सामग्री: पूजा चव्हाण मृत्यू प्रकरणात शिवसेनेचे मंत्री संजय राठोड यांच्यावर अनेक आरोप करण्यात आले. पूजा चव्हाण या तरुणीसोब संजय राठोड यांचे काही फोटोही सोशल मीडियावर व्हायरल झाले. यापार्श्वभूमीवर संजय राठोड यांना अखेर राजीनामा द्यावा लागला.

काही आठवड्यांपूर्वी सामाजिक न्यायमंत्री धनंजय मुंडे यांच्यावरही एका महिलेने बलात्काराचा आरोप केला होता. पण याप्रकरणात ठाकरे सरकारने वेगळा न्याय का केला? शरद पवार असे धाडस कधी दाखवणार? असे प्रश्न भाजपचे प्रदेशाध्यक्ष चंद्रकांत पाटील यांनी उपस्थित केले आहेत.

पर्यावरणमंत्री आदित्य ठाकरे यांच्यावरही दिशा मृत्यू प्रकरणात आरोप झाले होते. भाजपचे नेते नितेश राणे यांनी शिवसेनेच्या युवा मंत्र्याला वेगळा न्याय का? असा टोला लगावला आहे.

'शिवसेनेच्या युवा मंत्र्यांना वेगळा न्याय का?'

नितेश राणे म्हणाले, "सामान्य शिवसैनिकाला एक न्याय. मग हा न्याय "युवा मंत्री"ला पण लागू होतो. तो राजीनामा कधी?" असा प्रश्न राणेंनी विचारला आहे.

"संजय राठोड यांचा राजीनामा घेऊन ठाकरे सरकारने उपकार केले नाहीत. भाजपच्या दाबावामुळे हा राजीनामा घेतला आहे. अठरा दिवस उद्धव ठाकरेंनी त्यांना पाठिशी घातले. 22 वर्षीय तरुणीचा या प्रकरणात मृत्यू झाला. या तरुणीने गर्भपात केला. याची चौकशी झाली पाहिजे." अशी मागणी भाजपचे खासदार नारायण राणे यांनी केली.

'शरद पवार धाडस कधी दाखवणार?'

राष्ट्रवादी काँग्रेसचे नेते आणि सामाजिक न्यायमंत्री धनंजय मुंडे  यांच्यावर एका महिलेने बलात्काराचा आरोप केल्यानंतर आणि त्यांची वैयक्तिक माहिती उघड झाल्यानंतर त्यांचा राजीनामा का घेतला नाही? असा प्रश्न भाजपनं उपस्थित केला आहे.

भाजपचे प्रेदेधाध्यक्ष चंद्रकांत पाटील म्हणाले, "उद्धव ठाकरेंनी जे धाडस दाखवलं ते साहस शरद पवार यांनी दाखवणं गरजेचं आहे. आम्ही वारंवार मागणी केली होती की धनंजय मुंडे प्रकरणात हाच निर्णय घेतला गेला असता तर सरकारची इज्जत राहिली असती. नैतिकतेच्या आधारावर अशा मुद्यांवर मुख्यमंत्र्यांनी कठोर पावलं उचलली पाहिजे."

'धनंजय मुंडे प्रकरण वेगळं'

दुसऱ्या बाजूला पूजा चव्हाण प्रकरणात सातत्याने संजय राठोड यांच्यावर आरोप करणाऱ्या भाजपच्या उपाध्यक्ष चित्रा वाघ यांनी मात्र धनंजय मुंडे प्रकरण वेगळं असल्याचं म्हटलं आहे.

संजय राठोड यांच्याविरोधात तातडीने गुन्हा दाखल करा अशी मागणी चित्रा वाघ यांनी केलीय. धनंजय मुंडे प्रकरणाबाबत बोलताना मात्र...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

उद्धव ठाकरे सरकारमधील वनमंत्री संजय राठोड यांनी मंत्रिपदाचा राजीनामा दिल्यानंतर आता सामाजिक न्यायमंत्री धनंजय मुंडे आणि पर्यावरणमंत्री आदित्य ठाकरे यांच्याही राजीनाम्याची मागणी विरोधकांकडून केली जात आहे.


सामग्री: पूर परिस्थिती का निर्माण होते?

पूर परिस्थितीमुळे या शेजाऱ्यांमधला तणाव वाढतो. वैतागलेले दोन्ही बाजूंचे नागरिक त्यांना होणाऱ्या त्रासाला दुसरी बाजू जबाबदार असल्याचं म्हणतात.

यावर्षी पुरामुळे या भागात हाहाःकार माजला आहे. नेपाळ आणि बांगलादेशात 12 पेक्षा जास्त जणांचा बळी गेला असून भारताच्या उत्तरेकडील आणि ईशान्येकडील 30 लाख नागरिकांचं स्थलांतर करण्यात आलं आहे.

नेपाळ आणि भारतादरम्यान 1,800 किलोमीटरची खुली सीमारेषा आहे. नेपाळमधून भारतामध्ये तब्बल 6,000 नद्या आणि ओढे वाहून येतात. आणि कोरड्या मोसमांमध्ये गंगा नदीला असलेल्या पाण्यापैकी 70 टक्के पाणी या नद्या आणि ओढ्यांतून येतं.

म्हणूनच जेव्हा या नद्या-ओढ्यांना पूर येतो तेव्हा नेपाळ आणि भारतामध्ये हाहाःकार होतो.

नकाशा

गेल्या काही वर्षांमध्ये नेपाळकडील सीमाभागातला असंतोष वाढलेला आहे. भारताने सीमेजवळ केलेल्या बांधकामामुळे पाणी भारतामध्ये वाहून जात नसल्याचं नेपाळचं म्हणणं आहे.

पूर्व नेपाळमध्ये दोन वर्षांपूर्वी पाहणी करत असताना बीबीसीला भारताच्या बाजूला अशाच स्वरूपाचं बांधकाम आढळलं होतं. ही तीच जागा होती जिथे 2016मध्ये दोन्ही देशांच्या स्थानिकांमध्ये संघर्ष झाला होता. पाणी रोखण्यासाठी भारताने घातलेल्या बंधाऱ्यावर नेपाळने आक्षेप घेतला होता.

अशा प्रकारच्या 10 बांधकामांमुळे नेपाळमधील हजारो हेक्टर जमीन पाण्याखाली जात असल्याचं नेपाळी अधिकाऱ्यांचं म्हणणं आहे.

हे रस्ते असल्याचं भारतीय अधिकारी सांगत असले तरी हे सीमेजवळच्या भारतीय गावांचं पुरापासून संरक्षण करण्यासाठी बांधण्यात आलेले बंधारेच असल्याचं नेपाळमधल्या तज्ज्ञांचं म्हणणं आहे.

नेपाळमधील पूर परिस्थिती

दक्षिण नेपाळमधल्या रौताहत जिल्ह्यातलं मुख्य शहर असणारं गौर गेल्या आठवड्यात तीन दिवस पाण्याखाली होतं. आणि आता पुन्हा तणाव निर्माण होतो का, याची अधिकाऱ्यांना भीती होती.

"बऱ्याच वेळानंतर भारतीय बंधाऱ्यांखालील दोन दरवाजे उघडण्यात आले आणि त्याने काहीसा दिलासा मिळाला," पोलीस निरीक्षक कृष्णा धाकल यांनी बीबीसीला सांगितलं.

भारतीय अधिकाऱ्यांनी यावर प्रतिक्रिया दिलेली नाही.

गेली अनेक वर्षं या दोन देशांमध्ये या मुद्द्यावरून बैठका होऊनही त्यातून काही निष्पन्न झालेलं नाही. मे महिन्यात पाण्याचं नियोजन करणाऱ्या नेपाळी आणि भारतीय अधिकाऱ्यांदरम्यान बैठक झाली. त्यावेळी सीमेजवळ 'रस्ते आणि इतर प्रकारचं बांधकाम' सुरू असल्याचं...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

भारत आणि नेपाळमध्ये पाण्यावरून यापूर्वीही वाद झालेले आहेत. पण गेली काही वर्षं जून ते सप्टेंबरदरम्यान दर पावसाळ्यात परिस्थिती चिघळते. असं का होतं?


सामग्री: पूर्व लडाखमधल्या गलवान खोऱ्यामध्ये सोमवारी रात्री (15/16 जून) चीन आणि भारतीय लष्करादरम्यान समोरासमोर झालेल्या संघर्षात भारतीय लष्कराच्या एका अधिकाऱ्यासह 19 जवानांचा मृत्यू झालाय.

मंगळवारी रात्री उशीरा भारतीय लष्करानं याविषयीचं अधिकृत निवेदन प्रसिद्ध केलं.

यात म्हटलंय, "भारत आणि चीनचं लष्कर गलवान भागातून मागे हटलंय. 15/16 जूनच्या रात्री इथेच दोन्ही देशांच्या सैनिकांदरम्यान चकमक झाली. चकमक आणि वादग्रस्त भागातल्या ड्युटी दरम्यान 17 भारतीय सैनिक गंभीररित्या जखमी झाले होते. शून्याच्या खाली असणारं तापमान आणि समुद्रसपाटीपासून अतिशय उंचावर असलेल्या या भागामध्ये गंभीररित्या जखमी झालेल्या या 17 सैनिकांचा मृत्यू झालाय. इथं एकूण 20 भारतीय सैनिकांचा मृत्यू झालेला आहे. भारतीय लष्कर देशाची अखंडता आणि सार्वभौमत्वासाठी कटिबद्ध आहे."

यापूर्वी प्रसिद्ध करण्यात आलेल्या निवेदनामध्ये भारतीय सैन्याने एक अधिकारी आणि दोन जवान मृत्युमुखी पडल्याचं म्हटलं होतं. दोन्ही देशांच्या सैन्याचे जेष्ठ अधिकारी तणाव कमी करण्यासाठी चर्चा करत असल्याचंही यात म्हटलं होतं.

पीटीआय वृत्तसंस्थेने दिलेल्या बातमीनुसार पूर्व लडाखमध्ये भारत आणि चीनेच्या सीमेवर - लाईन ऑफ अॅक्च्युअल कंट्रोलवर (LOAC) सोमवारी दोन्ही देशांदरम्यान हिंसक चकमक झाल्याननंतर संरक्षणमंत्री राजनाथ सिंह यांनी मंगळवारी तिन्ही दलांच्या प्रमुखांसोबत आढावा बैठक घेतली. यामध्ये परराष्ट्र मंत्री एस. जयशंकरही सहभागी झाले होते.

चीनची सरकारी वृत्तसंस्था शिनुआने दिलेल्या वृत्तानुसार पीपल्स लिबरेशन आर्मी (PLA)चे पश्चिम थिएटर कमांडचे प्रवक्ते चांग शुई ली यांच्या अधिकृत व्हिबो अकाऊंटवर त्यांचं निवेदन प्रसिद्ध करण्यात आलेलं आहे. यामध्ये भारताने आपल्या सैनिकांना रोखावं आणि वाद संपुष्टात आणण्यासाठी संवादाचा योग्य मार्ग अवलंबून पुढे जाण्याबद्दल म्हटलं आहे.

चांग यांनी म्हटलंय, "भारतीय सैनिकांनी आपलं वचन मोडलं आणि पुन्हा एकदा LAC ओलांडली. चीनी सैन्याला मुद्दामून डिवचण्यात आलं आणि त्यांच्यावर हल्ला करण्यात आला. यामध्ये दोन्ही बाजूंदरम्यान समोरासमोर झटापट झाली आणि यामुळेच जीवितहानी झाली. भारताने आपल्या सैनिकांना रोखावं आणि चर्चेद्वारे हा वाद सोडवण्यात यावा अशी मागणी मी करतो."

45 वर्षांनी सीमेवर जीवितहानी

भारत-चीन या दोन्ही देशांचं सैन्य गेल्या महिन्याच्या सुरुवातीपासूनच लडाखमध्ये आमनेसामने आलं आहे....\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

तब्ब्ल 45 वर्षांनंतर भारत आणि चीनमधल्या सीमावादात पहिल्यांदाच जीवितहानी झालेली आहे.


सामग्री: पेंन्टेड लांगडे किंवा आफ्रिकन जंगली कुत्री झुंडीत असले की काहीही करतात. अगदी तरसालाही घाबरवतात.

ठिपके ठिपके असणारी बदामी आणि पांढऱ्या रंगाची त्यांची कातडी आणि त्यामधून डोकावणारे पांढरे चट्टे सूर्यप्रकाशात लख्ख चमकतात.

तुम्हाला हा प्राणी लवकरच ओळखीचा होणार आहे आणि कदाचित तुम्ही त्याच्या प्रेमातही पडाल. डेव्हिड अॅटेनबरो यांची येऊ घातलेली नवी टिव्ही मालिका 'डायनॅस्टी'मध्ये तो झळकणार आहे.

लोप पावत चाललेल्या या आफ्रिकी जंगली कुत्र्यांचं चित्रीकरण करण्यासाठी बीबीसीने झिम्बॉब्वेच्या मॅना पूल नॅशनल पार्कमध्ये अनेक महिने घालवले आणि वन्यजीव फोटोग्राफर निक डायर यांच्या मते प्रेक्षकांना ते फार आवडतील.

लंडनमध्ये माजी फंड मॅनेजर आणि मार्केटिंग एक्झिक्युटिव्ह राहिलेले निक आता या प्राण्याच्या संवर्धनासाठी प्रयत्न करत आहेत. खांद्यावर तीन बॅगा लटकवून झिम्बेझी नदीच्या पूरपात्रात ते त्यांचा कॅमेरा घेऊन भटकत असतात.

ते म्हणतात, "दिवसा ते सहसा झोपलेले असतात. मात्र जागे असताना पूर्ण वेळ ते आनंदाने उड्या मारण्यात आणि बागडण्यात घालवतात. त्यांचे सामाजिक बंध फार घट्ट असतात. ते खूप खेळकर आहेत. विशेषतः पिल्लांसोबत आणि एकमेकांच्या मागे धावतात, एकमेकांच्या शेपट्या ओढतात. हे सगळं बघणं खूपच आनंद देणारं असतं."

पेंन्टेड लांडग्यांबद्दल सर्वांत पहिली महत्त्वाची गोष्ट म्हणजे ते लांडगे नाहीत आणि कुत्रे तर नाहीच नाही.

कुत्र्यांशी साधर्म असलेल्या जातीतील ती एक वेगळी प्रजाती आहे. त्यांचं शास्त्रीय नाव लाईकाओ पिक्टस (Lycaon Pictus) असं आहे. याचा अर्थ 'पेंन्टेड लांडग्यांसारखा'.

(इशारा : काही वाचकांना पुढील फोटो विचलित करणारे वाटू शकतात)

त्यांचं वर्तन हे बरंचस लांडगे आणि कुत्र्यांसारखं असतं. ते सतत हालचाली करतात आणि सतत गोंगाट करत असतात.

निक सांगतात, "ते वेगवेगळ्या प्रकारचे आवाज काढतात. मात्र त्यातला सर्वांत प्रेमळ आवाज म्हणजे त्यांचं 'हू' (hoo) करणं."

"झुंडीतून वेगळे झाल्यावर ते डोकं खाली करून हू हू असा आवाज करतात. तो आवाज विश्वास बसणार नाही इतका प्रेमळ असतो. मात्र दोन किलोमीटर दूरपर्यंत ऐकू येऊ शकतो. मोठे मोठे कान टवकारून झुंडीतले इतर सदस्य हा आवाज ऐकून त्या दिशेने जातात आणि हरवलेल्या जंगली कुत्र्याला पुन्हा आपली झुंड सापडते."

या वर्षीच्या Wildlife Photographer of the Year या स्पर्धेत या फोटोची स्तुती झाली होती.

मात्र त्यांचा खूप...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

ते विस्मयकारक आहेत, यात शंकाच नाही आणि या प्राण्याला दिलेलं 'पेंन्टेड लांडगे' हे नावही त्यांना साजेसं असंच आहे.


सामग्री: पेद्रो सँचेझ, किंग फिलीप आणि मारिआनो राहॉय

सत्ताधारी पीपल्स पार्टीवर भ्रष्टाचाराचे आरोप झाल्यानंतर स्पेनचे पंतप्रधान मारिआनो राहॉय यांच्याविरोधात अविश्वास प्रस्ताव दाखल करण्यात आला होता. या अविश्वास प्रस्ताव संमत झाल्यानं त्यांच्यावर पायउतार होण्याची वेळ आली.

सँचेझ यांना देशातल्या इतर 6 पक्षांचा पाठिंबा मिळाला आणि शनिवारी त्यांनी पंतप्रधानपदाची शपथ घेतली.

सँचेझ यांच्या पक्षाकडे संसदेतल्या एकूण जागांपैकी फक्त एक चर्तुर्थांश जागा आहेत. मंत्रिमंडळात कोणाला स्थान द्यायचं याचाही निर्णय अद्याप बाकी आहे. पुढील आठवड्यात तो होईल अशी आशा आहे.

माद्रिद इथे झालेल्या शपथविधी समारंभात सँचेझ म्हणाले की, "मी माझं कर्तव्य पार पाडीन. राजाशी प्रामाणिक आणि घटनेशी बांधील राहून मी काम करीन."

अविश्वास प्रस्तावानंतर पराभूत होणारे राहॉय हे आधुनिक स्पेनमधले पहिलेच नेते ठरले आहेत. ते 2011पासून ते पंतप्रधान होते.

कोण आहेत पेद्रो सँचेझ?

मारिआनो राहॉय अविश्वास ठराव हरल्यामुळे पेद्रो सँचेझ स्पेनचे पंतप्रधान झाले आहेत. ते अर्थतज्ज्ञ आणि माजी बास्केटबॉलपटू आहेत.

2014मध्ये जेव्हा ते स्पॅनिश सोशलिस्ट पार्टीचे नेते बनले तेव्हा त्यांच्याबद्दल फारसं कुणाला माहीत नव्हतं. पण त्यांनी आपल्या सहकाऱ्यांचा विश्वास जिंकला आणि पक्षाची घडी व्यवस्थित बसवण्याचा संकल्प केला. सोशलिस्ट पुन्हा सत्तेत येतील, असा विश्वास त्यांनी पक्ष सहकाऱ्यांमध्ये निर्माण केला.

पेद्रो सँचेझ

2015 आणि 2016 मध्ये ते सलग दोनदा पराभूत झाले. त्यांनी राष्ट्राध्यक्ष मारिआनो यांना पाठिंबा न दिल्यामुळे त्यांच्यावर पक्षाचं नेतेपद सोडण्याचीही वेळ आली होती. तेव्हा देशात राजकीय संकट उभं राहिलं आणि सोशलिस्ट पक्षातही वाद होऊ लागले.

पण कालांतराने त्यांनी सोशलिस्ट पार्टीच्या निवडणुकांमध्ये आघाडी मिळवली आणि पुन्हा पक्षप्रमुख झाले. शिवाय ते पंतप्रधानपदासाठीच्या शर्यतीत आले.

ज्या पक्षानं अविश्वास ठराव दाखल केला आणि त्यामुळे आधीच्या पंतप्रधानांना पायउतार व्हावं लागलं तर त्याच पक्षाच्या नेत्याला सरकार चालवावं लागतं, असं स्पेनची राज्यघटना सांगते. अर्थात त्या नेत्याला संसदेत बहुमत सिद्ध करावं लागतं. त्यामुळे 46 वर्षीय मवाळ पण महत्त्वाकांक्षी पेद्रो पंतप्रधान झाले.

विशेष म्हणजे, सँचेझ यांच्या पक्षाचे स्पेनच्या संसदेत एक चतुर्थांशपेक्षा कमी सदस्य आहेत, तरीदेखील ते देशाचं नेतृत्व करणार...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

स्पॅनिश सोशलिस्ट पक्षाच्या पेद्रो सँचेझ यांनी स्पेनचे नवे पंतप्रधान म्हणून शपथ घेतली आहे. माद्रिद इथे किंग फिलीप यांनी त्यांना पदाची शपथ दिली. सँचेझ यांनी देशाच्या घटनेचं रक्षण करण्यासाठी शपथ घेतली मात्र ती बायबलशिवाय.


सामग्री: पॉल वीलन

या व्यक्तीचं नाव आहे पॉल वीलन. पॉल यांना नाताळचा सण रशियातील एका लेबर कॅंपमध्ये साजरा करावा लागणार आहे. याचं कारण, गुप्तहेर असल्याचा आरोपावरून पॉल यांना अटक झाली आहे. त्यांच्या सुटकेबाबत सुरू असलेली चर्चा थांबली आहे.

अटक झाल्यानंतरचा पॉल यांचा हा पहिला इंटरव्ह्यू. जेलमध्ये कैदेत असताना चोर, खूनी यांच्यासोबतचे दिवस पॉल आठवतात. 'ती परिस्थिती अत्यंत बिकट होती,' असं ते म्हणतात. चार सरकारसोबत सुटकेसाठी चर्चा केल्याची माहिती पॉल देतात.

पॉल यांनी नौदलात देशसेवा केली आहे. ते नेहमी म्हणतात, 'मी कोणताच गुन्हा केला नाही. रशियातील अत्यंत खालच्या दर्जाचं राजकारण आणि खोट्या प्रकरणात मला अडकवण्यात आलं.'

पॉल हाय-प्रोफाईल कैदी आहेत. कौटुंबिक नात्यांमुळे त्यांच्याकडे ब्रिटन, कॅनडा आणि आयर्लंडचा पासपोर्ट आहे. पण, सुटकेसाठी त्यांना कैद्यांच्या अदला-बदलीवर अवलंबून रहावं लागणार आहे.

मात्र, ही गोष्ट सहा महिने आधीची आहे.

'रात्री दर दोन तासांनी उठवलं जातं'

पॉल वीलन यांना आयके-17 या अत्यंत सुरक्षित मानल्या जाणाऱ्या जेलमध्ये ठेवण्यात आलं आहे. हे जेल रशियाची राजधानी मॉस्कोपासून 8 तासांच्या अंतरावर आहे.

जेलमध्ये पॉल मला सांगतात, 'मी सकारात्मक रहाण्याचा प्रयत्न करतो.'

या कॅंपमध्ये एक भाग कोरोनाचा संसर्ग पसरण्याच्या भीतीने क्वॉरन्टाइन करण्यात आला आहे. जेलचे कर्मचारी रात्री दर दोन तासांनी उठवतात. पांघरूण फाडून टाकतात, फोटो घेतात. बहुधा हे पाहण्यासाठी, की जेलमधून पळून जाण्याचा प्रयत्न तर केला नाही ना!

ते पुढे सांगतात, 'मी 16 वर्षांच्या कारावासाच्या शिक्षेवर लक्ष देत नाही. फक्त एका दिवसबद्दल विचार करतोय.'

अटकेत असताना, सुनावणी दरम्यान आमची चर्चा झालीये. पण, कोठडीचा दरवाजा सुरक्षारक्षक लगेचच बंद करायचे.

पॉल वीलन यांना दोषी ठरवण्यात आलं. आपली बाजू समोर ठेवण्यासाठी त्यांनी जेलमधून मला फोन केला.

पॉल वीलन यांना दोन वर्षांपूर्वी मॉस्कोच्या एका हॉटेलमधून अटक करण्यात आली. तो दिवस आठवताना पॉल सांगतात, 'मी तयार होत होतो. जेव्हा अचानक एक व्यक्ती आला.'

रशियामध्ये पॉल वीलन यांच्या मित्रांपैकी तो एक होता. 2006 मध्ये वीलन पहिल्यांना रशियामध्ये आले. पॉल या व्यक्तीला, त्याच्या कुटुंबीयांना ओळखत होते. त्यांच्या घरीदेखील जाऊन आले होते.

वीलन म्हणतात, 'हा व्यक्ती त्यांना पर्यटनस्थळावर घेऊन जात असे. एका परदेशी नागरिकासोबत तो खूष...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

अमेरिकेत लाखो लोक नाताळचा सण साजरा करण्याच्या तयारीला लागले आहेत. मात्र, एक अमेरिकन नागरिक नाताळचा सण साजरा करू शकणार नाही.


सामग्री: पोपटराव माने

हे गाऱ्हाणं आहे अहमदनगर जिल्ह्यातल्या कर्जत तालुक्यातील खंडाळा गावात राहणाऱ्या पोपटराव मानेंचं.

आणि हे नीरव मोदी तेच हिरे व्यापारी आहेत, ज्यांच्यावर पंजाब नॅशनल बँकेत जवळजवळ 13 हजार कोटींचा गैरव्यवहार करून देशाबाहेर पलायन करण्याचा आरोप आहे. हेच मोदी 'द टेलेग्राफ'ला लंडनमध्ये दिसले. त्यांनी त्याची विचारपूस करण्याचा प्रयत्न केला. "तुमच्यावरील आरोपांसदर्भात तुम्ही काय म्हणाल? तुम्ही आजही दुसऱ्या एका नावाने हिरे व्यापार करत आहात का? तुम्ही इंग्लंडमध्ये कधीपर्यंत थांबणार आहात?" अशा सर्व प्रश्नांना नीरव यांनी एकच स्मित करत वारंवार एकच उत्तर दिलं - "नो कमेंट्स."

नीरव मोदींच्या कंपन्यांनी अहमदनगर जिल्ह्यात तीन गावांमध्ये 85 एकर जमीन घेतली असल्याचं समोर आलं आहे. शेतकऱ्यांचा आरोप आहे की ही जमीन त्यांच्याकडून कवडीमोल भावानं खरेदी करण्यात आली होती.

आता आपली ती जमीन परत मिळावी, अशी मागणी पोपटरावांसारखेच खंडाळा, गोयकरवाडा आणि कापरेवाडी या गावातील अनेक शेतकरी करत आहेत.

बीबीसी मराठीने या गावांमध्ये जाऊन शेतकऱ्याचं म्हणणं जाणून घेण्याचा प्रयत्न केला.

मोजकी जमीन शेतकऱ्यांकडे राहिली आहे

खंडाळा, गोयकरवाडा आणि कापरेवाडी या तीन गावांमध्ये नीरव मोदी यांच्या नावे 37 एकर तर नीरव मोदी संचालित फायरस्टोन ट्रेडिंग प्रायव्हेट लिमिटेड या कंपनीसाठी पावर ऑफ अटर्नी द्वारे खरेदी केलेली 48 एकर अशी एकूण 85 एकर जमीन आहे.

PNB प्रकरण उघड झाल्यानंतर अंमलबजावणी संचलनालयाने ही जमीन ताब्यात घेतली आहे.

'माळढोक अभयारण्य होणार म्हणून सांगितलं गेलं'

पोपटराव मानेंचं वय 70. आपल्या 90 वर्षांच्या आई, पत्नी आणि दोन मुलं आणि सुना आहेत. यातील मोठा मुलगा संतोष सर्व व्यवहार पाहतो. हा संपूर्ण परिवार याच शेतजमिनीवर निर्भर होता.

"शेती हाच या परिसरातील मुख्य व्यवसाय. ज्वारी, हुलगा, तूर अशी पिकं आम्ही घ्यायचो. रोजगाराचं दुसरं साधन नाही, कारण कोरडवाहू भाग. अशात शेतामध्ये वर्षाचं धान्य पिकवून घरी वापरणे, उर्वरित आठवडी बाजारात विकणे, हे एकमेव उदरनिर्वाहाचं साधन."

"मी माझ्या 12 एकर जमिनीपैकी सात एकर जमीन विकली आहे. पण आता उरलेल्या पाच एकरात काय पेरणार आणि काय ठेवणार?" असा सवाल ते विचारतात.

हीच जमीन मोदींनी खरेदी केली आहे

त्यांचा मुलगा संतोष सांगतात, "2007 साली आम्ही शेती करून समाधानी होतो. मात्र पुण्याहून आलेल्या काही गुंतवणूकदारांनी इथे माळढोक...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

"ज्या गावात आजवर सरकारची साधी एसटी आली नाही त्या गावात नीरव मोदी येऊन आम्हाला लूटून गेला. हक्काच्या जमिनी आम्ही कवडीमोल भावाने विकल्या. नीरव मोदींच्या गुंतवणूकदारांच्या भूलथापांना बळी पडल्याने आमच्यावर उपासमारीची वेळ आली आहे."


सामग्री: पोलिसांना कायदा आणि सुव्यवस्था राखण्यास मदत व्हावी म्हणून लष्कराला तैनात करण्यात आल्याचं सरकारनं म्हटलं आहे.

MDC या विरोधकांच्या आघाडीनं, रॉबर्ट मुगाबे यांच्या काळातल्या 'काळ्या दिवसां'ची आठवण होत असल्याचं म्हणत या दडपशाहीचा निषेध केला आहे.

सत्ताधारी Zanu-PF या पक्षानं या निवडणुकीत निकाल फिरवल्याचा आरोप विरोधकांनी केला आहे.

सुमारे 37 वर्षें सत्ता राखलेल्या रॉबर्ट मुगाबे यांना सत्तेवरून पायउतार व्हावं लागलं. त्यानंतर झालेल्या पहिल्याच संसदीय निवडणुकीत Zanu-PF या त्यांच्या पक्षाला बहुमत मिळत असल्याचं निकालांतून स्पष्ट होत आहे.

राष्ट्राध्यक्षपदाच्या निवडणुकीचा निकाल अजून जाहीर झालेला नाही. परंतु, विरोधी MDC आघाडीनं त्यांचे उमेदवार नेल्सन चामिसा यांचा विजय झाल्याचा दावा केला आहे.

अध्यक्षीय निवडणुकीच्या निकालासाठी लागत असलेल्या विलंबाबद्दल युरोपियन युनियनच्या निरिक्षकांनीही चिंता व्यक्त केली आहे.

दोन्ही बाजूंचं म्हणणं काय?

"देशातलं वातावरण बिघडवून निवडणूक प्रक्रियेत अडथळा आणण्यास विरोधक MDC आघाडी जबाबदार आहे," असं Zanu-PF पक्षाचे नेते आणि सध्याचे अध्यक्ष इमरसन मंगाग्वा यांनी म्हटल्याचं ZBC या सरकारी वृत्तसंस्थेनं म्हटलं आहे.

त्यानंतर मंगाग्वा यांनी ट्वीटद्वारे शांतता राखण्याचं आवाहन केलं आहे.

कायदा मंत्री झियाम्बी झियाम्बी यांनी म्हटलं की, हरारेमध्ये जमावाला पांगवण्यासाठी तसंच शांतता प्रस्थापित करण्यासाठी लष्कराला तैनात करण्यात आलं आहे.

तर, चामिसा यांच्या प्रवक्त्यानं लष्करानं केलेल्या गोळीबारात लोक ठार झाल्याच्या घटनेचा निषेध केला आहे.

लष्करी कारवाई

"जवानांना युध्दात शत्रूला ठार करण्याचं प्रशिक्षण दिलं जातं. नागरिक हे देशाचे शत्रू आहेत का," असा सवालही प्रवक्त्यांनी केला आहे.

बीबीसी प्रतिनिधींनी दिलेल्या माहितीनुसार, विरोधकांचं प्राबल्य असलेल्या हरारेच्या मध्यवर्ती भागापुरताच हा हिंसाचार मर्यादित आहे. देशात इतरत्र शांतता आहे. ताज्या माहितीनुसार, लष्करानं हरारेमधल्या परिस्थितीवर आता नियंत्रण मिळवलं आहे.

निकाल आतापर्यंत...

झिंबाब्वेच्या निवडणूक आयोगानं आतापर्यंत 200 जागांचे निकाल जाहीर केले आहेत. त्यापैकी Zanu-PF पक्षाला 140 तर MDC आघाडीला 58 जागा मिळाल्या आहेत. NRF आणि अपक्ष यांना प्रत्येकी एक जागा मिळाल्याची माहिती ZBC नं दिली आहे. देशाच्या संसदेच्या खालच्या सभागृहात एकूण 210 जागा...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

झिंबाब्वेमध्ये निवडणुकीच्या निकालानंतर राजधानी हरारेमध्ये झालेल्या दंगलीत लष्करानं केलेल्या गोळीबारात 3 जण ठार झाले आहेत.


सामग्री: पोलिसांनी या जहाजातून 64 जिवंत आणि 10 मेलेल्या पोपटांना जप्त केलं.

इंडोनेशियामध्ये आशियातील इतर देशांच्या तुलनेत अनेक पक्षांच्या प्रजातींची संख्या धोक्याच्या स्थितीत आहेत. म्हणजे अगदी लुप्त होण्याच्या मार्गावरच आहेत. या देशात वन्यजीवांची अवैध शिकार मोठ्या प्रमाणात होते.

इंडोनेशियात पक्ष्यांची बाजारात विक्री होते किंवा इतर देशात तस्करी केली जाते.

बंदरात उभ्या असलेल्या जहाजात सापडलेले हे पोपट नेमके कुठल्या देशात पाठवले जात होते, याची अद्याप माहिती मिळाली नाहीय.

जहाजावर काम करणाऱ्या कर्मचाऱ्यांना एका डब्यातून विचित्र आवाज येऊ लागला. त्या डब्यात प्राणी असण्याची शंका आल्यानं याबाबत त्यांनी पोलिसांना माहिती दिली. त्यानंतर पोलिसांनी  कारवाई केली.

आतापर्यंत या तस्करीप्रकरणी कुणालाही अटक करण्यात आले नाही.

वन्यजीवांच्या तस्करीवर लक्ष ठेवून असलेल्या संस्थेच्या एलिझाबेथ जॉन यांचं म्हणणं आहे की, पाळीव प्राणी-पक्ष्यांच्या अवैध बाजारात विक्रीसाठी हे पोपट नेले जात होते आणि हे काही पहिल्यांदाच होतंय असं नाही. प्लास्टिकच्या बाटलीत पोपटांना असं अनेकदा नेलं जातं.

2015 सालीही पोलिसांनी दुर्मिळ पक्षी नेतांना काहीजणांना अटक केली होती. ती व्यक्ती 21 पिवळे कॉकूट पक्षी बाटलीत बंद करून नेत होती. तसंच, 2017 साली इंडोनेशियातील अधिकाऱ्यांना ड्रेन पाईपमध्ये 125 दुर्मिळ पक्षी सापडले होते.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता. रोज रात्री आठ वाजता बीबीसी मराठीच्या फेसबुक पेजवर कोरोना पॉडकास्ट पाहायला विसरू नका.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

इंडोनेशियाच्या पूर्वेकडील पापुआ बंदरावरील एका जहाजावर प्लास्टिकच्या बंद बाटल्यांमध्ये पोपट सापडले. या पोपटांची तस्करी केली जात होती.


सामग्री: पोलीस प्रशासनही लॉकडाऊनची अंमलबजावणी करण्यासाठी रस्त्यावर ठाण मांडून आहेत. लोकांनी बाहेर न येण्याचं आवाहन वारंवार प्रशासनाकडून केलं जात आहे. कोरोना व्हायरसविरुद्धची लढाई सुरू असताना व्हॉट्सअप, फेसबुक, ट्विटर किंवा इंस्टाग्राम यांसारख्या सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्मवर अफवांना पेव फुटलं आहे.

कोरोना व्हायरसच्या आडून एखादी चुकीची माहिती पसरवणारे, चुकीचा व्हीडिओ चुकीच्या माहितीसह शेअर करणे किंवा एखाद्या विशिष्ट धर्माला कोरोना व्हायरसच्या प्रसारासाठी जबाबदार ठरवणारे अनेक मॅसेज सोशल मीडियावर शेअर करण्यात येत आहेत.

अशा अफवांवर आळा घालण्यासाठी आता पोलिसांनी पुढाकार घेतला आहे.

सोशल मीडिया अॅडमिनवर होणार कारवाई

सोशल मीडियावरील बातम्यांमुळे मुंबई पोलीस आयुक्तालय हद्दीतील सार्वजनिक आरोग्य किंवा कायदा व सुव्यवस्थेचा प्रश्न निर्माण होत असल्यास अशा अफवा रोखण्यासाठी संबंधित अकाऊंटच्या अ‍ॅडमिनविरुद्ध कठोर कारवाई करण्यात येईल, असा इशारा मुंबई पोलिसांनी दिला आहे. मुंबईचे पोलीस उपायुक्त प्रणय अशोक यांनी याबाबत आदेश दिला आहे. शुक्रवारी (10 एप्रिल) संध्याकाळी ट्विट करून पोलिसांनी याबाबत माहिती दिली.

मुंबई पोलिसांनी आपल्या ट्विटमध्ये लिहिलं आहे, की  सोशल मीडिया आणि मेसेजिंग अ‍ॅप्लिकेशनवर दिशाभूल करणार्‍या व भीती पसरवणाऱ्या संदेशांचा प्रसार रोखण्यासाठी आता दोषी आढळून आलेल्या संबंधित अ‍ॅप्लिकेशनवरील 'अ‍ॅडमिन' विरुद्ध कठोर कारवाई केली जाईल.नागरिकांना विनंती करण्यात येत आहे, की अशाप्रकारच्या कुठल्याही माहितीची देवाण-घेवाण करू नये. तसेच आदान-प्रदान केल्या जाणाऱ्या माहितीवर अ‍ॅडमिनने नियंत्रण ठेवावे. नियमांचं उल्लंघन झाल्यास आम्हाला कळवा, आम्ही तुमची ओळख जाहीर न करता कारवाई करू.

यासोबत जोडलेल्या आदेशात पोलिसांनी सोशल मीडिया अॅडमिनना काही सूचना दिल्या आहेत. त्या मोडल्यास संबंधित व्यक्तींवर कारवाई करण्यात येऊ शकते.

या अटी पुढीलप्रमाणे

1.व्हॉट्सअप ट्विटर फेसबुक, ट्विटर, टिकटॉक, इंस्टाग्राम इत्यादी सोशल मीडिया किंवा मेसेंजर प्लॅटफॉर्मवरून चुकीची माहिती पसरवणे

2.एखाद्या विशिष्ट समुदायाबाबत बदनामीकारक मजकूर पसरवणे

3.लोकांमध्ये दहशतीचं वातावरण किंवा संभ्रमावस्था निर्माण करणे.

4.कोव्हिड-19 वर आळा घालण्यासाठी सरकारी यंत्रणा करत असलेल्या उपाययोजनांबाबत अविश्वास निर्माण करणे व त्यामुळे सार्वजनिक आरोग्य धोक्यात आणणे.

10 एप्रिल दुपारी 12...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

कोरोना व्हायरसच्या पार्श्वभूमीवर केंद्र आणि राज्य सरकार वेगवेगळ्या उपाययोजना करताना दिसत आहे. कोव्हिड-19 चा प्रसार टाळण्यासाठी देशभरात लॉकडाऊन करण्यात आलं आहे. आरोग्य यंत्रणा त्यांच्या पद्धतीने कामाला लागली आहे.


सामग्री: प्रकाश यादव

आठ दिवस 400 किमीहून अधिक प्रवास केल्यावर ते परभणीला पोहोचले. तिथे प्रशासनाने त्यांना थांबवून घेतलं. त्यांच्यापैकीच एक प्रकाश यादव यांनी आपला अनुभव बीबीसीला सांगितला आहे...

आम्ही मजूर लोक. काम करून पोट भरणं आम्हाला माहिती आहे. जितकं पोटाला लागेल तितकं आम्ही कमवतो. पण पुण्यात आम्ही अडकून पडलो आणि आमचे खायचे-प्यायचे हाल होऊ लागले.

पुण्यातील वाघोली येथे एका कंस्ट्रक्शन साईटवर आम्ही काम करत होतो. आमच्या जिल्ह्यातले अनेक कामगार येथे येऊन काम करतात. एकमेकांच्या ओळखीने आम्हाला काम मिळतं. मला तीन महिन्यांपूर्वी या साइटवर काम मिळालं म्हणून मी घर सोडून इकडे आलो.

छिंदवाड्यातील हिमगावाडा येथे माझं घर आहे. माझं वय 36 वर्षं आहे आणि मला चार मुलं आहेत. माझं लग्न लवकरच झालं होतं. मला मुलंही लवकर झाली. माझी मोठी मुलगी 18-19 वर्षांची आहे. तिच्या लग्नासाठी पैसे लागतील म्हणून कमवण्यासाठी मी इकडे आलो होतो.

प्रकाश यादव आणि इतर कामगार

कामही व्यवस्थित चालू होतं आणि तिच्या लग्नासाठी पैसेही बाजूला ठेवत होतो. 22 मार्चला जनता कर्फ्यू झाला आणि 25 मार्चपासून लॉकडाऊन झालं. आम्हाला वाटलं हे लॉकडाऊनही जनता कर्फ्यूसारखं असेल. पण हे थोडं वेगळंच वाटू लागलं.

मोदीजींनी सांगितलं की घराबाहेर पडू नका. तेव्हापासून आमच्या साईटवरचं काम बंद झालं. आमच्या ठेकेदाराने सांगितलं लॉकडाऊन संपल्यावर पुन्हा काम सुरू करू, तोपर्यंत तुम्ही इथंच थांबा. तुमच्या खाण्यापिण्याची व्यवस्था आम्ही करू.

ते जेवण घेऊन येत होते. पण आमचं त्यात पोट भरत नव्हतं. आम्ही लॉकडाऊन संपायची वाट पाहत होतो, पण 14 एप्रिलपर्यंत लॉकडाऊन संपणारच नाही, असं आम्हाला कळलं.

आम्ही सात-आठ दिवस कसे बसे काढले. पुण्याहून अनेक लोक बाहेर पडताना आम्ही पाहू लागलो होतो. आमचं तर इकडे लक्षच लागत नव्हतं. त्यानंतर आम्ही ठरवलं की छिंदवाड्याला पायी निघायचं. 700-800 किलोमीटर पायी चालायचा निर्णय आम्ही घेतला आणि 8 एप्रिलला आम्ही तिथून निघालो.

रस्त्याने आमच्यासारखे अनेक जण पायी जाऊ लागले होते. आम्ही दिवस रात्र चाललो. रात्री उन्हाचा त्रास होत नाही म्हणून पटापट चालणं होऊ लागलं. दुपारी 11-12 वाजले की एखाद्या झाडाची सावली पाहून आम्ही झोपी जायचो. पुन्हा तीन चार वाजता उठायचं आणि चालायला लागायचं असं आम्ही करत होतो.

गावामागून गावं येऊ लागली होती, पण सगळीकडचे हॉटेल बंद होते. खायला-प्यायला काहीच नव्हतं....\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

लॉकडाऊन घोषित झाल्यावर आपण कायमचेच इथं अडकून पडलो तर आपलं काय होईल? या भीतीने 16 कामगार पुण्यातून पायी चालत निघाले. हे सर्व कामगार मूळचे मध्यप्रदेशातील छिंदवाडा जिल्ह्यातील आहेत.


सामग्री: प्रगती जवळपास दशकभर मागे जाईल आणि 7 कोटी लोकांवर अती दारिद्र्य लादलं जाईल असं वर्ल्ड बँक आणि ऑक्सफॅमसारख्या संस्थांनी म्हटलंय.

