પ્રતીકાત્મક તસવીર

સંસદના ચોમાસું સત્રમાં રજૂ કરાયેલા અહેવાલ અનુસાર ત્રણ વર્ષમાં કુલ 1,309 ખેડૂતો અને ખેતમજૂરોએ આત્મહત્યા કરી છે.

ખેડૂતો અને ખેત મજૂરોની સૌથી વધુ આત્મહત્યાના મામલે ગુજરાત ભારતમાં ચોથા ક્રમે છે. ગુજરાતમાં ખેડૂતોની આત્મહત્યાના પ્રમાણમાં વર્ષ 2015 કરતાં વર્ષ 2016માં 35.5 ટકા જેટલો વધારો નોંધાયો છે.

ગુજરાતમાં વર્ષ 2014માં 555, વર્ષ 2015માં 244 અને વર્ષ 2016માં 378 ખેતમજૂરોએ આત્મહત્યા કરી હતી.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

ઉલ્લેખનીય છે કે, મહારાષ્ટ્રમાં ખેડૂતો અને ખેતમજૂરોની આત્મહત્યાની સંખ્યામાં વર્ષ 2015ની તુલનામાં વર્ષ 2016માં ઘટાડો નોંધાયો છે.

જ્યારે ગુજરાતમાં આ સમયગાળા દરમિયાન આત્મહત્યા કરનાર ખેડૂતો અને ખેતમજૂરોની સંખ્યા મહારાષ્ટ્રની તુલનામાં વધારે છે.

સૌથી વધારે આત્મહત્યાની સંખ્યા આંધ્ર પ્રદેશમાં નોંધાઈ છે.

આર્ટિકલ 35એની સુનાવણી પૂર્વે કાશ્મીરમાં વિરોધનું વંટોળ

સોમવારે સુપ્રીમ કોર્ટમાં બંધારણની આર્ટિકલ 35Aની માન્યતાને પડકારતી પીટિશનની સુનાવણી છે. એ પહેલાં રવિવારે કાશ્મીરમાં વિરોધનું વાતાવરણ જોવા મળ્યું હતું.

'ધ હિન્દુસ્તાન ટાઇમ્સ'ની વેબસાઇટના અહેવાલ પ્રમાણે રવિવારે... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

કાશ્મીરમાં બંધ જેવી સ્થિતિ જોવા મળી હતી. કાશ્મીરના સ્થાનિક લોકો આર્ટિકલ 35Aને બચાવવા માટે સડકો પર વિરોધ પ્રદર્શનો કરતા પણ જોવા મળ્યા હતા.

આર્ટિકલ 35A બંધારણના આર્ટિકલ 370નો જ એક ભાગ છે, જે કાશ્મીરને વિશેષ રાજ્યનો દરજ્જો આપે છે.

જોઇન્ટ રેસિસ્ટન્સ લીડરશીપના નેજા હેઠળ કાશ્મીરના અલગાવવાદીઓએ રવિવારે અને સોમવારે કાશ્મીરમાં બંધનું એલાન આપ્યું છે. તેમનું કહેવું છે કે, ભાજપ અને સંઘ રાજ્યની ડેમૉગ્રાફી બદલવા માગે છે.

સોમવારે પણ કાશ્મીરમાં વિરોધ પ્રદર્શનો યોજાય અને રાજકીય માહોલ ગરમાય એવી શક્યતાઓ છે.

યૂ.એસ.-ચીન ટ્રેડવૉરથી ભારતને ફાયદો થશે : CII રિપોર્ટ

'ધ હિંદુ'ની વેબસાઇટ પર પ્રકાશિત અહેવાલ પ્રમાણે યૂએસ દ્વારા ચીનની આયાતો પર 25 ટકા જેટલી ડ્યૂટી વધારી દેવાઈ છે. તેનો ફાયદો ભારતીય પ્રોડક્ટ્સને મળશે એવું કન્ફેડરેશન ઑફ ઇન્ડિયન ઇન્ડસ્ટ્રીઝ (CII)ના રિપોર્ટનું અનુમાન છે.

આ રિપોર્ટમાં એવી ભલામણ છે કે ભારતે યૂએસ માર્કેટ પર ધ્યાને કેન્દ્રિત કરવાની જરૂર છે.

મશીનરી, ઇલેક્ટ્રિકલ સાધનો, વાહનો અને પરિવહનના સાધનો, કેમિકલ, પ્લાસ્ટિક તથા રબર જેવી પ્રોડક્ટ્સ માટે ભારત અને યૂએસ વચ્ચે વેપાર થવાની સંભાવના આ રિપોર્ટમાં પ્રગટ કરાઈ છે.

CIIનું કહેવું છે, "ટેક્સ્ટાઇલ, ફૂટવેર, રમકડાં અને સેલ ફોન ક્ષેત્રે ભારતમાં સારા ઉદ્યોગો છે. આ ક્ષેત્રે થઈ રહેલાં ઉત્પાદનને પ્રોત્સાહન આપવાની જરૂર છે."

ગુજરાતમાં 54 ટકા વરસાદ પણ 4 જિલ્લાઓમાં વરસાદની ઘટ

'ધ ઇન્ડિયન એક્સપ્રેસ'ની અમદાવાદ આવૃત્તિમાં પ્રકાશિત અહેવાલ પ્રમાણે રાજ્યમાં મોસમનો 54 ટકા વરસાદ થયો છે. પણ રાજ્યના 4 જિલ્લામાં 60 ટકાથી 99 ટકા જેટલી વરસાદની ઘટ જોવા મળી રહી છે.

કચ્છ, અમદાવાદ, ગાંધીનગર તથા સુરેન્દ્રનગર જિલ્લામાં વરસાદની મોટા પ્રમાણમાં ઘટ નોંધાઈ હોવાનું અહેવાલમાં ટાંક્યું છે.

આ ચાર જિલ્લાઓ ઉપરાંત રાજ્યના અન્ય 13 જિલ્લાઓમાં પણ વરસાદની ઘટ જોવા મળે છે. જેમાં સૌરાષ્ટ્ર, ઉત્તર ગુજરાત અને મધ્ય ગુજરાતના રાજ્યો સામેલ છે.

ઉત્તર ગુજરાત અને સૌરાષ્ટ્રના કેટલાક જિલ્લાઓમાં દુષ્કાળ થાય એવી સ્થિતિનું નિર્માણ થયું હોવાનું અનુમાન છે. જેની સીધી અસર આ જિલ્લાઓમાં થતી ખેતી પર પણ પડશે.

ગુજરાતના સાતથી આઠ જિલ્લામાં સમાન્ય કરતાં વધારે વરસાદ છે. જ્યારે આઠ જિલ્લામાં સામાન્ય વરસાદ નોંધાયો છે.

'ફોઈ-ભત્રીજા અને રાહુલજી હાથ મિલાવે તો પણ ભાજપની સ્થિતિ મજબૂત જ રહેશે'

રવિવારે મુઘલસરાય જંક્શનનું નામ દીન દયાળ ઉપાધ્યાય...


પ્રતીકાત્મક તસવીર

સમાચાર એજન્સી પીટીઆઈ અનુસાર 'સેન્ટ્રલ અડ્વાઇઝરિ બોર્ડ ઑફ એજ્યુકેશન'ની 65મી બેઠકમાં આ સૂચન કર્યું હતું. આ બેઠક જાન્યુઆરી 15 અને 16 ના રોજ યોજાઈ હતી.

આ સૂચન કરવા પાછળ તેમનો તર્ક એવો હતો કે આમ કરવાથી વિદ્યાર્થીઓમાં ધાર્મિક સહિષ્ણુતા વધશે.

જેમાં ઓડિશાના શિક્ષણ મંત્રી બદ્રી નારાયણે પણ ધાર્મિક સહિષ્ણુતા અને દેશભક્તિને પ્રોત્સાહિત કરવા માટે અભ્યાસક્રમ બદલવા બેઠકમાં સલાહ આપી હતી.

શિક્ષણના ક્ષેત્ર અંગેની બાબતોમાં નિર્ણય લેવાની સત્તા ધરાવતી આ સર્વોચ્ચ સંસ્થા છે.

બેઠકમાં એક અન્ય સૂચન એવું પણ કરવામાં આવ્યું છે, જેમાં વિદ્યાર્થીઓ દ્વારા શાળામાં હાજરી પુરાવતી વખતે 'યસ સર કે યસ મેડમ'ની જગ્યાએ  'જય હિંદ' બોલવામાં આવવું જોઈએ.

શું ખરેખર ધાર્મિક સહિષ્ણુતા વધશે?

દરમિયાન મહત્ત્વપૂર્ણ સવાલ એ છે કે શાળામાં આ પ્રકારના નિયમો લાગુ કરવાથી ખરેખર બાળકોમાં ધાર્મિક સહિષ્ણુતા વધી શકશે?

વળી આ સમગ્ર નીતિ કઈ રીતે લાગુ કરવામાં આવશે? અને કયા પુસ્તકો સામેલ કરવામાં આવશે?

અગત્યનો સવાલ એ પણ છે કે ખરેખર આવું કરવાની જરૂર શું છે?

આ મામલે બીબીસીએ રાજકીય વિશ્લેષક મનીષી જાની સાથે વાતચીત કરી.

તમને આ પણ ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

વાંચવું ગમશે

મનીષી જાનીએ કહ્યું, "ખરેખર શિક્ષણનો આશય છે કે બાળક પ્રશ્ન કરતું થાય અને તેના મગજનો વિકાસ થાય."

'તર્ક ક્ષમતા ઘટાડવાનો પ્રયાસ'

"આથી નવા વિજ્ઞાનની જગ્યાએ બાળકોને આ પ્રકારની બાબતોમાં પરોવાયેલાં રાખવાં ન જોઈએ."

"જ્યાં સુધી મોરલ સાયન્સની વાત છે તો એ નૈતિકતા થોપવાની વાત છે."

"જય હિંદ કહો કે કંઈ પણ કહો વાત માત્ર હાજરી પુરાવવાની છે. તેને થોપવાની શી જરૂર છે?"

વાલીનો અભિપ્રાય

દરમિયાન જ્યારે વાત શાળામાં ભણતા વિદ્યાર્થીઓ વિશે છે, તેથી વાલી મંડળ સાથે પણ બીબીસીએ વાતચીત કરી આ સૂચન વિશે તેમનો અભિપ્રાય માંગ્યો.

વડોદરાના વાલી સ્વરાજ મંચના કન્વીનર અમિત પંચાલનું આ મુદ્દે કહેવું છે કે આ અર્થહીન પગલું રહેશે.

ઉપરાંત તેમનું કહેવું છે કે ધર્મ બાબતે પરિવારમાંથી શિક્ષણ આપવામાં આવતું હોય છે.

તેમણે કહ્યું, "ઉપરાંત હાજરી પુરાવતી વખતે જય હિંદ બોલવાથી દેશપ્રેમ વધે એ તર્ક યોગ્ય નથી."

"વ્યક્તિગત વાત કરું તો આ સૂચનો અયોગ્ય છે."

'જય હિંદ બોલવું સારી વાત છે'

વધુમાં અમદાવાદના વાલી એકતા મંચના પૂજા પ્રજાપતિએ બીબીસીને આ મામલે જણાવ્યું, "જ્યાં સુધી અભ્યાસની વાત છે તો મને નથી લાગતું કે તેમાં કોઈ હકારાત્મક અસર થશે."

"તથા જય હિંદ બાબતે મારા અભિપ્રાય મુજબ આ એક સારો વિચાર છે."

તદુપરાંત આ મુદ્દે એક વિદ્યાર્થીનો મત પણ લેવામાં આવ્યો. જેમાં નીશા પ્રજાપતિ નામની વિદ્યાર્થીનીએ કહ્યું, "આ એક સારો વિચાર છે. આનાથી અમને અન્ય ધર્મો વિશે વધુ જાણવા મળશે."

"ખરેખર અભ્યાસક્રમમાં ધાર્મિક પુસ્તકોના સમાવેશથી જાતિનો ભેદભાવ વિદ્યાર્થીઓમાંથી દૂર થશે."

"હાજરી પૂરાવતી વખતે જય હિંદ બોલવું સારી વાત છે. મને બોલવાનું ગમશે. પણ તેને થોપવામાં ન આવવું જોઈએ."

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


પ્રતીકાત્મક તસવીર

સમાચાર સંસ્થા 'યુનાઇડેટ ન્યૂઝ ઑફ ઇન્ડિયા'ના જણાવ્યા અનુસાર કર્મચારીઓ પગારવધારા સહિતની વિવિધ માગોને લઈને હડતાળ કરી રહ્યા છે.

દેશભરમાંથી પબ્લિક સૅક્ટર યુનિટની નવ બૅન્કોનાં કર્મચારીમંડળોએ 'યુનાઇડેટ ફૉરમ ઑફ બૅન્ક ઍમ્પલૉયીઝ (યુએફબીયુ) 'ના નેજા હેઠળ આ બે દિવસની હડતાળનુ આયોજન કર્યું હોવાનું યુએફબીયુના રાજ્યસંયોજક દેવીદાસ તુલીજાપુરકરે પત્રકારોને જણાવ્યું છે.

તુલીજાપુરકરે ઉમેર્યું કે બૅન્કોના અધિકારીઓ અને કર્મચારીઓને પગારવધારો નવેમ્બર 2017થી ચૂકવાયો નથી. ઇન્ડિયન બૅન્ક ઍસોસિયેશન (આઈબીએ) દ્વારા આ મામલે અત્યંત મોડું કરાયું હોવાને લીધે કર્મચારીમંડળોએ પોતાની માગો સાથે હડતાળ પર ઊતરવાનું નક્કી કર્યું છે.

અહીં એ વાત પણ નોંધવી રહી કે 31 જાન્યુઆરીથી સંસદના બજેટસત્રનો પ્રારંભ થઈ રહ્યો છે અને પહેલી ફેબ્રુઆરીએ કેન્દ્રીય નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણ બજેટ રજૂ કરશે.

શ્રમમંત્રાલય અને વાણિજ્યમંત્રાલય દ્વારા આ પહેલાં બૅન્કકર્મીઓને હડતાળ પર ન જવા માટે મનાવવા પ્રયાસ કરાયા હતા. જોકે, ઇન્ડિયન બૅન્ક ઍસોસિયેશન અને યુએફબીયુ વચ્ચે સમાધાન થઈ શક્યું નહોતું.

બૅન્કકર્મીઓની માગ શી છે?

ઑલ ઇન્ડિયા બૅન્ક ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ઍમ્પ્લૉયી ઍસોસિયેશનના એક અધિકારીએ 'લાઇવમિન્ટ'ને જણાવ્યું કે આઈબીએ ઇચ્છતું હતું આગામી વાતચીત સુધી હડતાળ ટાળી દેવામાં આવે.

જોકે, મૅનેજમૅન્ટ તરફથી કર્મચારીઓની માગોને લઈને કોઈ પ્રતિબદ્ધતા ન દર્શાવાતા હડતાળનો રસ્તો અપનાવાયો હતો.

હડતાળને પગલે કેટલીય બૅન્કોએ પોતાના ગ્રાહકોને બે દિવસ માટે સેવા મેળવવામાં મુશ્કેલી પડવાની જાણ કરી દીધી છે.

ભારતની સૌથી મોટી બૅન્ક - સ્ટેટ બૅન્ક ઑફ ઇન્ડિયાએ જણાવ્યું છે કે હડતાળને પગલે બૅન્કનું કામકાજ પ્રભાવિત થઈ શકે છે. આ પહેલાં 8મી જાન્યુઆરીએ અપાયેલા 'ભારત બંધ'ને બૅન્કકર્મીઓએ સમર્થન આપતાં બૅન્કસેવાઓ ખોરવાઈ હતી.

કર્મચારીઓ 20%નો પગારવધારો માગી રહ્યા છે. જોકે, મૅનેજમૅન્ટ 12.25%થી વધુ વધારો આપવા માટે તૈયાર નથી. આ ઉપરાંત બૅન્કકર્મીઓ અઠવાડિયાના પાંચ દિવસ કામ, મૂળ પગાર સાથે ખાસ ભથ્થું ભેળવી દેવાની માગ પણ કરી રહ્યા છે.

કર્મચારીઓની માગ નહીં સંતોષવામાં આવે તો આગામી 11 માર્ચથી ત્રણ દિવસની હડતાળ યોજવાની અને 1 એપ્રિલથી અનિશ્ચિત મુદ્દત સુધી હડતાળ કરવાની ચીમકી પણ ઉચ્ચારાઈ છે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


પ્રતીકાત્મક તસવીર

સમાચાર સંસ્થા પીટીઆઈ મુજબ આ વેબસાઇટોને અનલૉફૂલ ઍક્ટિવિટિ પ્રિવેન્શન અધિનિયમ, 1967 હેઠળ ગેરકાયદે જાહેર કરવામાં આવી છે.

Twitter કન્ટેન્ટ પૂર્ણ, 1

આ વેબસાઇટ્સને બંધ કરવાની ભલામણ ગૃહ મંત્રાલય દ્વારા કરવામાં આવી હતી.

તેને આધારે ઇલેકટ્રોનિક્સ અને ઇન્ફર્મેશન ટેકનૉલૉજી મંત્રાલયે આઈટી ઍક્ટ 2000 હેઠળ આ સાઇટ્સને પ્રતિબંધિત જાહેર કરી છે.

આ સંગઠનનું માનવું છે કે પંજાબ ભારતનો ભાગ નથી અને એ અલગ છે. આ સંગઠન લાંબા સમયથી પંજાબમાં જનમત લેવાની માગણી કરતું રહ્યું છે.

સંગઠને 2020માં જનમતની લેવાની વાત કરી હતી અને 4 જુલાઈથી ઇન્ટરનેટ પર મતદાન પણ શરૂ થયું હતું.

ભારત સરકાર આ અગાઉ સંગઠન સાથે સંબંધિત કાયદાકીય સલાહકાર ગુરૂપતવંત સિંઘને ચરમપંથી જાહેર કરી ચૂકી છે.

જેમને ચરમપંથી ઘોષિત કરાયા તે કાયદાકીય સલાહકાર

શીખ ફૉર જસ્ટિસની શરૂઆત ક્યારે થઈ તે અંગે ચોક્કસ માહિતીઓ મળતી નથી પરંતુ તે છેલ્લા 3-4 વર્ષથી સક્રિય છે.

સંગઠન સંયુક્ત રાષ્ટ્રના નિયમો મુજબ જનમતની માગ કરી રહ્યું છે.

જોકે, પંજાબમાં જે જનમતની વાત થઈ રહી છે તે ફક્ત ભારતના પંજાબ સુધી સીમિત છે કે પાકિસ્તાનના પંજાબની પણ એમાં વાત એવી કોઈ સ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

્પષ્ટતા હજી સુધી સામે આવી નથી.

શું છે જસ્ટિસ ફૉર શીખ?

આ સંગઠન ખાલિસ્તાનની માગ કરે છે

જસ્ટિસ ફૉર શીખ એ એક શીખ સમુદાય સાથે સંબંધિત એક ચળવળ છે જે 2020માં ભારતીય પંજાબમાં જનમતની માગ કરે છે. તે પોતાને માનવઅધિકાર સંસ્થા ગણાવે છે. જોકે, ભારત તેને ચરમપંથી સંગઠન ગણાવે છે.

પંજાબના મુખ્ય મંત્રી કૅપ્ટન અમરિન્દર સિંઘ તેને ચરમપંથી સંગઠન કહી ચૂક્યા છે અને તેને ભારતની એકતા તથા અખંડિતતા સામે ખતરો ગણાવે છે.

લાંબા સમયથી જેની વાત કરવામાં આવી રહી હતી તે પંજાબ રૅફરન્ડમ 2020 સાથે જોડાયેલું આ સંગઠન ભારત ઉપરાંત અમેરિકામાં પણ સક્રિય છે.

નરેન્દ્ર મોદીની અમેરિકાની મુલાકાત વખતે આ સંગઠને મોટા પાયે દેખાવો પણ કર્યા હતા અને ભારત સરકાર શીખોના અધિકારો બાબતે સંવેદનશીલ નથી એવો આરોપ મૂક્યો હતો.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


પ્રતીકાત્મક તસવીર

સમાચાર સંસ્થા પીટીઆઈએ રાજ્યના આરોગ્યવિભાગને ટાંકીને જણાવ્યું છે કે રાજ્યમાં કોરોના વાઇરસના કુલ કેસની સંખ્યા 1,94,402 થઈ ગઈ છે, જ્યારે કુલ મૃતાક 3,837 થઈ ગયો છે.

Twitter કન્ટેન્ટ પૂર્ણ, 1

ભારતમાં છેલ્લા 24 કલાક દરમિયાન કોરોના વાઇરસના નવા 46,232 કેસો નોંધાયા છે અને આ સાથે જ દેશમાં કુલ સક્રમણનો આંક 90,50,598 થઈ ગયો છે.

આ દરમિયાન કોરોના વાઇરસથી વધુ 564 લોકોનાં મૃત્યુ થતાં, કુલ મૃતાંક 1,32,726 પર પહોંચી ગયો છે.

દેશભરમાં હાલ કોરોના વાઇરસના 4,39,747 સક્રિય કેસો છે.

ગુજરાતમાં દિવાળીના તહેવાર બાદ વધી રહેલા કોરોના વાઇરસના સંક્રમણને અટકાવવા માટે રાજ્ય સરકાર સર્તક બની છે.

આ મામલે શુક્રવારે મુખ્ય મંત્રીની અધ્ક્ષતામાં બેઠક મળી હતી. જેમાં રાજ્યમાં કોરોનાની સ્થિતિ અંગે ચર્ચા કરવામાં આવી હતી.

નાયબ મુખ્ય મંત્રી નીતિન પટેલના કહેવા પ્રમાણે અમદાવાદની સાથે સાથે સુરત, વડોદરા અને રાજકોટમાં શનિવારથી રાત્રે 9 વાગ્યાથી 6 વાગ્યા સુધી રાત્રી કર્ફ્યૂ લાગુ કરી દેવાયું છે. જ્યાં સુધી સરકાર બીજો નિર્ણય જાહેર ન કરે ત્યાં સુધી આ કર્ફ્યુ અમલ રહેશે.

નીતિન પટેલે કહ્યું કે ચાર મહાનગરોમાં બીજી ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

જાહેરાત ન થાય ત્યાં સુધી રાત્રી કર્ફ્યુ ચાલુ રહેશે.

આ દરમિયાન અમદાવાદમાં કોરોનાના કેસ વધી રહ્યા છે. લોકો રેપિડ ટેસ્ટ બે-ત્રણ વખત ન કરાવે અને કિટનો દુરુપયોગ ન થાય એ માટે અમદાવાદમાં સુધરાઈના સેન્ટરમાં રેપિડ ટેસ્ટ કરાવનારાને હવે ચૂંટણી પર લગાવાય છે એવું શાહીનું નિશાન આંગળી પર લગાવવામાં આવે છે.

"બાસઠ વર્ષના મારા પપ્પાને કોરોના થયો છે. તેમને હૉસ્પિટલમાં દાખલ કરવા માટે અમારે છ કલાક સુધી અમારે હેરાન થવું પડ્યું હતું. દસ તારીખે તેમને હૉસ્પિટલમાં દાખલ કરવા માટે અમે બપોરે એક વાગ્યે હૉસ્પિટલ ગયા હતા, પણ સાંજે સાત વાગ્યે દાખલ થવાનો મેળ પડ્યો."

અમદાવાદમાં રહેતા ચિરાગ બાબુભાઈ આઠુએ આ વાત બીબીસીને જણાવી હતી.

વિગતવાર જણાવતાં ચિરાગે કહ્યું હતું કે "સૌપ્રથમ અમે અમદાવાદની વીએસ હૉસ્પિટલમાં ગયા હતા ત્યાં ફોર્મ ભરવાની તેમજ એ મંજૂર થાય એ પ્રક્રિયામાં અમારા અઢીથી ત્રણ કલાક ગયા હતા."

"એ પછી ત્યાં પપ્પાને એડમિશન મળ્યું નહોતું અને અમને અસારવા વિસ્તારમાં આવેલી જીસીએસ હૉસ્પિટલમાં જવા માટે જણાવવામાં આવ્યું હતું. ત્યાં જવા અમને 108 એમ્બ્યુલન્સની સગવડ મળી હતી."

તેઓ વધુમાં કહે છે, "અમે લોકો અસારવા ત્યાં ગયા તો ત્યાં ફરી કેસ કઢાવવા લાઈનમાં ઊભા રહેવું પડ્યું હતું. કેસ કઢાવ્યા પછી ખાટલો મેળવવાની પ્રક્રિયા વગેરે કરતાં બીજા બે કલાક ગયા હતા. આમ બપોરના નીકળ્યા હતા ત્યારે સાંજે માંડ હૉસ્પિટલમાં ખાટલો મળ્યો હતો. અમદાવાદમાં કોરોનાના કેસ વધી રહ્યા છે. અમને ખબર નહોતી કે એડમિશન મેળવતાં આટલી વાર લાગશે."

અમદાવાદમાં કેસો કેમ વધી રહ્યા છે?

પ્રતીકાત્મક તસવીર

અમદાવાદમાં હૉસ્પિટલોમાં કોરોનાના દરદીના સંખ્યા જે વચ્ચેના ગાળામાં ઓછી થઈ ગઈ હતી તે હવે ફરી ભરાવા માંડી છે.

આરોગ્યમંત્રી તેમજ રાજ્યના નાયબ મુખ્ય મંત્રી નીતિન પટેલે જોકે અમદાવાદીઓને બાંહેધરી આપી છે કે કેસ વધશે તો પણ તંત્ર દ્વારા પૂરતી સારવાર વ્યવસ્થા છે.

અમદાવાદમાં શા કારણે કેસ વધી રહ્યા છે તેમજ ક્યા વિસ્તારમાં વધુ કેસ આવી રહ્યા છે એ વિશે જાણવા બીબીસીએ અમદાવાદ કૉર્પોરેશનના સ્ટેન્ડિંગ કમિટીના ચૅરમૅન અમૂલ ભટ્ટ સાથે વાત કરી હતી.

તેમણે જણાવ્યું હતું કે, "જે પ્રમાણે દિવાળી દરમ્યાન તહેવાર અને ખરીદી માટે જે ભીડ જોવા મળી એને લીધે કોરોનાનો થોડો વ્યાપ વધ્યો છે. અમદાવાદના કોઈ ચોક્કસ વિસ્તારમાં નહીં પણ દરેક વિસ્તારમાં કોરોનાના કેસ જોવા મળ્યા છે."

"જોકે કોરોના વાઇરસની જે સિવિયારિટી હોય તે ગંભીર નથી. નસીબજોગે...


પ્રતીકાત્મક તસવીર

સરકાર સાથે બેઠક યોજીને શાળાના સંચાલકોએ જાહેરાત કરી હતી કે નવું સત્ર શરૂ થતી વખતે કોઈ પણ પ્રકારનો ફી વધારો કરવામાં નહીં આવે.

જોકે, લૉકડાઉનને હઠાવવાની શરૂઆત થતાં જ શાળાઓ દ્વારા ફી ઉઘરાવાતા વિવાદ થયો છે.

કોરોના વાઇરસને લીધે સર્જાયેલા સંકટને પગલે 12મી એપ્રિલે ગુજરાત સરકાર અને ખાનગી શાળાના સંચાલકો વચ્ચે બેઠક યોજાઈ હતી. જેમાં વર્ષ 20-21ના નવા સત્રમાં ફી વધારો નહીં કરવાનું નક્કી કરાયું હતું.

આ બેઠકમાં એવું પણ નક્કી કરાયું હતું કે આર્થિક રીતે સક્ષમ વાલીઓની યાદી બનાવવામાં આવશે અને તેમની પાસેથી નમ્રતાપૂર્વક ફી ઉઘરાવવામાં આવશે. જ્યારે આર્થિક રીતે નબળા વાલીઓને ફીની ચૂકવણીમાં હપ્તા કરી દેવાશે કાં ફીમાફી આપવામાં આવશે.

જોકે, આ જાહેરાત બાદ લૉકડાઉન ખૂલતાંની સાથે જ કેટલીક શાળાઓ દ્વારા ફી-ઉઘરાણી કરવામાં આકરાં પગલાં લેવાતાં વાલીઓમાં રોષ જોવા મળી રહ્યો છે.

'શાળાઓ બળબજરી કરે છે'

ગુજરાત વાલીમંડળના સચિવ અમિત પંચાલે જણાવ્યું છે, "સરકાર સાથે સમાધાન સધાયા બાદ પણ મોટા ભાગની ખાનગી શાળાઓ ફી ઉઘરાવવા માટે બળજબરી કરી રહી છે. સિનિયર કે. જી.માંથી પહેલા ધોરણમાં પ્રવેશનારા બાળકની ફી માટે પણ કડ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ક ઉઘરાણી કરાય છે. આ સિવાય જ્યાં સુધી ફી ભરવામાં ન આવે ત્યાં સુધી વિદ્યાર્થીઓને પરિણામ મળતું નથી."

"આવું જ શાળા છોડવાના પ્રમાણપત્રનું છે. પહેલાં ફી ઉઘરાવવામાં આવે છે અને બાદમાં પ્રમાણપત્ર અપાય છે. કોરોના વાઇરસને લીધે લાગુ કરાયેલા લૉકડાઉન બાદ અત્યારે વાલીઓ ફી ભરી શકવાની સ્થિતિમાં નથી, ત્યારે આ પ્રકારની દાદાગીરી કરાઈ રહી છે."

ગુજરાત વાલીમંડળના ઉપાધ્યક્ષ નરેશ શાહ જણાવે છે, "સરકાર દ્વારા આદેશ અપાયો હોવા છતાં પણ શાળાઓ દ્વારા નફો રળવામાં આવી રહ્યો છે. હજુ નવું સત્ર પણ શરૂ કરાયું નથી અને શાળાઓ દ્વારા કડકપણે ફી ઉઘરાવવામાં આવી રહી છે."

ઇતર પ્રવૃત્તિના નામે વસૂલવામાં આવતી ફીને શાહ 'ચોખ્ખી લૂંટ' ગણાવે છે.

જોકે 'ગુજરાત સ્વનિર્ભર શાળાસંચાલક મહામંડળ'ના અધ્યક્ષ ભરત ગાજીપરાએ જણાવ્યું, "12 એપ્રિલે સરકાર સાથે યોજાયેલી બેઠકમાં ગુજરાતભરની ખાનગી શાળાના સંચાલકોએ ફી રેગ્યુલેટરી કમિટીના નિયમ પ્રમાણે વર્ષ 20-21માં ફી વધારો નહીં કરીએ. માર્ચના અંતમાં લેવાતી ફી પણ નહીં લઈએ."

તેઓએ વધુમાં કહ્યું, "અમે વાલીની આવકના દાખલા જોઈને ફી માગવાનું નક્કી કર્યું હતું. ખાનગી શાળામાં ભણતા મોટા ભાગના લોકોની આવક જોઈ ફી ભરવા કહ્યું છે. જે લોકોની આવક નથી એવા લોકોને હપ્તાથી નવેમ્બર મહિના સુધી ફી ભરવાની છૂટ આપી છે, પણ કેટલાક લોકો ઘર્ષણ ઊભું કરવા પ્રયાસ કરી રહ્યા છે."

"સ્કૂલને પણ એમની શાળાના શિક્ષકોને પગાર આપવાનો હોય અને સ્વનિર્ભર કૉલેજ પાસે રિઝર્વ ફંડ રાખવાની ફી રેગ્યુલેશન કમિટીએ ના પાડી છે. નવું સત્ર શરૂ થવાનું છે ત્યારે સ્કૂલ ફી માગી રહી છે, એ બળજબરી નથી."

'ફી માગી એમાં ખોટું શું છે?'

તો ફી રેગ્યુલેશન કમિટી દ્વારા ખાનગી સ્કૂલમાં ફી વધારાને રોકવાના સરકારના નિર્ણય સામે હાઈકોર્ટમાં ગયેલા અમદાવાદના ખાનગી શાળાના સંચાલક અને આગેવાન અર્ચિત ભટ્ટે બીબીસી સાથેની વાતચીતમાં કહ્યું કે "શાળા દ્વારા કોઈની સાથે બળજબરી કરવામાં આવતી નથી અને એક્સ્ટ્રા ઍક્ટિવિટીના જે પૈસા શાળા માગી રહી છે એ 19-20ના સત્રના માગી રહી છે."

"16 માર્ચ સુધી શાળા ચાલુ હતી અને આમેય એપ્રિલમાં પરીક્ષા હોય અને જૂનમાં નવું સત્ર શરૂ થાય, તો ગયા વર્ષે એક્સ્ટ્રા ઍક્ટિવિટી કરાવી એની ફી માગી રહ્યા છીએ એમાં ખોટું શું છે?"

"જે લોકો સ્કૂલ છોડીને જવા માગતા હોય અને બીજી સ્કૂલમાં એડમિશન લેવાના હોય તો એમને સ્કૂલ લિવિંગ સર્ટિફિકેટ આપતી વખતે જૂની ફી લેવામાં આવે તો ખોટું શું છે?"

"હા, જેમની આર્થિક નબળી સ્થિતિ...


પ્રતીકાત્મક તસવીર

સરકારના આરોગ્ય અને કુટુંબકલ્યાણ વિભાગની માહિતી અનુસાર ગુજરાતમાં 21 નવેમ્બરથી 29 નવેમ્બર સુધીમાં છેલ્લા 10 દિવસમાં કોરોના વાઇરસના 13,816 કેસ નોંધાયા છે. જ્યારે 132 દરદીઓનાં મૃત્યુ થયાં છે.

આ દિવસ દરમિયાન અમદાવાદમાં કોરોનાના 2,953, સુરતમાં 2,001, વડોદરામાં 1,188 અને રાજકોટમાં 803 કેસ નોંધાયા છે. અહીં એ નોંધવું ઘટે કે આ આંકડા ગુજરાતનાં ચારેય શહેર પૂરતા જ એટલે કે મહાનગરપાલિકાની હદ પૂરતા જ મર્યાદિત છે.

'અમદાવાદ મિરર'ના અહેવાલ અનુસાર ગુજરાતમાં કોરોના વાઇરસના કારણે નવેમ્બર મહિનામાં જે કુલ દરદીઓનાં મૃત્યુ થયાં છે તેમાંથી 49 ટકા દરદીઓનાં મૃત્યુ છેલ્લા આઠ દિવસમાં થયાં છે.

ગુજરાતમાં 22 નવેમ્બરથી 29 નવેમ્બરની એમ આઠ દિવસની વચ્ચે 123 લોકોનાં મૃત્યુ થયાં છે. આ આંક નવેમ્બરમાં મૃત્યુ પામેલા લોકોના 49.2 ટકા છે.

તો આ દરમિયાન રવિવારે ગુજરાતમાં કોરોના વાઇરસના કારણે રાજ્યમાં વધુ 16 દરદીઓનાં મૃત્યુ થયાં છે.

ગુજરાતમાં છેલ્લા 24 કલાકમાં કોરોના વાઇરસના 1,564 કેસ નોંધાયા છે અને આ સાથે જ રાજ્યમાં કુલ કેસની સંખ્યા 2,08,278ને પાર કરી ગઈ છે. જ્યારે કુલ મૃતાંક 3969 થઈ ગયો છે.

તો રાજ્ય... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

સરકાર દ્વારા કોરોનાને નાથવાના ભાગરૂપે પરીક્ષણો પણ વધારાયાં છે. ગત અઠવાડિયામાં 5,24,555 પરીક્ષણ કરવામાં આવ્યાં. જેમાંથી 10,866 દરદી કોરોના વાઇરસથી સંક્રમિત હોવાનું માલૂમ પડ્યું છે.

નોંધનીય છે કે ગુજરાત સરકારે કોરોના વાઇરસના વધતાં જતાં કેસને ધ્યાનમાં રાખીને રાજ્યનાં મુખ્ય ચાર શહેરો અમદાવાદ, સુરત, રાજકોટ અને વડોદરામાં રાત્રી કર્ફ્યુની જાહેરાત કરી છે. છતાં કોરોના વાઇરસના કેસ વધી રહ્યા છે.

રાત્રી કર્ફ્યુથી કેટલો ફરક પડશે?

પ્રતીકાત્મક તસવીર

નાયબ મુખ્ય મંત્રી નીતિન પટેલે બીબીસી ગુજરાતીના સહયોગી ભાર્ગવ પરીખને જણાવ્યું હતું, "કોરોના વાઇરસની સાંકળ તોડવા માટે રાત્રી કર્ફ્યુ લાદવામાં આવ્યો. એ જ પ્રકારે શનિવારે અને રવિવારે કર્ફ્યુ જાહેર કરવામાં આવ્યો. કોરોના વાઇરસની ચેઇન ધીમેધીમે તૂટી રહી છે."

તેમણે એમ પણ સ્પષ્ટ કર્યું હતું કે હવે આગામી દિવસોમાં શનિવાર અને રવિવારે કર્ફ્યુ આપવાની યોજના નથી.

જોકે, રાત્રી કર્ફ્યુથી કેસ ઓછા થયા નથી એવું અમદાવાદના ફૅમિલિ ફિઝિશિયન અને નિષ્ણાત ડૉ. પ્રવીણ ગર્ગનું કહેવું છે.

બીબીસી ગુજરાતી સાથેની વાતચીતમાં ડૉ. પ્રવીણ ગર્ગ કહે છે, "રાત્રી કર્ફ્યુથી મોટો ફરક પડતો નથી. આ તો જે યુવાનો પાનનાં ગલ્લે- ચાની કિટલી પર બેસી રહેતા હતા તેમને અટકાવવા માટે પગલાં લેવાયાં છે કે તેઓ પોતાના પરિવારને સંક્રમિત ન કરે."

ડૉ. ગર્ગ માને છે કે આનાથી પાંચથી 10 ટકાનો ફરક પડી શકે છે.

કેસ વધવા પાછળ લોકોના બેજવાબદાર વર્તનને વિશે વાત કરતા તેઓ કહે છે, "જે પ્રકારે લોકોનું બેજવાબદાર વર્તન છે તેના કારણે કોરોના વાઇરસના કેસ વધી રહ્યા છે. લોકો આજે પણ માસ્ક પહેરતા નથી, સોશિયલ ડિસ્ટન્સિંગ રાખતા નથી. જેના કારણે સંક્રમિતોની સંખ્યા વધારે આવી રહી છે."

અમદાવાદ મેડિકલ ઍસોસિયેશનના પ્રમુખ ડૉ. કિરીટ ગઢવી કહે છે, "જે પહેલાં ભીડ થઈ હતી તેના કારણે કેસ આવી રહ્યા છે."

રાજ્યમાં હાલ કોરોના વાઇરસના જે કેસો નોંધાઈ રહ્યા છે, તેમાં દિવાળીએ કેટલો ભાગ ભજવ્યો છે?

ડૉ. પ્રવીણ ગર્ગને આ અંગે વાત કરતાં જણાવે છે, "વાઇરસનો ઇન્ક્યૂબેશનનો સમયગાળો બેથી 14 દિવસનો હોય છે. જ્યારે દિવાળીને હવે 10 દિવસ થઈ ગયા છે. માટે આ કહેવું મુશ્કેલ છે કે કેસ જૂના સંક્રમણને કારણે છે કે નવાને લીધે. પરંતુ કેસ તો વધવાના જ છે કારણ કે સંક્રમણ ખૂબ જ ફેલાયું છે"

ડૉ. કિરીટ ગઢવી પણ ડૉ. પ્રવીણ ગર્ગ જેવી વાત કરતા કહે છે, "રાત્રી કર્ફ્યુના કારણે આપણે મોટા મેળાવડા, જુવાનિયાઓ જે રીતે...


પ્રતીકાત્મક તસવીર

સરકારી આંકડા મુજબ આ રમખાણોમાં કુલ 1,044 લોકોનો ભોગ લેવાયો હતો, જે પૈકી 790 મુસ્લિમ અને 254 હિંદુ હતા.

27 ફેબ્રુઆરી 2002ના દિવસે ગોધરામાં અયોધ્યાથી પરત ફરી રહેલી સાબરમતી એક્સપ્રેસના એસ-6 ડબ્બાને સળવાગી દેવાની ઘટના બની હતી, જેમાં કારસેવકો હતા.

આ આગચંપીમાં 59 લોકોનાં મૃત્યુ થયાં હતાં. એ પછી ગુજરાતનાં અનેક શહેરો-ગામોમાં રમખાણો ફાટી નીકળ્યાં.

જ્યારે આ ઘટનાની 18મી વરસી આવી રહી છે, ત્યારે દિલ્હીમાં પણ હિંસા ફાટી નીકળી છે.

કેટલાક લોકો દિલ્હીમાં ફાટી નીકળેલી હિંસાના સરખામણી ગુજરાતનાં 2002નાં કોમી રમખાણો સાથે કરે છે.

દિલ્હીમાં ત્રણ દિવસ સુધી હિંસા ચાલી, જેમાં અત્યાર સુધી 27 લોકોનાં મૃત્યુ થયાં છે અને 200 જેટલા લોકો ઈજાગ્રસ્ત થયા છે.

રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા સલાહકાર અજિત ડોભાલે વિસ્તારોની મુલાકાત લીધી છે અને તેમનું કહેવું છે કે પરિસ્થિતિ નિયંત્રણમાં છે.

આ હિંસામાં પોલીસની ભૂમિકાને લઈને અનેક પ્રશ્નો ઊભા થયા છે.

દિલ્હીની હાઈકોર્ટે નારાજી જાહેર કરી છે અને દિલ્હી પોલીસ કમિશનરને હિંસા માટે ઉશ્કેરનાર નેતાઓ સામે પગલાં લેવાનું કહ્યું છે.

કેન્દ્રમાં સત્તાધારી ભારતીય જનતા પક્ષના નેતાઓ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

નાં નિવેદનો અને ભૂમિકાની પણ ટીકા થઈ રહી છે.

દિલ્હીની અદાલતે પોલીસને કહ્યું છે કે, ભાજપના નેતાઓના ઉશ્કેરણીજનક નિવેદનો બદલ હેટસ્પીચનો ગુનો દાખલ કરવામાં આવે જેથી કાર્યવાહી કરી શકાય.

આ નિવેદનો આઠમી ફેબ્રુઆરીએ દિલ્હીની વિધાનસભાની ચૂંટણીપ્રચાર દરમિયાન અનુરાગ ઠાકુર, કપિલ મિશ્રા અને અન્ય ભાજપ નેતાઓએ આપ્યાં હતાં.

એ ઉપરાંત ભાજપના નેતા કપિલ મિશ્રાએ પણ વિવાદિત નિવેદન કર્યું હતું.

2002માં ગુજરાતનાં રમખાણો વખતે પોલીસ અને સત્તાધારી પાર્ટીના નેતાઓની ભૂમિકાને લઈને પ્રશ્નો ઊભા થયા હતા.

ગુજરાતના તત્કાલીન મુખ્ય પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી અને સરકારી તંત્રની નિષ્ક્રિયતા અંગે તપાસ ચાલી જોકે ગત વર્ષે નાણાવટી પંચના રિપોર્ટમાં મોદી અને સરકારી તંત્રને ક્લીનચિટ આપવામાં આવી હતી.

સંખ્યાબળ કે ઇચ્છાશક્તિની કમી?

2002ની 27મી ફેબ્રુઆરીએ સાબરમતી ટ્રેન પર ટોળાએ હુમલો કર્યો હતો

પરંતુ પોલીસના આ જ રિપોર્ટમાં કેટલીક જગ્યાએ ઉલ્લેખ છે કે, પોલીસ બિનઅસરકારક સાબિત થઈ હતી, કારણ કે તેમનું સંખ્યાબળ અપૂરતું હતું અથવા તેમની પાસે પૂરતાં હથિયારો અને સાધનો નહોતાં.

એક મીડિયા રિપોર્ટમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે ત્યારે રાજ્યનું પોલીસ બળ 43 હજાર હતું, જેમાંથી 12 હજાર પોલીસકર્મી હથિયારબંધ હતા.

જોકે ગુજરાત રમખાણોમાં પોલીસ અને સરકારી તંત્રની ભૂમિકાને લઈને ઘણું કહેવાયું છે. ભારતીય સેનાના ભૂતપૂર્વ ડેપ્યુટી ચીફ ઑફ આર્મી સ્ટાફ લે. જનરલ ઝમિર ઉદ્દીન શાહે પોતાના પુસ્તક 'ધ સરકારી મુસલમાન' લખ્યું છે કે કેટલકા મહત્તવપૂર્ણ કલાક વેડફાય ગયા હતા.

'...તો ઓછું નુકસાન થયું હોત'

ગુજરાતમાં એ વખતે ફાટી નીકળેલા તોફાન વખતે સેના બોલાવવામાં આવી હતી.

લે. જનરલ શાહે લખ્યું છે કે જો સેનાને સમયસર પરિવહન વ્યવસ્થા મળી હોત, તો નુકસાન ઘણું ઓછું થયું હોત.

તેમણે આગળ લખ્યું છે કે "જે પોલીસ છ દિવસમાં ન કરી શકી એ અમે 48 કલાકમાં કરી બતાવ્યું હતું. અમે ચાર માર્ચે ઑપરેશન સમાપ્ત કર્યું હતું. એ ઑપરેશન બે માર્ચે ખતમ કરી શકાયું હોત, જો અમારો સમય ન બગડ્યો હોત."

તેમણે આગળ લખ્યું છે કે જ્યારે ભીડ સડકો અને મકાનોમાં આગચંપી કરી રહી હતી, ત્યારે પોલીસ મૂકદર્શક બની હતી. તે આ હોબાળાને રોકવા માટે કંઈ નહોતી કરી રહી.

દિલ્હીમાં પણ પોલીસ પર આ પ્રકારના આરોપ સામે આવ્યા છે.

આ અંગે બી.બી.સી. ગુજરાતીનાં હરિતા કંડપાલે ગુજરાત પોલીસના ભૂતપૂર્વ આઈ.પી.એસ. (ઇન્ડિયન પોલીસ સર્વિસ) ઓફિસર રાહુલ શર્મા સાથે વાત કરી હતી.

2002માં...


પ્રતીકાત્મક તસવીર

સિવિલ હૉસ્પિટલમાં રેસિડેન્ટ મેડિકલ ઑફિસર ડૉ. એમ. એમ. પ્રભાકરના જણાવ્યા અનુસાર કુંવરબહેન નામનાં મહિલાની સારવાર દરમિયાન કૉંગો ફીવરનાં લક્ષણો જોવા મળ્યાં છે.

તેઓ કહે છે, "શંકાસ્પદ કૉંગો ફીંવરને કારણે કુંવરબહેનને આઇસોલેશન વૉર્ડમાં મૂકવામાં આવ્યાં છે. તેમના લોહીના નમૂના પૂના સ્થિત લૅબોરેટરીમાં મોકલવામાં આવ્યા છે."

"તેમના રિપોર્ટનું પરિણામ બે દિવસમાં આવવાની શક્યતા છે, જ્યારબાદ તેમને જરૂરી સારવાર આપવામાં આવશે."

આ ત્રણેય મહિલાઓ સુરેન્દ્રનગરના લિંબડી તાલુકાના જામડી ગામ સાથે જોડાયેલી છે.

જામડી ગામના આગેવાન આલાભાઈ સિંધવેએ જણાવ્યું, "જામડીની બે મહિલાઓ સુકુબહેન અને લીલુબહેનને તાવ આવ્યો હતો."

"સુકુબહેનને સારવાર અર્થે અમદાવાદની વી. એસ. હૉસ્પિટલ ખસેડવામાં આવ્યાં હતાં, જ્યારે લીલુબહેનનું સુરેન્દ્રનગરમાં જ મૃત્યુ થયું હતું."

ડૉક્ટરોના જણાવ્યા અનુસાર, આ બન્ને મહિલાઓનાં મૃત્યુ શંકાસ્પદ કૉંગો ફીવરને કારણે થયાં હતાં.

આલાભાઈ સિંધવે ઉમેરે છે, "કુંવરબહેન લીલુબહેનનાં સંબંધી છે અને તેમની અંદર પર તાવનાં લક્ષણો જોવાં મળતાં સિવિલ હૉસ્પિટલમાં દાખલ કરવામાં આવ્યાં છે."

સ્વાસ્થ્ય વિભાગ સતર્ક
... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

પ્રતીકાત્મક તસવીર

બે મહિલાઓનાં મૃત્યુ અને કુંવરબહેનમાં શંકાસ્પદ કૉંગો ફીવરનાં લક્ષણોને જોતાં હેલ્થ ડિપાર્ટમેન્ટ સક્રિય થયું છે.

આલાભાઈ સિંધવે જણાવે છે, "કૉંગો ફીવરના ખતરાને ધ્યાનમાં રાખતા હેલ્થ ડિપાર્ટમેન્ટના કર્મચારીઓએ ગામની મુલાકાત લીધી છે."

"કર્મચારીઓએ ગ્રામવાસીઓને સ્વચ્છતા જાળવવા સલાહ આપી છે."

"તબીબો આવીને જામડીના લોકોનું ચેકઅપ કરે છે કે જેથી શંકાસ્પદ લક્ષણ જોવાં મળતાં તેમને હૉસ્પિટલમાં દાખલ કરી શકાય."

આ મામલે રાજ્યના ઉપમુખ્ય મંત્રી અને સ્વાસ્થ્ય મંત્રી નીતિન પટેલે બીબીસી ગુજરાતી સાથે વાત કરતા જણાવ્યું:

"જે કેસ સામે આવ્યા છે તેના મામલે સરકારે પગલાં લેવાની શરૂઆત કરી છે."

"કૉંગો ફીવર પશુને કારણે ફેલાય છે તેના કારણે પશુપાલન વિભાગને પણ સક્રિય કરી દેવાયું છે અને સુરેન્દ્રનગર તેમજ લિંબડીમાં તપાસ કરવાના આદેશ અપાયા છે."

2011માં પણ ગુજરાતમાં નોંધાયા હતા કૉંગો ફીવરના કેસ

ફાઇલ તસવીર

ભારતમાં સૌથી પહેલાં ગુજરાતમાં જ કૉંગો ફીવરના કેસ નોંધાયા હતા.

કૉંગો ફીવરને કારણે વર્ષ 2011માં પણ ત્રણ લોકોનાં મૃત્યુ થયાં હતાં, જેમાં એક મહિલા અને તેમની સારવાર કરનાર ડૉક્ટર તેમજ નર્સનું પણ મૃત્યુ થયું હતું.

જે મહિલાની સારવાર ચાલી રહી હતી તેઓ મૂળ સાણંદ તાલુકાના કોલાટ ગામનાં હતાં.

આ ઘટના બાદ કોલાટ ગામની નજીકના 5 કિલોમિટર જેટલા વિસ્તારમાં સ્વાસ્થ્ય અધિકારીઓની 20 ટીમોને તપાસ મોકલવામાં આવી હતી.

જોકે, તેમની તપાસમાં બીજો કોઈ કેસ સામે આવ્યો ન હતો.

WHOના રિપોર્ટ પ્રમાણે, વર્ષ 2013માં પણ અમરેલી જિલ્લામાં કૉંગો ફીવરના કેસ સામે આવ્યા હતા.

ત્યારબાદ સમગ્ર રાજ્યમાંથી પશુઓ અને મનુષ્યોના લોહીના નમૂના લેવામાં આવ્યા હતા.

WHOના રિપોર્ટમાં તો એવી વાત પણ સામે આવી હતી કે 2011માં જ્યારે ત્રણ લોકોનાં મૃત્યુ થયાં, તે પહેલાં વર્ષ 2010થી જ કૉંગો ફીવરે ગુજરાતમાં પગ પેસારો કરી લીધો હતો.

શું છે કૉંગો ફીવર?

ફાઇલ તસવીર

'ક્રિમિયન- કૉંગો હેમરેજિક ફીવર' જેને સામાન્ય બોલચાલની ભાષામાં 'કૉંગો ફીવર' તરીકે પણ ઓળખાય છે.

આ રોગ સામાન્યપણે પ્રાણીઓથી ફેલાય છે. મોટાભાગે આ રોગ ઘેટાં બકરાં જેવાં પ્રાણીઓમાં હોય છે જેમના સંપર્કમાં મનુષ્ય આવતા કૉંગો ફીવર ફેલાય છે.

કૉંગો ફીવરના સંપર્કમાં આવેલા 10-40% લોકોનાં મૃત્યુની શક્યતા રહે છે.

આ એક દુર્લભ રોગ છે પરંતુ છેલ્લા એક દાયકામાં કૉંગો ફીવરના કેસમાં વધારો જોવા મળ્યો છે.

