Ọdịnaya: Ndịagha ụgbọelu awakpoola Sambisa

Ndị agha ụgbọelu Naịjirịa nke operation LAFIYA DOLE ekwuola na ha agbasala ebe nzuzo ndị Boko Haram dị na Kollaram, Bula Korege nke ime oke ọhịa Sambisa.

Ọnụ na-ekwuru ndị agha bụ Ibikunle Daramola kwuru na nke a mere ụnyaahụ bụ abali asaa ọnwa Seputemba.

Akụkọ dị mkpa n'ụtụtụ a

FSAR ga na-eyi uwe ndị uweojii - Idris

Ndị uweojii nụchatara maka mwakpo ndị ọchị ehi na-eme na Shaki dị n' Oyo steeti

Onyeisi ndị uweojii bụ Ibrahim Idris enyela iwu ka ndị ọrụ nchekwa FSARS kwụsi ị na-eyi uwe na abụghị nke ndịuweojii na-arụ ọrụ.

O kwuru nke a site n'ọnụ Adepoju Ilori bụ onye na-ahụ maka FSARS na mpaghara ndịda anyanwụ nke Naịjirịa.

Onyeisi uweojii ahazigharịala SARS

Akụkọ si mba Egypt

Mba egypt amaala mmadụ iri asaa na ise ikpe ọnwụ ma tụọ ihe mmadụ iri anọ na asaa mkpọrọ ọka ndụ ha niile maka ọgbagbara mere n'afọ 2013 mgbe achụpụrụ onyeisiala bụ Mohammed Morsi.

Ndị amara ikpe a bụ ndị okpukperechi alakụba, ndị ụlọọrụ Amnesty international akatọọla ya bụ ikpe ma kwuo na o megidere iwu na-achi mba Egypt.

N'egwuregwu

Ndị Super Eagles nke Naịjirịa ji ọkpụ atọ a na-asataghi otu merie ndị Seychelles n'asọmpiitozuoke n'iko mba Afrịka.

Ahmed Musa, Chidozie Awaziem na Odion Ighalo so na ndị nyere goolu ndị ahụ.

Nkeji nke abalịa

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Ihe nkiri nke abalịa

Ụzọ ọjọọ egbuola anyị - Ndị ọkwọ ụgbọala

Ọnọdụ ụzọ ndị dị na mpaghara ọwụwanyanwụ nke Naịjirịa na-agbazi ndị ọkwọ ụgbọala anya mmiri.

Gọọmenti etiti ewepụtala ndepụta ebe ha ji ọrụ n'ọwụwa anyanwụ

Omotala Jelade Ekeinde ebeela akwa maka Leah Sheribu

Onye na-eme ihe onyonyo a ma ama bụ Omotala Jelade Ekeinde etinyela ọnụ n'okwu gbasara nwantakịrị nwaanyị ndị Boko Haram tọọrọ kamgbe bụ leah Sharibu.

Omotala kwuru na ọ ga-abụ ihe ịgba anya mmiri ma ihe ọjọọ ọbụla me ya bụ nwa bụ onye Boko haram ji maka okpukpe ya.

Naịjirịa

Aka chịburu Sokoto steeti bụ Attahiru Bafarawa gara Owere ụnyaahụ.

Attahiru Bafarawa chịburu dịka gọvanọ Sokoto

Ọ gara ịchụ nta vootu maka ọkwa onyeisiala ọ...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:


Ọdịnaya: Ndịgbo na ndị agbụrụ ọzọ zukọrọ n'Awka ịkpa maka "restructuring"

Mana kedụ ihe 'Restructuring' pụtara nhazigharị n'asụsụ Igbo a na-ekwu maka ya?

Ọkammụta Uche Aja kọwara BBC Igbo n'ekwentị na ọ bụ iwere ike dị n'etiti nye mpaghara dị ịche iche ka ha nwe ike chịa onwe ha ma nwe ikikere ịhazị mpaghara ha.

O kwuru na nke apụtaghị n'obodo ga-ekewa kama na ọ ga-enye ohere mpaghara ọbụla igbo mkpa dịrị ha onwe ha.

N'ọnụ ya, "Nhazi obodo etu a bụ ihe ga-azọpụta Naịjirịa n'ọnọdụ a ọ dị"

Ndị tinyere ọnụ n'okwu a

1. Obi n'achị Ọnịcha

Nke mere nso nso a bụ na Obi na-achị Ọnịcha bụ Igwe Alfred Achebe kwuru na ya bụ nhazigharị obodo dị mkpa.

O kwuru na nke a ga-aka baa uru n'ihi na mpaghara niile kwesiri ị nwe  ike ị nye onwe ha nrị n'adaberehe n'enyemaka gọọmentị etiti.

Gụọ ihe o kwuru n'uju ebe a.

2. Ikenga Nnewi

Restructuring: Okwu a ka na-agbawoju anya - Ikenga Nnewi

Mazi Dozie Ikedife ekwughi ma o kwenyere na ya bụ nhazigharị, mana o kwuru na a ga-agba mbọ kọwaa ya bụ okwu ọfụma tup o kwenye na ya.

Gee ihe onyonyo a ka ịhụ ihe o kwuru n'uju.

3. Ohaneze NdịIgbo

Nnia Nwodo malitere dịka onye ndu nke itoolu (9) ndị Ohaneze Ndigbo n'afọ 2017

Ọ  bụghị taa ka ike nọ n'azụ ya bụ na ọ bụghị taa ka otu ohaneze ndị Igbo na-achọ ya bụ nhazi akpọrọ 'Restructuring'

N'uche ha, ọ ga-enye ohere ka ndị mmadụ jiri ọnatarachi dị ha n'ime were rụpụta ihe ndị ga-abara ha uru.

Ha kwenyekwara na ọ ga-enyeaka belata mmegbu a na-emegbu ndịIgbo na Naịjirịa.

Gụọ ihe ha kwuru ebe a Ohaneze asaala Ipob

4. Chukwuemeka Ezeife

Chukwuemeka Ezeife,onye Igbo-Ukwu bụbu gọvanọ na Anambara Steeti bụ otu n'ime ndị kwadoro 'restructuring'

Onyebụbu gọvanọ Anambara steeti bụ Chukwuemeka Ezeife sonyere kwado ihazigharị Naijiria na mpaghara.

Ezeife sịrị na ọ ga-ewelite mpaghara ọwụwa-anyanwụ ma weghachie ya etu ọ dị tupu afọ 1954 oge mpaghara ọbụla na-agbara onwe ha mbọ.

 5. Atiku Abubakar

Onye ndọrọndọrọ ọchịchị chịburu Naịjirịa dịka osote onyeisiala kwuru na oge eruwo a ga-eji hazị obodo Naịjirịa n'ụzọ mpaghara dị icheiche....\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Okwu ihazigharị Naijiria nke a kpọrọ 'restructuring' bụ ude na-ede na Naịjirịa kemgbe oge gara aga kpatara na ụfọdụ ndị mmadụ etinyela ọnụ ịchọ ya bụ ihe.


Ọdịnaya: Ndịgbo na ndị agbụrụ ọzọ zukọrọ n'Awka ịkpa maka "restructuring"

N'okwu ya, ịchụwa ọkwa onyeisiala nke 2023 ka nso karịa ị chọwa ka a ga-esi hazigharịa obodo Naịjirịa.

O kwuru na ọ fọro naanị afọ anọ ka onyeisiala Buharị chizuo.

Okechukwu bụ onye otu APC kwukwara na ọbụrụ na Igbo kwado Buharị, Buharị akwado Igbo n'ịnweta ya bụ ebum n'obi nke pụtara na onye keele Sunny, Sunny ekeele ya.

N'aka nke ọzọ Okpani Nkama bụ otu n'ime ndị ọnụ na-erụ n'okwu n'Ohaneze Ndigbo sara Okechukwu na "ọ bụ uche ya ka ọ na-akọ".

N'okwu ya "uche onye adịghị ya njọ".

Ọkpanị kwuru na ihe Ohaneze na ọrụ na Igbo kpụ n'ọnụ bụ ka a ga-esị hazigharịa obodo Naịjirịa nke ga-enye aka ka egbe bere ugo bere.

Otu onye ọnụ na-eru n'okwu na-achọghị ka a kpọọ aha ya kwuru na ya agaghị ewetu onwe ya ala ịsawa Okechukwu okwu maka na ọ bụ ihe a tụrụ anya ka onye nọ na ọnọdụ ya kwuo ka a ghara ịchụ ya n'ọrụ.

Onyeisiala Naịjirịa dị Igbo nso karịa 'restructuring'- Osita Okechukwu

Ọ rịọrọ BBC Igbo ka ha ghara ịkpọ aha ya maka na ọ achọghị itinye ọnụ na-ụdị okwu ahụ na-erijughị afọ.

Akụkọ ga-amsị

Ndị si APC lọghachite PDP alụọla nwaanyị abụọ mara nke ka mma - Uzochukwu

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Onyeisi ụlọ mgbasa ozi Voice of Nigeria (VON) bụ Osita Okechukwu ekwuola na ọ kaara ndị Igbo mma ịchọwa onyeisiala 2023 karịa ịkwuwe okwu ihazigharị obodo Naịjirịa.


Ọdịnaya: Ndịisi na Tehran bụ isiobodo mba ahụ kwuburu na ha nwụchiri mmadụ iri na asaa bụ ndị mba ha ha na-enyo na ha bụ ndị ọrụ CIA, ma maa ha ikpe ọnwụ.

Lee ihe o dere n'elu Twitter ya:

End of Twitter post, 1

N'egwuregwu,

Antoine Griezmann ka banyere Barcelona kwuru na etu ndị otu ọhụrụ ya si agba bọọlụ na-amasị ya.

O kwuru na ọ ga-amasịkwa ya igbanwe etu o si agba bọolụ ka o nwee ike ị na-eme etu ibe ya mere.

Udele nwụrụ n'Enugwu steeti

Ndị na-azụ ahịa n'Eke Ihe dị n'Awgụ, Enugwu steeti, ekwuola na ọ bụ eziokwu na udele karịrị ọgụ dara otu mgbe n'ahịa ahụ ma nwụọ, kamana ọ bụghị anụ ha riri gburu ha.

Otu onye Ihe gwara onye ntaakụkọ BBC na a na-enyo na o nwereike bụrụ na achịnyere ụtaba n'ime eriri afọ ehi e wepụtara n'ime ehi ahụ nwụrụ anwụ, nke udele ndị ahụ riri tupu ha anwụọ.

Gụọ akụkọ a n'uju ebe a: Ọ bụghị anụ ehi gburu udele nwụrụ n'Eke Ihe dị n'Enugu state

Ngagharịiwe ndị Shiites

Ndị uweojii arịola ka ndị

Ọtụtụ mmadụ emerụọla ahụ dịka ndị Islamic Movement of Nigeria (IMN) a na-akpọ Shiites na ndị uweojii takọtara isi ọzọ n'Abuja.

Nke a bidoro dịka ha na-eme ngagharịiwe ka gọomentị tụhapụ onyeisi ha bụ Ibrahim El-Zakzaki eji na mkpọrọ kemgbe afọ 2015.

Gụọ akụkọ a n'uju ebe a: Ndị Shia na ndị uweojii na-akwata ya n'Abuja

Onyeisiala Naịjirịa agọrọla aka na ụkwụ ya

Amabeghi mgbe Buhari ga-alọa na njem o mere gaa London

Onyeisiala Naịjirịa agọrọla aka na ụkwụ ya n'okwu na-efegharị na ọnọdụ nchekwa ndụ na akụ mmadụ emebiela kpam kpam na Naịjirịa.

Onye enyemaka pụrụiche nke onyeisiala n'okwu mgbasaozi bụ Garba Shehu kwuru  nke a mgbe ụlọntaakụkọ Channels gbara ya ajụjụ ọnụ.

Shehu kwuru na udo dị na mpaghra ugwu nakwa na Niger Delta dịka ụmụ Naịjirịa na-ebeku goomentị ha kwụsị oke ogbugbu na-akpọtụ ebe niile.

N'akụkọ yiri ibe ya gọọmentị Naịjirịa asaala otu PDP maka ebubo imefu otu ijeri dọlla nke si n'akapego Naịjirịa amapụtara maka ịbuso ndị Boko Haram agha.

Garba Shehu kwuru na ebubo ahụ enweghi isi ma gaa n'ihu kọwa na esi n'ego ahụ zụọ otu ụgbọelu ọgụ ma debe ego nke fọrọ na ya.

Na mba...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Onyeisiala mba Amerịka bụ Donald Trump ekwuola sị na akụkọ ndị Iran na-akọ na ha agbabọọla ọrụ nzuzo ndị Central Intelligence Agency (CIA) bụ asị ọcha.


Ọdịnaya: Ndịuweojii nwuchịkọrọ Omo-Agege, ma mecha rapu ya

Onye ntaakụkọ Premium Times kwuru na ya so Omo-Agege n'azụ mgbe ọ na-aba n'ụlọ ome iwu ukwu, o kwukwara na mgbe ndị akpụ obi a rụru ebe ndi uweojii na-echekwa ebe ahụ nọ, Omo-Agege gwara ha na ọ bụ ya na ha so.

Ndị uweojii ahụ hapụrụ ha niile ka ha gafe, agbanyeghị na ndị ome iwu machiri Omo-Agege ịbata ụlo omeiwu.

Mgbe ndị a wakporo ebe ahụ, ma maburu ọfọ, onweghị onwe uweojii maọbụ ndị omeiwu kwụsịrị ha.

Ndị omeiwu zọrọ isi ha ka ndị ike bịara buru osisi ọfọ ndị sineti

Kedu etu ndụ akpụ obi siri wakpo ụlọomeiwu ukwu nke Naịjirịa were buru ọfọ iwu ha gbapụ?

Ajụjụ a bụ ihe ndị mmadụ na-ajụ na Naịjirịa ugbua ka akụkọ pụtara unyaahu na Ovie Omo-Agege, bu onye omeiwu na anọchite ndị Delta Sentraal n'ụlọ omeiwu ukwu kpọrọ ndị akpụ obi ga mabụrụ ọfọ.

Onyeisi sineti bụ bukola Saraki anọghị oge mwakpo ahụ mere

Ihe a

na-egosi na nchekwa ulọ omeiwu ukwu adịghị etu okwesiri ị dị.

Gụọ maka onye a asị na aka ya di na mwakpo a.

Lee onye bụ Omo-Agege

Akụkọ ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ndị wakporo ụlọ omeiwu ukwu Naịjirịa ụnyaahụ so Sịnetọ Ovie Omo-Agege banye ụlọ ọme iwu ukwu ahụ, ndị hụrụ mgbe ihe a mere na-akọwa.


Ọdịnaya: Ndịọrụ Nigeria na-esi ọnwụ na ụgwọ opekatampe ga-abụlrịrị N30,000

Ha kwekọrịtara na ọ bụ puku naira iri atọ mana ajụjụ ndị ozọ na-ajụ bụ kedụ steeti ga-ebuzo malite ya bụ atụmaatụ?

Etu ọdị ugbua, kọmishọna mgbasa ozi n'Anambra steeti bụ Don Adinuba kwuru na kamgbe ka steeti ahụ kpebiri na ha ga-akwụ ya bụ ụgwọ ọhụrụ

Adinuba a gwaghị BBC Igbo mgbe ha ga-amalite mana o kwuru na steeti ahụ nwereike ịbụ nke mbụ ga-akwụ ya bụ ụgwọ.

Gọọmenti Imo steeti  site n'ọnụ onye na-ahụ maka mgbasa ozi soshal midia Rochas Okorocha  kwuru na ha enwebeghị ihe ha nwere ikwu maka mgbe ha ga-amalite kwụwa ụgwọ a.

Etu a ka ọ dịkwa n'akụkụ gọọmenti nke Abia steeti.

Kọmishọna mgbasa ozi n'Ebonyi steeti ebughị ekwenti ya mgbe BBC Igbo kpọrọ ka ha mata ebe ha kwụ na mmalite ya bụ atụmaatụ.

Gọọmenti Enugu steeti site ọnụ kọmishọna mgbasa ozi ya kwuru na ha di njikere ikwụ ụgwọ ọnwa ọhụrụ a ma onyeisiala binyecha aka n'akwụkwọ gbasara mkpebi sineti.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ọ bu eziokwu na ọtụtụ ndị ọrụ na-amali elu maka mkpebi Sineti nyere gbasara ụgwọ opekatampe


Ọdịnaya: Ndọrọndọrọ banyere otu ijeri dolla a eji a zuta ya bụ ngwaaagha bidoro n'ọnwa 2017

Mịnịsta na-ahụ maka nchekwa bụ Mansur Dan-Ali kwuputara nke a na-ngwụcha nzụkọ ha na Buhari nwere ụnyaahụ.

Mana ọtụtụ ndị ọnụ na-eru n'ọkwụ n'ihe gbasara ndọrọndọrọ ọchịchị ekwuola uche ha gbasara ya bụ mkpebi.

Akụkọ na-ekwu na Buharị maputara ego a n'azụ ndị Sineti.

Otu onye n'ime ha bụ Ike Abonyi ,onye otu patị akpọrọ PDP si na o kwetere na-ekwesiri ị gbochị ndị oyi egwu mana,

ndị nọ na ọchịchị ụgbua anaghị ekwu eziokwu.

O kwukwara na ọchịchị Buhari agaghị eji ego a wee zụta ngwaagha maka ibuso Boko Haram agha.

Gere ihe okwuru ebe a n'uju:

'Ndị ọchịchị Buharị anaghị ekwu eziokwu'

O teela ndị Boko Haram jị eyi ndị mmadụ egwu na mpaghara Ugwu Naijiria.

Mana onye odee akwụkwọ partị nọ n'ọchịchị bụ APC nke mpaghara Lagos steeti aha ya bụ Joe Igbokwe kwuru na Buhari ga-eji ego ahụ wee meekpa ndị oyi ndụ egwu ahụ.

O gwara ndị mmadụ na ha atụla ụjọ makana onyeisiala agaghị emefusị ego a n'ihi na ọ bụghị onye ego na-atụ n'anya .

O kwuru na APC adịghị ka PDP mefusiri ego Naịjirịa mgbe ha nọ n'ọchịchị.

Akụkọ ndị ọzọ ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ọ bụghịzị akụkọ ọhụrụ na Onyeisiala Mohammadu Buhari amapụtala ego dị otu ijeri dọla maka iji zụọ ngwaagha eji ebuso ndị na-eyi ndụ egwu agha.


Ọdịnaya: Netanyahu sị na ya kwụsị ike maka ebubo a na-ebo ya bụ asi

Ozi ndị uweojii Israel zipụrụ n'akọwa na ha nwere aka ebe goziri na Netanyahu tinyere aka na mpụ na awụwọ n'okwu abụọ.

Mana, n'okwu okwuru na ihe onyonyo, Netantahu sị n'ebubo a enweghị atụ, na ya ga-anọdụ ka onyeisiala Israel.

Okwuru n'ebubo ndị a "ama pụta ihe obuna".

Ihe eboro Netanyahu

Otu n'ime ebubo a na-akọwa na Netanyahu gwara onye nwe ọlụ nta akụkọ a na-akpọ Yediot Aharonot ka o de akụkọ ga amasi ya. Netanyahu kwere nkwa na ya ga pichi ụlọ nta akụkọ ọzọ so Yediot Aharonot azọ ahia iji kwụhachị ụgwọ mpu a ọchọrọ ka emere ya.

Uweojii Israel si na onye isi Yediot Aharonot bụ Arnon Mozes kwesiri iza aziza.

Ebubo nke abụọ na-atụ aka na Netanyahụ, bu onyeisiala mba Israel kemgbe afọ 2009, natala onyinye rụrụ nde shekel (naira nde 93840000) na aka Arnon Milchan bu onye na eme ihe nkiri na Hollywood ama ama nakwa ndị ọzọ.

Ụlọ nta akụkọ Jerusalem post si na onyinye ndị a bụ mmanya Champagne, Ciga bu ihe enyere Netanyahu maka na onyere Milchan aka weta akwukwọ ojiri ga mba Amerịka.

Ndị uweojii n'Israel si na Milchan kwesiri iza aziza maka ihe a.

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ndị uweojii n'Israel sị na onyeisiala ha bu Benjamin Netanyahu kwesiri iza aziza maka ebubo na aka ya dị na mpụ.


Ọdịnaya: New Zealand Shootings :Aka akparala Brenton Tarrant

A kpụpụrụ Brenton Tarrant, onye dị afọ 28, ụlọikpe ụbọchị Satode maka mwakpo a wakporo ụlọụka Alakụba abụọ na Nu Ziland

A kpụpụla Brenton Tarrant, onye a na-enyo enyo dika isi a hụrụ kwaba okpu na ihe ọdachi ịgbagbu mmadụ iri anọ na itoolu  nke mere n'ụlọụka Alakuba abụọ na mba Nu Ziland ụlọikpe.

Mba ụwa nọ n'anya mmiri dịka e ji egbe  gbagbuo mmadụ iri anọ (49) ma merụọ opekata mpe mmadụ iri abụọ n'ụlọụka Alakụba abụọ dị n'obodo ChristChurch dị  na mba Nu Ziland n'ụbọchị Fraide.

Otu onye ji egbe so na mkpakpa ahụ nke a na-enyo na ọ bụ Brenton Tarant gosiri onwe ya dịka ọ na-akwa mgbọ n'ime ụlọụka Alakụba.

People injured in the shooting have been arriving in ambulances at a hospital in Christchurch

Ndị ụlọọrụ soshal midia dịka Facebook,Twitter na Youtube agbaliala ị wepụ ihe onyonyo ahụ mana ndị mmadụ ka na-eke ya n'ebe dịa nille gụnyere na Whatsapp. na agbanyeghị na ndị uweojii dụụ ọdụ ka a kwụsị ikesa ya.

Onyeisi mba Nu Ziland bụ Jaccinda Arden katọrọ oke ọdachi mere n'ala ha  nke o kwuru na "ụbọchị jọkarịchara" nye mba ahụ.

Otu onye bu egbe nke kpọrọ onwe ya onye Australia aha ya bụ Brenton Tarrant gosiri onwe ya dịka ọ na-agbasasi egbe n'ụlọụka Alakụba Al Noor Mosque.

Mapụ ebe ọdachi ndí omekataraihepụụjọ

Ndị uweojii anwuchiela ya bụ nwoke dị ihe dịka afọ iri abụọ nakwa nwoke abụọ ọsọ na otu nwaanyị ma kpụpụ ha ụlọikpe maka ebubo igbu mmadụ.

Ndị uweojii dọkwara aka na nti ka  ndị mmadụ hapụ ebe okpukpere ụka Alakụba na mba ahụ ganye n'udo alọghachi.

Otu onye nọ ebe o mere gwara ụlọọrụ akụkọ New Zealand na ya hụrụ nwoke ahụ ka ọ gbara otu nwoke egbe n'obi.

"Anọ m na-eche, na-ekpe ekpere , Chineke mee ka mgbọ gwụ n'egbe nwoke a."

Ọ gba egbe ebe, ọ gba ebe o sị n'ọnụmara ụmụnwoke na-ekpe ekpere gaa fee na nke ụmụnwaanyị.

"Anụrụ m na otu nwaanyị na ndị ọ gbatara anwụọla."

_____________________________________________________________________________________________________________________________________

Ụlọ elu ọzọ adaala n'Ibadan

Ụlọ...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:


Ọdịnaya: Neymar agaghị asọmpi ọzọ ruo mgbe 'season' 2017/2018 ga-agwụ

Mmekpa ahụ na-eche PSG ka ha na Real Madrid ga-asọmpi 'onye ike ga-agwụ' iji mara ma ha a ga-enweta mmeri iji gaa n'ihu na Champions League.

Real Madrid gbara ha 3-1 n'asọmpi nke mbụ, n'agbanyeghị na Neymar so gbaa egwuregwu ahụ.

Kama, ihe agbanweela maka na ahụ ọ merụrụ ka ha na Marseille sọrọ mpi nwere ike ime ka ndị otu ya taa ahụhụ ma ọ bụrụ na Madrid chịrị ọkụ bịa.

Neymar merụrụ ahụ n'asọmpi PSG na Olympics Marseille gbara n'ụbọchị 25 nke Febụwarị 2018

Onye egwu PSG ọzọ bụ Angel di Maria ga-eduputa ndị otu ya ma ha na Real Madrid bụ ebe ọ gbaburu bọọlụ zute taa.

Di Maria enyela goolu asaa n'ime egwuregwu isii ikpeazụ ọgbarala.

Mana obi kara onye ncheazụ ha bụ Dani Alves na ha ga-emeri.

O kwuru sị "anyị nwere ike ịnọ ala bee akwa, maọbụ anyị ebilie ọtọ mee ihe anyị nwere ike ime."

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Mmerụ ahụ onye egwu ndị Paris Saint Germain (PSG) bụ Neymar merụrụ o nwere ike ime ka-agbapụ ha n'asọmpi Champions League ha na Real Madrid ga-agba taa?


Ọdịnaya: Neymar siri otu bọọlụ Barcelona gawa PSG

Onye na-agbara Madrid bọọlụ bụ Dani Carvajal kwuru na onweghi "ọgwụ" nwereike igbochi Neymar, dịka ọ na-atụ anya ka Neymar laa ezụmike n'otu ụbọchị.

Neymar dịka ihe iyi egwu nye ndị Madrid dịka ha na-aga izuta ndị PSG n'asọmpi ụkwụ nke mbụ.

Carvajal, onye na-agaghị agba bọọlụ nke mbụ a si; "Mgbe gị na Neymar na-amaka bọọlụ, o nweghi ụdị ọgwụ ọbụla pụrụ igbochi ya emela nke ọma."

Ọ sikwa ka ndị Madrid "Nwe olileanya ka ọ [Neymar] ghara ị nọ n'ụbọchị ọma ya"

O kwuru na amabeghi onye ga-eme nke ọma n'asọmpi ahụ ga-adị n'etiti ndị otu abụọ ndị a.

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Dịka a na-akwado igba asọmpi Eufa Champions nke agba iri na isii n'ime izuka a, ebe ndị Real Madrid ga-ezute ndị Paris Saint-Germain.


Ọdịnaya: Ngagharí iwe prostate Cancer

'Prostrate Cancer' bụ ọrịa ọjọọ na-adị n'akpa mamịrị ụmụnwoke, bụ nke gburula ọtụtụ ụmụnwoke.

Onye hiwere ngagharịiwe otu "pink blue" ahụ bụ mazị Roncy Chidebe kwuru na ya na ndị otu ya chọrọ ka ụmụnwoke niile teta n'ụra, gaa nyochaa onwe ha.

Chidebe kwuru na Onye ọbụla chọpụtara nke ya n'oge nwere ike igwọta ya tupu ọghọọ Cancer.

Onye ọzọ sokwa chịkọba ya bụ ngagharịiwe bụ Ọkanmụta Peter Ebigbo gwara ụmụnwoke ka ha ghara ịdị na-edị orịa, kama ka ha gaa nyocha ngwa ngwa ha nwere nsogbu inyụ mamịrị.

Ndị mmadụ, ma nwoke ma nwaanyị na-agba ọsọ kwa ụbọchị n'Okpara square soro ndị otu Pink blue gbaa ọsọ ngagharịiwe ahụ.

Ndị dibia bekee nọ kwa ebe ahụ na-ele ndị mmadụ ahụ n'efu.

Onye ọrụ ahụike na-achịkọba ya bụ nyocha Prostate Cancer bụ Nonso Nwosu, nyere ndụmọdụ ka nwoke ọbụla gbara afọ iri anọ ma ọ bụ iri ise gbalịa na-aga ụlọọgwụ kwa mgbe kwa mgbe maka nyocha Prostate Cancer.

Nwosụ kwuru na-achọpụtara ọrịa prostate n'oge, enwereike ịgwọta ya.

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ọtụtụ ndị mmadụ agbakọtala ọnụ n'Okpara Square dị n'Enugwu iji mee ngagharịiwe megide ọrịa 'Prostate Cancer'.


Ọdịnaya: Ngagharịiwe 'RevolutionNow' ka a na-atụ anya ịmalite n'ụbọchị ise nke ọnwa Ọgọstụ 2019

Femi Falana sị na DSS enwetela akwụkwọ ụlọikpe ji si ka ahapụ Sowore mana ha ekwebeghị ịtọhapụ ya. Ọ sị na ya ga-agba ha akwụwkọ ma ha emezughi ihe ụlọikpe kwuru.

Cheta na Ọkaikpe Ijeoma Ojukwu nọ n'ọnwa Ọktoba nye Sowore ohere ịla ma ọ kwụọ otu narị nde naịra ma kpọtakwa mmadụ abụọ ga-ejikwa ego ole ahụ gbaara ya akaebe.

Kemgbe ahụ, nwaamadị ahụ tọrọ na mkpọrọ maka na o nweghị onye ga-agbara ya akaebe.

Nke a bịara ka Maazị Falana gara Ụlọikpe ukwu dị n'Abuja gaa gwa Ọkaikpe Ojukwu na o mezuola ihe a sị ya mee iji tuzuo ịtọghapụ.

Olileanya na a ga-atọghapụ Sowore ụnyaahụ bụ ụbọchị isii nke ọnwa Nọvemba, amịtaghị mkpụrụ.

Femi Falana

Dịka ụlọ ntaakụkọ Premium Times siri dee, ndị DSS ekweghị ahapụ ya.

Ka ha sị dee, ihe DSS kwuru mere ha ji ka jide ya bụ makana ha emechiela ọrụ mgbe ozi si ụlọikpe rute ha aka.

BBC Igbo kpọrọ Maazị Falana ịmata nke bụ eziokwu, o were sị na a sị ka ha laghachite n'elekere iri nke ụtụtụ a bụ abalị asaa nke ọnwa Nọvemba.

"Ndị ọrụ nọ n'ụlọ ọrụ DSS ụgbụa, kpọghachite m ma ọ kụọ elekere iri na otu nke ụtụtụ a."

Akụkọ ga-amasị gị:

Ihe nkiri ga-amasị gị:

'Nwa ebu n'afọ na-agba ọkada na Nnewi'

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ọkaiwu na-anọchite anya Omoyele Sowore sị na "Department of State Service" (DSS) emebeghi ihe ụlọikpe sị ha mee na-agbanyeghi na-e nyere ha akwụkwọ.


Ọdịnaya: Ngagharịiwe 'RevolutionNow' ka a na-atụ anya ịmalite n'ụbọchị ise nke ọnwa Ọgọstụ 2019

Ka ikpe malitere taata, DSS wetere ihe nkiri gosiri Nnamdi Kanu na Sowore ebe ha na-eme nzukọ nakwa nke gosiri ebe ọ na-agwa ndị otu Shia ka ha sonyere atụmatụ Revolution Now iji kwatuo gọọmentị Naịjirịa.

Ọkaikpe Taiwo Taiwo sị - ka ọ nyochachara akaebe DSS nakwa ihe odidie ha wetere - na mkpụrụ okwu Bekee "May" ha tinyere gosiri usoro, nke mere o ji nye ha ohere ijide ruo Abalị 45 ahụ.

DSS sịbụ ka enye ha ohere ijide Sowore ruo abalị iri itoolu mana ụlọikpe nyere ohere abalị iri anọ n'ise.

Okwu a ga-alachite ụlọikpe n'ụbọchị 21 nke ọnwa Sepụtemba.

Cheta na Sowore hibere atụmatụ Revolution Now nke gọọmentị si na omegidere iwu ọha nke metụtara ịkpa nkata megide obodo.

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Akụkọ na-eru anyị ntị ugbua na-ekwu na Ụlọikpe ukwu dị n'Abuja anabatala ekpere ngalaba nchekwa Naịjirịa akpọrọ "Department of State Security" (DSS) ka ha jide Omoyele Sowore ruo mgbe ha mechara nyocha ha.


Ọdịnaya: Ngagharịiwe 'RevolutionNow' ka a na-atụ anya ịmalite n'ụbọchị ise nke ọnwa Ọgọstụ 2019

Na mkpebi o mere n'Abuja taa, ụlọikpe sị na gọọmentị wepụrụ akwụkwọ ha tinyere iji rịọ ka adọọtịe ọnọdụ Sowore n'aka ha.

Nke mere na ha enweghi ikike ijide ya gafee ụbọchị 45 iwu nyere.

Agbanyeghị na ụlọikpe si ka Sowore lawa, o kwukwara na o ga-ahanye akwụkwọ o ji eme ọpụpụ na mbata bu nke Bekee kpọrọ "passport" n'aka gọọment.

Ọ sịkwa na Ọkaiwu ya bụ Femi Falana ga-akpọtarịri ya mgbe ọbula ụlọikpe chọro ya.

Ụlọikpe mba Briten agbaghala Boris okwu

Ụlọikpe ukwu na mba Briten akagbuola atụmatụ Boris Johnson imechinata ụlọomeiwu mba ahụ nwamgbe nta maka na ọ dịghị n'iwu.

Johnson mechinatara ụlọomeiwu mba Briten izuụka ise ka Eze nwaanyị mba bụ Queen Elizabeth nwee ike kwado agụmaagụ ya maka ihe ọ chọro ime n'ọdị n'ihu.

Mana ụlọikpe jụru kwiki na ya bụ amụma adịghị na iwu, ịkwụsị ndị omeiwu ọrụ ha.

Ọkaikpe ụlọikpe ahụ bụ Lady Hale sị na " ajọ ihe ọ ga-ebutere obodo ahụ karịrị akarị".

Ndị ọrụ egwujiela mbazụ n'Abịa Poly

Ndi uweojii nọchiri ụzọ n'Abia Poly

Abia steeti Polytechnic Aba ewunrula ọkụ ọzọ ebe ndị ọrụ na-etimkpu na akwụbeghị ha ụgwọ ọnwa kemgbe ọnwa iri na isii.

Nke ka njọ bụ na ndị isiọrụ sị na ha nwa anwa gba abụbụ ọrụ, achụọ ha n'ọrụ, dịka onyeisi otu ndị ọrụ bụ Nwachukwu Chukwu si kwa BBC Igbo.

Otu ndị ọrụ a boro onyeisi ya bụ ụlọakwụkwọ bụ Eboh Eboh ọtụtụ ebubo nke gụnyere ịkụpịa ego ya bụ ụlọakwụkwọ n'ụzọ na-akwụghị ọtọ.

Ha bokwara Eboh na o riri ego isusu ndị ọrụ nke ruru nde narị Naịra abụọ am birikwa n'ụlọ oriri na nkwari kemgbe 2017 akpọrọ ya na ya bụ ọrụ.

BBC kpọkwara Mazi Eboh ka ọ zara ọnụ ya n'ebubo ndị a mana ọ zaghị ekwentị ya.

Nchekwa adịghị n'Abuja

Ndị ọkachamara na ọrụ nchekwa agwala onyeisi ndị uwe ojii bụ Mohammed Adamu ka o wepụ aka n'ụbọ na ụbọ ga-ebutere ya ọrịa.

Ndị otu a  ekweghị n'ihe Adamu kwuru na nchekwa dị n'Abuja dịka o si tuo n'ọnụ.

Ndị otu a gụpụtachara ihe ọjọọ niile mere n'Abuja nso nso a dika ntọ, ohi na arụ ndị ọzọ dịka ihe gosiri na nchekwa adịghị n'Abuja dịka...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ụlọikpe n'Abuja sị ka atọhapụ Omoyele Sowore bụ onye nwe ulọọrụ ntaakụkọ Sahara Reporters.


Ọdịnaya: Ngagharịiwe ndị ntaakụkọ n'Abia Steeti

Otu ndị ụlọọrụ mgbasa ozi nke gọọmentị Abia steeti bụ Broadcasting Corporation of Abia State (BCA) enwetela ọsịsa n'aka gọọmenti Abia site na ngagharịiwe ha mere maka nchabi ụgwọ ọrụ ha.

Ndị ụlọọrụ ahụ kwuru na gọọmenti Abia steeti malitere ịchabi ụgwọọnwa ndị ọrụ ha kamgbe ọnwa Julaị afọ 2015.

Onyeisioche otu jikọtara ndị ọrụ ahụ bụ Nji Joseph kwuru na gọọmentị ekwela nkwa ikwuzu ụgwọ ọnwa ha malite na nke ọnwa Ọgọstụ.

Ndị uweojii anwụchiela onye gbara akaebe ụgha

Ọtụtụ mmadu na-ebo Ibrahim Idris na ndi uwe ojii na ha enweghị ike ị kwusị ọgbaghara na Naijiria

Ndị uweojii agbala otu nwoke bụ Ismail Yakubu n'anwụ maka ịgba akaebe ụgha megide Edwin Clark nke mere ha ji wakpoo ụlọ ya dị n'Abuja.

Yakubu kwuru na onweghi ihe ọjọ o mere, na ọ bụ kepukepu ọ nụrụ ka ọ gwara ndị uweojii.

Na mba ọzọ

Mmadụ atọ bụ ndị ọrụ mgbanyụ ọkụ anwụọla ebe ha na-agbanyụ ọkụ na-ere n'ụlọ ogologo dị na Johannesburg na mba Saụt Afrịka.

Otu onye si n'elu daa ma nwụọ, ebe abụọ ndị ọzọ nwụrụ n'ime ụlọ ahụ.

N'egwuregwu,

Ndị nchịkọta otu egwurewgwu bọọlụ na Yorupe akpọọla oku ka akachapụ iwu na-asị na inye goolụ n'ọgbọ ndị ọzọ dị mkpa nke akpọrọ 'Away goal' na bekee.

Ha kwuru na iwu a na-eme ka otu egwuregwu bọọlụ na-akpachị ọgbọ ha ma ghara ịgba ezigbo bọọlụ.

Gere nkeji nke taa:

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Lee ihe nkiri taa:

Onye ọkaiwu ma bụrụkwa ọkachamara n'ihe gbasara ndọrọndọrọ ọchịchị bụ Ugo Egbujo ekwuola na e nwere ụzọ kacha mma Ndigbo inweta Biafra ha na-achọ na-alụghị ọgụ ọbụla.

'Restructuring' ka mma karịa referadum

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:


Ọdịnaya: Ngagharịiwe otu jikọtara ndị ọrụ maka ụgwọ ọnwa opekatampe dị puku naịra iri atọ

N'afọ gara aga, otu gọọmentị hiwere maka inyocha ego ole a ga-akwụ ndị ọrụ wepụtara akwụkwọ ka gọọmentị kwụọ ndị ọrụ puku naịra iri atọ.

Nke a bụ ihe kpaliri iwe ndị NLC, ha ji eme ngagharịiwe na steeti niile dị na Naịjirịa.