यामुळे गरीब लोक अधिक गरीब होणार का, असा प्रश्न उपस्थित झाला आहे.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.रोज रात्री8 वाजता फेसबुकवर बीबीसी मराठी न्यूज पानावर बीबीसी मराठी पॉडकास्ट नक्की पाहा.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

कोरोना संकटाचा खूप मोठा परिणाम जगातल्या गरीब देशांवर होणार आहे.


सामग्री: प्रणव मुखर्जी

प्रकाशनापूर्वी पुस्तकाची शैली तपासायची असल्याचं त्यांनी म्हटलं आहे. मात्र, प्रणव मुखर्जी यांच्या कन्या आणि अभिजीत मुखर्जी यांच्या बहीण शर्मिष्ठा मुखर्जी यांनी भावाचा आक्षेप खोडून काढला आहे.

प्रणव मुखर्जी यांनी आपल्या राष्ट्रपतीपदाच्या कार्यकाळावर 'द प्रेसिडेंशिअल ईअर्स' हे पुस्तक लिहिलं होतं. याच वर्षी ऑगस्ट महिन्यात त्यांचं निधन झालं. तर हे पुस्तक पुढच्या वर्षी म्हणजे 2021 साली प्रकाशित होणार आहे.

11 डिसेंबर रोजी पुस्तकाचे प्रकाशक रूपा बुक्सने या पुस्तकातला काही भाग प्रसिद्ध केला. आपली राष्ट्रापती पदावर नियुक्ती झाल्यानंतर काँग्रेस अध्यक्ष सोनिया गांधी आणि पंतप्रधान मनमोहन सिंह सरकार वाचवण्यात व्यग्र झाले आणि त्यामुळे काँग्रेसनं राजकीय दिशा गमावल्याचं मुखर्जी यांनी या पुस्तकात लिहिलं आहे.

तसंच या पुस्तकात मुखर्जी यांनी नरेंद्र मोदी यांचा पहिला कार्यकाळ निरंकुश असल्याचंही म्हटलं आहे.

अभिजीत मुखर्जी यांनी या पुस्तकाचे प्रकाशक रुपा बुक्स आणि मालक कपिश मेहरा यांना टॅग करत लिहिलं आहे, "मी 'द प्रेसिडेंशिअल ईअर्स' पुस्कताच्या लेखकाचा मुलगा आहे. पुस्तकाचं प्रकाशन थांबवावं, अशी मी आपल्याला विनंती करतो. तसंच या पुस्तकातले काही अंश याआधीच प्रसार माध्यमांमध्ये देण्यात आले आहे. ते ही थांबवावं. माझी लिखित परवानगी न घेताच हे अंश प्रसिद्ध करण्यात आले आहेत."

भावंडांमध्येच शाब्दिक चकमक

पुस्तकातला जो भाग प्रसिद्ध करण्यात आला त्यामागे राजकीय हेतू असल्याचा अभिजीत मुखर्जी यांचा आरोप आहे.

याबाबत अभिजीत मुखर्जी यांनी रुपा बुक्सला अधिकृत पत्रही लिहिलं आहे. या पत्रात ते लिहितात, "माझ्या वडिलांचं निधन झालं आहे आणि मी त्यांचा मुलगा असल्याने पुस्तक प्रकाशित होण्याआधी संपूर्ण टेक्स बघू इच्छितो. माझे वडील आज हयात असते तर त्यांनीही हेच केलं असतं, असं मला वाटतं. त्यामुळे जोवर मी पूर्ण पुस्तक बघत नाही आणि लिखित परवानगी देत नाही, तोवर पुस्तक प्रकाशित करू नये, अशी मी आपल्याला विनंती करतो."

मात्र, प्रणव मुखर्जी यांच्या कन्या शर्मिष्ठा मुखर्जी यांनी भावाच्या आक्षेपाचं खंडन केलं आहे. शर्मिष्ठा मुखर्जींनी केलेल्या ट्वीटमध्ये त्या लिहितात,

"पुस्तकाच्या फायनल ड्राफ्टसोबत माझ्या वडिलांची हस्तलिखित नोटही आहे. या नोटमध्ये आपण आपल्या पुस्तकातील मजकुरावर ठाम असल्याचं त्यांनी स्पष्टपणे लिहिलं आहे. ते स्वतःच्या वैयक्तिक...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

माजी राष्ट्रपती प्रणव मुखर्जी यांचे चिरंजीव आणि काँग्रेस नेते अभिजीत मुखर्जी यांनी 'द प्रेसिडेंशिअल ईअर्स' या प्रणव मुखर्जींच्या पुस्तकाच्या प्रकाशनावर आक्षेप घेतला आहे.


सामग्री: प्रणिती शिंदे

पटोले यांच्या व्यतिरिक्त 6 जणांची कार्यकारी अध्यक्ष म्हणून निवड करण्यात आली आहे.

यामध्ये प्रणिती शिंदे यांच्यासह शिवाजीराव मोघे, बसवराज पाटील, मोहम्मद आरिफ नसीम खान, कुणाल पाटील, चंद्रकांत हंडोरे यांचा समावेश आहे.

यानिमित्तानं प्रणिती शिंदे यांच्याशी बीबीसी मराठीचे प्रतिनिधी श्रीकांत बंगाळे यांनी फोनद्वारे संवाद साधला.

प्रश्न - काँग्रेसच्या कार्याध्यक्षपदी तुमची निवड झाल्यानंतर माध्यमांमध्ये अनेक बातम्या छापून आल्या की, महाविकास आघाडी सरकारमध्ये मंत्रिपद न मिळाल्यानं तुम्ही नाराज होता आणि आता तुमची नाराजी दूर करण्यासाठी काँग्रेसनं तुम्हाला कार्याध्यक्षपद दिलं. काय सांगाल याबद्दल?

उत्तर - काँग्रेस पक्षानं मोठी जबाबदारी दिली आहे. पक्षाला पश्चिम महाराष्ट्र आणि इतर ठिकाणी मजबूत करणार आहोत. आता चांगली संधी आहे आणि महाविकास आघाडीच्या माध्यमातून लोकांना न्याय मिळवून देण्यास संधी आहे. मंत्रिपद मी मागितलं नव्हतं. त्यासाठी फारसं लॉबिंग पण केलं नव्हतं.

प्रश्न - तुमच्या कार्यकर्त्यांनी रक्तानं सोनिया गांधी यांच्याकडे पत्र लिहून नाराजी व्यक्ती केली होती...

उत्तर - कार्यकर्त्यांच्या भावना वेगळ्या असतात. त्यांना आतल्या गोष्टी माहिती नसतात. त्यामुळे त्यांना पत्र लिहावं वाटलं. कारण तीनदा मी आमदार झाले, हे त्यांनी बघितलं होतं. पण मी त्यांना समजावून सांगितलं आणि आता ते आनंदी आहेत.

प्रश्न - आतल्या गोष्टींमुळे मंत्रिपद गेलं, असं तुम्हाला म्हणायचंय का?

उत्तर - अगदी बरोबर.

प्रश्न - यशोमती ठाकूर, वर्षा गायकवाड यांची नावं मंत्रिपदाच्या शर्यतीत असल्यानं तुम्हाला डावललं गेलं, असं सोलापूरमधील पत्रकारांशी चर्चा केल्यानंतर समजलं. तुम्ही म्हणताय की आतल्या गोष्टींमुळे मंत्रिपद गेलं, तर काय आहेत त्या आतल्या गोष्टी?

उत्तर - मी मंत्रिपदासाठी जास्त लॉबिंग केलंच नाही. पक्षानं आम्हाला एवढं दिलंय अजून काय मागणार?

प्रश्न - महाविकास आघाडीत काँग्रेसच्या नेत्यांनी अनेकदा जाहीरपणे नाराजी बोलून दाखवली. अशोक चव्हाण यांनी जाहीरपणे म्हटलं की, काँग्रेसच्या महापालिकांना पुरेसा निधी मिळत नाही. त्यामुळे महाविकास आघाडी सरकारमध्ये काँग्रेसला दुय्यम वागणूक मिळते असं वाटतं का?

उत्तर -असं नाही वाटतं. कारण सगळ्या आमदारांना विश्वासात घेऊन समान मान दिला जातोय. एका वर्षात व्यवस्थितरित्या सरकार चाललंय. सामान्य लोकांना ज्या अपेक्षा होत्या...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

काँग्रेस पक्षानं महाराष्ट्र काँग्रेसची नवी टीम जाहीर केली आहे. यामध्ये काँग्रेस नेते नाना पटोले यांची काँग्रेसच्या प्रदेशाध्यक्षपदी निवड करण्यात आली आहे.


सामग्री: प्रतिकात्मक छायाचित्र.

29 मार्च 2019 रोजी प्रतिष्ठित नेचर मासिकाच्या 'सायंटिफिक रिपोर्ट्स'मध्ये हे संशोधन प्रकाशित झालं आहे. या संशोधनासाठी सहा वर्षांचा कालावधी लागला.

जगात प्लास्टिकच्या कचऱ्याची समस्या सध्या सर्वांत मोठी डोकेदुखी ठरलीय. प्लास्टिक कचरा खाल्ल्याने अनेक जनावरांचा मृत्यू होतोय. तसाच समुद्री जीवांना देखील त्याचा मोठा धोका आहे.

तर प्लॅस्टिकच्या कचऱ्याने जमीनचं देखील प्रदूषण वाढलं आहे. जगभरात या प्लास्टिक कचऱ्याची विल्हेवाट कशी लावायची या संदर्भात संशोधन सुरू आहे.

भारतीय शास्त्रज्ञांनी अव्हीना मरीना (Avicennia Marina) या खारफुटी वनस्पतीच्या मुळा सभोवतालच्या (Rhizosphere) मातीतून प्लास्टिकचं विघटन करणाऱ्या बुरशीच्या (Fungi) दोन जाती शोधल्या आहेत.

प्लास्टिकचं नैसर्गिकरीत्या विघटन (Degradation) व्हायला सुमारे एक हजार वर्षांचा काळ लागतो. जगात एकूण कचऱ्याच्या ६४ टक्के कचरा हा प्लास्टिकच्या पिशव्यांचा असतो.

आशिया खंडात सगळ्यांत जास्त प्लास्टिकचा वापर होतो. भारताच्या पश्चिम किनाऱ्यावर खारफुटीच्या जंगलांतल्या (Mangove)  डंपिंग ग्राउंडवरच्या मातीतून या बुरशींचा शोध लागला आहे.

सुमारे १०९ बुरशी मातीच्या वेगवेगळ्या सँपलमध्ये आढळून आल्या. त्यातून सर्वांत चांगला परिणाम दाखवणाऱ्या दोन बुरशी शोधण्यात आल्या.

बुरशी नेमक्या कसं विघटन करतात?

नेचर मासिकाच्या 'सायंटिफिक रिपोर्ट्स'नुसार,

बुरशींमध्ये असणाऱ्या शक्तिशाली विकरांमुळे (Enzyme) बुरशी अनेक रसायनांचं विघटन करू शकते. आपल्याला अनेकदा जुन्या लाकडांच्या ओंडक्यावर बुरशी उगवलेल्या दिसतात.

त्या आपल्या विकरांच्या साहाय्याने लाकडातील कार्बन संयुगांचं रूपांतर छोट्या छोट्या कार्बनमध्ये करतात. त्यामुळे बुरशी वाढलेलं लाकूड झिजायला लागतं या बुरशीला (wood rotting fungi) म्हणतात.

प्लास्टिकच्या पॉलीथिन पिशव्यांचा मोठ्या प्रमाणात वापर होतो. महाराष्ट्रात ५० मायक्रॉन पेक्षा कमी जाडीच्या पिशव्यांच्या वापरावर बंदी आहे, मात्र तरीही या पिशव्यांचा छुप्या पद्धतीने वापर होत असतो.

अशा पॉलीथिनच्या  पिशव्यांच्या विघटनाचा प्रश्न मोठा आहे. या पिशव्या जलचर प्राणी खातात आणि त्यांचा मृत्यू होतो.

संशोधक मनीषा सांगळे सांगतात, "जगातल्या मोठ्या समस्येवर काम करायला मिळालं या भावनेने सगळ्या पैलूंवर काम केलं. प्लास्टिकचं विघटन का होत नाही या बरोबरच ते कसं होऊ शकतं या मुद्द्याकडे...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

पुण्यातल्या काही शास्त्रज्ञांनी प्लॅस्टिक विघटन करणाऱ्या बुरशी शोधल्या आहेत. सावित्रीबाई फुले पुणे विद्यापीठातील बॉटनी डिपार्टमेंटमध्ये डॉ. अडे यांच्या मार्गदर्शनाखली आणि डॉ शहानवाझ यांच्याबरोबर डॉ मनीषा सांगळे यांनी ही कामगिरी केली आहे.


सामग्री: प्रतिकात्मक फोटो

काश्मीरचा विशेष राज्याचा दर्जा काढून टाकल्यानंतर पाकिस्तानातली जनता नाराज असल्याचं पाकिस्तानी सोशल मीडियावरच्या प्रतिक्रियांवरून दिसून येतं.

भारत-पाकिस्तान फाळणीपासून काश्मीर हा दोन्ही देशांमधला तणावाचा विषय राहिला आहे. कलम 370 काढून टाकल्याने काश्मीरचा विशेष राज्याचा दर्जा रद्द झाला आणि सध्या याच मुद्द्यावरून दोन्ही देशातलं वातावरण तापलं आहे.

पाकिस्तानातल्या सोशल मीडियावरचा एक गट लिहितोय, "तुम्ही भारतीय वस्तू खरेदी केल्या तर भारत त्याच पैशातून शस्त्रास्त्र खरेदी करेल आणि काश्मिरी लोकांवर अत्याचार करण्यासाठी त्याचा वापर केला जाईल."

केवळ वस्तूच नाही तर भारतीय चित्रपट, संगीत आणि टिव्ही मालिकाही बघू नका, असं आवाहनही करण्यात येत आहे.

पाकिस्तानातले एक ट्विटर यूजर एम. सिद्दीकी लिहितात, "एक पाकिस्तानी म्हणून आपण आपल्या काश्मिरी बांधवांसोबत आहोत, हे दाखवण्यासाठी भारतीय वस्तुंचा बहिष्कार करणं, ही आपली जबाबदारी आहे."

सिद्दीकी यांनी या ट्वीटसोबत एक फोटोही शेअर केला आहे. त्या फोटोवर लिहिलं आहे - "Be Pakistani, Watch Pakistani" - पाकिस्तानी बना, पाकिस्तानी बघा.

उबैद खान यांनी #SaveKashmir आणि #FacistModi हा हॅशटॅग वापरत लिहिलं आहे, "शब्दातून नाही तर कृतीतून भूमिका मांडण्याची वेळ आली आहे. या मोहिमेला पाठिंबा द्या."

बिलाल शाहीद लिहितात, "भारतासाठी आपलं एअरस्पेस अजून बंद नाही. भारताच्या वस्तूंचा बहिष्कार करणं, ही आपल्या देशाची जबाबदारी आहे. कुठलंही सामान घेण्याआधी नीट बघा. ती वस्तू भारतात तयार झाली असेल तर घेऊ नका."

आणखी एका पाकिस्तानी ट्विटर यूजरने #FreeKashmir या हॅशटॅगखाली लिहिलं आहे, "बॉलिवुड गाण्यांवर बहिष्कार टाका. बॉलिवुड चित्रपटांवर बहिष्कार टाका. आपल्या प्लेलिस्टमधून बॉलिवुड गाणी काढून टाका. भारतीय ब्रँडच्या वस्तू घेऊ नका आणि भारतीय सेलिब्रिटीजनाही अनफ्रेंड करा."

ईनाम नावाच्या एका पाकिस्तानी ट्विटर युजरने सामानाची एक यादीच ट्वीट केली आहे आणि काश्मीरसाठी या सर्व वस्तूंचा बहिष्कार करण्याचं आवाहन केलं आहे. ज्यात खालील वस्तूंचा समावेश आहे.

'भारतातून पाणी घेणं बदं करा, ऊर्दू बोलणं बंद करा'

इकडे भारतात पाकिस्तानातल्या या ट्रेंडला जोरदार उत्तर दिलं जात आहे. #BoycottIndianProducs या ट्रेंडवर भारतीय सोशल मीडिया युजर्स टीका करत आहेत.

अनिल पाटील नावाच्या एका भारतीयाने ट्वीट केलं आहे, "तुम्ही...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

#BoycottIndianProducts हा हॅशटॅग सध्या पाकिस्तानातल्या सोशल मीडियावर ट्रेंड होतोय. भारतीय वस्तूंवर बहिष्कार टाकण्याचं आवाहन पाकिस्तानातले नेटकरी याद्वारे करत आहेत.


सामग्री: प्रतिनिधिक छायाचित्र

कोरोना विषाणूचा प्रादुर्भाव कमी करण्यासाठी देशभरात सर्वतोपरी प्रयत्न सुरू आहेत. डॉक्टरांसह आरोग्य क्षेत्रातील कर्मचारी प्रयत्नांची शर्थ करत आहेत. मात्र त्याचवेळी सोशल मीडियाच्या माध्यमातून खोटी माहिती पसरवली जात आहे.

लॉकडाऊन काळात बिबट्या खरंच वस्तीत शिरला होता का?

पंजाबमध्ये नागरी वस्तीत बिबट्या शिरल्याचा व्हीडिओ सोशल मीडियावर मोठ्या प्रमाणात व्हायरल झाला. जालंधर जिल्ह्यातल्या एका शहरातल्या वस्तीचा हा व्हीडिओ आहे. यामध्ये बिबट्या बिल्डिंगच्या गच्चीवरून, कुंपणावरून उड्या मारताना दिसत आहे. बिबट्याचा मुक्त संचार पाहून लोक भीतीने पळत आहे असं या व्हीडिओत दिसतं आहे. बिबट्याने लॉकडाऊन तोडलं असं म्हणत अनेकांनी #coronavirus आणि #covid19 या हॅशटॅगसह हा व्हीडिओ शेअर केला आहे.

बिबट्या घुसल्याचा व्हीडिओ आताचा आहे का?

फेसबुकवर या व्हीडिओची पोस्ट 5,500 हून अधिक लोकांनी पाहिली आहे. या व्हीडिओ खालच्या कमेंट्स वाचणंही तितकंच महत्त्वाचं आहे. हा व्हीडिओ वर्षभरापूर्वीचा असल्याचं काहींनी म्हटलं आहे. जालंधर बिबट्या हल्ला असं तुम्ही गुगलवर सर्च केलंत तर तुम्हाला हा व्हीडिओ दिसेल. गेल्या वर्षीच्या सुरुवातीला हा प्रसंग घडला होता. भारतीय तसंच आंतरराष्ट्रीय प्रसारमाध्यमांनी या घटनेची दखल घेतली होती.

कोरोना व्हायरस, लॉकडाऊन आणि बिबट्याचा दुरान्वयेही संबंध नाही.

आदर्श सोशल डिस्टन्सिंग

लॉकडाऊन लागू झाल्यानंतर मिझोरम राज्यातले काही फोटो सोशल मीडियावर व्हायरल होऊ लागले. सोशल डिस्टन्सिंगची आदर्श पद्धत या नावाने हे फोटो होते.

अन्य देशवासीयांनी मिझोरमवासीयांकडून प्रेरणा घ्यावी असंही यात म्हटलं होतं. कारण अनेक भागांमध्ये लॉकडाऊनचं पालन केलं जात नव्हतं.

मिझोरममध्ये हे दृश्य खरंच होतं का?

मात्र हे फोटो मिझोरमचे नसून म्यानमारचे असल्याचं स्पष्ट झालं. रिव्हर्स इमेज सर्च केल्यानंतर हे फोटो म्यानमारचे असल्याचं लक्षात आलं. फिलिपीन्सस्थित एबीएस-सीबीएन न्यूजने हे फोटो म्यानमारचे म्हणून दाखवले होते.

म्यानमारमधल्या फेसबुक युझर्सनी हे फोटो शेअर केले होते. हा फोटो झूम करून पाहिला तर म्यानमारमधील दुकानांवरील चिन्हं तसंच त्या भाषेतील जाहिराती दिसू शकतात.

आल्प्समधल्या शिखरावरून भारताचे धन्यवाद मानण्यात आले का?

आल्प्स पर्वतराजीतील मॅटरहॉर्न या शिखरावर भारताच्या झेंड्याची प्रतिमा दर्शवण्यात आली असा फोटो सोशल मीडियावर...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

कोरोना काळात सोशल मीडियावर अनेक गोष्टी व्हायरल झाल्या पण त्या खऱ्या होत्या का?


सामग्री: प्रतिनिधिक छायाचित्र

मात्र वातावरण बदलाचा दुष्परिणाम जसा जमिनीवर जाणवतोय, तसा तो बर्फाच्छादित पर्वतरांगांवरही होत आहे. परिणामी गिर्यारोहण अधिक आव्हानात्मक बनत आहे.

जगातल्या जवळपास सर्वच भागांमध्ये गिर्यारोहण दिवसेंदिवस अधिक धोकादायक होत चाललंय आणि याचं कारण आहे 'वातावरण बदल'. गिर्यारोहण तज्ज्ञ आणि वैज्ञानिकांनी हा धोक्याचा इशारा दिला आहे.

तापमान वाढू लागल्याने आल्प्सच्या पर्वतरांगांवरचा बर्फाचा थर पातळ होऊन दरड आणि दगड कोसळण्याच्या घटना वारंवार घडू लागल्याचं त्यांचं म्हणणं आहे.

International Climbing and Mountaineering Federation या संघटनेची नुकतीच एक बैठक पार पडली. या बैठकीत तापमान बदलाविषयी काळजी व्यक्त करण्यात आली.

वितळणाऱ्या हिमनद्यांमुळेही गिर्यारोहकांच्या अडचणीत वाढ झाली आहे.

