ખેડૂત નેતા અય્યાકન્નુના નેતૃત્વમાં તામિલનાડુથી આવેલા ખેડૂતોએ દિલ્હીના જંતરમંતર પર લાંબા સમય સુધી વિરોધ-પ્રદર્શન કર્યું હતું, જેને દુનિયાભરના મીડિયાએ સ્થાન આપ્યું હતું.

અય્યાકન્નુએ વારાણસીથી 111 ખેડૂતોને વડા પ્રધાન મોદી સામે ઉમેદવાર તરીકે ઊભા રાખવાની ઘોષણા કરી હતી, પરંતુ હવે અમિત શાહની મુલાકાત બાદ તેઓએ નિર્ણય બદલી નાખ્યો છે.

વિરોધ-પ્રદર્શન દરમિયાન તામિલનાડુના ખેડૂતોએ લોકોનું ધ્યાન ખેંચવા માટે પ્રદર્શનની વિવિધ રીતો અપનાવી હતી, જેની કલ્પના પણ કરવી મુશ્કેલ છે.

તેઓએ ઉંદરો ખાધા, સ્વમૂત્ર પીધું, મળ ખાધો, મરવાનું નાટક કર્યું, ખોપરીઓ સાથે નૃત્ય કર્યું, કેટલાક તો વડા પ્રધાન કાર્યાલય બહાર નિર્વસ્ત્ર પણ થઈ ગયા.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

પ્રદર્શન છતાં પરિણામ નહીં

આ ખેડૂતોનું કહેવું હતું કે તમામ પ્રકારનાં પ્રદર્શનો કર્યાં પછી પણ તેમની માગ સ્વીકારવામાં આવતી નથી.

પોતાના મુદ્દાઓને ફરી ચર્ચામાં લાવવા માટે આ ખેડૂતોએ વારાણસીમાં ભીખ માગીને પૈસા એકઠા કરવા અને એ જ પૈસાથી મોદી સામે ઉમેદવારી નોંધાવવાનું એલાન કર્યું હતું.

રાષ્ટ્રીય દક્ષિણ ભારત રિવર લિંકિગ ફાર્મર ઍસોસિયેશનના અધ્યક્ષ અય્યાકન્નુનું કહેવું છે... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

કે હવે તેઓ ચૂંટણી નહીં લડે.

તેમનું કહેવું છે કે ભારતીય જનતા પાર્ટી તેમની મોટા ભાગની માગો સાથે સહમત છે એટલા માટે તેઓ મોદી સામે ઊભા નહીં રહે.

મહત્ત્વપૂર્ણ બાબત એ છે કે આગવું ખેડૂત સંગઠન શરૂ કરતાં પહેલાં અય્યાકન્નુ રાષ્ટ્રીય સ્વયં સેવક સંઘ એટલે કે આરએસએસ સાથે જોડાયેલા ભારતીય કિસાન યુનિયનનો ભાગ હતા.

બીબીસીએ તેમની સાથે વાત કરી અને ચૂંટણી ન લડવાનું કારણ જાણ્યું

જ્યારે અય્યાકન્નુને પૂછવામાં આવ્યું કે મુલાકાતની પહેલ અમિત શાહે કરી હતી કે તેમણે કરી તો કહ્યું, "અમે ભાજપ નેતા અમિત શાહ અને કૉંગ્રેસ નેતા રાહુલ ગાંધીને અમારી માગ મોકલી હતી. જે બાદ અમે કેન્દ્રીય મંત્રી પીયૂષ ગોયલનો સંપર્ક કર્યો તો જણાવવામાં આવ્યું કે અમિત શાહ સાથે અમારી મુલાકાત કરાવવાની વ્યવસ્થા કરાઈ રહી છે."

"અમને દિલ્હી બોલાવ્યા અને અમિત શાહે સાત એપ્રિલે અમારી સાથે મુલાકાત કરી. તામિલનાડુના મંત્રી થંગામની પણ ત્યાં હાજર હતા."

અમિત શાહ પાસે રજૂ કરાયેલી માગો વિશે તેઓ કહે છે, "નદીઓને જોડવી, કૃષિઉત્પાદનોના યોગ્ય ભાવ, કરજમાફી, ખેડૂતો માટે પેન્શન, જીએમ બીજની આયાત પર પ્રતિબંધ, નાના, સીમાંત અને મોટા ખેડૂતો વચ્ચેનો ભેદભાવ દૂર કરવો એ અમારી મુખ્ય માગો છે.

અમિત શાહે અમને જણાવ્યું કે કરજમાફી સિવાયની અમારી દરેક માગોને ભાજપના ઘોષણાપત્રમાં સામેલ કરાશે. તેમના પર વિશ્વાસ રાખીને અમે ચૂંટણી ન લડવાનો નિર્ણય લીધો છે."

શું ભાજપ તેમની માગ માની લેશે? આ સવાલ પર અય્યાકન્નુ કહે છે, "લોકો પાસે ભીખ માગવી અને વડા પ્રધાન મોદી સામે ઉમેદવારી નોંધાવવી એ તેમના માટે શરમજનક કહેવાત. એટલા માટે તેઓએ અમને વાતચીત માટે બોલાવ્યા."

"અમે જીતવા માટે નહીં પણ પોતાની માગો સ્વીકારાય એ માટે વારાણસીથી ચૂંટણી લડવાના હતા. અમે માત્ર અમારી માગ મનાવવા માટે ઉમેદવારી નોંધાવવાના હતા. હવે તેઓએ અમારી માગ સ્વીકારી લીધી છે તો ચૂંટણી લડવાની જરૂર નથી.

આરોપનું રાજકારણ

જાહેરાત કર્યા બાદ પીછેહઠ કરતા આ ખેડૂતોની ટીકા પણ થઈ શકે છે. આ સવાલ પર તેઓ કહે છે, "જ્યારે અમે વિરોધ કરતા હતા ત્યારે તેઓએ મને ઑડી કાર અય્યાકન્નુ કહીને બદનામ કર્યો. આરોપ લગાવ્યો કે મારી પાસે કરોડોની સંપત્તિ છે."

"હવે તેઓ કહે છે કે મેં ભાજપ પાસેથી પૈસા લીધા છે અને મારે સાંસદ બનવું છે એટલે ચૂંટણી નથી લડવા માગતો. કેટલાક લોકો કહેશે કે ડરના કારણે હું પીછેહઠ કરી રહ્યો છું."

"જ્યારે મહાત્મા ગાંધીએ બ્રિટિશ સરકાર સામે વિરોધ-પ્રદર્શન કર્યું ત્યારે તેમની પણ...


ખેડૂત નેતા રાકેશ ટિકૈત

'ઇન્ડિયન એક્સપ્રેસ'ના અહેવાલ અનુસાર ખેડૂત નેતા રાકેશ ટિકૈતનું કહેવું છે કે ગુજરાતના ખેડૂતોને આંદોલનમાં ભાગ લેવાથી રોકવામાં આવી રહ્યા છે. આથી તેઓ ગુજરાત જશે અને ખેડૂતોને મળશે.

તેમણે એક નિવેદનમાં કહ્યું, "દેશ આઝાદ છે, પણ ગુજરાતના લોકો હજુ પણ કેદમાં છે. હળ ચલાવવાવાળા, હાથ નહીં જોડે."

તેમણે વધુમાં કહ્યું કે ખેડૂત આંદોલન અનિશ્ચિતકાળનું છે અને તેઓ ગુજરાતને કેન્દ્રના અંકુશમાંથી મુક્ત કરાવશે.

તપોવન ટનલમાંથી કુલ 36 મૃતદેહ મળ્યા

'ટાઇમ્સ ઑફ ઇન્ડિયા'ના અહેવાલ અનુસાર ઉત્તરાખંડ હોનારતને પગલે તપોવન ટનલમાં જે બચાવકામગીરી ચાલી રહી હતી, તેમાં અત્યાર સુધીમાં 36 મૃતદેહ મળી આવ્યા છે.

સત્તાધીશો અનુસાર હજુ પણ 170થી વધુ લોકોનો પત્તો નથી અને તેમની શોધખોળ ચાલી રહી છે.

વળી એક તરફ સત્તાધિશોનું એવું પણ કહેવું છે કે ટનલમાં હજુ પણ કોઈ જીવિત હોવાની આશા છે.

જોકે તેમ છતાં એક પછી એક મૃતદેહો મળી રહ્યા હોવાથી ચિંતા હજુ પણ યથાવત્ છે.

મલ્લિકાર્જુન ખડગે રાજ્યસભામાં વિપક્ષના નેતા

વિપક્ષના નેતા મલ્લિકાર્જુન ખડગે

રાજ્યસભામાં વિપક્ષના નેતા ગુલામ નબી આઝાદનો કાર્યકાળ પૂરો થતાં હવે કૉંગ્રેસના પીઢ ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

નેતા અને લોકસભામાં કૉંગ્રેસના નેતા રહી ચૂકેલા મલ્લિકાર્જુન ખડગેને રાજ્યસભામાં વિપક્ષના નેતા બનાવવામાં આવ્યા છે.

સંગઠનના મહાસચિવ વેણુગોપાલે આની જાહેરાત કરી હતી. તેમણે કહ્યું કે સભાપતિ વેંકૈયા નાયડુને આની જાણકારી આપી દેવાઈ છે.

ગૂગલના સીઈઓ સુંદર પિચાઈ સામે યુપીમાં એફઆઈઆર?

સુંદર પિચાઈ

વડા પ્રધાન મોદીના સંસદીય મત વિસ્તાર વારાણસીના ભેલુપુર પોલીસ સ્ટેશનમાં નોંધાયેલી એફઆઈઆર હાલ ચર્ચામાં છે.

'એનડીટીવી ખબર'ના રિપોર્ટ પ્રમાણે કુલ 18 વ્યક્તિઓ સામે આઈટી ઍક્ટ હેઠળ ફરિયાદ થઈ છે. તેમાં ગૂગલના સીઈઓ સુંદર પિચાઈ પણ છે.

ફરિયાદ 6 ફેબ્રુઆરીએ કોર્ટના આદેશ બાદ નોંધવામાં આવી છે. જોકે અગત્યની વાત એ છે કે બાદમાં કેસમાંથી તેમનું નામ હઠાવી લેવામાં આવ્યું છે. કેમ કે પ્રાથમિક તપાસના તારણ બાદ તેમની સામે કેસ ન બનતો હોવાનું બહાર આવ્યું છે.

ફરિયાદીઓ વૉટ્સઍપમાં વાઇરલ થયેલા એક વીડિયો મામલે ફરિયાદ કરી હતી. જેમાં વડા પ્રધાન વિશે કથિતરૂપે વાંધાજનક વાતો કરવામાં આવી હતી.

આજથી ચેપોકમાં ભારત-ઇંગ્લૅન્ડ વચ્ચે બીજી ટેસ્ટ

આજથી પ્રવાસી ઇંગ્લૅન્ડ ટીમ અને ભારતીય ટીમ વચ્ચે ચેન્નાઈના એમ. એ. ચિદમ્બરમ સ્ટેડિયમમાં બીજી ટેસ્ટ શરૂ થવા જઈ રહી છે.

ભારત પહેલી ટેસ્ટ હારી ગયું હતું, વળી આ ટેસ્ટમાં ગુજરાતના અક્ષર પટેલ ડૅબ્યુ કરે એવી શક્યતા છે.

અત્રે નોંધવું કે કોરોનાકાળ પછી પહેલી વખત ભારતમાં ક્રિકેટ શ્રેણી યોજાઈ રહી છે. જોકે છતાં સ્ટેડિયમમાં પ્રેક્ષકોની નોંધપાત્ર હાજરી જોવા મળી રહી છે.

પ્લેઇંગ ઇલેવનમાં કેટલાક ફેરફાર થવાની પણ શક્યતા છે.

તમે અમનેફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


ખેડૂત નેતા રાકેશ ટિકૈત

ખેડૂતોનું કહેવું છે કે જ્યાં સુધી સરકાર નવા કાયદાને પાછા નહીં ખેંચી લે, ત્યાં સુધી તેઓ ત્યાંથી પાછા નહીં હઠે.

ભારતીય કિસાન યુનિયનના નેતા રાકેશ ટિકૈત કહે છે કે સરકાર જો પોતાની જીદ પકડી રાખશે તો ખેડૂતો 26 જાન્યુઆરીના રોજ ટ્રૅક્ટર-ટ્રૉલીઓ સાથે પ્રજાસત્તાક દિવસની પરેડમાં સામેલ થવા માટે ઇન્ડિયા ગેટ પર પહોંચી જશે.

બીબીસી સાથેની વાતચીમાં રાકેશ ટિકૈત જણાવે છે :

"અત્યાર સુધી ખેડૂતોએ કોઈ એવું થી કર્યું જેનાથી સામાન્ય માણસને કોઈ પરેશાની થાય પરંતુ જો અમારી વાત નહીં સાંભળવામાં આવે તો અમે આંદોલનને વધુ ઉગ્ર બનાવવા માટે મજબૂર થઈ જઈશું અને સીમા પર જામ કરી દઈશું. 26 જાન્યુઆરીના રોજ ખેડૂતો પોતાનાં ટ્રૅક્ટરો સાથે ઇન્ડિયા ગેટ પહોંચશે અને રાજપથ પર થનારી પરેડમાં સામેલ થશે."

રાકેશ ટિકૈત કહે છે કે, "ખેડૂતો માટે આ પહેલાં બનાવાયેલા કાયદા પણ ખેડૂતોનું નુકસાન કરાવનારા હતા પરંતુ અત્યારે જ નવા કાયદા બનાવાયા છે, તે તો ખેડૂતોને સંપૂર્ણપણે બરબાદ કરી નાખશે."

તેઓ કહે છે કે, "અત્યારે સરકારી ખરીદકેન્દ્રો પર પણ MSP પર અનાજ સરળતાથી નથી વેચી શકાતું, જ્યારે આ બધું ખાનગી ક્ષેત્રને હવાલે કરી દેવામાં... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

આવશે, ત્યારે કોણ MSP પર અનાજની ખરીદી કરશે. તેથી અમે ઇચ્છીએ છીએ કે સરકાર કાયદાકીય ગૅરંટી આપે કે MSP કરતાં ઓછી કીમતે કોઈ પણ ખેડૂત પાસેથી અનાજની ખરીદી નહીં કરી શકે."

'ખેડૂતો સંપૂર્ણ તૈયારી સાથે આવ્યા છે'

પ્રદર્શનકારીઓને રોકવા માટેનો બંદોબસ્ત

રાકેશ ટિકૈત UPના તમામ વિસ્તારોના ખેડૂતો પ્રદર્શનમાં સામેલ નથી એવી અફવાઓને નકારે છે.

તેઓ કહે છે કે, "પૂર્વાંચલ અને દૂરનાં સ્થળોના ખેડૂતો આટલી દૂર ભલે ન આવી શકતા હોય પરંતુ તેઓ પોતાના જિલ્લામાં  કાયદાનો વિરોધ કરી રહ્યા છે."

"જ્યારે જરૂરિયાત હશે ત્યારે તેઓ ત્યાં પહોંચી જશે. કેટલાક ખેડૂતો ખેતીનાં કામોમાં પણ વ્યસ્ત છે. જે લોકો એવી અફવા ફેલાવી રહ્યા છે કે  માત્ર પંજાબ, હરિયાણા અને પશ્ચિમી ઉત્તર પ્રદેશના ખેડૂતો આ આંદોલનમાં સામેલ છે, તેમણે અહીં આવીને જોવું જોઈએ કે લોકો ક્યાં-ક્યાંથી આવી રહ્યા છે."

દૂરનાં સ્થળોના ખેડૂતો નથી આવી શકી રહ્યા, રાકેશ ટિકૈત ટ્રેનો બંધ હોવાને તેના માટે કારણભૂત માને છે. જોકે, દિલ્હીથી ચાર-પાંચસો કિલોમીટર દૂરના જિલ્લાઓમાંથી પણ ખેડૂતો પ્રદર્શનસ્થળ પર પહોંચી રહ્યા છે.

લખીમપુરના પાલિયાથી આવેલા ખેડૂત રવિંદર સિંહ કહે છે તેમની સાથે સો કરતાં પણ વધુ લોકો ચાર દિવસ પહેલાં અહીં આવ્યા હતા અને ત્યારથી તે તમામ લોકો ત્યાં જ હાજર છે.

જ્યારે UPના રામપુર જિલ્લાથી આવેલા કેટલાય ખેડૂતોનું કહેવું છે કે આ લોકો સંપૂર્ણ તૈયારી સાથે આવ્યા છે અને અહીં ઘણા દિવસો સુધી રહી શકે છે.

રામપુરના જ બિલાસપુરથી આવેલા યુવાન ખેડૂત શમશેર સિંહ કહે છે કે, "અમે લોકો ત્રણ દિવસ સુધી અહીં-તહીં ચક્કર કાટતા રહ્યા પરંતુ પોલીસવાળા દરેક જગ્યાએ રસ્તા રોકી રહ્યા હતા.  ઘણી મુશ્કેલીઓનો સામનો કરીને નવ ડિસેમ્બરના રોજ અમે અહીં પહોંચ્યા."

"અમારી સાથે રામપુર અને બરેલીથી સેંકડો લોકો આવ્યા છે અને તમામ લોકો પોતાનાં ટ્રૅક્ટરો અને પોતાની ગાડીઓ મારફતે આવેલા છે. અમને સરકારની વાત પર એટલા માટે ભરોસો નથી કારણ કે આ સરકાર પરથી અમારો ભરોસો પહેલાંથી જ ઊઠી ચૂક્યો છે."

'આડતિયાને વચેટિયા ગણાવીને દુશ્મન ગણાવાઈ રહ્યા છે'

ખેડૂતોનું આંદોલન

ગાઝીપુર બૉર્ડર પર કેટલાક ખેડૂત પોતાના પરિવારો સાથે પણ આવેલા છે.

મેરઠમાં રહેતા રઘુરાજ સિંહ આવા જ ખેડૂત છે. તેમની સાથે તેમનાં વૃદ્ધ માતા, પત્ની અને બે બાળકો પણ છે. ટ્રૅક્ટરની ટ્રૉલી પર જ ઘર જેવું ઠેકાણું બનાવી લીધું છે.

તેઓ કહે છે કે, "ખેતીનું કામ પિતરાઈ ભાઈને સોંપીને હું આવી ગયો છું. તે જ...


ખેડૂત નેતાની અટકાયત

ઉપરાંત રાકેશ ટિકૈતે ગુજરાતમાં આંદોલન તીવ્ર બનાવવા પણ તૈયારી દર્શાવી છે.

જોકે આ વચ્ચે ગુજરાતના અમદાવાદમાં દિલ્હીથી કેટલાક ખેડૂત આગેવાન આવ્યા હતા. આગામી 3-4 એપ્રિલના રોજ ખેડૂત નેતા રાકેશ ટિકૈત ગુજરાતની મુલાકાત લેવાના છે તે વિશે પત્રકાર પરિષદ યોજી જાહેરાત કરવા માટે આ ખેડૂત નેતા દિલ્હીથી આવ્યા હતા.

જોકે પોલીસે ચાલુ પત્રકાર પરિષદમાં તેમની ધરપકડ કરી હતી. દરમિયાન ખેડૂત નેતા રાકેશ ટિકૈતે અમદાવાદમાં ખેડૂત નેતા યુદ્ધવીર સિંહની ધરપકડની આકરી ટીકા કરી છે અને તેમને મુક્ત કરવાની માગ પણ કરી છે.

આ મામલે બીબીસી સંવાદદાતા તેજસ વૈદ્યએ જણાવ્યું હતું કે સંયુક્ત કિસાન મોરચાના નેતા યુદ્ધવીર સિંહ પત્રકાર પરિષદમાં જાહેરાત કરી રહ્યા હતા કે રાકેશ ટિકૈત ગુજરાત આવશે.

આ વચ્ચે પોલીસે આવી તેમની અટકાયત કરી લીધી હતી.

તેજસ વૈદ્યએ જણાવ્યું હતું કે પોલીસે પત્રકાર પરિષદની મંજૂરી નથી એવું કારણ જણાવી તેમની અટકાયત કરી લીધી હતી.

તેમને પોલીસ સ્ટેશને લઈ જવાયા છે. અને કાર્યક્રમ અધવચ્ચે જ પડતો મૂકવામાં આવ્યો છે.

અમારા સહયોગીને મુક્ત કરવામાં આવે, નહીં તો આંદોલન કરીશું - રાકેશ ટિકૈત

અમદાવાદ : ચાલુ પ્રેસ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

કૉન્ફરન્સમાંથી ખેડૂત નેતાઓને પોલીસ પકડી ગઈ

ખેડૂત નેતા રાકેશ ટિકૈતે અમદાવાદમાં ખેડૂત નેતા યુદ્ધવીર સિંહની ધરપકડની આકરી ટીકા કરી છે અને તેમને મુક્ત કરવાની માગ પણ કરી છે.

રાકેશ ટિકૈતે કહ્યું કે આ ગુજરાત મૉડલ છે જે અમે લોકો સામે લાવવા માગતા હતા, રાજ્યના લોકો હજુ મુક્ત નથી થયા, તેઓ પૂર્ણ રૂપે બંધનમાં છે.

તેમણે કહ્યું કે જો યુદ્ધવીર સિંહને મુક્ત કરવામાં નહીં આવે તો ગુજરાતમાં આંદોલનને સક્રિય કરવામાં આવશે અને ગુજરાતના ખેડૂતોને પણ તેમાં જોડવામાં આવશે.

રાકેશ ટિકૈતે કહ્યું, "પોલીસ ભારતીય કિસાન યુનિયનના રાષ્ટ્રીય મહાસિચવ યુદ્ધવીર સિંહ અમદાવાદમાં ચાલુ પ્રેસકૉન્ફરન્સની વચ્ચેથી ઊઠાવીને લઈ ગઈ. આ ગુજરાત મૉડલ છે જે અમે લોકોને બતાવવા માગતા હતા. લોકો ગુજરાતમાં આઝાદ નથી થયું. ગુજરાતના લોકો પૂર્ણ રૂપે બંધનમાં છે. આવું આખા દેશમાં ક્યાંય નથી થતું."

તેમણે ઉમેર્યું કે ગુજરાતમાં સંયુક્ત કિસાન મોર્ચાની પ્રથમ પ્રેસકૉન્ફરન્સ થઈ ત્યારે પોલીસ ખેડૂત નેતાને લઈને જતી રહી. અમે આની ટીકા કરીએ છીએ.

તેમણે માગ કરી કે તેમને રાત સુધી મુક્ત કરવામાં આવે.

રાકેશ ટિકૈતે કહ્યું, "ચાર અને પાંચ એપ્રિલે ગુજરાતમાં બેઠકો છે, ગુજરાતના મુદ્દાઓ લઈને આગળ વધશું અને ગુજરાતના ખેડૂતોને પણ એમએસપી જોઈએ છે. ગુજરાતના ખેડૂતોને દેશના ખેડૂતો સાથે જોડશું. ગુજરાતમાં એવું શું છે કે કોઈ બહારના લોકો ત્યાં ન જઈ શકે. દેશમાં આ પરિસ્થિતિ નહીં ચાલે. જો યુદ્ધવીર સિંહને મુક્ત કરવામાં નહીં આવે તો આંદોલન વધારવામાં આવશે."

ખેડૂત આંદોલનને ચાર મહિના પૂર્ણ, આજે 12 કલાક સુધી ભારત બંધ

દિલ્હીની સરહદો પર ચાર મહિનાથી ખેડૂતો કૃષિકાયદાઓનો વિરોધ કરી રહ્યા છે

કેન્દ્રની મોદી સરકાર દ્વારા પસાર કરાયેલા ત્રણ કૃષિકાયદાના વિરુદ્ધમાં પ્રદર્શન કરી રહેલા ખેડૂતોને ચાર મહિના થઈ ગયા છે. આ તકે ખેડૂત સંગઠનોએ શુક્રવારે ભારત બંધનું એલાન આપ્યું છે. 26 માર્ચે સવારે છ વાગ્યાથી સાંજના છ વાગ્યા સુધી ભારત બંધનું આહ્વાન કરાયું છે.

આ બંધની અપીલ સંયુક્ત કિસાન મોરચાએ કરી છે, જે પંજાબમાં ચાલીસ ખેડૂત સંગઠનો અને અન્ય રાજ્યોના કેટલાંય ખેડૂત સંગઠનોના ખેડૂતોની એક સંયુક્ત સમિતિ છે.

26 નવેમ્બર 2020એ દિલ્હીનાં પડોશી રાજ્યોમાંથી આવેલા ખેડૂતોએ દિલ્હીની સરહદો પર કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા લાવવામાં આવેલા કૃષિકાયદાઓનો વિરોધ કરવાનું શરૂ કર્યું હતું અને સરકારને આ કાયદાઓ રદ કરવાની માગ કરી હતી.

આ સાથે જ ખેડૂત સંગઠનો માગ કરી રહ્યા છે કે...


ખેડૂત પર લાઠી વરસાવતો જવાન

આ તસવીર સમાચાર એજન્સી પીટીઆઈના ફોટો-જર્નાલિસ્ટ રવિ ચૌધરીએ તેમના કૅમેરામાં કેદ કરી અને પછી આ તસવીર સોશિયલ મીડિયામાં વાઇરલ થઈ ગઈ.

આ તસવીરને કારણે રાજકીય આપેક્ષબાજી પણ થઈ, વિપક્ષી નેતાઓએ વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી અને તેમના પક્ષ ભાજપની ટીકા કરી છે.

વિપક્ષી નેતાઓનું કહેવું છે કે આ તસવીર જણાવે છે કે મોદી સરકાર ખેડૂતો સાથે કેવો વ્યવહાર કરે છે, પણ ભાજપનો દાવો છે કે આ તસવીરમાં દેખાતા વૃદ્ધ શીખને લાઠી લાગી નહોતી.

કેટલાક દિવસોથી રાજધાની દિલ્હીની સરહદે મોટી સંખ્યામાં ખેડૂતો એકઠા થયા છે.

ખેડૂતોનાં હિત પર અસર

હરિયાણામાં પ્રદર્શન દરમિયાન પોલીસના બેરિકેટ ખસેડતા ખેડૂતો

પ્રદર્શનકારી ખેડૂતો મોદી સરકારના હાલના કાયદાનો વિરોધ કરી રહ્યા છે, જેના અંગે તેમનો દાવો છે કે આ કાયદો ખેડૂતવિરોધી છે.

ખેડૂતો જે કાયદાનો વિરોધ કરે છે, તેને મોદી સરકાર સુધારો ગણાવી રહી છે, પણ ખેડૂતોનો દાવો છે કે આ તેમનાં હિતોથી વિપરીત છે.

મોદી સરકારનું કહેવું છે કે સુધારાને કારણે કૃષિમાં ખાનગી ક્ષેત્ર માટે રસ્તો બનશે, પરંતુ તેનાથી ખેડૂતોનાં હિતો પર કોઈ ખરાબ અસર નહીં પડે.

જોકે સરકારના આ દાવાથી અસહમત ખેડૂત... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ોએ મોટી સંખ્યામાં દિલ્હી તરફ કૂચ કરી છે, પણ રસ્તામાં અવરોધક લગાવીને તેમને દિલ્હીમાં દાખલ થતા રોકવામાં આવ્યા.

ખેડૂતોને રોકવા માટે મોટી સંખ્યામાં પોલીસ અને અર્ધસૈનિક દળના જવાનોને તહેનાત કરાયા છે. બંને વચ્ચે ઘર્ષણ પણ થયું હતું.

વાઇરલ તસવીર

વિરોધપ્રદર્શન કરતાં ખેડૂતો

પોલીસે ખેડૂતોને વિખેરવા માટે આંસુગૅસના ગોળા અને વૉટર કૅનનનો પણ ઉપયોગ કર્યો.

જોકે દિલ્હી પોલીસે બાદમાં ખેડૂતોને દિલ્હીના બુરાડી મેદાનમાં આવીને ધરણાં-પ્રદર્શન કરવા માટે મંજૂરી આપી હતી, પણ ખેડૂતોએ ત્યાં જવાનો ઇન્કાર કરી દીધો અને તેઓ બધા છેલ્લા છ-સાત દિવસથી સીમા પર અડગ છે.

વૃદ્ધ શીખ પર લાઠી વરસાવતાં અર્ધસૈનિક દળના જવાનની તસવીર ગત શુક્રવારની સિંધુ બૉર્ડરની છે.

આ અંગે પીટીઆઈના ફોટો-જર્નાલિસ્ટ રવિ ચૌધરીએ ફૅક્ટ ચેક સાઇટ બૂમલાઇવ.કૉમને જણાવ્યું, "ત્યાં પથ્થરમારો થતો હતો, અવરોધકોને તોડવામાં આવતા હતા. પોલીસ અને પ્રદર્શનકારીઓ વચ્ચે હિંસક ઘર્ષણમાં એક બસને પણ નુકસાન થયું હતું."

તેમનું કહેવું હતું કે પોલીસે પ્રદર્શનકારીઓને મારવાનું શરૂ કર્યું અને તસવીરમાં દેખાતા વૃદ્ધ શીખને પણ મારવામાં આવ્યા.

આ તસવીર ઝડપથી વાઇરલ થઈ, જેને ટ્વિટર, ફેસબુક અને ઇંસ્ટાગ્રામ પર હજારો લોકોએ શૅર કરી.

ભાજપના આઈટી સેલની દલીલ

ઘણા લોકોએ આ તસવીર સાથે 'જય જવાન, જય કિસાન' નારા પણ ઉલ્લેખ કર્યો.

આ નારો વર્ષ 1965માં તત્કાલીન વડા પ્રધાન લાલબહાદુર શાસ્ત્રી ત્યારે આપ્યો હતો જ્યારે ભારત-પાકિસ્તાન વચ્ચે લડાઈ થઈ રહી હતી.

ત્યારે તેઓએ આ નારાના માધ્યમથી દેશનિર્માણમાં ખેડૂત અને સૈનિકનું મહત્ત્વ બતાવ્યું હતું.

વિપક્ષ કૉંગ્રેસ પાર્ટીના નેતા રાહુલ ગાંધીએ પણ આ તસવીરને ટ્વીટ કરીને લખ્યું, "બહુ દુખદ ફોટો છે. આપણો નારો તો જય જવાન, જય કિસાનનો હતો, પરંતુ આજે પીએમ મોદીના અહંકારે જવાનને કિસાન સામે ઊભો કરી દીધો છે. આ બહુ ખતરનાક છે."

તો ભારતીય જનતા પાર્ટીના આઈટી સેલના પ્રમુખ અમિત માલવીયે રાહુલ ગાંધીના દાવા પર સવાલ ઉઠાવ્યા અને ત્રણ સેકન્ડની ક્લિપ શૅર કરીને દાવો કર્યો કે વૃદ્ધ શીખને લાઠી નહોતી મારવામાં આવી અને તેઓએ તેને એક 'પ્રૉપેગેન્ડા' ગણાવી.

ખેડૂતો સાથે વાતચીત

જોકે અમિત માલવીયના દાવાને બૂમલાઇવ.કૉમે ખોટો ગણાવ્યો અને વધુ સમયનો વીડિયો જાહેર કરીને એ વૃદ્ધ શીખની ઓળખ સુખદેવ સિંહના રૂપમાં કરી અને તેમની સાથે વાત પણ કરી.

ઘાયલ સુખદેવ સિંહે બૂમલાઇવ.કૉમને જણાવ્યું કે તેમને એક નહીં પણ બે જવાનોએ માર્યા હતા.

પંજાબ અને...


ખેડૂત સમાજે આક્ષેપ કર્યો છે કે ભારતીય જનતા પાર્ટીએ ગુજરાત રાજ્યની 2017માં યોજાયેલી ચૂંટણીઓ જીતવા માટે નર્મદાનું પાણી વેડફ્યું છે

અહેવાલમાં લખાયું છે કે ખેડૂત સમાજનો આક્ષેપ છે કે ડિસેમ્બરના એક જ મહિનામાં જ 967 એમસીએમ (મિલિયન ક્યુબિક મીટર્સ) પાણીનો જથ્થો જળયોજનાના ઉદઘાટનોમાં વાપરી નાખ્યો હતો.

ખેડૂત સમાજે આંકડાઓ આપીને જણાવ્યું છે કે 1 ડિસેમ્બરે નર્મદા ડેમમાં 124.02 મીટરના સ્તરે પાણી હતું. એ સમયે લાઇવ સ્ટોરેજ 1946 મિલીયન ક્યુબિક મીટર (એમસીએમ) હતો આ સ્તર 31મી ડિસેમ્બરે ઘટીને 118.33 મીટરનું થઇ ગયું એટલે કે લાઇવ સ્ટોક 979 મિલીયન ક્યુબીક મીટર થયો.

તમને આ પણ વાંચવું ગમશે

એનો સીધો અર્થ એ થાય છે કે 967 એમસીએમ પાણી એક જ મહિનામાં વાપરી નખાયું કેમકે આ દિવસો ચૂંટણીના હતા.

આજે સ્થિતિ એવી છે કે (25મી જાન્યુઆરીએ) ડેમની સપાટી 113.69 મીટર અને લાઇવ સ્ટોક 328 એમસીએમ જ બચ્યો છે.

અહેવાલો અનુસાર હવે એપ્રિલ - મે મહિનો આવતા સુધીમાં પાણીના ફાંફા પડશે એ નિશ્ચિત છે.

આ સંગઠને પ્રશ્ન કર્યો છે કે સપ્ટેમ્બર, ઓક્ટોબર દરમિયાન વરસાદના દિવસો હતો તો પછી પાણીનો થયેલો સંગ્રહ ક્યાં ગયો?

સરકાર કે સરદાર સરોવર નિગમ પ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ાણી ક્યાં ગયું તેનો જવાબ આપવા તૈયાર નથી.

હકીકતમાં ચૂંટણીઓ જીતવા સૌરાષ્ટ્રમાં વિવિધ યોજનાઓની જાહેરાતો, ડેમો ભરવાના કથિત ઉદઘાટનો કરવામાં એ બધું પાણી વેડફી નાખવામાં આવ્યું છે અને નિગમની ભૂમિકા પણ શંકાસ્પદ રહી હોવાના આક્ષેપો ખેડૂત સમાજે કર્યા છે.

કાસગંજ સળગ્યું, ઉત્તર પ્રદેશમાં કાયદો-વ્યવસ્થાની સ્થિતિ ફરી લથડી

ઉત્તર પ્રદેશના કાસગંજ ખાતે ફરીથી હિંસાઓ ભડકી છે

હિંદુસ્તાન ટાઈમ્સમાં પ્રકાશિત થયેલા અહેવાલ મુજબ ઉત્તર પ્રદેશના કાસગંજ ખાતે ફરીથી હિંસાઓ ભડકી છે.

26મી જાન્યુઆરીના ગણતંત્ર દિવસે થયેલી તકરારમાં મૃત્યુ પામેલી વ્યક્તિની અંતિમક્રિયામાંથી શનિવારે પાછું ફરી રહેલું ટોળું જ્યારે વિફર્યુ ત્યારે ઉપરોક્ત પરિસ્થિતિઓ સર્જાઈ હતી.

કાસગંજ ખાતેના તાજેતરમાં થયેલા હિંસક બનાવોમાં 1 વ્યક્તિનું મૃત્યુ થયું છે, અન્ય દુકાનો અને વાહનોને આગ લગાડવામાં આવી હતી.

અહેવાલ મુજબ પ્રશાસને કાયદો અને વ્યવસ્થા જળવાઈ રહે તે હેતુથી કલમ 144 લગાવેલી હોવા છતાં હિંસાના બનાવો ત્યારે સામે આવ્યા જ્યારે શુક્રવારે મુસલમાનની આબાદી ધરાવતા વિસ્તારોમાંથી હિંદુ યુવકોએ મોટરસાઇકલ રેલી કાઢી હતી.

જિલ્લા મેજિસ્ટ્રેટ આર પી સિંગના જણાવ્યા અનુસાર 49 લોકોની ધરપકડ કરવામાં આવી છે, રાજ્યની સીમાઓ પર નાકાબંધી કરવામાં આવી છે અને ઇન્ટરનેટ સેવાઓ પણ બંધ કરી દેવામાં આવી છે.

તદુપરાંત પોલીસની વધુ કુમકો કાયદો અને પરિસ્થિતિ જળવાઈ રહે તે હેતુથી અસરગ્રસ્ત વિસ્તારમાં ગોઠવવામાં આવી હતી.

એરફોર્સ વનમાં 153 કરોડ રૂપિયાની કિંમતના બે ફ્રિજ બદલવામાં આવશે

એરફોર્સ વનમાં રેફ્રિજરેટર્સ (ફ્રિજ) બદલવાના હોય તેની કિંમત અંદાજિત 24 મિલિયન અમેરિકી ડોલર્સની (અંદાજિત ભારતીય ચલણ સમકક્ષ 153 કરોડ રૂપિયા) આસપાસ અંકાઈ રહી છે

એનડીટીવીની વેબસાઈટ પર પ્રકાશિત થયેલા અહેવાલ મુજબ એરફોર્સ વનમાં રેફ્રિજરેટર્સ (ફ્રિજ) બદલવાની કિંમત અંદાજિત 24 મિલિયન અમેરિકી ડોલર્સની (અંદાજિત ભારતીય ચલણ સમકક્ષ 153 કરોડ રૂપિયા) આસપાસ અંકાઈ રહી છે.

જ્યારે પણ પ્રમુખ ટ્રમ્પ અને તેનો કાફલો આ પ્લેનમાં મુસાફરી કરી રહ્યો હોય ત્યારે ખાદ્યપદાર્થો લાંબા સમય સુધી સંગ્રહ કરી શકાય તે હેતુથી આ બે ફ્રિજ બદલવામાં આવી રહ્યાનું અમેરિકન એરફોર્સના પ્રવકતા એન્ન સ્ટફનેકે ઈમેઇલ દ્વારા જણાવ્યાનું અહેવાલમાં લખાયું છે.

નવા સરકારી કોન્ટ્રાક્ટ પ્રમાણે ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ દ્વારા વપરાશમાં લેવામાં આવતા હવાઈ જહાજ એરફોર્સ વનમાં રહેલા પાંચમાંથી બે ફ્રિજ બદલવાનો આ...


ખેડૂતો

વિવિધ મીડિયા અહેવાલ પ્રમાણે દિલ્હીની સરહદો પર હજારોની સંખ્યામાં ખેડૂતો કૃષિકાયદા રદ કરવાની માગને લઈને અડગ છે.

કડકડતી ઠંડી પણ આ કાયદાઓ વિરુદ્ધ પ્રદર્શન કરી રહેલા ખેડૂતોનો રોષ ઠંડો પાડી શકી નથી.

ખેડૂતોની ત્રણ નવા કૃષિદાયદા રદ કરવાની માગ છે, તો સામે પક્ષે સરકાર તરફથી કહેવામાં આવે છે કે આ કાયદા ખેડૂતોનાં હિતમાં છે.

ખેડૂત સંગઠનોના સંયુક્ત કિસાન મોરચા (એસકેએમ)એ કહ્યું કે મોદી સરકારના ત્રણ કૃષિકાયદા સામે ખેડૂતો પ્રદર્શનસ્થળે ભૂખહડતાળ શરૂ કરશે અને એનડીએના સાંસદોનો સંપર્ક કરશે.

દરમિયાન આજે સરકારે પણ એક ખુલ્લો પત્ર લખી ફરીથી વાતચીત માટે ખેડૂતોને આમંત્રણ આપ્યું છે. પત્રમાં સરકારે અગાઉની વાતચીતનો હવાલો આપી ખેડૂતનેતાઓને મિટિંગની તારીખ નક્કી કરવા કહ્યું છે.

દિલ્હી-હરિયાણા બૉર્ડર પાસે પ્રદર્શનસ્થળ સિંઘુમાં રવિવારે પત્રકારપરિષદ કરીને એસકેએમના નેતાઓએ કહ્યું કે 26 અને 26 ડિસેમ્બરે એનડીએના સાંસદોને સંપર્ક કરશે અને કહેશે કે ભાજપને કૃષિકાયદા પરત લેવા માટે મજબૂર કરે.

ભારતીય કિસાન યુનિયનના અધ્યક્ષ રાકેશ ટિકૈતે કહ્યું, "અમે આ અઠવાડિયાના અંતમાં એનડીએના નેતાઓના આવાસ પર જઈશું અને તેમને ખેડૂત આંદોલન... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ને સમર્થન આપવા માટે કહીશું. એનડીએના નેતાઓ પોતાના સમર્થનને લઈને જે પણ કહેશે એ અમે લોકોને લોકોને જણાવીશું."

ટિકૈતે કહ્યું કે જો એનડીએના નેતાઓ ખેડૂતોનું સમર્થન નહીં કરે તો તેમનો પણ વિરોધ કરાશે.

બીજી તરફ સ્વરાજ ઇન્ડિયાના નેતા યોગેન્દ્ર યાદવે કહ્યું કે સોમવારથી ખેડૂતનેતાઓ ભૂખહડતાળ શરૂ કરશે.

તેઓએ કહ્યું, "11 ખેડૂતનેતાઓ દરરોજ 24 કલાક ભૂખહડતાળ પર બેસશે. હું દેશના અન્ય ભાગોમાં આંદોલનરત ખેડૂતોને પણ અપીલ કરીશ કે તેઓ પણ ભૂખહડતાળ પર બેસે."

ખેડૂત આંદોલનનું ફેસબુક પેજ 'કિસાન એકતા મોરચા' સસ્પેન્ડ કરાયા બાદ ફરી શરૂ

ખેડૂત આંદોલનને સોશિયલ મીડિયાના માધ્યમથી લોકો સુધી પહોંચાડવા માટે બનાવાયેલા 'કિસાન એકતા મોરચા'ના પેજને ફેસબુકે સસ્પેન્ડ કરી દેવાયું હતું, જોકે હવે આ પેજ ફરી શરૂ થઈ ગયું છે.

ફેસબુકનું કહેવું હતું કે 'કિસાન એકતા મોરચા'નું ઍકાઉન્ટ તેમના કૉમ્યુનિટી સ્ટાન્ડર્ડ્સનું પાલન નહોતું કરતું.

આ પછી @Kisanektamorcha ટ્વિટર હૅન્ડલ પરથી ટ્વીટ કરીને ફેસબુક વિરુદ્ધ રોષ પ્રગટ કરવામાં આવ્યો હતો.

આ ઉપરાંત ખેડૂત આંદોલનના સમર્થકોએ પણ ફેસબુકને ટેગ કરીને ટ્વિટર પર પોતાનો રોષ ઠાલવ્યો હતો.

નરેન્દ્ર મોદીએ ગુરુદ્વારામાં માથું ટેકવ્યું

નરેન્દ્ર મોદીએ દિલ્હી રકાબ ગંજ સાહિબ ગુરુદ્વારાની મુલાકાત લીધી હતી

દરમિયાન રવિવારે વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ દિલ્હી રકાબ ગંજ સાહિબ ગુરુદ્વારાની મુલાકાત લીધી હતી.

સમાચાર સંસ્થા એએનઆઈ મુજબ વડા પ્રધાને કહ્યું કે, જ્યાં ગુરુ તેગ બહાદુરજીના અવશેષ દફન છે એ ઐતિહાસિક ગુરુદ્વારા રકાબ ગંજ સાહેબ પર આજે સવારે પ્રાર્થના કરી. દુનિયાના લાખો લોકોની જેમ ગુરુ તેગ બહાદુરજીની કૃપાથી હું ભાવવિભોર થયો.

તો કૃષિમંત્રી નરેન્દ્ર સિંહ તોમરે એક ઇન્ટરવ્યૂમાં કહ્યું હતું ખેડૂત સંગઠનો સાથે અનૌપચારિક વાતચીત ચાલી રહી છે અને નવા વર્ષની શરૂઆત પહેલાં જ કોઈ સમાધાન આવી શકે છે.

નોંધનીય છે કે વિવાદિત કૃષિકાયદાઓ વિરૂદ્ધ પંજાબ, હરિયાણા અને પશ્ચિમ ઉત્તર પ્રદેશ સહિત દેશનાં વિવિધ રાજ્યોનાં ખેડત સંગઠનો હાલ દિલ્હીની જુદી-જુદી સીમાઓ પર પ્રદર્શન કરી રહ્યા છે.

ખેડૂત આંદોલન : કુસ્તીબાજોએ રસ્તા પર જ બનાવી નાખ્યું દેશી જિમ

ખેડૂત સંગઠનોનો સરકારને ખુલ્લો પત્ર

ખેડૂત

શનિવારે ખેડૂત સંગઠનોએ વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી અને કૃષિ મંત્રી નરેન્દ્ર સિંહ તોમરને નામે ખુલ્લો પત્ર લખ્યો હતો અને કહ્યું કે ખેડૂતોના વિરોધપ્રદર્શને વિપક્ષને પોતાના પક્ષ બદલવા માટે મજબૂર...


ખેડૂતો કેન્દ્ર સરકારના નવા કૃષિસુધારા કાયદાઓનો વિરોધ કરી રહ્યા છે.

દિલ્હી પોલીસના પ્રવક્તા ઈશ સિંઘલ કહે છે, "ખેડૂતોના આગેવાનો સાથેની વાતચીત બાદ તેમને બુરાડીના નિરંકારી મેદાનમાં શાંતિપૂર્ણ વિરોધ માટે પરવાનગી આપી દેવાઈ છે."

"અમે ખેડૂતોને અપીલ કરીએ છીએ કે તેઓ શાંતિ જાળવી રાખે."

આ પહેલાં પંજાબ અને હરિયાણાથી મોટી સંખ્યામાં ખેડૂતો ત્રણ દિવસથી સતત કૂચ કરીને દિલ્હીની નજીક પહોંચ્યા હતા.

ખેડૂતોની કૂચને ધ્યાને રાખીને સિંધુ બૉર્ડર પર મોટી સંખ્યા પોલીસ બંદોબસ્ત ગોઠવવામાં આવ્યો હતો.

પંજાબ અને હરિયાણાના ખેડૂતો બાદ હવે ઉત્તર પ્રદેશના ખેડૂતોએ રાજધાની દિલ્હી તરફ આગળ વધવાનો નિર્ણય લીધો છે.

ઉત્તર પ્રદેશના મેરઠમાં ભારતીય કિસાન સંગઠનના પ્રવક્તા રાકેશ ટિકૈતે કહ્યું, "સરકાર ખેડૂતોની સમસ્યાને નિવારવામાં નિષ્ફળ નીવડી છે. આથી અમે દિલ્હી તરફ માર્ચ કરી રહ્યા છીએ."

અહીં કેન્દ્રીય કૃષિમંત્રી નરેન્દ્રસિંહ તોમરે ખેડૂતોને અપીલ કરી છે કે ખેડૂતો પ્રદર્શન ખતમ કરે અને સરકાર તેમની સાથે વાતચીત માટે તૈયાર છે.

તેમનું કહેવું છે કે સરકાર જે કૃષિસુધારા કાયદા લાવી છે, તેનાથી ખેડૂતોના જીવનમાં મોટા ફેરફાર આવશે.

તેમણે ત્રણ ડ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

િસેમ્બરે ખેડૂતો સાથે વાતચીત કરવાની પેશકશ કરી છે.

અમારે શહીદ થવું પડે તો થઈશું : ખેડૂતો

હરિયાણાના સિરસામાં ખેડૂતોના એક સમૂહે બૅરિકેડિંગ પાર કરી લીધું છે.

સમાચાર એજન્સી એએનઆઈને એક ખેડૂતે કહ્યું, "અમે જે પણ કરીશું શાંતિપૂર્વક કરીશું, અમે કોઈ પણ લોકોને કે સંપત્તિને નુકસાન નહીં કરીએ."

"જો અમારે મહિના સુધી રસ્તા પર રહેવું પડે તો રહીશું, જો અમારે શહીદ પણ થવું પડે તો થઈ જઈશું."

હરિયાણા દિલ્હીની સીમા પર ભારે પોલીસ તૈનાત કરવામાં આવી છે. સિંધુ બૉર્ડર પર પોલીસે ખેડૂતોને રોકવા માટે ટિયરગેસના ગોળા છોડ્યા હતા.

ટિયરગેસના કારણે સમગ્ર વિસ્તારમાં ધુમાડો ફેલાઈ ગયો છે.

ખેડૂતોની માગણીઓ યોગ્ય : કેજરીવાલ સરકાર

ખેડૂતોની દિલ્હી તરફની કૂચને જોતાં દિલ્હી પોલીસે કેજરીવાલ સરકાર પાસે સ્ટેડિયમને અસ્થાઈ જેલમાં ફેરવવા માટે મંજૂરી માગી હતી. જોકે, દિલ્હી સરકારે પોલીસની આ માગણીને નકારી દીધી હતી.

દિલ્હીના ગૃહ મંત્રાલય તરફથી આપવામાં આવેલા જવાબમાં કહેવામાં આવ્યું, "ખેડૂતોની માગણીઓ યોગ્ય છે. કેન્દ્ર સરકારે ખેડૂતની માગણીઓ તાત્કાલિક માની લેવી જોઈએ."

"ખેડૂતોને જેલમાં નાખવા એ આનું સમાધાન નથી. તેમનું આંદોલન બિલકુલ અહિંસક છે. અહિંસક રીતે આંદોલન કરવું દરેક ભારતીયનો બંધારણિય અધિકાર છે."

"એ માટે તેમને જેલમાં ના નાખી શકાય. તેથી સ્ટેડિયમને જેલ બનાવવાની દિલ્હી પોલીસની આ માગણીને દિલ્હી સરકાર ના મંજૂર કરે છે."

કેન્દ્ર સરકાર ખેડૂતો સાથે જલ્દી વાતચીત કરે : પંજાબના મુખ્ય મંત્રી

સમાચાર એજન્સી એએનઆઈ પ્રમાણે પંજાબના મુખ્ય મંત્રી કૅપ્ટન અમરિંદર સિંહે કેન્દ્ર સરકારને અપીલ કરી છે કે તે ખેડૂત સંગઠનો સાથે જલદી વાતચીત શરૂ કરેય. જેથી દિલ્હીની સરહદ પર ઊભો થયેલો તણાવ ઓછો કરી શકાય.

હરિયાણા પ્રશાસન તરફથી ખેડૂતોને રોકવા માટે વોટર કેનન અને ટિયરગેસનો ઉપયોગ કરવામાં આવી રહ્યો છે.

આ તમામની વચ્ચે હરિયાણાના મુખ્ય મંત્રી મનોહર લાલ ખટ્ટરે ટ્વીટ કરીને ખેડૂતોને આંદોલન ના કરવાની અપીલ કરી છે.

તેમણે ટ્વીટ કર્યું. "કેન્દ્ર સરકાર વાતચીત માટે હંમેશાં તૈયાર છે. મારી તમામ ખેડૂત ભાઈઓને અપીલ છે કે તમામ યોગ્ય મુદ્દાઓ માટે કેન્દ્ર સાથે સીધી વાતચીત કરે. આંદોલન કોઈ ઉપાય નથી, આનો ઉકેલ વાતચીતથી જ આવશે."

સરકાર વાતચીત કરવા માગે છે : કૃષિ મંત્રી

દેશના કૃષિ મંત્રી નરેન્દ્રસિંહ તોમરે સમાચાર એજન્સી એએનઆઈ સાથે વાત કરતા કહ્યું, "નવો કાયદો સમયની જરૂરિયાત હતી. આ કાયદો ખેડૂતોના જીવનમાં...


ખેડૂતો ડુંગળી કાઢવાને બદલે ટ્રૅક્ટર ફેરવડાવી દેવાનું પસંદ કરે છે

જુનાગઢ જિલ્લાના જામકા ગામના ચંદુભાઈ રાદડિયાએ જ્યારે યાર્ડમાં 5,821 કિલોગ્રામ ડુંગળી વેચી અન તેના જે પૈસા હાથમાં આવ્યાં તે જોઈને તેમની આંખમાં પાણી આવી ગયા.

ત્રણ મહિનાની તનતોડ મહેનત બાદ નફો તો દૂરની વાત કિલોગ્રામ દીઠ માંડ 35 પૈસા મળ્યા, જ્યારે બીજી ખેપમાં તેમને રૂ. 70 હજારનું નુકસાન થયું.

બે હેક્ટરથી ઓછી જમીન ધરાવતા ખેડૂતોને વાર્ષિક રૂ. છ હજારની રકમ સહાય પેટે આપવાની જાહેરાત કરી છે.

સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં લસણ-ડુંગળીનું વાવેતર કરનારા હજારો ખેડૂતોની આવી જ સ્થિતિ છે.

સરકારનું કહેવું છે કે આ અંગે ઘટતું કરવામાં આવી રહ્યું છે.

ગુજરાતની લોકબોલીમાં ડુંગળીને 'ગરીબોની કસ્તૂરી' તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે.

કિલોગ્રામે 35 પૈસા

ખેડૂતો યાર્ડમાં માલ વેચવાને બદલે રસ્તા ઉપર ફેંકી દેવા મજબૂર

જુનાગઢ જિલ્લાના જામકા ગામના ખેડૂત રમેશભાઈ રાદડિયાએ સારા ઉત્પાદનની આશાએ દસ વીઘા વિસ્તારમાં ડુંગળીનું વાવેતર કર્યું હતું.

ઉત્પાદનમાં 5,800 કિલોની પહેલી ખેપ તેમણે ગોંડલ માર્કેટિંગ યાર્ડ ખાતે વેચી, જેના વેચાણ પેટે તેમને રૂ. 10,478 મળ્યાં.

તેમાં વ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ાહન ભાડું રૂ. 5000, માલ ભરવાની તથા ઉતારવાની મજૂરી રૂ. 580 થઈ. આમ તેમના ભાગે રૂ. 4,897 હાથમાં આવ્યા.

ડુંગળીના વાવેતાર પાછળ સિંચાઈ અને ખાતર ઉપરાંત જમીનની અંદર થતી હોવાથી તેને કાઢવાનો ખર્ચ ગણતા તેમની પડતર કિંમત રૂ. 8,400 જેટલી આવી હતી.

આમ ત્રણ મહિનાની મહેનત બાદ તેમને કિલોગ્રામે માંડ 35 પૈસાની આવક થઈ હતી.

રમેશભાઈએ નુકસાન ઘટાડવા માટે તેમણે બાકીનું ઉત્પાદન યાર્ડના બદલે સ્થાનિક વેપારીને વેચી દીધી, જેમાં તેમને કુલ્લે લગભગ રૂ. 70 હજારનું નુકસાન થયું છે.

 ગુજરાત કૉંગ્રેસના પ્રવક્તા અને વ્યવસાયે ખેડૂત લલિત વસોયાએ બીબીસી સાથે વાત કરતા કહ્યું :

"ખેડૂતોની સમસ્યા લસણના ભાવો ગગડવાથી શરૂઆત થઈ હતી, જે ડુંગળી સુધી વિસ્તરી છે."

"છેલ્લા એક મહિના કરતાં વધુ સમયથી અમે ડુંગળી વહેંચણી, ડુંગળી ફેંકવી સહિતના કાર્યક્રમો આપ્યાં છે, છતાંય આ સરકારે તેની નોંધ નથી લીધી."

જાણકારોના કહેવા પ્રમાણે, ગુજરાત ઉપરાંત રાજસ્થાન તથા મધ્ય પ્રદેશમાં લસણનું જંગી ઉત્પાદન થયું છે, જેના કારણે ભાવો ગગડી ગયા.

આપને આ પણ વાચવું ગમશે

ઢોર ચરાવી દીધા

ડુંગળીએ 'ગરીબોની કસ્તુરી'

સામાન્ય રીતે ખેડૂત ઢોરને તેના ખેતરથી દૂર રાખે અને બીજાના ઢોરને ખેતરમાં પ્રવેશવા પણ ન દે, જ્યારે જામકાના અન્ય એક ખેડૂત નાગભાઈ ધાધલે તેમના ખેતર માલધારીઓ માટે ખુલ્લા મૂકી દીધા છે.

અહીં માલધારીઓ ઘેટાં-બકરાંને ડુંગળીનો ઊભો પાક ચરાવી રહ્યા છે. નાગભાઈએ કુલ્લે 60 વીઘા જમીનમાં ડુંગળીનું વાવેતર કર્યું હતું.

તેમની પાસે જ ખેતર ધરાવતા મનસુખભાઈ પટેલની કહાણી પણ અલગ નથી. તેમણે ગામના જરૂરિયાતમંદોને ડુંગળી કાઢી જવા કહ્યું છે.

કેટલાક ખેડૂતો ખેતરમાં જ રોટાવેટર (જમીન ખેડાણ માટેનું એક પ્રકારનું યંત્ર) ફેરવી દેવા મજબૂર બની ગયા છે.

જેથી કરીને ડુંગળીને બહાર કાઢવાનો ખર્ચ ચૂકવવો ન પડે અને ડુંગળી કમ્પોસ્ટ થાય તો જમીન વધુ ફળદ્રૂપ બને.

ગુજરાત ખેડૂત એક્તા મંચના અધ્યક્ષ સાગર રબારીના કહેવા પ્રમાણે :

"ભાવનગર જિલ્લા મહુવા અને તળાજા તાલુકામાં ખેડૂતોએ લસણનું વાવેતર કર્યું હતું, પરંતુ યોગ્ય ભાવ ન મળતા તેમણે ટ્રૅક્ટર ફેરવી દેવા મજબૂર થયા હતા."

"અન્ય કેટલાક ખેડૂતો ગરીબોને મફતમાં ડુંગળી વહેંચી દેવા મજબૂર બન્યા છે."

જુનાગઢની બેઠક પરથી ભાજપના સાંસદ રાજેશભાઈ ચુડાસમાના કહેવા પ્રમાણે :

"ડુંગળીનું વાવેતર કરનારા ખેડૂતોની સ્થિતિ અંગે ગુજરાત સરકારના કૃષિપ્રધાન આર. સી. ફળદુને રજૂઆત કરવામાં આવી છે."

"આ અંગે...


ખેડૂતો માટે પાણી વીજળીની વાતો કર્યા બાદ, તેમણે ખૂબ જ સૂચક રીતે ચૂંટણીમાં ટ્રિપલ તલાકને પણ યાદ કર્યો.

તમને આ વાંચવું પણ ગમશે:

ગુજરાતની ચૂંટણીમાં એક તરફ જ્યારે હિંદુત્વના મુદ્દાને આગળ વધારી રહેલો ભાજપ શું ટ્રિપલ તલાકના મુદ્દાની વાત કરીને મુસ્લિમ મહિલા મતદારોના મત આકર્ષવાની કોશિશ કરી રહ્યો છે?

ધાર્મિક માન્યતા શું છે?

આ વિશે વાત કરતા મુસ્લિમ અગ્રણી પ્રો. જે. એસ. બંદુકવાલાએ જણાવ્યું કે, "ભારતમાં જે રીતે ટ્રિપલ તલાક આપવામાં આવે તે કુરાનની વિરુદ્ધમાં છે.”

“ઇન્સ્ટન્ટ તલાક બિલકુલ ખરાબ અને ખોટી પ્રથા છે. આ એક ધાર્મિક મુદ્દો છે. પરંતુ મુસ્લિમ દેશોમાં પણ ઇન્સ્ટન્ટ તલાક આપવા પર પ્રતિબંધ છે.”

તેમણે વધુમાં કહ્યું, "આ મુદ્દાની રાજકીય બાજુ એ છે નરેન્દ્ર મોદીને મુદ્દો જોઈતો હતો અને તે તેમને મળી ગયો છે."

"મને નથી લાગતું કે ભાજપને હાલ આ મુદ્દે વાત કરવાથી મુસ્લિમ મહિલા મતદારોના મતો મળે.”

“કારણ કે અમારા મુસ્લિમ સમાજમાં ભણેલી ગણેલી અને પોતાની વાત રજૂ કરી શકે તેવી મહિલાઓની સંખ્યા ખૂબ ઓછી છે."

તલાકનું સામાજિક કારણ

આ બાબતે વાત કરતાં અમદાવાદમાં મુસ્લિમ કન્યા શાળાનાં નિવૃત્ત આચાર્યા શરિફુન્નિસા ક... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ાઝી કહે છે, "ટ્રિપલ તલાકનો મુદ્દો ધાર્મિક કરતાં સામાજિક વધુ છે."

"જ્યાં ટ્રિપલ તલાક પર પ્રતિબંધ છે ત્યાં છુટાછેડાંનું પ્રમાણ ઓછું છે એવું નથી.”

તેમણે ઉમેર્યું, “જે દંપતીને એકબીજા સાથે બનતું જ નથી, તેમને ઇન્સ્ટન્ટ રીતે તલાકથી છૂટાં થવાનું હોય કે કાયદાની ચોક્કસ પ્રક્રિયાથી, એ તો છુટાં પડશે જ.”

“એનાં સામાજિક કારણો જોવા જરૂરી છે, જેમાં બેરોજગારી, ગરીબી અને નિરક્ષરતા મુખ્ય છે."

"તેને કારણે પતિ તેની પત્ની અને પરિવારનો આર્થિક ભાર સહન ન કરી શકે ત્યારે પણ આ પ્રકારનાં પગલાં ભરાય છે."

તેમણે વધુમાં જણાવ્યું, "ધાર્મિક રીતે આ બાબતે મતમતાંતર છે, એટલે હું તે બાબતે ટિપ્પણી નહીં કરું.”

“જોકે, કોઈ ઇસ્લામનાં નિયમોની છટકબારી શોધીને તેનો દુરુપયોગ કરે તેમ બને. પરંતુ તેવા પુરુષોનું પ્રમાણ ખૂબ જ ઓછું છે જે ઇન્સ્ટન્ટ ટ્રિપલ તલાક જેવું પગલું ભરે.”

“હકીકતમાં ઇસ્લામમાં જીવન બોજ ન લાગે અને સહેલું બને તેવા નિયમો છે."

તેમણે કહ્યું કે, "ભાજપને ક્યારેય મુસ્લિમ મતો નથી જોઈતા, ભલે તેના નેતા જાહેરમાં આ મુદ્દાની વાતો કરતા હોય."

“બીજી બાબત એ પણ છે કે, નરેન્દ્ર મોદી જો ટ્રિપલ તલાકની વાત કરે તો તેમની વાત મુસ્લિમ મહિલાઓ સુધી પહોંચે અને તેમનાં મત ભાજપને મળે તેવી સંભાવના ખૂબ જ ઓછી છે."

ભાજપની લાંબાગાળાની વ્યૂહરચના

આ મામલે ગુજરાતના વરિષ્ઠ પત્રકાર મનીષ મહેતા માને છે કે ભાજપનું આ લાંબાગાળાનું આયોજન છે.

તેમણે કહ્યું, "આ નરેન્દ્ર મોદીની લાંબા ગાળાની વ્યૂહરચના છે. મુસ્લિમોમાં ભાજપવિરોધી અને ખાસ કરીને નરેન્દ્ર મોદી વિરોધી છે, એવી જે છાપ છે, એ ભૂંસવા માટે આ એક બહુ મોટો સુધારો છે."

"આ મુદ્દો કોઈ પણ સરકાર કરી શકતી હતી, પરંતુ કોંગ્રેસની સરકારે ન કર્યો અને નરેન્દ્ર મોદી માટે બાકી રાખ્યો. મોદી આવી કોઈપણ તક જતી કરતા નથી.”

મહેતાએ વધુમાં કહ્યું, "ટ્રિપલ તલાકના આ સુધારાથી ઇન્ટેલેક્ચુઅલ મુસ્લિમો અને મુસ્લિમ મહિલાઓ ખુશ છે.”

“આ ઉપરાંત નવી પેઢીનાં જે મુસ્લિમ યુવક, યુવતીઓ છે, એ પણ ખુશ છે."

"કારણ કે એ લોકો બહારની દુનિયા સાથે વધુ જોડાયેલાં છે. એટલા માટે એમને એવું લાગે છે કે, આ કંઈક પ્રોગ્રેસિવ થિંકિંગ છે.

“આ સુધારો પ્રોગ્રેસિવ થિંકિંગનો એક ભાગ છે. એટલા માટે ટ્રિપલ તલાકનો આ મુદ્દો ભાજપ માટે લાંબાગાળે ફાયદાકારક નીવડી શકે."

મનીષ મહેતા કહે છે, "જોકે, આજની રેલીમાં નરેન્દ્ર મોદીની ટ્રિપલ તલાકની વાતથી ભાજપને મતની રીતે કોઈ સીધી અસર પડે તેમ નથી...


ખેડૂતો સરકારના કૃષિ સુધારા કાયદાનો વિરોધ કરી રહ્યા છે

પશ્ચિમ ઉત્તર પ્રદેશના ખેડૂતનેતા મહેન્દ્રસિંહ ટિકૈત લાખો ખેડૂતોને લઈને બોટ ક્લબ પહોંચીને ધરણાં પર બેસી ગયા હતા.

તેમની માગ હતી કે શેરડીના પાકના ભાવ વધુ મળે અને વીજળી-પાણીનાં બિલોમાં છૂટ મળે, જે પૂરી પણ થઈ હતી.

વર્તમાન આંદોલનને બે અઠવાડિયાંથી વધુ સમય થઈ ગયો છે અને દિલ્હીની સરહદે લાખો ખેડૂતો એ માગ પર અડગ છે કે કેટલાક મહિના પહેલાં લાગુ થયેલા નવા કૃષિકાયદાના પરત લેવામાં આવે.

બીજી તરફ સરકાર તેમની સાથે વાતચીત કરવા ઇચ્છુક દેખાઈ રહી છે, પણ નવા કૃષિકાયદાને પરત લીધા વિના કે પૂરી રીતે બદલવાની વાત કર્યા વિના.

આ દરમિયાન ત્રણ એવા સવાલ છે જે કદાચ જાણવા માગતા હશો.

શું ભારતીય ખેડૂતોએ કોઈ નવા કૃષિકાયદાની માગ કરી હતી?

આંદોલનકારી ખેડૂત

ભારતમાં ખેડૂત આંદોલનનો ઇતિહાસ જૂનો છે અને પંજાબ, હરિયાણા, બંગાળ, દક્ષિણ અને પશ્ચિ ભારતમાં છેલ્લાં સો વર્ષમાં ઘણાં વિરોધપ્રદર્શનો થયાં છે.

આ વખતે પણ એવું જ થયું છે, કેમ કે ખેડૂતોનું માનવું છે કે તેમને જે જોઈતું હતું એ આ નવા કાયદામાં નથી.

કેન્દ્ર સરકાર કહી રહી છે કે અસલમાં નવો કાયદો ખેડૂતોનાં હિતની જ વાત કરે છે, કે... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

મ કે હવે ખેડૂતો પોતાનો પાક ખાનગી કંપનીઓને વેચી શકશે અને વધુ પૈસા કમાઈ શકશે. જોકે ખેડૂત સંગઠનોએ આ ઑફરને એમ કહીને ફગાવી દીધી છે કે આવી માગ તો તેઓએ ક્યારેય રાખી જ નથી.

ટાટા ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઑફ સોશિયલ સાયન્સ (મુંબઈ)ના કૃષિ-અર્થશાસ્ત્રના વિશેષજ્ઞ પ્રોફેસર આર. રામકુમાર અનુસાર, "ખેડૂતોની એ માગ રહી છે કે તેમને વધુ મંડીઓ જોઈએ, પરંતુ નવા કાયદા બાદ આ સિલસિલો ખતમ થઈ શકે છે."

તેઓએ કહ્યું, એ પણ માગ રહી છે કે પ્રોક્યુરમૅન્ટ સેન્ટર વધુ પાક માટે અને વધુ રાજ્યોમાં ખોલાય, જેથી વધુમાં વધુ ખેડૂતોને લાભ મળે. પણ સરકાર પ્રોક્યુરમૅન્ટ સેન્ટર મોટા ભાગે પંજાબ, હરિયાણા અને પશ્ચિમ ઉત્તર પ્રદેશમાં જ ખોલ્યાં છે. એટલે ત્યાં વધુ પ્રોક્યુરમૅન્ટ થાય છે અને અન્ય સ્થળોએ ઓછું. એ પણ માગ છે કે કૉન્ટ્રેક્ટ ફાર્મિંગ ઘણી જગ્યાએ થઈ રહ્યું છે, પણ તે નિયમિત નથી, એ નિયમિત થવું જોઈએ."

જોકે ઐતિહાસિક રીતે ભારત એક કૃષિ-નિર્ભર અર્થવ્યવસ્થા રહી છે તો સ્વાભાવિક છે કે તેમાં ફેરફારો આવતા રહે છે.

પણ મોટા ભાગના ફેરફારો ધીમીના ગતિના રહ્યા છે, જેના કેન્દ્રસ્થાને ખેડૂતોનાં હિત રાખવાના દાવાઓ પર રાજનીતિ પણ થઈ છે.

સંસદમાં નવા કાયદાને લઈને ખેંચતાણ ચાલુ રહી અને વિપક્ષે સરકાર પર ખેડૂતોનો અભિપ્રાય ન લીધો હોવાનો આરોપ પણ લગાવ્યો.

સેન્ટર ફૉર પૉલિસી રિસર્ચનાં ફેલો અને અશોકા યુનિવર્સિટીમાં ભણાવતાં મેખલા કૃષ્ણમૂર્તિનું માનવું છે કે આ આંદોલન બાદ બધાનું ધ્યાન સરકાર પર જ રહેશે.

તેઓએ કહ્યું, "આ જે નવો કાયદો છે, તેમનું કહેવું છે કે અમે ટ્રેડને ફ્રી કરી દેશું, તમારે મંડીમાં લાઇસન્સ નહીં લેવું પડે, તમે ગમે ત્યાં ટ્રેડ કરી શકશો. ભારતમાં 22 રાજ્ય એવાં છે જ્યાં આ પહેલેથી લાગુ છે અને તમે મંડી બહાર લાઇસન્સ લઈને ખરીદી શકો છો. ખેડૂતોને શંકા છે કે તમે મંડીને તોડી રહ્યા છો અને બીજી તરફ એ ખેડૂત, જેની પાસે મંડી ક્યારેય આવી નથી, એ વિચારી રહ્યો છે કે મંડી ક્યારે આવશે."

ખેડૂત શું ઇચ્છે છે અને નવા કૃષિકાયદામાં તેમને શું મળી રહ્યું છે?

આંદોલનકારી ખેડૂતો

એક નજર એ ત્રણ નવા કાયદા પર નાખીએ, જેના કારણે વિવાદ થયો છે.

ધ ફાર્મર્સ પ્રોડ્યુસ ટ્રેડ ઍન્ડ કૉમર્સ (પ્રમોશન ઍન્ડ ફેસિલિટેશન), 2020ના કાયદા પ્રમાણે, ખેડૂતો પોતાની ઊપજ એપીએમસી એટલે કે ઍગ્રિકલ્ચર પ્રોડ્યુસ માર્કેટ કમિટી તરફથી અધિસૂચિત મંડીઓથી બહાર અન્ય રાજ્યોને ટૅક્સ આપ્યા વિના વેચી શકે છે.

બીજો કાયદો છે- ફાર્મર્સ (એમ્પાવરમૅન્ટ ઍન્ડ પ્રોટેક્શન)...


ખેડૂતોએ 26 જાન્યુઆરીના રોજ ટ્રૅક્ટર રેલી કાઢવાની જાહેરાત કરી છે. આ અંગે દિલ્હી પોલીસે આ રેલીને અટકાવવા સંદર્ભે સુપ્રીમ કોર્ટમાં અપીલ કરી હતી.

સુપ્રીમ કોર્ટ દિલ્હી પોલીસની આ અરજી પર સુનાવણી કરી.

મુખ્ય ન્યાયાધીશ બોબડેએ કહ્યું કે ખેડૂતોને દિલ્હીમાં પ્રવેશનો મુદ્દો કાયદો અને વ્યવસ્થાનો છે જેને જાળવવું પોલીસનું કામ છે.

ન્યાયાધીશ બોબડેએ ઉમેર્યું કે સત્તા આ વિશે કંઈ નથી વિચારી રહી તો કોર્ટે આ મુદ્દો હાથમાં લેવો પડશે.

ઉપરાંત તેમણે કહ્યું કે કોને પ્રવેશ મળવો જોઈએ અને કોને નહીં તે મુદ્દે પોલીસે નિર્ધારિત કરવું પડશે.

મુખ્ય ન્યાયાધીશે કહ્યું, "અમે ગત સુનાવણીમાં પણ કહ્યું હતું કે દિલ્હીમાં પ્રવેશ એ પોલીસનો મુદ્દો છે. તમારે જોવું પડશે કે ખેડૂતો દિલ્હીમાં પ્રવેશ કરી શકે છે કે કેમ? કોને પ્રવેશ મળવો જોઈએ અને કોને નહીં એ અમે નક્કી ના કરી શકીએ"

આ અંગે એટોર્ની જનરલ કે. કે. વેણુગોપાલે કહ્યું કે દિલ્હીમાં 5000 લોકોનો પ્રવેશ ગેરકાયદે છે.

મુખ્ય ન્યાયાધીશ સાથે આ બૅન્ચમાં સામેલ જસ્ટિસ એ. એસ. બોપન્ના અને વી. રામાસુબ્રમણ્યને ઍટર્ની જનરલને સવાલ કર્યો કે શું સુપ્રીમ કોર્ટે ભારત સરકારને જણાવવું પડશે કે પોલીસ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ઍક્ટ અંતર્ગત તેમને કયા અધિકારો મળેલા છે?

આ અંગે ઍટર્ની જનરલે જવાબ આપ્યો કે જો આ મુદ્દે નિર્ણય આપી શકાય તો પોલીસના હાથ મજબૂત બનશે. અમે હાલમાં અણધારી પરિસ્થિતિનો સામનો કરી રહ્યા છીએ.

ત્યારબાદ સુપ્રીમ કોર્ટે કહ્યું હતું કે તમે શા માટે ઇચ્છો છો કે કોર્ટ તમને તમારી સત્તા વિશે અવગત કરાવે. કોર્ટનું આ પગલું ગેરસમજ ઊભી કરશે. શહેરમાં કોણ પ્રવેશે અને કોણ નહીં એ અમારો મુદ્દો નથી."

ભારત સરકારે દિલ્હી પોલીસ મારફતે સુપ્રીમ કોર્ટમાં અરજી કરી હતી કે 26 જાન્યુઆરીના રોજ ખેડૂતોને ટ્રેક્ટર રેલી કરતા અટકાવવા જોઈએ. આમ થવું એ દેશ માટે શરમજનક હશે.

ઉલ્લેખનીય છે કે સુપ્રીમ કોર્ટે 12 જાન્યુઆરીના રોજ આ મુદ્દે સુનાવણી કરવાની વાત કરી હતી. તે સમયે કોર્ટે કહ્યું હતું, "વિરોધ કરવાના અધિકારને દેશની છબી ખરાબ થાય એવું ના કહી શકીએ"

સરકારે સુપ્રીમ કોર્ટને અપીલ કરી હતી કે વિરોધરેલી, ટ્રૅક્ટર રેલી, ટ્રૉલી રેલી કે પછી અન્ય વાહોનની રેલીને દિલ્હીમાં પ્રવેશથી રોકવામાં આવે.

અમુક અહેવાલોમાં એવો દાવો કરાયો છે કે ખેડૂત આગેવાનોએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે 26 જાન્યુઆરીના ટ્રેક્ટર રેલી માત્ર દિલ્હી-હરિયાણા બૉર્ડર પૂરતી જ સિમિત રહેશે. ઉપરાંત ખેડૂતો લાલ કિલ્લા પર આવીને ગણતંત્ર દિવસની પરેડને ખલેલ નહીં પહોંચાડે.

ખેડૂતો રાષ્ટ્રીય એજન્સીની નજરમાં

બલદેવ સિરસા

આતંકવાદ અને ગેરકાયદે ગતિવિધિઓની તપાસ કરતી સંસ્થા ભારતના નેશનલ ઇન્વેસ્ટિગેશન એજન્સી (એનઆઈએ)એ પંજાબ સાથે સંબંધ રાખનારા અનેક લોકોને ગેરકાયદે ગતિવિધિ રોકવાના ઍક્ટ એટલે કે યુએપીએની કલમ હેઠળ નોટિસ પાઠવી છે.

ખેડૂત આંદોલનનું નેતૃત્વ કરનારા પંજાબના 32 ખેડૂત સંગઠનોમાંથી એક સંગઠનના નેતા બલદેવસિંહ સિરસા અને ખેડૂત આંદોલનને ઘણા મહિનાઓથી સમર્થન આપનારા ફિલ્મ કલાકાર દીપ સિદ્ધુનું નામ એ લોકોમાં સામેલ છે, જેમને આ નોટિસ મોકલવામાં આવી છે.

15 જાન્યુઆરીએ ખેડૂતો અને સરકાર વચ્ચે થયેલી વાતચીત દરમિયાન પણ ખેડૂતનેતાઓએ ગૃહમંત્રાલય પર ખેડૂતોને દબાવવા માટે કેસ નોંધ્યા હોવાની વાત ઉઠાવી હતી અને કેસ પરત લેવાની માગ કરી હતી.

ખેડૂતોને ડરાવવાનો પ્રયાસ : સુખબીર સિંહ બાદલ

સુખબીર સિંહ બાદલ

ભાજપની સહયોગી પાર્ટી શિરોમણી અકાલી દળે ખેડૂતોને રાષ્ટ્રીય તપાસ એજન્સીએ પાઠવેલી નોટિસનો વિરોધ કર્યો છે. સરકારા આવું ખેડૂતોને ડરાવવા માટે કરી રહી છે તેવો આરોપ બાદલે મૂક્યો છે.

સુખબીર સિંહ બાદલે ટ્વીટ કરીને કહ્યું, "એનઆઈએ અને ઈડી દ્વારા ખેડૂત નેતાઓ અને આંદોલન...


ખેડૂતોની માગ છે કે નવા ત્રણેય કૃષિકાયદા રદ કરવામાં આવે, તેઓ આ કાયદાને "ખેડૂતવિરોધી" ગણાવે છે.

તો સામે પક્ષે કેન્દ્ર સરકાર સતત કહી રહી છે કે આ "કાયદાઓ ખેડૂતોના હિતમાં છે, તેનાથી ખેડૂતોને લાભ" થશે.

વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી સહિત કેન્દ્ર સરકારના મંત્રીઓ અને નેતાઓ નવા કૃષિકાયદા સંદર્ભે સરકારનો પક્ષ મૂકી રહ્યા છે.

ત્યારે 25 ડિસેમ્બરે સરકાર દ્વારા "સુશાસન દિવસ" નિમિત્તે એક કાર્યક્રમનું આયોજન કરવામાં આવ્યું છે, જેમાં વિવિધ તાલુકાઓમાં ખેડૂતોને આમંત્રિત કરવામાં આવ્યા છે.

ગુજરાતમાં પણ તાલુકાકક્ષાએ આ કાર્યક્રમ યોજવાનું સરકાર દ્વારા નક્કી કરવામાં આવ્યું છે.

ગુજરાત પ્રદેશ ભાજપની પ્રેસ રિલીઝ અનુસાર, 25 ડિસેમ્બરે વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી દ્વારા બપોરે બાર વાગ્યે ખેડૂતોને કૃષિકાયદાના મહત્ત્વ વિશે સમગ્ર દેશની જનતાને સંબોધન કરવામાં આવશે.

આ જ દિવસે વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીના હસ્તે "પ્રધાનમંત્રી કિસાન સન્માનનિધિ" યોજના હેઠળ નવ કરોડ ખેડૂતોનાં ખાતાંમાં 18 હજાર કરોડ રૂપિયા એક જ ક્લિકમાં જમા કરવામાં આવશે.

હાલમાં દિલ્હીની સરહદે ખેડૂતોનું આંદોલન ચાલી રહ્યું છે અને આ સમયે જ કાર્યક્રમનું આયોજન થતાં વિપક્ષ તે... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ને રાજકીય રીતે જુએ છે.

ગુજરાતમાં ખેડૂતો "નવા કૃષિકાયદાથી ખુશ છે અને કોઈ વિરોધ નથી" એવું ગુજરાતમાં સરકાર કહી રહી છે.

ત્યારે સવાલ એ પણ થઈ રહ્યો છે કે શું ખેડૂતોને ખુશ કરવા માટે આ કાર્યક્રમ કરાઈ રહ્યો છે કે સરકાર નવા કૃષિકાયદાના લાભ અંગે ખેડૂતોને અગાઉથી સમજાવવામાં નિષ્ફળ રહી છે?

ગુજરાતમાં શું છે કાર્યક્રમ?

દિલ્હીની સરહદ પર કૃષિકાયદાનો વિરોધ કરી રહેલા ગુજરાતી ખેડૂત

ગુજરાત ભાજપની પ્રેસ રિલીઝ અનુસાર, દર વર્ષની જેમ આ વર્ષે પણ પ્રદેશ ભાજપ સંગઠન અને સરકાર દ્વારા 25 ડિસેમ્બરે વિવિધ કાર્યક્રમો યોજીને ભારતરત્ન, દેશના પૂર્વ વડા પ્રધાન વાજપેયીના જન્મદિનને "સુશાસન દિવસ" તરીકે ઉજવવામાં આવશે.

નરેન્દ્ર મોદી બપોરે 12.00 કલાકે દેશભરના ખેડૂતોને સંબોધન કરવાના છે. કાર્યક્રમનું રાજ્યના ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં LED સ્ક્રિન દ્વારા નિહાળવાનો કાર્યક્રમ ભાજપ દ્વારા કરવામાં આવશે.

આ કાર્યક્રમમાં ગુજરાતના મુખ્ય મંત્રી વિજય રૂપાણી, નાયબ મુખ્ય મંત્રી નીતિન પટેલ સહિત સરકારના મંત્રીઓ, અધિકારીઓ, પ્રદેશ અગ્રણીઓ વિવિધ સ્થાને ઉપસ્થિત રહેશે.

કાર્યક્રમ અંગે વાત કરતાં ભાજપના કિસાન મોરચાના બાબુભાઈ જેબલિયા બીબીસી ગુજરાતી સાથેની વાતચીતમાં કહે છે કે ગુજરાત સરકારના કાર્યક્રમમાં સુશાસન દિવસ નિમિત્તે રાજ્ય સરકારની કેટલીક યોજનાઓ લૉન્ચ થવાની છે. લાભાર્થી ખેડૂતોને વિતરણ પણ કરાશે.

તેઓએ કહ્યું કે, "વડા પ્રધાન મોદીનું ભાષણ ખેડૂતોને લાઇવ દર્શાવવામાં આવશે. ગુજરાતના 200 તાલુકાઓમાં કાર્યક્રમ છે. દરેક તાલુકાઓમાં સોશિયલ ડિન્સન્સિંગના પાલન સાથે 400 ખેડૂતો હાજર રહેશે."

રાજકીય રીતે આ કાર્યક્રમ શું દર્શાવે છે?

આ દરમિયાન ગુરુવારે કિસાન મજદૂર સંઘ બાગપતના 60 ખેડૂતોનું એક પ્રતિનિધિમંડળ કૃષિભવન આવીને કૃષિમંત્રી નરેન્દ્રસિંહ તોમરને મળ્યું હતું.

પ્રતિનિધિઓ સાથેની મુલાકાત બાદ કેન્દ્રીય કૃષિમંત્રી નરેન્દ્રસિંહ તોમરે કહ્યું, "બાગપતના ખેડૂતોએ કેન્દ્રના કૃષિકાયદાના સમર્થનમાં મને એક પત્ર આપ્યો છે. તેઓએ મને કહ્યું કે સરકારે કોઈ દબાણમાં આવીને કાયદામાં ફેરફાર કરવો જોઈએ નહીં."

જાણીતા રાજકીય વિશ્લેષક જગદીશ આચાર્યના મતે, સરકાર એવું નથી દેખાડવા માગતી કે તે કોઈ પણ આંદોલનથી ડરે છે અને તેની નીતિઓમાં ફેરફાર કરશે. સરકાર પોતાની વાત પર અડગ છે.

જગદીશ આચાર્ય બીબીસી ગુજરાતી સાથે વાત કરતાં કહે છે કે સરકાર પોતાની "લોખંડી ઇચ્છાશક્તિવાળી ઇમેજ"ને બગડવા દેવા માગતી નથી.

તેઓ વધુમાં કહે છે, "દિલ્હીમાં...


ખેડૂતોની માગ છે કે સંસદ ખાસ સત્ર બોલાવે અને ખેડૂતોનાં કરજ તેમજ પાકના પડતર ખર્ચ અંગેના બે 'પ્રાઇવૅટ મૅમ્બર્સ બિલ' પસાર કરવામાં આવે.

'લાઠી ગોલી ખાયેંગે, ફિર ભી આગે જાયેંગે', 'મોદી સરકાર હોશ મેં આઓ' જેવા સરકાર વિરોધી સુત્રોચ્ચાર કરતા આ ખેડૂતો દેશઆખામાંથી દિલ્હી પહોંચ્યા છે.

ખેડૂત નેતાઓનું કહેવું છે કે દિલ્હીમાં એકઠા થયેલા ખેડૂતો આંધ્રપ્રદેશ, કર્ણાટક, ગુજરાત, મધ્યપ્રદેશ, મહારાષ્ટ્ર, તામિલનાડુ, પશ્ચિમ બંગાળ, ઉત્તરપ્રદેશ, રાજસ્થાન અને અન્ય રાજ્યોમાંથી અહીં પહોંચ્યા છે.

'કિસાન મુક્તિ માર્ચ'નું આયોજન 'ઑલ ઇન્ડિયા કિસાન સંઘર્ષ સમન્વય સમિતિ'એ કર્યું છે, જેમાં 200થી વધુ ખેડૂત સંગઠનો સામેલ છે.'

ગુજરાતી ખેડૂતની વ્યથા

ભાવનગર જિલ્લાના ઘોઘા તાલુકામાં રહેતા અને સજીવ ખેતી કરતા ખેડૂત અશોક કામઠ પણ 'કિસાન મુક્તિ માર્ચ'માં દિલ્હી પહોંચ્યા છે.

બીબીસી ગુજરાતીને તેમણે કહ્યું, "આ વર્ષે અમારા વિસ્તારોમાં પૂરતો વરસાદ પડ્યો નથી એટલા માટે જોઈએ તેવો પાક નથી લઈ શકાયો.''

તેમણે કહ્યું, ''ખેડૂતોને વીમાની રકમ મળવી જોઈએ, જેથી તે પોતાનું ગુજરાન ચલાવી શકે."

તેમના મતે સરકાર દ્વારા નક્કી કરાયેલા ટેકાના ભાવ પણ ખે... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ડૂતોને મળતા નથી.

કામઠના મતે ભાવનગરમાં સજીવ ખેતીનું કોઈ બજાર નથી પરંતુ જો સરકાર આ અંગે કોઈ પગલાં ભરે તો ખેડૂતોને લાભ થઈ શકે.

ભાવનગરના કૂડા ગામમાંથી આવેલા રાજુભાઈ નામના ખેડૂતે પોતાની સમસ્યા બીબીસીને જણાવી.

રાજુભાઈએ કહ્યું, ''છેલ્લાં બે ત્રણ વર્ષથી પૂરતો વરસાદ નથી પડ્યો. ખેતરમાં પાણી નથી. પૂરતી નીપજ મળતી નથી.''તેમના મતે બધુ સમુ પાર ઊતરે તો ખેડૂતને બજારમાંથી પૂરતા ભાવ નથી મળતા.

રાજુભાઈએ પણ ટેકાના યોગ્ય ભાવ મળે એવી પોતાની માગ રજૂ કરી કરી.

કૃષિ-સંકટનો મોટો મુદ્દો

ખેડૂતોની મદદ માટે રામલીલા મેદાન પાસે કેટલાય યુવા ડૉક્ટરો પહોંચ્યા છે, જે જરૂરી સ્વાસ્થ્ય સેવાઓ પૂરી પાડી રહ્યા છે.

આ તરફ કેટલાય સ્વયં સેવકો પણ પાણી અને ભોજન લઈને રામલીલા મેદાન પહોંચી રહ્યા છે. સોશિયલ મીડિયા પર પણ લોકોને અપીલ કરાઈ રહી છે કે તેઓ ઘરમાંથી બહાર નીકળે અને ખેડૂતોનું સમર્થન કરે.

આમ આદમી પાર્ટીના રાષ્ટ્રીય મીડિયા સંયોજનક વિકાસ યોગીએ ખેડૂતોની માર્ચ સંબંધિત અપીલ સોશિયલ મીડિયા પર શૅર કરી છે.

આ અપીલમાં કહેવાયું છે કે ''અમે તમામ વસ્તુઓ મોંઘી ખરીદીએ છીએ અને સસ્તી વેચીએ છીએ. અમારો જીવ પણ સસ્તો છે. ગત વીસ વર્ષોમાં ત્રણ લાખથી વધુ ખેડૂતોએ આત્મહત્યા કરી છે.''

ખેડૂતોએ અને ખેતમજૂરોને રાજધાનીમાં બેઠેલા શાસકોને જગાવવા માટે છેલ્લા કેટલાક મહિના દરમિયાન ત્રીજી વખત દિલ્હી સુધી લાંબા થવું પડ્યું છે.

ખેડૂતોની રાવ છે કે દર વર્ષે પડતર કિંમતો વધે છે પણ તેમને પાકની યોગ્ય કિંમત મળતી નથી.

ખેતીમાં વધી રહેલા ખર્ચા અને પાકની પડતર કિંમત કરતાં પણ મળતો ઓછો ભાવ ભારતના કૃષિ-સંકટનો મોટો મુદ્દો છે.

20 વર્ષમાં ત્રણ લાખથી વધુ ખેડૂતોની આત્મહત્યા

આ સ્થિતિ ખેડૂતને પહેલાં તો દેવાદાર બનાવે છે અને વર્ષોવર્ષ ચાલતી આવી જ પરિસ્થિતિ તેને આત્મહત્યા કરવા મજબૂર કરે છે.

સરકારી આંકડાઓ અનુસાર 1995થી 2015 વચ્ચે એટલે કે છેલ્લાં 20 વર્ષોમાં ત્રણ લાખથી વધુ ખેડૂતોએ આત્મહત્યા કરી છે.

ખેડૂત સંગઠનોનું કહેવું છે કે આ સંખ્યા 'તો માત્ર પોલીસના ચોપડે નોંધાયેલા કિસ્સાઓ' જ છે.

કેટલાય અંતરીયાળ વિસ્તારોમાં તો આત્મહત્યાના કિસ્સા નોંધાતા પણ નથી.

આમ છતાં કેટલાય રાજ્યોની સરકારોએ વર્ષ 2011થી પોતાના વિસ્તારોમાં 'શૂન્ય ખેડૂત આત્મહત્યા'નો દાવો કરવાનું પણ શરૂ કરી દીધું છે.

આ રાજ્યોમાં રાજસ્થાન, બિહાર, પશ્ચિમ બંગાળ અને છત્તિસગઢ સામેલ છે.

ખેડૂતોનું કહેવું છે કે જે બિલને પસાર કરવા માટે સરકારને...


ખેડૂતોનું કહેવું છે કે દિલ્હીમાં 26 જાન્યુઆરીએ જે પરેડ થવાની છે, તેની તૈયારીના ભાગરૂપે આ ટ્રેક્ટર રેલી યોજાઈ રહી છે.

તો એનડીટીવીના અહેવાલ અનુસાર, સુપ્રીમ કોર્ટે પણ ખેડૂત આંદોલનને લઈને ચિંતા વ્યક્ત કરી છે.

સુપ્રીમ કોર્ટે કેન્દ્રને પૂછ્યું કે ખેડૂત આંદોલનમાં કોવિડને લઈને શું નિયમોનું પાલન કરાવી શકાય છે?

જસ્ટિસ એસએ બોબડેએ કહ્યું કે અમને ખબર નથી કે ખેડૂતો કોવિડ-19થી સુરક્ષિત છે કે નહીં. જો નિયમોનું પાલન નહીં કરાય તો તબલિગી જમાતની જેમ મુશ્કેલી થઈ શકે છે.

ઉલ્લેખનીય છે કે ખેડૂતનેતાઓ અને કેન્દ્ર સરકાર વચ્ચે સાત તબક્કાની વાતચીત પછી પણ કોઈ નિવેડો આવ્યો નથી.

કોરોના વાઇરસ : દેશના તમામ જિલ્લામાં આવતીકાલે રસીની ડ્રાય રન થશે

કોવિડ વૅક્સિન માટે બીજી ડ્રાય રન આઠ જાન્યુઆરી થશે.

એનડીટીવી ઇન્ડિયાના રિપોર્ટ અનુસાર દેશના બધા જિલ્લામાં આ ડ્રાય રન થશે.

વૅક્સિનેશન માટે પહેલી ડ્રાય રન 28 અને 29 ડિસેમ્બરે દેશનાં ચાર રાજ્યોમાં કેટલીક જગ્યાએ કરવામાં આવી હતી.

દેશમાં કોરોનાના રસીકરણનો કાર્યક્રમ શરૂ કરતા પહેલાં કેન્દ્રીય સ્વાસ્થ્યમંત્રી હર્ષવર્ધન અને બધાં રાજ્યોના સ્વાસ્થ્યમંત્રીઓ સાથે એક મહત્ત્વની બેઠક પણ થ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

શે.

ગત શનિવારે 2 જાન્યુઆરીએ બધાં રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશના 125 જિલ્લાઓમાં રસી માટે ડ્રાય રન કરવામાં આવી હતી.

જેલમાં આસારામના બેનર લગાવીને કાર્યક્રમ કરવા પર છ દોષી

પ્રતીકાત્મક તસવીર

ઉત્તરપ્રદેશની શાહજહાંપુર જેલમાં આસારામનું બેનર લગાવીને કાર્યક્રમ કરવા પર જેલ અધીક્ષક સમેત છ લોકોને દોષી ઠેરવાયા છે.

ધ વાયરના અહેવાલ મુજબ, 21 ડિસેમ્બરે જેલ પરિસરમાં કેદીઓને ધાબળા આપવાનો કાર્યક્રમ યોજવામાં આવ્યો હતો, જેમાં આસારામની તસવીરવાળું બેનર લગાવામાં આવ્યું હતું.

સોશિયલ મીડિયામાં આ કાર્યક્રમની તસવીર વાઇરલ થયા બાદ સરકારે આ મામલે તપાસના આદેશ આપ્યા હતા.

ધ વાયરે ઇન્ડિયન એક્સપ્રેસના રિપોર્ટનો હવાલો આપીને લખ્યું કે શાહજહાંપુરસ્થિત જેલમાં બળાત્કારના આરોપમાં જેલ બંધ આસારામના સમર્થનમાં 21 ડિસેમ્બરે એક કાર્યક્રમ કરીને તેમનું મહિમામંડન કરવાનો મામલો સામે આવ્યો હતો.

જેલમાં આ કાર્યક્રમનું આયોજન આસારામના અનુયાયીઓએ લખનઉથી આવીને કર્યું હતું.

કાર્યક્રમ દરમિયાન આસારામની તસવીર લગાવીને કેદીઓને કથિત રીતે ધાબળા અને ઋષિપ્રસાદનું વિતરણ કરવામાં આવ્યું હતું.

સિનેમાઘરોમાં 100 ટકા દર્શક ક્ષમતાવાળો આદેશ પરત લેવા કહ્યું

એનડીટીવી ઇન્ડિયાના અહેવાલ અનુસાર, દેશમાં કોરોના મહામારી દરમિયાન કેન્દ્ર સરકારે તામિલનાડુ સરકારને સિનેમાઘરોમાં 100 ટકા દર્શક ક્ષમતાને મંજૂરી આપવાનો આદેશ પરત લેવા માટે કહ્યું છે.

તામિલનાડુની પલાનીસામી સરકારે ચાર જાન્યુઆરીએ સિનેમાઘર પર લાગેલા 50 ટકા દર્શકસીમા હટાવવાનો નિર્ણય લીધો હતો.

તામિલનાડુ સરકારે સિનેમાઘરોને પૂરી ક્ષમતા સાથે ખોલવાની મંજૂરી આપી હતી.

જોકે કેસની વધવાની આશંકાએ કેન્દ્ર સરકારે રાજ્ય સરકારને આ મંજૂરી પરત લેવાનું કહ્યું છે.

WHOની ટીમને ચીનમાં પ્રવેશ આપવાનો ઇન્કાર

કોરોના વાઇરસની ઉત્પત્તિની તપાસ માટે મોકલવામાં આવેલી ડબલ્યુએચઓની ટીમને ચીને પ્રવેશ આપવાનો ઇન્કાર કરી દીધો છે.

બિઝનેસ ટુડેના અહેવાલ અનુસાર, ડબલ્યુએચઓના ડાયરેક્ટર જનરલ ટેડ્રોસ ચીનના આ વલણથી ખુશ નહોતા અને તેઓએ એક નિવેદનમાં પોતાની નારાજગી વ્યક્ત કરી હતી.

તેઓએ ડબલ્યુએચઓની ટીમને ચીનમાં પ્રવેશ આપવા માટે વિનંતી કરી હતી.

ચીને એવો દાવો કર્યો હતો કે મોકલવામાં આવેલી ટીમના વિઝાને હજુ મંજૂરી મળી નથી.

ડાયરેક્ટર ટ્રેડોસ ગ્રેબિયસિસે કહ્યું કે "હું આ સમાચાર સાંભળીને ખૂબ નિરાશ છું."

તેમણે કહ્યું કે "હું ચીનના વરિષ્ઠ અધિકારીઓના સંપર્કમાં છું. અને મેં ફરી એક વાર...


ખેડૂતોનો આરોપ છે કે તેમને ઘઉંના પૂરતા ભાવ મળી રહ્યા નથી. ઉપરાંત તેમણે એવો પણ આરોપ મૂક્યો કે ટેકાના ભાવથી પણ ઓછા ભાવે ખરીદી થઈ રહી છે.

સાણંદમાં પૂરતા ભાવ ન મળવાથી નારાજ થયેલા ખેડૂતોએ સંખ્યાબંધ ટ્રૅક્ટરો એપીએમસીની બહાર ઊભા રાખીને હરાજીને બંધ કરાવી દીધી હતી.

તેમનું કહેવું છે કે જે ભાવ એમએસપીમાં અપાય છે એ અંગે વારંવાર પ્રશ્નો ઉઠાવ્યાં હોવા છતાં કોઈ સમાધાન આવતું નથી.

ખેડૂતોનો પ્રશ્ન છે કે 'સરકાર એમએસપીની વાત કરે છે પણ ખેડૂતોને તેમના પાક માટે ટેકાનો ભાવ ક્યારે મળશે?'

ધંધુકાના ખેડૂત અનિરુદ્ધ સિંહ ડોડિયા બીબીસી સંવાદદાતા સાગર પટેલ સાથે ફેસબુક લાઇવમાં કહ્યું કે '395ની એમએસપી જાહેર કરવામાં આવે છે પરંતુ  330-320 રૂપિયાની આસપાસના ભાવમાં ખરીદી થાય છે તો એ અમને કેવી રીતે પોસાય? દસ વર્ષથી ઘઉંનો આટલો જ ભાવ છે, પેટ્રોલનો ભાવ 100ને અડી રહ્યો છે. સરકાર 395 જાહેર કર્યા પરંતુ આટલા ભાવમાં ખરીદે કોણ?'

તેમની ફરિયાદ છે કે 'ગોડાઉન પણ રાખવામાં નથી આવ્યું તો ખેડૂત ક્યાં જાય?'

ગોરધનભાઈ નામના ખેડૂતોએ કહ્યું કે, કમાણી નથી પણ ખર્ચો વધતો જાય છે. ઘઉંના 400-500 રૂપિયા પ્રતિમણ ભાવ આપે તો જ અમને પોસાય, હાલ જેટલા ભ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ાવ મળે છે એનાથી અમને કોઈ ફાયદો નથી.

છારોડીના માજિદ ખાને કહ્યું કે, અમારો પાક 300 રૂપિયાના ભાવે ખરીદાય છે પરંતુ જ્યારે અમે બિયારણ લેવા જઈએ તો 600 રૂપિયામાં મળે છે. અમારું જ બિયારણ અમને ડબલ ભાવે મળે છે.

સાણંદ એપીએમસીમાં ખેડૂતોએ વિરોધપ્રદર્શન કર્યું અને ચીમકી આપી કે જો સરકાર પૂરતા ભાવ નહીં આપે તો આંદોલન કરવામાં આવશે.

એમએસપી ખેડૂતોનો એક મોટો મુદ્દો છે જે દિલ્હીની સરહદ પર ખેડૂતઓ મહિનાઓથી ચાલી રહેલા આંદોલનમાં પણ મહત્ત્વનો મુદ્દો છે. પંજાબ, હરિયાણા અને ઉત્તર પ્રદેશના ખેડૂતો દિલ્હીની સિંઘુ અને ગાઝીપુર બૉર્ડર પર આંદોલન કરી રહ્યા છે.

આ ખેડૂતો ત્રણ નવા કૃષિકાયદા પાછા લેવાની માગ પણ કરી રહ્યા છે અને એમએસપીને લઈને સરકાર પાસેથી લેખિત બાંહેધરીની માગ કરી રહ્યા છે. જોકે સરકારે કહ્યું છે કે નવા કૃષિકાયદાથી એમએસપી ઉપર કોઈ અસર નહીં આવે અને નવા કાયદાઓ ખેડૂતોના હિતમાં છે.

કેન્દ્ર સરકારનો દાવો છે કે 'એમએસપી હતી, છે અને રહેશે' પરંતુ ખેડૂતો પોતાની માગ પર હજી અડગ છે.

બીબીસી સંવાદદાતા સાગર પટેલે સાણંદ માર્કેટિંગ યાર્ડમાં ખેડૂતો સાથે વાત કરી. મોદી સરકારના ખેડૂતોની આવક બમણી કરવાના વાયદા અને એમએસપી વિશે ખેડૂતોએ શું કહ્યું?

તમે આ વાચ્યું?

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


ખેત પેદાશોના વેચાણ, કિંમત, સંગ્રહ અને વેપાર અંગેના મુક્ત બજારલક્ષી ત્રણ કાયદાઓને દૂર કરવા માટેની માગણી સાથે ખેડૂતો આંદોલન કરી રહ્યા છે. આ ત્રણેય કાયદાને રદ કરવાથી ઓછું કશું ખેડૂતોને ખપતું નથી.

આ માગણી પૂર્ણ ના થાય ત્યાં સુધી દિલ્હી ફરતે પ્રવેશસમા માર્ગો પર ધરણા કરીને બેસી ગયેલા ખેડૂતો પાછા હઠવા માગતા નથી. સુપ્રીમ કોર્ટના ચુકાદા પછીય આગળ શું થશે તે અનિશ્ચિત છે.

સવાલ એ થાય છે કે વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી અને તેમની ભારતીય જનતા પક્ષની સરકાર આ કાયદાઓ સામે પ્રતિકાર થશે તેવું સમજવામાં કેમ થાપ ખાઈ ગયા? પંજાબ અને હરિયાણા જેવા રાજ્યોમાં સીધી અસર થવાની હતી ત્યાંની પ્રજાનો મિજાજ કેમ પારખી ના શક્યા?

શું પંજાબના સાથી પક્ષ અકાલી દળે શરૂઆતમાં કાયદાઓને સમર્થન આપ્યું હતું તેનાથી આવું થયું હતું? (અકાલી દળે બાદમાં વિરોધ કર્યો અને તેમના પ્રધાને સરકારમાંથી રાજીનામું આપી દીધું હતું.) શું સરકાર એમ માનતી હતી કે કાયદાઓ પસાર કર્યા પછી જનસમર્થન અને લોકપ્રિયતામાં ખાસ કોઈ ફરક નહીં પડે?

નરેન્દ્ર મોદીએ ટીકાકારો સામે આકરા પ્રહારો અને પગલાં લેવાની ઓળખ ઊભી કરી છે અને એવું મનાય છે કે જનતાનો મિજાજ શું છે તે ભાજપ સારી... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

રીતે જાણતો હોય છે.

કોરોના મહામારી વચ્ચે ગત સપ્ટેમ્બરમાં સંસદમાં કાયદા પસાર થયા તે પહેલાંથી જ પંજાબમાં તેનો વિરોધ થવા લાગ્યો હતો.

રોષે ભરાયેલા ખેડૂતોએ રેલવેના પાટા પર બેસી ગયા હતા. ગત સપ્ટેમ્બરમાં અકાલી દળે સરકારનો સાથ છોડી દીધો.

આ રીતે વિરોધ શરૂ થઈ ગયો અને હવે તે વિશ્વનું સૌથી મોટું વિરોધપ્રદર્શન બની ગયું ત્યાં સુધી નરેન્દ્ર મોદી કેમ ગફલતમાં રહી ગયા?

એક કારણ કદાચ એ છે કે અત્યાર સુધીમાં ક્યારેય નરેન્દ્ર મોદીની સરકાર સામે આવું કોઈ જન આંદોલન થયું નથી.

2015માં ગુજરાતમાં અનામતની માગણી સાથે પટેલોએ આંદોલન શરૂ કર્યું હતું, જે ચારેક વર્ષ સુધી ચાલતું રહ્યું હતું.

દિલ્હીમાં મુસ્લિમ મહિલાઓ તેમના મહોલ્લા નજીક વિવાદાસ્પદ નાગરિક સુધારા ધારા (સીએએ) સામે ધરણામાં બેસી ગઈ હતી. જોકે કોરોના મહામારીના પગલે માર્ચમાં દેખાવકારોને ત્યાંથી હટાવી દેવાયા હતા. પરંતુ આ વિરોધો અત્યારે ખેડૂતોના વિરોધ આંદોલન જેટલા વ્યાપક થઈ શક્યા નહોતા.

હાલનું આંદોલન ઘણી રીતે જુદું

"મોદી પરિસ્થિતિને સમજી ના શક્યા એમ મને લાગતું નથી, કેમ કે પંજાબમાં વિરોધ પ્રદર્શનો વિશે તેઓ ખાસ જાણતા નથી. મને લાગે છે કે જન આંદોલનને સંભાળવાનો અનુભવ તેમને નથી, તેના કારણે તેઓ અતિ આત્મવિશ્વામમાં રહી ગયા છે." એમ નાગરિક અધિકારોના કાર્યકર્તા પ્રોફેસર પરમિન્દર સિંહ કહે છે.

બીજું, ભારતના ઇતિહાસમાં થયેલા વિરોધપ્રદર્શનો કરતાં હાલનું આંદોલન ઘણી રીતે જુદું છે.

બ્રિટિશ સામ્રાજ્ય વખતે શોષણ વિરુદ્ધ જ્યારે પણ ખેડૂત આંદોલન થયા ત્યારે તે હિંસક બન્યા હતા.

1947માં આઝાદી પછી ખેડૂતો પાક નિષ્ફળ જાય, માથે દેવું થાય અને આફત આવે ત્યારે વિરોધપ્રદર્શનો કર્યા છે. પરંતુ તે આંદોલન અત્યારે બન્યા છે તે રીતે વ્યાપક બન્યા નહોતા.

હાલ ચાલી રહેલા આંદોલન સાથે 40 જેટલા કિસાન સંગઠનો, અનેક નાગરિક સંસ્થાઓ અને પાંચ લાખથી વધુ દેખાવકારો જોડાઈ ગયા છે.

પ્રમાણમાં સમૃદ્ધ કૃષિ ધરાવતા પંજાબમાંથી વિરોધની શરૂઆત થઈ હતી. પંજાબ અને પડોશી રાજ્ય હરિયાણાના ખેડૂતોને અત્યાર સુધી કૃષિ નીતિનો સૌથી વધુ લાભ મળતો રહ્યો છે.

પરંતુ ખેતીની આવક સ્થગિત થઈ ગઈ છે અને ઘટવા લાગી છે તેનાથી ખેડૂતોમાં હતાશા આવી છે અને તેમને ભય છે કે ખેતીમાં ખાનગી વેપારીઓ ઘૂસશે તેનાથી તેમનું ભવિષ્ય બરબાદ થઈ જશે.

ભારતમાં કૃષિ ક્ષેત્રમાં અનેક સમસ્યાઓ છે અને તે બધાની ચિંતાના મુદ્દા પણ આંદોલનમાં જોડાઈ ગયા છે. ખેતરો નાના થવા લાગ્યા છે, ઉત્પાદન ઘટવા...


ખેતરમાં લાગેલું સની લિયોનીનું પોસ્ટર

જેઓ આંધ્ર પ્રદેશના નેલ્લોર જિલ્લાના બંદકિંડપલ્લી ગામમાં રહે છે. તેમનું કહેવું છે કે ખેતરના પાકને ખરાબ નજરથી બચાવવા માટે સની લિયોનીનું પોસ્ટર લગાવ્યું છે.

રેડ્ડી પાસે 10 એકર જમીન છે અને જેમાં તેઓ રીંગણ, કોબી, મરચાં અને ભીંડા જેવી શાકભાજી ઉગાડે છે.

પાકના રક્ષણ માટે સની લિયોનીનું પોસ્ટર લગાવ્યું

રેડ્ડીના જણાવ્યા પ્રમાણે ખેતરમાં આ વર્ષે પાક સારો છે. જેના કારણે રસ્તેથી પસાર થતાં ગામલોકો કે રાહદારીઓનું ધ્યાન તેના તરફ જાય છે.

એ ધ્યાન ભટકાવવા માટે રેડ્ડીએ સની લિયોનીનું પોસ્ટર ખેતરમાં મૂક્યું છે અને આ પોસ્ટરમાં લખ્યું છે કે મને જોઈને રડશો નહીં.

દક્ષિણ ભારતની માન્યતા

બીબીસી સાથે વાત કરતાં ચેંચૂ રેડ્ડીએ કહ્યું કે તેમની આ ફૉર્મ્યૂલા કામ કરી રહી છે. લોકોની ખરાબ નજરથી બચી જતાં તેમના ખેતરમાં પાક સારો થયો છે.

ઘરની બહાર ડરાવે તેવી મૂર્તિ કે મોહોરૂં મૂકવાથી ખરાબ નજરથી બચી શકાય એવી માન્યતા દક્ષિણ ભારતમાં એ સામાન્ય છે

ઘણા લોકો એવું પણ માને છે કે ખેતરના પાકમાં પણ આ માન્યતા કામ કરે છે. લોકોની ખરાબ નજર લાગવાથી પાક બગડે છે કારણ કે કેટલાક લોકોની ખરાબ નજરને ક... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ારણે ખેતર તરફ નકારાત્મક ઉર્જા ખેંચાય છે.

કેટલાક લોકો ચકલીઓ અને પશુઓથી પોતાના પાકને બચાવવા માટે પણ આવા ઉપાય કરે છે.

ચેંચૂ રેડ્ડનું કહેવું છે કે તેમણે આ રીતમાં થોડો ફેરફાર કર્યો છે અને તે કામ કરી રહ્યો છે.

'...તો ખેડૂત પર કેસ થવો જોઈએ'

ગોગિનેની બાબુ નામના ખેડૂત આ પોસ્ટરની ટીકા કરે છે

જોકે, આવી કોશિશની ટીકા કરતાં એક અન્ય ખેડૂત ગોગિનેની બાબુ કહે છે કે આ સંપૂર્ણરીતે અંધવિશ્વાસને પ્રોત્સાહન આપનારી વાત છે. માણસની નજરથી કોઈને નુકસાન કઈ રીતે થઈ શકે?

તેઓ સવાલ કરે છે કે જો માણસોની નજર લાગવાથી ખરેખર કોઈને નુકસાન થઈ શકતું હોય તો સની લિયોનીને કંઈ થવા પર આ ખેડૂતને જિમ્મેદાર ગણાવી શકાય ખરો?

તેઓ કહે છે કે ખેડૂતના આ તર્ક પ્રમાણે તો સની લિયોનીએ પોતાની સુરક્ષા મામલે આ ખેડૂત પર કેસ કરી દેવો જોઈએ.

ગોગિનેની બાબુ કહે છે કે આ પોસ્ટરને કારણે તે ખેતરમાં કામ કરનારી મહિલા મજૂર પણ અસહજતા અનુભવતી હશે. તેમના વિશે પણ ચેંચૂ રેડ્ડીએ વિચારવું જોઈએ.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


ખેલાડીમાંથી કૅપ્ટન બનાવાયેલા જેપી નડ્ડા વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીની નજીક ગણાય છે પરંતુ મોદી અને અમિત શાહ બેઉ સંબંધો કરતાં પરિણામ જુએ છે.

નડ્ડા મિમિક્રીના ઉસ્તાદ છે પરંતુ નવી ભૂમિકામાં એ ગુણ કામ લાગવાનો નથી. રાજકીય કદ વધવાની સાથે એમનું ધ્યાન શારીરિક વજન ઘટાડવા પર છે.

આજકાલ તેઓ બે ટાઇમ જ ખાય છે. વિદ્યાર્થી જીવનમાં તેઓ એનસીસીના સારા કૅડેટ રહી ચૂક્યા છે.

રાજકીય જીવનમાં એમને મહેનતથી વધારે ફળ મળ્યું છે. એમનું રાજકીય રૂપાંતરણ 1992માં બાબરી ધ્વંસ પછી રાષ્ટ્રીય સ્વંયસેવક સંઘ પર પ્રતિબંધ લદાયો એ પછી થયું. એ પછી એમના રાજકીય સ્વભાવમાં થોડી આક્રમકતા આવી.

1993માં તેઓ પહેલી વાર ધારાસભ્ય બન્યા

વર્ષ 1993માં તેઓ પહેલી વાર ધારાસભ્ય બન્યા અને એક જ વર્ષમાં વિપક્ષના નેતા બન્યા.

બીજી અને ત્રીજી વાર જીત્યા પછી હિમાચલ પ્રદેશ સરકારમાં મંત્રી બન્યા. એ પછી કદી વિધાનસભાની ચૂંટણી નથી લડ્યા અને રાજ્યસભાના સભ્ય બન્યા.

હિમાચલ પ્રદેશની રાજનીતિમાં એમણે પ્રેમકુમાર ધૂમલ અને શાંતા કુમારની જૂથબંધીથી અંતર જાળવી રાખ્યું.

નરેન્દ મોદી જ્યારે પાર્ટીમાં મહામંત્રી હતા ત્યારે હિમાચલ પ્રદેશના પ્રભારી હોવાને નાતે સતત એમની સા... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

થે રહ્યા હતા. એ વખતની દોસ્તી 2014માં કામે લાગી હતી.

તેઓ સાડા પાંચ વર્ષથી અધ્યક્ષપદની હરીફાઈમાં હતા, પરંતુ અમિત શાહ સામે માત ખાઈ ગયા અને પછી કેન્દ્રીય મંત્રીમંડળમાં આવ્યા.

આ વખતે ફરી નરેન્દ્ર મોદીની જીત થઈ તો જેપી નડ્ડાને મંત્રી ન બનાવાયા. આનાથી તેઓ ઉદાસ હતા પણ થોડા સમય પછી એમને કાર્યકારી અધ્યક્ષ બનાવી દેવાયા.

એમની વૈચારિક નિષ્ઠા અને બધાને સાથે લઈને ચાલવાની ક્ષમતા પર કોઈને શક નથી.

કોઈ કામ લઈને જાય તો વાતચીતથી સંતૃષ્ટ થઈને જ પરત ફરે. એ અલગ વાત છે કે કામ ક્યારેય થાય નહીં. આનો શિકાર નેતાઓ અને કાર્યકરો સમાનરૂપે છે. નડ્ડા સવાલો ટાળવામાં પાવરધા છે.

એમને જાણકારી બધી જ હોય છે પરંતુ કહે કંઈ નહીં. પત્રકારો સાથે સારી દોસ્તી છે, પરંતુ અમિત શાહની જેમ પાર્ટીની જાણકારી આપવામાં ખૂબ સંયમી છે.

અમિત શાહનો વારસો

એમને જે ભૂમિકા મળી છે એમાં એમનો સ્વભાવ સૌથી મોટો અવરોધ છે.

એમનું દુર્ભાગ્ય કહો કે સૌભાગ્ય, એમને આ જવાબદારી અમિત શાહ પછી મળી છે. સૌભાગ્ય એટલા માટે કે અમિત શાહે છેલ્લા સાડા પાંચ વર્ષમાં સંગઠનનું માળખું જ નહીં કાર્યસંસ્કૃતિ પણ બદલી નાખી છે.

જૂના લોકોની ફરિયાદ છે કે આ પહેલાંનું ભાજપ નથી રહ્યું. નવા લોકો ખુશ છે કે મોદી-શાહની નવી કાર્યસંસ્કૃતિએ પાર્ટીમાં જીતની ભૂખ જગવી દીધી છે.

હવે ચૂંટણી હાર્યા પછી મોટા નેતાઓ ફિલ્મ જોવા નથી જતા. હારવું ખરાબ લાગે છે અને જીતનો જશ્ન મનાવાય છે.

નડ્ડાનું દુર્ભાગ્ય એ છે કે અમિત શાહે જે રેખા ખેંચીને આપી છે એને મોટી કરવામાં એડીચોટીનું જોર લગાવવું પડશે અને તો પણ સફળતાની કોઈ ગૅરંટી નથી.

હિમાચલ પ્રદેશમાં કે કેન્દ્રમાં પોતાના કામકાજથી નડ્ડા કોઈ છબિ છોડવામાં સફળ નથી રહ્યા. એમનું પર્ફૉર્મન્સ સરેરાશ દરજ્જાનું રહ્યું છે.

હિમાચલમાં કે દેશનાં અન્ય રાજ્યોમાં ભાજપની ભાઈસાહેબવાળી જે સંસ્કૃતિ રહી છે તે હવે નથી ચાલવાની. નડ્ડા એ રાજકીય સંસ્કૃતિમાં ઉછર્યા છે.

અમિત શાહને એ લાભ હતો કે તેઓ પહેલેથી જ મોદીની કાર્યસંસ્કૃતિનો હિસ્સો હતા. એટલે નડ્ડા સામે પડકારો અનેક છે.

ગૌતમ બુદ્ધની એક વાર્તા છે. એક વાર બુદ્ધ પાસે એક વ્યક્તિ આવી અને કહ્યું કે ખૂબ સંકટમાં છું, કંઈક ઉપાય બતાવો. બુદ્ધે બેસવાનો ઇશારો કર્યો.

તે વ્યક્તિ થોડો સમય આંખો બંધ કરીને બેસી રહી. પછી આંખોમાંથી આંસુ વહેવાં લાગ્યાં. થોડી વાર પછી વ્યક્તિ ઊભી થઈ અને ઉપાય મળી ગયો એમ બોલીને જતી રહી.

બુદ્ધના પિતરાઈ ત્યારે ત્યાં હાજર હતા. એમણે પૂછ્યું કે તમે...


ખોદકામસ્થળ

કીજહાદી મદુરૈથી દક્ષિણ પૂર્વમાં 13 કિલોમિટર દૂર આવેલું એક નાનું ગામ છે. આ ગામમાં જ્યાં ખોદકામ થઈ રહ્યું છે ત્યાંથી માત્ર બે કિલોમિટર દૂર વૈગઈ નદી વહે છે.

વર્ષ 2014માં ભારતીય પુરાતત્ત્વ વિભાગને અંદાજે બે હજાર વર્ષ પહેલાં અહીં માનવવસ્તી હોવાના અવશેષો મળ્યા હતા.

રમવા માટે આનો ઉપયોગ થતો હતો

2017માં કીજહાદીમાં ખોદકામસ્થળેથી મળેલા ચારકોલ (લાકડાથી બનેલો કોલસો)ના કાર્બર ડેટિંગ ટેસ્ટથી એ વાતની પુષ્ટિ થઈ કે અહીં ઈ.સ. પૂર્વે 200 પહેલાં માનવવસ્તી હતી.

એ સમયે કીજહાદી ખોદકામસ્થળની રખેવાળી કરનારા સુપરવાઇઝર અમરનાથ રામાકૃષ્ણને કામકાજને આગળ ધપાવવા માટે આવેદન આપ્યું હતું, પરંતુ તેમની આસામ બદલી કરી દેવાઈ.

જોકે તેમ છતાં રાજ્ય પુરાતત્ત્વ સર્વેક્ષણ વિભાગે અનુસંધાન કામને ચાલુ રાખવાનો નિર્ણય લીધો.

ગત ગુરુવારે રાજ્ય સરકારે 2018 અનુસંધાનના ચોથા તબક્કાના આધારે તૈયાર કરેલો રિપોર્ટ જાહેર કર્યો છે.

શું છે કીજહાદી શહેરી સભ્યતા?

ખોદકામ સમયે સોનાનાં ઘરેણાં મળ્યાં હતાં

ખોદકામ દરમિયાન મળેલી છ ચીજોને એક્સલરેટેડ માસ સ્પેક્ટ્રૉમેટ્રી ટેસ્ટ (કાર્બન-14 ડેટિંગની જાણકારી માટેની ખૂબ જ સંવેદનશીલ તપાસ, જેનાથી ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

કાર્બનિક પદાર્થોના આયુષ્યની ખબર પડે છે) માટે મોકલવામાં આવી છે. આ ટેસ્ટથી ખબર પડે છે કે આ ચીજો ઈ.સ. પૂર્વે છથી લઈને ઈસ પૂર્વે ત્રણ અગાઉની છે.

આ અનુસંધાનમાં એ પણ ખબર પડી છે કે કીજહાદીમાં 353 સેન્ટિમિટરની ઊંડાઈ પર મળેલી ચીજો ઈસ પૂર્વે 580ની છે અને 200 સેન્ટિમિટરની ઊંડાઈ પર મળેલી ચીજ ઈ.સ. પૂર્વે 205ની છે.

ખોદકામની જગ્યાએ ઉપર અને નીચે બંને સ્તરે ચીજો મોજૂદ છે. આથી પુરાતત્ત્વ વિભાગ એ નિર્ણય પર પહોંચ્યો છે કે ખોદકામની જગ્યા ઈ.સ. પૂર્વે ત્રણ જૂની છે.

તામિલનાડુનો ઐતિહાસિક સમય ઈ.સ. પૂર્વે ત્રીજી સદીથી શરૂ થાય છે. અગાઉ એવું માનવામાં આવતું કે તામિલનાડુમાં એ સમયે ગંગા નદી ઘાટીની જેમ કોઈ શહેરી સભ્યતા મોજૂદ નહોતી.

પરંતુ કીજહાદીમાં મળેલા પુરાવા પ્રમાણે ગંગા નદી ઘાટી સભ્યતાના સમયે જ તામિલનાડુમાં બીજી શહેરી સભ્યતા શરૂ થઈ ગઈ હતી.

2600 વર્ષ અગાઉ ભણેલાગણેલા લોકો હતા

વાસણો પર તમિલ બ્રાહ્મી લિપિમાં લખાણ

કોડમનલ અને અરાગનકુલમમાં મળેલી શિલાલેખોને આધારે શોધકર્તાઓ માને છે કે તમિલ બ્રાહ્મી લિપિ ઈ.સ. પૂર્વે ત્રીજી સદી જૂની છે, પરંતુ કીજહાદીમાં મળેલી ચીજોને આધારે હવે ખબર પડી છે કે આ લિપિ ઈ.સ. પૂર્વે છઠ્ઠી સદી જૂની છે.

રાજ્યના પુરાતત્ત્વ સર્વેક્ષણ વિભાગ અનુસાર, "આ આધારથી સાબિત થાય છે કે કીજહાદીમાં 2600 વર્ષ અગાઉ રહેતા લોકો ભણેલાગણેલા હતા, તેઓ લખવા-વાંચવાનું જાણતા હતા."

શોધકર્તાઓને ખોદકામસ્થળેથી અંદાજે 70 હાડકાં મળ્યાં છે. જેમાંનાં 53 ટકા હાડકાં સાંઢ, ભેંસ, બકરી અને ગાય જેવાં પ્રાણીઓનાં છે.

તેનાથી એ પણ ખબર પડે છે કે સમુદાયે જીવનનો આધાર પણ વિકસિત કરી લીધો હતો.

તમિલ બ્રાહ્મી લિપિનો ઉપયોગ

ઘરવપરાશમાં લેવાતાં વાસણો

આ ખોદકામમાં મળેલાં આવરણો અને કળાકૃતિઓમાં રેતદાની, લોખંડ, મેગ્નેશિયમ અને ઍલ્યુમિનિયમ પણ મળ્યું છે.

અત્યાર સુધી ભારતની સૌથી પ્રાચીન લિપિ સિંધુ ઘાટી સભ્યતામાં મળી હતી.

શોધકર્તાઓનું માનવું છે કે સંકેતચિહ્નોની આ વિધિને ભીંતચિત્ર વિધિ પણ કહેવાતી હતી, જે સિંધુ ઘાટીની સભ્યતા બાદ અને તમિલ બ્રાહ્મી લિપિ અગાઉ લુપ્ત થઈ ગઈ હતી.

સિંધુ સભ્યતાના શિલાલેખની જેમ આ ભીંતચિત્ર વિધિ હજુ સુધી નષ્ટ થઈ નથી. તે ભીંતચિત્ર અભિલેખ મહાપાષણકાલીન સભ્યતાથી લઈને કાંસ્યયુગીન સભ્યતા સુધી મળે છે.

તામિલનાડુનાં અન્ય ખોદકામકેન્દ્રો અદિચનલૂર, અરાગનકુલમ, કોડુમનલ અને અન્ય સ્થળોએ પણ આવાં ચિહ્નવાળાં માટલાં મળ્યાં છે.

આવા અવશેષો શ્રીલંકાના તિસામાહારામા, કાતારોદાઈ,...


ખોમદ્રામ ગંભીર સિંહ (જમણે)

ખોમદ્રામ ગંભીર સિંહ 1978માં મણિપુરથી ખોવાઈ ગયા હતા. એ સમયે તેઓ 26 વર્ષના હતા. ગંભીર સિંહ વિશે તેમના પરિવારને ક્યારેય કશું જાણવા મળ્યું ન હતું.

ગંભીર સિંહના પરિવારે થોડા દિવસ પહેલાં યૂ-ટ્યૂબ પર એક વીડિયો નિહાળ્યો હતો. એ વીડિયો મુંબઈનો હતો અને તેમાં એક પુરુષ રસ્તા પર હિંદી ગીતો ગાતો જોવા મળતો હતો.

ગંભીર સિંહના ભાઈ ખોમદ્રામ કુલાચંદે અંગ્રેજી અખબાર ધ હિંદુને જણાવ્યું હતું, "મારા ભત્રીજાએ યૂ-ટ્યૂબ પર એ વીડિયો દેખાડ્યો ત્યારે હું મારી આંખો પર ભરોસો કરી શક્યો ન હતો."

કુલાચંદે કહ્યું હતું, 'અમે તો બધી આશા મૂકી દીધી હતી. અમે તેમને જીવતેજીવ ફરી જોઈ શકીશું એવી આશા પણ ન હતી.'

ગુજરાન ચલાવવા ગાયન

ફિરોઝ શાકિર નામના એક શખ્સે ગંભીર સિંહનો વીડિયો સોશિયલ મીડિયા પર શેર કર્યો હતો. એ વીડિયો ઓક્ટોબરમાં રેકોર્ડ કરવામાં આવ્યો હતો.

ફિરોઝ શાકિર મુંબઈના રહેવાસી હોવાથી ગંભીર સિંહના પરિવારજનોને લાગ્યું હતું કે ગંભીર સિંહ મુંબઈમાં જ હોવા જોઈએ.

ફિરોઝ શાકિરે એએફપી ન્યૂઝ એજન્સીને કહ્યું હતું, "ગુજરાન ચલાવવા માટે ગંભીર સિંહ રસ્તાઓ પર જૂનાં ફિલ્મી ગીતો ગાતા હતા."

શું તમે આ વાંચ્યું?... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ગંભીર સિંહનું તેમના પરિવાર સાથે પુનર્મિલન કરાવવામાં મુંબઈ પોલીસે પણ મહત્ત્વની ભૂમિકા ભજવી હતી.

મણિપુરના ઇમ્ફાલની પોલીસે ગંભીર સિંહનો એક ફોટોગ્રાફ મુંબઈ પોલીસને મોકલ્યો હતો.

યૂ-ટ્યૂબ પર અપલોડ કરવામાં આવેલો વીડિયો બાંદ્રા વિસ્તારમાં શૂટ થયો હોવાનું જણાતું હતું.

એ પછી ફિરોઝ શાકિરની મદદથી ગંભીર સિંહની તપાસ શરૂ કરવામાં આવી હતી.

લગ્નજીવનથી હતા નારાજ

ઇન્સ્પેક્ટર પંડિત ઠાકરેએ બીબીસીને કહ્યું હતું, "ગંભીર સિંહ અમને રેલવે સ્ટેશનની બહાર મળી આવ્યા હતા. તેમની પરિસ્થિતિ અત્યંત ખરાબ હતી."

ગંભીર સિંહે પોલીસને જણાવ્યું હતું કે તેઓ ભૂતપૂર્વ સૈનિક છે અને તેમણે 1978માં તેમનું ઘર છોડી દીધું હતું.

ગંભીર સિંહે એવું પણ જણાવ્યું હતું કે તેઓ તેમના લગ્નજીવનથી ખુશ નહોતા. તેથી લગ્નના થોડા મહિના બાદ જ તેમણે ઘર છોડી દીધું હતું.

મણિપુરથી આવ્યા બાદ ગંભીર સિંહ મુંબઈમાં જ રહેવા લાગ્યા હતા. ક્યારેક ભીખ માગીને તો ક્યારેક મજૂરી કરીને તેઓ ગુજરાન ચલાવતા હતા.

પંડિત ઠાકરેએ જણાવ્યું હતું કે ગંભીર સિંહ મળી આવ્યા પછી પોલીસે તેમના પરિવારને ફોન કર્યો હતો અને ગંભીર સિંહને તેમના નાનાભાઈ સાથે વાત કરાવી હતી.

મુંબઈ પોલીસે આ ઘટનાના ફોટોગ્રાફ તેના ટ્વિટર હેન્ડલ પર શેર કર્યા હતા. ગંભીર સિંહ મુંબઈથી ઈમ્ફાલ પહોંચ્યા પછીના ફોટોગ્રાફ ફિરોઝ શાકિરે પણ ટ્વિટર પર પોસ્ટ કર્યા હતા.

ટાઈમ્સ ઓફ ઈન્ડિયાના જણાવ્યા અનુસાર, ગંભીર સિંહ સારી રીતે રહી શકે એટલા માટે તેમના પરિવારે ઘણી તૈયારી કરી છે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


ખોળામાં એક વર્ષના બાળક સાથે દુબળા પાતળા નેહા એક જ સૂરમાં બોલી રહ્યાં છે. તેઓ એમની એક નાનકડી કરિયાણાંની દુકાનમાં ઊભાં છે.

એમની દુકાનમાં અભિનેતા અમિતાભ બચ્ચનની તસવીરવાળા લાલ જુબાન ચુરણ નામની ગુલ (જૂનવાણી લોકોની એક પ્રકારની ટૂથપૅસ્ટ જેમાં નશો પણ હોય છે)થી લઈને રોજબરોજનો જરુરી નાનો-મોટો સામાન છે.

જી હા, ભારતમાં આજકાલ પાકિસ્તાનના ઉલ્લેખમાત્રથી લોકોના ભવાં તણાઈ જાય છે પરંતુ આ જ દેશમાં પાકિસ્તાન નામની એક જગ્યા પણ છે.

કયાં છે ભારતનું પાકિસ્તાન?

બિહારના પૂર્ણિયા જિલ્લાના મુખ્યમથકથી 30 કિલોમીટર દૂર શ્રીનગર પ્રખંડની સિંધિંયા પંચાયતમાં પાકિસ્તાન ટોલા (ટોલા એટલે નાનું ગામ) છે. 350 મતદારો ધરાવતા આ આ ગામની કુલ વસતિ 1200 છે.

આ નાનકડા ગામનું નામ નામ પાકિસ્તાન કેવી રીતે પડ્યુ એનો ચોક્કસ જવાબ કોઈ પાસે નથી.

ગામના વડીલ યદૂ ટુડુ કહે છે કે, અહીં પહેલા પાકિસ્તાની રહેતા હતા. આઝાદી પછઈ એમને સરકારે બીજે સ્થળે મોકલીને વસાવ્યા. પછી અમારા પૂર્વજો અહીં આવીને વસ્યા પરંતુ પહેલા અહીં પાકિસ્તાની રહેતા હતા એટલે બાપ-દાદાઓએ એ જ નામ રહેવા દીધું. કોઈએ નામ બદલ્યુ નહીં અને આસપાસના ગામોને પણ એની સામે કોઈ વાંધો નહોતો.

પ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ાકિસ્તાની ટોલામાં સંથાલી આદિવાસીઓ રહે છે જેઓ હિન્દુ ધર્મનું પાલન કરે છે. અહીં ગામમાં અનેક સ્થળે તમને માટીથી લીંપેલો દોઢેક ફૂટ ઊંચો ચબૂતરા જોવા મળે છે જેના પર નાના-નાના બે શિવલિંગવાળા ઇશ્વર દેખાય છે પરંતુ એના પર કોઈ રંગ લગાવવામાં નથી આવેલો.

તૂટક હિન્દી બોલનારા આ સંથાલી પરિવારો ખેતી અને મજૂરી પર ગુજરાન ચલાવે છે. ખરેખર તો આ સમગ્ર વિસ્તાર શહેરી વસતિથી સાવ નોખો છે. પાકિસ્તાની ટોલાને બહારની વસતિ સાથે એક પુલ જોડે છે જે એક સુકાયેલી નદી પર બનેલો છે.

શ્રીનગર પ્રખંડના સ્થાનિક પત્રકાર ચિન્મયા નંદ સિંહ કહે છે કે ઓમૈલીના ગૅઝટમાં એ વાતનો ઉલ્લેખ છે કે મૂલ કોસી નદી જે હવે સુપૌલથી વહે છે તે 16મી સદીમાં અહીંથી વહેતી હતી. એ જ નદીને આજે આપણેકારી કોસી કહીએ છીએ. નદીને લીધે આ વિસ્તાર એક બિઝનેસ પૉઇન્ટ પણ હતો. ચનકા પંચાયત અને પાકિસ્તાન ટોલા વચ્ચે મોટાપાયે કાપડનો વેપાર થતો હતો. પછી નદી સુકાતી ગઈ તો લોકો એના પર ખેતી કરવા લાગ્યા.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

સડક, શાળા કે હોસ્પિટલ કંઈ નથી અહીં

પાકિસ્તાની ટોલામાં સરકારની કોઈ યોજના નથી દેખાતી. ધંધે ડ્રાઇવર એવા અનૂપ લાલ ટુડુ પાંચ ધોરણ ભણ્યા છે. 30 વર્ષીય અનૂપ કહે છે બધા ગામોમાં કંઈને કંઈ સરકારી ચિહ્નો છે પરંતુ અમારે અહીં આંગણવાડી, સ્કૂલ, કંઈ નથી કેમકે અમારા ગામનું નામ પાકિસ્તાન છે.

તેઓ સવાલ કરે છે અમારો જન્મ તો પૂર્ણિયા જિલ્લામાં થયો છે. આ ગામનું નામ પાકિસ્તાન છે તો એમાં અમારો શું વાંક છે?

મનીષા પણ અનૂપની જેમ જ નારાજ છે. 16 વર્ષીય મનીષા ભણવા માગે છે પરંતુ આ વિસ્તારમાં કોઈ શાળા નથી.

બપોરનું ભોજન બનાવી રહેલા મનીષા કહે છે, દરરોજ બે કિલોમીટર ચાલીને સાત ધોરણ સુધી અભ્યાસ કર્યો પણ એ પછી નજીકમાં શાળા ન હોવાથી અભ્યાસ છૂટી ગયો. આ રીતે બધી છોકરીઓ ભણવાનું છોડી દે છે. અહીં દવાખાનું કે રોડ પણ નથી. કોઈ માંદુ પડે તો રસ્તામાં જ મરી જશે.

પાકિસ્તાન ગામ શ્રીનગર પ્રખંડના પ્રાથમિક આરોગ્ય કેન્દ્રથી 12 કિલોમીટર દૂર છે. આ દરમિયાન વચ્ચે જે ઉપઆરોગ્ય કેન્દ્ર છે તેમાં આરોગ્ય સંબંધિત સુવિધાઓ ઉપલબ્ધ નથી એમ સ્થાનિક લોકોનું કહેવું છે. આ ઉપરાંત ગામમાં સડક પણ નથી.

જોકે, અહીં સડક બનાવવા માટે સરકાર તરફથી ભંડોળ આપવામાં આવ્યું છે પરંતુ હજી સુધી સડકના કામ માટે એક કોડી પણ ખર્ચવામાં આવી નથી.

આના કારણ વિશે સિંધિયા પંચાયતના મુખી ગંગા રામ ટુડુ કહે છે કે મનરેગા હેઠળ જે જગ્યાએ સડક માટે માટી પુરાણનું કામ કરવાનું હતું એ સરકારી...


ગંડક બંધ

સંજય ઝાએ ટ્વીટ કર્યું હતું, "ગંડક, લલબેકિયા, કમલા વગેરે નદીના અપસ્ટ્રીમ નેપાળ ભાગમાં વર્ષોથી પૂરની સુરક્ષા માટે સુરક્ષાત્મક કાર્ય કરવામાં આવે છે. પણ આ વર્ષે નેપાળ દ્વારા વિરોધને કારણે સુરક્ષાત્મક કાર્યની ગતિમાં અવરોધ પેદા થયો છે. તેને લઈને વિદેશમંત્રી એસ. જયશંકર અને જળશક્તિમંત્રી ગજેન્દ્રસિંહ શેખાવતને પત્ર લખ્યો છે."

આ ટ્વીટ એવા સમયે આવ્યું છે જ્યારે 12 જૂને બિહારના સીતામઢી જિલ્લાના સોનબરસા ક્ષેત્રમાં ભારત-નેપાળ સીમા પર સ્થાનિક મુદ્દાને લઈને ગોળી ચલી હતી, જેમાં એક સ્થાનિક વ્યક્તિનું મૃત્યુ થયું હતું.

નેપાળે બિહાર સરકારનો દાવો ફગાવ્યો

બિહાર સરકાર તરફથી અપાઈ રહેલી આ જાણકારીઓને નેપાળે ફગાવી દીધી છે

જોકે બિહાર સરકાર તરફથી અપાઈ રહેલી આ જાણકારીઓને નેપાળે ફગાવી દીધી છે.

નેપાળના જળસંસાધન અને સિંચાઈ વિભાગના મહાનિદેશક મધુકર પ્રસાદ રાજભંડારીએ નેપાળના સ્વતંત્ર સ્થાનિક પત્રકાર સુરેન્દ્ર ફુયાલ સાથેની વાતચીતમાં બિહાર સરકારનો દાવો ફગાવતાં કહ્યું કે બિહારે જ ગંડક બરાજ પર કામ કરનારા લોકોની સૂચિ મોડેથી મોકલી હતી.

પત્રકાર સુરેન્દ્ર ફુયાલે બીબીસી હિન્દીને જણાવ્યું, "ડીજી મધુકર પ્રસાદે જણાવ્... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

યું છે કે નેપાળી અધિકારી, ભારતીય અધિકારીઓના સંપર્કમાં છે અને કોરોનાના આ મુશ્કેલ સમયમાં ઈંડો-નેપાળ બૉર્ડર પર અમે મૂવમેન્ટને સુચારુ કરવામાં લાગ્યા છીએ. ગંડક બરાજ પર બિહાર સરકારે પોતાના વર્કરો અને સાધનોની સૂચિ મોકલવામાં મોડું કર્યું, હવે તેઓએ અમને સૂચિ મોકલી આપી છે, તો કામ સારી રીતે થઈ શકશે."

બીબીસીએ જ્યારે આ બાબતે સંજય ઝા સાથે વાત કરી તો તેઓએ કહ્યું, "બિહાર સરકારે તટબંધની સ્થિતિ અંગે જાણકારી આપી હતી અને પોતાના નાગરિક અંગે ચિંતા વ્યક્ત કરી હતી, અમારો હેતુ કોઈ પણ વિવાદ પેદા કરવાનો નહોતો."

તેઓ આગળ કહ્યું, "વિવાદની તો વાત હું કરતો નથી. ગંડક બરાજની દેખરેખ બંને તરફના લોકો રાખે છે. હવે ત્યાં અવરજવરમાં મુશ્કેલી થશે તો કામ કેવી રીતે થશે. અમે ત્યાં નવો બંધ બાંધવા નહોતા ગયા, એ જ કરવા ગયા હતા જે વર્ષોથી કરતાં આવ્યા છીએ. અમને ત્યાં કામ કરવામાં સમસ્યા થતી હતી એટલે અમે તેને જાહેર કરી."

તો નેપાળના સિંચાઈ વિભાગના ડીજી મધુકર પ્રસાદે સુરેન્દ્ર ફુયાલ સાથેની વાતચીતમાં કહ્યું, "અમારા તરફથી કોઈ પરેશાની નથી. ગંડક બાદ નેપાળ હવે લલબેકિયા, કમલા અને અન્ય નદીઓ, જ્યાં પૂર સાથે સંકળાયેલી સમસ્યા બંને દેશ વેઠી રહ્યા છે, ત્યાં પણ નેપાળી અધિકારી, ભારતીય અધિકારીઓ સાથે સમન્વય સાધી રહ્યા છે."

ગંડક પર કામ શરૂ

જોકે બાદમાં નેપાળે 23 જૂને જ ગંડક બરાજ પર નેપાળ તરફથી કામ કરવાની સહમતી આપી દીધી છે.

સંજયકુમાર ઝાએ જણાવ્યું, "ગંડક પર કામ શરૂ થઈ ગયું છે. લલબેકિયા અને કમલા નદી પર અમે ફ્લડ ફાઇટિંગનો સામાન જમા કરી લીધો છે. ત્યાં અમારા એન્જિનિયરોનું માનવું છે કે ભારતીય ભાગ તરફ તટબંધોની મજબૂતીને કારણે પૂરનો ખતરો ઓછો છે. જોકે પૂરનો એ બાબત પર આધાર છે કે નેપાળના કૈટમેન્ટ એરિયામાં કેટલો વરસાદ થાય છે."

તેઓએ એમ પણ કહ્યું, "પરંતુ અમે ઇચ્છીએ છીએ કે નેપાળ સાથે બધા વિવાદનો ઉકેલ આવે, જેથી ભવિષ્યમાં કોઈ પ્રકારની મુશ્કેલી ન પડે."

બગડા એસડીએસ વિશાલ રાજે બીબીસી હિન્દીને જણાવ્યું, "નેપાળે માત્ર એ શરત રાખી છે કે જે પણ ભારતીય નેપાળી વિસ્તારમાં જાય, તેમની કોરોના તપાસ પહેલાં કરાય."

ગંડકનો તટબંધ

ગંડક બરાજના 18 ગેટ બિહારમાં અને 18 ગેટ નેપાળમાં છે. વાલ્મીકિનગર ફાટક (પશ્ચિમ ચંપારણ)માં કામ રોકવામાં આવ્યું હતું.

સ્થાનિક પત્રકાર મૃદુલ મયંક જણાવે છે, "નેપાળના ભાગમાં રાઇટ ઑફ્લૉક્સ (જમણો તટબંધ) પર કામ થવાનું હતું. લૉકડાઉન બાદ કામ રોકાયું હતું, જે હવે ચાલુ થઈ ગયું છે. આ સ્થળની જો...


ગઈકાલે દિલ્હીના મુખ્ય મંત્રી અરવિંદ કેજરીવાલે કોરોનાના સિંગાપોર સ્ટ્રેનને લઈને ચેતવણી આપી હતી અને ભારત સરકાર સમક્ષ ઍક્શનની અપીલ કરી હતી.

Twitter કન્ટેન્ટ પૂર્ણ, 1

પહેલાં ભારત સરકારે અરવિંદ કેજરીવાલના આરોપોનો જવાબ આપ્યો હતો અને હવે સિંગાપોર તરફથી પણ જવાબ આપવામાં આવ્યો છે. સિંગાપોરે આ અંગે વાંધો વ્યક્ત કર્યો છે.

ભારતમાં સિંગાપોરના દૂતાવાસ તરફથી અરવિંદ કેજરીવાલના ટ્વીટ પર જવાબ આપવામાં આવ્યો છે.

તેમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે "સિંગાપોરમાં કોરોનાનો નવો સ્ટ્રેન મળ્યો હોવાની વાત સાચી નથી. ટેસ્ટિંગના આધારે જાણી શકાય છે કે સિંગાપોરમાં કોરોનાનો B.1.617.2 વૅરિયન્ટ જ મળ્યો છે, જેમાં બાળકો સાથે જોડાયેલા કેટલાક કેસ પણ સામેલ છે."

સિંગાપોરના વિદેશ મંત્રી વિવિયન બાલાકૃષ્ણનને પણ આ મામલે દિલ્હીના મુખ્ય મંત્રી કેજરીવાલને જવાબ આપ્યો છે કે, "રાજનેતાઓએ તથ્યો પર વાત કરવી જોઈએ, કોરોનાનો કોઈ સિંગાપોર વૅરિયન્ટ નથી."

ભારતના વિદેશ મંત્રાલયે શું કહ્યું?

આ મુદ્દે ભારતના વિદેશ મંત્રાલયે પણ નારાજગી વ્યક્ત કરી છે.

વિદેશ મંત્રાલયે ટ્વીટ કરીને કહ્યું છે, "સિંગાપોર સરકારે ભારતના હાઈકમિશનરને બોલાવ્યા છે અને સિંગાપોર... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

વૅરિયન્ટવાળા ટ્વીટ અંગે વાંધો વ્યક્ત કર્યો છે."

"ભારત તરફથી જવાબ અપાયો છે કે દિલ્હીના મુખ્ય મંત્રી પાસે કોવિડના વૅરિયન્ટ કે વિમાન પૉલિસી પર બોલવાનો અધિકાર નથી."

વિદેશ મંત્રી એસ. જયશંકરે પણ આ વિવાદ અંગે ભારતનો પક્ષ મૂક્યો છે.

તેમણે આ અંગે ટ્વીટ કરીને કહ્યું કે "સિંગાપોર અને ભારત, બંને દેશ કોરોના વિરુદ્ધ લડાઈ લડી રહ્યા છે. આ લડાઈમાં સિંગાપોર તરફથી જે મદદ મળી છે, તેના માટે ખૂબ આભાર."

"હું સ્પષ્ટ કરવા માગું છું કે દિલ્હીના મુખ્ય મંત્રીનું નિવેદન ભારતનું નિવેદન નથી."

ફ્લાઇટનું શું?

અરવિંદ કેજરીવાલે પોતાના ટ્વીટમાં ફ્લાઇટ બંધ કરવા અંગે માગ કરી હતી. આ મુદ્દે કેન્દ્રીય ઉડ્ડયન મંત્રી હરદીપસિંહ પુરીએ કેજરીવાલને જવાબ આપ્યો છે.

તેમણે ટ્વીટ કરીને લખ્યું, "કેજરીવાલ જી, માર્ચ 2020થી જ આંતરરાષ્ટ્રીય ઉડાનો બંધ છે. સિંગાપોર સાથે ઍર-બબલ પણ નથી."

"બસ થોડી વંદે ભારત ફ્લાઇટ્સથી ત્યાં ફસાયેલા ભારતીયોને અમે પરત લાવીએ છીએ. તેઓ આપણા દેશના જ લોકો છે. તેમ છતાં સ્થિતિ પર અમારી નજર છે અને બધી સાવધાની અમે વર્તી રહ્યા છીએ."

સિંગાપોરની હાલ શું સ્થિતિ છે?

WHO પરથી પ્રાપ્ત માહિતી અનુસાર સિંગાપોરમાં કુલ 61,613 કોરોના વાઇરસના કેસ છે અને કુલ મૃત્યુઆંક 31 પર છે.

રૉયટર્સના અહેવાલ પ્રમાણે સિંગાપોરમાં સ્કૂલો બંધ કરી દેવામાં આવી છે. તેની પાછળ કારણ આપવામાં આવ્યું છે કે સોમવારના રોજ સિંગાપોરમાં 38 કોરોના સંક્રમિતોની પુષ્ટિ થઈ હતી.

આ સંખ્યા એક દિવસમાં મળેલા કેસમાં અત્યાર સુધી સૌથી મોટો આંકડો છે. આ 38 લોકોમાં બાળકોનો પણ સમાવેશ થાય છે.

સિંગાપોરના શિક્ષણમંત્રી ચેન ચુન સિંગે કહ્યું છે, "વાઇરસમાં જોવા મળી રહેલા કેટલાક પરિવર્તન વધારે સંક્રામક છે અને તે બાળકોને વધુ સંક્રમિત કરી શકે છે."

સ્વાસ્થ્યમંત્રી ઓંગ યે કુંગે પણ કહ્યું છે કે B1617 સ્ટ્રેન બાળકોને વધુ અસર કરે છે એવું જોવા મળ્યું છે.

જોકે, અત્યાર સુધી કોઈ બાળક ગંભીર રીતે કોરોનાથી બીમાર થયું હોય તેવા સમાચાર મળ્યા નથી. થોડા બાળકોમાં કોરોનાના હળવા લક્ષણો જોવા મળ્યાં છે.

તમે અમનેફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


ગઈકાલે લેનિનની પ્રતિમાને ત્રિપુરામાં જેસીબી મશીન દ્વારા પાડી દેવાયા બાદ હાલ કોલકત્તામાં શ્યામા પ્રસાદ મુખરજીના પૂતળાને નુકસાન પહોંચાડવાની ઘટના સામે આવી છે.

આ મામલે પોલીસે જાદવપુર યુનિવર્સિટીના છ જેટલા વિદ્યાર્થીઓની અટકાયત કરી છે.

બીબીસી બાંગ્લા સર્વિસના અમિતાભ ભટ્ટાસાલીના કહેવા પ્રમાણે શ્યામા પ્રસાદ મુખરજીની પ્રતિમા પર કાળી શાહી ફેંકવામાં આવી હતી. પ્રતિમાને નુકસાન પહોંચ્યું હોવાના પણ અહેવાલ છે.

આ ઘટના દક્ષિણ કોલકત્તાના તરાતલા વિસ્તારમાં બની હોવાના અહેવાલ છે.

પ્રતિમા ખંડન મામલે મોદી નારાજ

પ્રતિમાઓને નુકસાન પહોંચાડવાની બની રહેલી ઘટનાઓ મામલે વડા પ્રધાને સખત નારાજગી વ્યક્ત કરી છે.

અહેવાલ મુજબ વડા પ્રધાન મોદી આવી ઘટનાઓથી દુ:ખી છે અને તેમણે આ મામલે ગૃહમંત્રી રાજનાથ સિંહ સાથે પણ તેમણે વાત કરી છે.

ઉપરાંત કેન્દ્રના ગૃહ વિભાગે પણ આ મામલે કડક વલણ અપનાવ્યું છે. ગૃહ વિભાગ દ્વારા દરેક રાજ્યોને આ પ્રકારના મામલામાં કડકાઈથી કાર્યવાહી કરવાનું કહેવામાં આવ્યું છે.

ગૃહ વિભાગે આવા તમામ મામલાઓમાં રાજ્ય સરકારને કડક કાર્યવાહી કરવાનો નિર્દેશ આપ્યો છે.

મંગળવારે શું બન્યું હતું?

ત્રિપુરાના બેલ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ોનિયા શહેરના 'સેન્ટર ઑફ કૉલેજ સ્ક્વેર' ખાતે લેનિનની પ્રતિમાને જેસીબી મશીનની મદદથી તોડી પાડી હતી.

જે બાદ સોશિયલ મીડિયા પર પ્રતિમા તોડતો વીડિયો વાયરલ થયો હતો. ત્યારબાદ રાજકીય પક્ષો તરફથી તેના પર પ્રતિક્રિયાઓ શરૂ થઈ હતી.

લેનિનની પ્રતિમા સિવાય તામિલનાડુના વેલ્લોરમાં દ્રવિડિયન નેતા પેરિયાર રામાસ્વામીની પ્રતિમાને પણ નુકસાન પહોંચાડવામાં આવ્યું હતું.

આ મામલે પોલીસે કાર્યવાહી કરતાં બે વ્યક્તિની ધરપકડ કરી હતી. ભાજપના નેતા એચ.રાજા દ્વારા ફેસબુક પર લખાયેલી એક પોસ્ટ બાદ આ ઘટના બની છે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


ગણિતનો અભ્યાસ નહીં કરવા માટે બાળકો આગવા તર્ક રજૂ કરતા હોય છે.

બાળકો માનતા હોય છે કે સરવાળા, ગુણાકાર અને બાદબાકી તો જાણે ઠીક છે, પણ અંકગણિત અને બીજગણિતના અઘરા અભ્યાસનું રોજિંદા જીવનમાં શું કામ? તેને શીખવા માટે આટલી માથાકૂટ શા માટે કરવી?

આવી જ દલીલ અમેરિકાના અલાસ્કારના નિવાસી જેસન પેજેટ કરતા હતા.

તેમને ગણિત શીખવામાં જરાય રસ ન હતો, પણ એક અકસ્માતે તેમને ગણિતના પંડિત બનાવી દીધા અને એ પણ આયુષ્યના બીજા તબક્કામાં.

જેસન વેપારી છે અને ગાદલાંનો વેપાર કરે છે. તેઓ તેમનું જીવન બિન્ધાસ્ત શૈલીમાં જીવ્યા છે. અભ્યાસમાં તેમને ખાસ કોઈ રસ ન હતો, ખાસ કરીને ગણિતના અભ્યાસમાં.

જોકે, 12 સપ્ટેમ્બર, 2002 પછી તેમનું જીવન એકદમ પલટાઈ ગયું હતું.

એ દિવસે જેસન તેમના દોસ્તો સાથે પાર્ટીની મજા માણીને પરત આવી રહ્યા હતા. એ વખતે કેટલાક બદમાશોએ તેમના પર હુમલો કર્યો હતો અને એ હુમલામાં જેસનને માથામાં ઊંડો જખમ થયો હતો.

એ જખમ તો સારવારથી ભરાઈ ગયો, પણ જેસનનું વર્તન અચાનક બદલાઈ ગયું. તેઓ ઘરની બહાર નીકળતાં ડરવા લાગ્યા. કોઈ તેમની નજીક આવે કે તરત જેસન પોતાના હાથ ધોવા લાગતા હતા.

જેસનની દીકરી તેમની નજીક આવતી ત્યારે પણ તે... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ઓ હાથ ધોવા માંડતા હતા. આ પ્રકારના વર્તનને તબીબી વિજ્ઞાનની ભાષામાં ઓબ્સેસિવ કમ્પલસિવ ડિસોર્ડર (ઓસીડી) કહેવામાં આવે છે.

અકસ્માત પછી મોટું પરિવર્તન

પોતાના બદલાતા વર્તનની સાથે જેસનને ખુદમાં એક મોટું પરિવર્તન જોવા મળ્યું. તેઓ દરેક ચીજને ધારીધારીને જોતા થયા.

તેમને દરેક ચીજમાં ભૌમેતિક આકાર દેખાવા લાગ્યો અને એ ત્યાં સુધી કે નળમાંથી ટપકતા પાણીનાં ટીપામાં પણ તેમને આકૃતિઓ દેખાવા લાગી. તેમનું દિમાગ ગણિત અને ભૌતિક વિજ્ઞાનને જોડતી કડીની તપાસમાં લાગી ગયું.

જેસન એકાંતમાં જીવન જીવી રહ્યા હતા ત્યારે ઇન્ટરનેટ તેમનું સાથી બન્યું અને તેમણે ઓનલાઇન ગણિત  શીખવાનું શરૂ કર્યું.

ઇન્ટરનેટ મારફત તેઓ ગણિતના અનેક કન્સેપ્ટ શીખ્યા. અલબત, એમનું દિમાગ જે તસવીરો નિહાળતું હતું તેનો સંબંધ તેઓ ગણિત સાથે જોડી શકતા ન હતા.

એક દિવસ તેમની દીકરીએ તેમને પૂછ્યું કે ટેલિવિઝન પર ચિત્રો કઈ રીતે જોવા મળતાં હોય છે?

દીકરીના આ સવાલ બાદ જેસનની મુશ્કેલી હળવી થઈ હતી.

ટેલિવિઝન પર આપણે જે ચિત્રો નિહાળીએ છીએ તે ચિત્રો વાસ્તવમાં બહુ નાના-નાના પિક્સેલથી બનતાં હોય છે, પણ એ પિક્સેલ્સને એકદમ નજીકથી નિહાળીએ તો સમજાય છે કે પિક્સેલ્સ ગોળ નહીં, પણ ઝીગઝેગ (વાંકાચૂકા) સ્વરૂપમાં હોય છે. એ ઝીગઝેકના ટૂકડા કરો તો પણ ગોળાકાર મળતો નથી.

સાયનેસ્થેસિયાના શિકાર

ભૌમિતિક આકૃતિઓ પ્રત્યેના પોતાના ઝનૂનને લોકો સુધી પહોંચાડવા માટે જેસને ગણિતની ભાષા જાણવી જરૂરી હતી.

તેથી ગણિત શીખવા માટે તેમણે કોમ્યુનિટી કૉલેજમાં પદ્ધતિસર એડમિશન લીધું અને ગણિત શીખવાનું શરૂ કર્યું. પણ મોટો સવાલ એ હતો કે જેસન પેજેટને ભૌમિતિક આકારવાળી ચીજો અને ગ્રાફ દરેક જગ્યાએ શા માટે દેખાતા હતા?

આ સવાલનો જવાબ મેળવવા માટે તેમણે ન્યૂરો સાયન્ટિસ્ટ ડો. બેરિટ બ્રોગાર્ડની મદદ લીધી હતી.

જેસન સાથે કલાકો સુધી વાત કર્યા બાદ ડો. બ્રોગાર્ડે જણાવ્યું હતું કે જેસન સાયનેસ્થેસિયાનો શિકાર બન્યા છે. તે એક પ્રકારના દિમાગી હાલત હોય છે, જેમાં મગજની નસોમાં 'લોચો' સર્જાતો હોય છે.

મગજ કંઈક ભળતી જ દિશામાં કામ કરવા લાગે છે. મગજ જે ચીજનો વિચાર કરતું હોય એ ચીજ મગજમાં જ રહી જાય છે અથવા તેના વિચાર અનુસાર જ દરેક વસ્તુ દેખાવા લાગે છે.

ડો. બ્રોગાર્ડે હેલસિંકીની આલ્ટો યુનિવર્સિટીના બ્રેઈન રિસર્ચ યુનિટમાં જેસનના દિમાગનું અનેક વખત સ્કૅનિંગ કર્યું હતું. તેમાં જાણવા મળ્યું હતું કે જેસનના દિમાગના કેટલાક હિસ્સામાં સમજવાની ક્ષમતા નથી, પણ તેમાં...


ગત 2000 વર્ષોથી બૈગા જાતિની મહિલાઓ પોતાના શરીર પર ટેટૂ બનાવે છે

ઘણા યુવાનો એવા છે કે જેઓ પોતાની ઓળખ જાળવી રાખવા માટે શરીર પર ટેટૂ બનાવડાવે છે.

પણ મારા માટે શરીર પર ટેટૂ ન બનાવવાનો નિર્ણય લેવો એ વિદ્રોહ છે.

હું ટેટૂ, નાક અને કાન વિંધવવાના વિચારો સાથે મોટી થઈ. આ ટેટૂ મહિલા પર હકનો સંકેત આપે છે.

મારી મમ્મીના શરીર પર કેટલાંક ટેટૂ હતા, અને મારી દાદીમાના શરીર પર મારી મમ્મી કરતા વધારે ટેટૂ હતા.

તેઓએ મને કહ્યું કે તેમની પાસે બીજો કોઈ વિકલ્પ ન હતો.

મારો પરિવાર ઉત્તર ભારતના રાજ્ય ઉત્તર પ્રદેશ સાથે સંબંધ ધરાવે છે.

અહીં ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં આજે પણ પ્રથા છે કે એક વિવાહીત મહિલાએ શરીર પર ટેટૂ બનાવવા ફરજિયાત છે.

ત્યાંના લોકો ટેટૂને ગોદનાના નામે ઓળખે છે.

ટેટૂ બનાવ્યા બાદ મહિલાના ઘા એક મહિના સુધી નથી રૂઝાતા

મારી મમ્મી મને કહે છે, "મારા પરિવારમાં મને કહેવામાં આવ્યું હતું કે જો હું શરીર પર ટેટૂ નહીં બનાવું તો મારી સાસરીમાં કોઈ મારા હાથનું પાણી પણ નહીં પીવે."

સાથે જ ઉમેરે છે કે, "ઉપરાંત મારા હાથે બનાવેલું ભોજન પણ નહીં જમે. મને લોકો અપવિત્ર અને અસ્પૃશ્ય માનશે."

મારા પિતાએ આ બધું કરવાની જર... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ૂર નથી. કેમ કે મારી મમ્મી કહે છે કે તેઓ એક પુરુષ છે.

મારી મમ્મીના બાળ વિવાહ થયા હતા. વર્ષ 1940માં જ્યારે તેમનાં લગ્ન થયાં હતાં, ત્યારે તેઓ માત્ર 11 વર્ષનાં હતાં.

 લગ્નના થોડા અઠવાડિયા બાદ ઘરની પાસે રહેતાં એક મહિલાને બોલાવવામાં આવ્યાં અને તેમણે મમ્મીના શરીર પર ટેટૂ બનાવ્યાં હતાં.

ટેટૂઃ વારસો કે બોજ ?

જે મહિલા મારી મમ્મીના શરીર પર ટેટૂ બનાવવા આવી હતી તેની પાસે ટેટૂ બનાવવાની નાની મોટી સામગ્રી જ હતી.

તેની પાસે એક અણીવાળું તીક્ષ્ણ ઓજાર હતું જેને તેણે આગથી ગરમ કર્યું હતું.

ટેટૂ બનાવવાની રીત હતી કે પહેલા ઉપરની ચામડીને દઝાડવવામાં આવે અને પછી કાળા રંગના દ્રવ્યોથી ટેટૂ બનાવવામાં આવતું.

એ જમાનામાં કોઈ એનેસ્થેસિયાની ટેકનૉલૉજી ન હતી. તેના કારણે જે મહિલાના શરીર પર ટેટૂ બનાવવામાં આવતું તેણે અસહ્ય દુઃખાવો સહન કરવો પડતો.

દુઃખાવો ઓછો થતા અને ઘા રૂઝાતા પણ લાંબો સમય લાગતો હતો.

ટેટૂના કારણે આવેલા ઘાને રૂઝાતા લગભગ એક મહિનાનો સમય લાગતો હતો.

ટેટૂમાં મુખ્યત્વે ગામનું ચિત્ર, પોતાની કૂળજાતિનું ચિત્ર અથવા તો ભગવાન કે દેવી- દેવતાના ચિત્ર હોય છે.

લગભગ સાત દાયકા કરતા પણ વધારે સમય વીતી ગયો છે અને મારી મમ્મીના ટેટૂ ધીરેધીરે આછા પડવા લાગ્યા છે.

પણ તે ટેટૂ બનાવતા સમયે જે તકલીફ અને જે પીડામાંથી તેમણે પસાર થવું પડ્યું હતું તે હજુ પણ તેવી જ છે.

મારી મમ્મી કહે છે, "જ્યારે મારું ટેટૂ બની રહ્યું હતું ત્યારે હું સતત રડતી હતી."

"જે મહિલા મારૂં ટેટૂ બનાવી રહી હતી, હું તેને મારી રહી હતી. અંતે તે મહિલા દાદાજી પાસે ગઈ હતી અને તેમને કહ્યું કે તે મને નહીં સંભાળી શકે."

મારી મમ્મીને કંઈ ખબર ન હતી કે તેના હાથ પર બનાવેલું એક ચિત્ર શા માટે આટલું મહત્ત્વ ધરાવે છે.

તેના હાથ પર શું દોરવામાં આવ્યું હતું તે તો એને પણ ઓળખી શકી ન હતી. કદાચ તે ફૂલ અને પાંદડાની ડિઝાઇન હતી.

લખનૌ યુનિવર્સિટીના સોશિયલ એન્થ્રૉપૉલિજિસ્ટ કેયા પાંડેએ ગ્રામીણ અને આદિવાસીઓમાં ટેટૂના ચલણ અંગે સંશોધન કર્યું હતું.

તેમને જાણવા મળ્યું હતું કે તેઓએ મોટાપાયે ફૂલ તેમજ પશુપક્ષીઓના ચિત્રો બનાવેલાં હોય છે.

મહિલાઓ ઘણી વખત પોતાના પતિ અથવા તો પિતાનું નામ પણ પોતાના હાથ પર લખાવે છે.

તેઓ પોતાનાં ગામનું ચિત્ર, પોતાની કૂળજાતિનું ચિત્ર અથવા તો ભગવાન કે દેવી- દેવતાના ચિત્ર ત્રોફાવે છે.

કેયા પાંડે કહે છે કે તેમણે ભારતના દરેક ગ્રામીણ વિસ્તારમાં મહિલાઓના શરીર પર ટેટૂ જોયા છે.

તેમનું...


ગત 22 જૂલાઈએ પ્રક્ષેપણ-યાન જીએસએલવી માર્ક-3એમ 1થકી પ્રક્ષેપિત કરાયેલા ચંદ્રયાને ગત 14 ઑગસ્ટે પૃથ્વીની કક્ષામાંથી નીકળીને ચંદ્રપથ તરફ આગળ વધવાનું શરૂ કરી દીધું છે.

આ પહેલાં આ મૂનમિશનને 15 જુલાઈ 2019ના રોજ મોડી રાત્રે 2.15 કલાકે આંધ્ર પ્રદેશના શ્રીહરિકોટાથી સતિષ ધવન સ્પેસ સેન્ટરથી લૉન્ચ કરવામાં આવનાર હતું, પરંતુ ટેકનિકલ ખામીને કારણે તેને અટકાવી દેવાયું હતું.

યાન ચંદ્રની એવી જગ્યાએ ઊતરશે કે જ્યાં હજુ સુધી બીજો કોઈ દેશ પહોંચી શક્યો નથી.

કેટલાક ખતરાઓને ધ્યાનમાં રાખીને કોઈ પણ સ્પેસ એજન્સી અત્યાર સુધી ત્યાં પહોંચી શકી નથી.

અત્યાર સુધી જેટલાં પણ મૂન મિશન થયાં છે, તે વિષુવવૃત્તિય વિસ્તારમાં જ થયાં છે. આ જગ્યા સમથળ છે.

દક્ષિણ ધ્રુવ વિસ્તાર ઊબડખાબડ સપાટી ધરાવતો વિસ્તાર છે અને ત્યાં યાન ઉતારવું વધારે પડકારજનક છે.

મુખ્ય ઉદ્દેશ

આ મિશનનો મુખ્ય ઉદ્દેશ અસમતલ વિસ્તાર પર સૉફ્ટ લૅન્ડિંગ કરવાનો છે અને તેની સપાટી પર રૉબોટિક રોવર ચલાવવાનો છે.

આ મિશન સાથે વૈજ્ઞાનિકોનો મુખ્ય ઉદ્દેશ ચંદ્રની ભૌગોલિક સ્થિતિ, ખનિજની સ્થિતિ, ચંદ્રની સપાટી પર ફેલાયેલાં રાસાયણિક તત્ત્વો, માટીનાં તત્ત્વો અને ચંદ્ર પર પાણ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ીની સ્થિતિ અંગે સંશોધન કરવાનો છે.

સોવિયેટ યુનિયન, અમેરિકા અને ચીન બાદ ભારત ચોથો એવો દેશ છે કે જે મૂન મિશન ચલાવી રહ્યો છે અને તે ભ્રમણકક્ષા, તેની સપાટી અને વાતાવરણ અંગે વિવિધ પ્રકારના પ્રયોગો હાથ ધરશે.

આ મિશનનું લક્ષ્ય ચંદ્ર પ્રત્યે આપણી સમજને વધારે સારી કરવાનું છે કે જે મનુષ્ય માટે મદદરૂપ સાબિત થઈ શકે છે.

ચંદ્રયાન-2માં શું છે ખાસ?

નીલ આર્મસ્ટ્રોંગ કેવી રીતે સૌથી પહેલા પહોંચ્યા ચંદ્ર પર?

ચંદ્રયાન-2 મિશન એ ચંદ્રયાન-1નો જ બીજો ભાગ છે.

ચંદ્રયાન-1ની મદદથી ચંદ્ર પર પાણીના કણોની શોધ થઈ હતી. હવે ચંદ્રયાન-2ની મદદથી પાણીની સ્થિતિને વધારે સારી રીતે જાણવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવશે.

ચંદ્રયાન-2 સ્પેસક્રાફ્ટને ત્રણ ભાગમાં વહેચવામાં આવ્યું છે જેમ કે ઑર્બિટર, લૅન્ડર અને રોવર.

તેમાં લૅન્ડરને ડૉ. વિક્રમ સારાભાઈના નામ પરથી વિક્રમ નામ આપવામાં આવ્યું છે જ્યારે છ વ્હીલ ધરાવતા રોવરને પ્રજ્ઞાન નામ આપવામાં આવ્યું છે જેમનું નિર્માણ ઇસરોએ જ કર્યું છે.

મિશનના માધ્યમથી ચંદ્રની આસપાસ ઑર્બિટરને મૂકવામાં આવશે. વિક્રમ લૅન્ડર ચંદ્રના દક્ષિણ ધ્રુવ વિસ્તારમાં લૅન્ડ થશે અને પ્રજ્ઞાન રોવર ચંદ્રની સપાટીની આસપાસ ભ્રમણ કરીને પરીક્ષણ કરશે.

લૅન્ડર ચંદ્રના દક્ષિણ ધ્રુવની નજીક મૅન્ઝિનસ સી અને સિમ્પેલિયસ એનની વચ્ચે 6 સપ્ટેમ્બર 2019ના રોજ ઊતરશે.

રોવર વિસ્તારની તપાસ કરશે અને ત્યાં 14 દિવસ સુધી પરીક્ષણ કરશે. જોકે, ઑર્બિટરનું મિશન એક વર્ષ સુધી ચાલશે.

ચંદ્રયાનનું લૅન્ડિંગ ભારતના સૌથી શક્તિશાળી રૉકેટ GSLV Mk-3 દ્વારા કરવામાં આવશે કે જેનું વજન 640 ટન છે. તે 3890 કિલોગ્રામનું વજન ધરાવતા ચંદ્રયાન-2ને લઈને ઉડાન ભરશે.

સ્પેસક્રાફ્ટમાં 13 વૈજ્ઞાનિક ઉપકરણો પણ મોકલવામાં આવશે કે જેમાંથી 8 ઑર્બિટરમાં રહેશે, 3 લૅન્ડરમાં અને 2 રોવરમાં રહેશે. તેમાં એક નાસાનું ઉપકરણ પણ મોકલવામાં આવશે.

ઈસરોના ચૅરમૅનના જણાવ્યા અનુસાર રોવરના વ્હીલની એક બાજુ અશોક ચક્ર અને બીજી બાજુ ઈસરોની છાપ છે. એટલે જ્યારે રોવર ચંદ્રની સપાટી પર પહોંચશે ત્યારે આ બન્નેની છાપ ચંદ્ર પર પડશે.

દક્ષિણ ધ્રુવ પાસે લૅન્ડિંગ શા માટે?

કોઈને સવાલ થઈ શકે છે કે ખતરો હોવા છતાં દક્ષિણ ધ્રુવ પાસે શા માટે ચંદ્રયાન-2નું લૅન્ડિંગ કરવામાં આવશે.

તેનો જવાબ છે કે આ વિસ્તાર પર કોઈ દ્વારા સંશોધન કરવામાં આવ્યું નથી. ત્યારે આ મિશનની મદદથી કંઈક રસપ્રદ અને નવું સંશોધન થઈ શકે છે.

આ વિસ્તારનો મોટો ભાગ સૂર્યના...


ગત એક મહિનાથી ચાલી રહેલી ચૂંટણીનો અંતિમ તબક્કો 19 મેના રોજ છે.

જનતાનો અંતિમ નિર્ણય પોતાના પક્ષમાં મેળવવા માટે ભાજપની સાથે-સાથે કૉંગ્રેસ માટે પણ આઠ રાજ્યોની 59 લોકસભા બેઠકો પર યોજાનારી અંતિમ તબક્કાની ચૂંટણી મહત્ત્વની છે.

અંતિમ તબક્કાની ચૂંટણીમાં સૌથી વધારે ચર્ચા પૂર્વ ઉત્તર પ્રદેશની 13 લોકસભા બેઠકોની છે.

કારણ સ્પષ્ટ છે, વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીની લોકસભા બેઠક વારાણસી અને પ્રિયંકા ગાંધીને પૂર્વાંચલનાં કૉંગ્રેસ પ્રભારી બનાવવાં.

પૂર્વાંચલની આ 13 બેઠકો પર ભાજપની સાથે-સાથે કૉંગ્રેસની પ્રતિષ્ઠા પણ દાવ પર છે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

પ્રતિષ્ઠાનો પ્રશ્ન

પ્રતિષ્ઠા માત્ર ભાજપ અને કૉંગ્રેસની જ દાવ પર નથી, પરંતુ સમાજવાદી પાર્ટી અને બહુજન સમાજ પાર્ટીનો સાથ પણ સવાલોના ઘેરામાં છે.

અહીં કેટલીક બેઠકો પર ત્રિકોણીય, તો કેટલીક બેઠકો પર બહુકોણીય મુકાબલો છે.

પૂર્વાંચલની મહારાજગંજ, ગોરખપુર, કુશીનગર, દેવરિયા, બાંસગાંવ, ઘોસી, સલેમપુર, બલિયા, ગાઝીપુર, ચંદૌલી, મિર્ઝાપુર અને રૉબર્ટ્સગંજ લોકસભા બેઠકોની સાથે-સાથે વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીની વર્તમાન બેઠક વારાણસીમાં પણ 19 મેના રોજ અંતિમ તબક્કામાં મતદાન થશે.

બેઠ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

કોનું ગણિત

આ બેઠકો પર મહાગઠબંધન તરફથી સપાએ 8 અને બસપાએ 5 બેઠકો પર પોતાના ઉમેદવાર ઊભા રાખ્યા છે.

બીજી તરફ ભાજપે 11 અને પૂર્વાંચલમાં તેમની સહયોગી પાર્ટી 'અપના દલ'એ બાકી બે બેઠક મિર્ઝાપુર અને રૉબર્ટ્સગંજમાં પોતાના ઉમેદવાર ઊભા રાખ્યા છે.

સાથે જ ત્યાં કૉંગ્રેસ સીધેસીધી 11 બેઠકો પર ચૂંટણીમેદાનમાં છે. આ તરફ કૉંગ્રેસને પોતાનું સમર્થન આપી ચૂકેલી જનઅધિકાર પાર્ટી એક સીટ (ચંદૌલી) પર લડી રહી છે.

પૂર્વાંચલની આ 13 બેઠકો પર ચૂંટણી લડી રહેલાં સૌથી મહત્ત્વપૂર્ણ નામોની યાદી વારાણસીથી બીજી વખત લોકસભા ચૂંટણી લડી રહેલા વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીથી શરૂ થાય છે.

સાથે જ કેન્દ્રીય મંત્રી મનોજ સિંહા, અફઝાલ અંસારી, ભાજપના પ્રદેશ અધ્યક્ષ ડૉક્ટર મહેન્દ્ર નાથ પાંડે, અનુપ્રિયા પટેલ, રમાપતિ રામ ત્રિપાઠી, લલિતેશ ત્રિપાઠી, રવિ કિશન, સંજય સિંહ ચૌહાણ, રતનજિત પ્રતાપ નારાયણ સિંહ (આરપીએન સિંહ) અને શિવ કન્યા કુશવાહા એ મહત્ત્વપૂર્ણ નામ છે જેમના પર પૂર્વાંચલમાં દરેકની નજર રહેશે.

અહીં એ યાદ રાખવું જરૂરી છે કે 2014ની લોકસભા ચૂંટણીમાં 13માંથી 12 બેઠકો પર ભાજપે જાતે જીત પ્રાપ્ત કરી હતી.

આ તરફ એક સીટ પર તેમની સહયોગી પાર્ટી 'અપના દલ' ચૂંટણી જીતી હતી.

એક તરફ જ્યાં પૂર્વાંચલમાં અંતિમ તબક્કાની ચૂંટણીની તૈયારીઓ જોરશોરથી ચાલી રહી છે, ત્યાં બીજી તરફ ઉમેદવારો મતદાતાઓને લલચાવવા માટે દિવસ-રાત એક કરીને પ્રચારના અંતિમ દિવસોમાં બળપ્રયોગ કરી રહ્યા છે.

પરંતુ સવાલ એ છે કે શું ભાજપ 2014ની જેમ આ વખતે પણ આ 13 બેઠકો પર સફળતા હાંસલ કરી શકશે?

આમ તો ઉત્તર પ્રદેશના પૂર્વ વિસ્તારમાં આવતો 24 જિલ્લામાં પથરાયેલો પૂર્વાંચલ વિસ્તાર દરેક મોટી ચૂંટણીમાં પોતાની ભૌગોલિક હદથી બહાર નીકળીને પરિણામ અને રાજકીય સમીકરણોને પ્રભાવિત કરે છે.

પરંતુ અહીં સવાલ એ પણ છે કે ભાજપને પડકાર આપી રહેલા મહાગઠબંધન અને કૉંગ્રેસના ઉમેદવાર આ અંતિમ તબક્કામાં પૂર્વાંચલની કેટલી બહુચર્ચિત બેઠકો પોતાના નામે કરી શકે છે.

પૂર્વાંચલનું મહત્ત્વ

પૂર્વાંચલ

કાશીથી માંડીને મગહર સુધી, મોક્ષ અને નર્કના પૌરાણિક દ્વારો વચ્ચે વસેલા પૂર્વાંચલનું રાજકીય મહત્ત્વ એ વાતથી સ્પષ્ટ થાય છે કે 2014માં દેશની બધી લોકસભા બેઠકોને છોડીને વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ ચૂંટણી લડવા માટે પૂર્વાંચલના દિલ ગંગાકિનારે વસેલા પૌરાણિક શહેર વારાણસીને પસંદ કર્યું.

એટલું જ નહીં, 2017ની ઉત્તર પ્રદેશની ચૂંટણીમાં બહુમતીથી જીતીને રાજ્યમાં સરકાર બનાવનારા ભાજપે...


ગત ઑગસ્ટ મહિનામાં ડેનમાર્ક અને યુરોપમાં બુરખા પર પ્રતિબંધ મૂકવામાં આવ્યો હતો.

અગાઉ ફ્રાન્સ સહિત અનેક યુરોપિયન રાષ્ટ્રોએ આ પ્રકારના પ્રતિબંધ લાદ્યા હતા.

ડેનમાર્કના કાયદા પ્રધાન સોરન પાપે પોલસનના કહેવા પ્રમાણે, "ડેનમાર્કની સંસ્કૃતિ મુજબ વાતચીત વખતે એકબીજાના ચહેરાના હાવભાવ દેખાવા જોઈએ."

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

કેટલીક મહિલાઓ દ્વારા માથું તથા વાળને ઢાંકવા માટે સ્કાર્ફ પહેરવામાં આવે છે. જ્યારે કેટલીક મહિલાઓ દ્વારા ચહેરાને ઢાંકવા માટે નકાબ કે બુરખો પહેરવામાં આવે છે.

ધાર્મિક માન્યતા તથા મર્યાદાના પ્રતીકરૂપે લોકો દ્વારા માથું ઢાંકવામાં આવે છે. જાણો આવા જ કેટલાક સ્કાર્ફ અને ઉપવસ્ત્રો વિશે.

હિજાબ : હિજાબનો મતલબ ઢાંકવું એવો થાય છે. જોકે, મુસ્લિમ મહિલાઓ દ્વારા પહેરવામાં આવતા હેડસ્કાર્ફને પણ હિજાબ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.

આ સ્કાર્ફ અલગ-અલગ સ્ટાઇલ કે આકારના હોય છે. મોટાભાગે પ્રચલિત હિજાબમાં માથું ઢંકાય છે પરંતુ ચહેરો સ્પષ્ટ દેખાય છે.

નકાબ: તેમાં મહિલાનો ચહેરો ઢંકાય છે, પરંતુ તેની આંખો સ્પષ્ટ રીતે જોઈ શકાય છે. તેને હેડસ્કાર્ફ સાથે કે અલગથી પણ પહેરવામાં આવે છે.

બુરખો: બુરખામાં મહિલા સૌથી વધ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ુ ઢંકાય રહે છે. તે સિંગલ પીસ હોય છે અને તેમાં ચહેરો તથા શરીર ઢંકાય છે. તેમાં આંખો સ્પષ્ટ રીતે દેખાતી નથી.

અલ-અમીર: તે ટુ-પીસ પડદો છે. તેમાં એક ટોપી હોય છે, જે કોટન કે પૉલિયેસ્ટરની બનેલી હોય છે. તેની સાથે ટ્યૂબ જેવો સ્કાર્ફ હોય છે.

શાયલા :સ્કાર્ફનો આ પ્રકાર ખાડી દેશોમાં વ્યાપક રીતે પ્રચલિત છે. તેમાં લંબચોરસ સ્કાર્ફની મદદથી માથું ઢાંકવામાં આવે છે. બાદમાં તેને ખભ્ભા પર પીન કરી દેવામાં આવે છે. ક્યારેક હૂકનો પણ ઉપયોગ થાય છે.

ખીમાર : આ પ્રકારનો પડદો લાંબો અને ટોપી જેવો હોય છે. તેનાથી વાળ, ગરદન અને ખભ્ભો સંપૂર્ણપણે ઢંકાય જાય છે, તે કમરસુધીનો જ હોય છે અને ચહેરો સ્પષ્ટ રીતે જોઈ શકાય છે.

ચદોર : આ પ્રકારનો પડદો મહદઅંશે ઈરાનની મહિલાઓ દ્વારા ઘરની બહાર નીકળતી વખતે પહેરવામાં આવે છે. તે સમગ્ર શરીરને ઢાંકે છે. તેની સાથે નાનકડો હેડસ્કાર્ફ પણ પહેરવામાં આવે છે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


ગત ગુરુવારે, સ્વૈચ્છિક નિવૃતિ માગી રહેલા આઈપીએસ (ઇંડિયન પોલીસ સર્વિસ) ઑફિસર રજનીશ રાયને સસ્પેન્ડ કરવામાં આવ્યા.

ગુજરાતનાં રાજકારણ અને સમાજકારણને ધ્રૂજાવનારા આ ઍન્કાઉન્ટર કેસની તપાસનાં સમગ્ર ઘટનાક્રમ આઈપીએસ અધિકારી રજનીશ રાય એક ખૂબ જ મહત્ત્વનું પાત્ર છે.

એ સિવાય તેમણે આસામમાં પણ ઍન્કાઉન્ટરની તપાસ કરી હતી.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

ગુજરાતમાં ઍન્કાઉન્ટરની તપાસ

વર્ષ 2007માં જ્યારે તેઓ ગુજરાતની સીઆઈડી (ક્રિમિનલ ઇન્વેસ્ટિગેશન ડિપાર્ટમેન્ટ) ક્રાઇમમાં ડીઆઈજી (ડેપ્યુટી ઇન્સ્પેક્ટર જનરલ) તરીકે ફરજ નિભાવી રહ્યાં હતા, ત્યારે આ કેસની તપાસ તેમની પાસે આવી હતી.

તેમણે ગુજરાત કેડરના આઈપીએસ અધિકારી ડી. જી. વણઝારા અને રાજકુમાર પાંડિયન, તેમજ રાજસ્થાન કેડરનાં આઈપીએસ અધિકારી દિનેશ અમીનની પોતાની ઓફિસમાં બોલાવીને ધરપકડ કરી હતી.

ડી. જી. વણઝારાની ધરપકડ બાદ રજનીશ રાયની તપાસનો દોર છેક તેમના વતન ઈલોલ ગામ સુધી પહોંચ્યો હતો.

તેમની તપાસને આધારે ત્રણ અધિકારીઓ ઉપરાંત બીજા 35 લોકોની ધરપકડ થઈ હતી, જેમાં પોલીસકર્મીઓ, બૅન્કર અને રાજનેતાઓ સમાવિષ્ટ હતા.

નીચલી અદાલતમાં સોહરાબુદ્દીનના ભાઈ રુબાબુદ્દીનના વકીલ રહેલા શ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

મશાદ પઠાણ બીબીસી ગુજરાતી સાથે વાત કરતા કહે છે,

"આ કેસની પ્રથમ ત્રણ ધરપકડ રજનીશ રાયે કરી હતી અને ત્યારબાદની તેમની તપાસ ખૂબ જ સરાહનીય હતી."

"તેમના પહેલાં સોહરાબુદ્દીન કેસ માત્ર ઇન્કવાયરી તરીકે જ ચાલતો હતો, પરંતુ તેમની આ તપાસને કારણે આ ઇન્કવાયરી ઇન્વેસ્ટિગેશનમાં ફેરવાઈ હતી."

પઠાણનો દાવો છે કે સોહરાબુદ્દીન ઠંડે કલેજે હત્યા કરવામાં આવી છે અને આ ઍન્કાઉન્ટર નકલી છે, એવું સૌપ્રથમ વાર રજનીશ રાયે કહ્યું હતું.

આસામમાં પણ ઍન્કાઉન્ટરની તપાસ

વર્ષ 2015માં જ્યારે તેમની બદલી શિલોંગમાં સીઆરપીએફ (સેન્ટ્રલ રિઝર્વ પોલીસ ફોર્સ)ના નૉર્થ સેક્ટરનાં આઈજીપી  તરીકે થઈ, ત્યારે તેમણે આસામમાં થયેલા બે વ્યક્તિઓનાં ઍન્કાઉન્ટર કેસમાં તપાસ કરી હતી અને ઍન્કાઉન્ટર નકલી છે એવો અહેવાલ આપ્યો હતો.

જોકે, ત્યારબાદ વર્ષ 2017માં તેમને ત્યાંથી બદલીને આંધ્ર પ્રદેશનાં ચિત્તુરમાં કાઉન્ટર ઇન્સર્જન્સી ઍન્ડ એન્ટિ-ટૅરેરિઝમ સ્કૂલમાં મોકલવામાં આવ્યા હતા.

એ નોંધનીય છે સુપ્રીમ કોર્ટે ઑગસ્ટ 2018માં આસામમાં થયેલા ફેક ઍન્કાઉન્ટર્સ પરની જાહેરહિતની અરજીનો સ્વીકાર કર્યો હતો.

આ અરજીમાં એક મહત્ત્વના પુરાવા તરીકે રજનીશ રાયે કરેલી તપાસનો અહેવાલ પણ ટાંકવામાં આવ્યો હતો.

બદલીઓ અને સરકાર સામે લડત

વર્ષ 2007માં અધિકારીઓની ધરપકડ બાદ રજનીશ રાયને તરત જ સ્ટેટ ક્રાઇમ રેકર્ડ બ્યૂરોમાં ટ્રાન્સફર કરી દેવામાં આવ્યા હતા.

વર્ષ 2008માં ગાંધીનગરની સિદ્ધાર્થ કૉલેજેમાં કાયદાના અભ્યાસ દરમિયાન કોપી કરવાના આરોપસર તેમને નાપાસ જાહેર કરવામાં આવ્યા હતા.

આની સામે તેઓ ગુજરાત હાઈકોર્ટમાં ગયા હતા અને કેસ જીતી ગયા હતા.

વર્ષ 2010માં ઍન્યુઅલ કૉન્ફિડેન્શિયલ રિપોર્ટ (ઓ.સી.આર)ને 'ડાઉનગ્રેડ'કરવામાં આવતા તેમણે સેન્ટ્રલ ઍડમિનિસ્ટ્રિટીવ ટ્રિબ્યુનલ (કેટ)માં સરકાર સામે લડત આપી.

લાંબી કાયદાકીય લડત બાદ રાજ્ય સરકારે પોતાની ભૂલ સુધારી હતી.

નવેમ્બર 2014માં તેઓ ચીફ વિજિલન્સ ઑફિસર યુરેનિયમ કૉર્પોરેશન ઑફ ઇન્ડિયામાં ફરજ બજાવી રહ્યાં હતા.

એ વખતે તેમણે કૉર્પોરેશનમાં ચાલતી કથિત અનિયમિતતાની તપાસ કરીને સીબીઆઈ (સેન્ટ્રલ બ્યૂરો ઑફ ઇન્વેસ્ટિગેશન)ને એક રિપોર્ટ સોંપ્યો હતો.

જોકે, ત્યારબાદ જ્યારે તેમના જ ખાતાએ તેમની ઉપર અનધિકૃત તપાસ કરવાના આરોપ મૂકી ચાર્જશીટ આપી હતી.

કૉર્પોરેશનની સામે પણ તેઓ કેટમાં ગયા હતા અને કેટની હૈદરાબાદ બેન્ચે ચાર્જશીટ સ્થગિત કરી દીધી હતી.

વર્ષ 2018 સરકારે વીઆરએસ (વૉલ્યન્ટ્રી રિટાયરમૅન્ટ...


ગત દિવસોમાં સરકાર દ્વારા જાહેરાત કરાઈ હતી કે પીએમ કૅર ફંડમાંથી આ પ્લાન્ટ લગાવાશે.

ડિફેન્સ રિસર્ચ ઍન્ડ ડેવલપમૅન્ટ ઑર્ગેનાઇઝેશન (ડીઆરડીઓ)એ આ પ્લાન્ટ લગાવ્યા છે.

ડીઆરડીઓનું કહેવું છે કે આ પ્લાન્ટની ક્ષમતા 1000 લિટર ઓક્સિજનની છે. આનાથી એક સમયે લગભગ 190 દરદીઓને ઓક્સિજન આપવામાં આવશે.

સરકાર દિલ્હી-એનસીઆરની પાંચ હૉસ્પિટલોમાં આવા પ્લાન્ટ લગાવી રહી છે.

વિદેશથી આવેલાં ચિકિત્સા-ઉપકરણો ભંગાર બનવા માટે નથી : દિલ્હી હાઈકોર્ટ

દિલ્હી હાઈકોર્ટે કહ્યું છે કે ચિકિત્સા-ઉપકરણોના મામલે મળેલી વિદેશી સહાયતા એ લોકો માટે છે જે કોરોનાથી પીડિત છે. આ સહાયતા-સામગ્રી ક્યાંય બૉક્સમાં રાખી મુકવા માટે કે ભંગાર બની જવા માટે નથી.

ઑલ ઇન્ડિયા મજલિસ-એ-ઇત્તેહાદુલ મુસ્લિમીન (એઆઈએમઆઈએમ)ના અધ્યક્ષ અને હૈદરાબાદના સાંસદ અસદુદ્દીન ઓવૈસીએ મંગળવારે ટ્વીટ કરીને પુછ્યું હતું કે ભારતમાં અત્યાર સુધી 300 ટન વિદેશી મદદ આવી પહોંચી છે, પણ વડા પ્રધાનનું કાર્યાલય જણાવી નથી રહ્યું કે આનું શું થયું?

ઓવૈસીએ પુછ્યું હતું કે 'નોકરશાહીના ડ્રામાને લીધે કેટલી જીવનરક્ષક વિદેશી મદદ ગોદામમાં પડી છે? '

આ સવાલો વચ્ચે સ્વાસ્થ્ય મંત્રાલયે કહ્... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

યું છે કે લગભગ 40 લાખ સામગ્રી, જેમાં દવા, ઓક્સિજન સિલિન્ડર, માસ્ક અને અન્ય પ્રકારની વિદેશી મદદ 31 રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોનાં 38 સંસ્થાનોમાં મોકલી દેવાઈ છે.

મમતા બેનરજીએ ત્રીજી વખત પશ્ચિમ બંગાળનાં મુખ્ય મંત્રી તરીકે શપથ લીધા

મમતા બેનરજીએ ત્રીજી વખત મુખ્ય મંત્રીપદના શપથ લીધા

તૃણમૂલ કૉંગ્રેસનાં પ્રમુખ મમતા બેનરજીએ સતત ત્રીજી વખત પશ્ચિમ બંગાળનાં મુખ્ય મંત્રીપદના શપથ લીધા છે.

રાજ્યપાલ જગદીપ ધનખડે તેમને આ શપથ અપાવ્યા છે. વર્તમાન સમયમાં મમતા બેનરજી દેશનાં એકમાત્ર મહિલા મુખ્ય મંત્રી છે.

વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ ટ્વિટરના માધ્યમથી ફરી એક વખત મમતા બેનરજીને મુખ્ય મંત્રી બનવા પર શુભકામનાઓ પાઠવી છે.

આ શપથ સમારોહમાં કોરોનાના પગલે ખૂબ ઓછા લોકોની હાજરી રહી હતી.

બીજી બાજુ ચૂંટણીમાં સૌથી મોટા વિપક્ષ તરીકે ચૂંટાયેલા ભાજપે પશ્ચિમ બંગાળમાં પોતાના કાર્યકર્તાઓ વિરુદ્ધ હિંસા મામલે દેશમાં ધરણાંની શરૂઆત કરી દીધી છે.

રૂપાણી સરકારને ગુજરાત હાઈકોર્ટે કહ્યું, 'અમે દુખી છીએ, કોર્ટના આદેશની અવગણના કરાય છે'

વિજય રૂપાણી સરકારને આદેશોનું પાલન ન કરવા બદલ ગુજરાત હાઈકોર્ટે મંગળવારે ફટકાર લગાવી

ધ હિંદુના અહેવાલ પ્રમાણે ગુજરાતની વિજય રૂપાણી સરકારને આદેશોનું પાલન ન કરવા બદલ ગુજરાત હાઈકોર્ટે મંગળવારે ફટકાર લગાવી હતી. હાઈકોર્ટે અમદાવાદ મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશનની પણ ઝાટકણી કાઢી હતી.

સુઓ-મોટો જાહેર હિતની અરજીની સુનાવણીમાં કોર્ટે કહ્યું કે રાજ્યની દરેક મહાનગરપાલિકાઓએ રાજ્ય સરકારના આદેશોનું પાલન કરવું જોઈએ.

કોર્ટે કહ્યું કે મહાનગરપાલિકોઓને આદેશ આપવામાં આવ્યો છે કે રિયલ-ટાઇમ ડેટા અપલોડ કરવામાં આવે પણ હજુ સુધી આ કરવામાં આવ્યું નથી.

કોર્ટે કહ્યું કે એ જોવાની રાજ્ય સરકારની ફરજ છે કે કોઈ પણ મહાનગરપાલિકા પોતાની મનમાની ન કરે અને તેઓ રાજ્ય સરકાર દ્વારા બહાર પાડવામાં આવેલા આદેશ પ્રમાણે કામ કરે.

લાઇવ લૉ ડોટ ઇન લખે છે કે સુનાવણી દરમિયાન ચીફ જસ્ટિસ વિક્રમનાથે કહ્યું હતું, "અમે રાજ્ય સરકાર અને કૉર્પોરેશનના અભિગમથી બહુ દુખી છીએ. આ કોર્ટના આદેશોની અવગણના કરાય છે."

ગુજરાતના ગ્રામ્ય વિસ્તારોમાં કોરોના વાઇરસથી મૃત્યુદરમાં 22 ટકાના વધારો

ગ્રામ્ય વિસ્તારોમાં આરોગ્ય અને આઇસોલેશનની પૂરતી સુવિધાઓ ન હોવાને કારણે કોરોના વાઇરસના કેસ વધી રહ્યા છે. (પ્રતીકાત્મક તસવીર)

કોરોના વાઇરસના કેસમાં સતત વધારો થઈ રહ્યો છે, જેની અસર ગુજરાતના ગ્રામ્ય વિસ્તારોમાં પણ...


ગત પાંચ ઑગસ્ટે ભારતીય જનતા પાર્ટીની આગેવાની હેઠળની કેન્દ્ર સરકારે જમ્મુ-કાશ્મીરને વિશેષ દરજ્જો આપતી કલમ 370ની જોગવાઈને નાબૂદ કરી નાખી હતી.

આ પછી એક કાયદો પસાર કરીને રાજ્યને બે કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશમાં વહેંચવામાં આવ્યું હતું.

આમાંથી એક કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશ લદ્દાખ છે, જેના એક ભાગ પર  ચીનનું નિયંત્રણ છે અને આ આખો વિસ્તાર ચીન પોતાનો હોવાનો દાવો કરે છે.

ચીનની પ્રતિક્રિયા શું રહી છે?

ચીનના વિદેશ મંત્રાલયના પ્રવક્તા ખ્વા ચૂનયિંગે ભારતના આ નિર્ણયને લઈને આકરા શબ્દોનો ઉપયોગ કર્યો હતો.

તેમણે કહ્યું, "સરહદ પાસેના પશ્વિમ સૅક્ટરમાં ચીનના વિસ્તાર પર ભારત દ્વારા કરાયેલા જમીનસંપાદનનો ચીન હંમેશાંથી વિરોધ કરે છે."

"આપણી આ કાયમી અને નિરંતર સ્થિતિમાં કોઈ ફેરફાર નથી થયો."

ખ્વા ચૂનયિંગે આગળ કહ્યું, "પોતાના કાયદામાં ફેરફાર કરીને ભારતે ચીનના વિસ્તારના સાર્વભૌમત્વને નજરઅંદાજ કરવાનો સિલસિલો ચાલુ રાખ્યો છે."

"આ રીત સ્વીકાર્ય નથી અને આનો અમલ કરી શકાશે નહીં."

આ બધા વચ્ચે ભારતમાં રાષ્ટ્રવાદી નિવેદનોની સાથે ભાજપના વરિષ્ઠ નેતાઓએ આ પગલાનું સ્વાગત કર્યું છે.

કેટલાક નેતાઓએ આશા વ્યક્ત કરી છે કે વિસ્તારનો જે ભાગ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ચીન અને પાકિસ્તાનના નિયંત્રણમાં છે, તે પણ ભારતની પાસે આવી જશે.

આ નેતાઓએ એમાં ચીનના નિયંત્રણ હેઠળના લદ્દાખનો વિસ્તાર, અક્સાઈ ચીન અને પાકિસ્તાન પ્રશાસિત કાશ્મીરનો સમાવેશ કર્યો.

'ઇન્ડિયા ટુડે'એ કેન્દ્રીયમંત્રી અને ભાજપના વરિષ્ઠ નેતા ગિરિરાજ સિંહને ટાંકતાં લખ્યું, "200 ટકા વિશ્વાસ છે કે પીઓકે અને અક્સાઈ ચીન પણ ટૂંક સમયમાં દેશમાં ભળી જશે."

લદ્દાખને લઈને ચીનના વિદેશમંત્રી વાંગ યીએ કહ્યું, "ભારત સરકારે લદ્દાખને (જેમાં ચીનના વિસ્તારનો સમાવેશ થાય છે) કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશ બનાવવાની ઘોષણા કરીને ચીનના સાર્વભૌમત્વને પડકાર ફેંક્યો છે અને સરહદી વિસ્તારમાં શાંતિ અને સ્થિરતા બનાવી રાખવા માટે બંને દેશોની વચ્ચેની સમજૂતીનું ઉલ્લંઘન કરવામાં આવ્યું છે."

કાશ્મીર મુદ્દે ખ્વા ચૂનયિંગે કહ્યું, "કાશ્મીરના મુદ્દે ચીનની સ્થિતિ સ્પષ્ટ અને એક જેવી છે."

"આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે પણ આને લઈને સહમતિ છે કે ભારત અને પાકિસ્તાનની વચ્ચે કાશ્મીરનો મુદ્દો વર્ષોથી અટવાયેલો છે."

લદ્દાખ પર ચીનનો દાવો શું છે?

ચીન કહી રહ્યું છે કે અક્સાઈ ચીન સહિત લદ્દાખનો વિસ્તાર એવો સરહદી વિવાદનો ભાગ છે કે જે હજુ સુધી નક્કી કરી શકાયો નથી.

હાલ અક્સાઈ ચીનનો સમાવેશ ચીન પોતાના શિનજિયાંગ વિસ્તારમાં કરે છે અને આને ખૂબ જ મહત્ત્વનો માનવામાં આવે છે.

કારણ એ છે કે તેના થકી શિનજિયાંગ અને તિબેટ વચ્ચે સૈનિકોની અવરજવર થઈ શકે છે.

ચીન શિમલા કરારને માન્યતા આપતું નથી. આ કરાર વર્ષ 1914માં તિબેટ અને ભારતના બ્રિટિશ વહીવટી તંત્રની વચ્ચે થયો હતો. જેમાં લદ્દાખને ભારતના વિસ્તાર તરીકે માન્યતા આપવામાં આવી હતી.

ચીનનું કહેવું છે કે આ સંધિ એ સમય ચીનની સરકારની સાથે કરવામાં આવી નહોતી, માટે એ માન્ય નથી.

વાંગ યીએ કહ્યું, "ભારતનું પગલું ચીનને સ્વીકાર્ય નથી અને આ વિસ્તારના સાર્વભૌમત્વ તેમજ પ્રશાસનિક અધિકાર ક્ષેત્રને લઈને ચીનની સ્થિતિમાં કોઈ પરિવર્તન નહીં આવે."

સરકારના નિયંત્રણમાં રહેલા સમાચારપત્ર 'ગ્લોબલ ટાઇમ્સ' લખે છે, "જ્યારે ભારતના ગૃહમંત્રી અમિત શાહ દાવો કરે છે કે ભારત ઉત્તર-પશ્વિમ ચીનના શિનજિયાંગ વીગર સ્વાયત્ત વિસ્તાર પર પોતાનું શાસન સ્થાપિત કરવા ઇચ્છે છે તો તે ચીનની સામે દુશ્મનનો ભાવ પેદા કરે છે."

શાંઘાઈ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ફૉર ઇન્ટરનેશનલ સ્ટડીઝના રિસર્ચ ફૅલો ઝાઓ ગાનચેંગને ટાંકીને અખબારે લખ્યું, "જો ભારત પોતાના અતાર્કિક દાવાઓને આગળ વધારશે અને સૈન્ય કાર્યવાહી કરીને અમને ઉશ્કેરશે તો ચીન તાકાતથી જવાબ...


ગત બે વર્ષ દરમિયાન નવીન પટનાયકે વ્યૂહરચના બદલી

"આપણ માને ખુશી તૌ?" (શું તમે લોકો ખુશ છો?)

જ્યારે ભીડે જવાબ આપ્યો, "હા, હા"

નવીને જવાબ આપ્યો, "મૂ બી બહુત ખુશ" (હું પણ ખૂબ ખુશ છું.)

આ રીતે નવીન પટનાયક લોકોના મનની ઇચ્છા જાણવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યા હતા અને જનતા સાથેનું તાદાત્મ્ય પણ સ્થાપિત કરવા માગતા હતા.

પરિવર્તનનો પ્રવાહ

માનસ માને છે કે આ વખતે નવીન પટનાયક માટે પડકાર હશે

આ ઘટના ઘટી એના અમુક મહિના પહેલાં એક દિવસ રસ્તા ઉપર ફ્રૂટની લારી પાસે વૈભવી કાર ઊભી રહી.

કારમાં બેઠેલી વ્યક્તિને જોઈને તરબૂચ-પપૈયા વેચનારો ફેરિયો ચકિત થઈ ગયો. અંદર બેઠેલા નવીન પટનાયકે લગભગ 10 મિનિટ સુધી તેની સાથે વાતચીત કરી.

આ ઘટનાના અમુક મહિના પૂર્વે ભૂવનેશ્વરના પ્રખ્યાત બુક સ્ટોલમાં નવીન તથા તેમના પત્રકાર-લેખિકા બહેન ગીતા મહેતા પહોંચ્યાં હતાં.

એ સમયે બુક સ્ટોલ ઉપર કેટલાક યુવક-યુવતીઓ પહેલાંથી જ હાજર હતાં, તેમણે ખચકાતાં-ખચકાતાં સેલ્ફી માટે નવીનને વિનંતી કરી.

નવીન પટનાયકે એક-એક કરીને દરેકની સાથે સસ્મિત સેલ્ફી લેવા દીધી.

નવીન પટનાયકને 51 વર્ષની ઉંમરે ઓડિશાનું શાસન વારસામાં મળ્યું હતું.

'મુશ્કેલી પડશે'

નવી... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ન પટનાયકે અમ્મા કૅન્ટીનની તર્જ ઉપર આહાર કેન્દ્રો શરૂ કર્યાં

પૂર્વ મુખ્ય પ્રધાન બીજુ પટનાયકના મોટાપુત્રને રાજકારણમાં રસ નથી અને તેઓ વેપાર કરે છે અને બહેન ગીતા મહેતા સાહિત્યજગતમાં વિખ્યાત નામ છે.

ઓડિશાના દરેક ખૂણામાં નાગરિકો પટનાયકને ઓળખે છે. ભૂવનેશ્વરથી અમુક કિલોમીટર દૂર અમારી મુલાકાત માનસ નામની વ્યક્તિ સાથે થઈ, જે ડ્રાઇવર તરીકે કામ કરીને આજીવિકા રળે છે.

માનસે અમને જણાવ્યું, "જ્યારે અમે નાના હતા ત્યારે કૉંગ્રેસનું જોર હતું, પરંતુ લાંબા સમયના કૉંગ્રેસી કાર્યકાળ દરમિયાન બરાબર રીતે વિકાસ થયો ન હતો અને લોકો ઉપર ધ્યાન પણ આપ્યું ન હતું."

"પછી લોકોએ બીજેડીને વોટ આપ્યાં અને નવીન પટનાયકની સરકાર આવી. પછી ભૂવનેશ્વર સહિત અને શહેર અને ગામડાંઓનો વિકાસ થયો અને માર્ગોનું નિર્માણ થયું."

મેં પૂછ્યું, "શું આ વવખતે પણ નવીન પટનાયકનું ઉત્કૃષ્ટ પ્રદર્શન યથાવત્ રહેશે?"

માનસે જવાબ આપ્યો, "આ વખતે મહેનત કરવી પડી રહી છે, કારણ કે ઓડિશામાં મોદીની ડિમાન્ડ વધી છે અને બીજેડીને આશંકા છે કે તેના વોટ ઘટશે."

આપને આ પણ વાચવું ગમશે

19 વર્ષથી શાસન

કલિંગની ધરતી ઉપર મોદી અને પટનાયક વચ્ચે મુખ્ય જંગ

પોતાના 19 વર્ષના કાર્યકાળ દરમિયાન 17 વર્ષ સુધી પટનાયકે અલગ ઢબે રાજ કર્યું હતું. તેઓ પ્રજાની વચ્ચે હળવા મળવાનું, જનતાની વચ્ચે પ્રચાર કરવાનું તથા વાતચીત કરવાનું ખાસ પસંદ કરતા ન હતા.

લાંબા સમય સુધી ભૂવનેશ્વરમાં પટનાયકની દિનચર્યાને નજીકથી જોનારાઓના કહેવા પ્રમાણે:

"સાંજે સાત વાગ્યે બધું કામ પતાવીને પટનાયક ઘરે જતા રહેતા અને બીજા દિવસે સવાર સુધી તેમનું સામાજિક જીવન ખતમ થઈ જતું."

જોકે, હવે અલગ સ્થિતિ પ્રવર્તે છે. તેમના ઘર 'નવીન નિવાસ' ખાતે પાર્ટીના ટોચના નેતાઓની અવરજવર ચાલુ રહે છે અને બીજેડી ઓફિસે ખાસ હલચલ જોવા નથી મળતી, કારણ કે તમામ ઍક્શનનું કેન્દ્ર મુખ્ય મંત્રી નિવાસ જ હોય છે.

'નવીન' સ્વરૂપમાં પટનાયક

મહિલાઓને સેનિટરી નૅપ્કિન્સ વિતરણની યોજના લાગુ કરી

ગત એક વર્ષ દરમિયાન નવીન પટનાયકોએ લોકોને હળવા મળવાનું વધારી દીધું છે અને નજીકના લોકો જનમાનસમાં તેમની છાપ ઉપર કામ કરી રહ્યા છે.

ચાર વખત વિધાનસભા અને આ દરમિયાન લોકસભાની ચૂંટણીમાં પોતાનો સિક્કો જમાવનારા નવીન પટનાયકને આ બધું કરવાની જરૂર કેમ પડી?

બીજેડી સાથે છેડો ફાડ્યા બાદ હવે ભાજપે ઓડિશા ઉપર મીટ માંડી છે અને ત્યાં નવીન પટનાયક સામે મોરચો માંડ્યો છે.

વરિષ્ઠ પત્રકાર સંદીપ સાહૂના કહેવા પ્રમાણે,...