મોહન દાંડીકરનો જન્મ 9 નવેમ્બર, 1932ના રોજ  નવસારી જિલ્લાના દાંડી ગામમાં થયો હતો. લોકભારતી, સણોસરામાંથી સ્નાતક થયા બાદ દાંડીકરે ગુજરાત યુનિવર્સિટીમાંથી એમ.એડ.ની પદવી મેળવી હતી.

23 વર્ષ શિક્ષક તરીકે કામ કરનાર મોહનભાઈએ 10 વર્ષ શાળાના આચાર્ય તરીકે કામ કર્યું હતું.

વર્ષો સુધી તેઓ પાઠ્યપુસ્તક મંડળના હિન્દી વિષયના પરામર્શક પણ રહ્યા હતા. શિક્ષણ અને સાહિત્ય જ એમની ગમતી પ્રવૃત્તિ રહી મૃત્યુની ક્ષણ સુધી.

તેમના ઘડતરમાં નાનાભાઈ ભટ્ટ, મનુભાઈ પંચોળી, મૂળશંકર ભટ્ટ, અને યશવંત શુક્લનો વિશેષ ફાળો હતો, એવું તેઓ સ્વીકારતા અને કહેતા.

મંટોનો પરિચય કરાવનારા લેખક

મોહન દાંડીકરે અનુવાદ કરેલા પુસ્તકનું મુખપૃષ્ઠ

નોકરીના સ્થળે નિવાસ કર્યા પછી નિવૃત્તિ બાદ તેઓ ફરી વતન દાંડીમાં સ્થાયી થયા હતા. દાંડી જેવી જગ્યાએ રહીને સતત લેખન તથા અનુવાદકાર્યમાં રત રહેનારા મોહનભાઈ દાંડીકરે ગુજરાતને મન્ટોની વાર્તાઓનો સૌ પહેલાં પરિચય કરાવ્યો હતો.

રાજેન્દ્રસિંહ બેદીની ‘એક ચાદર મૈલી સી’નો ગુજરાતી અનુવાદ કરનારા મોહનભાઈએ કમલેશ્વરની ‘કિતને પાકિસ્તાન’ જેવી દળદાર નવલકથાનો પણ અનુવાદ કર્યો છે. અજિત કૌરની  આત્મકથા ‘ખાનાબદોશ’ તથા દલિપ કૌર ટ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

િવાણાની આત્મકથાનો ‘ખુલ્લા પગે યાત્રા’ શીર્ષકથી અનુવાદ કર્યો. ‘એક બીજી કુંતી’ શીર્ષકથી વિભાજન વિષયક વાર્તાઓનો પણ એમણે અનુવાદ કર્યો.

ઘણાં વર્ષોથી કાને ઓછું સંભળાય. મોહનભાઈએ ‘કિતને પાકિસ્તાન’નો અનુવાદ કરતાં પહેલાં મને પૂછેલું. છેલ્લાં પંદરેક વર્ષથી હું મન્ટો ઉપરાંતના વિભાજન વિષયક સાહિત્ય પર કામ કરતી હતી. એથી એ વિષયનું કોઈ પુસ્તક હોય તો શરૂ કરતાં પહેલાં અચૂક પૂછી લેતા.

હું કાયમ એક જ જવાબ આપતી, ‘મોહનભાઈ, દરેકને પોતાનાં ગમતાં પુસ્તકોનો અનુવાદ કરવાની છૂટ હોય છે. હું મન્ટોની વાર્તાઓ કરતાં પહેલાં તમને પૂછવા આવી હતી ખરી? જેને જે ગમે તે કરે...’

વિભાજન વિષયક વાર્તાઓનો મારો અનુવાદ ‘એક બીજી કુંતી’ પછી દસ વર્ષે આવ્યો. પણ મોહન દાંડીકરમાં એક ગુણ હતો - ‘મારા કરતાં તે સારો અનુવાદ કર્યો’ એવું કહી શકવાનો ગુણ. આવું સ્વીકારવું જરાય સહેલું નથી.

છેલ્લે સુધી અનુવાદો કર્યાં

પંદરેક વર્ષ પહેલાં કૉલેજની વિદ્યાર્થિનીઓને દાંડી - તીથલના પ્રવાસે લઈને હું ગઈ હતી. રવિવારને કારણે દાંડી મ્યુઝિયમ બંધ. મને યાદ આવ્યા મોહન દાંડીકર.

નાના ગામમાં વ્યક્તિને શોધવી અઘરી હોતી નથી. એમને સ્થિતિ સમજાવી તે સાથે જ ચંપલ પહેરીને અમારી સાથે નીકળી પડ્યા.

મ્યુઝિયમ બતાવ્યું; વિદ્યાર્થિનીઓ સાથે ઉત્સાહભેર, મોટા અવાજે દાંડી સત્યાગ્રહ, ગાંધીજી વગેરે વિશે વાતો પણ કરી. એમની અંદરનો શિક્ષક 75 વર્ષે પણ એવો ને એવો જ જીવંત હતો!

ગુજરાત સાહિત્ય અકાદમીના ત્રણેક પુરસ્કારો તો એમને મળ્યા હતા, પણ હું રાહ જોતી હતી મોહન દાંડીકરને કેન્દ્રીય સાહિત્ય અકાદમીનો અનુવાદ પુરસ્કાર મળે તેની.

અંતે 2004માં ગિરિરાજ કિશોરની દળદાર નવલકથાના અનુવાદ ‘પહેલો ગિરમીટિયો’ને સાહિત્ય અકાદમીનો અનુવાદ પુરસ્કાર મળ્યો ને અમારા જેવાં દાંડીકરપ્રેમી રાજી થયાં.

મોટા ભાગે આપણે ત્યાં પુરસ્કાર પછી, અમુક ઉંમરે પહોંચ્યા પછી, લોકો કામ કરતા બંધ થઈ જાય છે. દાંડીકર અનુવાદો કરતા કદી બંધ ન થયા.

મોહન દાંડીકરનું અનુવાદસાહિત્ય

મોહન દાંડીકરે અનુવાદ કરેલા પુસ્તકનું મખપૃષ્ઠ

એક નજર નાખો તેમના અનુવાદો પરઃ ‘શ્રેષ્ઠ ઉર્દૂ વાર્તાઓ’ (1990),  વિમલા ઠકારનું ‘ગાંધી જીવનદર્શન’, દલિપ કૌર ટિવાણાની લઘુનવલો ‘ગોરજટાણે’ અને ‘ફિનિક્સપંખી’ તથા એમની નવલકથા કથા 'કહો ઉર્વશી.'

અહમદ નદીમ કાસમીના વાર્તાસંગ્રહ ‘પરમેશ્વરસિંહ’નો અનુવાદ કરનાર દાંડીકરે કમલેશ્વરની આત્મકથાનો ‘મારી સંઘર્ષકથા’ શીર્ષકથી અનુવાદ કર્યો હતો.

ગાયત્રી કમલેશ્વરના પુસ્તક...


મોહન ભાગવત અને નરેન્દ્ર મોદી

નરેન્દ્ર મોદી અને અમિત શાહે મતદારોના મોટા વર્ગને સમજાવ્યું હતું કે દેશને કોંગ્રેસમુક્ત કરવો જરૂરી છે, કારણ કે કોંગ્રેસે ગત 60 વર્ષમાં કશું કર્યું નથી અને ગાંધી પરિવાર તથા કોંગ્રેસ જ દેશની દરેક સમસ્યાનું મૂળ છે.

જોકે, પૂણેમાં એક સરકારી અધિકારીના પુસ્તકોનું વિમોચન કરતાં મોહન ભાગવતે કોંગ્રેસમુક્ત ભારતના નારાને જાહેર મંચ પરથી ફગાવ્યો હતો.

મોહન ભાગવતે કહ્યું હતું, "આ એક રાજકીય નારો છે. આરએસએસ આવી ભાષા બોલતો નથી. 'મુક્ત' જેવા શબ્દોનો ઉપયોગ રાજકારણમાં કરવામાં આવે છે. અમે કોઈને અલગ પાડવાનું વિચારતા નથી."

સરસંઘચાલકે તેમના સૌથી વધુ લાયક સ્વયંસેવકના કોંગ્રેસવિરોધી અભિયાનનો જાહેર મંચ પર અસ્વીકાર કર્યો છે.

તેના સૂચિતાર્થો ગંભીર છે, પણ નરેન્દ્ર મોદી અને મોહન ભાગવતનું હનીમૂન હવે ખતમ થઈ રહ્યું છે એવો અર્થ હરગીઝ નથી.

મોહન ભાગવતના આ નિવેદન સંબંધે એવું વિચારવાની ભૂલ પણ ન કરવી જોઈએ કે આરએસએસ અને નરેન્દ્ર મોદી વચ્ચે છેલ્લા ચાર-પાંચ વર્ષથી ચાલી રહેલી જુગલબંધીમાં ખોટા સૂર લાગવાનું શરૂ થયું છે.

તમને આ પણ વાંચવું ગમશે

સુમધુર સંબંધ

નરેન્દ્ર મોદી, અમિત શાહ અને આરએસએસના ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

સમૂહ નૃત્યમાં ગત પાંચ વર્ષમાં એક પણ સ્ટેપ ખોટું પડ્યું નથી.

મોહન ભાગવતે જરૂર પડી ત્યારે નરેન્દ્ર મોદીને ટેકો આપ્યો હતો, વખાણ્યા હતા અને પ્રવીણ તોગડિયા જેવાને ચૂપ પણ કરાવ્યા હતા.

એ રીતે નરેન્દ્ર મોદીએ પણ આરએસએસને દરેક પ્રકારનો સરકારી ટેકો આપ્યો છે.

આરએસએસના સ્વયંસેવકોને મહત્ત્વપૂર્ણ  સરકારી પદો પર બેસાડ્યા છે, સંઘના અધિકારીઓને દૂરદર્શન પર પ્રચાર-પ્રસારની છૂટ આપી છે અને સંઘના વિચારોનો તેમણે પોતે પણ પ્રસાર કર્યો છે.

નરેન્દ્ર મોદીની વધતી વ્યક્તિગત લોકપ્રિયતાને નજરઅંદાજ કરવાનું બહુ મોટી રાજકીય ભૂલ સાબિત થશે, એવું આરએસએસને 2014ની ચૂંટણી પહેલાં જ સમજાઈ ગયું હતું.

તેથી રાજકીય લક્ષ્યાંકને સૌથી ઉપર રાખવાની પોતાની પરંપરાને જાળવી રાખીને આરએસએસએ લાલકૃષ્ણ અડવાણી તથા મુરલી મનોહર જોશી જેવા જૂના નેતાઓને દૂર કરવાનું સ્વીકાર્યું હતું.

દસ વર્ષનો વનવાસ

અટલબિહારી વાજપેયી સત્તા પરથી હટ્યા પછી યુનાઈટેડ પ્રોગ્રેસિવ અલાયન્સના શાસન વખતે દસ વર્ષ સુધી આરએસએસ રાજકીય વનવાસમાં રહ્યો હતો.

વનવાસના નુકસાનનો ખ્યાલ તેને આવી ગયો હતો.

ગુજરાતમાં 2002માં હિન્દુત્વના વિચાર તથા રાજકારણને સારી રીતે સ્થાપિત કરી ચૂકેલા નરેન્દ્ર મોદીનો બહેતર વિકલ્પ આરએસએસ પાસે ન હતો.

નરેન્દ્ર મોદી ગુજરાતના મુખ્ય પ્રધાન હતા, ત્યારે તેમણે આરએસએસ અને વિશ્વ હિન્દુ પરિષદના કેટલાક સ્થાનિક નેતાઓને બાજુ પર ધકેલી દીધા હતા.

જોકે, નરેન્દ્ર મોદી એ જાણતા હતા કે સમગ્ર હિન્દુસ્તાનને નેતા બનવા માટે તેમને આરએસએસના સ્વયંસેવકોને ડગલેને પગલે જરૂર પડશે.

સંસદીય ચૂંટણી પછી નરેન્દ્ર મોદી વડાપ્રધાન બન્યા ત્યારે સંઘના વિચારો સાથે અસહમત, ઓપન માર્કેટના હિમાયતી પત્રકારો-વિશ્લેષકો સહિતના હિન્દુસ્તાનના નવા 'કોર્પોરેટ-કેન્દ્રી રાજકારણ'ના પક્ષધરો એવું વિચારીને મુજરા કરવા લાગ્યા હતા કે 'નરેન્દ્ર મોદી પોતાનું ધાર્યું કરે છે અને તેઓ સંઘને તેનું સ્થાન દેખાડી દેશે.'

અલબત, નરેન્દ્ર મોદી અને મોહન ભાગવતે એ બધાને અત્યાર સુધી ખોટા સાબિત કર્યા છે.

નરેન્દ્ર મોદી સામે વાંધો?

લાલકૃષ્ણ અડવાણી અને મોહન ભાગવત

હવે ચાર-પાંચ વર્ષમાં એવું તે શું થયું કે મોહન ભાગવત નરેન્દ્ર મોદીના કોંગ્રેસમુક્ત ભારતના નારા સામે ખુલ્લેઆમ વિરોધ કરે છે?

રાજકારણ સાથેના આરએસએસના સંબંધને અને રાજકારણ વિશેના આરએસએસના નેતાઓના વિચારોને સમજવા માટે થોડું પાછળ જવું પડશે.

આરએસએસના બીજા સરસંઘચાલક માધવરાવ સદાશિવરાવ ગોલવલકર ઉર્ફે...


મોહમ્મદ અલી ઝીણા

એ પછી તેઓ ત્યાં માત્ર 60 દિવસ જીવતા રહ્યા હતા અને 11 સપ્ટેમ્બર, 1948ના રોજ આ દુનિયામાંથી તેમણે વિદાય લીધી હતી.

પાકિસ્તાનના રાષ્ટ્રપિતા મહમદ અલી ઝીણાના જીવનના એ 60 દિવસમાં શું-શું થયું હતું, એ મારા આ લેખનો વિષય છે.

કાયદે આઝમ મહમદ અલી ઝીણા ગંભીર રીતે બીમાર હોવા છતાં તેમને ક્વેટાથી ઝિયારત લઈ  જવાની સલાહ કોણે આપી હતી, એ રહસ્ય આજે પણ ઉકેલાયું નથી.

ઝિયારત તેનાં દેવદારનાં વૃક્ષો માટે વિશ્વમાં વિખ્યાત છે અને ક્વેટાથી 133 કિલોમીટર દૂર, સમુદ્રની સપાટીથી 2,449 મીટરની ઊંચાઈએ આવેલું છે.

આ સ્થળે ખરવારી બાબા નામના એક સંત રહેતા હતા. એ કારણસર આ સ્થળને ઝિયારત કહેવામાં આવે છે. ઝીણાનો કાયદે આઝમ રૅસિડેન્સી નામનો બંગલો ઝિયારતથી 10 કિલોમીટર દૂર આવેલો છે.

ઝીણાનાં બહેન ફાતિમાએ તેમના પુસ્તક 'માય બ્રધર'માં લખ્યું છે કે ક્વેટાથી ઝિયારત જવાનો નિર્ણય ખુદ ઝીણાનો હતો, કારણ કે સરકારી તથા બિનસરકારી વ્યસ્તતાને કારણે તેમને ક્વેટામાં આરામ કરવાની કોઈ તક મળતી નહોતી.

વિવિધ એજન્સીઓ અને અનેક નેતાઓ તરફથી, સભામાં ઉપસ્થિત રહેવાના તથા લોકોને સંબોધિત કરવાનાં આમંત્રણ તેમને સતત મળતાં હતાં.

તેમ છતાં ઝીણા... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ને ઝિયારત વિશે કોણે જણાવ્યું અને ત્યાં જવાની સલાહ કોણે આપી હતી એ અસ્પષ્ટ છે.

પોતાની બહેન ફાતિમા સાથે ઝીણા

13થી 21 જુલાઈ : ડૉક્ટરોની સલાહથી બચીને ઝિયારત પહોંચ્યા બાદ પણ ઝીણાએ કોઈ સર્ટિફાઈડ ડૉક્ટર પાસેથી ઇલાજ કરાવવા પર ધ્યાન આપ્યું ન હતું.

એ દિવસોમાં તેમને જાણવા મળ્યું હતું કે વિખ્યાત ડૉ. રિયાઝ અલી શાહ એક દર્દીને તપાસવા માટે ઝિયારત આવ્યા છે. ફાતિમા ઝીણાએ ભાઈને કહ્યું હતું કે ડૉ. રિયાઝ અલી શાહ ઝિયારત આવ્યા છે એ તકનો લાભ લેવો જોઈએ, પણ ઝીણાએ આ સૂચનને ફગાવતાં જણાવ્યું હતું કે તેમને કોઈ વધુ ગંભીર બીમારી નથી અને તેમના પેટમાં ભોજનનું પાચન સારી રીતે થશે તો તેઓ ઝડપથી સ્વસ્થ થઈ જશે.

ફાતિમા ઝીણાના જણાવ્યા અનુસાર, "શું કરવું, શું ખાવું, કેટલું ખાવું, ક્યારે ઊંઘવું અને કેટલો સમય ઊંઘવું વગેરે જેવી ડૉક્ટરોની સલાહનું તેઓ સંપૂર્ણપણે પાલન કરતા ન હતા. ઇલાજથી બચવાની તેમની આ જૂની આદત વારંવાર બહાર આવતી હતી."

જોકે, તેઓ તેઓ ટૂંક સમયમાં જ એ જૂની આદત છોડવા મજબૂર થઈ ગયા હતા. ઝિયારત પહોંચ્યાના એક જ સપ્તાહમાં તેમની તબિયત એટલી બગડી ગઈ હતી કે તેમનું સ્વાસ્થ્ય તેમના જીવનમાં પહેલી વાર ખુદ તેમના માટે ચિંતાનું કારણ બની ગયું હતું.

એ સમય સુધી તેઓ એવું માનતા હતા કે તેઓ તેમનું સ્વાસ્થ્ય ઇચ્છાનુસાર જાળવી શકે છે, પણ 21 જુલાઈ, 1948ના રોજ ઝિયારત પહોંચ્યાને એક સપ્તાહ જ પસાર થયું હતું ત્યારે તેમણે સ્વીકાર્યું હતું કે સ્વાસ્થ્ય બાબતે વધારે જોખમ લેવું જોઈએ નહીં અને સારી તબીબી સલાહને હવે ખરેખર જરૂર છે.

ફાતિમા ઝીણાના જણાવ્યા અનુસાર, તેમને તેમના ભાઈના આ ઈરાદાની જાણ થઈ કે તરત જ તેમણે તેમના અંગત સચિવ ફારુખ અમીન મારફત કૅબિનેટના સેક્રેટરી જનરલ ચૌધરી મહમદ અલીને સંદેશો મોકલાવ્યો હતો કે તેઓ લાહોરના વિખ્યાત ફિઝિશિયન ડૉ. કર્નલ ઈલાહી બક્ષને વિમાન મારફત ઝિયારત મોકલવાની વ્યવસ્થા કરે.

23 જુલાઈથી 29 જુલાઈ : મુંબઈની એક તિજોરીમાં છુપાયેલું રહસ્ય

લિયાકત અલી ખાન સાથે ઝીણા

ડૉ. ઈલાહી બક્ષ 23 જુલાઈ, 1948ના રોજ ક્વેટા અને ત્યાંથી કાર મારફત ઝિયારત પહોંચ્યા હતા. દિવસ આખો પ્રવાસ કરવા છતાં તેઓ છેક સાંજે ઝિયારત પહોંચ્યા હતા અને ઝીણા સાથે તેમની મુલાકાત બીજા દિવસે સવારે થઈ શકી હતી.

તેમણે પોતાના પુસ્તકમાં લખ્યું છે :

"મેં તેમની સાથે તેમની બીમારી બાબતે વાત કરી ત્યારે પણ તેમણે ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે તેઓ એકદમ સ્વસ્થ છે અને તેમનું પેટ ઠીક થઈ જશે તો તેઓ જલદી સાજા થઈ...


મોહમ્મદ નશીદ હાલમાં શ્રીલંકામાં આશ્રય લઈ રહ્યા છે. તેમણે કેદીઓને મુક્ત કરવામાં ભારતને મદદ કરવા કહ્યું છે.

તેમણે અમેરિકા પાસે સરકારમાં રહેલા નેતાઓના નાણાકીય વ્યવહારો પર પ્રતિબંધ મૂકવાની માગ કરી છે.

માલદીવમાં રાજકીય સંકટ વચ્ચે રાષ્ટ્રપતિ અબ્દુલ્લા યમીને 15 દિવસની કટોકટી જાહેર કરી દીધી છે.

દેશની સુપ્રીમ કોર્ટે રાજકીય કેદીઓને નિર્દોષ છોડી દેવાનો આદેશ આપ્યો છે. પરંતુ તેને માનવાથી રાષ્ટ્રપતિએ ઇન્કાર કરી દીધો છે.

વિરોધ પક્ષે આક્ષેપ કર્યો છે કે સરકાર સવાલો ઉઠાવતા અવાજોને દબાવી રહી છે. પરંતુ ટીવી સંદેશામાં પ્રમુખ યમીને જણાવ્યું હતું કે ન્યાયાધીશો બળવો કરવાનું કાવતરું કરી રહ્યા હતા.

ભારત કરે દખલગીરી

આ દરમિયાન મોહમ્મદ નશીદે એક ટ્વીટમાં જણાવ્યું હતું કે "માલદીવના લોકો વતી અમે વિનમ્રતાથી માગીએ છીએ કે,

1. ભારત માલદીવના ભૂતપૂર્વ રાષ્ટ્રપતિ ગયૂમ સહિત તમામ રાજકીય કેદીઓને છોડાવવા માટે એક રાજદૂત મોકલે જેમને લશ્કરનું સમર્થન હોય. અમે ઈચ્છીએ છીએ કે ભારત ત્યાં જઈને આ મામલે દખલ કરે.

2. અમે અમેરિકા પાસેથી માગણી કરીએ છીએ કે માલદીવની સરકારના તમામ નેતાઓના અમેરિકન બેન્કો દ્વારા થતાં નાણાં વ્યવહારો પર પ્રત... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

િબંધ મૂકે."

મોહમ્મદ નશીદે એક નિવેદન બહાર પાડીને એ પણ કહ્યું છે કે "રાષ્ટ્રપતિ યમીને ગેરકાયદેસર રીતે માર્શલ લૉ લગાવ્યો છે. આપણે તેમને સત્તાથી દૂર કરવા જોઇએ."

માલદીવ સરકારના આ પગલાંનો વિપક્ષ અને ઘણાં દેશોની સરકારોએ નિંદા કરી છે. અમેરિકાએ પણ આ અંગે ચિંતા વ્યક્ત કરી છે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


મોહમ્મદ બિન સલમાન અને ઇમરાન ખાન

જ્યારે મોહમ્મદ બિન સલમાન મુલાકાતે આવ્યા ત્યારે તેમની ઘણી આગતાસ્વાગતા થઈ અને તેઓ બહુ ભાવથી મળ્યા અને પાકિસ્તાનીઓને જણાવ્યું કે તેમને સાઉદી અરેબિયામાં પોતાનો પ્રતિનિધિ ગણે.

આ મુલાકાતમાં મુશ્કેલીમાં ઘેરાયેલી પાકિસ્તાનની અર્થવ્યવસ્થા માટે 20 અબજ ડૉલરના કરાર પર હસ્તાક્ષર થયા અને એવું લાગ્યું કે સાઉદી અરેબિયા અને પાકિસ્તાનના ઐતિહાસિક સંબંધોને નવો મુકામ મળી ગયો છે.

લગભગ 18 મહિના બાદ 5 ઑગસ્ટ, 2020માં ભારત પ્રશાસિત કાશ્મીરનો વિશેષ દરજ્જો ખતમ થવાને એક વર્ષ પૂરું થવા પર પાકિસ્તાન જ્યારે 'પ્રતાડિત દિવસ' મનાવી રહ્યું હતું ત્યારે તેમના વિદેશમંત્રી શાહ મહમૂદ કુરૈશીએ એક ખાનગી ન્યૂઝચેનલ 'એઆરવાય' પર એક પ્રોગ્રામમાં વાત કરતાં પબ્લિક પ્લૅટફોર્મ પર પહેલી વાર સાઉદી અરેબિયાની નીતિ પર ખૂલીને નિરાશા વ્યક્ત કરી.

તેઓએ કહ્યું, "સાઉદી અરેબિયા અને અમારે સારા સંબંધો છે. આબરૂ અને પ્રેમના સંબંધ છે."

"પાકિસ્તાની મક્કા અને મદીનાની સુરક્ષા માટે જીવ આપવા તૈયાર છે. આજે હું એ મિત્રદેશ (સાઉદી અરેબિયા)ને કહી રહ્યો છું કે પાકિસ્તાનના મુસલમાન અને એ પાકિસ્તાનીઓ જે તમારા માટે લડીને મરવા તૈયાર ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

છે, આજે તેઓ તમને કહી રહ્યા છે કે તમે (કાશ્મીર મામલા પર) એ નેૃતત્વની ભૂમિકા અદા કરો, જે મુસલમાન તમારી પાસે અપેક્ષા રાખી રહ્યા છે અને જો ન કરી તો હું ઇમરાન ખાનને કહીશ કે હવે રાહ નહીં જોવાય."

"આપણે આગળ વધવું પડશે. સાઉદી અરેબિયાની સાથે કે તેના વિના."

પાકિસ્તાનના વિદેશમંત્રી તરફથી ખુલ્લેઆમ સાઉદી અરેબિયાને ફરિયાદ પર કૂટનીતિકોમાં હોબાળો થઈ ગયો.

આ નિવેદનને ન માત્ર સાઉદીમાં પણ પાકિસ્તાનમાં સાઉદી અરેબિયાના સમર્થક જૂથોએ પણ નાપસંદ કર્યું.

કેટલાક રાજનીતિજ્ઞો, ન્યૂઝએન્કરો અને ધાર્મિક સંગઠનો તરફથી તેને વિદેશમંત્રીનું અંગત મંતવ્યું ગણાવ્યું, તો ક્યાંક તેને વડા પ્રધાન પર અન્ય લૉબીના પ્રભાવનું પરિણામ ગણાવાયું.

જોકે વડા પ્રધાન ઇમરાન ખાને કહ્યું કે સાઉદી અરેબિયા સાથે કોઈ મતભેદ નથી અને તેની સાથે મજબૂત ભાઈચારાના સંબંધો બનેલા છે.

તેમનું કહેવું હતું કે બધા દેશો પોતાની વિદેશનીતિ અનુસાર નિર્ણયો કરે છે અને સાઉદી અરેબિયાની પણ પોતાની નીતિ છે.

વિદેશમંત્રી શાહ મહમૂદ કુરૈશીના આ નિવેદન બાદ પડદા પાછળની કૂટનીતિ હરકતમાં આવી ગઈ.

સાઉદી રાજદૂતે સંપર્ક કરવાનું શરૂ કરી દીધું અને સૌથી મહત્ત્વનો સંપર્ક પાકિસ્તાનની ફોજના પ્રમુખ જનરલ કમર જાવેદ બાજવાનો થયો, જેમની સાથે થોડા દિવસ પછી સાઉદી રાજદૂત નવાફ સઇદ-અલ-માલિકીએ રાવલપિંડીમાં પાકિસ્તાનના સેનાના મુખ્યાલયમાં મુલાકાત કરી.

કુઆલાલમ્પુરનો મામલો

વિદેશમંત્રી શાહ મહમૂદ કુરૈશીએ પોતાના નિવેદનમાં ઇસ્લામિક દેશોના સંગઠન ઓઆઈસીની પણ ટીકા કરી, જેના સૌથી મોટી કર્તાહર્તા સાઉદી અરેબિયાના ક્રાઉન પ્રિન્સ મોહમ્મદ બિન સલમાન છે.

જ્યારથી કાશ્મીરનો વિશેષ દરજ્જો ખતમ કરાયો છે, પાકિસ્તાન સતત આ મામલે ઇસ્લામિક દેશના સંગઠનના વિદેશમંત્રીઓનું સત્ર બોલાવવાની કોશિશ કરી રહ્યું છે, પરંતુ તેને કોઈ સફળતા મળી નથી.

શાહ મહમૂદ કુરૈશીએ કહ્યું, "હું ફરી એક વાર ઓઆઈસીને વિનમ્રતાપૂર્વક અનુરોધ કરીશ કે જો તમે વિદેશમંત્રીઓની બેઠક ન બોલાવી શકો, તો હું મજબૂરીમાં અમારા વડા પ્રધાનને કહીશ કે એ મુસ્લિમ દેશ જે કાશ્મીર મામલે અમારા પક્ષે ઊભા રહેવા માગતા હોય અને કાશ્મીરના પંડિતોનો સાથ આપવા માગતા હોય, તેનું સત્ર બોલાવે. પછી તે ઓઆઈસીના ફોરમ પર હોય કે ન હોય."

શાહ મહમૂદ કુરૈશીનો ઇશારો તુર્કી અને મલેશિયા તરફ હતો.

ડિસેમ્બર 2019માં એ સમયે મલેશિયાના વડા પ્રધાન મહાતિર મોહમ્મદના કહેવા પર ઇમરાન ખાન કુઆલાલમ્પુર શિખર સંમેલનમાં ભાગ લેવાના હતા.

આ સંમેલનમાં તુર્કી,...


મોહમ્મદ શમીની છેલ્લી ઓવરની હેટ્રિકે ભારતને જિતાડ્યું

ભારત માટે અપેક્ષા કરતાં વિપરીત પરિણામ આવ્યું હતું કેમ કે કોહલીની ટીમે સંઘર્ષ કરવો પડ્યો હતો.

 જોકે, વર્લ્ડ કપના ઇતિહાસમાં ભારતે પોતાનો 50મો વિજય હાંસલ કરીને મૅચ યાદગાર બનાવી દીધી હતી. આ સાથે પૉઇન્ટ ટેબલમાં ભારત ત્રીજા ક્રમે આવી ગયું હતું.

એક તબક્કે મૅચ રસાકસીભરી બની હતી અને ભારત માટે ચિંતાનો વિષય હતો પરંતુ છેલ્લી ઓવરમાં મોહમ્મદ શમીએ સાટું વાળી દીધું હતું.

તેણે જામી ગયેલા બૅટ્સમૅન મોહમ્મદ નબીને આઉટ કર્યા બાદ બાકીના બંને બૅટ્સમૅનને પહેલા બૉલે બૉલ્ડ કર્યા હતા.

1987માં ચેતન શર્માએ હેટ્રિક લીધી ત્યાર બાદ વર્લ્ડ કપમાં ભારત માટે શમીની આ બીજી હેટ્રિક હતી.

બુમરાહની એ બે વિકેટ

બુમરાહે એક જ ઓવરમાં બે વિકેટો લીધી હતી

રોઝ બાઉલની વિકેટ ઉપર ટૉસ જીતીને પ્રથમ બૅટિંગ કરવાનો નિર્ણય લીધા બાદ ભારતે 50 ઓવરને અંતે આઠ વિકેટે 224 રનનો સામાન્ય સ્કોર નોંધાવ્યો હતો. અફઘાનિસ્તાને 49.5 ઓવરમાં 213 રન કર્યા હતા.

225 રનના સામાન્ય કહી શકાય તેવા લક્ષ્યાંક સામે રમતાં અફઘાનિસ્તાને સારી લડત આપી હતી.

 રહેમત શાહ અને ગુલબદિન નાયબે એક સમયે ભારતીય છાવણીમાં ચિંતા ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

પેદા કરી દીધી હતી.

બંનેએ ટીમનો સ્કોર 100 ઉપર પહોંચાડ્યો ત્યારે કોહલીએ બૉલિંગમાં ચતુરાઈપૂર્વક પરિવર્તન કરીને જસપ્રિત બુમરાહને લાવ્યો હતો.

બુમરાહે હંમેશાંની માફક તેના કૅપ્ટનને નિરાશ કર્યો ન હતો અને એક ઓવરમાં બે વિકેટ ખેરવી દીધી.

29મી ઓવરના ચોથા બૉલે તેણે રહેમત શાહને બાઉન્ડ્રી પર ઝડપાવી દીધો હતો તો એ જ ઓવરના છેલ્લા બૉલે તેણે પોતાની જ બૉલિંગમાં શાહિદીનો કૅચ ઝડપ્યો હતો. રહેમતે 36 રન ફટકાર્યા હતા.

આ સાથે અફઘાનિસ્તાનનં પતન થયું હતું. યુઝવેન્દ્ર ચહલે 35મી ઓવરમાં અસગર અફઘાનને બૉલ્ડ કર્યો હતો.

રોહિત નિષ્ફળ, ભારતની ધીમી શરૂઆત

ભારતીય ઓપનર અને ફૉર્મમાં ચાલી રહેલા રોહિત શર્માએ નિરાશ કર્યા હતા

અગાઉ વિરાટ કોહલીએ ટૉસ જીત્યો ત્યારે એમ લાગતું હતું કે ભારત આ પિચ પર આસાનીથી 400ની આસપાસનો સ્કોર નોંધાવશે.

રોહિત શર્માનું વર્તમાન ફૉર્મ અને તેમાંય પાકિસ્તાન સામેની તેની ઇનિંગ્સને યાદ કરીને તેની પાસેથી જંગી સ્કોરની અપેક્ષા રખાતી હતી.

જોકે, રોહિત નિષ્ફળ રહ્યો હતો અને મુજીબ રહેમાનની બૉલિંગમાં બૉલ્ડ થયો હતો. વર્તમાન વર્લ્ડ કપમાં પહેલી વાર ભારતીય બૅટ્સમૅન હરીફ ટીમના સ્પિનર સામે આઉટ થયો હતો.

ભારત માટે રોહિતની વિકેટ આધાતજનક હતી તો 15મી ઓવરમાં લોકેશ રાહુલ પણ આઉટ થઈ ગયો હતો. તેણે 30 રન કર્યા હતા પરંતુ ભારત અત્યાર સુધી ધીમું રમ્યું હતું.

વિરાટ કોહલી આસાનીથી રમી રહ્યો હતો. તેની પાસેથી પણ સદીની જ અપેક્ષા રખાતી હતી.

ચોથા ક્રમે આવેલા વિજય શંકરે પણ રનરેટ વધારવાનો કોઈ પ્રયાસ કર્યો ન હતો.

કોહલી તેની કારકિર્દીની 52મી અડધી સદી નોંધાવ્યા બાદ થોડો આક્રમક બન્યો હતો અને ભારત 300 સુધી પહોંચી જશે તેમ લાગતું હતું ત્યારે જ મોહમ્મદ નબીએ તેને આઉટ કરી દીધો હતો.

ભારતીય સુકાની 63 બૉલમાં 67 રન ફટકારીને આઉટ થયો હતો.

ધોની અને જાધવની ધીમી રમત

ધોની અને જાદવની ધીમી રમતને કારણે ભારતની રનરેટ ઘટી હતી

કોહલીની વિકેટ બાદ ધોની સાથે કેદાર જાધવ જોડાયો હતો. બંને વિકેટ બચાવવાનો પ્રયાસ કર્યો હતો પરંતુ તેમ કરવામાં ટીમની રનરેટ પર માઠી અસર પડી હતી.

ધોની વધારે ધીમું રમતો હતો. તે સ્ટ્રાઇક બદલવામાં પણ નિષ્ફળ રહ્યો હતો જેને કારણે એક સમયે 300ના સ્કોરની અટકળ થતી હતી તે ઘટીને 250 પર આવી ગઈ હતી.

ભારતીય ઇનિંગ્સની મિડલ ઓવરમાં અફઘાન બૉલર્સે પણ ચુસ્ત બૉલિંગ કરી હતી.

અગાઉની મૅચોની સરખામણીએ શનિવારે અફઘાનિસ્તાનના બૉલર વધુ સારી રીતે બૉલિંગ કરી રહ્યા હતા.

તેમને ભારતના...


મોહમ્મદઅલી ઝીણાનું મૃત્યુ સપ્ટેમ્બર 1948માં થયું હતું.

જ્યારે તેમનું મૃત્યુ થયું, ત્યારે તેમને શિયા પ્રમાણે કે સુન્ની પ્રમાણે દફન કરવામાં આવે તેના પર મોટો પ્રશ્ન ઊભો થયો હતો.

તમને આ વાંચવું પણ ગમશે:

પરંતુ આ સંદર્ભે કોઈ પ્રશ્ન ઊભો થવાની વાત નહોતી. કારણ કે તેઓ શિયા હતા.

મૃત્યુ પછી શિયા અથવા સુન્ની હોવા પર વિવાદ

બીબીસી સાથે વાતચીત કરનાર પાકિસ્તાનના ઇતિહાસકાર મુબારક અલીએ જણાવ્યું, "મુસ્લિમ લીગ સાથે સંકળાયેલા અહમદ ઉસ્માની નામના એક મૌલવી દફનવિધિ સમયે હાજર હતા.

તેમને અંતિમ વિધિઓ સુન્ની તરીકે કરવાનો આગ્રહ કર્યો હતો.

વિવાદની સ્થિતિમાં ઝીણાનો અંતિમસંસ્કાર બંને શિયા અને સુન્ની તરીકે કરવામાં આવ્યો હતો."

અલી કહે છે, "ઝીણા સાહેબ ઇસ્માઇલીથી શિયા બન્યા હતા. ઇસ્માઇલી 6 ઇમામોને માને છે, જ્યારે શિયા 12 ઇમામોને માને છે.

મારો વ્યક્તિગત વિચાર છે કે ઝીણા ધાર્મિક વ્યક્તિ ન હોવા છતાં તેનામાં વ્યક્તિગત અહંકાર ઘણો હતો.

ઇસ્માઇલી સમુદાયના લોકો આગા ખાનને અનુસરે છે, પરંતુ ઝીણા તેમને ઇમામ તરીકે અનુસરવા ઇચ્છતા ન હતા. આ સ્થિતિમાં ઝીણા પોતે શિયા બની ગયા."

ધર્મની દખલ નહોતી

બીબીસીને ઝીણા સાથે જોડાયેલી એક... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

રસપ્રદ વાત મુબારક અલીએ જણાવી, "એક વખત તેમની પત્ની તેમના માટે બપોરનું ભોજન લાવ્યાં હતાં.

તે સમયે ત્યાં હાજર લોકોએ એમણે કહ્યું કે તમે જાણો છો, ઝીણા સાહેબ 12 ઇમામોને માને છે.

તેમની પત્ની પારસી હતાં, આ સાંભળીને કહ્યું કે ઝીણા સાહેબ જ્યારે જે હોય છે, હું તે જ બની જાઉં છું."

અલી પ્રમાણે, ઝીણાના વ્યક્તિગત જીવનમાં ધર્મનું ઓછું મહત્ત્વ હતું. પ્રખ્યાત ઇતિહાસકાર હરબંસ મુખિયાએ બીબીસી સાથેની વાતચીતમાં જણાવ્યું હતું કે તે મૂળભૂત રીતે ઇસ્માઇલી હતા.

હરબંસ મુખિયાએ કહ્યું, "ઝીણાએ કુરાન ક્યારેય વાંચી ન હતી. તેઓ દારૂ અને ધુમ્રપાન કરનાર અને ભૂંડનું માંસ ખાતા હતા. રહેણીકરણી તરીકે તે મુસલમાન ન હતા પરંતુ મુસલમાન લોકોના નેતા હતા."

પાકિસ્તાનનું સર્જન કરનારા શિયા અને અહમદિયા

મુખિયા લખે છે, "પાકિસ્તાનના સંદર્ભમાં બે રસપ્રદ વાતો છે. પાકિસ્તાનની લકીર બનાવનાર અહમદિયા હતા.

આજની તારીખમાં, પાકિસ્તાનમાં અહમદિયા સમુદાયને "નોન-મુસલમાન" જાહેર કરવામાં આવ્યા છે.

પાકિસ્તાનના સ્થાપક શિયા અને દેશની લકીર બનાવનાર અહમદિયા હતા. હાલમાં, બંને સમુદાયોની સ્થિતિ ગંભીર છે."

તેને કહ્યું કે જ્યારે ઝીણા અવિભાજિત ભારતમાં હતા ત્યારે શિયા અને સુન્નીનો વિવાદ ન હતો.

ઝીણા કંઈ પણ છુપાઈને ન કરતા

હરબંસ મુખિયાએ જણાવ્યું, "પાકિસ્તાનની રચના પછી, લાંબા સમય સુધી શિયા અને સુન્ની વચ્ચે સંઘર્ષો થતા નહોતા. આ સંઘર્ષ 1958 અને 1959માં શરૂ થયા.

ઝીણાની દારૂ પીવાની અને ભૂંડનું માંસ ખાવાની આદતો સામાજિક રીતે જાણીતી હતી."

તેમને કહ્યું, "જ્યારે 14 ઓગસ્ટ 1947માં પાકિસ્તાન બન્યું, ત્યારે રમદાનનો પવિત્ર મહિનો ચાલતો હતો.

ઝીણાએ કહ્યું કે આ પ્રસંગ માટે ભવ્ય ભોજન હોવું જોઈએ.

લોકોએ તેમને કહ્યું કે રમદાનનો મહિનો હોવાથી બપોરે કેવી રીતે ભોજનની ગોઠવણ થશે. ઝીણા તો આવા જ માણસ હતા."

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


મોહસિન અખ્તર અને ઉર્મિલા

શુક્રવારે કૉંગ્રેસમાંથી લોકસભાની ટિકિટ ફાઇનલ થયા બાદ ઊર્મિલા વિરુદ્ધ આ અફવાને જમણેરી પ્રભાવ ધરાવતા ફેસબુક અને વ્હોટ્સઍપ ગ્રૂપ્સમાં ખૂબ જ ઝડપથી ફેલાવવામાં આવી રહી છે.

આ ગ્રૂપ્સમાં ઊર્મિલા અને તેમના પતિની તસવીર સાથે એવો સંદેશ શૅર કરવામાં આવી રહ્યો છે કે 'ઓછા લોકો જાણે છે કે ઊર્મિલાએ એક પાકિસ્તાની સાથે લગ્ન કર્યું છે.'

મોટા ભાગનાં ગ્રૂપ્સમાં ઊર્મિલા માતોંડકર વિરુદ્ધ એક સમાન સંદેશ લખવામાં આવ્યો છે જેને જોઈને લાગે છે કે આ સંદેશ કૉપી કરવામાં આવેલો છે.

પરંતુ એ જાણકારી સાર્વજનિક રીતે ઉપલબ્ધ છે કે ઊર્મિલાના પતિ મોહસીન અખ્તર મીર કાશ્મીરના છે.

ઊર્મિલાથી 9 વર્ષ નાના મોહસીન કાશ્મીરના બિઝનેસ પરિવાર સાથે સંબંધ ધરાવે છે.

મીડિયા રિપોર્ટ્સ અનુસાર મોહસીનનો પરિવાર નકશીકામ કરે છે. પરંતુ મોહસીન 21 વર્ષની ઉંમરમાં મુંબઈ આવી ગયા હતા અને મૉડલિંગ ઇન્ડસ્ટ્રીમાં કરિયરની શરૂઆત કરી હતી.

વર્ષ 2007માં મોહસીને 'મિસ્ટર ઇંડિયા કૉન્ટેસ્ટ'માં ભાગ લીધો હતો. આ સિવાય વર્ષ 2009માં આવેલી બોલીવુડ ફિલ્મ 'લક બાય ચાન્સ' ફિલ્મમાં પણ તેમણે એક નાનકડી ભૂમિકા ભજવી હતી.

કહેવામાં આવી રહ્યું છે કે વર્ષ 2014... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

માં ફૅશન ડિઝાઇનર મનીષ મલ્હોત્રાની ભત્રીજીનાં લગ્નમાં ઉર્મિલા અને મોહસિનની પ્રથમ મુલાકાત થઈ હતી.

3 માર્ચ, 2016ના રોજ ઊર્મિલા અને મોહસીને સાદગીથી લગ્ન કર્યા હતાં.

ત્યારબાદ મોહસીને એ વાતની પુષ્ટિ કરી હતી કે લગ્ન બાદ  કર્યું હતું.એ ધર્મ અને નામ બદલ્યાં નથી.

ઊર્મિલા અંગે એવી અફવા પણ ફેલાઈ છે કે તેઓ આરએસએસ પ્રમુખ મોહન ભાગવતની ભત્રીજી છે. પરંતુ ઉર્મિલાએ આ વાતનું ખંડન કર્યું છે.

કૉંગ્રેસમાં પ્રવેશ

કૉંગ્રેસે સત્તાવાર રીતે જાહેરાત કરી છે કે ઊર્મિલા ઉત્તર મુંબઈની લોકસભા બેઠકથી ચૂંટણી લડશે.

કૉંગ્રેસમાં જોડાયા બાદ અમુક લોકોએ ઊર્મિલાના કામ અને ચરિત્ર પર સવાલો કર્યા હતા.

વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ મેરઠથી પોતાના ચૂંટણી કૅમ્પેનની શરૂઆત કરી હતી. અહીં તેમણે એવાં નિવેદનો આપ્યાં જેના આધારે લોકો 'કૉંગ્રેસ અને પાકિસ્તાન' વચ્ચે સંબંધ છે તેવું વિચારવા લાગ્યા.

ભાજપના પ્રવક્તાઓ પુલવામા હુમલા બાદ કૉંગ્રેસને 'દેશ વિરોધી' અને 'પાકિસ્તાનના હિમાયતી' તરીકે રજૂ કરાવાના પ્રયાસો કરી રહ્યા છે.

ભાજપના નેતાઓનું માનવું છે કે કૉંગ્રેસનું એક વિપક્ષ તરીકે સેનાની કાર્યવાહી પર અને મોદી સરકાર પાસેથી પુરવા માગવા દેશવિરોધી છે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


મોહસિન ફખરીઝાદેહ

જોકે, ઈરાનના પરમાણુકાર્યક્રમ પર નજર રાખનાર તેમને સારી રીતે ઓળખતા હતા. પશ્ચિમી દેશોના સુરક્ષાજાણકારો તેમને ઈરાનના પરમાણુકાર્યક્રમના મુખ્ય કર્તાધર્તા માને છે.

ઈરાની મીડિયાએ ફખરીઝાદેહના મહત્ત્વને ઘટાડીને રજૂ કરવાના પ્રયત્ન કર્યા.

ઈરાની મીડિયાએ તેમને એક વૈજ્ઞાનિક અને સંશોધક ગણાવ્યા જેઓ હાલનાં અઠવાડિયાંમાં કોવિડ-19ની ઘરેલુ ટેસ્ટ કિટ વિકસિત કરવાના કામમાં લાગેલા હતા.

ઇંગ્લૅન્ડના ઇન્ટરનેશનલ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ફૉર સ્ટ્રૅટેજિક સ્ટડીઝના ઍસોસિએટ ફિટ્જપૅટ્રિક ઈરાનના પરમાણુકાર્યક્રમ પર નિકટથી નજર રાખે છે.

તેમણે ટ્વીટ કર્યું, "ઈરાનનો પરમાણુકાર્યક્રમ કોઈ એક શખ્સ પર આધારિત હોવાની સ્થિતિથી ઘણો આગળ નીકળી ચૂક્યો છે."

હત્યાનો હેતુ

ફખરીઝાદેહની હત્યા

જ્યારે ફખરીઝાદેહ પર હુમલો થયો, ત્યારે તેમની સાથે ઘણા અંગરક્ષક હાજર હતા.

આ વાત પરથી એ સ્પષ્ટ થાય છે કે ઈરાન તેમની સુરક્ષાને લઈને કેટલું ચિંતિત હતું. આવી પરિસ્થિતિમાં તેમની હત્યાનું કારણ ઈરાનની પરમાણુ-પ્રવૃત્તિઓની સરખામણીએ રાજકીય વધુ માલૂમ પડે છે.

આ હત્યાના બે સંભવિત હેતુ હોઈ શકે. પ્રથમ, ઈરાન અને અમેરિકામાં નવા આવી રહેલા જો બાઇડન-પ્રશાસન વચ્ચ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ેના સંબંધોમાં સુધારાની શક્યતા ખતમ કરી દેવી.

બીજો હેતુ, ઈરાનને વળતો પ્રહાર કરવા માટે ઉશ્કેરવું.

ઈરાનના રાષ્ટ્રપતિ હસન રુહાનીએ આ હત્યા અંગેની પોતાની પ્રતિક્રિયામાં કહ્યું કે, "દુશ્મનોને તણાવપૂર્ણ અઠવાડિયાંનો સામનો કરવો પડી રહ્યો છે."

તેમણે કહ્યું કે, "તેમને એ વાતની ફિકર છે કે વૈશ્વિક પરિસ્થિતિઓ બદલાઈ રહી છે અને તેઓ આ વિસ્તારમાં અસ્થિરતા પેદા કરવામાં પોતાનો મોટા ભાગનો સમય આપી રહ્યા છે."

ઇઝરાયલ અને સાઉદી અરેબિયા

હસન રૂહાની

જ્યારે રુહાની ઈરાનના દુશ્મનોનો ઉલ્લેખ કરે છે ત્યારે તેમનો ઇશારો સ્પષ્ટપણે ટ્રમ્પ પ્રશાસન, ઇઝરાયલ અને સાઉદી અરેબિયા તરફ હોય છે.

ઇઝરાયલ અને સાઉદી અરેબિયા બંને અમેરિકામાં જો બાઇડનના રાષ્ટ્રપતિ બન્યા બાદ મધ્યપૂર્વના રાજકારણમાં થનારા ફેરફારો અને તેમની પર તેના અસરને લઈને ચિંતિત છે.

પોતાના ચૂંટણીપ્રચાર દરમિયાન બાઇડન એ સ્પષ્ટ કરી ચૂક્યા છે કે તેઓ ઇચ્છે છે કે ઈરાન ફરી વાર પરમાણુ-સમજૂતી સાથે જોડાઈ જાય.

બરાક ઓબામાએ વર્ષ 2015માં ઈરાન સાથે પરમાણુ-સમજૂતી કરી હતી અને ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે 2018માં તે રદ કરી હતી.

ઇઝરાયલનાં મીડિયા પ્રમાણે કથિતપણે એક ગુપ્ત મિટિંગમાં ઇઝરાયલ અને સાઉદી અરેબિયા ઈરાનને લઈને પોતાની ચિંતાઓ અંગે ચર્ચા કરી હતી.

સમાચારો પ્રમાણે આ મિટિંગ ઇઝરાયલી વડા પ્રધાન બિનયામિન નેતન્યાહૂ અને સાઉદી ક્રાઉન પ્રિંસ મોહમ્મદ બિન સલમાન વચ્ચે નિયોમમાં પાછલા રવિવારે થઈ હતી.

રણનીતિક પગલું

સાઉદી વિદેશમંત્રી આવી કોઈ પણ બેઠક થઈ હોવાની વાતથી ઇન્કાર કરે છે.

એવું મનાઈ રહ્યું છે કે આ જ બેઠકમાં નેતન્યાહૂ સાઉદી અરેબિયા અને ઇઝરાયલ વચ્ચેનાં સંબંધો ફરીથી પહેલાં જેવા કરવા માટે ક્રાઉન પ્રિંસ સલમાનને રાજી કરવામાં પણ નાકામ રહ્યા હતા.

સોમવારે, જ્યારે યમનમાં ઈરાની સમર્થનવાળા હૂથી વિદ્રોહીઓએ જેદ્દાહમાં સાઉદી ઑઇલ કંપની આરામકોના યુનિટ પર હુમલો કર્યો ત્યારે આ ઘટનાએ ઈરાનને સાઉદી અરેબિયાની મજાક ઉડાવવાની એક તક આપી દીધી.

ઈરાનના કટ્ટરપંથી પ્રેસે હૂથી તાકાતોના "સાહસિક કુદ્સ-2 મિસાઇલ હુમલા"ની ઘણી પ્રશંસા કરી.

'મેહર ન્યૂઝ એજન્સી'એ કહ્યું કે, "આ એક રણનીતિક પગલું હતું, સાઉદી-ઇઝરાયલની મિટિંગ સમયે તેનું ટાઇમિંગ બહેતર હતું. આ હુમલાથી તેમને એ પણ ચેતવણી આપી દેવાઈ કે તેમના એક ખોટા પગલાનું શું પરિણામ આવી શકે છે."

