कोरोना व्हायरस: ‘मार्केट उघडलं नाही तर लॉकडाऊनच्या काळात कांदा टिकवायचा तरी कसा?’\nआतापर्यंत त्यांनी थोडाफार कांदा विकला तोही 12 रुपये किलो दरानं. पण त्यानंतर सरकारनं लॉकडाऊन जाहीरे केलं, याचा परिणाम असा झाला की, आज त्यांच्याकडे 3 ट्रॅक्टर ट्रॉली भरेल एवढा कांदा शिल्लक आहे. त्यामुळे त्यांनी धीर सोडला आहे.

"15 मार्चनंतर कांदा निर्यात चालू होणार होती. म्हणून कांदा बाहेर काढला. पण आता एकीकडे कोरोना व्हायरसमुळे कांदा मार्केटला न्यायला गाड्या नाहीत आणि दुसरीकडे संचारबंदीमुळे कांद्याला मागणी नसल्याचं व्यापारी सांगत आहे," हे सांगताना हिरामण यांचे डोळे पाणावले होते.

सर्वसामान्य लोकांमध्ये कांदा उत्पादक शेतकऱ्यांबाबत असलेले गैरसमज आणि त्या गैरसमजांना माध्यमांकडून मिळणारा दुजोरा, याबाबत हिरामण शेळके खंत व्यक्त करतात.

ते म्हणतात, "लोकांना वाटत होतं 100 ते 150 रुपयांना कांदा विकला. शेतकऱ्याला खूप पैसा मिळाला. पण कोणत्याही प्रसारमाध्यमांनी हे नाही दाखवलं की,  एकरी 120 ते 150 क्विंटल पिकणारा कांदा अवकाळी पावसामुळे केवळ 10 ते 20 क्विंटलवर आला होता. मात्र शहरातल्या माणसाच्या किचनमध्ये चॅनेल जाऊन वेगळंच चित्र दाखवत होती. कांद्याने त्यांचा काय वांदा केला, म्हणे."

उत्पादन खर्च भरून निघेल की नाही, अशी चिंता त्यांना आहे. ते म्हणाले, "माझी चार महिन्याची मेहनत आणि घरातील लोकांची मजुरीही निघाली नाही, शहरातला मजूरही दिवसाला कमीत कमी 300 रुपये घेतो. काहीही कारण असो नुकसान हे शेतकऱ्यानेच सोसायचे असंच दिसतंय."

मार्केट उघडलं नाही, तर कमी आयुष्य असलेल्या नाशवंत कांदा पुढील 20 दिवस कसा टिकवायचा, असा प्रश्न आता त्यांच्यासमोर आहे.

'सरकारनंच मदत करावी'

निवृत्ती न्याहारकर हे लासलगाव मनमाड रोडवरील वाहेगाव साळ  येथील शेतकरी आहेत. प्रगतिशील शेतकरी म्हणून त्यांचा गौरव झाला आहे. ते पण कांदा घेऊन मार्केटला आले होते ,

कोरोनाची भीती नाही वाटत का?असं विचारल्यावर ते म्हणाले, भीती तर आहे ,पण मला पण कुटुंब आहे, प्रपंच आहे.

निवृत्ती न्याहारकर

न्याहारकरांनी पुढे सांगितलं, "स्वतःला सुरक्षित ठेवत हे केलच पाहिजे. चांगल्या दर्जाच्या कांद्याला आज 1100 ते 1300 रुपये क्विंटलचा भाव मिळाला, पण सरासरी कांदा हा 600-700 रु क्विंटलने विकला गेला, म्हणजे शेतकऱ्याला उत्पादन खर्च काढणे मुश्किल झालं आहे."

"त्यातच आता जर मार्केट बंद झाल किंवा 10 ते 12 दिवस कांदा विकला नाही तर  लाल अथवा रांगड्या कांद्याची टिकण्याची क्षमता कमी असल्यानं हा पडून...\n\ntl;dr:

हिरामण शेळके नाशिक जिल्ह्यातील चांदवडसारख्या दुष्काळी तालुक्यातील काळखोडे गावचे शेतकरी. चांदवड येथील कृषी उत्पन्न बाजार समितीत आपला ट्रॅक्टरभर कांदा विकायला घेऊन आले होते.


कोरोना व्हायरसः कोव्हीड- 19 बद्दल भारतीयांना 'या' 9 गोष्टी माहिती असायलाच हव्यात\nचीनमधून सर्वत्र पसरलेला हा रोग सर्व जगासाठी चिंतेचा विषय झाला आहे.

कोव्हीड-19 या आजाराची आता सर्वत्र चर्चा होत आहे. सोशल मीडिया आणि व्हॉट्सअप ग्रुपवरही माहिती शेअर केली जात आहे. कोरोनाबाबत काही भ्रामक माहिती पसरवली जात आहे. त्यामुळे काही महत्त्वाची माहिती भारतीयांना असली पाहिजे.

1) भारतात कोरोना व्हायरसची स्थिती काय आहे?

भारतात आतापर्यंत कोरोना व्हायरसची लागण झालेल्या 5 पॉझिटिव्ह व्यक्ती सापडल्या आहेत. सोमवार 2 मार्च रोजी दोन रुग्ण आढळून आले. त्यापूर्वी केरळमधल्या 3 लोकांना लागण झाल्याचे स्पष्ट झाले होते. त्या सर्वांवर उपचार करुन घरी पाठवण्यात आले होते. हे तिघेही चीनमधून भारतात आले होते.

सोमवारी सापडलेल्या रुग्णांमध्ये एक रुग्ण दिल्लीत व दुसरा तेलंगणमध्ये सापडला आहे. या दोघांनाही वेगळ्या वॉर्डमध्ये ठेवण्यात आलं आहे.

सोमवारी दिल्लीत झालेल्या पत्रकार परिषदेमध्ये अत्यंत उच्चस्तरीय निरीक्षणाखाली या दोघांना ठेवण्यात आल्याचे सांगितले.

2) भारतात नव्या रुग्णांबाबत काय माहिती आहे?

दिल्लीत कोरोना व्हायरसची लागण झालेल्या व्यक्तीबाबत फारशी माहिती उपलब्ध नाहीय. फक्त एवढीच माहिती समोर आलीय की, ही व्यक्ती इटलीहून परतलीय. लागण झालेल्या व्यक्तीनंच स्वत:हून पुढे येत माहिती दिली. त्यानंतर तिच्यावर उपचार सुरू झाले.

तेलंगणमध्ये आढळलेल्या कोरोना व्हायरसग्रस्ताबाबत तिथले आरोग्यमंत्री ई. राजेंद्र यांनी माहिती दिली की, 17 फेब्रुवारीला या व्यक्तीनं दुबईचा प्रवास केला होता. तिथं हाँगकाँगमधील सहकाऱ्यांसोबत काम करत होता.

कोरोना व्हायरसची लक्षणं आढळल्यानंतर तेलंगणातील व्यक्ती जवळील एका खासगी हॉस्पिटलमध्ये गेली. तिथून त्या व्यक्तीला सरकारी हॉस्पिटलमध्ये पाठवण्यात आलं. या व्यक्तीला आता वेगळं ठेवण्यात आलं असून, तिच्यावर उपचार सुरु आहेत.

तेलंगणातील रुग्ण बंगळुरुहून हैदराबादला बसनं आला होता. त्यामुळं बसमध्ये सहप्रवासी असलेल्या सर्व 27 जणांची आणि त्यांच्या नातेवाईकांची वैद्यकीय चाचणी घेतली जातेय.

इटलीहून परतलेल्या आणखी एका व्यक्तीचे नमुने राजस्थानहून पुण्याला तपासासाठी पाठवण्यात आलेत.

3) कोरोना व्हायरसचा प्रसार रोखण्यासाठी सरकार काय करतंय?

कोरोना व्हायरस रोखण्यासाठी भारतानं पावलं उचलली आहेत. भारतातल्या मुख्य विमानतळांसह सर्व लहान विमातळांवर आणि बंदरांवर स्क्रीनिंग सिस्टम लावण्यात आलीय. म्हणजे, इथं तपासणी केली जाते. सीमांवर...\n\ntl;dr:

कोरोना व्हायरसची लागण झालेल्या भारतातील रुग्णांची संख्या आता 5 वर गेली आहे.


कोरोना व्हायरसः जयपूरमध्ये सापडला आणखी एक रुग्ण\n याआधीच कोव्हिड-19 झालेल्या एका इटालियन नागरिकाच्या पत्नीस कोव्हिड-19 झाल्याचं दिसून आलं. पीआयबीने याची माहिती ट्वीटरवर दिली आहे.

Twitter पोस्ट समाप्त, 1

मंगळवारी नोएडातील दोन शाळांमध्ये शिकणाऱ्या मुलांच्या पालकांना इ-मेल आणि व्हॉट्सअॅप संदेश पाठवून खबरदारीचा उपाय म्हणून शाळा बंद ठेवत असल्याचे कळवण्यात आले.

ज्या व्यक्तीला काल कोरोना व्हायरसची लागण झाल्याचे स्पष्ट झाले त्याची मुले या नोएडाच्या शाळेत शिकतात. परदेशातून आल्यावर त्या व्यक्तीच्या घरी पार्टी झाली होती. त्या पार्टीमध्ये पाच कुटुंबं आणि दहा मुलं सहभागी झाली होती. त्यानंतर त्याचा मुलगा शाळेतही गेला होता. पार्टीनंतर त्या व्यक्तीला कोरोना व्हायरसची लागण झाल्याचे स्पष्ट झाले. त्यामुळे इतर पालकांमध्ये घबराट पसरली.

  कोरोना दुसरा रुग्ण तेलंगणामध्ये आढळला आहे. दिल्लीत आढळलेला रुग्ण इटलीहून प्रवास करुन आल्याचं कळतंय. तर तेलंगणातील रुग्ण  दुबईहून आला आहे.  या दोन्ही रुग्णांच्या प्रवासाबद्दल अधिक माहिती घेण्यात येत आहे. यापूर्वी केरळमध्येही कोरोनाचे तीन रुग्ण सापडले होते.

दोन्ही रुग्णांवर लक्ष ठेवण्यात येत असून त्यांची प्रकृती स्थिर आहे.  त्यामुळे आता अंटार्क्टिका वगळल्यास जगातल्या सर्वच खंडात आता कोरोना व्हायरस पसरलाय. चीनमध्ये पहिल्यांदा कोरोना व्हायरसचा उद्रेक झाला आणि आता चीनबाहेरही अत्यंत वेगानं तो पसरतोय.

जगभरात कोरोना व्हायरस पसरत असताना मोठ्या शहरांची चिंता वाढणं सहाजिक आहे. याचं कारण या शहरांमध्ये लोक केवळ मोठ्या संख्येत राहत नाहीत, तर नोकरीनिमित्त शहरभर फिरत असतात, शहरात लोकांची वर्दळ असते.

कोरोना व्हायरसमुळे निर्माण झालेली आव्हानं आपण पाहूया आणि जगातल्या काही शहरांनी या आव्हानांना तोंड कसं दिलंय, तेही पाहूया.

सार्वजनिक वाहतूक

खरंतर कुठल्याही विषाणूचा प्रसार सार्वजनिक वाहतूक व्यवस्थेतून सर्वाधिक होऊ शकतो. कारण ज्यावेळी सार्वजनिक ठिकाणी कुणी खोकतो किंवा शिंकतो, त्यावेळी थुंकीचे कण बाहेर उडतात आणि त्यातून विषाणूचा प्रसार होतो.

इराणमधील बस

कुठल्याही फ्लूची साथ पसरल्यानंतर सार्वजनिक वाहतूक व्यवस्थेतून तिचा सहापट प्रसार होऊ शकतो, असं फ्लूच्या अभ्यासातून समोर आलंय.

त्यामुळेच दक्षिण कोरियापासून ते इटलीपर्यंत आणि इराणसह बहुतेक देशांच्या स्थानिक प्रशासनानं रेल्वेगाड्या, बसेस आणि स्थानकं यांची साफसफाई करण्याचे आदेश दिलेत.

गर्दी

खेळांचे सामने...\n\ntl;dr:

राजधानी दिल्लीत कोरोना व्हायरसमुळे होणाऱ्या  कोव्हिड-19 या रोगाचा पहिला रुग्ण सोमवारी आढळून आला आहे. त्यानंतर आज दिल्लीजवळील नोएडामधील दोन खासगी शाळा काही दिवसांसाठी बंद करण्यात आल्या आहेत. तर जयपूरमध्येही कोरोना व्हायरसची लागण झालेला एक रुग्ण सापडला आहे.


कोरोना व्हायरसः स्थलांतरित मजूर आक्रमक का झालेत?\nमुंबईसारख्या हॉटस्पॉटमध्ये एवढे लोक एकत्र रस्त्यांवर का आले? असा प्रश्न तुम्हालाही पडला असेल. बाहेर पडलं तर जीव धोक्यात पडू शकतो, हे ठाऊक असूनही ते का बाहेर आले? दिल्ली, सुरत, चेन्नई, हैद्राबाद, मुंबई अशा ठिकाणी हे मजूर वारंवार बाहेर का पडत आहेत? या प्रश्नांची उत्तरं बीबीसी मराठीनं शोधण्याचा प्रयत्न केलाय.

जगात कोव्हिडची साथ पसरल्यानंतर प्रत्येक देशात मुख्यतः दोन समस्या आहेत. एक म्हणजे आरोग्याची आणि दुसरी म्हणजे अर्थव्यवस्थेची. भारतात या दोन समस्या तर आहेतच. पण तिसरी मोठी समस्या डोकं वर काढतेय. ती म्हणजे स्थलांतरित मजुरांची.

पहिल्यांदा आपण पाहिलं होतं की दिल्लीच्या बस स्टँडवर काय झालं होतं. नंतर आपण पाहिलं की सुरतेत काय झालं. अशा घटना तामिळनाडू आणि तेलंगणातही घडल्या. आता उद्रेक झालाय तो मुंबईच्या वांद्र्यात.

वांद्र्याविषयी आपण अधिक जाणून घेऊयाच, पण त्याआधी मजूर सध्या कोणत्या अवस्थेत आहेत, हे पाहूया.

आम्ही अनेक ठिकाणी मजुरांच्या छावण्यांना भेटी दिल्या. सगळीकडे दृश्यं साधारण सारखंच होतं.

जेवणासाठी लांबच लांब रांगा. अपुरं अन्न. राहण्याची, पाण्याची व्यवस्था नाही. खिशात पैसे नाहीत. कारण सगळी कामं बंद आहेत. त्यामुळे कष्टाने कमवून जगणाऱ्या या माणसांवर आता फुकटच्या अन्नासाठी सकाळ-संध्याकाळ रांगेत उभं राहण्याची वेळ आलीय.

मुंबई तसंच दिल्लीसारख्या मोठ्या शहरांमध्ये कामाधंद्याच्या अनेक संधी असतात. आर्थिकदृष्ट्या मागास भागांतून अनेक माणसं मोठ्या शहरात स्थलांतरित होतात.

2001 च्या सरकारी आकडेवारीनुसार देशात 14 कोटी स्थलांतरित मजूर आहेत. देशातली काही राज्य गरीब आणि काही तुलनेने श्रीमंत असल्यामुळे एवढे लोक आपलं घरदार सोडून पोटापाण्यासाठी धडपडत दूर राज्यांमध्ये जातात.

कोरोनासाठी लॉकडाऊन घोषित केल्यावर या मजुरांना आपापल्या गावी जाण्याची संधी दिली नाही. केंद्र सरकारचं आणि भाजपचं म्हणणं आहे की ही संधी दिली असती तर कोरोनाचे विषाणू गावागावात गेले असते.

पण त्यांना जाऊ न दिल्यामुळे नव्या समस्या निर्माण होत आहेत, असं महाराष्ट्रासारख्या राज्याचं म्हणणं आहे. महाराष्ट्राचे सार्वजनिक बांधकाम मंत्री अशोक चव्हाण म्हणतात की, कधी ना कधी या लोकांना त्यांच्या गावी जाण्याची सोय करून द्यावी लागणार आहे आणि म्हणून त्याची योजना आखायला हवी.

पण उत्तर प्रदेश, बिहार, बंगालसारखी राज्यं या मजुरांना आपापल्या राज्यात परत घ्यायला उत्सुक नाहीयेत....\n\ntl;dr:

अत्यंत वेगाने पसरणाऱ्या कोरोनानं जगाला पछाडलेलं असताना आणि जगातले कोट्यवधी लोक घरांमध्ये बसून राहिले असताना, मुंबईच्या वांद्रे स्टेशनबाहेर हजारोंची गर्दी जमली आणि सगळ्यांना धक्काच बसला.


कोरोना व्हायरसचा शोध लावणारी पहिली महिला शास्त्रज्ञ कोण होती?\nजून अल्मेडा

स्कॉटलंडमधल्या एका बस ड्रायव्हरच्या मुलीने मानवी शरीरात पहिल्यांदा कोरोनाचं अस्तित्त्व शोधून काढलं. त्यांनी 16 व्या वर्षीच शिक्षणाला रामराम ठोकला होता. त्यांचं नाव होतं जून अल्मेडा. व्हायरस इमेजिंग क्षेत्रात चमकदार कामगिरी करणाऱ्या लोकांच्या यादीत आपल्या नावाची नोंद व्हावी, अशी त्यांची इच्छा होती.

कोव्हिड-19 या साथीच्या आजाराच्या काळात पुन्हा एकदा जून यांच्या नावाची चर्चा होत आहे आणि त्यांचं संशोधन चर्चेच्या केंद्रस्थानी आहे.

कोव्हिड-19 हा नवीन विषाणू आहे. मात्र, हा विषाणू त्याच कोरोना कुटुंबातला आहे ज्याचा शोध जून अल्मेडा यांनी 1964 साली लंडनच्या सेंट थॉमस हॉस्पिटलमधल्या प्रयोगशाळेत लावला होता.

व्हायरोलॉजिस्ट जून अलमेडा यांचा जन्म 1930 सालचा. स्कॉटलंडच्या ग्लासगोव्ह शहराच्या ईशान्येकडील एका वस्तीत अत्यंत सामान्य कुटुंबात त्यांचा जन्म झाला.

16 व्या वर्षी शालेय शिक्षण पूर्ण केल्यानतंर जून ग्लासगोव्ह शहरातल्याच एका लॅबमध्ये टेक्निशिअन म्हणून रुजू झाल्या.

तिथून पुढे त्या लंडनला गेल्या. 1954 साली त्यांनीा व्हेनेझुएलातील एक कलावंत एनरिके अलमेडा यांच्याशी लग्न केलं.

सामान्य सर्दी-पडशावर संशोधन

वैद्यकीय क्षेत्रावर विपुल लिखाण करणारे लेखक जॉर्ज विंटर यांच्या मते लग्नानंतर काही वर्षातच हे जोडपं आपल्या लहान मुलीसोबत कॅनडाच्या टोरंटो शहरात गेलं.

कॅनडातल्या ओंटारियो कॅन्सर इन्स्टिट्यूटमध्ये डॉ. जून अल्मेडा यांनी इलेक्ट्रॉन मायक्रोस्कोपच्या सहाय्याने स्वतःतलं उत्कृष्ट कौशल्यं विकसित केलं. या संस्थेत काम करताना त्यांनी विषाणुची कल्पना करणं अगदी सुलभ करणारं तंत्र विकसित केलं होतं.

लेखक जॉर्ज विंटर यांनी बीबीसीला सांगितलं, की युकेने डॉ. जून अल्मेडा यांच्या कामाचं महत्त्व जाणून 1964 साली लंडनमधल्या सेंट थॉमस मेडिकल स्कूलमध्ये काम करण्याचा प्रस्ताव त्यांच्यासमोर ठेवला. हे तेच हॉस्पिटल आहे जिथे कोव्हिड-19 आजाराचा संसर्ग झाल्यानंतर ब्रिटनचे पंतप्रधान बोरीस जॉन्सन यांना दाखल करण्यात आलं होतं.

कॅनडाहून परतल्यानतंर डॉ. अल्मेडा यांनी डॉ. डेव्हिड टायरेल यांच्यासोबत संशोधन सुरू केलं. डॉ. टायरेल त्यावेळी साध्या सर्दी-पडशावर संशोधन करत होते.

जॉर्ज विंटर यांनी सांगितलं, की डॉ. टायरेल यांनी सर्दीमुळे नाकातून गळणाऱ्या द्रवाचे अनेक नमुने गोळा केले होते आणि त्यांच्या टीमला जवळपास सर्वच नमुन्यांमध्ये साध्या...\n\ntl;dr:

सध्या जगभरात 'कोरोना' याच नावाची चर्चा सुरू आहे. त्यावर संशोधनही सुरू आहे. पण मुळात कोरोना जातीचा विषाणू सर्वात पहिल्यांदा कोणी शोधून काढला?


कोरोना व्हायरसच्या संसर्गाचा वेग भारतात मंदावला आहे का?\nभारतात या महिन्यात दररोज सरासरी 64 हजार कोरोनाग्रस्त आढळत आहेत. गेल्या महिन्याच्या शेवटच्या दोन आठवड्यांच्या तुलनेत ही संख्या कमी आहे. सप्टेंबरच्या शेवटच्या दोन आठवड्यात सरासरी 86 हजार कोरोनाग्रस्त आढळले होते.सप्टेंबर महिन्यातच पूर्वी दररोज सरासरी 93 हजार केसेस आढळत होत्या. राज्यांमध्ये कोरोनाची लागण होऊन मृत्यू होण्याचं प्रमाणही कमी झालं आहे. यापूर्वीच्या महिन्यांच्या तुलनेत टेस्टिंगची संख्या वाढूनही कोरोनाग्रस्तांच्या संख्येत घट झाल्याचं दिसतंय. मग देशात कोरोनाच्या फैलावाचा वेग मंदावला असं म्हणायचं का? ऐकूया याविषयी तज्ज्ञांची मतं.

हेही पाहिलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)

\n\ntl;dr:

तब्बल 65 लाख कोरोनाग्रस्त आणि 1 लाख मृत्यूंनंतर भारतात कोरोना विषाणूची साथ पसरण्याचा वेग मंदावतोय का?


