कोरिया बैठक: किम म्हणाले, 'ही नवीन नात्याची सुरुवात'\nपाहा व्हीडिओ : कॅमेरांचा क्लिकक्लिकाट, स्मितहास्य आणि थोडाचा विनोद...

स्थानिक वेळेनुसार सकाळी साडे 9 वाजता (भारतीय वेळेनुसार सकाळी साडे 5 वाजता) उत्तर कोरियाचे सर्वोच्च नेते किम जाँग-उन यांनी दक्षिण कोरियात प्रवेश केला. त्यावेळी दक्षिण कोरियाचे राष्ट्रध्यक्ष मून जे-इन त्यांच्या स्वागतासाठी सीमेवर उभे होते.

सीमेजवळच झालेल्या महत्त्वाच्या बैठकीत त्यांनी कोरिया द्विपकल्पात शांतात प्रस्थापित करण्यासाठी प्रयत्न करणार असल्याचं जाहीर केलं. 1953 साली दोन्ही कोरियांमधलं युद्ध संपलं होतं. त्यानंतर दोन्ही देशांमधलं वैर दिवसेंदिवस वाढतंच गेलं.

यशस्वी बैठकीनंतर किम जाँग-उन यांनी उत्तर कोरियात परतले.

गेल्या वर्षभरात उत्तर कोरियाने अनेक क्षेपणास्त्रांच्या चाचण्या घेत अमेरिका, जपान आणि दक्षिण कोरियावर हल्ले करण्याची भाषा केली होती. त्याला उत्तर म्हणून अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रंप यांनी उत्तर कोरिया बेचिराख करून, असं ट्वीट केलं होतं.

आजच्या चर्चेतून हे स्पष्ट नाही होऊ शकलं की आण्विक निःशस्त्रीकरण कोणत्या पद्धतीने आणि कधीपर्यंत केलं जाईल. यापूर्वीही असे निर्धार व्यक्त केले होते, पण वास्तवात काही घडलं नव्हतं, त्यामुळे अनेक जाणकार साशंक आहेत.

ऐतिहासिक हास्य!

दक्षिण कोरियाला अमेरिकेने दिलेलं सुरक्षाकवच आणि दक्षिण कोरियातली अमेरिकन सैनिकांची उपस्थिती यांना उत्तर कोरियाने यापूर्वीही आक्षेप घेतला आहे.

शुक्रवारच्या बैठकीनंतर किम म्हणाले की "दुर्दैवी इतिहासाची" पुनरावृत्ती टाळण्यासाठी आम्ही प्रयत्न करू. "चर्चेत अनेक अडचणी येतील, पण वेदनेशिवाय विजय मिळत नाही," असंही ते म्हणाले.

"दोन देशांतल्या गोठलेल्या संबंधांना आम्ही निरोप दिला आहे. ते एक दु:स्वप्न होतं. आता नवीन नात्याची सुरुवात होत आहे," असं किम यांनी म्हटलं.

शुक्रवारी दिवसभरात काय काय घडलं ते पाहूया.

दुपारी 4.30 - ट्रंप म्हणतात युद्ध टळलं

अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रंप यांनी म्हटलंय की आता कोरियातलं युद्ध थांबणार आहे. आधी कोरियाविरुद्ध कडक भाषा वापरणारे ट्रंप लवकरच उत्तर कोरियाचे नेते किम जाँग-उन यांना भेटणार आहेत.

निवडणुकीच्या प्रचारात चीनविरोधात आगपाखड करणाऱ्या ट्रंप यांनी आजच्या कोरियातल्या भेटीसाठी चीनचंही कौतुक केलं.

दुपारी 2.45 - आण्विक निःशस्त्रीकरण

उत्तर आणि दक्षिण कोरियाच्या नेत्यांनी कोरियन द्विपकल्पातून सर्व अण्वस्त्र काढून...\n\ntl;dr:

सहा महिन्यांपूर्वी एकमेकांचे कट्टर शत्रू असलेल्या उत्तर आणि दक्षिण कोरियाच्या नेत्यांनी आता युद्ध टाळण्यासाठी अण्वस्त्र नष्ट करण्याचा निर्धार केला आहे.


कोरोना : 'भारतात 33 कोटी देव असूनही ऑक्सिजनचा तुटवडा', शार्ली एब्दोनं छापलं व्यंगचित्र\nकोरोना संसर्गाची दुसरी लाट हाताळण्यात भारतीय आरोग्य व्यवस्था पूर्णपणे कुचकामी ठरली आहे आणि सरकारही हतबल दिसतंय.

हॉस्पिटलमध्ये आजही ऑक्सिजन तुटवड्यामुळे रुग्णांना जीव गमवावा लागतोय. यावरच शार्ली एब्दोने 28 एप्रिल 2021 च्या आपल्या अंकात एक व्यंगचित्र छापलं आहे. हॉस्पिटलमधील ऑक्सिजन, हाच या व्यंगचित्राचा विषय आहे.

"भारतात कोट्यवधी देवी-देवता आहेत. मात्र कुणीही ऑक्सिजनचा तुटवडा भरून काढू शकत नाही," अशी उपरोधिक टीका यात करण्यात आली आहे. हिंदू मान्यतेनुसार 33 कोटी देवी-देवता आहेत.

इस्लाम, ख्रिस्ती किंवा इतर अनेक धर्मांप्रमाणे हिंदू धर्म एकेश्वरवादी नाही. इथे स्त्री रुपातील आणि पुरूष रुपातील अनेक देवांची पूजा करतात. हिंदू धर्मात अनेक देवी-देवता आहेत आणि सर्वांची पूजा होते.

मात्र, शार्ली एब्दोने आपल्या व्यंगचित्रात 33 कोटींऐवजी 33 दशलक्ष (मिलियन) देवी-देवता असा उल्लेख केला आहे. 33 दशलक्ष म्हणजे 3.3 कोटी. हे व्यंगचित्र सोशल मीडियावर अनेकजण शेअर करत आहेत.

सुमित कश्यप नावाच्या एका यूजरने हे व्यंगचित्र ट्वीट करत लिहिलंय, "मानवतेच्या सेवेत शार्ली एब्दो महत्त्वाचं काम बजावत आहे. प्रश्न दुखावणारे असले तरी प्रश्न विचारायला हवे. यातूनच आपण मानवतेला पुढे नेऊ शकतो."

हिंदू धर्म आणि भारतीय पुराण कथांची व्याख्या करणारे सुप्रसिद्ध लेखक देवदत्त पटनाईक यांनीही यासंदर्भात ट्वीट केलं आहे. आपल्या ट्वीटमध्ये ते लिहितात, "हिंदुत्त्वावाद्यांना हे व्यंगचित्र दाखवल्यावर ते काय म्हणतील? (1) 33 दशलक्ष का? याऐवजी 330 दशलक्ष असायला हवं का? 'खरंतर' फक्त 33. (2) आम्ही त्यांच्यासारखं शीर कलम करत नाही. आम्ही श्रेष्ठ आहोत. ते काय बघणार नाहीत? (1) शोकांतिका, (2) नेत्यांची अकार्यक्षमता."

सर्वोच्च न्यायालयातील वकील बृजेश कलप्पा यांनी हे व्यंगचित्र ट्वीट करत भाजपवर निशाणा साधला आहे. आपल्या ट्वीटमध्ये ते म्हणतात,"शार्ली एब्दोने इस्लामवर व्यंगचित्र काढलं त्यावेळी भाजप आयटी सेलने आनंद साजरा केला होता आणि आता?"

शार्ली एब्दोने कायमच प्रथा-परंपरा आणि धार्मिक श्रद्धा यांच्यावर बोट ठेवलं. पाकिस्तानात कट्टरतावादी इस्लामिक संघटना शार्ली एब्दोविरोधातच निदर्शनं करत आहेत. तहरिक-ए-लब्बैक या संघटनेने केलेली निदर्शनं इमरान खान सरकारची डोकेदुखी ठरली होती.

ही संघटना फ्रान्सचे अध्यक्ष इमॅन्युएल मॅक्रो यांचा विरोध करत होती. गेल्या वर्षी ऑक्टोबर महिन्यात...\n\ntl;dr:

भारतातील संपूर्ण यंत्रणाच कोव्हिड संकट हाताळण्यात अपुरी पडत असल्याचं चित्र आहे. यावर फ्रांन्समधल्या 'शार्ली एब्दो' या नियतकालिकाने एक बोचरं व्यंगचित्र छापलं आहे.


कोरोना : 'या' कारणांमुळे आता घरातही मास्क घालावा लागेल...\nनिती आयोगाचे सदस्य (आरोग्य) डॉ. पॉल यांचं हे वक्तव्य भारतातील कोव्हिड-19 च्या बिघडणाऱ्या परिस्थितीचं वास्तव दर्शवणारं आहे.

त्सुनामीसारख्या पसरणाऱ्या कोरोना व्हायरसने भारताला विळखा घातलाय. भारतात गेले सहा दिवस सलग तीन लाखांपेक्षा जास्त कोरोनाग्रस्तांची नोंद झालीय.

एकीकडे, कोरोनारुग्णांची संख्या वाढतेय, तर दुसरीकडे लॅन्सेट जर्नलने कोव्हिड-19 चा प्रसार हवेतून होतो आणि संशोधनातून याचे पुरावे मिळाल्याचं स्पष्ट केलंय.

मुंबईच्या केईएम रुग्णालयाचे अधिष्ठाता डॉ. हेमंत देशमुख यांनीदेखील बीबीसीला दिलेल्या मुलाखतीत म्हटलं होतं की, "कोरोनाचा प्रसार हवेतून होतोय."

कोरोना संसर्गाच्या दुसऱ्या लाटेत घरात असतानाही मास्क घालण्याची वेळ आलीय का? या प्रश्नाचं उत्तर आम्ही तज्ज्ञांकडून जाणून घेण्याचा प्रयत्न केला...

घरातही मास्क घाला - केंद्र सरकार

देशात कोरोनाची परिस्थिती गंभीर बनलीय. दिवसेंदिवस वाढणारी कोरोनाग्रस्तांची संख्या पहाता, केंद्र सरकारनेही घरात मास्क घालण्याचा सल्ला लोकांना दिलाय.

निती आयोगाचे सदस्य (आरोग्य) डॉ. व्ही के पॉल म्हणतात, "आपण बाहेर मास्क घालण्याबद्दल बोलतो होतो. आता, कोव्हिड-19 चा संसर्ग मोठ्या प्रमाणात पसरलाय. त्यामुळे घरातही मास्क घातलं पाहिजे."

जर घरात क्वारंटाईन होणं शक्य नसेल, तर क्वारंटाईन सेंटरमध्ये जावं असं डॉ. पॉल पुढे म्हणाले.

लक्षणं नसणारे रुग्ण जास्त

कोरोनाग्रस्तांच्या एकूण संख्येपैकी 85 ते 90 टक्के रुग्णांमध्ये कोणतीच लक्षणं आढळून येत नाहीत.

केंद्रीय आरोग्यमंत्रालयाच्या माहितीनुसार, कोव्हिड-19 ची लक्षणं नसलेला व्यक्ती कामानिमित्त बाहेर फिरताना किंवा घरी संसर्ग पसरवू शकतो.

तज्ज्ञ सांगतात, म्युटेट झालेला (बदललेला) व्हायरस पहिल्यापेक्षा जास्त भयंकर आहे. हा डबल म्युटंट रोगप्रतिकारशक्तीला चकवणारा आहे. यामुळे घरातील एका सदस्याला लागण झाली, तर संपूर्ण कुटुंब कोरोनाबाधित होत असल्याचं दिसून आलंय.

कल्याणच्या फोर्टिस रुग्णालयाचे डॉ. संदीप पाटील म्हणतात, "लक्षणं नसलेल्या लोकांमुळे घरी संसर्ग पसरतोय. त्यामुळे सद्य स्थितीत घरात राहूनही आपण कुटुंब कोरोनाबाधित झाल्याचं पहातोय."

होम क्वारंटाईन असलेले कोरोनारुग्ण

"घरात एखाद्याला कोरोनाची लागण झाली असेल तर, इतरांनी मास्क घातलं पाहिजे. कोरोनाग्रस्त व्यक्तीनेही मास्क घातलं पाहिजे," असं डॉ. पॉल पुढे सांगतात.

राज्याभरात लक्षणं नसलेले आणि...\n\ntl;dr:

"घरातही आता मास्क घालण्याची वेळ आलीय. एकमेकांसोबत बसतानाही मास्क घालावं. याचा खूप फायदा होतो."


कोरोना : 'हातावर पोट घेऊन आलो होतो, आता जीव वाचवायची वेळ आलीय'\n28 वर्षांचे प्रेमचंद पाठीवर एक गाठोडं लटकवून उत्तरप्रदेशच्या रामपूरजवळ दिसले. ते चालतच बरेलीच्या दिशेने जात आहेत. या हायवेवर ते काय एकटे नाहीत. त्यांच्यासारखे शेकडो लोक संपूर्ण  रस्त्यावर तुम्ही पाहू शकता. त्यांच्यापासून काही अंतरावरच चालत असलेल्या तिघांनीही आपली बॅग पाठीवर लटकवली  आहे. एक मोठी बॅग आलटून-पालटून दोघे पकडत आहेत.

तोंडावर मास्क लावलेले प्रेमचंद दिल्लीत एका ठिकाणी ते हंगामी स्वरूपाची नोकरी करत होते.  लॉकडाऊनमुळे त्यांचं कार्यालय बंद झालं. त्यामुळे नोकरीही गेली. जमा केलेल्या पैशातून दोन-चार दिवस पोट भरणंसुद्धा कठीण होतं. म्हणूनच ते गावाच्या दिशेने निघाले. पण गावी जाण्याचा हा निर्णय एव्हरेस्ट पर्वत चढण्यापेक्षाही अवघड ठरणार, हे बहुतेक त्यांना माहीत नव्हतं.

प्रेमचंद सांगतात, रेल्वे, बस सगळं काही बंद आहे. पायीच ते दिल्लीच्या आनंद विहार आंतरराज्य बस स्टँडला आले. तिथून एखादं वाहन मिळेल, असं वाटलं. पण जाण्याची कोणतीच सोय झाली नाही. त्यावेळी काही लोक चालत जाताना  दिसले. त्यांच्या सोबतच पुढे निघालो. बॅगेत बिस्किटं वगैरे ठेवलेली आहेत. त्यानेच पोट भरत आहे. तीन दिवस चालत चालत इथंपर्यंत पोहोचलो आहोत. पुढेसुद्धा वाहन मिळालं नाही तरी हरकत नाही. असंच चालत राहीन. वाचलो तर घरापर्यंत पोहोचू शकतो. नाहीतर जे व्हायचं ते होणारंच आहे.

हे सांगताना प्रेमचंदच्या डोळ्यात पाणी आलं. ते पुढे चालू लागले.पोलीस आणि प्रशासनाला त्यांनी मदत का नाही मागितली, या प्रश्नावर त्यांचं उत्तर होतं, आमचं नशीब चांगलं म्हणून 200 किलोमीटर चालूनसुद्धा पोलिसांचा मार नाही  खाल्ला. मदतीचं जाऊ द्या. इथं सोबत चालत असलेल्या कित्येक लोकांनी त्यांचा मार खाल्ला आहे.

प्रेमचंद यांचं घर फैजाबाद म्हणजेच  अयोध्यामध्ये आहे. त्यांना फक्त इतकंच माहिती की हा  रस्ता बरेलीला जातो. तिथून पुढे लखनऊ आणि पुढे फैजाबाद. म्हणजेच त्यांच्या घरापासून ते अजूनही 350 किलोमीटर दूर आहेत.

याच रस्त्याने इतर लोकसुद्धा आपल्या इच्छित स्थळी चालले आहेत. काहींना फक्त बरेलीपर्यंतच जायचं आहे. थकलेले असूनही त्यांच्या चेहऱ्यावर आनंद आहे. त्यांचं गाव आता जवळ आलं आहे.

प्रेमचंद

दीनानाथ त्यांची पत्नी आणि दोन मुलांसोबत दिल्लीच्या मंडावलीवरून  पायीच निघाले होते. त्यांना पीलिभितला जायचं आहे. सोबत थोडंफार खाण्यासाठी घेतलं होतं. रस्त्यात जाताना इतर वस्तूसुद्धा मिळाल्या. सुदैवाने त्यांना थोड्या ...\n\ntl;dr:

पाठीवर गाठोडं बांधून कुटुंबकबिला बरोबर घेऊन गावी निघालेले स्थलांतरितांचे तांडे तुम्ही पाहिलेत का?


कोरोना : आईला कोव्हिड-19 झाल्याचं कळल्यानंतर मुलाची आत्महत्या #5मोठ्याबातम्या\nप्रतीकात्मक फोटो

1. आईला कोरोना आहे कळल्यानंतर मुलाची आत्महत्या

आईला कोरोनाचा संसर्ग झाला आहे हे कळताच नाशिकमध्ये 23 वर्षीय मुलाने आत्महत्या केल्याचा धक्कादायक प्रकार उघडकीस आला आहे. शुक्रवारी (17 जुलै) मध्यरात्री नाशिकरोड उपनगर परिसरातील रोकडोबावाडी इथे ही घटना घडली. झी न्यूजने ही बातमी दिली आहे.

आईला कोरोनाचा संसर्ग झाला आहे हे कळताच मुलगा नैराश्यात गेला होता. त्यातच तो आईला पाहण्यासाठी रुग्णालयात गेला. आईला पाहून घरी परतल्यानंतर त्याने  आत्महत्या केली, अशी माहिती पोलिसांनी दिली.

नाशिकमध्ये कोरोनाबाधितांची संख्या वाढते आहे.

2. पनवेलमध्ये बलात्कारप्रकरणी गृहमंत्री माफी कधी मागणर-सोमय्या

पनवेल महानगरपालिकेच्या कोरोना सेंटरमध्ये महिलेवर झालेल्या अत्याचारप्रकरणी गृहमंत्री कधी माफी मागणार, असा सवाल भाजप नेते किरीट सोमय्या यांनी केला आहे. एबीपी माझानं ही बातमी दिलीये.

रुग्णालय असो की कोरोना सेंटर, महिला कुठेच सुरक्षित राहिल्या नाहीत. कोरोना सेंटरमध्ये असा प्रकार घडत असेल तर कोरोना झालेल्या महिलेने घरातच मरायचे का? असा सवाल भाजप नेत्या चित्रा वाघ यांनी केला.

पनवेलमधील कोरोना सेंटरची भाजप नेत्यांनी पाहणी केली. त्यावेळी ते बोलत होते. रुग्णालयातून रुग्ण पळून जाणे, मृतदेहांची अदलाबदल होणं हे आता नेहमीचं झालं आहे, असंही सोमय्या म्हणाले.

3. हनी ट्रॅप प्रकरणाची चौकशी करा, अन्यथा न्यायालयात जाऊ- फडणवीस

नागपुरातील साहील सय्यद या व्यक्तीच्या कथित ऑडिओ क्लिपचे प्रकरण गाजत असून, भाजपच्या दोन नेत्यांना हनिट्रॅपमध्ये अडकवण्यासाठी संबंधित असलेल्या व आपला उल्लेख असलेल्या या क्लिपची आपण चौकशी करणार नसाल तर उच्च न्यायालयाच्या मुख्य न्यायमूर्तींकडे ती क्लिप सादर करून चौकशीची विनंती करू, असं विरोधी पक्षनेते देवेंद्र फडणवीस यांनी म्हटलं आहे. लोकमतने ही बातमी दिली आहे.

"मंत्रिपदाचे गांभीर्य असलेले नेते म्हणून आपल्याकडे पाहतो. पण आपण ज्या पद्धतीने पत्राला उत्तर दिले आहे त्यातून एका गंभीर विषयाचे राजकारण सुरू आहे," असं फडवणीस यांनी म्हटलं.

या क्लिपमध्ये केवळ हनिट्रॅपचा विषय नाही तर गृहमंत्र्यांनी फोन केल्याने आरोपी सुटले, न्यायव्यवस्था कशी मॅनेज केली यासंबंधीचे गंभीर आरोप आहेत, असंही त्यांनी सांगितलं.

4. कोरोनाच्या पार्श्वभूमीवर परीक्षा हव्यात की नकोत; विद्यार्थी न्यायालयात

कोरोनाच्या पार्श्वभूमीवर परीक्षा हव्यात...\n\ntl;dr:

आज सकाळी प्रसिद्ध झालेली विविध वर्तमानपत्रं आणि वेबसाईट्स यांचा घेतलेला आढावा.


कोरोना : कोव्हिड-19च्या उपचारांतून 'प्लाझ्मा थेरपी' वगळण्याचा निर्णय केंद्रानं का घेतला?\nऑल इंडिया इन्स्टिट्यूट ऑफ मेडिकल सायन्स (AIIMS), इंडियन काउंसिल ऑफ मेडिकल रिसर्च (ICMR), कोव्हिड-19 नॅशनल टास्कफोर्स आणि आरोग्य मंत्रालयाच्या बैठकीत या निर्णयावर शिक्कामोर्तब झालं.

काही दिवसांपूर्वीच देशभरातील तज्ज्ञ आणि संशोधकांनी 'प्लाझ्मा थेरपी' च्या अनियंत्रित वापरावर निर्बंध घालण्याची मागणी केंद्राकडे केली होती.

'प्लाझ्मा थेरपी' कडे कोव्हिड-19 विरोधात एक उपाय म्हणून पाहिलं जात होतं. पण, ही थेरपी नेहमीच वादाच्या भोवऱ्यात अडकली होती.

केंद्र सरकारचा निर्णय

केंद्राने सोमवारी (17 मे) कोरोनाबाधितांवर कोणत्या पद्धतीने उपचार करावेत यासाठी जारी केलेल्या मार्गदर्शक सूचनेत बदल केला.

प्लाझ्मा थेरपीला कोरोनाच्या उपचार पद्धतीतून वगळण्याच्या निर्णयाचं एक प्रमुख कारण म्हणजे देशभरातील तज्ज्ञांनी केंद्र सरकारला लिहिलेलं पत्र.

कोरोनारुग्णांवर उपचार करणारे डॉक्टर्स आणि संशोधकांनी केंद्र सरकारला लिहीलेल्या पत्रात 'प्लाझ्मा थेरपी' बाबतच्या गाईडलाईन्स शास्त्रीय कारणांना धरून नाहीत असं म्हटलं होतं.

"प्लाझ्मा थेरपीचा कोरोनारुग्णांवर उपचारात फायदा होत नाही हे सिद्ध झालंय. त्यामुळे याकडे तातडीने लक्ष द्यावं, जेणेकरून रुग्ण, नातेवाईकांची परवड थांबेल," असं या पत्रात नमूद करण्यात आलं होतं.

का वगळण्यात आली 'प्लाझ्मा थेरपी'?