આ રોગ યુરેશિયા અને આફ્રિકા સહિત ઉત્તર-પશ્ચિમ...


પ્રતીકાત્મક તસવીર

સુરતમાં અનેક લોકોએ વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીને પત્ર લખી આનો વિરોધ પણ કર્યો છે.

નોંધનીય છે કે ભારત સરકાર રિજનલ કોમ્પ્રિહેન્સિવ ઇકૉનૉમિક પાર્ટનરશિપ (RCEP) હેઠળ ચીન સહિત અન્ય 15 દેશો સાથે મુક્ત વેપાર કરાર કરવા જઈ રહી છે.

જો RCEP યોજના પ્રસ્તાવિત માળખા સાથે મંજૂર કરી લેવાશે અને ભારત આ કરારમાં સહી કરી દેશે તો તેની ગુજરાતના ટેક્સટાઇલ ઉદ્યોગ પર માઠી અસર પડે એવી સંભાવના છે.

પહેલાંથી મંદીનો માર વેઠી રહેલા કાપડઉદ્યોગ માટે કેન્દ્ર સરકારનો આ નિર્ણય મોટો ફટકો સાબિત થશે.

આખા દેશનાં કાપડઉદ્યોગ સંગઠનોના પ્રતિનિધિઓ આ પ્રસ્તાવિત યોજના અંગે વધુ સ્પષ્ટતા કરવા કેન્દ્રીય મંત્રીઓ સાથે મુલાકાત કરશે.

અહીં નોંધનીય છે કે ભારતનો કાપડઉદ્યોગ પ્રત્યક્ષરૂપે 4.5 કરોડ લોકોને જ્યારે પરોક્ષપણે 6 કરોડ લોકોને રોજગારી પૂરી પાડે છે.

દેશની કુલ રોજગારી પૈકી 21% રોજગારી કાપડ ઉદ્યોગ દ્વારા જ સર્જાય છે. તેમજ દેશની જીડીપીમાં પણ આ ક્ષેત્રનો ભાગ 2% જેટલો છે.

આટલા મોટા પ્રમાણમાં રોજગારીનું સર્જન કરતો ઉદ્યોગ હાલ મંદીનો માર સહન કરી રહ્યો છે.

આ RCEP છે શું?

સુરતમાં કાપડનો ઉદ્યોગ બંધ થવાને આરે?

RCEP એ આ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

સિયાન દેશો અને તેમના પાર્ટનર દેશો વચ્ચેની પ્રસ્તાવિત મુક્ત વેપાર કરાર યોજના છે. આ યોજના સાથે કુલ 16 દેશો સંકળાયેલા છે.

આ દેશોનું વિશ્વના જીડીપી દરમાં કુલ 25 ટકા યોગદાન છે, જ્યારે વિશ્વના કુલ વેપારમાં 30 ટકા આ દેશોનો ફાળો છે.

આ યોજના અંતર્ગત સંકળાયેલા દેશો એક બીજા દેશમાં મુક્ત રીતે વેપાર કરી શકે છે.

આ યોજના ખરેખર તો વૈશ્વિક વેપારને પ્રોત્સાહન આપવા માટે ઘડાઈ છે, પરંતુ નિષ્ણાતોના મતે આ યોજના અંગેની અસ્પષ્ટતાના કારણે કાપડઉદ્યોગ અને અન્ય ઉદ્યોગોમાં પણ ભયનો માહોલ જોવા મળી રહ્યો છે.

યોજનાના ઘડતર દરમિયાન તેની શરતોને આખરી ઓપ આપવા ભારતના સંબંધિત ઉદ્યોગોના પ્રતિનિધિઓને સામેલ કરાશે તો કદાચ આ અસ્પષ્ટતા દૂર થઈ જશે.

RCEP અંગે પોતાનો મત રજૂ કરતાં ગુજરાત વિવર્સ ઍસોસિએશનના પ્રમુખ અશોક જીરાવાલા જણાવે છે કે, "RCEP યોજના એ મેક ઇન ઇન્ડિયાની વાતની તદ્દન વિરુદ્ધ છે. જો પ્રસ્તાવિત માળખા પ્રમાણે આ યોજના લાગુ થઈ જશે તો સ્થાનિક કાપડઉદ્યોગની હાલત હમણાં છે એના કરતાં વધારે બગડી જશે."

"RCEP લાગુ થઈ ગયા બાદ સૌથી મોટો ભય ગુજરાતના કાપડ ઉદ્યોગને ચીનનો રહેશે, કારણ કે ચીન પોતાનો સસ્તો માલ ભારતમાં ઠાલવી સ્થાનિક ઉદ્યોગોની કમર તોડી નાખશે એવો ભય છે."

ચીનથી ગુજરાતના કાપડઉદ્યોગને ડર કેમ?

પ્રતીકાત્મક તસવીર

નિષ્ણાતો પ્રમાણે ગુજરાતમાં કાપડઉદ્યોગ પહેલાંથી મંદીનો સામનો કરી રહ્યો છે.

આવી પરિસ્થિતિમાં જો RCEP યોજનાને પ્રસ્તાવિત માળખા પ્રમાણે સ્વીકારી લેવાશે તો ગુજરાતનો કાપડઉદ્યોગ પડી ભાંગશે.

ચીન આખી દુનિયામાં સસ્તા દરે માલ સપ્લાય કરવા માટે પ્રખ્યાત છે. ત્યાંના વેપારની પરિસ્થિતિઓ અંગે વિશ્વને વધારે ખબર નથી.

તેમ છતાં તેઓ સસ્તા દરે, નવીન ટેક્નૉલૉજી ધરાવતી વસ્તુઓનું ઉત્પાદન કરે છે તેમાં કોઈ બેમત નથી.

પરંતુ ચીનની આ  જ વિશેષતાઓ ગુજરાત અને તેના કાપડ ઉદ્યોગ માટે માથાનો દુખાવો બની શકે છે.

જો ચીનને મુક્ત વેપારના કરાર હેઠળ છૂટો દોર આપી દેવાશે તો અગાઉથી મંદીમાં સપડાયેલો કાપડઉદ્યોગ વધુ મુશ્કેલીમાં ઘેરાઈ જશે.

RCEP અને ચીનના ભય અંગે વાત કરતાં અશોક જીરાવાલા જણાવે છે કે, "ચીનમાં ઉદ્યોગો માટે સરકાર ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર ઊભું કરી આપે છે."

"આ સિવાય ત્યાં ઉદ્યોગોમાં ક્લસ્ટર સિસ્ટમનો મોટા પાયે ઉપયોગ થાય છે."

"ભારતની સરખામણીમાં ચીનમાં મજૂરીખર્ચ અને બીજો વહીવટીખર્ચ ખૂબ જ ઓછો હોય છે."

"તેમજ ત્યાં મોટા ભાગનાં યુનિટો સંગઠિત ક્ષેત્રમાં જ ચલાવાતાં હોય છે. તેમજ...


પ્રતીકાત્મક તસવીર

સુરતમાં આવેલું વરાછા 'મિની સૌરાષ્ટ્ર' તરીકે જાણીતું છે અને સૌરાષ્ટ્રના અંદાજે પાંચ લાખ લોકો હીરાઉદ્યોગ સાથે સંકળાયેલા છે.

લૉકડાઉન દરમિયાન સુરતમાં રહેતા અને મૂળ સૌરાષ્ટ્રના વતની એવા રત્નકલાકારો માટે સરકારે વતન જવા માટેની વ્યવસ્થા કરી છે.

આ સિવાય ગુજરાતમાં વસતાં અન્ય રાજ્યોના લોકોને પણ વતન જવા માટેની સરકારે વ્યવસ્થા કરી છે. જોકે, આ વ્યવસ્થા ટિકિટના ખર્ચ અને અપૂરતી સગવડો તેમજ માહિતીને કારણે વિવાદમાં છે.

રાજ્યકક્ષાના આરોગ્યમંત્રી કુમાર કાનાણીએ બીબીસીના સહયોગી ભાર્ગવ પરીખ સાથેની વાતચીતમાં કહ્યું કે "સૌરાષ્ટ્રના લોકોએ પોતાના વતન જવાની ઇચ્છા વ્યક્ત કરી હતી અને મુખ્ય મંત્રી સાથે મેં ચર્ચા કરી હતી. ત્યારબાદ રાજ્યકક્ષાના પરિવહનમંત્રી ગણપત વસાવાએ પણ સુરતની મુલાકાત લીધી હતી અને સૌરાષ્ટ્રના તમામ રત્નકલાકારોને સુરતથી પોતાના વતન જવા માટે કલેક્ટર સાથે બેસીને નિર્ણય લેવાયો છે."

'વતન નહીં પણ વેતનની જરૂર'

ગુજરાત ડાયમંડ વર્કર યુનિયનના વાઇસ પ્રૅસિડન્ટ ભાવેશ ટાંક છેલ્લાં 12 વર્ષથી સુરતમાં એક રત્નકલાકાર તરીકે કામ કરે છે.

બીબીસી ગુજરાતી સાથેની વાતચીતમાં તેઓએ કહ્યું કે સરકારે હાલ પ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ૂરતી ચાર જિલ્લા (અમરેલી, ભાવનગર, બોટાદ, મહેસાણા)ને પરમિશન આપી છે.

તેઓ વધુમાં જણાવે છે, "કારીગરોને હાલમાં વેતનની જરૂર છે, વતન પછી મોકલશો તો પણ ચાલશે. કારીગરોના માઇન્ડ ડાયવર્ટ કરવામાં આવે છે. કારીગરોને વતન જવાની લાલચ આપીને લૉકડાઉનનો પગાર ભુલાવવાનું એક પ્લાનિંગ હોય એવું લાગે છે."

કારીગરોના હક અને સ્થિતિ અંગે વાત કરતાં ભાવેશ ટાંક કહે છે, "ગુજરાત સરકારે જે પરિપત્ર જાહેર કરેલો છે તે મુજબ કોઈ પણ કંપનીને લૉકડાઉન દરમિયાન કર્મચારીઓને પગાર ચૂકવવાનો આદેશ કરેલો છે. આ પરિપત્રનો ગુજરાત સરકાર અમલ કરાવવામાં હજુ સુધી નિષ્ફળ રહી છે."

"જો આવા પરિપત્રનો અમલ ન કરાવી શકતા હોવ તો આવા પરિપત્રો પાછા ખેંચી લેવા જોઈએ. કારીગરોને તમે ખોટી લાલચ આપીને તેમને ગેરમાર્ગે દોરીને તેમનું શોષણ કરી રહ્યા છો. કારીગરે અત્યાર સુધીમાં કોઈ માગણી કરી નથી. પણ હાલ રત્નકલાકાર ખૂબ પીડા ભોગવી રહ્યો છે."

તેઓ કહે છે કે અમે ડાયમંડ વર્કર યુનિયન દ્વારા 120 કંપનીઓની યાદી સરકારને આપી છે. મુખ્ય મંત્રી સહિત તમામને યાદી મોકલી આપી છે.

"સરકારે 65 કંપનીઓને નોટિસ મોકલી છે, પણ નોટિસથી સમસ્યાનું સમાધાન થવાનું નથી. પણ કંપની સામે કોઈ કાર્યવાહી કરાતી નથી."

'આર્થિક યોગદાનમાં રત્નકલાકારોનો મોટો ફાળો'

વતન જતા મજૂરની પ્રતીકાત્મક તસવીર

ભાવેશ ટાંક સુરતના રત્નકલાકારો માટે કામ કરે છે અને તેમનો અવાજ સતત સરકાર સુધી પહોંચાડવાનો પ્રયાસ કરે છે.

તેઓ કહે છે કે "હીરા ઉદ્યોગમાં મજૂર કાયદાનું પાલન કરવામાં નથી આવતું. આ માટે ડાયમંડ વર્કર યુનિયને સતત સરકારને રજૂઆત પણ કરેલી છે. રત્નકલાકારોને પીએફ, ગ્રેજ્યુટી, બૉનસ સહિતના લાભ પણ આપવામાં આવતા નથી."

"જે કારીગર-રત્નકલાકારે કંપનીઓના માલિકોને કમાણી કરાવી આપી, જેના લીધે તેઓ આજે મોટા મોટા બંગલા અને ફાર્મહાઉસમાં રહે છે એ આજે કારીગરો સામે જોતાં નથી. સંકટની સ્થિતિ છે તેવામાં મોટીમોટી કંપનીઓ રત્નકલાકારોને સાથ નથી આપતી. દિવાળી વેકેશનમાં ક્યારેય કારીગરોએ પગારની માગણી નથી કરી, પણ આજે સ્થિતિ જરા જુદી છે."

"સુરતમાં સૌરાષ્ટ્રના અંદાજે પાંચ લાખથી વધુ લોકો હીરાના વ્યવસાય કામ કરે છે. સુરતને ડાયમંડ સિટી તરીકે વિશ્વમાં જાણીતું કરવામાં રત્નકલાકારોનો મોટો ફાળો છે. વિદેશથી નાણું લાવવામાં હીરા ઉદ્યોગનો મોટો ફાળો છે. ગુજરાતને આર્થિક રીતે સમૃદ્ધ કરાવવામાં રત્નકલાકારોનું મોટું યોગદાન છે."

જોકે એવું નથી કે બધા ઉદ્યોગકારો કે કંપનીના માલિકોએ હાથ અધ્ધર કરી...


પ્રતીકાત્મક તસવીર

સેનાએ આ મામલે નિવેદન જાહેર કરીને કહ્યું હતું, "ઉત્તર સિક્કિમના નાકુલા વિસ્તારમાં 20 જાન્યુઆરીએ ભારતીય સેના અને પીપુલ્સ લિબરેશન આર્મી વચ્ચે સામાન્ય ઘર્ષણ થયું હતું અને આ મામલાનો સ્થાનિક કમાન્ડરોએ નીવેડો પણ લાવી દીધો છે."

જોકે ચીને આવા કોઈ પણ ઘર્ષણ થવાનો ઇન્કાર કરી દીધો છે. ચીની સરકાર સમર્થિક ન્યૂઝ વેબસાઇટ ગ્લોબલ ટાઇમ્સે ભારતીય મીડિયામાં આવતા રિપોર્ટોમાં ચીની સૈનિકોના ઘાયલ થવાની વાતનો ઇન્કાર કર્યો છે.

ગ્લોબલ ટાઇમ્સે લખ્યું કે ભારત-ચીન સીમા પર થયેલા ઘર્ષણમાં 20 ચીની સૈનિકોના ઘાયલ થવાના સમાચાર નકલી છે.

સિક્કિમ અને નાકુલાનું ભારત માટે રાજકીય રીતે ઘણું મહત્ત્વ છે. 2017માં ડોકલામમાં રસ્તો બનાવવાને લઈને ભારત અને ચીન વચ્ચે મહિનાઓ સુધી તણાવ રહ્યો હતો.

સિલીગુડી કૉરિડૉર પાસે હોવાથી આ વિસ્તારનું મહત્ત્વ ઘણું વધારે છે.

સીમાઓને લઈને પોતપોતાના દાવા

પ્રતીકાત્મક તસવીર

ભારત અને ચીન વચ્ચેના 3,440 કિમી સીમાનો એક મોટો ભાગ યોગ્ય રીતે નક્કી થયેલો નથી.

નદીઓ, તળાવો અને પહાડોના મતલબ છે કે બૉર્ડર શિફ્ટ થઈ શકે છે અને આ કારણે ઘણી જગ્યાએ બંને દેશના સૈનિકો સામસામે આવી જાય છે.

તેના કારણે ઘણ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ી વાર તેમની વચ્ચે ઘર્ષણ પણ પેદા થાય છે.

ગત વર્ષે મે મહિનામાં પણ નાકુલામાં સામાન્ય ઘર્ષણ થયું હતું. આ સ્થળ 5,000 મીટરથી વધુ ઊંચાઈ પર છે.

તેના એક મહિના બાદ જ લદ્દાખની ગલવાન ઘાટીમાં બંને પક્ષો વચ્ચે એક ગંભીર ઘર્ષણ થયું હતું, જેમાં ભારતીય સૈનિકોએ જીવ ગુમાવ્યા હતા.

આ ઘર્ષણમાં 20 ભારતીય જવાનોનાં મૃત્યુ થયાં હતાં. પણ ચીને સત્તાવાર રીતે તેના પર કશું કહ્યું નહોતું કે તેના કેટલા સૈનિકોને ઈજા પહોંચી હતી.

સિક્કિમનું રાજકીય મહત્ત્વ

નાકુલા ભારતના પૂર્વોત્તર રાજ્ય સિક્કિમમાં આવેલું છે. નાકુલા ઉત્તર સિક્કિમમાં આવેલું છે. 1962ના યુદ્ધમાં પણ આ વિસ્તાર યુદ્ધની ઝપેટમાં આવી ગયો હતો.

પાંચ વર્ષ પછી સિક્કિમમાં ચીન સાથે જોડાયેલી સીમા પર લડાઈ થઈ હતી અને તેના કારણે બંને પક્ષોના અનેક સૈનિકોએ જીવ ગુમાવ્યા હતા.

સિક્કિમ પહેલાં એક રાજ્ય હતું, જેણે ભારત તરફથી સુરક્ષા હાંસલ કરી હતી. એક જનમત સંગ્રહના માધ્યમથી 1975માં આ ભારતનું 22મું રાજ્ય બન્યું હતું.

આ આખા વિસ્તારમાં ચીને રસ્તાઓની જાળ બિછાવી રાખી છે. ભારતના દૃષ્ટિકોણથી 20 કિમી પહોળા સિલીગુડી કૉરિડૉરનું ઘણું મહત્ત્વ છે.

આ ચિકેન્સ નેક આસામ સમેત આખા પૂર્વોત્તરને ભારત સાથે જોડે છે.

સિક્કિમમાં બૉર્ડર એક અન્ય કારણે પણ ઘણી મહત્ત્વની છે.

ભારતીય સૈન્ય વિશેષજ્ઞોનું કહેવું છે કે આ એકમાત્ર વિસ્તાર છે, જ્યાંથી ભારતને ચીન પર સરસાઈ હાંસલ છે.

સાથે જ હિમાલયન ફ્રન્ટિયરમાં આ વિસ્તાર ભારતીય સેનાને રણનીતિક ફાયદો આપે છે. અહીં ભારતીય સેનાઓ ઊંચાઈ પર હાજર છે.

નાકુલા એક પાસ છે, જે 19,000 ફૂટની ઊંચાઈ પર છે. નાકુલાને એક સંવેદનશીલ વિસ્તાર તરીકે પણ જોવામાં આવે છે.

ડિફેન્સ એક્સપર્ટ કર્નલ દાનવીર સિંહ (નિવૃત્ત) કહે છે કે જે રીતે પૈંગોંગ ત્સોમાં ફિંગર્સ છે, એ જ રીતે નાકુલાથી તિબેટ તરફ ફિંગર્સ જાય છે.

તેઓ કહે છે, "આ વિસ્તારમાં ભારતીય સેના ઊંચાઈ પર છે અને ભારતને અહીં ચીન કરતાં વધુ રણનીતિક સરસાઈ છે. તિબેટ તરફ જતો વિસ્તાર વિવાદમાં છે, જ્યારે ત્યાં બૉર્ડરનું સીમાંકન બિલકુલ સ્પષ્ટ છે. તેમ છતાં ચીન આપણા વિસ્તાર પર દાવો કરે છે. તેનો મૂળ હેતુ ભારત પર દબાણ વધારવાનો છે."

કર્નલ સિંહ કહે છે કે આ વિસ્તાર સમતળ છે અને અહીંયાં ભારતે ટૅન્ક સમેત અન્ય રક્ષા હથિયારો અને સામાનની તહેનાતી કરી છે. ભારતની મજબૂત સ્થિતિથી ચીનને મુશ્કેલી થાય છે.

તેઓ કહે છે કે સંઘર્ષની સ્થિતિમાં ભારત એ વિસ્તારમાં ચીન પર ભારે પડી શકે છે.

ભુતાનને સુરક્ષા...


પ્રતીકાત્મક તસવીર

સ્વતંત્ર ભારતું બંધારણ તૈયાર કરવામાં બાબા સાહેબ આંબેડકરની ચાવીરૂપ ભૂમિકા રહી હતી.

જોકે, ગાંધીજી અને આંબેડકર બન્ને વચ્ચે કેવા સંબંધો હતો તે જાણવું હંમેશાંથી રસપ્રદ રહ્યું છે. બાબા સાહેબ આંબેડકરે બીબીસીને વર્ષ 1956માં ખાસ ઇન્ટરવ્યૂ આપ્યો હતો.

જેમાં તેમણે ગાંધીજી સાથેના તેમના સંબંધો અને તેમની વચ્ચેના વૈચારિક મતભેદો અંગે ચર્ચા કરી હતી.

બીબીસી આર્કાઇવ્ઝમાંથી રજૂ છે તે મુલાકાતના અંશોઃએમ. કે. ગાંધી વિશે ડૉ. બી. આર. આંબેડકર (બીબીસી રેડિયો)

આંબેડકર: હું પ્રથમવાર મિસ્ટર ગાંધીને 1929માં મળ્યો હતો, એક મિત્રના માધ્યમથી, અમારા કૉમન ફ્રૅન્ડના માધ્યમથી. જેમણે ગાંધીજીને કહ્યું હતું કે 'મને મળે.' તેથી મિસ્ટર ગાંધીએ મને પત્ર લખ્યો હતો અને કહ્યું હતું કે' આપણે મળીએ'. તેથી હું તેમને જઈને મળ્યો હતો. ગોળમેજી પરિષદમાં જતા પહેલાં જ મળ્યો હતો.

તે પછી બીજી ગોળમેજી પરિષદ વખતે તેઓ આવ્યા હતા. પહેલી વખતે નહોતા આવ્યા. તેઓ પાંચ કે છ મહિના રોકાયા હતા. તે વખતે તેમને મળ્યો હતો અને બીજી ગોળમેજી પરિષદમાં પણ મળ્યો હતો. તે પછી પણ મળ્યો હતો.

પુના કરાર થયા પછી પણ મળ્યો હતો. તેમણે કહ્યું હતું કે મળવ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ા આવજો. તેથી હું ગયો હતો અને મળ્યો હતો. તેઓ ત્યારે જેલમાં હતા.

બસ આટલી વાર હું મિસ્ટર ગાંધીને મળ્યો હતો. પણ હું હંમેશા એમ કહેતો હોઉં છું કે હું એક વિરોધી તરીકે જ હંમેશા મિસ્ટર ગાંધીને મળ્યો હતો, તેમ છતાં મને લાગે છે કે હું બાકીના લોકો કરતાં તેમને વધારે સારી રીતે સમજી શક્યો છું.

કેમ કે તેમણે પોતાના અસલી ઇરાદા મારી સમક્ષ ખુલ્લા કરી દીધા હતા. હું તેમની અંદર શું ચાલી રહ્યું છે તે જોઈ શક્યો હતો.

બીજા લોકો તેમને અનુયાયી તરીકે મળવા જતા હતા. તેઓ તેમને બીજી રીતે જોઈ શકતા નહોતા. બહારના દેખાવથી તેઓ તેમને જોતા હતા, તેમણે મહાત્મા તરીકે જે દેખાવ સર્જ્યો હતો તે જ જોતા હતા.

પણ મેં તેમને મનુષ્ય તરીકે જોયા હતા, તેથી બીજા કરતાં હું તેમને સારી રીતે સમજી શક્યો હતો એમ તમે કહી શકો.

પ્રશ્ન: તમે જે જાણી શક્યા તેના સાર કઈ રીતે રજૂ કરશો?

પ્રતીકાત્મક તસવીર

આંબેડકર: હું પહેલાં જ કહીશ કે મને એ વાતની બહુ નવાઈ લાગે છે કે બહારની દુનિયાને, ખાસ કરીને પશ્ચિમની દુનિયાને મિસ્ટર ગાંધીમાં આટલો બધો રસ કેમ પડે છે.

ભારતની રીતે જોઉં તો મને તે સમજાતું નથી.

મારી દૃષ્ટિએ ભારતના ઇતિહાસમાં તેઓ એક પ્રકરણ સમાન હતા. તે કંઈ યુગ સર્જક નહોતા.

આ દેશના લોકો તેમને ભૂલી પણ ચૂક્યા હતા, પણ તેમની યાદને જીવંત રખાઈ છે, કેમ કે કોંગ્રેસ પક્ષ તેમના નામે રજા જાહેર કરતો રહ્યો છે.

તેમના જન્મદિન નિમિત્તે કે તેમના જીવનના બીજા કોઈ પ્રસંગને યાદ કરીને તેની ઉજવણી થતી રહી છે.

અઠવાડિયામાં સાત દિવસ ઉજવણી કરીને યાદ અપાવતા રહો તો સ્વાભાવિક છે તેમની યાદ તાજી થાય.

પણ જો આવી કૃત્રિમ રીતે તેમને યાદ ના કરાતા હોત, તો મને લાગે છે કે ગાંધી ક્યારનાય ભુલાઈ ગયા હોત.

પ્રશ્ન: તમને એવું નથી લાગતું કે તેઓ મૂળભૂત પરિવર્તન લાવી શક્યા?

પ્રતીકાત્મક તસવીર

આંબેડકર: બિલકુલ નહીં, બિલકુલ નહીં. હકીકતમાં તેમના હંમેશા બેવડાં ધોરણો રહ્યાં હતાં. તેઓ બે પ્રકાશનો બહાર કાઢતા હતા.

એક અંગ્રેજીમાં 'હરિજન' હતું અને તે પહેલાં 'યંગ ઇન્ડિયા' હતું અને બીજું ગુજરાતીમાં કાઢતા હતા 'દિનબંધુ', એવી રીતે તમે સમજ્યા.

તમે આ બંને પ્રકાશનો વાંચો તો તમને ખબર પડી જાય કે મિસ્ટર ગાંધી કેવી રીતે લોકોને છેતરતા હતા. અંગ્રેજી પ્રકાશનમાં તેઓ પોતાને જ્ઞાતિ વ્યવસ્થાના, અને અસ્પૃશ્યતાના વિરોધી ગણાવતા હતા અને પોતાને ડૅમૉક્રેટ ગણાવતા હતા.

પણ તમે ગુજરાતી સામયિક વાંચો તો તેમાં તમને ખબર પડે કે કેવા રૂઢિચુસ્ત માણસ હતા. તેઓ...


પ્રતીકાત્મક તસવીર

હજી પણ વિદ્યાર્થીઓ ઘરે બેસીને જ મોબાઇલ કે આઇપેડ કે કમ્પ્યુટર દ્વારા જ વીડિયો-ક્લાસ દ્વારા જ શિક્ષક પાસેથી જ અભ્યાસ કરે છે.

આઝાદી પછી ગુજરાતમાં આ કદાચ પહેલો એવો તબક્કો હશે કે શિક્ષકોએ રૂબરૂ વર્ગ લીધા વગર કે વિદ્યાર્થીઓએ પ્રત્યક્ષ વર્ગખંડમાં હાજરી નોંધાવ્યા વગર ડિજિટલ પાઠ્યપુસ્તકોમાંથી શિક્ષણ મેળવ્યું હોય. હાલમાં જ એન્યુઅલ સ્ટેટ ઑફ એજ્યુકેશન રિપોર્ટ (એએસઈઆર - અસર) રજૂ થયો છે.

આ રિપોર્ટમાં કોરોના લૉકડાઉન દરમિયાન બાળકોએ જે રીતે શાળાથી દૂર રહીને ઑનલાઇન શિક્ષણ મેળવ્યું એનો ચિતાર આપવામાં આવ્યો છે. રિપોર્ટ કહે છે કે ગુજરાતમાં ખાનગી શાળાઓ કરતાં સરકારી શાળાઓનું પ્રદર્શન સારું રહ્યું છે.

લૉકડાઉન લાગુ થયું ત્યારથી ગુજરાતમાં સરકારી શાળામાં 74.3 ટકા શિક્ષકોએ વિદ્યાર્થીને કે તેમનાં માતાપિતાનો રૂબરૂ કે ફોનકૉલથી (સપ્તાહમાં એક વખત) સંપર્ક કર્યો છે. જ્યારે કે ખાનગી શાળાઓમાં આ દર સરકારી કરતાં 6 ટકા ઓછો છે.

ખાનગી શાળાના 68.2 ટકા શિક્ષકો વિદ્યાર્થી કે તેમના વાલીઓના સંપર્કમાં રહ્યા છે.

સરકારી શાળાના શિક્ષકોના વિદ્યાર્થી વાલી સંપર્કનો જે દર છે તેમાં ટોચ પર દેશનાં બે જ રાજ્યો છે. જેમાં ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

પંજાબ 74.9 ટકા અને ગુજરાત 74.3  ટકા છે. મહારાષ્ટ્ર, પશ્ચિમ બંગાળ, મધ્ય પ્રદેશ સહિતનાં રાજ્યો આ મામલે ગુજરાતથી પાછળ છે.

શું કહે છે સર્વે?

પ્રતીકાત્મક તસવીર

વાલી કે વિદ્યાર્થીઓએ સામેથી શિક્ષકોનો સંપર્ક કર્યો હોય એની ટકાવારી જોઈએ તો ખાનગી શાળાના વાલીઓ આગળ છે.

53.4 ટકા સરકારી શાળાના વાલીઓની સરખામણીમાં 63.9 ટકા ખાનગી શાળાના વાલીઓેએ શિક્ષકોનો સંપર્ક કર્યો છે.

બીબીસીએ આ મુદ્દે રાજ્યના પ્રાથમિક શિક્ષણ નિયામક (ઇન્ચાર્જ) આઈ.એમ. જોષી સાથે વાત કરવાનો પ્રયાસ કર્યો હતો પરંતુ તેમણે આ મામલે કોઈ પણ પ્રતિક્રિયા આપવાની ના પાડી હતી.

અસરના રિપોર્ટ અનુસાર લૉકડાઉન લાગુ થયું ત્યારથી શિક્ષકો અને વિદ્યાર્થીઓ-વાલીઓનો પરસ્પર કોઈનો સંપર્ક ન કરી શક્યા હોય એનો દર ગુજરાતની સરકારી શાળામાં 25.7 ટકા છે.

જ્યારે કે સંપર્કની આ ખાઈ ખાનગી શાળામાં બહુ મોટી છે. ખાનગી શાળામાં 39.6 ટકા શિક્ષકો અને વિદ્યાર્થી કે વાલીઓ સાથે પરસ્પર કોઈનો સંપર્ક કરી શક્યા ન હોય એવું નોંધાયું છે.

જોકે આ મામલે સરકારી શાળાઓની બાબતમાં ગુજરાત કરતાં બિહાર (6.9 ટકા),આંધ્ર પ્રદેશ (8.9 ટકા), જમ્મુ-કાશ્મીર (11.7 ટકા), ઝારખંડ (10.4 ટકા) વગેરેનો દર સારો રહ્યો છે.

સરકારી શિક્ષકોના લૉકડાઉનમાં પગાર ન કપાયા

પ્રતીકાત્મક તસવીર

સરકારી શાળાના શિક્ષકો, ખાનગી શાળાના શિક્ષકો કરતાં વિદ્યાર્થી-વાલી સંપર્કમાં અગ્રેસર રહ્યા છે.

સર્વેનું આ તારણ કેટલું વાજબી છે એ વિશે જણાવતાં અમદાવાદસ્થિત શિક્ષણવિદ્ સુખદેવ પટેલે બીબીસીને કહ્યું હતું કે, "આ તારણ ખરું છે. સરકારી શાળાના શિક્ષકો, વિદ્યાર્થીઓ અને વાલીઓ સાથે સાતત્ય જાળવી શક્યા છે. શાળાઓ બંધ હતી ત્યારે વિદ્યાર્થી સુધી શિક્ષણ પહોંચાડી શક્યા છે, કારણ કે સરકારી શિક્ષકોને લૉકડાઉન દરમિયાન પૂરતો પગાર અપાયો છે, સમયસર અપાયો છે."

"તમામ શિક્ષકો કામ પર છે. આની સામે ખાનગી શાળાઓમાં આ ત્રણેય વસ્તુઓમાં નબળાઈ છે. ખાનગી શાળાઓમાં ક્યાંક પગારકાપ છે તો ક્યાંક શિક્ષકોને છૂટા કરી દેવાયા છે. તેથી સરકારીની સરખામણીએ ખાનગી શાળાના શિક્ષકો લૉકડાઉન દરમિયાન વિદ્યાર્થી કે વાલીઓ સાથે સંપર્ક જાળવી શક્યા નથી."

ખાનગી શાળામાં પણ બે વર્ગ છે એવું સુખદેવ પટેલ માને છે.

તેઓ કહે છે કે, "એક, અત્યંત ધનિક વર્ગના વાલીઓનાં સંતાનો અભ્યાસ કરતા હોય એવી ખાનગી શાળાઓ અને બીજી, ઍફોર્ડેબલ એટલે કે એવી ખાનગી શાળાઓ કે જ્યાં પૈસા ખર્ચવા પરવડી શકે એવા મધ્યમવર્ગના વાલીઓના સંતાનો ભણતા હોય. આમાં જે...


પ્રતીકાત્મક તસવીર

હરસુખ વાઘમશી સુરતમાં હીરાઉદ્યોગમાં કામ કરતા હતા અને તેમને 17 જુલાઈના રોજ સુરતની સ્મીમેર હૉસ્પિટલમાં દાખલ કરવામાં આવ્યા હતા.

તેમનો વીડિયો પણ સોશિયલ મીડિયામાં શૅર થયો હતો જેમાં તેમણે કહ્યું હતું કે "અહીં કોઈ પ્રકારની સુવિધા નથી. પૉઝિશન દ્વારા જાણ કરીએ તો ફોટો પાડી જાય અને વીડિયો ઉતારી જાય છે, શું સગવડ છે એ જાણ કરજો, એવાં પ્રલોભનો બતાવીને જતા રહે છે."

વીડિયોમાં તેઓ કહે છે કે "હું ત્રણ-ચાર દિવસથી સતત એમનો એમ પડ્યો છું, નથી કોઈ ભાળ લેતું, નથી કોઈ સંભાળ લેતું. આશ્વાસનો આપીને જતા રહે છે. વહેલામાં વહેલી તકે મને અહીંથી ઉગારો નહીં તો હું મરી જઈશ."

કોરોના વાઇરસ : એ જગ્યા જ્યાં દર્દીઓ જીવન અને મૃત્યુ વચ્ચે લડે છે

એક અન્ય વીડિયોમાં તેઓ કહે છે, "એક તો બોલાતું નથી, આટો મારીને જતા રહ્યા. અહીં કોઈ નથી. તમે જોઈ શકો છો. વીડિયોમાં કહીએ તો ડરાવે છે અને ધમકાવે છે."

"કોઈ પણ અમારી વ્હારે નથી આવતું. સૌની મસ્તીમાં સૌ ચાલ્યા જાય છે. તમારું કામ કોઈ ન કરે."

હૉસ્પિટલનું કહેવું છે કે 17 જુલાઈના દિવસે તપાસ માટે તેઓ આવ્યા ત્યારે ઑક્સિજનનું સ્તર 70 ટકા હતું. તેમને પાંચ દિવસથી તાવ, શરદી અને શ્વા... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

સમાં તકલીફ હતી એટલે તેમને તાત્કાલિક દાખલ કરવામાં આવ્યા હતા.

તેમનો રૅપિડ ઍન્ટિજનટેસ્ટ કરવામાં આવ્યો હતો, જેમાં તેઓ કોરોના પૉઝિટિવ મળ્યા હતા.

સ્મીમેર હૉસ્પિટલનાં સુપરિન્ટેન્ડેન્ટ ડૉ. વંદના દેસાઈએ બીબીસી ગુજરાતીને કહ્યું હતું કે તેઓ ડાયાબિટીઝ મેલિટસના દરદી હતા અને તેમને કોરોનાનું સંક્રમણ થયું હતું.

પત્ની-બાળકોને ગામમાં મૂકીને સુરત આવ્યા હતા

લગભગ 40 વર્ષના હરસુખ વાઘમશી સુરતમાં છેલ્લાં 10 કરતાં વધારે વર્ષથી હીરાઉદ્યોગમાં રત્નકલાકાર તરીકે કામ કરતા હતા.

મૂળ અમરેલીના હરસુખ વાઘમશીના પરિવારમાં તેમનાં પત્ની અને બે બાળકો છે. એક પુત્રી પાંચથી છ વર્ષની છે અને પુત્ર  દસ વર્ષનો છે.

તેમના મોટા ભાઈ હરિ વાઘમશી કહે છે, "લૉકડાઉનને કારણે કામ બંધ હતું એટલે હરસુખ પત્ની અને બાળકો સાથે દોઢ-બે મહિના પહેલાં અમરેલીમાં ગામે ગયા હતા. લગભગ દસ દિવસ પહેલાં જ તેઓ સુરત પાછા આવ્યા હતા."

હરસુખભાઈ પોતાનાં પત્ની અને બાળકોને ગામમાં જ મૂકીને સુરત પરત આવ્યા હતા.

હરિભાઈ કહે છે કે "મારાં માતાપિતા હૉસ્પિટલમાં દાખલ છે અને તેમને અમે હજી હરસુખનાં મૃત્યુ વિશે જાણ નથી કરી, પરિવાર પર જે મુસીબત આવી છે, એનું વર્ણન ન કરી શકાય."

કોરોના વાઇરસ : ગુજરાતમાં સ્થિતિ બગડતી કેમ ગઈ?

હરિભાઈ કહે છે, "માતાપિતાની તબિયત સારી ન હોવાને કારણે તેમની સારવારમાં વ્યસ્ત હતા. માતાપિતાને હૉસ્પિટલમાં દાખલ કર્યાં ત્યાર પછી હરસુખની સાથે વાત થઈ, જેમાં તેમણે કહ્યું કે તેમને કોરોના પૉઝિટિવ આવ્યો છે."

હરિભાઈ જણાવે છે કે હૉસ્પિટલમાં દાખલ થયા પછી હરસુખભાઈએ તેમને વીડિયો મોકલ્યા હતા, જેમાં તેમણે કોઈ સુવિધા કે સારવાર નહીં મળવાની ફરિયાદ કરી હતી.

હરિભાઈનું કહેવું છે કે કોરોના વૉર્ડમાં કોઈ સગા-સંબંધી તો જઈ શકે નહીં એટલે તેઓ અસહાય હતા.

"અમે આ બાબતે હૉસ્પિટલમાં, મ્યુનિસિપલ કમિશનર અને  આરોગ્યમંત્રી કુમાર કાનાણીનો પણ સંપર્ક કર્યો હતો. પરંતુ અમને ક્યાંયથી મદદ મળી નહોતી."

બીબીસી ગુજરાતીએ આ બાબતે સુરતના મ્યુનિસિપલ કમિશનર બંછાનિધિ પાનીનો સંપર્ક કર્યો હતો પરંતુ તેમના તરફથી જવાબ મળ્યો ન હતો.

ઍન્ગ્ઝાઇટી અને વધારે પડતી આશા?

હરિભાઈ કહે છે કે "હરસુખના વીડિયો મળતાં તેમણે હૉસ્પિટલમાં સંપર્ક કરીને તેમને અન્ય હૉસ્પિટલમાં ખસેડવાની વિનંતી કરી હતી પરંતુ તેની પરવાનગી ન મળી."

"હૉસ્પિટલ તરફથી કહેવામાં આવ્યું કે 23 જુલાઈના દિવસે હરસુખભાઈને સ્મીમેરના બીજા વૉર્ડમાં વૅન્ટિલેટર પર મૂકવા પડ્યા છે અને પછી...


પ્રતીકાત્મક તસવીર

હવે ફરીથી આ વિદ્યાર્થીઓ દ્વારા ટ્વિટર પર 'પહેલાં રોજગારી પછી ચૂંટણી' એવું સોશિયલ મીડિયા કૅમ્પેઇન શરૂ કરી દેવાયું છે.

આ કૅમ્પેઇનના સમર્થનમાં સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાની તૈયારી કરી રહેલા વિદ્યાર્થીઓ દ્વારા ટ્વીટ કરાઈ રહ્યાં છે.

નોંધનીય છે કે કોરોનાની મહામારીને પગલે ગુજરાત સરકાર દ્વારા હાલ તમામ ભરતીપ્રક્રિયાઓ મોકૂફ રખાઈ છે.

તેમજ સમયાંતરે વિદ્યાર્થીઓની માગણીઓને કારણે સરકારે વિદ્યાર્થી નેતાઓ સાથે બેઠકો પણ કરી છે, પરંતુ આ બેઠકોનાં કોઈ નક્કર પરિણામ નહોતાં આવી શક્યાં. તેથી યુવાનો ફરી એક વાર રોષે ભરાયા હતા.

આ સાથે જ રાજ્ય સરકાર વહેલી તકે સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાઓના આયોજન અંગે કોઈ સ્પષ્ટતા નહીં કરે તો આગામી સમયમાં રાજ્યમાં યોજાનાર જાહેર ચૂંટણીઓના બહિષ્કારની ચીમકી પણ યુવાનો ઉચ્ચારી રહ્યા છે.

ઑનલાઇન પરીક્ષા યોજવાની માગ

પ્રતીકાત્મક તસવીર

 વર્ગ-૩ની સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાઓની તૈયારી કરતા મુકેશ માળી જણાવે છે કે, "સમયાંતરે સરકારી નોકરીઓની ભરતીમાં છબરડા થવાના કારણે પરીક્ષાર્થીઓ નિરાશ થઈ ગયા છે."

"હવે યુવાનોની માગ છે કે સરકાર વહેલી તકે તમામ અટકી પડેલી ભરતીપ્રક્રિયાઓ ફરીથી શરૂ કરે, જેથી સરકા... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

રી તંત્રમાં રોજગારી મેળવવા ઉત્સુક યુવાનો સાથે ન્યાય થાય."

કોરોનાકાળ દરમિયાન સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાના આયોજન માટેનો ઉપાય સૂચવતાં તેઓ જણાવે છે કે, "કોરોનાની પરિસ્થિતિને જોતાં સરકાર ઑનલાઇન માધ્યમ થકી પરીક્ષાનું આયોજન કરે એ સમયની જરૂરિયાત છે."

"સમય સુધરે એની રાહ જોવા કરતાં યોગ્ય વૈકલ્પિક સુવિધા થકી તમામ અટકી પડેલી સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાઓની પ્રક્રિયા ફરીથી શરૂ થવી જોઈએ."

'ચૂંટણી યોજાઈ શકે તો પરીક્ષા કેમ નહીં?'

આ સિવાય ગુજરાત સરકારની વર્ગ-ત્રણની પરીક્ષાની તૈયારી કરતાં ઉમેદવાર ભાવિકા શ્રીમાળી રાજ્ય સરકારને માત્ર ચૂંટણી યોજવામાં રસ છે તેવું જણાવે છે.

તેઓ વાત કરતાં કહે છે કે, "હું પાછલાં 2.5 વર્ષથી સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાની તૈયારી કરી રહી છું. છેલ્લા ઘણા સમયથી રાજ્ય સરકાર અવારનવાર કોઈને કોઈ કારણ આગળ ધરીને પરીક્ષા નથી યોજી રહી કાં તો પરીક્ષાનું આયોજન યોગ્ય રીતે કરવામાં અસફળ નીવડી રહી છે."

તેઓ ચૂંટણી અને પરીક્ષા મામલે કહે છે કે, "આગામી સમયમાં વિધાનસભાની પેટાચૂંટણી, જિલ્લા અને તાલુકા પંચાયતની ચૂંટણી યોજાવાની પૂરેપૂરી શક્યતા છે."

"આ ચૂંટણી પાછી ઠેલાશે એવું હાલ તબક્કે નથી લાગી રહ્યું. જો રાજ્ય સરકાર કોરોનાની કપરી પરિસ્થિતિમાં ચૂંટણી યોજી શકતી હોય તો વિદ્યાર્થીઓની માગને ધ્યાને રાખીને વહેલી તકે સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાના આયોજન માટેનું સમયપત્રક કેમ ન જાહેર કરી શકે."

'લગભગ 30થી 35 હજાર જગ્યા ખાલી'

પ્રતીકાત્મક તસવીર

રાજ્યમાં વકરતી જતી બેરોજગારીની સમસ્યા અને સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાની તૈયારી કરી રહેલા ઉમેદવારોને પડી રહેલી મુશ્કેલી વિશે વાત કરતાં વિદ્યાર્થીનેતા પ્રવીણ રામ જણાવે છે કે, "ગુજરાતમાં જુદી-જુદી 23 સરકારી ભરતીઓ છેલ્લા કેટલાક સમયથી અટકી પડી છે."

"રાજ્ય સરકારના જુદા સરકારી વિભાગોમાં લગભગ 30થી 35 હજાર જગ્યાઓ ખાલી પડી છે. વિદ્યાર્થીઓની માગ છે કે સરકાર બને એટલું જલદી સરકારી વિભાગોમાં ખાલી પડેલી જગ્યાઓ પર ભરતી અંગે નિર્ણય લે."

તેઓ વધુમાં કહે છે, "જો આવું નહીં થાય તો ગુજરાતના બેરોજગાર યુવાનો આવનારા સમયમાં યોજાનારી ચૂંટણીઓનો બહિષ્કાર કરતા પણ નહીં ખચકાય."

આમ, વિદ્યાર્થી અને વિદ્યાર્થી આગેવાનો માગ કરી રહ્યા છે કે ગુજરાત સરકાર શક્ય એટલી વધુ ઝડપે ફરીથી સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાઓનું આયોજન શરૂ કરે.

આ મામલે બીબીસીએ ગુજરાત સરકાર તરફથી શ્રમ અને રોજગાર વિભાગના મંત્રી દિલીપ ઠાકોરની પ્રતિક્રિયા લેવાના પ્રયાસો કર્યા હતા, પરંતુ આ લખાઈ રહ્યું છે ત્યાં...


પ્રતીકાત્મક તસવીર

હાઇપર ઇન્ફ્લેમેટરી સિંડ્રોમના કેસમાં જો તાત્કાલિક ધોરણે સારવાર ન મળે તો શરીરનાં ઘણાં અંગો કામ કરવાનું બંધ કરી શકે છે.

આનાં ઘણાં લક્ષણો કાવાસાકી બીમારી જેવાં હોય છે જેમાં રક્તવાહિનીઓ પર સોજો ચઢી જાય છે.

ચેન્નઈની કાચી કમાકોટી ચાઇલ્ડ્સ ટ્રસ્ટ હૉસ્પિટલના ડિરેક્ટર ડૉક્ટર એસ.બાલાસુબ્રમણ્યમે બીબીસીને જણાવ્યું કે, "જ્યારે વાઇરસ શરીરમાં પ્રવેશે છે ત્યારે શરીરની રક્ષા કરનાર તમામ હથિયાર તેની સામે લડવા તૈયાર થઈ જાય છે."

Coronavirus દૂધની થેલી, વાસણો, પ્લાસ્ટિક પર અને હવામાં કેટલું જીવે છે?

 "જો કોઈ વ્યક્તિનું શરીર તેની સામે તીવ્ર પ્રતિક્રિયા આપે તો તેના શરીરમાં મોટા પ્રમાણમાં પ્રોટીન ઉત્પન્ન થાય છે જે સંક્રમણ સામે લડવા માટે જરૂરી છે. પરંતુ આ પરિસ્થિતિમાં તે શરીરને નુકસાન પહોંચાડે છે. આ પ્રકારે ટોક્સિક શૉક સિંડ્રોમની બાળકો પર અસર થાય છે."

ડૉક્ટર બાલાસુબ્રમણ્યમના સાથી ડૉક્ટર બાલા રામચંદ્રન કહે છે, "બાળકને સતત તાવ હતો, ગળું અને જીભ પર સોજો હતો, હોઠ ફાટી રહ્યા હતા અને તે ખૂબ જ બીમાર દેખાતું હતું."

 "પહેલાં હૉસ્પિટલે તેનો કોવિડ-19નો ટેસ્ટ કર્યો હતો, પરંતુ તેમાં તે બાળકનો ટે... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

સ્ટ નૅગેટિવ આવ્યો હતો. ત્યાર બાદ ચાર દિવસ સુધી તેને તાવ રહ્યો. નવમા દિવસે તે જ લૅબના રિપોર્ટમાં તે બાળક કોરોના પૉઝિટિવ હોવાનું સામે આવ્યું."

ડૉક્ટરોનું કહેવું છે કે બાળકની સારવાર કરવામાં આવી અને તેને 15 દિવસ પછી રજા આપવામાં આવી.

અમેરિકા-યુરોપમાં આવી ગયા છે આવા કેસ

પ્રતીકાત્મક તસવીર

નોંધનીય છે કે આ પ્રકારના કેસ યુરોપ અને અમેરિકામાં બાળરોગના નિષ્ણાતોને પરેશાન કરતા રહે છે.

મેડિકલ જનરલ લાંસેટના 7 મેના અંકમાં છપાયેલા એક અહેવાલ અનુસાર, એપ્રિલના મધ્યમાં લંડનની સાઉથ ટેમ્સ રિટ્રાઇલ સર્વિસમાં આઠ બાળકોમાં આવાં લક્ષણો જોવા મળ્યાં હતાં. જેમાં કોરોના વાઇરસની સાથે સાથે અન્ય બીમારીના લક્ષણ જોવા મળ્યાં હતાં.

ડૉક્ટર રામચંદ્રન કહે છે, "અમે તેના જેવા કેસોને તપાસી રહ્યા છીએ."

કાવાસાકી બીમારીમાં રોગપ્રતિકારક શક્તિ પર હુમલો થતો હોય છે. આવું કયા કારણે થાય છે તે હજુ સ્પષ્ટ નથી.

પરંતુ તે શરીરનાં તમામ અંગોને અસર પહોંચાડે છે અને તેની શરૂઆત હૃદયથી થાય છે.

ટોક્સિક શૉક સિંડ્રોમ એક પ્રકારનું બૅક્ટેરિયલ સંક્રમણ છે જેની સારવાર એન્ટિબાયોટિકથી થઈ શકે છે.

ડૉક્ટર રામચંદ્રન કહે છે કે બંને એક-બીજામાં સમાઈ જાય છે.

પરિવારના સભ્યોએ શું કાળજી રાખવી?

પ્રતીકાત્મક તસવીર

ડૉક્ટર બાલાસુબ્રમણ્યન કહે છે, "આમાં તાવનું લક્ષણ ચિંતાજનક નથી, પરંતુ જો બાળક અસામાન્ય રીતે માંદું હોય, ખૂબ જ થાકેલું, કાંઈ ખાઈ ના શકતું હોય, ઓછો પેશાબ આવી રહ્યો હોય, વધુ પરસેવો, શરીર પર ફોલ્લીઓ, જીભ અને આંખનું લાલ થવું આ સિવાય પેટમાં દુખાવો હોય તો પરિવારના સભ્યોએ આવાં લક્ષણોથી પીડાતા બાળકને તરત દવાખાને લઈ જવું જોઈએ."

આવા બાળકની સારવાર વખતે ડૉક્ટર એ જુએ છે કે બાળક સામાન્ય રીતે કેટલો શ્વાસ લઈ રહ્યું છે અને તેનાં લોહીનું પરિભ્રમણ કેટલું સામાન્ય છે.

ડૉક્ટર બાલાસુબ્રમણ્યન કહે છે, "કોરોનાની જેમ જ હાઇપર ઇન્ફેલેમેટરી સિંડ્રોમનો પણ ઇલાજ નથી. તેમાં બાળકને યોગ્ય સારવારની જરૂર હોય છે, તેને વધારે પ્રવાહી ખોરાકની જરૂરિયાત હોય છે જેથી બ્લડ પ્રેશર ઘટી જવાથી હૃદય સુધી લોહીનો પ્રવાહ ઘટી જાય છે."

ભારતમાં કોવિડ-19 પોતાની પીક પર પહોંચ્યો છે?

કોરોના વાઇરસના સંક્રમણના કેસ શું ભારતમાં પોતાના ઉચ્ચતમ સ્તર સુધી પહોંચી ગયા છે?

આ સવાલ એટલા માટે પણ ઊભો થઈ રહ્યો છે કારણ કે 19 વર્ષથી ઓછી ઉંમરના બાળકોમાં આ બીમારી ત્યારે જોવા મળે છે જ્યારે કોવિડ-19ના કેસની સંખ્યા પીક પર પહોંચી જાય છે.

ડૉક્ટર...


પ્રતીકાત્મક તસવીર

હાલનાં વર્ષોમાં જોવા મળ્યું છે કે દેશમાં સરકાર અને સ્વૈચ્છિક સંગઠનો માસિક અને એ સમયગાળા દરમિયાન સ્વચ્છતા વિશે મહિલાઓમાં જાગૃતિ લાવવા માટે સતત પ્રયાસ કરી રહ્યાં છે.