Mgbe BBC Igbo kpọtụrụ onyeisi ndị ọrụ n'Imo Steeti bụ Austin Chilakpu, o kwuru na ngagharịiwe a bụ iji gosipụta iwe ha banyere ọnọdụ ụgwọ ọnwa opekatampe.

Ọ gara n'ihu kwuo na ọ bụ ka ndị mmadụ nụrụ olu ha tupu ha amalite abụbọọrụ kama na mkpebi ahụ ga-esi n'aka ndị isi ha.

Akụkọ ga-amasị gị

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ndị otu "Nigerian Labour Congress (NLC)" ebidola ngagharịiwe taa n'ihi ụgwọ opekatampe ọhụrụ nke gọọmenti na-ekwebeghị ịkwụ ha.


Ọdịnaya: Ngalaba abụọ a kwuru na ha ga-etikọ aka ọnụ were megide mpụ na ohi nke Ịntanetị na nke igwe kọmputa.

Onye ọrụ FBI gwara ndi ntaakụkọ na ha nwetere mkpesa ruru Puku iri abụọ (20,000) maka ohi nke akụ na ụba sitere n'Email nke napụrụ ndị mmadụ ego ruru otu ijeri naira na ọma ($1.2B).

He gwara ndi ntaakuko na ha anwuchiela ụfodu n'ime ndi so na aha iri asaa na asaa (77) ndị FBI depụtara n'ọnwa gara aga.

Dika ha siri kwuo, a ga-ekpe ụfọdụ ndị Naijiria a nwuchiri ma ndi nke so na aha mmadụ (77) FBI depụtara ikpe na mba Amerika.

Ha gwara ndị ntaakuko na ha anwuchiela mmadụ 167 bụ ụmu Naijiria maka ihe gbasara mpụ a.

Ha mekwara ka ndị ntaakuko ghọta na ha anapụtala ndị a nde naịra iri itoolu na abụo (N92m).

Orji Uzo Kalu

Orji Uzor Kalu

Aka chịburu Abia Steeti bụ Orji Uzor Kalu agwala ndị nkwado ya ka ha ghara inwe obi abụọ gbasara nkagbu ụlọikpe kagburu mmeri ntuliaka ya.

Cheta na ụlọikpe nta maka ntuliaka nọrọ ụnyaahụ kagbuo mmeri Kalu meriri Mao Ohabunwa na ntuliaka e mere n'ọnwa Maach afọ a.

Ụlọikpe ahụ nyekwara iwu ka INEC hazigharịa ntuliaka na wọdụ olemole n'ime abalị iri itoolu na-abịa abịa.

N'ozi si n'aka ụlọọrụ ntaakụkọ ya, Kalu kwuru na mkpebi ụlọikpe ahụ anaghị echu ya ụra ma ncha.

O kwuru na ya ga-emeri Ohuabunwa mgbe ọbụla emegharịrị ya bụ ntuliaka.

N'okwu ya, "A ga m agbagha mkpebi 'tribunal' ahụ."

"Ohuabunwa abụghị onye a ma ama. E meriri m ya nke ọma."

"APC ga-emerị PDP n'Abia North mgbe ọbụla a yiri ntuliaka a ọzọ."

N'ụbọchị Mọnde, otu ndọrọndọrọ ọchịchị APC kọwara na onweghi mgbe ụlọikpe ji chụtuo Orji Uzor Kalu dịka onyeiwu kama ha sị na a ga-emegharị ya bụ ntuliaka.

Agaghị enyeghachị Diezani Alison Ola ya

Ola ya na ekentị olaedo ya alala n'ihi

Ụlọikpe kachasi elu na Naịjiria enyela iwu na agaghi enyehachi Diezani Alison Madueke ola mma ya na ekwentị Iphone nke eji Olaedo rụọ ha nwetere n'ụlo ya.

Onye Okaikpe bụ Nicholas Nicholas kwuru na Diezani na onye Okaiwu ya egosighị ihe mere a ga-eji nyehachi ya ihe ndia ha machiri.

Busola Dakolo

Biodun Fatoyinbo na Busola...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ndị uweojii nyocha nke mba Amerịka bụ 'Federal Bureau of Investigation na nke Naijirịa bụ Economic and Financial Crimes Commission (EFCC) nwere ọgbakọ na Legọs n'ụbochi Tọzde ebe ha gwara ndị ntaakụkọ etu ọrụ sị aga


Ọdịnaya: Ngalaba na ahụ maka ntuliaka na Naịjirịa bụ Inec ewepụtala ụzọ asaa ị ga-esi tụọ vootu gị n'ụzọ kwesiri.

Nke a kachasị mkpa n'ihi na ọ bụ ụzọ ị ga-esi tinye anya gị ma hụkwa na ihe niile gara etu o si kwesi.

Lee ihe ndị asaa ahụ ebe a:

Mbụ

Ị ruo n'ụlọ ntuliaka nke bekee kpọrọ "Polling Unit", ị ga-eme ihe abụọ ebe a; nke mbụ bụ na ị ga-akwụnye n'ahịrị dịka ndịọzọ nọ ebe ahụ.

Nke ọzọ bụ na ị ga-egosi PVC gị nakwa onwe gị nye onyeisi ndịọrụ ntuliaka ga-anọ ebe ahụ.

Ihe abụọ

Onye ọrụ ọzọ ga-ajụ gị ebe PVC gị dị ka o nwee ike nyocha ma ọ bụ nke ezigbo ya.

Ọ ga-agwakwa gị binye aka n'igwe 'card reader' iji mata ma edenyere aha gị n'ụlọ ntuliaka ebe ị nọ.

Ihe atọ

Onye ọrụ ọzọ ị ga-ahụ ga-anara gị PVC gị iji mata ma aha gị na njirimara gị niile ọ dị n'akwụkwọ i ga-eji eme ntuliaka.

Ọ ga-atụpọ aha gị, nyeghachi gị PVC gị ma detụ uhie anaghị eme mgbụcha na mkpịsịaka gị iji gosi na ị tozuru ime ntuliaka.

Ọ bụrụ na aha gị adịghị n'akwụkwọ ndị ga-eme ntuliaka, agaghị ekwe ka ị mee ntuliaka.

Ihe anọ

Onye ọrụ ya bụ ịchịkọta ntuliaka ahụ ga-ama njirimara, dee ụbọchị ọ bụ ma binye aka n'azụ akwụkwọ ị ga-eji mee ntuliaka nke pụtara "ballot paper" na bekee.

Ọ ga-alọkọ akwụkwọ ahụ ma nye gị ya gosikwa gị ebe zoro ezo ị ga-anọ mee ntuliaka.

Ihe ise

Ị ga-ebinye aka n'uhie anaghị eme mgbụcha, ma binyekwa ya n'akụkụ pati maọbụ onye masịrị gị.

Ị ga-alọkọ akwụkwọ ballọt ahụ etu onye nchịkọta ntuliaka siri nye gị ya.

Ihe isii

 Ị ga-esi n'ebe zoro ezo pụta ma tụnyekwa akwụkwọ balọtụ gị n'ime akpati balọtụ n'ihu ọha niile nọ ebe ahụ.

Ihe asaa

Ị ga-ejiri nwayọ pụọ n'ụlọ ntuliaka ahụ maọbụ ị cheretụ, ọ bụrụ na ị chọrọ ịmata ihe pụtara na ntuliaka ahụ.

Matakwa na Inec ga-amado ihe pụtara na ntuliaka ọbụla ebe mmadụ niile nọ n'ụlọ ntuliaka ga-ahụ ya.

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Dịka ọ fọrọ ụbọchị ole na ole tupu ụbọchị ntuliaka eruo, ọ nwere ụfọdụ ihe ị kwesiri ịma.


Ọdịnaya: Ngalaba na-ahụ maka egwuregwu bọolụ na Africa amapụla ndị ọgbabọọlụ Naịjirịa abụọ n'isonye n'asọmpị nke U-17 a ga agba na Niamey maka afọ ha dị karịrị iri na asaa.

Naijiria na BurkinaFaso ga-asọmpị echi n'elekere anọ iji mata onye ga-etozu ị ga asọmpị AFCON.

Na Delta steeti taa,

End of Instagram post, 1

Otu mmadụ anwụọla mmadụ anọ meruru ahụ ebe ụfọdụ ka tọrọ n'okpuru ụlọụka dasara ndị mmadụ ebe ha na-aka ụka ụtụtụ na Deta steeti.

Onyeisi ụlọomeiwu ukwu Bukola Sararki ekwuola na ya ga-enyeaka chọpụta ma gwọọ ndị pụtara n'ihe a.

Ọzọ,

Onyeisiala Muhammadu Buhari na ndị Naịjirịa na mba China enweela nzụkọ na mkparịta ụka ụnya ahụ dịka ọ gara mba ahụ.

Na nzụkọ ahụ o kwuru na ụjọ anaghị atụ ya gbasara ntuliaka kwụọtọ na 2019 maka na ọ bụ ihe oji banye ọchịchị .

Na mba ofesi,

Ihe karịrị mmadụ puku iri emela ngagharị iwe n'ihi oge ezumike nka na mba Rọshịa.

Gọọmentị mba ahụ na-akwado ịme oge ezumike nka afọ iri isii n'atọ maka  ụmụnwaanyị na afọ iri iss n'ise maka ụmụnwoke.

N'ụtụtụ

AMVCA kpọpụtara ndị ụlọ fiim ụnyaahụ

Ndị ihe nkiri si Naijirịa na mba ndị ọzọ n'Afrịka gbakọrọ na Legọs unyaahụ maka emume akpọrọ Africa Magic Viewers Choice Awards.

Emume nke afọ a bụ nke isii kemgbe ebidoro ịtụ ndị ihe nkiri ugo site na atụmatụ a.

Ndi ihe nkiri zuru ka emee na ya bụ emume ebe ndị tụrụ ugo dika Adekola Odunlade, Omotola Jolade, Nyce Wanueri na ndị ọzọ.

Aka m adịghị ya! - Rotimi Amaechi

Rotimi Amaechi bụ onye chiburu Rivers steet kwuru na ọbụghị eziokwu na ọ họpụtara onye ga-azọ ọkwa gọvanọ n'APC n'ime Rivers Steeti.

Akụkọ na-ekwu na ọ họpụtara Tonye Cole bụ onye ojiegoachọego ama ama, mana Amaechi kwuru na ọ bụ ndị iro na-ekesa akụkọ a.

Nd agha Naịjirịa agọọla ebubo

Ndịagha Naịjirịa na-ekwu na akụkọ ndị ntaakụkọ AFP dere na ndị Boko Haram gbagburu ndị agha Naịjirịa n'ụbọchị ole ole gara aga abụghị eziokwu.

Ndị agha kwuru na ọ bụ ndị otu ha gbagburu ọtụtụ n'ime ndị agha Boko Haram.

AFP dere na ndị Boko wakporo ndịagha Naịjirịa n'obodo Zari n'ime Borno steeti, nakwa gbuo ndị agha ruru iri...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:


Ọdịnaya: Ngalaba na-ahụ maka mbupu na mbubata ngwaahịa na Naịjirịa a na-akpọ Kọstọm, kwuru na ha kpachiri ụgbọala bu ya bụ ọgwụ n'ụzọ Ijebu-Ode dị n'Ogun steeti.

Ha kwuru na ihe karịrị katọnụ 498 ahụ ha kpachiri ruru nde narị abụọ ma e ree ya.

Ndị Kọstọm ahụ nke Muhammad Uba Garba bụ onyeisi ha, kwuru na ha nụrụ kepu kepu na ndị ahụ bu ọgwụ ọtọmegbum ahụ abata, chụrụ ha gawa.

Ha chukwudoro ha ma nwụchie ma ọkwọụgbọala ma onye nwe ya bụ ụgbọala.

Cheta na ndị ọụ BBC gara jiri aka ha mee nyocha ebe ha chọpụtara etu ọgwụ ụkwara nwere codeine si anyụ ndị mmadụ na-aṅụbiga ya oke anya.

Lee ihe nkiri gbasara ya ebe a.

Codeine, ọtọmegbum

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ndị ọrụ kọstọm kpachiri kọntena atụbatara atụbata bu ọgwụ ụkwara codeine karịrị katọnụ 498 na Legọs echi gara aga.


Ọdịnaya: Ngalaba na-ahụ maka ndekọ ọnụọgụgụ na Naịjirịa bụ "Nigeria Bureau of Statistics" si kwuo, ọnụọgụgụ ndị enweghi ọrụ na-arịgo kwa afọ.

Nchọpụta a mere ka ọtụtụ ndị na-agba mbọ ibido akaọrụ na-abụghị ọrụ bekee ha ga-eji na-emegharị aka nakwa na-akpata ego.

BBC Igbo kpọkuru otu onye ọkachamara n'ihe gbasara achụmnta ego bụ Amarachi Nwankwo, onye kọwara ọrụaka iri ị ga-ebidonwu n'ime ụlọ gị.

Lee akaọrụ ndị ahụ ebe a:

1) Ilekọta ụmụaka:

Ọtụtụ ndị agaghị ahụta nke a ka ọrụ, mana ị ma na ị ga-ejinwu ilekọta ụmụaka ndị enyi gị, ụmụnne gị nakwa ndị agbataobi gị kpara ego?

A na-eme ya bụ ihe bekee kpọrọ "babysitting" n'obodo oyibo, gịnị ga-akwụsị gị iji ya akpata ego na Naịjirịa?

Ebe o si ka mma bụ na ị ga-anọ n'ụlọ gị nwee ike iji ndụ gị mere ihe ka ị na-elekọta ụmụaka ndị e tinyere gị n'aka, ma narakwa ego tinye n'akpa.

2) Ikuzi nkuzi:

Ị bụ "nwa teacher"? Mba! Mana ị ma na ị ga-abụnwu?

Ọtụtụ ndị na-arụ ọrụ bekee anaghị enwe efe enyere ụmụ ha aka ime ihe ndị nkuzi nyere ha rụọ n'ụlọ, mana ọ ga-amasị ha ịkwụ ụgwọ ka onye ọzọ nyere ha ụdịrị aka ahụ

Nkuzi nke a abụghị ịga mepee ụlọakwụkwọ, kama ọ bụ ikuziri ndị mmadụ ihe ndị ị ma maka ihe ndị dị iche iche.

Ọ bụrụ na ị chọghị ime nke ahụ, i nwereike na-akuziri ụmụaka akwụkwọ ma ha si n'ụlọakwụkwọ bata bụ nke ndị bekee kpọrọ "home lesson".

Ebe o si ka mma bụ na ị ga-emenwu nke n'ofu akụkụ n'ime ụlọ gị, narakwa ego gị.

3) Ire ihe na soshal midia:

Ọ bụrụ na ị maghị na a na-erezi ihe na soshal midia ugbua, mara na ị ka bi n'okpuru nkume.

Ndị mmadụ na-ere ọtụtụ ihe dịka akwa nke ọhụrụ nakwa ọkịrịka, akpụkpọụkwụ, nri nakwa ngwa nri, mmanya, ụgbọala, nka na ihe ndị ọzọ n'elu soshal midia.

Ebe o si ka mma bụ na ị ga-anọnwu n'ime ụlọ gị na-akpata akụ a site n'ire ihe ndị dị iche iche.

4) Ịkọ akwụkwọ nri:

Ị ma na ọ bụghị naanị mgbe ị nwere nnukwu ugbo ka ị ga-esinwu na ya kpata ego?

Ọ bụrụ na ị nwere ọbụrụgodi obere ubi, ị ga-ejinwu ya kọta ihe ndị dịka akwụkwọ nri.

I si n'ime ụlọ gị na-ere akwụkwọ nri ndị a na ngwa nri ndị ọzọ, ọ ga na-enye gị ego ị ga-ejinwu...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ọrụaka ndị a ga-ekwu maka ya n'akụkọ a ga-enyenwu gị ego n'ime ụlọ gị.


Ọdịnaya: Ngalaba na-ahụ maka njirimara na Naịjirịa bụ National Identity Management Commission (NIMC), ekwuola na onye ọbụla ga-amalite iji akwụkwọ njirimara ya bido n'ọnwa Jenụwarị nke afọ 2019, site n'iwu gọọmentị etiti nyere.

End of Twitter post, 1

Iwu a na-ekwu na a ga na-eji akwụkwọ a eme ihe gbasara azụmahịa ụlọakụ, ndebanyeaha maka ịnata akwụkwọ ikike njem, akwụkwọ mkpuchi ahụike nakwa ịnata akwụkwọ e ji akwọ ụgbọala.

ADF ga-akwado 'restructuring'

Ndịgbo bị na Chicago, US

Ndigbo bi na mba Amerịka ekpebiela ikwado mkpebi ndigbo e mere n'ọgbakọ Enugu nakwa nke Anambra.

Ha kwuru na ha kwenyere na ala Igbo ga-akwụnwuru onwe ha ma ọ bụrụ na ndị ọchịchị ekweghị ka a hazigharịa obodo Naịjirịa dịka o kwesịrị.

Na mba ofesi,

Mmiri ebufuola mmadụ abụọ isi na-ezuchaghi oke n'obodo Saụt Karolaịna dị na mba Amerịka.

Ndị uweojii kwuru na ọnwụ mmadụ abụọ ahụ nwụrụ n'ime ụgbọala ndị bulitere ọnụọgụgụ ndị oke idemmiri a gburu n'obodo ahụ ruo iri atọ na asaa.

Mgbe a ga-ebido ịgba asọmpi Champions League nke abalị a, Man City na Lyon ga-ezute, ebe Real Madrid na Roma ga-ama mbe n'abọ nke bụ oke n'etiti ha.

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

N'egwuregwu,

N'egwuregwu, otu egwu bọọlụ Enyimba nke Aba na otu Rayon nke Rwanda ga-akwata isi n'isi n'Aba taa n'agba anọ nke ikpeazụ asọmpi iko CAF Confederation afọ 2018.

Enyimba lọtara ka ha na ndị Rayon gbara onwe ha onye laba onye laba mana ha bụ enyi kwenyesiri ike na ha ga-ememina ndị Rwanda taa.

Ọ bụrụla ihe ịgba anya mmiri ihe idemmiri na-eme na steeti dị icheiche ọkachasị Anambara steeti na ebe ndị ọzọ na mpaghara ọwụwa anyanwụ Naịjirịa.

Akụkọ kwuru n'oke idemmiri emiela ụlọakwụkwọ mahadum nke Federal Polytechnic dị n'Atanị, n'okpuru ochichi Ogbaru na steeti ahụ.

Naịjirịa

Mana gọọmenti etiti ebela akwa arịrị banyere ya bụ nsogbu ebe onyeisiala Muhammadu Buhari kpọrọ ya ọdachi megide ala niile.

Ndị ụlọọrụ NEMA kwuru na idemmiri a ga-emetụta ime obodo 14 n'Anambara steeti

Buhari nyere iwu ka ngalaba gọọmenti niile were ikike ha na ihe niile ha nwere nyere ndị...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Akụkọ ndị kachasị mkpa mere taa:

Ị ga-ejirirị 'ID card' gị


Ọdịnaya: Ngalaba na-ahụ maka ntuliaka bụ INEC arịọla EFCC ka ha soro lebanye anya n'akụnaụba ndị pati Naịjirịa na ndị otu ha na-azọ ndọrọndọrọ ọchịchị chọrọ iji achụnta vootu.

Idemmiri Anambara

Ka idemmiri na-enye ụfọdụ ndị bi n'Anambara nsogbu, kọmịshọna na-ahụ maka mgbasaozi na steeti ahụ bụ James Eze, kwuru na ya bụ idemmiri tara isi otu ụkọchukwu Katolik ka ọ na-achọ ịzọpụta enyi ya nwoke.

O kwuru na ihe a bụ ihe ịgba anyammiri nke ha na-agba mbọ igbochi ma na-arịọkwa ka Chukwu nyere ha aka.

Gụọ akụkọ a n'uju ebe a: Idemmiri Anambra ataala isi otu ụkọchukwu

Na mba ofesi,

Ọnụọgụgụ ndị nwụrụ n'ihe mberede ụgbọmmiri kpuru na Tanzania arịgoola narị na iri atọ na isii.

Ndị ọrụ enyemaka na-enyere aka ịkpọpụta ndị ihe metụtara

Cheta na ụbọchị 20 nke ọnwa Septemba 2018 ka e bidoro na-achọ ihe karịrị mmadụ narị ka ụgbọmmiri ahụ bu ihe ruru mmadụ narị anọ kpuru n'elu osimiri Victoria.

N'egwuregwu,

Onye egwu Man City bụ Sergio Aguero, ekwuola na obi dị ya ụtọ ịgbatịkwu afọ ole ọ ga-anọ n'otu egwuregwu ahụ.

Nke a na-abịa dịka o tinyere aka n'akwụkwọ dọtịrị oge ya n'otu a ruo afọ 2021.

Naịjirịa

Onyeisiala Muhammadu Buhari emekwala Rotimi Amaechi bụ mịnịsịta okwu njem dịka onyeisi otu na-achụrụ ya nta vootu na ntuliaka 2019.

Rotimi Amaechi bụ onye chigburu Rivers Steeti n'etiti afọ 2007 na 2015

Amaechi bụkwa onyeisi mgbasaozi otu ahụ n'oge ntuliaka 2015 nke ha meriri were bata n'ọchịchị.

Ọzọ,

Ụlọọrụ na-ahụ maka ịkwụsị mgbere mmadụ bụ NAPTIP n'aha ịchafụ achụọla ụfọdụ ndị ọrụ ha na-achọ ịraba ụmụnwaanyị ndị ha napụtara ka ha na ha nwee mmekọ anụ ahụ.

Ịtụ mgbere ahịa ụmụaka agbalitela n'ala ọwụwa anyanwụ Naijirịa

Ha kwuru na ha chụrụ mmadụ isii ebe ha nyekwara otu onye ọzọ ezumike nka n'ike maka izupu akụkọ gbasara ụlọọrụ ahụ resaa ndị mmadụ.

Akụkọ mba ofesi

Amerịka enyela ndị agha China ntaramahụhụ maka na ha gotere ụgbọelu e ji alụ agha n'aka ndị Rọshịa.

Amerịka kwuru na azụmahịa ahụ mejọrọ mmachi ha machiri Rọshịa maka ihe Rọshịa mere na Ukren nakwa itinye aka na ntuliaka Amerịka.

N'egwuregwu,

Onye...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Akụkọ ndị kachasị mkpa mere taa:

Inec na EFCC


Ọdịnaya: Ngalaba na-ahụ maka ọgwụgwọ ọrịa na-efe efe akpọrọ NCDC n'ịchafụ ekwuola na ọrịa Iba Lasa awakpoola ala Naịjirịa ọzọ.

N'ime akwụkwọ ozi ha ziputere ha kwuru na ọnụọgụgụ ndị bu ọrịa ahụ arịala elu kemgbe afọ 2019 bidoro.

Ha kwuru na ihe ruru mmadụ iri isii si na steeti asatọ bụ ihe bu ọrịa a.

Steeti ndị ọ metụtara bụ Ebonyi, Edo, Ondo, Bauchi, isi obodo Abuja, Platu nakwa Taraba.

Ọgbakọ ndị chịbụrụ ekwetala ka a kwụọ 27,000 ụgwọ opekatampe

Na nzụkọ ha mere n'Abuja ụbọchị Tuzde,ndị chịbụrụ  na ndị na achị ala Naijiria  nke a kpọrọ, 'National Council of State na bekee akwadola ka gọọmenti etiti bido kwụwa N27,000 dịka ụgwọọnwa opekatampe.

Otu jikọrọ ndị ọrụ na-etibu mkpu ka akwụwa ha N30,000 dịka ụgwọọnwa opekatampe.

Gọọmenti chọrọ ka Onnoghen tinye akwụkwọ arụkwaghịm

Gọọmenti etiti ekwupụtala  mmasi  ya ka Ọkaikpe Ukwu Naijiria bụ Walter Onnoghen rituo n'ọkwa ya.

Aliu Umar, onye bụ okpe ikpe gọọmenti etiti (Chief prosecutor), kwuru nke a ụbọchị Tuzde n'ikpe Onnoghen n'Abuja sịrị na e degarala Onnoghen akwụkwọ mana ọ maghị ma ọ natakwara ozi ahụ ka ọ bụ na ọ nataghị ya.

Jọstis Walter Onnoghen, ọkpaikpe ukwu Naijiria  abịaghị ikpe ahụ.

 Onnoghen na-azara ọnụ ya maka ebubo ekwupụtaghị akụnaụba ya niile kemgbe ọ batara n'ọkwa Ọkaikpe ukwu na agbanyeghị na  o megidere iwu Code of Conduct Act.

Wole Olanipekun, onye na-edu ndị ọkaiwu na-ekpechitara Onnoghen kwuru na ọnnoghen abịaghị ikpe ahụ n'ihi ikpe ndị a gbarala ụlọikpe CCT banyere okwu ahụ.

N'izuụka gara aga, otu ụlọikpe ukwu nyere mkpebi ka a kwụsịtu ikpe Onnoghen mana ndị na-akwado gọọmenti kwuru na o nwere ka ọ dị.

N'egwuregwu,

Ụwa niile na-atụ egwu na otu onye ọgbaa bọọlụ mba Briten bụ Emiliano Sala anwụọla dịka ụgboelu bu ya aga Cardiff furu efu n'eli igwe.

Ndị ọrụ nzọpụta na mba Briten ebidola ịchọ ya ma n'elu igwe ma n'ime mmiri.

Akụkọ BBC Igbo na nkeji

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Afe Babalola chọrọ ka a na-eme ule mpụta na mahadum

Afe Babalola bụ onye nwe Afe Babalola University dị n'Ondo steeti

Otu onye nwere...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:


Ọdịnaya: Ngalaba na-ahụ maka ọrịa dị icheiche ekwuola na Meningitis ebidola ife ndị mmadụ

Ngalaba na-ahụ maka ọgwụgwọ ọrịa dị icheiche a kpọrọ NCDC n'aha ịchafụ bụ ndị na-ewepụta ọnụọgụgụ a nke mere n'izuụka bidoro Maachị 26.

O gosi kwara na ndịọrụ abụọ na-ahụ maka ahụisike n'ụlọọgwụ dị icheiche, otu n'Abia eferela n'ọnwụ site n'ọrịa iba Lasa a.

Obodo Edo, Ondo, Bauchi, Plateau, Anambra, Ebonyi, Nassarawa, Kogi, Lagos, Osun na Abia so na ndị ọrịa a metụtara.

N'ime ọnụgụgụ niile ndị nwere ọrịa a, pasentị 81 nke kachasị sị n'Edo steeti.

Edo steeti bụ kwa ebe e nwere ụlọọgwụ pụrụiche na-ahụ maka nyocha n'ọgwụgwọ ịba lasa a n'obodo Irrua.

Akụkọ ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ịba Lasa na-aga njem ugbua egbuola mmadụ 142 n'obodo 20 n'ala Naịjiria ebe echere n'ihe ruru mmadụ 400 bu ọrịa ahụ n'ime ahụ ha.


Ọdịnaya: Ngalaba ọkụ latrik so na ndị a ga-etinye n'ahịa

Alex Okoh, onyeisi ngalaba ahụ akpọrọ "Bureau of Public Enterprises" n'asụsụ bekee, kwuru na gọọmentị ahazịela usoro atụmatụ ha ga-eji ree akụnụba gọọmenti, bụ nke ha jiri bụte ego n'aka ulọakụ mba ụwa.

Ego a ha bụtere ga-abanye ibulite nkekọrịta ọkụ latrịk, bụ nke ha sị adịghị eme ọfụma.

Na mkparịtaụka Okoh na ụlọ ntaakụkọ Reuters nwere na izuụka gara aga, ọ gwara ha na gọọmentị Naịjirịa nwere atụmatụ ire maọbụ inye ụlọ ọrụ ndị nkịtị ihe dị ka ọgbọ egwuregwu na ụlọ ọkụ latrịk.

Ndị Reuters nwere na gọọmentị gwakara ha na achọrọ iresi ọha ụfọdụ oke gọọmentị nwere na ụlọọrụ Nigerian Reinsurance Company n'ọnwa Novemba nke afọ a.

N'afọ 2013, Naịjirịa bidoro ire akụnụba ọkụ latrịk ya n'uche na ọ ga-enye aka ime ka me ka ọkụ na-adị karịa ka ọ na-adị na mbụ ma webata ego si mba ofesi, mana onweghị otu n'ime ihe mere.

 Okoh kwuru na ngalaba ọkụ latrịk so n'ime ngalaba 37 ọha erere eritebeghị uru ekwesiri na ha, mana o kwughi akụnụba ole gọọmentị rere.

 Ọ gakwara n'ihu kwuo na Naịjirịa alabatala ego ruru ijere dọla 7.8 site n'ake ndị mba ofesi ji ego achụ ego.

 Buhari ebinyebeghị aka n'akwụkwọ eji eke ego nke 2018, bụ nke ga-eme ya iwu.

 Bọjetị Naịjirịa riri elu karịcha kemgbe Buhari batala ọchịchị.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Naịjirịa na-ele anya na ọ ga-erete ijeri naira 400 na akụnụba ọha nke ga-enye aka tinye ego na bojeti nke 2019, onyeisi ngalaba na-ahụ maka akụnụba ọha kwuru.


Ọdịnaya: Nganga nwoke mgbe ochie bụ ọba ji ya na etu ezinụlọ ya si jupụta n'ụmụaka.

Nwoke mụbara amụba na-ahụ onwe ya dịka nwoke zuru oke.

Agbụrụ mmadụ bụkwa ihe ọzọ dị ndị Igbo mkpa.

Onweghị onye chọrọ ka ama nna ya chie nke mere na nwoke ga-agbalị lụọ nwaanyị ma kpewere chi ya ka ọ mụọ nwa nwoke.

Nke a mere e ji atụ ilu sị na onye nwere mmadụ ka onye nwere ego.

Kedu mgbe nwoke ga-ekuchi nwanyị?

Anyị alụọla afọ 57 mana anyị anaghị atọ ka shuga mgbe niile

Duke Olueze Ukeje, nwaafọ Nwangele nke dị n'Imo steeti, kọwaara BBC ihe bụ ikuchi nwaanyị.

O kwuru sị na mgbe dị nwaanyị nwụrụ, ma ha amụtara nwa ma ha amụtaghị nwa, a na-ajụ nwaanyị ahụ ma ọ chọro ị nọ ka ọ chọrọ ịla be nna ya.

Ọtụtụ mgbe, nwaanyị ahụ na-ekweta na ọ ga-anọ na be dị ya.

Mgbe ọ dị otu a, ọ bụ nwanne di ya ga-ekuchi ya.

Otu ihe ọzọ dịkwa mkpa bụ na nwoke agaghị ekuchi nwunye nwanne ya nke ọ tọrọ.

Ọ bụ nwanne ha nke nta ga-ekuchi nwunye nwanne ya.

Mana gịnị ka a ga-eme ma ọ bụrụ na onye nwụrụ anwụ enweghị nwanne nwoke ọ tọtara?

Dịka Ukeje si kwuo, mgbe ihe dapụtara otụ a, ọ bụrụ na ọpara amụtabeghị nwoke topụtara etopu, ọ diziiri ya ikuchi nwunye nwanne ya.

Mana ọ bụrụ na ọmụtala nwoke topụtara etopu, mara na ọ bụ nwa ya ahụ ga-ekuchi nwunye onye nwụrụ anwụ.

Kama ọ bụrụ na-enweghịzị nwoke fọrọ n'ezinụlo ha, nwanna ha bụ otu agbụrụ ga-ekuchị nwaanyị ahụ.

Kedu onye ụmụ amụtara site na-ikuchi nwaanyị ga aza aha ya?

Ihe mere anyị ji nọruo afọ 40 tupu anyị agbaa akwụkwọ

Ukeje gwara BBC Igbo na ọ bụ aha nwoke nke nwụrụ anwụ ka ụmụ amụtara site n'ikuchi nwaanyị ga-aza.

Nwanne nwoke onye ahụ nwụrụ anwụ ga-ewere mmanya gaa na nke ndi ọgọ ya gwa ha na-ọbụ ya ga-elekọta nwa ha nwaanyị.

Ụmụ amụtara ga-azazị aha nwoke nke nwụrụ anwụ.

Mana nwanne ya nwoke nwere ịke ịga lụgharịa nwunye nwanne ya ahụ.

Ọ bụrụ na nke a mee, ụmụ ha mụtara ga-aza aha ya.

Kedu ebe ụmụ amụtara na-ikuchi nwaanyị ga-ekete ọke?

Marriage: Ị ga-agwa di maọbụ nwunye gị ego ole ị na-akpata?

Ụmụ nwoke onye nwụrụ anwụ ga-ekete oke n'ụlọ nna ha nwụrụ anwụ.

Kama ndị nke...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ndị Igbo anaghị eji alụm dị na nwunye na ụmụaka egwu egwu ọkachasị nwa nwoke.


Ọdịnaya: Ngige enyi m, imeela!

Ha depụtara n' akara Twitter ha sị "Mmemme ebiela, akwa mgbochi ekewaala. Akwụkwọ ikpe mmerụaka gbasara ụlọọrụ ebe a na-azụ anụmanụ n'Ekiti ebe e mefuru naịra nde 1.3 ga-emepe.

Anyị ga-ahụ n'oge na-adịghị anya."

End of Twitter post, 1

Lee ihe ndị mmadụ sara ha na Twitter

@odineisipatrick kwuru na EFCC egosighị na ha ma ọrụ ha site n'ihe ha depụtara na Twitter.

@KadariaAhmed kwuru na EFCC ekwesighị ịdepụta ya etu a ma ọ bụrụ na Fayose mere mpụ.

@El-bethel316 kwuru na ọ bụ ihe dị mma ma ọ bụrụ na a ga-eme ya ndị ọzọ nwekwara mgbochi onye nọ n'ọkwa ọchịchị.

Anyi ga-ewetara unu akụkọ a dịka o si aga .

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ụlọọrụ na-ahụ maka mpụ na mmerụaka ego na Naịjirịa akpọrọ EFCC edeputala nke na-akpa ha ebe aka na-achị Ekiti steeti na-apụ apụ nọ.


Ọdịnaya: Ngige so na Kọmiti na-ahụ maka ibuli ụgwọọnwa

N'ozi nke onye nnyemaka n'ihe gbasara mgbasaozi bụ Nwachukwu Obidiwe wepụtara, ngige  kwuru ka ihe ya kwuru bụ na ndị dọkịta anaghị enwe ohere ọzụzụ na Naijiria nke mere ha ji aga alabekee maka ịgụwanye akwụkwọ iji bụrụ ọkaibe n'ọrụ ha.

Ọ gara n'ihu kwuo nke bụ ihe ọma nyere Naijiria dịka ha na-ezilata ego na ihe ha mụtara n'ala bekee.

"E wezuga okwu na Naijiria  emezughị ntuziaka WHO na e kwesiri iwe dọkita nye mmadụ nari isii ọbụla, ihe ọbụla m kwuru bụ eziokwu gba ọtọ nke onye ọbula kiri mkparitaụka ahụ n'uju ga-ekwenye na ya."

"Agbanyeghị na gọọmenti etiti agbaliala n'ebe ahụike, Naijiria erubeghị ebe ọ kwesịị ịnọ. Ugbua anyị enweghị ụlọọgwụ zuru ịnabata ndị dọkita chọrọ ọzụzụ pụrụ iche(residency) dịka naanị pasent 20 na enweta ohere."

"Nke a pụtara na nwere ikike ịga alabekee maka ọzụzụ,bụrụ ọkaibe,  na-arụ ọrụ ma na-ezilata ego ụlọ."

Cheta na mkparịtauka ya na ndị ụlọ ntaakụkọ Channels TV nwere na Wenezde, Ngige sị na obi anaghị amapụ ya maka akụkọ na ndị dọkịnta na-apụ aga mba ofesi n'ihi na ndị dọkinta enwere na Naịjirịa zuru ezu.

Ngige sị, "Ọnaghị amapụ m obi. I nwee ọtụtụ, izipu. Ha na-apụ, mụta ọrụ nke ọma, ma na-ezitekwa ego n'ụlọ."

Onyeisi ngalaba na-ahụ maka ndị dọkịnta bekee bụ "Nigeria Medical Association" bụ Francis Adedayo Faduyile tinyere ọnụ n'ihe mịnịsta na-ahụ maka ọrụ  kwuru maka ọnọdụ ndị dọkịta na Naịjirịa.

 Dọkịnta Faduyile sị na okwu a Ngige kwuru gosiri na ọ maghị etu ihe kwụụ ugbua.

Ọ sị, "Ọ bu eziokwu na Ngige bụ Dọkịnta, mana nke a apụtaghị na ọ ma ihe na-eme ugbua. Kedụ mgbe ọ rụrụ ọrụ dịka dọkinta? Ọrụ eji mara ya ugbua bụ Mịnịsta. Anyị nwereike kwuo na uche ya adịghịzị n'ihe a na-eme banyere ọgwụgwọ ahụ."

Ọ gara n'ihu kwuo na ọ bụrụ na Ngige ma etu o si kwụrụ ugbua, ọ ga-ama na ihe kwesiri ị bụ omenala bụ na mmadụ 600 kwesiri ike otu dọkịnta, "Ihe anyi nwere na Naịjirịa bụ mmadụ 6000 n'otu dọkinta."

Faduyile sị; "Ọ dị ka ihe Ngige na-arụtụ aka bụ ohere gọọmentị steetị na nke etiti wepụtara iji wee ndị dọkịnta n'ọrụ....\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Mịnịsta na-ahụ maka ọrụ bụ Chris Ngige agọọla ụkwụ n'aka ya na ihe a sị na  ya kwuru maka ndị dọkịta abụghị etu ya siri kwuo ya.


Ọdịnaya: Ngige so na Kọmiti na-ahụ maka ibuli ụgwọọnwa

Ngige kwuru nke a ka ya na ndị ntaakụkọ zukọrọ n'Abuja ụnyaahụ, kwuru na Septemba abụghị oge ha hibere iji bulie ụgwọ ọnwa opekatampe, kama na ọ bụ oge ha yiri izukọ wee kaa okwu ọnụ n'ihe gbasara ma a ga-ebuli maọbụ agaghị ebuli ya bụ ụgwọ.

"Kọmitee nke na-ahụ maka ịwepụta ụgwọ opekatampe ọhụrụ kwesịrị ịka okwu ọnụ na ngwụcha Septemba, ma gwa gọọmentị ihe ha kpebiri ka ha nwee ike tulee ya ma nabata ya tupu e ziga akwụkwọ ọrụ ya n'ụlọomeiwu ukwu."

Ngige kwuru na ikike ịkwụ ụgwọ a so n'ihe kacha mkpa ha ga-elebanye anya ka ha na-ekwu maka ụgwọọnwa opekatampe a.

O kwuru na ọ bụ ịmata ihe ndị ọ gbasara gụnyere ndị ọchịchị obodo nakwa ndị ọrụ na-abụghị ọrụ gọọmentị chere, mere kọmitee ha ji bido ịgagharị gburugburu Naịjirịa.

O kwukwara na ọ bụ ka ha na-eme ngagharị a ka ha ji hụ na ụfọdụ ndị ọchịchị obodo tinyere akwụkwọ ka e bido ịkwụ ego sitere na puku naịra iri abụọ na abụọ (N22,000) ruo puku naịra iri ise na asatọ (N58,000), ebe ụfọdụ kwuru ka ha ka na-akwụ puku naịra iri na asatọ (N18,000) maka na ọ ka na-ara ụfọdụ steeti ahụ ịkwụnwu nke dị adị.

Ngige kwuru na ụfọdụ ndị gọvanọ kwenyere na etu ụgwọ opekatampe a ga-esi dị ire bụ na a ga-atulegharị etu e si ekesa ego a na-enweta ugbua ka o nwee ike bara ndị steeti nakwa ndị ime obodo.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Minista na-ahụ maka ọrụ na iwe ọrụ bụ Chris Ngige ekwuola na o cheghị na gọọmentị ka ga-ebulinwu ụgwọ ọnwa opekata mpe nke ndịọrụ a na-akpọ 'minimum wage' na Septemba.


Ọdịnaya: Ngige so na Kọmiti na-akwado akwamozu Ekwueme.

Ọ gwara ndị ntaakụkọ na ego ahụ bụ nke eji akwado ịhe niile ga-eso na akwamozu Ekwueme dịka ịdozi okporo uzo.

Ọ sị na ihe ndị a dị na otu onyonyo na-eme ngaghari maka ndị chọrọ ị nyochapụta nke bụ eziokwu.

Cheta nụ na ebubatara ozu Ekwueme unyahụ n'ụlọ ụgbọ elụ na Abuja ma bụga ya Enugu steeti maka nkwanye ugwu ikpeazu.

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Minista na-ahụ maka ọrụ na ikike ọrụ bụ Chris Ngige ekwuola na onweghị mgbe gọọmentị etiti kwere iji otu nde naira were mee akwamozu Ekwueme.


Ọdịnaya: Ngwa bute oche ka i kirie ka Ziechi bụ ọmalicha nwagbọghọ nwere otu aka si eme karịa gị.

Anyị hụrụ ya ebe o ji otu aka ebi ụgụ ma na-emekwa ọtụtụ ihe echeghị na ndị nọ n'ọnọdụ ahụ ga-emeli.

Kirie ya n'uju ebe a.

Ndị mere akụkọ a bụ Nnamdi Agbanelo, Ebere Ekeokpara na Chimamaka Ihenacho

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Nwanne ọ kwa i nwere aka abụọ ma na-ekwu na ume adịghị gị.


Ọdịnaya: Ngwa ngwa Ezekwesili mere ka owee anya, na ya achọghịkwa ịzọ ọkwa onyesiala na 2019, onyeisi pati ha bụ Ganiyu Galadima  boro Ezekwesili ebubo ịji ọkwa ahụ arịọta ọkwa Mịnịsta na-ahụ maka ego.

Galadima  kpọkwara ya oku ka ọ bịa kọwa ka ha siri mefuo ego pati ahụ na ọsọ achụmta vootu.

Mana n'ọsịsa ya n'igwe okwu Twitter, Ezekwesili kwuru na o nweghị eziokwu dị n'ebubo ndị ndu pati ACPN boro ya.

End of Twitter post, 1

O kwuru na mkpebi pati ya ịdọnyere onye na-azọ n'aha APC ukwu ozigbo ya rituru gosiri na ha bụ ndị iji ọndọọndọọ achụ mkpa ha.

Ezekwesili kwuru na ọsọ achụmnta vootu ya bụ nke ya kwụwara aka ọtọ were eme n'ihi nkwenyere ya na ime ihe dịka o kwesịrị.

Ọ bụ ntozu ọ bụghị agbụrụ ka m na-ele anya - Buhari

Onyeisiala Muhammadu Buhari gara achumta vootu na ọwụwa anyanwụ Naịjirịa ụnyaahụ.

Njem ahụ kpọgara ya Anambara na Enugwu steeti ebe ọ gara mgbape ụlọ ozu onye bụbụ osote onyeisiala Naịjirịa bu Nnamdị Azikiwe.

Buhari si Ọnịcha gawa ọgbọ egwuregwu Nnamdi Azikiwe dị n'ime Enugwu ebe o nọ metụ ile n'okwu banyere mkpagbu ụfọdụ na-ebo ya na o na-emegbụ ndị Igbo.

Buharị sị na nke a abụghị eziokwu n'ihi ya na enye Igbo oke nke ruru ha.

N'okwu banyere ndị isi ndi ọrụ nchekwa, nke ọ bụ sọsọ ndị ugwu nọ n'ọkwa, Buhari kwuru na ọ bụ ntozu ka ya na-ebu n'uche nwere na-enye ọkwa.

Gọọmenti etiti akatọla okwu Sineti kwuru banyere Bọọjetị 2019

Gọọmentị etiti akatọọla okwu ndị omeiwu kwuru banyere akwụkwọ mkpata na mmefu nke 2019.

Ngalaba na ahụ maka bọọjeti n'ụlọ omeiwu nke ukwu kwuburu na ufọdụ ihe adabachaghị dị na ya bụ bọọjetị,

Mana Maazị Ben Akabueze, bu onyeisi ngalaba na-ahu maka bọọjeti, kwuru ha zigara ndị omeiwu a okwu a metutara ozi ime ka ha mata na ya bu bọọjeti kwụ ọtọ.

Mgbape ụlọ ọrụ gọọmentị Amerịka ka bụkwa ihe a na-adọ ndọrọndọrọ

Onyeisiala Trump na onyeisi ụlọ o,eiwu nke obele bụ Nancy Pelosi na-ama aka onye ga-ebu ụzọ tabie anya

Ndị omeiwu ukwu nke mba Amerịka agbajọla atụmatụ abụọ ga-enye aka ịkwụsị mgbachi ụfọdụ ụlọ ọrụ gọọmentị.

Onweghi atụmatụ abụọ ahụ nwetere ndị nkwado...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:


Ọdịnaya: Ngwugwu ndị mmadụ na-atụkọ a na-atọpe ya ụbọchị Disemba 26, ụbọchị ncheta onye nso Stephen bụ onye mbụ e gburu maka ikwenye na Kraist.

Mana amara ndị mba Briten dịka ndị bidoro were ụbọchị Disemba 26 dịka ụbọchị ezumike.

Ha na-enye ndị na-agbara ha odibo maọbụ ndị na-arụụ ha ọrụ ezumike ma nyekwa ha ihe onyinye.

Omenala mechara gbasaa na mba ndị ọzọ dịka Canada, Australia.

Na Naijiria ụfọdụ na-eche na emume a metụtara ịkụ ọkpọ

Ebe ụfọdụ na-akọwa na Naijiria, na ndị mmadụ anaghị ahụ ya dịka ụbọchị inye onyinye ka ma ọ bụ ụbọchị ụfọdụ ji aṅụ mmanya,lụọ ọgụ.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Mbido 'Boxing Day' edoghị anya, mana a na-ekwu na 'omenala' bidoro n'ụka oge gboo, oge ndị ụka ji igbe anatakọta ego e ji enyere ndị mmadụ aka.


Ọdịnaya: Ngwụcha izu eruwela ya mere onye ọbụla ji n'eche ka ha gbasaa ọrụ were nwee ike ibido mewe ihe niile ha bu n'uche ịme kemgbe izu bidoro.

Ị rụọla ọrụ izu niile, o ruola oge ị ga-eji nedo onwe gị anya.

Onwere ike bụrụ na ihe iji ele elekere gị kwamgbe kwamgbe bụ ka imara oge agbantịlọ ji ebido.

Nwekwaa ike ọbụrụ na ọ bụ achọpụ ị ga akụ ma ịnaruo ụlọ bụ ihe dị gị n'uche.

Nke ọbụla ọ bụ, ya bụrụ na ọ bụghị ajọ ihe, anyị kwụ gị n'azụ.

Ka anyị lezie anya hụ ihe dị iche iche ndị mmadụ na-eme n'abali fraịde mara ma ịga ahụ onwe gị na nke ọbụla.

1) Ụfọdụ na-agba agbantịlọ

Ịgba egwu bụ otu ụzọ eji ebelata mgbakasị ahụ dị anyị n'ahụ. Ma ị na-agbakwa ya bụ oringo, uche gị dikwa ya.

2) Ndị na-agụ akwụkwọ

Onwere ndị bụ akwụkwọ ka ha ji agbanahụ ọgbaghara juru n'ụwa.

Ha kọọrọ gị akụkọ dị n'ime akwụkwọ ahụ, ị ga-eche na ha nọ mgbe o mere.

Ha gụba ya bụ akwụkwọ, onweghị ihe ị na-ekwu ha ga-anụ.

Nke a magburu onwe ya, ma gbaa mbọ hụ na ụbụrụ gị zuturụ ike.

3) Ụfọdụ na-ekiri ihe nkiri

Ndị nke a dịkwa ka ndị akwụkwọ.

Ha chedo anya na televishọn, kwuo elu, kwuo ala, anya ha agaghị esi ebe ahụ pụọ.

Ọ dị mma iji ihe nkiri enweta onwe anyi, kama chetekwa na ọ dị mkpa ka anya gị zuo ike.

4) Ndị na-ehi ụra

Ị nụtugo maka ndị n'akwụ ọtọ were na-ehi ụra?

Onwere ndị ura bụ etu ha si ezu ike uwa.

Ọ Bụrụ na nke a bụ gị, ọ dị mma, ụra dị mkpa maka ahụ ike uche anyị.

5) Ndị na-agba egwu n'ụlọ naanị ha

Ndị a bụ ndị onwe ha n'atọ ka shuga.

Ha ga anọnwu naanị ha ruo mgbe ebighi ebi, ọ gaghị emetụ ha.

I so na ndi a?

Kpọnye egwu Maazi Phyno bụ Ọbiagụ, gbarịba egwu!

6) Ụfọdụ na-egori n'ụlọ enyi ha

Ndị oyibo kpọrọ ya "sleepover".

Onwere ndị bụ izukọ n'ụlọ enyi ha, kparịta ụka, rie nri na hie ụra ka ha ji enweta onwe ha na Fraịde.

Ọ dị mkpa na ndị enyi zukọọ, akparịta ụka.

O nwee ihe na-enye otu onye nsogbu, o kwuputee ya ka ndị ọzọ nyere ya aka.

Ị hụ mmadụ, mmadụ ahụkwa gị.

7) Ụfọdụ ana-eneta ahụ ha anya

Onwere ndị bụ na ngwucha izu ka ha ji apa onwe ha apa ka akwa.

Ha ga-ehicha ihu ha ka ọ bụ afere nkụwa, tee ude...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Fraịde bụ ụbọchị ọtụtụ ndị mmadụ kachasị ele anya n'elekere ha.


Ọdịnaya: Nhọpụta a mere taa bụ ụbọchị itoolu nke ọnwa Maachị.

Odeeakwụkwọ gọọmenti Enugu bụ Ọkammụta Simon Uchenna Ortuanya kwuru na nwaamadia bụ onye Ikem dị na okpuruọchịchị IsiUzo dị na steetiu ahụ.

O kwukwara na ọ rụọla ọrụ n'ihe gbasara mmiri gafee afọ iri atọ.

Cheta na ndị Enugwu bere akwa mmiri kemgbe abalị olenaole gara aga dịka ụkọ mmiri na-anyụ ha anya ebe ahụ.

Ndị bi ebe ahụ sị na o ruola nke bụ na nri dị mana mmiri eji esi ya adịghị.

Otu onye BBC gbara ajụjụ ọnụ sị na, "O meela ụbọchị olenaole anyị ji ata ezigbo ahụhụ maka ụkọ mmiri n'Engugwu".

Gọọmeti Enugu steeti ekwuola na ha na-arụgharị ọwa mmiri pọmp n'Enugwu na ọ bụ ya butere ya bụ ụkọ mmiri.

Kọmishọna na ahụ maka mmiri na steeti bụ  Dubem Onyia Jr ahụ sị na ọ ga-erucha Ọgọst 2021 tupu o bie.

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Aka na achị steeti Enugu bụ Ifeanyị Ugwuamyi ahọpụtala Onyeka Martins Okwor dika onyesisoche ọhụrụ nke ụloorọ na ahụ maka mmiri.


Ọdịnaya: Nicole Benson tụkọtara onyeisiala ego ruru puku naịra ise na narị asaa na kọbọ iri asatọ na ise

Onyeisiala Muhammadu Buhari sonyere ụwa niile ma tinye olu ya n'ọdị mma ụmụaka site n'akwụkwọ ozi o dere iji kelee ụmụaka.

N'akwụkwọ ozi ya, Onyesiala kpatụrụ ọtụtụ ihe aka etu o si gbasara ụmụaka na Naịjirịa nakwa ihe gọọmenti ya na-eme iji hụ na ụmụaka Naịjirịa nwere nchekwa tọọrọ atọ.

O kwuru ihe gọọmenti ya megoro na nke ha ka ga-eme ichekwa ụmụaka na Naịjirịa.

Ihe 8 Onyeisiala kwuru:

Ihe ndị Buhari na-ekwughi

Mana o nwekwara ihe ndị ọ na-ekwutaghị maka ya n'akwụkwọ ozi ahụ.

O kwuteghi okwu gbasara ụmụaka ndị Chibok ndị fọrọ n'aka ndị Boko Haram ndị a na-agbapụtabeghi, bụ ndị nọrọla afọ ise n'aka ndị Boko Haram.

N'aka nke ọzọ, o kwughikwa maka nwantakịrị nwaanyị bụ Leah Sharibu bụ otu onye ndị Boko Haram jụrụ na ha agahị ahapụ oge ha hapụrụ ụmụaka ụmụnwaanyị ndị ọzọ ha tọọrọ n'obodo Dapchi dị na Yobe steeti.

Leah Sharibu ka nọkwa n'aka ndị Boko Haram maka na ọ bụ onye na-ekpe okpukpe ụka Kraịst. Oge a hapụrụ ụmụaka a tọọrọ ya na ha, ha kwuru na ọ dị ndụ mana amaghị ka ọ ka dịkwa ndụ.

Ndị ọrụ nchekwa Naịjirịa agbapụtabeghi ya, ma onyeisiala Buhari ekwutaghịkwa maka ya n'ozi o zipuru maka mmemme ncheta ụmụaka taa.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ụbọchị 27 ọnwa Mee afọ niile bụ ụbọchị pụrụiche a na-eme mmemme ncheta ụmụaka n'ụwa niile.


Ọdịnaya: Nicole, onye dị afọ iri anọ ugbua na-eche maka etu ihe nsọ ya siri kwụsị n'ike

O dere BBC 100 Women maka amụtaghị nwa na etu o siri nabata nchọpụta kwuru na ihe nso ya alaala.

"Obara na-apụta n'oge m nọ na nsọ bịara na-agbada, mana oge m gwara ndị ọrụ ahụike n'ala m bụ New Zealand, a sị m na ọ bụ ọgwụ m na-aṅụ butere ya.

"Mgbe otu ọnwa gara, ahụghị ya ma ọlị. M were ọṅụ gaa hụ dọkịta, chee na ọ bụ ime ka m dị.

"Alụọla m di otu afọ dịka anyị bidorola kwuwe okwu ịmụta nwa.

"Mana nyocha m mere gosiri na m adighị ime ọbụla.

"Dọkịta mere m nyocha ọbara wee sị na mmiri ahụ adịghị etu o kwesịrị. O zigara m n'aka dọkịta bụ ọkachamara n'ihe gbasara mmiri ahụ, onye kwuru na m nwere nsogbu ihe nsọ ịkwụsị n'ike.

"Amaghị m na akpa akwa mmadụ nwere ike ịkwụsị oge mmadụ abụbeghị okenye. Ọ bụ ihe tụrụ m oke anya. "

Oge ugbua, ndị na-akwado na nwaanyị nwere ikike ịdị ka nwoke na-ekwu na nwaanyị nwereike ime ihe masịrị ya mgbe ọ masịrị ya.

Mana nke a bụ nnukwu asị na-eri ụmụnwaanyị ihe dachiri atụmatụ anyị inwere onwe anyị.

Nicole, ụbọchị ya na di ya gbara akwụkwọ

Ekwenyere m na ndị na-ewu ewu na-ebute etu ndị mmadụ si eche maka amụghị nwa; ebe a na-egosi na nwaanyị nwere ike ịmụli nwa rue ka ọ gbachara afọ 50.

Nke a na-eme ndị mmadụ eleghara njirimara nsogbu amụtaghị nwa anya na-amaghị ama.

"Amaghị m na ime isi ike nwere ike ibido na nwaanyị oge o ruru afọ iri atọ na ise.

"Anyị kpebiri ime IVF site n'enyemaka otu ezi enyi. Enwere m olileanya na nke a ga-aza ekpere anyị mana ọ bụrụ sọọsọ otu akwa dị mma.

"Emechara, adịghị m ime. Owutere anyị niile.

"Ka otu afọ gachara, otu onye kwetere ka o nyere anyị aka, obi akaghị anyị. Nke a bụ nleta ikpeazu gọọmentị na-enyere anyị aka ịkwụ ụgwọ ya. Anyị mere ya n'ihi na eruola m afọ iri atọ na abụọ. Oge na-aga."

Gịnị bụ menopọsụ?

Ebe e siri nweta nke a: NHS UK

Ọ dị mwute na akwa abụọ etinyere n'afọ oge mere IVF emeghị ọfụma nke anyị na-enwe ego maọbụ mụọ ime IVF nke atọ ya.

Enweghị mụọ ikute nwa. Dịka a rụkachara m ahụ, ị mara na m ga-ebido njem ndu ọhụụ, ọrụ ọhụ,...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

E nyopụtara na Evans nwere nsogbu ihe nsọ ya ịkwụsị n'ike ka ọ gbara afọ 30.


Ọdịnaya: Nigeria Governors' Forum bụ otu jikọtara gọvanọ niiloe na-achị steeti 36 di na Naijirịa

Cheta na mịnịsta na-ahụ maka ọrụ bụ Chris Ngige gwara ndị ntaakụkọ n'izu uka garaaga na ndị otu ọrụ na-ekwu ka e nye ha puku naira iri atọ kwa ọnwa.

Mana gọọmentị kwuru na ha ga-enye ha puku naira iri abụọ na anọ ebe ndị gọvanọ na-ekwu na ha ga-akwụli naani puku naira abụọ.

Mana ka ọ dị ugbua, amabeghị ma ndị ọchịchị otu jikọtara ndị ọrụ Naịjirịa a ga-anabata puku naira iri abụọ na anọ nke ndị ụfọdụ na gọọmentị kwekọrịtara.

Ihe nke a pụtara bụ na ndị otu NLC akpọọla oku ka ha nwe nzụkọ maka mkpebi ihe ha ga-eme.

Ndị ọrụ Naijirịa na-ejị May 1 eme emume mba ụwa niile ji echeta ha.

Onyeisi NGF ma bụrụkwa aka na-achị Zamfara steeti kwuru na ndị gọvanọ na onyeisi NLC bụ Ayuba Wabba nwere mkparita ụka ebe ọ gwara ha steeti ole na ole kwekọrịtara ikwụcha ụgwọ niile ha ji ndị ọrụ steeti ahụ.

Mana otu a kpọrọ "National Economic Council (NEC)" zụkọrọ ụnyaahụ mana ha akapaghị maka ya bụ mbugo ego ndị ọrụ.

Gọọmentị etiti ekwetaghị na ha ga-akwụ puku naira iri atọ dika ego opekatampe.

Ndị ọrụ jụkwara nke ha kwetere ịkwụ. Ndị gọvanọ kwukwara nke ha.

Ihe ndị mmadụ chọrọ ịma ugbua bụ kedụ nke ndị ọrụ ga-ewe?

Cheta na ọ bụ ego ruru naira puku iri ise ka NLC na-ekwu ka a kwụọ ha nke mere ha ji gwa ndị ọrụ ka ha agba abụbụ ọrụ.

Akụkọ ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ọ dikwa ka ndị ọrụ agaghị ekweta nke a makana ndị gọvanọ ekwupụtala na ha agaghị akwụlị ego opekatampe e wepụtara ọhụrụ.


Ọdịnaya: Nigerian President: Usoro e ji abụ Onyeisiala Naijiria

A na-asị na Onye isiala Naịjirịa nwere ikikere ọchịchị karịa onye isiala ọtụtụ mba ndị ọzọ, nke a mere ọkwa a ji adọ akpịrị.

Ya mere onye chọrọ ịbụ onye isiala kwesịrị ịkwado nke ọma ma mara kwa ụzọ ọ ga-eji merie.

Akụkọ a na-arụtụ aka n'usoro mmadụ nwere ike iji bụrụ onye isiala Naịjirịa n'oge na-adịghị anya.

Akụrụngwa iji bụrụ Onyeisiala Naịjirịa:

Onye ọbụla chọrọ ịbụ onye isiala Naịjirịa ga-enweriri akụrụ ngwa ndị a;

Ịbụ nwafọ mba Naịjirịa

Njirimaara Naịjirịa

Tupu ị bụrụ onye isiala Naịjirịa, Ị ga-abụ nwafọ Naịjirịa site n'ọmụmụ.

Iwu kwuru na onye ahụ agaghị abụ nwafọ mba ọzọ ka ọ ghara inwe nkwenye na mba abụọ.

Afọ ole ị gbara

Afọ kachasị obere iji abụ onyeisiala bụ afọ iri atọ na ise (35). Nke mere na onye ruru afọ iri atọ tozuruoke ịzọ ọkwa onyeisiala.

Ogogo agụmakwụkwọ

Ogogo agụmakwụkwọ eji a bụ onyeisiala bụ naanị asambodo ụlọakwụkwọ sekọndịrị.

Anaghị akpụ asambodo akpụ, a ga-akwụsị onye mere nke a ịzọ ọkwa a.

Ndịisiala Naịjirịa site n'afọ 1999 ruo afọ 2019

Otu ndọrọ ndọrọ

N'agbanyeghi ikike niile n'eso ọkwa onyeisiala, ọ ghaghị ịbụ onye ahọpụtara site n'otu ndọrọ ndọrọ ọchịchị nke ịbụ onye otu n'ime ha.

Ọrụ

Tupu mmadụ e tozuo oke ịzọ ọkwa onyeisiala, onye ahụ ga-agba arụkwaghịm n'ọrụ ọha na-eze ọbụla ọ n'arụ.

Ọ ga-eme nke a ma ọfọdụ ihe dịka otu ọnwa tupu a na-eme ntụliaka.

Isi izuoke

Onweghi mba ga-achọ ka onyeisiala na-enweghi ezi akọ na uche na-chị ya, ya mere ị ga-abụ onye isi na-ahụ zuru oke dịka iwu na-achị Naịjirịa si kwuo.

Ị gaghị enwe akụkọ ime mpụ

Onye isiala Naịjirịa agaghị enwe akụkọ ime mpụ ọbụla n'ihe banyere emeghi ihe n'eziokwu maọbụ ịkpa agwa aghụghọ.

Ọnọdụ ego

Ọnye na-azọ ọkwa onyeisiala ekwesighị ibụ onye ego kọrọ n'akpa maọbụ n'ụlọ akụ ya dịka iwu na-achị Naịjirịa siri dị.

Otu nzuzo

Onye na-azọ ọkwa onyeisiala agaghị abụ onye otu nzuzo ọbụla na Naịjirịa nakwa mba ofesi.

Nzọụkwụ iji tozuo oke n'ịzọ ọkwa onyeisiala na Naịjirịa.

E nwere ihe ruru otu ndọrọndọrọ ọchịchị iri itoolu na otu na Naịjirịa...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ọrụ onyeisiala bụ ọrụ kachasị dị mkpa ma kachasị nwee ikike na Naịjirịa.


Ọdịnaya: Nje coronavirus

Nsogbu bụrụ na onweghi anyị matụrụ obere ihe.

Kedụ etu ahụ anyị ga-esi gbochie coronavirus?

Akụrụngwa mgbochi ọrịa bụ ihe na-ebuagha n'ahụ anyị megide nje ọbụla ma ọ na-abịa n'ụzọ abụọ.

Nke mbụ bụ nke na-apụ ibuagha ngwa ngwa ọrịa batara n'ahụ mmadụ, gụnyere iwepụta kemịkalụ nakwa ọbara ọcha na-emebisi ebe ọrịa ndị ahụ metụtara.

Mana ụdimịrị nke a apụghị ibuagha megide maọbụ chekwaa gị n'ebe ọrịa coronavirus nọ.

Ihe ahụ gị chọrọ bụ nke a kpọrọ 'Adaptive Immune' bụ nke ga-esogide ọrịa ahụ iji gbochie ya nakwa nke ga-ebuso ya agha.

Ọ na-ewe ahụ mmadụ abalị iri ịmịpụta akụrụgwa ga-ebuso ọrịa coronavirus agha. Onye kachasị arịa ọrịa na-ewepụta nke kachasị sie ike.

Ọ bụrụ na 'Adaptive Immune' a siri ike, ọ ga-echekwa ahụ mmadụ megide ọrịa ruo oge dị anya n'ọdịnịhu.

Oge ole ka nchekwa ahụ ga-anọ ruo?

Ncheta mgbochi ọrịa dịka nke mmadụ, mgbe ụfọdụ ọ na-echeta ụfọdụ ọrịa nke ọma ebe ọ na-echefu ụfọdụ.

Ọrịa coronavirus a kpọrọ Sars-CoV-2, anọtebeghi anya nke iji mara oge mgbochi ahụ ga-anọ, mana e nwere coronavirus isii ọzọ nwereike ịtụpenye azụ maka nke a.

Anọ n'ime ha nwere njirimara ha dịka oyi ma mgbochi ya anaghị adị anya. Nyocha kwuru na onye rịaburu ọrịa a nwereike ibute ya ọzọ n'ime out afọ.

Mana e nwere coronavirus abụọ ọzọ na-akpa ezigbo ike - Ndị nke bute ọrịa iku ume a kpọrọ "Severe Acute Respiratory Syndrome (Sars) na Middle East Respiratoy Syndrome (Mers)".

Nke a hụrụ mgbochi ya dịka afọ ole na ole gachara.

"Ajụjụ abụghị ma ị ga-enwe mgbochi nye ọrịa a, kama ruo mgbe ole" Paul Hunter bụ ọkanmụta ahụike na Mahadum East Aglia kwuru.

O kwukwara "O doro anya na ọ gaghị anọte aka n'ogologo ndụ".

Ọ bụrụ na mgbochi ahụ mmadụ esichaghị ike n'ebe ọrịa Sars nọ, ọ gaghị ejide onye ahụ etu o si jide ya n'oge mbụ ọ rịara ya.

Nchekwa ahụ nwereike ịmetụta ọgwụgwọ nje coronavirus

Uru na ọghọm dị na mmadụ isi n'ụlọ arụ ọrụ

Ndị mmadụ o butetụla ọrịa a ugboro abụọ?

E nweela akụkọ ndị butere coronavirus karịa otu ugboro n'etiti oge na-adịghị anya.

Ụfọdụ sị na ndị mmadụ na-ebuta ọrịa a...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ahụ igbochi ọrịa bụ isisekpuntị n'okwu banyere ọrịa coronavirus.


Ọdịnaya: Njem a kpalitere okwu nke mere ka ụmụ Naijirịa jụwa maka ụgboro ole ọ nọrọla na mba ọzo na-abụghi Naijirịa.

BBC mere nchịkọta ugboro ole na ole onyeisiala garala njem n'ofesi kamgbe ọ ṅụrụ iyiọrụ n'ụbọchị iri abụọ na itoolu nke ọnwa Mee 2019.

Ebe ndị ọ gara na abalị ole ọ nọrọ

Saudi Arebia

Ọ gara Saudi Arebia ka chi ụbọchị e duru ya iyi ọrụ fochara, nke bụ ụbọchị 30 nke ọnwa Mee.

Niger

Onyeisiala Muhammadu Buhari gara mba Nijee maka nzụko "African Union".

Ọ hapụrụ Naijirịa n'ụbọchị asaa nke ọnwa Julaị ma lọta n'ụbọchị asatọ.

Ọ nọrọ otu abalị - Otu (1)

Japan

Onyeisiala Buhari gara mba Japan maka nzukọ ịkwalite akụnaụba mba ndị dị n'Afrịka.

Ọ hapụrụ n'ụbọchị iri abụọ na ise nke ọnwa Ọgọstụ.

Buhari lọtara n'ụbọchị iri atọ na otu nke Ọgọstụ.

Ọ nọrọ abalị - Asaa (7)

Burkina Faso

Buhari hapụrụ Naịjiria gawa mba Bọkịna Faso n'ụbọchị iri na atọ nke Sepụtemba ma lọta n'ụbọchị iri na ise.

Ọ nọrọ abalị - Atọ (3)

New York

Buhari hapụrụ Naịjirịa gawa mba Amerịka n'ụbọchị iri abụọ na abụọ nke ọnwa Sepụtemba maka nzụkọ 'United Nations General Assembly' (UNGA) na New York

Ọ lọtara n'ụbọchi iri abụọ na asatọ.

Ọ nọro abalị -  Asaa (7)

Saụt Afrịka

Njem Buhari mere na mba Saụt Afrịka bidoro n'ụbọchị abụọ nke ọnwa Ọktoba ma lọta n'ụbọchị anọ nke Ọktoba.

Buhari lọtara n'ụbọchị anọ nke ọnwa Ọktoba.

Ọ nọrọ abalị - Atọ (3)

Rọshịa

Buhari gakwara mba Rọshịa n'ụbọchị iri abụọ na otu nke ọnwa Ọktoba.

Ọ lọtara n'ụbọchị iri abụọ na ise.

Ọ nọrọ abalị - Ise (5)

Abalị ole ka Onyeisiala Buhari nọrọla n'ofesi

Onyeisiala Buhari anọola ihe ruru ụbọchị iri abụo na otu, nke pụtara izuụka atọ kamgbe ọ ṅụrụ iyi ọrụ n'ọnwa Mee 2019.

Akụkọ Ga-Amasị Gị

Ihe Nkiri Ga-Amasị Gị

'Dick Tiger tinyere ego ọ kụtara n'ọkpọ na nkwado agha Biafra' - Chijoke Ihetu

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Onyeisiala Muhammadu Buhari ga-esi mba Saudi Arebia ebe ọ gara maka nzukọ gbasara ọdịniihu achụmnta ego zọpụ ije garuo London ebe ọ ga-anọ njem ezumiike site n'ụbọchị abụọ nke ọnwa Nọvemba ruo ụbọchị iri na asaa.


Ọdịnaya: Njem a so n'ihe ndị o mere iji kwalite mmekọrịta n'eiti ndị ụka Kristi na ndị na-ekpere Allah na mba ahụ dịka onyeisiala ha siri rịọ ya.

Ihe mere na Akwamozu Eze Aguleri

BBC IGBO nọ n'ọgbọ ebe a na-akwa Igwe Aguleri nwụrụ anwụ a na-akpọ Igwe Christopher Nwabụ nwanne Ijigo nke anọ.

Otu omenala dị icheiche nọ n'ọgbọ ne-emepụta ihe iji kwanyere Igwe nwụrụ anwụ ugwu ikpeazụ.

Gụọ akụkọ yiri ya ebe a 'Igwe Aguleri ọhụrụ abụghị Igwe anyị'

N'egwuregwu,

Otu Watford eriela goolu abụọ n'aka otu Man U dịka ha zutere onwe ha n'asọmpị Premier Lig taa.

Gụọ akụkọ ahụ n'uju ebe a: Chi ndị Man U azọọla ha n'aka ndị Watford

Akụkọ BBC Igbo na nkeji

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Ihe onyonyo nke taa

Ancient wars: Lee ụfọdụ agha Igbo gbara ike na ya

Inec ga-enye pati umengwụ ọsọ

Inec ekwuola na ha ga-ewepụ aha pati ndị agbanyeghị mgbọrọọgwụ n'akwụkwọ ha.

Ha kwukwara na ha ga-enyonye anya n'etu otu pati dị iche iche si mefuo ego n'ọsọ achụmta vootu ha mere ma e kwucha okwu gbasara  mmeju ntuliaka 2019.

Onnoghen agbaghaala ikpe ya

Justice Walter Onnoghen

Ụlọikpe pụrụ iche a kpọrọ 'Code of Conduct Tribunal' na bekee ajụla ịnapata arịriọ Walter Onnoghen na ya enweghị okwu ọbụla n' akwụkwọ a gbara ya maka akpọpụtaghị akụ o nwere dịka onyeisi ọkaikpe Naijiria.

Ka nke a na-eme Onnoghen ewegala ikpe ahụ n'ụlọikpe mgbegharị dị n'Abuja sị ka ha wezụga mkpebi 'tribunal' na ọ bụ ikpe mkpegbu.

Trump agbachiela agbata ha na mba Mexico?

Gọọmenti mba US mechiri n'izu gara ga maka na ndị sineti akwadoghi bọjetị ha

Onyeisiala mba Amerịka bụ Donald Trump ekwuola na ha agbachi agbata ha na mba Mexico ịzụụka na-abịa abịa, dịka o na-ebo gọọmenti mba ahụ ịgba nkịtị ndị mbịarambịara sị ala ha awụjụ mba Amerịka.

Ikpa oke agbụrụ akarịala - Ndị nchịkọta bọọlụ

Ndị nchịkọta Premier League; Guardiola,Klopp, Sarri na Warnock

Ndị na achịkọta egwu bọọlụ na Premier League gụnyere Pep Guardiola na Jurgen Klopp na-eti mkpụ ka elebanye anya n'okwu ịkpa oke agbụrụ nke ha tụrụ arịrị na ọ na-akawanye njọ n'Yurop.

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Onyeisi ndị ụka Katọlịkị n'ụwa niile bụ Pope Francis emela ihe Pope ọbụla embeghi mbụ mgbe ọ gara njem nleta n'ụlọakwụkwọ ebe a na-azụ ndị Imam nke ụka alakụba.


Ọdịnaya: Njinji ahụ jiri n'izu ụka gara aga oge ojiegbe egbu gbaturu nwaanyị ahụ ka ọ latara n'ụlọ ya.

Ọnụ na-ekwuchitere ndị uweojii bụ Ebere Amaraizu kọwara na ka ya bụ nwaanyị lọtara n'ụlọ ya, gbapee ụzọama ya ka ndị ahụ na-echebu ya jiri gbaa ya egbe.

E buru ya gawa ụlọọgwu Parklane Enugwu, ebe ahụ ka ọ nọ kubie.

Kọmishọna ndị Uweojii n'Enugwu bụ Suleiman Balarabe kwuru na aka akparala mmadụ abụo e chere na ha so gbuo nwaanyị ahụ.

Balarabe yọrọ ndị mmadụ ka ha dere jụụ ma zitere ndị uweojii ozi ihe ha na-enyo enyo na gburu gburu ha.

Ọnwụ Amadi bịara dịka ya na ndị isi ọrụ ha ndị ọzọ kụkọchara isi gbasara ụmụakwụkwọ  ndị si 'School of Nursing' were pụta bụ nke Maria sị na ha agaghị arụ ọrụ na 'Psychịa' maka na ha etozughị etozu. Maria bụ onye isi ndị Nursing services bụ ndị ọdị n'aka ịhụ maka ịleta ndị ejighị ahụ n'ụlọọgwụ ahụ.

Ndị ọrụ na Federala Psychiatric Hospital  na-achọghị ka akpọ aha BBC igbo sị na ihe ha jiri mara Amadị  bụ "Madam Integrity" nke bụ na ọ naghị etinye aka maọbụ  kwado ihe nrụrụaka ọbụla.

Ha kwuru na ihe mere Maria ji ju iwe ụmụakwụkwọ ndị ahụ 'School of Nursing' zụpụtara bụ maka na gọọmentị napụrụ ha ikike ịzụ nd ị nọọsụ maka na ha ezughị ezu na nkụzị akwụkwọ ụmụ nọọsụ.

Dịka ka ha sịrị kwụọ bute ọgbaghara na  ya bụ ụlọọrụ.

 Mgbe BBC gakwuru CMD ọhụrụ nke ụlọ "Federal Neuropsychiatric Enugwu" Dr Iteke Obiora gwara anyị na ọ ka bụ ọnwa abụọ ka ya rụrụ ọrụ dịka onyeisi.

Iteke kwuru na-ekpokobaala otu ga-etinye ya bụ ihe ọnụ.

Ndị ọrụ na ya bụ ụlọọgwu ji maka ọnwụ onyeisi ndị Nurse bụ Maria Amadi guzobe ekpere n'ọdọ ụgbọala ya bụ ebe.

Akụkọ ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ụlọọgwụ Psychiatric Enugwu nọ n' iru uju ugbua maka ọnwụ Maria Amadi bụ onye isi ngalaba ndị nurse na ya bụ ụlọọgwụ.


Ọdịnaya: Nke a abụghị mbụ ihe mberede ụgbọelu maọbụ ụgbọala na-egbu ndị na-agba bọọlụ maọbụ ndị ọ masịrị.

BBC Igbo chọrọ itule ugboro ole ihe mberede a merela.

Ihe mberede ụgbọelu

1) Leicester City:

Vichai Srivaddhanaprabha bụ onye nwe otu egwuregwu Leicester City na mmadụ anọ ndị ọzọ nwụrụ nso ọgbọ egwuregwu

Ụbọchị 27 nke ọnwa Oktoba 2018 bụ nke ọtụtụ ndị egwuregwu bọolụ na-amasị agaghị echefu n'oge ọkachasị ndị na-akwado otu egwuregwu a.

Ụgbọelu helịkọpta ahụ bu mmadụ ise gụnyere onye nwe otu ahụ. Ọ kpọkasịrị ka ha si n'ọgbọ egwuregwu ha felie ka ha lelechara otu asọmpi.

Enweghị onye si n'ụgbọelu ahụ pụta.

2) Otu Chapecoense:

N'ụbọchị 29 nke ọnwa Nọvemba 2016, ụgbọelu bu ndị na-agba bọọlụ na Chapecoense dị na mba Brazil, kpọkasịrị n'ugwu dị na mba Kolombịa.

Ụgbọelu ahụ bu mmadụ 77 nke gụnyere ndị ọgbabọọlụ nakwa ndị ntaakụkọ so ha na-aga asọmpi Copa Sudamericana na mba Kolombịa.

Naanị mmadụ atọ ji ndụ ha pụta n'ihe mberede a, mana ụfọdụ n'ime ha bụ ndị a kwọjipụrụ ụkwụ ma nwetakwa mmerụ ahụ ndị ọzọ.

3) Otu egwuregwu Zambia:

N'ụbọchị 23 nke ọnwa Epreelụ 1993, ụgbọelu ndịagha bu ndị Chipolopolo nke Zambia kpọkasịrị n'ime okeosimiri Atlantic.

Ihe mberede a dakwasịrị ụgbọelu ahụ bu mmadụ 30 nke gụnyere ndị ọgbabọọlụ ka ha si obodo Libreville dị na mba Gabon efepụ.

Enweghị onye si n'ime ụgbọelu ahụ pụta.

4) Otu Manchester United:

Afọ 2018 mere ya afọ 60 ndị otu Manchester United dị n'Ịngland na ndị na-akwado ha na-echeta ndị otu ha nwụrụ n'ụbọchị isii nke ọnwa Febụwarị 1958.

Ihe mberede a dakwasịrị ụgbọelu ha bu mmadụ 44 (nke gụnyere asaa na-agbara ndị Man Utd bọọlụ) n'ọdọ ụgbọelu dị n'obodo Munich.

Mmadụ 21 anwụghị mana ihe mberede a tara isi mmadụ 23 ụbọchị ahụ.

Ihe mberede ụgbọala

1) Otu egwuregwu ndị nwere ọrụsị na Naịjirịa:

N'ụbọchị 15 nke ọnwa Ọktọba 2018, ihe mberede okporoụzọ dakwasịrị ndị nwere ọrụsị na-anọchite anya Naịjirịa n'asọmpi Iko Mbaụwa nke egwuregwu bọọlụ.

Ụgbọala bu ha aga Abụja kpọkasịrị, merụọ ha obere ahụ, mana enweghị onye nwụrụ.

2) Otu Jimeta FC:

N'ụbọchị 25 nke ọnwa...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Na-erughị ụbọchị ole na ole gara aga, ụgbọelu bu onye nwe otu Leicester City dị na mba Ịngland kpọkasịrị ma gbuo mmadụ ise.


Ọdịnaya: Nke a bidoro dịka ndị uwe ojii gbuchara onye malitere otu ahụ aha ya bụ Mohammed Yusuf n'afọ 2009.

Kamgbe ahụ, puku kwuru puku mmadụ anwụọla n'aka ndị otu ọjọọ a akpọrọ Boko Haram, tụmadị na mpaghara ugwu Naijiria.

Ndị agha ndị Naijiria nakwa agba mbọ kamgbe ahụ iji kwụsị ya bụ otu, mana onwebeghi isi.

Ugboro ugboro ka ndị isi ndị agha Naijiria kwuru na ha egbuola Abubakar Shekau bu onye isi ndi Boko Haram.

Mana ha ncha bụcha asị asị n'ihi na Shekau ka dị ndụ ebe ndị otu ya ka na-eyi Naijiria niile egwu.

Lee ugboro ise e kwuru na Shekau anwụọla:

Abubakar Shekau kwuru na ọ chọrọ ịkewara obodo nke aka ya ebe onye ọbụla ga

Dapchi: Gọọmenti emeribeghi Boko Haram - Massob

'Boko Haram emerighị anyị'-Ndị agha Naịjirịa

Boko Haram ji 'drone' enyo anyị - Ndị agha Naịjirịa

Boko Haram mechara kewaa ụzọ abụọ

Ka ọ dị ugbua, otu ndị Boko Haram agbakeela ụzọ abụọ, otu ụzọ gaa dịnyere ndị otu oyi egwu nke mba Iraq a kpọrọ ISIS.

Ihe Buhari gwara ndị agha na Maiduguri

Hapụrụ anyị ụmụ anyị - Aisha Buhari

Agaghị m ịlaghachị akwụkwọ - Nwataakwụkwọ Dapchi akpọghachitere

Ha na-akpọ onwe ha "Islamic State in the West African Province" (ISWAP).

Cheta na ọ bụ ndị otu ọjọọ a tọọrọ ụmụakwụkwọ ụmụnwanyị 276 n'ụlọakwụkwọ ha na Chibok, Borno Steeti, n'afọ 2014.

N'afọ 2018, ndị Boko Haram tọrọkwaara ụmụakwụkwọ otu narị na ise n'ụlọakwụkwọ ha dị na Dapchi, Yobe Steeti, mechaa tọhapụ ha.

Mana otu onye n'ime ụmụakwụkwọ ahụ aha ya bụ Leah Sharibu ka nọkwa n'aka ndị Boko Haram.

Akụkọ kwuru na gọọmentị kwụrụ Boko Haram nnukwu ụgwọ tupu ha atọhapụ ụmụakwụkwọ ahụ, mana gọọmentị ka na-agọ agọ.

Akụkọ na ihe nkiri ga-amasị gị:

Boko Haram Widow: Ọ dị m ka ọkụ ndụ m nyụrụ mgbe di m nwụrụ

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

O meela afọ iri kamgbe ndị otu Boko Haram bidoro kpawa ike ọjọọ na Naịjirịa, na-egbu ndị mmadụ, na-atụ ogbunigwe, ma na-atọrọkwa ndị mmadụ.


Ọdịnaya: Nke a bulitere okwu n'etiti ndị mba ọzọ nke ha jị arụ ndị Igbo aka dịka agbụrụ n'enweghị otu obi.

Ọ bụghị naanị ha na-eche otu a, ndị ntorobịa Igbo ụfọdụ na-ekwukwa na nsogbu Igbo bụ Igbo, na Ndịgbo enweghị otu obi, kama ha bụ nshịkọ na-anọchị ibe ya ebe ọ galighi.

Okwu ha abụghị okwu ọnụ efu n'ihi  ọgbakọ ndị ndu PDP ọwuwa Anyanwụ na-eme n'isi Peter Obi abụghị nke mbụ Igbo na-akponye aja na garị ibe ha.

Ọtụtụ mgbe, oke rutere Ndigbo na-agbalahụ ha dịka onye ọbụla n'ime ha na-achọ ọdịmma onwe ya, hapụ nke agbụrụ ya.

Lee ọtụtụ mgbe Igbo wụrụ onwe ha n'ala n'anya agbụrụ ndị ọzọ n'ihi enweghiotu obi na nkwekọrịta:

1.Alex Ekwueme na Jim Nwobodo

Ụmụ Naijirịa anaghị echefu akụkọ etu Jim Nwobodo jiri kerie vootu gaara enye Alex Ekwueme larala mụọ ohere imeri na ntuliaka imeụlọ pati PDP mere na Jos n'afọ 1999 maka ọkwa onyeisiala.

2.  Ịzọ ọkwa onyeisi Sineti n'oge Ọchịchị Obasanjo

Ọ bụ okwu metụtara adịghị n'otu nakwa ịchọ nke bụ nke onye mere na Ndigbo nyere ụlọomeiwu ukwu Naịjirịa onyeisi ise naanị afọ asatọ Olusegun Obasanjo chịrị dịka onyeisiala Naịjirịa.

Ọchịchị onyeisi Sineti sị n'aka Evans Enwere(1999) fere n'aka Chuba Okadigbo(1999-2000).

O sikwara n'aka Okadigbo banye n'aka Anyim Pius Anyim(2000-2003).

O sikwa n'aka Anyim banye n'aka Adolphuis Wabara (2003-2005) ma bie n'aka Ken Nnamani( 2005-2007.)

Agbanyeghị na ebubo nrụrụaka na ọchịchị aka ike so na nkata gbudoro ha, mana o doro ewu na ọkụkọ anya na ndị Igbo nọ na Sineti oge ahụ so gwuo olulu loro nwanne ha.

3.  Uwazuruike/Nnamdi Kanu

Ọ bụghị naanị na ndọrọndọ ọchịchị ka Ndigbo na-egosi adịghị n'otu.

Agbanyeghị na mkpu mnwereonwe Biafra bụ okwu na-eti ka ebilimmiri n'Igbo dum, adịghị n'otu emeela ka ọtụtụ otu kewapụta sị na ha na-agba mbọ ịlụrụ Ndigbo ọgụ mnwereonwe.

Kemgbe MASSOB nke Ralph Uwazuruike  bidoro malitere, Nnamdi Kanu kewara bido nke ya bụ IPOB.

Ndị ọzọ gụnyere Biafra Nations Youth League (BNYL), Biafra Independence Movement (BIM) nke Uwazuruike siri na Massob pụọ ga-mepee, Zionist Movement nke Ben Onwuka dgz.

A nyụkọghị...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Kemgbe Abubakar Atiku were Peter Obi dịka osote ya na ya ga-akwụ zọọ ọkwa onyeisiala na 2019,etu ndị gọvanọ Alaigbo  jịrị sị na ha agaghị akwadọ ya n'ihiị na ha 'akpaghị ya akpa.


Ọdịnaya: Nke a bịara dịka ndị obodo ahụ mechara ngagharịiwe na gburugburu ụlọakwụkwọ ahụ n'ụbọchị Monde iji gosipụta iwe gbasara atụmatụ gọọmenti Imo ibupu ụlọakwụkwọ ahụ ebe ọ dị.

Ndị na-eme ngagharịiwe gbochiri ebe e si abanye n'ime ụlọakwụkwọ ahụ gbochie ụmụakwụkwọ nakwa ndị ọrụ ụlọakwụkwọ ahụ ịpụ maọbụ bata.

Cheta na gọọmenti steeti ahụ mere politeknik ahụ mahadum aha ya bụzị University of Agriculture and Environmental Sciences.

Ha natakwara nkwado nke ngalaba gọọmenti etiti na-ahụ maka mahadum bụ National University Commission.

Gọọmenti steeti gara n'ihu buga mahadum n'ọnọdụ ọhụrụ n'Okpuru ọchịchị Ehime Mbanọ.

Gọọmenti chọrọ ime ụlọakwụkwọ ahụ ka ọ bụrụzie Imo State University of Agriculture and Environmental Sciences.

Mana ụfọdụ ndị mmadụ ekwenyeghị na nke a nke mere na ha malịtere ịme ngagharịiwe n'ụbọchị Monde.

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Agụmakwụkwọ akwụsịtula n'ụlọakwụkwọ dị elu bụ ImoState Polytechnic dị n'Ụmụagwo, nke dị n'Okpuru ọchịchị Ohaji/Egbema.


Ọdịnaya: Nke a bụ ajụjụ Damian Opara bụ ọnụ na-ekwuru otu ndọrọndọrọ ọchịchị 'Peoples Democratic Party' nke Imo steeti na-ajụ.

Opara jụrụ ajụjụ a gbasara amụma afọ ọhụrụ nke Mbaka buru.

N'amụma ahụ, Mbaka kwuru na Hope Uzodimma ga-eweghara ọchịchị n'aka gọvanọ Emeka Ihedioha n'oge adịghị anya.

Mbaka kwuru na ọ bụ Uzodimma bụ olileanya ndị Imo steeti.

Hope Uzodinma ji aha APC zọ ọkwa gọvanọ n'Imo Steeti na ntuliaka 2019

Cheta na Uzodimma so wee zọọ ọkwa gọvanọ ime n'otu ndọrọndọrọ ọchịchị APC mana ọ dara.

O mechara buru okwu ahụ gaa ụlọikpe ma dakwaa ọzọ.

2019 Elections: Buhari adaghị ntụliaka n'Enugu edere ya ede - Mbaka

Na mkparịtaụka ya na ndị BBC Igbo n'ụbọchị Tọzde, Opara kwuru na amụma ahụ Mbaka buru enweghị isi.

O kwuru sị: "O doro anya na Mbaka bụ onye otu APC."

"Ọ kwụnyere Buhari megide ndị Igbo na ntuliaka niile e merela."

"Mana amụma ya abụghị eziokwu n'ihi na ụlọikpe 'Supreme Court' ekpebiela ikpe ahụ.

Imo state: 'A chọrọ m ka Ihedioha megharịa ihe niile Rochas mebiri '

Opara kwuru na ndị PDP nakwa ndị Imo steeti niile kwụ Gọvanọ Ihedioha n'azụ.

O kwukwara na amụma Mbaka anaghị echu ha ụra n'ihi na ọ bụghị naanị ya bụ onye amụma Chineke na-agwa okwu.

Amụma Mbaka buru maka afọ 2019

Akụkọ ndị ọzọ ga-amasị gị:

Ihe nkiri ga-amasị gị:

Ekeresimesi oge ọchịchị Rochas ọ ka nke Ihedioha mma?

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

"Mbaka ọ bụ ọkaikpe? Mbaka ọ bụ 'Supreme Court'? Ọ bụ sọ Mbaka bụ onye amụma Chineke na-agwa okwu?"


Ọdịnaya: Nke a bụ akụkọ Prince Uche hapụrụ ọrụ ọkaiwu ya rụwa dụa dụa n'Aba.

Ị ga-amụta ọtụtụ ihe n'ime akụkọ a.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ihe ọdachị mmadụ nwere, nwereike ibụ ngozi nye ya.


Ọdịnaya: Nke a bụ dịka ọ na-eru ụjụ maka ọnwụ nwa ya nwaanyị bụ Xana onye nwụrụ site n'ọrịa kansa ka ọ gbachara afọ itoolu.

Enrique bụ onye wepụtara ozi maka ọnwụ nwa ya na Twitter na mgbede Tọzde dịka ọ na-ekele ndị ụlọọgwụ nyere aka lekọta nwa n'ọnwa ise ikpeazụ ya.

Luis Enrique na nwa ya nwaanyị bụ Xana

O kwuru na nwata ahụ ga-abụ "kpakpando ga-ana atụziri ezinaụlọ anyị."

Enrique kelekwara ndị mmadụ maka nkwado ha.

Ka ọdị ugbua, otu dị icheiche etiela Enrique aka n'obi maka ọdachi a dakwasara ezinaụlọ ya.

Ha gụnyere UEfa, Manchester United, Laliga wdg.

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Obi mgbawa na arịrị juru onye bụbu onye nchịtọka otu egwu bọọlụ mba Spen bụ Luis Enrique obi ugbua.


Ọdịnaya: Nke a bụ foto mpio ojii mbụ mmadụ na-eseta.

Ndị ọkammụta sayensị kwuru na ihe e ji atụnyere etu ọ ha bụ na o ji ihe ruru ugboro nde atọ karịa etu ụwa ha, ma jiri ihe ruru ijeri 40 tee aka.

E ji ihe e ji enyo mbara igwe nke bekee kpọrọ "telescope" asatọ wee sete foto mpio ojii a bekee kpọrọ "black hole".

Ọkamụta Heino Falcke si na mahadum dị na Mba Neitherlands, ebe esi wepụta atụmaatụ a kwuru na ha hụrụ ya bụ "black hole" na ọgbakọ kpakpando akpọrọ M87.

"Ihe anyị hụrụ karịrị ụwa ebe anyanwụ na-eru na mbaụwa niile", Falcke kwuru.

Falcke kwuru na mpio oji a bụ ọkachasị na mpio ojii ahụgoro na mbaụwa niile .

Ndị sayensị kọwara ihe ha hụrụ na ya

Gịnị ka ha hụrụ na "black hole"a?

Ha chọpụtara ọla ọkụ gbara ya okirikiri bekee kpọọ "ring of fire".

Ọkụ a na-egbuke egbuke chakarịrị ijeri kpakpando dị n'ime ọgbakọ kpakpando ya mere e ji hụtali ya n'akụkụ ụwa.

Ihe ndị mmadụ na-ajụ bụ kedụ ihe ga-eme maọbụrụ na otu ihe daba na mpio oji ahụ.

Gịnị bụ "black hole"?

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ndị na-enyocha mbara igwe ewepụtala foto ebe ha setere 'mpio ojii' dị n'otu ụyọkọ kpakpando (galaxy).


Ọdịnaya: Nke a bụ gọọlụ mbụ nke Messi n'asọmpị isii

Chelsea gbochiri Messi ebe Willian nke Chealsea bịara nsọ inye gọọlụ ugboro abụọ na ọkara nke mbụ tupu ọ gba ọkpụ nyere ndị otu Conte ohere ị buru ụzọ n'elekere iri isii n'abụọ.

Otu Barcelona sị n'aka Iniesta nye ọkpụ abaghị tupu Messi ejiri ụkwụ ekpe ya nye ọkpụ goolu ahụ na nkeji ịrị asaa n'ise nyere ha na otu Chelsea nhatanha.

N'asọmpị Champions League ndị ọzọ, ndị amama Germany bụ Munich meriri Beskitas otu ndị Turkey ọkpụ ise asataghị ihe.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ọkpụ goolu mbụ Lionel Messi nyere n'asọmpi Champions League itoolu ọ gbasoro Chelsea, nyerela Barcelona aka iwetara ha nhatanha na Stamford Bridge.


Ọdịnaya: Nke a bụ ihe Uwa Suleiman bụ ọnụ kwụchitere 'Ministry of Communication and Digital Economy' gwara BBC dịka o na-ekwu okwu gbasara akụkọ na gọọmenti ewerela NIN nọchie BVN.

Akụkọ pụtaburu na minista na-ahụ maka teknụzụ na Naịjirịa bụ Isa Pantami kwuru mgbe ọ na-eduharị ndị ntaakụkọ iji gosi ha etu ịdebanya aha na NIN sị aga, na gọọmenti etiti nwere ebumnuche ịji NIN nọchie BVN.

Mana Uwa kwuru na ọ bụghị ihe mịnista kwuru ka ihe ahụ pụtara.

O kwuru na minista na-ekwu maka etu inweta NIN si dị ezigbo mkpa nakwa ezi nchekwa ọ nwere ruru pasenti 99.9.

Pantami kọwara na BVN bụ atụmatụ ebe NIN bụ iwu.

Gụọ ihe ndị Naijirịa na-ekwu maka nke a

Gọọmentị Naịjirịa agbatịala oge ha nyere maka idebanye aha na NIN nakwa ijikọ ya na akara ekwentị site ugbua ruo izuụka asatọ na-abịa abịa.

Nke a dị n'akwụkwọ ozi ọnụ na-ekwuru ụlọọrụ mgbasaozi n'ekwentị nakwa ụlọọrụ n'ahụ maka akara njirimara mmadụ.

Onye tinyere aka n'akwụkwọ a bụ minista mgbasaozi n'igwe ekwentị bụ Isa Pantami.

Cheta na a sịburu na idebanye aha ga-akwụsị n'ụbọchị itoolu nke ọnwa Fenụwarị, 2021.

Oge ijikọ NIN na akara ekwentị ga-ebi n'ụbọchị itoolu nke ọnwa Febuwarị afọ 2021

Onye na-ahụ maka ihe gbasara iwu obodo nke ndụ ụloọrụ National Identity Management Commission bụ Hadiza Dagabana gwara BBC Igbo na gọọmenti etiti Naịjirịa nyere maka ijikọ National Identity Number nakwa akara ekwenti ga-ebi n'ụọchị itolu nke ọnwa Febuwarị afọ 2021.

Ọtụtụ mmadụ na-ekwu na ruo ugbua ha enwetebeghị ya bụ NIN ma ya fọrọ ijikọ ya na ekwenti ha.

NIN Registration: Ihe mere ndịọrụ NIMC ji gbaa abụbụọrụ

Cheta na ikwesiri ịjịkọ NIN gị na akara SIM Airtel,Glo na MTN iji eme intaneti.

Cheta na ndị ndịọrụ na-arụ na ngalaba "National Identity Management Commission' (NIMC) gbara abụbụọrụ nso nso a maka enweghị ngwaọrụ zuru oke ịrụ ọrụ ha.

Ndị mmadụ ka na-ege nti ka ha mara ma o nwere ihe ga-agbanwe tupu echi e nyere dịka ngwụcha eruo.

Etu ị ga-esi si n'ekwentị gị nweta akara 'National Identification Number' gị

I nwere ike ịmata akara njirimara onye Bekee kpọrọ "National...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Gọọmenti Naịjiria ekwuola na ha amalitebeghị usoro iji National Identity Number (NIN) nọchịe Bank Verification Number (BVN).


Ọdịnaya: Nke a bụ ihe mere Chidi, nwaokorọbịa na-azụ ezi.

Ọ gwara anyị na ọ bụrụgodi na ọrụ bia ugbua ọ gaghị elenwuzi ya anya maka ezigbo ego ọ na-enweta n'ịzụ ezi.

Ndị mere akụkọ a bụ Vining Ogu

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

A na-asị na ọ bụrụ na ịchọtaghị ọrụ, ịchepụta ọrụ.


Ọdịnaya: Nke a bụ maka etu Carlo Ancelotti si sonye na ndị a chụrụ achụ dịka Napoli nyere ya ọsọ n'abalị iri nke Disemba 2019, n'agbanyeghi na o meriri n'asọmpi Champions League.

Ancelotti ka banyere n'ihe bụ afọ abụọ dịka onye nchịkọta Napoli, tupu a chụọ ya

Ọchụchụ Ancelotti chịkwaburu Chelsea bịara n'ihi na o nwetaghị mmeri n'ime egwuregwu itoolu ikpeazụ Napoli gbarala na Serie A.

N'otu aka ahụ, ndị mmadụ na-ajụkwa ma Premier League ejizi ụtalị mmụọ apịapụ ndị nchịkọta ha?

Gịnị mere ha ji ajụ ajụjụ a? Ọ bụ naanị onye uche ya na-adịghị n'ihe gbasara egwuregwu bọọlụ bụ onye amaghị na a chụọla ndị nchịkọta anọ n'ime otu ọnwa.

Tottenham

Mauricio Pochettino nọrọ Tottenham afọ ise tupu a chụọ ya

Tottenham malitere egwu oke a mgbe ha sepụrụ  Mauricio Pochettinho oche n'otele.

Na-erughidị awa 24 e ji chụọ ya, a kpọta 'ọgba afa' nke egwuregwu bụ Jose Mourinho, ka ọ bịa gosipụta ike ya.

Arsenal

Emery chịkọtara Arsenal naanị otu afọ na ọnwa isii tupu e nye ya ọsọ

Na-erughi otu izu, a dọrọ Unai Emery dọpụ n'ezi, sị ya kwara ngwongwo ya lawa.

Ha họpụtara Fredrik Ljunberg bụ onye gbabuuru Arsenal bọọlụ n'oge gara aga, ka ọ bụrụ onye nkuzi nchere oge.

Mana agbanyeghị nke a, Arsenal ka na-agbakwa ọnyụpa.

Watford

Sanchez Flores nọrọ naanị ọnwa atọ tupu a chụpụ ya

N'ime otu izu ahụ onye nke Watford bụ Quique Sanchez Flores esorokwa ha n'azụ.

Nke Flores bụ na ekweghidị ya tụọ ute rahụ ụra tupu a wụọ ya mmiri oyi a iji kpọte ya n'ụra.

Florez nọrọ naanị ọnwa atọ n'ọkwa tupu a gbaara ya ụgbọ nwa mkpi.

Everton

A chụrụ Marco Silva n'ụbọchị Tọzde

Ugbua Marco Silva esonyekwala na ndị anamachọọrụ.

Oteela atụwara anya na ndị Everton ga-enye Silva ọsọ.

Mana ọ bụ mmeri Liverpool meriri ha ụbọchị ụka gara aga ka

Ọchụchụ eleghi anya n'azụ a emeela ka ndị mmadụ na-ajụzị sị "Kedụ onye ụtalị mmụọ ga-ada n'azụ ọzọ?"

Ndị ọzọ e nwere ike inye ọsọ

Manuel Pellegrini

Onye ọzọ ọkụ nọ n'ike ugbua bụ Manuel Pellegrini, onye nkuzi ndị Westham.

Pellegrini meriri naanị otu n'ime asọmpi asaa ha gbara n'ọdị nso a.

Mmeri ha nwetara bụ...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ajụjụ dị ọtụtụ ndị n'ọnụ ugbua bụ 'kedụ onye nchịkọta ọzọ oge ya ruru ịkwara pụọ?'


Ọdịnaya: Nke a bụ maka iwu Naịjirịa megidere ite ime.

Mana, etu ọ dị na Naịjirịa abụghị etu ọ dị n'ụfọdụ mba ndị ọzọ.

N'ọnwa Mee nke afọ 2018, mba Ireland merụrụ iwu megidere ite ime.

Ha ji ntuliaka nke jụrụ ndị mmadụ ma ha chọrọ ka nwaanyị nwee ikike nke onwe ya ite ime.

Ụmụaka na okenye pụtara ebe a na-eme ntulịaka n'Ireland

Ndị mmadụ dị Pacenti iri isii na asatọ na mba ahụ kwenyere na nwaanyị nwere ikike onwe ya, nke mere na ha nwereike ị sị na ha achoghi ime ha bu.

Ọtụtụ mba nwekwara ụdịrị ohere a.

Na Naịjirịa, iwu kwuru na naanị mgbe mmadụ nwere ikike ite ime bụ na nwaanyị dị ime nwereike ịnwụ.

Mkpọrọ afo asaa na-eche onye ọbụla aka kpara na-ete maọbụ tere ime.

Ebe onye nyere aka n'ụzọ ịnye ihe eji tee ime ga-enwete mkpọro afọ atọ.

Onye ọ bụ ya tere ime na-ele anya mkpọrọ afọ 14.

Mana, iwu a akwụsighị ite ime na Naịjirịa.

Nchọpụta e mere maka atụmatụ ezinaụlọ a kpọrọ 2018 Global Family Planning kwuru na ime e tepụrụla na Naịjirịa n'afọ 2018 eruola otu nde na ọma(1.3m.).

N'akụkọ si n'ọgbakọ atụmatụ ezinaụlọ bụ International Conference on Family Planning bụ nke na-eme na mba Rwanda ugbua kwukwara na ndị tere ime azụụlọ dị 735,000.

Ihe ọ pụtara bụ na ọtụtu ime a na-atụrụ na-akwadoghi akwado na a gaa ete ime azụ ụlọ.

Dibia Bekee Francis Ezenwankwo gwara BBC na ọ maghị etu ndị a nọ nzukọ jiri nwete ọnu ọgụgụ a, ọ dị ka ihe ndị ọkammụta ma.

Ezenwankwo gara n'ihu kwuo na ihe na-ebute ite ime na-abụkarị maka naanị pasenti iri n'ime ụmụnwaanyị na-eme ihe atụmatụ ezinaụlọ a kpọrọ 'Family Planning'.

O kwuru na ya bụrụ na Naịjirịa megharịrị iwu ji ite ime, ọ ga-eme ka ite ime belata dika o si mee na Saụt Afrịka.

Ọghọm ndị dị n'ite ime n'ụzọ na-ezighi ezi:

Ndị ọkacha mara n'ihe gbasara ahụike ụmụnwaanyị depụtara ụfọdụ ọghọm ndị a;

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Na Naịjirịa, ite ime abughị ihe mmadụ nwereike banye ụlọọgwụ ga mee.


Ọdịnaya: Nke a bụ maka okwu o kwuru maka ụmụ Naijiria a nwụchiri n'ala Dubai maka ịga ohi n'ụlọ mgbanwe ego zuo nde Dh abụọ na ụma.

N'ụbọchị  Monde, Dabiri-Erewa kwụrụ na Naijiria ga-ana akpọpụtazị aha ndị mere mpụ na mba ọzọ iji menye ha ihere n'ihu.

Nke a na-eme dịka ọ kpọpụtara aha mmadụ ise bụ ndị Igbo a nwụchiri maka izu ohi na Dubai.

End of Twitter post, 1

Mana ụkwụ ahụ ọ zọpụrụ were ọtụtụ ụmụ Igbo iwe.

Ọtụtụ kwuru na ọ kpọpụtara aha ndị ahụ iji kwaa Ndigbo emo dịka ọ hapụrụ ịkpọpụta aha ndị agbụụ ndị ọzọ e jiderela na Dubai maka ibu ntụ na mpụ ndị ọzọ.

@soulwinner4sure  kwuru na ọ dị mma ka ndị zuru ohi taa ahụhụ dịrị njọ ha mana ya (Dabiri-Edewo kwesịrị iwepụ akpọmasị n dịka onye ndu.

@il_Cavalier Na ahụta okwu dịka ịkparị ndị agbụụ ndị ọzọ.

@edozie01 kwuru na ọ bụ ihe ihere na Dabiri chezọrọ ịkpọpụta aha mmadụ ise e gburu na Saudi Arabia maka ibu ntụ.

"Okwu abụghị maka agbụrụ onye si na ya. Onye ọbụla si Naijiria gaa mba bụ otu akwụkwọ Ala Naijiria aga."

"Anyị e kwesịrị ị na-eto ndị gara zuo ohi na Dubai?"

"Aha ndị a kpọpụtara na foto ha efesasiala n'ebe niile na mba ha gara ohi."

O kwuru na ndị ahụ ga-ata ahụhụ dịị ha maka mpụ ha mere.

Akụkọ ga-amasị

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ụmụ Naijiria ọkachasị ndị Igbo e jirila ọnụ saa onye enyemaka pụrụ iche nke onyeisiala Muhammadu Buhari n'ihe na-eme na mba ndị ọzọ bụ Abike Dabiri ka akwa.


Ọdịnaya: Nke a bụ maka ụfọdụ ebe ọ dịka ọ kwadoro ọgwụ ego nke na-ewu n'ọnụ ụmụntorobia na Naịjirịa ugbua.

O kwuru n'ime egwu ahụ "ọ bụrụ na ego abataghị, m ga-eme ọgwụ ego o".

Ndị mmadụ dịka Terrybrainz sị na o bụghị ihe dị nma ebe ndị ntorobia na ndị otiegwu nọ

End of Twitter post, 1

Onye ọzọ dịka @officialdaddymo kwuru na ọ bụghị ihe niile ka a ga-na agụ n'ime egwu

Mana @JajaPhD kwuru na egwu ahụ bụ ihe na-eme n'obodo ka ọ na-ekwu maka ya

Olamide na Lil Kesi o nwebeghi onye pụtara ịkọwa maọbụ kwuo ihe ọbụla maka egwu a.

Lee egwu ndịọzọ agụrụ dịka ha akwadoro ịhe ọjọọ.

Akụkọ ndịọzọ ga-amasị gị

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Soshala midia nwuru ọkụ ụnyaahụ maka egwu ọhụrụ onye otiegwu Olamide nakwa Lil Kesh wepụtara akpọrọ "Logo Benz".


Ọdịnaya: Nke a bụ makana Onyeisiala Muhammadu Buhari nyeahachịrị ya ndị omeiwu na-ebinyeghi aka na ya.

Nke a bụ ugboro anọ Buhri jụrụ ibinye aka n'iwu a.

Buhari sị na ihe mere ya ejighi binye aka n'iwu a bụ maka na onwere ebe edochaghị ya anya etu ndi omeiwu si dee ya bụ iwu.

Ọ gakwara n'ihu kwuo na e me iwu a ugbua, na ọ ga-enye nsogbu makana ntuliaka nke 2019 adịla nso, nke mere na onwereike gbagwojuo ndị mmadụ anya.

N'agbanyeghi ihe Buhari kwuru maka ihe mere o ji mee ihe a, ọtụtụ mmadụ sị na ọ bụghị ezi obi ka o ji mee ihe a.

Otu onye ọnụ na-eru n'okwu banyere ihe na-eme n'obodo bụ Dọkinta Mcginer Ibeneme gwara BBC na ihe Buhari mere gosiri na ọ chọghị ime ntuliaka nke 2019 etu ziri ezi.

Dọnkinta Ibeneme gakwara n'ihu kwuo na ụdịrị ihe a Buhari na pati ya bụ APC na-eme ugbua bụ ụdịrị ihe PDP mere na ntuliaka nke 2015.

Gee Ibeneme ntị ebe a.

Ihe Dr Ibeneme gwara BBC maka 'Electoral Act'

N'otu okwu ahụ, ọnu na-ekwuru APC na Legọs Steeti bụ Joe Igbokwe gwara BBC na obi Buhari dị ọcha mgbe ọ jụrụ ibinye aka n'akwụkwọ iwu a.

Igbokwe sị na onwere ihe Onyeisiala hụrụ n'iwu ahụ mere o jiri sị ka edegharịa ya.

Ọ gakwara n'ihu katọọ PDP, si na ndị mmadụ ekwesighi ige ha ntị.

Lee ihe okwuru.

Ihe Joe Igbokwe kwuru maka 'Electoral Act'

Akụkọ ka na-abịa.

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ka o si kwụrụ ugbua, iwu ọhụru nke akpọrọ "Electoral Act Amendment Bill" na Bekee agaghị abụ iwu ga-ejikọ ntuliaka Naịjirịa n'afọ 2019.


Ọdịnaya: Nke a bụ makana ndị nchọpụta ekwuola na nrọ ọjọọ na-eme ka ụjọ belata n'ahụ gị mgbe ị tetara n'ụra.

Ndị nchọputa a nọ na mba Swizaland na Amerịka nyochara etu ụbụrụ mmadụ si anabata nrọ dị iche iche.

Ha chọpụtara na nrọ ọjọ na-akwalite etu ụbụrụ mmadụ si anabata ihe ụjọ ma onye ahụ mụrụ anya.

Mana ha chọpụtara na nrọ na-eyi oke egwu a kpọrọ "nightmares" na Bekee, na-emetụta mmadụ n'ụzọ na-adịghị mma.

Dọkita na-ahụ maka ụbụrụ na mahadum nke Geneva, Mahadum nke ụlọọgwụ Geneva dị na Swizaland nakwa mahadum Wisconsin dị n'Amerịka, na-ekwu na e nwereike iji nrọ gwọọ ọrịa nchekasị.

Nrọ ga-akwado gị maka ihe ụjọ na-eme n'ụwa

Nchọpụta a gụnyere ịma ma nrọ maọbụ oke ajọ nrọ enwere uru ọ baara mmadụ ma ncha.

Mpụtara ya, nke e tinyere na ngalaba 'Human Brain Mapping' gosiri na ajọ nrọ na-enyere ndị mmadụ aka ka ha nabata ihe ụjọ na-eme na ndụ ha.

Ka ajọ nrọ na-abawanye, ka ikike ibelata ụjọ na-abawanye n'akụkụ ụbụrụ na-ahazi etu mmadụ si anabata ụjọ.

Nke a gosiri na nrọ ọjọọ na-akwado ndị na-arọ ya maka etu esi agbanarị ụjọ ma ha teta n'ụra.

Mana nrọ ahụ jiri oke ajọ ụjọ bịa, o nwereike imebi ihe na ndụ mmadụ dịka Lampros Perogamvros onye nchọpụta na mahadum Geneva si kwuputa.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

Ihe nkiri a ga-amasị gị:

World Aids Day: HIV n'ọnụ ọgụgụ

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ọ bụrụ na ị rọrọ nrọ ọjọọ n'abalị foro taa, o nwere ike ịbụ ezigbo ihe.


Ọdịnaya: Nke a bụ makana nwa bụ ihe ọṅụ nye ezinaụlọ ọbụla ọ batara.

Ngwa chọrọ mmanya juru oyi, nọrọ ala ka i gere ihe dọkịta Joseph Akinde na-ahụ maka ụmụnwaanyị di ime gụpụtara dika ihe nwaanyị dị ime ekwesighị ime maka ngaramara.

1: Inụ ọgwụ

Nwaanyị dị ime ekwesịghị ịnụ ọgwụ ọbụla belụsọ nke dọkịta ya tuziri ya.

2: Mmanya na-aba n'anya

Dọkịta Akinde kwuru na nwaanyi dị ime ekwesighị ịṅụ mmanya na-aba n'anya.

3: Gbara 'Akpoola' ọsọ

Nwaanyị dị ime ekwesighị na-eyi akpoola ya bụ akpụkpụ ụkwụ gbanitere elu. Dọkịta Akinde kwuru na nke a nwereike ịkwatụ nwaanyị dị ime ma metụta nwa o bu n'afọ n'uzọ na adịghị mma.

4: Ilụ Ọgụ

Nwaanyị dị ime ekwesịghị ilụ ọgụ.

Akinde kwuru na atụmaatụ nwereike ibute ọnwụ nne na nwa.Ọ mara atụ akụkọ mere eme ebe otu nwaanyị dị ime nwụrụ maka na nwa ya nwoke torola eto kụrụ ya aka n'afọ . Nke a metụtara akpa ebe nwa

nke mere ka ọbara gbagbuo nwaanyị ahụ.

5: Njem tere aka

Dọkịta Akinde kwuru na nwaanyị dị ime gafegoro ọnwa asaa ekwesighị ime njem tere aka.

Nke a bụ makana ime nwereike imewe ya n'ụzọ. Kedụ ihe ọ ga-eme?

6: Ise anwụrụ

Nke a adabaghị ma ncha. Dọkịta Akinde kwuru na anwụrụ ọkụ nwereike ime imetụta ụbụrụ nwa e bu n'afọ.

7: Imado afọ n'ala

Onye na-eme nke a? I chọrọ igbu nwa na-abịa ụwa?

Akinde kwuru na ọnọdụ ndina kachara nwaanyị dị ime mma bụ idina n'akụkụ kama ichewe afo ime ihu elu maọbụ mado ya n'ala.

8: Iri nri ahụ gị anabataghị

Nwaanyị di ime kwesiri iri nri ahụ ya nakwa nwa o bu n'afọ nabatara.

O rie nri ahụ ya anabaghị, ọ ga na-agbọ sọsọ agbọ. Nke nwereike na-ebute Ike ogwụgwụ.

Childbirth: Lee obodo anaghị ekwe nwaanyị dị ime mụọ nwa

9: Egwuregwu ụfodụ na-adịghị mma

Ọ bụghị mmeghariahụ (exercise) ka nwaanyị dị ime kwesiri i na-eme.

I ma atụ, dọkịta Akinde kwuru na ọdịghị ka nwaanyị dị ime na-agba ọsọ ima aka.

10: Nsori

Dọkịta Akinde kwuru na ọ bụrụ na nwaanyị di ime anaghị enwe ọpụpụ nwa, nsori na-adị mma.

Mana ọ dụrụ ọdụ ka ụmụnwaanyị di ime kwụsị nsori tupu izu ụka anọ ha ga-eji mụ nwa.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

'Hope Uzodimma ga-ewetere ndị...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Nwaanyị lụ ha na dị, ihe ọzọ ụwa na-atụ anya ya bụ afọ ime.