ઈરાનનાં મુખ્ય પરમાણુ ઠેકાણાં

અમેરિકાના પૂર્વ રાષ્ટ્રીય સુરક્ષાસલાહકાર જૉન બોલ્ટને પોતાના પુસ્તક 'ધ રૂમ વૅર ઇટ હૅપેન્ડ'માં...


મૌલવીઓ મજબૂર કિશોરીઓને આ ધંધા માટે તૈયાર કરે છે. બાદમાં શિયા મુસ્લિમોની એક વિવાદાસ્પદ ધાર્મિક પ્રથાને બહાને તેમની દલાલી કરીને 'પ્લેઝર મેરેજ' એટલે કે 'નિકાહ મુતા' કરાવી આપે છે. ઇરાકમાં જોકે આવી શાદી ગેરકાયદે ગણાય છે.

આ રિપોર્ટની કેટલીક બાબતો આપને વિચલિત કરી શકે છે.

ઇરાકમાં 'નિકાહ મુતા'ની અંધારી દુનિયા, કેટલાક મૌલવીઓ કરે છે છોકરીઓની દલાલી

આ ધાર્મિક પ્રથા હેઠળ શિયા મુસલમાનો પૈસા ખર્ચીને અસ્થાયી પત્ની રાખી શકે છે. આ પ્રથા ઇરાકમાં પ્રતિબંધિત છે તેમ છતાં કેટલાક મૌલવીઓ તેનો ફાયદો ઉઠાવીને સ્ત્રીઓ અને સગીરાઓનું શોષણ કરી રહ્યા છે.

આ પવિત્ર નગરોમાં કેટલાક મૌલવીઓ પોતાના શાદી કેન્દ્રો ખોલીને બેસી ગયા છે.

આવા કેન્દ્રોમાં બીબીસીએ અંડરકવર જઈને તપાસ કરી ત્યારે ખ્યાલ આવ્યો કે મોટા ભાગના મૌલવીઓ નિકાહ મુતા કરાવવા માટે તૈયાર હોય છે.

એટલે કે માત્ર મજા ખાતરની શાદી ગણતરીના દિવસો માટે જ કરી આપવા માટે છોકરીઓ સપ્લાય કરવા માટે તત્પર હોય છે.

ક્યારેક તો માત્ર એક કલાક માટે શાદી કરાવી આપે છે, જેનો અર્થ સેક્સ માણવા ખાતરની શાદી જ થયો.

કેટલાક મૌલવીઓ આવા નિકાહ મુતા માટે નવ વર્ષની સાવ નાની છોકરીઓ મેળવી આપવા... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

પણ તૈયાર હોય છે.

બીબીસીની અંડરકવર તપાસ દરમિયાન ઘણા મૌલવીઓએ કિશોરીઓ અને યુવતીઓ લાવી આવવાની ઓફર પણ કરી હતી.

ડૉક્યુમેન્ટ્રીથી ખ્યાલ આવે છે કે મૌલવીઓ દલાલ તરીકે જ કામ કરી રહ્યા છે અને સગીરાઓને યૌનશોષણની દુનિયામાં ધકેલી દેવાના ગુનામાં રત રહે છે.

મોજ માટેની શાદી એટલે કે નિકાહ મુતા

મજા માટેની શાદી ઉર્ફે નિકાહ મુતા વિવાદાસ્પદ ધાર્મિક પ્રથા છે, જેનો ઉપયોગ શિયા મુસ્લિમો હંગામી શાદી માટે કરે છે.

તેના માટે મહિલાઓને નાણાં ચૂકવવામાં આવે છે. સુન્ની બહુમતી ધરાવતા મુસ્લિમ દેશોમાં પણ મિસ્યાર નિકાહના નામે આવી જ પ્રથા ચાલે છે.

આ એક કોન્ટ્રેક્ટ મૅરેજ જેવું હોય છે. કોઈ મુસ્લિમ લાંબી મુસાફરીએ જાય ત્યારે કોઈ સ્ત્રીને બીબી તરીકે સાથે લઈ જવા માટે આવી પ્રથાની શરૂઆત થઈ હતી તેમ માનવામાં આવે છે. પણ આજે તેનો ઉપયોગ માત્ર સેક્સ માણવા માટે જ થઈ રહ્યો છે.

આ પ્રથા બાબતે મુસ્લિમ વિદ્વાનો એકમત નથી. કેટલાકનું માનવું છે કે આના કારણે વેશ્યાવૃત્તિને ઉત્તેજન મળે છે.

સાથે જ કામચલાઉ શાદી એટલે કેટલા દિવસ માટેની શાદી તેના માટે પણ વિવાદ ચાલ્યા કરે છે.

બીબીસી ઇરાક અને બ્રિટિશ ટીમે 11 મહિના સુધી આ પ્રથા અંગે તપાસ કરી રહી હતી. તે માટે અંડરકવર રહીને મૌલવીઓનું શૂટિંગ કરવામાં આવ્યું.

જેમનું જાતીય શોષણ થયું હતું એવી યુવતીઓની પણ મુલાકાત લેવામાં આવી.

આ ઉપરાંત મૌલવીઓને પૈસા આપીને નિકાહ મુતા કરનારા મુસ્લિમ પુરુષો સાથે પણ વાતચીત કરવામાં આવી હતી.

15 વર્ષ સુધી યુદ્ધ ચાલ્યું તેના કારણે ઇરાકમાં લગભગ 10 લાખ મહિલાઓ વિધવા બની હતી તેવો અંદાજ છે. એનાથી પણ મોટી સંખ્યામાં લોકો વિસ્થાપિત થયા હતા.

બીબીસી ટીમે જોયું કે ઘણી સ્ત્રીઓ અને છોકરીઓ ગરીબીને કારણે નિકાહ મુતા કરવા માટે મજબૂર બની.

ખુલ્લેઆમ ચાલતો ધંધો

બીબીસીની ડૉક્યુમેન્ટ્રી ટીમને એવા પુરાવા મળ્યા કે ઇરાકના બે સૌથી પવિત્ર સ્થળોમાં નિકાહ મુતા કરાવી આપવાનો ધંધો ખુલ્લેઆમ ચાલી રહ્યો છે.

દાખલા તરીકે, શિયા મુસ્લિમો માટે પવિત્ર મનાતા સ્થળોમાંના એક બગદાદના ખદીમિયા વિસ્તારમાં બીબીસીની ટીમ નિકાહ કરાવી આપનાર 10 આવા મૌલવીઓને મળી.

એ પૈકી આઠ મૌલવીઓએ કહ્યું કે તેઓ નિકાહ મુતા કરાવે છે. તેમાંથી અડધાએ કહ્યું કે તેઓ આ માટે 12થી 13 વર્ષની છોકરીઓ પણ મેળવી આપી શકે છે.

દુનિયાભરના શિયાઓ માટે પવિત્ર સ્થળ કરબલામાં આ ટીમ ચાર મૌલવીઓને મળી હતી.

ચારેય મૌલવીઓ સાથેની વાતચીત ગુપ્ત કેમેરાથી રેકર્ડ કરી લેવાઈ હતી. તેમાંથી ત્રણ...


મૌલાના સમી ઉલ હક

મૌલાના સમી ઉલ હકને પાકિસ્તાનમાં તાલિબાનના જનક પણ કહેવામાં આવે છે.

તેઓ એક પ્રભાવશાળી ધર્મગુરુ હતા જેમની પાસેથી તાલિબાનના હજારો લડાકુઓએ તાલીમ લીધી હતી.

રાવલપિંડી પોલીસે બીબીસી ઉર્દૂ સંવાદદાતા શહઝાદ મલિકને કહ્યું કે સમી ઉલ હક પર તેમના રાવલપિંડી સ્થિત ઘરમાં હુમલો થયો હતો.

તેઓ રાવલપિંડીના બહરિયા ટાઉનમાં સફારી વન વિલાઝ વિસ્તારમાં રહેતા હતા.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

મૌલાના સમી ઉલ હકના પૌત્ર અબ્દુલ હકે મીડિયા સાથે વાત કરતાં કહ્યું કે રાવલપિંડીમાં પોતાના મકાનમાં તેઓ એકલા હતા. આ સમયે અજાણ્યા હુમલાખોરે છરીથી હુમલો કરીને તેમની હત્યા કરી દીધી હતી.

તેમણે કહ્યું કે હુમલા વખતે મૌલાના એકલા હતા. તેમના સુરક્ષાકર્મી અને ડ્રાઇવર ઘરની બહાર ગયા હતા. જ્યારે તેઓ પરત ફર્યા તો મૌલાના સમી ઉલ હક લોહીથી લથપથ હતા.

પોલીસના જણાવ્યા અનુસાર અજ્ઞાત હુમલાખોરો શુક્રવારે સાંજે તેમના ઘરમાં ઘૂસ્યા અને તેમના પર હુમલો કરી દીધો.

તાલિબાનના આધ્યાત્મિક નેતા

હજારો તાલિબાની લડાકુઓએ તેમના મદરેસામાં તાલીમ લીધી હતી

મૌલાના સમી ઉલ હકની ઉંમર 80 વર્ષથી પણ વધારે હતી અને તેઓ 1988થી દારુલ ઉલૂમ હક્કાનિયાના અધ્... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

યક્ષ હતા.

આ મદરેસાઓમાં હજારો તાલિબાની લડાકુઓએ તાલીમ હાંસલ કરી છે.

1990ના દાયકામાં તેમનાં મદરેસાઓને અફઘાન જેહાદની નર્સરી કહેવામાં આવતાં હતાં.

રાજકીય વિશ્લેષકોના મતે તેઓ મૌલાના સમી ઉલ હક તાલિબાનના આધ્યાત્મિક નેતા હતા.

મૌલાના સમી ઉલ હકે મુલ્લા ઉમરને પોતાનો સૌથી સારો વિદ્યાર્થી ગણાવ્યો હતો અને તેમને એક દેવદૂત જેવો માણસ કહ્યો હતો.

તેઓ જમિયત ઉલેમા એ ઇસ્લામના એક જૂથના નેતા હતા અને બે વખત પાકિસ્તાનની સંસદના સભ્ય પણ રહી ચૂક્યા છે.

આ વર્ષે થયેલી ચૂંટણીઓ દરમિયાન તેમણે સત્તાધારી તહરીક-એ-ઇન્સાફ પાર્ટીનું સમર્થન કર્યું હતું.

ખૂબ જ પ્રભાવશાળી ધર્મગુરુ મૌલાના સમી ઉલ હકની હત્યા એક ખૂબ જ સંવેદનશીલ સમયમાં થઈ છે.

ખ્રિસ્તી યુવતી આસિયા બીબીને ઇશ્વરનિંદાના આરોપમાં નિર્દોષ છોડ્યા બાદ પાકિસ્તાનમાં ધાર્મિક જૂથો પ્રદર્શન કરી રહ્યાં છે.

મૌલાનાના પરિવારજનોના જણાવ્યા પ્રમાણે તેઓ પણ પ્રદર્શનમાં ભાગ લેવા માગતા હતા પરંતુ પોલીસે રસ્તા બંધ કરી દેતાં તેઓ ઘર પરત આવી ગયા હતા.

મૌલાના સમી ઉલ હકનો જન્મ વર્ષ 1936માં અકોરા ખટ્ટાકના એક ધાર્મિક પરિવારમાં થયો હતો.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


મ્યાનમારના પશ્ચિમમાં માનવીય કટોકટીને ઘટાડવાની દિશામાં આ પગલું લેવામાં આવ્યું છે.

મ્યાનમારના સુરક્ષા દળો પર અરાકાન રોહિંગયા સાલ્વેશન આર્મીના હુમલા બાદ મ્યાનમાર લશ્કરે એક સશસ્ત્ર ઝુંબેશ શરૂ કરી છે. જેના કારણે લગભગ ત્રણ લાખ રોહિંગ્યા મુસ્લિમોએ ભાગીને બાંગ્લાદેશમાં શરણ લીધું છે.

રોહિંગ્યા બળવાખોરોએ મ્યાનમાર લશ્કરને યુદ્ધ-વિરામ માટે અપીલ કરી છે અને માનવતાવાદી સંસ્થાઓને પણ રાહતકાર્ય શરુ કરવા માટે અપીલ કરી છે.

મ્યાનમાર સરકારના એક મંત્રીએ બીબીસીને જણાવ્યું હતું કે ઘણા રોહીંગ્યા મુસલમાનો બાંગ્લાદેશ ભાગી ગયા છે.  હવે તેમના મ્યાનમાર પ્રવેશ પર પ્રતિબંધ લાદવામાં આવ્યો છે.

શરણાર્થીઓ માટે મદદની જરૂર

સંયુક્ત રાષ્ટ્રસંઘના જણાવ્યા પ્રમાણે, માનવતાવાદી  સહાય જૂથોને મ્યાનમારથી નાસેલા રોહીંગ્યા મુસલમાનોની મદદઅર્થે ૭.૭ મિલિયન ડોલરની તાત્કાલિક જરૂરિયાત છે.

બાંગ્લાદેશમાં કોક્સના બજાર સુધી પહોંચેલા શરણાર્થીઓને ખોરાક, પાણી, આરોગ્ય સારસંભાળની ખૂબ જ જરૂર છે.

મ્યાનમારના લઘુમતી સમુદાયના રોહિંગ્યા મુસ્લિમો કહે છે, "મ્યાનમાર લશ્કર અને પ્રતિબંધિત બૌદ્ધ તેમના ગામો સળગાવી રહ્યા છે." મ્યાનમારની સરકારે આ આરોપને ફ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ગાવતા કહ્યું છે કે લશ્કર રોહિંગ્યા ઉગ્રવાદીઓ સામે લડી રહ્યું છે.

યુદ્ધવિરામમાં મ્યાનમારની સરકાર તરફથી કોઈ પ્રતિસાદ નથી.

ભૂગર્ભ સુરંગ

શનિવારે, અમ્નેસ્ટ ઇન્ટરનેશનલ જૂથે બાંગ્લાદેશ સરહદ પર ભૂગર્ભ સુરંગ મુકવા માટે મ્યાનમાર સૈન્ય પર આક્ષેપ કર્યો હતો. બાંગ્લાદેશ બોર્ડર સિક્યોરિટી ફોર્સ અને સરહદી વિસ્તારના લોકોએ બીબીસીને જણાવ્યું હતું કે મ્યાનમારના ૧૦૦થી વધુ સૈનિકો સરહદ પર ભૂગર્ભ સુરંગ લગાવતા જોવા મળ્યા હતા.

મ્યાનમારની સેનાએ જણાવ્યું હતું કે હાલમાં કોઈ ભૂગર્ભ સુરંગ પાથરવામાં આવેલ નથી. રોહિંગ્યા કટોકટી પર મ્યાનમારના નેતા આંગ સન સુ કીના મૌન માટે તેમની ટીકા કરવામાં આવી રહી છે.


મ્યાનમારના શરણાર્થીઓને બાંગ્લાદેશના હિંદુઓએ આશરો આપ્યો

બાળકોના ચહેરા પર ઉત્સાહ વધારે છે, કારણ કે તેમને સૌથી પહેલાં જમવાનું મળવાનું છે. બાજુમાં એક હેન્ડ પમ્પ લગાવવામાં આવ્યો છે, જેમાંથી પાણી ભરવા માટે અનેક લોકો કતારમાં ઊભા છે.

પણ એ કતારથી થોડે દૂર એક ગર્ભવતી યુવતી ચૂપચાપ બેઠી છે.

અનીતાની ઉંમર માત્ર 15 વર્ષની છે, પણ તેણે આટલી નાની વયમાં આખી જિંદગી જીવી લીધી હોય એવું લાગે છે.

તમને આ પણ વાંચવું ગમશે

વાત કરતી વખતે તેની પીડા હ્રદયના ઊંડાણમાંથી નિકળીને બહાર આવે છે.

અનીતા રૂંધાયેલા અવાજે કહે છે, ''કાળી બુકાની પહેરીને કેટલાક લોકો આવ્યા હતા. તેમણે લૂંટફાટ કરી હતી અને મારા પતિને ઉઠાવી ગયા હતા. તેમને મૃતદેહ બીજા દિવસે બાજુના જંગલમાંથી મળી આવ્યો હતો. તેમનું માથું ધડથી અલગ હતું અને હાથ ન હતા."

આગળ બોલતા તે કહે છે કે મારા ગર્ભમાં વિકસતા બાળકનો વિચાર કર્યા વિના હું ત્યાંથી નાસી છૂટી હતી. ત્રણ દિવસ સુધી ભૂખ્યા પેટે ગાઢ જંગલમાંથી પંથ કાપીને અહીં પહોંચી શક્યા છીએ.

વિશ્વના સૌથી પીડિત સમુદાય રોહિંગ્યા મુસ્લિમ વિશે આપ કેટલું જાણો છો?

અંદાજે સાડા ચાર લાખ રોહિંગ્યા મુસલમાનોની માફક હિંદુઓ પણ આ રી... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

તે દોઢ મહિના પહેલાં ભાગીને બાંગ્લાદેશ આવ્યા છે.

રખાઈન પ્રાંતના રોહિંગ્યા મુસલમાનોની માફક લઘુમતી હિંદુઓ પાસે પણ નાગરિકત્વ નથી.

દોઢેક મહિના પહેલાં મ્યાનમારથી ભાગીને આવેલા 500 હિંદુઓ પૈકીના લગભગ બધાનું કહેવું છે કે તેઓ કોમી હિંસાના શિકાર બન્યા એટલે નાસી છૂટ્યા હતા.

એ શરણાર્થીઓમાં શોભા રુદ્રનો પણ સમાવેશ થાય છે. પોતાની સાથે પોતાનો પરિવાર પણ જીવતા ભાગી નિકળવામાં સફળ થયો એ વાતનો જ શોભાને સંતોષ છે.

શોભા રુદ્ર

શોભા કહે છે, ''હર્યોભર્યો પરિવાર હતો અમારો. એક સાંજે મારા કાકાના ઘર પર હુમલો કરવામાં આવ્યો હતો અને તેમને ગોળી મારવામાં આવી હતી."

તે કહે છે, "મારી પિતરાઇ બહેનની બળાત્કાર કરીને હત્યા કરવામાં આવી હતી. અમારે ભાગવું પડ્યું હતું અને આ બધું એટલું પીડાદાયક છે કે અમે પાછા ક્યારેય નહીં જઈએ. અમે અહીં શાંતિથી રહીએ છીએ. અમને કોઇ અહીંથી ભગાડતું નથી.''

બીજી તરફ મુસ્લિમ રોહિંગ્યાનું કહેવું છે કે મ્યાનમાર સરકારે તેમનો સફાયો કર્યો છે. તેમના અનેક લોકોને મારી નાખવામાં આવ્યા છે.

મુસ્લિમ રોહિંગ્યા લોકોના આક્ષેપને નકારતા મ્યાનમાર સરકાર કહે છે કે તેમણે મુસ્લિમ ઉગ્રવાદીઓ સામે કાર્યવાહી કરી છે. મુસ્લિમ ઉગ્રવાદીઓએ હિંદુ રોહિંગ્યાને નિશાન બનાવી કેટલાક લોકોની હત્યાઓ કરી છે.

પરંતુ હિંદુ રોહિંગ્યા પર હુમલો કરનાર હુમલાખોરોને આ લોકો ઓળખી શક્યા ન હતા.

વાસ્તવમાં સરહદે આવેલા આ ગામમાં 25 હિંદુ પરિવારો રહે છે, જેમણે આ લોકોને આશ્રય આપ્યો છે.

મ્યાનમારથી ભાગીને આવેલા હિંદુઓ

જોકે, સ્થાનિક લઘુમતી હિંદુઓ સાધનસંપન્ન જણાતા નથી, પણ તેમણે અન્ય સંસ્થાઓની મદદ વડે ગામના એક મરઘાં ઉછેર કેન્દ્રમાં મોટી છાવણી બનાવી છે.

સવાર-સાંજ ત્યાં ભોજન બનાવવામાં આવે છે અને સૌને આપવામાં આવે છે. છાવણીની ચારે તરફ આવેલાં ઘરોમાં મહિલાઓ તથા બાળકો માટે રહેવાની વ્યવસ્થા કરવામાં આવી છે.

આ ગામમાં જન્મેલા બાબુલના પરિવારમાં ચાર લોકો છે. બાબુલે પણ પાંચ શરણાર્થીઓને પોતાના ઘરમાં જગ્યા આપી છે.

બાબુલે કહ્યું હતું, ''આ લોકો બેઘર છે અને તેમને મદદની જરૂર છે એ અમે જોયું હતું. મારી માલિકીની કોઇ જમીન નથી કે એ હું તેમને ઘર બનાવવા આપી શકું. એટલે મેં તેમને મારા ઘરમાં શરણ આપ્યું છે.''

ભાગીને આવેલા શરણાર્થીઓ પૈકીના લગભગ બધાને અહીં પહોંચવામાં દિવસો લાગ્યા હતા.

પોતાની જન્મભૂમિ છોડવાની સાથે તેમણે તેમના પોતાના લોકોને ગૂમાવ્યા છે, પણ હવે પારકા દેશમાં તેમને કમસેકમ તેમના જેવા લોકોનો...


મ્યાનમારના શહેરોને ઉપરથી જોઈએ તો નીચે સોનેરી ચાદર ફેલાવેલી હોય તેવું લાગે.

ચારે બાજુ સોનેરી સ્તૂપ, મંદિર અને પેગોડા દેખાતાં હોય. શહેરોના ભીડવાળા રસ્તા પર કે શાંત ગાવ પરથી પણ આવો જ નજારો જોવા મળે છે.

આકાશમાંથી નીચે જમીન પર આવીએ તો ઠેર-ઠેર બૌદ્ધ મંદિરોમાં પણ તમને સોને મઢેલાં જોવાં મળે. મોટાંમોટાં મંદિરો અહીં પર્વતો પર બનેલાં હોય છે.

નાનાં મંદિરો જૂનાં વૃક્ષોની નીચે કે લોકોના મકાનોની સામે આવેલાં છે. એટલે એવું કહી શકાય કે અહીં ચારે બાજું સોનું જ સોનું જોવાં મળે.

આ સુવર્ણભૂમિની મધ્યમાંથી ઇરાવદી નદી વહે છે. તેના કિનારે જ અસલી મ્યાનમાર વસેલું છે.

અહીં પર્વતો પર બનેલાં વિશાળ બૌદ્ધ મંદિરો, તેને સ્પર્શીને પસાર થતાં વાદળો, દૂર સુધી ફેલાયેલાં જંગલો અને નદી કિનારે બનેલાં નાનાં મકાનો જોઈને એમ લાગે કે જાણે કોઈ કલાકારે સુંદર કલાકૃત્તિની રચના કરી હોય.

700થી વધુ સુવર્ણમંદિર

માંડલે બિઝનેસ ફોરમના જણાવ્યા અનુસાર માંડલેની આસપાસના પહાડોમાં જ 700થી વધુ સોનેથી મઢેલાં મંદિરો છે.

ઇરાવદી નદી ઉપર વિહાર કરતાંકરતાં તેને જોઈ શકાય છે.

અહીંના બગાન નામના શહેરની આસપાસ તો 1200થી વધુ મંદિરો અને પેગોડાના ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ખંઢેરો આવેલા છે.

11થી 13 સદી દરમિયાન પગાન સામ્રાજ્યના શાસન વખતે 10 હજારથી વધુ મંદિરો બનાવાયાં હતાં.

તે ગાળામાં સમગ્ર દેશમાં બૌદ્ધ ધર્મનો પ્રસાર થયો હતો.  બર્મામાં બે હજાર વર્ષ પહેલાં બૌદ્ધ ધર્મ પ્રવેશ્યો હતો.

માંડલના ગાઈડ સિથુ હતુન કહે છે કે બર્માની સંસ્કૃત્તિમાં સોનું બહુ મહત્ત્વનું સ્થાન ધરાવે છે.

આજે પણ દેશમાં પરંપરાગત રીતે જુદાં-જુદાં સ્વરૂપે સોનાનો ઉપયોગ થાય છે.

એ વાતની ખાસ કાળજી લેવાય છે કે સોનું બિલકુલ શુદ્ધ હોય. 24 કૅરેટના ગોલ્ડનો જ આગ્રહ રખાય છે.

વાંસની પટ્ટીઓ વચ્ચે સોનું રાખીને સોથી 200 જેટલા સોનાનાં સ્તર તૈયાર કરવામાં આવે છે.

ત્યારબાદ અઢી કિલોના પથ્થરથી 6 કલાક સુધી તેને ટીપવામાં આવે છે, જેથી તે યોગ્ય આકારનું બની જાય.

ત્યારપછી તેને એકદમ પાતળા અને નાના એક એક ઇંચના ટુકડામાં કાપી લેવામાં આવે છે.

સોનાના આવા પાતળાં સ્તરને મંદિરોમાં ચઢાવવામાં આવે છે. અહીં સોનાનો ઉપયોગ પરંપરાગત ઔષધીઓમાં પણ થાય છે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

શરાબમાં પણ સોનું

એટલું જ નહીં, સ્થાનિક ધોરણે તૈયાર થતાં દારૂમાં પણ સોનાનો અમુક ભાગ ઉમેરવામાં આવે છે. આ દેશી શરાબને 'વ્હાઇટ વ્કિસ્કી' કહેવામાં આવે છે.

તેની બૉટલોમાં સોનાનાં પાતળા સ્તરને નાખીને હલાવવામાં આવે છે.

આ રીતે સોનું ભેળવીને પછી લોકો તેનો સ્વાદ માણે છે.

મ્યાનમારમાં સોનાને બહુ પવિત્ર માનવામાં આવે છે. દેશની 90 ટકા વસતિ બૌદ્ધ છે અને બૌદ્ધ ધર્મમાં સોનાને બહુ મહત્ત્વ આપવામાં આવ્યું છે.

સોનાને સૂરજનું પ્રતીક ગણવામાં આવે છે, જ્યારે સૂરજને જ્ઞાન અને બુદ્ધિનું પ્રતીક માનવામાં આવે છે.

બર્માના લોકો મંદિરોને સોનાથી મઢીને બુદ્ધ પ્રતિ પોતાની શ્રદ્ધા વ્યક્ત કરે છે.

સિથુ હતુન કહે છે કે વિશેષ પ્રસંગોએ તૈયાર થતાં ભાત અને શાકમાં પણ સોનાના ટુકડા નાખવામાં આવે છે.

યુવતીઓ સોનાના ઘરેણાં પહેરવાં ઉપરાંત કેળા અને સોનાનું બનેલું ફેસ માસ્ક લગાવીને ચહેરાને ચમકાવે છે.

એવું પણ માનવામાં આવે છે કે ચામડીની અંદર સોનું ઊતરી જાય એટલે હાસ્ય ખીલી ઊઠે.

મ્યાનમારમાં પુષ્કળ પ્રમાણમાં સોનું મળે છે. માંડલેની આસપાસ સોનાની ઘણી ખાણો આવેલી છે.

આ ઉપરાંત ઇરાવદી અને ચિંદવિન નદીના તળિયેથી પણ સોનું મળે છે.

કાચી માટીમાંથી સોનાને અલગ તારવવા માટે અહીં પારાનો ઉપયોગ થાય છે. જેને લીધે માછલીઓ મરી જાય છે.

નદીના તળિયેથી ગેરકાયદે માટી કાઢવાને કારણે ઇરાવદી નદીને ભારે નુકસાન થયું છે.

જોકે સ્થાનિક ધોરણે...


મ્યાનમારની સેનાએ રવિવારની હિંસા બાદ અનેક જિલ્લાઓમાં માર્શલ લૉ લાગુ કર્યો છે. રવિવારે મ્યાનમારમાં પ્રદર્શનકારીઓ પર અનેક સ્થળોએ પોલીસ અને સેનાએ ગોળીબાર કર્યો અને 50 જેટલા લોકો મૃત્યુ પામ્યાં. સૌથી વધારે મૃત્યુ યંગૂનમાં થયાં છે.

આ હિંસા આંગ સૂ ચી અદાલતમાં હાજરી આપે એ અગાઉ બની છે. એમનાં સમર્થકોનું કહેવું છે કે એમની પર મૂકવામાં આવેલા આરોપો ખોટાં છે. લોકશાહીતરફી પ્રદર્શનકારીઓ એમને મુક્ત કરવાની માગણી કરે છે અને સૈન્યના તખ્તાપલટાનો વિરોધ કરે છે.

એક ફેબ્રઆરીએ સેનાએ તખ્તાપલટ કર્યું ત્યારથી આંગ સૂ ચી અજ્ઞાત સ્થળે છે. એમની અને અનેક નેતાઓની ધરપકડ કરી દેશમાં એક વર્ષની કટોકટી લાદી દેવામાં આવી હતી.

સેનાનો ચૂંટણીમાં ગરબડનો આરોપ છે. જોકે, આ અંગે કોઈ પુરાવા રજૂ કરવામાં આવ્યા નથી.

આંગ સુ ચી પર આ ઉપરાંત કરપ્શનનો તથા કોરોનાના નિયમોનો ભંગનો પણ કેસ કરવામાં આવ્યો છે.

સેનાએ ચીનના બિઝનેસ પર હુમલા બાદ યંગૂનના બે જિલ્લાઓમાં રવિવારે માર્શલ લૉ લાગુ કર્યો હતો, જેને અન્ય જિલ્લાઓમાં પણ લાગુ કરવામાં આવ્યો છે.

પ્રદર્શનકારીઓનું માનવું છે કે ચીન મ્યાનમારની બર્મિઝ આર્મીને ટેકો આપી રહ્યું છે. જોકે, રવિવારના હુમલા પાછ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ળ કોનો હાથ છે હજી સ્પષ્ટ નથી.

રક્તરંજિત રવિવારે 21થી વધારે લોકોનાં મૃત્યુનો દાવો

મ્યાનમારમાં સૈન્ય શાસનના વિરોધને પગલે હિંસા

મ્યાનમારના મુખ્ય શહેર યંગૂનમાં થયેલાં હિંસક ઘર્ષણોમાં ઓછામાં ઓછા 21 પ્રદર્શનકારીઓનાં મૃત્યુ થયાં હોવાના સમાચાર છે. આ પહેલાં મ્યાનમારના નેતાઓના એક સમૂહના લીડરે અધિકારીઓ વિરુદ્ધ 'ક્રાંતિ'ની વાત કહી હતી.

જોકે, ધ આસિસ્ટન્ટ ઍસોસિયેશન ફૉર પૉલિટિકલ પ્રીઝનર્સ (એએપીપી)ના મૉનિટરિંગ ગ્રૂપનું અનુમાન છે કે રવિવારે દેશમાં ઓછામાં ઓછા 38 લોકોનાં મૃત્યુ થયાં છે.

ગ્રૂપનું અનુમાન છે કે રવિવારે યંગૂનમાં માર્યા ગયેલા 21 લોકો સિવાય દેશના અન્ય વિસ્તારોમાં પણ અમુક લોકો મૃત્યુ પામ્યા છે.

સુરક્ષા દળોએ યંગૂનના હલિંગ થારયાર વિસ્તારમાં પ્રદર્શન કરી રહેલા લોકો પર ગોળીબાર કર્યો, તેમજ પ્રદર્શન કરી રહેલા લોકોએ પણ લાકડીઓ અને ચપ્પાંનો ઉપયોગ કર્યો.

ચીનના વેપારીઓ પર હુમલા બાદ સૈન્ય અધિકારીઓએ ક્ષેત્રમાં માર્શલ લૉની જાહેરાત કરી દીધી છે. પ્રદર્શન કરી રહેલા લોકોનું માનવું છે કે ચીન, સેનાને સમર્થન કરી રહ્યું છે.

એક ફેબ્રુઆરીના રોજ મ્યાનમારની સેનાએ દેશનાં સર્વોચ્ચ નેતા આંગ સાન સૂ ચી સહિત ઘણા નેતાઓની ધરપકડ કર્યા બાદ સત્તા પોતાના હાથમાં લઈ લીધી હતી.

એનએલડીને ગત વર્ષે થયેલી ચૂંટણીમાં મોટી જીત હાંસલ થઈ હતી, કારણ કે સેનાએ કહ્યું કે ચૂંટણીમાં ગોટાળો થયો હતો.

એનએલડીનાં પ્રમુખ આંગ સાન સૂ ચી પર ત્યાંની પોલીસે પણ ઘણા આરોપો લગાવ્યા છે.

ધરપકડથી બચી ગયેલા સાંસદોએ એક નવું ગ્રૂપ બનાવી લીધું હતું, સીઆરપીએચ મ્યાનમારની અસલ સરકાર સ્વરૂપે એક આંતરરાષ્ટ્રીય માન્યતા ઇચ્છી રહી છે.

થાને ફેસબુક પર પોતાના પ્રથમ ભાષણમાં કહ્યું હતું કે, "અત્યારે આ કાળા સમયમાં નાગરિકોની ક્ષમતાની ટેસ્ટ કરવાનો સમય છે."

"એક સંઘીય લોકતંત્ર બનાવવા માટે, એ તમામ ભાઈઓ, જેઓ દાયકાઓથી તાનાશાહીના વિભિન્ન પ્રકારોની પીડા સહન કરી રહ્યા છે, વાસ્તવમાં વાંછિત છે. આ ક્રાંતિ અમારા માટે પોતાના પ્રયાસોને એક સાથે મૂકવાનો અવસર છે."

સેનાએ ચૂટેલી સરકારના તખતાપલટા બાદ મ્હાન વિમ ખાઇંગ થાનને નિષ્કાસિત કરી દીધા હતા.

તેઓ એ ચૂંટાયેલા નેતાઓનો સંતાઈને નેતૃત્વ કરી રહ્યા છે જેમણે પાછલા મહિને સેનાના તખતાપલટાને માનવાનો ઇનકાર કરી દીધો હતો.

એક વર્ષની કટોકટી

મ્યાનમારમાં સૈન્ય બળો અને પ્રદર્શનકારીઓ વચ્ચે હિંસક ઘર્ષણ

તખતાપલટાની આગેવાની કરનાર સેનાના જનરલ મિન ઑન્ગ હ્વાઇંગે દેશમાં એક વર્ષની કટોકટી લાદી...


મ્યાનમારમાં ગત શનિવારે થયેલી મોટી હિંસા બાદ હજુ સુધી ઔપચારિક રીતે ભારતે કોઈ નિવેદન નથી આપ્યું.

આમ છતાં એવું લાગે છે કે ભારત સરકાર આ મુદ્દે હજુ સુધી મૌન જ છે. મ્યાનમારમાં ગત શનિવારે સેનાએ જે કાર્યવાહી કરી, તેના ઉપર હજુ સુધી ઔપચારિક રીતે ભારતે કોઈ નિવેદન નથી આપ્યું.

ચાલુ વર્ષે ફેબ્રુઆરી મહિનામાં મ્યાનમારની સેનાએ સત્તા કબજે કરી, તે પછી ભારતે જે પ્રતિક્રિયા આપી હતી, તે દબાયેલા સૂરમાં હતી.

ત્યારે ભારત શા માટે આ મુદ્દે મૌન છે ? તેના શું કારણ હોઈ શકે છે ?

પાડોશી દેશ હોવાની પ્રૉબ્લેમ

મ્યાનમારને લગતી બાબતોના જાણકાર તથા મ્યાનમારમાં ભારતના રાજદૂત તરીકે ફરજ બજાવનારા રાજીવ ભાટિયા કહે છે કે મ્યાનમાર એ ભારતનો પાડોશી દેશ છે. હજારો કિલોમીટર દૂરથી અમેરિકા જે પ્રકારની પ્રતિક્રિયા આપી શકે, એવી પ્રતિક્રિયા કોઈ પાડોશી દેશ ન આપી શકે.

ભાટિયા કહે છે, "જો પાડોશીના ઘરમાં આગ લાગી હોય તો મને સૌથી વધુ ચિંતા થાય, કારણ કે એ આગ મારા ઘરને પણ દઝાડી શકે છે. જે વ્યક્તિ હજારો કિલોમીટર દૂર બેઠી છે, તેને એટલી ચિંતા ન થાય. તેને જે બોલવું હોય, તે બોલી શકવાની સ્વતંત્રતા છે."

"અમેરિકા અને યુરોપિયન સંઘ તથા બ્રિટન જે કંઈ ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

કહી રહ્યાં છે, તેઓ અગાઉ પણ આવી જ વાતો (1988ના સૈન્ય તખતાપલટ દરમિયાન) કહી ચૂક્યા છે અને તેનું કંઈ પરિણામ આવ્યું ન હતું."

"એ લોકો જો ફરીથી એ જ ભૂલો કરી રહ્યાં હોય તો તેઓ આમ કરવાને માટે સ્વતંત્ર છે, પરંતુ ભારત એક એવો દેશ છે કે જે પોતાના ઇતિહાસને નથી ભૂલ્યો."

સૈન્યશાસન વિરુદ્ધના પ્રદર્શનોમાં અત્યારસુધીમાં 400થી વધુ લોકોનાં મૃત્યુ થયાં

ભાટિયા ઉમેરે છે કે ભારતની મજબૂરી એ છે કે મ્યાનમાર તેનો પાડોશી દેશ છે.

ભાટિયા કહે છે : "મ્યાનમાર ભારતનો પાડોશી દેશ હોવાથી આપણે ખુલ્લીને કોઈ પૉઝિશન ન લઈ શકે, છતાં ભારતે હંમેશા એવું જ કહ્યું છે કે તે મ્યાનમારમાં લોકશાહીનો વિકાસ ઇચ્છે છે."

"આપણે એ પણ જોવું રહ્યું કે મ્યાનમારની જનતાની પીડાઓનો વહેલામાં વહેલી તકે ઉકેલ આવે. ભારતે જનતા સામે હિંસા થઈ રહી હોવાની વાત કહી છે અને તેને વહેલામાં વહેલી તકે સમાપ્ત કરવાની વાત કહી છે."

"આ સાથે યાદ રાખવું ઘટે  કે મ્યાનમારની સરકાર સાથે આપણા સંબંધ સારા છે. ત્યાંની સેના સાથે પણ આપણા સંબંધ સારા રહ્યા છે. જેનો ઉપયોગ કરીને આપણે શક્ય હોય તે રીતે મ્યાનમારની મદદ કરવી જોઈએ."

તા. 27મી માર્ચે નેપીડાવ ખાતે મ્યાનમારની સેનાની 'સશસ્ત્ર સેનાદિવસ પરેડ' આયોજિત થઈ હતી, જેમાં ભારત સહિત આઠ દેશોએ ભાગ લીધો હતો. આ પરેડમાં સામેલ થવા બદલ ભારતમાં સ્થાનિકસ્તરે પણ સવાલ ઉઠી રહ્યા છે.

પરેડના દિવસે સૈનિકોની ગોળીઓથી લગભગ 100 નાગરિકનાં મૃત્યુ થયા હતા. ભારત સિવાય પાકિસ્તાન, ચીન તથા રશિયાના પ્રતિનિધિઓએ પણ ભાગ લીધો હતો.

વિપક્ષ કૉંગ્રેસના પ્રવક્તા શમા મસૂદે એક ટ્વીટમાં લખ્યું, "તખતાપલટના બે મહિના બાદ ભારતે મ્યાનમારની સૈન્યદિવસ પરેડમાં ભાગ લીધો હતો. મ્યાનમારના નાગરિકો ઉપર સેનાની ક્રૂર કાર્યવાહી બાદ આ પગલાને હિંસાના સમર્થન સમાન માનવામાં આવે. લોકતાંત્રિક આદર્શો માટે ભારતની પ્રતિબદ્ધતા ઉપર સવાલ ઉઠશે."

ભારતે પણ કરી છે ટીકા

મ્યાનમારમાં સૈન્યશાસન વિરુદ્ધના પ્રદર્શનોમાં અત્યાર સુધીમાં 400થી વધુ લોકોનાં મૃત્યુ થયાં છે.

રવિવારે અનેક દેશોના સંરક્ષણ વડાઓએ એક સંયુક્ત નિવેદન બહાર પાડીને મ્યાનમારમાં હિંસક સૈન્ય કાર્યવાહીની ટીકા કરી છે.

નિવેદનમાં કહેવામાં આવ્યું, "કોઈપણ પ્રૉફેશનલ સેના આંતરરાષ્ટ્રીય ધોરણોનું પાલન કરે છે. તેની જવાબદારી પોતાના દેશના લોકોને નુકસાન પહોંચાડવાની નહીં, પરંતુ તેમને બચાવવાની હોય છે."

ભારત હંમેશા જ મ્યાનમાર મામલે મૌન સેવી લે છે, એવું નથી. ફેબ્રુઆરી મહિનામાં તખતાલપટ...


મ્યાનમારમાં માર્યા જનાર લોકોનાં પરિવારજનોનો વિલાપ

સુરક્ષાદળોએ અમુક લોકોને વિરોધપ્રદર્શનમાં માર્યા હતા જ્યારે કેટલાક લોકોની તેમના ઘરમાં જ હત્યા કરી દેવાઈ હતી.

મ્યાનમારના લોકો એક ફેબ્રુઆરીના થયેલા સૈન્ય તખ્તાપલટાના વિરોધ દરમિયાન આ કાર્યવાહીમાં માર્યા ગયેલા લોકોને ‘ફૉલેન સ્ટાર્સ’ (તૂટેલા તારા) કહી રહ્યા છે.

 ચાર બાળકોના પિતાનું ગોળીબારમાં મૃત્યુ થયું, પરિવાર નિરાધાર થયો

સૈન્ય કાર્યવાહીમાં મૃત્યુ પામનાર લોકોમાં 40 વર્ષના અઈ પણ સામેલ હતા.

ચાર બાળકોના પિતા અઈ માંડલે શહેરના રહેવાસી હતા. તેમના પાડોશીએ જણાવ્યું કે 'તેઓ નારિયલના સ્નૅક્સ અને રાઇસ જેલી ડ્રિંક વેચીને પોતાના પરિવારનું ગુજરાન ચલાવતા હતા.'

કેટલાક રિપોર્ટમાં જણાવવામાં આવ્યું કે   ''સૈનિકોએ આ વિસ્તારમાં દરોડા દરમિયાન તેમને ગોળી મારી હતી, જેમાં તેઓ ઈજાગ્રસ્ત થઈ ગયા હતા. પછી તેમને ઢસડીને કારનાં બળતાં  ટાયરોના ઢલગા પર લઈ જવામાં આવ્યા. કારના ટાયરોનો આ ઢગલો પ્રદર્શનકારીઓએ બૅરિકેડના રૂપમાં બનાવ્યો હતો. ''

ત્યાંના એક નિવાસીએ એક સમાચાર વેબસાઇટ મ્યાનમાર નાઉને જણાવ્યું, “એ ચીસો પાડી રહ્યા હતા અને કહી રહ્યા હતા કે મારી મદદ કરો.”

તેમના પ્... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

રિયજનોએ રવિવારને તેમની યાદમાં એક કાર્યક્રમનું આયોજન કર્યું. આ અવસર પર તેમના એક સંબંધીએ અઈના મૃત્યુને 'મોટું નુકસાન' ગણાવ્યું.

સમાચાર સંસ્થા એએફપીને આપેલા એક ઇન્ટરવ્યૂમાં કહ્યું કે  "તેઓ પોતાના પરિવારમાં એકમાત્ર કમાનાર વ્યક્તિ હતા."

'મારો એકમાત્ર પુત્ર હતો'

18 વર્ષના આંગ જિન ફિયો એક ક્લબમાં ગોલકીપર હતા

બીજી તરફ માંડલેમાં જ બીજી જગ્યાએ લોકો 18 વર્ષના આંગ જિન પિયોના મૃત્યુ પર શોક વ્યક્ત કરી રહ્યા છે.

સમાચાર સંસ્થા રૉયટર્સ અનુસાર, 'ફિયો લિન લટ્ટ ફુટબૉલ' ક્લબના ગોલકીપર અને પરોપકારી સ્વભાવના માણસ હતા. કોરોના મહામારી દરમિયાન તેમણે પોતાની ઇચ્છાથી એક ઇન્ટેન્સિવ કૅર સેન્ટરમાં લોકોની મદદનું કામ કર્યું હતું.

તેમના પરિવારે સંવાદદાતાઓને જણાવ્યું કે શનિવારના વિરોધપ્રદર્શનમાં તેઓ સૌથી આગળ હતા અને ત્યારે જ તેઓ સેનાની ગોળીઓનો ભોગ બન્યા.

પોતાના પુત્રની તાબૂત પાસે રડતાં તેમનાં માતાએ કહ્યું, “એ મારો એકમાત્ર પુત્ર હતો. હવે મને પણ મરવા દો જેથી તેની સાથે હું પણ જઈ શકું.”

મૃતકોમાં કેટલાંક બાળકો પણ સામેલ છે

11 વર્ષની એક બાળકીના તાબૂતમાં મૂકેલાં ફૂલ, પેઇન્ટિંગ અને તેનાં રમકડાં

11 વર્ષનાં અઈ મિયાત થૂને તાબૂતમાં રાખવામાં આવ્યાં હતાં. તેમના મૃતદેહ સાથે થોડાં રમકડાં, ફૂલ અને હૅલો કિટીની એક ડ્રૉઇંગ પણ રાખવામાં આવી હતી. મીડિયા અનુસાર દક્ષિણ-પૂર્વમાં આવેલા શહેર માવલામઇનમાં વિરોધપ્રદર્શન પર થયેલી કાર્યવાહીમાં ગોળી મારીને તેમની હત્યા કરી દેવામાં આવી હતી.

ત્યાં મધ્ય મ્યાનમારના મિકટીલા શહેરમાં માર્યાં ગયેલાં 14 વર્ષનાં પાન ઈ ફિયૂનાં માતાએ બીબીસી બર્મીઝ સેવાને જણાવ્યું, ' મેં જ્યારે સેનાને અમારી શેરીમાં આવતાં જોઈ તો મેં બધાં બારણાં બંધ કરવાનું શરૂ કરી દીધું પરંતુ હું બધાં બારણાં બંધ નહોતી કરી શકી.'

તેમણે કહ્યું, ''મેં તેને પડતાં જોઈ. શરૂઆતમાં મને લાગ્યું કે તે બસ લપસીને પડી ગઈ છે. પાછું વળીને જોયું તો ખબર પડી કે તેની છાતીમાંથી લોહી નીકળી રહ્યું હતું. ''

કેટલાક રિપોર્ટ પ્રમાણે મ્યાનમારના સૌથી મોટા શહેર યંગૂનમાં એક 13 વર્ષના સાઈ વાઈ યાનને બહાર રમતી વખતે મારી દેવાઈ. રવિવારે તાબૂત પાસે બેઠેલા તેમના પરિવારજનો શોકમાં ડૂબેલા હતા. તેમનાં માતા રડતાં હતાં, તેમણે કહ્યું, ‘હું તારી વગર કેવી રીતે રહીશ, બેટા?’

'મારો દીકરો શહીદ છે'

રવિવારના રોજ સાઇ વાઇ યાનના અંતિમ સંસ્કારનાં દૃશ્યો

યંગૂનમાં પણ લોકોએ કહ્યું કે 19 વર્ષના હતિ સાન વાન ફીનું...


મ્યાનમારમાં વિરોધપ્રદર્શન

સોમવાર સવારે મોટી સંખ્યામાં પ્રદર્શનકારીઓ પાટનગર નેપીડાવ, યંગૂન એને માંડલે અને બીજા શહેરોમાં ભેગા થયાં હતાં. લોકોએ હાથમાં બૅનરો સાથે નારા લગાવ્યા હતા. વિરોધપ્રદર્શન દરમિયાન ક્યાંય પણ હિંસા થઈ નથી.

બીજી બાજુ વિરોધપ્રદર્શનને જોતા મ્યાનમારના પાટનગર નેપીડવમાં વહીવટીતંત્ર દ્વારા પ્રદર્શનકારીઓ પર પાણીનો મારો કરવામાં આવ્યો છે.

મ્યાનમારમાં વિરોધપ્રદર્શન

પ્રદર્શન કરી રહેલા લોકોમાં શિક્ષકો, ડૉક્ટરો, વકીલો, બૅન્ક અધિકારીઓ અને સરકારી કર્મચારીઓ સામેલ છે. આશરે એક હજાર શિક્ષકોએ યંગૂનના એક નગરથી સુલે પૈગોડા સુધી રેલીમાં ભાગ લીધો હતો.

વિરોધપ્રદર્શનમાં ભાગ લેવા માટે અને કામનો બહિષ્કાર કરવા માટે ઓનલાઇન પણ અપીલ કરવામાં આવી રહી છે.

કાપડના કારખાનામાં કામ કરતા 28 વર્ષના નિન તાજીને સમાચાર સંસ્થા એએફપીને જણાવ્યું કે, આજે કામ કરવાનો દિવસ છે પરતું અમે કામ પર નહીં જઈએ. ભલે અમારો પગાર કેમ ન કાપવામાં આવે.

નેપીડેવમાં પોલીસે પ્રદર્શન કરી રહેલાં લોકો પર પાણીનો મારો ચલાવ્યો હતો, જેમાં અમુક લોકોને ઈજા પણ થઈ છે.

એક દાયકા કરતા વધુ સમયમાં આ પહેલી વખત છે જ્યારે આટલા મોટા પ્રમાણમાં વિરોધપ્... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

રદર્શન શરૂ થયા છે.

હાલમાં યોજાયેલી ચૂંટણીઓ મોટાપાયે ગરબડ થઈ છે એવા આરોપ મૂકીને મ્યાનમારની સેનાએ 1લી ફેબ્રુઆરીએ તખતાપલટો કર્યો હતો. જોકે સેનાએ હજુ સુધી આ માટે કોઈ પુરાવા આપ્યા નથી.

મ્યાનમારમાં વિરોધપ્રદર્શન

તખતાપલટો કર્યા બાદ સેનાએ મ્યાનમારમાં એક વર્ષ માટે કટોકટી લાદી દીધી છે.

બીજી બાજુ આંગ સાગ સૂ ચી અને તેમનાં પક્ષ નેશનલ લીગ ફૉર ડેમૉક્રેસી (એનએલડી)ના મહત્ત્વનાં નેતાઓની ધરપકડ કરવામાં આવી છે.

સેનાએ નાણાં, આરોગ્ય, ગૃહ અને વિદેશ ખાતા સહિત બધા મહત્ત્વના મંત્રીઓને હટાવી દીધા છે અને પોતાના લોકોની નિમણૂક કરી છે. ફેસબુક, ટ્વિટર અને ઇન્સટાગ્રામ જેવી સાઇટસ્ પણ બ્લૉક કરી નાખવામાં આવી છે.

2007માં યોજાયલ સેફ્રન રિવૉલ્યુશન બાદ આ પહેલી વખત છે જ્યારે આટલા મોટા પાયે વિરોધપ્રદર્શન થઈ રહ્યું છે. 2007માં બૌદ્ધ ભિક્ષુઓ સૈન્ય શાસન વિરુદ્ધ રસ્તા પર ઊતરી આવ્યા હતા.

તમે અમનેફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


મ્યાનમારમાં સેના દ્વારા થયેલા બળપ્રયોગમાં અનેક લોકોનાં મૃત્યુ બાદ સારબરી આઇલૅન્ડ ખાતે યોજાયેલા પ્રદર્શનની તસવીર

યુએસ સેક્રેટરી ઑફ સ્ટેટ ઍન્ટની બ્લિન્કને કહ્યું 'મ્યાનમારમાં શનિવારે થયેલાં અનેક મૃત્યુથી વૉશિંગ્ટન ગભરાયેલું છે.'

યુએસ દૂતાવાસે કહ્યું હતું, "સુરક્ષા દળોએ બિનહથિયારી લોકોની હત્યા કરી."

મ્યાનમારનાં 40 જેટલાં નાનાં-મોટાં નગરોમાં વિરોધપ્રદર્શનો થયાં

સમાચાર સંસ્થા 'ધ ઇરાવડ્ડી' અને 'મ્યાનમાર નાઉ'ના અહેવાલ અનુસાર શનિવારે જે વિરોધપ્રદર્શનો થયાં એ અત્યારસુધીનાં સૌથી લોહિયાળ પ્રદર્શન છે.

'સેના દ્વારા હિંસા અચારવામાં આવશે', તેવી ચેતવણી છતાં તખ્તાપલટાનો વિરોધ કરી રહેલા ઍક્ટિવિસ્ટોએ શનિવારે મોટાં વિરોધપ્રદર્શનોની જાહેરાત કરી હતી.

વિરોધપ્રદર્શન કરતાં લોકોને અટકાવવા માટે સમગ્ર દેશમાં અને ખાસ કરીને યંગૂનમાં મોટી સંખ્યામાં સુરક્ષાદળોને તહેનાત કરવામાં આવ્યાં હતાં.

તખ્તાપલટો કરનાર નેતા મિંગ આંગ લાઇંગે શનિવારે ટીવી સંબંધોનમાં કહ્યું કે તેઓ લોકશાહીને બચાવશે અને ચૂંટણીઓ યોજવામાં આવશે.

આ પ્રદર્શનો તખ્તાપલટાના વિરોધ અને આંગ સૂ કી સહિત ચૂંટાયેલા નેતાઓને મુક્ત કરાવવા માટે થઈ રહ્યા છે. તખ્તાપ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

લટા બાદ સેનાના જનરલ મિંગ આંગ લાઇંગ મ્યાનમારની સૌથી શક્તિશાળી વ્યક્તિ બની ગયા છે.

64 વર્ષીય લાઇંગે આ વર્ષે જુલાઈ મહિનામાં નિવૃત્ત થવાના હતા. પરંતુ કટોકટીની જાહેરાત સાથે મ્યાનમારમાં તેમની પકડ બહુ મજબૂત થઈ ગઈ છે.

યાંગુનમાં થઈ રહેલા પ્રદર્શન દરમિયાન હિંસાની ઘટનાઓ પણ ઘટી હતી.

આ અગાઉ મ્યાનમારની સેનાના પ્રમુખ મિન આંગ લાઇંગે શનિવારે નેશનલ ટેલિવિઝન પર સંબોધનમાં કહ્યું કે, તેઓ લોકશાહીની રક્ષા કરશે.

એમણે વચન આપ્યું કે દેશમાં ચૂંટણી કરાવવામાં આવશે પરંતુ ચૂંટણી ક્યારે થશે એ અંગે એમણે કંઈ કહ્યું નથી.

મ્યાનમારમાં સેના દ્વારા બળપ્રયોગ બાદ યાંગોન સિવાયનાં નગરોમાં પણ લોકો પ્રદર્શન માટે ઊતર્યા છે.

આ અગાઉ મ્યાનમારની સેનાના પ્રમુખ મિન આંગ લાઇંગે શનિવારે નેશનલ ટેલિવિઝન પર સંબોધનમાં કહ્યું કે, તેઓ લોકશાહીની રક્ષા કરશે.

એમણે વચન આપ્યું કે દેશમાં ચૂંટણી કરાવવામાં આવશે પરંતુ ચૂંટણી ક્યારે થશે એ અંગે એમણે કંઈ કહ્યું નથી.

મ્યાનમારમાં 1 ફેબ્રુઆરીએ સેનાએ તખ્તાપલટો કર્યો, એ બાદ વિરોધપ્રદર્શનોમાં 400થી વધુ લોકોનાં મૃત્યુ થયાં છે.

1 ફેબ્રુઆરી 2021ન રોજ કરવામાં આવેલા તખ્તાપલટા પહેલાં પણ જનરલ લાઇંગ કમાન્ડરલ ઇન ચીફ તરીકે રાજકીય રીતે ઘણો પ્રભાવ ધરાવતા હતા.

મ્યાનમારમાં લોકશાહી વ્યવસ્થા શરૂ થયા બાદ પણ લાઇંગે ક્યારે પણ મ્યાનમારની સૈન્યની તાકાત ઘટવા નહોતી દીધી.

આ માટે લાઇંગની આંતરરાષ્ટ્રીયસ્તરે ઘણી નિંદા પણ થઈ છે અને લધુમતીઓ પર કરવામાં આવેલા સૈન્ય હુમલા માટે તેમને પ્રતિબંધો પણ સહન કરવા પડ્યા છે.

મૃતક બાળકી ખિન મ્યો ચીત પોતાના પિતા તરફ દોડી રહી હતી ત્યારે તેને ગોળી મારી દેવાઈ

મ્યાનમારમાં સૈન્યબળવા મામલેની કાર્યવાહીઓનો સિલસિલો ચાલુ છે. એવામાં એક 7 વર્ષની બાળકી તેનો શિકાર બની છે. એક કાર્યવાહી દરમિયાન ડરના લીધે બાળકી પિતાની પાસે જવાની કોશિશ કરી રહી હતી ત્યારે પોલીસ ગોળીબારમાં તેનું મૃત્યુ થઈ ગયું હતું.

મૃતક બાળકી ખિન મ્યો ચીતના પરિવારે બીબીસી સાથેની વાતચીતમાં કહ્યું કે માંડલે શહેરમાં બાળકીનાં ઘરે દરોડા પડ્યા ત્યારે દોડીને તે પોતાના પિતાની પાસે જઈ રહી હતી, એ વખતે તેને ગોળી મારવામાં આવી અને તેનું મૃત્યુ થઈ ગયું.

તમે અમનેફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો.


મ્યુનિસિપલ કૉર્પોરેશનથી માંડી નગરપાલિકા સુધીની ચૂંટણીઓમાં ભારતીય જનતા પાર્ટીએ કૉંગ્રેસનો સફાયો કરી દીધો પરંતુ આ જ ગુજરાતમાં એક નગરપાલિકા એવી પણ છે જ્યાં ભાજપ જિત્યો અને છતાં સત્તાની ધુરા તેના હાથમાં ન આવી શકી.

આ નગરપાલિકા છે, મોરબી જિલ્લાની વાંકાનેર શહેરની નગરપાલિકા.

અહીંના કુલ સાત વોર્ડમાં 28 બેઠકમાંથી 24 બેઠકો ભારતીય જનતા પાર્ટીના ઉમેદવારોને મળી હતી.

તેમજ બાકીની ચાર બેઠકો બહુજન સમાજ પાર્ટી (બસપા)ને મળી હતી. બમ્પર બહુમતી હોવા છતાં વાંકાનેર નગરપાલિકામાં ભાજપને સત્તાથી દૂર  રહેવું પડ્યું છે.

વાંકાનેરમાં ભાજપે કેમ ગુમાવવી પડી સત્તા?

વાંકાનેર નગરપાલિકાના નવનિયુક્ત ઉપપ્રમુખ ધર્મેન્દ્રસિંહ જાડેજા

આ સમગ્ર ઘટના અંગે વાત કરતાં વાંકાનેરના સ્થાનિક પત્રકાર હરદેવસિંહ ઝાલા જણાવે છે કે, "વાંકાનેર નગરપાલિકા પાછલાં 25 વર્ષથી ભાજપનો ગઢ રહી છે. પરંતુ આ વખતે ચૂંટાયેલા સભ્યોની નારાજગીને પગલે ભારતીય જનતા પાર્ટીના ચૂંટાયેલા સભ્યો પૈકી કોઈ પ્રમુખ-ઉપપ્રમુખનું પદ મેળવી શક્યા નથી."

તેમણે બહુમતી છતાં વાંકાનેરમાં ભાજપ સત્તાથી કેમ દૂર રહ્યો તે સમજાવતાં કહ્યું હતું કે, "ચૂંટણીઓનાં પરિણામ જાહેર થયાં બાદ નગર... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

પાલિકાના ભાજપ અને બસપાના સભ્યોએ એકસાથે મળીને હાલ અપક્ષ ઉમેદવાર તરીકે ચૂંટાઈ આવેલાં પ્રમુખ જયશ્રીબહેન સેજપાલ અને ઉપપ્રમુખ ધર્મેન્દ્રસિંહ જાડેજાનાં નામ અનુક્રમે પ્રમુખ અને ઉપપ્રમુખના પદ માટે વાંકાનેર ભાજપ પ્રમુખને મોકલી આપ્યાં હતાં. જે પાછળથી મોરબી જિલ્લા ભાજપ પ્રમુખને પણ મોકલી દેવાયાં હતાં."

"પરંતુ જ્યારે ભાજપના મોવડીમંડળ તરફથી નગરપાલિકાના પ્રમુખ અને ઉપપ્રમુખ માટે મૅન્ડેટ મોકલવામાં આવ્યો તેમાં ચૂંટાયેલા સભ્યો દ્વારા મોકલાયેલાં નામો કરતાં અલગ નામો સૂચવવામાં આવ્યાં હતાં. જેના કારણે ચૂંટાયેલા તમામ સભ્યોની લાગણી દુભાઈ."

ઝાલા વાંકાનેર ભાજપના સ્થાનિક રાજકારણમાં ખટરાગ હોવાનું કહે છે.

તેઓ કહે છે કે, "પોતાના દ્વારા મોકલાવાયેલાં નામો ન સ્વીકારાતા નારાજ થયેલા 16 સભ્યોએ ભાજપમાંથી રાજીનામું આપી દીધું હતું અને પક્ષના મૅન્ડેટનો અનાદર કર્યો હતો."

"મંગળવારે (તા. 16 માર્ચ) બપોરે ત્રણ વાગ્યે વાંકાનેર તાલુકા સેવાસદન ખાતે નગરપાલિકાના પ્રમુખ અને ઉપપ્રમુખની ચૂંટણી ચૂંટણીઅધિકારી અને ચીફ ઑફિસરની હાજરીમાં યોજાઈ હતી. જેમાં ભાજપમાંથી રાજીનામું આપનાર 16 સભ્યો પૈકી 11 સભ્યોએ ભાજપના મૅન્ડેટ વિરુદ્ધ મતદાન કર્યું હતું, જ્યારે પાંચે ભાજપ તરફી જ મતદાન કર્યું હતું."

"આમ, ચૂંટાયેલા સભ્યોમાંથી રાજીનામાં આપનાર 11 અને બહુજન સમાજ પાર્ટીના ચૂંટાયેલા તમામ ચાર સભ્યોએ આ બળવાખોર જૂથનું સમર્થન કરી તેમના પક્ષે મતદાન કર્યું હતું."

"જેથી 28માંથી 15 સભ્યોની બહુમતીથી બળવાખોર જૂથના સભ્યોના ટેકાવાળા ઉમેદવારોને પ્રમુખ અને ઉપપ્રમુખનાં પદ મળ્યાં અને આમ ભાજપે 25 વર્ષમાં પહેલી વખત વાંકાનેરની નગરપાલિકામાં સત્તા ગુમાવવી પડી."

'વ્હિપ વિરુદ્ધ મતદાનની કોઈ ફરિયાદ નહીં'

અપક્ષ ઉમેદવાર તરીકે ચૂંટાઈ આવેલાં પ્રમુખ જયશ્રીબહેન સેજપાલ

વાંકાનેર નગરપાલિકાના પ્રમુખ અને ઉપપ્રમુખની ચૂંટણીમાં ચૂંટણીઅધિકારી તરીકે ફરજ બજાવનાર પ્રાંત ઑફિસર ગંગાસિંઘનો મત સમગ્ર ચૂંટણીપ્રક્રિયા અંગે જાણવા માટે અમે સંપર્ક કર્યો.

તેમણે જણાવ્યું કે "તમામ પક્ષોના પ્રતિનિધિઓની હાજરીમાં મંગળવારે મતદાન યોજાયું હતું. જેમાં ચૂંટાઈ આવેલા સભ્યોના પક્ષમાં 15 મત પડ્યા હતા જ્યારે તેની સામેના પક્ષે દસ મત પડ્યા હતા."

જ્યારે તેમને પૂછવામાં આવ્યું કે શું તેમને કોઈ પક્ષ તરફથી વ્હિપનો અનાદર થયાની ફરિયાદ મળી છે કે કેમ?

તો આ પ્રશ્નના જવાબમાં તેમણે કહ્યું કે, "ચૂંટણીના સ્થળે હાજર તમામ રાજકીય પક્ષોના પ્રતિનિધિઓએ પોતાના...


યશસ્વિનીસિંહ

તેમણે રિયો ડી જાનેરોમાં 2019ના આઈએસએસએફ વર્લ્ડ કપમાં 10 મીટર ઍર પિસ્તોલ ઇવેન્ટમાં ગોલ્ડ મેડલ જીત્યો હતો અને 2021 સમર ઑલિમ્પિક્સમાં ભારત માટે ક્વોટા પૉઝિશન મેળવ્યું હતું.

ભારતના નવી શૂટિંગ પ્લેયર 23 વર્ષીય યશસ્વિનીસિંહ દેસ્વાલ 2021 ટોક્યો ઑલિમ્પિકમાં ભારત માટે પદક મેળવનારાં એક મજબૂત દાવેદાર છે.

યશસ્વિનીએ 15 વર્ષની ઉંમરે રમતગમતના શૂટિંગમાં ભાગ લીધો હતો અને ત્યારબાદ તેમણે પાછું વળીને જોયું નથી.

ત્યારથી દર વર્ષે તેઓ ભારતનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે અને રાષ્ટ્રીય તેમજ આંતરરાષ્ટ્રીય શૂટિંગ સ્પર્ધાઓમાં નોંધપાત્ર સારું એવું પ્રદર્શન કરતા રહે છે.

પ્રેરણા ક્યાંથી મળી

યશસ્વિનીસિંહ

યશસ્વિની દેસ્વાલનો જન્મ 30 માર્ચ, 1997ના રોજ નવી દિલ્હીમાં થયો હતો.

તેઓ તેમના પિતા સાથે નવી દિલ્હીમાં કૉમનવેલ્થ ગેમ્સ 2010 દરમિયાન શૂટિંગ સ્પર્ધા જોવા ગયાં ત્યારે તેમને શૂટિંગમાં રસ પડ્યો હતો.

દેસ્વાલ કહે છે કે તેમને સમજાયું કે શૂટિંગમાં ભારતમાં માળખાગત સુવિધાઓ અને સાધનોની મર્યાદાને કારણે ઘણા પડકારો છે. પરંતુ તેમના પિતા એક પોલીસ અધિકારી હતા અને રમતગમતના ઉત્સાહી પણ હતા.

તેમને દેસ્વાલને સંપૂર્ણ ટેકો આપ્ય... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ો હતો. તેમણે 10 મીટર કૅટેગરીમાં ઍર પિસ્ટલ શૂટર તરીકે શરૂઆત કરી હતી અને તેમનાં માતાપિતાએ શૂટિંગના અભ્યાસ માટે ચંદીગઢના પંચકુલામાં તેમના ઘરે શૂટિંગ રેન્જ ગોઠવી હતી.

મહાનિરીક્ષક (નિવૃત્ત) અને આંતરરાષ્ટ્રીય શૂટર ટી.એસ. ધીલ્લોન તેમના કોચ બન્યા હતા.

યશસ્વિનીએ પૂણે ખાતે ડિસેમ્બર 2014માં યોજાયેલી 58મી રાષ્ટ્રીય શૂટિંગ ચૅમ્પિયનશિપમાં જુદીજુદી કૅટેગરીમાં ત્રણ ગોલ્ડ મેડલ જીતીને તેમના માતાપિતાનો વિશ્વાસને વધાર્યો હતો.

દેસ્વાલે આંતરરાષ્ટ્રીય ચૅમ્પિયનશિપ ઇવેન્ટ્સમાં પણ સારું પ્રદર્શન ચાલુ રાખ્યું.

તેમણે જૂન 2017માં જર્મની ખાતે આયોજિત આઈએસએસએફ (આંતરરાષ્ટ્રીય રમતગમત શૂટિંગ ફેડરેશન) જુનિયર વર્લ્ડ ચૅમ્પિયનશિપમાં ગોલ્ડ મેડલ જીત્યો હતો અને વર્લ્ડ રેકૉર્ડની બરાબરી કરી હતી.

દેસ્વાલને રમતના પડકારોની સાથે બીજી અનેક મુશ્કેલીઓનો પણ સામનો કરવો પડ્યો હતો, કેમ કે તેમને દેશની સાથેસાથે વિદેશમાં પણ વિવિધ ટુર્નામેન્ટોમાં ભાગ લેવાનો હતો.

વ્યાવસાયિક સિદ્ધિઓ

દેસ્વાલે 2012માં શૂટિંગની પ્રૅક્ટિસ શરૂ કરી હતી. તેમણે ચીનના નાનજિંગમાં 2014માં સમર યૂથ ઑલિમ્પિક્સ માટે ક્વૉલિફાય કર્યું હતું, જ્યાં તેમણે 10 મીટર ઍર પિસ્તોલ ઇવેન્ટની ફાઇનલમાં છઠ્ઠા સ્થાને રહ્યાં હતાં.

2016ના આઈએસએસએફ જુનિયર વર્લ્ડ કપમાં તેમણે જર્મનીના સુહલમાં એક સિલ્વર મેડલ જીત્યો હતો.

અઝરબૈજાનના કબાલા ખાતે 2016માં સાઉથ એશિયન ગેમ્સમાં તેમણે ટીમ ઇવેન્ટમાં ગોલ્ડ મેડલ અને વ્યક્તિગત ઇવેન્ટમાં બ્રોન્ઝ મેડલ મેળવ્યો હતો.

2017માં આઈએસએસએફ જુનિયર વર્લ્ડ ચૅમ્પિયનશિપમાં તેમણે 235.9ના રેકૉર્ડની બરાબરી કરી અને ગોલ્ડ મેડલ જીત્યો.

દેસ્વાલે રિયો ડી જાનેરોમાં 2019ના આઈએસએસએફ વર્લ્ડ કપમાં 2021 માટેનો સમર ઑલિમ્પિક્સ માટે ક્વોટા સ્પૉટ બુક કરવા માટે ગોલ્ડ મેડલ જીત્યો હતો.

ઑક્ટોબર 2020માં દેસ્વાલે આંતરરાષ્ટ્રીયની પાંચમી ઑનલાઇન શૂટિંગ ચૅમ્પિયનશિપ આવૃત્તિમાં ગોલ્ડ મેડલ જીત્યો. પરંતુ એનઆરએઆઈ દ્વારા અધિકૃત ન હોવાથી તેવા કાર્યક્રમમાં ભાગ લેવા બદલ ભારતીય રાષ્ટ્રીય  રાઇફલ ઍસોસિયેશન (એનઆરએઆઈ) દ્વારા તેમને ઠપકો અપાયો હતો.

જોકે તેમના કોચ ટી. એસ. ધીલ્લોને કહ્યું કે તેણે કદાય એટલા માટે કાર્યક્રમમાં ભાગ લીધો હશે કે કોવિડ સંબંધિત પ્રતિબંધો દરમિયાન પ્રૅક્ટિસની જરૂર હતી. પરંતુ તે ભવિષ્યમાં એનઆરએઆઈ માર્ગદર્શિકાનું પાલન કરશે એવી સલાહ આપી હતી.

(આ લેખ યશસ્વિની સિંહે બીબીસીને ઈ-મેઇલ મારફતે મોકલેલા જવાબો પર આધારિત...


યશસ્વી જયસવાલ વિકેટ પણ ઝડપી

આ શબ્દો છે યશસ્વી જયસ્વાલના કોચ જ્વાલા સિંહના.

અન્ડર-19 ક્રિકેટ વિશ્વ કપમાં પાકિસ્તાન સામે શાનદાર સદી ફટકારી યશસ્વી જયસ્વાલે ભારતની ટીમને ફાઇનલમાં પહોંચાડી હતી. તેમણે એ મૅચમાં 105 રન કર્યા હતા.

કોચ જ્વાલાસિંહ આગળ કહે છે કે, "એ યશસ્વી માટે મુશ્કેલ સમય હતો કારણકે બાળકોને પોતાનું ઘર પણ યાદ આવે છે. એક રીતે તો તેણે પોતાનું બાળપણ ગુમાવી દીધું હતું. પરંતુ યશસ્વી પોતાના જીવનમાં કંઈક કરવા માગતો હતો. મારી કહાણી પણ આવી જ હતી. હું પણ નાની વયે ગોરખપુરથી કંઈક કરવા માટે મુંબઈ આવી ગયો હતો. મેં એ બધું સહન કર્યું હતું જે યશસ્વી કરી રહ્યો હતો."

યશસ્વી જયસ્વાલ પાણીપૂરી દોસ્ત રાજૂઙાઈ સાથે, મુંબઈના આઝાદ મેદાન પાસે 2018માં

"તેની મુશ્કેલીને હું સમજી શકતો હતો. ઘરથી થોડા પૈસા મળતા હતા. પોતાના પરિવારને કંઈ કહી ન શકાય કારણકે એવો ડર લાગતો કે જો પરિવારજનોને આ વિશે ખબર પડે તો તેઓ પરત ન બોલાવી લે. ત્યારે મેં નક્કી કર્યું કે હું આ છોકરાની મદદ કરીશ, તેને ટ્રેનિંગ આપીશ, તેની જરૂરિયાત પૂરી કરીશ, ત્યારથી એ છોકરો મારી સાથે છે. "

પ્રતિભા અને પ્રદર્શન

તેઓ દક્ષિણ આફ્રિકામાં હાજર છે અને બીબ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ીસી સાથે ખાસ વાતચીતમાં તેમણે યશસ્વીના સંધર્ષની વાત કરી હતી.

આ અન્ડર-19 વિશ્વ કપમાં યશસ્વીના પ્રદર્શન વિશે જ્વાલા સિંહે કહ્યું હતું, "જ્યારે તમે ભારત માટે આટલા મોટા સ્તર પર રમી રહ્યા હો તો, સિનિયર ટીમ હોય કે જૂનિયર ટીમ, તમારે તમારું સર્વશ્રેષ્ઠ પ્રદર્શન કરવું પડે. અન્ડર-19 વિશ્વ કપમાં જે રીતે ભારત રમ્યું છે અને યશસ્વી જયસવાલ સારું રમ્યો છે, તે વખાણ કરવા યોગ્ય છે."

જ્વાલા સિંહ કહે છે, "પરંતુ તેઓ 50-50 રન બનાવ્યા પછી આઉટ થઈ રહ્યા હતા. મેં તેમને કહ્યું કે મારે સેમિફાઇનલમાં પાકિસ્તાન વિરુદ્ધ મોટી ઇનિંગ જોઈએ છે અને તેમણે સદી ફટકારીને આ કરી દેખાડ્યું હતું. જ્યારે વિદેશમાં ખાસ કરીને પાકિસ્તાન વિરુદ્ધ ભારતની ટીમ સારું રમે ત્યારે બહુ સારું લાગે છે. મારા માટે આ ગૌરવની પળ છે. બધાની નજર ભારત-પાકિસ્તાન મૅચ પર રહેતી હોય છે. પાકિસ્તાન વિરુદ્ધ આવી ઇનિંગ રમે એટલે રાતો રાત હીરો બની જાય. "

યશસ્વી જયસવાલે હજુ સુધી અન્ડર-19 વિશ્વ કપમાં પાંચ મૅચમાં 156ની એવરેજ સાથે 312 રન બનાવ્યા હતા. પાકિસ્તાન વિરુદ્ધ તેમણે નૉટ આઉટ 105 રન બનાવ્યા, ત્યારે ઑસ્ટ્રેલિયા વિરુદ્ધ 62 રન, ન્યૂઝિલૅન્ડ વિરુદ્ધ નૉટ આઉટ 57 રન બનાવ્યા, જાપાન વિરુદ્ધ 29 રન અને શ્રીલંકા સામે 59 રન બનાવ્યા હતા.

યશસ્વી જયસ્વાલ

વિશ્વ કપમાં તેમની સફળતા પાછળનાં રહસ્ય પરથી પરદો ઉઠાવતા કોચ જ્વાલા સિંહ કહે છે કે, આ પ્રકારની પ્રતિભા ધરાવતા ખેલાડીની સંભાળ લેતી વખતે સાવધ રહેવું પડે છે.

તેઓ કહે છે, "એક ભૂલ ખેલાડીને બહુ પાછળ ફેંકી શકે છે. જો તેમનો રૅકર્ડ જોઈએ તો પુષ્કળ મહેનત કરનાર ખેલાડીઓ તો ઘણાં છે, પરંતુ વાસ્તવિકતાને ધ્યાનમાં રાખીને પ્રદર્શન કરવાવાળા ખેલાડી બહુ ઓછા હોય છે."

પરંતુ યશસ્વીના કૅરિયર માટે આ સદી મહત્ત્વપૂર્ણ પુરવાર થશે?

કોચ જ્વાલાસિંહ સાથે યશસ્વી જયસ્વાલ

જ્વાલાસિંહ માને છે કે, નાની-નાની સફળતા મહત્ત્વપૂર્ણ નથી હોતી. આ બધુ અસ્થાયી છે. એક મૅચમાં સારું પ્રદર્શન કર્યા બાદ બીજી મૅચમાં પણ જબરદસ્ત રમવું પડે. મેં પહેલાં જ સમજાવ્યું છે કે એક સારી ઇનિંગને લાંબા સમય સુધી યાદ ન રાખે અને પોતાની ભૂખને જાળવી રાખે."

કોચ જ્વાલાસિંહ જણાવે છે કે, સેમિફાઇનલ પહેલાં તેમણે યશસ્વીને કહ્યું કે મહાન ખેલાડી 100માંથી 80 વખત સારું રમે છે પરંતુ 20 વખત અસફળ પણ થાય છે. આ બધા વચ્ચે સતત સારું રમવું પડે. યશસ્વીમાં આ સુસંગતિ આવી ગઈ છે અને તે બીજા કેટલાક ખેલાડીઓ કરતા અલગ છે.

યશસ્વીએ આર્થિક...


યશસ્વી જયસ્વાલ

વિરાટ કોહલીની ભારતીય ક્રિકેટ ટીમનું અત્યારે રમત પર વર્ચસ્વ છે. ન્યૂઝીલૅન્ડના પ્રવાસમાં એકાદ સેટબેકને બાદ કરતાં ભારતનું ફૉર્મ અત્યારે તેની ચરમસીમાએ છે.

છેલ્લા કેટલાક સમયમાં ઑસ્ટ્રેલિયા, સાઉથ આફ્રિકા, વેસ્ટ ઇન્ડીઝ કે અન્ય તમામ હરીફોને ભારતે આસાનીથી માત કર્યા છે અને આ સિલસિલો ભારતની જુનિયર ટીમ પણ જાળવીને આગળ ધપી રહી છે.

એક તરફ સિનિયર ટીમ તેનો જલવો દેખાડી રહી છે તો બાપ કરતાં બેટા સવાયા હોય તે ઉક્તિ યથાર્થ ઠેરવીને જુનિયર ટીમ એવી જ કમાલ કરી રહી છે.

