Ọdịnaya: Taa bụ gud Fraidee ụbọchị a na-echeta ogbugbu Kraistị maka ndị ụka Kraistị.

Mmemme Ista asarala ọkụ n'ebe dị icheiche na mpaghara ọwụwa anyanwụ Naịjira ebe ụka dị icheiche na-eme mmemme ahụ n'ụdị nke ha.

Onyeisiala Muhammadu Buhari akpọkuola ndị ụka Kraistị niile ka ha kwụsị okwu akpọmasị, mpụ na ajọ ihe ndị ọzọ niile.

N'ozi Buhari zigara ndị ụka Christ ụnyaahụ dịka a na-akwado mmemme Ista, o kwuru ka ha ṅomie Kraistị n'agwa ya niile dịka ndị na-eso ya.

RMAFC ekwuola na ndị sineti ga-akọwa ebe ego ha si.

Otu na-ahụ maka ikesa ego na Naịjiria a na-akpọ Revenue Mobilisation Allocation and Fiscal Commission, RMAFC, n'aha ịchafụ ekwuola na ha amaghị ka ego ndị sinetọ na-eri si ruo nde naịra iri na atọ na ụma.

Ha kwuru na ego ndị sineto kwesiri iri kwa ọnwa bụ naanị otu nde.

N'egwuregwu

Otu na-ahụ maka egwuregwu bọọlụ na mba ụwa bụ Fifa agụpụtụla ndị referii mmadụ isii ga-arụ ọrụ n'asọmpi iko mbaụwa.

Ndị referii a, ga-enwe referii mmadụ iri si mpaghara Afrịka  ga-abụ osote ha mana onweghị onye Naịjiria banyere ya.

Gere akụkọ mere taa n'otu nkeji

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Ihe nkiri nke taa

Ị bụụla onye isi nkwọcha n'oge erughi eru, lee ihe nwere ike ịkpata ya.

Ị bụrụla onyeisi nkwọcha?

Ihe ndị ọzọ ị kwesiri ị ma taa

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Akụkọ ndị kachasị mkpa mere taa n'ichafu:


Ọdịnaya: Taa bụ ncheta afọ anọ atọọrọ ụmụakwụkwọ Chibok

N'ụbọchi taa, Naịjirịa na otu dị iche iche na mba ụwa niile dịka UNICEF, BBOG na-echeta afọ anọ atọrọ ụmụ akwụkwọ Chibok dị narị abụọ na iri asaa na isii.

Cheta n'abalị iri na anọ nke ọnwa Epurelu n'afọ 2014 ka ndị Boko Haram tọọrọ ụmụaka ndị a n'ụlọ akwụkwọ ha dị na Chibok nke Borno Steeti.

Atọọrọ ụmụakwụkwọ Chịbok n'abalị iri na anọ nke ọnwa Epurelu n'afọ 2014

Ndị Afara Ukwu Ibeku, Abia Steeti Ahụbeghị onye Eze ha

Praịm mịnịsta ọdịnala nke Ụmụobasi,Isiama Afara Ukwu bụ Chiemelam Odoemelam etiela na mkpu na ndị obodo ha ahụbeghị onye Eze ha bụ Isreal Okwu Kanu nna onye ndu Ipob bụ Nnamdi Kanu.

Ọ rịọrọ ka ndị ji ya na ezinaụlọ ya kpọpụta onye Eze ha ma ọ dị ndụ ma ọ  ọnwụrụ anwụ

Ndị agha Naịjirịa wakporo ezinaụlọ Obieze Eze Isreal Okwu Kanu bu nna Ipob bụ Nnamdi Kanu

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

Mba Amerịka, Uk na Fransị atụọla ogbunigwe na mba Sirịa

Mba Amerịka , United Kingdom na Fransị agbakọtala aka ọnụ tụọ ogbunigwe n'ụlọọrụ ebe a na-eme ngwaagha kemịkal na mba Sirịa, maka mwakpo ha jiri ngwaagha  ahụ mee n'obodo Douma.

Ogbunigwe a gbara n'isi obodo Sirịa bụ Damascus, nakwa obodo abụọ ọzọ dị na mpaghara Homs.

Ogbunigwe mịzaị mba Fransị dịka ọ na-efepụ

N'egwuregwu

N'abalị ụnyaahụ, ụmụ afọ Naịjirịa zakọọrọ nrite ọlaedo anọ nke mere ya ọlaedo asatọ ha nwetarala n'egwuregwu commonwealth.

Naịjirịa bụ ndị abụọ kachasị enweta ihe nrite na Afrịka ma agụpụ mba Saụt Afrịka.

Ụmụ Naịjirịa na-anọchite Naịjirịa n'egwuregwu ahụ

Nkeji nke mgbede a

Gere akụkọ ndị a n'otu nkeji.

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Ihe onyonyo taa

Ihe onyonyo a gosiri ahụhụ ndị ụmụaka bụ ụmụ ndị China na-ata na Ghana.

Ụmụnwaanyị Ghana tụrụ ime n'aka ndị China na ụmụ ha n'ata ahụhụ

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:


Ọdịnaya: Taa bụ ụbọchị ikpeazụ nke ọnwa Ọktoba 2019 ka ya na Braun Strowman ga-ama dimkpa na ibe ya nke ka ike.

Strowman n'onwe ya bụkwa agadaga dimkpa okwu ya anaghị ekwe okwukwu.

Ọgụ a bụ n'obodo Riyad nke dị na mba Saudi Arabia ka ọ ga-eme na abalị taa.

Etu Fury si malite ịgba mgba

Tyson Fury na Braun Strowman

Ọ bụ otu ụbọchị ebe Tyson Fury nọchapụrụ n'akụkụ na-ekiri mgba ka Strowman bịara chọọ ya okwu.

Nke a ekweghi Fury odidi, o wee malie elu chọọ ịga ọgụ, mana ndị mmadụ jituru ya.

N'ụbọchị ọzọ, Fury batara n'ogige ebe a na-agba mgba ma kwuo na Strowman ga-arịọ ya mgbaghara maka mkparị ọkparịrị ya.

'Dick Tiger tinyere ego ọ kụtara n'ọkpọ na nkwado agha Biafra' - Chijoke Ihetu

Mana Stowman gwara ya na ọ kụọla aka na gwongworo bu akpa ntu.

Ha wee kabie na ha ga-achịpụ ya ka onye ọbụla mara onye karịrị ibe ya.

Fury ọ kwụsịla ịkụ ọkpọ?

Fury na Otto Wallin kụrụ ọkpọ na ọnwa Sepụtemba

Ọ bụ eziokwu na Tyson banyere ịgba mgba nwa mgbe nta, ọ ka na-eti ọkpọ.

Ọgụ ikpeazụ ọ lụrụ bụ nke ya na Otoo Wallin n'ọnwa Sepụtemba.

A na-ele anya na Fury ga-ezute Deontay Wilder, onye bụ ọkaibe n'ịkụ ọkpọ n'ọnwa Febrụwarị afọ 2020.

Onye ọzọ si ịti ọkpọ bata ịgba mgba

Mayweather, ọdị mkpụmkpụ eme ire, meriri Big Show na 2008.

Na 2008, Floyd Mayweather sikwa iti ọkpọ banye n'ịgba mgba.

Mayweather bụ onye ama ama ji iti ọkpọ baa nnukwu ọgaranya.

Ọgụ Mayweather na Big Show wuru ewu nke ukwu n'oge ahụ.

Na ya bụ ọgụ, Mayweather ji ọkpọ kụpụ Big Show mkpụrụ ọkwụrụ n'anya.

Nke a bụ n'agbanyeghị na Big Show bụ gbara nnukwu dịmkpa karịe ebe a tụkọtara ụdị Mayweather atọ.

Mana Igbo na-atụ ilu sị na ejighi ibu oke ibu anyụ nsị ukwu.

Akụkọ ndị ọzọ ga-amasị gị:

Ihe nkiri ga-amasị gị:

Fisayo Soyombo: Ihe mere o ji zoo ezoo mee nnyocha n'ụlọmkpọrọ

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Tyson Fury, dimkpa e ji iti ọkpọ mara n'ụwa niile, abanyela n'egwuregwu 'World Wrestling Entertainment'.


Ọdịnaya: Taa, ọ na-ebu wig ya aga mba ụwa dị iche iche.

O nwere ndị ọrụ karịrị narị anọ ọkachasị n'ụmụnwaanyị, ọ sị na ọ bụ iji nyere ha aka mere o ji malite ọrụ ịrụpụta ntụtụ a na-ekpu ekpu bụ wig.

N'akụkọ a, ọ kowara etu o si malite nakwa etu o si aga.

Ọ bụ Chimezie Ucheagbo na Nnamdi Agbanelo tinyere aka mee akụkọ a

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

N'agbanyeghi na ọ mụghị etu e si eme isi maọbu wig, Chinyere Anigbo bụ dọkịnta ahụike gbanyụrụ ọkụ n'ọrụ ya wee malite ịrụpụta wig.


Ọdịnaya: Taata, Super Eagles nke Naịjirịa - bụ ndị tụrụ ugo n'asọmpị a ugboro atọ n'oge gara aga - ga amalite ịchu iko nke anọ ha n'ama egwuregwu Alexandrịa di n'obodo Alexandrịa mgbe ha zutere Burundi.

N'ụbọchị nke 26 nke ọnwọa Juun ha ga-ezute otu egwuregwu mba Guinea.

N'ụbọchi 30 nke ọnwa juun kwa, ha ga-agba bọọlụ nke agba nke mbụ mgbe ha na Madagascar zutere.

Agbanyeghị na Super Eagles so n'otu egwuregwu na-eme ọfụma n'Iko Mba Afịrịka kwamgbe, afọ bụ nke mbụ ha na-agba ya bụ asọmpị kemgbe ha maburu Iko ahụ n'afọ 2013.

Super Eagles achịtaghị aja n'asọmpị eji ahụpụta ndị ga-aga Iko Mba Afịrịka n'afọ 2015 nakwa afọ 2017.

Mikel Obi nwereike na ezumike nka na Super Eagles ma agbacha asọmpị a

Super Eagles butere Iko a mbu n'afọ 1980 mgbe Naịjirịa nabatara mba Afịrịka ndị ọzọ.

Afọ iri ano gara tupu ha ebute ya ọzọ na Tunisha n'afọ 1994. Ndị ahụ butere mgbe ahụ bụkwa ndị Clemence Westerhof du gawa Iko Mba Ụwa na Amerịka n'afọ ahụ.

Afọ iri na itoolu gara tupu Super Eagles hụ Iko ahu anya na mba Saụt Afịrịka.

Onye du ha ga Saụt Afịrịka bụ Stephen Keshi - bu onye anọghịzị n'ụwa.

Samuel Kalu dara n'ama egwuregwu, mana dọkịnta sị ọ bụ miri ezughi n'ahụ mere ya

Stephen Keshi sokwa n'ime ndị butere iko ahụ n'afọ 1994. Ọ bụ ya bu onyeisi ndi ọgba bọọlụ Super Eagles mgbe ahụ. Ya bụ, Keshi butere Iko ahụ ka onye na-agba nakwa onye nkuzi.

Mikel Obi, bụ onyeisi Super Eagles ugbua, sokwa ndị butere Iko ahụ n'afọ 2013.

Iko Mba Afịrịka nke afọ bu opuruiche, dịka ọ bu mbu mba 24 ga-ezute na ya bụ asọmpị.

Nke afọ a bụkwa nke mbụ ahaziri ka ọ gharị ịdabanye mgbe ndị mba Yurope - bụ ebe ọtụtụ ndị na-agba bọọlụ n'asọmpị a na-atụ mgbere bọọlụ - na-asụ mpị otu egwuregwu dị iche iche.

Na mbụ, ọ bụ na ọnwa Febuwarị ka a na-agba asọmpị a.

Stephen Keshi butere Iko Mba Afịrị ugboro abụọ, ka onye na-agba nakwa onye nkuzi

Dịka ọkwa ha dị n'Afịrịka, onweghị ndị n'ime ndị ha na Super Eagles nọ na "Group" enwereike sị na aka siri ike ruo ha n'asọmpị bọọlụ, nke mere ọtụtụ mmadụ na-eche na ha ga-pụta na agba nke mbụ gaa agba nke...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Iko Mba Afịrịka nke Bekee kpọrọ African Cup of Nations malitere ụnyaahu na mba Ijipt ka mba ahụ na Zimbabwe suru mpi n'ama egwuregwu dị na Cairo.


Ọdịnaya: Tambuwal nọbu na PDP si ya gafee APC

Ozi pụtara na Tambuwal hapụrụ APC taa gawa PDP.

Tambuwal onye kwuputara nke a na Twitter ya, kwuru na-ya na ndị Sokoto kpara ya akpa.

End of Twitter post, 1

Ọtụtụ ndị Sokoto pụtara n'igwe oge o mere nkwuputa ya.

Nke a na-eme ya gọvanọ atọ na-esi APC apụ.

Abalị ole na ole gara aga, Abdulfah Ahmed nke Kwara steeti nakwa Sam Ortom nke Benue steeti hapụrụ otu APC.

Ndị ụlọomeiwu etiti ruru mmadụ iri ise hapụkwara otu APC banye PDP maọbụ ADC.

Ihe ndị mmadụ na-ekwu

N'okwu ya, Ayo Fayose nabatara Tambuwal na PDP ma kwuo na ha ga-ejikọ aka ọnụ zọpụta Naijiria n'aka ndị ọchịchị nchịgbu.

Ụfọdụ ndị Naijiria na-akwa gọọmentị emu sị na ha ga-ebido ugbua chetara ya njọ o mere oge gara aga.

Dipọ Awojide mara amụma na oge na-adịghị anya, EFCC ga-echeta na Gọvanọ Tambuwal zuru mkpịsịodee n'afọ 1994, ma mepere ya akwụkwọ ikpe ya ugbua.

@SmithVinci kwukwara n'otu olu ahụ.

Akụkọ ga-amasị gị

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Dịka aka na-achị Sokoto steeti bụ Aminu Tambuwal kwuputara na ọ gbaghapụla APC banye PDP, ọtụtụ ụmụ Naịjirịa tụmadị ndị nọ na PDP na-eto nzọpụ ụkwụ ya.


Ọdịnaya: Tanka ahụ gbara ọkụ bụ gaasị ka e ji ya ebu

Akụkọ kwuru, na ya bụ ihe mere oge ọ fọrọ nkeji olemole ka ọ kụọ elekere iri nke ụtụtụ Fraịde.

Ndị nọ ya oge ihe a mere kọrọ na nnukwu ụgbọala ahụ na-achọ ịtụgharị oge ụgbọala ọzọ ji nnukwu ọsọ suo ya wee nwuru ọkụ.

Ọkụ a gbapịara nwaanyị ahụ n'ime ụgbọala a, mana onye ọkwọ ụgbọala ji ntakịrị ihe lafere, mana ọkụ ahụ merụrụ ya nnukwu ahụ.

Ndị ọrụ mgbanyụ ọkụ Imo steeti mechara bịa gbanyụọ ya bụ ọkụ mana tupu ha abịa, nwaanyị ahụ agbapịala.

Ndịọrụ mgbanyụ ọkụ bịara gbanyụọ ya bụ ọkụ

Onyeisi ụlọọrụ mgbanyụ na-elekọta Imo na Abia steeti bụ  Achi Okidi Ijeoma, gwara BBC na ya bụ ihe mere eme n'Eziokwu.

O kwuru na ndịọrụ ya gbara mbọ nke ọma iji menyụọ ọkụ ahụ.

Mana Ijeoma gbarụrụ ihu etu ndị bi na mpaghara ebe ihe a mere si kpaso ndịọrụ mgbanyụ ọkụ agwa oge ha bịaruru ịgbanụ ọkụ ahụ.

O kwuru na oge ha rutere ebe ahụ, ndị mmadụ malitere ịtụ ha okwute ma mebie ụfọdụ akụrụngwa ha ji arụ ọrụ.

"Ọ bụ site n'enyemaka ndị uweojii ka ndịọrụ anyị ji nwee ike ịgbanyụ ya bụ ọkụ," Ijeoma kwuru.

Ọ bụ ndị uweojii bịara nyere ndịọrụ mgbanyụ ọkụ aka wee gbanyụọ ọkụ ahụ.

Ọ gara n'ihu rịọ ka ndị mmadụ kwụsị ụdị agwa ajọọ a n'ihi na ọ nwere ike ime ka obi jụọ ndịọrụ oyi ịrụ ọrụ ha etu o kwesịrị.

Chioke Ibe kelere ndị uweojii Imo steeti maka etu ha si nye aka hụ na a gbanyụrụ ya bụ ọkụ.

O kwuru na oge ha nọ ebe ahụ, ha hụrụ ka buputere ozu otu onye n'ime ụgbọala ahụ gbara ọkụ, ebe atọ ndị ọzọ ka ha hụrụ merụrụ ahụ.

Akụkọ ndị ọzọ ga-amasị gị:

Igbo Tradition: Mkpọnala - Egbe ike na-emete mmụọ na mmadụ n'ụra

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Otu nwaanyị alaala mmụọ oge ihe mberede okporoụzọ mere ka nnukwu ụgbọala bu gaasị gbara ọkụ n'Owere, isi obodo Imo steeti.


Ọdịnaya: Tanko Mohammed ga-anọchi anya Walter Onnoghen bụbu onye nọ n'ọkwa ahụ.

Cheta na akwụsịtụrụ Onnoghen ọrụ ya maka ebubo mkpachi akụnaụba ya.

Gịnị na-afịọ n'Enugwu?

Ndị mmadụ bi n'Enugwu na-ata ikikirieze tata bụ Wenezde dịka otu jikọrọ ndị na-ere ma na-ekesa mmanụ ụgbọala gbachiri ọdọ ahịa dị iche iche n'ihi nsogbu dị n'etiti ha.

N'Egwuregwu,

Aka na-achịkọta otu Manchester United bụ Ole Gunner Solskajaer arịọla arịrọ ka ndị nso Club ahụ akpọrọ Red Devils na Bekee nabata Paul Pogba ma mee ka obi ruo ya ala n'otu ha dịka ọ na-akwado ibido afọ ọhụrụ na Premier Lig.

US Visa: Inweta akwụkwọ njem ga-esiri ndị kpara agwa megide ntuliaka 2019 ike

Ndị pati ndọrọndọrọ ọchịchị APC na PDP azachiela embasi Amerika okwu ha kwuru maka ịkpachapụ ndị mere nrụrụaka ndọrọndọro ọchịchị akwụkwọ ikike ị ba ala ha.

Odeakwụkwọ mgbasa ozi PDP bụ Kola Ologbondiyan kwuru na egwu anaghị atụ ha bụ PDP maka okwu a, makana aka ha dị ọcha, na ọbụghị ha nọ n'isi ọchịchị Naịjirịa.

O sị na ọ bụ ndị pati nọ n'isiọchịchị kwesiri ịtụ egwu.

N'aka ọzọ, onye nke APC bụ Lanre Issa Onilu zara na ya agụbeghị ya bụ akwụkwọ embasi US biputere.

Ọ sị na "ọ bụ ahụ okwu, ahụ ọsịsa ya".

Lanre kwukwara na ebe ọ bụ na ya bụ ụlọọrụ nnọchite anya mba Amerika na Naịjirịa emetubeghị onye ha na-agwa aka, ọ baghị uru ịzahachi ha.

Ọ sị na "ugbua ka bụ ụtụtụ".

Cheta na-ịnweta akwụkwọ njem ịga Amerịka ga na-esiziri ndị kpara agwa megide ntuliaka 2019 ike dịka mba ahụ wepụtara ha anya ọbaraọbara.

Ọnụ na-ekwuru Odeakwụkwọ Amerịka bụ Morgan Ortagus bụ onye kwupụtara nke a n' igwe okwu Twitter ya.

Ortagus kwuru na nke a bụ ụzọ mba ahụ si egosi na ha kwụsịrị ike na inyere Onyeisiala Muhammadu Buhari aka ikwalite ọchịchị onyekwuoucheya.

Mana ha edepụtaghị aha ndị mmachiị ọhụrụ a metụtara.

Ụgbọelu Air Peace efefeela ebe o kwesịrị ifetu na Legọs

Ihe mmapụ obi mere n'ụbọchị Tuzde, Julaị 23, 2019, dịka otu ụgbọelu ndị Air Peace si Pọtakọt fefere ebe ọ kwesịrị ịkwụsị ka ọ na-efetu n'ọdọụgbọelu nke Legọs.

Henrieta Yakubu nke ngalaba na-ahụ maka ụgbọelu bụ...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Onyeisiala Muhammadu Buhari eduola Tanko Mohammed n'iyi ọrụ dịka okaikpe kachasị na Naịjirịa taa n'Abuja.


Ọdịnaya: Tata ka otu pati na-achị Naịjirịa bụ APC ga-eme nzụko ukwu ha ga-eji ahọpụta onyeisi oche na ndị ndu ha

N'ihu nhazi nzụkọ a, onye chịbụrụ Edo steeti bụ Adams Oshomole enwetara nkwado onyeisiala Buhari na onyeisi APC bụ Bola Tinibu ịbụ onyeisi oche.

DSS ka nwuchiri Abaribe

Onye omeiwu na-anọchịte anya Abịa Sawụtụ bụ Eyinnaya Abaribe na ụlọomeiwu ukwu nke Naịjirịa ka nọkwa na-aka ndị DSS.

Onwebeghi ihe asị na ọ bụ maka ya ka eji ejide omeiwu a, mana ndị PDP, na ohaneze ndị Igbo si na nke a ekwesịghị ime na ọchichi onye kwuo uche ya.

Gụọ akụko a n'uju ebe a.

Okwu Trump na Kim na-aga ọfụma

Na mba ofesi, Mba Amerika ekwuola na ha ga-akwụsị emume nkwado agha ha na-eme na Sawụtụ Kọria.

Ọnụ na-ekwuchitere mba Amerika n'ihe gbasara nchekwa obodo bụ James Mattis kwuru na ha were mkpebi a maka nkwekọrịta Amerika na Nọt Koria nwere n'ụbọchị ole na ole garaaga.

N'egwuregwu iko mbaụwa

Ụmụ Naijiria ka na anwụrịkwa maka mmeri Ahmed Musa nyere ha ụnyaahụ

Mana egwu ka dikwa taa, ka Beljịọm ga-ezute Tunishia, ebe Saụt Koria ga-ezute Mekziko.

Nke ikpeazụ ga-abụ nke Jamini na Swidin n'elekere asaa nke abalị taa.

Gee akụkọ anyị

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Ihe nkiri nke tata bụ nke nwoke na esi ofe onugbu ọfụma. Kerie ya ebe a:

Ofe onugbu

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Oshiomhole ọ ga-abụ onyeisi ọhụrụ otu APC?


Ọdịnaya: Teleology meriri Glo, Airtel na Alheri iji nweta ohere izụ 9mobile

Enyere ụbọchị taa ka ha kwụnye ego ahụ, maọbụrụ na ha akwụnwụ ya, a ga-akpọ ụlọọrụ, Smile Telecoms Holdings, ka ha wegharịa 9mobile.

Dịka Teleology kwurula ego nke mbụ, a na-atụ anya na ha kwụ nke fọrọnụ bụ nde $500 n'ime ọnwa atọ na-abịa iji nwere 9mobile kpamkpam.

Akụkọ kwuru na Teleology si na Keystone Bank kwụọ nde $50, ebe United Capital Trustees Ltd na United Bank for Africa (UBA) Plc ga-erite uru na ya.

Teleology meriri ụlọọrụ ekwenti dịka Bharti Airtel, Globacom na  Alheri nke Dangote nwe iji nweta ikikere ịzụ 9Mobile.

Akụkọ ga-amasị gị:

Onye bụbụ onyeisi MTN na Naịjirịa mabụrụ onye du ndị Teleology tinye ọnụ n'okwu ịzụ  9mobile bụ Adrian Wood kwara ụlọ akụkọ Thisday na ndị otu ya nwetara ego ahụ ma kwụnye ya na ụlọakụ United Capital Trustees na UBA.

Wood kọwara na ndị niile ọ gbasara etinyela aka n'akwụkwọ.

"Dika etinyerela aka n'akwụkwọ mbibi a gbara, Teleology ga-akwụghachị ụgwọ 9mobile iji ụlọakụ iri na atọ, ebe ha ga-enye ya atụmatụ ịkwụghachị ha.

"Nke a pụtara na 9mobile agaghị enwekwa ụgwọ ọbụla n'akwụkwọ ha n'ihi na Teleology akwụchala ha niile. Nke a pụtara na 9mobile ga-enwe ụgwọ mbibi dịka onye so nwere oke n'ụlọọrụ ahụ."

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Teleology Holdings ritere uru ị bụ ndị nwere isiọma izụ 9mobile  n'ụbọchị nke iri abụọ na anọ nke ọnwa Febụwarị afọ a.


Ọdịnaya: Teleology meriri Glo, Airtel na Alheri iji nweta ohere ịzụ 9mobile

Osote onyeisi NCC bụ Umar Danbatta, gwara ndị ntakụkọ na Legọs ụbọchị Mọnde na naanị ma ha nyochaa ụlọọrụ nwetara ohere ịzụ 9mobile, ma hụ na ha ma nke ekwe na-akụ n'ihe gbasara ọrụ ikwu okwu n'igwe ka a ga-enye ha ikike iweghara 9Mobile.

Danbatta ekwughị ihe ga-eme ma ọ bụrụ na nyocha ahụ gosi na Teleology amaghị ọrụ.

Cheta na Teleology meriri ụlọọrụ ekwenti dịka Bharti Airtel, Globacom na Alheri nke Dangote nwere, iji nweta ikikere ịzụ 9Mobile.

Teleology kwụrụ nde $500 bụ ego mbụ dịka ụlọọrụ nwere isiọma ịbụ ndị e nyere ikike izụ 9mobile.

9mobile nwere nsogbu kemgbe ụlọọrụ si Middle-East bụ Etisalat wepụrụ onwe ha n'ụlọọrụ ekwentị ahụ nke mere ka ha gụgharịa aha ha 9mobile.

Akụkọ kwuru na Teleology si na Keystone Bank kwụọ nde $500, ebe United Capital Trustees Ltd na United Bank for Africa (UBA) Plc ga-erite uru na ya.

Akụkọ ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ngalaba na-ahụ maka ikwu okwu n'igwe nke a kpọrọ Nigerian Communications Commission (NCC) na bekee, ekwuola na ịkwụ nde dọla $500 apụtaghị na Teleology Holdings, ụlọọrụ nwere isiọma ịbụ ndị ga-azụ 9mobile kama na ha ga-egosi na ha nwere nka ịrụ ọrụ etu a gaghị emegbu ndị mmadụ.


Ọdịnaya: The BBC's team at the rally captured the confused aftermath of the explosion

Ihe nkiri si Bulawayo na egosiri na ogbunigwe gbara na ọgbo egwuregwu akpọrọ "White City Stadium" ka Mnangagwa na-akwado ịhapụ ka ọ gwachara ndị nkwado ya okwu.

O merụhụ ahụ, mana osote onyeisiala Zimbabwe na ndi ọzọ ọkwa ha gbagotere n'ọchịchị Zimbabwe sọ na ndi merụrụ ahụ.

N'Etiopia, akuko ọhụru na-erụ anya nti na-akọwa na otu onye nwụrụ site na ogbunigwe a gbara.

Ndị ọrụ gọọmentị n'Itiopịa kwuru na ọtụtụ mmadụ merụrụ ahụ ka a tụrụ ogbunigwe ebe ndị na-akwado Abiy Ahmed, bụ onye ndọrọndọro ọchịchị, na-eme nzukọ.

Ebe ogbunigwe a gbara, ka ọ ka mechara

Ahmed kwuburu na ọtụtu mmadụ nwụrụ, ma kọwakwaa na ihe a mere bụ mkpamkpa apụtaghị ihe si n'aka "ndị na-achọghị ka Itiopịa dịrị n'otu".

A kpọpụrụ Abiy ozugbo ogbunigwe a gbara.

A na-eche na ogbunigwe siri n'ihe ndi Bekee kpọrọ "grenade" atụbara n'ime mmadụ puku na puku nọ n'ọgbọ Meskel nke dị n'isi obodo Itiopịa bụ Addis Ababa.

Aka ikenga Ahmed bụ Fitsum Arega, sị na mmadụ 83 merụrụ ahụ n'ihe a mere, ebe nke mmadụ isii n'ime ha dị ezigbo njọ.

Abebaw Bekele, bụ onyeisi ndị otu gbatagbata Red Cross n'Addis Ababa, kwuru na ha ezipụla ụgbọala "Ambulance" 13 gawa ibute ndị ihe metụtara.

Mmadụ puku kwa puku bịara nzukọ a

Ha zigakwara ndị ọrụ gbatagbata 80 na ndị nọọsụ anọ.

Bekele kwuru na ozi ya nwetara kwuru na mmadụ 100 merụrụ ahụ mgbe ogbunigwe ahụ gbara.

Onyeisi oche ndị hazịrị nzụkọ a gwara BBC na anwụchịrị ndị mmadụ bu ogbunigwe n'ime akpa. Okwuru na ha nọ n'aka uweojii ugbua.

O kwukwara na ha na-eche na enwereike nwe ebe ọru ndi nchekwa siri gba ọrụ.

Na Zimbabwe, amabeghi mmadu ole merụru ahụ mana ndị ntaakụkọ na-akọwa na onwereike bụrụ na-etinyere ogbunigwe a n'okpuru ebe ndị nwere isi nọ.

Akụkọ ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ndị isiala mba Afịrịka abụọ zere ogbunigwe tata ka nzukọ ndọrọndọro ọchịchị Emmerson Mnangagwa gara yasara ka ogbunigwe gbara n'ebe ahụ ka aka nọ na-ekwu maka nke mere na isi obodo Etiopia bụ Addis Ababa ebe onyeisiala ha bụ Abiy Ahmed na ndi nkwado ya nọ na nzụkọ.


Ọdịnaya: The Experience 13: Lee ka Don Moen na otiegwu ndị ọzọ na-asụ Igbo

Dịka ọ na-akpọtụ, ụfọdụ n'ime ha bụ ndị bịarala emume a ugboro ugboro, ebe ndị ọzọ bụ ndị ọ bụ mbụ ụkwụ ha na-atụ ebe a na-eme emume a na-ekwu bụ "emume egwu ụka Kraịst kachasị akpọtụ na mbaụwa".

Ndị Igbo nọ ebe ahụ:

Chioma Jesus

A ma ya dịka "Chioma Jesus", mana ezigbo aha ya bụ Amaka Okwuoha.

Ọ malitere ịgụ egwu n'ụlọụka oge ọ ka bụ nwatakịrị dị afọ itoolu. O nwetala ọtụtụ ihe nrite site n'ịgụ egwu ụka.

A bịa n'ịgụ egwu, o sorola ndị otiegwu na-ewuewu na mbaụwa dịka Ron Kenoly, Don Moen, Kurt Karr, Juanita Bynum na Lionel Peterson gụọ egwu.

Chioma Jesus esorola gụọ egwu n'emume 'Experience' ugboro anọ.

Tim Godfrey

Timothy Chukwudi Godfrey bụ otiegwu ụka na-ewuewu ugbua, ọkachasị maka egwu ọhụrụ ya bụ "Nara Ekele" ya na onye mba Amerịka bụ Travis Greene, gụrụ.

Ọ bụ onye Ndiowu dị n'Oko, n'Anambara steeti.

Ọ bụkwa onyeisi otu egwu a kpọrọ "Tim Godfrey and Xtreme Crew".

Godfrey esorola mee emume a ugboro atọ.

Ada Ehi

Ada Ehi bụ otiegwu na-ede ede ma na-agụkwa  agụ.

Egwu e ji mara ya bụ "Only You Jesus", "I testify Jesus You are able" na "Bob me".

Ọ malitere ịgụ egwu n'afọ iri.

Nke a bụ mbụ ọ na-abịa emume a.

Chee

Chee ga-agụ abụ ala Naịjirịa nke Bekee kpọrọ, "National Anthem".

Ọ ga-agụ ya bụ abụ na mbido emume a, tupu ndị na-agụ egwu ụka amalite ịgụ egwu nke ha.

Kedụ ndị ọzọ ị chọrọ ịhụ n'emume a n'afọ ndị na-abịa n'ihu?

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

N'ime ihe karịrị ndị otiegwu 10 ga-eti egwu n'emume "The Experience 13" nke afọ 2018, Ndigbo anọ so na ndị a ga-anụ olu ha ebe ahụ.


Ọdịnaya: The Gabonese president is being treated in Saudi Arabia

Gọọmentị Gabon kwuru na ha ji mmadụ anọ aka ha dị n'ihe a.

Ndị wakporo ụlọ ntaakụkọ gọọmenti ma zipụ ozi ka ndị mmadụ banye kpọkuba ka achụtuo Onyeisiala Ali Bongo.

Ha sị na ha mere nke a iji weghachite ọchịchi onye kwuo uche ya.

Ali Bongo bidoro ịchị mba ahụ n'afọ 2009.

Ezinaụlọ Bongo achịala Gabon ihe ruru afo 50.

Bongo dara ọrịa nkpọnwụahụ bụ "stroke" na Bekee n'ọnwa Ọktọba nke afọ 2018, ma nọọrọ mba Moroko ugbua na-anata ọgwụgwọ.

Agbanyeghị na o zipụrụ ihe nkiri iji gosi na ọ na ha agbake n'ute ọrịa n'ọnwa Jenụwarị, ndị agha a sị na ọ dabaghị, ma kwuo na ọ bụ 'usoro ọ chọrọ iji nọdụ n'ọkwa onyeisiala.

Ndị agha a kwuru uche ha na ihe onyonyo pụtara na soshal midia.

Firmain Eric Mbadinga nke BBC Afrique sị na nara ọchịchị n'ike a ndịagha mere dara ndị mmadụ n'ebube.

Na nkọwa ya, ọchịchi Bongo yiri ihe kwụ chịm, ọkachasị mgbe ozi afọ ọhụru ya pụtara.

O kwukwara na ndịagha Gabon na-akwado ezinaụlọ Bongo ọfụma, makana ọ bụ ndị nche onyeisiala, bu ndi ọtụtụ n'ime ha si mpaghara obodo Bongo ha.

Akuko ka na-ekwu na ọgbaghara ka na-ada na Libreville.

Akụkọ ga-amasị gị

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Akụkọ si Gabon na-akọwa na ndịagha chọrọ ịnara ọchịchị n'ike na Gabon nọzị n'aka ndị nchekwa.


Ọdịnaya: The girl now known as "Baby India" was found after nearby residents heard cries

Ndị uweojii kọwara na ọ bụ ndị bi n'okirkiri ebe ahụ nụrụ ka nwata ahụ na-ebe akwa ha wee kpọọ ha ka ha bịa kuru ya. A gụrụ nwata ahụ 'Baby India'.

Ha kuuru nwata ahụ gaa ụlọọgwụ mana ndị dokịnta kwuru na ahụ siri ya ike.

Ka izu atọ gachara, akụkọ kwuru na 'Baby India' ka gbasiri ike na-amụrị amụ n'ụlọ ebe a na-elekọta ụmụaka ebe edotere ya.

Ọ ga-anọgide ebe ahụ wee ruo mgbe a ga-ahọpụta ndị ga-azuwazi ya dika nne na nna ya.

Onyeisi ndị uweojii nke ime obodo Forsyth aha ya bụ Ron Freeman kwuru na a matabeghi onye bụ nne nwata ahụ maọbụ ndị agbataobi ya.

Onyeisi ndị uweojii nke ime obodo Forsyth kwuru na ọ bụ site na amara Chineke na ahụ siri 'India' ike mgbe a chọtara ya.

N'akara Facebook ha, ndị ọchịchị Forsyth kwuru na ha enweghi ozi ohụrụ ọzọ ha ga-ezi gbasara 'Baby India'.

Mana Tom Rawlings bụ onye isi "Georgia Division of Family and Children Services" kwuru na ọtụtụ ezinaụlọ egosila mmasị ikuchi nwata ahụ.

Rawlings kwuru nke a n'ihe onyonyo ndị ABC TV akpọrọ "Good Morning America Show".

Area pipo call police afta dem hear di pikin dey cry

Ọ gara n'ihu kwuo na ọ bụ nnukwu ọrụ ebube na nwata ahụ ka dị ndụ mgbe ndị mmadụ hụrụ ya tupu ha akpọọ ndị uwe ojii.

Mgbe achọtara 'Baby India' n'ime obodo Forsyth nke di na mpaghara ugwu Atlanta, Georgia, eriri otubo ya ka di ya n'ahụ nke gosiri na omebeghi elekere olemole amụpụtara ya.

Lee akukọ nwaanyi mụrụ ejima anọ

Akụkọ ga amasị gi:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ọtụtụ ezinaụlọ n'akụkụ ụwa niile kwụ na ọgbara na-eche ka ha kuchie nwatakịrị nwaanyị ndị uweojii mba Amerịka kwuru na ha chọtara ya ebe atufuru ya atufu na mpaghara Georgia.


Ọdịnaya: Theresa May na-abịa

Theresa May na Buhari zuteburu na UK n'ọnwa Epreelụ nke afọ a

Theresa May bụ Praịm Mịnịsta ndị Briten ga-esi mba Saụt Afrịka bata Nigeria taa ebe ya na Onyeisiala Muhammadu Buhari ga-akpa maka azụmahịa, nchekwa nakwa ịgba mgbere mmadụ.

Ipob

Otu Ipob enyela iwu sị ka ndị Igbo niile na-akwado ha ghara ịpụta ezi n'ụbọchị iri na anọ nke ọnwa Septemba.

Ha chọrọ iji ụbọchị ahụ ruo uju iji gosi iwe ha maka ndị ha sị nwụrụ n'egwu eke ndị agha Naịjirịa gbara n'Afaraukwu dị n'Ụmụahịa nakwa Ngwa, Aba na Port Harcourt, n'ụbọchị ahụ n'afọ gara aga.

Gụọ ya n'uju ebea: Ipob sị Igbo apụtala n'ụbọchị 14 nke ọnwa Septemba

Ihe na-eme na Bornu

Afọ na-achọ isagbu ndị mmadụ na Bọrọnu steeti.

Kọmishọna na-ahụ maka ahụike na steeti ahụ bụ Haruna Mshelia kwuru na ihe karịrị mmadụ puku na-arịa ọrịa afọ ọsịsa, ebe mmadụ iri abụọ na ise nọ n'ụlọọgwụ maka ọrịa a si na mmiri ha na-an̄ụ.

Gụọ ya n'uju ebea: Ọrịa afọ ọsịsa etipuola na Borno

N'egwuregwu,

Roger Federer meriri Yoshihito Nishioka iji banye n'agba nke abụọ n'asọmpi US Open, ebe Caroline Wozniacki meriri Sam Stosur iji gafee.

Wozniacki bụ onye abụọ n'ọkwa onye kachasị apịa tenis na mbaụwa ebe Federer bụ onye abụọ n'ụmụnwoke kacha apịa.

Gere akụkọ dị mkpa n'ụtụtụa n'otu nkeji:

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Ihe nkiri nke taa:

Atụmatụ nke gọọmenti etiti hiwere iji na-enye ndị ụwa na-atụ puku naịra ise kwa ọnwa ebirila ọkụ n'ebe ụfọdụ na Naijiria.

Lee ndị natara N5000 gọọmenti etiti na-enye ndị ogbenye

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:


Ọdịnaya: Thomas Dennerby di afọ iri ise na isi

Onye isi otu egwuregwu bọọlụ na Naijiria bụ Amajụ Pinnick kwuru nke a n'elu Twita.

End of Twitter post, 1

Super Falcons emeriela na asọmpi iko ụmụ nwanyị Afrika ugboro asaa

Ozigbo ụfọdụ ndị hụrụ egwuregwu bọọlụ n' anya nụrụ nke a ha bidoro na-ekele Pinnick n'elu Twita.

Dennerby bụ onye egwuregwu bọọlụ otu Hammarby na Sparvagens na oge gara aga.

O sokwa na otu ndi egwuregwu bọọlụ ụmụ okorobia dị afọ iri abụọ na otu nke Sweden.

Dennerby rụkwara ọrụ ndị uwe ojii. Bụrụkwa onye nkụzi nke otu Allsvenskan na Hammarby na afọ 2001.

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Otu egwuregwu Super Falcons nke ala Naijiria enwela onye nkụzi ọhụrụ aha ya bụ Thomas Dennerby.


Ọdịnaya: Thompson Williams dị afọ iri abụọ na asatọ bụ dọkịta gbaghara ọrụ nleta ahụike ya bụrụ 'hacker'

Dịka otu onye ji intanet ezupụ ego ndị.mmadụ dị na ọbaego nke akpọrọ'hacker' na bekee gbara ama, ụlọakụ ndị nọ n'ala Naijiria enweghị ezi nchekwa dịka ndị mba ofesi nke mere na ọ dị mfe mmadụ nwere nka intanet  izubu ego site n'ọba egọ ndị ahụ.

Nɗị uweojii nwụchiri Michael Thompson Williams maka iji nka iṅtanet zụọ ụgbọala Porshe dara nde naira iri abụọ na ise ma mee ka  onye ọ zụrụ ahịa nweta 'alert'  na adịghị ego ọbụla ọ kwụnyere ya.

Onye ọ zụrụ ahịa bụ Abiodugun Adewale wegara ndi uweojii mkpesa ha were chọwa nwa amadị ɓụbu ɗọkịta ma nweta ya na Lekki, dị na Legos.

Thompson onye rụburu ọrụ n'ụlọọgwụ ndị nwere agba  na Legos tupu ọ ga biri na Canada kọwara ndị ntaakụkọ ka ya  si eji nka intanet enyopụta oge ndị nnukwu mmadụ jị ezipụ egọ na ịntanet ma jiri nka ya ɗobiri ego ka o siri masị ya.

Williams na-eji ego o nwetara na 'credit card' ya zụọ ụgbọala na 'software' dị iche iche

Williams onye kwupụtara na ya ezuola ego onye ihe nkiri Amerika ama ama bụ John Travolta ọtụtụ mgbe sị:

" Onye ọbula bụ hacker bụ ụlọaƙụ nye onwe ya. I nwere ike  izupu ego nɗi mmadụ nwere n'ọbaego ha were ya zụo ihe masiri gị n' ụlọahịa ɗi nanintanet. John Travolta na-ezipụ nnukwu ego kwa izuụka. A dọbitala m ego ya ọtụtụ mgbe ma nwere ya zụọ ngwa 'software' ndị nji amụtawanye nka m ."

Gere ihe okwuru ebe a:

Ihe Williams Thompson kwuru

Onyeisi ndị uweojii bụ Imohimi Edgal kwuru na ha ga-akpụpụ Williams ụlọikpe ma ha mecha nyocha.

Ọ tụrụ arịrị na nwoke ahụ ɗị afọ iri abụọ na asatọ ji nka ya eme mpụ ma ɗọọ ndị omekeome ṅọ na Legos aka na nti si ha chọrọ ezi ọrụ.

Akụkọ ga-amasị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Saa anya mmiri ka isi e ji ịntanet ezipụ ego gi dị n' obaego iji gbalahụ ngaramara.


Ọdịnaya: Tijani Bande onye nchịkọta nzụkọ UN

Onye ọ dara n'ubu ya bụ ọkamụta Tijjani Bande bụ onye nchịkọta nzụkọ UN nke iri asaa na anọ (74) bụ nke ga-amalite n'ọnwa Septemba 2019.

Ihe ndị a ka ị kwesiri ịma maka ya bụ nwaamadị nke María Fernanda Espinosa Garcés, onye nchịkọta nke na-apụapụ kpọpụtara ụnyahụ n'Abụja.

Gịnị bụ Onye nchịkọta UN "General Assembly?"

Ọnọdụ nchịkọta nzụkọ UN "general assembly" bụ ọkwa onye na-achịkọta nzụkọ n'United Nation.

A na-ebugharị ọkwa a kwa afọ sịte na obodo ga obodo.

Okwa a anaghị erụ mba nwere agba dịka US, China, Canada na ndị ọzọ aka.

Mba ọbụla sọ na nzụkọ nchekwa enweghị mgbanwe na UN agaghị esi ọkwa ahụ imi.

Akụkọ ga-amasị gị

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Nke chi bọkwụtere ụnyahụ bụ na Naịjirịa abụrụla ndị nchịkọta nzụkọ UN bụ United Nations General Assembly.


Ọdịnaya: Tillerson bịara Naịjirịa ụnyaahụ wee hụ onyeisiala Muhammadu Buhari

Onye nkwuchite ọnụ Tillerson kwuru na ọ matara maka ọchụchụ achụrụ ya oge ọ hụrụ ihe Trump dere na twitter ebe ọ na-ekele ya maka ọrụ ya dịka onye karịsịrị n'ọkwa na ịnọchiteanya mba US.

Tillerson bubu onyeisi ụlọọrụ ExxonMobil nwere ụfọdụ nghọtahie dị n'etiti ya na Trump n'afọ gara aga.

Trump họpụtakwara Gina Haspel ka ọ bụrụ nwaanyị mbụ ga-abụ onyeisi ndị CIA.

Cheta na Tillerson na onyeisiala Naịjirịa Muhammadu Buhari nwere ọgbakọ n'Aso Rock Abuja ụnyaahụ oge Tillerson bịara Naịjirịa na njem ọ bịara na mpaghara Afrịka.

Tillerson bụ onye ahịa mmanụ nwetara ọkwa a naanị n'afọ gara aga.

Oge Trump na-aza ndị ntaakụkọ ajụjụọnụ na mbara White House taa, o kwuru na nsogbu ya na Tillerson nwere rutere na nghọta ha abụọ.

"Ihe na-adabara anyị nkeọma mana anyị anaghị ekwekọta n'ụfọdụ ihe," ka Trump kwuru.

"Ile anya na atụmatụ gbasara Iran, echere m na ọ jọka. O nwere ike o chere na ọ dị mma.

"Achọburu m itisa ya maọbụ mee ya ihe mana o cheghi etu ahụ, nke a pụara na anyị anaghị echekọ echiche.

"Mana etua Mike, Mike Pompeo batara, anyị na-echekọ echiche, echere m na ọ ga-aga nkeọma".

Tillerson bụ onye ikpeazụ n'ọnụọgụgụ ọtụtụ ndị ọrụ Trump wegoter isi jiri aka ha gbaa onwe ha arụkwaghị m maọbụ Trump chụrụ n'ọrụ.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Onyeisiala mba Amerika bụ Donald Trump nọ n'igwe twitter chụọ odeakwụkwọ mba ahụ bụ Rex Tillerson were onyeisi ndị ọrụ nchekwa CIA Mike Pompeo nọchie ya.


Ọdịnaya: Tillerson ebe o feturu n'ọdọ ụgbọala Nnnamdi Azikiwe

Ala Naịjiria bụ ala ikpeazụ Tillerson ga-eleta ebe dịka ọ na-eme njem ala ise n'Afrịka ịkpa ihe dị iche iche metụtara obodo ndị ahụ.

Tillerson kwadoburu ịlahụ n'Abuja laghachie echi mana ọ ga-alaghachị n'abali taa maka ọrụ mberede dapụtara ya n'ala ya.

Cheta na Buhari gara Benue taa ịga leta ndị mmadụ ọgụ dị n'etiti ndị ọrụụgbo na ndịọchịehi metụtara.

Lee ihe onyonyo mmadụ setere maka ọbịbịa ahụ:

End of Twitter post, 1

Lee ihe ndị ọzọ na-ekwu maka nlaghachi ya:

Akụkọ ihe nzụkọ ha ga-amịpụta na-abịa.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Odee akwụkwọ mba Amerịka nọ n'ime nzụkọ ya na Buhari maka ọtụtụ ihe dịka oke mmadụ na nchekwa; ihe ndị dị mkpa na ndụ ndị mmadụ


Ọdịnaya: Timothy Weah ọ ga-emenwu ọfụma ka nna ya dịka ndị mmadụ si eche?

Timothy pụtara n'ọgbọ ụnyahụ ka PSG na Troyes sọọrọ mpi.

Ka Neymar na Kylian Mbappe anọghị n'ọgbọ maka ahụ ha merụrụ, Angel di Maria na Christopher Nkunku bụ ndị nyere goolu PSG ji nwete mmeri n'asọmpi a.

Neymar na Mbappe n'anọghị ya so nye Weah ohere ịgba n'asọmpi a.

George Weah nyere goolu 55 oge ọgbara bọọlụ na PSG

Nna Timothy bụ George Weah gbaara ndị PSG bọọlụ tupu n'afọ 23 gara aga, tupu ọ gawa AC Milan.

PSG nwere asọmpi 10 n'ihu, n'ime nke ha kwesịrị inweta ọnụọgụgụ 17 ma ọ bụrụ na ha ga-ebuli iko 'French League' nke afọ a.

Ha na Real Madrid ga-ezukọ na Tusde ịgba agba Champions League nke abụọ ha. N'agba nke mbụ, Real Madrid ji 3-1 merie ha.

Onye egwu ha bụ Neymar agaghị asọmpi ọzọ n'ime 'season' a maka ahụ ọ merụrụ.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Nwa onyeisiala Liberia bụ George Weah a na-akpọ Timothy Weah ebidola ịgba bọọlụ n'otu egwuruegwu PSG, ebe nna ya gbaburu bọọlụ na mbụ.


Ọdịnaya: Tinubu ji ọrụ ị chịkọta otu patị APC tupu ebido ntuliaka nke afọ 2019

Ọ sị na mmụọ ya mere nkụda ebe Oyegun nọ maka na n'agbanyehị nzụkọ ha nwere maka ị dozi ime otu ha, Oyegun gara niru na-atụ ya aka n'anya.

O kwuru ihe ndị a n'ime akwụkwọ ozi nke o degara ya bụ Oyegun ma gosi kwa Onyeisiala Buhari, osote ya Yemi Osinbajo, Onyeisi ụlọọrụ Sineti Bukola Saraki na Onyeisi ụlọọrụ omeiwu ukwu Yakubu Dogara.

Ọtụtụ ndi mmadụ na-ekwu na ọrụ ekenyere Tinubu siri ike ebe ndị ọzọ na-ekwu na ọbụ ịhe nkwụghachi Buhari nyere Tinubu.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Tinubu bụ onye chịbụrụ Lagos n'oge gara aga kwuru na onyeisi pati APC bụ Oyegun na-emebi ọrụ onyeisiala Buhari keere ya ị chịkọta otu ha maka ịkwado ntuliaka afọ 2019.


Ọdịnaya: Titilayo na Kehinde Omosebi na-eme ebumọnụ ụbọchị 40

Ndị uweojii mpaghara Reedsburg dị na Wisconsin nke mba Amerịka nwụchiri nwoke aha ya bụ Kehinde Omosebi na nwunye ya bụ Titilayo maka ọnwụ nwa ha nwoke dị afọ 15 n'ihi oke agụ.

N'akwụkwọ mkpesa nke BBC Igbo natara ndị uweojii mba ahụ, Kehinde gwara ndị uweojii na ihe kpatara ha jiri eme ebumọnụ ahụ bụ na "ha na-eche ngozi sị n'aka Chukwu."

Omosebi na ezinaụlọ ya bidoro ebumọnụ ahụ n'abalị 19 nke ọnwa Julai, afọ 2018, ebe nwa ha nwụrụ ụbọchị ụka bụ abalị 31 nke ọnwa Ọgọstụ, ụbọchị ngwụcha ebumọnụ ahụ.

Ndị uweojii kwuru na na ọ bụ Kehinde Omosebi  jiri aka ya bịa kpesara ndị uweojii na nwa ya nwụrụ.

Ndị uweojii gara n'ụlọ nwoke ahụ bụ ụkọchukwu n'ụlọụka a kpọrọ,'Corner Reformation Ministries', gbawa ụzọ n'ihi na e jiri igodo kpọchie ya n'ime,were chọpụta na nwunye nwoke ahụ na nwa ha ọzọ dị afọ 11  nọkwa n'ọnụ ọnwụ dịka ha tara ahụ n'ihi oke agụụ.

Ha kpọgara nwunye nwoke ahụ aha ya bụ Titilayo Omosebi na nwa ha ahụ ụlọọgwụ mana nwaanyị ahụ jụrụ nleta n'ihi okpukpere chi ya.

N'ajụjụ ọnụ ha gbara ya ka ọ natatụrụ nleta nwata ahụ gwara ndị uweojii na ọ bụ nnanị mmiri ka ha nụrụ n'abalị 40 ahụ ha mere ebumọnụ.

Ndị uweojii nwetakwara n'ụlọ ha akwụkwo ozi gbatagbata nwata ahụ degara ndị ụlọikpe sị, " Agụụ akarịala. Bikonụ gbata nyere m aka ka m rie nr.

"Ọ bụrụ na m gaa n'ihu na-erighị nri e nwere m ike ịnwụ n'agụụ."

Ndị uweojii gara n'ihu nwụchie ya na di ma buga ha ụlọmkpọrọ.

'Ha kọwara," A nwụchiri  Kehinde na Titilayo, nne na nna mụrụ ụmụaka ahụ ma buga ha ụlọmkpọrọ 'Sauk County' ebe a gbara ha akwụkwọ maka ịgbahapụ nwa ha nke mere ka nwa ha nwụọ nakwa maka ịgbahapụ nwa ha mee ka o merụọ ahụ ebe ọ dị ukwu."

Ikpe ahụ ga-amalite ma ndị uweojii mechaa nyocha.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Nwoke Naijiria nwa ya nwụrụ dịka ya na ezinaụlọ ya na-eme ekpere na ebumọnụ abalị 40 ekwuola na ihe mere ha jiri banye ebumọnụ abalị 40 bụ na ha na-atụ anya "ngozi n'aka Chukwu."


Ọdịnaya: Toni Iwobi gara mba Itali dịka nwaakwụkwọ

A họpụtara ya na ntuliaka e mere na obodo Breshia dị na mpaghara ugwu mba Itali.

N'okwu ya, "Ndị ọyị m, eji m ọṅụ agwa unu na ahọpụtala m dịka sinetọ na Ripọblik!

"Ọ karịala afọ iri abụọ na ise anyị na-alụ ọgụ a chọrọ ibido ihu ọhụrụ!"

O kelere ndị kwadoro ya inweta ọkwa ahụ.

Iwobi bụ onye otu pati Anti-Migrant League bụrụ onyendu akụkụ obodo ya n'afọ 1995.

Iwobi dị afọ 62 gara mba Itali ihe ruru afọ 40 gara aga dịka nwaakwụkwọ. Ọ lụrụ onye mba ahụ ma bido ụlọọrụ na-ahụ maka igwe mgbasaozi technụzụ.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Toni Iwobi bụ onye ma nke ekwe na-akụ n'ihe gbasara igwe technụzụ abụrụ sinetọ mbụ nItali bụ onyeisi ojii.


Ọdịnaya: Tonto Dikeh na onyeisi ngalaba NCPC bụ Yakubu Pam

Nke a bụ okwu si n'ọnụ Celestine Oguguo Toruka, onye isi mgbasa ozi na ngalaba gọọmentị a kpọrọ 'National Christian Pilgrims Commission'.

Celestine Oguguo kwuru nke a na mkparịta ụka ya na BBC Igbo n'ụtụtụ Satọde gbasara akụkọ na-ewu na soshal midia ugbua nke na-ekwu na Tonto Dikeh, nwa ada na-eme ejije Nollywood, enwetala ọkwa 'Ambassador' nke udo n'aka ụlọọrụ NCPC.

Etu akụkọ a si malite

Tonto Dikeh dere n'akara soshal midia ya dị icheiche na ya abụrụla onye na-anọchite anya ngalaba NCPC n'ịkpa udo.

Ọtụtụ ụlọ ntaakụkọ dị icheiche buru ya bụ akụkọ, nke mere ọtụtụ ndị mmadụ ji malite ịkatọ ya bụ ihe.

Mark Amaza na-ajụ ihe kpatara e ji hapụ ndị otu Kraịst a ma ama, họrọ Tonto Dike dịka onye nnọchite anya NCPC

Lee ihe NCPC kwuru

 Celestine Oguguo Toruka, onyeisi mgbasa ozi na NCPC gwara BBC Igbo na ya bụ akụkọ abụchaghị eziokwu.

O kwuru na Tonto Dikeh nakwa ụlọọrụ ya bụ 'Tonto Dikeh Foundation' bịara njem nleta n'isi ụlọọrụ NCPC dị n'Abuja, mana onweghị mgbe e ji nye ya ọkwa ọbụla ma ya fọkwa 'ambassador'.

Yakubu Pam bụ onyeisi ngalaba NCPC

"Ọbụghị NCPC kpọrọ ya oku ka ọ bịa, ọ bụ ya na ndị ụlọọrụ ya bịara we kwuo na ọ ga-amasị ha ịkwado ọrụ anyị," Celestine Toruka na-ekwu.

"Tonto Dikeh kwuru na ọ ga-akwado mmadụ iri ka ha soro gaa njem n'ala nsọ n'afọ a. O kwukwara na ọ ga-akwado mbọ NCPC na-agba iweta udo na Naịjirịa."

"Onyeisi NCPC bụ Yakubu Pam nabatara ihe o kwuru ma kweta na ụlọọrụ anyị na ụlọọrụ ga-ejikọ aka n'ọrụ ụfọdụ anyị na-arụ."

 Celestine Toruka gara n'ihu kwuo na ọ gbara ya gharịị ịhụ na soshal midia ebe Tonto na-ekwu na e nyere ya ọkwa Ambassador. "Nke a abụghị eziokwu."

Ihe Tonto Dikeh kwuru

Mana Tonto Dikeh na-ekwusi ike na NCPC nyere ya ọkwa Ambassador.

N'akara Instagram ya, o wepụtara ozi nke na-ekwu na ọ bụ ndị mmadụ gbara mgba okpuru mere e ji napụ ya ọkwa ahụ.

Tonto kwuru na ya agaghị asịgide mmadụ maọbụ ụlọọrụ ọbụla asị.

O kwukwara na ya nwere ihe onyonyo iji gbaa akaebe maka ihe ọ na-ekwu, mana ọ gaghị ewepụta ya.

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

"Tonto Dikeh abụghị 'ambassador' anyị, onweghị mgbe anyị ji nye ya ọkwa dị otu a."


Ọdịnaya: Tony Ozurumba bụ onyeisioche ndị 'Joint Health Sector' nke ụlọọgwụ na-ahụ maka ndị ọrịa isimgbaka ( Federal Neurophsychiatric) dị n'Enugwu steeti kwuru na ha anatabeghị ụgwọ opeketempe a.

N'aka nke ọzọ, otu onye ọrụ gọọmenti na-arụ n'Abuja na achọghị ka akpo aha ya kwuru na ha natara ya bụ ụgwọọnwa opekata mpe n'ọnwa Ọgụstu.

Cheta na-ebulịrị ụgwọ ọnwa a site na puku naira iri na asatọ n'afọ 2018 were bulite ya ruo puku naira iri atọ n'afọ 2019.

BBC kpọrọ Minista Chris Ngige na-ahụ maka ndị ọrụ Naịjirịa ka ọ kọwara anyị ihe mere na ụfọdụ ndị nwetere ụgwọ a ebe ụfọdụ enweteghị.

Onye na-ahụ maka mgbasa ozi nke Minista a  bụ Nwachukwu Obidiwe, kwuru na ya na Minista Chris Ngige akpabeghị maka ndapụta a.

Obidiwe si na Minista Ngige gara ala Igbo kemgbe Tụzde ma si na ha abụọ enwebeghị mkparịta ụka kemgbe ọ lọtara.

Kama ọ kwuru na Minista ga-aza ajụjụ a na mgbede.

Anyị ka ga-ewetere ụnụ akụkọ a n'uju.

Akụko ga-amasị gị

Ihe nkịrị ga-amasị gị

Idu Okwuosa

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Dịka Minista na-ahu maka ọrụ na nrụpụta bụ Chris Ngige na-ekwu na-ebidola ịkwụ ụgwọ opekata mpe Gọọmentị hibere, ụfọdụ ndị ọrụ Gọomentị na-ekwu na ọbụghi eziokwu ebe ụfọdu na aṅụrị na ha eriwele elele a.


Ọdịnaya: Tottenham emerila n'asọmpị iko FA ugboro asatọ

Mmeri a pụtara na Tottenham na otu Swansea ga-asọ mpi Quarter Final n'iko FA a ga-agba n'ụbọchị 17 nke ọnwa Maachị.

Son Heung-min nyere goolu nke mbụ na nke ise. Fernando Llorente nyere goolu atọ n'ime nkeji iri na abụọ n'okara nke abụọ, ebe Kyle Walter-Peters nyere goolu nke isi.

Son Heung-min kwụsị bọọlụ otu Rochadale

Gịnị ga-eme n'ihu?

Tottenham ga-aga ọgbọ egwuregwu Wembley n'ụbọchị atọ nke ọnwa Maachị. Ha na Huddersfield ga-asọ mpi n'iko Premier League, tupu ha na Juventus ga-asọmpị nke ha n'iko Champions League n'ụbọchị asaa n'ọnwa Maachị.

Otu egwuregwu Rochdale nwere asọmpị 16 ịzọpụta onwe ha tụpụ ha baa relegation na league otu.

Asompị ha nke mbụ ga-abụ ha na Plymouth n'ụbọchị atọ n'ọnwa Maachị.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

N'egwuregwu, ndị otu Tottenham gbara ndị Rochadale ọkpụ goolu isii asatara otu n'asọmpi FA.


Ọdịnaya: Trump Sịzị sị mewe ngwangwa bia gbaa ya ajụjụ ọnụ maka ebubo a na-ebo ya

Prezident Trump sịrị na ọ na-atu anya na-onye isi ndị Justice Department bụ Robert Mueller ga agba ya ajụjụ ọnụ n'ịme izu uka abụọ ma ọ bụ atọ n'abia.

Ọ sịkwa na ya "na-atụ anya ka eme ya ngwangwa".

Trump sịbụ na ya echeghị na Mueller ga agba ya ajụjụ ọnụ.

Ọ sịbụ na ya bụ ị gba ajụjụ ọnụ bụ "nkata ndị ịro na-akpa" megide ya.

Ugbua Trump na-ekwusị ike na ya dị nkwadebe maka ya bụ ajụjụ ọnụ ma edoo ya na-iyi.

Cheta na ndị ọrụ US na-eme nchọpụta akpọrọ intelligent agencies kwenyere na aka ndị Russia dị na-mmerị Trump meriri Hillary Clinton na ntuliaka  mba US.

Nchọpụta e megoro na ya bụ okwu

Ka ọ dị ugbua, a maala mmadụ anọ ikpe bụ ndị a chọpụtara an-aka ha dị na ya bụ mpụ.

Onye mbụ ejidere bụ Michael Flynn bụ onye ọrụ achụrụachụ na-enyere Trump aka maka nchekwa obodo.

Flynn tụụrụ ndị FBI asị na ya amaghị ịhe gbasara mmekọ ndị Russia na-ntuliaka nke USA.

Mana ọ mechara kweta.

Ọ yọwakwara biko ka e mere ya ebere ka ya nyere ha aka n'ime ya bụ nchọpụta.

Onye ọzọ a chọpụtakwara aka ya dị na ya bụ okwu bụ nwa Trump bụ Donald Jr a sị na ya na onye Okaikpe ndị Russia mekọrọ mgbe nna ya na-eme ndọrọndọrọ ọchịchị.

George Papadopoulos bụ otu n'ime ndị ndụmọdụ Trump kwetakwara na ya tụọrọ FBI asị maka ya bụ aka enwe n'ofe ndị America.

Ndị ọzọ a na-enyocha bụ ọgọ Trump bụ Jared Kushner nakwa Paul Manafort bụ onye a na-ebo n'onwere ka ya na ego siri ga, mana okwua agbasaghị ntuliaka emere n'America.

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Onyeisiala mba United State bụ Donald Trump ekwetala na a ga agba ya ajụjụ ọnụ maka ịhe nrụrụaka a na-ebo ya n'ihe gbasara ndị Russia ị tinye aka na mmeri o meriri na-ntuliaka dịka onye isiala mba America.


Ọdịnaya: Trump dị afọ 74 kwuru na ya na Melania dị afọ 50 abanyela na nnọpụ iche kwesịrị iru ụbọchị 14, ma kwuo na ha ga-ejikọ aka ọnụ wee gbakee.

End of Twitter post, 1

O kwuputere nke a na-erughi awa abụọ Onyeisiala Trump depụtara na Twitter na ya na nwunye ya na-echebiri mpụtara nnyocha e mere ha dịka Hope Hicks bụ onye enyemaka ya pụrụiche, butere ya bụ ọrịa.

Hicks dị afọ 31, bụ onye kacha eru Trump nso ọrịa a fesarala.

Ya na Trump so mee njem oge ọ gara nrụrịtaụka dị n'etiti ya na Joe Biden, n'Ohio ụbọchị Tuzde.

A hụrụ Hicks dịka o si n'ụgbọelu arịtu na-eyighi mkpuchi imi n'ụbọchi Tuzde ahụ.

Ya na Trump sokwa n'ime ụgbọelu helikọpta oge ha na-aga ịchụ nta vootu na Minnesota n'ụbọchị Wenezde.

Echefula na Trump bụ otu olu siri ike n'ịkatọ ihe gbasara iyi mkpuchi imi maka mgbochi ọrịa Covid-19 kemgbe ọrịa a selitere isi.

Chetakwa na ọ fọrọ naanị mkpụrụ ụbọchị 32 tupu e mee ntuliaka ọkwa onyeisiala mba Amerịka nke Trump so azọ.

Kedụ ihe ndị mmadụ na-ekwu maka ya?

Kemgbe Trump kwuputere na a chọtara ọrịa a n'ahụ ya, ịntanetị enwurula ọkụ.

Ebe ụfọdụ na-emetere ya ebere, ndị ọzọ na-achị ọchị sị na ọ dị mma na ọ metụtara ya.

Ndị na-ekweghị na o butela ya bụ ọrịa

Rhoma Mcguire kwuru sị na o chechaghị na ọ bụ eziokwu na Trump butere ọrịa a, n'ihi na "ọ na-atụkarị oke asị".

@murray_nyc kwuru sị na Trump nwereike ị na-atụ asị n'ihi na ọ naghị eme ọfụma na ntuliaka. Ọ jụrụ sị na onye ma ma ọ bụ ụzọ Trump chọrọ isi gbalahụ iso Biden mee nrụrịtaụka ọzọ maọbụ mee ka ndị mmadụ metere ya obi ebere.

Charlotte Hill kwuru na Trump na-atụ asị na o butela ọrịa covid-19 a iji gbalahụ ikpe e kwesịrị ikpe ya maka 'mpụ dị iche iche'.

Ndị na-emetere ya ebere

Mike Pence bụ osote onyeisiala mba Amerịka kwuru sị na ya na nwunye ya na-kpere Trump na nwunye ya ekpere ka ha nwee ike ịgbake.

JT Lewis onye na-akwado Trump kwuru sị na ndị mba Amerịka na-ekpere ya na nwunye ya ekpere ma sị na ha chọrọ ka ọ gbakee.

Tulsi Gabbard pụtaburu maka ịzọ ọkwa onyeisiala kwuru na ya na di ya na-ekpere Trump na nwunye ya ekpere, ma kwuo na...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Akụkọ na-eru anyị ntị ugbua na-ekwu na onyeisiala mba Amerịka bụ Donald Trump na nwunye ya ebutela coronavirus.


Ọdịnaya: Trump na Jong-Un kwesịrị inwe nzukọ n'ụbọchị 12 nke ọnwa Juun

Onye kwuru ihe a bụ onye osote minista na-ahụ maka mmekọ mba ofesi na Nọt Koria bụ Kim Kye Gwan.

Maazi Kim kwuru na ndị be ha dị njikere ka ha na mba Amerịka hazie ihe ọbụla gbagwojuru anya etu ọbụla ha siri chọọ.

Cheta na Trump kagburu nzukọ ha na Kim Jong-Un bụ onyeisiala Nọt Koria kwesịrị ime n'ọnwa Juun ụnyaahụ.

"Anyị kwadoro mbọ Trump na-agba, bụ nke karịrị ihe ọbụla emere ịhụ na nzukọ a nwere isi," Kim kwuru n'ime akwụkwọ ụlọ mgbasaozi nke Nọt Koria zipụrụ n'abalị ụnyaahụ.

"Anyị na-agwa ndị Amerịka ọzọ na uche anyị dị n'ihazi nsogbu anyị na ha nwere etu ọbula ha jiri chọọ ya," Minista a kwuru.

Mana, n'Amerịka, nkagbu a Trump kagburu nzụkọ a na-ewe ụfọdụ ndị omeiwu iwe.

Chuck Shummer, bụ onyeisi ndi omeiwu si pati nke na-anọghị n'ọchịchị akpọrọ 'Democrats' na Bekee, ekwuola na Trump kwesịrị ịhụ na Nọt Koria kagburu nhazi ogbunigwe nuclear.

Akụkọ ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Mba Nọt Koria ekwuola na ha ka chọro ka ha na onyeisiala mba Amerịka bụ Donald Trump nwee mkparịtaụka.


Ọdịnaya: Trump na Kagame nwere mkpakorịta na Davos

Trump kwuru ihe a mgbe ya na Kagame nwere mkpakọrịta na Davos.

Cheta na Trump kpọrọ mba di ichiche na Afrika "ọnụnụ nsị".

Trump ekwuola na ya ekwughi okwu a a si na o kwuru.

Mgbe Trump na Kagame biara ịlụ na ịlụ, Trump emeghị ka ụkwụ esighị ya ike maka ihe ahụ mere.

Ọ si na mkpakọrịta ya na kagame nwere gara ọfụma, we kpọ mba ha abụọ ndi na azụkorita ahia bụ ezigbo ọghị.

Trump kwukwara:

"A sim kam kene gị, onyeisiala, otu i siri bụ onyeisioche ndị African Union ọhụ... Amam na i na aga nzụkọ nke mbụ gi na mgbe adighị anya. Kene ndị otu gi."

Kagame na onweya si na ha kpara maka mmekọ mba ha abụọ, ma nkwadọ Amerịka na enye Rwanda na uwa niile. Ọ si na ha kwukwara maka ndị Amerịka na aga ezumike na Rwanda.

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Onyeisiala mba Amerịka Donald Trump si Paul Kagame onyeisiala Rwanda nakwa onyeisioche otu na ahụ maka mba Afrịka niile bụ African Union ka ọ zigara ndị isi Afrịka ndi ọzọ ụkpa ekene.


Ọdịnaya: Trump na ogbo ya nke Nọt Korịa kwere n'aka tupu ha e kwuo okwu n'ihe ruru otu awa n'ime agbagha bụ 'Demilitarized zone' na Bekee.

Mba abụọ ndi kpebiri ihiwe otu ga-amalite mkparịta ụka ọzọ banyere ngwaagha nuklịa nke kwụsịrịla ọtụtụ ọnwa.

Nzuko ha abụọ mere banyere ngwaagha nuklịa kwụsịrị n'ọnwa Febụwarị.

Trump na Kim na-ekwe n'aka n'akụkụ ndị Nọt Korịa nke agbataobi ha na ndị Saụt Kọrịa

Ndị nkatọọ kwuru na nzụkọ a bụ nke ugboro atọ ga-adị n'etiti ndị isi abụọ a bụ amansị a na-eme na ndọrọndọrọ ọchịchị.

Ha kwuru na Nọt Korịa ka kwesiri igosi na ha adịla njikere ịkwụsị nrụpụta ngwaagha nuklịa.

Trump na Kin nọ n'ime agbaagha (DMZ)

Nzuko a dịka ha mere mgbe Trump kpọrọ Kim oku site n'akara Twitter ya n'ụbọchị Satọde, ha na-ekwe n'aka dịka ha kwụ n'ahịrị kewara mba Korịa abụọ ndị a.

N'atugughi oge, Trump gafere ma banye na Nọt Korịa, iji mee akụkọ a dara ụda.

"Ọ dị mma ịhụ gị ọzọ. atụghị m anya izute gị ebe a," Ihe Kim gwara Trump site n'ọnụ onye ntapịa na nzuko a gbara n'igwe TV mbaụwa.

"Nnukwu oge" dịka Trump zaara, "Nnukwu ọganihu."

Akụkọ ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Donald Trump abụrụla onyeisiala mba Amerịka mbụ nọ n'ọchịchị ga-aba na mba Saụt Korịa mgbe o zutere Kim Jong-un n'agbata obi Nọt na Saụt Korea.


Ọdịnaya: Trump na-azọ ọkwa a n'okpuru pati Republicans ebe Biden na-azọ n'okpuru Democrats, nke a bụ mbụ ha abụọ na-ezute na nrụrịtaụka.

Chris Wallace bụ onye ntaakụkọ n'ụlọọrụ Fox News chịkọtara emume a e mere n'abalị Wenezde, Septemba 30.

N'etiti Trump na Biden, isiookwu a kacha rụtụ aka bụ Covid-19, akụnaụba obodo, ihe gbasara agbụrụ, mpụ nakwa ihe gbasara ugwu ntuliaka.

Ha dụkwara onwe ha aka n'ọnụ banyere ezinaụlọ ha, dịka Trump dụkwara Wallace chịkọtara ya aka n'ọnụ. Wallace gwara Onyeisiala Trump ka ọ kwụsị imebi iwu e tinyere maka ya bụ nrụrịtaụka.

Wallace ji ihe gbasara onye ga-anọchi Ọkaikpe Ruth Bader Ginsburg nwụrụ anwụ dịka Ọkaikpe kachasị n'ụlọikpe etiti bido ya bụ nrụrịtaụka.

Gbasara ahụike

Biden kwuru na ndị mmadụ ekwesịghị ịtụnyere Trump n'ihi na ọ na-agbasi mbọ ike ịhụ na ọ wepụrụ enyemaka gọọmentị na-enyere ndị mmadụ ịkwụ ụgwọ ahụike.

Ọ katọkwuru etu Trump si ebuso mkpa mkpa Covid-19 agha na mba Amerịka, ebe Trump turu ọnụ na akụnaụba obodo na-etolite kemgbe ọ banyere ọchịchị ma kwe nkwa na ọ ka ga-eto na-aga n'agbanyeghi na Covid-19 metụtatụrụ ya.

Gbasara Akụnaụba obodo

Wallace kwuru na n'ime afọ atọ mbụ Obama na Biden chịrị, na mba Amerịka kewapụtara ọrụ karịa ole Trump kewapụtarala n'ime afọ atọ mbụ ọ chịrịla.

Trump tinyere ọnụ sị ya "Ọ bụ ntolite kacha akpụ akpụ kemgbe afụ 1929".

Biden kwuru na ezigbote ahụ adịghị akụnaụba mba Amerịka mgbe ha banyere ọchịchị n'afọ 2009, mana ha kwalitere ya nke ọma tupu ha apụọ.

Biden katọrọ Trump n'ihe gbasara akụnaụba obodo, dịka o boro ya ebubo itikpọ akụnaụba Barack Obama hapụrụ mgbe ọ chịchara.

Trump na onwe ya kwuru sị na ihe ọ ma bụ na o weghachịtara ọrụ ruru 700,000.

Ọ gakwara n'ihu kwuo na ọ bụrụ na Biden merie, na akụnaụba mba Amerịka ga-akpụ afọ n'ala.

Gbasara ụtụisi

Wallace jụrụ Trump: "Ọ bụ eziokwu na ị kwụrụ narị dọla asaa na iri ise ($750) n'ime otu afọ dịka ụtụisi a na-akwụ gọọmentị etiti n'afọ 2016 na 2017?"

Trump sara ya sị "A kwụrụ m nde kwuru nde dọla, a kwụrụ m nde dọla iri atọ na asatọ ($38m) n'otu afọ, kwụọ nde dọla iri...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Dịka Donald Trump na Joe Biden na-azọ ọkwa onyeisiala mba Amerịka mere nrụrịtaụka maka ntuliaka a ga-eme n'ọnwa Nọvemba, lee ihe ndị ị kwesịrị ịma.


Ọdịnaya: Trump toro Buhari maka agha o na-ebuso ndị na-eme mpụ na mmerụaka na Naịjirịa.

Buhari gara Amerika ị ga-aza oku Trump kpọrọ ya n'ọnwa Eprelu mana ụlọọrụ mgbasa ozi akpọrọ "Finanacial Times" depụatara na Trump katọrọ ya site na ị kpọ ya onye na-adịghi ndụ.

Mana Onye na-ekwuchitere ụlọ ọrụ onyeisiala bụ Femi Adesina kwuru na okwu a nwere ike ị bụ ụgha.

"Okwu a bụ ugha, enweghị ihe eji aka n'okwu a. Onyeọbụla nwereike ị kọ ihe ọbụla sọrọ ya," Adesina kwuru nke a in'ihe nkiri ụlọọrụ mgbasa ozi "Channels"

Trump kpọrọ Buhari oku ka ha wee kpa maka akụnụba ,nchekwa na mpụ na-eme Naịjirịa

"Ebe ndị mmadụ na-achọ ị banye ọchichị, ha ga-emenwụ ihe ọbụla.

Ihe ndi mmadu na-ekwu maka okwu a na Soshal midia:

@Kayodespeaks kwuru na Trump nwereike ị kwu ya bụ okwu nakwa ya na-akwado ya.

@viqtoria009 kwuru na Trump bụ onye eji okwu nzuzu wee mara.

@AdamstolaG  kwuru na okwu a aghaaghị ị bụ eziokwu makana ọ na-ahụ ihe na-eme n'ala Naịjirịa.

Patị akpọrọ PDP kwuru na okwu a gosiri ka ndị isiala mbaụwa niile sị ahụta Buhari.

Ha kwukwara na o gosiri na ọchịchị Buhari agbajọla ụmụ Naịjirịa.

Okwu a Fianancial times weputara na nzukọ Trump na Buhari nwere n'ọnwa Eprelu abụghị otu na nke Trump kwuru maka Buharị mgbe ọ na-agwa ndị ntaakụkọ okwu mgbe ahụ.

Akụkọ ndị ga-amasị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ụlọọrụ onyeisiala Muhammadu Buhari ekwuputela na okwu ekwuru na onyeisiala Mba Amerịka kwuru nwereike ị bụ aghụghọ ndị otu ndọrọndọrọ ọchị na anọghị n'ọkwa ọchịchị kụnyere n'igwe mgbasa ozi di icheiche.


Ọdịnaya: Tubosun Ogunbanwo bụ onye na-achịkọta mmekọrịta mịnịstrị ahụ na ndị mmadụ, kwuru sị  na ha ejikpaala ọrịa ahụ mana sị na ọ ka nwereike iselite isi ma mmiri ozuzo ka na-ezo.

Ha na-adụ ndị mmadụ ọdụ ka ha gbaa mbọ na-edowe onwe ha ọcha ma gbaara ụfọdụ nri dị ka ihe si n'oke osimiri a na-esighi esi ọsọ.

A na-atụ ndị isi ezughi oke ịga na Naịjiria

End of Twitter post, 1

Ngalaba na-ahụ maka ikike ruru mmadụ a kpọrọ Human Rights Watch akatọọla etu e si atụ ndị isi na-ezuchaghị oke ruru puku kwuru puku ịga ma kpọchie ha ebe ha na-anọ emegbu ha na Naịjirịa.

Ha kwuru na ịtụ ịga a na mmegbu a abụghị naanị n'ụlọọgwụgwọ ka a na-eme ya, na o ruchara ma n'ụlọekpere ma nke ụka Kraịst ma nke alakụba, nakwa nke ndị ọdịnaala.

Okwu a sonyere nzọpụta ndi uweojii zopụtara ndị mmadụ nọ n'ụdịrị ọnọdụ a na steeti dị iche iche.

Ndị uweojii egbuola mmadụ abụọ

Ndị uweojii mba Rwanda agbagbuola mmadụ abụọ si mba Uganda na nso oke ala ha.

Ndị uweojii mba Uganda kwuru na ha na-enyocha ogbugbu mmadụ abụọ a ndị ogbo ha na Rwanda na-ekwu na a gbagburu maka esighi ụzọ ziri ezi gafee oke ala mba abụọ a.

Nke a e meela ya ihe karịrị mmadụ iri a na-agbagbu maka otu ihe a kemgbe ọnwa Febrụwarị.

Ndị uweojii anwụchiela onye otu ha

A nwụchiela otu onye uweojii e jidere n'ihe onyonyo ka ọ na-ana akaazụ.

Ndị uweojii kwuru na ha na-ekpe Sajent Onuh Makedomu ikpe imeụlọ maka nrụrụaka.

Mana ndị mmadụ achọghị ịnụ nke ahụ, makana ha malitere ikwu na ọ bụghị taa ka ha nụwara maka 'nwụchi ndị uweojii'.

Ihe CAN gwara NYSC

Egbuola ọtụtụ ndị otu uka Krist na mpaghara ugwu hausa

Akụkọ na-eru anyị ntị na-akọwa na ngalaba na-achịkọta ndị ụka kraịst na Naịjirịa bụ CAN, etinyela ọnụ na nchụpụ a chụpụrụ mmadụ abụọ n'ebe ha na-efe ala nna ha n'Ebonyi steeti.

Rev Adebayo Oladeji kwuru na ekwesịghị ime ụmụagbọghọ ahụ ihe e mere ha maka nkwenye ha n'okwukwe ha. O kwukwara na ngalaba NYSC kwesịrị ịnabata ụfọdụ ihe.

Ngagharịiwe Họng Kọng,

Oge a gbara onye na-eme ngagharịiwe egbe gosiri n'elu 'nke na-eme ugbua' na Facebook

Mgbọ atụla mmadụ na mba Họng...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Mịnịstrị na-ahụ maka ahụike na Legọs steeti gwara BBC na ọ bụ naanị mmadụ iri na otu nwụrụla n'ime ihe karịrị mmadụ narị atọ na iri asaa butere ọrịa gastroenteritis na-efegharị na Legọs.


Ọdịnaya: Tukur Buratai bụ onyeisi ndị agha Naịjirịa

Ha gwara ndị Naịjirịa ka ha ghara iji okwu osote onyeisi ụlọomeiwu ukwu kpọrọ ihe.

Abalị ole na ole gara aga, oge ha na-enwe nrụrịtaụka n'ụlọ omeiwu ukwu banyere otu ndị gọvanọ ụfọdụ si agba ndị esoghị ha mgba n'ụzọ pụrụ iche, Ekweremadụ tụrụ arịrị n'etu ọchịchị onyekwuoucheya si ala azụ na Naịjirịa, nwere ike ime ka ndị agha bịa were ọchịchị ọzọ.

Ndị agha Naijiria

Ma na ọnụ na-ekwuru ndị agha Naijiria bụ Brigadier-Generalụ John Agim, kwuru n'akwụkwụkwọ ozi ahụ na ndị agha Naịjirịa bụ ndị mara ọrụ dịrị ha, na ha enweghị ebumnaobi ọbụla ibanye na ndọrọndọrọ ọchịchị.

O kwuru na okwu Ekweremadu nke dị ka okwu ndụmọdụ e jiri obi ọcha kwuo bụ 'mkparị' nye ndị agha Naịjirịa."

Ọ gara n'ihu kwuo na ndị agha kwenyere ma na-ehube isi n'ọchịchị onyekwuoucheya.

"Mgbe ọchịchị si n'aka ndị agha lọghachị n'aka ndị nkịtị n'afọ 1999, e wepụrụ ndị agha niile bụ ndị ndọrọndọrọ ọchịchị. E mere nke a iji gbanahụ ha ịsa ndị agha ndị na-etolite etolite isi, ka ọchịchị ndị nkịtị were zụgharia ndị agha, ka ha na-arụ ọrụ ha dịka o kwesịirị."

"Ka ọ na-erute n'afọ 2009, ọ were anya na site n'ọzụzụ mbụ a na-enye ndị agha, azụgharịala ha irubere ọchịchị nkịtị isi. Ha kwụsikwara ike n'isi ịkwadọ ọchịchị ndị nkịtị."

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

N'akwụkwọ ozi ha wepụtara ụnyaahụ, ndị isi ndị agha ala Naịjirịa ekwetaghị n'atụmuche osote onyeisi ụlọomeiwu ukwu bụ Ike Ekweremadu na ha ga-ewegharị ọchịchị ma ọ bụrụ na ọchịchị onyekwuouche gaa n'ihu na ịlọghachị azụ dị ka ọ si eme ugbua.


Ọdịnaya: Tukur Buratai bụ onyeisi ndịagha nke pụrụ apụ, wepụrụ Attahiru n'ọkwa dịka onye ndu ndịagha na-ebuso ndị Boko Haram agha n'ọnwa Disemba 2017.

N'agbanyeghi na ha ekwughi ihe mere e ji wepụ Attahiru n'ọkwa mgbe ahụ, mwepụ ya butere ọtụtụ mwakpo ndị mmadụ n'aka ndị Boko Haram, nke gụnyere ogbugbu ihe ruru mmadụ 50 n'ime otu ụlọalakụba n'ọnwa Nọvemba nke afọ ahụ.

Mara na nke a bịara ka ụbọchị 40 Buratai nyere ya iji hụ na ọ nwụchiri Abubakar Shekau bụ onyeisi Boko Haram n'ọnwụ maọbụ ndụ, gachara n'ọnwa Julaị 2017 ahụ.

Kama inwụchi Shekau n'ọnwa ahụ, ihe ruru mmadụ 40 nwụrụ n'ime otu ọgụ ndịagha gara ịzọpụta ndị mmadụ ndị omekome a wakporo n'ọtụtụ ụgbọala na-agakọ ọnụ.

Ndị nwụrụ na mwakpo ahụ gụnyere ndị uweojii na ụfọdụ ndị ụlọọrụ na-achọpụta mmanụ agbịdị.

Attahiru nọbu n'isi ndị du agha ibibi Boko Haram ebe ha na-akpa mkpamkpa na mpaghara Nọt-Ist n'ọnwa Mee n'afọ ahụ.

E mechara were General Nicholas Rogers du ndị agha pụrụ iche na ụfọdụ ndị uweojii ịkwụsị ọgụ dị n'etiti agbụrụ na mpaghara ahụ, tichie Attahiru.

Ihe ndị ị kwesiri ịma maka ndị isi nchekwa ọhụrụ Naịjiria

Ọ bụ n'ụbọchị Tuzde ka onyeisiala Naịjirịa bu Muhammadu Buhari gbanwere ndị isi nchekwa.

O kwuputara n'akara Twitter ya na ọ nabatara akwụkwọ nkwụsị ọrụ ha ma kelee ha maka aja niile ha chụụrụ ndị Naịjirịa n'ọrụ ha.

N'otu aka ahụ, o wepụtakwara aha ndị ga-anọchi anya ndị na-apụpụ n'ọrụ nchekwa obodo.

Nke a na-abịa adịka ndị mmadụ na-akatọ ndị agha maka omume ha n'Orlu, Imo steeti.

Aha ndị ọhụrụ na-abata bụ:

Ọchịagha I Attahiru bụzi onye ji ọkwa 'Chief of Army Staff'

Ọchịagha I Attahiru

Nọchiri anya Tukur Buratai dịka 'Chief of Army Staff'

Attahiru jiri ọkwa dị iche iche n'otu ndị agha Naịjirịa.

Ọ rụburu ọrụ dịka onyeisi ndịagha na-ebuso ndị Boko Haram agha na Borno State, a kpọrọ 'Operation Lafiya Dole'.

Ọ bụ oge Attahiru na-achịkọta ngalaba a ka Boko Haram kpara ọtụtụ mkpamkpa ha kpara n'afọ 2017.

Otu n'ime ha bụ oge ndị Boko Haram wakporo ndị ụlọọrụ NNPC gara njem ịchọpụta mmanụ agbịdị na mpaghara 'Lake Chad'.

Ndị agha iri na...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ị ma na Ibrahim Attahiru bụ onyeisi ndịagha Naịjiria a ka nyere ọkwa a nọchiri onye chụrụ ya n'afọ 2017?


Ọdịnaya: Tupu abali isii nke ọnwa Juun  afọ 2018 bụ oge e megharịrị ya, a na-emebu emume a n'abalị 29 nke ọnwa Mee bụ ụbọchị ndịagha were ọchịchị nyefe n'aka ndị nkịta n'afọ 1999.

Mana Onyeisiala Naijiria bụ Muhammadu Buhari  higharịrị ya rue abali 12 nke ọnwa Juun, iji kwanyere Moshood Abiola, bụ onye nwụrụ n'ọgụ inwenta ọkwa sitere na mmeri o nwere na ntuliaka onyeisiala e mere n'a Juun 12, afọ 1993. na mmeri o meriri na ntuliakagha

O meela afọ iri abụọ na otu ọchịchị Naijiria banyere n'aka ndị nkịtị na-enweghị mgbubi ọbụla; afọ asatọ nke Olusegun Obasanjo, afọ abụọ nke Musa yar'Adua, afọ isii nke Goodluck Jonathan na afọ ise nke Buhari.

Ajụjụ ụfọdụ ụmụ Naijiria kpụ n'ọnụ bụ ole ihe ọchịchị isi n'aka ndị uwe kakị banye na aka ndị uwe agbada wetara na Naijiria ka ọchịchị onyekwuoucheya bụ ịkwọ aka tiere ọkụkọ akị?

Lee ihe ise gbara ọkpụrụ o wetara dịka ndị okwu ọchịchị na mwulite obodo dọrọ anya sị kọwaa:

1. Ohere ikwu uche gị

Democracy day: 'Buhari jide aka a o ji rụọ na ngwụcha, ọchịchị ya ga-abụ ihe lara n'iyi'

Mgbanwe dị ọkpụrụkpụ bụ na ndị mmadụ na-eso ekwu onye ga-achị ha site na ntuliaka, ọ bụghịzị onye ndịagha tụrụ aka  ha enye ya ọkwa ọchịchị.

Larry Ọgụego  bụ onye na-agba mbọ maka ikike dịrị onye sị, "Otu ihe anyị ritere bụ na ndị mmadụ nkịtị nwere ike pụta soro na-ekwu ihe na-eme n'obodo."

2. Ịkwanye ugwu nye ikike dịrị onye

Egbuola ọtụtụ ndị otu uka Krist na mpaghara ugwu hausa

Kemgbe a banyere n'ọchịchị onyekwuoucheya, a na-agbaso Iwu Naijiria were na-eme ihe.

Onye ihe e mere ya adịghị mma, ọ gaa n'ụlọikpe ịnata ikpemkwụmọtọ mana ọ dịghị otu a n'oge ọchịchị ndịagha.

"O nyela anyị ikike gbasara oke ruru anyị. Ọnụ na-eruzi anyị n'okwu."

3. Alaka atọ ọchịchị na-arụ ọrụ

Ndị omeiwu(legislature) na-arụ ọrụ, ndị ụlọikpe(judiciary) na-arụ ọrụ ha, ndị ọchịchị(executive) na-arụkwa nke ha.

 Ihe nke pụtara bụ na o nweghị alaka ọchịchị na-ebi okwu n'ihe ọbụla.

Ikike diri onye,mmepe obodo na ihe ndị ọzọ mere ọchịchị ndị nkịtị ji ka nke ndị isiabaokpu mma'

Tupu ugbua, naanị ndịagha na-ekwu ihe a...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Taa bụ abalị iri na abụọ nke  Juun afọ 2020 bụ ncheta emume ọchịchị onyekwuoucheya (Democracy Day).


Ọdịnaya: Tupu nke a emee, Mohammed Adamu bụ onye Buharị họpụtara n'afọ 2019 bụ onyeisi ndị uweojii.

N'ime afọ iri gara aga nke ọchịchị Goodluck Jonathan na Buhari, enweela ndị isi uweojii mmadụ isii ma a gụpụ nke a nọ ugbua.

Lee ihe ndị i kwesịrị ịma maka ha:

Hafiz Ringim (2010-2012)

Hafiz Ringim chịrị ndị uweojii Naijiria n'oge ọchịchị Goodluck Jonathan.

Ọ bụ oge ọ nọ n'ọkwa ka ndị Boko Haram kpara ike wuru ewu dịka ha tụrụ ogbunigwe n'ụlọọrụ UN nakwa isi ụlọọrụ ndị uweojii n'Abuja n'afọ 2011.

Ringim pụrụ n'ọkwa ya n'afọ 2021.

Ugbua ọ na-arụzi ọrụ ugbo n'Okpuru ọchịchị ya bụ Ringim na Jigawa Steeti n'Ugwu Awusa.

Muhammad D Abubakar (2012-2014)

Muhammad Abubakar a ma dịka D Abubakar rụrụ ọrụ dịka onyeisi ndị uweojii naanị afọ abụọ dịka onye ọ nọchiri.

Ọ bụ oge ọ nọ n'ọkwa ka ngagharịiwe 'fuel subsidy nke afọ 2012 mere.

Ugbua, ọ bụ 'Pro-Chancellor' na onyeisioche mahadum 'Al Hikmah University' dị n' Ilorin, Kwara steeti, ya na oke ọgaranya n'Afrịka bụ Dangote gọrọ ọgọ dịka nwa ya bụ Jamil Abubakar lụrụ nwa Dangote.

Sulaiman Abba (2014-2015)

Sulaiman Abba bụ otu n'ime ndị bụbu ndị isi ndị uweojii anọghị anọ n'ọkwa ya dịka ọ nọrughị otu afọ.

Abba nọchiri Abubakar dịka onyeisi ndị uweojii ma nọkwaa n'ọkwa ahụ rue oge ntuliaka afọ 2015 tupu Jonathan ewepụ ya n'ọkwa.

Sulaiman anọọla n'ọkwa dị iche iche n'ọrụ ndị uweojii nke gụnyere onye nche pụrụ iche (ADC) nke nwunye onye bụbu Onyeisiala Sani Abacha bụ Maryam Abacha.

Solomon Arase (2015-2016)

Solomon Arase bụ onyeisi ndị uweojii gburugburu nke iri na asatọ tupu Jonathan etinye ya n'ọkwa.

Ọ bụbu onyeisi ngalaba ndị uweojii na-ahụ maka nnyocha a kpọrọ "criminal intelligence and investigations bureau".

Ọ bụ n'oge ya ka e mere ntuliaka afọ 2015 nke webatara ọchịchị ndị APC.

Ọ rụkwara na Namibia dịka ndị uweojii na-ekpe udo n'aha otu United Nations "Namibia peace keeping operations of United Nations", dịka onyeisi ndị uweojii.

Nke a bụ IG dịka onye ọ nọchiri nọrọ n'ọkwa ya naanị otu afọ.

Ibrahim Idris (2016-2019)

Ibrahim Idris bụ onyeisi ndị uweojii...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Onyeisiala Naijiria bụ Muhammadu Buhari nọrọ Ụbọchị Tuzde tinye Usman Alkali Baba n'oche Onyeisi ndị uweojii Naijiria.


Ọdịnaya: Tupu nke a mere n'Anambara ewuo, ọtụtụ ndị Igbo na-arụkarị ndị Ugwu-Awụsa aka dịka ndị  e jiri ịlụ nwata mara.

Mana ikuku ekuola, ahụ ike ọkụkọ dịka akụkọ nwata ọzọ a kpọrọ Ebube ,dị afọ iri na-anọ alụnyere nwoke dị iri isii na ise n'otu Anambra steeti.

Dịka otu mbaụwa nke a kpọrọ United Nations na bekee siri kwuo, ụmụada ụmụ Naịjirịa alụpụrụ na-erughi afọ iri na asatọ dị  nde iri abụọ na atọ (23million).

Okwu akpụzi n'ọnụ ugbua bụ gịnị na-ebute ụdị agwa?

Ụfọdụ sịrị na ọ bụ ụbịam, ụfọdụ sị na ọ bụ enweghị nghọta, ebe ụfọdụ kwuru na ọ bụ ịmụ nwa na mkpụke butere ya.

Harrison Emefiele, onye na-alụ ọgụ maka ikike dịrị ụmụaka ma bụrụkwa onye otu ya bụ 'Behind Bars' tinyere aka ịgbapụta Chinwe kwuru na ọ bụ agụghị akwụkwọ nakwa etu e si ahụta ndị mụrụ nwa n'alụghị di.

"Chinwe nwere nwa dị ọnwa isii, ebe Ebube nwere nwa dị ọnwa itoolu."

"Chinwe amụọla nwa oge ndị be Igwilo bịara lụọ ya, ebe Ebube dị ime ka a kwụrụ ụgwọ isi ya kpọrọ ya ga n'alụsị ebe e duru iyi na ọ gaghị ahapụ nwoke lụrụ ya."

Emefiele tụrụ arịrị na ụbịam nakwa enweghị nghọta so ebute nsogbu a.

Dịka o siri kọwa, a kpụrụ Chinwe gaa n'alụsi iji duo ya iyi na ọ gaghị ahapụ di ya.

Ọ tabiri anya etu mịnịstri ọ dị n'aka si na-akpụ ụkwụ n'ala n'ụdị okwu ahụ.

Child bride: Ụbịam so ebute nsogbu iluchu di

Komishọna okwu ụmụnwaanyị dị n'aka n'Anambara bụ Ndịdị Mezue ekweghị asa BBC Igbo okwu oge anyị kpọọ ya n'ekwenti.

O sịrị:  "ọ bụghị ka anyị sị arụ.. Ị chọọ ka anyị kọrọ gị  ihe anyị ma maka akụkọ ahụ, ị bịa n'ụlọrụ anyị."

Mana ndị ji anya okenye ji ahụ ụzọ ele ihe na-arụ aka n'omenala.

N'oge gboo n'ala Igbo, a na-alụpụ nwaanyị ọsọ ọsọ.

Akụkọ kwuru na nne Chinwe lụrụ dị oge ọ dị afọ 13, nke mere n'ọ hụghị ihe ọjọ dị na nwa ya agaghị alụ di na nwata.

Dịka otu onye omenalala doro anya bụ Nze Duruagwu siri kọwara BBC Igbo, ọ na-abụkarị bido n'afọ iri na anọ rue  n'afọ iri na-asatọ.

Dịka Duru agwụ onye bụkwa Olueze Ukaejuoha, siri kwuo, ihe ndị  kpatara nke a bụ na n'oge gboo:

1. Nwaanyị anaghị enwe aka ọrụ

2. Nwaanyị anaghị enwe abọ...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Kemgbe akụkọ nwata nwaanyị dị afọ iri na isii ekenyere di ruola afọ iri ise na ụma jiri wuo na soshal midia, ọ kpalitere ụka banyere ikenye ụmụada etobeghị eto di.


Ọdịnaya: Tupu nwoke a achụọ ya bụ nwaanyi, o tiri ya ihe, ma kụpụ ya eze.

Abdullahi gwara BBC na ya adịghị alụzị nwunye ya bụ Hafsat Suleiman ka ọ gwara ya na "ọ bụ Onyeisiala Muhammadu Buhari ka ọ ga-atunyere na ntuliaka 2019."

Ọ sị na o buru okwu a gakwuru nne na nna nwaanyị, bu ebe okwu no banye ọgụ mere o ji kụpụ ya eze.

BBC gbara mbọ nweta olu Hafsat, mana ndị be ya sọ na ọ nọghị n'ọnọdụ ikwu okwu.

Mana, nwanne ya nwoke bụ Ibrahim Suleiman kwuru na ihe a mere n'eziokwu.

Ibrahim sị na nwanne ya "agaghị alaghachi be Yadau ọzọ."

Ma kwukwa n'ihe bụzị ezigbote nsogbu n'etiti ezinaulọ ha nakwa nke Yadau.

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Otu nwoke aha ya bụ Abdullahi Yadau chụrụ nwunye ya makana ọ sị na o geghi ya ntị mgbe ọ gwara ya kwụsị ịkwado Onyeisiala Muhammadu Buhari.


Ọdịnaya: Tupu ugbua, a na-ahụta okwu a bụ "igbotic" dika okwu ịkọ ọnụ, okwu ihere ma bụrụ mkparị nyere onye ọbụla akpọrọ ya.

Mana ugbua ọtụtụ ụmụaamala Igbo ekwuola n'eze wara wara na nkume a ajụrụ ajụ abụrụla ngalaba ji ụlọ dika ụfọdụ n'ime ha ebipụtala ma yiri akwa edere ''igbotic''.

Okwu "igbotic" a malitere wuwa ewu na soshal media mgbe nwada Nmesoma Okoye dere na onweghi ihe di njọ mmadụ itinye ireigbo  n'okwu," kwụsịnụ isị na  mmadụ di  "igbotic"

Okwu a kpalitere ọtụtụ ụmụafọ igbo dika ha  nyere nzaghachi di iche iche nke gosiri na ha kwenyesisike na ha bụ Igbotic n'ihi na ha bụ Igbo. ndi dika Emeka Amakeze na ndi ọzọ.

Cheta na afọ ole gara aga,otu nwafọ Nigeria ama ama n'eti egwu ILBLIZ kụpụtara efere egwu kwadoro okwu a bụ "igbotic".

ufọdu hutara na onweghi ihe di njọ intinye asụsụ igbo na mkparịta ụka nihi ya ma ọkwa ka akwụsi ikpọ ndi mmadụ igbotic

ọtụtụ na nzaghachi kwadoro ka akpọ ha igbotic nihi na bụ nwafọ igbo.

ihụtara igbotic dika okwu ikọ ọnụ ka ọbụ eji akpa nganga.

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

''Igbotic'' bụ otu okwu akpụ n'ọnụ ugbu a na Twitter dika ụmụafọ Igbo nọ na ya bụ ogbe nzikọrịta ozi nuputara n'igwe ikwu hooha na ha dị "igbotic".


Ọdịnaya: Tupu ị mara ụdịrị nsogbu ị dabara n'ime ya maọbụ ịchọta etu ị ga-esi apụta na ya, ọ banyela n'ihe ịta ikikere eze.

Mana BBC chọrọ inyere gị aka makana Igbo kwuru sị na "agha e yiri eyi anaghị eri nwa ngwọrọ".

Ihe ị ga-agbara ọsọ na soshal midia

Enweghị ihe ọzọ ị ma maka soshal midia, mara na ọ naghị echefu ihe echefu.

Enweghi ihe banyere na ya mmadụ agaghị achọtanwu, n'agbanyeghi afọ ole ọ ga-ewe.

1) Esela onwe gị ebe ị gba ọtọ:

Ọhụrụ ọhụrụ a, ọdịghị ka e nweela ihe ka etinye ndị mmadụ na nsogbu na soshal midia karịa ihe nkiri maọbụ foto na-egosi ka ha gba ọtọ.

Ụfọdụ bụ ndị sere foto maọbụ mee ihe nkiri zigara ndị ha che hụrụ ha n'anya, mana ha tụgharịrị azụ tinye ya ebe ụwa niile ga-ahụ ya.

Ndị ọzọ bụ ndị hapụrụ ndị mmadụ ka ha see ha foto, mgbe okwu dagharịrị, ha ekesaa ya iji mee ka ndị mmadụ taa ha ụta.

Ya mere, ọ bụrụ na ị segodu onwe gị foto maọbụ mee ihe nkiri, gbaa mbọ hụ na ọ banyeghị na soshal midia (hichaa ya n'ekwentị), ka ọ ghara ịbịa tụọ gị mbọ n'ike n'ọdiniihu.

2) Chee ya eche tupu ị tinye foto ụmụ gị:

Ọtụtụ oge ka ị ga-ahụ foto ụmụaka, ma hụkwa ebe ọtụtụ ndị na-ekesa ya ma ọ bụrụ na ha 'mara mma'.

Mana ị ma na foto ndị ahụ nwereike itinye ha na nsogbu?

Ndị na-atọ mmadụ nwereike isi na foto ị tinyere na soshal midia gị hụwa ihu ụmụ gị ama, chọrọ ha gaa n'ụlọakwụkwọ (ọdịghị mma itinye aha ụlọakwụkwọ ha).

Ọbụghịkwa naanị ndị ntọ o, kedụkwanụ maka ndị okokporo na-awakpo ụmụaka?

3) Akara ekwentị gị:

Ọ bụrụ na ị bụghị onye ọ dị mkpa iji akara ekwentị ya azụ ahịa, ọ bara uru itinye ya na soshal midia?

Ị were akara ekwentị gị (nke na-agbasaghị azụmahịa gị) tinye na soshal midia, ọtụtụ ndị ị ma na ndị ị maghị ga-ebido ịkpọ gị.

N'aka ọzọ, ndị na-egwu mmadụ 'chandum' nwereike iji gị gwọrọ abacha.

4) Tulee uche gị tupu ị tinye ebe ị bi:

Ekwesịrị ịgwa gị nke a?

Ụwa emebiela ugbua nke bụ na ndị omekome nwereike ịchọrọ gị bịa ebe ị bi site n'ihe ha chọpụtara n'aka gị site na soshal midia gị.

N'otu aka ahụ, soshal midia gị sị gị kwuo ebe ị nọ, nke bụ 'check in'...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ọtụtụ oge ka ndị mmadụ ji aka ha kotere onwe ha okwu site n'ụdịrị ihe ha tinyere na soshal midia ha.


Ọdịnaya: Tupu ọ nwụọ, Tosyn Bucknor na-arụ ọrụ n'Inspiration FM.

Akụkọ pụtara maka ọnwụ nwaanyị a kwuru na ọ bụ di ya hụrụ ozu ya mgbe ọ natara ọrụ n'abalị ụnyaahụ bụ ụbọchị 19 n'ime ọnwa Nọvemba 2018.

Nwanne ya nwaanyị bụ Funke Bucknor-Obrute dere na Facebook na ihe gburu nwanne ya nwaanyị bụ ọrịa ahụ Bekee kpọrọ Sickle Cell.

Ndị mma Tosyn Bucknor ma ya ka onye na-agụ egwu kpọrọ onwe ya Contradiction, ma makwara ya dịka onye ntaakụkọ redio akpọrọ Area Mama.

Ka ọ bụ eziokwu na ọrịa ọbara nko na-arịa nwaanyị a, ọ na-agba mbọ n'ọrụ ya nakwa ime ihe banyere nka n'ụzụ.

Ọ dị afọ 37 mgbe ọ nara mụọ.

Gịnị bụ ọrịa a Bekee kpọrọ 'Sickle Cell'?

Dọkinta Mcginger Ibeneme kọwara BBC ihe bụ ọrịa Sickle Cell nke ọ sị na Igbo gboo na-akpọ ọbara nko, okponọbara maọbụ ọrịa ogbanje.

O sị na o so n'ime ọrịa ndị a na-enwete site n'aka nna na nne.

Lee ihe dị ọzọ ọ Dọkinta Ibeneme gwara anyị maka ọrịa a:

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Tosyn Bucknor bụ onye ntaakụkọ ama ọfụma na Naịjirịa, nke mere ọnwụ ya jiri bụrụ ihe ọha na ama ji akparịta ụka na sochal midia.


Ọdịnaya: Tupu ọ nwụọ, ọ bụbu onyeisi ụlọọrụ Nafdac nakwa Mịnịsta mgbaozi ochie Naịjirịa.

Di ya bụ Dọkịta Chike Akunyili gwara BBC etu ha sị jekọrịta na mbụ na etu o si echeta nwunye ya nwụrụ.

Gee ihe o kwuru n'uju ebe a.

Ọrụ si n'aka: Jessica Nwankwo na Chiemela Mgbeahuru

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Dora Akunyili nwụrụ site n'ọrịa akpụ bụ 'Cancer' kemgbe afọ 2014.


Ọdịnaya: Tọghapụ Elzakzaky

Sheikh Ibrahim Zakzaky

Ndị nkwado onyeisi ndị Shiite bụ Ibrahim Elzakzaky pụtara n'igwe n'okporoụzọ Abuja taa, na-akpọ oku ka atọhapụ ya dịka ha na-echeta ụbọchị otu puku ọ nọọrọla n'ọnya ndị DSS.

Anwụchiri Elzakzaky kamgbe afọ 2015 dịka eboro ya ebubo na ogburu ndị agha bụ nke ikpe ya ga-abụ ọnwụ.

End of Twitter post, 1

Ọ bụghị Alaọmajiji mere n'Abuja - FEMA

Ụlọọrụ gbatagbata nke Abụja bụ FEMA akatọọla akụkọ na-ekwu na alaọmajijiji mere n'Abuja.

FEMA kwuru na ọ bụghị alaọmajijiji kama na ọ bụ mgbawa okwute nakwa ọrụ ndị na-egwupụta ihe n'ala kpatara nke a.

Onye ụkọchukwu a onwere ọdaeshi?

Otu ụkọchukwu akpọrọ David Chidiebere kwuru na ya gbanahụrụ ọnwụ mgbe ndị ojiegbe wakporo ụgbọala ya ma wụkwasị ya egbe mana mgbọ egbe atụghị ya n'ahụ.

Ọnụ na-ekwuru ndị uweojii n'Anambra steeti bụ Haruna Mohammed sị na Chidiebere gwara ya na nke a mere n'ụzọ si Udi gawa Enugwu.

Akụkọ si mba ofesi

Onyeisi ụlọọrụ ụgbọelu mba Briten arịọla ndị na-eji ụgbọelu ha eme njem mgbaghara maka mwakpo ndị na-eji igwe Kọmputa ezuohi mere ụlọọrụ ahụ bụ nke metụtara ọbaego ndị ahụ.

N'egwuregwu

Otu egwuregwu Manchester United akwụsịla mkparịta ụka maka ọdịnihu ha na onye otu ha bụ Paul Pogba kwuo na odochaghị anya ma nwamadị ahụ ọ ka chọrọ ịgbara ha bọọlụ.

Cheta na akụkọ na-ekwu na Pogba nwereike ị hapụ Manchester United gawa Barcelona n'ọnwa Jenụwarị nke afọ na-abịa abịa.

Nkeji nke abalịa

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Iwu ntuliaka 2019

Ndị ndọrọndọrọ ọchịchị na-anọghị na gọomentị ekwuputala ụjọ ha na 2019 agaghị aga n'ụzọ ziri ezi etu o kwesịrị.

Ụjọ ha bụ na Onyeisiala Muhammadu Buhari jụrụ ikwenye ka a gbanwee iwu ntuliaka nke 2019, dịka ha na-ekwu ka ndị ụlọomeiwu etiti gbaa mbọ kuziere ndị Naịjirịa ihe gbasara iwu a.

Uweojii nke steeti

Ọkaiwu a ma ama na Naịjirịa bụ Femi Falana ekwuola na nhazighari e mere SARS agaghị egbo nsogbu ọrụ ndị uweojii na nchekwa Naijiria.

Falana, onye kwuru na mkparịtaụka o nwere na Channels TV ụnyaahụ ka e nwee ndị uweojii nke steeti sịrị na o nweghị mba...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:


Ọdịnaya: Tọọsde dị asọ bụ emume ndị

Na Holy Ghost Cathedral dị n' Ogui Enugwu, ndị ụkọchukwu na ndị ọzọ e chiri echichi n'ụka zukoro ọnụ n' ọgba ụlụka ahụ ebe onyeisi nchụ aja bụ Bishop Callistus Onaga duru ha na emume ikwenwo nkwa echichi ha.

N'okwuchukwu ya, Bishop Onaga bụ onye na-achịkọta Enugwu Diocese gwara ndị ụkọchukwu ka ha na- eso ukporo Kraistị dobere ndị echichi, nke gunyere umeala, ịhụnanya, inyere ndị mmadụ aka nakwa idobe iwu nke Chukwu ruo n' isi.

Ọ gwakwa ndị ụka ka ha kwụsị ịkpa oke agbụrụ n'ụlọụka.

Kirima gee ihe Ọnaga kwuru n'uju:

Ihe Bishop Callistus Onaga gwara ndị ụkọchukwu na ndị ụka

Onaga nọkwa na ya bụ ofufe nro gọzie mmanụ Krizim e ji echi echichi n'ụka, nakwa mmanụ kathekumen e ji anabata ndị ọhụrụ n'ụka.

Ndị mmadụ karịrị nari ise bụ ndị gbakọbara na ya bụ Holy Ghost Cathedral iji sonye mmemme 'Holy Thursday' bu otu na ihe a na-eme na izuụka dị asọ were kwadebe maka Ista.

Bishop Onaga chetakwara ndị mmadụ ka ha gaa weta akwụkwọ ntuliaka ha, n'ihi na ọ bụ ya ga-enye ha ọnụokwu na ihọta ezi onye ọchịchị.

Tọọsde dị asọ bụ emume ndị

Ndi ụka Katolik na-akpokwa ụbọchi tata, 'Chrism Mass', na bekee mgbe e ji agozi mmanụ nke ndị ụkọchukwu ji arụ ọrụ.

Na Holy Ghost Cathedral dị n' Ogui Enugwu, ndị ụkọchukwu na ndị ọzọ e chiri echichi n'ụka zukoro ọnụ n' ọgba ụlụka ahụ ebe onyeisi nchụ aja bụ Bishop Callistus Onaga duru ha na emume ikwenwo nkwa echichi ha.

N'okwuchukwu ya, Bishop Onaga bụ onye na-achịkọta Enugwu Diocese gwara ndị ụkọchukwu ka ha na- eso ukporo Kraistị dobere ndị echichi, nke gunyere umeala, ịhụnanya, inyere ndị mmadụ aka nakwa idobe iwu nke Chukwu ruo n' isi.

Ọ gwakwa ndị ụka ka ha kwụsị ịkpa oke agbụrụ n'ụlọụka.

Kirima gee ihe Ọnaga kwuru n'uju:

Ihe Bishop Callistus Onaga gwara ndị ụkọchukwu na ndị ụka

Onaga nọkwa na ya bụ ofufe nro gọzie mmanụ Krizim e ji echi echichi n'ụka, nakwa mmanụ kathekumen e ji anabata ndị ọhụrụ n'ụka.

Ndị mmadụ karịrị nari ise bụ ndị gbakọbara na ya bụ Holy Ghost Cathedral iji sonye mmemme 'Holy Thursday' bu otu na ihe a na-eme na...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:


Ọdịnaya: Ube na-edozi ahụ

Ube bụ mkpụrụ osisi Chineke nyere ndị Afrịka.

Dịka ihe nile nwere oge, oge ube bụ onwa Juun rue ngwucha ọnwa Sepụtemba kwa afọ.

Osisi ube na-eji ihe ruru ọnwa abụọ na ise amị okooko (flower) ya.

Ube na-atọchị ntị ma e jiri ọka taa ya

Ube na ọka na-agakọ

Mgbe nke a mechere, ọ na-amalite ịmị mkpụrụ ya na mbido udummiri.

Ọtụtụ ndị mmadụ na-ahụta ube ka mkpụrụosisi e ji emegharị ọnụ mana n'ezie, ube karịrị nke a.

Ube na-enye ọtụtụ ihe na-edozi ahụ ma na-enyekwa ahụ ihe.

Ya kpatara o ji dị mkpa ịracha ube nke ọma n'oge ya.

Ube na edozi ahụ

Gịnị ka ube na-enye n'ahụ?

Ya bụ onye hụrụ ube rachawa ya na-adịghị ahụ ube kwa daa.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

Ihe ị ga-eme ka ị wee gbochie nri agbarighị agbari n'ahụ gị

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Kedụ ebe i so; i so na ndị na ndị na-ara ube ara ka i so na ndị na-aracha ya aracha?


Ọdịnaya: Uche Anichukwu bụ ọnụ na-ekwuchitere Ekweremadu, gwara BBC Igbo na ọ bụ ndị EFCC gbochiri ya ịpụ maka na ọ kwesịrị ịnọchi Saraki dịka na nzukọ ụlọomeiwu taa.

Ebe onye enyemaka Saraki bụ Banks Omishore, tinyere na Twitter na EFCC nyachiri ihu ụlọ ya ka ọ ghara ịpụ.

Ihe ndị mmadụ na-ekwu na soshal midia

Ndị Naịjirịa tinyere ọnụ na ya bụ okwu.

Ebe ụfọdụ kwuru na ọ bụ onyeisiala na-emegide Saraki, ndị ọzọ na-ekwu na ọ na-emegide ọkwa onyeisi ụlọomeiwu ukwu.

@atiku bụ onye chọrọ ịzọ ọkwa onyeisiala kwuru sị na ndị ọchịchị ekwesịghị ime ndị omeiwu ha ka ndị ohi.

@OgbeniDipo kwuru na ọ bụ Buhari na Saraki na-ama aka.

@Omojuwa kwuru na ọ bụ mkparị nye ọkwa onyeisi ụlọomeiwu.

@Ogundamisi kwuru sị na igbochi Saraki bụ imegide ọkwa ya.

@KelvinOdanz kwuru sị na-ejiri ego e ji achụ Saraki lekọta ezigbo mpụ dị n'obodo, na Naịjirịa ga-adị mma karịa etu ọ dị.

BBC Igbo jụrụ ndị na-agụ ha ihe ha che gbasara ihe na-aga, lee ihe ha kwuru:

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ka ndị mmadụ nụrụ na ndị EFCC gbochiri ndịisi ụlọomeiwu ukwu bụ Bukola Saraki na Ike Ekweremadu ịpụ n'ụlọ ha n'ụtụtụ a, ha etinyela ọnụ na ya bụ okwu.


Ọdịnaya: Uche Ogbuagu rịorịọ Igbo ka ha ga gbata akwụkwọ ntụliaka

Uche Ogbuagu kwuru na Biafra ga abịa na mezu site na ezi echiche

Dike Igbo ama ama na-ịkpa ụka ọchị bụ Uche Ogbuagu arịọla ụmụ ntotobịa Igbo ka ha ga gbata akwụkwọ ikike eji eme ntuliaka ndọrọndọrọ ọchịchị.

Ọgbuagụ rịorịọ arịrịọ a mgbe ya na BBC nwere mkparịta ụka ụnyahụ n'obị ya n'Ikeduru, Imo Steeti bụ ebe ọnọrọ riọ ụmụ ntọrọbịa ka ha ghara iji akpịrị ego refuo ikike ha nwere iji weta mgbanwe tọrọatọ n'ndụ ha.

Ọdachị daara ndị otu CAN

Musa Asake

Ode akwụkwọ otu jikọtara ndị otu kristi na Naịjirịa akpọrọ CAN n'aha ịchafụ bụ Rev. Musa Asake alala mmụọ ka ọrịachara ọbere ọrịa.

Onyeisi mgbasa ọzị ndị otu a bụ Pastọ Adebayo Oladeji gwara ndị nta akụkọ nke a mgbe ya na ha nwere mkparịta ụka.

Iran akwadola mba Syria ka Izrelu tụchara ha ogbunigwe

Mba Iran akwadola ndị Syrịa dika mba nwere ikike ịkwuru onwe.

Iran kwuru nke a ka Izrelu tụchara ogbunigwe na ihe ha hutara dika  ka ọdọ ndị agha ndị Iran dị na Syria ma katọkwa ụma Izrelu mere.

N'egwuregwu

UEFA eriela Gianluigi Buffon iwu

Gianluigi Buffon Kparịrị ogbu opi na bọlụ ndị Juventus na Real madrid

N'egwuruegwu, otu UEFA amala Gianluigi Buffon nke Juventus Ikpe ka ọkparịchara onye ogbu opi na asọmpị ha na Real madrid.

Nke a mere ka ogbu opi ahụ nyechere ndị Real Madrid penariti dịka ọfọrọ tinkọm tinkọm ole ka egwu bọlụ ahụ bie.

Nkeji nke ụtụtụ a

Gere akụkọ ndị a n'otu nkeji.

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Ihe onyonyo taa

Ị mara ihe ọfọ bụ n'ala Igbo?

Gịnị bụ ọfọ?

Akụkọ ndị ga-amasị gị

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Akụkọ ndị kachasị mkpa mere taa n'ichafu:


Ọdịnaya: Uche Secondus bụ onyeisioche ndị PDP kemgbe ọnwa Disemba 2017

N'ụbọchị Fraidee, Mịnịsta na-ahụ maka mgbasa ozi bụ, Lai Mohammed, wepụtara aha ndị gọọmenti etiti na-ebo ebubo na ha zụrụ ego ala Naijiria n'oge ọchịchị PDP.

Aha ndị ọ gụnyere bụ onyeisioche otu PDP bụ, Prince Uche Secondus(N200m); onye nwe ụlọọrụ Daar Communications bụ Raymond Dokpesi(N2.1 billion), na onye bụ odeeakwụkwọ mgbasaozi PDP bụ Olisa Metuh(N1.4bn), onye bụbu onye enyemaka ukwu Goodluck Jonathan, bụ Dudafa Waripamo-Owei(N830 million).

Mana ọsịsa ha, otu PDP site n'ọnụ odeeakwụkwọ mgbasa ozi ha bụ, Kola Ologbondiyan, sị na otu APC ịtụ ndị otu ha aka na ha buru ego bụ awọ ikpọ awọ ibe ya wọkọm.'

 N'akwụkwọ ozi ha, otu PDP gụpụtara ndị nọ n'ọchịchị Muhammadu Buhari eborola ebubo mmerụaka ndị PDP kwuru na ha kpobara ebubo ahụ ọhịa.

"Nke a bụ gọọmenti akọwanwughị maka $26 billion (N9 trillion) ezuru na ọrụ ngo NNPC, mmanụ agbịdị dara N1.1 trillion nke e jiri tọọ mkpa APC, N18 billion ego ehiwere maka ndị nọ ebe ndị ọ gbara ọsọ ndụ a na-akpọ IDP nke ha boro ebubo na ndị APC, gụnyere odeeakwụkwọ gọọmenti etiti,Babachir Lawal, zuru.

Lai Mohammed kwuru na e wepụta aha ndị ahụ bụ iji zaa oku ọtụtụ ndị mmadụ na-akpọ ka agba aha ha n'anwụ

PDP sị: "Ijeri naira iri, ego ehiwere maka ahụike nke a kpọrọ NHIS n'afa ịchafụ nke aka na-arụ ụfọdụ ndị otu imeezi Buhari ndị a na-akpọ 'cabal'  na bekee, nakwa, 'Mainagate', ebe gọọmenti APC  kpọchịgha ma nyeghachi n'ọrụ onye ahụ onye a tụrụ aka na o mere mpụ a rụrụ ijeri kwuru ijeri."

PDP mara Lai Mohammed aka ya kpọpụta aha ndị pati ha ndị amarala ikpe maka ibu ego.

"Aha nke a gọọmentị etiti wepụtara dịka ndị buru ego bụ imechu aha erijughị afọ n'ihi na onweghị ndị a mara ikpe n'ụlọikpe maọbụ otu nyocha n'ala Naijiria."

PDP gara n'ihu kwuo n'aha ahụ edepụtara bụ gọọmenti etiti iga n'ihu na ị ma ndị otu ha ikpe n'ime akwụkwọ ntaakụkọ, ma mara ha aka iwepụta aha ndị otu ha amaraikpe n'ụlọikpe.

Akụkọ ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Otu PDP ekwuola n'aha Gọọmenti etiti nke APC nọ n'isi ya wepụtala dịka ndị ha na-ebo ebubo na ha zuru ego Naijiria n'oge ọchịchị PDP bụ awọ ikpọ awọ ibe ya wọkọm, n'ihi na e nwere ọtụ ndị nọ n'ọchịchị APC eborola ebubọ mmerụaka aka.


Ọdịnaya: Uche kwuru na o bidoro mgbe ọ dị na nwata malite ịgba bọọlụ, ebe ọ buru ụzọ gbara otu Iwuanyanwụ bọọlụ tupu ọ gaa mba Spen bụ ebe ọ na-agba bọọlụ ugbua.

O kwuru na ebumnobi ya bụ ịgbara Naịjirịa bọọlụ nke bụ mgbe akpọrọ ya, obi dị ya ụtọ nke ukwuu.

Uche kwukwara na nwanne ya nwoke bụ Kalu Uche nyeere ya aka dịka o ṅomiri ya n'ịgba bọọlụ.

Ọ nyere ndị na-agba maọbụ chọrọ ịgba bọọlụ ndụmọdụ, kwuo na ọ bụ nrubeisi n'ala ka-eji agba bọọlụ nke ọma.

"Ọ bụ eziokwu na nne na nna m chọrọ ka m gụọ akwụkwọ mana a hụtara m onwe m n'ịgba bọọlụ.

Agbanyeghi na ha anọghị ya ugbua, ebe ọbụla ha nọ, obi ga-adị ha ụtọ nke ukwuu."

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Na mkparịtaụka Ikechukwu Uche bụ Nwafọ Igbo na-agbara Naịjirịa bọọlụ na BBC Igbo nwere, ọ kọwara etu njem ya jiri malite n'ịgba bọọlụ.


Ọdịnaya: Udiri ajụjụ ga-adị n'obi Abike Dabiri ugbua dịka ndị mmadụ chịrị wunyere ya maka etu o si depụta nkwado ya nyere ọkpọ Anthony Joshua na Andy Ruiz tiri.

Lekwa ozi o depụtara n'elu Twitter ya

End of Twitter post, 1

Mana ozigbo etichara ọkpọ ahụ, ọ bụrụ na Anthony Joshua dara ada, ụmụ Naịjirịa kpụrụ Abike Dabiri-Erewa n'ọnụ.

@dsadnezz kwuru na  ọ bụ makana Abike na ndị otu ya gara ikiri ya bụ ọkpọ mere Anthony Joshua ji daa.

@ELEGBETE1 kwuru na Joshua na-emeri ọkpọ o na-etibu mana mgbe gọọmenti etiti na Abike banyere n'okwu ya, ihe ghasaa.

@DemolaOjo kwuru na kamgbe Joshua dara ọkpọ ya na Ruiz, Abike ekwubeghị okwu ọbụla.

Mana @BabajideFadoju katọrọ ndị na-akọjọ Abike ma kwuo na ọ bụ amaghị ihe na-eme ha.

@abiola_soremi kwadoro ekpere Abike kpere Anthony Joshua n'ọkpọ a.

Abike zọrọ isi onwe ya

Mgbe ndị mmadụ katọrọ etu o si kwupute na ndị ọrụ gọọmenti anọ gbatara akwụkwọ iji kirie ya bụ ọkpọ, Abike depụtara ihe ndị a na twitter ya.

@abikedabiri jụrụ ma ọ bụrụla njọ ka ndị ọrụ gọọmenti anọ ga kirie ya bụ ọkpọ.

Ihe ọ sara ndị si na ọ bụ ego gọọmenti etiti ka eji zụta ya bụ akwụkwọ iji kiri ọkpọ ahụ.

Cheta na Andy Ruiz piatụrụ Anthony Joshua n'ala ugboro anọ mgbe ha pịara ọkpọ n'ọgbo egwuregwu  Madison Square Garden wee maburu ọkwa atọ ụnyahụ bụ ụbọchị nke mbụ ọnwa June.

Anthony Joshua na-apịachitere ndị mba Britain ọkpọ mana ọ bụ nwafọ Naịjirịa.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Biko ọ bụ ihe ọjọ mmadụ ikwado onye be ya ma a na-eme asọmpị na mba ọzọ?


Ọdịnaya: Udiri ụgbọelu dara

Ụgbọelu a bụ nke ndị Saratov anụ bụ An - 148 safuru n'ikuku ka ọ nọ n'ụzọ obodo a na-akpọ Orsk.

Content is not available

End of Twitter post, 1

Akọkụ ndị Interfax kwụrụ n'ụgbọelụ a kuririakuri n'obodo Argunovo nke bụ na onweghị onye a na-atuanya ịpụta na ya.

Mmadụ isii ndị na-elekọta ya bụ ụgbọelụ anya so n'ime ya.

Anyi ka ga ewetara ụnụ ozi maka ihe ma anyi nweta ya.

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ozị na-eru BBC nti ugbua na-ekwu na ụgbọelụ ndị Russia e jị ebu ndị njem adaruola ala ihe dị ka kilomita iri asatọ ọ hapụchara Moscow.


Ọdịnaya: Udoh na-agbara ndị otu Pianese na 'Serie C' ndị mba Itali.

Dịka ọ dị ụgbụa, ewepụla ya si n'ebe ọha nọ pụọ nke bekee na-akpọ "Quarantine".

Akụkọ na-ekwu na enwere mgbe ndị otu Juventus Chọburu ịgote ya mana ọnweghị isi.

Ndị egwuregwu bọọlụ na-atụ ụjọ na enwere ike ị sị ha sọo asọmpị n'ebe ha nwereike ibute oria a.

Mana ka ọ dị ụgbụa, eyiharịala ụfọdụ asọmpị nke dịka AFC Champions league maka ọrịa Coronavirus.

Onyeisi ndị ụka Katọlik na Legọs bụ Adewale Martins amachiela inyerịta ekele nke udo n'oge mass.

Nke a bụ otu ụzọ iji kee nkwụcha ma belata mgbasa ọrịa coronavirus.

Bishọp Adewale Martins kwupụtara nke a n'ime akwụkwọ ozi o zipụrụ na mgbede Fraịde.

Chetakwa na a kwụsịkwara inye ekele nke udo oge ọrịa Ebola malitere n'afọ 2014.

Oge ekele nke udo bụ oge ndị mmadụ ji ekelekọrịta ibe ha n'oge a na-aka ụka.

A na-eme ya iji gosi ihụnanya na ịdịkọn'otu n'etiti ndị otu Kristi.

Achbishọp Adewale Martins

Bishọp Martins kwukwara na ọgbakọ ngagharị nke obe (stations of the cross) bụ nke ndị Katọlik na-eme ụbọchị abụọ n'izuụka ọbụla, ga-abụzị sọ otu ụbọchị.

A na-emekarị ngagharị nke obe kwa Wenezde na Fraide ọbụla n'oge lent, ugbua, ọ ga-abụzị sọ n'ụbọchị Fraide.

Arsenal alaala

Ndị Arsenal ebejuola efere n'akwa dịka ndị Olympiakos ji nke a kpọrọ 'away goal rule' gbapụ ha n'asọmpi Europa League n'abalị.

N'agbanyeghi otu goolu o nyere na nkeji 113, Pierre-Emerick Aubameyang bụ onyendu ha riwara agba dịka nkeji e ji egbuchi bọọlụ ruru, nke kpọnyere ntu n'akpati e ji bupu ha na ya bụ asọmpi.

Ndị Olympiakos na onwe ha si n'aka Pape Abou Cisse na Youssef El Arabi nye goolu abụọ so mee ka mmeri ha zuo oke.

Cheta na Arsenal jibu naanị otu goolu merie ha n'ụlọ ha mgbe ha zuteburu.

Ka ọ dị ugbua, olileanya Arsenal nweburu isi ụzọ a mara ma ha a ga-enweta ohere ịbanye na Champions League nke afọ 2020/21, enweghizi isi.

Chetakwa na ha ruru n'agba ngwụcha n'asọmpi a n'afọ gara aga, mana Chelsea sepụrụ ha ara n'ọnụ iji bulie iko a.

N'otu aka ahụ, Odion Ighalo bụ nwaafọ Naịjirịa nyere goolu mbụ ya dịka onye...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Otu nwaafọ Naijirịa aha ya bụ King Paul Akpan Udoh ebutela ọrịa CoronaVirus.


Ọdịnaya: Udoji mụrụ ụmụ abuọ tupu ọnwụ ya

Udoji nwụrụ n'ụbọchi ụka n'ihe mberede nke okporoụzọ mgbe osi n'ụlọ ndịna ebe ọ gara leta ndị enyi ya na-agbara otu Enyimba bọọlụ ala.

Onye mgbasa ozi ndị Kano Pillars bụ Malikawa Garu kwuru na ụgbọala Udoji sọbara isi n'ihe nkewa etiti okporoụzọ jikọrọ ụzọ Club na Independent dị na Kano.

Udoji so gbaa asọmpi nke NPFL dị n'etiti ndị Kano Pillars na Enyimba n'ụbọchị ụka.

Akụkọ ndị  ga-amasị gị:

Mgbe ndị ntaakụkọ BBC gbara otu onye ọka n'akụkọ egwuregwu bụ Ihunnanya Okoye mara Udoji nkeọma, ọ kọwara ya dịka onye mara ihe ọtagbutara n'egwuregwu bọọlụ.

O kwuru na Udoji nwere umeala na obioma, ebe o tikwara ezinaụlọ ya aka n'obi.

Gee ihe o kwuru:

NFF ebela akwa maka ọnwụ Udoji

Ihe ịkwesiri ị ma gbasara Chinedu Udoji

Ozi nkasị obi

Ọtụtụ ndị mmadụ na otu dịka NFF, Kano Pillars, Enugu Rangers, Rivers United na ndị ọzọ hụrụ egwuregwu bọọlụ n'anya ezigarala ezinaụlọ ya ozi nkasị obi:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Otu jikọtara egwuregwu bọolụ na Naịjirịa bụ NFF etiela mkpu n'oke olu banyere ọnwụ nwafọ Naịjirịa na-agbara otu kano Pillars bọọlụ.


Ọdịnaya: Uefa bụ otu na-achịkọta egwuregwu bọọlụ na mba dịna Europe niile

Ha kwuru nke a site n'ihe nrụtụaka onye nchịkọta bọọlụ ndị Manchester City bụ Pep Guardiola ka ndị na-egbu bọọlụ chịkọta ya nkeọma mgbe e merụrụ onye bọọlụ ya bụ Leroy Sane ahụ n'ọnwa Jenụwarị.

UEFA gwara ndị ogbu bọọlụ na ha nwere ọrụ ichekwa ugwu egwuregwu bọọlụ.

"Anyị chọrọ ka ndị ọgba bọọlụ gbaa bọọlụ, ya mere a ga-echekwa ha nkeọma" dịka onyisi ndị ogbu bọọlụ bụ Pierluigi Collina kwuru.

"Anyị achọghị i tinye ndụ onye bọọlụ ọbụla na nsogbu nihi mmerụ ahụ nke egwuregwuike kpatara ama ama mee  maọbụ nke amaghị ama."

Ndị ọgba bọọlụ kwesiri ịkwanyere onweghị ha ugwu.

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

UEFA agwala ndị ogbu bọọlụ ka ha kpuchie ndị na-agba bọọlụ maka ihe oke imerụ ahụ site n'ịta onye ọbụla mere ihe nwereike imerụ mmadụ ahụ.


Ọdịnaya: Ufọdụ bụ maka na ọ gbapụtara ha n'aka nne na nna ha chọrọ ka e bie ha ugwu.

Ndị ọzọ bụ na ndị ọ lụụrụ ọgụ oge ọ chọpụtara na e biri ha ugwu.

Na ihe nkiri a, Odoziakụ Odumeke kowaara BBC Igbo etu o si malite atumatu a, nakwa etu ụfọdụ mmadụ si na-ebuso ya agha maka ya.

Ọ kọwakwara na ya agaghi akwụsị ịgba mbị ịhụ na ihe a ọ sị na ọ dịghị nwaanyị mma n'ahụ kwụsịrị kpam kpam.

Ndị mere akụkọ a bụ Chiagozie Nwonwu na Nnamdi Agbanelo.

Akụkọ ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

N'Ikwo dị na Ebonyi steeti, aha Mary Odumeke bụ ihe ọtụtụ ụmụnwaanyi ma.


Ọdịnaya: Ufọdụ na-ajụ kwa asị "kedu etu onye jị ntọrọndọrọ ọchịchị banye n'ọchịchị si nwe ike ịchụpụ onye omenala ndị tinyere n'ọchịchị?"

Iji ghọta etu onye dịka Gọvanọ Umar Ganduje siri nwe ike ịchụpụ ọnye ọchịchi ọdịnala, ka anyị kọwara gị etu ọ sịrị bido.

Akụkọ mgbe ochie

Dịka akụkọ mgbe ochie ndị obodo Kano sị we kwuo na ọ bụ Bagauda bu Eze mbụ Kano.

Ọ bụ n'afọ 1805 ka ndị Fulani chụtụrụ ha n'ọkwa.

Etu ike ndị Eze sịrị daa

Ọ bụ ndị mba Briten chuturu ndị Fulani ọchịchị dịka ndị ọchịchị ọmenala nwere ike mgbe ha meriri ha n'agha n'afọ 1903.

Ha napụrụ Aliyu Babba onye bụ eze kano oge ahụ ọchịchị ma dupu ya na Lokoja.

Ha chịkọtara mpaghara niile were kpọọ ya "Kano Emirate" nke dị n'okpuru ọchịchị Briten.

Jaja bụ kwa onye Eze ọzọ ndị mba BRiten napụrụ ọchịchi n'aka

Ọ bụ iwu nke afọ 1954 akpọrọ "Littleton Constitution" napụrụ ndị ọchịchị omenala ọtụtụ ike ha nwere itinye aka n'ọchịchị maọbụ ịhọpụta ndị ọchịchị.

Iwu a nyefere ndị ụloọmeiwu ukwu na nke nta ikike ọchịchị niile.

Iwu 'Republican Constitution" nke afọ 1963 nyere gọọmentị ọchịchị onyekwuoucheya ikike ime eze maọbụ iwepụ mmadụ dịka Eze.

Iwu nke 1979 nyere iwu na ndị ọchịchị omenala agaghị azọ maọbụ nwee oche na ọchịchị gọọmentị.

Mana ọ bụ iwu nke afọ 1999 napụrụ ha ike niile ha nwere dịka ndị eze ma nyefee ha niile n'aka gọomentị.

Ihe a pụtara na ndị e ji ndọrọndorọ ọchịchị họpụta nwere ike karịa ndị Eze ọdịnala na Naijirịa.

Kedu ndị Eze gọọmentị Chupụgoro n'ọchịchị?

Eze Kano Muhammad Sanusi I na-anabata Eze na Eze Nwaanyị Gloucester

Ndị mba Briten chitụrụ ọtụtụ ndị eze na Naijirịa were napụ ha ike.

Ndị eze dịka Jaja of Opopo, Ovonramwen Nogbaisi nke Bini n'afọ 1897, Oba Adeyemi Adeniran II nke Ọyọ na ndị ọzọ.

Ọ bụ nchụtụ eze ndị a mepere anya ndị mmadụ ha were hụta na-enwere ike ịnapụ ndị Eze ike.

Ngwa lee ndị eze gọọmentị Naijirịa chụpụ goro n'ọchịchị:

Muhammad Sanusi nke mbụ

Eze Sanusi nke mbụ na ụmụ ụmụ ya nke Eze Muhammad Sanusi nke abụọ so n'ime ha

Muhammad Sanusi bụ nnanna Sanusi Lamido Sanusi.

Ọ bụ nwoke mara ihe ma bụrụ onye...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Dịka ọtụtụ ndị mmadụ na-etị aka n'obi ka achụtụrụ Sanusi Lamido Sanusi dịka eze obodo Kano.


Ọdịnaya: Ufọdụ ndị obodo dị na mpaghara ebe ndị ọchịehị nọ ebidola ị chekwa onwe ha

Nke a na-eme dịka ndị obodo sị na ndị uweojii ekwuputaghị na-ezie mmadụ ole ndị ha si bụ ndị ọchiehi gburu.

BBCIgbo mere nyọcha ka enyọchapụta nke bu eziokwu.

BBCIgbo kpọtụrụ onyeisioche okpuruọchịchi Ughelli Nọt ka ọ jiri ọnụ ya kwuo ihe na-eme na ihe mere.

Onyeisioche ọkpuruọchịchi a bụ Godwin Adobe kwuru sị na ọ bụ ozu mmadụ itolu ka ha chopụtarala.

O kwukwara na otu onye merụrụ ahu ọnodụ ya dị njọ ka ha zịkarala ụlọọgwụ mahadum nke dị na Bịnị,  ebe ụfọdụ ndị ọzo gara ịnweta ngwọta ebe ndị ọzọ.

Adobe kwuru na ọmaghị ihe butere mwakpo a wakporo ndị obodo Uhweru.

O kwukwara sị " anyị butere ozu atọ n'ụbọchi sụnde, anyị butekwara ozu isii ọzọ echi gara aga (Mọnde) na ụbọchị frịde ka e buru otu ozu bụlaa ala nna ya dị na obodo Isoko maka olili".

Adobe kwuru na ọ bụ ozu itolu ka ha chọpụtara ma sịkwa na ndị nchekwa na ndị uweojii nọ na obodo Uwheru maka ihe mere.

Ihe ndị uweojii nwere ikwu

Ọnụ na-ekwuchitere  ndị uweojii nke Delta steeti bụ Onome Onovwakpoyeya gwara BBC na ọ bụ ozu mmadụ asatọ ka ebutere ha.

Onvowakpoyeya sị na ọ bụ ndị obodo bụpụịtara ozu ndị ahu were bute ya n'ụloọrụ ndị uweojii.

Odeakwụkwọ Mgbasaozi Abia State.

O kwukwara na obodo ahụ ederela juu ma sị kwa na enwebeghị onye ha nwụchiri maka mkpamkpa kpara n'obodo Uhweru.

Ọ sị kwa na ha ka na-eme nyocha ịmata ndị kpara mkpa mkpa.

 Akụkọ ga-amasi gị

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Akụkọ na ndị ọchiehi wakporo ndị obodo Uhwerụ nke dị n'okpuru ọchịchị Ughelli ebutela ọtụ kepukepu na nghọtahe.


Ọdịnaya: Ugboro ole na ole ka akụkọ mwakpọ na mmetọ ụmụaka ụmụnwoke na-apụta mana a naghị etinyechara ya anya dịka ọ dị na nke ụmụnwaanyị.

Nke a mere anyị ji sị ka e lebanye n'ụfọdụ ihe na-ebu nke a, ihe ndị mere o ji arị elu, ihe nne na nna kwesịrị ime gdz.

Chimezie Elekwachi bụ onye nchịkọta ọrụ n'ụlọọrụ na-ebuagha megide mwakpo ụmụaka a kpọrọ 'African Network for Prevention and Protection of Child Abuse and Neglect' nyere aka n'ịsa ajụjụ ndị a.

O kwuru na-abịa n'ime mkpesa mwakpo ụmụaka ise batara n'ụlọọrụ ha na otu n'ime ha bụ nke metụtara ụmụnwoke.

Ihe ndị na-ebute mmetọ ụmụaka ụmụnwoke

Chimezie Elekwachi sị na e nwere ọtụtụ ihe na-ebute mwakpo na mmetọ ụmụaka bụ ndị gụnyere;

Ọ sị na otu ihe na-ebutekatị ya bụ ihe a mụtara a mụta, na nwata e metọrọ mgbe ọ dị obere ga-achọ imetọ nwata ọzọ ma ọ bụrụ na o too.

O kwuru na ndị ọkachamara kọwara na ụfọdụ na-amụta ụdị agwa a n'onwe ha dịka ha na-etolite a kpọrọ 'Developmental homosexuality'.

Ụmụaka ndị ga-ebido na-amụ ya n'etiti ụmụaka ibe ha, si zie ebe ahụ mere na-aga n'ihu.

Gịnị mere o ji arị ibe ya elu?

Elekwachi sị na ihe mere akụkọ ịwakpo ụmụaka ji arị ibe ya elu ugbua bụ maka ịntanet nke nyere aka n'iji agbasa ozi n'ụwa.

Nke bụ na onye pụta kwuo nke ya n'ịntanet, ndị ọzọ ewere ohere ahụ pụta kwuo nke ha, akụkọ a na-agbasa.

O sị na mwakpo na mmetọ ụmụaka bụ ihe na-eme kamgbe gboo mana o nweghi etu e si ekwupụta ya.

Kedụ ọrụ dịrị nne na nna banyere nke a?

Elekwachi sị nne na nna kwesịrị ịṅa ntị n'ụfọdụ okwu ụmụaka ha na-akwa ha, na mgbe ụfọdụ na ọ bụ ihe banyere onye metọrọ ha.

Na ha kwesiri iji nka chọpụta nke ọjọọ ma na-enyocha ahụ ụmụaka ha kwa mgbe kwa mgbe, iji chọpụta ma o nwere ihe dị iche n'ahụ ha.

Ọ gara n'ihu kwuo na ha chọpụta na a wakporo nwa ha, ka ha akatọla nwa ahụ, a mala ya ikpe maọbụ taa ya ụta.

Kama ka ha jiri nwayọọ kwado nwata ahụ site n'iti ya aka n'obi, ikpesara ndị uweojii maọbụ ụlọikpe.

Ọzọ bụrụ na ha ga-akuziri nwata ahụ ụfọdụ ihe ndị a, ihe ọ pụtara, ọghọm dị na ya, mee ka ha mata na ọ bụ ihe ọjọọ.

Nke ka nke bụ ka...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Dịka mwakpo ụmụnwaayị bụ akụkọ a kpụ n'ọnụ ugbua na Naịjirịa, ọ dịkwa mkpa na e tinyere anya na mwakpo ụmụnwoke ọkachasị ụmụaka.


Ọdịnaya: Ugbua bụ mgbe ndọrọndọrọ ọchịchi, otu onye na-azọ ọkwa ntabi ọnụ a na-emekarị bu onyeisiala Muhamadu Buhari.

Inye onye etozughi okọlọtọ pati ha ga-eji zọọ ọkwa gọvanọ so na ntabi ọnụ Buhari na-eme.

Nke a mere ka ọtụtụ mmadụ na-ekwu na ike agwụla Buhari, nke mere okwesiri ịga zuo ike.

Otu n'ime ndị ọru ya bu Festus Keyamo tinyere ọnụ na ya bụ okwu na mkparịtaụka ya na BBC nwere.

Keyamo si na o bu ndị sị na Buhari nwere nsogbu nwere nsogbu.

Lee ihe okwuru ebe a:

Okwu Festus Keyamo maka Buhari

Okwu Keyamo a akwụsịghi ndị mmadụ ikwu maka ntabị ọnu ndị a Onyeisiala na-eme. Lee ụfọdụ ihe ha na-arụtụ aka:

1) Nke mere mgbe ọ gara Akwa Ibom.

2) Mgbe ọ kpọrọ onye na-azọ oche gọvanọ na Delta steeti onye na-azo oche onyeisiala.

Ka osinadị ntabi ọnụ bụ ihe na-eme ụtụtụ ndị ndọrọndọrọ, ọkachasị ndi na-apụta n'ihe onyonyo.

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ntabi ọnụ bụ ihe mmadu niile n'ụwa dum na-eme kwamgbe kwamgbe, mana ya ihe anyị na-eme echefụ na mbụ bụzị ihe sochal midia nke ụwa ọhụrụ jizi eme akaja.


Ọdịnaya: Ugbua ha na-achọ ị zopụta ndị nọ n'okpuru ya

Akụkọ na-ekwu na akwa nke a dakwasịrị mmadụ ole na ole mana ọnụọgụgụ nke ezie apụtabeghị.

Ndị ọrụ nzọpụta na-arụ ọrụ ugbu a ịzọpụta ndị na no-okpuru akwa a.

Ha na-arịọ ndị mmadụ ka ha sị okporo ụzọ ọzọ na-aga ebe ha na-aga.

Ọ bụ ndị ụmụakwụkwọ na-aga mahadum Florida bụ ndị riọ arịrịọ ka ha rụọ akwa nke a maka n'ime ọnwa ọgọstụ n'afọ 2017 otu nwaakwụkwọ ibe ha nwuru mgbe ọ na-achọ ị gafe ụzọ a.

Akụkọ ka nna-abia.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Otu akwa di na mahadum akpọrọ Florida International University na bekee nke mba Amerike adaala.


Ọdịnaya: Ugbua ọ bụghị ezigbo oku ka a na-akpọ ya.

A na-akpọ ya maka akwụkwọ ozi o zigara onyeisiala Muhammadu Buhari bụ nke o tinyere n'akwụkwọ ntaakụkọ Sahara Reporters.

Isiokwu Charles Ogbu na ya bụ akwụkwọ bụ maka ihe Buhari kwuru na mgbe ọnwa Ọgọstụ dị na mkpụrụ ụbọchị iri abụọ na otu.

Charles Ogbu sị na Onyeisiala bụ odibo ndị Naịjirịa

BBC kpọtụkwara Charles Ogbu sị ya waara anyị ya bụ ikoro eze.

N'ozi ya, onyeisala Buhari kwuru na agaghị ekwe ịdịnotụ Naịjirịa ọnụ.

Ṅ'ime ya, Buharị kpọrọ ndị Naịjirịa "my dear citizens", bụ nke gbarụrụ Charles Ogbu afọ nke mere o jiri chetere onyeisiala na ọ bụ ojeozi ndị ọ na-achị nke bụ na o kwesiri ịkpọ ha "fellow citizens" na bekee.

Charles sị na ụdị okwu ahụ gosiri mpako onyeisiala Buhari.

Charles Ogbu dere ọtụtụ ihe na ya bụ akwụkwọ ozi o degara onyeisiala Buhari.

Leekwa ya ebe a ma bekee.

BBC Igbo kpọtụkwara Femi Adesina bụ ojeozi n'ihe mgbasara mgbasaozi nke onyeisiala Buhari ịmata ma ọ hukwara ya bụ ozi .

Lee ihe ọ sara:

Femi Adesina si na onweghị ihe Charle Ogbu pụtara ị sa ya okwu.

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:


Ọdịnaya: Ugbua, ọ na-abụkarị ndị nwe obodo na ndị ọchị ehi na-ebokọrịta onwe ha ebubo mwakpo a na arụ ndị ọzọ.

Ọtụtụ ndị mmadụ akwaala arịrị maka ogbugbu na nkwafu ọbara a, mana ọtụtụ amaghị etu ya bụ ọgbaghara siri bido.

Tebulu a ga-akọwa mgbe ya bụ ọgbaghara bidoro, ndị o metụtara na ihe butere ya.

Gịnị ka eji alụ ọgụ a?

Ndị otu Amnesty International, bụ ngalaba na-ahụ maka ikike dịrị onye, na-ekwu na ha mere nnyocha wee chọpụta na ọ bụ egbe Ak-47, egbe ọka, ogbunigwe na mma dị iche iche, ka e ji alụ ọgụ ma na-akwafu ọbara a. (Nyocha Egbe)

Kedụ ihe gọọmentị na-ekwu maka ogbugbu ndị a?

Otu Amnesty International kwukwara na onyeisiala Naịjirịa bụ Muhammadu Buhari gwara onyeisi ụka 'CMS' na ọ bụ ndịagha mba Libya nakwa egbe ha si na mba ha webata na Naịjirịa, na-enye ndị a ike.

Buhari kwuru sị " Ọ bụghị taa ka nsogbu a bidoro, ọ bụ ndịagha onye chịburu Libya bụ Muammar Gadaffi zụrụ, ndị nke gbara ọsọ mgbe Gadaffi nwụrụ. Anyị zutere ọtụtu ndị a mgbe anyị na-aluso Boko Haram ọgụ. Ndị Fulani anyị ma na-eji mma na osisi. Nsogbu a abụghị maka ofufe, kama ọ bu maka akụnụba na mmekọrịta".

Kama ndị otu a na-ekwu na naanị ihe kwadoro ihe Buhari kwuru bụ naanị ngwaagha ndị omekome a ji alụ ọgụ.

NLTP na atụmatụ ndị ọzọ

N'ọnwa Febụwarị afọ 2018 ka gọọmentị etiti hiwere nzụko nke osote onyeisiala bụ Yemi Osibanjo bụ onyeisi ha, ka ha gaa obodo ndị a ọgbaghara metụtara ka ha mata etu gọọmentị ga-esi kwụsị mkpamkpa ndị a.

Atụmatụ gọọmentị kacha tinye uchu bụ nke "National Livestock Transformation Plan" (NLTP).

Atụmatụ a bụ nke e bu n'obi na ọ ga-akwụsi ọgụ n'etiti ndị ọchị ehi na ndị ọrụ ugbo nke a ga-eji afọ iri were hiwe.

Atụmatụ a ga-agụnye Achụmnta ego, ikpe udo, ihiwe iwu obodo, enyemaka, agụmakwụkwọ na atụmatụ ndị ọzọ.

NLTP ga-ewe afọ iri ma riekwa ijeri naira otu narị na iri asaa na itoolu. (Otu Amnesty International)

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Mpaghara ndịda Kaduna steeti abụrụla ebe e ji ọgbaghara mara dịka akụkọ na-ekwu na mmadụ iri isii na atọ ọzọ nwụrụ n'ụbọchị 26 nke ọnwa Julaị, 2020.


Ọdịnaya: Ugbua, ọtụtụ ndị mmadụ nọzị n'ụlọ wee na-arụ ọrụ.

Mana ọdịchaghị mfe ịnọ n'ụlọ arụ ọrụ n'ihi ihe nhịahụ dị icheiche dịka ọkụ latrik, ịntaneetị, na ndị ọzọ.

BBC Igbo na ụmụada Igbo abụọ nwere mkparịtaụka, ha wee kọọrọ anyị etu ọrụ ha si aga ugbua ha nọ n'ụlọ.

Ndị mere akụkọ a bụ Chukwunaeme Obiejesi na Vining Ogu.

Akụkọ ndị ọzọ ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ọrịa coronavirus emeela ka emechie ọtụtụ ụlọọrụ ma nke gọọmentị ma nke ndị nkịtị.