग खेळायचं हा निर्णय घेणं सोपं असलं तरी त्यासाठी आवश्यक सोयी-सुविधा मिळवणं, हे तितकंच अवघड होतं.

मंजूचे वडील सीमा सुरक्षा दलात (BSF) होते. 2010 साली त्यांचा मृत्यू झाला. मंजू आणि तिच्या सहा भावंडांचा खर्च वडिलांच्या पेन्शनवर चालायचा.

अशा सर्व परिस्थितीत मुलांचं भरणपोषण करणं आणि त्यात मंजूचं बॉक्सिंग प्रशिक्षण आणि त्यासाठीचा डाएट, याची काळजी घेणं म्हणजे मंजूच्या आईसाठी तारेवरची कसरतच होती.

केवळ प्रशिक्षण आणि डाएटच नाही तर चांगले बॉक्सिंग ग्लोव्ह घेणंही मंजूसाठी अवघड होतं.

मंजूच्या कबड्डी प्रशिक्षकांनी तिला मानसिक आधार तर दिलाच, शिवाय तिचे पहिले बॉक्सिंग कोच म्हणूनही त्यांनी भूमिका निभावली. त्यांच्याच गावात शेतात मंजू राणीने बॉक्सिंगचे पहिले धडे गिरवले.

सोनेरी सुरुवात

मंजू राणीच्या कुटुंबाकडे आर्थिक चणचण असली तरी मंजूला पाठिंबा देण्यात ते जराही कमी पडले नाही. अल्प संसाधनं मात्र भक्कम पाठबळ या जोरावर 2019 साली सीनिअर नॅशनल बॉक्सिंग चॅम्पियनशीप या स्पर्धेत पदार्पणातच मंजू राणी सुवर्ण पदक पटकावलं.

आपला पहिलाच...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

मेरी कोमला ऑलिंम्पिक्समध्ये कांस्य पदक पटकावताना बघितलं आणि हरियाणाच्या मंजू राणीनेही बॉक्सर व्हायची खूणगाठ बांधली.


सामग्री: पद्मनाभन आधी HAL कंपनीत काम करायचे. ते वर्कर युनियनचे सचिवसुद्धा होते. केंद्र सरकारने रफालचं लढाऊ विमानांचं कंत्राट अनिल अंबानींच्या रिलायन्स डिफेन्सला दिल्यामुळे हिंदुस्थान एरॉनॉटिक्स लिमिटेडच्या (HAL) अंदाजे 3,000 कर्मचाऱ्यांना नोकरी गमावण्याची भीती सतावत आहे.

या कर्मचाऱ्यांची नेमकी संख्या किती, याबद्दल जरा गोंधळच आहे... कंपनीत काम करणारे लोक एक आकडा सांगतात तर ट्रेड युनियनचे लोक दुसराच काहीतरी.

काँग्रेस अध्यक्ष राहुल गांधी शनिवारी कंपनीच्या या कर्मचाऱ्यांशी चर्चा करणार होते. पण त्याच्या 48 तास आधीच एक आदेश काढण्यात आला, की कंपनीच्या वतीने कुणीही सार्वजनिकरीत्या बोलणार नाही. नाही तर तो नियमभंग समजला जाईल. त्यामुळे कंपनीत काम करणारे बरेच जण आमच्याशी बोलले पण नाव न सांगण्याच्या अटीवर.

कर्मचारांच्या अडचणी काय?

ट्रेड युनियन माजी नेते मीनाक्षी सुंदरम सांगतात, "ज्या कंपनीला विमान बनवण्याचा काही अनुभव नाही, अशा कंपनीला रफालचं कंत्राट देणं म्हणजे स्वदेशी कौशल्याचं मोठं नुकसान करणं आहे. यामुळे कंपनीच्या कारभारावर आणि क्षमतेवर परिणाम होईल."

नाव न सांगण्याच्या अटीवर एक कर्मचारी म्हणाला, "या क्षेत्रात जी बुद्धिमत्ता आहे, तिच्यावर या निर्णयाचा चांगलाच परिणाम होईल."

आजी-माजी कर्मचाऱ्यांची हीच व्यथा कंपनीचे माजी अध्यक्ष टी. सुवर्णा राजू यांनी नुकतीच हिंदुस्तान टाइम्सला दिलेल्या एका मुलाखतीतून मांडली होती. "HAL पंचवीस टन वजनी सुखोई-30चं निर्माण करू शकतं. ते तर चौथ्या टप्प्यातलं लढाऊ विमान आहे. अगदी कच्च्या मालापासून सगळं उत्पादन आम्ही इथे करतो. त्यामुळे राफेलची निर्मिती आम्ही नक्कीच करू शकलो असतो."

सप्टेंबरमध्ये निवृत्त झाल्यापासून टी. सूवर्णा राजू यांनी दिलेली ही एकमेव मुलाखत. बीबीसीने त्यांच्याशी वारंवार संपर्क साधण्याचा प्रयत्न केला. पण ते ना अन्य कुणाशीही बोललेले आहेत ना त्यांनी बीबीसीला मुलाखत नाकारली आहे.

रफाल करारावरून काँग्रेस आणि इतर विरोधी पक्ष केंद्र सरकारवर सडेतोड टीका करत आहेत. काँग्रेसप्रणित UPAच्या काळात HAL कंपनीला 108 विमानांची निर्मिती करायची होती. त्याशिवाय 18 विमानं डसॉ एव्हिएशनला थेट पाठवायचे होते.

राजू यांनी या मुलाखतीत सांगितलं की, "डसॉ आणि HAL यांच्यात एक परस्पर करारही झाला होता. कागदपत्रांवर स्वाक्षऱ्या करून त्या फाईल सरकारच्या स्वाधीन करण्यात आल्या होत्या. तुम्ही सरकारला फाईल...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

"HAL बंद तर पडणार नाही. तसं झालं तर वायुसेनेचं कंबरडंच मोडेल," आनंद पद्मनाभन सांगतात. "जर रफालचं कंत्राट HALला मिळालं असतं तर कंपनीचं भविष्य आणखी उज्ज्वल झालं असतं."


सामग्री: पद्मावत चित्रपटात दीपिका पदुकोणने राणी पद्मावती यांची भूमिका साकारली आहे.

आपल्या आजीचा किंवा एखाद्या पूर्वजाचा व्हावा तसा उल्लेख पद्मावतीचा एखाद्या राजपूत घरात होत असतो. प्रत्येक कथेत ती एक सुंदर आणि शूर अशी राजपूत राजकन्या असते. तिचं लग्न चित्तोडच्या राजाशी होतं आणि तिचा मृत्यू चितेवर होतो.

काही कथांमध्ये चितेची जागा 'जोहर'ने घेतलेली असते. आपले राजे ठार किंवा बंदी झाले आहेत, हे कळल्यानंतर त्या स्त्रियांनी एकत्रितपणे स्वतःला अग्नीस समर्पण म्हणजे जोहार करणं. तर इतर काही कथांमध्ये पद्मावती सती जाताना दिसते.

या सार्‍या कथांमध्ये अल्लाउद्दीन खिलजीचं पात्र येतं. त्याने तिला पाहिलेलं नसतं, केवळ तिच्या सौंदर्याविषयी ऐकलेलं असतं. या सुंदर राजकन्येच्या कल्पनेच्या प्रेमात पडलेला खिलजी चित्तोडवर चढाई करतो. तो हे युद्ध जिंकतो खरा पण तो तिला मिळवू शकत नाही, तिला पाहू शकत नाही. कारण त्याआधीच ती अग्निसमर्पण करून मरण पत्करते!

मी ज्या वातावरणात वाढले, ज्या संस्कारांत वाढले त्यांचा भागच आहे ही गोष्ट! बालपणापासून अनेकोवेळा मी ही कथा ऐकली आहे. पण कधीच या गोष्टीची सत्यता पडताळून बघावी, याची खरं म्हणजे गरजच वाटली नाही! जे ऐकत गेले ते सारं खरंच मानत गेले.

त्यामुळे माझ्यासाठी आणि माझ्या भावंडांसाठी पद्मावती म्हणजे एक कल्पनारंजन कधीच नव्हते, ती आमच्यासाठी एक खरीखुरी हाडामासाची सुंदर, कुलीन आणि सगळ्यांत महत्त्वाचं म्हणजे एक शूर बाई आहे!

इतिहास की मौखिक परंपरा?

ऐतिहासिक पुरावे आणि दावे काहीही सांगोत, पण त्याने का आमच्या या मौखिक परंपरेने चालत आलेल्या पद्मावतीच्या कहाणीला तडा जातो! वस्तुनिष्ठ इतिहासाच्या परिभाषेत पद्मावती असो अगर नसो, आमच्याकडे चालत आलेल्या कहाण्यांमध्ये मात्र तिचं असणं नाकारता येऊच शकत नाही! प्रश्न ऐतिहासिक पुराव्यांवर आधारित सत्यासत्यतेचा नसून पिढ्यानुपिढ्या या गोष्टीच्या चालत येण्याचा आहे! हे चालत येणं थोडंच नाकारता येऊ शकतं!

पद्मावत चित्रपटात रणवीर सिंग अल्लाऊद्दीन खिलजीच्या भूमिकेत आहे.

म्हणून जेव्हा इतिहासकार म्हणतात की पद्मावती नावाची कुणी बाई अस्तित्वातच नव्हती, तेव्हा पद्मावतीबाबतच्या माझ्या आकलनात काही विशेष फरक पडत नाही. कारण माझ्यासाठी ती एक ऐतिहासिक वस्तुनिष्ठ तथ्य नसून एक सांस्कृतिक खूण आहे, एक अभिमानाने सांगता यावी, ऐकता यावी अशी गोष्ट आहे.

ती खरी होती अगर नव्हती, यामुळे माझा सांस्कृतिक अवकाश...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

राणी पद्मावती खरंच अस्तित्वात होती का, हे शोधण्यासाठी सगळे इतिहासात डोकावून पाहत आहेत. पण 'कथनमीमांसा' किंवा 'नॅरेटिव्ह स्टडीज' नावाची नवी ज्ञानशाखा या वादाकडे पूर्णतः वेगळ्या नजरेने पाहते.


सामग्री: पद्मावती चित्रपटात रणवीर सिंह अलाउद्दीन खिलजीची भूमिका साकारत आहे.

कोणत्याही चित्रपटात तीन पात्रं महत्त्वाची असतात - हिरो, हिरोइन आणि व्हिलन. या चित्रपटात खिलजी व्हिलन आहे. मात्र वीस वर्षं दिल्लीच्या तख्तावर बसलेला खिलजी प्रत्यक्षात खलनायक होता का? इतिहास त्याच्याविषयी काय सांगतो?

मध्ययुगीन भारताचे जाणकार आणि अलीगड मुस्लीम विद्यापीठातले इतिहास विभागाचे प्रमुख आणि प्राध्यापक सय्यद अली नदीम रजावी यांनी अलाउद्दीनसंदर्भात भूमिका मांडली - "काल्पनिक पात्र असलेल्या महाराणी पद्मिनी यांना 'पद्मावती' चित्रपटात कसं दाखवण्यात आलं आहे, यावरून वादाला तोंड फुटलं आहे. त्यानिमित्तानं विरोध, आंदोलनं होत आहेत. मात्र प्रत्यक्षात भन्साळी यांच्याकडून चित्रपटात अलाउद्दीन खिलजीवर अन्याय झाला आहे."

ते पुढे सांगतात, "चित्रपटात अलाउद्दीनला अत्यंत क्रूर, जंगली आणि जुलमी प्रशासक दाखवण्यात आलं आहे. समोरचे पदार्थ ओरबाडून खाणारा, विचित्र कपडे घालणारा, अशी त्याची प्रतिमा चित्रपटात रंगवण्यात आली आहे. प्रत्यक्षात मात्र अलाउद्दीन अत्यंत सुसंस्कृत होता. त्यानं अंगीकारलेली ध्येयधोरणं काळाच्या पुढचा विचार करणारी होती. या निर्णयांचे परिणाम आजही दिसतात."

"अलाउद्दीन हे ऐतिहासिक व्यक्तिमत्त्व आहे. त्याच्या जीवनाबाबत सगळा तपशील सगळ्यांना उपलब्ध आहे. भारताच्या सगळ्यांत ज्ञानी विद्वान राजांमध्ये अलाउद्दीनचा समावेश होतो."

दिल्लीवर तुर्कस्तानातल्या राजांची हुकूमत सुरू झाल्यापासून खिलजी वंशाच्या राजांनी भारतावर राज्य केलं आहे.

प्रा. रजावी सांगतात, "खिलजी वंशाच्या राजांच्या आधी दिल्लीवर इल्तुतमिश, बलबन आणि रजिया सुलतान यांनी राज्य केलं होतं. मात्र त्यांनी स्थानिक नागरिकांना प्रशासनात स्थान दिलं नाही. केवळ तुर्कस्तानच्या लोकांकडेच महत्त्वाच्या जबाबदाऱ्या असायच्या. म्हणूनच त्या राजवटीला तुर्कांची राजवट म्हटलं जायचं."

बाजारभाव नियंत्रण

रजावी यांच्या मते जलाउद्दीन खिलजी दिल्लीचा सुलतान झाल्यावर त्यानं भारतीय लोकांना प्रशासनात सामील करून घेण्यास सुरुवात झाली. या कालखंडाला 'खिलजी क्रांती' असं म्हटलं जातं. अलाउद्दीन खिलजीनं हा वारसा पुढे चालवला. ते केवळ परकीय तुर्कांचं सरकार नव्हतं."

"ज्या 'गंगाजमुनी' संस्कृतीसाठी भारत ओळखला जातो त्या विविधांगी संस्कृतीचा वारसा अकबरनं पुढे चालवला. मात्र याची मुहूर्तमेढ अलाउद्दीन खिलजीनं रोवली होती."

अलाउद्दीननं...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

मूळ तुर्कस्तानचा अलाउद्दीन खिलजी 1296 मध्ये दिल्लीचा सुलतान झाला. या घटनेच्या 721 वर्षांनंतर अलाउद्दीनचा संदर्भ असलेला 'पद्मावती' चित्रपट वादाच्या भोवऱ्यात अडकला आहे. रणवीर सिंह अलाउद्दीनची भूमिका साकारत आहेत.


सामग्री: पद्मावती वाघ

"तुम्ही मुंबई पुण्यात गेलात आणि कोणी विचारलं खान्देशच्या कोणत्या भागातून तुम्ही आलात आणि तुम्ही रावेर सांगितलं तर समोरच्याचं ठरलेलं उत्तर असतं, अरे, मग तुम्हाला काय कमी! हा भाग सधन आहे तसा," जळगावमधले पत्रकार सचिन गोसावी मला रावेरला जाताना सांगत होते.

पण याच रावेर तालुक्यात अनेक आदिवासी गावंही येतात. याच गावांमधले मजूर केळी आणि पपयांच्या बागांमध्ये 100 रूपये रोजाने मजूरी करतात. सधन असणाऱ्या रावेर तालुक्यात बहुतांश जनता साध्या-साध्या सुविधांनी वंचित आहे हा इथला विरोधाभास.

याच जनतेपैकी काही मजुरांचा अपघाती मृत्यू झाल्याच्या बातमीसाठी मी या भागात आले होते. चार दिवसांपूर्वी रावेर तालुक्यातल्या तीन गावांमधल्या पंधरा जणांचा पपया भरून घेऊन जाणारा ट्रक उलटल्यामुळे मृत्यू झाला. यात आभोडा गावातल्या दहा जणांचा समावेश आहे.

आभोडा गावात आल्यावरच दिसला तो इथल्या सुविधांचा अभाव. अपघाताच्या दुसऱ्याच दिवशी इथे आल्याने गावावर शोककळा तर पसरली होतीच. आदल्या दिवशी संपूर्ण गावात चूल पेटली नव्हती. वाघ कुटुंबाच्या घरासमोर काही पुरुष मंडळी बसली होती. मधून मधून कोणी भावकीतलं भेटायला यायचं आणि आतून महिलांचे रडण्याचे आवाज यायचे.

पद्मावती वाघ यांच्यावर आभाळ कोसळलं होतं. त्यांचा मुलगा, सून आणि तीन वर्षांचा नातू या अपघातात मृत्यूमुखी पडले होते. आता त्यांच्या घरात फक्त 11 वर्षांचा नातू आणि त्या शिल्लक आहेत.

"गावात भीक मागून मागून लेकाला मोठं केलं आणि आता लेक, त्याची बायको आणि माझा नातू हातातून गेले. आता मी म्हातारीने काय करावं," त्या केविलवाण्या आवाजात विचारत होत्या.

पद्मवती बाईंच्या घरात दैन्य नजरेस पडत होतंच. आधीच्या खोपटाशेजारी घरकुल योजनेत त्यांना एक खोली बांधून मिळाली इतकीच त्यांची मिळकत.

माझ्याशी बोलताना त्यांनी संयम ठेवला खरा पण नातेवाईक महिला भेटायला आणि धान्य द्यायला आल्यानंतर त्यांचा बांध फुटला. नातवाची आठवण काढून रडायला लागल्या. "माझा हुशार नातू, सारखा माझ्याकडे खाऊ मागायचा. किती उंच होता. तो घरी येईल म्हणून मी वाट पाहात होते तर कापडात बांधूनच घरी आला."

बाहेर बसलेल्या पुरुषांचे अध्येमध्ये आवाज यायचे, कोणी आतमध्ये डोकावायचं. एवढ्याश्या खोलीत अंधार होता, त्यामुळे दारात आलेल्या प्रत्येकाला बाजूला व्हायला सांगावं लागायचं कारण प्रकाश अडत होता. घरात लाईटचा बल्ब दिसत असला तरी वीज नव्हती आणि जितका वेळ मी तिथे होती...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

जळगावहून पुढे रावेरचा रस्ता धरला की केळीच्या बागा दिसायला लागतात. हा भागच केळीच्या बागांसाठी प्रसिद्ध आहे. शेजारी धुळे जिल्ह्यात पपईच्या बागा असतात.


सामग्री: पबजी मोबाईल गेम आणि तत्सम अॅपवर बंदी घातल्यामुळे नाराज झालेल्या भारताच्या तरूणाईचं आव्हान नरेंद्र मोदी यांच्यासमोर आहे.

कोरोना व्हायरसची साथ असूनसुद्धा JEE आणि NEET या दोन परीक्षा घेण्याचा निर्णय केंद्र सरकारने घेतला होता. सरकारच्या या निर्णयावर विद्यार्थ्यांकडून मोठ्या प्रमाणात टीका झाली.

या प्रकरणी ट्विटरवर मोहीमही चालवण्यात आली. JEE आणि NEET परीक्षा स्थगित करण्यात यावी, अशी मागणी करण्यात आली.

पबजीचा खेळ खल्लास

पबजी या मोबाईलवर खेळता येऊ शकणाऱ्या लोकप्रिय गेमसह 118 इतर अॅपवर केंद्र सरकारने 2 सप्टेंबर रोजी बंदी घातली. चीनशी संबंधित अॅपवर बंदी घालण्याच्या मोहिमेचा हा एक भाग होता.

यापूर्वीही 106 इतर चिनी अॅपवर भारताने बंदी घातली होती. लडाखमध्ये सुरू असलेल्या भारत-चीन सीमावादाच्या पार्श्वभूमीवर हा संपूर्ण घटनाक्रम घडला.

इतर अॅप्सवर बंदी घालण्यात येत असतानाही पबजी मोबाईल गेमची लोकप्रियता कायम होती. सेन्सॉर टॉवर या अमेरिकन संस्थेच्या माहितीनुसार, भारतात या गेमचे सर्वाधिक वापरकर्ते होते. 2 जुलैपर्यंत जगभरात 73.4 कोटी वेळा हा गेम डाऊनलोड करण्यात आला आहे. त्यापैकी 24 टक्के म्हणजेच 17.5 कोटी डाऊनलोड भारतात करण्यात आले आहेत.

गेम डाऊनलोड करण्याबाबत चीन दुसऱ्या क्रमांकावर असून इथं जगातील 16.7 टक्के वापरकर्ते आहेत, तर अमेरिकेत 6.4 टक्के डाऊनलोड आहेत.

पबजी गेमवर बंदी घातल्यामुळे गेम खेळणाऱ्या तरूण वर्गात संमिश्र वातावरण आहे.

काहींनी याबाबत प्रकट नाराजी दर्शवली आहेत, तर काही जण चीनला धडा शिकवण्यासाठी हे पाऊल योग्य असल्याचं म्हणत आहेत.

भारतात गेमिंग चॅनल चालवणारे अनेक युट्यूबर्स आहेत. या लोकांनी गेम खेळून आपला लाखोंचा चाहता वर्ग तयार केला आहे.

आदी सावंत हे डायनामो गेमिंग नावाचं एक युट्यूब चॅनल चालवतात. त्यांचे 80 लाख 43 हजार सबस्क्रायबर्स आहेत.

त्यांनी नुकतंच शेवटचं पबजी मोबाईल लाईव्ह स्ट्रीम केलं. यामध्ये ते म्हणाले, "मी अतिशय दुःखी आहे. पण फक्त पबजीवर बंदी घालण्यात आली आहे. युट्यूबवर नाही. त्यामुळे इतर कोणत्या तरी पद्धतीने मी तुमच्याशी संपर्कात राहण्याचा प्रयत्न करेन.

रोनी दासगुप्ता युट्यूबवर रॉकनी गेम्स नावाचं चॅनल चालवतात. त्यांचे जवळपास 11 लाख सबस्क्रायबर्स आहेत. त्यांच्या मते, "हा एक वाईट दिवस आहे. पण असं होण्यासाठी काही कारण आहे. लोकांची इ्च्छा असेल, तर ही बंदी आम्ही स्वीकारू."

व्यावसायिक...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांचा विजय आणि त्यांच्या लोकप्रियतेमध्ये सोशल मीडियाची भूमिका अतिशय महत्त्वाची होती, असं सांगितलं जातं. पण सध्या याच सोशल मीडियाचा नकारात्मक परिणाम मोदींच्या लोकप्रियतेवर होत आहे की काय, असा प्रश्न उपस्थित करण्यात येत आहे.


सामग्री: पबजी, वी चॅट, लुडो, वॉल्ट यांच्यासह तब्बल 118 मोबाईल अॅप्सवर भारताच्या इलेक्ट्रॉनिक तसंच माहिती आणि प्रसारण मंत्रालयाने बंदी घातली आहे.

माहिती तंत्रज्ञान कायदा 69 A नुसार भारताचं सुरक्षा आणि सार्वभौमतेला धोका असल्याचं सांगत केंद्र सरकारने या अॅपवर बंदी घातली आहे.

सध्या मोठ्या संख्येने खेळला जाणारा पबजी गेम, तसंच वीचॅट वर्क, वीचॅट रिडींग, लिविक, लुडो वर्ल्ड आणि मोबाईलमधील फोटो लपवण्यासाठी वापरले जाणारे गॅलरी वॉल्ट, गॅलरी लॉक या अॅप्सचा बंदी घातलेल्या यादीत समावेश आहे.

PUBG गेम बंद करा अशी मागणी गेल्या काही वर्षांपासून मोठ्या संख्येने पालक करत होते. यासाठी मुंबई हायकोर्टात याचिकाही दाखल करण्यात आली होती.

बुधवारी (2 सप्टेंबर) केंद्रीय इलेक्ट्रॉनिक तसंच माहिती आणि प्रसारण मंत्रालयाने एक प्रसिद्धीपत्रक काढून संबधित अॅप्सवर कारवाई करत असल्याची घोषणा केली.

केंद्र सरकारने बंदी घातलेल्या अॅप्सची यादी खालीलप्रमाणे -

1.APUS Launcher Pro- Theme, Live Wallpapers, Smart

2.APUS Launcher -Theme, Call Show, Wallpaper, HideApps

3.APUS Security -Antivirus, Phone security, Cleaner

4.APUS Turbo Cleaner 2020- Junk Cleaner, Anti-Virus

5.APUS Flashlight-Free & Bright

6.Cut Cut - Cut Out & Photo Background Editor

7.Baidu

8.Baidu Express Edition

9.FaceU - Inspire your Beauty

10.ShareSave by Xiaomi: Latest gadgets, amazing deals

11.CamCard - Business Card Reader

12.CamCard Business

13.CamCard for Salesforce

14.CamOCR

15.InNote

16.VooV Meeting - Tencent Video Conferencing

17.Super Clean - Master of Cleaner, Phone Booster

18.WeChat reading

19.Government WeChat

20.Small Q brush

21.Tencent Weiyun

22.Pitu

23.WeChat Work

24.Cyber Hunter

25.Cyber Hunter Lite

26.Knives Out-No rules, just fight!

27.Super Mecha Champions

28.LifeAfter

29.Dawn of Isles

30.Ludo World-Ludo Superstar

31.Chess Rush

32.PUBG MOBILE Nordic Map: Livik

33.PUBG MOBILE LITE

34.Rise of Kingdoms: Lost Crusade

35.Art of Conquest: Dark Horizon

36.Dank Tanks

37.Warpath

38.Game of Sultans

39.Gallery Vault - Hide Pictures And Videos

40.Smart AppLock (App Protect)

41.Message Lock (SMS Lock)-Gallery Vault Developer Team

42.Hide...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

भारत सरकारनं 118 मोबाईल अॅपवर बंदी घातली आहे. त्यात पबजी गेमचा सुद्धा समावेश आहे.


सामग्री: पब्जी हा खेळ जगभरातील तरुणांमध्ये लोकप्रिय आहे.

PUBG (Player Unknowns Battleground) हा केवळ देशभरात नव्हे तर जगभरात अत्यंत लोकप्रिय असा मोबाईल गेम आहे. या गेमने असंख्य माणसांना वेड लावलं आहे.

भारतातही अनेक तरुणतरुणींना या गेमने भुरळ घातली आहे. या गेमसंदर्भात सोशल मीडियावर अनेक ग्रुप्स आणि पूल्स तयार झाले आहेत, जे एकत्र येऊन हा गेम खेळतात.

त्यातच 'सार्वजनिक ठिकाणी मोबाईलवर PUBG खेळणाऱ्या व्यक्तींवर सक्त कारवाई केली जाईल,' असे पत्रक गुजरात पोलिसांनी जारी केल्याची बातमी पसरली आहे.

देशभरात PUBG खेळण्यावर बंदी घातल्याचा आदेश न्यायालयाने दिल्याचा एक मेसेजही व्हायरल झाला आहे. बीबीसीने हाती घेतलेल्या शोधमोहिमेत या बातम्या खोट्या असल्याचं स्पष्ट झालं आहे.

पब्जीचं वेड जगभर आहे.

काय आहे PUBG?

मार्च 2017 मध्ये लाँच झालेला हा गेम जपानच्या 'बॅटल रॉयल' या थ्रिलर चित्रपटावर आधारित आहे. या चित्रपटात विद्यार्थी गट सरकारविरुद्ध संघर्ष करताना मृत्यूला कवटाळतो.

PUBG मध्ये शंभर खेळाडू पॅराशूटद्वारे एका बेटावर अवतरतात. शस्त्रांसह ते एकमेकांशी भिडतात. जो खेळाडू या मारामारीत स्वत:चा जीव वाचवून तग धरतो तो विजयी होतो.

PUBG गेमवर बंदीसंदर्भात व्हायरल पोस्ट्स व्हॉट्सअॅप, फेसबुक आणि ट्विटरच्या माध्यमातून सैरावैरा होत होत्या.

एका मेसेजनुसार महाराष्ट्र न्यायालयाने बंदीचा आदेश दिला आहे. अर्थात तो मेसेज खोटा होता कारण त्याच्या नावातच गडबड होती. "महाराष्ट्र न्यायालयाने हा आदेश दिला आहे," असं मेसेजमध्ये नमूद करण्यात आलं होतं. मात्र महाराष्ट्र न्यायालय असं न्यायालयाचं नावच नाही. बॉम्बे हायकोर्ट असं न्यायालयाचं नाव असून त्यांनी हा आदेश दिलेला नाही.

@PUBG हा गेम खेळता येणार नाही आणि त्यासंदर्भात टेन्सेंट गेम्स कॉर्पोरेशनला कायदेशीर नोटीस देण्यात आली आहे," या फेक आदेशात व्याकरणाच्या असंख्य चुका आहेत.

अधिकृत आदेशात असा हलगर्जीपणा कधीच नसतो. मॅजिस्ट्रेटचं स्पेलिंग magistrates ऐवजी majestratives झालं आहे.

आदेशाच्या शेवटी प्रीजज अशा पदाचा उल्लेख आहे. भारतीय न्यायव्यवस्थेत अशा नावाचं कोणतंही पद नाही.

आदेश के. श्रीनिवासलू यांच्या नावाने काढण्यात आला आहे. राज्यात कार्यरत न्याययंत्रणेत अशा नावाची व्यक्ती कार्यरत नसल्याचं स्पष्ट झालं आहे.

पब्जीसंदर्भात गुजरात आणि महाराष्ट्रात फेक मेसेज फिरत आहेत

गुजरात पोलिसांच्या नावाने फिरत...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

सार्वजनिक ठिकाणी PUBG खेळताय? मग तुम्हाला अटक होऊ शकते, असे मेसेजेस सध्या गुजरात आणि महाराष्ट्रात फिरत आहेत. पण त्यात कितपत सत्य आहे?


सामग्री: पब्जीवर बंदीची कारवाई झाल्यामुळे देशभरातले पालक आनंदले असतील अशा आशयाचे मीम्स सोशल मीडियावर फिरू लागले. त्याचवेळी दिवसदिवस पब्जी खेळणारे काय मनस्थितीत असतील हे दाखवणारे मीम्सही जोरदार फिरू लागले.  24 तासाहून जास्त वेळ या मीम्सचा महापूर लोटला. नेटिझन्सच्या प्रतिभेला धुमारे फुटल्याचं लक्षण असणारे काही मीम्स आणि प्रतिक्रिया तुमच्यासाठी.

बीबीसी मराठीने केलेल्या बातमीवर वाचक प्रफुल्ल राऊत म्हणतात, छान झालं, तरुण पिढी आता कामाला लागेल, नाहीतर हातात 24 तास मोबाईल असतो.

सरकारने एकदम चांगला निर्णय घेतला आहे असं सुधीर वाखुरे म्हणतात.

हेमंत म्हात्रे म्हणतात, खरंतर सगळ्याच गेम्सवर बंदी घालायला हवी, तरुण पिढीचं विशेषत: लहान मुलांचं गेम्समुळे खूप नुकसान होतं.

राहुल कांबळेंनी म्हटलंय की पोरं पब्जीवर फ्रस्ट्रेशन काढायची, यांनी जीडीपीचं फ्रस्ट्रेशन पब्जीवर काढलंय.

मनोज मोरे यांना हा निर्णय योग्य वाटत नाही. ते म्हणतात, मॅच हरल्यावर टीव्ही तोडणारे आणि चीनने सीमेवर हल्ला केला म्हणून अॅपवर बंदी घालणारं सरकार -कसलाच फरक दिसत  नाही, दोघेही आततायी.

विकास पवार लिहितात की अॅप बंद करून लोकांची दिशाभूल करू नका. भारतीय लोकांच्या भावनांशी खेळू नका.

हे सरकार काल्पनिक घटनेवर आधारित नाही, यांचा लोकांच्या जीवनाशी काहीही संबंध नाही असं नयन सोनटक्के म्हणतात.

मनोज भुवड म्हणतात जीडीपीवरचं लक्ष हटवण्याचा हा प्रयत्न आहे.

तुळशीदास शेळके यांनी सरकारच्या निर्णयाचं स्वागत करताना म्हटलंय की खूप छान निर्णय, भारतीयांना अकार्यक्षम करणारा पब्जी हा खेळ होता.

कार्तिक गांगुर्डे म्हणतात, बंदी घालून काय फायदा-बंदी घातलेली अॅप्स अजून वेबसाईटवर उपलब्ध आहेत.

विक्रम पाटेकर यांनी अनुप्रास साधला आहे. चीन आमच्या मॅपवर हल्ला करत आहेत, आम्ही त्यांच्या अॅपवर हल्ला करत आहोत.

कुणाल कुंभार म्हणतात की, आभार मानले पाहिजेत सरकारचे कारण त्या पब्जी गेममुळे आताची पिढी वाया चालली होती.

रोहिदास पिंगळे यांनीही सरकारच्या निर्णयाचं कौतुक केलं आहे. खूप बरं केलं पब्जीवर बंदी घालण्यात आली. कॉलनी, रुम्स, रस्त्यावर जिथे बघावं तिथे पोरं गेम खेळत होती. कॉल घेण्यासही तयार नसत. पण नुसता गेम बंद करून चालणार नाही. सरकारने आता खरे प्रश्नही सोडवायला हवेत.

पब्जीसाठी नवा महागडा फोन घेणाऱ्यांची अवस्था

और करो व्हीडिओ डिस्लाईक्स

ढिनच्यॅक ढिच्यॅक (भारतीय पालक)

अखेर तो दिवस...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

बुधवारी केंद्र सरकारने चिनी बनावटीच्या 118 अॅप्सवर बंदी घालण्याचा निर्णय घेतला. यापैकी प्रमुख नाव होतं पब्जी हा गेम. तरुणांमध्ये प्रचंड लोकप्रिय असा हा गेम. मुलामुलींचा अभ्यासाचा वेळ वाया घालवणारा खेळ अशी पालकांमध्ये त्याची प्रतिमा होती.


सामग्री: पब्लिक सेफ्टी अॅक्ट अंतर्गत ताब्यात घेण्यात आलेल्या तरूणांची संख्या नेमकी किती आहे, हे सांगायला यंत्रणांनी मात्र नकार दिलाय. अशाच कुटुंबातील एका आईची आणि एका पत्नीची बीबीसीने भेट घेतली.

बीबीसीचे प्रतिनिधी आमिर पीरझादा आणि नेहा शर्मा यांचा हा ग्राऊंड रिपोर्ट.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

काश्मीरमधून कलम 370 हटवल्यानंतर गेल्या पंधरा दिवसांमध्ये अनेक तरुण काश्मीरींना सुरक्षा यंत्रणांनी ताब्यात घेतल्याची माहिती पुढे येत आहे.


सामग्री: परंतु पोलिसांनी या दंगलीशी निगडित कागदपत्रं सार्वजनिकरीत्या उपलब्ध करून द्यायला नकार दिला आहे. या पार्श्वभूमीवर ईशान्य दिल्लीत घडलेल्या दंगलींशी संबंधित माहिती जमवणं आव्हानात्मक झालेलं आहे, पण बीबीसीने तपासाशी संबंधित न्यायालयीन आदेश, आरोपपत्रं यांच्या प्रती मिळवून तपास प्रक्रिया समजून घेण्याचा प्रयत्न केला.

दिल्ली दंगलीमागे अनेक कारणं होती असा पोलिसांचा दावा आहे. दिल्ली कडकडडुमा कोर्टात पोलिसांनी सादर केलेल्या घटनाक्रमांमध्ये त्या कारणांचा उल्लेख केला गेलाय. त्या घटनाक्रमांचा शोध घेत असताना बीबीसीच्या हाती काही गोष्टी लागल्या आहेत. बीबीसी हिंदीच्या प्रतिनिधी किर्ती दुबे यांचा रिपोर्ट.

हेही पाहिलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

दिल्ली पोलिसांनी दिल्ली दंगलीशी संबंधित 751 प्राथमिक माहिती अहवाल (FIR) दाखल केले आहेत.


सामग्री: परंतु सगळ्यांनाच हे पर्याय खुले नव्हते. कोरोनाचा प्रादुर्भाव वाढत जाणार हे लक्षात आल्यावर लॉकडाऊन लागू करण्यात आला. सांस्कृतिक राजधानी असलेल्या पुण्यातल्या रेड लाईट एरियात कोरोनामुळे 'धंदा' पारच बसला. छायाचित्रकार देवदत्त कशाळीकर यांनी या भागाला भेट देत तिथल्या विदारकतेला कॅमेऱ्यात कैद केलं.

पत्रे लावून पुण्यातील रेड लाईट एरिया सील होताना पहिला होता. तिकडे कोरोना पॉझिटिव्ह केस आढळल्याचं मी तरी ऐकलं नव्हतं. मग एरिया सील का केला असावा? असा विचार मनात आला आणि लक्षात आलं की, शरीराचा शरीराशी थेट संबंध असतो इथे. अशावेळी कसलं आलंय सॅनिटायझर, मास्क आणि कसलं सोशल डिस्टन्सिंग? झर्रकन सर्व चित्र डोळ्यासमोरून तरळलं.

तब्बल सव्वा दोन महिने झाले तरीही  पत्रे घालताना पलीकडे उभ्या असलेल्या 'त्या' बायका ,लहान पोरं आणि आणि त्यांचे चेहरे डोळ्यासमोरून जात नव्हते. पण प्रत्यक्ष  बोलायला आणि विषय समजावून घ्यायला त्या ठिकाणी  जायची हिंमत होत नव्हती. बरं तिथं जावं तर कोणाकडून तरी माहिती मिळेल अशा आशेवर मी होतो. पण तिथं  गेल्यावर कुणी आपल्याला फोटो काढू देईल का हा प्रश्न होताच.

मग मित्राच्या मुलाबरोबर बोललो. त्याने तिकडच्या एका समाजसेवकाची गाठ घालून दिली, मग ठरलं आणि  पोहोचलो. तिथे देवदासी महिला आणि वेश्यांसाठी तळमळीने अनेक वर्षे काम करणाऱ्या प्रकाश यादव यांना भेटलो.

त्यांनी मला या ठिकाणची अख्खी ''सिस्टीम'' समजावून सांगितली. एकवेळ घरातले लोकही काळजी घेणार नाहीत,  एवढी हा माणूस गेली अनेक वर्षं इथल्या महिलांची आणि त्यांच्या लहानग्यांची काळजी घेतोय.

हमीदभाई उर्फ हमीद सलमानी नावाचे गृहस्थ मला इथेच भेटलं. रेड लाईट एरिया मध्ये एचआयव्हीबाधित  महिलांसाठी व टीबीची लक्षणं असणाऱ्या सर्व  महिलांसाठी सर्वस्व पणाला लावून काम करणारा हा माणूस.

हमीद सलमानी

प्रिया नावाच्या एका  समाजसेविकेने मला वस्तीमधील काही घरं दाखवली. पुढे दोन दिवसांनी सकाळीच मी रेड लाईट एरियामध्ये  पोहोचलो. तिथं पाहिलं तर मुख्य रस्त्यावरच दोन बायका एकमेकींच्या झिंज्या उपटत होत्या. त्यांचा आविर्भाव पाहून पुन्हा विचार आला आता जाऊ की नको... पण मित्राचा मुलगा तेवढ्यात आला व आम्ही आत गेलो .

माणूस चालू लागला तरी दोन्ही खांदे  भिंतीला घासतील असे अंधारे बोळ, त्यात असंख्य सिगारेटची थोटकं, मध्येच डोकावणारे उंदीर आणि त्यातून जाणाऱ्या पाईपलाईनमध्ये गडद अंधार. आतली घरं कशी असतील या...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

कोरोना व्हायरस हा शब्द आपल्या आयुष्यात आला आणि ठाण मांडून बसला. लॉकडाऊनमुळे अनेकांचं वर्क फ्रॉम होम सुरू झालं. हाताला काम नसल्याने आणि जेवणाची भ्रांत असल्याने लाखो स्थलांतरित कामगारांनी घरचा रस्ता धरला.


सामग्री: परंपरा आणि सांस्कृतिक वारसा टिकवून ठेवण्याचं कार्य भाषेच्या माध्यमातून केलं जातं. भाषेमुळेच संस्कृतीची देवाणघेवाण होते. पण एखादी भाषा किंवा त्यातील बोली लोप पावत असेल तर त्याचा दूरगामी परिणाम संस्कृतीवरही होतो. त्यामुळेच की काय, भाषा हा कोणत्याही संस्कृतीच्या अस्मितेचा विषय मानला गेला आहे.

आज मराठी राजभाषा दिन. या निमित्ताने मराठीतील लोप पावत चाललेल्या बोलीभाषांची माहिती घेण्याचा प्रयत्न आम्ही केला आहे.

महाराष्ट्राचे भौगोलिक आणि राजकीयदृष्ट्या पाच भाग पडलेले आहेत. त्यामध्ये खानदेश, विदर्भ, मराठवाडा, कोकण आणि उर्वरित महाराष्ट्र यांचा समावेश आहे. याशिवाय कर्नाटक-तेलंगणच्या सीमावर्ती भागाचाही विचार केला जातो.

सध्याच्या काळात महाराष्ट्रात वैदर्भीय बोली, मराठवाडी बोली, कोकणातील बोली आणि उर्वरित महाराष्ट्रातील कोल्हापुरी, आगरी, पुणेरी, मालवणी, वऱ्हाडी, झाडीबोली, अहिराणी, डांगी, कोकणी या अशा अनेक बोलींचा मराठीत समावेश आहे.

लोप पावत चाललेल्या बोलीभाषा पुढीलप्रमाणे -

कोळी भाषा

होय, वरकरणी हे खरं वाटणार नाही, पण कोळी भाषा संकटात असल्याचं मत डॉ. सुधीर देवरे व्यक्त करतात. डॉ. देवरे हे भाषा, कला, लोकजीवन आणि लोकवाङमयांचे अभ्यासक आहेत. त्यांनी अहिराणी भाषेवर विपुल लेखन केलेलं आहे.

डॉ. देवरे सांगतात, "महाराष्ट्रातील किनारी भागात प्रामुख्याने राहणारा कोळी समाज पूर्वी एकत्र राहत होता. त्यातून त्यांची कोळी भाषा आणि संस्कृती विकसित होत गेली. पण मासेमारी व्यवसायात मोठ्या प्रमाणात बदल झाल्यामुळे कोळी बांधवांना आपलं राहतं ठिकाण सोडण्याची वेळ आली. मासेमारी सोडून हा समाज बांधकाम मजुरी, शेतमजुरी तसंच शहरी भागाकडे मोठ्या प्रमाणावर वळला. त्यामुळे एकत्र राहणारा समाज विखुरला गेला आहे. याचा परिणाम भविष्यात त्यांच्या भाषेवर होऊ शकतो."

कोळी समाज

कोळी गीते आणि इतर मुबलक लेखन असूनसुद्धा बोलणारे व्यक्ती विखुरल्यामुळे कोळी भाषा संकटात आहे. संस्कृत भाषेतसुद्धा अशाच प्रकारे विपुल लेखन झालं होतं. पण बोलणारे लोक नसल्यामुळेच आज संस्कृत भाषेवर परिणाम झाला असल्याचं डॉ. देवरे सांगतात.

पारधी भाषा

पुण्यश्लोक अहिल्यादेवी होळकर सोलापूर विद्यापीठात भाषा आणि वाङमय संकुलाचे प्रभारी संचालक डॉ. प्रभाकर कोळेकर यांनी पारधी भाषेविषयी विस्तृतपणे सांगितलं.

ते सांगतात, "महाराष्ट्राच्या मध्यभागातील अहमदनगर, पुणे आणि सोलापूर या तिन्ही जिल्ह्यांच्या...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

भाषा ही एखाद्या कुटुंबाप्रमाणे असते. प्रत्येक भाषेचं वेगळं वैशिष्ट्य असतं. यामध्ये उपभाषा, पोटभाषा, बोलीभाषा, लिपी या सगळ्यांचा गोतावळा असतो.


सामग्री: परदेशी चलनाचा व्यवहार करणाऱ्यांचं म्हणणं आहे की अमेरिका आणि चीनमध्ये सुरू असलेल्या व्यापार युद्धामुळे रुपयावर दबाव येत असून एक डॉलर खरेदी करण्यासाठी 72.14 रुपये द्यावे लागत आहेत.

गेल्या आठवड्यात चीनच्या चलन युआनमध्येही मोठी घसरण झाली आहे. शुक्रवारी रुपया 71.76 वर बंद झाला होता.

पण अमेरिकन डॉलर जगभरात एवढं शक्तिशाली का आहे? डॉलरला कायमच मागणी का असते? आणि जगभरातले सर्व देश आपल्या विदेशी चलनाच्या गंगाजळीत डॉलरच का ठेवतात? या प्रश्नांच्या उत्तरातून तुम्हाला रुपयाची घसरण आणि डॉलर का मजबूत आहे हे समजू शकेल.

अमेरिकन चलन डॉलरची एक जागतिक चलन म्हणून ओळख झाली आहे. आंतरराष्ट्रीय व्यापारात डॉलर आणि युरो खूप लोकप्रिय आणि सार्वत्रिकपणे स्वीकारली जाणारी चलनं आहेत. जगभरातील केंद्रीय बँकांमध्ये विदेशी चलनाची जी गंगाजळी असते, त्यामध्ये 64 टक्के चलन हे अमेरिकन डॉलर असते.

या सर्व बाबींमुळे डॉलर एक जागतिक चलन होऊन जाते आणि हेच डॉलरच्या मजबुतीचं आणि अमेरिकन अर्थव्यवस्थेच्या सामर्थ्याचं प्रतीक आहे.

इंटरनॅशनल स्टँडर्ड ऑर्गनायझेशन यादीनुसार जगभरात एकूण 185 चलनं आहेत. अर्थात, यातील बहुतांश चलनांचा वापर केवळ त्या-त्या देशाच्या अंतर्गत व्यवहारात होतो. कोणतेही चलन जगभरात किती मोठ्या प्रमाणात प्रचलित आहे, ते त्या देशाची अर्थव्यवस्था आणि ताकदीवर अवलंबून आहे.

जगातील दुसरे शक्तिशाली चलन युरो आहे. जगभरातील केंद्रीय बँकांच्या विदेशी चलनाच्या गंगाजळीत 19.9 टक्के प्रमाण युरोचं आहे.

हे स्पष्ट आहे की डॉलरची ताकद आणि स्वीकारार्हता अमेरिकन अर्थव्यवस्थेचे सामर्थ्य दाखवून देते. डॉलरच्या एकूण प्रमाणापैकी 65 टक्के डॉलरचा वापर प्रत्यक्षात अमेरिकेच्या बाहेर होतो.

जगातील 85 टक्के व्यापारात डॉलरचा सहभाग आहे. जगभरातील 39 टक्के कर्जं डॉलरमध्ये दिले जातात. त्यामुळे विदेशी बँकांना आंतरराष्ट्रीय व्यापारासाठी डॉलरची गरज असते.

डॉलर जागतिक चलन का आहे?

1944 मधील ब्रेटनवुड्स करारानंतर डॉलरच्या शक्तिशाली वाटचालीला सुरुवात झाली. त्यापूर्वी बहुतांशी देश केवळ सोन्याला योग्य मापदंड मानत होते. विविध देशातील सरकार आश्वासन द्यायचे की त्यांचे चलन सोन्याच्या मागणीच्या मूल्यावर निर्धारित करू.

न्यू हँपशायरच्या ब्रेटनवूड्समध्ये जगातील विकसित देश भेटले आणि त्यांनी डॉलरच्या तुलनेत सर्व चलनांचा विनिमय दर ठरवला. त्यावेळी अमेरिकेकडे सर्वाधिक सोने होते. या कराराने इतर...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

भारतीय रुपया दिवसेंदिवस कमकुवत होत चालला आहे. बँका आणि निर्यातदारांकडून डॉलरला मोठ्या प्रमाणावर मागणी असल्यानं ही घसरण होत आहे.


सामग्री: परप्रांतीय रिक्षाचालकांकडून प्रवाशांची होणारी अडवणुकीविरोधात नांदगावकरांकडून नेहमी आक्षेप घेतला जायचा. मात्र रिक्षाचालकांची दादागिरी उघड करताना नांदगावकर यांनी कायदा हाती घेतला असल्याचा ठपका त्यांच्यावर ठेवण्यात आला आहे.

नांदगावकर यांच्यामुळे सर्वसामान्य नागरिकांमध्ये भीतीचे वातावरण निर्माण होत असल्याचा ठपका पोलिसांनी नांदगावगावकर यांच्यावर ठेवला आहे.

निराधार आरोप ठेवून पोलिसांनी मुंबई, उपनगरं आणि पालघर जिल्ह्यातून तडीपार करण्याची कारवाई माझ्यावर करण्यात आली असल्याचं नितीन नांदगावकर यांनी म्हटलं आहे.

नांदगावकर यांनी बुधवारी आपल्या फेसबुक पेजवर एक व्हीडिओ अपलोड केला आहे. या व्हीडिओमध्ये त्यांनी स्वतःची बाजू मांडली आहे.

"ज्या पोलिसांना मी माझं कुटुंब मानत होतो, त्यांनीच माझ्यावर कारवाई केली आहे," असं नांदगावकरांनी व्हीडिओमध्ये म्हटलं आहे. अन्यायाच्या विरोधात आपण लढत राहणार, असा इशाराही त्यांनी दिला.

नांदगावकरांवर झालेल्या कारवाईबद्दल बीबीसी मराठीशी बोलताना मनसेचे नेते संदीप देशपांडे यांनी म्हटलं, "मनसेच्या कार्यकर्त्यांवर झालेली ही पहिली कारवाई नाहीये. 2008 पासून मनसेविरोधात अशा कारवाया होत आहेत. त्यामुळे अशा तडीपारीला आम्ही घाबरत नाही. नांदगावकरांसंदर्भात जी काही कायदेशीर लढाई लढावी लागेल, ती आमचे वकील न्यायालयात लढतील."

दरम्यान, मनसेनंही नांदगावकरांवर करण्यात आलेल्या कारवाईचा निषेध केला असून त्यांच्या समर्थनार्थ ट्विटरवर #isupportnitinnandgaonkar या नावाने मोहीम सुरू केली आहे.

कोण आहेत नितीन नांदगावकर?

महाराष्ट्र नवनिर्माण सेनेच्या स्थापनेपासून नांदगावकर हे पक्षात आहेत. सामान्य कार्यकर्त्यापासून त्यांचा पक्षातला प्रवास सुरू झाला. सध्या नितीन नांदगावकर हे महाराष्ट्र नवनिर्माण सेनेच्या वाहतूक सेनेचे सरचिटणीस आहेत.

नांदगावकर हे आपल्या परप्रांतीयांविरोधातील भूमिकेसाठी ओळखले जातात. आपल्या फेसबुक पेजवर नांदगावकर हे अनेकदा परप्रांतीयांविरोधातले व्हीडिओ टाकत असतात.

अवास्तव भाडे आकारणाऱ्या, प्रवाशांवर दादागिरी करणाऱ्या रिक्षा आणि टॅक्सीचालकांना वठणीवर आणण्याचं काम आपण करत असल्याचा दावा नांदगावकर यांच्या अनेक फेसबुक पोस्टमधून पाहायला मिळतो. प्रसंगी अशा वाहन चालकांना त्यांच्याकडून मारहाणही करण्यात येते.

आपण जनतेला न्याय मिळवून देण्यासाठी काम करत असल्याचा दावा करणारे नांदगावकर हे दर बुधवारी सामान्य...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

महाराष्ट्र नवनिर्माण सेनेचे नेते नितीन नांदगावकर यांना मुंबई पोलिसांनी दोन वर्षे तडीपारची नोटीस बजावली आहे.


सामग्री: परभणीचे खासदार संजय जाधव

महाविकास आघाडीतले सहकारी पक्ष राष्ट्रवादी काँग्रेसकडूनच गळचेपी होत असल्याचा आरोप जाधव यांनी केला होता.

जिंतूर कृषी उत्पन्न बाजार समितीवर अशासकीय सदस्य नियुक्त करताना राष्ट्रवादीच्या कार्यकर्त्याला संधी देण्यात आली आहे. इथे राष्ट्रवादीचा खासदार, आमदार नसतानाही त्यांना संधी देण्यात आल्याचा आरोप करत शिवसेना खासदार संजय जाधव नाराज झाले.

संजय जाधव यांनी उघडपणे आपली अस्वस्थता मांडल्याने शिवसेनेतील अंतर्गत धुसफूस आणि स्थानिक पातळीवर सहकारी पक्षांसोबत असलेला संघर्ष पुन्हा एकदा चव्हाट्यावर आला आहे.

परभणी लोकसभा मतदारसंघ एक अपवाद वगळता गेल्या 30 वर्षांपासून शिवसेनेचा बालेकिल्ला राहिला आहे. हा गड राखण्यात शिवसेनेला कायम यश येते. पण मतदारसंघात निवडून आलेल्या खासदाराचे समाधान करण्यात मात्र अपयश हाती येते.

केवळ स्थानिक पातळीवर राष्ट्रवादीशी संघर्ष झाल्यानं संजय जाधव नाराज झाले, या एवढ्याच अंगानं या गोष्टीकडे पाहता येणार नाही. परभणीतला शिवसेनाचा इतिहासही काहीसा रंजक आहे.

यापूर्वीही परभणीतल्या शिवसेनेच्या एक-दोन नव्हे तर चार खासदारांनी निवडून आल्यानंतर पक्षाला सोडचिठ्ठी दिली आहे. विद्यमान शिवसेना खासदार संजय जाधव यांनी पक्षप्रमुखांकडे राजीनामा सुपूर्द केल्यानं आधीचा हा इतिहासही पुन्हा चर्चेत आला.

याच निमित्तानं बीबीसी मराठीनं दोन प्रश्नांची उत्तरं शोधण्याचा प्रयत्न केला आहे. एक म्हणजे, परभणीत शिवसेनेचे खासदार पक्ष सोडून जाण्याचा इतिहास का आहे? आणि दुसरा प्रश्न म्हणजे, शिवसेनेचे पक्षप्रमुखच महाराष्ट्राच्या मुख्यमंत्रिपदावर असल्याने पक्षाकडे त्यांचं दुर्लक्ष होतंय का?

शिवसेनेचा बालेकिल्ला

काँग्रेस आणि शेतकरी कामगार पक्षाच्या वर्चस्वानंतर 1989 पासून परभणी लोकसभा मतदारसंघ एकहाती शिवसेनेच्या ताब्यात आहे. साधारण वर्षभराचा कालावधी वगळता या मतदारसंघावर शिवसेनेचे कायम प्राबल्य राहिले आहे.

दोन टर्म शिवसेनेचे खासदार राहिलेले अशोक देशमुख, सुरेश जाधव, गणेशराव दुधगावकर, तुकाराम रेंगे पाटील या चारही खासदारांनी शिवसेना सोडली. आता संजय जाधव यांनी नाराजी व्यक्त केली आहे.

खासदार अशोक देशमुख - 1989 मध्ये परभणी लोकसभा मतदारसंघात शिवसेनेचे अशोक देशमुख विजयी झाले आणि शिवसेनेचा पहिला खासदार दिल्लीत गेला. हेच यश शिवसेनेला राजकीय पक्ष म्हणून मान्यता देणारे ठरले. पण पी. व्ही नरसिंहराव पंतप्रधान असताना...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

शिवसेनेचे परभणीचे खासदार संजय जाधव यांची नाराजी  काही दिवसांपूर्वी उघड समोर आली. जाधव यांनी पक्षप्रमुख उद्धव ठाकरे यांच्याकडे आपला राजीनामा सुपूर्द केला होता.


सामग्री: परमबीर सिंग

मुंबईचे माजी पोलीस आयुक्त परमबीर सिंह यांनी गृहमंत्री अनिल देशमुख यांच्यावर गंभीर आरोप केले आहेत. काही दिवसांपूर्वीच सचिन वाझे प्रकरणी परमबीर सिंह यांची मुंबई पोलीस आयुक्त पदावरून बदली करण्यात आली होती.

दरम्यान, 'मुकेश अंबानी प्रकरणी तसेच मनसुख हिरेन हत्याप्रकरणी यांचा सहभाग स्पष्ट हेत असताना त्याचे धागेदोरे परमबीर सिंग यांच्यापर्यंत पोहचणार असल्याचं तपासातून स्पष्ट होत असताना परमबीर सिंग यांनी स्वतःला वाचवण्यासाठी आणि कारवाईपासून वाचण्यासाठी खोटा आरोप केला आहे', अशी अनिल देशमुख यांनी आपली बाजू ट्वीटरवर मांडली आहे.

सचिन वाझे प्रकरणात अखेरी मुंबईच्या पोलीस आयुक्तांना जावं लागलं होतं. परमबीर सिंग यांची बदली करण्यात आली आणि हेमंत नगराळे यांच्याकडे मुंबई पोलीस आयुक्तपदाची जबाबदारी देण्यात आली.

सुरुवातीला या सगळ्या प्रकरणाबाबत काहीही मान्य करण्याच्या परिस्थितीत नसलेलं राज्य सरकार, आता जबाबदारी निश्चित करण्याच्या आणि 'फेस सेव्हिंग'च्या प्रयत्नात आहे. पण राजकीयदृष्ट्या पुरत्या अडकलेल्या या प्रकरणातून केवळ परमबीर यांच्या गच्छंतीमुळे सरकारची सुटका होईल का?

शिवसेनेच्या आणि आघाडीच्या नेत्यांच्या प्रतिक्रिया सरकारनं कशी कारवाई केली आणि जे हवं ते सगळं केलं असा सूर लावणाऱ्या आहेत.

पण दुसरीकडे 'महाविकास आघाडी' सरकारला खिंडीत पकडलेली भाजप केवळ परमबीर सिंगांच्या बदलीवर हे प्रकरण शांत होऊ देण्याच्या मूडमध्ये नाही. देंवेंद्र फडणवीसांसहित किरिट सोमय्यांपर्यंत आलेल्या सगळ्या प्रतिक्रिया ठाकरे सरकारसमोरच्या कठीण काळाचं सूतोवाच करतात.

'पोलीस दलाची परंपरा महान आहे'

या प्रकरणातून आणि राजकीय कोंडीतून बाहेर पडण्याची या सरकारची इच्छा एवढी प्रबळ आहे की सिंग यांच्या बदलीची बातमी प्रथम गृहमंत्री अनिल देशमुख यांनी स्वत: ट्विट करुन दिली.

सरकारनं महत्वाचे निर्णय घेतले आहेत हे त्यांना सांगावं लागलं. अन्यथा अधिकाऱ्यांच्या बदलीची माहिती गृहमंत्र्यांनी ट्वीट करुन देणं हे अपवादात्मक म्हणून नोंदलं जाईल.

जे आरोप केले गेले होते, त्याची जबाबदारी निश्चिती केली गेली आहे, असं त्यातून सूचित होत होतं. पण हे आरोप झेलणाऱ्या गृहमंत्रालयाची जबाबदारीतून मुक्तता होईल का?

मुंबई पोलीसचे नवे आयुक्त हेमंत नगराळे

दुसरीकडे संजय राऊत यांनीही ट्विट करून मुंबई पोलीस दलाला कसं नवं नेतृत्व मिळालं आहे हे सांगून दलाच्या महान परंपरेची आठवण करुन...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

गृहमंत्री अनिल देशमुख यांनी दरमहा 100 कोटी रुपयांची मागणी केली असं पत्र मुंबईचे माजी पोलीस आयुक्त परमबीर सिंह यांनी मुख्यमंत्र्यांना लिहिलेल्या पत्रात म्हटलं आहे.


सामग्री: परमबीर सिंह

पण, गेल्या काही दिवसांपासून परमबीर सिंह सतत चर्चेत राहणारं नाव बनलं आहे. बॉलीवूड अभिनेता सुशांत सिंह राजपूत प्रकरणी तपासासंदर्भात त्यांच्या भूमिकेवर प्रश्नचिन्ह निर्माण झालं होतं.

याच परमबीर सिंह यांनी गुरुवारी एक पत्रकार परिषद घेतली. यामध्ये त्यांनी थेट TRP मध्ये फेरफारप्रकरणी अर्णब गोस्वामी यांच्या रिपब्लिक टिव्हीवर आरोप केले. त्यामुळे परमबीर सिंह पुन्हा चर्चेत आले आहेत.

परमबीर सिंह यांचा प्रवास

पोलीस आयुक्त परमबीर सिंह 1988 बॅचचे IPS अधिकारी आहेत. मूळचे हरियाणाचे असलेल्या परमबीर सिंह यांचं शिक्षण दिल्लीत झालं.

यूपीएससी परिक्षेत पास झाल्यानंतर पहिल्यांदा त्यांची निवड IRS कॅडरमध्ये झाली होती. पण, त्यांनी पुन्हा परिक्षा दिली आणि IPS हे पद मिळवलं.

परमबीर सिंह यांच्याबाबत माहिती देताना, त्यांना जवळून ओळखणारे आणि त्यांच्या कामाचं निरीक्षण करणारे पत्रकार धर्मेश ठक्कर सांगतात, "परमबीर सिंह यांनी त्यांची कारकीर्द मुंबईचे माजी पोलीस आयुक्त राकेश मारिया यांच्यासोबत रायगडमधून सुरू केली. प्रोबेशनरी अधिकारी म्हणून त्यांनी मारिया यांच्या हाताखाली पहिलं काम सुरू केल. पण, परमबीर सिंह खऱ्या अर्थाने नावारूपाला आले त्यांची मुंबईत पोस्टिंग झाल्यानंतर."

1990 च्या दशकात मुंबईत अंडरवर्ल्डने आपली पाळंमुळं रोवण्यास सुरूवात केली. दाऊद, अरूण गवळी यांसारखे डॉन मुंबईवर अधिराज्य गाजवण्याचा प्रयत्न करत होते. त्यावेळी भंडारा, चंद्रपूर सारख्या ठिकाणी काम केलेल्या परमबीर सिंह यांची बदली मुंबईत करण्यात आली.

"मुंबईतील झोन-2 त्यावेळी खूप हॉट झोन होता. गवळी गँगची मोठी दहशत होती. परमबीर यांनी गवळी गॅंगवर लक्ष केंद्रीत केलं. गवळी गॅंगचा कणा मोडण्यात परमबीर आघाडीवर होते. दिवंगत एनकाऊंटर स्पेशालिस्ट विजय साळसकर यांच्यासोबत त्यांनी टीम तयार केली आणि गवळी गॅंगच्या अनेकांचा एन्काउंटर केला," असं धर्मेंश ठक्कर म्हणतात.

पूर्व मुंबई, दक्षिण मुंबई आणि पोलीस उपायुक्त गुन्हे म्हणून काम केल्यानंतर 2002 मध्ये त्यांची ठाणे ग्रामीणला बदली झाली. त्यानंतर ठाणे शहरात त्यांनी पोलीस उपायुक्त गुन्हे म्हणून काम केलं.

साध्वी प्रज्ञा सिंहचे आरोप

2006 मध्ये परमबीर सिंह यांची महाराष्ट्र दहशतवादविरोधी पथकात (ATS)नियुक्ती झाली. याकाळात त्यांनी दहशतवादाच्या अनेक प्रकरणांची चौकशी केली. पण 2008 मध्ये साध्वी प्रज्ञा ठाकूर यांना ATSने मालेगाव...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

मुंबई आणि महाराष्ट्र पोलिसांसाठी परमबीर सिंह हे नाव काही नवीन नाही. पोलिसांच्या मागे उभा रहाणारा, धडाकेबाज आणि हाय प्रोफाईल आणि मुंबईची नस ओळखणारा अधिकारी अशी त्यांची ओळख.


सामग्री: परमबीर सिंह

परमबीर सिंह - सुशांत सिंह राजपूतच्या मृत्यूनंतर आम्ही चौकशी सुरू केली. या प्रकरणी ADR (Accidental Death Report) रजिस्टर करण्यात आला होता. 16 जूनला पोलिसांनी सुशांतचे वडील,3 बहिणी आणि बहिणीच्या नवऱ्याचा जबाब नोंदवला होता. सर्व नातेवाईकांनी सुशांतने आत्महत्या केली. त्यांना कोणावरही संशय नाही, यासाठी कोणी जबाबदार नाही असं सांगितलं. कूपर रुग्णालयाच्या डॉक्टरांनी पोस्टमार्टम केलं फॉरेन्सिक तज्ज्ञ आणि डॉक्टरांनी स्पॉटची पाहणी केली. सर्व पुरावे आणि माहिती गोळा होईपर्यंत क्राइम सिन योग्य पद्धतीने ठेवण्यात आला होता.

डॉक्टरांनी Aspexia Due to Hanging असा रिपोर्ट दिला. हा रिपोर्ट आत्महत्येकडे इशारा करत होता. त्यानंतरही आमची चौकशी सुरू राहिली. ही आत्महत्या असेल कर यासाठी कोणी जबाबदार आहे का? याबाबत आम्ही चौकशी सुरू केली. यासाठी लोकांचे जबाब नोंदवण्यात आले. डिप्रेशन, बायपोलर डिसऑर्डर, आर्थिक गैरव्यवहार, प्रोफेशनल रियवलरी (Professional Rivalry) याबाबत चौकशीसाठी 56 साक्षीदार तपासण्यात आले.

त्यानंतर 40-45 दिवसानंतर सुशांतचे वडील बिहारला गेले आणि त्यांनी एक गुन्हा दाखल केला. सुशांतने आत्महत्या केली, मात्र यासाठी काही लोक जबाबदार आहेत असा ओरोप त्यांनी केला. तेव्हाही त्यांचा आरोप खूनाचा नव्हता. सुप्रीम कोर्टात हे प्रकरण गेलं. राज्य पोलिसांनी एक प्रोग्रेस रिपोर्ट सुप्रीम कोर्टात दिला. कोर्टानेही मुंबई पोलिसांचा तपास चुकीचा नाही असं सांगितलं.

मात्र त्यानंतर, अचानक काही आवड्यांपूर्वी मीडियाने ही हत्या होती. मुंबई पोलिसांनी हत्येचं प्रकरण दाबण्याचा प्रयत्न केला. पुरावे नष्ट केले. साक्षीदारांना धमकावल्याचा आरोप झाला. सोशल मीडिया अचानक खूप अक्टिव्ह झाला.

मुंबई पोलीस आयुक्त परमबीर सिंह

हे कुठून सुरू होतं याची माहिती आता बाहेर येत आहे. लाखो फेक अकाउंट बनवण्यात आले. याची माहिती बाहेर येत आहे. सायबर विभाग याची चौकशी करतोय. मीडियातील काही चॅनल्स खोट्या बातम्या दाखवत होते. या बातम्या मोठ्या करून दाखवण्या येत होत्या. पोलिसांचं खच्चीकरण करण्याचा प्रयत्न करण्यात आला. त्यांना चौकशीबाबत काही माहिती नव्हती. आता हे सर्व समोर येत आहे की, पोलिसांविरोधात एक अजेंडा आणि प्रोपगेंडा चालवण्यात आला होता. आणि आता आम्ही गुन्हा दाखल करून चौकशी सुरू केली आहे.

प्रश्न - याप्रकरणी मुंबई पोलिसांनी चौकशीसाठी खूप वेळ घेतला. जर पोलिसांकडे...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

सुशांत सिंह राजपूतचा मृत्यू, राजकारण आणि मुंबई पोलिसांवर होणारे आरोप. याबाबत बीबीसीने मुंबई पोलीस आयुक्त परमबीर सिंह यांच्याशी बातचीत केली.

प्रश्न -  एम्सच्या   डॉक्टरांनी  सुशांतने आत्महत्या केल्याचा रिपोर्ट दिलाय. याबाबत तुम्ही काय सांगाल?


सामग्री: परमबीर सिंह

मुंबई पोलिसांच्या गुन्हे शाखेच्या क्राइम इंटेलिजन्स युनिटने हे आरोपपत्र दाखल केलं आहे.

मुंबई पोलिसांच्या गुन्हे शाकेने दिलेल्या माहितीप्रमाणे, "कथित TRP घोटाळ्याप्रकरणी दाखल करण्यात आलेलं हे पहिलं आरोपपत्र आहे. याप्रकरणी आतापर्यंत 140 साक्षीदार तपासण्यात आले आहेत. यापुढेही या प्रकरणाचा तपास अटक आरोपींविरोधात सुरू रहाणार असून, येत्या काळात दुसरं आरोपपत्र दाखल करण्यात येईल."

गुन्हे शाखेच्या अधिकाऱ्यांच्या माहितीनुसार,"घनश्याम सिंह यांनी रिपब्लिक टीव्हीचा TRP वाढावा आणि जास्तीत जास्त जाहिराती मिळाव्यात यासाठी गैरकायदेशीर मार्गाने रिपब्लिक भारत आणि रिपब्लिक टीव्ही यांचा टीआरपी वाढवण्यासाठी इतर अटक आरोपींना पैसे दिले. याचा पुरावा पोलिसांना मिळालेला आहे."

"भारतातील विविध शहरातील केबल ऑपरेटरसोबत संगनमत करून TRP वाढवण्यासाठी दोन वेगवेगळ्या चॅनल क्रमांकावर रिपब्लिक भारत आणि रिपब्लिक टीव्ही हे चॅनल चालवले," अशीही माहिती गुन्हे शाखेच्या अधिकाऱ्यांनी दिली.

याआधी कथित TRP घोटाळ्याप्रकरणी मुंबई पोलिसांच्या गुन्हे शाखेने रिपब्लिक टीव्हीचे सीओओ आणि सीईओंना चौकशीला हजर रहाण्यासाठी समन्स पाठवले होते. तर अर्णब गोस्वामींना चौकशीसाठी बोलावण्याआधी समन्स पाठवावं अशी सूचना मुंबई उच्च न्यायालयाने केली होती.

दोन दिवसांपूर्वी अंमलबजावणी संचलनालयाने या प्रकरणी गुन्हा दाखल करून चौकशी सुरू केली आहे.

कथित TRP घोटाळ्याप्रकरणी 'फक्त मराठी', 'बॉक्स सिनेमा' आणि 'रिपब्लिक टीव्ही' ही नावं समोर आली होती.

तोंडावर काळा कपडा का बांधला?

घनश्याम सिंह यांना अटक केल्यानंतर मुंबई पोलिसांनी त्यांना मॅजिस्ट्रेट कोर्टासमोर हजर केलं. कोर्टात नेत असताना मुंबई पोलिसांनी त्यांचा चेहरा काळा कपड्याने झाकला होता. रिपब्लिक टिव्हीने घनश्याम यांच्या चेहऱ्यावर काळा कपडा बांधण्यास आक्षेप घेतलाय.

घनश्याम दहशतवादी किंवा गुंड नाहीत. मग त्यांचा चेहरा काळ्या कपड्याने झाकण्याचं कारण काय? असा सवाल उपस्थित करत रिपब्लिक टिव्हीने पोलिसांच्या भूमिकेवर प्रश्नचिन्ह उपस्थित केलं आहे.

आरोपीचा चेहरा कपड्याने का झाकतात?

आरोपींना कोर्टात नेताना त्यांचा चेहरा काळ्या कपड्याने झाकल्याची दृश्यं तुम्ही टिव्ही चॅनलवर पाहिली असतील. खून, हत्या, रॉबरी, चोरी, बलात्कार यांसारख्या गंभीर गुन्ह्यांमध्ये पोलीस आरोपीचा चेहरा झाकून त्यांना कोर्टासमोर हजर करतात. लोकांना...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

मुंबई पोलिसांच्या गुन्हे शाखेनं कथित TRP घोटाळ्याप्रकरणी मॅजिस्ट्रेट कोर्टात आरोपपत्र दाखल केलं आहे. आतापर्यंत मुंबई गुन्हे शाखेनं TRP घोटाळ्याप्रकरणी अर्णब गोस्वामी यांच्या रिपब्लिक टीव्हीचे वितरण उपाध्यक्ष घनश्याम सिंह यांच्यासह 12 आरोपींना अटक केली आहे.


सामग्री: परमबीर सिंह

सुशांत सिंह राजपूत मृत्यू प्रकरणी मुंबई पोलीस दलाची नाहक बदनामी करणाऱ्या सोशल मीडिया अकाउंट होल्डर्सची आता खैर नाही. मुंबई पोलिसांच्या सायबर सेलने पोलिसांची बदनामी केल्याप्रकरणी FIR दाखल केले आहेत.

बॉलीवूड अभिनेता सुशांत सिंह राजपूतच्या मृत्यूनंतर मुंबई पोलिसांच्या तपासावर प्रश्नचिन्ह उपस्थित करण्यात आलं. 'सुशांतची हत्या करण्यात आली. मात्र, मुंबई पोलीस हे प्रकरण आत्महत्येचं आहे असं दाखवून, बड्या आरोपींना वाचवण्याचे प्रयत्न करत आहेत. सुशांत प्रकरण दाबून टाकण्याचा प्रयत्न पोलिस करत आहेत' असे आरोप पोलिसांवर करण्यात आले होते.

#JusticeForSushant #ShameOnMumbaiPolice #SSR यांसारखे ट्रेंड सोशल मीडियावर सुरू करण्यात आले. मुंबई पोलीस कार्यक्षम नाहीत, असं म्हणत सोशल मीडियावर मुंबई पोलिसांची बदनामी करण्यात आली. ट्विटर, फेसबुकवर मुंबई पोलिसांच्या विरोधात मोठी मोहीम चालवण्यात आली.

मात्र, ऑल इंडिया इंन्स्टिट्युट ऑफ मेडिकल सायन्सेस (AIIMS) च्या फॉरेन्सिक टीमच्या चौकशीत सुशांतने आत्महत्या केल्याचं स्पष्ट झालंय. त्यामुळे आता मुंबई पोलिसांनी, पोलीस दलाची बदनामी करणाऱ्यांवर कारवाईचा निर्णय घेतला आहे.

बदनामी करणाऱ्यांवर कठोर कारवाई

वरिष्ठ IPS अधिकाऱ्यांच्या माहितीनुसार, सुशांत प्रकरणी मुंबई पोलिसांची बदनामी करण्यासाठी 80 हजारपेक्षा जास्त बोगस अकाउंट तयार करण्यात आले. सुशांतच्या मृत्यूनंतर जून महिन्यात हे अकाउंट तयार करण्यात आले होते. या अकाउंटवरून मुंबई पोलिसांविरोधात मोहीम राबवण्यात आली.

याबाबत बीबीसीशी बोलताना मुंबई पोलीस आयुक्त परमबीर सिंह म्हणाले, "हजारोंच्या संख्येने असलेल्या या फेक अउंट्सवरून मुंबई पोलिसांना शिव्या देण्यात आल्या. पोलिसांची प्रतिमा मलिन करण्याचा प्रयत्न करण्यात आला. जाणीवपूर्वक मुंबई पोलिसांविरोधात मोहिम चालवण्यात आली. या अकाउंटची ओळख आम्ही पटवली आहे. आम्ही ट्विटर, फेसबूक आणि इतर सोशल मीडियासोबत चर्चा करत आहोत."

सुशांत सिंह

"यातील काही अकाउंट विदेशातील असण्याची शक्यता आहे. या अकाउंटवरून खोटी माहिती पसरवण्यात आली. मुंबई पोलीस दलाचं मानसिक खच्चीकरण करण्याचा प्रयत्न करण्यात आलं," असं पोलीस आयुक्त परमबीर सिंह पुढे म्हणाले.

सायबर सेलची करणार चौकशी

फेक अकाउंट प्रकरणाची चौकशी मुंबई पोलिसांच्या सायबर सेलकडे देण्यात आली आहे.

सायबर सेलच्या अधिकाऱ्यांने बीबीसीला दिलेल्या माहितीनुसार...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

मुंबई पोलीस दलाविरोधात अपप्रचार करणाऱ्यांवर कडक कारवाईचे पोलीस आयुक्त परमबीर सिंह यांनी संकेत दिले आहेत.


सामग्री: परमबीर सिंह

हेमंत नगराळे होणार नवे मुंबई पोलीस आयुक्त असणार आहेत अशी माहिती गृहमंत्री अनिल देशमुख यांनी दिली आहे.

रजनीश शेठ यांच्या कडे पोलीस महासंचालक महाराष्ट्र राज्य या पदाचा अतिरिक्त कार्यभार असणार आहे. संजय पांडे यांच्या कडे महाराष्ट्र राज्य सुरक्षा महामंडळाची जबाबदारी असणार आहे.

परमबीर सिंह यांच्याकडे आता गृह रक्षक दलाची जवाबदारी देण्यात आली आहे.

हेमंत नगराळेंच्या नियुक्तीवर शिवसेना नेते खासदार संजय राऊत यांनी म्हटले आहे की,

"मुंबई तसेच महाराष्ट्र पोलीस दलास नवे नेतृत्व मिळाले आहे. आपल्या पोलीस दलाची परंपरा महान आहे. एकाद्या वावटळीत पोलीस दलाची पडझड होईल या भ्रमात कोणीच राहू नये. खाकी वर्दीचा मान व शान यापुढील काळात अधिक हिमतीने व सचोटीने राखला जाईल हीच अपेक्षा."

उद्योगपती मुकेश अंबानी यांच्या घराबाहेर स्फोटकांनी भरलेली गाडी सापडल्याच्या प्रकरणात दररोज नवनव्या घटनांची भर पडते आहे. पोलीस अधिकारी सचिन वाझे यांना एनआयएने अटक केली आणि त्यांची चौकशी सुरू आहे.

दोषींवर कारवाई केली जाईल, कुणालाही पाठीशी घातलं जाणार नाही, असं वक्तव्य महाराष्ट्राचे उपमुख्यमंत्री अजित पवार यांनी केलं. सचिन वाझे प्रकरणावर माध्यमांनी अजित पवार यांना प्रतिक्रिया विचारल्यानंतर त्यांनी हे उत्तर दिलं होतं.

मात्र, यावेळी अजित पवार म्हणाले, चौकशीआधी कुणाला शिक्षा देणं योग्य नाही.

"सचिन वाझे यांना बडतर्फ करण्यात आलंय. जर कुणी अधिकारी चुकीचा वागला, जर तो दोषी आढळला, तर सरकारनं कुणीच पाठीशी घातलं नाही," असं अजित पवार म्हणाले.

सचिन वाझे कोण आहेत?

महाराष्ट्र पोलीस दलात सचिन वाझे सहाय्यक पोलीस निरीक्षक, म्हणजेच असिस्टंट पोलीस इंनस्पेक्टर (API) पदावर कार्यरत होते.

मुंबई क्राइम ब्रांचच्या 'क्राइम इंटेलिजन्स युनिट' चे प्रमुख म्हणून सेवा बजावत आहेत. मुंबईत घडणाऱ्या गुन्हेगारी कारवायांची गोपनीय माहिती मिळवून, त्या रोखण्याचं काम क्राइम ब्रांचच्या या युनिटकडे आहे.

जून 2020 मध्ये मुंबई पोलीस आयुक्त परमबीर सिंह यांच्या अध्यक्षतेखालील समितीने सचिन वाझेंच निलंबन मागे घेण्याचा निर्णय घेतला. निलंबन मागे घेतल्याने तब्बल 16 वर्षांनी वाझे यांचा पुन्हा महाराष्ट्र पोलिसांच्या सेवेत येण्याचा मार्ग खुला झाला.

पोलीस दलात परतल्यानंतर वाझे यांची आयुक्तांनी प्रतिष्ठित मानल्या जाणाऱ्या मुंबई क्राइम ब्रांचमध्ये नियुक्ती केली.

अन्वय नाईक...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

सचिन वाझेप्रकरणी मुंबई पोलीस आयुक्त परमबीर सिंह यांची उचलबांगडी करण्यात आली आहे.


सामग्री: परमबीर सिंह पत्र प्रकरणाच्या पार्श्वभूमीवर शरद पवार यांनी रविवारी (21 मार्च) दिल्ली येथे एक पत्रकार परिषद आयोजित केली होती. त्यावेळी पवार यांनी वरील वक्तव्य केलं.

अँटिलिया स्फोटक प्रकरणापासून सुरू झालेल्या महाविकास आघाडी सरकारच्या अडचणी वाढत चालल्या आहेत. मनसुख हिरेन मृत्यू प्रकरण आणि पोलीस अधिकारी सचिन वाझे यांच्या अटकेनंतर हे प्रकरण थेट गृहमंत्र्यांच्या राजीनाम्याच्या मागणीपर्यंत पोहचलं आहे.

विरोधकांकडून गृहमंत्री देशमुख यांच्या राजीनाम्याची मागणी केली जात आहे. या पार्श्वभूमीवर आपली भूमिका मांडताना शरद पवार यांनी राजीनाम्याचा चेंडू मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे यांच्या कोर्टात टोलवला. दोन दिवसांत देशमुख यांच्या राजीनाम्याबाबत निर्णय घेण्यात येईल, असंही पवार यावेळी म्हणाले.

तर दुसरीकडे प्रदेशाध्यक्ष जयंत पाटील यांनी अनिल देशमुखांच्या राजीनाम्याचा प्रश्नच येत नाही, अशी प्रतिक्रिया माध्यमांना दिली.

काही दिवसांपूर्वी अजित पवार यांनाही अनिल देशमुखांच्या राजीनाम्याबाबत प्रश्न विचारण्यात आला होता. त्यावेळी अजित पवार म्हणाले होते, "मंत्रिमंडळात कोणाला ठेवायचं हे त्या त्या पक्षाचा प्रमुख ठरवतो. काँग्रेसकडून सोनिया गांधी, राष्ट्रवादीकडून शरद पवार आणि शिवसेनेकडून उद्धव ठाकरे याबाबत निर्णय घेत असतात."

सचिन वाझे

एकूणच, अनिल देशमुखांच्या राजीनाम्याबाबत राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्षातच मत-मतांतरं आहेत. हीच स्थिती महाविकास आघाडीमध्येही पाहायला मिळते.

गृहमंत्री अनिल देशमुख यांच्या राजीनाम्याचा निर्णय मुख्यमंत्री स्वतः घेतील, असं शिवसेना नेते संजय राऊत यांनी म्हटलं होतं.

दरम्यान, परमबीर सिंह यांचं पत्र राजकीय दबावापोटी आहे. त्यांच्या पत्राच्या हेतूबद्दल शंका आहे. अधिकारी पत्र देईल आणि मंत्री राजीनामा देईल, हे चुकीचं आहे, महाविकास आघाडी म्हणून बसून चर्चा करू, असं म्हणत महसूल मंत्री बाळासाहेब थोरात यांनी अनिल देशमुखांची पाठराखण केली आहे.

हा सगळा घटनाक्रम पाहिल्यास राजीनाम्यावरून महाविकास आघाडीची कोंडी झाली आहे का? की याप्रकरणात भूमिका ठरवण्यास अधिक वेळ मिळण्यासाठी ही टोलवाटोलवी केली जात आहे?

अशा प्रकारचे अनेक प्रश्न यामुळे उपस्थित करण्यात येत आहेत. याबाबत अधिक माहिती घेण्यासाठी बीबीसी मराठीने राजकीय विश्लेषकांशी चर्चा केली. देशमुख यांचा राजीनाम्याचा निर्णय उद्धव ठाकरे घेतील की शरद पवार याबाबत घेतलेला हा आढावा...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

"परमबीर सिंह यांनी लिहिलेल्या पत्राबाबत माझी मुख्यमंत्र्यांशी चर्चा झाली आहे. गृहमंत्री अनिल देशमुख यांच्यावर करण्यात आलेले आरोप अत्यंत गंभीर आहेत. याबाबत चौकशीचे आदेश देण्याचे अधिकार मुख्यमंत्र्यांकडे आहेत. त्यांच्या राजीनाम्याचं काय करावं, याचा निर्णय स्वतः उद्धव ठाकरे घेतील," असं शरद पवार यांनी म्हटलं आहे.


सामग्री: परमवीर चक्र विजेते योगेंद्र सिंह यादव

3 जुलै 1999. टायगर हिलवर बर्फवृष्टी होत होती. रात्री साडेनऊ वाजता ऑप्स रूम (ऑपरेशन्स)मधला फोन खणखणला. कोअर कमांडर जनरल किशन पाल यांना जनरल मोहिंदर पुरी यांच्याशी तातडीने बोलायचं असल्याचं ऑपरेटरने सांगितलं.

दोघांमध्ये काही मिनिटांचं संभाषण झालं. त्यानंतर 56 माऊंटन ब्रिगेडचे डेप्युटी कमांडर एसव्ही डेव्हिड यांना पुरींनी सांगितलं," टीव्ही रिपोर्टर बरखा दत्त आसपास आहेत का ते पाहा. आणि त्या टायगर हिलवर होणाऱ्या हल्ल्याचं लाईव्ह रिपोर्टिंग करत आहेत का?"

लेफ्टनंट जनरल मोहिंदर पुरी त्या दिवसाची आठवण सांगतात, "टायगर हिलवर करण्यात येणाऱ्या हल्ल्याची बरखा दत्त लाईव्ह बातमी देत असल्याचं मला समजल्याबरोबर मी तातडीने त्यांना भेटलो आणि सांगितलं की हे लगेच थांबवा, कारण आम्हाला हे पाकिस्तानला कळू द्यायचं नाही."

जनरल पुरी म्हणतात, "या हल्ल्याची माहिती मी फक्त माझ्या कोअर कमांडरना दिली होती. त्यांनी याबाबत सेना प्रमुखांनाही सांगितलं नव्हतं. म्हणूनच मला आश्चर्य वाटलं की इतक्या गुप्त आणि संवदेनशील ऑपरेशनचं बरखा दत्त लाईव्ह रिपोर्टिंग कसं करू शकतात?"

पत्रकार बरखा दत्त यांनी कारगिल युद्धाचं लाईव्ह रिपोर्टिंग केलं होतं.

टायगर हिल ताब्यात आल्याची घोषणा

तेव्हाचे संरक्षण मंत्री जॉर्ज फर्नांडिस यांनी टायगर हिलवर भारताने ताबा मिळवल्याची घोषणा जेव्हा 4 जुलै रोजी केली, तोपर्यंत खरंतर भारतीय सैनिकांनी त्यावर पूर्ण ताबा मिळवलेला नव्हता.

टायगर हिलचा कळस तेव्हाही पाकिस्तानच्या ताब्यात होता. भारतीय सैन्यातले दोन शूर तरुण ऑफिसर - लेफ्टनंट बलवान सिंह आणि कॅप्टन सचिन निंबाळकर टायगर हिलवर बसलेल्या पाकिस्तानी सैनिकांना नेस्तनाबूत करण्यासाठी निकराचे प्रयत्न करत होते.

ते कळसापासून 50 मीटर खाली असताना ब्रिगेड मुख्यालयात संदेश आला, "They're short of the top. (ते कळसाच्या जवळ आहेत)."

श्रीनगर आणि उधमपूर मार्गे हा निरोप दिल्लीला पोहोचेपर्यंत त्याचे शब्द बदलून झाले होते - "They're on the top (ते टायगर टॉपवर पोहोचले आहेत)."

संरक्षण मंत्री फर्नांडिस पंजाबात एका सभेत बोलत असताना त्यांना हा निरोप मिळाला.

पुढचामागचा विचार न करता, या निरोपाची खात्री करून न घेता त्यांनी घोषणा केली - "भारताने टायगर हिल पुन्हा आपल्या ताब्यात घेतला."

कारगिल युद्धाच्या काळात बीबीसीच्या भारत तसंच पाकिस्तानातून वृत्तांकनाचं हे...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

20 वर्षांपूर्वी कारगिलच्या पर्वतांवर भारत आणि पाकिस्तानदरम्यान युद्ध झालं. पाकिस्तानी सैनिकांनी कारगिलच्या डोंगरांवर घुसखोरी करत मोर्चेबांधणी केली आणि युद्धाला सुरुवात झाली. कारगिल युद्धाला आता 20 वर्ष पूर्ण होत आहेत. या युद्धाच्या आठवणी आणि माहिती सांगणारा हा लेख.


सामग्री: परराष्ट्र मंत्रालयानं म्हटलं आहे की, सैन्य मागे घेण्याविषयी दोन्ही देशांनी प्रगती केली आहे. पण, अद्याप ही प्रक्रिया पूर्ण झालेली नाही.

दोन्ही देशांच्या वरिष्ठ अधिकाऱ्यांमध्ये बैठक होईल आणि या प्रश्नावर काम करण्यात येईल, असंही सरकारनं निवेदनात म्हटलं आहे.

Twitter पोस्ट समाप्त, 1

परराष्ट्र मंत्रालयानं म्हटलंय, "सीमाभागात शांतता आणि स्थैर्य हे दोन्ही देशांतील नातेसंबंधांचं मूळ आहे. यामुळे सैन्य मागे घेणं आणि एकूणच तणाव कमी करण्यासाठी दोन्ही देशांमध्ये झालेल्या सहमतीनुसार चीन काम करेल, अशी आम्हाला आशा आहे."

यापूर्वी चीननं म्हटलं होतं की, बहुतेक भागातून सैन्य मागे घेण्यात आलं आहे.

चीनचे राजदूत सन वेंगडॉन्ग यांनी म्हटलं की, "पॅँगाँग तलावाच्या उत्तर भागातील चीनचं सैन्य सीमा रेषेच्या मागे आहे. चीननं कधीच आपल्या भूभागाबाहेरील जमिनीवर दावा केलेला नाही."

त्यांनी इंडियन इंस्टिट्यूट ऑफ चायनीज स्टडीजच्या वेबिनारमध्ये म्हटलं, आम्ही आशा करतो की, भारताचं सैन्य दोन्ही देशांमधील सहमतीचं पालन करतील आणि बेकायदेशीररित्या एलएसी उलटून चीनकडे येणार नाही."

दोन्ही देशांमधील सततच्या प्रयत्नांमुळे सैन्य मागे हटलं आहे आणि तणाव कमी झाला आहे, असंही त्यांनी म्हटलंय.

भारत-चीन सीमेवरील सद्यस्थिती

दोन्ही देशांमधील वक्तव्यांनुसार सध्या सीमेवरील स्थितीचा अंदाज लावणं अवघड काम आहे. एकीकडे चीन म्हणत आहे की बहुतेक ठिकाणांहून सैन्य मागे हटलं आहे, तर दुसरीकडे भारताचं म्हणणं आहे, की यासंबंधीच्या उद्देशाविषयी थोडी प्रगती झाली आहे.

याविषयी अधिक जाणून घेण्याकरता आम्ही चीनविषयक बाबींचे जाणकार प्राध्यापक स्वर्ण सिंह यांच्याशी संपर्क साधला.

ते म्हणाले, "दोन्ही देशांकडून वेगवेगळे वक्तव्यं येत आहेत, ही काही चिंता करण्यासाठी गोष्ट नाही. कारण, दोन्ही देशांची एलएसीबाबतची भूमिका वेगवेगळी आहे."

सीमेवर सैन्य नियमितपणे गस्त घालत असतं. सीमा काही निश्चित झालेली नाही. त्यामुळे वाद सुरू होण्यापूर्वी कोणाचं सैन्य कोणत्या ठिकाणावर होतं, हे सांगणं अवघड असतं.

त्यांच्या मते, "याचा अर्थ स्पष्ट आहे की, भारत ज्याला एलएसी संबोधतं तो भाग चीननं ओलांडलेला नाही. पण, चीन त्यांच्या व्याख्येनुसार त्यांच्या भागात ठाण मांडून आहे."

दोन पावलं पुढे सरकून एक पाऊल मागे टाकण्याच्या चीनचा धोरणाचा हा भागही असू शकतो, असंही सिंह यांना वाटतं.

माजी राजकीय अधिकारी पी. स्टॉबटन...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

भारत-चीन सीमावाद कमी करण्याचा प्रयत्न सुरू असतानाच भारत सरकारनं गुरुवारी म्हटलं की, लडाखमधील एलएसीवरील सैन्य मागे घेण्याची प्रक्रिया अद्याप पूर्ण झालेली नाही.


सामग्री: परराष्ट्र मंत्री एस. जयशंकर यांनी 15 जून रोजीच्या या हिंसक चकमकीचा निषेध नोंदवला आहे. त्यांनी 6 जून रोजी झालेल्या नियंत्रण रेषेबाबत वरिष्ठ लष्करी अधिकाऱ्यांच्या बैठकीत डि-एस्केलेशन कराराची आठवण चीनला करून दिली.

गेला आठवडाभर ग्राऊंड कमांडर्स नियमितपणे याबाबत बैठका घेत होते. हे सुरू असतानाच सीमेवर चीनच्या बाजूला एक इमारत उभी करण्याचा प्रयत्न करण्यात आला. हा वादाचा मुद्दा बनलेला असताना चीनने पूर्वनियोजित कारवाई केली. चीनचं हे कृत्य हिंसा आणि जिवितहानीसाठी जबाबदार आहे. जैसे थे परिस्थितीत बदल न करण्याच्या कराराचे उल्लंघन करण्याचा हा प्रकार आहे, असं ते म्हणाले.

अशा घटनांमुळे द्विपक्षीय संबंधांवर गंभीर परिणाम होईल, असा इशारा जयशंकर यांनी चीनला दिला. चीनने त्यांच्या कृतीचं स्वयंअध्ययन करून योग्य निर्णय घेण्याची काळाची गरज होती. दोन्ही बाजूंच्या वरीष्ठ अधिकाऱ्यांनी 6 जून रोजी केलेल्या कराराची अंमलबजावणी व्हायला हवी, असं जयशंकर म्हणाले.

चीनच्या परराष्ट्र मंत्र्यांनीही याबाबत त्यांची बाजू स्पष्ट केली. अखेर सध्याची परिस्थिती अत्यंत जबाबदारपणे हाताळण्यात येईल, याबाबत सहमती झाली. 6 जूनला झालेल्या कराराची अंमलबजावणी दोन्ही देश अत्यंत शिस्तीने करतील. प्रोटोकॉलनुसार कोणत्याही बाजूने कोणत्याही प्रकारची कारवाई होणार नाही, शांतता राखली जाईल, असं ठरवण्यात आलं.

आम्ही जशास तसे प्रत्युत्तर देऊत - मोदी

गलवान खोऱ्यात चीन आणि भारतीय सैन्यात झालेल्या चकमकीवर पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी प्रतिक्रिया दिली आहे. सैनिकांचं बलिदान व्यर्थ जाऊ दिलं जाणार नाही. आमच्यासाठी देशाची अखंडता आणि सार्वभौमत्व महत्त्वाचं आहे. आम्हाला शांती हवी आहे पण भारताकडे चोख प्रत्युत्तर देण्याची क्षमता आहे. असं पंतप्रधान मोदी म्हणाले.

चीन सीमेवर भारतीय जवान प्रतिकार करताना मारले गेले आहेत. या जवानांचं बलिदान व्यर्थ जाऊ देणार नाही. भारत हा शांतताप्रिय देश आहे. पण जशास तसे उत्तर देण्यासही भारत सक्षम आहे, असं वक्तव्य पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी केलं.

कोरोना व्हायरस आणि लॉकडाऊनच्या पार्श्वभूमीवर देशातील विविध राज्यांतील मुख्यमंत्र्यांसोबत आयोजित ऑनलाईन बैठकीच्या सुरुवातीला मोदी बोलत होते. यावेळी सर्वांनी भारत-चीन सीमेवर चकमकीत ठार झालेल्या जवानांना श्रद्धांजली वाहिली.

"भारताने नेहमीच शेजारी देशांसोबत सहकार्याची भावना ठेवली आहे. आपण कधीच कुणाला उचकवत...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

लडाखच्या गलवान खोऱ्यात झालेल्या गेल्या दोन दिवसांतील घडामोडींनंतर भारताचे परराष्ट्र मंत्री डॉ. एस. जयशंकर आणि चीनचे परराष्ट्र मंत्री वांग यी यांच्यात आज (बुधवारी) फोनवरून चर्चा झाली.


सामग्री: परळ आणि एलफिन्स्टन रेल्वे स्टेशनला जोडणाऱ्या पादचारी रेल्वे पुलावर झालेल्या चेंगराचेंगरीत अनेकांचा मृत्यू झाला आहे.

प्राथमिक माहितीनुसार एलफिन्स्टन रेल्वे स्टेशन आणि परळ रेल्वे स्टेशऩ यांना जोडणाऱ्या पादचारी रेल्वे पुलावर सकाळी 10.30च्या जवळपास चेंगराचेंगरी झाल्याचा फोन पोलीस नियंत्रण कक्षाला आला.

सकाळपासून होत असलेल्या पावसानं पुलावर गर्दी होऊन अचानक चेंगराचेंगरी झाली. सकाळी 11.45 वाजता 15 मृतदेह केईएम रुग्णालयात आल्याची माहिती वरिष्ठ वैद्यकीय अधिकारी डॉ. प्रवीण बांगर यांनी आधी कळविली होती.

पुढे हाच आकडा 22 वर गेला. यात 18 पुरुष आणि चार महिलांचा समावेश आहे.

"पावसामुळं फूट ओव्हर ब्रिजवर गर्दी जमा झाली आणि त्यानंतर चेंगराचेंगरी झाली. यातच 22 जण मृत घोषित करण्यात आले," असं पोलीस उपायुक्त एस. जयकुमार यांनीही सांगितलं.

जखमींची संख्या डझनांवर असून केईएम रुग्णालयातच त्यांच्यावरही उपचार सुरू आहेत. पश्चिम रेल्वेचे वैद्यकीय अधिकारीही उपचारांमध्ये मदत करत असल्याचं या रेल्वे विभागाच्या जनसंपर्क अधिकारी गजानन महापुतकर यांनी कळविलं.

केईएम रुग्णालयात रक्ताची गरज असल्याचं मुंबई पोलिसांनी ट्वीट केलं आहे.

पश्चिम रेल्वेचे वरिष्ठ अधिकारी आणि ताफा घटनास्थळावर मदतीसाठी पोहचल्याची माहिती पश्चिम रेल्वेनं ट्वीट करून कळविली.

घटनेनंतर काही तासांतच राष्ट्रपती रामनाथ कोविंद आणि पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी ट्वीट करून शोक व्यक्त केला.

पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांचे ट्वीट.

केंद्रीय रेल्वेमंत्री पीयूष गोयल शुक्रवारी अंधेरी-गोरेगाव एक्स्टेंशनच्या लोकार्पणासाठी मुंबईत आले आहेत. पण या दुर्घटनेमुळं तो कार्यक्रम रद्द करण्यात आला.

महाराष्ट्राचे मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी मृतांच्या नातेवाईकांसाठी प्रत्येकी पाच लाखांची मदत जाहीर केली आहे.

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

परळ आणि एलफिन्स्टन रेल्वे स्टेशनला जोडणाऱ्या पादचारी रेल्वे पुलावर झालेल्या चेंगराचेंगरीत मृतांचा आकडा 22 वर पोहोचला आहे, तर किमान 30 जणांवर उपचार सुरू आहेत.


सामग्री: परळ रेल्वे स्थानकांत पाणी साचल्याने रेल्वे वाहतूक धिम्या गतीने सुरू

7.45 वा. पाणी ओसरते आहे

वसई : 'महापारेषण वसई अति उच्चदाब केंद्रा'च्या नियंत्रण कक्षातील पाणी आता ओसरू लागले आहे. आता पाण्याची पातळी सहा इंचावर आली आहे. काही तासांत वीज पुरवठा सुरू होण्याची शक्यता आहे, अशी माहिती महावितरणच्या जनसंपर्क अधिकाऱ्यांनी दिली.

मुंबई : जोरदार पावसाचा इशारा

स. 7.00 वा. पश्चिम रेल्वेवरील अनेक लांब पल्ल्याच्या गाड्या रद्द

मुंबईत पावसाचा जोर काही प्रमाणात ओसरला आहे. परंतु वसई-विरार या पट्ट्यात पाऊस सुरूच होता. त्यामुळे रूळांवर पाणी आहे.

भाईंदर ते विरार या पट्ट्यात रेल्वे मार्गावर पाणी असल्याने वाहतूक विस्कळीत झाली आहे. त्या पार्श्वभूमीवर पश्चिम रेल्वेनं अनेक लांब पल्ल्याच्या गाड्या रद्द केल्या आहे.

विरार : पाणी ओसरल्यावरच गाड्या सुरू होणार - पश्चिम रेल्वे

दरम्यान, मध्य आणि हार्बर मार्गावरील वाहतूक सुरळीत आहे.

वीज नाहीच

मुंबई व उपनगरीय परिसरात सुरू असलेला पाऊसामुळे, वसई-विरार भागाला वीज पुरवठा करणाऱ्या 'महापारेषण वसई अति उच्चदाब केंद्रा'च्या नियंत्रण कक्षामध्ये पाणी शिरले आहे. मंगळवारी दुपारी तीन फूट इतके असलेले पाणी रात्री 12.30 वाजता दीड फुटावर आले आहे. खबरदारीचा उपाय योजना म्हणून तसेच उपकरणाच्या सुरक्षेच्या हेतूनं उच्चदाब वीज केंद्राचा वीज पुरवठा मंगळवार सकाळी 7.30 पासून आतापर्यंत बंदच आहे. त्याचा फटका सुमारे तीन लाख ग्राहकांना बसला आहे.

आज आढावा

बुधवारी दुपारी १२ वाजता मुंबई महापालिका मुख्यालयातील आपत्कालीन नियंत्रण कक्षात मुंबईचे पालकमंत्री विनोद  तावडे यांच्या प्रमुख उपस्थितीत मुंबई शहर जिल्हाधिकारी, मुंबई उपनगर जिल्हाधिकारी, कोकण विभागीय आयुक्त, मुंबई महापालिका आयुक्त, मुंबई पोलीस आयुक्त यांची बैठक होणार आहे. त्यात शहर आणि उपनगरातील परिस्थितीचा आढावा घेण्यात येणार आहे.

सकाळपासून पश्चिम आणि पूर्व उपनगरांमध्ये धुवांधार पाऊस कोसळत होता. पावसाचा जोर आता थोडा कमी झाला असला तरी रेल्वे वाहतूक पूर्वपदावर आलेली नाही.

नालासोपारा, वसई, ठाणे, पालघर परिसरात मुसळधार पाऊस झाला. दादर, कुर्ला, सायन भागात पावसाचं पाणी साठून रस्त्यांना नद्यांचं स्वरूप आलं होतं.

ठळक मुद्दे

दुपारी 3.00 - विमान वाहतुकीवर फारसा परिणाम नाही

मुसळधार पावसामुळे रस्ते आणि रेल्वे वाहतूक विस्कळीत झाली असली तरी विमान वाहतुकीवर फारसा परिणाम...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

मुंबईच्या काही भागात पावसानं रात्रभर विश्रांती घेतली आहे. आता ठाणे, वसई-विरार या भागातही पाऊस थांबला आहे.


सामग्री: परळी ग्रामीण पोलीस स्टेशनचे सहाय्यक पोलीस उपनिरीक्षक विशाल शहाणे यांनी बीबीसी मराठीशी बोलताना अरूणच्या घरी चोरी झाल्याच्या वृत्ताला दुजोरा दिलाय.

त्याचवेळी, संजय राठोड गुरुवारी 18 तारखेला आपली बाजू मांडतील असं पोहरादेवीचे महंत यांनी सांगितलं आहे. संजय राठोड यांना समर्थन देण्यासाठी यवतमाळमध्ये हालचालीही सुरू झाल्या आहेत. असं वृत्त एबीपी माझानं वृत्त दिलं आहे.

पूजा चव्हाणच्या मृत्यूनंतर एक ऑडियो क्लिप सोशल मीडियावर व्हायरल झाली होती. या ऑडियो क्लिपमध्ये अरुण राठोडचं नाव आहे. यात, महाविकास आघाडी सरकारमधील एका कथित मंत्र्यासोबत अरूण राठोड बोलत असल्याचं समोर आलं आहे.

अरुणच्या घरी चोरी म्हणजे, या प्रकरणाचे पुरावे नष्ट करण्याचा प्रयत्न असा आरोप, भाजप आमदार अतुल भातखळकर यांनी केला आहे.

कुठे झाली चोरी?

अरुणचे कुटुंबीय बीड जिल्ह्यातील परळी तालुक्यातील धारावती तांडा परिसरात रहातात. पूजा चव्हाण आत्महत्या प्रकरणी अरुणचं नाव पुढे आल्यानंतर त्याचं कुटुंब बेपत्ता झालं होतं.

चार दिवसांनंतर घरी परत आल्यानंतर घरात चोरी झाल्याची घटना उघडकीस आली.

याबाबत बीबीसीशी बोलताना परळी ग्रामीण पोलीस स्टेशनचे सहाय्यक पोलीस उपनिरीक्षक विशाल शहाणे सांगतात, "अरुणच्या वडिलांनी घरात चोरी झाल्याची तक्रार दिली आहे. 1 लाख रूपये कॅश आणि 80 हजार रूपयांच्या दागिन्यांची चोरी झाल्याची तक्रार देण्यात आली आहे. त्यानुसार पोलिसांनी चौकशी सुरू केली आहे."

"पोलिसांनी प्राथमिक तपास सुरू केला आहे. विविध दिशांनी पोलीस तपास करत आहेत. तपासात आढळून येणाऱ्या गोष्टींवर पुढील कारवाई केली जाईल," असं एपीआय विशाल शहाणे पुढे म्हणाले.

कोण आहे अरूण राठोड?

पूजाचा मृत्यू झाला त्यादिवशी अरुण पूजासोबत होता अशी माहिती आहे.

सोशल मीडियावर व्हायरल झालेल्या ऑडियो क्लिपमध्ये अरुण महाविकास आघाडी सरकारमधील एका मंत्र्यासोबत बोलत असल्याचं समोर आलं आहे. या संभाषणात अरुण, या मंत्र्याला पूजा आत्महत्येचा विचार करत असल्याचं सांगताना ऐकू येत आहे.

पोलिसांच्या माहितीनुसार, पूजाच्या मृत्यूनंतर अरूण गावात परतलेला नाही.

"हा पुरावे दाबण्याचा प्रयत्न"

अरुण राठोडच्या घरी चोरी झाल्याप्रकरणी भाजपने ही प्रश्न उपस्थित केले आहेत.

भाजपचे आमदार अतुल भातखळकर म्हणाले, "अरूण राठोडच्या घरी चोरी होणं हे संशयास्पद आहे. राज्य सरकारमधील उच्चपदस्थ या प्रकरणी पुरावे नष्ट करण्याचा प्रयत्न करत...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

पूजा चव्हाण आत्महत्या प्रकरणानंतर चर्चेत आलेल्या, अरूण राठोडच्या घरी चोरी झालीये. अरुणच्या वडीलांनी परळी ग्रामीण पोलीस स्टेशनमध्ये घरात चोरी झाल्याची तक्रार दाखल केलीये.


सामग्री: परळीमध्ये पंकजा मुंडे आणि धनंजय मुंडे या भावंडांमधील टीका-प्रतिटीकेमुळं भावनिक आवाहनांचा मुद्दा पुन्हा एकदा ऐरणीवर आला. याआधी लोकसभा निवडणुकांवेळी सोलापुरात माजी केंद्रीय गृहमंत्री सुशीलकुमार शिंदे यांनीही, 'ही माझी शेवटची निवडणूक आहे', असं म्हणत भावनिक आवाहन केलं होतं.

एकूणच भावनिक आवाहन करून मतदारांना आपल्या बाजूला वळवण्याचा प्रयत्न बहुतांश राजकीय पक्षांकडून होताना दिसतो. हे भावनिक आवाहन कुठल्याही प्रकारे असू शकतं, कधी आपल्यावर झालेल्या अन्यायाचा दाखल देत, कधी वयाचा दाखल देत, तर कधी आणखी कुठला.

बीडमधील मुंडे भावंडांच्या अनुषंगानं, एकूणच भावनिक आवाहनांचा निवडणुकीत आणि त्यातही मतदानावर काही फरक पडतो का? खरंच मतदार या आवाहनांमुळं आपलं मत बदलतात का? की ही आवाहनं केवळ एका सभेपुरतेच मर्यादित राहतात, या प्रश्नांचा धांडोळाही बीबीसी मराठीनं घेण्याचा प्रयत्न केलाय.

धनंजय मुंडेंच्या कथित टीकेचा काय परिणाम होईल?

वरिष्ठ पत्रकार संजीव उन्हाळे यांनी बीबीसी मराठीशी बोलताना सांगितलं, "बीडमधील गेल्या दोन-तीन दिवसांमधील राजकीय घडामोडी पाहता, भावनिक वातावरण नक्कीच वाढलंय. कारण स्त्रियांशी संबंधित एखाद्या वाक्याचा आपल्या समाजात तातडीनं परिणाम होतो. धनंजय मुंडे यांच्या कथित टीकेवरून बीडमध्ये महिला आक्रमक झाल्याचं चित्र दिसलं."

"परळीत अटीतटीची लढाई होती. अगदी पंतप्रधान नरेंद्र मोदींच्या सभेनंतर सुद्धा इथली निवडणूक रंगतदार होईल, अशीच स्थिती होती. मात्र, गेल्या दोन दिवसातल्या घटनाक्रमानं परिस्थिती बदलताना दिसतेय," असं संजीव उन्हाळे सांगतात.

तर बीडमधील वरिष्ठ पत्रकार सुशील कुलकर्णी म्हणतात, "धनंजय मुंडेंच्या कथित टीकेचा परिणाम होईल. ग्रामीण भागात महिलांची मानसिकता धनंजय मुंडेंच्या विरोधात गेलीय."

कुलकर्णी पुढे सांगतात, "सोशल मीडियावरही धनंजय मुंडेंच्या बातम्यांचं निरीक्षण केल्यास लक्षात येईल, महिलांच्या कमेंट्स वाढल्यात. कालच्या घटनेनंतर महिलांनी धनंजय मुंडेंवर टीकात्मक कमेंट केल्याचे दिसून येतंय. शिवाय, या घटनेमुळं कुंपणावरचे जे लोक होते, ते पंकजा मुंडेंच्या बाजूनं झुकण्यास मदत होईल."

निवडणुकीच्या तोंडावर अशा घटना घडल्यानंतर डॅमेज कंट्रोल करायला वेळ नसतो आणि नेमकी हीच स्थिती सध्या धनंजय मुंडेंवर ओढवलीय, असं संजीव उन्हाळे म्हणतात.

भावनिक आवाहनांनी खरंच मतं फिरतात?

बीडमधील घटनेबाबत जाणकारांनी व्यक्त केलेल्या मतांचा अधिक...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

महाराष्ट्र विधानसभा निवडणुकीसाठी आज मतदान होत आहे. गेल्या जवळपास महिन्याहून अधिक प्रचाराचा धुरळा उडाला. या दरम्यान प्रत्येक पक्षानं, नेत्यानं, उमेदवारानं आपापल्या परीनं मतदारांना आकर्षित करण्याचा प्रयत्न केला. यात एक महत्त्वाचा मुद्दा ठरला तो भावनिक आवाहनांचा.


सामग्री: परिणामी राज्याच्या वेगवेगळ्या ठिकाणी विद्यार्थी रस्त्यावर उतरले आहेत. पुणे, नागपूर, कोल्हापूर, औरंगाबाद, अमरावती आणि इतर शहरांमध्ये विद्यार्थी रस्त्यावर उतरले आहेत.

"मुख्यमंत्री आणि उपमुख्यमंत्र्यांना मी विद्यार्थ्यांच्या भावना समजून घ्या अशी विनंती करत आहे. हे विद्यार्थी हताश झाले आहेत," असं मदत आणि पुर्नवसन मंत्री विजय वडेट्टीवार यांनी म्हटलंय.

काँग्रेसनं मात्र हा परीक्षेचा निर्णय रद्द करण्याचा निर्णय मागे घेण्याची मागणी केली आहे.

"असं शचानक शेवटच्या क्षणी परीक्षा रद्द करणं योग्य नाही, त्यामुळे विद्यार्थ्यांना त्रास होतो. आधी यूपीएससीची परीक्षा झालेली आहे. काळजी घेऊन आपल्याला ही परीक्षा घेता येईल. अनेक ग्रामीण विद्यार्थ्यांची शहरात राहण्याची सोय नाही. मी सरकारला विनंती करतो की हा निर्णय रद्द करावा," असं माजी मुख्यमंत्री पृथ्वीराज चव्हाण यांनी म्हटलंय.

तर "वेगवेगळ्या विभागाची कार्यालय सुरू आहेत, अधिवेशन होत आहे, परीक्षासुद्धा होऊ शकते, त्यामुळे ज्या तारखेला परीक्षा ठरली होती त्याच तारखेला घ्या,प" असं भाजप नेत्या पंकजा मुंडे यांनी म्हटलंय.

"माझी सुद्धा सरकारला हीच विनंती राहील की त्यांनी पुन्हा विचार करावा. पण परीक्षा पुढे ढकलल्यामुळे वयोमर्यादा ओलांडली जाणाऱ्या विद्यार्थ्यांना आणखी एक संधी द्यावी," अशी मागणी शिवसेना खासदार अरविंद सावंत यांनी म्हटलंय.

"परीक्षा रद्द करणं अत्यंत अयोग्य ठरेल, मुलं वर्षानुवर्ष मेहनत करतात, त्यामुळे परीक्षा झाल्या पाहिजेत. सरकारनं हा निर्णय रद्द केला पाहिजे," असं विरोधी पक्षनेते देवेंद्र फडणवीस यांनी म्हटलंय.

मराठा विद्यार्थ्यांसाठी वेगळी परीक्षा घेऊन त्यांचा बॅकलॉग भरून काढता येईल. सरकारकडे अनेक जागा आहेत, असं फडणवीस यांनी म्हटलंय.

राज्यामध्ये कोरोनाचा संसर्ग वाढत असल्याने प्रतिबंधात्मक उपाय म्हणून ही परीक्षा पुढे ढकलण्यात येत असल्याचं सांगण्यात आलंय.

येत्या रविवारी - 14 मार्चला ही परीक्षा होणार होती. परीक्षेची नवीन तारीख नंतर जाहीर करण्यात येणार असल्याचं पत्रकात म्हटलंय.

"हा निर्णय चुकीचा आणि विद्यार्थ्यांच्या करिअरशी खेळणारा निर्णय असून 3 दिवस राहिले असताना परीक्षा पुढे ढकलणं निषेधार्ह आहे. याचं समर्थन होऊच शकत नाही, तातडीने हा निर्णय बदलला पाहिजे," असं महाराष्ट्र युवक काँग्रेसचे अध्यक्ष सत्यजीत तांबेंनी म्हटलंय.

या आधी 3 वेळा ही परीक्षा पुढे ढकलण्यात...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

महाराष्ट्र लोकसेवा आयोगातर्फे घेण्यात येणारी MPSC ची परीक्षा पुन्हा एकदा लांबणीवर गेलीय. 14 मार्चला होणारी ही परीक्षा आता पुन्हा पुढे ढकलण्यात आली आहे.


सामग्री: परिस्थिती काही चांगली नाही. या व्हायरसने पर्यटन, व्यापार आणि आयात निर्यातींवर अवलंबून असणाऱ्या अर्थव्यवस्थांना संकटात टाकलं आहे.

त्याहीपेक्षा वाईट म्हणजे यावर अवलंबून असणाऱ्या आशियातल्या सगळ्यांत गरीब लोकांच्या उपजीविकेवरच प्रश्नचिन्ह उभं राहिलं आहे.

या सगळ्याचा परिणाम म्हणून जगातले गरीब अधिकच गरीब होतील आणि श्रीमंत देशांनासुद्धा आपला व्यापार आणि देशांतर्गत व्यवहार टिकवण्यासाठी धडपड करावी लागेल.

चीनमध्ये, जिथे रोगाचं संक्रमण सुरू झालं, तिथे देशाची आर्थिक वाढ मंदावेल. गेल्यावर्षी चीनचा वृद्धी दर 6.1 टक्के होता, तिथून घसरून तो 2.3 टक्क्यांवर येईल.

तेही 2020 मध्ये या महामारीने अजून भीषण स्वरूप धारण केलं नाही तर. पण जर तसं झालं तर या वर्षीचा वृद्धी दर फक्त 0.1 टक्के इतकाच राहील.

या महामारीचा सगळ्यांत वाईट परिणाम गरिबांवर होणार आहे.

एक म्हणजे गरीब या आजारांना बळी पडतील आणि दुसरं म्हणजे घसरत्या अर्थव्यवस्थेत त्यांच्या उत्पन्नाचं साधन त्यांच्यापासून हिरावून घेतलं जाईल.

बँकेच्या अंदाजानुसार, 2020 साली 2 कोटी 40 लाख गरीब लोक या व्हायरसच्या संक्रमणामुळे आपल्या गरिबीतून बाहेर पडू शकणार नाहीत, जे एरवी पडू शकले असते. याहीपेक्षा वाईट म्हणजे 1 कोटी 10 लाख लोक गरिबीच्या गर्तेत ढकलले जातील.

आशिया, विशेषतः चीन, गेल्या दहा वर्षांत जगाचं आर्थिक इंजिन बनलं आहे. या इंजिनाच्या मदतीने जागतिक अर्थव्यवस्थांचा गाडा धावतो आहे. पण कोरोना व्हायरसमुळे हे इंजिनच आता घसरताना दिसतंय. यातून बाहेर पडण्याचा रस्ता कठीण असेल.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

जागतिक बँकेनं पूर्व आशियातले देश आर्थिक आघाड्यांवर या वर्षी कसं काम करतील हे सांगणारा एक अहवाल प्रकाशित केला आहे. या अहवालात कोरोनो व्हायरस या देशांच्या अर्थव्यवस्थांवर कसा परिणाम करेल तेही सांगितलं आहे.


सामग्री: परिस्थिती नियंत्रणात आल्याचं पोलिसांनी म्हटलं आहे.

या मारहाणीचं वृत्त समजताच पोलीस घटनास्थळी दाखल झाले आणि पुढील अनर्थ टळल्याचं अतिरिक्त पोलीस आयुक्त हर्ष पोद्दार यांनी सांगितलं.

मुलं पसरवणारी टोळी गावात आली आहे अशा अफवा जागोजागी पसरत आहेत. अफवेमुळे धुळ्यात पाच जणांचा मृत्यू झाल्याची घटना घडली. त्याच पार्श्वभूमीवर मालेगावमध्ये ही घटना घडली आहे.

जमावाने पोलिसांची जीप उलटवली

मारहाण झालेले हे लोक परभणीहून कामाच्या शोधात मालेगावात आले होते.

मालेगावच्या आझादनगर भागात एका कारखान्यात पाच जणांना डांबून ठेवण्यात आलं होतं. त्यापैकी दोन पुरुष, दोन महिला तर एक अल्पवयीन मुलगा आहे.

पाहा व्हीडिओ : मुलं पळवणाऱ्या टोळीचा 'तो' व्हीडिओ पाकिस्तानातला

जमावानं पुरुषांना जबर मारहाण केली. जमावानं काही जणांना डांबून ठेवल्याचं वृत्त पोलिसांना समजलं. त्यानंतर ते घटनास्थळी पोहोचले. पोलिसांना पाहून देखील जमाव शांत होत नव्हता.

जमावानं पोलिसांवर किरकोळ दगडफेक केली. जमावाला पांगवण्यासाठी पोलिसांना लाठीमार करावा लागला. त्यांनी पोलिसांची व्हॅन उलटवली आणि एक चारचाकी जाळण्याचा प्रयत्न केला.

या प्रकरणात पोलिसांनी सहा जणांना ताब्यात घेतलं आहे. आता परिस्थिती नियंत्रणात आहे. मारहाण झालेल्या पीडितांना रुग्णालयात दाखल करण्यात आल्याचं पोद्दार यांनी सांगितले.

हे वाचलं का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

मुलं पळवणारी टोळी गावात आल्याची अफवा पसरल्यानं मालेगावमधील आझादनगर भागात दोन जणांना मारहाण करण्यात आली आहे.


सामग्री: पर्यावरण संवर्धनासाठी त्यांनी केलेल्या कामाचा गौरव पद्मश्री या देशातील चौथ्या सर्वोच्च पुरस्काराने करण्यात आला. पद्मश्री पुरस्कार घोषित झाल्यानंतर तुलसी गौडा यांचं नाव जगभरात पोहोचलंय.

कोण आहेत तुलसी गौडा?

पर्यावरण, झाडे आणि रोपांचे प्रचंड ज्ञान असल्यामुळे तुलसी गौडा यांना 'एनसायक्लोपीडिया ऑफ फॉरेस्ट' असं म्हटलं जातं. त्यांनी आजपर्यंत 40 हजारांहून जास्त झाडं लावली आणि त्यांचं संगोपनही केलं आहे. काही जणांच्या मते हा आकडा एक लाखाहूनही जास्त आहे.

एका रोपाचं वृक्षात रूपांतर होईपर्यंत आपल्या पोटच्या मुलाप्रमाणे त्या त्याची देखभाल करतात.

तुम्ही कर्नाटकात दंडेली, सिरसी किंवा कारवार परिसरातील जंगलात गेलात का कधी? तुलसी गौडा यांनी लावलेली हजारो झाडं याच परिसरात आहेत. विशेषतः सागवान, खैर आणि नंदी यांसारख्या झाडांची रोपं तयार करण, त्यांचं संगोपन करणे, कोणत्या झाडाला कशा प्रकारे वाढवावं, याविषयी तुलसी यांना खूप मोठं ज्ञान आहे.

परिसरातील अनेक पर्यावरण तज्ज्ञ, विद्यार्थी तुलसी यांच्याकडून झाडांविषयीची माहिती घेण्यासाठी त्यांना भेटायला येतात. वृक्षसंवर्धनाबाबत त्या लोकजागृतीही करतात.

गरिबीशी लढाई

तुलसी गौडा कर्नाटकच्या किनारी भागात असलेल्या उत्तर कन्नड जिल्ह्याच्या अंकोला तालुक्यातल होन्नाळी गावातल्या. आर्थिकरीत्या मागास अशा हालाक्की आदीवासी कुटुंबात त्या जन्मल्या, वाढल्या.

डेक्कन हेराल्ड वृत्तपत्राच्या माहितीनुसार, तुलसी दोन वर्षांच्या असतानाच त्यांच्या वडिलांचं निधन झालं. आर्थिक परिस्थितीमुळे त्यांनी शाळेत प्रवेशच घेतला नाही. लहानपणापासूनच त्या आईसोबत शेतात मजुरीसाठी जायच्या.

पुढे कमी वयातच त्यांचं लग्न झालं. पण पती गोविंद यांचंसुद्धा काही वर्षांतच निधन झालं.

पण अशा बिकट परिस्थितीतही त्यांनी पर्यावरणाविषयीचं आपलं प्रेम जरासुद्धा कमी होऊ दिलं नाही. उलट पर्यावरणासाठी त्यांनी केलेल्या कार्याने संपूर्ण देशासमोर एक उदाहरण ठेवलं आहे.

वनविभागात नोकरी

गेल्या साठ वर्षांपासून तुलसी गौडा वृक्षसंगोपनाचं काम करत आहेत. वयाची सत्तरी पार केल्यानंतरही त्यांचा उत्साह कमी झालेला नाही. 'न्यूज कर्नाटक' वेबसाईटवरील एका लेखानुसार, तुलसी वनविभागाने आयोजित केलेल्या विविध उपक्रमात नेहमी सहभाग घेतात.

पुढे कंत्राट पद्धतीने त्या वनविभागासाठी काम करू लागल्या. इथल्या अधिकाऱ्यांनी पर्यावरणाविषयीचं ज्ञान आणि वृक्षाबाबतची आस्था पाहिली....\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

सामाजिक कार्य करत असताना कधीच प्रकाशझोतात न आलेली अनेक नावं यंदाच्या पद्म पुरस्कारांच्या यादीत पाहायला मिळाली. यापैकीच एक नाव म्हणजे तुलसी गौडा.


सामग्री: पर्यावरणप्रेमी मायकल फिशबाक यांच्या प्रयत्नानं त्याची सुटका झाली.

"मी या व्हेलचा कल्ला जाळ्यातून बाहेर काढला. त्यानंतर आम्ही लगेच जाळं कापायला सुरुवात केली. आम्ही याचं नाव व्हॅलेंटिना ठेवलं. कारण त्या दिवशी व्हॅलेंटाईन डे होता," फिशबाक सांगतात.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

तुम्हाला या व्हीडिओतील व्हेल मासा एकदम खूश दिसत असेल. पण, व्हॅलेंटाईन डेच्या दिवशी तो जाळ्यात अडकला होता.


सामग्री: पर्यावरणाचं संवर्धन करून अन्न पीकवणं इथलं मोठं आव्हान आहे.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

आर्क्टिक ध्रुवीय प्रदेशात उणे वातावरणात शेती केली जाते. उणे 30 तापमानात आणि सदासर्वकाळ काळोख असतानाही शेती होते.


सामग्री: पर्यावरणाची हानी करणार नाहीत अशा हरित स्वरूपाच्या फटाक्यांचीच विक्री करता येईल असं न्यायालयाने स्पष्ट केलं.

सुप्रीम कोर्टाने फटाक्यांच्या ऑनलाइन विक्रीवर बंदी घातली. अमेझॉन आणि फ्लिपकार्टसारख्या ईकॉमर्स वेबसाईट्सना फटाके विक्री रोखण्याचे आदेश न्यायालयाने दिले.

Twitter पोस्ट समाप्त, 1

फटाक्यांच्या माळेची विक्रीवरही बंदी घालण्यात आली आहे. ठराविक ठिकाणीच फटाके वाजवण्यास न्यायालयाने परवानगी दिली आहे. फटाके वाजवण्यासाठी न्यायालयाने विशिष्ट वेळ निश्चित केली आहे.

काही दिवसांवर आलेल्या दिवाळीच्या काळात रात्री 8 ते 10 या दोन तासातच फटाके वाजवण्याची परवानगी देण्यात आली आहे.

या निकालातील महत्त्वाचे मुद्दे असे :

1. अर्जुन गोपाल (3), अर्नव भंडारी (3), झोया राव भसीन (5) या मुलांच्या वतीने त्यांच्या पालकांनी ही याचिका दाखल केली होती.

2. ज्या फटाक्यांची विक्री करायची आहे, त्या फटाक्यांना आवाजसंदर्भातील नियम लागू असतील. दिवाळीत रात्री 8 ते 10 या वेळेत फटाके फोडता येतील. पण या फटाक्यांतून निघणारा धूर आणि आवाज कमी असला पाहिजे.

3. दिवसा कोणत्याही प्रकारचे फटाके फोडू नयेत.

4. ख्रिस्मस आणि नववर्षाच्या स्वागतासाठी रात्री 11.55 ते 12.30 या काळात फटाके फोडता येतील.

5. फटाके बनवणाऱ्यांचा जीविताचा अधिकार तसेच नागरिकांच्या आरोग्याचा अधिकार, असे मुद्दे सुप्रीम कोर्टाने विचारात घेतले.

6. फटाक्यांचा नागरिकावर होणारा परिणाम आणि प्रदूषण कमी करण्यासाठीचे उपाय केंद्राने सुचवावेत, असं सुप्रीम कोर्टाने म्हटलं आहे.

7. जर फटाके नियमात बसत असतील तरच Petroleum and Explosives Safety Organisationने फटाक्यांना परवानगी द्यावी, असं न्यायालयाने म्हटलं आहे.

ही माहिती हिंदुस्तान टाइम्सने दिली आहे.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

फटाके विक्री तसंच ते वाजवण्यासंदर्भात सुप्रीम कोर्टाने मंगळवारी महत्त्वपूर्ण निर्णय दिला. फटाक्यांच्या विक्रीवर सरसकट बंदीची याचिका न्यायालयाने फेटाळून लावली. न्यायमूर्ती अर्जन कुमार सिक्री यांनी हा निर्णय दिला.


सामग्री: पर्रिकरांनंतर गोवा विधानसभेची दिशा कशी असेल याचा विचार करताना गोवा राज्याच्या स्थितीबद्दल आणि एकूण राजकीय परिस्थितीकडे पाहणं आवश्यक आहे.

पर्रिकर यांच्या निधनानंतर गोवा विधानसभेत भारतीय जनता पक्षाचे आता 12 आमदार  आहेत. महाराष्ट्रवादी गोमंतक पक्षाचे ३, गोवा फॉरवर्ड पार्टीचे 3 आणि 3 अपक्षांच्या साथीने भाजपने सरकार स्थापन केलं आहे. तर 14 आमदारांची संख्या असणारा आणि गोवा विधानसभेत सर्वांत मोठा असणारा काँग्रेस विरोधी पक्षात आहे.

काँग्रेसचा दुसऱ्यांदा सत्तास्थापनेचा दावा

मनोहर पर्रिकर यांच्या निधनापूर्वी एकच दिवस आधी काँग्रेसने गोव्यामध्ये सत्ता स्थापनेचा दावा केला होता.  पर्रिकर यांचं सरकार बरखास्त करून सत्ता स्थापनेसाठी आपल्याला संधी द्यावी अशी मागणी काँग्रेसने गोव्याच्या राज्यपाल मृदुला सिन्हा यांना पत्र लिहून केली होती. आज दुसऱ्यांदा राज्यपालांना  पत्र लिहून काँग्रेसने सत्तास्थापनेचा दावा केला आहे.

गोवा विधानसभेतील विरोधी पक्षनेते चंद्रकात कवळेकर यांनी शनिवारी सत्ता स्थापनेचा दावा करणारं पत्र राज्यपालांकडे दिलं होतं. यामध्ये सत्ताधारी भाजपचे सदस्य फ्रान्सीस डिसूझा यांचे निधन झाल्यामुळे भारतीय जनता पार्टीचे विधानसभेतील बळ कमी झाल्याचा उल्लेख करण्यात आला होता.

तसेच भाजप सरकारनं गोव्यातील लोकांचा विश्वास गमावला आहे, आगामी काळात भाजपची सदस्यसंख्या आणखी कमी होईल असे सांगत अशा अल्पमतातील भाजपाला सरकार चालवण्यास परवानगी देऊ नये असे कवळेकर यांनी या पत्रात म्हटलं होतं. या दाव्यामुळं भारतीय जनता पार्टीला सत्ता कायम ठेवण्यासाठी अधिक वेगानं प्रयत्न करावे लागतील असं दिसतं.

लहान राज्य आणि अस्थिर राजकीय स्थिती

लहान राज्य, मतदारांची अल्प संख्या आणि त्यांचं प्रतिनिधित्व करणारी 40 सदस्यांची विधानसभा असं चित्र असल्यास तेथील राज्यव्यवस्था किती अस्थिर होऊ शकते याचं उदाहरण म्हणून गोवा विधानसभेकडे पाहता येईल.

ईशान्य भारतातील लहान राज्यांप्रमाणे काठावरचं बहुमत, त्रिशंकू विधानसभा, घाऊक पक्षांतर, आमदार फुटणे, लहान पक्ष दुसऱ्या पक्षांमध्ये विसर्जित होणं, सत्तास्थापनेच्या दाव्याच्या वेळेस राज्यपालांच्या भूमिकेस महत्त्व येणं, वारंवार सरकारं तयार होणं, सरकारं सत्तेतून जाणं, बहुमत सिद्ध करताना सभापतींच्या भूमिकेला हुकमी महत्त्व येणं हे सगळे प्रकार गोवा विधानसभेत वारंवार अनुभवाला आले आहेत.

गोवा स्वतंत्र झाल्यापासून आणि 1987 साली...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

गोव्याचे मुख्यमंत्री मनोहर पर्रिकर यांच्या निधनानंतर गोव्याच्या मुख्यमंत्रिपदाची जबाबदारी कोणाकडे जाईल याबाबत चर्चा सुरू आहे तर काँग्रेसने दुसऱ्यांदा सत्तास्थापनेचा दावा केला आहे. भाजपतर्फे केंद्रीय मंत्री नितीन गडकरीही गोव्यात दाखल झाले आहेत.


सामग्री: पर्सव्हिअरन्स रोव्हरने पाठवलेला मंगळाच्या पृष्ठभागाचा पहिला फोटो. यामध्ये या रोव्हरच्या रोबोटिक आर्मची म्हणजे हाताची सावली दिसतेय.

मंगळाच्या विषुववृत्ताच्या जवळच्या येझरो (Jezero) नावाच्या एका खोल विवरामध्ये 'पर्सव्हिअरन्स' रोव्हर उतरवण्यामध्ये अमेरिकेच्या नासाला यश मिळालंय.

"सगळ्यांत चांगली बातमी म्हणजे हे यान अगदी व्यवस्थित आहे," या मोहिमेचे डेप्युटी प्रोजेक्ट मॅनेजर मॅट वॉलेस यांनी सांगितलं.

या रोव्हरच्या 'टचडाऊन' म्हणजे मंगळावर उतरण्याची खात्री झाल्यानंतर कॅलिफोर्नियामधल्या नासाच्या मिशन कंट्रोल रूममध्ये जल्लोष झाला.

सहा चाकं असणारा हा रोव्हर आता पुढची दोन वर्षं मंगळावरचे दगड आणि पृष्ठभाग खणत इथे पूर्वी कधी जीवसृष्टी होती का, याचा शोध घेईल.

ज्या जागी हे येझरो (Jezero) विवर आहे तिथे अब्जावधी वर्षांपूर्वी एक तलाव होता असा अंदाज आहे. आणि जिथे पाणी असतं, तिथे जीवसृष्टी असण्याचीही शक्यता असते.

मंगळावर उतरल्यानंतर - लँडिंगनंतरही पर्सव्हिअरन्स सुरक्षित असल्याचा सिग्नल नासाच्या कंट्रोल रूमला मिळालेला आहे. यापूर्वी अशा क्षणांनंतर एकमेकांना मिठ्या मारत, हाय-फाय देत जल्लोष केला जाई. पण कोरोना व्हायरसमुळे पाळण्यात येणाऱ्या सावधगिरीमुळे यावेळी कंट्रोल रूममधल्या इंजिनिर्यसमध्ये पारदर्शक स्क्रीन्स लावण्यात आले होते. परिणामी त्यांना 'फीस्ट - बम्प' वर समाधान मानावं लागलं.

या पर्सव्हिअरन्स यानाकडून पहिले दोन फोटो आल्यावरही या कंट्रोल रूममध्ये टाळ्यांचा कडकडाट झाला. कमी रेझोल्यूशनच्या कॅमेऱ्यांनी हे फोटो काढण्यात आलेले आहेत. या कॅमेऱ्यांची लेन्स कव्हर अजून काढण्यात आलेली नाहीत आणि त्यांच्यावर लँड होताना धूळ बसलेली आहे. पण तरीही या फोटोंमध्ये रोव्हरच्या पुढे आणि पाठी असणारा सपाट पृष्ठभाग दिसतोय.

One tonne of high technology: Seven instruments, multiple cameras, microphones and a big drill

नासाची ही मोहीम हाताळणाऱ्या टीमचे प्रमुख अॅलन चेन यांनी सांगितलं, "हा रोव्हर चांगल्या सपाट जागी उतरलाय. ही गाडी फक्त 1.2 अंशांनी झुकलेली आहे. आता हा रोव्हर चांगल्या ठिकाणी आहे आणि सुरक्षित आहे...आणि हे साध्य करणाऱ्या माझ्या टीमचा मला अतिशय अभिमान आहे."

बाहेरच्या साईट्सवरील मजुकरासाठी बीबीसी जबाबदार नाही.

ट्विटरवरील मूळ ट्वीट इथे पाहा.

नासाचे कार्यकारी अॅडमिनिस्ट्रेटर स्टीव्ह जर्कझीक यांनी म्हटलंय, "याचं श्रेय या टीमला आहे....\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

मंगळावरच्या जमिनीवर आता एक नवीन रोबो वावरतोय.


सामग्री: पर्सिव्हिअरन्स

नासाने दिलेल्या माहितीनुसार, रोव्हर खूप दूर गेलेलं नाही. त्याने आतापर्यंत 6.5 मीटर म्हणजे 21 फुटांचं अंतर पार केलं आहे. नासाचे ज्येष्ठ वैज्ञानिक स्टॅक मॉर्गन यांनी हे महत्त्वपूर्ण यश असल्याचं म्हटलं आहे.

पर्सिव्हिअरन्स रोव्हरला अजून अनेक तांत्रिक अडथळ्यांना पार करायचं आहे. मात्र जशी रोव्हरची रबरी पातं फिरू लागतील, तसं मंगळाचा शोध घ्यायला सुरुवात केली असं म्हणता येईल.

अमेरिकेच्या नासातर्फे मंगळावर उतरवण्यात आलेलं हे दुसरं एक टनी वजनाचं रोव्हर आहे. पर्सिव्हिअरन्स हे मंगळाच्या पृष्ठभागावर उतरलेलं सगळ्यात वेगवान रोव्हर आहे.

मंगळावरची स्थिती

पर्सिव्हिअरन्स पुढच्या आठवड्यात मंगळ ग्रहाची मुशाफिरी करून आणखी छायाचित्रं पाठवेल जेणेकरून शास्त्रज्ञांना मंगळाचा सर्वसमावेशक पद्धतीने अभ्यास करता येईल.

गुरुवारी (4 मार्च)  रोव्हरने काही अंतर पार केलं, त्यानंतर त्याने दीडशे डिग्री वळण घेऊन ते पुन्हा आपल्या जागी परत आलं.

यासंदर्भात बोलताना रोव्हरच्या मोबिलिटी इंजिनियर एनाइस जारिफियन म्हणाल्या, "... खुणा इतक्या चांगल्या नव्हत्या जितक्या या रोव्हरच्या पाऊलखुणा आहेत.

या मोहिमचे हे एक मोठं यश आहे. आमची टीम यासंदर्भात खूश आहे. किती वर्ष कितीतरी लोकांनी या क्षणाची प्रतीक्षा केली असेल".

19 फेब्रुवारीला नासाचं पर्सिव्हिअरन्स रोव्हर मंगळावर उतरलं होतं. सात महिन्यांपूर्वी रोव्हरने पृथ्वीवर उड्डाण केलं होतं. मंगळापर्यंत पोहोचण्यासाठी रोव्हरने 50 अब्ज किलोमीटरचं अंतर पार केलं.

पर्सिव्हिअरन्स

मंगळावरच्या पूर्णपणे कोरड्या स्थितीतील तलावातील जमिनीचं परीक्षण करण्याचं काम रोव्हर करेल. कोट्यवधी वर्षांपूर्वी मंगळावर कुठल्याही स्वरुपाची वस्ती होती का याचा अभ्यास करून तपशील पृथ्वीकडे पाठवण्यात येईल.

1970 नंतर नासाची मंगळाचा अभ्यास करण्यासाठी यान पाठवण्याची ही पहिलीच वेळ आहे.

रोव्हर मंगळावर दोन वर्षांसाठी असणार आहे आणि 15 किलोमीटरचं परीक्षण केलं जाईल, असं नासाने स्पष्ट केलं.

रोव्हर

मंगळावर कमी वजनाचं एक हेलिकॉप्टर उडवण्याचं रोव्हरचं उद्दिष्ट आहे.

पर्सिव्हिअरन्स स्वत:बरोबर छोटं हेलिकॉप्टरही घेऊन गेलं आहे. रोव्हर हे हेलिकॉप्टर उडवण्याचा प्रयत्न करणार आहे. पृथ्वीव्यतिरिक्त अन्य ग्रहावर अशा प्रकारे उड्डाण करण्याची ही पहिलीच वेळ असणार आहे.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

नासाने अंतराळात पाठवलेल्या पर्सिव्हिअरन्स यानाने मंगळावर विविध गोष्टींचा शोध करायला सुरुवात केली आहे.


सामग्री: पल्लवी जाधव

सोशल मीडियावर लोकप्रिय असणाऱ्या या महिला पोलीस अधिकाऱ्याला इंस्टाग्रामवर सव्वाचार लाख तर फेसबुकवर पंचवीस हजार फॉलोअर्स आहेत.

पल्लवी जाधव जालन्यातल्या महिला सुरक्षेसाठी नेमलेल्या दामिनी पथकाचं नेतृत्व करतात. नुकताच त्यांच्या शिरपेचात आणखी एक मानाचा तुरा खोवला गेला आहे. जयपूरमध्ये झालेल्या ग्लॅमॉन मिस इंडिया स्पर्धेत त्यांनी फर्स्ट रनरअप हा किताब जिंकला आहे. मिस फोटोजेनिकचा पुरस्कारही त्यांच्या वाटेला आला आहे.

त्यांच्या या यशाबदद्ल गृहनिर्माण राज्यमंत्री सतेज पाटील यांनी ट्वीट करून त्यांचं अभिनंदन केलं आहे.

गेल्या काही दिवसांपासून पल्लवी यांचा फोन सतत वाजतोय. अनेक पत्रकारांचे, हितचिंतकांचे फोन येत आहेत. पण या सगळ्या प्रसिद्धीच्या पलिकडे आपलं लहानपणापासून जपलेलं स्वप्न पूर्ण झाल्याचा आनंद पल्लवी यांच्या बोलण्यात मला जाणवला.

आपल्या आजवरच्या प्रवासाबद्दल त्यांनी मोकळेपणाने माझ्याशी गप्पा मारल्या.

"मला आठवत नाही कधीपासून, अगदी लहान असल्यापासून माझं स्वप्न होतं की आपणही मॉडेल बनावं, हिरोईन बनावं आणि टीव्हीवर झळकावं. जशी जशी मोठी होत गेले तसं तसं लक्षात आलं की आपण ग्रामीण भागात राहातो, आपली आर्थिक परिस्थिती चांगली नाही, आपले आईवडील गरीब शेतकरी आहेत. त्यामुळे आपलं हे स्वप्न कधीच पूर्ण होऊ शकत नाही," पल्लवी जुन्या दिवसांना आठवत सांगतात.

पल्लवी जाधव

पल्लवी जाधव मुळच्या औरंगाबाद जिल्ह्यातल्या कन्नड तालुक्यातल्या रेल गावाच्या. लहानपणापासूनच त्यांनी खूप कष्ट घेतले. त्यांनी आपलं शिक्षणही 'कमवा आणि शिका' या योजनेअंतर्गत काम करून पूर्ण केलं. अनेकदा त्या दुसऱ्यांच्या शेतात मजूरी करायला जायच्या.

"मी सोळा वर्षांची झाले तेव्हा इतक्या मोठ्या वयाची लग्न न झालेली मी एकटीच मुलगी होते. चौदाव्या-पंधराव्या वर्षी आमच्याकडे मुलींची लग्न करून टाकायची पद्धत होती. माझ्या मोठ्या बहिणींचेही बालविवाह झाले होते. पण मी अभ्यासात हुशार होते, घरातही एकटीच शिल्लक राहिले होते, त्यामुळे वडीलांनी मला शिकवायचं ठरवलं."

पण शिक्षण पूर्ण करणं हे त्यांच्यासाठी सोपं नव्हतं. त्यांच्यासमोर अनेक आर्थिक अडचणी आल्या.

'मी या वर्दीसाठी खूप मेहनत घेतलीये'

एका बाजूला शिक्षण चालू होतं तर दुसरीकडे घरचे स्थळ पाहायला लागले. त्यावेळी लग्न जुळवण्यासाठी आलेल्या एका वयोवृद्ध मध्यस्थांनीच तिच्या घरच्यांना सांगितलं की मुलीत स्पार्क आहे, तिला तुम्ही चांगल...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

महाराष्ट्रात असाल आणि इंस्टाग्रामवर असाल तर पीएसआय पल्लवी जाधव यांच्या अकाउंटला तुम्ही भेट दिली असल्याची शक्यता आहेत.


सामग्री: पवन कुमार असं या तरूणाचं नाव आहे. त्यानं भाजपला मतदान केल्यामुळे बोट कापल्याचा व्हीडिओ सध्या सोशल माध्यमांमध्ये व्हायरल झाला आहे.

त्याला स्थानिक पक्षाला मतदान करायचं होतं. मात्र मतदान यंत्रांवर बरीच चिन्हं होती. त्यामुळे तो गोंधळून गेला.

"मला खरंतर हत्तीच्या चिन्हाला म्हणजे बसपाला मत द्यायचं होतं. पण मी चुकून कमळाच्या चिन्हावर  बोट दाबलं." असं सांगतानाचा त्याचा व्हीडिओ व्हायरल झाला आहे.

काल दुसऱ्या टप्प्यातल्या 95 जागांसाठी मतदान झालं. मतदानानंतर प्रत्येक मतदाराच्या बोटावर शाई लावली जाते. जी लगेच पुसून टाकणं शक्य नसतं.

बहुजन समाज पार्टी आणि समाजवादी पार्टीनं उत्तर प्रदेशात आघाडी केली आहे. गेल्या वेळी 80 पैकी 71 जागा जिंकणाऱ्या भाजपसमोर त्यांनी आव्हान उभं केलं आहे.

पवन कुमार हे दलित समाजातील आहेत. आणि मायावती यांच्या बहुजन समाज पार्टीसाठी ही मतं महत्त्वाची आहेत.

लोकसभेसाठी तब्बल 7 टप्प्यात मतदान होत आहे. ज्यात 90 कोटी लोक मतदानाचा अधिकार बजावणार आहेत.

23 मे रोजी निवडणुकीचा निकाल जाहीर होईल.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

अगदी चुकून भारतीय जनता पक्षाला मतदान केल्याने उत्तर प्रदेशमधील बुलंदशहरच्या एका तरूणानं स्वत:चं बोट छाटल्याचा दावा केला आहे.