માત્ર આ વખતે જ નહીં પરંતુ અંડર-19 વર્લ્ડ કપના ઇતિહાસમાં ભારતીય જુનિયર ટીમનું પ્રદર્શન કમાલ ધમાકેદાર રહ્યું છે.

ભારત અંડર-19માં વર્લ્ડ ચૅમ્પિયન છે અને રવિવારે (9 ફેબ્રુઆરી) બાંગ્લાદેશ સામેની અંડર-19માં વર્લ્ડ કપની ફાઇનલ મૅચ જીતવા માટે પણ તે ફેવરિટ છે.

આખી ટુર્નામેન્ટમાં અજેય

ભારતને ફેવરિટ માનવામાં આવે છે તેની પાછળ એક કરતાં વધારે કારણો છે. પહેલું તો આ ટુર્નામેન્ટમાં તે એકમાત્ર એવી ટીમ છે જે અજેય છે એટલે કે એકેય મૅચ હારી નથી.

પાકિસ્તાનની ટીમ સેમિફાઇનલ સુધી અપરાજિત રહી હતી, પરંતુ ભારત સામે તેનો કારમો પરાજય થયો. આમ ભારતને હજી સુ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ધી કોઈ હરાવી શક્યું નથી.

બીજું કારણ એ છે કે ભારતના મોટા ભાગના ખેલાડીઓ ફૉર્મમાં છે.

ભારત પાસે યશસ્વી જયસ્વાલ જેવા બૅટ્સમૅન છે જેમની પાસેથી ટીમ ઘણી અપેક્ષા રાખી શકે છે અને તેમણે પણ એવી ખાતરી કરાવી છે કે ટીમને તકલીફ પડે નહીં.

આ ઉપરાંત ટીમની બૉલિંગ અત્યંત મજબૂત છે. આ ઉપરાંત ભારતીય ટીમ વર્લ્ડ કપ રમતાં અગાઉ દક્ષિણ આફ્રિકામાં જ એક સિરીઝ રમી હતી.

ભારતીય ક્રિકેટ બોર્ડની અગમચેતી કહો કે સર્વશ્રેષ્ઠ પ્લાનિંગ કહો, પરંતુ 19 વર્ષથી નાનાં છોકરડાંઓને સીધા વર્લ્ડ કપમાં ઉતારતાં અગાઉ એ જ મેદાનો પર એક સિરીઝ ગોઠવી દીધી હતી.

એ સિરીઝ રમીને તેઓ ત્યાંના હવામાન અને પીચોથી વાકેફ થઈ ગયા અને પછી ત્યાં જ વર્લ્ડ કપ જેવી મહત્ત્વની ટુર્નામેન્ટમાં રમવા માટે સાબદા થઈ ગયા.

આ ત્રણ કારણસર જ ભારત અત્યાર સુધી ટુર્નામેન્ટમાં અસામાન્ય દેખાવ કરી શક્યું છે.

ફાઇનલ સુધીની સફર

દિવ્યાંશ સક્સેના

જોકે, એવું પણ નથી કે આ વર્લ્ડ કપમાં ભારતની ફાઇનલ સુધીની સફર સરળ રહી છે.

એક માત્ર જાપાનની ટીમને બાદ કરતાં ભારતના બાકીના તમામ હરીફ નિયમિત ક્રિકેટ રમનારા દેશો હતા.

19મી જાન્યુઆરીએ ભારતે પહેલી જ મૅચમાં શ્રીલંકાને 90 રનથી હરાવીને ટુર્નામેન્ટનો સફળ પ્રારંભ કર્યો.

ભારતે આ ટુર્નામેન્ટમાં બે મૅચ દસ વિકેટથી જીતી.

જાપાન જેવી સાવ નવી અને ક્રિકેટમાં ધીમેધીમે આગળ ધપી રહેલી ટીમ સામે 10 વિકેટે જીતવું અપેક્ષિત હતું, પરંતુ કટ્ટર હરીફ પાકિસ્તાનને પણ 10 વિકેટે હરાવવું ક્યારેય કોઈ ટીમ માટે આસાન ન કહેવાય.

સિનિયર ટીમ હોય કે જુનિયર પાકિસ્તાન હંમેશાં લડાયક ખેલાડીઓની ટીમ ગણાય છે.

45 વર્ષનાં આ મહિલાએ બીમારીથી લડવાં બનાવ્યાં સિક્સ પૅક ઍબ્સ

ભૂતકાળમાં પાકિસ્તાનના જુવાનિયાઓ ભારતને હરાવી ચૂક્યા હોવાના દાખલા છે, પરંતુ આ વખતે તો તેઓ જરાય લડત આપી શક્યા નહીં અને ભારતે ટુર્નામેન્ટમાં બીજી વાર 10 વિકેટે મૅચ જીતી.

પાકિસ્તાનને હરાવીને તો તેણે ફાઇનલમાં પ્રવેશ કરી લીધો હતો.

સેમિફાઇનલમાં પાકિસ્તાને આપેલો 173 રનનો ટાર્ગેટ સાવ નાનો ન હતો અને પાકિસ્તાનનું બૉલિંગ આક્રમણ તેને ડિફેન્ડ કરી શકે એમ હતું, પરંતુ યશસ્વી જયસ્વાલ અને દિવ્યાંશ સક્સેનાએ જરાય કોઈ તક જ ન આપી. જયસ્વાલે તો સદી પણ ફટકારી.

2019-20ના અંડર-19 વર્લ્ડ કપમાં માત્ર 8 સદી નોંધાઈ છે જેમાં ભારત તરફથી એકમાત્ર સદી યશસ્વી જયસ્વાલની છે જેણે ટીમને ફાઇનલમાં પહોંચાડી દીધી.

વર્તમાન ક્રિકેટમાં ભારતના સૌથી મોટા પડકાર ઑસ્ટ્રેલિયા,...


યશિકા

"દલિત શા માટે ધર્મગુરુ ન બની શકે? જ્યારે મેં આ સવાલ મારા એક ઉચ્ચવર્ણમાંથી આવતા મિત્રને પૂછ્યો અને કહ્યું કે કોઈ પણ વ્યક્તિને મંદિરમાં જવાથી અટકાવવી યોગ્ય નથી, ત્યારે મારા મિત્રએ મને કહ્યું કે બ્રાહ્મણો બુદ્ધિશાળી અને સ્વચ્છ હોય છે. તેના મત પ્રમાણે દલિતો સ્વચ્છ હોતા નથી અને નિયમિત રીતે નહાતા નથી, આથી તેઓ ફક્ત શૌચાલય સાફ કરવા માટે જ યોગ્ય છે."

આ કેટલાંક ઉદાહરણ છે, એ 60 સાક્ષીઓના જે અમેરિકામાં રહેનારા ભારતીયોએ આપ્યાં છે. અમેરિકાસ્થિત 'આંબેડકર કિંગ સ્ટડી સર્કલ' (AKSC) દ્વારા બેથી ત્રણ અઠવાડિયાં દરમિયાન અમેરિકામાં રહેતા ભારતીયોના લગભગ 60 પુરાવાઓ એકઠા કરાયેલા છે.

એક દલિત કર્મચારીની ફરિયાદને આધારે 30 જૂને 'કૅલિફોર્નિયાના ડિપાર્ટમેન્ટ ઑફ ફૅર ઍમ્પ્લૉયમેન્ટ ઍન્ડ હાઉસિંગ' તરફથી અગ્રણી ટેકનૉલૉજી કંપની 'સિસ્કો' સામે કેસ દાખલ કરાયો છે. તેના એક દિવસ પછી 60 લોકોના અનુભવને પ્રકાશિત કરવામાં આવ્યા છે.

એકેએસસીએ પોતાના દસ્તાવેજમાં આરોપ લગાવ્યો છે કે સિસ્કો કોઈ પણ પગલું લેવામાં નાકામ રહી, જે જાતિ, સ્ટેટ્સ, રીતિ-રિવાજ સંબંધિત પવિત્રતા અને સામાજિક બહિષ્કાર સાથે સંકળાયેલી અસમાનતાઓને દૂર કરવામાં સફળ થ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ઈ શકી હોત.

આ કાયદાકીય નોટિસમાં કહેવામાં આવ્યુ છે કે કંપની બે સવર્ણોને પીડિતોનું શોષણ કરવાની છૂટ આપી રહી છે.

સિસ્કોએ કહ્યું કે તે "આ ફરિયાદમાં તેમના પર કરાયેલા આક્ષેપોનો નક્કર રીતે બચાવ કરશે."

જ્યારે સામાજિક કાર્યકર્તાઓ મુજબ આ એક મહત્ત્વપૂર્ણ કેસ છે કારણ કે એવું પહેલીવાર થયું છે કે કોઈ એક સરકારીતંત્રે જ્ઞાતિગત ભેદભાવ માટે એક અમેરિકન કંપની સામે કેસ દાખલ કર્યો છે.

ન્યૂયૉર્કસ્થિત લેખિકા યશિકા દત્તે કહ્યું, "આના કારણે એવું માળખું તૈયાર થયું છે જેના કારણે જ્ઞાતિગત ભેદભાવનો કેસ વંશવાદ, જૅન્ડરની અસમાનતા, જાતીય વલણને લઈને ભેદભાવ અથવા વિકલાંગતાને લઈને જોવા મળતા ભેદભાવના સ્તર સુધી પહોંચો ગયો છે."

કોલંબિયા યુનિવર્સિટીનાં સ્નાતક યશિકા દત્તે 2016 સુધી પોતાની સાચી ઓળખને દુનિયા સામે છુપાવી હતી, પરંતુ જ્યારે તેમણે પીએચડીના વિદ્યાર્થી રોહિત વેમુલાનો છેલ્લો પત્ર વાંચ્યો ત્યારે તેમણે લોકોને કહ્યું કે તેઓ દલિત છે.

26 વર્ષના રોહિતે 2016માં હૈદરાબાદ સૅન્ટ્રલ યુનિવર્સિટીના પરિસરમાં આત્મહત્યા કરી લીધી હતી.

યશિકાને પોતાની પોસ્ટ પર અનેક પ્રકારની પ્રતિક્રિયાઓ મળી હતી, જેમાં તેઓ દલિત જેવા દેખાતા નથી અથવા દલિત યુવતી કોલંબિયા કેવી રીતે પહોંચી ગઈ વગેરે જેવી પ્રતિક્રિયાઓ સામેલ હતી.

ભારત પર પણ દબાણ

યશિકા કહે છે, "હું એટલી શોષિત નથી દેખાતી, જેવા દલિત દેખાય છે, હું તે ધારણામાં ફિટ બેસતી નથી."

યશિકાનું માનવું છે કે આ કેસ જ્ઞાતિવિષયક બાબતો પ્રત્યે વધુ ધ્યાન આપવા માટે ભારત સરકાર પર દબાણ વધારશે.

તેઓએ વધુમાં કહ્યું, "સિસ્કો કેસના કારણે અમેરિકામાં કાયદામાં પરિવર્તન પણ આવી શકે. જ્ઞાતિગત બાબતોને વધુ લોકો સમજી રહ્યા છે. જે રીતે અહીં લોકો રંગભેદ પર ધ્યાન આપે છે એ રીતે અંતરરાષ્ટ્રીય સમુદાય જ્ઞાતિપ્રથા પર ધ્યાન આપતો નથી. આ અંતરને દૂર કરવા માટે ભારત સરકારે ઘણું ધ્યાન રાખવું પડશે."

હિંદુત્વવાદી જૂથ 'હિંદુ અમેરિકન ફાઉન્ડેશન'(HAF)ના સુહાગ શુક્લાએ કહ્યું કે તેઓને પણ આ આરોપોથી "આંચકો" લાગ્યો હતો પરંતુ "જે રીતે ફરિયાદ કરાઈ છે, તે ચિંતાનો વિષય છે."

"આ એ ખોટી અને ખતરનાક માન્યતાને ફેલાવે છે કે જ્ઞાતિ હિંદુઓમાં હોય છે અને તે હિંદુ શિક્ષણનો ભાગ છે"

"આપણને ખ્યાલ છે કે દક્ષિણ એશિયન મુસ્લિમ, બાંગ્લાદેશી, નેપાળી અને શ્રીલંકન સમુદાયોમાં જ્ઞાતિ આધારિત ઓળખ હોય છે"

ટીકાકારો આરોપ છે કે એચએએફ જેવાં જૂથો નથી ઇચ્છતાં કે જ્ઞાતિવ્યવસ્થાને માત્ર હિંદુ ધર્મ સાથે...


યશોવર્ધન બિરલા

આવું પહેલી વખત થયું છે, જ્યારે બિરલા પરિવારની કોઈ વ્યક્તિને 'વિલ્ફુલ ડિફૉલ્ટર' અથવા તો જાણી જોઈને દેવું ન ચૂકવનાર વ્યક્તિ જાહેર કરવામાં આવી છે.

યશ બિરલા પર આરોપ છે કે તેમની કંપની બિરલા સૂર્યા લિમિટેડ પર 67.65 કરોડ રૂપિયાનું દેવું છે.

યુકો બૅન્કના રિકવરી ડિપાર્ટમેન્ટના એક અધિકારીએ આ વાતને સમર્થન આપ્યું છે.

બૅન્ક તરફથી અખબારોમાં આપવામાં આવેલી નોટિસમાં યશ બિરલાની તસવીર પણ છપાઈ છે.

'વિલ્ફુલ ડિફૉલ્ટર' જાહેર કરવાનો મતલબ છે કે યશ બિરલા દેવું ચૂકવી શકે છે પણ તેઓ આવું કરતા નથી. એટલું જ નહીં, એમણે જે કામ માટે લૉન લીધી હતી, તેના માટે ઉપયોગ કર્યો નહીં.

'વિલ્ફુલ ડિફૉલ્ટર' ની જાહેરાત બાદ માત્ર કંપની માટે જ નહીં પણ જે કંપનીના તેઓ ડિરેક્ટર છે તેના માટે પણ લૉન લેવી મુશ્કેલ થઈ જાય છે.

રસપ્રદ વાત એ છે કે યુકો બૅન્કની સ્થાપના ઘનશ્યામદાસ બિરલાએ કરી હતી. ઘનશ્યામદાસ બિરલા યશોવર્ધન બિરલાના પરદાદા રામેશ્વરદાસ બિરલાના ભાઈ હતા.

બૅન્કોના રાષ્ટ્રીયકરણની નીતિને કારણે 19 જુલાઈ, 1969ના રોજ યુકો બૅન્ક પણ ભારત સરકારના તાબામાં આવી ગઈ.

યશ બિરલાની સરખામણી ઘણી વખત તેમના સંબંધી અને ભારતના સૌથી વ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ધુ ધનિક લોકોમાંના એક અને આદિત્ય બિરલા ગ્રૂપના પ્રમુખ કુમાર મંગલમ બિરલા સાથે કરવામાં આવે છે.

ફૉર્બ્સ મૅગેઝિન અનુસાર આદિત્ય બિરલા પાસે 1.5 અબજ ડૉલરની સંપત્તિ છે અને તેમના આદિત્ય બિરલા ગ્રૂપની કુલ આવક 44.3 અબજ ડૉલર છે.

બીજી તરફ બૉડી બિલ્ડીંગના શોખીન યશ બિરલાનું ઇન્સ્ટાગ્રામ તેમના બાઇસેપ્સ, ટ્રાઇસેપ્સ અને એબ્ઝની તસવીરોથી છલકાય છે.

કોણ છે યશ બિરલા?

યશ બિરલાનો પરિવાર દેશના જાણીતા બિઝનેસ પરિવારોમાંનો એક છે.

યશ બિરલાની ઉંમર 23 વર્ષની હતી ત્યારે તેમનાં માતાપિતા અને બહેનનું હવાઈ દુર્ઘટનામાં અવસાન થયું હતું.

યશનો પરિવાર મુંબઈથી બેંગલૂરુ જતી ફ્લાઇટ આઈસી 605માં હતો જે 14 ફેબ્રુઆરી 1990ના દિવસે ક્રૅશ થઈ હતી. આ દુર્ઘટનામાં કુલ 92 લોકોનાં મૃત્યુ થયાં હતાં.

માર્યા ગયેલા લોકોમાં યશ બિરલાના પિતા અને જાણીતા ઉદ્યોગપતિ અશોક બિરલા, તેમનાં માતા સુનંદા અને તેમનાં બહેન સુજાતા પણ હતાં.

યશ એ વખતે અમેરિકાના નોર્થ કૅરોલિનામાં એમબીએનો અભ્યાસ કરતા હતા. આ રીતે 800 કરોડ રૂપિયાના બિઝનેસની જવાબદારી યશ ઉપર આવી ગઈ.

થોડાં વર્ષો પહેલાં 'રૅંડેવુ વિથ સિમી ગરેવાલ' ટીવી શોમાં વાત કરતાં યશ બિરલાએ કહ્યું હતું, "સવારના સાત વાગ્યા હતા અને મારા આન્ટીનો કૉલ આવ્યો, તેમણે કહ્યું કે પ્લેન ક્રૅશ થયું છે, હું ઊંઘમાં હતો. મે પૂછ્યું શું? તેમણે કહ્યું તારાં માતાપિતા એ પ્લેનમાં હતાં. મેં કહ્યું મારી બહેન ક્યાં છે, તેને ફોન આપો. તેમણે કહ્યું, એ પણ એ જ પ્લેનમાં હતાં."

ફોન કૉલ બાદ યશની હાલત પાગલ જેવી થઈ ગઈ હતી. એ વખતે હજુ દુર્ઘટનામાં માર્યા ગયેલા લોકોની યાદી જાહેર થઈ નહોતી.

યશે પોતાના મિત્રોને બોલાવ્યા અને ન્યૂયૉર્ક, લંડનથી થઈને મુંબઈ માટે રવાના થઈ ગયા.

શોમાં તેમણે જણાવ્યું હતું, "આખા રસ્તે શું થયું, મને કંઈ જ યાદ નથી...તમે મારાં માતા વિશે વાત કરી તો મારાં રુંવાટાં ઊભા થઈ ગયાં. મને ખબર જ ન પડી કે એક જ સેકન્ડમાં મારો પરિવાર મને છોડીને ચાલ્યો ગયો."

યશના મતે તેઓ બાળપણથી જ ધર્મ અને દર્શનશાસ્ત્ર સંબંધી પુસ્તકો વાંચતા, જેના કારણે તેમને આઘાતમાંથી બહાર નીકળવામાં મદદ મળી.

બિઝનેસ ખરાબ તબક્કામાં

1990 પછી એવું તો શું થયું કે 2013-14 આવતાં -આવતાં બિઝનેસ ખરાબ સ્થિતિમાં પહોંચી ગયો.

જૂન 2013માં મનીલાઇફ વેબસાઇટ પર એક લેખમાં સવાલ પૂછવામાં આવ્યો કે શું યશ બિરલા ગ્રૂપ કંપનીઓની હાલત ખરાબ છે?

લેખ મુજબ રોકાણકારો પત્રો લખી રહ્યા છે કે યશ બિરલા ગ્રૂપની બે કંપનીઓમાં,...


યસ બૅન્કના સંસ્થાપક રાણા કપૂરના પરિવાર સામે લૂક-આઉટ નોટિસ કાઢવામાં આવી છે. રાણા કપૂરનાં પુત્રી રોશનીને લંડન જતાં અટકાવવામાં આવ્યાં છે.

રોશની મુંબઈ ઍરપૉર્ટ પરથી લંડન જઈ રહ્યાં હતાં, ત્યારે તેમને ઍરપૉર્ટ પર જ અટકાવવામાં આવ્યાં હતાં.

આ પહેલાં ઍન્ફૉર્સમૅન્ટ ડાયરેક્ટ્રેટ (ઈ.ડી.) દ્વારા રાણા કપૂર સામે મની લૉન્ડ્રિંગનો કેસ દાખલ કરી તેમની ધરપકડ કરવામાં આવી હતી.

રાણા કપૂર તારીખ 11મી માર્ચ સુધી ઈ.ડી.ની કસ્ટડીમાં રહેશે.

યસ બૅન્કની દેશમાં 1100થી વધારે શાખાઓ છે અને બૅન્કમાં 21,000થી વધારે કર્મચારીઓ કામ કરે છે.

બૅન્કની હાલત ખરાબ છે એવા સમાચારો તો પહેલાં આવવા શરૂ થઈ જ ગયા હતા પણ બૅન્કનું બોર્ડ લોકોને ભરોસો આપતું હતું કે એમની થાપણો બૅન્કમાં સુરક્ષિત છે અને બૅન્ક નહીં ડૂબે.

હવે રિઝર્વ બૅન્કે બોર્ડને બરખાસ્ત કરી વહીવટદારની નિમણૂક કરી છે અને ગ્રાહકોને પણ પચાસ હજાર રૂપિયા ઉપાડી શકવાની મર્યાદા બાંધી આપી છે. અમુક સંજોગોમાં વધારે રકમ ઉપાડી શકાશે એમ પણ કહેવામાં આવ્યું છે.

અત્યારે યસ બૅન્કની બેહાલી પર એક નામ ચર્ચામા છે અને તે છે રાણા કપૂરનું. રાણા કપૂરની ઈડીના અધિકારીઓ પૂછપરછ કરી અને પછીથી તપાસમાં સહયો... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ગ નહીં કરવા બદલ ધરપકડ કરાઈ છે.

યસ બૅન્કની સ્થાપના રાણા કપૂર અને તેમના સંબંધીઓએ વર્ષ 2003માં કરી હતી.

કેટલાંક વર્ષો પહેલાં બૅન્કિંગ ક્ષેત્રમાં એક લાઇન ઘણીવાર બોલાતી, ''જો તમને કોઈ લૉન નથી આપી રહ્યું તો રાણા કપૂર ચોક્કસ લૉન આપશે.''

એક દાયકા સુધી આ વાત સાચી પણ પડતી રહી. લોકોને રાણા કપૂરની કાબેલિયત પર ભરોસો હતો.

ટાઇમ્સ ઑફ ઇન્ડિયાના અહેવાલમાં યસ બૅન્કના માટે એવું લખવામાં આવ્યું છે કે રાણા કપૂર કોઈપણ જોખમી દેવાદારને લૉન આપતા પહેલાં વિચારતા ન હતા.

યસ બૅન્કના સ્થાપક રાણા કપૂર યસ બૅન્કના ડિરેક્ટર અને સીઈઓ રહી ચૂક્યા છે.

રાણા કપૂર પોતાની વ્યક્તિગત નેટવર્કિંગ ક્ષમતાનો ઉપયોગ લૉન આપવા અને વસૂલવામાં કરતા હતા. જેના કારણે યસ બૅન્ક બીજી બૅન્કોથી અલગ બની હતી.

''કરજ કેવી રીતે વસૂલવું તે રાણા કપૂર પાસેથી શીખો'' એવી વાતો બૅન્કિંગ ક્ષેત્રમાં થતી અને તેમનું ઉદાહરણ આપવામાં આવતું.

ત્યાં સુધી કે જ્યારે કિંગફિશર ઍરલાઇનમાં સરકારી બૅન્કોના હજારો કરોડ ડૂબી રહ્યા હતા ત્યારે રાણા કપૂર યસ બૅન્કના પૈસા કેવી રીતે પાછા વસૂલવા તેની તૈયારીમાં લાગેલા હતા અને એમાં એમણે ઘણી સફળતા પણ મેળવી હતી.

વર્ષ 2008માં વૈશ્વિક મંદી વચ્ચે અમેરિકા સહિત અનેક દેશોની બૅન્કોની હાલત ખરાબ થઈ રહી હતી ત્યારે પણ રાણા કપૂરે યસ બૅન્કને બચાવી લીધી.

2014માં નરેન્દ્ર મોદીની સરકાર સત્તામાં આવી. રાણા કપૂરને નરેન્દ્ર મોદીની નીતિઓના સમર્થક માનવામાં આવે છે.

બીજા બિલિયોનર બૅન્કર

રાણા કપૂર

'લાઇવ મિન્ટ'ના અહેવાલ અનુસાર ભારતીય બૅન્કિંગ ઇન્ડસ્ટ્રીમાં ઉદય કોટક બાદ બિલયોનર બનનાર રાણા કપૂર બીજા વ્યક્તિ હતી.

ફોર્બ્સના અહેવાલ અનુસાર 2018માં રાણા કપૂરની નેટવર્થ 1.3 બિલિયન ડૉલર હતી. એક સમયે યસ બૅન્કનો 11 ટકા હિસ્સો (શૅર) તેમની પાસે હતો.

વર્ષ 2018માં યસ બૅન્ક 41 અબજ ડૉલરની સંપત્તિની સાથે ભારતની ચોથા નંબરની સૌથી મોટી બૅન્ક હતી.

ફૉર્બ્સની 2017ની ભારતના સૌથી સમૃદ્ધ લોકોની યાદીમાં રાણા કપૂર 100માં ક્રમે હતા.

રાણા કપૂરે વર્ષ 2003માં પોતાના સંબંધી અશોક કપૂર અને હરકિરત સિંઘ સાથે મળીને યસ બૅન્કની સ્થાપ્ના કરી હતી.

રાણા કપૂરનો જન્મ 1957માં દિલ્હીમાં થયો હતો. તેઓ દિલ્હીની ફ્રૅન્ક ઍન્ટની પબ્લિક સ્કૂલમાં ભણ્યા હતા અને બાદમાં દિલ્હીની લૅડી શ્રી રામ કૉલેજ ઑફ કોમર્સમાંથી અર્થશાસ્ત્રનો અભ્યાસ કર્યો.

એમણે એ પછી અમેરિકાની રુટગર્સ યુનિવર્સિટીમાંથી એમબીએની ડિગ્રી મેળવી હતી.

સીએનએન-ટીવી...


યાદ કરો કે છેલ્લા થોડા દિવસોમાં તમે સૌથી બિભત્સ શું જોયું છે?

મૉબ લિન્ચિંગનો વાઇરલ વિડિયો, ખુલ્લી પીઠ પર પટ્ટાથી થતી પીટાઈ, ગટરમાં ઉતરેલો કોઈ માણસ, ત્રણ વર્ષની બાળકીનો 'ધર્મ ખાતર બળાત્કાર', પૅલેટ ગનથી ઘાયલ થયેલી નીલી આંખો કે પછી સૈનિક પિતાની ચિતા સામે રડતી દીકરી.

આવી કે આનાથી પણ વધુ હચમચાવી દે તેવું દૃશ્ય જોયા પછી શું તમે ખુદને સવાલ પૂછ્યો- દુનિયાને આ થયું છે શું?

શું એવું વિચાર્યું કે 'આ દુનિયા કાલે ખતમ થતી હોય તો આજે થાય?'

ઑનલાઇન સ્ટ્રિમિંગ વેબસાઇટ નેટફ્લિક્સની સિરીઝ 'સેક્રેડ ગેમ્સ'ની બીજી સિઝન આવા જ સવાલ સાથે આગળ વધે છે.

જવાબ કોણ આપશે? કેમ કે જવાબ 'તમારાથી, મારાથી...બધાથી મોટો છે.'

દાર્શનિકતાનું દૂરદર્શન

ભૂખ્યા લોકો સામે અચાનક 56 ભોગ રાખી દેવામાં આવે તો તેનું અંદર ઉતરી ગયેલું પેટ, બહાર દેખાતી હાંસડીઓ દેખાતા બંધ થઈ જવાના નથી.

ભૂખ્યા સામે પકવાન રાખી દેશો તો તે ઊલટી કરી નાખશે કે મૂંઝવણમાં મૂકાઈ જશે.

ખાસ કરીને એ સ્થિતિમાં જ્યારે પકવાન પિરસનારાએ જ ભૂખ પેદા કરી હોય.

'સેક્રેડ ગેમ્સ-2'ની કથા કંઈક આવી જ છે. શાળાએ જતાં બાળકોનાં દફ્તરમાં વિજ્ઞાન, નૈતિક શિક્ષણ, પુરાણ, મનુસ્મૃતિ, ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

જેનોસાઇડ, વર્મહૉલ, ઇશ્વર મરી ગયો છે કહેનારા નીત્શે અને 'સંભોગથી સમાધિ'ની વાત કરનારા ઓશોનાં પુસ્તકો ભરી દેવામાં આવ્યાં છે.

આ સ્કૂલે જતાં બાળકોને ગણેશ ગાયતોંડે (નવાઝુદ્દીન સિદ્દીકી)ની બકવાસ વાતો પસંદ પડે છે.

પરંતુ ગુરુજી (પંકજ ત્રિપાઠી) નિહિલિઝમ, અમીબા, અણુ, અણુ ઉર્જા અને સમયચક્ર સમજાવાની કોશિશ કરે છે, ત્યારે તે દાર્શનિકતાનું 'દૂરદર્શન' લાગે છે.

આ બધા વચ્ચે ટકી જવા માટે વિદ્યાર્થી સરતાજ (સૈફ અલી ખાન) તરફ ભાગે છે.

એવી આશા રાખવામાં આવી છે કે આ બધું એ જનતા સમજી લેશે, જે જનતા વાસ્તવિક જીવનમાં પણ ડિસ્ક્લેમર વિનાની રીલ જોવા ટેવાયેલી છે.

ઉન્નાવ કેસ, મૉબ લિન્ચિંગ, ગૌરક્ષા, બળાત્કાર, લવ જેહાદ, નો વન કિલ્ડ પહલુ ખાન, દેશભક્તિ, સેક્યુલર - એક ગાળ?

'સૌ પોતાની કથા લઈને આવે છે. આપણું કામ તેને જોડવાનું છે.' પ્રથમ સિઝન માટેનો આ જાનદાર ડાયલૉગ બીજી સિઝન માટે ખામી બની ગયો છે. શું ખરેખર આ એક ખામી છે?

સેક્રેડ ગેમ્સ-2 કદાચ અપેક્ષાઓનો ભોગ બની છે. આ અપેક્ષા બંને તરફે હતી. સેક્રેટ ગેમ્સના સર્જકોની અને દર્શકોની બંનેની.

સર્જકોને હશે કે પ્રથમ સિઝનમાં 'અતાપિ-વતાપિ'નો કૉન્સેપ્ટ સમજી ચૂકેલા દર્શકો નેક્સ્ટ લેવલ માટે તૈયાર છે.

દર્શકોને લાગ્યું કે બધા કૉન્સેપ્ટ જાદુની છડી નથી કે બધા પર ચાલી જાય.

આ જાદુની છડી ચલાવવામાં આવે તો શું રીલ અને રિયલ વચ્ચેનું જે સત્ય છે તેને સમજી શકાય ખરું? ચાલો, તમે અને હું પ્રયત્ન કરીએ.

1. 'ન્યૂક્લિયરથી આવ્યા હતા... ન્યૂક્લિયરથી જઈશું'

'સર્વશક્તિમાન એકમેવ ભગવાન' ગણેશ ગાયતોંડેનાં તૂટતાં મંદિરો. સ્થિર થવા માટે ભાગી રહેલો સરતાજ.

બલિદાન લેવા માટે આગળ વધી રહેલા ચતુર્વેદી વંશના 'અવતાર' ગુરુજી. નિર્ણય લેવાની તાકાત ધરાવતી સ્ત્રીઓ જોજો, યાદવજી, બત્યા.

'સમજાતું નથીને, કથા ક્યાં જશે?' તો કથા એકદમ તાજેતરની ઘટનાઓથી શરૂ કરો.

પાકિસ્તાની વડા પ્રધાન ઇમરાન ખાનનું નિવેદન, "નરેન્દ્ર મોદી તમે આ કોમને ગુલામ નહીં બનાવી શકો."

"તમારી ઈંટનો જવાબ પથ્થરથી આપશે. સમય આવી ગયો છે કે અમે તમને પાઠ ભણાવીએ."

ભારતના સંરક્ષણ પ્રધાન રાજનાથ સિંહનું નિવેદન, "ભારત અણુશસ્ત્રોના ઉપયોગની 'પહેલ નહીં કરે' તે નીતિ હાલ યથાવત્ છે, પણ ભવિષ્યમાં શું થશે તેનો આધાર પરિસ્થિતિ પર નિર્ભર હશે."

'સેક્રેડ ગેમ્સ'ના ગુરુજીનું નિવેદન, "ભારત અને પાકિસ્તાન. દુનિયાની સૌથી જૂની લડાઈ."

"આ દેશ કે ધર્મની નહીં, સંસ્કૃતિની લડાઈ છે. ન્યુક્લિયરથી આવ્યા...


યાનમાં ગયેલા ઍસ્ટ્રૉનૉટ્સ ત્રણ દિવસ ચંદ્રની ધરતી પર રહ્યા હતા. કેટલાક નમૂના લીધા હતા અને કેટલાક પ્રયોગો પણ ત્યાં કર્યા હતા.

ચીન 2030 સુધીમાં ચંદ્ર પર માનવીને મોકલવા માગે છે.

પરંતુ ઍપોલો 17 મિશન પછી આટલા વર્ષોમાં કોઈ સમાનવ મિશન ચંદ્ર પર મોકલવાયું નથી.

હાલમાં ફક્ત ચાર એવા જીવિત વ્યક્તિઓ પૃથ્વી પર છે જે ચંદ્ર પર ડગલાં માંડવાનો અનુભવ ધરાવતા હોય.

તેમના લખાણો અને ઇન્ટર્વ્યૂના આધારે તેમના અનુભવો અહીં ટાંકવામાં આવ્યા છે.

ચાર્લ્સ ડ્યુકઃ જન્મ 3 ઑક્ટોબર, 1935

ચાર્લ્સ ડ્યુક, જેમણે ઍપોલો 11ના મિશનમાં કૉમ્યુનિકેટર તરીકે કામ કર્યું હતું.

ઐતિહાસિક રીતે અમેરિકાનો સૌથી અગત્યનો અવાજ એટલે ચાર્લ્સ ડ્યુક, જેમણે ઍપોલો 11ના મિશનમાં કૉમ્યુનિકેટર તરીકે કામ કર્યું હતું.

તે વખતે નીલ આર્મસ્ટ્રૉંગ ચંદ્ર પર ડગ માંડનારા સૌપ્રથમ મનુષ્ય બન્યા હતા.

નોર્થ કેરોલિનામાં જન્મેલા ડ્યુકનો અવાજ લગભગ 60 કરોડ લોકોએ ટીવી પર સાંભળ્યો હતો.

ચંદ્ર પર પહોંચ્યા પછી તેમણે ભારેખમ અવાજ સાથે મિશન કન્ટ્રોલને કહ્યું હતું, "અમે અહીં ફરી શ્વાસ લઈ રહ્યા છીએ."

આપને આ પણ વાંચવું ગમશે

થોડાં વર્ષો બાદ તેમની જ આગેવાનીમાં ચંદ્ર મિશન ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

યોજાયું હતું.

1972માં ઍપોલો 16 મિશન પર રવાના થતા પહેલાં તેમણે પોતાના બાળકોને પૂછ્યું હતું કે "બોલો, મારી સાથે ચાંદ પર આવવું છે?"

લ્યુનાર મૉડ્યુલના પાઇલટ તરીકે તેમણે ચંદ્રના ખડકાળ પ્રદેશમાં તપાસણી કરવાની હતી અને નમૂના પણ લઈને આવવાના હતા.

બાળકોએ કહ્યું કે અમને તો તમારી સાથે આવવું ગમે, ત્યારે ડ્યુકે આખા પરિવારની તસવીર પોતાની સાથે ચંદ્ર પર લઈ અને ચંદ્ર પર જ મૂકતા આવ્યા.

ડ્યુકે 2015માં બિઝનેસ ઇનસાઇડરને કહ્યું હતું, "મારી ગણતરી પહેલાંથી જ તે તસવીર ત્યાં છોડીને આવવાની હતી."

"મેં ચંદ્ર પર મારા પરિવારની તસવીર છોડી દીધી, કેમ કે હું મારા બાળકોને બતાવવા માગતો હતો કે હું ખરેખર ચંદ્ર પર હું તે મૂકીને આવ્યો છું."

"1999માં ડ્યુકે નાસા સાથે ચર્ચા કરી હતી કે ચંદ્ર પર એક છેડેથી બીજા છેડે રોવરમાં પ્રવાસ કરવો જોઈએ."

ડ્યૂક કહે છે, " હું જે તસવીરો લેતો હતો, તેની ટેરેઇનનું વર્ણન પણ સાથે સાથે કરતો જતો હતો. કાર પણ બહુ અદભૂત હતી.

"તે ફૉર-વ્હીલ ડ્રાઇવ ઇલેક્ટ્રિક કાર હતી, જે 25 ડિગ્રીના ઢોળાવ ઉપર પણ ચડી શકે તેમ હતી."

"નજર પહોંચે ત્યાં સુધી બધે જ ખુલી જમીન જ દેખાતી હતી."

"બહુ પ્રભાવી દૃશ્ય તે હતું. મને એટલો જ અફસોસ છે કે વ્યક્તિઓ પણ દેખાતી હોય તે રીતે અમે ચંદ્ર પર વધારે તસવીરો લઈ શક્યા નહોતા."

ડેવિટસ્કૉટઃ જન્મ 6 જૂન, 1932

ડેવિટ સ્કૉટ

ટેક્સાસના સાન એન્ટોનિયોમાં જન્મેલા ડેવિટ સ્કૉટ યુએસ ઍરફોર્સમાં ગ્રૅજ્યુએટ થયા હતા અને બાદમાં 1963માં નાસામાં જોડાયા હતા.

સ્કૉટે ત્રણવાર અંતરીક્ષ યાત્રા કરી હતી. ઍપોલો 15 મિશનના કમાન્ડર તરીકે ચંદ્ર પર ડગ માંડનારા તેઓ સાતમા મનુષ્ય હતા.

ચંદ્રની સપાટી પર ડ્રાઇવ કરનારા તેઓ પ્રથમ વ્યક્તિ બન્યા હતા અને પૃથ્વીનું પરિભ્રમણ એકલાં હાથે કરનારા તેઓ છેલ્લા અમેરિકન અંતરિક્ષયાત્રી છે.

'ટુ સાઇડ્સ ઑફ મૂન' એ નામનું પુસ્તક તેમણે લખ્યું હતું."

તેમાં વર્ણન કરતાં ડેવિટે જણાવ્યું હતું, "મને યાદ છે... મેં એ દિશામાં આંગળી ચીંધી હતી, ત્યાં ઉપર કાળા આકાશમાં પૃથ્વી ઝળૂંબી રહી હતી."

"મેં ધીમે ધીમે મારો હાથ ઊંચો કર્યો હતો અને ગ્લોવની અંદર બહેરાશ મારી ગયેલા મારા અંગૂઠાને ટટ્ટાર કર્યો હતો."

સ્કૉટ લખે છે, "મેં એવી રીતે અંગૂઠો આડે ધર્યો કે સમગ્ર પૃથ્વી તેની પાછળ દબાઈ જતી હતી."

"જરાક ઊંચો હાથ કરો એટલે પૃથ્વી દેખાતી ગાયબ થઈ જાય."

સ્કૉટ કહે છે કે ઘણા લોકો તેમને પૂછતા હોય છે કે ચંદ્ર પર કેવું લાગતું હતું અને તેના...


યાલૂ નદીના કિનારે પોસ્ટ પર મહિલા સિપાહી, પ્રતીકાત્મક તસવીર

લી સો યેઆનના કહેવા પ્રમાણે, અહીં બળાત્કાર મહિલા સૈનિકોનાં જીવનનું સત્ય છે.

તેઓ 10 વર્ષ સુધી એવા રૂમમાં રહ્યાં જેમાં બે ડઝન બીજી મહિલાઓ પણ રહેતી હતી. દરેક મહિલાને એક જ ડ્રોઅર આપવામાં આવતું હતું. જેના પર તેમને માત્ર બે જ ફોટા લગાવવાની પરવાનગી હતી.

તમને આ પણ વાંચવું ગમશે

એક ઉત્તર કોરિયાના સંસ્થાપક કિમ ઇલ-સૂંગ અને બીજા તેમના વારસ અને અત્યારના મુખ્ય નેતા કિમ જોંગ ઇલની.

જોકે, લી સો યેઆને દસ વર્ષ પહેલા ઉત્તર કોરિયા છોડી દીધું હતું, પરંતુ ત્યાંની યાદો આજે પણ તેમને હલાવી દે છે.

એ કહે છે,  "ચોખાની ભૂસીની પથારીમાં તેમને સૂવું પડતું હતું. જેના કારણે પરસેવાની વાસ તેમની પથારીમાં પ્રવેશી જતી હતી. આખી પથારીમાં પરસેવાની અને બીજી વસ્તુઓની તીવ્ર વાસ આવતી હતી. નહાવા ધોવાની પણ કોઈ સારી વ્યવસ્થા નહતી"

દુકાળે કર્યાં વિવશ

લી સો યેઆન કહે છે, "એક મહિલા તરિકે સૌથી મોટી સમસ્યા હતી ન્હાવાની. અમે સરખી રીતે નાહી પણ શકતા નહતા."

એમના પ્રમાણે, " ગરમ પાણીની વ્યવસ્થા નહોતી. પહાડના ઝરણાઓ સાથે એક પાઇપ જોડી દેવામાં આવતી અને સીધા એ જ પાણીથી ન્હાવું પડતું... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

હતુ. "

એ કહે છે કે એ પાણીમાં દેડકા અને સાપ પણ નીકળી આવતાં હતાં.

41 વર્ષની સો યેઆન પ્રોફેસરની દીકરી છે અને દેશના ઉત્તરના હિસ્સમાં તેમનો ઉછેર થયો હતો.

એમના પરિવારના મોટાભાગના લોકો સૈનિક હતા. 1990ના દાયકામાં દેશમાં વિનાશકારી દુકાળ પડ્યો હતો, એટલે તેમણે ખુદ જ આર્મી સાથે જોડાવાનો નિર્ણય લીધો હતો.

એ વખતે હજારોની સંખ્યામાં મહિલાઓ આર્મીમાં જોડાઈ હતી.

'નોર્થ કોરિયાઝ હિડન રિવોલ્યુશન' ચોપડીની લેખિકા જિઉન બેક કહે છે, "દુકાળે ઉત્તર કોરિયાની મહિલાઓની મુશ્કેલીઓ વધારી દીધી હતી. મહિલાઓને મજૂરી કરવી પડી. તેઓ યૌન શોષણ અને યૌન હિંસાની શિકાર બન્યાં."

જોકે, એ વખતે 17 વર્ષની લી સો યેઆને તેના સૈનિક જીવનનો આનંદ પણ લીધો હતો. હેર ડ્રાયર મળવાના કારણે તે ખૂબ ખુશ હતી, પરંતુ લાઇટ બહુ ઓછી આવતી હતી એટલે તેનો ઉપયોગ ઓછો કરી શકતી હતી.

કુપોષણથી અટકી જાય છે માસિક સ્ત્રાવ

પુરુષો અને મહિલાઓના રોજના કામ લગભગ એક જ જેવા હતા. મહિલાઓને શારીરિક કસરત થોડી ઓછી કરવી પડતી હતી.

પરંતુ મહિલાઓને સાફસફાઈ અને જમવાનું બનાવવું પડતું હતું, જેમાંથી પરુષોને છૂટ આપવામાં આપી હતી.

'નોર્થ કોરિયા ઇન 100 ક્વેશ્ચ્યન' ની લેખિકા જૂલિએટ મોરિલૉટ કહે છે, "ઉત્તર કોરિયામાં પારંપરિક રીતે પુરુષ પ્રધાન સમાજ છે અને હજી પણ એવું જ છે."

તેઓ કહે છે કે મહિલાઓ ઉપર હજી પણ રસોડાની જવાબદારી છે.

સઘન તાલીમ અને ઓછું ખાવાનું મળવાના કારણે લી સો યોઆન અને તેમની સાથી મહિલાઓના શરીર પર આડઅસર પડી હતી.

એ કહે છે, "તણાવ અને કોપોષણના કારણે આર્મીમાં કામ કરતી મહિલાઓનું માસિક છ મહિનાથી લઈને એક મહિનાની અંદર જ અટકી જાય છે."

તેઓ આગળ કહે છે, "મારી સાથી મહિલા સિપાહીઓ માસિક બંદ થવાના કારણે ખુશ થતી હતી, કારણ કે માસિક સ્ત્રાવ વખતે તેમને વધારે તકલીફ થતી હતી."

સો યેઆન કહે છે કે સેનામાં પીરિયડ્સના દિવસો માટે અલગથી કોઇ જ કાયદા નહોતા. એમને સેનેટરી પૅડ્સનો ઉપયોગ એક કરતા વધુ વાર કરવો પડતો હતો.

સૅનિટરી પૅડ્સની અછત

જૂલિએટ મોરિલૉટ કહે છે કે આજે પણ મહિલાઓ સૅનિટરી પૅડ્સનાં બદલે સુતરાઉ કપડાંનો ઉપયોગ કરે છે. જેને પુરુષોની જોઈ ન જાય તેમ વહેલી સવારે સાફ કરવા પડે છે.

20 વર્ષની તેમની એક સાથીને એટલી કઠણ તાલીમ આપવામાં આવી કે તેનું માસિક બે વર્ષમાં જ બંધ થઈ ગયું હતું.

જોકે, લી સો યેઆન તેમની મરજીથી આર્મીમાં જોડાયાં હતાં. પરંતુ 2015માં 18 વર્ષની બધી જ મહિલાઓને સાત વર્ષ માટે સેનામાં જોડાવું અનિવાર્ય કરી દેવામાં...


યિષિ અને યાદ્વિગા

યાદ્વિગા પ્યોત્રોફ્સકા અને યેષિ તોમાષેક બંને મૂળ પોલૅન્ડનાં છે અને તેમનું લગ્ન 2008માં થયું હતું.

લગ્ન થયું ત્યારે બંને સિત્તેરની વય વટાવી ચૂક્યાં હતાં, એટલે કે તેમણે જીવનની ઢળતી સંધ્યામાં લગ્ન કર્યું હતું.

લગ્ન 2008માં થયું પણ તેમની વચ્ચેના પ્રેમનાં બીજ 40ના દાયકામાં રોપાયાં હતાં, જે બીજા વિશ્વયુદ્ધની શરૂઆતનો સમય હતો.

જર્મનીના આક્રમણ સાથે કહાણીની શરૂઆત

અચાનક શરૂ થયેલા આ યુદ્ધને કારણે પોલૅન્ડ પર આફત આવી, જર્મની અને સોવિયેટ સંઘના હુમલામાં અનેક લોકોનાં મૃત્યુ થયાં અને હજારો લોકો ઘરવિહોણા થયા.

આવા સંજોગોમાં અનેક લોકોને પોતાનાં ઘરબાર છોડીને હિજરત કરવાની ફરજ પડી હતી.

આવી યુદ્ધની સ્થિતિમાં બાળકો સૌથી વધારે કફોડી સ્થિતિમાં મુકાયાં હતાં.

આવી મુશ્કેલ સ્થિતિમાં પોલૅન્ડમાં બનેલી નિર્વાસન સરકારના પ્રથમ વડા પ્રધાન અને સશસ્ત્ર સેનાના કમાન્ડર ઇન ચીફ જનરલ સિકોર્સકીએ બ્રિટનના તત્કાલીન વડા પ્રધાન વિન્સ્ટન ચર્ચિલને એક પત્ર લખ્યો હતો.

આ પત્રમાં તેમણે બાળકોનું રક્ષણ કરવા તેમજ તેમને સ્વચ્છ આબોહવા ધરાવતા અને જ્યાં યુદ્ધની પરિસ્થિતિ ન હોય તેવા દેશમાં લઈ જવાની વ્યવસ્થા કરવાનું... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

પણ કહ્યું હતું.

અહીંથી શરૂ થાય છે જામનગરની કહાણી.

જામનગરમાં પ્રેમ

જામનગર એ વખતે નવાનગર તરીકે ઓળખાતું હતું. નવાનગરના મહારાજા દિગ્વિજયસિંહ ચેમ્બર ઑફ ઇન્ડિયન પ્રિન્સેસની આગેવાની કરતા હતા અને બ્રિટિશ ઇમ્પિરિયલ વૉર કૅબિનેટના સભ્ય પણ હતા.

તેમને માલૂમ પડ્યું કે બાળકોની દશા ખૂબ ખરાબ છે અને તેમને સુરક્ષિત સ્થળ પર ખસેડવાની તજવીજ ચાલી રહી છે.

મહારાજા દિગ્વિજયસિંહે તરત પોલૅન્ડનાં શરણાર્થી બાળકો તરફ હાથ લંબાવ્યો અને જામનગરના દરવાજા ખોલી દીધા.

એક હજાર જેટલાં પોલૅન્ડનાં અનાથ બાળકો જામનગરના આંગણે આવ્યાં.

મહારાજાએ જામનગરથી આશરે 30 કિમી દૂર બાલાચડીમાં બાળકો માટે ખાસ છાવણી બનાવી હતી, જેમાં આ બાળકો માટે રહેવાની વ્યવસ્થા કરવામાં આવી.

1942થી 1946 સુધી પોલૅન્ડથી આવેલાં બાળકો બાલાચડીમાં રહ્યાં હતાં. જેમાં યાદ્વિગા અને યેષી પણ હતાં.

યેષી એ સમયે 14 વર્ષનાં હતાં. છાવણીમાં રહેતાં બાળકોમાં યાદ્વિગા તેમને ખૂબ પસંદ હતાં.

બીબીસી સાથે વાત કરતા યેષીએ કહ્યું હતું, "અમે સોવિયેટ યુનિયનના અનાથાલયમાં હતા. ત્યાંથી સાથે ભારત આવ્યાં હતાં. મસ્કત, ઈરાન થઈને અમે મુંબઈ પહોંચ્યાં હતાં."

"મુંબઈથી અમે બાલાચડી આવ્યાં હતાં. યાદ્વિગાને સૌપ્રથમ વખત હું બાલાચડીના કૅમ્પમાં મળ્યો હતો."

"મને તે ત્યારથી જ ખૂબ પસંદ હતી. જોકે, તે વખતે યાદ્વિગા મારી ખાસ કોઈ નોંધ લેતી નહોતી."

યેષી કહે છે, "1942થી 1946 સુધી હું અને યાદ્વિગા બાલાચડી છાવણીમાં રહ્યાં હતાં."

"આટલાં વર્ષો છાવણીમાં વિતાવ્યાં પછી છાવણીનાં બાળકો પોલૅન્ડ પરત ફર્યાં હતાં."

"હું અને યાદ્વિગા પોતપોતાના પરિવારમાં પરોવાઈ ગયાં હતાં. હું વોર્સોમાં રહેતો હતો અને તે અન્ય શહેરમાં રહેતી હતી."

"દરમિયાન અમારા બંનેનાં અલગઅલગ ઠેકાણે લગ્ન થઈ ગયાં હતાં."

"હું મારી પત્ની સાથે સંસારમાં ગોઠવાઈ ગયો હતો અને યાદ્વિગા પણ બીજે પરણીને ઠરીઠામ થઈ ગઈ હતી."

"મારે બે બાળકો હતાં. યાદ્વિગાને પણ પુત્ર હતો. જીવનના એક તબક્કે મારી પત્નીનું અવસાન થયું."

"બીજી તરફ યાદ્વિગાના પતિનું પણ અવસાન થયું હતું. અમે બંને સંપર્કમાં તો હતાં જ."

"અમને બંનેને થયું કે પરણી જવું જોઈએ તેથી અમે લગ્ન કરી લીધું."

"2008માં અમે લગ્ન કર્યું, એ વખતે મારી ઉંમર 80 વર્ષ હતી. બસ, ત્યારથી અમે સાથે છીએ."

"અમે જામનગરના મહારાજાના તેમજ બાલાચડીના ખૂબ આભારી છીએ કે યુદ્ધના ભયંકર દિવસોમાં અમને બાલાચડીનો આશ્રય મળ્યો. બાલાચડીમાં મને આશરો મળ્યો અને...


યુએઈ સરકારે અબુ ધાબીમાં મંદિર બનાવવા માટે 20 હજાર વર્ગ મીટર જમીન આપી હતી.

વર્ષ 2015માં જ્યારે વડાપ્રધાન મોદી બે દિવસ પ્રવાસ માટે યુએઈ ગયા હતા ત્યારે યુએઈ સરકારે મંદિરના નિર્માણનું એલાન કર્યું હતું.

તમને આ પણ વાંચવું ગમશે

મંદિર શા માટે હશે એટલું ખાસ?

મંદિર અબુ ધાબીમાં અલ વાકબા નામની જગ્યાએ 20 હજાર વર્ગ મીટરની જમીન પર બનશે.

હાઇવેથી નજીક અલ વાકબા અબુ ધાબીથી લગભગ 30 મિનિટના અંતરે આવેલું છે.

મંદિર બનાવવાનું અભિયાન બીઆર શેટ્ટી દ્વારા શરૂ કરવામાં આવ્યું હતું. તેઓ અબુ ધાબીના જાણીતા ભારતીય વેપારી છે.

તેઓ યુએઈ એક્સચેન્જ નામની કંપનીના એમડી અને સીઈઓ છે.

આમ તો મંદિર વર્ષ 2017ના અંત સુધી બનીને તૈયાર થઈ જવાનું હતું. પરંતુ કેટલાક કારણોસર તેમાં મોડું થયું.

હવે વડાપ્રધાન મોદીના પ્રવાસ દરમિયાન ભૂમિ પૂજન થઈ ગયું છે. અને તેના પર હવે કાર્ય શરૂ થઈ જશે.

બીબીસી સહયોગી રોનક કોટેચાએ જણાવ્યું કે હાલ તો ત્યાં માત્ર જમીન છે અને તેની આસપાસ કોઈ પ્રકારની બાઉન્ડ્રી કે સાઇન બોર્ડ નથી. પહેલી નજરે જોઈએ તો આ જગ્યા રણ જેવી લાગે છે.

કયા કયા દેવી દેવતા હશે મંદિરમાં?

મંદિરમાં કૃષ્ણ, શિવ અને અયપ્પા (વિષ્ણુ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

)ની મૂર્તિઓ હશે. અયપ્પાને વિષ્ણુનો એક અવતાર ગણવામાં આવે છે અને દક્ષિણ ભારતમાં ખાસ કરીને કેરળમાં તેમની પૂજા થાય છે.

રોનક જણાવે છે, "સાંભળવા મળ્યું છે કે મંદિર ખૂબ ભવ્ય હશે. તેમાં એક નાનું વૃંદાવન એટલે કે બગીચો અને ફુવારા પણ હશે."

મંદિર બનવાને લઈને અબુ ધાબીના સ્થાનિક હિંદુઓમાં ઉત્સાહ અને ખુશીનો માહોલ છે. હાલ તેમણે પૂજા કે લગ્ન જેવા સમારોહ કરવા માટે દુબઈ જવું પડે છે અને તેમાં આશરે ત્રણ કલાકનો સમય વપરાય જાય છે.

દુબઈમાં બે મંદિર (શિવ અને કૃષ્ણના) અને એક ગુરુદ્વારા પહેલેથી જ છે. અબુ ધાબીમાં ચર્ચ છે, પરંતુ કોઈ મંદિર નથી.

અબુ ધાબીમાં જ મંદિર શા માટે?

ભારતીય દૂતાવાસના આંકડા અનુસાર યુએઈમાં લગભગ 26 લાખ ભારતીયો વસેલા છે કે જે અહીંની આબાદીનો 30 ટકા ભાગ છે.

રોનક જણાવે છે કે બીઆર શેટ્ટીનો અબુ ધાબીમાં કારોબાર ફેલાયેલો છે, તેના માટે તેમને લાગ્યું કે અહીં રહેતા હિંદુઓ માટે પ્રાર્થનાસ્થળ હોવું જોઈએ.

યુએઈમાં કેવી રીતે રહે છે હિંદુઓ?

દુબઈમાં ગણપતિ વિસર્જન માટે જતા શ્રદ્ધાળુઓ

રોનક જણાવે છે કે બધા હિંદુ પોતાના ઘરોમાં દેવી-દેવતાઓની મૂર્તિ રાખે છે પૂજા પાઠ કરે છે.

ગણેશ ચતુર્થી, નવરાત્રિથી માંડીને હોળી, દિવાળી જેવા બધા જ તહેવાર ધામધૂમથી મનાવવામાં આવે છે.

ભારત માટે યુએઈનું શું છે મહત્ત્વ?

યુએઈ થોડા વર્ષો પહેલા સુધી ભારતનું સૌથી મોટું વ્યાપારિક ભાગીદાર હતું.

હજુ પણ તે ચીન અને અમેરિકા બાદ ત્રીજા સ્થાને છે.

ક્રુડ ઑઇલ અને ઊર્જાના ક્ષેત્રમાં યુએઈ ભારતનું મહત્ત્વપૂર્ણ પાર્ટનર છે. ભારતને ગૅસ અને તેલની જરૂર છે અને યુએઈ તેના માટે સૌથી મોટું આપૂર્તિકર્તા છે.

યુએઈની આર્થિક સફળતાનો મતલબ છે કે તેની અર્થવ્યવસ્થા 800 અબજ ડોલરની છે.

યુએઈમાં રહેતા પ્રવાસી ભારતીય અમેરિકા અને યૂરોપથી ઘણાં અલગ છે.

રોકાણ માટે તેને માર્કેટની જરૂર છે જે ભારત પાસે છે. હાલ તો ભારતમાં તેનું રોકાણ માત્ર 3 અબજ ડોલરનું છે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


યુએન તરફથી બહાર પાડવામાં આવેલી અખબારી યાદીમાં UNCTADના ડાયરેક્ટર રિચર્ડ કોઝૂલ રાઈટે એક મહિના અગાઉ આવું કહ્યું હતું.

Twitter કન્ટેન્ટ પૂર્ણ, 1

કોરોના વાઇરસની મહામારીમાં આર્થિક સ્થિતિને UNCTAD એ doomsday scenario તરીકે ઓળખાવી છે.

2007-08ના વૈશ્વિક નાણાકીય સંકટ કરતાં કોરોના વાઇરસને કારણે ઊભું થયેલું સંકટ બહુ ગંભીર છે.

ચીનની કોરોના વાઇરસ સામેની અત્યાર સુધી જે રણનીતિ રહી છે, તે કોરોના વાઇરસને કાબુમાં રાખવા અને તેનો પ્રભાવને ઘટાડવામાં અસરકારક નીવડી છે, પરંતુ બીજી બાજુ તેના અમલથી આર્થિક નુકસાન પણ થયું છે.

કોરોના વાઇરસને પ્રભાવિત થયેલા નાના વેપારીઓ અને ગરીબીરેખા નીચે જીવતા લોકો માટે વિશ્વના નીતિશાસ્ત્રીઓ અને સરકારોએ રણનીતિ ઘડી તેમને તાત્કાલિક મદદ મળી રહે તેવાં પગલાં ભરવા જોઈએ.

બ્લૂમબર્ગનો વરતારો

બ્લૂમબર્ગ ઇકૉનૉમિસ્ટ (6 માર્ચ 2020)ના અંદાજ મુજબ, જે ગતિથી ચીન, અમેરિકા, જાપાન, યુરોપના દેશો તેમજ આખા વિશ્વમાં કોરોના નો કેર વરતાયો છે તે જોતાં કોરોના સંકટના કારણે ગ્લોબલ ઇકૉનૉમી જે ત્રણથી ચાર ટકાના દરે ચાલી રહી હતી તેનો વિકાસદર 1.2 ટકા જેટલો ઘટશે મતલબ જીડીપી 2.4 જેટલો રહેશે.

યુરો-એરિયા ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

અને જાપાનમાં મંદી ફેલાશે અને અમેરિકાનો આર્થિક વિકાસદર 0.5 ટકા ઘટશે તેમજ બેરોજગારીની સંખ્યા વધશે.

બ્લૂમ્બર્ગના જણાવ્યા અનુસાર, આ મહામારીને લીધે જે આર્થિક મંદી સર્જાશે, તેમાં વિશ્વના અન્ય દેશોનો અને ખાસ ચીનનો વિકાસદર ચાલુ નાણાકીય વર્ષમાં ઘટશે.

આનાથી અંદાજે 2.7 ટ્રિલિયન ડૉલર જેટલું નુકસાન થશે.

વર્ષ 2019ના છેલ્લા ક્વાર્ટરમાં ચીનનો આર્થિક વિકાસદર 5.8 ટકા જેટલો હતો અને 2020 ના પ્રથમ ક્વાર્ટરમાં જાણે કે ડૂબકી લગાવી હોય તેમ માઇનસમાં જતો રહ્યો છે.

અર્થવ્યવસ્થાની આવી જ સ્થિતિ અન્ય દેશોની હશે. આ મહામારીને કારણે વિશ્વની અર્થવ્યવસ્થા જાણે કે ઠપ થઈ ગઈ છે.

આર્થિક રાહત માટે દુનિયામાં શું થઈ રહ્યું છે?

આર્થિક વિકાસ ઘટે એટલે સ્વાભાવિકપણ રોજગારી ઘટે છે અને તેથી જ લોકોને રાહત મળી રહે તે માટે ત્યારે વર્લ્ડ બૅન્કે અને વિશ્વના ઘણા દેશોએ આર્થિક પૅકેજો જાહેર કર્યા છે.

વર્લ્ડ બૅન્કે જરૂરિયાતમંદ દેશો માટે 12 અબજ ડૉલર (અંદાજે 875 અબજ રૂપિયા)નું આર્થિક પૅકેજ જાહેર કર્યું છે.

અમેરિકાના પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે દરેક નાગરિકો માટે માસિક 1,000 ડૉલરની યોજનાની જાહેરાત કરી છે.

આ ઉપરાંત બેરોજગારી વીમા માટે ઇમર્જન્સી ગ્રાન્ટ્સમાં 1 અબજ ડૉલરનું  સહાય પૅકેજ જાહેર કર્યું છે.

સિંગાપોરે સ્થાનિક કામદારોને રોકડસહાયની યોજના શરૂ કરી છે. આ યોજના હેઠળ સ્થાનિક કામદારોની રોજગારી જળવાઈ રહે તે માટે તેમને માસિક 3,600 ડૉલર સુધીની સહાય કરાશે. આ વર્ષે સિંગાપોર જુલાઈમાં 1.3 અબજ ડૉલરનું પૅકેજ જાહેર કરશે, જેનો લાભ 19 લાખ લોકોને મળશે.

હૉંગકૉંગે તેના નાગરિકોને 1,200 ડૉલરની સહાય યોજના બનાવી છે, જેનો લાભ 70 લાખથી વધુ લોકોને મળશે. 18 વર્ષથી વધુ વયના કાયમીનિવાસીઓને આ સહાય મળવાપાત્ર હશે.

કોરોના વાઇરસની અસરો ઘટાડવા માટે હૉંગકૉંગે 120 અબજના રાહત પૅકેજની જાહેરાત કરી છે.

આ જ રીતે જર્મનીએ ઉદ્યોગો માટે 1.1 અબજ ડૉલરનું પૅકેજ જાહેર કર્યું છે. આ ઉપરાંત યુરોપના દેશોએ કોરોનાના કારણે આર્થિક સંકટનો સામનો કરતી કંપનીઓને રાહતો પણ આપી છે.

સ્પેન સરકારે કોરોનાને કારણે મંદીનો સામનો કરતી કંપનીઓના કામદારો અને નબળા વર્ગોના રક્ષણ માટે 219 અબજ ડૉલરના ભંડોળની જાહેરાત કરી છે.

આવી જ રીતે ફ્રાંસની સરકારે 50 અબજના સહાય પૅકેજની જાહેરાત કરી છે.

કોરોનાને કારણે યુ.કે.એ 330 બિલિયન પાઉન્ડના ભંડોળની જાહેરાત કરી છે, જેમાં લોકોને લન અને બૅન્ક ગૅરંટી ઉપરાંત નાના વેપારીઓને 25,000...


યુએનની સિક્યૉરિટી કાઉન્સિલને સંબોધતા ટ્રમ્પે ચીન પર આરોપ લગાવ્યા

બુધવારે ટ્રમ્પે કહ્યું, "તેઓ નથી ઇચ્છતા કે હું જીતું, કારણકે હું એવો પ્રથમ રાષ્ટ્રપતિ છું, જેણે વેપાર મુદ્દે ચીનને પડકાર્યું છે."

જોકે, ટ્રમ્પે પોતાના આ આક્ષેપને લઈને કોઈ પુરાવા રજૂ કર્યા નથી.

તેઓ ચૂંટણી લડ્યા ત્યારથી જ ચીન અને યુએસ વચ્ચે ટેરિફ અંગે લડાઈ ચાલી રહી છે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

યુએસની મધ્યવર્તી ચૂંટણી 6 નવેમ્બરે યોજાઈ રહી છે.

ટ્રમ્પે યુએન સિક્યૉરિટી કાઉન્સિલની બેઠકમાં કહ્યું, "હું શાંતિસભર ભવિષ્ય માટે પ્રયત્નશીલ છું, ત્યારે અમારા ધ્યાને આવ્યું છે કે ચીન આગામી 2018ની ચૂંટણીમાં અમારા તંત્રના વિરુદ્ધમાં અને ચૂંટણીમાં હસ્તક્ષેપ કરવામાં પ્રયત્નશીલ છે."

તેઓ આગળ કહે છે, "તેઓ નથી ઇચ્છતા કે હું જીતું, કારણકે મેં ચીનને વેપાર મુદ્દે પડાકર્યું છે, અમે વેપાર ક્ષેત્રે અને અન્ય ક્ષેત્રે તેમનાંથી જીતી રહ્યા છીએ."

"અમે નથી ઇચ્છતા કે તેઓ અમારી ચૂંટણીમાં હસ્તક્ષેપ કરે."

ઉલ્લેખનીય છે કે આ બેઠક ન્યુક્લિયર, કેમિકલ અને બાયૉલૉજિકલ હથિયારો સંદર્ભે ચર્ચા કરવા માટે ટ્રમ્પના અધ્યક્ષસ્થાને યોજાઈ હતી.

ગયા મહિને યુએસ રાષ્ટ્રિય ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

સિક્યૉરિટી સલાહકાર જોહ્ન બૉલ્ટને કહ્યું હતું કે રશિયા, ઉત્તર કોરિયા, ઈરાન અને ચીન યુએસની ચૂંટણીમાં હસ્તક્ષેપ કરવા માટે આયોજન કરી રહ્યા છે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


યુએસ-બાંગ્લા એરલાઇન્સના પ્લેન ક્રેશમાં 49 લોકોનાં મૃત્યુ થયાં છે, 23 લોકો ઘાયલ થયાં છે.

નેપાળ પોલીસના પ્રવક્તા મનોજ નેપાનના જણાવ્યા પ્રમાણે 23 લોકોને ઇજાગ્રસ્ત થયાં છે.

પ્લેનમાં 71 મુસાફરો અને ક્રુ મેમ્બર્સ મુસાફરી કરી રહ્યાં હતાં જે નેપાળની રાજધાની કાઠમંડુમાં ક્રેશ થયું છે.

બીબીસી સંવાદદાતા રજની વૈદ્યનાથનના જણાવ્યા પ્રમાણે ત્રિભુવન ઇન્ટરનેશનલ એરપોર્ટ પર થયેલી આ દુર્ઘટનામાં 20 લોકોને બચાવી લેવામાં આવ્યાં છે.

તેમના જણાવ્યા પ્રમાણે હજી સુધી મોતનો ચોક્કસ આંકડો જાણી શકાયો નથી.

કેવી રીતે બની દુર્ઘટના?

FlightRadar24 નામની વેબસાઇટ પરની માહિતી મુજબ પ્લેન સ્થાનિક સમય પ્રમાણે 14:20 વાગ્યે લૅન્ડ થયું હતું.

નેપાળની સિવિલ એવિયેશન ઑથૉરિટિનાએ કાઠમંડુ પોસ્ટને જણાવ્યું હતું, "કોટેશ્વર પર ઉડી રહેલા પ્લેનને એરપોર્ટના દક્ષિણ તરફના રનવે પરથી લૅન્ડિંગ કરવાનું હતું. જોકે, પાઇલટે ઉત્તર તરફના રનવેથી પ્લેનનું લૅન્ડિંગ કરાવ્યું હતું."

"આ રીતે શા માટે લૅન્ડિગ કરવામાં આવ્યું તે અંગેનું કારણ હજી અમને જાણવા મળ્યું નથી."

તમને આ વાંચવું પણ ગમશે:

આ દુર્ઘટનામાં બચી ગયેલા મુસાફર બંસત બોહરાએ કાઠમંડુ પોસ્ટન... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ે પોતાની આપવીતી જણાવી હતી.

તેમના કહેવા પ્રમાણે, "ઢાકાથી પ્લેને નોર્મલ રીતે ટેક ઑફ કર્યું હતું. કાઠમંડુ પહોંચતા જ પ્લેને લૅન્ડિંગની શરૂઆત કરી હતી. પ્લેન લૅન્ડ થવાનું જ હતું અને અચાનક મોટો ધડાકો થયો. પછી વિમાન ડાબી બાજુ વળી ગયું. ત્યારબાદ પ્લેનમાં આગ લાગી ગઈ."

"હું બારી પાસે બેઠો હતો અને બારી તોડીને બહાર નીકળ્યો. ત્યારબાદ શું થયું તેની મને ખબર નથી. મને કોઈ પછી હોસ્પિટલ લઈ આવ્યું.

પ્લેન ક્યાંથી આવી રહ્યું હતું?

યુએસ-બાંગ્લા એરલાઇન્સનું આ પ્લેન બાંગ્લાદેશની રાજધાની ઢાકાથી આવી રહ્યું હતું. કાઠમંડુના એરપોર્ટ પર જ્યારે તે લૅન્ડિંગ કરવા જઈ રહ્યું હતું ત્યારે આ દુર્ઘટના ઘટી હતી.

રજનીના જણાવ્યા પ્રમાણે દુર્ઘટના બાદ તુરંત જ પ્લેનમાં આગ લાગી હતી. જેના કારણે નીકળતા ધુમાડા કિલોમીટરો દૂરથી જોઈ શકાય છે.

હાલ ફાયરફાઇટર્સ આ આગ ઓલવવાના કામમાં લાગી ગયા છે.

સરકારી અધિકારીઓના જણાવ્યા પ્રમાણે દુર્ઘટનાગ્રસ્ત પ્લેનમાંથી કેટલાક મૃતદેહો બહાર કાઢવામાં આવ્યા છે. ઉપરાંત ઘણા લોકોને જીવતાં પણ બહાર કાઢવામાં આવ્યા છે.

નેપાળમાં પ્લેન ક્રેશનો ઇતિહાસ

ફેબ્રુઆરી 2016: નેપાળના પર્વતોમાં એક નાનું પેસેન્જર પ્લેન ક્રેશ થતાં 23 લોકોનાં મૃત્યુ થયાં હતાં.

માર્ચ 2015: કાઠમંડુમાં જ એરપોર્ટ પર એક પ્લેન ધુમ્મસને કારણે રનવે પરથી નીચે ઊતરી ગયું હતું પરંતુ તેમાં કોઈ જાનહાની થઈ ન હતી.

ફેબ્રુઆરી 2014: પશ્વિમ નેપાળમાં એક નાનું પ્લેન ક્રેશ થતાં તેમાં બેઠેલાં તમામ 18 મુસાફરોનાં મૃત્યુ થયાં હતાં.

સપ્ટેમ્બર 2012: કાઠમંડુથી થોડે દૂરના વિસ્તારમાં એક પ્લેન ક્રેશ થવાથી 19 લોકોનાં મૃત્યુ થયાં હતાં.

મે 2012: ભારતીય શ્રદ્ધાળુઓને લઈને જતું પ્લેન ઉત્તર નેપાળમાં ક્રેશ થતાં પંદર લોકોનાં મૃત્યું થયાં હતાં.

સપ્ટેમ્બર 2010: એક સાઇટસિઇંગ ફ્લાઇટ કાઠમંડુના બહારના વિસ્તારમાં ક્રેશ થઈ હતી.

સપ્ટેમ્બર 2006: પૂર્વ નેપાળમાં એક હેલિકૉપ્ટર ક્રેશ થતાં તેમાં બેઠેલાં તમામ 24 લોકોનાં મૃત્યું થયાં હતાં.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


યુકેના નિષ્ણાતોનું કહેવું છે કે આ લૉ-ડોઝ સ્ટૅરોઇડ ટ્રીટમૅન્ટ વાઇરસ વિરુદ્ધની લડાઈમાં બહુ મોટી મહત્ત્વપૂર્ણ શોધ છે.

વૅન્ટિલેટર પર રહેલા દરદીના મૃત્યુનું જોખમ આ દવા ત્રણ ગણું ઘટાડી દે છે. જે દરદીને ઓક્સિજન પર રાખવામાં આવ્યા હોય, તેમના મૃત્યુનું જોખમ આ દવા પાંચ ગણું ઘટાડી દે છે.

આ દવા કોરોના વાઇરસની સારવારમાં મદદરૂપ થનારી વિશ્વની સૌથી મોટી ટ્રાયલ ટેસ્ટિંગનો ભાગ છે.

સંશોધકોનો અંદાજ છે કે કોરોના વાઇરસની મહામારીની શરૂઆતથી જ જો આ દવા યુકેમાં ઉપલબ્ધ હોત તો 5 હજાર જેટલી જિંદગીઓ બચાવી શકાઈ હોત.

તેમનું માનવું છે કે આ દવા સસ્તી છે અને કોરોના વાઇરસ સામે ઝૂઝી રહેલાં ગરીબ રાષ્ટ્રો માટે તે બહુ લાભકારક બની શકે છે.

જીવનરક્ષક

કોરોના વાઇરસના 20માંથી લગભગ 19 દરદીઓ હૉસ્પિટલમાં દાખલ થયા વગર જ સાજા થાય છે. જેમને હૉસ્પિટલમાં દાખલ કરવા પડે, એમાંથી પણ મોટા ભાગના સાજા થઈ જાય પણ કેટલાકને ઓક્સિજનની કે વૅન્ટિલેટરની જરૂર પડે છે.

આવા ભારે જોખમ ધરાવતા દરદીઓની વ્હારે ડૅક્સામૅથાસન આવે છે.

આ દવા કેટલાક રોગોમાં દરદ ઘટાડવા માટે કામે લેવાઈ રહી છે અને એવું પણ જાણવા મળ્યું છે કે કોરોના વાઇરસ વિરુદ્ધ લડતાં નબળી... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

પડેલી ઇમ્યુન સિસ્ટમથી થતું નુકસાન રોકવામાં મદદ કરી શકે છે.

શરીરનું વધારે પડતો પ્રતિભાવ સાઇટોકાઇન સ્ટોર્મ તરીકે ઓળખાય છે અને તે વિશાનક બની શકે છે.

એક ટ્રાયલમાં, ઑક્સફૉર્ડ યુનિવર્સિટીની એક ટીમે હૉસ્પિટલમાં સારવાર લઈ રહેલા 2 હજાર જેટલા દરદીઓને ડૅક્સામૅથાસન આપી હતી. જ્યારે તેની સરખામણીમાં 4 હજાર કરતાં વધુ દરદીઓને આ દવા નહોતી અપાઈ.

આ ટ્રાયલમાં જે દરદીઓ વૅન્ટિલેટર પર હતા એમનું મૃત્યુ થવાનું જોખમ આ દવા થકી 40 ટકાથી ઘટીને 28 ટકા થઈ ગયું. જ્યારે જે દરદીઓને ઓક્સિજનની જરૂર પડી રહી હતી એમનું મૃત્યુ થવાનું જોખમ 25 ટકાથી ઘટીને 20 ટકા થઈ ગયું હતું.

ચીફ ઇન્વેસ્ટિગેટર પ્રોફેસર પીટર હૉર્બી જણાવે છે, "અત્યાર સુધીની આ એકમાત્ર એવી દવા છે કે જે મૃત્યુનો દર ઘટાડી રહી છે. અને એ પણ સૂચક રીતે ઘટાડી રહી છે. આ બહુ મહત્ત્વની શોધ છે."

વડા સંશોધક પ્રોફેસર માર્ટિન લૉન્ડ્રે જણાવે છે કે અભ્યાસનું તારણ જણાવે છે કે વૅન્ટિલેટર પર રહેલા દર આઠ દરદીઓમાંથી તમે એકનો જીવ બચાવી શકો છો. જે દરદીઓ ઓક્સિજન પર છે તેમાંથી લગભગ દર 20-25 દરદીએ એકનો જીવ બચાવી શકાય છે.

"ચોખો ફાયદો છે. દસ દિવસ સુધી ડૅક્સામૅથાસનની સારવાર ચાલે છે અને દરેક દરદી પાછળ લગભગ પાંચસો રૂપિયાનો ખર્ચ થાય છે. એનો અર્થ એવો થયો કે એક જીવ બચાવવા પાછળ  3500 રૂપિયાનો ખર્ચ થાય છે. વૈશ્વિક રીતે આ દવા ઉપલબ્ધ છે."

ડૅક્સામૅથાસન હળવાં લક્ષણો ધરાવતા દરદીઓ- જેમને શ્વાસ લેવામાં કોઈ તકલીફ નથી પડી રહી, તેમને આ દવા ખાસ મદદરૂપ નહીં નીવડે.

પ્રોફેસર લૉન્ડે જણાવે છે કે હૉસ્પિટલમાં દાખલ દરદીઓને મોડું કર્યા વગર આ દવા આપવી જોઈએ. જોકે, લોકોએ જાતે બહાર નીકળીને આ દવા ન ખરીદવી જોઈએ એવું પણ તેઓ ઉમેરે છે.

નોંધનીય છે કે કોરોના વાઇરસની સારવાર માટેની ટ્રાયલ છેક માર્ચ મહિનાથી ચાલી રહી છે. તેમાં મલેરિયાની દવા હાઇડ્રોક્સિક્લોરોક્વીન પણ સામેલ છે. જોકે, બાદમાં આ દવાથી મૃત્યુનો દર વધતો હોવાની અને હૃદયની બીમારીનું જોખમ સર્જાતું હોવાની ચિંતા બાદ  તેને પડતી મુકાઈ હતી.

અન્ય એક દવા રૅમડેસિવિયર પણ છે, જે કોરોના વાઇરસના ચેપગ્રસ્ત દરદીઓને સાજા થવામાં મદદ કરી રહી છે.

તમે અમનેફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો