डॉक सारांशित करण्यासाठी: नातेसंबंध

"एक्स्क्लुझिव्हिटीला तुझ्या लेखी काय अर्थ आहे?" असा प्रश्न युनायटेड किंगडममधील 'लव्ह आयलँड' या रिअॅलिटी कार्यक्रमातली स्पर्धक अॅमी हार्ट विचारते. या प्रश्नावर तिचा पार्टनर, कर्टिस प्रिचर्ड पेचात अडकलाय, हे तिलाही कळतं. तिच्या माघारी तो इतर मुलींची चुंबनं घेत होता.

हार्ट अस्खलितपणे आणि शांतपणे त्यांच्या नात्यातील अडचणीच्या मुद्द्यांचा पाढा वाचते, तेव्हा प्रिचर्ड त्याच्या जागेवर अंग चोरून बसून राहतो. एकाच वेळी त्याला दोन माणसांविषयी रोमॅन्टिक भावनेने जवळीक कशी काय वाटू शकते, तिला त्याची गरज आहे आणि त्याने तिचा हिरमोड केलाय, अशा विविध मुद्द्यांचा यात उल्लेख होतो.

रोमॅन्टिक प्रेमाच्या नात्यामध्ये केवळ दोनच लोकांचा समावेश असतो, आणि प्रिचर्ड हा नियम मोडतोय, असं गृहित धरून हार्ट बोलत होती. आताच्या अनेक समाजांमध्ये एकविवाहित्व ही स्वाभाविक स्थिती असली, तरी मानवी नातेसंबंधांचा इतिहास याहून बराच गुंतागुंतीचा राहिल्याचं दिसतं. आपण आपल्या एकविवाहित्व (मोनोगमी) न मानणाऱ्या मुळांकडे परत जाऊ शकतो का?

परस्परसहमतीने एकविवाहित्वापलीकडे जाण्याच्या पद्धतीमुळे (कन्सेन्शुअल नॉन-मोनोगमी: सीएनएम) एखाद्या जोडप्यातील दोन्ही व्यक्तींना इतर लोकांसोबतच्या नात्यांमधील शक्यता धुंडाळण्याची मुभा मिळते. परस्परसहमतीने अनेकांशी संबंध ठेवण्यापासून ते जोडीदारांची अदलाबदल करणं (स्विंगिंग) आणि इतर स्वरूपाच्या 'खुल्या' संबंधांचा यात समावेश होऊ शकतो.

सीएनएम पद्धतीने कोणतंही रूप घेतलं, तरी यामध्ये संबंधित जोडीदार नात्यातील सीमारेषांची चर्चा करतात आणि त्यावर सहमती प्रस्थापित करतात, हे यातील एक ठोस वैशिष्ट्य आहे. आपण कितपत सीमा ओलांडायची, कधी आणि कुठे ओलांडायची, याबद्दल ते चर्चा करून निर्णय घेतात.

या व्याख्येनुसार पाहिलं, तर प्रिचर्डचे चाळे या प्रकारात गणता येणार नाहीत, कारण हार्टने त्यासाठी संमती दिलेली नव्हती. पण अल्पसंख्य असले तरी अनेक लोक एकविवाहित्वाच्या सीमा ओलांडतात, ही बाब लक्षात घेतली तर प्रिचर्डच्या वागण्यामागची प्रेरणा कळण्याची शक्यता आहे.

एकविवाहित्व प्रचलित असलं, तरी मानवांना त्यांच्या जोडीदाराहून वेगळ्या लोकांशी लैंगिक संबंध ठेवण्याची खूप ओढ असल्याचं दिसतं. मानसशास्त्रज्ञ जस्टीन लेहमिलर यांनी त्यांच्या 'टेल मी व्हॉट यू वॉन्ट' या पुस्तकासाठी चार हजार अमेरिकी लोकांना त्यांच्या लैंगिक कल्पनांचं वर्णन सांगायची विनंती केली....\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

एखादं नातं दोन लोकांमधील अनन्य समजुतीवर उभं असतं, असं आपण अनेकदा मानतो. परंतु, लोकांना प्रेमाच्या नवीन वाटा सापडत असताना या नियमाची अधिकाधिक छाननी होऊ लागली आहे.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नादिया व्हिटोमे

23 वर्षांच्या नादिया यांनी ब्रिटनमध्ये नुकत्याच झालेल्या सार्वत्रिक निवडणुकीत नॉटिंघम ईस्ट मतदारसंघातून 17,393 मतांनी विजय मिळवला.

मात्र, खासदारपदी विराजमान झालेल्या याच नादिया ख्रिसमस आधी छोटी-मोठी नोकरी मिळवण्यासाठी वणवण फिरत होत्या.

क्रिस लेस्झली यांनी लेबर पक्षाला रामराम ठोकून अपक्ष निवडणूक लढवण्याचा निर्णय घेतल्यानंतर पक्षाने नादिया यांना उमेदवारी दिली. खासदारकीच्या आपल्या वेतनातील मोठा वाटा स्थानिक सामाजिक कामांसाठी देणार असल्याचं नादिया यांनी सांगितलं आहे.

निवडणुकीची घोषणा झाल्यानंतर ज्या वेगाने घडामोडी घडल्या त्याने आपण आश्चर्यचकित झाल्याचं नादिया सांगतात. त्या म्हणाल्या, "काही महिन्यांपूर्वी मी ख्रिसमसच्या काळात तात्पुरत्या नोकरीसाठी अर्ज करत होते, तेव्हा मला वाटलंही नव्हतं की ख्रिसमसपर्यंत मी खासदार होईन आणि मला नोकरीची गरज उरणार नाही."

नादिया यांना त्यांच्या आईने एकटीने मोठं केलं. 2013 मध्ये आपण पहिल्यांदा राजकारणात सक्रीय सहभागी झाल्याचं त्या सांगतात. "सरकारने लावलेल्या बेडरूम टॅक्समुळे मी राजकारणाकडे ओढले गेले."

"मी द मिडोजमध्ये राहायचे. अजूनही तिथेच राहते आणि त्यावेळी सरकारने उचललेल्या काटकसर धोरणांचा (austerity measures) आम्हाला थेट फटका बसत होता. रोजचं अन्न मिळवण्यासाठी माझ्या शेजाऱ्यांना, मित्रांना, कुटुंबीयांना किती त्रास व्हायचा, हे मी माझ्या डोळ्यांनी बघितलं आहे. यातूनच मला प्रेरणा मिळाली मी टोरी सरकारच्या विरोधातील लढ्यात सहभागी झाले."

नादिया यांनी द्वेषातून घडणाऱ्या गुन्हेगारी अर्थात Hate Crimes विरोधातही काम केलं आहे.

ब्रिटनमध्ये खासदाराला 79,468 युरो इतका भत्ता मिळतो. यातला मोठा वाटा आपण समाजाला परत करणार असल्याचं नादिया यांनी सांगितलं आहे.

त्या म्हणतात, "नॅशनल स्टॅटिस्टिकने 35,000 युरो एवढं सरासरी कामगार वेतन ठरवलेलं आहे. तेवढाच पगार घेणार असल्याचं वचन मी दिलं आहे.

"उरलेलं वेतन मी स्थानिक कामांसाठी देणार आहे. त्यात चॅरिटी, संपासाठी निधी आणि काटकसर धोरणामुळे होणारा त्रास कमी करण्यासाठी सुरू असलेल्या प्रकल्पांसाठी मी हे वेतन खर्च करणार आहे."

लेबर पक्षाच्या जाहीरनाम्याचं त्या समर्थन करतात. मात्र, जेरेमी कॉर्बिन यांच्याऐवजी कुणाला पक्षाध्यक्ष करावं, याविषयावर त्यांनी कुठलंही मत व्यक्त केलेलं नाही. निवडणुकीत लेबर पक्षाच्या पराभवानंतर जेरेमी यांनी आपल्या...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

कुठलंही छोटं-मोठं काम मिळावं, यासाठी वणवण करणाऱ्या व्यक्तीला अचानक काहीतरी मोठं पदरी पडल्यावर जे वाटेल त्याच भावना आहेत ब्रिटनच्या नादिया व्हिटोम यांच्या.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नानखटाई

फराळाच्या व्याख्येत सहज बसणारी आणि इतरवेळी फराळचा पदार्थ म्हणून न हिणवली जाणारी अशी ही आगळीवेगळी 'नानखटाई' फराळात नेमकी आली तरी कुठून?

दिवाळीला काय फराळ बनवलाय, असा प्रश्न जेव्हा येतो तेव्हा गृहिणींकडून लाडू, चकली, करंजी, चिवडा, शेव आणि शंकरपाळ्या अशी यादीच सांगितली जाते. पण या यादीत न उच्चारलेला तरीही आवर्जून बनवला जाणारा पदार्थ म्हणजे 'नानखटाई'.

बिस्किट किंवा कुकीज हे मुळात भारतीय पदार्थ नाहीत. कुकीज ही तर पूर्णपणे परदेशी संकल्पना. युरोप, अमेरीका आणि अखाती देशांमध्ये  जन्मलेल्या या पदार्थाचं, मुख्यत: 'नानखटाई'चं आपल्याकडे आगमन झालं ते म्हणजे सोळाव्या शतकात.

नावावरूनच इस्लामिक पदार्थ वाटणारा हा पदार्थ खरंतर 'डच' लोकांनी भारतीयांना दिलेली देणगी आहे. 'नानखटाई' हा काही फराळाचा पदार्थ नव्हे.

त्याचप्रमाणे तो आढळते मुंबई-पुणेकरांच्या फराळात. त्याला कारण आहे ते 'सुरत'चं आणि शहरात नाक्यानाक्यावर असलेल्या इराणी आणि मुस्लीम बेकऱ्याचं. उर्वरित महाराष्ट्राच्या फराळात 'नानखटाई' क्वचितच दिसत असेल.

बहुजन समाजाच्या फराळाच्या ताटातील पदार्थ

मराठी घरात तयार केले जाणारे फराळाचे अनेक पदार्थ तळले जातात. त्या यादीत भाजला जाणार 'नानखटाई' हा एकमेव पदार्थ. त्याव्यतिक्त 'पाठारे-प्रभू' समाजामध्ये दुधी हलव्याची करंजी भाजून करण्याची प्रथा आहे, असं खाद्यसंस्कृतीच्या अभ्यासक मोहसिना मुकादम सांगतात.

७०-८० च्या दशकात 'नानखटाई' खूप प्रसिध्द होती. विशेषत: लालबाग-परळ या भागात असलेल्या बेकऱ्यांमध्ये 'नानखटाई' भाजून घेण्यासाठी दिवाळीच्या दिवसात बहुजन समाजातील महिलांच्या रांगा लागत असत.

चवीला गोड, बनवायला सोपी आणि खिशाला परवडणारी असल्यामुळेच फराळाच्या ताटात ती विराजमान झाली असावी, असं मुकादम यांना वाटतं.

"नानखटाई'चा फराळात नेमका समावेश कधीपासून आणि का झाला याचे काही दाखले उपलब्ध नाहीत. अगदी अलिकडेपर्यंत घराघरात ओव्हन नव्हते. त्यामुळे बेकरीत सकाळी पाव भाजून झाले की तापमान कमी झालेल्या त्याच भट्टीत दुपारी 'नानखटाई' भाजली जायची. पूर्वी दिवाळीच्या दिवसात एकमेकांकडे फराळाची ताटं देण्याची पध्दत होती. त्यामुळे गृहिणींमध्ये कोण वेगळं काय करतंय याची स्पर्धा असायची. फराळासोबत वेगळा पदार्थ ताटात असायला हवा याच संकल्पनेतून 'नानखटाई'चा फराळात समावेश झाला असावा," असं मोहसिना मुकादम म्हणाल्या.

नानखटाई'च्या वेगळेपणाची चर्चा आजची...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

मराठी कुटुंबातील फराळाच्या ताटातील पारंपारिक पदार्थांच्या साथीनं एक भाजलेला पदार्थ गेल्या कित्येक वर्षांपासून आपलं अस्तित्त्व जाणवून देण्याचा प्रयत्न करतोय.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नाना पटोले

"विधानसभा अध्यक्षपद हे वादातीत निवडलं जाण्याची महाराष्ट्र राज्याची परंपरा आहे. कालपासून सत्ताधारी पक्षाकडूनही आम्हाला तसं आवाहन केलं जात होतं. त्यानुसार आज सकाळी झालेल्या बैठकीनंतर भाजपनं किसन कथोरे यांचा उमेदवारी अर्ज मागे घेण्याचा निर्णय घेतला," असं भाजप प्रदेशाध्यक्ष चंद्रकांत पाटील यांनी माध्यमांशी बोलताना सांगितलं.

मजकूर उपलब्ध नाही

Facebook पोस्ट समाप्त, 1

काँग्रेसचे नाना पटोले हे विदर्भातल्या साकोली विधानसभा मतदारसंघातून निवडून आले आहेत. 2014च्या लोकसभा निवडणुकीत नाना पटोले यांनी भाजपच्या उमेदवारीवर प्रफुल्ल पटेलांसारख्या दिग्गज राष्ट्रवादी काँग्रेस नेत्याचा पराभव केला आणि ते 'जायंट किलर' ठरले.

मात्र त्यानंतर पंतप्रधान नरेंद्र मोदींच्या कारभारावर आक्षेप घेत त्यांनी आपल्या खासदारकीचा राजीनामा दिल्यानंतर ते पुन्हा चर्चेत आले. आता ते विधानसभा अध्यक्ष म्हणून सूत्रं हाती घेत आहेत.

नाना पटोलेंच्या या राजकीय प्रवासाचा घेतलेला हा आढावा.

'शेतकऱ्यांचे प्रश्न लावून धरणारा नेता'

नाना पटोले आधी काँग्रेसमध्येच होते, नंतर ते भाजपमध्ये गेले. मात्र भाजप शेतकऱ्यांच्या प्रश्नांना गांभीर्याने घेत नाही, असं म्हणत त्यांनी खासदारकीचा राजीनामा दिला.देशभरातून मोदी सरकारविरोधात स्पष्ट नाराजी व्यक्त करत राजीनामा देणारे ते पहिले भाजप खासदार ठरले.

"शेतकऱ्यांचे प्रश्न लावून धरणारा नेता, अशी नाना पटोलेंची ओळख आहे," असं मत काँग्रेस नेते पृथ्वीराज चव्हाण व्यक्त करतात.

विधानसभा अध्यक्षपदाच्या निवडणुकीसाठी महाविकास आघाडीचे उमेदवार म्हणून नाना पटोले यांचं नाव जाहीर झाल्यानंतर ते बोलत होते.

चव्हाण यांनी म्हटलं, "नाना पटोले हे शेतकऱ्यांचे प्रश्न रेटून धरणारे नेते आहेत. ते अखिल भारतीय काँग्रेस पक्षाच्या किसान सेलचे अध्यक्ष आहेत. त्यांच्या रुपानं शेतकऱ्यांचा प्रतिनिधी महाराष्ट्र विधानसभेच्या सर्वोच्च ठिकाणी विराजमान होणार आहे. राज्यातल्या शेतकऱ्यांसाठी ते धोरणात्मक निर्णय घेतील."

तर शिवसेनेचे गटनेते एकनाथ शिंदे यांनी म्हटलं होतं, की नाना पटोले 4 वेळा आमदार म्हणून निवडून आलेत, तर एकदा खासदार म्हणून निवडून आले आहेत. तसंच अनेक वर्षांपासून त्यांना सभागृहातील कामकाजाचा प्रदीर्घ अनुभव आहे.

आक्रमक आणि अनुभवी नेतृत्व

नाना पटोलेंना त्यांच्या आक्रमक कार्यशैलीसाठी ओळखलं जातं. महाराष्ट्र विधानसभा निवडणुकीदरम्यान काँग्रेस...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

विधानसभेच्या अध्यक्षपदासाठी महाविकास आघाडीचे उमेदवार नाना पटोले यांची बिनविरोध निवड होत आहे. भाजपनं आपले उमेदवार किसन कथोरे यांचा उमेदवारी अर्ज मागे घेतला.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नाना पटोले

कॉंग्रेसचे नवनिर्वाचित अध्यक्ष नाना पटोले यांनी बीबीसी मराठीला मुलाखत दिली. यावेळी बोलताना त्यांनी अनेक प्रश्नांवर भाष्य भाष्य केलं.

प्रश्न - महाविकास आघाडीमध्ये कॉंग्रेस समाधानी आहे का?

महाराष्ट्राच्या सामान्य माणसाला न्याय मिळाला पाहीजे ही आमची भूमिका राहिलेली आहे. शेतकरी, बेरोजगार, कामगार, छोटे व्यापारी यांच्या विकासाची कामं झाली पाहिजेत. हे सगळं झालं तर कॉंग्रेस समाधानी आहे. जर ही कामं होत नसतील तर कॉंग्रेस असमाधानीचं राहणार...!

प्रश्न - याचा अर्थ महाविकास आघाडी सरकारमध्ये कामं होत नाहीयेत?

देशात सर्वांत चांगलं काम जे कुठे झालं असेल ते महाराष्ट्रात झालं. केंद्र सरकारने जी 144 कलम लावले त्यामुळे खूप नुकसान झालं. छोटे उद्योगधंदे बंद पडले. राज्याचे अर्थमंत्री काही दिवसांपूर्वीच सांगत होते की, 1 लाख कोटींची तूट यावर्षी कोरोनामुळे येत आहे. केंद्र सरकारने अजून जीएसटीचे 25 हजार कोटी रूपये दिले नाहीत. त्यामुळे समाधानी आणि असमाधानी हा प्रश्न नाही. जनतेच्या हितासाठी सत्तेची भागीदारी आहे.

ज्या ठिकाणी आमच्या महानगरपालिका, नगरपालिका, जिल्हा परिषदा आहेत त्या ठीकाणी ही विकास झाला पाहीजे. फक्त राष्ट्रवादी आणि शिवसेनेची सत्ता ज्या ठिकाणी आहेत त्याच ठिकाणी झाल्या पाहिजेत असं नाही. एकंदरीत सर्वांगीण राज्याचा विकास झाला पाहिजे. यासाठी सोनिया गांधी यांनीही मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे यांना पत्र लिहून किमान समान कार्यक्रमाला पुढे नेलं पाहिजे हे सुचवलं होतं. येत्या बजेटमध्ये राज्याच्या जनतेला न्याय मिळेल.

प्रश्न - कॉंग्रेस आणि राष्ट्रवादीची मैत्री खूप जुनी आहे. 15 वर्षे हे दोन पक्ष एकत्रितपणे सत्तेत होते. पण आता राष्ट्रवादी आणि शिवसेनेची मैत्री खूप घट्ट होताना दिसतेय?

आम्ही त्यांच्यासोबत आहोत म्हणून त्यांची मैत्री घट्ट आहे. आम्ही नसतो तर त्यांची मैत्री कुठून झाली असती. आम्ही सर्व एकत्र आहोत. आमच्यात मतभेद नाहीत.

प्रश्न - विधानसभेचं अध्यक्षपद आता रिक्त झाले आहे. विधानसभा अध्यक्ष पदाऐवजी कॉंग्रेसला इतर पद मिळणार अशी चर्चा आहे. काय खरंय?

मला असं वाटतं विधानसभा अध्यक्षपद हे कॉंग्रेसकडे होतं तर कॉंग्रेसकडेच राहील. पण ते पद रिक्त झाल्यानंतर शरद पवार किंवा संजय राऊत यांनी काही भाष्य केलं. पण आम्हाला उपमुख्यमंत्रीपद आणि राष्ट्रवादीला अध्यक्षपद असं जरी द्यायचं ठरलं तरी शरद पवार, सोनिया गांधी आणि उध्दव ठाकरे यांच्या...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

राज्यात कॉंग्रेस समाधानी आहे का? राज्यपाल नियुक्त विधान परिषदेच्या जागांवर निर्णय झाला नाही तर पुढे काय करणार? शिवसेना आणि राष्ट्रवादीच्या वाढत्या मैत्रीबाबत कॉंग्रेसला काय वाटतं?


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नाना पटोले

महाराष्ट्रातली आजची राजकीय स्थिती पाहिल्यास काँग्रेसनं महाराष्ट्र प्रदेशाध्यक्षपद नाना पटोले यांच्याकडे देण्याला अनेक अर्थांनी महत्त्व आहे. नाना पटोले हे कुणबी (ओबीसी) समाजातून येतात आणि शेतकऱ्यांच्या प्रश्नांवर ते आक्रमकही दिसतात.

एवढेच नव्हे, तर आणखीही कारणांनी नाना पटोलेंच्या निवडीला महत्त्व आहे. आपण त्यातील निवडक चार कारणांचा आढावा या वृत्तातून घेऊया.

प्रफुल्ल पटेल यांना लोकसभेत पराभूत करून 'जायंट किलर' ठरलेले नाना, मोदी हे शेतकरीविरोधी असल्याची टीका करत ऐन सत्तेतल्या भाजपचा राजीनामा देत काँग्रेसमध्ये परतणारे नाना, नितीन गडकरी यांना त्यांच्याच होमग्राऊंडवर घाम फोडणारे नाना... अशा विविध अंगांनी नाना पटोले यांची महाराष्ट्राला ओळख आहे.

1. आक्रमक नेता

नाना पटोले हे आता 57-58 वर्षांचे आहेत. राजकारणात ज्या वयात महत्त्वाची पदं मिळतात, ते पाहता ते काही फार वयस्कर आहेत, असं म्हणण्याचं धाडस करता येणार नाहीत. त्यामुळे राजकीय वयाच्या तुलनेनं त्यांना तरुणच म्हणता येईल. त्यांच्या या 'राजकीय तरुणपणा'ला आक्रमकतेची जोड आहे.

नाना पटोले यांच्यातील 'आक्रमक राजकीय नेता' अनेकदा पाहावयास मिळाला आहे. त्यातील काही उदाहरणं इथं नमूद करता येतील.

2014 पूर्वी काँग्रेसमधून भाजपमध्ये गेलेल्या नाना पटोले यांनी भंडारा-गोंदियातून लोकसभा लढवली. राष्ट्रवादीचे वरिष्ठ नेते आणि केंद्रीय मंत्री राहिलेल्या प्रफुल्ल पटेल यांना पराभूत करून ते 'जायंट किलर' ठरले. मात्र, पुढे मोदी सरकार शेतकऱ्यांप्रती संवेदनशील नसल्याचं म्हणत भाजपलाही त्यांनी राम राम ठोकला. विशेष म्हणजे, देशभरात भाजपच्या प्रभावाची लाट असताना, भाजपचा राजीनामा देणारे ते पहिला खासदार ठरले होते.

नाना पटोले

नाना पटोले हे भाजपमधून स्वगृही म्हणजेच काँग्रेसमध्ये परतल्यानंतर महाराष्ट्र भाजपलाही शेतकरी प्रश्नांवरून धारेवर धरलं. 2019 च्या विधानसभा निवडणुकीआधी ज्यावेळी तत्कालीन मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी 'महाजनादेश' यात्रा काढली, तेव्हा त्यांना उत्तर देण्यासाठी नाना पटोले यांनी 'महापर्दाफाश' अशी यात्रा काढली होती.

तेव्हा नाना पटोले यांनी केलेली एक टीका खूपच चर्चेचा विषय ठरली होती. या यात्रेदरम्यान नाना पटोले म्हणाले होते, "भारतीय जनता पक्षानं वेगवेगळे प्रश्न उपस्थित करत केंद्रात आणि राज्यात सत्ता प्राप्त केली. सत्तेत आल्यानंतर ते प्रश्न बाजूला ठेवून इतर मुद्दे समोर...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

साकोलीचे आमदार आणि माजी विधानसभा अध्यक्ष नाना पटोले यांची महाराष्ट्राचे काँग्रेस अध्यक्ष म्हणून निवड झाली आहे.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नाना पटोले

या लढतीत काँग्रेसचे नाना पटोले यांनी भाजपच्या परिणय फुके यांचा पराभव केला.

2014 साली या निवडणुकीत भाजपचे काशीवर राजेश लहानू विजयी झाले होते. त्यांनी काँग्रेसच्या सेवकभाऊ वाघयेंचा पराभव केला होता.

पार्श्वभूमी

भंडारा जिल्ह्यातील साकोली, लाखानी आणि लाखांदूर तालुके या मतदारसंघात येतात.

2014च्या विधानसभा निवडणुकीमध्ये भाजपचे काशीवार लहानू इथून तब्बल 25,489 च्या मताधिक्याने निवडून आले होते. तर 2009 मध्ये नाना पटोले या मतदारसंघातून भाजपच्या तिकीटावर निवडून आले होते.

मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांच्यासह परिणय फुके

पण 2019च्या लोकसभा निवडणुकांपूर्वी नाना पटोलेंनी भाजपविरोधात बंड पुकारलं आणि काँग्रेसमध्ये प्रवेश केला. 2019ची लोकसभा निवडणूक नाना पटोले यांनी केंद्रीय मंत्री नितीन गडकरी यांच्या विरोधात नागपुरातून निवडणूक लढवली, पण यात त्यांचा पराभव झाला. आता ते विधानसभा निवडणुकीच्या रिंगणात उतरले आहेत.

मतदानाच्या दोन दिवस आधी परिणय फुके आणि नाना पटोलेंच्या समर्थकांमध्ये हाणामारी झाल्याने या मतदारसंघात तणावाचं वातावरण निर्माण झालं होतं. या हाणामारीत भाजपच्या परिणय फुकेंचा भाऊ तर काँग्रेसच्या नाना पटोलेंचा पुतण्या गंभीर जखमी झाल्याचं वृत्त 'एबीपी माझा' ने दिलं होतं.

21 ऑक्टोबरला साकोलीतल्या 97 मतदान केंद्रांवर मिळून 71.16% मतदान झालं. या मतदारसंघातल्या एकूण 3,18,393 मतदारांपैकी 2,26,583 मतदारांनी मतदानाचा हक्क बजावला.

मुख्य लढती

साकोली मतदारसंघातील साकोली, लाखानी आणि लाखांदूर या तीन तालुक्यांपैकी लाखांदूर हा नाना पटोलेंचा प्रभाव असणारा तालुका मानला जातो.

या तीनही तालुक्यांमध्ये मोठ्या प्रमाणात जंगलं असून उद्योगांचं फारसं अस्तित्त्वं नाही. साकोली विधानसभा मतदारसंघावर गेली अनेक वर्षं भाजपने आपला वरचस्मा राखलेला आहे.

पण लोकसभा निवडणुकीपूर्वी नाना पटोलेंनी पक्ष बदल केल्याने आता इथलं चित्रं काहीसं बदललंय. नाना पटोले आता काँग्रेसच्या तिकीटावर ही विधानसभा निवडणूक लढवत असून त्यांच्या विरोधात भाजपने परिणय फुके यांना तिकीट दिलेलं आहे.

पारडं कोणाचं जड

साकोलीतल्या या लढतीविषयी बोलताना पत्रकार रवी गजभिये म्हणतात,"साकोलीतली ही लढत स्थानिक विरुद्ध बाहेरचे अशी पाहिली जातेय. परिणय फुके हे इथले भंडारा-गोंदियाचे पालकमंत्री असले तरी बाहेरचे आहेत तर नाना पटोले काँग्रेसचे हेवीवेट नेते आहेत. मोदींना त्यांनी...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

विदर्भातल्या साकोली विधानसभा मतदारसंघामध्ये भाजप आणि काँग्रेसमध्ये लढत झाली.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नाना पटोले

यामध्ये काँग्रेस नेते नाना पटोले यांची काँग्रेसच्या प्रदेशाध्यक्षपदी निवड करण्यात आली आहे.

पटोले यांच्या व्यतिरिक्त 6 जणांची कार्यकारी अध्यक्ष म्हणून निवड करण्यात आली आहे.

यामध्ये शिवाजीराव मोघे, बसवराज पाटील, मोहम्मद आरिफ नसीम खान, कुणाल पाटील, चंद्रकांत हंडोरे आणि प्रणिती शिंदे यांचा समावेश आहे.

याशिवाय दहा जणांची उपाध्यक्ष म्हणून निवड करण्याच आलीय.

नाना पटोले यांनी 4 फेब्रुवारीला आपल्या विधानसभा अध्यक्षपदाचा राजीनामा दिला. नाना पटोले हे साकोली विधानसभा मतदारसंघातून काँग्रेसच्या तिकिटावर आमदार म्हणून निवडून आले आहेत.

नाना पटोले यांनी आपला राजीनामा विधानसभेचे उपाध्यक्ष नरहरी झिरवळ यांच्याकडे सुपूर्द केला.

त्यानंतर माध्यमांशी बोलताना त्यांनी म्हटलं, "पक्षश्रेष्ठींनी मला विधानसभा अध्यक्षपदाचा राजीनामा द्यायला लावला आणि तो मी आनंदानं दिला आहे. आता जी काही जबाबदारी मला मिळेल तिला चांगल्या पद्धतीनं पूर्णत्वास नेणं हे माझं काम आहे."

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)

\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

काँग्रेस पक्षानं महाराष्ट्र काँग्रेसची नवी टीम जाहीर केली आहे.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नाना पटोले यांनी आपला राजीनामा विधानसभेचे उपाध्यक्ष नरहरी झिरवळ यांच्याकडे सुपूर्द केला आहे.

नाना पटोले यांच्या खांद्यावर राज्य काँग्रेसची महत्त्वाची जबाबदारी देण्यात येणार असल्याचं सूत्रांनी सांगितलं आहे. त्याचाच भाग म्हणून त्यांनी अध्यक्षपदाचा राजीनामा दिला आहे.

नाना पटोलेंच्या या राजकीय प्रवासाचा घेतलेला हा आढावा.

'शेतकऱ्यांचे प्रश्न लावून धरणारा नेता'

नाना पटोले आधी काँग्रेसमध्येच होते, नंतर ते भाजपमध्ये गेले. मात्र भाजप शेतकऱ्यांच्या प्रश्नांना गांभीर्याने घेत नाही, असं म्हणत त्यांनी खासदारकीचा राजीनामा दिला.देशभरातून मोदी सरकारविरोधात स्पष्ट नाराजी व्यक्त करत राजीनामा देणारे ते पहिले भाजप खासदार ठरले.

"शेतकऱ्यांचे प्रश्न लावून धरणारा नेता, अशी नाना पटोलेंची ओळख आहे," असं मत काँग्रेस नेते पृथ्वीराज चव्हाण व्यक्त करतात.

विधानसभा अध्यक्षपदाच्या निवडणुकीसाठी महाविकास आघाडीचे उमेदवार म्हणून नाना पटोले यांचं नाव जाहीर झाल्यानंतर ते बोलत होते.

चव्हाण यांनी म्हटलं, "नाना पटोले हे शेतकऱ्यांचे प्रश्न रेटून धरणारे नेते आहेत. ते अखिल भारतीय काँग्रेस पक्षाच्या किसान सेलचे अध्यक्ष आहेत. त्यांच्या रुपानं शेतकऱ्यांचा प्रतिनिधी महाराष्ट्र विधानसभेच्या सर्वोच्च ठिकाणी विराजमान होणार आहे. राज्यातल्या शेतकऱ्यांसाठी ते धोरणात्मक निर्णय घेतील."

तर शिवसेनेचे गटनेते एकनाथ शिंदे यांनी म्हटलं होतं, की नाना पटोले 4 वेळा आमदार म्हणून निवडून आलेत, तर एकदा खासदार म्हणून निवडून आले आहेत. तसंच अनेक वर्षांपासून त्यांना सभागृहातील कामकाजाचा प्रदीर्घ अनुभव आहे.

आक्रमक आणि अनुभवी नेतृत्व

नाना पटोलेंना त्यांच्या आक्रमक कार्यशैलीसाठी ओळखलं जातं. महाराष्ट्र विधानसभा निवडणुकीदरम्यान काँग्रेस पक्ष प्रचारात कुठेही दिसत नाही, अशी चर्चा सुरू असताना तत्कालीन मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांच्या महाजनादेश यात्रेला उत्तर देण्यासाठी नाना पटोलेंनी महापर्दाफाश यात्रा काढली होती.

या यात्रेदरम्यान त्यांनी केंद्र आणि राज्य सरकारवर कडाडून टीका केली होती.

"भारतीय जनता पक्षानं वेगवेगळे  प्रश्न उपस्थित करत केंद्रात आणि राज्यात सत्ता प्राप्त केली. सत्तेत आल्यानंतर ते प्रश्न बाजूला ठेवून इतर मुद्दे समोर आणले. भाजपकडून केवळ पोकळ आश्वासनं देण्यात येतात. त्याची पूर्तता होत नाही. भाजप सरकार जनतेची दिशाभूल करत आहेत. स्वतंत्र भारताच्या 70 वर्षांच्या...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

महाराष्ट्र विधानसभेचे अध्यक्ष नाना पटोले यांनी आपल्या अध्यक्षपदाचा राजीनामा दिला आहे. नाना पटोले हे साकोली विधानसभा मतदारसंघातून काँग्रेसच्या तिकिटावर आमदार म्हणून निवडून आले आहेत.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नाना पटोले विरुद्ध नितीन गडकरी, अशी थेट लढत नागपुरात पाहायला मिळणार आहे.

पटोले आधी काँग्रेसमध्येच होते, नंतर ते भाजपमध्ये गेले आणि गेल्या वर्षी "भाजप शेतकऱ्यांच्या प्रश्नांना गांभीर्याने घेत नाही" म्हणत त्यांनी पक्षातून तसंच भंडारा-गोंदिया मतदारसंघाच्या खासदारकीचा राजीनामा दिला. देशभरातून मोदी सरकारविरोधात स्पष्ट नाराजी व्यक्त करत राजीनामा देणारे ते पहिले भाजप खासदार ठरले.

पण "शेतकऱ्यांचे प्रश्न रेटून धरणारा नेता" अशी ओळख मिरवणारे पटोले विरुद्ध "शहरी विकासाचं स्वप्न साकारणारे" गडकरी, हा सामना रंगणार तरी कसा, हा उत्सुकतेचा विषय ठरतोय.

गडकरी विरुद्ध पटोले

सध्यातरी गडकरी विरुद्ध पटोले या थेट लढतीत गडकरींचं पारडं जड दिसतंय, असं लोकमत नागपूरचे निवासी संपादक गजानन जानभोर सांगतात.

"गडकरी हे आपल्या मतदारसंघाशी घट्ट नाळ जोडलेले नेते आहेत. त्यांचा जनसंपर्क दांडगा आहे. दर शनिवारी-रविवारी त्यांच्या घरी भेटायला, शैक्षणिक किंवा वैद्यकीय मदत मागायला लोकांची रीघ लागते, मग ते कुठल्याही जातीचे, धर्माचे किंवा पक्षाचे असो. त्यामुळे ते लोकांचे नेते म्हणून प्रस्थापित आहेत. तसंच विकासकामांमुळे राष्ट्रीय पातळीवरही त्यांची उंची वाढली आहेत, म्हणून त्यांच्याविरोधात लढायला मोठे मुद्दे लागतील," असं जानभोर सांगतात.

माझा नागपूरच्या जनतेवर विश्वास आहे, असं पटोले यांनी काँग्रेसची यादी जाहीर झाल्यावर ट्वीट केलं.

ते पुढे सांगतात, "पटोले नागपूरचे नेते नाहीत, हा सर्वांत मोठा फॅक्टर आहे. त्यांना नागपूरची माहिती नाही, इथले मुद्दे माहिती नाहीत. त्यामुळे ते या मतदारसंघासाठी वेगळं काय ऑफर करतात, याकडे सर्वांचं लक्ष लागून आहे. कारण इतिहास पाहिल्यास बाहेरचा नेता येतो, लढतो आणि हरला की तो त्यानंतर इकडे फिरकतही नाही."

पण काँग्रेसला पटोलेंद्वारे गडकरींविरोधात चांगली फाईट देण्याची चांगली संधी आहे, असं महाराष्ट्र टाइम्सचे ज्येष्ठ पत्रकार सुनील चावके सांगतात. तसा प्रयत्नही नाना त्यांची उमेदवारी जाहीर होण्याच्या काही दिवसांआधीपासूनच करत असल्याचं त्यांच्या ट्विटरवरून दिसून येतं. प्रत्येक ट्वीटमध्ये कुठे ना कुठे सरकारवर किंवा थेट गडकरींवर हल्ला चढवताना ते दिसतात.

"कुठल्याही पक्षात असो वा स्वतंत्र लढलेले असो, पटोले कधीच हरले नाहीत. म्हणून निवडणूक जिंकायची कशी, हे त्यांना चांगलंच माहिती आहे. मोदींविरोधात देशभरातल्या 282 खासदारांपैकी कुणीच आवाज उठवला...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

अनेक वर्षं काँग्रेसचा बालेकिल्ला राहिलेला नागपूर लोकसभा मतदारसंघ 2014च्या 'मोदी लाटेत' भाजपकडे आला. राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघाचा हा गड माजी भाजप अध्यक्ष आणि संघाचे लाडके नेते नितीन गडकरींनी स्वबळावर जिंकला. पण आता त्यावर काँग्रेस पुन्हा चढाई करण्याचा प्रयत्न करत आहे आणि यंदा धुरा आहे, नाना पटोलेंच्या हाती.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नाना पटोले विरुद्ध नितीन गडकरी, अशी थेट लढत नागपुरात पाहायला मिळणार आहे.

राष्ट्रवादी काँग्रेसचे उमेदवार प्रफुल्ल पटेल यांना हरवून लोकसभेत पोहोचलेले नाना पटोले गेल्या लोकसभा निवडणुकीतील 'जायंट किलर' ठरले होते. यावेळेस नाना पटोलेंनी थेट केंद्रीय मंत्री नितीन गडकरींना नागपूरमधून आव्हान दिलं आहे.

नाना पटोले गेल्या निवडणुकीतला आपला करिष्मा राखणार की विकास कामांच्या जोरावर नितीन गडकरी आपला बालेकिल्ला राखणार याची सर्वांनाच उत्सुकता आहे.

पाहा निवडणूक निकालांचं लाईव्ह कव्हरेज इथे -

गडकरींची लोकप्रियता विरूद्ध नाना पटोलेंचा संघर्ष

नितीन गडकरी यांनी 2014 मध्ये काँग्रेसच्या विलास मुत्तेमवार यांचा पराभव करत दिल्ली गाठली होती. तर नाना पटोले हे गेल्या लोकसभा निवडणुकीत भाजपच्याच तिकिटावर भंडारा-गोंदिया लोकसभा मतदारसंघातून निवडून आले होते.

केंद्रातलं मोदी सरकार हे कृषी प्रश्नावर गंभीर नाही, म्हणत त्यांनी 2017 मध्ये भाजपच्या खासदारकीचा राजीनामा दिला.  शेतकऱ्यांच्या प्रश्नावर सरकारविरुद्ध बंड पुकारणारे ते देशातले पहिलेच भाजप खासदार ठरले.

2014मध्ये काँग्रेसकडून लढलेल्या विलास मुत्तेमवारांना गडकरींपेक्षा जवळजवळ अर्धी मतं मिळाली होती. त्यामुळे की काय, यंदा मुत्तेमवारांनी स्वतःच न लढण्याचं ठरवून पटोलेंचं नाव दिल्लीला सुचवलं असावं, अशी प्रतिक्रिया ज्येष्ठ पत्रकार गजानन जानभोर यांनी पटोलेंना काँग्रेसकडून उमेदवारी जाहीर झाल्यावर बीबीसी मराठीला दिली होती.

गेल्या पाच वर्षांत देशभरात गडकरींची 'विकास घडवून आणणरा नेता' म्हणून एक प्रतिमा तयार झाली आहे. विरोधकांनीही त्यांच्या कामाचं प्रमाणपत्र संसदेतली बाकं वाजवून दिलंय. नागपुरात त्यांनी अनेक प्रकल्प स्वतः लक्ष घालून पूर्णत्वास नेले आहेत आणि ते कुठल्याही नको त्या वादात सापडलेले नाहीत.

सोनिया गांधींनीही लोकसभेत बोलताना नितीन गडकरी यांच्या कामाची प्रशंसा केली होती.

गडकरींविरोधात पटोले स्वतंत्र विदर्भाचा मुद्दा पुन्हा वर करू पाहत आहेत, असं त्यांच्या एका ट्वीटवरून दिसतं.

"स्वतंत्र विदर्भाच्या मागणीचा खुळखुळा तुम्हीच तर वाजवला होता... तुमच्या सभेत त्याची आठवण करून देणाऱ्या कार्यकर्त्यांना थपडं मारण्याची भाषा करता? सत्तेत एवढा माज बरा नाही," असं ते म्हणतात.

पण नाना पटोले गडकरींना टफ फाईट देतील, असंही काही स्थानिक पत्रकारांनी 11 एप्रिल म्हणजेच मतदानाच्या आदल्या दिवशी बीबीसी...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

नागपूरमध्ये नितीन गडकरी 1 लाख 11 हजार 132 मतांनी आघाडीवर आहेत.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नाना पाटेकर आणि तनुश्री दत्ता

थेट मनसे आणि राज ठाकरेंवर हल्ला चढवत ती म्हणाली, "मनसेची भाषा कायम तोडफोडीची आहे. राज ठाकरे गुंड आहेत, त्यांनी आपल्यासारखेच गुंड पक्षात घेतले आहेत. राज ठाकरे त्यांना तोडफोड करण्यासाठी ठिकठिकाणी पाठवत असतात."

"लीडर न झाल्याचे खदखद त्यांच्या मनात आहे. कुणीच तुम्हाला लीडर बनवणार नाही. कारण लोकांना सरकार राज नकोय. लीडर तो असतो, जो गरजू लोकांची, महिलांची सुरक्षा करतो. महिलांवर दबाव टाकत नाही आणि महिलांच्या गाडीवर हल्ला चढवत नाही," असं तनुश्रीनं म्हटलं होतं.

तनुश्रीला बिग बॉसमध्ये सहभागी व्हायचंय, म्हणून ती असे बेताल विधानं करत आहे, असं मनसेच्या चित्रपट सेनेचे प्रमुख अमेय खोपकर ABP माझाशी बोलताना म्हणाले.

महाराष्ट्र चित्रपट सेनेचे अध्यक्ष अमेय खोपकर

तनुश्रीचे हे आरोप एक "पब्लिसिटी स्टंट" असल्याचं सांगत, "आम्हाला काय गरज तिच्या गाडीची तोडफोड करायची? आम्हाला हेच शिकवलं आहे का राज साहेबांनी?" असं खोपकर बीबीसीशी बोलताना म्हणाले.

"नाना पाटेकरांना मी अनेक वर्षांपासून ओळखतो. त्यांच्यासोबत मी काम देखील केलं आहे. ते कोणत्याही महिलेसोबत असा गैरव्यवहार करणार नाहीत," असंही त्यांनी पुढे म्हटलं आहे.

नेमकं प्रकरण काय?

2008मध्ये 'हॉर्न ओके प्लीज' चित्रपटाच्या चित्रीकरणावेळी नाना पाटेकर यांनी आपल्याशी असभ्य वर्तन केल्याचा आरोप तनुश्री दत्ताने नव्याने केल्याने खळबळ उडली आहे.

नाना पाटेकर बॉलिवुडमधील अनेक महिला कलाकारांशी असभ्य वर्तन करतात, पण यावर कुणाची बोलायची हिंमत होत नाही, असंही तनुश्री म्हणाली. त्यानंतर नाना पाटेकर यांनी गुंडांकरवी मला आणि माझ्या कुटुंबीयांना धमकावल्याचंही तनुश्रीने बीबीसीला दिलेल्या मुलाखतीत सांगितलं आहे.

तिने हेच आरोप काही वर्षांपूर्वीही केले होते, असं सांगण्यात येत आहे, मात्र तिच्या बोलण्याची दखल आता अधिक गांभीर्याने घेतली जात आहे.

नाना काय म्हणाले?

तनुश्रीचे हे आरोप नानाने फेटाळून लावले असून याप्रकरणी तनुश्रीला कोर्टात खेचणार असल्याचं त्यांनी स्पष्ट केलं आहे. "चित्रीकरण सुरू असताना माझ्याबरोबरच सेटवर अनेक लोक होते. मी काहीही केलेलं नाही, हे त्यांना माहिती आहे," ते टाइम्स नाऊबरोबर बोलताना म्हणाले.

"कुणी काय बोलावं यावर नियंत्रण कसं ठेवणार? तिच्या आरोपाबाबत कायदेशीर कारवाई करण्याचा विचार मी करत आहे?" असं नाना पाटेकर म्हणाले.

बॉलिवुडमधूनही तनुश्रीला...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

अभिनेते नाना पाटेकर यांनी महाराष्ट्र नवनिर्माण सेनेच्या कार्यकर्त्यांना हाताशी धरून मला धमकावण्याचा प्रयत्न केला, असा आरोप तनुश्री दत्ताने आज मुंबईत एक पत्रकार परिषद घेऊन केला.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नाना पाटेकर, अमित शहा

 एकेकाळी मनसे आणि मनसेप्रमुख यांच्यांशी वैचारिक जवळीक असणारे नाना पाटेकर आता भाजपच्या वाटेवर असावेत अशी चर्चा आहे.

नाना पाटेकर आणि अमित शहा यांच्या भेटीमागे अर्थ असावा असं म्हटलं जात असलं तरी नाना पाटेकर यांनी ही वैयक्तिक कामासाठीची भेट होती असं सांगितलं आहे. तरीही विधानसभा निवडणुकीच्या पार्श्वभूमीवर अनेक तर्क केले जात आहेत.  'राजनिती', 'देऊळ' आणि इतर काही चित्रपटांमध्ये नाना पाटेकर यांनी राजकारण्यांची भूमिका केली होती. आता नाना पाटेकर खऱ्याखुऱ्या आयुष्यातही राजकीय नेते होतात का याबद्दल चर्चा सुरू झाली आहे.

नाना पाटेकर यांनी या आठवड्यामध्ये कोल्हापूर-सांगली जिल्ह्यात पूरग्रस्त प्रदेशाला भेट देऊन मदतीची घोषणा केली होती तसेच त्यांच्या 'नाम फाऊंडेशन'ला मदत करण्याचं आवाहनही लोकांना केलं होतं.

राज ठाकरे आणि नाना पाटेकर

यापूर्वीही राज ठाकरे यांनी आपल्या अभिनय आणि नाम फाऊंडेशनच्या कामाबरोबर अनेकदा आपली मते स्पष्ट मांडली आहेत. त्याचे राजकीय वर्तुळात पडसादही उमटले होते. 2017 साली नोव्हेंबर महिन्यात फेरीवाल्यांच्याविरोधात मनसेने घेतलेल्या भूमिकेबद्दल एका कार्यक्रमात आपले मत मांडले होते.

ते म्हणाले होते, "सगळ्यांना जगण्याचा अधिकार आहे, अतिक्रमण नसावं असं माझंही मत आहे. पण दोनवेळच्या माझ्या भाकरीसाठी मी (भाजीवाले) काम करत आहे. ते  जर नाही मिळालं तर मी तुमच्या हातचं हिसकावून घेईन, त्यामुळे मला काम करू द्या. इतकी वर्ष कार्पोरेशननं का नाही जागेची आखणी केली? फेरीवाल्यांची काही चूक नाही. चूक तुमची आमची आहे. आपण कार्पोरेशनला याचं उत्तर विचारलं नाही."

यावर मनसे अध्यक्ष राज ठाकरे यांनी नाना पाटेकर यांना भर कार्यक्रमात त्यांची नक्कल करून उत्तर दिलं होतं. तसंच 'महात्मा नाना पाटेकर' अशा शब्दांमध्ये त्यांचा उल्लेख केला होता.

 "माहीत नाही अशा गोष्टीत चोंबडेपणा करणं नाना पाटेकरनं थांबवावं" असा सल्ला राज यांनी दिला होता.

राज ठाकरे

राज यांनी भर कार्यक्रमात अशा प्रकारे खिल्ली उडवल्यावर नाना पाटेकरांनी त्यांचं (राज ठाकरेंचं) काहीच नुकसान झालं नाही पण त्यांचं एक मत कमी मात्र नक्की कमी झालं अशा शब्दांमध्ये आपली नाराजी व्यक्त केली होती. यामुळे नाना पाटेकर आणि राज ठाकरे यांच्यामध्ये दुरावा निर्माण झाला असावा असं मानलं जातं.

'मीटू' प्रकरण

त्यानंतर 'हॉर्न ओके प्लीज' चित्रपटाच्या चित्रीकरणावेळी नाना पाटेकर...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

अभिनेते नाना पाटेकर यांनी आज नवी दिल्लीमध्ये भाजपचे राष्ट्रीय अध्यक्ष आणि गृहमंत्री अमित शहा यांची भेट घेतल्यामुळे त्यामागे नवी राजकीय गणितं असावीत अशी चर्चा सुरू झाली आहे.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नानाजी देशमुख

नानाजी देशमुख यांचा जन्म 11 नोव्हेंबर 1916 या दिवशी परभणी जिल्ह्यातील कडोली या गावात झाला. त्यांचे शिक्षण राजस्थानातील सिकर येथे झाले. रा. स्व. संघाचे स्वयंसेवक झाल्यानंतर नानाजी देशमुख यांना उत्तर प्रदेशातील गोरखपूर येथे प्रचारक म्हणून पाठविण्यात आले.

भारतीय जनसंघात सक्रिय झाल्यानंतर उत्तर प्रदेशात चौधरी चरणसिंग यांच्याबरोबर सरकार स्थापन करण्यामध्ये नानाजींनी महत्त्वाची भूमिका बजावली होती. विनोबा भावे यांच्या भूदान चळवळीतही त्यांनी सहभाग घेतला होता.

आणीबाणी संपल्यावर नानाजी देशमुख यांनी उत्तर प्रदेशातील बलरामपूर मतदारसंघातून निवडणूक लढवून ते लोकसभेत गेले होते. (आज हा मतदारसंघ श्रावस्ती नावाने ओळखला जातो.)

देशमुख यांनी उत्तर प्रदेशातील गोंडा जिल्ह्यात समाजकार्य केल्यानंतर शेवटी उत्तर प्रदेशातल्याच चित्रकूट येथे स्थायिक होण्याचा निर्णय घेतला. तेथे त्यांनी चित्रकूट ग्रामोदय विश्वविद्यालयाची स्थापना केली. भारतातले पहिले ग्रामीण विद्यापीठ म्हणून ते ओळखले गेले. याचा फायदा मध्य प्रदेश व उत्तर प्रदेश दोन्ही राज्यांतील शेतकऱ्यांना होतो.

चित्रकूटमधील खेडी स्वयंपूर्ण होण्यासाठी त्यांनी टप्प्याटप्प्याने प्रकल्प हाती घेतला. चित्रकूटमध्ये त्यांनी गोशाळा स्थापन केली असून महिला सक्षमीकरणासाठी उद्यमकेंद्राची स्थापना केली आहे. तसेच कृषी विज्ञान केंद्रातर्फे पिकांवर संशोधन केले जाते. पिकांचे कोणते वाण वापरावे याबाबत शेतकऱ्यांना मार्गदर्शन केले जाते. मध्य प्रदेशातील विविध भागातील शेतकऱ्यांना येथून मार्गदर्शन होते.

1999 ते 2005 या कालावधीमध्ये ते राज्यसभेचे सदस्य होते. त्यांना 1999 साली पद्मविभूषण पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले होते.

27 फेब्रुवारी 2010 रोजी त्यांचे निधन झाले.

पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनीही नानाजी देशमुख यांच्यावर ट्वीट केले आहे. नानाजी यांचं ग्रामीण विकासासाठी योगदान होतं, खेडी ताकदवान होण्यासाठी त्यांनी प्रयत्न केल्याचं त्यांनी म्हटलं आहे.

पण नानाजी देशमुखांना प्रणब मुखर्जींसोबत भारतरत्न दिल्याबद्दल काँग्रेसने टीका केली आहे. या दोघांची तुलना होऊ शकत नाही, असं वक्तव्य रत्नाकर महाजन यांनी व्यक्त केलंय.

नानाजी देशमुख हे संघाचे नेते होते, हजारिका भाजपचे उमेदवार होते आणि प्रणव मुखर्जी हे संघाच्या कार्यक्रमात गेले होते. त्यामुळे संघाच्या शाखेत गेल्यावर भारतरत्न मिळतं, अशी टीका आम आदमी...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

प्रजासत्ताक दिनाच्या पूर्वसंध्येला भारतरत्न पुरस्कारांची घोषणा करण्यात आली आहे. राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघाचे स्वयंसेवक आणि जनसंघाचे नेते नानाजी देशमुख यांना भारतरत्न जाहीर करण्यात आलं आहे.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नानासाहेब आणि शीतल यांनी श्रमदानाच्या ठिकाणीच आपलं लग्न केलं.

अहमदनगर जिल्ह्यातल्या टाकळी खंडेश्वरी गावातल्या माळरानावरचं हे दृश्य, जिथे जलसंधारणासाठी श्रमदान सुरू असताना एक जोडपं विवाहबंधनात अडकलं. साता जन्माच्या गाठी बांधताना, आयुष्यभर एकमेकांच्या सुख-दुःखात सोबत राहण्याची वचनं घेताना या जोडप्याने श्रमदान करत दुष्काळमुक्तीचा संदेशही दिला.

महाराष्ट्रात ज्या भागांमध्ये कायम पाण्याचं दुर्भिक्ष्य असतं. अशाच भागांपैकी एक म्हणजे नगर जिल्ह्यातला कर्जत तालुका. या तालुक्यात टाकळी खंडेश्वरी गावात आमीर खानच्या 'पानी फाऊंडेशन'तर्फे जलसंधारणासाठी श्रमदान उपक्रम राबविला जात होता.

त्याच दरम्यान टाकळी गावात राहणारे नानासाहेब वाघमारे आणि सोलापूरच्या शीतल पुजारी यांनी आपल्या आयुष्यातल्या सर्वांत महत्त्वाच्या क्षणाचा योग साधला. जिथं श्रमदान सुरू होतं, त्याच ठिकाणी आंतरपाट धरून, मंडपाशिवाय या दोघांवर अक्षता पडल्या.

दहावीपर्यंत शिकलेले नानासाहेब हे शेतकरी 1 एप्रिलपासून जलसंधारण मोहिमेत श्रमदान करत होते. त्याच वेळी सोलापूर जिल्ह्यातील बाळे गावच्या शीतल यांच्याशी त्यांचं लग्न निश्चित झालं.

'...तर लग्नातून लोकांना संदेश जाईल'

मग चर्चा सुरू झाली की लग्न कुठे करायचं, कधी करायचं, कसं करायचं. तेवढ्यात नानासाहेबांचे चुलतभाऊ विकास वाघमारे यांनी सुचवलं की श्रमदान सुरू असलेल्या ठिकाणीच लग्न केले तर...?

यावर नानासाहेब आणि शीतल दोघंही विचारात पडले. आणि काही वेळाने त्यांनी निर्णय घेतला - "करूया! लग्न श्रमदानाच्या ठिकाणीच करूया."

या निर्णयाविषयी बोलताना शीतल सांगतात, "प्रत्येक मुलीचं स्वप्न असतं की आपलं लग्न थाटामाटात व्हावं. आयुष्यातला तो एक महत्त्वाचा क्षण असतो. माझंही स्वप्न होतं की आपलं लग्न थाटामाटात व्हावं. माझ्या आई-वडिलांची परिस्थिती नाजूक असली तरी आपल्या कुवतीप्रमाणे लग्नसोहळा व्हावा, असा आमचा विचार होता."

"श्रमदानाच्या ठिकाणी लग्न करण्याचा प्रस्ताव समोर आला तेव्हा मी विचारात पडले. इतके दिवस आपण लग्नाबाबत ज्या कल्पना केल्या होत्या, जी स्वप्नं सजवली होती त्यांचं काय?"

त्या पुढे सांगतात, "लग्नाबाबत विचार करत असतानाच मला एक गोष्ट जाणवली ती म्हणजे पाणीटंचाईची, आणि त्यामुळे माझ्यासारख्या असंख्य महिलांना होणाऱ्या त्रासाची. पाणी अडवण्यासाठी आणि पाणी जिरवण्यासाठी सुरू असलेल्या श्रमदानात जर आपण लग्न केलं तर त्यातून एक संदेश जाऊ...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

उघडं माळरान, त्यावर रणरणतं ऊन, आणि या उन्हात टिकाव-फावड्यानं जमीन खोदण्याचं काम सुरू होतं. जिकडे नजर टाकली तिकडे धूळ. आणि अशातच 'शुभमंगल सावधान'चे सूर ऐकू आले!


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नामपंथी म्हणजे जे लोक फक्त एकाच घराण्याचा जयघोष करतात. इतर कोणत्याही कार्यकर्त्यांना पुढे जाऊ देत नाही. इतर कोणत्याही कार्यकर्त्याचं नाव पुढे येऊ दिलं जात नाही. हे कोणतं घराणं आहे हे सांगायची मला आवश्यकता नाही असं मोदी म्हणाले.

Twitter पोस्ट समाप्त, 1

दुसरे आहेत वामपंथी. ज्या लोकांनी पश्चिम बंगाल, त्रिपुरा आणि केरळाचा नाश केला ते लोक वामपंथी आहेत. त्यांचा निर्देश डाव्या विचारांच्या पक्षांकडे होता. दुसऱ्या देशातील मेलेली विचारधारा हे लोक पुढे रेटत आहेत आणि हिंसेचा वापर करत आहेत असं ते म्हणाले.

तिसरा प्रकार आहे दाम आणि दमनपंथी लोकांचा. लोकांना पैसे वाटून किंवा बंदुकीच्या धाकावर हे लोक सत्ता मिळवतात असं मोदी म्हणाले.

चौथा प्रकार आहे विकासपंथींचा. भाजपचा मार्ग हा विकासाचा असल्याचं मोदींनी म्हटलं आहे.

अजून कर्जमाफी का नाही?

मध्यप्रदेशात राहुल गांधी यांनी आश्वासन दिलं होतं की सरकार आलं तर 10 दिवसात कर्जमुक्ती दिली जाईल. पण अजूनही कर्जमुक्ती झाली नाही. काँग्रेसने आतापर्यंत सैनिक आणि पोलिसांसाठी काही केलं नाही पण त्यांच्यासाठी आम्ही दिल्ली येथे नॅशनल वॉर मेमोरिअल आणि पोलीस मेमोरियल बांधलं आहे असं सांगितलं.

काँग्रेसच्या काळात पाण्याचा प्रश्न निर्माण झाला होता. त्यांच्या योजना रखडल्या होत्या. त्या योजनांना आम्ही जीवदान दिलं. पुन्हा आम्ही निवडून आलो तर जलशक्ती मंत्रालयाची स्थापना करून पाण्याचा प्रश्न सोडवला जाईल असं आश्वासन मोदींनी दिलं.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)

\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी ग्वाल्हेर इथं भाजपसाठी प्रचारसभा घेतली. या सभेत त्यांनी चार प्रकारचे राजकारणी असतात असं सांगितलं. नामपंथी, वामपंथी, दाम-दमनपंथी आणि विकासपंथी असे राजकारण्यांचे चार प्रकार सांगितले.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नायजेरियातील लेगॉसच्या गिचमिड्या रस्त्यांवरून वाट काढणं अनेकदा आव्हानात्मक असतं. पण पावसाळ्यामध्ये तर शहरातील रस्त्यांवरून जाणं जवळपास अशक्यच होऊन जातं.

दोन कोटी 40 लाखांहून अधिक लोकसंख्या असलेलं लेगॉस हे शहर नायजेरियाचं आर्थिक शक्तिस्थान आहे. नवीन संधींच्या शोधात लोक इथे येतात. पण ही वेगाने होणारी वाढ रस्त्यांवरचा व पर्यावरणावरचा ताण वाढवणारी ठरते.

या शहरात रोज सुमारे सहा हजार ते दहा हजार टन कचरा निर्माण होतो आणि त्याची विल्हेवाट लावणारी सक्षम नसल्यामुळे रस्त्यांवर पाणी तुंबण्याला हातभार लागतो. पाऊस पडल्यावर हा कचरा खुल्या गटारांमधून ढिगाने वर येतो आणि रस्त्यांवरून चालणं अवघड होऊन जातं.

"पाऊस पडतो, विशेषतः मोठा पाऊस पडतो, तेव्हा मला चिंता वाटते," असं लागोसमधील एक रहिवासी स्टेफनी एरिघा सांगतात. "अस्वस्थ व्हायला होतं."

एकदा शहरातील तुंबण्यासाठी प्रसिद्ध असलेल्या भागातून टॅक्सीने जात असताना मागच्या सीटवर पाणी येत होतं, ती आठवण त्या सांगतात.

हवामानबदलामुळे लागोसमध्ये एकंदरित कमी पाऊस पडण्याची शक्यता असली, तरी पावसाची तीव्रता वाढण्याची शक्यता आहे, त्यामुळे तिथे पुरांचा धोका वाढणार आहे. दरम्यान, वाढत्या समुद्रपातळीमुळेही या सखल भागातील शहराच्या असुरक्षितावस्थेत वाढ होणार आहे.

जागतिक तापमानवाढ दोन अंश सेल्सियसच्या पुढे गेली, तर 2100 सालापर्यंत या शहराला समुद्रपातळीतील 90 सेंटीमीटर वाढीला सामोरं जावं लागेल, असं युनायटेड किंगडममधील नॅशनल ऑशनोग्राफी सेंटरमधील समुद्री भौतिकशास्त्रज्ञ स्वेतला जेवरेजेवा यांच्या नेतृत्वाखाली झालेल्या संशोधनातून समोर आलं आहे.

पुराचा धोका, तुंबलेले रस्ते आणि वाढती समुद्रपातळी या संकटाला सामोरं जाताना आफ्रिकेतील सर्वाधिक लोकसंख्ये असलेलं हे शहर कशा रितीने परिस्थितीशी जुळवून घेतं आहे?

तरंगती वास्तुरचना

लागोसचा एक भाग तुंबलेल्या पाण्याला तोंड देण्यात बराच अनुभवी झालेला आहे. बहुतांश मकोको वसाहत जमिनीवर उभारलेलीच नाही, तर पाण्याच्या पातळीवर राहणाऱ्या खांबांवर ही बांधकामं झालेली आहेत.

आफ्रिकेतील व्हेनिस म्हणून ओळखला जाणारा मकोको हा भाग खांबांवर बांधलेल्या झोपडपट्ट्यांचा एक भुलभुलय्या आहे. त्यात प्रवास करण्यासाठी तराफ्यांचा वापर करावा लागतो. या झोपडपट्टीत वीज वा स्वच्छता सेवांची फारशी उपलब्धता नाही.

इथे मकोको तरंगत्या शाळेसारखे काही अभिनव प्रयोगही पाहायला मिळतात- हलकेपणासाठी...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

आफ्रिकेतील सर्वाधिक लोकसंख्या असलेलं हे शहर वाढत्या समुद्र पातळीने व पुरांमुळे सर्वाधिक असुरक्षितही बनलं आहे. अशा परिस्थितीत तरंगत राहत तग धरून राहण्यासाठी या शहराला वास्तुरचनांपासून वाहतुकीपर्यंत अनेक गोष्टी बदलाव्या लागण्याची शक्यता आहे.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नायपॉल यांचं मत होतं, "ज्यांचं धर्मांतर झालं त्यांच्यावर विनाशकारी प्रभाव पडला. ज्यांचं धर्म परिवर्तन होतं त्यांचा भूतकाळ नष्ट होतो. तुम्हाला तुमचा इतिहास चिरडून टाकायचा असतो. तुम्हाला सांगायचं असतं की तुमच्या पूर्वजांची संस्कृती अस्तित्वात नाही किंवा त्यामुळे काही फरक पडत नाही."

त्यांचं म्हणणं असं होतं की, "मुस्लिमांकडून अशा प्रकारे ओळख पुसण्याचा जो प्रयत्न झाला तो वसाहतवादापेक्षा भयंकर होता."

यासाठी ते पाकिस्तानचं उदाहरण देतात. ते म्हणतात, "खरं पाहिलं तर पाकिस्तानची कथा एका दहशतीची कथा आहे. ती एका कवीपासून सुरू झाली. हा कवी असा विचार करत होता की मुसलमान विकसित आहेत ज्यांना भारतात राहाण्यासाठी स्वतंत्र जागा हवी."

मूळ भारतीय वंशाचे असलेले नायपॉल यांचा जन्म 1932ला त्रिनिदाद इथं झाला. 1880ला त्यांचं कुटुंब भारत सोडून गेलं होतं. नायपॉल यांनी भारतावर बरचं खुलेपणाने लिहिलं आहे. त्यांनी इस्लाम भारतासाठी नुकसानकारक ठरल्याचं म्हटलं होतं.

मुसलमान टुरिस्ट बसने आले होते का?

1999ला नायपॉल यांनी आऊटलूकसाठी दिलेल्या मुलाखत दिली आहे. ते यात म्हणतात या सहस्राची सुरुवात भारतासाठी फारच त्रासदायक होती. ते म्हणतात, "या सहस्राची सुरुवात मुस्लीम आक्रमणाने झाली. उत्तरेत हिंदू आणि बौद्ध संस्कृती नष्ट करायला सुरुवात केली."

नायपॉल आणि त्यांची दुसरी बायको नादिरा

त्यांनी म्हटले आहे, "कला आणि इतिहासाच्या पुस्तकांत असं लिहिलं आहे जसं मुसलमान भारतात टुरिस्ट बसमधून आले आणि निघून गेले. मंदिर आणि मूर्ती तोडण्यात आल्या. लुटमार झाली. स्थानिकांना गुलाम बनवण्यात आलं."

उत्तरेत हिंदू स्मारकं नाहीत याचं हेच कारण आहे. त्याकाळातली कोणतीही हिंदू नोंद अस्तित्वात नाही. कारण पराभूत लोक इतिहास लिहीत नाहीत. जेते त्यांचा इतिहास लिहितात आणि मुसलमान जेते होते. तर दुसऱ्या बाजूच्या लोकांसाठी ते अंधकार युग होतं, असं त्यांनी म्हटलं होतं.

नायपॉल यांनी भारताचा इतिहास, संस्कृती यावर अॅन एरिया ऑफ डार्कनेस आणि ए वुंडेड सिव्हिलायझेशन ही पुस्तकं लिहिली आहेत.

'ख्रिश्चन धर्मापेक्षा इस्लाममुळे मोठं नुकसान'

त्यांचं असंही मत होतं की भारताचं जेवढं नुकसान इस्लाममुळं झालं आहे तेवढं ख्रिश्चन धर्मामुळे झालेलं नाही.

त्यांनी म्हटलं होतं, "भारतात ख्रिश्चन धर्म दोन मार्गांनी आला. एक म्हणजे ब्रिटिशांच्या माध्यमातून आणि दुसरं म्हणजे मिशनऱ्यांच्या माध्यमातून. इस्लामला...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

साहित्यिक आणि नोबेल पुरस्कार विजेते विद्याधर सूरजप्रसाद नायपॉल तथा व्ही. एस. नायपॉल यांचं रविवारी निधन झालं. मूळ भारतीय वंशाचे असलेले नायपॉल चर्चेत राहिले ते इस्लामवर केलेल्या टीकांमुळे. त्यांचं असं मत होतं की इस्लामनं लोकांना गुलाम बनवलं आणि दुसऱ्या संस्कृती नष्ट करण्याचा प्रयत्न केला.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नायरा नोटा

असंच आश्वासन नायजेरियाचे राष्ट्राध्यक्ष मुहम्मदू बुहारी यांनीही आपल्या निवडणूक प्रचाराच्या वेळी दिलं होतं. आणि ते कदाचित पूर्ण होताना नायजेरियावासीयांना दिसत आहे.

नायजेरियात लष्करी राजवटीदरम्यान शासन करणारे सानी अबाचा यांनी लूटलेला पैसा देशातल्या गरीब लोकांमध्ये वाटण्यात येईल, असं नायजेरियाच्या सरकारनं म्हटलं आहे.

अबाचा यांनी 1990च्या दशकात लुटलेले जवळपास 30 कोटी डॉलर (साधारण 20 अब्ज रुपये) स्वित्झर्लंडमधील अधिकाऱ्यांनी नायजेरियन सरकारला परत केले आहेत. या पैशांचं जवळपास 3 लाख गरीब  कुटुंबांमध्ये वाटप पुढच्या महिन्यात सुरू होणार आहे.

यामुळे प्रत्येक कुटुंबाला महिन्याला साधारण 14 डॉलर (म्हणजे अंदाजे 958 रुपये) मिळणार आहेत. नायजेरियातल्या 36 पैकी 19 राज्यांतील गरीब कुटुंबांना देण्यात येणार आहे.

या दराने वाटप केल्यास ही रक्कम पुढील 6 वर्षं पुरेल, असा एक अंदाज आहे. पण हा प्रकार म्हणजे पुढील वर्षी इथे होणाऱ्या निवडणुकीसाठी लोकांना भुलवण्याचा एक मार्ग आहे, असं काही टीकाकारांचं मत आहे.

8 जून 1998ला हृदयविकाराचा झटका येईपर्यंत त्यांनी नायजेरियावर एकहाती सत्ता गाजवली होती. याच दरम्यान, म्हणजे 1993 ते 1998 या काळात अबाचा सत्तेत असताना त्यांनी लुटलेल्या पैशांतला हा अंशतः भाग आहे. खरं तर हा पैसा लक्झम्बर्गमध्ये साठवण्यात आला होता.

नायजेरियाचे माजी लष्कर प्रमुख सानी अबाचा

गेल्या 10 वर्षांत स्वित्झर्लंडनं नायजेरियाला 1 अब्ज डॉलर एवढी रक्कम परत दिल्याचं म्हटलं जातं.

वर्ल्ड बँक करणार निधी वाटपाचं ऑडिट

"नायजेरियाला जो पैसा परत पाठवला जाणार आहे त्यासंबंधी कडक अटी घालून देण्यात आल्या आहेत," असं या प्रक्रियेत सहभागी असलेले स्वित्झलर्डंचे अधिकारी रॉबर्टो बाल्झरेट्टी यांनी बीबीसीला सांगितलं.

ही रोख मदत नायजेरियाच्या National Social Safety Net Programचा भाग आहे, ज्या अंतर्गत गरीब कुटुंबाना मदत केली जाते.

जागतिक बँकेच्या देखरेखीखाली जुलै महिन्यापासून हा पैसा संबंधित कुटुंबांना हप्त्यांमध्ये दिला जाणार आहे. जागतिक बँक या पैसेवाटपाचं नियमितपणे ऑडिटही करणार आहे.

"पहिल्या हप्त्याचा योग्य हिशोब केला गेला नाही तर पुढील देयक थांबवले जातील. पुन्हा निधी चोरीला जाऊ नये, म्हणून ही तरतूद करण्यात येणार आहे," असं रॉबर्टो सांगतात.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक,...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

स्विस बँकेतल्या भारतीयांच्या खात्यातल्या रकमेत 2017 या आर्थिक वर्षात 50 टक्क्यांनी वाढ झाली आहे, असं स्विस नॅशनल बँकेनं प्रसिद्ध केलेल्या अहवालातून समोर आलं आहे. म्हणून पुन्हा सत्ताधारी भाजप सरकारवर विरोधकांनी हल्ला चढवला आहे. कारण 2014 साली आपल्या निवडणूक प्रचारादरम्यान नरेंद्र मोदी यांनी स्विस बँकेत जमा भारतीयांचा काळा पैसा भारतात परत आणू, असं आश्वासन दिलं होतं.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नायला

अगदी लहान वयातच माझं लग्न चुलत भावाशी ठरवण्यात आलं होतं. या निर्णयाबाबत मी नेहमी अस्वस्थ असे.

स्कॉटलंडमध्ये राहणाऱ्या 30वर्षीय नायला यांनी बीबीसी स्कॉटलंडशी 'द नाइन' कार्यक्रमात बोलताना याबद्दल सांगितलं.

नायला सांगतात, "भावाशी लग्न होणार आहे हे मला लहानपणापासूनच माहिती होतं. याची आठवण येताच मला कसंतरी होत असे. पाश्चिमात्य संस्कृती अंगवळणी पडून मी त्यासारखं वागेन अशी भीती माझ्या आईवडिलांना वाटत असे. पाश्चिमात्य संस्कृतीपासून मला दूर राखण्याचं काम आपण करत आहोत असं त्यांना वाटे."

मीरपूर मुस्लीम कुटुंबात नायला यांचं बालपण व्यतीत झालं. घरचं वातावरण कर्मठ होतं. मी स्वत:चे विचार मुक्तपणे मांडू इच्छित होते. एक वेगळ्याच प्रकारचं आयुष्य मला जगायचं होतं.

जेव्हा पाकिस्तानला जावं लागलं

17व्या वर्षी पाकिस्तानला जावं लागल्याची आठवण नायला आजही विसरलेल्या नाहीत.

त्याबद्दल त्या विस्ताराने सांगतात, "तू पाप केलं आहेस असं म्हणतच त्यांनी बोलायला सुरुवात केली. तुला आता भावाशीच लग्न करावं लागेल. तू कुटुंबाची प्रतिष्ठा धुळीस मिळवली आहेस. हे लग्न करून तुझी अब्रू वाचवू शकतेस"

नायला

सुरुवातीला हे करायला नायला यांनी नकार दिला. मात्र घरच्यांनी सातत्याने दबाव आणला. या दडपणाला शरण जात नायला यांनी घरच्यांचं ऐकलं.

"घरचे शांत व्हावेत असं मला वाटत होतं. त्यांना हवं तसं वागल्यावर माझी ससेहोलपट झाली. मेंदू आणि मन सुन्न होत असे. मला असहाय्य वाटत असे," असं नायला सांगतात.

घर सोडलं

पाकिस्तानमध्ये पाच आठवडे राहिल्यानंतर नायला एकट्याच स्कॉटलंडला परतल्या. त्यांचे पती काही दिवसांनंतर येणार होते.

मात्र काही महिन्यात नायला आपलं घर सोडून मैत्रिणीच्या घरी राहायला गेल्या.

नायला

त्यांनी सांगितलं, "मी सामान घेतलं आणि पळ काढला. एक वर्षापेक्षा जास्त काळ घरापासून दूर होते. घरचे, नातेवाईक आणि समाजातल्या लोकांनी प्रचंड टीका केली."

मी रस्त्यानं जातांना माझ्यावर विचित्र टिकाटिपण्णी व्हायला लागली.

नातेवाईकांना आणि भावाबहिणीला भेटता येणार नाही, असं नायला यांना सांगण्यात आलं.

अशी अवस्था झालेली की सगळं जग तुमच्यावर रुष्ट झालं आहे, असं नायला सांगतात.

स्वतंत्र मुस्लीम महिला

एका वर्षानंतर त्या घरी (माहेरी) परतल्या. त्यावेळी त्या मानसिकदृष्ट्या पूर्णपणे कोलमडल्या होत्या.

पण आश्चर्यकारकरित्या त्यांच्या घरच्यांनी त्यांना आपलसं केलं. परंतु...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

लहान वयात म्हणजे 17व्या वर्षी त्यांना सक्तीने स्कॉटलंडहून पाकिस्तानला नेण्यात आलं. तिथे नेऊन त्यांचं चुलत भावाशी लग्न लावण्यात आलं. काय झालं नक्की?


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नारायण दाभाडकर

अशा आशयाची एक बातमी नागपूरच्या नारायण दाभाडकर यांच्या संदर्भात सोशल मीडियावर व्हायरल झाली आहे. या घटनेवरून अनेक उलटसुलट प्रतिक्रिया उमटत आहेत. या बातमीच्या मुळाशी जाण्याचा आम्ही प्रयत्न केला.

नागपूर येथील नागरिक आणि सांख्यिकी विभागातून निवृत्त झालेल्या नारायण दाभाडकर यांना कोव्हिडची लागण झाली होती. त्यांचं वय 85 होतं आणि त्यांना ऑक्सिजन बेडची नितांत गरज होती.

त्या दिवशीच्या घटनाक्रमाबद्दल इंदिरा गांधी रुग्णालयाच्या कोव्हिड विभागाचे प्रमुख अजय हरदास यांनी माहिती दिली. ते म्हणाले, "22 एप्रिल 2021 रोजी आमच्या पूर्णत: कोव्हिड रुग्णालयाच्या कॅज्युअल्टी विभागात नारायण दाभाडकर यांना आणण्यात आले. आम्ही त्यांच्यावर लागलीच उपचार सुरू केले. पण उपचारादरम्यान ते मला घरीच जायचं आहे. मला हॉस्पिटल मध्ये ठेऊ नका असा आग्रह करु लागले."

अजय हरदास पुढे सांगतात, "ते घरी जाण्याचा आग्रह का करु लागले, याची आम्हाला माहिती मिळाली नाही. 22 एप्रिल रोजी आमच्या रुग्णालयात कोरोना पेशंट्सची मोठी गर्दी होती. आमचे महापालिकेचे रुग्णालय असल्यामुळे आम्ही कुणालाही परत पाठवत नाही. त्या दिवशी तर आम्ही खुर्चीवर बसवूनही अनेक रुग्णांना ऑक्सिजन सपोर्ट दिला होता. नारायण दाभाडकर कॅज्युअल्टीमध्ये काही वेळ उपचार घेत असताना त्यांच्या ऑक्सिजन लेव्हलमध्ये सुधारणा होत होती. आम्ही त्यांना कोव्हिड वॉर्डात हलवणार होतो. पण त्यांच्या नातेवाईकांनी त्यांना घरी नेण्याची परवानगी मागितली, ती आम्ही त्यांना दिली."

"नारायण दाभाडकर यांना घरी नेल्यानंतर त्यांची  प्रकृती आणखी खालावली. तेव्हा त्यांना व्हेंटिलेटर सपोर्ट देण्याची गरज होती. आमच्या रुग्णालयात व्हेंटिलेटर सोय नाही. दाभाडकर कुटुंबीयांनी त्यांना दुसऱ्या हॉस्पिटलमध्ये व्हेंटिलेटर सपोर्ट द्यायला हवा होता. पण नारायण दाभाडकर आता आपल्यात नाही, याबद्दल आम्हाला खेद आहे," असं हरदास यांनी सांगितलं.

नारायण दाभाडकर यांची मुलगी आसावरी कोठीवान या घटनेबद्दल सांगतात, "आमच्या संपूर्ण कुटुंबाला 16 एप्रिल रोजी कोरोनाची लागण झाली होती. आमच्या संपर्कात आल्याने आम्ही बाबांचीही कोरोना चाचणी केली. त्यांचा अहवाल 19 एप्रिल रोजी आला. आम्हीच घरीच त्यांच्यावर कोरोनावरील उपचार सुरू ठेवले. 22 एप्रिल रोजी बाबांची ऑक्सिजन लेव्हल अचानक खाली गेल्याने आम्ही घाबरलो. बाबांना ऑक्सिजन बेडची आवश्यकता होती. बऱ्याच प्रयत्नानंतर...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

"काही लोक मृत्यूसमयी देखील काहीतरी विलक्षण करून जातात. नारायण दाभाडकर स्वत: कोव्हिड पॉझिटिव्ह असून उपचार घेत असताना त्यांनी एका तरुण रुग्णासाठी आपला ऑक्सिजन बेड दिला."


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नारायण राणे

1. नारायण राणे सुशिक्षित बेरोजगार- गुलाबराव पाटील

नारायण राणे हे सुशिक्षित बेरोजगार राजकारणी आहेत. आता त्यांना काहीही कामधंदा उरलेला नाही. ते घरी काही बोलतात, बाहेर काही वेगळंच बोलतात. शेवटी त्यांना अशी विधाने करून स्वत:चा टीआरपी म्हणजे प्रसिद्धी मिळवायची असते अशी टीका शिवसेनेचे नेते गुलाबराव पाटील यांनी केली आहे. खासदार आणि माजी मुख्यमंत्री असलेल्या राणे यांनी नाणार प्रकल्पाबाबत शिवसेनेवर केलेल्या टीकेला गुलाबरावांनी प्रत्युत्तर दिलं. 'लोकमत न्यूज 18 'ने ही बातमी दिली आहे.

नारायण राणे स्वत: मुख्यमंत्री असताना कोकणात नवीन प्रकल्प आणू शकले नाहीत. त्यामुळे त्यांनी बाकीच्या गोष्टींविषयी बोलूच नये. ते जर असे बोलले नाहीत, तर त्यांच्याकडे कोणी लक्ष देत नाही असा चिमटाही त्यांनी काढला.

दरम्यान काही दिवसांपूर्वी कोकणातील नाणार प्रकल्पासंदर्भात नारायण राणे म्हणाले होते की, नाणार प्रकल्पाला काही स्थानिकांनी समर्थन दिलं. त्यात 80 टक्के शिवसैनिक होते. पैसे कमावणे हा शिवसेनेचा धंदा आहे. बोलण्यात काय बदल करतील हे सांगू शकत नाही. पूर्वी विरोध केला आणि आता समर्थन करत आहेत. हे शिवसेनेचे घूमजाव आहे. ही स्थानिक जनतेची फसवणूक आहे.

नाणारबाबत आपली भूमिका व्यक्त करताना राणे म्हणाले, जनता ज्या दिशेने जाईल त्या दिशेने आम्ही जाणार आहोत.

2. आठ दिवसात शिवरायांचा पुतळा बसणार, कर्नाटक सरकारचं आश्वासन

बेळगाव जिल्ह्यातील मनगुत्ती गावात काही दिवसांपूर्वी हटवण्यात आलेला छत्रपती शिवाजी महाराजांचा पुतळा आठ दिवसात पुन्हा बसवण्याचे आश्वासन कर्नाटक सरकारने दिले आहे. परिस्थिती पाहून कर्नाटक सरकारने सावध भूमिका घेतल्याचं चित्र आहे. 'टीव्ही9'ने बातमी दिली आहे.

मनगुत्ती गावात छत्रपती शिवाजी महाराजांचा पूर्णाकृती पुतळा बसवण्यात आला होता. मात्र पुतळा हटवण्यासाठी पोलिसांनी दबाव आणला. मनगुत्ती येथील नागरिक रस्त्यावर उतरले. यानंतर पोलिसांचा दबाव कमी झाला आणि पुतळा बसवण्यात आला. मात्र कर्नाटक सरकारने पुतळा हटवला. या घटनेचे तीव्र पडसाद महाराष्ट्रात उमटले. विविध राजकीय पक्ष तसंच सामाजिक संघटनांनी जोरदार टीका केली.

3. देश भावुक झाला तेव्हा फाईल्स गायब झाल्या- राहुल गांधी

जेव्हा जेव्हा देश भावुक झाला आहे, त्यावेळी फाईल्स गायब झाल्या आहेत असा टोला राहुल यांनी मोदी सरकारला लगावला आहे. मल्ल्या असो की रफाल, नीरव मोदी असो की चोक्सी....\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

विविध वर्तमानपत्रं आणि वेबसाईट्स यांचा घेतलेला आढावा.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नारायण राणे यांचा भाजपच्या जाहीरनामा समितीत समावेश करण्यात आला आहे.

पण मुख्यमंत्रिपदाची महत्त्वाकांक्षा असलेल्या राणेंनी याच मुद्द्यावरून काँग्रेसच्या पक्षश्रेष्ठींना वारंवार इशारे दिले. 2009 मध्ये काँग्रेसची सत्ता आली आणि 2014 मध्ये ती गेली. पण राणेंचं स्वप्न काही पूर्ण झालं नाही.

शेवटी राणेंनी काँग्रेस सोडली आणि 2018 मध्ये स्वतःचा 'महाराष्ट्र स्वाभिमान पक्ष' काढला. मधल्या काळात ते भाजपमध्ये जाणार किंवा त्यांचा पक्ष भाजपमध्ये विलीन करणार, अशी चर्चा ऐकायला आली. पण तसं काही झालं नाही.

राणे भाजपच्या तिकिटावर राज्यसभेवर गेले. त्यानंतर ते भाजपचे अधिकृत सदस्य झाले आहेत का, याबबत मात्र संभ्रम कायम आहे, कारण राणेंचा स्वतःचा पक्षही आहे. आणि निलेश व नितेश या मुलांना उमेदवारी मिळवून त्यांना निवडून आणण्यासाठी शरद पवारांच्या राष्ट्रवादी काँग्रेसशी ते आघाडीची शक्यता तपासत असल्याची चर्चा राजकीय वर्तुळांमध्ये दरम्यानच्या काळात ऐकायला आली होती.

पण रविवारी जाहीर झालेल्या भाजपच्या जाहिरनामा समितीमध्ये अचानक नारायण राणे यांचं सदस्य म्हणून नाव आलं आणि राणेंच्या पक्षाचं स्टेटस काय, ते नेमके कुठल्या पक्षात आहेत, याचा संभ्रम राजकीय अभ्यासकांना पडला. कारण वर सांगितल्याप्रमाणे राणेंचा स्वतःचा अधिकृत असा पक्ष आहे आणि ते स्वतः त्याचे प्रमुख आहेत.

या बाबत विचारले असता भाजपचे महाराष्ट्रातले प्रमुख प्रवक्ते माधव भंडारी यांनी, "सध्या नारायण राणे भाजपचे सहयोगी सदस्य आहेत. त्यांना केंद्रीय नेतृत्वानं जाहीरनामा समितीमध्ये घेतलं आहे. ही सध्याची स्थिती आहे," अशी फारच सावध प्रतिक्रिया दिली.

मग राणेंच्या मुलांना भविष्यात भाजपकडून उमेदवारी मिळणार का, असा सवाल केल्यावर मात्र त्यांनी याबाबतचा निर्णय केंद्रीय नेतृत्व घेईल, असं स्पष्ट केलं.

'भाजपचे एका दगडात तीन पक्षी'

राजकीय विश्लेषक आशिष जाधव यांच्या मते भाजपनं राणेंना जाहीरनामा समितीमध्ये घेऊन एका दगडात तीन पक्षी मारले आहेत. ते सांगतात, "राणे कमळाच्या चिन्हावर खासदार झाले आहेत. त्यामुळे 'आता तुम्हाला भाजपचं काम करावं लागेल. इथं इन आहे, आऊट नाही,' असा मेसेज भाजपनं त्यांना दिला आहे आणि राणेंचा पक्ष कागदावर गोठवून टाकला आहे."

"दुसरं म्हणजे भाजपचा यातून शरद पवारांना मेसेज आहे की एखाददुसऱ्या जागेसाठी कुणालातरी हेरून आघाडीची मोट बांधता येणार नाही.

"तिसरा सर्वांत मोठा मेसेज शिवसेनेला...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

2005 मध्ये शिवेसेनेत उद्धव ठाकरेंशी पटलं नाही म्हणून नारायण राणे काँग्रेसमध्ये गेले. तिथं ते महसूल मंत्री झाले.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नारायण राणे यांनी नवीन पक्षाची घोषणा केली

मुंबईत पत्रकार परिषद घेऊन राणे यांनी त्यांच्या नव्या पक्षाचे ध्येय आणि धोरणं जाहीर केली. पण यात कुठेही भाजप किंवा पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्यावर कुठलीही टीका होताना दिसली नाही.

उलट शिवसेना पक्षप्रमुख उद्धव ठाकरे यांनी मोदींवर केलेल्या टीकेचा समाचार घेत त्यांनी पत्रकार परिषद सुरू केली.

नरेंद्र मोदी यांनी केलेल्या विकासकामांची त्यांनी प्रशंसा केली आहे. तसंच बुलेट ट्रेनला राणेंनी जोरदार पाठिंबा दिला आहे.

महाराष्ट्र नवनिर्माण सेना अध्यक्ष राज ठाकरे यांचं बुलेट ट्रेन विरोधातलं वक्तव्य आपल्याला आवडलं नसल्याचं त्यांनी म्हंटलं आहे.

मंत्रिमंडळात सामावेश होणार का? या प्रश्नाचं उत्तर देतांना त्यांनी "मुख्यमंत्र्यांना विचारा," असं उत्तर दिलं. यावेळी अप्रत्यक्षपणे राणे यांनी भाजपची तळीच उचलण्याचा प्रयत्न केला.

"एनडीएमध्ये जाणार का?" या प्रश्नावर मात्र त्यांनी "आमंत्रण आलं तर जाऊ," असं सूचक उत्तर दिलं.

"भाजपमध्ये सर्व मित्र आहेत. शिवसेनेत उद्धव ठाकरे सोडून सर्व मित्र, काँग्रेसमध्ये अशोक चव्हाण सोडून सर्व मित्र, तर राष्ट्रवादीत सर्वच मित्र आहेत," असं सुद्धा राणे यांनी एका प्रश्नाचं उत्तर देतांना म्हंटलं आहे.

"भाजपविरोधात रस्त्यावर उतरणार का?" या प्रश्नाचं उत्तर थेटपणे देण्याचं त्यांनी टाळलं आहे. भाजपवर टीका करण्यापेक्षा सल्ला आणि सूचना करण्याचं काम करेन, असं त्यांनी म्हटलं आहे.

विकासाला विरोध करणार नाही, असं वक्तव्य त्यांनी केलं.

पण त्यांचे पुत्र आणि काँग्रेसचे आमदार नितेश राणे यांच्या पक्षप्रवेशावर त्यांनी मौन बाळगलं आहे. नितेश स्वत: या पत्रकार परिषदेपासून दूर राहीले.

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

'देऊ शब्द तो पुरा करू'असं ब्रिद वाक्य घेऊन नारायण राणे यांचा नवा पक्ष महाराष्ट्राच्या राजकारणात उतरला आहे. 'महाराष्ट्र स्वाभिमान पक्ष' असं त्यांच्या नव्या पक्षाचं नाव आहे.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नारायण राणेंचा भाजपप्रवेश

कणकवलीमध्ये आज आयोजित फडणवीस यांच्या प्रचारसभेत राणे तसंच त्यांचे चिरंजीव निलेश राणे यांनीही भाजपमध्ये प्रवेश केला.

त्यांचे कनिष्ठ चिरंजीव नितेश राणे यांनी यापूर्वीच भाजपमध्ये प्रवेश केला होता. ते कणकवली मतदारसंघातून भाजपचे अधिकृत उमेदवार आहेत. मात्र इथून शिवसेनेही आपला उमेदवार दिल्याने युतीतल्या दोन मित्रपक्षांमध्येच युद्ध होणार आहे.

"शिवसेनेनं आमच्यापुढे आव्हान उभं केलं आहे, असं आम्हाला वाटत नाही. साहेब तिथं येऊन थांबलेले असताना त्याच ठिकाणी मी शिवसेनेचं डिपॉझिट घालवलं आहे. काही राहिलेलं नाही शिवसेनेचं," असा आत्मविश्वास नारायण राणे यांनी काही दिवसांपूर्वी बीबीसी मराठीच्या पाजक्ता पोळ यांच्याशी बोलताना व्यक्त केला होता.

भाजपप्रवेश लांबणं हा एकप्रकारे अपमानच असल्याचं ते महाराष्ट्र विधानसभा निवडणुकीच्या पार्श्वभूमीवर बोलताना म्हणाले होते. त्यांची ही 9 ऑक्टोबरची मुलाखत पुन्हा एकदा प्रकाशित करण्यात येत आहे.

पाहा संपूर्ण मुलाखत-

अबकड

भाजप प्रवेशाला उशीर का झाला?

उशीर माझ्याकडून नाही भारतीय जनता पक्षाकडून झालेला आहे. त्यामुळे याचं उत्तर मुख्यमंत्री देऊ शकतील.

नितेशला आता एबी फॉर्म देण्यात आलाय. नितेश भाजपचा उमेदवार म्हणून देवगडमधून निवडणूक लढवतो आहे. पण तो आता प्रश्न नाहीये. मुख्यमंत्री जेव्हा सिंधुदुर्गात येतील तेव्हा बाकीच्या सगळ्यांच्या पक्ष प्रवेश जाहीर सभेत होईल.

तुमचा प्रवेश रखडण्याला शिवसेना जबाबदार आहे, असं तुम्हाला वाटतं का?

कुणाला दोष देत नाहीये. भाजपला जर पक्ष वाढवायचा असेल तर त्यांनी तसं पाहावं. त्यांनी कुणाची बंधनं घेऊ नयेत.

ती झुगारून निर्णय घ्यायला हवेत. तरच सरकार येऊ शकतं. आजही येऊ शकतं, पण तसा प्रयत्न होताना दिसत नाहीये.

नितेश राणेंना फॉर्म दिला. त्यांचं उमेदवार म्हणून नाव आलं. पण शिवसेनेसुद्धा तिथं उमेदवार उभा केलेला आहे. तो अद्याप मागे घेतलेला नाहीये. राज्यात या दोन्ही पक्षांची युती आहे. पण कणकवली विधानसभा मतदारसंघात ती दिसत नाहीये. याबद्दल तुम्हाला काय म्हणायचंय.

हा शिवसेनेचा रडी गेम आहे. शिवसेना पक्षप्रमुखांनी हेतुपुरस्सर त्यांचा अधिकृत उमेदवार तिथं उभा केलेला आहे.

राज्यात तर भाजप-सेना युती आहे, मग कणकवलीत नेमकं असं काय घडलंय? कणकवलीत अन्याय झाला तर आम्ही सहन करणार नाही, असं का म्हणतायंत ते?

काय करणार शिवसेना? काय हिंमत आहे त्यांची? सारखं आपलं...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

अखेर नारायण राणेंनी भारतीय जनता पक्षामध्ये प्रवेश केला. मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांच्या उपस्थितीत त्यांनी त्यांचा महाराष्ट्र स्वाभिमान पक्षही भाजपमध्ये विलीन केला.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नार्कोटिक्स कंट्रोल ब्युरोचे झोनल डायरेक्टर समीर वानखेडे यांनी बीबीसी मराठीशी बोलताना या वृत्ताला दुजोरा दिला आहे.

या प्रकरणी नवाब मलिक यांची प्रतिक्रिया मिळू शकलेली नाही. त्यांच्या पत्नीशी संपर्क साधला असता, त्यांनी सध्या या विषयावर प्रतिक्रिया देण्यास नकार दिला.

समीर खान यांना नार्कोटिक्स कंट्रोल ब्युरोने ड्रग्जच्या प्रकरणी चौकशीसाठी समन्स पाठवलं होतं.

समीर खान बुधवारी (13 जानेवारी) सकाळी नार्कोटिक्स कंट्रोल ब्युरोच्या ऑफिसमध्ये चौकशीसाठी पोहोचले होते.

नार्कोटिक्स कंट्रोल ब्युरोचे झोनल डायरेक्टर समीर वानखेडे यांनी प्रसिद्ध केलेल्या एका प्रेस रिलिजनुसार, 'समीर खान यांना ड्रग्ज प्रकरणातील चौकशीसाठी समन्स पाठवण्यात आलं होतं. चौकशीनंतर त्यांना अटक करण्यात आली आहे.'

नार्कोटिक्स कंट्रोल ब्युरोच्या माहितीनुसार, 3 जानेवारीला बांद्रा पश्चिम परिसरातून मोठ्या प्रमाणात गांजा जप्त करण्यात आला होता. करन सजनानी यांच्या घरातून हे ड्रग्ज जप्त करण्यात आले होते. करण सजनानी, राहिला फर्निचरवाला, आणि राम कुमार तिवारी यांना या प्रकरणी अटक करण्यात आली होती. यांच्या चौकशीदरम्यान समीर खान यांचं नाव समोर आलं होतं.'

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)

\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

राज्याचे कौशल्य विकास मंत्री आणि राष्ट्रवादी कॉंग्रेसचे प्रवक्ते नवाब मलिक यांचे जावई समीर खान यांना नार्कोटिक्स कंट्रोल ब्युरोने (NCB) अटक केली आहे.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नालासोपाऱ्यात सध्या हिंतेद्र ठाकूर यांच्या बविआ) वर्चस्व आहे. हितेंद्र ठाकूर यांचे पुत्र क्षितिज ठाकूर हेच नालासोपऱ्याचे विद्यमान आमदार आहेत. 'एन्काऊंटर स्पेशालिस्ट' म्हणून ओळख असणारे प्रदीप शर्मा यांना नालासोपाऱ्यातून शिवसेनेचं तिकीट मिळाल्यानं इथली निवडणूक रंगतदार झाली होती.

कशी रंगली ही लढत?

क्षितिज ठाकूर विरुद्ध प्रदीप शर्मा

आधी ठाणे आणि आता पालघर जिल्ह्यात येणाऱ्या नालासोपारा विधानसभा मतदारसंघात गेल्या दोनवेळा बहुजन विकास आघाडीचाच उमेदवार विजयी होत आला आहे. बविआचे प्रमुख हितेंद्र ठाकूर यांचे पुत्र क्षितिज ठाकूर हे 2009 आणि 2014 अशा दोन्ही वेळा नालासोपाऱ्यातून आमदार म्हणून निवडून आले. 2009 साली क्षितिज ठाकूर हे 40,782 मतांनी, तर 2014 साली 54,499 मतांनी विजयी झाले होते.

हितेंद्र ठाकूर आणि उजवीकडे क्षितिज ठाकूर

तर त्यांच्याविरुद्ध लढत असलेले प्रदीप शर्मा हे मुंबईतील अंधेरी भागात राहतात. मात्र त्यांच्या मित्रमंडळींनं सुरू केलेल्या 'प्रदीप शर्मा फाऊंडेशन'च्या माध्यमातून नालासोपरा भागात छोटे-मोठे उपक्रम आधीपासूनच केले जात होते. त्यामुळे एका अर्थानं प्रदीप शर्मा यांनी नालासोपाऱ्यातून रिंगणात उतरण्याची तयारी केली होती.

मनगटावर "शिवबंधन" बांधल्यानंतर ते आता बहुजन विकास आघाडीच्या क्षितिज ठाकूर यांना टक्कर देतील.

मतदान कसं पार पडलं?

नालासोपाऱ्यात एकूण 5 लाख 19 हजार 82 मतदार आहेत. त्यापैकी केवळ 2 लाख 68 हजार 979 मतदारांनी म्हणजेच 51.82 टक्के मतदारांनी मतदानाचा हक्क बजावला.

महाराष्ट्र टाईम्सच्या वृत्तानुसार, नालासोपाऱ्यात तब्बल एक लाखाहून अधिक बोगस मतदार असल्याचा आरोप बहुजन विकास आघाडीनं केला होता. अनेक ठिकाणी बोगस मतदान झाल्यासंदर्भात बविआकडून तक्रारीही दाखल करण्यात आल्या आहेत. नालासोपारा पोलिसांनी एका तरुणालाही ताब्यात घेतलंय. दोन ठिकाणी खऱ्या मतदारांचे पुन्हा बॅलेट पेपरवर मतदान घेण्यात आलं.

प्रदीप शर्मा विरुद्ध क्षितिज ठाकूर: कुणाचं पारडं जड?

"प्रदीप शर्मा आता नालासोपाऱ्यातूनच का, असा प्रश्न सहाजिक आहे. मात्र, त्याचं कारण सरळ आहे की, नालासोपाऱ्यातील आमदार क्षितिज ठाकूर यांचे वडील हितेंद्र ठाकूर यांची लोकांमध्ये असलेली प्रतिमा पाहून प्रदीप शर्मांना शिवसेनेनं उतरवल्याचं दिसून येतं," असं वरिष्ठ पत्रकार जितेंद्र दिक्षित सांगतात.

किंबहुना, स्वत: प्रदीप शर्मांनीही माध्यमांशी बोलताना आपण इथली गुन्हेगारी...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

पालघरमध्ये नालासोपाऱ्यात शिवसेनेकडून प्रदीप शर्मा यांना बहुजन विकास आघाडीच्या क्षितिज ठाकूर यांनी पराभूत केलं आहे.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नालेसफाई कामगारांची व्यथा : 'गाय मेली तर बोभाटा होतो, आमचं काय?'

दिल्लीतील हिरन कुदना भागातून वाहणाऱ्या नाल्यात आजूबाजूच्या घरातील मलमूत्र, कचरा विविध प्रकारची रसायनं वाहत आलेली असतात. त्याच भागात नीतू आणि अजित कामाला आले होते.

जवळच्या रस्त्यावर रिकाम्या जागेत कचरा साठलेला होता. चहूबाजूला पसरलेल्या दुर्गंधीमुळे श्वास घेणंसुद्धा कठीण झालं होतं. नीतू आणि अजित त्या नाल्यात गळ्यापर्यंत अडकले होते. ते घाण पाणी नाकापर्यंत जात होतं. म्हणून त्यांनी आपलं तोंड बंद करून ठेवलं होतं.

त्यांच्या एका हातात दांडा होता. दुसऱ्या हातात एक लोखंडाचा काटा होता, ज्याच्या मदतीने ते नाल्याच्या तळाशी अडकलेला कचरा खणत होते.

काटा हलवचताच मातकट पाणी वर आलं आणि त्या पाण्यानं त्यांना घेरलं.

नीतूने इशारा केला, "काळं पाणी हे गॅसचं पाणी असतं. हाच गॅस लोकांचा जीव घेतो."

"आम्ही लोखंडी दांडा मारून बघतो, बुडबुडे आले आणि काळं पाणी वर आलं की कळतं की तिथे गॅस आहे की नाही. मगच आम्ही आत घुसतो. जेव्हा हे न तपासता लोक आत जातात तेव्हा ते आपला जीव गमावतात," नीतूनं सांगितलं.

दिवसाच्या शेवटी हातावर पडणाऱ्या 300 रुपयांसाठी नाल्यातले साप, कीटक, बेडूक आणि ही सगळी घाण त्यांना सहन करावी लागते.

नाल्यातून बाहेर पडल्यावर फक्त अंडरवेअरवर असलेला नीतू जेव्हा थोडा वेळ उन्हात उभा राहिला, तेव्हा त्याच्या शरीरावरचा घाम, ते सांडपाणी आणि चिखल यांचा एक विचित्र वास वातावरणात पसरला होता.

गटारात एखादी काच किंवा काँक्रिटचा तुकडा किंवा गंजलेल्या लोखंडाच्या तुकडयांनी त्याचा पाय कापला गेला होता.

दिवसाच्या शेवटी मिळणाऱ्या 300 रुपयांसाठी सांडपाण्याच्या सान्निध्यात जीवघेणं काम करणारे अजित आणि नीतू

काळ्या चिखलाने माखलेल्या त्याच्या पायावरची जखम अजून ताजी होती, कारण ती भरून निघण्यासारखी परिस्थिती नव्हती.

नीतूने हे काम 16व्या वर्षी सुरू केलं. दिल्लीत आल्यापासून तो त्याच्या बहिणीचा नवरा दर्शन सिंह यांच्या फास्ट फुडच्या दुकानात राहतो.

दुकानापर्यंत पोहोचण्यासाठी त्याला निमुळत्या बोळातल्या अनेक झोपडपटट्या पार कराव्या लागतात. या झोपड्यांमध्ये अनेक सफाई कर्मचारी राहतात.

आम्ही जेव्हा या गल्लीत शिरलो तेव्हा गल्लीच्या दोन्ही बाजूला काही स्त्रिया स्वयंपाक करत होत्या. काही दुकानदार भाज्यांबरोबरच चिकनचे तुकडे विकायला ठेवून ग्राहकांची आतुरतेने वाट बघत होते.

आजूबाजूला इतके लोक होते की,...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

पुरेशा सुरक्षाव्यवस्थेअभावी भारतात अनेक सफाई कर्मचारी श्वास गुदमरून जीव गमावतात, पण त्यांचं दु:ख कोणी लक्षात घेत नाही.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नाशिक जिल्ह्यातल्या सिन्नर तालुक्यातल्या दोडी बुद्रूक गावात सध्या ही परिस्थिती आहे.

कोरोनाच्या दुसऱ्या लाटेनं महाराष्ट्रात धुमाकूळ घातलाय. आधी शहरी भागात फोफावलेल्या कोरोना व्हायरसनं आता ग्रामीण भागावर कब्जा करायला सुरुवात केलीय. गावागावांत कोरोना रुग्णसंख्येचं वाढतं प्रमाण त्याचचं द्योतक आहे. मुंबई, पुणे, नागपूर इथल्या आरोग्य सेवांच्या तुटवड्याविषयी जोरात चर्चा सुरू असताना राज्याच्या ग्रामीण भागात नेमकी कशी परिस्थिती आहे, याचा घेतलेला हा आढावा.

दोडी बुद्रूकमध्ये गेल्या 15 दिवसांपासून कोरोनाच्या रुग्णसंख्येत झपाट्यानं वाढ होत आहे. पण फक्त रुग्णच नाही तर मृत्यूंचं प्रमाणही वाढलंय.

याला आळा घालण्यासाठी दोडी बुद्रूकचे गावकरी गावातच कोव्हिड केअर सेंटर उभारण्याचा विचार करत आहेत.

"गावात कोरोनाची खूपच भयानक स्थिती निर्माण झाली आहे. आमच्या गावात कोरोनाचा डेथ रेट खूप जास्त आहे. त्यामुळे मग व्हॉट्सअप ग्रूपवर चर्चा केली आणि आता गावकरी लोकवर्गणी करून गावातच काही खाटांचं कोव्हिड केअर सेंटर उभारण्याचा विचार करत आहेत. पण, या सेंटरसाठी डॉक्टर, नर्स आणि इतर कर्मचारी कसे उपलब्ध करायचे, हा मोठा प्रश्न मात्र आमच्यासमोर आहे," सतीश सांगतात.

औरंगाबाद शासकीय रुग्णालय

जवळपास 7 हजार लोकसंख्येच्या दोडी बुद्रूकमध्ये ग्रामीण रुग्णायल आहे. पण ते  संपूर्ण तालुक्यासाठी असल्यानं पाहिजे तशा सोयी-सुविधा पुरवल्या जात नसल्याची तक्रार ग्रामस्थ करतात.

यामुळे मग कोरोना पॉझिटिव्ह रुग्णांना त्यांच्या स्वत:च्या घरीच क्वारंटाईन केलं जात आहे.

दवाखान्याची भीती

गावातल्या नागरिकांच्या मनात कोरोनाविषयी काय आहे, असं विचारल्यावर सतीश सांगतात, "कोरोनाची टेस्ट केली आणि पॉझिटिव्ह आलो तर बेड मिळत नाही हे सगळ्यांना माहिती आहे. त्यामुळे मग टेस्ट करायची नाही आणि दुखणं अंगावर काढायचं अशी स्थिती सध्या आहे. खासगीमध्ये उपचार घ्यायचे म्हटलं तर दीड लाख-दोन लाख रुपये कुठून आणायचे, असाही प्रश्न लोकांना पडला आहे."

नाशिकचे अतिरिक्त जिल्हा शल्य चिकित्सक डॉ. निखिल शेंदाणे जिल्ह्यातील याविषयी सांगतात, "कोरोना रुग्णांची संख्या इतकी वाढलीय की डॉक्टर कमी पडत आहेत. या परिस्थितीत सगळं प्रशासनावर ढकलून चालणार नाही. लोकांनी नियम पाळले पाहिजेत, जागरूक व्हायला पाहिजे. घरात आयसोलेशनची सोय असेल तर घरीच थांबायला पाहिजे. ज्याला खरंच गरज असेल त्यानेच बेडसाठी प्रयत्न करायला...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

"गेल्या 15 दिवसांपासून आमच्या गावात कोरोनामुळे दररोज एका जणाचा मृत्यू होतोय. गावात सध्या कोरोनाचे 500च्या जवळपास रुग्ण आहेत." - सतीश उगले, दोडी बुद्रूक


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नाशिकच्या निर्मला भिडे यांना लहानपणापासूनच पोहायची आवड होती. वयाच्या चौथ्या वर्षी डहाणूला असताना त्या आपल्या मैत्रिणींबरोबर विहिरीवर पोहायला जायच्या.

दीड वर्षांपूर्वी गुजरातमध्ये फिरायला गेलेल्या निर्मला भिडे यांना एका गायीने धडक दिली. या धडकेमुळे त्यांच्या बरगड्यांना इजा पोहोचली होती.

निर्मला भिडे यांनी डॉक्टरांकडे जायला नकार देत फक्त आपल्या 'स्विमिंग थेरपी'वर विश्वास ठेवला. "या व्यायामामुळेच मी पुन्हा चालू शकले," निर्मला भिडे सांगतात.

"लहानपणापासून मी कधीच आजारी वगैरे पडले नाही. सर्दी किंवा कणकण वगैरे एखाद दिवशी आली तरच. बाकीचे साथीचे रोग वगैरेंपासून मी लांबच होते."

सगळ्यांना त्या सल्ला देतात, "तुम्ही नियमितपणे पोहण्याचा व्यायाम केलात, तर कोणताही आजार तुमच्यापर्यंत पोहोचू शकणार नाही."

(व्हीडिओ स्टोरी - मार्मिक गोडसे बीबीसी मराठीसाठी)

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

80 व्या वर्षीही निर्मला भिडे नियमित पोहायचा व्यायाम करतात. इतरांना पोहण्याचे धडेही देत आहेत.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नाशिकमध्ये मक्याला कोंब फुटले आहेत.

कोकण, पश्चिम महाराष्ट्र आणि उत्तर महाराष्ट्रातील शेतांमधलं उभं पिक अडवं झालं आहे. नुकसान पाहून नाशिक जिल्ह्यातील 60 वर्षांच्या एका शेतकऱ्याने आत्महत्या केली आहे.

अवकाळी पावसामुळे भात, मका, नाचणी, वरई आणि कांदा या पिकांचं मोठं नुकसान झालं आहे. या पावसामुळे नुकसान झालेल्या शेतकऱ्यांना भरपाई मिळावी अशी मागणी होत आहे. तसंच विविध राजकीय पक्षांनीही सरकारने लवकरात लवकर शेतकऱ्यांना मदत जाहीर करावी अशी मागणी केली आहे.

शिवसेनेच्या नेत्यांनी यासंदर्भात राज्यपालंना भेटून मदतीची विनंती केली आहे. तर काँग्रेस आणि राष्ट्रवादी काँग्रेसनं देखील लवकरात लवकर शेतकऱ्यांना मदत जाहीर करण्याची मागणी केली आहे. ओला दुष्काळ जाहीर करण्याची मागणी सुद्धा त्यांनी केली आहे.

पाहा व्हीडिओ - शेतकरी कर्जमाफीचं काय झालं?

तर नुकसान झालेल्या शेतकऱ्यांच्या शेतांचे तत्काळ पंचनामे करून मदत देण्याबाबतचे निर्देश राज्याच्या मुख्य सचिवांना दिल्याचं मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवी यांनी ट्वीट करून सांगितलं आहे.

नाशिकमध्ये शेतकऱ्याची आत्महत्या

गेल्या दोन दिवसांपासून सुरू असलेल्या अवकाळी पावसाने नाशिक जिल्ह्यातील 50 टक्के पिकांचं नुकसान झालं आहे. मालेगाव तालुक्यातील कोठरे शिवारातील वायगाव गावातील केदा मोठाभाऊ देवरे या ६० वर्षांच्या शेतकऱ्याने आत्महत्या केली. त्यांची पावणे-तीन एकर शेती होती. बँक ऑफ महाराष्ट्रकडून त्यांनी साडेतीन लाखांचं कर्ज घेतलं होतं. तर घरातील काही सोनं तारण ठेवलं आहे. याबाबत पोलीस अधिक माहिती घेत आहेत.

आत्महत्येचा दुसरा प्रयत्न

केदा यांनी यापूर्वीही डाळिंब पिकाला फळ न लागल्याने आणि दुष्काळामुळे कांदा पीक न आल्याने तीन महिन्यापूर्वी विष प्राशन करून आत्महत्या करण्याचा प्रयत्न केला होता. यावेळेस त्यांना उशिराच्या खरीप हंगामातील कांदा पिकाकडून मोठी अपेक्षा होती, पण दोन दिवसातील कांद्याच्या नुकसानीनं त्यांच्या सर्व आशा धुळीस मिळाल्या, अशी माहिती स्थानिक पत्रकार दीपक सूर्यवंशी यांनी दिली.

आता कर्ज कसं फेडायचं?

नाशिकमधीलच बागलाण तालुक्यातील बिजोटे गावातील आबासाहेब जाधव यांच्या शेतातील मका काढलेला होता, पण त्यानंतर आलेल्या अवकाळी पावसाने शेतातील मक्याला अंकुर फुटले आहेत. त्यांची एक एकर शेती आहे.

अवकाळी पावसामुळे शेतांमध्ये असं पाणी साचलेलं आहे.

बीबीसी मराठीशी बोलताना ते म्हणाले, "रब्बी हंगामात...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

आधीच लांबलेला पाऊस त्यानंतर कयार वादळामुळे पुन्हा झालेला पाऊस यामुळे शेतकऱ्यांचं मोठं नुकसान झालं आहे.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नाशिकमध्ये मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांच्या महाजनादेश यात्रेचा समारोप झाल्यानंतर आयोजित सभेला पंतप्रधान नरेंद्र मोदींनी संबोधित केलं.

गेल्या विधानसभा निवडणुकीच्या वेळीही मोदींनी नाशिकमधूनच प्रचाराचा नारळ फोडला होता. यंदाही नाशिकमधूनच प्रचाराची सुरुवात करण्यात आली आहे. पण, मोदींनी या सभेसाठी नाशिकच का निवडलं असावं?

या प्रश्नाचं उत्तर देताना राजकीय विश्लेषक हेमंत देसाई यांनी सांगितलं, "नाशिक हे पंचवटीचं स्थान आहे, रामाचं स्थान आहे, कुंभमेळ्याचं स्थान आहे. त्यामुळे धार्मिक स्थळ म्हणून नाशिकचं महाराष्ट्रात मोठं महत्त्व आहे. याशिवाय आजच्या मोदींच्या सभेत छत्रपती शिवाजी महाराजांचा ज्याप्रकारे जयजयकार झाला, तो पाहिल्यास भाजपला ही सभा धार्मिकतेचं प्रतीक अशा पद्धतीची ठेवायची आहे."

"नाशिकला दक्षिणेची काशी म्हटलं जातं आणि गोदावरीच्या तटावर केलेला कोणताही संकल्प सिद्धीस जातो, असं समजलं जातं. मोदी ज्या व्यासपीठावर उपस्थित होते, त्यावर मागे 'नरेंद्र मोदी विजयी संकल्प सभा' असं लिहिलेलं होतं. त्यामुळे येणाऱ्या विधानसभा निवडणुकीत सत्तेवर येण्याचा संकल्प करण्यासाठी नाशिकची निवड करण्यात आली होती," असं लोकमतच्या नाशिक आवृत्तीचे निवासी संपादक किरण अग्रवाल सांगतात.

तर दैनिक पुढारीच्या नाशिक आवृत्तीचे निवासी संपादक सुधीर कावळे सांगतात, "भाजपचा भर पहिल्यापासून धार्मिक बाबींकडे राहिला आहे. सप्तशृंगीचं नाव घेऊन मोदींनी भाषण सुरू केलं, गेल्यावेळी त्यांनी सप्तशृंगीला सोन्याची पावलं दान केली होती. शप्तशृंगी, त्र्यंबकेश्वर हा मोदींच्या श्रद्धेचा विषय असल्यानं त्यांनी नाशिकमधून प्रचाराला सुरुवात केली आहे."

'सत्तेसाठी उत्तर महाराष्ट्र  निर्णायक'

भाजपला सत्ता काबीज करायची झाल्यास त्यासाठी उत्तर महाराष्ट्र महत्त्वाचा आहे, असं कावळे यांना वाटतं.

ते सांगतात, "लोकसभेच्या 8 पैकी 8 जागा जागा उत्तर महाराष्ट्रानं भाजपच्या पारड्यात टाकल्या आहेत. आता विधानसभेच्या 47 जागांवर भाजपचं लक्ष आहे. या जागा विधानसभा निवडणुकीत सत्ता काबीज करण्यासाठी निर्णायक भूमिका निभावू शकतात, त्यामुळेही मोदींनी प्रचाराचा नारळ नाशिकमधून फोडला आहे."

देसाई एक नवीन मुद्दा उपस्थित करतात.

त्यांच्या मते, "नाशिकमध्ये ओबीसींचे नेते म्हणून छगन भुजबळ यांची ओळख आहे. पण, या ठिकाणी नरेंद्र मोदींना बोलावून नरेंद्र मोदी हेच ओबीसींचे नेते आहेत, असं भाजपला दाखवायचं असू शकतं....\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

"प्रभू श्रीराम आणि सीतामातेच्या चरणस्पर्शानं पावन आणि आदिमाया आदिशक्ती महिषासुरमर्दिनी सप्तशृंगी मातेच्या स्पर्शानं पवित्र अशा नाशिकच्या या धर्मभूमीला माझा शतशत नमस्कार..." या वाक्यानं पंतप्रधान नरेंद्र मोदींनी महाराष्ट्राच्या निवडणुकीच्या प्रचाराचं रणशिंग फुंकलं.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नाशिकमध्ये सार्वजनिक वाहतूक जलद व्हावी यासाठी विधानसभेत मेट्रो प्रकल्पाची घोषणा करण्यात आली होती. आता हा प्रकल्प प्रत्यक्षात येण्याच्या दिशेनं पावलं पडू लागली आहेत.

तब्बल 2 हजार कोटी रुपयांची गुंतवणूक असलेला हा मेगा प्रोजेक्ट आहे. पण राज्यातील इतर मेट्रो प्रकल्पांपेक्षा नाशिक मेट्रो एका बाबतीत वेगळी असणार आहे.

नाशिकमध्ये येऊ घातलेली ही मेट्रो निओ चक्क रस्त्यावरूनही धावणार आहे. कारण या मेट्रोची चाकं धातूची नाही, तर आपल्या गाड्यांप्रमाणे रबराची असतील. शहरातील दोन प्रमुख मार्गांवर ही टायर-बेस मेट्रो धावणार आहे.

अशाप्रकारचा राज्यातला हा पहिलाच प्रोजेक्ट आहे. मंजुरीसाठी हा प्रकल्प लवकरच मंत्रिमंडळाच्या बैठकीत सादर केला जाईल. येत्या चार वर्षांत हे काम पूर्ण करण्याचं नियोजन आहे.

'मेट्रो-निओ'ची घोषणा झाल्यानंतर केवळ नाशिककरांमध्येच नाही तर राज्यभरामध्ये टायरबेस मेट्रो हा काय प्रकार आहे, याबाबत कुतूहल आहे. हा एलिव्हेटेड बीआरटी इलेक्ट्रिक बसेसचा अवतार तर नाही ना, असा प्रश्नही उपस्थित होत आहे.

टायरबेस मेट्रो ही संकल्पना नेमकी काय आहे, हे समजून घेण्यासाठी बीबीसी मराठीनं महामेट्रोचे व्यवस्थापकीय संचालक ब्रिजेश दीक्षित यांच्याशी संवाद साधला.

काय आहे मेट्रो-निओ प्रकल्प?

मेट्रो निओ प्रकल्प हा दुसऱ्या किंवा तिसऱ्या श्रेणीतील शहरात सार्वजनिक वाहतूक व्यवस्था अधिक बळकट करण्यासाठीचा प्रयत्न असल्याचं ब्रिजेश दीक्षित यांनी म्हटलं.

ब्रिजेश दीक्षित सांगतात, "साधारणपणे कोणत्याही शहरात गर्दीच्या वेळी दर तासाला 5 हजार व्यक्ती प्रवास करत असतील तर बसच्या माध्यमातून ही गरज पूर्ण होते.

"मोठ्या शहरात ऐन गर्दीच्या वेळी तासाला 15 हजार लोक प्रवास करत असतील तर मेट्रो हा उत्तम पर्याय आहे. पण भारतातील दुसऱ्या किंवा तिसऱ्या श्रेणीतील शहरात गर्दीच्या वेळी तासाला साधारणपणे 5 ते 15 हजार लोक प्रवास करतात. अशा शहरांसाठी वेगवान सार्वजनिक वाहतूक व्यवस्थेची गरज आहे."

ब्रिजेश दीक्षित

मेट्रो निओ तासाला 5 ते 15 हजार प्रवासी संख्या श्रेणीतील शहरांसाठीचा उपाय असल्याचं दीक्षित यांचं म्हणणं आहे. या मेट्रोचे कोचेस, सोयीसुविधा, स्टेशन आणि हे सगळं मेट्रोसारखंच असेल. पण हे मेट्रो कोचेस इतर मेट्रो रेल्वेप्रमाणे रुळांवर न चालता रबरी टायरवर चालणार आहेत.

कशी असेल ही 'मेट्रो निओ'?

या मेट्रोसाठी शहरात एलिव्हेटेड मार्ग असतील आणि मेट्रो मार्गाच्या...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

नाशिकच्या बहुचर्चित मेट्रो निओला हिरवा कंदील मिळाला आहे. बुधवारी (28 ऑगस्ट) झालेल्या राज्य मंत्रिमंडळाच्या बैठकीत या प्रकल्पाला मंजुरी मिळाली आहे.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नाशिकहून निघालेल्या या शेतकऱ्यांच्या पायात असलेल्या चपला या नावापुरत्याच असल्याने मुंबईपर्यंतचं अंतर चालल्यावर त्याचे परिणाम त्यांच्या पायावर दिसून येत आहेत.

शेतकऱ्यांच्या या लाँग मार्चनं मुंबईत प्रवेश केला असून 12 मार्चला हे शेतकरी मुंबईतील नरीमन पॉईंट इथल्या विधान भवनाला घेराव घालणार आहेत.

रस्त्यावर पायी चालल्यानं अनेकांच्या पायाला जखमा झाल्या असून पायातल्या चपलाही तुटल्या आहेत. मात्र, विधान भवनाला घेराव घालेपर्यंत स्वस्थ बसणार नाही असं मत शेतकऱ्यांनी त्यांच्याशी केलेल्या चर्चेवेळी नोंदवलं.

"सरकारनं वेगळा मार्ग अवलंबला तर शहीद म्हणून घरी येऊ. मागण्या मान्य झाल्या शिवाय आंदोलन मागे घेतलं जाणार नाही," असं ठाम मत भारतीय किसान परिषदेच्या पदाधिकाऱ्यांनी व्यक्त केलं आहे.

पुरुषांच्या बरोबरीनं स्त्रियाही या लाँग मार्चमध्ये आगेकूच करत असून त्यांनी देखील पायावरील जखमांची आणि तुटलेल्या चपलांची वाटचाल पुढे चालू ठेवली असल्याचं दिसून येत आहे.

नाशिक ते मुंबईपर्यंतचा प्रवास पायी चालून झाल्यावर आपल्या भेगाळेल्या पायांना काही क्षणांची विश्रांती देणारा हा शेतकरी.

नाशिक ते मुंबई अशा लाँग मार्चद्वारे हजारो शेतकरी मुंबईत पोहोचले आहेत. त्यांचे करुण चेहरे आणि थकलेले पाय त्यांच्या या मेहनतीची साक्ष देत आहेत. १२ मार्चला विधान भवनाला घेराव घालण्याचं लक्ष्य पुरं करण्यासाठी त्यांची धडपड सुरू असल्याचं दिसत आहे.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

भारतीय किसान सभेनं आयोजित केलेल्या शेतकऱ्यांच्या नाशिक ते मुंबई लाँग मार्चनं आता मुंबईत प्रवेश केला आहे. नाशिक ते मुंबई हा जवळपास 180 किलोमीटरचा प्रवास ऐन ऊन्हात पुरुष, स्त्रिया, युवक हे स्लिपर, तुटक्या चपला आणि अनवाणी पायानं करत आहेत. चालून चालून जखमा झाल्यानं त्यांच्या पायांच्या भेगा अधिकच गडद झाल्या आहेत. पण  न थांबता न थकता  हे  शेतकरी  हजारोंच्या संख्येनं मुंबई तील  विधान भवनाकडे कूच करत आहेत.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नासाच्या मंगळ मोहिमेत प्राप्त झालेलं हे दुसरं यश आहे.

याआधी मंगळ ग्रहावर एक छोटं हेलिकॉप्टर उडवण्याची कामगिरी नासाने सोमवारी (19 एप्रिल) करून दाखवली होती.

मंगळावर ऑक्सिजन निर्मितीचं हे काम एका टोस्टरच्या आकाराच्या रोव्हरकडून करण्यात आलं. याला (MOXIE) मॉक्सी असं संबोधतात. MOXIE म्हणजे Mars Oxygen In-Situ Resource Utilization Experiment होय.

मॉक्सीच्या मदतीने मंगळावर 5 ग्रॅम इतकं ऑक्सिजन निर्माण करण्यास नासाला यश आलं. मंगळ ग्रहावर एका अंतराळवीराला 10 मिनिटं पुरेल इतका हा ऑक्सिजन आहे.

भविष्यात मंगळ मोहिमांमध्ये मॉक्सीचा चांगला उपयोग होईल, असं नासाला वाटतं. मंगळ मोहिमांवर जाणाऱ्या अंतराळवीरांना यामुळे पृथ्वीवरूनच सगळा ऑक्सिजनसाठा नेण्याची गरज भासणार नाही.

याशिवाय, ज्वलनप्रक्रियेसाठीही ऑक्सिजन गरजेचा असतो. रॉकेटमध्ये इंधन पेट घेण्यासाठी ऑक्सिजनची गरज असते. त्यामुळे याचा चांगला उपयोग होऊ शकतो.

मंगळ ग्रहावर कार्बन डायऑक्साईड वायूचं प्रमाण अत्याधिक आहे. येथील वातावरणात 96 टक्के कार्बन डायऑक्साईन आढळून येतं. तर मंगळावर ऑक्सिजनचं प्रमाण फक्त 0.13 टक्के इतकं आहे. दुसरीकडे, पृथ्वीवर ऑक्सिजनचं प्रमाण 21 टक्के इतकं आहे.

नासाचं मॉक्सी हे उपकरण कार्बन डायऑक्साईडच्या रेणूमधून (CO2) ऑक्सिजन वेगळा काढू शकतं. या प्रक्रियेतून कार्बन मोनॉक्साईड हा वायू मंगळाच्या वातावरणात बाहेर सोडला जातो.

मॉक्सी उपकरण चांगल्या पद्धतीने काम करण्यासाठी नासाकडून कठोर परिश्रम घेण्यात येत आहेत. प्रतितास 10 ग्रॅम ऑक्सिजनची निर्मिती मॉक्सीने करावी, असं उद्दीष्ट शास्त्रज्ञांनी ठेवलं आहे.

एका दुसऱ्या ग्रहावर ऑक्सिजनची निर्मिती करणारं मॉक्सी हे पहिलंच उपकरण आहे. त्याशिवाय अशा प्रकारच्या तंत्रज्ञानाचा वापर पहिल्यांदाच करण्यात आलेला आहे.

भविष्यातील लिव्ह ऑफ द लँड या मोहिमेला याची खूप मदत होईल. दुसऱ्या ग्रहावरील वातावरणाचा वापर करून प्राणवायू बनवण्याच्या या पद्धतीला In-Situ रिसोर्स यूटिलायझेशन असं संबोधतात, अशी माहिती ट्रडी कोर्ट्स यांनी दिली.

ट्रडी कोर्ट्स हे नासाच्या तंत्रज्ञान प्रदर्शन विभागाचे संचालक आहेत.

मंगळावर ऑक्सिजन मोठ्या प्रमाणात बनवण्यात अनेक आव्हानं आहेत, असंही त्यांनी सांगितलं.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी न्यूज मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी आम्हाला YouTube, Facebook, Instagram आणि  Twitter वर नक्की फॉलो करा.

बीबीसी...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

नासाच्या पर्सिव्हरन्स रोव्हर या उपकरणाने मंगळावर कार्बन डायऑक्साईडपासून ऑक्सिजनची निर्मिती केली आहे.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नास्ट्या नावाच्या एका तरुण मुलीला पोलिसांनी अटक केल्यानंतर तिची आई तिच्यासाठी तुरुंगाबाहेर येऊन उभी आहे. ती तिला हाका मारत असते. काय झालं नेमकं पाहा या व्हीडिओमध्ये.

हे पाहिलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)

\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

बेलारूसमध्ये लोकशाहीवादी निदर्शनं सुरू आहेत. शेकडो लोक रस्त्यावर उतरले आहेत. त्यांनी शांत करण्यासाठी आणि त्यांच्यावर नियंत्रण आणण्यासाठी पोलिस कठोर उपाययोजना आखत आहेत.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नाहीतर हिंगणघाटसारख्या घटना घडल्याच नसत्या. एकतर्फी पुरुषी वर्चस्वाच्या भावनेतून (याला प्रेम म्हणणं अशक्य आहे) समोरच्या स्त्रीवर हल्ला करण्याच्या अनेक घटना आपण पाहिल्या आहेत. नव्वदच्या दशकात रिंकू पाटील हत्याकांड गाजलं होतं, सोळा वर्षांच्या एका मुलीला परीक्षा केंद्रातच माथेफिरूने पेटवून दिलं होतं. 30 वर्षांनी आपण पुढारलो, समाजात समानाता आली, पुरुषांना कळायला लागलं - नो मीन्स नो - असा विचार डोक्यात यायच्या आधीच घडली हिंगणघाटची घटना.

हिंगणघाट येथे एका प्राध्यापक महिलेला जिवंत जाळण्याचा प्रकार 3 फेब्रुवारीला घडला होता. त्यानंतर या महिलेवर रुग्णालयात उपचार सुरू होतो. उपचारादरम्यान तिचा मृत्यू झाला आहे.

आरोपीला कठोर शिक्षा देण्यासाठी सरकारी पातळीवर प्रयत्न केले जातील. महिला सुरक्षेबाबात सगळ्यांनी सजग असणं गरजेचं आहे, असं मत महिला व बालकल्याण मंत्री यशोमती ठाकूर यांनी माध्यमांशी बोलताना व्यक्त केलं आहे.

आता अटक होईल, खटला चालेल, आपण सोशल मीडियावर आपला रागही व्यक्त करू पण मूळ प्रश्न तसाच राहील,  बाईने दिलेला नकार पुरुष का पचवू शकत नाहीत?

या सुन्न करणाऱ्या घटनेची चर्चा आमच्या ऑफिसमध्येही झाली. एक सहकाऱ्याचं म्हणणं होतं की पिक्चर पाहून असल्या माथेफिरुंची डोकी फिरतात. ते पाहातात हिरो कसा हिरोईनचा पाठलाग करत राहातो, आणि तिने वारंवार नाही म्हटलं तरी ते तिचा पाठलाग करतात, हात धरतात, आणि शेवटी ती हसते. हसी तो फसी ना? ते बघून सर्वसामान्य तरूणांची माथी भडकतात आणि तेही असं करायला पाहातात, प्रत्यक्षात ती मुलगी कधीच हो म्हणत नाही कारण नो मीन्स नो असतं.

आणि मग काय करायचं ते त्यांना कळत नाही. तिथे जन्म होतो, 'xxx मला नाही म्हणतेस' या भावनेचा. तिथेही सिनेमेच मदतीला येतात 'मैं तुम्हे भूल जाऊ, ये हो नही सकता और तुम मुझे भूल जाओ ये में होने नही दुंगा,' किंवा 'अगर तुम मेरी नही हुई तो किसीकी नही,' असले डायलॉग घेऊन.

पण मग सिनेमे पाहून सगळेच का तसं करत नाहीत? सैन्यावरचा सिनेमा पाहून सगळे सैन्यात जात नाहीत किंवा, शास्त्रज्ञांचा पिक्चर पाहून भरपूर अभ्यास करत नाहीत.

कारण त्या गोष्टी करणं अवघड असतं. दुसरं म्हणजे पुरुषप्रधान मानसिकता.

"पुरुषांवर कायम हेच ठसवलं गेलंय की बाई वस्तू आहे. आपला धर्म, संस्कृती, इतकंच काय सध्याचं राजकारण हेच ठसवत असतं. आणि अशात कोणत्या स्त्रीने पुरुषाला नकार दिला, तर ही फालतू बाई मला कशी नाही...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

जानेमन जानेजा, तेरी ना मे हैं हा... तू हा कर, या ना कर, तू है मेरी किरण.. इथपासून 'नो मीन्स नो' असा प्रवास आपल्या सिनेमांनी केला खरा. कबीर सिंग आला त्याच बॉलिवूडमध्ये तापसी पन्नूचा थप्पडही आला, पण एक समाज म्हणून आपण अजूनही बाईचा नकार पचवण्याच्या पातळीपर्यंत आलेलो नाही.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: निओवाईज धूमकेतू

14 जुलैपासून 4 ऑगस्टपर्यंतचे 20 दिवस हा धूमकेतू साध्या डोळ्यांनी पाहण्याची अनोखी संधी महाराष्ट्रासह संपूर्ण पृथ्वीवासियांना लाभणार आहे. सुर्यास्तानंतर वायव्य दिशेला म्हणजेच उत्तर - पश्चिमेच्या आकाशात हा धूमकेतू पाहता येईल.

सध्या देशात मान्सूनचं आगमन झाल्याने निरभ्र आकाश सापडणं दुर्मिळ आहे. मात्र, ही संधी उपलब्ध झाली तर हा दुर्मिळ धूमकेतू पाहणं सोडू नका. कारण, या 20 दिवसानंतर पुढची काही हजार वर्षं हा धूमकेतू दिसणार नाही. त्या आधी धूमकेतू म्हणजे काय हे थोडक्यात जाणून घेऊयात.

धूमकेतू म्हणजे काय?

धूमकेतू हे आपल्या सूर्यमालेचेच घटक असतात. 1997 साली आलेला हेल-बॉप हा धूमकेतू सर्वाधिक चर्चेचा विषय ठरलेला होता. त्यानंतर 2007 मध्ये मॅकनॉट नावाचा धूमकेतू पृथ्वीवरून दिसला होता. त्यानंतर साध्या डोळ्यांनी दिसणारा निओवाईज धूमकेतू आता पाहता येईल.

या धूमकेतूंचा आकार ओबडधोबड असतो आणि त्यात धूळ, बर्फ, वायू यांचा समावेश असतो. त्यांचा आकार काही किलोमीटरपर्यंत पसरलेला असतो. त्यांच्या कक्षेत फिरत-फिरत ते सुर्याजवळून प्रवास करतात. यावेळी सुर्याच्या प्रखरतेमुळे त्यांच्यातील बर्फ वितळतो.

हेल-बॉप धूमकेतू

यामुळे पृथ्वीवरून पाहताना त्यांची शेपूट दिसते. ही शेपूट दोन भागात विभागलेली असते. एक शेपूट धुलिकणांची असते तर दुसरी वायूंची असते. पृथ्वीजवळून जाताना या धूमकेतूंच्या धुलिकणांमुळे उल्कावर्षाव झालेला पाहायला मिळतो. सुर्यमालेत हे धूमकेतू आपापल्या कक्षेत सुर्याला प्रदक्षिणा घालत असतात.

निओवाईजचा शोध कधी लागला?

या धूमकेतूचा शोध यावर्षीच 27 मार्चला लागला. याबद्दल ओडीसा इथल्या प्लॅनेटोरियमचे उपसंचालक पथानी समंता यांनी एएनआय वृत्तसंस्थेला माहिती दिली. ते सांगतात, "27 मार्चला वायव्येकडच्या आकाशात नासाच्या दुर्बिणीला या धूमकेतूचा शोध लागला. याचा खगोलीय भाषेतील क्रमांक हा C/2020 F3 आहे. पुढचे दिवस सुर्यास्तानंतर हा धूमकेतू दिसेल."

नासाने या धूमकेतूविषयी आपल्या संकेतस्थळावर सविस्तर माहिती दिली आहे. 27 मार्चला हा धूमकेतू सुर्याजवळून जाताना नासाच्या 'निअर अर्थ ऑब्जेक्ट वाईल्ड फिल्ड इन्फ्रारेड सर्व्हे एक्सप्लोरर' (निओवाईज) या स्पेस टेलिस्कोपने या धूमकेतूचा शोध लावला.

निओवाईज धूमकेतू

निओवाईज धूमकेतूबद्दल अधिक माहिती देताना दक्षिण कॅलिफोर्नियातल्या नासाच्या जेट प्रपल्शन लॅबरोटरीमध्ये निओवाईज धूमकेतूचे उपप्रमुख संशोधक जोसेफ...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

सुर्याभोवती 6800 वर्षांची दीर्घ वर्तुळाकार कक्षा पूर्ण करणारा निओवाईज धूमकेतू पुन्हा पृथ्वीभोवतीच्या अवकाशात दिसू लागलाय. सध्या सोशल मीडियावर या धुमकेतूची खूप चर्चा सुरू आहे. हा धुमकेतू कसा पाहायाचा? तो साध्या डोळ्यांना दिसेल का? असे अनेक प्रश्न सध्या नेटीझन्स एकमेकांना विचारत आहेत. याच काही प्रश्नांची उत्तरं आम्ही पुढे दिली आहेत. हा धूमकेतू पाहण्याची संधी पुढचे काही दिवसच तुम्हाला मिळणार आहे.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: निकालापूर्वी ते सुपर-30मधील विद्यार्थ्यांची यादी जाहीर करत नाही, असा त्यांच्यावर आरोप केला जातो.

बीबीसी प्रतिनिधी सरोज सिंह यांनी आनंद कुमार यांना फेसबुक लाईव्हमध्ये असे अनेक प्रश्न विचारले.

तुम्ही निकालापूर्वी विद्यार्थ्यांची यादी का जाहीर करत नाही, यावर त्यांनी सांगितलं, "हे चूक आहे. 2010, 2015 आणि जेव्हा केव्हा अशी चर्चा झाली तेव्हा आम्ही परीक्षेच्या आधी विद्यार्थ्यांची यादी जाहीर केली आहे. बऱ्याच वेळा असं होतं की, त्या काळात विद्यार्थ्यांची खरेदी-विक्री सुरू केली जाते आणि आम्हाला अडचणींचा सामना करावा लागतो.

"आजही आम्ही शिकवलेले विद्यार्थी अमेरिका, जपान आणि भारतातील प्रत्येक ठिकाणी आहेत. यातल्या अनेक मुलांचे फोटो सुपर-30मध्ये यायच्या आधी आणि नंतरचे फोटो फेसबुकवर टाकून त्यांच्यावर लिहितो. यावर्षीही निकाल लागायच्या आत विद्यार्थ्यांची यादी मी बीबीसी आणि काही इतर लोकांना नक्की देईल."

बीबीसीसोबत यापूर्वी बोलतानाही त्यांनी सुपर-30मधील विद्यार्थ्यांची यादी देऊ, असं म्हटलं होतं. पण आजपर्यंत त्यांनी यादी दिलेली नाही.

परीक्षेपूर्वी यादी जाहीर का नाही करत?

IIT ची तयारी करण्यासाठी खूप वेळ लागतो. यात आनंद कुमार विद्यार्थ्यांची यादी जाहीर करण्यासाठी नेहमी निकालाची तारीख येईपर्यंत वाट का पाहतात?

यावर ते सांगतात, "आजपर्यंत आम्ही कुणाकडूनही देणगी घेतली नाही. ना बिहार सरकारकडून ना केंद्र सरकारकडून. असं असतानाही आम्ही गरीब मुलांना मदत केली. आमच्या भावावर हल्ला झाला. त्याचा पाय तुटला आहे. लोकांनी त्याच्यावर ट्रक चालवला. आमच्यावर गोळ्या झाडल्या आहेत. बिहार सरकारमध्ये अशा अनेक घटना नोंदवल्या गेल्या आहेत. त्यामुळे कुणाचं जीवन संकटात येवो, असं आम्हाला वाटत नाही. विद्यार्थ्यांची नावं परीक्षेपूर्वी जाहीर करण्यानं हे संकट ओढवू शकतं. शेवटी ते तीन-चार लोक कोण आहेत? जे वारंवार हा आरोप लावतात."

ते पुढे सांगतात, "मी काही गुन्हा केला आहे की सीबीआय चौकशी करेल. उत्तर देण्यासाठी आम्ही कुणाप्रती जबाबदार नाही आहोत. परीक्षा झाली आणि निकाल येणार असेल तर सर्व विद्यार्थ्यांना समोर घेऊन येईल. आमचे विद्यार्थी संघर्ष करतात. यासारख्या चर्चांमुळे आम्हाला दु:ख होतं. आजपर्यंत आम्ही जे केलं त्यामुळे बिहारचं नाव झालं आहे."

सुपर-30मध्ये रामानुजन क्लासेसमधील निवडक विद्यार्थीही असतात, असा आनंद कुमार यांच्यावर आरोप होतो.

यावर ते सांगतात, ...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

बिहारमधील सुपर-30 क्लासेसचे प्रमुख आनंद कुमार यांच्यावर आधारित एक चित्रपट प्रदर्शित होत आहे. पण गेल्या काही दिवसांपासून ते वादातही सापडले आहेत.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: निकीता कौल यांच्या खांद्यावर स्टार लावताना लेफ्टनंट जनरल वाय. के. जोशी

बहुराष्ट्रीय कंपनीतील नोकरी सोडून त्यांनी लष्करी सेवेत दाखल होण्याचा निर्णय घेतला होता. त्यानंतर अवघड मानली जाणारी परीक्षा पास झाल्यानंतर एका वर्षाचं करून कठोर प्रशिक्षण पूर्ण करून निकीता यांनी हे यश मिळवलं आहे.

वूमन स्कीमच्या माध्यमातून घेण्यात येणाऱ्या परीक्षेतून त्या भारतीय लष्करात दाखल झाल्या आहेत. भारतीय लष्करात निकीता कौल यांची लेफ्टनंट पदावर नेमणूक करण्यात आली आहे.

शनिवारी (29 मे) आयोजित भारतीय लष्कराच्या दीक्षांत सोहळ्यामध्ये निकीता यांनी पहिल्यांदाच लष्करी गणवेश आपल्या अंगावर चढवला. लष्कराच्या नॉर्दर्न कमांडचे प्रमुख लेफ्टनंट जनरल वाय. के. जोशी यांनी निकीता कौल यांच्या खांद्यावर लष्कराचे स्टार लावून त्यांना लष्करी सेवेत दाखल करून घेतलं.

14 फेब्रुवारी 2019 रोजी जम्मू-काश्मीरमधील पुलवामा परिसरात वाहनातून जाणाऱ्या लष्करी जवानांवर कट्टरवाद्यांनी हल्ला केला होता. यामध्ये तब्बल 40 जवान मृत्यूमुखी पडले होते.

या हल्ल्याच्या चार दिवसांनी पुलवामा परिसरातच एक चकमक झाली. या चकमकीत पुलवामा हल्ल्याचा सूत्रधार कामरान याला कंठस्नान घालण्यात लष्कराला यश आलं होतं. मात्र यादरम्यान झालेल्या गोळीबारात मेजर विभुती शंकर धौंडीयाल चार जवान मृत्युमुखी पडले होते.

या घटनेनंतर विभुती यांची पत्नी निकीता यांची मुलाखत ANI वृत्तसंस्थेने घेतली होती.

"मला सहानुभूती नको. आपण एकजूट आणि कणखर राहूयात," अशी प्रतिक्रिया निकीता यांनी त्यावेळी दिली होती.

तेव्हाच त्यांनी आपल्या पतीपासून प्रेरणा घेत भारतीय लष्करात दाखल होण्याचा निर्धार मनाशी पक्का केला. त्यानंतर निकीता यांनी दिल्लीतील एका बहुराष्ट्रीय कंपनीतील नोकरीचा राजीनामा देऊन लष्करी सेवेत दाखल होण्यासाठी परीक्षेचा अभ्यास सुरू केला.

सहा महिन्यांनी त्यांनी लष्कराच्या शॉर्ट सर्व्हीस कमिशन (SSC) परीक्षेत यश मिळवलं. पुढे सर्व्हीस सिलेक्शन बोर्डाच्या (SSB) मुलाखतीतही त्या पास झाल्या. त्यानंतर गेल्या एका वर्षापासून निकीता यांचं प्रशिक्षण चेन्नईच्या ऑफिसर्स ट्रेनिंग अॅकॅडमीत (OTA) सुरू होतं.

प्रशिक्षण यशस्वीरीत्या पूर्ण केल्यानंतर निकीता यांची नियुक्ती भारतीय लष्करात लेफ्टनंट पदावर करण्यात आली आहे.

सोशल मीडियावर कौतुक

निकीता यांनी भारतीय लष्करात प्रवेश करताच त्यांच्यावर कौतुकाचा वर्षाव होण्यास सुरुवात...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

पुलवामा हल्ल्यात मृत्युमुखी पडलेले मेजर विभुती शंकर धौंडीयाल यांच्या पत्नी निकीता कौल यांनी भारतीय सैन्यदलात प्रवेश मिळवला आहे.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: निकेश रस्तोगी 15 महिने जहाजावर अडकलेत.

मालवीय ट्वेन्टी नावाचं हे भारतीय जहाज इंग्लंडमधल्या ग्रेट यारमाऊथ परिसरात जून 2016 पासून खोळंबलं आहे.

या जहाजाच्या 13 सदस्यीय क्रूचं कर्णधारपद निकेश रस्तोगी यांच्याकडे आहे. ऑक्टोबर 2015 पासून आतापर्यंत या बोटीवर 33 कर्मचारी काम करत होते. यापैकी कुणालाही त्यांचं वेतन मिळालेलं नाही असं 'The International Transport Worker's Federation'ने स्पष्ट केलं आहे.

मी जहाज सोडलं तर त्याचं अस्तित्वच राहणार नाही, असं 43 वर्षीय मुंबईकर रस्तोगी यांनी सांगितलं आहे. मी जहाज सोडलं तर कुणीही सहज या जहाजाचा ताबा मिळवू शकतं, असं त्यांचं म्हणणं आहे.

मालवीय नावाच्या बोटीवर निकेश अडकले होते.

मालकांनी जहाज विकायला काढलं आहे. तसंच जानेवारी महिन्यापासून कर्मचाऱ्यांनी काम करण्यास नकार दिला आहे.

जहाजावरचे मूळ कर्मचारी भारतात परतले आहेत, मात्र रस्तोगी यांच्यासह अन्य तीनजण अजूनही जहाजावरच आहेत. गेल्या वर्षापासून या चौघांचा पगार सुद्धा झाला नसल्याचं रस्तोगी यांनी सांगितलं.

The International Transport Workers' Federation (ITF) नं नोव्हेंबर 2016 मध्ये ग्रेट यारमाउथ इथून हे जहाज ताब्यात घेतलं आहे. तसंच ICICI बँकेला 6.88 लाख डॉलर्स देऊन जहाजावरील मालमत्तेची सुटका करून घेतली आहे.

आम्ही भरलेल्या पैशांमध्ये नाविकांच्या पगाराचा सुद्धा समावेश आहे असं ITFनं म्हटलंय. तसंच शेवटचं पेमेंट 2017 च्या फेब्रुवारीत केल्याचं त्यांचं म्हणणं आहे.

जहाज ताब्यात घेतलं तर कर्मचाऱ्यांच्या वेतनासाठी पैसे उभे राहू शकतात. यानंतर जहाजावरच्या चारजणांना मायदेशी अर्थात भारतात पाठवलं जाऊ शकते असं ITF इन्स्पेक्टर पॉल कीनन यांनी सांगितलं.

ग्रेट यारमाउथ बंदराचे पैसेही देणं बाकी आहे. 19व्या शतकापासूनच्या नियमांचा दाखला देत बंदर व्यवस्थापनानं सर्वसामान्य दरांपेक्षा तिप्पट पैसे मागितले आहेत.

हा अनेक दिवस सुरू असलेला कायदेशीर गुंता आहे. यावर भाष्य करू शकत नाही, असं बंदर प्रशासनाचे प्रवक्ते पील पोर्ट्स यांनी सांगितलं.

याच जहाज कंपनीचं आणखी जहाज 'द मालवीय सेव्हन' अबरडीन इथं ताब्यात घेण्यात आलं होतं. मात्र नोव्हेंबरमध्ये या जहाजाची सुटका करण्यात आली आहे.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

कायदेशीर तिढ्यामुळे मुंबईकर नाविक निकेश रस्तोगी यांना मालवीय नावाच्या जहाजावर नॉरफोक समुद्राच्या परिसरात 15 महिनं अडकून पडावं लागलं आहे.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: निकोलस पूरन

पाच वर्षांपूर्वीची गोष्ट. 20 वर्षांचा तरणाबांड बॅलमन इथल्या मुलगा नॅशनल क्रिकेट अकादमीतून सराव आटोपून बाहेर पडला. कॅरेबियन बेटांवरल्या त्रिनिदाद अँड टोबॅगो बेटांवरल्या युवा प्रतिभाशाली क्रिकेटपटूंमध्ये त्याचं नाव घेतलं जात होतं. सराव संपवून गाडी काढून तो घराच्या दिशेने निघाला.

नियतीच्या मनात काहीतरी भयंकर सुरू होतं. घराजवळच त्या मुलाच्या गाडीला अपघात झाला. त्याच्या गाडीचा वेगही फार नव्हता. काही कळायच्या आत तो गाडीबाहेर फेकला गेला. सुदैवाने जीव वाचला पण पायांवर संक्रांत ओढवली.

स्थानिकांनी त्याला जवळच्या हॉस्पिटलमध्ये नेलं. त्याच्या डाव्या पायाला आणि नडगीला जबर मार बसला होता. अपघातानंतर तो बेशुद्धच पडला. समजू लागल्यावर त्याला नेमकं काय झालं हेही धड आठवेना. पाय हलवता येत नव्हते.

काम क्रिकेट खेळण्याचं, पाय तर हवेतच. पण त्याचे पाय नाजूक स्थितीत होते. त्याने डॉक्टरांना पहिला प्रश्न हाच विचारला-मला पुन्हा क्रिकेट खेळता येईल ना? त्याच्या पायांची अवस्था बघता डॉक्टरांनाही ठोस काही सांगणं अवघड होतं. काही तासात त्याच्या पायांवर पहिली शस्त्रक्रिया झाली.

दीड आठवड्यानंतर दुसरी शस्त्रक्रिया झाली. हॉस्पिटलच्या बेडवर पाय मोडलेल्या स्थितीतला त्याचा फोटो काळजाला घर पाडणारा होता. त्या दोन शस्त्रक्रियांनी पायांना बसलेला मार कमी झाला आणि भविष्यात त्यांना असलेला धोका कमी झाला.

किंग्ज इलेव्हन पंजाब संघव्यवस्थापनाने पूरनचं भरभरून कौतुक केलं.

खेळता येऊ शकेल पण पुरेशी काळजी घेऊनच असं डॉक्टरांचं म्हणणं पडलं. उमेदीच्या काळातलं दीड वर्ष हाताला आधार घेऊन वॉकरने चालण्यात गेलं. पण सळसळत्या ऊर्जेच्या त्या मुलाने दीड वर्षात पुनरागमन केलं.

तो खेळायला उतरला. त्याची अवस्था पाहिलेले चकित झाले. नियमित औषधोपचार, फिजिओथेरपी, व्यायाम, मानसिक कणखरता, घरच्यांचा पाठिंबा या बळावर तो मुलगा दीड वर्षात क्रिकेटच्या मैदानावर परतला. त्याचं नाव होतं-निकोलस पूरन

यंदाच्या आयपीएलमध्ये दर काही दिवसांनी निकोलस पूरन नाव चर्चेत येतं. सोशल मीडियावर त्याच्या कामगिरीचे व्हीडिओ झळकू लागतात. व्हीडिओ ट्रेंड होऊ लागतात. त्याच्या नावाचा हॅशटॅग ट्रेंड होतो. काही तासांपूर्वी साक्षात सचिन तेंडुलकरला निकोलसचा खेळ आवडला. त्यांनी तसं ट्वीटही केलं.

निकोलस पूरनचे पॉवरपॅक्ड फटके पाहिले. अतिशय खणखणीत फटके लगावणारा बॅट्समन आहे हा. फटके लगावताना त्याची बॅकलिफ्ट...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

मास्टर ब्लास्टर सचिन तेंडुलकर यांनी यंदाच्या हंगामात दोनदा निकोलस पूरनचं कौतुक केलं. पूरनच्या आतापर्यंतच्या वाटचालीचा घेतलेला आढावा.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नितीन आगे

नेमकं काय घडलं?

नितीन आगेची हत्या 28 एप्रिल 2014 ला अहमदनगर जिल्ह्याच्या जामखेड तालुक्यातल्या खर्डा या गावामध्ये झाली. नितीनचे त्याच्या शाळेतील एका मुलीसोबत प्रेमसंबंध होते. त्या रागातून मुलीच्या नातेवाईकांनी नितीनला मारहाण करून त्याची हत्या केली, अशी फिर्याद त्याचे वडील राजू आगे यांनी दिली होती.

या खटल्यात एकूण 13 आरोपी होते. त्यांपैकी 3 आरोपी अल्पवयीन होते तर एका आरोपीचा खटल्यादरम्यान मृत्यू झाला. या प्रकरणात एकूण 26 साक्षीदार होते. त्यापैकी 14 साक्षीदार फितूर झाले.

या केसच्या सुनावणी आणि निकालानंतर हे पाच प्रश्न उपस्थित करण्यात आले आहेत.

1. नितीनला मारलं कुणी?

नितीनचे वडील राजू आगे यांना या निकालानं धक्का बसला आहे. "जर हे आरोपी निर्दोष आहेत तर मग खरे गुन्हेगार कोण आहेत? नितीनला कोणी मारलं?" असा त्यांचा सवाल आहे.

"आता सरकारनेच शोधून द्यावं की खरे आरोपी कोण आहेत. माझ्या मुलाला जर न्याय मिळाला नाही तर मला आत्मदहन करण्याशिवाय पर्याय राहणार नाही," असं त्यांनी बीबीसीशी बोलताना म्हटलं.

नितीन आगेचे आई आणि वडील

2. विशेष सरकारी वकील का नाही?

"या प्रकरणात विशेष सरकारी वकील देण्याची मागणी आम्ही राज्य सरकारकडे केली होती. मात्र या खटल्यासाठी विशेष सरकारी वकील देण्यात आला नाही. सरकारने विशेष सरकारी वकील का दिला नाही ?" असा आगे यांचा सवाल असून तो अनुत्तरित आहे.

3. वकिलांनी सक्षमपणे बाजू मांडली?

हा खटला सुरू असताना सरकारी वकील रामदास गवळी यांनी सक्षमपणे बाजू मांडली नाही तसंच सहकार्य केलं नाही, असा राजू आगे यांचा आरोप आहे. 23 नोव्हेंबरला खटल्याचा निकाल लागणार आहे, हेसुद्धा गवळींनी सांगितलं नाही, असा राजू आगेंचा आरोप आहे.

निकाल लागला त्यावेळी राजू आगे न्यायालयात नव्हते ते आपल्या घरी होते. रामदास गवळींनी मात्र आपण सक्षमपणे बाजू मांडली. साक्षीदार उलटल्यानं निकाल विरोधात गेला, असा दावा केला आहे. आपण व्यग्र असल्यामुळे निकालाच्या तारखेबाबत राजू आगे यांना कळवू शकलो नाही, असंही गवळी यांनी सांगितलं.

4. फास्ट ट्रॅक कोर्ट का नाही ?

पुण्यातल्या आयएलएस विधी महाविद्यालयातील कायद्याचे प्राध्यापक डॉ. नितीश नवसागरे यांनी या प्रकरणाबाबत आणखी एक प्रश्न उपस्थित केला आहे. "हा अतिशय संवेदनशील खटला होता. म्हणून हे प्रकरण फास्ट ट्रॅक कोर्टात चालवावं अशी मागणी करण्यात आली होती. कोणत्याही खटल्याचा निकाल वेळेत लागला तर...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

नितीन आगे या दलित मुलाच्या हत्या प्रकरणात सर्व आरोपींची सबळ पुराव्याअभावी निर्दोष मुक्तता करण्यात आली आहे. अहमदनगर जिल्ह्यातल्या खर्डामध्ये 2014 ला घडलेल्या या प्रकारानंतर राज्यभरात तीव्र प्रतिक्रिया उमटल्या होत्या. अहमदनगर जिल्हा सत्र न्यायालयाच्या निकालानंतर नितीनच्या हत्येबाबत अनुत्तरीत राहीलेले हे 5 प्रश्न.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नितीन आगेचे आई वडील

दिवसाढवळ्या सगळ्यांदेखत 17 वर्षांच्या मुलाला अमानुषपणे मारलं जातं आणि सगळेच्या सगळे आरोपी निर्दोष सुटतात, तेव्हा अर्थातच प्रश्न विचारण्याची प्रत्येकाची जबाबदारी अधिकच वाढते.

नितीन आगे या दलित मुलाची गावातल्या सवर्ण समाजातल्या लोकांनी एप्रिल 2014 हत्या केली, अशी बातमी मीडियात आल्यावर अनेक राजकीय नेत्यांनी आगे कुटुंबीयांची भेट घेतली होती.

या भेटीच्याही बातम्या झळकल्या. आगे कुटुंबाला न्याय मिळवून देऊ असं आश्वासन गेल्या चार वर्षांमध्ये कुठे विरून गेलं? हा प्रश्न तेच राजकीय नेते स्वत:ला विचारतील का?

परवाच्या निकालानंतर मी खूप अस्वस्थ आहे. निराशाजनक तपास झाला हे उघड आहे, हे मी जवळून पाहिलंय. दलित अत्याचारासंबधी गुन्ह्यांमध्ये शिक्षा झाली नाही तर गुन्ह्यांचं प्रमाण कमी होणं शक्य नाही. इथे पोलीस आणि प्रशासनाची जबाबदारी महत्त्वाची आहे.

जर आपण महाराष्ट्राला पुरोगामी राज्य म्हणवून घेत असू तर अॅट्रोसिटीच्या गुन्ह्यांच्या बाबतीत आपली अवस्था दयनीय आहे. खरं तर गुन्हा घडू नये यासाठी कायद्याचा वापर झाला पाहिजे. जर शिक्षाच होणार नसेल तर पोलीस आणि प्रशासनाला प्रश्न विचारण्याची गरज आहे. महाराष्ट्रासाठी हे चिंताजनक आहे.

गुन्ह्याची तीव्रता पाहुन गुन्हेगाराला शिक्षा होईल अशी आशा राजू आगेंना होती.

गेल्या वर्षी मराठा मोर्चात अॅट्रोसिटी कायद्याविषयीचीही मागणी होती. त्यावेळी मी विचार करत होतो- राज्यभरातल्या दलित अत्याचाराच्या घटनांची सत्य परिस्थिती काय आहे हे पाहिलं पाहिजे.

राज्यातल्या अशा 20 गाजलेल्या अॅट्रोसिटी केसेस मी निवडल्या. माझ्यासोबत टीममध्ये रिसर्चरही होते. अभ्यास करताना लक्षात आलं मुळात केस रजिस्टर होण्याचं प्रमाण खूप कमी आहे.

अॅट्रोसिटी होण्याची कारणं काहीही असू शकतात. आंतररजातीय प्रेम, लग्न, बाबासाहेब आंबेडकरांच्या गाण्याचा रिंगटोन, पाणी घेतलं, योजनेचे लाभार्थी झाले... अशी एक ना अनेक कारणं. आणि त्यानंतर काहीही होऊ शकतं- खून, बलात्कार, अपमान, अमानुष छळ.

घटना घडल्यानंतर पहिल्यांदा कधीच पोलीस स्टेशनमध्ये केस नोंदवून घेतली जात नाही. घटना घडली आहे हे सांगण्यासाठी दलित समाजाला रस्त्यावर उतरावं लागतं.  अॅट्रोसिटीच्या 90टक्के केसेसमध्ये आरोपी निर्दोष सुटतात तर शिक्षा होण्याचं प्रमाण दहा टक्क्यांपेक्षाही कमी आहे.

अशाच 20 केसेस मधली एक केस होती ती नितीन आगेच्या हत्येची.

याच लिंबाच्या झाडाला...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

नितीन आगेची हत्या झाली हे सत्य आहे तर मग त्याला कोणी मारलं हा प्रश्न प्रत्येकाला का पडत नाही? त्याला कोणीच मारलं नाही का?


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नितीन आगेचे आई वडील

महाराष्ट्र टाइम्सच्या वृत्तानुसार, आगे कुटुंबातील एका व्यक्तीस सामाजिक न्याय विभागात नोकरी देण्यासह कुटुंबासाठी घर आणि शेतजमीन दिली जाणार आहे.

कुटुंबाचं पुनर्वसन करण्याच्या दृष्टीने कार्यवाही सुरू असून नगरच्या जिल्हाधिकाऱ्यांनाही कळवलं आहे, अशी माहिती राज्याचे सामाजिक न्यायमंत्री राजकुमार बडोले यांनी पत्रकार परिषदेत दिली.

आगे कुटुंबाच्या पोलिस संरक्षणात वाढ केली जाणार आहे. दोन पोलिस कर्मचारी संरक्षणासाठी दिले जाणार आहेत. याबाबत कार्यवाही करण्याच्या सूचना गृह विभागास दिल्याचे मंत्री बडोले यांनी सांगितले.

'२०१९ च्या लोकसभा निवडणुकीनंतर भाजप दोन आकड्यावर येईल'

जिग्नेश मेवाणी

जात-धर्म बाजूला ठेवून देशाची जनता कामगार, शेतकरी आणि युवा म्हणून मतदान करेल तेव्हा २०१९ च्या लोकसभा निवडणुकीनंतर भाजप दोन आकड्यावर येईल, असं मत गुजरातचे आमदार जिग्नेश मेवाणी यांनी व्यक्त केलं.

लोकसत्ताच्या वृत्तानुसार, पुण्यात भीमा कोरेगाव शौर्यदिन प्रेरणा अभियानानिमित्त आयोजित एल्गार परिषदेत मेवाणी बोलत होते.

"गुजरात विधानसभा निवडणुकीत पंतप्रधान नरेंद्र मोदी आणि भाजप अध्यक्ष अमित शहा यांची दीडशे जागांची घमेंड आम्ही ९९ जागांवर आणून ठेवली", असं मेवाणी म्हणाले.

"अंबानी आणि अदानी ही देशातील सर्वात मोठी ब्राह्मणवादी ताकद आहे", असा आरोपही त्यांनी यावेळी केला.

चार वर्षं विकासाच्या गप्पा मारणारे मोदी निवडणुकीच्या वेळी 'राम विरुद्ध हज'ची भाषा बोलतात. 'हज' म्हणजे हार्दिक, अल्पेश आणि जिग्नेश. संसदेत आणि विधानसभेत नाही तर रस्त्यांवरील जनआंदोलनांतूनच क्रांती होणार आहे.

१४ एप्रिल रोजी नागपूरला येऊन मी 'संघ समाप्ती'ची घोषणा करेन, असेही मेवाणी यांनी सांगितले.

संसद कँटीन स्टाफला उच्च दर्जाचं प्रशिक्षण

नामांकित हॉटेल मॅनेजमेंट इन्स्टिट्यूटमध्ये प्रशिक्षण घेतलेल्या 101 नवीन कर्मचाऱ्यांची भरती करण्याचा निर्णय पहिल्यांदाच रेल्वेनं घेतला आहे. हे कर्मचारी पुढील वर्षात संसदेच्या कँटीनमध्ये सेवा देतील.

द इंडियन एक्सप्रेसच्या वृत्तानुसार, नवीन धोरणात्मक निर्यणानुसार, संसदेतील केटरींग स्टाफ हा प्रशिक्षित असला पाहिजे. रेल्वेनं यासाठी हॉटेल मॅनेजमेंटमधील डिप्लोमाधारक स्टाफची भरती करण्याचा निर्णय घेतला आहे.

पावसाळी अधिवेशनापासून संसदेच्या कँटीनमध्ये नवीन बदल दिसून येतील. संसद केटरींग स्टाफपैकी 100 जागा रिक्त असून या रिक्त जागांवर...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

जामखेड तालुक्यातील खर्डा येथील आगे कुटुंबाचं पुनर्वसन राज्य सरकारकडून केलं जाणार आहे.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नितीन गडकरी

1. कोरोना व्हायरस लॅबमध्ये तयार करण्यात आलाय- नितीन गडकरी

कोरोना व्हायरस नैसर्गिक नसून लॅबमध्ये तयार करण्यात आला असल्याचं केंद्रीय मंत्री नितीन गडकरींनी म्हटलं आहे. NDTV शी बोलताना नितीन गडकरींनी हे वक्तव्य केलं.

नितीन गडकरी यांनी म्हटलं, "कोरोनासोबत कसं जगायचं हे शिकायलं हवं. हा विषाणू नैसर्गिक नाही, कृत्रिम आहे आणि आता जगातले अनेक देश यावरची लस शोधायचा प्रयत्न करत आहेत. सध्या ही लस उपलब्ध नसली तरी लवकरच लस उपलब्ध होईल अशी अपेक्षा आहे. मग काही अडचण उरणार नाही."

2. गरीबांच्या हाती पॅकेजमधून दमडीही पडली नाही - पी. चिदंबरम

केंद्र सरकारने जाहीर केलेल्या पॅकेजवर माजी अर्थमंत्री आणि काँग्रेस नेते पी. चिदंबरम यांनी टीका केलीय. गरीबांच्या हाती थेट पैसे पडतील अशी कोणतीही तरतूद या पॅकेजमध्ये नसल्याचं चिदंबरम यांनी म्हटलंय. Zee 24 तासने ही बातमी दिली आहे.

अर्थमंत्र्यांनी दिलेल्या पॅकेजमध्ये घराच्या दिशेने पायपीट करणाऱ्या गरीब, भुकेल्या आणि उद्ध्वस्त झालेल्या मजूरांसाठी काहीही नाही.

हा कष्टकऱ्यांच्या जखमेवर निर्दयीपणे फुंकर घालण्याचा प्रकार असल्याचं पी. चिदंबरम यांनी म्हटलंय.

3. कन्टेन्मेंट झोनमधल्या लोकांना गोळ्या देण्याचा विचार

कन्टेन्मेंट झोन आणि रेड झोनमधल्या लोकांना रोग प्रतिकारक्षमता वाढवण्यासाठी गोळ्या देण्याचा मुंबई महापालिकेचा विचार असल्याचं मुंबईच्या महापौर किशोरी पेडणेकर यांनी म्हटलंय. मुंबई मिररमध्ये याविषयीची बातमी प्रसिद्ध झाली आहे.

"कन्टेन्मेंट आणि रेड झोनमध्ये कोव्हिड-19 चा प्रादूर्भाव अधिक होऊ नये यासाठी आम्ही घरोघरी जाऊन लोकांच्या चाचण्या सुरू केल्या आहेत. या भागांत राहणाऱ्यांना आम्ही Arsenic Album 30 या गोळ्या रोगप्रतिकार शक्ती वाढवण्यासाठी द्यायला सुरुवात केली आहे," किशोरी पेडणेकर यांनी सांगितलंय.

4. पीएम केअर फंडकडून 3100 कोटींचं वाटप

पीएम केअर फंडाकडून आतापर्यंत 3100 कोटी रुपयांचं वाटप करण्यात आलं असून स्थलांतरित मजुरांसाठी 1 हजार कोटींची तरतूद करण्यात आली असल्याची माहिती पंतप्रधान कार्यालयाकडून देण्यात आलीय. लोकसत्तानं ही बातमी दिलीये.

पीएम केअर फंडातल्या निधीचा वापर व्हेंटिलेटर्स खरेदी आणि लस निर्मितीसाठीही केला जाणार आहे.

2 हजार कोटी रुपये व्हेंटिलेटर खरेदीसाठी, 1हजार कोटी स्थलांतरित मजूरांसाठी आणि उर्वरित शंभर कोटी लस निर्मितीसाठी खर्च करण्यात येणार आहेत.

5....\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

आजच्या वर्तमानपत्र आणि वेबसाईटवर प्रसिद्ध झालेल्या बातम्यांपैकी पाच मोठ्या बातम्यांचा थोडक्यात आढावा.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: नितीन गडकरी

अर्थात नितीन गडकरी यांनी अभाविपच्या माजी कार्यकर्त्यांना संबोधित करताना, 'आधी आपलं कुटुंब सांभाळा, मग पक्ष आणि देशाचा विचार करा' असा कडवट सल्ला दिला. त्यानंतर राहुल गांधींनी हे वक्तव्य केलंय.

अभाविप भाजपाची विद्यार्थी संघटना आहे. नितीन गडकरी यांनी अभाविपच्या माजी सदस्यांना संबोधित करताना म्हटलं की, 'जे लोक आपल्या घराची काळजी घेऊ शकत नाहीत, ते देश चालवू शकत नाहीत.'

गडकरी यांनी पुढं म्हटलं की, "मला बरेच लोक भेटतात, आणि आम्हाला भाजपासाठी, देशासाठी काम करायचंय असं सांगतात. मी अशाच एका व्यक्तीला विचारलं की, तुम्ही काय करता? तुमच्या कुटुंबात कोण आहे? तर त्यानं सांगितलं की मी एक दुकान चालवायचो. पण धंदा नीट होत नव्हता. त्यामुळे मी दुकान बंद केलं. त्याच्या कुटुंबात पत्नी आणि मुलंही आहेत. मी त्याला म्हटलं की तुम्ही आधी घराकडे लक्ष द्या. कारण जे लोक घर सांभाळू शकत नाहीत, ते देश कसा सांभाळणार?"

केंद्रीय मंत्री नितीन गडकरी यांच्या या वक्तव्याची बातमी ट्विटरवर शेअर करताना राहुल गांधींनी गडकरींच्या धाडसाचं कौतुक केलंय.

शिवाय आणखी तीन मुद्द्यांवर बोलण्याचं धाडस गडकरींनी दाखवावं, असंही ते म्हणाले. ज्यात रफाल घोटाळा, शेतकऱ्यांमध्ये असलेला असंतोष आणि स्वायत्त संस्थांची सुरु असलेली गळचेपी यावरही गडकरींनी बोलावं असं आव्हान राहुल गांधींनी दिलं आहे.

यानंतर 4 तासानंतर राहुल गांधींनी आणखी एक ट्विट केलं. यात त्यांनी गडकरींची माफी मागताना म्हटलं की, "ओह, गडकरीजी.. एक महत्वाची गोष्ट तर मी विचारायचं विसरुनच गेलो. अर्थात.. नोकरी! नोकरी! नोकरी!"

रफाल लढाऊ विमान खरेदीत भ्रष्टाचार झाल्याचा आरोप राहुल गांधी सातत्याने करत आहेत. रफालच्या व्यवहारात अनिल अंबानींच्या नव्याकोऱ्या कंपनीला ऑफसेट पार्टनर बनवून मोदींनी त्यांना फायदा पोहोचवल्याचं राहुल गांधींचं म्हणणं आहे.

याशिवाय मोदी सरकार शेतकऱ्यांची उपेक्षा करत आहे आणि स्वायत्त संस्थांवर सातत्याने हल्ला करत असल्याचा आरोपही काँग्रेसकडून केला जातो.

मात्र यावेळी पहिल्यांदाच विरोधकांनी थेट सत्ताधारी आणि मंत्री असलेल्या नितीन गडकरींच्या टिपण्णीचा हवाला देऊन मोदींवर निशाणा साधला आहे.

याआधी गडकरींनी अपयशाची जबाबदारी नेतृत्वानेच घेतली पाहिजे असं म्हटलं होतं. त्याला मध्य प्रदेश, राजस्थान आणि छत्तीसगडमधील निवडणुकांच्या पराभवाची पार्श्वभूमी होती.

याशिवाय जे नेते स्वप्नं दाखवून मतं...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

काँग्रेस अध्यक्ष राहुल गांधींच्या मते भारतीय जनता पक्षात धाडस असलेला एकमेव नेता म्हणजे नितीन गडकरी.