कोरोना व्हायरसच्या संसर्गामुळे जातीभेदाच्या भिंती कोसळू लागल्या आहेत?\nप्रयागराज इथल्या गोविंद वल्लभ पंत सामाजिक विज्ञान संस्थेच्या आमच्या टीमने 'आपत्ती काळातील जातीभेद' या विषयाचा अभ्यास करण्याचा प्रयत्न केला.

कोरोना विषाणूच्या जागतिक संकटकाळात प्रवासी मजूर लॉकडाऊनमुळे नोकरी गमावल्यानंतर दिल्ली, मुंबई, सूरतसारख्या मोठ्या शहरातून पायी, ट्रकमधून आणि शेवटी सरकारने उपलब्ध करून दिलेल्या बस आणि रेल्वेगाड्यातून आपापल्या गावी परतले.

गावी परतल्यानंतर या सर्वांनी 14 दिवस सामूहिक क्वारंटाईमध्ये घालवले. तर काही जण होम क्वारंटाईमध्ये होते. आम्ही यातल्या अनेकांच्या मुलाखती घेतल्या. या मुलाखतीतून जे निष्कर्ष निघाले त्या आधारे आम्ही म्हणू शकतो की, सध्या सामाजिक भेदाचा आधार जातीय उतरंडीऐवजी शरीर हा आहे.

अस्पृश्यता आता जातीवर अवलंबून नाही

जातीवर आधारित अस्पृश्यतेला सध्या आपल्या समाजात दुय्यम स्थान असल्याचं दिसतंय. आज संक्रमणकाळात एकमेकांमधलं सामाजिक अंतर जातीच्या नव्हे तर व्यक्तीच्या एका देहापासून दुसऱ्या देहातल्या अंतराच्या रुपात समोर येतंय.

प्रवासी मजूर ज्यांना गावात 'परदेसी' म्हणतात, ते आज गावात कोरोनाचे प्रतीक बनले आहेत. 'परदेसी' कुठल्याही जातीचा असला तरी आज लोक कमीत कमी 14 दिवस आणि त्यानंतरही बराच काळ त्याच्या जवळ जात नाहीत. त्याचा स्पर्श होऊ नये, याची पुरेपूर काळजी घेतली जाते.

प्रवासी मजूर स्वतःही लोकांपासून दूरच राहण्याचा प्रयत्न करतो. सकाळी शेतात जाताना वाटेत असा कुणी 'परदेसी' भेटू नये, अशी भीती सध्या गावकऱ्यांच्या मनात बघायला मिळतेय.

अनेक ठिकाणी तर होम क्वारंटाईन असणाऱ्या मजुरांना पत्नीही जेवणाचं ताट हातात देण्याऐवजी दुरूनच त्यांच्याकडे सरकवते.

मुलांनी वडिलांना स्पर्श करायला नको, याचीही काळजी तिला असते. हा एक विचित्र मानवी अनुभव आहे.

ब्राह्मण समाजातल्या मुलाला जातीतल्या लोकांकडून टक्केटोमणे

उत्तर प्रदेशातल्या बुंदेलखंडमधल्या एका गावात मुंबईहून आलेला ब्राह्मण समाजातला एक मुलगा होम क्वारंटाईनमध्ये होता.

आपला अनुभव सांगताना हा तरुण म्हणतो की, चुकून कधी घराबाहेर पडलो तरी वस्तीतले त्याच्याच जातीतले लोक त्याला ओरडतात. कोरोना पसरवू नको, अशी बोलणी ऐकावी लागतात.

संध्याकाळी शेताकडे जायला निघालो की, लोक 'कोरोना-कोरोना' म्हणून हिणवतात, असंही या तरुणाने सांगितलं.

पत्नीला पाणी भरण्यापासून रोखलं

या तरुणाच्या पत्नीशीही आमच्या पथकातल्या सदस्याने संवाद साधला. यावेळी बोलताना तिने...\n\ntl;dr:

भारतात कोरोना विषाणूने जातीला थोडं मागे सारत 'संसर्गाच्या काळजीने ग्रासलेल्या देहा'ला केंद्रस्थानी आणलं आहे.


कोरोना व्हायरसबद्दल व्हॉट्सअप ग्रुपवरून अफवा पसरवणं अॅडमिनला पडणार महागात\nपोलीस प्रशासनही लॉकडाऊनची अंमलबजावणी करण्यासाठी रस्त्यावर ठाण मांडून आहेत. लोकांनी बाहेर न येण्याचं आवाहन वारंवार प्रशासनाकडून केलं जात आहे. कोरोना व्हायरसविरुद्धची लढाई सुरू असताना व्हॉट्सअप, फेसबुक, ट्विटर किंवा इंस्टाग्राम यांसारख्या सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्मवर अफवांना पेव फुटलं आहे.

कोरोना व्हायरसच्या आडून एखादी चुकीची माहिती पसरवणारे, चुकीचा व्हीडिओ चुकीच्या माहितीसह शेअर करणे किंवा एखाद्या विशिष्ट धर्माला कोरोना व्हायरसच्या प्रसारासाठी जबाबदार ठरवणारे अनेक मॅसेज सोशल मीडियावर शेअर करण्यात येत आहेत.

अशा अफवांवर आळा घालण्यासाठी आता पोलिसांनी पुढाकार घेतला आहे.

सोशल मीडिया अॅडमिनवर होणार कारवाई

सोशल मीडियावरील बातम्यांमुळे मुंबई पोलीस आयुक्तालय हद्दीतील सार्वजनिक आरोग्य किंवा कायदा व सुव्यवस्थेचा प्रश्न निर्माण होत असल्यास अशा अफवा रोखण्यासाठी संबंधित अकाऊंटच्या अ‍ॅडमिनविरुद्ध कठोर कारवाई करण्यात येईल, असा इशारा मुंबई पोलिसांनी दिला आहे. मुंबईचे पोलीस उपायुक्त प्रणय अशोक यांनी याबाबत आदेश दिला आहे. शुक्रवारी (10 एप्रिल) संध्याकाळी ट्विट करून पोलिसांनी याबाबत माहिती दिली.

मुंबई पोलिसांनी आपल्या ट्विटमध्ये लिहिलं आहे, की  सोशल मीडिया आणि मेसेजिंग अ‍ॅप्लिकेशनवर दिशाभूल करणार्‍या व भीती पसरवणाऱ्या संदेशांचा प्रसार रोखण्यासाठी आता दोषी आढळून आलेल्या संबंधित अ‍ॅप्लिकेशनवरील 'अ‍ॅडमिन' विरुद्ध कठोर कारवाई केली जाईल.नागरिकांना विनंती करण्यात येत आहे, की अशाप्रकारच्या कुठल्याही माहितीची देवाण-घेवाण करू नये. तसेच आदान-प्रदान केल्या जाणाऱ्या माहितीवर अ‍ॅडमिनने नियंत्रण ठेवावे. नियमांचं उल्लंघन झाल्यास आम्हाला कळवा, आम्ही तुमची ओळख जाहीर न करता कारवाई करू.

यासोबत जोडलेल्या आदेशात पोलिसांनी सोशल मीडिया अॅडमिनना काही सूचना दिल्या आहेत. त्या मोडल्यास संबंधित व्यक्तींवर कारवाई करण्यात येऊ शकते.

या अटी पुढीलप्रमाणे

1.व्हॉट्सअप ट्विटर फेसबुक, ट्विटर, टिकटॉक, इंस्टाग्राम इत्यादी सोशल मीडिया किंवा मेसेंजर प्लॅटफॉर्मवरून चुकीची माहिती पसरवणे

2.एखाद्या विशिष्ट समुदायाबाबत बदनामीकारक मजकूर पसरवणे

3.लोकांमध्ये दहशतीचं वातावरण किंवा संभ्रमावस्था निर्माण करणे.

4.कोव्हिड-19 वर आळा घालण्यासाठी सरकारी यंत्रणा करत असलेल्या उपाययोजनांबाबत अविश्वास निर्माण करणे व त्यामुळे सार्वजनिक आरोग्य धोक्यात आणणे.

10 एप्रिल दुपारी 12...\n\ntl;dr:

कोरोना व्हायरसच्या पार्श्वभूमीवर केंद्र आणि राज्य सरकार वेगवेगळ्या उपाययोजना करताना दिसत आहे. कोव्हिड-19 चा प्रसार टाळण्यासाठी देशभरात लॉकडाऊन करण्यात आलं आहे. आरोग्य यंत्रणा त्यांच्या पद्धतीने कामाला लागली आहे.


कोरोना शिक्षण : पहिली ते आठवीची ऑनलाईन शाळा दीड तासापेक्षा जास्त वेळ नको- केंद्र सरकार #5मोठ्याबातम्या\nऑनलाईन शाळा

1. पहिली ते आठवीची ऑनलाईन शाळा दीड तासापेक्षा जास्त वेळ नको- केंद्र सरकार

तज्ज्ञांच्या शिफारसीनंतर मनुष्यबळ विकास मंत्रालयाने ऑनलाईन शिक्षणाबाबत नवे नियम जाहीर केले आहेत. त्यानुसार बालवाडीच्या मुलांनाची ऑनलाईन शाळा आता फक्त अर्धा तास घेता येणार आहे.  टाइम्स ऑफ इंडियानं याबाबतचं वृत्त दिलं आहे.

शिवाय पहिली ते आठवीची ऑनलाईन शाळा फक्त दीड तास तर नववी ते बारावीचे ऑनलाईन वर्ग तीन 3 तासांमध्ये घ्यावे लागणार आहेत.

महत्त्वाचं म्हणजे गृहपाठ देऊन इतर उपक्रम राबविण्याची शिफारसही मनुष्यबळ विकास मंत्रालयाने केली आहे.

सतत स्क्रीन समोर राहिल्यामुळे मुलांच्या आरोग्यावर परिणाम होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे. त्यामुळे हे नियम आखण्यात आले आहेत.

2. कोरानावरील दोन भारतीय लसींच्या मानवी चाचणीला परवानगी

कोरोना व्हायरसवरील दोन भारतीय लसींच्या मानवी चाचणीला ड्रग कंट्रोलर जनरल ऑफ इंडियाला (DGCI)ने परवानगी दिली गेली आहे. ICMRचे महासंचालक बलराम भार्गव यांनी ही माहिती दिली आहे.

उंदीर आणि सशांवर या लशींची चाचणी यशस्वी झाली आहे, असं आयसीएमआरने म्हटलंय.

महाराष्ट्र टाइम्सनं दिलेल्या वृत्तानुसार दोन्ही लसींसाठी किमान 1-1 हजार नागरिकांचा क्लिनिकल स्टडीही करण्यात येत आहे.

जगभरात वापरण्यात येणाऱ्या लसींपैकी 60 टक्के लसी या भारत बनतात. ही गोष्ट जगातील प्रत्येक देशाला माहिती आहे. यामुळे हे सर्व देश भारताच्या संपर्कात आहेत, अशी माहिती भार्गव यांनी दिली आहे.

3. बकरी ईद साधेपणाने साजरी करा - उद्धव ठाकरे

"वारकऱ्यांनी साधेपणाने वारी साजरी केली, लालबागच्या राजाने यावर्षी प्रतिष्ठापना न करता आरोग्योत्सव साजरा करण्याचा स्तुत्य उपक्रम हाती घेतला आहे. त्यामुळे मुस्लिम बांधवांनीही ईदीची प्रार्थना घरातच करावी," असं आवाहन मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे यांनी केलं आहे. टीव्ही9 मराठीनं ही बातमी दिली आहे.

उद्धव ठाकरे

बकरी ईदबाबत मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे यांची बैठक झाली, यावेळी मुख्यमंत्र्यांनी हे मत मांडलं. मुस्लीम धर्मीयांचा महत्त्वाचा सण बकरी ईदमध्ये कुर्बानीसाठी परवानगी देण्यात यावी, अशी मागणी काँग्रेस नेते नसीम खान यांनी मुख्यमंत्र्यांकडे केली होती.

गेल्या 4 महिन्यात सर्व समाज घटकांनी आपले सण घरात साजरे केलेत. त्यामुळं मुस्लिम बांधवांनी ईदीची प्रार्थना घरातच करावी, असं आवाहन मुख्यमंत्र्यांनी केलं आहे.

4. '5 हजारांचा चेक राहू...\n\ntl;dr:

आज सकाळी विविध वर्तमानपत्रं तसंच वेबसाइट्सवर प्रसिद्ध झालेल्या बातम्यांपैकी पाच महत्त्वाच्या बातम्यांचा थोडक्यात आढावा:


कोरोना संकट : विषाणूच्या संसर्गापेक्षाही फेक न्यूजचा प्रादूर्भाव अधिक जीवघेणा? - बीबीसी रिअॅलिटी चेक\nभारतात अनेकदा असं घडताना दिसलं आहे की, लोक बातम्यांच्या विश्वासार्ह स्रोतांऐवजी कुठलीही शहानिशी न करता सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्मवर टाकलेल्या माहितीवर अधिक विश्वास ठेवतात.

या चुकीच्या माहितीचा भारतातला अल्पसंख्याक समाज आणि मांसविक्रीसारख्या काही व्यवसायांवर त्याचा गंभीर परिणाम होतोय. रिअॅलिटी चेक टीमने अशा खोट्या बातम्या आणि त्याचा परिणाम ज्यांच्यावर झाला अशा लोकांचा अभ्यास केला.

धार्मिक तेढ वाढीस

भारतात सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्मवर ज्या खोट्या किंवा चुकीच्या बातम्या पसरवल्या जातात त्यात धर्म हादेखील एक महत्त्वाचा भाग आहे. कोरोना विषाणुच्या साथीच्या काळात तर हा धार्मिक द्वेष अधिकच जाणवला.

भारतातल्या 5 फॅक्ट चेक वेबसाईट्सने जानेवारी ते जून या सहा महिन्यात ज्या बातम्या फेक न्यूज असल्याचं सांगितलं, त्याचा आम्ही अभ्यास केला.

त्यांची ढोबळमानाने खालील चार प्रकारात वर्गवारी करता येऊ शकते.

या पाच फॅक्ट चेक वेबसाईट्सने गेल्या सहा महिन्यात तब्बल 1447 फेक न्यूजचा खुलासा केला. यातल्या 58% फेक न्यूज या कोरोनाशी संबंधित होत्या. कोरोना विषाणू संसर्गावर उपचार, लॉकडाऊनसंबंधीच्या अफवा आणि कोरोना विषाणू कसा पसरला, यासंबंधीच्या 'कॉन्सपीरसी थेअरीज'संबंधी या फेकन्यूज होत्या.

जानेवारी ते मार्चच्या सुरुवातीपर्यंत म्हणजे कोरोना विषाणूची साथ जगभरात पसरलेली नव्हती तोपर्यंतच्या काळात भारतात सर्वाधिक फेक न्यूज या नागरिकत्व दुरुस्ती कायद्यासंबंधीच्या होत्या.

हा नवा कायदा मुस्लिमांचं शोषण करणारा असल्याचं म्हणत अनेकांनी त्याविरोधात आवाज उठवला.

फेब्रुवारी महिन्यात ईशान्य दिल्लीतल्या मुस्लिमबहुल भागालगत दंगलीही झाल्या. त्यामुळेही फेक न्यूजला खतपाणी मिळालं.

यात बनावट व्हीडिओ, बनावट इमेज, जुने व्हीडिओ आणि फोटो संदर्भ बदलून वापरणे आणि खोटे मेसेज यांचा समावेश होता.

कोरोना भारतात पसरल्यावर काय घडलं?

आमच्या अभ्यासात असं आढळून आलं की, एप्रिलच्या पहिल्या आठवड्यात मोठ्या प्रमाणावर मुस्लिमांना लक्ष्य करणाऱ्या फेक न्यूज पसरवण्यात आल्या होत्या.

दिल्लीत तबलिगी जमात या मुस्लिमांच्या एका संघटनेच्या कार्यक्रमासाठी हजारोंच्या संख्येने मुस्लिम अनुयायी जमले होते. त्यातले अनेक जण कोरोनाग्रस्त आढळल्यानंतर त्यासंबंधीच्या अनेक फेक न्यूज सोशल मीडियावर व्हायरल होत होत्या.

या संघटनेच्या सदस्यांमधले अनेक जण कोव्हिड पॉझिटिव्ह आढळू लागल्यानंतर या...\n\ntl;dr:

कोरोना विषाणूचा संसर्ग वाढत असतानाच भारतात फेक न्यूज हीसुद्धा एक मोठी समस्या ठरत असल्याचं दिसून आलं.


कोरोना संकटामुळे गरीब अधिक गरीब कसे होणार?\nप्रगती जवळपास दशकभर मागे जाईल आणि 7 कोटी लोकांवर अती दारिद्र्य लादलं जाईल असं वर्ल्ड बँक आणि ऑक्सफॅमसारख्या संस्थांनी म्हटलंय.

यामुळे गरीब लोक अधिक गरीब होणार का, असा प्रश्न उपस्थित झाला आहे.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.रोज रात्री8 वाजता फेसबुकवर बीबीसी मराठी न्यूज पानावर बीबीसी मराठी पॉडकास्ट नक्की पाहा.)

\n\ntl;dr:

कोरोना संकटाचा खूप मोठा परिणाम जगातल्या गरीब देशांवर होणार आहे.


कोरोना संकटासाठी पॅकेजची रिकामी खोकी आणि विरोधकांची रिकामी डोकी - सामना अग्रलेख #5मोठ्याबातम्या\nसामनाने विरोधकांवर टीका केली आहे

1. 'पॅकेचची रिकामी खोकी आणि विरोधकांची रिकामी डोकी'

"गुजरातमधील कोरोना परिस्थितीची तुलना बुडणाऱ्या टायटॅनिक जहाजाशी करावी लागेल. सरकारी रुग्णालयाची अवस्था भीषण आहे, कोणत्याही सोयीसुविधा नाहीत, मनुष्यबळ नाही, असं न्यायालय म्हणत आहे. महाराष्ट्रातील सरकारने जी रुग्णालयं दोन महिन्यात उभी केली आहेत, त्या रुग्णालयात विरोधी पक्षांनी पायधूळ झाडावी व एकदा तीर्थक्षेत्री गुजरातचा दौरा करून यावं, म्हणजे आपल्या तयारीची पूर्वकल्पना त्यांना येऊ शकेल. पॅकेजची रिकामी खोकी आणि विरोधकांची रिकामी डोकी महाराष्ट्रातील कोरोना युद्धात अडथळा आणत आहेत," असं 'सामना'च्या अग्रलेखात म्हटलं आहे.

गुजरात हे पंतप्रधान आणि केंद्रीय गृहमंत्र्यांचे राज्य आहे. कोरोना उपायांसंदर्भात गुजरात सरकारला अहमदाबाद उच्च न्यायालयाने फैलावर घेतलं आहे. कोरोना युद्धातील अपयश विरोधकांना वाटत असेल तर त्यांच्या शरीरात द्वेषाचा वायू पसरला असून त्यांना व्हेंटिलेटरवर ठेवण्याची गरज निर्माण झाली आहे, असं या अग्रलेखात पुढे म्हटलं आहे.

दरम्यान गुजरातच्या तुलनेत महाराष्ट्रात मजुर अधिक मात्र गुजरातला ट्रेन दुप्पट देण्यात आल्याचं 'एबीपी माझा'च्या बातमीत म्हटलं आहे.

या राज्यातून सर्वाधिक ट्रेन्स सुटल्या

या राज्यात सर्वाधिक ट्रेन्स पोहोचल्या

परप्रांतीय मजुरांची सर्वाधिक संख्या असलेल्या राज्यांमध्ये महाराष्ट्राचा समावेश होतो. महाराष्ट्राची लोकसंख्या गुजरातच्या दुप्पट आहे. गुजरातची लोकसंख्या 6.2 कोटी आहे तर महाराष्ट्राची लोकसंख्या 12 कोटीच्या आसपास आहे. असं असतानाही अन्य राज्यातील स्थलांतरित कामगारांसाठी सर्वाधिक ट्रेन्स गुजरातमधून सुटल्याचं रेल्वेच्याच आकडेवारीतून स्पष्ट झालं आहे. एबीपी माझाने ही बातमी दिली आहे.

श्रमिक स्पेशल ट्रेन्सपैकी 853 ट्रेन गुजरातमधून रवाना झाल्या आहेत. राज्यातून 550 ट्रेन सुटल्या आहेत. गुजरातला महाराष्ट्राच्या तुलनेत 300 ट्रेन अधिकच्या मिळाल्या आहेत. 1 ते 25 मे या कालावधीत देशात 3060 श्रमिक स्पेशल ट्रेन्स सोडण्यात आल्या. 40 लाखाहून अधिक कामगार आपापल्या राज्यात परतले. मात्र यामध्ये गुजरातला झुकतं माप मिळाल्याचं स्पष्ट होतं आहे.

2. केंद्रीय मंत्र्याला हे शोभतं का? -पृथ्वीराज चव्हाणांची पीयुष गोएलांवर टीका

"पीयुष गोयल यांनी पदाची मर्यादा राखायला हवी. ते ट्वीटवरून उत्तर देतात. हे केंद्रीय मंत्र्याला शोभतं...\n\ntl;dr:

वर्तमानपत्रं आणि वेबसाईट्स यांचा घेतलेला आढावा.


कोरोना संबंधी सोशल मीडियावर पोस्ट लिहिल्यास तुरुंगात जावं लागणार?-फॅक्ट चेक\nकोरोना

कोरोनाच्या पार्श्वभूमीवर देशात लॉकडाऊनचा निर्णयही घेण्यात आला आहे. या सगळ्या परिस्थितीत व्हॉट्स अॅपवर एक मेसेज फिरत आहे.

“देशात आपत्ती व्यवस्थापन कायदा लागू करण्यात येणार आहे. हा कायदा संपूर्ण देशात लागू करण्यात येईल. या कायद्यातील तरतुदींनुसार सरकारी विभागांव्यतिरिक्त कोणत्याही सामान्य नागरिकांनी कोरोनाशी संबंधित पोस्ट सोशल मीडियावर लिहू शकणार नाही किंवा शेअर करू शकणार नाही. असं करणाऱ्यांसाठी शिक्षेची तरतूद आहे. 1 एप्रिलपासून कोरोनाशी संबधित कोणताही मेसेज किंवा जोक फॉरवर्ड करु नये, नाहीतर ग्रुपच्या अडमिनला सेक्शन 68, 140 आणि 188 अंतर्गत अटक करण्यात येईल.”

या दाव्यात किती तथ्य?

या मेसेजमध्ये करण्यात आलेल्या दाव्यात किती तथ्य आहे, याची पडताळणी आम्ही केली. आम्हाला गृहमंत्रालयानं 24 मार्च 2020 ला काढलेली एक अधिसूचना मिळाली.

1 एप्रिल नाही, तर पंतप्रधानांनी जेव्हा देशव्यापी लॉकडाऊनची घोषणा केली, तेव्हापासूनच आपत्ती व्यवस्थापन कायदा लागू करण्यात आला आहे.

भारत सरकारच्या या नोटिफिकेशनमध्ये म्हटलं आहे, “सेक्शन 6 (2)(I) अन्वये असलेल्या अधिकारांतर्गत आपत्ती व्यवस्थापन कायदा 2005 लागू करण्यात आला आहे. आता भारत सरकारच्या प्रत्येक मंत्रालय, त्यांतर्गत येणारे विभाग, राज्य सरकारं आणि प्राधिकरणांना राष्ट्रीय आपत्ती व्यवस्थापन प्राधिकरणाच्या आदेशांचं पालन करावं लागेल. त्याद्वारे सोशल डिस्टन्सिंगचा निर्णय अधिक प्रभावी करून कोव्हिड-19 चा संसर्ग रोखता येईल.”

म्हणजेच हा कायदा लागू झाल्यानंतर कोणालाही कोरोना व्हायरसशी संबंधित माहिती लिहिताच येणार नाही का? हे जाणून घेण्यासाठी आधी आपत्ती व्यवस्थापन कायदा काय आहे, हे समजून घेणं आवश्यक आहे.

आपत्ती व्यवस्थापन कायदा

आपत्ती व्यवस्थापन कायदा डिसेंबर 2005 पासून लागू झाला आहे. हा एक राष्ट्रीय कायदा आहे. जेव्हा एखाद्या आपत्तीला सामोरं जाण्यासाठी देशव्यापी योजना बनवण्याची गरज असते, तेव्हा केंद्र सरकार या कायद्याचा वापर करू शकते.

या कायद्यामध्ये राष्ट्रीय आपत्ती व्यवस्थापन प्राधिकरण स्थापन करण्यासंबंधी तरतूद आहे. या प्राधिकरणाचे अध्यक्ष स्वतः पंतप्रधान असतात. याशिवाय या प्राधिकरणात 9 सदस्य असतात. ही सदस्य संख्येची कमाल मर्यादा आहे. सदस्यांची निवड पंतप्रधानांच्याच सूचनेवरून होते.

आपत्ती व्यवस्थापन प्राधिकरणाच्या सूचनांचं, आदेशांचं पालन न करणाऱ्यांवर कारवाई करण्याचे...\n\ntl;dr:

भारतात कोरोना व्हायरसचा संसर्ग झालेल्या रुग्णांची संख्या झपाट्यानं वाढत आहे. देशातील कोरोनाबाधित रुग्णांची संख्या दोन हजारांहून अधिक झाली आहे. कोरोनामुळे देशात आतापर्यंत 56 जणांचा बळी गेला आहे.


कोरोना सिरो सर्व्हे : शरीरात अँटीबॉडी सापडल्यानंतर कोरोनाचा संसर्ग होत नाही का?\nदेशात कोरोनाची लागण झालेल्यांची संख्या दिवसेंदिवस वाढतच चालली आहे. पण त्याचबरोबर भारतात उपचारानंतर बरे झालेल्या रुग्णांचं प्रमाणही जास्त आहे.

राजधानी दिल्लीत करण्यात आलेल्या दुसऱ्या सिरो सर्व्हेचा अहवाल प्रसिद्ध करण्यात आला.

दिल्लीचे आरोग्य मंत्री सत्येंद्र जैन यांनी हा अहवाल गुरुवारी (20 ऑगस्ट) जाहीर केला.

या अहवालानुसार, दिल्लीतील 29 टक्के नागरिकांच्या शरीरात कोरोना व्हायसच्या अँटीबॉडी सापडल्या आहेत. म्हणजेच या लोकांचा कोरोना व्हायरसची लागण होऊन गेली. त्यांच्या शरीरात याविरुद्ध लढणाऱ्या अँटीबॉडी विकसित झाल्या आहेत.

सत्येंद्र जैन यांनी एक पत्रकार परिषद घेऊन याबाबत सविस्तर माहिती सांगितली. 1 ते 7 ऑगस्टदरम्यान सिरो सर्व्हेसाठी नमुने गोळा करण्यात आले होते. यामध्ये 29.1 टक्के लोकांमध्ये अँटीबॉडी आढळून आल्या आहेत.

हा दुसरा सिरो सर्व्हे अहवाल आहे. पहिला सिरो सर्व्हे जुलै महिन्यात झाला होता. यामध्ये जवळपास एक-चतुर्थांश लोकांना कोरोनाची लागण झाल्याचा अहवाल आला होता. या सर्व्हेसाठी  21387 नमुने गोळा करण्यात आले होते, ज्यात 23.48 टक्के लोकांमध्ये अँटीबॉडी विकसित झाल्याचं आढळून आलं.

पण दुसऱ्या सर्व्हेमध्ये फक्त 15 हजार लोकांचेच नमुने गोळा करण्यात आले. दुसऱ्या सर्व्हेमध्ये 32.2 टक्के महिला तर 28 टक्के पुरुषांमध्ये विकसित अँटीबॉडी सापडल्या. याचा अर्थ दोन कोटी लोकसंख्येच्या दिल्लीत सुमारे 60 लाख लोक कोरोना संसर्ग होऊन बरे झालेले असू शकतात.

पण, दिल्लीत अद्याप 'हर्ड इम्युनिटी' विकसित झालेली नाही.

एखाद्या ठिकाणी 40 ते 70 टक्के लोकांमध्ये अँटीबॉडी तयार होतात, त्यावेळी तिथं 'हर्ड इम्युनिटी' विकसित होते, असं सत्येंद्र जैन यांनी सांगितलं.

सिरो सर्व्हेनुसार मुंबई आणि पुण्यातसुद्धा 40 टक्के लोकांमध्ये अँटीबॉडी आढळून आल्या आहेत.

अँटीबॉडी विकसित झाल्यानंतर पुन्हा संसर्ग होत नाही?

या प्रश्नाचं अजूनही स्पष्ट उत्तर मिळू शकलेलं नाही.

ICMR मध्ये संसर्गजन्य रोग विभागात कार्यरत असलेल्या डॉ. निवेदिता गुप्ता सांगतात, "दुसऱ्यांदा लागण होऊ शकते किंवा नाही हे स्पष्ट झालेलं नसलं तरी एकदा संसर्ग झालेल्या लोकांनी प्रतिकारशक्ती विकसित केली आहे, हे आपल्याला कळून येतं."

त्यांच्या मते, "सिरो सर्व्हेच्या माध्यमातून फक्त संसर्ग झाला होता आणि रुग्ण बरा झाला एवढंच कळू शकतं."

हरजीत सिंह भट्टी हे प्रोग्रेसिव्ह मेडिकोज अँड सायंटिस्ट...\n\ntl;dr:

भारतात कोरोना व्हायरस बाधितांची संख्या 29 लाखांवर पोहोचली आहे. कोरोना संसर्गाच्या बाबतीत भारत जगभरात तिसऱ्या क्रमांकावर आहे.


कोरोना: दिल्लीतल्या 40 लाख लोकांना कोरोना झाल्याची शक्यता\nया सर्व लोकांमध्ये  कोव्हिड-19 च्या अँटीबॉडीज तयार झालेल्या आहेत.

दिल्लीमध्ये या अहवालात निदान झालेल्या रुग्ण संख्येपेक्षाही जास्त प्रमाणात रुग्ण संख्या असू शकते असा अंदाज व्यक्त केला जात आहे.

दिल्लीत आतापर्यंत 1 लाख 23 हजार 747 लोकांना कोरोनाची लागण झाली आहे. हा आकडा दिल्लीच्या 1 कोटी 98 लाख लोकसंख्येच्या तुलनेत 1 टक्क्यापेक्षा कमी आहे.

टक्केवारीनुसार पाहायला गेलं तर 23.48 टक्क्यांनुसार दिल्लीतल्या कोरोनाबाधितांची संख्या 40 लाख 65 हजारांपर्यंत असायला हवी. कोरोनाची लागण झालेल्यांमध्ये लक्षणं नसलेल्यांची संख्या मोठी असल्यामुळे रुग्णसंख्येबाबत ही तफावत दिसत असल्याचं सरकारनं आपल्या प्रसिद्धी पत्रकात म्हटलं आहे.

दिल्लीतल्या अनेक भागांमधील दाटवस्ती पाहता 23.48 टक्क्यांचं प्रमाणही कमी असल्याचं सरकारचं म्हणणं आहे. याचाच अर्थ कोरोनाबाधितांची संख्या अजून वाढू शकते. त्यामुळे अजूनही खबरदारीच्या उपायांची कठोरपणे अंमलबजावणी व्हायला हवी असंही या अहवालात नमूद करण्यात आलंय.

तज्ज्ञांच्या मते भारतात अशा प्रकारचं सर्वेक्षण पहिल्यांदाच करण्यात आलं असून यामुळे कोरोनाचा फैलाव किती झालाय हे समजून घेण्यास प्रशासनाला मदत होणार आहे.

या सर्वेक्षणामुळे चाचण्यांसंबंधीच्या सुविधा उभारण्यास दिशा मिळणार असून विभागनिहाय कंटेन्मेंटबाबत धोरण ठरवण्यातही मोठी मदत होणार आहे.

दिल्ली हे देशातलं सर्वाधिक कोरोनाचा फैलाव झालेलं शहर ठरलं असून जूनच्या पहिल्या आठवड्यात रुग्णालयांमध्ये खाटांचा मोठा तुटवडा निर्माण झाला होता.

मात्र त्यानंतर रुग्णालयांच्या सुविधांमध्ये वाढ झाली असून बाधितांचा दैनंदिन आकडाही खाली आलाय.

गेल्या दोन आठवड्यांपासून दिल्लीत दररोज 1 हजार 200 ते एक हजार 600 कोरोनाबाधित आढळून येत आहेत. जून महिन्यातल्या अखेरच्या आठवड्याच्या तुलनेत हा आकडा निम्म्यावर आलाय.

सोमवारी (20 जुलै) ही संख्या हजाराच्या खाली म्हणजे 954 वर आली. वाढत्या चाचण्या, संपर्कातल्या लोकाचा शोध, कंटेन्मेंट आणि विलगीकरणाच्या धोरणामुळे रुग्णसंख्येत कमालीची घट झाल्याची शक्यता आहे. दिल्लीतला मृत्यूदरही कमी झाल्याचं निदर्शनास आलंय.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)

\n\ntl;dr:

दिल्लीमध्ये कोरोनासंबंधी धक्कादायक आकडेवारी समोर आली आहे. सरकारनं केलेल्या सर्वेक्षणानुसार रक्ताचे नमुने घेतलेल्या 21 हजार 367 जणांपैकी 23.48 टक्के लोकांना कोरोना होऊन गेल्याचं दिसून आलं.


कोरोना: लस येईपर्यंत जगभरात ’20 लाख’ लोकांचा मृत्यू होण्याची 'दाट शक्यता' - WHO चा इशारा\nWHO च्या जिनिव्हामधल्या मुख्यालयातील आपत्कालीन विभागाचे प्रमुख डॉ. माईक रायन यांनी पत्रकार परिषद घेतली. यावेळी बोलताना डॉ. रायन यांनी हा इशारा दिला.

गेल्या वर्षाच्या शेवटी चीनमधून कोरोनाच्या साथीला सुरुवात झाली. त्यानंतर आजवर जगभरात 10 लाखांहूनही अधिक लोकांचा कोरोना विषाणूची लागण होऊन मृत्यू झाला आहे.

जगाच्या कानाकोपऱ्यात ही साथ पसरली आहे. 3 कोटी 20 लाखांहूनही जास्त जणांना कोरोनाची लागण झाली आहे.

डॉ. माईक रायन

उत्तर गोलार्धात जसजसे थंडीचे दिवस येत आहेत, तसतसे इथल्या अनेक देशांमध्ये कोरोना विषाणूची दुसरी लाट डोकं वर काढत असल्याची चिन्हं आहेत.

आतापर्यंत अमेरिका, भारत आणि ब्राझिल या तीन देशांमध्ये सर्वाधिक कोरोनाग्रस्त आढळले आहेत. या तीन देशांमध्ये मिळून तब्बल 1 कोटी 50 लाख कोरोनाग्रस्तांची नोंद झाली आहे.

मात्र, गेल्या काही दिवसात युरोपात पुन्हा एकदा कोरोनाचे रुग्ण वाढत आहेत. त्यामुळे युरोपातल्या काही देशांनी पुन्हा एकदा लॉकडाऊन लागू करण्याचे संकेत दिले आहेत.

युरोपातल्या वाढत्या रुग्णसंख्येविषयी बोलताना डॉ. रायन म्हणाले, "एकूणच त्या मोठ्या प्रदेशात आजार पुन्हा बळावत असल्याने काळजी वाटू लागली आहे."

त्यामुळे लॉकडाऊन पुन्हा लागू होऊ नये, यासाठी आपण पुरेसे प्रयत्न केले आहेत का, हा प्रश्न प्रत्येक युरोपातील व्यक्तीने स्वतःला विचारायला हवा, असं डॉ. रायन यांचं म्हणणं आहे. तसंच टेस्टिंग, ट्रेसिंग, क्वारंटाईन आणि सोशल डिस्टंसिंग यांचं योग्य पालन झालं का, हेदेखील तपासायला हवं.

डॉ. रायन पुढे म्हणाले, "लॉकडाऊन अगदी शेवटचा उपाय असतो आणि सप्टेंबर महिन्यात आपण पुन्हा त्याच ठिकाणी आलोय, हा विचारच काळजीत टाकणारा आहे."

मृत्यूदराविषयी काय म्हणाले डॉ. रायन?

कोरोनावर लस येण्याआधी जगभरात 20 लाख लोकांचा मृत्यू होऊ शकतो का? या प्रश्नाचं उत्तर देताना डॉ. रायन म्हणाले, "हे अशक्य नाही?"

कोव्हिड-19 आजारावरील उपचारांमध्ये आलेल्या सुधारणांमुळे मृत्यूदर कमी झाला असला तरी उत्तम उपचार आणि इतकंच नाही तर प्रभावी लस आली तरीदेखील 20 लाखांपेक्षा जास्त मृत्यू रोखण्यासाठी ते पुरेसं ठरणार नसल्याचं डॉ. रायन यांचं म्हणणं आहे.

"इतके मृत्यू रोखण्यासाठी जे करणं गरजेचं आहे त्यासाठी आपण तयार आहोत का?" असा प्रश्न विचारत डॉ. रायन म्हणतात, "जोवर आपण ते करत नाही तोवर तुम्ही जी आकडेवारी सांगत आहात तिची केवळ कल्पनाच करता येते, असं नाही तर...\n\ntl;dr:

कोरोना विषाणूबाबत जागतिक आरोग्य संघटनेने (WHO) गंभीर इशारा दिला आहे. "कोव्हिड-19 वर प्रभावी लस येईपर्यंत जगभरात जवळपास 20 लाख लोकांचा या आजाराने मृत्यू होण्याची दाट शक्यता आहे. एकत्रित जागतिक प्रयत्न झाले नाही तर ही संख्या आणखी वाढू शकते," असं जागतिक आरोग्य संघटनेचं म्हणणं आहे.


कोरोना: लॉकडाऊन काळात बिबट्या खरंच मानवीवस्तीत शिरला होता का? - फॅक्ट चेक\nप्रतिनिधिक छायाचित्र

कोरोना विषाणूचा प्रादुर्भाव कमी करण्यासाठी देशभरात सर्वतोपरी प्रयत्न सुरू आहेत. डॉक्टरांसह आरोग्य क्षेत्रातील कर्मचारी प्रयत्नांची शर्थ करत आहेत. मात्र त्याचवेळी सोशल मीडियाच्या माध्यमातून खोटी माहिती पसरवली जात आहे.

लॉकडाऊन काळात बिबट्या खरंच वस्तीत शिरला होता का?

पंजाबमध्ये नागरी वस्तीत बिबट्या शिरल्याचा व्हीडिओ सोशल मीडियावर मोठ्या प्रमाणात व्हायरल झाला. जालंधर जिल्ह्यातल्या एका शहरातल्या वस्तीचा हा व्हीडिओ आहे. यामध्ये बिबट्या बिल्डिंगच्या गच्चीवरून, कुंपणावरून उड्या मारताना दिसत आहे. बिबट्याचा मुक्त संचार पाहून लोक भीतीने पळत आहे असं या व्हीडिओत दिसतं आहे. बिबट्याने लॉकडाऊन तोडलं असं म्हणत अनेकांनी #coronavirus आणि #covid19 या हॅशटॅगसह हा व्हीडिओ शेअर केला आहे.

बिबट्या घुसल्याचा व्हीडिओ आताचा आहे का?

फेसबुकवर या व्हीडिओची पोस्ट 5,500 हून अधिक लोकांनी पाहिली आहे. या व्हीडिओ खालच्या कमेंट्स वाचणंही तितकंच महत्त्वाचं आहे. हा व्हीडिओ वर्षभरापूर्वीचा असल्याचं काहींनी म्हटलं आहे. जालंधर बिबट्या हल्ला असं तुम्ही गुगलवर सर्च केलंत तर तुम्हाला हा व्हीडिओ दिसेल. गेल्या वर्षीच्या सुरुवातीला हा प्रसंग घडला होता. भारतीय तसंच आंतरराष्ट्रीय प्रसारमाध्यमांनी या घटनेची दखल घेतली होती.

कोरोना व्हायरस, लॉकडाऊन आणि बिबट्याचा दुरान्वयेही संबंध नाही.

आदर्श सोशल डिस्टन्सिंग

लॉकडाऊन लागू झाल्यानंतर मिझोरम राज्यातले काही फोटो सोशल मीडियावर व्हायरल होऊ लागले. सोशल डिस्टन्सिंगची आदर्श पद्धत या नावाने हे फोटो होते.

अन्य देशवासीयांनी मिझोरमवासीयांकडून प्रेरणा घ्यावी असंही यात म्हटलं होतं. कारण अनेक भागांमध्ये लॉकडाऊनचं पालन केलं जात नव्हतं.

मिझोरममध्ये हे दृश्य खरंच होतं का?

मात्र हे फोटो मिझोरमचे नसून म्यानमारचे असल्याचं स्पष्ट झालं. रिव्हर्स इमेज सर्च केल्यानंतर हे फोटो म्यानमारचे असल्याचं लक्षात आलं. फिलिपीन्सस्थित एबीएस-सीबीएन न्यूजने हे फोटो म्यानमारचे म्हणून दाखवले होते.

म्यानमारमधल्या फेसबुक युझर्सनी हे फोटो शेअर केले होते. हा फोटो झूम करून पाहिला तर म्यानमारमधील दुकानांवरील चिन्हं तसंच त्या भाषेतील जाहिराती दिसू शकतात.

आल्प्समधल्या शिखरावरून भारताचे धन्यवाद मानण्यात आले का?

आल्प्स पर्वतराजीतील मॅटरहॉर्न या शिखरावर भारताच्या झेंड्याची प्रतिमा दर्शवण्यात आली असा फोटो सोशल मीडियावर...\n\ntl;dr:

कोरोना काळात सोशल मीडियावर अनेक गोष्टी व्हायरल झाल्या पण त्या खऱ्या होत्या का?


कोरोना: सरकारी आकडे नाही, सतत जळणाऱ्या चिता दाखवत आहेत कोरोनाचा कहर\nदिल्लीतली स्थिती

शनिवारी मी दिल्लीत हॉस्पिटलचा दौरा केला. ऑक्सिजन, बेड, औषधं यांच्यासाठी रुग्णांच्या नातेवाईकांची वणवण सुरू होती. शेवटचा श्वास घेतलेल्या रुग्णांचे नातेवाईक ओक्साबोक्सी रडत होते.

सोमवारी मी ज्येष्ठ, तरुण, लहान यांना एकमेकांना कवटाळून रडताना पाहिलं. चिता जाळण्यासाठी रांगेत उभ्या असलेल्या लोकांना पाहिलं. स्मशानं अपुरं पडू लागल्याने मोकळ्या जागेत अंत्यसंस्कार सुरू झालेत, तेही पाहिलं.

दिल्ली गेल्या काही दिवसात दररोज साडेतीनशे ते चारशे कोरोना मृत्यू होत आहेत. तीन स्मशानांमध्ये मिळून मी शंभरहून अधिक चिता जळताना पाहिल्या.

सराय काले खाँ रिंग रोडला लागून, ट्रॅफिकपासून आत विद्युत स्मशनाभूमी आहे. तिथे एकाचवेळी अनेक चिता जळत होत्या, अनेक मृतदेह अंत्यसंस्कारासाठी आणले जात होते. नातेवाईक, अॅम्ब्युलन्स, तिथले कर्मचारी अशी गर्दीच होती तिथे. एकावेळी दहा ते बारा मृतदेह जळत होते.

अॅम्ब्युलन्सची रांग

अंत्यसंस्कारासाठी तिथे एक पंडित होते मात्र ते कामात इतके व्यग्र होते की त्यांच्याशी बोलणंही अवघड होतं. मी तिथले काही व्हीडिओ चित्रित करणार तोच प्रचंड उष्णतेने फोन बंद पडला.

मी विचार केला इतका मजबूत फोन पाच मिनिटात तापून बंद पडला. पंडित या सगळ्यांतून मार्ग काढत अंत्यसंस्कार करत आहेत. मी त्यांना जवळ जाऊन विचारलं की, किती चिता जळत आहेत? ते म्हणाले, चोवीस तास इथे मृतदेह येत आहेत. किती ते सांगता येणार नाही.

काही मिनिटात मृतदेहाला घेऊन एक अॅम्ब्युलन्स आत शिरली. थोड्या वेळात तिसरी आली. माझं डोकं गरगरू लागलं. कट्टरतावाद्यांनी केलेले हल्ले, हत्या अशा प्रसंगांचं वृत्तांकन केलं आहे मात्र इतक्या मोठ्या प्रमाणावर सामूहिक अंत्यसंस्कार मी पाहिलेले नाहीत.

चिता जळत असल्याने निर्माण होणारी उष्णता, तापलेला सूर्य, डोक्यापासून पायापर्यंत पीपीई किट असल्याने घामाने भिजायला होणं या सगळ्यामुळे तिथे उभं राहणं अवघड झालं. कदाचित मी भावुक झालो.

स्मशानभूमीतील गर्दी

मी थोडा बाजूला जाऊन उभा राहिलो. मी तिथून निघू लागलो तेव्हा महिला पत्रकाराने सांगितलं, थोड्या अंतरावर एका मैदानात तात्पुरतं स्मशान उभारलं जात आहे. मी तिथे पोहोचलो. अनेक कामगार तिथे मृतदेहांवर अंत्यसंस्कार करण्यासाठी 20-25 चिता तयार करत होते. तिथे उपस्थित एकाने सांगितलं कोव्हिडमुळे मरणाऱ्यांची संख्या वाढू शकते.

लोधी रोड विद्युत स्मशानभूमीत आणखी मृतदेह होते. मोठ्या...\n\ntl;dr:

एकाचवेळी इतक्या चिता जळताना मी पहिल्यांदाच पाहिल्या. एकाच दिवसात दिल्लीतल्या तीन स्मशानांमध्ये हेच चित्र होतं. ज्या मृतदेहांवर अंत्यसंस्कार होत होते ते सगळे कोरोनामुळे गेले होते.


कोरोनाः नवी लाट थांबवण्यासाठी न्यूयॉर्ककडे 'शेवटची संधी'\nनव्या नियमांप्रमाणे बार, रेस्टॉरन्ट आणि जीम रात्री 10 पर्यंत बंद व्हायला हवेत आणि एकावेळी फक्त 10 किंवा कमी लोक एकत्र एका ग्रुपमध्ये येऊ शकतात.

अमेरिककेत कोव्हिड-19 च्या केसेस वाढत चालल्या आहेत. मंगळवारी, 10 नोव्हेंबरला 61,964 पेशंट हॉस्पिटलमध्ये अॅडमिट झाले. या देशात सरासरी 900 लोक या रोगाने मृत्युमुखी पडत आहेत.

अमेरिकेत आतापर्यंत 1 कोटीहून अधिक कोरोना व्हायरसच्या केसेस नोंदवल्या गेल्या आहेत आणि जवळपास 2 लाख 40 हजार लोकांचा मृत्यू झाला आहे.

अमेरिकेत गेल्या काही दिवसात दररोज 1 लाख केसेस सापडत आहेत त्यामुळे तज्ज्ञांच्या मते दुसरी लाट अजून भयानक असेल.

दवाखाने ओसंडून वाहाण्याची शक्यता

अमेरिकेचे येणारे राष्ट्राध्यक्ष जो बायडन यांच्या कोव्हिड-19 सल्लागार समितीत असणाऱ्या एका सदस्याने सांगितलं की चार ते सहा आठवड्यांचा लॉकडाऊन लागू केला तर कोव्हिडचा प्रसार थांबवायला मदत होईल.

 डॉ मायकल ऑस्टरहोल्म यांनी म्हटलंय की टाळेबंदीमुळे उद्योगांचं जे नुकसान होईल ते भरून काढायला सरकार पुरेशी कर्ज घेऊ शकतं.

न्यूयॉर्कमध्ये काय घडतंय?

"आम्हाला देशात आणि जागतिक पातळीवर कोव्हिडच्या केसेस वाढताना दिसताहेत. न्यूयॉर्कला मोठ्या संख्येने केसेस सापडल्या होत्या," राज्याचे गव्हर्नर अॅड्र्यू कुअमो यांनी बुधवारी, 11 नोव्हेंबरला म्हटलं.

शुक्रवार, 13 नोव्हेंबरपासून नवे नियम लागू होतील. कुअमो यांनी म्हटलं की "कॉन्टॅक्ट ट्रेसिंगमध्ये लक्षात आलं की रात्री उशिरापर्यंत चालणारे समारंभ आणि पार्ट्या यांच्यामुळे राज्यात विषाणूचा फैलाव होत आहे."

जर संसर्गाचा दर असाच वाढत राहिला तर न्यूयॉर्कच्या सरकारी शाळा बंद करून मुलांना ऑनलाईन शिक्षण द्यावं लागले असंही महापौर ब्लासिओ म्हणाले.

"संसर्गाची दुसरी लाट टाळण्यासाठी ही आपली शेवटची संधी असेल. आपण ती लाट थांबवू शकतो पण आपल्याला तातडीने उपाययोजना कराव्या लागतील." ब्लासिओ यांनी ट्वीट केलं.

 न्यूयॉर्कच्या हेल्थ आणि मेंटल हायजिन विभागाच्या आकडेवारीनुसार या वर्षाच्या सुरुवातीला जेव्हा कोरोना व्हायरसचा संसर्ग पसरला तेव्हा मार्च, एप्रिल आणि मे मिळून न्यूयॉर्क शहरात जवळपास 18,000 व्यक्तींचा मृत्यू झाला होता.

देशातलं चित्र काय?

 अमेरिकेतल्या इतर राज्यांचा कोरोनाचा आलेख चढताच आहे. 10 नोव्हेंबरला अमेरिकेतलं टेक्सस हे राज्य 10 लाख केसेसचा टप्पा पार करणारं पहिलं राज्य बनलं. इलिनॉईस, व्हिस्कॉन्सिन,...\n\ntl;dr:

न्यूयॉर्कमध्ये कोरोना व्हायरसचा प्रसार नियंत्रणात आणण्यासाठी नवीन निर्बंध लादले आहेत. महापौर बिल ब्लासिओ यांनी कोरोना व्हायरसची नवी लाट थांबवण्यासाठी 'शेवटची संधी' असल्याचं म्हटलं आहे.


कोरोनाः रामदेवबाबांच्या कोरोनिल औषधावर महाराष्ट्रात बंदी, पण डॉक्टर काय म्हणतात?\nकोरोनिल हे औषध कोरोना व्हायरसवर प्रभावी असल्याचा दावा पतंजलीने केला होता. पण त्याला WHO, IMA सारख्या संस्थांची परवानगी नसल्याचं सांगत या औषधावर महाराष्ट्रात बंदी घालण्यात आली.

याबाबतत महाराष्ट्राचे गृहमंत्री अनिल देशमुख यांनी ट्विट करून माहिती दिली.

आपल्या ट्विटमध्ये अनिल देशमुख म्हणाले, "IMA ने कोरोनिलच्या कथित वैद्यकीय चाचण्यांबाबत प्रश्नचिन्ह उपस्थित केलं आहे. जागतिक आरोग्य संघटनेने (WHO) सुद्धा पतंजलीच्या कोव्हिड उपचाराच्या परिणामकारकतेला प्रमाणित केल्याबाबतचा दावाही फेटाळून लावला आहे.

WHO, IMA तसंच इतर संस्थांकडून प्रमाणित न झालेल्या कोरोनिलची विक्री महाराष्ट्रात करता येणार नाही, असंही गृहमंत्री देशमुख म्हणाले.

रामदेवबाबांच्या कोरोनिलच्या प्रमोशनला आरोग्य मंत्र्यांनी उपस्थित राहणे ही लाजिरवाणी गोष्ट- IMA

योग गुरू बाबा रामदेव यांच्या पतंजलीने बनवलेल्या 'कोरोनिल' औषध हे गेल्या काही दिवसांपासून वादाचं कारण बनलं आहे.

कोव्हिड-19 विरोधात 'कोरोनिल' प्रभावी असून, याला जागतिक आरोग्य संघटनेने (WHO) मान्यता दिल्याचा दावा पतंजलीकडून करण्यात आल्यानंतर हा वाद सुरू झाला होता.

यावर जागतिक आरोग्य संघटनेने तातडीने स्पष्टीकरण देत बाबा रामदेव आणि पतंजलीचा दावा फेटाळून लावला.

दुसरीकडे, 'कोरोनिल'च्या लॉंचला केंद्रीय आरोग्यमंत्री उपस्थित राहिल्याने देशभरातील खासगी डॉक्टर नाराज झालेत. "तुम्ही आरोग्यमंत्री आहात. मग, देशासमोर असे खोटे दावे करणं किती योग्य आहे?", असा सवाल डॉक्टरांनी आरोग्यमंत्री डॉ. हर्षवर्धन यांना विचारला आहे.

आरोग्यमंत्र्यांनी या औषधांना प्रमोट करणं म्हणजे, लाज (Shame) आणण्यासारखं, अशी प्रतिक्रिया खासगी डॉक्टरांची संघटना इंडियन मेडिकल असोसिएशनने दिली आहे.

WHO ने फेटाळला दावा

बाबा रामदेव आणि पतंजलीने दावा केल्यानंतर, जागतिक आरोग्य संघटनेच्या दक्षिण-पूर्व आशिया विभागाच्या ट्विटरवरून सांगण्यात आलं,

"जागतिक आरोग्य संघटनेने कोरोनाविरोधातील कोणत्याही पारंपारिक पद्धतीने तयार केलेल्या औषधाला तपासलेलं नाही किंवा मान्यता दिलेली नाही"

आचार्य बालकृष्ण यांचं स्पष्टीकरण

कोरोनिलला देण्यात आलेलं 'सर्टिफिकेट ऑफ फार्मास्युटिकल प्रॉडक्ट' हे WHO नाही तर DCGI ने दिलं असल्याचं स्पष्टीकरण पतंजली आयुर्वेद लिमिटेडचे कार्यकारी संचालक आचार्य बालकृष्ण यांनी ट्वीट करत दिलंय.

"कोरोनिलला देण्यात आलेलं WHO GMP च्या अटी...\n\ntl;dr:

रामदेव बाबा यांच्या पतंजली या आयुर्वेदिक उत्पादक कंपनीने बनवलेल्या कोरोनिल औषधावर महाराष्ट्रात बंदी घालण्यात आली आहे.


कोरोनाची पुन्हा लागण झालेल्या जगातल्या पहिल्या माणसानं शास्त्रज्ञांना टाकलं कोड्यात\nयादरम्यान कोरोनाची लक्षणं, खबरदारी इत्यादी गोष्टींवर बरीच माहितीही समोर आलीय. मात्र, हाँगकाँगमधील नव्या रुग्णानं पुन्हा एकदा सगळ्यांना काळजीत टाकलंय.

हाँगकाँगमधील तिशीतल्या व्यक्तीला दुसऱ्यांदा कोरोनाची लागण झाल्याचं तेथील शास्त्रज्ञांना आढळलं आहे. पहिल्यांदा लागण झाली, त्यातून बरा होऊन बाहेर पडल्याला साडेचार महने उलटले होते, तोच त्याला दुसऱ्यांदा लागण झालीय.

जनुकीय अनुक्रमणानुसार दोन्ही विषाणूंचे प्रकार स्पष्टपणे वेगळे दिसत असल्याचं शास्त्रज्ञांनी म्हटलं आहे. या रुग्णामुळे जगात दुसऱ्यांदा कोरोना झाल्याचं पहिलं प्रकरण समोर आल्याचंही ते म्हणतात.

जागतिक आरोग्य संघटनेनं मात्र सावध प्रतिक्रिया दिलीय. WHO च्या म्हणण्यानुसार, एखाद्या रुग्णावरून थेट निष्कर्षापर्यत पोहोचायला नको.

काही तज्ज्ञांचंही म्हणणं आहे की, दुसऱ्यांदा कोरोनाची लागण होणं हे दुर्मीळ असू शकतं आणि तितकसं गंभीर नसू शकतं.

ज्यांना आधी कोरोनाची लागण झालीय, त्यांच्यात विषाणूशी लढण्यासाठीची रोगप्रतिकारक शक्ती तयार होते आणि दुसऱ्यांदा लागण होऊ न देण्यासाठी ही रोगप्रतिकारक शक्ती मदत करते. अत्यंत गंभीर असलेल्या रुग्णांमध्ये सर्वात चांगली रोगप्रतिकार शक्ती दिसून आलीये. मात्र, ही रोगप्रतिकारक शक्ती नेमकी किती सुरक्षा देऊ शकते आणि किती काळ टिकून राहते, याबाबत अद्याप स्पष्टता नाही.

गेल्या सहा महिन्यात ज्यांना कोरोनाची लागण झाली, त्यांचा अभ्यास करण्याची गरज जागतिक आरोग्य संघटनेनं याबाबतीत व्यक्त केलीय.

हाँगकाँग विद्यापीठाच्या अहवालानुसार, ज्या व्यक्तीला दुसऱ्यांदा कोरोनाची लागण झाल्याचा दावा करण्यात येतोय, ती व्यक्ती पहिल्यांदा लागण झाली तेव्हा 14 दिवस हॉस्पिटलमध्येच होती. त्यानंतर त्या व्यक्तीला सोडण्यात आलं.

मात्र, त्यानंतर विमानतळावरील स्क्रीनिंगदरम्यान याच व्यक्तीची चाचणी करण्यात आली, तेव्हा पुन्हा पॉझिटिव्ह आली. यावेळी कुठलीच लक्षणं आढळली नाहीत.

दुसऱ्यांदा विषाणूची लागण होण्याचं हे अत्यंत दुर्लभ प्रकरण आहे, असं लंडन स्कूल ऑफ हायजिन अँड ट्रॉपिकल मेडिसनमधील प्राध्यापक ब्रेंडन व्रेन म्हणतात.

"कोरोनावरील लस तयार करताना हे प्रकरणं दुर्लक्षून चालणार नाही. शिवाय, वेळेनुसार विषाणू आपोआप बदल जाईल, हे अपेक्षितच आहे," असंही प्रा. व्रेन म्हणतात.

डॉ. जेफ्रीन बॅरेट हे वेलकम सँगर इन्स्टिट्युटमध्ये वरिष्ठ वैज्ञानिक सल्लागार म्हणून कार्यरत आहेत. कोव्हिडसंदर्भातच...\n\ntl;dr:

कोरोना विषाणूनं गेल्या सहा-सात महिन्यात अवघ्या जगात थैमान घातलंय. जगभरात कोरोनाच्या रुग्णांची संख्या दोन कोटी तीस लाखांपेक्षा अधिक झालीय.


कोरोनाच्या काळात ही 13 वर्षांची मुलगी अशी बनली शिक्षिका\nकोरोना संकट काळात लॉकडाऊनमुळे शाळा बंद असल्याने मुलांना शिक्षण मिळण्यात अडचणी येऊ लागल्या. डीजिटल शिक्षण सर्व आर्थिक स्तरातील विद्यार्थ्यांना परवडणारं नसल्याने अनेक विद्यार्थ्यांना शिक्षणापासून वंचित राहावं लागतंय.

2020 मध्ये जगभरातील जवळपास 24 कोटी विद्यार्थ्यांची शाळागळती होईल अशी भीती व्यक्त केली जातेय. या पार्श्वभूमीवर केरळमधल्या एका आदिवासी गावातली लहान मुलगी आशेचा किरण दाखवतेय.

हेही पाहिलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)

\n\ntl;dr:

केरळच्या पालक्काड जिल्ह्यातील अट्टप्पडी गावातली एक मुलगी आणि तिचा अभ्यासाचा वर्ग कौतुकाचा विषय ठरलाय.


कोरोनाच्या नव्या प्रजातीमुळे घाबरुन जाण्याची गरज नाही- डॉ. हर्षवर्धन\nयुकेमध्ये कोरोना व्हायरसची नवी स्ट्रेन (प्रजाती) सापडल्याच्या बातम्या गेल्या काही दिवसांपासून येत आहेत. या बातम्यांची दखल घेऊन जागतिक आरोग्य संघटनेने (WHO) युके सरकारसोबत याविषयी सखोल चर्चा केली.

Twitter पोस्ट समाप्त, 1

कोरोनाच्या या नव्या प्रजातीच्या माहितीनंतर इंग्लंडवरुन येणारी सर्व विमाने रद्द करावीत आणि आलेल्या प्रवाशांना क्वारंटाइन करावे अशी मागणी महाराष्ट्राचे माजी मुख्यमंत्री पृथ्वीराज चव्हाण यांनी केली आहे.

कोरोना व्हायरसच्या मूळ प्रजातीपेक्षा नव्या प्रजातीचा प्रसार जास्त वेगाने होत आहे. पण ही प्रजात जास्त जीवघेणी नाही. युकेसह नेदरलँड्स, डेन्मार्क आणि ऑस्ट्रेलियातही नवी प्रजात सापडल्याचं WHO ने बीबीसीला सांगितलं.

सध्या कोरोना व्हायरसवरच्या लशी बाजारात येण्यास सुरुवात झाली आहे. अशा स्थितीत कोरोनाच्या या नव्या प्रजातीतील फरकामुळे त्याच्यावर लशीचा प्रभाव पडेल की नाही हा प्रश्न उपस्थित करण्यात येत होता.

पण कोरोनाच्या नव्या प्रजातीवर लस कशा पद्धतीने परिणाम करते, हे अद्याप स्पष्ट नाही.

कोरोना लसीकरणाला जानेवारीमध्ये होणार सुरुवात

युकेमध्ये दक्षिण-पूर्व इंग्लंडसह लंडनमध्ये सध्या लॉकडाऊन घोषित करण्यात आलं आहे. हे लॉकडाऊन कठोर स्वरूपाचं आहे. वेगाने पसरत चाललेल्या कोरोना व्हायरसला आळा घालण्यासाठी हे लॉकडाऊन करण्यात आल्याचं सरकारने म्हटलं आहे.

कोरोनाच्या नव्या प्रजातीमुळे युरोपात मात्र खळबळ उडाल्याचं चित्र आहे.

रविवारी (20 डिसेंबर) नेदरलँड्सने युकेमधून येणाऱ्या प्रवासी विमानांवर बंदी घातली. ही बंदी 1 जानेवारीपर्यंत लागू असेल.

युकेमध्ये नव्या प्रजातीचा व्हायरस निर्माण झाल्याचं समजताच नेदरलँड्सने हा निर्णय घेतला आहे. नव्या विषाणूचा धोका किती प्रमाणात आहे याचा अभ्यास करण्यात येईल, हा धोका कमी कसा करता येईल, याचे प्रयत्न करण्यात येतील, असं नेदरलँड़्स सरकारने म्हटलं.

युकेमधून युरोपात दाखल होऊ शकणाऱ्या या व्हायरससंदर्भात युरोपियन महासंघातील सदस्य देशांसोबत चर्चा करणार असल्याचंही नेदरलँड्सने म्हटलं.

या विषयाची अधिक माहिती घेण्यासाठी बीबीसीने WHO च्या साथरोगतज्ज्ञ मारीया व्हॅन केरखोव्ह यांच्याशी चर्चा केली.

"कोरोना साथ सुरू झाल्यापासूनच या विषाणूने आपल्या स्वरुपात बदल केल्याचं जगभरात आढळून आलं आहे," असं केरखोव्ह यांनी सांगितलं.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला...\n\ntl;dr:

कोरोनाच्या नव्या प्रजातीमुळे घाबरुन जाण्याची गरज नाही असं मत डॉ. हर्ष वर्धन यांनी व्यक्त केलं आहे. सरकार सावध असल्याचंही त्यांनी सांगितलं.


कोरोनाने थैमान घातलेल्या इटलीत पुन्हा पर्यटन सुरू\nत्यानंतर आता परत या देशाच्या सीमा खुल्या केल्या जातायत. पण परदेशी पर्यटकांना आकर्षित करण्यासाठी त्यांना कसरत करावी लागत आहे. पर्यटनाचं मॉडेलही बदलत आहे. पाहुया बीबीसीचे रोमधलील प्रतिनिधी मार्क लोवेन यांचा रिपोर्ट.

हेही पाहिलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)

\n\ntl;dr:

युरोपमध्ये कोरोनाचा सगळ्यांत जास्त तडाखा इटलीला बसला होता.


कोरोनापासून वाचण्यासाठी व्हिटॅमिन-डी उपयोगाचं नाही?\nब्रिटनच्या नॅशनल इन्स्टिट्युट फॉर हेल्थ अँड केअर एक्सिलंस, पब्लिक हेल्थ इंग्लंड आणि साइंटिफिक अॅडव्हायझरी कमिटी ऑन न्युट्रिशनच्या डॉक्टरांच्या समितीने हा निष्कर्ष काढला आहे. मात्र, या विषयावर अधिक संशोधनाची गरज असल्याचंही त्यांचं म्हणणं आहे.

असं असलं तरी ब्रिटनमध्ये हिवाळ्यात हाडं आणि स्नायू बळकट ठेवण्यासाठी व्हिटॅमिन-डी सप्लिमेंट घेण्याचा सल्ला देण्यात येतोय. इतकंच नाही तर गरजूंना सप्लिमेंटचं मोफत वाटपही सुरू आहे.

आरोग्य अधिकाऱ्यांनी कोव्हिड-19 आजार आणि व्हिटॅमिन-डी यांच्या संबंधांवर एक धावता अभ्यास केला. व्हिटॅमिन-डीचा शरीराच्या रोगप्रतिकारक शक्तीवर परिणाम होत असावा आणि यातून शरीराला श्वसन यंत्रणेवर हल्ला करणाऱ्या विषाणूचा सामना करण्यात मदत मिळत असावी, असं या अभ्यासात आढळून आलं.

मात्र, व्हिटॅमिन-डी कोरोना विषाणूला आळा घालू शकतं किंवा कोव्हिड-19 आजाराच्या उपचारात त्याची काही मदत मिळते, याचे पुरेसे पुरावे आढळलेले नाही. कुठल्याही निष्कर्षापर्यंत पोहोचण्याआधी उच्च पातळीवरील रँडमाईझ्ड कंट्रोल्ड ट्रायलची गरज असल्याचं आरोग्यतज्ज्ञांचं म्हणणं आहे.

नॅशनल इन्स्टिट्युट ऑफ हेल्थ अँड केअर एक्सलंसच्या सेंटर फॉर गाईडलाईन्सचे संचालक डॉ. पॉल क्रिस्प म्हणाले, "या अभ्यासातून मिळालेल्या परिणामांवर आम्ही लक्ष ठेवून आहोत. त्याचा अभ्यास करण्यात येईल आणि गरज असल्यास मार्गदर्शक तत्त्वंही अपडेट करण्यात येईल."

लंडनच्या क्वीन्स मेरी इन्स्टिट्युटच्या रेस्पिरेटरी इन्फेक्शनचे क्लिनिकल प्रोफेसर एड्रियन मार्टन्यू म्हणाले, "व्हिटॅमिन-डी कोव्हिड-19 आजाराचा धोका कमी करत असल्याची शक्यता आहे. सध्या सुरू असलेली क्लिनिकल ट्रायल याबाबत योग्य मार्ग दाखवेल, अशी आशा आहे."

व्हिटॅमिन-डीची अधिक गरज का आहे?

यावर्षी कोरोना संकटामुळे लोकांना बहुतांश वेळ घरातच घालवला आहे. याचाच अर्थ सूर्यप्रकाशातून मिळणारं व्हिटॅमिन-डी पुरेशा प्रमाणात मिळालेलं नाही आणि म्हणूनच या हिवाळ्यात व्हिटॅमिन-डीची अधिक गरज आहे.

सूर्यप्रकाश व्हिटॅमिन-डीचा मुख्य स्रोत आहे. याशिवाय, माशांचं तेल, धान्य आणि सप्लिमेंट्सच्या माध्यमातूनही व्हिटॅमिन-डी मिळतं.

उन्हाळ्यात ज्यांनी व्हिटॅमिन-डी पुरेशा प्रमाणात घेतलेलं नाही त्यांच्या आरोग्याला अधिक धोका आहे.

उदाहरणार्थ -

अशांना वर्षभर व्हिटॅमिन-डी सप्लिमेंट घेण्याचा सल्ला देण्यात आला आहे.

इंग्लंडच्या पब्लिक हेल्थ विभाग प्रमुख...\n\ntl;dr:

व्हिटॅमिन-डीच्या सप्लिमेंट्स घेतल्याने कोव्हिड-19 आजारापासून बचाव होत असल्याचे कुठलेही पुरावे आढळले नसल्याचं तज्ज्ञांच्या एका गटाने सांगितलं आहे.


कोरोनाला रोखण्यासाठी अमरावती जिल्ह्यात वीकेंड लॉकडाऊन\nप्रातिनिधिक छायाचित्र

त्यानुसार या कालावधीत वैद्यकीय व जीवनावश्यक सेवा वगळता अमरावती शहर व ग्रामीण भागातील सर्व प्रकारचे बाजार, दुकाने, मॉल, मार्केट कॉम्प्लेक्स. चहा-नाश्ता उपाहारगृहे, हॉटेल्स, रेस्टॉरंट, बार, पानटपरी, इतर वस्तूंची दुकाने बंद राहणार आहेत.

दुध व भाजीपाला दुकाने रविवारी सकाळी 6 ते सकाळी 10 दरम्यान सुरू राहतील. सर्व प्रकारच्या ट्रॅव्हल्स, खासगी बसेस, खासगी वाहतूक, पालिकेची बससेवा, रिक्षा सेवा बंद राहील. आपत्कालीन स्थितीत व रुग्णसेवेसाठी रिक्षा किंवा स्वत:चे वाहन वापरता येईल. केवळ जीवनावश्यक व अत्यावश्यक कारणांसाठी वाहतूक करता येईल. जीवनावश्यक वस्तूंची वाहतूक करणा-या मालमोटारींना परवानगी आहे.

जिमखाने, व्यायामशाळा, तरणतलाव, चित्रपटगृहे व बहुविध चित्रगृहे, ग्रंथालये, सलून, ब्युटी पार्लर, आठवडी बाजार, गुरांचे बाजार, सर्व बांधकामे या कालावधीत बंद राहतील. कृउबास समितीचा भाजीपाला, फळ बाजार बंद राहील. सर्व पर्यटनस्थळे, उद्याने, बागा, बांबू उद्यान, वडाळी उद्यान, मेळघाट सफारी आदी बंद राहील.

त्यामुळे रविवारी पर्यटकांनी तिथे गर्दी केल्यास कारवाई केली जाणार आहे. क्रीडा संस्था, बाह्य खेळांबरोबरच आंतरमैदानी खेळही बंद राहतील. रविवारी सेवा देणा-या बँका व वित्तसंस्थादेखील बंद राहणार आहेत.

अनावश्यक कारणासाठी चारचाकी किंवा दुचाकीहून फिरणा-यांवर दंडात्मक व फौजदारी कारवाई करण्यात येणार आहे.

कोरोनामुळे होणाऱ्या मृत्युंमध्ये अमरावती दुसऱ्या क्रमांकावर

महाराष्ट्रात अमरावतीमध्ये कोरोना रुग्णसंख्येत झपाट्याने वाढ होत आहे. कोव्हिड- 19 मुळे मृतांच्या संख्येत अमरावती दुसऱ्या क्रमांकावर आहे.  कोव्हिड-19 मुळे मृत्यूचा दर 1.62 वर पोहोचलाय, त्यात जानेवारी पासून दिवसाला एका रुग्णांचा बळी गेलाय.

संत गाडगेबाबा अमरावती विद्यापीठ, डॉ. पंजाबराव देशमुख महाविद्यालय प्रयोगशाळा, रॅपिड अँन्टीजन टेस्ट तसेच विविध प्रयोगशाळेच्या अहवालानुसार जिल्ह्यात  727 नवे कोरोना रूग्ण आढळल्याची माहिती जिल्हा शल्यचिकित्सक कार्यालयाने दिली आहे. त्यानुसार आतापर्यंत एकूण रुग्णांची संख्या 28 हजार 648 झाली आहे.

अमरावती जिल्ह्यात कोरोनाने आतापर्यंत  453 जणांचा मृत्यू झाला आहे. जानेवारी ते फेब्रुवारी या दोनच महिन्यात 57 जणांचा मृत्यू झाला आहे.

आकडेवारीनुसार 29 जानेवारी ते 4 फेब्रुवारी पर्यंत मृत्यूचा दर हा 1 होता. फेब्रुवारी 5 ते 11 दरम्यान कमी...\n\ntl;dr:

कोरोना प्रतिबंधासाठी अमरावती जिल्ह्यातील सर्व बाजारपेठा व व्यवहार  शनिवारी (20 फेब्रुवारी) रात्री आठपासून सोमवारी (22 फेब्रुवारी)  सकाळी आठपर्यंत बंद ठेवण्याचा आदेश जिल्हाधिकारी शैलेश नवाल यांनी जारी केला आहे.


कोरोनावर उपचारासाठी Virafin औषधाला आपत्कालीन वापरासाठी भारतात परवानगी\nप्रातिनिधिक फोटो

Drug Controller General of India अर्थात DCGI ने  झायडस कॅडिलाच्या विराफिन (Virafin) या औषधीला कोरोनाचा सौम्य संसर्ग झालेल्या रुग्णांवर उपचारासाठी वापर करण्यास मान्यता दिली आहे. या औषधीचं संपूर्ण नाव Pegylated Interferon alpha-2b किंवा PegIFN असं आहे.

हे आपत्कालीन परवानगी (Emergency Approval) असून, ते मर्यादित प्रमाणात वापरता येईल, असंही DCGI ने सांगितलंय.

कंपनीने DCGI ला दिलेल्या अर्जात म्हटलं होतं की, 'या औषधामुळे रुग्ण लवकर बरे होत असून, त्यांच्या उपाचारातला गुंताही यामुळे कमी करता येतो.'

तसंच, एका डॉक्टरच्या प्रिस्क्रिपशनवरच हे औषध रुग्णांना दवाखान्यात किंवा विशेष उपचार संस्थानांमध्ये दिलं जाईल, असंही त्यांनी सांगितलं होतं.

प्रातिनिधिक फोटो

देशभरात 20-25 ठिकाणी झालेल्या चाचणीत असं लक्षात आलं होतं की, विराफिन या औषधाच्या वापरामुळे रुग्णाला ऑक्सिजनची गरज कमी भासू लागली होती. म्हणजेच श्वसनक्रिया सुधारण्यात विराफिन मदत करत होतं.

या औषधामुळे इतर व्हायरल संसर्गांवरही उपचार शक्य असल्याचं कंपनीने DCGI ला केलेल्या अर्जात म्हटंलय.

म्हणजेच काही प्रमाणात आतापर्यंत रुग्णांचे प्राण वाचवण्यासाठी ज्या औषधांवरच अवलंबून राहावं लागत होतं, ते आता कमी होण्याची शक्यता आहे.

याशिवाय झायडस कॅडिला ही कंपनी कोरोनाच्या एका लशीवरही काम करते आहे. ZycovD नावाची ही लस DNA प्लॅटफॉर्मवर बनवली जात आहे. यासाठी झायडस कॅडिला भारत सरकारच्या बायोटेक्नॉलॉजी विभागाची मदत घेते आहे. आणि याच्या क्लिनिकल ट्रायल्सचा तिसरा टप्पा पूर्ण झाला आहे.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी न्यूज मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी आम्हाला YouTube, Facebook, Instagram आणि  Twitter वर नक्की फॉलो करा.

बीबीसी न्यूज मराठीच्या सगळ्या बातम्या तुम्ही Jio TV app वर पाहू शकता.

'सोपी गोष्ट' आणि '3 गोष्टी' हे मराठीतले बातम्यांचे पहिले पॉडकास्ट्स तुम्ही Gaana, Spotify, JioSaavn आणि Apple Podcasts इथे ऐकू शकता.)

\n\ntl;dr:

कोरोनाच्या प्रादुर्भावानं देशभरात कळस गाठलेला असताना एक आशादायी बातमी समोर आलीय. ती म्हणजे झायडस कॅडिला (Zydus Cadilla) हेल्थकेअरच्या एका औषधाला भारताच्या औषध नियामक मंडळाने मान्यता दिली आहे.


कोरोनावर लस शोधून काढण्याचं यश 'ही' महिला संशोधक मिळवणार?\nसारा गिल्बर्ट

ऑक्सफर्डच्या लशीची पहिली ह्युमन ट्रायल यशस्वी झाल्याचा दावा करण्यात येतोय. जर पुढच्या गोष्टी सुरळीत पार पडल्या तर कोरोना व्हायरसवर प्रभावी असणारी लस लवकरच तयार होईल अशी शक्ता आहे.

अॅस्ट्रा झेनका नावाच्या एका औषध उत्पादक कंपनीसोबत ऑक्सफर्ड विद्यापीठ ही लस तयार करण्याचं काम करतंय.

कोण आहेत सारा गिल्बर्ट?

कोरोना व्हायरससाठीची लस तयार करण्याच्या शर्यतीत सगळ्यात आघाडीवर असल्याचं मानण्यात येणाऱ्या ऑक्सफर्ड विद्यापीठाच्या टीमचं नेतृत्त्वं सारा गिल्बर्ट करतायत.

आपल्याला वैद्यकीय क्षेत्रामध्ये संशोधन करायचं आहे हे प्रोफेसर सारा गिल्बर्ट यांना सुरुवातीपासूनच माहिती होतं. पण नेमकी सुरुवात कुठून करायची याचा अंदाज 17व्या वर्षी  त्यांना अजिबात नव्हता.

कोरोनावरची लस कधी येणार?

युनिव्हर्सिटी ऑफ अँजेलियामधून जीवशास्त्रात पदवी घेतल्यानंतर सारांनी बायो-केमिस्ट्रीमध्ये पीएचडी केली. ब्रुईंग रिसर्च फाऊंडेशनपासून त्यांनी करियरला सुरुवात केली. यानंतर त्यांनी इतर काही कंपन्यांमध्येही काम केलं आणि औषध निर्मितीबाबतचं ज्ञान मिळवलं.

यानंतर त्या ऑक्सफर्ड विद्यापीठाच्या प्रोफेसर एड्रियल हिल्स लॅबमध्ये आल्या.  जेनेटिक्सवरच्या कामांपासून त्यांनी सुरुवात केली. यासोबतच मलेरियावरही त्यांनी भरपूर काम केलं.  यानंतर त्या लस तयार करण्याचा कामात सहभागी झाल्या.

ट्रायलमध्ये मुलांची मदत

सारा यांना तीन मुलं (ट्रिपलेट्स - तिळी) आहेत. मुलांच्या जन्मानंतर वर्षभरातच त्या विद्यापीठात लेक्चरर झाल्या आणि त्यानंतर 2004 साली युनिव्हर्सिटीत रिडर झाल्या.

2007मध्ये फ्लूवरची एक लस बनवण्याचं काम त्यांना वेलकम ट्रस्टकडून मिळालं. इथपासूनच रिसर्च ग्रुपचं नेतृत्व करण्याचा त्यांचा प्रवास सुरू झाला.

सारा यांची तिन्ही मुलं आता 21 वर्षांची आहेत आणि तिघेही बायोकेमिस्ट्रीचा अभ्यास करत आहेत.

कोरोना लसीचं काम जगभर सुरू आहे.

कोरोना व्हायरससाठी तयार करण्यात आलेल्या एका प्रायोगिक व्हॅक्सिनच्या ट्रायलमध्ये सारा यांची मुलं सहभागी झाली होती. ब्लूमबर्गने दिलेल्या बातमीनुसार हे ट्रायल व्हॅक्सिन त्यांची आई सारानेच तयार केलं होतं.

खडतर प्रवास

सारा सांगतात, "काम आणि खासगी आयुष्यातला समतोल सांभाळणं अतिशय कठीण असतं. जर तुम्हाला मदत करणारं कोणी नसेल तर हे अशक्य वाटू लागतं. माझ्या पूर्ण पगारापेक्षा मुलांच्या पाळणाघराचा खर्च जास्त होता. मग माझ्या...\n\ntl;dr:

सारा गिल्बर्ट यांच्या नेतृत्त्वाखालची ऑक्सफर्ड विद्यापीठाची एक टीम कोरोना व्हायरसवरची एक लस तयार करण्याचं काम करतेय.  कोरोनावरची लस तयार करण्याचं काम सध्या अनेक कंपन्या करत आहेत. अनेक देशांमध्ये सध्या याविषयीचे प्रयोग सुरू आहेत पण सगळ्यात जास्त चर्चा आहे ती ऑक्सफर्ड विद्यापीठाच्या लसीची.


कोरोनासंदर्भात पुणे, नाशिकसह अन्य शहरांमध्ये काय आहेत नियम?\nकोरोनाच्या वाढत्या रुग्णसंख्येच्या पार्श्वभूमीवर  मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे यांनी रविवारी राज्यातल्या जनतेला संबोधित केले. जर लॉकडाऊन टाळायचा असेल तर सर्वांनी कोरोनाला गांभीर्याने घेणं आवश्यक आहे असा इशारा त्यांनी यावेळी दिला.

राज्यात कोरोनाची दुसरी लाट आहे की नाही हे 8-15 दिवसांत कळेल असं उद्धव ठाकरे म्हणाले. कोरोना रोखण्यासाठी नियमांचं पालन करण्याचं आवाहन उद्धव ठाकरे यांनी केलं.

अकोला आणि अमरावतीत लॉकडाऊन लागू करण्याची घोषणाही करण्यात आली आहे. अमरावती जिल्ह्यातील अमरावती शहर आणि अचलपूर या ठिकाणी एका आठवड्यासाठी लॉकडाऊन लागून करण्यात आला आहे.

राज्यातील इतर शहरांमध्येही कोरोनाचा संसर्ग रोखण्यासंदर्भात काही नियम लागू करण्यात आले आहेत.

पुणे

पुण्यातील कोरोना प्रादूर्भावाचा आढावा घेण्यासाठी काल (21 फेब्रुवारी) उपमुख्यमंत्री अजित पवार यांनी बैठक घेतली. या बैठकीनंतर पुण्याचे विभागीय आयुक्त सौरभ राव यांनी कोरोनाचा संसर्ग रोखण्यासाठीच्या नियमांची माहिती दिली.

नाशिकमध्ये संचारबंदी

अकोला-अमरावतीत लॉकडाऊन

अकोला आणि अमरावतीत लॉकडाऊन लागू करण्याची घोषणाही करण्यात आली आहे.

अमरावती जिल्ह्यातील अमरावती शहर आणि अचलपूर या ठिकाणी एका आठवड्यासाठी लॉकडाऊन लागून करण्यात आलं आहे. अमरावतीच्या पालकमंत्री आणि महाराष्ट्राच्या महिला व बालविकास मंत्री यशोमती ठाकूर यांनी जिल्हा प्रशासनाशी चर्चा केल्यानंतर लॉकडाऊनची घोषणा केली.

त्यानंतर अकोल्यातही आठवड्याभराचं लॉकडाऊन लागू करण्याची घोषणा अकोल्याच्या जिल्ह्याधिकाऱ्यांनी केली.

अकोल्यातील अकोला महानगरपालिका, अकोट नगरपालिका आणि मूर्तीजापूर नगरपालिका या क्षेत्रात एक मार्च 2021 पर्यंत लॉकडाऊन लागू करण्यात आलं आहे.

या दोन्ही ठिकाणी अत्यावश्यक आणि जीवनावश्यक सेवा सुरू राहणार आहेत.

नागपूर

7 मार्चपर्यंत आठवडी बाजार बंद, सर्व शाळा, कोचिंग सेंटर्स बंद राहणार आहेत.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.रोज रात्री8 वाजता फेसबुकवर बीबीसी मराठी न्यूज पानावर बीबीसी मराठी पॉडकास्ट नक्की पाहा.)

\n\ntl;dr:

महाराष्ट्रात कोरोना रुग्णांची संख्या वाढत आहे. रविवारी (21 फेब्रुवारी) दिवसभरात कोरोनाचे सात हजाराहून अधिक रूग्ण आढळून आले.


कोर्फबॉल - एक असा गेम जो दूर करत आहे खेळांमधली लिंगभेदाची दरी\nऑफिसेसमध्येच नाही तर खेळांच्या मैदानातही महिलांना भेदभावाचा सामना करावा लागतो का?

विसाव्या शतकाच्या पूर्वार्धात शोधलेला कोर्फबॉल हा खेळ सुरू आहे. मुलंमुली, स्त्रीपुरुष यांना एकत्र आणणारा मिश्र प्रकाराचा हा खऱ्या अर्थानं एकमेव बॉलगेम आहे.

ब्राझीलमधल्या शाळांमध्ये मुलामुलींना हा खेळ खेळण्यासाठी प्रोत्साहन दिलं जातं.

"मला हा खेळ आवडतो. कारण मुलामुलींना एकत्र खेळता येतं. वेगवेगळ्या क्षमता असणारे मुलंमुली एकत्र खेळू शकतात. आम्ही एकमेकांहून भिन्न आहोत पण हा खेळ आम्हाला संघ म्हणून काम करण्याची शिकवण देतो," असं अकरा वर्षांच्या जिओव्हॅनीनं सांगितलं.

ब्राझीलमध्ये रिओ शहरात कोर्फबॉल खेळताना मुलंमुली

विविध खेळांतल्या लिंगभेदाच्या घटना कशा टाळता येईल यासंदर्भात बीबीसी 100 वुमन काम करत आहे.

अनेक खेळांमध्ये पुरुष आणि महिलांच्या बक्षीस रकमेत असणारा फरक, टीव्हीवर खेळांचे सामने पाहणाऱ्यांचं कमी प्रमाण, शाळांमध्ये विविध खेळांमध्ये सहभागी होणाऱ्या मुलींचं खेळ सोडण्याचं वाढतं प्रमाण असे खेळांमधल्या महिलांच्या अनुषंगाने अनेक पैलू आहेत.

सगळ्या प्रतिकूल गोष्टी बाजूला सारत खेळांमध्ये होणाऱ्या लिंगभेदाच्या घटना कशा कमी करता येतील याकडे काही महिलांचं लक्ष वेधलं. कोर्फबॉल समानता आणू शकतो का?

मुलंमुली एकत्र खेळू शकत नाही या गैरसमजाला कोर्फबॉल छेद देतो. पुरुषांच्या तुलनेत महिला अशक्त असतात या गैरसमजुतीला कोर्फबॉल धक्का देतो असं इन्स्टिट्युटो जेरेमारिओ डँटस शाळेच्या शिक्षिका शीइला दुराते यांनी सांगितलं.

बॉलगेमसारखा आक्रमक आणि वेगवान खेळ मुली मुलांच्या बरोबरीनं खेळू शकतात असं बारा वर्षांच्या जॉननं सांगितलं. "मला हा खेळ आवडतो. धावपळ आणि वेगवान हालचालींचा हा खेळ आहे. तसंच मुलींबरोबर खेळता येतं" असं जॉननं सांगितलं.

कोर्फबॉल इन्डोअर आणि आऊटडोअर असं दोन्हीप्रकारे खेळता येतं. नेटबॉल आणि बास्केटबॉलशी साधर्म्य असणाऱ्या या खेळात बॉलद्वारे गोल म्हणजे कोर्फ करायचा असतो. जमिनीपासून 3.5 मीटर उंचीवर प्लॅस्टिकचं बास्केट असतं.

कोर्फबॉलच्या लीगदरम्यानचं दृश्य

जागतिक स्तरावर या खेळात नेदरलँड्स अग्रेसर आहे. मात्र इतर देशांमध्ये आता त्याची लोकप्रियता वाढत आहे.

कोर्फबॉल कसा खेळतात?

स्रोत: आंतरराष्ट्रीय कोर्फबॉल महासंघ; रुल्सऑफस्पोर्ट.कॉम

कोर्फबॉलचं छोटं प्रारुप असणारा मिनीकोर्फ लहान मुलांसाठी अनुकूल असा खेळ आहे. बहुतांशीवेळा मिनीकोर्फ...\n\ntl;dr:

कोणत्याही शाळेत खेळाच्या तासाला जसा कल्ला असतो तसं वातावरण. लाल, हिरवी आणि पिवळी जर्सी परिधान केलेले मुलंमुली खेळत आहेत. ब्राझीलमधल्या रिओ दी जानिरो इन्स्टिट्युटो जेरेमारिओ डँटस नावाच्या शाळेतलं हे दृश्य वेगळं आहे. कारण मुलंमुली एकत्र खेळत आहेत.


कोलकाता: डॉक्टरांचा संप, राजकारण आणि रुग्णांचे हाल\nज्या ठिकाणी ज्युनिअर डॉक्टरला मारहाण झाली त्या एनआरएस रुग्णालयात ममता बॅनर्जींनी यावं अशी आंदोलकांची मागणी होती. तसंच गेल्या काही दिवसांपूर्वी त्यांनी केलेल्या वक्तव्याबद्दल माफी मागावी अशी मागणी त्यांनी केली आहे. अर्थातच त्यांच्या या मागण्या पूर्ण झाल्या नसल्यामुळे संप चिघळला आहे.

मुख्यमंत्र्यांनी शनिवारी संध्याकाळी पाच वाजता बोलावलेल्या बैठकीबाबत डॉक्टरांची मतं विभागलेली दिसत आहेत. तसंच नबन्ना येथे बोलावलेल्या बैठकीत सहभागी व्हायचं की नाही यावर अंतिम निर्णय आज होणार होता.

चिघळतं आंदोलन, राजकारण आणि रुग्णांचे हाल

शहरातल्या पाच प्रतिष्ठित डॉक्टरांनी या प्रकरणी मध्यस्थी करण्याचा प्रयत्न केला. त्यांची मुख्यमंत्री ममता बॅनर्जी यांच्याबरोबर दोन तास बैठक झाली. त्यानंतर एक ज्येष्ठ अधिकारी चर्चेचं आमंत्रण द्यायला पाठवला गेला.

या सर्व घडामोडी घडत असतानाच राज्यपाल केसरीनाथ त्रिपाठी हे जखमी ज्युनियर डॉक्टर परिबाहा मुखोपाध्याय यांना एका खासगी रुग्णालयात भेटायला गेले होते.

या प्रकरणी तोडगा काढण्यासाठी ममता बॅनर्जींनी कोणतीही पावलं उचलली नाहीत असं त्यांनी नंतर प्रसारमाध्यमांना सांगितलं.

तसंच शुक्रवारी केंद्रीय आरोग्यमंत्री हर्षवर्धन यांनी ममता बॅनर्जी यांना लिहिलेलं एक पत्र व्हायरल झालं. त्या असं लिहिलेलं आहे की या प्रकरणाचा तोडगा काढण्यासाठी ते ममता बॅनर्जींशी संपर्क साधण्याचा प्रयत्न करत आहेत पण ममता बॅनर्जींकडून त्यांना कसलाच प्रतिसाद मिळत नाहीये.

14 जूनला ममता बॅनर्जी यांना लिहिलेल्या पत्रात हर्षवर्धन यांनी चिघळत चालेलल्या आंदोलनाचा उल्लेख केला आहे. आंदोलनाचं लोण देशभर पसरत आहे. अनेक रुग्णालायातील ओपीडी बंद आहे. त्यामुळे दूरवरून आलेल्या रुग्णांना अनेक अडचणींचा सामना करावा लागत आहे.

कोलकाताच्या नील रतन सरकार मेडिकल कॉलेज आणि रुग्णालयातून सुरू झालेलं हे आंदोलन आधी शहर, आसपासचा भाग आणि नंतर देशाच्या अनेक भागात पसरलं. इतकरंच नाही तर दिल्ली आणि इतर शहरात असलेल्या AIIMS मध्येही या आंदोलनाची धग जाणवली.

सोमवारी देशव्यापी आंदोलन

पश्चिम बंगालच्या वेगवेगळ्या सरकारी रुग्णालय आणि मेडिकल कॉलेजमध्ये 600 पेक्षा अधिक ज्येष्ठ डॉक्टरांनी कनिष्ठ डॉक्टरांच्या आंदोलनाच्या समर्थनार्थ राजीनामे दिले आहेत. त्याची चर्चा काल दिवसभर होती. मात्र हे राजीनामे अद्याप सरकारने मंजूर केलेले नाहीत.

इंडियन मेडिकल असोसिएशनचे सरचिटणीस...\n\ntl;dr:

पाच दिवसांपासून सुरू असलेला डॉक्टरांचा संप काल संपण्याची चिन्हं निर्माण झाली होती. मात्र डॉक्टरांनी मुख्यमंत्र्यांचं चर्चेचं आमंत्रण नाकारलं आणि ही आशा मावळली.


कोलकातामध्ये जादूगार मँड्रेकचा मृत्यू: स्वतःला बांधून हुगळी नदीत गेलेल्या जादूगाराचा मृतदेहच बाहेर आला\nकोलकात्याचे जादूगार चंचल लाहिरी हे मँड्रेक म्हणूनही ओळखले जायचे. रविवारी लाहिरींना एका बोटीतून हुगळी नदीच्या पाण्यात सोडण्यात आलं होतं.

सहा कुलुपं आणि साखळ्यांनी त्यांचे हातपाय बांधण्यात आले होते. दोन बोटींवर असलेल्या बघ्यांच्या समोर त्यांना नदीमध्ये सोडण्यात आलं. अनेक लोक नदी किनाऱ्यावर आणि कोलकात्याच्या प्रसिद्ध हावडा ब्रिजवर उभी राहून हा प्रकार पाहत होते.

पाण्याखाली स्वतःला सोडवून त्यांनी किनाऱ्यावर सुरक्षित परतणं अपेक्षित होतं. पण बराच काळ वाट पाहूनही ते बाहेर पडण्याची लक्षणं न दिसल्यावर उपस्थित लोकांनी पोलिसांना याविषयीची माहिती दिली.

कोलकाता पोलिसांनी आणि स्कूबा डायव्हर्सच्या पथकांनी हा भाग पिंजून काढला. लाहिरी यांचा मृतदेह जोपर्यंत मिळत नाही, तोपर्यंत त्यांना मृत घोषित करण्यात येणार नसल्याचं एका अधिकाऱ्याने हिंदुस्थान टाईम्स वृत्तपत्राशी बोलताना सांगितलं.

चंचल लाहिरींचा बराच काळ शोध घेतला आणि अखेर सोमवारी रात्री त्यांचा मृतदेह सापडला, अशी माहिती कोलकाता पोलीसचे बंदर विभागाचे उपायुक्त सयद वकार रझा यांनी AFP वृत्तसंस्थेला सांगितलं.

स्थानिक वर्तमानपत्रामध्ये फोटोग्राफर असणाऱ्या जयंत शॉ यांनी लाहिरींना हा प्रकार करताना पाहिलं होतं. त्यांनी आपल्या अॅक्टला सुरुवात करण्याआधी आपण त्यांच्याशी बोलल्याचं त्यांनी बीबीसीला सांगितलं.

"ते जादूसाठी आपला जीव का धोक्यात घालत असल्याचं मी त्यांना विचारलं, ते (लाहिरी) हसले आणि म्हणाले, 'जर मी हे करू शकलो तर ते मॅजिक (जादू) असेल, नाहीतर ते ट्रॅजिक (दुःखद) असेल'," शॉ सांगतात. "लोकांना जादूमध्ये पुन्हा रस वाटावा म्हणून आपण हे करतो," असं जादूगार लाहिरींनी सांगितल्याचं शॉ म्हणतात.

पण लाहिरींनी अशी पाण्याखालची धोकादायक जादू करण्याचा पहिल्याच प्रयत्न केला होता, असं नाही. 20 वर्षांपूर्वी एका काचेच्या बॉक्समध्ये बंदिस्त करून त्यांना याच नदीमध्ये सोडण्यात आलं होतं. पण तेव्हा मात्र त्यांना स्वतःची सुखरूप सुटका करून घेणं जमलं होतं.

शॉ यांनी लाहिरी यांची आधीची पाण्याखालची जादू पाहिलेली होती. "यावेळी ते पाण्याबाहेर येणार नाहीत, असा विचारही मला कधी आला नाही," ते म्हणाले.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)

\n\ntl;dr:

हॅरी हाऊडिनी हा जादूगार स्वतःचे हात-पाय बांधून नदीत उडी मारायचा आणि काही वेळाने स्वतःच बाहेर पडायचा. त्याची ही जादू करण्याचा प्रयत्न कोलकात्याच्या एका जादूगाराच्या अंगावर बेतला.


कोल्हापुरातील गोकुळ दूधसंघात सतेज पाटील गटाचा विजय, 30 वर्षांनी सत्तांतर\n1. कोल्हापुरातील गोकुळ दूधसंघात सतेज पाटील यांचा विजय, 30 वर्षांनी सत्तांतर

गोकुळ दूधसंघाच्या निवडणुकीत जवळपास 30 वर्षांनी सत्तांतर झाल्याचं पाहायला मिळालं. या निवडणुकीत केंद्रीय गृहराज्यमंत्री आणि कोल्हापूरचे पालकमंत्री सतेज पाटील यांच्या पॅनेलने विजय मिळवला. पाटील यांच्या पॅनेलने माजी आमदार महादेवराव महाडिक यांच्या पॅनेलला पराभूत केलं.

गोकुळ दूध संघाच्या निवडणुकीत 21 पैकी 17 ठिकाणी सतेज पाटील यांच्या आघाडीचे उमेदवार विजयी झाले. तर सत्ताधारी महाडिक गटाला केवळ चार जागांवर समाधान मानावं लागलंय.

विशेष म्हणजे, या निवडणुकीत विजय मिळवताच सतेज पाटील यांनी शेतकऱ्यांना थेट 2 रुपयांची घसघशीत भाववाढ जाहीर केली आहे. हा दूधसंघ आता दूध उत्पादकांच्या मालकीचा झाला, अशी प्रतिक्रिया पाटील यांनी दिली. ही बातमी टीव्ही 9 मराठीने दिली आहे.

2. टीव्हीवर येऊन बोलणारे नेते आता गप्प का? - देवेंद्र फडणवीस

पश्चिम बंगालमध्ये लोक लोकशाहीला काळीमा फासणारी परिस्थिती निर्माण झाली आहे. निवडणुकीच्या निकालानंतर भाजपच्या कार्यकर्त्यांवर हल्ले केले जात आहे.

कार्यकर्त्यांची घरे जाळली जात आहेत. महिलांसोबत दुर्व्यवहार केले जात आहेत. टीव्हीवर येऊन बोलणारे नेते यावर आता गप्प का, असा सवाल विरोधी पक्षनेते देवेंद्र फडणवीस यांनी विचारला आहे.

नागपूर विमानतळावर माध्यमांशी बोलताना फडणवीस यांनी तृणमूल काँग्रेस पक्षावर तसंच त्यांचं समर्थन करणाऱ्या नेत्यांवर जोरदार टीका केली. स्वतःला पुरोगामी म्हणून सकाळपासून माध्यमांसमोर येणारे नेते यावर एकही शब्द बोलत नाही. साधा निषेध करायला तयार नाही, यामुळे या हिंसाचाराला समर्थन आहे का, असा सवालही फडणवीस यांनी उपस्थित केला. ही बातमी महाराष्ट्र टाईम्सने दिली आहे.

3. ऑक्सिजन कंटेनर आणि टँकरमध्ये जीपीएस ट्रॅकिंग डिव्हाईस अनिवार्य

देशातील कोरोना संकटामुळे गंभीर परिस्थितीचा सामना करावा लागत आहे. देशात ऑक्सिजनचा तुटवडाही निर्माण झाल्याचं पाहायला मिळालं.

या पार्श्वभूमीवर ऑक्सिजनची कमतरता आणि पुरवठ्यात होणारा विलंब यांचा विचार करता वाहतूक मंत्रालयाने ऑक्सिजन कंटेनर, टँकर आणि वाहनांमध्ये व्हेईकल लोकेशन ट्रॅकिंग डिव्हाईस (VLT) बसवणे अनिवार्य केलं आहे.

जीपीएस ट्रॅकिंग या टँकर्सची योग्य देखरेख आणि सुरक्षितता सुनिश्चित करेल. या व्यतिरिक्त, कोणतेही डायव्हर्जन किंवा उशीर होणार नाही याची काळजी घेता येईल, असं वाहतूक...\n\ntl;dr:

आज विविध वृत्तपत्र आणि वेबसाईटवर प्रकाशित बातम्यांपैकी पाच मोठ्या बातम्यांचा थोडक्यात आढावा...


कोल्हापूरः 'धान्य-कपडे नको आता घरं बांधायला हवी आर्थिक मदत'\nलोकांनी केलेली मदत स्वीकारताना काही ठिकाणी वादावादीचे प्रसंग घडले. करवीर तालुक्यातील आरे गावात योग्य नियोजनामुळे पूरग्रस्तांना सर्व प्रकारच्या मदतीचे वाटप झाले. पण आता आरे ग्रामस्थांनी आर्थिक मदतीसाठी आवाहन केले आहे.

कोल्हापूर जिल्ह्यातील करवीर तालुक्यातील आरे हे गाव जवळपास तीन हजार लोकवस्तीचे गाव आहे. वारकरी संप्रदायाची परंपरा असलेल्या गावाची ओळख सधन आणि समृद्ध अशी आहे. पण पुराच्या वेढ्यात अडकलेलं हे गाव 100 टक्के पूरग्रस्त आहे. अशा वेळी इतर गावांप्रमाणे या गावातही मदतीसाठी अनेक हात सरसावले. आरे ग्रामस्थांनी लोकांकडून आलेली ही मदत प्रत्येक गरजूंपर्यंत पोहचवली.

राज्यभरातून धान्य, तेल, ब्लॅंकेट, बेडशीट, भांडी, टूथब्रश, शालेय साहित्य, पाणी अशा स्वरूपात ही मदत आली होती.

आरे ग्रामस्थांनी मदत वाटप समन्वय समितीच्या माध्यमातून प्रत्येक कुटुंबातील व्यक्तीला मदतीचे समप्रमाणात वाटप केले. त्यामुळं इथं सगळ्यांना पुरेसे साहित्य मिळाल्याने ग्रामस्थांनी एकमताने आता अशा स्वरूपाची मदत थांबवण्याचा निर्णय घेतला. तसा फलक देखील गावात उभारण्यात आला आहे.

धान्य किंवा वस्तूऐवजी आता आर्थिक मदत करण्याचे आवाहन आरे ग्रामस्थांनी केले आहे त्यासाठी या फलकावर अधिकृत माहिती देण्यात आली आहे.

याबाबत आरे ग्रामस्थांनी हा निर्णय का घेतला हे आम्ही जाणून घेतले. आरे गावचे बाजीराव वरुटे यांनी सांगितले की आमच्या गावात धान्य, तेल, पाणी अशा स्वरूपाची मदत मिळाली आहे.

पुरग्रस्तांसाठी लागणारी मदत योग्य प्रमाणात वाटप झाल्याने आम्ही ही मदत थांबवण्याचा निर्णय घेतला त्याऐवजी ज्या गावांमध्ये अजूनही मदत मिळाली नाही अशा गरजूंना ही मदत मिळाली पाहिजे ही आमची भावना आहे. त्यामुळं आता आर्थिक मदत गरजेची आहे. त्यासाठी हे आवाहन करण्यात आले

तर पी. डी. पाटील म्हणाले, पुरेसे धान्य आणि इतर पदार्थ आम्हाला मदत स्वरूपात मिळाले आहे आणखी मदत घेऊन ती वाया घालवण्यापेक्षा ती मदत इतर गरजू पूरग्रस्त गावांना मिळावी यासाठी ग्रामपंचायतीच्या बैठकीत सर्वपक्षीय लोकांनी मिळून ही मदत थांबवण्याचा निर्णय घेतला. पण गावात जवळपास 35 घरांची पडझड झाली आहे. काहींना निवाऱ्याची सोय नाही. त्यामुळं आर्थिक स्वरूपात येणारी मदत प्राधान्य क्रम ठरवून अशा गरजूंना देण्याचा निर्णय घेण्यात आला त्यानुसार रक्कम वाटप करण्यात येईल.

"कोल्हापूरमध्ये तर प्रचंड नुकसान झालंय. शेतकऱ्यांचं मोठं नुकसान झालंय....\n\ntl;dr:

कोल्हापूर जिल्ह्यात आलेल्या पुरामुळे अनेक गावांना मोठा फटका बसला. शेतजमिनी, जनावरं, घरं पुराच्या पाण्यात बुडाल्याने अनेकांचे संसार उघड्यावर आले. या परिस्थितीत राज्यभरातून मदतीचे अनेक हात पुढे आले.


कोल्हापूरच्या पूरग्रस्तांना मदत की भीक? : विनोद तावडे-संभाजी राजेंमध्ये वाद\nउच्च व तंत्र शिक्षण मंत्री विनोद तावडे यांनी पूरग्रस्तांसाठी 'गोळा' केलेल्या मदतीवर खासदार संभाजी राजे छत्रपती यांनी कडाडून टीका केली.

काय आहे प्रकरण ?

भारतीय जनता पक्षाचे राज्यसभा खासदार असलेल्या संभाजी राजे यांनी सोमवारी पहाटे विनोद तावडे यांचा एक व्हीडिओ ट्विट केला. यामध्ये त्यांनी लिहिलं, की स्वाभिमानी कोल्हापूरकरांना कोणाच्या भीकेची गरज नाही. महाराष्ट्राच्या मंत्र्याला भीक मागण्याची वेळ यावी? यापेक्षा दुर्दैव काय? हा व्हीडिओ आत्ताच पाहिला. इथे भीक स्वीकारली जाणार नाही. पूरग्रस्तांची क्रूर चेष्टा सहन केली जाणार नाही."

लोकनियुक्त सरकारच्या मंत्र्यांनी हातात कटोरा घेऊन फिरण्यापेक्षा प्रशासकीय यंत्रणा घेऊन फिरावं आणि प्रत्यक्ष लोकांमध्ये जाऊन मदत पोहोचवावी, असा सल्लाही त्यांनी विनोद तावडेंना दिला.

संभाजी राजेंनी केलेल्या ट्विटला 24 तास उलटून गेल्यानंतर उच्च व तंत्र शिक्षण मंत्री यांनी आपली भूमिका स्पष्ट करणारं निवेदन प्रसिद्ध केलं.

"गोर-गरीब रिक्षावाले, फेरीवाले, छोटे-छोटे दुकानदार, हातावर पोट असणार्‍या माझ्या गरीब जनतेकडून जमा झालेले 10-10 रुपये मिळून 3.50 लाख रुपये आणि इतर मोठ्या देणगीदारांकडून एकत्र झालेले 24.50 लाख रुपये, अशी एकूण 28 लाखांची रक्कम फक्त बोरिवलीकरांच्यावतीने मुख्यमंत्री सहाय्यता निधीला देण्यात आली. हा आमचा खारीचा वाटा आहे,  हे आम्हा सर्वांना माहीत आहे. ही भीक नव्हे तर जिव्हाळ्याने केलेली मदत आहे. पण संभाजी राजे यांनी त्याची अवहेलना केली, याची मला खंत वाटते, असं उच्च व तंत्र शिक्षण मंत्री विनोद तावडेंनी म्हटलं आहे.

बोरिवलीमधील रिक्षावाले, फेरीवाले, मोची, किरकोळ व्यावसायिक, सामान्य नागरिक यांनी आपापल्या कुवतीनुसार 10 रुपये, 50 रुपये, 100 रुपये देऊन जमा केलेला निधी म्हणजे महाराष्ट्रातील पूरग्रस्तांसाठी जिव्हाळ्याने पुढे केलेला मदतीचा हात आहे. मग ती रक्कम खासदार संभाजी राजे यांना भीक का वाटावी, असा प्रश्न मला पडला आहे, असंही विनोद तावडेंनी आपल्या निवेदनात म्हटलं.

"या आपत्तीच्या वेळी कोल्हापूर, सांगली आणि कोकणातील आपल्या बंधू भगिनींना मदत करण्याची सर्वसाधारण माणसाला इच्छा होती आणि त्यासाठी मंत्री असूनही मतदारसंघात फिरून यासर्वांचं प्रेम, त्यांनी देऊ केलेली मदत एकत्र करून पूरग्रस्तांसाठी पाठविली, तर याला भीक का म्हणावे, हा प्रश्न ही मदत देणार्‍या प्रत्येक माणसाला पडला आहे, म्हणूनच...\n\ntl;dr:

सांगली-कोल्हापूरमधला पूर ओसरला असला तरी मदतकार्य अजूनही सुरूच आहे. राज्यभरातून कोल्हापूर आणि सांगलीकडे मदतीचा ओघ येत आहे. पूरग्रस्तांना मदत करण्याची भावना स्वाभाविक असली, तरी एका मदतीवरुन सध्या चांगलाच वाद रंगला आहे.


कोल्हापूरमधील पाऊस आजवर पडलेल्या पावसाच्या 12 पट : #5मोठ्याबातम्या\n1. कोल्हापूरमधील पाऊस आजवर पडलेल्या पावसाच्या 12 पट

कोल्हापूरच्या 12 तालुक्यांमध्ये झालेला पाऊस हा आजवरचा सर्वाधिक पाऊस ठरला आहे, गेल्या 24 तासांमध्ये कोल्हापूरमध्ये 12 पट पाऊस पडला आहे, अशी बातमी एबीपी माझानं दिली आहे.

यामुळे पूर्वेकडील नद्यांना पूर आला आणि ही स्थिती उद्भवली. येत्या 48 तासांमध्ये महाराष्ट्रात मुसळधार पावसाचा इशारा देण्यात आल्यामुळे ही परिस्थिती कायम राहण्याची शक्यता आहे.

दरम्यान, "पुराच्या तडाख्यानं पिकांचं आणि मालमत्तेचं नुकसान सोसत असलेल्या सांगली आणि कोल्हापूर भागातील सर्व शेतकऱ्यांना सरकारनं 100 टक्के कर्जमाफी द्यावी," अशी मागणी राष्ट्रवादी काँग्रेसचे अध्यक्ष शरद पवार यांनी केली आहे.

"पुरात पीक वाया गेलं असताना, संसार उद्धवस्त झाला असताना शेतकऱ्यांना नवीन पेरणीचा खर्च करावा लागणार आहे, त्यासाठी सरकारनं 100 टक्के कर्जमाफी करण्याची गरज आहे. यामुळे द्राक्ष, ऊस आणि इतर भाज्या पिकवणाऱ्या शेतकऱ्यांना दिलासा मिळेल," असं त्यांनी म्हटलंय.

2. केरळमध्ये पूर, 8 जणांचा मृत्यू

महाराष्ट्रापाठोपाठ केरळमध्येही पूर आला आहे. यामध्ये आतापर्यंत 8 जणांचा मृत्यू झाला आहे. तसंच 5 हजार लोकांना पुराचा फटका बसला आहे. सामनानं ही बातमी दिली आहे.

केरळच्या काही जिल्ह्यांमध्ये मुसळधार पावसाची शक्यता असल्यानं 3 दिवस रेड अलर्ट जारी करण्यात आला आहे. पावसामुळे 12 जिल्ह्यांत जनजीजन विस्कळीत झालं आहे.

काँग्रेस नेते राहुल गांधी यांच्या वायनाड मतदारसंघात दरड कोसळल्यानं 20 जण बेपत्ता झाले आहेत.

3. प्रफुल्ल पटेलांची सीबीआय चौकशी

राष्ट्रवादी काँग्रेसचे नेते आणि माजी नागरी उड्डाण मंत्री प्रफुल्ल पटेल यांची गुरुवारी (8 ऑगस्ट) सीबीआय चौकशी झाली. महाराष्ट्र टाइम्सनं ही बातमी दिली आहे.

दीपक तलवार यांच्याशी कथित संबंधाच्या संशयावरून पटेल यांची चौकशी सुरू आहे. दीपक तलवार यांनी परदेशी विमान कंपन्यांसाठी लॉबिंग केले होतं, त्याचा फटका एअर इंडियाला बसल्याचा त्यांच्यावर ठपका आहे.

2004-2011 या काळात प्रफुल्ल पटेल नागरी उड्डाण मंत्री म्हणून कार्यरत असताना हा आर्थिक घोटाळा झाल्याचा संशय आहे.

4. देशातील 57 टक्के डॉक्टर बोगस?

देशातील अलोपॅथीची प्रॅक्टिस करणारे बहुसंख्य डॉक्टर बोगस असल्याचं सरकारी आकडेवारीतून स्पष्ट होत आहे. टाइम्स ऑफ इंडियानं ही बातमी दिली आहे.

देशात अलोपॅथिची प्रॅक्टिस करणारे 57.3 टक्के डॉक्टर बोगस आहेत,...\n\ntl;dr:

आज सकाळी वृत्तपत्रं आणि वेबसाइट्सवर प्रसिद्ध झालेल्या बातम्यांपैकी 5 मोठ्या बातम्या थोडक्यात पाहूया.


कोव्हिड 19 लसीकरण थांबवू नका, WHOचं युरोपियन देशांना आवाहन\nयुरोपातील काही देशांनी अॅस्ट्राझेनका-ऑक्सफर्ड लशीच्या वापरावर बंदी घातली आहे.

मात्र रक्ताची गुठळी होण्याचे प्रकार लशीमुळेच होत आहेत याचा पुरावा उपलब्ध नसल्याचं जागतिक आरोग्य संघटनेनं म्हटलं आहे.

जर्मनी, फ्रान्स, इटली आणि स्पेन या देशांसोबतच युरोपातल्या अनेक लहान देशांनी खबरदारी म्हणून लसीकरण थांबवलं असून याविषयीचा तपास करण्यात येतोय.

तर जागतिक आरोग्य संघटनेच्या सुरक्षा तज्ज्ञांची याचसाठी मंगळवारी बैठक होतेय.

लशीसंदर्भात जगभरातून आढावा घेत आहेत पण लशीकरण सुरू राहणं महत्त्वाचं आहे असं जागतिक आरोग्य संघटनेनं म्हटलं आहे.

WHOचे प्रवक्ते क्रिस्टियन लिंडमेअर यांनी सांगितलं, "WHO ला याविषयीची पूर्ण कल्पना आली, सखोल अभ्यास करण्यात आला आणि आताच्या सूचनांमध्ये काही बदल करण्याची गरज भासली, तर त्याबद्दल लगेच सर्वांना सांगितलं जाईल. पण आजच्या घडीला लशीमुळेच हे घडल्याचं सांगणारे कोणतेही पुरावे उपलब्ध नाहीत आणि लोकांचे जीव वाचवण्यासाठी  आणि या व्हायरसमुळे गंभीर आजार होऊ नये यासाठी लसीकरण मोहीम सुरू राहणं महत्त्वाचं आहे."

युरोपियन युनियन आणि युकेत मिळून 17 दशलक्ष नागरिकांना लस देण्यात आली आहे. या सगळ्यांपैकी चाळीसपेक्षा कमी नागरिकांमध्ये रक्ताची गुठळी होण्याचा त्रास आढळला असल्याचं अॅस्ट्राझेनकाने म्हटलंय.

ऑक्सफर्ड-अॅस्ट्राझेनका लशीचा वापर तातडीने थांबवण्यात येत असल्याचं जर्मनीच्या आरोग्य मंत्रालयाने म्हटलं आहे. पॉल एहरिलच इन्स्टिट्यूटच्या शिफारशीनंतर जर्मनीच्या आरोग्य मंत्रालयाने हे पाऊल उचललं आहे.

युरोपियन मेडिसिन्स एजन्सी लशीसंदर्भात नवा सल्ला देत नाही तोपर्यंत अॅस्ट्राझेनका-ऑक्सफर्ड लशीचा प्रयोग थांबवण्यात येत असल्याचं फ्रान्सचे राष्ट्राध्यक्ष इमॅन्युअल मॅक्रॉन यांनी म्हटलं आहे.

इटलीतील औषधांसंदर्भातील संस्थेने लशीच्या वापरावर बंदीची सूचना केली आहे.

रविवारीच नेदरलँड्सने अॅस्ट्राझेनका-ऑक्सफर्ड लशीच्या वापरावर बंदी आणली होती. 29 मार्चपर्यंत लशीचा वापर थांबवणार असल्याचं नेदरलँड्स प्रशासनाने म्हटलं आहे.

आयरिश रिपब्लिक, डेन्मार्क, नॉर्व, बल्गेरिया आणि आईसलँडने या देशांनी लशीच्या वापरावर तात्पुरती बंदी आणली आहे.

लशीचा वापर

काँगो रिपब्लिक आणि इंडोनेशियाने लसीकरण अभियान लांबवणीवर टाकलं आहे.  ऑस्ट्रियाने सावधानतेचा उपाय म्हणून लशीच्या वापरावर बंदी आणली आहे.

जागतिक आरोग्य संघटनेनं मात्र रक्ताची गुठळी लशीमुळे...\n\ntl;dr:

रक्ताची गुठळी होण्याचे प्रकार वाढल्यामुळे फ्रान्स, इटली आणि जर्मनीने अॅस्ट्राझेनका-ऑक्सफर्ड लशीवर बंदी घातली आहे. पण कोव्हिड 19साठीचं लसीकरण थांबवू नये, असं आवाहन WHO ने या देशांना केलंय.


कोव्हिड झालेला पत्रकार : ‘कोरोना झाल्याचं ऑफिसला सांगितल, त्यांची रिअॅक्शन फार थंड होती'\nमुंबईतील टीव्ही जर्नलिस्ट असोसिएशन आणि मुंबई महापालिकेतर्फे गेल्या आठवड्यात फिल्डवर काम करणाऱ्या 167 पत्रकारांची कोव्हिड-19ची टेस्ट करण्यात आली होती. मिळालेल्या माहितीनुसार, यातील 56 रिपोर्टर आणि कॅमेरामन यांना कोरोनाची लागण झाली आहे.

काही मंत्री आणि राजकारणी यांनी ट्वीट करून याबाबत चिंता सुद्धा व्यक्त केली आहे.

केंद्रीय आरोग्य मंत्रालयाने दिल्ली झालेल्या पत्रकार परिषदेतही या वृत्ताला दुजोरा दिलाय.

याबाबत प्रसारमाध्यमांच्या प्रतिनिधींशी बोलताना आरोग्य मंत्रालयातले सचिव लव अग्रवाल म्हणाले, "इन्फेक्शन-प्रिव्हेन्शन मॅनेजमेंट हे कोणताही आजार प्रतिबंध करण्याची एक प्रमुख गोष्ट आहे. पत्रकारांना कोरोनाचा लागण झाल्याची माहिती मिळाली आहे. ही बातमी दुर्दैवी आहे. आमची विनंती आहे की पत्रकारांनी काम करताना काही खबरदारी घेणं गरजेचं आहे. डिस्टंसिंगचं योग्य पालन केलं पाहिजे. फेस मास्क किंवा फेस कव्हर वापरणं गरजेचं आहे."

पत्रकारांची व्यथा

"आजार झाल्याची भीती नाही, पण अनेक पत्रकारांना भीती आहे की घरी बसून काम सुरू केलं तर नोकरी जाऊ शकते. येत्या काळात कर्मचारी कपातीची शक्यता आहे. त्यामुळे अनेकांना असं वाटतं की घरी बसलो तर ते त्यांच्याविरोधात जाऊ शकतं," असं एका महिला पत्रकारानं ओखळ उघड न करण्याच्या अटीवर सांगितलं.

नाव न सांगण्याच्या अटीवर एक फोटोग्राफरने बीबीसी मराठीला त्यांचा अनुभव सांगितला.

ते म्हणाले, "लॉकडाऊन झाल्यापासून मी काम करतोय. फिल्डवर काम करताना अनेक ठिकाणी जावं लागतं. रिस्क असूनही काम करावं लागतं. नक्की कुठे कॉन्टॅक्ट झाला, हे सांगणं कठिण आहे. दिवसभरात अनेक लोक संपर्कात येतात. मात्र, कोरोना झाल्याचं ऑफिसला सांगितल्यानंतर ऑफिसची रिअॅक्शन फार थंड होती."

मुंबईत ज्या पत्रकारांचे रिपोर्ट पॉझिटिव्ह आले त्यात काही प्रमुख टिव्ही चॅनल्सचे पत्रकारही आहेत.

त्यांच्यातील एक पत्रकार बोलताना म्हणाले, "मला कोणतही लक्षण नाही. कोरोनाचं कव्हरेज करताना मुंबईतील अनेक ठिकाणी फिरलो. धारावीतही गेलो. उच्चभ्रू वस्तीपासून झोपडपट्टीतही फिरलो. लोकांचे प्रश्न, सरकारच्या उपाययोजना या सर्व गोष्टी कव्हर केल्या. पण, कोरोनाची लागण झाल्याचा फोन येताच, कानावर विश्वास बसला नाही. योग्य काळजी घेवूनही संसर्ग झालाच."

मुंबईत कोरोनाचा फैलाव झाल्यापासून काही टीव्ही चॅनल्सने रिपोर्टर्स, कॅमेरामन आणि फोटोग्राफर्सना ऑफिसमध्ये येणं बंद केलं होतं....\n\ntl;dr:

मुंबईतल्या जवळपास 56 पत्रकार आणि कॅमेरामन यांना कोरोना व्हायरसची लागण झाली आहे.


क्युबा विमान अपघात : ब्लॅक बॉक्स सापडला\nअपघातग्रस्त विमानाचा हा ब्लॅक बॉक्स चांगल्या स्थितीमध्ये आहे आणि इतर ब्लॅक बॉक्सचा शोध सुरू आहे. वैमानिकाचं संभाषण ज्या उपकरणात रेकॉर्ड होतं त्याला ब्लॅक बॉक्स म्हणतात.

आता हा ब्लॅक बॉक्स सापडल्यामुळे अपघात नेमका कशामुळे झाला हे समजण्याची शक्यता वाढली आहे.

या अपघातातून तीन महिला बचावल्या आहेत पण त्यापैकी एकीची स्थिती नाजूक असल्याचं म्हटलं जात आहे. ती महिला भाजली आहे आणि तिच्यावर उपचार सुरू असल्याचं डॉक्टरांनी सांगितलं.

दुसरा ब्लॅक बॉक्स लवकरच सापडेल अशी आम्हाला आशा आहे असं क्युबाचे वाहतूक मंत्री आदेल जकिर्दो यांनी म्हटलं आहे. या अपघातामध्ये 110 जण ठार झाले आहेत त्यापैकी 11 जण विदेशी नागरिक होते असं वाहतूक मंत्र्यांनी सांगितलं.

किमान 40 वर्षं जुनं असलेल्या बोइंग 737चे अवशेष हवानाच्या दक्षिणेला एका शेतात अस्ताव्यस्त पडलेले आहेत.

हे विमान 1979 साली बनलं होतं. मागच्या वर्षी नोव्हेंबरमध्ये या विमानाची तपासणी करण्यात आली होती.

गेल्या काही दशकांमध्ये घडलेल्या विमान दुर्घटनांपैकी ही सर्वांत भयानक दुर्घटना आहे. क्युबामध्ये दोन दिवसांचा शोक पाळण्यात आला.

ब्लॅक बॉक्स सापडल्यामुळं महत्त्वपूर्ण माहिती हाती लागेल असं अधिकाऱ्यांचं म्हणणं आहे. या दुर्घटनेचं कारण अद्याप समजलं नाही.

हे वाचलं का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\n\ntl;dr:

हवाना विमानतळाजवळ अपघात झालेल्या विमानाचा एक ब्लॅक बॉक्स सापडल्याचं अधिकाऱ्यांनी सांगितलं आहे. शुक्रवारी क्युबाची राजधानी हवानाजवळ झालेल्या या विमान अपघातात 110 जण ठार झाले होते.


क्युबाचे माजी राष्ट्राध्यक्ष फिडेल कॅस्ट्रोंच्या मुलाची नैराश्यातून 'आत्महत्या'\nफिडेल कॅस्ट्रो यांचे पुत्र फिडेल एंजल कॅस्ट्रो डियाज-बालार्ट 68 वर्षांचे होते.

फिडेल एंजल कॅस्ट्रो डियाज-बालार्ट 68 वर्षांचे होते. गेल्या काही दिवसांपासून ते नैराश्यावर (डिप्रेशन) उपचार घेत होते.

डियाज-बालार्ट फिडेल कॅस्ट्रोंचे सर्वांत पहिले पुत्र होते. ते 'फिडेलितो' अर्थात 'छोटा फिडेल' या टोपणनावानेही ओळखले जायचे.

फिडेल कॅस्ट्रो यांचं पहिलं लग्न मिर्ता डियाज-बालार्ट यांच्यासोबत झालं होतं, आणि कॅस्ट्रो आणि बालार्ट यांचा एकुलता एक मुलगा म्हणजे 'फिदेलेटो'.

देशाच्या राजकारणावर त्यांचे वडील फिडेल कॅस्ट्रो यांचा प्रभाव असूनही डियाज-बालार्ट राजकीय पदांपासून दूर राहिले.

व्यवसायाने ते एक अणुशास्त्रज्ञ होते आणि क्युबाच्या अॅकेडमी ऑफ सायन्सचे उपाध्यक्षही होते.

USSRचं विघटन होण्यापूर्वी त्यांनी तिथल्या सुपिरिअर इंस्टिट्यूट ऑफ न्युक्लियर सायन्स अॅंड टेक्नॉलॉजीमधून अण्वस्त्र निर्मितीचं शिक्षण घेतलं होतं.

डियाज बालार्ट (फिदेलेटो) यांचा विवाह मारिया व्हिक्टोरिया बारेरो यांच्यासोबत झाला होता.

त्यांच्यावर हवानामध्ये अंतिम संस्कार करण्यात येणार असल्याचं कळलं आहे, मात्र त्याची वेळ कुटुंबाने अजून ठरली नाही आहे.

फिडेल कॅस्ट्रो यांचं नोव्हेंबर 2016मध्ये निधन झालं.

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\n\ntl;dr:

क्युबाचे माजी राष्ट्राध्यक्ष फिडेल कॅस्ट्रो यांच्या मुलाचं गुरुवारी निधन झालं. क्युबाच्या राष्ट्रीय मीडियाने दिलेल्या वृत्तांमध्ये त्यांनी आत्महत्या केल्याचं म्हटलं जात आहे.


क्लेअर पोलोसाक: सायन्स टिचर ते पुरुषांच्या क्रिकेट मॅचमध्ये आंतरराष्ट्रीय महिला अंपायर\nक्लेअर पोलोसाक

रविवारी ऑस्ट्रेलियाच्या शिरपेचात मानाचा तुरा खोवला तो क्लेअर पोलोसाक यांनी. पुरुषांच्या आंतरराष्ट्रीय मॅचमध्ये अंपायरिंग करणाऱ्या क्लेअर पहिल्या महिला अंपायर ठरल्या आहेत.

क्लेअर यांनी वर्ल्ड क्रिकेट लीग डिव्हिजन 2 मधल्या नामिबिया आणि ओमान यांच्यातील सामनादरम्यान अंपायरिंग केलं.

Twitter पोस्ट समाप्त, 1

दोन वर्षांपूर्वी क्लेअर यांनी ऑस्ट्रेलियातील JLT कपमध्ये पुरुषांच्या सामन्यात अंपायरिंग केलं होतं. गेल्या वर्षी डिसेंबर महिन्यात त्यांनी आणि एलोइस शेरिडन या महिला अंपायर जोडगोळीने बिग बॅश ट्वेन्टी-20 लीग स्पर्धेच्या सामन्यात एकत्र अंपायरिंग केलं होतं.

"पुरुषांच्या वनडेत अंपायरिंग करण्याचा अनुभव अनोखा होता. महिला अंपायर्सना प्रोत्साहन देणं आवश्यक आहे. महिला अंपायर्स का असू नयेत? व्यवस्थेतील अडथळे दूर सारत, या कामाविषयी जनजागृती करत वाटचाल करणं आवश्यक आहे," असं क्लेअर यावेळी म्हणाल्या.

"अंपायरिंग हे एकटीचं काम नसून टीमचं आहे. इथपर्यंतच्या वाटचालीसाठी न्यू साऊथ वेल्स क्रिकेट अंपायर्स अँड स्कोअरर्स असोसिएशन, क्रिकेट ऑस्ट्रेलिया, कुटुंबीय, मित्रपरिवार यांची आभारी आहे'', अशा शब्दांत क्लेअर यांनी आपल्या भावना व्यक्त केल्या.

क्लेअर यांनी आतापर्यंत महिला क्रिकेटमध्ये 15 सामन्यात अंपायरिंग केलं आहे. गेल्या वर्षी झालेल्या महिला वर्ल्ड ट्वेन्टी-20 स्पर्धेतल्या भारत आणि इंग्लंड यांच्यातील लढतीत क्लेअर अंपायर होत्या.

क्लेअर पोलोसाक

31 वर्षीय क्लेअर या माध्यमिक शाळेत शास्त्र विषयाच्या शिक्षिका आहेत. गौलबर्न शहरातून सुरू झालेला क्लेअर यांचा प्रवास आता आंतरराष्ट्रीय पातळीवर जाऊन पोहोचला आहे.

क्लेअर पोलोसाक खेळाडूंशी चर्चा करताना

2003 मध्ये क्लेअर यांनी पहिल्यांदा अंपायरिंगची परीक्षा दिली. क्रिकेटविषयीच्या ज्ञानामुळे वडिलांनी क्लेअर यांना प्रोत्साहन दिलं. मात्र त्यावेळी अंपायरिंगच्या परीक्षेत त्यांना यश मिळालं नाही आणि त्यांनी शिक्षिका होण्याचा निर्णय घेतला.

शिक्षक म्हणून जबाबदारी सांभाळतानाच त्यांनी अंपायरिंग करायला सुरुवात केली. स्थानिक पातळीवर अंपायरिंगचे टप्पे पार केल्यानंतर क्लेअर न्यू साऊथ वेल्स फिमेल अंपायर एन्गेजमेंट ऑफिसर आहेत.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7...\n\ntl;dr:

क्रिकेटविश्वात नवं काहीतरी पहिल्यांदा करण्याचा मान बहुतांशवेळा ऑस्ट्रेलियाच्या नावावर असतो. केरी पॅकर लीग असो किंवा पिंक बॉल, ऑस्ट्रेलिया क्रिकेटमध्ये सतत नवे पायंडे पडत असतं.


खंबाटकी घाट अपघात : 'मुकादमानं आमचं ऐकलं असतं तर 18 जीव वाचले असते!'\nमदभाई तांड्यावरील शोकाकुल कुटुंब

पुणे-बेंगलुरू राष्ट्रीय महामार्गावर खंबाटकी घाटात झालेल्या अपघातात त्यांनी हात गमावला. नायक यांना आम्ही साताराच्या जिल्हा रुग्णालयात भेटलो, जिथं अपघातातल्या जखमींवर उपचार सुरू आहेत.

मंगळवारी पहाटे पाच वाजता टेम्पो उलटून झालेल्या या अपघातात 18 मजूर ठार तर 20 जखमी झाले आहेत. मृतांमध्ये तीन लहान मुलं आणि सहा महिन्यांच्या एका बाळाचा समावेश आहे.

कोण होती ही माणसं?

कर्नाटकातल्या विजापूर जिल्ह्यातल्या तांड्यावस्तीत राहणारे लोक कामाच्या शोधात महाराष्ट्रात येतात. या भागातले मुकादम अशा कामगारांना शोधतात आणि त्यांना महाराष्ट्रातल्या औद्योगिक वसाहतींमध्ये मजूर म्हणून काम देतात.

अपघातग्रस्त टेंपो

सोमवारी सायंकाळी मदभाई तांडा, कुडगी तांडा, नागठाणे, हडगली, राजनाळ तांडा आणि आलिका इथून 37 मजुरांना घेऊन एक टेम्पो पुण्याच्या दिशेनं निघाला होता. सेंटरिंग आणि काँक्रीटचं काम करणाऱ्या या मजुरांना टेम्पोमध्ये त्यांच्या सामानासकट अक्षरक्षः जनावरांसारखं कोंबलेलं होतं.

रात्रभर मजल दरमजल प्रवास सुरू होता. शिरवळच्या MIDC मध्ये काम मिळणार आणि आपल्या पोटापाण्याचा प्रश्न सुटणार, अशी आशा मजुरांच्या मनात होती. पण टेम्पोत एवढे लोक आणि असं कोंबलेलं सामान बघून त्यातल्या अनेकांच्या डोळ्यांत भीतीही दाटलेली होती.

साताऱ्यातील जिल्हा रुग्णालयात जखमींवर उपचार सुरू आहेत.

मंगळवारची पहाट उजाडत असताना सातारा आणि पुण्याच्या दरम्यान लागणाऱ्या खंबाटकी घाटात या मजुरांच्या स्वप्नांचा चक्काचूर झाला.

टेम्पो उलटा झाला. काही गाडीखाली दबून, काही सामानाखाली अडकून आणि काही एकमेकांवर पडून तब्बल 18 जणांचा मृत्यू झाला.

सातारा जिल्हा रुग्णालयात आम्ही भेटलो त्यापैकी बहुतांश जण धक्क्यातून सावरलेले नव्हते. रुग्ण बोलण्याच्या मनःस्थितीत नव्हते. काही नातेवाईक भोवती गोळा झालेले. त्यांच्याशी आम्ही बोललो. काही अपघातग्रस्त रुग्णही बोलले. सारं काही सुन्न करणारं.

'टायर फुटल्याचा आवाज आला!'

"सोमवारी संध्याकाळी टेम्पो निघाला. त्यात आधीच बांधकाम साहित्य होतं. सगळेच दाटीवाटीनं बसलेले होते. रात्री 11 वाजता भोर इथं एका ढाब्यावर आम्ही चहासाठी थांबलो. तिथं चहा घेतला," अशी माहिती अपघातातून बचावलेल्या एकानं दिली.

तांड्यावरील वातावरण

"इथंच अनेक जणांनी ड्रायव्हरला विनंती केली की, आता रात्री थांबू. सकाळी प्रवासाला सुरुवात करू. पण सगळ्यांनी...\n\ntl;dr:

"टेम्पोत आम्ही सगळे दाटीवाटीनं बसलो होतो. काहींना तर बसायलाही जागा मिळालेली नव्हती. त्यात पुन्हा सामानही कोंबलेलं होतं. आम्ही मुकादमाला बोललो की दुसरी गाडी करून जाऊ. पण त्यानं काही ऐकलं नाही. मुकादमानं ऐकलं असतं तर आमच्या लोकांचा जीव वाचला असता," असं चंदू नायक सांगत होते.


खत किंमत वाढ : 'DAP या एका खतासाठी मोदींनी सबसिडी दिली, पण इतर खतांच्या दरवाढीचं काय?'\nखतांच्या वाढत्या किंमती लक्षात घेऊन पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी 19 मे रोजी DAP (डाय अमोनियम फॉस्फेट) खताच्या सबसिडीमध्ये वाढ केली.

यामुळे DAPची एक गोणी (50 किलोची बॅग) शेतकऱ्यांना 2400 रुपयांऐवजी 1200 रुपयांना मिळणार आहे.

पण, फक्त DAPच नाही तर इतर खतांच्या दरामध्येही वाढ झाली आहे. पंतप्रधान कार्यालयानं जारी केलेल्या प्रसिद्धीपत्रकात मात्र केवळ DAP खताच्या सबसिडीचाच उल्लेख आहे.

त्यामुळे मग इतर खतांच्या दरवाढीबाबत सरकार काय निर्णय घेणार की फक्त DAPच्या बाबतीतच तेवढा निर्णय घेतला गेलाय, असा प्रश्न आता शेतकरी विचारत आहेत.

प्रकरण काय?

खरीप हंगाम तोंडावर आला असतानाच खतांच्या किंमती वाढल्यामुळे राज्यातील शेतकऱ्यांमध्ये चितेचं वातावरण आहे. खत उत्पादक कंपन्यांनी खताच्या प्रत्येक गोणीमागे जवळपास 600 ते  700 रुपये इतकी वाढ केली होती.

यूरिया सोडून इतर सगळ्या खतांचे जसं की DAP, NPK, NP दर वाढल्यामुळे  शेतकऱ्यांनी मोठ्या प्रमाणावर रोष व्यक्त केला होता.

याची दखल घेत अखेर पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या अध्यक्षतेखाली बैठक घेण्यात आली आणि या बैठकीत खतांवर सबसिडी जाहीर करण्यात आली.

पण, या बैठकीसंदर्भात पंतप्रधान मोदी यांच्या कार्यालयानं जारी केलेल्या प्रसिद्धीपत्रकात फक्त DAP खतावर सबसिडी दिल्याचा उल्लेख आहे.

या पत्रकात इतर खतांच्या दरवाढीबाबत किंवा देण्यात येणाऱ्या सबसिडीबाबत काहीएक उल्लेख नाहीये. त्यामुळे मग इतर खतांच्या दरवाढीबाबत शेतकऱ्यांच्या मनात संभ्रम निर्माण झाला आहे.

पंतप्रधान कार्यालयाच्या पत्रकात काय म्हटलंय?

आंतरराष्ट्रीय बाजारात फॉस्फरिक असिड, अमोनिया इत्यादींची किंमत वाढत असल्यामुळे खतांचे दर वाढत आहे, याबाबत पंतप्रधान नरेंद्र मोदींच्या अध्यक्षतेखालील बैठकीत चर्चा झाली. यावेळी मोदींनी जोर देऊन म्हटलं की, आंतरराष्ट्रीय बाजार किंमती वाढत असल्या तरी शेतकऱ्यांना जुन्या दरानेच खतं मिळायला पाहिजेत.

या बैठकीत DAP खतावरची एका गोणीमागची सबसिडी 500 रुपयांवरून 1200 रुपये (140% वाढ) करण्यात आली आहे. अशाप्रकारे आंतरराष्ट्रीय बाजारात DAP ची किंमत वाढत असताना या खताला 1200 रुपये दरानेच विकण्याचा निर्णय घेण्यात आला आहे. यासाठीच्या आर्थिक वृद्धीचा भार केंद्र सरकार उचलणार आहे.

पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या कार्यालयानं जारी केलेलं प्रसिद्धी पत्रक

गेल्या वर्षी DAP च्या एका गोणीची किंमत 1700 रुपये होती. केंद्र...\n\ntl;dr:

पंतप्रधान नरेंद्र मोदींनी एका खतासाठी सबसिडी देऊन त्याचे दर 'जैसे थे' ठेवले. पण इतर खतांच्या दरवाढीचं काय? असा सवाल शेतकरी उपस्थित करत आहेत.


खरंच गरोदरपणात केशर खाल्लं तर बाळ गोरं जन्माला येतं का?\nतिला वाटू लागलं जणू तिचा पुनर्जन्म झाला आहे. सिझरऐवजी बाळाला सर्वसाधारण पद्धतीनं जन्म देण्याचा तिनं निर्णय घेतला होता.

बाळाची प्रकृती, वजन, रंगरूप या गोष्टींमुळे अमूल्याच्या मनात प्रश्नाचं काहूर माजलेलं असतानाच तिची सासू आणि नणंद हॉस्पिटलच्या रूममध्ये आल्या. पहिला प्रश्न त्यांनी तिला विचारला तो होता बाळाच्या रंगाबाबत.

दोघी जणी तिला विचारू लागल्या की, "तू गरोदर असताना केशर घातलेलं दूध तर प्यायली होती ना? असं सावळं मूल कसं काय जन्मलं?'

इथेच न थांबता सासू सांगू लागली की कसं तिच्या मुलीनं केशर घातलेलं दूध प्याल्यामुळे तिने गोऱ्या गोमट्या बाळाला जन्म दिला. त्यांचं बोलणं आणि विचारणं सुरूच होतं. बोलण्याचं रूपांतर वादात झालं आणि त्यांच्यात अक्षरशः बाचाबाची सुरू झाली.

मग मी तिथं आले आणि बाळाचा रंग कसा ठरतो ही गोष्ट समजावून सांगू लागले.

प्रातिनिधिक छायाचित्र

मी त्यांना सांगितलं की केशरच्या दुधाचा आणि बाळाच्या रंगाचा काही एक संबंध नाही. मग प्रश्न असा येतो की त्वचेला रंग नेमका कसा मिळतो.

बाळाच्या त्वचेचा रंग हा त्याच्या पालकांच्या रंगावरून, अनुवांशिकतेवरून आणि त्वचेतल्या मेलानिनच्या प्रमाणावरून ठरतो. अल्ट्रावॉयलेट किरणांपासून रक्षण करण्याच्या उद्देशाने त्वचेमध्ये मेलानिनचं उत्पादन होत असतं.

तसंच जे लोक विषुववृत्तापासून जवळ राहतात त्यांचं रंग गडद असतो. जे लोक विषुववृत्तापासून दूर राहतात त्यांचा रंग उजळ असतो. याला मेलानिनही देखील तितकाच जबाबदार आहे.

जो पहिला माणूस पृथ्वीवर जन्मला होता, त्याचा रंग हा गडद होता आणि तो अफ्रिकेत जन्मला होता. स्थलांतर, वेगवेगळ्या संस्कृतीतील लोकांमध्ये लग्न आणि नातेसंबंध दृढ होणं, म्युटेशनमुळे म्हणजे आपल्या जीन्समध्ये होणाऱ्या बदलांमुळे त्वचेचा गडद असलेला रंग उजळ झाला. त्याचं कारण हे केशरचं दूध नव्हतं.

वास्तवात कुठलाच रंग चांगला किंवा वाईट नसतो. पण रंगामुळं भेदभाव होतो ही गोष्ट वाईट आहे. रंग कुठलाही असो, पण माणसाच्या भावभावना तर एकच असतात ना.

"तुम्हाला ही गोष्ट लक्षात आली का, की बाळाला जन्म देण्यासाठी तुमच्या सुनेनं किती कष्ट घेतले." मी त्या बाळाच्या आजीला विचारलं.

हे सर्व ऐकून अमूल्यानं तिच्या बाळाला छातीशी घट्ट धरलं आणि आपल्या मांडीवर घेतलं.

हे वाचलं का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\n\ntl;dr:

जेव्हा अमूल्यानं मुलाला जन्म दिला तेव्हा तिच्या चेहऱ्यावरचा आनंद ओसंडून वाहत होता. तिने तिच्या गोंडस बाळाला स्पर्श केला आणि गेल्या 24 तासांत तिनं भोगलेल्या सर्व वेदना नाहीशा झाल्या, असं तिला वाटलं.


खऱ्या सौंदर्याची नेमकी व्याख्या काय?\nमिहाइला नोरॉक यांनी नेपाळ आणि आइसलँडमध्ये या प्रतिमा टिपल्या आहेत.

मिहाईला नोरॉक सांगते - आता गुगल इमेजेसवर जा आणि "ब्युटिफल वुमेन" असं शोधा.

जसं तिनं सांगितलं तसं मी केलं. लगेच लाखो रिझल्ट आले.

तिनं विचारलं, "काय दिसलं तुला? अतिशय मादक फोटो दिसले. बरोबर?"

"हो. पहिल्या सगळ्या फोटोजमध्ये मुलींनी उंच हिल्स आणि अंगप्रदर्शन करणारे कपडे घातलेले आहेत. त्या प्रकर्षाने तरुण, स्लिम आणि ब्लाँड आहेत, त्यांची त्वचा एकदम तुकतुकीत."

मिहाईला सांगते, "सौंदर्य हे नेहमी असंच असतं. मुलींचं वस्तू म्हणून प्रदर्शन करणं, हे अतिशय दुर्दैवी आहे."

जर्मनी, इटली आणि फ्रान्समध्ये काढलेली ही छायाचित्रं.

"स्त्रिया खरंतर अशा नसतात. आमच्या पण काही गोष्टी असतात. आमचा संघर्ष, आमची ताकद असते. आम्हाला फक्त प्रतिनिधित्व हवं आहे. कारण तरुण स्त्रिया फक्त असंच चित्र बघतात. त्यामुळे त्या जशा दिसतात तशाच सुंदर दिसतात, असा आत्मविश्वास त्यांच्या अंगी असायला हवा."

ती पुढे सांगते, "खरं गुगल आपण आहोत. कारण आपल्यामुळेच असे फोटो तयार होतात."

मिहाईलाने नुकतंच तिचं 'अटलास ऑफ ब्युटी', हे फोटोग्राफीचं पहिलं पुस्तक प्रकाशित केलं आहे. त्यात तिने काढलेले 500 स्त्रियांचे फोटो आहेत.

भारतातल्या पुष्कर शहरातील महिला पोलीस अधिकारी

खरंतर यातून असं दिसतं की या रोमानियन फोटोग्राफरची सौंदर्याची व्याख्येला कुठलीच मर्यादा नाही. वय, व्यवसाय आणि त्यांचा इतिहास म्हणजे खरी स्त्री, असं ती सांगते.

"मी काढलेल्या फोटोजमध्ये लोकांना रस असतो कारण ते आपल्या आजूबाजूच्या लोकांचे फोटो असतात. आपण रोज त्यांना आपल्या आसपास बघत असतो," मिहाईला सांगते.

"जेव्हा आपण एखादी स्त्री आणि सौंदर्याबद्दल बोलतो तेव्हा आपल्या डोळ्यांसमोर तिचं चित्र तयार करण्यासाठी आपल्या फारच उच्च अपेक्षा असतात.

 त्यामुळे मी काढलेले सगळे फोटो साधे आणि नैसर्गिक असतात. खरंतर हे थोडं आश्चर्यकारक आहे, कारण आपण हे सगळं कधी बघितलेलंच नसतं," ती सांगते.

या पुस्तकातल्या 500 फोटोंना तिनं नावं दिलेली आहेत. सोबतच, ते कुठे काढले आहेत आणि बहुतांश ठिकाणी फोटोचा एक शीर्षक दिलं आहे.

हे फोटो वेगवेगळ्या ठिकाणी काढले आहेत - नेपाळ, तिबेट, इथिओपिया, इटली, म्यानमार, उत्तर कोरिया, जर्मनी, मेक्सिको, भारत, अफगाणिस्तान, इंग्लंड, अमेरिका आणि अगदी अमेझॉनच्या जंगलातही.

कोलंबिया आणि इटलीतल्या महिलांची ही छायाचित्रे.

त्यातल्या काही...\n\ntl;dr:

सौंदर्य कशात असतं? या प्रश्नाचं उत्तर सापेक्ष आहे. छायाचित्रकार मिहाइला नोरॉक यांनी सौंदर्याच्या साचेबद्ध आणि पारंपरिक प्रतीकांना तडा देत सौंदर्याची एक नवीन प्रतिमा जगासमोर मांडत आहेत.


खाशोग्जी प्रकरणातलं गूढ : अमेरिकेला हवेत टर्कीकडील पुरावे\nजमाल खाशोग्जी

अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रंप यांनी पत्रकारांशी बोलताना ही माहिती दिली. ते म्हणाले, जर पुरावे असतील तर ते सादर करावेत.

2 ऑक्टोबरला इस्तंबूल इथल्या सौदी अरेबियाच्या दूतावासात प्रवेश केल्यानंतर खाशोग्जी बेपत्ता झाले आहेत.

दरम्यान, वॉशिंग्टन पोस्टने खाशोग्जी यांचा शेवटचा लेख प्रसिद्ध केला आहे. बेपत्ता होण्यापूर्वी त्यांनी हा लेख लिहिला होता. मध्यपूर्वेतील माध्यम स्वातंत्र्याचं महत्त्व या विषयावर त्यांनी हा लेख लिहिला आहे.

या वृत्तपत्राचे ग्लोबल ओपिनियन एडिटर करेन अतिहा म्हणाल्या, ते परत येतील या आशेने या लेखाचं प्रकाशन आम्ही थांबवलं होतं. "पण आता आपल्याला मान्य करावं लागेल की ते परत येणार नाहीत. वॉशिंग्टन पोस्टसाठी लिहिलेला त्यांचा हा शेवटचा लेख आहे. या लेखात त्यांना अरब जगतातील माध्यम स्वातंत्र्याबद्दल त्यांना असणारी कळकळ दिसून येते. त्यासाठीच त्यांनी जीव दिला." या लेखात खाशोग्जी यांनी अरबमधील माध्यमांच्या स्वातंत्र्याची पाठराखण केली आहे. अरब नागरिकांना जगात काय सुरू आहे, याची माहिती मिळाली पाहिजे. अरब आवाजाला व्यासपीठ मिळालं पाहिजे, असं त्यांनी लिहिलं आहे.

तपासाची दिशा

बुधवारी आणि गुरुवारी टर्कीतील तपास संस्थांनी सौदी दूताच्या निवासस्थानांची 9 तास तपासणी केली. त्यानंतर तपास पथकं सौदी दूतावासाकडे गेली. या तपास पथकांत फॉरेन्सिक तज्ज्ञ, कायदेतज्ज्ञ यांचा समावेश आहे. सोमवारी दूतावासाची पाहिल्यांदाच तपासणी करण्यात आली.

सौदी दूतावासाची पाहणी सुरू आहे.

मंगळवारी अमेरिकेचे परराष्ट्र मंत्री माईक पॉम्पओ रियाधमध्ये होते. सौदीचे युवराज मोहंमद बीन सलमान यांच्याशी त्यांनी चर्चा केली. सलमान यांनी खशोग्जी यांच्या बेपत्ता होण्यात कसलाही सहभाग नसल्याचं म्हटलं आहे.

2 ऑक्टोबरला काय घडलं?

खाशोग्जी अमेरिकेचे नागरिक असून ते वॉशिंग्टन पोस्टचे स्तंभलेखक आहेत. सौदी अधिकाऱ्यांनी सौदी युवराजांच्या धोरणांवर टीका करू नये, असे कथितरीत्या धमकावल्यानंतर गेले एक वर्षभर ते अज्ञातवासात होते.

टर्कीतील एका महिलेशी ते लग्न करणार होते. त्यासाठी आवश्यक कागदपत्रं घेण्यासाठी ते दूतावासात गेले होते.

सौदी अधिकारी म्हणतात खाशोग्जी दूतावासातून बाहेर पडले त्यावेळी त्यांना कसलीही इजा झालेली नव्हती.

पण टर्कीच्या अधिकाऱ्यांना असा वाटतं की, दूतावासातील इमारतीमध्ये त्यांच्यावर हल्ला झाला होता. सौदीच्या एजंटांनी त्यांना...\n\ntl;dr:

सौदी अरेबियातील पत्रकार जमाल खाशोग्जी यांचा इस्तंबूलमधील सौदी अरेबियाच्या दूतावासात खून झाला आहे, हे सिद्ध करणारे सबळ पुरावे द्यावेत अशी सूचना अमेरिकेने टर्कीला केली आहे.


खाशोग्जींच्या मारेकऱ्यांना कठोर शिक्षा केली जाईल: सौदीचे युवराज\nजमाल खाशोग्जी

एका व्यापारी संमेलनात बोलताना ते म्हणाले की "हा गुन्हा सगळ्या सौदींसाठी अत्यंत दु:खद घटना आहे. त्यामुळे टर्कीसोबत निर्माण झालेला दुरावा भरून काढू."

जमाल खाशोग्जी हे 2 ऑक्टोबर रोजी टर्कीची राजधानी इस्तंबुलच्या सौदी अरेबियाच्या दूतावासातून बेपत्ता झाले होते. आधी दोन आठवडे त्यांच्या ठावठिकाणा माहीत नसल्याचं सांगणाऱ्या सौदीवर आंतरराष्ट्रीय दबाव वाढत गेला.

त्यामुळे अखेर सौदीने हे मान्य केलं की खाशोग्जी यांची हत्या त्याच दिवशी वकिलातीत झाली होती.

युवराज काय म्हणाले?

"या दुर्दैवी क्षणी अनेक जण संधीचा फायदा घेत सौदी अरेबिया आणि टर्कीमध्ये दुरावा निर्माण करण्याचा प्रयत्न करत आहेत. पण मी त्यांना सांगू इच्छितो की तुम्ही असं कधीच करू शकणार नाही. टर्की आणि सौदीमध्ये कधीही दुरावा राहणार नाही," असं युवराज सलमान म्हणाले.

युवराज सलमान हे Future Investment Initiative या गुंतवणूक परिषदेत बोलत होते. सौदी अरेबियात सुरू असलेल्या या गुंतवणूक परिषदेवरही या खुनाची छाया पसरली आहे.

युवराज मोहंमद बिन सलमान

सौदीच्या व्यापार संबंधांसाठी अतिमहत्त्वाच्या या संमेलनावर खाशोग्जी खून प्रकरणानंतर अनेक मोठ्या देशाच्या प्रतिनिधींनी बहिष्कार टाकला आहे.

या प्रकरणांनंतर मंगळवारी युवराज सलमान प्रथमच सार्वजनिकरीत्या दिसले पण ते फार काही बोलले नाहीत. त्यांनी वडील राजे सलमान यांच्याबरोबर खाशोग्जी यांच्या कुटुंबीयांची भेट घेऊन त्यांचं सांत्वन केलं.

आंतरराष्ट्रीय  बहिष्कार

हा खून पूर्वनियोजित होता, असा दावा टर्कीने केल्यानंतर अमेरिकेने खाशोग्जी यांच्या खुन्यांना अद्दल घडवू, असा इशारा दिला आहे. सौदी अरेबियानं हे प्रकरण दडपण्यासाठी केलेला प्रयत्न अत्यंत दुर्दैवी आहे, अशी प्रतिक्रिया अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रंप यांनी दिली आहे. हा कट ज्यांनी रचला ते संकटात असतील, असंही ट्रंप म्हणाले आहेत.

तर अमेरिकेचे परराष्ट्र मंत्री माईक पाँपेओ यांनी या प्रकराणातील 21 संशयितांचा व्हिसा रद्द केला असून जे जबाबदार आहेत त्यांना शिक्षा होईल, असा इशारा दिला आहे. पत्रकार परिषदेत बोलताना ते म्हणाले की, राष्ट्राध्यक्ष आणि मी स्वतः या परिस्थितीबद्दल नाराज आहे.

रॉयटर्स वृत्तसंस्थेनं काही सौदी अधिकाऱ्यांच्या हवाल्याने हा खून कसा झाला याचं वृत्त दिलं आहे. खुनानंतर त्यांचा मृतदेह गोधडीत गुंडाळून विल्हेवाट लावण्यासाठी एका व्यक्तीकडे सोपवण्यात आला,...\n\ntl;dr:

पत्रकार जमाल खशोग्जी यांच्या खुनासाठी जबाबदार प्रत्येकाला कठोर शिक्षा केली जाईल, असं सौदी अरेबियाचे युवराज मोहंमद बिन सलमान म्हणाले.