Ọdịnaya: Salisu Yusuf kpọ otu egwuregwu Naịjirịa garuo agba ikpeazụ nke CHAN 2017

Ihe onyonyo ụlọọrụ 'BBC African Eye' wepụtara egosila otu onye nchịkọta otu egwuregwu bọọlụ Naịjirịa bụ Salisu Yusuf, ka ọ dị ka ọ natara ego iji tinye aha mmadụ abụọ so gbaa asọmpi CHAN nke afọ 2017.

Mana Salisu kwuru na ọ daghị iwu FIFA nakwa nke NFF; na nghọpụta o mere bụ nke ziri ezi.

Achụpụla ndị batara n'Enugwu n'ụzọ ezighi ezi

Ụlọọrụ na-ahụ maka ọpụpụ bụ 'Immigration Service' na Bekee nke Enugwu steeti, ekwuola na ha anwụchiela ma chụlaa mmadụ iri asaa na ise (75) batara Enugwu n'ụzọ na-ezighi ezi.

Onyeisi ụlọọrụ ahụ bụ Dora Amahian, kwuru na ọtụtụ n'ime ndị a si na mba Niijee nakwa mba Kameroon.

Saraki asaala oku ndị uweojii kpọrọ ya

Onyeisi ndị ụlọomeiwu ukwu bụ Bukola Saraki asaala oku ọzọ ndị uweojii kpọrọ ya maka ohi e zuru n'ụlọakụ dị n'Offa, Kwara Steeti. O kwuru na oku a bụ nkatọ aha n'ihi ndọrọndọrọ ọchịchị.

Nke a dị n'akwụkwọ ozi si n'aka onye ndụmọdụ ya na mgbasa ozi bụ Yusuph Olaniyon.

Ụmụaka tọrọ n'ọgba Thailand ga-abụ ndị Mọnk

Ụmụaka egwuregwu bọọlụ Thailand ga-enweta echichi ndị mọnk mana otu n'ime ha agaghị eso makana ọ bụ onye okpukpere ụka Kraịst.

Nke a bụ omenaala ndị mba Thailand na-eme maka ndị gabigara ihe ike na ndụ.

Gụọ akụkọ a n'uju ebe a:

Nkeji nke ụtụtụ a:

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Ihe Nkiri nke taa:

SON: Anyị na-amachị ngwa ahịa adigboroja kwa ụbọchị

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ihe onyonyo  egosila  onye nchịkọta bọọlụ Naịjirịa na-anata ego


Ọdịnaya: Samsung arụpụtala ekwe ntị ọhụrụ

Mana Samsung kwuru na ọ bụ n'ọnwa Maachị ka ekwentị ọhụrụ nke a ga-abata n'ahịa.

Ekwentị ndị ohụrụ a ga-apụta na agwa dị icheiche. Ị ga-ejikwa tekịnụzụ a na-akpọ 'facial recognition' kpọghe maọbụ kpọchie kwa ekwentị gi.

Ihe ọhụrụ Galaxy S9 nwere ike ị mee

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ụlọ ọrụ na-arụpụta ekwentị di icheiche a kpọrọ Samsung ekwuola na ekwentị ọhụrụ nke ụlọ ọrụ ha bụ Galaxy S9 na-arụ ọrụ karịa anya mmadụ.


Ọdịnaya: Samuel Ogundipe banyere n'ụlọọrụ Premium Times n'afọ 2009

Ọkaikpe Abdulwahab Mohammed nke ụlọikpe nta dị na Kubwa, Abuja geburu ikpe ahụ n'ụbọchị Wenezde ebe a na-enyeghị ohere ka Ogundipe nwe ọkaiwu nọchitere ya ma nye ndị uweojii ikike ijichi Ogundipe rue ụbọchị Ọgọstụ 20.

Mana n'ụlọikpe ụbọchị Fraide, oge e bulitere ikpe ahụ, Ọkaiwu Premium Times rịọrọ ka a tọhapụ ya, Ọkaikpe Mohammed gere ntị ma nye mkpebi ka Ogundipe kwụọ puku 500 ma kpọtakwa onye bi n'Abuja dịka onye ọgbaama (surety).

Cheta na ndị uweojii jichiri Ogundipe kemgbe ụbọchị Tuuzde maka ịjụ ikwupụta onye zunyere ya ụka maka akụkọ o dere.

Akụkọ ahụ gbara n'anwụ ozi onyeisi ndị uweojii bụ Ibrahim Idris degara onye na-arụ dịka onyeisiala ugbua bụ Yemi Osibanjo nke mere ka a chụọ onyeisi DSS n'ọrụ maka aka o tinyere na mwakpo DSS mere ụlọomeiwu na izuụka gara aga.

Ọtụtụ Ndị Naijiria na ndị mbaụwa na-agba mbọ maka ikike dịrị onye katọrọ mwụchị na mkpọchi a kpọchiri Ogundikpe, ebe ụfọdụ mere ngaghariiwe maka ntọpụ ya.

Akụkọ ga-amasị gị

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

A tọpụrụ Ogundipe na ụtụtụ taa bụ Fraide dịka ụlọikpe nyere ndị uweojii iwu ka a tọhapụ ya.


Ọdịnaya: Samuel Ortom gọvanọ Benue steeti

Ọ kwuru na ọ bụrụ na emeghị otu a, na gọọmentị ya ga-achụtu eze okpuru ọchịchị Agila n'ọkwa n'ike.

Na nso nso a, e gburu mmadụ anọ ndị Ebonyị so na kọmịti udo nke steeti abụọ ahụ hiwere maka ịkpa udo n' okwu esemokwu ala dị n'etiti ọkpụrụ ọchịchị abụọ dị na steeti abụọ ahụ ka ha na-aga Makurdi

maka ọgbakọ ịkpa udo.

Na mkparịtaụka BBC Igbo na ọnụ na-ekwuru gọọmenti Benue bụ Terve Akase nwere n'ekwenti, ọ kọwara "Gọọmenti Benue na Ebonyi gbakọtara ọnụ n'Abakaliki were hiwe kọmịtị maka ịkpa udo.

Ka e mechara ọgbakọ nke Abakaliki, e kwesịrị ime ọgbakọ ọzọ na Makurdị. Ọ bụ oge ndị so na kọmịti ahụ na-abịa Markurdi  ka ndị a na-enyọ na ha bụ ndị na-akwado ndị Benue chere ha n'ụzọ,gbupụ ha isi."

"Mgbe Gọvernor Benue bụ Samuel Ortom nụrụ nke a, o nyere iwu ka Eze obodo Agila kwado ndị uweojii ka akpopụta ndị kpara mkpamkpa ahụ."

Mgbe BBC jụrụ ya ihe a ga-eme ndị ahụ ma enweta ha, ọ kwuru na dịka iwu Naijria siri kwu na aga enyefe n''aka ndị uweojii ka akpụpụ ha ụlọikpe ịzara ọnụ ha.

N'aka nke ọzọ o kwuru na onye eze ọbụla zoro ndị omekome na aga achụtu ya n'ọrụ n'ike.

Akụkọ ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Gọvanọ Samuel Ortom enyela Eze obodo na ndị bi n'okpuru ọchịchị Ado nke nọ n'agbata Benue na Ebonyi steeti abalị asaa ka ha kpọpụta ndị  aka ha dị n'ogbugbu mmadụ anọ ndị Ebonyi steeti.


Ọdịnaya: Samuel Ortom: Otu Miyetti Allah bụ ndịkpatara oke ogbugbu mmadụ na Benue

Benue steeti gbara otu Miyetti Allah akwụkwọ n'ụlọikpe nke ga-ebido n' ụbọchị Tọọsde, n'ụlọikpe ugwu dị na Markudi.

Ortom kwuru na agbagnyeghị mkpu ọchịchị ya na-eti n'ihe gbasara mkpamkpa na akpa na steeti ahụ, o nwebeghị ihe gọọmentị mere maka nsogbu gbasara ogbugbu mmadụ ndị ọchiehi merela na steeti ahụ.

" Ihe anyị kpebiri ime n'ihi na o nwebeghị ihe gọọmenti mere bụ ịgba otu ahụ akwụkwọ n'ụlọ ikpe.

" A gwala m n'ikpe ahụ ga-amalite na ụlọikpe ukwu dị na Makurdi.

"Anyị ga-eji mmadụ iri asaa na atọ mwakpo mere ụbọchị Afọ Ọhụrụ bido. Ekwenyere m na ụlọikpe ga-enye anyị ikpe nkwụmọọtọ."

N'akụkọ nke ụlọọrụ akụkọ Sun depụtara, Ortom kwuru na " Ihe gbarasara Miyetti Allah anaghị enye m ọnụ okwu.. Ekwuola m ya ugboro ugboro. I dela m ya, Aga m aga n'ihu na ide ya ma na-eti mkpu maka ndị ndu Miyetti Allah bụ ndị nyụrụ ihe na-esi dịka ọ siri gbasaa oke ogbugbu mmadụ na Benue steeti.

"E nwere ihe mgbaama; ndị dị na igwe mmitaokwu(tapes); ha kpọrọ ọgbakọ ndị ntaakụkọ ebe o nweghị otu onye n'ime ha gọrọ na ihe a sị na ha kwụrụ n'akwụkwọ akụkọ abụghị ihe ha kwuru.

"Ha kwuru na ọ bụ maka Jihadị; ọ bụghị maka ehi ịkpa nri. Ha sị na ọ bụ ịbia were ọnọdụ, ịbia weghara ala. Ekpesarala m ndị ọrụ nchekwa. Enwekwara m olileanya na ha na-elebanye ya bụ okwu anya.

"Mgbe oge ruru, a ga-anwụchi ndị a niile n'ihi na o nweghị onye ga-ala n'efu."

Akụkọ ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Gọvanọ na-achị Benue steeti bụ Samuel Ortom ekwuola na ihe o jiri gbaa ndị otu ọchịehi bụ Miyetti Allah akwụkwọ bụ iji nweta ikpe nkwụmọto n'okwu gbasara mwakpo ndị ọchịehi merela na steeti ahụ.


Ọdịnaya: Santiago Lopez akpatala nnukwu ego site na nka 'hacking' nke ó na-eme n'úzó iwu amabidoghí

Santiago Lopez azụrọla onwe ya ụgbọala abụọ, nnukwụ ụlọ kara aka n'akụkụ mmiri nakwa elekere aka ọkaibe site na ego ọ na-enweta dịka 'ọchụnta ọgbataụhịe kọmpụta'.

"Ebidoro m ji nka kọmpụta akpa ego ka m lelechara ihe nkiri a kpọrọ 'Hackers.'  Ihe ihazi 'code' na-acha ndụ ndụ masịrị m nke mere ka m bido mụwa ihe gbasara ya n'ụzọ nwere ike iji ya kpa ego n'ụzọ emegideghị iwu."

Santi kwuru na ya chọrọ igosi ụwa na ndị ọkaibe na iji nka kọpụta eme ihe masịrị ha abụghị ndị ndị ọjọọ dịka ndị ntaakụkọ na-ahụta ha.

Santiago shares his time between Buenos Aires and a luxury apartment on the coast

O kwetara n'ezie na mgbe ya bidoro, ọ nwụnwa iji  nka ya mee ihe adịghị mma gwara ya mana ị chọpụta nhazi 'Bug bounty' wepụrụ ya anya n'iso ụzọ ọjọọ.

'Bug bounty'

Ihe bụg Bounty na-eme bụ ịkwazalite 'hackcing ziri ezi site ịkwụ ndị ọkaibe na nka kọpụta ụgwọ ka ha chọpụta websait ndị nwere agba ndị nwere ịke ịdanye na nsogbu agha ịntanet n'ihi enweghị ezi nchekwa.

Dịka nsogbu ozi dị na kọpụta  ịgba n'anwụ na-agbalite elu karịa, ọtụtụ ụlọọrụ na-amapụtazi ego gbara ọkpụrụkpụ maka ichekwa kọmpụta ha na bọjet ha.

Santi sonyere ụlọọrụ intanet na-eme 'Bug Bounty' n'ụwa niile a kpọrọ- HackerOne.

Santi chọrọ ịgbanwe etu ndị mmadụ si ahụ 'Hackers'

Kemgbe afọ atọ ha bidoro, akwụọla ihe dịka ndị ọkaibe kọmpụta dị 350,000 ego ruru nde dọla $45m site nụlọọrụ gụnyere Yahoo, Spotify, Airbnb, Adobe nakwa Uber.

Ndị ka onye kachasị ndị ọzọ na nka ya, na HackerOne, Santi achọpụtala nje kọmpụta ruru 1600, ebe a kwụrọala ya dọla kwụrụ dọla maka ịchọpụta nje kọmpụta dịka ike ha na-akpa ha.

"Enyerela m ọtụtụ ụlọọrụ dịka Twitter, Verizon, gọọment mba Amerịka nakwa ụlọrụ ndị nọọrọ onwe ha aka ndị m agaghị akpọ aha."

Ugbua, Santiago so na-nwata na-eto eto kachasị nwe ego na mba ya dịka ego ọ na-enweta karịrị nke ndị mụrụ ya na-enweta ugboro iri anọ.

Akụkọ ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Otu nwa Argentina bidoro eme 'hacking' ka egwuregwu afọ atọ, na-enweghị ọzụzụ ọbụla- o nwetala dọla 1.1m site ịchọpụta mkpachi dị n'ụlọ ọrụ ọkainbe dị na mba ụwa.


Ọdịnaya: Sanwo - Olu kwuru na ọ ga na-aza "Mr Governor" kama "His Excellency" iji gosi obi umeala na ijere ndị Legos ozi dịka ọ kwesiri.

O kọwara na "His Excellency" na-eme ka onye nọ n'ọchịchị na-ebuli onwe ya karịa ọkwa ya.

End of Twitter post, 1

N'agbanyeghi ihe a o mere, ndị mmadụ si n'ụzọ di icheiche nabata ya.

Etu ndị mmadụ si nabata mgbanwe aha a

Otu onye ọnụ na-eru n'okwu n'ihe gbasara ndọrọndọrọ ọchịchị bụ Cheta Nwanze kwuru ka Sanwo-Olu chee ihe chere ya n'ihu.

"Ihe Sanwo Olu mere bụ ihe Bekee kpọrọ "soft sell", ihe dị mkpa bụ ịrụ ọrụ, ọ bụghị aha".

Ndị ọzọ kwenyere n'ihe Cheta kwuru bụ Captain Obvious si ya tinye anya n'ọchịchị bụ ihe dị mkpa.

N'aka nke ọzọ onye dịka Mazi Waltz na-ekwu ka gọvanọ steeti ndị ọzọ nyomie ya.

Gọvanọ ndị ọzọ gbahapụrụ echichi "Your Excellency"

- Aka chiburu Niger state n'afọ 2007 bụ Muazu Bbangida Aliyu kwuru ka a kpọọ ya "The Chief Servant" mgbe e duchara ya n'iyi ọrụ

- N'afọ 2015, aka chiburu Oyo steeti bụ Abiola Ajimobi kwuru ka akpọọ ya "Abiola Ajimobi" sọsọ.

- Ebe ọgbọ ya bụ Rauf Aregbesola kwuru ka a kpọọ ndị Gọvanọ "Mr Governor" kama His Excellency.

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

'His Excellency' na 'Mr Governor' na-ewu ugbua na soshal midia n'ihi okwu Gọvanọ Legọs bụ Babajide Sanwo-Olu kwuru.


Ọdịnaya: Sanwo-Olu ga-azọ ọchịchị n'okpuru APC na ntuliaka 2019

O ziri ozi gwa ndị Legọs ha jisike kwado out APC n'udo na ntuliaka na-abịa.

Kọmiti na-ahu maka ntuliaka imeụlọ nke APC na Legọs ekwuola na Babajide Sanwo-Olu bụ onye meriri ntuliaka imeụlọ nke APC na steeti ahụ.

Onye kwuru ihe a bụ Clement Ebri, onyeisi kọmiti a.

Ụnyaahụ, ka ndị na-akwado Babajide Sanwo-Olu na-aṅụrị maka mmeri ha che na o merịri na ntuliaka imeụlọ nke APC mere na Legọs, ndị pati ahụ hibere maka nhazi ntuliaka ahụ kwuru na ihe niile emere ụbọchị ahụ gara werewere.

Mana, ka a na-eloda okpoko a n'akpịrị, onyeisioche pati ahu bụ Adams Oshiomhole gwara ndị ntaakụkọ na ntuliaka Legọs gara nke ọma, ma kwukwa na ihe niile dị n'aka ndị nhazị ntuliaka a Bekee kpọrọ Nationala Working Commitee (NWC) nke Clement Ebri no n'isi oche ha.

Ka chi na-eji, onye bụ onyeisioche APC na Legọs bụ Tunde Balogun, kwuru na ntuliaka emere na Legọs bụ Babajide Sanwo-Olu meriri.

Cheta n'elekere asatọ n'ụtụtụ Oktoba 2, ọtụtụ ndị mmadụ pụtara na wọdụ dị iche iche ebe a na-eme ntuliaka a.

Ambode na Sanya-Olu bụ ndị na-azọ ọkwa n'APC Legọs

Ndị ntaakụkọ BBC nọ na-ebe ahụ kwukwara na a hụrụ ebe ndị mmadụ na-ebinye aka n'akwụkwọ na ntuliaka imeụlọ a.

Bola Tinubu bụ nna uku otu APC pụtakwara maka ntuliaka a, mana ndị kọmiti a na-ekwu na ihe a niile anaala n'iyi.

Onyeisi kọmiti a akpọrọ Clement Ebri kwuru na, n'ime ọgbakọ ha nwere, ha kpebiri na o were ihe ha ga-agbanwe tupu ha bido ntuliaka a.

Ndị mmadụ na-ekwu na ihe a were ike i bụ ihe mere gọvanọ Akinwunmi Ambode apụtaghị maka ntuliaka nke mere na Oktoba 2.

Ambode apụtaghị

Gọvanọ Legọs steeti bụ Akinwunmu Ambode abịaghị ebe ha na-eme ntuliaka imeụlọ nke APC na Legọs steeti.

Oge o jiri nkeji atọ nwere gafere otu elekere nke ehihe (1:30pm) bụ oge a na-akwụsị ntuliaka imeụlọ APC na-steeti ahụ, o nweghị onye hụrụ Ambode na Wọdụ A5 na A6 ebe a na-atụ anya ya.

Akinwunmi Ambode na Babajide Sanwo-Olu bụ ndị na-ọzọ ọkwa oche gọvanọ na Legọs bụ steeti dị ukwu na Naịjirịa.

Kemgbe 1999, gọvanọ niile na-eji...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Nke na-eme ugbua Gọvanọ na-achị Lagos steeti bụ Akinwunmi Ambode ejirila ugwu nara mmeri emeriri ya na ntụlịaka imeụlọ APC mere na Lagọs ụbọchị October 2.


Ọdịnaya: Sanwo-Olu onye kwuru nke a na mkparịtaụka ya na ụlọrọụ ntaakụkọ bụ TVC nwere na Legos ụbọchị Tuzde.

O kwuru na ọkwa APC nyere ụmụafọ Igbo abụọ bụ Ben Akabueze, onye rụburu dịka Kọmịshịọna mkpata na mmefu na Joe  Igbokwe, onye na-arụ ọrụ dịka ọnụ na-ekwuru APC na steeti ahụ gosiri echiche ọma APC nwere n'ebe ndị Igbo nọ.

End of Twitter post, 1

N'okwu ya, Sanwo-Olu sị, "Oge m nọ n'ọrụ oyibo, onye kachara nọrọ n'ọkwa dịka kọmịshịọna bụ Maazị Ben Akabueze, onye Igbo, onye rụrụ ọrụ dịka Kọmịshọna na-ahụ maka mkpata na mmefu."

"N'ezie, ọ bụrụ na ị nọ n'ọkwa Kọmịshịọna na-ahụ maka mkpata na mmefu, ọkwa gị dịka ọkwa osote gọvanọ."

"Nke a bụ n'ịhị na ndị mịnịstrị ndị ọzọ ga na-abịakwute gị. Ọkwa a bụ ọkwa e nyere enyi m ma bụrụkwa nwanne m nwoke, Ben Akabụeze."

"Onye rụrụla ọrụ ọtụtụ afọ kachasị dịka onye ojezi otu APC na Legos steeti bụ onye Igbo, Joe Igbokwe."

"Ọ rụọrọla APC ọrụ ihe karịrị afọ iri na ise. Mgbe i nyerela onye Igbo ọkwa dịka ọnụ na-ekwuru gị, kedụ ihe ọzọ ị na-ekwu?"

Cheta na na e meriri otu APC na mpaghara Oshodi-Isolo, Iferodun-Ajeromi nakwa Amuwo-Odofin, ebe Ndịgbo kacha n'ọnụọgụgụ na ntuliaka ndị nnọchite e mere na 2018.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Onye na-azọ ọkwa gọvanọ Legos steeti n'aha APC bụ Babajide Sanwo-Olu ekwuola na nlegara anya ndị Igbo na-ele APC dịka pati kpọrọ Igbo asị abughị ihe ziri ezi.


Ọdịnaya: Saraki chịrị afọ asatọ dịka onye Gọvanọ kwara Steeti

Danladi Umar bụ onyeisi oche ndị CCT kwenyere na mmepegharị akwụkwọ ikpe a megidere Saraki na nrube isi iwu ụlọikpe Appeal nke Abuja nyere n'abalị 12 nke ọnwa Dizemba 2017.

Onyeisi ndị  Sịnetị na-azara ọnụ ya n'ebubo dị iri na asatọ n'oge mbụ, ga-ebido zara ọnụ ya n'ebubo dị sọnsọ atọ.

Ụlọikpe mkpegharị, nke a na-akpọ Court of Apeal na asụsụ bekee, n'ime nkwekọrịta ndị ọka ikpe ukwu atọ kwuru n'obi juru ha afọ na Saraki nwere azịza ọnụ n'ụlọ ikpe CCT

Ụlọikpe a kacha pụrụ ebubo dị iri na ise nke eboro Saraki, kwuo na Gọọmenti etiti enweghị ihe akaebe pụtara ihe megide ya.

Ndị akaebe anọ Gọọmenti Etiti kpọtara kwuru ihe ọzọ n'abụghị ihe Gọọmenti dere n'akwụkwọ.

Ụlọikpe a sịrị Saraki bịa zara ọnụ ya n'ime ebubo nke anọ, ise na isii ebe ekwuru na okwuputaghị akụ na ụba ya mgbe ọ gbaturu n'ọchịchị dịka Gọvanọ ndị Kwara Steeti n'akwa tupu owere ọchịchị dịka onyeisi ndị Sịnetị.

Saraki bụ onyeisi ndị Sịnetị nke mbụ enyere iwu ka akpọchịe

Cheta na Bukola Saraki pụtara n'ụlọikpe Code of Conduct Tribunal nke Danladi Umar bụ onyeisi oche izara ebubo kwuru na ọ tụrụ asị na nkwuputa akụ na ụba ya mgbe ọ bụ Gọvanọ ndị Kwara Steeti

Ebubo a kwuru na Saraki jụkwara ikwupụta ụfọdụ akụ na ụba onwetara dịka onye Gọvanọ.

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ụlọikpe Code of Conduct tribunal nke dị n'Abuja eyinyela abalị isii nke ọnwa febụwarị dịka ụbọchị Gọọmenti Etiti ga-emepegharị akwụkwọ ikpe ya megịde onyeisi ndị Sịnetị bụ Bukola Saraki.


Ọdịnaya: Saraki chịrị afọ asatọ dịka onye Gọvanọ kwara Steeti

O kwuru nke a mgbe ọ gara ị leta ndị idere mmiri na-enye nsogbu n'Ilorin n'ụbọchị Satọde.

Sarakị yọro ka aghara iji ihe gbasara ọrụ nchekwa Naịjiria mere ihe ndọrọndọrọ ọchịchị.

N'oge na-adịghi anya otu akpọrọ ''Amnesty international'' kwuru na-egbuola ihe ruru mmadụ 1,813 site n'ọnwa Jenụwarị ruo ugbua.

Ogbugbu a metutara steeti 17 ma ọnụọgugụ ya na-abawanye nke ịkarị ọgbugbu mere na afọ 2017.

Otu a bokwara ya bu ihe mberede n'isi ndị ọchịchị Naịjirịa makana enweghị ike ị kwusi ogbugbu ndị a.

Saraki boro ndị ọru nchekwa ebubo adịghị n'otu.

O kwuru na ndị otu ulo omeiwu ọ na-achị nyere ndụmọdụ etu a ga-si gbochie ya bụ ọdachị mana ndị isi ọchịchị gbara ha nkiti maka ihe ọ kpọrọ aka ndọrọndọrọ ọchịchị eji eso ya.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Saraki kwuru na ọ bụrụ na-achụọ ndị isi ọrụ nchekwa nọ ụgbua na ọ ge-enye ohere ị webata ndị ga-arụnwụ ọrụ nchekwa ọfụma.


Ọdịnaya: Saraki chịrị afọ asatọ dịka onye Gọvanọ kwara Steeti

Onyeisi ndị ụlọomeiwu bụ Bukola Saraki ga-akpọrọ ndị otu ya ndị ọzọ gaa njem nleta n'ụlọ ndị omeiwu mba Amerịka taa.

Ihe ndị ha ga-arụtụ aka na njem a gụnyere nwulite mmekọrịta ndị omeiwu na usoro ọchịchị mba Naịjirịa na mba Amerịka.

Ebe ọzọ na Naịjirịa

Ndị gọvanọ na-achị mpaghara ọwụwa anyanwụ Naịjirịa ekwuola n'onweghị oke ala ha nwere maka ọrụ ngo ma ọfụdụzie ogbe ebe a na-azụ ehi

Okwu nke a bụ ihe pụtara na-akwụkwọ ozi onyeisi ha bụ Dave Umahi wepụtara n'ime mkparịta ụka ha mere ụnyaahụ.

Na mba ofesi,

E chere na mmadụ ruru otu narị anwụọla ebe iri na ise na-efu efu na mpaghara ọwụwa-anyanwụ mba Jaapan n'ihi oke mmiri ozuzo nke butere oke idemmiri.

Mmiri ozuzo a malitere kamgbe abalị ise gara aga ji ugboro atọ karịa etu mmiri si ezo n'ebe ahụ n'ime ọnwa Julaị.

N'Egwuregwu

FIFA ebidola ime onye ọgba bọọlụ mba Kroeshia akpọrọ Vida nyocha maka okwu megidere mba Rọshịa o kwuru n'ihe onyonyo.

N'otu aka ahụ ngalaba na-achịkọta egwuregwu bọọlụ na Brazil adọọla ndị Brazil aka na ntị maka ị kpa oke agbụrụ megide onye otu egwurewgwu ha bụ Fernadinho maka ọkpụ o nyere megide ha n'asompị iko mba ụwa.

Gee akụkọ ndị mere taa n'ịchafụ

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Ihe onyonyo nke taa

Illbliss maka Biafra.

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:


Ọdịnaya: Saraki chịrị afọ asatọ dịka onye Gọvanọ kwara Steeti

Saraki kwuru nke a n'akara Twitter ya na nkeji ole na ole gara aga.

End of Twitter post, 1

Saraki ekwughị pati ebe ọ na-aba mana o kwuru na ya apụọla.

Mana gọọmenti etiti ekwuola na ha amaghị na onyeisi ụlọomeiwu sineti apụọla na pati APC.

Onye nkwuchiteọnụ gọọmenti etiti bụkwa mịnịsta ọrụ mgbasaozi dị n'aka bụ Lai Mohammed gwara BBC na a gwabeghi ha na Saraki apụọla na pati APC.

Onye nkwuchiteọnụ APC na Legos bụ Joe Igbokwe kwuru na ọ bụ ndị mgba okpuru na-apụ na pati ahụ.

N'okwu ya, "APC abụghị PDP, Buhari abụghị Jonathan, ọpụpụ ha enweghi ihe ọ ga-eme APC."

Mana n'elu soshal media, ụmụ Naịjirịa na-etu o si emetụta ha.

Tell the Mayor kwuru na ma ụmụ Naịjirịa ekwesiri ibe akwa ka ọ bụ ịchị ọchị gbasara ya, na ọpụpụ ya abụghị maka ụkpụrụ ọma ọ chọrọ igosi maọbụ maka ọganihu ndị mmadụ kama ọ bụ nhazi ọ na-eme maka onwe ya.

Abraham Itebu kwuru na o si PDP gaa APC na 2014 sikwa APC gaa PDP na 2018 na-ekwu na ha ji ụmụ Naịjirịa eti epele nakwa azụmahịa onwe ha.

Olusanjo Ewulomi kwuru na o kwesiri ị hapụ oche ya maka na pati na-akarịghị n'ọnụọgụgụ enweghi ike ịnwe oche ahụ.

Onye omeiwu ibe ya bụ Ben Murray Bruce kwuru na ya ji aṅụrị anabata Saraki na pati ha bụ PDP mana Saraka ekwughikwa na ya na-aga na PDP.

Otu pati PDP dekwara n'akara twitter na onyeisi ụlọomeiwu sineti bụ Bukola Saraki na-alọghachi na PDP.

Cheta n'izu gara aga, ndị ụlọomeiwu mmadụ 15 nọbu pati APC wufere pati PDP ebe ndị nnọchiteanya mmadụ 38 bụbu ndị APC wufekwara PDP na pati ndị ọzọ.

Akụkọ ga amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Akụkọ na-eru anyị ntị ugbua na-ekwu na onyeisi ụlọomeiwu sineti bụ Bukola Saraki agbajọọla ndị APC.


Ọdịnaya: Saraki chọrọ ka gọọmentị etiti nyochaa ma mara ndị aka ha dị na ya bụ nsogbu ikpe

O kwuru na ihe a bụ ihe ihere nke na-ekwesịghị ime; ''Ihe a butere obodo anyị bụ Naịjirịa aha ọjọọ ma mịtara anyị mkpụrụ ọjọọ.''

Saraki kwuru na ya bụ omume gosiri adịghị ike ndị chọrọ isi azụ ụlọ chutuo ndị isi ulọomeiwu.

Saraki na-arịọ ka gọọmenti kpachapụ anya maka ''gọọmentị dị n'ime gọọmentị'' ha

Ọ dọkwara aka na ntị nye ndị na-achọ ihe n'ike n'ike sị na okwu a abụghị maka ya maọbụ osote ya bụ Ike Ekweremadu maọbụ Yakubu Dogara, kama ihe a metụtara ọchịchị onyekwuouche ya na Naịjịrịa.

Saraki kwuru na ọtụtụ olileanya dị n'ebe Naịjirịa nọ n'etiti obodo ndị ọzọ, ya mere ihe a ji jọgbuo onwe ya.

N'ọnụ ya, ''Naịjirịa agafeela ụdịrị iberibe a na-ebute ndọghachi azụ.''

"Chetanu na n'oge na-adịghị anya e kwuru m na Naịjirịa nwere ọchịchị n'ime ọchịchị a nọ ụgbua makana ọ gbawojuru anya ka onyeisi otu ngalaba ga-esi nye iwu ka a gaa wakpoo ụlọomeiwu.

"N'agbanyeghị ihe egwu dị na ya, anyị ga-aga n'ihu igbaso ikpe na-akwụghị ọtọ. Ndị Naịjirịa gosiri ụnyaahụ na ha agaghị ekwe mmegide oche maọlị.

"N'ihi na ọ bụ ndị Naịjirịa tinyere anyị n'ụlọomeiwu, mkparị ọbụla e nyere anyị bụkwa ndị Naịjirịa ka e nyere ya.

"Ihe mmụta m chọrọ ka gọọmentị etiti mụta ebe a bụ ka ha nye ndị ọrụ nchekwa ikike ịkwụrụ onwe ha."

Ihe niile o kwuru dị n'akara Twitter ya:

Mana lee ihe ndị Naịjirịa na-asa onyeisi ụlọọmeiwu ukwu na Twitter:

@Mansur_ahmed kwuru na mgbe izuụka a gachara, uche onye ọbụla ga-apụ n'ihe a mere n'ụlọomeiwu.

Ebe @ola_subomi01 kwuru na ihe a ga-eji cheta Saraki ma ọ nwụọ abụghị ihe nwere isi.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Bukola Saraki bu ụzọ chetara ndị mmadụ etu ndị ọrụ nchekwa a kporọ DSS kpuchiri ihu ha si gbochie ndị omeiwu na ndị ọrụ ha ịbanye n'ụlọomeiwu.


Ọdịnaya: Saraki meriri EFCC n'ụlọikpe kachasị n'ọnwa Juli maka ebubo mpu na nruru aka

Mana ụnyaahụ, akụkọ kwuru na PDP ziri ozi ka ndị omeiwu ha niile laghachite Abuja, maka ha na-eche na APC nwere ike ijiri ike mepe ụlọomeiwu wee chutuo Saraki na Ekweremadu.

BBC Igbo gbara ndị otu APC na PDC ajụjụọnụ maka ebumnuche ha gbasara ihe a na-eme ugbua n'ọkwa ọchịchị n'ala Naịjirịa.

Joe Igbokwe bụ ọnụ na-ekwuchiri otu APC na Legos steeti gwara onye ntaakụkọ anyị na nsogbu PDP bụ na obi na-amapụ ha maka njọ niile ha mere n'ala Naịjirịa.

N'ọnụ okwu ya,"Onyeisiala Naịjiria bụ Muhammadu Buhari abụghị onye na-eji njọ akwụghachị njọ. PDP na-ama jiji maka na obi ha na-apịa ha ụtarị maka mpu na aghụghọ niile mere n'oge ọchichị ha."

Igbokwe kwusiri ike na ọ bụ ikike ndị Sineit ịhọpụta ndị ha chọrọ ka ha chịa ha.

 "Ọ bụrụ na ha chọrọ ịchụda Bukola Saraki, o nweghị njọ dị na ya."

Mana Austin Umehi bụ otu n'ime ndị welitere isi na PDP kwuru na APC agaghị anwa anwa ịchụda Bukola Saraki.

PDP na-ebo na aka onyeisiala Naịjirịa bụ Muhammadu Buhari nọrọ na nsogbu a

O kwuru na: "Ụlọomeiwu nwere iwu ha na-eso. Ihe a pụtara na ndị otu APC agaghị eteta n'ụra otu ụbọchị, chụda mmadụ dịka Bukola Saraki."

O kwukwara na o nweghị egwu dị n'obi Saraki maka ya, nakwa na ndị ụlọomeiwu na-eche echiche a na-egbu oge ha.

Etu ọ dị ugbua

PDP sị na Saraki bụ onye otu ha kachasị elu n'ọkwa ọchịchị n'ala Naịjirịa, nke mere ha jiri tunye ya ugo a.

Dịka o siri dị ugbua, nke ga-abụ mbụ pati na anọghị n'ọchịchị, maọbụ nwekarịa ndị omeiwu, ga-achi ụlọomeiwu na Naịjirịa.

Mana, a mabeghị ma ọnọdụ a ọ ka ga-adị etu a, maka na n'ụbọchị 24 nke ọnwa APC wepụtara aha ndị omeiwu 52 ha si bụ ndi otu ha, nke nyere ha nkarị n'ụlọomeiwu.

Ya bụrụ na nke a bụ eziokwu (o nwebeghị ndị n'ime ndị a gọnahụru edemede a) APC nwere ọnụgụgụ a ga-eji chụtuo Saraki ma ndị omeiwu laghachite ezumike.

Ekweremadu ka-aza ajụjụ n'aka ndị EFCC

Nke mekwara ụfọdụ ndị omeiwu nke obele jiri nọdụ n'ụlọomeiwu ụnyaahụ.

Akụkọ kwukwara na ndị sinetọ otu PDP ga-enwe ọgbakọ ebe ha...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Akụkọ nke mere ọhụrụ n'etiti ndọrọndọro ọchịchị Naijiria ụnyaahụ bụ na otu Peoples Democratic Party (PDP) ahọpụtala onyeisi ụlọomeiwu ukwu bụ Bukola Saraki dịka onyeisi ha.


Ọdịnaya: Saudi Arabia bụ otu n'ịme mba ndị alakọọba nwere mmanụ agbịdị n'uju

Agha a butekwara itunye mmadụ iri ise na isii n'ime mmadụ nari atọ ejidere n'ime ụlọ nkpọrọ. mmadụ iri ise ndị a si na ezi na ụlọ ndịeze.

Onye okaiwu kachasị n'ala Saudi Arabia a na-akpọ Sheikh Saud al-Mojeb sị na nyochapụta nke a were ha ọnwa atọ.

Ka akụkọ a na-apụta a ka a na-agba mbọ ka amara maọbụ nke ezie.

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Mba Saudi Arabia na-ekwu na ha enwetala ihe karịrị dọlla otu nde narị site na ibụ agha ha na bụkwasa mpụ na nruru aka ego.


Ọdịnaya: Saut-Koria tinyeburu igwe mgasaozi echiche ha n'agbata ha na Nọt Koria

Saụt Koria nwere ọtụtụ igwe mgbasa ozi n'agbata ha na Nọt Koria nke ha na-akpọ egwu ha na akụkọ na-akatọ Nọt Koria nke ndị agha Nọt Koria na ndị nkiti bi nso nwere ike ịnụ.

A maghị ma Nọt Koria aga agbanyụ igwe mgbasa ozi nke ha. Ha na-akpọkwa akụkọ na-akatọ Saut Koria na ndi enyi ha.

Dịka ozi  ụlọọrụ ntakụkọYonhap  kwuru na ọs i n' ngaalaba Mịnịstrị nchekwa ala ahụ, mba Saụt Koria  mere nke a iji belata obiọkụ dị n'etiti ndị agha mba abụọ ahụ iji nye ohere maka ịkpa udo."

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Dịka mkparịtaụka mba abụọ ahụ bụ nwanne ma bụrụ kwa ndị iro na-abịa nso, mba Saụt Koria agbanyụọla igwe mgbasa ozi echiche ha dị n' agbata ha na Nọt Koria.


Ọdịnaya: Segun Toriola nọchikwara anya Naịjirịa n'olympics nke 2016

N'agbanyeghị na Naịjirịa enwetebeghị ihe nrite ọlaedo, ọlaọcha maọbụ ọlanchara ọbụla kamgbe asọmpi nke 2018 a ji bido, olileanyị dị n'oge na-adịghị anya.

Ụmụ Naịjirịa bụ Segun Toriola na Olajide Omotayo ji 3-1 merie Australia n'agba kwọta faịnal nke asọmpi tebulu tenisi, nke mere na ha ga-ezute England n'agba semi-faịnal na Monde.

Ọ bụrụ na Toriola na Omotayo merie, ọ pụtara na ha ga-eso sọọ mpi nke ngwụcha nke ga-eme ka Naịjirịa nweta ihe nrite ha nke mbụ n'asọmpi nke afọ a.

Akụkọ ga-amasị gị

Obi dị ndị Naịjirịa mma maka nke a.

N'ịkụ ọkpọ

Apịapụla otu onye na-anọchite Naịjirịa n'ọkpọ.

Samuel Addo bụ onye mba Ghana pịapụrụ Sikiru Ojo ka ha abụọ zutere n'agba nke bekee kpọrọ Bantam weight (56kg).

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ndị mba Afrịka na-egosi ike ha n'asọmpi Commonwealth a na-eme na mba Australia.


Ọdịnaya: Senate President Bukola Saraki and House Speaker Yakubu Dogara

Ụlọ omeiwu nke asatọ bụ nke ọnụọgụgụ iwu ha mepụtarala kachasị kamgbe Naijiria malitekwara ọchịchị onyekwuouche ya n'afọ 1999. Bido mgbe ha malitere ọrụ n'abalị itoolu nke ọnwa Juun afọ 2015, ụlọ omeiwu nke asatọ (nke ukwu na nke ata) emepụtala iwu dị narị iri isii na iri anọ na anọ (644), dika ndị otu Policy and Legal Advocacy Centre (PLAC) si depụta.

Onyeisiala Muhammadu Buhari ebinyelarị aka na iwu iri anọ na asatọ n'ime ha mee ka ha soro n'iwu obodo Naijiria, mana ọtụtụ n'ime ha ka ọ jụrụ ibinye aka.

2. Osote onyeisi si na pati nke nta:

Nke ọzọkwa bụ n'ụlọ omeiwu nke asatọ ka ọ nọ mee, bụ nke izizi osote onyeisi ya si n'otu ndọrọndọrọ ọchịchị na-abughi ndị nọ n'ọchịchị wee pụta. Ọtụrụ ndị mmadụ n'anya mgbe Ike Ekweremadu tuuru ugo dịka osote onyeisi ụlọ omeiwu ukwu na-agbanyeghi na otu ndọrọndọrọ ọchịchị nke o so na ya abụghi nke kachasị nwee mmadụ n'ụlọ omeiwu ma bụrụ ndị nọ n'ọchịchị.

N'aka nke ọzọ, onyeisi ụlọ omeiwu ukwu bụ Bukola Saraki, bụ onye isi omeiwu nke izizi na Naijiria nke e boro ebubo nrụrụaka ma kpụpụ ya ụlọikpe ka ọ ga zara ọnụ ya. Ụlọ ikpe mechara sị ya laa na ikpe amaghị ya.

3. Nghọtahịe ha na onyeisiala:

A ga-echetakwa ụlọ omeiwu nke asatọ dịka nke ha na onyeisiala kachaa nwee nghọtahịe. Nke a nwere ike bụrụ maka na ndị otu ndọrọndọrọ ọchịchị All Progressives Congress (APC) akwadoghị ọchịchị Bukola Saraki na Yakubu Dogara bụ ndị isi ụlọ omeiwu nke ukwu na nke nta.

Nghọtahịe a dị n'etiti ndị omeiwu na onyeisiala biara mee ka usoro iweputa atụmatụ mmefu ego, nke Bekee kpọrọ 'budget', na-egbu nnukwu oge.

Ekweremmadu na Saraki

4. Ndị omekome wakporo ogige ndị omeiwu:

Ihe ọzọkwa kwesiri ncheta bụ mgbe ndị omekome wakporo ụlọ omeiwu ukwu n'abalị iri na asatọ nke ọnwa Eprelu 2018 maburu akara ikikere ha nke a kpọrọ 'mace' n'asụsụ Bekee. Ndị uweojii mechara kwuo na ha chọtara ya bụ akara ikikere n'okpuru akwa okporoụzọ dị n'Abuja.

Ndị omekome wakporo ogige ndị omeiwu ukwu n'ọnwa April 2018 maburu akara ikikere ha.

5....\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Dika ụlọ omeiwu nke asatọ ga-abịa n'isi njedebe taa bụ Tọọzdee abalị isii nke ọnwa Juun, 2019, ka anyị leghachị anya n'ihe olemole ndị megasịrịnu na ya bụ ụlọ omeiwu nke ekwesiri ncheta.

1. Iwu kachasị n'ọnụọgụgụ


Ọdịnaya: Serena gbara dị afọ 36 nọzi na agba nke atọ na French opun

Agbara nwaanyị na egwuruegwu tennis bụ Serena Williams sị ụwa chere aka ghọrọ ya na ọdịnihụ.

Serena bụ onye meriri Ashleigh Barty nke mba Australia sị na ya ga-emecha sịe ike karịa ka ya dị bụ tupu ya amụọ nwa bụ nke sechituru ya nwaazụ na-egwu.

Rochas anọghị n'ọgbakọ APC

Owelle Rochas bụ Gọvanọ Imo Steeti

Achọrọ Owelle Rochas achọ na ọgbakọ ndị APC n'Abụja ụnyahụ ebe ọtụtụ ndị isi ọzọ ndị pati ahụ zuru na ya bụ ọgbakọ

Owelle sị na ya bụ ọgbakọ ezughi oke ma ya bụ onyeisi pati ahụ na ọwụwa anyanwụ a nọghị ya. Cheta na Rochas na ndị pati ya malitere ịnwe ọgbaghara nsonso a.

Boko Haram agbuola ndịagha ise na Boronu

Ndị agha ka na-ebuso Boko Haram agha n'ala Naịjiria

Na Boronu steeti unyahụ, ndị Boko Haram wakporo ma ta isi ndị agha Naịjirịa ise.

Texas Chukwu bụ ọnụ na-ekwuru ndị agha Naịjirịa kwuputara nke a mgbe ọ sị na ndị omekaome a basara ndị agha operation Lafia dole ọgụ mgbe ihe a mere.

Nkatọ esochiela mbuli ụtụisi ngwa ahịa igwe Trump

Onyeisiala Donld Trump

Nkatọ esochiele ụtụisi nke onyeisiala Trump nke Amerịka tinyere na-azụm ahịa igwe ndị mba ọzọ.

Trump weliri ụtụisi ngwa ahịa na-aka mba EU, Canada na Mexico bụ ndị fooro ntutu ta na ha ga abọrọ mbọ.

Gee nkeji ụtụtụ tata:

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Ihe nkiri nke taa:

Biafra: Gịnị nọ n'ime Bọnka Ojukwu

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Akụkọ ndị kachasị mkpa mere taa:

Serena Williams awakela ka anyanwụ ọzọ


Ọdịnaya: Serena na Venus Williams ga-ezukọ n'asọmpi nke nrite nke 29

Nke a bụ dịka Serena laghachitara kamgbe ọnwa iri na anọ ọ pụrụ ịga mụọ nwa ya nwaanyị.

Serena agbaghị tenis n'ọnwa 14 ndị ahụ, mana o meriri Kiki Bertens bụ onye Nedaland 7-6 (7-5) 7-5 n'agba nke abụọ ha.

"Ihe niile bụ nrite," Serena kwuru ka o nwere mmeri n'ime otu elekere na nkeji 52.

Nwanne abụọ a zutere n'ikpeazu n'afọ 2017 mgbe ha gbara na mgbacha Australian Open bụ mgbe Serena ritere iko Grand Slam nke iri abụọ na atọ ya.

Mgbe o meriri Venus na Melbourne, Serena di ime ada ya bụ Alexis Olympia nke ọ mụrụ n'ụbọchị mbụ nke Septemba 2017.

Asọmpi a ga-abụ nke ugboro 29 ụmụnne a ga-ezụkọ n'asọmpi nrite. Serena meriri ugbo 17 n'ime ugbo 28 ha gbabugoro.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Onye a ma ama n'asọmpi tenis na mbaụwa bụ Serena Williams na nwanne ya nwaanyị Venus ga-apịa n'agba nke atọ na Indian Wells.


Ọdịnaya: Sergei Mavrodi ruru afọ 62 tupu ọ nwụọ

Mavrodi dị afọ 62, nwụrụ taa n'obodo Moscow, ka ndị dọkịta kwuru na nkụchi obi (heart attack) gburu ya.

Tupu ọ nwụọ, Mavrodi bụ onye mba Rọshịa a ma-ama n'ihe gbasara ịghọgbu ndị mmadụ ma nara ha ego ha, nke ndị bekee kpọrọ ponzi scheme, kpara ọtụtụ ego.

Ngalaba MMM nke bidoro ọrụ na Naịjirịa n'afọ 2015, kwụsịrị ịrụ ọrụ n'ọnwa Disemba nke afọ 2016 ka ihe ruru mmadụ nde abụọ na puku narị anọ bidoro iji ya enye ma kpata ego.

Ha kwuru na ihe kpatara ha ji kwụsị ọrụ bụ maka "ndị mmadụ ka nkụ n'elu sistem anyị nakwa anya ọjọọ ndị gọọmentị na ndị ntaakụkọ ji ele anyị"

Ihe ndị Naịjirịa na-ekwu gbasara ọnwụ Mavrodi

Ụfọdụ kwuru na ọ bụ 'ekpere' ndị Naịjirịa ego ha furu n'ime MMM kpere kpatara o jiri nwụọ

Ebe ụfọdụ na-ekwu na o nwere ike ịbụ aghụghọ ka ọ ghọrọ

Ụfọdụ kwuru na ọ bụ ụjọ ihe ndị Naịjirịa gaara eme ya mgbe ha ga-abịa ile asọmpi iko mbaụwa na Rọshịa bụ ebe Mavrodi si, mere o jiri nwụọ iji gbaara nsogbu ọsọ.

Ụfọdụ chetara ego ha furu efu n'ime MMM. Ha jụrụ ihe ga-eme ego ha ugbua Mavrodi nwụrụla

Ihe amabeghị ugbua bụ ihe ọnwụ Mavrodi ga-apụtara ndị ka nwere nchekwụbe na MMM ga akwụ ha ụgwọ.

Akụkọ ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ka Sergei Mavrodi bụ onye bidoro ebe a na-atụkọ ego iji nweta mmụbanye ego ọzọ nke ọ kpọrọ Mavrodi Mundial Moneybox (MMM), nwụrụ taa, ndị mmadụ ekwuputala uche ha gbasara ọnwụ ya.


Ọdịnaya: Sergei Skripal afọ 66, na nwa ya Yulia dị afọ 33 nọ n'ọnọdụ dị egwu n'ụlọ ọgwụ

Onye kwuru nke a ụị onyeisi ụlọọgwụ, Salisbury District bụ Christine Blanshard, n'okwu ya, "Anyị ahapụlaa Yulia.

Nna ya naha adịkwa mma, ụbọchị Fraide, e kwuru m na ọ nọghịzị n'ọnọdụ ize ndụ mana ọgwụgwọ ya anaghị aga ọsịsọ ka nke Yulia.

Anyị na-ele anya na ya onwe ga-apụa n'ụlọọgwụ n'ọdịnaihu."

Cheta na mba UK  boro mba Rọshịa ebubo na ha zitere ndị nyere mmadụ abụọ ahụ nsị n'ala UK.

Nke a mere mba UK na mba ndị ọzọ ruru 20 na mpaghara Yurop ji chụpụ ndị ọrụ Rọshịa nọ na mba ha maka ya bụ nsị.

Mana Rọshịa kwusiri ike na ha emeghi ihe ọbụla.

Akụkọ ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Yulia Skripal bụ onye e nyere ya na nna ya Sergei Skripa nsi na mba Briten n'ọnwa gara aga apụọla n'ụlọgwụ ebe ọ na-anatabu ọgwụgwọ.


Ọdịnaya: Sevilla na-atụ anya na-etu ha si na-agba ọfụma ga enye ha mmeri taa

Mazi Offor si na Man United bụ ndị ndị mmadụ na-atụ anya na ha ga-eme ọfuma n'asompi a, mana ha adighi eme ọfụma bọọlụ nke ha gbagoro na afọ di one n'one. Offor sikwara na Sevilla n'onwe ha chụrụ onye ndu ha bụ Eduardo Berizzona n'ọnwa Decemba nke afọ 2017. Sevilla chụrụ ya ka o si ụlọogwụ lota. Berizzona na aria ọrịa Kansa.

Sevilla meriri anọ n'ime asọmpi ise ha sọrọ na mgbe na adịghị anya. Ha nwere ntukwasi obi n'onye ndu ọhụrụ ha bụ Vincenzo Montella, bụ onye gbara bọọlụ ka 'striker' na AC Milan, ga enye ha mmeri.

Mana Sevilla ma na Man United bụ nnukwu mgbidi ha ga arịrị,. Offor gwara anyi.

Man United bu nke nwere ike merie n'asọmpị a

Ọ sikwa na Alexis Sánchez bu otu onye Man United Sevilla ga achọ ize taa, mana, Sevilla ga-eweta ezigbo ohere na asọmpị a ma Man United pụta inye goolu na egwuregwu a.

Cheta na Leichester City meriri Man U na asọmpị ha sọrọ. Ihe a ga-eme ha ka ha kpachara anya obele.

"Man United ga bu ndị a ga-tu egwu kari a na asọmpị a, mana Sevilla nwere ike jiri 2:1 wee hazie asompị nke a ga-agba na Old Traford be ndị Man United," Offor gwara anyi.

Ndị egwuregwu aga ele anya:

Man United

Alexis Sánchez

Paul Pogba

Romelu Lukaku

Sevilla

Wissam Ben Yedda

Ever Banega

Johannes Geis

Asọmpị ọzọ a ga-ahazii taa bu Shakhtar Donetsk na AS Roma. Otu egwuregwu bọọlụ abụọ a atụghị anya na ha ga apụta na ọkara nke a na-akpo 'group stages' na asụsụ Bekee mgbe ahọpụtara etu a ga-eji gba asọmpị a, dika Offor kwuru.

Cheta na Shakhtar Donetsk gbapụrụ Manchester City na okara mgbapụ nke Champions League na Decemba 2017 na asọmpị ahu tụrụ ndi mmadụ n'anya.

Roma n'onwe ha gbapụrụ Chelsea ji gosi na ha zuru imeri ndị afa ha na-ada ụda. Mana mgbe Roma nọ na ọgbọ a ikpeazu bu kemgbe Totti ha ka na-agbarụ ha bọọlụ.

Ike Roma na Shakhtar Donetsk dị ka ọdị nhatanha

Mana, Offor si anyi na Roma na-abata asọmpị a ka ndị nwere ike merie.

Shakhtar Donetsk n'onwe ha na-ahazighari na okpuru onye ndu ọhụrụ bụ Paulo Fonseca.

Shakhtar...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ka a na ahazi nkiri Man United na Sevilla na asọmpi taa nke ga-eme n'ama egwuregwu Ramón Sánchez Pizjuán dị na Spain, onye ọnu na erụ na okwu banyere egwuregwu bọọlụ bu Emeka Offor gwara BBC Igbo ka ihe nwere ike si kwụrụ.


Ọdịnaya: Shehu Sani chọrọ ka ndị Ogoni 9 nweta nturuugo

Sinetọ Shehu Sani ekwuola sị na gọọmentị etiti kwesịrị ịrịọ ezinaụlọ Ken Saro Wiwa na ndị ogoni ndị ọzọ ahụ nwụrụ anwụ mgbaghara ma nyekwa ha nturuugo.

O kwuru sị ka e nyekwa Shehu Musa Yaradua, Beko Ransome-Kuti nakwa Chima Ubani nturugo.

End of Twitter post, 1

Etigbuola nwoke gburu nwaanyị

E tigbuola otu nwoke n'obodo Kisumu dị na mba Kenya ka a hụrụ ozu nwaanyị ọ fọnyere n'ime akpati.

Kim Jong-Un a ga-aga Rọshịa?

Vladimir Putin bụ onyeisi mba Rọshịa akpọọla Kim Jung-un nke Nọt Koria oku ka ọ bịa njem nleta na Rọshịa n'ọnwa nke asatọ nke afọ a.

Putin sị na ya nabatara ogbakọ Kim na Trump mere n'ime ụbọchị ole na ole gara aga.

N'egwuruegwu,

Asọmpi Iko Mbaụwa nke 2018 ebirila ọkụ taa, dịka mba Rọshịa bu ụzọ nye goolu mbụ n'asọmpi ahụ.

Ọ bụ Yuri Gazinskiy nke Rọshịa ji isi buba boolu a na nkeji iri na otu ebidochara ya bụ egwuruegwu.

Rọshịa mechara gwọọ Sawudi Arebia ka ji mmanụ. Ha gbatara Roshịa 5 - Sawudi 0.

Gere akụkọ mere na mgbede a n'otu nkeji:

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Lee ihe nkiri taa

Rọshịa 2018: Super Eagles nọ n'otu kachasi ike

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:


Ọdịnaya: Shehu Sani na-anọchi ndị Kaduna na sineti

Mana Sani kwuru na ego ahụ agunyeghị puku narị naịra asaa bụ ụgwọ ọnwa a na-akwụ ha.

O kwuru na a kpọghị ego ahụ aha mana e nyere ha iwu iweta akwụkwọ ego ọbụla ha mefuru si n'ọnụ ego nde naịra 13.5 ahụ.

Nke a ebutela akụkọ n'akụkụ dị iche iche dịka ndị mmadụ na-ekwu na ego ahụ karịrị akarị.

Otu sinetọ Naịjirịa na-erite ihe ruru nde 156 kwa afọ.

                            Ọ bụrụ na ị na-erite ụgwọọnwa ọpekata mpe (₦18,000):

                            Ọ bụrụ na ị na-erite ₦50,000:

                            Ọ bụrụ na ị na-erite ₦100,000:

                            Ọ bụrụ na ị na-erite ₦150,000:

                            Ọ bụrụ na ị na-erite ₦200,000:

Kekọrịta ihe pụtara

Kekọrịta peeji a

Kekọrịta ihe pụtara

Kekọrịta peeji a

Kekọrịta ihe pụtara

Kekọrịta peeji a

                                        kamgbe ị nọ na peeji a

onye mere ya

Etu e si eme ya

                            Ihe e ji mee atụmatụ ụgwọọnwa ndị sinetọ sitere n'okwu Sinetọ Shehu Sani kwuru, bụ otu n'ime ndị sineeti Naịjirịa n'ụbọchị Maachị 7, 2018. Ego ole ndị sinetọ na-eri n'ụgwọọnwa adịghị n'ebe ọha na-ahụ ya anya ugbua.

                            N'ụbọchị Maachị 20 2018 e jiri http://xe.com gbanwee ego n'ọnụ 1USD=359.200NGN, , 1GBP = 503.483NGN

                            Ihe mgbakọ were ya na otu akpa osikapa ga-abụ ₦15,000

                            Kekọrịta peeji a

Kekọrịta peeji a

Ndị otu na-ahụ maka ndị ọrụ bụ Nigeria Labour Congress (NLC) na bekee kwuru na ego ahụ karịrị akarị, ebe ego ekewapụtara maka ndị ọrụ bụ naanị puku naịra iri na asatọ (N18,000).

Fidelis Edeh bubu osote onyeisi ndị NLC kwuru na ọnọdụ a bụ ihe na-agba anya mmiri maka na ọ dịka ka ha a nọrọ onwe ha.

N'okwu...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Onye sinetọ na-anọchite ndị Kaduna Sentraal bụ Shehu Sani ekwupụtala na a na-akwụ ha ihe ruru ego nde naịra 13.5 kwa ọnwa ha ji arụ ọrụ.


Ọdịnaya: Shehu Shagari chịrị Naịjirịa site n'afọ 1979 ruo 1983, anwụọla ka ọ rịachara obere ọrịa.

Shagari dị afọ 93 oge ọ nwụrụ.

Nwa nwa ya bụ Bello Shagari, kwuputara nke a n'elu Twitter ya, ka o kwuru na ọ nwụrụ n'ụlọọgwụ dị n'Abuja.

Ọnụ na-ekwuchitere Onyeisiala Muhammadu Buhari bụ Bashir Ahmad kwukwara maka ọnwụ ya na Twitter ya, ebe o kwuru ka Chineke nara obi ya na ndokwa.

E jiri 'Green Revolution, ịrụ ụlọ a na-esi mmanụ agbịdị bụ 'Kaduna Refinery,' mara ọchịchị ya nke Muhammadu Buhari dịka onye agha nara ya ọkwa n'ike n' abalị 31 nke ọnwa Disemba afọ 1983.

Buharị chọrọ ka ị tụkwasị ya obi:

Ka ndị otu APC gara achụmnta vootu n'Akwa Ibom steeti, Onyeisiala Muhammadu Buhari kwuru maka usoro o ji achụ mpụ na nrụrụaka.

O kwuru sị "Oge m bụ onye agha, anyị na-anwụchi ndị mmadụ kpọchie maka nrụrụaka ruo oge ị gosiri na aka gị dị ọcha.

Mana ugbua m na-eyizi akwa agbada, ana m esozi ya n'usoro ọchịchị onyekwuo uche ya.

Anyị na-eme ya, anyị agaghị akwụsị. Anyị anapụtala ụlọ nakwa ego."

Ọ gara n'ihu kwuo sị "Ị gaghị ata onwe gị ụta maka ịtụkwasị anyị obi.

"Daalụ Akwa Ibom. Enweghị onye Naịjirịa ga-ata onwe ya ụta maka itunyere anyị vootu.

Anyị ga-agbado anya na nchekwa, akụnaụba obodo nakwa ibuso mpụ na nrụrụaka agha. "

N'Imo steeti,

Ndị uweojii Imo steeti anwụchiela otu nwoke a kpọrọ Uchenna Nwachukwu, bụ onye ha na-ebo ebubo maka ịtọrọ ọkaiwu Bidwell Onyekasi, n'Owere.

Onye a tụrụ ịga

Kọmishọna uweojii steeti ahụ bụ Dasuki Galadanchi, kwuru na onyeisi otu F-Sars bụ Geoffery Victor, nwụchiri Nwachukwu nso ụlọakwụkwọ Emmanuel College.

N'akụkọ ọzọ,

Akụkọ si obodo Baga dị na Borno steeti apụta na-akọwa na Boko Haram ewerela ọnọdụ dịka agada gbachiri ụzọ n'obodo ahụ.

Ọtụtụ mgbe Ndị agha turu ọnụ na ha anwụchiela Shekaụ ma ọ dị ndụ akpagharị

Akụkọ na-ekwukwa na ha buruchara ngwaagha nakwa ụgbọala ndị agha Naịjirịa ma gbaa ebe na-anọ ọkụ.

Na mba ofesi,

Mba Kongo enyela onye nnọchite Yurop abalị abụo ka o si n'ala ha pụọ.

Nke a bụ iji bọgwara otu jikọrọ mba nọ na Yurop ụbọ maka imachị ndị nọ n'ọkwa...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:


Ọdịnaya: Sheikh Ibrahim Zakzaky

Ndị ọrụ nchekwa 'Department of State Services' (DSS) ekwuola na ha ga-erube isi na mkpebi nke ụlọikpe nyere gbasara Ibrahim El-Zakzaky.

El-Zakzaky bụ onye isi ndị otu Islamic Movement of Nigeria (IMN) nke gọọmentị Naijiria kpọchiri ya na nwunye ya Zeenat kemgbe afọ 2015.

Mana ụlọikpe ukwu dị na Kaduna nọrọ n'ụbọchị Monde nye iwu ka a tọhapụ ha nwa mgbe nta ka ha gaa ụlọọgwụ dị na mba India maka okwu ahụike.

Ha nyekwara iwu ka ụfọdụ ndị gọọmentị soro ya gaa n'ụlọọgwụ, iji hụ na ọ ga-alọtakwa mgbe ọ natachara ọgwụgwọ.

Ndị uweojii kwụchiri ebe e si aga ụlọikpe ebe a nọrọ kpee El-Zakzaky ikpe

N'akwụkwọ ozi ya, Peter Afunanya, bụ ọnụ na-ekwuru ndị DSS n'Abuja kwuru na ha na ndị ọrụ nchekwa ndị ọzọ na-akparịta ụka maka ịtọhapụ El-Zakzaky.

O kwuru sị, "Anyị anatala akwụkwọ iwu nke kwuru ka anyị tọhapụ El-Zakzaky.

"Anyị ga-agba mbọ irube isi n'ihi na anyị bụ ụlọọrụ na-asọpụrụ iwu."

Ndị otu IMN ewepụtalarị ozi ekele na ọṅụ iji kelee ndị niile gbara mbọ maka ntọhapụ onyeisi ha.

Cheta na ndị otu ahụ emeela ọtụtụ ngagharịiwe nke ha ji kpọkuo gọọmentị ka ha tọghapụ El-Zakzaky na nwunye ya.

Ngagharịiwe ndị ahụ tara ọtụtụ isi ndị mmadụ nke gunyere ndị otu ahụ, otu onye uweojii nakwa otu onye ọrụ ntaakụkọ.

Nke a mere ka gọọmentị etiti machie otu IMN dịka otu ndị oyi egwu.

Gọọmentị etiti na-ebo El-Zakzaky na ndị otu ya ebubo igbu mmadụ nakwa ibute ọgbaghara n'obodo.

Gọọmentị etiti etinyela ọnụ na ngagharịiwe

Ọnụ na-ekwuchitere onyeisiala Naịjirịa bụ Garba Shehu ekwuola na gọọmentị etiti akwadoghi ọkwa ngagharịiwe nke otu a kpọrọ "Global Coalition for Security & Democracy in Nigeria" na-ekwu okwu ime taa na gburugburu Naịjiria.

O kwuru sị na ndị na-akpọ oku ngagharịiwe a pụta gosi onwe ha.

A tọrọla Igwe n'Enugwu steeti,

Igwe Sunday Orji na Nwunye ya

Ndị ntọ amaburula igwe ndị Obom Agbogugu dị n'obodo Awgụ, n'Enugwu steeti.

Dịka Ebere Amaraizu bụ ọnụ na-ekwuchitere ndị uweojii steeti ahụ si kwuo, a tọrọla ya na nwunye ya n'ụzọ Ogbaku dị n'ụzọ e si esi Enugwu aga Pọtakọt.

N'ofesi,...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:


Ọdịnaya: Simi bụ nwaayị turu ugo di iche iche na ngalaba iti egwu na Naịjirịa

Na ntụlị ugo akpọrọ Headies nke afọ a, onye oti egwu Simi bụ nwaanyị ha kachasị họpụta n'ọsọ ịchọpụta onye kachasị tie egwu n'afọ a.

Headies họpụtara Simi ugboro isi na ntụlị ugo dị icheiche dịka onye egwu ya kachasị ụtọ n'afọ a (Joromi), onye kachasị eti egwu gbasara ihunaanya (Smile for me), egwu mmadụ abụọ gụrụ (No Forget ft Adekunlu Gold), onye olu ya kachasị dị ụtọ (Gone for Good), onye egwu nchịkọta ya kachasị dị utọ (Simisola), na onye kachasị eti egwu n'afọ a.

Ihe mere akụkọ a jiri tụ n'anya bụ makana n'afọ ole n'ole garaaga, ọ bụ ndị oti egwu dịka Tiwa Savage na Yemi Alade bụ ndị a kachasị a họpụta n'ọsọ a dịka ndị kachasị etị egwu n'ime ndị ụmụnwanyị.

Oge BBC na Simi nwere mkparịta ụka taa, Simi kwuru na mbọ ya niile bụ maka ị sọ na ndị ha ga turu ugo na emume dịka Headies.

N'ọnụ okwu ya: "udi ihe a bụ ihe mere ka m na-etinye obi m niile n'egwu niile m na-eti"

Ndị oti egwu ndị ọzọ a họpụtara n´osọ ntụlị ugo a bụ Davido, a họpụtara ya ugboro isi, Headies họpụtakwara Wizkid na Olamide ugboro ise.

Ha ga-eme ntụlị ugo a n'ụbọchị ise n'ime ọnwa Mee n'afọ a.

Akụkọ ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Oge itulu ugo nke Headies abịala ọzọ na ngalaba iti egwu na Naịjirịa.


Ọdịnaya: Simidele Adeagbo gụrụ maka ntaakụkọ na mahadum

Adeagbo kpetere azụ n'ọsọ nkwado abụọ agbara n'asọmpi skeleton ụbọchị Fraide.

O ji ihe karịrị ntabianya abụọ na ọkara ghara ịgbada ugwu n'elu efere igwe karịa onye gbakarịchara ọsọ na nkwado ahụ bụ Lizzy Yarnold, onye Britain.

Yarnold gbazuru nke ya n'ime ntabianya 51.66.

Mana Adeagbo - onye Naịjirịa nke mbụ n' asọmpi na wịnta olimpiks - anaghị ekwe ya kpasuo ya iwe.

Simidele Adeagbo malitere ịgba ọsọ skeleton n'ime ọnwa anọ gara aga

Nick Hope bụ onye BBC dere n'igwe okwu Twitter:

Hope kwukwara na onwetere nkwado si n'ụlọ nke si n'aka ndị Naịjirịa ibe ya so asọmpi.

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Nwaafọ Naịjirịa bụ Simidele Adeagbo ekperela azụ n'ọsọ nkwado skeleton nke wịnta olimpiks a na-eme na South Korea.


Ọdịnaya: Simona Halep meriri Serena Williams

N'egwuregwu, ọ dịka agadinwaanyị akawala nka n'egwu ọ ma agba ebe Simona Halep meriri Serena William na asọmpi tenis apịara ụbọchị Satọde na Wimbledon.

O ji 6-2 6-2 merie Serena na nkeji 56" ebe ọ nọ kwuo na ya apịnubeghị ụdị bọọlụ a mbụ.

Serena eturula ugo Grand Slam ugboro iri abụọ na atọ (23) ebe Simona Halep ritegoro ya naanị ugboro otu ugboro.

Sịnatọ Abbo abanyela na nsogbu ọzọ

Akụkọ na-eru anyị ntị ugbua na-ekwụ na  ndị omekome wakporo be Sen Ishaku Abbo n"Adamawa steeti n'isi ụtụtụ satọde ga tọrọ nwunye nna ya ma gbagbuo nwanne nna ya.

Sinatọ Abbo bụ onye gwara BBC nke a n'ehihie sị na ya amaghị ma ọgbasa gbagharị ọ nọ n'ime ya maka nwata nwanyị asị n'ọmara ụra.

Christian Chukwu alọtala

Chukwu bụbụ onye nchịkọta otu Super Eagles

N'akụkọ ọzọ, Christian Chukwu bụ onye bụbu onyendụ Super Eagles bụ nke gara ụlọọgwụ na mba ofesei maka ọrịa ọ dara abatala n'ahụike.

Chukwu gara kelee Femi Otedola bụ onye nyere ya nkwaodo ojiri mee ya bụ njem n'ọnwa Mee.

Otedola sị na obi dị ya mma ka ya siri nyere Chairman Chukwu aka karịa ịwere ya bụ ego ṅụọ mmanya.

Ọ sị na ya mefuru ihe ruru  nde Naịra iri atọ na isii na ụma (N36, 635,000) n'isi Chukwu.

Adaala Facebook nha ijeri dọla ise maka amaghị eme

Cambridge Analytica bụ ụlọọrụ mba Britain na-ahụ maka ichekwa ozị

N'ofesi, ngalaba nke Federal Trade Commission nke mba US ekpebiela na Facebook ga-akwụ nha dị ijeri Dọla Ise maka ịresị Cambridge Analytica aha ndị mmadụ maka ntuliaka 2011 n'US.

Iwu kwuru na Facebook kwesiri ịgwa ndị mmadụ tupu ha emee otu a, mana ọ dịghị ka ha emere ya.

Gee nkeji

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Na Kano nwaanyị wụru di ya mmiri ọkụ

Ọkọrọtọ ndị uweojii Naịjirịa

Lauratu Ahmad ji iwe na di ya bụ Aliyu Ibrahim Fayan-fayan ha ahazi ịlụ nwaanyị nke abụọ were jiri mmmiri ọkụ saa di ya ahụ.

Fayan-Fayan na-anata ọgwụgwọ ugbua sị na nwunnye ya gbara ọsọ ka ọkpachara mkpa mkpa a.

Ọ gwara ụlọ ntaakukọ Daily Trust sị, "Ka m gwara ya na m chọrọ ịnụta nwaanyị ọhụrụ, onweghị mgbanwe m hụrụ...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:


Ọdịnaya: Sineti kwuru na inye ohere 'onye yiri ihe masịrị ya' ga-ebute nsogbu n'ime ndị ji otu afọ efe Naijiria nke a kpọrọ NYSC n'aha ịchafụ

Dịka Sinetọ Emmanuel Bwacha na-anọchite Taraba bụ onye tụtara alo a siri kwuo: "Ihe na-ebutekarị esemokwu n'iwu NYSC bụ iwu na ndị ji otu afọ efe ala nna anyị ga na-eyi traụza. Nke a megidere okpukperechi ụfọdụ ụmụnwaanyị. Imegharị ya bụ iwu ga-ebute nsogbu a na njedebe."

Mana Sinetọ Suleiman Adokwe na-anọchite Nasarawa kwuru na "nsogbu imegharị iwu ahụ ga-ebute ga-akarị ahụhụ a ga-ata imegharị ya."

Ebe Sinetọ Sam Egwu na-anochite Ebonyi kwuru "Anyị ekwesịghị ịna-egbu oge imegharị iwu anyị enweghị ike imegharị."

Akụkọ ga-amasị gị:

Na okwu ya, Ike Ekweremadu bụ osote onyeisi Sineti ma bụrụkwa onye nọ n'isi oche mkparịtaụka nke ndị Sineti ụbọchị ahụ, kpọrọ oku ntuliaka nke okwu ọnụ ebe ndị jụrụ ka emegharị iwu ahụ karịrị ndị kwenyere.

Ekweremadu gara n'ihu kwuo: "Anaghị m agba mbọ ka m kwụsị alo ahụ. Ọ bụrụgodu na anyị tinye aka na ya, a ga-ezigaya na steeti niile ka ha tinye aka ha na ya dịka ịwuala anyị siri kwuo."

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ndị ọgbakọ omeiwu nke ukwu bụ Sineti kwuru na inye ohere 'onye yiri ihe masịrị ya' ga-ebute nsogbu n'ime ndị ji otu afọ efe Naijiria nke a kpọrọ NYSC n'aha ịchafụ.


Ọdịnaya: Sineti sị gọọmenti kpọchita Onnoghen

Ndị Sịnetị a bụ nke onyeisi ha bụ Bukola Saraki bụ nke agba asatọ n'ime ọchịchị onye-kwuo-uche-ya

Nke a mere ka ndị ụlọomeiwu mechichara ọgbakọ ha ụbọchị Tuesday.

Ipob etinyela referendum

Ode akwụkwọ mgbasa ọzị Ipob, Peace Chukwudi sịrị na Biafra ga abịa ọsịsọ ma Buhari bata ọzọ

Onye ndu ndị otu Ipob  bụ Nnamdi Kanu etinyela ụbọchị iri na isii onwa Februwarị dịka ụbọchị ha ga eme referendum ịmata ka ndị mmadụ a ka chọrọ ị nọ na Naịjịrịa.

Cheta na otu ụbọchị ahụ ka gọọmenti Naịjirịa nwere ntụliaka onyeisiala na nke ndị omeiwu.

US na UK akọwala ihe ha ji tinye ọnụ na okwu Onnoghen

Ọkọrọtọ US na UK

Onyeisi ụlọọrụ British kọmishọna dị na Naịjirịa bụ Catriona Liang ekwuola na ihe mere ha jị arịọ ka Naịjiịrịa kpe udo n'ihe gbasara nwepụ onye ọkaikpe ukwu Onnoghen, bụ maka  na ha chọrọ ka udo chịa na

ntuliaka 2019.

N'otu aka ahụ  Stuart Symington bụ onye nọchite anya mba Amerika na Naịjirịa sị na ihe mba ahụ ji tinye ọnụ na ya bụ okwu bụ maka etu ọ ga-esi metụta nwulite ọchịchị ọhakarasị na Naịjirịa.

US akpụpụla ụlọọrụ Huawei ụlọikpe

Akara njirimara Huawei

N'ofesi, mba US agbaala ụlọọrụ Huawei  na onyeisi ha okwu ego dị n'aka bụ Meng Wanzhou  akwụkwọ maka ebubo ohi ego, ịgbọchị ikpe nkwumọtọ naohi ọrụaka ndị mba US.

Ejidere Meng na Canada n'ọnwa gara aga ebe atụrụ anya na okwu a nwere ike ịkpali esem okwu dị na etiti China na mba US.

Gee nkeji anyi ebe a

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Lee ihe nkiri ebe a

Onnoghen: Ihe ndị nwere agba na-ekwu maka ya

Akụkọ ga-amasị gị

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

N'aka ọzọ, ụlọomeiwu Sineti akpọpụla gọọmenti etiti ụlọikpe ka ha were ọsọ were ije kpọchite Onnoghen bụ onye bụbụ onyeisi ndị okaikpe na Naịjirịa.


Ọdịnaya: Sinetọ Hope Uzodinma hiwere mmalite achụmnta vootu ya ụbọchị 21 ọnwa Disemba 2018

O kwere nkwa  na kama pati ha ga na-agbaso usoro onye kwue uche ya.

 Oshiomhole kwuru nke a na mmalite achụmmnta vootu Sinetọ Hope Ụzọdịnma,onye na-azọ ọkwa gọvanọ Imo steeti n'aha APC n'Owere ụbọchị Fraide.

Ọ gwara ndị otu pati ha na ya ji "ozi Olileanya bịa"

O gara n'ihu sị, "Ọ gaghị eme ọzọ na mmadụ ga-abanye n'ọchịchị maka na ọ bụ ọgọ nwoke maọbụ nwanne onye ma ọbụ onye ọzọ."

Ndị APC kara aka nọ na ọgbakọ ahụ

A na-atụ anya onyeisiala Naijiria bụ Muhammadu Buhari, mana  Oshiomhole, Andy Uba,Ayogu Eze, Uche Ogah so na Ndi APC nwere agba bịara n'ọgbakọ ahụ.

Mana ozi onye ntaakụkọ BBC nọ ebe ahu wetara anyị na-ekwu na ndị ụlọomeiwu APC na steeti ahụ dị mmadụ 27 awụchiela n' isi ụlọrụ APC na steeti ahụ.

A kpọchiri ebe Uzodinma chọrọ ime mmalite achụmmnta vootu n'Owere

E hiweburu mmemme ahụ n'ama egwuregwu Dan Anyiam mana akụkọ ruru anyị ntị kwuru igwe ndị mmadụ ndị gbakọrọ maka ya emeghị ịke ịbanye n'ihi na a gbachiri ebe ahụ agbachị .

Nke a mere na ha nọrọ n' isiụlọọrụ APC dị n'Okporoụzọ Okigwe mee ya  bụ ọgbakọ.

A na-eche na ọ bụ ndị ọrụ gọọmenti Rochas Okorocha kpọchiri ama egwuregwu ahụ.

Oge BBC Igbo kpọrọ ọnụ na-ekwuru Gọvanọ Rochas Okorocha bụ Sam Onwuemedo n'ekwentị, o  kwuru na Uzodinma  etinyeghị akwụkwọ iji nata ikike iji ama egwuregwu ahụ mee ihe n'aka Kọmịshọna ọ dị n'aka.

N'aka nke ọzọ, otu onye ndị mgbasaozi achumta vootu Udodinma gwara BBC Igbo na ha kwụrụ puku narị naira asatọ na iri ise(N850,000) maka iji ama egwuregwu ahụ mee ihe ma natakwa ikike site na directọ na-ahụ maka egwuregwu na steeti ahụ.

N'ihi mkpọchị ahụ, Okporoụzọ Okigwe tachiri atachi n'ihi ọtụtụ ndị na-akwado APC pụtara n'igwe maka emume ahụ.

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Onyeisioche APC bụ Adams Oshiomhole ekwuola na pati ha agaghị abụkwa ebe a na-ele mmadụ anya n'ihu ị ma onye o metụtara tupu o nweta ọkwa.


Ọdịnaya: Sir Alex Ferguson chịkọtara otu Manchester United site n'afọ 1986 ruo afọ 2013 mgbe ọ lara ezumike nka

Ndị otu Manchester United depụtara akụkọ kwuru na ịwa ụbụrụ ahụ gara nke ọma mana Ferguson "kwesịrị ịnọ n'ime ebe nlekọta pụrụiche (intensive care) nke ga-enyere ya aka ịgbake ọfụma".

Cheta na Ferguson mere ndị na-akwado Man Utd obi aṅụrị ọtụtụ oge site n'iko iri atọ na asatọ (38) o buteere ha n'ime afọ iri abụọ na isii (26) ọ nọ dịka onye nchịkọta ha.

Ferguson rituru n'ọchịchị ma laa ezumiike nka n'ọnwa Mee nke afọ 2013.

Tupu ọ banye n'ọrịa a mere ka e buga ya ụlọọgwụ, Ferguson pụtara n'ihu igwe mmadụ n'izuụka gara aga oge o nyere onye nchịkọta otu Arsenal bụ Arsene Wenger, ihe nrite iji jaa ya mma ka o kwuru na ọ ga-akwụsị ịchịkọta Arsenal n'afọ ka ọ chịchara ha afọ iri abụọ na abụọ (22).

Ihe e kwuru maka Ferguson

Ndị United dere na soshal midia na ekpere ha bụ na ọ ga-agbake ọsịsọ.

Ụfọdụ ndị ọ chịkọburu oge ọ nọ na Manchester United, tinyere ọnụ na ikpere ya ekpere ka ọ gbakee.

David Beckham na Cristiano Ronaldo so na ndị kwuru okwu. Lee ihe ha dere:

Ferguson bụ onye nchịkọta kacha mee ọfụma n'ime egwuregwu ndị Britain kemgbe e ji bido ya.

O buliri iko Premier League ugboro iri na atọ (13), iko Champions League ugboro abụọ, iko FA ugboro ise na iko League ugboro anọ.

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Sir Alex Ferguson bụ onye chịkọburu otu Manchester United, na-ezu ike n'ụlọọgwụ ka a wachara ya ụbụrụ maka ọbara na-agba ya n'isi.


Ọdịnaya: Sirika kwuru nke a oge ọ bịara njem nleta ka ọrụ si aga na ya bụ ebe.

Cheta na ọ bụ ihe dịka ọnwa asatọ gara aga ka a malịtere ọrụ n'ọdọụgbọelu ahụ.

O kwukwara na na otu nwoke aha ya bụ JJ Emejulu ga-enweta ntaramahụhụ gọọmenti n'ihi na o gara kutuo ngwuru gọọmenti, ebe ha dobere maka ịrụ 'Free Trade zone' n'akụkụ ọdọụgbọelu ahụ.

Emejulu kwuru na gọmenti naara ya na ọtụtụ mmadụ ala ha ma kutuo ụlọ ndị mmadụ na enweghi ego iti aka n'obi ọbụla.

Mazi Hadi Sirika gọmenti etiti adịla njikere ịdọnyere gọmenti Enugwu ukwu iji kpochapụ ihe ọbụla ga abụ ọgbatauhie na ọrụ airport ahụ.

Sirika na onye ọnọchite anya gọvanọ Ifeanyi Ugwuanyi nakwa ndị ọrụ nchekwa dị iche iche gagharịrị gburu gburu Akanụ Ibiam Int'l Airport Enugwu.

Ọrụ amalitebeghi n'ọdọụgbọelu Akanu Ibiam dị n'Enugwu

Otu n'ime ndịisi na ngalaba na-ahụ maka njem ụgbọelu a kpọrọ 'Federal Airport Authority of Nigeria' gbaara BBC Igbo izu nke a n'ụbọchị ụka, abalị iri abụọ na itoolu nke ọnwa Septemba.

Mana o kwuru ka a ghara ịkpọ aha ya n'ihi na enyeghị ya ikike ịgwa ndị ntaakụkọ okwu.

BBC kpọtụrụ onye a n'ihi akụkọ ọtụtụ ụlọọrụ ntaakụkọ dị icheiche dere na-ekwu na ọrụ a malitela na ọdọụgbọelu ahụ.

Ma ọ gwara anyị na ngalaba Faan emechaala nchọpụta na nkwado niile ha ga-eme gbasara ọrụ ahụ.

N'okwu ya: "Nke fọrọ afọ ugbua dịịrị mịnịstrị nke okwu njem ụgbọelu dị n'aka a kpọrọ 'Ministry of Aviation'.

Mịnịsta na-elekọta ya bụ ngalaba bụ Hadi Sirika.

Gọvanọ Ebonyi steeti bụ Dave Umahi kwuru na ya na onyeisiala Muhammadu Buhari kpara maka ọdọụgbọelu Enugwu mgbe ha nwere nzuko.

Cheta na gọọmentị etiti mechiri ọdọụgbọelu Enugwu n'ọnwa gara aga iji wee ruzie ụzọ ya.

Mana kamgbe ahụ ọrụ amalitebeghị na ya bụ ebe.

Nke a mere ka ndị mmadụ na-ajụ mgbe ọrụ ga-ebo na ya bụ ọdọụgbọelu.

Ndị gọvanọ ala Igbo tinyere ọnụ n'okwu ahụ wee gwa ndị mmadụ ha akụjala akụja maka na a ga-emepe ya bụ ọdọụgbọelu tupu emume ekeresimesi eruo.

Onyeisi otu jịkọrọ ndị gọvanọ ọwụwa anyanwụ bụ Dave Umahi kwuru na ya na onyeisiala Buharị kpara maka ọdọụgbọelu ahụ mgbe ha nwere...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Minister na-ahụ maka njem ụgbọelu bụ Hadi Sirika ekwuola na ụbọchị 30 nke ọnwa Ọgọstụ ka a ga-emepa Akanu Ibiam Int'l Airport, Enugwu a lụgharịrị ọhụrụ.


Ọdịnaya: Site n'akwukwọ ozi ọnu na-ekwuchitere ndi Ipob bụ Emma Powerful detara BBC Igbo, o kwuru na ndi mmadụ ga na-akatọ sị ihe gọvanọ IKpeazu kwuru maka Nnamdi Kanu.

O makwara aka si Gọvano Ikpeazu na ndị Ugwu Hausa na-akwado ya depụta ihe niile ga-akwado ihe o kwuru maka onye isi ha,tumaadị na onye isi ha gbahapụrụ Gọvanọ ndi ọwụwa anyanwụ mgbe BBC

Igbo service gbara ya ajụju ọnụ.

N'ọnụ ya,"gwa ụwa ebe,mgbe ya na ndị ya so zụkọta Nnamdi Kanu. Anyi agaghị ekwe ka ọ gbanahụ asị ọtụru maka onye isi anyi".

Ọ sị na ihe ọbula Govanọ Ikpeazu kwuru gbasara onye isi ha emetutaghị ha makana ọ bụ cha asị.

Okwu a pụtara na nkwado Ikpeazu na ndị gọvanọ ndị ala Igbo ndị ọzọ kwadoro ndị agha Naịjirịa mgbe ha mere njeghari ha kpọrọ "Egwu Eke" n'ala Igbo na afọ 2017.

Ahụgbeghi Nnamdị Kanu kemgbe ndị otu ya si na ndi agha Naịjirịa wakporo be nna ya. Ndị agha Naịjirịa na-agọ na Kanu anọghi ha na-aka.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ndi otu IPOB asaala Gọvanọ Abia steeti bụ Okezie Ikpeazu gbasra ihe o kwuru maka onye isi ha.


Ọdịnaya: Site n'ihe o kwuru n'elu Facebook ya, Nwosu kwuru na e zupuru ike ọchịchị n'aka ya, ma kwuo sị na ọ ga-anapụta ya; ma kwuo na ọ na-agbado ụkwụ n'ihe iwu obodo kwuru maka usoro e ji akpọpụta onye nwetara mmeri.

O kelekwara ndị Imo na ndị na-akwado ya maka etu ha sị kwụnyere ya n'oge ntuliaka.

Lee ihe o dere ebe a:

Content is not available

End of Facebook post, 1

Ọ gwakwara BBC Igbo ihe ọ ga-eme maka mkpebi ụlọikpe. Gere ya ebe a:

Aga m anabata mkpebi ụlọikpe mgbe m garuru - Uche Nwosu

Akụkọ ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Akụkọ na-eru anyị na ntị ugbua bụ na Uche Nwosu zọrọ ọkwa ọchịchị n'Imo steeti nwere ike ịga ụlọikpe.


Ọdịnaya: Site n'ọnwa Jenụwarị ruo ọnwa Disemba, ọtụtụ ihe mere bụ ihe wugidere ewu a jụwazịa ma ọ bụzị 'chi bọọ a nụ ọzọ'?

Lee ụfọdụ ihe ndị ahụ ebe a.

1) Mwakpo Ike Ekweremadu

Ọ bụrụ na ị nụghị maka mwakpo a wakporo Ike Ekweremadụ bụ sinetọ n'ụlọomeiwu ukwu nke Naịjirịa n'ọnwa Ọgọstụ 2019, kedụzị ebe ị gara?

N'ụbọchị 17 nke ọnwa Ọgọstụ ahụ, Ekweremadu gara ebe a kpọrọ ya oku pụrụ iche ka ọ bịa soro ndị Igbo rie ji ọhụrụ na mba Jamini, mana akụkọ dagharịrị ka ọ hụrụ onwe ya ebe ọ na-azọ isi onwe ya.

Ndị Ipob pụtara sị na ọ bụ ha wakporo ma tie dimkpa nwoke ahụ ihe, tupu ndị uweojii mba Jamini akpọrọ ya pụọ ebe ahụ.

Na e mechara wakpoo Rotimi Amaechi bụ minista na-ahụ maka njem, ewurughi ka nke a.

2) Alụmdi na nwunye Regina Daniels

N'ọnwa Mee nke afọ a ka akụkọ malitere ifegharị na Regina Daniels bụ ome ejije a ma ama na Nollywood lụrụ Ned Nwoko bụbu onye omeiwu nta.

Kepu kepu a malitere mgbe Regina malitere itinye foto dị iche iche na-egosi ka ọ na-ekpori ndụ nakwa na-azụta ụgbọala nakwa ụlọ dị iche iche n'ime obere oge, n'elu soshal midia ya.

Ndị mmadụ nọ na-ajụ ebe ego niile a si apụta, tupu ndị 'onyokomita' enyoputa na e nwere ihe jikọrọ ya na Nwoko.

N'ọnwa Ọgọstụ ka Regina mechara pụta kwuo na ọ bụ eziokwu na ọ lụọla Nwoko.

3) Okwu Busola Dakolo na Biodun Fatoyinbo:

N'ụtụtụ ụbọchị 28 nke ọnwa Juun ka ndị Naịjirịa tetara ụra ịnụ na Busola Dakolo bụ nwunye otiegwu a ma ama bụ Timi Dakolo, na-ebo Biodun Fatoyinbo bụ ụkọchukwu ebubo ndina n'ike.

E kwugidere okwu gbasara ebubo a makana Fatoyinbo bụ ụkọchukwu nnukwu ụlọụka a ma dịka Commonwealth of Zion Assembly (COZA).

Ndị a ma ama na-ewu ewu pụtara kwuo ebe ha kwụ (ụfọdụ kwadoro Busola ebe ndị ọzọ kwadoro Fatoyinbo), ndị mmadụ mekwara ngagharịiwe, ebe Aisha Buhari bụ nwunye onyeisiala Naịjiria tinyekwara ọnụ.

Busola mechara gbaa Fatoyinbo akwụkwọ n'ụlọikpe, nke ụlọikpe mechara kụpụ ka ha sị na ha ahụghị ihe mgbaama a ga-eji kpee ikpe a.

4) Super Eagles natara ọlanchara:

N'ọnwa Julaị ka asọmpi Iko Mpaghara Afrịka nke afọ 2019 nwuru ka ọkụ; n'ime ọnwa...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Dịka afọ 2019 na-abịa na nchịkọta, BBC Igbo na-echetara gị ihe ndị mere n'afọ ị na-agaghị akpọfu n'imi.


Ọdịnaya: Site n'ọnụ onyeisioche ha bụ Uche Secondus, ndị otu PDP ekwuola na ha nwere ike ghara isonye na ntuliaka a ga-eme na 2019.

Secondus kwuru na ntuliaka e mere n'Ekiti mere ka okwukwe ha nwere n'ime otu Inec fuo.

O kwukwara na ihe Inec na-eme edoghị ha anya, na ha amaghị ma ha a ga-arụnwu ọrụ ha na-enweghị ihu abụọ.

Okonjo-Iweala na Twitter

Ihe ọma emeerela nwaafọ Igbo bụ Ngozi Okonjo-Iweala, ka Twitter mere ya otu n'ime ndị isi oche.

Ngọzị sara sị na obi dị ya ụtọ

Na mba ofesi,

Anwụchiela dọkịnta Denis Furtado bụ onye gburu nwaanyị ukwu sara mbara na-adị mma gakwuuru ya inweta otele ukwu. A ga-ekpe ya ikpe dịka onye ma ụma gbuo mmadụ.

Dọkịnta Furtado sị na ọnwụ nwaanyị ahụ dị nwute

Gụọ ya n'uju ebe a: Dọkịnta Bumbum: Aka akparalanụ dibia otele ukwu

Ebe ụgbọmmiri bu ihe ruru mmadụ iri atọ na otu dara mmiri ma gbuo mmadụ asatọ n'elu mmiri Missouri dị na mba Amerịka.

Ndị Naịjirịa nọ na Rọshịa

Ozi anyị nwetere n'abalị ụnyaahụ kwuru na ụgbọelu gọọmentị Naijiria zigara mba Rọshịa ibulata ụmụ Naịjirịa tọrọ atọ eruola, ebe ihe karịrị otu narị bụ ndị mbụ n'ime ha eruola ọdọ ụgbọelu ịkwado maka ịlota Naịjirịa taa.

Cheta na mmadụ karịrị 200 tọrọ atọ na Rọshịa dịka emechiri asọmpị Iko Mbaụwa na Rọshịa ụbọchị ole na ole gara aga.

Ụfọdụ kwuru na e gwuru ha wayo n'ikagbu akwụkwọ njem ha bụ 'ticket' na bekee n'agwaghị ha.

Gụọ akụkọ a n'uju ebe a: Ọtụtụ mmadụ n'ime ndị tọrọ na Russia ga-alọta taa

N'egwuregwu

Otu Liverpool esila n'aka ndị AS Roma zụọ ochee goolu Alisson, nke mere na ọ bụzị oche goolu kacha adaọnụ n'ụwa.

Alisson bụ oche goolu so Brazil gaa asọmpi Iko Mbaụwa 2018

Gee akụkọ anyị n'otu nkeji

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Lee ihe nkiri nke taa

Nwata a mịrị paịntị ọbara anọ n'otu ọnwa.

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Isiokwu ndị dị mkpa n'ụtụtụ a

Gbasara  PDP na ntuliaka 2019


Ọdịnaya: Site na-aka nri elu-Jeremy Vine, John Humphry, Jon Sopel na Huw Edwards kwenyere na nchabi ụgwọ ọrụ ha

Ndị a bụ Jeremy Vine, John Humphrys, Huw Edwards na Jon Sopel ekwenyela n'usoro ma ọ bụ odoro anya ka ewetụlata ụgwọọrụ ha.

Nke a soro arụkwaghịm n'ọrụ nke Carrie Grace gbara n'ọkwa ya dịka onye editọ ụlọ ọrụ BBC nke mba China, iji gosipụta iwe ya na ndịche n'ụgwọ ọrụ ndị editọ nwoke na Nwanyị.

Aga ewepụta akwụkwọ nyocha ndiiche n'ụgwọ ọrụ nke BBC n'ịzụka ọzọ na-abịa abịa.

Mgbe emere nyocha gbasara egoole BBC na-akwụ ndị ọrụ ya na-agụpụta ntaakụkọ nke karịrị puku pounds otu narị na iri ise

Aha Chris Evans, Sopel, Jeremy Bowen so na-akwụkwọ ahụ ebe aha Gracie na Katya Adler anọghị na ya bụ akwụkwọ.

Amabeghị ego ole aga-ewepụ n'ụgwọ ọrụ.

Onye editọ mgbasa ozi nke BBC bụ Amol Rajan kwuru na ndị a kwenyere na nchabi ụgwọ ọrụ nwetara ezigbo ego n'oge gara-aga.

"Ụwa ahụ agala ugbua ebe ndị ntaakụkọ a ekwetala ka ọkpụrụkpụ ego ha soro ya la"

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ụmunwoke anọ bụ ndị ntaakụkọ BBC ekwenyela ka achabie ụgwọ ọrụ ha site na nyocha emere gbasara ndịche dị n'ụgwọọrụ.


Ọdịnaya: Solomon Mugera na-ekele ndị Igbo

Nke a na-esote mbido mgabsaozi nke asụsụ abụọ dị na Naịjirịa bụ Igbo na Yoruba nime BBC ụbọchị Febuwarị 19 afọ bụ 2018.

E mepecha ụloọrụ a taa, ị mara na Naịjirịa ga-abụ ebe mgbasaozi nke asụsụ anọ sọ na asụsụs BBC ji agbasaozi na mpaghara Afịrịka. Asụsụ ndị ahụ bụ Igbo Yoruba, Hausa na Pidgin.

Mmemme a ga-anabata Jamie Angus bụ onyeisi BBC World Service Group nakwa ọtụtụ ndị ọzọ ọnụ na-eru n'okwu gbasara omenaala dị icheiche nke BBC ji agbasaozi.

A ga-eji hashtag #BBCWAfricaLaunch wee gbasaozi maka mmemme a n'igwe social media.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ụlọọrụ BBC nke mpaghara ọdịdaanyanwụ Afịrịka na-emepe ụlọọrụ ha dị na Lagos, Naịjirịa nye ụwa niile taa.


Ọdịnaya: Solomon Serwanjja bụ onye nke ise irite nturuugo a.

Serwanjja bụ onye ntaakụkọ n'ụlọọrụ mgbasa ozi akpọrọ 'NBS TV' ebe o na-eme otu ihe ngosi na-ewu ewu.

Waihiga Mwaura ritere BBC World News Komla Dumor award

O mepụtala akụkọ dị icheiche nwetere ihe nrite ma nke o mepụtara ngalaba akpọrọ 'BBC Africa eye' gbasara ire ọgwụ gọọmenti wepụtara ka-ejiri gwọ ndị mmadụ na nkịtị.

Nturugo a malitere kamgbe afọ 2014, iji wee kwanyere onye ntaakụkọ BBC bụ Komla Dumor nwụrụ mgbe ọ dị afọ iri anọ na atọ, n'afọ 2014.

Serwanjja bụ onye nke ise na-erite ya bụ nturugo dịka Waihiga Mwaura, Amina Yuguda, Didi Akinyelure nakwa onye Yuganda Nancy Kacungira ibe ya ritegoro ya.

Dịka a na-amalite nturuugo Komla Dumor nke afọ a, ndị otu ya n'ụlọọrụ na-echeta ọrụ ya

Nturugo a gunyere ya ị ga-anọdụ n'isi ụlọrụ BBC dị na mba UK , ma mecha gaa Yuganda gaa mee akụkọ ga-ewu ewu.

Serwanja gbara mbọ me ka ndị ọkaikpe na-enyocha ndị na-azọ nturugo a ghọta atụghị ụjọ n'iwepụta akụkọ ọbụla bụ nke ga-enye ọha aka.

Onyeisi 'BBC World Service Group' bụ Jamie Angus kwuru na ntụrụgo a bụ nke eji akwanyere Komla ugwu dị BBC ezigbo mkpa.

Ihe nkiri a ga-amasị gị

Igbo Language: Gịnị bụ 'Comb' n'asụsụ Igbo?

Akụkọ ndị ga-amasị gị

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Onye ntaakụkọ Yuganda bụ Solomon Serwanjja eritela nturugo Komla Dumor 2019 nke BBC hibere.


Ọdịnaya: Sophy Ijọma na di ya Chịdịmma Amedu hụtara onwe ha na Facebook

Nke a bụ kwa akụkọ mere eme n'etiti otu nwanyị a na-akpọ Sophy Ijoma na Chidimma Amedụ hụtara onwe ha na Facebook.

Ọ bụ mgbe Disemba gbara ụbochị iri atọ n'otu ka Chidimma tinyere ozi o ji achọ nwunye Facebook.

Nwa agbọghọ a na-akpọ Sophy zakwara ya ozi a si Chidimma zitere ya ozi ka ha jiri ga iru.

Sophy sị na ọ hụrụ dị ya n'anya ozigbo ọ hụrụ ya

Chidimma sị na ha kwuru okwu n'ekwenti tupu ya esi Abuja gawa Enugu ị ga hụrụ nwata nwanyị a.

Ọ sị kwa na otu ụbọchị ahụ orutere Enugu, ka o nwetara nkwado nke ndi be nwannyi na kwa ndi nke ya maka iga niru ịme omenala ndị ọzọ.

"ije a bidoro dịka egwuregwu maka na ozi m gbasara n'elụ igwe okwu Facebook bụ egwuregwu na mbụ," dika Chidimma sị kwuo.

Na aka ya, Sophy si na ha bụ ihe turu ya na anya.

"Ọjọ na atụm mgbe anyi gara ịhụ nnem, maka anaghịm ma o ga akwado kam lụọ nwoke m hụrụ na Facebook," Sophy gwara anyị.

Ezi n'ụlọ ha abụọ nyere ha ngozi na kwado maka mkpebị ha mere ịlụ dị na nwunye

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Mmadụ ole na achota dị m'ọbụ nwụnye na "social media"? Mmadụ ole na-achọta di m'ọbụ nwunye ma lụ kwa ya n'ime ụbọchị isii?


Ọdịnaya: Soshal midia nwuru ọkụ dịka akụkọ pụtara nke na-ekwu na ụmụaka abụọ lụrụ onwe ha na Nnewi Anambara steeti.

Somto Nwachukwu, onye Obiofia Otolo Nnewi mere emume alụmdina wunye  dn'ụzọ omenala, ihe dịka otu ọnwa gara aga, dịka ononye achọghị ka a kpọaha ya gwara BC Igbo.

" Amaghị ihe o ji buru ugbua ka ya bụ akụkọ na-ewu. O mere ihe karịrị otu ọnwa gara aga."

N'ala Igbo, a na-alụrụ nwata nwoke a mụụ naani ya nwaanyị n'oge iji gba mbọ hụ na aha ezinaụlọ ya efughị, mana onye mgba ama bụrụkwa onye obi ọhịa kọwara na ọbụghị naanị Somto ka a mụrụ.

Lee ihe ndị mmadụ na-ekwu maka ya:

Ụfọdụ ndị mmadụ na-ekwu na o nweghị ihe ọjọọ dị ya, ebe ọtụtụ ya bụ ihe adabachaghị n'anya ya.

Mana Ọkaiwu Chukwuemeka Eze nke Mahadum Nassarawa StateUniversity gwara BBC na "O nweghịkwa iwu o megidere."

"Iwu Children and Young Person Law kwuru na nwa dị afọ iri na asaa etoola  ị sị na ọ bụ dịmkpa."

Eze gara n'ihu kọwaa na nke nwaanyị dị afọ 16 ka bụ nwata n'ihu iwu Naijiria.

Gee ihe Ọkaiwu Eze kwuru n'uju:

O nweghịkwa iwu nwa dị afọ 17 lụọ nwaanyị megidere- Ọkaiwu

Child bride: Ụbịam so ebute nsogbu iluchu di

"Akwụkwọ ekweghị Somto agụ nke mere ka ọ kwụsị na JS 2."

"O bidoro na-agwa ndị mụrụ ya na ọ chọrọ ilu nwaanyị."

"O kwugidere , ha kwado ya ọ gaa lụta nwaanyị."

Akụkọ ndị ga-amasị gị

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Onye ọkaiwu ekwuola na o nweghị iwu nwata nwoke dị afọ 17(iri na asaa) lụrụ nwaanyị dara dịka ọ bụ n'ụzọ omenala ka ha mere alụmdịnanwunye ha.


Ọdịnaya: South Africa Killing: Onweghi ebe anyi na-aga ebe niile ajụọla oyi

Ndị anyị jụru sị na ọ ka bụ n'asịrị ka ha na-anụ maka nke a.

Lee akara Twitter ndị Ministri na-ahụ maka mmekọ mba Naịjirịa na mba ndị ọzọ sị kwuo ya;

End of Twitter post, 1

Mana ha aghọtabeghi ka ya bụ ihe ga-esi gaa.

James Nnoli bi na Johannesburg sị na atụmatụ a mara mma n'ihi na "E nwere ọtụtụ mmadụ na-enweghi ihe ha na-eme na Saụt Afrịka chọrọ ụzọ ha ga-esi laa mana ha amaghị".

Nnolị kwukwara na ọ ga-achọ ịmata etu atụmatụ a ga-esi aga.

Ọ chọrọ ịmata ka o nwere ebe ndị chọrọ ịla ga-aga edenye aha ha, ka ọ bụ ha iburu akpa ha gawa n'ọdọugbọelụ.

Ọ chọkwara ịma ka o nwere etu gọọmentị ga-esi nyere ndị ga-alọta aka ka ọ bụ ebulata ha na Legọs, e fere ha aka sị ha laa n'udo.

Nnoli sị na ya ebughi n'obi ịga ebe ọbụla maka na o nwere ihe ọ na-eme na Saụt Afrịka.

N'uche ya, "Ọ bụ ndị na-enweghi ezigbo akaọrụ na-akụ mgbanụ ịla Naịjirịa".

N'olu nke ya Ikechukwu Samuel bikwa na Johannesburg sị na onweghi ebe ya na-ala.

Ụmụafọ Naịjirịa si Libia

Ọ tụrụ ilu sị na "ọkụkọ chị ụmụ anaghị agba ajọ ọsọ".

O sị na udo dị na mpaghara ha nọ nke bụ na obodo ajụọla oyi ebe ahụ.

Ikechukwu sị na ya amakwaghị ndị Naịjirịa chọrọ ịlọta.

O sị na ya anaghị atụ anya na otụtụ mmadụ ga-esi otu ahụ laa.

Ihe nkiri

Rural Electrification: 'Enweghị ọkụ na-ata anyị ezigbote ahụhụ n'Awgu'

Akụkọ ga-amasị gị

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

BBC gbara ụfọdụ ụmụafọ Igbo bi na Saụt Afrịka ajụjụ ọnụ maka nkpọlata nke gọọmenti etiti na ụlọọrụ Airpeace na-akwadoro ha site n'iwepụta ụgbọelu ga-ebulata ndị chọrọ ịlọta.


Ọdịnaya: South Africa Xenophobia: Ndị Naịjirịa bi na South Africa ekeela nkwụcha

N'ime akwụkwọ onyeisi ụlọọrụ ahụ bụ Kabiru Bala degaara ndị ntaakụkọ, o kwuru ihe ole na ole ha na-eme iji kwụsị ọdachi a.

Lee ihe ndị gbara ọkpụrụkpụ pụtara n'akwụkwọ ozi ahụ.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ụlọọrụ na-anọchite anya ụmụ Naịjirịa na Saụt Afrịka ekwuputela ihe ha na-eme gbasara mwakpo ọhụrụ e mere ụmụ Naịjirịa na mba ahụ.


Ọdịnaya: South Afrịka Killings: "M na di m na ụmụ atọ anyị na-agbalaga"

Nwaanyị ahụ kwuru na ọ bụ oke mkpagbu ndị  Saụt Afrịka na-emeso ndị mbịarambịara na-eme ka ndị mmadụ gbapụ n'obodo ha.

O kwuru na ọ kara ya mma na ya na ụmụ atọ ya gbalagara zọta ndụ ha karịa ma ikwe ka ndị  Saụt Afrịka were iwe na ọnụma meruo ha.

Etu ihe si kwụrụ ugbua na nhazi a na-eme maka ndị Naịjirịa chọrọ i si Saụt Afrịka lọta

Onye nnọchiteanya Naịjirịa na Johannesburg bụ Godwin Adama kwuru na ihe karịrị mmadụ narị isii edenyela aha isonye ụgbọlelu e ji bụla ndị chọrọ i si Saut Afrịka laghachị Naịjirịa.

O kwuru na ụgbọelu Peace abụọ ga-amalite ịbụlaga ndị a n'ụbọchị Wenezde.

Adama kwuru na ya na ndị otu ya na-agba mbọ ị hụ na ndị Naịjirịa chọrọ ịlaghachite denyechara aha n'akwụkwọ.

O kwuru na ndị nọ na nga agaghị esonye na ya bụ atụmaatụ makana ebe ha nọ enweghị nsogbu mana ụfọdụ ndị n'ụlọ ndị a chọrọ ịgbara ụgbọ nwa mkpị ga-esonye.

Adama kwuru na ha na-edekọ aha ndị niile e mebiri ụlọ ahịa ha ka ha wee mara etu ọzọ ha ga-esi mee ihe gbasara ndị a.

Ihe nkiri a ga-amasị gị:

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Nwaanyi na-achọghị ka edepụta aha ya ekwuola ihe mere o ji kpọkọrọ ezinụlọ ya, si mba Saụt Afrịka na-agbalata Naịjirịa.


Ọdịnaya: Sowore na onye otu eji bụ Olawale Bakare gwara ụlọikpe ukwu ahụ na aka ha dị ọcha gbasara ebubo asaa gọọmenti etiti boro ha.

Ọkaikpe Ijeoma Ojukwu kagburu arịrịọ ọkaiwu ha bụ Adeyinka Olumide-Fusika (SAN) ka akwụsị iyigharị nkpụpụ Sowore na onye otu ya ọzọ.

Onye nwe ụlọọrụ mgbasa ozi akpọrọ Sahara Reporters ma bụrụkwa onye nchịkọta 'Revolution Now ' bụ Sowore Omoyele erutela n'ụlọikpe ukwu dị n'Abuja ka o wee zara ọnụ ya ka gọọmenti etiti boro ya ebubo imebi obodo na nrụrụaka ndị ọzọ.

Ọ bụ ndị Department for state services (DSS) kpọ ya bata n'ụlọikpe ahụ n'elekere itoolu nke ụtụtụ ụbọchị iri atọ nke ọnwa Sepụtemba.

Mgbe o rutere ebe ahụ , o na-eti 'Revolution' ndị otu ya a na-aza 'Now' dịka ndị ntakụkọ Punch si depụta.

A ga-ekpe ya ikpe n'ihu ọkaikpe Ijeoma Ojukwu n'ụlọikpe ahụ.

Cheta na DSS nwuchiri nwa amadi a n'ọnwa Ogọstụ atọ mgbe ọkpọrọ oku ka ụmụ Naịjirịa mee ngagharịwe n'ụbọchị Ọgọstụ ise.

N'Ọgọstụ asatọ, ka ọkaikpe Taiwo Taiwo nọ n'ụlọikpe dị n'Abuja nyere ohere ka DSS jide Sowore rue ụbọchị iri anọ n'ise.

Igbo Language: Gịnị bụ 'Comb' n'asụsụ Igbo?

Ụlọrụ ọkaikpe kachasị na Naịjirịa (Office of Attorney general of the federeation) mechara kpụpụ Sowore maka  ebubo ruru asaa gụnyere mpụ ego ,iji kọmpụta rụ ala nakwa imegide obodo.

Ka ọkaiwu Sowore bụ Femi Falana rịọchara ọkaikpe Taiwo Taiwo ka ọ tọghapụ ya, ụlọikpe kwetere ma kwuo ka ọ wete akwụkwọ ikike njem ya.

Mana ka otu izu ụka gachara, ụlọọrụ DSS atọghapụbeghị nwa amadị a.

Akụkọ ga-amasị gị

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ụloikpe ukwu dị n'Abuja eyigharịala ikpe ntọghapụ Sowore Omoyele , onye nchịkọta 'Revolution Now' rue Ọktoba 4.


Ọdịnaya: Stan Lee bụ odee ihe eserese wepụtara agwa Spiderman, Incredible Hulk na agwa ndị ike ndị ọzọ a mara amara

Ụwa niile nọ n'iru ụjụ maka ọnwụ Stan Lee bụ One midoro agwa 'Spiderman.'

Lee so n'otu n'ime ndị bidoro 'Marvel Comics' bụ ụlọrụ na-eme ihe onyonyo nakwa akwụkwọ egwuregwu ụmụaka nke a kpọrọ comic books na bekee.

Ọrụ ndị ọzọ e ji mara Stan Lee gụnyere  ihe nkiri eserese  a kpọrọ Spiderman.

Dịka ụwa niile na-ebe anya mmmiri maka ode ihe ọchị a, lee ihe ndị i kwesiri ị ma maka nwoke a:

1. Ezigbo aha ya bụ Stanley Lieberman

Mana ọtụtụ mara ya dịka Stan Lee bụ aha ọ zawara n'ihi ihere ọ na-eme na-eme ya.

Ọ chọghị ka a mara na ya na-ede akụkọ ịkpa ọchị na 'Marvel Comics' ebe ibe ya na-aga ịgụ akwụkwọ maka ịbụ dịbịa bekee maọbụ ọkaiwu.

2. Ihe e jiri mara Lee

A mara Stan Lee maka ihe nkiri a ma ama dịka 'Spiderman', Iron Man, 'Avengers', Black Panther,'Captain America' ọkachasị ime agwa dịka 'Hulk', 'Spiderman' nakwa X-Men.

3. O bidoro n'ụtụtụ soro ebunuche ya n'iso akara aka ya

O bidoro ọrụ ide akụkọ eserese ụmụaka n'ụlọọrụ na nwata.

Ka o siri agba mbọ na ya mere ka e me ya onyeisi ndepụta akụkọ(Editor ) ihe eserese nke a kpọrọ 'cartoon'na bekee ka ọ gbara afọ 18.

4. Nwunye ya bụ Joan Lee nwụrụ n'afọ 2017

Nwunye Lee bụ Joan nwuru n'afọ 2017.

Ihe e ji echeta Joan bụ nwafọ Briten bụ na ọ bụ alo  ya tụnyere bunyere Stan Lee uche ị gaghachi n'ide akụkọ ọchị a kpọrọ 'Fantastic Four' nke  wuru ewu n'afọ 1961.

5. Ọ bụ na okenye ya ka kpakpando Stan Lee chawara

Ọtụtụ amaghị na Stan Lee bụ nwa  amụghị n'ime ego.

A mara Stan Lee maa ihe nkiri ọ sonyere na ya nke gụnyere Spiderman, Avengers na ndị ọzọ

Ọ bụ ka ọ lachara ezumike nka ka o nwere aka nchawa mere ya oke mmadụ site na ide agwa mechara dọta nde kwuru nde dọla dịka ihe nkiri.

Iji maa atụ ihe nkiri 'Spiderman'  nke pụtara n'afọ 2002 na nke so ya na 2004 nwetara ihe karịrị otu ijeri dọla( $1.6bn)

Ihe ụmụ ụwa na-ekwe maka Stan Lee na soshal midia

Stan Lee na-ewu na soshal midia kemgbe ọ nwụrụ.

Lee ihe ụfọdụ ndị mmadụ na-ekwu maka...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ọ na amasị gị ikiri ihe onyonyo eserese 'Spiderman' mana ị maghị ka akụkọ ya bụ agwa siri bido?


Ọdịnaya: Stanley 'Funnybone' Chibunna

Chibunna onye e ji Funnybone mara ritere nturuugo a n'emume 'Africa Magic Viewers Choic Awards' nke afọ 2020.

N'okwu ya, Funnybone kwuru na ya na-echeta nne ya onye nke nwụrụ ọnwa olemole gara aga.

Living in Bondage eturula ugo dịka ejije kacha ibe ya mma na mpaghara ọdịda anyanwụ Afrịka n'afọ 2019/2020.

Ya bụ ejije nwetara nturuugo a n'emume 'Africa Magic Viewers Choic Awards' e mere n'ụbọchị Satọde.

Ejije a bụ mmegharị ejije nke mbụ e ji malite Nollywood bụ nke a kpọkwara 'Living in Bondage'.

Onye haziri ejije nke a bụ Ramsey Noah.

Ndị ọzọ sokwa mee ya gụnyere Kenneth Okonkwo, Kanayo O. Kanayo, Bob Manuel Udokwu na ndị ọzọ.

Nne ritere ntuuruugo maka ejije kacha mma e ji asụsụ Igbo mee

BBC Igbo kwụ chịm dịka a na-etunye ndị gbara mbọ na Nollywood ugwu kwesịrị ha.

N'ime ntuurugo 26 e wepụtara na AMVCA nke afọ a, naanị asaa ka ndị ọha mmadụ nwere ike ịtụrụ vootu.

Lee ka okwe si gbaa:

Ihe nkiri a kpọrọ 'Nne' nke Victor Iyke mepụtara, ritere nzere ejije kacha bụ nke e ji asụsụ Igbo mee

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Stanley Chibunna eritela nturuugo onye kacha akpa ọchị n'ejije Nollywood.


Ọdịnaya: Statue Liberty so na ebe mechiri, mana onye na achị New York na akọwa na ya ga eji ego steeti ya kụọ ndị mmadụ ụgwọ onwa

Agaghị akwụ ụfọdụ ụgwọ ruo oge ha ga-enwe mkpebi.

Ọgbakọ ndị sineti nwere n'ụbọchị ụka amịtaghị mkpụrụ nkwekọrịta ọbụla n'etiti ndị Democrats na ndị Republicans, ebe mbịarambịara bụ otu n'ime okwu akpụ n'ọnụ.

Ọrụ ndị dị oke mkpa ga-narụ mana ọmetụtara ụfọdụ ndị ama-ama dị ka Statue of Liberty.

E mechiri ya bụ ihe ncheta akpụrụakpụ n'ụbọchị ụka, mana gọvanọ New York bụ Andrew Cuomo, kwuru sị na ọ ga-etinye aka n'ime akpa ego steeti ya were kwụọ ndị mmadụ ụgwọ ọrụ, ma meghekwaa ya bụ ebe nlegharị anya ama ama.

End of Twitter post, 1

Ha nwere ọgbatughie.

Gịnị kpatara gọọmentị ji mechie?

N'etiti abalị Fraịde, ndị omeiwu ekwenyeghị na iwu nchekwa ego. Iwu ahụ esonyeghi na atụmatụ nke ego 2018 niile, mana ọ gaara-eme ka ihe na-aga ọfụma ruo etiti ọnwa Febrụwarị.

Ndị Democrats ekweghị akwụdo na mkpebi nwaoge ha kpebiri, ruo oge emere ihe gbasara ucheobi ha maka ndị mbịarambịara.

Mgbalị niile ha gbalịrị iji hụ na ha nwere nkwekọrịta tupu izu ọrụ ọhụrụ eruo, dara na Sunde.

Eyigharịrị mbinyeaka iji akwụsị mmechi ọrụ ruo etiti ehihie Mọnde, nke pụtara na ọtụtụ ụlọọrụ gọọmentị etiti agaghị emepe, ga-eme ka mmechi ọrụ a banye ụbọchị atọ.

N'okpuru iwu Sineti, iwu a kwesịrị inwete mbinyeaka iri isii n'ime mmadụ otu narị nọ na ụlọiwu ahụ.

Trump tinyere ọnụ n'okwu a na Twitter.

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ihe ruru narị na puku ndị ọrụ gọọmentị etiti agaghị abịanwu ọrụ na Mọnde, ka ndị Sineti mba Amerịka na-adọlị ịkwụsị mmechi ụlọ ọrụ gọọmentị.


Ọdịnaya: Steeti 17 bụ udu gbara chakoo

Economic Confidential bụ ụlọọrụ akwụkwọ akụkọ wepụtara ngụkọ ka steeti siri kwụrụ na mkpata ego onwe ha nke a kpọrọ Annual States Viability Index (ASVI) na bekee  nke gọsịrị na steeti iri na asaa bụ ụkwa mkpụrụ adịghị n'ihi na ego ha nwetara onwe ha erughị pesentị iri ihe ha na-eketa n'akpa gọọmentị etiti.

Ngụkọ nke Economic Confidential  mere gosịrị na ewepụ ego ha na-anata n'aka gọọmenti etiti kwa ọnwa nke sitere n'ire mmanụ agbịdị, steeti ndị a agaghị na-eku ume ma ya fọdụ ịdị ndụ.

Ego steeti na-enwetara onwe ha nke a kpọrọ IGR n'aha ịchafụ na-esite na ụgwọ-isi ndị ọrụ, ụtụ okporoụzọ na kwa ego ndị mịnịstrị na ngalaba gọọmentị na-anata.

N'afọ 2017, Legos bụ steeti kachasị nweta ego onwe dịka o nwetara ijeri naịra 333 (N333Bn)  nke ka ego steeti iri atọ (30) ndị ego ha pekarịchara na-enweta ma achịkọta ego ha ọnụ.

E wepụ Legos, steeti ndị ọzọ ego ha na-enwetara onwe ha karịrị pesenti iri atọ ihe ha na-enweta n'akpa gọọmenti etiti gụnyere Ogun, Rivas, Edo, Kwara, Enugwu na Kano steeti ndị gbakọtara nweta ijeri naira 607,(N607 Bn) ebe steeti ndị ọzọ gbakọtara nweta ijeri naira 327(N327Bn).

Ụlọọrụ akwụkwọ akụkọ ahụ depụtakwara  ego niile steeti ọbụla natara n'akpa gọọmenti site Janụwarị rue Disemba, afọ 2017.

Akụkọ ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Nchọpụta nke Economic Confidential mere gosịrị na ihe ruru ọkara steeti dị na Naijiria enweghị ego n'akpa ha a ga-akpọ ego ha nwetara onwe ha , ebe ọ bụ sọọ ego sị n'akpa gọọmentị etiti eku ume.


Ọdịnaya: Steeti ise akachasị nwee ọrịa HIV na Naịjirịa

'National Agency for the Control of Aids' (NACA) wepụtara nke a n'ọba ozi ha.

Dịka nnyocha ahụ si kwuo, ndị nwere HIV na Naịjirịa niile agbadatala otu pasentị na ụma anọ (1.4%).

N'afọ gara aga, ha dị otu pasentị na ụma ise (1.5%)

Akwa Ibom bụ steeti kacha nwee HIV na Naijiria, ebe Katsina bụ steeti opekarịị mpe.

Ndị nwere ọrịa HIV na Akwa-Ibom steeti dị pasentị ise na ụma isii (5.6%), .

Ndị na-esote ha bụ Benue steeti (4.9%), ebe Rivas steeti bụ ndị nke atọ (3.8%).

Steeti kacha nwee ọrịa HIV na mpaghara ọwụwa anyanwụ

Na mpaghara ọwụwa anyanwụ, Anambara steeti kacha nwee ndị nwere ọrịa HIV.

Ndị nwere ọrịa ahụ n'Anambara dị pasentị abụọ na ụma anọ (2.4%).

Enugwu (2.1%) na Abịa (2.1%) bụ ndị nke abụọ na nke atọ.

Mpụtara ule waec agbaala

Ngalaba na-ahụ maka ụlọ sekọndrị bụ Waec ewepụtala mpụtara ule ahụ nke ngwụcha afọ.

N'ime mmadụ puku itoolu na anọ na ụma (94,8840) lere ule ahụ,  mmadụ  puku iri anọ na itoolu na ụwa ( 49,679) ndị bụ pasent 52.36 mere ọfụma na sọbjet ise gụnyere maọbụ gụpụ®ụ 'English'  maọbụ 'Mathematics.'

Naanị pasent 35.10 ndị lere ule ahụ nwetara  mpụtara ndị mma na sọbjet ise gụnyere 'English' na "Mathematics."

Ntuliaka Bayelsa na Kogi

David Lyon na Duoye Diri

Ugo eberela na mgbagbu na Kogi nakwa Bayelsa Steeti ebe a ga-enwe ntuliaka maka ọkwa gọvanọ na Satọdee.

Ọtụtụ otu ndọrọndọrọ ọchịchị ga-eso zọọ ya bụ ntuliaka.

Yahaya Bello na Musa Wada

Mana ọtụtụ ndị mmadụ na-ekwu na ọ bụ otu APC maọbụ PDP ka ọkwa ahụ ga-agara.

BBC Igbo ga na-ewetara gị etu ya bụ ntuliaka si aga n'uju.

Ọba nchekwa ahụ nwaanyị

A gbapeelaa ọba nchekwa ebe ndị mmadụ nwere ike ịga kirie ma mụtakwa ihe gbasara ahụ nwaanyị na London.

Ndị rụrụ ụlọ nkiri a kwuru na ebumnuche ha bụ iji kọwara ndị mmadụ ihe gbasara ahụike ụmụnwaanyị.

Dickson Etuhu ọ ga-aga nga?

Dickson Etuhu played at the World Cup and the Africa Cup of Nations for Nigeria

A ga-aga ụlọikpe mkpegharị n'isi Dickson Etuhu gbabuuru Naịjirịa bọọlụ, bụ onye e jidere ka ọ na-anwa ịzụ maachị.

Ma...\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ngalaba na-ahụ maka mgbochi ọrịa ori nchekwa ahụ bụ Human Immunodeficiency Virus ewepụtala etu ihe si gbata kwụrụ gbasara ọrịa ahụ na Naịjirịa.


Ọdịnaya: Stella Chinyelu Okoli kwuru na ụlọọrụ na-eme etu okwesiri

Ndị Emzor kwuru na onweghị mgbe ha jiri nụpụ isi maọbụ ghara ịkwanyere ndị npaghala gọọmentị na-ahu maka nrị na ọgwụ bụ NAFDAC ugwu ruru ha mgbe ha bịara ụlọọrụ mgbe ha akụkọ banyere codiene ndi BBC mere pụtara.

Cheta na nkọwa NAFDAC bụ na ihe ha jiri gbachie ụlọọrụ Emzor na ndị ọzọ bu maka na ha e nyeghi ha nkwado ka o si kwesi.

Oriakụ Okoli gara n'ihu kwuo na ịṅụ ọgwụ ike bụ ihe ekwesiri ijiri me ezigbote mkpa, okachasị etu o siri emetụta ndị ntoroọbịa.

O kwuru na Emzor na-enye aka maka ihe metụtara ndị ntoroọbịa site na "Chike Okoli Centre for Entrepreneurship" nke dị na mahadụm Nnamdị Azikiwe n'Ọka na "Emzor Wellness Club" bụ nke metụtara ndi nọ na ụlọakwụkwọ praimari nakwa sekondiri.

Mana na ajụjụ na azịza sotere okwu ndi Emzor, otu onye ntaakukọ jụrụ etu mgbachi a siri metụta ha, Emzor sara na ha amabeghị, maka na onwere ọgwụ ha tinyere ebe a na-emepụta ha, nke ha amabeghị ọnọdị ha ugbua.

Okoli gakwara n'ihu kwuo na mmetụta di na ụdi na ụdị, na ọbughị so ego na akụnaụba ka ihe metụtara.

Codeine, ọtọmegbum

Na ozi NAFDAC zipụrụ maka mgbape Emzor na ndị ọzọ mgbachi a metụtara, he kwuru na ha dara ha iwu ma na-asi ka Emzor kpọta onye ọrụ ha ihe onyonyo a gosiri ka ọ na-ere ọgwụ a.

Emzor sara sị na ha amabeghi ka adara ha nha maọbụ adaghị ha.

N'okwu onye ọru ha, ha kwuru na ha chụru ya n'ọrụ ma gakwa n'ihu nye ndị uweojii ihe niile ha ma gbasara ya, nke mere ha jiri sị na ọ bụ ndi uwejii ka ọ dị n'aka.

Cheta na NAFDAC gbachịrị ụlọọrụ Emzọr na ụlọọrụ abuo ndị ọzọ na-emepụta codeine (Bioraj na Peace Pharm) ndị ọrụ ha pụtara na ihe onyonyo BBC mere maka mpụ di na orire codeine.

Akụkọ ọzọ ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Na mkparịtauka ndị Emzor na ndị ntaakụkọ nwere taa, onye nwe Emzor bụ Stella Chinyelu Okoli kwuru na codeine nwere ọrụ ọma ọ na arụ na ahu mmadụ mana ndị mmadụ ne-eji ya eme ọgwụike, ma kwuo na nsogbu sitere na ya metụtara mmadụ niile nke mere aka niile ji kwesi ikwado ịhụ na ahụrụ ihe a ga-eme gbasara ya.


Ọdịnaya: Steve Hanke, onye ọkammụta na mahadum John Hopkin dị na mba Amerịka bụ onye mere nchọpụta ahụ.

Na ngụkọ Hanke mere, mba Venezuela bụ mba ọnụma kachasị na-asụ kwụtụ kwụtụ ka ofe.

End of Twitter post, 1

Argentina, Iran, Brazil, Turkey na-eso ya, ebe Naijiria nọ n'ọnọdụ nke isii.

 South Africa sochiri Naijiria n'azụ dịka mba nke asaa.

Bosnia na Hergergovian n'ọkwa nke asatọ,

Ebe Egypt na Ukraine nọ n'ogogo nke itoolu nakwa iri.

N'aka nke ọzọ, mba Thailand bụ mba kachasị enwe aṅụrị.

Hanke kọwara n'ozi o wepụtara na Forbes na nchọpụta ahụ gbadoro ụkwụ na mgbakọta enweghị ọrụ, ọnụ ahịa ihe na-ada oke bụ nke Bekee kpọrọ "inflation" na ego ole a na-akwụ n'isi ego a gbazitere n' ụlọakụ bụ nke Bekee kpọrọ "bank lending rate".

Oke ụbịam mere ka ọtụtụ ụmụaka na-arịọ arịrịọ

Enweghị ọrụ ji pasent 18.8 kawanye njọ na Naijiria n'agba nke atọ nke afọ 2018 dịka mmadụ ruru nde 20.9 bụ ndị enweghị ọrụ, dịka ọnụ ahịa ihe na-ada bụ pasent 11.31 n'ọnwa Februwarị, afọ 2019, site na ngụkọ nke ngalaba na-ahụ maka ngụkọ bụ "National Bureau of Statistics" (NBS) si kwuo.

Enweghị ọrụ na-ebute ọgbaghara, mpụ, iwe na ọnụma

N'okwu ya, Uche Uwaleke, onye ọkammụta n'ihe gbasara akụnaụba kwuru na nchọpụta Hanke bụ ahụ n'anya e kwe.

Uwaleke onye bụ onyeisi, ngalaba mmụta maka ego na ụlọakụ (Banking and Finance) na mahadum, "Nasarawa State University" kwuru n'ezie na ọnọdụ enweghị ọrụ, ọnụahịa nakwa ụgwọ a na-akwụ maka ego mgbazinye n'ụlọakụ dị elu na Naijiria.

"Anyị ma mmadụ ole nọ enweghị ọrụ. Anyị makwa ọ bụghị ihe ihe dara taa ka ọ na-ada echị nakwwa ụgwọ ana-akwụ i n'ego mgbazinye dị elu."

Gee ihe Uwaleke kwuru n'uju:

Naijiria bụ mba ọnụma na-eto ndị mmadụ afọ n'ezie - Ọkammụta

Ihe ụmụ Naijiria na-ekwu maka okwu a:

@The_Pineal kwuru n'ọnọ n'ọkụmmụọ.

@janetfashlaw kwụrụ na ọnọdụ Naijiria ka njọ karịa ihe nchọpụta ahụ kwuru.

@ComradesSteve kwuru na n'agbanyeghị na ya ji otu afọ efe ala a sị nọ n'ogogo isii dịka ndị ọnụma juru obi, na ya na ndị enyi ya na-enwere onwe ya aṅụrị.

Akụkọ ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

A kpọpụtala Naijiria dịka mba nọ n'ogogo isii na mba ndị iwe na ọnụma na-achị eze.


Ọdịnaya: Suleiman kwuru nke a na mkparịtaụka ya na BBC Igbo nwere n'ehihie Fraịde.

Akụkọ wuru ewu n'oge gara aga na Uzodinma ehibela Emir na Imo steeti, mana Suleiman kwuru na nke ahụ abụghị eziokwu.

Suleiman kwukwara na e nwere ọgbakọ ndị alakụba na steeti dị iche iche n'ala Igbo.

O kwuru na nna ya mụrụ ya na ụmụnne ya n'ụsọrọ Islam, ya agụọ akwụkwọ ndị bekee gụkwaa nke alakụba.

Ọ rịọrọ ka ndị mmadụ ghara ị na-ahụ ndị Islam niile dịka ndị ogbu ara ọbara makana a bịa n'otu ọbụla a ga-enwe ndị ọma na ndị ọjọ.

Gbasara okwu Biafra, Suleiman kwuru na Biafra ga adịrị ala Igbo mma ma ọ bụrụ na ọ bụ ihe Chukwu kwadoro.

Ọ kọwara na ihe niile dị Chineke n'aka n'ihi na ọ bụ ihe o kwuru ga-eme.

Gbasara ndị ụka alakụba na-amalite oge Ramadan ha, bụ oge ha ji ebu ọnụ na-ekpe ekpere, Suleiman rịọrọ ndị ụka Islam n'ala Igbo ka ha hụ mmadụ ibe ha n'anya ma na-enyere ndị onweghị ka ọ ha ha aka.

O kwukwara na ọbụghị eziokwu na Islam kwenyere na onye gburu mmadụ n'ihi okwukwe ya ga-aga eligwe.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Onyeisi ndị alakụba n'Imo steeti bụ Suleiman Yusuf Njoku ekwuola na onweghị mgbe gọvanọ Imo steeti bụ Hope Uzodinma ji mee ya Emir na steeti ahụ.


Ọdịnaya: Super Eagles anaghị atụ onye ọbụla egwu

Cheta na ọtụtụ mba ndị ọzọ, ma ndị tozuru ma ndị etozughị na-akwado otu Naịjirịa n'ihi na uwe ha masiri ndị ahụ.

Ha gbara n'ọgbọ egwuregwu nke Kalininigrad na mba Rọshịa.

Balogun merụrụ ahụ gbara ya ọbara n'imi na nkeji 23 nke agba nke mbụ ebe Rakitic ritere akwụkwọ edo na nkeji 30

Ka o ruru nkeji 32 ndị Kroeshia ritere otu ọkpụ n'aka Etebo mgbe bọọlụ ọgbahielu bara n'ime neeti Naịjirịa.

Kroeshia gbanwere ndị ọgba bọọlụ site n'iwepu Kramaric tinye Brozovic ebe Ighalo nwara ị ji isi tinye ọkpụ na neeti ha.

Iwobi pụrụ ezumike n'elekere 63 ka Musa banyere ị nọchị anya ya.

Super Eagles na-anwa na-agba a, ha kwalitere ị ji bọọlụ ha rue pesentị 47 site na 31 n'agba nke mbụ.

Troost-Ekong eritela akwụkwọ edo n'aka ogbu opi maka etu o si jichie onye ọgba bọọlụ Kroeshia bụ Mandzukic ebe ha na-azọ bọọlụ n'elu.

Nke a butere ndị Kroeshia penariti ha jie mezuo ọkpụ ha gbara Naịjirịa abụọ.

Mgbe nke a mere, ndị mmadụ gosiri foto a na-ekwu na ọ dị zị n'aka ndị ị zopụta Naịjịrịa

Na mgbakwunye oge, Rakitic na-akpa ike n'otu Kroeshia ritere ohere ị gba bọọlụ nke a kpọrọ 'Free kick' mana ọ mịtaghị goolu.

Kovacic nwara na nkeji 90+2 mana e gbochiri ya.

Ya mere na Kroeshia jiri ọkpụ abụọ merie Super Eagles ndị Naịjirịa.

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

'Super Eagles' Naịjirịa zutere Kroeshia n'asọmpị mbụ ha n'Iko Mbaụwa nke Rọshịa 2018.


Ọdịnaya: Super Eagles nke Naịjirịa emeriela 2 - 0

Ahmed Musa nyere Aisland goolu abụọ

Naịjịrịa na Island akwatara ya n'Iko mbaụwa  na Rọshịa  na mgbede a ebe Brazil gbara Costa Rica ọkpụ abụọ asataghị otu.

Aịsland riri penariti ha ebe Ahmed Musa nke Naịjirịa tinyere ọkpụ abụọ na ọnụ goolu ndị Aịsland.

DSS Jidere Sen Enyinnaya Abaribe

Enyinnaya Abaribe bụ onye na anọchite anya ndị Abịa Saọt na ụlọ omeiwu ụkwu Naịjirịa

Ozi na-eru BBC nti n'ehihie taa na-ekwu na ndị DDS akpurula Enyinnaya Abaribe.

Ka ọ dị ụgbụa ekwubeghị ihe ejiri kpụrụ ya mana BBC na-agba mbọ iwetere ụnụ ozi ya ka ọ na-apụta.

El-Zakzaky: Ndị Shi'ite egbuola otu onye uweojii na Kadụna

Na mba ofesi,

Mba Kongo gbara ndị 161 n'ime 175 bụ mba kacha eme mpụ na ngarị n'afọ 2017

N'mba ọzọ, US amachipụla ndị ọnụ na-eru n'okwu na mba Kongo bụ ndị na-etinye aka na-mpụ na nagarị dị iche iche ịbata be ha.

Naịjirịa nọ n'ụzọ agbaruola ihu maka ego e bere na bọjet ndị Igbo

Ndị ọmeiwu Naịjirịa

Otu kpọrọ onwe ha ọgbakọ ụmụnna nọ na Kanada etiela ndị nnọchite anya ndị Igbo n'ụlọ ọmeiwu Naijịrịa mkpu n'isi ka ha bụ okenye siri nọrọ n'ụlọ ewu mụọ n'ọgbụ.

Obi adịghị ndị Igbo mma kemegbe Onyeisiala Mụhammadu Buhari kwuchara na ndị omeiwu a chapụrụ ihe n'ego etinyere na bọjeti maka ọrụ mmepe n'ala Igbo.

Gee nkeji nke abalị a ebe a

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Mkparịtaụka ebe Sinetọ Abaribe kọwapụtara iwe ndị Igbo ebe onyeisiala Muhammadu Buhari nọ.

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:


Ọdịnaya: Super Eagles nwetere goolu mbụ ha bụ penariti site n'aka ọgba n'ihu bụ Idion Ighalo na nkeji iri atọ na ise.

N'atụfughị oge n'ihe dịka nkeji iri anọ na otu ndị Seychelles mere ka ha bụ dimkpa ma saa goolu ahụ site n'aka Roddy Melanie.

Otu egwu bọọlụ abụọ ndị a nọ n'ogogo a rue ngwụcha ọkara mbụ asọmpi ahụ.

Dịka ọkara nke abụọ malitere na nkeji iri ise na otu, ugo Naịjirịa wee felie ma wụnye goolu ọzọ nke Henry Onyekwuru ji isi nye

N'iji gosizie mba Seychelles nkarị Moses Simon mezuru ya ọkpụ goolu atọ chara acha asatara naanị otu.

Mmeri a mere Naịjirịa ji gbaa ndị mbụ n'otu ha n'itozu oke asọmpi Iko mba Afrịka.

Ebe Seychelles buru klassị n'isi dịka ha enweteghi otu mmeri n'agba ntozuoke a niile.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ugo Naịjirịa ji eje mba akparala ọkụkọ ndị Sychelles ma dọrie ya n'asọmpị ikpeazụ eji etozu oke n'Iko mba Afrịka.


Ọdịnaya: Super Eagles so n'otu n'asọmpi Iko Mba Ụwa

Ọtụtụ n'ime ndị a ahọpụtara ga-agbara Naịjirịa bụ ụmụafọ Igbo ebe ndị a ọzọ si mpaghara Naịjirịa dị iche iche.

Ụmụafọ Igbo ndị akpọrọ gụnyere ndị na-eche bọọlụ, ndị na-agba ebe azụ, etiti nakwa n'ebe ihu.

End of Twitter post, 1

Ndị na-eche bọọlụ;

Ikechukwu Ezenwa, Daniel Akpeyi na Francis Uzoho.

Ndị na-agba n'azụ;

Kenneth Omeruo, Chidozie Awaziem, Tyronne Ebuehi mana nne ya bụ onye bekee.

Ndị na-agba n'etiti;

Mikel Obi, John Ogu, Wilfred Ndidi na Joel Obi.

Ndị na-agba n'ihu;

Alex Iwobi, Kelechi Iheanacho, Simeon Nwankwo.

Ndị ọzọ akpọrọ aha bụ William Ekong, Leon Balogun, Bryan Idowu, Abdullahi Shehu, Elderson Echiejile, Ogenyi Onazi, Oghenekaro Etebo, Idion Ighalo, Ahmed Musa na Victor Moses.

Akukọ ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Onye nchịkọta ndị Super Eagles bụ Gernot Rohr akpọọla mmadụ iri abụọ na atọ ga-agba asọmpi Iko Mba Ụwa.


Ọdịnaya: Super Eagles so na ndị kachasị obere n'afọ n'ime otu bọọlụ mba ụwa niile na-abịa asọmpi nke Rọshịa 2018

Super Eagles bụ ndị kachasị obere n'afọ n'ime otu bọọlụ mba ụwa niile na-abịa asọmpi nke Rọshịa 2018.

I ji mee ka ha kwụrụ chịm n'izute otu bọọlụ chere ha n'ihu, ha malitere asọmpi enyi ne enyi bụ ebe ha ga-ezute mba England taa.

Ọtụtụ ụmụafọ Naịjirịa e gosila nkwado ha n'ebe Super Eagles nọ ma kwuo ihe ha na-atụ anya n'ime asọmpị ahụ.

Ha kwuru nke a site n'akara twitter ha dị iche iche;

Kayode Ogundamisi kwuru na ọ ga-akwado Super eagles imeri agbanyeghi na ọ hụrụ England n'anya.

Richard Moneme kwuru n nkwado enyerela ndị Super Eagles dị ukwuu ya mere ha kwesiri ime nkeọma

Ebuka Obi-Uchendu kwuru na ọ ga ghanyere ndị England aja na garri dịka ọ ga anọ n'ọgbọ egwuregwu Wembly dị na Lọndọn

N'aka nke ọzọ, ndị mba England kwadokwara otu bọọlụ nke ha n'inwe mmeri

Ed Shaw kwuru na England ga-eji ọkpụ ise asatara atọ merie Naịjirịa.

Super Eagles anaghị atụ onye ọbụla egwu

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

N'ime nkwado asọmpi Iko Mba Ụwa nke Rọshịa 2018, ndị Super Eagles nke Naịjirịa ga-ezute ndị Three Lions nke England taa.


Ọdịnaya: Super Falcons eburuola iko mba Afrika ugboro iri

Ugbua, asọmpị iko mba ụwa bụ nke na-akpọtụ akpọtụ nke ọma makana ọ ga-ebido n'ụbọchị atọ na-abịa, mana ajụjụ anyị na-ajụ n'akụkọ a bụ: gịnị mere egwuregwu bọọlụ gbasara ụmụnwanyị anaghị enwe mmasị dịka o kwesiri ị nwe?

Ka anyị leebe anya n'otu Super Falcons.

Taa, Super Falcons meriri Queen Scorpions nke Gambia ọkpụ isii na asataghị ihe n'agba nke abụọ n'itozu n'isonye n'asọmpi iko mba Afrịka nke ụmụnwaanyị.

Super Falcons anaghị irete uru ka ndị Super Eagles

Cheta kwa na Falcons ebuliela iko a ugboro iri kamgbe e ji malite emume a.

Mana ruo ugbua, ọtụtụ mmadụ anaghị e kiri egwuregwu bọọlụ ụmụnwaanyị dịka a esịrị tụ anya.

BBC Igbo jụrụ ndị bọọlụ na-amasị ajụjụ ọnụ gbasara okwu a.

Gịnị mere ọtụtụ mmadụ anaghị ekiri bọọlụ ụmụnwaanyị?

Chisom Mbonu-Ezeoke bụ nwaanyị egwuregwu bọọlụ na-amasị nke ọma. O kwuru na ọ bụ makana gọọmentị anaghị etinye ego n'egwuregwu a.

Super Falcons bụ ndi nọ n'isi egwuregwu bọọlụ ụmụnwaanyị n'Afrịrịka

O kwukwara na ndị ntaakụkọ anaghị agbasa ozi gbasara egwuregwu bọọlụ nke ụmụnwaanyi ka ha kwesiri ịme.

Mana Kenneth Umerue kwuru na ọtụtụ ụmụnwoke anaghị ekiri egwuregwu bọọlụ ụmụnwaanyị makana n'ụche a egwuregwu a bụ nke nwoke.

Umerue kwuru na "Ndị bekee kpọrọ ihe a 'Gender Issues'".

Mana Mbonu-Ezeoke ekwetaghị n'okwu nke a. O kwuru na "ị lee anya oge ọbụla ndị Super Falcons na-agba agba nke ịkpeazụ, ọgbọ egwuregwu na-eju gbọm!. Nke a gosiri na egwuregwu a na-amasị ọtụtụ ndị mmadụ"

Stephen Mbonu kwetala na ihe a Mbonu-Ezeoke kwuru, mana ọ dọrọ aka na ntị sị: "oge eruola ịchọpụta ọtụtụ ụmụnwanyị nwere ike ị gba bọọlụ ọfụma ọfụma. Ihe a ga-eme ka mmasị egwuregwu a na-eto oge ọbụla."

Akụkọ ga-amasi gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Egwuregwu bọọlụ bụ egwuregwu nwere ọtụtụ mmadụ ọ na-amasị na Nịjirịa na kwa n'ụwa niile.


Ọdịnaya: Swansea banyere asọmpi Premier League n'afọ 2011

Jordan Ayew nyere goolu nke mbụ na nkeji 15, ka Nathan Dyer nyere nke abụọ na nkeji 18.

Ugbua, emeriela Sheffield n'asọmpị isi n'ime asatọ n'iko FA, enwebeghị goolu ọbụla Sheffield nyere na asọmpị nke anagbaghị na bee ha.

Na Twitter, Fede Fernandez na ekpupụrụ Swansea okpu.

End of Twitter post, 1

Tottenham na Rochdale bụ otu abụọ ga-eso Sheffield sụ mpị na otu egwuregwu bọọlụ asatọ ga a nọ na okara ịkpeazụ.

Onyenkwuzi Swansea bụ Carlos Carvalhal kwuru na Jordan Ayew na Martin OIsson na-eso kwa na-ndị hụrụ na Swansea na-agbasị ike.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ndị otu egwuregwu Swansea ji ọkpụ abụọ merie Sheffield Wednesday, nke mere ka ọ bụrụ mbụ ha na-erute n'agba nke asatọ nke iko FA kamgbe afọ 1964.


Ọdịnaya: Sịnetị agwala INEC ka ha wepụta akwụkwọ ntuliaka 1993

Ndị ụlọomeiwu Sịneti agwala INEC ka ha wepụta akwụkwọ ntụlịaka nke juun afọ 1993 bụ nke na-egosi na MKO Abiola meriri ntụlịaka onyeisiala n'afọ ahụ.

N'aka nke ọzọ, Ohaneze ndigbo na ndị ọnụ na-eru n'okwu agwala gọọmenti etiti ka ha kwanyere Humphrey Nwosu bụ onye haziri ntuliaka ahụ ugwu dịka e si me Abiola.

Osote Onyeisiala bụ Osinbajo agbanarịla ihe mberede

Osote onyeisiala bụ Yemi Osinbajo gbanarịrị oke nsogbu dịka ụgbọelu Helilọpta bu ya ga n'ụlọọrụ na-ahụ maka ibubata ngwaahịa dị n'Abuja gbaturu n'ike mgbe ọ na-achọ ifepu

Osinbajo gara emume mpụta n'agụmaakwụkwọ ụfọdụ ndị isi ụlọọrụ ahụ mgbe ihe a mere.

Mba Ofesi;

Kim Jong-Un  nwereike iga mba Amerịka

Onyeisiala mba Amerịka bụ Donald Trump ekwuola na onwereike ịkpọ ogbo ya nke Nọt Korịa bụ Kim Jong-un oku ka ọ bịa mba Amerịka ma ọ bụrụ mkparịta ụka na Singapore gaa nkeọma.

Trump kwuru nke na nzuko ya na Praịm Mịnịsta Japan bụ Shinzo Abe.

N'egwuruegwu,

Onye na-agbara Naịjirịa bọọlụ n'ebe etiti bụ Ogenyi Onazi akatọọla akụkọ na-ekwu na ya onye ndụ ya bụ Mikel Obi nwere esemokwu.

Onazi kwuru na ọ bụ eziokwu na ọ naghị eme nkeọma n'asọmpi ugbu a, mana o metutaghị mmekọrịta ya na Mikel.

Gere akụkọ mere na mgbede a n'otu nkeji:Ihe nkiri nke taa:

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Lee ihe nkiri taa

Di na nwunye mụrụ ejima atọ

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:


Ọdịnaya: Sịnetọ Ekweremadu gwara ndị ntaakụkọ na ọ bụ ụfọdụ ndị kpara ajọ agwa a.

Ọ gakwara n'ihu kwuo na ya agbagharala ha.

Cheta na ọ bụ n'obodo Nuremberg ebe otu Ndi Igbo Germany na-eme emume iri iji ha nke a kpọrọ Ekweremadu oku dịka onyeisioche.

N'akụkọ yiri ibe ya,otu Ndị Igbo Jamini akatọọla agwa Ipob kpasịrị Sinetọ Ike Ekweremadu mgbe ọ bịara iri ji n'obodo Nuremberg ụbọchị Satọde

N'ozi si n'aka onyeisi ha bụ Ozofor Ogechukwu, ha rịọrọ Ike Ekweremadu mgbaghara ma kwuo na Ipob ga-atakụta ya aja maka ihe ha mere.

N'otu aka ahụ, ụlọ ọrụ na ahu maka mkpo Jamini na Naịjirịa ekwuola na ndị kpara mkpa mkpa ga-ezute iwu mba ahụ.

Nke a mere ka Ipob na ekwu na ha ka ga-eme ọzọ.

Ngagharịiwe 'RevolutionNow'

Otu kpọrọ onwe ha RevolutionNow emeela ngagharịiwe ọzọ na Legọs ka gọọmentị tọhapụ onyeisi ha bụ Omoyele Sowore

Cheta na anwụchiri Sowore n'izuụka ole na ole gara aga maka na ọ chọrọ ịhazi ngagharịiwe

N'ofesi

Ụgbọelu agha mba Syria atụọla ogbunigwe n'ụgbọla agha ndị si mba Tọọkị aga obodo dị n'aka ndị ekweghịekwe Syria.

Ndị Tọọkị na-ekwu na mmadu atọ nwụrụ mgbe ogbunigwe ahụ gbara.

Anyị ga-eme BBNaịjia nke anyị - Gọọmentị etiti

Gọọmentị Naijirịa ga-amalite ime emume nkiri nke ha dịkwa ka  Big Brother

Onye kwuru nke a bụ onyeisi ngalaba National Council of Arts and Culture bụ otunba Segun Runsewe.

Ọ sị na akwamiko a na-ame na emume Big Brother amasịghị omenala Naịjirịa nke mere ha ji ahazi nke ha ga-akwalite omenala.

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Sịnetọ Ike Ekweremadu alọtala na Naịjirịa ka ndị Ipob wakpochara ya n'obodo Jamini n'ụbọchị Satode n'ebe a na-eri ji.


Ọdịnaya: Sọọsọ pacent ịrị atọ azụ a na-eri na Naijiria bụ nke e nwetara n'ala anyị

Otu onye n'ime ha,bụrụkwa onye nwe Sprout Jet Ltd bụ Chukwudi Adibe gwara BBC sị: "Ọ ga-eme ka ndị na-egbụ ugbo azụ  nwe mbawanye n'ihi na ọ ga-enye ha ohere ire azụ karia ka ọ dị na mbụ,meekwa ka akụ na ụba Naijiria na-aga n'ihu."

N'ụbọchị ịrị abụọ na anọ nke ọnwa Jenuwarị, ndị omeiwu nta kwuru na ha chọrọ ka a machie ịtụbata azụ na nwayọọ nwayọọ, iji mee ka ebido na-enweta azụ nile ana-eri n'ala anyị.

Alo nke otu n'ime ha bụ Mr. Tasir Olawale-Raji bulitere, kwuru na oke ịtụbata azụ mere Naijiria ala ebe a na-atụbata ụdị azụ dị iche iche nke gunyere azụ ndị adịghị mma mmadụ iri.

Ndị omeiwu ahụ kwuru na o were ha anya na ọ bụ nanị metrik tọn puku iri asatọ ka a na enweta n'ala Naijiria nke bụ pacent iri atọ n'ime nde abụọ, puku nari asaa a chọrọ maka oriri.

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

Ndị ọkụ-azụ na ndị na-azụ ya n'ala Naijiria akwadola ka a machie ịtụbata azụ.


Ọdịnaya: TOE Ekechi gwara BBC Igbo na ọ bụ eziokwu na ụlọomeiwu nke Imo Steeti na-akwado ichutu Madumere.

Akụkọ kwuru na ndị omeiwu na-ebo Madumere ebubo oke nrụrụaka.

Maka nke a, e hibere kọmitii mmadụ isii ga-etinye uchu n'inyocha ebubo ndị a e boro ya ma gwakwa ndị ụlọomeiwu n'ime ụbọchị asaa.

Gee ihe Ekechi nwere ikwu gbasara ihe a n'uju ebe a:

Etu e si chọọ ichutu Eze Madumere n'oche osote gọvanọ Imo steeti

\n Enwere ike ichikota ọdịnaya gara aga dị ka ndị a:

N'oge na-adịghị anya, Eze Madumere bụ osote gọvanọ Imo steeti nwere ike ịbụ onye na-enweghị ọrụ ọzọ.