धोका वाढल्याने अनेक ठिकाणी गिर्यारोहणाचे जुने मार्गे बंद करण्यात आले आहेत. तर काही ठिकाणी मार्ग बदलण्यात आले आहेत.

काही ठिकाणी तर गिर्यारोहणाचा संपूर्ण हंगामच पुढे ढकलावा लागला आहे.

वैज्ञानिक काय म्हणतात?

माउंट ब्लँक पर्वत शिखरांवर चढाई करणाऱ्या गिर्यारोहकांच्या मोहिमांमध्ये अनेक बदल झाल्याचं दिसून आलं आहे. या भागातल्या जवळपास सर्वच मार्गावर 1970 सालापासून परिणाम झाला आहे. काही मार्ग तर पूर्णपणे बंद झाले आहेत.

ग्रेनोबेल आल्प्स अँड कलिग्ज विद्यापीठातले जॅक्युस मुरे 'आर्क्टिक, अँटार्क्टिक आणि अल्पाईन रिसर्च' या नियतकालिकात लिहितात, "उन्हाळ्याच्या ज्या काळात हे मार्ग सर केले जायचे त्या काळात तिथलं वातावरण कसं असेलं, याचा अंदाज बांधणं आता अवघड झालं आहे आणि चढाईसाठी जो सर्वोत्तम काळ मानला जायचा तोदेखील वसंत ऋतू आणि पानगळीच्या ऋतूकडे सरकत आहे. हे मार्ग पूर्वीपेक्षा जास्त धोकादायक आणि तांत्रिकदृष्ट्या अधिक आव्हानात्मक बनल्यामुळे ही परिस्थिती ओढावली आहे."

2017 साली एका फ्रेंच टीमने मॉन्ट ब्लँक पर्वतशिखरांवर झालेल्या अनेक मोहिमांचा अभ्यास केला. यात असं आढळलं की 1850 ते 2015 या काळात पर्माफ्रॉस्टचं (ध्रुवप्रदेशातील कायम गोठून असलेली जमीन) लक्षणीय नुकसान झालं आहे. तिथले उतार अस्थिर होऊन दरड कोसळण्याच्या घटना वाढल्या आहेत.

ऑस्ट्रेलियन आल्प्सच्या अभ्यासातही अशीच निरीक्षणं नोंदवण्यात आली आहेत.

व्हिएन्नामधल्या नॅचरल रिसोर्सेस अँड लाईफ सायन्सेस विद्यापीठातले फ्लोरियन रिटर आणि त्यांच्या सहकाऱ्यांनी नुकतंच 'बायोवन कम्प्लिट'...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

उंचच उंच बर्फाच्छादित हिमशिखरं अनंत काळापासून माणसाला भुरळ घालत आहेत आणि तेव्हापासूनच हिमशिखरं सर करण्याची गिर्यारोहणाची कला विकसित होत आली आहे.


सामग्री: प्रतिनिधिक छायाचित्र

मुलींच्या गायनावरील बंदीच्या आदेशावर सोशल मीडियावरून मोठ्या प्रमाणात टीका झाली. अनेक मुलींनी गाणी गातानाचा व्हीडिओ सोशल मीडियावर शेअर केला आणि त्यासोबत #IAmMySong असा हॅशटॅग वापरला.

तालिबानसोबत शांतता कराराच्या पार्श्वभूमीवर चिंता वाढवणारा हा वाद मानला जातोय. कारण तालिबानच्या सत्ताकाळात मुलींच्या शिक्षणावर बंदी घालण्यात आली होती, तसंच संगीत क्षेत्रातही अनेक प्रतिबंध लादण्यात आले होते.

काबुलमधून काढण्यात आलेल्या पत्रकानुसार, 12 वर्षं किंवा त्याहून अधिक वयाच्या मुलींना शाळेतील कार्यक्रमात गायनास बंदी घालण्यात आली आहे. तसंच, या वयातल्या मुलींना संगीत विषयासाठी पुरुष शिक्षक नसावा, असंही सांगण्यात आलं आहे.

अफगाणिस्तानच्या शिक्षण मंत्रालयानं स्पष्ट केलंय की, या पत्रकाचा तपास केला जाईल आणि योग्य ती कारवाई केली जाईल.

खरंतर मुलींच्या गायनावरील ही बंदी काही दिवसांपूर्वी घोषित झाली. तेव्हापासूनच या आदेशावर सोशल मीडियाच्या माध्यमातून टीका सुरू झाली. अनेक नामवंत लोकांनी या विरोधात मोहीमही सुरू केली होती. हा आदेश म्हणजे शैक्षणिक हक्कांना एक पाऊल मागे घेणारा निर्णय असल्याचं टीकाकारांचं म्हणणं आहे.

"ईश्वरा, आम्हाला माफ कर. कारण माणूस प्रचंड क्रूर होऊ शकतो की, तो लहान मुलांनाही लिंगभेदाच्या दृष्टीनं पाहतो," असं प्रसिद्ध लेखिका आणि कवयित्री शफिका यांनी ट्वीट केलंय.

काही महिलांनी तर या आदेशाला तालिबानच्या सत्ताकाळाशी जोडलंय. अफगाणिस्तानातील तालिबनाची सत्ता 2001 साली संपुष्टात आली. मात्र, तालिबानच्या सत्ताकाळात मुलींनी शाळेत जाण्यास आणि संगीत शिकण्यास बंदी घालण्यात आली होती.

"हे प्रजासत्ताकाच्या आतून तालिबानीस्तान आहे," असं अफगाणिस्तानातील मानवाधिकार कार्यकर्त्या सीमा समर म्हणतात. सीमा समर या गेल्या 40 वर्षांपासून मानवाधिकारांसाठी काम करतायेत. त्यांनी असोशिएटेड प्रेस (AP) सोबत बोलताना ही टीका केली.

अफगाणिस्तान सरकारवर सध्या तालिबानसोबत शांतता करार करण्याचा दबाव आहे. दुसरीकडे, हिंसा संपावी अशी अनेक अफगाण महिलांची इच्छा आहे. कारण त्या त्यांच्या भविष्याबाबत चिंतेत आहेत, असं प्रतिनिधींचं म्हणणं आहे.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.रोज रात्री8 वाजता फेसबुकवर बीबीसी मराठी न्यूज पानावर बीबीसी मराठी पॉडकास्ट...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

अफगाणिस्तानातील 12 वर्षं किंवा त्याहून अधिक वयाच्या मुलींना सार्वजनिक ठिकाणी गायनास बंदी घालणाऱ्या आदेशाची चौकशी केली जाईल, असं अफगाणिस्तानच्या शिक्षण मंत्रालयाने स्पष्ट केलं आहे. राजधानी काबुल येथील शिक्षण विभागाच्या संचालकांनी हा आदेश काढला होता.


सामग्री: प्रतीकात्मक फोटो

1. आईला कोरोना आहे कळल्यानंतर मुलाची आत्महत्या

आईला कोरोनाचा संसर्ग झाला आहे हे कळताच नाशिकमध्ये 23 वर्षीय मुलाने आत्महत्या केल्याचा धक्कादायक प्रकार उघडकीस आला आहे. शुक्रवारी (17 जुलै) मध्यरात्री नाशिकरोड उपनगर परिसरातील रोकडोबावाडी इथे ही घटना घडली. झी न्यूजने ही बातमी दिली आहे.

आईला कोरोनाचा संसर्ग झाला आहे हे कळताच मुलगा नैराश्यात गेला होता. त्यातच तो आईला पाहण्यासाठी रुग्णालयात गेला. आईला पाहून घरी परतल्यानंतर त्याने  आत्महत्या केली, अशी माहिती पोलिसांनी दिली.

नाशिकमध्ये कोरोनाबाधितांची संख्या वाढते आहे.

2. पनवेलमध्ये बलात्कारप्रकरणी गृहमंत्री माफी कधी मागणर-सोमय्या

पनवेल महानगरपालिकेच्या कोरोना सेंटरमध्ये महिलेवर झालेल्या अत्याचारप्रकरणी गृहमंत्री कधी माफी मागणार, असा सवाल भाजप नेते किरीट सोमय्या यांनी केला आहे. एबीपी माझानं ही बातमी दिलीये.

रुग्णालय असो की कोरोना सेंटर, महिला कुठेच सुरक्षित राहिल्या नाहीत. कोरोना सेंटरमध्ये असा प्रकार घडत असेल तर कोरोना झालेल्या महिलेने घरातच मरायचे का? असा सवाल भाजप नेत्या चित्रा वाघ यांनी केला.

पनवेलमधील कोरोना सेंटरची भाजप नेत्यांनी पाहणी केली. त्यावेळी ते बोलत होते. रुग्णालयातून रुग्ण पळून जाणे, मृतदेहांची अदलाबदल होणं हे आता नेहमीचं झालं आहे, असंही सोमय्या म्हणाले.

3. हनी ट्रॅप प्रकरणाची चौकशी करा, अन्यथा न्यायालयात जाऊ- फडणवीस

नागपुरातील साहील सय्यद या व्यक्तीच्या कथित ऑडिओ क्लिपचे प्रकरण गाजत असून, भाजपच्या दोन नेत्यांना हनिट्रॅपमध्ये अडकवण्यासाठी संबंधित असलेल्या व आपला उल्लेख असलेल्या या क्लिपची आपण चौकशी करणार नसाल तर उच्च न्यायालयाच्या मुख्य न्यायमूर्तींकडे ती क्लिप सादर करून चौकशीची विनंती करू, असं विरोधी पक्षनेते देवेंद्र फडणवीस यांनी म्हटलं आहे. लोकमतने ही बातमी दिली आहे.

"मंत्रिपदाचे गांभीर्य असलेले नेते म्हणून आपल्याकडे पाहतो. पण आपण ज्या पद्धतीने पत्राला उत्तर दिले आहे त्यातून एका गंभीर विषयाचे राजकारण सुरू आहे," असं फडवणीस यांनी म्हटलं.

या क्लिपमध्ये केवळ हनिट्रॅपचा विषय नाही तर गृहमंत्र्यांनी फोन केल्याने आरोपी सुटले, न्यायव्यवस्था कशी मॅनेज केली यासंबंधीचे गंभीर आरोप आहेत, असंही त्यांनी सांगितलं.

4. कोरोनाच्या पार्श्वभूमीवर परीक्षा हव्यात की नकोत; विद्यार्थी न्यायालयात

कोरोनाच्या पार्श्वभूमीवर परीक्षा हव्यात...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

आज सकाळी प्रसिद्ध झालेली विविध वर्तमानपत्रं आणि वेबसाईट्स यांचा घेतलेला आढावा.


सामग्री: प्रतीकात्मक फोटो

पहिली महिला आहे रेणू देवी. ज्या बिहारच्या पहिल्या महिला उपमुख्यमंत्री बनल्या आहेत. दुसऱ्या बाजूला त्यांच्या बेतिया या ठिकाणापासून जवळपास 190 किमी अंतरावर वैशाली या गावात अरमिदाचा (बदलेले नाव) मृतदेह अंगणात आणला आहे.

जळालेल्या अवस्थेत असलेला हा मृतदेह राज्यातील महिलांवर वाढत्या अत्याचारांच्या घटनेचे एक जिवंत उदाहरण आहे.

अरमिदाने 17 दिवस मृत्यूशी झुंज दिली. पण ती अपयशी ठरली. 15 नोव्हेंबरला बिहारच्या पटना मेडिकल कॉलेज अँड हॉस्पिटलमध्ये तिचा मृत्यू झाला.

प्रतीकात्मक फोटो

कोण आहे अरमिदा?

20 वर्षीय अरमिदाला 30 ऑक्टोबर रोजी जिवंत जाळण्यात आले. त्यादिवशी संध्याकाळी सधारण 5 वाजता अरमिदा कचरा बाहेर फेकण्यासाठी घराबाहेर पडली.

रात्री 10 वाजून 15 मिनिटांनी पीडिताने तक्रार नोंदवली. त्यानुसार गावातील सतीश राय, विजय राय, चंदन कुमार यांनी अरमिदाला पकडून गैरवर्तणूक करण्यास सुरुवात केली. याला अरमिदाने विरोध केला आणि घरी गेल्यावर आईला सांगेन असा इशाराही दिला.

अरमिदाने दिलेल्या जबाबीनुसार, यानंतर सतीश रायने केरोसीनचे तेल तिच्या शरीरावर टाकले आणि पेटवून दिले. अरमिदा जोरजोरात ओरडत असताना गावकरी जमा झाले.

अरमिदाची लहान बहीण सांगते, "गावकरी घटनास्थळी पोहचल्यानंतर तिघेही पळून गेले. गावातल्या लोकांनी आग विझवण्याचा प्रयत्न केला. त्यावेळी घरी आम्ही फक्त भावंडं होतो."

2017 साली अरमिदाच्या वडिलांचे निधन झाले. पाच बहिणी आणि चार भाऊ असलेल्या कुटुंबाचा उदरनिर्वाह आई शैमुना खातून आणि भाऊ इस्तकार अहमद यांच्या मजुरीवर चालतो. इस्तकार अहमद पटणा येथे राहून कपडे विकतात तर शैमुना खातून दररोज वैशाली येथून पटणा शहरात जावून शिवणकाम करतात.

आंदोलन करताना

'प्रेम प्रस्तावाला नकार दिल्याने जाळले'

अरमिदाचा भाऊ इस्तकार अहमद यांनी बीबीसीशी बोलताना सांगितले, "साधारण सव्वा महिन्याआधीच अरमिदाचे लग्न ठरले होते. जानेवारी महिन्यात तिचे लग्न होते. लग्न ठरल्यानंतर सतीश राय तिला त्रास देत होता. त्याच्याशी लग्न करण्यासाठी दबाव टाकत होता. अरमिदाने कायम त्याला नकार दिला. तिला मारून टाकण्याच्या धमक्याही तो द्यायचा."

इस्तकार यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, ही घटना घडली तेव्हा त्यांची आई शैमुना खातून पाटणा येथे होत्या. फोनवरून त्यांनी पोलीस तक्रार करण्यास सांगितले. सतीश रायच्या एका नातेवाईकाने कुटुंबाला संपर्क करून पोलीस तक्रार न केल्यास अरमिदावर...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

15 नोव्हेंबरला संध्याकाळपासूनच बिहारच्या दोन महिलांच्या घरी लोक जमायला सुरुवात झाली. लोकांसोबत स्थानिक मीडियाही दोन्ही घरात येत होता. पण दोन्ही घरात वेगवेगळ्या कारणासाठी गर्दी जमली होती. एका घरात आनंदोत्सव होता तर दुसऱ्या घरात शोक.


सामग्री: प्रत्युत्तरादाखल खेळताना टीम इंडियाने सातत्याने विकेट्स गमावल्या आणि त्यांचा डाव 99 धावांतच आटोपला. गतविजेत्या ऑस्ट्रेलियाने घरच्या मैदानावर जेतेपद राखतानाच पाचव्या विश्वविजेतेपदावर नाव कोरलं.

ऑस्ट्रेलिया अजिंक्य

बेथ मूनीने 10 चौकारांसह 78 धावांची खेळी केली. अॅलिसा हिलीने 7 चौकार आणि 5 षटकारांसह 75 धावांची खेळी केली. या दोघांनी 115 धावांची सलामी दिली.

प्रत्युत्तरादाखल खेळताना टीम इंडियाने शफाली वर्मा, जेमिमा रॉड्रिग्ज आणि स्मृती मन्धाना यांना दोन षटकांतच गमावलं. हरमनप्रीत कौर माघारी परतताच टीम इंडियाच्या विजयाच्या आशा मावळल्या.

यंदाच्या वर्ल्ड कप स्पर्धेत तडाखेबंद फॉर्मात असणारी शफाली केवळ 2 रन्स करून तंबूत परतली. टीम इंडियाच्या व्यवस्थापनाने तानिया भाटियाला पिंच हिंटर म्हणून पाठवलं. मात्र जोनासनचा बॉल मानेवर आदळल्याने तानिया उपचारांसाठी पॅव्हेलियनमध्ये परतली.

हरमनप्रीत कौर आणि स्मृती मन्धाना या अनुभवी खेळाडूंवर टीम इंडियाची भिस्त आहे.

भारत विरुद्ध ऑस्ट्रेलिया अंतिम सामन्यात ऑस्ट्रेलियाने नाणेफेक जिंकून प्रथम फलंदाजी करण्याचा निर्णय घेतला. ऑस्ट्रेलियाने चार खेळाडू गमावून भारतासमोर 185 धावांचे आव्हान ठेवले आहे.

ऑस्ट्रेलियाकडून अॅलिसा हिली आणि बेथ मूनी या दोघी ओपनिंगसाठी आल्या. अॅलिसा हिली आणि बेथ मूनी यांच्या तडाखेबाद अर्धशतकांच्या जोरावर ऑस्ट्रेलियाने 184 धावांची मजल मारली.

हिलीने 39 बॉलमध्ये 75 धावा केल्या तर बेथ मूनीने 54 बॉलमध्ये 78 धावा केल्या.

ऑस्ट्रेलियाने 9.2 च्या सरासरीने 184 धावा केल्या. भारतातर्फे दीप्ती शर्मा, शिखा पांडे, राजेश्वरी गायकवाड, पूनम यादव आणि राधा यादव यांनी बॉलिंग केली.

हिली आणि मूनीने सलामीला येऊन तडाखेबाज सुरुवात केली. पहिली विकेट मिळवण्यास भारताला उशीर झाला. बाराव्या ओव्हरमध्ये हिलीची विकेट पडली. तेव्हा ऑस्ट्रेलियाचा स्कोअर 115 होता.

हिलीची विकेट पडल्यानंतर लॅनिंग आली. मूनीने तिच्या साथीने आपला धडाकेबाज खेळ सुरू ठेवला. नंतर लॅनिंग, गार्डनर, हायनेज यांच्या विकेट पडल्या. मूनी 78 धावांवर नॉटऑउट राहिली.

ऑस्ट्रेलियाचा संघ:

अॅलिसा हिली (कर्णधार) बेथ मूनी, मेग लॅनिंग, रॅचेल हायनेज, अॅशले गार्डनर, सोफी मोलिनूएक्स, निकोला केरी, जेस जोनासन, जॉर्जिया वेअरहॅम, डेलिसा किमिन्स, मेगन शूट

भारताचा संघ:

शफाली वर्मा, स्मृती मंधाना, तानिया भाटिया, जेमिमाह रॉड्रिग्ज,...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

दमदार सांघिक प्रदर्शनाच्या बळावर ऑस्ट्रेलियाने भारताला नमवत पाचव्यांदा ट्वेन्टी-20 जेतेपदावर नाव कोरलं. मेलबर्न क्रिकेट ग्राऊंड इथं झालेल्या ऐतिहासिक लढतीत ऑस्ट्रेलियाने 184 धावांचा डोंगर उभारला.


सामग्री: प्रयागराज इथल्या गोविंद वल्लभ पंत सामाजिक विज्ञान संस्थेच्या आमच्या टीमने 'आपत्ती काळातील जातीभेद' या विषयाचा अभ्यास करण्याचा प्रयत्न केला.

कोरोना विषाणूच्या जागतिक संकटकाळात प्रवासी मजूर लॉकडाऊनमुळे नोकरी गमावल्यानंतर दिल्ली, मुंबई, सूरतसारख्या मोठ्या शहरातून पायी, ट्रकमधून आणि शेवटी सरकारने उपलब्ध करून दिलेल्या बस आणि रेल्वेगाड्यातून आपापल्या गावी परतले.

गावी परतल्यानंतर या सर्वांनी 14 दिवस सामूहिक क्वारंटाईमध्ये घालवले. तर काही जण होम क्वारंटाईमध्ये होते. आम्ही यातल्या अनेकांच्या मुलाखती घेतल्या. या मुलाखतीतून जे निष्कर्ष निघाले त्या आधारे आम्ही म्हणू शकतो की, सध्या सामाजिक भेदाचा आधार जातीय उतरंडीऐवजी शरीर हा आहे.

अस्पृश्यता आता जातीवर अवलंबून नाही

जातीवर आधारित अस्पृश्यतेला सध्या आपल्या समाजात दुय्यम स्थान असल्याचं दिसतंय. आज संक्रमणकाळात एकमेकांमधलं सामाजिक अंतर जातीच्या नव्हे तर व्यक्तीच्या एका देहापासून दुसऱ्या देहातल्या अंतराच्या रुपात समोर येतंय.

प्रवासी मजूर ज्यांना गावात 'परदेसी' म्हणतात, ते आज गावात कोरोनाचे प्रतीक बनले आहेत. 'परदेसी' कुठल्याही जातीचा असला तरी आज लोक कमीत कमी 14 दिवस आणि त्यानंतरही बराच काळ त्याच्या जवळ जात नाहीत. त्याचा स्पर्श होऊ नये, याची पुरेपूर काळजी घेतली जाते.

प्रवासी मजूर स्वतःही लोकांपासून दूरच राहण्याचा प्रयत्न करतो. सकाळी शेतात जाताना वाटेत असा कुणी 'परदेसी' भेटू नये, अशी भीती सध्या गावकऱ्यांच्या मनात बघायला मिळतेय.

अनेक ठिकाणी तर होम क्वारंटाईन असणाऱ्या मजुरांना पत्नीही जेवणाचं ताट हातात देण्याऐवजी दुरूनच त्यांच्याकडे सरकवते.

मुलांनी वडिलांना स्पर्श करायला नको, याचीही काळजी तिला असते. हा एक विचित्र मानवी अनुभव आहे.

ब्राह्मण समाजातल्या मुलाला जातीतल्या लोकांकडून टक्केटोमणे

उत्तर प्रदेशातल्या बुंदेलखंडमधल्या एका गावात मुंबईहून आलेला ब्राह्मण समाजातला एक मुलगा होम क्वारंटाईनमध्ये होता.

आपला अनुभव सांगताना हा तरुण म्हणतो की, चुकून कधी घराबाहेर पडलो तरी वस्तीतले त्याच्याच जातीतले लोक त्याला ओरडतात. कोरोना पसरवू नको, अशी बोलणी ऐकावी लागतात.

संध्याकाळी शेताकडे जायला निघालो की, लोक 'कोरोना-कोरोना' म्हणून हिणवतात, असंही या तरुणाने सांगितलं.

पत्नीला पाणी भरण्यापासून रोखलं

या तरुणाच्या पत्नीशीही आमच्या पथकातल्या सदस्याने संवाद साधला. यावेळी बोलताना तिने...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

भारतात कोरोना विषाणूने जातीला थोडं मागे सारत 'संसर्गाच्या काळजीने ग्रासलेल्या देहा'ला केंद्रस्थानी आणलं आहे.


सामग्री: प्रयोगशाळेतल्या चाचणी दरम्यान या औषधाचा केसाच्या बीजकोशावर नाट्यमय परिणाम दिसला. त्या बीजकोशांची वाढ होण्यास या औषधाची मदत होत असल्याचं संशोधकांच्या लक्षात आलं.

या औषधातलं रसायन केसांची वाढ रोखणाऱ्या प्रथिनाला लक्ष्य करतं. त्यामुळेच यातून टक्कलावर मात करण्याचा मार्ग सापडू शकतो.

पाहा व्हीडिओ: केसांचं आरोग्य कसं चांगलं ठेवाल?

"केसांच्या गळतीमुळे त्रासलेल्या लोकांना याचा खूप फायदा होऊ शकेल," असं मॅंचेस्टर विद्यापीठातले या प्रकल्पाचे प्रमुख डॉ. नॅथन हॉकशॉ यांनी सांगितलं.

टकलाच्या समस्येवर आजवर फक्त दोनच औषधं उपलब्ध आहेत.

या संदर्भातलं संशोधन PLOS Biology मध्ये प्रकाशित झालं आहे. या संशोधनासाठी हेअर ट्रान्सप्लांटसाठी आलेल्या 40 रुग्णांच्या डोक्यावरील केसांचे बीजकोश वापरण्यात आले.

अर्थात, ही औषधयोजना सुरक्षित आहे का, त्याचा नेमका काय परिणाम होईल, याची क्लिनिकल ट्रायल होण्याची आवश्यकता आहे, असं डॉ. नॅथन हॉकशॉ यांनी बीबीसीला सांगितलं.

केस का गळतात?

केस रोजच गळतात आणि त्याची फार चिंता वाटण्याचं कारण नाही. काही कारणं तात्पूरती असतात, तर काही कायमस्वरुपी.

पण, खालील लक्षणं महत्त्वाची आहेत.

अशावेळी डॉक्टरांचा सल्ला घेणे योग्य ठरेल.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

टक्कल पडलं की सगळं संपलं असं वाटणाऱ्यांना आशा वाटावी अशीच एक बातमी आली आहे. ऑस्टिओपोरोसिस म्हणजेच हाडांच्या आजारावर उपाय म्हणून जे औषध तयार केलं जात होतं ते प्रत्यक्षात टक्कल पडण्यावर लागू पडण्याची शक्यता निर्माण झाली आहे.


सामग्री: प्रशांत यांची सुटका करून उत्तर प्रदेश सरकारने मनाचा मोठेपणा दाखवावा, असं न्यायमूर्ती अजय रस्तोगी आणि इंदिरा बॅनर्जी यांच्या खंडपीठानं म्हटलं.

व्यक्तिस्वातंत्र्य हे अतिशय पवित्र असून त्याबाबतीत कोणतीही तडजोड केली जाऊ शकत नाही. घटनेनं प्रत्येकाला हा अधिकार दिला आहे आणि त्यावर अतिक्रमण केलं जाऊ नये, असं न्यायमूर्ती इंदिरा बॅनर्जींनी स्पष्ट केलं.

प्रशांत यांच्या सोशल मीडियावरील पोस्ट्स अतिशय प्रक्षोभक असल्याचा युक्तिवाद उत्तर प्रदेश सरकारच्या वकिलांनी प्रशांत यांच्या अटकेचं समर्थन करताना केला. प्रशांत यांनी असे ट्वीट करायला नको होतं, हे मान्य. पण त्यासाठी थेट अटकेची कारवाई का? असा प्रश्न इंदिरा बॅनर्जींनी उपस्थित केला.

प्रशांत यांच्या अटकेविरोधात हायकोर्टात का दाद मागितली नाही, असा प्रश्न इंदिरा बॅनर्जींनी जिगीषा अरोरा (प्रशांत यांची पत्नी) यांना केला होता.

या प्रश्नाला उत्तर देताना जिगीषा यांनी हे हेबियस कॉपर्सचं प्रकरण असल्याचं म्हटलं. त्यामुळेच आपण थेट सुप्रीम कोर्टात धाव घेतल्याचं त्यांनी सांगितलं.

काय आहे हे प्रकरण?

उत्तर प्रदेशचे मुख्यमंत्री योगी आदित्यनाथ यांच्याबद्दल सोशल मीडियावर आक्षेपार्ह टिप्पणी केल्याबद्दल उत्तर प्रदेश पोलिसांनी प्रशांत कनौजिया या पत्रकाराला अटक केली होती. शनिवारी (8 जून)  त्यांना दिल्लीमधल्या घरात अटक करून लखनौला नेण्यात आलं.

प्रशांतची पत्नी जिगीषा अरोरा यांनी बीबीसीला सांगितलं, की प्रशांतने ट्विटरवर एक व्हीडिओ अपलोड केला होता. त्यात एक महिला स्वतःला योगी आदित्यनाथांची प्रेयसी म्हणवत होती. या व्हीडिओबरोबर योगींचा उल्लेख करून त्यांनी टिप्पणीही केली होती.

या प्रकरणी लखनौमधील हजरतगंजमधील एका पोलीस ठाण्यात एफआयआर नोंदवण्यात आला.  प्रशांत यांच्याविरोधात आयटी कायद्याच्या कलम 66 आणि आयपीसीच्या कलम 500 नुसार गुन्हा नोंदवण्यात आला आहे.

प्रशांत कनौजिया यांनी योगी आदित्यनाथ यांच्याविरोधात आक्षेपार्ह ट्वीट करून त्यांची प्रतिमा मलिन करण्याचा प्रयत्न केल्याचा आरोप प्रशांत यांच्यावर या एफआयआरमध्ये ठेवण्यात आला. एफआयआरनुसार, पोलिसांना शुक्रवारी दुपारी 12.07 वाजता याची माहिती मिळाली. तक्रारदाराचे नाव विकास कुमार आहे. ते हजरतगंज ठाण्यात पोलीस निरीक्षक आहेत.

तक्रार करण्याचं कारण त्यांना विचारल्यावर म्हटल्यावर ते म्हणाले, त्यांनी आमच्या मुख्यमंत्र्यांविरोधात आक्षेपार्ह टिप्पणी केली...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

उत्तर प्रदेशचे मुख्यमंत्री योगी आदित्यनाथ यांच्याबद्दल आक्षेपार्ह ट्वीट केल्याप्रकरणी अटकेत असलेले पत्रकार प्रशांत कनौजिया यांची तातडीने सुटका करण्याचा आदेश सुप्रीम कोर्टाने दिला आहे.


सामग्री: प्रशिक्षक रमाकांत आचरेकर यांना भारतरत्न पुरस्कार दाखवताना सचिन तेंडुलकर

क्रिकेटपटूंना घडवत असतानाच प्रशिक्षक रमाकांत आचरेकर यांनी अनेक गुणी प्रशिक्षकांची फौज उभी केली. त्यांचे शिष्य असलेले अनेकजण आज राष्ट्रीय तसंच आंतरराष्ट्रीय संघांचे प्रशिक्षक म्हणून काम करत आहेत.

भारतीय क्रिकेटवेड्यांना जितकं सचिन तेंडुलकरचं नाव ठाऊक आहे तितकंच रमाकांत आचरेकर यांचंही...कारण, सचिन तेंडुलकरला घडवण्यात आचरेकर सरांचं क्रिकेटचं तंत्र आणि कडवी शिस्त यांचंही योगदान आहे. शिवाय सचिनच नाही तर विनोद कांबळी, प्रवीण अमरे, अमोल मुझुमदार, लालचंद राजपूत असे कितीतरी आंतरराष्ट्रीय दर्जाचे क्रिकेटपटू त्यांनी घडवले. सरांची करडी नजर आणि तंत्र घोटवून घेण्याची पद्धत याबद्दल स्वत: क्रिकेटचा देव सचिन तेंडुलकर अनेकदा बोलला आहे. आयुष्य क्रिकेटला वाहिलेल्या रमाकांत आचरेकर सरांनी मुंबई क्रिकेटच्या किमान तीन पिढ्या घडवल्या. आणि त्याचबरोबर क्रिकेटला दिले त्यांचे उत्तराधिकारी म्हणजेच कोचेसही.

आचरेकर सर क्रिकेटचं विद्यापीठ

कारण, त्यांच्या मार्गदर्शनाखाली घडलेले लालचंद राजपूत, प्रवीण अमरे, चंद्रकांत पंडित, बलविंदर सिंग संधू, पारस म्हांब्रे, समीर दिघे आणि विनायक सामंत यांनी मुंबईच्या रणजी संघाचं प्रशिक्षक पद भूषवलं आहे. यापैकी लालचंद राजपूत सध्या झिंबाब्वेच्या राष्ट्रीय संघाचे प्रशिक्षक आहेत. त्यांच्या राष्ट्रीय संघाला गाळातून बाहेर काढण्याची कठीण जबाबदारी झिंबाब्वे क्रिकेट असोसिएशनने त्यांच्यावर सोपवलीय. पूर्वी सचिन तेंडुलकर आणि पाठोपाठ सौरव गांगुली कर्णधार असताना राजपूत यांनी भारतीय राष्ट्रीय संघाचीही धुरा सांभाळलीय.

रमाकांत आचरेकर यांचे शिष्य असलेले लालचंद राजपूत आता आंतरराष्ट्रीय संघांचे प्रशिक्षक आहेत.

तर प्रवीण अमरेंनी आयपीएलमध्ये राजस्थान रॉयल्स आणि दिल्ली डेअरडेव्हिल्स संघाची जबाबदारी सांभाळतानाच अजिंक्य रहाणे आणि सुरेश रैना यांना वैयक्तिक मार्गदर्शन केलं आहे. सरांचाच एक शिष्य अमोल मुझुमदार राजस्थान रॉयल्स या आयपीएल संघाचा प्रशिक्षक म्हणून नवीन हंगामात रुजू होणार आहे.

चंदू पंडित यांनी मुंबई रणजी संघाचे प्रशिक्षक म्हणून आपली छाप पाडलीच. शिवाय आता विदर्भ संघाची धुरा सांभाळताना संघाला बाद फेरीत नेण्याची किमया पहिल्याच प्रयत्नात केली आहे. भारतीय महिला क्रिकेट संघाला टी-20 विश्वचषकाच्या उपान्त्य फेरीपर्यंत घेऊन जाणारे रमेश पोवारही सरांचेच...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

गुरुपौर्णिमा हा दिवस गुरू शिष्याचं नातं साजरं करण्यासाठी आहे. क्रिकेट विश्वात अनेक दिग्गजांना घडवणारे गुरू म्हणून रमाकांत आचरेकर यांची ख्याती आहे. गुरुपौर्णिमेनिमित्त हा लेख पुन्हा प्रसिद्ध करत आहोत.


सामग्री: प्रा. डॉ. सारा गिल्बर्ट

अनेक वर्षांपूर्वी पीएचडीचा अभ्यास करत असताना हे विज्ञान क्षेत्रंच सोडून द्यावं, असं सारा यांच्या मनात आलं होतं. युनिव्हर्सिटी ऑफ ईस्ट आंग्लियामध्ये जीवशास्त्राचा अभ्यास करताना त्यांच्या मनात वेगवेगळे विचार सुरू होते.

पण नंतर युनिव्हर्सिटी ऑफ हाल मधून डॉक्टरेट करताना फक्त एकाच विषयावर लक्ष केंद्रित करून अभ्यास करणं आपल्याला तितकंसं आवडत नसल्याचं त्यांना वाटू लागलं.

"काही संशोधक असे असतात जे एकाच विषयावर दीर्घकाळ एकटे काम करतात...मला तसं काम करायला आवडत नाही. मला विविध क्षेत्रांतल्या विविध कल्पनांवर काम करायला आवडतं. विज्ञान क्षेत्र सोडून वेगळं काहीतरी करावं, असा विचार मी तेव्हा केला होता," बीबीसी रेडिओ 4 च्या 'द लाईफ सायंटिफिक' कार्यक्रमातल्या मुलाखतीत त्यांनी सांगितलं होतं.

पण अखेरीस त्यांनी विज्ञान क्षेत्रात करियर करण्यासाठी आणखी एकदा प्रयत्न करायचं ठरवलं.

याच निर्णयामुळे कदाचित आपल्याला ऑक्सफर्ड विद्यापीठ विकसित करत असलेली कोरोना व्हायरसवरची लस अतिशय परिणामकारक असल्याची बातमी ऐकायला मिळतेय.

ही लस 70 टक्के संरक्षण देत असल्याचं चाचण्यांमध्ये आढळून आलंय. तर लशीच्या डोसचं प्रमाण बदलल्यास ही परिणामकारकता 90 टक्क्यांपर्यत वाढू शकते, असं संशोधकांचं म्हणणं आहे.

मलेरियावरचं संशोधन

सारा गिल्बर्ट यांचा जन्म एप्रिल 1962मध्ये नॉर्दम्पटनशरमधल्या केटरिंगमध्ये झाला. त्यांचे वडील फुटवेअरचा व्यवसाय करत तर आई इंग्लिश शिक्षिका होती.

डॉक्टरेट पूर्ण केल्यानंतर सारा गिल्बर्ट यांना ब्रुईंग रिसर्च सेंटरमध्ये नोकरी मिळाली. यानंतर त्यांनी मानवी आरोग्यावरच्या संशोधनाचं काम सुरू केलं. लशीच्या संशोधनात तज्ज्ञ होण्याचं त्यांनी कधीच ठरवलं नव्हतं.

90च्या दशकाच्या मध्यात त्या ऑक्सफर्ड विद्यापीठात शैक्षणिक क्षेत्रात नोकरी करत होत्या. मलेरियाच्या जेनेटिक्सवर त्यांचा अभ्यास सुरू होता आणि यातूनच पुढे त्यांनी मलेरियावरच्या लशींच्या संशोधनाचं काम केलं.

एकाच वेळी जन्मलेल्या त्यांच्या तीन मुलांच्या (तिळे) जन्मानंतर त्यांचं आयुष्यं काहीसं कठीण झालं. आपल्या आईने कायमच आपल्याला साथ दिली आणि तिच्या मनात नेहमीच मुलांच्या भल्यासाठीचे विचार असतात, असं सारा यांचा मुलगा फ्रेडी आईबद्दल बोलताना सांगतो.

सारा गिल्बर्ट यांच्या तीनही मुलांनी आता आपापल्या क्षेत्राची निवड केली असून ते विद्यापीठात बायोकेमिस्ट्रीचा अब्यास...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

प्रा. सारा गिल्बर्ट यांनी त्यांच्या मनाचं ऐकलं असतं तर कदाचित आश्वासक निकाल देणाऱ्या सध्याच्या कोरोना व्हायरसवरच्या लशीचं चित्रं काहीसं वेगळं असतं.


सामग्री: प्रांतागणिक त्यातले पदार्थ बदलत जातात पण फराळाशिवाय दिवाळी नाही. महाराष्ट्रीय फराळाचा विचार करता लाडू, चकली, शेव , करंजी , शंकरपाळी , अनारसे या पदार्थांमुळे दिवाळीची रंगत खऱ्या अर्थाने द्विगुणित होते.

पण या मराठी फराळाच्या ताटातले कितीतरी पदार्थ मुळात आपले नाहीत. ते आपल्याकडे आले कुठून आणि इथे इतके रुळले कसे हे पहाणं रंजक ठरेल.

फराळाचं प्रयोजन काय?

दिवाळी फराळ ही एक परंपरा मानली तर साहजिकच मनात या परंपरेच्या प्रयोजनाचा प्रश्न निर्माण होतो. दिवाळी आणि फराळ भारताच्या शेतीप्रधानतेला जोडलेले आहेत. शेतीच्या दिवसात कष्ट करून थकलेल्या शेतक-याचा निवांत होण्याचा हा काळ.

या काळात गोडधोड खाऊन तो स्वतःच्या शरीराचं कोडकौतुक पुरवू शकतो. या तेलकट तुपकट पदार्थांच्या माध्यमातून येणाऱ्या थंडीसाठी तो शरीरात स्निग्धता साठवून घेत असतो. या प्रयोजनाने दिवाळीचं निमित्त साधून फराळाची परंपरा निर्माण झाली.

'भोजनकुतूहल' ते आल्बेरुनी

परंपरेचा इतिहासही दीर्घ आहे. अगदी उपनिषद काळापासून वेगवेगळ्या रूपात हा फराळ सिद्ध होतो. ११ व्या शतकातील "भोजनकुतूहल" ग्रंथात दिवाळीच्या फराळाचा उल्लेख येतो. याच काळात भारतभेटीवर आलेला जगप्रवासी आल्बेरुनी दिवाळी उत्सवाचं वर्णन करतो. त्यातही अनेक पदार्थांचा उल्लेख येतो.

अशा या दीर्घ परंपरेतून  मराठी घराघरात सिद्ध होणाऱ्या फराळाकडे पाहतो, तेव्हा मराठी मुलखात हे पदार्थ नेमके कधीपासून बनवले जाऊ लागले याची उत्सुकता वाढते. आणि याच उत्सुकतेने या पदार्थांचं मूळ शोधायला गेल्यावर हाती येणारी माहिती मात्र आपल्याला आश्चर्यचकित करून जाते.

प्रत्येक प्रांत आपल्या खाद्यपरंपरेचा समृद्ध वारसा जपत असतो. काही पदार्थांची नावं उच्चारल्यावर त्या प्रांताचे शिक्कामोर्तब होते. खाखरा म्हटल्यावर गुजरात  आठवतो. रसगुल्ल्याचं बंगालशी नातं असतं.

मोदक किंवा पुरणपोळी मराठी मातीशी नाळ सांगतात. मात्र मराठी   फराळातील पदार्थांचं मूळ शोधताना जाणवतं की आपल्या फराळाच्या थाळीतले अनेक पदार्थ इथले नाहीच .ते अन्य प्रांतातून आपल्याकडे आलेले आहेत. असे मूळचे परप्रांतीय पण आता आपलेच होऊन राहिलेले पदार्थ कोणते हे जाणून घेणं मजेशीर आहे.

लड्डूचा अपभ्रंश?

कुठलाही पदार्थ अमुक प्रांतात निर्माण झाला असं प्रत्येकवेळी ठामपणे सांगता येत नसलं तरी काही पदार्थांची मूळ नावं आणि नंतर त्याचं अन्य प्रांतांनी केलेलं अनुकरण ह्यातून काही अंदाज मांडता येतात....\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

सर्वांसाठी दिवाळीच्या आनंदाची व्याख्या ज्या बाबतीत समान होते ती गोष्ट म्हणजे फराळ. दिवाळीची कितीही तयारी करा, फराळाशिवाय ती अपूर्ण आहे. दिवाळीनिमित्त प्रत्येक भारतीय घरात फराळ तयार होतो.


सामग्री: प्राण्यांपासून मिळणारे कुठल्याही पदार्थाचा या आहारशैलीत वापर केला जात नाही. म्हणजे दूध आणि दुधापासून बनणारे सर्व पदार्थ वर्ज्य. इतकंच नाही तर मधमाशांपासून मिळणारं मधही व्हेगन आहारशैलीत खाल्लं जात नाही.

1947च्या आसपास युरोपात उगम पावलेली ही आहारशैली आज जगभरात पसरली आहे. सेलिब्रेटींमध्ये तर हिच्याप्रती विशेष आकर्षण आहे. फिल्म स्टार्स आणि लोकप्रिय व्यक्तींमुळे व्हेगन आहारशैलीला बरीच प्रसिद्धी मिळाली आहे.

माईली सायरस, विनस विलियम्स, अरियाना ग्रँड, बियोन्से या अमेरिकी सेलिब्रिटींना व्हेगन आहारशैलीचे ब्रँड अॅम्बेसेडर म्हटलं जातं. यांना बघूनच बॉलीवुडमधल्या अनेक सिनेतारकांनीही आपण व्हेगन असल्याचं जाहीर केलं. यात सोनम कपूर, करीना कपूर, मल्लिका शेरावत अशी अनेक नावं आहेत. याशिवाय शाहीद कपूर, आमीर खान, अक्षय कुमार यासारखे काही बॉलीवूड नायकही आपण व्हेगन असल्याचा दावा करतात.

मात्र, आश्चर्याची बाब म्हणजे व्हेगन पुरूषांच्या तुलनेत व्हेगन स्त्रियांची संख्या बरीच मोठी आहे. व्हेगन लोकांची नेमकी संख्या किती, हे जाणून घेण्यासाठी अमेरिकेत एक सर्व्हे करण्यात आला. या सर्व्हेचा सॅम्पल साईज 11 हजार होता. या सर्व्हेमध्ये आढळलं की व्हेगन आहार घेणाऱ्यांमध्ये केवळ 24% पुरूष होते. व्हेगन आहार आरोग्यदायी समजला जातो. तरीही पुरूष या आहारशैलीकडे आकर्षित का होत नसावे?

मानसशास्त्रज्ञांचं म्हणणं आहे की कदाचित पुरूषांना मांसाहार पौरुषत्वाचं लक्षण वाटत असावं आणि फक्त फळ, भाज्या खाल्याने त्यांच्या पौरुषत्वाला धक्का बसत असावा. समाजात त्यांच्याकडे तुच्छपणे बघितलं जातं. हे म्हणजे असं झालं लहानपणी एखाद्या मुलाने बाहुलीची वेणी घालायला घेतली की त्याला चिडवलं जातं तसंच हे आहे.

हा विचार आला कुठून?

अमेरिकेतील युनिव्हर्सिटी ऑफ कोलंबियामध्ये मानसशास्त्रज्ञ असणारे प्रा. स्टीव्हन हाईन सांगतात की सुरुवातीला माणूस पोट भरण्यासाठी शिकार करून मांस भक्षण करायचा. शिकार करणं पुरूषाच्या वाट्याचं काम होतं. समाज या व्यवस्थेची कल्पनाही जेव्हा अस्तित्वात नव्हती तेव्हासुद्धा त्यावेळचा मनुष्य अप्रत्यक्षपणे पितृसत्ताक व्यवस्थेतच जगत होता. पुरूष शिकार करायचे त्यामुळे ते मांस भक्षणाला स्वतःची शान समजायचे.

पुढे मार्केटनेही पुरूषांच्या या विचारसरणीला आणि सवयीला प्रोत्साहनच दिलं. एकोणविसाव्या शतकात महिलांनी पार्ट्यांमध्ये जायला सुरुवात केली तेव्हा रेस्टॉरंट आणि जाहिरात...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

साधारणपणे दोन प्रकारच्या आहारशैली सर्वसामान्यांना माहिती असतात. एक शाकाहारी आणि दुसरी मांसाहारी. मात्र, व्हेगन आहारशैलीचंही बरंच स्तोम आहे. व्हेगन म्हणजे पूर्णपणे वनस्पतींपासून मिळणारे अन्नपदार्थ खाणे.


सामग्री: प्रातिनिधिक चित्र

औरंगजेबाचा अपवाद वगळला तर अकबरापासून शाह आलमपर्यंतच्या मुघल शासकांनी ख्रिसमस 'सेलिब्रेट' केला आहे. याची सुरूवात अकबराच्या काळात झाली. त्यानं एका पाद्र्याला आपल्या दरबारात आमंत्रित केलं होतं.

मुघलांच्या काळात आग्रा हे पूर्वेकडील सर्वात आलिशान शहर होतं. लेखक थॉमस स्मिथनं आग्र्याचं वर्णन करताना म्हटलं होतं, की युरोपातील प्रवासी इथं आल्यानंतर गल्लीबोळातील समृद्धी, समृद्ध व्यापार आणि शहराच्या बाजूनं वाहणारी यमुना पाहून भारावून जायचे.

व्यापारी शहर आणि मुघलांची राजधानी असल्यामुळे आग्र्यामध्ये इटली, पोर्तुगाल, हॉलंड, फ्रान्स तसंच मध्य आशिया आणि इराणमधूनही व्यापारी आणि पर्यटक यायचे, असं स्मिथ यांनी लिहून ठेवलं आहे.

इतक्या विदेशी लोकांची ये-जा असल्यामुळे त्याकाळातही आग्र्यामध्ये ख्रिसमसचा उत्साह दिसायचा. फ्रान्सिस्कन एनल्स सांगतात, की एका समुदायाचा आनंद सगळ्या शहरभर विखुरला जायचा.

आग्र्याच्या बाजारांमध्ये ख्रिसमसचा उत्साह

बाजारपेठेत सणाचा उत्साह खूप मोठ्या प्रमाणावर दिसून यायचा. डिसेंबरच्या गुलाबी थंडीत रंगीबेरंगी कमानी, बॅनर आणि अनेक देशांचे झेंडे दिसायचे. ट्रंपेट तसंच सनई वाजवली जायची. फटाके फोडले जायचे. आणि चर्चमधील घंटाही वाजायच्या.

मुघल काळात आग्रा समृद्ध शहर आहे.

अकबरानं आपल्या दरबारात आमंत्रित केलेल्या पाद्र्याला शहरात एक भव्य चर्च बनविण्याची परवानगी दिली होती. या चर्चमध्ये मोठ्या घंटा लावण्यात आल्या होत्या. त्यातील एक घंटा अकबरचा मुलगा जहांगीराच्या काळात त्यातली एक घंटा तुटली.

जहांगीराच्या पुतण्यासाठी झालेल्या एका भव्य कार्यक्रमाच्या दरम्यान ही घंटा तुटली होती. या कार्यक्रमादरम्यान चर्चमधील एक कर्मचाऱ्याला अत्यानंद झाला आणि त्यानं ती घंटा अगदी तुटेपर्यंत वाजवली, असं सांगितलं जातं.

सुदैवानं या दुर्घटनेत कोणी जखमी झालं नाही आणि त्या कर्मचाऱ्याची नोकरीही गेली नाही. अकबर आणि जहांगीर स्वतः ख्रिसमसच्या सणात सहभागी व्हायचे आणि आग्र्याच्या किल्ल्यातील पारंपरिक भोजनाचाही आस्वाद घ्यायचे.

बिशपप्रमाणे व्हायचं अकबराचं स्वागत

थॉमस स्मिथनं लिहिलं आहे, "ख्रिसमसच्या दिवशी सकाळी अकबर आपल्या दरबाऱ्यांसोबत चर्चमध्ये यायचे. येशूच्या जन्माचा देखावा पहायचे."

संध्याकाळी जनानखान्यातील महिला आणि राजकुमारी लाहौरमधल्या चर्चमध्ये येऊन मेणबत्या लावायच्या.

अकबरने चर्च बांधण्याची परवानगी दिली...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

25 डिसेंबरला जगभरात ख्रिसमसचा उत्साह असतो. भारतातही मोठ्या शहरांमध्ये ख्रिसमस पार्टी होतात. पण आपल्याकडे ख्रिसमस अलीकडच्या काळात साजरा होतोय असं नाही. अगदी मुघल काळातही ख्रिसमस साजरा व्हायचा. स्वतः मुघल शासक नाताळचा हा सण साजरा करायचे.


सामग्री: प्रातिनिधिक चित्र

याचा संबंध आहे 1857च्या लष्करी उठावाशी, ज्याला 'स्वातंत्र्याचं पहिलं युद्ध'ही म्हटलं जातं. हरियाणाच्या हिसार जिल्ह्यातील हांसी शहरापासून काही अंतरावर रोहनात गाव आहे. या गावातल्या लोकांनी केलेल्या जाळपोळीच्या भीतीने ब्रिटिश अधिकाऱ्यांनी गावातून जीव वाचवून पळ काढला होता.

पण गावकऱ्यांनी त्यांचा पाठलाग करत त्यांना ठार केलं होतं. त्याच बरोबर हिसारचा तुरुंग तोडून कैद्यांना सोडवण्याचा पराक्रम केला.

याच्या प्रत्युत्तरात ब्रिटिश फौजांनी 29 मे 1857 रोजी याच गावात सामूहिक नरसंहार केला.

प्रसिद्ध इतिहासतज्ज्ञ के. सी. यादव या भयावह घटनेचं वर्णन करतात - "तळपत्या उन्हात रोहनातच्या राहिवाशांनी ब्रिटिश अधिकाऱ्यांचा निर्घृणपणे खून केला होता. म्हणूनच ब्रिटिश सैनिकांनी सूड घेण्यासाठी गावकऱ्यांना निर्घृणपणे मारण्यात आलं. अनेक लोकांना तोफेच्या तोंडी दिलं. काही लोकांना झाडाला टांगून फाशी दिली."

आणि ब्रिटिश इथेच थांबले नाही.

"ब्रिटिशांनी ज्या बंडखोरांना पकडलं त्यांना रोड रोलरखाली चिरडलं. ज्या रस्त्यावर हे घडलं त्याला 'लाल सडक' असं नाव ठेवलं!"

पूर्ण प्रकरण काय आहे?

गावातल्या लोकांचा सूड घेण्यासाठी ब्रिटिश सैन्याच्या तुकडीने रोहनात गाव बेचिराख केलं. यानंतर बंडखोरीच्या शंकेने त्यांनी गावातल्या निर्दोष लोकांची धरपकड सुरू केली.

गावकऱ्यांना अगदी प्यायला पाणी मिळू नये म्हणून त्यांनी विहिरीचं तोंड मातीने झाकलं आणि लोकांना फासावर लटकवलं.

या घटनेनंतर अनेक महिने तिथे कोणीही नजरेस पडलं नाही.

घटना इतकी भयावह होती की आज दीडशे वर्षांनंतरही गावकऱ्यांच्या मनात याची दहशत आहे.

आम्ही रोहनातचे माजी सरपंच 82 वर्षांचे चौधरी अमी सिंह बोरा यांना भेटलो, ज्यांचे पणजोबा दया राम यांनाही 29 मे 1857 रोजी झाडावर फाशी देण्यात आली होती. ते सांगतात, "आज या झाडाला त्या नरसंहाराचा साक्षीदार मानलं जातं. पण ते आमच्यासाठी फार पवित्रही आहे."

स्वातंत्र्यानंतरही संघर्ष कायम

अमी सिंह यांनी 1857च्या कहाण्या आपल्या आजोबांकडून ऐकल्या होत्या. या घटनेची आठवण होताच ते भावूक होतात.

"हांसी आणि त्याच्या आसपास सगळं शांत झाल्यावरसुद्धा सूडाची कारवाई सुरूच राहिली. रोहनातच्या सगळ्या शेतजमिनीचा बाहेरच्या लोकांसाठी लिलाव झाला, जेणेकरून मूळ दावेदारांना त्यांचा हक्क मिळणार नाही," ते सांगतात.

रोहनात गाव

ब्रिटिश राजवटीपासून स्वातंत्र्य मिळवण्यासाठी लढा...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

29 मे 1857चा तो दिवस हरियाणाच्या रोहनात गावासाठी खूपच भीषण होता. ईस्ट इंडिया कंपनीच्या घोडेस्वार सैनिकांनी सूड उगवण्यासाठी पूर्ण गाव बेचिराख केलं होतं. पण का?


सामग्री: प्रातिनिधिक छायाचित्र

"मागच्या वर्षी मला मणक्याचा त्रास होऊ लागला. पण कोव्हिडच्या भीतीने मी त्रास सहन केला. तेव्हा कोव्हिड रूग्णांना बेड मिळण्यासाठी अनेक अडचणी येत होत्या.

"मग मला कुठून बेड मिळेल? मला कोव्हिड झाला तर? अशा अनेक शंका मनात होत्या. माझं दुखणं सहन करता येईल इतकं होतं. त्यामुळे मी कोव्हिड होण्यापेक्षा ते सहन केलेलं बरं असा विचार केला," वसईला राहणारे दीपक खंडागळे सांगत होते.

त्यांनी पुढे सांगितलं, "यावेळी कौटुंबिक डॉक्टरकडून औषधं सुरू केली होती. यामध्ये 7-8 महिन्यांचा काळ लोटला. त्यानंतर माझं दुखणं अधिक वाढलं. मग डॉक्टरांनी मला शस्त्रक्रिया करावी लागेल असं सांगितलं. आता माझी शस्त्रक्रिया झाली आहेत. पण मणक्याची शस्त्रक्रिया म्हणजे आयुष्यभराचं दुखणं पदरात पडलंय."

ठाण्यात राहणार्‍या 78 वर्षीय शरीफ शेख सांगतात, "काही दिवसांपूर्वी माझे हात आणि पाय वाकडे होत होते. पण काही वेळाने ते स्थिर होऊन खूप दुखत होते. आम्ही डॉक्टरकडे गेलो तेव्हा त्यांनी हा पक्षाघाताचा प्रकार असल्याचं सांगितलं. मला तातडीने रुग्णालयात भरती होऊन इंजेक्शन सुरू करण्याचा सल्ला डॉक्टरांनी दिला. पण कोव्हिड नसलेल्या रुग्णालयातही रुग्णांची खूप गर्दी होती.

"तिथल्या रुग्णालयातल्या डॉक्टरांनी माझं वय आणि कोरोनाची परिस्थिती पाहता रुग्णालयात भरती करणं जोखीम असल्याची कल्पना आम्हाला दिली. मग माझ्या कुटुंबीयांनी घरीच उपचार करण्याची विनंती डॉक्टरांना केली. सध्या महिनाभर माझी औषधं सुरू आहेत. पण मला लागणारी इंजेक्शन्स ही रुग्णालयात भरती करूनच द्यावी लागणार आहेत. पुढे काय करायचं याचा निर्णय माझं कुटुंब घेईल".

दीपक आणि शरीफ यांच्यासारखे असंख्य रूग्ण गरज असताना रुग्णालयात भरती होऊन उपचार घेऊ शकत नाहीत किंवा कोरोनाच्या भीतीने ते पूर्ण उपचार घेत नाहीत.

कोरोनाच्या पहिल्या आणि आता दुसर्‍या लाटेत संपूर्ण देश होरपळून निघतोय. कोरोना रुग्णांसाठी आरोग्य यंत्रणा अपुरी पडतेय.

या परिस्थितीत कोव्हिडव्यतिरिक्त अन्य आजारांनी ग्रासलेल्या रूग्णांचे हाल होत आहेत. त्यांच्यावर तात्पुरते उपचार करावे लागत आहेत. तर काही रूग्ण कोव्हिडला घाबरून घरीच उपचार घेत आहेत. यासंबंधीची परिस्थिती मांडण्याचा आम्ही प्रयत्न केला आहे.

अन्य रूग्णांसाठी बेड्सची कमतरता

सध्या राज्यात 6 लाखांपेक्षा अधिक कोरोनाचे सक्रिय रूग्ण आहेत. कोरोना रूग्णांची वाढती संख्या लक्षात घेता अन्य...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

राज्यातील बहुतांश रुग्णालयांमध्ये कोरोना रुग्णांवर उपचार होत असल्याने अन्य आजारांनी त्रस्त रुग्णांना वेळेवर उपचार मिळत नाहीये. त्यामुळे या रुग्णांचे हाल होत असल्याचं चित्र आहे.


सामग्री: प्रातिनिधिक छायाचित्र

1. स्वाइन फ्लूमुळे पाच महिन्यात 156 रुग्णांचा मृत्यू

जानेवारी ते मे या पाच महिन्यांमध्ये राज्यात स्वाइन फ्लूमुळे 156 रुग्णांचा मृत्यू झाला आहे. त्यामध्ये सर्वाधिक 34 नाशिकचे, पुण्यात 21, नगर जिल्ह्यात 14, कोल्हापूरमध्ये 9, मुंबईत 5 जणांचा समावेश आहे. महाराष्ट्र टाइम्सने हे वृत्त प्रसिद्ध केले आहे.

राज्याचे आरोग्यमंत्री एकनाथ शिंदे यांनी विधानसभेत दिलेल्या आकडेवारीतून ही माहिती समोर आली आहे. मार्च आणि एप्रिल महिन्यात स्वाइन फ्लूचे 908 रुग्ण आढळले असून या दोन महिन्यांमध्ये 98 रुग्णांचा मृत्यू झाला आहे.

राज्यात गेल्या वर्षी 1 लाख 28 हजार 26 व्यक्तींना फ्लूविरोधी लस दिल्याचं आरोग्यमंत्र्यांनी विधानसभेत सांगितलं. डेंगी या आजारामुळे 2016-2018 या काळामध्ये 168 जणांचा मृत्यू झाला. तसंच या कालावधीत हिवतापामुळे 59 जण दगावले असल्याची माहिती एकनाथ शिंदे यांनी दिली.

2. युद्धनौकेला लागलेल्या आगीमध्ये 1 ठार

माझगाव डॉकमध्ये युद्धनौकेला लागलेल्या आगीत बजेंद्र कुमार या कामगाराचा मृत्यू झाला आहे. शुक्रवारी INS विशाखापट्टणम युद्धनौकेच्या दुसऱ्या आणि तिसऱ्या डेकवर ही आग लागली होती. आग लागल्यानंतर अग्निशमन दलाच्या 15 गाड्या घटनास्थळी दाखल झाल्या.

INS विशाखापट्टणमच्या जलावतरणाच्यावेळचे छायाचित्र

बजेंद्र कुमार कंत्राटी कामगार असल्याची माहिती मिळाली असून आगीचे कारण अद्याप स्पष्ट झालेलं नाही. लोकमतने हे वृत्त प्रसिद्ध केले आहे.

3. शिवसेनेला उपसभापतिपद तर काँग्रेसला विरोधीपक्षनेतेपद

विधानसपरिषदेच्या उपसभापतिपदाचा दावा काँग्रेसने मागे घेतला असून प्रशांत परिचारक यांना सभागृहात येण्यास शिवसेना आणि राष्ट्रवादी काँग्रेसने मान्यता दिली आहे.  हे निश्चित झाल्यावर विधान परिषदेचे उपसभापतिपद शिवसेनेकडे आणि विधानसभेतील विरोधी पक्षनेतेपद काँग्रेसला देण्याचा निर्णय घेण्यात आला आहे.

लोकसत्ताने हे वृत्त प्रसिद्ध केले आहे.

उपसभापतिपदाची निवडणूक आणि विरोधी पक्षनेतेपदावरील निवडीची घोषणा सोमवारी केली जाणार आहे. विरोधीपक्षनेते राधाकृष्ण विखे-पाटील यांनी भाजपात प्रवेश केल्यावर विरोधी पक्षनेतेपदी निवड करणं आवश्यक होतं.

विधानपरिषदेच्या उपसभापतिपदाचा मार्ग मोकळा झाल्याशिवाय विरोधी पक्षनेतेपदाचा निर्णय घेतला जाणार नाही, असं सत्ताधाऱ्यांनी स्पष्ट केलं. त्यामुळे काँग्रेसने विधानपरिषद उपसभापतिपदावरील दावा मागे घेऊन...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

आज सकाळी वृत्तपत्रं आणि वेबसाईट्सवर प्रसिद्ध झालेल्या बातम्यांपैकी 5 मोठ्या बातम्यांचा थोडक्यात आढावा :


सामग्री: प्रातिनिधिक छायाचित्र

आता शस्त्रास्त्रांच्या आळा घालण्यासाठी न्यूझीलंड सरकारने लोकांकडच्या बंदुका परत विकत घेणारी एक योजना जाहीर केली आहे. या हल्ल्यांनंतर आता या बंदुका लोकांकडून विकत घेण्यासाठी 20.8 कोटी न्यूझीलंड डॉलर्सची (13.6 कोटी अमेरिकन डॉलर्स) तरतूद करण्यात आली आहे.

हल्ल्याच्या काही आठवड्यांनंतर एप्रिलमध्ये संसदेने या बंदीला मान्यता दिली. मार्च महिन्यात बंदुकधारी हल्लेखोराने मशीद आणि इस्लामिक सेंटरमध्ये शुक्रवारच्या नमाजादरम्यान केलेल्या गोळीबारात 51 जणांचा जीव गेला होता.

कशा परत घेणार बंदुका?

ही योजना परवाना असणाऱ्या बंदुकांसाठीच आहे. यानुसार पुढच्या सहा महिन्यांत म्हणजे 20 डिसेंबरपर्यंत लोकांना त्यांच्याकडील बंदुका परत देता येतील.

"बंदुका परत विकत (बाय-बॅक) घेण्याचं एकच उद्दिष्टं आहे - ते म्हणजे घातक शस्त्रं चलनातून काढून घेणं," पोलिसांचे प्रमुख असणाऱ्या नॅश यांनी सांगितलं.

ह्लल्याच्यावेळेस ह्ललेखोराने चित्रिकरण केलेली शस्त्रे

"यापुढचं पाऊल काय असेल याची पोलिसांनी तपशिलात आखणी केलेली आहे. लोकांकडे असणाऱ्या विविध प्रकारच्या बंदुका गोळा करण्यात येतील. हे प्रचंड मोठं काम आहे आणि जुलैच्या मध्यापासून सुरू होण्याची अपेक्षा आहे."

शस्त्रास्त्रांसाठीच्या नवीन कायद्यानुसार एप्रिलमध्ये लष्करी पद्धतीच्या सेमी-ऑटोमॅटिक शस्त्रांवर आणि ती बनवण्यासाठीच्या सुट्या भागांवर बंदी घालण्यात आली. या योजनेसाठी करण्यात आलेल्या तरतुदीमधून या शस्त्र धारकांना त्यांच्याकडील शस्त्राच्या मूळ किंमतीच्या 95 टक्क्यांपर्यंतची रक्कम भरपाई म्हणून देण्यात येईल.

लष्करी पद्धतीची जवळपास 14,300 सेमीऑटोमॅटिक शस्त्रं या नवीन नियमांतर्गत येतील असा पोलिसांचा अंदाज आहे. ही योजना जाहीर करण्यात येण्याच्याही आधी आतापर्यंत जवळपास 700 बंदुका परत करण्यात आल्या असून आणखी 5,000 जणांनी आपली आयुधं पोलिसांनी जमा करण्यासाठी नोंदणी केलेली आहे.

काय घडलं ख्राईस्टचर्चमध्ये?

स्वतःला उच्च श्वेतवर्णीय समजणाऱ्या ब्रेंटन टॅरंट या ऑस्ट्रेलियन व्यक्तीने 15 मार्च रोजी ख्राईस्टचर्चमधील अल् नूर मशीद आणि द लिनवूड इस्लामिक सेंटरवर हल्ला केला.

न्यूझीलंडमध्ये शांतता असतानाच्या काळातला हा सगळ्यात भीषण गोळीबार (मास शूटिंग) होता. या हल्लेखोरावर 51 जणांच्या खुनाचा, 40 जणांचा खून करण्याचा प्रयत्न करण्याचा आणि एक दहशतवादी कारवाईचा आरोप लावण्यात आलेला आहे.

या...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

ख्राईस्टचर्चमध्ये मशीदीवर झालेल्या भयानक हल्ल्यानंतर न्यूझीलंडमध्ये सेमी-ऑटोमॅटिक बंदुका बाळगण्यावर बंदी घालण्यात आली होती.


सामग्री: प्रातिनिधिक छायाचित्र

त्यानुसार या कालावधीत वैद्यकीय व जीवनावश्यक सेवा वगळता अमरावती शहर व ग्रामीण भागातील सर्व प्रकारचे बाजार, दुकाने, मॉल, मार्केट कॉम्प्लेक्स. चहा-नाश्ता उपाहारगृहे, हॉटेल्स, रेस्टॉरंट, बार, पानटपरी, इतर वस्तूंची दुकाने बंद राहणार आहेत.

दुध व भाजीपाला दुकाने रविवारी सकाळी 6 ते सकाळी 10 दरम्यान सुरू राहतील. सर्व प्रकारच्या ट्रॅव्हल्स, खासगी बसेस, खासगी वाहतूक, पालिकेची बससेवा, रिक्षा सेवा बंद राहील. आपत्कालीन स्थितीत व रुग्णसेवेसाठी रिक्षा किंवा स्वत:चे वाहन वापरता येईल. केवळ जीवनावश्यक व अत्यावश्यक कारणांसाठी वाहतूक करता येईल. जीवनावश्यक वस्तूंची वाहतूक करणा-या मालमोटारींना परवानगी आहे.

जिमखाने, व्यायामशाळा, तरणतलाव, चित्रपटगृहे व बहुविध चित्रगृहे, ग्रंथालये, सलून, ब्युटी पार्लर, आठवडी बाजार, गुरांचे बाजार, सर्व बांधकामे या कालावधीत बंद राहतील. कृउबास समितीचा भाजीपाला, फळ बाजार बंद राहील. सर्व पर्यटनस्थळे, उद्याने, बागा, बांबू उद्यान, वडाळी उद्यान, मेळघाट सफारी आदी बंद राहील.

त्यामुळे रविवारी पर्यटकांनी तिथे गर्दी केल्यास कारवाई केली जाणार आहे. क्रीडा संस्था, बाह्य खेळांबरोबरच आंतरमैदानी खेळही बंद राहतील. रविवारी सेवा देणा-या बँका व वित्तसंस्थादेखील बंद राहणार आहेत.

अनावश्यक कारणासाठी चारचाकी किंवा दुचाकीहून फिरणा-यांवर दंडात्मक व फौजदारी कारवाई करण्यात येणार आहे.

कोरोनामुळे होणाऱ्या मृत्युंमध्ये अमरावती दुसऱ्या क्रमांकावर

महाराष्ट्रात अमरावतीमध्ये कोरोना रुग्णसंख्येत झपाट्याने वाढ होत आहे. कोव्हिड- 19 मुळे मृतांच्या संख्येत अमरावती दुसऱ्या क्रमांकावर आहे.  कोव्हिड-19 मुळे मृत्यूचा दर 1.62 वर पोहोचलाय, त्यात जानेवारी पासून दिवसाला एका रुग्णांचा बळी गेलाय.

संत गाडगेबाबा अमरावती विद्यापीठ, डॉ. पंजाबराव देशमुख महाविद्यालय प्रयोगशाळा, रॅपिड अँन्टीजन टेस्ट तसेच विविध प्रयोगशाळेच्या अहवालानुसार जिल्ह्यात  727 नवे कोरोना रूग्ण आढळल्याची माहिती जिल्हा शल्यचिकित्सक कार्यालयाने दिली आहे. त्यानुसार आतापर्यंत एकूण रुग्णांची संख्या 28 हजार 648 झाली आहे.

अमरावती जिल्ह्यात कोरोनाने आतापर्यंत  453 जणांचा मृत्यू झाला आहे. जानेवारी ते फेब्रुवारी या दोनच महिन्यात 57 जणांचा मृत्यू झाला आहे.

आकडेवारीनुसार 29 जानेवारी ते 4 फेब्रुवारी पर्यंत मृत्यूचा दर हा 1 होता. फेब्रुवारी 5 ते 11 दरम्यान कमी...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

कोरोना प्रतिबंधासाठी अमरावती जिल्ह्यातील सर्व बाजारपेठा व व्यवहार  शनिवारी (20 फेब्रुवारी) रात्री आठपासून सोमवारी (22 फेब्रुवारी)  सकाळी आठपर्यंत बंद ठेवण्याचा आदेश जिल्हाधिकारी शैलेश नवाल यांनी जारी केला आहे.


सामग्री: प्रातिनिधिक छायाचित्र

सुरुवातीला केरळ, राजस्थान, उत्तर प्रदेश या राज्यांमध्ये कोरोनाचे रुग्ण आढळले. गेल्या आठवड्यापर्यंत महाराष्ट्रात तर कोरोनाचा एकही रुग्ण आढळला नव्हता. पण गेल्या सात दिवसात महाराष्ट्रात कोरोना रुग्णांची संख्या इतकी वाढली की सध्या देशात महाराष्ट्रात सर्वांत जास्त रुग्ण आहेत.

महाराष्ट्रात असं काय घडलं की अचानक विविध जिल्ह्यांमध्ये कोरोनाच्या चाचण्या होऊ लागल्या आणि त्या पॉझिटिव्ह येऊ लागल्या आणि हजारोंच्या संख्येनं राज्यातील नागरिकांना क्वारंटाईन करावं लागलं.

राज्याचे आरोग्य मंत्री राजेश टोपे यांनी सांगितल्यानुसार, "राज्यात आतापर्यंत 39 कोरोनाग्रस्त रुग्ण आहेत. तर 108 जण विलगिकरण कक्षात दाखल असून 1063 जणांना होम क्वारंटाईन केलं आहे."

महाराष्ट्रात कसा दाखल झाला कोरोना व्हायरस?

राज्यात सर्वप्रथम धुळवडीच्या दिवशी म्हणजेच 10 मार्चला पुण्यात 2 जणांना कोरोना व्हायरसची लागण झाल्याचं समोर आलं. त्यांच्यावर तातडीने पुण्याच्या नायडू रुग्णालयात उपचार सुरु करण्यात आले. कोरोना व्हायरस आता राज्यभर पसरणार याची शक्यता या रुग्णांच्या चौकशीतून समोर आली.

पुण्याचे विभागीय आयुक्त डॉ. दीपक म्हैसेकर यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, "महाराष्ट्रात सर्वप्रथम आढळलेले पुण्याचे 2 रुग्ण हे दुबईहून आले होते. 40 जणांच्या समूहासोबत हे दोघे फेब्रुवारीच्या शेवटच्या आठवड्यात दुबईला फिरण्यासाठी गेले होते. महत्त्वाचं म्हणजे या 40 पैकी 37 जण हे महाराष्ट्रातले नागरिक आहेत, तर 3 जण कर्नाटकातले. 1 मार्चला हे 37 जण मुंबई विमानतळावर उतरले. पुण्यातील दोघं मुंबईहून खासगी टॅक्सीने पुण्यात आले. 8 मार्चला या दोघांपैकी एकाला अचानक त्रास होऊ लागला. त्यानंतर कोरोना व्हायरसची चाचणी करण्यात आली, ज्यात दोघं कोरोना बाधित असल्याचं स्पष्ट झालं. त्यामुळे या दोघांचे कुटुंबीय आणि मुंबईतला टॅक्सीचालक अशा सगळ्यांनाच कोरोनाची लागण झाली." .

आरोग्य विभागाचे जनसंपर्क अधिकारी एन. यादव यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, राज्यात 39 कोरोना रुग्णांपैकी 12 जण दुबईहून परतलेल्या त्या समुहातले आहे. तर 5 जण लागण झालेल्यांच्या संपर्कात आल्यामुळे कोरोनाबाधीत झालेत.

'कोरोना व्हाया दुबई महाराष्ट्रात'

महाराष्ट्रात व्हाया दुबई आलेल्या या कोरोना व्हायरसचा तिढा पुण्यापर्यंतच थांबला नाही. तर दुबईहून आलेले उर्वरित 35 जण महाराष्ट्रातील विविध जिल्ह्यातील असल्यानं अशा सगळ्यांचा...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

मराठी नववर्ष उंबरठ्यावर असताना कोरोना व्हायरससारखा जीवघेणा आजार महाराष्ट्रात बळावतोय. चीन, इटली, इराण, अमेरिका, यूकेनंतर कोरोनानं भारतात शिरकाव केला आहे.


सामग्री: प्रातिनिधिक फोटो

Drug Controller General of India अर्थात DCGI ने  झायडस कॅडिलाच्या विराफिन (Virafin) या औषधीला कोरोनाचा सौम्य संसर्ग झालेल्या रुग्णांवर उपचारासाठी वापर करण्यास मान्यता दिली आहे. या औषधीचं संपूर्ण नाव Pegylated Interferon alpha-2b किंवा PegIFN असं आहे.

हे आपत्कालीन परवानगी (Emergency Approval) असून, ते मर्यादित प्रमाणात वापरता येईल, असंही DCGI ने सांगितलंय.

कंपनीने DCGI ला दिलेल्या अर्जात म्हटलं होतं की, 'या औषधामुळे रुग्ण लवकर बरे होत असून, त्यांच्या उपाचारातला गुंताही यामुळे कमी करता येतो.'

तसंच, एका डॉक्टरच्या प्रिस्क्रिपशनवरच हे औषध रुग्णांना दवाखान्यात किंवा विशेष उपचार संस्थानांमध्ये दिलं जाईल, असंही त्यांनी सांगितलं होतं.

प्रातिनिधिक फोटो

देशभरात 20-25 ठिकाणी झालेल्या चाचणीत असं लक्षात आलं होतं की, विराफिन या औषधाच्या वापरामुळे रुग्णाला ऑक्सिजनची गरज कमी भासू लागली होती. म्हणजेच श्वसनक्रिया सुधारण्यात विराफिन मदत करत होतं.

या औषधामुळे इतर व्हायरल संसर्गांवरही उपचार शक्य असल्याचं कंपनीने DCGI ला केलेल्या अर्जात म्हटंलय.

म्हणजेच काही प्रमाणात आतापर्यंत रुग्णांचे प्राण वाचवण्यासाठी ज्या औषधांवरच अवलंबून राहावं लागत होतं, ते आता कमी होण्याची शक्यता आहे.

याशिवाय झायडस कॅडिला ही कंपनी कोरोनाच्या एका लशीवरही काम करते आहे. ZycovD नावाची ही लस DNA प्लॅटफॉर्मवर बनवली जात आहे. यासाठी झायडस कॅडिला भारत सरकारच्या बायोटेक्नॉलॉजी विभागाची मदत घेते आहे. आणि याच्या क्लिनिकल ट्रायल्सचा तिसरा टप्पा पूर्ण झाला आहे.

हे वाचलंत का?

(बीबीसी न्यूज मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी आम्हाला YouTube, Facebook, Instagram आणि  Twitter वर नक्की फॉलो करा.

बीबीसी न्यूज मराठीच्या सगळ्या बातम्या तुम्ही Jio TV app वर पाहू शकता.

'सोपी गोष्ट' आणि '3 गोष्टी' हे मराठीतले बातम्यांचे पहिले पॉडकास्ट्स तुम्ही Gaana, Spotify, JioSaavn आणि Apple Podcasts इथे ऐकू शकता.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

कोरोनाच्या प्रादुर्भावानं देशभरात कळस गाठलेला असताना एक आशादायी बातमी समोर आलीय. ती म्हणजे झायडस कॅडिला (Zydus Cadilla) हेल्थकेअरच्या एका औषधाला भारताच्या औषध नियामक मंडळाने मान्यता दिली आहे.


सामग्री: प्रातिनिधिक फोटो

कोरोनामुळे मृत्यू झालेल्या 56 जणांपैकी 15 जण या कार्यक्रमाशी संबंधित होते. जवळपास 2000 कोरोनाग्रस्तांपैकी 400 जण तबलीगीच्या कार्यक्रमात सहभागी होते.

हे प्रकरण समोर आल्यानंतर सोशल मीडियावर अनेक दावे केले जात आहेत.

पोलिसांना कोरोनाची लागण व्हावी म्हणून जमातच्या कार्यक्रमातील काही जण पोलिसांवर थुंकले, एका व्हीडिओच्या माध्यमातून असा दावा केला जात आहे.

गुरुवारी संध्याकाळी एका ट्वीटर यूझरनं 27 सेकंदांचा हा व्हीडिओ शेयर करताना लिहिलं, ज्यांना पुरावे हवे आहेत, त्यांनी हा व्हीडिओ बघावा.

हा व्हीडिओ ट्वीटरवर 81 हजार जणांनी पाहिला आहे आणि जवळपास 4 हजार जणांनी त्याला रिट्वीट केलं आहे.

फेसबुकवरही अनेक जण हा व्हीडिओ शेयर करत आहेत. मेधराज चौधरी नावाच्या युजरनं हा व्हीडिओ शेयर केला आहे आणि तो 2 लाख जणांनी पाहिला आहे.

या व्हीडिओत एका व्यक्तीच्या आजूबाजूला पोलीस बसलेले आहेत. काही वेळानं तो व्यक्ती पोलिसांच्या अंगावर थुंकतो, त्यानंतर पोलीस त्याला मारायला सुरुवात करतात.

त्याच्यामागे मोठ्या प्रमाणात आवाज ऐकायला येतो आणि मग व्हीडिओ समाप्त होतो. या व्हीडिओ तबलीगी जमातच्या कार्यक्रमाशी जोडलं जात आहे.

ही घटना कधी घडली आणि व्हीडिओबाबत करण्यात आलेला दावा खरा आहे का, हे समजून घ्यायचा आम्ही प्रयत्न केला.

तबलीगी जमातच्या लोकांना दवाखान्यात दिल्लीतल्या सरकारी बसमधून नेण्यात आलं होतं. पण, व्हीडिओत दिसणारी गाडी पोलिसांच्या व्हॅनसारखी दिसून येते, त्यामुळेच या व्हीडिओबाबत साशंकता निर्माण होते.

या व्हीडिओतील व्यक्तीला पोलिसांनी घेराव घातला आहे. या व्यक्तीला आरोग्य तपासणी नेत असल्यास गाडीत आरोग्य कर्मचारी का नाही, असा प्रश्न उपस्थित होतो.  या व्हीडिओच्या की-फ्रेमचा वापर करून आम्ही रिव्हर्स सर्च केलं, तर आम्हाला टाईम्स ऑफ इंडियाच्या वेबसाईटवरील एक व्हीडिओ मिळाला.

2 मार्च 2020ला प्रसिद्ध झालेल्या या व्हीडिओनुसार, एका कैद्यानं त्याच्यासोबत गाडीत असलेल्या पोलीस कर्मचाऱ्याला मारहाण केली आणि पोलिसाच्या अंगावर थुंकलादेखील. या कैद्याचे घरचे त्याच्यासाठी घेऊन आलेलं जेवण खाण्याची परवानगी न दिल्यामुळे तो पोलिसांवर नाराज होता.

आम्ही या व्हीडिओविषयी अधिक सर्च केलं, तेव्हा महाराष्ट्र टाइम्स आणि मुंबई मिरर या वर्तमानपत्रांच्या वेबसाईटवरही तो दिसून आला.

मुंबई मिररनं हा व्हीडिओ 29 फेब्रुवारी 2020ला शेयर केला होता.

या...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

तबलीगी जमातच्या दिल्लीतील धार्मिक कार्यक्रमात सहभागी झालेल्या काही जणांना कोरोनाची लागण झाल्यानंतर देशातील कोरोनाग्रस्तांची संख्या झपाट्यानं वाढत आहे.


सामग्री: प्रातिनिधिक फोटो

दिल्लीतल्या महाराणी बागेत राहणाऱ्या पायल आजही ते दिवस आठवल्यानंतर अस्वस्थ होतात.

आयुष्यातली 10 वर्षें पायल यांच्यासाठी अडचणीची होती, कारण त्यांच्या चेहऱ्यावर केस होते.

"शाळेत असताना माझ्या अंगावर जास्त केस नव्हते. पण कॉलेजला आले आणि चेहऱ्याचा अर्धा भाग केसांनी व्यापला. सुरुवातीला बारिक केस यायचे. त्यामुळे मी त्याकडे दुर्लक्ष केलं. वॅक्सिंग करुनही पाच दिवसांनंतर ते परत यायचेच. त्यानंतर मी शेव्हिंग करणं सुरू केलं," पायल सांगतात.

अगदी पुरुषांसारखेच केस

एक घटना आठवून पायल सांगतात, "एकदा वडिलांचं रेझर मिळत नव्हतं. आई-वडील दोघंही रेझर शोधत होते पण ते काही त्यांना सापडत नव्हतं. थोड्या वेळानंतर वडील आईला म्हणाले की, पायलला विचारून बघ, तिनं माझं रेझर नेलेलं नाही ना?"

प्रातिनिधिक फोटो

असे अनेक प्रसंग गेल्या 10 वर्षांत पायल यांच्यासोबत घडले. औषधांचाही उपयोग होत नाही म्हटल्यावर त्यांनी लेझर ट्रीटमेंट घेण्याचा विचार केला. या ट्रीटमेंटची त्यांना सुरुवातीला खूप भीती वाटली. मात्र मग त्यांनी लेझर ट्रीटमेंट करून घेतलीच.

"आपल्या समाजात एखाद्या मुलीच्या चेहऱ्यावर केस येणं, हे फार लज्जास्पद मानलं जातं. मुलींच्या बायोलॉजिकल सायकलमध्ये (जैविक चक्रात) बदल झाल्यामुळे अशाप्रकारे केस येऊ शकतात हे लोकांना माहिती नसतं," असं त्वचारोगतज्ज्ञ डॉ. सुरुची पुरी सांगतात.

'कारण समजून घ्यायचा प्रयत्न करा'

डॉ. सुरुची या फेमिना मिस इंडिया 2014 स्पर्धेच्या अधिकृत त्वचारोगतज्ज्ञ होत्या.

"मुलींच्या चेहऱ्यावर केस येण्याची दोन कारणं असू शकतात. एक म्हणजे आनुवांशिक कारण आणि दुसरं म्हणजे हार्मोनमध्ये होणारे बदल. हॉर्मोन्समधील संतुलन बिघाडल्यानंही चेहऱ्यावर केस येऊ शकतात."

"माणसाच्या शरीरावर थोडे केस असतातच. त्यात, मुलींच्या शरीरावर थोडेफार केस असतील तर चिंता करण्याचं काही कारण नाही. पण केस जास्त असल्यास डॉक्टरांकडे जाणं आवश्यक असतं," असंही सुरुची सांगतात.

चेहऱ्यावर खूप केस असल्यास त्या स्थितीला 'हायपर ट्रायकोसिस' असं म्हणतात. अनुवांशिक कारणांमुळे केस उगवले असतील तर त्याला 'जेनेटिक हायपर ट्रायकोसिस' असं म्हणतात. पण हार्मोनच्या असंतुलनामुळे केस येत असतील तर या स्थितीला 'हरस्युटिझ्म' असं म्हटलं जातं.

"हार्मोनच्या असंतुलनाचं मुख्य कारण पीसीओडी (पॉलीसिस्टिक ओवेरियन डिस्ऑर्डर) असू शकतं आणि आजच्या काळात हे प्रमाण वेगानं वाढत...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

"शरीर झाकण्यासाठी लोक कपडे घालतात. पण मला तर चेहऱ्यावरही कपडा बांधावा लागतो. चेहऱ्यावर कपडा न गुंडाळता मी कधीही घरातून बाहेर पडले नव्हते. उन्हाळा असो, पावसाळा किंवा इतर कोणताही दिवस. गेली 10 वर्षं मी चेहऱ्यावर कपडा गुंडाळत होते."


सामग्री: प्रातिनिधिक फोटो

प्लाझ्मा थेरपी कोव्हिड-19 च्या उपचारात यशस्वी ठरल्याचे पुरावे नसल्याचं केंद्रीय आरोग्य मंत्रालयाचे संयुक्त सचिव लव अग्रवाल यांनी म्हटलं होतं. ही उपचार पद्धती अप्रव्ह्ड म्हणजेच स्वीकृत नाही आणि त्या सर्व उपचारांमधली एक आहे ज्याच्या परिणामांवर सध्या संशोधन सुरू आहे.

प्लाझ्मा थेरपी योग्य पद्धतीने आणि मार्गदर्शक तत्त्वांचं पालन करून करण्यात आली नाही तर रुग्णाचे प्राणही जाऊ शकतात, असा इशाराही अग्रवाल यांनी दिला होता.

भारतात दिल्लीत एका 49 वर्षांच्या कोरोनाग्रस्त रुग्णावर प्लाझ्मा थेरपीद्वारे उपचार करण्यात आले आणि त्यात यश आल्याचं सांगण्यात आलं होतं.

सकारात्मक परिणामांविषयी ऐकल्यानंतर देशातल्या इतर भागातही प्लाझ्मा थेरपीच्या ट्रायल सुरू झाल्या आहेत. अनेक प्लाझ्मा डोनरही पुढे आले.

दिल्लीचे मुख्यमंत्री अरविंद केजरीवाल यांनी देखील म्हटलं होतं की, कोरोना रुग्णांवर प्लाझ्मा थेरपीचे चांगले परिणाम आढळून येत आहेत आणि दिल्लीतल्या एलएनजेपी हॉस्पिटलमध्ये एका गंभीर रुग्णाची परिस्थिती या थेरपीनंतर बरीच सुधारली आहे.

उत्तर प्रदेशाचे मुख्यमंत्री योगी आदित्यनाथ यांनीही राज्यात प्लाझ्मा थेरपीसाठी प्रोत्साहन देण्याच्या सूचना अधिकाऱ्यांना केल्या होत्या.

मात्र एकाएकी प्लाझ्मा थेरपीच्या चर्चेला लगाम लागला आहे. इतकंच नाही तर प्लाझ्मा थेरपी घातक असल्याचंही काही संशोधकांनी म्हटलं आहे.

प्लाझ्मा घातक असू शकतो का?

प्लाझ्मा डोनरच्या रक्तातून वेगळा केला जातो. या प्लाझ्मामध्ये अँटीबॉडीज असतात. या अँटीबॉडीज शरीरातले विषाणू नष्ट करतात किंवा त्यांची वाढ रोखतात.

जयपूरमधल्या सवाई मानसिंह हॉस्पिटलमधल्या मेडिसीन विभागातले एक डॉक्टर सांगतात, "रक्त आणि रक्ताचे कम्पोनंट चढवताना रिअॅक्शन होण्याची शक्यता असते. रक्त चढवल्याने एखाद्या व्यक्तीचा मृत्यू झाल्याचं तुम्ही ऐकलं असेलच."

ते पुढे सांगतात, "कोरोना रुग्णांना याचा किती फायदा होईल, हे आम्हाला माहिती नाही. मात्र, यामुळे होणाऱ्या संभाव्य धोक्यांची आम्हाला कल्पना आहे."

काही कोरोना रुग्ण प्लाझ्मा थेरपीने बरे झाले आहेत. यावर बोलताना त्यांनी म्हटलं की,  अनेक रुग्ण तर कुठल्याही उपचाराविना स्वतःच बरे झालेत. त्यामुळे हे रुग्ण प्लाझ्मा थेरपीने बरे झाले की स्वतःच्या रोगप्रतिकारकशक्तीने, हे आपण सांगू शकत नाही.

मात्र, वैद्यकीय तज्ज्ञांच्या मते कोरोनाचे गंभीर रुग्ण ज्यांच्याकडे इतर...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

कुठलीही लस किंवा औषध नसल्याने प्लाझ्मा थेरपी कोव्हिड-19 आजारावर उपचाराच्या दिशेने एक आशेचा किरण मानली गेली. मात्र, काही दिवसांपूर्वीच केंद्रीय आरोग्य मंत्रालयाने या उपचाराबाबतही सावधगिरीचा इशारा दिला.


सामग्री: प्रातिनिधिक फोटो

रुग्णाच्या संशयास्पद मृत्यूप्रकरणी पोलिसांनी तक्रार दाखल केली आहे.

अलिगड शहराचे पोलीस अधीक्षक अभिषेक यांनी बीबीसीला दिलेल्या माहितीनुसार, "मृत्युमुखी पडलेल्या रुग्णाच्या नातेवाईकांनी हॉस्पिटल प्रशासनाविरोधात तक्रार दाखल केली. त्यानंतर या प्रकरणाची चौकशी सुरू करण्यात आली आहे."

"हॉस्पिटलमधील सीसीटीव्ही आमच्या हाती लागला आहे. त्यात मारझोड होताना दिसतेय. मृताच्या नातेवाईकांच्या दाव्यानुसार, हॉस्पिटलच्या प्रशासनानं रुग्णासह त्यांच्यावर हल्ला केला," अशी माहिती अभिषेक यांनी दिली,

रुग्णाच्या नातेवाईकांचा बिलावरून हॉस्पिटलच्या प्रशासनासोबत काही वाद झाला होता, अशीही माहिती अभिषेक यांनी दिली. मृत रुग्णाचा पोस्टमार्टम रिपोर्ट आल्यानंतरच पुढील कारवाई केली जाणार आहे.

मूत्रनलिकेसंदर्भातील त्रासानंतर सुल्तान खान यांना अलिगडच्या एनबी हॉस्पिटलमध्ये नेण्यात आलं होतं. मात्र, या हॉस्पिटलनं खर्चाची रक्कम जास्त सांगितल्यानंतर नातेवाईकांनी सुल्तान खान यांना दुसऱ्या हॉस्पिटलमध्ये नेण्याचा निर्णय घेतला. मात्र, यादरम्यान वाद सुरू झाला आणि हॉस्पिटलशी संबधित लोकांनी रुग्णाच्या नातेवाईकांवर हल्ला केला.

रुग्णाच्या नातेवाईकांचा आरोप काय आहे?

सुल्तान खान यांचे नातेवाईक चमन खान यांच्या माहितीनुसार, "आम्ही सुल्तान यांना एनबी हॉस्पिटलमध्ये आणलं. भरती करण्याआधीच किती खर्च येईल हे विचारलं. आम्हाला पैसे जमत असतील, तरच इथे उपचार करू. मात्र, हॉस्पिटलनं सांगितलं की, तपासणी झाल्यानंतरच खर्च सांगितला जाईल."

"अल्ट्रासाऊंड करण्याआधीच त्यांनी 5000 रुपयांची औषधं दिली आणि सांगितलं की, रोज 5000 हून अधिक रुपयांचा खर्च येईल. इतका खर्च परवडणार नसल्याचं आम्ही सांगितलं. ते औषध परत देऊन आम्ही 3700 रुपये भरले," असं चमन खान सांगतात.

प्रातिनिधिक फोटो

मात्र, हॉस्पिटलने आणखी 4 हजार रुपये मागतिल्याचं चमन खान म्हणतात. "आणखी 4 हजार कशासाठी, असं आम्ही विचारल्यावर हॉस्पिटलनं सांगितलं, रुग्णाला भरती केल्याचं इतकं शुल्क आहे. आम्ही इतके पैसे देऊ शकणार नसल्याचं सांगितलं. आम्ही रुग्णाला दुसऱ्या हॉस्पिटलमध्ये नेऊ इच्छित होतो. मात्र, ते जाऊ देत नव्हते. आम्हाला जवळपास 15 मिनिटं त्यांनी रोखून ठेवलं. आम्ही विनवणी केली. तरीही त्यांनी मानलं नाही. मग मी धक्का दिला, तर त्यांनी आमच्यावर हल्ला केला. माझ्या काकांना (सुल्तान खान) काठीनं मारझोड केली, त्यात त्यांचा...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

हॉस्पिटलचा बिल भरता न आलेल्या रुग्णाला हॉस्पिटलमधील कर्मचाऱ्यांनी मारझोड केल्याची घटना उत्तर प्रदेशात घडली आहे. अलिगडमधील एनबी या खासगी हॉस्पिटलवर रुग्णाच्या हत्येचा आरोप करण्यात आला आहे. सुल्तान खान असं मृत रुग्णाचं नाव आहे.


सामग्री: प्रातिनिधिक फोटो

वाशिम जिल्ह्यातील निवासी शाळेत 229 विद्यार्थी कोरोनाबाधित आढळले असून सोलापूर आणि सातारा जिल्ह्यातही शालेय विद्यार्थ्यांना कोरोनाची लागण झाल्याचं समोर येत आहे. सोलापूर जिल्ह्यात 42 विद्यार्थी आणि 8 शालेय कर्मचारी अशी 50 जणांची कोरोना चाचणी पॉझिटिव्ह आली आहे. तसंच सातारा जिल्ह्यातील पुसेगाव येथील शाळेतही 23 विद्यार्थी कोरोनाबाधित असल्याचं आढळलं आहे.

पश्चिम विदर्भातील वाशिम जिल्ह्यातील रिसोड तालुक्याच्या देगाव निवासी शाळेत 229 विद्यार्थी, 4 शिक्षक आणि शिक्षकेतर कर्मचारी गेल्या 2 दिवसात कोव्हिड-19 पॅाझिटिव्ह आढळून आले आहेत.

विद्यार्थी आणि शिक्षकांच्या प्रकृतीवर लक्ष ठरवण्यासाठी दोन डॉक्टरांसह आरोग्य पथकं तैनात करण्यात आल्याची माहिती जिल्हा प्रशासनाने दिली आहे.

याबाबत बीबीसी मराठीशी बोलताना वाशिमचे जिल्हाधिकारी ष्णमुगराजन एस म्हणाले, "शाळेतील 229 विद्यार्थी कोरोनाबाधित आहेत. या मुलांपैकी कोणालाच कोरोनाची लक्षणं नव्हती. मुलांची प्रकृती चांगली आहे. ही मुलं 14 ते 17 या वयोगटातील आहेत."

जिल्हाधिकारी षण्मुगराजन एस यांनी देगाव निवासी शाळेला भेट देवून परिस्थितीचा आढावा घेतलाय.

संसर्ग कसा पसरला?

10 दिवसांपूर्वी देगावच्या निवासी शाळेतील 30 मुलं पॅाझिटिव्ह आढळून आली होती. त्यानंतर शाळेत संसर्ग पसरल्याची शक्यता जिल्हा प्रशासनाने वर्तवली आहे.

प्रातिनिधिक फोटो

जिल्हाधिकारी ष्णमुगराजन एस सांगतात, "14 फेब्रुवारीपासून कोरोनाचा विविध जिल्ह्यात संसर्ग पसरल्याचं आढळून आल्यानंतर शाळेतील मुलांना आयसोलेशनमध्ये ठेवण्यात आलं होतं. 100 टक्के विद्यार्थ्यांची चाचणी करण्यात आली होती. आरोग्य विभागाची एक टीम दिवसरात्र या शाळेत ठेवण्यात आली आहे."

जिल्हाधिकार्यांच्या माहितीनुसार, हे विद्यार्थी विविध जिल्ह्यातील आहेत.

"या विद्यार्थ्यांबाबत त्या-त्या जिल्ह्यातील आरोग्य अधिकार्यांना माहिती देण्यात आली आहे," असं जिल्हाधिकारी ष्णमुगराजन एस पुढे म्हणाले.

विद्यार्थ्यांची तपासणी कशी करणार?

निगेटिव्ह असलेल्या विद्यार्थ्यांची काळजी कशी घेणार?

शाळेतील निगेटिव्ह असणार्या विद्यार्थ्यांची वेगळी व्यवस्था करण्यात आली आहे.

प्रातिनिधिक फोटो

बाधित विद्यार्थ्यांच्या संपर्कात आलेले इतर विद्यार्थी, शिक्षक आणि कर्मचार्याची कोरोना चाचणी तातडीने करणार

याबाबत बोलताना जिल्हा आरोग्य अधिकारी डॅा. अविनाश आहेर म्हणाले, "कोरोनाबाधित...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

महाराष्ट्रात कोरोना रुग्णांची संख्या झपाट्याने वाढत असताना सरकार आणि पालकांसमोर एक नवं आव्हान उभं राहिलं आहे. राज्यातील ग्रामीण भागांमध्ये मोठ्या संख्येने विद्यार्थ्यांना कोरोनाची लागण होत असल्याचं समोर आलं आहे.


सामग्री: प्रातिनिधीक फोटो

पहिल्या 21 दिवसांमध्ये भारतातल्या लाखो मुलांनी वेगवेगळ्या कारणांसाठी 1098 ही चाईल्ड हेल्पलाईन वापरली. सर्वात महत्त्वाचं म्हणजे यातील 9 हजारपेक्षा अधिक तक्रारी गंभीर स्वरूपाच्या आहेत, ज्यातून लॉकडाऊनच्या दरम्यान मुलांवरील अत्याचाराच्या प्रमाणात वाढ होत असल्याचं समोर येतंय.

चाईल्डलाईन 1098 या नंबरवर 31 दिवसांमध्ये 4 लाख 6 हजार कॉल्स आल्याची नोंद आहे. हे कॉल्स 20 मार्च ते 21 एप्रिल या दरम्यान देशातल्या 571 जिल्ह्यांमधून आल्याचं 'चाईल्डलाईन'ने आपल्या पत्रकात म्हटलंय.

एरव्ही 1098 वर येणाऱ्या कॉल्सपेक्षा हा आकडा दुपट्टीहून जास्त आहे. पण यातील सगळेच कॉल मदत मागण्यासाठी नव्हते, तर अनेक कॉल्स माहितीसाठीचे, मस्करी किंवा गंमत म्हणून केलेले तर काही आत्मविश्वासाच्या अभावी कोणीच बोललं नाही असे सायलेंट कॉल्स नोंदवण्यात आले.

सध्या अनेक कॉल्स कोव्हिड-19 पासून कसा बचाव करता येईल, यासाठी येत आहेत.

गंभीर स्वरूपाच्या 9 हजार 385 तक्रारी

चाईल्डलाईनकडे आलेल्या कॉल्सपैकी 30 टक्के केसेस या कोरोना व्हायरस आणि लॉकडाऊन संदर्भात होत्या. त्यातील बहुतांश म्हणजे 91 टक्के मुलांनी खायला अन्न मिळावं याविषयी विचारणा केली, 6 टक्के मुलांनी वैद्यकीय मदतीसाठी, तर इतरांनी कधी प्रवास करता येईल का किंवा वाहतूक कधी सुरू होईल, याविषयी विचारलं.

चाईल्डलाईन ही लहान मुलांच्या मदतीसाठी सरकारची हेल्पलाईन आहे.

हेल्पलाईनवर आलेल्या कॉल्सपैकी 9 हजार 385 प्रकरणं चाईल्डलाईनचे फ्रंटलाईन कार्यकर्ते हाताळत आहेत. त्यातील 20 टक्के प्रकरणं मुलांच्या शोषणासंदर्भात आहेत.

बालविवाहाला विरोध, शारीरिक आणि भावनिक अत्याचार तसंच छळ, पळवून नेणं, मानवी तस्करी, घराबाहेर काढणं, दुर्लक्ष्य करणं आणि बालकामगार याविषयीच्या त्यात तक्रारी आहेत. शिक्षणासंबधी तसंच आरोग्याच्या तक्रारी सांगत वैद्यकीय मदतही अनेक मुलांनी मागितली आहे.

मुलं हरवण्याच्या केसेसही पुढे आल्या आहेत. या तक्रारींनुसार मुलांपर्यंत तात्काळ मदत पुरवण्यासाठी प्रयत्न सुरू आहेत, असं चाईल्डलाईनच्या अधिकाऱ्यांनी बीबीसी मराठीशी बोलताना सांगितलंय. तसंच येणाऱ्या कॉल्स आणि तक्रारींचं विश्लेषण करण्यात येत असल्याचं म्हटलंय.

प्रातिनिधीक फोटो

तक्रार करणाऱ्या बहुतेक मुलांना मोबाईल वापरण्याची सोय नसल्याचं लक्षात घेत अत्याचार झालेली मुलं सुरक्षित आहेत का, याचा शोध घेण्याचं काम सुरू असल्याचं चाईल्डलाईनचं म्हटलंय....\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

कोरोनाचा संसर्ग रोखण्यासाठी भारतात 25 मार्चपासून लॉकडाऊन जाहीर करण्यात आलं. नंतर लॉकडाऊनचा कालावधीही वाढवण्यात आला.


सामग्री: प्रातिनिधीक फोटो

शाळा सुरू करताना विद्यार्थी व शिक्षक यांची पुरेशी कोरोनाविषयक काळजी घ्यावी, अशी सूचनाही मुख्यमंत्र्यांनी यावेळी त्यांना केली.

वर्षा गायकवाड यांनी बीबीसी मराठीला सांगितलं, "27 जानेवारीपासून राज्यात पाचवी ते आठवीचे वर्ग सुरू करण्यास परवानगी देण्यात आली आहे. पण अंतिम निर्णय स्थानिक प्रशासनाने घ्यायचा आहे. मुलांची RT-PCR टेस्ट बंधनकारक आहे. पालकांची लेखी परवानगी असेल तर मुलांना शाळेत प्रवेश देता येईल. इतर पूर्वतयारी करायची आहे. यानंतर प्रशासन शाळा सुरू करू शकते."

असं असलं तरी मुंबईतील शाळा पुढील आदेशापर्यंत सुरु होणार नाहीत, अशी माहिती मुंबई महापालिकेने प्रसिद्धी पत्रक जारी करत दिली आहे.

मुंबईतील सर्व सरकारी आणि खासगी शाळा 15 जानेवारीपर्यंत बंद ठेवण्यात आल्या होत्या. मुंबई महापालिका क्षेत्रातील कोरोना स्थिती नियंत्रणात असली तरीही अन्य देशांमध्ये कोरोनाची असलेली दुसरी लाट आणि अन्य राज्यातील कोरोना परिस्थिती पाहता मुंबई महापालिकेतील सर्व खासगी आणि सरकारी शाळा 16 जानेवारी 2021 पर्यंत पुढील आदेश मिळेपर्यंत बंद ठेवण्यात येतील, असं मुंबई महापालिकेने जाहीर केलं आहे.

(ही बातमी सतत अपडेट होत आहे.)

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.रोज रात्री8 वाजता फेसबुकवर बीबीसी मराठी न्यूज पानावर बीबीसी मराठी पॉडकास्ट नक्की पाहा.)

\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

राज्यातील 5 ते 8 वीच्या शाळा प्रत्यक्ष विद्यार्थ्यांच्या उपस्थितीत 27 जानेवारीपासून सुरू होतील, अशी माहिती शालेय शिक्षण मंत्री वर्षा गायकवाड यांनी आज मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे यांना शिक्षण विभागाच्या बैठकीत दिली आहे.


सामग्री: प्राप्तिकर विभागाने त्यांच्या इंदुरच्या घरी सात एप्रिलला धाड टाकली. कक्कड यांनी बीबीसीला सांगितलं की तेव्हा त्यांचं कुटुंब झोपलं होतं. त्याचवेळी आयकर विभागाचे दोन अधिकारी त्यांच्या घराचा दरवाजा तोडून घरात घुसले.

प्राप्तिकर विभागाच्या धाडीनंतर विरोधीपक्ष भाजप आक्रमक झाला त्यांनी मुख्यमंत्री कमलनाथ यांच्यावर भ्रष्टाचाराला संरक्षण दिल्याचा आरोप लावला. मग प्रश्न असा आहे की प्रवीण कक्कड यांच्या घरातून प्राप्तिकर विभागाला मिळालं तरी काय?

आठ एप्रिलला नऊ वाजून तेवीस मिनिटांनी प्राप्तिकर विभागाने त्यांच्या अधिकृत ट्विटर हँडलवरून ट्वीट करून सांगितलं, "मध्यप्रदेशात झालेल्या छापेमारीमुळे अवैध प्रकरणं समोर आली आहेत. राजकारण, व्यापार शासकीय सेवा यांच्याशी निगडीत अनेक व्यक्तींकडून 281 कोटी रुपये जप्त करण्यात आले आहेत. त्या पैशांचा काहीही हिशेब नाही.

यात मजेशीर बाब ही आहे की भाजपचे ज्येष्ठ नेते कैलास विजयवर्गीय यांनी एक ट्वीट केलं. ते म्हणाले, "मध्य प्रदेशातून तबादला एक्स्प्रेस रुळावरून घसरल्यामुळे दुर्घटनाग्रस्त झाली आहे. त्यात कोणतीही जीवितहानी झालेली नाही. मात्र त्यात 281 कोटींचं नुकसान झालं.

विजयवर्गीय यांच्या वक्तव्यामुळे प्रश्न उपस्थित होत आहे की प्राप्तिकर विभागाच्या अधिकृत निवेदनाआधीच कैलाश विजयवर्गीय यांना हा आकडा कळला तरी कसा? ही धाड सरकारच्या इशाऱ्यावरून टाकण्यात आली आहे हे स्पष्ट झालं आहे असा आरोप काँग्रेसने लावला आहे.

प्रवीण कक्कड यांच्या घरून मग अधिकारी नेमकं काय घेऊन गेले या प्रश्नाच्या उत्तरादाखल ते म्हणतात, " ते माझ्या घरून काहीही घेऊन गेलेले नाहीत. त्यांना पैसे मिळाले नाहीत किंवा कोणत्याही प्रकारचे दागिने मिळाले नाहीत. जे दागिने सापडले त्यांचा हिशेब होता. आमच्याकडे काहीही बेहिशेबी नाही. आम्ही त्याबदद्ल सगळी कागदपत्रं तपासली आहेत.

कक्कड यांना अपमानित करण्यासाठीच आयकर विभागाने त्यांच्या घरावर छापे मारले आहेत आणि त्यामागे राजकारण आहे, अशा आशयाची याचिका त्यांनी मध्य प्रदेश उच्च न्यायालयात दाखल केली आहे.

कक्कड यांची ही याचिका कोर्टाने स्वीकारली आहे आणि त्यांच्या वतीने काँग्रेसचे वरिष्ठ नेते कपिल सिब्बल कोर्टात हा खटला लढवणार आहे.

प्रवीण कक्कड यांच्या मुलाचा मध्य प्रदेशात मोठा व्यापार आहे. ते सुरक्षा रक्षक, पर्यटन आणि कंप्युटरच्या व्यापारांशी निगडीत आहेत. मालमत्तेच्या व्यापारातूनही त्यांनी बराच पैसा...\nमागील सामग्री खालीलप्रमाणे सारांशित केली जाऊ शकते:

मध्यप्रदेशचे मुख्यमंत्री कमलनाथ यांचे विशेष कार्यकारी अधिकारी प्रवीण कक्कड यांच्यामुळे एक वाद निर्माण झाला आहे.