"Ịgba egwu Salsa zọrọ ndụ m" - Emeka Adindu

O kwuru na ọ bụ mmetọ n'ụzọ mmekọ ahụ ọ gabigara mgbe ọ bụ nwata mere ka o malite ịche echiche ịgbu onwe ya ka o ji gbakwuru Salsa.

"A chọrọ m ịkọ akụkọ m ka ndị nne na nna anyị were mụta akọ n'ebe ụmụaka ha nọ" ka o kwuru.

Ugbua o kwuru na o ji akara aka a enyere ndị ọzọ obi ha na-ada mba aka.

Lee ihe niile o kwuru n'ime ihe onyonyo a.

Akụkọ a si n'aka Jessica Nwankwo na Vining Ogu.

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.


"Ọ bụrụgodi na ha chọrọ ime ntuliaka kwụọtọ, ndị nọ n'ọchịchị ugbua agaghị enye ha ohere."

Obasanjo kwuru nke a mgbe ọ na-agụpụtara ndị ntakụkọ akwụkwọ o depụtara akpọrọ "Points for concern and action" n'ụlọ ebe o na-edowe akwụkwọ na Abeokuta.

O kwuru na ihe Naịjirịa chọrọ ugbua bụ onyeisiala nwere uche zuruoke ma sikwa ike ichi obodo.

Obasanjo kwuru ka ụmụ Naịjirịa too obere ihe Buhari meere ha kamgbe ọ nọ n'ọchịchị.

N'okwu ya, "Buhari alafu go anyị na mbụ, anyị ga-abụ ewu maọbụru na anyị kwe ka ọ rafuo anyị ọzọ."

O were ọchịchị Buhari tunyere nke onye agha ji aka ike chị Naijirịa akpọrọ Sanni Abacha mgbe ọ dị ndụ dịka onyeisiala.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Obasanjo: 'Anyị chọrọ onyeisiala isi na ahụ zuruoke'


'Gọọmenti so na ihe mere ụlọ ji ada n'Anambra steeti ' Arc. Osita Okafọ

Kọmishọna Anambara Steeti na-ahụ maka gburugburu bụ Michael Okonkwo gwara BBC na ọ bughi eziokwu na Gọvmenti Anamabra steeti etinyeghi aro na nchọputa ndị ọkamuta n'ihe gbasatara ịrụ ụlọ, nke ha nyere Gọọmenti na 2014 maka igbochi ụlọ ida n'Anambra steeti.

Maazị Okonkwo kwuru nke a dịka nzaghachi okwu ọnyeisi ndị 'NIA' nke Amanbra steeti  bu mazi Osita Okafor gwara ndi mgbasa ozi na Gọọmenti Anambra steeti dara ọnyụpa na itinye aro na nchọpụta e mere maka ihe gbasara ụlọ na-ada n'Anabmra steeti. Ndị otu a kwuru na-emeghi nke a soro n'ihe mere aka Gọọmenti Anambra steeti jiri wee dị n'ihe mere ụlọ ji ada n'Anambra ahụ.

Micheal Okonkwo gara n'ihu kwuo na ha ga-etinyekwa ndị ọkamụta a na-akpọ "Architect" n'olu Bekee n'ime Kọmitii ọhụrụ Gọvanọ Willie Obiano hibere maka ịchọputa ihe mere ụlọji ada ma inyekwa aro maka igbochi ụlọ ida n'Anambra steeti.

Ọ dọkwara ndị anambra steeti aka na ntị were sị na onye chọrọ ịrụ ụlọ jisie ike nata ikike eji arụ ụlọ na Anambra steeti tupu ha ebido ịrụ ụlọ.

Cheta na ụlọ elu dara n'Onicha nso nso a.

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Building Collapse: Ihe mere na anyị etinyeghị ndụmọdụ NIA n'ọrụ - Gọọmenti Anambra


'Ndị nchekwa na-eyi ndị ntaakụko egwu na Naijirịa' - Amnesty International

Ndị ngalaba a na-ekwukwa na ndị nchekwa Naijiria akpọchiela ihe ruru ndị ntaakụkọ iri na itolu kamgbe afọ 2019 bidoro.

End of Twitter post, 1

N'ime akwụkwọ nyocha ha depụtara ka ụfọdụ ndị ntaakụkọ kwuru na ndị nchekwa tiri ha ihe ma taa ha ahụhụ mgbe ha nwụchiri ha.

Ngalaba a na-ahụ maka ikike dịirị onye tụru ndị uweojii, ndịagha na ndị ọrụ ncekwa nzuzo bụ 'Department of State service' (DSS) aka dịka ndi kacha awakpo ndị ntaakụkọ.

Ngagharị maka ikike diiri onye

Ha kwuru maka Jones Abiri nke ụlọorụ ntaakụkọ 'Weekly Source Magazine' ndị DSS nwụchiri n'afọ 2016, ma jide ya afọ abụọ nọrọ n'elu ya, ha ekweghị ka ya na ndị ezinụlọ ya nwee mmekọ ọbụla.

'Amnesty International' (AI) kwuru na ndị DSS nwuchikwara Abiri ọzọkwa na nsonso a maka ebubo na-erijughị afọ.

Ha kwukwara na ndị nchekwa wakporo ụlọorụ ndị mgbasaozi nke 'Daily Trust' maka akụko ha depụtara maka mkpamkpa ndị Boko Haram na-akpa na mpaghara ugwu.

I jị maa atụ, AI kwuru maka onye ntaakụko aha ya bụ Dadiyata a biara tọro n'ihu ezinaụlọ ya.

Dịka ọ dị ugbiua, a na-ebo ndị nchekwa Naijiria ebubo imegide iwu gbasara ikike diri onye.

Kama ndị nchekwa Naijirịa na agọ ukwu na aka ha maka ebubo a.

N'aka nke ọzọ, ndị ngalaba ahụ na-ahụ maka ikike diiri onwe ebidola atụmatụ ha kporo "Freedom of Expression Brief" n'ụbọchị 14 nke Oktoba 2019.

Ndị ngalaba ikike diiri onwe dịka ha na-ebido "Freedom of Expression Brief"

Ebe a ka ha ka esi na-egosipụta mkpagbụ a na-akpagbu ndị ntaakụko na Naijiria.

Akụkọ ga-amasị gị

Ihe nkiri ga-amasị gị

King Jaja of Opoba: Ndị ntọ tọọrọ ya mgbe ọ gbar afọ 12

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Press Freedom: 'Ndị nchekwa ejichiela ndị ntaakụkọ 19 n'afo a' - Amnesty International


'Onye wetara ọjị wetara ndụ'

Ọjị na ịwa ọjị dị oke mkpa n'omenala ndị Igbo, maka na Igbo na-ekwu na "onye wetara ọjị wetara ndụ".

Ụfọdụ ndị Igbo kwenyere na ỌJỊ pụtara "Omenala Jikọtara Igbo".

Etu esi enweta ọjị

Ọjị bụ mkpụrụ osisi a na-akụ akụ ma na ọ na-epukwara onwe ya.

Ọjị nwere ike ịmị n'ụlọ ma mịkwaa n'ọhịa.

Ụdịrị ọjị dị

Enwere ụdịrị ọjị dị iche iche, ụfọdụ na-aza aha site n'etu o si mịpụta.

Abịa na Naịjirịa, enwere ọjị Igbo ma nwee ọjị ugwu Awụsa ma nwekwaa nke ndị ọdịda anyanwụ bụ ndị Yoroba.

Ọjị Igbo na-agbakarị n'ibe sitere n'atọ ruo ibe asaa.

Igbo na-akwanyere ọjị gbara ibe asaa ugwu, ụfọdụ na-egbukwa ọkụkọ ma ha hụ ya bụ ọjị.

Ọjị Awụsa

Aha ọjị dị iche iche

Uru ọjị bara

Ndị Igbo kwenyere na ọjị anaghị anụ bekee n'ụzọ ọbụla, ya mere eji eji ya eme omenala ndị Igbo dị iche iche dịka:

N'ala Igbo, inye onye ọbịa ọjị gosiri na ị nabatara ya, o na-egosikwa na ị hụrụ ya n'anya nke ukwuu ma nwekwaa ntụkwasị obi n'ebe ọ nọ.

Ihe a na-eji ata ọjị

N'omenala Igbo, enwere ihe ndị ọzọ a na-eji ata ọjị

Ịwa ọjị

Tupu awaa ọjị n'ala Igbo, a na-ebu ụzọ gọọ ọjị (kpeere ya ekpere). Ọ bụ iwu na onye kachasị bụrụ okenye ga-agọ ọjị, ebe ụfọdụ na-enye onye kacha bụrụ nwata ka ọ waa ya ma kesaa ya.

Nwoke anaghị awa ọjị na be ndị ọgọ ya, ọ gaghị awakwa ọjị ebe ndị tọrọ ya nọ na-abụghị ma ha nyere ya ikike ịwa ya.

Ọ bụkwa iwu na nwaanyị anaghị awa ọjị n'ala Igbo.

Ọjị na ụmụnwaanyị

N'ala Igbo, nwaanyị anaghị arị elu ọjị, ọ naghị aghọtu ọjị n'osisi ya.

Nwaanyị anaghị agọ ọjị.

Nwaanyi anaghị arị oji elu mana nwaanyị na-ere oji

Anaghị ekwe ka nwaanyị tinye aka n'ime efere were ọjị ma ọ bụrụ na ụmụnwoke nọ ebe ahụ ewerechabeghị.

Ụfọdụ na-aga n'ihu were aka ha nye nwaanyị ọjị ka ọ ghara inwe ohere tinye aka n'efere e jiri kee ọjị.

Lee ihe nkiri a ịhụ ka Pete Edochie si gọọrọ BBC Igbo ọjị:

Pete Edochie gọrọ BBC Igbo ọjị

Na ụka bịara egbochighị ndị mmadụ iji ọjị ekpe ekpere dịka esi eme ya mgbe gboo.

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Ị ma na ọjị anaghị anụ bekee n'ala Igbo?


2018 a mere ya afọ 90 a na-eme nturugo Oscars na Hollywood

BBC chọpụtara na n'agbanyeghị na ụfọdụ ndị na-emepụta ihe nkiri na Naịjirịa na-etinye ụfọdụ ndị Hollywood n'ihe nkiri ha, o mebeghị ka ha soro na ndị a na-akpọ aha inweta nturugo ọbụla na Hollywood.

Nollywood bụ ndị na-emepụta ihe nkiri na Naịjirịa na mpaghara Afrịka ndị ọzọ so na ndị a na-anụ aha ya, ndị mba Afrịka ndị ọzọ egosila ha nkarị.

• Lupita Nyong'o bụ nwaafọ Kenya bi n'Amerịka nwetara ihe nrite 'nwaanyị kacha akwado ihe nkiri' n'afọ 2013

N'afọ ole na ole gara aga, a na-ahụbụ Naịjirịa dịka 'dike' n'ihe nkiri n'Afrịka, mana ugbua, ọ dị ka ndị ọzọ agaferela ha.

Ebe Nollywood n'onwe ha bụ ndị nọ n'ọkwa abụọ n'ụwa ihe nkiri na-emepụta ihe nkiri karịrị 1000 n'ime otu afọ, Hollywood na-emepụta ihe na-erughị nke ahụ mana ọkwụsịghị ha ịbụ ndị ụwa niile na-ele anya na ha kacha emepụta ihe nkiri kacha mma.

Mana abịa n'ime Afrịka, mba Kenya na Saụt Afrịka na-egosi Naịjirịa nkarị ebe ọ gbasara ihe nrite sitere na nturugo Oscars.

N'isi n'isi

Saụt Afrịka

Kenya

Naịjirịa

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Ihe mba Afrịka ndị ọzọ ji kara Naịjirịa mma n'ihe nkiri


A chọpụtara ọhụrụ n'ahụ ezi mana o nwereike ị fee ndị mmadụ dịka ha si kwuo.

Dịka ọ dị ugbua ndị ọrụ ahụ na-eche na  o nwereike ịgbanwe ma ghọrọ ọrịa ga-efe efe ma zuo ụwa ọnụ n'oge adịghị anya.

Akpọbeghị ọrịa aha ọbụla ugbua mana lee ọrịa ndị ọzọ yiri ya mara ụwa jijiji ebe a:

1. "Spanish Flu"

Ọrịa a malitere n'afọ 1918 mgbe a na-anụ agha ụwa nke mbụ bụ WW1 bụ nke metụtara ngụ ndị mmadụ.

Ọ bụ ọrịa a tụrụ egwu nke ukwu n'ihi na o gburu ugboro abụọ ọnụọgụgụ ndị nwụrụ n'agha ahụ, ya bụ ihe ruru mmadụ nde iri ise nwụrụ.

A kpọrọ ya "Spanish Flu" mana ndị sayensi niile ekweteghị n'aha a n'ihi na rue ugbua, amabeghi ebe o si welite isi.

2. "Asian Flu"

Coronavirus Update: Ihe mere m ji agụrụ ndị m na-agwọ covid 19 egwu- Dọkịta Igwe

Ọrịa nke a malitere n'afọ 1957 na mpaghara ọwụwa anywanwụ Eshia dịka aha ya si kwuo.

Ọ pụtara n'ahụ nnụnụ tupu o bido i fee ndị mmadụ dịka ọrịa ụkwara nakwa ngụ.

O gburu ihe ruru mmadụ otu nde na ọma n'ụwa niile

3. Hong Kong Flu"

Nke a yiri ọrịa "Asian Flu" n'ihi na o si kwa n'ahụ nnụnụ pụta ma bụrụkwa ọrịa ngụ.

O gburu ihe ruru mmadụ otu nde n'ụwa ma siri kwa na Hong Kong pụta dịka aha ya si gosi.

O bu ụzo senyie isi n'afọ 1957.

4. SARS

Ọrịa SARS pụtara "Severe Acute Respiratory Syndrome" na Bekee maọbụ ọrịa ike nke ngụ malitere n'afọ 2002.

A chọtara n'ahụ ụsụ n'Eshia ebe o fere mmadụ puku asatọ na ọma.

Ọ malitere iwu ọzọ n'ihi na ngosiputa ya yiri nke Covid-19 na-ewu ugbua.

5. "Swine Flu"

Ezi bụ otu anụmanụ na-ebukarị ọrịa na-efe mmadụ

Ọrịa ngụ nke a malitere n'ahụ ezi na mba Amerịka metụtara ụmụaka na ndị ntorobia kachasị.

E chere na o fere ihe ruru mmadụ nde narị asatọ ma gbuo mmadụ puku narị abụọ na iri asatọ na anọ.

Eserese nje na-ebute swine flu

E bu ụzọ chọpụta ya n'afọ 2009.

6. MERS

Ọrịa MERS pụtara "Middle Eastern Respiratory Syndrome" na Bekee bụ ọrịa echere na ọ pụtara n'ahụ ụsụ.

A kpọrọ ya MERS n'ihi na ọ bụ na mba Saudi Arabia ka o si malite ma fesaa na mba iri abụọ na ise.

Ngosiputa ya yikwara nke SARS nakwa Swine Flu n'ihi na ha niile si... \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Flu Virus: 'Bird flu', swine flu, SARS na ọrịa ndị ọzọ mara ụwa jijiji


A gbajiri otu nwoke ụkwụ, ebe mmadụ abụọ ndị ọzọ merụrụ ahụ n'ọgbaghara dapụtara n'etiti 'Our Lord Plaza' dị n'ụzọ Emeka Offor n'ahịa Main Market Onitsha na ndị uweojii pụrụiche a kpọrọ 'SARS.'

End of Twitter post, 1

Ndị nọ ebe ihe mere gwara BBC na ihe butere okwu bụ na ndị SARS bịara ị kpụrụ otu onye na-ere ahịa mana ọ nọghị n'ọdọahịa ya.

Onye na-achọghị ka a kpọ aha ya gwara BBC na "Onye ahụ na-ere ekwentị. Ha chọrọ i buru igbe ugegbe o ji akpọsa ahịa ya, mana onyeisi ahịa na ndị ahịa gwara ha ka ha hapụ ahịa maọbụ ha chere ka a gụọ ngwaahịa ọnụ tupu ha e buru ya."

Ọ gara n'ihu kọwaa na ndị uweojii ahụ gbara isi akwara ma sie ọnwụ na ha ga-ebu ahịa ahụ pụọ nke mere ka ndị ahịa ahụ gbakọọ ma jụ inye ha ohere.

O kwuru na otu n'ime ha gara n'ụgbọala ha bute egbe ma gbaa otu onye na ndị nche ahịa n'ụkwụ.

Ndị ntoroọbịa na ndị nche niile nọ n'ahịa  were iwe ma gbakọta mana "ndị SARS gbawara ọsọ."

Okwu Immanuel James Ibe-Anyanwu maka nwakpo SARS wakporo ya.

Ọnụ na-ekwuru ndị uweojii Anambra steeti bụ Haruna Mohammed gwara BBC Igbo na ebe niile ihe a mere ederela jụụ ugbua.

Mohammed kwukwara na "Kọmịshọna ndị uweojii John Abang enyeela iwu ka e nyocha ihe mere  ma kwe nkwa na a ga-ata ndị ikpe mara ahụhụ kwesịrị."

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

SARS brutality: A gbajiela nwoke ụkwụ n'ọgụ ndị 'SARS' na ndị ahịa Onitsha Main Market


A gụwa ndị Igbo kpọrọ akpọ ma n'ọnwụ ma na ndụ ma a kpọpụtaghị aha Orizu, a gaa nyowe ma aka enwe ọ dị n'ofe.

Ọ bụrụ na ọ dị ndụ taa, Orizu gaara adị afọ otu narị na isii (106).

N'agbanyeghi na nna ya nwụrụ mgbe ọ na-erubeghi afọ iri (10), Orizu na nne ya gbara mbọ hụ na ọ pụtara mmadụ n'ụwa a.

Ya mere o ji bụrụ ma onye agụmakwụkwọ na-amasị, onye ndọrọndọrọ ọchịchị nakwa ode akwụkwọ.

Lee ihe ndị ị kwesịrị ịma maka ya

Nwafor Orizu malitere ihe a kpọrọ "Zikist Movement"

Ihe ndị e ji echeta ya

A bara ụfọdụ ebe aha ya, ebe ndị ahụ bụkwanụ ihe ndị na-amarughi ya ụlọ ji echeta ya.

Ụfọdụ ihe ndị ahụ gụnyere:

Ihe nkiri a ga-amasị gị:

Ancient wars: Lee ụfọdụ agha Igbo gbara ike na ya

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Nwafor Orizu: Ị ma maka nwoke a si nga bụrụ onyeisi ụlọomeiwu?


A ma ya dịka nnukwu nna na-ejikọ Ndigbo nke mere e ji etu ya, 'Ikenga.'

Lekwa ihe ndị ọzọ ihe e ji na-echeta Ikenga Nnewi.

Dozie Ikedife nwụrụ na ụbochị Dizemba 11 n'afọ 2018. Ọ dị afọ iri asatọ na asatọ were laa mmụọ.

Ndi n'eri uju ọnwu ya bụ nwunye ya, Ejeagha Ikedife ya na ụmụ asatọ ha mụtara.

Ndi amama n'ala Naịjirịa eziela ozi ekele ha:

Atiku Abubakar bụ onye na-azọ okwa onyeisi ala ejirila igwe okwu Twitter were zigaa ozi ekele nye mkpụrụ obi Ikenga.

Nnia Nwodo bụ onyeisi Ohaneze Ndigbo kwuputere na Ikedife bụ onye na-"ekwupụta ihe na-ewute Ndigbo na atụghị egwu ihe ndị mmadụ ga-ekwu."

Ọ gara n'ihu kwuo na Ikedife bụ nwoke nwere obi inyere mmadụ aka nke o hibere ụlọọgwu ebe ana-agwọ ma ụmụaka ma ndị ogbenye enweghi ike inyere onwe ha aka.

Gọvanọ Imo steeti bụ Rochas Okorocha tinyekwara ọnụ n'ịtụ arịrị ọnwụ Dozie Ikedife. O kwuru na Dozie Ikedife bụ onye ndu jiri ihe niile chụọ aja maka ọdịmma Ndigbo ya na obodo Naịjirịa.

Akụkọ ga-amasị gị:

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Dozie Ikedife: Ụfọdụ ihe anyị amaghị maka Ikenga Nnewi


A machiela nnọkọ akwamozu

Otu n'ime omenala ndị a bụ olili mmadụ na nzuzo.

Cheta na ọ bụ naanị site n'otu akwamozu ka mmadụ iri anọ si bute ọrịa coronavirus na mba a.

Akụkọ yiri ibe ya bụ na o rughị otu izuụka onyeisiala Saụt Afrịka bụ Cyril Ramaphosa hiwere ọnọdụ gbata gbata ma machie nnọkọ ndị mmadụ, ka mmadụ ruru otu narị mere akwamozu n'obodo Majola dị na mpaghara "Eastern Cape" n'ụbọchị iri abụọ na otu nke ọnwa Maachị.

Dịka ọ dị ugbua, obodo a nke dị n'ime obodo AmaMpondomise bụ ebe ọrịa covid-19 na-akpa ajọ ike ma tinye kwara obodo abụọ ọzọ ndị mekwara akwamozu n'oge ahụ.

Obodo ndị a nwere mmadụ narị abụọ bu ọrịa coronavirus na mpaghara ahụ. Ọnụọgụgụ ndị a dịka otu onye n'ime mmadụ anọ bụ ya bu ọrịa coronavirus na mpaghara ahụ.

Ị nupu ndị ọchịchị ntị

Iwu ụgbua nyere ikike ka nanị mmadụ iri ise bia olili mmadụ na Saụt Afrịka.

Ọnụ na-ekwuchitere ngalaba ahụike nke Eastern Cape bụ Sizwe Kupelo sị na ụfọdụ ezinaụlọ na enupuru ndị ọchịchị isi nke na eme ka ọnụ ọgụgụ ndị bụ ọrịa coronavirus na-agbako.

Mazị Kupelo gwara ndị mgbasa ozi News24 sị " Etu ndị mmadụ si eme akwam ozu na mpaghara ana-echu anyị ụra".

O kwukwara sị "Anyị anabatala atụmatụ ndị Eze mpaghara a nyere ka esite n'ụlọ a na-edowe ndị nwụrụ gaa lie ha ozugbo.

N'ezie, o siri ike iwepụ omenala ndị dị otu a n'ihi na akụkọ ga na-ekwu na ndị mmadụ ka na anọkọ maka akwam ozu.

Ọkammụta Somadoda Fikeni kwu kwara sị "Emume dịka olili, alụm dị na nwunye na ị banye otu dị iche iche bụ emume ntozu e ji ama ndị obodo dị ezigbo mkpa n'ụwa mmadụ niile".

" Ọ dị na-agwụrụ ndị Afrịka ị nyere onwe ha aka ma na-ebi dịka otu ezinụlọ"

Mmadụ niile na-achọ ịkwanye ugwu nke ha

Ọtụtụ ndị isi ojii nke Saụt Afrịka na ejikọ omenala na ofufe Kraịst ekpere chi ha.

Nke a na-eme na mgbe ọbụla mmadụ nwụrụ ndị mmadụ na-esi ebe dị anya abịara ha mgbaru, i nyere ka aka maọbụ ị soro na memme ọbụla metụtara ya bụ akwam ozu.

Ihe ndị a gụnyere isi nrị maka ndị ọbịa, igwu ili na ihe ndị ọzọ.

Mgbe a na-eli mmadụ, a na-anabata mmadụ niile. Ọ naghị enwe onye a... \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Coronavirus Update: Etu ili mmadụ na nzuzo nwereike isi nyere aka maka coronavirus na South Africa


A mara Ras dịka onye na-eti egwu Rege na-ekwu okwu banyere Naịjirịa na etu ihe si aga na ya

Ugbua, BBC Igbo enweghiike ikwu ma okwu a bụ ezi okwu maọbụ asị makana onweghị ihe ndị ezinaụlọ ya kwuru maka ihe a ugbua.

Onye oti egwu Sound Sultan dere n'elu twitter na Ras Kimono bụ nnukwu mmadụ bụkwara onye udo.

End of Twitter post, 1

Sinetọ Dino Melaye dere na twitter na ya chetere ụbọchị ya na Ras Kimono mere mmemme n'obodo ya n'ime afọ gara aga.

Ajayi Dami dere na Naịjirịa ka nọ na mgbanwe dịka Ras Kimono kwuru n'egwu ya.

Anyị ga na-ewetara gị akụkọ a ka o si aga.

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.


A na azọ onye ga-abụ eze ndị Ojoto

Okafor boro gọọmenti ebubo na ọ na-akpa nkata imebi iwu imee eze nke obodo ahụ.

N'ozi o wepụtara, kwuru na ndị umu nna  Umuofor na Enugu-Ojoto họpụtara ya ma che ya n'ihu Ojoto Akanasato dika Igwe elect.

Mana,dịka o siri kwu, nsogbu karịrị mgbe gọọmenti jiri bata idozi okwu pụtaranụ, tinyewa aka na ime họpụta ọhụrụ.

Okafor, onye katọrọ nke a kwuru na, "Ịhopụta onye ga-achi obodo bụ ọrụ dịrị ndị nwafọ ọjoto. ọ bụghị ọrụ dịrị gọọment ị hịọ onye ga-achị obodo'."

O boro ndị nọ n'otu nhazi nke gọọment ahụ ebubo na ihe ha eme na-eme edoghị anya nke mere ya jiri degara gọọmenti akwụkwọ.

Mana onye isi otu nhazi esemokwu ahu mabụrụkwa Mịnịsta na-ahụ maka ahụike.

Nsogbu ịzọ onye ga-abụ Igwe dapụtara na obodo Ojoto dị n'Anambra State.

Ihe kpata ụka

Akụkọ BBC nwetara kwuru na nsogbu a nke bidoro kemgbe otu afọ, dị n'etiti ndị Ojoto Ụnọ na Ọjọtọ Obiọfịa.

Ọtụ onye Ojoto, Oriakụ C Okafor, gwara onye ntaakụkọ BBC na n'ọ bụ ndị Ojoto Obiọfịa ka ịbụ Igwe ruru.

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Ịzọ Igwe Ojoto: 'Ihe mere m ji were iwe pụọ na nzukọ gọọmenti'


A na-ahụta alụmdi na nwunye dịka ihe kachasị mkpa na ndụ ndị Igbo, nke chere nwata nwoke na nwaanyị n'ihu ma ha tolite.

Alụmdi na nwunye bụ njem a na-abanye n'ime ya ma nọrọ rue oge ọnwụ, ọ bụghị njem agatụ a lawa azụ.

Nke a mere nwoke maọbụ nwaanyị ọbụla na-alụ di na nwunye kwesịrị ịsa anya na mmiri.

Otu ụzọ gbapụtara ihe ndị Igbo na-eji asa anya na mmiri tupu alụmdi na nwunye bụ ihe a kpọrọ "Ịjụ ese".

Gịnị mere eji ajụ ese?

Onye ọkammụta n'asụsụ Igbo bụ Chiagozie Nnabuihe na-akụzi asụsụ Igbo na Mahadum Legọs kọwara ụfọdụ ihe mere ndị Igbo ji ajụ ajụjụ.

N'okwu ya "Onweghi nwoke maọbụ nwaanyị ga-achọ ka onye ọ lụrụ bụrụ mmekpa ahụ nye ya, nye ezinaụlọ ya nakwa aha ezinaụlọ ya, ọ bụ n'ihi nke a ka e ji na-ajụ ajụjụ."

Kedụ mgbe ịjụ ese malitere?

Ịjụ ajụjụ malitere mgbe alụmdinanwunye ndị Igbo malitere, ebe alụmdi na nwunye ndị Igbo malitere mgbe obibi ndụ ndị Igbo malitere.

Ya mere, onweghi onye ga-asị lee kpọmkwem mgbe o bidoro.

Kedụ ihe a na-ajụ ese ha?

Ọkammụta Nnabuihe gara n'ihu kọwaa na ihe ndị dị mkpa a na-ajụ n'ajụjụ gụnyere;

1. Onye bụ nne na nna ya na etu ha si ebi ndụ? N'ihi na a sị na ewu na-ata agbara nwa ya a na-ele ya anya n'ọnụ wee na-amụta, etu nne na nna si ebi ka a tụrụ anya na nwa ha ga-esi biri.

2. Onwere ọrịa ọjọọ dị n'ime ezinaụlọ onye ahụ si pụta ma ọ bụ nke ọ na-arịa? Ọrịa ndị dịka akwụkwụ na isi mgbaka dgz. E kwenyere na ọrịa ndị a nwereike isi n'aka feere nwa ha.

3. Ha a na-ezu ohi? Igbo sị na ohi na-echu aha. E kwenyere na onye ohi ga-amụta onye ohi. Agbụrụ e ji izu ohi mara, ndị Igbo na-asọ ya asọ.

4. Ha a bụ ndị umengwụ? Igbo sị na onye umengwụ bụ onye arịrịọ, onye arịrịọ bụrụ onye ohi. Ya mere onweghi onye ga-achọ ka ya na agbụrụ ndị umengwụ nwee mmekọ.

5. Ihe ọzọ a na-ajụ bụ ma onye ahụ ọ bụ Diala, Osu, Ume, Ohu, Njoku, Mmajụ, Nwaatanị, Nnọmafọ. Otu ndị a niile na-asọ onwe ha asọ. Onweghi onye ga-achọ ịlụ ibe ya.

Ndị a na-ajụ ajụjụ a abụghị ezinaụlọ nke nwoke ma ọ bụ nwaanyị kama ọ bụ ndị agbata obi na ndị obodo maara ezinaụlọ ahụ nke ọma.

Usoro e ji ajụ ajụjụ... \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Arochukwu Marriage: Ihe mere ndị Igbo ji ajụ ese tupu alụmdi na nwunye


A na-ekpe Sarakị ikpe maka ekwuputachaghị ihe niile o nwere

N'ọnụ ya,"ebere m na-emere onye n'ahụ maka ikpe m a akpọrọ Danladị Umar,onye ndị EFCC nọkatara kpụagharịwa ka ọ fọrọ abali anọ iji malite ikpem ọzọ."

"Lotanu na n'afọ 2016,mgbe ndị ome iwu gwara Umar ka o wepu onwe ya n'ikpe a maka nyocha mpu na nrụrụaka ana-eme gbasara ya na ndị EFCC si na aka ya dị ọcha.

O si na ọ na tọ ọchi ka EFCC si tugharịa kita si kwazia na Umar nwere mmetọ,"kedu ihe mebiri ka mgbe ọnwa Aprelu na arọ 2016"

Ọ bụ eziokwu na ndị Naijiria ka kwetere na ya bụ ikpe bụ maka aghụghọ gbasara ikọpụta ihe onye nwere mana aghụghọ sonye goro ya egosila na ya bu ikpe enweghị isi.

"A ka na-eche  ma ndị hụrụ gọọmentị aghọtakwara otu agwa ndị EFCC Kpara si emebesi agha megidere mpụ na nrụruaka."

"Mana n'ime ihe niile a ka m nwere okwukwe na ndị omeiwu Naijirịa na ikike ha nwere iji kpezi ikpe ọbụla.

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Saraki: Danladi Umar ahụla nsi n'aka ndị EFCC


A na-ekpe Sarakị ikpe maka ekwuputachaghị ihe niile o nwere

Ndị ọkachamara n'ihe metụtara ndị gọọmentị Naịjirịa na-akọwa na o bụ maka nsogbu dị n'etiti onyeisi ndị uweojii bụ Ibrahim Idris na Saraki ka Osinbajo jiri kpọọ nzụkọ a.

Cheta na ndị uweojii kpọrọ Saraki ka ọ bịa zaa ọnụ ya maka ebubo ndị uweojii sị na ha bu omekome kpara arụ na Offa, bụ ebe ha gburu mmadu ruru 33.

Chetakwa na n'ime izuụka abụo gara ihe na-ewu bụ oku Saraki na ndị otu ya n'ụlo omeiwu ukwu kpọrọ Ibrahim Idris maka "ọgbaghara dị na Naịjirịa na okwu Dino Melaye".

Idris ekweghi ịza oku ahụ, mana ọzịgara osote ya, nke ndị omeiwu jụrụ ị nabata.

Ka akụkọ nzụkọ osote onyeisiala bụ Yemi Osinbajo na ndị a na-eme ka na-apụta, Saraki dere na ndị uweojii ederela ya akwụkwọ sị ya hapụ ịbịa ụlọọrụ ha, kama ka ọ zara ọnụ ya n'usoro edemede.

O kwukwara na ya ga eme otu a ha kwuru:

 Mana ka nke ahụ na-eme, ndị akpọrọ nPDP, bụ ndị si otu Peoples Democratic Party (PDP) bata otu pati na-achi bụ All Progressives Congress (APC) kwuru na ha agaghịzị ị ga nzụkọ ha na osote onyeisiala nwere tata. Nzụkọ ahu bụbu maka ị nụrụ ma ị sa ihe ụfọdụ na-ewute ndị nPDP.

Ndị nPDP kwuru na ọ bụ mmegide ha chere na a na-eme Saraki na Abdulfatah mere ha jiri kagbuo nzụko a.

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Osinbajo na Saraki enwela nzụko ka uweojii kagbụrụ oku ha kpọrọ ya


A na-ele anya na Buhari ga-alọta ozigbo emechara nzụkọ ahụ

 Dịka onye nkwuchite ọnụ onyeisiala bụ Femi Adesina siri kwuo, nzụkọ ahụ bụ agba nke iri atọ ya ga-ele anya n'isi okwu bụ "Imeri agha a na-ebuso mpụ: ụzọ ga-edu mpaghara Afrịka inweta ezi mgbanwe,"

Nke a bụ nke mbụ otu AU ga-eji okwu gbasara ichụ mpụ ọsọ mee isi okwu ya.

Cheta na n'ụbọchị anọ ọnwa Julai, afọ 2017, ka ndị ndu mba Afrịka niile jikọrọ aka ọnụ mee onyeisiala Naịjirịa bụ Muhammadu Buhari onye ndu n'agha a na-ebuso mpụ na mpaghara Afrịka niile.

Nkwado ahụ ha nyere ya n'agba nzụkọ ahụ gara aga bụ maka uchu ọ na-etinye na iluso mpụ ọgụ na Naịjirịa.

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Onyeisiala Buhari agawala nzụkọ otu AU n'Etiopia


A napụla Dkta Norman Barwin akwụkwọ ikike dịka dokịta maka ebubo iji ọbaraọcha ya(sperm) tụnye opeka mpe mmadụ iri na otu ndị o nyere nleta maka ịmụta nwa

Otu a kpọrọ 'College of Physicians and Surgeons' nke Ontario dị na Kanada kpọrọ ihe Dọkịta Norman Barwin mere arụ kwọ nwa.

Ha tụrụ arịrị na ọ bụ naanị ịnapụ ya ikike, bara ya mba n'ọha nakwa daa ya nha bụ ihe ha nwere ike ime iji taa ya ahụhụ maka ihe o mere.

Onyeisi kọmiti na-ahụ maka ntaramahụhụ nye onye dara iwu nke otu ahụ bụ Dr Steven Bodley sịrị Badwin," Ị rapụtara ndị ịna-eleta wee si na agwa ọjọọ gị mebiere ezịnaụlọ ha ihe agaghị emekwadato ọtụtụ agbọ rụọ na agbọ."

Ọkaiwu otu ndị dibia bekee "College of Physicians and Surgeons" nke Ontario bụ Carolyn Silver ka ọ na agwa ndị ntakụkọ ozi

Otu ahụ bidoro inyocha Barwin ka a gbachara ya akwụkwọ n'ebubo na ụmụaka ruru agbata iri ise na otu narị bụ ndị a mụrụ ka nne ha natachara ọbaraọcha ya(sperm) na ekwesịghị n'aka ya.

N'ọnwa Nọvemba, 2016, a gbara dọkịta Norman Barwin akwụkwọ ka nyocha DNA e mere gosipụtara na ọ bụ ya bụ nna nwa onye bụbụ onye ọrịa n'ụlọọgwụ ya.

Akụkọ maka ebubo a pụtara ihe n'ọnwa Novemba afọ gara aga ka Daniel na nwunye ya bụ Davina Dixon na nwa ha nwaanyị bụ Rebecca gbara Dọkịta Barwin, Nelligan, O'Brien na Payne akwụkwọ n'ụlọikpe dị n'Ontario.

Ezinaụlọ nwere mkpebi iwepu okwu ahụ ụlọikpe ka ha chọpụtachara na Rebecca abụghị Maazị Dixon mụrụ ya.

Ezịnaụlọ Dixon gakwuru Dọkịta Barwin n'afọ 1989 ka o nyere ha aka ịtụ ime, e mecha mụọ Rebecca n'afọ na-eso ya.

Dịka akwụkwọ ebubo ha siri kwuo: "Davina anọkwataghị n'ihi na ya na Daniel nwere anya na-acha ka ihu igwe, ebe Rebecca nwere anya na-acha aja,aja.

Ha a mechara chọta onye ha chere na ọ bụ nwanne Rebeccam onye nne ya bụkwa otu nwaanyị garala nleta maka itụ ime n'aka Dkta Barwin.

Ezinaụlọ Dixon chọpụtara n'afọ na Daniel abụghị nna mụrụ Rebecca.

Opekampe, mmadụ 11 na-ebo ebubo na ọ bụ ya bụ nna mụrụ ha, dịka ndị ọkaiwu ha siri kwuo.

Ndị a na mmadụ iri ise (50) ndị ọzọ ndị nwetara nleta n'aka dọkịta ahụ ndị nyocha DNA... \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

A napụla dokịta akwụkwọ ikike ya maka ịtụnye nwaanyi 11 ime


A nwuchikwara ndị mmadụ ruru iri na isii n'Ebonyi steeti

Ndị uweoji na ndị agha nwụchiri ha na ndị Naịjiria ruru iri na isii so ha arụ ọrụ.

E jidere ha ebe ha na eme ngwupụta ihe ọnatarachi na mpaghara Ebonyi steeti nke dị n'ọdịda anyanwu.

Ndị ọrụ gọọmenti kwuru na ha ga-akpụga ha ụlọikpe mgbe e mechara nyocha.

Ha kwukwara na ha ekwekorịtala ị bụso igwupụta ihe ndị amabidoro n'iwu ma kwado nchekwa ndị ọrụ ngwuputa nke gọọmentị

China bụ aha ama ama n'ihe gbasara ngwuputa dị ịcheiche na Naịjirịa.

Lekwa ihe onye ntaakụkọ BBC bụ Ishaq Khalid kwuru:

Anwụchiela ndị ngwuputa ihe nke ndị mba China

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Anwuchiela ndịngwupụta ndị mba China anọ


A wakporo obodo ise n'ime Guma LGA nke Benue Steeti

Ndị mwakpo ahụ gbakwara ọtụtụ ụlọ na ọdọ ahịa ọkụ.

Ọnụ na-ekwuchitere Gọvanọ steeti ahụ bụ Terver Akase gwara BBC na ọ bụ ndị na-achị ehi mere mwakpo ahụ dịka ọtụtụ ndị bi n'obodo hụrụ ha siri kwuo.

Akase na obodo ndị ha wakporo gụnyere Tse-Abi, Tse-Ginde, Tse-Peviv, Tse-Ikyo, Agenke and Gbenke.

O kwuru na-agbanyeghị na Gọọmentị Benue na-agba mbọ inyere ndị uweojii aka n'inye ha nkwa ọrụ, iji belata ogbugbu ndị mmadụ, kama chi na-abọ a na-anụ ọzọ.

Akụkọ kwuru na onwebeghị ihe ndị uweojii kwuru banyere nke a.

N'otu aka ahụ, opeka mpe, mmadụ isii anwụọla n'ọgụ dapụtara n'etiti ndị APC na steeti ahụ, ebe ọtụtụ merụrụ ahụ n'ọgbakọ imeezi ngalaba Benue Sawụtụ nke pati ahụ nwere.

Ụlọọrụ akụkọ Guardian kwuru na ọgụ dara n'etiti ndị na-akwado onyeisi oche pati ahụ na steeti ahụ bụ Comrade Abbah Yaro, na onye nnọchiteanya mpaghara ahụ n'ụlọomeiwu nke nta (Ado/ Okpokwu/ Ogbadibo) bụ, Hassan Saleh.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.


APC napụrụ PDP ọchịchị n'afọ 2015

Ka ọ dị ụgbụa, otu APC ebughariela nhọpụta imeụlọ ha hibeburu Mọnde.

Ya bụ nhọpụta imeụlọ ga-abụzị echi ebe APC Imo steeti ahọpụtala onyeisiala Buharị dịka onye ga-anọchite anya ha na ndọrọndọrọ ọchịchị nke 2019.

Onweghị onye ya na ya zọrọ ọnọdụ a na steeti ahụ.

Mgbe BBC Igbo gaara n'ulooru APC n'Enugu steeti imaata ihe na-eme ha kwuru na ọ ga-aga ihu echi, mana ha ekwughi oge o ga-amalite maọbụ ogige a ga-ano mee ya bu ntuliaka.

Ha kwuru na ndenye aha ndi eme ntuliaka nke bu "accreditation of delegates" ga-amalite n'elekere asato nke ututu n'Okpara square.

Nke a mere na ufodu n'ime ha agaghi aga uka

Nwa Osita Osadebe anwụọla n'idemmiri

Idimmri nyuru ndị Anambra ịkpakwụ n'afọ a

BBC achọpụtala na-ezie na Idemmiri gburu Okechukwu Osadebe bụ nwa onye egwu, Osita Osadebe ụnyahụ.

Ahuru ozu ya na ụtụtụ tata bụ Satọde.

Aisha Jummai abanyela pati ọzo

Ka ọ dị ụgbụa, otu APC ebughariela nhọpụta imeụlọ ha hibeburu tata.

Ya bụ nhọpụta imeụlọ ga-abụzị echi ebe APC Imo steeti ahọpụtala onyeisiala Buharị dịka onye ga-anọchite anya ha na ndọrọndọrọ ọchịchị nke 2019.

Onweghị onye ya na ya zọrọ ọnọdụ a na steeti ahụ.

West Ham emeriela Man. U 3-1

Manchester United na West Ham kwatara ya ụbọchị Satọde

N'egwuruegwu, West Ham ewerela ọkpụ atọ asatara otu (3 - 1 )nyụọ ndị Manchester United anya na asompi premier League tata.

Rashford nke Man. U ji otu ọkpụ ahụ gbara isi onwe ya.

Ogbugbu ndị Naịjirịa na Ghana

Buhari na onyeisiala Nana Akufo Addo nke Ghana zutere ebe ha kpara maka ihe ndị Naịjirịa na-azụ ahịa na mba ahụ na-agabiga.

Addo kasiri ya obi ma gwa ya na amaghị ama awakpo ndị Naịjirịa.

N'akụkọ yiri ya,

Onyeisiala Muhammadu Buhari ebunyela Tony Iwobi bụ onye isiojii mbụ bụ onye omeiwu na mba Italy ụkpa ekele maka ọkwa ya.

N'akụkọ ọzọ,

Gọọmentị Plateau steeti amachiela ndị mmadụ ịpụta ezi site n'ụtụtụ ruo n'abalị na mpaghara ugwu na ndịda Jos dịka e gburu mmadụ iri na anọ n'ụlọ n'obodo Rukuba na steeti ahụ.

Na mba ofesi,

Ihe ruru mmadụ iri atọ anwụọla n'ihe... \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Akụkọ dị mkpa: APC eyigharịala ntụlịaka imeụlọ ekwesiri ime tata


Abacha bụ nrị e jiri mara ndị Enugwu steetị

A na-eji abacha kpọrọ nkụ maọbụ nke mmiri eme ya. Abacha a si n'akpụ.

E sịchaa ya n'ọkụ, e be ya kịrịkịrị. Eme chaa, etinye akpụ a na mmịrị oyi, ebe ọ ga-adị chi wee foo. Asaachaa ya, agbaa ya n'anwụ maobụ ya etu a dịka ụdịrị nke akpọrọ abacha mmiri.

Abacha agwọrọagwọ anaghị afịa ahụ ị mụta. Lee ka esi eme ya (mana, amatakwa na obodo di icheiche nwere etu ha si eme nke ha).

Ihe ị ga-eji agwọ ya:

E si n'akpụ enweta abacha

Etu esi agwọ ya

Abacha n'atọ ụtọ sitere n'ihe dị icheiche etinyere na ya. Ị ga-eso usoro obere obere ka ị nweta ihe ị chọrọ.

Ka anyị bido.

Onwekwara etu ozọ esi esi ya bu nrị

Jiri ihe ọbụla ị chọrọ rie ya

Rie nrị gị, hichaa ọnụ. Ṅụọ nkwọ ọcha. Ị ga-ekwe n'ịsị maka ọ ga-adị ụtọ!

Akụkọ ga-amasị gị

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.


Abu Bakr al-Baghdadi

Onyeisiala mba Amerịka bụ Donald Trump kwupụtara nke a n'ehihie Sọnde.

Trump kwuru na ndị agha mba Amerịka wakporo al-Baghdadi n'abalị Satọdee mana o weere ogbunigwe gbagbuo onwe ya na ụmụ ya atọ.

Dịka Trump si kwuo, onweghị onyeagha Amerịka ọbụla merụrụ ahụ mgbe ha wakporo al-Baghdadi.

Ọ gara n'ihu kwuo na inwude maọbụ igbu al-Baghdadi so n'otu ihe dị ya oke mkpa dịka onyeisiala Amerịka.

Donald Trump

"Naanị otu nkịta anyị merụrụ ahụ mgbe ogbunigwe ahụ gbara."

Trump dọrọ aka na ntị na ọchịchị ya ga-egbukpọ ndị niile na-eyi ndị mmadụ egwu n'ụwa.

Onye bụ al-Baghdadi?

Abu Bakr al-Baghdadi

Ezigbo aha ya bụ Ibrahim Awwad Ibrahim al-Badri.

A mụrụ ya n'afo 1971 n'obodo Samarra nke dị na mba Ịrak.

Ihe e ji mara ya mgbe ọ bụ nwata bụ ịgụ Koran nke bụ akwụkwọnsọ ndị okpukperechi Alakụba.

O mechara nweta nzere 'Masters' nakwa 'PhD' na ngalaba gbasara okpukperechi Alakụba.

Nga ebe a tụkpuru al-Baghdadi n'afọ 2004

N'afọ 2004, ndị ọrụ nchekwa Amerịka nwụchiri al-Baghdadi ma tụọ ya nga n'obodo Falluja, mana e mechara tọhapụ ya ka ọnwa iri gachara.

Mgbe ndịagha Amerịka gburu onyeisi ndị 'IS' nke mbụ aha ya bụ Abu Umar al-Baghdadi na 2010, Abu Bakr al-Baghdadi malitere chịwa otu ahụ.

N'onwa Eprel afọ ahụ, al-Baghdadi chịkọtara otu 'IS' nke mba Ịrak na nke Sịrịa wee kpọọ ha 'Islamic State in Iraq and Syria' (ISIS).

Mana bido afọ ise gara aga, mba Amerịka na mba ndị ọzọ gbakọrọ aka malite ibuso 'ISIS' agha dị egwu.

Obodo Mosul na mba Ịrak

Nke a mere ka ọtụtụ asịrị malite ifegharị na al-Baghdadi anwụọla.

Mana n'ọnwa ọgọst 2018, ndị 'ISIS' wepụtara ihe akụkọ gosiri na al-Baghdadi ka dị ndụ.

Ọzọkwa, n'ọnwa Eprel 2019, al-Baghdadi pụtara n'ihe onyoonyoo wee kwuo na ya ka dị ndụ.

Mana n'abalị Satọdee ka al-Baghdai zutere ọnwụ ya mana nke a ọ pụtara na 'ISIS' anwụọla?

Akụkọ ndị ọzọ ga-amasị gị:

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Abu Bakr al-Baghdadi: Ndịagha Amerịka egbuola onyeisi otu oyiegwu 'ISIS'


Adams Oshiomhole na Osita Okechukwu

O kwuru nke a na mkparịtaụka ya na BBC Igbo nwere ụnyaahụ.

N'olu ya, "Onweghi ndị pati m na ha na-ese okwu, ọ bụ onyeisioche, Comrade Oshiomhole bụ onye na-ekwu na nwaanyị o wepụtara ka ọ zọọ ọkwa Sinetị agazighi.

M wee gwa ya na nwaanyị a e merighi na ntuliaka imeụlọ, na ọ bụ ya siri ọnwu na ya bụ nwaanyị ga-agariri."

Juliet Ibekaku dara na ntuliaka ịmeụlọ wọodụ ya na Egede n'Enugu Steeti.

Gee Osita Okechukwu ntị ebe a

Osita Okechukwu sị na ya ka bụ Onyeisi ụlọọrụ VoN

"Kedụzị ka i si ebo na ọ bụ Okechukwu mere na o merighị?'

Okechukwu kwusiri ike na ume Oshiomhole ezughị ịchụpụ ya n'APC maka na o so hiwe pati APC

N'olu nke ya odeakwukwọ mgbasa ozi ndị APC bụ Mallam Lanre Issa-Onilu kwuru na onweghi asịrị dị na mkpachapụ akpachapụrụ Okechukwu, Okorocha, Amosu na ndị ọzọ.

Na ọ bụ ya tinyere aka n'akwụkwọ eji sị ha gaa zuo ike nwantakiri oge.

Gee Mallam Lanre Issa-Onilu ntị ebe a

Ọnụokwu Mallam Lanre Issa-Onilu maka Okechukwu

O kwuru na onweghi ihe gbasara Oshiomhole na mkpachapụ maka ọ bụ ndị isiọrụ APC bụ National Working Committee na Bekee mere nke ahụ.

"amaghị ka ya bụ okwu sị gbasa Oshiomhole."

Akụkọ ga-amasị gị

Okorocha asaala Ibeawuchi

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

APC Suspension: A kachapụla Osita Okechukwu n'APC


Adeboye: Kperenụ ndị a tọrọ ekpere

Maazị Oyeyemi ekwughi etu ha si mee ya bu nzọpụta mana ọ sị na ha na esosi ụzọ ọkwụ ndi kpara ike a.

Cheta na ndị uweojii Ogun steeti agbara ama maka ntọrọ emere ndị ụkọchụkwụ ahụ si Abia steeti na-aga Legọs.

Ndị erola nso na Legọs oge ndị omekome ji egbe wakporo ụgbọ ha ma tọọrọ ha.

Ndị uweojii nyere aha ha dịka Chidioze Eluwa, Chiemela Iroha, Okoro Ohowukwe, Ndubuizi Owuabueze, na Ibeleji Chidinma bụ naanị nwaanyị so na ndị ahụ.

BBC Igbo ghọtara na ndị ụkọchukwu ahụ na-aga ọgbakọ kwa afọ nke ndị ụka ahụ na enwe n'ọnwa Ọgọstụ afọ ọbụla n' ogige ha a kpọrọ 'Redemption Camp' dị na  Mowe Ogun steeti.

Otu ụkọchukwu ụlọụka gwara onye ntaakụkọ BBC na onyeisi ụka 'Redeemed Christian Church of God' bụ Enoch Adeboye kwupụtara nke n'ọgbakọ ha n'ụtụtụ tata ma kpọọ oku ka ha kpere ha ekpere.

Ka ọ dị ugbua, onyeisi  ndi uweojii na Naijiria bụ Mohamed Adamu enyela ndị orụ ya iwu ka achọta  ma gbapụta ha.

Ihe mere ndị ome nkiri Nollywood ji arịọ ego ma ọrịa bịa

Akụkọ ga-amasị gị:

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Kidnapped RCCG pastors: Anyị azọpụtala ha niile


Adeleke gosiri na obi adighị ya etu esi nara ya mmeri ya

Adeleke kọwara na ntuliaka a nke meghariri ụbọchị September 27 bụ ịhe ndọchịgha aka nke ga-enweta ogbugbo n'oge na-eteghị aka.

O kwuru na PDP ga-eme ihe niile dabara n'iwu Naịjirịa iji wee nata mmeri ya a napụrụ ya n'ike.

Adeleke kwuru na APC e nwerela ike manye onwe ha na-ebe ndị Osun nọ site n'iji ndị agboro ị wakpo ndị mmadụ ma ndị ntaakụkọ.

Ihe ndị mmadụ na-ekwu maka ntuliaka

Otu jikọrọ ndị na`-agba mbọ maka ikike dịrị onye a kpọrọ 'Nigeria Civil Society Situation ROOM' na bekee akatọla ka ntuliaka ọkwa Gọvanọ  emere n'Osun steeti unyaahụ bụ Tọọsde siri gaa.

Dịka Inec si kpọpụta, Gboyega Oyetola nke APC onye nwetara 255,505 ji vootu narị anọ n'ọma (482) meriri Ademola Adeleke nke PDP onye nwetara 255, 023.

Ha kwuru na e ji ndị uweojii na ịkpa ike tinye ndị na-atụ vootu ụjọ n'ahụ, ebe  e nyere ụfọdụ kaadị rida egosghị aha ha ohere ịtụ vootu n'ụfọdụ ebe.

N'akwụkwọ mgbasaozi nke otu ahụ wepụtara n'abalị Tọọsde, ha kwuru ọnọdụ e jiri kagbuo ntuliaka emere na mmegharia bụ ihe mekwara ọzọ, ma na-ajụ ihe mere e ji kwuru na mpụtara mmegharị ntuliaka a.

Ha sị, " Dịka Situation Room siri hụta ya, o doro anya na ihe ndị mere e jiri kagbuo ntuliaka e mereburu na ọnọdụ itu vootu asaa ebe emeghariri ntuliaka nke gụnyere igba ike, mekwara ọzọ , nke a butere ajụjụ gịjnị mere ka ma kwụdo na mpụtara ntuluaka nke a."

Ha gara n'ihu kwuo na ka  ihe siri ga gọsiri na ntuliaka ahụ emere na steeti ahụ akwụghị ọtọ, ma na-egosi atụm uche ka ntuliaka 2019 ga-adị.

Amerịka,Briten nakwa Yuropian Yuniọn katọkwara ntuliaka ahụ

Otu ndị akaebe ntuliaka sị Amerika, Yuropian Union nakwa Briten katọkwara ihe mere na Osun na Tọọsde.

Onye na-anọchite mba Amerịka na Naijiria bụ John Bray gwara ndị ntaakụkọ n'Oshogbo na  abalị Tọọsde sị, :  " Anyị hụrụ ọgbatauhie, mkpagbu ndị na-atụ vootu, ndị ọrụ pati, ndị ntaakụkọ nakwa ndị akaebe ntuliaka."

Ndị ntaakụkọ BBC nọ na-ebe  emegara ntuliaka kwụkwara na ndị uweojii kpagburu ụfọdụ ndị pụtara ịtụ vootu nke mere ka egwu jide... \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Osun Decides: A ga m anara APC mmeri m n'ụlọikpe-Adeleke


Ademola Adeleke zọọ ọkwa gọvanọ Osun steeti n'aha PDP n'afọ 2018

Ọ gara n'ihu kwuo na asambodo nke Adeleke nyere ndị ụlọọrụ Inec bụ adịgboroja.

Mana onye ọkaiwu na-anọchite anya Adeleke kwuru na ọ ga-agbaha ya bụ ikpe n'ụlọikpe ka nke ahụ.

Asambodo ụlọakwụkwọ sekọndịrị bụ otu ihe n'ime ihe iwu nara onye ọbụla chọrọ ịzọ ọkwa na Naịjrịa

"Dada na eserese ahụ abụghị omenala anyị"

Nigerian youths feel say Police dey always look tins like clothe, tattoo and dreadlocks to take determine say dem be criminal

Ndị uweojii kwuru na ihe mere ha jị anwụchi ndị bu isi dada maka na ha nwereike ị nọ n'otu nzuzo dị icheiche.

Mana ọnụ na-ekwuchitere ndị uweojii na Legọs bụ Bala Elkanah kwuru na agbanyeghi nke a, ndị uweojii e kwesighi ị na-anwụchi ndị ntoroọbịa ka o si maasị ha.

Nke a na-abịa dịka ndị mmadụ na-akpọ oku ka a machie SARS maka ebubo eboro ha na ha gburu otu nwoke bụ Kolade Johnson.

Kọmishọna ndịuweojii gara njem ụlọakwa na be ya iji ti ezinaụlọ ya aka n'obi.

Na ndọrọndọrọ

Nyesom Wike bụ aka na-achị Rivers Steeti kamgbe afọ anọ gara aga

Inec adọtịala mkpọpụta mpụtara ntuliaka e mere na Rivas steeti rue elekere iri nke ụtụtụ echi.

"Onye ọwụwa anyanwụ kwesịrị ịbụ onye nke atọ na Naịjirịa!"

Otu kpọrọ onwe ha Coalition of South-East Leaders (COSEYL) kwuputara nke a mgbe ha na-etinye ọnụ n'etu APC ga-esi kee ọkwa ụlọomeiwu nke na-abịa.

N'akụkọ yiri nke a

Otu jikọtara ndị zọrọ ọkwa ịbụ ndị omeiwu n'ọwụwa anyanwụ ekwuola na ha kwụ aka chịbụrụ Abịa steeti bụ Orji Uzo Kalu n'azụ na njem ya ịbụ osote onyeisi ụlọomeiwu ukwu.

N'emume NFF AITEO Awards

Ahmed Musa gosiri ụwa ihe e ji ụkwụ eme ka goolu o nyere n'asọmpi Iko Mbaụwa afọ 2018 nwetara ihe nrite bekee kpọrọ 'goal of the season'.

O nwetekwara "player of the year", ka Onome Ebi nwetere nke ụmụnwaanyị.

Lee ndị ọzọ chakere ka ọnwa ebe a: Ahmed Musa egosila ihe o ji bụrụ 'agụ' na NFF Awards 2019

Ị nụrụ nke na-eme n'Algeria?

Abdelaziz Bouteflika awụsala owa dịka onyeisiala mba Algeria n'ihi oke ngagharịiwe ndị mba ahụ na-eme na-akpọ ya oku ka ọ rịtuo... \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Osun Election: Ụlọikpe akagbuola ọnọdụ Adeleke maka asambodo


Adeyemo Rotimi dị afọ iri anọ na isii tupu ọnwụ ya

Onye uweojii gburu onye ọrụ Lastma a kpọrọ Adeyemo Rotimi dị afọ iri anọ na isii n'ụbọchị Wednesde ebe elekere isii nke abalị, nke mere ndị mmadụ jiri kụgbuo ya n'ike.

Nke a mere n'ụzọ Iyana Ipaja dị na Legọs mgbe Rotimi na-akwụsị ụgbọala onye uweojii ahụ.

Ụlọọrụ LASMA dere maka ọnwụ onye otu ha nke a n'akara twitter ha:

End of Twitter post, 1

N'atufughi oge onye na-ahụ maka mkpesa n'aka ndị uweojii bụ Yomi Shogunle gakwara na twitter dee maka ọnwụ onye uweojii ahụ a kugburu na-akpọghị aha ya.

Mana ọnụ na-ekwuru ndị uweojii na Legọs Steeti bụ Chike Oti kwupụtara aha onye uweojii ahụ dịka Olukunle Olonade na-arụ na ngalaba FSARS nke Ikeja.

Oti kwuru "nke a mere n'ihi na onye uweojii nupuruisi n'iwu na-achị okporoụzọ nke mere onye LASMA jiri kwụsị ụgbọala bụ nke butere esemokwu n'etiti ha abụọ.

"Olonade wepụtara egbe ya ma gbagbuo Rotimi, nke a were ndị mmadụ iwe ha jiri kụwa ihe tupu ndị uweojii bịa napụta ya mana o mechara nwụọ n'ụzọ ụlọọgwụ.

"Onye Kọmishịọna ndị uweojii na Legọs Steeti enyela iwu ka e kpee Olakunle Olonade ikpe n'ọnwụ ma chụọ ya n'ọrụ ndị uweojii."

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Ndị mmadụ kugburu onye uweojii gburu onye Lastma


Adeyeye Enitan Ogunwusi bụ otu n'ime ndị kacha okorobịa na ndị Eze obodo

Ọọnị nke Ife bụ Oba Ogunwusi Adeyeye arụtụrụ aka na Igbo na Yoroba bụ otu afọ mụrụ ha.

 Adeyeye, onye tụpụrụ okwu oge onyeisi Ohaneze na Legọs bụ Solomon Ogbonna gara leta ya n'obi ya n'ọgwụgwụ izuụka, " Legọs so n'ala Yoroba. Anyị niile bụ otu. Akụkọ mgbe ochie gbara akaebe.Kedụ ihe mere anyị ji alụso onwe anyị ọgụ."

"E nwere ogo ndị Igbo dị iche iche si Ife gawa ebe ndị ọzọ ga mepee alaeze. Otu n'ime ha nupụrụ isi ma lọghachi n'Ife bịa bute ọgbaghara ebe ha sibu pụta, ebe a na-akpọ Olugbo."

Nnukwu eze ahụ nwere agba n'ala Yoroba, kwuru na  ụfọdụ ndị Yoroba amaghị banyere akụkọ ihe mere oge gboo katọrọ ya oge ya kwuru otu okwu ahụ na nsonso a.

Oba Adeyeye Ogunwusi bụ eze kachasị nwe ọkwa n'ala Yoroba

"Anyị kwesiri ịkwu eziokwu ka eziokwu gbapụta anyị. Anyị bụ otu afọ. Bikonụ mesapụnụ ahụ n'alal Yoroba ma kwanyere ụmụnne ụnụ ndị Yoroba ugwu."

Ọ gara n'ihu kwuo, "Ana m arịọ gị gaa gwa Ndigbo niile na ha esighị n'agburu ndị Ju, ọ bụ ndị Ju si na agburu ụnụ."

"Ka anyị dozie ma na-emekọta ihe ọnụ."

Ogbonna gwara BBC Igbo n'okwu sị n'ọnụ Ọọni "ọ bụghị akụkọ ifo."

"O gosiri na Ndigbo bụ ndị a chọrọ achọ n'ụwa niile."

Eziokwu Igbo na Yoruba nwere ige gosiri na ha metụtara- Ọkammụta

Chidi Ugwu: Asụsụ Igbo na Yoroba na-asụ na-egosi na o nwere ka ha siri bụrụ otu

Na nkọwa ya, ọkammụta n'ihe gbasara ihe ọkpụ na Mahadum University of Nigeria Nsukka' bụ Chidi Ugwu kwuru n'ezie na o nwere ihe jịkọrọ Igbo na Yoroba.

"Asụsụ ha na-asụ na-egosi na o nwere ka anyị na ha siri bụrụ otu. Ihe m ma bụ na Ndigbo na Yoroba so na 'Kwa' Group."

"Ihe ọmụma atụ bụ etu anyị sị nwe 'afa, "Ifa bụ afa' n'Igbo

'Atọ' ndị Yoroba na-akpọ ya 'eta'

"I lee anya n'akụkụ Yoroba ị ga-ahụ ka "Igbo" siri bata n'aha obodo ụfọdụ dị na Yoroba."

"Chi na-efo, ndị mmadụ na-agbasa, asụsụ ha ana-adịwanye iche."

Kedụ ihe butere ekworo dị n'etiti Yoroba na Igbo?

Kedụ ihe bu ekworo dị n'etiti Ndigbo na Yoroba?

Ugwu kwuru n'ọ bụkarịrị ihe ndị ndọrọndọrọ ọchịchị bụ ndị... \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Ooni of Ife: Ndigbo na Yoroba bụ ụmụ otu afọ mụrụ


Agbala nwaanyị na-aka ibe ya.

Lee ihe ise mere ndị gboo ji ekwu na nwaanyị na-aka ibe ya.

Nke bu ụzọ bụ ọlaedo ya

Nwaanyi ọbụla tozuru etozu n'ala Igbo anaghị eji ọla aka ya maọbụ ọlaedo ya egwuegwu egwu.

Ọ ga-awa emume ọha, ọ nyakọsia ya na-azọnye ije. O nwereike ire ọlaedo ahụ were ego ya goro agbaagba ihe bara nnukwu uru dịka  ala, ụlọ maọbụ ụgbọala.Ite ọna

Ọ na-abụ emewe mmemme n'ala Igbo ma ite ọna apụtabeghị,  ịmara na mmemme ahụ ezubeghị oke.

Ite a kacha galaa ọnụ n'ime ite niile ụmụwaanyị ji esi nri n'ala Igbo.

Agadaga nwaanyị Igbo ji eme ọnụ mewe mmemme ite ọna ya niile apụta ama iji gosi na ọ dị nkwadobe maka ya bụ emume.Efere puruiche eji eri nri

O nwere efere ga-abu ewere nye gi nri, ọ dị gị ka nri ahụ agwuchala agwụchala. Nke a bụ ụdiri nwaanyị na-eme ọfụma n'ala Igbo nwere o ji enye di ya maọbụ ndị ọbia nri.

A na-eji ọlaedo, ọla nchara maọbụ igwe nkụwa (ọkụ) eme ụfodụ efere a bụ eriwe na ya echezọ mkpa.Ubi na ọbaji na ọbaede ya

Ị chọrọ ima nwaanyi na-emesi ike n'ala Igbo mgbe gboo, jụọ ese ọbaji na ọbaede ya.

Ọ gaghị agbajo ikọ ma hazie ji na ede ndị ọ ga-ere ere na nke ya na ezinulọ ya ga-eri. Otu ụmụnwaanyị

Nwaanyị Igbo ọbụla ma uru ị nọ n'otu ụmụnwaanyị obodo ya maọbụ obodo ebe a na-alụ bara.

A na-akwanyere nwaanyị ọbụla so n'otu umụnwaanyị nnukwu ugwu. Agba na-aka ha n'okwu gbasara ndozi obodo. A na-ekwu na oke nwaanyi so n'otu ụmụnwaanyị anaghị efu efu.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Igbo culture: Ụzọ ise esi amara nwada Igbo zuru ka e mee


Agbụgbụ na ji

Agbụgbụ maọbụ fịọ fịọ na ji agwọrọ agwọ

Ọ na-adị ka agwa mana ọ bụghị agwa.

Ị gwọ fịọ fịọ na ji, ịtabiri aka.

Ị nwekwara ike itinye ya ụkpaka.

Akụ mkpụ

Akụ mkpụ

Nke a bụ akụ mgbu.

Akụ mgbu bụ ezigbo nrị mgbe gboo.

Akụ na-ada n'udummiri.

N'abali ka ọ na-adakarị.

Lee ihe nkiri

Igbo foods: Ihe mere anyị ji ericha nri tupu anyị ataa anụ

Mmiri zochaa n'abali, ndị mmadụ eburu ọkụ pụọ n'ezi, gbanye mmiri n'ọba.

Dọwa ọkụ n'akụkọ mmịrị ahụ ka ọ na-adọta akụ ahụ.

Ọtụtụ akụ ahụ adanye na mmiri ahụ.

A na-eghe ya eghe n'ọkụ tinye ya nnu.

Ị nwere ike ịta ya otu ahụ maọbụ were ya taa abacha,

Ọ na-atọwa ntị.

Ighu

Ighu

Nke a bụ ighu maọbụ iwu ka ụfọdụ sị akpọ ya.

Ọ dịka abacha mana ọ bụghị abacha.

Ịghụ na-atọchị ntị ma ejiri agbụgbụ maọbụ fịọ fịọ kwọọ ya.

Achichi ede

Achịcha

Achịchị bụ ede eberiri eberi gbaa ya n'anwụ.

Ihe a bụ ụzọ ndị Igbo si echekwa nri maka ụnwụ.

Mgbe ụnwụ ka e ji eri achịcha mgbe gboo.

A na-ejikwa agbụgbụ maọbụ fịọ fịọ agwọ ya tinye ya akwụkwọ ụgbọghịrị.

E nwere ọtụtụ ihe e ji ede esi.

E nwere nke ana akpọ ede mmachu, ya bụ ede agwọrọ agwọ.

Nwekwaa nke bụ ede eko, ya bụ ebe ahụrụ n'ọkụ e ji mmanụ na akpaka eri.

Ọ na-atọchi ntị.

Anyụ

Anyụ

Anyụ bụ ezigbo nrị.

Ọ na-amịkarị n'udummiri.

Ọ na-atọ n'ụbụrụ ma e jiri ji gwọọ ya.

Akịdị

Akidi

Nke a bụ akịdị.

A na e ji ji agwọ ya.

E nwere ike isi ya mgbe ọ dị ndụ.

Nwekwa ike ịchekwa ya n'anwụ maka ụnwụ.

Ero

Ero

Leekwa ero.

Ero na-atọ ụtọ n'ofe.

E nwere ọtụtụ ero dị iche iche .

Ụfọdụ n'ime ha adịghị mma oriri.

Nke a mere na onye amaghị anya ero a naghị akpata ero n'ọhịa.

E nwere ero a na-akpọ ata-achakaanya.

Ọ na-atọ ụtọ, mana ọ na-esi ike n'ọtita.

Ofe ụfọdụ adikabeghịzị

Ofe ụgbọgụrụ

 Ofe ụkpọ

Ofe enwegii nnu

Ofe ụtụrụkpa

Ofe ogiri ohi.

Ihe nkiri

Nri ogbenye ọgalanya na-erizi

Akụkọ ga-amasị gị

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

World food day: Ụdọdụ nri ndị Igbo anaghị erikawazị


Agha Biafra biri n'afọ I970

Ndị ụlọọrụ Buhari gwara ndị mmadụ ha eji na ihe ọ bụla ndị mgbasa ozi na-emegharị mmadụ anya kpọrọ ihe.

Lee ya ebe a:

End of Twitter post, 1

Otu''Indigenous People of Biafra'' Ipob n'ịchafu nakwa ''Movement for the Actualisation of Sovereign State of Biafra'' (Massob) n'ichafu a katọọla okwu onyeisiala Muhammadu Buhari kwuru maka agha Biafra.

Onyeisala Buharị kwuru na Yakubu Gowon bụ onye amị chịrị Naịjirịa mgbe agha Biafra rịọrịọ ndị agha ha mgbe ahụ ha emesikwala ndị Igbo ike.

Onye nkwuchite ọnụ  Ipob bụ Emma Powerful na onyeisiala ekwughị nke bụ eziokwu mgbe o kwuru na ndị agha Naịjirịa mere ụmụ biafra ebere.

Powerful kwuru na ndị agha Naịjirịa gburu ọtutụ ụmụ Biafra mgbe alụrụ agha Baifra na eleghị anya n'azụ.

Onyeisiala Naịjirịa kwuru okwu a na mmụmmụ ndị Red cross mere n'obi ya n'Abuja.

N'aka ọzọ, nwafọ Igbo bubu minista ahụike bụ Prof. Alphonsus Nwosu agwala onyeisiala Buhari ya gbara ogwu ya nụọ.

Ọ gwara Buhari na okwu nkasiobi a ọ na-agwa ndị Igbo ugbua enweghị isi.

O kwukwara na ya bụ agha ji agụụ kpọgbuo ụmụ Biafra ruru nde atọ nke mere na Steve Jobs bụ onyeisi ụlọọrụ ''Apple'' jụrụ okwukwe Kristi.

Ndị otu Massob tinyere ọnu na ya bụ nkatọ.

Onye nkwuchite ọnụ Massob bụ Maazị Uchenna Madu kwuru na ya bụ okwu onyeisiala kwuru agaghị medali ndị Igbo obi.

Akụkọ ndị ga-amasị gi:

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.


Agwa bụ nri ọtụtụ mmadụ na-eri na Naịjirịa ka ha wee nweta Protein

Ụlọọrụ Nafdac bụ - National Agency for Food and Drug Administration and Control- na Bekee, kwuru na ọ bụ eziokwu na kemịkal eji rụọ ya bụ sniper bụ Dichlorvos, bụ nke e ji egbu arịrị mana ndị ọrụ ugbo kwesịrị iji amamihe nke ha natara dibia bekee wee na-eji ya egbu ụmụ arịrị na-ata ihe akọrọ n'ubi.

Nafdac kwuru na ọ bụrụ na ndị ọrụ ugbo emeghị ya etu ahụ, ya bụ kemịkal nwereike ibute ọrịa anya, akụrụ maọbụ mebie ebe mmadụ si eku ume.

Ha kwukwara na onye ọbụla riri nri kemịkal a mebiri, ga-ebute ọrịa dịka ikpu ishi, afọ ọsịsa nke ọjọọ, ọrịa akpụ, ịkwụsị ịmegharị ahụ, ịgbọ agbọ, ọrịa akwụkwụ maọbụ ọnwụ.

Nafdac kwuru na ụlọọrụ ha na-azụ ndị ọrụ ha ga-akọwara ndị ọrụ ugbo na ndị na-ere mkpụrụ nri, ihe ọjọọ nri a na-etinyeteghị ọgwụ eji echekwa ya ọfụma na-ebute.

Agwa bụ nri ọtụtụ mmadụ na-eri na Naịjirịa ka ha wee nweta Protein

Ha dọkwara aka na ntị ka ndị mmadụ gbaara mkpụrụ nri ọbụla ha hụrụ ọgwụ 'sniper' e ji chekwa ya n'ahụ ya ọsọ.

N'ọnụ ha, "erila maọbụ zụta ya."

Lee ihe ị ga-eme ka ị wee gbaara ọdachi ọgwụ eji echekwa mkpụrụ nri ọsọ:

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Beans: Ụmụ Naịjiria a ga-agbara nri a ọsọ?


Aha ndị a nwuru ọkụ na soshial midia dịka ọtụtụ ndị hụrụ egwuregwu bọọlụ n'anya na-akọwapụta onye ha chere bụ ọkaibe.

Kedụ ndị bụ Zidane, Xavi na Iniesta?

Zinedine Zidane bụ nwaafọ mba Fransị, ọ gbara Real Madrid bọọlụ ma bụrụ onye nchịkọta ha ugbua.

Zidane mabutara Iko Mbaụwa n'afọ 1998 dịka ọ na-agbara mba ya bụ Fransị bọọlụ.

Xavier Hernandez Creus e ji Xavi mara bụ nwaafọ mba Spen gbaara otu egwuregwu Barcelona bọọlụ.

Ọ mabutere Iko Mbaụwa mgbe ọ na-agbara mba Spen bọọlụ n'afọ 2010.

Andres Iniesta Lujan bụ nwaafọ mba Spen gbaara otu egwuregwu Barcelona bọọlụ.

Iniesta mabutere mba Spen Iko Mbaụwa n'afọ 2010.

Ụfọdụ ndị họrọ Zidane dịka ọkachaibe n'ime ndị a:

@iam_Mubarak7 sị ka enye ya naanị Zidane na osisi kpọrọ nkụ iri na ọ ga-amabute Iko Champions League

Mana ndị ọzọ sị na Xavi na Iniesta ka Zidane agba bọọlụ.

@CaliforniaPato

Akụkọ ga-amasị gị:

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Zidane, Xavi na Iniesta onye bụ ọkaibe n'egwu bọọlụ?


Aha nwokorobia ahụ bụ Obinna Morris Egbo.

Obinna bụ nwafọ Akụzụ dị n'Anambra steeti gara ịza oku akpọrọ ya n'ekwenti n'ụbọchị n'ụbọchị Mee 24.

Ọ banyere okada n'ụzọ Marwa road, Ijegun Satellite town ka ọ wee jee ọsịsọ mana orughi ntabi 30 ọ banyechara ya bụ ọkada, gwongworo kụrụ ya na ọkada kujipu ya aka n'ụkwụ.

Tupu o ruo ụlọọgwụ o kubie.

Lee ihe ndị nwe Obinna na uweojii na-ekwu maka ọnwụ Obinna n'onyonyo a.

Akukọ ndị ga-amasị gị:

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.


Ahịa Orie Uga n'Anambra steeti bụ ndị otu 'Uga Town Union' rụrụ ya, ọ bụghị gọọmentị Anambra

Akụkọ a bụ etu ndị Igbo si jiri aka ha weta mmepe n'obodo ha dị icheiche, na-echeghị enyemaka gọọmentị.

Ka a lụchara agha Biafra n'afọ 1970, ala Igbo niile tọgbọ chakoo n'ihi na ogbunigwe lara ọtụtụ akụnaụba Igbo ji eme ọnụ n'iyi.

Mana o teghị aka, ndị Igbo gbakọrọ ọnụ malitekwa iwuli obodo ha dị icheiche, na-enweghị nnukwu enyemaka ọbụla site n'aka gọọmentị.

N'agbanyeghị na Onyeisiala nke chịrị ka agha Biafra biri bụ Jeneral Gowon kwuru na aga-eji 3R arụgharị ebe ogbunigwe dara, tụmadị n'ala Igbo ka Naịjirịa wee buru otu.

Mana ndị Igbo echeghi aka n'atụmatụ gọmenti sọọsọ. Ha bidoro gbawa mbọ, wulitewakwa obodo ha site n'enyemaka si na nzụkọ ha na mba dị icheiche ha bigasị.

Akwa ụzọ Nkwe na Ezere

Otu n'ime ụzọ ha si mee nke a bụ site n'otu obodo dị icheiche nke a kpọrọ 'Town Union' na Bekee.

'Town Union' bụ ụdị otu jikọrọ ndị niile si n'otu obodo ebe ọbụla ha hụrụ onwe ha.

Ọ bụ otu ndị a na-agbakọta tụkọta ego, tụkọta alo, gbakọta aka ma na-egbo mkpa dịịrị obodo ha, na-echeghị ka gọọmentị bịa nyere ha aka.

Kedụ etu otu 'town union' si malite?

Akwụkwọ iwu ndị otu 'Town Union' nke obodo Umuoye nke dị na Ngor-Okpala, Imo steeti, gosiri na otu n'ime ọrụ ha bụ ịkwalite mmepe obodo ha

Dịka ndị Igbo bụ ndị njem, ha na-agbakọ n'obodo ọbụla ha hụrụ onwe ha iji mata onwe ha ma tụkọrịta alo.

Benjamin Obidegwu bụ onye ọkaiwu rụrụ ọrụ dịka onyeisi 'town union' nke obodo ya bụ Obodoukwu, n'Imo steeti kwuru na ọgbakọ nke ndị obodo ya malitere n'afọ 1945.

Ọkaiwu Benjamin Obidegwu chịrị ndị otu obodo ya bụ Obodoukwu malite n'afọ 2016 ruo 2019

Obidegwu kọwara na ọ bụ oge a lụchara agha ka ọtụtụ gbalọtara wee hụ na enweghị ezi mmepe ọbụla n'obodo.

Nke a mere ka otu obodo ndị a malite itule ihe ha ga-eme iji mepee obodo ha ebe ọ dịka gọọmentị agbakụtala ha azụ.

Ọ gara n'ihu kọwaa ọtụtụ ihe mmepe dịka ụlọọgwụ, ụlọọrụ ndị uweojii, ama egwuregwu, ụlọakwụkwọ, nakwa ụlọ ọba akwụkwọ, bụ nke ọchịchị ya rụrụ maọbụ rụgharịa oge ọ... \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Igwebuike... Etu mmepe si bata na mpaghara ọwụwa anyanwụ


Ahịa gbara ọkụ n'ọnịcha n'ọnwa Ọktọba

Ha kwuru na ha na-eme nke a iji belata ahụhụ ha bụ ndị na-azụ ahịa na-ata ebe ahụ maka ụzọ ọjọọ.

Nke a mere na ego ha mapụtara maka ọrụ a bụ nde naira iri abụọ na ise ma kwuo na ụzọ ahụ ga-esi ebe akpọrọ 'Tinker Section' rue 'Niger street'

Dịka ụlọntaakụkọ Sun siri kwuo, onyeisi otu ndị na-azụ ahịa ebe ahụ bụ Sunday Obinze kwuru na aka gọọmentị adịghị na ya chaa chaa.

"Ọ bụ n'ihi iwu Gọvanọ Obiano nyere gbasara ụzọ dị n'ahịa ka anyị ji hibe ọrụ a" ka ọ kọwara.

Onitsha fire: "Ụlọ m na 'shọp' m gbara ọkụ, ebe ka m ga-agbaje?

N'aka ọzọ, gọọmentị Anambra steeti ekwuola na ha anụbeghị maka ọrụ a chaa chaa.

Kọmịshọna mgbasaozi bụ Don Adinuba kwuru na "nke a bụ mbụ anyị na-anụ maka akụko nke ahụ"

Ọ gbalịrị itinye anya na ya gwa anyị ihe nchọpụta ya pụtara.

Ka ọ dị ugbua, BBC Igbo na-agbalị ịnweta ụfọdụ mmadụ n'ime ahịa ịnụ olu ha.

Akụkọ ndị ga-amasị:

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Onitsha Fire Update: Ndị ahịa 'Bridge Head' eweputala 25m iji rụ ụzọ ahịa ha


Ahụbeghị onye ndu Ipob bụ Nnamdi Kanu, kamgbe ọnwa Sepụtemba afọ 2017 ndị agha Naịjirịa wakporo ụlọ ya.

Otu a kwuru na aka ha adịghị na mwakpo ahụ dịka ụfọdụ ndị mmadụ na-atụ ha aka banyere ọdachị mere n'ụlọ Nwodo ma sị na ndị chọrọ ka ha daa, ga-ebu ụzọ daa.

N'ụbọchị ụka, n'Ukehe dị n'Enugwu steeti, a turu ogbunigwe na be onyeisi ndị Ọhaneze Ndigbo bụ Nnia Nwodo nke mebiri obere ihe, mana amatabeghị ndị mere ya bụ ihe.

N'ozi onye odeakwụkwọ mgbasaozi ha bụ Emma Powerful wepụtara o kwuru sị, "Ipob katọrọ mwakpo ndị na-eyi ndụ egwu n'ụdịrị ndị Fulani na-achị ehi mere n'ụlọ Nnia Nwodo.

"Anyị na-akpọku ndị bi na mpaghara ọwụwa anyanwụ na ọdịda ka ha dị njikere ma mụrụkwa anya maka ndị Fulanị na-achị ehi abatala n'obodo".

"Ipob n'ụwa niile anụla akụkọ na-agagharị na soshal midia na ndị Fulani na-eyi ndụ egwu ga-awakpo ụlọ ndị uweojii na gọọmentị dị na mpaghara ọwụwa anyanwụ.

"Ha ga-eboya ndị Ipob dịka onyeisiala Buhari nọ na mba Amerịka ugbua iji kpọọ Ipob otu na-eyi ndụ egwu ma gbochie anyị ime ngagharị iwe na mba Amerịka megide Buhari."

O kwuru na nkata ọjọọ ndị a na-akpara otu Ipob amaala afọ n'ala dịka Ipob bụ otu na-egosipụta iwe ha n'ụwa niile site n'ụzọ ziri ezi.

N'oge gara aga, Nnia Nwodo katọọrọ ụzọ ndị Ipob ji na-achụso mwereonwe Biafra kwuo na "ọ bụghị site n'ịlụ ọgụ"

Nke a mere Emma Powerful jiri zaghachị ya ma kwuo na Nnia Nwaodo so na ndị mere ndị agha Naịjirịa jiri wakpoo ụlọ Nnamdi Kanu bụ onye ndu Ipob.

Gere ihe o kwuru ebe a:

Ipob: Ngagharị iwe anyị bụ i gosi mba Amerịka mmegbu a na-eme anyị

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Ipob: Aka anyị adịghị n'ogbunigwe agbara n'ụlọ Nwodo


Ahụbeghị onyeisi Ipob bụ Nnnamdi Kanu kamgbe awakpochara be nna ya n'Umuahia

Otu so azọ nwereonwe Biafra akpọrọ Indigenous People of Biafra (IPOB) akatọla gọvanọ Ebonyi steeti bụ Dave Umahi nakwa nke Anambra steeti bụ Willie Obiano maka mgbochi ha mere gbasara 'onye nọrọ n'ụlọ ya' nke ha mere ụbọchị Mee 30 garaaga.

Ipob kenere gọvanọ asaa na-achị n'ọwụwa anyanwụ nakwa ndị na-achị n'ọdịda anyanwu maka nkwado ha nyere ha gbasara ya bụ emume.

FAAN ga-ebido nyocha ahụ zuruoke n'ụlọ ụgbọelu anọ dị Naijiria

FAAN kwuru na ha na-eme nyocha ahụ n'ụlọ ụgbọelu ndị a makana ha bụ ebe ndị mmadụ na-ejupute karicha

Ngalaba n'ahụ maka ihe gbasara njem ụgbọelu na Naịjiria akpọrọ FAAN n'ichafu ekwuola na o bidola nyocha ahụ zuruoke n'ụlọ ụgbọelụ anọ dị na Naijiria.

Ụlọ ụgbọelụ ndị a  gunyere Murtala Muhammed International Airport dị na Lagos, Nnamdi Azikiwe International Airport, Abuja, Mallam Aminu Kano International Airport, Kano, na Port Harcourt International Airport.

Na mba ofesi,

Aka na-achi Briten bụ Theresa May ekwuola na mkpebi obodo ya imeri ndị oyi egwu esiela ezigbo ike ụgbua kamgbe awakpochara ụmụ Briten n'akwa London.

A ga-edo ofufe nru n'ụlọ ụka Southwark  maka mmadụ 8 nwurunụ na ya bụ nwakpo iji wee mee ncheta ụbọchị ahụ taa.

Cheta na mmadụ 8 nwụrụ mgbe nwoke atọ nọ n'ụgbọala sugburu ndị mmadụ na ahia Borough n'ọnwa June 3 n'afọ 2017.

N'egwuregwu bọọlụ,

Alex Iwobi bụ onye mbụ na-enye mba England goolu na Naịjirịa

Onye nkuzi otu na-agbara Naijiria boolu bụ Gernot Rohr ekwuola na ndị otu Super Eagles adịchaghị nkwadobe maka iko mbaụwa ma kwukwa na Simeone Nwankwo ga-eso na ndị ọhụpụtara maka i ga Russia.

Cheta na England ji ọkpụ goolu abuọ asatara otu wee merie Naijiria na Wembley ụnyahụ.

Gee nkeji ụtụtụ a:

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Ihe nkiri nke taa:

Biafra: Gịnị nọ n'ime Bọnka Ojukwu

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Akụkọ kachasi n'ututu a: IPOB akatọla gọvanọ Dave Umahi nakwa Willie Obiano


Aisha Buhari na onyeisiala Muhammadu Buhari nọ New Yọk ugbua

Na nkọwa Aisha Buhari n'ime akwụkwọ onye na ekwuchitere ya zipuru ụnyaahụ, Baban-Inna na-anapụ ndị mmadụ ego n'aha ya. Ego eboro Baban-Inna na ọ nara ndị mmadụ ruru ijiri naira iri abụọ na ise (25 billion), mana oriakụ Buhari kwuru na aka ya adịghị n'ihe a na-eme nwaamadị a.

Nyocha ndị uweoji sị na ha mere na be nwaamadị a chọpụtara na ọ bụ sọọsọ ego a na-akwụ ya dịka ụgwọ ọnwa dị n'akara ụlọakụ ya.

Faruk Baban-Inna, bụ nwanne nwaamadị a gwara BBC na agwa a abụghị ụdịrị ha jiri mara nwanne ha nwoke.

Faruk gara n'ihu kwuo na etu a okwu dị n'aka ndị DSS olilanya ha bụ na a ga-achọpụta na aka nwanne ha di ọcha. Okwukwara na nwunye nwanne ya agara ịhụ ya.

Sulaiman Haruna, bụ onyeisi mgbasa ozi Aisha Buhari kwuru na ọ bụ eziokwu na aka Buhari adịghị n'ihe nwoke a na agabịga, ma kwukwa na ọ bu onye ọrụ ha dere akwụkwọ gbara ama maka ihe a mere.

Dika ọ kwụ ugbua, Baban-Inna no n'aka ndị DSS, ka nchọpụta na-aga n'ihu.

Akụkọ ga-amasị gị

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Uche anyị bụ na onye ọrụ Aisha Buharị emeghị ihe a sị na o mere - Nwanne ya


Aka ndị uweojii akparala di otu nwaanyị na ọgọ ya nwoke maka na ha zuru otu akụrụ iji mejuo ụgwọisi ya.

ụlọọrụ akụkọ nke ọdịda anyanwụ Benghal kwuru na di nwaanyị kwadoro ya owawa afọ maka apenditis mgbe o nwere afọ mgbu afọ abụọ gara aga.

Mana na ngwucha afọ 2017, nyocha abụọ o mere gosiri na otu n'ime akụrụ ya na-efu efu.

Nwanyi ahụ kwụrụ n' oge niile ka dị ya na-ekwu okwu ka a kwụọ ya ụgwọ isi ya.

Kemgbe afọ 1961 ka iwu badidoro ịkwụ ụgwọ isi nke dịka omenaala ha siri dị, the ezinaụlọ agbọghọ na-akwụ dị ya.

Nwaanyị a aha ya bụ Rita Sarkar kwara ndị ntaakụkọ na ya ahụla mmekpa ahụ ọtụtụ afọ maka ihe gbasara ụgwọ isi ya.

Ọ kwara ụlọọrụntaakụkọ Hindustan Times sị: "Di m kpọgara m ụlọọgwụ dị na Kolkata ebe ya na ndị ọrụ ahụike nọ ebe ahụ gwara m na m ga-adị mma ma ọ bụrụ na e wepụ m appendisi chara acha n'afọ m."

"Di m gwakwara m ka m ghara ịkwa onye ọbụla."

Eziokwu agbala n'anwụ

Mgbe ọnwa ole na ole gachara, o bidoro rịawa ahụ, a kpọga ya n'aka dọkịta ezinaụlọ ya, nyocha e mere were gosi na akụrụ nke aka ekpe ya na-efu efu.

Nyocha ọzọ e mere gosikwara otu ihe ahụ.

Rita Sarkar gwara Hindustan Times sị, "Mgbe ahụ ka m matara ihe mere di m jiri sị m agwala onye ọbụla na a wara m afọ."

"O rere akụrụ m n'ihi na ezinaụlọ m akwụnwughị ụgwọ isi ọ nara."

Ụlọakụkọ Telegraph India  kwuru na onyeisi ndị uweojii bụ Udayshankar Ghosh sị: "Anyị na-eche na ọ bụ  a na-eche na ọ bụ mpụ agbakọ aka eme."

"Anyị nwetara ikpe gbasara iwepụ akụkụ ahụ. Anyị kpụpụla mmadụ atọ ụlọikpe maka igbu mmadụ ya na ita nwunye ahụhụ."

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.


Akpabio chịrị Akwa Ibom steeti dịka gọvanọ site n'afọ 2007 ruo 2015

Akpabio na-anọchite anya ndị 'Ikot Ekpene Senatorial District' n'ụlọomeiwu ukwu, gafere APC ụbọchị Wenezde ka naanị ụbọchị anọ gachara ọ gbara ọrụ onye ndu ndị kachasị nta n'ụlọomeiwu ukwu nke Bekee kpọrọ 'Minority Leader' arụkwaghịm.

Kemgbe Akpabio kwupụtara ọpụpụ ya, elu na ala apụrụla ọkụ n'Akwa Ibom.

Gịnị na-eme?

Akụkọ si na ntaakụkọ Cable.ng na-akọwa na e nyere iwu sị ka akpachie akpaego ndị Akwa Ibom, ka ego ghara ịpụ maọbụ bata.

Ndị EFCC ekwubeghị ihe ọbụla gbasara ma ọ bụ eziokwu ma ọ bụ asị.

Ndị mmadụ na-ekwu na ọ dị ka Akpabio a ma na ụdịrị ihe a ga-eme, mere o ji gbaghapụ PDP gafee na pati nọ n'ọchịchị bụ APC.

Kola Ologbondiyan bụ ọnụ na-ekwuchitere ndị PDP tinyere ọnụ na-asị ka a gbaghee akpaego ahụ ozugbo.

Onye ọzọ bụ @JacobsonBright1 na-ekwu na a gbachiri akpaego a maka na a chụrụ nwanne Akpabio n'ọrụ.

A chụọla ụfọdụ ndị ọkwa ha gbagoliteren'ọrụ, ọkachasị ndị a na-ahụta dịka ndị ha na Akpabio nwere otu mmekọrịta maọbụ ọzọ.

Otu n'ime ha bụ Ibanga Akpabio; nwanne Godswill bụbu kọmishọna nke mịnịstrị na-ahụ maka ọrụ (Ministry of Labour and Productivity).

Ndị ọzọ a chụkwara bụ Victor Antai bụbu Kọmishọna nke mịnịstrị na-ahụ maka Omenaala na Njem nlegharị anya (Ministry of Culture and Tourism).

Gịnị na-emezị ugbua?

Akụkọ ga-amasị gị

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Godswill Akpabio: Nsogbu ndị dapụtara maka ọpụpụ Akpabio na PDP


Akpọrọ onweha Not Too Young to Run n'asụsụ bekee.

Otu nke a n'achọ ka onyeisiala binye aka n'akwụkwọ iwu ga-egbubilata afọ onye ga-agba ọsọ ọchịchị ala ga-adị tupu ọ baa ọchịchị

Ha kwukwara na obi tọrọ ha ụtọ na ndị omeiwu steeti di iche iche ebinyeela aka n'iwu a

Akwụkwọ iwu a dị n'aka ndị omeiwu ala n'Abuja

Otu nke a n'arịọ ndị omeiwuala ka ha zipu yabụ akwụkwọ nye onyeisiala Naịjirịa ka o binye aka na ya

N'echiche otu nke a, iwu ga-eme ka ndị okorobia na ndị nwaghọghọ so n'ọsọ ị chị ala Naịjirịa ga-eme na 2019

Otu kwuru na steetị ịrị atọ n'ise ebinyeela aka n'iwu a

Ha kwuru na nghagharị iwe ha taa bụ ịchetara onyeisiala Mohammadu Buhari na ndị ntorọbịa n'ele ya anya ka na-echekwa ka o mezu nkwa o kwere

Ugbu a onweghị ihe onyeisiala Mohammadu Buhari kwuru maka ngaghari iwe a ha mere taa.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

NotTooYoungToRun: Ha ga-enweta ihe ha chọrọ?


Akwammiri ahụ jịkọrọ klaasị na ebe obibi ụmụakwụkwọ dara oge ụmụakwụkwọ si ebe ha gara gụchaa akwụkwọ n'alaba ka oke mmiri ozuzo zochara n'abalị Monde.

N'okwu ya, oge ọ na-agwa ndị ntaakụkọ okwu, onyeisi mahadum ahụ bụ Muhammad Ahmad Abdullazeez tụrụ arịrị maka ọdachi ahụ dagidere mahadum ahụ.

Abdullazeez kwuru na mmadụ anọ ahụ nke gụnyere nwoke atọ na otu nwaanyị nọ na ngalaba "Management' nakwa 'Business Education' nwụrụ.

"Anyị ghọtara na ụmụakwụkwọ ahụ na-alọghachi na ụlọobibi ha ka mmiri na-ezo n'abalị akwammiri ahụ were daa, mmiri gbagbuo mmadụ anọ. Ndị ọzọ merụrụ ahụ na-anata nleta n'ụlọgwụ anyị."

Ọ gara n'ihu kwuo sị "anyị enweghị ike ikwu ugbua ma o nwere nwata akwụkwọ ka na-efu efu ganye na anyị mechaa nchọpụta."

Mana ụmụakwụkwọ mahadum ahụ na-ekwu na ọdachi ahụ bụ ihe a kaara igbochi ma ọ bụrụ na ndị nchịkọta mahadum ahụ gere nti na oku ha kpọrọla ka e dozie akwammiri ahụ.

Otu nwakwụkwọ achọghị ka a kpọ aha ya kwuru na"Akwammiri ahụ bụ onye gụburu na mahadum a rụrụ ya. E dozibeghị ya kemgbe. Odachie akaghị ime maọbụrụ na e doziri ya."

Akụkọ ga-amasị gị:

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Four students die: Akwammiri dara tigbuo ụmụakwụkwọ mahadum anọ


Akwamozu Fada Paul Offu

Ndị ọzọ bịara bụ Gọvanọ Ifeanyi Ugwuanyi na osote ya bụ Ceicilia Ezeilo nọ n'olili ozu Fada Paul Offu na Holy Ghost Cathedral n'Enugwu.

Bishop Enugwu lara ezumike nka, Anthony Gbuji, Bishop Awgu bụ John Okoye, fada Obiakoizu Iloanusi

Cheta na na Mọnde ka ndị obodo Okpatu nke dị n'okpuru ọchịchị Udi, Enugwu Steeti nọ na nnukwu iru uju tata n'Ụka ozu akaara nwa ha nwoke bụ fada Paul tata na Holy Family parish Okpatu.

N'okwu Chukwu ya n'ụka ozu ahụ Fada Stan Eche kọwara na Paul Offu dịka akịdị ama oke ala ma bụrụkwa onye dị ike n'ekpere.

Fada Eche kwuru na ya na Paul Offu kpara nkata ụbọchị agbagburu ya nke doro ya anya na ọ dị ezigbo nkwadobe maka ndụ ebebe.

Ọ sị dịka Paul bụ onye ụkọchukwu hụrụ Virgin Mary n'anya nke ukwuu, odoro ya anya na nne dị asọ akpọrọla ya rigoro n'eluigwe.

Agbaara ya egbe ikpeazu nakwa nkwanyere ugwu ndị ọzọ dị iche iche.

Ndị Okpatụ BBC gbara ajụjụ ọnụ ji anya mmiri bụọ ndị gburu nwanne ha nwoke ọnụ.

Ozu Fada Paul Offu ga-esizi na Holy family Okpatu gaba na parish ọ nọ na-ya tupu ọnwụọ bụ St. James the greater Parish Ugbawka ebe a ga-akakwara ya ụka ozu nke abụọ na mgbede tata tupu elie ya echi na Holy Ghost Cathedral Parish dị n'Enugwu.

Cheta na ụbọchị abụọ gara aga, ndị uweojii n'Enugwu gbara mmadụ abụọ ha sị soro wee gbagbuo fada Paul Offu n'anwụ.

Ụmụ nne ya, ndị Awhum nakwa ndị enyi na ikwu n'ibe ji anya mmiri were sị fada Paul Offu ka ọ gaa n'udo.

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Fada Mbaka esorola ndị ụkọchukwu ibe ya mee "jogging" ikpeazu iji kwanyere Fada Paul Offu ugwu ikpeazu


Akụkọ dị mkpa taa

Cheta na otu Manchester chụrụ ya n'ọrụ dịka onye ndụ n'ọnwa dizemba afọ gara aga.

O kwukwara na ndị egwuregwu bọọlụ nke agba ọhụrụ adịghị ka ndị ogbo nke mgbe ochie.

"Anaghị m a park bus" ka o kwuru.

N'okwu ndọrọ ndọrọ ọchịchị

Ndị mmadụ ataala onye na-azọ ọkwa onyeisiala bụ Atiku Abubakar ụta ihe o jighi sonye na nrụrịtaụka nke ọkwa onyeisiala emere na mgbede ụbọchị satọde

Atiku zọrọ isi onwe ya na-ekwu n'agbanyeghi na ọ bịara n'ọdọ nrụrịtaụka ahụ, o sonyeghi n'ihi na onyeisiala Muhammadu Buhari n'onwe ya abịaghị

Ebe Onyeisiala Buhari n'onwe ya na-akọwa na ọ bịaghị na ya bụ nrụrịtaụka maka na ọ bataghị Abuja n'oge dịka o gara ọrụ achụmnta vootu na steeti abụọ ndị ọzọ

Sọsọ Oby Ezekwesili, Kingsley Moghalu na Fela Durotoye sonyere na ya bụ nrụrịtaụka.

Gụọ ya n'uju ebe a: Buhari: Ihe mere m ejighi sonye na nrụrịtaụka

Na mba ofesi

Otu ụlọikpe dabere n'akwụkwọ iwu mba Kongo ekwezuola na ọ bụ Felix Tshisekedi meriri ntụlịaka emere n'obodo ahụ n'ọnwa disemba afọ 2018.

Nke a pụtara na ha jụrụ mkpesa Martin Faylu na ndị ọzọ zọrọ ya bụ ọkwa mere iji tụgharị mmeri Tshisekedi.

Akụkọ niile dị mkpa n'otu nkeji

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Jose Mourinho: Ndị otu egwuregwu na-achụzịm


Akụkọ dị mkpa taa

Ekweremadu anọọla ụlọomeiwu Naịjirịa afọ 11, nke mere ka ọ bụrụ onye omeiwu kachasị nọrọ ogologo oge n'ụlọ ọrụ ahụ

Ndị so ya n'azụ bụ uche Onyekwulu, Oscar Egwuonwu na ndị ọzọ.

Gómìnà Akinwumi Ambode

Gọvanọ na-achị  Lagos steeti bụ Akinwunmi Ambode ejirila ugwu nara mmeri emeriri ya na ntụlịaka imeụlọ APC mere  na Legọsn'ụbọchị abụọ nke okotoba.

O ziri ozi gwa ndị Legọs ha jisike kwado otu APC n'udo na ntuliaka na-abịa.

Na mba ofesi,

Na mba Congo ndị mmadụ awakpoola ndị ọrụ ahụike mgbe ha na-akwado ili ozu ndị nwụrụ site n'ọrịa Ebola.

Ndị obodo ahụ mere ihe a n'ihi na ha-ekwenyeghi na ọrịa Ebola bụ ọrịa ziri ezi.

N'egwuregwu,

Otu egwuregwu nke Raja Casablanca agbaala Enyimba nke Abia otu goolu asataghị otu mgbe ha zutere onwe ha taa n'asọmpị Confederation of African football.

Ebe otu Rangers ji ọkpụ anọ asatara abụọ merie Akwa United mgbe ha kwatara ya na Kano taa

Gee Nkeji nke mgbede

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

N'ụtụtụ,

Uche Ogah ga-eburu APC Ọkọrọtọ n'Abia

Uche Ogah azọbuloa ọkwa gọvanọ Abịa steeti na 2015 n'aha PDP

Dịka ntuliaka imeọnụ na-aga n'ihu na pati dị iche iche, Uche Ọga apụtala dịka onye ga-azọrọ APC ọkwa gọvanọ n'Abia Steeti n'afọ 2019.

N'otu aka ahụ, Bernard Ifeanyi  pụtara ịzọ ọkwa gọvanọ na pati APC n'Ebonyi steeti ekwuola na ntuliaka emere ebe ahụ juputara na mpụ na aghụghọ.

Ogar nwetara vootu 86875 iji merie mmadụ isi ndị ọzọ zọsịrị ya ọchịchị.

Onye kpọrọ mpụta ntuliaka a bụ onyeisi kọmiti na-ahazi ntuliaka ahụ bụ David Iyoha.

Etu ndị ndọrọndọ ndị ọzọ si kwuru bụ:

Ikechi Emenike (455), Chris Akomas (2123), Martins Azubuike (10889), Friday Nwosu (3529), Okey Emeuche (1270) na Paul Ikonne (999).

ọ bụ sọsọ Uche Ogar na Okey Emeuche no mgbe agụrụ vootu a.

Ọgụ ọzọ adawala na Jọs

Ọgbaaghara Jọs abụghịzị ntị ọhụrụ Naịjịrịa

Ọgu na-ada na Jos, isi obodo Plateau steeti ataara isi ihe ruru mmadu iri.

Ọgu a bidoro kemgbe Fraide nke izu uka gara aga ruo unyaahu. ụlọ ụka alakụba na nke kristi so na akunauba oku tara n'ọgbaghara... \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Akụkọ dị mkpa taa: PDP n'Enugwu kwu Ekweremadu n'azụ


Akụkọ dị mkpa ụbọchị Fraide:

"Ndị niile n'ebu akụkọ ụgha kwụsị ugbua" John Abang

Onyeisi ndị uweojii na Anambra steeti bụ John Abang ewkusiela ike na ya ga-enye aka ka Anambra steeti bụrụ kpoo na-nchekwa.

O kwukwara na ha ga akpalite "Operation Puffadder i ji chụpụ ndị otu nzuzo,ndiohi ma ọkachasị ndị ntọrị."

John Abang kwuru nke a mgbe ọ na agwa ndi ntaakụkọ okwu n'ọka bụ nke mbụ ọ na enwe ụdị mkparita uka a

" I ma na ihe onye egwu bọolụ a n'amasị m" Antonio Conte

Manchester United ji £75M zuta Lukaku n'aka Everton FC na 2017

Onyeisi ndị otu bọọlụ Inter Milan bụ Antonio Conte ekwuola na ọ ga amasi ya ma ọ bụrụ na ha gote Romelu Lukaku dịka onye egwu bọọlụ.

Kama o kwuru na ihe so n'egbochi ha bụ ego ndị Manchester United ga etinye n'isi Lukaku.

FAAN anwụchiela onye begoro n'elu ụgbọelu:

Nwoke ahụ rigoro n'elu ụgbọelu na-achọị ifepụ

Ndị ọrụ nchekwa ụgbọelu nke ngalaba ndị nchịkọta njem ụgbọelu a kpọrọ Federal Airports Authority of Nigeria (FAANs)  na Bekee anwụchiela otu nwoke ka ọ rịgoro ụgbọelu  na-achọ ifepụ.

Nwoke ahụ bu akpa rigoro ụgbọelu Azman ahụ nwere akara '5N-HAI ' nke  si Legọs aga Pọtakọt ụbọchi Fraide dịka ha na-eche ka e nye ha ikike ifepụ.

Ha kwuru na ọ bụ ọkwọugboelu ahụ nyere ha kpesa ha jiri nwụchie ma jichie nwoke ahụ nke akpọbeghị aha ya.

N'ozi ọnụ na-ekwuru FAAN bụ Henrietta Yakubu wepụtara, o kwuru na Faan na-emenyocha ihe ahụ merenụ, ebe ụgbọelu ahụ hapụụla gawa Pọtakọt dịka ha tọọ anya n'ala were nyochakwa ya.

A tụọla otu nwoke nga mkpụrụọka maka igbu ndị ezinaụlọ ya mmadụ ise

Nwoke ahụ gburu ndị ezinaụlọ ha n'ime ụlọ ha

Otu nwoke ga-aga mkpọrọ apụtaghị apụta maka igbu nwunye ya, ụmụ ya atọ gụnyere ejima nakwa nnenne ha.

Anthony Robert Harvey, onye gbara afọ 25 gburu nwunye ya dị afọ 41, ụmụejima ya gbara afọ abụọ nakwa ada ya dị afọ atọ nakwa nnenne nwunye ya na Perth dị na mba Australia afọ 2018.

Harvey, onye  ji okporoigwe na mmma were kpaa mkpamkpa ahụ kwetara na ya mere ya n'ezie.

 O bụrụ ụzọ kugbu nwunye ya ka ọ lọtara ọrụ n'abalị, sụgbuo ụmụ ya atọ ebe... \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

'Ndị omekome chegharịa ma ọ bụ si Anambra pụọ" John Abang CP Anambra steeti


Akụkọ dị mkpa ụbọchị Juun 27, 2019:

Onyeisiala Muhammadu Buhari ekwuola na ọchịchị ya ga-ahụ na o nweghị nwata Naịjirịa ga-agbahapụ ịgụ akwụkwọ  n'ime afọ anọ ọzọ.

N'ozi o wepụtara na Twitter ya, o kwuru na ya na gọọmentị Steeti ga-agbakọta aka ọnụ hiwe ụlọakwụkwọ, ndị nkuzi na usoro e ji akụzi ihe n'ụlọakwụkwọ ndị a.

End of Twitter post, 1

Obodo Anambra East etiela mkpu maka ahụike ha

Gọvanọ Willie Obiano nọ n'agba nke abụọ ya dịka onye mbụ na'Anambra Steeti

Ndị mpaghara Anambra-East akwaala arịrị n'ihi enweghi ndị ọrụ ahụike n'ụlọọrụ ahụike ha dị icheiche ma rịọ ka e zitere ha ndị dọkịta ji otu afọ efe ala nna ha.

Ha rịọrọ nke a site n'ọnụ onyeisioche ha bụ Orji Okafor n'emume ọpụpụ ndị  ji otu afọ efe ala nna ha e zitere ebe ahụ.

Okafor kwuru na ha nwere ụlọọrụ ahụike dị iri abụọ na otu mana o nweghị otu onye dọkịta ha nwere nakwa ụlọ nnyocha.

O kwuru na ndị nọọsụ anọ ha nwere a rụgbuola onwe ha n'ọrụ dịka ha anaghị enwe ezumike ọbụla.

Ọkwọụgbọelu anwụọla dịka ụgbọelu dara n'ike

Ọkwọụgbọelu abụọ nwụrụ, ebe mmadụ iri atọ na atọ merụrụ ahụ dịka otu ụgbọelu Angara dara n'ike n'ọdọụgbọelu Nizhneangarsk dị na mba Russia, kpọkasịa ma nwuru ọkụ, dịka ozi si na ngalaba mgbasaozi nke gbatagbata mba ahụ siri kwuo.

Otu onye na-ekwuru gọọmentị mba ndị ọrụ gọọmenti kwuru na ọ bụ otu obi ụgbọ(engine) ụgbọelu ahụ nyụrụ ọkụ, nke mere ka ọkwọụgbọ ahụ ji kpebie ịlaghachi n'ọdọụgbọelu.

Dịka ụlọ ntaakụkọ Reuters siri kwuo ụgbọelu ahụ bu mmadụ 48 gụnyere ndị ọrụ ụgbọelu ise gbafere ebe kwere ọ ga-efetu ma sukanye isi n'ụlọ nwuru ọkụ.

Ihe onyonyo onye nọ n'ime ụgbọelu ahụ sere gosiri ka ya bụ mbiti siri kwee nakwa ka ndị mmadụ si eti mkpu.

N'egwuregwu

N'asọmpi Iko Mba Afrịka nke taa, Mba Burundi eburula onwe ha laa dịka Madagaska ji otu ọkpụ merie ha.

N'aka nke ọzọ, Senegal na Ọọjerịa  ga-adobiri ya iji mara onye ga-abụ onye mbụ n'otu ha ebe Kenya na Tanzania ga-asọkọtakwa mpi.

Anyị achọghị Ruga - Ohanaeze, Afenifere na ndị ọzọ

Onye ọchị ehi

Ohaneze, Afenifere na otu ndị ọzọ apụtala kwuo na ha achọghị... \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Nigerian Education: 'O nweghi nwata Naịjirịa ọbụla ga-agbahapụ agụmaakwụkwọ'


Akụkọ dị mkpa:

E liri Mugabe n'ime Obodo ebe a mụrụ ya bụ Kutama, nke dị kilomita iri itoolu na ise (95km) ma a gawa Harare bụ isi obodo Zimbabwe.

Cheta na gọọmentị Zimbabwe na ezinụlọ Mugabe nwere obere nghọtahie maka ebe a ga-eli ya.

Robert Mugabe: Ihe ndị i kwesiri ịma maka ya

Gọọmentị chọburu ka e lie Mugabe ebe a na-eli ndị dike obodo ji biri, mana ezinụlọ ya ekweghị.

Ha kwuru na Mugabe chọrọ ka ili ya na nke nne ya bụ Bona dịkọta nso.

Onweghị onye ọrụ gọọmentị gbalitere n'ọkwa bịara olili Mugabe.

Nwunye ya bụ Grace nakwa ụmụ ya socha duru akpati ya ruo mgbe a dọnyere ya n'ala.

Naịjiria eturula ugo na Montreal

Naijiria emeriela na ntuliaka e mere iji họpụta ndị ga abụ ndị isi otu 'International Civil Aviation Organization' nke bụ otu na-ahụ maka njem ụgbọelu n'ụwa niile.

Mmeri a Naijiria nwetara na ntuliaka a e mere na Montreal, Canada, ga-eme ka Naịjirịa nọgide na ndị isi otu a ruo afọ atọ na-abịa abịa.

Okwu 'Xenophobia'

Obasanjo chịrị Naịjirịa afọ asatọ na ọchịchị onye kwuo uche ya

Aka chịburu Naịjiria bụ Olusegun Obasanjo ekwuola na o nwere olileanaya na nzute nke onyeisiala Muhammadu Buharị ga-ezute onyeisiala mba Saụt Afrịka bụ Cyril Ramaphosa ga-eme ka okwu gbasara Xenophobia nyụo ka ọkụ.

Obasanjo kwuru nkea na mkparịtaụka ya na ndị ntaakụkọ nwere n'ogige ọba akwụkwọ ya nke dị na Abeokuta n'ụbọchị Satọdee.

Chi ndị Liverpool mụ anya

N'egwuregwu, otu egwu bọọlụ Liverpool ji agba ekpere chi merie ndị Sheffield United n'asọmpi 'English Premier League' nke taa.

Liverpool ji otu ọkpụ goolu asataghị asata wee nweta mmeri.

'Shot' Georginio Wijnaldum gbara si n'okpuru ụkwụ ochee goolu ndị Sheffield wee piofere wee lakpuo na neetị.

N'asọmpi ndị ọzọ, Chelsea ji goolu abụọ asataghị asata wee merie ndị Brighton.

Tottenham gbalịrị were goolu abụọ a satara otu merie Southampton, ebe Wolves gbara Watford 2-0.

Manchester City na Everton ka na-achịpụ ya ugbua.

Onye akparịkwala onyeisiala o

'A sị na onye keele Eze, Eze eruo ya aka' bụ nkọwa onye enyemaka mgbasa ozi Gọvanọ Dave Umahi nke Ebonyi... \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Robert Mugabe: E liela odogwu Afrịka a n'obodo ya


Akụkọ dị mkpa:

Port Harcourt: Lee ka esi zọpụta ndị tọrọ n'ụlọ elu dara ada

Otu onye n'ime ha pụtara na ndụ gwara BBC na ya enweghị ego o ji aga ụlọ ọgwụ maka ọgwụgwọ.

Otu onye pụtara n'ụlọ a adara ada na ndụ

Ezinaụlọ ndị nke ha so n'ụlọ dara ada ekwuola na onye nke ha ka tọrọ n'ime ụlọ ahụ dara na Port Harcourt.

Ndị ọrụ gbata gbata kwuru na otu onye anwụọla mana ha gbapụtara mmadụ iri abụọ na abụọ wee zọpụtakwa otu nwoke aka ya bepuru ebepu na ya bụ ihe mberede.

Cheta na ụlọ elu nwere mpaghara asaa a ka na-arụ arụ dara ada na mgbede ọnwa November, nke afọ 2018.

Ihe a mere n'ụzọ Woji nke "New GRA" dị na Portharcourt.

Ndị ọchịchị steeti Portharcourt ekwuola na ha na-enyocha ihe a mere nụ.

Ha kwukwara  na ọtụtụ ndị ọrụ na ndị na-atụ obere mgbere ahịa ka tọọrọ n'ime ya bụ ụlọ dara nụ.

Onye ntaakụkọ BBC gara ebe ihe a mere kwuru na kamgbe elekere 8 nke mgbede November iri abụọ na atọ ebugala mmadụ ruru iri abụọ na abụọ meruru ahụ ụlọọgwụ ebe ha nọ na-anata ọgwụgwọ.

Ndị ọchịchị steeti Portharcourt ekwuola na ha na-enyocha ihe a mere nụ.

Ndị ọrụ gbata gbata nakwa ndị , ndị nchekwa , nọ ebe ahụ na-azọpụta ndị ka tọrọ n'ime ụlọ elu ahụ dara ada.

EFCC ga-ezipute Diezani site na mba UK

Diezani ka na-ago ebubo dị ya n'isi

Onyeisi ụlọ ọrụ na-ahụ maka ịbuso mpụ na nrụrụka agha na Naịjịrịa, EFCC bụ Ibrahim Magu ebidola usoro a ga-eji zipute onye bụbụ minista na-ahụ maka mmanụ agbidi na Naijirịa akpọrọ Diezani Alison-

Madueke site na mba UK ruo Naịjirịa ka ọ bịa zara ọnụ ya n'ụlọ ikpe. Magu na ngalaba na-ahụ maka ịbụsọ mpu agha na mba Uk ezutela ị bịdọ nke

N'egwuregwu,

Chikwelu Oparanozie bụ onye ndụ ndị Falcons na ya bụ egwụrụegwụ

Otu egwuregwu bọọlụ Naịjirịa ga-ezute Equitorial Guinea na asọmpi iko mba Afirịka ụmụnwaanyị na-agba.

Ha na-agba ka onye ọ bụla meriri nu nwete ohere ị banye asọmpi nke ga-esote agba ị nwete ebe atọ sotere agba nke ikpeazụ.

N'ofesi,

Ndị Taiwan pụtara n'igwe mee ngharị iwe maka ịkwado alụma nwoke na nwoke maọbụ nwaanyị na nwaanyị

Mba Taiwan na-eme ntulịaka iji mara ka ha... \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.


Akụkọ ihe a mere sitere n'akwụkwọ ozi otu egwuregwu Manchester United zitere BBC.

N'akwụkwọ mgbasa ozi a John Allen bụ ọnụ na-ekwuru Manchester United zipuru, otu egwuregwu ahụ kelele Mourinho maka ọru ọrụrụ ha, ma na asịkwa ya gaa nke ọma.

Manchester United kwuru na ha ga-ekwu onye ga-anọchite anya Mourinho ruo mgbe agbachara asọmpị nke izu a, dịka ha na eme ka ha họpụta onye ga-abụ onyenkuzi ha.

Mourinho dị afọ 55, ritere "League Cup" nakwa "Europa League" na ọdọ egwuregwu Old Trafford.

Mana ugbua United bụ ndị nke isii na Premier League, dịka ha dị ọnụọgụgụ 19 n'azụ ndị na-achị bụ Liverpool.

Liverpool ji ọkpụ goolu atọ ha satara otu nyụọ ha ịkpakwụ ụbọchị Sọnde.

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Jose Mourinho: Manchester United agbaala onye nkuzi ha ụgbọ nwa mkpi


Akụkọ kwuru na ụgbọelu ahụ efeliela mgbe nwaanyị ahụ gwara ndị ọrụ ụgbọelu na o chefuru nwa ya.

Ihe onyonyo na-efeghari gosiri ebe onye ndu ụgbọelu ahụ na-ajụ ndị ụlọọrụ ha ikike ịlaghachi.

"Chukwu nọnyere anyị, biko anyị enwereike ịlaghachi?" bụ ihe onye ndu ụgbọelu ahụ jụrụ tupu ekwe ya laghachi.

Ụgbọelu na-efe efe ekwesighi ịdatụ ma laghachi maọbụghị okwu ahụike mmadụ nakwa ịgbalahụ ọdachi.

Akụkọ ga-amasị gị ịkọ

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Ụgbọelu na-efe efe laghachiri azụ mgbe nwaanyị chefuru nwa ya


Akụkọ na-ekwu na ndị na-arụ n'ụlọ oriri na nkwarị ahụ chọpụtara na nwaagbọghọ a nwụrụ oge nwoke kpọ ya laba n'abalị na-achọ ịhapụ ụlọ oriri ahụ laa.

Mana ọnụ na-ekwuru ndị uweojii Delta bụ Onome Onovwakpoyeya gwara BBC n'ekwentị na nwaagbọghọ ahụ, nke a mabeghị aha ya, anwụghị n'ụlọ oriri ahụ. kama ọ nwụrụ n'ụlọọgwụ.

"Ya na nwoke labara ụra, ọ rịabara ahụ n'abalị, e buga ya ụlọọgwụ ọ nwụọ."

Onovwakpoyeya gara n'ihu kwụọ na ndị uweojii anwụchiela mmadụ abụọ maka ya bụ okwu.

Cheta na abali olemole gara aga, a tọgburu ụmụagbọghọ abụọ n'ụlọ oriri na nkwari otu n'Owere, nke ọzọ na Pọtakọt.

Akụkọ ndị ọzọ ga-amasị gị:

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Nwaagbọghọbịa ọzọ anwụọla n'ụlọ oriri na nkwari na Delta


Akụkọ ndị dị mkpa taa:

Ndị ụlọomeiwu etinyela aka n'akwụkwọ ịkwado ka onyeisiala Buhari bite ego dị ijeri dọla iri abụọ na abụọ na ụma asaa.

Ha mere nke a n'ụbọchị Tọzde na ngwụcha nrụrịtaụka dapụtara n'etiti ha banyere ego ahụ.

Onyeisi ụlọomeiwu bụ Ahmed Lawan ṅụrụ iyi na a ga-eji ego mepụta ihe a na-ahụ anya.

Mana maka ego mbite a ka #Buhari ji ewu ugbua na twitter.

Agbakọ ya ọ pụtara 829, 685, 000, 000, 000 na naịra

End of Twitter post, 1

Bishop Okpaleke abụrụla onyeisi Katọlik na Dayosisi Ekwulobia

Onyeisi ụka Katọlik n'ụwa bụ Pope Francis emeela Bishọp Peter Ebere Okpaleke onyeisi dayosisi Ekwulobia bụ nke e mepere ọhụrụ.

Pope Francis nyere iwu a n'ụbọchị Tọzde dịka a na-ekwupụta ụfọdụ ndị e nyere ọkwa ọhụrụ n'ime ụka Katọlik.

Bishọp Okpaleke ga-abụ Bishọp mbụ nke dayosisi ọhụrụ a e kewapụtara na mpaghara dayosisi Ọka.

Cheta na ndị Ahiara Diocese dị na Mbaise, Imo steeti jụrụ ịnabata Bishọp Okpaleke dịka onyeisi ha n'afọ 2013 bụ nke butere ọgbaghara mana o mechara si ebe ahụ pụọ.

A mụrụ Okpaleke n'ụbọchị 1 Maachị afọ 1963, chie ya ya ụkọchukwu n'ụbọchị 22 ọnwa Ọgọstụ afọ 1992.

E chiri ya Bishop n'ụbọchị 7 Disemba afọ 2012. Mee ya Bishọp onyeisi Dayọsisi Ahiara n'ụbọchị 21 Mee afọ 2013.

R. Kelly sị na aka ya dị ọcha n'ebubo mmetọ ọhụrụ

Otiegwu a ma ama na mba Amerịka bụ R.Kelly ekwuola na aka ya dị ọcha n'ebubo na o metọrọ ụmụaka iri na atọ na Chicago gụnyere ebubo onye ọhụru.

Onye nke ọhụrụ a kpọrọ 'Minor Six' so na ebubo ọ hụụ ahụ.

Ebubo ọhụrụ e boro R.Kelly, kwuru sị na ya na 'Minor Six' nakwa ụmụaka anọ ndị ọzọ  dị erubeghị afọ 18 nwere mmetụta ahụ nakwa mmekọrịta."

ọkaikpe highaziri ike ahụ  ka ọ dịba n'abalị iri na atọ nke ọnwa Óktoba nke bụ ka ọnwa isii e jiburu kwuo na a ga-ebi ikpe ahú gachara.

Cheta na a nwụchiri R.Kelly na ọnwa July afọ 2019 ma kpụpụ ya ụlọikpe maka ebubo imetọ ụmụaka.

Otu ụlọikpe dị na Kano nke ọkaikpe Lewis-Allagoa nọ n'isi ya akagbuola nchutu a chuturu Adams Oshiomole dịka onyeisioche APC.

ọkaipe Allagoa nyere iwu ka ụlọọrụ nchekwa DSS ka nye Oshiomole... \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Muhammadu Buhari: Ndị ụlọomeiwu akwadola ka Buhari bite ego dị ijeri $22.7


Akụkọ si Delta steeti Pụta na-akọwa na ndị omekome gbaburu otu onye uweojii ma merụọ ndị ọzọ ahụ n'Asaba bụ isi obodo steeti ahụ.

Ndi ajọ obi a nara ndị uwejii a egbe atọ ka ha kpachara ike a.

Mberede okporoụzọ ataala isi nwoke n'ezinaụlọ ha

Ihe ruru mmadụ iri merụrụ ahụ tụpụ atọ anwụọ

Akukọ ọzọ na-agba anya mmiri bụ nke si Anambara steeti ebe mberede okoro ụzọ tara isi ezinaụlọ na Nkwelle Ezunaka junction dị n'okpuru ọchịchị Oyi.

Anya hụrụ mgbe omere kwuru na ọ bụ otu nwoke, nwunnye ya, ada ya nwannyi na nne nwunnye ya ka ajọ chi zutere mgbe ụgbọala ha nọ n'ime ya na gwomgworo kpiakọrọ.

Mmadụ 30,000 si Kamerun agbatala Naịjirịa ọsọ ndụ

Ngalaba na-hu maka mba ụwa bụ United Nations ekwuola na ihe karịrị mmadụ puku iri atọ esila Kamerun agbata ọsọ ndụ na Naịjirịa.

United Nations sị na ndị a, nke ọkachasị ha bụ ụmụnwaanyị na ụmụaka na-agbala nsogbu dị na mpaghara ọdịda anyanwụ Kamerun ọsọ.

Na mba ofesi

Aka na-achí mba Frans na Jamani bụ Angela Merkel na Emmanuel Macron zutere na Compeigne, bụ ebe Jamani nọ chilie aka elu na ike ọgụ agwụla ha n'afọ 1918.

Emume a so n'ihe a na-eme iji cheta afọ 100 kemgbe anụchara ọgụ a akpọrọ Wold War One.

Ụkọchukwu Katọlik anọ

Atọghapụla ndị ụkọchukwu Katọlik anọ a tọrọla n'ụzọ Agbọ dị na Delta steeti, ụbọchị ole na ole gara aga.

Ọnụ na-ekwuchitere ndị uweojii Delta steeti bụ Andrew Aniamaka, kwuru na ha nwụchikwara ụfọdụ ndị maka ya.

Ụkọchukwu anọ ahụ bụ Victor Adigboluja nke ụka dị n'Ijebu Ode dayọsis; Anthony Otegbola, nke Abeokuta dayọsis; Joseph Ediae, nke Benin achdayọsis; na Emmanuel Obadjere, nke Warri dayọsis.

Shiites na gọomentị etiti

Ndị otu "Islamic Movement of Nigeria" nke e ji Shiites mara, ekwuola na gọọmentị ji aha onyeisi ha bụ Ibrahim El-Zakzaky ezu ego, makana ọ bụ ya ji aka ya elekọta onwe ya na nga.

Ha kwuru nkea ka akụkọ pụtara ebe Lai Mohammed na-ekwu na gọọmentị na-eji ihe karịrị nde naịra atọ elekọta ya n'ime otu ọnwa.

Na mba ofesi,

Alexandria Ocasio-Cortez bụ nwata nwanyị kacha nta na-enweta oche n'ụlọomeiwu ndị mba Amerịka, ekwuola... \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Ndị omekome agbagbuola onye uweojii na Delta


Akụkọ si Maiduguri apụta n'ụtụtụ a na-akọwa n'ụda egbe na ogbunigwe na-agba ndị mmadụ ụra.

Ndị ma maka ihe na-eme na Maiduguri si na ọ bụ ndịagha Naịjiria na ndị a na-eche na ha bụ Boko Haram na-akwa mgbọ.

E kwubeghị ma o nwere onye nwụrụ.

Okorocha emejọla Chukwu na ndị Imo steeti

Bishọp ụka ndị Anglikan nke Diocese Egbu bụ Rev Geoffrey Okoroafọr ekwuola na ọchịchị Gọvanọ Imo steeti bụRochas Okorocha bụ emejọla Chukwu na ndị Imo steeti

Ọkoroafor kwuru na ebe Okorocha jisike akwanye ọgọ ya n'ọkwa ọchịchị gosiri na o bughị oganiru ndị Imo steeti n'uche.

Na mba ofesi

Mgba dị n'etiti China na US jisike na-aga niru; China etinyeso la ego n'elu ụgwọ ụtụ mba Amerịka ga-akwụ ma ha na-ebubata ngwa ahịa n'ala China.

Ha ji ihe ruru pesentị iri abụọ n'isee were bunyie ụgwọ ụtụ ahụ ga emetụta ihe ndị dịka anụ ezị na mmanya nke ndị Amerịka na-arụpụta

N'egwuregwu

Ibrahimovich nke a na-akpọ 'Ọdụm' nyere gọọlụ ikpe azụ bunyiri otu ya na mmeri n'asọmpị ha na LA FC gbara ụnya ahụ.

Zlatan Ibrahimovich jiri ọkpụ goolu abụọ were bido ọrụ ya na otu egwuregwu bọọlụ akpọrọ LA Galaxy.

Ihe ndị ọzọ ị kwesịrị ịma taa

Gere akụkọ mere taa n'otu nkeji

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Kedụ ndị kwesịrị iyi isiagụ

Isiagụ ọ na-ekwesi ụmụnwaanyị ka ọ bụ nanị ụmụnwoke kwesiri ị na-eyi ya?

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Akụkọ kachasi n'ụtụtụ a: A na-akwa mgbọ na Maiduguri


Alexis Sanchez na-enye goolu nke ọma

Manchester United jị nde euro ịrị na anọ (E14m) zụtara Sanchez n'aka ndị Arsenal.

Otu Manchester City kwusịrị mmasị ha n'ebe Sanchez nọ n'ịzụka nke gara aga makana ha che na nnabata Sanchez ga-emetụta emume ndị otu egwuregwu ha.

Manchester United ekwuola na Sanchez ga-eyi uwe akara asaa.

Sanchez ga-esokwa na asọmpị ndi Red Devils na otu di iche iche na English premier League akpọrọ FA cup ga-agba n'ubọchị ịrị na isii na ọnwa Januwari.

N'akụkọ yịrị ibeya Henrikh Mkhitaryan a baala otu Arsenal.

Sanchez na Mkhitaryan na ọnụ ogwụgwụ 4

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Kedu ka Sanchez sịrị baa Manchester United?


Anambra APC enweghịzị onyeisioche?

Ikpe nkwụmọọtọ bụ oke dịrị mmadụ niile

Cheta n'Uzochukwu Onyekwere bụ onye ya na Ibe zọrọ ọkwa ahụ gara ụlọikpe ka ha mechere ntụlịaka  ahụ n'ụbọchị iri na itoolu nke ọnwa Mee.

Deji Adeyanjụ ekurula nwaume n'aka ndị ụlọikpe

Ndị uweojii jidere Deji Adeyanju ebe ọ na-edu ngagharị iwe buso gọọmentị Naịjirịa

N'aka ọzọ, ụlọikpe nta dị n'Abuja atọpụla  Deji Adeyanjụ bụ onye na-alụ ọgụ maka ikike dịrị onye, a kpọchiri maka ịkpọrị osote onyeisiala bụ Yemi Osibajo na soshal midia.

Nwata Nna ya tara ahụhụ maka imesi ibe ya ike

Kirsten Cox ji ụkwụ aga akwụkwọ ebe nna ya ji ụgbọala eso ya n'azụ

N'ofesi, otu nwoke atala nwa ya nwaanyị ahụhụ iji ụkwụ ga maịlị ise maka imegbu ụmụaka ibe ya n'ụgbọala ha ji aga akwụkwọ.

Matt Cox tara Kirsten ahụhụ maka isi ike ya n'ụgbọala ụlọakwụkwọ bụ ndị sị na ọgaghị abakwa ụgbọala ụmụakwụkwọ abalị atọ.

Ihe mere Ụgbọele Vichai Srivaddhanaprabha ji kụrịe

Ụgbọelụ helikọpta Vichai Srivaddhanaprabha,

N'egwuruegwu, ndị ọrụ nyọcha ihe mberede ụgbọelu a kpọrọ Air Accident Investigation Branch nke mba Briten,ekwuola na o nwere ihe kwopụrụ isi n'ụgbọelụ helikọpta nke onye nwe otu egwu Leicester City nwụrụ na ya.

 Vichai so na ndị nwụrụ n'ihe mberede ụgbọelu mere n'ọnwa Oktoba, afọ a.

Gee Nkeji anyị ebe a

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Lee ihe nkiri anyị tata

Christmas sales: Egwuọma na egwu iwe na-akụ

Akụkọ ga-amasị gị

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.


Anayo gwara BBC Igbo na ọ n'ebe ọ na-arụ ọrụ mgbe a kpọrọ ya n'ekwentị n'ihe dịka elekere ise nke anyasị sị na a gbara nwunye egbe.

Ka ọ na-erute ebe ahụ ọhụ ka ozu nwunye ya tọgbọ n'ala ya bụrụ na ọ nwụọla.

Mgbe ọ jụrụ kedụ ihe mere, a gwara ya na ọ bụ ndị ọrụ nchekwa gọọmentị Delta Steetị e ji 'Delta Hawk' mara gbatara nwunye ya egbe mgbe ha na-achọ ụfọdụ ụmụọkoroọbịa nọ n'ụgbọala ọsọ.

Ọ sị na mechara buru nwunye ya gawa n'ụlọ gọọmentị steetị ahụ tupu e tinye ya n'ụlọozu.

Onye nchịkọta ndị nchekwa 'operation Delta Hawk' bụ David Tonwe sị ihe bụ ihe mberede ọjọọ, na ha na Anayo ezutele bụ nwunye nwaanyị.

Mgbe a jụrụ ya ma a nwụchiela ndị ọrụ ha kpara arụ a, ọ sị na nyocha ka na-aga n'ihu ịchọpụta etu ihe a si mee.

Kirie ihe onyonyo a n'ụju:

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Operation Delta Hawk: Etu ha si gbagbuo nwunye m n'ọdọahịa ya dị na Delta Steetị


Anyịnya igwe nakwa ikpeozu oke ọnụ ahịa e ji buru ahụ Enukeme, onye nwe ọdọmmanu ụgbọala 'Tonimas' na mpaghara dị icheiche n'ala Igbo, ka bụ ihe ndị mmadụ ji adọrịta ụka na soshal midia.

Ọtụtụ ndi mmadụ gbara akaebe maka umeala, igba mbọ, inyere ndị ogbenye aka na ọrụ ọma ndị ọzọ ojiegoachuego ahụ biri n'Aba rụrụ oge ọ dị ndụ.

Ụlọụka juru eju n'akwamozu Tonimas

Aka na-achị Anambara steeti bụ Willie Obiano, akwaara arịrị ma ruo uju maka ọnwụ Anthony Enukeme.

Obiano gosiri mwute ya site n'ozi o zipuru site n'akara Facebook ya.

Mazi Anthony Enukeme (Tonimas)

O kwuru na ọnwụ Enukeme gbara ya ka akpị n'ihi na ọ bụ mmadụ udo ma bụrụkwa onye o ji ego achụ ego ma ihe ọ na-eme.

Obiano kọwakwara Enukeme dịka ide nke otu pati APGA.

Ọ gara n'ihu kwuo na ihe a ga-eji cheta ya bụ ihe ọma o meere obodo ya, ụka nakwa steeti Anambara.

Chi ji ụtụtụ jie mgbe akụkọ pụtara na Anthony Obiagboso Enukeme, onyeisi ụlọọrụ Tonimas Group nwụrụ n'ụbọchị Tuzde.

Akụkọ apụtabeghi maka ihe kpatara ọnwụ ya dịka ndị ezinaụla ekwubeghi ihe ọbụla.

Robert Mugabe: Ihe ndị i kwesiri ịma maka ya

Ihe ị kwesịrị ịma maka Anthony Obiagboso Enukeme (Tonimas)

A sị na ọ rụọla ọtụtụ ụlọ gụnyere ụlọụka n'obodo ya bụ Neni dị n'Anambra Steetị.

Lee foto etu e si kwaa ma lie ya:

Ndị ụkọchukwu dị iche iche bịara akwamozu a

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Anthony Obiagbaoso Enukeme 'Tonimas': Oke mmadụ efulahụla ndị Anambra - Gọvanọ Obiano


Arụ agwọ anaghị egbu oge igbu mmadụ

Agwọ bụ anụmanụ na bi n'ọhịa na-akpụ akụ.

Ụfọdụ agwọ anyị na-ahu na mpaghara Afịrịka bụ ;Eke, ajụala, echieteka na ndị ọzọ.

Ekwere agwọ arụ ya anghị egbu mmadụ ma nwee nke na-egbu na-atufughị oge.

Ngalaba na-ahụ maka ahụ ike na mba ụwa bụ World Health Organisation (WHO) dere akwụkwọ ọhụrụ kọwara na n'otu afọ, ihe karịrị mmadụ nde 5.4 ka agwọ na-ata  niile n'ụwa.

Lee nkọwa etu ị ga-esi ma agwọ nwere ike igbu mmadụ nakwa ihe niile i kwesiri ime ngwa ngwa ma ọ bụrụ na agwọ taa gị ma ọ bụ taa mmadụ n'ihu gị.

Ihe eji ama agwọ ọjọọ

Olulu di n'imi Agwọ ka ọ jị achọpụta anụ o ga-eri

Ihe niile I kwesiri ime

Ọtụtụ agwọ ọjọọ na-acha nke ọma

Ihe niile ị kwesighị ime

Udi agwọ dị iche iche n'ụwa ruru puku 3,400

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.


Aseman Airlines na-elekọta ụgbọelu ATR 72-500

Ụgbọelu a dara n'ugwu Zagros dị nso obodo Semirom dị na mpaghara Isfahan, ka ọ na-efe n'etiti Tehran na ọdịda-anyanwụ obodo Yasuj, dịka akụkọ kwuru.

"Ndị ọrụ gbatagbata niile mụ anya na-eche" otu ọnụ na-ekwuchitere ndị ọrụ gbatagbata kwuru. "Ụgbọelu ahụ bu ndị njem ruru 50 maọbụ 60."

Akụkọ kwuru sị na ọ bụ ihuigwe ọjọọ gbochiri helịkọpta ndị gbatagbata ịgaru ebe ahụ.

Ọ bụ ndị Aseman Airlines nwe ụgbọelu ahụ a sị na ọ bụ ATR 72-500.

Akụkọ kwuru sị na ndị njem 60, ndị nchekwa abụọ, ndị na-elekọta ndị njem n'ụgbọelu abụọ nakwa mmadụ abụọ na-anya ụgbọelu.

Mmadụ niile nọ na ụgbọelu a anwụrụ.

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.


Ashraf Bencharki nyere Wydad Casablanca aka ị nweta iko "African Champions League" nke 2017.

Ihe kpatara ihe a bụ ozi na apụta na mmadụ abụọ bụ ndị so na ndị kachasị agba bọọlụ na otu egwuregwu bọọlụ nwere ike ije igba bọọlụ na mba ofesị.

Ndị a bụ Achraf Bencharki na Jawad El Yamiq. Ha na akadọ ịrapụ otu egwuregwu ha na agbara bọọlụ na Morroco na Wenesde gawa otu egwuregwu bọọlụ Al Hilal Riyadh nke Saudi Arabia na El Yamiq nke Italy.

Bencharki, bụ onye na agba na etiti, ga arapụ Wydad Casablanca ndị bu iko nke Afrịka, ka onyenchekwa bọọlụ El Yamiq ga arapụ Raja, nke dịkwa na Casablanca

Ha abụọ nwere ike esoghị sompị ha na Libya ga agba na Wenesde ma ya bụrụ na e goro ha tupu a kwusị ire na igo echi.

Ha kwesiri i nwe asambodo a na-akpọ International Transfer Certificate (ITC) ma denyekwe ya na aka ndị na ahu maka egwuregwu bọọlụ bụ Fifa tupu chi ejie echi.

Ihe kpatara ha agaghịzị eso gba bọọlụ bụ maka otu na ahụ maka egwuregwu bọọlụ na Afrịka bụ Caf si na o sọ ndị na agba bọọlụ na be ha nwere iuke soro na CHAN.

Morocco me ka ha chere ka ha gbacha bọọlụ ha na Wenesde, ohere ama dichazị iji hazie akụkwọ ndị a.

Na mbido CHAN 2018, Guinea nyere nsogbu maka Elsmani Elsawi Saadeldin nke Sudan ha si na agbaara Al Ittihad Tripoli nke Libya, mana Caf si na ha enweghị okwu maka nchopụtaha gosiri na o na agba bọọlụ na be ha mgbe ahụ.

Stephen Eze nke Naijirịa ka ga na agba na CHAN maka ọ mgbe agbachara ka o ga aga Lokomotiv Plovdiv nke Bulgaria maka ndị mba ahu kana oge ma na ere.

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

CHAN 2018: Ọzụzụ na oririe ndị egwuregwu nwereike gbochie Morocco


Asọmpi Uefa Champions bụ nke jịkọtara otu egwuregwu bọọlụ dị na mba ndị Europe nille.

N'asọmpị iko Champions League nke taa, FC Porta na Liverpool ga-anwale ike ha na 8:45 nke abalị taa.

Asọmpị nke ọzọ ga-eme taa bu Real Madrid na Paris Saint-Germain ga emekwa na 8:45 nke abalị a.

Gịnị nwere ike ị me?

Onye ọka ekwu n'ihe gbasara egwuregwu bọọlụ bụ Emeka Ofor gwara BBC Igbo n'asọmpị nke taa gaadị ezigbo ọkụ.

"Onweghị onye mara ihe ga-eme n'asọmpị FC Porto na Liverpool taa. Makana Liverpool na-agba dịka ndị ụkwụ ha esịghị ike n'ala. Mana ọtụtụ mmadụ na-akwado ndị Liverpool na asompị nke taa."

"Ndi m na-atụ anya ime nkeọma n'egwuregwu nke taa n'ime otu Liverpool bụ Mohammed Salah, Emri Chan na Roberto Femino," Ofor kwuru.

O kwukwara na, "N'ime otu FC Porto bụ ndị dịka Danilo Pereira na Iker Casillas".

Asọmpi dịka ọka ibe

Mana ọ dị ka na asọmpị nke ndị Real Madrid na Paris Saint Germain bụ nke ga-akachasị kpụrụ ọkụ n'ọnụ.

Maazi Ofor kwuru na asọmpị nke a 'ga-ebụ nnukwu mgbọ!'

Ronaldo bụ onye ụkwụ kacha aghọ nkọ n'otu Real Madrid

Ofor kwuru si: "Anyi ga-ahụ Christiano Ronaldo onye otu Real Madrid na Neymar onye otu PSG. Mana ọ dịka anya onye ọ bụla dị n'ebe Neymar nọ,"

Ọ gakwara n'iru kwuo: "Neymar bụ onye kachasị obere n'afọ. Ihe a mere ka ọ dị ezigbo ọkụ na asọmpị ha niile. Ronaldo ka dị ọkụ mana ọgbagola n'afọ . Ihe a nyere onye dika Neymar ohere."

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.


Asọmpi a bụ ezigbo ọgụ na mgba dị n'etiti dike Ịngland abụọ dịka onweghi onye ọ dịrị mfe.

Mgbe egwu a biri ọkụ, Liverpool n'atufughi oge malitere ịkwanye Chelsea ọkụ n'ike mana Chelsea kwechiiri.

N'ihe dịka nkeji 15, Chelsea bịara dịka ndị a gbapere ụzọ mgbe ha malitere na-acha Liverpool ọkụ dị egwu.

Oke ịcha ọkụ a mịtaara Chelsea mkpụrụ nke mere Olivier Giroud ji nye goolu na nkeji 36 iji gbapee ọnụụzọ goolu.

Chelsea nyekwara goolu ọzọ site n'aka Christain Pulisic mana nwaanyị ogbu bọọlụ bụ Stephanie Frappart (France) gụpụrụ ya, kwuo na ọ bụ 'offside'.

N'ime nkeji 48, mgba ọkara abụọ malitere Sadio Mane nyeere Liverpool goolu ha, iji mee ya otu ọkpụ otu ọkpụ.

Otu egwuregwu abụọ ndị a kwechiri sị na o nweghi onye ka enye ibe ya goolu n'ọtụtụ oge n'ime asọmpi ha.

Chelsea nyetakwara goolu ọzọ na nkeji 83 mana ndị ogbu bọọlụ sị na ọ bụ 'offside' nke mere ha ji gụpụ ya.

Otu abụọ ndị a fooro ntụtụ taa rue mgbe nkeji 90 gachara, ma banye mgbakwụnye oge (Extra time).

N'ime mgbakwụnye oge ahụ na nkeji 95, Sadio Mane nyeere Liverpool goolu, ebe Jorginho ji penariti nye nke ndị Chelsea na nkeji 101.

N'ikpeazụ, onweghi onye meriri ibe ya na mgbakwụnye oge n'asọmpi a dịka ha nyere oner ha ọkpụ abụọ abụọ.

Mana Liverpool ji penariti ọkpụ goolu ise asatara anọ merie Chelsea ma buru iko 'Uefa Super Cup 2019'

Akụkọ ga-amasị gị:

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Liverpool vs Chelsea: Liverpool amaburula iko 'Uefa Super 2019'


Asọmpi a dị n'etiti otu egwuregwu abụọ ndị a bụ ọgụ dimkpa abụọ maara onwe ha nke ọma.

Nke a mere o ji raa ha ahụ inye ibe ha goolu rue na ngwụcha ọkara nke mbụ.

Na nkeji 45, Man United bu ụzọ tụọ Arsenal azụ n'ala site na goolu Scott McTominay nyere.

Dịka ọkara nke abụọ malitere na nkeji 58, Arsenal siri ọnwụ ma megwara Man United mgbe Pierre-Emerick Aubameyang nyere goolu.

Dike abụọ ndị a sisara onwe ha ọnwụ niile ha nwereike mana o nweghi onye nyere ibe ya goolu ọzọ.

Mpụtara asọmpi mere ka Man United nọrọ na ndị iri ebe Arsenal bụ ndị anọ n'ogogo tebụlụ Premier league.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Man United vs Arsenal: Arsenal ekweghi Man United ṅụrụ mmiri tọgbọ iko


Atiku abụghị onye Naijiria- APC

Nke a bụ ọsịsa APC na akwụkwọ nke otu PDP na Atiku onye fere ọkọloto pati ahụ gbara n'ụlọikpe pụrụ iche e hiwere maka ntuliaka.

Cheta na PDP na Atiku kwuburu na ha jiri vootu 1,615,302 merie na ntuliaka ahụ nke mere ha jiri gbaa APC na Buhari akwụkwọ n'ụlọikpe.

Mana APC gbajọkwara nkwupụta PDP na ha nwetara mpụtara ntuliaka ọkwa onyeisiala nke bụ ezigbo ya nke gosiri na ha meriri na ntuliaka ahụ.

Na nkọwa ya, otu onye ọkaiwu bụ Ifeanyị Olumba kwuru na ọ bụ APC ka ọ dịri  ịkọwa etu Atiku  esighị bụrụ onye Naijiria.

"Tupu ọ pụta ịzọ ọkwa ọchịchị, ọ gara usoro e si eme ihe tupu ya pụta ka onye ga-azọ ọkwa, e lebera gị anya ,fuchaa gị, were sị na o ruru gị ịzọ."

"Kedụ ihe a ga-eji ekwu na ọ bụghị onye Naijiria ugbua? Cheta na ọ bụbu Osote Onyeisiala."

Ihe ụmụ Naijiria na-ekwu maka ebubo a

Ebubo ọhụrụ APC boro Atiku akusuru ọtụtụ ụmụ Naijiria  iwe.

Ọnụ na-ekwuru PDP bụ Kola Ologbodiyan kwuru na ebubo APC dịka onye ndị ezinaụlọ ya boro ebubo na o zuru anụ n'ite ofe, ọsịsa ya bụrụ "ị bụghị onye ezinaụlọ anyị"

@JibrinIbrahim na-ajụ etu Atiku siri bụụzia onye Cameroon dịka APC siri kwuo ọ pụtara na Naijiria ga-ekere Adamawa kennye na ndị Cameroun dịka e siri kennye ha Bakassi.

@Miz Carzorla1 kwuru na Atiku rụrụ ọrụ ọtụtụ afọ na Kọstọm nakwa na ndọọndọọ ọchịchị ma kwadokwa Buhari n'afọ 2015 mana  oru oge ọ ga-achọ nke bụ nke ya, ọ bụrụ onye mba ọzọ.

@diisaasilver na-ekwu na ihe ya na-ahụta n'okwu APC bụ  na Atiku meriri mana awo ya oke ya n'ihi na ọ bụ onye mba ọzọ.

@Dadiyata kwuru na ọ bụ obi na-amapụ ndị APC na Atiku siri ọnwụ inweta oke ruru ya na ntuliaka e mere.

Mana ụfọọ̄ụ dịka @chuckObidimma jiri ya malite ime ndị APC akaje

Ebe ụfọdụ dịka  Retsonbiz kwụnyere APC. o kwuru na ọ bụ ahịa Atiku tụrụ site na-ịgba akwụkwọ na-ekwu maka asambodo Buhari lọkwutere ya.

Onye bụ onye Naijiria?

Ọkaiwu Ulumma kwuru na onye Naijiria bụ:

1.  Onye nne ya maọbụ nna ya bụ onye Naijiria."

2. Nwoke Naijiria bi mba mụta nwa ya na nwaanyị abụghị onye Naijiria

3. Gọọmentị obodo na-enye... \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.


Awụlụ si ebe a ana-etufu ahịhịa na-ebute nnukwu ọrịa

Enugu Steeti nwere nke a ha n'okpokoro ụzọ awara awara si Enugwu ga Port Harcourt.

Ajọ isi n'apụta n'ebe ndị a  ka nkụ nke  nke  na Lagos, ụfọdụ ndị bị n'ebe a akwapugo n'ihi oke isi.

Na Lagos, akụkọ kwuru na otu nwata nwụrụ makana onweghị ike iku ume n'ihi na anwụlụ sị ebe a juputara ebe niile.

Maka ihe a, Gọvanọ Lagos bụ Akinwunmi Ambode emechiela ebe a ana-atufu ahịhịa.

Gọọmentị na ndị obodo na-agba ebe ahịhịa okụ oge ọbụla

Ihe ndị mmadụ na-ekwu

Mana oke isi ahụ ka dịkwa nakwa ndị mmadụ biri na-ebe a.

BBC Igbo kpọrọ otu nwoke akpọrọ Samuel Osaze bị bụ ebe a n'elu ekwentị.

O kwuru na awụlụ na-esi ebe a na-apụta bụ ihe na-bute nnukwu ọrịa.

"Awụlụ a na-apụta makana gọọmentị na-agba ebe a ọkụ oge ọbụla. Ụnyahụ mgbe m nsị okporo ụzọ ịkọsị na-aga be m, nnukwu awụlụ juputara ebe niile n'ebe ahịhịa a"

N'afọ 2013 otu na-ahu maka ịtufu ahịhịa na Lagos bụ Lagos Waste Management Agency LAWMA kwuru na ahịhịa Lagos ruru tonnes puku iri na atọ

Otu dibia bekee, Dkta Ikechukwu Mgbolu kwuru na anwụlụ si  ebe a na-etufu ahịhịa na-ebute ọrịa dị iche iche dịka ọnyụnyụ na ọgbụgbọ (Cholera), Taifọd, ịba(malaria) na lasa fiva.

O kwukwara na ndị nwere ọrịa ashịma(asthma) anaghị enwe ike ibi nso ụdị ebe a.

Mgbolu kwuru:"Nnukwu anwụrụ a na-ebụte ọrịa  ngụgụ elu nke a kpọrọ 'upper respiratory infection' na bekee nihi ajọ ikuku kabọn monozide dị n'ime anwụlụ."

Osaze kwuru na isi a a na-ekweghizi edi n'etiti ọnwa Maachị na Ọgụsụtụ afọ niile maka oge a bụ oge udummiri.

Ndị biri na Lagos na-etufu ahịhịa oge ọbụla n'okporo ụzọ na Lagos

Osaze kwuru, "Onweghị obodo ndị mepere anya na-agba ebe a na-etufu ahịhịa ọkụ ugbua makana ha mara na omume dị otu a na-ebute nnukwu orịa.

"Gọọmentị kwesịrị ịzụ ihe a akpọrọ incinerator na bekee bụ igwe eji agba ahịhịa ọkụ."

Gọvanọ Ambode ekwuola na agaghị na-atụfu ahịhịa ọbụla ebe ahụ ọzọ maka ọrịa di iche iche ọ na-ebuta.

Ọ dị zị ndị steetị ndị ọzọ n'aka ikwu ihe ha ga-eme ebe ntufu ahịhịa dị n'etiti obodo ha.

Akụkọ ndị... \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.


BBC Igbo na-agbalị ịmata maọbụ Nnamdi Kanu n'onwe ya na-ekwu okwu mana onye ahụ kwuru na ọ ga-abọ ọbọ mwakpo emere n'ezinaụlọ ya n'afọ gara aga.

Ihe ndị ọzọ o kwuru na ya bụ ozi bụ na "ike agaghị agwụ anyị maọbụrụ na Naịjirịa enyeghị anyị referendum".

O kwuru na Chukwuokike Abịama gosiri ya mkpughe na Biafra ga-abịa na mmezu maọbụrụ na ndị mmadụ soro ụzọ bụ eziokwu.

Ihe ọzọ Kanu kwuru bụ na "onweghi mmadụ dị ndụ pụrụ igbu anyị (bụ ndị na-achọ Biafra).

N'ozi ahụ o bidoro ịsụ Bekee, tụgharịa ya n'Igbo ma laghachikwa na Bekee ka "ụwa nweike nụ olu ya".

Lee isiokwu ise Nnamdi Kanu kwuru n'ozi ya:

1.  "Ihe mere eji mee 'Python Dance' bụ ka egbuo m".

2.  "Ọ bụghị eziokwu na m gbajọrọ mkpebi ụlọikpe. Onye chọrọ ịgbajọ mkpebi ụlọikpe kwesiri ịma na ọ ga-etinye ya na nnukwu nsogbu. Ha mere m ka mgbapụ ọsọ n'ike".

3.  Ikwu na Ipob bu otu oyiegwu bu ụgha. Ọ katọrọ ụlọikpe maka etu ha sị gba nkịtị ndịagha Naịjirịa nupu isi gbasara mkpebi ụlọikpe.

4.  "A ga m anata n'ala Biafra. A bụghị m onye Naịjirịa, a jụrụ m ihe niile gbasara Naịjirịa n'afo 2015".

5.  "Ndị otu IPOB nọ na mbaụwa niile agaghị ahapụ oku ha na-akpọ maka nkewapụta Biafra, ọ bụrụ na gọọmenti Naịjirịa chọọ ka anyị sonye n'ihe ọbụla a na-eme, ha nye anyị ohere "Referandum (mmwereonwe)".

Akụkọ ndị ga-amasị gị

 \n\n Nye m aha ọma maka akụkọ dị n'elu.

Nnamdi Kanu ga-emegwara ndị wakporo ezinaụlọ ya