प्रातिनिधिक छायाचित्र

आता शस्त्रास्त्रांच्या आळा घालण्यासाठी न्यूझीलंड सरकारने लोकांकडच्या बंदुका परत विकत घेणारी एक योजना जाहीर केली आहे. या हल्ल्यांनंतर आता या बंदुका लोकांकडून विकत घेण्यासाठी 20.8 कोटी न्यूझीलंड डॉलर्सची (13.6 कोटी अमेरिकन डॉलर्स) तरतूद करण्यात आली आहे.

हल्ल्याच्या काही आठवड्यांनंतर एप्रिलमध्ये संसदेने या बंदीला मान्यता दिली. मार्च महिन्यात बंदुकधारी हल्लेखोराने मशीद आणि इस्लामिक सेंटरमध्ये शुक्रवारच्या नमाजादरम्यान केलेल्या गोळीबारात 51 जणांचा जीव गेला होता.

कशा परत घेणार बंदुका?

ही योजना परवाना असणाऱ्या बंदुकांसाठीच आहे. यानुसार पुढच्या सहा महिन्यांत म्हणजे 20 डिसेंबरपर्यंत लोकांना त्यांच्याकडील बंदुका परत देता येतील.

"बंदुका परत विकत (बाय-बॅक) घेण्याचं एकच उद्दिष्टं आहे - ते म्हणजे घातक शस्त्रं चलनातून काढून घेणं," पोलिसांचे प्रमुख असणाऱ्या नॅश यांनी सांगितलं.

ह्लल्याच्यावेळेस ह्ललेखोराने चित्रिकरण केलेली शस्त्रे

"यापुढचं पाऊल काय असेल याची पोलिसांनी तपशिलात आखणी केलेली आहे. लोकांकडे असणाऱ्या विविध प्रकारच्या बंदुका गोळा करण्यात येतील. हे प्रचंड मोठं क... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ाम आहे आणि जुलैच्या मध्यापासून सुरू होण्याची अपेक्षा आहे."

शस्त्रास्त्रांसाठीच्या नवीन कायद्यानुसार एप्रिलमध्ये लष्करी पद्धतीच्या सेमी-ऑटोमॅटिक शस्त्रांवर आणि ती बनवण्यासाठीच्या सुट्या भागांवर बंदी घालण्यात आली. या योजनेसाठी करण्यात आलेल्या तरतुदीमधून या शस्त्र धारकांना त्यांच्याकडील शस्त्राच्या मूळ किंमतीच्या 95 टक्क्यांपर्यंतची रक्कम भरपाई म्हणून देण्यात येईल.

लष्करी पद्धतीची जवळपास 14,300 सेमीऑटोमॅटिक शस्त्रं या नवीन नियमांतर्गत येतील असा पोलिसांचा अंदाज आहे. ही योजना जाहीर करण्यात येण्याच्याही आधी आतापर्यंत जवळपास 700 बंदुका परत करण्यात आल्या असून आणखी 5,000 जणांनी आपली आयुधं पोलिसांनी जमा करण्यासाठी नोंदणी केलेली आहे.

काय घडलं ख्राईस्टचर्चमध्ये?

स्वतःला उच्च श्वेतवर्णीय समजणाऱ्या ब्रेंटन टॅरंट या ऑस्ट्रेलियन व्यक्तीने 15 मार्च रोजी ख्राईस्टचर्चमधील अल् नूर मशीद आणि द लिनवूड इस्लामिक सेंटरवर हल्ला केला.

न्यूझीलंडमध्ये शांतता असतानाच्या काळातला हा सगळ्यात भीषण गोळीबार (मास शूटिंग) होता. या हल्लेखोरावर 51 जणांच्या खुनाचा, 40 जणांचा खून करण्याचा प्रयत्न करण्याचा आणि एक दहशतवादी कारवाईचा आरोप लावण्यात आलेला आहे.

या व्यक्तीकडे असणाऱ्या सेमी ऑटोमॅटिक रायफल्समध्ये काही बदल करून त्याने त्यात जास्त बुलेट्स असणारी मॅगझिन्स घातल्याचा अंदाज आहे. या सगळ्या आरोपांमध्ये आपण दोषी नसल्याचं या संशयिताने म्हटलं असून पुढच्या वर्षी या प्रकरणी सुनावणी होण्याची अपेक्षा आहे.

न्यूझीलंडमधल्या नागरिकांकडे तब्बल 12,00,000 कायदेशीर शस्त्रं म्हणजे दर चार व्यक्तींमागे एक शस्त्र असल्याचा अंदाज न्यूझीलंड पोलिसांनी 2016मध्ये व्यक्त केला होता.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)


प्रातिनिधिक छायाचित्र

त्यानुसार या कालावधीत वैद्यकीय व जीवनावश्यक सेवा वगळता अमरावती शहर व ग्रामीण भागातील सर्व प्रकारचे बाजार, दुकाने, मॉल, मार्केट कॉम्प्लेक्स. चहा-नाश्ता उपाहारगृहे, हॉटेल्स, रेस्टॉरंट, बार, पानटपरी, इतर वस्तूंची दुकाने बंद राहणार आहेत.

दुध व भाजीपाला दुकाने रविवारी सकाळी 6 ते सकाळी 10 दरम्यान सुरू राहतील. सर्व प्रकारच्या ट्रॅव्हल्स, खासगी बसेस, खासगी वाहतूक, पालिकेची बससेवा, रिक्षा सेवा बंद राहील. आपत्कालीन स्थितीत व रुग्णसेवेसाठी रिक्षा किंवा स्वत:चे वाहन वापरता येईल. केवळ जीवनावश्यक व अत्यावश्यक कारणांसाठी वाहतूक करता येईल. जीवनावश्यक वस्तूंची वाहतूक करणा-या मालमोटारींना परवानगी आहे.

जिमखाने, व्यायामशाळा, तरणतलाव, चित्रपटगृहे व बहुविध चित्रगृहे, ग्रंथालये, सलून, ब्युटी पार्लर, आठवडी बाजार, गुरांचे बाजार, सर्व बांधकामे या कालावधीत बंद राहतील. कृउबास समितीचा भाजीपाला, फळ बाजार बंद राहील. सर्व पर्यटनस्थळे, उद्याने, बागा, बांबू उद्यान, वडाळी उद्यान, मेळघाट सफारी आदी बंद राहील.

त्यामुळे रविवारी पर्यटकांनी तिथे गर्दी केल्यास कारवाई केली जाणार आहे. क्रीडा संस्था, ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

बाह्य खेळांबरोबरच आंतरमैदानी खेळही बंद राहतील. रविवारी सेवा देणा-या बँका व वित्तसंस्थादेखील बंद राहणार आहेत.

अनावश्यक कारणासाठी चारचाकी किंवा दुचाकीहून फिरणा-यांवर दंडात्मक व फौजदारी कारवाई करण्यात येणार आहे.

कोरोनामुळे होणाऱ्या मृत्युंमध्ये अमरावती दुसऱ्या क्रमांकावर

महाराष्ट्रात अमरावतीमध्ये कोरोना रुग्णसंख्येत झपाट्याने वाढ होत आहे. कोव्हिड- 19 मुळे मृतांच्या संख्येत अमरावती दुसऱ्या क्रमांकावर आहे.  कोव्हिड-19 मुळे मृत्यूचा दर 1.62 वर पोहोचलाय, त्यात जानेवारी पासून दिवसाला एका रुग्णांचा बळी गेलाय.

संत गाडगेबाबा अमरावती विद्यापीठ, डॉ. पंजाबराव देशमुख महाविद्यालय प्रयोगशाळा, रॅपिड अँन्टीजन टेस्ट तसेच विविध प्रयोगशाळेच्या अहवालानुसार जिल्ह्यात  727 नवे कोरोना रूग्ण आढळल्याची माहिती जिल्हा शल्यचिकित्सक कार्यालयाने दिली आहे. त्यानुसार आतापर्यंत एकूण रुग्णांची संख्या 28 हजार 648 झाली आहे.

अमरावती जिल्ह्यात कोरोनाने आतापर्यंत  453 जणांचा मृत्यू झाला आहे. जानेवारी ते फेब्रुवारी या दोनच महिन्यात 57 जणांचा मृत्यू झाला आहे.

आकडेवारीनुसार 29 जानेवारी ते 4 फेब्रुवारी पर्यंत मृत्यूचा दर हा 1 होता. फेब्रुवारी 5 ते 11 दरम्यान कमी होऊन तो 0.85 वर आला होता. त्यानंतर फेब्रुवारी 12 ते 18 पर्यंत मृत्यू दर 1.62 ने अचानक वाढला. तर 12 फेब्रुवारी पासून दररोज 3 ते 6  लोकांचा मृत्यू होत असल्याचं दिसत आहे.

कोव्हिड रुग्णांची संख्या वाढल्यामुळ मृत्यूदरात वाढ झाल्याचं जिल्हा शल्यचिकित्सक श्यामसुंदर निकम यांनी सांगितले.

ते म्हणाले "कोव्हिड चाचणी करण्यासाठी लोक उशिरा येऊ लागलेत. सामान्य नागरिक वेळेपूर्वी कोव्हिड चाचणी करून घेत नाहीत. त्यामुळं मृत्यूदर वाढलाय. वयस्कर आणि पूर्वीचे आजार असणारे ज्यांना रक्तदाब, मधुमेह, किडनीच्या व्याधीने ग्रस्त असणाऱ्यांना मृत्यूची शक्यता अधिक असते.

त्यात रुग्ण संख्या वाढली तर मृत्यूदर वाढणारच आहे. कारण यापूर्वी कुटुंबातील एकच कोरोना बाधित व्हायचा पण आता एका कुटुंबातले अनेक जण कोरोना पॉझिटिव्ह होत आहेत ही वस्तुस्थिती आहे" निकम म्हणाले.

कोरोना रुग्णांची वाढती संख्या पाहता जिल्ह्यात बेडची पुरेशी व्यवस्था असल्याचं जिल्हा प्रशासनाकडून सांगण्यात आलय. यात खासगी हॉस्पिटलचाही समावेश करण्यात आला आहे.

तालुक्याच्या ठिकाणी कोविड सेंटरवरील कमी केलेल्या कर्मचाऱ्यांना पुन्हा बोलावण्यात आले आहे....


प्रातिनिधिक छायाचित्र

सुरुवातीला केरळ, राजस्थान, उत्तर प्रदेश या राज्यांमध्ये कोरोनाचे रुग्ण आढळले. गेल्या आठवड्यापर्यंत महाराष्ट्रात तर कोरोनाचा एकही रुग्ण आढळला नव्हता. पण गेल्या सात दिवसात महाराष्ट्रात कोरोना रुग्णांची संख्या इतकी वाढली की सध्या देशात महाराष्ट्रात सर्वांत जास्त रुग्ण आहेत.

महाराष्ट्रात असं काय घडलं की अचानक विविध जिल्ह्यांमध्ये कोरोनाच्या चाचण्या होऊ लागल्या आणि त्या पॉझिटिव्ह येऊ लागल्या आणि हजारोंच्या संख्येनं राज्यातील नागरिकांना क्वारंटाईन करावं लागलं.

राज्याचे आरोग्य मंत्री राजेश टोपे यांनी सांगितल्यानुसार, "राज्यात आतापर्यंत 39 कोरोनाग्रस्त रुग्ण आहेत. तर 108 जण विलगिकरण कक्षात दाखल असून 1063 जणांना होम क्वारंटाईन केलं आहे."

महाराष्ट्रात कसा दाखल झाला कोरोना व्हायरस?

राज्यात सर्वप्रथम धुळवडीच्या दिवशी म्हणजेच 10 मार्चला पुण्यात 2 जणांना कोरोना व्हायरसची लागण झाल्याचं समोर आलं. त्यांच्यावर तातडीने पुण्याच्या नायडू रुग्णालयात उपचार सुरु करण्यात आले. कोरोना व्हायरस आता राज्यभर पसरणार याची शक्यता या रुग्णांच्या चौकशीतून समोर आली.

पुण्याचे विभागीय आयुक्त... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

डॉ. दीपक म्हैसेकर यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, "महाराष्ट्रात सर्वप्रथम आढळलेले पुण्याचे 2 रुग्ण हे दुबईहून आले होते. 40 जणांच्या समूहासोबत हे दोघे फेब्रुवारीच्या शेवटच्या आठवड्यात दुबईला फिरण्यासाठी गेले होते. महत्त्वाचं म्हणजे या 40 पैकी 37 जण हे महाराष्ट्रातले नागरिक आहेत, तर 3 जण कर्नाटकातले. 1 मार्चला हे 37 जण मुंबई विमानतळावर उतरले. पुण्यातील दोघं मुंबईहून खासगी टॅक्सीने पुण्यात आले. 8 मार्चला या दोघांपैकी एकाला अचानक त्रास होऊ लागला. त्यानंतर कोरोना व्हायरसची चाचणी करण्यात आली, ज्यात दोघं कोरोना बाधित असल्याचं स्पष्ट झालं. त्यामुळे या दोघांचे कुटुंबीय आणि मुंबईतला टॅक्सीचालक अशा सगळ्यांनाच कोरोनाची लागण झाली." .

आरोग्य विभागाचे जनसंपर्क अधिकारी एन. यादव यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, राज्यात 39 कोरोना रुग्णांपैकी 12 जण दुबईहून परतलेल्या त्या समुहातले आहे. तर 5 जण लागण झालेल्यांच्या संपर्कात आल्यामुळे कोरोनाबाधीत झालेत.

'कोरोना व्हाया दुबई महाराष्ट्रात'

महाराष्ट्रात व्हाया दुबई आलेल्या या कोरोना व्हायरसचा तिढा पुण्यापर्यंतच थांबला नाही. तर दुबईहून आलेले उर्वरित 35 जण महाराष्ट्रातील विविध जिल्ह्यातील असल्यानं अशा सगळ्यांचा शोध प्रशासनाला घ्यावा लागला. या सगळ्या जणांचा शोध घेणं प्रशासनासाठी क्रमप्राप्त झालं आणि त्यासाठी वेळही लागला. तोपर्यंत हे सगळे जण राज्यातील अनेकांच्या संपर्कात आले.

जिल्हा प्रशासनानं अशा सगळ्यांचा शोध घेत त्यांची कोरोना चाचणी केली. तसंच त्यांच्या निकटवर्तीयांचीही तपासणी करण्यात आली. कोरोना व्हायरसचा पुढचा रुग्ण आढळला देशाची आर्थिक राजधानी असलेल्या मुंबईत. मुंबईतील कस्तुरबा रुग्णालयात कोरोनाच्या 2 रुग्णांवर उपचार सुरु करण्यात आले. त्यानंतर पिंपरी-चिंचवडमध्ये आणखी 5 रुग्ण आढळले. ज्यामुळे मुंबई, पुण्यात कोरोनाग्रस्तांची संख्या वाढू लागली. यात 1 रुग्ण थायलंडहून परतला होता. शुक्रवारपर्यंत राज्यात कोरोना रुग्णांची संख्या 19 इतकी होती. पण लगेचच एका दिवसात राज्यात 12 रुग्ण कोरोना पॉझिटिव्ह आढळले.

'दुबईची सहल नेहमीप्रमाणे झाली'

दुबईहून आलेले 'ते' चाळीस जण खासगी टुर्समार्फत दुबईच्या सहलीला गेले होते. त्या टुरमध्ये पर्यटकांना कोणताही त्रास झाला नसल्याचा दावा टुर्सच्या मालकांनी केला आहे.

बीबीसीशी बोलताना टुर्सच्या मालकांनी सांगितलं, "दुबईची सहल नेहमीप्रमाणे चांगली झाली. सरकारनं तेव्हा दुबईला...


प्रातिनिधिक फोटो

Drug Controller General of India अर्थात DCGI ने  झायडस कॅडिलाच्या विराफिन (Virafin) या औषधीला कोरोनाचा सौम्य संसर्ग झालेल्या रुग्णांवर उपचारासाठी वापर करण्यास मान्यता दिली आहे. या औषधीचं संपूर्ण नाव Pegylated Interferon alpha-2b किंवा PegIFN असं आहे.

हे आपत्कालीन परवानगी (Emergency Approval) असून, ते मर्यादित प्रमाणात वापरता येईल, असंही DCGI ने सांगितलंय.

कंपनीने DCGI ला दिलेल्या अर्जात म्हटलं होतं की, 'या औषधामुळे रुग्ण लवकर बरे होत असून, त्यांच्या उपाचारातला गुंताही यामुळे कमी करता येतो.'

तसंच, एका डॉक्टरच्या प्रिस्क्रिपशनवरच हे औषध रुग्णांना दवाखान्यात किंवा विशेष उपचार संस्थानांमध्ये दिलं जाईल, असंही त्यांनी सांगितलं होतं.

प्रातिनिधिक फोटो

देशभरात 20-25 ठिकाणी झालेल्या चाचणीत असं लक्षात आलं होतं की, विराफिन या औषधाच्या वापरामुळे रुग्णाला ऑक्सिजनची गरज कमी भासू लागली होती. म्हणजेच श्वसनक्रिया सुधारण्यात विराफिन मदत करत होतं.

या औषधामुळे इतर व्हायरल संसर्गांवरही उपचार शक्य असल्याचं कंपनीने DCGI ला केलेल्या अर्जात म्हटंलय.

म्हणजेच काही प्रमाणात आतापर्यंत रुग... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

्णांचे प्राण वाचवण्यासाठी ज्या औषधांवरच अवलंबून राहावं लागत होतं, ते आता कमी होण्याची शक्यता आहे.

याशिवाय झायडस कॅडिला ही कंपनी कोरोनाच्या एका लशीवरही काम करते आहे. ZycovD नावाची ही लस DNA प्लॅटफॉर्मवर बनवली जात आहे. यासाठी झायडस कॅडिला भारत सरकारच्या बायोटेक्नॉलॉजी विभागाची मदत घेते आहे. आणि याच्या क्लिनिकल ट्रायल्सचा तिसरा टप्पा पूर्ण झाला आहे.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी न्यूज मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी आम्हाला YouTube, Facebook, Instagram आणि  Twitter वर नक्की फॉलो करा.

बीबीसी न्यूज मराठीच्या सगळ्या बातम्या तुम्ही Jio TV app वर पाहू शकता.

'सोपी गोष्ट' आणि '3 गोष्टी' हे मराठीतले बातम्यांचे पहिले पॉडकास्ट्स तुम्ही Gaana, Spotify, JioSaavn आणि Apple Podcasts इथे ऐकू शकता.)


प्रातिनिधिक फोटो

कोरोनामुळे मृत्यू झालेल्या 56 जणांपैकी 15 जण या कार्यक्रमाशी संबंधित होते. जवळपास 2000 कोरोनाग्रस्तांपैकी 400 जण तबलीगीच्या कार्यक्रमात सहभागी होते.

हे प्रकरण समोर आल्यानंतर सोशल मीडियावर अनेक दावे केले जात आहेत.

पोलिसांना कोरोनाची लागण व्हावी म्हणून जमातच्या कार्यक्रमातील काही जण पोलिसांवर थुंकले, एका व्हीडिओच्या माध्यमातून असा दावा केला जात आहे.

गुरुवारी संध्याकाळी एका ट्वीटर यूझरनं 27 सेकंदांचा हा व्हीडिओ शेयर करताना लिहिलं, ज्यांना पुरावे हवे आहेत, त्यांनी हा व्हीडिओ बघावा.

हा व्हीडिओ ट्वीटरवर 81 हजार जणांनी पाहिला आहे आणि जवळपास 4 हजार जणांनी त्याला रिट्वीट केलं आहे.

फेसबुकवरही अनेक जण हा व्हीडिओ शेयर करत आहेत. मेधराज चौधरी नावाच्या युजरनं हा व्हीडिओ शेयर केला आहे आणि तो 2 लाख जणांनी पाहिला आहे.

या व्हीडिओत एका व्यक्तीच्या आजूबाजूला पोलीस बसलेले आहेत. काही वेळानं तो व्यक्ती पोलिसांच्या अंगावर थुंकतो, त्यानंतर पोलीस त्याला मारायला सुरुवात करतात.

त्याच्यामागे मोठ्या प्रमाणात आवाज ऐकायला येतो आणि मग व्हीडिओ समाप्त होतो. या व्हीडिओ तबलीगी जमातच्या कार्... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

यक्रमाशी जोडलं जात आहे.

ही घटना कधी घडली आणि व्हीडिओबाबत करण्यात आलेला दावा खरा आहे का, हे समजून घ्यायचा आम्ही प्रयत्न केला.

तबलीगी जमातच्या लोकांना दवाखान्यात दिल्लीतल्या सरकारी बसमधून नेण्यात आलं होतं. पण, व्हीडिओत दिसणारी गाडी पोलिसांच्या व्हॅनसारखी दिसून येते, त्यामुळेच या व्हीडिओबाबत साशंकता निर्माण होते.

या व्हीडिओतील व्यक्तीला पोलिसांनी घेराव घातला आहे. या व्यक्तीला आरोग्य तपासणी नेत असल्यास गाडीत आरोग्य कर्मचारी का नाही, असा प्रश्न उपस्थित होतो.  या व्हीडिओच्या की-फ्रेमचा वापर करून आम्ही रिव्हर्स सर्च केलं, तर आम्हाला टाईम्स ऑफ इंडियाच्या वेबसाईटवरील एक व्हीडिओ मिळाला.

2 मार्च 2020ला प्रसिद्ध झालेल्या या व्हीडिओनुसार, एका कैद्यानं त्याच्यासोबत गाडीत असलेल्या पोलीस कर्मचाऱ्याला मारहाण केली आणि पोलिसाच्या अंगावर थुंकलादेखील. या कैद्याचे घरचे त्याच्यासाठी घेऊन आलेलं जेवण खाण्याची परवानगी न दिल्यामुळे तो पोलिसांवर नाराज होता.

आम्ही या व्हीडिओविषयी अधिक सर्च केलं, तेव्हा महाराष्ट्र टाइम्स आणि मुंबई मिरर या वर्तमानपत्रांच्या वेबसाईटवरही तो दिसून आला.

मुंबई मिररनं हा व्हीडिओ 29 फेब्रुवारी 2020ला शेयर केला होता.

या रिपोर्टनुसार, या कैद्याचं नाव मोहम्मद सुहैल शौकत अली असून त्याचं वय 26 वर्ष आहे. मुंबई कोर्टात त्याला सुनावणीसाठी आणलं होतं. जिथं कुटुंबीयांनी त्याच्यासाठी घरून जेवण आणलं होतं, पण पोलिसांनी ते खाऊ देण्यास नकार दिला.

यामुळे नाराज झालेल्या शौकत अलीनं पोलिसांशी बाचाबाची केली आणि त्यांच्या अंगावर थुंकला. त्यानंतर पोलिसांनी त्याला मारहाण केली.

खरं तर हा व्हीडिओ  1 मिनिटं 25 सेकंदांचा आहे, ज्यात शौकत अली पोलिसांशी भांडताना आणि शिव्या देताना दिसून येतो.

पण, गुरुवारपासून या व्हीडिओतील 27 सेकंदांचा भाग तेवढा  व्हायरल होत आहे आणि त्याला निजामुद्दीनमधील तबलिगी जमातच्या कार्यक्रमाशी जोडलं जात आहे.

बीबीसीच्या पडताळणीत समोर आलं की, हा दिल्लीतल्या तबलीगी जमातच्या कार्यक्रमाशी संबंधित व्हीडिओ नसून मुंबईतील जुना व्हीडिओ आहे.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)


प्रातिनिधिक फोटो

दिल्लीतल्या महाराणी बागेत राहणाऱ्या पायल आजही ते दिवस आठवल्यानंतर अस्वस्थ होतात.

आयुष्यातली 10 वर्षें पायल यांच्यासाठी अडचणीची होती, कारण त्यांच्या चेहऱ्यावर केस होते.

"शाळेत असताना माझ्या अंगावर जास्त केस नव्हते. पण कॉलेजला आले आणि चेहऱ्याचा अर्धा भाग केसांनी व्यापला. सुरुवातीला बारिक केस यायचे. त्यामुळे मी त्याकडे दुर्लक्ष केलं. वॅक्सिंग करुनही पाच दिवसांनंतर ते परत यायचेच. त्यानंतर मी शेव्हिंग करणं सुरू केलं," पायल सांगतात.

अगदी पुरुषांसारखेच केस

एक घटना आठवून पायल सांगतात, "एकदा वडिलांचं रेझर मिळत नव्हतं. आई-वडील दोघंही रेझर शोधत होते पण ते काही त्यांना सापडत नव्हतं. थोड्या वेळानंतर वडील आईला म्हणाले की, पायलला विचारून बघ, तिनं माझं रेझर नेलेलं नाही ना?"

प्रातिनिधिक फोटो

असे अनेक प्रसंग गेल्या 10 वर्षांत पायल यांच्यासोबत घडले. औषधांचाही उपयोग होत नाही म्हटल्यावर त्यांनी लेझर ट्रीटमेंट घेण्याचा विचार केला. या ट्रीटमेंटची त्यांना सुरुवातीला खूप भीती वाटली. मात्र मग त्यांनी लेझर ट्रीटमेंट करून घेतलीच.

"आपल्या समाजात एखाद्या मुलीच्या चेहऱ्यावर केस येणं, हे ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

फार लज्जास्पद मानलं जातं. मुलींच्या बायोलॉजिकल सायकलमध्ये (जैविक चक्रात) बदल झाल्यामुळे अशाप्रकारे केस येऊ शकतात हे लोकांना माहिती नसतं," असं त्वचारोगतज्ज्ञ डॉ. सुरुची पुरी सांगतात.

'कारण समजून घ्यायचा प्रयत्न करा'

डॉ. सुरुची या फेमिना मिस इंडिया 2014 स्पर्धेच्या अधिकृत त्वचारोगतज्ज्ञ होत्या.

"मुलींच्या चेहऱ्यावर केस येण्याची दोन कारणं असू शकतात. एक म्हणजे आनुवांशिक कारण आणि दुसरं म्हणजे हार्मोनमध्ये होणारे बदल. हॉर्मोन्समधील संतुलन बिघाडल्यानंही चेहऱ्यावर केस येऊ शकतात."

"माणसाच्या शरीरावर थोडे केस असतातच. त्यात, मुलींच्या शरीरावर थोडेफार केस असतील तर चिंता करण्याचं काही कारण नाही. पण केस जास्त असल्यास डॉक्टरांकडे जाणं आवश्यक असतं," असंही सुरुची सांगतात.

चेहऱ्यावर खूप केस असल्यास त्या स्थितीला 'हायपर ट्रायकोसिस' असं म्हणतात. अनुवांशिक कारणांमुळे केस उगवले असतील तर त्याला 'जेनेटिक हायपर ट्रायकोसिस' असं म्हणतात. पण हार्मोनच्या असंतुलनामुळे केस येत असतील तर या स्थितीला 'हरस्युटिझ्म' असं म्हटलं जातं.

"हार्मोनच्या असंतुलनाचं मुख्य कारण पीसीओडी (पॉलीसिस्टिक ओवेरियन डिस्ऑर्डर) असू शकतं आणि आजच्या काळात हे प्रमाण वेगानं वाढत आहे. असं असलं तरी प्रत्येक पीसीओडी रुग्णाच्या चेहऱ्यावर केस येतीलत असंही नाही," हेही सुरुची यांनी स्पष्ट केलं.

पीसीओडीला सर्वांत अधिक जीवनशैली कारणीभूत असते. आपल्या खाण्याच्या सवयी, शरीर कमावण्यासाठी औषधांचा वापर, तास-न्-तास एकाच जागी बसणं, ताणतणाव यामुळे पीसीओडी बळावते," असंही त्या सांगतात.

या सर्व बाबींमुळे महिलांमध्ये पुरुषांप्रमाणे एंड्रोजन आणि टेस्टेस्टेरॉन हार्मोन वाढतात.

"एखाद्या मुलीच्या चेहऱ्यावर केस असतील तर सर्वप्रथम त्यामागचं कारण समजून घ्यायचा प्रयत्न केला पाहिजे. यामागचं कारण हार्मोन्स असेल तर जीवनशैलीत बदल करणं आवश्यक असतं. बरेचदा औषधंही घ्यावीच लागतात, " सुरुची सांगतात.

लेझर ट्रीटमेंट एकमेव उपाय?

औषधांमुळे फार फरक पडत नाही, असं पायल यांना वाटतं.

"मी 10 वर्षें होमिओपॅथिक औषधं घेतली. लोकांना वाटतं, स्वस्त इलाज केल्यामुळे फरक नसेल, तर तसंही नाही. मी दिल्लीतल्या नामांकित होमिओपॅथिक डॉक्टरांकडे जाऊन इलाज केला, पण तरीही काही फरक पडला नाही.

पायल यांनी 2 वर्षांपूर्वी लेझर ट्रीटमेंट केली आहे आणि त्यानंतर त्यांच्या चेहऱ्यावर केस उगवलेले नाहीत.

डॉ. सुरुची यांच्या...


प्रातिनिधिक फोटो

प्लाझ्मा थेरपी कोव्हिड-19 च्या उपचारात यशस्वी ठरल्याचे पुरावे नसल्याचं केंद्रीय आरोग्य मंत्रालयाचे संयुक्त सचिव लव अग्रवाल यांनी म्हटलं होतं. ही उपचार पद्धती अप्रव्ह्ड म्हणजेच स्वीकृत नाही आणि त्या सर्व उपचारांमधली एक आहे ज्याच्या परिणामांवर सध्या संशोधन सुरू आहे.

प्लाझ्मा थेरपी योग्य पद्धतीने आणि मार्गदर्शक तत्त्वांचं पालन करून करण्यात आली नाही तर रुग्णाचे प्राणही जाऊ शकतात, असा इशाराही अग्रवाल यांनी दिला होता.

भारतात दिल्लीत एका 49 वर्षांच्या कोरोनाग्रस्त रुग्णावर प्लाझ्मा थेरपीद्वारे उपचार करण्यात आले आणि त्यात यश आल्याचं सांगण्यात आलं होतं.

सकारात्मक परिणामांविषयी ऐकल्यानंतर देशातल्या इतर भागातही प्लाझ्मा थेरपीच्या ट्रायल सुरू झाल्या आहेत. अनेक प्लाझ्मा डोनरही पुढे आले.

दिल्लीचे मुख्यमंत्री अरविंद केजरीवाल यांनी देखील म्हटलं होतं की, कोरोना रुग्णांवर प्लाझ्मा थेरपीचे चांगले परिणाम आढळून येत आहेत आणि दिल्लीतल्या एलएनजेपी हॉस्पिटलमध्ये एका गंभीर रुग्णाची परिस्थिती या थेरपीनंतर बरीच सुधारली आहे.

उत्तर प्रदेशाचे मुख्यमंत्री योगी आदित्यनाथ यांनीही राज्यात प्ल... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ाझ्मा थेरपीसाठी प्रोत्साहन देण्याच्या सूचना अधिकाऱ्यांना केल्या होत्या.

मात्र एकाएकी प्लाझ्मा थेरपीच्या चर्चेला लगाम लागला आहे. इतकंच नाही तर प्लाझ्मा थेरपी घातक असल्याचंही काही संशोधकांनी म्हटलं आहे.

प्लाझ्मा घातक असू शकतो का?

प्लाझ्मा डोनरच्या रक्तातून वेगळा केला जातो. या प्लाझ्मामध्ये अँटीबॉडीज असतात. या अँटीबॉडीज शरीरातले विषाणू नष्ट करतात किंवा त्यांची वाढ रोखतात.

जयपूरमधल्या सवाई मानसिंह हॉस्पिटलमधल्या मेडिसीन विभागातले एक डॉक्टर सांगतात, "रक्त आणि रक्ताचे कम्पोनंट चढवताना रिअॅक्शन होण्याची शक्यता असते. रक्त चढवल्याने एखाद्या व्यक्तीचा मृत्यू झाल्याचं तुम्ही ऐकलं असेलच."

ते पुढे सांगतात, "कोरोना रुग्णांना याचा किती फायदा होईल, हे आम्हाला माहिती नाही. मात्र, यामुळे होणाऱ्या संभाव्य धोक्यांची आम्हाला कल्पना आहे."

काही कोरोना रुग्ण प्लाझ्मा थेरपीने बरे झाले आहेत. यावर बोलताना त्यांनी म्हटलं की,  अनेक रुग्ण तर कुठल्याही उपचाराविना स्वतःच बरे झालेत. त्यामुळे हे रुग्ण प्लाझ्मा थेरपीने बरे झाले की स्वतःच्या रोगप्रतिकारकशक्तीने, हे आपण सांगू शकत नाही.

मात्र, वैद्यकीय तज्ज्ञांच्या मते कोरोनाचे गंभीर रुग्ण ज्यांच्याकडे इतर कुठलाही पर्याय शिल्लक नाही, अशांवर प्लाझ्मा थेरपीद्वारे उपचार करून बघता येईल.

दिल्लीतल्या एका खाजगी हॉस्पिटलमध्येही हेच करण्यात आलं होतं. त्यांना ICMR ने प्लाझ्मा थेरपीसाठी मंजुरी दिली नव्हती. मात्र, रुग्णाच्या कुटुंबीयांनी संमती दाखवल्यानंतर रुग्णावर उपचार झाले आणि रुग्णाच्या प्रकृतीत सुधारणा झाली.

'रुग्णाची निवड महत्त्वाची'

दिल्लीतल्या सर गंगाराम हॉस्पिटलमधल्या मेडिसीन विभागाचे व्हाईस चेअरमन डॉ. अतुल कक्कड सांगतात की, कुणाचाही प्लाझ्मा घेताना काही गोष्टींची काळजी घ्यावी लागते.

कोव्हिड-19 आजारातून उपचार घेऊन बरे झालेल्या रुग्णाच्या शरीरातूनच प्लाझ्मा घेतला जाऊ शकतो. या थेरपीसाठी सांगण्यात आलेल्या मार्गदर्शक तत्त्वांनुसार, "एखाद्या रुग्णाच्या शरीरातून अँटीबॉडीज तो पूर्णपणे बरा झाल्याच्या दोन आठवड्यानंतरच काढता येतात. इतकंच नाही तर त्या कोव्हिड-19 च्या रुग्णाची एकदा नव्हे तर दोनदा कोव्हिड चाचणी झालेली असावी."

आजारातून बऱ्या झालेल्या रुग्णाची एलिजा (इन्जाईम लिंक्ड इम्युनोसॉर्बंट) चाचणी करतात. या चाचणीतून त्या व्यक्तीच्या शरीरात किती अँटीबॉडीज आहेत, हे कळतं.

इतकंच नाही तर बरे...


प्रातिनिधिक फोटो

रुग्णाच्या संशयास्पद मृत्यूप्रकरणी पोलिसांनी तक्रार दाखल केली आहे.

अलिगड शहराचे पोलीस अधीक्षक अभिषेक यांनी बीबीसीला दिलेल्या माहितीनुसार, "मृत्युमुखी पडलेल्या रुग्णाच्या नातेवाईकांनी हॉस्पिटल प्रशासनाविरोधात तक्रार दाखल केली. त्यानंतर या प्रकरणाची चौकशी सुरू करण्यात आली आहे."

"हॉस्पिटलमधील सीसीटीव्ही आमच्या हाती लागला आहे. त्यात मारझोड होताना दिसतेय. मृताच्या नातेवाईकांच्या दाव्यानुसार, हॉस्पिटलच्या प्रशासनानं रुग्णासह त्यांच्यावर हल्ला केला," अशी माहिती अभिषेक यांनी दिली,

रुग्णाच्या नातेवाईकांचा बिलावरून हॉस्पिटलच्या प्रशासनासोबत काही वाद झाला होता, अशीही माहिती अभिषेक यांनी दिली. मृत रुग्णाचा पोस्टमार्टम रिपोर्ट आल्यानंतरच पुढील कारवाई केली जाणार आहे.

मूत्रनलिकेसंदर्भातील त्रासानंतर सुल्तान खान यांना अलिगडच्या एनबी हॉस्पिटलमध्ये नेण्यात आलं होतं. मात्र, या हॉस्पिटलनं खर्चाची रक्कम जास्त सांगितल्यानंतर नातेवाईकांनी सुल्तान खान यांना दुसऱ्या हॉस्पिटलमध्ये नेण्याचा निर्णय घेतला. मात्र, यादरम्यान वाद सुरू झाला आणि हॉस्पिटलशी संबधित लोकांनी रुग्णाच्या नातेवाईकांवर हल... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

्ला केला.

रुग्णाच्या नातेवाईकांचा आरोप काय आहे?

सुल्तान खान यांचे नातेवाईक चमन खान यांच्या माहितीनुसार, "आम्ही सुल्तान यांना एनबी हॉस्पिटलमध्ये आणलं. भरती करण्याआधीच किती खर्च येईल हे विचारलं. आम्हाला पैसे जमत असतील, तरच इथे उपचार करू. मात्र, हॉस्पिटलनं सांगितलं की, तपासणी झाल्यानंतरच खर्च सांगितला जाईल."

"अल्ट्रासाऊंड करण्याआधीच त्यांनी 5000 रुपयांची औषधं दिली आणि सांगितलं की, रोज 5000 हून अधिक रुपयांचा खर्च येईल. इतका खर्च परवडणार नसल्याचं आम्ही सांगितलं. ते औषध परत देऊन आम्ही 3700 रुपये भरले," असं चमन खान सांगतात.

प्रातिनिधिक फोटो

मात्र, हॉस्पिटलने आणखी 4 हजार रुपये मागतिल्याचं चमन खान म्हणतात. "आणखी 4 हजार कशासाठी, असं आम्ही विचारल्यावर हॉस्पिटलनं सांगितलं, रुग्णाला भरती केल्याचं इतकं शुल्क आहे. आम्ही इतके पैसे देऊ शकणार नसल्याचं सांगितलं. आम्ही रुग्णाला दुसऱ्या हॉस्पिटलमध्ये नेऊ इच्छित होतो. मात्र, ते जाऊ देत नव्हते. आम्हाला जवळपास 15 मिनिटं त्यांनी रोखून ठेवलं. आम्ही विनवणी केली. तरीही त्यांनी मानलं नाही. मग मी धक्का दिला, तर त्यांनी आमच्यावर हल्ला केला. माझ्या काकांना (सुल्तान खान) काठीनं मारझोड केली, त्यात त्यांचा मृत्यू झाला."

हॉस्पिटल प्रशासनाचं काय म्हणणं आहे?

हॉस्पिटल प्रशासनानं चमन खान यांचे आरोप फेटाळले आहेत. बीबीसीशी बोलताना एनबी हॉस्पिटलचे मालक शान मियाँ यांनी म्हटलं की, हॉस्पिटलच्या बिलावरून संपूर्ण वाद झाला.

शाना मियाँ म्हणाले, "ते रुग्णाला घेऊन आले आणि तपासणी करून घेतली. हॉस्पिटल प्रशासनानं त्यांना खर्चाची पूर्ण कल्पना दिली होती. रुग्णाचं ऑपरेशन करावं लागेल आणि त्यासाठी कोरोनाची चाचणी घेणं आवश्यक आहे, असं हॉस्पिटलनं सांगितलं, तेव्हा रुग्णांच्या नातेवाईकांनी कोरोना चाचणी करण्यास नकार दिला. दुसऱ्या हॉस्पिटलमध्ये उपचार करू, असं ते म्हणाले."

"हॉस्पिटलचं बिल न देताच ते रुग्णाला घेऊन जात होते. हॉस्पिटलच्या कर्मचाऱ्यांनी पैसे मागितल्यावर नातेवाईकांनी हल्ला केला. रुग्णाला रिक्षात बसवून, ते कुठेतरी घेऊन गेले होते. मग थोड्या वेळानं पुन्हा आले आणि गोंधळ घालू लागले. हॉस्पिटल कर्मचाऱ्यांच्या हल्ल्यातच रुग्णाचा मृत्यू झाला असा आरोप करू लागले."

कोरोना व्हायरसचा सर्वाधिक फटका बसलेल्या देशांतील आकडेवारी-

रुग्णाच्या नातेवाईकांच्या तक्रारीनंतर पोलीस चौकशी करत असून, हॉस्पिटल...


प्रातिनिधिक फोटो

वाशिम जिल्ह्यातील निवासी शाळेत 229 विद्यार्थी कोरोनाबाधित आढळले असून सोलापूर आणि सातारा जिल्ह्यातही शालेय विद्यार्थ्यांना कोरोनाची लागण झाल्याचं समोर येत आहे. सोलापूर जिल्ह्यात 42 विद्यार्थी आणि 8 शालेय कर्मचारी अशी 50 जणांची कोरोना चाचणी पॉझिटिव्ह आली आहे. तसंच सातारा जिल्ह्यातील पुसेगाव येथील शाळेतही 23 विद्यार्थी कोरोनाबाधित असल्याचं आढळलं आहे.

पश्चिम विदर्भातील वाशिम जिल्ह्यातील रिसोड तालुक्याच्या देगाव निवासी शाळेत 229 विद्यार्थी, 4 शिक्षक आणि शिक्षकेतर कर्मचारी गेल्या 2 दिवसात कोव्हिड-19 पॅाझिटिव्ह आढळून आले आहेत.

विद्यार्थी आणि शिक्षकांच्या प्रकृतीवर लक्ष ठरवण्यासाठी दोन डॉक्टरांसह आरोग्य पथकं तैनात करण्यात आल्याची माहिती जिल्हा प्रशासनाने दिली आहे.

याबाबत बीबीसी मराठीशी बोलताना वाशिमचे जिल्हाधिकारी ष्णमुगराजन एस म्हणाले, "शाळेतील 229 विद्यार्थी कोरोनाबाधित आहेत. या मुलांपैकी कोणालाच कोरोनाची लक्षणं नव्हती. मुलांची प्रकृती चांगली आहे. ही मुलं 14 ते 17 या वयोगटातील आहेत."

जिल्हाधिकारी षण्मुगराजन एस यांनी देगाव निवासी शाळेला भेट देवून परिस्थितीचा आढावा घ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ेतलाय.

संसर्ग कसा पसरला?

10 दिवसांपूर्वी देगावच्या निवासी शाळेतील 30 मुलं पॅाझिटिव्ह आढळून आली होती. त्यानंतर शाळेत संसर्ग पसरल्याची शक्यता जिल्हा प्रशासनाने वर्तवली आहे.

प्रातिनिधिक फोटो

जिल्हाधिकारी ष्णमुगराजन एस सांगतात, "14 फेब्रुवारीपासून कोरोनाचा विविध जिल्ह्यात संसर्ग पसरल्याचं आढळून आल्यानंतर शाळेतील मुलांना आयसोलेशनमध्ये ठेवण्यात आलं होतं. 100 टक्के विद्यार्थ्यांची चाचणी करण्यात आली होती. आरोग्य विभागाची एक टीम दिवसरात्र या शाळेत ठेवण्यात आली आहे."

जिल्हाधिकार्यांच्या माहितीनुसार, हे विद्यार्थी विविध जिल्ह्यातील आहेत.

"या विद्यार्थ्यांबाबत त्या-त्या जिल्ह्यातील आरोग्य अधिकार्यांना माहिती देण्यात आली आहे," असं जिल्हाधिकारी ष्णमुगराजन एस पुढे म्हणाले.

विद्यार्थ्यांची तपासणी कशी करणार?

निगेटिव्ह असलेल्या विद्यार्थ्यांची काळजी कशी घेणार?

शाळेतील निगेटिव्ह असणार्या विद्यार्थ्यांची वेगळी व्यवस्था करण्यात आली आहे.

प्रातिनिधिक फोटो

बाधित विद्यार्थ्यांच्या संपर्कात आलेले इतर विद्यार्थी, शिक्षक आणि कर्मचार्याची कोरोना चाचणी तातडीने करणार

याबाबत बोलताना जिल्हा आरोग्य अधिकारी डॅा. अविनाश आहेर म्हणाले, "कोरोनाबाधित विद्यार्थ्यांपैकी काही विद्यार्थ्यांना थोडी सर्दी आहे. इतर विद्यार्थ्यांना कोणतंही लक्षण किंवा त्रास जाणवत नाहीये."

शाळेचा परिसर कन्टेन्मेंट झोन घोषित करण्यात आला आहे. बाधित आढळलेले सर्व विद्यार्थी शाळेच्या वसतिगृहात निवासी स्वरुपात राहणारे आहेत.

साताऱ्या जिल्ह्यातील 23 विद्यार्थ्यांना कोरोनाची लागण

सातारा जिल्ह्यातील पुसेगाव येथील शाळेतील  23 विद्यार्थ्यांना कोरोनाची लागण झाली आहे.  रयत शिक्षण संस्थेच्या सेवागिरी विद्यालयात आरटीपीसीआर चाचणी  दरम्यान 23 विद्यार्थी कोरोना पॉझिटिव्ह असल्याचे आढळले आहे. यामुळे शाळा पुन्हा बंद ठेवण्याचा निर्णय घेण्यात आला आहे.

प्रातिनिधिक फोटो

शाळा सुरू झाल्यानंतर विद्यार्थी आणि शिक्षकांना मास्क, सॅनिटायझर, आणि सुरक्षित अंतर या गोष्टीचे काटेकोर पालन करण्याच्या सूचना देण्यात आल्या होत्या, असं शाळेच्या मुख्याध्यापिका संध्या चौगुले यांनी बीबीसी मराठीला सांगितलं.

शाळा सुरू झाल्यानंतर नेर गावात राहणाऱ्या एका विद्यार्थीनीच्या घरात तिच्या आजोबांना कोरोनाची लागण झाली.  या कुटुंबातील सर्व सदस्यांची कोरोना चाचणी करण्यात आली आणि विद्यार्थ्यांनीचा...


प्रातिनिधीक फोटो

पहिल्या 21 दिवसांमध्ये भारतातल्या लाखो मुलांनी वेगवेगळ्या कारणांसाठी 1098 ही चाईल्ड हेल्पलाईन वापरली. सर्वात महत्त्वाचं म्हणजे यातील 9 हजारपेक्षा अधिक तक्रारी गंभीर स्वरूपाच्या आहेत, ज्यातून लॉकडाऊनच्या दरम्यान मुलांवरील अत्याचाराच्या प्रमाणात वाढ होत असल्याचं समोर येतंय.

चाईल्डलाईन 1098 या नंबरवर 31 दिवसांमध्ये 4 लाख 6 हजार कॉल्स आल्याची नोंद आहे. हे कॉल्स 20 मार्च ते 21 एप्रिल या दरम्यान देशातल्या 571 जिल्ह्यांमधून आल्याचं 'चाईल्डलाईन'ने आपल्या पत्रकात म्हटलंय.

एरव्ही 1098 वर येणाऱ्या कॉल्सपेक्षा हा आकडा दुपट्टीहून जास्त आहे. पण यातील सगळेच कॉल मदत मागण्यासाठी नव्हते, तर अनेक कॉल्स माहितीसाठीचे, मस्करी किंवा गंमत म्हणून केलेले तर काही आत्मविश्वासाच्या अभावी कोणीच बोललं नाही असे सायलेंट कॉल्स नोंदवण्यात आले.

सध्या अनेक कॉल्स कोव्हिड-19 पासून कसा बचाव करता येईल, यासाठी येत आहेत.

गंभीर स्वरूपाच्या 9 हजार 385 तक्रारी

चाईल्डलाईनकडे आलेल्या कॉल्सपैकी 30 टक्के केसेस या कोरोना व्हायरस आणि लॉकडाऊन संदर्भात होत्या. त्यातील बहुतांश म्हणजे 91 टक्के मुलांनी खायला अन्न मिळा... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

वं याविषयी विचारणा केली, 6 टक्के मुलांनी वैद्यकीय मदतीसाठी, तर इतरांनी कधी प्रवास करता येईल का किंवा वाहतूक कधी सुरू होईल, याविषयी विचारलं.

चाईल्डलाईन ही लहान मुलांच्या मदतीसाठी सरकारची हेल्पलाईन आहे.

हेल्पलाईनवर आलेल्या कॉल्सपैकी 9 हजार 385 प्रकरणं चाईल्डलाईनचे फ्रंटलाईन कार्यकर्ते हाताळत आहेत. त्यातील 20 टक्के प्रकरणं मुलांच्या शोषणासंदर्भात आहेत.

बालविवाहाला विरोध, शारीरिक आणि भावनिक अत्याचार तसंच छळ, पळवून नेणं, मानवी तस्करी, घराबाहेर काढणं, दुर्लक्ष्य करणं आणि बालकामगार याविषयीच्या त्यात तक्रारी आहेत. शिक्षणासंबधी तसंच आरोग्याच्या तक्रारी सांगत वैद्यकीय मदतही अनेक मुलांनी मागितली आहे.

मुलं हरवण्याच्या केसेसही पुढे आल्या आहेत. या तक्रारींनुसार मुलांपर्यंत तात्काळ मदत पुरवण्यासाठी प्रयत्न सुरू आहेत, असं चाईल्डलाईनच्या अधिकाऱ्यांनी बीबीसी मराठीशी बोलताना सांगितलंय. तसंच येणाऱ्या कॉल्स आणि तक्रारींचं विश्लेषण करण्यात येत असल्याचं म्हटलंय.

प्रातिनिधीक फोटो

तक्रार करणाऱ्या बहुतेक मुलांना मोबाईल वापरण्याची सोय नसल्याचं लक्षात घेत अत्याचार झालेली मुलं सुरक्षित आहेत का, याचा शोध घेण्याचं काम सुरू असल्याचं चाईल्डलाईनचं म्हटलंय. स्थलांतरित, भटके-विमुक्त, आदिवासी, फेरीवाले, रस्त्यावर राहणाऱ्या मुलांच्या तक्रारीदेखील यात आहेत. त्यांना संबंधित प्रशासानाशी संपर्क करून मदत पोहचवण्याचे प्रयत्न सुरु आहेत.

मुलांच्या या वाढत्या तक्रारींविषयी बोलताना महिला आणि बाल हक्कांच्या कायदेविषयक सल्लागार अॅडव्होकट मनिषा तुळपुळे यांनी चिंता व्यक्त केलीये. बालशोषणाचा वाढता आकडा गंभीर आहे, मुलांना मदत करणं हे अत्यावश्यक सेवेत गणलं जावं, असं त्यांनी म्हटलंय.

"बाल कल्याण समिती सध्या लॉकडाऊनमुळे एकत्र येत नसल्याने मुलांसंदर्भातले निर्णय घेण्यात अडचणी येत आहेत. बरीचशी मुलं ही रस्त्यावर राहणारी, घराबाहेर काम करणारी, शेल्टरमध्ये राहणारी आहेत. त्यामुळे त्यांना तातडीने मदत मिळायला हवी."

लॉकडाऊन आणि क्वारंटाईनमुळे गावात किंवा छोट्या शहरातही मुलांपर्यंत पोहोचणं अवघड जातंय. जिल्हा पातळीवरील काही बालगृह नव्या मुलांना प्रवेश देण्यास नकार देतायत, असंही समोर आलंय. रेल्वे आणि इतर वाहतुक बंद असल्याने अडचणीत सापडलेल्या मुलांचं पुनर्वसन उशिरा होण्याची चिन्हं आहेत, असं या क्षेत्रात काम करणाऱ्या बालहक्क कार्यकर्त्यांचं म्हणणं आहे.

प्रातिनिधीक...


प्रातिनिधीक फोटो

शाळा सुरू करताना विद्यार्थी व शिक्षक यांची पुरेशी कोरोनाविषयक काळजी घ्यावी, अशी सूचनाही मुख्यमंत्र्यांनी यावेळी त्यांना केली.

वर्षा गायकवाड यांनी बीबीसी मराठीला सांगितलं, "27 जानेवारीपासून राज्यात पाचवी ते आठवीचे वर्ग सुरू करण्यास परवानगी देण्यात आली आहे. पण अंतिम निर्णय स्थानिक प्रशासनाने घ्यायचा आहे. मुलांची RT-PCR टेस्ट बंधनकारक आहे. पालकांची लेखी परवानगी असेल तर मुलांना शाळेत प्रवेश देता येईल. इतर पूर्वतयारी करायची आहे. यानंतर प्रशासन शाळा सुरू करू शकते."

असं असलं तरी मुंबईतील शाळा पुढील आदेशापर्यंत सुरु होणार नाहीत, अशी माहिती मुंबई महापालिकेने प्रसिद्धी पत्रक जारी करत दिली आहे.

मुंबईतील सर्व सरकारी आणि खासगी शाळा 15 जानेवारीपर्यंत बंद ठेवण्यात आल्या होत्या. मुंबई महापालिका क्षेत्रातील कोरोना स्थिती नियंत्रणात असली तरीही अन्य देशांमध्ये कोरोनाची असलेली दुसरी लाट आणि अन्य राज्यातील कोरोना परिस्थिती पाहता मुंबई महापालिकेतील सर्व खासगी आणि सरकारी शाळा 16 जानेवारी 2021 पर्यंत पुढील आदेश मिळेपर्यंत बंद ठेवण्यात येतील, असं मुंबई महापालिकेने जाहीर केलं आहे.

(ही बातम... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ी सतत अपडेट होत आहे.)

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.रोज रात्री8 वाजता फेसबुकवर बीबीसी मराठी न्यूज पानावर बीबीसी मराठी पॉडकास्ट नक्की पाहा.)


प्राप्तिकर विभागाने त्यांच्या इंदुरच्या घरी सात एप्रिलला धाड टाकली. कक्कड यांनी बीबीसीला सांगितलं की तेव्हा त्यांचं कुटुंब झोपलं होतं. त्याचवेळी आयकर विभागाचे दोन अधिकारी त्यांच्या घराचा दरवाजा तोडून घरात घुसले.

प्राप्तिकर विभागाच्या धाडीनंतर विरोधीपक्ष भाजप आक्रमक झाला त्यांनी मुख्यमंत्री कमलनाथ यांच्यावर भ्रष्टाचाराला संरक्षण दिल्याचा आरोप लावला. मग प्रश्न असा आहे की प्रवीण कक्कड यांच्या घरातून प्राप्तिकर विभागाला मिळालं तरी काय?

आठ एप्रिलला नऊ वाजून तेवीस मिनिटांनी प्राप्तिकर विभागाने त्यांच्या अधिकृत ट्विटर हँडलवरून ट्वीट करून सांगितलं, "मध्यप्रदेशात झालेल्या छापेमारीमुळे अवैध प्रकरणं समोर आली आहेत. राजकारण, व्यापार शासकीय सेवा यांच्याशी निगडीत अनेक व्यक्तींकडून 281 कोटी रुपये जप्त करण्यात आले आहेत. त्या पैशांचा काहीही हिशेब नाही.

यात मजेशीर बाब ही आहे की भाजपचे ज्येष्ठ नेते कैलास विजयवर्गीय यांनी एक ट्वीट केलं. ते म्हणाले, "मध्य प्रदेशातून तबादला एक्स्प्रेस रुळावरून घसरल्यामुळे दुर्घटनाग्रस्त झाली आहे. त्यात कोणतीही जीवितहानी झालेली नाही. मात्र त्यात 281 कोटींचं नुकसान झालं. ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

विजयवर्गीय यांच्या वक्तव्यामुळे प्रश्न उपस्थित होत आहे की प्राप्तिकर विभागाच्या अधिकृत निवेदनाआधीच कैलाश विजयवर्गीय यांना हा आकडा कळला तरी कसा? ही धाड सरकारच्या इशाऱ्यावरून टाकण्यात आली आहे हे स्पष्ट झालं आहे असा आरोप काँग्रेसने लावला आहे.

प्रवीण कक्कड यांच्या घरून मग अधिकारी नेमकं काय घेऊन गेले या प्रश्नाच्या उत्तरादाखल ते म्हणतात, " ते माझ्या घरून काहीही घेऊन गेलेले नाहीत. त्यांना पैसे मिळाले नाहीत किंवा कोणत्याही प्रकारचे दागिने मिळाले नाहीत. जे दागिने सापडले त्यांचा हिशेब होता. आमच्याकडे काहीही बेहिशेबी नाही. आम्ही त्याबदद्ल सगळी कागदपत्रं तपासली आहेत.

कक्कड यांना अपमानित करण्यासाठीच आयकर विभागाने त्यांच्या घरावर छापे मारले आहेत आणि त्यामागे राजकारण आहे, अशा आशयाची याचिका त्यांनी मध्य प्रदेश उच्च न्यायालयात दाखल केली आहे.

कक्कड यांची ही याचिका कोर्टाने स्वीकारली आहे आणि त्यांच्या वतीने काँग्रेसचे वरिष्ठ नेते कपिल सिब्बल कोर्टात हा खटला लढवणार आहे.

प्रवीण कक्कड यांच्या मुलाचा मध्य प्रदेशात मोठा व्यापार आहे. ते सुरक्षा रक्षक, पर्यटन आणि कंप्युटरच्या व्यापारांशी निगडीत आहेत. मालमत्तेच्या व्यापारातूनही त्यांनी बराच पैसा कमावला आहे. प्राप्तिकर विभागाच्या इंदुर विभागाने सगळ्यांत जास्त प्राप्तिकर भरला म्हणून त्यांचा सत्कारही केला आहे.

काँग्रेसचे मध्य प्रदेशचे प्रवक्ते पंकज चतुर्वेदी सांगतात की, कक्कड यांच्याकडे त्यांच्या संपत्तीचा पूर्ण हिशेब आहे. ते सांगतात, "प्रवीण कक्कड यांनी सगळी कागदपत्रं दाखवली आहेत. त्यात काहीही अवैध नाही. मग भाजपने धाडीत मिळालेली रक्कम कशी जाहीर केली? त्यावरून या धाडीमागे राजकारण आहे हे सिद्ध होतं. जर प्राप्तिकर विभागानेच त्यांचा सत्कार केला आहे तर मग आता त्यांच्यावर ही वेळ का यावी?"

कैलाश विजयवर्गीय यांनी आधीच कसं ट्वीट केलं या प्रश्नाच्या उत्तराला भाजपचे प्रवक्ते दीपक विजयवर्गीय यांनी बगल दिली. "कोणी आधी काय ट्वीट केलं हे महत्त्वाचं नाही. वाहतुकीच्या क्षेत्रात लूट कशी आली? जप्त झालेले हे पैसे कुठून आले हा महत्त्वाचा प्रश्न आहे."

या प्रकरणात अश्विन शर्मा यांचंही नाव आलं आहे. शर्मा यांच्या घरी भोपाळमध्ये प्राप्तिकर विभागाने छापा मारला. ते भाजपचे निकटवर्तीय आहे. भोपाळचे ज्येष्ठ पत्रकार डॉ. राकेश पाठक सांगतात की, अश्विन शर्मा यांच्यानंतर भाजप बॅकफूटवर गेली आहे.

पाठक सांगतात,...


प्रार्थनास्थळं आता खुली करण्यात येणार आहेत.

मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे यांनी नुकतीच याबाबतची घोषणा केली होती. त्यानुसार काही मदिरांमध्ये ऑनलाईन दर्शनाची सुविधासुद्धा करण्यात आली आहे.

भाजप, मनसे, एमआयएम, वंचित बहुजन आघाडी यांसारखे पक्ष गेल्या काही महिन्यांपासून सातत्यानं मंदिरं आणि इतर धार्मिक स्थळं उघडण्यासाठी आंदोलनं करत होते. काही मंदिरांच्या प्रशासनांनी सरकारला आवाहनं केली, तर काहींनी विरोधी पक्षांच्या नेत्यांच्या भेटीगाठीही घेतल्या होत्या.

कोरोनाच्या पार्श्वभूमीवर भक्तांची सुरक्षा, आरोग्य  यामुळे प्रार्थनास्थळं अनलॉक प्रक्रिया सुरू झाली तरी बंद ठेवण्यात आली होती. मात्र यामुळे प्रार्थनास्थळांवर अवलंबून रोजगार असलेल्या माणसांचं नुकसान होत असल्याचा मुद्दा विरोधकांनी मांडला होता.

यासंदर्भात नागरिकांना केलेल्या आवाहनात मुख्यमंत्री म्हणतात की, "दिवाळीचे मंगल पर्व सुरू झाले आहे. प्रथेप्रमाणे अभ्यंगस्नान आणि नरकासुर वधही झाला. नरकासुररूपी चिराटी फोडली असली तरी वर्षभर कोरोनारूपी नरकासुराने घातलेला धुमाकूळ विसरता येणार नाही.

हा राक्षसही हळूहळू थंड पडत असला तरी बेसावध राहून चालणार नाही.... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

राज्यातील जनतेने या काळात शिस्तीचे पालन केले. त्यामुळेच इतर राज्यांच्या तुलनेत महाराष्ट्राची स्थिती हाताबाहेर गेली नाही. महाराष्ट्रावर साधू-संतांची, देव -देवतांची नेहमीच कृपा राहिली आहे. तरीही शिस्त, सावधगिरी म्हणून होळी, गणेशोत्सव, नवरात्र, पंढरीची वारीही झाली नाही. इतकेच नाही तर इतर धर्मीयांनीही ईद, माऊंट मेरीसारख्या जत्रांसंदर्भात शिस्त पाळलीच".

हा फक्त सरकारी आदेश नसून 'श्रींची इच्छा

मुख्यमंत्री पुढे म्हणाले, "या काळात सर्वच प्रार्थनास्थळे बंदी असली तरी डॉक्टर्स, परिचारिका, वॉर्ड बॉयच्या रूपाने 'देव' पांढऱ्या कपड्यांत भक्तांची काळजी वाहत होता. देव आपल्यातच होते, पण आता उद्याच्या पाडव्याच्या मुहूर्तावर मंदिरांसह सर्व प्रार्थनास्थळे उघडण्याचा निर्णय सरकारने घेतला आहे. मात्र नियम, शिस्तीचे काटेकोर पालन सगळ्यांना करावेच लागेल. मुख्य म्हणजे प्रत्यक्ष प्रार्थनागृहांतील गर्दी टाळा व स्वतःबरोबर इतरांचे रक्षण करा.

मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे

"हा फक्त सरकारी आदेश नसून 'श्रीं ची इच्छा समजा! मंदिरात चपला बाहेर काढून प्रवेश करायचा असतो, पण तोंडावरील मास्क मात्र सक्तीचा आहे हे विसरू नका. मंदिरे उघडतील, इतर प्रार्थनास्थळे उघडतील. आपण शिस्त पाळली तरच देवांचे आशीर्वाद आपल्याला व महाराष्ट्राला मिळतील!

सरकारने दिलेल्या सूचना-

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)


प्रिन्स अँड्र्यू

या सगळ्याची सुरुवात झाली ती ड्युक ऑफ यॉर्क असणाऱ्या प्रिन्स अँड्र्यूंची अमेरिकेच्या एका वादग्रस्त व्यक्तिमत्वाशी मैत्री असल्यामुळे.

अमेरिकेत फायनान्स क्षेत्रात कार्यरत असणाऱ्या जेफ्री एपस्टाईनशी प्रिन्स अँड्र्यू यांची मैत्री होती. जेफ्री एपस्टाईनला अल्पवयीन मुलीसोबत सेक्स केल्यामुळे 2009 साली सेक्स ऑफेंडर म्हणून घोषित केलं होतं.

इतकंच नाही, 2005 साली अमेरिकेतल्या फ्लोरिडा राज्यातल्या 14 वर्षीय मुलीचा विनयभंग केला म्हणून पोलिसांनी त्यांच्या घरांवर छापे मारले होते. तेव्हा अल्पवयीन मुलींचे अनेक फोटो त्यांच्या घरांमध्ये सापडले होते.

पाम बीच पोलीसांच्या प्रमुख मिशेल रायटर यांनी त्यावेळी मीडियाला सांगितलं होतं की हे फक्त आरोप नाहीयेत. जवळपास 50 अल्पवयीन मुलींनी आपला विनयभंग एपस्टाईन यांनी केल्याचं आम्हाला सांगितलं आहे.

न्युयॉर्क मॅगझिनमध्ये 2007 साली लेख लिहिणाऱ्या मायकल वुल्फ यांनी एकदा सांगितलं होतं की मी त्यांची मुलाखत घेतली होती तेव्हा ते म्हणाले, "आता मला आवडतात अल्पवयीन मुली. काय करू?"

याच एपस्टाईन यांनी 10 ऑगस्ट 2019ला आपल्या जेलमधल्या कोठडीत आत्महत्या केली.... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

2019 साली त्यांच्यावर अल्पवयीन मुलींचं शोषण करणारं सेक्स रॅकेट चालवल्याबद्दल खटला दाखल करण्यात आला होता. त्यासाठी त्यांना अटकही करण्यात आली होती.

66-वर्षीय जेफ्री यांचे अमेरिकचे सध्याचे राष्ट्राध्यक्ष डोनल्ड ट्रंप आणि माजी राष्ट्राध्यक्ष बिल क्लिंटन यांच्याशीही संबंध होते.

याच जेफ्री एपस्टाईनशी प्रिन्स अँड्र्यू यांची मैत्री होती आणि त्यांचे एकमेकांसोबतचे फोटो समोर आले आहेत.

2010 साली न्युयॉर्कच्या सेंट्रल पार्कमध्ये हे फोटो काढले आहेत. या फोटोंनी वादाला सुरुवात झाली. एका सेक्स ऑफेंडर आणि अल्पवयीन मुलींचं शोषण करण्याचा व्यक्तीबरोबर प्रिन्स अँड्र्यू मैत्री करूच कशी शकतात असा प्रश्न माध्यमांनी आणि लोकांनी विचारला.

जेफ्री एपस्टाईन आणि प्रिन्स अँड्र्यूंच्या या फोटोवरून वाद निर्माण झाला.

हे कमी की काय म्हणून एपस्टाईन यांच्यावर लैंगिक शोषणाचा आरोप करणाऱ्या पूर्वाश्रमीच्या व्हर्जिनिया रॉबर्ट्स आणि आताच्या व्हर्जिनिया जुफ्रे या महिलेने आरोप केलाय की 17 वर्षांची असताना त्यांना प्रिन्स अँड्र्यूसोबत सेक्स करायला भाग पाडलं गेलं.

यासंबंधी स्पष्टीकरण देण्यासाठी प्रिन्स अँड्र्यूंनी बीबीसीच्या न्यूजनाईट या कार्यक्रमात मुलाखात दिली. या मुलाखतीनंतर वाद शमण्यापेक्षा वातावरण अधिकच पेटलं.

व्हर्जिनियासोबत आपण कोणत्याही प्रकारचे शारिरीक संबंध प्रस्थापित केले नसल्याचा प्रिन्स अँड्र्यूंनी वारंवार पुनरुच्चार केला आहे. त्यांच्यासोबत आपला कोणताही फोटो लंडनमध्ये काढला गेल्या असल्याचं आपल्याला आठवत नाही असंही त्यांनी सांगितलं.

हा फोटो माध्यमांनी प्रसिद्ध केला आहे आणि या फोटोत प्रिन्स अँड्र्यू व्हर्जिनियांच्या कमरेत हात घालून उभे असल्याचं दिसत आहे.

हा फोटो खोटा असल्याचं प्रिन्स अँड्र्यूंचं म्हणणं आहे. "मी लंडनमध्ये असताना नेहमीच सुट आणि टाय घालतो. असे कपडे मी फक्त प्रवास करताना घालतो," असं स्पष्टीकरण त्यांनी दिलं.

व्हर्जिनिया रॉबर्ट्स आणि प्रिन्स अँड्र्यू यांचा कथित फोटो

मात्र ब्रिटनमधल्या माध्यमांनी प्रिन्स अँड्र्यू लंडनमध्येही जीन्स घालून फिरत असल्याचे फोटो प्रसिद्ध केले आहेत.

जेफ्री एपस्टाईन यांच्याशी असणाऱ्या मैत्रीचं समर्थन

प्रिन्स अँड्र्यूंनी एपस्टाईन यांच्याशी असणाऱ्या मैत्रीचं नेहमीच समर्थन केलं आहे. पण बीबीसीला दिलेल्या मुलाखतीही त्यांनी एपस्टाईन यांच्याशी मैत्री होती या गोष्टीचा खेद नाही असं म्हटलं....


प्रिन्स फिलीप

जगभरातील नेत्यांनी प्रिन्स फिलीप यांना श्रद्धांजली वाहिली असून राजघराण्याचं सांत्वन केलं आहे.

पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनीही प्रिन्स फिलीप यांना श्रद्धांजली वाहिली. प्रिन्स फिलीप यांच्या निधनामुळे रॉयल कुटुंबाला तसंच ब्रिटिश नागरिकांना झालेल्या दुःखात मी सहभागी आहे.

"प्रिन्स फिलीप यांची संपूर्ण कारकीर्द अतिशय लक्षवेधी होती. अनेक सामाजिक बदलांमध्ये प्रिन्स फिलीप यांचा पुढाकार होता. त्यांच्या मृतात्म्यास शांती लाभो," असं मोदी ट्विट करून म्हणाले.

इंग्लंडची राणी एलिझाबेथ (दुसऱ्या) यांच्या कित्येक परदेश दौऱ्यांमध्ये प्रिन्स फिलीप यांनी सहभाग नोंदवला होता.

प्रिन्स फिलीप यांना श्रद्धांजली वाहताना ऑस्ट्रेलियाचे पंतप्रधान स्कॉट मॉरिसन म्हणाले, "त्यांनी एका संपूर्ण पिढीला आपलंसं केलं होतं. हे पुन्हा पाहायला मिळणार नाही.

ऑस्ट्रेलियाच्या माजी पंतप्रधान ज्युलिया गिलार्ड यांनीही रॉयल कुटुंबाचं सांत्वन केलं. प्रिन्स फिलीप यांना आदरांजली वाहताना त्या म्हणाल्या, "प्रिन्स फिलीप हे अत्यंत कर्तव्यशील होते. तसंच त्यांचं व्यक्तीमत्त्व अतिशय आनंदी असं होतं."

बेल्जियमच्या किंग फिलीप य... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ांनी इंग्लंडची राणी एलिझाबेथ (दुसऱ्या) यांना एक खासगी संदेश पाठवला. जेव्हा शक्य होईल, तेव्हा राणी एलिझाबेथ यांच्याशी प्रत्यक्ष बोलण्याची इच्छा त्यांनी व्यक्त केली आहे.

माल्टाचे पंतप्रधान रॉबर्ट अबेला यांनीही प्रिन्स फिलीप यांच्या निधनावर प्रतिक्रिया दिली.

"प्रिन्स फिलीप यांच्या निधनामुळे मला अतीव दुःख झालं आहे. ते माल्टामध्ये नेहमी यायचे. त्यांच्यासाठी माल्टा हे घराप्रमाणेच होतं. देशातील नागरिकांना त्यांची आठवण सतत येत राहील," असं रॉबर्ट अबेला म्हणाले.

त्याचप्रमाणे लिथुनियाचे राष्ट्राध्यक्ष गिटानास नौसेडा यांनीही राणी एलिझाबेथ (दुसऱ्या) यांचं सांत्वन केलं आहे. या दुखःद प्रसंगी आमच्या भावना आणि प्रार्थना तुमच्यासोबत तसंच युकेच्या नागरिकांसोबत आहेत, असं नौसेडा म्हणाले आहेत.


प्रियंका गांधी यांचा सक्रिय राजकारणात प्रवेश

2019 लोकसभा निवडणुकीआधी काँग्रेसनं सगळ्यांत मोठा राजकीय मास्टरस्ट्रोक लगावला आहे. काँग्रेसने प्रियंका गांधी यांना पूर्व उत्तर प्रदेशच्या प्रभारी म्हणून नियुक्त केलं आहे.

राहुल गांधी सक्रिय राजकारणात आल्यानंतरही प्रियंका दररोजच्या घडामोडींपासून दूर होत्या. त्यांनी कायमच स्वत:ला राहुल यांचा मतदारसंघ असलेला अमेठी आणि सोनियांचा मतदारसंघ असलेल्या रायबरेलीपुरतच मर्यादित ठेवलं होतं.

पण आता किमान उत्तर प्रदेशात तरी प्रियंका गांधी विरुद्ध नरेंद्र मोदी आणि अमित शाह असा सामना निवडणुकीत पाहायला मिळणार आहे. याविषयी संपूर्ण बातमी इथं वाचा.

प्रियंका गांधींना 'भय्याजी' का म्हणतात?

आतार्यंतचा प्रियकां गांधी यांचा जीवन प्रवास कसा राहिला? प्रियंका यांची हेअरस्टाईल, कपड्यांची निवड आणि बोलताना त्यांच्यात इंदिरा गांधीची छाप. तसंच अमेठी आणि रायबरेलीतली माणसं प्रियंका यांना राहुलप्रमाणं भय्या म्हणून हाक का मारायचे? उत्तर प्रदेशातल्या सामान्य जनतेला प्रियंका गांधी कोणत्या कारणांमुळं आवडतात? याविषयी आणखी वाचण्यासाठी इथं क्लिक करा.

कन्हय्या कुमारनं इस्लाम धर्म... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

स्वीकारला होता का?

आपण मुस्लीम असल्याचा स्वीकार JNU विद्यार्थी संघटनेचा माजी अध्यक्ष कन्हय्या कुमारनं केल्याचा एक व्हीडिओ उजव्या विचारसरणीच्या फेसबुक पेजवर फिरत आहे. पण हे कितपत खरं आहे?

प्रत्यक्षात त्यांनी काय म्हटलं होतं? याबद्दल बीबीसी फॅक्ट चेक टीमनं सविस्तर बातमी केली आहे.

बाळासाहेब ठाकरेंचा 'सामना' जेव्हा ठाकरेंचा नव्हता, तेव्हाची गोष्ट..

शिवसेनेचं मुखपत्र असलेलं 'सामना' हे देशातलं एकमेव असं दैनिक आहे जे कायम बातम्यांमध्येही असतं. म्हणजे देशभरातील माध्यमंसुद्धा सामना काय छापतं यावर लक्ष ठेवून असतात. सामनात छापलेली बातमी किंवा अग्रलेख इतरांसाठी 'बातमी'चा विषय असतो.

पण सामनाची सुरुवात कशी झाली? बाळ ठाकरे यांच्याधी सामना कोण चालवत होतं? याविषयी इथं सविस्तर वाचा.

झिम्बाब्वे : इंधन दरवाढीविरोधात आंदोलनाला हिंसक वळण

झिम्बाब्वेमध्ये इंधन दरवाढीविरोधात आंदोलन सुरू आहे. त्या आंदोलनासाठी सरकारने नियुक्त केलेल्या मानवी हक्क गटानं लष्कराकडून आंदोलकांवर अनन्वित अत्याचार केल्याचा आरोप करण्यात आला आहे.

निदर्शनं थांबवण्यासाठी लष्करातर्फे बळाचा वापर होत असल्याचा आरोप झिम्बाब्वे मानवी हक्क आयोगाने केला आहे.

वाचा झिम्बाब्वेहून बीबीसी प्रतिनिधी अँड्रू हार्डिंग यांचा खास रिपोर्ट

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)


फडणवीस यांनी यासंदर्भात मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे यांना पत्र लिहिलं आहे.

30 जानेवारी 2021 रोजी पुण्यात एल्गार परिषदेचं आयोजन करण्यात आलं होतं. "आता मुस्लिमांना मारण्यासाठी काही कारण नको, मुस्लीम आहात हे कारण पुरेसे आहे", असं वक्तव्य विद्यार्थी नेता म्हणून चर्चेत असलेल्या शरजील उस्मानी यानं केलं होतं.

शरजील याच्या या विधानाबद्दल  देवेंद्र फडणवीस यांनी आपल्या पत्रात म्हटलं आहे की, अलीगढ मुस्लिम विद्यापीठातील माजी विद्यार्थी असलेल्या शरजील उस्मानी याने अतिशय गंभीर, धार्मिक तेढ वाढविणारे, आक्षेपार्ह आणि समस्त हिंदू समाजाचा अपमान करणारी विधाने केली आहेत.

देवेंद्र फडणवीस यांनी आपल्या पत्रात शरजील उस्मानी यांची विधानं शब्दशः नमूद केली आहेत.

'एक युवक राज्यात येतो, छातीठोकपणे हिंदुत्त्वावर शिंतोडे उडवितो आणि डोक्यावर मिरे वाटून निघून जातो आणि त्यावर काहीही कारवाई होत नाही, हा प्रकार अतिशय आश्चर्यजनक आहे,' असं फडणवीस यांनी म्हटलं आहे.

शरजील उस्मानी

उद्धव ठाकरे यांना लिहिलेल्या पत्रात देवेंद्र फडणवीस यांनी पुढं लिहिलं आहे, की हा प्रकार समस्त राज्याच्या चिंता वाढविणारा आणि सर्वांच्या माना श... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

रमेने खाली घालायला लावणारा आहे. मला आशा आहे की, हे पत्र मिळताच त्याच्यावर गुन्हा दाखल करून अशा विधानांचे परिणाम काय असतात यासंदर्भात कायदेशीर कारवाई करून त्याला अद्दल घडवाल.

एल्गार परिषदेच्या माध्यमातून आधी काय झाले, याची जाणीव असताना, अशा आयोजनांना पुन्हा परवानगी देणे किती चूक होते हेच शरजीलच्या विधानांतून दिसून येत असल्याचंही फडणवीस यांनी आपल्या पत्रात म्हटलं आहे.

'एखाद्या आयोजनाला परवानगी दिली म्हणजे त्यात झालेले सारे प्रकार सुद्धा खपवून घ्यायचे, ही भूमिका योग्य नाही. हिंदवी स्वराज्याचे संस्थापक छत्रपती शिवरायांच्या महाराष्ट्रात कुणीही यावे आणि अशी विधाने करून वातावरण खराब करावे, हे आम्हाला मान्य नाही. ते आपल्यालाही मान्य नसेल, अशी अपेक्षा आम्ही महाराष्ट्रातील जनता आणि समस्त हिंदू समाज करतोय,' असं फडणवीसांनी आपल्या पत्रात म्हटलं आहे.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)


फडणवीस यांनी रविवारी सायंकाळी राज्याला उद्देशून केलेल्या विशेष भाषणात मराठा आरक्षणाबाबत सरकारची भूमिका मांडली.

त्यांच्या भाषणातले महत्त्वाचे 10 मुद्दे पुढीलप्रमाणे :

1. मराठा आरक्षणाचा निर्णय सर्वोच्च न्यायालयात टिकण्यासाठी त्यावरच्या सर्वंकष अहवालाची गरज आहे. हा अहवाल तयार करण्यासाठी राज्य मागास वर्ग आयोगाची स्थापना केली. हा अहवाल लवकरात लवकर द्यावा, अशी विनंती राज्य मागास वर्ग आयोगाला आम्ही केली आहे. नुकतंच, उच्च न्यायालयानं या आयोगाचा अहवाल कधीपर्यंत येईल याचा कालबद्ध कार्यक्रम द्यावा, असे आदेश दिले आहेत. 7 ऑगस्टपर्यंत हा कालबद्ध कार्यक्रम कधी देणार या संदर्भातलं आपलं मत राज्य मागास वर्ग आयोग उच्च न्यायालयात मांडणार आहे.

2. मराठा आरक्षणाची सर्व वैधानिक प्रक्रिया येत्या नोव्हेंबरपर्यंत राज्य सरकार कोणत्याही स्थितीत पूर्ण करणार आहे. अहवाल लवकर प्राप्त झाल्यास महिनाभरात ही वैधानिक प्रक्रिया पूर्ण केली जाईल.

3. नोकऱ्यांच्या मेगाभरतीबद्दल गैरसमज निर्माण झाले आहेत. मेगाभरतीमध्ये मराठा समाजावार अन्याय होणार नाही. SC आणि OBC यांच्यावर अन्याय होऊ न देता मराठा समाजाला न्याय मिळेल. याबाबत... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

सरकार उचित कारवाई करत आहे. त्यामुळे मेगाभरतीची प्रक्रिया आरक्षणाचा निर्णय होईपर्यंत स्थगित करण्यात आली आहे.

4. धनगर समाजाच्या आरक्षणाचा प्रश्न महत्त्वाचा आहे. टाटा इन्स्टिट्यूट ऑफ सोशल सायन्सेसला (TISS) यासाठी काम देण्यात आलं असून ही संस्था हा सर्व्हे करत आहेत. हा सर्व्हे ऑगस्टमध्ये पूर्ण होईल आणि त्यानंतर या प्रश्नावरही वैधानिक कार्यवाही पूर्ण होईल.

5. देशात सगळ्यांत जास्त रोजगाराच्या संधी गेल्या वर्षी तयार झाल्याचे EPFO चा केंद्राचा अहवाल सांगतो. गेल्या एका वर्षांत 8 लाख रोजगार निर्माण झाले. कारण, मोठ्या संख्येनं गुंतवणुकदार राज्यांत आले. महाराष्ट्र हे शांत आणि पुरोगामी राज्य आहे. पण देशाला राज्यातील सध्या ज्या हिंसक घटना पाहायला मिळत आहेत, त्यामुळे नव्याने उदयोजक महाराष्ट्रात येतील का हा प्रश्न उपस्थित झाला आहे.

6. चाकण आणि औरंगाबाद यांसारख्या औद्योगिक क्षेत्रात हिंसाचाराचे प्रकार घडल्यानंतर या भागात गुंतवणुकदार येतील का? मुठभर लोकांमुळे महाराष्ट्र बदनाम झाला आहे. आंदोलकांना हिंसा नकोय, पण निवडक लोक ही हिंसा करत आहेत. महाराष्ट्रातलं सध्याचं हे चित्र बदलण्याची गरज आहे.

7. तरुणांच्या सध्या होणाऱ्या आत्महत्या आमच्यासाठी सर्वाधिक वेदनादायी आहेत. तरुणांनो आत्महत्या करू नका, जाळपोळ करू नका. राज्य सरकार सहकार्य करत नसेल तर सरकारशी संघर्ष करा. पण, हे सरकार मदत करत असताना अशी भूमिका घेणं योग्य नाही.

8. सरकारशी चर्चा न करण्याची काहींनी भूमिका घेतली आहे. पण, सरकारशी चर्चा आवश्यक आहे. सरकारकडे आपले प्रश्न मांडले नाहीत तर, तुमच्या भावना आमच्यापर्यंत पोहोचणार नाहीत. त्यामुळे आम्हाला तुमच्या सल्ल्याची गरज असून तुमची मतं आमच्यासाठी महत्त्वाची आहेत.

9. महाराष्ट्राचं सध्याचं जे चित्र निर्माण झालं आहे ते आपण बदललं पाहिजे. हिंसा करणाऱ्या आणि सोशल मीडियावर चुकीच्या गोष्टींचा प्रसार करणाऱ्या मुठभरांमुळे सामाजाचे नेते दूर चालले आहेत. त्यांनी असं न करता समाजाचां नेतृत्व केलं पाहिजे.

10. माझ्या बोलण्याचा विपर्यास न करता एकत्र येण्याची वेळ आहे. विरोधकांनी आणि सर्व राजकीय पक्षांनी सरकारवर टीका न करता आमच्याशी थेट चर्चेला समोर यावं. आम्ही सगळ्यांशी या विषयी खुलेपणानं चर्चा करण्यास तयार आहोत.

दरम्यान मुख्यमंत्र्यांच्या या भाषणानंतर माजी मुख्यमंत्री आणि काँग्रेसचे प्रदेशाध्यक्ष अशोक चव्हाण यांनी ट्वीट करत मराठा आरक्षणाचं...


फर्नांडिस काही महिने अल्झायमरने आजारी होते. राज्यसभेमध्ये 2009 ते 2010 या काळात त्यांनी शेवटचं सदस्यत्व भूषवलं होतं.

अटलबिहारी वाजपेयी यांच्या NDA सरकारमध्ये ते संरक्षण मंत्री होते.

त्यांच्या नातेवाईक डोना फर्नांडिस यांनी त्यांच्या निधनाच्या बातमीला दुजोरा दिला. "त्यांना फ्लुचा त्रास होत होता. त्यांची प्रकृती सुधारणाही झाली होती. पण पहाटे त्यांनी अखेरचा श्वास घेतला."

कामगार नेता म्हणून त्यांच्या राजकीय कारकिर्दीची सुरुवात झाली. जॉर्ज फर्नांडिस यांचं वर्णन 'बंद सम्राट' असं लोकसत्ताचे पत्रकार अशोक पडबिद्री यांनी केलं होतं.

आणीबाणीच्या काळात जॉर्ज फर्नांडिस महत्त्वाचे नेते म्हणून पुढं आले होते. समजावादी विचारांचा नेता म्हणून त्यांची ओळख होती. आणीबाणीनंतर त्यांनी मी सतत विरोधात राहणार, अशी भूमिका मांडली होती. आणीबाणीच्या काळात बडोदा इथं एका स्फोटासंदर्भात त्यांच्यावर देशद्रोहाचा गुन्हा नोंद झाला होता.

जनता सरकारमध्ये उद्योगमंत्री म्हणून त्यांनी कोकाकोला आणि आयबीएम या कंपन्यांना बाहेरचा रस्ता दाखवला होता.

1994ला त्यांनी समता पक्षाची स्थापना केली होती. 1998मध्ये भाजपच्या नेतृत्वाख... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ालील NDA सरकारमध्ये ते सहभागी झाले होते. त्याकाळात त्यांची भूमिका संकटमोचक म्हणून त्यांची भूमिका राहिली होती. भाजपसोबत सत्तेत सहभागी झाल्यानंतर त्यांनी धर्मनिरपेक्षतेच्या तत्त्वांना त्यांनी तिलांजली दिली, अशी टीका ही त्यांच्यावर झाली होती. भारतात दोन प्रकारचे लोक आहेत, एक म्हणजे सर्वसामान्य आणि दुसरे म्हणजे धर्मनिरपेक्ष. मी सर्वसामान्य आहे, अशी प्रतिक्रिया त्यांनी दिली होती.

'लोकशाहीचा खंदा समर्थक'

जॉर्ज फर्नांडिस यांच्या निधनामुळे लोकशाहीचा खंदा समर्थक हरपला आहे, अशी प्रतिक्रिया राष्ट्रपती रामनाथ कोविंद यांनी दिली आहे.

कामगार नेता हरपला - नरेंद्र मोदी

पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी त्यांना श्रद्धांजली वाहिली. "जेव्हा आपण त्यांची आठवण काढतो तेव्हा तेव्हा आपल्याला कामगार नेत्याची आठवण येते. रेल्वे मंत्री आणि संरक्षण मंत्री म्हणून त्यांनी उत्तम काम केलं होत."

लोकशाहीसाठी समर्पित नेता - नितीन गडकरी

केंद्रीय वाहतूक मंत्री नितीन गडकरी यांनी जॉर्ज फर्नांडिस यांच्या निधनावर शोक व्यक्त केला. ते म्हणाले, " जॉर्ज फर्नांडिस यांनी आपलं जीवन देशासाठी, लोकशाहीसाठी समर्पित केलं होतं. समाजवादी आंदोलनातून त्यांचं नेतृत्व उभं राहिलं होतं. ते प्रखर राष्ट्रभक्तही होते. कामगारांच्या न्याय्य हक्कांसाठी त्यांनी संघर्ष केला. त्यांच्या जाण्यानं आपण एक मोठा नेता गमावला आहे. त्यांच्या जाण्याचं मलाही खूप दुःख आहे."

दूरदृष्टीचा नेता - देवेंद्र फडणवीस

फर्नांडिस यांच्या निधनाने दृष्टी असलेल्या आणि समर्पित जीवन जगणाऱ्या नेत्याला आपण मुकलो आहोत, अशी प्रतिक्रिया महाराष्ट्राचे मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी दिली आहे. कायमस्वरूपी लोकांच्या स्मृतीत राहतील, असे ते नेते आहेत, असं ते म्हणाले.

मुंबईतील कामगारांसाठी कष्ट - कपिल पाटील

आमदार कपिल पाटील म्हणाले, "जॉर्ज फर्नांडिस हे देशातील विशेषतः मुंबईतल्या कामगारांसाठी झिजले. त्यांच्या निधनानं समाजवादी चळवळीतला एक महत्त्वाचा नेता हरवला आहे. त्यांनी कामगारांसाठी केलेलं बहुतांश जणांना माहीत आहे. मात्र त्यांचं एक विशेष योगदान आहे. मुंबई महानगरपालिकेत मराठी भाषेतून कामकाज सुरू करण्याचं श्रेय जॉर्ज फर्नांडिस यांना जातं. फर्नांडिस यांचं सर्वांत मोठं वैशिष्ट्य म्हणजे त्यांचा कामगारांशी थेट संबंध होता. ते कधीच थेट व्यासपीठावरून बोलले नाहीत. कितीही मोठी सभा असो ते गर्दीतून कामगारांशी बोलत बोलत...


फर्स्ट डे, फर्स्ट शो पाहण्यासाठी त्या संध्याकाळी दिल्लीतल्या ग्रीन पार्कमधील उपहार चित्रपटगृहात तुडुंब गर्दी झाली होती. मात्र, त्या गर्दीतील अनेकांसाठी ती संध्याकाळ अखेरची ठरली. ही संध्याकाळ दिल्लीसह देशभरात कधीही न विसरता येण्यासारखी.

एखाद्या जखमेनं वर्षानुवर्षे भळभळत राहावं, तशा या दिवसाच्या क्रूर आठवणी दिल्लीकरांच्याही मनात आहेत.

सिनेमा सुरू होऊ अर्धा तास लोटला होता, तोच चित्रपटगृहाच्या ट्रान्सफॉर्मरमध्ये आगीची ठिणगी पडली.

काही वेळातच आग चित्रपटगृहाच्या मुख्य हॉलमध्ये पसरली. बघता बघता आगीच्या भडक्यानं अन् काळ्याकुट्ट धुरानं काळवंडलेलं घटनास्थळ मृतदेहांनी भरलं आणि आक्रोश-आसवांनी परिसर हुंदके देऊ लागला. त्या घटनेला 22 वर्षे उलटून गेली.

दिल्लीतल्या अनाज मंडीत लागलेल्या आगीनं 'उपहार' चित्रपटगृहात लागलेल्या आगीच्या नको वाटणाऱ्या आठवणी ताज्या केल्या. उपहार चित्रपटगृहाच्या आगीत 59 जणांचा होरपळून मृत्यू झाला होता, तर 103 जण जखमी झाले होते.

नेमकं काय घडलं होतं?

3 जून 1997 च्या संध्याकाळी उपहार चित्रपटगृहात संध्याकाली 3 ते 6 वाजताचा शो सुरू होता. सनी देओलच्या 'बॉर्डर' सिनेमाचा तो फर्... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

स्ट डे, फर्स्ट शो होता. त्यामुळं चित्रपटगृह हाऊसफुल्ल होतं.

लोक चित्रपट पाहताना कथेत गुंग झाले असताना, चित्रपटगृहाच्या ट्रान्सफॉर्मर कक्षात आगीची ठिणगी पडली. अत्यंत वेगानं आग भडकली आणि काही क्षणात आग चित्रपटगृहाच्या मुख्य हॉलपर्यंत पोहोचली.

चित्रपटगृहाच्या मुख्य हॉलपर्यंत, जिथं लोक 'बॉर्डर' पाहत होते तिथवर पोहोचल्यानंतर हाहा:कार माजला. आगीमुळं एकीकडे चटके, आगीच्या ज्वाळा आणि दुसरीकडे वाढत जाणारा धूर, यामुळे लोक गुदमरले.

चित्रपटगृहातील बाल्कनीत 52 अतिरिक्त सीट्स बसवण्यात आल्या होत्या. शिवाय, कुटुंबांसाठी खास बॉक्सही तयार करण्यात आले होते. यामुळे उजव्या बाजूकडील बाल्कनी बंद झाली होती.

जे लोक बाल्कनीत बसले होते, ते लॉबी एरियात येऊ शकले नाहीत. कारण गेटकीपरनं चित्रपट सुरू झाल्यानंतर मुख्य एक्झिट गेट लॉक केलं होतं. बाल्कनीतल्या काही जण आगीपासून बचावासाठी टॉयलेटमध्ये गेले असता, तिथेच गुदमरून त्यांचा जीव गेला.

या जीवघेण्या कोंडमाऱ्यात 59 लोकांनी अखेरचा श्वास घेतला आणि जवळपास 103 जण गंभीररित्या जखमी झाले. मृत्यूमुखी पडलेल्या 59 जणांमध्ये 23 लहान मुलांचा समावेश होता.

भारतातल्या सर्वात भीषण अग्निकांडांपैकी ही एक घटना मानली जाते.

पुढे काय झालं?

उपहार चित्रपटगृहाच्या आगीची चौकशी सुरू झाली. चित्रपटगृहात आगीबाबत कुठलीही खबरदारी घेतली गेली नव्हती, असं समोर आलं.

पुढे 22 जुलै 1997 रोजी पोलिसांनी चित्रपटगृहाचे मालक सुशील अन्सल आणि त्यांचा मुलगा प्रणव अन्सल यांना मुंबईतून अटक केली. दोनच दिवसांनी म्हणजे 24 जुलै रोजी दिल्ली पोलिसांनी हे प्रकरण सीबीआयकडे सुपूर्द केलं.

सीबीआयनं पुढे सुशील अन्सल, गोपाळ अन्सल यांच्यासह 16 जणांवर आरोपपत्र दाखल केलं आणि 10 मार्च 1999 पासून सेशन कोर्टात सुनावणी सुरू झाली.

27 फेब्रुवारी 2001 रोजी कोर्टानं हत्या, हलगर्जीपणा आणि इतर गुन्ह्यांमध्ये आरोप निश्चित केले. त्यानंतर साक्षीदारांचे जबाब घेण्यास सुरुवात झाली.

त्यानंतर 20 नोव्हेंबर 2007 रोजी सेशन कोर्टानं सुशील अन्सल, गोपाल अन्सल यांच्यासह 12 आरोपींना दोषी ठरवून, दोन वर्षांची शिक्षा सुनावली. मात्र, लगेच 4 जानेवारी 2008 रोजी अन्सल बंधूंसह इतर दोघांना जामीन मिळाला. मात्र, सप्टेंबर 2008 मध्ये अन्सल बंधूंचा जामीन रद्द करून त्यांना तिहार तुरूंगात पाठवलं.

2008 च्या डिसेंबर महिन्यात हायकोर्टानं अन्सल बंधूंची शिक्षा दोन वर्षांवरून एक...


फळांच्या या राजाला जगभरातून मागणी असते. आणि देशाविदेशात तर हापूस जणू काही पेटंट झाला आहे. म्हणूनच फळांच्या या राजाबद्दल ही चवदार माहिती जाणून घेणं महत्त्वाचं.

या आंब्याला हापूस का म्हणतात?

हापूसला अल्फान्सो असंही म्हटलं जातं, आणि या नामकरणात भारतातील पोर्तुगिजांचाही मोठा वाटा आहे.

पोर्तुगीज लष्करात अल्फान्सो डे अल्बकर्की नावाचे एक अधिकारी होते. पोर्तुगिजांचं इथे राज्य उभारण्यात त्यांची महत्त्वाची भूमिका होती.

जिओग्राफीकल इंडिकेशन जर्नलमध्ये दिलेल्या माहितीनुसार अल्बकर्की यांनी गोव्यात मोठी भटकंती केली होती. तिथल्या आंब्यांच्या विविध जातींवर त्यांनी प्रयोग करत आंब्याची ही नवी जात विकसित केली. त्यावरून या आंब्याला अल्फान्सो नाव मिळालं.

पण स्थानिक लोक या आंब्याला अफूस म्हणू लागले. आंब्याची ही जात महाराष्ट्रात लोकांपर्यंत पोहोचेस्तोवर लोकांच्या तोंडी याचा उच्चार हापूस असा झाला होता.

तिथून हा आंबा दक्षिण गुजरात आणि दक्षिण भारतात पोहोचला.

हापूस आंब्यांचा रंग तेजस्वी पिवळा असतो. मधुर गंध, गोड चव, दीर्घकाळ चांगल्या स्थितीत राहण्याची क्षमता आणि धागाविरहित रसरशीत मऊ गर, अशा गुणांसाठी ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

हा आंबा लोकप्रिय आहे.

आंब्याचं झाडं किती वर्ष फळं देतं?

आंब्याचं झाड चार-पाच वर्षांचं झालं की फळं लागू लागतात. सर्वसाधारपणे आंब्याचं झाड 50 वर्षांपर्यंत फळे देतो. गुजरातमधल्या नवसारी कृषी विद्यापीठाचे सहाय्यक प्रा. सतीश सिन्हा यांनी सांगितलं की जर आंब्याच्या झाडाची योग्य निगा राखली आणि आवश्यक खतं दिली तर हे झाड 100 वर्षांपर्यंतही फळं देतं.

"वलसाड इथले शेतकरी गौतम नायक यांच्या आंब्यांच्या बागेला आम्ही भेट दिली होती. त्यांच्या बागेतील एका झाडाचे वय 112 वर्षं इतकं आहे. या झाडाच्या खोडाचा घेर 8 फुटाचा इतका मोठा आहे. सर्वसाधारणपणे दरवर्षी झाडाच्या बुंध्याचा घेर 1.3 ते 3 सेंटिमीटरनी वाढतो. हा विचार केला तर हे झाड 100 वर्षांपेक्षा जुनं असल्याचं लक्षात येतं," ते सांगतात.

नवसारी कृषी विद्यापीठाचे सहाय्यक प्रा. डॉ. अविनाश पांडे म्हणाले, "गुजरातमधील हापूसची लागवड कमी होत आहे. पण महाराष्ट्रातील रत्नागिरीच्या हापूसची मागणी कायम आहे. गुजरातमध्ये सोनपरी आणि केसर आंब्यांच्या लागवडीकडे शेतकऱ्यांचा कल वाढतोय."

सोनपरी हा कलमी आंबा असून त्याची चव हापूससारखी असते, पण त्याचा आकार हापूसपेक्षा मोठा असतो.

महाराष्ट्रात आंबा लागवड कुठे होते?

महाराष्ट्र राज्य कृषी पणन मंडळाच्या रत्नागिरी येथील विभागीय कार्यालयाचे सहाय्यक सरव्यवस्थापक मिलिंद जोशी यांनी 'कृषी पणन मित्र' या नियतकालिकात 'आंबा निर्यात' हा लेख नुकताच लिहिला आहे.

यात त्यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, महाराष्ट्रातील आंब्यांच्या महत्त्वाच्या जातींमध्ये हापूस, पायरी, दशेरी, लंगडा, केसर, सुवर्णरेखा, नीलम, तोतापुरी, गोवा माणकूर, बेंगनपल्ली, हिमसागर, बनेशन, ओलूर यांचा समावेश आहे.

आंबा लागवडीत उत्तर प्रदेश, आंध्र प्रदेश, कर्नाटक, तेलंगणा, बिहार या राज्यांच्या नंतर महाराष्ट्राचा क्रमांक लागतो. पण देशातून होणाऱ्या एकूण आंबा निर्यातीत महाराष्ट्राचा वाटा 80% इतका आहे.

महाराष्ट्रात रत्नागिरी, सिंधुदुर्ग, रायगड, सातारा, सांगली, कोल्हापूर, लातूर, नाशिक, बीड, जालना, अहमदनगर, बुलढाणा आणि उस्मानाबादेत आंब्यांच्या बागा आहेत. कोकणात, विशेषतः रत्नागिरी आणि सिंधुदुर्ग जिल्ह्यांमध्ये आंब्याची मोठ्या प्रमाणात लागवड होते. इथलं जवळजवळ 1 लाख हेक्टर इतकं क्षेत्र हापूस आंब्याच्या लागवडीखाली आहे.

अॅग्री एक्सचेंजच्या 2010-11च्या अहवालानुसार भारतात 1,50,00,000 टन इतक्या आंब्याचे उत्पादन...


फाईल फोटो

जुफैरमध्ये दुकानात शिरून एका महिलेनं गणेशमूर्ती तोडल्याचं व्हीडिओत दिसत आहे. बहारीन मुस्लिमांचा देश असल्याचंही ही महिला म्हणतेय.

व्हीडिओ हाती आल्यानंतर मनामाच्या पोलिसांनी तातडीनं पावलं उचलत कायदेशीर कारवाई सुरू केली.

फाईल फोटो

बहारीनमधील पोलिसांनी ट्वीटद्वारे दिलेल्या माहितीनुसार, 54 वर्षीय महिलेविरोधात कारवाई केली असून, प्रकरण न्यायालयाकडे सोपवलं आहे.

बहारीनमधील वरिष्ठ अधिकाऱ्यांनी या घटनेचा निषेध नोंदवला आहे. तसंच, राजघराण्याचे सल्लागार खालिद बिन अहमद अल खलिफा यांनी ट्वीट करून म्हटलं की, "धार्मिक प्रतिकांची तोडफोड करणं हा बहारीनच्या संस्कृतीचा भाग नाही. हा गुन्हा असून, जे द्वेषाचं प्रतिनिधित्व करतील, त्यांचा आम्ही स्वीकार करणार नाही."

बहारीनमध्ये जवळपास 17 लाख लोक राहतात. यातील निम्म्याहून अधिक लोक बाहेरून आलेले आहेत. बहारीनमच्या गृहमंत्रालयानंही या घटनेबाबत ट्वीटद्वारे माहिती दिली आहे.

दुकानात तोडफोड करणे आणि विशिष्ट अनुयायांना दुखावल्याचा आरोप अटक केलेल्या महिलेवर ठेवण्यात आला आहे.

सोशल मीडियावरूनही या घटनेचा तीव्र शब्दात निषेध नोंदवण्यात आला आहे. बहारीनचे माजी ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

परराष्ट्र मंत्री आणि राजघराण्याचे सल्लागार राहिलेल्या शेख खालिद अल खलिफा यांनी म्हटलं, अशा घटनेचं कुणीच समर्थन करू शकत नाही.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)


फायझर आणि बायो N टेक यांनी ही लस विकसित केली असून 'हा विज्ञान आणि मानवतेसाठी महान दिवस' असल्याचं त्यांनी म्हटलं आहे.

या लसीची चाचणी सहा देशांतील 43,500 लोकांवर करण्यात आली आहे. या चाचणीमधून सुरक्षाविषयक कोणतेही प्रश्न निर्माण झाले नसल्याचं लस विकसित करणाऱ्या कंपनींनी म्हटलं आहे.

या लसीला तात्काळ मान्यता मिळावी यासाठी महिनाखेरीपर्यंत अर्ज करण्याचं कंपनीचं नियोजन आहे.

फायझर आणि बायोNटेक या कंपन्यांनी विकसित केलेल्या लशीचा दुसरा डोस घेतल्यानंतर सात दिवसांमध्ये 90% संरक्षण मिळाल्याचं आढळलं आहे. अमेरिका, जर्मनी, ब्राझील, अर्जेंटिना, दक्षिण आफ्रिका आणि तुर्की या 6 देशांतल्या 43,500 लोकांवर या लशीची चाचणी घेण्यात येतेय. या लोकांना 3 आठवड्यांच्या अंतराने या लशीचे 2 डोस देण्यात आले.९० टक्के यश तर मिळालंच, शिवाय कोणामध्येही लशीच्या सुरक्षिततेविषयीची कोणतीही काळजीची बाब आढळली नाही. फायजरचे अध्यक्ष डॉ. अल्बर्ट बोअर्ला यांनी म्हटलंय, "हे जागतिक आरोग्य संकट संपवण्यासाठी लोकांना एक अत्यंत गरजेचं संशोधन पुरवण्याच्या दृष्टीने आम्ही एक पाऊल पुढे टाकलंय."

सध्या डझनभराहून अधिक लशी चाचण्यांच्या वेग... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

वेगळ्या टप्प्यांमध्ये आहेत, पण स्पष्ट परिणाम दाखवणारी ही पहिली लस आहे.

RNA  लस काम कशी करते?

बायोNटेकची ही लस RNA प्रकारची लस आहे. यामध्ये कोरोना व्हायरसच्या जेनेटिक कोडचा एक असा भाग निवडतात ज्यावरून आपल्या पांढऱ्या पेशींना हे समजतं की कोणत्या प्रकारची रोग प्रतिकारशक्ती तयार करायची आहे. हा जिनेटिक कोड लशीच्या रूपाने आपल्या शरीरात सोडतात. मग प्रतिकारशक्ती विकसित होते. त्यामुळे नंतर खऱ्या कोरोनाने हल्ला केला तरी आपलं शरीर सज्ज असतं.

या वर्षाखेरीपर्यंत लशींचे 50 दशलक्ष डोस तयार करण्यात यश मिळेल असा फायझरला विश्वास आहे. 2021 पर्यंत 1.3 अब्ज लशींचे डोस तयार केले जातील, असाही फायझरचा अंदाज आहे.

अर्थात, यामध्ये काही आव्हानंही आहेत. कारण लस साठवून ठेवण्यासाठी अतिशीत म्हणजे उणे 80 अंश सेल्सियसपेक्षाही कमी तापमानाची आवश्यकता असते. या लशीमुळे निर्माण झालेली प्रतिकारशक्ती किती काळ टिकते हा पण प्रश्न आहे.

फायझरचे अध्यक्ष डॉ. अल्बर्ट बौरला यांनी म्हटलं की, हे जागतिक आरोग्य संकट संपवून जगभरातील लोकांना दिलासा देण्याच्या दृष्टिनं आम्ही एक महत्त्वाचं पाऊल टाकलं आहे."

बायोन्टेकच्या संस्थापकांपैकी एक असलेल्या प्राध्यापक उगुर साहिन यांनी चाचणीचं वर्णन 'मैलाचा दगड' म्हणून केलं.

युकेनं 30 दशलक्ष डोस आधीच मागवले आहेत. या लशीला अमेरिकेत मान्यता मिळाली तरी भारतामध्ये मान्यता मिळण्यासाठी त्यांना स्वतंत्र प्रक्रिया करावी लागेल. शिवाय या लसीच्या निर्मिती वा वितरणासाठी अजून भारतातल्या कोणत्याही कंपनीशी करार करण्यात आलेला नाही.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)


फिडेल कॅस्ट्रो यांचे पुत्र फिडेल एंजल कॅस्ट्रो डियाज-बालार्ट 68 वर्षांचे होते.

फिडेल एंजल कॅस्ट्रो डियाज-बालार्ट 68 वर्षांचे होते. गेल्या काही दिवसांपासून ते नैराश्यावर (डिप्रेशन) उपचार घेत होते.

डियाज-बालार्ट फिडेल कॅस्ट्रोंचे सर्वांत पहिले पुत्र होते. ते 'फिडेलितो' अर्थात 'छोटा फिडेल' या टोपणनावानेही ओळखले जायचे.

फिडेल कॅस्ट्रो यांचं पहिलं लग्न मिर्ता डियाज-बालार्ट यांच्यासोबत झालं होतं, आणि कॅस्ट्रो आणि बालार्ट यांचा एकुलता एक मुलगा म्हणजे 'फिदेलेटो'.

देशाच्या राजकारणावर त्यांचे वडील फिडेल कॅस्ट्रो यांचा प्रभाव असूनही डियाज-बालार्ट राजकीय पदांपासून दूर राहिले.

व्यवसायाने ते एक अणुशास्त्रज्ञ होते आणि क्युबाच्या अॅकेडमी ऑफ सायन्सचे उपाध्यक्षही होते.

USSRचं विघटन होण्यापूर्वी त्यांनी तिथल्या सुपिरिअर इंस्टिट्यूट ऑफ न्युक्लियर सायन्स अॅंड टेक्नॉलॉजीमधून अण्वस्त्र निर्मितीचं शिक्षण घेतलं होतं.

डियाज बालार्ट (फिदेलेटो) यांचा विवाह मारिया व्हिक्टोरिया बारेरो यांच्यासोबत झाला होता.

त्यांच्यावर हवानामध्ये अंतिम संस्कार करण्यात येणार असल्याचं कळलं आहे, मात्र त्याची वेळ कुटुंबाने ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

अजून ठरली नाही आहे.

फिडेल कॅस्ट्रो यांचं नोव्हेंबर 2016मध्ये निधन झालं.

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)


फेसबुक आणि डेटा अॅनालिटिक्समध्ये कार्यरत असलेली केंब्रिज अॅनालिटिका संस्था या दोन मोठ्या कंपन्या लोकांच्या खासगी माहितीचं विश्लेषण करणं आणि त्याचा वापर करण्यासंदर्भातील वादच्या केंद्रस्थानी आहेत.

2016च्या अमेरिकेच्या राष्ट्रध्यक्षपदाच्या निवडणुकीत आणि युके ब्रेक्झिटसंदर्भातल्या सार्वमतदानादरम्यान मतदारांवर प्रभाव टाकण्यासाठी या माहितीचा गैरवापर झाला का? याविषयीचा हा वाद आहे.

या निवडणुकांबरोबर भारतातही असा माहितीचा गैरवापर झालाय किंवा होऊ शकतो का याविषयी चर्चा सुरू आहे.

माहितीचा गैरवापर झाल्याचा किंवा कुठलीही चुकीची गोष्ट केल्याचा केंब्रिज अॅनालिटिक्स आणि फेसबुक या दोन्ही कंपन्या नाकारत आहेत. पण आतापर्यंत उघड झालेल्या या प्रकरणात नेमकं काय काय घडलंय?

केंब्रिज अॅनालिटिकावर हेराफेरीचा आरोप

'चॅनल 4' या न्यूज चॅनलने गुप्तपणे त्यांच्या पत्रकाराला म्हणजे अंडर कव्हर पत्रकाराला केंब्रिज अॅनालिटिका या डेटा अॅनालिटिक्स कंपनीच्या प्रतिनिधींशी बोलणी करण्यासाठी पाठवलं होतं.

अध्यक्षपदाच्या निवडणुकीत विजय मिळवण्यासाठी डोनल्ड ट्रंप यांना मदत केल्याचं श्रेय या कंपनीला दिलं जातं.

'चॅनल 4' या न... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

्यूज चॅनलने केलेल्या स्टिंग ऑपरेशनमधील दृष्य.

संबधित पत्रकाराने स्वतःला श्रीलंकेतील बिझनेसमॅन असल्याचं भासवत श्रीलंकेतील स्थानिक निवडणुकीवर प्रभाव टाकण्याची इच्छा व्यक्त केली.

केंब्रिज अॅनालिटिकाचे बॉस अलेक्झांडर निक्स हे विविध उदाहरणं देत असल्याचं चित्रित करण्यात आलं. त्यांची कंपनी कशा पद्धतीनं विविध बदनामीकारक मोहिमांची व्यवस्था करून विरोधकांची प्रतिमा डागाळू शकते याबद्दल ते सांगत आहेत. जसं की, एखाद्या वेश्या प्रकरणात अडकवणं, नाट्यमय स्थिती निर्माण करणं किंवा कॅमेऱ्यावर लाच घेताना पकडणं यांचाही यात समावेश असल्याचं ते सांगत आहेत.

दरम्यान कंपनीने हे सगळे दावे फेटाळून लावले आहेत. "त्यांना ज्यापद्धतीचं संभाषण हवं होत, तशी काटछाट करीत त्यांनी स्क्रिप्ट तयार केली आहे." या संवादाची सुरुवात पत्रकरानेच केल्याचा दावाही करण्यात आला आहे.

"मी हे ठामपणे सांगतो की, केंब्रिज अॅनालिटिका लाच किंवा हनीट्रॅप सारख्या प्रकरणांमध्ये कुणाला अडकवत नाही. चुकीच्या गोष्टीला स्थान देत नाही. ते कोणत्याही उद्देशासाठी असत्य सामग्रीचाही वापर करीत नाही," असं निक्स यांनी सांगितलं.

यात फेसबुकचा काय हात?

तुमचं व्यक्तिमत्त्व कसं आहे ते जाणून घ्या अशी पर्सनॅलिटी टाईप जाणून घेण्यासाठी निमंत्रण देणारी एक क्विझ 2014मध्ये फेसबुकवर टाकण्यात आली होती.

केंब्रिज अॅनालिटिकाचे बॉस अलेक्झांडर निक्स यांनी सर्वं आरोप फेटाळून लावले आहेत.

ही क्विझ केंब्रिज विद्यापीठाचे अलेक्झांडर कोगन (विद्यापीठाचा केंब्रिज अॅनालिटिकाशी काही संबध नाही) यांनी विकसित केली होती.

त्या वेळी अॅप्स आणि गेम्सचा वापर सर्रासपणे होत असल्यानं केवळ या क्विझमध्ये सहभागी झालेल्या व्यक्तीची नव्हे तर त्यांच्या मित्रांचीही संपूर्ण माहिती मिळवण्यासाठी ही क्विझ डिझाइन करण्यात आली होती.

डेटा डेव्हलपर अशा पद्धतीनं माहिती मिळवू शकणार नाही याकरिता नंतरच्या काळात फेसबुकने बरेच बदल केले.

केंब्रिज अॅनालिटिकासोबत काम केलेले ख्रिस्तोफर विली यांनी आरोप केला की, क्विझमध्ये 2,70,000 लोकांनी सहभाग घेतल्यानं जवळपास 5 कोटी लोकांची विशेषतः अमेरिकेतील लोकांची माहिती त्यांच्या मित्रांच्या नेटवर्कमधून मिळवण्यात आली होती. तेही त्यांची संमती न घेता.

विली यांनी दावा केला की, ही माहिती केंब्रिज अॅनालिटिकाला विकण्यात आली. जी नंतर लोकांची मानसिकता बदलण्यासाठी आणि ट्रंप यांना पूरक अशी साम्रगी वितरित...


फेसबुक, ट्वीटर आणि व्हॉट्सअपवर हे फोटो हजारो वेळा शेयर केले जात आहेत.

श्रीलंकेतील रविवारी झालेल्या हल्ल्यात 350 पेक्षा जास्त जणांचा मृत्यू, तर 500हून अधिक जण जखमी झाले आहेत.

असं असलं तरी, व्हायरल फोटे हे जुने आहेत आणि त्यांच्या हल्ल्याशी काहीएक संबंध नाही.

व्हायरल  फोटो

श्रीलंकेतील ईस्टर बॉम्ब ब्लास्टमध्ये हे मृत्यू झाले आहेत, असा दावा या फोटोंच्या माध्यमातून करण्यात आला आहे.

"श्रीलंकेतील 8 साखळी बॉम्बस्फोटांमध्ये जीव गमावलेल्या व्यक्तींच्या कुटुंबीयांविषयी सांत्वना," असं कॅप्शन या फोटोंना देण्यात आलं आहे.

हे फोटो श्रीलंकेतील आहेत पण त्यांचा नुकताच झालेल्या हल्ल्याशी संबंध नाही.

गेट्टी इमेजेस वरून लक्षात येतं की, हे फोटो 16 जून 2006मध्ये श्रीलंकेत केबिटॉगॉल्लेवामध्ये झालेल्या बॉम्ब हल्ल्यातील आहेत.

माध्यमांनुसार, केबिटॉगॉल्लेवाच्या हल्ल्यात 61 जणांचा मृत्यू झाला होता. 15 जून 2016ला श्रीलंकेत एका बसमध्ये बॉम्बस्फोट झाला होता, ज्यात 64 जणांनी जीव गमावला होता. यात 15 लहान मुलांचा समावेश होता.

तरुण बळी

दुसरा फोटो सोशल मीडियावर व्हायरल होत आहे, ज्याचं कॅप्शन आहे..."श्रीलंकेत... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ईस्टर संडे हल्ल्यातील सर्वांत तरुण बळी." या फोटोत लहान मुलाच्या शेजारी एक माणूस रडताना दिसत आहे.

'Australian Coptic Heritage  and Community Services''  असं म्हणत हा फोटो फेसबुकवर 3 हजार वेळा शेयर करण्यात आला आहे.

'' Abbey Roads'' या नावाच्या ब्लॉग पोस्टवर एक फोटो 22 एप्रिल 2019ला 'Infant Martyr of Colombo या कॅप्शनसहित शेयर केला जात आहे.

बीबीसीच्या पडताळणीत लक्षात आलं की, हा व्हायरल फोटोचा श्रीलंकेत रविवारी झालेल्या हल्ल्याशी संबंध नाही.

गुगल रिव्हर्स इमेज सर्चनुसार, हेच फोटो सोशल मीडियावर काही दिवसांपूर्वी शेयर करण्यात आले होते. जवळपास वर्षभरापूर्वी 12 मे 2018ला.

Patta Wadan फेसबुक युझरनं हा फोटो शेयर केला होता. त्यांच्या फोटोचं कॅप्शन होतं, "हे दु:ख कसं काय सहन केलं जाऊ शकतं? जगातल्या कोणत्याच वडिलांच्या वाट्यासा हे दु:ख येऊ नये."

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)


फैदचा 2010 मधला फोटो

या गेस्ट रूममध्ये एक खतरनाक कैदी भेटीसाठी आलेल्या भावाशी बोलत आहे. पण पुढच्या काही क्षणांतच दोन सशस्त्र व्यक्ती आत येतात. ते या कैद्याचे साथीदार आहेत.

ते या कैद्याला ताब्यात घेतात आणि बाहेरील मोकळ्या जागेत उभ्या असलेल्या हेलिकॉप्टरमध्ये जाऊन बसतात. तुरुंगातल्या सुरक्षा रक्षकांना काही कळण्याच्या आत हेलिकॉप्टर हवेत भरारी घेतं.

नाही! हा हॉलीवुड किंवा बॉलीवुडच्या सिनेमातला सीन नाही.

हे असं खरोखर घडलं आहे, तेही चक्क फ्रान्समध्ये. विशेष म्हणजे या कैद्यानं तुरुंगातून पलायन करण्याची ही दुसरी वेळ आहे.

या कैद्याचे नाव रेदुअन फैद असं असून त्याचं वय 46 वर्षं आहे.

फैद कुप्रसिद्ध गुन्हेगार असून त्याला गुन्हेगारीची प्रेरणाच मुळी सिनेमातून मिळाली आहे. विशेष म्हणजे त्यानं गुन्हेगारीवर एक पुस्तकही लिहिलं आहे.

असं केलं पलायन!

रविवारी सकाळी हा प्रकार घडला. फैदला तुरुंगातून पळवून नेण्याचा कट अत्यंत सुनियोजितरीत्या रचण्यात आला होता, असं पोलिसांचं म्हणणं आहे.

फैदच्या 3 साथीदारांनी हेलिकॉप्टर चालकाचं अपहरण केलं आणि हे हेलिकॉप्टर या तुरुंग परिसरातल्या एका मोकळ्या जागी उतरवलं... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

.

एक साथीदार हेलिकॉप्टरजवळ थांबला. तर चेहऱ्यावर मास्क लावलेले दोन सशस्त्र साथीदार तुरुंगातल्या व्हिजीटर्स रूममध्ये घुसले.

त्यांच्याकडे रायफल्स आणि बाँब होते. इथंच फैद त्याच्या भावाशी बोलत उभा होता. फैदला घेऊन हे दोघे बाहेर आले. उड्डाणासाठी सज्ज असलेल्या हेलिकॉप्टरमधून ते फरार झाले. या घटनेत कुणीही जखमी झालेलं नाही.

तुरुंगातून पलायन करण्यासाठी वापरण्यात आलेलं हेलिकॉप्टर.

हे हेलिकॉप्टर नंतर गोनेस या परिसरात सापडलं. अपहरण केलेल्या या हेलिकॉप्टर चालकाला नंतर त्यांनी सोडून दिलं आहे. या चालकाला मानसिक धक्का बसल्यानं त्याला उपचारासाठी हॉस्पिटलमध्ये दाखल करण्यात आलं आहे. हेलिकॉप्टरमधून उतरल्यानंतर फैद कारमधून पसार झाला.

फैदला पकडण्यासाठी 3 हजार पोलीस तैनात करण्यात आले आहेत.

2010मध्ये दरोड्याचा एक अपयशी प्रयत्न झाला होता. यात एक पोलीस अधिकारी ठार झाला होता. या प्रकरणात फैदला 25 वर्षांची शिक्षा झाली होती.

2013मध्येही फैद तुरुंगातून फरार झाला होता. त्यावेळी त्यानं डायनामाईटचा उपयोग करून तुरुंगाचे दरवाजे तोडून आणि चार पोलीस कर्मचाऱ्यांचं अपहरण करून तुरुंगातून पलायन केलं होतं. पोलिसांनी नंतर त्याला 6 आठवड्यांत शोधून काढलं होतं.

सुनियोजित कट

फ्रान्सच्या कायदा मंत्री निकोल बेलूबेट यांनी तुरुंगाला भेट दिली. हा प्रकार अत्यंत धक्कादायक प्रकार आहे, असं त्या म्हणाल्या.

हेच ते तुरुंग.

फैदच्या साथीदारांनी ड्रोनच्या साहायानं काही आठवडे पाहणी करून मग हा प्रकार घडवून आणला. शिवाय फैदला पळवून नेणारे प्रशिक्षित असावेत, असंही त्या म्हणाल्या. तुरुंग परिसरातल्या ज्या भागात हेलिकॉप्टर उतरवण्यात आलं तिथं अॅंटी एअरक्राफ्ट नेट लावण्यात आलेलं नाही.

सिनेमांचा प्रभाव

हॉलीवुडच्या गुन्हेगारी सिनेमांचा फैदवर मोठा प्रभाव आहे. 1972ला जन्म झालेल्या फैदनं पॅरिसमध्ये 1990च्या आसपास खंडण्या आणि अपहरण करणारी टोळी उभारली होती.

अल पचिनोच्या स्कारफेस या सिनेमाचा आपल्यावर प्रभाव असल्याचं त्यानं स्वतःच सांगितलं आहे. या शिवाय अमेरिकेतले दिग्दर्शक मायकेल मान यांचा 'हिट' हा सिनेमा त्यांच्या आवडत्या सिनेमांपैकी एक आहे. बँकावर दरोडा टाकण्यापूर्वी त्यानं हिट हा सिनेमा डझनभर वेळा पाहिला होता.

पुस्तकही लिहिलं!

फैद यानं 2009मध्ये पुस्तकही लिहिलं आहे. पॅरिसमधल्या उपनगरांतली गुन्हेगारी आणि तो गुन्हेगारीमध्ये कसा आला, यावर हे पुस्तक लिहिलं आहे....


फ्रान्सचे राष्ट्राध्यक्ष इम्यॅनुअल मॅक्रॉन

पॅरिसमध्ये आयोजित या कार्यक्रमाला जगभरातून महत्त्वाचे नेते उपस्थित आहेत. उपस्थितांमध्ये अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रंप आणि रशियाचे राष्ट्राध्यक्ष व्लादिमीर पुतिन यांचाही समावेश आहे. तर भारताचं प्रतिनिधित्व उपराष्ट्रपती व्यंकय्या नायडू करत आहेत.

राष्ट्रवाद आणि देशभक्ती यांच्यात फरक करताना हा देशभक्तीचा विश्वासघात असल्याचं त्यांनी म्हटलं आहे.

'आपलं हित बघा, बाकीच्यांची पर्वा करू नका' ही जगाला नाकारण्याची भूमिका देशांच्या नैतिकतेवर प्रश्नचिन्ह निर्माण करणारी आहे, असं मॅक्रॉन म्हणाले.

20 मिनिटांच्या भाषणात मॅक्रॉन यांनी शांतता प्रस्थापित करण्यासाठी संघर्ष करायला हवा, असं आवाहन जागतिक नेत्यांना केलं. हिंसा किंवा वर्चस्ववादी वृत्ती या दोन्ही चुकांसाठी पुढच्या पिढ्या आपल्याला जबाबदार धरतील. त्यामुळे आपण सारासार विचार करून कृती करायला हवी असंही ते पुढे म्हणाले.

रविवारा दुपारी मॅक्रॉन तसंच जर्मन चॅन्सलर अँगेला मर्केल हे पॅरिस पीस फोरम या शांतता परिषदेला उपस्थित होते. त्यांच्या बरोबरीने पुतिन आणि टर्कीचे रीसेप तय्यप अर्दोगानही हजर होते.... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

युरोप आणि अन्य ठिकाणीही राष्ट्रवादाचे विचार जोर धरू लागले आहेत असं मर्केल यांनी सांगितलं.

मॅक्रॉन बोलताना

दरम्यान अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रंप हे शांतता परिषदेला उपस्थित नव्हते. अमेरिकेला परतण्यापूर्वी त्यांनी पॅरिसच्या पश्चिमेकडील सुरेसन्समधील एका दफनभूमीला भेट दिली. पहिल्या युद्धात जीव गमावलेल्या अमेरिकेच्या नागरिकांना त्यांनी आदरांजली वाहिली. खराब हवामानामुळे अन्य एका दफनभूमीला त्यांनी भेट रद्द केल्यानं वादाला तोंड फुटलं होतं.

1914 ते 1918 या कालावधीत झालेल्या पहिल्या महायुद्धात 9.7 दशलक्ष सैनिक आणि 10 दशलक्ष सामान्य नागरिक मारले गेले होते.

यानिमित्ताने जगभरात विविध ठिकाणी श्रद्धांजली कार्यक्रमांचं आयोजन करण्यात आलं आहे.

''या युद्धाशी भारताचा थेट संबंध नव्हता. मात्र भारतीय सैनिक शांतता प्रस्थापित करण्यासाठी जगभर लढले'', असं पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी ट्वीट केलं आहे.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)


फ्रान्समध्ये एका शिक्षकाच्या हत्येच्या विषयावर चर्चा सुरू असताना काही खासदारांनी मुद्दाम पंततप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या नावाच्या घोषणा दिल्याचं या वृत्तांमध्ये दाखवण्यात आलं.

मात्र, पाकिस्तानच्या संसदेत खरंच मोदींच्या नावाने घोषणा देण्यात आल्या का? काय आहे सत्य?

संसदेत काय घडलं?

सोमवारी पाकिस्तानात विरोधी पक्षनेते ख्वाजा आसिफ यांनी फ्रान्समध्ये मोहम्मद पैगंबर यांच्या वादग्रस्त व्यंगचित्राचा निषेध करण्याच्या प्रस्तावावर मतदानाची मागणी केली. इतरही काही सदस्य अशीच मागणी करत होते.

फ्रान्समध्ये हे व्यंगचित्र दाखवल्यामुळे व्यंगचित्र दाखवणाऱ्या शिक्षकाची हत्या करण्यात आली होती. हे व्यंगचित्र दाखवताना संबंधित शिक्षक अभिव्यक्ती स्वातंत्र्याविषयी शिकवत होते.

फ्रान्सचे अध्यक्ष इमॅन्युएल मॅक्रॉन यांनी या घटनेचा निषेध करताना केलेल्या वक्तव्यावर काही मुस्लीम राष्ट्रांनी नाराजी व्यक्त केली होती. पाकिस्तानचे पंतप्रधान इम्रान खान यांनीही त्यांच्या वक्तव्यावर टीका केली होती.

पाकिस्तानात सरकार आणि विरोधक दोघांनीही या विषयावर आपापले प्रस्ताव मांडले.

चर्चेवेळी जेव्हा पाकिस्तानचे परराष्ट्र मंत्... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

री शाह मेहमूद कुरैशी यांनी संसदेला संबोधित करायला सुरुवात केली त्यावेळी विरोधकांनी मतदानाची मागणी करत 'वोटिंग, वोटिंग' अशी घोषणाबाजी सुरू केली.

विरोधक सरकारच्या नाही तर त्यांच्या प्रस्तावावर मतदान घेण्याची मागणी करत होते.

भारतीय मीडिया चॅनल, डिजिटल प्लॅटफॉर्म आणि सोशल मीडियावर हाच दोन मिनिटांचा छोटासा व्हीडिओ दाखवण्यात आला. मात्र, व्हीडिओचा कुठलाही संदर्भ दिला नाही.

टाईम्स नाऊ, इंडिया टीव्ही, इकॉनॉमिक टाईम्स आणि सोशल मीडिया यूजर्सने पाकिस्तानच्या संसदेत पंतप्रधान इम्रान खान यांना कमी लेखण्यासाठी विरोधी पक्षातल्या नेत्यांनी मोदी मोदीच्या घोषणा दिल्या, असा चुकीचा दावा केला.

काही वेळाने इकॉनॉमिक टाईम्सने बातमी काढली. टाईम्स नाऊनेही ट्वीट डिलीट केलं. मात्र, त्यांची बातमी त्यांच्या वेबसाईटवर अजूनही आहे. त्यात पाकिस्तानच्या संसदेच्या चर्चेची छोटी व्हीडिओ क्लीपही आहे.

संसदेत मोदींचं नाव उच्चारण्यात आलं का?

पाकिस्तानच्या संसदेत भारताचे पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांचं नाव उच्चारण्यात आलं होतं. मात्र, वेगळ्या संदर्भात.

शाह मेहमूद कुरैशी यांनी विरोधक भारतीय अजेंड्यानुसार बोलत असल्याचा आरोप केला. त्यावेळी मोदींचं नाव घेण्यात आलं होतं.

चर्चा तापलेली असताना पाकिस्तानचे परराष्ट्र मंत्री शाह मेहमूद कुरैशी यांनी विरोधक सैन्यात फूट पाडण्याचा प्रयत्न करत असल्याचा आरोप केला.

याचवेळी सरकार समर्थकांनी ऊर्दूमध्ये घोषणाबाजी करायला सुरुवात केली. त्यांचे शब्द होते - 'मोदी का जो यार है, गद्दार है, गद्दार है.' ही घोषणाबाजी स्पष्ट ऐकू येते.

मात्र, भारतात ज्या बातम्या प्रसारित झाल्या त्यात हा संदर्भ कुठेही दिला गेला नाही.

पाकिस्तानच्या संसदेत विरोधकांनी मोदींच्या समर्थनार्थ घोषणाबाजी केली, हा भारतीय मीडियामध्ये करण्यात आलेला दावा असंबद्ध आहे.

यापूर्वीही भारतातल्या प्रसार माध्यमांनी पाकिस्तानमधल्या घटना चुकीच्या संदर्भासह दाखवल्या आहेत.

अगदी ताजं उदाहरण आहे कराचीतील. पाकिस्तानातल्या कराची शहरात गृहयुद्ध सुरू झाल्याचं वृत्त अनेक भारतीय प्रसार माध्यमांनी दाखवलं होतं. मात्र, ती बातमीदेखील खरी नव्हती.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)


बंगळुरुमध्ये गाजलेलं 'बिटकॉईन वेडिंग'

प्रशांत शर्मा आणि नीती श्री यांचं शनिवारी दक्षिण बंगळुरूमध्ये लग्न झालं. लग्नाला आलेले पाहुणे रिकाम्या हाताने लग्नाला आले होते.

म्हणजे त्यांच्या हातात भेटवस्तू नव्हती. कारण, वर प्रशांतचा तसा आग्रहच होता. त्यांना भेट वस्तूच्या स्वरूपात नव्हे तर क्रिप्टो करन्सीच्या रूपात हवी होती.

विशेष म्हणजे प्रशांत यांच्या आवाहनाला चांगला प्रतिसाद मिळाला.

लग्नात बिटकॉईनचा आहेर

'190 पैकी 15 जणांनी भेटवस्तू बरोबर आणल्या होत्या. इतरांनी आम्हाला बिटकॉईन दिले', प्रशांत यांनी बीबीसीला सांगितलं.

पुढचा प्रश्न अर्थातच होता त्यांना किती बिटकॉईन मिळाले?

"मी रक्कम उघड करणार नाही. पण, मला लाखभर रुपये नक्कीच मिळाले आहेत", आपल्या बिटकॉईनच्या कल्पनेवर प्रशांत खूश आहेत.

प्रशांत आणि त्यांची पत्नी निती बंगळुरूमध्ये एक स्टार्टअप कंपनी चालवतात. ही कंपनी माहिती तंत्रज्ञानाशी संबंधित असल्यामुळे त्यांना क्रिप्टो करन्सीची कल्पना सुचली.

"लग्नाला आलेले आमचे बहुतेक मित्र माहिती तंत्रज्ञान क्षेत्रातच काम करतात. त्यामुळे तंत्रज्ञान आणि भेटवस्तू देण्याची परंपरा यांचं मीलन घडवून आ... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

णण्याचं आम्ही ठरवलं."

"आमच्या पालकांनाही आम्ही विश्वासात घेतलं. त्यांनाही पटलं. मग आम्ही ते प्रत्यक्षात आणलं,' प्रशांत यांनी त्यांची कल्पना बीबीसीला समजावून सांगितली", प्रशांत म्हणाले.

लग्नात लाखोंचा आहेर. पण, बिटकॉईनच्या रुपात

"काही मित्र होते, ज्यांनी पारंपरिक भेटवस्तूंना अगदीच फाटा दिला नाही. त्यांनी भेटवस्तूही आणली आणि बिटकॉईनही जमा केले", ते सांगतात.

प्रशांत मूळचे जमशेदपूरचे आहेत. तर नीती यांचं जन्मगाव आहे बिहारमधील पाटणा.

लग्नासाठी जमलेल्या काही मित्रांशीही बीबीसीने संवाद साधला. अनेकांना ही कल्पना आवडली होती.

"बिटकॉईन भेट म्हणून देण्याची कल्पना सरकारला कितपत आवडेल माहीत नाही. पण, कल्पना फक्त अभिनवच नाही तर उपयुक्त आहे", एक जण म्हणाला.

"क्रिप्टो करन्सीचा वापर भविष्यात आणखी वाढू शकेल",  एका नातेवाईकांनं आम्हाला नाव गुप्त राखण्याच्या अटीवर सांगितलं.

बिटकॉईनच का?

वधू नीती जिथे आधी काम करत होती, त्या कंपनीचे कार्यकारी संचालक रवी शंकर एन यांनी झेबवे नावाच्या ऑनलाईन एक्सचेंजमधून खरेदी केलेले बिटकॉईन प्रशांत यांना भेट दिले.

त्यांनी आणखी एक गोष्ट स्पष्ट केली.

"अगदी एका आठवड्यापूर्वी बिटकॉईन चर्चेत आले. पण, प्रशांत आणि नीती यांनी भेटवस्तू म्हणून बिटकॉईन स्वीकारण्याचा विचार दोन महिन्यांपूर्वीच केला होता",  रवी शंकर एन यांनी माहिती दिली.

मागच्या पंधरा दिवसात बिटकॉईनबद्दल जगभर बोललं जात आहे. खासकरुन प्रतिक्रिया अशी आहे की, बिटकॉईनचा फुगवटा कोणत्याही क्षणी फुटेल आणि त्याची किंमत घसरेल.

"प्रशांत आणि नीती स्वत: माहिती तंत्रज्ञान क्षेत्रात कार्यरत आहेत. त्यामुळे त्यांना बिटकॉईनच्या व्यवहारात नाही, तर त्याच्याशी संबंधित वेबब्लॉक या तंत्रज्ञानात रस आहे", रवी शंकर सांगतात.

क्रिप्टो करन्सीच्या प्रसारासाठी प्रयत्न

लग्नात मिळालेल्या बिटकॉईनचं काय करणार, असं विचारल्यावर "आम्ही बिटकॉईन खरेदी केले आहेत. आम्हाला पुढे जाऊन हे तंत्रज्ञान कसं आकार घेतं, कुठलं वळण घेतं, हे बघायचं आहे," प्रशांत आणि नीती सांगतात.

लग्नात आहेर म्हणून आलेल्या बिटकॉईनचं प्रशांत आणि निती काय करणार? तर लवकरात लवकर हे बिटकॉईन ते विकणार आहेत. कारण, आलेल्या पैशातून वंचित मुलांच्या शिक्षणाची सोय त्यांना करायची आहे.

बिटकॉईन किंवा कुठल्याही क्रिप्टो करन्सीबद्दल केंद्र सरकार आणि रिझर्व्ह बँकेनं वारंवार सावधानतेचा इशारा दिला आहे. त्यावर...


बडोद्यात सुरू असलेल्या 91व्या अखिल भारतीय मराठी साहित्य संमेलनाचे अध्यक्ष लक्ष्मीकांत देशमुख यांनी त्यांच्या अध्यक्षीय भाषणात, अभिव्यक्ती स्वातंत्र्याची गळचेपी होत असल्याबद्दल भूमिका मांडली. त्यासंदर्भात बीबीसी मराठीने त्यांच्याशी बातचीत केली. या मुलाखतीतले हे निवडक प्रश्न आणि संमेलनाध्यक्षांची उत्तरं :

फेसबुकवर लाईव्हच्या संपूर्ण मुलाखत पाहण्यासाठी बातमीच्या तळाशी दिलेल्या लिंकवर क्लिक करा.

प्रश्न :'राजा तू चुकतो आहेस, तू सुधारलं पाहिजे,' असं म्हणताना तुमचा रोख कोणावर आहे, हे पंतप्रधान नरेंद्र मोदींना उद्देशून आहे का?

अभिव्यक्ती स्वातंत्र्याची गळचेपी भारतात होते आहे, ही काही आजची गोष्ट नाही. ती एका व्यक्तीशी, एका पक्षाशी संबंधित नाहीये. भाषणात मी ज्याची चर्चा केली ती गळचेपी हे non state actors करतात. लेखकांना धमकावतात, त्यावर मी भाष्य केलं आहे.

जेव्हा धमकावलं जातं तेव्हा लेखकाच्या मनात काही प्रश्न निर्माण होतात. तो भयभीत होतो. तो लिखाणापूर्वीच त्यावर कात्री चालवतो. आपण हे लिहावं का नाही, अशी भावना निर्माण होणं चुकीचं आहे. याचा अर्थ समाज, सरकार कमी पडतं आहे. त्या व्यवस्थेला उद्देश... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ून हे भाषण केलं आहे.

ग्रंथांची, विचारांची सत्ता चालते तो देश मोठा होतो. कलाकारापुढे सरकारनं नम्र, उदार राहायला हवं, अशी माझी भूमिका आहे.

प्रश्न : मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी उद्घाटनाच्या कार्यक्रमात, महाराष्ट्र आणि गुजरातमध्ये मुक्त वातावरण असल्याचं म्हटलं आहे, आपलं त्यावर मत काय?

त्यांचं म्हणणं फारसं चुकीचं नाही. याच भूमीवर राहून मी परखड भाषण केलं. कधी कधी एखाद्या विधानाचा वेगळा अर्थ काढून त्याला विरोध केला जातो. ट्रोलिंग केलं जातं. असे प्रकार घडतात, मात्र त्यावर कारवाई झाली नाही तर तिथलं अभिव्यक्ती स्वातंत्र्य धोक्यात येतं.

मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी उद्घाटनाच्या कार्यक्रमात महाराष्ट्र आणि गुजरातमध्ये मुक्त वातावरण असल्याचं म्हटलं.

सरकार आणि पोलीस यांनी धमक्यांची दखल घ्यावी. तसं होत नाही. कलावंत आणि लेखकांनीही त्यांचं स्वातंत्र्य प्राणपणानं जपायला हवं. प्रसंगी लढायलाही हवं.

प्रश्न : मराठी भाषा, ज्ञानाची, पैशाची, रोजगाराची भाषा कधी होईल?

सध्यातरी इंग्रजीला पर्याय दिसत नाही. आपल्या देशात भाषिक गुंतागुंत खूप आहे. पालकांचा ओढा इंग्रजीकडे आहे. इंग्रजीत शिकूनच यशस्वी होता येतं, ही पालकांची भ्रामक कल्पना आहे,  पण ती दृढ झालेली आहे. कोणताही पालक मुलांना मराठी शाळेत शिकवण्याच्या मनस्थितीत नाही. हे असं म्हणणं शरमेचं आहे, पण तेच सत्य आहे.

मुलांना मराठी भाषेच्या जवळ आणायचं असेल तर सरकारनं दुसरा विषय मराठी हा अनिवार्य करावा. त्यासाठी तामिळनाडूप्रमाणे मराठी लर्निंग अॅक्ट करावा, अशी मागणी सरकारकडे मी केली आहे. त्यामुळे बारावीपर्यंत मराठी भाषा शिकणं सक्तीचं होईल. उत्तम इंग्रजीसह उत्तम मराठी यायलाच पाहिजे. असं झाल्यानं पालकही नाराज होणार नाहीत आणि मुलं मातृभाषेच्या शिक्षणापासून वंचित राहणार नाहीत.

प्रश्न : संमेलनात तरूण कमी का दिसतात, त्यांचा सहभाग कसा वाढवता येईल?

मराठी साहित्य संमेलनात तरुण दिसत नाहीत, हे चित्र प्रातिनिधिक नाही. कवी कट्टा पाहिलात तर तिथं ५० टक्के कवी तरुणच आहेत. मराठी साहित्याचं वाचन करणारे, मराठीत अभिव्यक्त होणारे तरुण आहेत.

पण मराठीवरचं प्रेम कमी होत आहे, हे पटतं. आपली अस्मिता पुरेशी टोकदार नाही. मराठी भाषा अजुनही काही प्रमाणात न्यूनगंडातच आहे. अतिरेकी अस्मिता नको. पण पुरेसं भाषिक भान पाहिजे. त्यातून बाहेर कसं पडायचं हा प्रश्न आहे.

इ साहित्यासाठी सरकारचं स्वतंत्र धोरण...


बर्फाच्छादित प्रदेशात यान उतरलं.

चंद्राच्या अप्रकाशित अशा भागात कार्यरत चँग-5 यान दगड आणि मातीच्या नमुन्यांचा समावेश असणारी कॅप्सूल घेऊन मंगोलियात स्थानिक वेळेनुसार दीड वाजता उतरलं.

अमेरिकेचं अपोलो आणि रशियाच्या लुना या चांद्रमोहिमा यशस्वीपणे पूर्ण झाल्यानंतर 40 वर्षांनी चीनचं यान मातीच्या नमुन्यांसह परतलं आहे.

यामुळे चंद्राच्या पृष्ठभागाबद्दल, तिथल्या भौगोलिक स्थितीबद्दल, भूगर्भाबद्दल, इतिहासाबद्दल नव्याने काही कळू शकतं.

चँग-5 यशस्वी परतणं हे चीनच्या अंतराळविश्वातल्या दमदार मुशाफिरीचं द्योतक आहे.

चंद्रावरून परतलेली हे यान इन्फ्रारेड कॅमेरे वापरणाऱ्या हेलिकॉप्टरांना दिसलं. यानाची ओळख पटल्यानंतर चीनने त्या बर्फाच्छादित भागात आपला ध्वज फडकावला.

नोव्हेंबर महिन्याच्या अखेरीस चँग-5 चंद्राच्या दिशेने झेपावलं होतं. विविध गोष्टींचं परीक्षण करण्यासाठी चीनचं यान अंतराळात झेपावलं होतं. यानाचा एक भाग चंद्राच्या पृष्ठभागाचा अभ्यास करण्यासाठी तिथे उतरला.

यानाने चंद्रावर दोन दिवस व्यतीत करून नमुने गोळा केले.

नमुने घेण्यासाठी यानाने स्कूप अँड ड्रिल पद्धती वापरली. किती व्याप्तीचं परीक्षण क... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

रण्यात आलं हे समजू शकलेलं नाही मात्र दोन ते चार किलो आकाराचे हे नमुने असू शकतात.

चंद्रावरून परतणारं चँग-5 आंतरराष्ट्रीय अवकाश केंद्रातून परतणाऱ्या कॅप्सूलपेक्षा वेगाने परतलं आहे.

चंद्राच्या पृष्ठभागाच्या नमुन्यांची काटेकोर तपासणी करण्यात येईल.

परतण्याआधी पृथ्वीच्या बाह्य आवरणात असलेल्या वायूपटलामध्ये हे यान होतं. तिथून पृथ्वीवर उतरण्याचे त्याचे प्रयत्न सुरू झाले.

चीनमधल्या इनर मंगोलिया प्रदेशातल्या सिझिवांग भागात पॅराशूटच्या माध्यमातून ही कॅप्सूल पृथ्वीवर परतली. चीनचे अंतराळवीरही मोहीम फत्ते करून याच भागात उतरले होते.

इन्फ्रारेड कॅमेऱ्यांनी कॅप्सूलच्या आगमनाने निर्माण झालेली उष्णता टिपत अचूक स्थान ओळखलं.

अमेरिकेच्या अपोलो आणि तत्कालीन सोव्हिएत रशियाच्या लुना या मोहिमांमध्ये चंद्रावरच्या पृष्ठभागावरचे 400 किलो नमुने जमा करण्यात आले होते.

पण हे नमुने खूप जुने होते. काही दशलक्ष वर्ष जुने. चँग-5 ने आणलेले एकदमच वेगळे असतील.

चंद्राच्या उत्तर पश्चिमेकडचा मॉन्स रुमकर या ज्वालामुखीमय भागाकडे चीनने लक्ष केंद्रित केलं होतं.

या भागातल्या दगडांचे, मातीचे नमुने 1.2, 1.3 दशलक्ष वर्षांपेक्षा जुने असणार नाहीत. चंद्राची अंतर्गत रचना नेमकी कशी झाली याचा उलगडा या नमुन्यांद्वारे होऊ शकतो.

सौर मंडळातल्या ग्रहांचे पृष्ठभाग किती वर्षांचे आहेत हे अधिक अचूकपणे कळू शकेल. क्रेटरची संख्या जास्त तेवढा तो पृष्ठभाग जुना. क्रेटरच्या मोजणीद्वारे हे समजू शकतं. कॅप्सूलने किती ठिकाणचे नमुने गोळा केले आहेत यावर ते अवलंबून आहे.

अपोलो आणि सोव्हिएत लुनासंदर्भात हा संदर्भ महत्त्वाचा होता. चँग-5 येत्या काळातल्या अभ्यासासाठी महत्त्वपूर्ण तपशील देऊ शकतं.

चँग5चा प्रवास

चंद्र हा अनेक देशांना खुणावतो आहे. या दशकाच्या मध्यापर्यंत अमेरिकेचे अंतराळवीर चंद्रावर उतरण्याची शक्यता आहे. रोबोटिक यान माणसांना घेऊन येणाऱ्या यानाआधी पाहणी करेल.

यापैकी काही मोहिमा राष्ट्रीय अवकाश संस्थांतर्फे हाती घेतल्या जातील तर काही खाजगी स्वरुपाच्या असतील.

युकेतल्या अक्सेस स्पेस अलायन्स या कंपनीचे संचालक टोनी अझारली म्हणाले, येणारा काळ खूपच उत्साहवर्धक असेल. स्पेसबिट या कंपनीने चंद्रावर यान पाठवण्याची तयारी केली आहे.

पहिल्यांदाच माणसासारखा दिसणारा, काम करणारा रोबो चंद्रावर जाण्याची ही पहिलीच वेळ असेल. चंद्रावरून माणसं यशस्वीपणे परतल्यानंतरच या...


बलरामपूर पोलिसांनी ट्वीटरवर एक व्हिडियो पोस्ट करत तरुणीच्या पालकांकडून तक्रार मिळाल्याची माहिती दिली आहे.

पोलिसांनी या व्हिडियोमध्ये म्हटलं आहे, "तक्रारीत 22 वर्षांच्या मुलीच्या कुटुंबीयांनी सांगितलं आहे की ती एका खाजगी कंपनीत नोकरी करायची. मंगळवारी मुलगी कामावर गेली. पण संध्याकाळी उशिरापर्यंत घरी परतलीच नाही. कुटुंबीयांनी तिला फोन करून संपर्क करण्याचा प्रयत्न केला. पण संपर्क होऊ शकला नाही. थोड्या वेळाने मुलगी रिक्षाने घरी आली तेव्हा तिच्या हाताला सलाईन लावलं होतं आणि तिची परिस्थिती खूप वाईट होती. कुटुंबीय तिला तातडीने हॉस्पिटलला घेऊन गेले. पण, रस्त्यातच तिचा मृत्यू झाला."

पोलिसांनी सांगितलं, "तक्रारीत कुटुंबीयांनी दोन मुलांची नावं सांगितली आहेत. त्या मुलांनी कुठल्यातरी डॉक्टरकडे नेऊन आमच्या मुलीवर उपचार केले. तिच्यावर बलात्कार केला. प्रकृती ढासळल्यावर तिला डॉक्टरांकडे नेण्याऐवजी घरी पाठवलं."

या प्रकरणात पोलिसांनी दोन आरोपींना अटकही केली आहे. पुढील चौकशी करून इतर आरोपींनाही अटक करण्यात येईल, अशी माहिती पोलिसांनी दिली आहे.

या प्रकरणातल्या आरोपींनी मुलीचे हात, पाय आणि कंबरही मोडल्... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

याचं काही प्रसार माध्यमांनी सांगितलं होतं.

बलरामपूर पोलिसांनी मात्र याचं खंडन केलं आहे. ट्विटरवरच एका यूजरला उत्तर देताना पोलिसांनी म्हटलं आहे, "हात, पाय आणि कंबर मोडल्याची माहिती खोटी आहे."

यूजरने लिहिलं होतं, "हाथरसनंतर यूपीमध्ये आणखी एक गँगरेप आणि खून. हे त्यापेक्षाही भयंकर आहे. एका दलित मुलीवर गँगरेप आणि खून. यावेळी यूपीतल्या बलरामपूरमध्ये. बलात्कारानंतर तिचे पाय आणि कंबर तोडण्यात आले. इतकंच नाही तर तिला विषाचं इंजेक्शनही देण्यात आलं. दोघांना अटक केल्याचं पोलिसांचं म्हणणं आहे."

यानंतर पोलिसांनी स्वतः एक व्हिडियो मेसेज तयार करून तो पोस्ट केला.

मुख्यमंत्र्यांच्या राजीनाम्याची मागणी

या प्रकरणानंतर उत्तर प्रदेशचे माजी मुख्यमंत्री अखिलेश यादव यांनी ट्वीटरवर लिहिलं, "भाजप सरकारने हाथरस प्रमाणे निष्काळजीपणा आणि सारवासारव करू नये आणि तात्काळ कारवाई करावी."

तर आम आदमी पक्षाचे संजय सिंह यांनी उत्तर प्रदेशचे मुख्यमंत्री योगी आदित्यनाथ यांच्या राजीनाम्याची मागणी केली आहे.

संजय सिंह आपल्या ट्विटमध्ये लिहितात, "बलरामपूरमध्ये काळीज पिळवटून टाकणारी घटना. एका दलिताची मुलगी नराधमांच्या वासनेला बळी पडली. योगी राजमध्ये मुलगी होणं अभिशाप बनलं आहे. मुलींचं रक्षण करू शकत नसाल तर खुर्ची सोडा योगीजी."

काँग्रेस खासदार पी. एल. पुनिया ट्विट करतात, "राज्यात हे काय घडतंय. सरकार अकर्मण्य बनलं आहे तर प्रशासन बघ्याच्या भूमिकेत आहे. "

काही दिवसांपूर्वीच म्हणजे 14 सप्टेंबर रोजी उत्तर प्रदेशातल्याच हाथरसमध्ये 20 वर्षांच्या मुलीवर कथित सामूहिक बलात्कार झाला होता. दिल्लीतल्या सफदरगंज हॉस्पिटलमध्ये उपचारादरम्यान या मुलीचा मृत्यू झाला.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)


बलुचिस्तान

या स्फोटामध्ये सिराज यांचा मृत्यू झाल्याच्या वृत्ताला त्यांचे बंधू आणि माजी संसद सदस्य लष्करी रैसानी यांनी दुजोरा दिला. ते बीबीसीशी यासंदर्भात बोलले. 2011 मध्येही सिराज यांच्यावर अशाच स्वरुपाचा हल्ला झाला होता. मात्र त्यावेळी ते वाचले होते.

क्वेटा शहराच्या दक्षिणेला 35 किमी अंतरावर असणाऱ्या एका गावात इलेक्शन रॅली सुरू होती. तिथे हा बाँबस्फोट झाल्याचं स्थानिक पोलिसांनी सांगितलं. आठ ते दहा किलोग्रॅम स्फोटकांचा हल्ल्यासाठी वापर करण्यात आल्याचं स्पष्ट झालं आहे. बॉल बेअरिंगच्या साह्याने हा स्फोट घडवण्यात आला.

दरम्यान बानू शहराजवळ झालेल्या बाँब हल्ल्यात चार जणांचा मृत्यू झाला. निवडणुकीसंदर्भातील सभेवेळी हा स्फोट झाला.

हा बाँबस्फोट एवढा मोठा होता की 8 ते 10 किलोमीटरपर्यंतचा प्रदेश यामुळे हादरला. गेल्या 24 तासांत बलुचिस्तान प्रांतात झालेला हा तिसरा हल्ला आहे. पहिला बाँबस्फोट नैर्ऋत्य बलुस्तानमध्ये झाला. यात 10 लोकांचा मृत्यू झाला. या स्फोटांची जबाबदारी पाकिस्तानातल्या कट्टरवादी संघटनांनी घेतली आहे.

बाँबस्फोटानंतर जखमींना रुग्णालयात नेताना

या निवडणुकांमध्ये सहभागी होऊ नये य... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ासाठी कट्टरवादी लोकांवर दबाव आणत आहेत.

25 जुलैला पाकिस्तानमध्ये सार्वत्रिक निवडणुका होत आहेत. 342 जागांसाठी मतदार होणार आहे. नवाझ शरीफ यांचा पाकिस्तान मुस्लिम लीग, माजी क्रिकेटपटू इम्रान खानप्रणित पाकिस्तान तहरीक-इ-इन्साफ, बिलावल भुट्टो झरदारी यांचा पाकिस्तान पीपल पार्टी हे पक्ष रिंगणात आहेत. नागरी सत्ताधाऱ्यांनी कार्यकाळ पूर्ण करून सत्ता सोपवण्याची पाकिस्तानमधली ही केवळ दुसरीच वेळ असणार आहे.

पाकिस्तानातील बाँबस्फोटावेळचं दृश्य

निवडणुकांच्या पार्श्वभूमीवर राजकीय चळवळवादी, पत्रकार आणि सत्ताधारी लष्कराचे विरोधक यांच्यावर करण्यात आलेल्या कारवाया चर्चेत आहेत. निवडणुका सुरक्षित वातावरणात व्हाव्यात यासाठी 371, 000 एवढं प्रचंड सुरक्षादल तैनात करण्यात येणार आहे. शुक्रवारी झालेल्या बाँबस्फोटांमुळे सुरक्षेचा प्रश्न ऐरणीवर आला आहे.

हल्ले अनपेक्षित

एम. इल्यास खान, बीबीसी इस्लामाबाद प्रतिनिधी

संवेदनशील भागातून कट्टरवादी लोकांना पकडण्यात आल्याचा दावा पाकिस्तान लष्कराने केला होता. म्हणूनच शुक्रवारी झालेले हल्ले अनपेक्षित मानले जात आहेत.

2013 सार्वत्रिक निवडणुकांपूर्वी कट्टरवाद्यांनी इशारा दिला होता. याचा परिणाम म्हणजे धर्मनिरपेक्ष पक्षांनी मूक स्वरुपात प्रचार केला होता. त्या पक्षांना निवडणुकीत पराभवाला सामोरं जावं लागलं होतं.

त्याच पक्षांना यावेळी लक्ष्य करण्याचा कट्टरवाद्यांचा प्रयत्न आहे.

अनेक वादविवादांनी पाकिस्तानमधील निवडणुका झाकोळल्या आहेत. शुक्रवारी झालेल्या बाँबहल्ल्यामुळे देशात काळजीचं वातावरण पसरलं आहे.

विशेष म्हणजे माजी पंतप्रधान नवाझ शरीफ यांच्या मायदेशी परतण्याच्या घटनेदिवशीच हे बाँबहल्ले झाले आहेत.

शरीफ आपल्या कन्येसह युकेतून लाहोरला येण्याच्या काही तास आधी पाकिस्तानच्या विविध भागात हल्ले घडवून आणण्यात आले. शरीफ यांचे समर्थक आपल्या नेत्याच्या स्वागतासाठी मोठ्या प्रमाणावर गर्दी करण्याची शक्यता असल्याने पाकिस्तानातल्या सर्व प्रमुख शहरात कडेकोट बंदोबस्त ठेवण्यात आला होता.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)


बायडन यांच्या आधीच्या ट्रंप सरकारने तालिबानसोबत ठरवलेली सैन्य माघारी घेण्यासाठीची 1 मे ही तारीख मात्र चुकणार आहे. 1 मे पर्यंत पूर्ण सैन्य माघारी घेणं कठीण असल्याचं बायडन यांनी यापूर्वीच बोलून दाखवलं होतं.

अमेरिकेतल्या वर्ल्ड ट्रेड सेंटर आणि पेंटागॉनवर 11 सप्टेंबर 2001 साली झालेल्या हल्ल्याला 20 वर्ष पूर्ण होत असतानाच  येत्या 11 सप्टेंबरपर्यंत अमेरिका आपलं सैन्य माघारी घेईल.

तालिबान हिंसाचार कमी करण्याचं मान्य केलं होतं, पण त्यांनी असं केलं नसल्याचं अमेरिका आणि नाटोचं म्हणणं आहे.

अमेरिका आपलं सैन्य माघारी घेण्याच्या प्रक्रियेत असताना जर तालिबानने अमेरिकन सैन्यावर हल्ला केला तर, "त्यांना चोख प्रत्युत्तर दिलं जाईल," असा इशारा तालिबानला देण्यात आल्याचं पत्रकारांना माहिती देणाऱ्या प्रशासनातल्या वरिष्ठ अधिकाऱ्याने सांगितलं.

अमेरिकन सैन्य धोक्यात येऊ शकेल, अशा रीतीने घाईघाईने सैन्य अफगाणिस्तानातून काढून घेण्यात अर्थ नसल्याचं बायडन यांचं मत असल्याचं या अधिकाऱ्याने सांगितलं.

गेली 20 वर्षं अफगाणिस्तानात सुरू असणारा हा संघर्ष आता थांबवण्याची वेळ आली असून इतर गोष्टींकडे लक्ष देणं गरजेचं असल... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

्याचं अमेरिकेने घेतलेल्या आढाव्यात ठरवण्यात आलं.

बुधवारी (14 एप्रिल)  राष्ट्राध्यक्ष बायडन स्वतः याबाबतची घोषणा करण्याची शक्यता आहे.

परदेशी फौजा देशातून बाहेर पडत नाहीत तोपर्यंत आपण कोणत्याही परिषदांना हजेरी लावणार नसून अफगाणिस्तानाच्या भवितव्यसाठी या महिन्यात तुर्कीमध्ये पार पडणाऱ्या परिषदेलाही आपण हजर राहणार नसल्याचं तालिबानने म्हटलंय.

कतारमधले तालिबानचे प्रवक्ते मोहम्मद नईम यांनी ट्वीट केलंय, "जोपर्यंत सगळ्या परदेशी फौजा आमच्या मातृभूमीतून पूर्णपणे माघार घेत नाहीत, तो पर्यंत आम्ही अफगाणिस्तानाविषयी निर्णय घेणाऱ्या कोणत्याही परिषदांमध्ये सहभागी होणार नाही."

2001 सालापासून सुरू असलेल्या या प्रदीर्घ युद्धावर अमेरिकेने आतापर्यंत अब्जावधी डॉलर्स खर्च केले आहेत आणि त्यांचे 2000 सैनिक आतापर्यंत मारले गेले आहेत.

देशातल्या शांततेसाठीच्या चर्चा सुरू ठेवत, अल् - कायदा किंवा इतर दहशतवादी गटांना कारवाई करू न देण्याचा आपला शब्द तालिबानने पूर्ण केला तर अमेरिका आणि नाटोचे देश 14 महिन्यांमध्ये अफगाणिस्तानातून सैन्य माघारी घेतील, असा करार गेल्या फेब्रुवारीमध्ये करण्यात आला होता.

याच्या मोबदल्यात आपल्या हजारो सदस्यांना तुरुंगातून मुक्त करण्यात यावं अशी मागणी तालिबानने केली होती.

तालिबानला बळकटी मिळणार?

बीबीसीचे अफगाणिस्तानातले प्रतिनिधी सिकंदर केरमानी सांगतात, "हा निर्णय इथे असणाऱ्या अनेकांना तालिबानला प्रोत्साहन देणारा वाटतो. सैन्य माघारी घेण्याचा काळ काहीसा वाढला असला तरी ते हल्ले पुन्हा सुरू करतील असं वाटत नाही. पण तालिबानने आतापर्यंत दिलेली प्रतिक्रिया आक्रमक आहे. बायडन सरकार या शांतता प्रक्रियेदरम्यान अधिक अटी घालेल, असं अफगाणिस्तान सरकारमधल्या काहींना वाटत होतं, पण ही शक्यता पूर्णपणे निकालात निघाली आहे.

अफगाण आणि तालिबानच्या वाटाघाटींचा वेग पाहता, अमेरिकन सैन्य माघारी जाईपर्यंत सत्तेसंबंधी काही तोडगा निघेल, असं वाटतं नाही. कदाचित आपल्याला आंतरराष्ट्रीय मान्यता मिळावी म्हणून तालिबान तडजोड करतील. पण सैन्य जाई पर्यंत वाट पाहून तालिबान आपला विजय जाहीर करेल, अशी भीती अनेकांना वाटतेय, कारण त्यांना रोखून धरण्यासाठी आतापर्यंत अफगाणिस्तान सरकारची सगळी भिस्त अमेरिकेच्या हवाई हल्ल्यांवर होती."

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो...


बाळासाहेब ठाकरे

किंबहूना शिवसेना आणि भाजप युतीने प्रचाराचा आरंभ करण्यासाठी नेहमी कोल्हापूरच निवडलं आहे. यावेळच्या निवडणुकीतही युतीने ही परंपरा कायम राखली आहे. यंदा ही सभा तपोवन मैदानावर होत आहे. 'तपोवन'सारख्या विस्तिर्ण माळावर सभा घेणं म्हणजे आव्हानचं असतं. शहरातील बिंदू चौक ते तपोवनवर सभा घेण्याइतकं बळ शिवसेना भाजपला जिल्ह्यात मिळालं आहे.

कोल्हापूर जिल्हा पूर्वी शेतकरी कामगार पक्षाचा बालेकिल्ला होता, नंतर शहर शिवसेनेकडे आणि बाकी जिल्ह्यात काँग्रेस आणि राष्ट्रवादीचं एकहाती वर्चस्व अशी स्थिती पुढे बरीच वर्षं होतं.

सध्या कोल्हापुरात 6 आमदार शिवसेनेचे, 2 भाजपचे आणि 2 राष्ट्रवादी काँग्रेसचा अशी राजकीय परिस्थिती आहे. युतीच्या सभांना गर्दी होते, पण मतं मिळत नाहीत, अशी स्थिती कोल्हापुरात बरीचं वर्षं होती. तरीही इथं याच जिल्ह्यात युतीने सभा घेऊन प्रचाराचा प्रारंभ करण्याची प्रथा कायम ठेवली आहे.

बाळासाहेबांची पहिली सभा

6 मे 1986 रोजी शिवसेना पक्षाची कोल्हापूरमध्ये स्थापना झाली त्यावेळी बाळासाहेब ठाकरे आणि मीनाताई ठाकरे यांनी कोल्हापूर मध्ये अंबाबाई मंदिरात देवीचं दर्शन घेतले. त्याच दिवश... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

ी कोल्हापूरमधल्या बिंदू चौक इथं बाळासाहेब ठाकरे यांची पहिली सभा झाली. बिंदू चौकात बाळासाहेबांना ऐकण्यासाठी प्रचंड गर्दी जमली होती. बिंदू चौकातील सर्व वाहतूक यावेळी बंद करण्यात आली होती, अशी आठवण ज्येष्ठ पत्रकार नंदकुमार वेठे यांनी सांगितली. बाळासाहेबांबद्दल कोल्हापूरमध्ये वेगळेच आकर्षण होतं सुरुवातीला एक आमदार असलेल्या कोल्हापूर मध्ये आता शिवसेनेचे सहा आमदार आहेत. बिंदू चौकानंतर बाळासाहेब ठाकरे यांच्या शिवसेनेसाठीच्या आणि युतीच्या प्रचाराच्या सभा शहरातल्या गांधी मैदानावर होऊ लागल्या.

बाळासाहेबांची सभा उधळण्याचा प्रयत्नही कोल्हापुरातच

कोल्हापुरातील बाळासाहेब ठाकरेंच्या सभा प्रचंड गाजल्या. पण 1967मध्ये बाळासाहेबांची एका सभा उधळण्याचा प्रयत्न झाला होता, अशी नोंद आहे. महागाईविरोधात झालेल्या आंदोलनात प्राण गमावलेल्या कार्यकर्त्यांबद्दल बाळासाहेब ठाकरे यांनी वक्तव्य केलं होतं. त्यानंतर 1967ला बिंदू चौकात झालेली त्यांची सभा उधळून लावण्याचा प्रयत्न डाव्या चळवळीतील कार्यकर्त्यांनी केला होता. 2018मध्ये यांतील एक कार्यकर्ते एम. बी. पडवळे यांचा सत्कारही झाला होता. त्याकाळी कोल्हापूर जिल्ह्यात डाव्या पक्षांचं मोठं वर्चस्व होतं.

कोल्हापूरच का?

युतीच्या प्रचाराची सुरुवात कोल्हापूरमधून करण्याची आता प्रथाच झाली आहे, असं पालकमंत्री चंद्रकांत पाटील यांनी सांगितलं. करवीरनिवासिनी अंबाबाई ही बाळासाहेब ठाकरे यांचं श्रद्धास्थान आहे, त्यामुळं उद्धव ठाकरे यांनी प्रचाराची सुरुवात कोल्हापूरमधून करण्याचा आग्रह केला तसंच भाजप राष्ट्रीय अध्यक्ष अमित शाह यांचीही अंबाबाईवर श्रद्धा आहे त्यामुळं कोल्हापूरमधून प्रचाराचा नारळ फोडण्याचा मानस आम्ही व्यक्त केला, असं चंद्रकांत पाटील यांनी सांगितलं.

सेना-भाजप युतीच्या प्रचाराचा नारळ कोल्हापुरात फुटणार आहे.

श्रद्धा आणि वारसा

"महाराष्ट्र भावनिक आहे. त्यामुळं श्रद्धा ही राजकारणाची केंद्रबिंदू झालीय. युतीची पहिली जाहीर सभा कोल्हापूरमध्ये होण्यामागं दोन गोष्टी असू शकतात," असं राजकीय विश्लेषक प्रकाश पवार यांना वाटतं.

छत्रपती शिवाजी महाराजांचा वारसा आणि शाहूची नगरी म्हणून कोल्हापूरला महत्त्व आहे. हे लक्षात घेऊन युती कोल्हापुरात प्रचाराची सुरुवात करते, असं ते म्हणाले.

अमित शहा, नरेंद्र मोदी आणि नितीन गडकरी

दुसरी गोष्ट म्हणजे अंबाबाई देवीच्या दर्शनासाठी येणाऱ्या भाविकांमुळं हे शहर लोकांच्या...


बाळासाहेब ठाकरे

सात वर्षांपूर्वी म्हणजे 2010मध्ये रजनीकांत यांचा 'रोबोट' म्हणजेच तामीळ भाषेतला 'एंद्रीयन' हा चित्रपट आला होता. या चित्रपटाच्या निमित्तानं रजनीकांत मुंबईत आले होते. त्या वेळी त्यांनी बाळासाहेबांना भेटण्याची इच्छा व्यक्त केली.

शिवसेनेचे राज्यसभेचे खासदार संजय राऊत या भेटीचे साक्षीदार होते.

"या भेटीचं वैशिष्ट्य म्हणजे बाळासाहेबांनी त्यांचं वेळापत्रक थोडंसं बाजूला सारून ही भेट घेतली होती," राऊत यांनी त्या वेळची आठवण सांगितली.

"बाळासाहेब दुपारच्या वेळी विश्रांती घेत. रजनीकांत भेटायला येणार असल्यानं त्यांनी दुपारची विश्रांती बाजूला सारली होती," राऊत यांना ही भेट अजूनही आठवते.

"मी त्या वेळी बाळासाहेबांना भेटलो होतो. मी निघत असताना बाळासाहेबांनी मला थांबायला सांगितलं. 'एक मोठी व्यक्ती येणार आहे, भेटून जा' असं ते सारखं म्हणत होते. पण कोण येणार, हे काही त्यांनी सांगितलं नाही."

"बाळासाहेबांनी बाहेर फोन करून पाहुणे कधी येणार ते विचारलं. बाहेरून त्यांना सांगण्यात आलं की, पाहुणे 'मातोश्री'च्या गेटवर पोहोचले आहेत. मग बाळासाहेब मला म्हणाले की, तीन चार मिनिटांमध्ये पाहुणे येतीलच,... आणखी 4000 वर्णांसाठी लेख सुरू ठेवा:

" राऊत यांनी सांगितलं.

रजनीकांत

रजनीकांत बाळासाहेब बसलेल्या खोलीत आले, तो क्षण राऊतांना अजूनही आठवतो.

"थोड्या वेळानं दरवाजा उघडला आणि 'जय महाराष्ट्र साहेब' असं खणखणीत आवाजात म्हणत रजनीकांत आले. साधेसेच कपडे, आपण सुपरस्टार असल्याचा कोणताही बडेजाव नाही..." राऊत यांनी तो क्षण जिवंत केला.

रजनीकांत यांना प्रत्यक्ष बघून भांबावून गेल्याचंही राऊत यांनी सांगितलं. "ते दक्षिणेतले महानायक आहेत. पण ते आले ते अगदी साध्या कपड्यांमध्ये. त्यांचं वागणं, बोलणं खूप साधं होतं," राऊत सांगतात.

रजनीकांत आले तोच त्यांनी बाळासाहेबांना वाकून नमस्कार केला. या संपूर्ण भेटीदरम्यान रजनीकांत जास्तीत जास्त वेळ मराठीतूनच बोलत होते, असंही राऊत यांनी सांगितलं.

रजनीकांत यांचं मराठी एवढं चांगलं कसं, असंही राऊत यांनी रजनीकांत यांना विचारलं. त्यावर रजनीकांत यांनी उत्तर दिलं, "मी महाराष्ट्रातलाच आहे. नंतर कर्नाटक आणि तामीळनाडूत गेलो. तिथला झालो असलो, तरी मराठी आवर्जून बोलतो."

त्या भेटीत बाळासाहेब आणि रजनीकांत यांच्यात मुख्यत्त्वे रजनीकांत यांच्या चित्रपटाविषयी चर्चा झाली. 'रोबोट' या चित्रपटात त्यांनी काही साहसी दृश्यं चित्रीत केली होती.

वयाच्या 62व्या वर्षातही रजनीकांत एवढे तंदुरुस्त कसे राहू शकतात, असा प्रश्नही बाळासाहेबांनी विचारल्याचं राऊत सांगतात.

'रोबो' या चित्रपटाच्या प्रदर्शनाच्या वेळी रजनीकांत बाळासाहेबांना भेटले होते. त्या चित्रपटाच्या प्रदर्शनाचा हा फोटो.

"बाळासाहेबांना त्या चित्रपटातल्या तंत्रज्ञानाविषयी माहिती हवी होती. ते त्याबद्दल रजनीकांत यांना विचारत होते."

"तसंच रजनीकांत यांच्या चित्रपटांना तामीळनाडूत कसा प्रतिसाद असतो, मुंबईत त्यांच्या चित्रपटांना प्रतिसाद मिळतो का, कोणत्या भागांमध्ये मिळतो, असे अनेक प्रश्न बाळासाहेबांनी विचारले," राऊत सांगतात.

या भेटीदरम्यान रजनीकांत खूप मोकळेपणानं अनेक विषयांवर बोलल्याची आठवण राऊत सांगतात.

राऊत यांच्या आठवणीप्रमाणे त्या वेळी तामीळनाडूतल्या राजकारणाबाबतही रजनीकांत यांनी बाळासाहेबांशी चर्चा केली होती. ही चर्चा विस्तृत नसली, तरी त्यांच्यात बोलणं झाल्याचं राऊत सांगतात.

"बाळासाहेब आणि रजनीकांत त्या आधीही एकमेकांशी बोलले होते. पण ही भेट ऐतिहासिक होती. दोन महानायक एकमेकांना भेटले होते. एकमेकांबद्दल वाटणारा आदर त्या भेटीतून दिसत होता. रजनीकांत यांनी तर स्पष्टच केलं की, बाळासाहेब हे...