આ દરમિયાન પત્રકારોના પ્રશ્નોના જવાબ આપતી વખતે ટ્રમ્પે કહ્યું કે ઉગ્રવાદના મામલે નરેન્દ્ર મોદી સ્પષ્ટ શબ્દોમાં પાકિસ્તાનને જવાબ આપી ચૂક્યા છે અને તેમને વિશ્વાસ છે કે તેઓ આ સ્થિતિને સાથે ડીલ કરવામાં સક્ષમ છે.

ટ્રમ્પે કહ્યું કે તેઓ માને છે કે આ બન્ને સજ્જન (મોદી અને ઇમરાન) મળશે અને કોઈને કોઈ રસ્તો કાઢશે. "બન્ને મળશે તો ચોક્કસ કંઈક ઊપજશે"

ટ્રમ્પે આ દરમિયાન વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીનાં વખાણ કર્યાં અને તેમને 'ફાધર ઑફ ઇન્ડિયા' કહ્યા. તેમણે કહ્યું કે પીએમ મોદીએ પિતાની જેમ ભારતને જોડવાનું કામ કર્યું છે.

રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પે કહ્યું કે નરેન્દ્ર મોદી માટે તેમના હૃદયમાં સન્માન છે અને તેઓ તેમને ખૂબ પસંદ કરે છે.

ટ્રમ્પે નરેન્દ્ર મોદીને એક મહાન નેતા ગણાવ્યા. તેમણે કહ્યું, "મને યાદ છે કે પહેલાં ભારત ઘણું વિખેરાયેલું હતું, અહીં ઘણી બધી લડાઈઓ ચાલતી હતી. નરેન્દ્ર મોદીએ પિતાની જેમ ભારતને એકજૂટ કરવાનું કામ કર્યું"

ટ્રમ્પે હ્યુસ્ટનમાં યોજાયેલા કાર્યક્રમનો ઉલ્લેખ પણ કર્યો, તેમણે કહ્યું કે એ કાર્યક્રમમાં લોકો નરેન્દ્ર મોદીને જોઈને ઉત્સાહિત હતા.

ટ્રમ્પે કહ્યું, "લોકો આ સજ્જનને બહુ પ્રેમ કરે છે. લોકો પાગલ થ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ઈ ગયા હતા. નરેન્દ્ર મોદી અમેરિકન રોકસ્ટાર એલ્વિસ પ્રેસ્લી જેવા છે. એવું લાગી રહ્યું હતું એલ્વિસ પરત આવી ગયા છે."

પાકિસ્તાન અંગેના સવાલો ટાળ્યા

પાકિસ્તાનમાં ઉગ્રવાદ સાથે સંકળાયેલા પ્રશ્નો ટ્રમ્પે બે વખત ટાળ્યા. એક પત્રકારે તેમને પૂછ્યું કે પાકિસ્તાનના વડા પ્રધાન ઇમરાન ખાનના એ નિવેદનને તમે કઈ રીતે જુઓ છો જેમાં તેમણે કહ્યું કે આઈએસઆઈએ અલકાયદાને ટ્રેનિંગ આપી છે?

આ અંગે ટ્રમ્પે કહ્યું કે તેમણે આ નિવેદન સાંભળ્યું નથી. તેમણે કહ્યું, "મને ખબર છે કે તમારા વડા પ્રધાન આ જોઈ લેશે."

ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે કહ્યું કે જો બન્ને નેતા(મોદી અને ઇમરાન) મળીને કાશ્મીરના મુદ્દાનો કોઈ હલ કાઢે તો સારું રહેશે. "આપણે બધા જ આ ઇચ્છીએ છીએ."

અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિએ કહ્યું કે તેઓ ઇમરાન ખાનને પણ મળ્યા છે અને તેમની વચ્ચે ઘણા મુદ્દાઓ પર વાતચીત થઈ છે.

મોદી સાથેની મુલાકાતના એક દિવસ પહેલાં ટ્રમ્પ પાકિસ્તાનના વડા પ્રધાન ઇમરાન ખાનને પણ મળ્યા હતા. ત્યારે તેમણે કહ્યું હતું કે નરેન્દ્ર મોદીએ હ્યુસ્ટનમાં હાઉડી મોદી કાર્યક્રમમાં ઘણું જ આક્રમક ભાષણ આપ્યું હતું.

હાઉડી મોદી કાર્યક્રમમાં પાકિસ્તાનનું નામ લીધા વગર નરેન્દ્ર મોદીએ કહ્યું હતું, "ભારતના નિર્ણયો (કાશ્મીર પર)થી તેમને વાંધો છે, જેઓ પોતાનો દેશ સંભાળી શકતા નથી. આ એ લોકો છે જેઓ ઉગ્રવાદીઓનું પાલનપોષણ કરે છે."

જલ્દી જ થશે વેપાર સમજૂતી

ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે કહ્યું કે ભારત સાથે જલ્દી જ એક વેપાર સમજૂતી થઈ શકે છે અને એ માટે વાતચીત ચાલી રહી છે.

તેમણે કહ્યું, "બાદમાં એક મોટી સમજૂતી થઈ શકે છે, પણ જલ્દી જ બન્ને દેશો વચ્ચે ટ્રેડ ડીલ થઈ શકે છે."

આ પહેલાં નરેન્દ્ર મોદીએ હાઉડી મોદી કાર્યક્રમમાં આવવા બદલ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પનો આભાર માન્યો.

વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ જણાવ્યું કે હ્યુસ્ટનમાં 2.5 અબજ ડૉલરના રોકાણ સાથે ઊર્જા ક્ષેત્રે રોકાણના એમઓયુ કર્યા છે.

તેમણે કહ્યું, "એનું પરિણામ એ હશે કે આવનારા દાયકાઓમાં 60 અબજ ડૉલરનો ટ્રેડ થશે અને પચાસ હજાર લોકો માટે નોકરીઓ સર્જાશે. ભારતે એક મોટી શરૂઆત કરી છે."

નરેન્દ્ર મોદીએ કહ્યું કે ભારત અને અમેરિકા બન્ને દેશો ઝડપથી આગળ વધી રહ્યા છે.

મોદી અને ટ્રમ્પની બેઠક પછી ભારતના વિદેશ સચિવ વિજય ગોખલેએ પ્રેસ સાથે વાત કરી.

તેમણે કહ્યું, "ભારત, પાકિસ્તાન સાથે વાત કરવાથી બચી નથી રહ્યું. અમે પાકિસ્તાન સાથે વાત કરીશું, પહેલાં તેઓ આતંકવાદ સામે કોઈ નક્કર પગલાં લે અને હજી સુધી પાકિસ્તાને આવું કંઈ કર્યું...


આ દરમિયાન પવારે લોકોને શાંતિ જાળવી રાખવાની અપીલ કરી.

અજિત પવારે કહ્યું, "આ સ્તંભનો પોતાનો ઇતિહાસ છે. દર વર્ષે લાખો લોકો અહીં આવે છે. બે વર્ષ પહેલાં કેટલીક દુર્ભાગ્યપૂર્ણ ઘટનાઓ ઘટી હતી.""જોકે, સરકાર તમામ પ્રકારની સાવધાની વર્તી રહી છે અને પોલીસનો બંદોબસ્ત ચુસ્ત છે, જેથી કોઈ પણ પ્રકારની દુર્ભાગ્યપુર્ણ ઘટના ન ઘટે."

Twitter કન્ટેન્ટ પૂર્ણ, 1

બે વર્ષ પહેલાં આજના દિવસે જ એટલે કે 1 જાન્યુઆરી 2018ના રોજ મહારાષ્ટ્રના ભીમા કોરેગાંવમાં પેશ્વા બાજીરાવ સામે બ્રિટિશ સૈન્યના વિજયનો ઉજવણી કરવામાં આવી ત્યારે હિંસા ફાટી નીકળી હતી. એ હિંસામાં એક વ્યક્તિનો ભોગ લેવાયો હતો. એ ઘટનામાં કેટલાંય વાહનોને આગ ચાંપી દેવાઈ હતી.

દર વર્ષે પહેલી જાન્યુઆરીએ ભીમા કોરેગાંવમાં દલિત સમુદાય મોટી સંખ્યામાં એકઠો થાય છે અને એ દલિત યોદ્ધાઓને શ્રદ્ધાંજલિ પાઠવે છે, જેમણે વર્ષ 1818માં પેશ્વાના સૈન્યવિરુદ્ધ લડતા પોતાના પ્રાણ ગુમાવ્યા હતા.

2018ની પહેલી જાન્યુઆરીએ શું થયું હતું?

વર્ષ 2018નું વર્ષ આ આયોજન માટે ખાસ હતું કારણ કે એ વર્ષે ભીમા કોરેગાંવના યુદ્ધને બસો વર્ષ પૂર્ણ થયાં હતાં.

પહેલી જાન્યુઆરીએ ભીમા નદીના કિનારે આવેલા ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

મેમોરિયલ પાસે બપોરના 12 વાગ્યે જ્યારે લોકો પોતાના નાયકોને શ્રદ્ધાંજલિ આપવા માટે એકઠા થયા હતા ત્યારે હિંસા ફાટી નીકળી હતી.

એ વખતે પથ્થરમારો થયો અને વાહનોને આગ ચાંપી દેવામાં આવી. સ્થાનિક પત્રકાર ધ્યાનેશ્વર મેડગુલે જણાવે છે, "થોડા સમયમાં જ સ્થિતિ કાબૂ બહાર જતી રહી." "ઘટનાસ્થળે મોટી સંખ્યામાં લોકો હાજર હતા અને પોલીસકર્મી ભીડની સરખામણીએ ઓછા પડ્યા. ભાગદોડની સ્થિતિ સર્જાઈ."

પુણે ગ્રામ્યના પોલીસ સુપરિન્ટેન્ડેન્ટ સુવેઝ હકે ગત વર્ષે બીબીસીને જણાવ્યું હતું:

"બે સમૂહો વચ્ચે અથડામણ થઈ અને ત્યારે પથ્થરમારો શરૂ થઈ ગયો. પોલીસી તત્કાર સક્રિય થઈ ગઈ.""સ્થિતિ પર નિયંત્રણ મેળવવા માટે અમારે લાઠીચાર્જનો પ્રયોગ કરવો પડ્યો, જેમાં એક વ્યક્તિનું મૃત્યુ થયું અને લગભગ 80 ગાડીને નુકસાન પહોંચ્યું."

ભીમા કોરેગાંવમાં દલિતો શા માટે ઉજવણી કરે છે?

વર્ષના પ્રથમ દિવસે હજારો દલિતો પુણેમાં ભીમા કોરેગાંવમાં આવેલા મેમોરિયલ ખાતે એકઠા થાય છે. આ જગ્યાને દલિતો પવિત્ર ગણે છે.

એવું કહેવામાં આવે છે કે ભીમા કોરેગાંવનું યુદ્ધ 1 જાન્યુઆરી, 1818ના રોજ ઇસ્ટ ઇન્ડિયા કંપનીના સૈન્ય અને પેશ્વાના નેતૃત્વવાળી મરાઠા સેના વચ્ચે લડાયું હતું.

આ લડાઈમાં મરાઠા હાર્યા અને વિજયનું શ્રેય ઇસ્ટ ઇન્ડિયા કંપનીની મહાર રેજિમૅન્ટને અપાયું. મહાર સમુદાય એ વખતે મહારાષ્ટ્રમાં અસ્પૃશ્ય ગણાતો હતો.

માનવામાં આવે છે કે બ્રિટિશ સૈન્યમાં સામેલ દલિતો (મહારો)એ મરાઠા નહીં, પણ બ્રાહ્મણો (પેશ્વા)ને હરાવ્યા હતા.

ઇતિહાસકાર અને ટીકાકાર પ્રોફેસર ઋષિકેશ કામ્બલેનો દાવો છે કે આ યુદ્ધમાં મહારોએ મરાઠાઓને નહીં, પરંતુ બ્રાહ્મણોને હરાવ્યા હતા.

બ્રાહ્મણોએ બળજબરી દલિતો પર આભડછેટ થોપી દીધી હતી. જ્યારે મહારોએ બ્રાહ્મણો સમક્ષ આભડછેટ હઠાવવાની વાત કરી તો તેઓ માન્યા નહીં એટલે મહારો બ્રિટિશ સૈન્યમાં સામેલ થઈ ગયા.

બ્રિટિશ સૈન્યે મહારોને તાલીમ આપી અને પેશ્વાઈ વિરુદ્ધ લડવાની પ્રેરણા આપી.

હકીકતમાં આ યુદ્ધ મરાઠાની શક્તિ ગણતા બ્રાહ્મણોની પેશ્વાઈ વિરુદ્ધ હતું અને મહારોએ તેમને હરાવ્યા હતા. આ લડાઈ મરાઠાઓ વિરુદ્ધ બિલકુલ નહોતી.

કામ્બલે એવું પણ જણાવે છે કે મરાઠા અને મહારો વચ્ચે કોઈ ભેદ કે કોઈ ઝઘડો હોય એવું ઇતિહાસમાં ક્યાંય નોંધાયું નથી. તેમનું માનવું છે કે જો બ્રાહ્મણોએ આભડછેટ દૂર કરી નાખી હોત, તો કદાચ આ યુદ્ધ લડાયું જ ન હોત.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


આ દરમિયાન પાકિસ્તાને ભારતનું એક મિગ વિમાન પાકિસ્તાન પ્રશાસિત કાશ્મીરમાં તોડી પાડ્યું અને એક પાઇલટને પોતાના કબજામાં લીધા. ત્યાર બાદ ઇમરાન ખાને તેને મુક્ત કરવાની જાહેરાત કરી અને શુક્રવારે અભિનંદનને ભારતને સોંપવામાં આવ્યા.

પુલવામાની ઘટના 14 ફેબ્રુઆરીએ ઘટી હતી. જ્યારે બંને દેશોની સેના વચ્ચે થયેલી આ બાબત 26થી 28 ફેબ્રુઆરી વચ્ચેની છે.

આ દરમિયાન જ્યા એક તરફ ભારતના રાજકીય નેતાઓ તરફથી કોઈ અધિકૃત નિવેદન નથી આવ્યા, ત્યાં પાકિસ્તાનના વડા પ્રધાન આ મુદ્દે સતત બોલતા રહ્યા છે અને જ્યારે પણ કૅમેરા સામે આવે ત્યારે યુદ્ધ નહીં કરવાની વાત કરતા રહ્યા છે.

પહેલી વખત તેમણે ભારત-પાકિસ્તાન વચ્ચે પહેલાં થયેલાં યુદ્ધ અને તેનાથી થયેલાં નુકસાનની વાત કરી. ગુરુવારે સંસદમા તેમણે ક્યુબા મિસાઇલ સંકટ(સોવિયેત સંઘે અમેરિકા વિરુદ્ધ ક્યુબામાં મિસાઇલો તહેનાત કરી દીધી હતી)નો ઉલ્લેખ કર્યો.

આ એ સમય હતો જ્યારે સમગ્ર વિશ્વ પર સંકટના વાદળ ઘેરાયેલાં હતાં. એક તરફ અમેરિકા અને રશિયા વચ્ચે તણાવ હતો તો બીજી તરફ ભારત-ચીન વચ્ચે પણ યુદ્ધ ચાલતું હતું. ઇમરાન ખાન સતત કહેતા રહ્યા છે કે યુદ્ધ ની સમસ્યાનું નિરાકરણ નથી.

તેનાથી ભારત અને પાકિસ્... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

તાન વચ્ચે સ્થિતિ સુધરશે. આ નિર્ણયથી ઇમરાન ખાનનું કદ ચોક્કસ વધ્યું છે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

ઇમરાનનું વ્યક્તિત્વ

ઇમરાન ખાન મીડિયા સામે આવતા ડરતા નથી. જ્યારથી ઇમરાન પાકિસ્તાનના રાજકારણમાં આવ્યા છે, ત્યારથી તેઓ કૅમેરા પર આવવાનું પસંદ કરે છે. તેઓ એક આંતરરાષ્ટ્રીય સેલિબ્રિટી રહી ચૂક્યા છે, ક્રિકેટર રહી ચૂક્યા છે.

જ્યાં-જ્યાં ક્રિકેટ રમાય છે, ત્યાં તેઓ ખૂબ લોકપ્રિય છે. તેમનું માન છે, જેનો તેઓ ફાયદો ઉઠાવે છે. તેમની કૉમ્યુનિકેશન સ્કીલ્સ પણ સારી છે. તેઓ જે વાત કરે છે, તેનાથી પણ તેમને ફાયદો જ થાય છે.

તેઓ એક લોકનેતા છે, જેનો લાભ ઉઠાવીને તેઓ સત્તા પર છવાઈ જાય છે. તેનો લાભ લેવાનો દરેક નેતાને અધિકાર છે, જેને તેઓ માને છે કે તેમાં તેઓ સારા છે.

હાલ પાકિસ્તાન અને અફઘાનિસ્તાન વચ્ચે જે સ્થિતી છે, તેની પાકિસ્તાન પર ઘણી અસર થઈ છે. હાલની ઇમરાન ખાન સરકાર ઇચ્છે છે કે શાંતિ હોવી જોઈએ. તેઓ ઇચ્છે છે કે જે પણ પ્રશ્નો છે તેને વાતચીત દ્વારા શાંતિથી હલ કરવામાં આવે. તેઓ ખોટા નિવેદનો નથી આપતા, તેઓ સાચા દિલથી વાત કરી રહ્યા છે.

પુલવામાની ઘટના બાદ તેમણે ભારતની સૌથી પહેલાં ઉગ્રવાદ પર ચર્ચા કરવાની શરતને પણ માની લીધી છે.

પાકિસ્તાન પહેલાંથી જ પોતાની પશ્ચિમી સીમા પર ઉગ્રવાદ વિરુદ્ધ લડી રહ્યો છે. ક્યાંક અને ક્યાંક પાકિસ્તાની સેના પણ ઇચ્છે છે કે યુદ્ધ ન થાય અને વાતચીતથી મુદ્દાનો ઉકેલ આવે.

સકારાત્મક છે ઇમરાનની વિચારધારા

ઇમરાન જે દીશામાં પાકિસ્તાનને લઈ જવા ઇચ્છે છે તે સાચી છે. તેમણે અફઘાનિસ્તાન સાથે લડાઈ ખતમ કરવાની દિશામાં કાર્યવાહીને ગતિ આપી છે. તેઓ ઇચ્છે છે કે અફઘાનિસ્તાનમાં યુદ્ધ અટકે અને સ્થિતી સામાન્ય થાય. અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ પણ ઇચ્છે છે કે હવે આ 'ક્યારેય ખતમ નહીં થતી લડત' ખતમ થાય.

કરતારપુર કૉરિડોરને તેમણે શીખો માટે ખોલવાની પહેલ કરી છે. તેઓ માને છે કે શીખો ત્યાં વિઝા વિના આવે અને દર્શન કરે, આ એક સારો પ્રયત્ન હતો.

આ કેટલાંક એવાં પગલાં છે જે ઇમરાને વડાપ્રધાન બન્યા બાદ લીધાં છે. હજુ તેઓ વડા પ્રધાન બન્યા તેને માત્ર પાંચ મહિના થયા છે.

ત્યારે જો પાકિસ્તાનની આર્થિક સ્થિતિ પર તેઓ નિયંત્રણ મેળવી શકે અને બે-ત્રણ વર્ષમાં પાકિસ્તાનનો ગ્રૉથ રેટ સુધરે તો કહી શકાય કે ઇમરાન ખાને કામ કર્યું. હાલ તો એટલું જ કહી શકાય કે ઇમરાન ખાનનાં પગલાં હકારાત્મક છે.

(લેખમાં વ્યક્ત કરવામાં આવેલા વિચાર લેખકના અંગત વિચાર છે, બીબીસીના નહીં. )

(બીબીસી...


આ દરમિયાન ભારતમાં કોરોના વાઇરસના 31 કેસો સામે આવ્યા છે. જોકે વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ ભારતીયોને સંબંધિત અફવાઓથી દૂર રહેવાની સલાહ આપી છે.

વીડિયો કૉન્ફરન્સ થકી લોકોને સંબોધતાં મોદીએ જણાવ્યું છે કે લોકોએ માત્ર ડૉક્ટરનું સૂચન જ માનવું જોઈએ.

તેમણે લોકોને હાથ મિલાવવાને બદલે 'નમસ્તે' કરવાની પણ ભલામણ કરી છે.

ત્યારે કોરોના વાઇરસને લઈને લોકોમાં જોવા મળી રહેલી કેટલીક મુઝવણનો અહીં ઉકેલ લાવવા પ્રયાસ કરાયો છે.

ફોનને પણ વિષાણુથી મુક્ત કરવો જોઈએ?

કોરોના વાઇરસનું સંક્રમણ લોકો વચ્ચે ઉધરસ અને છીંકનાં સૂક્ષ્મ બિંદુઓ મારફતે ફેલાતું હોવાનું મનાય છે. જોકે, વૈજ્ઞાનિકોનું માનવું છે કે આ વાઇરસ દિવસો સુધી સપાટી પર જીવી શકે છે.

એટલે તમારાં ઘર કે ઑફિસના ટેલિફોન, મોબાઇલ ફોનને સ્વચ્છ રાખવા જરૂરી છે.

જોકે, ફોન બનાવતી તમામ કંપનીઓ ડિવાઇસને આલ્કોહૉલ, સૅનિટાઇઝર કે સ્ટૅર્લિંઝિંગ વાઇપથી સાફ ન કરવાની ચેતવણી આપે છે.

આવું કરવાથી ડિવાઇસની સ્ક્રીનના કૉટિંગને નુકસાન પહોંચી શકે છે.

મોબાઇલ ફોનના કૉટિંગને નુકસાન પહોંચ્યા બાદ વિષાણુઓ તેના પર ચોંટ્યા રહે એવી શક્યતા વધી જાય છે.

આધુનિક મોબાઇલ ફોન 'વૉટર-રૅઝિસ્ટન્ટ'... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ટેકનૉલૉજી ધરાવે છે એટલે તમે તમારા ફોનને સામાન્ય સાબુ અને પાણી તથા 'સિંગલ-યૂઝ પૅપર ટૉવેલ' થકી સાફ કરી શકો છો.

જોકે, આવું કરતાં પહેલાં ફોન 'વૉટર-રૅઝિસ્ટન્ટ' છે કે કેમ એ ચકાસી લેવું હિતાવહ છે.

કોરોના વાઇરસથી બાળકોને કેટલું જોખમ?

ચીનમાં એકઠા કરાયેલા ડેટા અનુસાર કોરોના વાઇરસની બાળકોને ખાસ અસર નથી થઈ.

આવું કદાચ એવા માટે શક્ય હોઈ શકે કે બાળકો ચેપનો પીછો છોડાવવામાં સક્ષમ હોય છે.

જોકે, જે બાળકોને અસ્થમા જેવી ફેફસાંની સમસ્યા હોય તેમને ખાસ સાવચેતી રાખવી જોઈએ.

આમ છતાં મોટા ભાગનાં બાળકો માટે કોરોના વાઇરસ એ શ્વાસ લેવાની તકલીફ માત્ર બની રહે છે અને ખાસ ચિંતાનું કારણ નથી.

જોકે, સાવચેતીનાં પગલાં તરીકે દિલ્હીમાં શાળાઓ બંધ રાખવામાં આવી છે.

ચલણી નોટો અને સિક્કા થકી વાઇરસનો ચેપ લાગે?

ચીનની સરકારે જણાવ્યું છે કે બીમારીને ફેલાતી અટકાવવા માટે તમામ બૅન્કોને મળેલી રોકડ ગ્રાહકોને પરત આપવામાં આવે એ પહેલાં 'સ્ટૅરીલાઇઝ્ડ' કરવામાં આવશે.

એટલે સંપર્કવિહોણાં કાર્ડનો ઉપયોગ રોકડને લીધે સર્જાતા જોખમનું પ્રમાણ ઘડાડી શકે છે. જોકે, આ કાર્ડ પર પણ વાઇરસનું વહન શક્ય છે.

એટલે શ્રેષ્ઠ ઉપાય એ જ છે કે કાર્ડ, સિક્કા કે ચલણી નોટોને સ્પર્શ્યા બાદ તમારા હાથ ધોઈ નાખો.

કોરોના વાઇરસ અને ફ્લૂ વચ્ચેનો ભેદ

કોરોના વાઇરસ અને ફ્લૂ કેટલાંય સમાન લક્ષણો ધરાવે છે, એટલે નિદાન કરવું અઘરું બની રહે છે.

કોરોના વાઇરસનાં મુખ્ય લક્ષણો તાવ અને ઉધરસ છે.

ફ્લૂમાં દર્દીઓને ગળું બળે છે જ્યારે કોરોના વાઇરસના દર્દીને શ્વાસ લેવામાં તકલીફ પડે છે.

માણસથી પ્રાણીને કોરોના વાઇરસનો ચેપ લાગે?

વિશ્વ સ્વાસ્થ્ય સંગઠનના જણાવ્યા અનુસાર માનવમાંથી કોરોના વાઇરસ પાલવેલાં પ્રાણીઓમાં ફેલાય એવા કોઈ પુરાવા મળ્યા નથી.

કોરોના વાઇરસ તમામ પશુઓમાં જોવા મળે છે અને તેમાં માનવી પણ સામેલ છે. તે સામાન્ય રીતે એક જાતિના જીવમાં જ સંક્રમિત થાય છે અને અલગઅલગ જાતિઓ વચ્ચે તેનો ફેલાવો અસામાન્ય માનવામાં આવે છે.

એટલે જો પાલવેલાં પ્રાણીને કોરોના વાઇરસનો ચેપ લાગ્યો હોય તો એનાં શ્વાસ કે ખાંસીથી માનવીને ચેપ લાગતો નથી. જોકે, સંક્રમણ ધરાવતા પ્રાણીની જીભના સ્પર્શ કે સંક્રમણ ધરાવતી વ્યક્તિની ખાસીથી આ વાઇરસ ફેલાઈ શકે છે.

એટલે પાલવેલાં પ્રાણીને સ્પર્શ્યા બાદ પણ સાબુ અને પાણીથી હાથ ધોવાનું ન ભૂલવું જોઈએ.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


આ દરમિયાન વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ શુક્રવારે સાંજે આસામના ચાંગસારીમાં અંદાજિત 1,123 કરોડ રૂપિયાના ખર્ચે તૈયાર થનાર અખિલ ભારતીય આયુર્વિજ્ઞાન સંસ્થાન(એમ્સ)ના ભૂમિપૂજન સમારોહમાં ભાગ લીધો.

સાથે જ 2,187 કરોડ રૂપિયાના ખર્ચે તૈયાર થનારા ગુવાહાટી અને ઉત્તર ગુવાહાટીને જોડતાં બ્રહ્મપુત્ર નદી પરના સિક્સ લૅન બ્રિજ નિર્માણનું પણ ઉદ્દઘાટન કર્યું.

બે દિવસના પ્રવાસે આવેલા વડા પ્રધાને આસામ સહીત અરૂણાચલ પ્રદેશ અને ત્રિપુરામાં પણ કેટલીક મોટી યોજનાઓનું ખાત મુહૂર્ત કર્યું.

લોકસભા ચૂંટણીઓ પહેલાં જ આટલી બધી યોજનાઓના ઉદ્દઘાટનને લોકોમાં રહેલા વિરોધને ઓછો કરવાનો ઉપાય માનવામાં આવે છે.

પરંતુ પૂર્વોત્તરના રાજ્યો માટે આટલા વિકાસ કાર્યો લઈને આવ્યા છતાં આસામ સ્ટૂડન્ટ્સ યુનિયન(આસૂ)ના સભ્યોએ વડા પ્રધાનનો કાળા વાવટા દર્શાવીને વિરોધ કર્યો.

વડા પ્રધાનના આસામ પ્રવાસ મુદ્દે નાગરિકતા સંશોધન બિલ પર પોતાનો વિરોધ પ્રગટ કરતા તાઈ આહોમ યુવા પરિષદે શનિવારે 12 કલાકના આસામ બંધનું એલાન કર્યું હતું.

જેની ઉત્તર આસામના ઘણા જિલ્લાઓમાં વ્યાપક અસર જોવા મળી.

વિરોધી સંગઠનોએ બીજા દિવસે શનિવારે પણ ગુવાહાટીમાં વડા પ્રધાન મોદીને કાળા વા... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

વટા બતાવ્યા અને ઘણી જગ્યાએ તેમનું પૂતળા દહન કરવામાં આવ્યું.

અરૂણાચલ પ્રદેશના ઇટાનગરમાં શનિવારે ગ્રીનફિલ્ડ હોલોંગી ઍરપોર્ટ અને એફટીઆઈઆઈના પરિસરનું ખાત મુહૂર્ત કર્યા પછી મોદીએ એક સભાનું સંબોધન કર્યું.

તેમણે કહ્યું, "મને અહીં ચાર હજાર કરોડની યોજનાઓનો શિલાન્યાસ કરવાની તક મળી. પ્રદેશમાં અન્ય 13 હજાર કરોડની યોજનાઓ ચાલી રહી છે."

મોદીનું ભાષણ

"પહેલાંની સરકારોએ દસકાઓથી આસામની ઉપેક્ષા કરી છે. અમે તેને બદલવા માટે અહીં છીએ."

"ન્યૂ ઇન્ડિયા ત્યારે જ શક્ય છે, જ્યારે નૉર્થ-ઇસ્ટનો યોગ્ય વિકાસ થાય."

ત્યારબાદ આસામમાં એક જાહેરસભાને સંબોધિત કરતા વડા પ્રધાને આખું ભાષણ પૂર્વોત્તર રાજ્યોમાં ભાજપ સરકારની વિકાસ યોજનાઓ પર આપ્યું.

નાગરિકતા સંશોધન બિલ પર પોતાનો મત રજૂ કરતા તેમણે કહ્યું, "નાગરિકતા સંબંધિત કાયદા મુદ્દે ઘણી ગેરમાન્યતાઓ ફેલાવવામાં આવી રહી છે."

"આ અફવાઓ ફેલવનારા એ જ લોકો છે જેમણે ઘૂસણખોરી રોકવા માટે નેશનલ સિટિઝન રજિસ્ટરને 36 વર્ષ વીતી ગયાં છતાં અમલમાં નથી મૂક્યું."

"પણ અમારી સરકાર સુપ્રીમ કોર્ટના માર્ગદર્શન હેઠળ એનઆરસીનું કામ ઝડપથી પૂરું કરી રહી છે."

વડા પ્રધાને એમ પણ કહ્યું, "વિરોધીઓ આપણી જાહેરસભામાં આવેલા લોકોને જુએ, એમને આસામના મિજાજનો અંદાજ આવી જશે."

વડા પ્રધાને આસામ અને પૂર્વોત્તરના રાજ્યોમાં પોતાની સરકારની સિદ્ધીઓ ગણાવવાની સાથે નામ લીધા વિના બાંગ્લાદેશી ઘૂસણખોરો અને ધાર્મિક અત્યાચાર મુદ્દે ભારતમાં શરણ પામેલા લઘુમતી સમુદાયનો ઉલ્લેખ કરીને હિંદુ મતદારોને એક સ્પષ્ટ સંદેશ આપી દીધો.

તેમણે પોતાના ભાષણમાં આસામના સંત, ધર્મગુરુઓ અને લોકનાયકોને આસામની ભાષામાં પ્રણામ કરીને લોકોને ભાવનાત્મક રીતે પ્રભાવિત કરવાના પ્રયત્ન કર્યા.

શું નરેન્દ્ર મોદી આટલી મોટી સંખ્યામાં યોજનાઓનો શિલાન્યાસ કરીને અથવા લોકોની ભાવનાત્મક સંવેદનાઓને સ્પર્શવાના પ્રયત્નોથી આસામની 25 લોકસભા બેઠકો પર અસર કરી શકશે?

આ સવાલનો જવાબ આપતા આસામના જાતિવાદી યુવા વિદ્યાર્થી પરિષદના પૂર્વ નેતા મનોજ કુમાર દત્તાએ બીબીસી સાથે વાત કરી.

તેમણે જણાવ્યું, "હકીકતમાં મોદીજી વારંવાર અહી આવી રહ્યા છે અને એ દર્શાવવા પ્રયત્ન કરે છે કે એમની સરકાર આ વિસ્તારના વિકાસ માટે કેટલી ગંભીર છે."

"પરંતુ તેઓ હાલમાં અહી થઈ રહેલા વિરોધને સમજવાના પ્રયત્નો નથી કરતા. મોદીજીને લાગે છે કે તેમના અહીં આવવાથી લોકોની તેમના માટેની નારાજગી ઓછી થશે, પણ એવું નથી."

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

લોકોની...


આ દરમિયાન વહેલ પોતાના મૃત બચ્ચાને સાથે રાખીને 1600 કિલોમીટર સુધી તરતી રહી.

કેનેડાના વાનકુંવર ટાપુ પર વહેલ પર સંશોધન કરતું એક રિસર્ચ સૅન્ટર છે. આ સૅન્ટર દ્વારા જ એ વહેલ પર નજર રાખવામાં આવી રહી હતી.

પોતાના બચ્ચાનાં મૃત્યુથી એ વહેલ એટલી આઘાતમાં હતી કે તેના વર્તનમાં એવી ઘણી વસ્તુઓ પહેલી વખત જોવા મળી, જે સામાન્ય રીતે વહેલના વર્તનમાં નથી જોવા મળતી.

દુઃખમાં પોતાના બચ્ચાના મૃત શરીરને વહેલ માછલીઓ સામાન્ય રીતે એક અઠવાડિયા સુધી પોતાની પાસે રાખે છે. પરંતુ આ વહેલે તમામ રેકર્ડ તોડી નાખ્યા છે.

મડાગાસ્કર અને ઑસ્ટ્રેલિયાથી સૌરાષ્ટ્રમાં આવતી વહેલ શાર્ક સાથે શું થાય છે?

આ વહેલનું નામ J35 છે. છેલ્લા કેટલાક દિવસોથી તેણે દુનિયાનું સંશોધકોનું ધ્યાન ખેંચ્યું છે. સમૃદ્ર કિનારેથી લેવામાં આવેલી ટેલિફોટો ડિજિટલ ઇમેજથી જાણવા મળ્યું છે કે, તેની તબિયત બરાબર છે.

શું તમે આ વાંચ્યું?

પોતાના બચ્ચાને છાતીએ વળગાડીને પહેલી વખત આ વહેલ 24 જુલાઈ જોવા મળી હતી. એમ કહેવાય છે કે એ જ સમયગાળામાં થોડા દિવસો પહેલાં જ એ બચ્ચું મૃત્યુ પામ્યું હતું.

હજી સુધી બચ્ચાના મૃત્યુનું કારણ જાણી શકાયું નથી.

કેનેડા અને અમેરિકામાં કિલર વ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

હેલને વિલુપ્તિને આરે આવેલી માછલીયોની શ્રેણીમાં રાખવામાં આવી છે. તાજેતરના વર્ષોમાં આ માછલીઓની સંખ્યામાં નાટ્યાત્મક રીતે ઘટાડો થયો છે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


આ દરમિયાન વિજાય માલ્યાને આ મામલે અપીલ માટે 14 દિવસનો સમય આપવામાં આવ્યો છે.

આમ છતાંય પ્રત્યાર્પણ પ્રક્રિયામાં મહિનાઓથી માંડીને એક વર્ષથી વધુનો સમય લાગી શકે છે.

વૅસ્ટમિનસ્ટર કોર્ટના પ્રત્યાર્પણ સંબંધિત ચુકાદની ફાઈલ હોમ સેક્રેટરી સાજીદ જાવીદને મોકલી આપવામાં આવી હતી, જેની ઉપર તેમણે મંજૂરીની મહોર મારી હતી.

વિજય માલ્યાના કહેવા પ્રમાણે, તેઓ નીચલી કોર્ટના ચુકાદાને હાઈકોર્ટમાં અપીલ કરવાની પ્રક્રિયા હાથ ધરશે.

વિજય માલ્યા પર ભારતની બૅન્કો સાથે હજારો કરોડની છેતરપીંડી કરવાનો આરોપ છે. માલ્યા માર્ચ 2016માં ભારત છોડી લંડન જતા રહ્યા હતા.

માલ્યાને ભારત પરત લાવવા માટે કેન્દ્રની એજન્સીઓએ કાનૂની લડાઈ શરૂ કરી હતી.

લાગી શકે છે મહિનાઓ

માલ્યાએ અપીલ દાખલ કરવાની વાત કહી

બ્રિટનના ગૃહ વિભાગના પ્રવક્તાના કહેવા પ્રમાણે, "તમામ મુદ્દે સાવચેતીપૂર્વક અવલોકન કર્યા બાદ ગૃહપ્રધાને પ્રત્યાર્પણ હસ્તાક્ષર કર્યા હતા."

"તેમની ઉપર ખોટી નિવેદનબાજી કરવાના, છેતરપિંડી કરવાના તથા મની લૉન્ડ્રિંગના આરોપ છે."

આ અંગે અમારા બ્રિટનની લો-ફર્મ પિટર્સ ઍન્ડ પિટર્સના પાર્ટનર નિક વમોસે બીબીસી સાથે વાત કરી.

તેમના કહેવા પ્રમાણે,... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

"એક વખત કોર્ટ પ્રત્યાર્પણ ઉપર મંજૂરીની મહોર મારે એટલે તેને નકારવાનો ગૃહ પ્રધાન પાસે કોઈ વિવેકાધિકાર નથી હોતો, એટલે તેમનો નિર્ણય આશ્ચર્યજનક નથી."

"ગત વર્ષે જ માલ્યાએ જાહેરાત કરી દીધી હતી કે તેઓ કોર્ટના ચુકાદા સામે અપીલ કરશે. તેમની પાસે 14 દિવસની મુદત છે. મને લાગે છે કે તેમના વકીલોએ આ અંગેની તૈયારી કરી લીધી હશે.

"તથ્યાત્મક તથા કાયદાકીય દૃષ્ટિએ આ કેસ જટિલ છે એટલે કોર્ટ દ્વારા તેમની અપીલ ગ્રાહ્યા રાખવામાં આવશે, એમ લાગે છે."

"અપીલ પ્રક્રિયામાં બે-ત્રણ મહિના નીકળી જશે, આ દરમિયાન તેઓ જામીન ઉપર બહાર રહેશે. હાઈકોર્ટમાં કેસની 'પુનઃસુનાવણી' નહીં થાય, પરંતુ નીચલી કોર્ટે બરાબર ચુકાદો આપ્યો હતો કે કેમ, તે બાબતને જ ધ્યાને લેશે."

ઝરીવાલા ઍન્ક કંપનીના સ્થાપક સરોશ ઝરીવાલાના કહેવા પ્રમાણે, "ઉચ્ચ કોર્ટ પાસે અનેક અપીલ પડતર હોવાથી પાંચથી છ મહિના લાગી શકે છે."

"જો ત્યાં માલ્યાની વિરુદ્ધ ચુકાદો આવે તો તેઓ સર્વોચ્ચ અદાલતમાં અપીલ કરી શકે છે.

સર્વોચ્ચ અદાલતમાં વધુ પાંચ છ મહિનાથી માંડીને એક વર્ષ સુધીનો સમય લાગી શકે છે."

આપને આ પણ વાચવું ગમશે

કઈ રીતે માલ્યા દેવાંમાં સપડાયા?

વિજય માલ્યા અબજો રૂપિયાની સંપત્તિના માલિક છે.

આઈપીએલ (ઇંડિયન પ્રિમિયર લીગ) માં પોતાની ટીમ ખરીદીને ક્રિકેટ અને ફૉર્મ્યૂલા વન રેસિંગમાં ભાગ્ય અજમાવતા પહેલાં તેમણે કિંગફિશર બિયર નામે બ્રાન્ડ ઊભી કરી છે.

તેમણે 2005માં કિંગફિશર ઍરલાઇન્સ પણ શરૂ કરી હતી, જે હાલ બંધ પડી છે.

તેમના પર કિંગફિશર ઍરલાઇન્સમાં નાણાંની ગેરરીતિ આચરવાના અનેક આરોપો છે.

આ આરોપોની તપાસ ભારતની એજન્સીઓ સીબીઆઈ (સેન્ટ્રલ બ્યૂરો ઑફ ઇન્વેસ્ટિગેશન) અને ઈડી (ઍન્ફૉર્સમૅન્ટ ડિરેક્ટ્રેટ) કરી રહી છે.

2012માં માલ્યાએ યુનાઇટેડ સ્પિરિટ્સ ગ્રૂપનો પોતાનો મોટાભાગનો સ્ટેક યૂકેની લિકર જાયન્ટ ડિયાગોને વેંચી દીધો હતો.

આ ડિલ માલ્યાને યુનાઇટેડ સ્પિરિટ્સને દેવાંમાંથી બહાર કાઢવા અને કિંગફિશર ઍરલાઇન્સ માટે નાણાં છૂટા કરવા માટે મદદરૂપ થવાની હતી એવું મનાય છે.

2012માં બંધ થયેલી ઍરલાઇન્સનું તેના આગળના વર્ષે ફ્લાઇંગ લાઇસન્સ રદ કરી દેવામાં આવ્યું.

જે બાદ ઍરલાઇન્સ નુકસાનમાં ગઈ અને ઋણદાતાઓએ તેમને નવી લોન આપવાની ના પાડી દીધી.

એક અંદાજ મુજબ માલ્યાએ જ્યારે દેશ છોડ્યો ત્યારે તેમની ઉપર અંદાજે રૂ. નવ હજાર કરોડનું દેવું હતું.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


આ દરમિયાન વિરોધ પ્રદર્શન માટે બૅન્કર્સ સોશિયલ મીડિયાનો પણ ઉપયોગ કરી રહ્યા છે. સોશિયલ મીડિયા પર બૅન્ક કર્મચારીઓ 'આઈ એમ બૅન્કર. આઈ એમ અન્ડરપેઇડ' સાથેના લખાણ વાળો પ્રોફાઇલ ફોટોગ્રાફ અપલૉડ કરી રહ્યા છે.

આવા જ પ્રોફાઇલ ફોટોગ્રાફને અપલોડ કરનારા 'સ્ટેટ બૅન્ક ઑફ ઇન્ડિયા'ના કર્મચારી ઉમેશકુમાર સાથે બીબીસીએ વાતચીત કરી હતી.

'અમારી વાત કેમ નથી સંભળાતી?'

ઉમેશકુમાર સ્ટેટ બૅન્ક ઑફ ઇન્ડિયાના કર્મચારી

ઉમેશકુમારે જણાવ્યું, ''સરકારને તમામ નાણાકીય યોજનાઓ બૅન્ક થકી પાર પાડે છે, પછી એ જનધન યોજના હોય કે અટલ પેન્શન યોજના હોય. બધી જ યોજનાને સફળ બનાવવાની કામગીરી બૅન્કના માથે હોય છે.''

''પણ આ જ બૅન્કના કર્મચારીના પગારવધારાની જ્યારે વાત આવે ત્યારે સરકાર પાછળ હટી જતી હોય છે.''

ઉમેશકુમારે એવું પણ જણાવ્યું કે ''નાણાકીય વ્યવહાર જેવું મહત્ત્વનું અને મુશ્કેલ કામ કરતાં હોવા છતાં બૅન્ક કર્મચારીઓને વળતર બહુ જ ઓછું મળે છે.''

'કાર્યના કલાકો ઘટે'

હિતેન્દ્ર પટેલ

ઉમેશકુમારની માફક જ હિતેન્દ્ર પટેલે પણ પોતાની ફેસબુક પ્રોફાઇલની તસવીર બદલી નાખી છે.

બીબીસી સાથેની વાતચીતમાં હિતેન્દ્ર પટેલે જણાવ્યું, ''અમારી મુખ્ય માગ પગ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ાર વધારાની છે. આ ઉપરાંત અમારા કાર્યના કલાકો પણ ઘટવા જોઈએ.''

''બૅન્ક જવા માટેનો અમારો સમય સાડા દસ વાગ્યો હોય છે અને અમે દસ વાગ્યે પહોંચી જઈએ છીએ. પણ, નવ વાગ્યા પહેલાં ક્યારેક ઘરે પરત નથી ફરી શકતા.''

'અમારી અવગણના કેમ?'

પ્રિયંકા મકવાણા

'સ્ટેટ બૅન્ક ઑફ ઇન્ડિયા'માં કામ કરતાં પ્રિયંકા મકવાણાએ બીબીસીને જણાવ્યું કે, ''અમારે ક્રોસ સેલિંગનું વધારાનું કામ કરવું પડે છે. સામાન્ય રીતે બૅન્કરની જવાબદારીમાં આ કામ આવતું નથી છતાં અમારે કરવું પડતું હોય છે.''

''આ માટે અમને લક્ષ્યાંક આપવામાં આવતો હોય છે અને તેને પૂરો કરવામાં ભારે દબાણ પણ કરાતું હોય છે.''

''અમે કામના નિયત કરાયેલા કલાકો કરતાં પણ ક્યાંય વધું કામ કરીએ છીએ. છતાં જ્યારે પગારની વાત આવે ત્યારે અમારી અવગણના કરવામાં આવે છે.''

'બૅન્કિંગ સિવાયનું કામ કરવું પડે છે.'

અન્ય એક બૅન્કરે નામ ના આપવાની શરતે બીબીસીને જણાવ્યું કે સરકારી બૅન્કોમાં બૅન્કિંગનું કામ પૂરું થયા બાદ તેમને વીમા યોજના અને એવાં બધાં કામો કરાવાય છે કે જે તેમની નોકરીના કાર્યમાં સામેલ હોતા નથી.

તેમણે એવું પણ જણાવ્યું કે બૅન્કના 90 ટકા કર્મચારીઓ પ્રામાણિક છે અને નિષ્ઠાથી પોતાનું કામ કરે છે. એમ છતાં પણ જ્યારે પગારની વાત આવે ત્યારે એમને અવગણાય છે.

એટલું જ નહીં, માત્ર પાંચ દિવસની તાલીમ આપી તેમની પાસે બૅન્કિંગ સિવાયનું કેટલુંય કામ કરાવાય છે.

બૅન્કોમાં કર્મચારીઓની પણ ભારે અછત હોવાનું જણાવતા આ બૅન્કર ઉમેરે છે કે વર્ષ 2020માં બૅન્કના કેટલાય કર્મચારી નિવૃત થવાના છે. છતાં પૂરતી ભરતી નથી કરાઈ રહી.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


આ દરમ્યાન હજારો લોકોની ધરપકડ કરવામાં આવી  હતી અને હજારો લોકોની નોકરીઓમાંથી  હકાલપટ્ટી કરવામાં આવી હતી.

સરકારે કટોકટી ચાલુ રાખવાનો નિર્ણય લીધો અને તેની સમય મર્યાદા કેટલાક મહિના આગળ વધારી દેવામાં આવી.

દેશમાં હાલમાં જ રાષ્ટ્રપતિ માટેની ચૂંટણી સમાપ્ત થઈ છે, જેમાં ફરીથી એક વખત હાલનાં રાષ્ટ્રપતિ રેચેપ તૈય્યપ અર્દોઆન ચૂંટણી જીતી ગયા હતા.

ચૂંટણી પ્રચારમાં વિપક્ષી ઉમેદવારોએ વચન આપ્યું હતું કે જો તેઓ ચૂંટણી જીતી જશે તો તેઓ સૌથી પહેલાં કટોકટીને સમાપ્ત કરશે.

સરકારી આંકડા અને સ્વયંસેવી સંસ્થાઓ દ્વારા એકઠા કરવામાં આવેલા આંકડા અનુસાર, કટોકટી દરમ્યાન એક લાખ સાત હજાર લોકોને નોકરીમાંથી બરતરફ કરવામાં આવ્યા હતા, જ્યારે પચાસ હજાર કરતાં વધારે લોકોની ધરપકડ કરવામાં આવી હતી, જેમની સુનાવણી ચાલી રહી છે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

આરોપ-પ્રત્યારોપ

માનવામાં આવે છે કે જે લોકોને નોકરીમાંથી કાઢી મૂકવામાં આવ્યા હતા તેઓ નિર્વાસિત ઇસ્લામિક મૌલવી ફતેહુલ્લાહ ગુલેનનાં સમર્થક હતાં.

આ પહેલાં ફતેહુલ્લાહ ગુલેનની ગણના અર્દોઆનનાં મિત્રોમાં થતી હતી, હાલમાં તેઓ અમેરિકામાં નિર્વાસિત જીવન જીવી રહ્યા છે.

તુર્કીનો આરોપ છે કે 2016... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

માં થયેલા સૈન્ય શાસન પલટાનો પ્રયાસ ગુલેન અને એમના સમર્થકોએ કર્યો હતો, જો કે ગુલેને આ આરોપોને નકારી કાઢ્યા છે.

2016 માં શાસન પલટાનાં પ્રયાસ દરમ્યાન 250 કરતાં વધારે લોકોનાં મૃત્યુ થયાં હતાં.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો.


આ દરોડા દરમિયાન જે પાંચ લોકોની ધરપકડ કરવામાં આવી તેમા વરવરા રાવ પણ સામેલ છે.

પોલીસે રાવ અને તેમનાં બે પુત્રી ક્રાંતિ તેમ જ ખાસિમના ઘરે દરોડા પાડ્યા. ક્રાંતિ 'ક્રાંતિકારી લેખક સંઘ'નાં સભ્ય છે.

રાવ ઉપરાંત પોલીસે મુંબઈમાંથી અરૂણ ફરેરા અને વરનૉન ગૉન્ઝાલ્વિઝની ધરપકડ કરી.

જ્યારે હરિયાણાના સુરજકુંડમાંથી માનવાધિકાર કાર્યકર્તા સુધા ભારદ્વાજ તેમજ દિલ્હીમાંથી PUDR ના કાર્યકર ગૌતમ નવલખાની ધરપકડ કરવામાં આવી.

Twitter કન્ટેન્ટ પૂર્ણ, 1

પોલીસ દ્વારા આ માટે હૈદરાબાદ, મુંબઈ, દિલ્હી, રાંચીમાં એક સાથે અભિયાન હાથ ધરાયું હતું.

પૂણેના જોઇન્ટ કમિશનર શિવાજી ભડકેના જણાવ્યા અનુસાર ભીમા કોરેગાંવમાં થયેલી હિંસા અને એલગાર પરિષદના સંદર્ભમાં આ ધરપકડો કરાઈ છે.

જોકે, હજુ સુધી આ ધરપકડ પાછળનું ચોક્કસ કારણ પોલીસે જણાવ્યું નથી. પણ, એવું મનાઈ રહ્યું છે કે જૂન મહિનામાં રોના વિલ્સન પાસેથી જપ્ત કરાયેલા કથિત પત્રના આધારે આ ધરપકડો કરાઈ છે.

માઓવાદીના કથિત પત્રના આધારે ધરપકડ?

માનવાધિકાર કાર્યકર્તા રૉના વિલ્સનના દિલ્હી ખાતેના ઘરમાંથી મળેલા એ કથિત પત્રમાં રાજીવ ગાંધીની જે રીતે હત્યા કરાઈ હતી એ જ રીતે વડા પ્રધાન નરેન્... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

દ્ર મોદીની હત્યા કરવાનું ષડ્યંત્ર પકડાયું હોવાનો પોલીસે દાવો કર્યો હતો.

પત્રના આધારે વરાવરા રાવને કથિત મુખ્ય ષડ્યંત્રકારી ગણાવાયા હતા.

શું તમે આ વાંચ્યું?

માનવાધિકાર સંગઠનો અને ડાબેરી પક્ષોએ આ ધરપકડોને 'વિરોધનો અવાજ' બંધ કરવાનો પ્રયાસ ગણાવી રહ્યા છે.

તો કયા આધારે આ ધરપકડ કરાઈ છે એ સવાલ સાથે વરિષ્ઠ વકીલ પ્રશાંત ભૂષણે સુપ્રીમ કોર્ટના દ્વારા ખખડાવ્યા છે.

આ મામલે હજુ સુધી પોલીસ દ્વારા કોઈ સ્પષ્ટતા કરાઈ નથી. માત્ર પૂણેના પોલીસ કમિશનરે આ ધરપકડનો સંબંધ ભીમા કોરેગાંવ સાથે હોવાનું જણાવ્યું છે.

ધરપકડ કરાયેલા સામાજિક કાર્યકરો પર પોલીસે 'અનલૉફુલ ઍક્ટિવિટીઝ પ્રિવેન્શન ઍક્ટ' (UAPA) અંતર્ગત ગુનો નોંધ્યો છે.

અત્યારે ધરપકડ કેમ કરાઈ?

મહારાષ્ટ્રના ભીમા કોરેગાંવ ખાતે ગત વર્ષે ડિસેમ્બર મહિનામા હિંસા ફાટી નીકળી હતી.

એલગાર પરિષદમાં ઉશ્કેરણી જનક ભાષણ આપીને દલિત બૌદ્ધિકો અને ડાબેરી કાર્યકરોએ આ હિંસા ભડકાવી હોવાનો પોલીસ આરોપ લગાવ્યો હતો.

જેને પગલે જૂન માસમાં રોના વિલ્સન, સુધીર ધાવલે, સુધિન્દ્ર ગડલિંગ, પ્રો. સોમાસેન, મહેશ રાઉત જેવા સામાજિક કાર્યકરોની ધરપકડ કરવામાં આવી હતી.

એ ધરપકડ દરમિયાન રોના વિલ્સનના ઘરે મોદીની હત્યા કરવાના કથિત ષડ્યંત્રનો ઉલ્લેખ કરતો પત્ર મળ્યો હોવાનો પોલીસે દાવો કર્યો હતો.

પોલીસના દાવા અનુસાર એ પત્ર માઓવાદીઓએ લખ્યો હતો અને વરવરા રાવને એ ષડયંત્રના કથિત સુત્રધાર હતા. જોકે, રાવે એ પત્રને બનાવટી ગણાવ્યો હતો.

પત્રને બનાવટી ગણાવનારા માત્ર રાવ જ નહોતા. કોંગ્રેસના નેતા સંજય નિરુપમ સહિત કેટલાય માનવાધિકાર સંગઠનો અને સામજિક કાર્યકરોએ પણ પત્ર પર સવાલ ઊભા કર્યા હતા.

તેમના મતે ઘટી રહેલી લોકપ્રિયતા વધારવા અને સહાનુભૂતિ મેળવવા મોદી સરકારે એ તરકટ રચ્યું હતું.

'શહેરી માઓવાદી' એ વળી કોણ?

હાલના સમયમાં પોલીસ અને સરકાર અધિકારીઓ 'અર્બન માઓઇસ્ટ કે શહેરી માઓવાદી' જેવા શબ્દ વારંવાર સાંભળવા મળે છે.

નક્સલવાદીઓ પોતાની વિચારધારા શહેરી વિસ્તારોમાં ફેલાવવા માટે કાર્ય કરી રહ્યા હોવાનું તેમનું માનવું છે.

જેમને અર્બન માઓઇસ્ટ કે શહેરી માઓવાદી તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.

દિલ્હી યુનિવર્સિટીના પ્રોફેસર સાઈબાબાની ધરપકડ થયા બાદ આ શબ્દોએ ભારે ચર્ચા જગાવી હતી.

સરકારનું કહેવું છે કે નક્સલવાદ પોતાનો આધાર ગુમાવી રહ્યો છે. ગૃહમંત્રી રાજનાથસિંહે પણ આ જ વાત કહી છે.

છતાં, દલિત અને આદિવાસીઓના અધિકાર માટે લડી રહેલા કેટલાક વકીલ અને...


આ દર્શાવે છે કે રાજ્યના પચાસ ટકાથી પણ વધુ એટલે કે અડધો અડધ કરતાં વધુ કેસ માત્ર અમદાવાદમાં છે. રાજ્યનાં અન્ય શહેરોમાં કોરોના પૉઝિટિવ કેસની સંખ્યા અને અમદાવાદના કેસની સંખ્યા વચ્ચે બહુ મોટું અંતર છે.

જેમકે, 1021માંથી અમદાવાદમાં 590 કેસ છે તો એની સરખામણીમાં સુરતમાં 102 કેસ, વડોદરામાં 137 કેસ, રાજકોટમાં 28 કેસ છે.

મતલબ કે, રાજ્યના અન્ય શહેરો કરતાં અમદાવાદમાં ચારથી પાંચગણા કે એનાથી પણ વધુ કેસ છે.

આનું કારણ જાણવા અમે તબીબોથી માંડીે સમાજશાસ્ત્રીઓઓ સાથે વાત કરી.

અમદાવાદના ડૉક્ટર પ્રવીણ ગર્ગે જણાવ્યું કે "જે શહેરમાં ટેસ્ટ વધારે થાય ત્યાં વધારે કેસ સામે આવે છે. અમદાવાદમાં ટેસ્ટ વધારે સારી રીતે થઈ રહ્યા છે તેથી ત્યાં પૉઝિટિવ કેસની સંખ્યા દેખીતી રીતે સામે આવી રહી છે."

"જો અન્ય શહરોમાં પણ સઘન ટેસ્ટ પ્રક્રિયા શરૂ થાય તો ત્યાં પણ મોટી સંખ્યામાં પૉઝિટિવ કેસ સામે આવી શકે છે. કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા કોરોના માટેની મેડિકલ ટેસ્ટ કિટ્સ વિવિધ રાજ્યોમાં મોકલવામાં આવી છે"

"અમદાવાદ ગુજરાતનું મોટું અને પ્રમુખ શહેર છે, તેથી સ્વાભાવિક છે કે એ કિટનો ઉપયોગ અમદાવાદમાં વધુ થવાનો છે. તેથી કેસ વધુ દેખાઈ રહ્યા છે. રાજ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

્યનાં છેવાડાનાં શહેરો અને ગામોમાં તો ટેસ્ટીંગની પૂરતી સુવિધા નથી પહોંચી તેથી કેસ દેખાતા નથી, પણ એવું માની ન શકાય કે ત્યાં કેસ નહિવત્ છે."

ભાવનગર યુનિવર્સિટીના પૂર્વ વાઇસ ચાન્સેલર તેમજ ગુજરાતના જાણીતા સમાજશાસ્ત્રી વિદ્યુત જોષી સાથે પણ બીબીસી ગુજરાતીએ આ મામલે વાત કરી હતી.

જ્યારે પૂછવામાં આવ્યું કે ગુજરાતમાં અમદાવાદમાં આટલા કોરોના પૉઝિટિવ કેસ છે એનું કારણ શું છે?

તેમણે જણાવ્યું કે "શહેરીકરણ જેટલું વધારે, ઍક્સપોઝર જેટલું વધારે એમ કોરોનાનો વ્યાપ વધારે. ગુજરાતમાં અમદાવાદમાં જેટલું શહેરીકરણ થયું છે એટલું ક્યાંય નથી થયું."

"જ્યારે શહેરીકરણ અને ઍક્સપોઝર વધે ત્યારે આર્થિક પ્રવૃત્તિ વધે અને બહારથી આવતા માણસોની સંખ્યા પણ વધે. તેથી રોગ પણ ત્યાં વધવાનો છે."

"આર્થિક પરિબળ પણ આમાં મોટો ભાગ ભજવે છે. જ્યાં આર્થિક પ્રવૃત્તિ વધુ હોય ત્યાં કોરોના ખૂબ ફેલાય છે."

"તમે જુઓ કે ઈરાનમાં કોરોના હતો, પણ એની સાપેક્ષે કોરોનાએ વધુ માથું તો અમેરિકા અનો યુરોપમાં ઊંચક્યું છે. આર્થિક વિકાસની સાથે વાહનવ્યવહાર વધે છે. લોકોની સંખ્યા વધતી જાય છે. જેને લીધે કોઈ ચેપી રોગ પગ મૂકે તો ઝટ ફેલાય છે."

આર્થિક વિકાસ કે ઔદ્યોગિકરણ તો સુરતમાં પણ ખૂબ થયું છે. તો ત્યાં અમદાવાદ કરતાં ખાસ્સા ઓછા કેસ નોંધાયા છે. એનું શું કારણ છે?

આ સવાલના જવાબમાં જોષીએ કહ્યું હતું, "કોરોના વધુ ફેલાયો છે એનું એક મહત્ત્વનું કારણ ઇન્ટરનેશનલ ટ્રાવેલર્સ છે. સુરત કરતાં અમદાવાદમાં ઇન્ટરનેશનલ ટ્રાવેલીંગ કરનારાની સંખ્યા વધુ છે."

"આટલું જ નહીં રાજ્યનાં અન્ય કોઈ શહેર કે ગામના લોકો જ્યારે વિદેશ જતાં કે વિદેશથી આવતાં હોય ત્યારે મોટે ભાગે અમદાવાદથી જ જાય છે અને અમદાવાદમાં ઊતરે છે. તેથી પણ કોરોનાનો વ્યાપ સુરત કરતાં અમદાવાદમાં વધારે છે."

તેઓ ઉમેરે છે, "બીજી એક વાત એ પણ સમજવા જેવી છે કે આપણી પ્રજા કૉમ્યુનિટી ઑરિએન્ટેડ છે. જેમકે, લોકો  મંદિર-મસ્જિદ, જ્ઞાતિગત મેળાવડા વગેરેમાં સાગમટે મળવા ટેવાયેલી છે."

"આપણે ત્યાં સિટીઝનશીપ એટલે કે નાગરિકકેન્દ્રી જે વિચાર છે એ હજી એટલો વિકસ્યો નથી. કોઈ રોગચાળો  ફેલાય ત્યારે કૉમ્યુનિટી ઑરિએન્ટેશન પણ મોટો ભાગ ભજવતું હોય છે."

અમદાવાદમાં કોરોના મુદ્દે કૉમ્યુનિટી ઑરેએન્ટેશન અને સિટીઝનશીપ વિશે વાત કરતાં અમદાવાદના પૂર્વ પ્રધ્યાપક અને સમાજશાસ્ત્રી ગૌરાંગ જાની કહે છે, "શહેર તરીકે અમદાવાદ પાસે એક નાગરિકી અવાજ નથી. જેમકે, કોઈ આફત ઊભી થાય તો મુંબઈ શહેર...


આ દાવા સાથે આ તસવીરો એ સમયે વાઇરલ થઈ જ્યારે તેઓ રવિવારે બૅંગલુરૂના બેથેલ ચર્ચ ગયા હતા.

પ્રકાશ રાજની ચર્ચના પાદરી સાથે લેવામાં આવેલી તસવીરને ફેસબુક ગ્રૂપ 'વી સપોર્ટ અજિત ડોવાલ'એ શૅર કરીને અભિનેતાને એવા પાખંડી જણાવ્યા છે જેઓ ભગવાન અયપ્પાને નથી માનતા.

ટ્વીટ કરીને કહેવામાં આવ્યું કે પ્રકાશ રાજ આ મામલાને 'ભગવાન અયપ્પા વિરુદ્ધ ભગવાન ઈસુ'ના રંગે રંગવા માગે છે.

ઘણા હિંદુત્વ સમર્થકોએ પ્રકાશ રાજ પર હિંદુઓને નફરત કરવા અને ખ્રિસ્તી ધર્મનો પ્રચાર કરવાનો આરોપ મૂક્યો હતો.

ટ્વિટર હૅન્ડલ 'રમેશ રામચંદ્રન'એ ટ્વીટ કરીને પ્રકાશ રાજ પર આરોપ લગાવ્યો છે કે તેઓ એવા ઢોંગી પાદરીની સાથે પ્રાર્થના કરી રહ્યા છે જેમણે કર્ણાટકમાં હજારો હિંદુઓનું ખ્રિસ્તી ધર્મમાં પરિવર્તન કરાવ્યું છે.

ઘણાં ટ્વીટર હેન્ડલોએ 'ખ્રિસ્તી નાસ્તિક' કહીને તેમની ટીકા કરી છે.

અમારી તપાસમાં જાણવા મળ્યું કે આ વાઇરલ થયેલી તસવીરો ભ્રામક છે.

અમને જાણવા મળ્યું કે આ તસવીરો અસલ છે પરંતુ તેમનો સંદર્ભ એ નથી, જે સોશિયલ મીડિયામાં દર્શાવાય છે.

ગ્રૂપ્સ અને ટ્વિટર હૅન્ડલ્સે પ્રકાશ રાજની ધાર્મિક સ્થળો, જેવા કે મસ્જિદ, ગુરુદ્વારા અથવા મંદિર જવાની તસવીરો... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

શૅર નથી કરી.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

ધાર્મિક સ્થળોની યાત્રા

એવું નથી કે પ્રકાશ રાજ ફક્ત ચર્ચોમાં જ જાય છે. તેમના સત્તાવાર ટ્વિટર અને ફેસબુક પેજ પર તેમની મસ્જિદ, ચર્ચ, મંદિર અને ગુરુદ્વારા જવાની તસવીરો પણ છે.

તેમણે ટ્વીટ કર્યું છે, "તમામ ધર્મોનું સન્માન કરવું, બદલામાં તમામ તરફથી સન્માન અને આશિર્વાદ મેળવવા આપણા દેશની આત્મામાં છે. આવા સમાવેશી ભારતનું ગુણગાન કરીએ, સમાવેશી ભારત સુનિશ્ચિત કરીએ."

પ્રકાશ રાજે બીબીસીને જણાવ્યું કે આ રીતનાં સંદેશ આગામી ચૂંટણીઓને સાંપ્રદાયિક રંગમાં રંગવાના પ્રયત્નરૂપે શૅર કરવામાં આવી રહ્યા છે.

તેમણે કહ્યું, "હું ચર્ચ, મસ્જિદ, ગુરુદ્વારા અથવા મંદિરમાં ત્યારે જાઉં છું જ્યારે ત્યાં લોકો ધર્મનિરપેક્ષતા માટે પોતાની રીતે પ્રાર્થના કરવા ઇચ્છે છે. અને હું આ વાતનું સન્માન કરું છું."

"ભક્ત જે રીતે અપનાવી રહ્યા છે, તેમની પાસેથી તેમની વિચારધારાની બાબતે જાણકારી મળે છે કે તેઓ કેવી રીતે દેશમાં નફરત ફેલાવી રહ્યા છે."

ભગવાન અયપ્પાને લઈને કરવામાં આવ્યા દાવા

પ્રકાશ રાજ પોતાને નાસ્તિક માને છે. સોશિયલ મીડિયા પર પણ આ મામલે તેમના પર નિશાન તાકવામાં આવ્યું હતું કે તેઓ ભગવાન અયપ્પાને નથી માનતા પરંતુ ખ્રિસ્તી ધર્મમાં વિશ્વાસ ધરાવે છે.

આ દાવા પ્રકાશ રાજના સોશિયલ મીડિયા પેજ પર ઉપલબ્ધ એક વીડિયોના આધારે કરવામાં આવ્યા હતાં, જેમાં તેમણે મહિલાઓને કેરળના સબરીમલા મંદિરમાં પ્રવેશ કરવાથી અટકાવવાના સંદર્ભે વાત કરી હતી.

વીડિયોમાં પ્રકાશ રાજને એવું કહેતા સાંભળી શકાય છે, "કોઈ પણ ધર્મ જે કોઈ મહિલાને, મારી માને, પૂજા કરતા અટકાવે છે, તે મારો ધર્મ નથી."

"જો કોઈ ભક્ત મારી માને પૂજા કરતા અટકાવશે, તો એ મારા માટે એ ભક્ત નથી. જો કોઈ ભગવાન નથી ઇચ્છતો કે મારી મા એની પૂજા કરે, તો તે મારા માટે ભગવાન નથી."

આ નિવેદન એ મહિલાઓના સમર્થનમાં આપવામાં આવ્યું હતું જેઓ સબરીમલા મંદિરમાં પ્રવેશના અધિકાર માટે પ્રદર્શન કરી રહ્યાં હતાં.

પોતાના ધર્મની બાબતે કરવામાં આવી રહેલા ખોટા દાવાઓની બાબતે પ્રકાશ રાજે પોતાના ટ્વિટર હૅન્ડલ પર એક વીડિયો શૅર કર્યો છે, જેમાં તેઓ કહે છે, "ભગવાનને માનવા કે ન માનવા અગત્યનું નથી. અગત્યની વાત એ છે કે અન્યોના વિશ્વાસનું સન્માન કરવું. ધર્મમાં રાજનીતિ ના લાવો."

દેશમાં વધી રહેલા ફેક ન્યૂઝ ઉપર વાત કરતા પ્રકાશ રાજે બીબીસીને કહ્યું કે આ સમાચારો ત્યારે વાઇરલ થાય છે, જ્યારે કેટલાંક લોકોનો સમૂહ અવાજ ઉઠાવનારાઓને 'ઍન્ટી...


આ દાવા સાથે મુખ્ય મંત્રી યોગી, ભાજપના નેતા મોહસિન રઝા, બિહારના ગવર્નર લાલજી ટંડન અને યૂપીના કૅબિનેટ મંત્રી આશુતોષ ટંડનનો એક 30 સેકંડની વીડિયો સોશિયલ મીડિયા પર ખૂબ શૅર થઈ રહ્યો છે.

ફૅસબુક અને ટ્વિટર પર આ ફોટોને સેંકડો વખત શૅર કરવામાં આવ્યો છે. તેને શૅર કરનાર લોકોનો એક જ હેતુ છે. 'એ દર્શાવવું કે ભાજપના નેતા સંવેદનહીન છે.'

યુટ્યૂબ અને ઘણી ચૅટિંગ ઍપ પર 14 ફેબ્રુઆરીના પુલવામા હિલાને જોડીને આદિત્યનાથ યોગીનો આ વીડિયો શૅર થઈ રહ્યો છે.

ભારત પ્રશાસિત કાશ્મીરના પુલવામામાં થયેલા હુમલામાં 45થી વધુ જવાનોનાં મૃત્યુ થયાં અને ઘણા ઘાયલ થયા.

પરંતુ અમારી તપાસમાં અમને જાણવા મળ્યું કે જે વીડિયોના આધારે ભાજપના નેતાઓ આ ઘટના પ્રત્યે ગંભીર હોવાની વાત કરે છે, તે જુની છે અને પુલવામા હુમલા સાથે તેને કોઈ સંબંધ નથી.

હવે વાસ્તવિકતા..

આદિત્યનાથ યોગી અને અન્ય ભાજપના નેતાઓ હસી રહ્યા છે તે વીડિયો ગયા વર્ષનો છે. જ્યારે ઉત્તર પ્રદેશ અને ઉત્તરાખંડના મુખ્ય મંત્રી એન. ડી. તિવારીના અંતિમ સંસ્કાર થયા.

દિગ્ગજ નેતા એન ડી તિવારીનું અવસાન 18 ઑક્ટોબરના રોજ દિલ્હી ખાતે થયું, તેઓ 93 વર્ષના હતા.

એન. ડી. તિવારીના અંતિમ સંસ્કારમા... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ં ઉત્તર પ્રદેશના સીએમ આદિત્યનાથ યોગી, ભાજપના નેતા મોહસિન રઝા સાથે શું વાત કરી રહ્યા હતા કે ચારેય નેતાઓ પાર્થિવ શરીર પાસે બેસીને હસે છે. તેની માહિતી તો જાહેર માધ્યમમાં ઉપલબ્ધ નથી. પરંતુ ભાજપના નેતાઓની આ હરકતથી પાર્ટીની ઘણી ટીકા થઈ હતી.

આ વીડિયો વર્ષ 2018માં પણ વાઇરલ થયેલી અને લોકોએ આદિત્યનાથ યોગીની બૉડિ લૅંગ્વેજની ટીકા કરી હતી.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


આ દાવાઓ વચ્ચે કંપનીએ વધુ એક લાઇન લખી છે.

"અમે વૅન્ટિલેટર બનાવવામાં નિષ્ણાત નથી, પરંતુ દેશની વર્તમાન માગને જોતાં અમે આ મશીનનું આયોજન અને નિર્માણ કર્યું."

કોરોના વાઇરસ જેવી બીમારીના પ્રકોપ વચ્ચે પણ ગુજરાતમાં રાજકારણ ગરમાયું છે, તેમ છતાં 'જ્યોતિ સીએનસી'ના આ બધા દાવા ધમણ-1ની વેબસાઇટ પર મોજૂદ છે.

પાંચ સવાલો, જેના જવાબ બાકી

વૅન્ટિલેટરની જરૂર કેમ?

વર્ષ 2019 પૂરું થતાં સુધીમાં ચીનના વુહાન શહેરમાંથી કોરોના વાઇરસના કેસ વધવાના શરૂ થયા હતા.

એશિયા સહિત યુરોપ, અમેરિકા અને દક્ષિણ અમેરિકામાં કોરોના વાઇરસના કેસ વધી રહ્યા હતા અને 30 જાન્યુઆરીએ આ બીમારીએ ભારતમાં દસ્તક દીધી.

વિશ્વ સ્વાસ્થ્ય સંગઠન અનુસાર, "કોવિડ-19ની સારવાર માટે હાલમાં કોઈ વૅક્સિન નથી, પરંતુ જે સંક્રમિત દર્દીઓને હૉસ્પિટલમાં દાખલ કરવાની જરૂર પડે છે, તેમનામાં મોટા ભાગે શ્વાસ લેવાની તકલીફની ફરિયાદ વધી છે."

દુનિયાના બધા દેશોમાં કોવિડ-19ને કારણે હૉસ્પિટલમાં દાખલ જે દર્દીઓ સાજા થયા તેમાં મોટા ભાગે વૅન્ટિલેટર (શ્વાસ લેવામાં અને શરીરનાં અભિન્ન અંગોને ઓક્સિજન-બ્લડ સપ્લાયમાં મદદ કરતું મશીન)ની જરૂર પડી.

તો કોરોના વાઇરસના સંક્રમણની સાથે જ અચ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ાનક વૅન્ટિલેટરની માગ પણ વધી.

મામલો શું છે?

કોરોના વાઇરસને નાથવા માટે દેશવ્યાપી લૉકડાઉન ચાલુ હતું અને 4 એપ્રિલે રાજકોટની કંપની 'જ્યોતિ સીએનસી ઑટોમેશન લિમિટેડ'ના સીએમડી પરાક્રમસિંહ જાડેજાએ એલાન કર્યું :

"ધમણ-1 વૅન્ટિલેટર્સનું નિર્માણ શરૂ થઈ ગયું છે, 1,000 વૅન્ટિલેટર ગુજરાત સરકારને અપાશે. એ જ દિવસે એટલે કે શનિવારે તેને અમદાવાદના એક દર્દી પર સફળતાપૂર્વક ટેસ્ટ કરી લીધું છે."

સમાચાર આગની જેમ ફેલાઈ ગયા અને માત્ર સ્થાનિક નહીં ભારતના રાષ્ટ્રીય મીડિયામાં પણ તેને સ્થાન મળ્યું, કેમ કે એ જ દિવસે મુખ્ય મંત્રી વિજય રૂપાણીએ અમદાવાદ સિવિલ હૉસ્પિટલમાં જઈને તેનું 'ઉદ્ઘાટન કરી દીધું' અને તેની તસવીરો સોશિયલ મીડિયામાં વાઇરલ થઈ ગઈ.

બાદમાં વિજય રૂપાણીએ પત્રકારોને જણાવ્યું, "મને ખુશી છે કે વૅન્ટિલેટર બનાવવામાં પણ અમારા ગુજરાતના ઉદ્યોગપતિ સફળ થયા છે. એ સર્ટિફાઇડ થઈ ગયું છે અને સવારથી એક દર્દી પર કામ કરી રહ્યું છે. તેનાથી ગુજરાતમાં વૅન્ટિલેટરની અછત ખતમ થશે, તેમજ ભારતનાં અન્ય રાજ્યોમાં પણ તેનો સપ્લાય થશે."

તેના થોડા દિવસો પછી બીબીસી ગુજરાતી સાથે વાતચીતમાં જ્યોતિ સીએનસીનાં કૉર્પોરેટેટ કૉમ્યુનિકેશન્સ પ્રમુખ શિવાંગી લાખાણીએ કહ્યું  "કોવિડ-19 દરદીઓ માટે પ્રેસર બેઝ્ડ વૅન્ટિલેટર જોઈએ અને આ ટેકનિકને ધ્યાનમાં રાખીને ધમણ-1 તૈયાર થયું છે. મહારાષ્ટ્ર સરકારે પણ અમારી પાસે ધમણ-1 મંગાવ્યું છે અને અમેરિકા, ઈરાન, કેન્યા, પોર્ટુગલ, કઝાકિસ્તાન અને ફ્રાન્સે પણ અમારો સંપર્ક કર્યો છે."

12 એપ્રિલે થયેલી વાતચીતમાં જ્યારે શિવાંગીને આ વૅન્ટિલેટનરના ટેસ્ટિંગ વિશે પૂછવામાં આવ્યું ત્યારે જવાબ મળ્યો, "અમે અમદાવાદની સિવિલ હૉસ્પિટલમાં વૅન્ટિલેટર રાખ્યું અને આ પહેલાં ગાંધીનગરની EQDC (Electronics and quality development centre)માં ગુણવત્તા માટે મોકલ્યું હતું. તેમણે પ્રમાણપત્ર આપ્યું એ બાદ જ તેને સિવિલ હૉસ્પિટલમાં રાખવામાં આવ્યા હતા. અમને સિવિલ હૉસ્પિટલ પાસેથી સારો પ્રતિભાવ મળ્યો હતો. ત્યાંના મેડિકલ સ્ટાફે ટેસ્ટિંગ પણ કર્યું હતું."

વિવાદ કેમ?

જોકે, સરકારના આ દાવાને રદ કરતાં અમદાવાદ મેડિકલ ઍસોસિયેશનના સભ્ય અને જાણીતા ઍનેસ્થેટિસ્ટ ડૉક્ટર બિપિન પટેલે બીબીસી માટે લખતા વરિષ્ઠ પત્રકાર ભાર્ગવ પરીખને કહ્યું, "ધમણ-1 હકીકતમાં વૅન્ટિલેટર નથી. આમાં રૅસ્પિરેશન સેટ કરવા માટે અને દરદીઓને કેટલા પ્રમાણમાં ઑક્સિજન આપવું તેનું મિટર નથી. આમાં ભેજ માપવા માટેનું કોઈ પ્રમાણ...


આ દાવાની સાથે સોશિયલ મીડિયા પર એક વીડિયો વાઇરલ થઈ રહ્યો છે. આ વીડિયોને ઘણા ફેસબુક પેજ અને ગ્રુપ પર શૅર કરવામાં આવ્યો છે.

ફેસબુક સર્ચના આધારે આ વીડિયોને દસ લાખ કરતા વધારે વખત જોવામાં આવ્યો છે.

વીડિયોના શરૂઆતમાં એક તસવીરનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો છે જેમાં એક વ્યક્તિ રસ્તા પર બેઠેલી જોવા મળી રહી છે. અને તે વ્યક્તિની આસપાસ માંસ ફેલાયેલું જોવા મળે છે.

તસવીરમાં જોવા મળે છે કે તે વ્યક્તિની આસપાસ ઊભેલા લોકો તેમની સામે ઘૂરી રહ્યા છે.

વીડિયોના બીજા ભાગમાં બે અન્ય તસવીરોનો ઉપયોગ થયો છે જેમાં આરોપીની ગાડી અને તેમાં ભરેલા માંસને બતાવવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવ્યો છે.

વીડિયોમાં આ ઘટનાને હાલ જ ઘટેલી જણાવવામાં આવી છે. પરંતુ જ્યારે અમે આ વીડિયોની તપાસ કરી તો  બધા દાવા ખોટા હોવાનું જાણવા મળ્યું.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

'ઝારખંડ મૉબ લિંચિંગ'ની તસવીર

રિવર્સ સર્ચમાં અમે જાણ્યું કે આ વીડિયોને સાર્વજનિક રૂપે ફેસબુક પર સૌથી પહેલા સાક્ષી શર્મા નામની પ્રોફાઇલે પોસ્ટ કર્યો હતો.

આ પ્રોફાઇલ પેજ પરથી છેલ્લા ત્રણ મહિનામાં આશરે 50 હજાર લોકોએ આ વીડિયોને સોશિયલ મીડિયા પર શૅર કર્યો છે.

તસવીરોની તપાસમાં અમે જાણ્યુ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ં કે સૌથી પહેલી તસવીર 28 જૂન 2017ની છે.

આ ઘટના ઝારખંડના રાંચી શહેર નજીકના રામગઢની હતી, જ્યાં માંસ લઈ જઈ રહેલા અલીમુદ્દીન નામના એક યુવક સાથે લોકોએ મારપીટ કરી તેમની હત્યા કરી દીધી હતી.

અલીમુદ્દીનની હત્યા બાદ રોષે ભરાયેલા લોકોએ તેમની ગાડીમાં આગ પણ લગાવી દીધી હતી. તેમની કારનો નંબર WB 02K1791 હતો.

અલીમુદ્દીનના પત્નીએ બીબીસીને એ પણ જણાવ્યું હતું કે તેમના પતિ વ્યવસાયે એક ડ્રાઇવર હતા અને કોઈ રાજકીય પાર્ટી સાથે તેમનો કોઈ સંબંધ ન હતો.

જ્યારે આ ઘટના ઘટી હતી, ત્યારે બીબીસીને એક સાક્ષીએ જણાવ્યું હતું કે ભીડમાં સામેલ લોકો હોબાળો કરી રહ્યા હતા કે તેમની કારમાં ગાયનું માંસ છે.

ત્યારબાદ ત્યાં હાજર લોકોની સંખ્યા વધતી ગઈ. બધાએ મળીને તેમની ગાડીને ઘેરી લીધી અને તેમને નીચે ઉતારીને મારવા લાગ્યા.

આ દરમિયાન કેટલાક લોકોએ પેટ્રોલ છાંટીને તેમની ગાડીમાં આગ પણ લગાવી દીધી હતી.

ઝારખંડની રામગઢ કોર્ટે કથિત રૂપે ગાયનું માંસ લઈ જઈ રહેલા એક યુવકની મારી મારીને હત્યા કરી નાખવાના મામલે 11 કથિત ગૌરક્ષકોને હત્યાના આરોપી ગણાવ્યા હતા.

રામગઢ જિલ્લાની પોલીસે મૉબ લિંચિંગના આ મામલે ભારતીય જનતા પક્ષના બે નેતાઓની ધરપકડ પણ કરી હતી. અલીમુદ્દીનનાં પત્નીએ તેમને નામજોગ આરોપી બનાવ્યા હતા.

આ તરફ આ જ મામલે 11 કથિત ગૌરક્ષકોને રામગઢ કોર્ટે હત્યાના આરોપી ગણાવ્યા હતા.

પોલીસની નજરમાં કોઈ મામલો નથી

વીડિયોના બીજા ભાગમાં ગુજરાતના અમદાવાદની નંબર પ્લેટ વાળી એક સફેદ કારની તસવીરનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો છે અને તસવીર પર ભારતીય જનતા પક્ષનું ચૂંટણી ચિન્હ કમળ બનેલું છે.

આ સાથે ઉપયોગમાં લેવાયેલી અન્ય એક તસવીરમાં કેટલાક પોલીસ અધિકારીઓ પણ છે કે જેમણે બે લોકોની ધરપકડ કરી છે.

આ તસવીરો અંગે ગુજરાત પોલીસના એક વરિષ્ઠ અધિકારીએ અમારી સાથે વાત કરી. તેમણે કહ્યું કે ગૌમાંસની તસકરીના આરોપસર ગત વર્ષોમાં કોઈ ભાજપ કાર્યકર્તાની ધરપકડ થઈ નથી.

અમદાવાદ શહેરના ભારતીય જનતા પક્ષના અધ્યક્ષ જગદીશ પંચાલે બીબીસી સાથે વાતચીતમાં પોતાના કોઈ કાર્યકર્તાની ધરપકડ થઈ હોવાની વાતને નકારી કાઢી છે.

તેમણે કહ્યું, "છેલ્લા થોડા સમયમાં ભાજપના કોઈ પણ સક્રિય કાર્યકર્તા પર અમદાવાદમાં ગૌમાંસની તસ્કરીનો કોઈ મામલો દાખલ થયો નથી."

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


આ દાવો સોશિયલ મીડિયા પર ત્યારે વાઇરલ થવા લાગ્યો જ્યારે વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ બુધવારે જાહેરાત કરી કે ભારતે સફળતાપૂર્વક ઍન્ટી-સેટેલાઇટ(ASAT) મિસાઇલ લૉન્ચ કરવા વાળા દેશોમાં સામેલ થઈ ગયો છે.

વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ અચાનક દેશજોગ સંદેશ આપ્યો હતો. તેમાં તેમણે કહ્યું હતું કે 'ભારતે વૈશ્વિક સ્પેસ પાવરમાં પોતાની સિદ્ધિ પ્રાપ્ત કરી છે.'

જમણેરી વિચારધારા ધરાવતાં ઘણાં સોશિયલ મીડિયા પૅજ પર આ સિદ્ધિના વખાણ થયા જ્યારે વિપક્ષ સમર્થિત પૅજ પર વડા પ્રધાન મોદી દ્વારા કરવામાં આવેલી જાહેરાતની ટીકા થઈ અને કહેવામાં આવ્યું કે તેમણે આવી જાહેરાત આગામી લોકસભા ચૂંટણીને ધ્યાનમાં રાખીને કરી છે.

વાઇરલ થયેલા દાવામાં કહેવામાં આવ્યું છે કે દેશના પહેલા વડા પ્રધાન જવાહરલાલ નહેરુનું અવસાન 27 મે 1964ના રોજ થયું હતું જ્યારે ઈસરોની સ્થાપના 15 ઓગસ્ટ 1969ના રોજ થઈ હતી.

આ પોસ્ટને હજારો લોકો દ્વારા જોવામાં આવી છે અને તેને શૅર કરવામાં આવી છે.

અમારી તપાસમાં જાણવા મળ્યું કે આ દાવો ખોટો છે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

હકીકત

દાવો કરાયો છે કે જવાહરલાલ નહેરુની ઇસરોની સ્થાપનામાં કોઈ ભૂમિકા ન હતી. આ દાવો ખોટો છે.

નહેરુના મૃત્યુ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ના 2 વર્ષ પહેલાં 1962માં INCOSPAR (ઇંડિયન નેશનલ કમિટી ફૉર સ્પેસ રિસર્ચ)ની સ્થાપના બાદ ઇસરોની શોધ 1969માં થઈ હતી.

ઇંડિયન નેશનલ કમિટી ફૉર સ્પેસ રિસર્ચની સ્થાપના જવાહરલાલ નહેરુના શાસનકાળમાં થઈ હતી અને તેમાં પ્રખ્યાત વૈજ્ઞાનિક ડૉ. વિક્રમ સારાભાઈની પણ વિશેષ ભૂમિકા હતી.

ઈસરોની અધિકૃત વેબસાઇટ પર પણ રિસર્ચ એજન્સીની સ્થાપનામાં જવાહરલાલ નહેરુના અને ડૉ. સારાભાઈના યોગદાનનો ઉલ્લેખ છે.

તેમાં કહેવામાં આવ્યું છે : "ભારતે ત્યારે સ્પેસમાં જવાનું નક્કી કર્યું હતું જ્યારે ઇંડિયન નેશનલ કમિટી ફૉર સ્પેસ રિસર્ચની 1962માં ભારત સરકારે સ્થાપના કરી હતી. ડૉ. વિક્રમ સારાભાઈના સુકાન હેઠળ, INCOSPARએ તિરુવનંતપુરમમાં ઉપરના વાતાવરણના સંશોધન માટે થુંબા ઇક્વેટોરિયલ રૉકેટ લૉન્ચિંગ સ્ટેશનની સ્થાપના કરી હતી. 1969માં INCOSPARની જગ્યા ઈસરોએ લીધી હતી અને ત્યારે તેની સ્થાપના થઈ હતી."

ઑગસ્ટ 1969માં પણ જ્યારે ઇસરોની સ્થાપના થઈ ત્યારે ઇંદિરા ગાંધીની સરકાર સત્તામાં હતી.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


આ દિગ્દર્શકે કેટલાય દિવસોથી રમેશ પારેખને પોતાની ફિલ્મ માટે ગીત લખવાનું કહ્યું છે.

અંતે રમેશ પારેખને એક ગીત સૂઝ્યું, પણ ત્યારે એ ગીતને ટપકાવવા માટે પારેખ સાહેબ કે દિગ્દર્શક બંનેમાંથી કોઈની પાસે કાગળ નહોતો.

અંતે પારેખ સાહેબે એ ગીત બસની ટીકીટ પાછળ લખી આપ્યું. એ હતું ગુજરાતી ભાષાનું અમર ગીત 'સાંવરિયો રે મારો સાંવરિયો' અને એ દિગ્દર્શક એટલે નિમેષ દેસાઈ.

તમને આ વાંચવું પણ ગમશે :

લગભગ ચાર દાયકા કરતા વધારે સમયથી રંગભૂમિ સાથે જોડાયેલા અને પોતાની અંદર સતત રંગભૂમિને ધબકતી રાખનારા નિમેષભાઈ આપણી વચ્ચેથી અચાનક જ એક્ઝીટ મારી ગયા.

નસીરુદ્દીન શાહ અને ઓમ પુરી એમના પર આફરીન હતા

ડાબેથી અરવિંદ ત્રિવેદી, ગૌરાંગ વ્યાસ, આશા ભોંસલે, નિમેષ દેસાઈ, ગોપી દેસાઈ અને પરેશ રાવલ

નિમેષભાઈનું ગુજરાતી રંગભૂમિ પર બહુ મોટું યોગદાન રહ્યું છે. અઢીથી ત્રણ કલાકના લગભગ ૧૦૫ જેટલા નાટકોનું દિગ્દર્શન, 'નસીબની બલિહારી' અને 'કુખ' જેવી ગુજરાતી ફિલ્મોનું દિગ્દર્શન કર્યું.

૧૯૮૨માં રીલીઝ થયેલી 'નસીબની બલિહારી' ફિલ્મમાં પરેશ રાવલ, સ્મિતા પાટીલ, નસીરુદ્દીન શાહ અને ઓમ પુરી જેવા દિગ્ગજ કલાકારોએ અભિનય કર્યો હતો.

એક વાયકા મુજબ નિમે... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ષ દેસાઈએ ભજવેલા 'વેઈટીંગ ફોર ગોદો'નાટકના ગુજરાતી પ્રયોગ ઉપર નસીરુદ્દીન શાહ અને ઓમપુરી આફરીન પોકારી ગયા હતા.

ફિલ્મ ‘નસીબની બલિહારી’ના શૂટિંગ સમયે નિમેષ દેસાઈ ગોપી દેસાઈ અને પરેશ રાવલ

પોતાના સંઘર્ષના દિવસોમાં પણ આ બે કલાકારોએ તેમનું બે દિવસનું એક સમયનું જમવાનું જતું કરીને બચાવેલા પૈસામાંથી નિમેષ દેસાઈને મોંઘી હોટલમાં લંચ કરાવ્યું હતું.

કહેવાય છે કે આ નાટક એટલું પ્રસિદ્ધ થયું હતું કે તેના કારણે નિમેષભાઈને 'ઉત્સવ' ફિલ્મમાં અભિનય કરવાની તક મળી હતી.

ઇસરોની નોકરી છોડી ‘કોરસ’ બનાવ્યું

કારકિર્દીની શરૂઆતમાં નિમેષભાઈ 'ઇસરો'માં પ્રોડક્શન આસિસ્ટન્ટ તરીકે જોડાયા હતા અને એ સમયગાળામાં જ પૂનાની એફટીઆઈઆઈમાં ફિલ્મ મેકિંગની ટ્રેનીંગ લીધી હતી.

એ વખતે નિમેષભાઈએ 'કોરસ' થિયેટર ગૃપની સ્થાપના કરી અને પછી શરૂ થઈ અવનવા નાટકો સાથેની આજીવન ચાલનારી યાત્રા.

બસ પછી તો આ નાટકોનો રંગ નિમેષભાઈ ઉપર એવો ચઢ્યો કે એમણે ઈસરોની નોકરી છોડીને પોતાની જાતને રંગભૂમિને સમર્પિત કરી દીધી.

એક કલાકારનું જીવન ક્યારેય સીધી લીટીમાં જતું નથી હોતું. નિમેષભાઈ સાથે પણ એવું જ બન્યું, નાટકો અને સીરીયલ્સમાં નિમેષભાઈ એટલા ખુંપી ગયા હતા કે તેમને આર્થિક બાબતોનો ખ્યાલ જ ન રહ્યો.

આવા સમયે દેવામાં ઉતરી ગયેલા નિમેષભાઈને તેમના પિતા નિરંજનભાઈએ પોતાનો બંગલો અને જમીન વેચીને દેવું ચૂકવવામાં મદદ કરી હતી.

આવા પુત્ર વત્સલ અને કળા વત્સલ પિતાની સ્મૃતિમાં નિમેષભાઈએ નાટકો અને નાટ્ય સંગીતના ફેસ્ટીવલનું આયોજન કર્યું હતું.

નાટક એ જ જીવન

નિમેષભાઈ માટે નાટક એ એક ઝનુન હતું.

જીવનના છેલ્લા વર્ષોમાં એ લાકડીના ટેકે માંડ ચાલી શકતા પણ જયારે જ્યારે રંગભૂમિ ઉપર અભિનય કરવા આવે ત્યારે આ બધી અગવડો વચ્ચે પણ તેમની અભિનય ક્ષમતાનો ચમકારો જોવા મળી જ જાય.

ઢળતી ઉંમરે પણ ફ્રેકચર હોય, પડી ગયા હોય કે પછી બાયપાસ સર્જરી કરાવી હોય એવી પરિસ્થિતિમાં પણ નિમેષભાઈનું નાટક રોકાય નહીં.

 રંગમંચ ઉપર નિમેષભાઈને નાટ્યગીતો ગાતા જોવા એ તો એક લહાવો હતો.

એમણે ગાયેલા ગીતોની યાદી બહુ લાંબી છે, જેમકે  'પીયુજી મારો પાપી, સાવ ખાલી પિયાલી મને આપી.', 'જોજો..જોજો...પડી ન જાય....જોજો પડી ન જાય...કોઈને મકનજી ઢાંકેલું આપણું આંસુ જડી ન જાય.’ ‘લીલી દરાખ દસ રૂપિયે કિલો, પણ આંસુ કિંમતનું શું?', 'ઓ નામો ના પાડનાર રે...આ શેનું નામ પાડ્યું તે જિંદગી', 'એ ચા ઇલાયચીવાળી પીએ, સાથે બટરવાળું બિસ્કુટ પણ લિયે, ને પછી શહેનશાહની જેમ...


આ દિવસની ખાસ તૈયારી રૂપે વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ સોશિયલ મીડિયા મારફતે લોકો પાસે ભાષણ માટેના વિવિધ સૂચનો મંગાવ્યા છે, જેના ઉપર તેઓ વાત કરી શકે.

Twitter કન્ટેન્ટ પૂર્ણ, 1

નરેન્દ્ર મોદીની આ ખાસ પહેલની સોશિયલ મીડિયામાં ચર્ચા ઊભી થઈ છે, ત્યારે બીબીસીએ દર્શકોના આ અંગેના વિચાર જાણવાનો પ્રયત્ન કર્યો હતો.

તો નીચે મુજબ લોકોએ બીબીસીને પોતાનો મહત્ત્વનો અભિપ્રાય આપી પોતાના મનની વાત જણાવી હતી.

પરમાર મયૂરે જણાવ્યું કે વડા પ્રધાન 15 લાખ રૂપિયાની વાત કરશે તો સારું લાગશે.

કન્દર્પ દવેએ પોતાના મનની વાત કહેતાં જણાવ્યું કે, શિક્ષિત યુવાનોને અભ્યાસની યોગ્યતાના આધારે સારી નોકરી મળે તેવું કંઈક કરો. સવર્ણ મધ્યમ વર્ગની મોંઘવારીમાં ઘણી ખરાબ હાલત થઈ છે તો આ મુદ્દા પર ધ્યાન આપવા જણાવ્યું.

હસ્તિન કોઠારીએ અનામત રદ કરવાની વાત જણાવી. તેમણે જણાવ્યું કે ભગવાને બધાં જ લોકોની રચના સરખી રીતે કરી છે.

ચિરાગ પટોડીયા નામના યૂઝરે જણાવ્યું કે, ખેડૂતોની આત્મહત્યાના મુદ્દા વિશે વાત કરતા તેઓ જે કારણોસર આત્મહત્યા કરે છે તેના પર ધ્યાન આપવા જણાવ્યું,

હર્ષદ એમ શાહે સરકારી અને ખાનગી ક્ષેત્રે રહેલી અસમાનતા દૂર કરવાની વાત કરી.

જ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ૂલી ટેઇલર નામના યૂઝરે કૉન્ટ્રાક્ટ પ્રથા દૂર કરવાની વાત કહી.

ચંદ્રેશ પટેલે જણાવ્યું હતું કે કાળાં નાણાં અને રામ મંદિરની વાત કરવા કહ્યું.

હાર્દિક પટેલે સત્યમેવ જયતેના સૂત્રને અનુલક્ષીને ભાષણ આપવાની વાત કરી.

મુકેશ પટેલે અનામત બંધ કરવાની વાત જણાવી.

અમિત ભટ્ટે મગફળીના ગોડાઉનમાં આગ લાગવા વિષય પર વાત કરવાની ભલામણ કરી.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


આ દુર્ઘટના પૂર્વ તાઇવાનની એક સુરંગમાં ઘટી હતી, જ્યાં ટ્રેન એક ટ્રકને ટક્કર માર્યા બાદ પાટ પરથી ઊતરી ગઈ

સરકારી અધિકારીઓ અનુસાર, આ દુર્ઘટના પૂર્વ તાઇવાનની એક સુરંગમાં ઘટી હતી, જ્યાં ટ્રેન એક ટ્રકને ટક્કર માર્યા બાદ પાટ પરથી ઊતરી ગઈ.

સ્થાનિક મીડિયા અનુસાર, ઘટનાસ્થળે બચાવકાર્ય હાલમાં ચાલુ છે.

તાઇવાનની કેન્દ્રીય આપદા પ્રબંધન ટીમે જણાવ્યું કે ટનલની અંદર ચાર રેલ કોચ છે, જેમાં હજુ પણ અંદાજે 70 લોકો ફસાયા છે. આ ચારેય કોચ દુર્ઘટનામાં 'ખરાબ રીતે ક્ષતિગ્રસ્ત' થયા છે.

જણાવવામાં આવી રહ્યું છે કે આ ટ્રેન તાઇવાનની રાજધાની તાઇપેથી તાઇતુંગ શહેર જઈ રહી હતી.

આ ટ્રેનમાં સવાર મોટા ભાગના યાત્રીઓ તાઇવાનના લોકપ્રિય 'ટૉમ્બ સ્વીપિંગ ફેસ્ટિવલ'નો જશ્ન મનાવવા જઈ રહ્યા હતા.

અધિકારીઓ અનુસાર, આ દુર્ઘટના સ્થાનિક સમયાનુસાર સવારે અંદાજે નવ વાગ્યે ઘટી હતી.

તાઇવાનના પરિવહન મંત્રાલય અનુસાર, ગત ચાર દશકમાં આ દેશની સૌથી મોટી ખરાબ રેલ દુર્ઘટના છે.

સચીન તેંડુલકર કોરોના સંક્રમિત થયા બાદ હૉસ્પિટલમાં દાખલ

ભારતના પૂર્વ દિગ્ગજ ક્રિકેટર સચીન તેંડુલકરને કોરોના વાઇરસથી સંક્રમિત થયા બાદ હૉસ્પિટલમાં દાખલ થવાની ફરજ પડી છે.

સચિને... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

આ અંગે ટ્વિટ કરીને જાણકારી આપી હતી. તેમણે ટ્વિટમાં લખ્યું, "ખૂબ વધારે કાળજી અને ડોક્ટરોની સલાહ પર હું હૉસ્પિટલમાં દાખલ થયો છું. હું થોડા જ દિવસોમાં ઘરે પરત ફરવાની આશા રાખું છું. તમે બધા તમારો ખ્યાલ રાખજો અને સુરક્ષિત રહેજો."

સચીન તેંડુલકર 27 માર્ચના રોજ કોરોના વાઇરસથી સંક્રમિત થયા હતા. આ અંગે પણ તેણે ટ્વિટર પર જાણકારી આપી હતી.

કોરોના વાઇરસથી સંક્રમિત થયા બાદ સચિને કહ્યું હતું કે તેમણે ખુદને ક્વોરૅન્ટીન કરી લીધા છે.

આ સાથે જ તેમણે કહ્યું હતું કે "ડૉક્ટરોના નિર્દેશોનું પાલન કરું છું" અને તેમણે સાથે સાથે સ્વાસ્થ્યક્રમીઓનો આભાર પણ માન્યો હતો.

સચીનનો કોરોનાનો રિપોર્ટ પૉઝિટિવ આવ્યા બાદ તેમના ઘરના તમામ સભ્યોએ પણ કોરોનાના ટેસ્ટ કરાવ્યા હતા.

જોકે, બાકી સભ્યોના ટેસ્ટ નૅગેટિવ આવ્યા હતા. સચીન સિવાય અન્ય ક્રિકેટરો પણ કોરોના વાઇરસથી સંક્રમિત થયા છે.

સચીન તાજેતરમાં જ રાયપુરમાં રમાયેલી રોડ સેફ્ટી વર્લ્ડ સિરીઝમાં રમ્યા હતા. તેઓ ઇન્ડિયા લિજેન્ડના કપ્તાન હતા.

તેમના સિવાય આ ટુર્નામેન્ટમાં રમેલા યુસૂફ પઠાણ, ઇરફાન પઠાણ અને એસ બદ્રીનાથને પણ કોરોના થઈ ચૂક્યા છે. આ ટુર્નામેન્ટમાં યુવરાજસિંહ તથા વીરેન્દ્ર સહેવાગ જેવા ખેલાડીઓ પણ રમ્યા હતા.

મહારાષ્ટ્રમાં કોરોના વાઇરસના કેસ દેશમાં સૌથી વધારે આવી રહ્યા છે, ઉપરાંત દેશનાં અન્ય રાજ્યોમાં પણ કોરોના વાઇરસનું સંક્રમણ ખૂબ ઝડપથી વધી રહ્યું છે.

ભારતમાં 24 કલાકમાં કોરોનાના 81 હજારથી વધુ કેસ

ઑક્ટોબર 2020 બાદ ગુરુવારે પહેલી વાર ભારતમાં એક દિવસમાં કોરોનાના 72 હજારથી વધુ કેસની પુષ્ટિ થઈ છે

કેન્દ્રીય સ્વાસ્થ્ય મંત્રાલય અનુસાર, ભારતમાં છેલ્લા 24 કલાકમાં કોરોના વાઇરસના 81 હજાર 466 નવા કેસ નોંધાયા છે.

તાજા આંકડાઓને સામેલ કરતા ભારતમાં સક્રિય કેસની સંખ્યા વધીને 6 લાખ 14 હજાર 696 થઈ ગઈ છે.

જણાવવામાં આવ્યું છે કે છેલ્લા 24 કલાકમાં કોરોનાને લીધે 469 લોકોનાં મૃત્યુ થયાં છે.

આ સાથે જ ભારતમાં કોવિડથી મૃત્યુ પામનારાની સંખ્યા વધીને 1 લાખ 63 હજાર 396 થઈ ગઈ છે.

છેલ્લા એક સપ્તાહમાં કોરોનાના કેસની સંખ્યા સતત વધી રહી છે.

ગુરુવારે ભારતમાં 72 હજારથી વધુ નવા કેસ સામે આવ્યા હતા.

કેન્દ્રીય મંત્રાલય અનુસાર, અત્યાર સુધીમાં કુલ 1,15,25,039 લોકો કોરોના વાઇરસથી સાજા થયા છે અને 6,87,89,138 લોકોને કોરોના વાઇરસની રસી લાગી ચૂકી છે.

લૉકડાઉને ગુજરાતનાં એ મહિલાઓની હાલત કેવી કરી નાખી, જે ઘરે બેસીને કમાતાં...


આ દુર્ઘટનામાં ઓછામાં ઓછા 18 લોકોનાં મૃત્યુ થયાં છે, જેમાં બે પાઇલટનો પણ સમાવેશ થાય છે. ઉલ્લેખનીય છે કે કૅબિન ક્રૂના તમામ ચાર સભ્યો સુરક્ષિત છે.

વિમાન દુબઈથી આવી રહ્યું હતું અને તેમાં દસ બાળકો સહિત 190 લોકો સવાર હતા.

વિમાનદુર્ઘટનાનો ભોગ બનેલા 18માંથી એક કોરોના પૉઝિટિવ

કોઝિકોટ વિમાનદુર્ઘટનાનો ભોગ બનેલા 18 લોકોમાંથી એક કોરોના પૉઝિટિવ આવ્યા છે, જ્યારે મૃતકોમાંથી એક પણ કોરોના પૉઝિટિવ હોવાની આશંકા છે.

કેરળ સરકારના મંત્રી કે.ટી. જલીલે બીબીસીને જણાવ્યું, "18 લોકોનાં કોરોના પરીક્ષણ કરાયાં હતાં. જેમાંથી આઠનાં પરિણામ આવી ગયાં છે. આમાંથી એક વ્યક્તિ કોરોના પૉઝિટિવ છે અને એક પૉઝિટિવ હોવાની શંકા છે. બાકીનાં પરીક્ષણોની અમે રાહ જોઈ રહ્યા છીએ. પોલીસતપાસ પૂરી થયા બાદ અમે બાકીના બીજા લોકોનાં કોરોના પરીક્ષણો કરાવીશું."

આ વચ્ચે કેરળનાં આરોગ્યમંત્રી કે.કે. શૈલજાએ એ રાહતકર્મીઓને ક્વૉરેન્ટીન થવા કહ્યું છે, જે કોરોના મહામારી સંબંધિત પ્રૉટોકોલને તોડીને લોકોનો જીવ બચાવવામાં જોતારાયા હતા.

કોઝિકોડમાં વિમાનદુર્ઘટના થયા બાદ મોટી સંખ્યાં સ્થાનિક લોકો, ઍરપૉર્ટ સ્ટાફ, સ્વયંસેવકો, આરોગ્યકર્મી, ફાયર-ફાઇટર, સુરક્... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ષાકર્મી, અધિકારી અને મીડિયાકર્મી એકઠા થઈ ગયા હતા.

શૈલજાએ એક નિવેદનમાં કહ્યું છે, "ખોટા પ્રૉપેગૅન્ડા ન ફેલાવો. તમામ બચાવકર્મીઓએ સાવચેતીના ભાગરૂપે સેલ્ફ ક્વોરૅન્ટીનમાં જતું રહેવું જોઈએ. તમામની તપાસ થશે. કોઈને પણ ગૅરંટી માનીને છોડી દેવામાં નહીં આવે.

ઍર ઇન્ડિયાએ જણાવ્યું છે કે એએઆઈબી, ડીજીસીએ અને ફ્લાઇટ સેફ્ટીવિભાગ દુર્ઘટનાની તપાસ કરી રહ્યા છે અને ઇમર્જન્સી રિસ્પોન્સ ટીમ દિલ્હી-મુંબઈ, દુબઈ તથા કાલીકટ વચ્ચે સંયોજનનું કામ કરી રહી છે.

મૃતકોમાં ચાર બાળકો પણ સામેલ

કેરળના મુખ્ય મંત્રી પિનરાઈ વિજયને શનિવારે એક પત્રકારપરિષદમાં જણાવ્યું કે દુર્ઘટનામાં માર્યા ગયેલા 18 લોકોમાંથી સાત મહિલા અને ચાર બાળકો પણ સામેલ છે.

વિમાનમાં મોટા ભાગના એવા મુસાફરો સવાર હતા જેમના વિઝાની મુદ્દત પૂર્ણ થઈ ગઈ હતી અને નોકરી જતી રહી હતી.

વિમાનમાં સવાર 26 મુસાફરો એવા હતા જેઓ નોકરી ગુમાવી ચૂક્યા હતા અને અંદાજે 28 મુસાફરો એવા હતા કે જેમના વિઝા ઍક્સ્પાયર્ડ થઈ ચૂક્યા હતા.

આ પહેલાં શુક્રવારે રાતે કેન્દ્રીય વિદેશમંત્રી વી. મુરલીધરને બીબીસીના સહયોગી ઇમરાન કુરૈશીને જણાવ્યું, "આ દુર્ભાગ્યપૂર્ણ છે કે આ દુર્ઘટનામાં 11 મુસાફરોનાં મૃત્યુ થયાં છે. મૃતકોમાં ચાલકદળના એક સભ્યનો પણ સમાવેશ થાય છે.

કેટલાક એવા મુસાફરો પણ હતા કે જે રજા ગાળવા દુબઈ ગયા હતા પણ કોવિડને પગલે ત્યાં જ ફસાઈ ગયા હતા.

આ વિમાન કાલીકટ ઍરપૉર્ટ પર લૅન્ડિંગ કરતી વખતે રનવેથી આગળ નીકળી ગયું.

વિમાનના બે ટુકડા થઈ ગયા હતા

શુક્રવાર સાંજે વિમાન દુર્ઘટનાગ્રસ્ત થયા બાદ ઍર ઇન્ડિયાના ઉચ્ચ અધિકારીઓ કાલીકટ પહોંચ્યા છે.

ઍર ઇન્ડિયાના જણાવ્યા અનુસાર ઍરલાઇન્સના મૅનેજિંગ ડિરેક્ટર, સીઈઓ, સીઓઓ અને અન્ય અધિકારીઓ દુર્ઘટનાસ્થળ પર પહોંચ્યા છે.

દુર્ઘટનામાં ઈજાગ્રસ્ત થયેલા મુસાફરો અને તેમના પરિવારની મદદ માટે મુંબઈ અને દિલ્હીથી બે વિશેષ રાહતવિમાન મોકલવામાં આવ્યાં છે.

નાગરિક ઉડ્ડયનમંત્રાલયના જણાવ્યા અનુસાર આ દુર્ઘટના સાંજે સાત વાગ્યે અને 41 મિનિટ પર ઘટી.

ઍર ઇન્ડિયા એક્સપ્રેસે ટ્વીટ કરીને દુર્ઘટના પર અફસોસ જાહેર કર્યો છે અને સંબંધિત જાણકારી જાહેર કરવાનું આશ્વાસન પણ આપ્યું છે.

સમાચાર સંસ્થા એએનઆઈએ ડીજીસીએ(નાગરિક વિમાનન) મહાનિદેશાલયને ટાંકીને જણાવ્યું છે કે વિમાન લૅન્ડિંગ દરમિયાન ખીણમાં પડી ગયું અને તેના બે ટુકડા થઈ ગયા.

ડીજીસીએનું કહેવું હતું કે લૅન્ડિંગ વખતે વિઝિબિલિટી 2000 મીટર હતી.

કેરળના મુખ્ય...


આ દ્રષ્ટિથી વિચારીએ તો મોદીની નજરમાં રાહુલ ગાંધી એકદમ બંધબેસતી વ્યક્તિ છે.

સંસદમાં વિરોધ પક્ષના નેતા તરીકે એમને ભલે કાંઈ ખાસ ઉકાળ્યું ના હોય કે પછી પંજાબ સિવાય કોઈ રાજ્યમાં તે પોતાની હેસિયત સાબિત કરી શક્યા ના હોય.

જોકે, એમને હરાવવા એટલે નહેરુ, ઇન્દિરા ગાંધી, રાજીવ ગાંધી અને સોનિયા ગાંધીના સંયુક્ત વારસાને હાર આપવા જેવું બની રહેશે અને આ એકદમ સહેલું પણ હશે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

વાસ્તવમાં છેલ્લાં સવા ચાર વર્ષોમાં જે રીતે વિધાનસભાઓ જ નહીં પણ નગરપાલિકાની ચૂંટણીઓ પણ વડા પ્રધાન મોદીના નામ પર લડવામાં આવી છે.

ઉપરાંત એટલે સુધી કે યુનિવર્સિટીની વિદ્યાર્થીસંઘની ચૂંટણીઓ પણ આ રીતે જ લડવામાં આવી છે.

જાણે અમેરિકાની રાષ્ટ્રપતિની ચૂંટણી હોય જેમાં એક તરફ મોદી હોય અને બીજી બાજુ અન્ય કોઈ.

ચાર વર્ષના કાર્યકાળમાં એક પણ વખત ખુલ્લા મંચ પર પત્રકાર પરિષદ આયોજીત ના કરનારા વડા પ્રધાનની છબી ઊજળી બનાવવા માટે મંગલયાનના કુલ ખર્ચા કરતાં અનેક ગણો ખર્ચ જાહેરાત અને પ્રચાર પાછળ કરવામાં આવ્યો છે.

દરેક પેટ્રોલ પંપ પર આંતરરાષ્ટ્રીય બજાર કરતાં તગડી રકમ ભરનારા લોકોને ઉજ્જવલા યોજનાની સફળતાની ગાથા ગાઈ રહેલા એ બે ચહે... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

રા જરૂર જોવા મળશે. એક વડા પ્રધાન મોદી અને બીજી ગરીબ ગૃહિણી.

એ જાણવું ઘણું રસપ્રદ રહેશે કે ઉજ્જવલા યોજના હેઠળ કનેક્શન લેનારી કેટલી મહિલાઓએ ફરીથી ભરેલું સિલિન્ડર ખરીદ્યું છે?

જવાબ માટે રાહ જોતા રહો, બસ એ જ રીતે, જે રીતે નોટબંધી પછી જમા થયેલી નોટો ગણવાની આજ સુધી રાહ જોઈ રહ્યા છો.

અરુણ શૌરી, યશવંત સિંહા અને પ્રશાંત ભૂષણે સવાલ પૂછ્યા છે, જોઈએ ક્યારે અને શું જવાબ મળે છે.

આ ત્રણમાંથી બે તો વાજપેયી સરકારમાં કેબીનેટ મંત્રી રહી ચૂક્યા છે. એમને ડાબેરી, ભ્રષ્ટ કે કોંગ્રેસી કહીને ફગાવી દેવા એટલું સરળ કામ નથી.

જોકે, અહીં મુદ્દો આ છે પણ નહીં, વાત તો એ છે કે સફળ-નિષ્ફળ યોજનાઓની જાહેરાત કરી બાદમાં એના પર સફળતાની મહોર મારી પીએમ મોદીનો, દેશભરમાં રેડિયો, ટીવી, પ્રિન્ટ અને આઉટડોર બિલબોર્ડ પર જેટલો પ્રચાર કરવામાં આવ્યો છે તેની સરખામણીમાં વિરોધ પક્ષનો કોઈ નેતા ટકી શકે ખરો?

જોકે, એ કહેવું જરૂરી છે કે દિલ્હીના અરવિંદ કેજરીવાલ, તેલંગાણાના કેસીઆર, આંધ્રનાં ચંદ્રબાબુ કે પછી બંગાળનાં મમતા જેમની પાસે જનતાનાં નાણાં છે તે મોદીના વાદે પ્રચારમાં વેડફી રહ્યા છે.

રાહુલ પાસે ના તો આવી કોઈ હેસિયત છે ના તો પૈસા. એમની પાર્ટીના હિસાબનીશ કહી ચૂક્યા છે કે એમનો પક્ષ ઓવરડ્રાફ્ટ પર ચાલી રહ્યો છે.

આવી સ્થિતિમાં કથિત ચા વેચનારા મોદી માટે પેઢીઓથી સત્તારૂઢ નહેરુ-ગાંધીના વંશજને હરાવવા એક મોટી સફળતા હશે.

ભલે પછી તેઓ કરોડોમાં હરાજી પામેલો મોદી નામનો સૂટ પહેરી ચૂક્યા કેમ ના હોય.

વિવશતા સાથેની વિરોધ પક્ષની ચૂંટણી

હાલમાં જ મોદી સરકાર સામે તેમના જ જૂના સાથી પક્ષ તેલુગૂ દેશમ પાર્ટી( ટીડીપી)એ અવિશ્વાસનો પ્રસ્તાવ મૂક્યો હતો.

જોકે, મોદીએ ટીડીપીને બદલે કોંગ્રેસ, નહેરુ-ગાંધી પરિવાર અને રાહુલને નિશાન બનાવ્યા હતા એ કાંઈ કારણ રહિત નહોતું.

મોદી બસ સરળતાથી હરાવી શકાય તેવા હરીફની શોધમાં હતા પણ વિરોધ પક્ષ પણ કાંઈ ઊતરે એવો નથી.

વિપક્ષે પોતાનો રાષ્ટ્રીય ચહેરો કોણ હશે એ વાતનો હજી સુધી મોદીને કોઈ અણસાર સુદ્ધાં આવવા દીધો નથી.

એમની ગણતરી હાલ તો અલગ-અલગ રાજ્યોમાં વિવિધ રીતે ટક્કર આપ્યા બાદ આંકડાની સમસ્યા ઉકેલવાની છે.

તમે ભલે માનો કે ના માનો પણ મોદી-શાહ બન્ને એક જેવું જ વિચારે છે કે પરિણામ આવ્યા બાદ જોઈ લઈશું કે શું કરવાનું છે અને કેવી રીતે કરવાનું છે.

ધન, જન અને કૉર્પોરેટની તાકાતની સંપૂર્ણ અસર 2019ના આખા ઉનાળા દરમિયાન જોવા મળશે. પરિણામ ભલે જે પણ આવે.

ભાજપ માટે...


આ ધડાકો એક ખાનગી સંસ્થાની બહાર થયો છે, જ્યાં ઉચ્ચ શિક્ષણ ઘણા કોર્સ થાય છે.

સિયા મુસલમાનોની બહુમતી ધરાવતા દશ્ત-એ-બાર્ચી વિસ્તારની ઇમારતમાં સમાન્ય દિવસોમાં સેંકડો લોકો હોય છે.

અનેક ઈજાગ્રસ્તોને હૉસ્પિટલ લઈ જવામાં આવ્યા છે, મૃતકોની સંખ્યા વધવાની શક્યતા છે.

ઇસ્લામિક સ્ટેટ સમૂહે સોશિયલ મીડિયા પોસ્ટ દ્વારા હુમલાની જવાબદારી સ્વીકારી છે પણ કોઈ પુરાવા રજૂ નથી કર્યા.

આ પહેલાં તાલિબાને હુમલામાં સામેલગીરી નકારી કાઢી હતી.

ગૃહમંત્રાલયના પ્રવક્તા તારીક એરિયને એક નિવેદનમાં કહ્યુ છે કે "એક આત્મઘાતી હુમલાખોરે ઇમારતની અંદર ઘૂસવાની કોશિશ કરી. સુરક્ષાકર્મીઓને ખબર પડી ગઈ તો એને એને દરવાજા પર જ ધડાકો કરી દીધો."

એક સ્થાનિક નાગરિક અલી રેઝાએ સમાચાર એજન્સી એએફપીને જણાવ્યું કે મૃતકો પૈકી મોટાભાગે એ વિદ્યાર્થીઓ છે, જેઓ ઇમારતમાં દાખલ થવા માટે બહાર રાહ જોઈ રહ્યા હતા.

તેમણે કહ્યું કે જ્યારે જોરદાર ધડાકો થયો, ત્યારે હું માંડ સો મીટર દૂર ઊભો હતો.

નજીકનાં અઠવાડિયાંમાં અફઘાનિસ્તાનમાં હિંસાની ઘટનાઓ વધી છે, જેમાંથી મોટાભાગના હુમલા તાલિબાને કર્યા છે.

અફઘાનિસ્તાનમાં ઉગ્રવાદી સંગછન સિયા સમુદાયને નિશાન બનાવતા રહે છે.
... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

શનિવારે થયેલો હુમલો પહેલો એવો હુમલો નથી જેમાં શૈક્ષણિક સંસ્થાને નિશાન બનાવાઈ હોય.

ઑગસ્ટ 2018માં એક હુમલામાં 48 લોકો માર્યા ગયા હતા, જેમાંથી મોટાભાગના વિદ્યાર્થીઓ હતા. એ હુમલાની જવાબદારી પણ ઇસ્લામિક સ્ટેટ સમૂહે લીધી હતી.

આ વર્ષે જ એક મૅટરનિટી સેન્ટર પર થયેલા હુમલામાં 24 મહિલાઓ અને બાળકોનાં મૃત્યુ થયાં હતાં.

તમે અમનેફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


આ ધારણા ભારત સરકારના એવા દાવા સાથે મેળ પણ ખાય છે કે 5 ઑગસ્ટે જાહેરાત પછી કાશ્મીર ખીણમાં મોટા પાયે હિંસા થઈ નથી.

તેનો એવો અર્થ કરવામાં આવી રહ્યો છે કે અહીંની જનતાએ ભારત સરકારના નિર્ણયનો આકરો વિરોધ કર્યો નથી.

કાશ્મીર ભારતનો આંતરિક મામલો છે એવી ભારતની વાતનો પાકિસ્તાને હંમેશાં વિરોધ કરે છે.

કાશ્મીર ખીણના અલગતાવાદી તત્ત્વો આત્મનિર્ણયનો અધિકાર માગે છે. છેલ્લાં 30 વર્ષથી ખીણમાં ઉગ્રવાદીઓનું જોર રહ્યું છે.

કાશ્મીરમાં ભારતનું સમર્થન કરનારા લોકો પણ છે, પણ રાજ્યનો વિશેષ દરજ્જો હોવો જોઈએ એવું પણ તેઓ માને છે. આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે જમ્મુ અને કાશ્મીર એક વિવાદાસ્પદ મુદ્દો છે.

ભારતને સ્વતંત્રતા મળી ત્યારે વિભાજનની યોજના પ્રમાણે ભારત સાથે કે પાકિસ્તાન પૈકી કોની સાથે જોડાણ કરવું તેનો નિર્ણય કરવા માટે કાશ્મીર સ્વતંત્ર હતું.

370 અને કાશ્મીર

મહારાજા હરિસિંહની ઇચ્છા બંનેથી અલગ રહી સ્વતંત્ર કાશ્મીર બનાવવાની હતી.

જોકે ઑક્ટોબર 1947માં તેણે પાકિસ્તાનના કબીલાઓએ આક્રમણ કર્યું તે પછી તેમની સામે મદદના બદલામાં ભારતમાં સામેલ થઈ જવાનો નિર્ણય કર્યો હતો.

તે પછી યુદ્ધ થયું અને ભારતે સંયુક્ત રાષ્ટ્રસંઘને હસ્તક્ષે... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

પ કરવા માટે કહ્યું હતું. સંયુક્ત રાષ્ટ્રસંઘે ભારત કે પાકિસ્તાન કોની સાથે જોડાવું તેનો નિર્ણય કરવા માટે કાશ્મીરમાં જનમત સંગ્રહ કરવાનું સૂચન કર્યું હતું.

જુલાઈ 1949માં ભારત અને પાકિસ્તાને સંયુક્ત રાષ્ટ્રસંઘની દરમિયાનગીરી પછી યુદ્ધવિરામ કરવાનું નક્કી કર્યું હતું.

એક કરાર કરવામાં આવ્યો અને તે પ્રમાણે વાસ્તવિક અંકુશ રેખા (એલઓસી - એક્યુઅલ લાઇન ઑફ કન્ટ્રોલ) સ્વીકારવામાં આવી.

ભારતે 1956માં કલમ 370ને અપનાવી, જે મુજબ હેઠળ જમ્મુ અને કાશ્મીરને વિશેષ રાજ્યનો દરજ્જો આપવામાં આવ્યો.

ભારતે હવે આ કલમની જોગવાઈઓ હઠાવી દીધી છે. ભારતે હંમેશા ભારપૂર્વક કહ્યું છે કે જમ્મુ અને કાશ્મીર ભારતનો આંતરિક મામલો છે.

આ વિશે શાસક, વિપક્ષ અને જનતા બધાનો એકસમાન અભિપ્રાય છે. ભારતે સ્પષ્ટ કહ્યું છે કે કાશ્મીર અંગે ભારત શું નિર્ણય કરે છે તેની સાથે પાકિસ્તાનને કશું લાગેવળગતું નથી.

એ વાત પણ સાચી છે કે જમ્મુ વિસ્તારમાં મહદઅંશે ભારત સરકારના નિર્ણયનું સ્વાગત કરવામાં આવ્યું છે.

લદ્દાખના લેહમાં પણ આ નિર્ણયને વધાવી લેવામાં આવ્યો હતો.

કારગિલના લોકો હંમેશા ભારત સાથે જ રહેવા માગતા હતા, પણ તેઓ કલમ 370 હેઠળ મળેલા વિશેષ અધિકારો યથાવત રહે તમે ઇચ્છતા હતા.

શું આ સાથે કાશ્મીર ખીણની 70 લાખની વસતિ માટે કાશ્મીર સમસ્યાનો અંત આવી ગયો છે?

સુધારા તરફનું પ્રથમ કદમ

જમ્મુ-કાશ્મીરના પ્રતિનિધિમંડળ સાથે અમિત શાહ

કાશ્મીર ખીણની મુલાકાતેથી હાલમાં જ પરત ફરેલા કાશ્મીર પત્રકાર રાહુલ પંડિતાનું માનવું છે કે ભારત સરકારનો નિર્ણય કાશ્મીર સમસ્યાના ઉકેલ તરફનું પ્રથમ મક્કમ પગલું છે.

તેઓ કહે છે, "જુઓ આ કાશ્મીર સમસ્યાનો ઉકેલ તો નથી, પરંતુ તેના અંત માટે ભારત સરકારે લીધેલું પ્રથમ મક્કમ કદમ છે."

રાહુલ પંડિતાનો તર્ક એવો છે કે 70 વર્ષો દરમિયાન ઘણી સરકારોએ કાશ્મીર સમસ્યાના ઉકેલ માટે પગલાં લીધાં, પણ "તેનાથી કશું હાંસલ થયું નહોતું".

તેઓ કહે છે, "કાશ્મીરની સમસ્યાનો ઉકેલ એટલા માટે ન આવ્યો કે કાશ્મીરમાં ભારતનો પાયો નબળો રાખવામાં આવ્યો હતો."

"70 વર્ષોથી કાશ્મીરના નેતાઓ ખીણમાં જુદી વાત કરતા હતા અને બહાર આવીને ભારતમાં જુદી વાત કરતા હતા."

"લોકોના મનમાં મૂંઝવણ પાકિસ્તાને નહિ, ભારત સરકારે ઊભી કરી હતી. હવે એ મૂંઝવણ કાયમ માટે ખતમ થઈ ગઈ છે."

આ વિશે કાશ્મીર ખીણના લોકો શું માને છે તેનો જવાબ ત્યાં હાલમાં પ્રતિબંધો અને બંધ જેવી સ્થિતિ છે તે હઠાવાશે પછી જ ખબર પડશે.

જોકે એક વાત એ પણ છે કે...


આ ધારણાને તોડવા માટે બેલ્જિયમમાં એક અનોખું પ્રદર્શન યોજવામાં આવ્યું હતું.

અહીં એ કપડાં પ્રદર્શનમાં મૂકવામાં આવ્યાં હતાં જે પીડિતાઓએ બળાત્કારના સમયે પહેર્યાં હતાં.

બ્રસેલ્સના મોલેનબીક જિલ્લામાં યોજાયેલાં આ પ્રદર્શનને 'ઇઝ ઇટ માય ફૉલ્ટ?' એટલે કે 'શું આ મારી ભૂલ હતી?' એવું નામ આપવામાં આવ્યું હતું.

આ કપડાંમાં ટ્રેકસૂટ, પાયજામા અને ડ્રેસ સામેલ હતા જે પીડિતાઓએ આયોજકોને આપ્યા હતા.

આ પ્રદર્શનનું આયોજન પીડિત સહાયતા સમૂહ સીએડબ્લ્યૂ ઈસ્ટ બ્રાબેટની તરફથી કરવામાં આવ્યું હતું.

સીએડબલ્યૂની લિસવેથ કેન્સે કહ્યું, "આ પ્રદર્શનની મુલાકાત લઈને તમે અનુભવશો કે આ સાવ સાધારણ કપડાં છે. આ એવાં કપડાં છે જે કોઈપણ પહેરે છે."

"આ પ્રદર્શનમાં એક બાળકનું શર્ટ પણ છે જેમાં લખ્યું છે માય લિટલ પોની. જે આપણી સમક્ષ એક કડવું સત્ય ઉજાગર કરે છે."

હંમેશાં જોવા મળે છે કે જાતીય સતામણીના મામલામાં પીડિતા પર જ આરોપ લગાવવામાં આવે છે.

એવું કહી દેવામાં આવે છે કે તેમની સાથે થયેલી જાતીય સતામણી માટે તે ખુદ જ જવાબદાર હતી.

બે વર્ષ પહેલાં એક વેબસાઇટ સાથેની વાતચીતમાં લિસવેથે કહ્યું હતું કે બેલ્જિયમમાં થતા બળાત્કારોના માત્ર 10 ટક... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ા મામલા જ પોલીસમાં રિપોર્ટ થાય છે અને દસમાંથી એકમાં જ આરોપીને સજા થાય છે.

તે કહે છે કે આપણો સમાજ જ પીડિતાઓને તેમની સાથે થયેલા ખોટાં વર્તનને જણાવવાથી રોકે છે.

કેન્સ કહે છે, "પીડિતા પર જ ઉત્તેજક કપડાં પહેરવાં, ફ્લર્ટ કરવું અથવા મોડીરાત્રે ઘરે આવવાનો આરોપ લગાવવામાં આવે છે."

"જ્યારે આ ગુનાનો જવાબદાર માત્ર તે આરોપી જ હોય છે."

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


આ નવા તંત્ર અંતર્ગત યુરોપિયન સંઘનો એક પ્રમુખ ભાગ યુરોપિયન કમિશન અધિકાર ધરાવે છે કે તે યુરોપિયન સંઘ સાથે થતા વિદેશી રોકાણ પર પોતાનો મત વ્યક્ત કરી શકે.

ખાસ કરીને ત્યારે જ્યારે કોઈ વિદેશી રોકાણ યુરોપિયન સંઘના કોઈ સભ્ય દેશ કે વ્યવસ્થા માટે મુશ્કેલી ઊભું કરતું જોવા મળે.

માર્ચ મહિનામાં આ યુરોપિયન કમિશને ચીનને પોતાનું વ્યૂહાત્મક પ્રતિદ્વંદી ગણાવ્યું હતું.

આ તરફ યુરોપિયન સંઘમાં ચીનના રાજદૂતે અપીલ કરી કે તેઓ ચીન સાથે કોઈ પ્રકારનું ભેદભાવવાળું વલણ ન અપનાવે અને તેના માટે પોતાના રસ્તા ખોલે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

યુરોપિયન યુનિયનમાં કેટલું વિદેશી રોકાણ?

ઉપરથી જોઈએ તો યુરોપિય સંઘમાં ચીનનો વેપાર વધારે નથી પરંતુ છેલ્લા એક દાયકામાં તેમાં ઝડપથી વૃદ્ધિ થઈ છે.

યુરોપિયન કમિશનના માર્ચમાં જાહેર થયેલા રિપોર્ટ પ્રમાણે યુરોપિય યુનિયનના ટ્રૅડ બ્લૉકની કુલ સંપત્તિનો એક તૃતિયાંશ ભાગ વિદેશી અને બિન યુરોપિયન યુનિયન દેશોના હાથોમાં છે.

આ વિદેશી કંપનીઓમાં 9.5%નો હક ચીન, હોંગકોંગ અને મકાઉ પાસે છે. આ આંકડો વર્ષ 2007માં 2.5% હતો.

તેની સરખામણીએ વર્ષ 2016ના અંત સુધી અમેરિકા અને કેનેડાની કંપનીઓની ભાગીદારી 29% રહી. જ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ે ખરેખર વર્ષ 2007માં 42% આસપાસ હતી.

આ રીતે જોઈ શકાય છે કે છેલ્લાં કેટલાંક વર્ષોમાં યુરોપિયન યુનિયનમાં ચીની કંપનીઓનું પ્રભુત્વ ઝડપથી વધી રહ્યું છે.

યુરોપિયન યુનિયનમાં ચીનનું પ્રત્યક્ષ વિદેશી રોકાણ ઝડપથી વધી રહ્યું છે. તે વર્ષ 2016માં સૌથી ઊંચા સ્તર પર 37.2 બિલિયન યુરો પર પહોંચી ગયું હતું.

જોકે, ત્યારબાદ તેમાં થોડો ઘટાડો જોવા મળ્યો. યુરોપિયન યુનિયનમાં નથી એવા યુરોપિયન દેશોમાં પણ વર્ષ 2018માં ચીની રોકાણમાં ઘટાડો નોંધાયો છે.

ચીન ક્યાં અને શું રોકાણ કરી રહ્યું છે?

2000 વર્ષ પહેલા પ્રાચીન સિલ્ક રોડ પૂર્વ અને પશ્ચિમને વ્યાપારિક તેમજ સાંસ્કૃતિક રીતે જોડતો હતો.

ચીનનું પ્રત્યક્ષ રોકાણ સરકારી અને ખાનગી ક્ષેત્રોમાં રહ્યું છે. રોડિયમ ગ્રૂપ અને મરકેટર ઇન્સ્ટિટ્યૂટના એક રિપોર્ટ પ્રમાણે ચીનનું પ્રમુખ કેન્દ્ર બ્રિટન, ફ્રાન્સ અને જર્મની રહ્યા છે.

ગત વર્ષે બ્લૂમબર્ગના એક વિશ્લેષણ અનુસાર યુરોપનાં ચાર ઍરપોર્ટ, છ બંદર અને 13 પ્રૉફેશનલ ફૂટબોલ ટીમના શૅર ચીન પાસે છે.

એક અનુમાન અનુસાર વર્ષ 2008થી અત્યાર સુધી 30 યુરોપિયન દેશોમાં ચીનની રોકાણ સંબંધિત ગતિવિધિઓ અમેરિકાની સરખામણીએ 45% વધારે રહી.

આધારભૂત માળખું?

માર્ચમાં ઇટલી યુરોપનો એક મોટો દેશ હતો, જે ચીનના નવી સિલ્ક રોડ પરિયોજનામાં સામેલ થયો હતો.

આ પરિયોજના અંતર્ગત એશિયા અને યુરોપિયન બજારમાં ચીન સાથે એક મોટો વેપાર સમ્મિલિત છે.

ઔપચારિક રૂપે આ પરિયોજનામાં યુરોપના 20 કરતાં વધારે દેશો સામેલ છે. તેમાં રશિયાનો પણ સમાવેશ થયો છે.

ઉદાહરણ તરીકે ગ્રીસમાં ચીને પિરાએસ બંદરને વિસ્તારવાનો ખર્ચ ઉઠાવ્યો છે. આ તરફ ચીન, સર્બિયા, મોંટેગ્રો, બોસ્નિયા-હર્જેગોવિના અને નોર્થ મેસિડોનિયામાં સડક અને રેલ નિર્માણનું કામ સંભાળ્યું છે.

ચીનના આ રોકાણના પગલે દક્ષિણ યુરોપમાં હાજર કેટલાક ગરીબ દેશ પણ ચીન પ્રત્યે આકર્ષિત થયા છે.

જોકે, વિશેષજ્ઞ જણાવે છે કે ચીની ઋણ ઘણા પ્રકારની શરતો સાથે મળે છે. તેમાં ચીનની કંપનીઓ પણ સામેલ હોય છે અને આ દેશો પર ચીનનું દેવું વધવાનો ખતરો પણ રહે છે.

શું ચીની રોકાણ વધશે?

એક દાયકાથી વધારે વિસ્તાર બાદ વૈશ્વિક સ્તરે ચીનનું બહારી પ્રત્યક્ષ રોકાણ છેલ્લાં એક કે બે વર્ષોથી ધીમું પડ્યું છે.

રોદિયમ ગ્રૂપના અગાથા ક્રેટ્ઝ કહે છે, "આ મુખ્ય રૂપે ચીનમાંથી મૂડી બહાર જવા પર લગાવાયેલા નિયંત્રણનું જ નહીં પરંતુ વૈશ્વિક સ્તરે બદલાતા રાજકીય માહોલનું પણ પરિણામ છે."

અમેરિકી વહીટવટીતંત્ર ચીનની આર્થિક...


આ નાગરિકતા સંશોધન કાયદા પર વિવાદ થઈ રહ્યો છે.

આ કાયદા મુજબ ભારતમાં ગેરકાયદે વસેલા હિંદુ, શીખ, ખ્રિસ્તી, બૌદ્ધ, જૈન કે પારસી જો તેઓ પાકિસ્તાન, અફઘાનિસ્તાન કે બાંગ્લાદેશમાંથી આવેલા છે તેને આધારે ભારતનું નાગરિકત્વ મેળવવા  માટે અરજી કરી શકે છે.

ભારત સરકારનો તર્ક એ છે કે આ 3 ઇસ્લામિક દેશોમાં લઘુમતીઓની સંખ્યા સતત ઘટી રહી છે અને ધર્મને આધારે તેમને ઉત્પીડિત  કરવામાં આવી રહ્યા છે.

સંસદમાં ધર્મને આધારે નાગરિકતા આપવાની વાતનો વિરોધ થયો અને આ મુદ્દે દેશભરમાં વિરોધ પ્રદર્શનો પણ થઈ રહ્યા છે.

અમિત શાહે 9 ડિસેમ્બરના રોજ લોકસભામાં ખરડો રજૂ કરતી વખતે કહ્યું હતું કે:

'1950માં નહેરૂ-લિયાકત સમજૂતી થઈ અને તેમાં એની ખાતરી આપવામાં આવી કે બેઉ દેશ પોતપોતાના દેશોમાં લઘુમતીઓની સંભાળ લેશે, પરંતુ એવું થયું નહીં અને એ સમજૂતી એમ જ રહી ગઈ.'

'1947માં પાકિસ્તાનમાં લઘુમતીઓની વસતિ 23 ટકા હતી અને વર્ષ 2011માં તે 23 ટકાથી ઘટીને 3.7 ટકા રહી ગઈ છે.'

પાકિસ્તાન, અફઘાનિસ્તાન અને બાંગ્લાદેશ ઘોષિત ઇસ્લામિકરાષ્ટ્ર છે અને તે રીતે ત્યાં હિંદુ, શીખ, બૌદ્ધ, જૈન, પારસી અને ખ્રિસ્તીઓ લઘુમતી છે.

પાકિસ્તાને આરોપ નકાર્યો

પાકિસ્ત... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ાનના ગૃહ મંત્રીએ ભારતના ગૃહ મંત્રી અમિત શાહના આરોપને 'ખોટો' ગણાવ્યો છે.

પાકિસ્તાનના વિદેશ મંત્રાલયે બુધવારે એક નિવેદન બહાર પાડી અમિત શાહના દાવાને 'પાયાવિહોણો' કહ્યો.

વિદેશ મંત્રાલયે કહ્યું કે '1941ની વસતિ ગણતરી જોઈએ તો સ્પષ્ટ થાય છે કે ભારતે જાણી જોઈને ખોટી રીતે 1947ના વિભાજન અને તે પછી 1971માં પૂર્વીય પાકિસ્તાન (આજનું બાંગ્લાદેશ)માં મોટા પ્રમાણમાં થયેલા વિસ્થાપનનો ઉલ્લેખ ન કર્યો.'

'આ બે ઘટનાઓની અસર પાકિસ્તાનમાં લઘુમતીઓની વસતિની ટકાવારી પર છે.'

નિવેદનમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે 1951ની પાકિસ્તાનની પ્રથમ વસતિગણતરી પ્રમાણે, પશ્ચિમી પાકિસ્તાન (આજનું પાકિસ્તાન)માં લઘુમતીઓની વસતિની ટકાવારી કુલ વસતિના પ્રમાણમાં  3.1 ટકા હતી, જે 1998માં વધીને 3.71 ટકા સુધી પહોંચી.

અલગ-અલગ વસતિગણતરીમાં પાકિસ્તાનમાં લઘુમતીઓની વસતિમા વધારો નોંધાયો છે.

1961માં પાકિસ્તાનમાં લઘુમતીઓની વસતિની ટકાવારી 2.96 ટકા હતી, 1971માં 3.25 ટકા, 1981માં 3.33 ટકા અને 1998માં 3.71 ટકા હતી.

પાકિસ્તાનના વિદેશ મંત્રાલયે એમ પણ કહ્યું કે 1998ની વસતિગણતરીના આંકડા મુજબ પાકિસ્તાનમાં હિંદુઓની વસતિ વધી છે.

1951માં 1.5 ટકા હિંદુ વસતિ હતી, 1998માં 2 ટકા હિંદુ વસતિ છે.

ઉલ્લેખનીય છે કે પાકિસ્તાને ભારતના નાગરિકતા સંશોધન કાયદા સામે નારાજગી દર્શાવી છે.

પાકિસ્તાનના વડા પ્રધાન ઇમરાન ખાને ટ્વીટ કર્યું હતું કે આ કાયદો આંતરરાષ્ટ્રીય કાયદાઓના માપદંડોનું ઉલ્લંઘન કરે છે.

ઇમરાન ખાને કહ્યું હતું કે અમે ભારતના આ (CAA) કાયદાની સખત નિંદા કરીએ છીએ, જે આંતરરાષ્ટ્રીય કાયદાઓના માપદંડો અને પાકિસ્તાન સાથેની દ્વિ-પક્ષીય સમજૂતીનો ભંગ કરે છે.

આ આરએસએસની હિંદુ રાષ્ટ્રની યોજનાનો એક ભાગ છે, જેને ફાસીવાદી મોદી સરકાર આગળ વધારી રહી છે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


આ નિયમ વિદેશી કર્મચારીઓને H-1B વિઝાની સમય મર્યાદા વધારતા અટકાવશે.

તમને આ પણ વાંચવું ગમશે

અખબારના જણાવ્યા અનુસાર જો યુએસ કૉંગ્રેસ દ્વારા આ પ્રસ્તાવને પાસ કરવામાં આવે તો અમેરિકામાં કામ કરી રહેલા હજારો 'ઇન્ડિયન સ્કિલ્ડ પ્રૉફેશનલ્સ'ને અસર પડશે.

વિપક્ષના નેતા કોણ?

'સંદેશ'ના અહેવાલ અનુસાર વિપક્ષના નેતા નક્કી કરવા માટે ગુજરાત કૉંગ્રેસની આજે બેઠક મળશે.

કૉંગ્રેસ પ્રભારી અને નિરીક્ષક અશોક ગેહલોત અને પૂર્વ કેન્દ્રીય મંત્રી જિતેન્દ્ર સિંહ ગેહલોત વિપક્ષના નેતા પદ માટે ધારાસભ્યોનો અભિપ્રાય મેળવશે.

જે બાદ નક્કી થયેલું વિપક્ષી નેતાનું નામ મંજૂરી માટે દિલ્હી મોકલાશે.

કોરેગાંવ હિંસા

'ગુજરાત સમાચાર'ના અહેવાલ અનુસાર મહારાષ્ટ્રમાં કોરેગાંવ વિજયની ઉજવણી બાદ દલિતો પરત ફરી રહ્યા હતા ત્યારે પથ્થરમારો થયો હતો.

જેમા અનેક દલિતોના વાહનોની તોડફોડ કરાઈ હતી અને આગજનીની ઘટનાઓ બની હતી.

આ ઘર્ષણમાં એક યુવકનું મૃત્યુ પણ નિપજ્યું હતું. ઘટનાના પ્રત્યાઘાત રૂપે મહારાષ્ટ્રમાં દલિતોએ ઠેર ઠેર વિરોધ પ્રદર્શન કર્યા હતા.

પોલિસ વિરુદ્ધ એટ્રૉસિટિની ફરિયાદ

'સંદેશ'ના એક અહેવાલ અનુસાર પોલીસે અમદાવાદના અમરાઈવાડીના દ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

લિત યુવાનને જીભથી બૂટ સાફ કરવાની ફરજ પાડતા ભારે વિવાદ સર્જાયો છે.

આ ઘટનાને પગલે સ્થાનિકોએ પોલીસ સ્ટેશનનો ઘેરાવ કર્યો હતો. આ ઘટનામાં એક પોલીસ કૉન્સ્ટેબલ વિરુદ્ધ એટ્રૉસિટિની ફરિયાદ દાખલ કરવામાં આવી છે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


આ નિયમોની જાહેરાત ડિસેમ્બર માસમાં કરવામાં આવી હતી, જે રવિવારથી લાગુ થઈ જશે.

સરકારનું કહેવું છે કે તે સાઇબરસ્પેસમાં લોકોના અધિકારો અને હિતની સુરક્ષા કરવા માગે છે.

અહીં નોંધનીય છે કે ચીન પહેલાંથી જ મતગણતરી કરવા માટે ફેશિયલ રિકૉગ્નાઇઝેશન ટેકનૉલૉજી (ચહેરાથી ઓળખ કરનારી ટેકનૉલૉજી)નો ઉપયોગ કરી રહ્યું છે.

ચીન આવી ટેકનિકોમાં વિશ્વમાં સૌથી આગળ છે, જોકે સરકાર દ્વારા આનો કરાઈ રહેલો વધારે પડતો ઉપયોગ વિવાદનું કારણ બન્યો છે.

નિયમ કેવા છે?

કેટલાય દેશોમાં નવો મોબાઇલ કે સિમકાર્ડ ખરીદતી વખતે વ્યક્તિએ પોતાનું ઓળખપત્ર બતાવવું પડે છે.

જોકે, હવે ચીનમાં પોતાની ઓળખ સાબિત કરવા કરવા માટે જે-તે વ્યક્તિએ પોતાનો ચહેરો સ્કૅન કરાવવો પડશે.

ચીન કેટલાંય વર્ષોથી એવા નિયમો લાદવાનો પ્રયાસ કરતું રહ્યું છે કે ઇન્ટનેટનો ઉપયોગ કરનારી વ્યક્તિને પોતાની અસલ ઓળખ આપવી જ પડે.

ઉદાહરણ તરીકે જોઈએ તો વર્ષ 2017માં લાગુ કરાયેલા નવા નિયમો અનુસાર ઇન્ટનેટ પ્લૅટફૉર્મ માટે ઑનલાઇન કન્ટેન્ટ પોસ્ટ કરતાં પહેલાં યુઝરે પોતાની ઓળખની પુષ્ટિ કરવી જરૂરી છે.

ટેલિકૉમ ઑપરેટરો માટે આ નવા નિયમો ઉદ્યોગ તેમજ માહિતી-તકનીકીના મંત્રાલયે તૈયાર કર... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

્યા હતા.

લોકો ફોન થકી પણ ઇન્ટરનેટનો ઉપયોગ કરતા હોવાને લીધે સરકાર દ્વારા મોબાઇલ ફોન યુઝરની ઓળખ કરી શકાય એ માટે આ નિયમો ઘડવામાં આવ્યા હતા.

ઑક્સફોર્ડ યુનિવર્સિટીમાં ચીનની આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ પર સંશોધન કરનારા જૅફરી ડિંગ જણાવે છે કે ચીનનો ઉદ્દેશ સાઇબર-સુરક્ષાને વધાવાનો અને ઇન્ટરનેટની છેતરપિંડી રોકવા માટે અજાણ્યા ફોન નંબરો તેમજ ઇન્ટરનેટ એકાઉન્ટોમાંથી છૂટકારો મેળવવાનો છે.

જોકે, જૅફરી એવું પણ ઉમેરે છે, "આ બાબત તમામ પર નજર રાખવાના પ્રયાસ સાથે પણ સંકળાયેલી છે. સરકારનો આ જ ઉદ્દેશ હોય એવું પણ બની શકે છે."

લોકોએ ચિંતા કરવી જોઈએ?

સપ્ટેમ્બર મહિનામાં આ નિયમોની જાહેરાત કરવામાં આવી ત્યારે ચીનના મીડિયાએ આ મામલે ખાસ ધ્યાન આપ્યું નહોતું.

જોકે, કેટલાય સોશિયલ મીડિયા યુઝરોએ મોટા પ્રમાણમાં એમનો ડેટા એકઠો કરી લેવાની આશંકાને પગલે ચિંતા વ્યક્ત કરી હતી.

માઇક્રોબ્લૉગિંગ વેબસાઇટ 'સીના વીબો'ના એક યુઝરે કહ્યું, "લોકો પર ચુસ્ત નજર રખાઈ રહી છે. ખબર નહીં, એમને કઈ વાતનો ભય છે."

અન્ય કેટલાય લોકોએ પણ આ મામલે ફરિયાદ કરી હતી કે ચીનમાં કેટલીય વખત ડેટાનું ઉલ્લંઘન થયું છે.

એક યુઝરનું કહેવું છે કે 'ચોર હવેથી તમારું નામ જણાવતાં પહેલાં એ જાણી લેશે કે તમે કેવા લાગો છો.' આ પોસ્ટને હજારોની સંખ્યામાં 'લાઇક' મળ્યા છે

વધુ એક યુઝરે આ નિયમોની ટીકા કરતાં કહ્યું કે લોકો પાસેથી સહમતી લીધી વિના જ આને લાગુ કરવામાં આવ્યા છે.

જોકે, કેટલાક એવા પણ લોકો છે કે જેને આ મામલે ખાસ વાંધો નથી. તેમનું માનવું છે કે ટેકનૉલૉજી સાથે ચાલવાની આ વાત માત્ર છે.

નોંધનીય છે કે ચીન પહેલાંથી મોટા પ્રમાણમાં ઇન્ટરનેટને સેન્સર કરી રહ્યું છે અને એને લઈને નીતિઓ ઘડતું રહ્યું છે.

ચીનમાં ચહેરાની ઓળખ

ચીનને હંમેશાં એક સર્વેલેન્સ કન્ટ્રી તરીકે જોવામાં આવે છે. વર્ષ 2017માં સમગ્ર દેશમાં 17 કરોડ સીસીટીવી કૅમેરા લગાવાઈ ચૂક્યા છે. સાથે જ વર્ષ 2020 સુધી 40 કરોડ કૅમેરા લગાવવાનું લક્ષ્ય છે.

આ ઉપરાંત ચીને એક 'સોશિયલ ક્રૅડિટ' સિસ્મટ પણ વિકસાવી રહ્યું છે, જેના થકી ડેટાબેઝમાં પોતાના નાગિરિકાનાં આચરણ અને જાહેર વાતચીતનો હિસાબ રાખી શકાય.

આ સિસ્ટમાં ચહેરાની ઓળખની તકનીક એક વિશેષ ભૂમિકા ભજવે છે અને ફરાર લોકોને પકડવા માટે તેના ઉપયોગનાં વખાણ પણ થાય છે.

ગત વર્ષે એક સમાચાર છપાયા હતા કે પોલીસે આ ટેકનૉલૉજીની મદદથી એક કૉન્સર્ટમાં 60 હજાર લોકોની વચ્ચે એક ફરાર આરોપીને પકડી પાડ્યો હતો....


આ નિયમોમાં યાત્રીઓના મોબાઇલમાં 'આરોગ્યસેતુ' ઍપ હોવી જરૂરી છે. તે સિવાય કોરોના સંબંધિત માસ્ક અને અન્ય સોશિયલ ડિસ્ટન્સિંગ જેવા નિયમો સમાવિષ્ટ છે.

એરપોર્ટ પર યાત્રીઓનું થર્મલ સ્ક્રીનીંગ કરાશે. જે યાત્રીઓ 'અસિમ્પટોમૅટિક' એટલે કે કોરાનાના લક્ષણ વગરના હશે તેમને જ યાત્રાની પરવાનગી મળશે.

જો કોઇને એરપોર્ટ પર લક્ષણ દેખાય છે તો તેમને સૅલ્ફક્વોરૅન્ટીન થવું પડશે અથવા નજીકના સ્વાસ્થય કેન્દ્રમાં જવું પડશે.

યાત્રાની સમાપ્તિ સમયે પણ થર્મલ સ્ક્રિનિંગ થશે.

'અસિમ્પટોમૅટિક' મુસાફરોએ 14 દિવસ સુધી પોતાના સ્વાસ્થયને સૅલ્ફ મૉનિટર કરવાનું રહેશે અને જો કોઈ લક્ષણ જોવા મળે તો ત્વરીત નજીકના સ્વાસ્થય કેન્દ્રમાં જાણ કરવી જરૂરી છે.

ન્યૂ યૉર્ક ટાઇમ્સે છાપી યાદી

અમેરિકન અખબાર 'ધ ન્યૂ યૉર્ક ટાઇમ્સે' 24 મેના છાપાના પહેલા પાને હેડિંગ આપ્યું છે, 'Incalculable Loss' અમેરિકામાં કોરોનાથી મરનાર લોકોની સંખ્યા આશરે એક લાખ જેટલી થવા આવી છે, ત્યારે મૃતકોને શ્રદ્ધાંજલિ અર્પિત કરતાં, અખબારે તેનું પહેલું પેજ સમપર્તિ કર્યું હતું.

બધા જ મૃતકોના નામ આ યાદીમાં સામેલ કરાયા છે અને તેમણે લખ્યું છે કે એ યાદીના કેટલાક નામ માત્ર નથી... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

, તેઓ આપણી સાથે હતાં. અખબારે પોતાના ટ્વિટર હૅન્ડલ પર પણ તેની પોસ્ટ મૂકી છે અને ટ્વિટર પર તેની ચર્ચા સાથે વખાણ થઈ રહ્યા છે.

ઘણા લોકોએ તેમને બિરદાવીને લખ્યું છે કે આ પગલું લેવા માટે સાહસ જોઇએ.

ટાઇમ્સ ઇન્સાઇડરમાં લખાયેલા એક લેખમાં ન્યૂ યૉર્ક ટાઇમ્સના ગ્રાફિક્સ ઍડિટર સિમોન લેંડને કહ્યું છે કે આ નિર્ણય કોરોના જેવી ભયવહ મહામારી અને લોકોની પીડાને વ્યક્તિગત રૂપે અનુભવી શકાય તે માટે લેવામાં આવ્યો હતો.

'અમારા વાચકો અને અમે મહામારીના રિપોર્ટિંગને સતત આંકડાના રૂપમાં જોવા લાગ્યા હતાં. પરંતુ, આ માત્ર આંકડો નથી, લોકો છે.'

નોંધનીય છે કે કોરોનાનું સૌથી વધુ સંક્રમણ અને મોતના મામલે વિશ્વભરમાં અમેરિકા પ્રથમ સ્થાને છે.

ત્રણ પ્રકારના સજીવ સ્ટ્રેન મળ્યાં

ચીનના વુહાન સ્થિત વાયરોલૉજી ઇન્સ્ટિટ્યૂટમાં ચામાચીડિયાંમાં જોવા મળતા વાઇરસના ત્રણ સજીવ સ્ટ્રેન મળી આવ્યાં છે.

જોકે સંસ્થાના ડિરેક્ટરનું કહેવું છે કે આમાંથી કોઈ પણ વાઇરસને એની સાથે સંબંધ નથી, જે વાઇરસે બરબાદી સર્જી છે.

વૈજ્ઞાનિકોનું માનવું છે કે કોવિડ-19ની શરૂઆત વુહાનથી થઈ અને આ વાઇરસ પણ ચામાચીડિયામાંથી જ કોઈ સસ્તન પ્રાણીમાં થઈને માનવશરીરમાં પ્રવેશ્યો હતો.

સમાચાર એજન્સી એએફપી પ્રમાણે વુહાન ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઑફ વાયરોલૉજીના નિદેશક વૉન્ગ યાન્યીએ ચીનના સરકારી ટીવી ચેનલ સીજીટીએનને કહ્યું કે અમેરિકન રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ અને અન્ય ઘણા લોકોના દાવા સાવ પાયાવિહોણા છે કે વાઇરસ વુહાનના જ કોઈ સેન્ટરમાંથી ફેલાયો છે.

13મી મેના રોજ રેકર્ડ કરાયેલા આ ઇન્ટરવ્યૂનું પ્રસારણ શનિવારે થયું, જેમાં વૉન્ગ યાન્યીએ કહ્યું કે સેન્ટરમાં કેટલાંક ચામાચીડિયાંમાં કોરોના વાઇરસની ઓળખ થઈ શકી છે.

તેમણે કહ્યું, "અમારી પાસે ત્રણ હજાર પ્રકારના વાઇરસ છે. પણ સાર્સ-કોવ-2 સાથે એ મેળ ખાતા નથી."

કોરોના વાઇરસની મુસીબત વચ્ચે સુરેન્દ્રનગરમાં તીડનો હુમલો

દુનિયામાં ત્રણ લાખ 40 હજારથી વધુનાં મોત

જૉન્સ હૉપકિન્સ યુનિવર્સિટીના આંકડા પ્રમાણે સમગ્ર વિશ્વમાં કોવિડ-19 મહામારીને કારણે અત્યાર સુધીમાં 3,40,805 લોકોનાં મૃત્યુ થયાં છે, ત્યારે વિશ્વમાં કોરોના વાઇરસના સંક્રમણના 52,88,392 કેસોની પુષ્ટિ થઈ છે.

માનવામાં આવે છે કે અલગઅલગ દેશોમાં ટેસ્ટિંગના માપદંડ અને સુવિધામાં અંતરને કારણે ચેપગ્રસ્તો અને મૃતકોની સંખ્યા વધી શકે છે.

વિશ્વ સ્વાસ્થ્ય સંગઠને કહ્યું છે કે આફ્રિકામાં કોવિડ-19 મહામારી અલગ રૂપ લેતી જોવા મળી છે.

વિશ્વ...


આ નિર્ણય મામલે સોશિયલ મીડિયામાં પણ ચર્ચાઓ થઈ રહી છે. ઘણાં યૂઝર્સે ચેસ ખેલાડીની પ્રશંસા કરી છે અને નિર્ણયને સમર્થન આપ્યું છે.

સૌમ્યા સ્વામિનાથને સ્પોર્ટ્સ જગતમાંથી પ્રારંભિક સમર્થન ભારતીય ક્રિકેટર મોહમ્મદ કૈફનું મળ્યું છે.

મોહમ્મદ કૈફે ટેકો આપતા લખ્યું ટ્વીટ કર્યું, "ઈરાનમાં યોજનાર ઇવેન્ટમાં ભાગ નહીં લેવાનો નિર્ણય લેવા બદલ સલામ.

"ખેલાડીઓ પર ધાર્મિક ડ્રેસકોડ લાગુ કરવાનો કોઈ અવકાશ ન હોવો જોઈએ.

"જો આવી સ્પર્ધાઓની યજમાન દેશ મૂળભૂત માનવ-અધિકારોનું પાલન કરવામાં ન માનતો હોય તો તેમને સ્પર્ધાની યજમાની ન આપવી જોઈએ."

અત્રે નોંધવું કે 26 જુલાઈથી 4 ઑગસ્ટ દરમિયાન ઈરાનમાં એશિયન નેશન્સ કપની સ્પર્ધા યોજાવાની છે.

સૌમ્યાએ ટુર્નામેન્ટમાં હિજાબની અનિવાર્યતાને કારણ ગણાવીને સ્પર્ધામાંથી નામ પરત ખેંચી લીધું છે.

સૌમ્યાએ આ નિર્ણય અંગે ફેસબુક પર લખ્યું, "મને એ વાત જણાવતા દુખ થાય છે કે ઈરાન ખાતે આયોજિત એશિયન નેશન્સ કપ ચેસ ચેમ્પિયનશિપ-2018માંથી મેં મારું નામ પાછું ખેંચી લીધું છે.

"મેં આવું એટલાં માટે કર્યું કેમકે, હું જબરજસ્તી હિજાબ અથવા બુરખો નથી પહેરવા માગતી."

સૌમ્યાનું કહેવું છે કે ટુર્નામેન્ટમાં બુરખો... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

કે હિજાબ પહેરવો તેમના મૂળભૂત માનવ-અધિકારોનું ઉલ્લંઘન છે.

તેમણે લખ્યું,"હિજાબની અનિવાર્યતા મારા મૂળભૂત અધિકારોનું ઉલ્લંઘન છે. એવું લાગી રહ્યું છે કે વર્તમાન પરિસ્થિતિમાં મારા અધિકારોની રક્ષા કરવાનો એક માર્ગ હું ઈરાન નહીં જાવ તે છે."

આ વિશે તેમણે વધુમાં લખ્યું કે,"હિજાબની અનિવાર્યતા ધરાવતા કાનૂનને હું અભિવ્યક્તિની આઝાદી, વિચાર-વિવેક અને ધર્મની સ્વતંત્રતા સહિતના મારા મૂળભૂત અધિકારોનું ઉલ્લંઘન માનું છું.

"મને અફસોસ છે કે ખેલાડીઓનાં અધિકારોને કોઈ મહત્ત્વ નથી આપવામાં આવતું.

"અમે ખેલાડીઓ ખેલ માટે ઘણાં સમાધાન કરતા હોઈએ છીએ, હંમેશાં તેને સર્વોચ્ચ પ્રાથમિકતા આપીએ છીએ, પણ કેટલીક બાબતોમાં સમજૂતી ન થઈ શકે."

ભૂતકાળમાં પણ આવી બની ચૂક્યું છે

વળી આવું પહેલી વખત નથી બન્યું કે ઇરાનમાં યોજાતી સ્પોર્ટ્સ ટુર્નામેન્ટમાં હિજાબ-સ્કાર્ફના નિયમને લઈને કોઈ ભારતીય ખેલાડીએ તેમાંથી પોતાનું નામ પાછું ખેંચી લીધું હોય.

વર્ષ 2016માં શૂટર હિના સિદ્ધુએ પણ આ નિયમને કારણે ઈરાનમાં યોજાયેલી ટુર્નામેન્ટમાં ભાગ નહોતો લીધો.

કૉમવલેલ્થ ગેમ્સના ગોલ્ડ મેડલિસ્ટ હિના સિદ્ધુએ પણ સૌમ્યાના નિર્ણયને ટેકો આપ્યો છે. તેમણે ટ્વીટ કરીને લખ્યું:

"ઈરાનમાં ટુર્નામેન્ટ દરમિયાન હિજાબની અનિવાર્યતાના નિયમને લીધે સૌમ્યાએ લીધેલો નિર્ણય યોગ્ય છે.

"હું તેને સમર્થન આપું છું. તેના માટે તે સહેલું નહીં હોય, પણ સ્પોર્ટ્સમાં ધાર્મિક ભેદભાવોની દખલગીરી ન હોવી જોઈએ.

"તેણે ખરેખર સ્પોર્ટ માટે સેવા આપી છે."

બીજી તરફ સોશિયલ મીડિયા પર વિદેશમંત્રી સુષમા સ્વરાજની ઈરાન યાત્રા સમયની એક જૂની તસવીર ફરી ચર્ચામાં આવી છે.

જેમાં તેમણે જે પહેરવેશ પહેર્યો હતો તેના પર ઘણો વિવાદ થયો હતો.

સુષમાની આ તસવીર પર સોશિયલ મીડિયામાં ચર્ચા થઈ હતી, જેમાં કેટલાંક યૂઝર્સે સ્વરાજ ઈરાનની સ્થાનિક પરંપરા અને સંસ્કૃતિનું સન્માન કરી રહ્યાં છે એમ કહીને તેમનો બચાવ કર્યો હતો.

જ્યારે બીજી તરફ કેટલાક યૂઝર્સે વિરોધી ટિપ્પણીઓ કરીને ટીકા કરી હતી.

બીજી તરફ એક રસપ્રદ વાત એ છે કે 2006 રિયો ઑલિમ્પિકમાં ઇબ્તિહાજ મુહમ્મદ ઑલિમ્પિકમાં હિજાબ પહેરીને સ્પોર્ટ્સ ટુર્નામેન્ટમાં ભાગ લેનારા પ્રથમ એમેરિકન ઍથ્લીટ બન્યાં હતાં.

અમેરિકના હિલેરી ક્લિન્ટને પણ તેમની આ વાતને ટેકો આપ્યો હતો, પરંતુ બીજી તરફ ટ્વિટર પર તેમની ટીકા પણ થઈ હતી.

સૌમ્યા સ્વામિનાથનને સોશિયલ મીડિયા પર ઘણા યૂઝર્સનું સમર્થન મળી રહ્યું છે.

ફિલ્મનિર્માતા અને સામાજિક...


આ નિર્ણયોનો પ્રભાવ ચૂંટણી પર પડી શકે છે, કારણ કે દેશની મોટી વસતી તેના દાયરામાં છે અને તેની તરફેણ તથા વિરુદ્ધમાં લોકો આકરો અભિપ્રાય ધરાવે છે.

એ વિશે વિચાર કરતા પહેલાં જાણી લઈએ કે ભાજપે લીધેલા ત્રણ મોટા નિર્ણય ક્યા છે.

એસસી-એસટી લોકો માટે બે નિર્ણય

પહેલો નિર્ણયઃ એસસી-એસટી એટ્રોસિટી પ્રિવેન્શન એક્ટને ફરીથી મૂળ સ્વરૂપમાં લાવવા માટે કાયદો બનાવવાની જાહેરાત. એસસી-એસટી એક્ટ (1989) એક સ્પેશિયલ એક્ટ છે.

ભારતીય દંડ સંહિતા(આઈપીસી)માં ચોક્કસ જોગવાઈ હોવા છતાં અનુસૂચિત જાતિ તથા જનજાતિઓના લોકો પરના અત્યાચારમાં ઘટાડો થતો ન હોવાથી આ કાયદો બનાવવામાં આવ્યો હતો.

આ કાયદામાં તત્કાળ કેસ દાખલ કરવાની અને કેસ દાખલ થયા બાદ આરોપીની તત્કાળ ધરપકડની જોગવાઈ છે. તેમાં આગોતરા જામીનની મનાઈ છે.

સુપ્રીમ કોર્ટે આ વર્ષની 20 માર્ચે આપેલા એક ચુકાદામાં આ ત્રણેય જોગવાઈને રદ્દ કરી હતી. કેન્દ્ર સરકાર હવે બંધારણીય સુધારા મારફત એ કાયદાને તેના મૂળ સ્વરૂપમાં લાવશે.

શું તમે આ વાંચ્યું?

બીજો નિર્ણયઃ એસસી-એસટી કર્મચારીઓને પ્રમોશનમાં અનામત આપવાની તરફેણમાં સરકારે સુપ્રીમ કોર્ટમાં દલીલ કરી છે. આ સંબંધે અત્યાર સુધી બહાનાબાજીથી ક... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ામ ચલાવવામાં આવતું હતું.

એસસી-એસટી કર્મચારીઓને પ્રમોશનમાં અનામતની વાત બંધારણના અનુચ્છેદ 16(4)માંથી આવી છે. તેમાં વંચિતો માટે અનામતને સમાનતાના અધિકારનું ઉલ્લંઘન ગણવામાં આવ્યું નથી.

દરેક સ્તરે એસસી-એસટીની પૂરતી ઉપસ્થિતિ સુનિશ્ચિત કરવાનો એકમાત્ર વિકલ્પ પ્રમોશનમાં અનામતને ગણવામાં આવ્યો છે, કારણ કે આ વર્ગના લોકો ઉપરનાં પદો પર પહોંચી શકતા નથી.

પ્રમોશનમાં અનામતની વ્યવસ્થા કરતાં પહેલાં એસસી-એસટી સમુદાયના પછાતપણા અને સેવાઓમાં તેમની સંખ્યા ઓછી હોવાના આંકડા રજૂ કરવામાં આવે, એવું નાગરાજ કેસમાં સુપ્રીમ કોર્ટે જણાવ્યું હતું.

જોકે, સરકારે હજુ સુધી આવા આંકડા આપ્યા નથી. તેથી એક પછી એક રાજ્યોએ પ્રમોશનમાં અનામતની વ્યવસ્થા બંધ કરી દીધી છે.

જેમનું પ્રમોશન આ રીતે થયું છે તેમને ડિમોટ કરીને નીચેના પદે પાછા મોકલી આપવામાં આવ્યા છે.

હવે કેન્દ્ર સરકાર કહી રહી છે કે પ્રમોશનમાં અનામતની વ્યવસ્થા હોવી જોઈએ.

રાષ્ટ્રીય પછાત વર્ગ પંચને બંધારણીય દરજ્જો

ત્રીજો નિર્ણયઃ કેન્દ્ર સરકારે રાષ્ટ્રીય પછાત વર્ગ પંચને બંધારણીય દરજ્જો આપવાની પ્રક્રિયા શરૂ કરી દીધી છે. આ પંચનું નવું નામ 'સામાજિક તથા શૈક્ષણિક રીતે પછાત વર્ગના લોકો માટેનું રાષ્ટ્રીય પછાત વર્ગ પંચ' હશે.

આ વિશેનો ખરડો લોકસભામાં સર્વસહમતિથી પસાર થઈ ગયો છે. અત્યાર સુધી અનુસૂચિત જાતિ તથા જનજાતિ પંચની રચના બંધારણ હેઠળ થઈ હતી.

જોકે, પછાત વર્ગ પંચની રચના એક સરકારી આદેશ અનુસાર થઈ હતી. આ પંચને પછાત જ્ઞાતિઓની યાદી બનાવવાનો અને સુધારા માટે સૂચનો કરવાનો અધિકાર હતો.

નવું પંચ પછાત વર્ગોના વિકાસ માટેના ઉપાયો સૂચવવા ઉપરાંત તેમના વિકાસ પર નજર રાખશે અને આ જ્ઞાતિઓની ફરિયાદોની સુનાવણી પણ કરશે.

ભાજપને શું ફાયદો થશે?

આ ત્રણ પૈકીના બે નિર્ણયો એસસી-એસટી સમુદાય સાથે જોડાયેલા છે. 2011ની વસતી ગણતરીના આંકડા અનુસાર, દેશમાં આ સમુદાયોની કુલ વસતી અનુક્રમે 16.6 ટકા અને 8.6 ટકા છે.

ત્રીજો નિર્ણય ઓબીસી એટલે કે અન્ય પછાત વર્ગો માટે છે. મંડલ પંચના જણાવ્યા અનુસાર, ઓબીસીની વસતી 52 ટકા છે.

દેશની દરેક ચોથી વ્યક્તિ કે રાજકીય દૃષ્ટિએ જોઈએ તો દરેક ચોથો મતદાર એસસી કે એસટી છે. આ વર્ગના લોકો સંયુક્ત રીતે આખા દેશમાં ફેલાયેલા છે અને દરેક મતવિસ્તારમાં તેમની હાજરી છે.

ભાજપ કેન્દ્રમાં સત્તા પર આવ્યો તે પછી આ વર્ગ નારાજ હોવાનું માનવામાં આવે છે. તેનું પ્રમાણ 2018ની બીજી એપ્રિલે મળ્યું હતું.

એસસી-એસટી એક્ટમાં ફેરફાર...


આ નિવેદન કેન્દ્રીય પ્રધાન અને સંઘની નજીક ગણાતા નીતિન ગડકરીનું છે.

નીતિન ગડકરીએ આગળ એમ પણ કહ્યું "એટલે સપનાંઓ એટલા જ દેખાડો જેટલાં તમે પૂરાં કરી શકો. હું સપનાઓ દેખાડનારાઓમાંથી નથી. હું જે કહું છું તે 100 ટકા ડંકાની ચોટે પૂરું થાય છે. હું એ લોકોમાંનો નથી કે જે માત્ર સપનાં દેખાડે છે, હું જે કહું છું એ કરું છું."

જેમ લોકસભાની 2019ની ચૂંટણીઓ નજીક આવતી જાય છે એમ નીતિન ગડકરીની ચર્ચા વધતી જાય છે.

અગાઉ નીતિન ગડકરી "બેરોજગારીની સમસ્યા", "વિજય માલ્યા", "ભાજપના નેતાઓ" અને "હારની જવાબદારી" જેવા પક્ષથી વિપરીત નિવેદનો આપી ચૂક્યા છે જે આપ આગળ વાંચી શકશો.

નીતિન ગડકરીના આ નિવેદનોનો અર્થ શો છે અને આ ખાલી નિશાનેબાજી છે કે એની આસપાસ પણ કંઈક છે એ જાણવું રસપ્રદ છે.

શું આંતરિક અસંતોષ બહાર આવી રહ્યો છે?

નીતિન ગડકરીએ આપેલા નિવેદનના સૂચિતાર્થ સમજવા માટે બીબીસીએ વરિષ્ઠ રાજકીય વિશ્લેષક ઘનશ્યામ શાહ સાથે વાત કરી.

ઘનશ્યામ ભાઈના મતે આ છેલ્લા એકાદ મહિનામાં ત્રીજું એવું નિવેદન છે જેમાં નીતિન ગડકરી પોતાને સીધું કહેવાને બદલે, આડકતરી રીતે વડા પ્રધાન પદના દાવેદાર તરીકે રજૂ કરી રહ્યા છે.

ઘનશ્યામ ભાઈ કહે છે કે નીતિન ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ગડકરીના સ્વરુપે પક્ષની અંદર 2014માં આપેલાં વચનો પૂરાં નહીં થવાનો અણગમો કે અસંતોષ છે તે બહાર આવી રહ્યો છે અને તેઓ ચોક્કસ આ વાત 2014ના સંદર્ભમાં જ કહી રહ્યા છે.

બીબીસી ગુજરાતી સાથેની વાતચીતમાં ગુજરાત ભાજપના પ્રવકતા ભરત પંડ્યાએ નીતિન ગડકરીના નિવેદનને કૉંગ્રેસ સાથે જોડતા કહ્યું, "અગાઉ કૉંગ્રેસના 10 વર્ષના શાસનમાં લોકોને બતાવવામાં આવેલા સપનાંઓ પૂરા નથી થયા અને એટલે લોકોએ કૉંગ્રેસને સજા કરી. નરેન્દ્ર ભાઈની સરકારમાં એ સપનાંઓ પૂરાં થયાં."

"એ સાથે એમણે સરકારમાં એમના વિભાગે કરેલી કામગીરીની પણ લોકો સમક્ષ રજૂઆત કરી હતી."

જોકે, ભરતભાઈની વાત સાથે ઘનશ્યામ શાહ સહમત નથી.

તેઓ કહે છે અગાઉ તેમણે મધ્યપ્રદેશ-રાજસ્થાનમાં હાર બાદ ટોચની નેતાગીરીએ જવાબદારી લેવી જોઈએ એવું પણ કહ્યું હતુ. તેમના આગળના નિવેદનો અને હાલના નિવેદનો ઇશારો તો એ તરફ જ કરે છે કે તેમને પ્રમોટ કરવામાં આવી રહ્યા છે.

તો શું નીતિન ગડકરી આરએસએસનો પ્લાન બી છે? એ સવાલના જવાબમાં ઘનશ્યામ ભાઈ શક્યતાઓ નકારી કાઢતા નથી પણ શું ખરેખર એવું છે?

આપને આ પણ વાંચવું ગમશે

નીતિન ગડકરી પ્લાન બી છે?

એક તરફ, મહારાષ્ટ્રમાં ભાજપ અને શિવ સેના વચ્ચે લોકસભાની ચૂંટણીમાં જોડાણનો મુદ્દો હજી યથાવત છે.

બીજી તરફ, અગાઉ મહારાષ્ટ્રના નેતાઓએ નીતિન ગડકરીને આગામી વડા પ્રધાન બનાવવા માટે આરએસએસના વડા મોહન ભાગવત સાથે મુલાકાત કરી હોવાનો પણ મીડિયામાં અહેવાલ હતો.

તાજેતરમાં મહારાષ્ટ્રના મુખ્ય પ્રધાન દેવેન્દ્ર ફડણવીસે પણ એવો દાવો કર્યો હતો કે 2050 સુધીમાં એકથી વધારે મરાઠી વડા પ્રધાન બનશે.

વરિષ્ઠ પત્રકાર પ્રકાશ ન. શાહ નીતિન ગડકરીના તાજેતરના નિવેદન અંગે કહે છે કે આનો અર્થ એ થાય કે સંઘ પરિવારે નરેન્દ્ર મોદી સિવાયના વિકલ્પો ખૂલ્લા રાખ્યા છે.

તેઓ ઉમેરે છે કે જો 2019માં ભાજપને સ્પષ્ટ બહુમતી ન મળે તો ભાજપને અને સંઘ પરિવારને એક સર્વસમાવેશી ચહેરાની જરુર છે અને નીતિન ગડકરી એ ચહેરો બની શકે છે.

પ્રકાશ ન. શાહની વાત સાથે મુંબઈ સ્થિત વરિષ્ઠ પત્રકાર રમેશ ઓઝા સહમતી દાખવે છે. તેઓ સ્પષ્ટ રીતે માને છે કે નીતિન ગડકરી આરએસએસનો પ્લાન બી છે.

તેઓ કહે છે કે નરેન્દ્ર મોદીના પક્ષની અંદરના શક્તિ પ્રદર્શનથી નીતિન ગડકરીને ફરક નથી પડતો. આરએસએસ પોતાના સરવે મુજબ નક્કી કરતું હોય છે અને છેલ્લા કેટલાક સમયથી તે નીતિન ગડકરીને આગળ કરી રહ્યું છે તે સ્પષ્ટ છે.

ચાર મહિના અગાઉ એટલે કે રાજસ્થાન-મધ્યપ્રદેશ-છત્તીસગઢની સહિત પાંચ રાજ્યોની...


આ નેતાઓ છે હાર્દિક પટેલ, અલ્પેશ ઠાકોર અને જિગ્નેશ મેવાણી. ત્રણેયે એવો મોરચો માંડ્યો હતો કે ભાજપને પૂરી તાકાતથી લડવું પડ્યું હતું.

182 બેઠકવાળી ગુજરાત વિધાનસભામાં ભાજપ બહુમત લાયક બેઠકો મેળવવામાં તો સફળ રહ્યો, પરંતુ આગળની ચૂંટણીની 115 બેઠકની સરખામણીએ આ વખતે માત્ર 99 બેઠકો જ મેળવી શક્યો હતો.

કૉંગ્રેસે એ વખતે જે રીતે ભાજપને ટક્કર આપી હતી તેનો શ્રેય રાજકીય વિશ્લેષકોએ આ ત્રણ યુવા નેતાઓને આપ્યો હતો.

એવું માનવામાં છે કે લોકસભાની ચૂંટણી દરમિયાન આ ત્રિપુટી ભાજપના મિશન 26/26માં મુશ્કેલી ઊભી કરી શકે છે.

પરંતુ જો હાલની સ્થિતિ પર નજર નાખીએ તો પાટીદાર આંદોલનથી ઊભરી આવેલા હાર્દિક પટેલે કૉંગ્રેસનો હાથ પકડ્યો છે પરંતુ તેઓ આ વખતે ચૂંટણી લડી શકશે નહીં.

ત્યારે દલિત યુવા નેતા જિગ્નેશ મેવાણી બિહારના બેગુસરાયમાં સીપીઆઈના ઉમેદવાર કનૈયા કુમારના સમર્થનમાં પ્રચાર કરી રહ્યા છે.

જ્યારે અલ્પેશ ઠાકોર અંગે કહેવાય છે કે તેમની કૉંગ્રેસ દ્વારા અવગણના થયા બાદ તેઓ ભાજપની નજીક જઈ રહ્યા છે.

વિધાનસભા ચૂંટણીના 18 મહિના પછી થઈ રહેલી લોકસભા ચૂંટણીમાં ગુજરાતમાં આ ત્રણ નેતાઓની શું ભૂમિકા છે?

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

હાર... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

્દિક પટેલનો જાદુ ટકી રહ્યો છે?

હાર્દિક પટેલ

પાટીદાર અનામત આંદોલનમાંથી ઊભરેલા હાર્દિક પટેલ 2017ની વિધાનસભા ચૂંટણી 25 વર્ષ પૂરાં થયાં ન હોવાને કારણે લડી શક્યા નહીં.

આ વખતે લોકસભા ચૂંટણી લડવાનું સપનું મહેસાણા તોફાન કેસમાં થયેલી સજાના કારણે પૂરું ન થઈ શક્યું. સુપ્રીમ કોર્ટે તેમને આ મામલે થયેલી સજા પર સ્ટે લગાવવાની અરજી ફગાવી દીધી. તેથી તેઓ આ ચૂંટણી પણ લડી શકશે નહીં.

હાર્દિક આ માર્ચ મહિનાના અંતમાં જ કૉંગ્રેસમાં જોડાયા છે. તેમને પાર્ટીએ ગુજરાત અને ઉત્તર પ્રદેશમાં પ્રચારક બનાવ્યા છે.

ગુજરાતના રાજકારણ પર નજર રાખનાર વરિષ્ઠ પત્રકાર અજય ઉમટ જણાવે છે કે કૉંગ્રેસને હાર્દિક આવવાથી થોડો ફાયદો જરૂર થશે.

તેઓ કહે છે, "હાર્દિક હજુ સૌરાષ્ટ્રમાં કૉંગ્રેસ માટે પ્રચાર કરી રહ્યા છે. ત્યારબાદ તેઓ અમદાવાદ અને ગાંધીનગર આવશે. તેઓ પટેલો અને ખેડૂતો પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરી રહ્યા છે. મને લાગે છે કે તેનાથી કૉંગ્રેસને થોડો-ઘણો ફાયદો પણ થશે."

શું હાર્દિક પટેલનો વિધાનસભા ચૂંટણી જેટલો જ પ્રભાવ હજુ પણ છે?

આ અંગે વરિષ્ઠ પત્રકાર રાજીવ શાહ કહે છે, "લાગતું નથી કે એટલો પ્રભાવ હોય. આમ પણ હવે ચૂંટણીમાં બહુ ઓછો સમય રહ્યો છે. વિધાનસભા ચૂંટણી વખતે પણ રાહુલ ગાંધીએ ગઠબંધનની કોશિશ કરી હતી."

"પાર્ટી બહારના લોકોને પણ પોતાની સાથે જોડ્યા હતા. ત્યારે કૉંગ્રેસ 80 જેટલી બેઠકો મેળવી શકી હતી. પરંતુ હવે રાહુલ પાસે એટલો સમય નથી અને સ્થાનિક નેતાઓ એ ગણતરી સાથે ચાલતા નથી."

જિગ્નેશ મેવાણી ગુજરાતમાં કેમ નથી?

કનૈયા કુમાર સાથે જિગ્નેશ મેવાણી

દલિત નેતા જિગ્નેશ મેવાણી હાલમાં બિહારના બેગુસરાયથી ચૂંટણી લડી રહેલા વિદ્યાર્થી નેતા અને સીપીઆઈના ઉમેદવાર કનૈયા કુમારના પ્રચારમાં વ્યસ્ત છે.

જિગ્નેશ ગુજરાતની વડગામ બેઠકના અપક્ષ ઉમેદવાર છે. તેમને વિધાનસભા ચૂંટણીમાં કૉંગ્રેસનું સમર્થન મળેલું, પરંતુ તેઓ ક્યારેય કૉંગ્રેસના સભ્ય બન્યા નથી.

તેઓ પોતાનો મતવિસ્તાર અને ગુજરાત છોડીને બિહારમાં જઈને પ્રચાર કરી રહ્યા છે, તેની પાછળ શું કારણ છે?

આ અંગે રાજીવ શાહ જણાવે છે, "તેનાં બે કારણો છે. એક તો ગુજરાતમાં દલિત વસતી સાત ટકા જ છે. બે જ દલિત બહુમતીવાળી બેઠકો છે અમદાવાદ અને કચ્છ. અમદાવાદમાં જિગ્નેશ મેવાણી દલિત અને મુસ્લિમ મતો પર અસર કરી શકે છે. પરંતુ ત્યાં કૉંગ્રેસના ઉમેદવારની સ્થિતિ મજબૂત છે."

"પછી કચ્છમાં તો તેમનો પ્રભાવ ના બરાબર છે. બીજું કારણ એ છે કે જિગ્નેશ દલિત અને ડાબેરી વિચારધારા...


આ નેતાઓ માત્ર ભારતના નહીં, પણ તેમાં એક ભૂતપૂર્વ સોવિયેટ સંઘના નેતા પણ છે.

મજાની વાત એ છે કે ટીકાકારો અને પ્રસંશકો બન્ને પિનરાઈ વિજયનને 'ધોતીધારી મોદી' અથવા તો 'કેરળના સ્ટાલિન' કહે છે.

એટલે કે સોવિયેત સંઘના એક જમાનાના શક્તિશાળી નેતા જૉસેફ સ્ટાલિન સાથે તેમની સરખામણી પણ થઈ રહી છે.

ચૂંટણીપ્રચાર ચાલી રહ્યો હતો તે વખતે પણ તેમના જ પક્ષના કેટલાક નેતાઓએ નારાજગી વ્યક્ત કરી હતી કે પિનરાઈ વિજયનને 'કૅપ્ટન' શા માટે કહેવામાં આવી રહ્યા છે?

સામ્યવાદી વિચારધારામાં કોઈ નેતા માટે આવાં વિશેષણો વાપરવામાં આવે તેને કલંક સમાન જ ગણવામાં આવે છે.

સીપીએમના એક સિનિયર નેતાએ પોતાના પક્ષના કાર્યકરોને વારંવાર યાદ અપાવ્યું હતું કે ડાબેરી પક્ષોમાં બધાનો દરજ્જો એક સમાન જ હોય છે.

પક્ષમાં નિર્ણયો કરનારી પક્ષના ટોચના પોલિટ બ્યૂરોમાં કોઈ સભ્ય હોય કે પાયાનો કાર્યકર હોય સૌનો દરજ્જો સમાન હોય છે.

સામ્યવાદી પક્ષમાં સભ્યો સૌ એક બીજાને 'કૉમરેડ' કહેતા હોય છે.

કેરળની જનતા

સિનિયર નેતાઓએ આવી સલાહો કાર્યકરોને આપી, પણ દેખીતી રીતે જ તેની અવગણના થતી રહી.

આખરે કૉમરેડ પિનરાઈ વિજયનને 'કપ્તાન'માં કહેવામાં આવી રહ્યા હતા અને તેમણે સ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ાબિત પણ કર્યું કે પોતે કૅપ્ટન છે.

આ એક ઉદાહરણ પરથી સમજી શકાય છે કે કેરળમાં પાંચ વર્ષ સુધી મુખ્ય મંત્રી તરીકે કામગીરી બજાવનારા પિનરાઈ વિજયનને તેમના પ્રસંશકો કેટલી માનથી જુએ છે.

પિનરાઈ વિજયનના સમર્થકો અને વિરોધીઓ બંને એ વાત જણાવશે કે કેરળની જનતા માટે તેમણે ઘણી કલ્યાકારી યોજનાઓ શરૂ કરી હતી. પેન્શનની વ્યવસ્થા અને મફતમાં રાશન આપવાની યોજનાઓનો તેમાં સમાવેશ થતો હતો.

વિજયને પોતાનું નેતૃત્ત્વ ખાસ કરીને કેરળમાં કુદરતી આફતો આવી ત્યારે સાબિત કરી બતાવ્યું હતું. નીપા વાઇરસ વખતે અને હાલમાં કોરોના વાઇરસ વખતે તેમની સરકારે અસરકારક રીતે કામગીરી કરી હતી.

કેરળ યુનિવર્સિટીના વાઇસ ચાન્સેલર અને રાજકીય વિશ્લેષક પ્રોફેસર જે. પ્રભાષે બીબીસીને જણાવ્યું, "વિજયને જનતાને દેખાડ્યું કે તેઓ એક મજબૂત નેતા છે, કર્મઠ મુખ્ય મંત્રી છે. તેમના વ્યક્તિત્વનું આ એક પાસુ છે."

એક મજબૂત નેતાનો ઉદય

વિજયનના વ્યક્તિત્વનો બીજું એક પાસું એ છે કે જે તેમને ડાબેરી વિચારધારાના બીજા નેતાઓથી અલગ પાડે છે.

તેમનું વ્યક્તિત્વનું આ બીજું પાસુ એટલે લોકો એવું કહેવા મજબૂર થાય છે કે વિજયનમાં નેતૃત્ત્વની એવી કેટલીક ખૂબીઓ છે, જે નરેન્દ્ર મોદી અને જૉસેફ સ્ટાલિન જેવા નેતાઓમાં જોવા મળે.

આપણે પ્રથમ એ જોવું પડે કે પિનરાઈ વિજયનની મજબૂત નેતા તરીકેની આવી છાપ કેવી રીતે ઉપસી.

નરેન્દ્ર મોદીની જેમ જ પિનરાઈ વિજયન સામાન્ય પરિવારમાંથી આવે છે. વિજયનનાં માતાપિતા કન્નૂર જિલ્લાના પિનરાઈ ગામમાં રહેતાં હતાં. તેઓ તાડી બનાવનારી એલ્વા જ્ઞાતિના છે.

પિનરાઈ વિજયન ભણતા હતા ત્યારે ફેરીનું ભાડું વધારવામાં આવ્યું ત્યારે તેમણે વિદ્યાર્થીઓને એકઠા કરીને તેની વિરુદ્ધમાં આંદોલન કર્યું હતું.

સરકાર સામે પડવાનો એ તેમનો પ્રથમ અનુભવ હતો. તે વખતે તેઓ કેરળ સ્ટુડન્ટ ફેડરેશનના સભ્ય હતા. સામ્યવાદી પક્ષની આ વિદ્યાર્થી પાંખને બાદમાં સ્ટુડન્ટ ફેડરેશન ઑફ ઇન્ડિયા તરીકે વિકસાવવામાં આવી હતી.

ઇમરજન્સી વખતે ધરપકડ

પિનરાઈ વિજયને અર્થશાસ્ત્રમાં સ્નાતકની ડિગ્રી મેળવી હતી અને તે પછી તેમણે મજૂરીનું કામ પણ કર્યું હતું.

પિનરાઈ વિજયન યુવાન હતા ત્યારે તેમના પર અને સીપીએમના બીજા કેટલાક કાર્યકરો પર રાષ્ટ્રીય સ્વંયસેવક સંઘના સભ્યની હત્યાનો આરોપ લગાવવામાં આવ્યા હતો.

જોકે સંઘના સભ્ય વડ્ડીકલ રામાકૃષ્ણનની હત્યાના આ કેસમાં એક માત્ર સાક્ષી હતા, જેમણે 1969માં પોતાનું નિવેદન બદલી નાખ્યું તે પછી પિનરાઈ વિજયનને અદાલત દ્વારા છોડી મૂકવામાં...


આ નૈય્યરની એક એવી વિશેષતા રહી છે કે જેનાથી તેમણે કોઈ લોક ધૂનની જમીનને પોતાના ગીતની તર્જ બનાવતા તેમાં અજાણ્યા જ કોઈ રાગના કેટલાક કોમળ કે પછી શુદ્ધ કણ ઉમેરી દીધાં, જેનાથી ગીતોની સૌંદર્ય માધુરી પણ વધી ગઈ.

તેમના દ્વારા કમ્પોઝ કરવામાં આવેલી મોટાભાગની ધૂનોમાં શાસ્ત્રીયતા અને લોકધાર્મિકતાની પરસ્પર અવરજવરને જોઈ શકાય છે.

નૈય્યરની પ્રતિભાથી નિખરેલી એ ઉલ્લેખનીય ફિલ્મોનો નામોલ્લેખ પણ જરુરી લાગે છે જેણે એક અલગ પ્રકારનાં સંગીતમય જમાનાનું સર્જન કર્યું.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

તેમાં પ્રમુખ રૂપે યાદ કરવા યોગ્ય ફિલ્મો છે- આસમાન (1962), આર-પાર, મંગૂ (1954), મિસ્ટર એન્ડ મિસિસ 55 (1955), સીઆઈડી (1956), નયા દૌર, તુમસા નહી દેખા (1957), હાવડા બ્રિજ, ફાગુન, સોને કી ચિડીયા, રાગિની, ટ્વેલ્વ ઓ ક્લૉક (1958), એક મુસાફીર એક હસીના (1962), ફિર વહી દિલ લાયા હું (1963), કશ્મીર કી કલી (1964), મેરે સનમ (1965), બહારે ફિર ભી આએંગી, યહ રાત ફીર ન આએગી, સાવન કી ઘટા (1966), હમસાયા, કિસ્મત (1968), સંબંધ (1969), પ્રાણ જાયે પર વચન ન જાયે (1973).

50 અને 60ના દાયકામાં આ સુંદર સંગીતમય ફિલ્મોનાં બહાને ઓ.પી.નૈય્યરે એક એવા નવા સં... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ગીતમય યુગની શરુઆત કરી જેમાં ભારતીય શાસ્ત્રીય સંગીતની દમદાર ઉપસ્થિતિને તેમનાં દ્વારા મુખ્ય ધારામાં લાવવામાં આવેલા લોક સંગીતે સીધો પડકાર આપ્યો હતો.

એક હદ સુધી એમ કહી શકાય છે કે ઓ.પી.નૈય્યરના આગમનથી જ ભારતીય ફિલ્મ સંગીતમાં પંજાબી લોકસંગીત એક નવો જમાનો શરૂ થયો કે જેની શરૂઆત તેમના પહેલા માસ્ટર ગુલામ હૈદરે કરી દીધી હતી.

પાશ્ચાત્ય સંગીતનો ઉપયોગ

એ જોવું પણ રસપ્રદ હશે કે જે પંજાબી બીટ અને ફોક લોરને નૈય્યરે પોતાના સંગીતનું પ્રમુખ ઘટક બનાવ્યું હતું, તેને જ પહેલી વખત ગુલામ હૈદર, દલસુખ પંચોલીની ફિલ્મ ખજાંચીમાં લઈને આવ્યા હતા.

સ્વયં નૈય્યરને પહેલો મહત્ત્વપૂર્ણ બ્રેક પણ પંચોલીના બેનર હેઠળની ફિલ્મ આસમાન માટે મળ્યો હતો.

ઓ.પી. નૈય્યરના સંદર્ભમાં કેટલીક વસ્તુઓ વિશેષ રૂપે રેખાંકિત કરવા યોગ્ય લાગે છે. જેમ કે તેમણે પોતાના સંગીતમાં લોક તત્વોનો સમાવેશ કર્યો અને તેને વ્યાપક સ્તરે સ્વીકાર કરવા યોગ્ય બનાવ્યાં.

આ જ રીતે શાસ્ત્રીય રાગોની સુંદર સંરચનાઓમાંથી પણ કેટલાક તત્વો લઈને પોતાની ધુનોને શિલ્પની દૃષ્ટિએ સુંદર બનાવી.

લોક અને શાસ્ત્રની રાહ પર ચાલતા તેમણે એક ત્રીજો રસ્તો પણ પોતાની સંગીત યાત્રા માટે અપનાવ્યો જે પાશ્ચાત્ય સંગીતની દુનિયા તરફ જતો હતો.

પંજાબી લોક સંગીત

તેમણે પાશ્ચાત્ય સંગીતનો પ્રભાવ ગ્રહણ કરીને કેટલીક લોકપ્રિય સિંફનીઝ અને રિધમ પેટર્નનું ભારતીય વાદ્યોથી અનુસરણ કર્યુ અને પોતાની ધુનોને કર્ણપ્રિયતાના શિખર સુધી પહોંચાડી.

આપણે સહેલાઈથી ઓ.પી.નૈય્યરના સંગીતમાં રૉક એન્ડ રોલની ડ્રમ બીટનો સહજ અંગીકાર, ઓપેરાની પ્રચલિત ધ્વનિઓનું ભારતીયકરણ, પહેલી વખત મસ્તીવાળા અંદાજમાં એલ્વિસ પ્રેસલેનું આર્કેસ્ટ્રેશન અને ગાયિકી શૈલીનું અનુસરણ અને પાશ્ચાત્ય વાદ્યો જેમ કે ટ્રમ્પેટ, હવાઇયન ગિટાર, મૈંડોલિન, એકૉર્ડિયન, ચેલો અને બાંગોની મદદથી બેંડનુમા પ્રભાવો વાળા ઇંટરલ્યૂડ્સનો પ્રયોગ જોઈ શકીએ છીએ.

તેના પગલે સૌથી મહત્ત્વપૂર્ણ વાત જે નૈય્યરની હિતમાં જાય છે, એ છે કે આ બધાની આંશિક ઉપસ્થિતિ હોવા છતાં તેમના સંગીતનું એક અનોખું સ્વરૂપ વિકસિત થયું.

તેમાં પંજાબી લોક સંગીતની લય તેમજ તાલ, શાસ્ત્રીય નિયમોમાં બંધાયેલા રાગના શુદ્ધ અને કોમળ સ્વરોનો પ્રયોગ અને વિદેશી સિમ્ફનીઝનો મધ્યવર્તી સંગીતમાં રોચક ઉપયોગ, બધું જ નિયત રૂપે પોતાનું સ્થાન મેળવી શક્યા.

નવા પ્રકારનો અવાજ, અનોખો લય

ઓ.પી.નૈય્યરના સંગીતનો મહત્ત્વપૂર્ણ ભાગ છે વિશેષ લય ઉત્પન્ન કરવા માટે વિભિન્ન...


આ નોકરી સ્વૈચ્છિક હશે એટલે કે મહિલાઓ માટે સૈન્યમાં જવાનું ફરજિયાત રહેશે નહીં.

સાઉદી પ્રેસ એજન્સી (એસપીએ) મુજબ, જન સુરક્ષા નિયામકની કચેરીએ રવિવારે આ ભરતી માટેનો માર્ગ ખોલી દીધો છે.

તમને આ વાંચવું પણ ગમશે:

આ મહિલાઓની રિયાધ, મક્કા, મદીના, કાસિમ, અસિર, અલ-બહા અને શરકિયામાં નિમણૂક કરવામાં આવશે.

જરૂરી લાયકાત

આ નોકરી માટે મહિલાઓ સાઉદી મૂળનાં હોવા જોઈએ. શૈક્ષણિક લાયકાતમાં હાઈસ્કૂલ ડિપ્લોમાથી ઓછું શિક્ષણ ન હોવું જોઈએ.

25 વર્ષથી ઓછી ઉંમરનાં અને 35 વર્ષથી વધુ ઉંમરનાં મહિલા અરજી કરી શકશે નહીં.

આ એ સામાજિક સુધારાના પ્રયાસો પૈકીનો એક છે, જે ક્રાઉન પ્રિન્સ મોહમ્મદ સલમાન દ્વારા કરવામાં આવી રહ્યા છે.

સાઉદી શુરા કાઉન્સિલના એક સભ્ય દ્વારા આ પ્રસ્તાવ લાવવામાં આવ્યો હતો. જેમાં મહિલાઓ માટે લશ્કરમાં ત્રણ મહિના કામ કરવું ફરજિયાત બનાવવાની વાત હતી.

પરંતુ કાઉન્સિલમાં અને સામાજિક મીડિયામાં આકરા પ્રતિભાવો મળ્યા હતા.

તાજેતરના સુધારા

આ વર્ષે જૂન મહિનાથી પ્રથમ વખત મહિલાઓને કાર ચલાવવાની પરવાનગી મળશે. ગયા વર્ષે સપ્ટેમ્બરમાં પ્રતિબંધ હટાવવાની જાહેરાત કરવામાં આવી હતી.

ઉપરાંત હવે મહિલાઓને જાહેર સ્ટેડિયમમાં ફૂટ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

બોલ મેચ જોવાની મંજૂરી પણ મળી છે.

ફિલ્મો પર લાગેલા દાયકાઓ જૂના પ્રતિબંધને ડિસેમ્બરમાં જ હટાવી લેવાયો હતો. જે ક્રાઉન પ્રિન્સ દ્રષ્ટિએ આમ કરવાથી દેશના મનોરંજન ઉદ્યોગનો વિકાસ થઈ શકે.

સાઉદી અરબનો શાહી પરિવાર અને ધાર્મિક પ્રતિષ્ઠાનો 'વહાબિયત'નું પાલન કરે છે, જેમાં મહિલાઓ માટેના ઇસ્લામિક નિયમો ખૂબ કડક છે.

સાઉદી અરબમાં મહિલાઓને એકલા મુસાફરી કરવાની મંજૂરી નથી. આ સમય દરમિયાન પરિવારના પુરુષને તેમની સાથે રાખવા જરૂરી છે.

મોટા ભાગનાં રેસ્ટોરાં અને કાફેમાં બે વિભાગ હોય છે. એક પુરુષો માટે અને અન્ય પરિવારો માટે હોય છે.

મહિલાઓને ફક્ત પરિવારવાળા વિભાગમાં જ પતિ કે પરિવાર સાથે બેસવાની મંજૂરી છે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


આ પંક્તિનાં લેખિકાએ રામ નામનો સહારો લઈને અનામતની વાતનું કેટલુંક અણગમતું સત્ય એવી રીતે સામે રાખ્યું છે કે જેને સાચી રીતે સમજવું મીડિયા અને તેના કરોડો દર્શકો-વાચકો માટે સારું રહેશે. અહીં ભૂલચૂક લેવીદેવી.

બિન અનામત વર્ગ માટે 10 ટકા અનામતના નવીન વ્યંગ્ય પર તમામ પક્ષના પુરુષો (તેમજ થોડી મહિલાઓ) વચ્ચે એક વિસ્મયકારી એકતાના દર્શન થયા.

બધાને ખબર છે કે ચૂંટણી પહેલાં નોટિસ વગર, અન્ય પક્ષો સાથે ચર્ચા કર્યા વગર અને ગેરબંધારણીય હોવા છતાં આ બ્રહ્માશસ્ત્રનો ઉપયોગ શા માટે કરવામાં આવ્યો?

પણ ચૂંટણી નજીક છે અને કોઈ પણ પક્ષ પોતાના અનામતનો વિરોધી ઠેરવીને બદનામી વહોરી લેવા નથી માગતો.

રાજકીય પક્ષો મહિલાઓને તેમની કુલ સંખ્યાની સરેરાશ કરતાં પણ ઓછી સંખ્યા એટલે કે માત્ર 33 ટકા અનામત આપતું બિલ વર્ષોથી સંસદમાં લટકેલું છે.

સંસદો ગૃહ બહાર તો આ બિલને લઈને સકારાત્મક વલણ અપનાવતા હોય પણ ગૃહની અંદર પગ મૂકતાં જ એક મૂક સહમતી સાથે એને આગળ વધારવાનું ટાળી દે છે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

દેશની 50 ટકા મહિલા વસતિ માટે 33 ટકા અનામતના આ 'વેતાલ'ને રાજકીય વૃક્ષ પરથી ઉતારીને લાવવાનું સાહસ 56 ઈંચની છાતી ધરાવતા વડા પ્રધાનજીએ પ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ણ બતાવ્યું નથી.

કેમ ભાઈ? જ્યારે મહિલા સશક્તિકરણ પર સતત ચર્ચાઓ થાય છે ત્યારે તો શબ્દોના ધની વડા પ્રધાન સતત માતાઓ-બહેનોના સશક્તિકરણ માટે પોતાની સરકારના વાયદા- ઇરાદાની બાબતે કસીદા પઢતા રહે છે.

પણ આ વખતે જ્યારે અનામતની મર્યાદા વધારવાનો સમય આવ્યો તો રાજા દુષ્યંતની જેમ તેમને પોતાના વાયદા જ યાદ રહ્યા નથી, એ શું પરમ આશ્ચર્યનો વિષય નથી?

એ 10 ટકા અનામત પર સંસદમાં ચાલી રહેલી ચર્ચામાં બે વાતો દરેક સમજદાર મહિલાને  ખટકી છે.

પહેલી વાત એ એ આ આયોજન લગભગ સંપૂર્ણ રીતે પુરુષો દ્વારા જ યુવા પુરુષોને નોકરી અપાવવા, સવર્ણ ગરીબની આબરૂ સલામત રાખવાના પુરુષોની કોર્ટમાં અપાયેલા તર્કોનું પ્રસ્તુતીકરણ માત્ર હતું.

સરકારી નોકરીઓ કે કૉલેજ સુધી કુલ મહિલાઓની સાત આઠ ટકા કરતાં વધારે હાજરી નથી એટલે સ્પષ્ટ છે કે તેનાથી તેમને કોઈ ઉલ્લેખનીય ફાયદો મળવાનો નથી.

આશ્ચર્યની વાત તો એ છે કે પડછંદ, બહાદુર પુરુષો કરતા શારીરિક રીતે વધુ જોખમોનો સામનો કરી સત્તા સાથે બાથ ભીડનારી, જોખમી મોરચાના સમાચારો જનતા સુધી પહોંચાડનારી વરિષ્ઠ મહિલા પત્રકારો પણ ટીવી ચર્ચામાં આ મુદ્દો ભૂલી ગઈ. જાણે કે દેશમાં 10 ટકા અનામત કરતાં કોઈ વધુ મહત્ત્વનો મુદ્દો જ ના હોય એમ.

આ વિષય પર પોતાના વિચાર રેખાંકિત કરવાનો વિચાર પુરુષ ઍન્કરોને તો ભલે ન આવ્યો પણ મહિલા ઍન્કરોને પણ ન આવ્યો તે વાત ધ્યાન આપવા લાયક છે.

સંસદથી રસ્તા સુધી, લગ્ન સમારોહ કે રસોઈને છોડી દો તો ખેડી, નોકરી કે પછી અન્ય કૌશલ્ય ધરાવતા ધંધાઓમાં મહિલાઓની અવગણના કરવાની ભારતીયોને નિખાલસ ટેવી પડી ગઈ છે. એટલે જ તો ખેડૂત આંદોલનના કવરેજમાં પણ આપણે મહિલાઓની ગેરહાજરી જોઈ ચૂક્યા છીએ.

મહિલાઓ આપણા સમાચારોમાં આત્મહત્યા કે પોલીસની ગોળીથી મૃત્યુ પામેલા લોકોની વિધવા કે માતાના રૂપમાં જ પડદા નજરે પડે છે.

બીજી વાત. 10 ટકા અનામતને પાછળના રસ્તે આ રીતે ઉતાવળમાં લાવવું ખરેખર દુર્ભાગ્યપૂર્ણ જ છે, પરંતુ શું કારણ છે કે સંસદમાં અનામતનું કવરેજ કરી રહેલા મીડિયાકર્મીઓએ સરકાર દ્વારા સરકારી જાહેરાતનો ભાવ 25 ટકા વધારવાના સમાચાર તો સતત ચલાવ્યા.

પણ મહિલાઓ તેમજ બાળકીઓના શોષણનો કોઈ ઉલ્લેખ ન કર્યો જે સીધી તેમની પોલીસ, વહીવટીતંત્ર અને રાજકારણ સુધી પહોંચ ન હોવા સાથે જોડાયેલા છે.

મી ટૂ બાદ જે પ્રકારના શોષણની ઘટનાઓ મીડિયાની જમાતની વચ્ચેથી નીકળી, એ જોતાં મીડિયા મહિલાકર્મીઓ માટે પણ આ જ્વલંત મુદ્દાનું એટલું મહત્ત્વ નહોતું બન્યું, જેટલું સવર્ણ અનામત નામના દમ...