Doc iji chịkọta: Ekweremadu sị na ya ahusiela anya na gọọmenti a

Akpụkụrụ Ekweremadu ụlọikpe na o kwucheghị ka ọha mgbe ọ banyere ọchịchị

Akpụkụrụ Ekweremadu ụlọikpe na o kwucheghị ka ọha mgbe ọ banyere ọchịchị

Ekweremadụ kwuputara nke a mgbe Achịbishọp ụka Anglịkan n'Enugwu bụ Emmanuel Chukwuma gara iti ya aka n'obi maka ọnwụnwa niile ọ na-agabiga.

Buhari chọrọ itunye Ịmam zọrọ ndị otu Kraisti narị atọ na Platu steeti ugo

Buhari ahusiela anya n'aka ndị mgbuisi na Naịjirịa

Onyeisiala Muhammadu Buhari akpọla oku ka akpọtara ya Abdulahi Abubakar bụ maka nturuugo ala Naịjirịa.

Abubakar bụ Ịmam ahụ zọpụtara ọtụ ndị otu kraistị narị atọ mgbe ndị Fulani na-achi ehi na-egbu mmadụ na Barkin Ladi, Platue steeti  Ịmam zọrọ ndị otu Kraisti narị atọ na Platu steeti na ọgbaghatara mere nso nso.

EFCC na-ebo Ortom ebubo nrụrụaka

Ọtụtụ ndị ndọrọndọrọ ọchịchị nọ n'ụlọikpe n'aka EFCC

Ụnụ ahụla e,  Ụlọọrụ na-ebu agha megide mpụ na nrụrụaka bụ EFCC ebola Gọvanọ Samuel Ortom nke Benue steeti ebubo imefu ego ruru ijeri iri abụọ na abụọ.

Ha na-ebokwa mmadụ iri abụọ na otu ndị ọzọ bụ ndị omeiwu steeti ahụ ebubo nde kwuru nde asị na ha mefuru.

Nọt Korịa ebidola ọzọ?

Nọt Korịa na Amerika kwekọrịtara ịmebị ikeke nulịa ha ma kwụsịkwa irụ ọzọ

Akụkọ na-akọ na ọ dịkwa ka mba Nọt Koria ka na-aga n'ihu ịrụpụta ogbunigwe nuklịa

agbanyeghị aka niile Amerika dọrọ ha na nti.

Onye ọrụ mba US akpọghị aha ya gwara Washington Post na mgbama 'Satelite' mba US nyopuru nke a.

N'egwuruegwu,Onoriode Ehwarieme sị naọgụ na-agụ ya

Onoriode Ehwarieme chọrọ ịnụsa Anthony Joshua bụ onye ji nturu ụgọ atọ nke mbaụwa ma jirikwa ọla edo olympic nke 2012 bụ nke o meriri na aha Briten.

Gee nkeji anyị nke ụtụtụ a

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Lee ihe nkiri anyị

Nsọala n'obodo ụfọdụ n'Igbo

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Osote onyeisi ụlọomeiwu ukwu bụ Ike Ekeremadu agụpụtala ugboro ole na ole a nwalere ịchụpụ ya n'ọkwa.


Doc iji chịkọta: Ekwueme ruru Naịjirịa ọrụ dịka onye osote onyeisiala Shehu Shagari, ma bukwara onye so hiwa otu pati PDP

Onye kwụru nkea bụ Ụkọchukwu Emmanuel Chukwuma bụ onye ndụ uka Anglican nke Enugwu, bukwuru onye ncasịobi ezinaụlọ Ekwueme, ụlọ ntaakụkọ nke akpọrọ SUN kwuru.

Nlekọta Ekwueme, dị ka iwu Naịjirịa siri kwuo, kwesiri ị dị naka Naịjirịa, mana agbanyeghi na gọọmentị kwụrụ ụgwọ ụlọọgwụ ya na mba Briten, ụlogwụ ahụ weghachịri ya bụ ego makanana ezinaụlọ Ekwueme akwụọla ya.

Ọ bụ ego ahụ ka Ụkọchukwu Chukwuma na ekwu na orutebeghị n'aka ndị nwe Ekwueme.

Ya bụ egọ bụ puku Pọn narị abụọ.

Ụkọcchukwu Chukwuma kara ụkọ́ mgbe eniri Ekwueme

Ọnwa isii agaala kemgbe Ekwueme nwụrụ n'ụlọọgwọ na London, n'afọ 85. E niri ya n'be ya Oko nke di n'Anambara steeti.

Ndị aka ha dị na Gọọmentị Naịjirịa ekwuola na ha chọrọ ịkwụghachị ego a etu o si kwesi mana ọ bụ n'ego Naịjirịa bụ naira ka ha ga-eji, mana ndị ezinaụlọ Ekwueme si na ha chọrọ ka akwụọ ya na ego ndị Briten bụ pọn, nke bu ihe ha nyere ndị ụlọọgwụ.

Nchọpụta ndị gọọmentị tinyere anya na ya bụ ihe na-egosi na ha bụ ego ndị ụlọọgwụ weghachịtere dị na ụlọakụ Naịjirịa.

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Gọọmentị Naịjirịa na ezinaụlọ onye bubu osote onyeisiala Naịjirịa bụ Alex Ekwueme nọ na ndọrọndọrọ maka ego akwụrụ ụlọọgwu dị na mba Briten letara ya anya tupu ọ nwụọ.


Doc iji chịkọta: Ekwueme so na ndị mere ka ọchichi onye kwuo uche ya laghachite n'ala Naijiria

Mmemme ahụ jiri Ika ụka wee bido. Onye isi nchụ aja na ya bụ ụka ọnwụ bụ nnukwu ukọchukwu ndi Anglican bu bishop Emmanuel chukwuma gwara ndị gbakọrọ n'emume a ka ha ṅyomie ezigbo ndụ

Ekwueme biri mgbe ọ nọ ndụ.

Bishop Chukwuma na dụ ndị biara emume a ọdụ

Ekwueme nwụrụ n'ụlọọgwụ dị na London na Dicemba 2017.

Ndi gọvanọ mpaghara ọwụwa anyanwụ jikọrọ ọnụ biakwa na ya bu okpara square kwanyere Alex Ekwueme ugwu.

Ndi biara bu gọvanọ Ifeanyi Ugwuanyi nke Enugu, Dave umahi, Ebonyi, okezie ikpeazu Abia, ebe osote gọvanọ Imo bu eze Mmadụmere nọchitere anya gọvanọ Rochas Okorocha.

 Ozokwa osote gọvanọ Anambra bụ Nkem Okeke nọchitere anya Willie Obianọ.

Ndị ọbịa biara emụme a kwuru ọtụtụ okwuọma gbasara Ekwueme.

Osote govanọ ndị Imo steetị Eze Mmadụmere

Nwanne ya bụ Laz ekwueme bụ onye ọkanmụta duru ndị ukwe buọ ukwe Halleluia nke oji si nwanne ya jee n'udo.

Ụfọdụ ihe dimkpa ị kwesiri ima maka Alex Ekweme

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ndị mmadụ karịrị puku ise gbakọtara n'Ọkpara square dị n'Enugwu taa ịsị Alex ekwueme laa mmụọ ya n'udo.


Doc iji chịkọta: Elisabeth Ndubuisi Chukwu: "Gọọmenti South Afirika gbachiri nkiti maka ọnwụ nwanne anyị"

Chiedu Ndubuisi bụ nwanne ya nwoke gwara BBC Igbo na onye nnọchiteanya obodo Naịjirịa na Sawụt Afirịka gwara ya na nyocha ozu ndị dịbia bekee mere na-egosi na-atọgburu nwanne ha nwaanyị.

Ndubuisi kwuru na ọ bụ ada ya nwaanyị nọ na Sawụt Afịrịka agụ akwụkwọ ka nwanne ya hụrụ anya ikpeazụ tupu ọnwọ makana ọ gara n'ụbọchị fotere ubọchị ọ nwụrụ ga leta ya.

O kwuru na ruo ugbua, ahụ ọ majiji ka na-ama ada ya ahụ.

Ndubuisi kwuru na nwanne ha nwaanyị nuru di mana ya na dị ya ebighịzi tupu ọ laa mmụọ. Ọ mụtara otu nwa.

O kwuru na ka ọ dị ugbua, onye nnọchiteanya Naịjirịa na Sawụt Afrika na-ekwu na ndị uweojii na mba ahụ apụtabeghị bia were ihe nkiri 'CCTV' gosiri etu ọnwụ nwanne ya si mee.

Ndubuisi kwuru na Elizabeth Chukwu bụ otu nwanne ya bụ ọpụrụiche maka etu o si emete ihe ọfụma.

Akụkọ ndị ga-amasị gị

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ndị be Elizabeth Ndubuisi Chukwu nwụrụ n'ụlọ oriri na nkwari na mba Sawụt Afrịka arịọla gọọmenti etiti Naịjirịa ka ha gba mbọ chọpụta etu nwanne ha nwaanyị si nwụfuo na mba ahụ.


Doc iji chịkọta: Emeka Ihedioha's 100 Days: Ihe ndị Imo na-ekwu maka ọchịchị ya

Ọ bụ site n'abalị 29 nke ọnwa Mee afọ 2019  e duru Emeka Ihedioha nke PDP na osote ya bụ Gerald Irona n'iyiọrụ dịka aka na-achị Imo steeti ka ndị Imo bidoro gụkọwara ya ihe o mere na nke o meghị.

Emeka Ihedioha: M ga-edozi ihe mebiri emebi n'Imo steeti

Nke a na-eme dịka Ihedioha kpụpụrụ Uche Nwosu (bụ onye Rochas Okorocha aka chịrị steeti ahụ na-afọ asatọ gara aga) n'akụkụ na ntuliaka Gọvanọ e mere na steeti ahụ n'ọnwa Februwari.

Nnyocha BBC mere gosiri na na-agbanyeghị na e nweghị ọtụtụ ihe a ga-atụ aka Ihedioha meerela ndị Imo n'ọnwa atọ a, olileanya na ntụkwasaobi ha ka siri ike na ọ ga-emere ha ihe ha lekwasiri anya were tụnyere ya vootu.

Imo state: 'A chọrọ m ka Ihedioha megharịa ihe niile Rochas mebiri '

Nke o merela:

Nhọpụta ndị ọchịchị imeobi ya

N'abalị 30 nke ọnwa Julaị bụ ọnwa abụọ o jiri banyecha n'ọchịchị, Ihedioha zigara ndị ọ họpụtara dịka ndị imeobi gọọmenti ya  ụlọomeiwu steeti ya.

Ndị ọ họpụtara gụnyere ndị ọkachamara n'ihe ha na-eme doro anya dịka Prof Uchenna Uwaleke bụ ọkammụta na ngụkọ ego (Account & Finance) nakwa ahịa ego (capịtal Market) bụ onye o mere Kọmịshọna na-ahụ maka ego.

Ndị ọzọ gụnyere onye bụbu Mịnịsta obere na-ahụ maka ihe na-eme na mba ndị ọzọ bụ Viola Onwuliri nakwa Chuma Nnaji, onye bụbụ onyeisi ụlọọmeiwu steeti ahụ.

En weghị ndị ntọrobịa n'imeobi ya ebe ụmụnwaanyị nọ n'ime ya bụ naanị pasent 11.11(11.11%).

Onye ntaakụkọ bụ Martin Ori kwuru na "Emeka gbara mbọ hụ na ihe rutere 'zone' ọbụla; Orlu, Owere na Okigwe 'zone' nwere ihe ha ketara n'ọnwa ọchịchị."

Ego mkpata Imo

Dịka Ihedioha banyere ọchịchị, otu n'ime ihe ndị o mere bụ inye iwu ọkụ na steeti ahụ ga-enwe otu akpa ego nke Bekee kpọrọ 'TSA.'

Na nkọwapụta ya n'ọrụ ọ rụọla n'abalị 100, Ihedioha gbara ama na "ego steeti na-enweta sitere na nde naira 300 n'ọnwa Julaị rịa ruo nde naira 600 n'ọnwa Ọgọst."

Nrụgharị okporoụzọ

Emeka Ihedioha malitere atụmatụ ịrụzi okporoụzọ n'Imo

Ajọ okporoụzọ so n'ihe na-eme ndị Imo anyammiri dịka udummiri...\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ilu Igbu kwuru sị na, e jighị ụtụtụ ama njọ ahịa mana nke bụ eziokwu bụ na ndị Imo sị na ọ bụ n'akwa ka e ji ama ọkụkọ ga-abụ oke, na Emeka Ihedioha na-emeta ha mma dịka gọvanọ ọhụrụ ha.


Doc iji chịkọta: Emmanuel Amuneke du Tanzania ga Iko Mba Afịrịka mbụ ha kemgbe 1980

Ihe a mere dịka Taifa Stars, bịala Iko Mba Afịrịka kemgbe 1980, achịtaghị aja ha tụrụ anya n'asọmpị Ijipt 2019.

Amuneke, bụ onye baala Naịjirịa bọọlụ, rigoro ọkwa dịka onye nkuzi n'afọ 2018 Akụkọ dị mkpa taa.

TFF sị na ha ga-ahọta onye ga-abụ onye nkuzi ha ma ha mecha nzukọ gbata gbata ụbọchị Tụrsde. Onye nkuzi ọhụru a ga-edu ha gaa nkwado Iko Mba Afịrịka nke akpọrọ "African Nations Championship" (CHAN) na Bekee.

Tanzania na Kenya ga-asụmpị eji ahoputa ndi ga-aga CHAN n'ọnwa a.

Amuneke, bụ onye gbaburu Naịjirịa na otu egwuregwu Barcelona bọọlụ, bụ osote onye nkuzi mgbe Naịjirịa buuru Iko Mba Uwa nke ndị dị afọ 17 akpọrọ Fifa U-17 World Cup tna mba United Arab Emirates n'afọ 2013.

N'afọ 2015, Amunike du Naịjirịa bute iko U-17 na Chile. A tụrụ ya ugo dịka onye nkuzi Flying Eagles.

Amunike so otu Super Eagles butere Iko Mba Afịrịka n'afọ 1994. Ọ bụ ya nyere goolu abụọ Naịjirịa ji merie Zambia n'asọmpị ahụ.

Ndị oji egbe awakpoola ndị mmadụ na Katsina Steeti

Ndị uweojii si na ndị oji egbe na-eti "Allahu Akbar" wakporo ime obodo atọ wee gbuo mmadụ isii

Ndị a yi uwe dị ojii wakporo obodo Makers, Dan sabau na pawwa dị na mpaghara Kankara na mgbede Ụbọchị ụka

Ọnụ na-ekwuru ndị uweojii bụ Gambo Isah sị na ha gburu ọtụtụ ndị kpara ike a

Onye wakporo ụlọụka Anglican n'Aguleri?

Uweojii Anambra Steeti ekwuola na ọ bụ ndị ohi gara n'ụlọụka Aglican dị n'Aguleri merụọ ụkọchukwu na ndị ọzọ ahụ.

Ọnụ na-ekwuru ndị uweojii bụ Haruna Mohamed mere ka BBC Igbo mata nke a.

Na mba Kongo

Ụlọikpe akpọrọ International Criminal Court na Bekee amaala Bosco Ntaganda bụ onye ndụ ndị agha nnupuisi na mba Kongo ikpe.

Ndi Ọkaikpe ụlọikpe ahụ sị na ndị na-eso nwoke a eji Terminator mara gbuwara ụfọdụ  ụmụaka afọ ma jiri ndị ọzọ mee ndị agha ha.

N'egwuregwu

Nkeji:

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Ihe nkiri:

Ihe Enelamah kwuru maka African Continental Free Trade Area (AfCFTA)

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ngalaba na-ahụ maka egwuregwu bọọlụ na Tanzania bụ "Tanzania Football Federation" (TFF) na Bekee ekwuola na Monde na ha na  Emmanuel Amuneke enwela nkwekọrịta ka ọ rịtuo n'ọkwa onye nkuzi otu egwuregwu bọọlụ ha.


Doc iji chịkọta: Emmanuel Okoro bụ onye kwara uweelu Theresa May yi oge ọ bịara Naijiria

Emma Okoro arọghị nrọ na ọ ga abụ Praim Minista Briten bụ Theresa May.

Na mkparịtaụka ya na onye ntaakụkọ BBC bụ Helen Oyibo nwere,  Okoro sịrị, "Ọ bụ onyeisi si 'British Council' bụ Ojoma Ochai na Omoyemi Akerele, onye nwe 'Style House Files' na Lagos Fashion Week' kpọrọ m. Ha na-eche maka ya bụ ọrụ n'ihi ọ bụghị naanị m ka a kpọrọ oku ọrụ ahụ."

"Ha kwuru na ha chọrọ onye na-akwa akwa ga-egosipụta ekike ndị Afrịka n'ụzọ pụrụ iche , onye ga-akwara nwa bekee nwere agba si mba UK akwa.

"Ha akpọghị aha onye ahụ n'ihi okwu gbasara nchekwa."

Kpakpando m achakela

Okoro kwuru na ya sonyere ndị ọzọ na-akwa akwa ha kpọrọ oku tinye akwụkwọ.

Ha gwara ya na ọ bụghị iwu na ha ga-akpọ ya oku bịa were ọrụ ahụ, na ọ bụ onye ga-eyi ya bụ akwa ga-ekwu onye ọ chọrọ.

Mana ka abalị anọ gachara, ha kpọrọ ya oku ọzọ.

"Ihe niile meere na egbughị oge. O ruru ihe dịka abalị anọ tupu m mata na ọ bụ m nwetara ọrụ ahụ. Ya bụ abalị abụọ tupu Praim Mịnịsta Briten awuchie."

Ọ bụ akwa Akwete ka Okoro ji kwaa akwaelu ahụ

Okoro kwuru na agbanyeghị na ya amaghị  onye bụ onye ahụ nwere agba, na ya nwara oko ya.

" Ọ bụ ụbọchị Monde ka Ojoma zitere m akwụkwọ mgbasaozi kwuru na Theresa May abịala Naijiria, sị, 'ọ bụrụ na ị matabeghị, ọ bụ ya bụ onye ahụ nwere agba a na-ekwu maka ya.'"

"Kemgbe ahụ, ekwentị m na-akụzi akwụsị akwụsị. Ndị mmadụ so m na Instagram ọhụrụ a agbagola rue 2,000. "

Okoro sị na ihe mere gọsịr ya na -ya erutewela ọnọdụ imezu ebumnobi ya

'Theresa May bụ mmadụ ọha'

Nke kachasị nke bụ na Praịm Mịnịsta Briten rutere sị ka a kpọrọ ya onye kwara akwa ahụ.

Nke a bụ akpọmaka(bonus) n'ihi na o soghị na nkwekọrịta Okoro na ndị kpọrọ ya ọrụ.

Chimamanda Adichie na-eyikwa akwa Okoro kwara

"Ha kwuru na Praịm Mịnịsta ga-efebata Legos, na ọ chọrọ ka mụ na ya nwee obere mkparịtaụka. Nke a tụrụ m n'anya. Ị hụla m ka m sonyere ndị dịka Dangote, Elumelu.  Ụkwụ nọ na-ama m jiji."

Okoro kọwara na May bụ onye hụrụ ndị mmadụ n'anya  ma na-egosikwa mmasị ya...\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Onye kpọrọ Emmanuel oku ahụ sị ụlọọrụ British Council agwaghị ya onye bụ nwa bekee ahụ nwere agba.


Doc iji chịkọta: Emume akpọrọ 'Ultimate Football Fans reality Tv Show' nke ndị Soccer Richweb haziri n'ọgbọ egwuregwu dị na Legọs.

Ụlọ ntaakụkọ Moscow Times kwuru na ọ bụ ebe Kanu na-eme njem site na Moscow ruo Kaliningrad ka esi n'ime akpa ya zuru ego ahụ.

Akụkọ kwuru na ọ bụ mgbe Kanu ruru Kaliningrad ka ọ chọpụtara na-ezuru ya ohi.

Kanụ gara mba Rọshịa ị sonye n'asọmpị ndị dike n'ọgbaa bọọlụ ga-agba n'ụbọchị ụka ị ji kwado asọmpị iko mba ụwa na mba Rọshịa.

Minista na-ahụ maka ihe gbasara ime mba Rọshịa bụ Vladimir Kolokoltsev kwuputara na anwụchiela ndị ụlọọrụ ọdọ ụgboelu Moscow maka okwu a.

O si "mmadụ abụọ na-ebu ibu na ụgbọelu si London bata Moscow zuru ego n'akpa otu onye njem abaala nwuchi ebe a chọpụtara ha"

Kaliningrad bụ otu n'ime obodo iri n'otu a ga agba asọmpị iko mba ụwa n'ọnwa na Rọshịa.

Akụkọ ga-amasị gị

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ezuru onye ọgba bọọlụ ama ama bụ Kanu Nwankwo ohi ihe ruru nde dọlla iri n n'otu na ngwụcha izuụka gara aga na mba Rọshịa.


Doc iji chịkọta: End of Twitter post, 1

N'ime ihe nkiri a, ụkọchukwu na-ekpere ha abụọ ekpere gwara enyi Pamela na ọ bụ Pamela na-ebute nsogbu ọ na-enwe na ndụ ya.

Ozugbo enyi Pamela nụrụ nke a, ọ bara ya ọgụ.

Nke a mere ka ndị ọzọ nọ n'ụlọụka ahụ nọrọ ka ndị kụjara akụja.

Kamgbe ahụ, ụfọdụ ndị mmadụ na-arịọ Chukwu ka o wepụrụ ha enyi ọbụla ga-adị ka Pamela na ndụ ha.

Lee ụfọdụ ihe ha kwuru na soshal midia:

@masthibo kwuru na ọ maghị ihe mere ndị mmadụ ji ekweta n'ọlụebube ndị ụkọchukwu na-eme na Africa.

@The_Duela jụrụ sị ma enyi Pamela a ga-agbaghara Pamela maka ihe ọjọọ o mere ya?

@morgan59137314 kwuru na ihe a dika egwuregwu.

Ọtụtụ mmadụ nọ n'elu soshal midia kwuru na ọ dịka egwuregwu ahaziri ahazi. Ụfọdụ jikwa ohere a gwa BBC na onye amụma ahụ (ụkọchukwu) kwuru ihe ahụ ekwuteghị ya n'ihi na o nwerike ịbụ amụma ụgha.

Ụfọdụ na-ekwukwa na ya bụ amụma etisaala ezinaụlọ tụmadị ebe onye na-ebu ya anaghị ekwu eziokwu.

"Pamela" ka na-ewu n'elu soshal midia mana ọ dịkwa ka ihe nkiri a emere ka ndị mmadụ mụrụ anya ka azụ gbasara ụdịrị enyi ha na-anabata na ndụ ha.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ihe nkiri a gbasara Pamela na enyi ya nwaanyị bụ ndị Saụt Afrịka emeela ka soshal midia nwuru ọkụ.


Doc iji chịkọta: End of Twitter post, 1

O toro ya maka etu osi achị ụlọomeiwu nke o kwuru na-akwado ndị otu ụlọomeiwu ndị ọzọ.

N'ọnụ ya, ka m were ohere a wee kwuo na ewezuga ụdịrị ọchịchị Saraki wetera n'ụlọomeiwu ebe ahụ karị bụ ebe ngwere na oke ga na-asọ mpi.

O toro ya maka ụzọ pụrụ iche o si wee nye aka chịkọ ụlọomeiwu mgbe ndị DSS wakporo ha.

Ihe ndị a bụ ihe onye mgbasa ozi ụlọ ọrụ Saraki bụ Sanni Onogu  depụta n'akwụkwọ o kere ndị mgbasa ozi.

N'otu aka ahụ, Saraki kwuru na ebumnobi ya mgbe ọ gara ịleta Jonathan bụ ka ọ kwanyere ya ugwu ma gwa na ọ bịaghachitela na pati PDP.

Saraki kwuru na ihe na-eme na Naịjirịa ugbua gosiri na onye ọbụla huru obodo a n'anya kwesiri ịjịkọta aka ọnụ iweghachị Naịjirịa n'ụzọ mwulite, akaọcha, nhatanha na ikpe nkwụmọtọ.

Ihe ndị mmadụ na-ekwu na soshal midia:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Onye bụbu onyeisiala Naịjirịa a kpọrọ Goodluck Jonathan etoola onyeisi ụlọomeiwu ukwu nke Naịjirịa bụ Bukola Saraki.


Doc iji chịkọta: Enwela ọtụtụ ihe mberede n'ogige ngwupụta ọlaedo na Ghana.

Ihe mberede a mere na Brong Ahafo nke dị kilomita narị anọ na iri atọ (430) site n'isi obodo bụ Accra mgbe a na-agbanwe elu ọwara ochie dị n'ụlọọrụ ahụ bụ nke daara ada.

Ndị nwe ogige ngwupụta ọlaedo ahụ bụ otu ụlọọrụ dị na mba Amerịka akpọrọ Newmont bụ ndị kachasị na mmepụta ọlaedo n'ụwa.

Ndị merụrụ ahụ bụ ndị ọrụ Consar Limited bụ ndị ji ọrụ ị gbanwe elu ọwara ahụ.

Ọnụ na-ekwuchitere ụlọọrụ ahụ bụ Agbeko Azumah kwuru " A na-ekwupụta ọnwụ mmadụ isii, abụọ ndị ọzọ bụ ndị agwọrọla n'ụlọọgwụ ma sị ha lawa mgbe ihe a mechara na satọde."

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

Osote onyeisi ụlọọrụ ahụ n'Afrịka bụ Alwyn Pretorius kwuru " Ụlọọrụ Newmont niile nọ na mgbagwoju anya n'ihe mberede a.

Ihe kachasị mkpa ugbu a bụ ikwado ezinaụlọ, ndị enyi n'akwa ndị ọrụ ndị a nwụrụ anwụ."

Ụlọọrụ a akwụsịla ọrụ n'ebe ahụ ma chụpụ ndị ọrụ ya, dịka nyocha ka na-aga n'ihu.

"Ndị uweojii na ndị nọ n'ebe ahụ, e meela ka ndị ọrụ gọọmentị gụnyere ndị na-ahụ maka akụnaụba dị n'ala mara maka nke a," Pretorius kwuru.

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ụlọọrụ ebe a na-egwupụta ọlaedọ dị na mpaghara ndịda nke mba Ghana adaala, gbuo mmadụ isii ma merụọ mmadụ abụọ ahụ.


Doc iji chịkọta: Enyị azọgbuola ọtụtụ ndị mmadụ na mpaghara ụwa dị iche iche

Ndị ọrụ ngalaba nchekwa ụmụ anụ na Yankari kwupụtara nke site n'ọnụ onyeisi ha bụ Habu Mamman, ma kwuo na ihe a mere mgbe ndị a na-ese ọtụtụ enyi pụtara n'obodo foto.

O kwuru na nke a mere n'obodo Bajama bụ ebe enyi ndị a gara mkpagharị n'isi ụtụtụ, mgbe ndị obodo hụrụ ha n'obi ụtọ were ọsọ gara ise ha foto.

Dịka ndị mmadụ gbara enyị ndị a gburugburu, enyi ndị a were iwe tisasịa ndị mmadụ, onye ọbụla gbara ọzọ ma otu nwata akpọrọ Fa'izu Chiroma Musa dị afọ itoolu dara n'ala.

Enyị ahụ rịkwara sịrị Musa n'elu ma zọgbuo ya. Mana nke emeghị ka ndị mmadụ kwụsị isogharị enyi ndị n'ọdụ.

Dịka otu nwoke akpọrọ Haruna Abubakar gara enyi ndị nso ka o sete foto, otu n'ime enyi ndị a kuturu ya n'ala ma kagbuo ya.

Ndị mmadụ na-ahụta enyi dịka eze ụmụanụ niile

Ọ bụla ndị ọrụ nchekwa ogbe ụmụanụ ndị a bịara jisie ike chụba enyi ndị ahụ mgbe ọtụtụ oge gachara.

Gọvanọ Bauchi steeti bụ M.A Abubakar etiela ezinaụlọ ndị nke a metụtara n'obi ma kwuo na-ekwesiri ịhụta ihe ndị a dịka anụ ime ọhịa.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Enyi nọ n'ogbe ụmụanụ nke Yankari dị na Bauchi steeti azọgbuola otu nwata na otu okenye.


Doc iji chịkọta: Ewepụrụ Mandzukic n'elekere 114 tinye Corluka nke mba Kroeshia. Ọ dịka Mandzukic emerụrụ ahụ.

N'elekere 109, Mandzukic enyela ọkpụ goolu ọzọ. Ọ dịka Ingland a ga-ebido ị kwara akpa ha maka ịna.

N'elekere 101, Kroeshia wepuru Rebic tinye Kramaric. Asọmpị nke a ebirila ọkụ di egwu.

N'elekere 96 ewepụrụ Henderson nke Ingland tinye Dier.

N'elekere 95 enyere Rebic akwụkwọ edo maka ị kwatu otu onye ọgba bọọlụ Ingland, nke a butere Ingland penariti.

N'elekere 74, ewepụrụ Raheem Sterling tinye Marcus Rashford.

N'elekere 67, o meeela! Perisic etinyela ya na neeti mba Ingland.

N'elekere 64, Perisic bịara nso ị gbaka neeti ndị mba Ingland.

N'elekere 60, ewooo! Rakitic enyechala goolu ahụ. Ndị Kroeshia amalitela ị gbasi bọọlụ ike.

N'elekere 53 enyere Kyle Walker onye ọgba bọọlụ Ingland akwụkwọ edo iji dọ ya aka na ntị maka omume ya.

Alaghachitela ịgba aka nke abụọ n'asọmpị dị n'etiti Kroeshia na Ingland.

N'elekere 35, Sterling nwaa kwara ị gba Kroeshia ọkpụ goolu ọzọ mana o nweteghị ya. Ndị otu egwuregwu Ingland na-anwa ị gbanye goolu ọzọ.

N'elekere 29, ọ fọrọ obere ihe ka Harry Kane nyere Ingland ọkpụ goolu ọzọ mana ọ baghị.

A kwaturu Raheem Sterling butere ogbu opi ịnyer Ingland 'Offisde'.

Kieran Trippier nyere goolu mbụ nke mba Ingland n'elekere ise n'asọmpị a.

Ndị na-agbara Ingland bụ Jordan Pickford; Kyle Walker, John Stones, Harry Maguire; Jordan Henderson; Kieran Trippier, Jesse Lingard, Dele Alli, Ashley Young; Raheem Sterling, Harry Kane.

Ndị na-agbara Kroeshia bụ Danijel Subasic; Sime Vrsaljko, Dejan Lovren, Domagoj Vida, Ivan Strinic; Marcelo Brozovic; Ante Rebic, Luka Modric, Ivan Rakitic, Ivan Perisic; Mario Mandzukic.

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Oge ezuola! Kroeshia emeriela asọmpị ha na Ingland. Ha ga-agba Fransị n'ụbọchị n'abịa.


Doc iji chịkọta: Ezekwesili kwuru na ọ ga-ewepụ ụmụ Naịjirịa ruru nde 80 n'ụbịam

Ezekwesili kwuru na ụmụ Naịjirịa na-abanye n'ime ụbịam kwa  nkeji ruru isii.

O kwuru na ya kwesiri ike n'obodo Naịjirịa na nkwa niile o nwere, "ọ bụ ya mere m ji na-azọ oche onyeisiala."

N'okwu ya,"Anyị nwere ngọzị ala na-emepụta nri ọfụma, azụmahịa kachasị na mba Afịrika, ọnatarachi, anyị kachasị n'akụnaụba n'Afrịka niile.

"Ihe nkiri kachasị n'ụwa niile makana anyị bụ ndị nwere ọnatarachi pụrụ iche. Naịjirịa bụ obodo dị ukwu."

Ezekwesili sị na ọ ga-agbanwe ọchịchị #APCPDP

"Enwere m ezigbo ebumnobi maka Naịjirịa ga na-agara onye ọbụla ofụma na abụghị sọ ndị ndọrọndọrọ ọchịchị ụfọdụ ma naanị onwe ha."

"Achọrọ m iweta Naịjirịa ga-abara onye ọbụla uru."

"Ana m atụanya na ndị mmadụ agaghị enye anyị udo maọbụrụ na anyị mezụghị nkwa niile anyị kwere."

Ezekwesili kwuru na ọ bụghị naanị ka ọ gbanwee ọchịchị #APCPDP ka o ji pụta ịzọ ọchịchị onyeisiala, mana ọ bụ mmepụta ihe ọma ga-eme ka Naịjirịa bụrụ ezigbo obodo ugbua nakwa ọdịnihu.

Akụkọ ndị ga-amasị gị :

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Oby Ezekwesili kwuputere etu ọ ga-esi mee ka ụmụ Naịjirịa ruru nde 80 pụọ n'ụbịam n'ọgbakọ ya ndị otu pati ya na ndị ntaakụkọ nwere na nso nso a.


Doc iji chịkọta: Femi Falana

Shehu kwuru na ndị Naijiria kwesiri ikwanyere onyeisi ala ugwu maka na Buhari bụ onye na-eche ndu ha niile.

Mana nwere ndị kwe ma ndị ekweghị na mkparịtaụka BBC na-aka ndị okaiwu dị icheche nwere gbasara okwu ahụ.

Femi Falana bụ onye okaiwu gwara BBC Igbo n'elu ekwentị na Buhari bụ onye megburu onwe ya.

"Aka o ji achị Naijiria esighị ike chacha. Ihe a butere n'oge o kwesịrị ibilite ịhụ maka nkwụsị ogbugbu mmadụ na Benue, onweghị ihe o mere."

"Ọ dị zị ka Buhari amaghị ihe na-eme n'obodo anyị. Ọ maghị na ihe emebiala. Ke kọ sị bụ na ndị a na-egbu mmadụ na Benue, mana onweghị onye ọbula ndị a jidere?"

Mgbe BBC jụrụ Falana ma o chere na dịka ụfọdụ ndị mmadụ na-ekwu na onyeisi ala asọchitere  ndị na-achị ehi nke butere nsogbu ahụ jiri aga n'ihu.

Falana kwuru na "Ebubo nke a enweghị isi! Chete n'oge ọchịchị onyeisi ala oge gara aga bụ Goodluck Jonathan, n' etiti afọ 2012 na 2016, e gburu mmadụ karịrị puku abụọ. N'oge Obasanjọ, e gburu mmadụ karịrị puku ịrị abụọ n'ime ọgụ dị ichiche."

Falana kwukwara na "Ihe a na-eme n'ala Naijirịa bụ nsogbu obodo dara ada. Ọ bụghị maka ọchịchị Buhari."

Mana onye okaiwu bụ Lanre Lasisi  ekwetaghị n'okwu Falana kwuru.

N'okwu ọnụ ya, "Ke ka o si bụrụ na oge ọbụla ndị na-achị ehi gburu mmadu, onweghi onye a na-ejidere? Mana ugbua mgbe ha gburu ndị Fulani na Gboko, ndị uweojii e jidela ndị e chere na ha mere ihe ọjọọ nke a?"

Maka nkatọ a na-akatọ Buhari, Lasisi  gwara BBC na ndị Naijiria enwerela Buhari ndidi ebe ọ dị ukwu, na nsogbu dị ekwezịghị ha edi.

N'okwu ya, onye ọkaiwu ọzọ bụ Chukwuemeka Eze rịọrọ ndị Naijiria ka ha nwere Buhari ndidi.

Eze kwuru na "Ọ dịzị n'aka ndị uwe oji na ndị agha ị kwụsị ihe ọjọọ gbasara ogbugbu mmadụ na eleghị anya ma ọbụ onye Fulani ma ọ bụ onye agbụrụ ndị ọzọ."

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Onye na-ahụ maka mgbasa ozi onyeisi ala Naijiria  bụ Garba Shehu ekwuola na ọ bụ ihe ọjọọ ịkpọ Muhammadu Buhari onye 'ogbuọchụ' maka ọtụtụ mmadụ e gburu na Benue steeti.


Doc iji chịkọta: Flavour na Chidinma Ekile

Ọ bụ onye Umunze nke dị n'Orumba Saut, n'Anambra state, mana amụrụ ya n'Enugu, ọ bụkwanụ ebe a ka ọ nọ too.

Na mkparịtaụka ya na BBC Igbo nwere n'ụbọchị Tọzde, ọ kọwara ọtụtụ ihe, nke otu n'ime ha bụ ihe gbasara ya na otiegwu ọzọ bụ Chidimma Ekile.

Cheta na ọtụtụ asịrị efesaala na mmadụọ abụọ a na-eme ọyị nwoke na ọyị nwaanyị.

Mana Flavour kọwara na ya na Chidimma dị na mma, mana adịmnamma ha bụ naanị maka iti egwu.

O kwuru sị: "Ihe jikọrọ mụ na Chidimma bụ egwu."

"Oge anyị susuru ọnụ n'onyonyo, ọ bụkwa egwu, n'ihi na egwu anyị tiri n'oge ahụ bụ egwu ịhụnanya."

"Isusu ọnụ ahụ dịka ime ejije iji gosipụta ihe anyị na-agụ na ya bụ egwu."

"Ọ dị ka oge mmadụ nwụrụ n'ime ejije (film). Onye ahụ anwụghị n'eziokwu maka na ị ga-ahụkwa ya na onyonyo ọzọ."

Lee etu ya bụ mkparịtaụka si gaa:

Flavour bụ gbazuoagụ n'ihe gbasara iti egwu.

Ọ tiela egwu ụka, egwu ọdịnala, egwu oringo, egwu agbamakwụkwọ, na ọtụtụ ụdị egwu ndị ọzọ.

Mana ụfọdụ na-ekwu na e ji egwu dị aṅaa mara ya, egwu ndị dịka; 'pantị nọ n'ilo', 'ala dara ada adago' na ndị ọzọ.

Mkparịtaụka BBC na Flavour

Ya na ndị ọtiegwụ ndị ọzọ agụọla egwu, ndị dịka Chidimma, Zoro Swagbag, Phyno, Ụmụ Obiligbo na ndị ọzọ.

Flavour na Phyno

Na mkparịtaụka Flavour na Jessica Nwankwo, onye ntaakụkọ BBC Igbo nwere, ọ gwara ya ihe ndị dị aghaa dịka:

Nne m chọbụrụ ịza 'mma engineer' - Zoro

Akụkọ ndị ọzọ ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Flavour Nabania bụ onye ọgụ egwu amaama. Ezigbo aha ya bụ Chinedu Izuchukwu Okoli, mana ndị mmadụ na-etu ya 'Ijele' na 'Flavour of Africa' dịka aha otito ya.


Doc iji chịkọta: Francis nwụrụ n'ụzọ ebe a na-ebuga ya ụlọọgwụ ebe ọ tụbọsịrị ka ọ na-egwu egwuregwu bọọlụ nkata dịka otu nwaatakwụkwọ si kwuo.

O kwuru na iwe ụmụakwụkwọ abụghị naanị maka ọnwụ ahụ kama maka na ụlọọgwụ dị n'ụlọakwụkwọ ahụ enweghị ngwọọrụ iji leta ya mere o jiri nwụọ tupu e ruo ụlọọgwụ ọzọ.

Nwata akwụkwọ ahụ na-achọghị ka a kpọọ aha ya gwara BBC Igbo na nke a abụghị mbụ nwataakwụkwọ na-anwụ maka na ụlọọgwụ ahụ enweghi ngwọọrụ.

Ụmụakwụkwọ jiri maka ọnwụ Francis we pụa n'igwe igosi iwe ha mana onyeisi ụlọakwụkwọ ha ekweghi ka ha mee ngagharị ha n'ime ụlọakwụkwọ.

Nke a mere ha jiri pụọ n'ezi ime ngagharị ahụ mana nwataakwụkwọ ahụ kwuru na onyeisi ụlọakwụkwọ ahụ kpokobara kọmiti inyocha ka Francis anwụrụ n'ime ụlọọgwụ ha ka ọ bụ n'ụzọ.

Ụmụakwụkwọ ahụ na-ekwupụakwa iwe ha na twitter.

Mhiz Sophia depụakwara maka ọnwụ ahụ n'akara twitter ya.

Francis nọ n'afọ ikpeazụ ya ebe ọ na-agụ gbasara ụmụanụmanụ a na-akpọ 'Microbiology' na Bekee.

Onye nkwuchiteọnụ ụlọakwụkwọ ahụ bụ Emmanuel Ojukwu kwuru na nwata akwụkwọ nwụrụ site n'ọrịa obi.

Ọ kọwara na ụmụakwụkwọ amaghị na anaghị agba onye tụbọrọ site n'ọrịa obi mmiri mana ndị ụlọọgwụ ụlọakwụkwọ ahụ kwuru na nwaata ahụ anwụọla tupu ha ebute ya n'ụlọọgwụ.

Ojukwu kwuru na ọ bụ nnukwu ihe mwute nye ezinaụlọ na ụlọakwụkwọ ahụ maka na Francis kwesiri ile ule ikpeazụ ya taa we gụsịa.

Mana o kwuru na ọ bụghị ụlọakụkwọ ka ụta dịrị n'ọnwụ Francis n'ihi n;ọnwụrụ ebe ọ tụbọrọ dịka ndị ọrụ ahụike ha siri kwuo mana ụlọakwụkwọ ahụ eguzobela kọmiti ga-eleba anya n'ọnwụ Francis.

Akụkọ ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Iwe na obi mgbawa ka ụmụakwụkwọ mahadum Nnamdi Azikiwe ji nata ọnwụ otu onye n'ime ha bụ Francis Madubuobi.


Doc iji chịkọta: Goolu Diogo Jota nke Wolves nyere na nkeji 25 na nke Chris Smalling nke Man Utd ji ụkwụ ya gbakpuo na neetị ha na nkeji 77, zuru ikpugide Man Utd nkata ka onye aghụghọ na ya bụ egwuregwu bọọlụ.

Ebe o si ka njọ bụ na ọ dịka ọ bụ Man Utd bu ụzọ chọọ okwu, ka Scott McTominay bu ụzọ gbakpuo bọọlụ (goolu mbụ ọ na-enyere ndị Man Utd) na neetị ndị Wolves na nkeji 13.

Nke a tọghapụrụ ụkwụ ndị Wolves, ha ji chagide Man Utd ọkụ ruo na ngwụcha egwuregwu ahụ.

Raul Jimenez gosikwara na ọ bụ ugwu nyịrị dike, ka o si tinye onwe ya na bọọlụ, mere ka akaọrụ ya dịrị na goolu abụọ a ndị Wolves nyere.

Ashley Young na-agbara Man Utd bọọlụ mechara meta ihe e ji chụpụ ya na nkeji 57, ka o nwetara akwụkwọ edo edo abụọ maka igbatu Jota ugboro abụọ n'ime nkeji ise.

Mmeri e meriri Man Utd emeela ka ha na Tottenham jiri pọịntị 61 hara n'ogogo Tebulu Premier League, ebe Arsenal ji pọịntị abụọ na-aga ha.

Cheta na Wolves gwọrọ Man Utd ara mgbe ha zutere n'asọmpi Iko FA n'ụbọchị 16 nke ọnwa Maachị.

Ajụjụ onye ọbụla kpụzị n'ọnụ ugbua bụ "ihe a ọ bụ ụkwụ nnama ji aga Aba?" ka Man Utd na-akwado izute Barcelona n'asọmpi Champions League n'ụbọchị 10 nke ọnwa Epreelụ a?

Akụkọ ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ike ndị Manchester United na-akpa nyụrụ ka ọkụ ka ha zutere "di ha" bụ Wolverhampton n'asọmpi Premier League; nke ugboro abụọ n'ime izu atọ.


Doc iji chịkọta: Goolu a Jose Gimenez nyere ga-eme ya mbụ ndị Yurugụaị na-emeri egwuregwu mbụ ha na-agba asọmpi Iko mbaụwa kemgbe afọ iri anọ na asatọ.

Nkeji iri itoolu na isii: Enyela Hegazi akwụkwọ edo edo maka ịkụtụ Suarez ahụ.

Nkeji iri itoolu na-atọ: E nyela Morsy akwụkwọ edo edo.

Nkeji iri itoolu: GOOLU! YURUGỤAỊ agbakaala neetị! Sanchez si n'aka nri gbaa 'free kick' nke Gimenez ji isi tabanye n'ime poostu.

Nkeji iri asatọ na asatọ: Ọ gbafuola ya. Cavani gbara 'free kick' nke El-Shenawy echenwughị.

Nkeji iri asatọ: Ọ GHỌRỌLA YA! El-Shenawy egosila onwe ya ọfụma taa.

Nkeji iri asaa: Sanche na-achọ inye goolu, nye ya Cavani ma na ọ gbara n'aka Caceres, nke butere nke bekee kpọrọ 'free kick'.

Nkeji iri isii na atọ: Ijipti etinyela Kahraba wepụ Mohsen.

Nkeji iri ise na asatọ: Yuregụaị ewepụla Nandez tinye Sanchez.

Nkeji iri ise: Ijipti ewepụla Hamed tinye Morsy

Nkeji iri anọ na abụọ: Suarez agbaala shọọtụ atọ n'ime egwuregwu a, ebe Ijipti gbatara shọọtụ abụọ, Mana enwebeghị nke bụ nsogbu.

Nkeji nke iri abụọ na atọ: Suarez gbara bọọlụ mere ka ọ na-aga nso poostu, mana ọ gbafuru ya.

Nkeji nke iri na otu: Trezeguet ji obi butuo bọọlụ, mana shọọtụ ọ gbara abanyeghị ọfụma, nke mere ka onye nche gooolu ndị Ijiptị bụ Muslera, kụpụta ya.

Nkeji nke asatọ: Cavani gbara shọọtụ si n'ezi neetị, nke onye nche goolu Ijipti bụ El-Shenawy kụpụtara.

Mohamed Salah gbajiri aka ka otu egwuregwu Liverpool na Real Madrid zutere n'asọmpi ngwụcha Champions League tupu Iko Mbaụwa ebido

Ndị Ijipti na Yuregụaị zutere n'asọmpi Iko Mbaụwa nke ga-eme ya egwuregwu nke abụọ a ga-agba na ya bụ asọmpi.

Onye egwu ndị Ijipti bụ Mohamed Salah, esoghị bido bọọlụ (ọ nọ n'oche ndị e nwere ike itinye n'egwu).

N'otu aka ahụ, Luis Suarez na Edison Cavani bụ ndị egwu otu Yurugụaị bidoro egwu, ma na-egosi nd Ijipti ihe e ji mara ha.

Na Salah esoghị akwụsịghị ndị otu ya ịgba bọọlụ ka ike ha ruru, maka na ha gosiri ndị Yurugaị na otu onye anaghị emejuputa otu.

Ndị nọ n'oche Yurugụaị: Martin Campana, Martin Silva, Cristhian Stuani, Sebastian Coates,...\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Gimenez nke Yuregụaị nyere goolu nyere ha mmeri ka ha na ndị Ijipti zutere taa.


Doc iji chịkọta: Goolu itoolu asataghị otu Manchester City ji merie Burton Albion ka ha zutere n'asọmpi Iko Carabao ụbọchị Jenụwarị 9, 2019, mere ka ha bụrụ isiokwu wuru ewu.

Ha wuru makana ọ bụ mbụ a na-enyeru ọkpụ goolu a n'asọmpi a kemgbe Liverpool ji goolu 10 asataghị otu merie Fulham n'afọ 1986.

Ọ bụkwa mbụ a na-enyeru ọkpụ goolu ruru ole ahụ n'ime agba ọkara-ikpeazụ asọmpi iko a, kemgbe afọ 1967.

Mana ọ bụghị mbụ ha na-enye goolu gafere ise n'ime otu egwuregwu, ha mere ya n'ụbọchị Jenụwarị 6, 2019, ka ha ji goolu asaa merie Rotherham United n'asọmpi Iko FA.

Ha mekwara ya ka ha ji goolu iri asataghị otu merie Huddersfield Town n'afọ 1987.

Ikpeazụ e mere ụdịrị ihe a bụ oge Leeds United mere ya n'ọnwa Ọktoba 1967.

Ugboro ole ndị ọzọ e nyerela ihe karịrị goolu ise n'otu egwuregwu:

Egwuregwu bọolụ ebidoghi taa, nke bụ na a sị ka amalite ịgụ ugboro ole ebunyere ndị mmadụ goolu, ọ ga-abụ atụrụ tawa.

Mana, lee ugboro ole emere ndị mmadụ echeta ebewe n'ime afọ iri abụọ gara aga:

Ọtụtụ ndị so gbaara Samoa bọọlụ bụ ụmụaka ọ bụ mbụ ha na-agba nnukwu asọmpi

N'egwuregwu ahụ, ndị ogbu bọọlụ kwuru na ha ma na ọ bụ eziokwu na ndị Ọstrelia karịrị Samoa; nkarị a gosiri makana ha gbara ha ọkpụ 31 asataghị otu.

Otu onye nyechara goolu 13 naanị ya, onye ọzọ nyere asatọ naanị ya.

Dịka ndị ụlọ ntaakụkọ Mirror Online si dee ya, ha nyere goolu 40 asataghị otu n'ime otu egwuregwu ahụ.

N'agbanyeghi na ọ bụ asọmpi enyi na enyi, Frans jụrụ imere Naịjirịa ebere ka ha na-agbari ha.

Ọ dị ka ọ bụ n'asọmpi ụmụnwaanyị ka a na-aka ekpo goolu ka a na-anwụ anwụ.

Otu egwuregwu ụmụnwaanyị Ịngland jikwa ọkpụ goolu 10 merie mba Mọntenegro n'afọ 2014.

Ndị ọzọ bụ mgbe Jamini wụrụ Brazịl ọkpụ asaa ha satara naanị otu n'asọmpi Iko Mbaụwa Brazịl hibere n'ụlọ ha n'afọ 2014.

Abịa n'otu egwuregwu ndị nọ n'Ịngland, ha na-awụnye ya ka a na-anwụ anwụ.

Akụkọ ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ị bụ onye egwuregwu bọọlụ na-amasị? Ị ma ugboro ole ndị mmadụ jirila goolu gbawaa ndị ha zutere n'asọmpi afọ?


Doc iji chịkọta: Gịnị ga-eme ka nwaanyị tufuo nwa ya?

Igwe mmadụ gbakọrọ n'akụkụ nnukwu ọwa mmiri dị n'ebe Ọgbọ-Efere, na nsonso Head-Bridge, Ọnịcha ikiri nwa ọhụrụ a tufuru ebe ahụ n'ụtụtụ taa bụ Monde.

Nke a na-eme ka o rubeghị otu izuụka e nwetara ozu nwa ọhụrụ n'akụkọ ọzọ n'Onicha.

O nweghị onye ma onye tufuru nwa ọhụrụ ahụ e jiri akwa na-acha ọbara-ọbara gbuchie.

Na mkparịtaụka ya na onye ntaakụkọ BBC nwere otu onye bi n'Ọnịcha bụ Chidinma Ekwuzi gwarakwuru na a tụfuru nwa ọhụrụ ahụ n'ụzụ ụtụtụ taa.

Ekwuzi sị "Ọ bụ akwa nwa na-ebe n'isi ụtụtụ kpọtara ndị mmadụ ebe nwa ahụ dina.

"Onweghị onye ma onye dobere nwa ahụ n'owa mmiri ahụ miri emi nke ukwuu nke gọọmentị rụrụ maka igbochi idemmiri.

"Mana nzọ ụkwụ dị nso gosiri na onye mere ihe ahụ atụnyeghị ya bụ nwa n'ime ọwa mmiri atụnye. Owa mmiri ahụ miri ezi omimi."

Ọ gara n'ihu kọwaa na onweghị onye egwu kwere rue nso n'ihi egwu ihe ndị uweojii nwere ike ime.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ndị bi n'Ọnịcha tetera ụra Monde hụ nwa ọhụrụ a tụfuru n'ọwa mmiri.


Doc iji chịkọta: Gịnị ga-eme nwoke Igbo ajụ nri nwunye ya siri?

Dịka Ikechukwu Asikadị na ọtụtụ ndị ọzọ ha na BBC Igbo nwere mkparịtaụka si kwuo, ọ na-egosi ịhụanya na ịdịnotu.

Asikadị sị, "Ọ na-adị mma ka nwoke na nwunye ọ lụzuru ọfụma na-erikọ nri."

Mgbe ụfọdụ, enweghị ohere, amaghị esi nrị, ike ọgwụgwụ na ọrịa nwere ike ime nwoke na nwunye aghara ịnọkọ rie nri.

Mana ihe ndị a bụ obere okwu.

Di na nwunye irikọ nri na egosi ihunanya

Nke bụ okwu bụ nwoke Igbo ịjụ idetụ ire na nri nwunye ya siri iji gosi iwe ya.

Dike Asikadi siri kọwaa, iwe maka nnupuisi nwunye ọkachasị nwaanyị ịgba n'ezi, nwere ike ime ka nwoke ghara isonye nwunye ya rie nri.

Uchenna Omeke kwukwara otu okwu ahụ sị, "ọ chọputa na nwunye ya gbara n'ezi."

Di na nwunye irikọ nri ọnụ na-egosi ịhụnanya

Nwaanyị lụrụ di ịyị ọyị nwoke ọzọ bụ arụ kwọ nwa n'ala Igbo. E jighị ntị anụ ya.

Nke a bụ n'ihi dịka Asikadi siri kwuo, nwaanyị ịgba n'ezi na-egbu mmụọ nwoke ọkachasị ma ọ bụrụ na nwoke ahụ hụrụ ya n'anya ma na-emekwara ya ihe niile ọ chọrọ.

Nke ka nke dịka Oriakụ Celine Ekere siri kọwaa, na mpaghara Igbo ụfọdụ, nwoke riri nri nwunye ya na-agba n'ezi ji ọnwụ ụgwọ, ma ya ma nwa ha mụtara.

Ekere, onye bụ onye Ezaa n'Ebonyị steeti kwuru na 'Ọ bụrụ na nwaanyị gbaa n'ezi ma ọ lụọ di, ga sie nri nye di ya, di gị rie ya, nwa gị ga-anwụ. Di gị ga-ebido rịawa ọrịa. Oge ụfọdụ, ahụ ga-ejide nwa gị. O nwere ike, aka na ụkwụ ya azaa. Tupu ị mara ihe ga-eme, ọ nwụọ."

Dika ilu Igbo na-ekwu sị, 'onye mara asụ, sụọ a n'ikwe. Onye amaghị asụ sụọ n'ala.

Akụkọ ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

N'ala Igbo, di na nwunye na-erikọ nri n'otu efere.


Doc iji chịkọta: Gọvanọ Wike sị na o nyere iwu ka ụlọoriri ghara ịrụ ọrụ n'oge mmachi ngagharị a, mana onye ndu ndị ntoroọbịa People's Democratic Party (PDP) n'Eleme nupuruisi n'iwu a.

Na ihe mere ha ji kụtuo ụlọ ndị a bụ na otu onye bunyere mmadụ asaa coronavirus na steeti ahụ si n'ụlọoriri.

Wike sị na ihe o mere bụ ihe o kwuru na ọ ga-eme mgbe ọ na-adọ aka na ntị.

Ndị na-arụ n'ụlọoriri ahụ gwara BBC etu ụlọ ndị a kuturu ga-esi metụta ha.

Ụdịrị agwa a ọ kpara wutere ọtụtụ ndị mmadụ, nke mere ha ji na-akatọ ya n'ụzọ dị icheiche.

Ụfọdụ ndị na-ajụ ajụjụ sị "Gọvanọ Wike o nwere ikike ikụtu ụlọ mmadụ maka ịda iwu mmachi ngagharị?"

Onye dịka Raph Uwazuruike bụ onye ndu otu a kpọrọ Movement for the Actualization of the Sovereign State of Biafra (MASSOB), so na ndị katọrọ ihe gọvanọ Wike mere.

Uwazuruike n'ihe onyonyo o wepụtara na soshal midia ji ezigbote iwe gwa gọvanọ Wike okwu dị icheiche.

Ọ sị na Wike o che na ọ bụ naanị ya bụ gọvanọ na Naịjirịa, na ihe ọ gaara eme bụ ịgbachi ụlọ ndị ahụ ma rie ndị nwe ya iwu karịa ikutu ụlọ mmadụ tara ahụhụ rụọ.

Onye ọzọ tinyekwara ọnụ n'okwu a bụ Oby Ezekwesili bụbu mịnịsta agụmakwụkwọ na Naịjirịa.

Ọ sị na ọ dị mkpa ka onye ọbụla nwee nkwanye ugwu n'ime onwe ya tupu ọ pụta ịzọ ọchịchị ọbụla.

Na ọ bụrụ na ikike baa ụdị ndị a n'aka na ha na-egbu ọchụ n'obodo maka e nweghi nkwanye ugwu n'ime onwe ha.

Ezekwesilli sịkwa na ọ ga-adị mma ka ndị nwe ụlọoriri kpụpụ Gọvanọ Wike n'ụlọikpe.

Ihe ndị ọzọ kwuru maka nke a

Otu onye kpọrọ onwe ya Great Oracle jụrụ sị kedụ ebe Wike si nweta ikike ya?

Rita Aduba sị na gọvanọ Wike dọrọ aka na ntị banyere nke a tupu o mee ya, na ndị mmadụ kwesịrị ige ntị n'iwu ndị ọchịchị nyere.

Segalinks kwuru sị na ebe o si ka njọ bụ na Wike bụ ọkaiwu kwesịrị ịma ihe iwu ụlọikpe kwuru maka ụdịrị omume a.

Akụkọ ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Gọvanọ na-achị Rivas Steeti bụ Nyesom Wike nọrọ n'ụbọchị Sọnde kụtuo ụlọoriri na nkwari abụọ n'Eleme, bụ nke ọ sị dara iwu mmachi ngagharị o tinyere.


Doc iji chịkọta: Gọọmentị mba ahụ machikwara iji ekwenti na akụrụngwa ndị e nwere ike iji n'ebe karịrị puku abụọ a mapụtara maka ule ahụ.

Igwe e ji ese foto nakwa igwe na-enyochapụta igwe.

Otu ụlọọrụ igwe mgbasa ozi bụ Algerie Telecom kwuru na ha gbachiri intanet 'iji soro iwu gọọmenti mara nke ebumnuche ya bụ ịhụ na ule akwụkwọ ndị kọleji gara nke ọma."

Dịka onyeisi otu jikọrọ ụlọọrụ igwe okwu na mba bụ Ali Kahlane jiri kọwa, a chọrọ ka ndị otu ha rube isi n'ihe gọọmenti kwuru.

Aghụghọ n'ule bụ nnukwu nsogbu na mba Ọljiria.

N'afọ gara aga, ndị nọ n'isi ọchịchị mara iwu ka a gbachie soshal midia mana nke a akwụsịghị nsogbu ahụ.

Ule ụlọ mkpọrọ

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Mba Ọljiria machiri intanet iji gbochie ụmụakwụkwọ nwere ule ịghọ aghụghọ n'ule kọleji n'ụbọchị Wenesde.


Doc iji chịkọta: Ha bokwara ndị ahụ ebubo "iji egbe na ngwa ọgụ ndị ozọ iwu megidere iwu ma butekwa ọgbaghara."

