Isiokwu: Ruga Settlement: Ihe asaa dị ọkpụrụkpụ Ralph Uwazuruike kwuru butere ụka\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

N'abalị Wenezde, Uwazurike gbara ama na ndị DSS ziteere ya ozi n'ekwentị ya sị ka ọ bịa hụ onyeisi ha n'isi ụlọọrụ ha n'Owere, Imo steeti.

A na-eche na oku ahụ metụtara ozi Uwazuruike wepụtara n'ihe onyonyo ebe ọ kpọrọ Ndị Igbo oku ka ha gbakọta ọnụ jụ atụmatụ 'ruga settlement.'

Mgbe BBC Igbo kpọrọ Uwazuruike iji mata ije ya na ndị DSS, Ọ saghị ekwentị ya nke o ji asa ozi anyị zigara ya.

Mana ọnụ na-ekwuru otu BIM bụ Chris Muochia gwara BBC Igbo sị na Uwazuruike gara zaa oku a kpọrọ ya.

Mana o kweghị ekwu ihe Uwazurike na ndị DSS kpara.

"Ọ bụ Uwazuruike na onwe ya nwere ike ịgwa unu ihe ya na ndị DSS kpara."

"Ọ bụrụ ihe ndị ọzọ gbasara otu anyị, aga m azali gị ya."

2019: E ji Ndigbo eme akaje

Ihe asaa dị ọkpụrụkpụ Uwazuruike kwuru butere ụka

N'ihe onyonyo nke Uwazuruike wepụtara n'intanetị ọ sịrị na o teela ya ji ama ọkwa ihe ndị dabidoro Ndị Igbo na Naijiria ugbua.

Lee ihe ndị ọzọ o kwuru:

1.  "Mmiri na-achọ ịma Ndị Igbo."

2. Ọ rụtụrụ aka na "Nsogbu Ndigbo nwere bụ ndị na-achị ha - ndị gọvanọ Ọwụwa-Anyanwụ na ndị ndu Ohaneze."

"Anyị ga-edulata nna mụrụ Nnamdi Kanu" - Ikpeazu

3. "Buhari pụtara sị na ya akwụsịla ruga, otu nwatakịrị ha zinyere pụtara nye iwu."

4. Onyeisi Ohaneze pụta sawa nwatakịrị okwu, onyeisi ndị ọhaneze na-asa ya, ọ maghị na o nwere ndị zigara nwata ahụ. Nwa nza nọ na-agba egwu, o nwere ihe na-etiri ya egwu."

Ihe Charly Boy kwuru maka ndị ndọrọndọrọ na ndị ntoroọbịa

5. Uwazuruike tara ndị ndu Ohaneze ụta sị "Nzụkọ ole ka ị kpọrọ Ndigbo tupu ị sị ha zọwa onwe ha."

6. "Naijiria ga-ekewa mana ọ bụghị site n'ọbara Ndigbo."

6. "O nweghị ihe dịka 'restructuring'. Mmezi okwu gbasara Naijiria bụ Naijiria ikewa, onye ọbụla agawara onwe ya."

7.  "Nsogbu Naijiria enweghị mmekwata."


Isiokwu: Ruga Settlement: O nweghi mpaghara ala Igbo so na Ruga - Emma Uzo\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

E gbuola ọtụtụ mmadụ n'ọgụ dị n'etti ndị ọchị ehị na ndị ọrụ ugbo

Ọtụtụ edemede depụtara steeti ebe gọmenti etiti sị na ha ga-amalite ile ya bụ atụmatụ nnu.

BBC Chọpụtara na o nweghi steeti ọwụwaanyanwụ so na ya.

Ojeozi Gọvanọ Ebonyi steeti na mgbasaozi bụ Emma Uzo kwuru hoohaa "na o nweghi mgbe steeti Alaigbo ji soro na ya bụ atụmatụ Ruga".

Steeti tinyere aha ha na ya bụ ihe bụ ndị ugwu, mpaghara Ugwu ọwụwaanyanwụ 'North-East' na ugwu Ọdịda anyanwụ 'North West'.

Emma Uzo bụ Ojeozi mgbasa ozi Gọvanọ Ebonyi steeti

Gọmenti etiti kwukwara na-anaghị amanye ndị ọbụla amanye iwepụta ala ebe a ga-arụ ya bụ ogige Ruga.

Onye ọkaikpe anyị gbara ajụjụ bụ Ugo Egbujo kwụrụ na steeti iri na abụọ bụ ndị akpọrọ aha ha na ya bụ atụmatụ bụ ndị gosiri mmasị na ya bụ ihe.

Egbujo na-ekwụ na "iwu Naịjirịa enyeghị gọmenti etiti ikike ịkpara ala ọbụla n'ike".

Egbujọ:'Restructuring' ka mma karịa referadum

Ọ sị n'ala niile dị gọmenti steeti n'aka, bụ ndị ọ dị n'aka ilete ya anya.

Gọmenti etiti ekwụọla na ha enweghi echiche ịnara steeti ọbụla ala n'ike.

Ha sị na ọ bụ steeti ndị etinyeghi aha ha bụ ndị na-ebutere ya bụ emume ajọ aha.

Steeti ndị so nwee Ruga

1. Sokoto

2. Adamawa

3. Nasarawa

4. Kaduna

5. Kogi

6. Taraba

7. Katsina Plateau

8. Kebbi

9. Zamfara

10. Niger.

Lee ihe nkiri anyị

A chọrọm ịdị ka Einstein - Ekene Franklin Ezeunala

Onweghị Alaigbo sọ na Ruga

Akụkọ ga-amasị gị


Isiokwu: Ruga Settlements: Ndị ugwu atụzịla anyị aka n'ihu' - Ọgbakọ ndị Igbo\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Ha dọkwara aka na ntị sị onye Igbo ọbụla eresila onye ọbụla ala buru ibu.

N'otu aka ahụ Wole Soyinka nakwa Ooni na-achị Ife bụ Oba Ogunwusi adụọla ụmụ Naịjirịa ndụmọdụ gbasara ya bụ atụmatụ.

Ha sị ndị mmadụ mee ihe niile dị n'ike ha ịchekwa ala nna ha n'ebe rugu nọ.

Na mba ofesi

Mba Greece enwetala Praim Minista ọhụrụ bụ Kyriakos Mitsotakis mgbe otu ya bụ New Democracy meriri ntụlaịka ala ahụ.

N'Afrịka, Mandla Maseko na-akwado ịbụ onye Afrịka mbụ ga-abụ ihe Bekee kpọrọ Astronaut anwụọla na mberede ọgbaa tumtum.

N'egwuregwu,

.

Dịka akụkọ pụtara na ọtu CAF mere Chidozie Awaziem nakwa Kenneth Omeruo nyocha maka ọgwụ ike, BBC achọpụtala nke bụ eziokwu.

Onye ntaakụkọ BBC bụ Oluwasina Okeleji kwuru na ya bụ nyocha abụghị ihe ọhụrụ.

O kwukwara na emere ya ndị ọgba bọọlụ ndị mba ndị ọzọ a họpụtara.

"O nwebeghi onye dara nyocha a kemgbe ebu ụzọ malite ya bụ asọmpi AFCON" ka o kwuru.

Mba Amerịka ebuliela ịkọ mbaụwa ụmụnwaanyị nke ụgbọrọ anọ dịka ha ji ọkpụ goolu abụọ asataghị otu merie  mba Netherlands mgbe ha zutere onwe ha.

Nkeji nke ututu a

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Ihe nkiri

Erosion: 'Ndị ụka gbutuchara ukwu osisi mere ka idemmiri bakwute anyị'


Isiokwu: Ruga Settlements: Tupu mmadụ azụọ ala buru ibu n'Abia, anyị ga-amata ihe o ji ya eme - Kọmishọna\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Gọọmentị etiti tụpụtara atụmatụ Ruga iji kwụsị ọgbaaghara na-adịkarị n'etiti ndị ọchịehi na ndị ọha obodo

Nke a bụ ihe gọọmentị Abia steeti na-ekwu banyere atụmatụ 'Ruga Settlement' nke gọọmentị etiti wepụtara na nsonso ma kwụsịkwa ya.

Iwu ọhụrụ e tiri na steeti ahụ bụ na tupu onye ọbụla azụọ ala ruru hekta ise, ọ ga-akọwara gọọmentị ihe o ji ya eme.

Kọmishọna na-ahụ maka mgbasaozi na steeti ahụ bụ John Okiyi kọwaara BBC ihe kpatara e ji tie iwu a.

Kọmịshọna mgbasa ozi na Abịa steeti, John Okiyi, sị na ọdịghị mma ka gọọmentị were ala a ga-eji kọpụta nrị wee mee Ruga

Okiyi kwuru na Abịa bụ steeti nke abụọ maọbụ nke atọ ala ha kacha dị nta na Naijiria.

Ya mere, "anyị enweghi ala anyị jị akọ nri, ma ya fọdụ nke e ji eme 'Ruga' maọbụ 'cattle colony'".

Ọ gara n'ihu kọwaa na gọọmentị Abia chọrọ ka ndị mmadụ bịa mepee ụlọọrụ dị icheiche na steeti ahụ mana Ruga esoghị ya.

O kwuru sị: "Onye chọrọ iji ego achụ ego, ya bịa n'Abia steeti, anyị ga-anabata ya.

"Anyị ga-enye ya afọ ise sị ya akwụla ụtụ isi, mana anyị achọghị ihe nwere ike iwetara ndị obodo anyị ọgbaaghara na ọnwụ."

Ihe di iche na Ruga na 'Cattle Market'

Ọgbọ ehi buru ibu n'Abia Steeti

Okiyi kọwara na ndịiche buru ibu dị n'etiti Ruga na ahịa ebe a na-ere ehi.

N'okwu ya: "Anyị amachighi mmadụ ire ehi.

"Onye chọrọ ire ehi ga-eji ụgbọala buru ehi ya bute n'ahia ebe a na-ere ehi.

"Anyị nwere ọgbọ ehi n'Aba, na Lopkanta, na Garki n'Umuahia na ebe ndị ọzọ.

"Onye buru ehi ya bịa, rechaa, ọ laghachikwa ebe o si bịa.

"Anyị achozighi ndị na-akpụ ehi akpagharị, emebiri anyị ihe anyị kụrụ n'ugbo."

Mana Ruga, dịka Okiyi si kọwaa, bụ ebe ndị ọchịehi ga-ebi ebi, ga-adị ka obodo nke aka ya, ebe gọọmentị steeti enwekwaghị ikike ọbụla.

"Mba! Anyị achọghị ụdị ahụ."

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

'Mgbe ihe dị mma anyị na-enweta N2000'

Morocco nwa Maduka:


Isiokwu: Ruga: Nwuchienụ ndị 'Northern Coalition' maka okwu asị - Ndị ọkaiwu\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Ha gara n'ihu kpọọ oku ka ndị uweojii na ndị uweojii nzuzo nke a kpọrọ DSS n'aha ịchafụ nwuchie ha.

Otu ndị Ugwu dị icheiche gbakọtara ọnụ nye ndị gọvanọ ekweghị na'atụmatụ RUGA abali 30 iji gbanwe echiche ha, ọ bụghị otu ahụ, ha enye ndị abụghị ndị Ugwu bi n'Ugwu Naijiria ọsọ.

Content is not available

End of YouTube post, 1

Ha nyere iwu ahụ dịka gọọmenti etiti kwupụtachara na ha agbaala jim n'atụmatụ inye ndị ọchiehi ala na steeti dị iche iche na Naijiria.

Mana Ọkaiwu Ifeanyị Olumba kwuru na okwu ahụ bụ 'Okwu nwere ike ibute agha."

"Ụdị okwu ahụ na-amụnye obodo ọkụ. Ha na-eme ka ebe gọọmenti adịghị.

"Ndị uweojii na ndị DSS ga-aga lebanye anya, kpọrọ ndị ahụ gaa ụlọikpe."

Ọ gara n'ihu kwuo, "Ọ bụrụ n'ọ bụ ndị Ipob kwuru ụdị ihe, e buru ụgbọ aha ga-izute ha."

N'otu aka ahụ, Ọkaiwu Chima Nnaji kwuru na "ihe ha kwuru bụ ihe megidere iwu. Ọ bụ okwu asị."

"Ọ karịrị okwu asị n'ihi na ọ bụ ihe iwu kpọrọ 'treason.' na Bekee.  O kwesịrị ka ndị uweojii na ndị DSS wakpo ha ebe ha gbakọrọ na-ekwu ihe ahụ."

Nnaji boro gọọmenti etiti ebubo anaghị eme onye ka e mere ibe ya na-etu ha si agbaso okwu asị.

"Ọ bụrụ Nnamdi Kanu, ọ bụghị na m na akwado ya, ha chọwa ya ka ha tụkpuo ya na nga. Mana anyị ma na o nweghị ihe a ga-eme."

O  kwukwara na ihe ha mere gosiri na Naijiria akpụọla afọ n'ala.

Akụkọ ga-amasị gị:


Isiokwu: Rugged Man: Ihe onyonyo na-ewu na soshal midia o gosiri ka awakporo oti egwu a na London?\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Rugged Man na-etinyeka ọnụ n'ihe banyere nchekwa na mpụ na nrụrụaka

N'ime ihe onyonyo ahụ, ụmụ okoroọbịa ruru anọ na-akụ otu onye ihe ma dọka akwa ya.

Ihe a mere n'ụlọ nrị akpọrọ 805 mere n'ọchịchịrị, nke mere BBC Igbo enweghị ike ịsị na ọ bụ Maazị Stephens bụ onye a na-awakpo na ya.

End of Instagram post, 1

N'iji mata nke bu eziokwu, BBC Igbo kpọrọ ekwentị Rugged Man nke otu onye nyere aha ya ka Victor zara, were si na akụkọ akpụ n'ọnụ bụ eziokwu.

Ọ sị; "Awakporo Rugged Man n'ezie na Lodon, mana onweghi ihe ọzọ anyị chọrọ ikwu maka ya ugbua. Anyị ga-ewepụta ozi mgbe na-adịe anya."

Agbanyeghị na onye nhazi ya ekwubeghi ka ahụ dị ya ugbua, Rugged Man zipuru ozi ekele nye ndị na-akwado ya n'akara ya ma na-asị na ya dị mma.

Na sosal midia, ụtụtụ mmadụ na-ekwu na ọ bụ maka okwu Rugged Man kwuru banyere onye oti egwu akpọrọ Naira Marley butere ya mwakpo a.

Cheta na Rugged Man tinyere ọnụ n'okwu Naira Marley kwuru maka mpụ Yahoo Yahoo tupu aka ngalaba na-ahụ maka mpụ na nrụrụaka bụ Economic and Financial Crimes Commission (EFCC) kpara oti egwu ahụ.

Naira Marley

Naira Marley na onwe ya nọbụ na mkpọrọ mana akụkọ na-ekwu na ọpụtala.


Isiokwu: Russia 2018: Ọgụ 'rimotu' ebidola n'ezinaụlọ ndị a\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

N'ime ihe nkiri a egwuregwu boọlụ a wetere esemokwu n'etiti ụmụnne nakwa dị na nwunye.

Kirie ya n'uju ka ị chọpụta ka osi mee.

Akụkọ ga-amasị gị:


Isiokwu: Russia bidoro ntụliaka taa iji chọpụta onyeisiala ọhụrụ\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Putin na-atụ anya ị chị Russia na agba nke anọ

Onyeisi ala nọ n'ọkwa ọchịchị bụ Vladimir Putin nọ na-atụ anya na ya ga achị Russia na agba nke anọ.

Ntuliaka ahụ malitere ebe ọ kụrụ elekere asatọ na mpaghara ọwụwa anyanwụ Russia ma bido kwa ebe elekere itoolu gachara na Moscow bụ isi obodo Russia.

A na atụ anya ihe ntuliaka a pụtara ga-apụta na mgbede taa bụ ụbọchị ụka iji mara onye meriri.

Vladimir Putin, dị afọ 65, malitere ị chị mba Russia n'afọ 1999.

Ndị na-azọ ọchịchị na Russia

Ha ruru mmadụ asaa n'agụnyeghị Onyeisiala Putin na-azọ ọkwa ọchịchị na Russia. Lee ha na otu ha dị ịcheịche ebe a:

Pavel Grudinin:

Ya bụ onye na kwudoro ndị Pati Komunist.

Vladimir Zhirinovsky:

Bụ onyeisi otu ndị LDPR.

Grigory Yavlinsky:

Yavlinsky bụ onye bidoro otu Yabloko Liberal nke ndị Russia.

Ksenia Sobchak:

Ya bụ sọsọ nwaanyị na-azọ ọchichị otu ya bụ Liberal Party Civic Initiative.

Boris Titov:

Titov kwunyere ndị Party Ọganiru (Growth).

Sergey Baburin:

Bụ onye isi Pati Ogbakọ ndị Russia niile (Russian All-People's Union party).

Maxim Suraykin:

Bụ onye ọzọ na-anọchite anya ndị Pati Komunist.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:


Isiokwu: Russia: Mmadụ 23 ndị ọrụ UK ka Moscow chụpụrụ\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

E kwuru na nsị enyere Sergei na nwa siri ike karịa onye na-abụghị gọọmenti kwadoro

Ụlọọrụ mba Russia na-ahụ maka mmekọrịta ndị mba ofesi ekwuola na ndị ọrụ mba Britain ahụ nọ n'isi obodo Russia bụ Moscow ga-ala n'otu izuụka.

Ha kwukwara na ha ga-emechi ụlọọrụ ndị Britain bụ ebe ha na Russia sị ekekọrịta omenaala na ejije, ya na ebe ndị mba Britain bi na Russia dị na St Pitasbug.

Nke a bụ ịzaghachi mba Britain maka ndị ọrụ Russia mmadụ iri abụọ na atọ Britain chụlara.

Britain nyere iwu ka ha laa maka ihe ahụ mere ụbọchị anọ ọnwa a bụ Maachị nke gọọmenti UK na-ata gọọmenti Russia ụta mana Russia gọnarịrị ihe ọjọ ọbụla.

Ụlọọrụ UK na-ahụ maka mmekọrịta ndị mba kwuru na ha tụrụ anya ihe a Russia mere mana ndị ọrụ nchekwa dị n'aka ga-enwe ọgbakọ n'izu na-abịa ka ha mara ihe ha ga-eme ọzọ.

N'akwụkwọ ha dere, ha kwuru: "Ihe Russia mere agbanweghị na chọrọ igbu mmadụ abụọ n'ala UK nke a na-enweghi okwu ọzọ na-abụghị na mba Russia ka ikpe mara."

Onye nyocha nzuzo ahụ bụ Sergei Skripal na nwa ya nwaanyị bụ Yulia Skripal ka nọ n'ụlọ ọgwụ dịka a hụrụ ha n'oche na Salisbury ebe ha amaghị onwe ha.

Sergei Skripal afọ 66, na nwa ya Yulia dị afọ 33 nọ n'ọnọdụ dị egwu n'ụlọ ọgwụ

Ụbọchị Fraide, onyeisi ụlọọrụ na-ahụ maka mmekọrịta UK na mba ndị ọzọ bụ Boris Johnson kwuru na "ihe niile na-atụ aka" na ọ ga-abụ aka na-achị mba Russia bụ Vladamir Putin nyere iwu ka a wakpoo mmadụ abụọ ahụ.

Na ịzaghachị, onye nkwuchiteọnụ Putin bụ Dmitry Peskov kwuru na ebubo ahụ tụrụ ha n'anya ma na ha agaghị agbagha ya.

Nke a niile na-abịa dịka ndị mba Russia na-akwadọ ime ntuliaka onyeisiala.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:


Isiokwu: Ruth Okafor :Mmegbu kpatara m ji bido igbu pịpịrọ n'asọmpị bọọlụ\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Ọ sị na o bu ụzọ malite ịgba bọọlụ mana mecha banye n'igbu egbu n'ihi etu otu onye ogbu bọọlụ si gbujọọ asọmpi nke mere ka e merie ha.

Okafor sị na o ji we ahụ na mwute ga mụọ etu e si egbu pịpịrọ na bọọlụ bụ 'referee' na Bekee.

Ọ kọwakwara etu o si nwete ọzụzụ ịzọ ndụ ndị ọgba bọọlụ dara n'ọgbọegwuregwu bọọlụ nakwa ụfọdụ n'ime ọ zọrọ ndụ.

Okafor nyere ndụmọdụ ka onye ọbụla gbalịa chọpụta akaraka ya ma soro ya na-eleghi anya n'azụ.

Kirie ihe o kwuru n'uju;


Isiokwu: Rwanda: Anyị emechiela ụlọụka 700 maka 'mkpọtụ'\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Ndị nọ n'ụlọụka ekpe ekpere

Ụfọdụ n'ime ha bụ ụka pentikọstal, kama e mechikwara otu ụlọalakụba.

Otu onye ọrụ ọchịchị gwara BBC na-emepegharịrị ụfọdụ n'ime ụlọụka 700 ahụ ka ndị nyocha kwadochara ya.

E tinyekwara iwu ọhụrụ kwuru na ndị mgbasa oziọma niile ga-enweta ọzụzụ mmụta okpukpe tupu ha emepee ụlọụka.

Ụfọdụ ụka pentikọstal nke ndị mgbasa oziọma ha na-arụ 'ọrụ ebube', mụbanyere nke ukwuu na mpaghara Afrịka n'ime afọ ole na ole gara aga.

Ebe ụfọdụ ụka nwere ọtụtụ ndị ofufe na-arụ ụlọ dị mma, ụfọdụ ndị nke pere mpe na-arụ ụlọ mkpọmkpọ n'anataghị ikike.

Ụfọdụ oge, a na-akpụrụ ụlọụka ndị a n'ọnụ maka iji igwe okwu na-eme ka okwu dapụta ụda achọta ndị ofufe ọhụrụ.

Justus Kangwagye bụ onye ọrụ ọchịchị gwara BBC na ihe ha chọrọ bụ ka ụlọụka ndịa mee ihe ndị kwesịrị ekwesị.

Kangwagye gwara ndị ntaakụkọ New Times dị na Rwanda n'ụfọdụ ụlọụka ahụ na-etinye ndị otu ha na nsogbu n'ekwesịghị ekwesị.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:


Isiokwu: Rọchas: Tụọ aka ndị gbụrụ onyeisi APC Ideatọ, nweta nde N20\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Mana Okorochaa ekwenla nkwa na gọọmentị ga-agba mbọ ịhụ na a nwụchị ndị kpara mkpamkpa ahụ.

N'okwu ya, Okorocha kwuru na etu e siri gbuo nwa amadị ahụ na-ewepụghị ihe ọbụla n'ụgbọala ya  gosiri n'ọbịghị ndị ohi dịka etu enweghị ihe gosiri na ya na ha gbara mgba gosiri na ọ bụghị ntọ.

Okorocha onye kwuru nke a oge ndị ndorondoro ọchịchị nakwa ndị ndu si mpaghara ideato bịara ịgwa ya ihe mere sịrị: "Site n'ozi anyị nwetara, o doro anya na obighị ndị ojiegbeezu dịka o nweghị iihe a napụrụ ya maọbụ ihe gosiri na-a chọrọ ịtọrọ ya. Nke abụ gbagbu. ọnụ egbe ole a gbara ya gosiri na ọ bụ mgbagbu."

Ndị obu egbe aga egbuola aka na-achị otu pati All Peoples Congress (APC) n'okpuru ọchịchị ime obodo Ugwu Ideato nke dị n'Imo steeti bụ Sunny Ejiagwu.

Ogueri Isiguzo bụ onyeisi APC n'Ugwu Owere gwara BBC Igbo na a gbabụrụ Ejiagwu n'abali ụnyaahụ ka o si nzukọ ala.

Isizugo sị na ogbugbu nwaamadị a nwereike metụta ndọrọndọrọ ọchịchị a nọ n'ime ya ugbua.

Eji 'Ohaneze' mara Ejiagwu bụ otu n'ime ndị isi APC ahopụtara n'ọchịchị ime obodo 27 e nwere n'Imo steeti na ntuiliaka ime ụlọ nke APC Imo steeti mere n'ụbọchị Monde nke izuụka a.

Ụlọ ntaakụkọ Punch kwuru na onyeisi uweojii n'Imo steeti bụ Dasuki Galandanchi, gwara ha na eburula ozu Ejiagwu gawa ụlọozu dị nso ebe ihe a mere.

Ọ bụ n'okporoụzọ Akokwa nke Ugwu Ideato ka a kpara arụ a.

"E gburu onyeisi APC nke Ugwu Ideato. A gara m ebe ihe a mere lọta. E burula ozu ya gawa ụlọozu.

Anyị amabeghị ndị mere ihe a mana anyị na-eme nyocha. Ọbara ndị aka ha dị ọcha ga-agba ha n'anwụ," Galandanchi kwuru.

Na soshal midia, onye ahọpụtara ka onye mgbasaozi APC n'Imo ọhụrụ bụ Jones Onwuasoanya dere ozi APC zipụrụ maka ihe mere.

Isiguzo gwara BBC Igbo na a gbara Ejiagwu egbe ọtụtụ oge, ma kwuo na ogbugbu a nwereike site n'aka ndọrọrọdọrọ ọchịchị.

Cheta na APC n'Imo steeti nọ na nnukwu ọgbaghara kemgbe Gọvanọ Okorocha kwadoro ọgọ ya nwoke bụ Uche Nwosu dịka onye ga-anọchi anya ya ma ọ rituo.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:


Isiokwu: Rọshia 2018 fọrọ abalị 9: Goolu m agaghị echefu n'asọmpi iko mbaụwa\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Ụfọdụ goolu bụ ndị anaghị echefu echefu maka etu onye nyere ya si gbabaa bọọlụ ahụ na nko na-enye ọnụ.

BBC Igbo weghachiri ndị mmaọdụ azụ ka ha cheta goolu ndị pụrụiche n'asọmpi iko mbaụwa.

Ha chetara goolu ndị nyere ha ọnụ maa mepụtakwa ihu Naịjirịa, abọ ha kpụ n'ọnụ bụ goolu Rashidi Yekini na Sunday Oliseh n'afọ 1994.

Lee ka ụfọdụ n'ime ha si wee kọwapụta etu Oliseh na Yekini si nyee goolu ndị ahụ.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:


Isiokwu: Rọshịa 2018: Ihe ise ị maghị maka otu egwu bọọlụ mba Aịsland\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Mba ahụ nọ n'otu D ga-agba Naịjirịa taa mana ha kparịrị Ịnglandị gbaa ha ọkpụ goolụ abụọ a satara naanị otu na asọmpi Yuro afọ 2016.

Aịsland bụ nwantịtị obodo na-erughi ka otu steeti na Naịjirịa mana ha na-akpa ike dị egwu.

Lee ihe 5 ị na-amaghị gbasara mba ahụ na otu egwu bọọlụ ha:

1. Ọnụọgụgụ mba Aịsland niile erughi ọnụọgụgụ ndị nọ n'Enugwu: Mba Aịsland dị naanị mmadụ 334,252 ebe Enugwu dị nde mmadụ 3.2

2. Onye nkuzi ha bụ dọkịnta eze ebe mmadụ asatọ n'ime otu egwu bọọlụ ha bụkwa dọkịnta

Kedụ ka dọkịnta eze si enye ọtụtụ mba siri ike n'egwuregwu bọọlụ nsogbu niile a? Ihe a bụ ọgbara Igbo gharị maka na onye nkuzi ha abụghịdị onye nkuzi bọọlụ oge niile.

Hiemir Hallgrimsson na-arụ dxịka dọkịnta eze ma na-akụzikwara ha egwu bọọlụ. Ọ natara ọrụ ya n'aka Lars Lagerback bụ onye Sweden bụkwara onye nkuzi otu egwu bọọlụ Naịjirịa bụ Super Eagles.

Ndị nọkwa n'otu egwu bọọlụ ha na-arụkwa ọrụ ọzọ gụnyere ịgba bọọlụ.

3. Onye na-echere ha goolu na-emebu ihe onyonyo

Ụdị ihuigwe a abụghị ebe a ga-agba bọọlụ n'iro

Hannes Halldorsson na-emebu ihe onyonyo tupu o tinye uchu n'ịgba bọọlụ dịka ọrụ ya. O mere ihe onyonyo egwu n'afọ 2012.

4. Ha na-agba bọọlụ n'ime ụlọ

Ama egwuregwu ebe e tinyere ọkụ ka ha na-asọmpi afọ niile

Oyi dị egwu na-atụ na Aịsland dịka aha ha si dị, ọzọkwa bụ na ọ na-agbakarị ọchịchị na mba Aịsland, n'ọnwa Disemba, e nwereike inwe ọchịchị rue elekere iri abụọ na mba ahụ. Nke ahụ anaghị enye aka ikuzi maọbụ ịmụ ịgba bọọlụ, ya mere ha jiri tinye ego rụọ ama egwuregwu bọọlụ n'ime ụlọ. Ha nwere ama egwuregwu 30 ebe asaa n'ime ha nọ n'ime ụlọ ma pee mpe karịa ama egwuregwu e ji agba bọọlụ.

5. Nke a bụ mbụ ha na-abịa asọmpi Iko Mbaụwa: Aịslandị tozuru ịga asọmpi siriike na mba ụwa nke mbụ n'afọ 2015 oge ha pụtara n'asọmpi Euro 2016 ebe ha meriri mba Netherlands ma merikwa mba Ịngland tupu Frans agbapụ ha n'agba anọ ikpeazụ. Ha tozuru ịbịa asọmpi Iko Mbaụwa 2018 dịka ha meriri Kosovo ọkụ goolụ abụọ n'afọ 2017 we bụrụ mba pekarịchara mpe na mmadụ gara asọmpi ahụ.

Ha na Naịjjịrịa ga-asọmpi taa dịka ha...


Isiokwu: SAFA ga-eme ntụlịaka na Maachị\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Gianni Infantino banyere ọkwa ọchịchị FIFA n'afọ 2016

FIFA kwuru na SAFA ga-enwe ntụlịaka ọhụrụ n'ụbọchị iri abụọ na anọ n'ime ọnwa Maachị.

Onye isi ndị otu egwuregwu bọọlụ na mpaghara ndida Afrika akpọrọ Council of Southern Africa Football Associations na bekee bụ Phillip Chiyangwa gwara ndị nta akụkọ na ha nwere nkwekọrịta na isi ụtụtụ taa.

Akụkọ kwuru na nsogbụ bidoro oge ụlọọrụ na-ahụ maka ntụlịaka nke otu ha kwuru na ntụlịaka a anaghị eme ọzọ.

Akụkọ kwukwara na SAFA na-akwadebe ị ga ụlọikpe maka okwu a.

Ihe a mere ka FIFA tinye aka maka ị dozie ya bụ okwu.

FIFA kwuru na komitee ntụlịaka ọhụrụ ga-ahụ maka ntụlịaka ga-eme n'ihu.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:


Isiokwu: SARS: Ndị uweojii achụọla ndị otu ha mmadụ anọ?\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

End of Twitter post, 1

Otu onye uweojii welitere isi bụ Abayomi Shogunle depụtara ọchụchụ ha n'akara twitter ya.

Shogunle dere aha ndị a chụụ dịka Sgt. Adeoye Adekunle, Sgt. Adekitan Adebowale, Sgt. Agbi Lucky na Sgt. Odighe Hehosa.

End of Twitter post, 2

Mana onye nkwuchiteọnụ zoonu ahụ bụ Dolapo Badmus gwara ndị ntaakụkọ na a kpụpụkwara ha ụlọikpe maka iji egbe gaa ohi, ịtọrị mmadụ, ijide mmadụ n'ike nakwa imekpa ndị mmadụ ahụ nakwa iyi ndị mmadụ egwu.

Badmus kwuruna otu kọmitii e kpokobara inyocha ihe ha mere bụ ndị kwuru ka a chụọ ha site na nyocha ha mere maka akwụkwọ ndị mmadụ dere megide ha.

Ọ kọwara na ndị dere akwụkwọ ahụ bụ Chukwudi Godwin Odionye onye e ji aha 'Bishọp" we mara ụbọchị Mee 2, 2018.

N'okwu ya: "Onye dere akwụkwọ ahụ kwuru n'ụbọchị Juun 4, 2017, ọ nọ na be ya oge mmadụ anọ ji ege wụbatara be ya ịnwụchi ya na ọ na-ebu amụma ụgha na ihe ịrịbaama ụgha.

"Oge ha nwụchiri ya, a kpọrọ ya gaa n'otu ụlọoriri na nkwari ebe ha dobere ya ma yie ya egwu na a ga-egbu ya ma ọ bụrụ na o meghi ihe ha kwuru."

Ọ gara n'ihu kọwaa na "Ụbọchị Juun 5, 2017, a kpọrọ ya gaa n'ụlọakụ ebe ha mere ha ka o tinyere ego ruru nde naịra asaa n'ụlọakụ otu n'ime ha.

"Oge anyị nwetara akwụkwọ ahụ, osote onyeisi ndị uweoji nyere iwu ka e lebaa ya anya."

Badmus kwuru na nyocha ahụ gosiri a onweghi usoro ziri ezi nke e soro iji nwụchi Chukwudi.

"Ndị SARS mmadụ anọ ahụ tọọrọ nwoke ahụ n'ụlọ ya ma jide ya megide iwu maka onwe ha" dịka Badmus si kwuo.

O kwuru na onyeisi ha enyela iwu na ha agaghị anabata agwa ọbụla na-ebuda aha ụlọọrụ ha maọbụ na-emchu ha ihu na mba ụwa.

Lee ihe ndị mmadụ na-ekwu maka nwụchi ahụ na twitter

Adrian kwuru na a ka ga-ahapụ ha etu e kwuo na e jideburu otu onye bụ Festus nke e ji Ijaya mara mana ọ ka na-emekpa ndị mmadụ ahụ.

Segalink kwuru na ntaramahụhụ ha kwesiri ịka mka na ọ bụ gọọmenti nyere ha egbe ha jiri zuo ohi.

Timothy Atori kwuru na nke a kwesiri ikuziri ndị uweojii ndị ọzọ ezi ihe ma kwuo ka Chineke gọzie ndị uweojii Naịjirịa ma gọziekwa Naịjirịa.

O teela aka a na-eti...


Isiokwu: SARS: Ngalaba a enwetala aha ọhụrụ\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Ndị uweojii nụchatara maka mwakpo ndị ọchị ehi na-eme na Shaki dị n' Oyo steeti

Akụkọ na-eru anyị ntị ugbua a bụ ihe onyeisi ndị uweojii depụtara n'akara twitter ya maka SARS.

N'ọnụ ya, "Aha ọhụrụ ngalaba a ga-abụzi ''Federal Anti-Robbery Squad(FSARS)."

Ngalaba niile SARS ga-anọ n'okpuru FSARS bidi taa gawa.

Idris Depụtara n'akara Facebook ndị Uweojii Naịjirịa na n'ime ọnọdụ ọhụrụ a ahọpụta onye kọmishọna ga-abụzị onyeisi ndị SARS.

O kwukwara na ha ghazịgharị SARS maka iwu osote onyeisiala nyere maka ghazigharị ya bụ nagalaba nakwa ka ewee nabata mkpesa ndị Naịjirịa ma gboo y

Onye ntọ anwụọla:

Ị chetara onye gara ịtọ mmadụ n'Ondo steeti rahụfuo ụra ebe ahụ?

Akụkọ kwuru na ọ sila n'ụra fere n'ọnwụ ka ụbọchị itoolu o bidoro ịrahụ ụra maka ọgwụ ike Tramadol ọ ṅụrụ gachara.

Gụọ akụkọ a n'uju ebe a: Onye ntọ ṅụrụ ọgwụ ike anwụọla

N'etiti ndị APC na PDP:

Ụlọ omeiwu Naịjirịa ka nọkwa na mgbachi.

Ọfọ ndị sineti bụ ihe na-egosi ikike ndị sineti

Ọ pụtara na ndịomeiwu alagachiteghi dịka onyeisiala riọrọ.

Ọzọ na-emekwa bụ na APC na-ebo ndị omeiwu PDP ebubo na ha chọrọ iwakpo ndị omeiwu APC maka okwu Saraki, ha bokwara Saraki ebubo mmegide Obodo.

Gụọ akụkọ a n'uju ebea: Nigerian Senate: Kedu ka o si kwụrụ taa?

Mba Ofesi:

Ihe mgbawa obi emeela na mba Italy taa ka akwa a kpọrọ Morandi dara n'obodo Genoa.

Ka ọ dị ugbua, ihe ruru mmadụ iri atọ na ise anwụọla ebe ọtụtụ mmadụ gụnyere ndị ụgbọala ha danyere n'ime mmiri nakwa ndị akwa ahụ dagidere ụlọ ha, merụrụ ahụ.

N'egwuregwu:

Onye egwu Chelsea bụ Tiemoue Bakayoko, ebinyela aka n'akwụkwọ ga-eme ka o bido ịgba bọọlụ n'Italy.

Bakayoko ga-agbara Ac Milan otu afọ, ka ha na Chelsea kwekọrịtara ka ha biri ya.

Gere akụkọ mere na mgbede a n'otu nkeji:

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Ihe nkiri nke taa:

Benjamin bụ onye ji asụsụ Pidgin na-akọwa bọọlụ oge a gbara asọmpi Iko Mbaụwa, gwara BBC Igbo etu o si bido.

Benjamin: Ọ bụ inwe mkpebi ime onwe nyere m ọrụ


Isiokwu: SC Genotype - Gịnị ka ọ bụ?\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Nke a mere ka ndị mmadụ jụwa maka ihe SC pụtara.

Dọkịta ahụike bụ Chidi Akaghara kwuru na ọ bụ udiri genotype na-anaghị ada ụda ka genotype ndị ọzọ dịka AA, AS nakwa SS.

O kwukwara na adaghị ụda ya mere ka ndị mmadụ ghara ị na-eme nchọpụta maka ya kamgbe.

Mana dọkịta Mcginger Ibeneme kwuru na SC bụ udiri sickle cell ọzọ enwere, inwereike ịkpọ nwanne "sickle cell."

O kwuru na onye bu SC genotype na-esi n'aka otu ndị mụrụ ya nweta S ma nweta C n'aka onye ọzọ .

Njirimara ya yitekwara nke SS makana onye ahụ ga na-aya ahụ mgbe ọbụla.

O kwukwara na anaghị ahụkarị udiri genotype a na Naịjirịa kama a na-ahụkarị ya n'etiti ndị si mba Carribean.

Dọkịta Ibeneme kwuru na iron na-akọkarị n'ahụ onye bu SC nke mere na a ga-agbado anya na-achịkwalata ahụike onye ahụ.

Ihe ndị mmadụ na-ekwu na soshal midia:

 Ihe ise mere ndị 'NGO' jiri gbajọọ iwu 'sickle cell bill' Sam Egwu wepụtara

A gụrụ akwụkwọ iwu maka mgbochi ọrịa  okponọbara nke Bekee kpọrọ 'sickle cell' agba nke abụọ ya n'Ụlọomeiwu Ukwu ụbọchị Tuzde.

Mana ọtụtụ otu abụghị nke gọọmenti na-agba mbọ maka ọdịmma ndị nwere ọrịa 'Sickle cell' gbajọrọ iwu ahụ nke Sam Egwu bụ Sinetọ na-anọchite Ebonyi-North n'Ụlọomeiwu Ukwu wepụtara.

Sickle Cell Eradication Law: Ọ ga-ebute ịkpa oke megide ndị na-arịa ọrịa ọwọ - Ọkaiwu Eze

Ha kwuru na ndị haziri ya bụ akwụkwọ iwu akpọghị ndị ya bụ okwu ahụ metụtara (stakeholders) oku ka ha tụnye alo ga-eme ka iwu ahụ mịta ezi mkpụrụ.

Ha rụtụkwara aka na okwu igbochi ụfọdụ mmadụ ịlụ onwe ha n'ihi ụdị ọbara ha nwere megidere ikike dịrị onye dị n'iwu Naijiria.

Sinetọ Sam Egwu bụbu Gọvanọ Ebonyị steeti

Akwụkwọ iwu  'Sickle cell' Sam Egwu wepụtara  n'ụlọomeiwu  Naijiria chọrọ ka a enwee iwu nke ga-eme ọtụtụ ihe  maka ọrịa okponọbara gụnyere :

Mana ndị otu abụghị nke gọọmenti kwuru na ya bụ akwụkwọ iwu adabachaghị n'ihi ụdị asụsụ e jiri dee ya, na ihe ndị kwesịrị ka etinye adịghị na ya nakwa ihe dị na ya ekwesịghị ịdị ya.

Lee ebe ụfọdụ ha kwuru iwu ahụ si eri mperi:

1. Ịkpụ mmadụ isi mgbe ọ nọghị ya

Onye nchikọta National...


Isiokwu: Sadiya Umar Farouq: Mụ na Buhari? Nke a bụ asịrị\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

BBC jụrụ onye enyemaka ya ma eziokwu o dị n'akụkọ a .

Ọ gwara BBC na akụkọ ahụ bụ ezigbote asi.

Kedu Onye bụ Sadiya Umar Farouq?

Sadiya Umar Farouq bụ Mịnista na-ahụ maka ihe gbasara mmadụ, ọrụ gbata gbata na mmekọrịta madụ na ibe ya.

Bekee kpọrọ ngalaba ahụ 'Ministry of Humanitarian Affairs, Disaster Management and Social Development'.

Nke a bụ otu n'ime ndị ngalaba onyeisiala Muhammadu Buharị kewapụtara ọhụrụ n'afọ a.

A mụrụ Sadiya Umar Farouq na Nọvemba 5, 1974.

Ọ bụ onye Zamfara steeti n'okpuru ọchịchị Zurmi dị na mpaghara ugwu nke Naijirịa.

Ọ gara akwụkwọ Sekọndịrị na 'Federal Girls college' nke dị na Gusau, Zamfara steeti.

Ọ nwere asambodo "Business Administration" na mahadum nke Ahmadu Bello Zaria, Kaduna Steeti.

O nwekwara asambodo osote ọkammụta na "International Affairs and Diplomacy" ma tinyekwa nke "Business Administration" (MBA) sitere na Mahadum Ahmadu Bello.

Farouq bụbu onyeisi ngalaba na-elekọta ndị gbatara ọsọ ndụ na Naịjirịa nakwa ndị enwghị ebe obibi n'ihi agha maọbụ ihe ndapụta.

Ọ ruburu ọrụ dịka onye ojide ego ndị 'All Progressive Congress' site n'Ọnwa Jun 2013 ruo Jun 2014.

O sokwa na ngalaba nke APC hụrụ maka nhọpụta Buharị dịka ọnyeisiala Naijirịa.

Farouq bụkwa onye ojide ego otu ndọrọndọrọ ọchịchị 'Congress for Progressive Change' ebe Buhari nọ zọọ ọkwa onyeisiala n'afọ 2011.

Akụkọ ga-amasị gị


Isiokwu: Safety at Home: Saa anya mmiri ka ihe iri ndị a dị n'ụlọ ghara ibutere gị na ezinaụlọ gị nsogbu ahụike\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Dịka Dkta Okon Akiba kọwara ya, 'domestic hazards' bụ "ihe ọbụla nwereike imerụ mmadụ ahụ n'ụlọ".

Lee ụfọdụ n'ime ha nakwa ihe ndị dọkịta ọkachamara n'ihe gbasara nchekwa gburugburu na ụlọọrụ nke Bekee kpọrọ 'Occupational and Environmental Physicians', kọwara maka ha, nakwa etu i nwereike isi gbalahu ọghọm ha nwereike ibute:

1. Kamfọ

Kamfọ bụ nzu Bekee ụfọdụ ndị mmadụ na-etinye n'igbe akwa ha maọbụ n'akụkụ ụlọ iji chụọ ụchịcha na ahụhụ ndị ọzọ ọsọ, nakwa ime ka akwa ha maọbụ ụlọ ha na-esi isi ọma.

E ji ya arụ ọgwụ ụfọdụ, ọkachasị nke a na-ete n'obi maka oyi na ọtịta ahụhụ.

Mana Dkta Abdulhakeem Abiola dọrọ aka na ntị kwuo na o nwere ike ibute ịba ọchananya.

Ọdachi i kwesịrị izere ma ị na-arụ ụlọ gị- Ọkachamara

O nyere ndụmọdụ sị "Ọ ka mma ka ndị mmadụ na-agba ọgwụ n'ụlọ ha na gburugburu (fumigation) mgbe ọbụla".

Ndị ọkachamara ahụike na websait WebMed kwuru na kamfọ nwere ike ibute ihe ọdịdọ, ọrịa imeju (liver disease) maọbụ ọnwụ ma mmadụ loo ya n'amaghị ama maọbụ o si n'akpụkpọ ahụ banye mmadụ ahụ.

N'otu aka ahụ, Dkta Joseph Akinde bụ dịbia ahụike ụmụnwaanyị kọwara na kamfọ nwere ike ibute nsogbu na nwaanyị dị ime nakwa nke na-enye nwa ara.

O nwere ike ime nwaanyị dị ime ọ mụọ nwa kga-eji nsogbu ahụike pụta ụwa.

2. Ọdọmmiri Ogwugwu

Ụfọdụ ndị ọgaranya na-arụ ọdọmmiri ogwugwu nke Bekee kpọrọ 'swimming pool' n'ụlọ ha iji na-enyere ndụ aka.

Mana a kpachaghị anya, ya bụ ihe e ji ekpori ndụ nwere ike ibute ọnwụ.

Dịka Dkt Abiola siri kọwaa, ọdachi ahụike nwere ike isi na nke a pụta bụ mmiri iri mmadụ maọbụ mmadụ ibute ọrịa na-efe efe.

N'afọ 2018, nwa nwoke Daniel Oyebanjo bụ otiegwu Naijiria a ma ama dịka D'Banj, nwụrụ dịka ọ dakpuru n'ọdọmmiri ogwugwu ha nwere n'ụlọ ha.

Personal Finance: Ebe asaa i nwereike itinye ego ị tụkọtara

Dkta Okon Atiba nyere ndụmọdụ sị, "Okenye amaghị egwu mmiri egwula mmiri naanị ya."

"Ka onye nwere ọrịa na-efe efe, onye mmanya na-egbu, onye akwụkwụ maọbụ ihe ọdịdọ na-adọ (belusọ ọ gbakeela), ghara igwu mmiri."

Dkta Abiola sị na ọ dị mkpa onye na-azọ ndụ bụ 'Life...


Isiokwu: Sagamu Interchange Bridge: E mechiela akwa Shagamu\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Ihe mberede ọkporoụzọ mere n'okpuru Akwa Shagamu

Nke a na-eme dịka ọkụ si na nnukwu ụgbọala na-ebu mmanụ zụkọtara ọnụ gbara akwa ahụ n'ụbọchị Ekeresimesi.

N'ozi ọnụ na-ekwuru FRSC n'Ogun steeti bụ Florence Okpe wepụtara nye ndị ntaakụkọ, o kwuru na nnyocha  ngalaba gọọmenti na-ahụ maka ọrụ mere gosiri na ọnọdụ akwa ahụ adịzịghị mma n'ihi ọkụ ahụ gbara ya.

Nke mere  o ji dị mkpa ịrụzi ya .N'ihi nke a, FRSC nyere ntuziaka ka ụgbọala ndị si ala Igbo abata site n'Ijebu Ode si ụzọ gara n'azụ ụlọọgwụ 'FRSC Emergency Road Side Clinic' dị na  Sagamu ma tụgharịa tuppu ha erute Ogere.

Ha kwukwara ka ndị si Abeokuta na-aga Legọs si ụzọ Kara-Shagamu ma a gaafecha 'Julius Berger Yard' were sonyekwa Okporoụzọ si  Sagamu- Ijebu Ode - Ore gawa Benin

Christmas Day Visit: Kpọwanụ m 'Baba go slow', a ga m arụ ọrụ m - Buhari

Onyeisiala Muhammadu Buhari ekwuola na ọnụ ụfọdụ ndị mmadụ agaghị eme ka ọ kwụsị ịrụ ọrụ ya nke ọma dịka onyeisiala.

Buhari kwuru nke a oge ọ nabatara ndị ọbịa bịara kelee ya maka emume ekeresimesi n'Aso Villa.

O kwuru na ndị hụrụ ya n'anya n'ihi ọrụ ọma ọ na-arụ karịrị ndị na-akọcha ya.

Buhari kwuru sị: "Oge m kpagharịrị steeti iri atọ n'isii nke Naịjirịa maka ịchụ nta vootu, a chọpụtara m na ndị mmadụ pụtara ige m ntị abụghị ndị mmadụ ọbụla ga-akwunwu ụgwọ."

"Nke a mere ka m mata na ndị na-akwado m karịrị n'ọnụọgụgụ."

"Eji m akwụkwọ iwu Naịjirịa ṅụọ iyi. A ga m arụ ọrụ m nke ọma, ọ masị ndị mmadụ ha kpọwa m 'Baba Go Slow'.

Nwoke etigbuola nwunye ya

Ndị na-eme ejije gbasara nwoke na'akụ nwụnye ya ihe

Akụkọ na-ekwu na aka ndị uweojii akparala otu nwoke ji aka tigbuo nwunye ya ụbọchị ekeresimesi.

Nwoke a aha ya bụ Mutiu Sonola gbara afọ iri atọ na asaa.

Onụ na-ekwuru ndị uweojii Ogun State bụ Abimbola Oyeyemi kwuru na nnyocha ha mere gosiri na nwoke ahụ na-eji nwunye ya amụ ọkpọ kwa mgbe.

Oyeyemi kwuru na Sonola gbara ọsọ oge ọ hụrụ na nwunye ya adaala n'ala.

Ọ bụ nna nwata nwanyị ahụ gbatara buru nwa ya gawa ụlọọgwụ ebe dọkịta gwara ya na ọ nwụọla.

Sonola ka nọ na mkpọrọ ndị uweojii ezu...


Isiokwu: Salisu Yusuf nara aka azụ $1000 ga-akwụ nha $5000\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Salisu Yusuf kpọ ndị Super Eagles na-agba n'ụlọ gaa asọmpi CHAN n'afọ 2017 ebe ha ruru agba ngwụcha

NFF nyere iwu sị ka Yusuf sepụ aka n'ihe niile gbasara egwuregwu bọọlụ n'ime otu afọ.

Na-erughị ọnwa ole na ole gara aga, BBC African Eye wepụtara ihe nkiri otu onye ntaakụkọ Ghana bụ Anas Arameyaw Anas, sere na nzuzo gosiri ka Yusuf na-ana 'onyinye' puku dọla ($1000), iji hụ na ọ kpọrọla ụfọdụ ndị ọgba bọọlụ gaa asọmpi mpaghara Afrịka nke 2017.

NFF kwuru na Yusuf ji anya ọcha ya nara ego ahụ; na  omume ya mechuru ngalaba ha ihu makana o kwesịrị ịkpazi agwa ọfụma, ọkachasị maka aka o binyere n'akwụkwọ usoro akparamagwa nke dị n'akwụkwọ nkwenye e ji wee ya n'ọrụ.

Onye nchịkọta bọọlụ Salisu Yusuf dịka ọ na-anara ego

Ha kwukwara na mmadụ abụọ e ji megharịa ya anya na a chọrọ ka ọ họrọ bụ Osas Okoro na Rabiu Ali, gaara esonyekwa ndị otu ha gaa ya bụ asọmpi n'agbanyeghi ego ahụ Yusuf narala, maka "ọnatarachi na ịgba ọfụma ha".

N'akwụkwọ ndepụta ha wepụtara, NFF kwuru na ọ ga-akwụ nha puku dọla ise a dara ya tupu ọnwa atọ agachaa.

Colins Udoh bụbu ọnụ na-ekwuchitere ndị Super Eagles tinyere ọnụ n'okwu a na Twitter.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:


Isiokwu: Salwa Eid Naser: Nwa afọ a gbajọrọ Nigeria ga tụtara Bahiain ugo ọlaedo n'asọmpị IAAF\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Nwa agbọghọ a gbafere Miller-Uibo ma merie asọmpị ọsọ 400m nke ụmụnwaanyị na "IAAF World Athletics Championships" nke 2019 bidoro ndụ ka Ebelechukwu Agbapuonwu.

Nwa ada Naser na-agbaburu Naịjirịa ọsọ tupu o nyefe nkwado ya mba Bahrain.

Ka o meriri unyaahu, ọ sị; "Nke a na-agbaka isi!

"Ọ bu sọso olilanya ime ọfụma mana ugbua atụọla m ugo."

N'afọ 2017 Naser ritere ọra nchara na IAAF agbara na London.

Mgbe ahu ọ sị na ya enweghi ihe o ga-agwa ngalaba na-ahụ maka ndi ọgbọsọ na Naịjirịa.

IAAF vs AFN: 'Ka ego a si gaa mgbe m na-arụ na AFN'- Thomas


Isiokwu: Sam Okwaraji: Ihe agaghi eji chefuo nwaafọ a\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Ọ gụrụ akwụkwọ dịka ọkaiwu ma nwekwaa nke Bekee kpọrọ "Masters" n'ime agụmakwụkwọ ndị ọkaiwu

Ụbọchi 12 nke ọnwa Ọgọstụ afọ 1989 bụ oge Sam Okwaraji gara ọgụ ikpeazụ ya.

Ọgụ Okwaraji abụghị nke e ji mma na egbe alụ, ọ bụ n'ama egwuregwu, mana e ji uwe egwuregwu Naịjirịa lụọ ya.

N'ụbọchị ahụ Okwaraji dara, ọ fọrọ naanị nkeji 30 ka a gbachaa bọọlụ ahụ Super Eagles na Angola na-agba iji ahọpụta ndị ga-aga Iko Mbaụwa nke afọ 1990.

E buru ya gawa ụlọọgwu ebe ndị dọkịnta sị na ọ nwụọla.

Ihe Okwaraji ji bụrụ ọpụrụiche

N'ime foto a ndị NFF tinyere na Twitter, Okwaraji bu onye nke atọ site n'aka nri na ndị tukwu ala

Ndị amaghị maka ya nwereike na-asị na ọ bụ sọsọ ọgba bọọlụ mana ọ bụ sọsọ ihe ọ na-eme n'ama egwuregwu ka e ji mara nwaamadị a?

A mụrụ Okwaraji n'ụbọchị 19 nke ọnwa Mee 1964 n'Owere-Umudioka dị n'okpuruọchịchị Orlu dị n'Imo steeti.

Ebe ọtụtụ ndi na-agba bọọlụ adịghị abụ ndị na-agụsi akwụkwọ ike, Okwaraji ji asambodo ọkammụta n'ihe banyere ịbụ ọkaiwu. Ọ gụrụ akwụkwọ na mahadum dị n'obodo Rome dị na mba Itali.

A ma ya ka onye hụrụ mba ya n'anya ọfụma, nke mere ọtụtụ oge ọ na-agbara onwe ya ụgbọ gaa ebe ọ ga gbara Naịjirịa bọọlụ.

Okwaraji gbaara Naijirịa bọọlụ ugboro asatọ ma nye otu goolu.

Mgbe otu egwuregwu bọọlụ ọ na-agbara bọọlụ mgbe ahụ sị na ọ gaghị agara Naịjirịa asọmpi, Okwaraji sara ha okwu mere ọtụtụ mmadụ jiri kpupuru ya okpu.

Ọ sị; "Abụ m ọkaiwu. Dịka unu ma, ebinyere m aka ịgbara unu bọọlụ, mana echeghị m na ọ ga-egbochiri m ịza oku obodo m. Unu agaghị akwụsị m ịgbara mba m bọọlụ. Ka m gwa gị, aga m aza oku mba m ma unu achọrọ ya, ma unu achọghị ya."

Na nkwanyeugwu, gọọmentị Legọs hibere nka Okwaraji n'afọ 2011 n'ama egwuregwu ebe ọ nọ lụọ ọgụ ikpeazụ ya; National Stadium nke dị na Surulere.

Aka chịburu Imo Steeti bụ Achike Udenwa, gụkwara ama egwuregwu dị n'Orlu, Imo steeti bụ obodo o si, aha Okwaraji iji cheta ya.

Ndị egwu jikwa aha ya gụọ egwu.

Ihe gburu ya bụ ọrịa obi.

Akụkọ ga-amasị gị:

Ihe nkiri a ga-amasịkwa gị:

Coach Supremo: Onye chọpụtara JJ Okocha na ndị ọzọ


Isiokwu: Samson Siasia: Nne nwa amadị a ka nọkwa n'aka ndị ntọ kamgbe izuuka iri\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Nke a bụ nke ugboro abụọ a na-atọrọ nne Siasia, nke mbụ bụ n'afọ 2015.

Kamgbe abalị iri na ise nke ọnwa Julaị ka ndị ntọ gara nwụrụ nne Siasia na mmadụ abụọ ndị ọzọ n'obodo ha dị na Bayelsa Steeti.

Akụkọ kwuru na ndị ntọrị ahụ kpọrọ nnukwu aha ego ha chọrọ ka a kwụọ ha tupu ha atọhapụ ndị a.

Sịasịa sị n'obi agbawaala ya n'ihi na ahụ esichaghị nne ya ike bịa bụrụkwa na ndị uweojii amaghidi chaa chaa ndị tọọrọ ya.

N'okwu ya: "Onweghịzi ihe ọzọ m ma m ga-eme."

"Ndị uweojii kwuru na ọ rara ha ahụ ịchọta ndị ntọrị mere ihe a."

"A na m arịọ gọọmentị nakwa ala Naịjirịa nke m ji obi m niile fee, ka ha gbatara m ọsọ enyemaka".

Maazị Usman Chinedu Mbaekwe gwara BBC Igbo ihe ọ gabigara n'aka ndị ntọ.

Siasia kwuru na ya enwebeghị ọrụ ọbụla kamgbe afọ atọ gara aga, bịa tinyekwara mmachi nke otu Fifa machiri ya.

"Ihe niile agwụla m nnọọ ike."

Nke a bụ nke ugboro abụọ a na-atọrọ nne Siasia.

Nke mbụ bụ n'afọ 2015 ka ọ nọchara abalị iri na abụọ n'aka ha.

Atiku na Obi agaals "Supreme Court"

Uche Secondus, Abubakar Atiku, Peter Obi

Abubakar Atiku na Peter Obi na otu ndọrọndọrọ ọchịchị ha bụ PDP eburula okwu gbasara onye meriri ntuliaka onyeisiala nke e mere n'ọnwa Februwarị afo pụọ ụlọikpe kachasị na Naịjiria.

Cheta na ụlọ ikpe mkpesa kụpụrụ ebubo nrụrụaka ha boro onyeisiala Muhammadu Buhari na ndị otu ya bụ APC, ma kwuo na ọ bụ Buhari meriri ntuliaka ahụ n'ezie.

Nyenu anyị oche onyeisiala maọbụ Biafra

Presidency 2023: A na-akpapụ ndị Igbo na Naịjirịa - Ezeife

Aka chiburu Anambara Steeti bụ Chukwuemeka Ezeife ekwuola na ndị okenye Igbo nwekwara ike ịdọnyere ndị otu IPOB ukwu ma ọ bụrụ na oche onyeisiala Naịjirịa erughị ndị Igbo aka n'afọ 2023.

Ezeife onye e ji Ọkwadike mara kwuru na ọ bụrụ eziokwu na Naịjiri bụ otu, onye Igbo kwesiri inweta ọkwa onyeisiala na ntuliaka nke 2023.

Na be Eliza

Boris Johnson, Praịm Mịnịsta mba Briten

Ụlọikpe ukwu n'obodo Eliza ekwuola na mmechi e mechiri ụlọomeiwu mba ahụ adabaghị adaba.

Praịm Mịnịsta mba ahụ bụ Boris Johnson kwuru na ya ekwenyeghi na mkpebi ahụ mana ọ...


Isiokwu: Samsung Galaxy S9: Na-arụ karị anya mmadụ\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Samsung arụpụtala ekwe ntị ọhụrụ

Mana Samsung kwuru na ọ bụ n'ọnwa Maachị ka ekwentị ọhụrụ nke a ga-abata n'ahịa.

Ekwentị ndị ohụrụ a ga-apụta na agwa dị icheiche. Ị ga-ejikwa tekịnụzụ a na-akpọ 'facial recognition' kpọghe maọbụ kpọchie kwa ekwentị gi.

Ihe ọhụrụ Galaxy S9 nwere ike ị mee


Isiokwu: Samuel Chukwueze: Gịnị ka ị ma maka onye a na-ekwu na ọ bụ 'ọkacha agba na Super Eagles ugbua'?\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Nwaamadị a gbara afọ iri abụọ, so na ndị ọgba bọọlụ batara ọhụrụ ụkwụ na-aghọ ezi nkọ n'ịgba bọọlụ.

Super Eagles nke Naịjirịa nke Chukwueze so anọchite anya ha, abụghị ndị ikpeazụ dịka ha so ndị ogbo ha n'Afrịka n'ịnọchiteanya mba ha.

Onye bụ Samuel Chimerenka Chukwueze?

Chukwueze bụ nwaafọ Naịjirịa na-agbara Super Eagles nakwa otu egwuregwu Villarreal nke mba Spen bọọlụ.

A mụrụ Chukwueze n'ụbọchị iri abụọ na abụọ, afọ 1999, n'obodo Amaokwe, Ugba, Ibeku dị n'Ụmụahịa, Abịa Steeti .

Ọ tọrọ mmadụ abụọ (bụ ụmụnne ya), nwoke na nwaanyị.

Agụmakwụkwọ ya

Chukwueze gụrụ akwụkwọ na 'Government College' nakwa 'Evangel Sekọndịrị' dịcha n'Ụmụahịa.

Njem ịgba bọọlụ ya

Chukwueze malitere ịgba bọọlụ mgbe ọ dị naanị afọ asatọ. O ji Austin J.J Okocha bụ "ọgba ncha" mere onye nlekwasị anya ya.

O bu ụzọ gbaara otu egwuregwu "Future Hope" bọọlụ, mechaa gbaara ndị "New Generation Academy".

Dịka ọ na-agbagote n'afọ, Chukwueze banyere otu "Diamond Football Academy" tupu o soro ndị otu egwu Naịjirịa 'Golden Eaglets' nọ n'okpuru afọ 17.

Maka etu o si mee nke ọma n'asọmpi Iko Mbaụwa ndị nọ n'okpuru afọ 17 a gbara n'afọ 2015, otu egwuregwu Villarreal bịara zụrụ ya.

N'afọ 2018, Chukwueze malitere njem iso ndị Super Eagles nke Naịjirịa agba bọọlụ n'asọmpi enyi na enyi ha na ndị Yuganda.

N'ọnwa Mee afọ 2019, a kpọrọ ya oku iso gbaa asọmpi Iko Mba Afrịka nke na-aga n'ihu ugbua.

Etu o si agba bọọlụ

Chukwueze bụ ọgba bọọlụ na-agba n'ebe etiti bụ 'Midfielder' na bekee.

Ụkwụ na-aghọ ya ezigbo nkọ n'ịgba bọọlụ.

Ọ bụ onye ama ama n'ịkpa oke ọkpụkpa na bọọlụ, nke mere ọtụtụ ndị ji atụnyere ya na Arjen Robben nke mba 'Netherland'.

Ihe nrite

Chukwueze so ndị 'Golden Eaglets' mabute Iko Mbaụwa ndị nọ n'okpuru afọ 17 a gbara n'afọ 2015, bụ ebe ọ bụ onye atọ na ndị kachasị nye goolu n'asọmpi ahụ.

N'afọ 2016, ọ turuugo dịka "ọgba bọọlụ kachasị gbapụta ihe" n'otu egwuregwu 'Diamond Football Academy'.

Ọ bụ ya ritere nturuugo "onye ọgba bọọlụ kachasị baa uru" n'asọmpi Iko MCL n'afọ 2016.

Samuel Chimerenka Chukwueze so na ndị a...


Isiokwu: Sandie Okoro: Ihe ị kwesiri ịma maka agbara nwaanyị a\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

End of Twitter post, 1

Mana ọ bụ taa ka nwata ahụ wara eze, ọ b ụ n'afọ  2016 ka ụlọakụ ụwa a kpọrọ "World Bank" na Bekee mere Sandie Okoro osote onyeisioche n'ụlọọrụ ha n'ihe gbasara ikpe(Senior Vice President & World Bank Group General Counsel.)

Sandra Okoro bụ onye ọkaiwu mba Briten na-arụ ọrụ na ụlọakụ HSBC tupu ụlọakụ ụwaniile a họpụta ya dịka osote onye ndu ha.

Otu a na-echeta ya dịka otu agbara nwaanyị ndị Igbo

Ebe Anny na-ekwu maka Sandie na ụmụ nwaanyị ndị Igbo ọzọ welitere isi

Dika a na-ajụ ase gbasara ya, lee ihe isii ịkwesiri ịma maka Sandra Okoro.

1. A mụrụ ya n'ala Bekee - n'obodo Fulham dị na mba Briten

2.  Nna Sandra bụ onye Igbo ma bụrụkwa onye nkuzi mana Nne ya abụghị onye Igbo.

3.  Ihe gbasara oke ruru ụmụ nwaanyị bụ ihe dị ya oke mkpa.

4. O ritela ụfọdụ ntụrụgo gụnyere nke Middle Temple UK, FTSE Board n'afọ 2016 nakwa Power List nke mba UK.

5. O sonyela n'ọsọ 'London Marathon ugboro abụọ.

6.  Ọ na-enye oge ya n'efu n'ịkwado ihe gbasara ụmụakwụkwọ ụmụnwaayị.

Ụmụ nwaanyị Igbo ndị ọzọ rụrụ ọrụ na World Bank

Obiageli Ezekwesili -

Okonjo-Iweala dere akwụkwọ maka mpụ na awaụwọ dị na gọọmentị mgbe ọ nọ ọrụ obodo


Isiokwu: Sanusi Lamido Sanusi: Akụnaụba Naijiria na-achọ ndakpọ - Emir Sanusi\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Ọ sị na ọ bụ n'ihi ego gọọmenti na-emefu dịka ego mgbakwụnye  mmanụ (fuel subsidy) nakwa ọkụ latrik.

Sanusi, rụtụrụ aka na Naijiria na-emefu ihe ruru pasent iri asaa n'ego na-abata n'akpa Naijiria n'ịkwụ ụgwọ e ji eji.

Ma kwuo sị na ịga n'ihu gbakwụnye ihe ruru otu tari naira na ụma (N1.5Trillion) a na-akwụ maka na-agbakwụnye  na mmanụ na ọkụ latrik(fuel subsidy) kwa afọ, Naijiria nọ na nnukwu nsogbu.

Sanusi kwuru nke a n'ọgbakọ nkuzi nke onye na-ejide akpaego gọọmenti etiti(Accountant-General) hiwere na Kano ụbọchị Tuzde.

Ọ gara n'ihu dụọ onyeisiala Muhammadu Buhari ọdụ ka o wepụ 'subsidy' na mmanụ agbịdị nakwa ọkụ latrik.

"Ala anyị na-akwado ndakpọ."

Naijiria bụ mba ọnụma na-eto ndị mmadụ afọ n'ezie - Ọkammụta

 "Ihe na-eme bụ na gọọmenti etiti na-akwụ ego mgbakwunye na mmanụ, n'ọkụ latrik, ọnụ eji ebi ego gbalite, gọọmenti akwụkwa ya."

"Ihe kacha njọ bụ  na anyị gbaghara itinye ego na agụmakwụkwọ, ọnọdụ ahụike nakwa ihe mmepe obodo na-achụ ịnweta mmanụ ụgbọala n'ọnụ ala."

"Ọ bụrụ ezie, na Buhari chọrọ ịchụ ụbịam, ya wepụ nsogbu ihe a ga-ebutere ụlọakụ ga, ya wepụ ego mgbakwunye mmanụ."

Ọ gara n'ihu kpọọ Buhari oku ka ọgwa ụmụ Naijiria n'ezie ọnọdụ akụnaụba Naijiria dị ugbua ma gbaa mbọ gbaa ọsọ mmiri tupu ozobe, n'ihi na "akpa ego Naijiria tọgbọ chakoo ugbua."

Akụkọ ga-amasị gị:


Isiokwu: Sanusi Lamido Sanusi: Ikike ndị Eze Igbo eruru nke ndị ogbo ha?\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Ndị ma ihe ekwe kụrụ kwuru na ọ bụ gọvanọ steeti ahụ bụ Abdullahi Ganduje, bụ onye na-eti egwu ahụ ndị ụlọomeiwu na-agba dịka ha kwuru na ọ chọrọ ịkwachalata Sanusi nku.

Mana ọ bụghị naanị na Kano ka ụdịrị ihe a na-eme.

Lamido Sanusi Lamido bụ Emir nke Kano

N'afọ gara aga, Gọvanọ Oyo steeti bụ Abiola Ajimobi, mere mmadụ iri abụọ na otu eze n'Ibadan iji kwalata eze Ibadan bụ 'Olubadan' nku.

Kesaa-kposa chie eze n'Ugwu-Awusa na ala Yoroba, o puru mpi n'ala Igbo.

Dịka ndị ọkachamara n'ihe gbasara ọdịnala nakwa ndị ọnụ na-eru n'okwu siri kọwaa, ikeri obodo nke a kpọrọ "autonomous communities" na Bekee n'alaigbo so n'ihe mere na ndị eze na-achị n'Ọwụwa-Anyanwụ enweghị agba ka ogbo ha ndị ala ọzọ.

Ezenka Udochukwu Agbarakwe gwara BBC Igbo na ihe mere na Kano nke bụkwa ihe mere e jiri nwee "autonomous communities" na mpaghara ụfọdụ n'Alaigbo, bụ "ihe ndị na-ebutu ugwu eze."

"Ọ bụghị ezigbo ihe maka na gidigidi bụ ugwu eze. Ọ bụ ọnụọgụgụ ndị onye eze na-achị nakwa ihe ha na-eme bụ ugwu eze."

Ndị nze na ọzọ

"Ọ bụ ihe mere na eze ndị Igbo enweghị nsọpụrụ dịka Ooni nke Ife, Emir nke Kano na Shehu nke Borno."

Ọ rụtụrụ aka na "n'Imo steeti, e nwere "autonomous communities" dị narị anọ. Gọvanọ Rochas nwere ọtụtụ "autonomous communities" a o kewapụtara n'oge ọchịchị ya."

Larry Oguego rụrụ aka na ọ bụ n' Imo, Abịa na Enugwu steeti ka ndị ọchịchị kachasị kesasịa obodo ma nye ha eze nke ha.

O kwuru na nke a bụ iji tinye ha n'akpa, "ka ha nwee ike were ndị ahụ were rụọ ọrụ n'oge ndọrọndọrọ ọchịchị."

Gidigidi bụ ugwu eze

Oguego katọkwara atụmatụ ahụ sị, "e nweghị uru dị ya makana ụdịrị ndị a na-etinye abụghị ndị kwesịrị ịbụ igwe."

"Ọ na-ebute nkewa. Gọọmentị na-emefukwa ego ịkwụ ha ụgwọ ọnwa nakwa ịzụrụ ha ụgbọala."

Ọ gara n'ihu kwuo na o mere ka "Igwe karịa ndị ha na-achị."

"O kwesịrị na Igwe ga-enwe ugwu mana ugbua igwe bụ ịtọ kọbọ."

Mana Ifeanyị Onah kwuru na ikerisi obodo ma nye ha igwe na-ebute mmepe obodo.

"Ọ na-eme ka ọchịchị rue ndị a na-achị nso."

Akụkọ ga-amasị gị:


Isiokwu: Sanwo-Olu abụghị onye mbụ gbajọrọ ịza 'His Excellency'\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Sanwo - Olu kwuru na ọ ga na-aza "Mr Governor" kama "His Excellency" iji gosi obi umeala na ijere ndị Legos ozi dịka ọ kwesiri.

O kọwara na "His Excellency" na-eme ka onye nọ n'ọchịchị na-ebuli onwe ya karịa ọkwa ya.

End of Twitter post, 1

N'agbanyeghi ihe a o mere, ndị mmadụ si n'ụzọ di icheiche nabata ya.

Etu ndị mmadụ si nabata mgbanwe aha a

Otu onye ọnụ na-eru n'okwu n'ihe gbasara ndọrọndọrọ ọchịchị bụ Cheta Nwanze kwuru ka Sanwo-Olu chee ihe chere ya n'ihu.

"Ihe Sanwo Olu mere bụ ihe Bekee kpọrọ "soft sell", ihe dị mkpa bụ ịrụ ọrụ, ọ bụghị aha".

Ndị ọzọ kwenyere n'ihe Cheta kwuru bụ Captain Obvious si ya tinye anya n'ọchịchị bụ ihe dị mkpa.

N'aka nke ọzọ onye dịka Mazi Waltz na-ekwu ka gọvanọ steeti ndị ọzọ nyomie ya.

Gọvanọ ndị ọzọ gbahapụrụ echichi "Your Excellency"

- Aka chiburu Niger state n'afọ 2007 bụ Muazu Bbangida Aliyu kwuru ka a kpọọ ya "The Chief Servant" mgbe e duchara ya n'iyi ọrụ

- N'afọ 2015, aka chiburu Oyo steeti bụ Abiola Ajimobi kwuru ka akpọọ ya "Abiola Ajimobi" sọsọ.

- Ebe ọgbọ ya bụ Rauf Aregbesola kwuru ka a kpọọ ndị Gọvanọ "Mr Governor" kama His Excellency.


Isiokwu: Sanwo-Olu ka anyị ma - Ohaneze Ndigbo Lagos\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Ihe anyị jiri gwa Ndigbo na Legos tụnyere Sanwo-Olu- Ọhaneze Ndigbo Legọs

Solomon Ogbonna bụ onyeisi ha, kwuru na ndị Igbo bi na Legọs na-akwado ya makana ọ bụ onyendu ga-enye ha ihe ha chọrọ ma bụrụ onye ha nwere ike ịtụkwasị obi.

Sanwo-Olu mechara kelee ha maka ịnabata ya n'etiti ha.

Mnwereonwe Biafra abụghị ikwe ọnụ ahịa - Ipob

Otu na-achọ mnwereonwe Biafra na Naịjirịa bụ Ipob ekwuola na ọ gbasaghị ha onye ga-abụ onyeisiala Naịjirịa n'ọnwa Mee na ọgwụla mwereonwe Biafra bụ ihe ka ha mkpa.

Odeakwụkwọ mgbasaozi ha bụ Emma Powerful kwuputara nke a ma kọwaa na mwereonwe Biafra abụghị ihe a na-ekwe ọnụ ahịa.

N'ofesi

Mba China ebola mmadụ abụọ ndị Canada ha nwụchiri ebubo  inyocha ha n'ụzọ n'ezighi ezi nke a na-eche bụ ha imegwara na nwuchi Canada nwuchiri nwafọ ha bụ Meng Manzhou.

Nke a emeela ka mmekọrịta dị n'etiti mba ndị a bụrụ zie ihe na-akụ ilu.

N'egwuregwu

Onye nlekọta Gareth bale na-agbara Real Madrid bọọlụ akatọọla emo ndị nkwado Real Madrid kwara Bale ma kwuo na ọ bụ ihe ihere nye ha.

Nke a mere n'oge ewepuru Gareth Bale site n'asọmpi ha na Barcelona gbara na Satọde.

Nkeji:

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Mmebi okpommanụ na Bayelsa

Ndị uweojii kwuru na enweghi onye nwụrụ mana ọtụtụ ndị mmadụ ahapụla ụlọ ha gbalaga ka okpommanụ agbịdị gbariri na mpaghara Nembe dị na Bayelsa steeti.

N'agbanyeghị na ihe a mere na Fraịde, ọnụ na-ekwuchitere ndị uweojii na Bayelsa bụ Asinim Butswat, gwara ndị ntaakụkọ na ha amabeghi ma ọ bụ ndị omekome wakporo ya ka ọ bụ ihe mmebi butere ya.

N'ofesi,

Ndị agha mba Izrel gbagburu mmadụ abụọ a na-enyo na ha bụ ndị Palestịne ma merụọ otu ahụ ka ndị ahụ bu ụgbọala ha nyakpuo n'etiti ebe ha bụ ndị agha nọ.

Ha ekwubeghi maka ọnọdụ ndị otu ha ụgbọala ahụ suru.

N'egwuregwu,

Enweghi onye meriri ibe ya ka Liverpool na Everton zutere n'abalị.

Nke a mere ka Manchester City ka kwụrụ ọtọ dịka eze n'elu tebulu na Premier League.

Ihe nkiri ga-amasị gị:

Ndigbo bị n’Okota na Oshodi, Legos chi obi n’aka maka ogbaghara gbasara ntuliaka mere


Isiokwu: Sanwo-olu: APC akpọghị Igbo asị\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Sanwo-Olu onye kwuru nke a na mkparịtaụka ya na ụlọrọụ ntaakụkọ bụ TVC nwere na Legos ụbọchị Tuzde.

O kwuru na ọkwa APC nyere ụmụafọ Igbo abụọ bụ Ben Akabueze, onye rụburu dịka Kọmịshịọna mkpata na mmefu na Joe  Igbokwe, onye na-arụ ọrụ dịka ọnụ na-ekwuru APC na steeti ahụ gosiri echiche ọma APC nwere n'ebe ndị Igbo nọ.

End of Twitter post, 1

N'okwu ya, Sanwo-Olu sị, "Oge m nọ n'ọrụ oyibo, onye kachara nọrọ n'ọkwa dịka kọmịshịọna bụ Maazị Ben Akabueze, onye Igbo, onye rụrụ ọrụ dịka Kọmịshọna na-ahụ maka mkpata na mmefu."

"N'ezie, ọ bụrụ na ị nọ n'ọkwa Kọmịshịọna na-ahụ maka mkpata na mmefu, ọkwa gị dịka ọkwa osote gọvanọ."

"Nke a bụ n'ịhị na ndị mịnịstrị ndị ọzọ ga na-abịakwute gị. Ọkwa a bụ ọkwa e nyere enyi m ma bụrụkwa nwanne m nwoke, Ben Akabụeze."

"Onye rụrụla ọrụ ọtụtụ afọ kachasị dịka onye ojezi otu APC na Legos steeti bụ onye Igbo, Joe Igbokwe."

"Ọ rụọrọla APC ọrụ ihe karịrị afọ iri na ise. Mgbe i nyerela onye Igbo ọkwa dịka ọnụ na-ekwuru gị, kedụ ihe ọzọ ị na-ekwu?"

Cheta na na e meriri otu APC na mpaghara Oshodi-Isolo, Iferodun-Ajeromi nakwa Amuwo-Odofin, ebe Ndịgbo kacha n'ọnụọgụgụ na ntuliaka ndị nnọchite e mere na 2018.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:


Isiokwu: Saraki akpọọla ndị isi ụlọomeiwu oku\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Otu onye ya na Saraki na-akpakọ bụ onye gwara BBC nke a.

O kwuru na nzụkọ a, nke ga-emetụta ndị Sineti na ndị ogbo ha n'ụlọomeiwu nke nta, bụ ihe dị mkpa maka okwu na ihe ndị ha ga-ahazị.

Ọ sị na okwu ha ga-emụtata ntuliaka nke afọ 2019 na ihe gbasara ngafe pati na-eme n'etiti ndị omeiwu na ndị ndọrọndọrọ ọzọ.

Mana o kwuru na-agaghị etinye ọnụ n'ihe banyere ọnọdụ Saraki dịka onyeisi ụlọomeiwu Naịjirịa.

"Nke a abụghị otu n'ime ihe anyị ga etinye ọnụ," onye a gwara BBC.

Na ngwụcha ọnwa gara aga, ndị ụlomeiwu gara ezumike dịka ọtụtụ mmadụ si pati na-achị bụ APC gawa PDP.

Ugbua, enwere akụkọ BBC amagbeghị isi ya na-ekwu na ndị APC chọro ịchụtụ Saraki n'ọkwa.

Akụkọ ndị ọzọ ga-amasị gị:


Isiokwu: Saraki na Ekweremadu: Ihe ndị mmadụ na-ekwu maka mgbochi ha\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Uche Anichukwu bụ ọnụ na-ekwuchitere Ekweremadu, gwara BBC Igbo na ọ bụ ndị EFCC gbochiri ya ịpụ maka na ọ kwesịrị ịnọchi Saraki dịka na nzukọ ụlọomeiwu taa.

Ebe onye enyemaka Saraki bụ Banks Omishore, tinyere na Twitter na EFCC nyachiri ihu ụlọ ya ka ọ ghara ịpụ.

Ihe ndị mmadụ na-ekwu na soshal midia

Ndị Naịjirịa tinyere ọnụ na ya bụ okwu.

Ebe ụfọdụ kwuru na ọ bụ onyeisiala na-emegide Saraki, ndị ọzọ na-ekwu na ọ na-emegide ọkwa onyeisi ụlọomeiwu ukwu.

@atiku bụ onye chọrọ ịzọ ọkwa onyeisiala kwuru sị na ndị ọchịchị ekwesịghị ime ndị omeiwu ha ka ndị ohi.

@OgbeniDipo kwuru na ọ bụ Buhari na Saraki na-ama aka.

@Omojuwa kwuru na ọ bụ mkparị nye ọkwa onyeisi ụlọomeiwu.

@Ogundamisi kwuru sị na igbochi Saraki bụ imegide ọkwa ya.

@KelvinOdanz kwuru sị na-ejiri ego e ji achụ Saraki lekọta ezigbo mpụ dị n'obodo, na Naịjirịa ga-adị mma karịa etu ọ dị.

BBC Igbo jụrụ ndị na-agụ ha ihe ha che gbasara ihe na-aga, lee ihe ha kwuru:

Akụkọ ndị ga-amasị gị:


Isiokwu: Saraki: Agbanyeghị ihe merenụ ike ọrụ agwụbeghị anyị\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Saraki chọrọ ka gọọmentị etiti nyochaa ma mara ndị aka ha dị na ya bụ nsogbu ikpe

O kwuru na ihe a bụ ihe ihere nke na-ekwesịghị ime; ''Ihe a butere obodo anyị bụ Naịjirịa aha ọjọọ ma mịtara anyị mkpụrụ ọjọọ.''

Saraki kwuru na ya bụ omume gosiri adịghị ike ndị chọrọ isi azụ ụlọ chutuo ndị isi ulọomeiwu.

Saraki na-arịọ ka gọọmenti kpachapụ anya maka ''gọọmentị dị n'ime gọọmentị'' ha

Ọ dọkwara aka na ntị nye ndị na-achọ ihe n'ike n'ike sị na okwu a abụghị maka ya maọbụ osote ya bụ Ike Ekweremadu maọbụ Yakubu Dogara, kama ihe a metụtara ọchịchị onyekwuouche ya na Naịjịrịa.

Saraki kwuru na ọtụtụ olileanya dị n'ebe Naịjirịa nọ n'etiti obodo ndị ọzọ, ya mere ihe a ji jọgbuo onwe ya.

N'ọnụ ya, ''Naịjirịa agafeela ụdịrị iberibe a na-ebute ndọghachi azụ.''

"Chetanu na n'oge na-adịghị anya e kwuru m na Naịjirịa nwere ọchịchị n'ime ọchịchị a nọ ụgbua makana ọ gbawojuru anya ka onyeisi otu ngalaba ga-esi nye iwu ka a gaa wakpoo ụlọomeiwu.

"N'agbanyeghị ihe egwu dị na ya, anyị ga-aga n'ihu igbaso ikpe na-akwụghị ọtọ. Ndị Naịjirịa gosiri ụnyaahụ na ha agaghị ekwe mmegide oche maọlị.

"N'ihi na ọ bụ ndị Naịjirịa tinyere anyị n'ụlọomeiwu, mkparị ọbụla e nyere anyị bụkwa ndị Naịjirịa ka e nyere ya.

"Ihe mmụta m chọrọ ka gọọmentị etiti mụta ebe a bụ ka ha nye ndị ọrụ nchekwa ikike ịkwụrụ onwe ha."

Ihe niile o kwuru dị n'akara Twitter ya:

Mana lee ihe ndị Naịjirịa na-asa onyeisi ụlọọmeiwu ukwu na Twitter:

@Mansur_ahmed kwuru na mgbe izuụka a gachara, uche onye ọbụla ga-apụ n'ihe a mere n'ụlọomeiwu.

Ebe @ola_subomi01 kwuru na ihe a ga-eji cheta Saraki ma ọ nwụọ abụghị ihe nwere isi.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:


Isiokwu: Saraki: Chụọnụ ndị isi ọrụ nchekwa\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Saraki chịrị afọ asatọ dịka onye Gọvanọ kwara Steeti

O kwuru nke a mgbe ọ gara ị leta ndị idere mmiri na-enye nsogbu n'Ilorin n'ụbọchị Satọde.

Sarakị yọro ka aghara iji ihe gbasara ọrụ nchekwa Naịjiria mere ihe ndọrọndọrọ ọchịchị.

N'oge na-adịghi anya otu akpọrọ ''Amnesty international'' kwuru na-egbuola ihe ruru mmadụ 1,813 site n'ọnwa Jenụwarị ruo ugbua.

Ogbugbu a metutara steeti 17 ma ọnụọgugụ ya na-abawanye nke ịkarị ọgbugbu mere na afọ 2017.

Otu a bokwara ya bu ihe mberede n'isi ndị ọchịchị Naịjirịa makana enweghị ike ị kwusi ogbugbu ndị a.

Saraki boro ndị ọru nchekwa ebubo adịghị n'otu.

O kwuru na ndị otu ulo omeiwu ọ na-achị nyere ndụmọdụ etu a ga-si gbochie ya bụ ọdachị mana ndị isi ọchịchị gbara ha nkiti maka ihe ọ kpọrọ aka ndọrọndọrọ ọchịchị eji eso ya.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:


Isiokwu: Saraki: Ihe ndị mmadụ na-ekwu maka ya ịzọ ọkwa onyeisiala.\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Bukola Saraki si na Pati APC banye na PDP na nsonso a

Mana Olisa kwuru na Saraki agaghị emeri na ntuliaka imeụlọ maka na Kwankwaso bụ aka chiburu Kano steeti ka ewu ewu n'Ugwu Awụsa.

Olisa kwukwara na o cheghị na Saraki ga-agba arụkwaghịm ugbua o kwuputara ebumnuche ya gbasara ịzọ ọkwa onyeisiala.

Iji maa atụ, o kwuru na onyeisiala aetinyeghị akwụkwọ arụkwaghị oge o kwupụtara na ya ga-azọ ọkwa onyeisala ọzọ.

Ọ gara n'ihu kwuo na nsogbu niile Saraki ga-emeri na nsogbu niile ọ na-agabịga ugbua dika onyeisi ụlọomeiwu.

Cheta na Onyeisi ụlọomeiwu ukwu bụ Bukola Saraki kwupụtere taa na ya ga-azọ ọkwa onyeisiala na 2019.

O kwupụtara nke a n'Abuja n'ọgbakọ ya na ndị ntorobia chọrọ ịzọ ọchịchị nwere taa bụ Tọọsde.

Saraki tụrụ arịrị na oke agụ, ọnọdụ akụnaụba Naijiria nke kprula afọ n'ala nakwa nsogbu nchekwa bụcha nsogbuchere Naijiria aka mgba, sị na ọ bụ ihe ndị a ka ọ lechara anya were sị  ka ọ za oku ndị na-eto eto na akpọ ya ịzọ ọkwa onyeisiala.

" Ọ bụ n'ihi ihe ndị a ka m jiri  na-ekwupụta ebumnobi m ịzọ ọkwa onyeisiala na ntuliaka na-abịa na 2019 n'otu parti PDP."

Ihe ndi mmadu na-ekwu na Soshal midia maka mkpebi a:

@babaidris090 kwuru na ọ nabatara mkpebi Saraki dika iheoma.

@adeoludada2003 kwuru na Saraki azọpụtaghịnwụ ndị Kwara steeti ma ya fọrọ ịzọpụta ụmụ Naịjirịa.

@seguntomori nabatara ya bụ mkpebi mana na-ayọ Saraki ka o lebanya na ahụhụ ndị odibo omeiwu na-ata.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:


Isiokwu: Saraki: Ndị na-akwado APC na PDP etinyeela ọnụ na nsogbu a\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Saraki meriri EFCC n'ụlọikpe kachasị n'ọnwa Juli maka ebubo mpu na nruru aka

Mana ụnyaahụ, akụkọ kwuru na PDP ziri ozi ka ndị omeiwu ha niile laghachite Abuja, maka ha na-eche na APC nwere ike ijiri ike mepe ụlọomeiwu wee chutuo Saraki na Ekweremadu.

BBC Igbo gbara ndị otu APC na PDC ajụjụọnụ maka ebumnuche ha gbasara ihe a na-eme ugbua n'ọkwa ọchịchị n'ala Naịjirịa.

Joe Igbokwe bụ ọnụ na-ekwuchiri otu APC na Legos steeti gwara onye ntaakụkọ anyị na nsogbu PDP bụ na obi na-amapụ ha maka njọ niile ha mere n'ala Naịjirịa.

N'ọnụ okwu ya,"Onyeisiala Naịjiria bụ Muhammadu Buhari abụghị onye na-eji njọ akwụghachị njọ. PDP na-ama jiji maka na obi ha na-apịa ha ụtarị maka mpu na aghụghọ niile mere n'oge ọchichị ha."

Igbokwe kwusiri ike na ọ bụ ikike ndị Sineit ịhọpụta ndị ha chọrọ ka ha chịa ha.

 "Ọ bụrụ na ha chọrọ ịchụda Bukola Saraki, o nweghị njọ dị na ya."

Mana Austin Umehi bụ otu n'ime ndị welitere isi na PDP kwuru na APC agaghị anwa anwa ịchụda Bukola Saraki.

PDP na-ebo na aka onyeisiala Naịjirịa bụ Muhammadu Buhari nọrọ na nsogbu a

O kwuru na: "Ụlọomeiwu nwere iwu ha na-eso. Ihe a pụtara na ndị otu APC agaghị eteta n'ụra otu ụbọchị, chụda mmadụ dịka Bukola Saraki."

O kwukwara na o nweghị egwu dị n'obi Saraki maka ya, nakwa na ndị ụlọomeiwu na-eche echiche a na-egbu oge ha.

Etu ọ dị ugbua

PDP sị na Saraki bụ onye otu ha kachasị elu n'ọkwa ọchịchị n'ala Naịjirịa, nke mere ha jiri tunye ya ugo a.

Dịka o siri dị ugbua, nke ga-abụ mbụ pati na anọghị n'ọchịchị, maọbụ nwekarịa ndị omeiwu, ga-achi ụlọomeiwu na Naịjirịa.

Mana, a mabeghị ma ọnọdụ a ọ ka ga-adị etu a, maka na n'ụbọchị 24 nke ọnwa APC wepụtara aha ndị omeiwu 52 ha si bụ ndi otu ha, nke nyere ha nkarị n'ụlọomeiwu.

Ya bụrụ na nke a bụ eziokwu (o nwebeghị ndị n'ime ndị a gọnahụru edemede a) APC nwere ọnụgụgụ a ga-eji chụtuo Saraki ma ndị omeiwu laghachite ezumike.

Ekweremadu ka-aza ajụjụ n'aka ndị EFCC

Nke mekwara ụfọdụ ndị omeiwu nke obele jiri nọdụ n'ụlọomeiwu ụnyaahụ.

Akụkọ kwukwara na ndị sinetọ otu PDP ga-enwe ọgbakọ ebe ha...


Isiokwu: Saraki: Oshiomhole sị na onyeisi ụlọomeiwu ukwu kpu okpu eze ha\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Adams Oshiomhole bidoro ọrụ dịka onyeisi otu APC n'ọnwa Juun, 2018

Oshiomhole kwuru nke a na ngwucha ọgbakọ ya na onyeisiala Naịjirịa bụ Muhammadu Buhari na kwa ụfọdụ ndị gọvanọ na sinetọ APC mere ụnyaahụ n'Abuja.

O kwusiri ike na Saraki kwesiri ị kwanyere onwenya ugwu, na kwa dee akwụkwọ a, makana ọkwa dị ya n'isi dịka onyeisịụlọ ọmeiwu ukwu bụ makana ọ bụbụ onye otu APC, bụ ndi kachasị na ụlọomeiwu.

N'ọnụ okwu Oshiomhole: "Okpueze a bụ akụ nke otu APC. Ọ bụrụ na Saraki bụ onye nwere nsọpụrụ o kwesiri ị dee akwụkwọ a"

Nsogbu kadị n'APC

Aminu Tambuwal bụ gọvanọ Sokoto steeti kwuputara na ya apụọla na APC gawa PDP. O bụ ya bụ gọvanọ nke atọ pụrụ n'APC gawa PDP.

Cheta na gọvanọ Benue steeti bụ Samuel Ortom na Abdulfatah Ahmed, bụ gọvanọ Kwara, pụrụ n'APC gawa PDP.

Saraki na ndị APC bidoro nkatọ onwe ha ka mgbe ọ banyere oche ọchịchị dịka onyeisiụlọ omeiwu ukwu

Ihe ndị mmadụ na-ekwu na Twitter

Okwu nke a Oshiomhole kwuputara butere mkparita ụka na Social Media.

Na twitter, otu nwoke aha ya bụ Nkoro Macilinus kwuru na oge eruola APC ga hapụ Saraki. Ọ gbakwara ajụjụ ọnụ na ọ bụ zị njọ na Sarakị pụrụ na APC gawa PDP?

Onye ọzọ aha ya bụ Adam Yusuph dere na ọ gbagwojuru ya anya na Oshiomhole na-ekwusi ike na okpueze onyeisi ụlọmeiwu ukwu bụ akụ nke APC. O kwukwara na udi okwu a bụ ihe na-emebi ọchịchị gọọmentị

Mana Maina Yahumi dere na onye ọbụla kwadoro onweya ugwu ga-eme ihe a Oshiomhole na-ekwu ugbua.

Akụkọ banyere ntuliaka 219 ka na-apụta, anyi ga-ewetara unu ha mgbe anyi wetere ha.

Akụkọ ga-amasị gị


Isiokwu: Saraki: egwu ndị uweojii adagharịala\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

E boburu Saraki ebubo ohi,mpụ na ihe ndịọzọ

Ugbua ndị uweojii sịzị Saaraki ya abịazịla, ma ya zite akwụkwọ ga-akọwa ka ya bụ ohi ezuru siri metute ya.

E nyedebere ya echi bụ Wenezde maka izite ya bụ akwụkwọ.

Cheta n'ụbọchị uka gara aga na ọnụ na-ekwuchitere ndị uweojii bụ Jimoh Moshood kwuru na ndị ohiegbe Offa ahụ kpọrọ Saraki na Gọvanọ Kwara steeti bụ Abdufatah Ahmed aha dịka ndị na-akwado ha.

Sarakị n'onwe ya sịkwara n'obi siri ya ike na-ịza ya bụ oku ndị uweojii kpọrọ ya tupu ya nwetazịa akwụkwọ nke sị ya ya mezie nkọwa n'akwụkwọ.

N'onu ya Saraki dere " dịka m dere n'akara twitter mbụ, enwetala m akwụkwọ ndị uweojii jiri sị m kọwa ihe m maara maka ya bụ ohi Offa na akwụkwọ nke m ga-ezitere ha na mkpụrụ ụbọchị abụọ, nke m ga-eme".

Nke a mechara ka onyeisi ndị uweojii bụ Ibrahim Idris, onyeisi ndị DSS, lawal Daura nakwa onyeisi ndị ọkaikpe bụ Abubakar Malami (SAN) na osote onyeisiala bụ Yemi Osinbajo nwechara mkparịta ụka nzuzo na ụbọchị Mọnde n'obi onyeisiala n'Abuja.

Kepụkepụ ndị nta akụkọ nụrụ na-akọwa na ya bụ mkparịta ụka nwere ka ọsi gbasatụ ebụbọ a eboro Saraki.

Mana akwụkwọ ozi Punch kwuru na mgbe ha gara ịjụ onyeisi ndị ụweojii ihe akpatara na ya bụ ọgbakọ na ọnweghị ihe ọzara ha.

Akwụkwọ akụkọ a na-ekwukwa na ọ dịka nwepu ewepuru ndị uweojii na-echekwa ndị isi omeiwu a kpatara osote onyeisiala jiri kpọ ha oku a.

Na agbagheghị, onye ndụmọdụ Sarakị na ihe gbasara ọchịchị onyekwuo uche ya bụ Kingsley Amaku kwara BBC ụnyahụ na-eziokwu atọgbughị na ya bụ okwu.

Ka nke a na-eme ndị nPDP akatọla ya bụ ebubo a ana ebo Saraki na Ahmed.

Onyendụ ha bụ Alhaji Kawu Baraje kwuru na ha agaghịzị enwe ya bụ mkparịta ụka nke ha na otu APC na onyeisiala, Buhari chọrọ ịnwe.

Cheta na ndị nPDP na osote onyeisiala bụ Osibanjo hụru n'izu gara aga ma kwekọrịtakwa ihụ ọzọ ụnyahụ bụ Mọnde.

Mana ihe ndị a mere gosiri na ndị APC adịghị nkwadobe ịme ka ya bụ ọgbakọ wee isi, dịka Baraje siri kwuo.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:


Isiokwu: Saraki: Ụlọikpe kachasị agọọlara m ọnụ\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Bukola Saraki bụbu Gọvanọ Kwara steeti tupu ọ banye ụlọomeiwu

Saraki onye kwupụtara nke a n'igwe okwu Twitter, kwuru na 'Obi dị m ụtọ' na mkpebi ụlọikpe kachasị nke kwuru na ikpe ahụ kpụgharịrị ya ụbọchị 1018 bụ aka ọrụ ndị obi adịghị mma na ya ghọrọ onyeisi ụlọomeiwu ukwu.

End of Twitter post, 1

Na mkpebi ya, ụlọikpe kachasị kwuru n'aka Saraki dị ọcha n'ebubo na ọ ghara ụgha banyere nkwupụta ihe o nwere, bụ ikpe dị na ụlọikpe pụrụ iche  na-ahụ maka agwa ndị n'ọkwa ọchịchị nke a kpọrọ 'Code of Conduct Tribunal( CCT) na bekee.

Ụlọikpe kachasị nke ọkaikpe Cletus Nweze kwudoro na mkpebi nke ụlọikpe mkpegharị mere ma tọpụ ya n'ebubo atọ ndị ọzọ.

CCT nke onye ndu ha bụ Danladi Umar kagburu ikpe Saraki n'ihi na ndị akaebe na ihe akabe e wetara gbadoro ụkwụ na kepukepu, na abụghị okwu ahụrụ anya.

Mana n'akwụkwọ nke gọọmentị etiti gbagharịrị, ụlọikpe mkpegharị nọ n'Abuja n'ọnwa Disemba afọ 2017 wegahchiri ebubo atọ n'ime iri na asatọ(18 counts) nke CCT kụpụburu.

Mana na mkpebi ya, Nweze kụpụrụ akwụkwọ nke gọventi etiti gbagharịrị.

Nweze kwụrụ na ihe CCT kpebiri nke kwuru na ebubo niile ahụ gbadoro ụkwụ n'asịrị, na ndị butere ikpe akpọghị ndị nwere ihe akaebe doro anya ka ha gbaa akaebe.'

Akụkọ ndị ga-amasị gị:


Isiokwu: Saudi Arabia News: Ihe 5 ụmụnwaanyị Igbo na-eme ndị Saudi Arabia anaghị emenwu\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

N'ụbọchị Fraịdee, ụbọchị abụọ nke ọnwa Ọgọst 2019, e wepụtara iwu ọhụrụ nyere ha ohere ime ụfọdụ ihe ha anaghị emebu.

Ihe ndị a gụnyere ime njem si na mba fere na mba na-ebughi ụzọ nata nwoke ọbụla ikike, ịgba alụkwaghịm, iji aka ha tinye akwụkwọ maka nwa ọhụrụ a mụrụ, alụmdinanwunye nakwa ihe ndị ọzọ.

Mana ị ma na e nwere ihe ole na ole ụmụnwaanyị Igbo nwere ohere ime ndị nke si Sawudi Arebia agaghị emenwu?

Mba Sawudi Arebia bụ mba ndị alakụba kachasị, nke mere na ha nwere ụfọdụ iwu ndị machiri ụmụnwaanyị ha ime ihe ọtụtụ ụmụnwaanyị ndị ọzọ na gburugburu ụwa na-emenwu.

Ọtụtụ n'ime ihe na-anaghị eru ha aka maka na a napụrụ ha ikike iji mee ya, bụ ihe ndị ụmụnwaanyị Igbo na-emecha tinye 'jara'.

N'etiti ụmụnwaanyị Igbo na ndị Sawudi Arebia

BBC Igbo na-atụnyere ihe dị iche n'etiti ndụ ụmụnwaanyị Igbo na ụmụnwaanyị ndị Sawudi Arebia.

1. Ime njem

Ọtụtụ ụmụnwaanyị Igbo na-eme njem etu ọ masịrị ha, mana ọ dịbughi etu ahụ nye ụmụnwaanyị Sawudi Arebia.

Tupu e bulie iwu e buliri n'ọnwa Ọgọst 2019, nwaanyị anaghị eme njem na mba ahụ maọbụghị ma nwoke 'a ga-emere ya mkpebi', kwenye na ọ ga-aga.

Tupu nwaanyị enwetakwa akwụkwọ ikike e ji eme ya bụ njem nke Bekee kpọrọ 'passport', nwoke (nwere ike ịbụdị ma onye ọ tọrọ atọ) ga-ekwenyekwa.

2. Ịnya ụgbọala:

Tupu Juun 24 2018 eruo, iwu machiri ụmụnwaanyị Sawudi Arebia ịnya ụgbọala n'obodo ha. Mana ụmụnwaanyị Igbo ịnya ụgbọala abụghị ihe ọhụrụ.

Ụfọdụ n'ime ha, ọ bụ di ha na-azụtara ha ụgbọala iji gosipụta ọkwa ha ma mee "ị makwa ndị anyị bụ" ma ha zute ibe ha.

3. Iyi uwe masịrị ha:

Mgbe gboo, ụmụnwaanyị Igbo na-ama akwa n'obi mana ekwesịghị ịhụ obi na olu ụmụnwaanyị Sawudi Arebia anya

Ebe ụmụnwaanyị Igbo nwere ike iyi ihe ọbụla masịrị ha ma ọ bụrụhaala na ha agbaghị ọtọ, ọ dịrịghị ndị nke Sawudi Arebia etu ahụ.

Ruo echi, iwu ka machibidoro ha iyi uwe ga-egosi ụkwụ ha.

Ụfọdụ, a gaghị ahụ ntutuisi ha anya, ebe ụfọdụ na-ekpuchi ahụ ha niile hapụ naanị anya ha.

Ha nwere uwe a na-akpọ "abaya" ha na-eyikarị maka nke a.

4. Nwoke na nwanyị ịnọkọ

Ebe ụmụnwaanyị...


Isiokwu: Saudi Arabia attacks: Nigeria ga-erite uru na mbuli ọnụego mmanụ agbịdị\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Ndị nwe ụgbọala na-achọ ụzọ ọbụla inweta mmanụ ụgbọala

Ọnụego mmanụ agbịdị arịala elu nke kachasị ibe n'ime ọnwa anọ n'ihi ogbunigwe a gbara n'ụlọọrụ mmanụ agbidi mba Saụdi Arebia n'ụbọchị Satọde.

Dịka ọ dị ugbua, Saụdi Arebia akọwabeghị nke ọma etu mwakpo a si mee mana ha kwuru na onweghi onye merụrụ ahụ.

Kedụ etu ọ ga-esi metụta Naịjirịa?

ụdịrị ụgbọmmiri a awakporo

Ndị ọkachamara n'okwu akụnaụba na Naịjirịa kwuru na nke a bụ ezi ihe nye Naịjirịa na akụnaụba ya dịka mmanụ agbịdị bụ ụzọ kachasị ha si enwete ego.

Ugo Obi-Chukwu kwuru na nke a ga-emetụta Naịjirịa n'ụzọ dị mma dịka ha ga-etinyekwu ego n'ọnụ mmanụ ha, nke bụ dọla iri isii kwa otu ite mmanụ ugbua

O kwuru na ọzọ bụ Naịjirịa ga-enwe ohere ire ite mmanụ agbịdị karịa ite ole ha na-ere ugbua nke bụ nde abụọ kwa ụbọchị.

Onye ọzọ bụ Chinwe Egwim sị na ihe a mere na Saụdi Arebia nwereike ime ka onụego ite mmanụ rue otu narị dọla ($100/barrel) nke bụ ihe ọma nye Naịjirịa.

N'otu aka ahụ ọkanmụta Boniface Chizea sị na Naịjirịa kwesiri iji ohere a rite ezigbo uru tupu ọnụego mmanụ adaa maka na mbuli a agaghị anọte aka.

Kedụ ihe ọghọm dịrị Naịjirịa?

Ugo Obi-Chukwu sị na dịka ọ dị ugbua ọ na-ara Naịjirịa ahụ ịmịpụta mmanụ agbịdị etu ha kwesiri kwa ụbọchị ka ọfọdụzie ịmịpụta karịa.

Ọzọ bụ na ọnụ ego Naịjirịa na-eji ebubata mmanụ ga-arị elu nke nwereike ibuli ọnụego mmanụ ụgbọala na Naịjirịa.

Ọ gara n'ihu kwuo na Naịjirịa ga-eri nnukwu uru ma ọ bụrụ na ha nwee ike welite aka n'ite mmanụ ole ha na-ere kwa ụbọchị.

Akụkọ ga-amasị gị:

Njem Akpu site n'ugbo banye n'efere


Isiokwu: Saụt Koria agbanyụọla igwe mgbasaozi ga Nọt\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Saut-Koria tinyeburu igwe mgasaozi echiche ha n'agbata ha na Nọt Koria

Saụt Koria nwere ọtụtụ igwe mgbasa ozi n'agbata ha na Nọt Koria nke ha na-akpọ egwu ha na akụkọ na-akatọ Nọt Koria nke ndị agha Nọt Koria na ndị nkiti bi nso nwere ike ịnụ.

A maghị ma Nọt Koria aga agbanyụ igwe mgbasa ozi nke ha. Ha na-akpọkwa akụkọ na-akatọ Saut Koria na ndi enyi ha.

Dịka ozi  ụlọọrụ ntakụkọYonhap  kwuru na ọs i n' ngaalaba Mịnịstrị nchekwa ala ahụ, mba Saụt Koria  mere nke a iji belata obiọkụ dị n'etiti ndị agha mba abụọ ahụ iji nye ohere maka ịkpa udo."

Akụkọ ndị ga-amasị gị:


Isiokwu: Saụt Korịa zipụrụ ụgbọ agha mmiri na Ghana\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Ụgbọ aghammiri ndị Saụt Koria nọbụ na "Gulf" nke Guinea

Ndị Koria a atọọrọ nọ n'ime ụgbo mmiri akpọrọ Marine 711 bu mmadụ 40 ọzọ bụ ndị Ghana mgbe ndị omekome a wakporo ha na ubọchị Mondee nke izuụka gara aga.

Ndi omekome a nwuchikọrọ ndị Koria wee jiri obele ụgbọ mmiri na-agba ezigbo ọsọ gbafuo.

Ka ihe a mechara, Marine 711, bụ ụgbọ ji akwụkwọ ikike ndị Ghana, were gawa ọdọụkpọmmiri na Ghana ebe ndị isi ojii o bu rituru, dịka ndi ntaakụkọ Yonhap nke Saụt Koria kwuru.

Ndịagha Saụt Koria na-akọwa na ọ bụ ndị Naijirịa kpara ya bụ ike.

Ụgbommiri nke Saụt Koria akpọrọ "Munmu the Great" nọ bụ ebe a na-akpọ "Gulf of Eden" na arụ ọru nchekwa tupu e ziga gawa ka ọ ga zọpụta ndị ahụ atọọrọ.

Mpaghara gọọmenti Kọria na ahụ maka ihe gbasara mba ofesi kwuru na ha na ndị Naịjirịa, Ghana, Togo na Bini nakwa Amerịka na Europe na gba mbọ ịhụ na ndị ahụ pụtara.

Ndị omekome kpara ike a ekwụbeghị ebumnobi ha, maobị egole ha ga eji tọghapu ndi ha ji.

Akụkọ ga-amasị gị


Isiokwu: School Resumption Day: Ndị n'ọchị ndị n'akwa dịka ụlọakwụkwọ ga-eme ọzọ na 18 Jenuwarị\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Ọtụtụ na-ekwu na mkpebi a ekwesịghị ekwesị n'ihi na onweghị ihe etinyere iji gbochie mfesa ọrịa a.

Mana ụfọdụ na-ekwukwa na o kwesịrị ekwesị ka e mepee akwụkwọ n'ihi na o teela ụmụakwụkwọ nọ n'ụlọ.

BBC Igbo gbara ụfọdụ ndị nne na nna ajụjụ ọnụ iji mata ihe ha chere.

Lee ya n'ihe onyonyoo dị n'elu.

Onye mere akụkọ a bụ Ebere Ekeopara.


Isiokwu: School building fire: Ọkụ agbagbuola ụmụaka ruru 26\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Igwe mmadụ gbakọrọ na nso ebe ọdachị ahụ mere

Ụmụaka ndị a dị agbata afọ iri na afọ iri abụọ na-arahụ ụra n'ụlọ dị nso n'ụlọụka Alakụba oge ọkụ ahụ bidoro n'ụzọ ụtụtụ taa bụ Wenezde.

Ndị uweojii mba ahụ gwara BBC na a ka na-achọ ozu ndị nwụrụ anwụ.

Naanị otu onye nkuzi nakwa ụmụakwụkwọ abụọ bụ ndị zọtara isi onwe ha n'ọdachị ahụ.

Ọnụ na-ekwuru ndị uweojii bụ Moses Carter gwara ụlọọrụ ntaakụkọ  Reuters na ọ  bụ nsogbu metụtara ọkụ latrik butere ọdachi ahụ mana na ha na-aga n'ihu na nnyocha ha.

Ka ọ dị ugbua, onyeisiala mba Liberia bụ George Weah ezipụrụla ezinaụlọ ọdachi ahụ metụtara ozi iti aka n'obi n'akara Twitter ya.

O kwuru sị na "ekpere m na-agara ezinaụlọ ụmụaka nwụrụ oge ụlọakwụkwọ gbara ọkụ n'abalị n'obodo Paynesville."

Onye ntaakụkọ BBC bụ Jonathan Paye-Layleh, onye nọ si ebe ihe mere zite akụkọ kwuru na ụgbọ na-ebu ozu nke otu 'Red Cross abịala bupụ ozu ndị a.

A na-elekwa anya ili ozu ụmụaka ndị ahụ n'ehihie taa bụ Wenezde.

Akụkọ ka na-abịa.


Isiokwu: School closures: Coronavirus emeela m ihe ọkụ ji nti oke eme - Onye nkuzi ụlọakwụkwọ nọrọ onwe ya\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Ọ sị na ọ dịzi ka onye na-enweghi ọrụ kamgbe e mechiri ụlọakwụkwụ n'ọnwa Maachị n'ihi coronavirus.

Madumere sị na kemgbe Maachị ahụ na o ribeghi ụgwọọnwa ya.

Kama nọ bụ obere azụmaahịa ka o ji na-enyere onwe ya na ezinaụlọ ya aka.

Kirie ihe o kwuru n'uju;

Akụkọ ndị ga-amasị gị:


Isiokwu: School fees: Obodo eji ọkụkọ, ewu na atụrụ akwụ ụgwọ ụlọakwụkwọ\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Obodo Zimbabwe ehiwela iwu azụmahịa ha ọhụrụ nke gụnyere iji anụmanụ ndụ ịkwụ ụgwọ ụlọakwụkwọ

Ọ  gwara ndị ntaakụkọ Sunday Mail Newspaper na ụlọakwụkwọ ga-anabata ndị na-enweghi ego ịkwụ ụgwọ ụlọakwụkwọ ha n'oge.

Ọ kwukwara na ọ bụghị naanị anụmanụ dị ndụ ka ha na-ana, mana ha na-anabata ndị nwere aka ọrụ.

"Ọ bụrụ na ha nwere ndị na-enye aka ịrụ ụlọ n'obodo, ha ga-enyere ha ohere i ji aka ọrụ ahụ wee rụpụta ụgwọ ụlọakwụkwọ ha," dịka ndị ntaakụkọ jiri kọwa.

Ụfọdụ n'ime ụlọakwụkwọ ebidola ịnabata anụmanụ ndụ dịka ụgwọ ụlọakwụkwọ dịka Sunday Mail kwuru.

Obodo Zimbabwe ehiwela iwu azụmahịa ha ọhụrụ nke gụnyere iji anụmanụ ndụ ịkwụ ụgwọ ụlọakwụkwọ

Onye na-arụ na ministri kọwatụrụ na okwu Dọkịta Dokora na "Ndị nne na nna ya bụ ụmụ ụlọakwụkwọ nwereike ịkwụ ụgwọ site n'iji anụmanụ ndụ-

Ya bụ maka ndị bi n'ime obodo, mana ndị nne na nna ndị ụmụakwụkwọ bị na mba nwereike iji aka ọrụ wee kwụọ ụgwọ ụlọakwụkwọ."

Iwu a sonyere aka ndị Zimbabwe kwere ka ndị mmadụ na-eji anụmanụ ndụ, dịka ewu, ehi, na atụrụ, ji wee kwụọ ụgwọ na mbite.

N'ime iwu ndị ụlọ omeiwu ha wulitere n'izu a, a nabatara ka ndị mbite tinye aka n'ime akụnaụba ha nwere dị mfe gụnyere ụgbọala, igwe, dgz ji manye maka mbite dịka mpaghara ndị ntaakụkọ BBC World na-eleba anya na azụmaahịa kwuru.

Dịka ụlọ ntaakụkọ Bulawayo24 siri kwuo, ego na-adịghị na mba Zimbabawe na-eme ka ndị mmadụ mefuo oge n'ụlọakụ.

Gọọmentị siri na ọ bụ maka na ndị mmadụ na-ebupu ego na mba ndị ọzọ.

Mana ụfọdụ ndị mmadụ ekwenyeghị n'okwu ha, ha kwuru na ọ bụ maka ọrụ na mwụlite adịghị n'obodo.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:


Isiokwu: Seasonal Fruits: Mkpụrụosisi ndị ị ga-eji tụọ ndụ gị mmanụ ugbua\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Mgbe ụfọdụ, ndị mmadụ na-ewere mkpụrụosisi mepụta ihe ọṅụṅụ nke Bekee na-akpọ "juice" nakwa nke a kwọrọ akwọ a na-akpọ "smoothie".

Mana otu ihe ị ga-ama maka mkpụrụosisi bụ na ọ na-enwe oge, dịka otu ilu ndị Igbo na-ekwu na "ụkwa ruo oge ya ọ daa".

Etu a ka o si abụ ma oge mkpụrụosisi ruo; mgbe ahụ ka ọ na-aka acha ọfụma na-ekpughị ya akwa makwa kacha tọọ ụtọ.

Mkpụrụosisi ndị nke oge ha bụ ebe ọnwa Disemba na Jenụwarị

1) Ụdara:

Ụdara abụghị mkpụrụosisi ị ga-emetụ ọnụ ma ọ bụrụ na ọ bụghị oge ya, makana ọ ga-adị gị ka ebe e ji akantị marichaa gị anya.

Ọ na-aka mma ma ọ bụrụ na mmiri amatụla ya obere, maọbụ na o ji aka ya dapụ n'osisi kama ịghọtu ya tupu ị rachaa ya, mana ọ bụghị oge niile ka ọ na-eche mmiri tupu ọ tọọ ụtọ.

Nke na-atọ ụtọ, a na-akpọ ya "ụdara nwannu".

Ọ bụ mkpụrụosisi nwere egwu nke ya (ị ga-asị na ị maghị egwu "ụdara m too...ụdara m chaa, ụdara m daa...).

Ihe ọ na-enye n'ahụ:

2) Akị awụsa:

N'agbanyeghị na akị awụsa na-epu n'Ugwu Awụsa, ọtụtụ ndị Igbo anaghị eji ya egwu egwu maka ụdịrị ụtọ ọ na-atọ.

A na-ata ya ka ụkwa achị n'aka, (makana a na-enwe nke kpọrọ akpọ na nke dị ndụ) mana ọ na-aka mma ibanye nke ịkpọ ahụ na mmiri ọkụ ka ọ kwe ọtịta.

A na-akwọ ya akwọ eji emepụta ihe a na-akpọ "mmiri akị awụsa" maọbụ "tigernut milk" na Bekee.

Ihe ọ na-enye n'ahụ:

3) Ube mgba/ube okpoko/Ube Okwe:

Ube mgba nke ndị Ugwu na-akpọ "atịlị" yiri ube nkịtị ahụ e ji ata ọka, mana o pekarịrị ya na mpe. Ọ na-ahakwa mmanụ karịa ube igbo.

Ebe mkpụrụ ube igbo anaghị ara ahụ agbawa, a na-ejinwu mkpụrụ ube mgba azụ nchọrọ.

A na-esi ya n'ọkụ ka o ruo tupu a rachawa ya. Ụfọdụ na-etinye ya nnu tupu ha arachaa ya, mana ị ga-arachanwu ya etu ahụ.

Ọtụtụ ndị amaghị nke a, mana a ga-ejinwu mmanụ pụtara na ya esi nri, nke ndị ma maka ya na-ekwu na ọ ka mmanụ e ji esi nri mma ma a bịa n'ihe ọ na-enye n'ahụ nakwa ụtọ ọ na-enye nri.

Ihe ọ na-enye n'ahụ:

4) Okpete:

Ọtụtụ ndị na-esi na ya ewepụta shuga ha na-aṅụ karịa nke arụpụtara arụpụta.

Ọ na-atọ bịrịbịrị nke ukwu, mere ndị Bekee ji akpọ ya "sugar...


Isiokwu: Second Niger Bridge: Abụbụ ọrụ ndị na-aru akwa Niger nke abụọ emeela ka ọrụ kwụsị\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Ọrụ Akwa Naịja nke abụọ ka nọ n'isi mbido

Ọ kọwara BBC Igbo n'ekwentị na nke na-eme n'ihi esemokwu dapụtara n'etiti ndị obodo nakwa ndị ji ya bụ ọrụ bụ ụlọọrụ Julius Berger.

N'ọnụ ya, "Julius Berger kwụsịtụrụ ọrụ na ya bụ akwa mmiri n'ihi na ndị ọrụ gbara abụbụ ọrụ".

Iwe ndị obodo

Ọ sị na "ụfọdụ ndị mmadụ na-ekwu na aka ndị isi obodo akwa mmiri a metutara dị n'abụbụ ọrụ a"

BBC enwetefụghị ndi obodo ka ha kwuo uche ha, mana Maazị Adeyemo kwuur na ọ bụ maka ebinyeghi aka na nkwekọrịta ha na ụlọ ọrụ na-ese okwu.

Akụkọ ọzọ pụtara na-ekwu na ndị obodo ahụ bu iwe n'obi ebe onyeisi ọrụ na ụlọọrụ JB bụ Mr Weiser nọ.

Adeyemo kwetara nke a na-ekwu na o nwere nkwekọrịta ebinyebeghị aka na ya nke ndị obodo chere na ọ bụ Weiner na-egbochi ya.

"Ha na-ata Weiner ụta na ọ bụ ọgbatuhie ma kwuo na ọrụ agaghị aga ihu maọbụrụ na ewpụghị ya"

Gọvanọ Anambara etinyela aka

Mana ugbua, Gọvanọ na-achị Anambra steeti akpọọla nzụkọ ka-enweike kpee udo n'etiti ndị ahụ niile.

Onye ọzọ na-arụ ọrụ n'ime ngalaba na-ahu maka ọrụ na Naịjirịa achọghị ka BBC Igbo kwuo aha ya  kwuru na okwunaụka a so na ihe ndị ha na-agabiga n'ọrụ na Naịjirịa.

"Mgbe Babatunde Fashola kwuru na ụfọdụ obodo bụ ọgbatuhie n'ọrụ gọọmentị na-arụ, ọ ụdịrị ihe a ka ọ na-ekwu maka ya".

BBC Igbo gbara mbọ maka ịnụta n'ọnụ Julius Berger mana ha asabeghị ajụjụ anyị zigara ha.

Cheta na amalitere ịrụ ọru na Akwa mmiri nke abụọ ga-esi Asaba gafee osimiri Naija ruo Onisha kemgbe mgbe Goodluck Jonathan na-achị.

Mana, ọ bụ n'ọchịchị Buhari ka ọrụ bịara kwanye ọkụ ruo ugbua ọkwụsịrị.

Ihe nkiri ga-amasị gị

'E ji akwa Naija nke abụọ egwu Ndigbo chandum'


Isiokwu: Security Votes: Magu kwesiri isekpu ala rịọ anyị mgbaghara- Ndị gọvanọ Ọwụwa-Anyanwụ\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Akụkọ na-ekwubu na ndị gọvanọ mpaghara ọwụwa anyanwụ adighị n'otu.

N'ụbọchị Wenezde n'Abuja, Magu  nọrọ  n'ọgbakọ nkuzi e nwere maka ndị gọvanọ ọhụrụ na ndị na-alọghachite boro ebubo na ndị gọvanọ na-afụnye ọkụ na nsogbu nchekwa iji nweta ego pụrụ iche maka ọrụ nchekwa nke a kpọrọ "Security Vote" na bekee.

Buhari họpụtara Magu ugboro abuọ ka ndị sineti were ya dịka onye isi EFCC

Ọ sịrị : "Anyị nwere ihe akaebe na-egosi na ụfọdụ ndị gọvanọ ji maka nsogbu nchekwa na-ezu ego ọha mmadụ."

Mana n'osịsa nke Govanọ Umahi nyere site n'ọnụ ọnụ na-ekwuru ya bụ Emmanuel Uzor, o kwuru na okwu Magu abụghị eziokwu.

"Ihe Magu kwuru abụghị ihe kwesịrị isi n'ọnụ onye ọrụ nchekwa pụta. O gosiri na Magu amaghị ọrụ ya."

"Magụ kwesịrị ịghọta ụbọchị onye  ọbụla bụ gọvanọ  na-ebinye aka n'akwụkwọ dịka gọvanọ, ihe ị " na-ebinye aka ichekwa ndụ na akụnaụba ndị obodo gị."

 "O nweghị onye ọbụla ṅụjuru ara afọ ọ ga-amasị na ndị obodo ya na-anwụsịsị ka o were na-enweta ego."

Ọ gara n'ihu kwuo na Magu kwesịrị "igbu ikpere n'ala rịọ ndị gọvanọ maka ihe o kwuru adịghị mma."

Akụkọ ga-amasị gị:


Isiokwu: Self Isolation: Uru na ọghọm dị na mmadụ isi n'ụlọ arụ ọrụ\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Ugbua, ọtụtụ ndị mmadụ nọzị n'ụlọ wee na-arụ ọrụ.

Mana ọdịchaghị mfe ịnọ n'ụlọ arụ ọrụ n'ihi ihe nhịahụ dị icheiche dịka ọkụ latrik, ịntaneetị, na ndị ọzọ.

BBC Igbo na ụmụada Igbo abụọ nwere mkparịtaụka, ha wee kọọrọ anyị etu ọrụ ha si aga ugbua ha nọ n'ụlọ.

Ndị mere akụkọ a bụ Chukwunaeme Obiejesi na Vining Ogu.

Akụkọ ndị ọzọ ga-amasị gị:


Isiokwu: Senator Abaribe and Orji Uzor Kalu: Gịnị ka ha ji agba onwe ha egbe ọnụ?\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Esemokwu ha selitere isi elu ka a na-achọ ime ntuliaka onye ga-anọchiteanya mpaghara Aba North/South n'ụlọomeiwu nta dịka Ossy Prestige jibu ọkwa ahụ anwụọla.

Mmadụ abụọ gbapụtara ihe n'ịzọ ọkwa ahụ bụ Mascot Uzor nke APC na Chimaobi Ebisike nke PDP na ntuliaka a ga-adị n'ụbọchị Satọde 27 Maachị.

Kamgbe achụnta vootu malitere, sịnetọ Abaribe na Kalu na-akwarịta onwe ha egbe ọnụ dịka ha na-achọ ka onye ha na-akwado merie na ntuliaka.

N'akwụkwọ Abaribe bipụtara o kpọrọ "Made in Aba", o kwuru na ihe mere e ji chutuo ya n'ọkwa osote Kalu mgbe ọ bụ gọvanọ Abia Steetị n'afọ 2003 bụ maka na ọ jụrụ ịgbara mma Kalu egusi.

Ọ gara n'ihu kwuo na Kalu agbakebeghi site na mkpọrọ ọ gara n'ihi mpụ, tupu ọ bịa ị chụrụ nwanne ya Mascot Uzor Kalu nta vootu, na ọ maghị na ihe agbanweela n'Abia.

Na nzaghachị, Kalu boro Abaribe ọtụtụ ebubo gụnyere na o nweghi ihe ọ rụrụ kamgbe afọ iri na isii ọ nọrọla n'ụlọomeiwu.

Ọ gara n'ihu kwuo na Abaribe na-eri ego mgbazinye gọọmentị etiti ji enyere ndị mmadụ aka.

Na gọọmentị nyere ego site n'aka ndị Sịnetị atọ na-achịteanya Abia Steetị n'ụlọomeiwu ukwu mana na o nweghi onye ọbụla sinetọ Abaribe nyere ego n'Abia South.

BBC Igbo kpọtụrụ ndị Sịnetọ abụọ mana o nweghi onye n'ime ha kwuru okwu banyere ya.

Orji Uzor Kalu zara ekwentị ya ma sị na o nweghi ohere ebe Abaribe azaghị ekwentị ya.

BBC Igbo ga na-agba mbọ ịnụta n'ọnụ ndị sịnetọ abụọ, etu eke si anya anwụ.

Akụkọ ndị ọzọ ga-amasị gị:


Isiokwu: Senator Utazi: Ihe mere m ji hapụ ike akụrụngwa 'Constituency Project' mgbe o kwesịrị\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Okwu Senator Utazi banyere Constituency Project

ICPC kpọchiri be Utazi n'ụbọchị anọ nke ọnwa Ọgọstụ, ma bo ya ebubo na o buuru akụrụngwa gọọmentị so n'ihe Bekee kpọrọ "Consistuency Project", dowe na be ya ghara ikenye ya ndị mmadụ etu o kwesịrị.

End of Twitter post, 1

ICPC gakwara n'ihu gosi foto ha sị si be Utazi, nke ha sị na-egosi akwụrụngwa ndị a.

Ka ndị mmadụ ka na-etinye ọnụ na ya bụ foto na ebubo ndị ICPC, akụkọ ọzọ pụta na Sinetọ Utazi amalitela ike ya bụ akụrụngwa.

BBC Igbo gbara ya ajụjụ ọnụ maka ebubo a.

Sinetọ Utazi malitere okwu na ịsị na ọ bụ ndị iro na-agba ya mgba okpuru butere okwu a.

Ọgbatumtum a hụrụ na be Utazi

Ọ sị na nke a bụ ugboro atọ ọ ga-eme atụmatụ "Consistuency Project" kemgbe ọ banyere ọkwa dịka onye omeiwu.

"Ihe mere na m ekeghi nke a n'afọ gara aga bụ na m chọrọ ike ya mgbe ezumike m. Achọghịkwa m ike ya mgbe ndọrọndọrọ ka ndị mmadụ ghara iwe ya na m chọrọ iji ya zọta vootu."

Sinetọ Utazi gara n'ihu kwuo na ọ bụ ndị nwere ọrụsị ka ha na-ekenye ha bụ akụrụngwa.

"Anyị malitere ike ya kemgbe Tusde. Ọ ga-ebi na Monde na-abịa."

Igwe na-enye ọkụ latrik so n'ihe ICPC hụrụ na be Utazi

Osita Enwe bụ onye ọkaiwu ma bụrụkwa onye Enugwu Nọt gwara BBC Igbo na ya bụ okwu bụ ihe ekwesịrị ime nnyocha ọfụma makana akụrụngwa a na-ekwu okwu ya bụ ego gọọmentị ka e ji gote ya.

"Anyị nụrụ na ICPC kpachiri ụlọ ya, ma nụkwa na ọ na-ekezi ihe a hụrụ na be ya. Ọ bụ ihe mgbagwoju anya. makana etu o si eke ugbua nwereike ịbụ oke na-agba ọsọ makana ọkụ na-agba."

BBC Igbo jụrụ Sinetọ Utazi ma ọ bụ ICPC manyere ya ike akụrụngwa a.

Ọ jụrụ: "Ọ bụ ICPC manyere m ike nke afọ gara aga, kaọbụ nke anyị kere n'Epụrel?"

Utazi zụtakwuru ụgbọala ụkwụ atọ a na-akpọ Keke maka "constituency project" ya

BBC Igbo gbakwara mbọ ịnụta n'ọnụ ICPC mana ekwentị ha agaghị.

Enweghikwanụ ihe ha dere maka okike akụrụngwa n'akara soshal midia ha maọbụ na webụsaịtị ha.

Gee ihe Sinetọ Utazi kwuru n'uju n'elu.

Ihe nkiri ga-amasị gị:

Sinetọ Mao Ohuabunwa kọwapụtara ihe kpatara o jiri nye ndị ọ na-anọchite ite eji eghe ihe


Isiokwu: Senegal vs Algeria: Onye ga-amaburu Iko Afcon taa?\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Sadio Mane na Mahrez ka anya abụọ ga-eso taata

Mgbe Algeria rutere agba ikpeazu asọmpị a bụ afọ iri abụọ n'itoolu gara aga.

Amụbeghị ọtụtụ ndị sọ asọ mpị a mgbe ahụ.

Mgbe ahụ bụ afọ 1990 mgbe ha na Naịjirịa zutere na be ha.

Ha ji otu ọkpụ asataghị asata wee sị Naịjirịa ha were ọla ọcha kasie onwe ha obi.

Onye nkuzi Senegal bụ Aliou Cisse na nke Aljeria bụ Djamel Belmadi

O ruola afọ 17 kemgbe Senegal tụrụ ụkwụ na agba ikpeazụ Afcon. Nke a bụ n'afọ 2002.

Onye nkuzi ha ugbua bụ Aliou Cisse so na ndị sọrọ mpị mgbe ahụ Kameroon ji ọkpụ atọ asatara abụọ merịe ha n'agba penarịtị.

Nke a bụ nzute nke abụọ Ọlgeria na Senegal na-ezute onwe ha n'asọmpị Iko Mba Afịrịka nke afọ a.

Aljeria ji otu ọkpụ asataghị asata merie Senegal na nzute ahụ.

Etu mba abụọ a kwụ n'asọmpị a

Senegal:

Sengal agbaala asọmpị isii. N'ime ya ha meriri anọ, gbaa nhatanha otu ma gbara aka n'otu.

Ha nyekwara gọọlụ asatọ

Onye egwu ha ama ama bụ Sadio Mane

Algeria:

Algeria agbaala asọmpi isii. Merie ise n'ime ha ma gbaa nhatanha n'otu.

Ha enyeela goolu 12

Onye egwu ha ukwu na-atụ nkọ bụ Riyad Mahrez.


Isiokwu: Senegal vs Nigeria: Ụmụ ụdụm Senegal agbajiela Flying Eagles nku\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Naịjirịa ka jide bọọlụ n'agba nke abụọ asọmpị a mana ọ bụ Senegal bu ụzọ dọka neetị mgbe Sanga nyere goolu na nkeji iri atọ na isii.

Na nkeji iri anọ na anọ eche na Naịjirịa nwetere penarịtị mana igwe nchọpụta VAR sị na nke ahụ abụghị eziokwu. Naịjirịa nwetere nke Bekee kpọrọ "free kick".

Ka a kana-ekwu nke mere, ọzọ mekwa na nkeji atọ etinyere agba nke mbụ, Alpa Dioundou hụrụ ụzọ n'aka ekpe were gbanyere Niane boolu oji retere Senegal goolu nke abụọ.

Eji goolu abụo ahụ mechi agba nke mbụ ahụ.

Na nkeji iri ise n'agba nke abụọ Okon ji ngụ kụnye bọọlụ Success Makanjuola gbara jiri nye Naịjirịa goolu nkote ụme.

Ọbụzị Senbegal abụọ, Naịjirịa otu.

Naịjirịa ka jide bọọlụ na-agba nke a, mana ha ahụghị ụkwụ ha ga-eji nye goolu.

Ka asọmpị a na-abị a na njedebe, Senegal kwadoro ịnye goolu abụọ ọzọ mana Oremade, ony enche goolu Naịjirịa nwara kụpụ ha.

Ka ọ kwụ ugbua, ọ bụzị ụla chere Naịjirịa na asọmpị nke afọ a.


Isiokwu: Senegal vs Tunisia: Onye ga-ezute Senegal n'ikpeazụ Afcon?\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Mmeri a ha meriri site na goolu Dylan Bronn bụ onye mba Tunishia ji aka ya takpuo na neetị ha na nkeji 100, mere ka ha nwee ohere ịzọ ma lee ma aka ha a ga-emetụ Iko asọmpi a ma ncha.

Nke a ga-eme ya naanị mkpụrụ ugboro abụọ Sịnịgala na-eru agba ngwụcha asọmpi a.

Ihe tụrụ ndị mmadụ anya bụ etu mba abụọ a si richaa penariti a dọnyeere ha n'efere, mere ka egwuregwu ha banye agba "gbaa ka anyị laa" ebe e tinyekwuru ha nkeji 30.

Ferjani Sassi nke Tunishia bu ụzọ rie na nkeji 75, ebe Henri Saivet nke Sịnịgal rịwakwara ndị be ha obi na nkeji 81.

Ka anyị 'tụọ down' na mba Libya

Ndị ụlọọrụ United Nations (UN) na-akpọ oku ka e mechie ebe ndị a na-etinye ndị gbara ọsọ ndụ, makana ọnọdụ ebe ahụ adịghị mma ịbụ ebe obibi nye ndị mbịarambịara.

UN kwuru na ha dị njikere inyere ha aka wee na-elekọta ndị mbịarambịara a.

Nke a na-abịa ka ihe karịrị mmadụ iri ise nwụrụ mgbe e si n'ụgbọelu tụsa mgbọ n'ebe a na-edowe ndị gbara ọsọ ndụ n'isiobodo Tripoli izu abụọ gara aga.

Amnesty International na-ebo ndị uweojii Rivas steeti ebubo

Ngalaba na-arụ ọrụ n'efu bụ Amnesty International ekwuola na ọ bụ ndị uweojii butere ọkụ gbagburu mmadụ iri anọ na asatọ n'ụbọchị iri abụọ na abụọ nke ọnwa Juun na Rivas steeti.

N'akwụkwọ ozi ha zipuru, ha sị na ọ bụ ndị uweojii na-arụ n'Afam dị nso ebe okpo mmanụ na-ehi ehi malitere ịgba egbe ka a jụrụ inye ha aka azụ.

Nnamdi Omoni bụ ọnụ na-ekwuchitere ndị uweojii na steeti ahụ kwuru na ha emechabeghi nyocha, nke bụ na ha agaghị ekwu ma ihe Amnesty International na-ekwu ọ bụ eziokwu ka ọ bụ asị.

A bịa n'egwuregwu,

Novak Djokovic na Roger Federer na-achịpụ ya ugbua dịka ha na-azọ onye ga-emeri ma bulie iko Wimbledon nke afọ a.

Federer merie, ọ ga-abụ Iko nke itoolu ya, ebe ọ ga-abụ nke ise ya ma Djokovic buru ya n'afọ gara aga merie.

N'egwuruegwu,

Naịjiria na Algeria ga-akwata n'agba ọkara-ikpeazụ n'elekere asatọ nke abalị Julaị 14, n'asọmcoza

pi Afcon.

Mmadụ abụọ ndị oji ego achụ ego ndị Naịjirịa ekwela nkwa na ha ga-enye ha puku dọla iri ise maka otu goolu ọbụla ha nyere ndị...


Isiokwu: Serena Williams: Federer egosila ya na mmadụ ka ibe ya\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Federer na onye otu ya bụ Belinda Bencic  jiri ọkpụ 4-2, 4-3 merie Serena Williams na onye otu ya bụ Frances Tiafoe ka ha zutere n' asọmpi 'Hopman Cup' n'ụbọchị Tuzde na Perth.

Asọmpi 'Hopman Cup' bụ asompi nke mba na mba na-asọrịta nke na-abụ n'etiti nwoke na nwaanyị iji kwado asọmpi 'Australia Open'.

Nke a bụ mbụ Federer na Williams na-asọrịta mpi n'ụwa ha dịka ndị ọpịa bọọlụ.

Williams  na onye otu ya bụ nwoke nọchitere mba Amerika, ebe Federer na onye otu ya bụ nwaanyị nọchitere Swizaland.

Tupu a gbaa asọmpi ahụ, Federer na Williams kwuru okwu gosiri na ha abụọ na-atụ onwe ha na anya.

Ihe ndị ị kwesịrị ịma maka mmadụ abụọ:

Serena Williams

Roger Federer

N'akụkọ ọzọ,

Dịka a batara afọ 2019, nwa mbụ a mụrụ  n'alaigbo bụ Kamsi Eselu, bụ onye a mụrụ ka o ji naanị nkeji iri abụọ na anọ gafee elekere iri na abụọ (12:24 am) nke ụtụtụ ụbọchị mbụ nke ọnwa Jenụwarị, na Chukwuemeka Odumegwu Ojukwu Teaching Hospital dị n'Awka, Anambra steeti.

Nwunye gọvanọ Anambara steeti bụ Ebelechukwu Obiano, kwuru na Kamsi bụ ezigbo onyinye nye ndị Anambara

Gụọ maka ụmụaka ndị ọzọ a mụrụ n'afọ ọhụrụ n'ala Igbo ebe a: First baby: Nwa mbụ a mụrụ n'Alaigbo na 2019

Ndị alakụba gara ụka Kraịst

Ndị otu Islamic Movement of Nigeria bụ ndị otu Ibrahim El-Zakzaky e ji eji, so ndị ụka Katọlik gbakọọ n'ụka afọ ọhụrụ na St Mary's Catholic Church dị na Samaru, Zaria na Kaduna steeti.

Onye du ha gaa ije ahụ bụ Ọkamụta Isa Mshelgaru nke Mahadum ABU, kwuru na ọ bụ iji mee ka mmekọrịta dị n'etiti ofufe abụọ ahụ siwanye ike.

Na mba ofesi,

Onyeisiala mba Nọt Koria bụ Kim Jong-Un adọọla aka na ntị na o nwere ike igbanwe ebumnobi ya banyere ịkwụsị nrụpụta ngwaahịa nuklia ma ọ bụrụ na mba Amerịka gaa n'ihu imachibido ha.

Gee akụkọ BBC na nkeji ebe a:

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Ihe nkiri:

Lee etu ndị Igbo si chụọ afọ 2018

New year eve: Lee ka ụfọdụ ndị Igbo si efere 2018 aka ụla


Isiokwu: Serena Williams: Simona Halep egosila ya ihe ọkụ ji ntị oke eme\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Simona Halep meriri Serena Williams

N'egwuregwu, ọ dịka agadinwaanyị akawala nka n'egwu ọ ma agba ebe Simona Halep meriri Serena William na asọmpi tenis apịara ụbọchị Satọde na Wimbledon.

O ji 6-2 6-2 merie Serena na nkeji 56" ebe ọ nọ kwuo na ya apịnubeghị ụdị bọọlụ a mbụ.

Serena eturula ugo Grand Slam ugboro iri abụọ na atọ (23) ebe Simona Halep ritegoro ya naanị ugboro otu ugboro.

Sịnatọ Abbo abanyela na nsogbu ọzọ

Akụkọ na-eru anyị ntị ugbua na-ekwụ na  ndị omekome wakporo be Sen Ishaku Abbo n"Adamawa steeti n'isi ụtụtụ satọde ga tọrọ nwunye nna ya ma gbagbuo nwanne nna ya.

Sinatọ Abbo bụ onye gwara BBC nke a n'ehihie sị na ya amaghị ma ọgbasa gbagharị ọ nọ n'ime ya maka nwata nwanyị asị n'ọmara ụra.

Christian Chukwu alọtala

Chukwu bụbụ onye nchịkọta otu Super Eagles

N'akụkọ ọzọ, Christian Chukwu bụ onye bụbu onyendụ Super Eagles bụ nke gara ụlọọgwụ na mba ofesei maka ọrịa ọ dara abatala n'ahụike.

Chukwu gara kelee Femi Otedola bụ onye nyere ya nkwaodo ojiri mee ya bụ njem n'ọnwa Mee.

Otedola sị na obi dị ya mma ka ya siri nyere Chairman Chukwu aka karịa ịwere ya bụ ego ṅụọ mmanya.

Ọ sị na ya mefuru ihe ruru  nde Naịra iri atọ na isii na ụma (N36, 635,000) n'isi Chukwu.

Adaala Facebook nha ijeri dọla ise maka amaghị eme

Cambridge Analytica bụ ụlọọrụ mba Britain na-ahụ maka ichekwa ozị

N'ofesi, ngalaba nke Federal Trade Commission nke mba US ekpebiela na Facebook ga-akwụ nha dị ijeri Dọla Ise maka ịresị Cambridge Analytica aha ndị mmadụ maka ntuliaka 2011 n'US.

Iwu kwuru na Facebook kwesiri ịgwa ndị mmadụ tupu ha emee otu a, mana ọ dịghị ka ha emere ya.

Gee nkeji

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Na Kano nwaanyị wụru di ya mmiri ọkụ

Ọkọrọtọ ndị uweojii Naịjirịa

Lauratu Ahmad ji iwe na di ya bụ Aliyu Ibrahim Fayan-fayan ha ahazi ịlụ nwaanyị nke abụọ were jiri mmmiri ọkụ saa di ya ahụ.

Fayan-Fayan na-anata ọgwụgwọ ugbua sị na nwunnye ya gbara ọsọ ka ọkpachara mkpa mkpa a.

Ọ gwara ụlọ ntaakukọ Daily Trust sị, "Ka m gwara ya na m chọrọ ịnụta nwaanyị ọhụrụ, onweghị mgbanwe m hụrụ...


Isiokwu: Serena na Venus Williams ga-asọmpi n'Indian Wells\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Serena na Venus Williams ga-ezukọ n'asọmpi nke nrite nke 29

Nke a bụ dịka Serena laghachitara kamgbe ọnwa iri na anọ ọ pụrụ ịga mụọ nwa ya nwaanyị.

Serena agbaghị tenis n'ọnwa 14 ndị ahụ, mana o meriri Kiki Bertens bụ onye Nedaland 7-6 (7-5) 7-5 n'agba nke abụọ ha.

"Ihe niile bụ nrite," Serena kwuru ka o nwere mmeri n'ime otu elekere na nkeji 52.

Nwanne abụọ a zutere n'ikpeazu n'afọ 2017 mgbe ha gbara na mgbacha Australian Open bụ mgbe Serena ritere iko Grand Slam nke iri abụọ na atọ ya.

Mgbe o meriri Venus na Melbourne, Serena di ime ada ya bụ Alexis Olympia nke ọ mụrụ n'ụbọchị mbụ nke Septemba 2017.

Asọmpi a ga-abụ nke ugboro 29 ụmụnne a ga-ezụkọ n'asọmpi nrite. Serena meriri ugbo 17 n'ime ugbo 28 ha gbabugoro.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:


Isiokwu: Sevilla e kponyerala Man U aja na gari\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Wissam Ben Yedder e nyela golụ asatọ na Champions League na-agba nke a

Sevilla ji ọkpụ abụọ a satara otu merie ụmụ Mourinho.

Ọ tụrụ na anya ka mmeri ahụ sị bịa maka na ndị Manchester United ji ọgbọ mgbe amalitere ya bụ egwuruegwu ruo mgbe alọtachara ezumike.

Ndị Sevilla webetara otu nwaamadị ukwu na-aghọ nkọ bụ Wissam Ben Yedder.

Ya bụ onye a na-ekwu mere ihe eji kpọọ ya site na ịgbanye ọkpụ abụọ n'ọnụ goolu ndị Man U mgbe ọ dị nkeji 74 ebidochara ya bụ egwuruegwu.

A na-ekwu ka a na-ekwu, o mezụọ ya ọkpụ abụọ ihe erughị nkejị ise o tinyechara nke mbụ.

 Anwụrụ malitere ịpụ ndị Man United na anya mgbe ahụ.

Ha bidoro siwe ọnwụ, lụwa ọgụ ka nkịta ara.

Mana nke ahụ bụ ụlụọnwụ ka ha na-alụ.

Emerị mere ndị Man U unyahụ

Ha tara ahụhụ nke ukwuu ịhụ n'ihere emeghi ha na be ha, bụ ebe a na-agba asọmpi a.

Romelu Lukaku gbaara isi onwe ya site na-ịgbakpunye otu goolu n'ọnụ goolu ndị Sevilla na nkeji 84.

Nke ahụ mere ka asọmpị ahụ kụrụ ọnụ na 2-1 mere e ji chụpụ Manchester United n'egwuruegwu nke Champions League mgbe ha sọgoro mpi 16 n'agba nke a.

Manchester Unted na Tottenham  ga-ala ezumike ebe ndị Manchester City na Liverpool ga-abanye agba nke anọ na Champions league.

Chelsea nwere ike i soro ha maọbụrụ na ha merie asọmpị ha na ndị Barcelona n'ụbọchị taa.

N'aka ọzọ ndị Roma jị otu ọkpụ merie ndị Shakhtar Donetsk.

Dzeko tinyere ya bụ goolu ka anatachara ezumike.

Ka ndị Shakhtar na-esi onwu ịsa ya bụ goolu, Ordets, onye otu ha gbatara mpempe akwụkwọ'red card' ejiri chụpụ ya n'egwuruegwu ahụ.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:


Isiokwu: Sex Education: E kwesịrị ikuziri nwatakịrị maka 'mmekọ nwoke na nwaanyị'?\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Maka etu ụwa si eme ntụgharị ugbua, ụfọdụ ndị nne na nna anaghị enwezị ntụkwasị obi n'elu ndị okenye na-elekọta ụmụaka ha.

Mgbe mbụ, ndị Igbo kwenyere na ọ na-ewe otu obodo ịzụ nwa, mana etu ụwa si dagharịa ugbua, ụfọdụ anaghị ekwe ewepụ anya ha n'ebe ụmụ ha nọ maka ndị nwereike ime ha ihe ọjọọ dịka idina ha n'ike maọbụ imetụ ha aka etu ekwesịghị.

BBC kpọkuru Pamela Udoka bụ onye ọnụ na-eru n'okwu gbasara mmekọ nwoke na nwaanyị; o kwuru na ọ na-adị mma ibido na nwata kuziwere ụmụaka maka ahụ ha.

Udoka kwuru na nwatakịrị mara maka ahụ ya, ọ ga-adịrị ya mfe ikwulite okwu ma mmadụ malite ịmetụ ya aka etu a na-ekwesịghị.

A jụrụ ya afọ ole nwatakịrị ga-etoru tupu nne na nna akụziwere ya maka ihe gbasara mmekọrịta a.

O kwuru sị na ọ na-aka mma ozugbo nwatakịrị bidoro ịghọta ihe okenye na-ekwu, nke na-abụkarị ihe dị ka afọ atọ.

Ihe ị ga-akuziri nwa gị maka mmekọ

Ezola ọnụ ma ị na-akụziri ha maka ahụ ha, makana ọ bụrụ na ị kuzighịri ha, ha ga-amụta ya ebe ọzọ, nke nwere ike ibute nsogbu.

Kedụ ka Igbo si ahụta ụmụnwaanyị?


Isiokwu: Sex Education: Lekwa ihe anọ ga-eme ka nwaanyị gbajọọ inwe mmekọ\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Mana kedụ ihe ndị gbasara ahụike nwereike ime ka ya bụ nsori kụọ ingin tụmadi n'ebe ụmụnwaanyị nọ?

Dọkịta na-ahụ maka ihe gbasara ime ahụ nwoke na nwaanyị bụ Gabriel Ogah kwuru na nsori anaghị amasị ụmụnwaanyị sitere na pasenti iri atọ ruo pasenti iri ise.

Lekwa nsogbu anọ ọ gwara anyị nwereike ike ime ka nwaanyị gbajọ nsori.

1) Ndatu mmụọ

Dọkịta Ogah kwuru na ọtụtụ ihe dịka enweghị obi ụtọ maọbụ echiche gbasara ihe dị icheiche ọ na-agabiga nwere ike ime ka nwaanyị kwachapụ nsori.

Ihe ọdachị a gụnyere enweghị ego, ihe ndị na-amasị ya maọbụ ụfụ ahụ.

2) 'Hormonal Imbalance'

Nke a na-esite n'ọnọdụ ahụ. Dọkịta Ogah kwuru na ihe dịka nwaanyị na anaghị ahụzi nsọ ya ga na-enwe ntachị ọtụ maọbụ ọtụ kpọrọ nkụ nke ga-eme na onye nke ya kpọ oku maka nsori ọ gbajọ ya.

Dr Ọgah kwuru na ụmụagbọghọ nwere orịa n'ike, maọbụ ihe na-agbakasi ha ahụ dịka ọtụ basara abasa (wide vagina) nwere ike ha agaghị ekwe enye onye nke ha nsori.

3) Oria Ọtụ

Ihe osise iji gosipụta nwaanyị nọ na nsọ

Nwaanyị na-arịa ọria ọtụ ndị a agaghị ekwe nwoke rịbanye n'ọtụ ha.

Dọkita Ogah gụpụtara ọrịa ndị a dịka igba ọbara n'ọtụ, akpa mamịrị na-ehi ehi maọbụ akpa nwa si n'ike ayọpụta.

4) Ọrịa echiche

Nke a na-atọ ọchị mana nwanne eziokwu dị n'ime ya.

Dọkịta Ogah kwuru na nwaanyị di ya ji ezigbo ego anaghị eche ka arịọ ya maka nsori mana nwaanyi na-eche maka ego o ga-eji gbo mkpa dị iche iche na-akpa ya ga gba ọsọ nsorị.

O kwukwara na nwaanyị nwere echiche maka ụfụ nsori na-enye ya maka ọtụ ya tachiri atachị agaghị emepe ụkwụ ya mgbe ọbụla onye nke ya chọrọ isuturu ya.

Ọnọdụ ndị a abụghị ebe ụwa jedebere makana ọgwụgwọ dị.

Dọkịta Ogah kwuru na ọgwụgwọ nke mbụ bụ ị ga-ahụ dọkịta ma anya ọria nke na-arịa onye.

Nke abụọ bụrụ ọgwụgwọ nwoke igbali rụta n'ọrụ ihe ndịa ahụ nwereike ime ka nwaanyị ya chekasịwa echịche ma o na-eri nsori.

N'okwu ya , ego di, ihe niile na ga siriri werere, nwoke na nwaanyị ga-an apia ọkụ mgbe ọbụla mana ọ bụrụ na ihe ndịa adịghị, ihe nsori ga-adị ha ka akụkọ Mike Ejeagha.

Akụkọ ga-amasị gị:

Ihe nkiri...


Isiokwu: Sex Trafficking: Ụmụagbọghọ Afrịka a tọrọọ gaa ịgba akwụna na India\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

Nchọpụta BBC 'Africa Eye' mere gosiri na ụmụnwaanyị ndị a akpachaghị anya na-eme nke a.

E nwere otu ndị ekperima ndị aka ọrụ ha bụ ịghọgbu ụmụnwaanyị ka ha si Afrịka bịa India.

Ha na-ekwe ụmụnwaanyị ndị a nkwa ọrụ dị iche iche ga-enye ha ego, mana otu abụghị n'ezi.

Ọtụtụ ụmụagbọghọ ndị a bụ ndị mba Kenya, Uganda, Nigeria, Tanzania nakwa Rwanda.

BBC 'Africa Eye' sooro otu onye n'ime ha aha ya bụ Grace wee gaa India ịchọpụta nke bụ eziokwu.

Akụkọ ndị ọzọ ga-amasị gị:


Isiokwu: Sex doll: Ihe mere ụfọdụ ụmụnwoke ji 'alụ' nwabebi\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

A na-ere nwa bebi na mba ofesi

Nwoke akpọrọ "Pretty Mike of Lagos" zụtara nwa bebi dịka onyinye o nyere onwe ya n'ụbọchị ncheta ọmụmụ ya.

Kamgbe o wepụtachara foto gosiri ebe ya na nwabebi nọ, ndị mmadụ nọ soshal midia etinyela ọnụ n'okwu ahụ.

Cheta na n'ọnwa Mee nke afọ a, otu otiegwu akpọrọ Shuga Shaa bụ onye Delta steeti kwuru na ọ zụtara nwabebi ya n'ọnụ otu nde naira (N1,000,000).

Nwa bebi a ka m ji achụ obi mgbawa so ụmụnwaanyị

Ọ zutaara ya ụgboala ma kpọrọ ya na-aga ụlọ ihe nkiri.

Etu o si kwụrụ ugbua, "Pretty Mike of Lagos" depụtara n'elu soshal midia na "ndị mmadụ na-ahụ nwabebi dịka nke e ji enwe mmekọrịta mana mụ onwe m na-ahụ ya dịka onye nkasiobi, onye na-anọkete m

nakwa onye na-agaghị agbaghapụ m."

Akụkọ ndị ga-amasị gị:


Isiokwu: Sex for Grades: Ihe ndị mmadụ na-ekwu banyere ya\n Nyere aha a dị n'elu nke akụkọ ifo, chegodị akụkọ a.\n

N'ajụjọọnụ BBC Igbo gbara ụfọdụ ndị mmadụ, ha gbarụrụ ihu kwuo na ụdị agwa jọgburu onwe ya.

Otu nwata akwụkwọ sị n'agbanyeghi na nna ya bụ onye nkuzi na ndị nkuzi ibe ya na-akpị ya anya ka ọfọdụzie ndị nne ha ma ọ bụ nna ha na-abụghị ndị nkuzi.

Onye nke ọzọ sị n'agbanyeghi na ụmụakwụkwọ na-achụ ndị nkuzi mgbe ụfọdụ, kama na ọ dị onye nkuzi ahụ n'aka ịgbọja ụmụakwụkwọ dị etu a.

Ihe niile ha kwuru nọ n'ime ihe onyonyo a:

Akụkọ ndị ga-amasị gị: