डॉक सारांशित करण्यासाठी: पहिल्यांदा सचिव स्तरावरची चर्चा झाली, त्यानंतर मंत्री स्तरावर आणि मग मंगळवारी (8 डिसेंबर) रात्री सरकारमधील दोन नंबरचे मंत्री अमित शहा यांनी चर्चेत सहभाग घेतला. पण, ही चर्चासुद्धा निष्फळ ठरली.

गेल्या शनिवारी शेतकऱ्यांसोबतच्या बैठकीपूर्वी पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी काही मंत्र्यांसोबत चर्चा केली, अशीही बातमी आली होती.

यातून आपण या कायद्यांबाबत आठमुठी भूमिका घेत नाही आहोत, असं सरकार दाखवायचा प्रयत्न करत आहे. मोठ्या मनानं त्यांनी शेतकऱ्यांशी चर्चा केली आणि कायद्यात काही दुरुस्ती करण्यासंदर्भातलं प्रस्तावही बुधवारी (9 डिसेंबर) शेतकरी नेत्यांना दिला. शेतकऱ्यांनी मात्र हा प्रस्ताव नाकारला आहे.

त्यामुळे सरकार हे कायदे मागे घ्यायला तयार का नाही, असा प्रश्न उपस्थित होतो. यामागे राजकीय कारणं आहेत की काही कृषी क्षेत्राशी निगडीत अर्थिक कारणंही आहेत. ज्यापद्धतीनं कॅनडा आणि ब्रिटनमधून शेतकऱ्यांना पाठिंबा मिळत आहे, त्यामुळे यात काही आंतरराष्ट्रीय कंगोरेही आहे का?

हे जाणून घेण्यासाठी बीबीसीनं काही पत्रकार आणि शेती तज्ज्ञांशी चर्चा केली.

'भाजप सध्या मजबूत स्थितीत, आता नाही तर कधीच नाही'

अनेक वर्षांपासून भाजप कव्हर करणाऱ्या पत्रकार निस्तुला हेब्बार सांगतात, "शेती क्षेत्रातील सुधारणेसाठी हे कायदे गरजेचे आहेत, असं सरकारचं म्हणणं आहे. यामुळेच एनडीएच नाही तर यूपीएच्या काळातही या सुधारणांविषयी बोललं गेलं. शरद पवार यांच्या पत्रातून ही बाब समोर येते. पण कोणत्याच राजकीय पक्षात या सुधारणा घडवून आणण्याची इच्छा नव्हती आणि त्यासाठी लागणारं संख्याबळंही त्यांच्याकडे नव्हतं.

"भाजप मात्र सध्या 300हून अधिक जागांवर विजय मिळवून केंद्रात सत्तेत आलं आहे. शेती क्षेत्रातील सुधारणा कायदे आता लागू झाले नाही, तर ते कधीच लागू होणार नाहीत."

प्रतिष्ठेचा प्रश्न

यापूर्वी केंद्र सरकारने संसदेत जमीन अधिग्रहण कायदा आणला होता. पण त्यांना त्यावेळेस मागे यावं लागलं होतं. त्यावेळी राहुल गांधी यांनी मोदी सरकारवर सुटाबूटातील सरकार अशी टीका केली होती आणि सरकारसाठी ती डोकेदुखी ठरली होती.

या कायद्यांना मात्र पंतप्रधान आणि कृषी मंत्र्यांसह अनेकांनी क्रांतीकारी सांगितलं आहे. इतकं सगळं होऊनही कायदे मागे घेतल्यास सरकारच्या प्रतिष्ठेला हानी पोहोचल्यासारखं होईल.

इथं एक गोष्ट अजून लक्षात घेण्यासारखी आहे की, जमीन सुधारणा कायद्याबाबत राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघही...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

शेतकरी नेत्यांशी चर्चा करून नवीन शेती कायद्यांबाबत मधला रस्ता काढायचा सरकार प्रयत्न करत आहे. पण हे कायदेच रद्द करावेत अशी शेतकरी नेत्यांची मागणी आहे. आतापर्यंत सहा वेळा सरकार आणि शेतकरी नेत्यांमध्ये चर्चा झाली आहे.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पहिल्यांदाच बिर्ला कुटुंबातल्या एखाद्या व्यक्तीला 'विलफुल डिफॉल्टर' जाहीर करण्यात आलेलं आहे.

यश बिर्लांची कंपनी बिर्ला सूर्या लिमिटेडने युको बँकेचं 67.65 कोटींचं कर्ज घेतलं, पण त्याची परतफेड न केल्याचा त्यांच्यावर आरोप आहे.

युको बँकेच्या वसुली खात्यातल्या एका अधिकाऱ्याने या माहितीला दुजोरा दिला आहे.

बँकेतर्फे वर्तमानपत्रांमध्ये छापण्यात आलेल्या सार्वजनिक नोटीसमध्ये यश बिर्लांचा फोटोही छापण्यात आलाय.

विलफुल डिफॉल्टर म्हणजे अशी व्यक्ती जिची कर्जाची परतफेड करण्याची क्षमता असूनही ती परतफेड करत नाही. यश बिर्लांनीही तेच केलं आहे.

शिवाय ज्या कामासाठी हे कर्ज घेण्यात आलं होतं, त्यासाठी या कर्जाचा वापर करण्यात आला नाही.

'विलफुल डिफॉल्टर' जाहीर करण्यात आल्यानंतर फक्त या कंपनीलाच नाही, पण कंपनीचा संचालक असणाऱ्या व्यक्तीलाही कर्जं घेणं कठीण होतं.

विशेष बाब अशी की युको बँकेची स्थापना घनश्यामदास बिर्लांनी केली होती.

घनश्यामदास बिर्ला हे यशोवर्धन बिर्लांचे पणजोबा - रामेश्वरदास बिर्लांचे बंधू होते.

बँकांच्या राष्ट्रीयकरणाच्या मोहीमेअंतर्गत 19 जुलै 1969 रोजी युको बँकेचंही राष्ट्रीयीकरण करण्यात आलं.

यश बिर्लांची तुलना अनेकदा त्यांचे नातेवाईक आणि भारताल्या सर्वांत जास्त श्रीमंत व्यक्तींपैकी एक असणाऱ्या कुमार मंगलम् बिर्लांसोबत केली जाते.

कुमार मंगलम् बिर्ला हे आदित्य बिर्ला समूहाचे प्रमुख आहेत.

फोर्ब्स मासिकानुसार कुमार मंगलम् बिर्लांकडे 11.5 अब्ज डॉर्लसची संपत्ती आहे आणि त्यांच्या आदित्य बिर्ला समूहाचं एकूण उत्पन्न 44.3 अब्ज डॉलर्स आहे.

आणि दुसरीकडे बॉडी बिल्डिंगमध्ये रस असणारे यश बिर्ला.

कोण आहेत यश बिर्ला?

यश बिर्लांचं कुटुंब भारतातल्या प्रसिद्ध उद्योगपती कुटुंबांपैकी एक आहे.

यश बिर्ला 23 वर्षांचे असताना त्यांचे आई-वडील आणि बहीणीचा एका विमान दुर्घटनेत मृत्यू झाला.

मुंबईहून बंगळुरूला जाणारं आयसी 604 विमान 14 फेब्रुवारी 1990 रोजी दुर्घटनाग्रस्त झालं. यामध्ये एकूण 92 जण मारले गेले.

ठार झालेल्यांमध्ये यश बिर्लांचे वडील आणि प्रसिद्ध उद्योगपती अशोक बिर्ला, त्यांची आई सुनंदा आणि बहीण सुजाता यांचा समावेश होता.

यश बिर्ला तेव्हा अमेरिकेच्या नॉर्थ कॅरोलिनामध्ये एमबीएचा अभ्यास करत होते. यानंतर 800 कोटींच्या उद्योगाची जबाबदारी यश यांच्या खांद्यावर आली.

काही वर्षांपूर्वी 'राँदेव्ह्यू विथ सिमी गरेवाल'...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

कोलकात्यामध्ये मुख्यालय असणाऱ्या युको बँकेने गेल्या आठवड्यात यशोवर्धन बिर्ला यांना 'विलफुल डिफॉल्टर' म्हणजे मुद्दाम पैसे बुडवणारे म्हणून जाहीर केलं.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पाकिस्तान तेहरीक-ए-इंसाफ पक्षाचे प्रमुख इम्रान खान

आठवड्यावर आलेल्या पाकिस्तान निवडणुकांच्या पार्श्वभूमीवर पाकिस्तानातलं मोठा वृत्त समूह असलेल्या 'डॉन'च्या प्रमुखांनी बीबीसीला दिेलेल्या या मुलाखतीनंतर चांगलीच खळबळ उडाली आहे.

हारून आणि त्यांचं वृत्तपत्र हे माजी पंतप्रधान आणि इम्रान खान यांचे विरोधक नवाझ शरीफ यांच्या बाजूनं झुकलेलं असल्याचं म्हटलं जातं असं बीबीसीच्या 'HARDtalk' या शोमध्ये हारून यांना विचारण्यात आलं. हरून यांनी आरोप केले मात्र त्यासाठी लष्कराच्या विरोधात पुरेसे पुरावे दिले नसल्याची टीका करण्यात आली.

पाकिस्तानमध्ये 25 जुलै रोजी मतदान होत आहे. त्या पार्श्वभूमीवर डॉनसह अनेक वृत्तपत्रांना सेन्सॉरशिप आणि धाकदपटशाचा फटका बसला आहे.

पाकिस्तानी लष्कर इम्रान खानला पाठिंबा देत असल्याची चर्चा आहे.

निवडणुका जसजशा जवळ येत आहेत तसतसं वातावरण हिंसाचार आणि राजकीय वादांमुळे आणखी गढूळ होत आहे.

सोमवारी प्रसारित झालेल्या मुलाखतीत, ऑल पाकिस्तान न्यूजपेपर्स सोसायटीचे अध्यक्ष असलेल्या हारून यांनी  प्रसारमाध्यमांच्या स्वातंत्र्यावर आजवर कधीही नव्हता एवढा हल्ला शक्तिशाली लष्करानं केला असल्याचा आरोप केला.

'HARDtalk'चे सादरकर्ते स्टीफन सॅकर यांच्याशी बोलताना, 'सरकार अंतर्गत सत्ताकेंद्र' काही ठराविक उमेदवारांना मदत करत असल्याचं हारून यांनी सांगितलं. निवडणुकांच्या पार्श्वभूमीवर असा दावा इतर राजकीय निरीक्षकांनीही केला आहे.

पाकिस्तानच्या डॉन वृत्त समूहाचे CEO हमीद हारून

पाकिस्तानला 1947मध्ये स्वातंत्र्य मिळाल्यापासून लष्करानं अनेकदा राजकारणात ढवळाढवळ केली आहे. त्यातून पाकिस्तानमध्ये नागरी आणि लष्करी सत्ता आलटून पालटून आलेली आहे. सध्या सुरू असलेल्या निवडणुकीत आपला कोणत्याही प्रकारचा सहभाग नसल्याचं लष्करानं स्पष्ट केलं आहे.

"त्या सत्ताकेंद्रांच्या तालावर नाचू शकतील असे दुसऱ्या फळीतले नेते आणि आघाड्या यांना आताच्या घडीला मदत केली जात आहे, असं मला वाटतं," असं हारून म्हणाले.

बीबीसीच्या हार्ड टॉक कार्यक्रमात बोलताना हमीद हारून

तुमचा निर्देश इम्रान खान आणि त्यांचा पक्ष यांच्याकडे आहे का, असं विचारल्यावर ते म्हणाले, "काही वेळा सुरक्षा दलांकडचं इम्रानचं मूल्य वाढलेलं दिसतं. कधी कधी त्यांच्या पक्षातल्या लोकांचंही याबाबत नाव घेतलं जातं."

परंतु, असा आरोप करताना आपल्याकडे काही ठोस पुरावे आहेत का, असं विचारताच, हारून...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

पाकिस्तानच्या निवडणुकीत सुरक्षा दलांचा हस्तक्षेप सुरू असून इम्रान खान आणि त्याचा PTI या पक्षाला झुकतं माप दिलं जात असल्याचा आरोप 'डॉन' वृत्त समूहाचे CEO हमीद हारून यांनी बीबीसीला दिलेल्या मुलाखतीत केला.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पाकिस्तान संघ सेमी फायनल गाठणार?

क्रिकेट विश्वचषक २०१९ मध्ये बांग्लादेशला २८ धावांनी हरवून भारत उपांत्य फेरीत पोहोचणारा दुसरा संघ बनला आहे. त्याचवेळी बांगलादेश स्पर्धेबाहेर पडलेला तिसरा आशियाई संघ बनला आहे.

यापूर्वी अफगाणिस्तान, वेस्ट इंडिज, दक्षिण आफ्रिका आणि श्रीलंका यांचं वर्ल्ड कपमधलं आव्हान संपुष्टात आलं आहे.

बुधवारी स्पर्धेच्या उपांत्य फेरीत पोहोचणारा तिसरा संघही निश्चित होईल. हा सामना न्यूझीलंड आणि इंग्लंडदरम्यान होणार आहे. या सामन्यात विजय मिळवणाऱ्याची अंतिम चार संघातील जागा पक्की होईल.

मात्र उपांत्य फेरीतील चौथा संघ कोणता असेल याचा निर्णय गुरूवारी पाकिस्तान आणि बांग्लादेश यांच्यातील सामन्यानंतर होईल.

बांगलादेश यापूर्वीच स्पर्धेतून बाहेर झाला असला तरी पाकिस्तानकडे अजूनही संधी आहे. पण सेमी फायनलमधला पाकिस्तानचा प्रवेश हा बहुतांशी न्यूझीलंड विरुद्ध इंग्लंड सामन्यावर अवलंबून आहे.

हा सामना न्यूझीलंड आणि इंग्लंडसाठीही तितकाच महत्त्वाचा असेल. कारण या सामन्यात पराभूत झालेल्या संघाचा निर्णय पाकिस्तानच्या सामन्यावर अवलंबून असेल.

स्पर्धेतील प्राथमिक फेरीत भारताने पाकिस्तानला यापूर्वीच हरवलं आहे. पुढच्या फेरीत भारत आणि पाकिस्तान संघ पुन्हा आमनेसामने येतील का याची उत्सुकता साऱ्या जगभरात आहे. त्यामुळे न्यूझीलंड-इंग्लंड आणि पाकिस्तान-बांग्लादेश या सामन्यांकडे साऱ्या जगाचं लक्ष आहे.

परिस्थिती क्रमांक १ : न्यूझीलंड जिंकलं तर काय होईल ?

या सामन्यापूर्वी गुणतालिकेत न्यूझीलंड ११ तर इंग्लंड १० गुणांसह अनुक्रमे तिसऱ्या आणि चौथ्या स्थानावर विराजमान आहेत. म्हणजेच हा सामना जिंकणारा संघ उपांत्य फेरीतील तिसरा संघ बनेल हे नक्की.

न्यूझीलंडची टीम

पण पाकिस्तानला वाटत असेल की हा सामना न्यूझीलंडने जिंकावा कारण किवींच्या विजयामुळे इंग्लंडच्या खात्यात १० गुणच राहतील. त्यानंतर बांग्लादेशविरुद्धचा सामना जिंकून चौथा संघ बनणं पाकिस्तानसाठी सोपं होईल. पाकिस्तानचे सध्या ९ गुण असून बांग्लादेशविरुद्ध जिंकल्यानंतर त्यांचे ११ गुण होतील.

परिस्थिती क्रमांक २ :  इंग्लंडचा विजय

हा सामना जर इंग्लंडने जिंकला तर न्यूझीलंडकडे ११ गुण राहतील. ही परिस्थिती पाकिस्तानसाठी अवघड ठरू शकते. अशा स्थितीत बांग्लादेशविरुद्ध मोठ्या फरकाने विजय मिळवणं त्यांना अनिवार्य असेल. त्यानंतरच पाकला सेमी फायनलमध्ये प्रवेश मिळवता येऊ शकतो.

इंग्लंडचा...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

वर्ल्ड कप स्पर्धेत पाकिस्तानचं भवितव्य काय? हार-जीत आणि गणितीय समीकरणं यांच्या बळावर पाकिस्तान संघ सेमी फायनल गाठणार का?


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पाकिस्तानचे पंतप्रधान इम्रान खान आणि अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रंप

पाकिस्तानचे पंतप्रधान इम्रान खान आणि ट्रंप यांची सोमवारी भेट झाली. भेटीपूर्वी इम्रान आणि ट्रंप यांनी पत्रकारांशी संवाद साधला.

एका प्रश्नाच्या उत्तरात ट्रंप म्हणाले, "ह्यूस्टनमध्ये आयोजित हाऊडी मोदी कार्यक्रमात 59 हजार माणसांसमोर मोदी आक्रमक भाषेत वक्तव्य केलं. मी तेव्हा तिथे उपस्थित होते. ते असं बोलतील याची मला कल्पना नव्हती. तिथे उपस्थित लोकांना मोदींचं बोलणं आवडलं. परंतु ते बोलणं आक्रमक होतं."

रविवारी हाऊडी मोदी कार्यक्रमात मोदी पाकिस्तानचं नाव न घेता म्हणाले,"भारताने घेतलेल्या निर्णयांना (काश्मीरप्रश्नी) ज्यांना आक्षेप आहे, त्यांना स्वत:चा देश सांभाळता येत नाहीये. ते कट्टरतावादाला खतपाणी घालतात."

दरम्यान भारत आणि पाकिस्तान एकत्र येतील आणि दोन्ही देशांसाठी चांगलं असेल असं काहीतरी घडेल असा आशावाद ट्रंप यांनी व्यक्त केला. प्रत्येक प्रश्नावर काही ना काही उत्तर असतं, यावरही उत्तर असेल, असं ट्रंप यांनी सांगितलं.

काश्मीरप्रश्नी मध्यस्थीसाठी तयार-ट्रंप यांचा पुनरुच्चार

भारत आणि पाकिस्तान यांना वाटत असेल तर काश्मीरप्रश्नी मध्यस्थी करायला तयार आहे याचा पुनरुच्चार ट्रंप यांनी केला.

मोदी आणि इम्रान खान

'मध्यस्थी करण्यासाठी सांगितलं तर मी तयार आहे. मध्यस्थी करण्यासाठी मी सक्षम आहे. काश्मीर प्रश्न क्लिष्ट आहे. काश्मीर प्रश्न अनेक वर्ष प्रलंबित आहे. मी मध्यस्थी करावी यासाठी भारताची तयारी असायला हवी', असं ट्रंप म्हणाले.

ते पुढे म्हणाले, "कट्टरतावादाचं निर्मूलन करण्यासाठी पाकिस्तान प्रयत्नशील आहे. इम्रान खान याप्रश्नी आगेकूच करू इच्छित आहेत. याप्रश्नी दुसरा कोणताही उतारा नाही. कर्ज आणि गरिबी अन्य दोन समस्या आहेत."

ट्रंपकडून इम्रान यांच्या अपेक्षा

"डोनाल्ड ट्रंप जगातल्या सगळ्यांत शक्तिशाली देशाचं नेतृत्व करतात. जगातल्या सगळ्यांत ताकदवान देशाचं उत्तरदायित्व असतं. आम्ही मध्यस्थीसाठी विचारणा केली. त्यावर दोन्ही देशांची तयारी आवश्यक आहे असं अमेरिकेने स्पष्ट केलं. दुर्देवाने भारत काश्मीरप्रश्नी चर्चा करण्यास तयार नाही. एका मोठ्या संकटाची ही सुरुवात आहे," असं इम्रान खान म्हणाले.

ट्रंप आणि इम्रान खान

"मला मनापासून वाटतं की काश्मीर प्रश्न आणखी मोठा होण्याची शक्यता आहे. अमेरिका शक्तिशाली देश आहे आणि संयुक्त राष्ट्र परिषदेत अमेरिकेची...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

हाऊडी मोदी कार्यक्रमातलं भारताचे पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांचं काश्मीरसंदर्भातील वक्तव्य खूपच आक्रमक असल्याचं अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रंप यांनी म्हटलं आहे.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पाकिस्तानचे माजी पंतप्रधान नवाज शरीफ

दरम्यान, पाकिस्तानात 25 जुलैला सार्वत्रिक निवडणुकांचं मतदान होत आहे. शरीफ यांच्यावर याआधीच निवडणूक लढवण्याची बंदी आहे. त्यातून ते बऱ्याच दिवसांपासून पाकिस्तानात नसल्याने त्यांच्या पाकिस्तान मुस्लीम लीग - नवाझ (PMLN) पक्षाच्या प्रचारावर परिणाम झाला आहे.

नवाझ शरीफ यांच्यावर ही वेळ कशी आली? आणि आता त्यांच्या समोर काय पर्याय आहेत? ज्येष्ठ पत्रकार वुसतुल्लाह खान यांनी केलेलं हे विश्लेषण.

'हमेशा देर कर देता हूं मैं हर काम करने में.'

असं वाटतं की मुनीर नियाजी यांनी ही प्रसिद्ध नज्म नवाझ शरीफ यांना डोळ्यांसमोर ठेवूनच लिहिली आहे.

एकीकडे कोर्टाचं कामकाज कासवगतीने चालत असतं तर दुसरीकडे राजकारण सशासारखं उड्या घेत धावत असतं. जो ससा अतिआत्मविश्वास न दाखवता धावतो तो ही शर्यत जिंकतो. पण असं झालं असतं तर पिढ्यानपिढ्या कासव आणि सशाची गोष्ट कुणी ऐकवली असती का?

चुकीच्या वेळी चुकीचा निर्णय घेतला तर तो एकवेळ माफ होऊ शकतो. पण योग्य वेळी चुकीचा निर्णय घेतला तर त्याला मात्र माफी नसते.

कॉमेडी आणि राजकारण हा सगळा टायमिंगचा खेळ आहे. चुकलेली वेळ विनोदाची सगळी मजाच घालवते, अगदी तसंच नेत्याची एक दिवसाची सुस्ती त्याला अनेक वर्षांच्या अडचणीत ढकलू शकते. गाडी आणि चाकातल्या पंक्चरमध्ये जे नातं आहे, तेच राजकारण आणि सुस्ती यांच्यातही आहे.

नवाझ शरीफ यांना पहिली संधी मिळाली होती जेव्हा पनामा पेपर्स सार्वजनिक झाले होते. संसदेत पनामा प्रकरणात 'मी निर्दोष आहे आणि पनामा प्रकरणाशी माझा काहीही संबंध नाही,' असं न सांगता काय झालं असतं जर ते म्हणाले असते की, 'या पदावर मला तीन वेळा ज्यांनी निवडून दिलं त्या जनतेच्या विश्वासाचा मान राखण्यासाठी, माझ्यावर एक जरी डाग पडला तर मला या पदावर राहण्याचा अधिकार नाही. मी स्वतःला निर्दोष सिद्ध करूनच परत येईन.'

अशा दोन-चार 'जुमल्यां'नी राजकीय शेअर मार्केटमध्ये त्यांचा भाव गगनाला भिडला असता. पण असं काही झालं नाही. तर दुसरीकडे त्यांचे सहकारी त्यांचे कान भरत राहिले.

नवाज शरीफ, त्यांची मुलगी मरियम आणि जावई कॅप्टन सफदर यांच्यावर भ्रष्टाचार प्रकरणात दोषारोप सिद्ध झालं आहे.

दुसरी संधी त्यांना मिळाली जेव्हा सुप्रीम कोर्टाने पनामा प्रकरणाला सुनावणीसाठी योग्य मानलं नव्हतं आणि नेत्यांना सांगितलं होतं की त्यांनी त्यांचे कपडे कोर्टाऐवजी संसदेतच धुवावेत.

त्यावेळी विरोधी...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

पाकिस्तानच्या भ्रष्टाचार विरोधी कोर्टाने माजी पंतप्रधान  नवाझ शरीफ यांना 10 वर्षांची शिक्षा तर त्यांची मुलगी मरियम यांना 7 वर्षं तुरुंगवासाची शिक्षा  सुनावली आहे. शरीफ यांच्या कॅन्सरग्रस्त पत्नीवर लंडनमध्ये उपचार सुरू असल्यानं शरीफसुद्धा लंडनमध्येच आहेत.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पाकिस्तानच्या ऊर्जा मंत्रालयानं ट्वीटद्वारे दिलेल्या माहितीनुसार, पॉवर ट्रान्समिशन सिस्टमच्या फ्रिक्वेंसीमध्ये अचानक 50 ते 0 ने घट झाली आणि त्यामुळे देशव्यापी ब्लॅकाऊट झालं.

शनिवारी रात्री 11.41 वाजण्याच्या सुमारास तांत्रिक बिघाडामुळे वीज गेल्याची घटना घडली, अशीही माहिती ऊर्जा मंत्रालयानं दिली.

Twitter पोस्ट समाप्त, 1

पाकिस्तान सरकारकडून नागरिकांना शांतता राखण्याचं आवाहन करण्यात आलं आहे. तसंच, या वीज बिघाडाचं नेमकं कारण शोधण्याचा प्रयत्न केला जात आहे.

सर्वसामान्य पाकिस्तानी नागरिकांनी दिलेल्या प्रतिक्रियांनुसार, कराची, इस्लामाबाद, लाहोर, पेशावर, रावळपिंडीसह देशातील सर्वच प्रमुख शहरांमधील वीजपुरवठा बंद झाला होता.

आज मिळालेल्या माहितीनुसार, काही शहरांमधील वीजपुरवठा सुरू झाला आहे.

पाकिस्तानमधील वीजपुरवठा बंद पडल्याची बातमी आजूबाजूच्या देशांमध्ये पसरली आणि तिथेही चर्चा सुरू झाली. भारतात तर ट्विटरवर #Blackout हॅशटॅगच ट्रेंड होऊ लागला.

पाकिस्तानचे माहिती व प्रसारण मंत्री शिबली फराज यांनी एनटीडीसीच्या यंत्रणेत बिघाड असल्याचं सांगितलं आणि दुरुस्ती करून वीजपुरवठा पुन्हा सुरळीत करण्याचे प्रयत्न सुरू असल्याचंही सांगितलं.

सुरुवातीला ऊर्जा मंत्रालयाकडून वीजपुरवठा कधी सुरू होईल, याबाबत काही सांगितलं जात नव्हतं. मात्र, काही वेळानं ऊर्जामंत्री अयुब खान यांनी सांगितलं की, माझ्या स्वत:च्या देखरेखीत काम सुरू आहे.

ऊर्जा मंत्रालयानं अयुब खान दुरुस्तीच्या कामाची पाहणी करत असतानाचा फोटोही ट्वीट केला.

सुरुवातीला शांतता राखण्याचं आवाहन करणाऱ्या ऊर्जा मंत्रालयानं नंतर सांगण्यास सुरुवात केली की, हळूहळू वीजपुरवठा सुरळीत करण्यात येईल आणि तसं कळवण्याच येईल.

रात्री दीड वाजण्याच्या सुमारास ऊर्जा मंत्रालयानं माहिती दिली की, लकरच क्रमाक्रमानं वीज येण्यास सुरुवात होईल. त्यानंतर रात्री 1.45 वाजता एनटीडीसीच्या संगजनी आणि मर्दन ग्रीडमध्ये वीज आल्याची माहिती देण्यात आली.

त्यानंतर शाही बाग ग्रीड आणि बहरिया टाऊनमध्येही वीज आल्याची माहिती दिली गेली. त्याचसोबत, इस्लामाबाद इलेक्ट्रिक सप्लाय कंपनीच्या ग्रीडमध्येही पुन्हा वीजपुरवठा सुरू झाल्याची माहिती देण्यात आली.

वीजपुरवठा खंडीत झाल्याच्या घटनेवर ट्विटरवर अनेक प्रतिक्रिया पाहण्यास मिळाल्या. काही चिंता व्यक्त करणाऱ्या होत्या, तर काही विनोदी सुद्धा होत्या.

त्यातल्याच काही निवडक प्रतिक्रिया...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

पाकिस्तानात शनिवारी (9 जानेवारी) रात्री उशिरा संपूर्ण देशाची बत्ती गुल झाली.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पाकिस्तानच्या दहशतवादविरोधी पथकानं पाकिस्तानधील पंजाब प्रांतात ही कारवाई केली आहे. हाफीज सईद आणि इतर 12 जणांविरोधात दहशतवादविरोधी कायद्याअंतर्गत 23 खटले दाखल करण्यात आलेत.

पण  भारताने मात्र ही कारवाई दिशभूल करणारी असल्याचं म्हटलं आहे.

लाहोर, गुजरनवाला आणि मुलतान या तीन शहरांत दहशतवादी गटांसाठी आर्थिक सहाय्य उभारण्याचं आणि त्यांना पैसे पुरवण्याचे त्यांच्यावर आरोप आहेत. जमात उद दावाचा म्होरक्या हाफीज सईद, सईदचा मेहुणा अब्दुल रहमान मक्की, आमीर हम्जा आणि मोहम्मद याह्या अझीझ यांना दहशतवादविरोधी पथकानं अटक केली आहे.

अटकेची कारणं

हाफीज सईद पाकिस्तानच्या कोठडीत होता पण पुराव्यांअभावी त्याला सोडण्यात आलं होतं. मुंबईवरील दहशतवादी हल्ल्यानंतर डिसेंबर 2008 ला संयुक्त राष्ट्रांच्या सुरक्षा परिषदेनं हाफीज सईदच्या जमात उद दावा संघटनेवर बंदी घातली होती. फेब्रुवारी 2018 मध्ये जमात उद दावा आणि त्यांची फायनॅन्शियल विंग फला-ए-इन्सानियत फाऊंडेशनवर बंदी घालण्यात आली.

दहशतवादविरोधी कायद्यात बदल करून राष्ट्रपतींच्या अध्यदेशाद्वारे ही कारवाई केली गेली होती.  पण 6 महिन्यांत म्हणजे ऑगस्ट 2018 मध्ये अध्यादेशाचा कालावधी संपल्यानंतर ही बंदी उठली होती. तर 21 फेब्रुवारी 2019 ला इम्रान खान यांच्या सरकारनं या दोन्ही संघटनांवर पुन्हा एकदा बंदी घातली. आणि आता पाकिस्तानच्या दहशतवादविरोधी पथकाच्या कारवाईनंतर हाफीज सईदला आणि त्याच्या इतर साथीदारांना अटक करण्यात आली आहे.

या अटकेनंतर पत्रकार परिषदेला संबोधताना भारताच्या परराष्ट्र मंत्रालयाचे प्रवक्ते रवीश कुमार म्हणाले, "आंतरराष्ट्रीय समुदायाची दिशाभूल करण्यासाठी पाकिस्तान अशा कारवाया करत असतं. या कारवाईत काही दम नाही. कट्टरतावादाशी लढण्यात त्यांना किती रस आहे हे पाकिस्तान अशा गटांविरुद्ध काय कामगिरी करू शकतात यावरून कळेलच."

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)

\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

आंतरराष्ट्रीय पातळीवरील दबावानंतर जमात उद दावा संघटनेचा म्होरक्या हाफीज सईदला पाकिस्ताननं अटक केली आहे. सईद बरोबर आणखी 12 जणांवर दहशतवादी संघटनांसाठी आर्थिक निधी गोळा करण्याचा ठपका ठेवला गेला आहे.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पाकिस्तानच्या राष्ट्रीय सुरक्षा समितीची बैठक गुरुवारी झाली. "त्यामध्ये पाकिस्तान पंतप्रधान कार्यलयाने राष्ट्रीय सुरक्षा आराखड्याचा मागोवा घेतला. जमात-उद-दवा आणि फलह-ए-इन्सानियत फाऊंडेशनला गृहमंत्रालयानं बेकायदेशीर ठरवल्याचं या बैठकीत निश्चित करण्यात आलं," असं पाकिस्तान सरकारने एका प्रसिद्धिपत्रकात जाहीर केलं आहे.

पाकिस्तानचे पंतप्रधान इम्रान खान या बैठकीचे निर्णय पाकिस्तान तेहरीक-ए-इन्साफच्या ट्विटर हॅंडलवरून जाहीर केले.

"कट्टरतावाद आणि दहशतवाद हे आपल्या प्रांतातले मोठे प्रश्न आहेत. पाकिस्ताननेही दहशतवादात 70 हजारपेक्षा जास्त जीव गमावले आहेत. याशिवाय, आमच्या साधनसंपत्तीचंही प्रचंड नुकसान झालं आहे. त्यामुळे याला आळा घालण्यासाठी आम्ही कटिबद्ध आहोत," असं ते म्हणाले.

या बैठकीमध्ये पुलवामा हल्ल्यामध्ये पाकिस्तान कोणत्याही प्रकारे सहभागी नसल्याचं या बैठकीतील सहभागी सदस्यांनी स्पष्ट केलं. तसंच त्याची सर्व नियोजनापासून हल्ला प्रत्यक्षात येईपर्यंत सर्व घडामोडी भारतातच झाल्या आहेत, असं त्यांनी सांगितलं.

पाकिस्तान दहशतवादाच्या मुद्दयावर संवाद करायला तयार आहे. पण भारतानेही त्याला सकारात्मक प्रतिसाद द्यावा, अशी आमची अपेक्षा असल्याचं सहभागी सदस्यांनी मत मांडलं.

"भारतानं कोणत्याही प्रकारचा हल्ला करण्याचा किंवा काही 'वेडं धाडस' करण्याचा प्रयत्न केल्यास पाकिस्तानच्या सुरक्षा दलांना निर्णायक प्रत्युत्तर देण्याचा अधिकार आहे," असा पुनरुच्चार इम्रान खान यांनी केला.

"'भारतव्याप्त काश्मीर'मध्ये भारतीय लष्कराद्वारे होणारी हिंसा प्रतिकूल परिणाम घडवत आहे. काश्मीरचा प्रलंबित प्रश्न सोडविण्यासाठी आणि काश्मिरी लोकांच्या आकांक्षापूर्तीसाठी तसेच संयुक्त राष्ट्राच्या ठरावानुसार आंतरराष्ट्रीय समुदायाने लक्ष देण्याची गरज आहे," असंही इम्रान खान या बैठकीत म्हणाले.

पाकिस्तानच्या भूमीचा वापर दहशतवादी करतात या भारताच्या आरोपावर बोलताना ते म्हणाले, "योग्य तपासावर आधारित आणि ठोस पुरावे मिळाल्यावर पाकिस्तान आपल्या भूमीचा वापर (दहशतवादासाठी) करणाऱ्या कुणावरही कारवाई करेल. मात्र भारतव्याप्त काश्मीरमधील लोकांना मृत्यूचीही भीती का वाटेनाशी झाली, याचा विचारही भारताने करायला हवा."

गुरुवारी संध्याकाळीच भारताचे केंद्रीय जलसंसाधन आणि नदी विकास मंत्री नितीन गडकरी यांनी जाहीर केलं की पाकिस्तानला जाणाऱ्या पूर्वेकडील नद्यांचं पाणी अडवण्याचा निर्णय...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

2008 मुंबई हल्ल्याचा मुख्य सूत्रधार असलेला हाफीज सईद याच्या जमात-उद-दावा आणि त्याची धर्मादाय संस्था फलह-ए-इन्सानियत या संघटनांवर पाकिस्तान सरकारने बंदी घालण्याचा निर्णय घेतला आहे.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पाकिस्तानात ईश्वरनिंदेच्या कायद्यात बदलांची चर्चा थंडावली आहे.

या वर्षाच्या सुरुवातीला विद्यापीठातील एका विद्यार्थ्याच्या एका समुहाने खून केला. त्यानंतर पाकिस्तानातील दिवाणी प्रशासन या कायद्यात बदलासाठी कायदेशीर प्रक्रिया सुरू करेल, अशी अपेक्षा होती.

पण गेल्या सहा महिन्यात यात कसलीच प्रगती झालेली नाही.

यानिमित्तानं 'बीबीसी'च्या शुमैला जाफरी यांनी पाकिस्तानातील ईश्वरनिंदेच्या संदर्भातील 2 हायप्रोफाईल प्रकरणांचा घेतलेला हा धक्कादायक आढावा.

मशाल खान हत्या

मी काही दिवसांपूर्वी इक्बाल खान यांना भेटण्यासाठी इस्लामाबादच्या वायव्येस असलेल्या हरीपूर या लहान शहराला भेट दिली.

एप्रिल महिन्यात जमावानं ईश्वरनिंदेच्या आरोपातून त्यांचा मुलगा मशाल याचा खून केला होता.

मशाल शिकत असलेल्या विद्यापीठाच्या प्रांगणातच हा प्रकार घडला होता.

22 एप्रिल 2017 ला ईश्वरनिंदेच्या आरोपावरून मशाल खान या युवकाचा खून झाला. त्यानंतर या खुनाच्या निषेधात पाकिस्तानात निदर्शने झाली.

त्याच्या वडिलांना भेटण्याची माझी ही पहिलीच वेळ होती.

भयंकर आणि हदरवून सोडणाऱ्या प्रकरणातून जावं लागलेल्या व्यक्तीला भेटताना मी सहवेदनांच्या हिंदोळ्यावर होते.

मला माहीत होत की इक्बाल खान कणखर व्यक्ती आहेत.

ज्या दिवशी त्यांनी त्यांच्या मुलाला गमावलं, त्या दिवशीही त्यांचं धैर्य आणि शांतचित्त एका क्षणासाठीही ढळलं नव्हतं.

मला आजही आठवतं, ज्या दिवशी त्यांचा मुलगा गेला त्यादिवशी माध्यमांशी बोलताना, त्यांच्या डोळ्यातून अश्रूंचा एक थेंबही ओघळला नव्हता.

त्यांच्या या धैर्यानं मला प्रभावित केलं होतं.

मशाल खानचे वडील इक्बाल खान यांचा एकाकी लढा सुरूच आहे.

इक्बाल खान यांना मी हरीपूर कारागृहाच्या बाहेर भेटले. त्यांच्या मुलाच्या खुनाच्या खटल्याच्या सुनावणीसाठी ते इथं आले होते.

गेल्या सहा महिन्यांतील या प्रकरणातील ही पहिली कायदेशीर घाडमोड होती.

या प्रकरणात जवळपास 57 लोकांवर गुन्हा नोंद झाला आहे. पण बहुधा हा खटला बरीच वर्षं चालेल.

पण कोणत्याही किमतीवर, आपल्या मुलाला न्याय मिळवून द्यायचाचं, असा ठाम निर्धार त्यांनी केला आहे.

"या देशाच्या इतिहासात न्याय कधीच झालेला नाही," ते म्हणाले.

"पण माझ्या मुलासारखा न्यायाचाही मुडदा पडू नये, असं मला वाटतं. हा खटला न्यायालय आणि सरकारसाठीही टेस्ट केस आहे." असं ते म्हणाले.

"या प्रकरणात जर न्याय झाला, तर हा खटला नवी वाट...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

पाकिस्तानात ईश्वरनिंदेच्या कायद्यात सुधारणा होईल? कायद्याचा उपयोग व्यक्तिगत वादांचा निपटारा करण्यासाठीच जास्त झाला, असं टीकाकारांना वाटतं.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पाकिस्तानात भ्रष्टाचारांच्या प्रकरणांची सुनावणी करणाऱ्या इस्लामाबादच्या कोर्टाने न्या. मोहम्मद अरशद मलिक यांनी मरियम नवाज यांचे आरोप फेटाळले आहेत. मरियम यांच्या दाव्यानुसार, "नवाज शरीफ यांच्या विरोधात दबावात येऊन निर्णय सुनावल्याचं न्या. मलिक यांनी स्वत: स्वीकारलं आहे."

पाकिस्तान मुस्लीम लीग-नवाज (PML-N) पक्षाच्या नेत्या मरियम नवाज यांनी आपल्या आरोपांना दुजोरा देण्यासाठी शनिवारी पत्रकार परिषद घेतली आणि त्यात एक व्हीडिओ जारी केला.

या व्हीडिओमध्ये न्या. अरशद मलिक हे PML-Nचे समर्थक नसीर बट्ट यांच्यासोबत बोलताना असं कथितरीत्या सांगतात की नवाज शरीफ यांच्याविरोधात निर्णय सुनावण्यासाठी त्यांना ब्लॅकमेल केलं गेलं आणि दबाव आणला गेला.

मरियम नवाज यांच्या दाव्यानंतर पाकिस्तानात गदारोळ झाला. त्यानंतर न्यायाधीशांकडून न्यायालयाच्या रजिस्ट्रारने रविवारी दुपारी प्रेस रिलीज जारी करून, मरियम यांचा दावा फेटाळून लावला. शिवाय, हा दावा फसवणूक करणारा आणि निरर्थक असल्याचं ते म्हणाले आहेत.

"माझ्यावर प्रत्यक्ष किंवा अप्रत्यक्षरीत्या कोणताही दबाव नव्हता, ना कुणी मला आमिष दाखवलं. मी खुदाला साक्षी मानून, पुराव्यांच्या आधारे निर्णय दिला आहे," असंही न्यायाधीशांकडून सांगण्यात आलं.

न्या. मलिक यांनी स्पष्टीकरण देतना आरोप केला की, "नवाज शरीफ आणि त्यांच्या कुटुंबाविरोधात सुनावणी दरम्यान त्यांच्या प्रतिनिधींनी मला वारंवार लाच देण्याचा प्रयत्न झाला. शिवाय, त्यांना सहकार्य न केल्यास गंभीर परिणाम भोगावं लागण्याची धमकीही दिली गेली."

फॉरेन्सिक चौकशीची मागणी

न्यायाधीश पुढे म्हणाले, "जर दबाव किंवा आमिषाला बळी पडून मी निर्णय दिला असता तर नवाज शरीफ यांना एका प्रकरणात निर्दोष आणि एका प्रकरणात दोषी ठरवलं नसतं."

न्या. मलिक यांनी 4 डिसेंबर 2018 रोजी पाकिस्तानचे माजी पंतप्रधान नवाज शरीफ यांना अल-अजीझिया स्टील मिल्स भ्रष्टाचार प्रकरणात सात वर्षांची शिक्षा सुनावली होती. मात्र त्याच दिवशी फ्लॅगशिप इनव्हेस्टमेंटच्या प्रकरणात शरीफ यांना निर्दोष सोडलं होतं.

मरियम नवाज यांनी पत्रकार परिषदेत आरोप केला होता की, पनामा प्रकरणात नवाज शरीफ यांना तुरुंगात पाठवणारे न्या. अरशद मलिक यांच्यावर 'अज्ञात' व्यक्तींचा दबाव होता.

माझ्या वडिलांना आणखी तुरुंगात डांबून ठेवायला नको, असं मरियम यांनी म्हटलं. त्यांनी पुरावा म्हणून व्हीडिओ इस्लामाबाद हायकोर्टात सादर करण्याचे...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

पाकिस्तानचे माजी पंतप्रधान नवाज शरीफ यांना सुनावण्यात आलेल्या शिक्षेवरून पाकिस्तानातलं राजकारण पुन्हा एकदा तापलं आहे. न्यायाधीशांनी दबावात येऊन नवाज शरीफ यांना शिक्षा सुनावल्याचा गंभीर आरोप मुलगी मरियम नवाज यांनी केला आहे.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पाकिस्तानामध्ये निवडणुकांचा ज्वर शिगेला पोहोचला आहे.

पाकिस्तानच्या निर्मितीपासून केवळ दुसऱ्यांदा लोकांनी निवडून दिलेल्या सरकारनं कार्यकाळ पूर्ण केला आहे.

स्वातंत्र्य मिळाल्यापासून 70 वर्षांत पाकिस्तानमध्ये तीन लष्करशहांनी सत्ता गाजवली आहे.

निवडणुका तोंडावर आल्या असताना लष्करावर टीका करणारे राजकारणी आणि प्रसारमाध्यमांची मुस्कटदाबी होत असल्याचा आरोप केला जातो.

मात्र लष्करानं या आरोपांचा इन्कार केला आहे. आमचा निवडणुकीत थेट सहभाग नाही आणि आम्हाला राजकारणात ओढू नका असा पवित्रा त्यांनी घेतला आहे.

अराजकीय- नि:ष्पक्षपाती

येत्या निवडणुकीत लष्कर निवडणूक आयोगाला अराजकीय, नि:ष्पक्षपाती पद्धतीने पाठिंबा देईल असं आश्वासन लष्कराच्या प्रवक्त्यांनी 10 जुलैला झालेल्या पत्रकार परिषदेत दिलं होतं.

लष्करातर्फे 85300 निवडणूक केंद्रात 371,388 लोकांना नि:ष्पक्षपातीपणे निवडणुका पार पडण्यासाठी तैनात करण्यात आलं आहे असं ते म्हणाले.

सुरक्षा हा एक महत्त्वाचा मुद्दा आहे. कारण गेल्या आठवड्यात प्रचार रॅलीवर तीन भीषण हल्ले झाले आहेत. बलुचिस्तानमधील मास्टुंग भागात 13 जुलैला झालेल्या आत्मघातकी हल्ल्यात एकूण 150 लोकांना आपला जीव गमवावा लागला.

या निवडणुकीत लष्कराची मोठी भूमिका आहे. जिओ न्यूज टीव्हीच्या मते, "आता आधीसारखी परिस्थिती राहिलेली नाही. निवडणूक प्रक्रियेत काही गैरप्रकार उघडकीस आला तर त्यांची भूमिका महत्त्वाची आहे.

याचा अर्थ असा की, समजा निवडणूक केंद्रावर काही गैरप्रकार झाले, तर लष्कराला हस्तक्षेप करण्याचा अधिकार आहे, असं स्थानिक प्रसारमाध्यमांचं म्हणणं आहे.

'डेली टाइम्स'मध्ये 12 जुलै आलेल्या एका लेखात लष्करानं एक निवेदन दिलं आहे. "निवडणुकांच्या प्रक्रियेत भविष्यात सुरक्षा दलांना नवी आणि पूर्वी कधीही न देण्यात आलेली भूमिका देण्यात येईल हे दावे फोल वाटतात'.

निवडणुकीच्या रणधुमाळीमुळे पाकिस्तानातील विविध प्रशासन यंत्रणांमध्ये तणाव निर्माण झाला आहे.

डॉन सारखं स्थानिक वृत्तपत्रही सध्याच्या परिस्थितीसाठी लष्कराला जबाबदार धरत नाही.

डॉनचे मुख्य कार्यकारी अधिकारी हामीद हारून यांनी वॉशिंग्टन पोस्टसाठी लिहिलेल्या लेखात भूमिका मांडली आहे. पाकिस्तान लष्कराच्या प्रसारमाध्यमांच्या स्वातंत्र्यावरील तीव्र आक्रमणामुळे नव्या सरकारच्या स्थापनेपर्यंतचा मार्ग खडतर आणि काटेरी असेल असं हारून यांनी म्हटलं आहे.

माजी पंतप्रधान नवाझ शरीफ...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

पाकिस्तानमध्ये 25 जुलैला सार्वत्रिक निवडणुका होत आहेत. या निवडणुकांच्या निकालावर सगळ्यांचं लक्ष आहे. निवडणुकांमधली लष्कराची भूमिका निर्णायक ठरणार आहे.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पाहा बीबीसीचा निवडणूक विशेष कार्यक्रम -

YouTube पोस्ट समाप्त, 1

दुसरीकडे विजयी युतीपैकी भाजपने 25 जागा लढवून 23 जिंकल्या तर सेनेने 23 लढवून 18 जिंकल्या. अमरावतीमध्ये नवनीत कौर राणा (युवा स्वाभिमान पक्ष) तर औरंगाबादमध्ये MIMचे इम्तियाज जलील विजयी झाले.

आतापासून साधारण सहा महिन्यांनी होणाऱ्या महाराष्ट्रातील विधानसभा निवडणुकीवर या निकालांचा काय परिणाम होणार?

लोकसत्ताचे संपादक गिरीश कुबेर म्हणतात, "मोठाच परिणाम होईल. याची दोन महत्त्वाची कारणं आहेत - पहिलं म्हणजे, शिवसेना आणि भाजपची ऐन निवडणुकांच्या वेळी झालेली युती. पाच वर्षं शिवसेना भाजपवर टीका करत राहिली आणि निवडणुकीच्या वेळी मात्र युती केली.

"त्यातच शिवसेनेचा असा विचार असा होता की निवडणुकीनंतर भाजपला केंद्रात मदत लागली, संख्या कमी पडली तर मदत होईल आणि त्याबदल्यात काहीतरी पदरात पाडून घेता येईल. आता मात्र तसं व्हायची सुतराम शक्यता नाही. भाजपची भावना आता उपकारकर्त्याची असेल. त्यामुळे भाजपचं आता शिवसेनेला ऐकावं लागेल अशी स्थिती आहे."

उद्धव ठाकरे, अमित शाह आणि देवेंद्र फडणवीस

"दुसऱ्या बाजूला काँग्रेसची जी वाताहत झाली आहे, ते पाहता काँग्रेस आणि राष्ट्रवादीला एकत्र येण्याशिवाय काहीही पर्याय नाही. ते एकत्र येतानाही काँग्रेसला दुय्यम भूमिका घ्यावी लागेल कारण राष्ट्रवादीचे खासदार जास्त आहेत.

"महाराष्ट्रात काँग्रेस पूर्णपणे नेस्तनाबूत झाल्यासारखी आहे. अगदी आणीबाणीनंतरही जेव्हा काँग्रेसची जी बिकट अवस्था झाली, तेव्हाही महाराष्ट्राने काँग्रेसला आधार दिला होता. त्यामुळे आता जे घडलं आहे, ते काँग्रेससाठी अभूतपूर्व आहे. त्यामुळे त्यांनाही राष्ट्रवादीशी दुय्यम भूमिका घेऊन बोलावं लागेल," कुबेर पुढे सांगत होते.

"एकीकडे राष्ट्रीय पक्ष मोठा आणि प्रादेशिक पक्ष लहान, अशी अवस्था भाजपा शिवसेनेची तर प्रादेशिक पक्ष लहान तर राष्ट्रीय पक्ष मोठा, अशी अवस्था काँग्रेसची झाली आहे. त्यांना मनसेलाही सामावून घ्यावं लागेल.

"भाजपने जर शिवसेनेला बरोबरीची भूमिका दिली नाही तर शिवसेनेत मोठी नाराजी निर्माण होईल," असं कुबेर म्हणाले.

'भाजप शिवसेनेच्या जागा वाढतील'

सध्याच्या वातावरणात महाराष्ट्रात निवडणुका झाल्यावर भाजप आणि शिवसेनेची युती सशक्त होईल. दोन्ही पक्षांच्या एकत्रित जागांमध्ये वाढ होईल, अशी शक्यता ज्येष्ठ पत्रकार शैलेंद्र परांजपे यांनी व्यक्त केली.

काँग्रेसच्या प्रदेशाध्यक्षांचा...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

लोकसभा निवडणुकीत काँग्रेस-राष्ट्रवादीचा मोठा पराभव झाला. महाराष्ट्रात राष्ट्रवादीला चार तर काँग्रेसला अवघ्या एका जागेवर विजय मिळवता आला.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पाहा व्हीडिओ - रशिया: चिमुकली मुलं खेळत होती तिथेच आग लागली

या दुर्घटनेत आतापर्यंत 64 लोकांचा मृत्यू झाल्याची प्राथमिक माहिती आहे. तर अनेक लोक बेपत्ता असल्याचं वृत्त प्रसारमाध्यमांनी दिलं आहे. त्यात अनेक लहान मुलांचा समावेश आहे.

स्थानिक प्रसारमाध्यमांकडून मिळालेल्या माहितीनुसार विंटर चेरी मॉलच्या चौथ्या मजल्यावरून ही आग सुरू झाली. जिथं एक एंटरटेन्मेंट कॉम्प्लेक्स आणि चित्रपटगृह आहे. आग लागली तेव्हा तिथं एक सिनेमा सुरू होता.

केमेरोफोचे डेप्युटी गर्व्हनर व्लामिदीर चेर्नोफ यांनी सांगितलं की, आतापर्यंत 13 मृतदेह बाहेर काढण्यात आले आहेत. चित्रपटागृहाला लागून असलेल्या एका हॉलमधून हे मृतदेह बाहेर काढण्यात आले आहेत.

चित्रपटगृहाच्या दोन हॉलचं छप्पर कोसळल्याची माहिती सुद्धा समोर येत आहे.

टीव्हीवर दाखवल्या जाणाऱ्या दृष्यांमध्ये शॉपिंग सेंटरमधून धूर निघताना दिसत आहे. लोक खिडकीच्या बाहेर उडी मारण्याचा प्रयत्न करत आहेत.

आगीवर नियंत्रण मिळवण्यासाठी अग्निशमन दलाचे कर्मचारी प्रयत्न करत आहेत, तसंच लोकांना बाहेर काढण्यासाठी शर्तीचे प्रयत्न सुरू आहेत.

केमेरोफो शहर रशियाची राजधानी मॉस्कोपासून 3540 किमी अंतरावर आहे. कोळसा उत्पादनासाठी हे शहर ओळखलं जातं.

2013मध्ये सुरू झालेलं हे शॉपिंग सेंटर अतिशय लोकप्रिय असल्याचं प्रत्यक्षदर्शींनी सांगितलं. तिथं एक छोटंसं प्राणीसंग्रहालय सुद्धा आहे.

या आगीचं कारण अद्याप कळू शकलेलं नाही. प्रशासनानं या घटनेची चौकशी सुरू केली आहे.

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

रशियाच्या सायबेरियामधल्या केमेरोफो शहरात एका शॉपिंग सेंटरमध्ये भीषण आग लागली आहे.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पाहा व्हीडिओ : 'स्टेशन सोडून लांब जागा दिली तर धंदा कसा होणार?'

चेंगराचेंगरीच्या घटनेला मनसेने 'परप्रांतीय विरुद्ध स्थानिक मराठी' असा रंग दिला. पण मुंबईतले सर्व फेरीवाले उत्तर भारतीय आहेत, असं यात गृहितक आहे.

बुधवारी मुंबईच्या आझाद मैदानात झालेल्या फेरीवाल्यांच्या मोर्चात अनेक मराठी फेरीवाले सहभागी झाले होते. मनसे आणि काँग्रेसच्या धुमश्चक्रीत अनेक स्थानिक मराठी महिलांचेही रोजगार हिरावले जाण्याची भीती आहे.

या सगळ्या फेरीवाल्या महिला स्थानिक, महाराष्ट्रीय आहेत. जेव्हापासून मनसेचं "आंदोलन" सुरू झालं, तेव्हापासून त्यांचा व्यवसाय थांबला आहे. त्यांतल्या अनेकजणी त्यांच्या कुटुंबातल्या एकमेव कमावत्या आहेत.

1. छाया नारायणकर

छाया नारायणकर या ठाणे ते वाशी ट्रान्स हार्बर लाईनवर दागिने विकतात

छाया नारायणकर ठाणे ते वाशी ट्रान्स हार्बर लाईनवर दागिने विकतात. कधी स्टेशनबाहेर असतात तर कधी ट्रेनमध्ये. जेव्हा त्यांना आम्ही विचारलं की अनेक फेरीवाले हे महाराष्ट्राबाहेरून येतात आणि विनापरवाना इथे व्यवसाय करतात या आक्षेपाबद्दल त्यांचं म्हणणं काय आहे, तेव्हा त्या आक्रमक होतात.

"महाराष्ट्राच्या बाहेरचे जे आहेत त्याला खतपाणी कोण घालतं? पोलीस आणि रेल्वेचे अधिकारी. ते लोक बाहेरच्यांना धंदा करायला संधी देतात. केसेस करायच्या तर हे लोक बाहेरून आलेल्यांना फोन करणार आणि पळून जायला सांगणार.

मग आम्ही जेवढ्या महिला आहोत, आमच्यावर केस होणार. मग तिथे दाखवणार की आम्ही हे इतके लोक पकडले. जे उत्तर भारतीय धंदा करतात, ते वाचतात."

2.  रेखा खरटमल

रेखा खरटमल या चिंचपोकळी स्टेशनबाहेर पापड, फरसाण असे खाद्यपदार्थ विकतात

 रेखा खरटमल चिंचपोकळी स्टेशनबाहेर पापड, फरसाण असे खाद्यपदार्थ विकतात.

"हे आमच्यामुळे नाही होत. तुम्हाला त्रास होतो ना, मग आम्हाला तुम्ही कामं द्या. माझं पती अपंग आहेत. त्यांनाही काम नाही. मग आम्ही खाणार काय? आम्हाला दोन मुलं आहेत. गेला एक महिना झाला मी घरात आहे. काहीतरी खायची व्यवस्था झाली पाहिजे ना? मग आम्ही लोकं काय करणार?" त्या विचारतात.

3. ममता येरवाल

ममता येरवाल

ममता येरवालसुद्धा वाशी ते पनवेल हार्बर लाईनवर अनेक वर्षांपासून दागिने विकतात. फेरीवाला कायद्यानुसार या स्टेशनवर किंवा फूटपाथवर व्यवसाय करणाऱ्यांना वेगळ्या जागा प्रमाणित होणं अपेक्षित आहे. पण येरवाल यांना त्याबद्दल आक्षेप आहे.

"आम्हाला तर कुठला जॉब नाही. पण...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

मुंबईत एल्फिन्स्टन रोड रेल्वे स्टेशन झालेल्या चेंगराचेंगरीला उत्तर भारतीय, अनधिकृत फेरीवाले जबाबदार आहेत, असा आरोप राज ठाकरे आणि महाराष्ट्र नवनिर्माण सेनेच्या इतर नेत्यांनी केला आहे.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पाहा व्हीडिओ : 10 हजार वर्षांपूर्वी इंग्रज काळे होते!

लंडनमधल्या नॅचरल हिस्टरी म्युझियमनं 10 हजार वर्षांपूर्वीच्या चेदार मानवाच्या DNAचे नमुने तपासले. या मानवाचा एक पूर्ण सांगाडा 1903 मध्ये सापडला असून हे ब्रिटनमध्ये सापडलेले सगळ्यांत जुने मानवी शरीराचे अवशेष आहेत.

या मानवाच्या चेहऱ्याची पुर्नरचना  करण्यासाठी युनिव्हर्सिटी कॉलेज लंडनच्या संशोधकांनी या सांगाड्याचा जनुकीय अभ्यास केला.

यातून सध्याच्या आधुनिक युरोपियन नागरिकांची त्वचा ही त्यांना मिळालेली फार अलिकडची देणगी असल्याचं समोर येत आहे.

तसंच अतिप्राचीन काळाशी संबंध असलेल्या कोणत्याही अवशेषांचा ब्रिटनमध्ये अद्याप या पद्धतीनं जनुकीय अभ्यास झालेला नाही.

हिमयुगानंतर ब्रिटनमध्ये स्थायिक झालेला पहिला मानव समूह हा चेदार मानव असल्याची महत्त्वपूर्ण माहिती या अभ्यासातून प्राप्त झाली आहे.

चेदार मानवाच्या DNAवरून केलेल्या या जनुकीय अभ्यासाबाबतचा अहवाल आणि डॉक्युमेंट्री प्रकाशितही होणार आहे. समरसेटच्या चेदार व्हॅलीमधल्या गॉग्स केव्ह इथे 115 वर्षांपूर्वी या चेदार मानवाचे अवशेष आढळून आले.

हा मानव सध्याच्या मानवाइतकाच उंचीचा म्हणजे 5 फूट 5 इंच उंचीचा होता. तसंच त्याचा मृत्यू ऐन विशीत झाल्याचेही अभ्यासावरून स्पष्ट होते.

म्युझियमच्या मानवी अवशेषांच्या अभ्यास विभागाचे प्रमुख प्रा. ख्रिस स्ट्रिंगर म्हणाले की, "मी 40 वर्षांपासून चेदार मानवाच्या सांगाड्याचा अभ्यास करतो आहे."

या चेदार मानवाच्या सांगाड्यावर आपल्याला या मानवाच्या केसांची रचना कशी असेल, त्याच्या केसांचा रंग कसा असेल, डोळ्यांचा रंग कसा असेल आणि त्याच्या त्वचेचा रंग कसा असेल याची कल्पना येते.

काही वर्षांपूर्वी असे निष्कर्ष मिळण्याची कल्पना करणं देखील शक्य नव्हतं आणि हेच या वैज्ञानिक आकडेवारीवरुन समजते.

चेदार मानवाच्या कवटीला तडे गेले आहेत. त्यावरून असं लक्षात येतं की त्याचा मृत्यू हा नैसर्गिक नव्हता तर त्याच्या कवटीवर आघात करण्यात आला होता.

तो गुहेमध्ये कसा आला असेल याबद्दल अजून माहिती उपलब्ध नाही, पण त्याच्या टोळीतील साथीदारांनी त्याला गुहेत ठेवले असावे, असा एक अंदाज आहे.

संशोधकांनी त्याच्या कवटीच्या कानाजवळील भागातून DNAकाढला आहे. त्या भागाला पेट्रोस असं म्हणतात. DNAचा अंश आपल्याला मिळेल असं प्रा. इयान बार्न्स आणि डॉ. सेलिना ब्रेस यांना वाटतच नव्हतं. पण त्यांचं नशीब बलवत्तर म्हणून त्यांन...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

दहा हजार वर्षांपूर्वीच्या ब्रिटनमधल्या नागरिकांची त्वचा काळ्या रंगाची आणि डोळे निळ्या रंगांचे असल्याचे एका वैज्ञानिक संशोधनातून सिद्ध झालं आहे.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पाहा व्हीडिओ : ELSSमधून म्युच्युअल फंडाचा परतावा आणि कर बचतही

पण, म्युच्युअल फंडातून करही वाचवता येतो हे आपल्याला माहीत आहे का? अशा फंडांना म्हणतात ELSS किंवा इक्विटी लिंक्ड सेव्हिंग्स स्कीम.

अशा फंडात केलेली दीड लाखांपर्यंतची गुंतवणूक करमुक्त आहे.

म्युच्युअल फंडाचा फंडा

ELSS म्हणजे काय ते बघण्यापूर्वी थोडी म्युच्युअल फंडाची माहिती करुन घेणं फायद्याचं ठरेल. 'वख्त से पहले, किस्मत से जादा' पैसे मिळवण्याचं ठिकाण म्हणजे शेअर बाजार असं अनेकदा शेअर गुंतवणूकदार म्हणतात.

अर्थात प्रत्यक्ष शेअर बाजारात जोखीमही तितकीच मोठी. शेअरचा भाव कोसळला तर तुमचा पैसा बुडला. अशावेळी म्युच्युअल फंडाचा फंडा असा आहे की, त्यात. शेअर बाजारातली जोखीम कमी होते.

तुमचे पैसे तुम्ही एखाद्या म्युच्युअल फंडात गुंतवायचे आणि तो फंड चालवणारी संस्था गुंतवणुकदारांचा पैसा एकत्र करून शेअर बाजारात गुंतवते. अर्थात तज्ज्ञांच्या मार्गदर्शनाखाली.

म्हणजे तुमच्यासाठी जाणकार लोक शेअर बाजारात पैसा गुंतवतात आणि त्यातून आलेला नफा गुंतवणुकदारांना गुंतवणुकीच्या हिशोबात वाटतात.

शेअर बाजारातल्या गुंतवणुकीची जोखीम त्यामुळे थोडी कमी होते. आणि परतावा इतर कुठल्याही गुंतवणुकीपेक्षा जास्त मिळण्याची शक्यताच अधिक. आता ELSS म्हणजे काय समजून घेऊया.

ELSS म्हणजे काय?

ELSS किंवा इक्विटी लिंक्ड सेव्हिंग्ज स्कीम हे एक प्रकारचे म्युच्युअल फंडच आहेत. शिवाय त्यातून कर बचतीचा फायदा मिळतो. म्हणूनच त्यांना टॅक्स फंड असंही म्हणतात.

यात केलेली दीड लाखांपर्यंतची गुंतवणूक करमुक्त असते. पण, इथं गुंतवलेल्या पैशासाठी तीन वर्षांचा लॉक-इन कालावधी असतो. या काळात तुम्हाला पैसा काढून घेता येत नाही.

मागच्या ३ ते ४ वर्षांचे ELSS फंडांनी दिलेली पैसे पाहिले तर त्यांची उपयुक्तता तुमच्या लक्षात येईल.

कर वाचवण्यासाठी 80C अंतर्गत करायच्या गुंतवणुकीमध्ये पीपीएफ, पीएफ, नॅशनल सेव्हिंग्ज सर्टिफिकेट या सगळ्यांमध्ये ELSSने सर्वाधिक परतावा दिला आहे. मग खरंच यात गुंतवणूक करायची का? आणि कशी?

काय आहेत ELSSचे फायदे?

का करायची गुंतवणूक?

गुंतवणूकतज्ज्ञ जयंत विद्वांस यांनी ELSSमधल्या गुंतवणुकीचे फायदे नेमकेपणाने सांगितले.

बीबीसीशी बोलताना त्यांनी पीपीएफ, पेन्शन योजना आणि बँकेतल्या मुदत ठेवी यांच्या परताव्यातली तफावत मांडली. 'सध्या पीपीएफचा व्याजदर ७.७५% मुदत ठेवींवरचा व्याजदर जास्तीत जास्त पावणे...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

मध्यमवर्गीयांनाही एव्हाना म्युच्युअल फंडाचं गुंतवणुकीसाठी महत्त्व पटलेलं आहे. अनेकांनी म्युच्युअल फंडात गुंतवणूक सुरूही केली असेल.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पाहा व्हीडिओ : कॅमेरांचा क्लिकक्लिकाट, स्मितहास्य आणि थोडाचा विनोद...

स्थानिक वेळेनुसार सकाळी साडे 9 वाजता (भारतीय वेळेनुसार सकाळी साडे 5 वाजता) उत्तर कोरियाचे सर्वोच्च नेते किम जाँग-उन यांनी दक्षिण कोरियात प्रवेश केला. त्यावेळी दक्षिण कोरियाचे राष्ट्रध्यक्ष मून जे-इन त्यांच्या स्वागतासाठी सीमेवर उभे होते.

सीमेजवळच झालेल्या महत्त्वाच्या बैठकीत त्यांनी कोरिया द्विपकल्पात शांतात प्रस्थापित करण्यासाठी प्रयत्न करणार असल्याचं जाहीर केलं. 1953 साली दोन्ही कोरियांमधलं युद्ध संपलं होतं. त्यानंतर दोन्ही देशांमधलं वैर दिवसेंदिवस वाढतंच गेलं.

यशस्वी बैठकीनंतर किम जाँग-उन यांनी उत्तर कोरियात परतले.

गेल्या वर्षभरात उत्तर कोरियाने अनेक क्षेपणास्त्रांच्या चाचण्या घेत अमेरिका, जपान आणि दक्षिण कोरियावर हल्ले करण्याची भाषा केली होती. त्याला उत्तर म्हणून अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रंप यांनी उत्तर कोरिया बेचिराख करून, असं ट्वीट केलं होतं.

आजच्या चर्चेतून हे स्पष्ट नाही होऊ शकलं की आण्विक निःशस्त्रीकरण कोणत्या पद्धतीने आणि कधीपर्यंत केलं जाईल. यापूर्वीही असे निर्धार व्यक्त केले होते, पण वास्तवात काही घडलं नव्हतं, त्यामुळे अनेक जाणकार साशंक आहेत.

ऐतिहासिक हास्य!

दक्षिण कोरियाला अमेरिकेने दिलेलं सुरक्षाकवच आणि दक्षिण कोरियातली अमेरिकन सैनिकांची उपस्थिती यांना उत्तर कोरियाने यापूर्वीही आक्षेप घेतला आहे.

शुक्रवारच्या बैठकीनंतर किम म्हणाले की "दुर्दैवी इतिहासाची" पुनरावृत्ती टाळण्यासाठी आम्ही प्रयत्न करू. "चर्चेत अनेक अडचणी येतील, पण वेदनेशिवाय विजय मिळत नाही," असंही ते म्हणाले.

"दोन देशांतल्या गोठलेल्या संबंधांना आम्ही निरोप दिला आहे. ते एक दु:स्वप्न होतं. आता नवीन नात्याची सुरुवात होत आहे," असं किम यांनी म्हटलं.

शुक्रवारी दिवसभरात काय काय घडलं ते पाहूया.

दुपारी 4.30 - ट्रंप म्हणतात युद्ध टळलं

अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रंप यांनी म्हटलंय की आता कोरियातलं युद्ध थांबणार आहे. आधी कोरियाविरुद्ध कडक भाषा वापरणारे ट्रंप लवकरच उत्तर कोरियाचे नेते किम जाँग-उन यांना भेटणार आहेत.

निवडणुकीच्या प्रचारात चीनविरोधात आगपाखड करणाऱ्या ट्रंप यांनी आजच्या कोरियातल्या भेटीसाठी चीनचंही कौतुक केलं.

दुपारी 2.45 - आण्विक निःशस्त्रीकरण

उत्तर आणि दक्षिण कोरियाच्या नेत्यांनी कोरियन द्विपकल्पातून सर्व अण्वस्त्र काढून...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

सहा महिन्यांपूर्वी एकमेकांचे कट्टर शत्रू असलेल्या उत्तर आणि दक्षिण कोरियाच्या नेत्यांनी आता युद्ध टाळण्यासाठी अण्वस्त्र नष्ट करण्याचा निर्धार केला आहे.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पाहा व्हीडिओ : केराबाईंच्या आवाजावर अख्खा माणदेश फिदा

साताऱ्यापासून 85 किलोमीटरवर असलेल्या म्हसवडमध्ये केराबाई सरगर यांचा आवाज आणि नावही प्रसिद्ध आहे. माणदेशी फाऊंडेशनच्या मार्फत सुरू करण्यात आलेल्या माणदेशी तरंग 90.4 या कम्युनिटी रेडिओवर त्या 1998पासून लोकगीतांचे कार्यक्रम सादर करतात.

गाण्याच्या आवडीबद्दल केराबाई म्हणाल्या की, "लहानपणापासून माझं गाणं सुरू आहे. माझी आई जात्यावर दळताना ओव्या म्हणायची. आईच्या आणि आजीच्या ओव्या ऐकत ऐकत मलाही गाण्याचा छंद लागला."

रेडिओ केंद्रावर गाण्याची आवड कशी निर्माण झाली याबद्दल बोलताना त्यांनी एक जुनी आठवण सांगितली. "आमच्या घरी एक मोठा रेडिओ होता. तो पुण्यातून आणला होता. त्याच्यावर मी सकाळ संध्याकाळ गाणी ऐकायचे. तो ऐकायला लागल्यावर, आपणही पुणे केंद्रावर जावं असं सारखं माझ्या मनात येऊ लागलं," केराबाई सांगत होत्या.

अशी झाली पूर्ण इच्छा!

आपल्या रेडिओच्या आवडीबद्दल त्यांनी मोठ्या मुलाला सांगितले.

त्याचं म्हसवडमध्ये रोज येणं जाणं आहे. म्हसवडला त्याने माणदेशी तरंग वाहिनी रेडिओ केंद्र सुरू झाल्याचा बोर्ड वाचला होता. त्यानं केराबाईंना या रेडिओ केंद्रावर नेतो असं सांगितलं. केराबाई म्हणाल्या, "मी त्याला लगेच रेडिओ केंद्रावर नेण्यासाठी सांगितले. मलाही उत्सुकता होतीच."

रेडिओ केंद्रातील तो दिवस

"मी आणि मुलगा रेडिओ केंद्रावर आलो. तिथल्या सरांनी विचारलं का आलात? तेव्हा त्यांची आणि माझी ओळख नव्हती. त्यांना मी सांगितलं की, मी गाणं म्हणण्यासाठी आले आहे.

केराबाई आणि त्यांचं कुटुंब

तेव्हा त्यांनी आम्हाला बसायला सांगितले आणि त्यांनी मला गाणं म्हणण्याची संधी दिली. तेव्हापासून मी गाणं म्हणते."

गावकऱ्यांची उत्सुकता

केराबाई रेडिओवर गातात हे गावकऱ्यांना माहिती नव्हतं. तेव्हाचा एक किस्सा केराबाईंनी सांगितला. त्या म्हणाल्या, "इथे म्हसवडच्या जवळ चारा छावणी आहे. तिथे त्यांनी रेडिओ लावला होता.

माणदेशी तरंग रेडिओ स्टेशनमध्ये केराबाई

तेव्हा मी म्हसवडमध्ये गाणी म्हणालेली तिथे लागायची. तेव्हा लोक मला विचारायचे तु इथे आहेस आणि तिकडे गाणे कसे काय लागतात. त्यांना तेव्हा काही माहिती नव्हतं. अजूनही अनेकांना रेडिओ केंद्राबाबत माहिती नाहीये."

घरच्यांच्या माना अभिमानाने उंचावल्या

केराबाईंच्या या प्रवासात त्यांच्या घरच्यांची फार मोलाची साथ मिळाली आहे. केराबाई शिकलेल्या नाहीत. त्यांचे पती, मुले,...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

माणदेशी तरंग वाहिनीवर जेव्हा नमस्कार, 'दिडवागवाडी माझे गाव, केराबाई सरगर माझे नाव' असे शब्द कानावर पडतात तेव्हा प्रत्येक माणदेशी व्यक्तीचं लक्ष रेडिओकडे जातं.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पाहा व्हीडिओ : चंद्राबाबत घडणाऱ्या या तीन घटना तुम्हाला माहित आहेत का?

चंद्राशी संबंधित 3 खगोलीय घटना 31 जानेवारीला घडत आहेत. आजचं खग्रास चंद्रग्रहण भारतासह ऑस्ट्रेलिया आणि आणखी काही पूर्व आशियायी देशांतून दिसणार आहे. 6.21 ला सुरू होणारं ग्रहण 7.37 पर्यंत असेल. ही 76 मिनिटं कुठल्याही दुर्बिणीशिवाय बघता येईल.

मुंबईच्या नेहरू तारांगणाच्या प्रांगणातून हा तिहेरी सोहळा पाहण्यासाठी गर्दी जमली आहे. नेहरू तारांगणाचे संचालक अरविंद परांजपे यांच्याकडून बीबीसी मराठीने या घटनेचं महत्त्व जाणून घ्यायचा प्रयत्न केला.

अरविंद परांजपे यांच्याबरोबर फेसबुक लाईव्हचा व्हीडिओ पाहण्यासाठी इथे क्लिक करा.

या चंद्रासंदर्भातल्या 3 महत्त्वाच्या घटना कुठल्या?

ब्लूमून  - इंग्रजी कॅलेंडरनुसार एका महिन्यात दोन पौर्णिमा आल्या की, त्यातल्या दुसऱ्या पौर्णिमेला ब्लूमून असं म्हणतात. या वेळी जानेवारीमध्ये आलेली ही दुसरी पौर्णिमा असल्याने हा ब्लूमून डे आहे.

सुपरमून - चंद्र पृथ्वीच्या जवळ आला की त्या घटनेला सुपर मून म्हणतात. 14 पट जवळ आल्यामुळे तो मोठा दिसतो. पौर्णिमेचा चंद्र असल्यानं तो आणखी मोठा दिसतो आहे. या अगोदर 3 डिसेंबर आणि 1 जानेवारीला सुपरमून होता. चंद्र पृथ्वीपासून 3, 56,500 किलोमीटरच्या परिघावरून फिरतोय. ही सर्वांत जवळची स्थिती आहे.

ब्लडमून - चंद्रग्रहणादरम्यान पृथ्वीची सावली चंद्रावर पडते आणि त्यामुळे पृथ्वीवरून बघताना चंद्र काळा दिसायला हवा. पण पृथ्वीवरच्या वातावरणामुळे तो लाल दिसतो. पूर्ण अंधारात, खग्रास चंद्रग्रहणाच्या पूर्णावस्थेत चंद्र लालसर रंगाचा दिसणार आहे. याला ब्लडमून म्हणतात. याचं कारण सूर्याचा प्रकाश चंद्रापर्यंत पोचत असतो आणि त्यामध्ये पृथ्वी येते. सूर्यप्रकाशातली सर्वांत मोठी तरंगलांबी लाल रंगाची असल्यानं हा रंगच या वेळी प्रकर्षानं दिसतो. म्हणून हा लाल चंद्र दिसतो.

ब्लडमून

ही दुर्मीळ पर्वणी पाहण्याचा योग 152 वर्षांनी आला आहे.

 जगभरातले खगोलप्रेमी या घटनेची नोंद घ्यायला उत्सुक आहेत. 'नासा'च्या वेबसाईटवरून या घटनेचं चित्रिकरण दाखवलं जात आहे.

तुम्ही हे वाचलं का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

सुपर मून, ब्लू मून आणि ब्लड मून हे सगळं एकाच वेळी दिसणार आणि त्यातून हे खग्रास चंद्रग्रहण. असा दुर्मीळ खगोलीय योग आला आहे 152 वर्षांनी. म्हणूनच आत्ताचं हे चंद्रग्रहण विशेष आहे.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पाहा व्हीडिओ: अखेरच्या प्रश्नावर सुरेश प्रभू वैतागले

सध्या नरेंद्र मोदी यांच्या मंत्रिमंडळात वाणिज्य मंत्री म्हणून कार्यरत असलेल्या सुरेश प्रभूंनी बीबीसीला मुलाखत दिली. या मुलाखती दरम्यान वाणिज्य मंत्रालय आणि भारतीय अर्थव्यवस्थेसंदर्भात त्यांना प्रश्न विचारण्यात आले.

नंतर आमच्या प्रतिनिधीनं एल्फिन्स्टन दुर्घटनेविषयी त्यांना प्रश्न विचारला. वेळेवरच उपाययोजना केल्या असत्या तर एल्फिन्स्टन दुर्घटना टाळता आली असती का, असा प्रश्न त्यांना विचारला.

"तुम्ही रेल्वे मंत्री असताना उपाययोजना करण्यास काही अडचणी आल्या होत्या का?" असं देखील आमच्या प्रतिनिधीनं विचारलं.

या प्रश्नाचं उत्तर देताना प्रभू म्हणाले, "इतिहासात आधी जेवढं काम झालं नाही त्यापेक्षा अधिक काम मोदी सरकारच्या काळात केलं."

"रेल्वेमध्ये या काळात अनेक सुधारणा झाल्या आहेत आणि होत आहेत. प्रवाशांच्या सुरक्षेसाठी एक लाख कोटी रुपयांचा निधी राखीव असावा असा प्रस्ताव आहे," असं त्यांनी म्हटलं. त्यांचं हे उत्तर संपल्यानंतर प्रतिनिधीनं पुन्हा फुटओव्हर ब्रिजबाबत विचारलं.

"क्या फूटओव्हर ब्रिज?" असं म्हणत त्यांनी मुलाखतीमधून वॉकआउट केलं. उपाययोजना का केल्या गेल्या नाहीत किंवा त्या करताना काय अडचणी आल्या हे न सांगताच त्यांनी मुलाखतीतून वॉकआऊट केलं.

नेमकी घटना काय?

परळ आणि एल्फिन्स्टन रेल्वे स्टेशनला जोडणाऱ्या पादचारी रेल्वे पुलावर 29 सप्टेंबर 2017 ला झालेल्या चेंगराचेंगरीत 22 जण मृत्युमुखी पडले होते.

"इथले फुटओव्हर ब्रीज आणि जिने छोटे आहेत, तिथं चढता उतरताना चेंगराचेंगरी होऊ शकते, अशी निवेदनंही दिली होती. पण, रेल्वे प्रशासनानं लक्ष घातलं नाही." असं रेल्वे प्रवासी संघाच्या सुभाष गुप्ता यांनी बीबीसीला सांगितलं होतं.

ऑगस्टमध्ये सततच्या रेल्वे अपघातांची नैतिक जबाबदारी स्वीकारत सुरेश प्रभू यांनी रेल्वेमंत्रिपदाचा राजीनामा देण्याची तयारी दर्शवली होती. पण, त्यावेळी पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी त्यांना वाट पाहण्यास सांगितलं होतं.

नंतर सप्टेंबर महिन्यात झालेल्या मंत्रिमंडळ विस्तारात पीयुष गोयल यांच्याकडं रेल्वेमंत्रीपद देण्यात आलं. तर सुरेश प्रभूंकडे वाणिज्य मंत्रालयाचा पदभार सोपवण्यात आला. ज्यावेळी एल्फिन्स्टन रोड रेल्वे स्टेशनचा अपघात झाला त्यावेळी सुरेश प्रभू रेल्वेमंत्रीपदावर नव्हते.

हे पाहिलं का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

एल्फिन्स्टन रोड रेल्वे स्टेशन दुर्घटना टाळता आली असती का? असा प्रश्न बीबीसीच्या प्रतिनिधी देवीना गुप्ता यांनी माजी रेल्वेमंत्री आणि सध्याचे वाणिज्य मंत्री सुरेश प्रभू यांना विचारताच त्यांनी मुलाखत अर्धवट सोडून वॉकआऊट केलं.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पाहा व्हीडिओ: लॉर्ड बेट्स यांनी उशिरा आल्याबद्दल दिलगिरी व्यक्त केली

लॉर्ड बेट्स हे यूकेतले खासदार असून मंत्रीही आहेत. संसदेत येण्यास उशीर झाल्यामुळे त्यांनी राजीनामा दिला. त्यांचा राजीनामा नंतर नामंजूर करण्यात आला, पण यामुळे वेळेचं महत्त्व कुणाला किती, या विषयावर जगभरात पुन्हा एकदा चर्चा रंगली.

लॉर्ड बेट्स यांना संसदेत पोहोचायला एक मिनिट उशीर झाला. त्यामुळे त्यांच्या खात्यासंदर्भात विचारलेल्या प्रश्नाला उत्तर देण्यासाठी ते संसदेतील त्यांच्या जागेवर उपस्थित नव्हते.

संसदेत पोहोचल्यानंतर त्यांनी याबाबत दिलगिरी व्यक्त केली.

"मला नेहमीच वाटतं आपण सौजन्यशील असणं आवश्यक आहे. त्यामुळे मी माझा राजीनामा देत आहे. मी तुमची माफी मागतो." असं म्हणत बेट्स यांनी सरळसरळ आपला राजीनामा संसदेसमोर सादर केला.

पण, पंतप्रधान थेरेसा मे यांनी त्यांचा राजीनामा स्वीकारला नाही.

"लॉर्ड बेट्स हे अत्यंत प्रामाणिक आणि मेहनती आहेत. ते त्यांच्या कामाकडे अतिशय गांभीर्याने पाहतात. त्यामुळे त्यांनी राजीनामा दिला. पण पंतप्रधान थेरेसा मे यांनी तो स्वीकारला नाही," असं सरकारच्या प्रवक्त्यांनी माध्यमांना सांगितलं.

'मी तर माझ्या लग्नाला पण उशिरा पोहोचले होते'

प्रत्येक देशात उशिरा येण्याबाबतच्या संकल्पनांमध्ये फरक आहे. काही देशात वेळ काटेकोरपणे पाळली जाते तर काही देश वेळेबाबत फार लवचिक आहेत. लॉर्ड बेट्स यांचं राजीनामा प्रकरण जगभर गाजत असताना बीबीसीनं प्रत्येक देशात वेळेच्या काटेकोरपणाबद्दल काय मतं आणि अनुभव आहेत, हे जाणून घ्यायचा प्रयत्न केला.

त्यासाठी बीबीसीच्या जगभरातल्या प्रतिनिधींसोबत एक प्रयोग करण्यात आला.

कोणत्या देशात वेळ कशी आणि किती पाळली जाते यासाठी 'किती उशीर हा तुमच्यासाठी मोठा विलंब आहे?' हा प्रश्न जगभरातल्या बीबीसीच्या सहकाऱ्यांना विचारण्यात आला.

"श्रीलंकेत खूप ट्रॅफिक आहे. तसंच रस्त्यावर खूप गर्दी असते.  त्यामुळे बहुतेक सर्व जण कामाच्या ठिकाणी नेहमी उशिरा पोहोचतात. मी तर माझ्या लग्नाला पण उशिरा पोहोचले होते," असं श्रीलंकेतल्या आमच्या सहकारी दहामी यांनी सांगितलं.

जर्मनीतल्या यान यांनी मात्र जर्मनीतल्या शिस्तबद्धतेबद्दल सांगितलं. त्यांच्या मते, "जर्मनीत वेळेला खूप किंमत आहे. डिनरला लोक वेळेवर येतात. ठरलेल्या वेळी लोक बरोबर येतात."

जपानी लोकही वेळेचे पक्के असल्याचं तिथल्या प्रतिनिधी सांगतात. जपानमधल्या बीबीसीच्या प्रतिनिधी...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

"मी वेळेवर जागेवर नव्हतो, त्यामुळे मी खरंच दिलगिरी व्यक्त करतो," असं म्हणत ब्रिटनमधल्या हाऊस ऑफ लॉर्ड्सचे प्रतिनिधी आणि मंत्री लॉर्ड बेट्स यांनी राजीनामा दिला आहे.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पाहा व्हीडिओः सायकलमुळेच ते आज 98 व्या वर्षीही ठणठणीत आहेत

वयाच्या 98व्या वर्षीही गणपा दादा रोज किमान पाच किलोमीटर सायकल चालवतात. जेव्हा केव्हा त्यांचा शोध घेत जाता तेव्हा त्यांची आणि तुमची भेट ते सायकलवर बसलेले किंवा सायकल हातात घेऊन चालतानाच होईल. त्याना सायकलवर बसताना पहाणं हा एक भन्नाट अनुभव असतो.

एका हातात धोतराचं टोक धरायचं, दुसऱ्या हातात सायकलचं हँडल धरायचं. हँडल धरून पाच-सहा पावलं चालत जायचं. एकदम डावा पाय डाव्या पँडलवर देत टुणकन उडी मारून सायकलवर बसायचं. ही त्यांची सायकलवर बसण्याची त्यांची पद्धत.

सायकलवर बसलं की, ते मागं वळून पहात नाहीत.  खड्डे पडलेल्या रस्त्यात हळूहळू तर डांबरी रस्ता लागला की त्याची सायकल सुसाट धावते.

त्यांची भेट झाली रामपूर गावाच्या शिवारात. दुपारी साडेबाराच्या रणरणत्या उन्हात ते ऊसाला पाणी द्यायला गेले होते. डोक्यावर फेटा, तीन बटनांचा शर्ट, धोतर असा पोशाख असलेले दादा.

डोक्यावर फेटा, तीन बटनांचा शर्ट, धोतर असा पोशाख असलेले दादा

त्यांच्याशी बोलणं सुरू केल्यावर हा माणूस काय अफाट आयुष्य जगलाय ते लक्षात येतं. पोटासाठी या माणसाने नाना उद्योग केले आहेत. शेतमजुरीपासून ते अगदी गुळवी व्यवसायापर्यंत (गूळ तयार करणं) अनेक गोष्टी केल्या.

त्याच्या मनात सायकलचं वेड कधी तयार झालं? याची गोष्ट ते फार मिश्कीलपणे सांगतात.

"माझ्या लहानपणी आमच्या गावात एकानं सायकल आणली. तो सायकलवाला जेव्हा रस्त्यानं जायचा तेव्हा त्याला बघताना खूप गंमत वाटायची. ती सायकल बघायला लोकांचीही गर्दी व्हायची. लोखंड कसं पळतंय, असं लोक म्हणायची. तो माणूस त्याच्या रानात सायकलनं जायचा, तेव्हा त्याला बघायला गडी-बायका घराच्या बाहेर यायच्या. असा तो काळ होता."

"त्याची सायकल बघूनच माझ्या मनात सायकल चालवायची इच्छा झाली. मी सोळा वर्षांचा झालो तेव्हा एक जुनी सायकल घेतली. सायकल विकत घ्यावी अशी माझी तेव्हा ऐपत नव्हती तरीही चाळीस रुपयांना सायकल घेतली."

क्रांतिसिंह नाना पाटील यांच्यासोबत ते हिरिरीने स्वातंत्र्य चळवळीत लढले.

गणपा दादांची महत्त्वाची ओळख म्हणजे त्यांचा स्वातंत्र्य चळवळीतला सहभाग. क्रांतिसिंह नाना पाटील यांच्यासोबत ते हिरिरीने स्वातंत्र्य चळवळीत लढले.

या लढ्यात सायकलचा त्यांना कसा उपयोग झाला याविषयी यादव किस्से रंगवून सांगतात.

"तो काळ ब्रिटिश राजवटीचा होता. आमच्या भागातील क्रांतिसिंह नाना पाटील, जी. डी. लाड, तुकादादा...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

सांगली जिल्ह्यातलं रामपूर गाव. मे महिन्याचं रखरखतं ऊन. या उन्हाच्या तडाख्यात फुफाट्यानं धूसर झालेल्या रस्त्यावर सायकल हाकत येणारी एक व्यक्ती दिसते. जवळ आल्यावर जाणवतं की या सायकलस्वारानं वयाचा मोठा टप्पा पार केला आहे. हे असतात शंभरीच्या उंबरठ्यावर असलेले गणपती बाळा यादव.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पाहा व्हीडियो - चिमुकलीचं हृदय आणि तिचा संघर्ष

UKमधील लेस्टर शहरातल्या ग्नेलफिल्ड हॉस्पिटलमध्ये जन्मलेल्या व्हॅनेलोप होप विकीन्सचं हृदय असं शरीराबाहेर धडधडत होतं. या हॉस्पिटलमध्ये तिच्यावर यशस्वी शस्त्रक्रिया करून तिचा जीव वाचवण्यात आला.

व्हेनेलोप जन्माला यायच्या आधीच तिला छातीचं हाड नाही आणि तिचं हृदय छातीच्या पिंजऱ्याबाहेर असल्याचं कळलं होतं. डॉक्टरांनी तिच्या आईवडिलांना म्हणजेच नाओमी फिंडले आणि डीन विल्कीन्स या दोघांना या प्रकारची कल्पना दिली होती.

वैद्यकीय भाषेत या प्रकाराला इक्टोपिया कॉर्डिस असं म्हणतात. हा प्रकार 'दहा लाखांत एक' इतका दुर्मिळ आहे. इक्टोपिया कॉर्डिस असलेल्या बाळांच्या वाचण्याची शक्यताही खूप कमी असते.

त्यामुळेच डॉक्टरांनी निओमी आणि डीन यांनी गर्भपाताचा सल्ला दिला होता.

"आम्ही अल्ट्रासाउंड चाचणी केल्यावर तिचं हृदय बाहेर आहे, असं आम्हाला समजलं होतं. त्यानंतर आम्हाला धक्का बसला. डॉक्टरांनी तर गर्भपाताचा सल्ला दिला होता," निओमी सांगतात, "पण नऊ आठवडे त्या बाळाची धडधड मी ऐकत होते. त्या बाळाला माझ्याकडून हिरावून घेण्याचा अधिकार कोणालाच नाही. त्या अर्भकाच्या संघर्षानेच मला बळ दिलं."

व्हॅनेलोप लढवय्यी आहे, असं तिचे आईवडील सांगतात. अल्ट्रासाउंड चाचणी झाल्यानंतर त्यांनी खास रक्तचाचण्या केल्या. व्हॅनेलोपच्या गूणसूत्रांमध्ये गुंतागूंत नसल्याचं आढळून आल्यावरच त्यांनी तिला जन्म देण्याचा निर्धार केला.

सूचना - खालील छायाचित्रं तुम्हाला विचलित करू शकतं.

ती जन्मल्यावर तिचं हृदय ताबडतोब कोरड्या प्लास्टिकने झाकलं जेणेकरून त्याला संसर्ग होणार नाही

व्हेनेलोपचा जन्म ख्रिसमसच्या काळात अपेक्षित होता. पण तिच्या हृदयाला संसर्ग होण्याची शक्यता असल्याने 22 नोव्हेंबर रोजी शस्त्रक्रिया करून तिला जन्म दिला.

नाओमीच्या प्रसुतीच्या वेळी तब्बल 50 वैद्यकीय कर्मचारी उपस्थित होते. त्यात प्रसुतीतज्ज्ञ, हार्ट सर्जन, भूल देणारे डॉक्टर आणि नर्स यांचा समावेश होता.

व्हेनेलोपचा जन्म झाल्यानंतर लगेचच म्हणजे पुढल्या तासाभरातच तिचं हृदय शरीरात घालण्यासाठी तिच्यावर तीन शस्त्रक्रिया करण्यात आल्या.

नाओमी, डीन आणि त्यांची मुलगी व्हेनेलोप

बालहृदयरोग तज्ज्ञ फ्रांसिस ब्युलॉक म्हणाले, "व्हेनेलोपीच्या जन्माच्या वेळी परिस्थिती खूपच बिकट होती पण आता सर्व ठीक आहे. ती आता एकदम सुस्थितीत आहे. भविष्यात 3D प्रिंटच्या किंवा इतर...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

'हृदय धडधडणं' हा वाक्प्रचार आपण अनेकदा ऐकतो. पण प्रत्यक्षात छातीबाहेर धडधडणारं हृदय कधी पाहिलं आहेत का?


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पाहा संपूर्ण मुलाखत -

YouTube पोस्ट समाप्त, 1

1 एप्रिलला गाझियाबादमध्ये व्ही. के. सिंह यांच्यासाठी प्रचार करताना उत्तर प्रदेशाचे मुख्यमंत्री योगी आदित्यनाथ यांनी म्हटलं होतं की, "काँग्रेसचे लोक दहशतवाद्यांना बिर्याणी खाऊ घालतात आणि मोदींचं सैन्य दहशतवाद्यांना गोळी आणि गोळा (बाँब) देतात." यावेळी भारतीय सैन्याचा उल्लेख 'मोदीजी की सेना' असा केल्यावरून विरोधी पक्षांनी तर आक्षेप घेतलाच, शिवाय अनेक माजी सैन्य अधिकाऱ्यांनीही त्यावर हरकत घेतली.

पण देशाच्या सैन्याला मोदींचं सैन्य म्हणणं योग्य आहे, हाच प्रश्न बीबीसीचे प्रतिनिधी जुगल पुरोहित यांनी व्ही. के. सिंह यांना विचारला होता. त्याचं उत्तर देताना "सैन्य देशाचं असतं, कुण्या एका नेत्याचं नाही," असं त्यांचं म्हणणं होतं.

पण ही मुलाखत प्रसिद्ध केल्यानंतर सिंह यांनी मात्र ट्वीट करून आपलं विधान चुकीच्या पद्धतीने दाखवण्यात आलं, असा आरोप ठेवत BBCच्या पत्रकाराला 'प्रेस्टिट्यूट' म्हटलं.

पण प्रत्यक्षात काय झालं, त्या प्रश्नाचं त्यांचं उत्तर तुम्ही इथे अनकट पाहू शकता -

या व्हीडिओत दिसतंय की बीबीसी प्रतिनिधीच्या त्या प्रश्नाचं उत्तर देताना सिंह म्हणाले, "भाजपचा प्रचार करणारेही स्वतःला सैन्य म्हणवून घेतात. पण आपण कोणत्या सैन्याची गोष्ट करतो आहोत? देशाच्या सैन्याची की राजकीय कार्यकर्त्यांची? मला संदर्भच कळत नाही. जर कुणी म्हणत असेल की भारताचं सैन्य मोदींचं सैन्य आहे तर ते चुकीचे तर आहेतच, शिवाय देशद्रोहीसुद्धा आहेत."

सिंह पुढे म्हणाले, "आपल्या देशाचं सैन्य तटस्थ आहे. राजकारणापासून अलिप्त कसं राहायचं, हे त्यांना चांगलंच जमतं. आता देशाचं सैन्य आणि कार्यकर्त्यांची फौजा यांना एकाच तराजूत तोलण्याचं काम कोण करतंय काय माहीत. काही ठराविक लोकच असतील ज्यांच्या मनात अशा गोष्टी येतात, कारण त्यांच्याकडे करण्यासारखं दुसरं काही नाहीये."

व्ही. के. सिंह आणि योगी आदित्यनाथ

भारतीय नौदलाचे माजी प्रमुख अॅडमिरल रामदास आणि नॉर्दर्न कमांडचे माजी प्रमुख जनरल डी. एस. हुड्डा या दोघांचंही म्हणणं आहे की सैन्याचं राजकारण केलं जातंय. याबाबत त्यांना प्रश्न विचारला असता व्ही. के. सिंह म्हणाले, "ते सैन्याचं राजकारण केलं जातंय, असं नाही म्हणाले. ते म्हणाले की सैन्याच्या यशस्वी कामगिरीचा उपयोग राजकीय हित साधण्यासाठी केला जात आहे. डी. एस. हुड्डा पण हेच म्हणाले. पण सैन्याचं राजकारण होतंय, असं कुणी म्हणालं...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

"जर कुणी म्हणत असेल की देशाची सेना मोदींची सेना आहे तर तसं म्हणणारी व्यक्ती फक्त चुकीचीच नाही तर देशद्रोहीसुद्धा आहे," असं विधान माजी लष्करप्रमुख आणि परराष्ट्र राज्यमंत्री जनरल व्ही. के. सिंह यांनी बीबीसीला दिलेल्या एक्सक्लुझिव्ह मुलाखतीत केलं.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पी. टी. उषा

'बीबीसी इंडियन स्पोर्ट्स वुमन ऑफ द इयर पुरस्कार' 2020 च्या पत्रकार परिषदेत त्या बोलत होत्या.

टोकियो येथे होणाऱ्या आगामी ऑलिम्पिक स्पर्धेबाबत पी.टी.उषा यांना विचारले असता त्यांनी सांगितले, "पी. व्ही. सिंधू आणि एम. सी. मेरी कॉम भारतासाठी सुवर्ण पदक जिंकू शकतात. सिंधू यांनी आधीही या स्पर्धेत पदक पटकावले आहे त्यामुळे यावेळी त्या सुवर्ण पदक जिंकतील, असं वाटतं. मेरी कॉम यांनीही सातत्याने चांगली कामगिरी केली आहे, त्यामुळे त्यांच्यासाठीही चांगली संधी आहे."

'इंडियन स्पोर्ट्स वुमन ऑफ द इयर' पुरस्कारासाठीची नामांकनं आज जाहीर करण्यात आली. दिल्ली येथे व्हर्च्युअल पत्रकार परिषदेच्या माध्यमातून ही नामांकनं प्रसिद्ध करण्यात आली. भारतीय महिला खेळाडूंच्या योगदानाचा गौरव करण्यासाठी हा पुरस्कार दिला जातो.

द्युती चंद (अॅथलेटिक्स), कोनेरू हंपी (बुद्धिबळ), मनू भाकेर (नेमबाजी-एअरगन शूटिंग), रानी (हॉकी), विनेश फोगाट (कुस्ती-फ्रीस्टाईल रेसलिंग) या पाच खेळाडूंची पुरस्काराच्या नामांकनासाठी निवड करण्यात आली आहे.

या पत्रकार परिषदेत पी. टी. उषा आणि पॅराबॅडमिंटन चॅम्पियन मानसी जोशी प्रमुख पाहुणे म्हणून उपस्थित होत्या.

बीबीसी इंडियन स्पोर्ट्स वुमन ऑफ द इयर-2020 या पुरस्कार सोहळ्यातून भारतातील सर्वोत्कृष्ट महिला खेळाडूंचा गौरव करण्यात येणार आहे.

या माध्यमातून भारतातील महिला खेळाडूंच्या प्रेरणादायी कहाण्या सगळ्यांसमोर येणार आहेत. खेळाच्या दुनियेतील वेगवेगळ्या प्रकारांत नाव कमावणाऱ्या उदयोन्मुख महिला खेळाडूंनाही यामुळे प्रेरणा मिळणार आहे.

या पुरस्कारासंदर्भातील व्हर्च्युअल पत्रकार परिषदेला आज (8 फेब्रुवारी) वेगवेगळ्या भाषांमधील क्रीडा पत्रकार उपस्थित होते.

डिटिजल विश्वात भारतीय महिला क्रीडापटूंना किती स्थान मिळतं, असं विचारल्यावर मानशी जोशी यांनी म्हटलं, "महिला खेळाडूंविषयी इंटरनेटवर खूप कमी गोष्टी लिहिल्या जातात. यातील त्यांची टक्केवारी खूप कमी आहे. आपण माणूस म्हणून महिला खेळाडूंचा संघर्ष आणि त्यांच्या कामगिरीविषयी खूप बोललं पाहिजे जेणेकरून हा गॅप भरून काढला जाईल."

ती पुढे म्हणाली, "बीबीसीच्या उपक्रमामुळे महिला खेळाडूंविषयी लोकांमधील जागरुकतेत भर पडत आहे. यामुळे मी जो खेळ खेळते, पॅरा बॅडमिंटन या खेळाविषयी लोकांमधील जिज्ञासा अजून वाढीस लागेल."

गेल्या काही वर्षांत खेळात काय बदल झाले याविषयी बोलताना पी. टी. उषा यांनी...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

आगामी ऑलिम्पिक स्पर्धेत सुवर्ण पदक पटवण्यासाठी पी. व्ही. सिंधू आणि एम. सी. मेरी कोम भारताच्या सर्वोत्तम आशा आहेत, असं मत क्रीडापटू पी. टी. उषा यांनी व्यक्त केलं.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पी.चिदंबरम

काँग्रेसचे ज्येष्ठ नेते कपिल सिब्बल तसंच अभिषेक मनु सिंघवी यांनी चिदंबरम यांची बाजू न्यायालयात मांडली. त्यांनी चिदंबरम यांना जामीन देण्याची मागणी केली होती.

सीबीआयच्या वतीनं महाधिवक्ता तुषार मेहता यांनी चिदंबरम यांना पाच दिवसांची कोठडी देण्यात यावी, अशी मागणी केली. चिदंबरम यांचं प्रकरण अतिशय गंभीर आहे. त्यामुळे त्यांना ताब्यात घेऊन चौकशी करणं गरजेचं आहे. चिदंबरम तपासात सहकार्य करत नसल्याचाही आरोप सीबीआयनं न्यायालयात युक्तिवाद करताना केला.

या प्रकरणातील अन्य आरोपींना जामीन मिळाला आहे. पीटर आणि इंद्राणी मुखर्जी यांनाही जामीन मिळालाय. त्यामुळेच चिदंबरम यांनाही जामीन मिळालाय हवा, असा युक्तिवाद कपिल सिब्बल यांनी केला.

"या प्रकरणाचा संपूर्ण तपास पूर्ण झाला आहे आणि माझ्या अशीलांनी नेहमीच चौकशीमध्ये सहकार्य केलं आहे," असं सिब्बल यांनी आवर्जून नमूद केलं.

चिदंबरम यांना सीबीआयचे विशेष न्यायाधीश अजय कुमार कुहार यांच्या न्यायालयात हजर करण्यात आलं.

बुधवारी रात्री सीबीआयने माजी अर्थमंत्री पी. चिदंबरम यांना अटक केली. त्यांना दिल्लीतल्या लोधी कॉलनीमधल्या सीबीआयच्या मुख्यालयात नेण्यात आलं. चिदंबरम यांना दुपारी सीबीआय कोर्टासमोर सादर केलं जाईल, अशी शक्यता आहे. त्याचबरोबर त्यांचा मुलगा कार्ती यांचीही चौकशी होऊ शकते.

गृहमंत्री असताना पी. चिदंबरम यांनी याच कार्यालयाचं 2011 मध्ये उद्घाटन केलं होतं. सध्या त्यांना याच ठिकाणी ठेवण्यात आलं आहे.

"माझ्या वडिलांना करण्यात आलेली अटक राजकीय हेतूने करण्यात आली आहे," असं कार्ती चिदंबरम यांनी म्हटलंय. काही खास लोकांना खुश करण्यासाठी आपल्या वडिलांना अटक करण्यात आली असल्याचं ते म्हणाले.

"या कारवाईमागे राजकीय हेतू दिसतो. 2008मधलं हे प्रकरण आहे ज्याविषयी 2017मध्ये एफआयआर दाखल करण्यात आली होती. या बाबतीत माझ्यावरही सीबीआयने चार वेळा छापे टाकले. मी 20 वेळा यंत्रणांसमोर समोर हजर झालो आहे आणि दरवेळी किमान 10 तास माझी चौकशी करण्यात आली होती. मी 11 दिवस सीबीआयच्या ताब्यात होतो."

"हे प्रकरण 2008 चं आहे. या प्रकरणाची 2017 मध्ये एफआयआर दाखल करण्यात आली होती. ऑगस्ट 2019 पर्यंत या प्रकरणात चार्जशीट दाखल करण्यात आलेलं नाही. याचा अर्थ असाच होतो की ही या प्रकरणात काही सापडलं नाही.

फक्त काही लोकांना खुश करण्यासाठी हा सगळा तमाशा केला जातोय. गंभीर गोष्टींकडून भारतीयांचं लक्ष...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

माजी अर्थमंत्री पी. चिदंबरम यांना आयएनएक्स मीडिया प्रकरणी विशेष न्यायालयानं 26 ऑगस्टपर्यंत सीबीआय कोठडी सुनावली आहे. नाट्यमय पद्धतीनं अटक केल्यानंतर चिदंबरम यांना गुरूवारी (22 ऑगस्ट) सीबीआयच्या राऊज अव्हेन्यू न्यायालयात हजर करण्यात आलं.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पीबी सावंत

मंगळवारी त्यांच्या पार्थिवावर पुण्यात अंत्यसंस्कार होणार आहेत. पुण्यातील पहिल्या एल्गार परिषदेचे ते अध्यक्ष होते.

पी.बी. सावंत यांचा जन्म 30 जून 1930 रोजी झाला. सर्वोच्च न्यायालयाचे न्यायमूर्ती असताना त्यांनी त्यांच्या कार्यकाळात अनेक महत्तवपूर्ण निकाल दिले. 2002 मधील गुजरात दंगलीच्या चौकशी समितीचे ते सदस्य होते.

मराठा समाजाला आरक्षण देण्यासाठी नेमण्यात आलेल्या समन्वय समितीचे ते सुरुवातीच्या काळात अध्यक्ष होते. प्रकृतीच्या कारणांमुळे नंतर त्यांनी अध्यक्षपद सोडले होते.

1973 मध्ये त्यांची मुंबई उच्च न्यायालयाचे न्यायाधीश म्हणून त्यांची नियुक्ती करण्यात आली. त्यानंतर 1989 मध्ये ते सर्वोच्च न्यायालयाचे न्यायाधीश झाले. जून 1982 मध्ये एअर इंडियाच्या विमान अपघाताची चौकशी सावंत यांच्या मार्फत झाली होती

''पी. बी. सावंत हे एक आदर्श व्यक्तिमत्व होते. त्यांच्या खासगी जीवनात, सार्वजनिक जीवनात, वकील म्हणून, न्यायमूर्ती म्हणून ते नेहमीच आदर्श होते. प्रेस कौन्सिल ऑफ इंडियाचे ते अध्यक्ष होते. माझी त्यांची 50 वर्षांची मैत्री होती. असा माणूस पुन्हा होणे नाही. आम्ही कायमच एकत्र होतो. विविध प्रश्नांवर त्यांनी दिलेले निर्णय प्रसिद्ध आहेत,''अशी प्रतिक्रिया माजी न्यायमूर्ती बी. जी. कोळसे पाटील यांनी बीबीसी मराठीशी बोलताना दिली.

खासदार सुप्रिया सुळे यांनीही ट्वीट करून पी. बी. सावंत यांना श्रद्धांजली वाहिली.

''ज्यांनी दिलेला प्रत्येक निवाडा हा केवळ निर्णय नव्हता तर न्यायसंस्थेबद्दली विश्वासार्हता आणि आदर वाढवणारा न्याय होता'' अशा शब्दात सामाजिक कार्यकर्ते सुभाष वारे यांनी सावंत यांना श्रद्धांजली वाहिली.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.रोज रात्री8 वाजता फेसबुकवर बीबीसी मराठी न्यूज पानावर बीबीसी मराठी पॉडकास्ट नक्की पाहा.)

\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

सर्वोच्च न्यायालयाचे माजी न्यायमूर्ती पी. बी. सावंत यांचे 91 वर्षी वृद्धपकाळाने पुण्यात निधन झाले. पुण्यातील बाणेर भागातील त्यांच्या राहत्या घरी त्यांनी अखेरचा श्वास घेतला.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पीयूष गोयल

1. रेल्वेत 50% पदांवर महिलांची भरतीः पीयूष गोयल

रेल्वेत 9 हजार पदांची भरती करण्यात येणार आहे. ही भरती हवालदार आणि पोलीस उपनिरीक्षक पदांसाठी असेल. यामध्ये महिलांना 50 % टक्के स्थान देण्यात येणार आहे, अशी घोषणा रेल्वेमंत्री पीयूष गोयल यांनी लोकसभेत केली आहे.

पीयूष गोयल यांनी ट्विटरवरून यासंबंधी माहिती दिली आहे.

Twitter पोस्ट समाप्त, 1

रेल्वेत 9 हजार पदांची भरती करण्यात येणार असून त्यात महिलांना 50 टक्के संधी देण्यात येणार आहे.

2019 ते 2021 पर्यंत 10 टक्के आरक्षणांतर्गत 4 लाखांहून अधिक लोकांना रोजगार देण्याच्या निर्णयाची घोषणा करण्यात आली होती. त्यावेळी ही भरती प्रक्रिया लवकरच सुरू करण्यात येईल, असं सांगण्यात आलं होतं. महाराष्ट्र टाइम्सनं ही बातमी दिली आहे.

2. भारतीयांच्या हज कोट्यात तब्बल 30 हजारांची वाढ

सौदी अरेबियानं भारतीय मुस्लिमांच्या हज कोट्यात 30 हजारांची वाढ केली आहे. यामुळे दरवर्षी हज यात्रेला जाणाऱ्या भाविकांची संख्या 1 लाख 70 हजारांहून 2 लाखांवर पोहोचणार आहे.

या वर्षापासून 30 हजार अन्य भाविकांना हज यात्रेला जाण्याची संधी मिळणार आहे.

नरेंद्र मोदी आणि सौदी अरेबियाचे युवराज मोहम्मद बिन सलमान यांच्यामध्ये नुकतीच द्विपक्षीय चर्चा पार पडली.

पंतप्रधान नरेंद्र मोदी सध्या जी-20 परिषदेच्या निमित्तानं जपानमध्ये आहेत.

मोदी आणि सौदी अरेबियाचे युवराज मोहम्मद बिन सलमान यांच्यामध्ये नुकतीच द्विपक्षीय चर्चा पार पडली. यावेळी हज कोट्यावर चर्चा झाली. यानंतर हा निर्णय घेण्यात आला. NDTVनं ही बातमी दिली आहे.

3. चारा छावण्यांसाठी फसवणूक; 84 संचालकांविरूद्ध गुन्हा

दुष्काळाच्या काळात चारा छावण्या सुरू करण्यासाठी खोटी प्रतिज्ञापत्रे दाखल करून शासनाची फसवणूक केल्याप्रकरणी 8 संस्थांच्या 84 संचालकांविरूध्द सोलापूर जिल्ह्यातील सांगोला पोलीस ठाण्यात गुन्हा दाखल झाला आहे. लोकसत्तानं ही बातमी दिली आहे.

सांगोल्यातील मंडल अधिकारी रवींद्र ननवरे यांनी दिलेल्या फिर्यादीनुसार दुष्काळाची सर्वाधिक झळ सोसणाऱ्या सांगोला तालुक्यात यंदा मुक्या जनावरांना जगविण्यासाठी शासनाने चारा छावण्या सुरू करण्याबाबत प्रस्ताव मागवले होते.

यंदा चारा छावण्यांचे प्रस्ताव मागवल्यानंतर त्यात 8 संस्थांच्या आलेल्या प्रस्तावांची छाननी केली असता, त्यात या सर्व 8 संस्थांनी यापूर्वी 2012-13 आणि 2013-14 मध्ये दुष्काळात चारा छावण्या...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

आज सकाळी वृत्तपत्रं आणि वेबसाइट्सवर प्रसिद्ध झालेल्या बातम्यांपैकी 5 मोठ्या बातम्या थोडक्यात पाहूया.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पुजारा रनआऊट झाला तो क्षण.

सिडनीपूर्वी अॅडलेड टेस्टमध्ये पुजाराने 280 चेंडूंमध्ये शतक पूर्ण केले होतं. त्या शतकाबरोबर त्याचा समावेश 17 टेस्ट सेंच्युरी क्लबमध्ये झाला होता.

सौरव गांगुली, हर्बर्ट सटक्लिफ, दिलशान तिलकरत्ने, मायकल आथर्ट्न, रिची रिचर्डसन यांच्यासारख्या फलंदाजांना मागे टाकत त्याचा समावेश दिलीप वेंगसरकर, व्हीव्हीएस लक्ष्मण, मार्टिन क्रो, अॅडम गिलख्रिस्ट, डेनिस क्रॉम्प्ट्न यांच्या गटात झाला आहे.

पुजाराच्या शतकानंतर 8 षटकांनंतर कर्णधार विराट कोहली 82 धावांवर (204 चेंडू) बाद झाला. कोहलीने या खेळीत 9 चौकार मारले. विराट कोहलीसह मयांक अग्रवाल, रोहित शर्मा यांच्या अर्धशतकी खेळीनंतर बॉर्डर- गावस्कर मालिकेत मेलबर्न कसोटी सामन्यात भारताने 443 धावांवर डाव घोषित केला आहे.

भारताच्या डावाच चेतेश्वर पुजाराच्या 106 धावा, विराट कोहलीच्या 82, मयांकच्या 76, रोहित शक्माच्या 63, ऋषभ पंतच्या 39, अजिंक्य रहाणेच्या 34, हनुमा विहारीच्या 8, रवींद्र जडेजाच्या 4 धावा आहेत. भारताने पहिल्या दिवशी दोन विकेट गमावून 215 धावा केल्या होत्या. दुसऱ्या दिवशी गुरुवारी कर्णधार कोहली आणि चेतेश्वर पुजारा यांनी खेळ पुढे सुरू ठेवला.

चेतेश्वर  पुजाराला चार महिन्यांपूर्वी इंग्लंड दौऱ्यात फिट असतानाही संघातून वगळण्यात आलं होतं.

ही चार महिन्यांपूर्वीची गोष्ट आहे. भारतीय संघ इंग्लंड दौऱ्यावर होता. वनडे सीरिजमध्ये दमदार कामगिरी केलेल्या भारतीय संघासाठी चार कसोटी सामने हा खडतर टप्पा होता. एजबॅस्टन, बर्मिंगहॅम येथे झालेल्या पहिल्या कसोटीसाठी भारतीय कर्णधार विराट कोहली टॉससाठी पोहोचला.

समालोचकाने कोहलीला अंतिम संघाविषयी विचारलं. त्यावेळी पुजारा संघात नसल्याचं कोहलीने सांगताच ट्वीटरसह सोशल मीडियावर कल्लोळ झाला. राहुल द्रविडनंतर तिसऱ्या क्रमांकावर फलंदाजी करणारा पुजारा संघाचा आधारस्तंभ झाला आहे. मात्र त्यालाच संघाबाहेर ठेवल्याने असंख्य क्रिकेटरसिकांनी नाराजी व्यक्त केली होती.

आशियाई उपखंडात खोऱ्याने धावा करणाऱ्या पुजाराची विदेशातली कामगिरी मात्र तशी नाही.

भारतात पुजाराच्या नावावर 36 टेस्टमध्ये 61.86च्या सरासरीने 3217 धावा आहेत. मात्र विदेशात 29 टेस्टमध्ये पुजाराच्या नावावर 1882 धावा आहेत आणि त्याचं अॅव्हरेज आहे 38.40. घरच्या मैदानावरचा शेर विदेशात त्याच तडफेने का गर्जना करू शकत नाही, असा प्रश्न पुजाराच्या चाहत्यांनाही पडतो.

पुजाराला...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

या ऑस्ट्रेलिया दौऱ्यात पुजाराने 1,868 मिनिटं फलंदाजी करताना 1,258 चेंडू खेळून काढले. तीन शतकं, एका अर्धशतकासह पुजाराने चार कसोटींमध्ये मिळून 521 धावा केल्या. याच दमदार प्रदर्शनासाठी पुजाराची मालिकावीर पुरस्काराने गौरवण्यात आलं.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पुढच्या वर्षी 2018 आणि 2019 या दोन्ही वर्षांचा पुरस्कार जाहीर करण्यात येईल असं अॅकॅडमीकडून स्पष्ट करण्यात आलं आहे.

आतापर्यंत फक्त सात वेळा हा पुरस्कार जाहीर करण्यात आलेला नाही. महायुद्धाच्या काळातली सहा वर्ष आणि 1935 मध्ये योग्य पुरस्कारार्थी नसल्यानं हा पुरस्कार कुणालाही देण्यात आला नव्हता.

नेमकं प्रकरण काय?

स्विडीश अॅकॅडमीच्या साहित्याचं नोबेल ठरवणाऱ्या समितीच्या तत्कालीन सदस्य कॅटरिना फ्रोस्टेन्सन यांचे पती जीन क्लाउड अरनॉल्ट यांच्याविरोधात 18 महिलांनी लैंगिक छळाचा आरोप केला.

इतकंच नाही तर अरनॉल्ट यांनी स्विडीश अॅकेडमीकडून अर्थसहाय्य घेऊन एक प्रकल्प देखील हाती घेतला होता. म्हणजेच त्यांचे हितसंबंध गुंतलेले आहेत तेव्हा फ्रोस्टेन्सन यांनी राजीनामा द्यावा अशी मागणी करण्यात आली.

त्यानंतर 7 सदस्यांनी आपला राजीनामा दिला होता. सदस्यांच्या आणि माध्यमांच्या दबावामुळं फ्रोस्टेन्सन यांना राजीनामा देणं भाग पडलं.

या समितीमध्ये एकूण 18 सदस्य असतात. नोबेल पुरस्कारासाठी 12 सदस्यांनी मतदान करणं आवश्यक असतं पण सध्या समितीमध्ये फक्त 11 सदस्य आहेत. त्यामुळे हा पुरस्कार पुढील वर्षी देण्याचा निर्णय घेण्यात आला आहे.

नोबेल पुरस्काराचा इतिहास आणि तो कोण देतं हे जाणून घेण्यासाठी हा व्हीडिओ पाहा.

नोबेल पुरस्कारांबद्दल या गोष्टी माहीत आहेत का?

हे वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.)

\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

स्वीडिश अॅकॅडमीनं यंदा साहित्यातलं नोबेल न देण्याचा निर्णय घेतला आहे. अॅकॅडमीतल्या सदस्याच्या पतीवर झालेल्या लैंगिक छळाच्या आरोपामुळे हा निर्णय घेण्यात आला आहे.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पुढील सुनावणीपर्यंत हक्कभंगाच्या प्रकरणामध्ये अर्णब गोस्वामी यांना अटक केली जाऊ नये असं सरन्यायाधीश शरद बोबडे यांच्या अध्यक्षतेखालील खंडपीठाने स्पष्ट केले.

Twitter पोस्ट समाप्त, 1

अर्णब गोस्वामी जेलमध्ये आहेत. त्यांना धमकी देणं, प्रश्न विचारणं असे प्रकार सुरू आहेत. त्यांच्यावर खटल्यांपाठोपाठ खटले सुरू करण्याच येत आहेत. त्यांना या प्रकरणात सूट देणं आवश्यक आहे अशी बाजू ज्येष्ठ विधिज्ञ हरिश साळवे यांनी मांजली.

या प्रकरणी केंद्रालाही सहभागी करुन घ्यावे ही साळवे यांची मागणी कोर्टानं मान्य केली. कोर्टाने वरिष्ठ वकील अरविंद दातार यांना अमिकस क्युरी म्हणून नेमले आहे.

काय आहे प्रकरण?

 सप्टेंबरला अर्णब गोस्वामी यांच्याविरोधात विधिमंडळात हक्कभंग प्रस्ताव दाखल करण्यात आला होता. शिवसेना आमदार प्रताप सरनाईक यांनी हक्कभंगाचा प्रस्ताव दाखल केला.

अर्णब गोस्वामी यांनी आपल्या एका कार्यक्रमात मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे यांच्या नावाचा एकेरी उल्लेख केल्यानंतर महाविकास आघाडीच्या नेत्यांकडून प्रचंड टीका करण्यात आली.

गोस्वामी यांच्यावर कठोर कारवाई व्हावी अशी मागणी परिवहन मंत्री अनिल परब यांनी केली होती.

संजय राऊत म्हणाले, "हे सर्व पाहिल्यावर श्री.शरद पवार यांनी मला फोन केला. "एका वृत्तवाहिनीवर उद्धव ठाकरे यांचा उल्लेख एकेरी भाषेत होतोय. हे बरोबर नाही. ते महाराष्ट्राचे मुख्यमंत्री आहेत. मुख्यमंत्री ही फक्त एक व्यक्ती नसते तर संस्था असते." 'इन्स्टिट्यूट' असा उल्लेख त्यांनी केला."

शेवटी त्यांनी प्रश्न केला. "मग सरकार काय करते?" पवार यांचे मत एका अनुभव नेत्याचे मत आहे. पत्रकारितेचे हे चित्र चांगले नाही. एक वृत्तवाहिनी महाराष्ट्राच्या मुख्यमंत्र्यांवर एकेरी भाषेत गरळ ओकते व ते सहन केले जाते. या वृत्तवाहिनीस महाराष्ट्रातले राजकीय पक्ष बळ देतात.,'

तर यासंदर्भात अर्णब गोस्वामी यांनी त्यांच्या 10 ऑगस्टला प्रसारित झालेल्या कार्यक्रमात स्पष्टीकरण दिले.

ते म्हणाले, " शिवसेनेचे नेते संजय राऊत म्हणताहेत की मी रागात बोललं नाही पहिजे. मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे यांचं नाव मला मोठ्या सन्मानानं घेतलं पाहिजे. उद्धव ठाकरेजी, शरद पवारजी, या देशाचं संविधान मला प्रश्न विचारण्याचा अधिकार देतं. तुम्ही देत नाही. जसा या देशाचा प्रत्येक नागरिक समान आहे तसंच महाराष्ट्राचे मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे पण सर्वांसमान आहेत."

"कारण भारतात लोकशाही आहे. इथं...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

रिपब्लिक टीव्हीचे संपादक अर्णब गोस्वामी यांना हक्कभंगाची नोटीस पाठवणाऱ्या महाराष्ट्र विधानसभेच्या सचिवांना कारणे दाखवा नोटीस का बजावली जाऊ नये असं मत सर्वोच्च न्यायालयानं व्यक्त केलं आहे.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पुढे ते म्हणाले, "10 सदस्यांना सोबत घेऊन सुरू झालेल्या पक्षाची सदस्य संख्या 11 कोटीवर गेली." हा पक्ष जगातला सर्वांत मोठा पक्ष असल्याचा दावा देखील त्यांनी केला.

"एकेकाळी दोन खासदार असलेला पक्ष आता एकूण 330 खासदारांना सोबत घेऊन पूर्ण बहुमतामध्ये सरकार चालवत आहे," असं ते यावेळी म्हणाले.

'अंधकार दूर होईल, सूर्य उगवेल आणि कमळ फुलेल,' असं स्वप्न अटल बिहारी वाजपेयी यांनी पाहिलं होतं. हे कमळ देशातल्या बहुतेक राज्यात पोहोचवण्याचं काम नरेंद्र मोदी-अमित शाह यांच्या जोडगोळीनं केलं आहे. पण लगेच ते एका दुसऱ्या मुद्द्यावर येतात तो म्हणजे 2019च्या निवडणुकीचा मुद्दा.

नरेंद्र मोदींनी काय काय योजना आणल्या याचा पाढा त्यांनी या निवडणुका डोळ्यासमोर ठेऊन वाचून दाखवला. या योजना गरिबांसाठी सुरू करण्यात आल्याचा दावा त्यांनी केला.

जनधन योजना, उज्ज्वला गॅस योजना, सौभाग्य योजना आणि स्वच्छ भारत मोहिमेअंतर्गत सुरू असलेलं शौचालय निर्मितीचं कार्य आणि विमा योजना या सर्व योजना गरिबांसाठीच सुरू केल्या आहेत, असं त्यांनी म्हटलं.

प्रत्येक गरिबाला सुखी करण्याचं काम मोदी सरकार करत आहे, असं शहा म्हणाले.

अमित शाह हे भाजपचे चाणक्य समजले जातात. ज्या गोष्टींचा विचार नरेंद्र मोदी करतात तो विचार प्रत्यक्षात आणण्याचं काम अमित शहा करतात अशी चर्चा राजकीय वर्तुळात असते. तेच कारण आहे की नरेंद्र मोदी सरकारला कुणी काही प्रश्न विचारलेलं त्यांना आवडत नाही.

राहुल गांधी यांच्या प्रश्नांची दखल न घेता त्यांची थट्टा करत ते म्हणतात, "राहुल बाबा तुम्ही साडे चार वर्षांचा हिशोब मागत आहात, पण जनता तुमच्याकडे चार पिढ्यांचा हिशोब मागत आहे."

ही कसली तुलना आहे? यामुळे मोदी सरकारच्या कामावर काय परिणाम झाला, नेमकं कोणतं काम मोदींना करायचं आहे आणि काँग्रेसच्या आधीच्या सरकारमुळे ते शक्य होत नाहीये, याचं स्पष्टीकरण ते देत नाहीत.

38 वर्षं जुन्या राजकीय पक्षाचे आपण अध्यक्ष आहोत म्हणून ते स्वतःला 'महान' लोकांच्या रांगेत नेऊन बसवतात. पण 129 वर्षं जुन्या काँग्रेस पक्षाच्या अध्यक्षांची ते 'राहुल बाबा' म्हणून टर उडवतात.

आता ही गोष्ट वेगळी आहे की त्यांच्या पक्षात अस्सल बाबांना मोठी किंमत दिली जाते. नुकताच त्यांच्या एका मुख्यमंत्र्यांनी पाच बाबांना मंत्र्याचा दर्जा दिला आहे.

पण अमित शाह तिथंच थांबत नाहीत...

ते म्हणतात, "जेव्हा पूर येतो तेव्हा साप, मुंगूस, कुत्रा,...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

भारतीय जनता पक्षाच्या वर्धापन दिनाच्या कार्यक्रमात आपल्या भाषणाची सुरुवात पक्षाचे अध्यक्ष अमित शाह यांनी 'भारत माता की जय' या उद्घोषानं केली.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पुणे जिल्ह्यातील आंबेगाव इथल्या थोरांदळे गावात एका बोअरवेलमध्ये पडलेल्या 6 वर्षांचा रवीला तब्बल 16 तासानंतर सुखरूपणे बाहेर काढलं.

बुधवारी सांयकाळी 4.30 रवी उघड्या बोअरवेलमध्ये पडला होता. त्याला गुरुवारी सकाळी 9 वाजता रवीला बाहेर काढलं. तब्बल 16 तास हे बचावकार्य चाललं आहे.

बोअरवेलमधून बाहेर काढण्यासाठी  बुधवारी रात्री 8 वाजता NDRFचं पथक थोरांदळे गावात दाखल झालं होतं.

सध्या रवीची आरोग्य तपासणी करण्यासाठी जवळच्या मंचर इथल्या सरकारी दवाखाना हलवण्यात आलं आहे.

रवीला कसं बाहेर काढण्यात आलं?

"बुधवारी 4.30 वाजता एक मुलगा बोअरवेलमध्ये पडला अशी माहिती आम्हाला मिळाली. आम्ही 10 मिनिटांत तयार होऊन घटनास्थळाकडं रवाना झालो. अशा घटना होत असतात. त्यामुळे बचावकार्याची सामग्री आम्ही कायम तयार ठेवत असतो." असं, राष्ट्रीय आपत्ती व्यवस्थापन पथकातले CRPFचे जवान युवराज शेलार, यांनी सांगितलं.

"जागेची पाहणी केल्यावर मुलगा 10 ते 15 फूट खाली असल्याचा आम्हाला अंदाज आला. बोअरवेलवर पोतं झाकलं होतं. त्यावर पाय पडल्यानं तो पोत्यासह होलमध्ये पडला.  या बोअरवेलची खोली जवळपास 200 मीटर इतकी होती," असं NDRF टीमचे कमांडंट ऑफिसर आलोक कुमार यांनी बीबीसीशी बोलताना सांगितलं.

"आम्ही बोअरवेलच्या समांतर खोदकाम करायला सुरुवात केली. पण मध्येच मोठा दगड लागला त्यामुळे पुढं खोदायला अवघड जाऊ लागलं. आमच्याकडं दगड फोडण्यासाठी मोठी मशीन होती पण त्याचा वापर करायचं आम्ही टाळलं कारणं त्यामुळं जास्त धूळ निर्माण झाली असती आणि धुळीमुळं मुलाला श्वास घ्यायला त्रास झाला असता. म्हणून आम्ही ड्रिलिंग करून दगड  फोडायला सुरुवात केली," असंही त्यांनी सांगितलं.

बुधवारी 8 वाजता या ऑपरेशनला चालू केलं होतं ते सकाळी 9 वाजेपर्यंत पूर्ण झालं.

'मला लवकर बाहेर काढा'

"अधून मधून मुलगा रडायचा. मला लवकर बाहेर काढा, असा बोअरवेलमधून मुलाचा आवाज यायचा. त्याचे वडील जवळच बसलेले होते. ते त्याला धीर द्यायचे. गावातली इतर लोकही त्याच्याशी बोलायचे, मग तो गप्प व्हायचा." असं बचाव कार्याचा अनुभव सांगताना आलोक कुमार सांगतात.

2 फूट बोअरवेलच्या समांतर खणलं की मधली भिंत तोडण्यात येत होती. हळूहळू मुलाचा चेहरा, हात दिसू लागले तसंतसं मुलाचा आत्मविश्वास वाढू लागला. असं आम्ही 12 फूटापर्यंत खोदकाम केलं.

त्याच्या पँटमध्ये माती जाऊन त्यात रवीचे पाय रुतले होते. त्यामुळे त्याला वर ओढता येत नव्हतं. शेवटी...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

"मला लवकर बाहेर काढा. मला तहान लागलीय, मला पाणी प्यायचंय," असा रडत रडत त्या बोअरवेलमधून 6 वर्षांच्या रवीचा आवाज यायचा.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पुण्यात नगरसेवकच नव्हे, तर आमदार आणि खासदारपदापर्यंत जाणारा मार्ग या गणपती मंडळाच्या नेटर्वकमधूनच जातो.

पुणे शहरात नोंदणी झालेल्या सार्वजनिक गणेश मंडळांची संख्या काही हजारावर आहे. त्यातली कित्येक अर्धशतकाहूनही अधिक काळ जुनी आहेत.

गणेश मंडळाचा कार्यकर्ता ते नेता हा प्रवास कसा असतो? हे दिनेश थिटे यांनी बीबीसीला सांगितलं.

मंडळ कार्यकर्ता ते नेता

दिनेश थिटे यांनी पत्रकार म्हणून अनेक वर्षं पुण्याचा गणेशोत्सव अभ्यासला आहे आणि त्यांच्या पी. एच. डी प्रबंधाचा विषय हा 'पुण्याचा गणेशोत्सव आणि राजकारण' हा होता.

ते म्हणतात,"गणेशोत्सव मंडळात काम करतांना कार्यकर्ता लोकांशी संपर्क कसा करायचा, टीममध्ये काम कसं करायचं अशी सार्वजनिक कामासाठी आणि संघटना बांधणीसाठी आवश्यक असणारी कौशल्यं शिकतो. त्या अर्थानं गणेशोत्सव ही राजकीय कारकीर्दीची बालवाडी आहे. पण राजकारणाचं स्वरूप गुंतागुंतीचं असतं आणि अलीकडच्या काळात तर ते अधिक गुंतागुंतीचं झालं आहे."

"त्यामुळे सध्या गणेशोत्सवातून जे प्रशिक्षण मिळतं ते पुरेसं ठरत नाही. त्याच्या पुढे जाऊन त्या कार्यकर्त्याला संबंधित राजकीय संघटनेत काम करावं लागतं. केवळ गणेशोत्सवाच्या माध्यमातनं स्थानिक पातळीवर उत्तम जनसंपर्क झाला आहे, तेवढं पुरत नाही. पण सुरुवात करणाऱ्या कार्यकर्त्यासाठी हे खूप चांगलं माध्यम आहे. आपली प्रतिमा निर्माण करणं, सहका-यांची टीम तयार करणं हे सगळं इथं करता येतं," थिटे सांगतात.

पुण्याच्या राजकारणावर मंडळांचा प्रभाव

गणपती मंडळांचा पुण्याच्या राजकारणावर नेमका काय प्रभाव पडतो हे पाहण्यासाठी तन्मय कानिटकर यांचं मत पाहणं योग्य ठरू शकतं.

तन्मय कानिटकर यांची 'परिवर्तन' ही संस्था पुण्यात काम करते. राजकीय पक्षांचे, नगरसेवकांचे, महानगरपालिकेचे कामकाज यावर ही संस्था नजर ठेवून असते. त्यांनीही गणेशोत्सवाचा राजकारणावर प्रभाव पुण्यात कसा असतो याचं अनेक वर्षं निरिक्षण केलं आहे.

या विषयावर लिहलेल्या ब्लॉगमध्ये तन्मय लिहितात, "गणेश मंडळांचा अत्यंत मोठा फायदा म्हणजे कार्यकर्ते. निष्ठावान आणि पडेल ते काम करण्याची तयारी व कुवत असलेले कार्यकर्ते न मिळणं ही तक्रार सामाजिक संस्थांपासून राजकीय पक्षांपर्यंत सर्वांचीच.

"त्यामुळे गणेशोत्सवाच्या तयारीमुळे तावून सुलाखून निघालेला कार्यकर्ता राजकीय पक्षाच्या सभा-मोर्चा, निवडणुकीच्या वेळी मतदारांना त्यांचे मतदान केंद्र वगैरे सांगणाऱ्या स्लिपा...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

कोणत्याही सणांवर, विशेषत: गणेशोत्सवावर राजकीय नेत्यांची आणि पक्षांची भिस्त कशी असते हे सर्वश्रुत आहे. पण जिथं सार्वजनिक गणेशोत्सवाची सुरुवात झाली त्या पुणे शहरात गणेशोत्सव आणि राजकारण यांची वीण वैशिष्ट्यपूर्ण आहे.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पुण्यात भाजपच्या 'शक्ती केंद्र प्रमुख' संमेलनात ते बोलत होते. यावेळी बारामती, शिरूर आणि मावळ लोकसभा मतदारसंघाच्या बूथ प्रमुखांना भाजप पक्षाध्यक्ष अमित शहा यांनी मार्गदर्शन केलं.

भाजपचे महाराष्ट्र प्रदेशाध्यक्ष रावसाहेब दानवे यांनी यावेळी भाषणात महाराष्ट्रात भाजप यंदा 43 जागा जिंकणार त्या 41 होऊ देणार नाही, असं म्हटलं. त्यावर मुख्यमंत्र्यांनी त्यांच्या भाषणात 43वी जागा ही बारामतीची असेल, असं म्हणत सुप्रिया सुळे यांना थेट आव्हान दिलं.

मुख्यमंत्री काय म्हणाले हे पाहाण्यासाठी इथं क्लिक करा

त्यावर "बारामतीमध्ये भाजपचा उमेदवार कोण असेल - नरेंद्र मोदी, अमित शहा की देवेंद्र फडणवीस?" असा प्रश्न राष्ट्रवादी काँग्रेसचे प्रवक्ते नवाब मलिक यांनी विचारला आहे.

शरद पवारांची प्रतिक्रिया

फडणवीसांच्या या वक्तव्यानंतर शरद पवार माध्यमांशी बोलताना देताना म्हणाले, "माझ्या शुभेच्छा आहेत. भाजपने 48 जागांची का तयारी केली नाही? लोकशाहीमध्ये कोण काहीही बोलू शकतं. त्यांच्या तोंडाला लगाम घालू शकत नाही."

सुप्रिया सुळेंसाठी बारामती कठीण?

बारामती मतदारसंघाची 2014 ची निवडणूक अत्यंत चुरशीची झाली होती. राष्ट्रीय समाज पक्षाचे महादेव जानकर यांनी भाजपच्या साथीनं सुप्रिया सुळे यांना चांगलीच टक्कर दिली होती.

मात्र महादेव जानकरांना भाजपचं कमळ चिन्ह देण्यात आल नव्हतं, तेव्हा त्यांनी 'कपबशी' या चिन्हावर निवडणूक लढविली होती.

या अटीतटीच्या लढतीत जानकारांना 4 लाख 51 हजार 843 मतं मिळाली तर सुप्रिया सुळे यांच्या पारड्यात 5 लाख 21 हजार 462 मतं पडली.

बारामती लोकसभा मतदार संघात खडकवासला भागातून सुप्रिया सुळेंना सर्वांत कमी मतदान झालं होतं.

नरेंद्र मोदींचा करिश्मा, मतदारांना हवं असलेलं परिवर्तन, त्याचबरोबर लोकसभा निवडणुकीच्या पार्श्वभूमीवर गाजलेलं धनगर समाजाचं आरक्षण आंदोलन, दौंड-इंदापूरमधील स्थानिक राजकारण आणि बारामतीच्या २२ गावांमधला दुष्काळ, अशा अनेक घटनांचा फायदा त्यावेळी महादेव जानकरांना झाला होता.

तेव्हा प्रचाराच्या काळात अजित पवारांचा एक व्हीडिओ सुद्धा व्हायरल झाला होता, ज्यात अजित पवारांनी मासाळवाडीमध्ये मतदारांशी बोलताना "माझ्या बहिणीला (सुप्रिया सुळेंना) मतदान नाही झालं तर गावाचे पाणी बंद" करण्याची धमकी दिल्याचं वृत्त काही वृत्तवाहिन्या आणि वृत्तपत्रांनी दिलं होतं.

याविरोधात आम आदमी पार्टीच्या उमेदवार सुरेश खोपडे यांनी निवडणूक...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

"बारामतीमध्ये मागच्या वेळेस कमळ चिन्ह असतं तर बारामती आपली असती. आता गेल्या वेळची चूक पुन्हा करायची नाही," असं म्हणत मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी बारामती जिंकण्याचा मनसुबा व्यक्त केला आहे.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पुण्यात रेमडेसिवीरसाठी लागलेली रांग

पुन्हा रुग्णांसाठी हॉस्पिटलमध्ये बेड, व्हेंटिलेटरर्स, ऑक्सिजनची कमतरता जाणवते आहे. या कमतरतेबरोबरचं 'रेमडेसिवीर' या इंजेक्शनचा मोठा तुटवडा जाणवतोय.

राज्य सरकारच्या अंदाजानुसार सध्या राज्यात वाढत्या कोरोना रुग्णांमुळे साधारण रोज 50 हजार रेमडेसिवीर इंजेक्शनचा पुरवठा सुरू आहे. रुग्णांची संख्या अशीच वाढत राहिली तर एप्रिलअखेर दिवसाला दीड लाख इंजेक्शन्सची आवश्यकता भासू शकते.

त्या अनुषंगाने या इंजेक्शनचं उत्पादन कमी पडत असल्याचं चित्र आहे. हे इंजेक्शन का दिलं जातं? याचं उत्पादन का कमी पडतंय? रेमडेसिवीरचा काळा बाजार कसा केला जातोय? या इंजेक्शनअभावी लोकांची स्थिती काय होत आहेत? याचा हा रिपोर्ट..

काय आहे रेमडेसिवीर?

रेमडेसिवीर हे इंजेक्शन कोरोनाचा संसर्ग झालेल्या रुग्णांवर प्रभावी मानलं जातं. जागतिक आरोग्य संघटनेने (WHO) कोव्हिड-19 रुग्णांवरचा प्रभावी उपाय असल्याचं म्हणत याची शिफारस केली होती.

30 जून 2020 पासून हे इंजेक्शन महाराष्ट्रात वापरायला परवानगी देण्यात आली. सिप्ला (मुंबई), हेट्रो हेल्थकेअर (हैद्राबाद), ज्युबीलियंट लाईफसायंन्सेस (दिल्ली), इलिया लेबोरेटरीज (अर्जेंटीना), डॉ. रेड्डीज (हैद्राबाद), झायडस् कॅडिला (अहमदाबाद) या सहा कंपन्यांची रेमडेसिवीर इंजेक्शन्स महाराष्ट्रात वापरली जात आहेत.

कोरोना रुग्णांवर याचा प्रभावीपण परिणाम होत असल्याने अधिक गंभीर संसर्ग झालेल्या रुग्णाला हे इंजेक्शन दिलं जातं.

जे. जे. हॉस्पिटलचे औषधवैद्यक शास्त्राचे पथक प्रमुख डॉ. मधुकर गायकवाड सांगतात, "कोरोनाचा संसर्ग फुफ्फुसाला होतो. HRCT ही चाचणी करून हा संसर्ग किती वाढला आहे हे तपासलं जातं. त्याचा स्कोअर असतो. 25 पैकी 5 पर्यंतचा स्कोअर हा गंभीर मानला जात नाही. पण 6 च्या पुढचा स्कोअर आला म्हणजे संसर्ग जास्त आहे. अधिक संसर्ग असणाऱ्या या रुग्णांना रेमडेसिवीर इंजेक्शन दिलं जातं. यामध्ये वयाची अट नाही. ज्यांना संसर्ग अधिक त्यांना हे इंजेक्शन दिलं जातं. गरोदर महिला आणि बाळाला अंगावरचं दूध पाजणाऱ्या मातांना मात्र हे दिलं जात नाही."

तुटवड्याची कारणं कोणती?

सध्या 6 कंपन्यांकडून 'रेमडेसिवीर' इंजेक्शनचा पुरवठा केला जातो. त्यात अधिकचा पुरवठा करणाऱ्या 4 कंपन्या आहेत.

या इंजेक्शनसाठी लागणारा कच्चा माल आयात करावा लागतो. तो भारतात उपलब्ध नाही. त्यामुळे कच्च्या मालाच्या आयातीपासून ते उत्पादनाची...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

महाराष्ट्रात कोरोनाची दुसरी लाट आल्याचं केंद्र सरकारकडून जाहीर करण्यात आलं. कोरोना रुग्णांची संख्या ही शेकडोंवरून हजारांवर आणि आता लाखांमध्ये पोहचली आहे.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पुण्यात हृदय प्रत्यारोपणासाठी ग्रीन कॉरिडॉर तयार करण्यात आलं. विशेष म्हणजे, हृदय एका ठिकाणाहून दुसऱ्या ठिकाणी नेण्यात आपल्या गाड्यांची कुठलीही अडचण होऊ नये म्हणून मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांचा ताफा विमानतळावरच थांबून राहिला. पुणे मिररनं ही बातमी दिली आहे.

पुण्यातल्या रूबी हॉल क्लिनिक या हॉस्पिटलमध्ये हृदय प्रत्यारोपण केलं जाणार होतं. यासाठी सोलापुरातील एका हॉस्पिटलमधून धडधडणारं हृदय चार्टर्ड प्लेननं पुणे विमानतळावर आणण्यात आलं. त्यानंतर तिथून हे हृदय रूबी हॉल क्लिनिकला न्यायचं होतं.

मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांचा याच दिवशी नियोजित पुणे दौरा  होता. मुख्यमंत्री गणपती दर्शनासाठी आले होते. मात्र, हृदय नेण्यासाठी तयार करण्यात आलेल्या ग्रीन कॉरिडॉरला कुठलाही त्रास होऊ नये म्हणून काही वेळ विमानतळावर थांबून राहण्याचा निर्णय मुख्यमंत्र्यांनी घेतला.

रूबी हॉल क्लिनिकचे मुख्य कार्यकारी अधिकारी बोमी भोटे यांनी मुख्यमंत्री फडणवीस आणि डीसीपी देशमुख यांचे आभार मानले.

पुण्यात या वर्षीचं हे 10 वं हृदय प्रत्यारोपण होतं, तर 100 वं ग्रीन कॉरिडॉर होतं.

2. आरेतील कारशेडविना मुंबईतील 'मेट्रो 3' अशक्य : अश्विनी भिडे

मुंबईतील 'मेट्रो 3' प्रकल्पासाठी आरे परिसरात कारशेड उभारणं सोयीचं असून, कारशेड हलवावी लागल्यास प्रकल्पच पूर्ण होऊ शकणार नाही, असं मत अश्विनी भिडे यांनी व्यक्त केलंय. भिडे या मुंबई मेट्रो रेल्वे महामंडळाच्या संचालक आहेत. लोकसत्तानंही बातमी दिलीय.

या पार्श्वभूमीवर एसएनडीटी विद्यापीठनं मुंबईतील सार्वजनिक वाहतूक आणि पर्यावरणाच्या विषयावर परिसंवाद आयोजित केला होता. त्यात अश्विनी भिडे बोलत होत्या.

'मेट्रो 3'च्या कारशेडवरून मुंबईतील वातावरण तापलंय. कारशेडसाठी 2 हजार 646 झाडे हटवावी लागणार आहेत. वृक्ष प्राधिकरणानं ही झाडं हटवण्यासाठी परवानगी दिली असली तरी पर्यावरणवाद्यांनी विरोध दर्शवला आहे.

कांजूरमार्गची जमीन मिळण्यात सरकारला अडचणी येत असून, तिथं कारशेड उभारणं किचकट प्रक्रिया आहे. शिवाय, आरेतली झाडं तोडली, तरी त्या बदल्यात 23 हजार 846 झाडं लावली जातील, असेही भिडे यांनी सांगितलं.

दुसरीकडे, केंद्रीय मंत्री नितीन गडकरी यांनीही मेट्रो 3 साठी झाडं तोडण्याचं समर्थन केलं आहे.

"पर्यावरण आणि विकास यांचा समतोल राखला गेलाच पाहिजे. मात्र, विकासासाठी झाडे तोडणं गरजेचं असल्यास हरकत घेऊ नये. मेट्रो कारशेडला विरोध हे...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

आजच्या विविध दैनिकांतील आणि वेबसाईटवरील प्रसिद्ध झालेल्या बातम्यांपैकी या आहेत आजच्या पाच मोठ्या बातम्या :

1 .  हृदय प्रत्यारोपणासाठी पुण्यात ग्रीन कॉरिडॉर, मुख्यमंत्र्यांचा ताफाही थांबला


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पुण्यातल्या पेशवा साम्राज्याचं एक पेंटिंग

पण पुणे जिल्ह्यातल्या भीमा कोरेगावमध्ये दरवर्षी या विजयाचा उत्सव साजरा करणाऱ्या लाखो दलितांना आत्तापर्यंत कुठल्याही "राष्ट्रवाद्याने" देशद्रोही असल्याचं प्रमाणपत्र देण्याची हिंमत केलेली नाही.

दरम्यान, पेशव्यांचा गड समजल्या जाणाऱ्या शनिवार वाड्यात दलितांना प्रदर्शन करण्याची परवानगी देण्यात येऊ नये, अशी विनंती अखिल भारतीय ब्राह्मण महासंघानं पुणे पोलिसांकडे केली आहे.

"अशा उत्सवामुळं जातीय भेद वाढेल," असं ब्राह्मण महासंघाचे आनंद दवे यांचं म्हणणं आहे.

दलितांच्या या उत्सवावर ब्राह्मण महासंघाला आक्षेप का असावा?

दलितांचा उत्सव

हे जाणण्यासाठी दोन गोष्टी समजणं गरजेचं आहे की. एक म्हणजे, अतीशूद्र (म्हणजेच वर्ण व्यवस्थेच्या बाहेरील जाती) महारांविषयी पेशवा राज्यकर्ते काय विचार करत होते. आणि दुसरं म्हणजे, कसं त्यांनी महारांच्या दुरवस्थेला जबाबदार सामाजिक व्यवस्था टिकवून ठेवण्यासाठी जातीय भेदभावांच्या नियमांची कठोर अमंलबजावणी केली.

या भीमा कोरेगावात दोनशे वर्षांपूर्वी, म्हणजे 1 जानेवारी 1818ला अस्पृश्य समजल्या जाणाऱ्या जवळपास 800 महारांनी चित्पावन ब्राह्मण पेशवा दुसरा बाजीरावच्या 28 हजार सैनिकांना गुडघे टेकायला भाग पाडलं.

हे महार सैनिक इस्ट इंडिया कंपनीच्या बाजूनं लढले होते आणि याच युद्धानंतर पेशव्यांचं साम्राज्य संपुष्टात आलं होतं.

यंदा 1 जानेवारी 2018ला भीमा कोरेगावात देशभरातून हजारो दलित एकत्र येत विजयाची दोनशे वर्षं साजरी करणार आहेत.

इंडियन एक्सप्रेसच्या बातमीनुसार, तरुण दलित नेते आणि गुजरातच्या वडगावमधून अपक्ष निवडून आलेले आमदार दिग्नेश मेवानी या उत्सवात सहभागी होणार आहे.

अस्मितेची लढाई

जे इतिहासकार महार आणि पेशवा सैन्यात झालेल्या युद्धाकडे 'परदेशी आक्रमक इंग्रज विरुद्ध भारतीय राज्यकर्त्यांचं युद्ध' म्हणून बघतात, ते तथ्याप्रमाणं चुकीचे नाहीत.

पण हा प्रश्नही विचारला गेला पाहिजे की, हे महार इंग्रजांकडून पेशव्यांविरुद्ध लढले तरी का?

जिग्नेश मेवानी या उत्सवात सहभागी होणार आहे.

महारांसाठी ही इंग्रजांची नव्हे तर त्यांच्या अस्मितेची लढाई होती. चित्पावन ब्राह्मण व्यवस्थेशी प्रतिशोध घेण्याची ही त्यांच्यासाठी एक संधी होती. कारण दोनशे वर्षांपूर्वी पेशव्यांनी महारांना जनावरांपेक्षाही वाईट वागणूक दिली होती.

अतिशूद्र, म्हणजेच वर्णव्यवस्थेच्याही बाहेरच्या मानल्या गेलेल्या...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

ज्या ईस्ट इंडिया कंपनीचे साम्राज्य उलथवून टाकण्यासाठी 1857 मध्ये जवळपास संपूर्ण भारतात युध्द छेडण्यात आलेलं असताना, स्वतंत्र भारतात त्याच कंपनीच्या विजयाचा उत्सव साजरा करण्याहून मोठा 'देशद्रोह' आणखी काय असू शकतो?


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पुरी येथे सुदर्शन पटनाईक यांनी योग दिनाचे वालुकाशिल्प तयार केले आहे.

रांची येथे पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी योग कार्यक्रमाचं नेतृत्व केलं. योग हे सर्व धर्म, प्रांतांच्या पलीकडे आहे, असं पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यावेळी बोलताना म्हणाले.

Twitter पोस्ट समाप्त, 1

तर लोकसभेचे सभापती ओम बिर्ला यांच्यासह खासदारांनी संसदेच्या प्रांगणात खासदारांनी योगासनं केली.

दिल्लीमध्ये विविध कार्यालयांमध्ये एकत्र योगासनांचे कार्यक्रम आयोजित करण्यात आले असून अरुणाचल प्रदेशपासून तामिळनाडूपर्यंत योग दिन साजरा केला जात आहे.

दिल्लीमधील फ्रेंच दूतावासातही योगासनांचा उपक्रम राबवण्यात आला. यावेळेस दूतावासातील कर्मचारी आणि त्यांचे कुटुंबीय उपस्थित होते.

दिल्लीमधील फ्रेंच दूतावासातील योगासनं

मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी नांदेडमध्ये योगगुरू रामदेव बाबा यांच्याबरोबर योगासनं केली.

नांदेडमध्ये देवेंद्र फडणवीस आणि योगगुरू रामदेव बाबा

तर मुंबईत गेटवे ऑफ इंडियासमोर अभिनेत्री शिल्पा शेट्टीने योगासनांचा कार्यक्रम घेतला.

शिल्पा शेट्टी मुंबईत

गेटवे ऑफ इंडियासमोरील दृश्य

जम्मू आणि काश्मीरमध्ये सीमा सुरक्षा दलाच्या जवानांनी योगासनं केली. ही जम्मू येथील छायाचित्रं आहेत.

उंच डोंगराळ प्रदेशातील लेह येथे इंडो-तिबेटीयन पोलीस दलाच्या जवानांनी योगासनं केली.

इंडो-टिबेटन बॉर्डर पोलीस (ITBP)च्या जवानांनी 14 हजार फूट उंचीवर ही योगासनं केली आहेत. रोहतांग पास इथे तापमान आता उणे 10 अंशावर आहे.

बर्फात योगासनं!

नेपाळमध्ये जनकपूर येथे जानकी मंदिराच्या आवारामध्ये भारतीय दुतावासाने योगदिनाचे आयोजन केले होते. त्यामध्ये शेकडो लोक सहभागी झाले आहेत.

आगरतळा येथे आसाम रायफल्सने एक महिनाभर चालणाऱ्या मोफत योगशिबिरामध्ये जाऊन योगासनं केली.

अरुणाचल प्रदेशातील इंडो तिबेटियन बॉर्डर पोलिसांच्या नवव्या बटालियनच्या जवानांनी तेजू, लोहितपूर येथे नदीमध्ये योगासनं केली.

अरुणाचल प्रदेशात लोहितपूर येथे ITBPच्या जवानांनी योगासनं केली. त्यामध्ये घोडे आणि कुत्र्यांनाही सहभागी करून घेण्यात आले होते.

डेझर्ट चार्जर ब्रिगेडने जैसलमेर येथे वाळवंटात योगासनं केली.

हेही वाचलंत का?

(बीबीसी मराठीचे सर्व अपडेट्स मिळवण्यासाठी तुम्ही आम्हाला फेसबुक, इन्स्टाग्राम,  यूट्यूब, ट्विटर वर फॉलो करू शकता.'बीबीसी विश्व' रोज संध्याकाळी 7 वाजता JioTV अॅप आणि यूट्यूबवर नक्की पाहा.)

\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

आज आंतरराष्ट्रीय योग दिनानिमित्त देशभरात विविध ठिकाणी सामूहिक योगासनांचे कार्यक्रम पार पडले. दिल्लीहून रांची आणि मुंबईहून अगदी नांदेडपर्यंत अनेक ठिकाणी योगासनांसाठी योग्य ती व्यवस्था करण्यात आली होती.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पूजा चव्हाण आणि तिचे वडील

गेल्या चार-पाच दिवसांपासून चर्चेत असलेल्या पूजा चव्हाण आत्महत्या प्रकरणात तिच्या वडिलांनी प्रथमच समोर येऊन प्रतिक्रिया दिली आहे.

पूजाचे वडील काय म्हणाले?

"पूजा चव्हाण ही खूप चांगली मुलगी होती. लोक तिला विनाकारण बदनाम करत आहेत. तिच्या डोक्यावर 25-30 लाख रुपये कर्ज होतं. या काळात माझं मन लागत नाही, मला खूप ताण येतोय, असं म्हणून आठ दिवसांपूर्वी पूजा पुण्याला गेली होती," असं लहू चव्हाण यांनी म्हटलं.

"त्यानंतर  हे सगळं सुरू आहे. आमची बदनामी करण्यासाठी हे सगळं सुरू आहे. कृपया करून माझ्या मुलीला बदनाम करू नका, या बातम्या थांबवाव्यात," असं पूजाचे वडील लहू चव्हाण म्हणाले.

पूजा चव्हाण कोण आहे?

पूजा चव्हाण ही 22 वर्षीय तरुणी मूळची परळी, जिल्हा बीड येथील रहिवासी आहे. गेल्या काही दिवसांपासून ती पुण्यातील महंमदवाडी येथील हेवन पार्क या सोसायटीमध्ये राहत होती.

पूजाने महाविकास आघाडीमधील एका मंत्र्यामुळे आत्महत्या केल्याच्या चर्चा सोशल मीडियावर केल्या जात आहेत.

"पूजा चव्हाण घटनेत समोर आलेले सगळे अपडेट्स पाहाता प्रकरणाचा थेट रोख शिवसेना मंत्री संजय राठोड यांच्याकडे जातो. पोलिसांनी स्यू मोटो घेऊन मंत्री संजय राठोड यांच्यावर सदोष मनुष्यवधाचा गुन्हा दाखल करावा," अशी मागणी भाजपच्या प्रदेश उपाध्यक्ष चित्रा वाघ यांनी केली आहे.

भाजपचे आमदार अतुल भातखळकर यांनी मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे यांनी पत्र लिहून याप्रकरणी सदोष मनुष्यवधाचा गुन्हा दाखल करण्याची मागणी केली आहे.

 'पुण्याच्या वानवडी परिसरात राहणाऱ्या पूजा चव्हाण या तरुणीने 9 फेब्रुवारी 2021 रोजी मध्यरात्री एका इमारतीच्या तिसऱ्या मजल्यावरुन उडी मारुन आत्महत्या केली आहे. परंतु हे प्रकरण केवळ आत्महत्येचे नसल्याचे निदर्शनास आले आहे.

शिवसेना पक्षाचे यवतमाळ जिल्ह्यातील आमदार व आपल्या मंत्रिमंडळातील मंत्री असलेल्या नेत्याचे नाव याप्रकरणी पुढे आले आहे. या मंत्र्यांचे व आत्महत्या केलेल्या तरुणीचे प्रेमसंबंध असल्याच्या चर्चा सोशल मीडियावर सुरु आहेत. यासंदर्भातील ऑडिओ क्लिप्स व काही फोटो व्हायरल होत आहेत. ही अतिशय गंभीर बाब असून या प्रकरणाची सखोल चौकशी होण्याची आवश्यकता आहे. याप्रकरणी अज्ञात व्यक्तीच्या नावे सदोष मनुष्यवधाचा गुन्हा दाखल करुन,याप्रकरणी तात्काळ विशेष शोध पथकाकडून (एसआयटी) चौकशी करावी.' असे त्यांनी या पत्रात म्हटले आहे.

हेही वाचलंत...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

"माझी मुलगी पूजा चव्हाणबद्दल मीडियामध्ये सुरू असलेली चर्चा बंद करावी. ती गेली, ती आता काय येणार नाही. त्यामुळे तिला बदनाम करू नये," असं आवाहन लहू चंदू चव्हाण यांनी केलं आहे.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पूजा चव्हाण मृत्यू प्रकरणात शिवसेनेचे मंत्री संजय राठोड यांच्यावर अनेक आरोप करण्यात आले. पूजा चव्हाण या तरुणीसोब संजय राठोड यांचे काही फोटोही सोशल मीडियावर व्हायरल झाले. यापार्श्वभूमीवर संजय राठोड यांना अखेर राजीनामा द्यावा लागला.

काही आठवड्यांपूर्वी सामाजिक न्यायमंत्री धनंजय मुंडे यांच्यावरही एका महिलेने बलात्काराचा आरोप केला होता. पण याप्रकरणात ठाकरे सरकारने वेगळा न्याय का केला? शरद पवार असे धाडस कधी दाखवणार? असे प्रश्न भाजपचे प्रदेशाध्यक्ष चंद्रकांत पाटील यांनी उपस्थित केले आहेत.

पर्यावरणमंत्री आदित्य ठाकरे यांच्यावरही दिशा मृत्यू प्रकरणात आरोप झाले होते. भाजपचे नेते नितेश राणे यांनी शिवसेनेच्या युवा मंत्र्याला वेगळा न्याय का? असा टोला लगावला आहे.

'शिवसेनेच्या युवा मंत्र्यांना वेगळा न्याय का?'

नितेश राणे म्हणाले, "सामान्य शिवसैनिकाला एक न्याय. मग हा न्याय "युवा मंत्री"ला पण लागू होतो. तो राजीनामा कधी?" असा प्रश्न राणेंनी विचारला आहे.

"संजय राठोड यांचा राजीनामा घेऊन ठाकरे सरकारने उपकार केले नाहीत. भाजपच्या दाबावामुळे हा राजीनामा घेतला आहे. अठरा दिवस उद्धव ठाकरेंनी त्यांना पाठिशी घातले. 22 वर्षीय तरुणीचा या प्रकरणात मृत्यू झाला. या तरुणीने गर्भपात केला. याची चौकशी झाली पाहिजे." अशी मागणी भाजपचे खासदार नारायण राणे यांनी केली.

'शरद पवार धाडस कधी दाखवणार?'

राष्ट्रवादी काँग्रेसचे नेते आणि सामाजिक न्यायमंत्री धनंजय मुंडे  यांच्यावर एका महिलेने बलात्काराचा आरोप केल्यानंतर आणि त्यांची वैयक्तिक माहिती उघड झाल्यानंतर त्यांचा राजीनामा का घेतला नाही? असा प्रश्न भाजपनं उपस्थित केला आहे.

भाजपचे प्रेदेधाध्यक्ष चंद्रकांत पाटील म्हणाले, "उद्धव ठाकरेंनी जे धाडस दाखवलं ते साहस शरद पवार यांनी दाखवणं गरजेचं आहे. आम्ही वारंवार मागणी केली होती की धनंजय मुंडे प्रकरणात हाच निर्णय घेतला गेला असता तर सरकारची इज्जत राहिली असती. नैतिकतेच्या आधारावर अशा मुद्यांवर मुख्यमंत्र्यांनी कठोर पावलं उचलली पाहिजे."

'धनंजय मुंडे प्रकरण वेगळं'

दुसऱ्या बाजूला पूजा चव्हाण प्रकरणात सातत्याने संजय राठोड यांच्यावर आरोप करणाऱ्या भाजपच्या उपाध्यक्ष चित्रा वाघ यांनी मात्र धनंजय मुंडे प्रकरण वेगळं असल्याचं म्हटलं आहे.

संजय राठोड यांच्याविरोधात तातडीने गुन्हा दाखल करा अशी मागणी चित्रा वाघ यांनी केलीय. धनंजय मुंडे प्रकरणाबाबत बोलताना मात्र...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

उद्धव ठाकरे सरकारमधील वनमंत्री संजय राठोड यांनी मंत्रिपदाचा राजीनामा दिल्यानंतर आता सामाजिक न्यायमंत्री धनंजय मुंडे आणि पर्यावरणमंत्री आदित्य ठाकरे यांच्याही राजीनाम्याची मागणी विरोधकांकडून केली जात आहे.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पूर परिस्थिती का निर्माण होते?

पूर परिस्थितीमुळे या शेजाऱ्यांमधला तणाव वाढतो. वैतागलेले दोन्ही बाजूंचे नागरिक त्यांना होणाऱ्या त्रासाला दुसरी बाजू जबाबदार असल्याचं म्हणतात.

यावर्षी पुरामुळे या भागात हाहाःकार माजला आहे. नेपाळ आणि बांगलादेशात 12 पेक्षा जास्त जणांचा बळी गेला असून भारताच्या उत्तरेकडील आणि ईशान्येकडील 30 लाख नागरिकांचं स्थलांतर करण्यात आलं आहे.

नेपाळ आणि भारतादरम्यान 1,800 किलोमीटरची खुली सीमारेषा आहे. नेपाळमधून भारतामध्ये तब्बल 6,000 नद्या आणि ओढे वाहून येतात. आणि कोरड्या मोसमांमध्ये गंगा नदीला असलेल्या पाण्यापैकी 70 टक्के पाणी या नद्या आणि ओढ्यांतून येतं.

म्हणूनच जेव्हा या नद्या-ओढ्यांना पूर येतो तेव्हा नेपाळ आणि भारतामध्ये हाहाःकार होतो.

नकाशा

गेल्या काही वर्षांमध्ये नेपाळकडील सीमाभागातला असंतोष वाढलेला आहे. भारताने सीमेजवळ केलेल्या बांधकामामुळे पाणी भारतामध्ये वाहून जात नसल्याचं नेपाळचं म्हणणं आहे.

पूर्व नेपाळमध्ये दोन वर्षांपूर्वी पाहणी करत असताना बीबीसीला भारताच्या बाजूला अशाच स्वरूपाचं बांधकाम आढळलं होतं. ही तीच जागा होती जिथे 2016मध्ये दोन्ही देशांच्या स्थानिकांमध्ये संघर्ष झाला होता. पाणी रोखण्यासाठी भारताने घातलेल्या बंधाऱ्यावर नेपाळने आक्षेप घेतला होता.

अशा प्रकारच्या 10 बांधकामांमुळे नेपाळमधील हजारो हेक्टर जमीन पाण्याखाली जात असल्याचं नेपाळी अधिकाऱ्यांचं म्हणणं आहे.

हे रस्ते असल्याचं भारतीय अधिकारी सांगत असले तरी हे सीमेजवळच्या भारतीय गावांचं पुरापासून संरक्षण करण्यासाठी बांधण्यात आलेले बंधारेच असल्याचं नेपाळमधल्या तज्ज्ञांचं म्हणणं आहे.

नेपाळमधील पूर परिस्थिती

दक्षिण नेपाळमधल्या रौताहत जिल्ह्यातलं मुख्य शहर असणारं गौर गेल्या आठवड्यात तीन दिवस पाण्याखाली होतं. आणि आता पुन्हा तणाव निर्माण होतो का, याची अधिकाऱ्यांना भीती होती.

"बऱ्याच वेळानंतर भारतीय बंधाऱ्यांखालील दोन दरवाजे उघडण्यात आले आणि त्याने काहीसा दिलासा मिळाला," पोलीस निरीक्षक कृष्णा धाकल यांनी बीबीसीला सांगितलं.

भारतीय अधिकाऱ्यांनी यावर प्रतिक्रिया दिलेली नाही.

गेली अनेक वर्षं या दोन देशांमध्ये या मुद्द्यावरून बैठका होऊनही त्यातून काही निष्पन्न झालेलं नाही. मे महिन्यात पाण्याचं नियोजन करणाऱ्या नेपाळी आणि भारतीय अधिकाऱ्यांदरम्यान बैठक झाली. त्यावेळी सीमेजवळ 'रस्ते आणि इतर प्रकारचं बांधकाम' सुरू असल्याचं...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

भारत आणि नेपाळमध्ये पाण्यावरून यापूर्वीही वाद झालेले आहेत. पण गेली काही वर्षं जून ते सप्टेंबरदरम्यान दर पावसाळ्यात परिस्थिती चिघळते. असं का होतं?


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पूर्व लडाखमधल्या गलवान खोऱ्यामध्ये सोमवारी रात्री (15/16 जून) चीन आणि भारतीय लष्करादरम्यान समोरासमोर झालेल्या संघर्षात भारतीय लष्कराच्या एका अधिकाऱ्यासह 19 जवानांचा मृत्यू झालाय.

मंगळवारी रात्री उशीरा भारतीय लष्करानं याविषयीचं अधिकृत निवेदन प्रसिद्ध केलं.

यात म्हटलंय, "भारत आणि चीनचं लष्कर गलवान भागातून मागे हटलंय. 15/16 जूनच्या रात्री इथेच दोन्ही देशांच्या सैनिकांदरम्यान चकमक झाली. चकमक आणि वादग्रस्त भागातल्या ड्युटी दरम्यान 17 भारतीय सैनिक गंभीररित्या जखमी झाले होते. शून्याच्या खाली असणारं तापमान आणि समुद्रसपाटीपासून अतिशय उंचावर असलेल्या या भागामध्ये गंभीररित्या जखमी झालेल्या या 17 सैनिकांचा मृत्यू झालाय. इथं एकूण 20 भारतीय सैनिकांचा मृत्यू झालेला आहे. भारतीय लष्कर देशाची अखंडता आणि सार्वभौमत्वासाठी कटिबद्ध आहे."

यापूर्वी प्रसिद्ध करण्यात आलेल्या निवेदनामध्ये भारतीय सैन्याने एक अधिकारी आणि दोन जवान मृत्युमुखी पडल्याचं म्हटलं होतं. दोन्ही देशांच्या सैन्याचे जेष्ठ अधिकारी तणाव कमी करण्यासाठी चर्चा करत असल्याचंही यात म्हटलं होतं.

पीटीआय वृत्तसंस्थेने दिलेल्या बातमीनुसार पूर्व लडाखमध्ये भारत आणि चीनेच्या सीमेवर - लाईन ऑफ अॅक्च्युअल कंट्रोलवर (LOAC) सोमवारी दोन्ही देशांदरम्यान हिंसक चकमक झाल्याननंतर संरक्षणमंत्री राजनाथ सिंह यांनी मंगळवारी तिन्ही दलांच्या प्रमुखांसोबत आढावा बैठक घेतली. यामध्ये परराष्ट्र मंत्री एस. जयशंकरही सहभागी झाले होते.

चीनची सरकारी वृत्तसंस्था शिनुआने दिलेल्या वृत्तानुसार पीपल्स लिबरेशन आर्मी (PLA)चे पश्चिम थिएटर कमांडचे प्रवक्ते चांग शुई ली यांच्या अधिकृत व्हिबो अकाऊंटवर त्यांचं निवेदन प्रसिद्ध करण्यात आलेलं आहे. यामध्ये भारताने आपल्या सैनिकांना रोखावं आणि वाद संपुष्टात आणण्यासाठी संवादाचा योग्य मार्ग अवलंबून पुढे जाण्याबद्दल म्हटलं आहे.

चांग यांनी म्हटलंय, "भारतीय सैनिकांनी आपलं वचन मोडलं आणि पुन्हा एकदा LAC ओलांडली. चीनी सैन्याला मुद्दामून डिवचण्यात आलं आणि त्यांच्यावर हल्ला करण्यात आला. यामध्ये दोन्ही बाजूंदरम्यान समोरासमोर झटापट झाली आणि यामुळेच जीवितहानी झाली. भारताने आपल्या सैनिकांना रोखावं आणि चर्चेद्वारे हा वाद सोडवण्यात यावा अशी मागणी मी करतो."

45 वर्षांनी सीमेवर जीवितहानी

भारत-चीन या दोन्ही देशांचं सैन्य गेल्या महिन्याच्या सुरुवातीपासूनच लडाखमध्ये आमनेसामने आलं आहे....\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

तब्ब्ल 45 वर्षांनंतर भारत आणि चीनमधल्या सीमावादात पहिल्यांदाच जीवितहानी झालेली आहे.


डॉक सारांशित करण्यासाठी: पेंन्टेड लांगडे किंवा आफ्रिकन जंगली कुत्री झुंडीत असले की काहीही करतात. अगदी तरसालाही घाबरवतात.

ठिपके ठिपके असणारी बदामी आणि पांढऱ्या रंगाची त्यांची कातडी आणि त्यामधून डोकावणारे पांढरे चट्टे सूर्यप्रकाशात लख्ख चमकतात.

तुम्हाला हा प्राणी लवकरच ओळखीचा होणार आहे आणि कदाचित तुम्ही त्याच्या प्रेमातही पडाल. डेव्हिड अॅटेनबरो यांची येऊ घातलेली नवी टिव्ही मालिका 'डायनॅस्टी'मध्ये तो झळकणार आहे.

लोप पावत चाललेल्या या आफ्रिकी जंगली कुत्र्यांचं चित्रीकरण करण्यासाठी बीबीसीने झिम्बॉब्वेच्या मॅना पूल नॅशनल पार्कमध्ये अनेक महिने घालवले आणि वन्यजीव फोटोग्राफर निक डायर यांच्या मते प्रेक्षकांना ते फार आवडतील.

लंडनमध्ये माजी फंड मॅनेजर आणि मार्केटिंग एक्झिक्युटिव्ह राहिलेले निक आता या प्राण्याच्या संवर्धनासाठी प्रयत्न करत आहेत. खांद्यावर तीन बॅगा लटकवून झिम्बेझी नदीच्या पूरपात्रात ते त्यांचा कॅमेरा घेऊन भटकत असतात.

ते म्हणतात, "दिवसा ते सहसा झोपलेले असतात. मात्र जागे असताना पूर्ण वेळ ते आनंदाने उड्या मारण्यात आणि बागडण्यात घालवतात. त्यांचे सामाजिक बंध फार घट्ट असतात. ते खूप खेळकर आहेत. विशेषतः पिल्लांसोबत आणि एकमेकांच्या मागे धावतात, एकमेकांच्या शेपट्या ओढतात. हे सगळं बघणं खूपच आनंद देणारं असतं."

पेंन्टेड लांडग्यांबद्दल सर्वांत पहिली महत्त्वाची गोष्ट म्हणजे ते लांडगे नाहीत आणि कुत्रे तर नाहीच नाही.

कुत्र्यांशी साधर्म असलेल्या जातीतील ती एक वेगळी प्रजाती आहे. त्यांचं शास्त्रीय नाव लाईकाओ पिक्टस (Lycaon Pictus) असं आहे. याचा अर्थ 'पेंन्टेड लांडग्यांसारखा'.

(इशारा : काही वाचकांना पुढील फोटो विचलित करणारे वाटू शकतात)

त्यांचं वर्तन हे बरंचस लांडगे आणि कुत्र्यांसारखं असतं. ते सतत हालचाली करतात आणि सतत गोंगाट करत असतात.

निक सांगतात, "ते वेगवेगळ्या प्रकारचे आवाज काढतात. मात्र त्यातला सर्वांत प्रेमळ आवाज म्हणजे त्यांचं 'हू' (hoo) करणं."

"झुंडीतून वेगळे झाल्यावर ते डोकं खाली करून हू हू असा आवाज करतात. तो आवाज विश्वास बसणार नाही इतका प्रेमळ असतो. मात्र दोन किलोमीटर दूरपर्यंत ऐकू येऊ शकतो. मोठे मोठे कान टवकारून झुंडीतले इतर सदस्य हा आवाज ऐकून त्या दिशेने जातात आणि हरवलेल्या जंगली कुत्र्याला पुन्हा आपली झुंड सापडते."

या वर्षीच्या Wildlife Photographer of the Year या स्पर्धेत या फोटोची स्तुती झाली होती.

मात्र त्यांचा खूप...\nडॉक सारख्याच भाषेत सारांश:

ते विस्मयकारक आहेत, यात शंकाच नाही आणि या प्राण्याला दिलेलं 'पेंन्टेड लांडगे' हे नावही त्यांना साजेसं असंच आहे.