Ọnụ na-ekwuru ndị uweojii na steeeti ahụ bụ Orlando Ikeokwu kwuru n'ozi o wepụtara na ndị ahụ ji egbe na mma wakpoo ụgbọala gọvanọ Imo steeti bụ Hope Uzodinma  n'ụzọ Concord, ebe 'New Owerri' dịka ọ na-aga Obinze maka ọrụ.

"Ndi uweojii na-eme ngagharị bụ ndị ebekuru ha were gaa ebe ihe mere ma nwụchie mmadụ iri na ise, ndị enwetara otu egbe, mma abụọ, otu ihu mmọnwụ, otu ịga nakwa igodo."

'Ndị chekwa Imo steeti sị m esola ndị otu m mee ngagharịiwe' - Onyeisi ndị Pensioners

Ndị uweojii bokwara ebubo na ndị ahụ na-eti mkpu maka ụgwọ ọnwa atọ ha sị na gọọmenti ji ha, kụwasiri ugegbe ụfọdu ụgbọala so gọvanọ eme njem.

Ikoku gara n'ihu kwuo na e nyefele ndị ahụ anwụchiri n'aka ndị uweojii nzuzo maka nnyocha.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ndị uweojii Imo steeti akpachiela ndị  sị na ha bụ ndị ọrụ Isopadec mmadụ iri na ise dịka ha wakporo ahịrị ụgbọala nke Gọvano Imo steeti bụ Hope Uzodinma n'Owere.


Doc iji chịkọta: Ha kwuru n'ime ozi ha wepụtara ma ha ga-enyocha ya n'ihi na ọ bụ ihe na-ebutere ha oke echieche.

Ha kwuru na etu e si cheta ihe nwereike ị dị iche mana ntule imeụlọ ga-abịa na mmezu.

Ha kwukwara na Ọkparaeze Harry na nwunye ya bụ Meghan ka bụ ndị ezinaụlọ ha ha hụrụ n'anya.

Meghan, Harry na mba UK: Kedụ ebe mmiri si baa n'opi ụgbọgụrụ?

Harry na Meghan bụkwa Duke na Duchess nke Sussex

Prince Harry na Meghan Merkle - Duke na Duchess nke Sussex - nwere mkparịtaụka na TV, ha na Oprah Winfrey, ebe ha nọrọ kwuo gbowam ihe kpatara ha ji si n'ezinụlọ obi eze nke mba UK pụọ.

Di na nwunye a bụ ndị a na-ahụtabu dịka ndị ga-eweta mgbanwe ọgbaraọhụrụ n'ezinụlọ ọchịchị nke mba England, tụrụ ọtụtụ mmadụ n'anya oge ha kwuru na ha ga-esi n'obi eze pụọ gaa mba Amerịka.

Mana kedụ ebe mmiri si baa n'opi ụgbọgụrụ?

Akụkọ ịhụnanya na-enweghị atụ

Nde kwuru nde ndị mmadụ lere agbamakwụkwọ ha na mba US na UK

Na ngwụcha 2016 ka akụkọ malitere ifegharị na Prince Harry na Meghan Markle na-ayị. Ọ bụ n'aka otu enyi ha ka ha abụọ si mata onwe ha.

O teghị aka, ihe dịka ọnwa iri na asatọ, ha abụọ kwupụtara na ha chọrọ ịlụ onwe ha.

Ndị ntaakụkọ buru akụkọ dị icheiche gbasara ha n'ihi na ndụ ha abụọ na-amasị ndị ntorobịa.

Oge ha gbara akwụkwọ n'ọnwa Mee afọ 2018, puku kwuru puku mmadụ nọjuru n'okporoụzọ iji kelee ha, ebe ihe karịrị mmadụ nde iri na atọ lere agbamakwụkwọ ha na TV.

Mana kedụzi ebe ihe nọrọ gahie?

Agbamakwụkwọ Prince Harry and Meghan gbara n'ọtụtụ akwụkwọ akụkọ na mba UK

Oge Harry na Markle gbara akwụkwọ, ọtụtụ chere na nnukwu mgbanwe ga-abata n'ezinụlọ oche eze nke mba England.

Nke a bụ maka na Markle bụ onye ojii, bịa bụrụkwa onye mba Amerịka nakwa onye lụrụla di mbụ ma gbasaa.

ọzọkwa bụ na Markle bụ onye nwere nkwuwa okwu gbasara ikike dịịrị ụmụnwaanyị.

Oge ndị ntaakụkọ dere akụkọ dị aṅaa gbasara Markle, Harry pụtara n'ọha kwuchitere ya ọnụ.

Na ngwụcha 2016, oge Prince Harry kwupụtara na ya na Markle na-ayị, ụfọdụ ụlọọrụ ntaakụkọ dere akụkọ gbasara Markle, nke mere ka Harry baa mba ma katọọ ha.

O kwuru na...\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Obieze Buckingham nke mba Briten ekwuola na ha ejighi ihe ndị Meghan bụ nwunye Harry kwuru egwu egwu ma ncha.


Doc iji chịkọta: Ha kwuru na Onuma gwara ndị akpụobi so ya n'azụ ha tie  ndị ntaakụkọ ahụ mgbe ha na-achọ ịgba otu onye a họpụtara dịka Kọmishọna ajụjụọnụ.

Na ịkọwa ihe ọ gabigara, Grace Egbo , onye ntaakụkọ Tribune gwara BBC Igbo n'ekwentị na "Ọ kụrụ m aka n'afọ mgbe ọ na-adọrọ nwoke ahụ (Kọmịshọna), adị kwa m ime"

Onye ọzọ ihe a metụtara bụ Ogochukwu Anioke, onye ntaakụkọ The Nation gwara BBC na ọ merụrụ ahụ dịka na-agbalị ịzọpụta onwe ya n'aka ndị na-eti ya ihe.

Anioke ka ọ kọọrọ BBC sị "Ka m na-achọ ịbanye ụgbọala m, ha-ejide ụzọ ya tibe m ihe."

"Ọ bụ onyeisi anyị Tony Nwizu bụ onye zọpụtara m n'aka ha."

Nkemka Onuma bụ nke eboro ebubo ịwakpo ndị ntaakụkọ n'Ebonyi steeti

Otu jịkọrọ ndị ntaakụkọ bụ Nigerian Union of Journalists (NUJ) nke ụlọọrụ Ebonyi tinyere ọnụ n'okwu site n'akwụkwọ ozi ha zipụtere n'ebe niile.

Ha katọrọ ya bụ ihe metụtara ndị otu ha ma nye Onumwa abalị atọ iji rịọ ha mgbaghara maọbụ ha ebute ọgbaghara.

NUJ jikwa ohere ahụ kpọọ oku ka ndị ọrụ nchekwa kpachapụ anya ebe ndị ntaakụkọ na-arụ ọrụ ha.

Ọnụ na-ekwuchitere ụlọomeiwu bụ Francis Nwifuru gwara BBC Igbo na ihe ahụ mere bụ asị ma kwukwa na ọ nụbeghi maka ya

O sịrị: Ọ bụ asị. Anụbeghị m maka ya."

 "Onye na-emeiwu a na-eji akpụ obi abịa ebe ọ na-arụ ọrụ?"

BBC ka na-agbalị ịnweta Nkemka Onuma ka ọ bịa zara isi ya maka ebubo a eboro ya.

Grace Egbo kwukwara na ọ gaala ụlọọgwụ maka ihe a ma nata ọgwụ n'aka dibia Bekee ya.

Ihe nkiri ga-amasị gị

Ndị ntaakụkọ Naịjirịa e nwerela onwe ha?

Akụkọ ga-amasị gị

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Grace Egbo, Ogochukwu Anoike na ndị ntaakụkọ ndị ọzọ akọọla akụkọ ntaramahụhụ ha gabigara n'aka onye omeiwu Ebonyi steeti bụ Nkemka Onuma.


Doc iji chịkọta: Ha kwuru na akụkọ ahụ na mba Amerịka nwụchiri mmadụ 77 maka mpụ ego na-echekasị ha obi.

Abike Dabiri bụ onyeisi ụlọọrụ ahụ kwuru na nwuchi mmadụ apụtaghị na ikpe mara onye ahụ.

"Anyị na-akpọ ndị e boro ebubo nọ Naịjirịa oku ka ha nyefe onwe ha n'aka ndị uweojii mba Amerịka" ka ha kwuru.

Na ngwụcha ha kwuru na agwa ụfọdụ ụmụ Naịjirịa egosighi agwa mmadụ niile nọ na mba ahụ.

Ngalaba na-ahụ maka ikpe nkwụmọtọ na mba Amerịka arụọla ụmụ Igbo ruru 70 ebubo mpụ ego.

Ọ bụ ụnyaahụ ka otu ndị na-ahụ maka nchekwa na mba Amerịka pụtara ịgbasa ozi ka ya bụ akụkọ pụtara ihe.

Ha kọwara etu ha sị malite nyocha nwụchiri ndị a n'afọ 2016 ma kwuo na nyocha ka na-aga ihu.

N'ọnụ ha "anyị na-eme ihe a iji chekwa azụmahịa dị icheiche na mba Amerịka n'aka ndị na-eme mpụ ego na intaneti"

Mmadụ abụọ a kpọrọ aha bụ Valentine Iro na Chukwudi Igbokwe bụ isi sekpụ ntị n'akụkọ mpụu a.

Ha kwuru na anwụchiri mmadụ iri na otu ọzọ ebe abụọ nọ na mkpọrọ mbụ gbasara okwu a.

Ngalaba ahụ gwara ndị nọ n'azụmahịa hie asaa n'anya gbasara ịchekwa onwe ha n'azụmahịa intaneti.

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

N'ime akwụkwọ ozi nke ụlọọrụ Nigerians in Diaspora Commission bụ NDiC depụtara, ha gosiri ebumnuche ha.


Doc iji chịkọta: Ha kwuru na mbulielu ahụ nke e buliri ndị uweojii mmadụ 37 n'ọkwa kọmịshọna , ebe ndị Ugwu nwetara ọkwa mmadụ 24, ebe ndị ndị Ọwụwa anyanwụ nwetara naanị otu onye, pụtara na o nweghịkwa steeti na Ọwụwa Anyanwụ ga-enwe Kọmishọna onye uweojii bụ onye Igbo.

Ohaneze gara n'ihu gosi iwe ha na 'ndị Igbo welitere isi n'ọrụ ndị uweojii na-epelata na-aga n'ihi ihe ha kpọrọ "agwa mmegbu na-akpasu iwe" nke gọọmenti etiti na-akpaso ndị Ọwụwa Anyanwụ.

N'ozi ha wepụtara ụbọchị Fraide nke onye ndụmọdụ mgbasaozi Nnia Nwodo, onyeisi Ọhaneze bụ Emeka Attamah binyere aka, ha kwuru na ha ajụla ya bụ oke ahụ awọrọ ha kpam kpam.

Ozi ahụ sị, "I lee anya na ndekọ ndị uweojii e buliri elu na ọkwa dịka  Kọmishọna, mmadụ 12 si 'North-West', Mmadụ asatọ si North East , mmadụ asaa si  'South West', mmadụ ise si 'South South', mmadụ anọ si North Central', ebe dịka eze a ma na ọ ga-echi, naanị otu onye si n' South East."

Ohanaeze Ndigbo boro ebubo na agwa ịna-akpachapụ ndị Owuwa-Anyanwụ bụ ihe ọchịchị kwuru ọchịchị na-eme ndị Ọwụwa Anyanwụ kemgbe kama na nke Ọchịchị ugbua bụ ahụbeghị.

N'otu aka, otu "Igbo Professionals" nke a kpọrọ 'Conference of Igbo Professionals Worldwide' (CIPW) na Bekee kwuru na mbulielu e mere  ebe a wọrọ ndị Ọwụwa Anyanwụ tara ọjị anya.

N'ozi nke onyeisi ha bụ Patrick Kaluna odeakwụkwọ ha bụ Dr. Uche Mbaka binyere aka ha sị, " N' anya anyị, nke a bụ ụzọ were anya ọchịchị gọọmenti etiti siri chọọ ịkpachapụcha ndị Igbo kpamkpam n'okwu Naijiria. Agwa a dị mkpasu iwe bụ ihe jọgburu onwe ya, anyị anabataghị ya."

Otu ahụ rụtụkwara aka na ụzọ ndị ọzọ ha na-ebo ebubo na gọọmenti etiti ghọnahụrụ ndị Ọwụwa Anyanwụ dịka "nhọpụta ndị bụ isi n'ọrụ nchekwa,ewuwewu mmepe obodo dịka okporoụzọ, ọkporo ụgbọ oloko, ọdọ ụgbọmmiri, nakwa ego a na-eketa n'akpa gọọmenti etiti nakwa iweta ndị nnyemaka mmepe obodo si ofesi(development partners ) bụ nke ha boro ebubo na a na-ewegakarị na mpaghara ndị ọzọ.

Onnoghen: Ihe ndị nwere agba na-ekwu maka ya

Ha gara n'ihu kpoo Onyeisiala Muhammadu Buhari oku ka o lebagharịa anya na ya bụ...\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Otu Ohaneze Ndigbo na otu "Igbo Professionals' etiela mkpu kwuo na mbulielu ndị uweojii e mere na nso nso a bụ "ịga n'ihu na akpamoke megide ndị Ọwụwa Anyanwụ Naijiria".


Doc iji chịkọta: Ha kwuru na nke a bụ iji kuziere ndị Fulani bi n'Enugwu steeti maka okwu nchekwa.

N'ime akwụkwọ ozi ha ziputere ha kwuru na nkuzi a dị mkpa maka ọnwụ Fr Paul Offu nakwa ndị ọzọ.

Ha kwere nkwa ịnyere gọọmentị Enugwu steeti enyemaka n'ịhazi okwu nchekwa ndụ na akụnaụba steeti ahụ.

Ọzọ na Naịjirịa

BBC ghọtara na otu ụgbọelu Medview na-aga Legọs efeghachila Abuja maka nsogbu ijnin o nwere n'ụzọ.

Ka a na-ekwu nke a, ndị njem ka tọrọ n'ime ya bụ ụgbọelu dịka ndị ọrụ ọdọụgbọelu ekweghi ha bata n'ime ọdọụgbọelu ahụ.

Ụfọdụ ndị a gbara ajụjụ ọnụ kwuru na ha kwesiri iji Dana Air mee ya bụ njem mana emechara tinye ha n'ụgbọelu ndị Medview.

Dịka ha si kwuo, o nweghi onye ọrụ Medview kọwara ha ihe na-eme maọbụ ihe na-aga aga

N'akụkọ mba ofesi,

 Jeffrey Epstein bụ onye ọrụ ego anwụọla n'ime ụlọ mkpọrọ dịka ọ na-eche ka akpụpụ ya ụlọikpe maka ebubo ịgba mgbere mmadụ.

Cheta na achọtara ya n'oge mgbe o nwara igbu onwe ya n'ọnwa gara aga.

N'egwuregwu,

Asọmpi Premier Lig amalitela n'uju ya dịka Man. City ji ọkpụ goolu ise asataghị otu were chie West Ham ọnụ n'ala.

Ebe otu Tottenham na Aston villa na-achịpụ ya ugbua ị ma mbe na abọ nke bụ oke.

Akụkọ BBC na nkeji

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Anthony Joshua vs Andy Ruiz ga-esu n'ọnwa Decemba

Anthony Joshua na Andy Ruiz Jr

N'egwuregwu, n'abalị asaa nke ọnwa Disemba afọ a ka nwaafọ Naijiria bụ Anthony Joshua ga-enwe ohere ịnataghachị ugwu ya n'iti ọkpọ n'aka Andy Ruiz.

Dimkpa abụọ a ga-ezute onwe ha ọzọ na mba Saudi Arabia.

Cheta na Ruiz kụpụrụ Joshua mkpụrụ ọkwụrụ n'anya mgbe ha zutere onwe ha n'ọnwa June, ma nara ya nturuugo IBF, WBA nakwa WBO o jibu.

Mana ụfọdụ ndị na-akwado Joshua na-agbarụ ihu maka na ọgụ Joshua na Ruiz ga a bụ na mba Saudi Arabia.

Ha kwuru na Saudi Arabia bụ obodo na-anaghị asọpụrụ ikike dịịrị onye bụ nke a kpọrọ 'human rights'.

Ndị ọzọ kwuru na obodo ahụ ga-etere ha aka ịga lelee ọgụ a ga-akpụ ọkụ n'ọnụ.

Nyocha ebidola

Isi ụlọọrụ nchekwa Naijiria a kpọrọ Defence Headquarters ehiwela otu ga-eleba anya n'ogbugbu ndị...\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ngalaba na-ahụ maka ọzụzụ nama bụ Miyetti Allah ekwuola na ha ga-agbachi ụlọahịa niile n'Enugwu n'ụbọchị iri na anọ nakwa iri na ise nke ọnwa Ọgọst.


Doc iji chịkọta: Ha kwuru na o nweghị onye na-enye ha nsogbu n'Ọwụwa-anyanwụ ga-eme ha hapụ ebe ahụ lọghachiwa Ugwu-Awụsa.

Na mkparịtaụka onyeisi otu Miyetti Allah n'Ọwụwa-Anyanwụ bụ Alhaji Sidikki Gidado na BBC nwere n'ekwentị, o kwuru na ha adịghị nkwadobe ịga ebe ọbụla.

"Anyị agaghị aza oku ahụ n'ihi na anyị na ndị Ọwụwa-Anyanwụ enweghị nsogbu. Anyị bi n'udo."

E gbuola ọtụtụ mmadụ n'ọgụ dị n'etti ndị ọchịehi na ndị ọrụugbo

"Ndị ọchịchị steeti dị icheiche hibere otu na-eleba anya na nsogbu ọbụla dapụtara n'etiti ndị ọchịehi na ndị ọrụugbo."

Ọ gara n'ihu katọọ oku ahụ ndị okenye Ugwu akpọrọ 'Northern Elders Forum' nakwa ndị 'Coalition of Northern Groups kpọrọ, sị na ha na-awụnyere ha aja na garị.

"Ụdị oku ahụ ga-ebutere anyị nsogbu."

Nwanne Nnamdi Kanu ekwuola ihe mere o ji bụrụ ọpụrụiche

Siddiki dụrụ ọdụ ka ndị Ugwu na nke ndị ndu Ọwụwa-anyanwụ gbakọta ọnụ nwee mkparịtaụka ma e nwe nsogbu kama ị na-akpọ ụdị oku a.

Gee ihe o kwuru n'olu Bekee:

Miyetti Allah: Anyị agaghị aza oku 'Northern Elders kpọrọ- Ndị Ochịehi

Cheta na abalị ole na ole gara aga, otu jikọrọ ndị okenye na ndị ntorobia ndị Ugwu a kpọrọ ụbọchị Tuzde ka ndị Fulani ọchịehi niile nọ n'Ọdịda Naijiria lọghachi Ugwu Awụsa.

Akụkọ ga-amasị gị:

Akwuke na ndị na achị ehi na-ebi n’udo

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Otu Miyetti Allah bụ otu jịkọrọ ndị ọchịehi ngalaba nke Ọwụwa-Anyanwụ Naijria ekwuola na ha adịghị njikere ịza oku ndị siri ha lọghachi Ugwu.


Doc iji chịkọta: Ha merụkwara ndị uweojii atọ ọzọ ahụ na mwakpo ahụ.

Ọnụ na-ekwuru ndị uweojii n'Imo steeti bụ Orlando Ikeokwu gwara BBC Igbo na ndị uweojii gbukwara otu n'ime ndị ahụ wakporo ụlọọrụ ahụ.

Amatabeghị ndị mere ihe a mana Ikeokwu kwuru na ha ga-ewepụta akwụkwọ ozi n'oge n'adịghị anya.

Ịwakpo ụlọọrụ ndị uweojii bụzi ihe na-eme kwa mgbe kwa mgbe na mpaghara Ọwụwa Anyanwụ n'ọdị nso a.

Lee ụlọọrụ ndị uweojii a wakporola na South-East kamgbe ọnwa isii

Dịka ndị uweojii n'Ebonyi steeti kwuru na ndị a na-eche na ha bụ otu Ipob wakporo ụlọorụ ha dị n'Ọnịcha Isu na Tọzde ụbọchị anọ nke ọnwa Jenuwarị afọ 2021.

Nke a abụghị mbụ ụdị a na-eme makana nsonso a, a wakpoola ọtụtụ ụloọrụ ndị uweojii na mpaghara Ọwụwanya Anyanwụ ma zuru egbe ha.

Etu ogbugbu onye okada si bute ọgbaaghara n'Igboukwu, Ekwulobia, Oko

Akụkọ a na-egosi ụfọdụ ụloọrụ ndị uweojii a wakporo n'ime ọnwa isii na mpaghara Ọwụwa Anyanwụ Naịjirịa.

Abia Steetị

Ebe o mere : Ebem Ohafia, Abia state

Mgbe o mere: Ụbọchị iri na asatọ nke ọnwa Eprelụ afọ 2020 (18th April, 2020)

Ihe o metụtara: Ụlọọrụ ndị uweojii nakwa ụlọ obibi nke DPO.

Onye kwuru: Nke a si n'ọnụ kọmshọna ndị uweojii n'Abia Steetị bụ Ene. Okon

Ebe O mere : Umuoba dị n'okpuruọchịchị Isiala Ngwa North nke Abia Steetị.

Mgbe o mere: Ụbọchị abụọ nke ọnwa Febụwarị, afọ 2021 (2nd February, 2021).

Ihe o metụtara: Otu onye uweojii nwụrụ ebe otu nwaanyị onye uweojii merụrụ ahụ, a gbara ụloọrụ ndị uweojii nakwa ụgbọala ha ji arụ ọrụ tinyere ụgbọala ndị ọzọ.

Onye kwuru: Ọnụ na-ekwuchitere ndị uweojii n'Abia Steetị bụ Geoffery Ogbonna.

Ebe o mere : Ụlọọrụ ochie ndị uweojii a kpọrọ 'Old Zone 6 Annex' d n'Ogbor Hill Aba nke Abia Steetị.

Mgbe o mere : N'ọnwa Oktoba, afọ 2020 n'oge ngagharịiwe EndSARS.

Ihe o metụtara: Ụlọ obibi ndị uweojii nke Zone 6 Annex Aba.

Onye kwuru: Kọmịshọna uweojii Abia Steeti bụ Janet Agbede

Ebonyi Steeti

Ebe o mere : Ụlọọrụ ndị uweojii a kpọrọ 'Central Police Station' dị n'Abakiliki nke Ebonyi Steeti.

Mgbe o mere: Ụbọchị iri abụọ na isii nke ọnwa Ọktoba, afọ 2020 (26th...\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ndị ekperima awakpola ụlọọrụ ndị uweojii dị n'Obowo Imo steeti ma gbuo mmadụ abụọ.


Doc iji chịkọta: Ha na-ekwukwa na iwua gafee, na ọnye enwetere na-ere akpa wakiri wakiri nwere ike ị ga nkpọrọ ruo afọ ise.

Onye ka akpa wakịrị wakịrị nọchịrị ụzọ?

Onye ọkammụta sayensi na-ahụ maka mbara ezi aha ya bu Oyeronke Adegbile ekwuola na akpa wakiri wakiri ezila mbara ezi Naijiria ihe ọkụ ji ntị oke eme.

Ọ na-ekwu na akpa wakiri wakiri a na-ebute ide mmiri, na-egbu kwa anụ nọ na mmiri dịka mbe, azụ na anụ ndị ọzọ, ma soro kwa na-eme ka mbara ezi anyị jọọ njọ.

Na aka nke ọzọ, ndị na-eme akpa wakiri wakiri a na ndị na-eji ya ere ahia maọbu eme ihe di iche na ebe akwa na si " kedu ka anyi ga e si mee ugbua ?"

Ihe ndị ọzọ ga-anọchịte anya akpa wakịrị wakịrị

Oyeronke Adegbile na-akọwa si na enwere ike iji ngwa ndi ozo di ka akwa ma ọ bu mpe-mpe akwụkwọ were nọchie ọnọdu akpa wakiri wakiri na Naịjirịa.

Mba kenya, Rwanda, Mauritania, Morocco, South Africa,Tanzania, tinye kwa Taraba steeti na Naijiria na-eri elele mbara ezi mara nma  kemgbe ha tinyere iwu igbochi akpa wakịrị wakịrị.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ndị ụlọomeiwu ukwu asaala anya n'mmiri hụta na ọ ga-abara mbara ezi Naịjirịa uru ma egbochie ma kwụsi iji akpa wakiri wakiri eme ihe ọbụla n'obodo Naịjirịa.


Doc iji chịkọta: Ha na-ere akara njirimara ndị na-ele onyonyo mmekọahụ

Ndị ọrụ nchọpụta si ụlọọrụ Microsoft, Carnegie Mellon, na mahadum Pennsylvania nyochara ogige 22,484 nọ n'ịntanetị bụ ebe a na-egosi ihe onyonyo mmekọ nwoke na nwaanyị ịchọpụta akụrụngwa dị n'ime ha.

Akwụkwọ ndị a ewepụtara sị; "Ihe anyị chọpụtara bụ na a na-enyocha ihe ruru ọnụọgụgụ 93% bụ ndị bịara ebe ahụ, ma na-agwa ndị ọzọ ihe ndị mmadụ na-eme."

Ihe a pụtara na onye ọbụla gara ikiri ihe onyonyo mmekọ nwoke na nwaanyị n'ogige Bekee kpọrọ "porn sites" marakwa na anya na-ele ya.

Onye ọkachamara n'ihe gbasara nchekwa n'ịntaneti bụ Maazị Okechukwu Udeogu gwara BBC Igbo na e ji ihe ha chọpụtara, were resi ndị na-eme ihe onyonyo mmekọahụ ka ha were ya mata ụdịrị onyonyo mmekọahụ ndị mmadụ chọrọ ile.

"Ọtụtụ ndị mmadụ amaghị nke a. Mgbe ụfọdụ, ma akara mgbasaozi mmadụ so n'ihe a na-ere," Maazị Udeogu kwuru.

Ọtụtụ ndị mmadu amaghị maka nyocha ndị Google na Facebook

Kedụ ọghọm dị n'agwa a ndịa na-akpa?

Kedụ etuị ga-esi gbochie ndị a inyo ihe ị na-eme n'ịntanetị?

Ihe Facebook na Google na-ekwu maka ebubo a

Facebook na Google gọrọ ụkwụ na aka ha, sị na ha anaghị eji ihe ha wetere n'ebe a na-egosi ihe onyonyo mmekọ ahazi akụrụngwa e ji ere ahịa.

Onye na-ekwuchitere Google gwara ụlọntaakukọ Business Insider sị: "Anyị anaghị ekwe ka akụrụngwa "Google Ads" baa webụsaịtị na-egosi mmekọ nwoke na nwaanyị.

"Anyị anaghịkwa ekwe ka e gosi mmadụ ihe a na-ere na webụsaịtị site n'ihe o kwuru maọbu mee banyere mmekọ ahụ."

Onye nke Facebook gwara New York Times ihe yiri ihe a. Facebook sị na ụlọọru ha na-amachi webụsaịtị ọbụla ji akụrụngwa ha atụ mgbere.

Akụkọ ga-amasị gị:

Lee ihe nkịrị ga-amasị gị:

Facebook: Ụzọ ị ga-eji cheekwa Akara gị

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Facebook, Google na Oracle na-enyo ma na-eso ndị na-ele ihe onyonyo na-akpali agụụ mmekọrịta nwoke na nwaanyị n'elu Ịntanetị, dịka nchọpụta ụlọntaakụkọ New York Times kwuru.


Doc iji chịkọta: Ha nwere ike ime ihe ọbụla ịhụ n'otu ha meriri asọmpi ha.

Ụfọdụ ihe a bụ iji ọkụkọ gaa n'ama egwuregwu asọmpi Iko Mbaụwa na Rọshịa dịka ndị nkwado Naịjirịa si jụọ ndị Rọshịa.

Gọọmenti Rọshịa ekweteghi na arịrịọ ndị Naịjirịa rịọrọ iji ọkụkọ banye ama egwuregwu oge ndị Super Eagles ga-agba bọọlụ echi.

Mana ha kwuru na ọ bụrụ na ndị Naịjirịa gbaa isi akwara, ha agwakwa ha ebe ha ga-azụta ọkụkọ ahụ mana ha agaghị ejili ya baa n'ama egwuregwu nke Kaliningrad ebe Naịjirịa ga-agba mba Kroeshịa.

Mịnịsta mba Rọshịa na-ahụ maka omenala bụ Andrei Ermak gwara ụlọakụkọ mba Rọshịa a kpọrọ, Interfax sị : Ndị bọọlụ na-amasị sị Naijrịa jụrụ ma ọ ga-ekwe omume ka ha jiri ọkụkọ bata amaegwuregwu. Anyị gwara ha na ọ gaghị ekwe omume."

Cheta n'asọmpi iko mbaụwa nke afọ 2010 nke mere na Saụt Afrika, a machiri ndị nkwado Super Eagles iji  ọkụkọ e tere uhie njirimara Naijiria n'ahụ banye amaegwuregwu Ellis Park dị na Johanesbọg maka asompi ha na Agentina.

Ajụjụ dị ọtụtụ ndị mmadụ n'ọnụ bụ gịnị ka ha eji ọkụkọ eme n'ama egwuregwu?

Ebe ụfọdụ na-ajụ ihe mere na mba Rọshịa eneyghị ha ohere.

Ụfọdụ kwuru na ọbụ iji nọchie ugo bụ njirimara ndị 'Super Eagles.'

Mana ugo na ọkụkọ a bụ otu ihe? Ha enwere nyiri?

Otu onye kwuru na ebe ọ bụ na agaghị enwetali ugo, ka ha jiri ọkụkọ nọchie anya ya ka ọbụ na ha chọrọ iji ya gbaa afa?

 O nweghị onye ma ebumnobi ha ma ncha.

Mana a ga-ahapụzị ịkpọ otu egwu bọọlụ Naịjịrịa 'Super Eagles' kpọwazie ha ' Super Chicken' ebe ọ bụ na ọkụkọ bụ ihe dị mfe inweta?

Ihe ịtụ n'anya bụ na ọ bụghị naanị ndị Naịjirịa na-eji ihe nkwenye aga n'ama egwuregwu, mana ndị ọzọ na-emekwa anwansi nke ha n'oge asọmpi.

Lee ihe ndị na-agba bọọlụ na ndị nkwado ha na-eme n'asọmpi

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Egwuregwu bọọlụ bụ nnukwu ihe n'ụwa niile ma ndị niile na-asọ mpi na-etinye uchu ha niile ịhụ na ha meriri n'asọmpi ha.


Doc iji chịkọta: Harnaam Kaur banyere n'akwụkwọ ndị Guinness World Records ka nwaanyị kacha gbaa afọọnụ n'ụwa, ebe Queen Okafor nwere ike ịbụ nwaanyị kacha gbaa-ajị na Naịjirịa

Ọ bụ eziokwu na nwoke gbaa oke ajị anaghị ele ya anya ugboro abụọ ka ọ bụ ihe ọhụrụ, mana nwaanyị gbaa-ajị ka nwoke, ọ bụrụ okwu akpụ n'ọnụ.

Ọtụtụ ndị mmadụ nwere ike ikwu na afọọnụ maọbụ ajịobi na-aka mma n'ahụ nwoke, mana ụmụnwaanyị a gbara yabụ ajị achọghị ịma.

Ụfọdụ ndị na-ahụ nwaanyị gbara ajị ka ọ bụ ihe ọjọọ, nke kpatara ụfọdụ na-eji akwa ha emu maka etu chineke sị kee ha.

Ụmụ nwaanyị abụọ ihe a metụtara bụ nwaafọ Naịjirịa bụ Queen Nonyerem Okafor na Harnaam Kaur bụ onye Britain.

Mmadụ abụọ a ekweghi ka etu ha dị mee ha ihere, nke kpatara na Kaur dị afọ iri abụọ na asaa bụzị nwaanyị mbụ n'ụwa banyere n'akwụkwọ ndị Guinness n'afọ 2016 maka ihe gbasara ịgba afọọnụ.

Okafor n'onwe ya dị afọ iri atọ, na-agụ akwụkwọ na National Open University nke Nigeria, bụrụkwa onye ama ama na mpaghara Naịjirịa maka ajị ọgbara n'ahụ ya niile.

Queen Nonyerem Okafor na-agụ Politikal Sayensị na mahadum

Mana onwere ihe o mere ma nwaanyị gbaa ajị ka nwoke?

Ọtụtụ oge, ọ na-abụ maka etu ahụ nwaanyị si mmepụta mmiriọgwụahụ bekee na-akpọ hormones, na-eme ka nwaanyị gbaa-ajị dịka nwoke.

Nke a pụtara na ahụ ha na-emepụta ihe sayensị na-akpọ testosterone nke ukwuu n'ahụ ha kama ịmepụta ọtụtụ progesterone na oestrogen.

Sayensị emeela ka mmadụ mara na onwegi ihe ọjọọ ọbụla dị na nwaanyị ịgba-ajị ka nwoke.

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Lee ụmụnwaanyị gbara-ajị ka nwoke ihere anaghị eme.


Doc iji chịkọta: Haruna Mohammed bụ PPRO Anambra steeti

Haruna kwụkwara na agbanyeghị na ndị ntaakụkọ ụfọdụ na-kpachanye ya nwannu, na ya bụ akụkọ "bụ eziokwu".

Ọ kwetere na "ndị uweojii so bụru ndị ezi amaala nke bụ na ha ga-eso dewe iwu ọbụla etiri na obodo ga-ewete ụdọ".

Ọ sị na ya bụ iwu nke malitere tata gbasara onye ọbụla bị na obodo abụọ ahụ akpọrọ aha.

Gọọmenti Anambra steeti nyere iwu kemegbe Mee afọ a na ọgbatumtum (okada) ga akwusi ịgba n'okporoụzọ Ọka na nke Ọnisha site n'ụbọchị mbụ onwa Julaị 2018

BBC gbara mbọ ịnweta ọnụ na-ekwuru ndị agha Naịjirịa nke 302 Artillery Regiment, Awka, ka ha kwuo ma ha ekwekwara n'ihe iwu a kwuru mana ekwenti ha nyuru anyu.

Cheta na ụnyahụ ka Kọmishọna na-ahụ maka njem bụ Uchenna Okafor gwara ndị nta akụkọ na malite tata na a ga-amachi ọgbatumtum (okada) ịgba na okporoụzọ Ọka bụ isiobodo Anambra Steeti ya na Ọsha bụ isiazụm ahịa steeti ahụ.

Okafor kwuru na "ya bụ iwu metutara onye ọbụla. Ọnweghị onye ọgụpụrụ".

Ọ sikwa na ha na ndị uweojii na ndị agha akpabiela nke a ma kwekọrịta na ọ bụ ihe ziriezi.

Ọ sị na gọọmenti Anambra kwenyesiri ike na site na iwepụ ọgbatumtum kpamkpam na ụzọ obodo abụọ a, na ihe ruru ndị ekperima 1000 ga-agbapụ na steeti ahụ.

Dika ọgwara ndị nta akụkọ ụnyahụ, "gọọmenti Anambra egotala ụgbọla bọsụ dị 1000 maka inye ndị ezigbo mmadụ bụ ndị ji ịnya ọgbatumtum mere ọrụaka na obodo abụọ a.

Akụkọ ndị ọzọ ga-amasị gị:

`

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ọnụ na-ekwuru ndị uweojii n'Anambra Steeti bụ SP Haruna Mohammed ekwuola na ndị uweojii n'Anambra Steeti agaghị anya ọgbatumtum na Ọnisha na Ọka dịka iwu ọhụrụ emepụtara na steeti ahụ siri kwụọ.


Doc iji chịkọta: Henrikh Mkhitaryan enyela goolu asaa n'ime asọmpi Europa League

Arsenal gbara AC Milan ọkpụ abụọ asatara otu (2 - 1) na San Siro bụ be ha ka ha zukọrọ n'egwuregwu nke mbụ ha iji mara otu nke ga-abanye n'agba nke anọ na Europa League afọ 2017/2018.

Henrikh Mkhitaryan nyere goolu nke mbụ na nkeji 15 tupu Aaron Ramsey agbanye nke ọzọ na nkeji 45 na ụma.

Mmeri a na-abịa ka emerichara Arsenal n'usoro egwuregwu bọọlụ anọ ikpeazụ ha gbara n'ime izu ole gara aga, nke bụ mbụ ihe a ga-eme ha kemgbe 2002.

Ndị na-akwado ha bidoro tiwe mkpu sị chụọ Wenger chịkọtagoro ha afọ 22 n'ọrụ.

Onye nchịkọta AC Milan bụ Gennaro Gattuso kelere onye nchịkọta Arsenal bụ Arsene Wenger tupu egwuregwu ha ebido

Ndị nkwado a kpọrọ Arsenal Supporters' Trusts ruru pasentị 88 n'ime mmadụ 1000, binyere aka n'akwụkwọ iji sị ka a chụpụ ya n'ọrụ na ngwụcha afọ a.

Mmeri Arsenal meriri mere ka ha bụrụ otu mbụ ga-emeri AC Milan na San Siro n'asọmpi Europa League kemgbe ọnwa Febụwarị nke 2002.

Akụkọ ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Mmeri otu Arsenal meriri AC Milan n'asọmpi Europa League enyela aka ibutu nrụgide onye nchịkọta ha bụ Arsene Wenger na-agabiga maka emeghị ọfụma ha n'egwuregwu ole na ole gara aga.


Doc iji chịkọta: IPOB na-ewe iwe gbasara egwu eke ndi agha Naijirịa gosiri n'Abia steeti

N'okwu ya, "ha gwakwa anyị ma ọ bụ nke ndi 'Ọchị ehi'  hibere ka a na-ebogide ndị Ipob."

Mgbe BBC Igbo gbara mbọ ka ha nụta n'ọnụ NBC maka ya bụ nkuchi ha kuchiri redio Biafra ụfọdụ na Lagos, ọnye ụlọọrụ ahụ kwuru si na Radio Biafra enweteghị ikike imepe ụlọọrụ redio ahụ.

O kwuru na ọ bụrụ na Radio Biafra chọrọ imepe ụlọọrụ na Naịjirịa ha bia nwete ikike.

CheỤlọọrụ National Broadcasting Commission akụchiela radio Biafra na-agbasa ozi na Lagos.

Ha kwuru na ndị nwe redio a na-agbasa ozi nwereike ịkpalite iwe na ọnụma n'obodo n'ịgbasa ozi ụgha.

Ụlọrụ ahụ depụtara nke a n'akwụkwọ ozi ha wepụtara n'akara twitter ha. kwuru na ha ji ohere a adọ ụmụ Naịjirịa aka na ntị ka ha gbanahụ isi n'azụ ulọ emepe redio makana aka iwu ga-akpara ha ma nara ha

ngwọrụ ha ji hibe ya bụ redio.

Ha kwuru ka ụlọọrụ Department for State Security nakwa ndị uweojii Naịjirịa  chọpụta ma nwụchie ndị ọ bụ ha mepere redio a iwu akwadoghị.

Lekwa akwụkwọ ozi ahụ ha wepụtara

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ọkaiwu Indigenous People of Biafra (Ipob) bụ Alloy Ejimakor agwaala National Broadcasting Commission ka ha gwa Ipob ebe redio Biafra ndị a ha kwuru na ha kụchiri ebe ha chọtara ya na Legos.


Doc iji chịkọta: IPOB na-ewe iwe gbasara egwu eke ndi agha Naijirịa gosiri n'Abia steeti

Ndị Ipob a gara ime ngagharịiwe n'Obodo Pretoria dịka onyeisiala Naịjirịa bụ Muhammadu Buhari gara njem nleta na Saụt Afrịka.

Ndị Ipob bụ ndị na-achọ ka ekewaa Naịjịrịa kewapụta Biafra.

Ha na-emekarị ngagharịiwe ebe ọbụla onyeisiala Buhari gara njem.

Mana Naịjirịa tinyere aha Ipob n'akwụkwọ ha ji ede ndị ha sị bụ ndị oyi egwu.

Rochas: Ipob na Biafra abụghị otu ihe

Mgbe BBC Igbo kpọrọ onye na-ahụ maka ndị Naịjirịa na Saụt Afrịka bụ Godwin Adama, ọ sị na ya enweghị ike itinye ọnụ na ya bụ okwu ugbua.

"Enweghị m ike ikwu maka ihe ahụ ugbua. Anyị na-akwado ịga rie oriri na be Onyeisiala Saụt Afrịka ugbua."

Maazị Adama gara n'ihu kwuo na njem Onyeisiala Buhari na-aga ọfụma.

Mana otu onye Ipob n'Abuja aha ya bụ Ụkọchukwu Peace gwara BBC Igbo na ọ bụ ezigbo mgbọ ka ndị uweojii Saụt Afrịka ji gbaa ndi otu ha.

Ọ sị; "E burula mmadụ abụọ agbaturu gawa ụlọọgwụ."

Ihe bụ iwe anyị taa - Ụkọchukwu Peace

Agbanyeghi nke a, ụfọdụ ndị Ipob na soshal media kwuru na o bụ mgbọ rọba ka ndị uweojii jiri chụsasịa ha ebe ha na-eme ngagharịiwe.

Ihe nkiri e tinyere na soshal midia gosikwara ụfọdụ ndị bu apa egbe dị ka nke rọba ndị uweojii Saụt Afrịka ji achụsa ndi na-eme ngagahrị iwe.

BBC Igbo gbara mbọ inweta ndị uweojii Saụt Afrịka n'ekwe ntị mana ha azaghị.

Akara soshal midia ha enweghịkwa ihe ọbụla metụtara ndị Ipob dị na ya ruo mgbe akụkọ a pụrụ.

Akụkọ a ka dị n'elu, anyị na-esosị ya n'ike.

Akụkọ ndị ọzọ ga-amasị gị:

Ihe nkiri ga-amasị gị:

'Onweghi onye ga-awakpo nwa Abia steeti gbara aka laa'

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ihe onyonyo  e tinyere na soshal midia na-egosi ọtụtụ ndị otu 'Indigenous People of Biafra' (Ipob) bucha apa n'ahụ ha nke ha sị sitere na mgbọ egbe ndị uweojii Saụt Afrịka wụrụ ha.


Doc iji chịkọta: IPOB na-ewe iwe gbasara egwu eke ndi agha Naijirịa gosiri n'Abia steeti

O gwara ụlọọrụ Channels na ndị otu ya ga-emesi gọvanọ Hope Uzodimma nke Imo steeti maka etu o si gwa ndị agha ka ha gbagbuo ndị otu ha bụ Ikonso.

Powerful gara n'ihu kwuo na ebubo a na-ebo ndị otu ESN na ọ bụ ha wakporo bee gọvanọ Imo steeti bụ asị.

O kwuru na ha ahọpụtala onyeisi ESN ọzọ n'Imo steeti mana ọ gaghị akpọpụta aha ya ma n-ekwu na o nweghị ihe nwereike ime ka ya na ndị otu ya daa mba n'ịchọta Biafra.

O kwuru na ọrụ ESN bụ ịchụsasị ndị Fulani na-eyi ndị mmadụ egwu n'ala Igbo.

O na-ekwusi ike na ọ bụghị ndị otu ESN wakporo bee gọvanọ Imo steeti n'ụbọchị April 24, 2021.

Ihe ise ikwesiri ịma maka Ikonso bụbụ onyeisi ESN n'Imo steeti

Dika ndị otu Ipob nọ na-eru uju maka ọnwụ ezigbo onye otu ha  e ji "Ikonso commander" wee mara, lee ihe ndị ikwesiri maka nwaamadi ahụ.

Ikonso Don bụ onye otu Indigenous People of Biafra (Ipob) ama ama ma mechaa bụrụ onyeisi Eastern Security Network(ESN).

Otu onye otu Ipob sị na ọ bụ ezigbote ọyị Ikonso kwukwara n'onyonyo o mere na Ikonso gwara ya na ọ gaghị ekwe ka ndị e chere na ha bụ ndị Fulani wakpo ala Igbo maọbụ dina ụmụnwaanyị Igbo n'ike.

Ọ lụrụ nwanyị ma mụta ụmụ atọ.

Ikonso bụ onye Awomama dị n'Imo state.

Ndị agha Naịjirịa gburu Ikonso ụnyahụ bụ ụbọchị April 25,2021.

Ọtụtụ ndị Ipob nọ na soshal midia na-ekwu na ọ bụ ụfọdụ ndị otu ahụ suru Ikonso imi kpatara ndị agha Naịjirịa si chọpụga ya gbuo ya.

Ihe Ipob kwuru maka etu ndị agha si gbu Ikonso Don

Otu Ipob abaala mba maka ogbugbu otu onye ọchị agha ha bụ Ikonso n'aka ndị ọrụ nchekwa Naijirịa.

Ndị nchekwa Naijirịa gburu Ikonso maka ebubo na ọ bụ ya haziri mwakpo ụlọọrụ ndị uweojii nke dị n'Imo steeti .

N'akwụkwọ mgbasa ozi ọnụ na-ekwuchitere otu Ipob bụ Emma Powerful depụtara ka otu a gosipụtara iwe ha.

O dere sị, "ogbugbo ndị ntoroọbịa Biafra aka ha dị ọcha n'aka ndị Fulani oyiegwu sị na ha bụ ndị ọchị ehi bụ ezigbo ihe obi mgbawa nye anyị".

Powerful kwuru sị, "Hope Uzodinma na ndị niile aka ha dị na ajọ ihe a mere ga-akwụ...\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Emma Powerful bụ ọnụ na-ekwuru ndị otu Indigenous People of Biafra ekwuola na ndịagha Naịjirịa enweghị ike ibatali ogbe ndị otu Eastern Security Network wakpoo ha.


Doc iji chịkọta: Ibrahim El-Zakzaky

Femi Falana, bụ onye ọkaiwu na-anọchite El-Zakzaky gwara BBC na mkparịtaụka ekwentị na Zakzaky ga-ebili njem taa.

Mana ihe onyoonyoo nke ndị IMN wepụtara na mgbede Mọnde gosiri ebe onyeisi ha bụ El-Zakzaky nọ n'ime ụgbọelu.

Ibrahim El-Zakzaky n'ime ụgbọelu bu ya aga India

Nke a bụ iji rube isi na mkpebi nke ụlọikpe dị na Kaduna nyere n'abalị ise nke ọnwa Ọgọst.

Ụlọikpe ahụ kwukwara na otu onye nnọchite anya gọọmentị etiti nakwa gọọmentị Kaduna steeti ga-eso El-Zakzaky na nwunye ya mee njem a.

Nke a bụ iji hụ na ha lọtara ngwa ngwa ha natachara ọgwụgwọ.

Mana gọọmentị Kaduna Steeti kwuru na ha ga-agbagha mkpebi ahụ.

El-Zakzaky na nwunye ya anọọla ihe karịrị afọ atọ n'aka ndị ọrụ nchekwa nzunzo a na-akpọ 'Department of State Services', DSS.

A nwụchiri El-Zakzaky na nwunye ya n'ọnwa Disemba 2015 mgbe ọgbaaghara dapụtara n'etiti ndị agha na ndị otu IMN na Zaria, Kaduna Steeti.

Ụfọdụ ndị ọkaikpe enyebuola iwu ka atọhapụ El-Zakzaky.

Ndị otu IMN bidoro mewe ngagharịiwe na steeti dị icheiche n'ihi onyeisi ha e ji.

Ngagharịiwe ndị otu IMN tara isi ọtụtụ n'ime ha.

Ngagharịiwe nke e mere n'ọnwa Julaị tara isi ọtụtụ ndị IMN tinyekwara otu onye uweojii na otu onye ntaakụkọ.

Nke a mere ka gọọmentị machie otu ahụ ma kpọọ ha 'otu na-eyi ndụ egwu' n'ọnwa Julaị.

Akụkọ ndị ọzọ ga-amasị gị:

Lee ihe nkiri ga-amasị gị:

'Ihe na-agbata m n'uche bú maóbú etu ka m ga-esi laa' - Onye ndị ntọrị nwụchịrị

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Onyeisi otu ndị 'Islamic Movement in Nigeria' bụ Ibrahim El-Zakzaky na nwunye ya ahapụla Naịjirịa taa bụ Monde gawa India.


Doc iji chịkọta: Ibrahim Idris were ọchịchị onyeisi ndị Uweojii n'ọnwa Maachị afọ 2016

Mgbe Idris wuchiri n'Aso Villa ụnyaahụ, Onyeisiala gbara ya ajụjụ ihe mere o ji nupuisi n'iwu o nyere ya ka ọ kwakọrọ ngwongwo ya laa Benue Steeti.

Oge mkparịta ụka ha nọrọ nkeji iri atọ, ebe onyeisiala na-abatara ya n'ime ụlọ n'onweghi onyeọzọ nọọ ya.

Onyeisi ndị Uweojii hapụrụ isi ọchịchị bụ Aso Villa na-atụpụrụghị onye ọ bụla ọnụ oge mkparịta ụka ha gụrụ.

Onye enyemaka pụrụiche na mgbasa ozi nke ọnyeisiala bụ Garba Shehu kwuputara na mkparịta ụka ahụ bụ eziokwu.

Shehu jụkwara ịkọwa ihe bụ isiokwu ụka ha, kwuo na ọ ka onyeisi ndị Uweojii kọwa ọrụ ya iji gbochie ọgbaghara dị na Benue Steeti.

Cheta na mgbe onyeisiala mgbe ọ gara Benue kwuru na ọ bụ ihe iju anya nye ya na Idris anọghị na Benue Steeti dịka ọ nyere ya n'iwu.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Onyeisiala bụ Mohammadu Buhari gwara onyeisi ndị Uweojii bụ Ibrahim Idris ka ọ wuchie n'isi ọchịchị dị na Abuja, bịa kọwa ihe mere oji gbahapụ Benue Steeti.


Doc iji chịkọta: Idemmiri achụpụla ndị Ogbarụ, Anambra Steeti n'ụlọ ha.

Eze kwuru nke a oge ọ gwara BBC igbo okwu n'ekwenti.

O kwuru n'ihe a bụ ihe ịgba anya mmiri nke ha na-agba mbọ ma na-arịọkwa ka Chukwu nyere ha aka.

Ọ kọwara na ọnwụ ụkọchukwu ahụ bụ maka na ọ chọrọ ịzọ enyi ya nwoke ndụ, wee nye ya uwe ndụ e ji aba na mmiri oge ha na-eme njem si Ọnịcha na-aga Inoma.

Ụkọchukwu ahụ onye ọ kpọrọ Fada Francis Ebere bụ ụkọchukwu nọ n'ụlọụka St. Jude Thaddeus Catholic Church, Inoma.

Eze kwuru n'ọnwụ ahụ bụ nnukwu ihe mwute nye steeti ahụ mana ha na-eme ihe niile dị ha n'ike iji hụ na ndị o metụtara nwere ihe kwesiri iji nyere ndụ ha aka.

Mana ọtụtụ ndị bi n'Ọgbarụ na akụkụ ebe ndị ọzọ dị n'Odekpe, Ọnịcha ebeela akwa arịrị na ebe gọọmenti steeti ha wepụtara ka ha nọrọ maka idemmiri ahụ enweghi ihe ha ji enyere ndụ aka nọ ya.

Ndị ọdachi idemmiri metụtụtara n'Ogbaru na-arahụ n'ute, ha enweghi akwa n'ebe gọọmenti wepụtara ha

Ụfọdụ n'ime ha gwara BBC Igbo okwu kwuru n'ebe ndị ahụ enweghi ebe ndina, onweghi ebe a na-esi nri, onweghi ezi mmiri nakwa ihe ndị ọzọ.

BBC Igbo jụrụ kọmịshọna na-ahụ maka gburugburu n'Anambara steeti bụ Michael Okonkwo maka nsogbu ahụ ndị mmadụ kwuru na ha na-enwe.

Mana Okonkwo kwuru na ya ga-aga ebe Ọgbarụ gaa hụ na ego ndị gọọmenti wepụtara iji hazie ndụ ndị ọdachi a metụtara na-aba ebe ndị o kwesiri ịba.

N'okwu ya; "E wpụara ego nye ndị a mana i ma ihe dị na gọọmenti, i nwere ike wepụta ego mana ha anaghị abịa."

Okonkwo kwuru na ha na-arịọ ndị ahụ mana ama ọkwa ka ha were ego ahụ mana ndị ihe a metụtara agwaghị BBC Igbo maka ego ọbụla.

Cheta na osote onyeisiala Naịjirịa bụ `Yemi Osibanjo gara Anambara ụnyaahụ ebe ọ gwara ndị ọrụ Nema ka ha gbaa mbọ hụ na ndị ọdachi na-emetụta nwetara ihe ruru ha.

Mgbe BBC Igbo kpọtụrụ onyeisi ụlọọrụ NEMA bụ Mustapha Maihaja n'ekwenti, O kwuru na ụlọọrụ ha a malitela i zi ga ngwa ndị eji bị ndụ n'ogbe ebe ihe ndị a metụtara kamgbe abalị iri na asaa nke ọnwa Seputemba.

O kwuru na ha na gọọmenti Anambara Steeti na-agbakọ aka ọnụ iji hụ na ebupụrụ ndị mmadụ...\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Kọmịshọna na-ahụ maka mgbasaozi n'Anambara steeti bụ Don Adinuba ekwuola na otu onye ụkọchukwu ụka Katolik anwụọla n'idemmiri na-eme n'Anambara steeti.


Doc iji chịkọta: Igbo Language: Million, Billion na Trillion bụ gịnị n'Igbo?

Nke a mere BBC Igbo ji gakwuru ndị na-azụ ahịa n'Abuja ka ha tụgharịa ụfọdụ ọnụọgụgụ n'Igbo.

Ọnụọgụgụ ndị dịka 'Million', Billion' na Trillion' bụ ego a na-akpọ n'azụmahịa, mana mmadụ ole ma ihe a na-akpọ ya n'asụsụ Igbo?

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ọnụọgụgụ bụ ihe dị oke mkpa n'asụsụ Igbo.


Doc iji chịkọta: Ighalo enyerela Naịjirịa goolu 10 kemgbe o ji bido ịgbara Super Eagles

Ọ bụrụ na Ighalo gere ndị Naịjirịa ntị ka o si Iko Mbaụwa 2018 a gbara na Rọshịa lọta, ọ gaara achili ụkwụ elu sị na ọ gaghị agbara Naịjirịa bọọlụ ọzọ.

Mana n'ime otu izu,site n'Oktoba 13 ruo 17, aha Ighalo nọ n'ọnụ ndị mmadụ maka etu o si gosi ndị Libya nkarị ugboro abụọ ha zutere.

O nyere goolu atọ n'ime otu egwuregwu ka Naịjirịa na Libya zutere n'Oktoba 13, ma nyekwa goolu abụọ ka naanị mkpụrụ ụbọchị abụọ gachara.

Ọtụtụ ndị Naịjirịa kparịrị Ighalo maka goolu ọ na-agbanyeghị mere ka Ajentina gbapụ Naịjirịa n'Iko Mbaụwa 2018

Ighalo malitere n'ewu na Twitter na ebe ndị ọzọ.

Ebe ụfọdụ na-ekwu na ha agbagharala ya maka emeghị nke ọma n'asọmpi Iko Mbaụwa ebe a gbapụrụ Naịjirịa n'oge, ndị ọzọ ekwuola na ha adịbeghị njikere ịgbaghara ya.

Ndị achọghị ịgbaghara ya

@ibkthegreat01 sị na naanị ihe ndị Naịjirịa rịọrọ ya bụ inye otu goolu ka ha na Ajentina zutere, mana o mere ihe e ji gbapụ Naịjirịa.

Ọ sị na ọ ga-agbaghara ya naanị ma ọ bụrụ na ọ ga-enye goolu nke ga-eme ka Naịjirịa bulie Iko mba Afrịka.

@s0m3b0di kwuru sị na Ighalo nyere goolu atọ n'ime otu egwuregwu apụtaghị na a ga-agbaghara ya maka irila Naịjirịa n'Iko Mbaụwa.

@Thayour_B_ kwuru sị na ọ masị Ighalo ya nye goolu iri asaa, na ihe ọ ma bụ na Naịịjirịa apụtaghị n'agba nke otu n'Iko Mbaụwa.

Ndị chọrọ ịgbaghara ya

@iSlimfit sị ka a gbaghara ya maka goolu ise o nyere n'egwuregwu abụọ.

@Nobsdaslushhkid kwuru sị na o weghachịla okwu ọjọọ niile o kwuru maka Ighalo n'asọmpi Iko Mbaụwa.

@Gentlegiantdido kwuru na Ighalo emeela ya obi aṅụrị.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Goolu ise onye egwu Naịjirịa bụ Odion Ighalo nyere n'ime egwuregwu abụọ ọ gbarala Naịjirịa n'ọnwa Oktoba emeela ka a kpụrụ ya n'ọnụ ọzọ.


Doc iji chịkọta: Ighalo gbaara Naịjirịa bọolụ afọ ise bido na 2015 ruo ọnwa Julaị 2019, kwuru na ọ nwaala ike ya, ma kwuo na ọ chọrọ inyere ndị na-etolite etolite ohere igosi onwe ha.

O kwuru na obi dị ya mma ịnọchite enya Naịjirịa n'asọmpị, na ịhụnanya ndị mmadụ gosiri ya ka ọ na-agba bọolụ riri ya ọnụ, na ọnụ ya jukwara n'ekele.

N'elu akara soshal midia ya ka ọ nọ kwuputa ihe ndị mmadụ nọ na-atamu na nzuzo; nke bụ na ọ zaala aha nna ya ọfụma.

O kelekwara ndị otu ya nakwa onye nchịkọta Naịjirịa bụ Gernot Rohr, maka ohere o nyere ya iso gbaa asọmpi a mere ya nke ngwụcha ya.

Cheta na Ighalo dị afọ 26 mgbe Daniel Amokachi họpụtara ya ka ọ malite ịgbara Naịjirịa bọolụ.

Ihe ndị ị ga-eji cheta Ighalo:

Ighalo emetela ọtụtụ ihe agaghị eji echefu ya na Naịjirịa, ma ndị ọma ma ndị "ọjọọ".

Nke "ọjọọ"

Super Eagles anaghị atụ onye ọbụla egwu

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Odion Ighalo edepụtala n'ebe a ka ụgbọ ịgbara Super Eagles nke Naịjirịa bọọlụ ga-ebusa ya.


Doc iji chịkọta: Igwe Nnaemeka Achebe bụ onyeisioche ọgbakọ ndị Igwe ahụ kwuru ka ndị gọvanọ ọwụwa anywanwụ hie asaa n'anya gbasara okwu a.

N'ime akwụkwọ ozi ọgbakọ ndị Igwe wepụtara ha kwuru sị "okwu a metụtara anyị nke ukwu n'ihi na ọ dị ka ndị almajiri a ebutela ọrịa Covid-19 tupu ha agbadata n'ala anyị"

Ha kwukwara "anyị na-arịọ ndị gọvanọ niile n'ọwụwa anyanwụ ka ha gbaa mbọ hụ na ndị almajiri abataghị na steeti anyị n'ihi na ha agaghị esonyenwu n'ihe metụtara akụnaụba obodo, mmekọ ọha nakwa omenala dị adị"

Cheta na n'abalị ole na ole gara aga, e jidere gwongworo bu ọtụtụ ụmụntorobia e chere na ha bụ ndị Ugwu n'oke ala Abia steeti.

Tupu nke ahụ emee, e nwetakwara gwongworo ọzọ n'oke ala Enugwu steeti nke ndị ọrụ nchekwa chụghachiri azụ.

Ebonyi steeti akwụsịla mmachi ọgbakọ ụlọụka na okpukpere ndị ọzọ

David Umahi gọvanọ Ebonyi steeti

Gọọmentị Ebonyi steeti ekpebiela ịgbape ụlọụka nakwa ebe okpukperechi ndị ọzọ na steeti ahụ n'ihi arịrịọ nke ndị isi otu CAN nke steeti ahụ rịọrọ ya.

O kwuru na ọgbakọ ụlọụka ọbụla agaghị agafe mmadụ narị ise ma nyekwa onwe ha efe, na mkpuchi ihu nakwa ịkwọ aka ga-adịrịrị ma kwuo na a ga-agbachi ụlọụka ọbụla a chọpụtara dara iwu nke a.

O kwukwara na ekpere niile a na-eme ga-amalite n'elekere itoolu nke ụtụtụ ma jedebe n'elekere iri na otu n'ụbọchị ha họpụtara ị me ya.

Jude Idimogwu abụrụla onyeisi ndị Igbo na APC Legọs

Naanị otu onye Igbo so nn'ụlọomeiwu nke Legọs steeti bụ Jude Idimogu aghọrọla onyeisi ndị Igbo n'otu APC n'alaka Legọs.

Ọ bụkwa Eze Ndi Igbo dị icheiche họpụtara Jude Idimogwu bụkwa onyeisioche otu mwulite akụ n'ụlọomeiwu Legọs maka ọkwa a.

Idimogu na-anọchite anya Oshodi/Isolo kọwara na ọtụtụ ndị Igbo anaghị atụnyere APC n'ihi na ọchịchị anaghị eru ha aka n'oge.

Gọọmentị etiti enyela iwu ka emepe ụlọakwụkwọ isii ọzọ na Naịjirịa

Gọọmentị etiti enyela iwu ka emepe ụlọakwụkwọ isii ọzọ na Naịjirịa.

Nke a pụtara ihe n'ozi Bashir Ahmed bụ onye enyemaka onyeisiala Buhari depụtara n'elu soshal midia ya.

Steeti ndị ahọpụtara maka ụlọakwụkwọ ọhụrụ ndị a bụ Ebonyi,...\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Obi na-achị Ọnịcha nakwa Igwe na Eze ndị ọzọ n'Anambra steeti akatọọla 'mbata ndị almajiri n'ọwụwa anywanwụ'.


Doc iji chịkọta: Igwe e ji ere mmanụ

Nke a bụ makana Ndu Ughammadu bụ otu onye ọnụ na-eru n'okwu n'ụlọọrụ NNPC, kwuru na ha nwere ebe mmanụ dọ, nke ga-ezu ndị mmadụ ihe ruru ụbọchị iri ise na abụọ.

Ughammadu kwuru na mgbachi ọdọ mmanụ ndị azụmahịa nke nọrọ onwe ha, agaghị ebute ụkọ mmanụ ụgbọala.

O kwuru na onye ndị ụlọọrụ ya nakwa ndị azụmahịa mmanụ ụgbọala ya na ha kwekọrịta ka ha nọrọ n'ọrụ kwa ụbọchị ka a aghara inwe ụkọ mmanụ ụgbọala na Naịjịrịa.

Ughammadụ kwuru na n'agbanyeghi na ụjọ na ndị otu Depot and Petroleum Products Marketers Association of Nigeria (DAPMAN) na-akwado ịgbachi ọdọ mmanụ ugbọala ha na-ere, Gọọmentị etiti na-aga n'ihu ịkwụ otu ụzọ gụnyere ijeri narị naira abụọ, iri atọ na isii n'ime ụgwo ha ji ndị azụmahịa mmanụ ụgbọala dịka FEC si kpebie.

Ọ rịọrọ ka ụmụ Naịjirịa kpesara ha ụlọọrụ ọbụla na-ere mmanụ ụgbọala ga-achọ iji ohere a megide ndị mmadụ site n'ibugo ego ọnụ mmanụ ụgbọala.

Ughammadu kwuru na ego ọnụ mmanụ ụgbọala ka bụ narị naịra iri anọ na ise.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ọ bụrụ na ị chị obi n'aka maka etu ị ga-esi eme mmanụ ụgbọala dịka a na-atụ ụjọ ma ndị na-ere ya a ga-agba abụbụọrụ, wetuo obi gị.


Doc iji chịkọta: Ihe Egbujo kwuru

N'etiti Naịjirịa, ndị a na-enyo na ha bụ ndị ọchịehi na ndị ọrụ ugbo na-akwata na Platu, Zamfara, Kaduna, nakwa Benue.

N'ọwụwa anyawụ, obodo abụọ dị n'oke-ala Ebonyi na Krọs Riva na-ebuso onwe ha agha, nke tarala isi ọtụtụ mmadụ.

Ka a na-akwado ntuliaka nke 2019, a na-eche na nsogbu ndị a ga-akarị akarị.

Ọ bụ maka ọgbaghara ndị a na ogbugbu mmadu na-eso ha ka osote onyeisi ụlọomeiwu ukwu nke Naịjirịa bụ Ike Ekeremadụ, bụ ihe dị ya n'obi o ji na-akwado iwepụta iwu ga-ahu na-emegharịrị ọnọdụ ndi uweojii na Naịjirịa.

Ekweremadu sị na etu ngalaba uweojii dị ugbua adabaghị, "ọkachasị ụdịrị a chọrọ n'ụdịrị obodo anyị".

N'okwu ya maka ogbugbu mmadụ na arụ ndị ọzọ na-eme na Naịjirịa, Ekweremadu sị na ọ bụ makana steeti dị icheiche enweghị ike iziga ndị uweojii ozi etu ha si chọ, ọkachasị mgbe ọghaghara dị.

Ọ sị na ndị na-achị steeti dị icheiche kwesiri inwe ikike iwe ndị mmadụ n'ọrụ uweojii, zụọ ma nye ha nkwado ha ga-eji mee ọrụ nchekwa obodo.

Onye kọmishọna uweojii nọ ezumike nka kọwapụtara uche ya gbasara uweojii steeti

Ekweremadu sị na ikike Naịjirịa adịghị ka nke Amerịka, ebe obodo ọbụla nwere ikike ihiwe uweojii nke ha.

Onye ọnụ ya na-eru n'okwu banyere ihe na-eme na Naịjirịa bụ Ugo Egbujo -- bụkwa onye ọkaiwu na dọkinta -- gwara BBC Igbo na atụmatụ a ziri ezi, mana a ga-etinye ya anya.

Ọ sị na ọ bụrụ ebe udo dị, ebe onye ọbụla na-asọpụrụ iwu, "ọ ga-aka mma ka steetị niile nwe ndị uweojii nke ha."

Egbujo sị na ọ bụrụ na e si etu a nwee uweojii ma na "Local Government", ndị uweojii ga-ama onye bi ebe obi.

Atụmatụ dị icheiche apụtala maka etu Naịjirịa ga-esi mee uweojii nke steeti ma ọ bụrụ na mba a chọrọ iso usoro ahụ.

Ụfọdụ na-ekwu na ọ ga-adị ka nke ndị mba Amerịka, ebe e nwere uweojii nke gọọmentị etiti, ma nwee nke steeti na nke gọọmentị okpuru ọchịchị.

Egbujo kwuru na n'agbanyeghị na e nwebụrụ uweojii nke steeti na mbụ, ọ dara maka ndị mmadụ jiri ihe Bekee na-akpọ "tribalism" mebie ya.

BBC Igbo gbalịrị inweta uche ndị uweojii maọbụ ndị gọọmentị etiti maka atụmatụ a, mana...\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Onye ọbụla na-ele anya n'ihe na-eme na Naịjirịa ugbua maara na otu ihe mmadụ niile kpụ n'ọnụ bụ ọgbaghara dị icheiche na-eme na mba a.


Doc iji chịkọta: Ihe a bụ nnukwu ihe mere maka ndị ntorobịa ga-enwe nnukwu ohere ịzọ ọchịchị dịka mba ndị ọzọ n'ụwa

Onye ndụmọdụ onyeisiala n'ihe gbasara ụzọ mgbasaozi ọgbabara ọhụrụ bụ Bashir Ahmad kwupụtara nke a n'akara Twitter ya nakwa Facebook.

Bashir kwuru na onyeisala edewaala ndekọ maka iwu a o binyere aka ma kelee ndị ntorobịa niile na Naịjirịa na ndị niile kwadoro ya bụ akwụkwọ iwu.

End of Twitter post, 1

O gosikwara ọtụtụ ndị gara n'isi ụlọọrụ Naịjirịa n'Abuja ikele onyeisiala maka iwu ahụ nke ga-enye ndị ntorobịa ohere iso zọọ ọchịchị n'ikike dị icheiche.

Bashir Ahmad dere n'akwụkwọ iwu ahụ enyela ndị ntorobịa mmeri.

Akwụkwọ iwu a na-ebudata afọ e ji azọ ọkwa dị icheiche na Naịjirịa site n'ọkwa onyeisiala, ndị gọvanọ, ndị nnochite anya sineti na ndị ụlọomeiwu nta nakwa nke steeti.

Site n'iwu a, a ga-ebudata afọ e ji azọ ọkwa onyeisiala Naịjirịa site n'afọ 40 gaa afọ 30 ebe nke gọvanọ ga-esi n'afọ 35 budata ya n'afọ 30.

Ọkwa ndị ọzọ dịka ndị sineti si n'afọ 35 gbadata n'afọ 30 ebe ụlọomeiwu nta sitere n'afọ 30 bata 25 etu ahụkwa ka nke ụlọomeiwu steeti dị.

Iwu a na-akwadokwa ndị na anọghị na otu pati ọbụla ịzọ ọchịchị n'onwe.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Onyeisiala Muhammadu Buhari ebinyela aka n'akwụkwọ iwu ga-akwado ndị ntorobịa ịzọ ọchịchị na Naịjiria nke a kporo #NotTooYoungToRun.


Doc iji chịkọta: Ihe a kpụrụ akpụ Idejo nke na-asị gị "nnọọ" ma ị bata Legọs

Ịza aha otutu na-adị ndị Naịjirịa oke mkpa na Naịjiria, ọ bụkwa ihe e ji egosiputa ọkwa mmadụ ọkachasị ebe ndị nọ n'ọchịchị nọ, dịka Nduka Orjinmo nke BBC nọ na Legọs si kwuo.

Legọs bụ steeti kachasị pee mpe na Naịjirịa ma a bịa n'ebe ala ha, mana ebe ọ na-eburughi ka o ji agwa mezuo.

Site n'oge i si n'ọdọụgbọelu Murtala Muhammad pụta, ị ga-ahụ ihe mere o ji bụrụ oke obodo mepere emepe, siri ike dị egwu.

'Omenaala itinye uchu n'ọrụ'

N'agbanyeghi na Abuja nọchiri ya dịka isiobodo Naịjirịa n'afọ 1991, ọ bụ obodo obi nwereike ịka gị ịsị na ọ bụ ya kacha mkpa, obodo a na-agba mbọ nakwa mpaghara dị ezigbo mkpa.

E si n'elu sere foto ahịa Jankara dị na mpaghara Legọs Aịlandị bụ ebe a na-azụ ahịa

Ndị Naịjirịa si na gburugburu mba a, n'agbụrụ dị iche iche, na-agba mbọ dị iche iche, na-awụbata 'ọgbọ nke mgbata mbọ' ebe ha na-achọ ma ọ ga-adabara ha.

Obodo a bụ ebe obibi nye ọtụtụ ụlọọrụ sitere na ndị nke agba ochie dịka ụlọọrụ mmepụta na ụlọakụ, ruo ndị nke agba ọhụrụ dịka teknụzụ na iji teknụzụ agbasa ozi na mkparịtaụka, ọ bụkwa ebe ọdọụgbọmmiri abụọ kachasị mkpa na mba a dị nakwa ebe ọtụtụ ahịa na-ewu ewu a na-ere ihe niile gụnyere ma akwụkwọ, nka makwa eletrọniks dịkwa.

Ebe a na-ere akwụkwọ na Legọs Aịlandị

"Anyị nwere nnukwu omenaala itinye uchu n'ọrụ rara ahụ ịchọta ebe ọzọ," ka Funmi Oyatogun, onye hibere TVP Adventures, ụlọorụ na-ahụ maka njem nlegharịanya kwuru.

"Na Legọs, onye ọbụla na-achọ ịrụ ihe ọzọ a ga-akpụ n'ọnụ, igbo mkpa nke ọzọ na-ewelite isi, ịrụpụta ihe onye ọbụla na-achọ maọbụ ihe ga-egbo mkpa ndị mmadụ, ya na-eme ka ike ghara ị na-agwụ obodo a ma mekwaa ka ọ bụrụ mepere emepe".

'Mmụọ ịgba mbọ'

Na Legọs, oke mkpọtụ na-adịkarị; nke si n'opi ụgbọala, nke si n'igwe na-enye ọkụ latrik nakwa nke ndị mmadụ ruru nde kwuru nde na-agagharị mkpa ha na-eme; ọsọ ya bụrụ ụkwụ ka ha ji aga, ọgbatumtum, ụgbọala (ọkachasị danfo na-acha edo edo bụ nke e ji mara obodo a), maọbụ ụgbọala BRT bụ ndị ọgbara ọhụrụ, ndị Legọs ruru mmadụ nde 21...\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Nnọọ na Legọs; obodo na-anaghị arahụ ụra, ebe nchekwube na ndị nwere nchekwu juru, ebe ihe ọbụla na ihe niile nwereike ime - ma ọ bụrụ na oke ịkwụ n'ahịrị ha anọchighi gị ụzọ.


Doc iji chịkọta: Ihe butere okwu a bụ ihe onyonyo fesara ebe Odumeje kparịrị otiegwu a ma ama bụ Pericoma Okoye na ụmụ ya, na ndị Arọndizuọgụ dịka o kwuru na ha enweghi ike nke ha ji baa uru.

Odumeje kwuru na ọ gwara Pericoma bịa ka ha nwaa ike ka ike oge ọ dị ndụ, mana ọ bịaghị.

Ọ gakwara n'ihu kwuo na ndị Arọndịizuọgụ enweghị ọgaranya a na-anụ aha ya, na ha bụ ndị ogbenye ọnụ ntụ.

Okwu a were Fenfe na Omor Perry bụ ụmụ Pericoma na ndị obodo ha dị n'Imo steeti iwe, mere na ha na ndị dibia ọzọ si n'obodo ahụ buru ya n'isi ma sị na ha na Odumeje ga-achịpụrịrị ya.

Ha boro Odumeje ebubo na o si na mba India nata ike ya, na ọ bụghị Chineke kpọrọ ya oku ọ na-aza.

Ma kwuo na ha ga-agbapu ya afọ ma gosi ya ihe ọkụ ji ntị oke eme ma ọ bụrụ na ọ pụtaghị rịọ mgbaghara n'ime abalị asaa.

Omor Perry kwuru sị na ọ ga-aka mma na Odumeje ga-ekwe ha bịa n'ụlọụka ya bịa gosi ya nke tọrọ fada, ka ọ ghara ịbụ na ha kpọ ya gaa ebe ike ha ka.

Lee ihe nkiri gosiri ebe Omor Perry mara Odumeje aka:

Nwanne ya nwoke a ma dịka Fenfe Pericoma makwara Odumeje aka n'ihu nke ya, sị ya na ha kwadooro ya akwado, chebiri ya echebiri:

Anyị gbalịrị inweta Omor Perry n'ekwentị, o kwuru na ọ ga-azaghachị anyị mgbe o nwere ohere n'oge na-adịghị anya.

Akụkọ ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Aha onye amụma Chukwuemeka Ohanaemere e ji 'Odumeje' mara ka na-ewu n'elu ịntanetị maka okwu dị n'etiti ya na ụfọdụ ndị Arọndizuọgụ.


Doc iji chịkọta: Ihe dọtara okwu a gbasara etu ndị gọvanọ Ọwụwa-Anyanwụ si eso okwu banyere nchekwa obodo n'ala Igbo, okwu otu Ipob na ndị ntorobia Igbo egburula.

Emene:Etu ọgbaghara si dapụta n'etiti Ipob na ndị uweojii n'ebe ahụ

Iji maa atụ, Amaechi gwara BBC n'ekwentị na dịka, ndị Ọdịda-Anyanwụ gbara mbọ nweta otu nche ha kpọrọ Amotekun maka nchekwa mpaghara nke ha, na ndị gọvanọ Ọwụwa-anyanwụ gbara ọnyụpa site n'ịkpọ onyeisi ndị uweojii Naijiria oku bịa bụrụ onyeisi otu nche ha chọrọ ikpokọba.

Mbazulike Amaechi: Jim Nwobodo rere ndị Igbo ọtụtụ ugboro

Amaechi na-arụ ndị gọvanọ Ọwụwa-Anyanwụ aka, sị na ha bụ okenye nọ n'ụlọ ewu amụọ n'ọgbụrị n'okwu nchekwa obodo nakwa ogbugbu ndị ntorobịa Igbo  ọkachasi nke mere na nsonso na Emene,Enugwu.

Ọ jụrụ sị, "Ebe ihe ndị a na-eme n'ala Igbo, kedụzị ihe ndị gọvanọ na-ekwu?"

Mana Nwobodo kwuru na Amaechi amaghị ihe a na-akọ n'okwu ndọrọndọrọ ọchịchị dịka ọ nọbeghị n'ọkwa ọchịchị mbụ ịghọta ka ihe si aga.

Na nkọwa ya, ọ sịrị na ndị gọvanọ Ọwụwa-Anyanwụ na-arụ ọrụ ha dịka iwu Naijiria si kwado na agbanyeghị na ha anaghị ekwu okwu.

"Onye ọbụla bụrụla gọvanọ ga-ama na ọ bụghị oge niile ka ọ ga na-ekwu okwu. Mbazulike abụbeghị gọvanọ, ọ maghị ihe dị n'ịbụ gọvanọ.

"Ọ bụbeghi sinetọ, ọ maghị ihe ọ bụ ịzọta ọchịchị. O nweghi ihe ọ ma maka ọchịchị ma ọ lị. Ọ bụrụ na ọ nọbugo n'ọkwa ọchịchị, ihe ọ gaara eme bụ ịkpọ gọvanọ n'ekwentị gwa ya na ihe na-eme adịghị mma. Ọ bụghị ịga na-abara gọvanọ mba n'ụlọntaakụkọ."

Nwobodo gwara BBC na ndị Igbo kwesịrị ị na-achọ ihu mpaghara ndị ọzọ iji nweta ọkwa onyeisiala.

N'ọsịsa ya, Amaechi si na Nwobodo erughịrị ya ime tụmsara n'ihi na ọ bụ obere onye ebe ya nọ.

O kwuru na Nwobodo so na ndị debere ndị Igbo na ọnọdụ ha nọ ugbua na Naijiria, dịka o boro Nwobodo ebubo ịgba Igbo mgba okpuru oge Zik nakwa Ekwueme zọrọ ọkwa onyeisiala.

Nwobodo gwara BBC Igbo na ebubo ahụ achịtaghị aja.

N'ọsịsa ebubo na o rere Ekwueme, o kwuru na o nweghị mgbe ndị agha jiri chọọ inyefe ọchịchị n'aka onye Igbo.

Ọ gara n'ihu kọwaa na atụkọ vootu ya, nke Ekwueme na nke...\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Otu onye na ndị so Zik zọta nnwereonwe Naijiria bụ Mbazuluike Amaechi na aka chịburu Anambara steeti ochie bụ Sinetọ Jim Nwobodo na-adụ onwe ha aka n'ọnụ.


Doc iji chịkọta: Ihe mberede okporoụzọ n'Anambra steeti

Onyeisi ndị Road Safety na steeti ahụ bụ Andrew Kumapayi sị na ha nwetere ya bụ ozi n'elekere asatọ ụtụtụ Satọde a.

Kumapayi sị na ọ bụ bọsụ abụọ kụkọtara isi na ya bụ okporoụzọ bụ nke ọ sị na mpaghara ụzọ ebe o mere dị mma.

N'akwụkwọ ndị ụlọọrụ ahụ depụtara, ebe ihe a mere dị kilomita asaa n'ụlọọrụ ndị Road Safety ahụ.

Ọ bụ ụgbọala bụsụ Haice na nke Mitsubishi kụkọrọ isi ahụ ebe mmadụ abụọ na-akwọ ya bụ ụgbọ nọ n'ụlọọgwụ ka ọ dị ugbua.

Kumapayi sị na ọ bụ oke ọsọ nakwa mgbafe na-enweghị isi kpatara ya bụ ihe mberede n'etiti ụgbụala abụọ ahụ nke otu n'ime ya bụjuru ose.

Ndị uweojii ekeela nkwụcha na Ekiti steeti

Na-ebe ọzọ, ndị uweojii na Ekiti steeti sị na ha ga-entinye anya na mmiri chọpụta ihe mere ndị ekperima gara ohi na ụlọakụ dị na Oye ụbọchị Tọzde.

Asuquo Amba bụ onyeisi ndị uweojii na steeti ahụ sị na nke a bụ ugboro abụọ ụdị ihe ahụ na-eme na steeti ahụ nke mere ha ji enyo na ọ bụ otu ndị na-akpa ya bụ ike.

Ala ọmajiji na Kenya

Ọ bụ oke mmiri ozizo kpatara ya bụ ala nsachapụ

Ụmụnne o, ụnụ anụrụ na mmadụ 29 anwụọla na ala ọmajiji nke bekee kpọrọ landslide na mba Kenya na Satọde.

Kọmishona ogbe ahụ bụ Apollo Okello sị na ọtụtụ ka tọrọ na ya bụ ebe ebe ajọ ọnọdụ ebe ahụ ekweghị ka azọpụta ụfọdụ.

Mourinho na bọọlụ mbụ ya

N'egwuregwu, Jose Mourinho azaala aha ya n'asọmpi Tuttenham na West Ham gbara n'ehihie Satọde site na iji ọkpụ atọ asatara abụọ merie ya bụ asọmpi.

Cheta na nke a bụ asọmpị nke mbu Mourinho gbara kemgbe abalị ole ma ọ bụ ole ọ were ọchịchị dịka onyenkuzi na Tuttenham Hotspur.

Gee akụkọ ndị a na nkeji ebe a

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Ụmụaka ji nsị akpụ blọkụ

Ụmụaka ejirila ihe a na-ekpofu ekpofu mepụta ihe dị mma na mba Philippine.

Akụkọ si mba ahụ pụta kwuru na ụfọdụ ụmụakwụkwọ achọpụtala etu e si eji nsị nkịta arụpụta okwute e ji arụ ụlọ.

Ha ji nchọpụta ha eme ka nsị nkịta kwụsị ị na-adị n'okporoụzọ, nakwa eme ka ihe okwute e ji arụpụta ụlọ dị ọnụ ala.

Ọ bụkwa ihe ga-enyere ihu igwe aka.

Ebubo a na-ebo Allen...\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Akụkọ na-eru anyị ntị taa na-ekwu na otu onye nwụrụ ebe mmadụ asatọ meruru ahụ na n'ihe mberede okporoụzọ mere n'agbata ụzọ 'Enugu-Agidi, Anambra steeti.


Doc iji chịkọta: Ihe ndị a niile bụ ego ka e ji were gbaa ha.

Ọtụtụ ndị mmadụ, ihe fọdụzịrị n'akpa ụlọakụ ha adịghị agwa ha ezịokwu.

Mana, ọbụghị ya kpatazịrị na anyị agaghị adị ka anyi chọrọ, nke bụ ịdị mma n'anya.

Onye na ahazi ejiji bụ Nkeiruka Ifeonu agwala BBC Igbo etu anyị nwere ike isi were hazie onwe anyị, na agbanyeghị ihe akpa anyị n'ekwu.

Zụta akwa ya na ọtụtụ akwa ga-aganwu

Chimamanda Ngozi Adichie na akwadọ ndị Naịjirịa na-akwa uwe ọfụma

Onye ọbụla nwere otu akwa ahụ dị na akpati ya eyibeghi maka na ahụbeghị akwa ya na ya ga-agakọ.

Gote nke dị mfe ka inwee ike jiri ya yiri akwa dị icheiche.

Lee akwa n'ọkịrịka anya ọzọ

Ọ dị egwu ụdị ọmalịcha uwe ị ga-ahụ n'ahịa okịrịka.

Ụfọdụ na eme ihere, mana onweghị ihe ihere dị n'izụta akwa n'ọkịrịka. N'Ofesi, Bekee kpọrọ ya "thrifting".

Ndị be anyị na-akpọkwa ya 'bend down select', ya bụ ukwu ruo gi ala ka ị na-achọpụta akwa masịrị gị n'ọdụ ọkịrịka.

Ejila ego ole akwa bụ were zụta ya

Ọnwere ndị bụ na ọbụrụ na akwa agaghị ọnụ, ha agaghị azụta ya

 Na akwa ịdị ọnụ apụtaghị na ọbụ ezi akwa. Na akawa di ọnu ala n'onwe ya abụghị  na ọ bu adịgoloja. Nke bụ eziokwu bụ na ị ga-ele akwa ị na-azụ anya, ịhụ na ọ di mma were zụta ya n'agbanyeghị na ọnụ etinyere na ya abụghị ga-agbaka akpati ego gị.

E nwere ezi akwa na ndị adighị ọnụ

Jiri uche were yiri akwa gị

Iyiri akwa taa were chọọ iyi ya ụbochị ọzọ, jiri akwa dị iche na nke ijibu na mbụ were yie ya. Maọbụ hazie ya etu dị iche, dị ka itinye uwe elu gị n'ime traụza gị ka ọ dị ụtọ n'anya.

Were ọla dị iche iche kwalite akwa gị

I nwere ike iyi akwa iyigoro oge ole ma ole, mana ijiri ihe dị ka ịchafụ, maọbụ iyorintị na-achapụ achapụ, ihụ na ihe dị iche ga adị.

Ifeonu kwukwara na n'ime ihe niile a, nke kachasị mkpa bụ inwe ntụkwasịobi na onwe gị.

I nwere ike yiri akwa izụtara otu kọbọ, mana ịkwụsie ike, na-aga ka idobere ijeri 30 n'ụlọakụ gị, a ga ele gị anya, jụọ gị ma ọ bụ obodo Paris ka isi zụta akwa iyi.

Ya bụ na ikwesịghị ịkụka ụlọakụ ka ị were dị ka achọọ.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Agbachaala ekeresimesi, chụọ afọ, anyị nọzị n'afọ ọhụrụ.


Doc iji chịkọta: Ihe nke a jị dị mkpa bụ maka na mbuli ọnụahịa (inflation) na-eme ka uru ego gị gbadaa ma ọ bụrụ n'ị hapụ itinye ya n'ọrụ nke na ihe ọ zụtanwuru n'afọ a, ọ gaghị azụtanwu ya n'afọ ọzọ.

Ọmụmaatụ:

N'afọ 2015, otu akpa osikapa na-ada puku naira 12 mana n'afọ 2019, onye dowere puku naira iri abụọ na kom-kom n'afọ 2015 agaghị eji ya zulie otu akpa osikapa dịka ọnụahịa ya kwụzị naira puku 17.

Dịka NBS siri kwụọ, mbuli ọnụahịa dị pasent 9.02 n'afọ 2015 mana ọ gbaliri rue pasent 11.08 n'afọ 2019.

Na nkọwa ya, onye  ọkachamara n'ihe gbasara nhazi ego onye bụ Uche Iheanacho rụtụrụ aka n'ebe asaa mmadụ nwereike itinye ego o chekwatara ka ọ mịtara ya ezi mkpụrụ.

Ha gụnyere:

1. Iji ego achụ ego maọbụ ịgbakwụnye ihe ọzọna abụghị isi ọrụ gị na-ewetara gị ego

Ị na-arụ ọrụ Bekee ma ị na-azụ ahịa, i nwereike izipụ ego gị ka ọ na-agara gị ozi ịchụ nta ego.

Ihe dịka itinye ego n'ịgba 'Keke', ụgbọala maọbụ ọkada, ire ahịa maọbụ ịtụbata ahịa so na ihe i nwereike ime ego i dokwara ana-agbalite.

2. 'Treasury Bill'

Nke a bụ akwụkwọ ego gọọmenti na-azụ n'aka ọha  ọnwa issi maọbụ otu afọ iji nweta ego ha ji arụ ọrụ.

3. Bond

Nke dịkwa ka 'treasury bill' mana ọ na-ewe ọtụtụ afọ  bido afọ abụọ maọbụ iri abụọ.

4. 'Fixed deposit'

Nke a bụ itinye ego gị n'ụlọakụ ọnwa atọ, isii maọbụ otu afọ maọbụ oge ole gị na ụlọakụ kwekọrịtara, na akpaghị ya aka maọlị.

Uru dị ya bụ na ọ ga-amụtara gị nwa karịa ego ichekwara n'ụlọakụ nke ị na-adobiri oge ọbụla ọ masịị gị.

5. Itinye ego n'ego mba ndị ọzọ(Forex)

Itinye ego n'ego igwe dịka paụnds maọbụ dọla ga-echekwa ego gị ọ gaghị ada rue ka ego gị ma ọ bụrụ na ị hapụrụ ya n'ụlọ maọbụ n'ụlọakụ.

6. Ịzụ ala maọbụ ụlọ

I nwere ike iji nde naira ise(N5m) rụta ụlọ ala dị mma

Igba ala bụ ezigbo ebe i weere ike iji gị a bara gị ezigbo uru.

7. Itinye ego na ịkwalite nka gị (personal development)

Ịgakwu akwụkwọ maọbụ ọmụmụ ga-enye gị ohere ịmụta nka maọbụ iwelite amamihe n'ihe nke ị ma na-eme maọbụ ọrụ ị na-arụ ga-eme ka ị na-enweta karịa ihe ị na-enwetabu na mbụ.

Gee ya n'ụju n'ihe onyonyo dị...\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ichekwa ego na kom-kom, okpuru akwa maọbụ n'ụlọakụ maka echi dị mma, mana itinye ego n'ebe ọ ga-amụtara gị ihe kacha mma.


Doc iji chịkọta: Iji ekwentị ese photo maọbụ ihe ejije so n'ụzọ e ji akpata ego

Ịntaneetị so n'otu n'ime ihe wetara mgbanwe pụrụiche n'ụwa nke mere ọtụtụ ji ekwu n'ụwa ugbua dizi ka otu obodo (Global village).

N'ihi mgbanwe a ịntanetị wetara, ohere buru ibu mmadụ ị nọ n'ụlọ ya, were igwe kọmputa maọbụ ekwentị ya na-akpatara onwe ya ego.

Ọkachasị n'oge a ọrịa coronavirus malitere ifesa, ọtụtụ na-ejizi naanị ịntaneetị akpata ihe afọ na-eri.

Ọ bụ eziokwu na e nwere ọtụtụ ụzọ ndị ekperima si anapụ mmadụ ego n'ịntaneetị, mana e nwekwara ụzọ kwụ ọtọ e si akpata ego na ya.

Ọkaiwu Anulika Enemuo bụ onye ihe gbasara ịkpata ego n'ịntaeeti (online business) doro anya.

Ọ kọwaara BBC Igbo ụfọdụ ihe mmadụ nwere ike iji ekwentị ya na-eme iji na-akpata ego.

1. Cryptocurrency

E nwekwara 'cryptocurrency' dị icheiche ma e wepụ Bitcoin. Ha gụnyere Ethereum, Litecoin, Ripple na ndị ọzọ

Onye ntoroọbịa ọbụla ị kpara aka n'ọnụ ugbua, ọ sị gị na ya etinyela ego ya na Bitcoin.

Bitcoin bụ ụdị ego anaghị ahụ anya; Bekee kpọrọ ya 'Digital Currency' maọbụ 'Virtual Currency' maọbụ 'Cryptocurrency'.

Iwu Naịjirịa amachighi mmadụ itinye aka n'ụdị ego a, mana ọ dịkwa mkpa ka mmadụ mara ụlọọrụ ọ na-etinye ego ya n'aka ha.

2. Ire ahịa n'ịntaneetị (Online shops)

Ọtụtụ na-etinye foto ngwaahịa dị icheiche n'akara Whatsapp ha ma na-ere

Ọtụtụ ụlọahịa dị n'ịntaneeti ebe mmadụ nwere ike idebanye aha ma malite ire ahịa.

Otu onye achọghị ka a kpọpụta aha ya kwuru na ya nwere ụdị ụlọahịa a ebe ọ na-eresi ndị mmadụ ihe dị icheiche dịka akwa, akpụkpọ ụkwụ, ntutuisi aka mere, dịrị gawazie.

O kwuru sị: "Ihe m na-eme bụ itinye foto ihe ndị a n'akara Instagram, facebook, nakwa Whatsapp, mana ọ bụghị na azụtala m ha."

"Kama ọ bụrụ na mmadụ chọọ ịzụ ihe ndị ahụ, aga m aga n'ahịa zụta ya, ma tinye obere ego n'elu (uru) ya  iji resi onye ahụ."

"Ana m ewegara onye ahụ ngwaahịa ahụ n'ụlọ ya maọbụ n'ụlọọrụ ya, nke pụtara na ọ gaghị enye onwe ya nsogbu ịgawa ahịa."

3. Ikuzi ihe (Coaching)

Ọkaiwu Anulika Enemuo bụ onye ihe gbasara 'online coaching' doro anya nke...\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ụwa na-agbanwe n'ike n'ike dịka tekịnụzụ na-akawanye mma kwa ụbochị.


Doc iji chịkọta: Ikpe a bụ nke mmadụ asaa nọ n'isi ya mere nke dịka ọkaiwu Ihedioha bụ Kanu Agabi si rịọ na-arịọ ka e yigharịa ya.

Agabi sị na ọ bụ eziokwu na e kwesịrị ilebanye anya n'ikpe a taa mana ọkaiwu Uzodinma bụ Damien Dodo gbara ha akwụkwọ ọhụrụ n'ụlọikpe taa.

Ọ sị na nyigharịa ga-enye ha ohere ileba anya n'akwụkwọ ahụ ma zaghachị ọkaiwu Uzodinma n'akwụkwọ ha gbara.

Mana ọkaiwu Uzodinma na nke ụlọorụ Inec sị na ha dị na njikere ka e leba ikpe a anya taa.

Taa ka ụlọikpe Kachasị ga-atule arịrịọ Emeka Ihedioha na-arịọ ka ha lebanya na mkpebi ha banyere ọchịchị gọvanọ Imo steeti.

Ihedioha na ndị na-akwado ya sị na ụlọikpe kachasị ekpeteghi ikpe ha site n'ịnapụ ya ọchịchị ma nye ya Hope Uzodinma.

Ọ bụ n'ụbọchị 18 nke ọnwa Febụwarị ka ụlọikpe a malitere ịtụle ikpe a mana ha gbatịrị ya ruo ụbọchị 2 ọnwa Maachị 2020.

Ajụjụ ndị mmadụ na-ajụ bụ ma "Ihedioha ọ ga-achịta aja n'ụlọikpe taa?"

Na mba Korịa

Onyeisi ụlọụka Shincheonji nke Jesus Kraịt dị na mba Saụt Koria bụ ebe ọrịa coronavirus malitere gbasawa arịọla mgbaghara maka ikesasị ọrịa ahụ na mba ha.

Lee Man-hee buru ikpere n'ala ma hudata isi ya n'ime ọgbakọ ndị ntaakụkọ e mere na mba ha.

N'egwuregwu

A ga-awa Eden Hazard na-agbara Real Madrid ụkwụ n'ụbọchị Tọzde na mba Amerịka maka mmerụ ahụ o nwere.

Hazard bụ onye si Chelsea gaa Real Madrid na 2019 ahụbeghi gbaa kamgbe ahụ.

Nkeji

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Ihe onyonyo ga-amasị gị

Security in Nigeria: Ihe Buhari kwesịrị iji achụ ndịisi nchekwa na Naịjirịa

N'Amerịka

Pete Buttigieg bụ onye meriri ntuliaka nke izizi abụọ eji ahọpụta onya ga-eburu ọkọlọtọ pati Demokrat zụọ ọkwa onyeisiala mba Amerịka awụsala ọwa.

Buttigieg pụrụiche maka ọ bụ ya bụ onye mbụ na-alụ nwoke ibe ya zọrọ ọkwa onyeisiala Amerịka.

Agha dị n'etiti Tọki na Sirịa

Mba Tọkị agbatuola ụgbọelu agha abụọ nke mba Syria ma tụkwaa ogbunigwe na otu ọdọụgbọelu.

Nke a na-abịa dịka ndị agha Siria gbuchara ndị agha Tọkị iri atọ na atọ n'ụbọchị Tọzde izuụka gara aga.

N'egwuregwu

Ochee goolu ndị Barcelona na-ele ka bọọlụ si aga...\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Ụlọikpe kachasị eyigharịala ụbọchị ileba anya n'ikpe Emeka Ihedioha na Hope Uzodinma ruo Tuzde 3 Maachị 2020.


Doc iji chịkọta: Ikpeazu na-akwalite akụkụ dị ichecihe iji wulie steeti ya

Telemedicine bụ atụmatụ ọhụrụ ebe dọkịnta na ndị ọrịa nwere ike ịkparịtaụka site n'ekwentị ọkachasị n'oge ihe mberede.

A na-ele anya n'ụzọ a ga-enye aka ịzọ ọtụtụ ndị mmadụ ndụ n'ọge mberede

Dịka ndị ọrụ ahụike kọị̀ara ya, ha kwuru na telemedicine bụ ezi ụzọ onye dọkịnta na ọnye ọ na-eleta nwere ike ịkpakọrịta nkeọma.

Dọkịnta ahụ na ọnye ọ na-eleta ga-eji ekwentị amapụtara wee na-akparịta ụka ee ekwentị ahụ na-aga n'isi ebe ndị dọkịnta ọpụrụiche nọ. E kwuru n'ụzọ a na-aga nkeọma na mba ofesi.

Oge a kọwachara Ikpeazu etu o si arụ ọrụ, ọ nwalekwara ya ma kwee n'isi na ọ gara nkeọma tụpụ o weliere ya aka elu ịụ̀a n'ihu.

Onye na-ahụ maka ọrụ a bụ Dọkịnta Omas Ubaime gwara Ikpeazụ na Abịa steeti bụ steeti mbụ ebe a na-anwale igwe na Naịjirịa niile.

Ubaime kwuru na ha tụrụ anya inweta oku mmadụ puku abụọ mana ha nwetara mmadụ puku itoolu ndị ọrịa nek gosiri na ịhe nchọpụta a ga-aga nkeọma.

Ọ kọwara na ha ga-enye ndị mmadụ kaadị pụrụiche ga-ebu akara piini a ga-ere n'ọnụegọ narị ise. Kaadị ka oney ọịa ga-eji kpọọ ma nye onye dọkịnta piini ya.

Ubaime kwuru na ha na ndị ụlọọgwụ ndị na-ahụ maka ahụike ga-arụkọ ọrụ.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\nNchịkọta n'otu asụsụ dị ka doc:

Gọọmenti Abia steeti akwenyela ka e bido ụzọ ọhụrụ iji nye ahụike na steeti ahụ nke a kpọrọ "telemedicine" na bekee.