હજુ સુધી માસિક સમયે સૅનિટરી પૅડ્સનો ઉપયોગ સ્વચ્છ ઉપાય તરીકે માનવામાં આવે છે.

પૅડ્સને નિયમિત રીતે બદલવા પર પણ ભાર મૂકવામાં આવે છે, પરંતુ ઉપયોગમાં લેવાયેલાં સૅનિટરી પૅડ્સના કચરાનો કઈ રીતે નિકાલ કરવામાં આવે છે, તે વાત પર ભાગ્યે કોઈ ચર્ચા થાય છે.

કેન્દ્રીય પર્યાવરણમંત્રી પ્રકાશ જાવડેકરે કહ્યું હતું કે "અમે જોઈ રહ્યા છીએ કે દેશમાં સૅનિટરી પૅડ્સ અને ડાયપરના ઉત્પાદન અને ઉપયોગમાં વધારો થયો છે. અને જે રીતે તેને કચરામાં ફેકવામાં આવે છે, તેનાથી કચરો વીણતા લોકોને પણ જોખમ છે. 2021થી અમે નિયમ લાગુ કરીશું કે સૅનિટરી પૅડ્સ બનાવનાર કંપનીને દરેક સૅનિટરી પૅડ ફેંકવા માટે ડિગ્રેડેબલ બૅગ (એટલે કે જેનો નાશ થઈ શકે છે) આપવી પડશે."

તેમણે જણાવ્યું કે આ નિયમ લાગુ તો છે, પરંતુ પૅડ્સ બનાવનારી કંપનીઓ તેનો અમલ કરતી નથી.

સરકારના આ પગલાને ફાયદાકારક જોવામાં આવી રહ્યું છે. સંશોધન જણાવે છે કે ગ્રામ્ય અને ઘણા શહેરી વિસ્તારો જેમ કે ઝૂંપડપ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ટ્ટી, નાનાં અને મધ્યમ શહેરોમાં કચરાના નિકાલની યોગ્ય વ્યવસ્થા ઊભી કરવામાં આવી નથી.

આવી સ્થિતિમાં વપરાશ બાદ સૅનિટરી પૅડ્સને ખુલ્લા મેદાનમાં ફેંકી દેવામાં આવે છે. વહેતાં પાણી, તળાવ અથવા નદીમાં નાખી દેવામાં આવે છે અથવા જમીનમાં દાટી દેવામાં આવે છે અથવા ખુલ્લામાં સળગાવી દેવામાં આવે છે.

કચરો વીણતા લોકો પણ વપરાયેલાં પૅડ્સના સંપર્કમાં આવે છે જે તેમના સ્વાસ્થ્ય માટે જોખમી હોઈ શકે છે. આ સ્થિતિમાં ડિસ્પોઝેબલ બૅગ કચરો વીણનારા લોકો માટે મદદરૂપ થઈ શકે છે.

મૅન્સટ્રુએલ હેલ્થ ઍલાયન્સ ઇન્ડિયા (એમએચએઆઈ) દ્વારા સૅનિટરી પૅડ્સના કચરાનું આકલન કરવામાં આવ્યું છે. આ માહિતીમાં તેમને એનએફએચએસ-4ના સર્વેને પણ સામેલ કર્યો છે.

સૅનિટરી પૅડ્સનો કચરો ક્યાં જાય છે?

પ્રતીકાત્મક તસવીર

એમએચએઆઈ સંસ્થાઓનું નેટવર્ક છે જે માસિક દરમિયાન આરોગ્ય અને સ્વચ્છતા સંબંધિત વિષયો પર કાર્ય કરે છે.

એમએચએઆઈના આકલન મુજબ 12.1 કરોડ મહિલાઓ સૅનિટરી પૅડ્સનો ઉપયોગ કરે છે. જો મહિલાઓ એક માસિકચક્રમાં આઠ પૅડનો ઉપયોગ કરે, તો એક મહિનામાં તેઓ એક અબજ પૅડનો ઉપયોગ કરશે અને એક વર્ષમાં 1200 કરોડ પૅડનો ઉપયોગ કરશે.

પણ આ કચરો ક્યાં જાય છે? સરકાર કહી રહી છે કે વપરાયેલાં સૅનિટરી પૅડ ફેંકવા માટે કંપનીઓને ડિગ્રેડેબલ બૅગ આપવી પડશે, પરંતુ પૅડ્સના કારણે ઉત્પન્ન થતાં કચરા વિશે વિચારવું પણ એટલું જ મહત્ત્વનું માનવામાં આવે છે.

આ સંસ્થા મુજબ સૅનિટરી પૅડ્સને સડવામાં-ઓગળવામાં અથવા ડિકમ્પોઝ થવામાં 500-800 વર્ષ લાગે છે, કારણ કે તેની અંદર વાપરવામાં આવેલું પ્લાસ્ટિક નૉન-બૉયોડિગ્રેડેબલ એટલે કે નષ્ટ ન કરી શકાય તેવું હોય છે, જેના કારણે આરોગ્યની સાથેસાથે પર્યાવરણ માટે પણ જોખમી બની જાય છે.

નાઈન સૅનિટરી નેપ્કિન બનાવાર કંપનીના ચીફ એક્ઝિક્યુટિવ ઑફિસર ઋચા સિંહ કહે છે, "સરકારના સૅનિટરી પૅડ્સની સાથે ડિસ્પોઝેબલ બૅગ આપવાના નિર્ણય હેઠળ તેમની કંપની કામ કરી રહી છે અને ઘણી ઓછી કિંમતે ગ્રાહકો સુધી પહોંચાડવામાં આવી રહ્યાં છે."

તેઓ વધુમાં જણાવે છે કે તેમની કંપની દ્વારા આપવામાં આવતી ડિસ્પોઝેબલ બૅગ બૉયોડિગ્રેડેબલ છે. આ સારી રીતે ગરમીને શોષી શકે છે અને ઝડપથી ડિકમ્પોઝ થઈ જાય છે.

સૅનિટરી પૅડ્સમાં વપરાતી ઘણી વસ્તુઓ ડિકમ્પોઝ થતી નથી.

તેઓ આ વાતને સ્વીકારતા કહે છે, "ઘણાં પૅડ્સમાં ઉપર અને નીચેની શીટ બૉયોડિગ્રેડબલ હોતી નથી, પરંતુ વ્યાપારિક ધોરણે તેનો કોઈ ઉકેલ નથી, પરંતુ આ વિશે વિચાર કરવામાં આવી રહ્યો છે અને હવે એ જોવું...


પ્રતીકાત્મક તસવીર

હેગડે દ્વારા તા. 18મી માર્ચના આ સ્ટોરી પ્રકાશિત કરવામાં આવી હતી.

જોકે, લોકોએ 'હકીકતદોષ' તરફ ધ્યાન દોરતા તેમણે સ્ટોરી ડિલીટ કરી નાખી હતી.

જોકે, તેમણે આવું શા માટે કર્યું, તે અંગે હજુ સુધી કોઈ સ્પષ્ટતા આપી નથી.

આ અહેવાલ અંગે કોંગ્રેસ પાર્ટી દ્વારા ગુરૂવારે પોલીસ ફરિયાદ દાખલ કરાવવામાં આવી હતી, જેના આધારે સંતોષ હેગડેની ધરપકડ કરવામાં આવી હતી.

બનાવટી સમાચાર છાપ્યા હતા

વરિષ્ઠ પોલીસ અધિકારીએ બીબીસી પ્રતિનિધિ ઈમરાન કુરૈશીને જણાવ્યું હતું, "જૈન મુનિ એક માર્ગ અકસ્માતમાં ઘાયલ થયા હતા.

"તેમના અનુયાયીઓએ  આ સંદર્ભની તસવીર લીધી હતી. તેમણે [હેગડે]એ આ તસવીરનો ઉપયોગ કરીને સમાચાર પ્રકાશિત કર્યા હતા.

"જેમાં એવો દાવો કરવામાં આવ્યો હતો કે, મુસ્લિમો દ્વારા જૈન મુનિ પર હુમલો કરવામાં આવ્યો છે. આથી તેમની ધરપકડ કરવામાં આવી છે."

ભારતમાં 'બનાવટી સમાચાર' પ્રકાશિત સંદર્ભે કોઈ કાયદો નથી.

જોકે, કોમવાદી, જાતીવાદી કે બદનક્ષી સમાચારોના પ્રકાશન સંદર્ભે કાયદાકીય જોગવાઈઓ છે.

મે મહિનામાં કર્ણાટકમાં રાજ્ય વિધાનસભાની ચૂંટણી યોજાશે, જેના અનુસંધાને 'ફેક ન્યૂઝ' તથા 'પેઇડ ન્યૂઝ' સંદર્ભે ખાસ સાવચ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ેતી રાખવામાં આવી રહી છે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


પ્રતીકાત્મક તસવીર

હૈદરાબાદનાં વી કવિતાએ કોરોના મહામારીના સમયમાં એક ઍપના માધ્યમથી લોન લીધી હતી. જે તે સમયસર ચૂકવી ન શક્યાં.

આ ઍૅપના કર્મચારીઓએ તેમને લોન ચૂકવવા માટે અંતિમ તારીખના દિવસે સવારે સાત વાગ્યે ફોન કર્યો. જોકે તેઓ અન્ય કામોમાં વ્યસ્ત હોવાથી ફોન ચેક ન કરી શક્યાં.

પછીનો કૉલ કવિતાના નાના ભાઈનાં પત્નીનાં સંબંધીને ગયો. જોકે હજુ સુધી કવિતાએ પણ તેમના ભાઈ સાથે કોઈ વાતચીત કરી નહોતી.

જ્યારે ઍપના કર્મચારીએ તેમને પૂછ્યું કે શું તમે કવિતાને ઓળખો છો, ત્યારે તેઓએ કહ્યું કે હાં, 'એ તેમનાં સંબંધી છે.'

પછી કર્મચારીએ તેમને કહ્યું કે કવિતાએ તેમની કંપનીમાંથી એક લોન લીધી છે અને તેઓએ જ તમારો નંબર આપ્યો હતો. આથી હવે તેમને આ લોન ભરવી પડશે.

જોકે આ રીતની માગથી તેઓ ગભરાઈ ગયાં અને તેઓએ આખી વાત પરિવારને કહી. પછી આખા પરિવારે કવિતાથી અંતર કરી લીધું.

આવી જ ઘટના સિદ્દીપેટની કિર્ણી મોનિકા સાથે ઘટી હતી, તે એક સરકારી કર્મચારી હતાં અને કૃષિવિભાગમાં કામ કરતાં હતાં.

તેઓએ પણ પોતાની અંગત જરૂરિયાત માટે આ ઍપમાંથી એક લોન લીધી હતી.

જ્યારે ભરવાની રકમ તેઓ ચૂકી ગયાં તો લોન ઍપવાળાએ તેમનો ફોટો વૉટ્સઍપમાં તેમના બધા કૉન્ટ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ેક્ટસને મોકલી દીધો અને તેમાં લખ્યું કે મોનિકાએ તેમની પાસેથી લોન લીધી છે અને જો તે ક્યાંય દેખાય તો તેમને લોન ભરવા માટે કહો.

મોનિકાના પરિવાર અનુસાર, તે આ અપમાન સહન ન કરી શકી અને તેણે ઝેર ખાઈને આત્મહત્યા કરી લીધી.

બાદમાં ઍપના કર્મચારીએ તેમના ઘરે ફોન કર્યો અને જ્યારે તેમને કહેવામાં આવ્યું કે મોનિકાએ આત્મહત્યા કરી લીધી છે, તો તેઓએ ધ્યાન ન આપ્યું.

ઍપના કર્મચારીઓએ મોનિકા અને તેમના પરિવારને ગંદી ગાળો ભાંડી અને લોન ન ચૂકવવા માટે જવાબદાર ઠેરવ્યા.

રામગુંડમમાં કામ કરતા સંતોષે પણ આ જ ઍપની પજવણી અને અપમાનથી ત્રાસીને આત્મહત્યા કરી લીધી.

એક વીડિયોમાં તેઓએ પોતાની વ્યથાનો ઉલ્લેખ કર્યો હતો. તેઓએ જંતુનાશક દવા ખાઈને જીવ આપી દીધો.

આ પહેલાં રાજેન્દ્રનગરમાં વધુ એક શખ્સે આ લોન ઍપની પજવણીથી પરેશાન થઈને આત્મહત્યા કરી લીધી હતી.

લોકોનો જીવ લઈ રહી છે મોબાઇલ ઍપ

પ્રતીકાત્મક તસવીર

આ લોન ઍપના માધ્યમથી ભારે-ભરખમ વ્યાજ પર પૈસા ઉધાર લેનારા જો કરજ ચૂકવવામાં જરા પણ મોડું કરે તો તેમને ધમકીઓ અને ગંદી ગાળોનો સામનો કરવો પડે છે.

આ આખી પરિસ્થિતિ આ રીતે કરજદારો માટે એક મુશ્કેલી બની ગઈ છે.

આ લોન કંપનીઓ કોઈ પણ અન્ડરરાઇટિંગ વિના આકસ્મિક પરિસ્થિતિઓમાં કામ ચલાવવા માટે ફટાફટ પૈસા આપી દે છે. બાદમાં ઉધાર લેનારા પાસેથી મોટું વ્યાજ વસૂલે છે.

ઉપર આપેલાં મામલાઓ આ કંપનીઓ દ્વારા અપનાવાતી અનિયંત્રિત ખોટી ગતિવિધિઓનાં માત્ર થોડાંક ઉદાહરણ છે.

સામાન્ય રીતે લોકો બૅન્કો કે પોતાના પરિચિતોથી પૈસા ઉધાર લેવાનું પસંદ કરે છે. મોબાઇલ ઍપ આવ્યા બાદ કેટલાક લોકોએ તેના માધ્યમથી વ્યાજ પર પૈસા લેવાનું શરૂ કર્યું છે.

જો તમે પોતાની વિગતો મોબાઇલ ઍપમાં નાખો તો તમને લોન આપે છે. બાદમાં તમારે લોન ભરવાની રહે છે. જ્યાં સુધી તમે સમય પ્રમાણે પૈસા ભરો ત્યાં સુધી બરાબર ચાલે છે, પણ લોન ચૂકવવામાં મોડું કરો ત્યારે સ્થિતિ બગડવા લાગે છે.

બીજી વાત, આ લોન લેવી જેટલી સરલ છે, એટલી જ તેને ભરવી મુશ્કેલ હોય છે. ઘણા લોકો માટે આ લોન એક માનસિક અત્યાચારના રૂપમાં સામે આવે છે.

ઉપર આપેલાં ઉદાહરણ સહિત અનેક એવા કેસ છે, જેમાં લોકોને આ લોન ભરવામાં ગંભીર સ્થિતિનો સામનો કરવો પડ્યો હોય.

જે ભણેલાગણેલા લોકો છે અને ફોનનો ઉપયોગ કરવાનું જાણે છે, તેઓ ઘણી વાર પોતાની જરૂરિયાતોને પૂરી કરવા માટે આ ઍપમાંથી લોન લે છે. પણ જ્યારે તેમને ભરવામાં મોડું થાય ત્યારે તેમને ભયંકર મુશ્કેલી અને તણાવમાંથી પસાર થવું પડે છે.

ઍપથી કરજ...


પ્રતીકાત્મક તસવીર

હોટેલ ઉદ્યોગ સાથે સંકળાયેલા મૂળ ગુજરાતી નિકેશ ઉર્ફે નિક પટેલ પર 2010થી 2014 દરમિયાન લગભગ 1150 કરોડ રૂપિયાના લોન કૌભાંડનો આરોપ સાબિત થયો હતો.

લોન વેચવાના બહાને નિક પટેલે લગભગ 26 જેટલી બનાવટી લોનની રકમ પોતાની કંપની માટે મેળવી લીધી હતી. આ રકમ તેમણે પોતાની ભવ્ય લાઇફસ્ટાઇલ પાછળ ખર્ચી નાખી હતી.

આ લોન કૌભાંડમાં સપ્ટેમ્બર 2014માં નિક પટેલની ધરપકડ કરવામાં આવી હતી. 2016માં દોષિત જાહેર થયા પછી તેમને જેલમાં મોકલી દેવામાં આવ્યા હતા.

તમામ કંપનીઓને પૈસા પાછા આપી દેવાની ખાતરી આપીને 2016માં જામીન મેળવ્યા બાદ પણ ફરીથી 1.9 કરોડ ડૉલર એટલે કે અંદાજે 123 કરોડ રૂપિયાનું લોન કૌભાંડ કર્યું હતું.

તમને આ પણ વાંચવું ગમશે

છઠ્ઠી જાન્યુઆરીએ ફ્લોરિડાથી ઇક્વાડૉર ભાગી જવાની ગોઠવણ કરી રહેલા નિક પટેલની પોલીસે અટકાયત કરી હતી.

આઠમી માર્ચે શિકાગોની કોર્ટે તેમને ગુનેગાર ઠેરવ્યા હતા અને તેમને 25 વર્ષની જેલની સજા ફટકારી હતી.

50 કરોડથી વધુની લોન માટે પાસપોર્ટ જરૂરી

ઇન્ડિયન એક્સપ્રેસના અહેવાલ મુજબ આર્થિક ગુના કરીને વિદેશ ભાગી જવાની ક્રમશ: બની રહેલી ઘટના બાદ સરકારે 50 કરોડ રૂપિયા કે તેનાથી વધારેની લો... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ન માંગનારાઓ માટે પાસપોર્ટ વિગત આપવી જરૂરી બનાવી દીધી છે.

પાસપોર્ટની જાણકારી મળવાથી બેંકો સમયસર કાર્યવાહી કરવા અને કોભાંડીઓને દેશ છોડીને જતા રહેવા પર રોક લગાવવા સંબંધિત ઑથોરિટીને સૂચના આપવામાં મદદ મળશે.

ફાઇનાન્શિયલ સર્વિસના સેક્રેટરી રાજીવકુમારે આ બાબતે ટ્વીટ કર્યું હતું.

નીરવ મોદી, મેહુલ ચોક્સી, વિજય માલ્યા અને જતિન મહેતા જેવા ડિફોલ્ટર્સ આવી રીતે જંગી રકમની લોન ન ભરપાઈ કરી શકવાના કારણે દેશ છોડીને જતા રહ્યા છે.

'આધાર સાથે 32 કરોડ વોટર આઈડી લિંક થયા'

પ્રતીકાત્મક તસવીર

ડીએનએમાં પ્રકાશિત અહેવાલ મુજબ અત્યાર સુધી 32 કરોડ આધારકાર્ડ નંબરને મતદાર ઓળખપત્ર સાથે જોડી દેવામાં આવ્યા છે.

મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનરે કહ્યું છે કે સુપ્રીમ કોર્ટની મંજૂરી બાદ વધારે 54.5 કરોડ કાર્ડને જલ્દીથી લિંક કરી દેવાશે.

તેઓ એસોસિએશન ફોર ડેમોક્રેટિક રિફોર્મસના 14માં રાષ્ટ્રીય સંમેલનમાં પત્રકારો સાથે ચર્ચામાં આ વાત કરી હતી.

હવે બાકીના ઓળખપત્રોને આધાર સાથે લિંક કરતા કેટલો સમય જશે તેવા સવાલના જવાબમાં તેમણે કહ્યું કે અમે 32 કરોડ કાર્ડને ત્રણ માસમાં જ લિંક કર્યા હતા.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


પ્રતીકાત્મક તસવીર કુંભ મેળો

દેહરાદૂનની ફ્લાઇટમાં બેસતા પહેલાં તેમને લાગ્યું હતું કે હરિદ્વારમાં આટલી આકરી સુરક્ષા હશે કે તેમને ઍન્ટ્રી પણ ના મળી શકે.

તેમણે પોતાનો નૅગેટિવ કોવિડ આરટીપીસીઆર- ટેસ્ટ રિપોર્ટ સરકારની વેબસાઇટ પર રજિસ્ટાર કરાવવાનો પ્રયત્ન કર્યો હતો પરંતુ વેબસાઇટ ચાલતી ન હતી.

પરંતુ ના તેમનું ઍરપૉર્ટ પર ચેકિંગ થયું ના હરિદ્વારમાં ચેકિંગ થયું.

હર કી પૌડીમાં તેમણે લીધેલી તસવીરોમાં મોટા ભાગના લોકોના ચહેરા પર માસ્ક ન હતું, અથવા તો ગળે ખસી ગયું હોય.

રાતે લેવામાં આવેલી એક તસવીરમાં ઘાટની સીડીઓ માસ્ક વિના પહેરેલા શ્રદ્ધાળુઓથી ભરાયેલી છે.

કુંભ મેળો પ્રતીકાત્મક તસવીર

કેટલીક મહિલાઓએ પૂજાના ભાવમાં હાથ જોડેલા છે. કોઈ કપડાં ખોલી રહ્યું છે, કોઈ પહેરી રહ્યું છે, કોઈ રૂમાલથી વાળ સૂકવી રહ્યું છે, કોઈ મોબાઇલમાં મગ્ન છે, કોઈના હાથમાં બાળક છે તો કોઈ પોતાના સાથી સાથે વાત કરી રહ્યું છે.

તેઓ કહે છે, "ત્યાં કોઈ સોશિયલ ડિસ્ટન્સિંગ ન હતું. સાંજની આરતીના સમયે માણસ એકબીજાને ચોંટીને બેસેલા હતા."

ઉજ્જવલ ત્રણ દિવસ કુંભ મેળામાં રહ્યા અને તેમના કહેવા પ્રમાણે તેમણે આ ત્રણ દિવસમાં બહાર માત્ર એક વખત "બાબા... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

લોકોની સાથે સેલ્ફી લેવા માટે માસ્ક ઉતાર્યું હતું."

ઉજ્જવલ કહે છે, "મેં તમામ વસ્તુઓ ભગવાન ઉપર છોડી દીધી હતી." ત્રણ દિવસ પછી જ્યારે તે ઘરે મુંબઈ પહોંચ્યા તો તે ડરેલા હતા.

તેઓ કહે છે, "મેં મારો કોરોના ટેસ્ટ કરાવ્યો. જેવો ઘરમાં અંદર આવ્યો, પોતાને મેં રૂમમાં લૉક કરાવી દીધો. ઘરમાં મારાં માતા-પિતા પણ છે, એટલા માટે સંપૂર્ણ સાવધાની રાખી."

સરકારી આંકડા પ્રમાણે ભારતમાં કોરોના વાઇરસના કેરથી હાલ સુધી એક લાખ તોતેર હજારથી વધારે લોકોનાં મૃત્યુ થઈ ગયાં છે.

અનેક રાજ્યોથી હૉસ્પિટલોમાં બેડ, ઓક્સિજન સિલિન્ડર, દવાઓની ઘણી ઊણપના સમાચાર છે. લોકો હૉસ્પિટલમાં જગ્યા માટે રસ્તાઓ પર ફરી રહ્યા છે.

સ્મશાન ઘાટમાં ટોકન અપાઈ રહ્યાં છે. એવામાં કુંભ મેળામાં લાખોની ભીડને સુપર સ્પ્રેડર ઇવેન્ટ કહેવામાં આવી રહ્યા છે.

કોરોનાકાળમાં ભાજપશાસિત ઉત્તરાખંડમાં યોજાયેલા કુંભને અનેક પાર્ટીઓ હિંદુત્વ રાજનીતિથી જોડીને જોઈ રહ્યા છે.

મસૂરીમાં રહેનારા ઇતિહાસકાર ગોપાલ ભારદ્વાજ માને છે કે કોરોનાના કાળમાં કુંભને ટાળી દેવો જોઈતો હતો.

તેઓ કહે છે, "જે લોકો કુંભમાં નથી જતા તો શું તે પાપના ભાગીદાર બની જાય છે?... આ માણસની આત્માની શાંતિ માટે છે. જો કોઈ બીમાર થઈ રહ્યા છે તો ઘરમાં શું શાંતિ થશે."

મહારાષ્ટ્રમાં કોરોનાના કેસ વધતા રિક્ષામાં મજૂરોનું વતન ભણી સ્થળાંતર

ગોપાલ ભારદ્વાજ કહે છે કે પહેલાં કુંભ બે અઠવાડિયાનો થતો હતો પરંતુ બજારીકરણના કારણે છેલ્લાં 35-40 વર્ષમાં એની અવધિ વધી ગઈ છે.

તેઓ કહે છે, "આનું મુખ્ય સ્નાન વૈશાખીનું જ હતું. પછી આમાં મકરસંક્રાંતિને જોડી દેવામાં આવી, શિવરાત્રી પણ આવી. શિવરાત્રી એક મહત્ત્વપૂર્ણ તહેવાર છે. લોકોએ આ બધાને જોડીને આને સાડા ત્રણ મહિનાનું બનાવી દીધું."

ગોપાલ ભારદ્વાજ કહે છે, "કુંભનો મતલબ થતો હતો, ધાર્મિક આચાર-વિચાર, પહેલાં શાસ્ત્રાર્થ થતો હતો કે પોતાના ધર્મને કેવી રીતે બચાવે છે."

"જે આટલા મોટા મોટા અખાડા બનેલા છે. તે હિંદુ ધર્મની રક્ષા માટે બન્યા હતા. જો હિંદુ ધર્મમાં ખરાબી આવી રહી છે, તો તેના પર વાતચીત થતી હતી અને ખરાબીઓને દૂર કરવામાં આવે. હવે તો વસ્તુઓ પણ ધીમે-ધીમે ઓછી થઈ રહી છે."

"ન એટલો સમય, વિદ્વાન પર એટલા ક્યાં બચ્યા છે જે બેસીને શાસ્ત્રાર્થ કરી શકે. દરેક વસ્તનું બજારીકરણ થઈ રહ્યું છે."

લોકોમાં ડર

કુંભ મેળો પ્રતીકાત્મક તસવીર

કોરોનાકાળમાં કુંભથી હરિદ્વારની એક ધર્મશાળા ચલાવનારા મિથિલેશ સિન્હા કહે છે, "સ્થાનિક લોકોમાં ભય...


પ્રતીકાત્મક તસવીર વાઈબ્રન્ટ ગુજરાત

વાડીલાલ ડગલી, ડૉ. નરોત્તમભાઈ શાહ, ડૉ. લાકડાવાલા, ડૉ. દાંતવાલા, ડૉ. આઈ. જી. પટેલ જેવા આ ક્ષેત્રના ધુરંધરો અને મુંબઈની મર્ચન્ટ ચેમ્બરમાં રામુભાઈ પંડિત અને તે સમયે અમેરિકન દૂતાવાસ સાથે જોડાયેલા શ્રી અરુણ વકીલ આ બધાનો અર્થશાસ્ત્રમાં હું રસ લેતો થયો તેમાં ખૂબ મોટો ફાળો છે.

'સેન્ટર ફોર મોનિટરિંગ ઇન્ડિયન ઇકોનોમી' લગભગ 80ના દાયકાના અંતમાં સ્થપાયું, હજુ તો એ પગભર થાય તે પહેલાં નરોત્તમભાઈ ચાલ્યા ગયા. પણ એમના પત્ની અને બાકીની ટીમે નરોતમભાઈનાં આદર્યા અધૂરાં ના રહેવા દીધાં.

હું ઇન્ડસ્ટ્રીયલ ઍક્સચેન્જ બ્યૂરોના વડા તરીકે સરકારમાં 1990 સુધી રહ્યો ત્યાં સુધી આ સંસ્થાના પ્રકાશનોનું વાર્ષિક લવાજમ શરૂઆતમાં ભરનાર કેટલાકમાં ઇન્ડેક્સ-બી પણ હતું.

CMIE તરીકે ઓળખાતી આ સંસ્થાના પ્રકાશનોમાંથી ઉપલબ્ધ ડેટાનો ત્યારે ખૂબ ઉપયોગ કર્યો.  ત્યાર પછી પણ ક્યાંક આધારભૂત માહિતીની જરૂર પડે તો CMIEનું નામ સૌથી પહેલું સ્મરણમાં આવે છે.

આ સેન્ટર ફૉર મોનિટરિંગ ઇન્ડિયન ઇકોનોમી એ તાજેતરમાં જે માહિતી બહાર પાડી છે તે ચોંકાવી દે તેવી છે.

આ અહેવાલ અનુસાર સપ્ટેમ્બર મહિનામાં પૂરા થયેલા ત્રણ મહિન... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ાના સમયગાળામાં દેશમાં ખાનગી મૂડી રોકાણ 14 વર્ષના તળિયે ગયું છે.

આ અહેવાલમાંથી ઉપલબ્ધ માહિતી મુજબ 2018-19ના નાણાકીય વર્ષ દરમ્યાન નવા રોકાણની દરખાસ્તો 9500 અબજ રૂપિયા જેટલી રહેવા પામી હતી.

2004-05 બાદ છેલ્લા 14 વર્ષમાં નોંધાયેલો આ નીચામાં નીચો આંકડો છે.

આ અહેવાલમાં જણાવ્યા મુજબ 9500 અબજ રૂપિયાનો આંકડો સંશોધિત થશે ત્યારે જરૂર એમાં વધારો થશે પણ એના થકી 2018-19નું વર્ષ ભારતમાં રોકાણકારો માટે નબળામાં નબળું વર્ષ હતું એ હકીકત નહીં બદલાય.

આવું એકાએક થયું છે?

જવાબ મળે છે, 'ના'

આ ઘટાડાની શરૂઆત તો 2015-16માં થઇ હતી આમ 2018-19 રોકાણકારોની દરખાસ્તોની રકમમાં સતત ચોથુ વર્ષ છે.

આ પહેલાં પરિસ્થિતિ કેવી હતી?

2006-07થી 2010-11નો આ પાંચ વર્ષનો ગાળો અદભુત હતો. આ પાંચ વર્ષના ગાળામાં વર્ષે સરેરાશ 25 હજાર અબજની નવા રોકાણની દરખાસ્તો ઉભી થવા પામી હતી.

પણ ત્યારબાદ નવા રોકાણોની દરખાસ્તોમાં એકાએક ઘટાડો આવ્યો અને 2013-14ના વર્ષમાં અગાઉની વર્ષે સરેરાશ 25 હજાર અબજ રૂપિયાની રોકાણની દરખાસ્તોની સામે 2013-14માં દરખાસ્તો આવી માત્ર 10 હજાર અબજ રૂપિયાની એટલે કે સીધો 60 ટકાનો ઘટાડો.

આ ઘટાડાને 2014-15માં નરેન્દ્ર મોદીની સરકાર આવતાં બ્રેક વાગી. વળી પાછું 2014-15માં 21 હજારની દરખાસ્ત આવી જે અગાઉના વર્ષ કરતાં 210 ટકા વધારે અને 2016-17માં 20 હજાર અબજની દરખાસ્ત આવી જે 2013-14ની સરખામણીમાં 200 ટકા વધારે હતી પરંતુ કમનસીબે સુધારાનો આ વંટોળ લાંબું ચાલ્યો નહીં.

2006-11 અને 2014-16 દરમિયાન થયેલાં રોકાણમાં એક પાયાનો ફરક ખાનગી રોકાણ કેટલું આવ્યું તે છે.

2006-11ના ગાળામાં કુલ રોકાણના 62 ટકા ખાનગી રોકાણ હતું જેની સામે 2014-16ના ગાળામાં જે નવા રોકાણો થયા તેમાં ખાનગી રોકાણની ટકાવારી ખાસ્સી 15 ટકા ઘટીને સીધી 47 ટકા પર આવીને અટકી. એવું કહી શકાય કે ખાનગી રોકાણકારોનો ઉત્સાહ સારો એવો ઘટતો જોવાયો.

2018-19ના વરસ દરમિયાન ખાનગી રોકાણકારોનો નવા રોકાણમાં હિસ્સો વિક્રમી 67.5 ટકા સપાટીએ પહોચ્યો પણ આ રોકાણમાંથી લગભગ પાંચમા ભાગની ખાનગી રોકાણની દરખાસ્તો અટવાઈ ગઈ જેમાં જેટ એરવેઝ દ્વારા ચર્ચાસ્પદ Boeing 737 Max 8 હવાઈ જહાજ જેની કિંમત 1310 અબજ રૂપિયા હતી.

જો આ અટવાઈ પડેલી દરખાસ્તોને 2018-19ના નવા રોકાણની દરખાસ્તોમાંથી બાદ કરીએ તો ખાનગી રોકાણનો આંકડો અને આની સાથે જ કુલ રોકાણનો આંકડો ઘણો ઘટી જાય.

સેન્ટર ફોર મોનેટરિંગ ઇન્ડિયન ઇકોનોમીના અહેવાલમાં જણાવ્યા મુજબ 2011-12...


પ્રતીકાત્મક તસીવીર

ગુજરાતની ભાજપના નેતૃત્વવાળી રૂપાણી સરકારે વિધાનસભામાં આ બિલ બહુમતીથી પસાર કર્યું છે.

Twitter કન્ટેન્ટ પૂર્ણ, 1

ગૃહપ્રધાન પ્રદીપસિંહ જાડેજાએ આ મામલે પત્રકારો સમક્ષ કહ્યું, "ધર્મ સ્વાંત્રત અધિનિયમ 2003ની અંદર નવા સુધારોઆના માધ્યમથી નવું બિલ તૈયાર કરી કાયદો લવાયો છે. લવ જેહાદ સામેનો આ કાયદો (બિલ) છે."

તેમણે કહ્યું, "નાની, કુમળી માનસિકતા ધરાવતી દીકરીઓ જેમને લવ જેહાદના નામે ધર્માંતરણ કરાવી એની સાથે લગ્ન ગ્રંથીથી જોડાઈ આવી અનેક દીકરીઓનું જીવન નરક બનવારા જેહાદીઓ સામે કડક કાર્યવાહી માટે સરકારે આ પગલું ભર્યું છે."

ઉત્તર પ્રદેશ, મધ્યપ્રદેશમાં આવા કાયદાઓ છે. જેના અંતર્ગત થતા ગુના બિનજામીનપાત્ર છે. હવે નવું બિલ રાજ્યપાલને મંજૂરી માટે મોકલવામાં આવશે.

અહેવાલ અનુસાર ગૃહમાં બહુમતીથી પસાર થયેલા બિલ મુજબ રાજ્યમાં બળજબરીથી ધર્મ પરિવર્તન પર રોક મામલે 5 વર્ષ સુધીની સજા, 2 લાખ રૂપિયાનો દંડ સહિતની જોગવાઈ કરવામાં આવી છે.

વળી સગીર સાથેના ગુનામાં 7 વર્ષ સુધી સજા અને 3 લાખ સુધીના દંડની જોગવાઈ છે. ઉપરાંત અનુસૂચિત જાતિ, જનજાતિની દીકરીઓ સાથેના ગુનામાં 7 વર્ષની જોગવાઈ કરાઈ છે.

ગૃહપ્રધાને બ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

િલ મામલે કહ્યું કે રાજ્યમાં ખોટું નામ કહીને હિંદુ યુવતીઓ સાથે લગ્ન કરનારા અને લગ્ન માટે મદદ કરાનારાંઓની હવે ખેર નથી.

અત્રે ઉલ્લેખનિય છે કે આ કાયદા મામલે રાજ્યમાં ઘણી ચર્ચાઓ હતી. જેના પર ગૃહે મહોર મારી દીધી છે.

રાજ્યમાં આ કાયદા(બિલ) હેઠળ ગુનો નોંધાશે તો કાયદા અનુસાર જિલ્લા પોલીસ વડા અથવા ડીવાયએસપી કક્ષાના અધિકારી તેની તપાસ કરશે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


પ્રતીકાત્મક તસ્વીર

"ટ્રિપલ તલાક બિલ એક ઐતિહાસિક જીત છે. જે કામ ઉલેમાઓ અને મુસ્લિમ પર્સનલ લૉ બોર્ડે કરવાનું હતું તે સરકારે કર્યું છે."

આ શબ્દો છે ઑલ ઇન્ડિયા મુસ્લિમ વુમન પર્સનલ લૉ બોર્ડનાં અધ્યક્ષ શાઇસ્તા અંબરના.

તેમનું કહેવું છે કે તલાક-એ-બિદ્દત, જે અલ્લાહને પણ પસંદ નથી તેને પ્રોત્સાહન આપવામાં આવ્યું. સુપ્રીમ કોર્ટની મનાઈ છતાં દેશમાં ટ્રિપલ તલાકની પ્રથા ચાલતી રહી.

તેઓ કહે છે, "હવે કાયદો બની ગયા બાદ ટ્રિપલ તલાક આપનારાએ વારંવાર વિચારવું પડશે."

"ભલે આમાં ગુનાહિત મામલાની વાત હોય પરંતુ ખલીફા ઉમરે મહિલાઓના સંબંધમાં સો ચાબુક મારવાની વાત કહી હતી તેને વાસ્તવમાં ટ્રિપલ તલાક દ્વારા પૂરી કરવામાં આવી રહી હતી."

"ટ્રિપલ તલાકની વ્યવસ્થાનો દુરુપયોગ થઈ રહ્યો હતો. જે લોકોએ આ વ્યવસ્થાનો દુરુપયોગ કર્યો છે તેમના માટે આ એક ચેતવણી છે."

'મુસ્લિમ મહિલાઓ માટે ન્યાયની શરૂઆત'

પ્રતીકાત્મક તસ્વીર

સામાજિક કાર્યકર્તા અને ભારતીય મુસ્લિમ મહિલા આંદોલનનાં સંસ્થાપક ઝાકિયા સોમણનું કહેવું છે કે આ એક ઐતિહાસિક ઘડી છે. આઝાદીનાં 70થી વધુ વર્ષો બાદ પણ મુસ્લિમ મહિલાઓ આ અન્યાયથી પીડાઈ રહી છે.

તેમણે કહ્યું, "જ્યાં સુધ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ી મુસ્લિમ મહિલાનાં પરિવાર, લગ્ન અને છૂટાછેડાની વાત છે તેમાં કોઈ કાયદો નથી. જેથી આ પ્રક્રિયા માટે ટ્રિપલ તલાકનો કાયદો એ પ્રથમ પગથિયું છે."

"આપણા દેશમાં જે પ્રકારનું રાજકારણ ચાલે છે તેના કારણે મુસ્લિમ મહિલાઓને પારિવારિક બાબતોમાં બંધારણના અધિકાર મળી શક્યા નથી."

"જેમ કે હિંદુ મહિલાઓને હિંદુ મૅરેજ ઍક્ટ અને ખ્રિસ્તી મહિલાઓને ખ્રિસ્તી મૅરેજ ઍક્ટ અને ઇન્ડિયન ડિવૉર્સ ઍક્ટનું સંરક્ષણ હાંસલ છે. આ રીતે મુસ્લિમ મહિલાઓને અત્યાર સુધી આવું કોઈ સંરક્ષણ હતું નહીં."

"ટ્રિપલ તલાક બિલને કારણે મુસ્લિમ મહિલાઓને ન્યાય મળવાની શરૂઆત થશે."

'આ બિલ મુસ્લિમ મહિલાઓ માટે નથી'

પ્રતીકાત્મક તસવીર

ઇમારત શરિયા(બિહાર)ના મહાસચિવ અનીસુર રહમાન કાસમીનું કહેવું છે કે આ કાયદાથી પરેશાની થશે અને મુસ્લિમ મહિલાઓની મુશ્કેલી વધી જશે.

તેઓ કહે છે આ કાયદો પતિને ત્રણ વર્ષ માટે જેલમાં મોકલવાની વાત કરે છે. આ રીતે ત્રણ વર્ષ સુધી આપણે પત્નીને રસ્તા પર લાવી દઈશું.

તેમની રહેવાની વ્યવસ્થા, ભરણપોષણની વ્યવસ્થા કોણ કરશે? આ બિલ મહિલાઓના હકમાં જરા પણ નથી.

તેઓ કહે છે, "બીજી વાત એ કે દસ્તૂરમાં જે તલાકનો હક આપવામાં આવ્યો છે તેના વિરુદ્ધ પણ આ કાયદો છે. એટલે અમે કહીએ છીએ કે આ જુલમનો કાયદો છે."

"પતિની સજાની વાત કરીએ તો આ બિલ પ્રમાણે જો કોઈ ટ્રિપલ તલાક બોલી પણ દે તો પણ તેને તલાક ગણવામાં નહીં આવે. જ્યારે તલાક થઈ જ નથી તો પતિને સજા કેમ આપી રહ્યા છો?"

"અમે લોકોએ કહ્યું હતું કે આ મામલે સામાજિક સુધારણાની જરૂરિયાત છે અને એવી રીતે કામ કરવામાં આવે જેનાથી સમાજમાં પરિવર્તન આવે."

"લગભગ 60 ટકા મુસ્લિમ મહિલાઓ ગરીબી રેખા નીચે જીવન જીવે છે અને જો ટ્રિપલ તલાક બાદ પતિ જેલમાં જશે તો તેમનું શું થશે?"

"મને લાગે છે કે આ સંપૂર્ણ રીતે એક રાજકીય મામલો છે, આ બિલ મુસ્લિમ મહિલાઓના ભલા માટે લાવવામાં આવ્યું નથી."

"આમાં વિપક્ષે પણ પોતાની ભૂમિકા સારી રીતે નિભાવી નથી. કેટલાક પક્ષોએ રાજ્યસભામાંથી વૉકઆઉટ કરીને સરકારનું સમર્થન જ કર્યું છે."

એવું શું છે ટ્રિપલ તલાક બિલમાં કે વિરોધ થયો?

આ બિલમાં એવી જોગવાઈ છે કે જો કોઈ મુસ્લિમ પુરુષ બોલીને, લખીને, મૅસેજ, વૉટ્સઍપ કોઈ અન્ય ઇલેક્ટ્રૉનિક ચૅટ ઍપ્સથી ટ્રિપલ તલાક આપે તો તે ગેરકાયદે ગણાશે.

ટ્રિપલ તલાક એટલે મુસ્લિમ પુરુષ એકસાથે જ ત્રણ વખત તલાક, તલાક, તલાક બોલીને તલાક આપી દે.

આ રીતે તાત્કાલિક છૂટાછેડા આપી દેવામાં આવે છે અને આ સંજોગોમાં છૂટાછેડાના નિર્ણયને...


પ્રતીકાત્મક તસ્વીર

અનંતકુમાર હેગડેએ કર્ણાટકના કોપ્પલ જિલ્લામાં રવિવારે બ્રાહ્મણ યુવા પરિષદના કાર્યક્રમમાં ભાષણ આપ્યું હતું.

'સેક્યુલરિઝમ' એટલે કે બિનસાંપ્રદાયિકતાના વિચારને તેમણે એ ભાષણમાં નિશાન બનાવ્યો હતો.

કેન્દ્રીય પ્રધાન અનંતકુમાર હેગડે

તેમણે કહ્યું હતું, ''સેક્યુલર શબ્દ બંધારણમાં છે એટલે તમારે તેને માનવો પડશે, એવું કેટલાક લોકો કહે છે. અમે તેનો આદર કરીશું, પણ આગામી સમયમાં એ બદલાશે."

"બંધારણમાં અગાઉ પણ ઘણા ફેરફાર કરવામાં આવ્યા છે. હવે અમે આવ્યા છીએ અને અમે બંધારણ બદલવા આવ્યા છીએ.''

અનંતકુમાર હેગડેએ એમ પણ કહ્યું હતું, ''બિનસાંપ્રદાયિકતાવાદીઓમાં નવો રિવાજ શરૂ થયો છે."

"કોઈ એમ કહે કે એ મુસ્લિમ છે, ખ્રિસ્તી છે, લિંગાયત છે કે હિંદુ છે તો હું ખુશ થઈશ કારણ કે પોતે ક્યાંથી આવ્યો છે તેની તેને ખબર છે."

"અલબત, જે ખુદને સેક્યુલર ગણાવે છે એમને શું કહેવું એ હું નથી જાણતો. આ લોકો એવા હોય છે જેમને તેમના મા-બાપની ખબર નથી હોતી.''

44 વર્ષ જૂના કેસનું ઉદાહરણ

પ્રતીકાત્મક તસ્વીર

બંધારણમાં અત્યાર સુધીમાં 100થી વધારે ફેરફાર કરવામાં આવ્યા છે પણ બંધારણની મૂળ પ્રસ્તાવના બદલવાનો સંસદને અધિકાર છે ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ખરો?

આ સવાલ 1973માં પહેલીવાર સુપ્રીમ કોર્ટ સમક્ષ આવ્યો હતો.

વડા ન્યાયમૂર્તિ એમ. એસ. સિકરીના વડપણ હેઠળની 13 ન્યાયમૂર્તિઓની ખંડપીઠે આ મામલે ઐતિહાસિક ચુકાદો આપ્યો હતો.

એ કેસ હતોઃ કેશવનંદા ભારતી વિરુદ્ધ સ્ટેટ ઓફ કેરળ. આ કેસની સુનાવણી 68 દિવસ સુધી ચાલી હતી.

બંધારણની કલમ ક્રમાંક 368ની જોગવાઈ અનુસાર સંસદ બંધારણમાં સંશોધન કરી શકે છે.

એ સંશોધનની મર્યાદા શું છે?

આ કેસની સુનાવણી સુપ્રીમ કોર્ટમાં થઈ ત્યારે ન્યાયમૂર્તિઓએ અલગ-અલગ અભિપ્રાય વ્યક્ત કર્યો હતો.

અલબત, સાત ન્યાયમૂર્તિઓએ બહુમતીથી એવો ચુકાદો આપ્યો હતો કે સંસદ બંધારણમાં સંશોધન જરૂર કરી શકે પણ બંધારણના મૂળ ઢાંચાને બદલી શકાય નહીં.

બંધારણમાંનું કોઈ પણ સંશોધન પ્રસ્તાવનાની ભાવના વિરુદ્ધનું હોવું ન જોઈએ.

આ કેસ ઐતિહાસિક ગણાય છે કારણ કે તેમાં બંધારણને સર્વોપરી ગણવામાં આવ્યું છે.

ન્યાયિક સમીક્ષા, ધર્મનિરપેક્ષતા, સ્વતંત્ર ચૂંટણી વ્યવસ્થા અને લોકતંત્રને બંધારણનો મૂળ ઢાંચો ગણાવવામાં આવ્યું હતું.

એ સાથે સ્પષ્ટ કરવામાં આવ્યું હતું કે સંસદની સત્તા બંધારણના મૂળ ઢાંચામાં ફેરફાર કરી શકતી નથી.

બંધારણની પ્રસ્તાવના તેનો આત્મા છે અને આખું બંધારણ તેના પર આધારિત છે.

ધર્મનિરપેક્ષતા અને બંધારણ

ભારતીય બંધારણની પ્રસ્તાવના

બંધારણની પ્રસ્તાવનામાં અત્યાર સુધીમાં એકવાર 1976માં ફેરફાર કરવામાં આવ્યો હતો.

એ ફેરફારમાં  'સેક્યુલર' અને  'સોશિયાલિસ્ટ' શબ્દોને સામેલ કરવામાં આવ્યા હતા.

જોકે, પ્રસ્તાવનામાં ધર્મનિરપેક્ષતાની ભાવના તો એ પહેલાંથી જ સામેલ હતી.

પ્રસ્તાવનામાં દેશના તમામ નાગરિકોને વિચાર, અભિવ્યક્તિ, શ્રદ્ધા, ધર્મ અને ઉપાસનાની સ્વતંત્રતા તથા સમાનતાના અધિકાર સ્પષ્ટ રીતે આપવામાં આવ્યા છે.

1976માં કરવામાં આવેલા 42મા સંશોધનમાં 'સેક્યુલર' શબ્દ ઉમેરીને તેને સ્પષ્ટ કરવામાં આવ્યા હતા.

બંધારણના ઢાંચાને નબળો પાડવાનો પ્રયાસ

સદગત વડાંપ્રધાન ઈંદિરા ગાંધી

ઈંદિરા ગાંધી સરકારે 1971માં વિજય પછી બંધારણમાં કેટલાક એવા ફેરફાર કર્યા હતા જેને કારણે સંસદને અમર્યાદ સત્તા મળી હતી.

એ ફેરફારોમાં અદાલતોના આદેશો અને ચુકાદાઓની ન્યાયિક સમીક્ષાની શક્તિ સુદ્ધાંને ખતમ કરી નાખવામાં આવી હતી.

એ પછી 1973માં કેશવનંદા ભારતી કેસમાં સુપ્રીમ કોર્ટે 703 પાનાનો ચુકાદો આપ્યો હતો.

એ ચુકાદામાં સ્પષ્ટ કરવામાં આવ્યું હતું કે સંસદની સત્તા અનિયંત્રિત નથી.

એ પછી વાજપેઈ સરકારે પણ 1998માં બંધારણની સમીક્ષા માટે...


પ્રતીકાત્મક તસ્વીર

આ ખરડાને સંસદની સ્થાયી સમિતિ પાસે મોકલવામાં આવ્યો એ પછી ડૉક્ટરોએ હડતાળ પાછી ખેંચી હતી.

ડૉક્ટરોએ જણાવ્યું હતું કે સ્થાયી સમિતિ નિર્ણય જાહેર કરશે ત્યાં સુધી હડતાળ મુલતવી રહેશે.

કેન્દ્રીય આરોગ્ય પ્રધાન જે. પી. નડ્ડાએ એનએમસી ખરડો લોકસભામાં ગત શુક્રવારે રજૂ કર્યો હતો.

ભારતમાં તબીબી મેડિકલ શિક્ષણ, મેડિકલ સંસ્થાઓ અને ડૉક્ટરોનું રજિસ્ટ્રેશન સંબંધી કામકાજ મેડિકલ કાઉન્સિલ ઓફ ઇન્ડિયા(એમસીઆઈ)ના કાર્યક્ષેત્રમાં આવે છે.

એનએમસી ખરડો પસાર થઈ જશે તો એમસીઆઈ પર પૂર્ણવિરામ મુકાઈ જશે અને તેનું સ્થાન નેશનલ મેડિકલ કમિશન (એનએમસી) લેશે.

મેડિકલ શિક્ષણ અને મેડિકલ સેવાઓ સંબંધી તમામ નીતિઓ બનાવવાનું કામ એનએમસી જ કરશે.

એનએમસી ખરડાની સાત મહત્વની વાતો

પ્રતીકાત્મક તસ્વીર

• મેડિકલ એડવાઈઝરી કાઉન્સિલઃ કેન્દ્ર સરકાર એક કાઉન્સિલની રચના કરશે.

મેડિકલ શિક્ષણ તથા ટ્રેનિંગ સંબંધે રાજ્યોને તેમની પોતાની સમસ્યાઓ અને સૂચનો રજૂ કરવાની તક આ કાઉન્સિલ આપશે.

મેડિકલ શિક્ષણને કઈ રીતે સરળ બનાવી શકાય તેનાં સૂચન મેડિકલ કમિશનને આ કાઉન્સિલ કરશે.

• પ્રવેશ માટે એક પરીક્ષાઃ એનએમસી ખરડો પસાર થઈને કાયદો બનશે પછી સ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

મગ્ર દેશમાં મેડિકલ કોલેજોમાં પ્રવેશ માટે માત્ર એક જ પ્રકારની પરીક્ષા લેવામાં આવશે.

એ પરીક્ષાનું નામ નેશનલ એલિજિબિલિટી કમ એન્ટ્રન્સ ટેસ્ટ રાખવામાં આવ્યું છે.

• મેડિકલ પ્રૅકટિસ માટે એક પરીક્ષાઃ ગ્રેજ્યુએશન પછી ડૉક્ટરોએ એક પરીક્ષા આપવી પડશે.

એ પરીક્ષા પાસ કર્યા પછી તેમને મેડિકલ પ્રેક્ટિસનું લાઇસન્સ મળશે.

એ પરીક્ષાને આધારે પોસ્ટ ગ્રેજ્યુએશન માટે પ્રવેશ મળશે.

• મેડિકલ કૉલેજોની ફીઃ ખાનગી મેડિકલ કૉલેજોની કુલ પૈકીની 40 ટકા બેઠકો માટેની ફી કમિશન નક્કી કરશે.

બાકીની 60 ટકા બેઠકો માટેની ફી ખાનગી મેડિકલ કૉલેજો અને તેના સંચાલકો નક્કી કરી શકશે.

• બ્રિજ કોર્સઃ એનએમસી ખરડાની જોગવાઈ ક્રમાંક 49 જણાવે છે કે એક બ્રિજ કોર્સ શરૂ કરવામાં આવશે.

બ્રિજ કોર્સ કરીને આયુર્વેદ અને હોમિયોપથીના ડૉક્ટર્સ પણ એલોપથીની પ્રેક્ટિસ કરી શકશે.

• કર્મચારીઓનું શું થશે? એનએમસી ખરડાની જોગવાઈ ક્રમાંક 58માં જણાવ્યા અનુસાર, આ ખરડો કાયદો બન્યા પછી તરત જ એમસીઆઈ પર પૂર્ણવિરામ મૂકાઈ જશે.

તેના અધિકારીઓ અને કર્મચારીઓને છૂટા કરી દેવામાં આવશે. એ બદલ તેમને ત્રણ મહિનાનો પગાર અને ભથ્થાં આપવામાં આવશે.

• નિમણૂકઃ એમસીઆઈના અધિકારીઓની નિમણૂક ચૂંટણી મારફત કરવામાં આવતી હતી, પણ મેડિકલ કમિશનમાં સરકારે બનાવેલી એક સમિતિ અધિકારીઓની પસંદગી કરશે.

ડૉક્ટરો શા માટે કરી રહ્યા છે ખરડાનો વિરોધ?

પ્રતીકાત્મક તસ્વીર

કેન્દ્રીય આરોગ્ય પ્રધાને લોકસભામાં રજૂ કરેલા એનએમસી ખરડામાંની કેટલીક જોગવાઈઓ સામે વિરોધ થતાં તેને સંસદની સ્થાયી સમિતિ પાસે મોકલવામાં આવ્યો છે.

સ્થાયી સમિતિએ સંસદના બજેટ સત્રમાં આ ખરડા વિશેનો અહેવાલ આપવાનો રહેશે.

ઇન્ડિયન મેડિકલ અસોસિએશન(આઈએમએ)ના ભૂતપૂર્વ અધ્યક્ષ ડૉ. કે. કે. અગ્રવાલ સાથે બીબીસીએ આ મુદ્દે વાત કરી હતી.

ડૉ. કે. કે. અગ્રવાલે કહ્યું હતું કે ''એનએમસી ખરડો મેડિકલ ક્ષેત્રમાં અમલદારશાહીને છૂટો દોર આપશે.''

''આઈએમએ ત્રણ લાખ ડૉક્ટરોની સંસ્થા છે, પણ આ ખરડા બાબતે આઈએમએ સાથે કોઈ ચર્ચા કરવામાં આવી નથી.''

''અત્યાર સુધી 112 લોકોની ટીમ નિર્ણયો કરતી હતી. હવે ત્રણ લોકોની ટીમ નિર્ણય કરશે અને એ ત્રણેયની નિમણૂક સરકારે કરેલી હશે.''

''સરકાર એક બિનલોકશાહી સંસ્થાની રચના કરી રહી છે. તમામ સત્તા અધિકારી વર્ગને સોંપી રહી છે, જે યોગ્ય નથી.''

''એનએમસી ખરડામાં ભ્રષ્ટાચારને વેગ આપે તેવી જોગવાઈઓ છે.''

''તમે કોઈ આયુર્વેદિક ડૉક્ટરને અલોપથી પ્રેક્ટિસ કરવાની છૂટ આપશો...


પ્રતીકાત્મક તસ્વીર

કેવી રીતે શરુ થયો વિવાદ

શુક્રવારે અરવિંદ કેજરીવાલ સુરત આવ્યા હતા જ્યાં તેમને પક્ષને વૉટ આપવા બદલ જનતાનો આભાર માન્યો હતો. પોતાના ભાષણમાં તેમણે કહ્યું કે, "અમે ગુજરાતમાં ચૂંટણી લડ્યા અને ભાજપના ગઢ સુરતમાં ચૂંટણી લડ્યા અને સફળતા મેળવી. સારી શરુઆત બહુ મોટી વસ્તુ હોય છે અને બધી લડાઈ એક દિવસમાં નહીં જીતી શકાય. અમે બહુ સારી શરુઆત કરી છે અને એ માટે તમને બધાને અભિનંદન."

અરવિંદ કેજરીવાલ

"જ્યારથી પરિણામ આવ્યાં છે ત્યારથી હું ભાજપ અને કૉંગ્રેસના નેતાઓના નિવેદનો સાંભળી રહ્યો છું. તેઓ હેબતાઈ ગયા છે અને થોડાં-થોડાં ગભરાઈ ગયા છે. તેઓ તમારાથી અથવા આમ આદમી પાર્ટીથી ગભરાયા નથી પરતું એ 16 લાખ લોકોથી ગભરાઈ ગયા છે, જેમને આપને વૉટ આપ્યો છે."

"ભાજપ કેમ 25 વર્ષથી અહીં શાસન કરી રહ્યું છે? એવું તો નથી કે ભાજપનું શાસન બહુ સારો છે. ઘણી બધી સમસ્યાઓ છે. દેશના અન્ય રાજ્યોમાં બીજા પક્ષો પણ સત્તામાં આવતી હોય છે પરતું ગુજરાતમાં આવું થતું નથી કારણકે ભાજપે બીજી પાર્ટીને પોતાના ખિસ્સામાં રાખ્યો છે."

"આજે ગુજરાતમાં નહીં પરતું સમગ્ર દેશમાં ચર્ચા થઈ રહી છે કે સુરતમાં શું થઈ ગયું. જો 27 લોકોએ સારું કામ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

કરશે તો ડિસેમ્બર 2022માં ગજબની ક્રાંતિ આવવાની છે. તેમણે કહ્યું કે આપના 27 કાઉન્સીલરોને કહ્યું કે તમને ભાજપ તરફથી ફોન આવશે. તેઓ યોજના બનાવી રહ્યાં છે. બની શકે કે ભાજપવાળા તમને ધમકાવાનો અથવા લાલચ આપવાનો પ્રયાસ કરે."

જાહેરસભા બાદ કેજરીવાલ સુરતમાં રોડ શો કરી રહ્યા હતા જ્યારે ગુજરાત ભાજપ પ્રમુખ સી.આર. પાટીલે ટ્વિટ કરીને જણાવ્યું કે, કેજરીવાલજીએ કહ્યું કે સુરત મહાનગરપાલિકાની ચૂંટણીમાં આપને 27 બેઠકો મળી છે.

પરતું તેમણે જે નહીં જણાવ્યું તે છે કે સુરતમાં આપના 59 ઉમેદવારોની ડિપોઝીટ ગુમાવી દીધી છે. વડોદરામાં આપના દરેક ઉમેદવારની ડિપૉઝિટ ડુલ થઈ ગઈ છે. અમદાવાદમાં 48માંથી 46 ઉમેદવારોએ ડિપોઝીટ ગુમાવી છે જ્યારે રાજકોટમાં 72માંથી 68 ઉમેદવારોએ ચૂંટણીમાં પોતાની ડિપૉઝિટ ગુમાવી દીધી છે.

બીજા ટ્વિટમાં પાટીલે લખ્યું છે કે, ગુજરાત મહાનગરપાલિકાની ચૂંટણીમાં આપનો સ્કૉર.

3 શહેરોમાં 100 ટકા. 2 શહેરોમાં 90 ટકાથી વધુ અને 1 શહેરમાં 50 ટકાથી વધુ. ના, આ બેઠકો જીત્યાં નથી પરતું ડિપૉઝીટ ગુલ થઈ છે. કેજરીવાલજી આની ઉજવણી કરવા માટે રોડ શો કરી રહ્યા છે.

સી. આર. પાટીલને જવાબ આપતા કેજરીવાલે ટ્વિટર પર લખ્યું કે,ગુજરાતના લોકો ઉજવણી કરી રહ્યાં છે. આજે સુરતના લોકોએ ઉજવણી કરી હતી. ગુજરાતમાં દરેક વ્યક્તિ આપ વિશે વાત કરી રહી છે. કૃપા કરીને લોકોની શક્તિને ઓછી ન આંકો.

બીજા ટ્વિટમાં અરવિંદ કેજરીવાલે જણાવ્યું કે કૃપા કરીને મજાક ઉડાવશો નહીં અને સામાન્ય વ્યક્તિની તાકાતની અવગણના ન કરો.

કેજરીવાલને જવાબ આપતા સી.આર. પાટીલે જણાવ્યું કે ગુજરાતી મતદારોએ પોતાનો મત સ્પષ્ટ રીતે આપી દીધો છે. 6 મહાનગરપાલિકામાં સુરતમાં 65, વડોદરામાં 41, અમદાવાદમાં 155, ભાવનગરમાં 39 અને રાજકોટમાં 68 આપના ઉમેદવારોએ પોતાની ડિપૉઝીટ ગુમાવી છે.

સી. આર. પાટીલને જવાબ આપતા કેજરીવાલે ટ્વિટ કર્યું કે, ગુજરાતના લોકો પૂછી રહ્યાં છે - 25 વર્ષના શાસન પછી ગુજરાતમાં વીજળી કેમ મોંઘી છે?

ખેડૂતો આપઘાત કેમ કરી રહ્યાં છે?

સરકારી હૉસ્પિટલો અને શાળાઓ ખંડેર કેમ છે?

કેટલી સરકારી શાળાઓ બંધ કરવામાં આવી?

તમે અડધી રાત્રે ટ્વિટ કર્યું? કાશ ગુજરાતના લોકોના આ મુદ્દાઓ માટે આટલી બેચેની રહી હોત.

'બીજેપીને સાહેબના નામ પર વોટ મળ્યાં'

મનીષ નાવાડીયા નામના યુઝર લખે છે કે, શત્રુ ને ક્યારે તુચ્છ નાં સમજો. બીજેપીને સાહેબનાં નામ ઉપર વોટ મળ્યા છે. નિરંતર પ્રયત્ન ના કરીએ તો વિધાનસભા માં આશ્વર્યજનક નિકાલ જોવા મળશે. એક બીજેપી...


પ્રતીકાત્મક તસ્વીર

કોઈ પણ સુધારા વિના પસાર કરવામાં આવેલો આ ખરડો હવે રાજ્યસભામાં રજૂ કરવામાં આવશે. રાજ્યસભા પણ તેને મંજૂરી આપશે તો આ ખરડો કાયદો બનશે.

આ તબક્કે ટ્રિપલ તલાક વિશેની ચાર બાબતો વિશે જાણવાનું રસપ્રદ થઈ પડશે.

તમને આ પણ વાંચવું ગમશે

શું છે તત્કાળ ટ્રિપલ તલાક?

પ્રતીકાત્મક તસ્વીર

તત્કાળ ટ્રિપલ તલાક અથવા તો 'તલાક-ઉલ-બિદ્દત' છૂટાછેડાની ઇસ્લામી પ્રથા છે. તેમાં પતિ તેની પત્નીને એકસાથે ત્રણ વખત 'તલાક' બોલીને તેમના લગ્નજીવનનો અંત આણી શકે છે.

'તલાક' શબ્દ ઉચ્ચારીને કે ટેક્સ્ટ મેસેજ કે ઈ-મેલ મારફત એમ કોઈ પણ રીતે સંદેશો મોકલીને મુસ્લિમ પતિ તેની પત્નીને છૂટાછેડા આપી શકે છે.

સંખ્યાબંધ મુસ્લિમ મહિલાઓએ ટ્રિપલ તલાક પર પ્રતિબંધ મૂકવાની માગણી કરતી અરજીઓ સુપ્રીમ કોર્ટમાં કરી હતી.

તેના અનુસંધાને સુપ્રીમ કોર્ટે આ વર્ષના ઓગસ્ટમાં ટ્રિપલ તલાકની પ્રથાને ગેરબંધારણીય ગણાવી હતી.

મુસ્લિમો ટ્રિપલ તલાકની પ્રથાને અનુસરે છે?

પ્રતીકાત્મક તસ્વીર

ભારતભરના સુન્ની મુસ્લિમોમાં ટ્રિપલ તલાકની વિવાદાસ્પદ પ્રથાને અનુસરવામાં આવે છે.

અલબત, સુન્ની ઈસ્લામના ત્રણ પંથ આ પ્રથાને હવે પ્રમાણભૂત ગણતા નથી.

સુન્ન... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ી ઈસ્લામનો ચોથો દેવબંદ એકમાત્ર એવો પંથ છે, જે ટ્રિપલ તલાકની પ્રથા સાથે સહમત છે.

ભારતમાં કેટલા મુસ્લિમો ટ્રિપલ તલાકનો ઉપયોગ કરે છે, તેના સત્તાવાર આંકડા ઉપલબ્ધ નથી.

આ સંબંધે એક ઓનલાઇન સર્વે  કરવામાં આવ્યો હતો. તેના તારણ અનુસાર, સર્વેક્ષણ હેઠળ આવરી લેવામાં આવેલા મુસ્લિમો પૈકીના એક ટકાથી પણ ઓછા મુસ્લિમોએ ટ્રિપલ તલાકનો ઉપયોગ કર્યો હતો.

કઈ રીતે ટ્રિપલ તલાક?

પ્રતીકાત્મક તસ્વીર

મુસ્લિમ પતિ છૂટાછેડાની શરૂઆત કરે તેને 'તલાક-ઉલ-અહસાન' કહેવામાં આવે છે.

આ પ્રક્રિયા ત્રણ મહિના સુધી ચાલવી જોઇએ, જેથી સંબંધમાં સુધારાનો અને પતિ-પત્ની વચ્ચેના મતભેદના નિવારણનો પૂરતો સમય મળી રહે.

મુસ્લિમ મહિલા તલાક માગે તો તેને 'ખુલા' કહેવામાં આવે છે.

મુસ્લિમ મહિલા તલાક ઇચ્છતી હોય, પણ તેના પતિ એ માટે સહમત ન હોય તો મુસ્લિમ મહિલા કાજી કે શરિયા કોર્ટમાં જઈ શકે છે.

આ અદાલતી પ્રક્રિયા મારફતે આપવામાં આવેલા તલાકને 'ફક્શ-એ-નિકાહ' કહેવામાં આવે છે.

મુસ્લિમ મહિલા તેના 'મેરેજ કોન્ટ્રાક્ટ' એટલે કે 'નિકાહનામા'માં તલાકની શરતો અને પ્રક્રિયા સ્પષ્ટ રીતે જણાવી શકે છે.

તેને 'તફવીધ-એ-તલાક' અથવા તો પત્નીને તલાકના અધિકારની સોંપણી કહેવામાં આવે છે.

ટ્રિપલ તલાકના ખરડા વિશે વિવાદ કેમ?

પ્રતીકાત્મક તસ્વીર

મુસ્લિમ મહિલા વિવાહ અધિકાર સંરક્ષણ ખરડામાં તત્કાળ ટ્રિપલ તલાકને ફોજદારી ગુનો ગણવામાં આવ્યો છે.

એ ગુના બદલ મુસ્લિમ પુરુષને મહત્તમ ત્રણ વર્ષના કારાવાસની સજા થઈ શકે છે.

એ સમયગાળા દરમિયાન મુસ્લિમ પતિએ તેનાથી તલાક પામેલી પત્નીને ભરણપોષણનો ખર્ચ આપવો પડશે, તેવી જોગવાઈ છે.

મુસ્લિમ મહિલાઓનાં કેટલાક જૂથો એવી દલીલ કરી રહ્યાં છે કે આ વ્યવસ્થા મુસ્લિમ સ્ત્રીઓને મદદરૂપ નહીં થાય.

તેનું કારણ એ છે કે મુસ્લિમ મહિલાઓ તેમને સમાન અધિકાર તથા લગ્ન ટકાવવાની બાંયધરી આપતો અને લગ્નજીવન પર પૂર્ણવિરામની પ્રક્રિયામાં તેમના અભિપ્રાયને પણ ધ્યાનમાં લેવામાં આવે તેવો કાયદો ઇચ્છે છે.

તલાક આપનાર મુસ્લિમ પુરુષને કારાવાસની સજા કરવાથી હેતુ સરવાનો નથી. કારાવાસની સજા પામેલો મુસ્લિમ પુરુષ એવી દલીલ કરશે કે એ જેલમાં હોવાથી ભરણપોષણનો ખર્ચ આપવા અસમર્થ છે.

આ સંજોગોમાં તલાક પામેલી મુસ્લિમ મહિલા અને તેનાં બાળકો નિરાધાર થઈ જશે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


પ્રતીકાત્મક તસ્વીર

ભારત ચિનાબ નદી પર બે જળવિદ્યુત યોજના માટે બે ડેમનું નિર્માણ કરી રહ્યું છે. એ બે યોજનામાં 48 મેગાવોટની લોઅર કાલનાઈ અને 1500 મેગાવોટની પાકલ દુલ યોજનાનો સમાવેશ થાય છે.

પાકિસ્તાન પાકલ દુલ બંધ બાબતે ચિંતિત છે અને આક્ષેપ કરી રહ્યું છે કે તે સિંધુ જળ કરારનું ઉલ્લંઘન છે.

પાકિસ્તાનના મતાનુસાર, પાકલ દુલ બંધની ઊંચાઈ 1,708 મીટર થઈ શકે છે અને તેને કારણે પાકિસ્તાનમાં આવતા પાણીનું પ્રમાણ ઘટી શકે છે.

પાકિસ્તાનનું કહેવું છે કે બંધની ઊંચાઈને કારણે ભારત તેની ઇચ્છા અનુસાર પાણી રોકવા કે છોડવામાં સક્ષમ થઈ જશે.

સિંધુ જળ કરારની શરત મુજબ, ભારત ચિનાબ નદી પર ડેમ બાંધવાની યોજના બનાવે તો તેનું કામ શરૂ કરવાના લગભગ છ મહિના પહેલાં તેણે પાકિસ્તાનને આ બાબતે જણાવવાનું રહેશે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

પાકિસ્તાનમાં મંત્રણા

ભારતના વોટર કમિશનર પી. કે. સક્સેના અને તેમના પાકિસ્તાની સમકક્ષ સૈયદ મેહર અલી શાહ

સિંધુ જળ કરાર સંબંધે વાતચીત કરવા માટે પાકિસ્તાન ગયેલું ભારતીય પ્રતિનિધિ મંડળ થોડા દિવસ અગાઉ લાહોરમાં હતું.

નદીના જળની વહેંચણી બાબતે બન્ને દેશો વચ્ચે 115મી દ્વિપક્ષી મંત્રણા યોજાઈ.

બે દિવસન... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ી આ મંત્રણામાં ભારતના નવ સભ્યોના પ્રતિનિધિ મંડળનું નેતૃત્વ વોટર કમિશનર પી. કે. સક્સેનાએ કર્યું.

પાકિસ્તાની પ્રતિનિધિ મંડળનું વડપણ તેના વોટર કમિશનર સૈયદ મેહર અલી શાહે કર્યું.

ચાલુ વર્ષે માર્ચ મહિનામાં પણ બન્ને દેશોના અધિકારીઓની મુલાકાત ભારતમાં થઈ હતી.

કઈ રીતે થયો હતો સિંધુ જળ કરાર?

સિંધુ જળ કરારને બે દેશ વચ્ચેના જળવિવાદનું એક સફળ આંતરરાષ્ટ્રીય ઉદાહરણ માનવામાં આવે છે.

સિંધુ ઘાટીમાંથી પસાર થતી છ નદીઓ પરના નિયંત્રણ બાબતે ભાગલા બાદ સર્જાયેલા વિવાદમાં વિશ્વ બૅન્કે મધ્યસ્થતા કરી હતી.

ભારત અને પાકિસ્તાને 1960માં આ કરાર પર સહીસિક્કા કર્યા હતા. તે કરાર મુજબ, આ ક્ષેત્રની ત્રણ નદીઓના પાણી પર ભારતનું નિયંત્રણ રહેશે, જ્યારે સિંધુ, ઝેલમ અને ચિનાબનાં વહેણ પર પાકિસ્તાનનું નિયંત્રણ રહેશે.

આ નદીઓમાં પાણી પ્રાકૃતિક રીતે પાકિસ્તાન ભણી જ વહે છે.

આ કરાર પાછળની કહાણી અમેરિકાની ઓરેગોન સ્ટેટ યુનિવર્સિટીની વેબસાઇટ પર જણાવવામાં આવી છે.

એરોન વોલ્ફ અને જોશુઆ ન્યૂટન તેમના કેસ સ્ટડીમાં જણાવે છે કે ખાસ કરીને પંજાબ તથા સિંધ પ્રાંત વચ્ચે જળ વહેંચણીનો ઝઘડો 1947માં ભારતના વિભાજન પહેલાં જ શરૂ થઈ ગયો હતો.

ભારત અને પાકિસ્તાનના એન્જિનિયર્સ 1947માં મળ્યા હતા તથા તેમણે પાકિસ્તાન તરફની બે મુખ્ય નહેર વિશેના એક 'સ્ટેન્ડસ્ટીલ' કરાર પર હસ્તાક્ષર કર્યા હતા.

એ કરાર મુજબ પાકિસ્તાનને પાણી સતત મળતું રહ્યું હતું. એ કરાર 1948ની 31 માર્ચ સુધી અમલમાં હતો.

સિંધુ બેસિન ટ્રિટી સંબંધે 1993થી 2011 સુધી પાકિસ્તાનના કમિશનર તરીકે કાર્યરત રહેલા જમાત અલી શાહના જણાવ્યા મુજબ, 1948ની પહેલી એપ્રિલે એ કરાર અમલમાં ન હતો, ત્યારે ભારતે બે મુખ્ય નહેરોનું પાણી રોકી દીધું હતું.

તેને કારણે પાકિસ્તાનના પંજાબની 17 લાખ એકર જમીનની હાલત ખરાબ થઈ ગઈ હતી.

ભારતના નિર્ણયનું કારણ

ભારતે આ નિર્ણય માટે ઘણા કારણ જણાવ્યાં હતાં. તેમાંનું એક કારણ કાશ્મીર મુદ્દે પાકિસ્તાન પર દબાણ લાવવાનું હતું.

એ પછી થયેલા કરારમાં ભારત પાણીનો પુરવઠો ચાલુ રાખવા સહમત થયું હતું.

અભ્યાસમાં જણાવ્યા મુજબ, 1951માં વડા પ્રધાન જવાહરલાલ નહેરુએ ટેનસી વેલી ઑથૉરિટીના ભૂતપૂર્વ પ્રમુખ ડેવિડ લિલિયંથલને ભારત બોલાવ્યા હતા.

લિલિયંથલ પાકિસ્તાન પણ ગયા હતા અને એ પછી અમેરિકા પાછા જઈને તેમણે સિંધુ નદીના જળની વહેંચણી બાબતે એક લેખ લખ્યો હતો.

એ લેખ વર્લ્ડ બૅન્કના પ્રમુખ અને લિલિયંથલના દોસ્ત ડેવિડ બ્લેકે પણ વાંચ્યો...


પ્રતીકાત્મક તસ્વીર

મંગળવારે વાઇરલ થયેલા એક વીડિયોમાં એક મહિલા પોલીસ કર્મચારી એ વિદ્યાર્થિનીને માર મારતાં અને કેટલાક અન્ય પોલીસ કર્મચારીઓ એ વિદ્યાર્થિનીની ટીકા કરતા જોવા મળ્યા હતા.

વીડિયો વાઇરલ થયા બાદ પોલીસની કાર્યવાહી બાબતે સવાલ ઉઠવા શરૂ થયા હતા. એડિશનલ ડિરેક્ટર જનરલ પ્રશાંત કુમારે ઉતાવળે મીડિયા સમક્ષ હાજર થવું પડ્યું હતું અને આ કિસ્સાની તપાસનો આદેશ આપી દેવાયો હતો.

હાલ અધિકારીઓ એ વીડિયોના વાઇરલ થવા બાબતે તપાસ કરી રહ્યા છે. એ તપાસના તારણના આધારે સમગ્ર પ્રકરણને તોળવામાં આવી રહ્યું છે.

યુવકે મીડિયા સાથે વાતચીતમાં દાવો કર્યો જેહાદી કહી તેને પ્રાઇવેટ પાર્ટ પર માર મારવામાં આવ્યો હતો.

પીડિતા શું કહે છે?

પીડિત છોકરીએ તેની આપવીતી બીબીસીને સંભળાવી હતી.

શાલિની(કાલ્પનિક નામ)એ કહ્યું હતું, "મંગળવારે એક હિન્દુવાદી સંગઠન (અહીં છોકરીએ એ સંગઠનનું નામ કહ્યું હતું.) વાળા આવ્યા હતા. તેમણે રૂમનો દરવાજો બંધ કરી દીધો હતો."

"(મારી સાથે અભ્યાસ કરતા) છોકરાને બહાર કાઢીને બહુ માર માર્યો હતો. પોલીસ આવી. લેડી કૉન્સ્ટેબલને કંઈક કહેવાનો પ્રયાસ કર્યો, પણ તેમણે કશું સાંભળ્યું નહીં."

"તેઓ અમને બન્નેને અલગ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

-અલગ વાહનમાં બેસાડીને લઈ ગયા હતા."

શાલિનીએ ઉમેર્યું હતું, "હું જે વાહનમાં હતી, તેમાં જે કૉન્સ્ટેબલ હતા તેમણે મારો વીડિયો બનાવવાનું શરૂ કર્યું હતું. મેં કંઈ બોલવાનો પ્રયાસ કર્યો તો પોલીસે મારી કોઈ વાત સાંભળી ન હતી."

"તેમણે જે કહ્યું હતું તે તમે વીડિયોમાં સાંભળ્યું છે. પછી મારો વીડિયો વાઇરલ કરી દીધો હતો."

શાલિનીએ એમ પણ કહ્યું હતું, "મને પોલીસ સ્ટેશન લઈ જવામાં આવી હતી, જ્યાં આર્ય સમાજનાં કોઈ મહિલા આવ્યાં હતાં. તેમણે મને ધમકાવીને કહ્યું કે એ મુસ્લિમ છોકરો છે, તું તેના પર કેસ કર. તને કંઈ નહીં થાય."

"મારા પરિવારજનો મને લેવા આવ્યા ત્યારે તેમના પર પણ દબાણ કરવામાં આવ્યું હતું કે છોકરો મુસ્લિમ છે. તમે તેના પર કેસ કરો. તમને કશું નહીં થાય."

"મારા પરિવારજનોએ તેને ખોટું ગણાવ્યું હતું અને કેસ કરવાનો ઇન્કાર કર્યો હતો."

શાલિનીએ એક સવાલના જવાબમાં કહ્યું હતું, "મારો વીડિયો વાઇરલ થયો પછી મને ઘરની બહાર નીકળતાં શરમ આવતી હતી. બધા પોલીસવાળાને સસ્પેન્ડ કરવામાં આવ્યા છે."

"હિન્દુત્વવાદી સંગઠને આટલું અસભ્ય વર્તન કર્યું હતું. તેમણે ભવિષ્યમાં એવું ન કરવું જોઈએ. કોઈની સામે કાર્યવાહી થાય એવું હું ઇચ્છતી નથી."

છોકરો નિર્દોષ છે

યુવતીને અટકાયતમાં લીધા બાદ એક મહિલા પોલીસ કર્મચારી તેને માર મારતી વીડિયોમાં જોવા મળે છે.

સહાધ્યાયી સોહેલે (નામ બદલ્યું છે) કોઈ પણ રીતે દોષી હોવાના સવાલના જવાબમાં શાલિનીએ કહ્યું હતું, "છોકરાનો કોઈ વાંક નથી. તેમણે જાણીજોઈને ધમાલ કરી હતી. મારે કોઈને કંઈ કહેવું નથી. હવે લોકો અમને પરેશાન ન કરે. બસ."

સલામતી સંબંધી સવાલના જવાબમાં શાલિનીએ કહ્યું હતું, "સરકારે અમારી સલામતીની વ્યવસ્થા કરવી જોઈએ. કોઈ અમે પરેશાન ન કરે. કોઈ આક્ષેપ ન કરવામાં આવે. વાઇરલ વીડિયો બંધ કરાવવામાં આવે. એ ખોટું છે."

શાલિનીના જણાવ્યા મુજબ, સોહેલ સાથેની તેની દોસ્તીને પોલીસે જ બદનામ કરી છે. એ ઘટના પછી સોહેલ સાથે પોતે વાત ન કરી શકી હોવાનું શાલિનીએ જણાવ્યું હતું.

સોહેલ ક્યાં છે?

શાલિની પછી પીડિત સોહેલના ભાઈ પણ મીડિયા સમક્ષ આવ્યા હતા. તેમણે બીબીસીને કહ્યું હતું, "મારા ભાઈને ગંભીર ઈજા થઈ છે. એ હૉસ્પિટલમાં સારવાર લઈ રહ્યો છે."

સોહેલના ભાઈના જણાવ્યા મુજબ, તેમણે પોલીસ ફરિયાદ નોંધાવી છે અને તેમને ન્યાય મળવાની આશા છે.

સોહેલ ભૂગર્ભમાં ચાલ્યો ગયો છે, પણ તેમના ભાઈ મીડિયા સમક્ષ આવ્યા ત્યારે તેમને ચહેરા પર ભય સ્પષ્ટ પણ જોવા મળ્યો હતો.

સોહેલના ભાઈએ કહ્યું...


પ્રતીકાત્મક ફાઇલ તસવીર

ચૂંટણીકાર્યક્રમની જાહેરાતની સાથે જ આદર્શ આચાર સંહિતાનો અમલ શરૂ થઈ જશે અને તંત્ર પરની સત્તા સરકાર પાસેથી પંચ પાસે આવી જશે.

દરમિયાન ચૂંટણીની તારીખો આ મુજબ છે :

આસામ ચૂંટણીની તારીખો  : ત્રણ તબક્કામાં ચૂંટણી યોજાશે. પ્રથમ તબક્કામાં (47 બેઠક ઉપર 27મી માર્ચ), બીજા તબક્કામાં (39 બેઠક ઉપર પહેલી એપ્રિલ) અને ત્રીજા તબક્કામાં (40 બેઠક, છઠ્ઠી એપ્રિલે) ચૂંટણી યોજાશે.

તમિલનાડુ ચૂંટણીની તારીખો  : 38 જિલ્લામાં એક તબક્કામાં છઠ્ઠી એપ્રિલે ચૂંટણી યોજાશે. કન્યાકુમારી સંસદીય બેઠક ઉપર છઠ્ઠી એપ્રિલે પેટાચૂંટણી યોજાશે.

કેરળ ચૂંટણીની તારીખો : એક તબક્કામાં તમામ 140 બેઠક ઉપર મતદાન યોજાશે. અહીં છઠ્ઠી એપ્રિલે મતદાન થશે.

પશ્ચિમ બંગાળ ચૂંટણીની તારીખો  : પ. બંગાળમાં આ વખતે આઠ તબક્કામાં મતદાન થશે, ગત વખતે સાત તબક્કામાં ચૂંટણી યોજાઈ હતી. પ્રથમ તબક્કામાં (30 બેઠક ઉપર તા.27મી માર્ચ), બીજા તબક્કામાં (30 બેઠક ઉપર પહેલી એપ્રિલે) યોજાશે. ત્રીજા તબક્કામાં (31 બેઠક ઉપર છઠ્ઠી એપ્રિલે), ચોથા તબક્કામાં (44 બેઠક ઉપર, 10મી એપ્રિલે) અને પાંચમા તબક્કામાં (45 બેઠક ઉપર 17મી એપ્રિલે ) વૉટર તેમના મતાધિકારનો... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ઉપયોગ કરશે. છઠ્ઠા તબક્કામાં 43 બેઠક ઉપર 22મી એપ્રિલે, સાતમા તબક્કામાં 36 બેઠક ઉપર 26મી એપ્રિલે, આઠમા અને અંતિમ તબક્કામાં 35 બેઠક ઉપર 29મી એપ્રિલે મતદાન યોજાશે.

સંઘપ્રદેશ પુડ્ડુચેરી ચૂંટણીની તારીખો : બે જિલ્લામાં 30 બેઠક ઉપર એક તબક્કામાં તા. છઠ્ઠી એપ્રિલે મતદાન થશે.

તમામ રાજ્યની મત ગણતરી 2જી મેના રોજ થશે. આસામ વિધાનસભાની ટર્મ 31મી મેના પુર્ણ થાય છે. તામિલનાડુની (24મી મેના), પશ્ચિમ બંગાળ (30મી મેના), કેરળ (પહેલી જૂન) અને પડ્ડુચેરીની (આઠમી) જૂનના પૂર્ણ થાય છે.

હાલ માત્ર આસામમાં ભાજપની સરકાર છે એ સિવાયના ચાર રાજ્યોમાં વિપક્ષની સરકાર છે. ભાજપ પશ્ચિમ બંગાળમાં (પૂર્વમાં) જીત માટે આશાવાદી છે અને તામિલનાડુમાં પગપેસારો કરવા માગે છે.

પુડ્ડુચેરીમાં નારાયણસામીના નેતૃત્વમાં કૉંગ્રેસ સરકારના પતન બાદ રાષ્ટ્રપતિ શાસન લાદવામાં આવ્યું છે. ચાલુ સપ્તાહે વિશ્વાસમત પૂર્વે મુખ્ય મંત્રીએ રાજીનામું આપી દીધું છે.

ચૂંટણીલક્ષી તૈયારીઓ

ચૂંટણી અધિકારી સુનીલ અરોડા

દરમિયાન ચૂંટણી પંચે પત્રકાર પરિષદમાં ચૂંટણીલક્ષી તૈયારીઓ વિશે પણ જણાવ્યું હતું . જે નીચે મુજબ છે.

- ચૂંટણીની સત્તાવાર જાહેરાત થઈ તેના મહિનાઓ અગાઉથી જ ચાલી તૈયારીઓ.

- જાન્યુઆરી-ફેબ્રુઆરી દરમિયાન ચૂંટણીપંચના સભ્યોએ આસામ, તામિલનાડુ, પુડ્ડુચેરી, કેરળ તથા પશ્ચિમ બંગાળની જાતમુલાકાત લીધી હતી.

- મતદાનની પ્રક્રિયા સારી રીતે પાર પડી શકે તે માટે ટપાલ વિભાગ સાથે સંકલન હાથ ધરવામાં આવ્યું હતું.

- કેન્દ્રીય અર્ધલશ્કરી દળોની વ્યવસ્થિત રીતે હેરફેર થઈ શકે તે માટે રેલવે વિભાગ સાથે પણ સંકલન કરવામાં આવ્યું હતું.

- કુલ 824 બેઠક ઉપર 18.68 મતદાર તેમના અધિકારનો ઉપયોગ કરશે.

- અગાઉ એક બૂથ ઉપર 1500 મતદાર મતદાન કરતા, પરંતુ કોવિડને કારણે આ સંખ્યા ઘટાડીને એક હજાર કરી દેવામાં આવી છે.

- તમામ પોલીગ સ્ટેશન ગ્રાઉન્ડ-ફ્લૉર ઉપર જ રાખવા નિર્દેશ.

- ચૂંટણીપ્રક્રિયા સાથે સંકળાયેલા તમામ કર્મચારીને ફ્રન્ટલાઇન વર્કર તરીકે જાહેર કરવામાં આવ્યા, જેથી તેઓને વૅક્સિનેશનમાં પ્રાથમિકતા અપાશે.

- ચૂંટણીની ઉમેદવારી અને પ્રચાર દરમિયાન કોવિડ-19 સંબંધિત નિષેધાત્મક આદેશોનું પાલન કરવા નિર્દેશ. ઉમેદવારીની પ્રક્રિયા ઑફલાઇન ઉપરાંત ઑનલાઇન પણ થઈ શકશે.

- મતદાનનો સમય તમામસ્થળોએ એક કલાક વધારાશે. બિહારની વિધાનસભા ચૂંટણી સમયે પણ સમયમાં વધારો અપાયો હતો.

- કાયદો અને વ્યવસ્થા જળવાય રહે તે માટે તમામ પાંચ રાજ્યોના સંવેદનશીલ તથા...


પ્રથમ તબક્કામાં 15 ટ્રેન દોડાવાશે, જેના માટેનું બુકિંગ સોમવાર (11મી મે)ના સાંજે છ વાગ્યાથી શરૂ થઈ ગયું.

આ સિવાય તમામ 30 ટ્રેન માટેનું ટાઇમટેબલ પણ જાહેર કરી દેવાયું હતું.

વિપક્ષ કૉંગ્રેસે આ પગલાને આવકાર્યું છે. પૂર્વ નાણાપ્રધાન પી. ચિદમ્બરમે રોડ ટ્રાન્સપૉર્ટ તથા વિમાન સેવાઓને પણ શરૂ કરવાનો આગ્રહ કર્યો છે.

તા. 25મી માર્ચે દેશવ્યાપી લૉકડાઉન લાગુ થયું, તે પહેલાં દેશભરમાં પેસેન્જર ટ્રેનો અટકાવી દેવામાં આવી હતી, જોકે ગુડ્સ ટ્રેન દોડતી રહી.

ત્રીજા તબક્કાનું લૉકડાઉન પૂર્ણ થાય તે પહેલાં કેન્દ્ર સરકારના આ નિર્ણયથી કેટલાક લોકોને આશ્ચર્ય થયું છે અને કેટલાક સવાલ ઉઠાવ્યા છે.

એ.સી. ટ્રેન કેમ?

સ્વરાજ પાર્ટીના નેતા તથા સમાજશાસ્ત્રી યોગેન્દ્ર યાદવે બીબીસી હિન્દીનો એક અહેવાલ શૅર કર્યો હતો અને કેટલાક સવાલ ઉઠાવ્યા હતા.

યાદવે સૌપહેલાં ઍરકંડિશન્ડ ટ્રેનોને દોડાવવા ઉપર સવાલ ઊભા કર્યા હતા.

રેલવેના જણાવ્યા પ્રમાણે, 15 ટ્રેન રાજધાની જેવી એ.સી. કોચ ટ્રેનો રહેશે. આ ટ્રેનો દિલ્હીથી અમદાવાદ (ગુજરાત), પટણા (બિહાર), રાંચી (ઝારખંડ), અગરતલા (ત્રિપુરા), હાવડા (પશ્ચિમ બંગાળ) ડિબ્રૂગઢ (આસામ), બિલાસપુર (છત્તીસગ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ઢ), ભુવનેશ્વર (ઓડિશા), સિકંદરાબાદ (તેલંગણા), બેંગ્લુરુ (કર્ણાટક), ચેન્નઈ (તામિલનાડુ), થિરુવનંતપુરમ્ (કેરળ), મડગાંવ (ગોવા), મુંબઈ સેન્ટ્રલ (મહારાષ્ટ્ર) અને જમ્મુતવી (જમ્મુ-કાશ્મીર) વચ્ચે દોડશે.

સોમવાર (11મી મે) સાંજે છ વાગ્યાથી આ ટ્રેનો માટેનું બુકિંગ આઈ.આર.સી.ટી.સી. (ઇન્ડિયન રેલવે કૅટરિંગ ઍન્ડ ટુરિઝમ કૉર્પોરેશન)ની વેબઇસાટ ઉપરથી શરૂ થયું.

ટ્રેનોનું ભાડું

મંગળવાર સાંજથી શરૂ થનારી ટ્રેનો માટે ભાડું, સોશિયલ ડિસ્ટન્સિંગના નિયમ તથા અન્ય બાબતો અંગે એક સર્ક્યુલર કાઢ્યો છે.

IRCTCની સી.એમ.ડી. (ચીફ મૅનેજિંગ ડિરેક્ટર) એમ.પી. મલે સર્ક્યુલર અંગેની માહિતી બીબીસીને આપી હતી. તેમના કહેવા પ્રમાણે 15 જોડી ટ્રેન રાજધાની એક્સપ્રેસની હશે.

આ ટ્રેનો માટે અગાઉ જેટલું જ ભાડું વસૂલવામાં આવશે, પરંતુ કૅટરિંગ ચાર્જ વસૂલવામાં નહીં આવે.

ઉલ્લેખનીય છેકે લૉકડાઉન લાગુ થયું, તે પહેલાં સુધી રાજધાનીની ટ્રેનો માટે 'ડાયનેમિક પ્રાઇસિંગ' લાગુ હતું. મતલબ કે જેમ-જેમ બેઠકો ભરાતી જતી, તેમ-તેમ ભાડું વધતું.

મુસાફર વધારાના પૈસા ચૂકવીને પાણી તથા અન્ય પૅક્ડ ખાદ્યસામગ્રી ખરીદી શકશે. આ ટ્રેનોમાં બેડિંગ આપવામાં નહીં આવે. મુસાફરોએ આરોગ્યસેતુ ઍપ ડાઉનલૉડ કરવાની રહેશે.

રાજધાની ટ્રેનમાં ફર્સ્ટ, સેકન્ડ તથા થર્ડ એ.સી. કોચ હશે. 1AC અને 2AC કોચમાં સોશિયલ ડિસ્ટન્સિંગની સમસ્યા ઊભી નહીં થાય.

પરંતુ 3ACમાં સોશિયલ ડિસ્ટન્સિંગ કેવી રીતે જળવાશે એ અંગે ચિત્ર સ્પષ્ટ નથી. તેમાં તમામ 72 બેઠક ભરવામાં આવશે કે નહીં, તે અંગે કોઈ સ્પષ્ટતા નથી.

30 ટ્રેનનું ટાઇમ ટેબલ

સોમવારે સાંજે રેલવે મંત્રાલય દ્વારા 30 ટ્રેનોનું ટાઇમટેબલ બહાર પાડવામાં આવ્યું હતું.

જે મુજબ નવી દિલ્હીથી અમદાવાદ વચ્ચેની ટ્રેન દરરોજ દોડશે. જે પાલનપુર (ગુજરાત) , આબુ રોડ (રાજસ્થાન), જયપુર (રાજસ્થાન)  તથા ગુરુગ્રામ (હરિયાણા)માં હૉલ્ટ કરસે.

આ સિવાય મડગાંવ અને દિલ્હી વચ્ચે દોડતી ટ્રેન વડોદરા તથા સુરતમાં મુકામ કરશે. (શુક્ર અને શનિવાર)

દિલ્હીથી થિરુવનંતપુરમ વચ્ચે દોડતી ટ્રેન વડોદરામાં રોકાશે. (મંગળવાર, બુધવાર અને રવિવાર)

દિલ્હી અને મુંબઈ સેન્ટ્રલ વચ્ચે દોડતી દૈનિક ટ્રેન સુરત અને વડોદરામાં ઊભી રહેશે. ટ્રેન દોડવાની શરૂ થશે, તે અંગેની જાહેરાત બાદ એક સવાલ ઊભો થયો હતો કે ઘરેથી સ્ટેશન કે સ્ટેશનથી ઘર સુધી પહોંચવાનું શું?

આ અંગે સ્થિતિ સ્પષ્ટ થઈ ગઈ છે. ટ્રેનની કન્ફર્મ ટિકિટ દેખાડ્યે ડ્રાઇવર તથા મુસાફરને ઘરથી...


પ્રથમ તબક્કામાં પાંચ વાગ્યા સુધીમાં સરેરાશ 68% મતદાન થયું છે.

મતદાન પૂર્ણ થયા બાદ ચૂંટણી પંચે પત્રકાર પરીષદ યોજી હતી. જેમાં મતદાનને લગતા આંકડા કહ્યું કે ચોક્કસ આંકડા આવતા હજુ સમય લાગશે.

કેટલાક સ્થળો પર પાંચ વાગ્યા બાદ પણ મતદાન ચાલતું હોવાથી ચોક્કસ આંકડા મેળવી શકાયા નથી.

 જિલ્લાવાર મતદાન

પાંચ વાગ્યા બાદ પણ મતદાન

ગુજરાતના મુખ્ય ચૂંટણી અધિકારી બી બી સ્વેઇને જણાવ્યું મતદાનની પ્રક્રિયા સાંજે પાંચ કલાકે પૂરી થઈ જાય છે.

પરંતુ પ્રક્રિયા પૂર્ણ થાય તે પહેલાં જે મતદારો મતદાન મથક બહાર લાઇનમાં ઊભા રહ્યા હશે તેમને મતદાન કરવા દેવામાં આવશે.

સુરત અને રાજ્યમાં અન્ય સ્થળોએ ઈવીએમમાં ખામી ઊભી થવાના મુદ્દે સ્વેઇને જણાવ્યું હતું કે, જે સ્થળેથી પણ ઈવીએમની ખામીઓની ફરિયાદો મળી હતી.

તે દરેક સ્થળે જે ક્ષતિયુક્ત ઈવીએમ બદલી નાખવામાં આવ્યા હતાં અને મતદાન શરૂ થઈ ગયું હતું.

ચૂંટણી પંચના આંકડા મુજબ બપોરના 2 વાગ્યા સુધીમાં કુલ સરેરાશ 45.61 ટકા મતદાન થયું હતું.

તાપી જિલ્લામાં 57.26 ટકા સાથે સૌથી વધારે અને પોરબંદર જિલ્લામાં 40.06 ટકા સૌથી ઓછું મતદાન થયું હતું.

લોકોએ શું કહ્યું?

ગુજરાતમાં 3 વાગ્યા સુધ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ી મતદાનનો ધમધમાટ ચાલી રહ્યો છે. કુલ 89 સીટો પર લોકો મતદાન કરી રહ્યાં છે. ચૂંટણી પંચ દ્વારા જાહેર કરવામાં આવેલા આંકડાઓ પ્રમાણે 12 વાગ્યા સુધીમાં કુલ 31.31% મતદાન થયું છે.

અનેક મતદાન મથકો પર મતદારોની લાંબી લાઇનો જોવા મળી રહી છે.

સુરતમાં એક મતદાન મથક પર લગ્ન પહેલાં ભાઈ-બહેન મતદાન કરવા આવ્યા હતા. જેમાં નીચેના ફોટામાં દેખાતી યુવતીનાં 10 ડિસેમ્બરે લગ્ન છે. જ્યારે તેની સાથે ઊભેલા તેના ભાઈનાં 11 ડિસેમ્બરે લગ્ન છે.

લગ્ન પહેલાં મતદાન કરવા આવેલાં ભાઈ-બહેન

મતદાનનો બહિષ્કાર

આજે ગુજરાત વિધાન સભાની ચૂંટણી માટે પ્રથમ તબક્કાનું મતદાન શરૂ થઈ ચૂક્યું છે.

પરંતુ સૌથી ચોંકાવનારી બાબત એ છે કે, મોરબી જિલ્લાના ટંકારા તાલુકાના ગજડી ગામે મતદાનનો બહિષ્કાર કર્યો છે. ગ્રામજનો પાણીની વ્યવસ્થા અને સારા રસ્તા ન હોવાના પ્રશ્નનો લાંબા સમયથી ઉકેલ ન આવ્યો હોવાથી નારાજ છે.

આ ગામના સ્થાનિક ભરતભાઈ સવસેતાએ જણાવ્યું, “અમારા ગામમાં વર્ષોથી પાણી સમસ્યા છે. અમે દરેક ચૂંટણીમાં મતદાન કરતા આવ્યા છીએ. પણ અમારી સમસ્યાઓનો કોઈ જ ઉકેલ આવ્યો નથી.

જો અમે મત આપીએ તો પણ અમારા પ્રશ્નો ઉકેલાતા ન હોય તો મત આપીને શું ફાયદો? જેને કારણે આ વખતે અમે મતદાનનો બહિષ્કાર કરવાનો નિર્ણય કર્યો છે.”

હાલ ગામમાં સવારથી એક પણ મત પડ્યો નથી અને મતદાન મથકમાં કોઈ જ ચહલપહલ નથી.

ગુજરાતના સૌથી વૃદ્ધ મતદાર

સદી વટાવી ચૂકેલાં અજીબહેને મતદાન કર્યું હતું

ઉપલેટામાં રહેતા ગુજરાતના સૌથી વૃદ્ધ મતદાર અજીબહેને પણ મતદાન કર્યું હતું.

હાલ તેમની ઉંમર લગભગ 126 વર્ષ છે.

ઉંમરને કારણે તેમને ચાલવામાં મુશ્કેલી પડતી હોવાથી પરિવારજનોની મદદથી તેમને મતદાન મથકે લાવવામાં આવ્યાં હતાં.

12 વાગ્યા સુધી કેટલું મતદાન

બપોરે 12 વાગ્યા સુધીમાં રાજ્યનું કુલ મતદાન 30.31 ટકા નોંધાયું હોવાનું ચૂંટણી પંચ તરફથી જણાવવામાં આવ્યું છે.

જેમાં સૌથી વધુ મતદાન તાપી જિલ્લામાં 38.07 ટકા જેટલું નોંધાયું છે.  સૌથી ઓછું મતદાન નર્મદા જિલ્લામાં 25.67 ટકા નોંધાયું છે.

મોરબીમાં લેઉઆ પટેલ સમાજની બહુમતી છે.

તમને આ વાંચવું પણ ગમશે:

સૌથી ઓછું મતદાન રાજ્યનાં ડાંગ જિલ્લામાં 5.97 ટકા જેટલું નોંધાયું છે.

ઈવીએમમાં ખામીની અનેક ફરિયાદ

સુરત અને કચ્છ-સૌરાષ્ટ્રના વિવિધ જિલ્લામાં ઈવીએમમાં ખામીની સંખ્યાબંધ ફરિયાદો મળી હતી.

સુરેન્દ્રનગરમાં કુલ 5 ઈવીએમમાં ખામીની ફરિયાદ મળી હતી અને એક મતદાન મથક પર તો મતદાન પણ ચાલું થઈ શક્યું...


પ્રથમ દાવમાં 15 રનની નજીવી લીડ ઉપરાંત બીજા દાવમાં ભારતે 307 રન બનાવ્યા હતાં.

ગુજરાતના બૅટ્સમૅન ચેતેશ્વર પૂજારાની પ્રથમ દાવમાં 246 બોલમાં 123 રન  અને બીજા દાવમાં નિર્ણાયક 71 રન કર્યા હતા.

ચોથા દિવસે બીજા દાવમાં ઑસ્ટ્રેલિયાને 323 રનનો લક્ષ્યાંક મળ્યો હતો પણ ભારતીય બૉલર્સે અસરકારક બૉલિંગ કરી ચાર વિકેટ પર 104 રન પર દિવસ પૂરો કર્યો હતો.

Twitter કન્ટેન્ટ પૂર્ણ, 1

પાંચમે દિવસે ઑસ્ટ્રલિયાની રમત શરૂ થઈ ત્યારે મોહંમદ શામી અને ઇશાંત શર્માએ હેન્ડસ્કૉમ્બ અને ટ્રેવિસ હેડને 14-14 રનનાં સ્કોર પર આઉટ કરી દીધા.

બુમરાહે ઑસ્ટ્રલિયા માટે જીતની આશા બની રહેલા ટીમ પેઈનેને 41 રન પર આઉટ કરી દીધા.

આ મેચમાં રિષભ પંતે રેકોર્ડ કરીને 11 કેચ કર્યા હતાં.

ચેતેશ્વર પૂજારાને મેચ બાદ મૅન ઑફ ધ મૅચ જાહેર કરાયો હતો.

ભારત ક્યારેય ટેસ્ટ સિરીઝમાં ઑસ્ટ્રેલિયા સામે પહેલી મૅચ નહોતું જીત્યું, આ વિજય સાથે એ રેકૉર્ડ પણ તૂટી ગયો.

ભારતીય બૉલર્સની પ્રભાવક બૉલિંગ સામે ભારે સંઘર્ષ કરવા ઑસ્ટ્રેલિયાના ખેલાડીઓ ટકી શક્યા નહોતા અને ભારતની ઐતિહાસિક જીત થઈ હતી.

છેલ્લાં દસ વર્ષમાં પહેલીવાર ભારત ઑસ્ટ્રેલિયા સામે જીત્યું છે. કપ્તાન વિ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

રાટ કોહલીની આગેવાનીમાં ઑસ્ટ્રેલિયા સામે શ્રેણીની પ્રથમ મેચમાં પણ પહેલી જ વાર જીત મળી છે.

આ જીત બાદ ભારત બીજો એશિયન દેશ બની ગયો છે કે જેને ઑસ્ટ્રેલિયાની ધરતી પર ટેસ્ટ સિરીઝમાં પ્રથમ મૅચ જીતી હોય, આ પહેલાં પાકિસ્તાન જ આવું કરી શક્યું હતું.

2003માં રાહુલ દ્રવિડ પછી વિરાટ કોહલીની કપ્તાનીમાં આ ઇતિહાસ રચાયો છે.

આ જીતમાં ભારતીય બૉલર્સના વખાણ થઈ રહ્યા છે. છેલ્લી ઇનિંગમાં જસપ્રીત બુમરાહ, મોહમ્મદ શામી અને અશ્વિને ત્રણ-ત્રણ વિકેટ લીધી હતી.

પહેલી ઇનિંગમાં ભારતે 250 રન કર્યા હતા, જેની સામે ઑસ્ટ્રેલિયા 235 રન જ બનાવી શક્યું અને ભારતને 15 રનની બઢત મળી હતી.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો