Doc iji chịkọta: Pogba nyere otu goolu n'ime abụọ ha ji merie n'asompi mbụ nke Premier League n'afọ ọhụrụ a.

Mana okwu Pogba kwuru na Twitter gosiri na obi adịghị ya mma, nakwa gosi na ihe amaghị na-eme n'etiti ya na onye nchikọta otu ahụ.

End of Twitter post, 1

Pogba gwakwara ndị ntakụkọ sị, "Ọ bụrụ na obi adịghị gị mma, ị gaghị etinye obi gị niile n'ihe ị na-eme.

"O nwere ihe m ga-ekwu, e rie m iwu maọbụ nha."

O kwukwara na "onye egwu ga-agba bọọlụ karịa ma ọ bụrụ na ọ nọdụ ọfụma ma na-enwekwa aṅụrị.'

Okwu ya mere ka ndị na-eso ihe na-eme n'egwuregwu na-ekwu na o nwere ike, Mourinho apụọrọ ya na Man Utd.

Sam Wallace bụ onye ntaakụkọ ụlọakụkọ Telegraph kwuru na e nwere mmadụ atọ kachasị ike n'otu egwu bọọlụ ahụ; onye nhazi otu egwu bọọlụ Manchester bụ Ed Woodward, onye nchịkọta ha bụ Jose Mourinho na onye egwu bọọlụ ọkachaibe ha bụ Paul Pogba; mana onye kachasị ghara inwe ike n'ime ha bụ Mourinho."

Pogba so ndị mba ya bụ France wee bulie Iko Mbaụwa nke 2018 a ka gbachara na Rọshịa.

Ọ bụ onye bọọlụ akachasị akwụ ụgwọ n'otu egwu ndị England dịka Man. Utd si n'aka Juventus goro ya n'ọnụ nde £89.3.

Mana akụkọ kwuru na n'afọ gara aga, ọ gbara mbọ ịpụ gawa Barcelona.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

N'izu gara aga oge Manchester United ji ọkpụ abụọ a satara otu merie otu egwuregwu Leicester City, onye nchikọta otu bọọlụ Man.Utd bụ Jose Mourinho toro Pogba, wee sị na aka ya dị na mmeri ahụ ha meriri.


Doc iji chịkọta: President Xi Jinping say China investment for Africa no get any 'political strings attached'

Ka Maazi Xi kwuputara ego a China nyere Afrịka na mmalite nzukọ abalị abụọ ya na ndị Afrịka na-eme, mana ọtụtụ mmadụ na-ajụ ihe kpatara ha ji aga China a.

Ijeri dọla iri na ise  ($1.15bn) eweputara maka enyamaka sọkwa n'ime ijeri dọla iri isii a na ihe ndị ọzọ ga-esote ya.

Ọtụtụ mba Afrịka na-aga ịna ego na China

N'aka ọzọ, Xi kagbụkwala ego ndị mba Afrịka ụfọdụ jị China.

Akụkọ na-ekwu na ọtụtụ mba n'Afrịka na-aga China ka irụ ọru ojiegoachọego, dika ọtụtụ ndị mmadụ na-eche na mba ahụ ga-apụta onyeisi ụwa a.

Nke bụ eziokwu bu na China agafela World Bank na Ọgbako Yurope dị ka mba na-enye Afrịka aka karịa n'ihe banyere mmepe.

Ihe mere Afrịka ji achu China

Onyeisiala Saụt Afrịka na and China presido Xi Jinping

Dịka Larry Madowo, onye bụ editor n'ihe gbasara ego na azụmahịa na BBC Africa kwuru, ọ sị na China kachasị enye ego maka nwulite ngalaba n'Afrịka bụ ihe mere mba Afrịka niile jiri wuchie ọgbakọ China-Africa emere.

Madowo kwuru na n'agbanyeghi na ndị mba Afrịka na-anata mbibi n'aka China, ndị ọkachamara na-atụ egwu na ụgwọ mba ndị ahụ ji China karịrị akarị.

Otu n'ime ndị ọkachamara bụ Cobus Van Staden nke Mahadum Witts kwetara na "Chịna bịara Afrịka ị nweta ego, ya bụ ihe Afrịka chọrọ, mana nsogbu ga-adị ma ọ bụrụ na ha esighi ọtụ ụzọ a gaba".

China achọghị ka Afrịka 'mefuo' ego ahụ

Iji maatụ, mba Yuganda anatala dọla ijeri atọ bụ mbibi mba China n'iji rụ ụgbọ oloko ebe China ka kwere ha nkwa ego ọzọ.

African Leader dey poseon Monday wit China Presido Xi Jinping for Beijing

N'agbanyeghị na ndị mmadụ na-atụ egwu na ego a niile nakwa ngalaba dị ịcheiche a na-awulite si China abịa, Onyeisiala mba China bụ Xi Jinping apụtala ịkọwa na ha agaghị akwado "mmefu ego" n'akwa na ha agaghị etinye anya n'usoro ọchịchị ndị obodo ahụ.

O kwuru na ijeri iri isii mba ya nyere Afrịka bụ nke China jiri we kwalite "mwulite ga-emepụta ohere ga-amasị ndị ntorobịa".

Onyeisiala Naịjirịa bụ Muhammadu Buhari anatala China...\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ọ rara ahụ ka achọ onyeisiala mba Afrịka anọghị na China n'ụbọchị ato nke ọnwa Septemba 2018 ebe onyeisiala China bụ Xi Jinping nyere ha enyemaka ruru $60,000,000,000 iji rụọ ọrụ mmepe obodo.


Doc iji chịkọta: Primate Nicholas Okoh kwuru na ndị Naijiria na elufu nde kwuru nde na njem ọgwụgwọ ọrịa

Ọ gwara  ndị ọchịchị gọọmenti na ndị ndọrọndọrọ ọchịchị gbakọrọ ụka olili ozu onye jibụ ọkwa osote onyeisi ala n'oge gara aga bụ Alex Ekwueme.

Ọ tụrụ arịrị na ụlọọgwụ dị na Naijiria erijughị afọ, ebe obodo dịka India na Dubai na-ekpokọ nde kwuru nde naira n' aka ndị ala anyị were na- emepe obodo ha.

Pia aka ebe ha ị nụrụ ihe ọkwuru na uju:

Primate Nicholas Oko akatọọla ụlọ ọgwụ niile Naijiria

N'otu olu ahụ,  Achịbishọp ụka Anglịkan nke Enugwu Eklesiastịkal Prọvinsị bụ Emmanuel Chukwuma katọrọ obubu gọọmenti buru Alex Ekwueme gaba obodo oyibo maka nleta tupu ọ nwụọ.

Chukwuma onye kwuru okwu chukwu n' Okpara Square dị n'Enugwu gwara gọọmenti ka ha kwụsị iga ala bekee maka  ọgwụgwọ ọrịa onwe ha ebe ndị mmadụ na-atakuta ihe aja na Naijiria.

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Primate Nicholas Okoh akatola agwa ndị gọọmenti nakwa ndị nkịtị ji agbaga obodo oyibo  iga nara ọgwụgwọ n' ụlọ ọgwụ ha.


Doc iji chịkọta: Reinhard Boonke bụ aha ama ama na Naịjirịa maka ọru ya n'igbasa ozi nke Kraist.

Nke a na abịa dịka nwunye ya bụ Anni Bonnke kwuputara ya na 'Facebook'.

Bonnke gbara afọ iri asaa na itolu tupu ọ laa mụọ.

Ọ lụru nwunye ya n'afọ 1964 ma ha mụtakwara ụmụ atọ na ụmụụmụ asatọ.

O bidoro mgbasa ozi nke Kraist n'afọ 1967 na Lesotho.

Ọ bụ n'afọ 2017 ka Reinhard Bonnke mere mgbasa oziọma nke Kraist a na-akpọ 'Christ for All Nations' nke ikpeazu na Naijirịa.

Dịka ụlo mgbasa ozi CBN siri kọwa na Bonnke nyefere ọchịchị mgbasa ozi ya n'aka Daniel Kolenda maka ahuisike.

Otutu ndị ndu na ndị ofufe nke Kraist uwa niile gosipụtara iri ụjụ ha, lee ihe ụfọdụ n'ime ha kwuru

N'Akụkọ ọzọ

Gọọmenti etiti anapụla Paschal Obi bụ bụ onye odeakwụkwọ Rochas Okorocha ụlọọgwụ ya akpọrọ "Dews of Hope Hospital".

Ngalaba EFCC dere n'akara Twitter ha na ọ bụ Ọkaikpe T.G Ringin nyere iwu ịnapụ ụlọ ọgwụ a n'Owere ụnyaahụ.

Ọkaikpe Ringim nyere iwu a n'Ụlọikpe Ukwu nke dị n'Owere dịka Ọkaikpe A.T Mohammed nyeburu iwu n'ụbọchị nke 22 nke ọnwa Ọgọstụ ka gọọmentị jide ya bụ ụlọ ọgwụ nwamgbenta.

EFCC si na nke a bịara dịka ha na-enyobu na ego gọọmneti Imo bara na ya bụ ụlọ ọgwụ.

Maazị Obi bu onye nwe ya bu ụlọ ọgwụ bụ bụ onye odeakwụkwọ Rochas Okorocha mgbe ọ bụ aka na-achị Imo steeti.

Abike Dabiri-Erewa agbaruọla ihe maka mwakpo Amaechi

Onyeisi ngalaba na-ahụ maka ọdịnamma ndị Naịjirịa nọ mba ofesi bụ Abike Dabiri-Erewa agbaruọla ihu maka mwakpo awakporo Minista na-ahụ maka Njem bu Chibuike Amaechi.

Odoziakụ Dabiri-Erewa kelere ndị uweojii Spain maka mbo ha gbara ichekwa ndụ Maazi Amaechi ma rịọ ndị Naịjirịa bi ofesi ka ha were ezi agwa n'aga

N'Ofesi,

Mba Saudi Arebiya akatọọla mpka mkpa onye agha agha ha kpara na mba Amerịka ụnyaahụ

Mohammed Saeed Alshamrani gbagburu mmadụ atọ ma merụọ mmadụ asaa ọzọ ahụ n'ọdọ ndị agha mmiri Amerịka dị na obodo Pensacola tupu o gbuo onwe ya

N'egwuregwu

Otu egwu bọọlụ Chelsea wkuola na ngalaba na-elekọta egwuregwu bọọlụ bụ Fifa emeghị ha ọfụma n'ịmachi ha igote maọbụ ree mmadụ.

H asị na Fifa...\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ndị ofufe nke Kraist nọ n'ụju dịka ha nụrụ na Reinhard Bonnke anwụọla.


Doc iji chịkọta: Rochas Okorocha bụ onye na-akwado si onyeisiala Naijiria bụvMuhammadu Buhari ike

Gọvanọ Rochas Okorocha na onyeisiala Buhari nwere nzuko n'Abuja ụbọchị Monde.

Okorocha sị na ọ gwara Buhari ka e nye Ndigbo isi ọchịchị n'ụlọomeiwu.

Ọ kpọkwara Buhari oku ka ọ bịa gbape ọrụ ndị ọrụrụ n'Imo Steeti tupu ọ na-apụ.

Kpụpụnụ ndị SARS gbagburu Kolade Johnson ụlọikpe - Amnesty Int'l

Otu Amnesty International akpọọla oku ka e nyocha ogbugbu ndị e chere na ha bụ ndị SARS gburu  otu onye egwu bọọlụ na-amasị bụ Kolade Johnson na Legọs.

A  gbagburu nwaokorobia ahụ  na Mangoro, Legọs, ụbọchịụka nke oge ndị SARS na-achụ nwatanwoke ọzọ ọsọ n'agbataobi ebe Johnson na-ekiri bọọlu.

Mbaụwa na-eru ụjụ Nipsey Hussle

Ọtụtụ ndị mmadụ hụrụ egwu 'Rap' n'anya n'ụwa niile  nọ n'iru uju n'oke olu

Ọ bụ n'ihi ọnwụ otiegwu 'Rap' a kpọrọ Nipsey Hussle bụ onye ndị ojiegbe gbagburu na Los Angeles mba Amerịka.

Pope Francis kwuru na Messi abụghị Chukwu

Unu etozila Lionel Messi ka ọ bụ Chineke -Pope Francis

Biko onye na-ama ọkwa nke a?

Nke a bụ okwu onyeisi ụka Katọlik na mbaụwa bụ Pope Francis

Pope Francis kwenyere na Messi mara nke egwu na-akụ na bọọlụ mana o rughị  ịkpọ ya Chineke dị ọtụtụ ndị mmadụ na-eme.

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Nwodo ị dị anyị mma - Ohaneze

Ihe Ohaneze jiri kwụnyere Atiku - Nnia Nwodo

Ndị isi indi Ohaneze Ndigbo kpebiri na nzukọ ha mere n'Abakaliki ụnyaahụ na Nnia Nwodo ka tozuru ịbụ onyeisi oche ha.

Ndị akpọrọ "National Executive Committee" (NEC) nke Ohaneze kwenyere na atụmatụ onyeisi Ohaneze n'Enugwu bụ Alex Chiedozie Ogbonna wepụtara wee nye Nwodo ihe Bekee kpọrọ "Vote of Confidence".

Cheta na Ohaneze nweburu kepukepu ekweghim ekweghim maka nkwado ha nyere Atiku Abubakar nke ụfọdụ n'ime ha sị ezighiezi.

Nkwado a mere ka Ohaneze kwewa abụọ, nke onye bụbụ odeakwụkwọ otu ahụ bụ Uche Okwukwu mechara kwuo na ha enyela Nwodo ezumike.

Nsogbu ndị ozuu ehi atala isi ọtụtụ ndị mmadụ na Zamfara steeti

Ogbugbu mmadụ ka na-eme kwa na Zamfara

Ndị eche na ha na-ezu ohi ehi wakporo ime obodo Kware...\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Akụkọ kachasị sepụte isi taa:

Rochas zutere Buhari  na Monde


Doc iji chịkọta: Ronaldo enyela goolu anọ mere ka ọ bụrụ onye kachasị nye goolu dịka asọmpi a ka na-aga

Olileanya Moroko na ha nwere ike inweta pọịntị ga-eme ka obi kaa ha ịbanye agba mgbapụ bere na mwute maka na Pọtugal meriri ha.

Mmeri Pọtugal mere ka ha nọrọ n'ọkwa mbụ n'otu B nke Iko Mbaụwa, rue mgbe Spen na Iran ga-agba taa.

Mana Moroko apụọla n'asọmpi a n'agbanyeghị na ha ka ga-ezute Spen.

End of Twitter post, 1

Ha gbara n'ọgbọ egwuregwu nke Luzhniki na mba Rọshịa.

Cristiano Ronaldo nyere goolu mere ka Pọtugal gbapụ Moroko, n'ime nkeji anọ.

Goolu a Ronaldo nyere Moroko emeela ka ọ bụrụ onye kachasị nye goolu na mpaghara Yurop n'ụwatụwa.

Ndị Moroko nwara ike ha ịsata goolu e nyere ha, mana ike ha niile enweghị ihe ọ pụtara n'ihu poostu.

Ha abụrụla ndị mbụ ga-ala n'asọmpi Iko Mbaụwa nke 2018.

Pọtugal ga-agbazi anya n'egwuregwu ha na Iran ga-agba, mana ha ga-eke nkwụcha ma ọ bụrụ na ha chọrọ imeri.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Cristiano Ronaldo nyere goolu mere ka ndị Pọtugal merie ma kwudosie ike n'ịgafe agba mgbapụ.


Doc iji chịkọta: Ronaldo mabutere Iko Uefa Champions League anọ mana mmekọrịta ya na onyeisi otu real Madrid bụ Florentino Perez, adịchaghị mma n'oge ya na Madrid.

Asọmpi a bụ nke mbụ gbapụtara ihe ndị Real Madrid na-agba kamgbe ha rere Cristiano Ronaldo baa n'aka Juventus.

Nke a mere ọtụtụ ndị nkwado otu Real Madrid jiri bee m makwara a ghara ire Cristiano Ronaldo.

Ebe ndị ọzọ hụrụ egwuregwu bọọlụ n'anya na-ajụ ajụjụ sị "Ronaldo ọ bụ ide ji Real Madrid?"

End of Twitter post, 1

Cheta na Ronaldo bụ onye nọrọ afọ itoolu na Real Madrid gafere Juventus n'ọnụ ego dị nde yuro otu narị n'izuụka ole na ole gara aga.

Ronaldo mabutere Iko Uefa Champions League anọ mana mmekọrịta ya na onyeisi otu real Madrid bụ Florentino Perez, adịchaghị mma n'oge ya na Madrid.

N'okwu Ronaldo, "Oge abịala imepe ọgbọ ndụ ọhụrụ na ndụ m, ọ bụ ya mere m ji sị otu bọọlụ a nabata orire m."

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Atletico Madrid ji ọkpụ goolu anọ asatara abụọ pịa ogbo ha bụ Real Madrid ụtalị iji mabute Uefa Super Cup n'asọmpi ha gbara n'abalị.


Doc iji chịkọta: SERAP : "Oke nnupụ isi na mkpebi ụlọikpe megidere nkwụsị ike nke iwu ala anyị na nkwuruonwe nke ngalaba na-ahụ maka ikpe

SERAP(Socio-Economic Rights and Accountability Project) bụ Timothy Adewale degara onyeisi otu UN na-ahụ maka nkwụrụonwe ndị ọkaikpe na ndị ọkaiwu bụ Diego García-Sayán akwụkwọ mkpesa.

N'ime ya, SERAP tiri mkpu na "ị gee ntị na naanị mkpebi ụlọikpe masịrị ga weta nnukwu nsogbu na ihe gbara nsonye ihe iwu kwuru n'ala Naijiria ma ọ bụrụ na o nweghị ihe e mere maka ya".

SERAP kwuru na : "Oke nnupụ isi na mkpebi ụlọikpe megidere nkwụsị ike nke iwu ala anyị na nkwuruonwe nke ngalaba na-ahụ maka ikpe".

Ha sịkwa na ọ bụrụ na o nweghị ihe e mere maka nke a ngwangwa, ọ ga-eme ka onye ọbụla zọwa isi onwe ya ma bido inupụwara ndị ọchịchị obodo isi dịka o siri gbasaa ịchụpụ mpụ na mmerụaka.

"Ichekwa nkwụrụonwe nke ngalaba na-ahụ maka ikpe bụ isi okwu, ọ bụghị okwu onye ọ gbasara."

SERAP boro gọọmentị ala Naijiria ebubo na ha nupụrụ isi na mkpebi ụlọikpe nyere n'ikpe gbasara; onyeisi otu ndị ụka alakụba bụ Ibrahim El-Zakzaky na nwunye ya; onye bụbu onye ndụmọdụ gọọmenti etiti n'ihe gbasara nchekwa bụ Sambo Dasuki (rtd); nakwa otu SERAP.

SERAP sị, "Gọọmentị Naijiria nupụrụisi na opekata mpe mkpebi abụọ nke SERAP nwetara n'ụlọikpe ukwu nke etiti (Federal High Court.)

"Nke mbụ bụ ikpe nke akara ya bụ FHC/IKJ/CS/248/2011 nke Jọstis Mohammed Idris kpebiri n' ọnwa Maachi afọ 2016 ebe o nyere gọọmenti etiti iwu ka o depụtara ọha ngụkọ etu e siri rie ego niile e nwetaghachiri site n'aka gọọmenti ndị chịrị kemgbe 1999.

"Ngụkọ ahụ nke ụlọikpe nyere iwu ya gụnyere; ego niile  gọọmenti nwetarala site n' ego ala anyị e zuru ezu; ego ole e riela n'ime ego ndị ahụ e nwetaghachiri."

"Mkpebi nke abụọ bụ ikpe akara ya bụ FHC/CS/964/2016 nke Jọstis Hadiza Rabiu Shagari nyere na ọnwa Julai, afọ 2017 ebe o nyere gọọmenti iwu ka ha gwa ndị Naijiria ọnọdụ e jiri nwetaghachi ihe ndị e zuru ezu nakwa ego ole e nwetara n'aka onye ọrụ gọọmenti ọbụla.

"Mana, ndị isi ọchịchị Naijiria haara ige ntị na naanị ụfọdụ...\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Otu na-agba mbọ maka ikike dịrị mmadụ nke a kpọrọ SERAP n'aha ịchafụ edegara otu mba ụwa bụ United Nations(UN), iji rịọ ka ha manye ọchịchị onyeisiala Muhammadu Buhari ka ọ kwụsị oke inupụ isi na mkpebi nke ụlọikpe.


Doc iji chịkọta: Samson Siasia rụbụrụ ọrụ dịka onye nchịkọta otu egwuregwu bọọlụ Naijiria bụ Super Eagles n'afọ 2011

Ha dakwara ya nha nde naira iri na asatọ n'ụma (N18.5 million/50,000 Swiss dollars).

Kọmịtị Fifa na-ahụ maka agwa ziri ezi kwuru n'ozi ha wepụtara ụbọchị Fraide na ikpe mara Siasia n'ebubo ịna akaazụ were nwogharịa asọmpị ga,  nke ha kwuru megidere iwu Fifa.

Onye nchịkọta bọọlụ Salisu Yusuf dịka ọ na-anara ego

E bidoro ikpe Siasia n'ọnwa  Febụwarị afọ 2019  ka enyochachara otu nwoke a kpọrọ Wilson Raj Perumal  maka ịgbalị inwogharị mpụtara asompi maka inweta chacha.

 Ọchụchụ a chụrụ Siasia na-eso mmachi otu na-achịkọta egwu bọọlụ na Naijiria bụ NFF machiri Salisu Yusuf, onye bụbu onye nchịkọta Super Eagles otu afọ maka ịna akaazụ.

Cheta na Siasia chịkọtaburu otu egwu bọọlụ "Super Eagles" mgbe Sunday Oliseh.

Akụkọ ndị ọzọ ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Otu na-achịkọta egwu bọọlụ na mbaụwa bụ Fifa achụọla Samson Siasia ọsọ ụkwụ ete aja n'egwuregwu bọọlụ maka nrụrụaka.


Doc iji chịkọta: Saraki bụ Gọvanọ chiburu Kwara steeti

O nyere ndụmọdụ a mgbe ọ gara nkuzi ncheta arọ mmalite otu ụlọọrụ mgbasa ozi.

Saraki kwuru na ọchịchị onye kwuo uche ya bụ ọchịchị kachasi mma ma rịọkwa ka onye ọbụla gbaa mbọ chekwaa ya.

Ọ kwuru na agbanyeghị ụfọdụ nsogbu Naịjirịa na-enwe, ọchịchị onye kwuo uche ya bụ ụzọ kachasị mma iji wee nweta ọdịmma obodo anyị.

Saraki kwuru na ndị mgbasa ozi so wee mee ka ọchịchị onye kwuo uche ya bụrụ ihe tọrọ atọrọ na Naịjirịa.

Ọ rịọrọ ha ka ha ghara ịda mba n'ikwado ihe gbasara ọdịmma Naịjirịa ma mekwa ka ọ buru obodo kachasi mma.

Ọ kọwara mwepụ ọfọ n'ike nke mere na sineti n'izu ụka a dika ihe ihere, omume mara mmeputa iwu ura n'ihu ma nwee ike ịghasa ọchịchị onye kwuo uche ya.

Saraki kelere ndị mgbasa ozi otu ha sị kwuputa mmerụaka n'oge nke a mere ka ndị mmadụ hụ njọ dị na ya ọsịsọ.

Mana lee ihe ndị mmadụ sara Saraki na soshal midia:

Onye akpọrọ @natureboy_sola sị na okwetere mana o ga-esi chekwa ọchịchị onye kwuo uche ya bụ site n'ikwụsi i tunyere na ntukiaka na-abia nụ.

@EkpoSylvanus kwuru na ọ bụ site n'iru ngalaba siri ike ka esi chekwa ọchịchị onye kuo uche ya,na ọ bụghị site n'isi ike.

@Michael12Dennis kwuru na nchekwa onye kwuo uche ya bụ site n'ime ihe dimma karia ma i tọ n'ikwu sọ okwu.

@usmansalisu222 kwukwara na ọ bụ site n'ikwe ka onye ọ bụla kwuputa obi ya.Ọchichi ike adịghị mma

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Onyeisi Sineti bụ Bukola Saraki arịọla ndị Naịjirịa ka ha chekwaa ọchịchị onye kwuo uche ya ma gbajọọ ihe ọ bụla ga-agbabi ya.


Doc iji chịkọta: Saraki kpọro ọkụ a ka o kirichara ihe nkiri nke BBC Africa Eye mere gbasara ndị nkụzi na-emebi ụmụakwụkwọ ụmụnwaanyi site na ịna ha ahụ ha ka ha were lafere n'uleakwụkwọ.

Iwu ahụ emechabeghị nyere mkpọrọ afọ ise maka onye nkụzi ọbụla mere nke a.

Foursquare Church eyipula Boniface uwe

Dịka ụzụ na-atụ maka onye nkuzi Unilag bụ Boniface Igbeneghu emume BBC agbara na-anwụ maka imebi ụmụagbọghọ, ozi na-eru anyi nti bụ na ụka ya bụ Foursquare Gospel Church eyipụla ya uwe nsọ ya.

N'otuaka ahụ Ụlọakwụkwọ Unilag sị na ha anapụla ya bụ nwaadị ọrụ ya nwamgbenta.

Ransford Gyampo na-aba mba

Ka  ọ na-akpọtụ na Naịjirịa bụ ka ọ na-akpọtụ na mba Ghana ebe onye nkụzị ya bụ ihe nkiri BBC gbara na-anwụ na-agọ ụkwụ na aka.

Ransford Edward Gyampo ekwuola na ya ga-akpọpụ BBC Afrịka Eye ụlọikpe maka ịhe nkiri ahụ gbara ya n'anwụ.

David de Gea ekwuola hoo haa

David De Gea bụ golii ndị Manchester United

N'egwuregwu, onye na-echere Manchester United goolu bụ David de Gea ekwuola nke bụ eziokwu maka ọnyụpa ndị otu ya na agba n'ọgbọ a.

Gea sị na ọgbọ a kacha njọ kemgbe afọ iri atọ nke otu egwubọọlụ ahụ bụ nke ọ sị na ya ahụbeghị

Gee akụkọ ndị a n'otu nkeji

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Akụkọ ga-amasị gị

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

N'otu aka ahụ onye bụbu onyeisi na ụlọomeiwu Naịjirịa ukwu bụ Bukola Saraki arịọla Onyeisiala Muhammadu Buharị na ndị omeiwu ka ha lebeanya n' iwu gbasara ndị nkuzi na-emerụ ụmụakwọkwọ nke ha malitere n'ọchịchị ya.


Doc iji chịkọta: Saut Afrịka bụ mba eji ikpaoke na ekworo megide ndị mbiarambia mara

Anyị ga-akwụsị ngagharịiwe mgbe a kwusiri igbu ụmụ Naịjirịa na Saut Afrịka

Ụlọọrụ ndị gụnyere MTN Nigeria, Shoprite, Dstv, Gotv, Standard Chartered Bank  na ndị ọzọ.

Onye na-ahụ maka mgbasa ozi onyeisi ndị NANS bụ Wande  Ajayi kwuru si " Ndị nnọchite mba Saut Afrịka na Nigeria akpọọla anyị oku maka ngagharịiwe anyị mere, mana anyị agaghị aza ha tutu ruo mgbe ndị Saut Afrịka kwụsịrị igbu umunne anyi ndị Naịjirịa nọ n'obodo ha".

N'aka nke ọzọ, onyeisi ndị NANS na Saụt Afrịka bụ Ozoemena Nwamadị na-ariọ ka ndị ogbo ha nọ Naijiria ghara ime ọgbaaghara maọbụ mebie ihe ndị Saụt Afrika dị na Naijiria.

O kwuru na nke  nwere ike imetụta ndị  Naịjirịa nọ na Saut Afrịka.

Onyeisi Ụmụakwụkwọ Naijiria na Saut Afrịka : NANS kwesiri i detara anyị akwụkwọ maka ngagharịiwe ha n'eme

Ka akụkọ na-aga, Onowo Ndigbo bi na Saut Afrịka kwadoro oku ndị ụmụakwụkwọ NANS na-akpọ ka akwụsị igbu ndị Naijiria na Saut Afrịka ma na-ekwukwa na ọ ga-adị mma ma ndị otu ọzo na Naịjirịa tinye ọnụ n'okwu ahụ.

"Abike Dabiri amaghị ọrụ ya ma ncha" Onowo Jonas Udeji

Cheta na ọtụtụ ndị mmadu nke gụnyere Peter Obi, Ahmad Lawan, HURIWA na onyeisi ndị NLC bụ Ayuba Wabba, akpọọla oku ka a kwụsi igbu ụmụ Naịjirịa na Saut Afrika.

Lee Akuko ga-amasị gị

Lee ihe nkiri a

Johanesburg: "A chụrụm n'ọrụ mana a bụzịm onye na-enye ọrụ na South Africa"

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ndị otu NANS ekwuola na ha ga-emegide ngagharịiwe ma mechie ụlọọrụ ndị Saut Afrịka nille dị na  36 steeti  dị na Naijirịa ma ọ bụrụ na ndị Saut Afrịka akwusighị igbu ndị Naịjirịa nọ n'be ha.


Doc iji chịkọta: Schumer na White House na ata onwe ha ụta maka mmechị ọrụ gọọmentị

Sinetọ Chuck Schumer kwuru na ndị otu pati Demọkrat ga-akwado akwụkwọ iwu ego ahụ maọbụrụ na ndị otu pati Rịpọblikan tinye uchu na ichekwa ndị mbịarabịara, ka a ghara ịchụpụ ha.

Ndị Demokrat jụbụrụ ikwado akwụkwọ iwu ahụ rue mgbe ha nwetara nchekwa maka ndị nọ n'okpuru ahụike Obama.

Schumer kwuru na mmechi ahụ ha mechiri mkpụrụ ụbọchị atọ ga-ebe n'oge olenaole.

"Anyị ga-ebinye aka taa iji mepee gọọmenti ka anyị bido ịkparịta ụka gbasara nkwekọrịa mba ụwa", Schumer kwuru.

Ọkatọrọ onyeisiala Donald Trump n'ihi na o nwetaghịnwu nkwekọrịa n'etiti ndị pati dị icheiche ebe ọ sị na ya na ya ekwubghi kamgbe ụbọchị 19 Jenuwarị tupu mmechi ahụ.

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Mmechi gọọmenti mba US ga-abị n'isi njedebe dịka ndị otu pati Rịpọblikan na Demokrat kwadorola bọjeti ọhụrụ ga-edu ha nwantịtịoge.


Doc iji chịkọta: Semenya denyere aha ya n'otu JVW nke ụmụnwaanyị na Saụt Afrịka ma malite iso ha eme ọmụmụ.

Cheta na otu IAAF na-elekọta ndị ọgbọsọ nyere iwu ka Semenya na-aṅụ ọgwụ ga-ebutu 'Testosterone' dị ya n'ime ahụ tupu o sonye n'asọmpị ịgba ọsọ ọbụla.

Ugwu ikpeazụ nke Mugabe

Muhammadu Buhari, Goodluck Jonathan na  Emeka Anyaoku esonyela ndị Naijira nwere agba  n'ịkwanyere Robert Mugabe ugwu ịkpeazụ dịka ọ nwụrụ n'ụtụtụ ụbọchị Fraide.

Mugabe chịburu mba Zimbabwe nwụrụ ka gbachara afọ iri itoolu na ise n'ụlọọgwụ na Singapore ka ọ rịachara ọrịa obere oge.

Ihe Umahi jetere n'Abuja

Onyeisiala Muhammadu Buhari ekwenyela n'okwu ndị gọvanọ ọwụwa anyanwụ gwara ya gbasara ihe dị icheiche metụtara mpaghara ahụ.

Ihe ndị a gụnyere ọdọụgbọelu Enugwu, mmachị ndị ọchịehi n'ọwụwaanayanwụ, ịrugharị okporo ụzọ esi abata ọwụwa anyanwụ na ndị ọzọ

Na mba ofesi,

Otu nchọpụta otu United Nation mere na-ekwu mba Nọt Koria ejirila ụzọ azụụ1ọ were Intanetị zuo ego ha ji arụ ngwa agha ha.

Otu ọmụma atụ ha nyere bụ na e zigara ndị  ji ụzọ zubante n'igwe na-enye ego Bekee kpọrọ ATM nke otu mba were dọbiri ego ugboro puku iri kesaa na mba iri abụọ na naanị elekere ise.

Gee Nkeji ebe a:

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Ịba 'yellow fever' abanyela na steeti abụọ

Anwụnta na-ebute ọrịa ịba 'Yellow fever'

Ngalaba gọọmenti na-ahụ maka nchekwa megide ọrịa a kpọrọ 'Nigeria Centre for Disease Control' agbaala ama na ọrịa 'Yellow fever' abatala Bauchi nakwa Borno steeti.

N'ozi mgbasaozi nke onye  nnyemaka mgbasaozi ụlọọrụ ahụ bụ Jeremiah Agenyi zitere BBC Igbo, NCDC kwuru na o weela anya na ọrịa 'yellow fever' ahụ ji mmadụ anọ na Bauchi steeti.

 "Atọ n'ime ndị ọrịa ahụ ji bụ na  ọkpụụ ọchịchị Alkaleri, ebeonye nke anọ bụ onye njem nlegharị anya na aga Kano State nke gakwara ebe nlegharị anya 'Yankari Games Reserve' dịkwa na otu okpuru ọchịchị ahụ."

NCDC kwuru na ha nwetaburu ozi banyere mgbakabụta ọrịa 'yellow Fever' n'abali 29 nke ọnwa Ọgọstụ  na Kano steeti site n'otu ụlọọrụ nnyocha ọbara dị na steeti ahụ.

Nnyocha ndị...\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Onye ọgbọsọ a ma ama na mba Sawụt Afrịka bụ Caster Semenya esorola nzọmụkwụ Usian Bolt n'ịbanye n'egwuregwu bọọlụ.


Doc iji chịkọta: Simone kwuru na ọ gaghị ekwe ka ihe mere zuru oọṅụ ya

Ọ sị na ọ gaghị ekwe ka ihe mere "zuru ọṅụ m na obi aṅụrị m."

O kwuru sị: "Ọ hịara m ahụ ị cheta ihe ndị a, ma na-agbawa m obi na ịlaghachi azụ ebe ahụ o mere dị mkpa na imezu ebumnobi m maka ị ga asọmpị Tokyo n'afọ 2020."

Mana Simone gwakwara ndị n'eso ya na ọ gaghị eme ha ihe nwute, na ọ ga-aga n'iru n'imeri na ihe ọ hụrụ n'anya bụ egwuregwu mmega ahụ.

Gịnị bụtere okwu a?

Ndị uwe ojii wakporo, Larry Nassar, onye  bụ dokịta ochie na-eleta ndị otu egwuregwu Amerika niile na Disemba afọ gara aga maka mpụ gbasara ụmụaka n'ịhe mmekọrịta nwoke na nwanyị.

Ihe dịka ụmụ nwanyị narị iri atọ akpụrụ la Nassar, bụrụ kwa ọka-mmụta na Mahadụm steeti Michigan, ga ụlọ-ikpe maka mmetọ o mere ha.

Nassar kwuputara na ọ metọrọ ndị otu egwuregwu Amerika ndị ọzọ.

Ọ bụ ka nke a na- aga ka Simone jiri kọ akụkọ nke ya.

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Simone kwupụtara nke a n'elu igwe okwu, Twitta, jiri akụkọ a na-akpọ #MeToo na bekee.


Doc iji chịkọta: Sineti akpọbuola Mịnịsta na-ahụ maka nchekwa bụ Mansur Dan Ali, ka ọ bia kọwara ha ihe mere ndị agha Kamerun na ndị obodo ahụ ji gbara ọsọndụ enubata n'ala Naijiria n'enweghị nsogbu ọbụla.

Na nkpakọrịtaụka nke onye na-anọchite anya Nasarawa steeti bụ Suleiman Adokwe kpalitere n'ụlọmeiwu n'ụbọchị Tuusde, ha  kwuru na ike akwụla ndị Naijiria na gọọmentị na-akpụ afọ n'ala dịka o siri gbasa nchekwa.

Ka ndị Sineti kwekọrịtara n'okwu ahụ, ha kpọrọ oku ka Buhari gba ọsọ rịọ enyemaka mbaụwa n'ihe gbasara nsogbu nchekwa na Naijiria.

Solomon Adeola Olamilekan nke Lagos Steeti kwuru maka mkpa ọdị ịchọ ụzọ ọhụrụ na'okwu gbasara nchekwa.

O kwuru n'ụzọ a ga-esi gbalahụ nsogbu nchekwa bụ ndị isi nchekwa ị nye ohere ka ndị ọhụrụ ji atụmatụ ọhụrụ bata.

Ọ sị: "Ala anyị kwesịrị igbalahụ iwelite oge ndị isi ọrụ nchekwa na-arụ ebe anyị nwere mkpa ụzọ ọhụrụ. Anyị ma ka ndịagha si eme. Ndị nwere atụmatụ agaghị enwe ohere ikwupụta uche ha gwa ndị isi ha, ma ọbụghị ya, e ziga ha ezumikenka n'ike."

Jeremiah Useni nọchitere Plateau steeti hụrụ nkwekọrịta na-adị n'etiti ndị ọrụ nchekwa dịka ihe so ebute nsogbu, kwuru ka ewepụ ndị isi, ka udo were chia n'etiti ndị ọrụ nchekwa.

Akụkọ ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ndị Sinetọ akpọọla onyeisiala Muhammadu Buhari ka ọ chụọ ndị isi ọrụ nchekwa ala Naijiria dịka  ndị ọchịehi na ndị omekeome malitere ọzọ  igbu mmadụ na-elghị anya n'azụ na Nasarawa steeti.


Doc iji chịkọta: Site n'afọ 1979 ruo afọ 2015, mba dịka Chaịna nwere iwu megidere ụmụnwaanyị ịmụ karịa otu nwa, mana ụdịrị iwu a enwere ike ịdị na Naịjirịa?

A bịa n'ụfọdụ ezinaụlọ na Naịjirịa, e nwere nne na nna mụrụ ụmụ iri site n'otu nne, ebe ndị ọzọ lụrụ ọtụtụ nwaanyị mụta ọtụtụ ụmụ.

Mana dịka ọnọdụ akụnaụba obodo Naịjiria dị ugbua, nne na nna ekwesịrị ịnọrọ ala sị "ka anyị mụọ ụmụ ole a ka o nwee ike kwe anyị ọzụzụ"?

Ọtụtụ ndị BBC Igbo jụrụ ajụjụ kwuru sị na ọ na-aka mma ka di na nwunye mụọ ole ha ga-azụnwu.

BBC Igbo jụkwara onye ọ dị n'aka ikwu ụmụ ole e kwesịrị ịmụ n'ezinaụlọ, lee ihe ndị mmadụ sara:

Mana, gịnị ga-emekwanụ ndị na-amụ ihe dịka ejima atọ, anọ maọbụ ise otu oge?

Ọtụtụ ezinaụlọ na Naịjirịa nwere ejima atọ

Ụmụ ole ka e kwesịrị ịmụ?

Ọtụtụ oge na Naịjiria ka ndị mụrụ karịa ejima abụọ na-arịọ gọọmentị ọsọ enyemaka maka ahụghị ka e mere n'isi ụmụ ọhụrụ ha.

Ụfọdụ n'ime ha ka di ha gbaghapụrụ maka na ha amaghị etu ha ga-esi zụọ ụmụ niile ahụ.

Ndị ọzọ bụ ndị tufuru maọbụ ree nwa ha mụrụ maka na ha enweghị ikikere ha ga-eji zụọ ha.

Otu nwaanyị na-ekuputa nwa n'ụlọọgwụ nke Bekee kpọrọ 'midwife', bụ Ify Ukachukwu, gwara BBC Igbo na ọ ga-aka mma ka di na nwunye na-amụ naanị ụmụ atọ, ka ha nwee ike zụchaa ha.

Gee ihe o kwuru n'uju ebe a:

"Ọ dị mma ka nne na nna mụọ ụmụ atọ maka ọnọdụ Naịjirịa"

BBC Igbo jụrụ ndị na-agụ ha echiche ha banyere ụmụ ole nne na nna kwesịrị ịmụ, lee ihe ha zara na Facebook:

BBC Igbo na ndị nne na nna ka ha tinye ọnụ n'okwu a, lee ihe ha kwuru maka ya ebe a:

N'otu aka ahụ, lee ihe nkiri di na nwunye mụrụ ụmụ mbụ ha ka afọ 19 ha lụrụ gachara:

Di na nwunye mụrụ ejima atọ

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ụmụ ole ka di na nwunye kwesịrị ịmụ n'agbanyeghị ihe isiike na ọnọdụ ndị ọzọ?


Doc iji chịkọta: Site na ndị dịka Indigenous People of Biafra (Ipob) na Movement for the Actualisation of the Sovereign State of Biafra (Massob) a ma ama nke ọma ruo na ndị dị ka Biafra Liberation Congress na anaghị ewuewu, otu kwuru na ha na-achọ Biafra dị ukwuu.

Ndị ọzọ gụnyere Biafran Revolutionary Organization, BRO, Eastern People Congress, EPC, Joint Revolutionary Council of Biafra, JRCB, Biafra Liberation Crusaders, BLC, and Salvation People of Biafra.

Ka a lụchara agha Naịjirịa na Biafra, ọtụtụ mmadụ enweghị aṅụrị maka etu Naịjirịa mere ndị e meriri n'agha, ọkachasi dịka ha nweburu okwukwe na Biafra ga-enwere onwe ha.

Afọ 51 gara ka ihe a mechara, mana ndị mmadụ ka tinyekwara uche n'atụmatụ a n'ihi ihe ha na-ahụta dịka 'mmegbu' n'aka gọọmenti etiti.

Lee otu ndị bu Biafra n'isi

1. MASSOB - Movement for the Actualisation of the Sovereign State of Biafra

Onye a ga-asi na ọ bụ ya bụ onye malitere nkata otu e ji achọ Biafra dara ụda ọfụma bụ Ralph Uwazulike bụ onye bidoro otu Massob.

Ralph Uwazuruike bidoro Massob

Massob malitere mbọ ịchọ Bịafra mgbe Olusegun Obasanjo na-achị Naịjirịa dịka onyeisiala akwa agbada, nke Uwazuruike ji maka ya gaa mkpọrọ.

Mana otu ahụ kewara nke mere Uwazuruike jiri bido otu ọzọ a kpọrọ Biafra Independence Movement nke ọ bụ onye isi ha ugbua, ebe Uchenna Madu bụzị onye ndu MASSOB.

2. IPOB - Indigenous People of Biafra

Ipob bụ otu ọzọ na-agba mbọ maka nnwereonwe Bịafra nke onye bụbu onye nlekọta Radio Biafra bụ Maazi Nnamdi Kanu bụ onye ndu ha.

Ipob ṅụrụ iyi na ha agaghị ezu ike garue na gọọmenti etiti ekpebie okwu nnwereonwe Biafra site na ihiwe refarandum.

Kemgbe Septemba 14, afọ 2017 ndị agha Naijiria ndị na-agba 'Egwu Eke" wakporo ụlọ ya n'Ụmụahịa, anya ahụbeghị Kanu,onye ndu otu Ipob

3. Biafra Zionist Movement

Otu 'Biafra Zionist Movement'(BZM) bụ otu ọzọ na-agba mbọ maka iweghachi Biafra dịka ọ dị tupu Naijiria enwee nnwereonwe.

Onyeisi otu a bụ Benjamin Onwuka, onye gọọmenti nwuchirila ugboro ugboro maka okwu gbasara Biafra.

Dịka otu onye kwuru na Twitter n'afọ gara aga,...\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ndị na-achọ ka ekewapụta mba a ga-akpọ Biafra site na Naịjirịa karịrị akarị.


Doc iji chịkọta: Site na nkata ya na BBC Igbo kpara n'ihe nkiri 'Gịnị na-afịọ', ọ kọwara maka ọnwụ nwa ya, etu o si gbabuo ọsọ ịgara Chukwu ozi, etu o si ka na-eme ejije n'agbanyeghị na ọ bụ ụkọchukwu, nakwa ihe ndị ọzọ.

Content is not available

End of Facebook post, 1

N'ọnwụ nwa ya nwoke nwụrụ n'afọ 2017 ka ọ dị naanị afọ 15, o kwuru sị "Nwa m bụ SS ma na ọ bụghị ya gburu ya, ọ bụ mmeghie ndị ụlọọgwụ".

"E tinyerem ezigbote ego n'ahụ nwa m tupu ọ nwụọ."

Ọ gara n'ihu dụọ ndị mụtara ụmụ nwere ọrịa nwa ya rịara bụ 'sickle cell disease' (SS) nke a na-akpọ ọrịa ọbara nko n'Igbo.

Na ndụmọdụ ya o kwuru sị "Onye nwa ya bụ SS, a ga na-agba mbọ inye ya ezigbote nri."

O kwukwara sị "Ị bụrụ nwaanyi ị bụru nwoke, mmadụ sị gị bịa ka m lụo gị, nyochakwa ihe Bekee n'akpọ genotype."

Ihe ndị ọzọ o kwuru:

Maka etu o si malite ijere Chukwu ozi, ọ sị "Nna m gbara mbọ hụ na anyi gụsiri akwụkwọ ike. Agụrụ m akwụkwọ dị iche iche.

"A gụrụ akwụkwọ nsọ ka m hụ ebe o dere na ndị kwesiri ị na-akpagbu ụmụ ya.

"Etu a ka akwụkwọ nsọ na ọbara Chineke siri banye anyị n'ime.

"Ọ bụ otu ọyị m nwaanyi kpọ m gaa ụlọụka n'Abụja.

"Agara m ọtụtụ ụka were hụ na ihe gbasara chukwu na-atọ m ụtọ."

"Agbara m ọsọ oku Chineke nọ na-akpọ m, mana e mechara m bịaghachị, e tee m mmanụ nsọ n'afọ 2012, m wee bido ijere Chukwu ozi".

"Ka m mere Glamour Girls nke abuọ m ọ bịa wuo ebe niile m were sị na m soro etu esi eto m, m ga-efu ụzọ.

Eucharia kwukwara na ọ ka na-eme ejije; o kwuru na nke o mere nso nso a bụ nke a kpọrọ "small chops".

Gere ihe ọ gwara BBC Igbo n'uju n'elu:

Akụkọ ndị a ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Eucharia Anunobi bụ 'odogwu' n'ihe gbasara ime ejije na Nollywood nyere BBC Igbo ohere ibanye na ndụ ya.


Doc iji chịkọta: Sky B

Akụkọ malitere iwu na soshal midia abalị abụọ gara aga na-ekwu na Sky B nwụrụ mgbe ọrịa obi gbuturu ya.

Ọtụtụ ụlọ ntaakụkọ a ma ama buru ya bụ akụkọ.

Phyno na-ekwu na obi juru ya afọ na o jiri egwu ya were akwalite asụsụ Igbo.

Mana onye nlekọta Sky B bụ Saint Opara gwara BBC Igbo n'ekwentị n'ụbọchị Tọọzdee na akụkọ ahụ abụchaghị eziokwu.

O kwuru na Sky B nwere ọrịa obi nke buturu ya n'ụbọchị Tuzde nke mere ka e buru ya gbaga ụlọọgwụ.

Opara kwuru na mgbe e bugara ya ụlọọgwụ, "dọkịta kwuru na Sky B nwere ike ịnwụ mana o mechara gbakee."

"Ọ sila n'ụlọọgwụ laa kamgbe ụnyaahụ (Wenezde)."

Sky B dekwara ihe n'akara 'instagram' ya na-akọwa ihe mere ya.

Ọ rịọrọ ndị mmadụ ka ha kwụsị ike akụkọ maka ọnwụ ya kama ka ha kee akụkọ maka egwu ya.

Ihe Sky B dere n'akara 'instagram' ya.

Mana ọtụtụ ndị mmadụ na-ekwu na Sky B kpacha anya malite akụkọ maka ọnwụ ya.

Ha kwuru na o mere nke ahụ iji kwalite egwu ọhụrụ o tiri.

Ndị ọzọ kwuru na o mere ya ka aha ya wee wuo ewu.

Kedukwanu onye malitere asịrị a na Sky B anwụọla?

Akụkọ ga-amasị gị:

Ihe nkiri ga-amasị gị:

Rochas Okorocha: Ọ bụrụ na asị m pụọ na Senate ka Naịjirịa dị mma, aga m apụ

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Onye otiegwu e ji 'Sky B' mara ekwuola na akụkọ gbasara ọnwụ ya bụ asị.


Doc iji chịkọta: Steeti ndị ọ ga-ememtụta bụ Anambra, Delta, Bayelsa, Niger nakwa Kogi.

Ọzọ,

Aka na-achị Ebonyi steeti bụ David Umahi agbachiela ọdọ mmanụ agbidi Dipro n'Ebonyi steeti iji mee nyocha ebubo ire mmanụ Kerosene adịgboroja e boro ha.

Cheta na ụmụaka abụọ nwụrụ n'ụbọchị Fraịde gara-aga ebe Kerosene adịgboroja esi n'ọdọ mmanụ ahụ zụta gbara ọkụ.

N'Abuja,

Taa ka aka chịburu Kano steeti bụ Rabiu Kwankwaso kwuputara na ya esonyela n'ịzọ ọkwa ọchịchị Naịjirịa na ntuliaka 2019.

Kwankwaso forola ntutu taa na ya ga-emeri Buhari ebe a kagburu ohere enyere ya iji ọgbọ egwuregwu Eagles Square mee nkwuputa ya taa.

Na mba ofesi,

Praim Minista mba Jamini bụ Angela Merkel na-akwado ime njem nke ya bịa Naịjirịa ebe ibe ya nke mba Briten bụ Theresa May tụrụ ụkwụ taa na Naịjirịa.

Ọ nọ Abuja ugbua ebe ya na Onyeisiala Muhammadu na-enwe nzukọ imeụlọ.

N'Egwuregwu,

Hal Robson-Kanu onye ọgba bọọlụ Wales esorola ibe ya chilie bootu elu n'ịgbara ala ya bọọlụ.

Robson-Kanu kwuru na o mere nke a inye ya ohere ihazi ezinaụlọ ya nakwa ịgbara otu klụb ya bọọlụ.

Gee Nkeji nke mgbede a

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ngalaba na-ahụ maka mgbanwe mbara igwe adọọla ndị bi n'akụkụ mmiri aka na ntị sị ha kwara nwgongwo ha gbaa ọsọ maka idemmiri na-abịa.


Doc iji chịkọta: Super Eagles anaghị atụ onye ọbụla egwu

N'agbanyeghị na ndị Kroeshia meriri 'Super Eagles' ka ha zukọrọ n'egwuregwu nke mbụ ha gbara n'asọmpi Iko Mbaụwa, obi siri ụfọdụ n'ime ha ike na ha ga-eme ọfụma karịa etu ha mere mbụ.

Ndị dị ka John Ogu kwuru na enweghị onye ọbụla ọ bụ ebumnobi ya na a ga-emeri ya tupu o banye n'ọgbọ egwuregwu.

Ihe ha mere na Soshal Midia

Ụfọdụ n'ime ha rịọrọ mgbaghara, ebe ndị ọzọ kwuru ka ndị Naịjirịa ka na-enye ha nkwado ga-enyere ha aka ma kasie ha obi ime ọfụma.

Ndị ọzọ kwere nkwa ịgba mbọ ga-ahụ na ha mere ọfụma karịa etu ha si mee n'egwuregwu ha na Kroeshia.

John Obi Mikel

Mikel kelere ndị mmadụ maka ikwado ya, ma kwuo na egwuregwu Naịjirịa na Kroeshia kpọrọ akpọ.

Leon Balogun

Balogun kwuru na enweghị ụdịrị mmeri mmadụ na-agaghị esi na ya bilite.

William Troost-Ekong

Ekong nwetara akwụkwọ edo edo n'egwuregwu ahụ kwuru na ọ bụghị ihe ha bu n'obi ka ha hụrụ ụbọchị ahụ, mana ha ga-agbado anya ma kwado ọfụma ịhụ na ha mere ọfụma n'egwuregwu ọzọ ha ga-agba bụ nke Aịsland.

Francis Uzoho

Uzoho bụ ochee goolu kwuru na ọ bụghị ihe ọ chọrọ ụbọchị ahụ ka ọ hụrụ n'agbanyeghị na ụbọchị ahụ bụ oke ụbọchị n'ọrụ ya.

John Ogu

Ogu kwuru sị "ma emeriri anyị ma anyị emeriri, anyị ka ga na-amụ ma na-agbasi mbọ ike."

O kwukwara na enweghị onye na-agba bọọlụ ebumnobi ya bụ na ọ gaghị emeri ma ọ gaa n'ọgbọ egwuregwu ịgba bọọlụ. O kwukwara sị na ọ dị mkpa ịkwado ndị Super Eagles.

Oghenekaro Etebo

Etebo bụ onye bọọlụ kụrụ n'ahụ ma banye n'ime neetị ndị Naịjirịa (own goal) bụ nke a gụnyere ka goolu nke mbụ ndị Kroeshia, kwuru na ọ bụ 'ihe nkwanyere ugwu nye ya' ịgbara Naịjirịa bọọlụ. O kwukwara na ha ga-agba mbọ ime ndị mmadụ obi aṅụrị.

Victor Moses

Moses kwuru na obi adịghị ya mma n'ihe ha gbatara, mana ha dị njikere ịnwa ike ha ọzọ.

Alexander Iwobi

Iwobi dere "ndịnotu".

Kelechi Iheanacho

Iheanacho kwuru na uche ha niile dị n'egwuregwu ọzọ ha ga-agba nke bụ nke Naịjirịa na Aịsland.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ndị na-agbara ndị Naịjirịa bọọlụ bụ ndị a ma dịka 'Super Eagles' arịọla ndị mmadụ ka ha kwado ha ka ha ga-agba egwuregwu ndị chere ha n'ihu.


Doc iji chịkọta: Trump hiwere iwu ndị a iji gbochie ndị mmadụịbata mba Amerịka.

Oge Trump nọ n'ọchịchị ha anaghị ekwe ka nne na nna na-enwezughị akwụkwọ njem soro ụmụ ha bata Amerịka.

Iwu ọhụrụ a Biden wepụtara ga-ehiwe nzụkọ nke ga-ahụ na ụmụaka ruru narị asaa na nne na nna ha ga-anọkọta dịka ezinụlọ n'Amerịka.

Dịka o siri dị, ụmụaka opekete mpe puku ise na narị ise ka ekewapụrụ ha na ndị okenye du ha n'oke mba Amerịka site n'afọ 2017 ruo 2018.

Lee iwu ndị ọzọ Joe Biden tinyere aka maka ndị njem

Onyeisiala ọhụrụ nke mba Amerịka bụ Joe Biden amalitela ọrụ ịtụgharị ụfọdụ iwu Donald Trump mere mgbe ọ nọ n'ọkwa.

Biden mere nke a n'ime elekere ole na ole e duchara ya n'iyi ọrụ n'ụbọchị 20 ọnwa Jenụwarị, 2021.

O binyere aka n'ime iwu ruru iri na asaa (170 ọkachasị n'ihe banyere etu a ga-esi busoo ọrịa covid-19 agha.

Ihe ndị ọzọ metụtara ndị mbịara mbịara, mgbanwe ihu eluigwe, nakwa mmekọ agbụrụ na ibe ya.

Kedụ iwu ndị o binyere aka na ya?

Onye bụ Joe Biden bụ onyeisiala ọhụrụ mba Amerịka

Akwụkwọ ozi si n'obi gọọmentị nke depụtara iwu ndị a kọwara na oge eruola a ga-eji "megharịa ihe ndị ọchịchị Trump mebiri"

Ụfọdụ n'ime ha gụnyere:

- Iwu ikpuchi ihu n'ụlọọrụ gọọmentị etiti niile.

- Ụlọọrụ ọhụrụ ga-elekọta ihe gbasara nkwụsị mfesa coronavirus.

- Ịkwụsị usoro Trump malitere ịpụta n'ọgbakọ World Health Organisation (WHO).

- Isonyekwa na "Paris climate agreement" na-ahụ maka ọdịmma ihu eluigwe.

- Mwepụ ikike e nyere ụlọọrụ Keystone XL Pipeline.

- Mwepụ ego a mapụtara ịrụcha mgbidi kewara mba Amerịka nakwa Mexico.

- Mwepụ mmachi njem e tinyere n'ụfọdụ mba okpukpere alakuba.

Ihe ịkwesịrị ị maka Bill Biden bụ nwunye onyeisiala ọhụrụ Amerịka

Ihe ọzọ pụtara ihe bụ na ya na onyeisiala mbụ ya na ya ga-enwe mkparịtaụka bụ Justin Tredeau nke mba Kanada.

Mkparịtaụka ha nke ga-eme n'ụbọchị Fraide ga-emetụta okwu Keystone XL Pipeline nke agbụrụ ndị Native Amerikans na-eme ngagharịiwe maka ya kemgbe afọ iri.

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Onyeisiala mba Amerịka bụ Joe Biden enyela iwu atọ nke ga-ahụ na ụmụaka ha na ezinụlọ anọghị na mba Amerịka maka iwu Donald Trump tinyere ga-enwe ohere ka ndị nke ha nọnyere ha n'Amerịka.


Doc iji chịkọta: Trump na Kim kwesiri ịkparịta ụka n'abalị iri na otu ọnwa Juun na mba Singapore

Trump kwuru na "ụwa atụfuola oke ohere iji mee udo ga-adị ogologo oge".

O kwuru na ihe mere o jiri mee mkpebi a bụ maka "oke iwe na iro pụtara ihe" nke dị n'oke mba Nọt Korịa.

N'akwụkwọ ozi o degara Kim, o kwuru na ọ na-atụ anya izute ya "otu ụbọchị".

Nke a bịara n'elekere ole na ole mba Nọt Korịa kwuchara na o kposasịala ọwara dị n'ọdọ nrụpụta ogbunigwe nuklịa.

Ndị ntaakụkọ mba ndị ọzọ kwuru na ha nụrụ ụda ogbunigwe na mpaghara Punggye-ri.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Onyeisiala mba Amerịka bụ Donald Trump akagbuola mkparịtaụka ya na ogbo ya nke Nọt Korịa bụ Kim Jong-un kwesiri inwe.


Doc iji chịkọta: Tunde Bakare sobu Onyeisiala Buhari zọọ ọkwa onyeisiala dịka osote ya na 2011

Bakare kwuru nke a na nsonso ka ọ na-ezi ozi maka ncheta nnwereonwe Naijiria n'ụlọụka ya na Legọs.

Ọ dụrụ ndị Naijiria ọdụ ka ha zere ndị ndọrọndọrọ ọchịchị na-ekwubu maka nhazighari mana  ha agbanwela ọnụ ha dịka ha banyere n'ọkwa ọchịchị ma na-ekwe nkwa ya ọzọ dịka a na-akwado ntuliaka ọzọ.

O sịrị, "O were m anya na oge eruola oge anyị ga eme nhazigharị.

"N'etiti ndị ndọrọndọrọ ọchịchị, enwere etu ọtụtụ sị ahụta oku a na-akpọ ka enwe nhazigharị.

" E nwere ndị na-akpobu okwu a mana ha agbanwela ọnụ okwu ha n'ihi na ha nọ n'ọkwa ọchịchị.

"Ha echezọla na ọkwa ha agaghị adịgide.

"Ndị nọ n'ọkwa achọghị nhazigharị, n'ihi nna ha anaghị eche Naijiria ga-eru oge agaghị nwekwa ego a na-ereta na mmanụ agịdị.

"Ha na-egbu oge ha n'ihi na ihe rue oge ya o mee."

Ọ katọrọ Ntuliaka Gọvanọ Osun

Bakare gara n'ihu katọọ ihe Inec mere na ntuliaka ọkwa gọvanọ e mere n' Osun steeti.

Akụkọ ga-amasị gị

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Pastọ Tunde Bakare, onyeisi ụka Latter Rain Assembly, kpọrọ oku ka ụmụ Naijiria tụnyere naanị onye ga-ahazigharị Naijiria nke a kpọrọ 'restructuring' na Bekee.


Doc iji chịkọta: Uche Mefor bụ osote Nnamdi Kanu

Mefor, bụ otu n'ime ndị ndu otu Indigenous People of Biafra (Ipob), depụtara nke a n'akara Facebook ya ụbọchị Fraịde.

Nnamdi Kanu ka bụ onyeisi IPOB- Emmanuel Kanu

Mana ọ gara n'ihu kwuo na mbọ ya na ndị ọzọ na-agba bụ iji hụ na e nwetara obodo Biafra nke mmadụ niile nọ n'ime ya ga-enwe ikike ibi ndụ ya ma nwekwaa ikike dịịrị ya na-atụghị egwu ọbụla.

Ụfọdụ ndị mmadụ malitere iche na Mefor na Kanu na-ese okwu, oge o kwuru ka onye ọbụla ghara itinye okwu okpuperechi n'ime okwu Biafra.

E jila ọchịchọ Biafra gbakwụnyere okpukperechi

Uche Mefor bụ osote Nnamdi Kanu

N'ọnwa Jun 2020, Mefor kwuru ka ndị otu Ipob ghara iji okpukperechi gbakwụnyere ọchịchọ Biafra.

O kwuru nke a n'ihe onyonyo o wepụtara n'akara 'Facebook' ya.

Cheta na Nnamdi Kanu ka na-anata nkatọ gbasara ihe nkiri ebe o kwuru na ndị ụkọchukwu niile nọ na Naịjirịa bụ ndị ọjọọ.

Asari Dokubo bụkwa onye ndọrọndọrọ Niger Delta bokwara Kanu ebubo na ọ ga-achọ ka ndị otu ya niile mee ihe niile o kwuru nke gụnyere omenala, okpukperechi ya dgz.

Lee ihe ndị ọzọ gbara ọkpụrụkpụ Mefor kwuru

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Uche Mefor ekwuola hoohaa na ya na-akwanyere Mazị Nnamdị Kanu ugwu dịka onye ndu ya.


Doc iji chịkọta: Uchechi Kanu amaghị ebe di ya nọ

Ihe ndị a bụ ihe o kwuru:

1.Ọ maghị ebe di ya nọ

O kwuru na ya ahubeghi di ya anya, nakwa n'oge ikpeazu ha ji kpakọrịta bụ mgbe ndị agha bịara gbaa egbe n'ụlọ ha dị n'Umuahia oge ha na-eme "Operation Python Dance".

2.O kwuru na ndị gomeentị etịtị ji di ya

O kwuru na ndị gomeenti etiti bụ ndị zitere ndị agha kpọrọ dị ya. N'ihi ya, o kwetere na ha ma ebe ọ nọ. Na ọ bụrụ na ọ dị ndụ na ha bụrụ ya ga Sokoto.

3.O maghị ma ọ dị ndụ ka ọ nwuru anwu

O kwuru na ndị ji Kanu kwuo ebe ọ nọ. Na ọ bụrụ na ọ nwụọla, ha bupụta ozu ya.

4.O kwuru na ndị gọọmenti etiti na-atụ asị

O lotere na mgbe ndị gọọmenti etiti kwuru na ha ejighi di ya, na ha mechara kweta na ọ bụ ha ji ya. Na ndị mere ụdị ihe a, kedu onye ga-ekweta na ihe ha na-ekwu ugbua bụ eziokwu?

5.Lai Mohammed kwuru na ha ejighị di ya

Muhammed kwukwara na onyonyo na-egosi mgbe ndị agha gara n'ụlọ Kanu n'Umuahia bụ adịgboroja. Mana Uchechi Kanu ekweteghi na ihe o kwuru.

6.Ọ dị ya ka ndu ya gba ọtọ maka di ya anọghị ya

Rochas: Ipob na Biafra abụghị otu ihe

Ọ sị na ọ na-ara ya ahụ ilekọta ụmụ ha sọọsọ ya. Na ọ bụ ihe siri ike.

7.Ọ kasiri di ya obi

O kwuru na ihe ga-adị mma.

8.O nweghi uru ọ hụrụ di ya na-erita na njem a ọ nọ na ya

O kwuru na otu o si diri ugbua, ha enweghi ụlọ, na onweghi ihe ha nwere. Ihe ndị di ya nwere mgbe ọ nọ ya bụ ihe ndị mmadụ nyere ya.

Mkparịtaụka ebe Sinetọ Abaribe kọwapụtara iwe ndị Igbo ebe onyeisiala Muhammadu Buhari nọ.

9.O kwuru na ndị nọ n'ọchịchị agaghị ekwe ka onye Igbo chịa ala Naịjirịa

O kwuru na ọ bụrụ na ha ga-ekwe ka ndị Igbo chịa, Ojukwu karị imeri mgbe ọ pụtara ịzọ ọchịchị. O kwukwara na ọ bụrụ na ndị gọọmenti etiti ewepụtaghị di ya, na ndị mmadụ agaghị eme ntụlịaka.

10.O kwuru na o nweghi ncheghari gbasara ihe di ya mere

O kwuru na ọ kwụ di ya n'azụ. N'ihe ha na-eme bụ maka ọdịmma na ọganịrụ nke obodo ha bụ Biafra.

Nwunye Nnamdi Kanu gwara ndị BBC Igbo na ọ maghị ebe dị ya nọ

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Nnamdi Kanu bu onyeisi Ipob bụ onye a na-achọ achọ kemgbe September afọ gara aga. Mgbe anyị na nwunye ya bụ Uchechi Kano, na-akpakọrịtara, o kwuru uche ya gbasara ya.


Doc iji chịkọta: Ufọdụ ndị ọnụ na-eru n'okwu n'ala Igbo

Otu Miyetti Allah rịọrọ arịrịọ n'ọgbakọ nchekwa e nwere na steeti Enugu n'ụbọchị Tọọzdee sị ka e nye ha ohere inwe otu ndị nche Fulani ga-eso ahụ maka nchekwa n'Ọwụwa-Anyanwụ.

Otu jịkọrọ ndị Fulani ọchịehi a kpọrọ Miyetti Allah, akpọọla oku ka ndị gọvanọ Ọwụwa-Anyanwụ nye ha ikike inwe ndị ọrụ nche n'Alaigbo iji kwalite nchekwa obodo.

Nsogbu Fulani ọchịehi na ndị ọrụugbo atala isi mmadụ karịrị puku abụọ na otu afọ na ọkara gara aga

Ọ bụ Odeakwụkwọ otu Miyetti Allah Alhaji Baba Ngelzarma kwuru nke a n'ọgbakọ nchekwa e nwere n' Enugwu ụbọchị Tọọzdee nke otu 'South East Chambers of Commerce, Mines and Agriculture,' (SECCIMA)  na otu jịkọrọ ndị gọvanọ Ọwụwa-Anyanwụ jikọrọ aka were hiwe.

Ngelzarma onye kwuru na Ndi Igbo bụ ndị na-anabata ndị mbịarambịara, sị na "otu ndị nche ndị ntorobịa Fulani ga-enyere ndị ọrunchekwa, ndị ọrụnche agbataobi aka iji hụ n'obodo deere jii."

Gọvanọ Umahi sị sị kpụta Charles Ogbu, gini ka omere?

Cheta na nsogbu tigbuo-zogbuo dapụtara n'etiti ndị Fulani na-achị ehi na ndị ọrụugbo ataala isi ọtụtụ ndị mmadụ ma mebikwa ọtụtụ ihe na steeti dị icheiche n'Ọwụwa-Anyanwụ.

Akụkọ ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Otu Miyetti Allah na-arịọ arịrọ ka e nye ha ohere ịwepụta ndị nche nke ha n'Alaigbo.


Doc iji chịkọta: Ugbua, ndị isi mahadum Imsu akwụsịtụla ndị nkuzi abụọ ahụ ọrụ ma malite nnyocha.

Onye ma maka ya bụ ihe gwara BBC Igbo na mmadụ abụọ ahụ e setere n'onyonyoo bụ nnukwu ndị nkuzi na Imsu.

Otu ji ọkwa 'Associate Professor' ebe onye nke ọzọ ji ọkwa ọkammụta maọbụ dọkịta.

Otu n'ime ha rụburu ọrụ dịka onyeisi ngalaba Chemistry, ebe onye nke ọzọ bubu onyeisi ngalaba Biochemistry.

Ihe onyonyo abụọ a agbasaala na soshal midia ebe ụmụ nwoke abụọ ahụ gbach ọtọ.

Ọka mmụta Boniface Igbenehue

Onye ahụ gwara BBC Igbo okwu kwuru na ihe dị otu a na-emekarị n'ụlọakwụkwọ mahadum mana ụjọ anaghị ekwe ụmụakwụkwọ kwuo ya.

Akụkọ kwuru na otu n'ime ụmụakwụkwọ ahụ enyela otu n'ime ndị nkuzi ahụ aka azụ ruru otu puku narị naịra na puku iri ise (N150,000).

Onye nkuzi ahụ naara ya ego ma sie ọnwụ na ọ ga-edinarịrị ya.

Nwa agbọghọ a kwetara, mana ọ gara gwa ndị ọrụ nchekwa, ha wee chebiri Agomuo n'ụlọ oriri na nkwari ebe ọ chọrọ ịnọ dinaa nwaagbọghọ ahụ.

Ọ bụ oge nwoke ahụ tọpụrụ ọgọdọ iji malite ọrụ ka ndị ọrụ nchekwa ahụ yicha akwa nkịtị pụtara nwụchie ya.

Nwata nwaanyị si mba Afrịka gaa India.

BBC Igbo gbara ụfọdụ ụmụakwụkwọ Imsu ajụjụ ọnụ, ha wee kwuo na ya bụ ihe mere n'ụbọchị Tuzde.

Ha gbakwara ama na o teela ya bụ onye nkuzi ji kpawa ụdị agwa ahụ mana o nweghị nwata akwụkwọ egwu kwere wegara ndịisi mahadum ahụ mkpesa.

SexforGrade: Ihe ndị mmadụ na-ekwu banyere ya

Ụlọ ntaakụkọ Punch dere na ọnụ na-ekwuru Mahadum Imsu bụ Ralph Obinjoku kwuru na ha ehiwela kọmiti ga-eleba anya n'ebubo ahụ.

Obinjoku kwuru na "Mahadum Imsu agaghị eji okwu a gwuo egwu. Anyị anaghị anabata onye nkuzi idina mmadụ iji mee ka ọ gafee n'ule."

BBC Igbo na-agba mbọ ịnweta ozi si n'aka mahadum a.

Anyị kpọkwara ndị uweojii Imo steeti mana ha azabeghị ruo ugbua.

Ihe ọjọọ gbaa afọ

Ndị nkuzi idina ụmụakwụkwọ abụghị ihe ọhụrụ na mahadum dị icheiche na Naịjirịa.

BBC mere nnyocha pụrụ iche gbasara ụdịrị akụkọ a nke mere na Mahadum Legọs nakwa nke Ghana.

Oge e mechara nnyocha, a chụrụ onye nkuzi nke Mahadum legọs n'ọrụ.

Ya bụ ihe memekwaala na...\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ihe dị n'ukwu arapụtala ndị nkuzi Mahadum Imsu abụọ dịka e setere ha n'onyonyo ebe ha chọrọ idina ụmụakwụkwọ ha.


Doc iji chịkọta: Uju Ndubisi Chukwu

Mana ihe maọbụ onye gburu ya ka gbara onye ukwu na onye nta gharịị.

Uju Ndubisi Chukwu bụ osote onyeisi otu 'Chatered Insurance Institute' nke Naijiria tupu ihe mee ya.

Akụkọ kwuru na ọ bụ ebe ọ gara ọgbakọ nke ndị otu 'African Insurance Organisation' na mba Saut Afrika ka o zutere ọnwụ ya.

Ndị African Insurance Organisation kwenyere na Ndubisi Chukwu bịara nzukọ ha ma sị na ọnwụ ya tụrụ ha n'anya.

Chidi Odinkalu, onye bụbu onyeisi 'National Human Rights Commission' kwuru na a hụrụ ozu Ndubisi-Chukwu n'ime ụlọ ndị njem ebe ọ lakpuru n'abali iri na atọ nke ọnwa Juun afọ a.

Ka ọ dị ugbua, amatabeghi ọtu ya bụ arụ siri mee.

Abike Dabiri-Erewa - bụ onye na-ahụ maka ndị Naijiria bi mba ofesi - sị na ihe onyonyo akụrụmgwa CCTV gosiri na onweghi onye bara ime ụlọ ya bụ nwaanyị.

Ihe Gọọmentị Naijiria kwuru

Dabiri-Erewa sị na gọọmentị ga-eleba ya bụ okwu anya iji chọpụta etu mmiri si baa n'opi ụgbọgụrụ.

BBC Igbo kpọrọ Abike Dabiri n'akara ekwentị mana ọ zaghị.

Akara ekwentị nke ụlọọrụ nnochite anya mba Saut Afrịka na Naijiria agaghị aga n'ihi na ha anaghị arụ orụ ụbọchị Satọọdee.

Akụkọ na-ewu na Tuwita kwuru na emeela nnyocha nke Bekee kpọrọ 'autopsy', wee chọpụta na ọbụ ntọgbu ka a tọgburu Ndubisi Chukwu.

Ụlọ ndina ahu sị na obi gbawara ha maka ihe mere,ma sịkwa na ha na-eme ihe ha kwesiri ịhu na nyocha ihe mere gara ọfụma dịka ọ dịzị n'aka ndị uweojii.

Mana BBC Igbo achọpụtabeghi eziokwu dị na ya bụ akụkọ.

Anyị ga-esochi akụkọ ọfụma ma hu isi ya. Akụkọ ka na-abịa

Akụkọ ga-amasị gi:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Akụkọ na-ewu na soshal midia bụ na nwa afọ Naijiria bụ Uju Ndubisi Chukwu alaala mmụọ n'ime ụlọ ndina akpọrọ "Emperor Palace Hotel, Casino and Convention Centre" nke dị na Johannesburg, Saut Afrika..


Doc iji chịkọta: Uju Paulcy bụ onye ịchụ ntaego dooro anya

Nke a mere ka ndị mmadụ buru aka n'isi meghe ọnụ maka oke ụgwọ dị Naịjirịa n'isi ka ọ dị ugbua.

End of Twitter post, 1

Ụlọọrụ Debt Management Office (DMO) gbara ama na ụgwọ dị Naịjrịa n'isi ugbua dị tarị naịra iri abụọ na anọ na ụma (N24.387tn).

Nke a pụtara bọjet 2019 Naịjirịa ugboro abụọ na ụma.

Onye ọrụ agụm ego doro anya bụ Malachi Ani sị "ụgwọ a Naịjrịa ji ga-ezuru steeti ọwụwa anyanwụ ihe ruru afọ 24 ma e nwere ego amapụtara maka mkpata na mmefu akụ ha nke 2019 bụ nke kariri N870bn maa atụ".

Nke a pụtara na $1bn gọọmenti chọrọ ibite ga-atụkwasa ihe n'elu ụkwọ Naịjirịa ji eji bụ nke ji ọkara chụwa ego bọjet ndị ọwụwa anyanwụ niile.

Agụnwaanyị ịchụnta ego doro anya bụ Uju paulcy kwuru na ọnweghị ihe dị njọ na-ibite ego.

Na isiokwu bụ itinye ya bụ ego na-ebe mkpa ọha na eze dị.

Ọ sị na "ọteela gọọmenti Naịjirịa biwere ego maka ọkụ latriki mana ọnwebeghị ihe ahụrụ anya".

Uju Paulcy bụ onye ịchụ ntaego dooro anya

Uju na-arịọ gọọmentị ka ha kawa ahụ tinye ego nke a n'ọrụ ka ha siri kwuo, ịme ka ọkụ latriki bụrụ atrụrụ tawa na Naịjrịa.

Akụkọ ga-amasị gị

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Gọọmenti etiti etinyela aka n'akwụkwọ maka ibite ego ruru otu ijeri dọla ($1bn) ha sị na a ga-etinye n'ọrụ obiọkụ Gurara Dam.


Doc iji chịkọta: Victor Moses nwetere ihe nrite dịka ọkacha agba na bọọlu nke ụmụnwoke, ebe Asisat Oshoala nwetere nke ụmụnwaanyị.

End of Twitter post, 1

Ndị NFF gakwara n'ihu kwanyere ndị gbara mbọ na ihe banyere egwuregwu bọọlụ na Naịjirịa. Ndị dịka Austin Equavoen, Christian Chukwu, Austin Okocha, Mercy Akide na ndị ọzọ nwetera nrite eji cheta ha na emume a.

Ndị ọzọ nwetere ihe nrite bụ:

Kenedy Boboye enyere 'Coach of the Year' nke ụmụnwoke

Ann Chiejine nwetere 'Coach of the Year' nke ụmụnwaanyị

Ikoumen Udo enyere 'Young Player of the Year' nke ụmụnwoke

Rasheedat Ajibade ritere 'Young Player of the Year' nke ụmụnwaanyị

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ndị na ahu maka egwuregwu bọọlụ na Naịjirịa bu NFF tụnyere ndị mmadụ ugo ụnyaahụ na emume ha kpọrọ 'NFF Awards'.


Doc iji chịkọta: Welbeck nyere goolu abụọ n'ime asọmpi ahụ

Otu ndị a gụnyere ọtụtụ ndị nọ na mba Yurop nakwa Afrịka, dịka ụfọdụ turu ugo, ebe ndị ọzọ mara afọ n'ala.

Na mba England, Arsenal jiri ọkpụ atọ asatara abụọ merie ndị Southampton, ebe Chelsea na West Ham nyeritara onwe ha otu ọkpụ goolu.

Ronaldo nyere goolu n'ime asọmpi iri nke ndị Real Madrid na-esepụghị aka

Na mba Spen, Real Madrid na ogbo ha bụ Athletico Madrid jiri otu okpụ otu ọkpụ kwe onwe ha n'aka, ebe Levante jiri ọkpụ abụọ merie ndị Las Palmas satara otu.

Real Sociedad mechuru ndị Girona ihu site n'ọkpụ ise asataghị otu.

N'Itali, Napoli ji ọkpụ abụọ asatara otu merie ndị Chievo Verona, Torino meriri Inter milan, Lazio meriri Udinese bụ ndị satara otu goolu n'ime abụọ.

Na Jamịnị, Dortmund jiri ọkpụ atọ merie ndị VfB Stuttgart, Eintracht Frankfurt na Hoffenhei, nyeritara onwe ha otu ọkpụ.

Hernandez enyela ndị chelsea goolu itoolu kamgbe ọgbawara bọọlụ

Na Fransị, Lyon nyere Metz ọkpụ ise chara acha, Nice na Rennes nwetara otu ọkpụ otu ọkpụ.

A bịa n'Afrịka n'ime itozu oke asọmpi CAFCC, otu Djoliba nke Mali jiri otu ọkpụ merie ndị MFM nke Naịjirịa.

Na Naịjirịa, Kano Pillars na Wikki Tourist kere ọnwe ha otu ọkpụ, Enugu Rangers meriri Niger Tornadoes n'otu ọkpụ.

Ifeanyi Uba jiri goolu atọ asatara otu merie ndị Sunshine Star, Yobe Stars meiri Go Round site n'otu ọkpụ.

Abia Warriors na ndị Heartland enweghị ndị nyere ibe ha goolu, ebe Katsina United jiri ọkpụ abụọ asatara otu merie ndị Rivers United.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

N'ezie taa dịka ngwụcha izuụka n'egwuregwu bọọlụ, otu dị icheiche zutere ibe n'asọmpi iko dị icheiche.


Doc iji chịkọta: Wole Soyinka adọrọ ndị Naijiria aka na ntị ka ha

Soyinka, onye nke kwuru nke a ụbọchịụka n'emụme ncheta ọmụmụ onye ọkaiwu a mara amara nwụrụ anwụ bụ Gani Fawehinmi nke e mere na Legọs kwuru na obodo Naijiria na ọchịchị onyekwuoucheya nọ na nsogbu ugbua.

Ọ si na ndị tinyere Naịjirịa na nsogbu ọ nọ na ya ugbua site na atụmatụ ha, e jikerela onwe ha ọzọ dịka ndị nzọpụta ka ntuliaka na-abịa., ma dụọ ndị Naijiria ọdụ ka ha jụ ndị ndọrọndọrọ ochie iji nye ohere ka ndị agba ọhụrụ were ọchịchị.

Ọ sịrị: "A naghị enyo ya enyo na ọchịchị onyekwuoucheya nọ na nsogbu. Ọ bụghị sọsọ ọchịchị onyekwuoucheya, obodo anyi nọ na nsogbu. Echeghị m na o nwere oge na ndụ niile n'ụwa , ọkachasị n'ala a  oge nchere ihe niile dakpọrọ adakọ otu a.  Anyị niile maa nke a.

"Ajụjụ bụ anyị ana-ahụ ya dịka ohere nzọpụta ka anyị a na ahụ ya ha ohere ị ga n'ihu na-eme ihe ndị ahụ mere na ala anyị na akpụ afọ n'ala? ọ bụghị akụkọ ọhụrụ mkpa ọ dị imee ihe ga-azọ ịdịkọnotu ala Naijiria.

 "Ọ bụ ihe mgbagwojuanya na ndị bụ ndị iro ọchịchị onyekwuoucheya ndị ji aka ha webata atụmatụ nke butere anyị n'ọnọdụ anyị nọ taa bụ ndị pụtara na egosi onwe ha dịka ndị nzọpụta nke ala Naijiria na-ele anya, obodo nweere ọnụọgụgụ mmadụ nde 200."

Soyinka gara n'ihu dụọ ndị Naijiria ọdụ ka ha saa anya mmiri iji gbalahụ.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

"Ọ gbara m gharịị na ka a na-ekwu okwu ịzọpụta ala Naijiria, otu otu maọbụ abụọ pụtara ndị nwere ndị nọ n'isi ya na eso. A na ma agwa ndị mmadụ ka ha na-enyo ha enyo n'ihi ndị na awanye onwe ha na otu ndịa bụ ndị soro dowe Naijiria na ọnọdụ ọchịchị onyekwuoucheya nọ taa."

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Wole Soyinka bụkwa odee akwụkwọ a mara amara  adọọla ndị Naịjirịa aka na ntị ka ha saa anya mmiri ghara ikwe ka ndị ndọọndọrọ ọchịchị ghọgbu ha ọzọ na ntuliaka na-abịa n'afọ 2019.


Doc iji chịkọta: Young kwuru na ndụ bụ ihe dị nsọ agbanyeghi ogogo, agbụrụ maọbụ okpukperechi onye ahụ.

O kwuru nke a mgbe o mere njem iti aka n'obi n'isi ọchịchị Platu steeti bụ Jọs ebe ọ hụrụ Gọvanọ Simon Lalong nke steeti ahụ ụnyaahụ.

Young na ndị otu kasiri ndị Platu Steeti obi maka ogbugbu ndị obodo ha mere na nso nso a.

Ọ rụtụrụ aka ka ndị mmadụ na-ekwupụta udo na ị dị n'otu mgbe niile.

N'okwu ya " Ndụ dị nsọ, agbanyeghi ebe mmadụ ọbụla si pụta, ma ịbụ ọchị ehi, onye ọrụ ugbo, ndị ụka kraịst ma ọ bụ nke alakụba.

"Tigbuo zọgbuo bụ okwu dịrị gọọmentị steeti ma ọ bụ nke etiti, ekwesiri ịgba mbọ gbochie ya."

Na nzaghachị Gọvanọ Platu steeti bụ Simon Lalong gwara ya na gọọmentị na-agba mbọ igbo nsogbu a.

O gwara ya na gọọmentị etiti na mba ụwa niile ga-ekpe ndị anwụchiri ikpe ma taa ha ahụhụ ruru ha.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Osote onyeisi ozi ụlọ nnọchite anya mba Amerịka na Naịjirịa bụ David Young kwara gọọmentị etiti ka ha kwụsị ogbugbu ndị mmadụ ma nwụchie ndị aka ha dị na ya.


Doc iji chịkọta: a ga-eji ego a kwụsị ibi ugwu nwaanyị na Afirịka

Gọọmentị UK kwuru na ego a ha wepụterela bụ iji nye aka ịkwụsị ibi ugwu nwaanyi tupu afọ 2030 eruo.

Ibi nwaanyị ugwu abụghị ezigbo omenala

Ibi ugwu nwaanyi gụnyere ị wepụ ọnụ ikpu, ebe ụfọdụ na-ahụta ya dịka ihe ha kwesiri ị me.

Ụlọọrụ ActionAid nabtara ihe UK mere maa kwuo na ị lebanye anya na naanị ibi ugwu nwaanyi "ezughị" ị kwụsị mwakpo ụmụnwaanyị.

Ibi ugwu nwaanyị megidere iwu ndị UK kamgbe afọ 1985 nakwa iwu e wepụtara n'afọ 2003 na 2005 nke megidere ị kpọpụ ndị Britein n'obodo ọzọ maka ibi ha ugwu.

Mana etinye beghị ya bụ iwu n'ọrụ.

Etu ọ dị ugbua, gọọmenti UK ekwuola na-enwere ihe ruru ụmụnwaanyị puku iri abụọ na anọ nwere ike ị danye n'ọdachị ibi ugwu na mba UK.

Ihe ndị ngalaba na abụghị nke gọọmentị na-eme maka FGM

Otu onye na-akwado ihe gbasara ịnye ụmụnwaanyị ikike dịrị ha bụ Chiamaka Uzomba ekwuola na ya ndị ụlọọrụ ya na-agba mbọ ị hụ na atụmaatụ ibi nwaanyị ugwu na Naịjịrịa ga-akwụsị

kpamkpam.

Uzomba kwuru na ha na-aga n'ime obodo gasị e nwe nkata gbasra ihe mere o ji dị njọ ibi ụmụnwaanyị ugwu n'ụwa kịta.

Uzomba kwuru na ha anaghị eji ike agwa ndị ntorobia ,ndị Eze, maọbụ ndị nwe obodo ha kwụsị ya bụ atụmaatụ mana ọ bụ nwayo nwayo ka ha ji eme ka ha kwụsị ya.

O kwukwara na ihe ndị ọzọ ha na-agba mbọ ya bụ ihụ nwaanyị gụrụ ezigbo akwụkwọ nwe nhataha na ebe ụmụwoke nọ ma chekwa onwe ha n'ihe gbasara nwakpo.

Uzomba kwuru na ha gaala n'ime Obodo kariri iri ị mee ka ha kwụsị ibi nwaanyị ugwu.

Gee ya nti ebe a.

Ụmụnwaanyị bidoro prịmarị n'Anambra steeti na 2014 dị 52,762 ebe ụmụnwoke dị 50,887

Onweghị mgbe ndị Igbo jiri kwụrụ na azụ agụm akwụkwọ na Naịjirịa.

Mana nchọpụta ndị National Bureau of Statistics (NBS) biputara bụ nke gosiri ka ezigbo ndụ sị kwụrụ na Naịjịrịa site n'afọ 2013 ruo 2018 gosiri na agụm akwụkwọ riri mperi na Naịjirịa gbaa gburugburu.

NLC: Anyị ekweghị na puku naira iri abụọ na anọ

Zamfara primaries: Anyị nwere ndi ga-azo ọchịchị - APC

N'ime ya, ọnụọgụ ụmụnwaanyị nọ na akwụkwọ prịmarị ruo sekondrị riri mperi...\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

United Kingdom ekwuola na ha ga-enye Afịrịka ego ruru nde pounds 50 iji wee kwụsị ibi ugwu nwaanyị na mpaghara Afịrịka ya bu ihe ka bụ ihe a na-ahụ anya.


Doc iji chịkọta: mkpa ugbua.

Utah kwuru na egole  ọbụla gọọmenti etiti kwụrụ maka ọrụ mgbaụgbanụ  ha na-arụ bụ ihe ha kwekọrịtara.

O kwuru na ihe ka ha mkpa bụ ka gọọmenti mee ihe ga-eme ka ahụike ụmụ Naịjirịa dị sam site na ihe ha ga-eme ka ọnọdụ ngalaba ahụike dị mma karịa etu ọ dị ugbua.

Ujah kwuru na gọọmenti kwetere na ọrịa covid-19 emeela ka ụwa hụ nnukwu nsogbu dị ngalaba ahụike Naịjirịa.

N'okwu ya, ugbua bụ oge ekwesiri iji  wee tinyekwuo akụrụngwa eji agwọ ụmụ Naịjirịa ọrịa karịa etu esi eme na mbụ ma zụọkwa ndị ọrụ ahụike,

Ihe ndị kọmịshọna mpaghara ọwụwa anyanwu na-ekwu maka ụgwọ 'hazard' ha.

Kọmịshọna ahụike Abia steeti bụ Jonathan Osuji kwuru na steeti ha ebidolarị kamgbe na-akwụ ndị ọrụ ahụike ha ụgwọ ọrụ mberede kwa ọnwa.

O kwuru na gọọmenti etiti gwabụrụ steeti ka ha na-akwụ ndị ọrụ ahụike puku naira ise kwa ọnwa mana ka covid-19 sepụtara isi ha kwuru na ha ga-elebanya n'ego ahụ maka ịgbanwe ya.

Osuji kwuru na steeti ha amaghị ihe gọọmenti etiti kpebiri ugbua dịka ego mkpachanye ọrụ gbanụgbanụ ndị ọrụ ahụike mana Abia na-enye ndị niile na-arụ ebe a na-agwọ coronavirus ezigbo ego kwa izu ụka maka ntachiobi ha.

O kweghị ekwu egole ọ bụ.

Kọmịshọna ahụike nke Imo, Enugu, Ebonyi nakwa Anambra azaghị ekwenti ha mgbe anyị gbara mbọ ịnụta n'ọnụ ha gbasara ya bụego mkpachanye ọrụ gbanụgbanụ.

Anyị gbalịkwara ịnụta n'ọnụ mịnịsta ahụike nke Naịjirịa bụ Ehanire Osagie mana o zaghị ekwenti ya.

Akụkọ ndị ga-amasị gị

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Onyeisi otu chịkọtara dọkịta niile nọ na Naịjirịa bụ Innocent  Utah ekwuola na ego ọrụ mgbadume gọọmenti kwadoro inye ndị ọrụ ahụịke dị mma mana ọ bụchaghị ihe ka ya na ndị otu ya


Doc iji chịkọta: Ị ma ihe mere ndị na-azụ ahịa na ụlọ ọrụ gbagotere agbagote ji na-achọ ndị a ọfụma ọfụma dị ka ele na-achọ mmiri?

Gịnị bụ ọrụ ha na Social Media?

Gịnị ka ị kwesiri ime maọbụrụ na ị chọrọ ị bụ "Social Media Influencer" na-akpa nnukwu ego?

Ebe "Social Media Influencer" malitere

Jerry Adeyere bụ ọkacha mara na ịkwalite ugwu ndị mmadụ n'ọga nke akpọrọ "Public Relations Specialists" na Bekee kọwara na aha "Social Media Influencer" jiri egwu malitere na soshal midia.

N'ọnụ okwu ya "ndị na-ere ahịa dị iche iche na-achọpụta ndị nwere ọtụtụ mmadụ dịka ndị na-eso ha n'elu soshal midia."

O gara n'ihu kwuo na ndị a kwuo otu ihe ọtụtụ mmadụ na-anụ maka ya.

I nwere ike ịbụ "Social Media Influencer"?

Adeyere kọwara na onyeọbụla nwere ike ibu "Influencer".

"Mana ị ga-abụ onye dị aghara nakwa onye ihere adịghị n'anya"

Lee ihe niilenwereike ime ka ị bụ "Social Media Influencer"

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ị ma maka ndị a na-akpọ "Social Media Influencer" na Bekee?


Doc iji chịkọta: Ị ma na ụfọdụ ndị na-echefu na ha nọ n'ihu ọha ma ha na-akpa ụdịrị agwa nwere ka ọ dị ma ha nọrọ n'ụgbọelu? Nke a butere akụkọ a BBC Igbo dere iji gosipụta akparamagwa ndị a.

Ndị mmadụ tụmadụ ndị Naịjirịa na-eme ihe ndị e ji enyo ha enyo ma ụkwụ ha banye n'ụgbọelu.

1) Ịkụ aka:

Kedụ etu ọzọ ị ga-esi mara na ị rutela n'ọdọ ụgbọelu Naịjirịa ma ọ bụrụ na ị nụghị ka ndị mmadụ na-akụ aka?

Ọtụtụ oge, ndị mmadụ na-akụ aka ma ụgbọelu tụọ ụkwụ n'ọdụ ụgbọelu dị na Naịjirịa.

Ụfọdụ na-ekwu na ọ bụ n'ihi aṅụrị na ha anwụghị n'ihe mberede ụgbọelu mere ha ji akụ aka. Mana gịnị kpatara ha anaghị eme etu a ma ụgbọelu fetuo na mba ndị ọzọ na-abụghị Naịjirịa?

Ị bụrụ onye si mba ọzọ bata ma ị maghị na ndị Naịjirịa na-emekarị ụdịrị ihe a, ọ ga-abụ ihe ọhụrụ na ihe ịtụnanya nye gị.

2) Ikpe ekpere/iti mkpụ ọṅụ:

Ihe ọzọ ga-egosi na gị na ndị Naịjirịa nọ n'otu ụgbọelu bụ 'ekpere'. Ndị Naịjirịa ma etu esi ekpe ekpere nke ukwuu.

Ụfọdụ na-ekpe ya maka na ọ bụ ihe marago ha ahụ, ebe ndị ọzọ na-ekpe ya site n'ụjọ mberede na-esi n'ife n'elu.

Ihe ọzọ ha na-eme bụ iti mkpụ ọṅụ ma ụgbọelu fetuo nakwa ime 'n'afa nna' iji gosi obi ọma ha na ha anwụghị n'ihe mberede.

Ị ga-ata ha ụta ebe ihe mberede ụgbọelu emeela ihe karịrị ugboro iri na Naịjirịa?

3) Ịkọ akụkọ

Ihe ọzọ e ji mara ndị Naịjirịa n'ụgbọala bụ ịkọ akụkọ ka ha niile esi n'ime otu ọnụụlọ pụta.

Ma ọ bụ ụjọ ka ọ bụ obi ọma na-ebute akparamagwa a, enweghị onye nwere ike ịkọwanwu ihe mere ndị Naịjirịa na-eji eme omume a.

Agwa a nwere ike ịgbakasị ndị ọzọ ha na ndị Naịjirịa na-eme njem ụgbọelu ahụ, mana ebe o si ka njọ bụ na ndị na-eme ya anaghị ahụta ya ka ihe ọjọọ.

4) Ịba mba/ịkọ ọnụ

Ọtụtụ oge ka ndị mmadụ na-esete ihe nkiri ebe ndị Naịjirịa na-akọ ọnụ n'ime ụgbọelu.

Oge ụfọdụ, ihe na-ese abụghị ihe ọzọ karịa na a na-azọ oche maọbụ na a na-azọ ebe a na-etinye akpa n'ime ihe a kpọrọ 'overhead bin'.

Maka etu ụgbọelu dị, ọ bụghị oge niile ka ị ga-etinyenwu akpa n'ime 'overhead bin' dị n'ebe oche gị dị. Nke a kpatara ụfọdụ ndị mmadụ na-eji akọ ọnụ ma onye ọzọ si n'oche ọzọ...\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ị nwere ahụmihe pụrụ iche sitere n'oge gị na ndị Naịjirịa ndị ọzọ banyere n'otu ụgbọelu?


Doc iji chịkọta: Ị nwereike ịjụ ihe mere anyị ji ajụ ajụjụ a ma ọ bụrụ na ị nụbeghi na Onyeisiala mba Amerịka bụ Donald Trump na-akwado imachi ndị na-esi mba ọzọ abịa amụ nwa na mba ya.

O kwuru na tupu i tinye akwụkwọ inweta ikike ịbịa Amerịka mụọ nwa, ị ga-egosiputa na ị nwere ego na mmasị ịkwụ ụgwọ ụlọọgwụ gị nakwa gosi onye na-enye 'visa' na gị na dọkịta ekwekọrịtala maka nlekọta gị.

N'ihi atụmatụ a bụ ihe Bekee kpọrọ 'anchor baby', ọtụtụ ndị mba ọzọ amụtala ụmụ ji akwụkwọ ikike na-egosi na ha bụ ndị mba Amerịka n'agbanyeghi na ha bụ ndị mụrụ ụmụ ahụ ji akwụkwọ si mba ọzọ.

Ọtụtụ ndị Naịjirịa sokwa na ndị a na-aga amụ nwa na mba Amerịka, mana kedụ ihe mere ha na-eji aga?

Ihe mere ụfọdụ ụmụnwaanyị Naịjirịa ji amụ nwa n'Amerịka:

1) Nlekọta ahụike ka mma:

Priscilla hụrụ onwe ya n'ụlọọgwụ dị na mba Briten kama Naịjirịa dịka o si Amerịka na-ala

N'afọ 2017, BBC gosiri etu otu nwaanyị Naịjirịa si mụọ ụmụejima anọ n'ọdọụgbọelu dị na mba Briten ka o si Amerịka na-alaghachi Naịjiria makana a chụghachịrị ya azụ.

Ka ọ mụchara nwa, o jide ụgwọ ruru paụnd puku narị atọ na iri atọ.

Nwaanyị a kwuru na dọkịta ya gwara ya na ọ ga-akara ya mma ịmụ ụmụ ya ndị a n'ala Bekee; ebe e nwere ụlọọgwụ dị mma ebe a ga-enwe ike ilekọta ya ọfụma.

N'ihi ezigbo ụlọọgwụ na nlekọta ahụike ka ọtụtụ ndị na-eji achọ ka ha gbaga Amerịka gaa mụọ nwa.

2) Ịnata akwụkwọ ikike:

Ihe ọzọ na-eme ka ndị mmadụ na-agbaga Amerịka ịmụ nwa bụ ka nwa ha nwee ikike ịza onye Amerịka.

Onye ọbụla ma na onye ọbụla ji akwụkwọ ikike njem Amerịka bụ passport' na Bekee, abụrụla onye mba ahụ; otu ụzọ na-araghị ahụ iji nweta ya bụ ịbụ onye a mụrụ n'ala ahụ.

Uru dị na ya nye gị bụ nne na nna si mba ọzọ mụọ nwa ebe ahụ bụ na nwa gị tozuo afọ iri na asatọ (18), o nwereike itinye akwụkwọ n'aha gị ka gị na onwe gị nweta akwụkwọ ikike ịbụkwa onye mba ahụ.

3) Ọ bụ ihe 'nganga':

Ụfọdụ ndị agaghị ekwe akpọ okwu aha, mana ihe mere ha jiri gaa mba Amerịka ịmụ nwa bụ ka ha nwee ihe ha ga-eji tuo ọnụ ma ọ bụ nyaa isi.

N'ihi ohere ime "ị makwa ndị anyị bụ", ụfọdụ na-ebiri ego ha...\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Nwanne ị ma ihe mere ụfọdụ ndị Naịjiria aga ịmụ nwa n'Amerịka?


Doc iji chịkọta: Ịchọpụta akụkọ maọbụ onye na-ewu ewu bụzị naanị nkeji olemole ka ọ na-ewe.

Dịka afọ 2019 na-abịa n'isi njedebe, anyị mere nchọpụta gbasara akụkọ, isiokwu nakwa ndị mmadụ a kachasị chọọ n'ịntanetị.

Lee ha ebe a:

Isi akụkọ a kacha chọọ na ịntaneetị

1. RUGA

Dịka mwakpo ndị ọchịehi na-abawanye na Naịjirịa, gọọmentị etiti wepụtara atụmatụ ha kpọrọ 'Rural Grazing Area' (RUGA).

Mana ndị mmadụ anabataghị atụmatụ ahụ chaa chaa.

2. Abụbụ ọrụ ndị ASUU

Mịnịsta na-ahụ maka ọrụ bụ Chris Ngige na Onyeisi ndị Asuu bụ Biodun Ogunyemi na onye ọzọ.

Abụbụ ọrụ ndị otu jikọrọ ndị nkuzi mahadum Naịjirịa abụghịzị ihe ọhụrụ.

Nke ikpeazụ ha gbara bụ n'ọnwa Febrụwarị 2019 ka ha kwụsịrị ya.

N'ọnwa Nọvemba, ASUU jikwa abụbụ ọrụ yijaa gọọmentị n'ihi na ha achọghị iso n'atụmatụ a kpọrọ 'Integrated Payroll Personnel Information System' (IPPIS).

3. Asọmpi iko mba Afrịka

Asọmpi iko mba Afrịka afọ 2019 kporo nnukwu ọkụ.

Ọ bụ na mba Ijipt ka a gbara ya.

BBC Igbo guzoro ka odogwu iwetara ndị Igbo etu ya bụ egwuregwu si gaa.

4. Iko mba ụwa ụmụnwaanyị

Ụmụnwaanyị Amerịka buliri iko mba ụwa ụmụnwaanyị nke 2019

Nke dịkwa ka ya bụ iko mbaụwa ụmụnwaanyị a gbara na mba Brazil.

Ọ bụ ụmụnwaanyị mba Amerịka tuuru ugo na ya.

5. Xenophobia

Ụmụafọ Naịjirịa 116 anwụọla n'ihe banyere Xenophobia na Saụt Afịrịka

Mwakpo a na-awakpo ndị mbịarambịara na mba Saut Afrịka kawanyere njọ n'afọ 2019.

Ọtụtụ ụmụ Naịjirịa si mba ahụ gbalata n'ihi ya bụ ihe.

Ndị mmadụ a kacha chọọ

1. Naira Marley

Onye oti egwu a wuru ewu maka ihe ọjọọ nakwa nke ọma.

Nke ọjọọ bụ na ngalaba mgbochi nrụrụaka bụ EFCC kpụpụrụ ya ụlọikpe maka ebubo izu ohi na ịntaneetị.

Ikpe ahụ ka na-aga n'ihu ugbu a n'ụlọikpe dị na Legọs.

Nke ọma bụ na Naira Marley tiputara egwu ọhụrụ ọ kpọrọ LOL (Lord Of Lamba).

Nwaokorobịa a nwere ọtụtụ ndị ntorobịa egwu ya na-amasị.

2. Atiku Abubakar

Atiku bụbu osote onyeisiala Naịjirịa, nke so wee zọọ ọkwa onyeisiala na ntuliaka 2019 mana kụọ afọ n'ala.

Oge e mechara ntụliaka ahụ, Atiku gara ụlọikpe na-ekwu ka e mee ya onyeisiala, mana nke ahụ...\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ọbịbịa ịntaneetị emeela ka mgbasa na nzikọrịta ozi dịwanye mfe.


Doc iji chịkọta: Ịgba ndị eche na ha bụ ndi ohi ọkụ bụ ihe na-emekarị na Naịjirịa (Foto a abụghị nke ụdịrị ihe a)

Anya hụrụ ka ihe a ji mee kwuru na mmadụ abụọ ndị a so n'ime mmadụ atọ a sịrị wakporo otu nwaanyị gara dọrọ ego n'otu ụlọakụ dị n'ụzọ Aba-Owerri.

Onye a na-achọghị ka a kpọọ aha ya kwuru na ndị nwoke atọ ahụ ji ọgbatumtum napụrụ nwaanyị a egọ dị puku narị naịra atọ na iri ise.

Nke a mere nwaanyị a ji na-eti mkpu, mgbe ndị mmadụ nụrụ mkpu ya ha chụwara ndị ahụ ọsọ.

Oge ha rutere ebe ụzọ kpọchiri n'ihi kpachikpachi ụgbọala ka ndị mmadụ nwuchiri ha mana otu onye n'ime ha gbara ọsọ.

Ndị mmadụ malitere kụwa ha ihe rue oge ọnwụ ha ma mechaa kpọọ ha ọkụ.

Onye ọzọ hụrụ ka ihe ji mee kwuru na ọ dịla anya ndị omekome kpawara ike na gburugburu ebe ahụ.

Mgbo BBC Igbo gbara n'inwete ọnụ na-ekwuru ndị uweojii n'Abia Steeti bụ Geoffrey Ogbonna mana ọ zaghị ekwentị ya.

Chidi Ike bụ onye oji ego achụ ego n'Aba gwara BBC Igbo na ihe na-akpatakarị ndị mmadu na-egbu ndị ha jidere n'ụdịri ihe a bụ maka iwe nakwa uche na onweghi ihe ndị uweojii ga-eme ha.

"Ndị dabara n'aka ndị  na-ewe ezigbote iwe ma ha hụ onye eboro ebubo na ozuru ohi," Maazi Ike kwuru.

Ọ gakwara n'ihu kwuo na ndi mmadụ na-eche na ha were ndị a kpanye n'aka ndị uweojii, enwereike onweghi ihe ga-eme ha.

"Ụfọdụ na abụ, eche ha pụta, malite ikpa ike n'obodo."

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Akpọọla mmadụ abụọ a na-eche na ha bụ ndị ohi ọkụ n'Aba nke Abia Steeti.


Doc iji chịkọta: Ịma ilu Igbo ọfụma?

Akụkọ ga-amasị gị:

Nrụrịtaụka ọkwa gọvanọ n'Imo na Abia Steeti

Ndị ga-eso na nrụrịtaụka nke Imo Steeti

Ọ ga-akpọtụ n'Owerri n'ụbọchị Fraịde bụ abalị iri na asatọ nke Jenụwarị bụ mgbe oge nrụrịtaụka n'etiti ndị na-azọ ọkwa gọvanọ n'Imo

Nrụrịtaụka a bụ nke ụlọọrụ mgbasa ozi BBC Igbo na-ahazi ga-enye ndị a ohere ịkọwara ndị Imo Steeti ọrụ ha ga-arụ ma ha baa n'ọchịchị.

Nke a ga-amalite n'elekere abụọ nke ehihie, a ga-agbasa ya n'igwe redio nakwa n'akara Facebook na Instagram bụ BBC News Igbo.

Ndị ga-eso na nrụrịtaụka bụ Uche Nwosu nke pati AA, Hope Uzodinma nke pati APC, Chukwuemeka Ihedioha nke PDP na Ifeanyi Araraume nke pati APGA.

Ndị ga-eso na nrụrịtaụka nke Abia Steeti

Nrụrịtaụka nke Abia Steeti ga-adị n'ụbọchị Fraịde bụ abalị iri abụọ na ise nke ọnwa Jenụwarị.

Nrụrịtaụka a ga-amalite n'elekere mbụ nke ehihie, a ga-agbasa ya n'igwe redio nakwa n'akara Facebook na Instagram bụ BBC News Igbo.

Ọ ga-abụ n'etiti Uche Ogah nke APC, Okezie Ikpeazu nke PDP, Alex Otti nke APGA na Blessing Nwagba nke SDP.

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Zaa ajụjụ ndị a ka a mara onye bụ onye taa.


Doc iji chịkọta: Ọ bụ n'ụbọchị Satọde ka akụkọ pụtara na ndị amaghị ndị ha bụ wakporo ma tọrọ ihe ruru ụmụakwụkwọ 500 bi na Government Secondary School(GSS) Kankara.

N'ihi nke ahụ, Gọvanọ steeti ahụ bụ Bello Masari nyere iwu ka a kpọchie ụlọakwụkwọ obibi niile dị na steeti ahụ.

N'ụbọchị Monde kwa, akụkọ pụtara na gọọmentị  na ndị ahụ amalitela mkparịtaụka maka ntọghapụ ụmụakwụkwọ ahụ.

Lee ihe niile merela kemgbe ahụ:

Boko Haram ekwerela na ọ bụ ha kpara ya bụ mkpamkpa

Ụfọdụ na-eche na ọ bụ ndị ekperima mmadụ amaghị ndị ha bụ kpara ya bụ arụ ebe ụfọdụ na-ekwu na ọ ga-abụ otu ndị na-eyi ndụ egwu nke a kpọrọ Boko Haram mere nke a.

Mana ugbua, ndị Boko Haram ekwuola n'ezie na ọ bụ ha kpara ya bụ mkpamkpa.

Onyeisi ha bụ Abubakar Shekau kwuru nke a site n'ozi o zipụtara n'isi ụtụtụ Tuzde.

Shekau kwuru na ihe kpatara ha ji tọrọ ụmụakwụkwọ ahụ bụ iji kwụsị agụmakwụkwBekee bụ nke ha kwuru na ọ bụ ihe arụ n'okpukperechi Alakụba.

Ndị agha Naijiría agbaala ogige ndị tọọrọ ụmụakwụkwọ na Katsina steeti okirikiri

Akụkọ na-ekwu na ndị agha Naijirịa gbaala ogige ebe e chere ndị tọọrọ ụmụakwụkwọ na Katsina steeti gburugburu.

A mabeghị ụmụakwụkwọ ole ndị a tọọrọ kama n'ime ụmụ akwụkwọ narị asatọ na-agụ akwụkwọ n'ụlo akwụkwọ ahụ, a maghị ebe ihe dịka ọkara n'ime ha nọ ugbua.

Otu onye na-arụrụ onyeisiala Naijirịa bụ Muhammadu Buhari ọrụ kwuru na a na-atụanya na ọ bụ ego ka ndị ntọ a na-achọ.

Gọọmentị Naijirịa kwuru na ọ bụ ndị omekome bụ ndị na-akpa mkpamkpa a.

Ihe ndị nwere agba na-ekwu gbasara ya bụ ọdachi mere

Ndị mmadụ dịka Oby Ezekwesili na ndị ọzọ tinyere ọnụ n'ihe mere.

Ezekwesili kwuru n'akara Twitter ya na gịnị ka onyeisiala Muhammadu Buhari na-eme ebe nne na nna ụmụakwụkwọ ahụ na-akwa akwa.

Otu kpọrọ onwe ha 'Bring Back Our Girls' kwukwara na otu ihe di ire bụ na o nwebeghi ihe gọọmentị Naịjirịa mụtara n'ihe mere na Chibok, Dapchi na ugbua Kankara.

Onye zọburu ọkwa onyeisiala na Naịjirịa bụ Atiku Abubakar zigaara ezinaụlọ ndị ahụ ozi itiakanobi ma gwa ha ka ha nwee ntụkwasiobi na ndị ọrụ nchekwa ka akpọpụta ụmụ...\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ka chi na-efo kwa ụbọchị ka ihe ọhụrụ na-apụta banyere ihe karịrị ụmụakwụkwọ narị atọ a tọọrọ n'ụlọakwụkwọ ha dị na Kankara, Katsina steeti.


Doc iji chịkọta: Ọ bụ na mba Kanada na Briten ka a na-atụanya na ha ga-anọ.

Ikpe ntụliaka Imo steeti

Ụlọikpe Ukwu nke Naịjirịa ekwuola na ọ bụ n'ụbọchị iri na anọ nke ọnwa Janụwarị ka ọ ga-ekpebi ikpe banyere ntuliaka eji hopụta aka ga-achị Imo steeti site afọ 2019 ruo afo 2023.

Ọ bụ taata bụ ụbọchị iri na atọ nke ọnwa Janụwarị ka ekwesiri ikpe ya bụ ikpe tupu ebugharịa ya ruo eche.

Hope Uzodinma nke APC na-arịọ ulọikpe ikpe ahu ka ọ kagbuo mmerị Emeka Ihedioha meriri iji bụru Gọvano Imo steeti.

Okwu onye ga-achị Kano na Sokoto steeti sokwa n'Ikpe kwesiburu ukpebi taa.

Lee etu ọnụọgụ vootu ntuliaka a siri kwụrụ oge agbakọchara ya ebe a.

Otu onye tinyere ọnụ n'okwu mere ojiri dịrị ọkụ bụ Ụkọchukwu Mbaka buru amụma na "Hope n'abịa n'Imo".

Gụọ maka ihe Mbaka kwuru ebe a: Amụma Mbaka maka Hope Uzodinma, Buhari ekwuola okwu, bịa gere ozi ndị ọnụ na-eru n'okwu.

Lee oge otu onye na-akwado PDP na onye nke pati ọzọ dọkara akwụkwọ eji agbakọ ọnu ọgụ vootu.

Ndị uwe ojii Imo steeti adoola ndị Imo aka na ntị

Ndị uweojii Imo steeti ekwuola ka onye ọbụla hara ime ọgbaaghara maka ikpe a ga-ekpe echi

Dịka ụlọikpe kachasị na Naijirịa ka ekpebi ikpe maka ntụlịaka Gọvanọ Imo steeti n'ụbọchi iri na anọ nke Jenuarị afọ a,ndị uweojii adọọla ndị Imo steeti aka na ntị ma sị ka mmadụ niile kwanyere ọnwe ha ugwu.

Ọ bụ ọnụ na-ekwuchitere ndị uweojii steeti ahụ bụ Ikeokwu Orlando kwuru nkea na akwụkwọ ha depụtara ma sị na ha dị njikere ichekwa steeti ahụ na-agbanyeghị otu ikpe siri gaa.

Ọgbakọ maka ncheta agha Biafra a kpọro 'Never Again'

Omeiwu Enyinnaya Abaribe dịka ọ na-enyw okwu ya na ọgbakọ 'Never gain'

Omeiwu Enyinnaya Abaribe kwuru sị na nsogbu anyi na Naijirịa bụ na ọ di ka amụtaghị ihe na agha Biafra. Ọ bụ n'ọgbakọ maka ncheta Agha Biafra akpọrọ 'Never Again' nke e mere na Legos ka okwuru nke a.

O kwukwara na dịka Naijirịa nweziri steeti iri atọ na isii ụgbụa, na agha ọzọ ga-ebute otutu ihe mgbu na ọgba aghara karịa nke agha Biafra.

Nke mere na Kenya

Ndị omekome egbuola ndị nkuzi atọ ma tọrọ otu n'ime ha n'obodo Garissa nke...\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Eze Nwaanyị Ịngland bụ Elizabeth ekwuola na ya na ezinaụlo ya nabatara Nwaeze Harry na nwunye ya bụ Meghan ị were oge wee nọrọ ọnwe ha ma sị na ọ ga-amasị ha ma ha abụọ na-ebi ma na-arụ ọrụ dịka ndị obieze Ingland.


Doc iji chịkọta: Ọ bụ na mpaghara Yan Nono dịka o ji ụgbọala aga ụlọ gọọmentị ha ka ha pụtara n'ụzọ kwaa ya emu.

End of Twitter post, 1

N'aka nke ọzọ, e nwekwara ụfọdụ ndị pụtara were bunye ya ụkpa ekele.

Nke mere na Kaduna

Ndị oji egbe egbu egbuola ihe ruru mmadụ iri abụọ nke gunyere mmadụ iri na isii si n'otu ezinaụlọ.

A na-eche na ọ bụ otu si na Boko Haram pụta nke a na-akpọ Ansaru kpara arụ a.

Bishọp Mathew Hassan Kukah

Bishop Mathew Kukah

Onyeisi ụka Katọlik na Sokoto steeti bụ Bishọp Mathew Hassan Kukah ekwuola na ọchịchị onyeisi Muhammadu Buhari emeela ọtụtụ ndị Naịjirịa e chete e bewe.

Kukah kwuru nke a n'olili Michael Nnadi bụ nwata akwụkwọ semịnarị nke ndị ekperima tọọrọ na Kaduna ma mechaa gbuo ya.

N'okwuchukwu ya n'ofufe nru akwamozu Michael, Kukah kwuru na enwebeghị mgbe ogbugbu mmadu na ihe isi ike ka njọ na Naịjirịa ruo ka ọ dị ugbua.

Ọ gara n'ihu kwuo na Buhari awụfuola nkwa niile o kwere oge ọ na-azọ ọchịchị n'afọ 2015.

Oge a na-ebubata ahụ Michael Nnadi maka 'mass' ikpeazụ ya.

Kukah chetere nkwa niile Buhari kwere n'ọgbakọ 'Chatham House' dị na London maka ibibi ndị Boko Haram ma mee ka ndịagha Naịjirịa nwee ezi ndụ.

"Mana onweghị onye ma na ọchịchị Ọchịagha Buhari ga-eweta nnukwu nkewa n'etiti ndịagha Naịjirịa na ndị ọrụ nchekwa ndị ọzọ."

"Ọ dizi ka na tupu mmadụ enwee ọkwa di elu na Naịjirịa taa, onye ahụ ga-abụrịrị onye ụka alakụba si mpaghara ugwu."

Bishọp Kukah sị na mwufu obara na mmebi akụnaụba obodo Naịjiria karịrị akarị.

Kukah kwuru sị na "onweghi onye ma ihe echi ga-eweta maka ọnọdụ Naịjirịa nọ n'ime ya."

Mana Kukah rịọrọ ndị otu Kraịst bi na Naịjirịa ka onye ọbụla zeere tigbuo zọgbuo maka na ọ bụghị ya ka mma.

Ihe mere ndị ntọ jiri tọrọ nne m - Okonjo-Iweala

Cheta na ndị ntọ wakporo ụlọakwụkwọ ebe a na-azụ ndị ga-echi ụkọchukwu na Kaduna n'ọnwa Jenụwarị ma tọrọ ụmụakwụkwọ anọ.

Aha ụlọakwụkwọ ahụ bụ 'Good Shepherd Major Seminary'.

E mechara tọhapụ mmadụ atọ n'ime ụmụakwụkwọ ahụ ma gbuo otu n'ime ha bụ Michael Nnadi.

Gọọmenti ga-akwụ Sowore puku narị abụọ

Ụlọikpe dị...\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ndị mmadụ pụtara were kwaa onyeisiala Muhammadu Buhari emu na Maiduguri dịka ọ biara iti ha aka n'obi maka mwakpo ndị otu Boko Haram Wakporo ha n'ụbọchị sunde.


Doc iji chịkọta: Ọ bụ na nkeji iri na itoolu ka Alexandra Popp onye ndu ụmụnwanyi Jamani jiri otu goolu were mepee akwụkwọ na asọmpi a.

Ka nkeji asatọ gachara ka enyere Jamanị Penaltị mgbe ogbuopị jiri igwe VAR were huta na ọ bu penalty n'ezie.

Na nkeji 26 ọzọ  Sara Dabritz nke Jamini gbara penaltị ahu were ziga onye nche boolu Naịjirịa bụ Chiamaka Nnaedozie gawa Aba kama boolu gawara Owerri.

Dịka ndị super Falcons mere ka ha etetela n'ura, Lea Scụller nke Jamanị were kwa goolụ ọzọ na nkeji 81 were chụpụ ha kpam kpam.

Na agbanyeghị mmeri a, ndị Super Falcons gbaliri ike ha ma gosị kwa ndị Naijirịa na olileanya dị maka asọmpi iko mba ụwa nke 2023.

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Otu Jamini ji ọkpụ goolu atọ gbanye ndị Super Falcons Naịjirịa ọgbaghara n'isi mgbe ha zutere onwe ha taa.


Doc iji chịkọta: Ọ bụghị ndị ntọ, ọ bụru ndị ohi maọbụ ndị ọchị ehi, nke mere ọtụtụ mmadụ jizi chịrị obi n'aka.

Nke a bụ ụfọdụ mkpamkpa ndị a kpagoro na Naịjirịa:

Enugwu

Ụmụnwaanyị tọgbọrọ n'ihu ụlọụka na-eru uju

Nke gbara ọtụtụ mmadụ anyammiri n'izu gara aga bụ nke ndị ntọ gburu otu ụkọchukwu bụ Fada Clement Ugwu na parishi ya n'Enugwu steeti.

Ndị uweojii jidekwara ndị omekome kwuru na aka ha dị na ntọrị fada ọzọ bụ nke ha egbughi.

Egburu Maria Amadi n'ihu ụlọ ya n'Enugwu

Ka a na-ekwu nke a na-ekwu, BBC nwetere akụkọ maka nwaanyị nọọsụ aha ya bụ Maria Amadi, bụ onye rụrụ ọrụ na Federal Psychiatric Hospital Enugwu, bụ nke ndị oji egbe ezu napụrụ ndụ ya n'ike n'ihu ụlọ ya na Trans Ekulu Engwu.

Ka ọ dị ka nke ahụ ezughị, ndị ogbu ara ọbara wakporo nwagbọghọ si Abuja lọta be nna ya n'Enugwu Ezike, Enugwu steeti, ịbịa kwado ule JAMB.

A hụrụ ozu Ngozi Eze ebe ọ tọgbọrọ ka abalị abụọ achọwara ya gachara.

Gịnị ka ndị ọrụ nchekwa mere?

Ebere Amarizu bụ ọnụ na-ekwuru ndị uweojii n'Enugwu sị na ha ka na-ama imi n'ala ịmata ndị aka ha dị na mkpamkpa ndị a.

G. B. Umar, Onyeisi ndị uweojii n'Anambra steeti

Anambara

N'izu gara aga ka ndị eche na ha bụ ndị ọchị ehi wakporo ma gbuo mmadụ ndị ọrụugbo n'Anam dị n'Anambara West.

Ugbua, uweojii sị na ha edunyele ndị ọrụ ha n'akụkọ ahụ maka nchekwa pụrụ iche.

Legọs

N'otu izuụka a gara aga, ka ndị ntọ tọọrọ onyeisi ndị ọrụ na-agbanyụ ọkụ akpọro Fire Service bụ Rasaki Musibau na mmadụ asaa ndị ọzọ n'anya ọcha n'ụzọ Epe na-aga Itokin na Legọs.

Rasaki Musibau nọ n'etiti

Gịnị ka ndị ọrụ nchekwa mere?

Ka ọ dị ugbua, ndị uwe ojii ekwupụtala na atọhapụla Musibau na mmadụ isii ndị a tọọrọ ya na ha n'ụbọchị Satọde abalị isii n'afọ Epreel mana a sị na e nwebeghi onye ha gidere maka ntọ a n'ihi na a ka na-alụsị ha ọgụ mgbe onye nta akụkọ BBC kpọrọ ha.

O kwukwara na o nweghi otu n'ime ha emerụrụ ahụ.

Mana ha ka na-emebanye nchọpụta maka ya.

Ahmed Sani bụ onye ọkụ gbara ụlọ ya abụọ

Kaduna

N'Ungwan Aku, Kajuru dị na Kaduna steeti, ka ndị eche na ha bụ ndị ọchị ehi gburu mmadụ iri abụọ...\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

N'ime otu ọnwa gara aga, ndị ajọ mmadụ egbuola ọtụtụ mmadụ na-emeghi nta na-emeghi imo.


Doc iji chịkọta: Ọ bụrụ na ị mabughi, mara ya ugbua na Naịjirịa nwere mmadụ, nke ọkpụ ihe na ose ihe bụ Enwonwu so n'ime ya.

Ọ bụrụ na ọ dị ndụ ugbua, ọ gaara adị afọ 103; mana afọ 2020 a mere ya afọ 26 dimkpa a lara mmụọ.

Ọ nwụọla, mana ihe ndị o ji aka ya kpụọ ma see, mere ka ọ ka bụrụ onye a kpụ n'ọnụ.

Nso nso a, n'afọ 2019, ka otu ihe o sere n'afọ 1974 nke a kpọrọ 'Tutu' mụtara otu nde paụnd na ọma (£1,205,000) mgbe e rere ya.

O ji ọlanchara kpụọ akpụrụakpụ Ezenwaanyị mba Briten bụ Elizabeth nke abụọ oge ọ ka bụ nwaagbọghọ, mgbe ọ na-akwado ịbịa Naịjirịa n'afọ 1957.

E mechara gosiputa akpụrakpụ ahụ na "Royal Society of British Artists" (RBA) ebe ndị mmadụ bịara gbaa ya nkiri n'afọ ahụ.

Ọ bụ onye Afrịka mbụ e nyere ohere ịkpụ Ezenwaanyị mba Briten

Onye bụ Ben Enwonwu?

A nabatara ya n'otu 'Agbalanze' bụ nke ndị Ọzọ n'Ọnịcha n'afọ 1976 - Ọ malitere ịza Ọdigwe dịka nna ya

Naịjirịa nyere ya ihe nrite Nigerian National Order of Merit n'afọ 1980 maka ihe o mere n'ụwa nka.

E gosiri nka ya, ma nke e sere ese ma nke akpụrụ akpụ na mpaghara ụwa dị iche iche.

Nke a bụ eserese ya nke ọ kpọrọ 'agbọghọ mmụọ' (ekpo Ọnịcha)

Ebe ndị e gosipụtara ya gụnyere Legọs, Glasgow dị na Skọtlandị, Lọndọn, Mịlan dị n'Itali, mba Amerịka na ebe ndị ọzọ.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

Ihe nkiri a ga-amasị gị:

Igbo People: 'Ndị Igbo, ndị Bini na ndị Yoroba si otu ebe pụta'

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Gịnị ka ị ma maka Ben Enwonwu, otu dimkpa tinyere Naịjirịa n'ụwa n'okwu nka na ise ihe?


Doc iji chịkọta: Ọ dịka a ga-asị na ọ bụ n'ilu a ka a gbakwasịrị ụkwụ ma hiwe otu ọgbọ n'ala Igbo maka ha kwenyere na Igwe bụ ike.

Gịnị bụ Otuọgbọ?

Maazị Chigozie Nnabuihe bụ onye ọkammụta n'asụsụ nakwa omenala Igbo sị na otu ọgbọ bụ omenala e ji mara ndị Igbo.

"Ọ bụ otu jikọtara ndị a mụrụ n'ime otu afọ maọbụ agbata afọ abụọ ruo afọ anọ mana ọ gaghị akarị afọ ise."

Otuọgbọ ndị ụmụnwaanyị n'emume ịgbọtụọmụ n'Ohafia, Abia Steetị

Ọ sị na obodo dị iche iche n'ala Igbo nwere etu dị iche ha si eme ya nakwa aha dị iche ha na-akpọ ya dịka "Ndị ebiri, Ndị Uke" dgz.

Otu ọgbọ dị iche nwere aha e ji mara ha nke na-egosi ndịiche nakwa ogogo ha n'otu ọgbọ ndị ọzọ dị n'obodo.

Iji maa atụ: Obinwanne dị n'Arochukwu, Ikenga dị n'Ezeukwu-Alayi, Azummini Udomba dị n'Ohafia dgz.

Kedụ mgbe omenala Otuọgbọ malitere n'ala Igbo?

Igbo sị na ụwa otu onye ka mma n'ime afọ. Nke bụ na ngwa ngwa a mụrụ mmadụ, mmekọrịta ya na ndị ọzọ ga-amalite.

Otu ọgbọ bụ omenala na-ahụ na mmadụ na ibe ya nwere ezi mmekọrịta, ebe nwata ga-ama ndị ọgbọ ya ma kwanyere ndị ọgbọ tọrọ ya ukwu.

Afọ ole ka a na-adị tozuo ịbanye n'Otuọgbọ?

Nwata malite ito, ya na ụmụaka ibe ya a mụtụ na gburugburu oge ahụ ga-amalite igwukọ egwuregwu mana ọ bụghị mgbe otu ọgbọ na-ebido.

Maazị Nnabuihe sị na otu ọgbọ na-amalite mgbe nwata dị na-agbata afọ iri na abụọ na iri na ise.

Ndị otuọgbọ na-agbọtụ ọmụ n'Ohafia, Abia Steetị

"Ọ bụrụ n'obodo dịka Ohafia a na-asị nwata dị afọ iri na ise ga-agbata nnụnụ iji gosi akpamike." O kwuru.

Ọ gara n'ihu sị na isonye n'otu ọgbọ na-akwụsị mgbe ndị ọgbọ ahụ lara ezumike nka nke ụfọdụ na-akpọ "ịkpọtọ mma" maọbụ "ito ọgbọ".

Mgbe ahụ ha ga-akwụsị ihe ọbụla a kpọrọ ọrụ obodo mana a ga-eji ọrụ ha rụrụ na-echeta ha nakwa akwanyere ha ugwu n'obodo.

Kedụ uru Otuọgbọ bara?

Ndị nne larala ezumike nka n'otuọgbọ

Otu ọgbọ dị iche iche nwere ọrụ gbapụtara ihe ha na-arụ n'obodo bụ nke a na-eji echeta ha na mmalite nakwa nkwụsị otu ọgbọ ha.

Ọrụ ndị a gbakwasịrị ụkwụ n'ọdịmma na ncheta obodo gụnyere;

Traditional Retirement:'Ịgba Ọtaọmụ bụ ihe anyị...\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ndị Igbo tụrụ ilu sị na a gbakọta aka ọnụ ṅyụọ mammiri, ọ gbọọ ezi ọfụfụ.


Doc iji chịkọta: Ọ ga-akpọtụ taa na Legọs ebe BBC Yoruba na-eme nke ha nakwa na Akwa Ibom ebe BBC Pidgin ga-eme nke ha.

N'ụbọchị Fraide nke ọnwa Jenụwarị ka nke mbụ ga-akpọtụ n'ala Igbo ka mmadụ anọ na-azọ oche gọvanọ n'Imo steeti.

Ndi ga-apụta n'Imo bụ Hope Uzodimma, Uche Nwosu, Ifeanyi Ararume na Emeka Ihedioha.

Ihe ndị ndọrọndọrọ ọchịchị a ga-akpa maka ya bụ mwulite ọchịchị bara uru.

Ozi a nke BBC Pidgin ziputere n'akara Twitter ha gosiri nrụrịtaụka niile ga-eme n'ala Naịjirịa.

BBC Igbo ga-emekwa nrụrịtaụka ọzọ n'izuụka n'abịa n'Abịa steeti.

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Nrụrịtaụka nke BBC haziri maka ndị na-azọ ọkwa gọvanọ jisike aga n'ihu ugbua.


Doc iji chịkọta: Ọ gwara onye ntaakụkọ a ma dịka 'Daddy Freeze' na Churchill bụ di ọlụburu na mbụ, bụ onye na-eme mpụ ma bụrụkwa nwoke na-ezughị oke.

Mana kemgbe ọkọsachara ndị ntaakụkọ ya bụ ihe, ndị mmadụ akwadola ya ebe ụfọdụ katọrọ ọtụtụ ihe o kwuputere.

@collinsweglobe kwuru na Tonto echezọkwala mgbe o ji Churchill eme ọnụ.

End of Twitter post, 1

@mhzkatty si Tonto ya zuzie ike gbasara esemokwu dị n'etiti ya na Churchill.

Mana ndị a na-ekwu ihe ọzọ

@Firstosaz kwuru na Tonto na-eme ihe dimma site n'ikwupute ihe ọjọ niile di ochie ya mere ya n'onyonyo.

@ambition05 kwuru na ọ bụ mgbe ihe wutere nwaanyị nke ukwu ka o na-ekwupute uche ya.

Dịka ọ dị ugbua, di ochie ya o boro ebubo ndị a apụtabeghị zọrọ isi ya maọbụ tinye ọnụ n'okwu a.

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Tonto Dikeh ataghị ata nke ọ ji abụ abụ mgbe ọ na-akọsara ndị ntaakụkọ gbasara ihe seere ya na di ọ gbagoro alụkwaghịm.


Doc iji chịkọta: Ọ hapụrụ asambodo o nwetere na Mahadum dịka onye nchọpụta ihe ọkpụ Bekee kpọrọ 'Archeology' wee chịwazie ehi.

Ugbua Ekene sị na ya na-achọ ego ọ ga-eji zụta ala ebe ọ ga-eji rụọ ogige ụmụanụ bụ ebe ọ ga-ewe ụmụnwaanyị ibe ya n'ọrụ.

Ọ sị na ọ kwadoghi ịchagharị ehi n'ụgbo ndị mmadụ bụ nke na-ebute nsogbu n'etiti ndị ọchịehi na ndị ọrụ ugbo.

Ọ gwara BBC otu o sị chọọ ịgbanwe ajọ echichi ndị mmadụ gbasara ọrụ ịchị ehi na Naịjirịa.

Ndị mere ihe onyonyo: Chioma Obianinwa na Nnamdi Agbanelo

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ekene Obayi bụ nwaanyị ji ịchị ehi mere aka ọrụ na Nsukka dị n'Enugwu Steeti.


Doc iji chịkọta: Ọ kọwara na ndị a ji aka ha agwọ onwe ha ma malite ị ga ụlọọgwụ mgbe ọrịa bịara jidesie ha ike nke mere na azọtanwughị ndụ ha.

Ọ rịọkwara onye ọbụla chọpụtara na o nwere Covid-19 ya gaa ụlọọgwụ ewepụtara maka ọgwụgwọ ha ga nata ọgwụgwọ.

Nke a mere ka BBC Igbo jụọ otu dọkịta bụ McGinger Ibeneme ihe bụ ọdachi na mmadụ ịji aka ya agwọ onwe ya n'ụlọ kama ị ga ụlọọgwụ.

O kwuru na o nweghi ihe dị mma nwereike ịpụta na mmadụ agaghị n'ụlọọgwụ ka dọkịnta nyocha ya tupu amalite ọgwụgwọ.

Lee ihe ndị o kwuru ebe a:

1. Ọgwụ abụghị nri n'ihi na ọgwụ dị icheiche na-eme ihe dị icheiche n'ahụ nke pụtara na ịṅụọ ọgwụ nke dọkịnta ejighi aka ya nye gị, n'onwereike ịmebi ihe n'ime ahụ gị.

2. Ị ṅụọ ọgwụ mgbe n'ekwesighi na-eme ka ọgwụ kwụsị ịdị ire ya bụ na mgbe a na-achọ iji ya gwọ ọrịa o kwesiri ị gwọ, ọ gaghị eme nke a n'ihi na emebichaala ya.

3. Ọrịa dị icheiche na-ewepụta njirimara yiri onwe ha. Iji maatụ ọrịa dịka iba, coronavirus, ọrịa eze nakwa ndị ọzọ na-ebute ahụ ọkụ mana ọ pụtaghị na ọ bụ otu ọgwụ ka-aga eji gwọ ha niile.

4. Ndị mmadụ nwereike iji ọgwụ gbuo onwe ha n'ihi ịnụ ọgwụ ha ekwesighi ịṅụ na mbụ.

Ọ nyere ndụmọdụ sị ndị mmadụ ha gaa n'ụlọọgwụ mgbe ọbụla ọrịa na-arịa ha maka na dọkịnta mụrụ nyocha na ọgwụgwọ ahụ nakwa na ọ ga-aka mara ọgwụ ahụ gị nwereike ịnabata.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Minista na-ahụ maka ahụike bu Osagie Enahire ekwuola etu ọtụtụ ọnwụ si na Covid-19 na-emetụta gọọmentị n'obi n'ihi na ọ bu ndị nwara ịgwọ onwe ha n'ụlọ.


Doc iji chịkọta: Ọ na-ama akwụkwọ ma bụrụkwa onye a ma ama n'ụlọakwụkwọ.

Mana egwu dagharịrị ka ọ banyere mahadum.

Nsogbu dị iche iche dakwasịrị ya nke mere o jiri gaa mahadum anọ tupu o nwee ike ịgụcha akwụkwọ mahadum.

Nsogbu emeghị ihe mgbe ọgbọ ya mere, butere ya oke echiche na obi nkoropu nke bụ na echiche igbu onwe ya banyere ya n'ime.

N'ihe onyonyo a, Iyke onye nwere nkịta iri, icheoku atọ nakwa otu nwamba, kọwaara BBC etu ịzụ amụmanụ si dọpụta ya n'echiche ikwụgbu onwe ya.

Lee akụkọ ije ya n'ihe nkiri a:

Akụkọ ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Iyke Elueze nwa afọ Igbo ndụ na-atọ ka nnu.


Doc iji chịkọta: Ọ rụkwara ọrụ dịkwa mịnịsta na-ahụ maka agụmakwụkwọ nakwa nke ngalaba ngwupụta ọla.

Ezekwesili bụ onye ofufe Kraịst, bụ ihe dị iche n'etiti ya na mmadụ abụọ na-azọ ọchịchị n'okpuru pati abụọ isi ha pụtara ọfụma.

Pati ya - Allied Congress Party of Nigeria (ACPN) - abụghị nke ama ọfụma.

Ezekwesili nọ n'isi otu 'Bring Back Our Girls,' otu mere ka ụwa tinye anya na Naịjirịa mgbe Boko Haram tọọrọ ụmụakwụkwọ n' obodo Chibok dị n'ugwu ọwụwa anyanwụ Naịjirịa.

Ndị ọnụ na-eru n'okwu sị na mmụta ya dịka onye nyocha akụnaụba obodo nke Bekee kpọrọ "economist" bu ezigbote uru dịrị Naịjirịa.

Mana, ha kwukwara na ndị ọnụ na-eru n'okwu n'ihe banyere ndọrọndọrọ ọchịchị adịghị akwado ya.

 Ezekwesili kwere nkwa na enye ya ohere ịchị, ọ ga-ahazịarị akunaụba Naịjirịa, mee ka ọ kwụsị ịbụ mmanụ agbịdị bụ ihe Najiria ga na-atụkwasị obi.

O kwekwara nkwa na ya ga-ahụ na ndị ntorobịa nwetara ọrụ.

Nwaanyị a dị afọ 55 chọrọ ịbụ nwaanyi izizi ga-achi Naịjirịa dịka onyeisiala, agbanyeghị na ọtụtụ mmadụ na-ahụta atumatụ ahụ dịka ihe ga-arịa ahụ ime ugbua.

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Obiageli Ezekwesili bụbu osote onyeisi ụlọaku mbaụwa bụ nke Bekee kpọrọ, "World Bank".


Doc iji chịkọta: Ọ sị ka ndị otu soro na njem ekpere nke ndị jikọtara ụka Kraịst bụ CAN n'ịchafụ hiwere n'ihi ogbugbu a na-egbu ndị otu ha na Naịjirịa.

Osote onyeisi ụka a bụ Funso Odesola sị na parishi dị 25000 na Naịjirịa ga-eso mee ya bụ ngagharịiwe.

Ngagharịiwe a na-abịa dịka onyeisi ụka Katọlik na Naịjirịa bụ Bishọp Hassan Mathew Kukah kwupụtara ogbugbu otu nwata akwụkwọ Semịnarị.

Nwata a bụ Michael Nnadi, onye gbara afọ iri na asatọ so n'ụmụakwụkwọ anọ a tọọrọ na Kaduna n'ọnwa Jenụwarị afọ 2020.

E mechara gbuo ya na otu nwaanyị ma tọhapụ ụmụakwụkwọ atọ ndị ọzọ.

Cheta na ndị ụka Katọlik mekwara ngagharịiwe maka ogbugbu ndị ụkọchukwu ha n'ọnwa Mee afọ 2018,

Ọtụtụ ndị mmadụ na-abatara atụmatụ a nke ha gosiri na soshal midia;

Anwụchiela onye chọrọ ịtụ ogbunigwe n'ụlọụka 'Winners Chapel'

Ụkọchukwu David Oyedepo bụ onyeisi ụlọụka 'Winners Chapel'

Aka ndị uweojii akparala otu onye chọrọ ịtụ ogbunigwe n'ụlọụka na Kaduna n'ụbọchị Sọnde.

Ọnụ na-ekwuru ndị uweojii na Kaduna gwara BBC na aha nwoke ahụ bụ Nathaniel Samuel.

O kwuru na amatabeghị ma nwoke ahụ ọ bụ onye ụka 'Winners Chapel' ka o si esi bịa.

Mana nnyocha ka na-aga n'ihu iji chọpụtachaa etu ya bụ ihe si mee.

Taa bụ otu afọ Osinbajo nyara ihe mberede ụgbọelu

Ụgbọelu helịcọpta Osinbajo nọ n'ime ya dara n'afọ 2019 mana o nweghị onye nwụrụ

Ụgbọelu a ị hụrụ ebe a bụ nke osote onyeisiala bụ Yemi Osinbajo sị na ya ripụta otu afọ gara aga mgbe ọ dara kụjaa na Kabba.

Osinbajo na-aga njem ịchụ nta vootu na Kogi mgbe ya bụ ihe mberede mere.

Ọ tụụrụ Chineke mmamma maka ịme ka ya na ndị otu ya bụrụ ndị dị ndụ n'ala ndị dị ndụ taa.

Ọtụtụ ndị mmadụ na-ezitere Osinbajo ozi iji soro ya kelee Chineke maka ịzọpụta ya na ndị ọrụ ya n'ihe mberede ahụ gaara ịta isi ha.

Ọkụ gbara ụlọọrụ Inec n'Anambra steeti

Ka o ji ọkara gafee elekere iri na abụọ nke ehihie ụbọchị Sọnde, ọkụ malitere ịgba ụlọọrụ ndị Independent National Electoral Commission (Inec) nke dị na Ogidi n'ime okpuruọchịchị Idemili Nọt dị n'Anambra steeti.

Ọnụ na-ekwuru ndị uweojii bụ Haruna Mohammed mere ka...\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Onyeisi ụka 'Redeemed Christain Church of God' bụ Enoch Adeboye du ndị ụka na-eme ngaghariwe na Naịjirịa niile maka ọnọdụ nchekwa.


Doc iji chịkọta: Ọ sị na otu n'ime ha kpara bụ etu a ga-eme ka gọọmentị wepu aha Ipob dịka ndị na-eyi ndụ egwu maka na ha anaghị eyi ndụ egwu.

Na Ohanaeze n'uju kwetere na Ipob abụghị ndị na-eyi ndụ egwu na ọ bụ ihe a na-akpa ka a mara etu a ga-esi wepu aha ha.

Ọ sị na ọ bụ ihe a ka ndị Ipob bịara ọgbakọ a gụnyere ọkaiwu ha gwara Ohanaeze ka e mere ha.

Ogene sị na ọ maghị nke bụ na Nnamdi Kanu na-abịaghị nzuko ha nwere ji na-ebo Ohanaeze ebubo.

Nnamdi Kanu agbarụrụ ihu sị na Ohanaeze gbara mkparịtaụka ha nwere n'anwụ

Ọ sị na ọ na-eche mgbe otu n'ime ndị bịara nzuko a ga-apụta sị na ọ bụghị ihe ha kpara na nzuko a.

Ogene gara n'ihu kwuo na onweghi mgbe ha nyere ndị ntaakụkọ ozi banyere ihe kwuru na  ọ bụ odeakwụkwọ Ipob zitere ozi banyere ihe ha kpara na nzuko.

Cheta na onye ndu otu Indigenous People of Biafra (Ipob) bụ Nnamdi Kanu katọrọ etu Ohanaeze ji gbaa mkparịtaụka ha nwere n'anwụ.

O kwuru nke a mgbe ọ na-agbasa ozi n'akara Facebook ya n'ụbọchị Wenesde sị na otu onye ntaakụkọ na-arụrụ 'Vanguard' ọrụ wepụtara na Ipob garOhanaeze na-agba mbọ.

Ọ sị na otu onye ntaakụkọ na-arụrụ 'Vanguard' ọrụ dere na Ipob rịọrọ Ohanaeze ka ha gwa gọọmentị ka e wepu aha ha na ndị na-eyi ndụ egwu.

Kanu sị na ọ bụ eziokwu na ha na Ohanaeze na-enwe mkparịtaụka ugboro abụọ n'Anambra nakwa Enugwu kama na ọ bụghị maka ịrịọ ha arịrịọ n'ụdị ọbụla.

Ọ sị na ọ bụ naanị mkparịtaụka udo bụ ebe ha kwerịkọtara na a gaghị ewepụta ozi ọbụla banyere mkparịtaụka a.

O boro Ohanaeze Ndigbo ebubo na ọ bụ ha nyere onye ntaakụkọ ahụ ikike ka o bipụta ụdị 'akụkọ ụgha' a banyere ndị Ipob.

Kanu gara n'ihu kwuo na ihe mere o ji kwe ka Ipob na Ohanaeze nwee mkparịtaụka n'isi mbụ bụ maka arịọrịọ na okwu ụfọdụ ụmụafọ Igbo ọ na-akwanyere ugwu gwara ya.

Ndị a gụnyere Mbazuluike Amaechi, Pat Utomi, Onyeka Onwenu, Ngozi Odumuo, ọkammụta Nwala, Achịbishọp Obinna, Achịbishop Chukwuma, Achịbishọp Ede na ndị ọzọ.

Kanu dọrọ aka na ntị na o nwere ozi niile banyere mkparịtaụka na ọ bụrụ Ohanaeze kpaa ụdị agwa ọzọ na ọ ga-agba ihe niile n'anwụ.

Akụkọ ndị ga-amasị...\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Onyeisi Ohanaeze Ndigbo n'Anambra Steetị bụ Ichie Damian Okeke Ogene asaala okwu ebubo onye ndu Ipob bụ Nnamdi Kanu boro ha maka ịgba mkparịtaụka ha nwere n'anwụ.


Doc iji chịkọta: Ọ sị na ọ na-eji nkwu mkpụrụ nkwụ emepụta ncha nkọta a dịka ha mụtara ya n'aka ndị nna nna ha.

Okorie gosiri ka o ji ngwu mkpọrọ akwụọ okụ ka o ree ma bụrụ ntụ.

Dịka o rechara na ọ ga-etinye ya mmiri ma zaa ya.

Mmiri ahụ azapụtara na ya ka a ga-esi n'ọkụ ruo mgbe ọ ga-atafọ obere mmiri, e tinye zie ya mmanụ ma hapụ ya n'ọkụ ruo mgbe ọ tacha mmiri.

Okorie sị na a na-eji ncha ndị a asa ahụ, akwa, efere na ihe ndị ọzọ.

Ọ na-enye aka ịgwọ ọkọ, kịtịkpa, ọkpụisi eri ego, akpụkpa na ihe ndị ọzọ na-eme n'ahụ mmadụ.

Kirie ihe o kwuru n'uju;

Ndị mere akụkọ a bụ Nnamdi Agbanelo.

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Nwada Florence Okorie na-emepụta ncha nkọta kọwaara BBC Igbo etu o si emepụta nche a nke o ji azụ ezinaụlọ ya.


Doc iji chịkọta: Ọdọụgbọelu Owere ka ọ na-agba ọkụ

Mgbe anyị nụrụ akụkọ a na mbụ, e kwuru na ọkụ na-agba n'ọdọụgboelu Sam Mbakwe dị n'Owere n'ehihie tata bụ Monde.

Sam Mbakwe Airport: Nwaanyị dị ime ji nwapem gbalahụ ọnwụ ka ọkụ na-agba

Mana ndị ọrụ gbatagbata n'odoụgbọelu mechara menyụọ ọkụ ahụ, dịka onye ntaakụkọ anyị bụ Paul Chukwu onye gbara ụgbọelu si Legọs gawa Owere n'ehihie a kwuru.

A mabeghị ihe butere ọkụ ahụ nke a na-enwe akụkọ ndị merụrụ ahụ mana ọkụ ahụ gbapịara ọtụtụ ihe tupu e menyụọ ya.

Onye ọrụ menyụọ ọkụ ahụ

Ọdachie ahụ meburu ka e dugharia nfeda ụlọelu ndị kwesiburu ifeda ebe ahụ, gaa ọdọugboelu Pọtakọt.

Dịka a na-ekwu, o nweghị onye a nụrụ nwụrụ n'ihe mberede ọdọụgbọelu ahụ.

Ihe ndị ọkụ mebiri

Anyi ga-ewetere unu akụkọ ka o si eme.

Ihe ndị ọkụ mebiri

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ụgbọelu amalitela ifebata ma fepụ n'ọdọụgbọelu Owerri dịka ọnụ na-ekwuchitere ndị uweojii Orlando Ikeokwu


Doc iji chịkọta: Ọfọ ndị sineti bụ ihe na-egosi ikike ndị sineti

Abdul kwuru nke a oge kọmiti sineti na nke ndị ụlọomeiwu nke nta na-enyocha ya bụ ihe mere gbara ya ajụjụọnụ.

Dịka o si kwuo, ihe mere n'ụlọomeiwu bụ maka izu ọjọọ na nkata dị n'etiti ndị nchekwa na ụfọdụ ndị sinetị.

O kwuru na ndị uweojii na-eji egbe nọ n'ime ụlọ sineti kwa ụbọchị emeghị ihe ọbụla oge ndị omekome ahụ batara.

N'okwu ya, "Ụbọchị epurel 18 oge ọ na-akụ ihe dịka elekere 11 nke ụtụtụ, a kpọrọ na o nwere ndụ na-eme ngagharị iwe n'ọnụụzọ na-abata ụlọomeiwu, e jiri m ngwa ngwa gaa ịgwa ndị ahụ okwu oge a gwara m na o nwere ndị bu ọfọ sinetị agbapụ ọsọ".

"Akpọrọ m ndị nọ n'ọnụụzọ niile ka ha ghara ikwe ka onye ọbụla pụọ maọbụ bata mana mmadụ atọ bịakwụtere m na ha bụ ndị nchekwa ka m nye ha ohere ka ha laa".

"Ọbara m hụrụ n'akwa ha mere ka m na-enyo ha enyo, m we nye iwu ka a nwụchie ha, n'ihe niile, mmadụ isii ka a nwụchiri ụbọchị ahụ ma nyefe ha n'ịsị ụlọọrụ ndị uweojii n'akụkụ ọgwụ nsị anyị natara ha".

"Ọzọ, a natarakwara otu ụgbọala Prado na-enweghi ihe e dere ya nakwa otu ụgbọala Toyota Hilux ka ndị uweojii kpọchiri," ka o kwuru.

Na nzaghachi, onyeisi kọmiti na-em nyocha ahụ bụ sintọ Bala Ibn N'alla gwara ndị uweojii ahụ ka ha weta akwụkwọ ndị uweojii ha na-edebanye aha ndị omekome na ihe ha mere.

Ndị omeiwu zọrọ isi ha ka ndị ike bịara buru osisi ọfọ ndị sineti

O nyekwara iwu ka ha nye ndị kọmiti ahụ ụfọdụ n'ime akwụkwọ ahụ nke foto ndị a nwụchiri na ebe e dere ebe a kpọgara ha dị.

Cheta na ọgbakọ ndị sineti kpụrụ ụkwụ n'ala ụbọchị Epurel 18 afọ a 2018 oge ndị omekome wakporo ụlọomeiwu ahụ wee zuru ọfọ ha.

Ndị sineti dere akwụkwọ katọọ ya bụ ihe ma kwuo na ọ bụ arụ megide ala Naịjirịa ma bụrụ izu iji kwatuo otu ngalaba nke gọọmenti etiti.

Ha bokwara otu sinetọ na-anọchi ndị Delta sentraal bụ Ovie Omo-Agege ebubo na o du ndị omekome ahụ wakporo ụlọomeiwu ma buru ọfọ ha.

E mechara nwụchie ya bụ sinetọ mana o kwuola na onweghi ihe ya mere, e mechara ndị uweojii hapụ ya.

Ndị uweojii mechara chọa ọfọ ahụ e zuru n'okpuru akwa ụzọ ma...\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Onyeisi ndị uweojii na-elekọta ụlọ omeiwu Naịjirịa aha ya bụ CSP Sulu-Gambari Abdul ataala ndị nọ n'ime sineti ụta maka mwakpo e mere n'ụlọ sineti ma zuru ọfọ ha ụbọchị epurel 18.


Doc iji chịkọta: Ọkaipke Abdullahi Ilellah ji nde naira ise tụghapụ Abbo n'akambe.

Cheta na ọnụ na-ekwuru uweojii n'Abuja bụ Anjuguri Menzah sị na ha akpụpụrụ onye a na-anọchite Adamawa-North n'ụlọ Omeiwu ukwu ulọikpe.

Ihe onyono pụtara na soshal midia n'izu gara aga gosiri ka nwoke a na-eche na ọ bụ Maazị Abbo mara nwaanyị ọra n'ebe a na-ere akwurangwa eji eme mmekọ nwoke na nwaanyị.

Abbo apụtala kwenye na ọ bụ ya mere ihe a ma rịọ mgbaghara, mana dịka ihe omere megidere iwu ọha, uweojii jizi ya bụ okwu gawa ụlọikpe.

Ụlọ ntaakụkọ Punch dere na ọ bụ ụlọikpe dị na Zuba ka akpọ omeiwu a aga.

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Sinetọ Elisha Abbo gwara ọkaikpe akpụpụrụ ya n'ụlọikpe taa na aka ya dị ọcha banyere ebubo na o wakporo nwaanyi n'Abuja.


Doc iji chịkọta: Ọkọrọtọ ndị uweojii Naịjirịa

Beatrice gụrụ ihe a na-akpọ 'Sociology' na mahadum mana ọ nọ na-arụ ọrụ dịka ọkaiwu ma na-enweta ọtụtụ mmeri.

Nnamuoh, dị afọ 35, bụ onye Iyiawa dị n'Anambra steeti, mana ya na di ya na ụmụ ha anọ bi n'Okporo, nke dị na Ọrlụ n'Imo steeti.

Ndị uweojii si na ha nwetere uwe ndị ọkaiwu dị icheiche na akwụkwọ ebiri aha ụlọọrụ ọkaiwu n'ụlọ ebe Nnamuoh bi.

Nnamuoh gwara ndị ntaakụkọ Punch gbara ya ajụjụ na ya mere ihe a nke a sịrị na o mere.

"Agbanyeghị na m gụrụ Sociology, mụ na ndị ọkaiwu na-arụkọ, ya mere m jiri mụta ihe gbasara iwu. E nwekwara m ụbụrụ. Ya mere, ihe ọ bụla m mere, a na m eme ya nkeọma," Nnamuoh gwara ndị ntaakụkọ.

"A hụrụ m ọrụ ọkaiwu na anya. A chọrọ m i nweta ohere gụọ ya na mahadum ugboro anọ, n'ihi ego, emeghi m ya. Ọ bụ maka i nyere onwe m aka mere m jiri tinye aka na nrụrụaka a."

Nnamuoh na-arịọ mgbaghara, kwuo na ochegharịala.

Mana onyeisi ndị uweojii n'Ime Steeti bụ Chris Ezike kwuru n'aka kpara Nnamuoh n'Orlu mgbe ọghọrọ ndị mmadụ aghụghọ wee napụ ha ego rụrụ naịra 342,000.

"Ọ napụrụ ndị mmadụ ego ka ọ tụrụ ha asị ma reesi ha ụgbọala, ebe ọ gwakwara ha na ọ bụ onye ọkaiwu." Ezike kwuru.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ndị uweojii n'Imo Steeti anwụchiela otu nwaanyi aha ya bụ Beatrice Nnamuoh ha sịrị na-arụ ọrụ dịka ọkaiwu na-erughieru kamgbe afọ ise.