कोरोनासंसर्गाच्या पहिल्या लाटेत कोरोनाव्हायरस विरोधात कोणताही ठोस उपचार नव्हता. कोरोनामुक्त रुग्णाच्या शरीरातील अॅन्टीबॉडीज कोरोनाग्रस्त रुग्णाला आजाराशी लढायला मदत करतील अशा आशेने 'प्लाझ्मा थेरपी' कडे पाहिलं गेलं.

पण, भारतात आणि जगभरात करण्यात आलेल्या ट्रायलमध्ये 'प्लाझ्मा थेरपी' चा कोरोनारुग्णांना फायदा होत नसल्याचं आढळून आलं.

•      दिल्लीतल्या AIIMS रुग्णालयातील चाचणीत 'प्लाझ्मा थेरपी' चा कोरोनारुग्णांवर फायदा होत नसल्याचं स्पष्ट झालं.

•      ICMR ने देशभरातील 39 रुग्णालयात केलेल्या ट्रायलमध्ये 'प्लाझ्मा थेरपी' च्या वापराने आजाराची तीव्रता कमी होण्यात आणि मृत्यू रोखण्यात फायदा होत नसल्याचं दिसून आलं.

•      जगभरातील विविध देशात करण्यात आलेल्या चाचणीत 'प्लाझ्मा थेरपी' चा रुग्णांना फायदा झाला नाही.

•      चीन आणि नेदरलॅंडमध्येही 'प्लाझ्मा थेरपी' चा फायदा होतो याचे पुरावे मिळाले नाहीत.

ICMR ने नोव्हेंबर 2020 मध्ये जारी केलेल्या सूचनेत 'प्लाझ्मा थेरपी' चा अनियंत्रित वापर योग्य नसल्याची...\n\ntl;dr:

कोव्हिड-19 वरच्या उपचार पद्धतीतून 'प्लाझ्मा थेरपी' काढून टाकण्यात आली आहे.


कोरोना : दुसऱ्या लाटेसाठी केवळ निवडणूक आयोग जबाबदार - मद्रास हायकोर्ट\nसोमवारी (26 एप्रिल) मद्रास उच्च न्यायालयाचे मुख्य न्यायमूर्ती संजीब बॅनर्जी यांनी निवडणूक आयोगाची बाजू मांडणाऱ्या वकिलांना सांगितलं की, "कोरोनाच्या दुसऱ्या लाटेसाठी केवळ निवडणूक आयोगच जबाबदार आहे."

"निवडणूक आयोगाच्या अधिकाऱ्यांवर हत्येचा आरोप लावला पाहिजे," अशा शब्दात हायकोर्टानं नाराजी व्यक्त केली.

"न्यायालयाचा स्पष्ट आदेश असूनही निवडणूक प्रचारादरम्यान मास्क, सॅनिटायझर आणि सुरक्षित अंतर या नियमांची अंमलबजावणी आयोग करू शकलं नाही," असंही न्यायमूर्ती संजीब बॅनर्जी म्हणाले.

"निवडणूक प्रचारसभा होत असताना तुम्ही दुसऱ्या ग्रहावर होता का?" असा प्रश्नही त्यांनी निवडणूक आयोगाच्या वकिलांना विचारला.

"कोरोना विषाणू संसर्गाच्या पार्श्वभूमीवर नमूद करण्यात आलेल्या मार्गदर्शक तत्त्वांचे पालन मतमोजणीच्या दिवशी कसे केले जाईल याचे पूर्ण नियोजन न्यायालयात सादर करण्यात यावे असे आदेश न्यायालयाने दिले आहेत. नाहीतर न्यायलय 2 मे रोजी होणाऱ्या मतमोजणीला स्थगिती देऊ शकतं," असंही न्यायायाने म्हटलं आहे.

सरन्यायाधीश संजीब बॅनर्जी यांच्या अध्यक्षतेखालील दोन न्यायाधीशांच्या खंडपीठाने निवडणूक आयोगाला यासंदर्भात निर्देश दिले आहेत.

राज्याचे मुख्य निवडणूक अधिकारी आणि आरोग्य विभागाचे सचिव यांनी चर्चा करून मतमोजणीच्या दिवसासाठी कोरोनाच्या पार्श्वभूमीवर प्रोटोकॉल तयार करावा, असे निर्देश न्यायालयाने दिले. यासाठी 30 एप्रिलपर्यंतची मुदत देण्यात आली आहे.

केरळ, तामिळनाडू, आसाम आणि पुद्दुचेरीमध्ये नुकत्याच विधानसभा निवडणुका पार पडल्या.

पश्चिम बंगालमध्ये अद्याप मतदान संपलेले नाही. सोमवारी (26 एप्रिल) सातव्या टप्प्याचे मतदान होत असून त्यानंतर आठव्या आणि शेवटच्या टप्प्यातील मतदान पार पडेल.

2 मे रोजी सर्व राज्यांच्या निवडणुकांचे निकाल जाहीर होतील.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी न्यूज मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी आम्हाला YouTube, Facebook, Instagram आणि  Twitter वर नक्की फॉलो करा.

बीबीसी न्यूज मराठीच्या सगळ्या बातम्या तुम्ही Jio TV app वर पाहू शकता.

'सोपी गोष्ट' आणि '3 गोष्टी' हे मराठीतले बातम्यांचे पहिले पॉडकास्ट्स तुम्ही Gaana, Spotify, JioSaavn आणि Apple Podcasts इथे ऐकू शकता.)

\n\ntl;dr:

कोरोना काळात निवडणूक प्रचारसभांना परवानगी दिल्यासाठी मद्रास उच्च न्यायालयाने निवडणूक आयोगावर जोरदार टीका केली आहे.


कोरोना : देवेंद्र फडणवीस म्हणतात, 'महाराष्ट्र सरकारनं वारंवार केंद्राकडे बोट दाखवू नये' #5मोठ्याबातम्या\n1. महाराष्ट्र सरकारनं वारंवार केंद्राकडे बोट दाखवू नये - देवेंद्र फडणवीस

"राज्यात जिथं बलशाली नेते तिथं ऑक्सिजन आणि रेमडेसिवीर पुरवठा योग्य प्रमाणात होतो. पण हा पुरवठा रुग्णसंख्येनुसार होणं अपेक्षित आहे. मंत्र्यांनी आपल्या जिल्ह्याकडे लक्ष द्यावं, पण त्यांनी आपण राज्याचे मंत्री आहोत हे विसरू नये," असं वक्तव्य विरोधी पक्षनेते देवेंद्र फडणवीस यांनी केलं.

शुक्रवारी (30 एप्रिल) नाशिक येथील जिल्हा रुग्णालयाला भेट दिल्यानंतर फडणवीस यांनी माध्यमांशी संवाद साधला.

ते पुढे म्हणाले, "केंद्र सरकारकडून महाराष्ट्राला सर्वाधिक ऑक्सिजन मिळालं आहे. त्याचं समान वाटप राज्यात झालं पाहिजे. ज्या जिल्ह्यांमध्ये परिस्थिती गंभीर आहे, तिथं अधिक पुरवठा करण्यात यावा."

"राज्य सरकारने वारंवार केंद्राकडे बोट दाखवू नये. आपल्याकडे उपलब्ध साधनांचा योग्य प्रमाणात वापर करायला हवा," असं फडणवीस यांनी म्हटलं. ही बातमी ई-सकाळने दिली आहे.

2. शाळांना 1 मेपासून सुट्ट्या, 14 जूनपासून सुरू होणार नवं वर्ष

महाराष्ट्रातील प्राथमिक, माध्यमिक, उच्च माध्यमिक शाळांना 1 मे पासून सुट्ट्या जाहीर करण्यात आल्या आहे. 1 मे ते 13 जून दरम्यान शाळांना सुट्टी राहणार आहे. तर 14 जूनपासून नवे शैक्षणिक वर्ष सुरू होईल, असा आदेश राज्याच्या माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शिक्षण संचालकांनी दिला आहे.

कोरोना संकटाच्या पार्श्वभूमीवर राज्यातील  इयत्ता पहिली ते आठवी विद्यार्थ्यांना परीक्षा रद्द करून व त्यांना पास करून पुढील वर्गात प्रमोट करण्यात आलं आहे.

तर इयत्ता 9 वी, 10 वी आणि 11 वीच्या परीक्षा सुद्धा रद्द केल्या आहे. तरीसुद्धा, अनेक शाळांमध्ये ऑनलाइन वर्ग शिक्षकांकडून घेतले जात होते. त्यामुळे यंदाचं शैक्षणिक वर्ष समाप्त करून सुट्टी जाहीर करावी, अशा आशयाचं पत्र शिक्षणमंत्री वर्षा गायकवाड, मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे यांना पाठवण्यात येत होते. याची दखल घेत, शाळांना सुट्टी देण्याबाबत निर्णय जाहीर करण्यात आला.

नवे शैक्षणिक वर्ष जरी 14 जूनपासून सुरू होणार असले तरी प्रत्यक्ष शाळा सुरू होण्याबाबतचा निर्णय कालांतराने कोरोना परिस्थितीचा आढावा घेऊन त्याबाबत कळवण्यात येईल, अशी माहिती प्रशासनाने दिली आहे. ही बातमी एबीपी माझाने दिली.

3. मुख्यमंत्री सहायता निधीला राष्ट्रवादी काँग्रेसची 2 कोटींची मदत

राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्षाने लसीकरणासाठी मुख्यमंत्री सहायता निधीला दोन कोटी रुपयांचा निधी...\n\ntl;dr:

आज विविध वृत्तपत्र आणि वेबसाईटवर प्रसिद्ध झालेल्या बातम्यांपैकी पाच मोठ्या बातम्यांचा थोडक्यात आढावा...


कोरोना : देशातल्या ऑक्सिजन वितरणाची पाहणी करण्यासाठी सुप्रीम कोर्टाकडून टास्क फोर्सची स्थापना\nजस्टिस डी. वाय. चंद्रचूड यांच्या नेतृत्त्वाखालच्या सुप्रीम कोर्टाच्या पीठाने हा आदेश दिलाय.

हा टास्क फोर्स देशभरातल्या विविध राज्यांमधली ऑक्सिजन उपलब्धता, पुरवठा आणि वितरणाची पाहणी करून कुठे किती ऑक्सिजनची वा वितरणाची गरज आहे, याविषयीच्या सूचना देईल. यासोबतच कोव्हिड -19 वरच्या उपचारांमध्ये लागणाऱ्या औषधांच्या योग्य उपलब्धतेसाठीच्या सूचनाही हा टास्क फोर्स देईल.

12 सदस्यांच्या या राष्ट्रीय टास्क फोर्समध्ये वैद्यकीय क्षेत्रातले तज्ज्ञ आणि डॉक्टर्स यांचा समावेश आहे. याशिवाय यामध्ये केंद्र सरकारचे कॅबिनेट सेक्रेटरीही असतील.

या टास्क फोर्समध्ये मुंबईतल्या हिंदुजा आणि ब्रीच कँडी हॉस्पिटलचे कन्सलटंट चेस्ट फिजीशियन डॉ. झरीर उदवाडिया आणि मुंबईतल्या मुलुंडमधल्या फोर्टिस हॉस्पिटलचे क्रिटिकल केअर विभागाचे संचालक डॉ. राहुल पंडित यांचाही समावेश आहे.

"कोरोनाच्या या जागतिक साथीदरम्यान सार्वजनिक आरोग्यविषयक पावलं उचलण्यासाठी विज्ञाननिष्ठ आणि त्या क्षेत्रातलं विशेष ज्ञान पुरवण्यासाठी हा टास्क फोर्स तयार करण्यात येत असून या टास्क फोर्ससोबत देशभरातले आघाडीचे तज्ज्ञ सदस्य आणि सहकारी म्हणून जोडले जाण्याची अपेक्षा आहे," असं सुप्रीम कोर्टाने म्हटलंय.

हा टास्क फोर्स केंद्र आणि कोर्टाकडे आपले रिपोर्ट्स सादर करेल.

ऑक्सिजनच्या तुटवड्यामुळे देशभरातल्या अनेक हॉस्पिटल्समध्ये गेल्या काही दिवसांत रुग्णांचा जीव गेलाय.

महाराष्ट्रामध्ये ऑक्सिजनचा तुटवडा भासू लागल्यानंतर दक्षिण भारतातून ऑक्सिजन एक्स्प्रेसद्वारे ऑक्सिजन आणला गेला होता. त्यानंतर थेट एअरलिफ्ट करून म्हणजे टँकरची विमानाद्वारे वाहतूक करून अनेक राज्यांत ऑक्सिजनचा पुरवठा करण्यात येतोय.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी न्यूज मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी आम्हाला YouTube, Facebook, Instagram आणि  Twitter वर नक्की फॉलो करा.

बीबीसी न्यूज मराठीच्या सगळ्या बातम्या तुम्ही Jio TV app वर पाहू शकता.

'सोपी गोष्ट' आणि '3 गोष्टी' हे मराठीतले बातम्यांचे पहिले पॉडकास्ट्स तुम्ही Gaana, Spotify, JioSaavn आणि Apple Podcasts इथे ऐकू शकता.)

\n\ntl;dr:

देशातल्या ऑक्सिजन वितरणाची पाहणी करण्यासाठी सुप्रीम कोर्टाने राष्ट्रीय टास्क फोर्सची स्थापना केली आहे.


कोरोना : नरेंद्र मोदी सरकारने केलेला 'हा' कायदा ठरतोय ऑक्सिजन पुरवठ्यात अडथळा?\nगेल्या वर्षी कोरोना संसर्गाची पहिली लाट सर्वोच्च पातळीवर असताना भारत सरकारने फॉरेन काँट्रिब्यूशन रजिस्ट्रेशन अॅक्ट म्हणजेच FCRA कायद्यात दुरुस्ती केली होती.

या कायद्यात करण्यात आलेल्या बदलामुळे भारतात चालवल्या जाणाऱ्या NGO किंवा कोणत्याही संस्थेला परदेशातून मदत घेता येत नाही.

नव्या नियमानुसार परदेशातून येणारा मदतनिधी सर्वप्रथम दिल्लीतील खात्यात जमा करावा लागेल. या कायद्यामुळे पारदर्शकता वाढेल आणि परदेशातून येणाऱ्या निधीचा गैरवापर होणार नाही, असं केंद्र सरकारने कायदा दुरुस्तीच्या वेळी म्हटलं होतं.

'द अँट' NGO च्या सह-संस्थापक जेनिफर लियांग यांच्या मते, भारत सरकाने कायद्यात केलेली हीच दुरुस्ती लोकांचा जीव वाचवण्यात मोठा अडथळा ठरत आहे.

बीबीसीच्या न्यूजनाईट कार्यक्रमात बोलताना जेनिफर म्हणाल्या, "FCRA मध्ये दुरुस्ती केल्याने त्यांची NGO परदेशी दात्यांकडून उपलब्ध करण्यात आलेले ऑक्सिजन कॉन्संट्रेटर्स वितरीत करू शकत नाहीत. दिल्लीत नवं बँक खातं उघडू शकत नसल्याने ती मदत सरकारपर्यंतही पोहोचवू शकत नाही.

भारतात कोरोनाची दुसरी लाट आल्यानंतर बऱ्याच वैद्यकीय समस्या निर्माण झाल्या आहेत. रुग्ण आणि मृतांची संख्या दिवसेंदिवस वाढत चालली आहे.

सरकारी आकडेवारीनुसार, आतापर्यंत अडीच लाख रुग्णांचा कोरोनामुळे मृत्यू झाला आहे. पण अनेक तज्ज्ञांच्या मते मृतांचा आकडा सरकारी आकडेवारीपेक्षा कितीतरी पटींनी जास्त आहे. भारतात रुग्णालयात बेडची उपलब्धता कमी आहे. ऑक्सिजनअभावी लोकांचा मृत्यू होत आहे.

FCRA चा नियम काय सांगतो?

NGO किंवा स्वयंसेवी संस्थांनी काम सुरू करण्याआधी FCRA कायद्यांअंतर्गत नोंदणी केली पाहिजे.

परदेशातून मदतनिधी आल्यास स्टेट बँक ऑफ इंडियाच्या दिल्लीतील कोणत्याही बँक खात्यात तो निधी जमा करावा लागेल.

NGO इतर संस्थांना परदेशी मदत देऊ शकत नाहीत. तसं केल्यास त्यांची नोंदणी रद्द केली जाईल.

न्यूजनाईटच्या कार्यक्रमात 10 स्वयंसेवी संस्थांशी चर्चा करण्यात आली. नव्या कायद्यामुळेच लोकांना मदत पोहोचवण्यात विलंब होत असल्याचं या संस्थांनी सांगितलं.

या प्रक्रियेत अनेक अर्ज भरावे लागतात. निधी वितरीत करण्यासाठीचे नियम खूप गुंतागुंतीचे आहेत.

नव्या कायद्यानुसार NGO नी परदेशी मदत स्वीकारणं म्हणजे एक गुन्हा ठरवण्यात आला आहे, असा आरोप अॅमनेस्टी इंडियाचे संचालक आकार पटेल यांनी केला.

पटेल म्हणतात, "तुम्ही कोव्हिडसंदर्भात काम करत असाल...\n\ntl;dr:

भारत सरकारने तयार केलेल्या एका कायद्यामुळे भारताला मदत मिळण्यात मोठा अडथळा निर्माण होत आहे. या कायद्यामुळे देशातील स्वयंसेवी संस्था म्हणजेच NGO गरजूंपर्यंत ऑक्सिजन कॉन्संट्रेटर्सची मदत पोहोचू शकत नाहीयेत.


कोरोना : न्यूझीलंडच्या उच्चायोगाने ऑक्सिजनसाठी काँग्रेसकडे मागितली मदत, मग म्हणाले 'सॉरी'\nन्यूझीलंड उच्चायोगाच्या अधिकृत ट्वीटर हँडलवरून हे ट्वीट करण्यात आलं होतं. त्यांनी ट्वीटवरून दिल्लीचे युवक काँग्रेस अध्यक्ष श्रीनिवास बीव्ही यांच्याकडे मदतीची याचना केली होती.

या ट्वीटमध्ये म्हटलं होतं, "श्रीनिवासजी, तुम्ही न्यूझीलंड उच्चायोगासाठी तात्काळ एका ऑक्सिजन सिलेंडरची व्यवस्था करू शकता का?"

मात्र, थोड्याच वेळात हे ट्वीट डिलीट करण्यात आलं.

जुनं ट्वीट डिलीट केल्यानंतर उच्चायोगाने काही वेळातच नवीन ट्वीट केलं. या नवीन ट्वीटमध्ये म्हटलं होतं, "आम्ही ऑक्सिजनची व्यवस्था करण्यासाठी सर्व प्रकारचे प्रयत्न करतोय. दुर्दैवाने आम्ही केलेल्या आवाहनाला चुकीच्या संदर्भात सादर करण्यात आलं. यासाठी आम्ही माफी मागतो."

न्यूझीलंड उच्चायोगाने जुनं ट्वीट काढून टाकलं असलं तरी काही वेळातच युवक काँग्रेस ऑक्सिजन सिलेंडर घेऊन उच्चायोगात पोहोचले आणि उच्चायोगानेही मदतीचा स्वीकार केला.

परराष्ट्र मंत्रालयाचं निवेदन

या संपूर्ण प्रकरणावर परराष्ट्र मंत्रालयाने निवेदन प्रसिद्ध करत उच्चायोग किंवा दूतावासाने ऑक्सिजनसह आवश्यक सामुग्रीचा साठा करू नये, असा सल्ला दिला आहे.

निवेदनात म्हटलं आहे, "प्रोटोकॉलचे प्रमुख आणि अधिकारी सातत्याने उच्चायोग आणि दूतावासांच्या संपर्कात आहेत. परराष्ट्र मंत्रालय त्यांच्या गरजांकडे लक्ष ठेवून आहे. विशेषतः कोव्हिड संबंधी गरजांकडे. सर्वांना विनंती आहे की त्यांनी ऑक्सिजनसह आवश्यक सामानाचा साठा करू नये."

यापूर्वी फिलिपिंस उच्चायोगानेही युवक काँग्रेसकडे ऑक्सिजन सिलेंडरसाठी मदत मागितली होती. त्यावेळी परराष्ट्र मंत्री एस. जयशंकर आणि यूपीए सरकारमध्ये पर्यावरण मंत्री असलेले जयराम रमेश यांच्यात ट्वीटरवरून खडाजंगीही झाली होती. एस. जयशंकर यांनी त्याला 'चीप पब्लिसिटी स्टंट' म्हटलं होतं.

देशाची राजधानी असलेल्या दिल्लीत ऑक्सिजनचा मोठा तुटवडा आहे. दररोज हॉस्पिटलकडून ऑक्सिजन तुटवड्याचे SOS जारी केले जातात. गेल्या शनिवारी दिल्लीतल्या बत्रा हॉस्पिटलमध्ये ऑक्सिजनच्या कमतरतेमुळे 12 रुग्णांचा मृत्यू झाला होता.

दिल्लीत ऑक्सिजन तुटवड्यामुळे रुग्णांचा मृत्यू होण्याची ही तिसरी वेळ होती. त्याआधी दिल्लीतल्या नामांकित सर गंगाराम हॉस्पिटल आणि जयपूर गोल्डन हॉस्पिटलमध्ये ऑक्सिजन पुरवठा थांबल्याने रुग्णांचा मृत्यू झाला होता.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी न्यूज मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी आम्हाला YouTube, Facebook, Instagram आणि ...\n\ntl;dr:

भारतातील न्यूझीलंड उच्चायोगाने रविवारी (2 मे) एक ट्वीट केलं आणि बघता बघता या ट्वीटची सोशल मीडियावर बरीच चर्चा सुरू झाली.


कोरोना : भारतात कोरोनाची तिसरी लाट येईल, आपण तयार राहायला पाहिजे - प्रधान वैज्ञानिक सल्लागार\nकेंद्र सरकारचे  प्रधान वैज्ञानिक सल्लागार डॉ. के. विजयराघवन यांनी कोरोना संसर्गाची तिसरी लाट येणार असल्याची धोक्याची सूचना दिली आहे.

कोरोनाची दुसरी लाट महाराष्ट्र, दिल्ली, कर्नाटक, केरळ, उत्तरप्रदेश या राज्यांमध्ये कहर पसरवताना पाहायला मिळतेय.

महाराष्ट्र सरकारच्या टास्क फोर्सचे सदस्य डॉ. शशांक जोशी यांनीदेखील बीबीसी मराठीशी बोलताना महाराष्ट्रात सप्टेंबर महिन्यात कोरोनासंसर्गाची तिसरी लाट येईल असा अंदाज व्यक्त केला होता.

केंद्र सरकारचे  प्रधान वैज्ञानिक सल्लागार डॉ. के विजयराघवन दिल्लीत पत्रकारांशी बोलताना म्हणाले, "देशभरात कोरोना व्हायरस पसरला आहे. त्यामुळे तिसरी लाट येणं अपरिहार्य आहे. पण ही लाट केव्हा येईल याची माहिती नाही. आपण नवीन लाटांसाठी तयार रहायला पाहिजे."

लसीकरणाने व्हायरस म्युटेट होईल?

कोरोनावर मात करण्यासाठी लसीकरण एक महत्त्वाचं हत्यार आहे. कोरोनावर नियंत्रणासाठी लसीकरण एकमेव पर्याय असल्याने देशात लसीकरणावर भर दिला जातोय.

के विजयराघवन पुढे म्हणाले, "रोगप्रतिकारशक्ती किंवा लशीमुळे व्हायरसवर दवाब निर्माण होईल. यातून तो निसटण्याचा प्रयत्न करेल. त्यामुळे आपण तयारी केली पाहिजे. सद्यस्थितीत लशीचा व्हायरसविरोधात चांगला प्रभाव दिसून येतोय. पण येणाऱ्या काळात व्हायरस बदलल्याने लशीत बदल गरजेचे आहेत."

केंद्र सरकारच्या माहितीनुसार, देशभरात पाच म्युटंट आढळून आले आहेत. त्यात एक डबल म्युटंटही आहे. तज्ज्ञांच्या मते, हा डबल म्युटंट रोगप्रतिकारशक्तीला चकवणारा असल्याने याचा प्रसार तीव्र वेगाने होत आहे. याची संसर्ग क्षमताही खूप जास्त आहे.

डॉ. विजयराघवन पुढे सांगतात, "रोगप्रतिकारकशक्ती वाढली की व्हायरसला पळण्यासाठी जागा मिळत नाही. मग व्हायरस नवीन रस्ते शोधून काढतो. त्यामुळे त्याची संसर्ग क्षमता जास्त असते."

"लसीकरण वाढलं तर नवीन प्रकारचे एस्केप तयार होतील. आपल्याला त्यासाठी तयार रहावं लागेल," असंही ते पुढे म्हणाले.

तिसऱ्या लाटेचा प्रभाव कमी असेल का जास्त?

महाराष्ट्र कोव्हिड-19 टास्क फोर्सचे डॉ. शशांक जोशी सांगतात, "तिसऱ्या लाटेचा प्रभाव किती गंभीर असेल हे पाहावं लागेल. याचं कारण, व्हायरस म्युटेट (बदलत) होत राहणार. महाराष्ट्रात डबल म्युटंट, तर बंगालमध्ये ट्रिपल म्युटंट आढळून आलाय."

"तिसरी लाट पहिल्यापेक्षा जास्त गंभीर पण, दुसऱ्या लाटेपेक्षा कमी तीव्रतेची असेल असा अंदाज आहे. तिसऱ्या लाटेत दोन...\n\ntl;dr:

भारत कोरोना संसर्गाच्या दुसऱ्या लाटेचा सामना करत असतानाच कोव्हिड-19 ची तिसरी लाट येणार असल्याचं केंद्र सरकारने बुधवारी (5 मे) स्पष्ट केलं.


कोरोना : भारतातलं वाढतं संकट संपूर्ण जगासाठी धोक्याची घंटा का आहे?\nया साथीमुळे गेल्या सात दिवसांपासून रोज सरासरी 3700 हून जास्त लोकांचा मृत्यू होत आहे. संसर्गजन्य आजाराच्या या विषाणूमुळे देशात आजवर 21 लाखांहून अधिक जणांना लागण झाली आहे, तर 38 हजारांहून अधिक रुग्णांचा मृत्यू झाला आहे.

मात्र, संसर्गाची लागण आणि मृत्यू याची सरकारी आकडेवारी आणि प्रत्यक्ष परिस्थिती यात मोठी तफावत आहे, असं तज्ज्ञांचं म्हणणं आहे. देशात आलेल्या कोरोनाच्या दुसऱ्या लाटेला अनेक पैलू आहेत.

एक म्हणजे डेटा अचूकपणे नोंदवला गेला नाही आणि सरकारने वास्तवाकडे डोळेझाक करत जी आकडेवारी देण्यात आली तिचा सहर्ष स्वीकार केला. दुसरं म्हणजे कोरोना विषाणूचा नवा व्हेरियंट अपेक्षेपेक्षा जास्त घातक निघाला.

तिसरं म्हणजे देशात निवडणुकीचं वातावरण होतं, कुंभमेळ्याचं आयोजन करण्यात आलं आणि हे सगळं कोव्हिड प्रोटोकॉलला तिलांजली देऊन करण्यात आलं. त्यामुळे देशासमोर आज एक मोठं मानवी संकट उभं ठाकलं आहे.

भारताची लोकसंख्या 140 कोटींच्या घरात आहे. याचाच अर्थ जगातली प्रत्येक सहावी व्यक्ती भारतीय आहे. लेखात पुढे आपण अशा काही बाबी समजून घेण्याचा प्रयत्न करू ज्यामुळे जागतिक अर्थव्यवस्था भारताच्या संकटापासून अलिप्त राहू शकत नाही.

1. भारतातने वाया घालवलेलं एक वर्ष

भारत जगातली पाचवी सर्वांत मोठी अर्थव्यवस्था आहे. जगाच्या आर्थिक विकासात भारताचं योगदान मोठं आहे. देशाचा आर्थिक विकास 4 ते 8 टक्क्यांच्या दरम्यान असतो. भारत जगासाठी एक मोठी बाजारपेठ आहे.

2020 सालच्या सुरुवातीला जागतिक नाणेनिधीने (IMF) भारताविषयी एक निरीक्षण नोंदवलं होतं. त्यावरून जागतिक अर्थव्यवस्थेत भारताचं किती महत्त्व आहे, हे स्पष्ट होतं. भारताकडून अपेक्षित योगदान झालं नाही आणि म्हणूनच 2018-2019 साली वैश्विक आर्थिक विकास काहीसा मंदावलेला दिसला, असं जागतिक नाणेनिधीने म्हटलं होतं.

जागतिक नाणेनिधीने भारताच्या 2020 सालासाठी विकासदराचा अंदाज कमी करत यावर्षी तो 5.8 टक्क्यांचा आसपास राहील, असा अंदाज वर्तवला होता. खरंतर आयएमएफला भारताकडून यापेक्षा चांगल्या कामगिरीची अपेक्षा होती.

आता असं दिसतंय की 2020 सालासाठी जागतिक विकास दर घसरून 4 टक्क्यांवर आला. भारताच्या विकास दरातही जवळपास 10 टक्क्यांची घट झाली.

2021 साली भारत आणि पर्यायाने जगाची अर्थव्यवस्था पुन्हा आपल्या पायावर उभी होईल, अशी आशा वाटत होती. मात्र, सध्या ही आशाही मावळताना दिसतेय.

उदाहरणार्थ 'नोमुरा' या...\n\ntl;dr:

कोरोना विषाणूच्या दुसऱ्या लाटेमुळे भारतावर अभूतपूर्व संकट ओढावलं आहे. गेल्या तीन दिवसांपासून भारतात एका दिवसात चार लाखांहून अधिक कोरोनाग्रस्त आढळत आहेत.


कोरोना : मुंबई मेट्रोतून प्रवास करण्यासाठीचे नियम कोणते आहेत?\nमध्य आणि पश्चिम उपनगरांना जोडणाऱ्या या मेट्रो सेवेमुळे लाखो प्रवाशांना दिलासा मिळणार आहे. कोरोनाकाळात आजाराचा संसर्ग रोखण्यासाठी सोशल डिस्टन्सिंग अत्यंत महत्त्वाचं आहे. त्यामुळे मेट्रोतून प्रवास करताना मुंबईकरांना काही नियम आणि अटींचं पालन करावं लागणार आहे.

असा असेल मेट्रोचा प्रवास

एकावेळी किती प्रवासी?

कोव्हिड-19 आधी मुंबई मेट्रोतून एका ट्रेनमध्ये 1350 प्रवासी प्रवास करायचे. मात्र, गर्दी टाळण्यासाठी फक्त 300 प्रवाशांना प्रवास करण्याची मुभा देण्यात आलीय.

मेट्रोच्या दिवसाला धावणाऱ्या 400 फेऱ्या सद्यस्थितीत 200 वर आणण्यात आल्या आहेत. येणाऱ्या काळात प्रवाशांची संख्या आणि सुरक्षा यावर विचार करून फेऱ्या वाढवण्यात येतील, अशी माहिती मेट्रो रेल्वे प्रशासनाने दिली आहे.

प्रत्येक प्रवाशाची तपासणी

स्टेशनवर आल्यांनंतर प्रत्येक प्रवाशाची हेल्थ डेस्कला तपासणी होणार आहे. लक्षणं नसलेल्या प्रवाशांनाच प्रवासाची परवानगी दिली जाईल. लक्षणं असतील तर प्रवास करू दिला जाणार नाही.

मेट्रोतून प्रवास करताना मास्क घालणं आवश्यक आहे.

प्लॅस्टिक कॉइनच्या ऐवजी पेपर तिकीट

मुंबई मेट्रोतून प्रवास करणाऱ्या प्रवाशांना तिकीट म्हणून प्लॅस्टिक कॉइन दिले जायचे. मात्र हे प्लॅस्टिक कॉइन एका प्रवाशानंतर दुसऱ्या प्रवाशाला देण्यात येतात. कोरोनाचा संसर्ग एकमेकांच्या वस्तू हाताळल्याने पसरण्याची भीती जास्त असते. त्यामुळे प्लॅस्टिकच्या कॉइन ऐवजी मेट्रोतून प्रवासासाठी पेपर तिकीट दिलं जाणार आहे.

या पेपर तिकीटावर एक कोड असेल. हा कोड स्कॅन केल्यानंतर प्रवाशांना स्टेशनमध्ये जाण्याची परवानगी मिळेल. त्याचसोबत संसर्ग टाळण्यासाठी स्टेशनवर बारकोड स्कॅनकरून मोबाईल तिकीट घ्यावं असं आवाहन मेट्रोतर्फे मुंबईकरांना करण्यात आलं आहे.

याबाबत बोलताना मुंबई मेट्रोचे व्यवस्थापकीय संचालक अभय मिश्रा सांगतात, "कोव्हिड-19 च्या काळात प्रवासाची पद्धत बदलली आहे. प्रवास करताना आपल्याला आणि आपल्यापासून इतरांना संसर्ग होऊ नये यासाठी प्रवाशांना योग्य पद्धतीने वागावं लागेल. लोकांचा प्रवासादरम्यान कमीत-कमी स्पर्श व्हावा त्यासाठी मोबाईल तिकीटावर आमचा भर राहील. जेणेकरून संसर्गाचा धोका कमी होईल."

पासधारक प्रवाशांसाठी खास सोय

कोव्हिड-19 च्या आधी मुंबई मेट्रोने लाखो प्रवासी दररोज प्रवास करायचे. ज्यात मोठ्या संख्येने लोकांकडे पास होते. मेट्रो अधिकाऱ्यांच्या माहितीनुसार, हे...\n\ntl;dr:

कोव्हिड-19 च्या काळात गेल्या सात महिन्यांपासून बंद असलेली मुंबई मेट्रोची सेवा सोमवारपासून (19 ऑक्टोबर)  पुन्हा सुरू होणार आहे.


कोरोना : मे महिन्याच्या दुसऱ्या आठवड्यात रोजची रुग्णसंख्या 8 ते 9 लाखांवर जाण्याची शक्यता - भ्रमर मुखर्जी\nअमेरिकेतल्या मिशिगन विद्यापीठात संसर्गजन्य आजार तज्ज्ञ डॉ. भ्रमर मुखर्जी भारतातील कोव्हिड परिस्थितीचा सखोल अभ्यास करत आल्या आहेत. त्या एक सुप्रसिद्ध शास्त्रज्ञ आहेत.

साथीच्या आजाराच्या आकडेवारीवरून मॅथेमॅटिकल मॉडेल तयार करण्यात त्यांचं विशेष प्रावीण्य आहे. या मॉडेल्सच्या आधारे साथीच्या आजारांविषयी बऱ्याचअंशी अचूक भविष्यवाणी करता येते.

आपल्या अभ्यासाच्या आधारे डॉ. भ्रमर मुखर्जी यांनी भारतासाठी एक अंदाज वर्तवला आहे. लवकरात लवकर योग्य आणि पुरेशी पावलं उचलली नाही तर मे महिन्याच्या मध्यापर्यंत भारतातली परिस्थिती आणखी चिघळू शकते, असं डॉ. मुखर्जी यांचं म्हणणं आहे.

मुखर्जी गेल्या वर्षीच्या मार्च महिन्यापासून भारतातील कोव्हिड परिस्थितीचा अभ्यास करत आहेत. याआधीही सरकारी आकडेवारी आणि मॅथेमॅटिकल मॉडेलच्या आधारे डॉ. भ्रमर मुखर्जी यांनी भारतात कोरोनाची दुसरी लाट संहारक ठरू शकते, असा अंदाज व्यक्त केला होता.

नुकतंच त्यांनी पुन्हा एक भविष्य वर्तवलं आहे. यात भारतात कोरोनाच्या दुसऱ्या लाटेचा उच्चांक मे महिन्याच्या मध्यापर्यंत येऊ शकतो आणि त्यात दररोज 8 ते 9 लाख कोरोनारुग्ण आढळू शकतात आणि मृतांची संख्या साडे चार हजारांच्याही वर असू शकते, असं म्हटलं होतं.

भ्रमर मुखर्जी

बीबीसी प्रतिनिधी जुबैर अहमद यांनी त्यांच्याशी झूमवरून केलेल्या चर्चेचा हा सारांश.

प्रश्न - भारत भविष्यात उद्भवणाऱ्या कोरोना लाटेसाठी किती सज्ज आहे?

उत्तर - मॅथेमॅटिकल मॉडेल तयार करणारा तज्ज्ञ कुठलाही अंदाज बांधतो तेव्हा त्यामागे काही विचार असतो. जनता आणि धोरणकर्ते या अंदाजांना गांभीर्याने घेऊन संसर्गाचा प्रादुर्भाव कमी करण्यासाठी प्रत्यक्ष प्रयत्न करतील, असा तो विचार असतो. अंदाज वर्तवल्यानंतर मास्क वापरणे, शारीरिक अंतर पाळणे, मोठ्या सभा किंवा कार्यक्रमांवर बंदी आणणे, शक्यतो विशिष्ट भागात लॉकडाऊन लागू करणे, यासारख्या उपायांवर भर दिला गेला पाहिजे.

मी वर्तवलेला अंदाज खरा ठरू नये, अशीच माझी इच्छा आहे. मात्र, आपण दुर्लक्ष करत बसलो तर माझ्याच नाही तर इतर अनेक मॉडेल्सनेही धोका खूप मोठा आहे, असा अंदाज वर्तवला आहे. मोठ्या प्रमाणावर पसरणारा संसर्ग आणि ज्यांची गणनाच होत नाही, अशा केसेस बघितल्या तर संसर्ग प्रचंड मोठ्या प्रमाणावर पसरल्याचं मान्य करावंच लागेल. आजघडीला भारतात ज्यांना कोरोना विषाणूची लागण झाली आहे आणि ज्यांना लक्षणं दिसत आहेत, त्यांची संख्या डोळे...\n\ntl;dr:

मे महिन्याच्या दुसऱ्या आठवड्यात देशातल्या कोरोना रुग्णांची दररोजची संख्या 8 ते 9 लाखांवर जाण्याची शक्यता असल्याचं डॉ. भ्रमर मुखर्जी यांनी म्हटलं आहे.


कोरोना : लस सुरक्षित आहे की नाही, हे कोण आणि कसं ठरवतात?\nमग लस सुरक्षित आहे की नाही आणि असल्यास ते कोण ठरवतं, याचा आढावा बीबीसीनं घेतला आहे.

लस सुरक्षित आहे का, हे कसं ओळखायचं?

कोणतीही नवी लस किंवा उपचार यांच्या चाचणीआधी शास्त्रज्ञांकडून विचारला जाणारा सर्वात महत्त्वाचा पहिला प्रश्न म्हणजे, लस सुरक्षित आहे किंवा नाही?

माणसावर लशीचा वापर करण्याआधी प्रयोगशाळेत विविध प्रकारचे प्रयोग करण्यात येतात. प्रयोगशाळेत आधी पेशींवर चाचणी केली जाते. त्यानंतर प्राण्यांवर आणि नंतर मानवावर त्याचा प्रयोग होतो.

सुरक्षिततेबाबत इतर कोणताही धोका नसेल तरच ही लस पुढच्या टप्प्यात जाते.

कोरोना लस

चाचणी किती महत्वाची?

प्रयोगशाळेतील लशींची सुरक्षितता चांगली असेल तर ही लस प्रभावी आहे किंवा नाही, याची तपासणी शास्त्रज्ञ करू शकतात. त्यानंतरच मोठ्या प्रमाणात स्वयंसेवकांवर लशीची चाचणी घेण्यात येते.

त्यातील अर्ध्या लोकांना लस दिली जाते, तर अर्ध्या लोकांना डमी लस देण्यात येते. पण कोणत्या गटाला कोणती लस देण्यात याबाबत शास्त्रज्ञ जाहीर करत नाही. प्रत्येकाची तपासणी स्वतंत्रपणे केली जाते. त्याचे परिणाम तपासले जातात.

कोव्हिडवरील लस ही अत्यंत वेगाने बनवण्यात आली आहे. पण या लशीने कोणताही टप्पा वगळलेला नाही, हे विशेष.

ऑक्सफोर्ड/अॅस्ट्रोझेनेका कोव्हिड लशीची चाचणी करताना हजारो स्वयंसेवकांपैकी एक जण मृत्यूमुखी पडला होता. या घटनेचा तपास करून कारण जाणून घेण्यासाठी लशीची मोहीम तात्पुरती स्थगित करण्यात आली होती.

त्या मृत्यूचा लशीसोबत कोणताच संबंध नाही, हे लक्षात आल्यानंतरच लशीची चाचणी पुन्हा सुरू करण्यात आली.

लस किंवा उपचाराला कोण मंजुरी देतं?

संबंधित देशाच्या सरकारमधील औषध आणि वैद्यकीय उत्पादनांवर देखरेख ठेवणाऱ्या समितीकडून लशीला मंजुरी मिळत असते. लस सुरक्षित आणि प्रभावी असल्याची खात्री करूनच ही मंजुरी देण्यात येते.

मंजुरीनंतरही लशीबाबत प्रयोग सुरू असतात. लशीचे इतर गंभीर दुष्परिणाम तर नाहीत ना, भविष्यात त्यामुळे इतर काही समस्या निर्माण होण्याची तरी शक्यता नाही, या बाबी तपासणं सतत सुरू असतं.

कोरोना लस

लसीकरण झालेल्या व्यक्तीला लशीचे दुष्परिणाम जाणवले अथवा त्याबाबत शंका आली तर तो लससंबंधित समितीशी संपर्क साधू शकतो.

कोव्हिड लशीत काय महत्त्वाचं?

सध्या कोव्हिडवरील अनेक लशींची निर्मिती प्रगतीपथावर आहे. त्यापैकी काही लशींमध्ये कोरोना व्हायरसचं कमकुवत स्वरुप आहे.

ऑक्सफोर्ड-अॅस्ट्रोझेनेका लशीत...\n\ntl;dr:

कोरोना व्हायरसविरुद्ध लढण्यासाठी आगामी काळात काही सुरक्षित लशी उपलब्ध होऊ शकतात. लोकही लशीची अतिशय आवर्जून प्रतीक्षा करत आहेत. पण आपल्या शरीरात अशा प्रकारची अनोळखी लस टोचून घेण्यास काहींना भीतीही वाटते.


कोरोना : वाशिममध्ये 229 शालेय विद्यार्थ्यांना संसर्ग, तर सोलापूर, साताऱ्यातही विद्यार्थी पॉझिटिव्ह\nप्रातिनिधिक फोटो

वाशिम जिल्ह्यातील निवासी शाळेत 229 विद्यार्थी कोरोनाबाधित आढळले असून सोलापूर आणि सातारा जिल्ह्यातही शालेय विद्यार्थ्यांना कोरोनाची लागण झाल्याचं समोर येत आहे. सोलापूर जिल्ह्यात 42 विद्यार्थी आणि 8 शालेय कर्मचारी अशी 50 जणांची कोरोना चाचणी पॉझिटिव्ह आली आहे. तसंच सातारा जिल्ह्यातील पुसेगाव येथील शाळेतही 23 विद्यार्थी कोरोनाबाधित असल्याचं आढळलं आहे.

पश्चिम विदर्भातील वाशिम जिल्ह्यातील रिसोड तालुक्याच्या देगाव निवासी शाळेत 229 विद्यार्थी, 4 शिक्षक आणि शिक्षकेतर कर्मचारी गेल्या 2 दिवसात कोव्हिड-19 पॅाझिटिव्ह आढळून आले आहेत.

विद्यार्थी आणि शिक्षकांच्या प्रकृतीवर लक्ष ठरवण्यासाठी दोन डॉक्टरांसह आरोग्य पथकं तैनात करण्यात आल्याची माहिती जिल्हा प्रशासनाने दिली आहे.

याबाबत बीबीसी मराठीशी बोलताना वाशिमचे जिल्हाधिकारी ष्णमुगराजन एस म्हणाले, "शाळेतील 229 विद्यार्थी कोरोनाबाधित आहेत. या मुलांपैकी कोणालाच कोरोनाची लक्षणं नव्हती. मुलांची प्रकृती चांगली आहे. ही मुलं 14 ते 17 या वयोगटातील आहेत."

जिल्हाधिकारी षण्मुगराजन एस यांनी देगाव निवासी शाळेला भेट देवून परिस्थितीचा आढावा घेतलाय.

संसर्ग कसा पसरला?

10 दिवसांपूर्वी देगावच्या निवासी शाळेतील 30 मुलं पॅाझिटिव्ह आढळून आली होती. त्यानंतर शाळेत संसर्ग पसरल्याची शक्यता जिल्हा प्रशासनाने वर्तवली आहे.

प्रातिनिधिक फोटो

जिल्हाधिकारी ष्णमुगराजन एस सांगतात, "14 फेब्रुवारीपासून कोरोनाचा विविध जिल्ह्यात संसर्ग पसरल्याचं आढळून आल्यानंतर शाळेतील मुलांना आयसोलेशनमध्ये ठेवण्यात आलं होतं. 100 टक्के विद्यार्थ्यांची चाचणी करण्यात आली होती. आरोग्य विभागाची एक टीम दिवसरात्र या शाळेत ठेवण्यात आली आहे."

जिल्हाधिकार्यांच्या माहितीनुसार, हे विद्यार्थी विविध जिल्ह्यातील आहेत.

"या विद्यार्थ्यांबाबत त्या-त्या जिल्ह्यातील आरोग्य अधिकार्यांना माहिती देण्यात आली आहे," असं जिल्हाधिकारी ष्णमुगराजन एस पुढे म्हणाले.

विद्यार्थ्यांची तपासणी कशी करणार?

निगेटिव्ह असलेल्या विद्यार्थ्यांची काळजी कशी घेणार?

शाळेतील निगेटिव्ह असणार्या विद्यार्थ्यांची वेगळी व्यवस्था करण्यात आली आहे.

प्रातिनिधिक फोटो

बाधित विद्यार्थ्यांच्या संपर्कात आलेले इतर विद्यार्थी, शिक्षक आणि कर्मचार्याची कोरोना चाचणी तातडीने करणार

याबाबत बोलताना जिल्हा आरोग्य अधिकारी डॅा. अविनाश आहेर म्हणाले, "कोरोनाबाधित...\n\ntl;dr:

महाराष्ट्रात कोरोना रुग्णांची संख्या झपाट्याने वाढत असताना सरकार आणि पालकांसमोर एक नवं आव्हान उभं राहिलं आहे. राज्यातील ग्रामीण भागांमध्ये मोठ्या संख्येने विद्यार्थ्यांना कोरोनाची लागण होत असल्याचं समोर आलं आहे.


कोरोना अपडेट: उद्धव ठाकरे यांच्या 'मातोश्री' निवासस्थानी कर्मचाऱ्याला कोरोनाची लागण #5मोठ्याबातम्या\n1. 'मातोश्री'वरच्या कर्मचाऱ्याला कोरोनाची लागण

मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे यांचे वांद्रे येथील निवासस्थान 'मातोश्री' या ठिकाणी पाळीव कुत्र्याचा सांभाळ करणाऱ्या कर्मचाऱ्याला कोरोनाची लागण झाल्याचे निष्पन्न झालं आहे. 'मिडडे' या वृत्तपत्राने ही बातमी दिली आहे.

'मातोश्री' येथिल कर्मचारी कोरोना पॉझिटिव्ह आल्याने संपूर्ण बंगला सॅनिटाईज करण्यात आला आहे. ठाकरे कुटुंबीयांनी कोरोना टेस्ट केल्याबाबत कोणतीही माहिती मिळाली नसली तरी, त्यांना आवश्यक ती खबरदारी घेण्यास सांगितलं आहे.

एच ईस्ट वॉर्डाचे सहाय्यक आयुक्त अशोक खैरनार यांनी सांगितलं, "एक जण कोरोना पॉझिटिव्ह आढळलं असून त्यांना हॉस्पिटलमध्ये हलवण्यात आलं आहे. 'मातोश्री' येथे काम करणाऱ्या प्रत्येक कर्मचाऱ्याची कोरोना टेस्ट करण्यात आली आहे. बहुतांश जणांचे रिपोर्ट निगेटिव्ह आहेत. काही रिपोर्ट येणं बाकी आहे.

"मुख्यमंत्र्यांचाया कुटुंबातील कोणत्याही सदस्याला होम क्वारंटाईन होण्यास सांगितलं नाहीय, कारण कुणीही रुग्णाच्या थेट संपर्कात आलेलं नाही," असंही ते म्हणाले.

2. महाविकासआघाडीतच नाराजी असेल तर ठाकरे सरकार स्वत:च पडेल - अमित शहा

महाविकास आघाडीचं सरकार चालवणाऱ्या तीन राजकीय पक्षांमध्येच अंतर्गत नाराजी असेल तर सरकार स्वत:च पडेल, असं वक्तव्य केंद्रीय गृहमंत्री अमित शाह यांनी केले आहे. नेटवर्क18 ला दिलेल्या मुलाखतीत ते बोलत होते.

अमित शाह म्हणाले, "एकत्र आलेल्या तीन राजकीय पक्षांचा एकमेकांवर विश्वास असेल तर सरकार कसे पडेल ? पण सत्तेत असलेल्यांमध्ये नाराजी असेल आणि ते सत्ता सोडून जाणार असतील तर हे सरकार  पडेल."  शिवसेना, राष्ट्रवादी काँग्रेस आणि काँग्रेसचे सरकार पडले तर त्याला त्यांच्यातला आंतरविरोध कारणीभूत असेल असंही शहा म्हणालेत.

भाजप आणि राष्ट्रवादी काँग्रेसमध्ये पडद्यामागे काही बोलणी सुरू आहेत का ? असा प्रश्न विचारल्यावर त्यांनी पुन्हा एकदा सरकारमध्ये अंतर्गत मतभेद असल्याचे बोलून दाखवले. तसेच कोरोनाचे संकट असताना भाजप कुठल्याही राज्यात सरकार अस्थिर करण्याचे प्रयत्न करणार नसल्याचा दावा त्यांनी केला.

3. पुण्यात 30 माकडांवर करोना लस चाचणी

कोरोना व्हायरसवर लस शोधण्याचे प्रयत्न महाराष्ट्रातही सुरू आहेत. कोरोनाचा फैलाव कमी करण्यासाठी SARS COV 2 या लसीचा प्रयोग करण्यात येणार आहे. त्यासाठी पुण्याच्या राष्ट्रीय विज्ञान संस्थेला 30 माकडांची आवश्यकता आहे. लोकमत या...\n\ntl;dr:

वेगवेगळी वृत्तपत्रं आणि वेबसाइटवर प्रसिद्ध झालेल्या बातम्यांपैकी पाच महत्त्वाच्या बातम्यांचा आढावा.


कोरोना अहमदाबाद: कोव्हिड-19 पॉझिटिव्ह व्यक्तीचा मृतदेह बस स्टँडवर आढळला #5मोठ्याबातम्या\n1. कोरोना पॉझिटिव्ह व्यक्तीचा मृतदेह बस स्टँडवर आढळला

गेल्या आठवड्यात कोरोना पॉझिटिव्ह आढळल्यानंतर रुग्णालयात भरती करण्यात आलेल्या एका व्यक्तीचा मृतदेह अहमदाबादेत एका बस स्टँडवर सापडल्याने खळबळ उडाली.

NDTVने दिलेल्या बातमीनुसार, या 67 वर्षीय व्यक्तीचा मृतदेह शुक्रवारी (15 मे) अहमदाबादमधल्या दानिलिम्डा बस स्टँडवर आढळल्याचं पोलिसांकडून सांगण्यात आलंय. या मृतदेहाची ओळख पटल्याचंही पोलिसांनी सांगितलं.

मृताच्या कुटुंबीयांनी रुग्णालय आणि पोलिसांनी योग्य वेळेत यासंबंधीची माहिती दिली नाही, असा आरोप केला आहे. गुजरातचे मुख्यमंत्री विजय रुपानी यांनी आरोग्य खात्याचे माजी मुख्य सचिव जेपी गुप्ता यांना याप्रकरणी चौकशीचे आदेश दिले आहेत.

2. अर्थमंत्र्यांचा दावा खोटा, मजुरांचा संपूर्ण प्रवास खर्च राज्य सरकारने केलाय : अनिल देशमुख

स्थलांतरित मजुरांच्या रेल्वे तिकीटचा 85 टक्के खर्च केंद्र सरकार उचलत आहे, असं अर्थमंत्री निर्मला सीतारामन यांनी रविवारी (17 मे) घेतलेल्या पत्रकार परिषदेत सांगितलं. मात्र, निर्मला सीतारामन यांचं ते वक्तव्य खोटं असल्याचा दावा राज्याचे गृहमंत्री अनिल देशमुख यांनी केला आहे.

अनिल देशमुख यांनी पत्रकार परिषद घेऊन याबाबत खुलासा केला. TV9 मराठीनं ही बातमी दिली आहे.

"स्थलांतरित मजुरांच्या ट्रेनचा 85 टक्के खर्च केंद्र सरकार करत आहे, असं केंद्रीय अर्थमंत्री यांनी सांगितल्यानंतर मला धक्काच बसला. परंतु ते खोटं आहे. रेल्वेचं तिकीट केंद्र सरकार देत नाही. त्याचा सर्व भार राज्य शासन उचलत आहे," असं अनिल देशमुख यांनी म्हटलं.

मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे यांनी मुख्यमंत्री सहाय्यता निधीतील 55 कोटी रुपये मजुरांच्या प्रवास खर्चासाठी दिले. महाराष्ट्रातून गेलेल्या सर्व मजुरांच्या प्रवासाचा खर्च राज्य सरकारने उचलला आहे, असं देशमुख यांनी स्पष्ट केलं.

3. बेस्ट कर्मचारी आजपासून बेमुदत संपावर

कोरोना काळात अत्यावश्यक सेवा बजावत असतानाही कर्मचाऱ्यांच्या आरोग्य सुविधांकडे दुर्लक्ष होत असल्याचा आरोप करत बेस्ट संयुक्त कामगार कृती समितीने 18 मेपासून बेमुदत बंद पुकारला आहे. यासंदर्भात मागणी करून दोन दिवस उलटल्यानंतरही बेस्ट उपक्रमाकडून चर्चेसाठी प्रतिसाद न मिळाल्याने बेस्टचे कर्मचारी 'घरी राहा, सुरक्षित राहा' या सरकारच्या घोषणेचा अवलंब करून कामावर रुजू होणार नाहीत. लोकसत्तानं ही बातमी दिली आहे.

याचा सर्वात मोठा फटका अत्यावश्यक...\n\ntl;dr:


कोरोना ऑक्सिजन : भारताची कोरोना साथीतली स्थिती पूर्वीपेक्षा बिकट बनत चालली आहे का?\nअंकित सेथिया यांच्या SS हॉस्पिटल अँड रिसर्च सेंटरमध्ये चारपैकी दोनच ऑक्सिजन सिलिंडर भरलेले होते.

या रुग्णालयात 50 पैकी 44 बेडवर रुग्ण आहेत. त्यापैकी अनेकांना ऑक्सिजनची गरज पडते.

रुग्ण वाढत चालल्याने लहान ऑक्सिजन टँक सहा तासांतच संपत आहे. इतर वेळी हा सिलिंडर किमान 9 तास तरी चालतो.

अंकित नेहमी ज्यांच्याकडून ऑक्सिजन खरेदी करतात, त्यांच्याकडेच सध्या पुरवठा झालेला नाही.

त्यांनी रात्रभर मुंबई आणि परिसरातील सुमारे 10 पुरवठादार आणि चार रुग्णालयांमध्ये चौकशी केली. पण त्यांना कुणाकडूनच मदत मिळू शकली नाही.

अखेर, रात्री दोन वाजता एका रुग्णालयात 20 मोठे ऑक्सिजन सिलिंडर उपलब्ध असल्याची माहिती त्यांना मिळाली. पण हे रुग्णालय 30 किलोमीटर लांब होतं.

ऑक्सिजन आणण्यासाठी कोणतंच वाहन उपलब्ध नसल्यामुळे त्यांनी अँब्युलन्सला त्या कामासाठी पाठवलं.

पाच फेऱ्या मारून सगळे सिलिंडर त्या ठिकाणाहून आणण्यात आले.

आता ऑक्सिजन सिलिंडरचा शोध घेऊन ते तत्काळ उपलब्ध करून घेण्याच्या कामासाठी चार कर्मचाऱ्यांना जबाबदारी दिली आहे. डिलर किंवा उत्पादक यांच्याकडून शक्य त्या पद्धतीने ऑक्सिजन मिळवण्याचं काम त्यांच्यावर सोपवण्यात आलं आहे.

अंकित यांनी रविवारी सांगितलं, "आता माझ्याकडे पुढील 12 तासांसाठीचं ऑक्सिजन आहे. ऑक्सिजन मिळवण्यासाठी आम्ही रोज लढत आहोत.

जागतिक आरोग्य संघटनेच्या माहितीनुसार, कोरोनाची लागण झालेल्या 15 टक्के रुग्णांना कृत्रिम श्वासोच्छवासासाठी ऑक्सिजनची गरज भासते.

काही रुग्ण श्वासाशी संबंधित कोणत्याही तक्रारीशिवाय येतात. पण त्यांच्यातील ऑक्सिजनची पातळी खालावलेली असते. याला सायलेंट हायपोक्सिया म्हटलं जातं. अनेक गंभीर रुग्णांना व्हेंटीलेटरची गरज पडते.

देशात 500 कारखान्यांमध्ये ऑक्सिजन बनवण्याचं काम केलं जातं. यामध्ये 15 टक्के ऑक्सिजनचा वापर रुग्णालयात होतो. उर्वरित ऑक्सिजन स्टील आणि ऑटोमोबाईल कारखान्यांमध्ये ब्लास्ट फरनेस चालवण्यासाठी केला जातो.

कारखाने द्रवरुपात ऑक्सिजन तयार करून एका टँकमध्ये भरतात. हे टँक हॉस्पिटल्सना पाठवण्यात येतात. त्यानंतर ऑक्सिजन पुन्हा वायूरुपात बदलून रुग्णाला पुरवठा करण्यात येतो.

काही रुग्णालयांमध्ये स्टील आणि अल्यूमिनिअमचेही सिलेंडर वापरले जातात. यामध्ये वायूरुपातील ऑक्सिजन असतं. पण हे सिलिंडर प्रत्येक बेडसाठी बदलावं लागतं.

देशातील लॉकडाऊन हटवण्यात आल्यानंतर लोक आता कामावर परतू लागले आहेत....\n\ntl;dr:

मुंबईजवळ भिवंडीमध्ये एका 50 बेडच्या रुग्णालयात अंकित सेथिया शुक्रवारी रात्री ऑक्सिजनच्या प्रतीक्षेत अस्वस्थ होऊन फिरत होते.


कोरोना नवा 'डबल म्युटंट': महाराष्ट्रासह देशातील 18 राज्यांत आढळले घातक व्हॅरियंट्स\nया नव्या प्रकारात 'डबल म्युटंट' म्हणजे दुहेरी उत्परिवर्तन झालेलं असल्याचं आरोग्य मंत्रालयाच्या माहितीत्रकात म्हटलं आहे.

मात्र विषाणूचा हा नवा प्रकार नेमका किती धोकादायक आहे हे अजून स्पष्ट झालेलं नाही. तसंच खूपच कमी नमुन्यांमध्ये तो आढळून आल्यामुळे, काही राज्यांतील वाढत्या रुग्णसंख्येशी त्याचा संबंध आत्ताच जोडता येणार नाही, असंही आरोग्य मंत्रालयानं स्पष्ट केलं आहे.

तसंच महाराष्ट्रातही कोव्हिडच्या दोन म्युटेशन्सचं अस्तित्व आढळून आल्याची माहिती या पत्रकात दिली आहे.

त्यानुसार देशभरातून एकूण 10787 नमुन्यांचं जिनोम सिक्वेन्सिंग करण्यात आलं. त्यात देशातील अठरा राज्यांमध्ये 771 नमुन्यांमध्ये कोरोना विषाणूचे घातक ठरू शकतील असे नवे प्रकार आढळून आले आहेत.

यातल्या 736 नमुन्यांमध्ये युकेमधील, 34 नमुन्यांत दक्षिण आफ्रिकेतील तर एका नमुन्यात ब्राझिलमधील कोरोना विषाणूचा प्रकार आढळून आला आहे.

डबल म्युटेशन म्हणजे काय?

म्युटेशन किंवा उत्परिवर्तन म्हणजे विषाणूच्या रचनेत म्हणजे गुणसुत्रांत थोडासा बदल होणं. लाखो लोकांच्या शरीरातून उड्या मारत विषाणू पसरत असतो, तेव्हा असे बदल घडतात. अशा बदल झालेल्या विषाणूंना नवीन स्ट्रेन्स किंवा व्हेरियंट्स म्हणतात.

डबल म्युटेशन विषयी बीबीसीच्या हेल्थ रिपोर्टर स्मिता मुंडसाद माहिती देतात, की "भारतात शास्त्रज्ञांना कोव्हिडच्या एकाच प्रकारच्या कोरोना विषाणूच्या रचनेमध्ये दोन महत्त्वाचे बदल आढळून आले आहेत."

कोरोनाचा नवा प्रकार अनेक राज्यात सापडला आहे.

यात आश्चर्य वाटण्यासारखं काही नाही, असंही त्या सांगतात. "विषाणूंमध्ये असं उत्परिवर्तन होतच असतं. पण प्रश्न पडतात, की या दुहेरी म्युटेशनमुळे विषाणूचं वर्तन कसं बदलतं? हा नवा व्हेरियंट जास्त वेगानं पसरतो आहे, की जास्त तीव्र स्वरुपाचा आजार त्यामुळे होतो आहे? आणि सगळ्यात महत्त्वाचं म्हणजे सध्याच्या लशी विषाणूच्या या व्हेरियंटला रोखू शकतील का?"

संशोधक आता याच प्रश्नांची उत्तरं शोधायचा प्रयत्न करतायत. केंद्रीय आरोग्य मंत्रालयानं सध्या फारच थोड्या नमुन्यांमध्ये हे म्युटेशन आढळून आल्याचं म्हटलं आहे.

लशीचा विचार केला, तर सध्या उपलब्ध असलेल्या लशी जगातील बहुतांश कोरोना व्हेरियंट्सचा सामना करू शकत असल्याचं दिसतंय, असं स्मिता सांगतात. "एखाद्या व्हेरियंटसमोर एखादी लस थोडीफार कमी प्रभावी ठरू शकते. पण शास्त्रज्ञांना विश्वास वाटतो, की गरज पडल्यास सध्या...\n\ntl;dr:

भारतात कोरोना विषाणूमध्ये बदल होत असून, या विषाणूचा एक नवा प्रकार आढळून आल्याचं केंद्रीय आरोग्य मंत्रालयानं जाहीर केलं आहे.


कोरोना नागपूर: 31 मार्चपर्यंत निर्बंध कायम - नितीन राऊत\nकोरोना  संदर्भात आज नागपुरातील विभागीय आयुक्त कार्यालय येथे सर्वपक्षीय बैठक आयोजीत करण्यात आली होती. बैठक संपल्यानंतर प्रसारमाध्यमांशी बोलताना त्यांनी सांगितले. यात काही नियम शिथिल करण्यात आले आहेत.

अत्यावश्यक सेवा वगळता पूर्वी 1 वाजेपर्यंत हे निर्बंध होते ते आता 4 वाजेपर्यंत करण्यात आलेले आहेत. भाजीपाला, फळे, किराणा दुकानं आता 4 वाजेपर्यंत सुरु राहणार आहेत.

सर्वपक्षीय बैठकीत काय ठरलं?

"राज्यातील सर्वाधिक कोरोनाचे रुग्ण नागपूर जिल्ह्यात सापडताहेत. या स्थितीवर चर्चा करण्यासाठी जिल्हा प्रशासनाने आयोजित केलेले बैठकीला उपस्थित राहण्यासाठी आलो आहे. जर लॅाकडाऊन हा एकमेव उपाय असेल किंवा परिणामकारक असेल तर आम्ही चर्चा करु. लॉकडाऊनला टोकाचा विरोध नाही", असं विरोधी पक्ष नेते देवेंद्र फडणवीस यांनी सांगितलं.

नागपूर शहर आणि जिल्ह्यात कोरोनाच्या दुसऱ्या लाटेचा उद्रेक सुरू झाला आहे. 18 मार्च 2021 रोजी शहरात 2 हजार 913 रुग्ण म्हणजे कोरोनाबाधित रुग्णांची नोंद झालीय.

जिल्हा प्रशासनाने जाहीर केलेल्या माहितीनुसार नागपूर जिल्ह्यातील सक्रिय कोरोना रुग्णांची संख्या 21 हजारांच्या पुढे गेली आहे. कोरोनामुळे एकाच दिवसात 14 जणांचा मृत्यू झाल्याचीही नोंद झाली.

कठोर लॉकडाऊन नको, लसीकरणाला वेग द्या: देवेंद्र फडणवीस

'कठोर लॉकडाऊनला आता सारेच कंटाळले आहेत. त्यामुळे गरिबांचे अतोनात नुकसान होते. त्यामुळे कुठे रूग्णसंख्या वाढीमुळे आवश्यकता भासलीच तर निर्बंधयुक्त लॉकडाऊन करायला हवा, पण, कठोर लॉकडाऊन नको. शिवाय, आता लसीकरणाला वेग द्यायला हवा', अशी अपेक्षा माजी मुख्यमंत्री आणि विधानसभेतील विरोधी पक्षनेते देवेंद्र फडणवीस यांनी नागपूर येथे व्यक्त केली.

कोरोनाची ही दुसरी लाट आहे का?

सध्या नागपूर जिल्ह्यात कोरानाची दुसरी लाट सुरू झाली आहे. नागपूर येथील शासकीय वैद्यकीय महाविद्यालय आणि रुग्णालयाचे वैद्यकीय अधीक्षक डॉ. अविनाश गावंडे यांनी बीबीसी मराठीला सांगितले, "कोरानाच्या पहिल्या लाटेत जी अवस्था झाली ती पाहता दुसऱ्या लाटेचे नाव घेतले तरी अंगावर काटा उभा राहतो. पण या दुसऱ्या लाटेत नागपूर जिल्ह्यातील कोरोनाबाधिक रुग्णांचा मृत्यूदर हा 1.14 एवढा आहे."

"गेल्या वर्षीच्या ऑगस्ट मध्ये हा मृत्युदर 3.82 तर सप्टेंबर हा मृत्यूदर 3.21 एवढा होता. लोकांमध्ये कोरोनाविरोधातील रोगप्रतिकारक शक्ती वाढल्याने मृत्युदर कमी झाला आहे. गेल्या वर्षीच्या तुलनेत...\n\ntl;dr:

नागपुरात 31 मार्च पर्यंत कडक निर्बंध कायम राहतील अशी माहिती नागपुर जिल्हयाचे पालकमंत्री डॉ. नितीन राऊत यांनी आज नागपूर येथे दिली.


कोरोना पुणे लॉकडाऊन: 83 वर्षांच्या आजीने प्रेमापोटी केवळ 4 मुलांसाठी मेस चालू ठेवली\nत्या गेल्या 10 वर्षांपासून मेस चालवतात. पण यंदा लॉकडाऊनमुळे पहिल्यांदा हे काम थांबलं आहे. त्यांचं 7 जणांचं कुटुंब यावर अवलंबून आहे.

लॉकडाऊननंतर पुण्यातल्या अशा अनेक मेस बंद पडल्या आहेत. पुण्यात शिक्षण घेण्यासाठी अनेक विद्यार्थी देशाच्या विविध भागातून येतात. स्पर्धा परीक्षेची तयारी करणाऱ्या विद्यार्थ्यांची संख्याही इथे मोठी आहे. या विद्यार्थ्यांच्या शिक्षणावर अनेक कुटुंबांचा रोजगार अवलंबून असल्याचं दिसतं.

सध्या विद्यार्थी गावी गेल्याने पुण्यातील मेस, घरमालक, खाजगी लायब्ररी, स्टेशनरी दुकाने यांना मोठा फटका बसला आहे.

दरम्यान, कोरोनाच्या भीतीने अनेकांनी मेस पूर्णपणे बंद ठेवल्या. पण या आजींनी केवळ 4 मुलांसाठी मेस चालू ठेवली आहे.

व्हीडिओ रिपोर्ट - गणेश पोळ आणि नितीन नगरकर, बीबीसी मराठी प्रतिनिधी

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)

\n\ntl;dr:

पुण्यातल्या गोखलेनगर येथे राहणाऱ्या उषा नमाडे आजी आणि त्यांचं कुटुंब विद्यार्थ्यांसाठी मेस चालवतात. त्या 83 वर्षांच्या आहेत.


कोरोना पुणे सिरो सर्व्हे: 51.5 टक्के लोकांच्या शरीरात कोव्हिड-19 च्या अॅंटीबॉडी\nस्वतंत्र शौचालय असणाऱ्या घरांमध्ये 45.3 टक्के, सार्वजनिक शौचालय वापरणाऱ्यांमध्ये 62.2 टक्के तर झोपडपट्टीत रहाणाऱ्या 62 टक्के लोकांच्या शरीरात कोव्हिड-19 विरोधातील अॅंटीबॉडी म्हणजेच रोगप्रतिकारक शक्ती निर्माण झाली आहे.

हा सर्व्हे सावित्रिबाई फुले विद्यापीठ, भारतीय विज्ञान शिक्षण व संशोधन संस्था (आयसीएमआर) ट्रान्सलेशनल स्वास्थ आणि तंत्रज्ञान संस्था, फरीदाबाद आणि ख्रिश्चन वैद्यकीय महाविद्यालय, वेल्लोर आणि पुणे महापालिकेतर्फे करण्यात आला.

सिरो सर्वेक्षणाची माहिती

येरवडा, कसबापेठ-सोमवारपेठ, रस्तापेठ-रविवारपेठ, लोहियानगर-कासेवाडी, नवीपेठ-पार्वती या पुण्यातील पाच प्रभागांमध्ये सर्व्हे करण्यात आला.  यासाठी 1664 लोकांची चाचणी करण्यात आली. या लोकांचे रक्ताचे नमुने गोळा करण्यात आले होते.

20 जुलै ते 5 ऑगस्ट दरम्यान सिरो सर्वेक्षण करण्यात आलं होतं.

कोणत्या भागात किती प्रमाणात कोव्हिड-19 चा प्रसार

16 ऑगस्टला पुण्यातील सिरो सर्वेक्षणाचा रिपोर्ट पुणे विद्यापीठाच्या वेब-साईटवर अपलोड करण्यात आला आहे.

वयोगटानुसार अॅंटीबॉडीजचं प्रमाण

या रिपोर्टनुसार, पुरूष आणि स्त्रियांच्या शरीरात तयार झालेल्या कोव्हिड-19 अॅंटीबॉडी सर्वेमध्ये फारसा फरक आढळून आलेला नाही.

सर्वेक्षणासाठी 861 पुरुष आणि 803 स्त्रीयांच्या रक्ताचे नमुने तपासणीसाठी घेण्यात आले.

50.1 टक्के स्त्रीयांच्या तर 52.8 टक्के पुरूषांच्या शरीरात कोव्हिड-19 अॅंटीबॉडी तयार झाल्याचं दिसून आलं.

तर, 65 वर्षावरील व्यक्तींच्या शरीरात कोव्हिड-19 अॅंटीबॉडीच प्रमाण 39.8 टक्के असल्याचं आढळून आलं आहे.

सार्वजनिक शौचालय वापरणाऱ्यांमध्ये रोगप्रतिकारक क्षमता तयार झाली का?

स्वतंत्र शौचालय असणाऱ्या घरांमध्ये राहणाऱ्या 45.3 टक्के लोकांमध्ये कोव्हिड-19 च्या अॅंटीबॉडी तयार झाल्यात असं हा सर्व्हे सांगतो.

सार्वजनिक शौचालय वापरणाऱ्या 62.2 टक्के लोकांमध्ये कोव्हिड-19 च्या अॅंटीबॉडी असल्याचं समोर आलं आहे.

बंगल्यांमध्ये रहाणाऱ्यांमध्ये कोव्हिड-19 अॅंटीबॉडीजचे प्रमाण 43.9 टक्के आहे. तर, चाळीत 56 टक्के लोकांमध्ये कोव्हिड-19 च्या अॅंटीबॉडीज असल्याचं दिसून आलं आहे.

झोपडपट्टीत 62 टक्के आणि आपार्टमेंटमध्ये राहणाऱ्या 33 टक्के लोकांमध्ये कोव्हिड-19 च्या अॅंटीबॉडी

या सर्व्हेक्षणातील निष्कर्ष काय?

या सर्व्हेचा अर्थ पुण्याच्या सावित्रीबाई फुले विद्यापीठाच्या स्कूल ऑफ हेल्थ...\n\ntl;dr:

पुण्यातील 50 टक्के लोकांच्या शरीरात कोरोनाच्या अॅंटीबॉडीज सापडल्या आहेत ही बाब समोर आली आहे. सिरो सर्व्हेतून ही गोष्ट समोर आली आहे.


कोरोना ब्राझीलः मृतांची संख्या एक लाखांहून अधिक\nब्राझीलमध्ये कोरोनाचा शिरकाव झाल्यानंतर सुरुवातीच्या तीन महिन्यात 50 हजार जणांचा मृत्यू झाला. मात्र, गेल्या केवळ 50 दिवसात 50 हजार जणांच्या मृत्यूची नोंद झालीय.

ब्राझीलमधील कोरोनाच्या रुग्णसंख्येनं 30 लाखांचा टप्पा पार केलाय. तरीही ब्राझीलमध्ये चाचण्या अजूनही कमी प्रमाणात होत असल्याचं म्हटलं जातंय. जर चाचण्या वाढल्या, तर रुग्णसंख्या आणखी वाढण्याची भीतीही वर्तवली जातेय.

एकीकडे ब्राझीलमध्ये कोरोनानं थैमान घातलं असताना, ब्राझीलच्या राष्ट्रपती मात्र निर्धास्त दिसतात. त्यांनी दुकानं, रेस्टॉरंट वगैरे सुरू केलेत. अर्थव्यवस्थेला अडचणीत आणणाऱ्या निर्णयांचा त्यांनी विरोध करून एकप्रकारे कोरोनाच्या संकटाला कमी लेखण्याचा प्रयत्न केलाय.

जुलै 2020 मध्ये बीबीसीनं ब्राझीलमधील कोरोनाच्या परिस्थिचा आढावा घेतला होता. तो आढावा खालीलप्रमाणे :

ब्राझीलमध्ये कोरोनाचा थैमान

मार्च महिन्यापासून ब्राझीलमध्ये सुरू असलेला कोरोनाचा कहर थांबण्याचं नाव घेत नाही.

दक्षिण अमेरिकेतील एक महत्त्वाचा देश म्हणून ब्राझीलची ओळख आहे. पण कोरोना व्हायरसमुळे ब्राझीलचा चेहरामोहराच बदलून गेला आहे. खालील फोटो पाहिल्यास तुम्हाला ब्राझीलमधल्या परिस्थितीचा अंदाज येऊ शकतो.

ब्राझीलमध्ये कोरोना व्हायरसचा संसर्ग इतर देशांच्या तुलनेत थोडा उशिराने सुरू झाला.

इथल्या अॅमेझॉन परिसराला कोरोनाचा सर्वात जास्त फटका बसला आहे. इथंच सर्वात जास्त कोव्हिड-19 रुग्ण आढळून येत आहेत.

या परिसरात शवपेट्यांची टंचाई निर्माण होऊ शकते, असा इशारा अधिकाऱ्यांनी दिला आहे.

मृत्युमुखी पडणाऱ्या लोकांची संख्या मोठी असल्यामुळे मोठ्यामोठ्या स्मशानभूमींची सोय करावी लागत आहे.

अॅमेझॉनच्या जंगलांमध्ये या व्हायरसला रोखणं आणखीनच कठीण काम आहे. या परिसरात पूर्वीपासूनच कुपोषण आणि गरीबीने थैमान घातलं होतं.

इथल्या आदिवासी जमातींचा अधिवास असलेल्या परिसरात कोरोनाचा प्रसार सर्वात जास्त झाला आहे. राजधानीत मानूस या जमातीची लोकसंख्या मोठी आहे.

या लोकांची घरं मुख्य शहर आणि आरोग्य केंद्रांपासून लांब आहेत. त्यामुळे त्यांना आरोग्य सुविधा लवकर मिळू शकत नसल्याची तक्रार पूर्वीपासूनच होती.

शहराच्या बाहेरील भागात राहणाऱ्या वेंडरलेसिया अॅर्टिगा डोस सँटोन या एक नर्स आहेत. सँटोन या लोकांची मदत करण्यासाठी तयारी करत आहेत. त्या स्वतः या समुदायातल्याच आहेत. या परिसरातील सुमारे 700 कुटुंबांसाठी सँटोन जमेल त्या...\n\ntl;dr:

ब्राझीलमध्ये कोरोनामुळे मृत्युमुखी पडलेल्यांची संख्या एक लाखाहून अधिक झालीय. जगभरात कोरोनाच्या मृतांच्या आकडेवारीत अमेरिकेनंतर दुसऱ्या स्थानावर ब्राझील आहे.


कोरोना महाराष्ट्र : शाळा सुरू करण्याच्या नियमांबद्दल काय सांगत आहेत वर्षा गायकवाड?\n"त्या त्या जिल्ह्यातील स्थानिक प्रशासन,ग्रामपंचायत, शाळा व्यवस्थापन समिती शाळा सुरू करण्याबाबतचा अंतिम निर्णय घेईल. त्यांनी आपल्या भागातली परिस्थिती पाहून निर्णय घ्यायचा आहे," अशी माहिती शिक्षणमंत्री वर्षा गायकवाड यांनी बीबीसी मराठीला दिलेल्या मुलाखतीमध्ये दिली आहे.

राज्य सरकारने सोमवारी (15 जून) शाळा सुरू करण्याबाबत शासन निर्णय प्रसिद्ध केला आहे. त्यानुसार ग्रीन झोनमध्ये शाळा सुरू करण्यासाठी सरकारकडून परवानगी देण्यात आली आहे. इतर झोन्समध्ये ऑनलाईन शाळा सुरू करण्याला मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे यांनी मान्यता दिलीये.

शाळा सुरू करण्याबाबत आणि डिजिटल शिक्षणाबाबत अजूनही पालक, शिक्षकांमध्ये संभ्रम आहे. म्हणूनच शालेय शिक्षण मंत्री वर्षा गायकवाड यांची बीबीसी मराठीने मुलाखत घेतली. त्या काय म्हणाल्या आहेत ते पाहूयात.

शाळा सुरू करण्याबाबत काय निर्णय घेतला आहे?

सध्या जिथे डिजिटल आणि टीव्हीच्या माध्यमातूनही शिक्षण देता येणे शक्य नाही अशा डोंगराळ, दुर्गम भागात प्रत्यक्षात शाळा सुरू करण्यात येत आहे.

इतर राज्यांप्रमाणे उच्च माध्यमिक वर्ग आधी सुरू केले जाणार?

शाळा सुरू करताना सरसकट सर्व इयत्तेतील विद्यार्थ्यांना शाळेत बोलवलं जाणार नाही. सर्वप्रथम उच्च माध्यमिक म्हणजेच नववी,दहावी,अकरावी,बारावीची शाळा टप्प्याटप्प्याने सुरू करणार.

ज्या विद्यार्थ्यांना डिजिटल शिक्षण घेता येणार नाही त्यांचे काय?

अशा विद्यार्थ्यांसाठी टीव्हीचा पर्याय आम्ही उपलब्ध करुन देत आहोत. दूरदर्शनचा पर्याय 80-85 टक्के लोकांकडे असल्याने दूरदर्शनवरही शिक्षणाचे विषय शिकवले जातील. तसंच टाटा स्काय, जिओ, दिशा अॅप या माध्यमांवरही विद्यार्थ्यांना शिकवले जाईल.

विद्यार्थी वर्गात एकत्र येणार त्यामुळे सोशल डिस्टंसिग पाळता येणार नाही असं शिक्षकांचे म्हणणे आहे. विद्यार्थी जर शिक्षकांच्याच नियंत्रणात नसतील तर शाळा कशा सुरू करणार ?

आता अशी परिस्थिती नाही. सगळ्यांमध्ये जनजागृती झाली आहे. त्यामुळे विद्यार्थ्यांनाही नियमांचे महत्त्व कळलेले असेल. माझ्यासमोर काहीजणांनी शाळा सुरू करण्याची तयारी दाखवली आहे.

केंद्र सरकारने ऑगस्टनंतर शाळा सुरू करणार असं म्हटलं असताना राज्य सरकार वेगळा निर्णय का घेत आहे?

आम्ही वेगळा निर्णय घेत नाहीय. केंद्र सरकारशी आम्ही या निर्णयाबाबत बोलत आहोत. त्यांच्यापेक्षा वेगळा निर्णय नाही. त्यांचाही हाच प्रयत्न आहे.

काही खासगी शाळांमध्ये...\n\ntl;dr:

महाराष्ट्रात नियम-अटींसह शाळा सुरू करण्याची घोषणा मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे यांनी केली. मात्र, शाळा सुरू करण्यापूर्वी एक महिना गावामध्ये कोरोनाचा एकही रुग्ण आढळला नाही याची खात्री करुनच महाराष्ट्रात शाळा टप्प्याटप्प्याने सुरू करण्यात येणार आहेत.


कोरोना महाराष्ट्र : सोशल मीडियासंबंधीच्या मुंबई पोलिसांच्या आदेशावरुन वाद का?\nमुंबई पोलीस आयुक्त परमबीर सिंग

राज्यातली परिस्थिती हाताळण्यावरून राज्य सरकारवर टीका होऊ नये, यासाठी अशाप्रकारचे आदेश जारी केल्याची टीका विरोधी पक्ष असलेल्या भाजपने केली आहे, तसंच हे आदेश म्हणजे अभिव्यक्ती स्वातंत्र्याची गळचेपी करण्याचा प्रयत्न असल्याचंही बोललं जात आहे.

मात्र, चुकीची किंवा खोटी माहिती पसरू नये, एवढाच या आदेशाचा उद्देश असल्याचं मुंबई पोलिसांनी स्पष्ट केलं आहे. सरकारवर होणाऱ्या टीकेशी याचा संबंध नसल्याचं त्यांचं म्हणणं आहे.

23 मे रोजी डीसीपी प्रणय अशोक यांनी या आदेशावर स्वाक्षरी केली. 25 मे ते 8 जूनपर्यंत हे आदेश लागू असणार आहेत.

व्हॉट्सअॅप, ट्वीटर, फेसबुक, टिकटॉक, इन्स्टाग्राम यासारख्या सोशल मीडिया किंवा इंटरनेट मेसेजिंग प्लॅटफॉर्मवर मेसेज, व्हीडिओ (एडिट केलेले आणि तयार केलेले दोन्ही), इमेजेस किंवा मीम्स, ऑडियो क्लिप्स यांच्या माध्यमातूनक फेक न्यूज, चुकीची माहिती, खोटी माहिती आणि इतर आक्षेपार्ह मजकूर मोठ्या प्रमाणात पसरवले जात असल्याचं लक्षात येत असल्याचं पोलिसांनी आपल्या आदेशात म्हटलं आहे.

"अशा प्रकारच्या मजकुरांमुळे सामान्य जनतेत घबराट, संभ्रम निर्माण होतो. त्यामुळे सरकारी यंत्रणा आणि कोव्हिड-19 ला नियंत्रण मिळवण्यासाठी त्यांच्याद्वारे उचलल्या गेलेल्या उपायांप्रति अविश्वास आणि वेगवेगळ्या समाजाबद्दल द्वेष निर्माण होतो."

खोटी माहिती, संभ्रम किंवा घबराट निर्माण करणाऱ्यांविरोधात हा आदेश असल्याचं वाटत असलं तरी या आदेशाच्या शेवटच्या ओळीत जे नमूद करण्यात आलं आहे ते विरोधक आणि सामाजिक कार्यकर्त्यांना पटलेलं नाही आणि त्यांनी याचा विरोध केला आहे.

या आदेशात म्हटलं आहे की, सरकारी यंत्रणा आणि कोव्हिड-19 विषाणूचा फैलाव रोखण्यासाठी त्यांनी उचललेली पावलं याविरोधात अविश्वास निर्माण करण्यापासून आणि त्याद्वारे माणसाचं आरोग्य, सुरक्षा किंवा सामाजिक शांतता भंग करण्याचा धोका रोखण्यासाठी हे आदेश लागू करण्यात येत आहेत.'

या आदेशानुसार अशाप्रकारच्या कुठल्याही मेसेजची जबाबदारी ग्रुपच्या अॅडमिनवर असणार आहे. या आदेशाचं उल्लंघन करणाऱ्यावर भारतीय दंड संहितेच्या कलम 188 अंतर्गत कारवाई करण्यात येणार आहे.

कोरोना संसर्गाच्या काळात खोटी माहिती पसरवणं, ही चिंतेची बाब असली तरीदेखील मुंबई आणि महाराष्ट्रात कोरोनाग्रस्तांची संख्या मोठ्या प्रमाणावर वाढत असताना आणि विषाणूच्या फैलावाला आळा घालण्यात राज्याची आरोग्य...\n\ntl;dr:

सोशल मीडियावर कोव्हिड-19 आजाराविषयी चुकीची किंवा खोटी माहिती पसरवली जाऊ नये, यासाठी मुंबई पोलिसांनी प्रतिबंधात्मक आदेश प्रसिद्ध केले आहेत.  या आदेशांवरून आता वाद निर्माण झाला आहे.


कोरोना मानसिक आरोग्य : गाईंना मिठ्या मारा- मन शांत करण्याचा नवीन ट्रेंड\n'Goat Yoga' म्हणजे शेळ्यांच्या सानिध्यात योगासनं करणं किंवा 'Sound Bath' म्हणजे वेगवेगळ्या ध्वनींच्या सानिध्यात तासनतास घालवणं, हे अगदी अलीकडच्या काळातले वेलनेस ट्रेंड्स आहेत.

यात भर पडली आहे नेदरलँडमधून आलेल्या एका नव्या ट्रेंडची. डच भााषेत याला 'Koe knuffelen' म्हणतात. याचा शब्दशः अर्थ होतो 'गायीला मिठी मारणे'. काही तास गायींच्या सानिध्यात घालवले की मन शांत होतं आणि नवीन ऊर्जा मिळते, असा दावा केला जातो.

प्राण्यांच्या सानिध्यात मन प्रसन्न होतं,  या मूळ गृहितकावर ही थेरपी आधारलेली आहे.

'Cow cuddling' थेरपी कशी करतात. तर सर्वात आधी भरपूर गायी असलेल्या शेताचा फेरफटका मारतात. त्यानंतर तुम्हाला आवडतील त्या गायीसोबत पुढचे दोन ते तीस तास त्यांच्यासोबत निवांत घालवायचे.

गायींचं उबदार शरीर, संथ गतीने चालणारे हृदयाचे ठोके आणि माणसापेक्षा मोठा आकार या सर्वांमुळे त्यांना मिठीत घेणं किंवा त्यांच्या अंगावरून हात फिरवणं, यातून चित्त शांत होऊन आनंदाची अनुभूती होते.

इतकंच नाही तर गायीच्या पाठीवरून हात फिरवणं, तिच्यावर रेलून बसणं इतकंच नाही तर गायीचं चाटणं, हे सगळं उपचारांचाच भाग आहे.

गायींना कुरवाळल्याने शरीरात ऑक्सिटोसीन संप्रेरक (हार्मोन) स्रवतात. या संप्रेरकामुळे ताण कमी होऊन सकारात्मकता वाढते.

कुठल्याही पाळीव प्राण्यासोबत वेळ घालवल्याने मन शांत होतं. मात्र, आकाराने मोठा प्राणी असेल तर त्याचा परिणामही जास्त असतो, असं मानलं जातं.

निवांत वेळ घालवण्यासाठी गायींना मिठी मारण्याची ही पद्धत आपल्यासाठी नवीन असली तरी नेदरलँडमधल्या ग्रामीण भागात जवळपास दशकभरापूर्वीच त्याचा उदय झाला आणि आता तर लोकांना निसर्गाच्या आणि ग्रामीण जीवनाच्या अधिक जवळ आणण्याच्या व्यापक चळवळीचा तो एक भाग बनला आहे.

बरं गायींना कुरवाळल्याने आपल्यालाच त्याचा लाभ होतो असं नाही. तर गायींनासुद्धा ते आवडत असतं. 2007 साली Applied Animal Behaviour Siience या जर्नलमध्ये प्रकाशित झालेल्या एका अभ्यासानुसार गायींच्या मान आणि पाठीवर हाात फिरवल्याने त्याही रिलॅक्स होतात.

भारतीय संस्कृतीतसुद्धा गायी, कुत्री, शेळ्या, मेंढ्या, ऊंट अशा पाळीव प्राण्यांना फार महत्त्व आहे. पाळीव प्राण्यांच्या सानिध्यात मनावरचा ताण कमी होतो, याची प्रचिती आजही गावाखेड्यात गेल्यावर येते.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,...\n\ntl;dr:

शरीर आणि मन सुदृढ आणि निरोगी ठेवण्यासाठीच्या वेगवेगळ्या वेलनेस ट्रेंडविषयी आपण ऐकत असतो.


कोरोना लक्षणं नसलेल्या रुग्णांमुळे संसर्गाचा धोका अधिक वाढतोय?\nत्यापैकी एक महत्त्वाचं कारण म्हणजे दिल्लीत कोव्हिड-19 आजाराची लक्षणं न दिसणारे म्हणजेच असिम्पटमॅटिक कोरोनाग्रस्त मोठ्या प्रमाणावर आढळत आहेत.

असिम्प्टमॅटिक कोरोनाग्रस्त म्हणजे असे रुग्ण ज्यांना कोरोना विषाणूची बाधा झालेली आहे. मात्र, त्यांना आजाराची कुठलीच लक्षणं दिसत नाहीत.

अशा रुग्णांमुळे चिंता अधिक वाढल्याचं सांगत केजरीवाल यांनी म्हटलं, "दिल्लीने अधिकाधिक कोरोना चाचण्या करायला सुरुवात केली आहे. एका दिवसात करण्यात आलेल्या 736 कोरोना चाचण्यांपैकी 186 जणांचे नमुने पॉझिटिव्ह आढळले. हे सर्व लक्षणं नसलेले रुग्ण आहेत. यापैकी कुणालाच ताप, खोकला किंवा श्वास घेण्यात त्रास नव्हता. त्यांना याची कल्पनाच नव्हती, की ते कोरोना विषाणू घेऊन वावरत आहेत. हे तर अधिक गंभीर आहे. कोरोना पसरलेला असतो आणि कुणाला याची कल्पनाही नसते."

लक्षणं नसलेल्या रुग्णांचा धोका केवळ दिल्लीतच नाही तर देशातल्या इतरही राज्यांमध्येही आढळून येत आहेत. तामिळनाडू, केरळ, कर्नाटक, आसाम, राजस्थान या राज्यांनीही अशाप्रकारची प्रकरणं आढळत असल्याचं म्हटलं आहे.  त्यामुळे लक्षणं नसणारे कोरोनाग्रस्त डॉक्टरांसाठी नवं आव्हान ठरत आहेत.

संसर्ग कधी पसरू शकतो?

याविषयी अधिक माहिती जाणून घेण्याआधी कोरोना कोणकोणत्या मार्गाने पसरतो, हे समजून घ्यायला हवं.

जागतिक आरोग्य संघटनेनुसार कोरोना विषाणुचा फैलाव होण्याचे तीन मार्ग असू शकतात.

लक्षण असलेले/सिम्प्टमॅटिक:  ज्यांच्यात कोरोनाची लक्षणं दिसली आणि त्यांच्या माध्यमातून इतरांना हा संसर्ग झाला, असे रुग्ण. लक्षणं दिसायला सुरुवात झाल्यानंतर पहिल्या तीन दिवसातच अशा व्यक्तींकडून इतरांना विषाणूची बाधा होऊ शकते.

प्रीसिम्प्टमॅटिक: विषाणूचा संसर्ग झाल्यापासून आजाराची लक्षणं दिसण्यापर्यंतचा जो मधला कालावधी आहे, त्या कालावधीमध्येसुद्धा संबंधित व्यक्तीकडून कोरोनाचा संसर्ग पसरू शकतो. या कालावधीला 'इन्क्युबेशन पीरियड' म्हणतात. हा जवळपास 14 दिवसांचा असू शकतो. यात कोरोनाची थेट लक्षणं दिसत नाहीत. मात्र, हलका ताप, अंगदुखी अशी सौम्य लक्षणं सुरुवातीला दिसू शकतात.

लक्षण नसलेले/ असिम्प्टमॅटिक: अशा व्यक्तींमध्ये आजाराची लक्षणं अजिबात दिसत नाहीत. मात्र, ते पॉझिटिव्ह असतात आणि त्यांच्याकडून इतरांना या विषाणूचा संसर्ग होऊ शकतो. जगातल्या इतर देशांमध्येही असे रुग्णं आढळले आहेत. मात्र, भारतात अशा रुग्णांची संख्या तुलनेने जास्त आहे.

लक्षण...\n\ntl;dr:

20 एप्रिलपासून लॉकडाऊनमधून काही प्रमाणात सूट मिळणाऱ्या भागांमध्ये दिल्लीचा समावेश नाही. यामागे अनेक कारणं असल्याचं दिल्लीचे मुख्यमंत्री अरविंद केजरीवाल यांनी म्हटलं आहे.


कोरोना लशीचा एक डोस घरात संसर्ग पसरण्याची शक्यता 50 टक्क्यांनी कमी करतो - संशोधन\nतज्ज्ञांच्या मते, लस घेतल्यानंतर कोरोनाचा संसर्ग झाला. तरी त्याची तीव्रता कमी होते. त्यामुळे लशीबद्दल गैरसमज न ठेवता प्रत्येकाने लस घेतली पाहिजे.

लोकांच्या मनात लशीबाबत प्रश्न असतानाच एक समाधानकारक माहिती समोर आली आहे.

कोव्हिड-19 विरोधी लसीचा एका डोस घेतल्याने, घरात होणारा कोरोनासंसर्ग 50 टक्क्यांनी कमी होऊ शकतो. यूकेचा सार्वजनिक आरोग्य विभाग, पब्लिक हेल्थ इंग्लंडच्या (Public Health England)  संशोधनात ही माहिती समोर आलीये.

संशोधनाचे परिणाम काय?

कोरोनाविरोधी लशीचा संसर्ग रोखण्यासाठी फायदा होत असल्याचं दिसून आलंय.

लसीकरण प्रक्रिया

यूकेच्या आरोग्य विभागाच्या संशोधनानुसार,

• फायझर किंवा ऑक्सफर्डची लस घेतल्यानंतर तीन आठवड्यात कोरोनाग्रस्त झालेल्यांकडून त्यांच्या घरातील लस न घेतलेल्या कुटुंबियांना संसर्ग होण्याची शक्यता 38 ते 49 टक्क्यांनी कमी झाली.

• लस घेतल्यानंतर 14 दिवसांनी संसर्गापासून संरक्षण मिळाल्याचं आढळून आलं.

• लस घेतलेल्या व्यक्तीला आजाराची लक्षणं दिसण्याची शक्यता चार आठवड्यानंतर 60 ते 65 टक्के कमी.

कोरोना संसर्गाच्या दुसऱ्या लाटेत व्हायरस म्युटेट झाला. महाराष्ट्रात डबल म्युटंट तर, पश्चिम बंगालमध्ये ट्रीपल म्युटंट आढळून आला. या नवीन व्हायरसची संसर्ग क्षमता जास्त आहे.

पब्लिक हेल्थ इंग्लंडच्या माहितीनुसार, लसीकरणामुळे घरात तीव्रतेने पसरणाऱ्या संसर्गावर निर्बंध घालणं शक्य आहे असं दिसून आलंय.

संशोधन कसं करण्यात आलं?

• 24 हजार घरातील 57 हजार कॉन्टॅक्ट संशोधनासाठी घेण्यात आले .

कोरोना लस

• या घरात लस देण्यात आलेला कोरोना रुग्ण होता.

• याची तुलना लस न देण्यात आलेल्या 1 दशलक्ष कॉन्टॅक्टसोबत करण्यात आली.

यूकेचे आरोग्यमंत्री मॅट हॅन्कॉक सांगतात, "लशीमुळे जीव वाचतो हे आपल्याला माहिती होतं. पण, आता स्पष्ट झालंय की, व्हायरसच्या संसर्गाला आळा घालण्यासाठी याचा फायदा होतोय. लशीमुळे आपण सुरक्षित होतोय आणि आपल्यामुळे कुटुंबातील इतरांना अजाणतेपणाने संसर्ग होण्यास प्रतिबंध होतोय."

यूकेच्या आरोग्य विभागाला संशोधनातून, ज्येष्ठ नागरिकांमध्ये लस घेतल्यामुळे संसर्गाचं प्रमाण कमी होत असल्याचं आढळून आलंय.

यूकेच्या लसीकरण मोहिमेचे प्रमुख डॉ. मेरी रामसे म्हणतात, "लशीमुळे आजार गंभीर होण्याची शक्यता कमी होते. ज्यामुळे अनेक रुग्णांचे प्राण वाचू शकतात. आता, लशीचा फायदा संक्रमण रोखण्यासाठी होत असल्याचं...\n\ntl;dr:

कोव्हिड-19 विरोधी लस फायदेशीर आहे? डोस घेतल्यानंतर कोरोना संसर्गापासून संरक्षण मिळेल? लस घेतल्याने मिळणारं संरक्षण किती काळ टिकेल? पुन्हा लस घ्यावी लागेल? लस घेतल्यानंतरही कोरोना का होतो? असे अनेक प्रश्न सामान्यांच्या मनात आहेत.


कोरोना लशीमुळे 80 वर्षांवरील व्यक्तींमध्ये तीव्र आजाराची शक्यता 80 टक्क्यांनी कमी होते\nलशीचा एक डोस घेतल्याने, रुग्णालयात उपचारांची गरज 80 टक्क्यांपेक्षा कमी होते, असं इंग्लंडमध्ये एका अभ्यासात समोर आलंय.

यूकेमध्ये 'ऑक्सफर्ड-अॅस्ट्राझेन्का' आणि 'फायझर बायो-एन-टेकने' तयार केलेली कोव्हिड-19 विरोधी लस देण्यात येत आहे. इंग्लंडच्या सार्वजनिक आरोग्य विभागाच्या माहितीनुसार, लसीकरणानंतर तीन-चार आठवड्यांनी लसीचा परिणाम दिसून आला आहे.

इंग्लंडमध्ये पहिल्या टप्प्यात 80 वर्षांपेक्षा जास्त वयाच्या लोकांना लस देण्यात आली. याच्या अभ्यासात ही माहिती समोर आली.

भारतात ज्येष्ठांच्या लसीकरणास सुरूवात

भारतात उपलब्ध असलेली सीरम इन्स्टिट्यूट ऑफ इंडियाची 'कोव्हिशिल्ड' लस 'ऑक्सफर्ड-अस्ट्राझेन्का' ने बनवलेली आहे.

देशात 1 मार्चपासून 60 वर्षांवरील ज्येष्ठ नागरिक आणि 45 ते 59 वयोगटातील इतर आजार असलेल्यांना लस देण्यास सुरूवात करण्यात आली आहे.

लसीचे परिणाम चांगले

इंग्लंडमधील शास्त्रज्ञांनी लसीचे परिणाम चांगले असल्याचं सांगितलं आहे. पण, कोव्हिड-19 पासून योग्य संरक्षण मिळण्यासाठी लशीचे दोन डोस घेण्याची गरज असल्याचं त्यांच मत आहे.

गेल्या आठवड्यात स्कॉटलंडच्या आरोग्य विभागाने लसीकरणाचे परिणाम जाहीर केले होते.

यूकेचे आरोग्य सचिव मॅट हॅन्कॉक यांनी सोमवारी माहिती देताना सांगितलं, "लसीकरणाचे परिणाम खूप चांगले आहेत."

कोरोना लस

"दोन आठवड्यांपासून 80 वर्षांपेक्षा जास्त वयाच्या लोकांची अतिदक्षता विभागात दाखल होण्याची संख्या कमी झालीये. यावरून लसीकरणाचे परिणाम स्पष्ट होतात," असं ते पुढे म्हणाले.

पत्रकारांना संबोधित करताना इंग्लंडचे उपमुख्य वैद्यकीय अधिकारी प्रो. जोनाथन वॅन-डॅम म्हणाले, "कोव्हिड-19 विरोधी लशीचा दुसरा डोस लसीकरण कार्यक्रमाचा अत्यंत महत्त्वाचा भाग आहे. याचं महत्त्व कमी झालेलं नाही."

"लशीच्या दुसऱ्या डोसनंतर शरीरात रोगप्रतिकारकशक्ती आणखी वाढण्याची शक्यता आहे. पहिला डोस घेतल्यानंतर तयार झालेल्या रोगप्रतिकारशक्तीपेक्षा, दुसऱ्या डोसनंतर जास्त रोगप्रतिकारशक्ती निर्माण होण्याची शक्यता आहे. ही जास्त दिवस टिकेल." असं ते पुढे म्हणाले.

यूकेमध्ये 20 दशलक्ष लोकांना कोव्हिड-19 विरोधी लसीचा पहिला डोस मिळाला आहे.

यूकेमध्ये गेल्या 28 दिवसांत 104 कोरोनाबाधित व्यक्तींचा मृत्यू झाला. तर, 5455 नवीन रुग्ण आढळून आले आहेत.

इंग्लंडच्या सार्वजनिक आरोग्य विभागाच्या माहितीनुसार, फायझरची लस 'ऑक्सफर्ड-अॅस्ट्राझेन्का' पेक्षा 1 महिना...\n\ntl;dr:

कोरोना लशीमुळे 80 वर्षांवरील व्यक्तींमध्ये तीव्र आजाराची शक्यता 80 टक्क्यांनी कमी होते. कोरोनाविरोधी लस तीव्र स्वरूपाच्या संसर्गाची शक्यता कमी करते.


कोरोना लस : 'कोव्हॅक्सिन'ला WHOची मंजुरी अजून का नाही?\nजागतिक आरोग्य संघटनेच्या (WHO) माहितीनुसार, 'कोव्हॅक्सिन' निर्मात्यांचा अर्ज मिळाला आहे. मात्र, याबाबत अधिक माहितीची गरज आहे. जून महिन्यात याबाबत बैठक होण्याची शक्यता आहे.

दुसरीकडे, चीनमध्ये तयार झालेली कोव्हिड-19 विरोधी लस 'सायनोवॅक'ला, WHO ने आपात्कालीन वापरासाठी मान्यता दिलीये. ही लस सुरक्षित असल्याची माहिती जागतिक आरोग्य संघटनेने दिलीये.

त्यामुळे 'कोव्हॅक्सिन'चं घोडं नक्की अडलंय कुठे? हे आम्ही जाणून घेण्याचा प्रयत्न केला.

लशीला WHOची मंजूरी कशी मिळते?

तज्ज्ञ सांगतात, कोव्हिडविरोधी लशीच्या जगभरात वापरासाठी जागतिक आरोग्य संघटनेची परवानगी महत्त्वाची आहे.

लशीचा पुरवठा आणि आंतरराष्ट्रीय स्तरावर खरेदीसाठी WHO च्या आपात्कालीन परवानगीची गरज आहे. जेणेकरून देशांना, लस आयात करणं आणि औषध महानियंत्रकांची मान्यता मिळवणं सोपं होईल.

WHOच्या माहितीनुसार, कोरोनाविरोधी लशीला आपात्कालीन मान्यता देताना,

लशीचे संभावित धोके आणि फायदे यांचा अभ्यास झाल्यानंतर लस आपात्कालीन वापरासाठी योग्य आहे का, यावर निर्णय घेतला जातो.

WHOने आत्तापर्यंत ऑक्सफर्ड-अस्ट्राझेनेका, फायझर, मॉडेर्नाच्या लशींना मान्यता दिली आहे.

'कोव्हॅक्सिन'चं घोडं अडलं कुठे?

WHOच्या माहितीनुसार, लस निर्मिती कंपन्यांना तिसऱ्या टप्प्यातील चाचणीचे परिणाम आणि लस निर्मितीचं डोसिअर (संपूर्ण माहिती) द्यावं लागतं.

"भारत बायोटेकने हे डोसिअर अद्याप दिलेलं नसल्याचं," WHOच्या प्रमुख शास्त्रज्ञ डॉ. सौम्या स्वामिनाथन एनडीटीव्हीशी बोलताना म्हणाल्या.

जागतिक आरोग्य संघटनेच्या वेबसाइटवर उपलब्ध माहितीनुसार,

'कोव्हॅक्सिन'ची निर्मिती करणाऱ्या भारत बायोटेकने, लशीच्या आपात्कालीन वापराच्या परवानगीसाठी 19 मार्च 2021 ला अर्ज केला. पण त्यांनी लशीबद्दल अजूनही जास्त माहितीची गरज आहे. 'कोव्हॅक्सिन'बाबत जून महिन्यात बैठक होण्याची शक्यता आहे.

तज्ज्ञ सांगतात, WHOच्या लसीकरण सल्लागार समितीने भारत बायोटेककडून कोव्हॅक्सिनची काही कागदपत्र मागितली आहेत.

डॉ. अनंत भान आरोग्यविषयक अभ्यासक आहेत आणि आंतरराष्ट्रीय बायोएथिक्स परिषदेचे माजी अध्यक्ष आहेत.

ते सांगतात, "कोव्हॅक्सिनची क्लिनिकल ट्रायल, प्रभावीपणा याची माहिती WHOकडून मागवण्यात आलीये. या माहितीचा अभ्यास केल्याशिवाय मान्यता देण्यात येणार नाही."

मग, कोव्हॅक्सिनची परवानगी नेमकी कुठे अडकली? याबाबत बोलताना ते म्हणाले, "बहुदा कंपनीकडून...\n\ntl;dr:

संपूर्णत: भारतीय बनावटीची कोव्हिडविरोधी लस 'कोव्हॅक्सिन'ला, देशात आपात्कालीन वापरासाठी सरकारने परवानगी दिली. पण, जगभरात वापरासाठी महत्त्वाची, जागतिक आरोग्य संघटनेची परवानगी अजूनही मिळालेली नाही.


कोरोना लस : ऑक्सफर्ड लशीच्या संशोधक - प्रा. सारा गिल्बर्ट\nप्रा. डॉ. सारा गिल्बर्ट

अनेक वर्षांपूर्वी पीएचडीचा अभ्यास करत असताना हे विज्ञान क्षेत्रंच सोडून द्यावं, असं सारा यांच्या मनात आलं होतं. युनिव्हर्सिटी ऑफ ईस्ट आंग्लियामध्ये जीवशास्त्राचा अभ्यास करताना त्यांच्या मनात वेगवेगळे विचार सुरू होते.

पण नंतर युनिव्हर्सिटी ऑफ हाल मधून डॉक्टरेट करताना फक्त एकाच विषयावर लक्ष केंद्रित करून अभ्यास करणं आपल्याला तितकंसं आवडत नसल्याचं त्यांना वाटू लागलं.

"काही संशोधक असे असतात जे एकाच विषयावर दीर्घकाळ एकटे काम करतात...मला तसं काम करायला आवडत नाही. मला विविध क्षेत्रांतल्या विविध कल्पनांवर काम करायला आवडतं. विज्ञान क्षेत्र सोडून वेगळं काहीतरी करावं, असा विचार मी तेव्हा केला होता," बीबीसी रेडिओ 4 च्या 'द लाईफ सायंटिफिक' कार्यक्रमातल्या मुलाखतीत त्यांनी सांगितलं होतं.

पण अखेरीस त्यांनी विज्ञान क्षेत्रात करियर करण्यासाठी आणखी एकदा प्रयत्न करायचं ठरवलं.

याच निर्णयामुळे कदाचित आपल्याला ऑक्सफर्ड विद्यापीठ विकसित करत असलेली कोरोना व्हायरसवरची लस अतिशय परिणामकारक असल्याची बातमी ऐकायला मिळतेय.

ही लस 70 टक्के संरक्षण देत असल्याचं चाचण्यांमध्ये आढळून आलंय. तर लशीच्या डोसचं प्रमाण बदलल्यास ही परिणामकारकता 90 टक्क्यांपर्यत वाढू शकते, असं संशोधकांचं म्हणणं आहे.

मलेरियावरचं संशोधन

सारा गिल्बर्ट यांचा जन्म एप्रिल 1962मध्ये नॉर्दम्पटनशरमधल्या केटरिंगमध्ये झाला. त्यांचे वडील फुटवेअरचा व्यवसाय करत तर आई इंग्लिश शिक्षिका होती.

डॉक्टरेट पूर्ण केल्यानंतर सारा गिल्बर्ट यांना ब्रुईंग रिसर्च सेंटरमध्ये नोकरी मिळाली. यानंतर त्यांनी मानवी आरोग्यावरच्या संशोधनाचं काम सुरू केलं. लशीच्या संशोधनात तज्ज्ञ होण्याचं त्यांनी कधीच ठरवलं नव्हतं.

90च्या दशकाच्या मध्यात त्या ऑक्सफर्ड विद्यापीठात शैक्षणिक क्षेत्रात नोकरी करत होत्या. मलेरियाच्या जेनेटिक्सवर त्यांचा अभ्यास सुरू होता आणि यातूनच पुढे त्यांनी मलेरियावरच्या लशींच्या संशोधनाचं काम केलं.

एकाच वेळी जन्मलेल्या त्यांच्या तीन मुलांच्या (तिळे) जन्मानंतर त्यांचं आयुष्यं काहीसं कठीण झालं. आपल्या आईने कायमच आपल्याला साथ दिली आणि तिच्या मनात नेहमीच मुलांच्या भल्यासाठीचे विचार असतात, असं सारा यांचा मुलगा फ्रेडी आईबद्दल बोलताना सांगतो.

सारा गिल्बर्ट यांच्या तीनही मुलांनी आता आपापल्या क्षेत्राची निवड केली असून ते विद्यापीठात बायोकेमिस्ट्रीचा अब्यास...\n\ntl;dr:

प्रा. सारा गिल्बर्ट यांनी त्यांच्या मनाचं ऐकलं असतं तर कदाचित आश्वासक निकाल देणाऱ्या सध्याच्या कोरोना व्हायरसवरच्या लशीचं चित्रं काहीसं वेगळं असतं.


कोरोना लस : ऑक्सफर्डची लस रोगप्रतिकार शक्तीला कोरोनाविरोधात लढायला शिकवणार\nया लशीची चाचणी 1,077 माणसांवर इंजेक्शनद्वारे घेण्यात आली. लस देण्यात आल्यानंतर संबंधित व्यक्तींच्या शरीरात अँटिबॉडीज निर्माण होत असल्याचं तसंच कोरोनाविरोधात लढण्यासाठी शरीरात पांढऱ्या पेशी तयार होत असल्याचं स्पष्ट होत आहे.

या चाचण्यांचे निष्कर्ष आश्वासक आहेत मात्र कोरोना विषाणूचं शरीरातून समूळ उच्चाटन करण्यासाठी ही लस सर्वसमावेशकदृष्ट्या परिपक्व आहे का हे आताच सांगणं कठीण आहे.

लशीची परिणामकारकता अभ्यासण्यासाठी मोठ्या प्रमाणावर चाचण्या घेतल्या जात आहेत. युकेने ऑक्सफर्ड विद्यापीठाकडे लसीचे 100 दशलक्ष डोस पुरवण्याची मागणी केली आहे.

लस तयार व्हायला मात्र साधारण वर्षभराचा अवधी लागू शकतो असतं WHO चं म्हणणं आहे. जगातील कुठल्या लशीचं संशोधन आणि चाचणी कुठपर्यंत आली आहे हे जाणून घेण्यासाठी इथं क्लिक करा - कोरोना लसीची यशस्वी चाचणी घेतल्याचा रशियाचा दावा

लस कशी काम करेल?

ऑक्सफर्ड विद्यापीठात सुरू असलेल्या प्रयोगाला युकेच्या सरकारनेही पाठिंबा दिलाय. पण ब्रिटीश सरकारने हा प्रयोग यशस्वी होईलच याची खात्री नाही असं स्पष्ट केलंय. पण ही लस नेमकी काम कशी करते?

शास्त्रज्ञांनी कोरोना व्हायरसच्या पृष्ठभागावर असलेल्या टोकदार भागातली गुणसूत्रं काढून ती दुसऱ्या निरुपद्रवी विषाणूमध्ये सोडली आहेत. यातून ही लस तयार होतेय. ही लस शरीरात टोचली की ती पेशींमध्ये जाते. आणि मग शरीरात कोरोना व्हायरसच्या स्पाईक प्रोटिनची निर्मिती सुरू होते.

या प्रक्रियेत शरीरातली प्रतिकारशक्ती वाढते आणि मग रुग्णाच्या शरीरात अँडीबॉडीजची निर्मिती सुरू होते. या प्रक्रियेदरम्यान T सेलही कार्यरत होतात. थोडक्यात काय तर आपल्या शरीरातल्या पेशी कोरोना व्हायरसला ओळखतात आणि मग त्या व्हायरसचा नायनाट करतात.

लस कशी बनते?

मानवी शरीरातील पांढऱ्या पेशींचा रोग प्रतिकारकशक्तीमध्ये सहभाग असतो. शरीरात अत्यंत कमी प्रमाणात व्हायरस किंवा बॅक्टेरिया सोडण्यात येतो. शरीरातील संरक्षण यंत्रणा या व्हायरसला किंवा बॅक्टेरियाला ओळखते, तेव्हा त्याच्याशी कसं लढायचं हे शरीराला कळतं.

पुढच्या वेळी शरीरात पुन्हा अशा प्रकारचा व्हायरस आल्यास त्याचा सामना करण्यासाठी आपल्या शरीराची तयारी असते.

गेल्या अनेक दशकांपासून एखाद्या विषाणूवर तयार करण्यात आलेल्या लसीकरणात त्याच विषाणूचा वापर होत आलेला आहे.

गोवर, देवी, कावीळ अशा रोगांसाठी अशाच प्रकारच्या लसींचा वापर केला जातो. तसंच फ्लूवरच्या...\n\ntl;dr:

ऑक्सफर्ड विद्यापीठाने तयार केलेली कोरोना लस सुरक्षित असल्याचं आणि शरीरातल्या रोगप्रतिकारक शक्तीला कोरोनाविरोधात लढायला सज्ज करत असल्याचं स्पष्ट होतं आहे.


कोरोना लस : कोव्हिडपासून 90 टक्के संरक्षण देणारी 'ही' नवीन लस कोणती?\nफायझर आणि बायो N टेक यांनी ही लस विकसित केली असून 'हा विज्ञान आणि मानवतेसाठी महान दिवस' असल्याचं त्यांनी म्हटलं आहे.

या लसीची चाचणी सहा देशांतील 43,500 लोकांवर करण्यात आली आहे. या चाचणीमधून सुरक्षाविषयक कोणतेही प्रश्न निर्माण झाले नसल्याचं लस विकसित करणाऱ्या कंपनींनी म्हटलं आहे.

या लसीला तात्काळ मान्यता मिळावी यासाठी महिनाखेरीपर्यंत अर्ज करण्याचं कंपनीचं नियोजन आहे.

फायझर आणि बायोNटेक या कंपन्यांनी विकसित केलेल्या लशीचा दुसरा डोस घेतल्यानंतर सात दिवसांमध्ये 90% संरक्षण मिळाल्याचं आढळलं आहे. अमेरिका, जर्मनी, ब्राझील, अर्जेंटिना, दक्षिण आफ्रिका आणि तुर्की या 6 देशांतल्या 43,500 लोकांवर या लशीची चाचणी घेण्यात येतेय. या लोकांना 3 आठवड्यांच्या अंतराने या लशीचे 2 डोस देण्यात आले.९० टक्के यश तर मिळालंच, शिवाय कोणामध्येही लशीच्या सुरक्षिततेविषयीची कोणतीही काळजीची बाब आढळली नाही. फायजरचे अध्यक्ष डॉ. अल्बर्ट बोअर्ला यांनी म्हटलंय, "हे जागतिक आरोग्य संकट संपवण्यासाठी लोकांना एक अत्यंत गरजेचं संशोधन पुरवण्याच्या दृष्टीने आम्ही एक पाऊल पुढे टाकलंय."

सध्या डझनभराहून अधिक लशी चाचण्यांच्या वेगवेगळ्या टप्प्यांमध्ये आहेत, पण स्पष्ट परिणाम दाखवणारी ही पहिली लस आहे.

RNA  लस काम कशी करते?

बायोNटेकची ही लस RNA प्रकारची लस आहे. यामध्ये कोरोना व्हायरसच्या जेनेटिक कोडचा एक असा भाग निवडतात ज्यावरून आपल्या पांढऱ्या पेशींना हे समजतं की कोणत्या प्रकारची रोग प्रतिकारशक्ती तयार करायची आहे. हा जिनेटिक कोड लशीच्या रूपाने आपल्या शरीरात सोडतात. मग प्रतिकारशक्ती विकसित होते. त्यामुळे नंतर खऱ्या कोरोनाने हल्ला केला तरी आपलं शरीर सज्ज असतं.

या वर्षाखेरीपर्यंत लशींचे 50 दशलक्ष डोस तयार करण्यात यश मिळेल असा फायझरला विश्वास आहे. 2021 पर्यंत 1.3 अब्ज लशींचे डोस तयार केले जातील, असाही फायझरचा अंदाज आहे.

अर्थात, यामध्ये काही आव्हानंही आहेत. कारण लस साठवून ठेवण्यासाठी अतिशीत म्हणजे उणे 80 अंश सेल्सियसपेक्षाही कमी तापमानाची आवश्यकता असते. या लशीमुळे निर्माण झालेली प्रतिकारशक्ती किती काळ टिकते हा पण प्रश्न आहे.

फायझरचे अध्यक्ष डॉ. अल्बर्ट बौरला यांनी म्हटलं की, हे जागतिक आरोग्य संकट संपवून जगभरातील लोकांना दिलासा देण्याच्या दृष्टिनं आम्ही एक महत्त्वाचं पाऊल टाकलं आहे."

बायोन्टेकच्या संस्थापकांपैकी एक असलेल्या प्राध्यापक उगुर साहिन यांनी...\n\ntl;dr:

जवळपास 90 टक्के लोकांचा कोव्हिड-19 पासून बचाव करणारी पहिली लस विकसित झाल्याचं प्राथमिक विश्लेषणातून समोर आलं आहे.


कोरोना लस : दोन डोस घेण्यात 28 दिवसांचं अंतर का ठेवतात?\nकोरोना लसीकरण

खुद्द पंतप्रधान मोदींनीही 1 मार्चला, म्हणजे दुसऱ्या टप्प्याच्या लसीकरणाच्या पहिल्याच दिवशी लशीचा पहिला डोस घेतला. पण एक प्रश्न अनेकांना पडला आहे, दुसरा डोस घेण्यासाठी 28 दिवस का थांबावं लागतं?

या प्रश्नाचं उत्तर शोधण्यापूर्वी हे जाणून घेऊ या की लस संरक्षण कसं पुरवते?

लशीचा पहिला डोस घेतल्यानंतर शरीरात प्रतिपिंड म्हणजे अँटीबॉडी तयार होण्यासाठी काही दिवस जावे लागतात. पहिल्या डोसनंतर सावकाशपणे अँटीबॉडी तयार होतात. हा शरीराचा प्राथमिक रोगप्रतिकार असतो.

पण दुसऱ्या डोसनंतर ज्याला बूस्टर डोस म्हणतात आपली रोगप्रतिकारशक्ती अधिक वेगाने काम करते. यावेळी काही दुष्परिणामही पाहायला मिळतात. लस काम करतेय याचंच हे लक्षण आहे.

दुसरा डोस घेतल्यानंतर शरीरात फक्त प्रतिपिंड तयार होत नाहीत तर शरीर लिंफ नोड्स तसंच इतर अवयवांना प्रतिक्रिया द्यायला उद्युक्त करतं.

अनेक देशांमध्ये दोन डोसमधलं अंतर दोन ते तीन महिने इतकं ठेवलं गेलंय. अमेरिकेच्या सेंटर फॉर डिसीज कंट्रोल अँड प्रिव्हेन्शन यांनी कोव्हिशील्ड लशीच्या दोन डोसमध्ये दीड महिन्याचं अंतर ठेवायला सांगितलं आहे.

हे अंतर कमी असावं की जास्त असावं याबद्दल अनेक देशांमध्ये चर्चा सुरू आहे.

ब्रिटीश मेडिकल असोसिएशन म्हणतं की फायझरच्या लशीच्या दोन डोसमध्ये 6 आठवड्यांचं अंतर असलं पाहिजे, 12 आठवड्यांचं नाही.

फेब्रुवारीत महिन्यात लॅन्सेट या वैद्यकीय नियतकालिकात म्हटलं होतं की कोव्हिशील्ड लशीच्या, जिचं उत्पादन पुण्यातील सीरम इन्स्टिट्यूट करत आहे, दोन डोसमध्ये जर 6 आठवड्यांपेक्षा कमी अंतर असेल तर ती 55.1% परिणामकारक ठरते आणि जर 12 आठवड्यांच्या अंतराने दोन डोस दिले तर लशीची परिणामकारकता 81.3% इतकी जास्त असल्याचं आढळून आलं.

पण भारतात हे अंतर 4 आठवडे ठेवलं गेलंय. याची कारणं काय? लशीच्या दोन डोसमध्ये किती अंतर आहे यावरून तिची परिणामकारकता किती बदलू शकते?

लशीचा पहिला डोस घेतल्यानंतर कोरोनाची लागण होऊ शकते?

याची शक्यता नाकारता येत नाही आणि त्यामुळे तुम्ही संसर्ग टाळण्यासाठी सांगितलेल्या सगळ्या सूचनांचं काळजीपूर्वक पालन करणं सुरुच ठेवायला हवं. मास्कचा वापर, सोशल डिस्टन्सिंग वगैरे वगैरे.

लशीचा दुसरा डोस झाल्यानंतरही संसर्ग होऊ शकतो, पण तो अत्यंत सौम्य स्वरुपाचा असतो आणि त्यात हॉस्पिटलमध्ये भरती होण्याची शक्यता अगदी कमी असते.

कोरोना लस

दुसरा डोस गरजेचा असतो कारण अनेक लशी बूस्टर...\n\ntl;dr:

भारतात कोव्हिड-19चं लसीकरण सुरू होऊन आता दोन महिने उलटले आहेत. सरकारी आकडेवारी सांगते की आतापर्यंत साधारण 3 कोटी लोकांना लशीचा पहिला डोस दिला गेलाय.


कोरोना लस : नरेंद्र मोदी यांच्या हस्ते भारतातील कोरोना लसीकरण मोहिमेची सुरुवात\nयावेळी नरेंद्र मोदी यांनी व्हीडिओ कॉन्फरन्सिंगद्वारे देशभरातील कोरोना लसीकरण केंद्रांमधील वैद्यकीय कर्मचाऱ्यांशी संवाद साधला.

नरेंद्र मोदी म्हणाले, "सगळेजण कोरोनाच्या लशीबद्दल विचारत होते. आता लस उपलब्ध झालीय. या क्षणी देशातील सर्व नागरिकांचे मी अभिनंदन करतो."

जगातल्या इतर लशींच्या तुलनेत भारतातील लस सर्वात स्वस्त असल्याचं नरेंद्र मोदी म्हणाले.

मोदींच्या भाषणातील महत्त्वाचे मुद्दे :

महाराष्ट्रात 285 लसीकरण केंद्रं

महाराष्ट्रातील लसीकरणाची सुरुवात मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे यांच्या हस्ते सकाळी 11.30 वाजता मुंबई महानगरपालिकेच्या वांद्रे-कुर्ला संकुलातील कोव्हिड सुविधा केंद्रामध्ये होणार आहे.

महाराष्ट्रातही कोरोना लसीकरण मोहिमेची तयारी पूर्ण झालीय. केंद्र सरकारच्या आदेशानुसार, महाराष्ट्रात 285 लसीकरण केंद्र तयार करण्यात आली आहेत. प्रत्येक केंद्रावर 100 प्रमाणे 28 हजार 500 आरोग्य कर्मचाऱ्यांना लसीकरणाचे नियोजन करण्यात आलंय.

ज्यांना लस देण्यात येणार आहे त्यांना काल सायंकाळपर्यंत मेसेज पाठविण्याचे काम सुरू होते. या मेसेजमध्ये संबंधित व्यक्तीला किती वाजता, कोणत्या केंद्रावर, कुठल्या कंपनीची लस दिली जाणार याची माहिती देण्यात आली आहे, असे आरोग्य विभागाचे प्रधान सचिव डॉ. प्रदीप व्यास यांनी दिली.

एका लसीकरण केंद्रावर लसीकरणासाठी 5 जणांचे पथक तैनात करण्यात आले आहे.

लसीकरणाची सुरुवात होताना देशातील अन्य राज्यांप्रमाणे महाराष्ट्रातील कूपर हॉस्पिटल, मुंबई आणि जालना जिल्हा रुग्णालयातील लसीकरण सत्राची पंतप्रधान व्हीडिओ कॉन्फरन्सिंगद्वारेच माहिती घेतील. या दोन्ही ठिकाणी व्हीडिओ कॉन्फरन्सिंगची यंत्रणा तयार करण्यात आली आहे.

महाराष्ट्राला कोव्हिशिल्ड व्हॅक्सीनचे 9.63 लाख डोसेस आणि कोव्हॅक्सिन लशीचे 20 हजार डोसेस मिळाले आहेत. ते सर्व जिल्हयांपर्यंत पोहोचवण्यातही आलेत.

कोव्हॅक्सीन लस ही राज्यातील 6 ठिकाणी देण्यात येणार आहे. त्यामध्ये 4 वैद्यकीय महाविद्यालये (मुंबई, औरंगाबाद, सोलापूर आणि नागपूर) आणि 2 जिल्हा रुग्णालयांचा (पुणे आणि अमरावती) समावेश आहे. दररोज सकाळी नऊ ते सायंकाळी पाच यावेळेत लसीकरण केले जाईल.

आरती ओवाळून लशीच्या डब्यांचं स्वागत

मुंबईतील कूपर हॉस्पिटलमध्ये आरती ओवाळून आणि टाळ्यांच्या गजरात कोरोना लस घेऊन येणाऱ्यांचं स्वागत करण्यात आलं. कूपर हॉस्पिटल लसीकरणाचं केंद्र आहे.

औंधमध्ये लसीकरण केंद्रात रांगोळ्या...\n\ntl;dr:

आजपासून (16 जानेवारी) कोरना लसीकरण मोहिमेला भारतात सुरुवात होतेय. भारताचे पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी भारतातील कोरोना लसीकरण मोहिमेचं उद्घाटन केलं.


कोरोना लस : फायझरच्या लशीला युकेत मान्यता, पुढच्या आठवड्यात वापर सुरू\nकोव्हिडपासून 95% पर्यंत संरक्षण देणारी ही लस वापरासाठी सुरक्षित असल्याचं युकेच्या औषध नियामक - MHRA ने म्हटलंय.

या लशीला मान्यता मिळाल्याने आता 'हाय प्रायॉरिटी' गटांसाठी म्हणजेच कोव्हिड होण्याचा धोका जास्त असणाऱ्यांसाठीची लसीकरण मोहीम युकेमध्ये काही दिवसांतच सुरू होऊ शकेल.

फायझर - बायोएनटेकच्या लशीचे 4 कोटी डोसेस युकेने यापूर्वीच ऑर्डर केलेले आहेत. या डोसेसच्या मदतीने 2 कोटी लोकांना ही लस देता येईल.

यापैकी 1 कोटी डोस येत्या काही दिवसांत युकेमध्ये उपलब्ध होणार आहेत.

10 महिन्यांच्या कालावधीत ही लस विकसित करण्यात आलीय.

दुसरी औषध उत्पादक कंपनी मॉडर्नानं कोरोना व्हायरसच्या लशीच्या व्यापक वापरासाठी अमेरिका आणि युरोपच्या नियामकांकडे मंजुरी मागितली आहे.

नियामक या एमआरएनए लशीच्या ट्रायलशी संबंधित आकडेवारी पाहून ही लस वापरणं सुरक्षित आहे की नाही याचा निर्णय घेईल.

या लशीचा वापर सर्वांवर करण्यासाठी मंजुरी द्यायची की नाही याचाही निर्णय नियामकांकडून घेतला जाईल.

क्लीनिकल चाचण्यांमधून मॉडर्ना लस 94 टक्के सुरक्षित असल्याचे निष्कर्ष समोर आले आहेत.

चाचणीचा डेटा

ऑक्सफर्ड युनिव्हर्सिटीनं विकसित केलेल्या लशीचा आपात्कालीन वापर होऊ शकतो का याची चाचपणी केली जात आहे.

मॉडर्नानं म्हटलं की, त्यांना ब्रिटनकडून लवकरात लवकर परवानगी मिळण्याची अपेक्षा आहे.

त्यांच्याकडे 30 हजारहून अधिक स्वयंसेवकांच्या चाचणीचा डेटा उपलब्ध आहे. या स्वयंसेवकांमध्यो कोरोना संसर्गाचा धोका असलेले वृद्ध लोक मोठ्या प्रमाणावर सहभागी होते.

त्यांच्यावर ही लस परिणामकारक असल्याचं दिसून आलं. या तिन्ही लशींची आपापली खासं वैशिष्ट्यं आहेत.

लशीची प्री-ऑर्डर

ऑक्सफर्ड विद्यापीठ आणि अॅस्ट्राझेनकानं संयुक्तरीत्या तयार केलेल्या लशीची किंमत मॉडर्ना आणि फायझर लशीच्या तुलनेत कमी आहे.

मॉडर्ना लशीची किंमत 15 डॉलर आहे, तर फायझर लशीची किंमत 25 डॉलर इतकी आहे. अॅस्ट्राझेनकाच्या लशीची किंमत मात्र केवळ तीन डॉलर इतकी आहे.

मॉडर्ना लशीचं अजून एक वैशिष्ट्यं म्हणजे त्याचं वितरणही खूप सोपं आहे. कारण ही लस अत्यंत कमी तापमानाला साठवून ठेवण्याची गरज नाहीये.

फायझर आणि मॉडर्ना कंपनीची लस चाचणीदरम्यान परिणामकारक असल्याचं दिसून आलं आहे. ही लस 62 ते 90 टक्क्यांपर्यंत परिणामकारक आहे.

ब्रिटननं तिन्ही कंपनींच्या लशीची प्री-ऑर्डर दिली आहे.

मॉडर्ना- 70 लाख लशी

फायझर- चार...\n\ntl;dr:

फायझर - बायोएनटेकच्या लशीला युकेमध्ये मान्यता देण्यात आलीय. कोव्हिड 19वरच्या एखाद्या लशीला मान्यता देणारा युनायटेड किंग्डम हा जगातला पहिला देश ठरलाय.


कोरोना लस : भारतीय कंपन्यांना जगात टार्गेट का केलं जातं? - भारत बायोटेक\nया दोन्ही लशींना परवानगी देण्याची शिफारस स्वीकारली आहे, अशी माहिती भारतीय औषध नियंत्रक म्हणजेच ड्र्ग्ज कंट्रोलर जनरल ऑफ इंडिया (DCGI) चे संचालक व्ही. जी. सोमाणी यांनी दिली.

कोव्हॅक्सिन सुरक्षित - भारत बायोटेक

संपूर्णतः भारतीय बनावटीच्या कोवॅक्सीन लशीबद्दल प्रश्न उपस्थित होत आहेत. भारत बायोटेकने निर्माण केलेली ही लस प्रभावी आहे का? असा प्रश्न उपस्थित केला जात आहे. तज्ज्ञांनी उपस्थित केलेल्या प्रश्नांवर भारत बायोटेकचे व्यवस्थापकीय संचालक डॉ. कृष्णा ईला यांनी स्पष्टीकरणं दिलं आहे.

सोमवारी पत्रकार परिषदेत डॉ. कृष्णा ईला म्हणाले, "हे फार दुखद आहे. भारतीय कंपन्यांना जगभरातून टार्गेट का केलं जातं. जगभरात आपात्कालीन परिस्थितीत मंजूरी देण्यात येते. अमेरिकाही म्हणते, लसीकरणाची चांगली माहिती उपलब्ध असेल तर मंजूरी देता येते."

भारत बायोटेकने निर्माण केलेली कोरोनाविरोधी लस कोव्हॅक्सीन चाचणीच्या तिसऱ्या टप्प्यात आहे. कंपनीच्या माहितीप्रमाणे, ही लस दोन डोसमध्ये दिली जाणार आहे.

कोव्हॅक्सीन प्रभावी आहे का नाही. याची माहिती अजूनही समोर आलेली नाही. याबद्दल उपस्थित प्रश्नांना उत्तर देताना डॉ. कृष्णा ईला पुढे म्हणतात, "आम्ही माहिती देण्यात पारदर्शक नाही असं अनेकांच म्हणणं आहे. लोकांनी यासाठी इंटरनेटवर जाऊन माहिती वाचली पाहिजे. आम्ही विविध वैद्यकीय जर्नलमध्ये 70 पेक्षा जास्त आर्टिकल छापली आहेत."

कंपनीच्या माहितीनुसार, लस बाजारात आणण्याचा त्यांचा प्रयत्न आहे. डॉ. ईला पुढे सांगतात, "सुरूवातीला लशीची किंमत जास्त असण्याची शक्यता आहे. लशीच्या उपलब्धतेप्रमाणे बाजारात लशीच्या किमतीवर नियंत्रण ठेवता येईल."

DCGI ने काय सांगितलं?

भारतीय औषध नियंत्रक व्ही. जी. सोमानी यांनी कोव्हिशिल्ड आणि कोव्हॅक्सिन यांच्या क्षमतेबाबतही माहिती दिली. ते म्हणाले, कोव्हिशिल्ड लशीची एकूण कार्यक्षमता 70 टक्के, तर कोव्हॅक्सिन ही स्वदेशी लस सुरक्षित असून, तिच्यामार्फत रोगप्रतिकार शक्ती वाढवण्यास मदत होईल.

सुरक्षेबाबत कुठलीही कसर राहिली असती, तर भारतीय औषध नियंत्रकांनी लशीली परवानगी दिली नसती, असं सोमानी म्हणाले.

कोरोनावरील या लशींना परवानगी मिळाली, याचा अर्थ आता भारत सरकार या दोन्ही कंपन्यांसोबत करार करू शकतं.

यंदा 30 कोटी जणांना लस देण्याचा भारत सरकारचा प्रयत्न आहे.

भारत बायोटेकच्या कोव्हॅक्सिनलापरवानगी

2 जानेवारी 2021 रोजी भारत बायोटेकच्या...\n\ntl;dr:

तज्ज्ञांच्या समितीने दोन लशींच्या (कोव्हॅक्सिन आणि कोव्हिशिल्ड) आपात्कालीन वापरासाठी मंजुरी दिली आहे.


कोरोना लस : महाराष्ट्र, मुंबईमध्ये असं होईल लसीकरण #सोपीगोष्ट 230\nभारतात अजूनही कोणत्याच लशीला मान्यता दिली गेली नसली तरी ती मिळाल्यानंतर लसीकरण कशाप्रकारे करायचं याचा आराखडा तयार आहे. महाराष्ट्रात पहिल्या टप्प्यात 3 कोटी लोकांचं लसीकरण केलं जाईल.

ज्यांना प्राधान्याने लस द्यायची आहे अशा लोकांचं तीन गटांमध्ये वर्गीकरण करण्यात आलंय. कसं होणार महाराष्ट्र, मुंबई आणि भारतात लसीकरण? जाणून घ्या.

संशोधन- बीबीसी मराठी

लेखन-निवेदन- सिद्धनाथ गानू

एडिटिंग- अरविंद पारेकर

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)

\n\ntl;dr:

कोरोना व्हायरसविरोधात जगातल्या काही देशांमध्ये लसीकरण सुरू झालं आहे.


कोरोना लस : श्रीमंत देशांमध्ये लस जमा करण्याची स्पर्धा\nलस

कोरोना व्हायरसच्या साथीचा प्रसार जगभरात होऊन आता नऊ महिने उलटून गेले आहेत.

कोरोनावरची लस येण्यास पुढील वर्ष उजाडेल असा अंदाज व्यक्त करण्यात येत होता. पण डिसेंबर महिन्याच्या पहिल्या आठवड्यातच लशीबाबत सकारात्मक बातम्या येऊ लागल्या आहेत.

लंडनमध्ये 91 वर्षीय आजीबाईंवर लशीची चाचणीही घेण्यात आल्याची चर्चा सर्वत्र आहे.

ऑक्सफर्ड आणि अॅस्ट्राझेनेका कंपन्यांनी लसनिर्मिती करताना आपल्या उत्पादनापैकी 64 टक्के लशीचं उत्पादन विकसनशील देशांतील नागरिकांसाठी करण्यात येईल, असं म्हटलं होतं.

पण, असं असूनही गरीब देश 10 पैकी 1 व्यक्ती या प्रमाणातच लसीकरण करू शकतात, असा अंदाज संघटनेनं व्यक्त केला आहे.

लशीचा पुरवठा जगभरात योग्य प्रमाणात व्हावा, यासाठी आवश्यक ती पाऊलं उचलण्यात येत आहेत.

ऑक्सफर्डच्या कोव्हॅक्स या लशीचा पुरवठा 92 अल्प-उत्पन्न गटातील देशांना करण्यात येईल, असं कंपनीने सांगितलं होतं. येथील जवळपास 70 कोटी लोकांचं लसीकरण करण्याचं नियोजन आहे.

पण, तरीही त्यासाठीची मोर्चेबांधणी पुरेशी नसल्याचं पीपल्स व्हॅक्सीन अलायन्सने म्हटलं आहे. या संघटनेत मानवाधिकार क्षेत्रातील अॅम्नेस्टी इंटरनॅशनल, ऑक्सफॅम तसंच ग्लोबल जस्टीस नाऊ यांचाही समावेश आहे.

लशीला मंजुरी मिळाल्यानंतर आपल्या देशातील नागरिकांचं तीन वेळा लसीकरण करता येईल, इतक्या लशी श्रीमंत देशांनी विकत घेतल्याचं या संस्थांच्या निरीक्षकांना समजलं आहे.

कोरोना लस

उदाहरणार्थ, कॅनडाने आपल्या नागरिकांना पाच वेळा घेता येतील, इतक्या लशींची ऑर्डर दिली आहे.

तसं पाहायला गेलं तर श्रीमंत देशांमध्ये जगातील फक्त 14 टक्के लोकसंख्या राहते. पण त्यांनीच 53 टक्के लशींचं बुकिंग केलं आहे.

ऑक्सफॅम मानवाधिकार संस्थेच्या आरोग्य धोरण व्यवस्थापक अॅना मॅरियट याबाबत बोलताना सांगतात, "देश पाहून किंवा खिशातील पैसा पाहून कोणत्याही व्यक्तीला लस मिळण्यापासून वंचित ठेवलं जाऊ नये. जोपर्यंत काहीतरी नाट्यमय असं घडणार नाही, तोपर्यंत वर्षानुवर्षे लाखो लोक लशीपासून वंचितच राहतील."

कोरोनाची लस यशस्वीरित्या बनवलेल्या कंपन्यांनी त्यांच्या तंत्रज्ञानाची माहिती सर्वांना द्यावी, असं अवाहन अलायन्सने केलं आहे. असं केल्यास लस वेगाने आणि जास्त प्रमाणात तयार करता येऊ शकते.

जागतिक आरोग्य संघटनेच्या मदतीने हे काम करता येऊ शकतं, असं त्यांनी म्हटलं.

ऑक्सफर्ड-अॅस्ट्राझेनेकाने लस विक्रीत कोणताही नफा घेण्यात येणार...\n\ntl;dr:

श्रीमंत देश कोरोनाची लस जमा करण्याची स्पर्धा करत असल्याचं पीपल्स व्हॅक्सीन अलायन्स या संघटनेनं म्हटलं आहे. यामुळे गरीब देशातील लोक कोरोना लशीपासून वंचित राहू शकतात, असा इशाराही संघटनेनं दिला आहे.


कोरोना लस उत्पादक कंपन्या केवळ स्वतःच्या फायद्याचं पाहतील का?\nपण कोरोनाचं संकट सुरू झाल्याच्या दहा महिन्यातच लस देण्यासही सुरुवात झालीय आणि ही लस विकसित करण्यात ज्या कंपन्या पुढे आहेत, त्यांमध्ये बऱ्याच कंपन्या देशांतर्गत आहेत.

आपण यासाठी सुरुवातील ब्रिटनंच उदाहरण घेऊ आणि मग एकूणच लशीच्या व्यवसायाकडे वळूया.

गुंतवणूकदारांच्या अंदाजाप्रमाणे, यातील दोन कंपन्या म्हणजेच अमेरिकन बायोटेक कंपनी मॉडर्ना आणि जर्मन बायोटेक कंपनी बायो-एन-टेक या पार्टनरशिपमधील कंपन्या अमेरिकेतील फायझरसोबत पुढच्या वर्षी अब्जावधी डॉलरचा व्यापार करतील.

मात्र, हे स्पष्ट नाही की, लस तयार करणाऱ्या कंपन्या याशिवाय आणखी किती रुपयांचा व्यापार करतील.

ज्या पद्धतीने लस बनवण्यासाठी निधी गुंतवला गेलाय आणि ज्या पद्धतीने मोठ्या संख्येत कंपन्या लसनिर्मितीसाठी पुढे आल्या आहेत, त्यावरून तरी वाटतंय की, मोठ्या फायद्याची संधी फार काळापर्यंत राहणार नाही.

लसनिर्मितीत कुणी पैसा गुंतवला आहे?

कोरोना आरोग्य संकटानंतर लशीची गरज पाहून सरकार आणि निधी देणाऱ्या संस्थांनी लसनिर्मितीची योजना आणि चाचण्यांसाठी अब्जावधी पाऊंड्सचा निधी दिला. गेट्स फाऊंडेशनसारख्या संघटनांनी उघडपणे या योजनांचं समर्थन केलं आहे.

त्याचसोबत अनेकांनी स्वत:हून पुढे येत या योजनांना पाठिंबा दिला. अलीबाबाचे संस्थापक जॅक मा आणि म्युझिक स्टार डॉली पार्टन यांनीही या योजनांसाठी निधी दिला आहे.

सायन्स डेटा अॅनालिटिक्स कंपनी एअरफिनिटीनुसार, कोरोनाची लस बनवण्यासाठी आणि चाचण्यांसाठी सरकारकडून 6.5 अब्ज पाऊंड्स देण्यात आले आहेत, तर गैरसरकारी संस्थांकडून 1.5 अब्ज पाऊंड्स देण्यात आले आहेत.

कंपन्यांची स्वत:ची गुंतवणूक केवल 2.6 अब्ज पाऊंड्स इतकीच आहे. यातील अनेक कंपन्या इतर देशातील निधीवरच अधिक अवलंबून आहेत.

हेच एक कारण आहे की, मोठ्या कंपन्यांनी लशीच्या योजनांसाठी निधी देण्यात घाई केली नाही.

फायद्याबाबत शंका का?

अशा आपत्कालिन स्थितीत लशीची निर्मिती इतिहासातही कधी फायद्याची ठरली नाही. लशीच्या संशोधनासाठी बराच वेळ लागतो. गरीब देशात लशीची अधिक गरज असते, मात्र ते अधिक किंमतीमुळे खरेदी करू शकत नाहीत. श्रीमंत देशात नियमित विकल्या जाणाऱ्या औषधांमध्ये अधिकचा फायदा कमावला जातो.

झिका आणि सार्स यांसारख्या आजारांसाठी लस बनवणाऱ्या कंपन्यांना मोठं नुकसान सहन करावं लागलं होतं. तर दुसरीकडे फ्ल्यूसारख्या आजारांसाठी बनवण्यात आलेल्या लशींचा व्यवसाय अब्जावधींचा आहे. अशा स्थितीत जर...\n\ntl;dr:

कोरोना विषाणू पसरू लागल्याच्या सुरुवातीच्या काळात आम्ही इशारा दिला होता की, कुठल्याही आजारावरील लस विकसित करण्यासाठी काही वर्षं जातात. त्यामुळे तातडीने लस मिळेल अशी आशा बाळगू नका.


कोरोना लस कोव्हॅक्सिन : भारतात तयार झालेल्या कोरोना लशीचं जुलैपासून मानवी परिक्षण\nविषाणूला विलग करून, प्रयोगशाळेत ही लस तयार करण्यात आली आहे.

हैदराबादस्थित भारत बायोटेक कंपनीने ही लस तयार केली आहे. दरम्यान किती जणांवर लसीचा प्रयोग केला जाईल हे स्पष्ट करण्यात आलेलं नाही.

प्राण्यांवर या लसीची चाचणी यशस्वी आणि सुरक्षितपणे झाली असून, कोरोना विषाणूला प्रतिकार करण्याची क्षमता असल्याचं सिद्ध झालं आहे.

जगभरात विविध ठिकाणी मिळून 120 संस्थांमध्ये कोरोनावर लस शोधण्याचे प्रयत्न सुरू आहेत. सहाहून अधिक भारतीय कंपन्यांचाही या प्रक्रियेत समावेश आहे.

देशातील औषध तसंच लस यांच्या संदर्भातील संस्थेने भारत बायोटेक कंपनीला लसीची मानवी चाचणी करण्यासाठी परवानगी दिली आहे. प्राण्यांवर या लसीच्या चाचणीचे परिणाम कंपनीने सादर केले. ते समाधानकारक असल्याने लसीच्या मानवी चाचणीसाठी अनुमती देण्यात आल्याचं कंपनीच्या पत्रकात म्हटलं आहे.

ही लस परिणामकारक आहे यापेक्षाही ती सुरक्षित आहे ना याकरता मानवी चाचणी घेण्यात येणार आहे.

जगभरातील आकडेवारी -

                    नकाशा

जगभरात आढळलेले रुग्ण

संपूर्ण मजकूर नीट पाहण्यासाठी तुमचं ब्राउजर अपडेट करा

स्रोत : जॉन्स हॉपकिन्स विद्यापीठ, राष्ट्रीय सार्वजनिक आरोग्य विभाग

                    आकडे - अंतिम अपडेट

                        ४ डिसेंबर, २०२०, २:५७ म.उ. IST

कोरोना व्हायरसचा सर्वाधिक फटका बसलेल्या देशांतील आकडेवारी-

कोव्हॅक्सिन असं या लसीचं नाव आहे. भारत बायोटेक कंपनीने ही लस नॅशनल इन्स्टिट्यूट ऑफ व्हायरॉलॉजी तसंच भारतीय वैद्यकीय संशोधन परिषेदच्या यांच्या संयुक्त प्रयत्नांतून तयार केली आहे, असं भारत बायोटेक कंपनीचे चेअरमन डॉ. कृष्णा इला यांनी सांगितलं.

या कंपनीने विविध आजारांसाठी ४ अब्जहून अधिक लशींचे डोस तयार करून जगभर पुरवले आहेत. एच1एन1, रोटा व्हायरस अशा विविध आजारांसाठी कंपनीने लसीची निर्मिती केली आहे.

भारत बायोटेकव्यतिरिक्त झायडस कॅडिआ ही कंपनी दोन लसींसंदर्भात काम करत आहे. यांच्याबरोबरीने बायॉलॉजिकल ई, इंडियन इम्यूनॉलॉजिकल्स, मायनवॅक्स या कंपन्या लशीच्या निर्मिती प्रकियेत आहेत. देशातील आणखी चार ते पाच कंपन्याही लस तयार करण्यासाठी प्रयत्नशील आहेत.

पुणेस्थित सीरम इन्स्टिट्यूट ऑफ इंडिया ही कंपनी जगात लस पुरवणारी सगळ्यांत मोठी कंपनी आहे. ऑक्सफर्ड विद्यापीठाच्या संयुक्त सहकार्याने...\n\ntl;dr:

भारतात कोरोना विषाणूवरील लसीसाठीचे प्रयत्न आता मानवी चाचणीपर्यंत पोहोचले आहेत. देशात तयार झालेल्या या लसीची जुलै महिन्यात माणसांवर चाचणी घेण्यात येणार आहे. भारत बायोटेक कंपनीने तयार केलेली लस ही स्वदेशी बनावटीची म्हणजेच संपूर्णत: स्थानिकरीत्या तयार झालेली आहे.


कोरोना लस: भारतात डिसेंबरपर्यंत लशींचे 200 कोटी डोस उपलब्ध होणार - केंद्र सरकार\nदेशात आतापर्यंत सुमारे 18 कोटी लशींचे डोस देण्यात आले असून लसीकरणाच्या बाबतीत भारत जगात तिसऱ्या क्रमांकावर आहे. डिसेंबरपर्यंत देशात आणखी लशींचे 200 कोटी डोस उपलब्ध होणार आहेत, अशी माहिती निती आयोगाचे आरोग्य सदस्य डॉ. व्ही. के. पॉल यांनी दिली आहे.

केंद्रीय आरोग्य मंत्रालय, निती आयोग यांनी घेतलेल्या संयुक्त पत्रकार परिषदेत डॉ. पॉल यांनी ही माहिती सर्वांना दिली.

ऑगस्ट ते डिसेंबरपर्यंत भारतात जवळपास 216 कोटी लसींची निर्मिती करण्यात येईल. कोणत्याही व्यक्तीचं लसीकरण बाकी राहील, ही शंका बाळगू नये, असंही डॉ. पॉल म्हणाले.

देशात स्पुटनिक लशीला परवानगी देण्यात आलेली आहे. ही लस भारतात दाखल झाली असून पुढच्या आठवड्यात ती बाजारपेठेत उपलब्ध होईल. या लशीचा रशियातून होणारा पुरवठा योग्य प्रमाणात होईल, अशी अपेक्षा आहे.

विविध लस उत्पादक कंपन्यांशी चर्चा केल्यानंतर देशात डिसेंबरपर्यंत 8 कंपन्यांच्या सुमारे 216 कोटी लशी उपलब्ध होतील. कंपन्यांशी चर्चा करूनच ही आकडेवारी देण्यात आली आहे, असं पॉल म्हणाले.

कोव्हिशिल्ड लशीच्या दोन डोसमधील अंतर वाढवण्यास मान्यता

केंद्रीय आरोग्य मंत्रालयाने कोव्हिशिल्डच्या दोन डोसमधील अंतर 12 ते 16 आठवड्यांपर्यंत वाढवण्याची सूचना मान्य केली आहे. कोव्हिड वर्किंग ग्रूपने ही सूचना सरकारला केली होती.

कोव्हिशिल्डच्या दोन डोसमधील अंतर आधी 6 ते 8 आठवडे करण्यात आलं होतं, असं डॉ. व्ही के पॉल यांनी सांगितलं.

"कोव्हिडशिल्डच्या दोन डोसमधील अंतर वाढवणं सुरक्षित आहे. आता यूकेमध्ये लसीकरणाचा डेटा मिळालाय. त्यामुळे शास्त्रिय दृष्टीने स्पष्ट झालं की लोकांना त्रास होणार नाही. त्यामुळे कोव्हिशिल्डच्या दोन डोसमध्ये 12-16 आठवड्यांचं अंतर ठेवण्याबाबत निर्णय घेण्यात आलाय."

आतापर्यंत 18 कोटी डोस दिले

देशात लसीकरण मोहीम सुरू झाल्यापासून ते आतापर्यंत सुमारे 18 कोटी  डोस देण्यात आले आहेत, अशी माहिती केंद्रीय आरोग्य मंत्रालयाचे सचिव लव अगरवाल यांनी दिली.

आतापर्यंत देशात 13.76 जणांना कोरोना लशीचा पहिला डोस देण्यात आला आहे. तर 3.69 कोटी नागरिकांना लशीचा दुसरा डोसही देण्यात आला आहे, असं अगरवाल यांनी सांगितलं.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी न्यूज मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी आम्हाला YouTube, Facebook, Instagram आणि  Twitter वर नक्की फॉलो करा.

बीबीसी न्यूज मराठीच्या सगळ्या बातम्या तुम्ही Jio TV app वर पाहू शकता....\n\ntl;dr:

सध्या देशभरात कोरोना प्रतिबंधक लशींचा तुटवडा जाणवत आहे. त्यामुळे लस कधी मिळणार हा प्रश्न सर्वसामान्यांना पडला आहे. डिसेंबरपर्यंत देशात लशींचे 200 कोटी डोस उपलब्ध होतील अशी माहिती केंद्र सरकारने दिली आहे.


कोरोना लसीकरण : महाराष्ट्रात लशींचा तुटवडा का निर्माण झाला? सोपी गोष्ट 313\nलसीकरणाची व्याप्ती तर वाढली. पण देशातल्या वाढलेल्या गरजेला पुरे पडतील इतक्या लशी देशात उपलब्ध आहेत का, असा प्रश्न आता निर्माण झालाय.

 केंद्र सरकारने वारंवार हे नाकारलं असलं तरी देशात लशींचा तुटवडा भासतोय असं उत्पादक कंपनी सिरम इन्स्टिट्यूटनेही म्हटलंय. लस पुरवठ्याच्या बाबतीत नेमकी परिस्थिती काय आहे? लसीचा तुटवडा का झालाय, जाणून घेऊया आजची सोपी गोष्टमध्ये…

संशोधन - बीबीसी टीम,  ऋजुता लुकतुके

लेखन,निवेदन - ऋजुता लुकतुके

एडिटिंग- निलेश भोसले

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.रोज रात्री8 वाजता फेसबुकवर बीबीसी मराठी न्यूज पानावर बीबीसी मराठी पॉडकास्ट नक्की पाहा.)

\n\ntl;dr:

कोरोनाची दुसरी लाट देशभरात सुरू झाली आणि 1 एप्रिलपासून केंद्रसरकारने 45 वर्षांवरच्या वयोगटातल्या सगळ्यांसाठी लसीकरण मोहीम खुली केली.


कोरोना लसीकरण : लशीबद्दलचे समज-गैरसमज, कोणते खरे, कोणते खोटे?\nपहिल्या टप्प्यामध्ये आरोग्यसेवक आणि फ्रंटलाईन वर्कर्सना लस दिल्यानंतर आता दुसऱ्या टप्प्यामध्ये 50 वर्षांवरील नागरिक आणि सहव्याधी असणारे 50 वर्षांपेक्षा कमी वयाचे नागरिक यांना लस देण्यात येतेय.

पण लोकांच्या मनात या लशीविषयी काही शंकाही आहेत. कोरोनाच्या लशीबद्दल भारतातही काही गैरसमज आणि मिथकं पसरली आहेत.

उदाहरणार्थ, कोरोना लस घेतल्यामुळे स्त्री किंवा पुरुषाला नपुंसकत्व येतं किंवा चेहरा अर्धांग वायूने लुळा पडतो, असी कितीतरी...या समजुती किती खऱ्या आणि किती खोट्या हे सविस्तर पाहूया. त्याचबरोबर जाणून घेऊया लस घेताना घ्यायची काळजी.

कोरोना लसीकरण आणि गैरसमजुती

जगभरात अनेक देशांत कोरोनाच्या लसीकरण मोहिमा सुरू झाल्यात. पण, त्याविषयीही लोकांच्या शंका आहेत. कारण, दहा महिन्यात लस तयार झालीय. मग काही गडबड नाही ना, घाई-गडबडीत लशींना परवानगी मिळाली नाही ना, अशा या शंका आहेत. मग 'रोग नको, उपचार आवर' म्हणण्याची वेळ लोकांवर येईल अशी भीती लोकांना वाटते. म्हणूनच लसीकरणाबरोबरच आवश्यक आहे लोकांचं समुपदेशन...

पहिल्या टप्प्यातल्या लसीकरणासाठी केंद्र सरकारने एक कोटी दहा लाख डोस कोव्हिशिल्ड लशींचे आणि 55 लाख डोस कोव्हॅक्सिनचे विकत घेतले आहेत. या दोन्ही व्हॅक्सिनविषयी सविस्तर माहिती प्रत्येक लसीकरण केंद्रावर तुम्हाला मिळेल. तशी ती आरोग्य मंत्रालयाच्या वेबसाईटवरही उपलब्ध आहे. याशिवाय लोकांच्या मनातील गैरसमजुती पुसून टाकाव्या यासाठी आरोग्यमंत्री डॉ. हर्षवर्धन यांनी कालपासून ट्वीट्सची एक मालिकाच केली आहे.

कोरोना लशीमुळे नपुंसकत्व येतं का?

कोरोना लशीमुळे स्त्री आणि पुरुषांमध्ये नपुंसकत्व येतं अशी एक समजूत फक्त भारतातच नाही तर जगभरात पसरली आहे. त्याला उत्तर देताना, हर्षवर्धन आपल्या ट्वीटमध्ये म्हणतात,

'कोव्हिड 19च्या लशीमुळे स्त्री किंवा पुरुषांमध्ये नपुंसकत्व येतं अशा प्रकारचा कुठलाही शास्त्रीय पुरावा समोर आलेला नाही. कोव्हिड 19 रोगामुळेही नपुंसकत्व किंवा वंध्यत्व येत नाही.'

कोविशिल्ड लशीच्या जगभरात झालेल्या चाचण्यांमध्ये अशी कुठलीही घटना आढळलेली नाही. पण, लस घेतल्यानंतर साधारण पणे पहिला दिवस थोडाफार ताप, लस घेतलेल्या जागी सूज किंवा तो भाग दुखणं असा त्रास होऊ शकतो.

कोरोना लशीमुळे कोव्हिड 19 होतो का?

आणखी एक प्रश्न हर्षवर्धन यांना फेसबुक लाईव्ह दरम्यान सातत्याने विचारला गेला. लस कोरोना व्हायरसवर प्रक्रिया करून बनलेली...\n\ntl;dr:

कोव्हिड 19साठीच्या लसीकरण मोहीमेचा दुसरा टप्पा भारतात सुरू आहे.