પરંતુ આજકાલ મેદાન બહાર ભારતીય ક્રિકેટ ટીમની આસપાસ એટલું બધું ચાલી રહ્યું છે કે આ સિરીઝને લઈને કોઈ ખાસ ઉત્સાહ જોવા મળતો નથી.

પહેલાં પૂર્વ દિગ્ગજ વિકેટકીપર બૅટ્સમૅન ફારુખ એન્જિનિયર અને હવે યુવરાજ સિંહે ભારતીય ક્રિકેટ ટીમના પસંદગીકારો વિશે એવાં ગંભીર નિવેદનો આપ્યાં છે કે આ મામલો વિવાદનું સ્વરૂપ ન લે તો જ નવાઈ.

ભારત માટે 46 ટેસ્ટ મૅચ રમી ચૂકેલા 82 વર્ષના ફારુખ એન્જિનિયરનો દાવો છે કે તેમણે પસંદગી સિમિતિના પાંચ સભ્યોમાંથી એકને ક્રિકેટ ટીમના કૅપ્ટન વિરાટ કોહલી અને તેમનાં પત્ની અનુષ્કા શર્માને ચા પીરસતા જોયા હતા.

આ અંગે મુખ્ય પસંદગીકાર એમ. એસ. કે. પ્રસાદે કહ્યું હતું, "જે જૂઠા અને પાયાવિહોણા આરોપોના આધારે પસંદગી સમિતિ અને ભારતીય કૅપ્ટનનાં પત્નીનું અપમાન કરીને હીન પ્રકારની વાતો કરે છે, તેમાંથી આનંદ લેવાની કોશિશ કરે છે તેનાથી મને બહુ  દુઃખ થયું છે."

અનુષ્કા-એન્જિનિયરની લડાઈ

એન્જિનિયરના આ નિવેદન પર અનુષ્કા શર્માએ પણ ગુસ્સો વ્યક્ત કર્યો હતો.

તેમણે લખ્યું હતું, "જો તમારે પસંદગી સમિતિ અને તેમની યોગ્યતા પર કોઈ નિવેદનો કરવા હોય તો ચોક્કસ કરો, પરંતુ તમારા પોકળ દાવાઓને વજનદાર બનાવવા માટે અને તેને... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

સનસનીખેજ બનાવવા માટે મારા નામનો ઉપયોગ ન કરો."

આ મામલો હજુ ખતમ નહોતો થયો ત્યાં ભારતીય ક્રિકેટ ટીમના ધમાકેદાર બૅટ્સમૅનમાંના એક યુવરાજ સિંહે પસંદગી સમિતિ વિરુદ્ધ મોરચો ખોલ્યો છે.

યુવરાજ સિંહે કહ્યું, "આપણે ચોક્કસ નવા પસંદગીકાર જોઈએ. પસંદગીકારોનું કામ સરળ હોતું નથી. જ્યારે તેઓ 15 ખેલાડીઓની પસંદગી કરે છે, ત્યારે એ પણ પ્રશ્ન હોય છે કે બાકીના 15 ખેલાડીઓનું શું."

"આ કામ મુશ્કેલ છે, પણ જો આધુનિક ક્રિકેટની વાત કરીએ તો મને નથી લાગતું કે આ સમિતિ સંપૂર્ણ રીતે યોગ્ય છે."

તેમણે કહ્યું કે તેઓ ખેલાડીઓને બચાવવાના અને હકારાત્મક વલણ રાખવાના પક્ષમાં છે.

યુવરાજે કહ્યું, "પોતાની ટીમના ખેલાડીઓ અને ટીમ વિશે નકારાત્મક વાતો કરીને તમારી છબિને પણ નુકસાન થાય છે."

"જ્યારે સ્થિતિ સારી ન હોય ત્યારે તમે ખેલાડીઓને પ્રોત્સાહિત કરો તો તમારું વ્યક્તિત્વ છતું થાય છે. ખરાબ સમયમાં બધા જ ખરાબ બોલે છે. અમારે સારા પસંદગીકારો જોઈએ છે."

પહેલા પણ યુવરાજ નારાજ થયા હતા

મોજીલા ખેલાડીને પસંદગીકારો સાથે કોઈ પહેલો વાંધો નથી. તેમણે પહેલાં પણ આરોપ લગાવ્યો હતો કે પસંદગીકારોએ તેમને યો-યો ટેસ્ટ કરાવવા કહ્યું હતું. એ પાસ કરવા છતાં તેમની ટીમમાં પસંદગી કરી નહીં.

ભારતીય ક્રિકેટ ટીમને નવી દિશા આપનાર કૅપ્ટન તરીકે જાણીતા સૌરવ ગાંગુલીએ ક્રિકેટ કંટ્રોલ બોર્ડની કમાન સંભાળી ત્યારે આ બબાલ શરૂ થઈ છે.

તાજેતરમાં જ ખબર આવી હતી કે સૌરવ ગાંગુલી એમ. એસ. કે. પ્રસાદની આગેવાનીવાળી પસંદગી સમિતિ બરખાસ્ત કરી શકે છે. આવું આજ સુધી થયું નથી પણ હવે થશે.

પ્રસાદ ઉપરાંત આ પસંદગી સમિતિમાં ગગન ખોડા, જતિન પરાંજપે, સરનદીપ સિંહ અને દેવાંગ ગાંધી છે.

એવું લાગે છે કે લગભગ આ પસંદગી સિમિતિ પોતાનો કાર્યકાળ પૂરો કરી શકશે નહીં. જૂના બંધારણ મુજબ આ સમિતિનો કાર્યકાળ ચાર વર્ષનો છે, જ્યારે સંશોધિત બંધારણ મુજબ એ પાંચ વર્ષ પણ થઈ શકે છે.

પસંદગીકારોનો પોતાનો કેટલો અનુભવ?

હાલની પસંદગી સમિતિ માટે એવું કહેવાય છે કે એ મજબૂત નથી અને કોહલી-રવિ શાસ્ત્રીની જોડી સામે સમિતિનું કંઈ ચાલતું નથી.

જોકે બંને પક્ષો આ આરોપ નકારે છે. કેટલાક લોકો એવું પણ કહી રહ્યા છે કે આ પસંદગી સમિતિમાં રહેલા સભ્યો પાસે પૂરતો અનુભવ નથી.

પસંદગીની પ્રક્રિયામાં પોતાનો ક્રિકેટનો અનુભવ કેટલો મહત્ત્વનો છે તે અલગ ચર્ચાનો મુદ્દો છે. પરંતુ એ વાતથી ઇનકાર કરી શકાય નહીં કે ભૂતકાળની પસંદગી સમિતિઓની સરખામણીએ હાલની સમિતિનો રમવાનો અનુભવ ઓછો...


પરંતુ આજે અમે તમને દુનિયાના સૌથી શક્તિશાળી દેશ અમેરિકાના એક એવા ગામની મુલાકાતે લઈ જઈશું જે જમીનની સપાટીથી ત્રણ હજાર ફૂટ નીચે વસેલું છે.

અમેરિકાના પ્રખ્યાત ગ્રાન્ડ કેનયૉનને જોવા માટે દુનિયાભરમાંથી લગભગ 55 લાખ લોકો એરિઝોના આવે છે. પરંતુ તેમાંથી જ એક ઊંડી ખાડીમાં હવાસૂ કેનયૉન નજીક 'સુપાઈ' નામનું એક જૂનું ગામડું વસેલુ છે. અહીં કુલ 208 લોકોની વસતી વસેલી છે.

તમને આ પણ વાંચવું ગમશે

આખા અમેરિકામાં આ એકમાત્ર ગામ છે, જ્યાં આજે પણ પત્રવ્યવ્હારમાં ખૂબ લાંબો સમય લાગી જાય છે.

મિર્ઝા ગાલિબના જમાનાની જેમ આજે પણ અહીં પત્ર ખચ્ચરની મદદથી લાવવામાં તેમજ લઈ જવામાં આવે છે.

પત્ર લઈ જવા માટે ખચ્ચર ગાડીનો ઉપયોગ શરૂ ક્યારે થયો, તે કહેવું મુશ્કેલ છે. ખચ્ચર ગાડી પર યૂનાઇટેડ સ્ટેટ પોસ્ટલ સર્વિસની છાપ હોય છે.

ગામ સુધી પહોંચવા માટે ખચ્ચર કે હેલિકોપ્ટરનો ઉપયોગ

સુપાઈ ગામના તાર આજ દિન સુધી શહેરોના રસ્તા સાથે જોડાયા નથી. અહીં સુધી પહોંચવા માટે રસ્તો ખૂબ ખરાબ છે.

ગામડાંની સૌથી નજીકનો પાક્કો રસ્તો પણ અહીંથી 8 માઇલ એટલે કે આશરે 12 કિલોમીટર દૂર છે. અહીં સુધી પહોંચવા માટે હેલિકોપ્ટરની મદદ લેવામાં આવે છે, અથવા તો ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ખચ્ચરની.

હિમ્મત હોય તો પગપાળા કરીને પણ અહીં સુધી પહોંચી શકાય છે.

સુપાઈ ગામમાં ગ્રાન્ડ કેનયૉનના રાઝ છૂપાયેલા છે. આ ગામ ચારે તરફ મોટા અને ઊંચા પહાડોથી ઘેરાયેલું છે.

લગભગ પાંચ ઝરણાં ગામડાંની સુંદરતા પર ચાર ચાંદ લગાવી દે છે. ઊંડી ખાડીમાં છૂપાયેલું આ ગામ લગભગ એક હજાર વર્ષથી આબાદ છે. અહીં અમેરિકાના મૂળ નિવાસી રેડ ઇન્ડિયન વસે છે.

ગામડાંમાં વસતી જનજાતિનું નામકરણ પણ ગામની સુંદરતાને ધ્યાનમાં રાખીને થયું છે. હવાસુપાઈનો અર્થ છે વાદળી અને લીલા પાણી વાળા લોકો.

અહીંના લોકો ગામના પાણીને પવિત્ર માને છે. માન્યતા છે કે અહીંથી નીકળતા ફિરોઝી પાણીથી જ આ જનજાતિનો જન્મ થયો છે.

ગામ સુધી પહોંચવા માટે ઝાડીઓ વચ્ચેથી પસાર થવું પડે છે. આ રસ્તા પરથી પસાર થતા સમયે એ અહેસાસ પણ થતો નથી કે આગળ સ્વર્ગ જેવી જગ્યાના દીદાર થશે.

સામે જ તમને એક મોટું બોર્ડ દેખાશે જેના પર લખેલું હશે 'સુપાઈમાં તમારું સ્વાગત છે.'

20મી સદી સુધી બહારના લોકો પર હતો પ્રતિબંધ

ગામમાં જરા પણ ટ્રાફીકનો અવાજ સાંભળવા મળતો નથી. ખચ્ચર અને ઘોડા ગામડાંની ગલીઓમાં જોવા મળે છે.

આ ગામડાંમાં ભલે શહેર જેવી સુવિધાઓ નથી, પરંતુ જીવન જીવવા માટે જરૂરી તમામ સગવડ અહીં હાજર છે. અહીં પોસ્ટ ઑફિસ છે, કૅફે છે, બે ચર્ચ છે, લૉજ છે, પ્રાઇમરી સ્કૂલ છે અને કરિયાણાની દુકાનો પણ છે.

અહીં રહેતા લોકો હવાસુપાઈ ભાષા બોલે છે. વાલોળ અને મકાઇની ખેતી કરે છે. રોજગારી માટે ટોકરીઓ બનાવે છે અને શહેરોમાં વેચે છે. ટોકરીઓ બનાવવી અહીંનો પારંપરિક વ્યવસાય છે.

ગામડાંને શહેરથી જોડવાનું કામ ખચ્ચર ગાડીઓથી થાય છે. ગ્રામજનોની જરૂરિયાતનો સામાન આ ખચ્ચર ગાડીઓ પર જ લાવવામાં આવે છે.

ઘણાં વર્ષોથી લોકો આ અજબ-ગજબ પ્રકારના ગામને જોવા માટે આવે છે.

વીસમી સદી સુધી આ ગામના લોકોએ બહારના લોકોના પ્રવેશ પર રોક લગાવી હતી. પરંતુ આવક વધારવા માટે તેમણે લગભગ સો વર્ષ પહેલા પોતાના ગામના દરવાજા બહારી દુનિયા માટે ખોલી દીધા.

ખચ્ચરના સ્વાસ્થ્ય પર અસર

દર વર્ષે આ ગામડાંમાં લગભગ વીસ હજાર લોકો અહીંની સુંદરતા અને અહીંનું જીવન જોવા માટે આવે છે.

પરંતુ અહીં સુધી પહોંચવા માટે દરેક પ્રવાસીઓએ હવાસુપાઈની ટ્રાઇબલ કમ્યુનિટીની પરવાનગી લેવી પડે છે.

ફેબ્રુઆરી મહિનાથી માંડીને નવેમ્બર સુધી પ્રવાસીઓ અહીંના લોકો સાથે તેમના ઘરોમાં રહી શકે છે. ચાંદની રાતે ઝરણાંમાંથી પાણી પડવાના અવાજ સાથે ગામની સુંદરતા માણવાનો લાહ્વો લઈ શકે છે.

હવાસુપાઈ ગામના...


પરંતુ આમ છતાં આ ટ્રેનનાં વખાણ કરનારા લોકો ઓછા નથી. દેશનાં બે મોટાં શહેરોને આટલા સમયમાં જોડનારી ટ્રેન ખરેખર ખાસ છે.

પરંતુ હવે એવો રોડ બનાવવાની વાત થઈ રહી છે જે ટ્રેન કરતાં પણ ઓછા સમયમાં તમને એક શહેરથી બીજા શહેર પહોંચાડી દેશે.

ખાસ વાત એ છે કે તે ગુજરાતમાંથી પસાર થઈને મુંબઈ જશે. જેથી ગુજરાતથી દિલ્હી અને મુંબઈ જવાનું વધારે સરળ થઈ જશે.

ટાઇમ્સ ઓફ ઇન્ડિયાના અહેવાલ મુજબ એક્સપ્રેસ પ્રોજેક્ટ હરિયાણાના મેવાત અને ગુજરાતના દાહોદ જેવા પછાત જિલ્લાઓમાંથી પસાર થશે.

તેનો પૂરો રૂટ દિલ્હી-ગુડગાંવ-મેવાત-કોટા-રતલામ-ગોધરા-વડોદરા-સૂરત-દહિંસર-મુંબઈ છે.

કુલ કેટલો ખર્ચ થશે?

કેન્દ્રીય માર્ગ અને વાહનવ્યવહાર મંત્રી નીતિન ગડકરીએ કહ્યું કે દિલ્હીની બાજુમાં આવેલા ગુડગાંવ અને મુંબઈ વચ્ચે નવો એક્સપ્રેસવે બનાવવામાં આવશે અને તેનો ખર્ચ 1 લાખ કરોડ રૂપિયા આવશે.

માર્ગ અને વાહન વ્યવહાર વિભાગે એક નિવેદનમાં કહ્યું, "એક લાખ કરોડ રૂપિયા એક્સપ્રેસવે પર ખર્ચ કરવામાં આવશે. નીતિન ગડકરી દિલ્હી અને એનસીઆરમાં ટ્રાફિક ઓછી કરવા માટે અને ટ્રાફિકજામ ઘટાડવા માટે 356 અબજની કુલ 10 યોજનાઓ પર કામ કરી રહ્યા છે."

તમે આ વાંચ્યું કે નહ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ીં?

એવું કહેવામાં આવી રહ્યું છે કે દિલ્હી-મુંબઈ એક્સપ્રેસવે નેશનલ હાઇવે 8ના 1,450 કિલોમીટરના અંતરને ઘટાડીને 1,250 કિલોમીટર સુધી લઈ જવાશે.

સાથે જ આ અંતરને કાપવામાં 20થી 24 કલાકને બદલે 12 કલાકનો સમય લાગશે.

ગડકરીનું એ પણ કહેવું છે કે કામને ઝડપી બનાવવા માટે દિલ્હી-મુંબઈ એક્સપ્રેસવે પર 40 અલગ-અલગ જગ્યાએ કામ શરૂ કરવામાં આવશે.

પરંતુ શું આ એક્સપ્રેસવે સફળ થશે? શું કેન્દ્ર સરકાર ખરેખર તેને 2020-21 સુધીમાં પૂરો કરી શકશે? સવાલ ઘણા છે અને જવાબ સમય જ આપશે.

શા માટે આ એક્સપ્રેસવેમાં લાગશે ઓછો સમય?

મુંબઈ : અદભૂત મુસાફરીનો અનુભવ હાયપરલૂપ પ્રોજેક્ટ

ઇન્ડિયન એક્પ્રેસ મુજબ આ એક્સપ્રેસવે અંતરને કાપવામાં લાગતા સમયમાં 8 કલાક ઓછા કરી દેશે.

તેનું એક મુખ્ય કારણ એ છે કે આ એક્સપ્રેસવે ઓછા વિકસિત વિસ્તારોમાંથી નીકળશે.

કારણ કે આ વિસ્તારોમાં વસતિ ઘણી ઓછી છે, ત્યાં ટ્રાફિક પણ બહુ ઓછો છે અને એક્સિડન્ટની શક્યતા પણ ઓછી હશે.

ટ્રાફિક ઓછી હોવાને કારણે ગાડી ચલાવનારા વધારે સ્પીડ રાખી શકશે.

આ સમગ્ર યોજના ચાર ચરણોમાં પૂરી કરવામાં આવશે. દિલ્હી-મુંબઈ એક્સપ્રેસ વેનું પહેલું ચરણ શરૂ થઈ ગયું છે.

તે દિલ્હીને જયપુર અને વડોદરાને મુંબઈ સાથે જોડશે. તે બાદ જયપુરને કોટા અને કોટાને વડોદરા સાથે જોડશે.

જોકે, આ યોજનામાં જમીન સંપાદન સૌથી મોટી અડચણ બની શકે છે. તેના પર કરોડો રૂપિયા ખર્ચવા પડશે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


પરંતુ એ પહેલાં જ કોટામાં નાર્કોટિક્સ વિભાગના ડેપ્યુટી કમિશનર સહીરામ મીણાની ગત પ્રજાસત્તાક દિવસે કથિત લાંચ લેવાના મામલે ઍન્ટિ-કરપ્શન બ્યૂરોએ ધરપકડ કરી હતી.

મીણાએ સવારમાં ઝંડો ફરકાવ્યો અને સત્ય નિષ્ઠા પર ભાષણ આપ્યું. હવે અધિકારી તેમની ધન-સંપત્તિનો હિસાબ કરી રહ્યા છે.

અધિકારીઓનું માનીએ તો આંકડો બસ્સો કરોડથી ઉપર પહોંચી ગયો છે. બ્યૂરોના અધિકારીઓના પ્રમાણે અત્યાર સુધીની તપાસમાં મીણાની પાસે અઢી કરોડ રોકડા, 106 પ્લોટ, 25 દુકાનો, પેટ્રોલ પંપ, મૅરેજ હોમ, ઝવેરાત અને ખેતીની જમીનનો રેકૉર્ડ મળ્યો છે.

પૈસા ગણવા માટે મશીન

મીણાની પાસે મળેલી ધન રાશી ગણવા માટે મશીનની મદદ લેવી પડી. જાણકારી મળી છે કે તેમણે બીટકોઇનમાં પણ રોકાણ કર્યું છે.

બ્યૂરોના અધિકારી ક્રિપ્ટોકરન્સીની ભાળ મેળવવા માટે એ ઇલેક્ટ્રૉનિક ઉપકરણોને શોધી રહ્યા છે જેનો મીણા ઉપયોગ કરતા હતા.

અધિકારીઓના અનુસાર પકડાઈ ગયા બાદ ન તો તેમના ચહેરા ઉપર કોઈ ડર હતો ના તો કોઈ ચિંતાની રેખા.

ઍન્ટિ-કરપ્શનના અધિક પોલીસ અધિક્ષક ચંદ્રશીલ ઠાકુરે બીબીસીને જણાવ્યું કે હજુ પણ મીણાની પૂછપરછ ચાલુ છે.

મીણાની સાથે દલાલ કમલેશ ધાકડની પણ ધરપકડ કરવામાં આવી છે. એક લાખ ર... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ૂપિયાની લાંચ આપતી વખતે ધાકડની ધરપકડ કરવામાં આવી.

તેઓ મીણાના દલાલ પણ છે. તેમના પિતા અફીણની ખેતી કરે છે. તપાસ સાથે સંકળાયેલા અધિકારીએ જણાવ્યું કે મીણા તપાસમાં સાથ નથી આપી રહ્યા. પૂછપરછમાં મીણાએ કહ્યું કે તેમની પાસે વારસાગત પૈસા છે.

બ્યૂરોને કાર્યવાહી દરમિયાન એવા દસ્તાવેજ મળ્યાં છે, જેનાથી ખુલાસો થયો છે કે મીણા લોકસભાની ચૂંટણી લડવા ઇચ્છતા હતા.

એ બીજેપી અને કૉંગ્રેસ બંને પૈકી કોઈ પણ પાર્ટીમાંથી ચૂંટણી લડવા તૈયાર હતા.

નિવૃત્તિમાં થોડો જ સમય બાકી હતો

મીણા 1989માં સરકારી સેવામાં આવ્યા અને પ્રગતિના સોપાનો ચઢતા 1997માં ભારતીય મહેસૂલ સેવાના સભ્ય બની ગયા.

તેમની સેવાનિવૃત્તિમાં થોડો જ સમય બચ્યો હતો. અધિકારીઓએ પૂછપરછમાં કડકાઈ કરી, ત્યારે તેમણે તબિયત ખરાબ હોવાની વાત કહી.

એ પછી તરત તેમને હોસ્પિટલ લઈ જવામાં આવ્યા. જો કે ડૉકટરોએ તેમને સ્વસ્થ જાહેર કરી દીધા.

બ્યૂરોના અધિકારી ઠાકુર કહે છે કે અમે એમની પૂછપરછ કરીને જાણકારી મેળવવા ઇચ્છીએ છીએ કે લાંચના આ મામલામાં કોણકોણ સામેલ હતું અને આ કેટલી મોટી સાંકળ હતી.

ખેડૂતો અને નાર્કોટિક્સ વિભાગની વચ્ચેના મુખી

અધિકારીઓના અનુસાર અફીણની ખેતીમાં ખેડૂતો અને નાર્કોટિક્સ વિભાગના મુખી સેતુ હોય છે. મુખી જ એ ગામમાં અફીણના કરની માપણી અને હિસાબ કરે છે.

કમલેશ પોતાના ગામમાંપોતાના પિતાને મુખી બનાવવા ઇચ્છતા હતા પરંતુ પાત્રતા હોવા છતાં કોઈ અન્ય વ્યક્તિને મુખી બનાવી દેવામાં આવ્યા.

બ્યૂરોના અધિકારીઓની મીણા ઉપર ઘણા સમયથી નજર હતી, એટલે કમલેશ અને મીણાના ફોન નિરીક્ષણ હેઠળ રાખવામાં આવ્યા હતા.

બધું જ ફિલ્મી કથાની જેમ થયું. બ્યૂરોએ મીણા ઉપર નજર રાખી. પ્રજાસત્તાક દિવસ ઉપર મીણા પોતાના નિવાસ સ્થાનેથી સમારંભમાં જવા માટે નીકળ્યા, તેમની ગાડીને બે નાર્કોટિક્સ કર્મચારી બાઇક પર ઍસ્કૉર્ટ કરતા નીકળ્યા.

આરોપી મીણાએ ઝંડો ફરકાવ્યો અને વીસ મિનિટ સુધી ઇમાનદારી ઉપર ભાષણ આપ્યું. ઘરે પરત આવ્યા અને જેવી કમલેશે એક લાખ રૂપિયાની લાંચ આપી, તેમની ધરપકડ કરી લેવામાં આવી.

રાજસ્થાનમાં સવાઈ માધોપુર જિલ્લાના મીણા લગભગ ત્રણ દસકાથી સેવામાં છે. તપાસમાં સંલગ્ન અધિકારીઓના અનુસાર તેમને બરખાસ્ત કરી દેવાયા છે.

પરંતુ આ વિષયમાં કોટા સ્થિત નાર્કોટિક્સ વિભાગ સાથે સંપર્ક કરવામાં આવ્યો ત્યારે કહેવામાં આવ્યું, તેમને આ વિશે જાણકારી નથી.

નાર્કોટિક્સ વિભાગના મુખ્ય મથક ગ્વાલિયરમાં પણ કોઈ પણ અધિકારી આ બાબતે વાત કરવા માટે તૈયાર ના થયા. બ્યૂરોના...


પરંતુ એક સમયે ભાજપ માટે હિંદુત્વની પ્રયોગશાળા ગણાતાં ગુજરાતમાં યોગીની જન સભાઓને ભાજપની અપેક્ષા પ્રમાણે પ્રતિસાદ નથી મળી રહ્યો.

ગયા સપ્તાહે જ જામનગરમાં થયેલી જન સભા વિશે તે સભામાં હાજર રહેલા સ્થાનિક પત્રકાર દર્શન ઠક્કરે કહ્યું, "યોગી આદિત્યનાથની સભા જે સ્થળે હતી, ત્યાં લગભગ 2500 લોકોની બેસવાની વ્યવસ્થા હતી.

"પરંતુ તેમની સભા વખતે માંડ હજારથી બારસો જેટલા લોકો હાજર હશે. એમાં પક્ષના કાર્યકર્તાઓની પણ સંખ્યા આવી ગઈ.

"લોકોમાં તેમની સભામાં આવવાનો કોઈ ખાસ ઉત્સાહ જોવા મળ્યો નહોતો."

તમને આ વાંચવું પણ ગમશે:

યોગી આદિત્યનાથની જન સભામાં પાંખી હાજરી પહેલી વખત નહોતી.

પહેલાં પણ પ્રતિસાદ નહોતો મળ્યો

ગુજરાતમાં ચૂંટણી જાહેર થઈ તે પહેલાં જ ભાજપે પ્રચારનાં ભાગરૂપે શરૂ કરેલી ગૌરવ યાત્રામાં પણ યોગીએ વલસાડ, પારડી જેવા દક્ષિણ ગુજરાતના વિસ્તારોમાં સભા કરી હતી.

સુરતના પત્રકાર ફૈસલ બકીલીએ બીબીસીને જણાવ્યું કે, તે સમયે પણ ત્યાં પણ યોગીની જાહેરસભાઓને યોગ્ય પ્રતિસાદ મળ્યો નહોતો.

એટલે સુધી કે દેશનાં સૌથી મોટા રાજ્યના મુખ્યમંત્રીએ અંડરબ્રિજ નીચે જાહેરસભા સંબોધી હતી.

આ વિશે વાત કરતાં ગુજરાત યુનિવર્સિટીના પોલ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

િટિકલ સાયન્સના નિવૃત્ત પ્રોફેસર દિનેશ શુક્લએ કહ્યું, "ગુજરાતમાં યોગીની અસર નથી. ગુજરાતમાં નરેન્દ્ર મોદીનો જ પ્રભાવ વધુ છે.

"યોગીની લોકપ્રિયતા ઉત્તરપ્રદેશની બહાર નથી. જ્યાં છે, ત્યાં સિમિત છે."

હિંદુત્વની લહેર નથી?

તેમણે વધુમાં કહ્યું, "આ ઉપરાંત એક સમયે ગુજરાતમાંથી અડવાણીએ સોમનાથથી અયોધ્યા સુધીની યાત્રાઓ કાઢી હતી.

"હવે તેવું વાતાવરણ રહ્યું નથી, પહેલાં જેવી હિંદુત્વની વાત કે લહેર હવે ગુજરાતમાં ચાલતી નથી."

તેમની વાત સાથે સહમત થતાં દિલ્હીની જવાહરલાલ યુનિવર્સિટીના નિવૃત્ત પ્રોફેસર ઘનશ્યામ શાહે કહ્યું, "હિંદુત્વ એક ઇમોશન હતું. કોઈ પણ આવેશ જે સમય જતાં ઠંડો પડી જાય, તેવી જ રીતે હિંદુત્વ પણ ઠંડું પડી ગયું છે.

"આ ઉપરાંત સામાન્ય માણસો માટે રોજબરોજનું જીવન ચલાવવા માટેનો સંઘર્ષ વધી ગયો છે અને આ પ્રશ્નો ભાજપ ઉકેલી શક્યો નથી.

"તમે માણસોને એક વખત મૂર્ખ બનાવી શકો, બે વખત મૂર્ખ બનાવી શકો, દર વખતે મૂર્ખ ન બનાવી શકો."

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


પરંતુ એવું નથી કે કરવા વાળા લોકો પોતાના સ્તરે પ્રયાસ નથી કરી રહ્યાં કે સફળતા નથી મેળવી રહ્યાં.

જે દેશની સંસદમાં મહિલાઓ હજુ સુધી 33 ટકા અનામત માટે સંઘર્ષ કરી રહી છે, એ જ દેશના બીજા ખુણાઓમાં એવી પણ મહિલાઓ છે, જે પોતાના ભાગનો સંઘર્ષ કરીને નાની મોટી રાજકીય સફળતા સુધી પહોંચી રહી છે.

વાત હવે ગામના સરપંચ અથવા કોઈ વિસ્તારના ધારાસભ્ય બનવા સુધી સીમિત નહીં રહે પણ લોકસભા ક્ષેત્રના સાંસદ, મંત્રી અને રાજ્યનાં મુખ્યમંત્રી બનવા સુધી પહોંચી ગઈ છે.

બીબીસી હિંદીએ આ સફળતાનો ઉત્સવ મનાવવાની સાથેસાથે રાજકારણમાં મહિલાઓના પડકારો ઉપર ચર્ચા કરવાં માટે એક કાર્યક્રમનું આયોજન કર્યું.

'લીડર ભી, નીડર ભી...' નાના પરંતુ અસરકારક શીર્ષકથી અંદાજ મળે છે કે મહિલા નેતાઓ હજુ પહેલાંની જેમ પુરુષોના પડછાયામાં દબાઈને નથી રહી, પણ તેનાંથી બહાર પ્રતિનિધિત્વ કરી રહ્યાં છે, દિશા ચીંધી રહ્યાં છે. એ પણ ડર્યાં વગર, ગભરાયા વગર.

આ કાર્યક્રમમાં માત્ર રાષ્ટ્રીય રાજકારણમાં હાજરી નોંધાવનાર મહિલા નેતાઓ સાથે નહીં પણ એ મહિલાઓનાં સંઘર્ષ અને સફળતા પર પણ ચર્ચા કરવામાં આવી, કે જેઓ ગામડાંથી શહેર સુધી રાજકારણનો મુશ્કેલ રસ્તો હિંમત સાથે પાર કરી ર... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

હ્યાં છે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

કોંગ્રેસનાં વરિષ્ઠ નેતા કુમારી શૈલજાની સાથે આ સવાલનો જવાબ શોધવાનો પ્રયત્ન કરવામાં આવ્યો કે જે મહિલાઓ મોટાં દળોમાં સ્થાન મેળવવામાં સફળ થાય છે, તેમના માટે પાર્ટીમાં ઉચ્ચ સ્થાન સુધી પહોંચવાનો રસ્તો કેટલો મુશ્કેલ હોય છે?

કાર્યક્રમમાં નવી પેઢીના લોકો પણ સામેલ થયાં જેમણે એ ચિત્ર સ્પષ્ટ કર્યું કે આ પેઢી દેશનાં રાજકારણ અને નેતાઓ પાસે શું અપેક્ષા રાખે છે, શું આશા રાખે છે.

નવી પેઢીની મહિલાઓ અને તેમની રાજકીય યાત્રામાં આવનારી મુશ્કેલીઓ અને પડકારોની પણ ચર્ચા કરવામાં આવી.

આ મુદ્દે ચર્ચા કરવા માટે બીબીસીની સાથે આમ આદમી પાર્ટીનાં વરિષ્ઠ નેતા આતિશી અને હાલમાં મહિલા કૉંગ્રેસનાં મહાસચિવ બનાવવામાં આવેલાં અપ્સરા રેડ્ડી પણ જોડાયાં.

મુદ્દા, મુશ્કેલીઓ અને પરિણામ પર વાત

આપણું ધ્યાન ઘણીવાર એ મહિલા નેતાઓ પર જાય છે, જે સામાન્ય રીતે મીડિયાની નજરમાં રહે છે. પરંતુ ઘણાં મહિલા નેતા એવાં છે, જેઓ પ્રાથમિક સ્તરે સંઘર્ષ કરી રહ્યાં છે.

તેમના શું મુદ્દા છે, તેમની યાત્રા કેટલી મુશ્કેલ છે, તેઓ કેટલું આગળ વધી શકે છે, તેની ઉપર સીપીઆઈ(એમએલ)નાં પોલિટ બ્યૂરોનાં સભ્ય કવિતા કૃષ્ણન, આમ આદમી પાર્ટીનાં નેતા સોની સોરી, હરિયાણા અને રાજસ્થાનનાં ગામોમાં સરપંચ બનેલાં સીમા દેવી અને શહેનાઝ ખાન સાથે ચર્ચા કરવામાં આવી.

સમય જે ઝડપથી બદલાઈ રહ્યો છે, એટલી જ ઝડપથી દેશની રાજનીતિ બદલાઈ રહી છે.

મોટા ચહેરાઓની આસપાસ ફરતી હાલના સમયની રાજનીતિની રીત-ભાત અને વલણમાં મહિલા નેતા કેટલી હદે ગોઠવાય છે અને શું તેઓ એને બદલી શકે છે, આ સવાલનો જવાબ આપવા માટે હાજર રહ્યાં ભાજપાનાં ભૂતપૂર્વ નેતા અને સાંસદ સાવિત્રીબાઈ ફૂલે અને ઉત્તર પ્રદેશ સરકારમાં મંત્રી સ્વાતિ સિંહ.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


પરંતુ કદાચ હવે આ યાદીમાં કૃષ્ણા કોહલીનું નામ જોડાઈ જાય. તેઓ અલ્પસંખ્યક સમુદાય તરફથી સેનેટની મેમ્બરશીપ માટે દાવો કરી રહ્યાં છે.

પાકિસ્તાનના થરપારકર સાથે સંબંધ ધરાવતાં કૃષ્ણા કોહલીએ 7 ફેબ્રુઆરીએ સેનેટની ચૂંટણી માટે પાકિસ્તાની ચૂંટણી પંચમાં પોતાની ઉમેદવારીનું ફોર્મ ભર્યું છે.

તમને આ પણ વાંચવું ગમશે

પાકિસ્તાન પીપલ્સ પાર્ટીએ કૃષ્ણા કોહલીને સિંધ ક્ષેત્રથી સામાન્ય શ્રેણીમાં ઉમેદવાર ઘોષિત કર્યા છે.

કૃષ્ણા જ્યારે પોતાના દસ્તાવેજ જમા કરવવા ચૂંટણી પંચની ઑફિસમાં દાખલ થયા તો તેઓ થોડાં અલગ જોવા મળી રહ્યાં હતાં.

થરપારકર વિસ્તાર

કૃષ્ણા કોહલીએ બીબીસીને જણાવ્યું કે પાકિસ્તાનના ઇતિહાસમાં તેઓ થરપારકર વિસ્તારનાં પહેલા મહિલા છે કે જેમને સંસદ સુધી પહોંચવાની તક મળી છે.

તેઓ કહે છે, "આ સમયે હું બિલાવલ ભુટ્ટોનો જેટલો ધન્યવાદ વ્યક્ત કરું તેટલો ઓછો છે."

કૃષ્ણા કોહલી થરપારકર વિસ્તારના એક ગામડાં સાથે સંબંધ ધરાવે છે. તેમનાં દાદા રુપલો કોહલીએ વર્ષ 1857માં અંગ્રજો વિરુદ્ધ સ્વતંત્રતાની લડાઈમાં ભાગ લીધો હતો.

સ્વતંત્રતાની આ લડાઈ પૂર્ણ થયા બાદ તુરંત થોડા મહિના બાદ તેમને ફાંસીની સજા આપવામાં આવી હતી.

બીબીસી ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

સાથે વાત કરતા તેમણે જણાવ્યું કે થરપારકરમાં જીવન વિતાવવું ખૂબ અઘરું છે. કેમ કે ત્યાં દર વર્ષે દુષ્કાળ પડે છે અને તેના કારણે ઘણું બધું સુકાઈ જાય છે.

16 વર્ષની ઉંમરે લગ્ન

કૃષ્ણા કોહલીનો સંબંધ એક ગરીબ પરિવાર સાથે છે.

તેમનાં પિતા જુગનૂ કોહલી એક જમીનદારને ત્યાં મજૂરી કરતા હતા. કામ ન હોવાના કારણે ઘણી વખત અલગ અલગ વિસ્તારમાં કામની શોધમાં જતા હતા.

કૃષ્ણા કોહલી જણાવે છે, "મારા પિતાને ઉમરકોટના જમીનદારે કેદ કરી લીધા અને અમે ત્રણ વર્ષ તેમની કેદમાં રહ્યાં. તે સમયે હું ત્રીજા ધોરણમાં ભણતી હતી."

આ તસવીરમાં કૃષ્ણા કોહલી પોતાના પિતા સાથે જોવા મળી રહ્યાં છે

"અમે કોઈ સંબંધી પાસે જઈ શકતા ન હતા કે કોઈની સાથે વાત પણ કરી શકતા ન હતા. બસ તેમના કહેવા પ્રમાણે કામ કરતા હતા અને તેમના આદેશ પર કેદમાં પરત ફરી જતા હતા."

કૃષ્ણા કોહલી કેશુબાઈના નામે પણ ઓળખાય છે.

તેમનાં લગ્ન 16 વર્ષની ઉંમરે થઈ ગયા હતા. પરંતુ તેઓ જણાવે છે કે તેમના પતિએ શિક્ષણ મેળવવામાં ખૂબ મદદ કરી.

છોકરીઓનું શિક્ષણ અને સ્વાસ્થ્ય

કૃષ્ણાએ સિંધ યુનિવર્સિટીથી સમાજશાસ્ત્રમાં માસ્ટર્સની ડિગ્રી મેળવી છે અને તેઓ વીસ વર્ષોથી થરપારકરમાં છોકરીઓનાં શિક્ષણ તેમજ તેમનાં સ્વાસ્થ્ય માટે મહેનત કરી રહ્યાં છે.

તેઓ કહે છે, "થરપારકરમાં ગર્ભવતી મહિલાઓનું જીવન ખૂબ મુશ્કેલ છે. હું સંસદમાં આવ્યા બાદ તેમનાં માટે કામ કરવા માગું છું."

ઉમેદવારીના દસ્તાવેજ જમા કરવા અંગે તેઓ જણાવે છે કે તેમને પીપીપીના નેતા સરદાર શાહે સલાહ આપી હતી કે તેઓ દસ્તાવેજ જમા કરે.

કૃષ્ણા જણાવે છે, "મેં પહેલા પણ પીપીપી સાથે કામ કર્યું છે. 2010ના જાતીય હિંસા વિરુદ્ધ બિલથી માંડીને 18માં સંશોધનની સ્વીકૃતિ સુધી એક સાથે ઘણી જગ્યાએ કામ કર્યું છે."

"હું મહિલાઓનાં સ્વાસ્થ્ય અને શિક્ષણ માટે જે પ્લેટફોર્મ ઇચ્છતી હતી, તે મને અંતે મળી ગયું છે. મારું સપનું છે કે હું લોકોની આશાઓ પર ખરી ઉતરું."

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


પરંતુ કેટલીકવાર આ બધુ છોડીને એટલે કે ગોખવાનું મૂકીને શાંતિથી બેસવાથી પણ યાદશક્તિ તેજ થઈ શકે છે.

તમારા રૂમમાં પ્રકાશ ઓછો આવે તેવું કરો. આરામદાયક રીતે સૂઈ જાવ.

આંખો બંધ કરો અને પોતાને ખૂબ રિલેક્સ ફિલ થઈ રહ્યું છે તેવું વિચારો.

આવું કરવાથી તમે અનુભવશો કે જે બાબત યાદ રાખવાની કોશિશ કરી રહ્યા હતા તે તમને બરાબર યાદ રહી જશે.

યાદદાસ્તનો ખજાનો

યાદશક્તિને તેજ કરવા માટે એવું સૂચવાતું હોય છે કે ઓછામાં ઓછા સમયમાં વધારે શીખી લો, જાણી લો, સમજી લો.

પરંતુ અમુક સમય કશી ખલેલ વિના આરામ અને શાંતિથી બેઠા રહેવાથી પણ યાદશક્તિને તેજ કરી શકાય છે.

શાંતચિત્તે બેસવાથી ખાલી પડેલા દિમાગમાં યાદદાસ્તનો ખજાનો ભરી શકાય છે.

આ માટે તમારે તમારા મગજને શાંતિ આપવી જોઈએ, જેથી તે પોતાને રિચાર્જ કરી શકે.

તમને આ પણ વાંચવું ગમશે

શાંતિના અનુભવ માટે બેઠા હો ત્યારે ઈ-મેઇલ ચેક કરવાથી કે સોશિયલ મીડિયા ફિડ જોવાથી મનની શાંતિમાં ખલેલ પડી શકે છે.

કશું જ કર્યા વિના બેસી રહેવું તે આળસુ વિદ્યાર્થી માટેની નિશાની હશે, પણ સાચી વાત એ છે કે જેમની યાદશક્તિ નબળી છે, તેમના માટે આ નુસખો બહુ ઉપયોગી સાબિત થઈ શકે છે.

આપણા બધાની અંદર એ ક... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

્ષમતા રહેલી જ છે કે આપણે શાંતિથી બેસીએ અને આપણી યાદશક્તિ વધારીએ.

સન 1900માં જર્મન મનોવિજ્ઞાનીનો પ્રયોગ

સન 1900માં એક જર્મન મનોવિજ્ઞાની જ્યોર્ગ એલિયાસ મ્યૂલર અને તેમના શિષ્ય અલ્પૉન્સ પિલ્જેકરે સૌપ્રથમ આ શોધ કરી હતી.

યાદશક્તિ કઇ રીતે વધે તેના પ્રયોગો દરમિયાન પિલ્જેકર અને મ્યૂલરે કેટલાક લોકોને અર્થ વિનાના કેટલા શબ્દો યાદ કરવા માટે આપ્યા હતા.

આ જૂથમાંથી કેટલાકને આરામ કરવાનું કહેવાયું. અન્ય લોકોને આરામ કરવા દેવાયો નહોતો. બાદમાં આ જૂથને ફરીથી નવા કેટલાક શબ્દો યાદ કરવા માટે અપાયા.

દોઢ કલાક પછી સૌને શબ્દો ફરી પૂછવામાં આવ્યા, ત્યારે બંને જૂથના જવાબો એકદમ અલગ હતા.

જે જૂથને વચ્ચે આરામ કરવા જણાવાયું હતું, તેના સભ્યોને પ્રથમ યાદીના પચાસ ટકા શબ્દો યાદ રહ્યા હતા.

તેની સામે આરામ કરવાની તક નહોતી મળી તેવા જૂથના સભ્યોને પ્રથમ યાદીના માત્ર 28 ટકા શબ્દો જ યાદ રહ્યા હતા.

મગજ કેટલું યાદ રાખી શકે છે?

એ વાત સ્પષ્ટ છે કે આપણું મગજ સતત નવી નવી ચીજોને યાદ રાખી શકે નહિ.

બે બાબતો આપણે યાદ રાખવા માગતા હોઇએ તો તે બંનેની વચ્ચે મગજને આરામ આપવો પડે. એમ થાય તો આપણી યાદશક્તિ વધારે સતેજ થાય છે.

આ બે વિજ્ઞાનીઓના પ્રયોગો બાદ ગત સદી દરમિયાન આ પ્રકારના અનેક સંશોધનો થયા છે.

2000ની સાલની શરૂઆતમાં સ્કૉટલેન્ડની એડિનબરા યુનિવર્સિટીના સર્જિયો ડેલા સાલા અને અમેરિકાની મિસૌરી યુનિવર્સિટીના નેલ્સન કોવાને આ વિશે એક જોરદાર સંશોધન કર્યું હતું.

આ બંને વિજ્ઞાનીઓની ટીમ એ જાણવા માગતી હતી કે શું વચ્ચે બ્રેક લેવાથી આપણું મગજ વધારે બાબતો યાદ રાખી શકે છે ખરું?

બંનેની ટીમે મ્યૂલર અને પિલ્જેકરની પદ્ધતિ પ્રમાણે પ્રયોગો કર્યા હતા. તેમણે પોતાના સંશોધન માટે પસંદ કરેલા લોકોને 15 શબ્દો આપ્યા હતા.

આરામનું મહત્વ

તેમાંથી કેટલાક લોકોને બ્રેક આપવામાં આવ્યો હતો, જ્યારે કેટલાક લોકોને બીજા કામમાં વ્યસ્ત કરી રખાયા હતા.

દસ મિનિટ પછી એ શબ્દો વિશે પૂછવામાં આવ્યું. જે ટુકડીને આરામ કરવા મળ્યો હતો તેમને 49 ટકા શબ્દો યાદ રહી ગયા હતા.

જેમને બીજી બાબતોમાં વ્યસ્ત રખાયા હતા તે લોકો ફક્ત 14 ટકા શબ્દો યાદ કરી શક્યા હતા.

આ સંશોધનમાં આગળ બે જૂથો પાડીને તેમને એક કથા સંભળાવવામાં આવી. તેમાંથી કેટલાકને એક કલાક માટે આરામ આપવામાં આવ્યો.

બીજા લોકોને આરામની તક અપાઈ નહોતી. આરામની તક નહોતી મળી તે જૂથના લોકોને આ કથા વિશે સવાલો પૂછવામાં આવ્યા તેમાંથી સાત ટકાના જ જવાબો આપી શક્યા હતા....


પરંતુ કેનેડાના રેયાન હોમ્સ માટે આ સવાલનો જવાબ આપવો સાવ સરળ છે.

રેયાન હોમ્સ એક રોકાણકાર અને સોશિયલ નેટવર્ક અકાઉન્ટને મેનેજ કરનારી વેબસાઇટ 'હૂટસૂટ'ના સંસ્થાપક છે.

તેમના પ્રમાણે એક સફળ બિઝનેસમેન બનવા માટે કોઈ વિશેષ ડિગ્રીની જરૂર હોતી નથી, પરંતુ નીચે પ્રમાણેની રીત તમને કહી દેશે કે તમે સફળ થશો કે નહીં.

કોઈ બિઝનેસ આઇડિયામાં તમે સફળ થશો કે નહીં, હોમ્સ પ્રમાણે આ વાતનો જવાબ મેળવવો સરળ છે. તેઓ તેના માટે ટ્રિપલ 'T'નો ફોર્મ્યુલા આપે છે.

આવડત

રેયાન હોમ્સ

સારા બિઝનેસ આઇડિયા તમને ઘણી જગ્યાએ મળી જશે, પરંતુ તેને સફળતા અપાવવા જરૂરી એવા લોકો લાખોમાં એક હોય છે.

હોમ્સ પોતાના બ્લોગમાં લખે છે, ''બિઝનેસનું મૂલ્યાંકન કરતી વખતે હું પહેલાં બૉસ અને તેની ટીમને જોઉં છું. મારા માટે એ જાણવું જરૂરી છે કે તેઓ પોતાના બિઝનેસ માટે સમર્પિત છે કે નહીં.''

બિઝનેસમેન માટે સૌથી મોટો પડકાર રોકાણકારોના પૈસા શૂન્યથી અબજો સુધી લઈ જવાનો હોય છે અને સફળ થવા માટે એ જરૂરી છે કે તેઓ પોતાનો પૂર્ણ સમય આપે અને તેમની કામ કરવાની રીત અલગ હોય.

હોમ્સ કહે છે, ''ઉદ્યોગસાહસિક સમસ્યાઓનું સમાધાન શોધે છે, ના કે તેઓ બીજાને તેના માટે પૈસા આપે છ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ે."

"તેઓ ત્યાં સુધી આરામ કરતા નથી, જ્યાં સુધી સમાધાન શોધી નથી લેતા. કોઈ પણ કંપનીની આવશ્યક જરૂરિયાત હોય છે કે તેઓની પાસે કેટલાક ઝનૂની કાર્યકર્તાઓ હોય.''

ટેક્નૉલોજી

હોમ્સ કહે છે કે ટેક્નૉલોજી કોઈ અંતિમ સમયે વિચારવાની વસ્તુ નથી. તમારો બિઝનેસ આઇડિયા ટેક્નૉલોજી સાથે પહેલાંથી જ જોડાયેલો હોય તે જરૂરી છે.

હોમ્સ કહે છે, ''કોડિંગ અને એન્જિનિયરિંગ એક બિઝનેસ આઇડિયા જેટલા જરૂરી છે.''

'હૂટસૂટ'નાં સંસ્થાપક અનુસાર સારી રીત એ છે કે એક વ્યક્તિ ટેક્નૉલોજી માટે પૂર્ણ રીતે સમર્પિત હોય અને અન્ય એક બિઝનેસની જરૂરિયાતનું ધ્યાન રાખે.

 જેથી ટેક્નૉલોજીને લગતી વિવિધ સમસ્યાઓનું સમાધાન સમય પર થઈ શકે.

ટ્રૅક્શન

ટ્રૅક્શન એટલે ખેંચવું કે લોભાવવાની ક્ષમતા. શું તમારી પાસે ગ્રાહક કે રોકાણકાર છે?

તમે કેટલા પૈસા કમાયા? હોમ્સ કહે છે કે જો તમારી પાસે ગ્રાહક કે રોકાણકાર છે કે જેઓ પૈસા ખર્ચ કરવા ઇચ્છે છે તો તે તમારા માટે સારી વાત છે.

હોમ્સ કહે છે, ''રોકાણકારોને ખેંચવા માટે એક સુંદર વ્યૂહરચના હોવી જોઈએ, જેનાથી આઇડિયા તેમની પાસે પહોંચાડી શકાય."

"બિઝનેસની સફળતા માટે એવું સોફ્ટવેર બનાવવું જોઈએ કે જે કંપનીની પ્રૉડક્ટને વાયરલ કરી દે કે પછી તેની જાહેરાત પર ભાર આપે.''

પરંતુ હોમ્સ એ પણ જાણે છે કે ટ્રિપલ 'T' ફૉર્મ્યુલા સફળતાની કોઈ અચૂક દવા નથી.

તેઓ કહે છે કે અમૂક વર્ષ પહેલાં તેમને એક શેયર્ડ ટ્રાવેલ ઍપ્લિકેશન બનાવવાનો મોકો મળ્યો હતો, પરંતુ તે ટેસ્ટ જરૂરિયાતોને લઈને નકારવામાં આવી.

તેઓ કહે છે, ''આજે તે ઍપ્લિકેશન 'ઉબર' 50 હજાર મિલિયન ડૉલરની કંપની છે. ક્યારેકક્યારેક યોગ્ય ટેક્નૉલોજી, યોગ્ય ટીમ અને શાનદાર આઇડિયા છતાં બિઝનેસ ફ્લૉપ થઈ શકે છે.''

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


પરંતુ કોઈ ગુજરાતી પુસ્તક પર અશ્લીલતાનાં કારણસર, માફામાફી કે કોર્ટ બહાર સમાધાનની કોઈ પેરવી વિના, પૂરા કદનો મુકદ્દમો ચાલ્યો હોય અને કેસનો ચુકાદો કૃતિની તરફેણમાં આવ્યો હોય એવો નોંધપાત્ર અને લગભગ ભૂલાયેલો દાખલો એટલે ૧૯૫૪માં પ્રકાશિત પુસ્તક 'સ્ત્રી'.

ઇટાલીના વિખ્યાત નવલકથાકાર આલ્બર્ટો મોરેવિઆની નવલકથા 'વુમન ઑફ રોમ'નો ગુજરાતી અનુવાદ રવાણી પ્રકાશન ગૃહ દ્વારા બે ભાગમાં, 'સ્ત્રી' શીર્ષક સાથે પ્રગટ થયો.

અનુવાદ જયાબહેન ઠાકોરે કર્યો હતો.  નવલકથાનું મુખ્ય કથાવસ્તુ એક કિશોરીની પીડા રજૂ કરતું હતું.

બીજી કોઈ પણ છોકરીની જેમ ઘરગૃહસ્થી ઇચ્છતી એ કિશોરીને બીજા વિશ્વયુદ્ધ પછી ન છૂટકે દેહવ્યાપારના વ્યવસાયમાં સંકળાવું પડ્યું.

તેની માનસિકતા અને મનોભાવ આ કૃતિમાં ઝીલાયા છે. આ કથાવસ્તુ અને ખાસ તો કેટલાંક વર્ણન કલાત્મકને બદલે ગલગલિયાં પ્રેરનાર બની શકે એવાં હતાં.

આ હકીકત પ્રત્યે સભાન એવા પ્રકાશકોએ તેના અનુવાદનું કામ એમ. એ. થયેલાં ૩૦ વર્ષનાં જયાબહેન ઠાકોરને સોંપ્યું.

જયાબહેને આ કામ પૂરી ચીવટથી અને તેમાં બિલકુલ છીછરાપણું ન પ્રવેશે એ રીતે પૂરું કર્યું.

પરંતુ જેને આ વિષય જ અસહ્ય લાગતો હોય એવા રૂઢિચુસ્તોનું... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

શું?

પુસ્તકના બંને ભાગ પ્રગટ થયા પછી તેમાંથી કેટલાક ચુનંદા ફકરા ટાંકીને એક પ્રાથમિક શિક્ષકે મુંબઈ રાજ્યના મુખ્ય મંત્રી મોરારજીભાઈ દેસાઈને ફરિયાદ કરી. (ત્યારે ગુજરાત અલગ થયું ન હતું.)

સાત્ત્વિકતા અને ઘણી વાર તેના નામે આત્યંતિકતા માટે જાણીતા મોરારજીભાઈએ ઝાઝી તપાસ કર્યા વિના અમદાવાદાના કલેક્ટર લલિતચંદ્ર દલાલને પુસ્તક સામે અદાલતી કાર્યવાહીનો આદેશ આપી દીધો.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

કહ્યાગરા કલેક્ટરની જેમ અદાલતમાં પહોંચી જવાને બદલે લલિતચંદ્ર દલાલે જયાબહેનને બોલાવ્યાં અને કહ્યું કે પુસ્તકમાંથી અમુક ફકરા-વાક્યો કાઢી નાખો તો વાત અહીંથી જ અટકી જાય.

પરંતુ જયાબહેન માન્યાં નહીં. તેમણે લલિતચંદ્રને કથિત વાંધાજનક એવા ફકરા અને વાક્યોનો સંદર્ભ સમજાવ્યો.

ત્યાર પછી કલેક્ટરે કાર્યવાહી આગળ વધારી નહીં, પરંતુ મહાગુજરાત આંદોલન વખતે તેમની બદલી થઈ.

ત્યાર પછી મુંબઈ સરકારે વડોદરાની અદાલતમા 'સ્ત્રી' સામે કેસ માંડ્યો.

વ્યક્તિગત રીતે અનુવાદિકા જયાબહેન ઠાકોર, પ્રકાશક તારાચંદ રવાણી, પહેલો ભાગ છાપનાર કિશનસિંહ ચાવડા (વડોદરા) અને બીજો ભાગ છાપનાર નવભારત પ્રેસ (અમદાવાદ) સામે.

આ કેસ લાગણીદુભાવ અને અભિવ્યક્તિ-સ્વાતંત્ર્યની વર્તમાન ચર્ચામાં પણ મિસાલરૂપ બને એવો છે.

તેમાં જુદી જુદી વિચારધારા ધરાવતા ચાર સાહિત્યકારોએ અદાલતમાં જુબાની આપીને કળા તથા અશ્લીલતા વચ્ચેનો, ચોખલિયાપણા અને મૂલ્યો વચ્ચેનો ભેદ સ્પષ્ટ કરી આપ્યો.

એ સાહિત્યકારો હતા જાહેર જીવન સાથે સક્રિયપણે સંકળાયેલા અને સમાજવાદી તરીકે જાણીતા  જયંતિ દલાલ, બહુમુખી પ્રતિભા ધરાવતા, 'સંસ્કૃતિ' માસિકના તંત્રી ઉમાશંકર જોશી, કવિ-નાટ્યકાર ચંદ્રવદન ચી. મહેતા અને વડોદરાના માર્કસવાદી શિક્ષક શાંતારામ સબનીસ.

આ ચારેય સાહિત્યકારો એ મુદ્દે એકમત હતા કે આ કૃતિ વાસ્તવલક્ષી છે અને અશ્લીલ નથી.

ચં. ચી. મહેતાએ નરસિંહ મહેતા અને દયારામનાં કેટલાંક કાવ્યોને યાદ કરીને કહ્યું કે અમુક ટુકડાને અલગથી જોઈને કૃતિ શ્લીલ છે કે અશ્લીલ એ નક્કી ન થઈ શકે.

ઉમાશંકર જોશીએ કૃતિને માનવતાવાદી ગણીને કહ્યું કે જે ભાગ પર તહોમત મૂકાયું છે, તે અશ્લીલતાની છાપ ઉપસાવતા નથી અને "કામજીવનની વાત કરે છે એ કારણે જ એ ભ્રષ્ટ કરનારી કે અવનતર કરનારી કૃતિ કહેવાય નહીં."

જયંતિ દલાલે વધારે ફોડ પાડીને કહ્યું કે "કોઈ લખાણ આંચકો આપે એવું હોય કે ઘૃણાજનક હોય તે અશ્લીલ પણ હોય એવું નથી.

"ચિત્તને ભ્રષ્ટ કરે અને નીતિને અવનત કરે તે અશ્લીલતા કહેવાય....


પરંતુ કોઈ દેશ ફિલ્મોમાં કલાકારોને ચૂકવવામાં આવતી રકમની મર્યાદા નક્કી કરે એ રસપ્રદ વાત છે.

ખરેખર ચીનમાં સરકારી અધિકારીઓએ જણાવ્યું કે તેઓ ચીનના ફિલ્મ ઉદ્યોગમાં પૈસાને જ અપાતા પ્રાધાન્ય અને કરચોરીને રોકવા માટે કલાકારોને મળતી રકમની મર્યાદા નક્કી કરી રહ્યા છે.

ચાઇનીઝ ફિલ્મ ઉદ્યોગ અને ટીવી કાર્યક્રમોમાં કામ કરતા કલાકારોને ફિલ્મ-કાર્યક્રમના નિર્માણમાં ખર્ચાયેલી રકમના 40 ટકા જેટલી મહત્તમ રકમ મળી શકશે એવી મર્યાદા નક્કી કરવામાં આવી છે.

દરમિયાન ફિલ્મમાં મુખ્ય અભિનેતા-અભિનેત્રીને તમામ કલાકારોને ચૂકવવામાં આવતી રકમના 70 ટકાથી વધુ ચૂકવવામાં નહીં આવે. એવું સરકારી અધિકારીઓનું કહેવું છે.

ફિલ્મ ઉદ્યોગમાં થતી કરચોરી અને સેલિબ્રિટીઝને થતી ચૂકવણી મામલેની ચર્ચા બાદ આ નિર્ણય લેવાયો છે.

ચીનની પાંચ સરકારી એજન્સી દ્વારા સંયુક્ત નિવેદનમાં આ જાહેરાત કરવામાં આવી હતી.

જેમાં ચીનના પ્રચાર-પ્રસાર વિભાગ, સાંસ્કૃતિક અને પ્રવાસન મંત્રાલય, રેડિયો, ટીવી અને ફિલ્મ બાબતોના નિયામકોનો તેમાં સમાવેશ થાય છે.

આપને આ પણ વાંચવું ગમશે

હાલ સરકાર કેમ આવી મર્યાદા લાવી રહી છે તે વિશે કોઈ ખાસ સ્પષ્ટતા કરવામાં નથી આવી.

અધિકારીઓનું... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

કહેવું છે કે કલાકારોને જંગી રકમ ચૂકવાતી હતી અને યીન-યાંગ કરાર કરવામાં આવતા હતા ઉપરાંત કરચોરી સહિતના મુદ્દાઓને પગલે તેમણે આ નિર્ણય કર્યો છે.

શું છે યીન-યાંગ કરાર

કથિતરૂપે આ કરાર હેઠળ કલાકાર ફિલ્મમાં થનારી તેની સાચી કમાણી(ચૂકવણી) છુપાવે છે.

ઉદાહરણ તરીકે કલાકાર એક નહીં બે કરાર કરે છે. એકમાં તે કર ચૂકવણી સાથે થતી રકમ જાહેર કરે છે. જે તેને મળનારી કુલ રકમ કરતા ઓછી હોય છે.

જ્યારે કરાર કરે છે તેમાં સાચી રકમ હોય છે પણ તેને જાહેર કરવામાં નથી આવતો.

ગત મહિને સેલિબ્રિટીસ દ્વારા કથિત કરચોરી મામલે થયેલા વિવાદને પગલે કદાચ આ પગલાં લેવામાં આવ્યા હોઈ શકે છે.

મે મહિનામાં ટીવી પ્રેઝન્ટેર કુઈ યોંગ્યુઆને સોશિયલ મીડિયમાં એક પોસ્ટ કરી હતી.

તેમાં તેમણે ચીનના સૌથી પ્રખ્યાત અભિનેત્રી ફેન બિન્ગબિન્ગે 1.6 અમેરિકી ડૉલરનો આ કરાર કર્યો તેની વાત કહી હતી.

વળી તેમણે એક બીજી સોશિયલ મીડિયા પોસ્ટ મૂકી હતી જેમાં કથિતરૂપે કહ્યું હતું કે ઘણા ફિલ્મ કલાકારો બે કરાર કરતા હોય છે.

પોસ્ટમાં તેમણે વધુમાં લખ્યું હતું કે તેઓ યીન-યાંગ કરાર કરતા હોય છે, પછી અધિકારીઓને સૌથી ઓછી રકમનો કરાર સુપરત કરતા હોય છે. આમ કરીને તેઓ કરચોરી કરે છે.

ઘણા સોશિયલ મીડિયા યુઝર્સને લાગ્યું કે તેઓ ફેન બિન્ગબિન્ગના કરારની જ વાત કરી રહ્યા છે.

જોકે, અભિનેત્રીના સ્ટુડિયોએ કોઈ પણ પ્રકારની ગેરરીતિનો ઇન્કાર કર્યો હતો અને તેમણે આ ટીવી પ્રેઝન્ટરને કાનૂની કેસની ચેતવણી આપી હતી.

જૂન મહિનામાં ચીનના અધિકારીઓએ આ ઓનલાઈન ચર્ચાઓને પગલે કેટલાક ફિલ્મ અને ટીવી કલાકારો દ્વ્રારા કથિત કરચોરીની તપાસ આદરી હતી.

ફિલ્મ કલાકોરોના મહેનતાણામાં સરકારનો હસ્તક્ષેપ સામાન્ય બાબત છે?

અન્ય ફિલ્મ ઉદ્યોગ હોલીવૂડ અને બોલીવૂડમાં સરકારનો આવો હસ્તક્ષેપ નથી.

પરંતુ ચીનમાં સરકાર ખાનગી ક્ષેત્રમાં પણ દખલગીરી કરી રહી છે.

બુધવારે જાહેર કરવામાં આવેલી નીતિમાં કહેવાયું છે કે ફિલ્મ નિર્માણ કંપનીઓએ સમાજના હિતને પ્રાધાન્ય આપવું જોઈએ. માત્ર બોક્સ ઓફિસની કમાણી અને રેટિંગ્સ પર જ ફોકસ ન કરવું જોઈએ.

અત્રે નોંધવું રહ્યું કે ચીનની સરકાર સેન્સરશિપ અને નિયમન કરવા માટે જાણીતી છે.

સોશિયલ મીડિયમાં પણ કેટલાક સંવેદનશીલ શબ્દો પ્રતિબંધિત કરી દીધા છે.

વળી ચાઈનીઝ પત્રકારોને રાજકીય અને વૈચારિક તથા કામકાજની દૃષ્ટિએ ફોલો કરવા પણ કહેવામાં આવ્યું હતું.

ગત વર્ષે ટીવી કાર્યક્રમ મામલે નવા નિયમો જાહેર કરાયા હતા. તેમાં કાર્યક્રમના વિષય અને કથાને...


પરંતુ કોરોના મહામારી જે ઝડપથી ફેલાઈ રહી છે અને જે ઝડપે લોકોના જીવ લઈ રહી છે, તેને જોતાં તેની વૅક્સિન વિક્સિત કરવાનું કામ ઐતિહાસિક રીતે ખૂબ ઝડપે ચાલી રહ્યું છે.

આ સમયે કોરોના મહામારી સામે દુનિયાભરમાં વૅક્સિન વિક્સિત કરવાની લગભગ 23 યોજનાઓ પર કામ ચાલી રહ્યું છે.

પરંતુ આમાંથી કેટલાંકના જ ટ્રાયલ ત્રીજા અને અંતિમ ચરણમાં પહોંચી ગયા છે અને હાલ સુધી કોઈપણ વૅક્સિન સંપૂર્ણ રીતે સફળ થવાની રાહ જોવામાં આવી રહી છે.

આમાં ઑક્સફર્ડ યુનિવર્સિટી, મોડેરના ફાર્માસ્યુટિકલ્સ, ચીનની દવા કંપની સિનોવૈક બાયૉટેકના વૅક્સિન ડેવલપમેન્ટ પ્રૉજેક્ટ મહત્ત્વના છે.

આવો આપણે જાણીએ કે આમાંથી કંઈ રસી ક્યા ચરણમાં છે.

ઑક્સફર્ડ કોવિડ વૅક્સિન

પ્રતીકાત્મક તસવીર

ઑક્સફર્ડ યુનિવર્ટીના વૅક્સિનના પ્રૉજેક્ટમાં સ્વીડનની ફાર્મા કંપની એસ્ટ્રાઝેનેકાનો પણ સામેલ છે. ઑક્સફર્ડ યુનિવર્સિટીની કોવિડ વૅક્સિનના ટ્રાયલનું કામ દુનિયાના વિવિધ દેશમાં ચાલી રહ્યું છે.

મે મહિનામાં વિશ્વ સ્વાસ્થ્ય સંગઠનના મુખ્ય વૈજ્ઞાનિક સૌમ્યા વિશ્વનાથને ઑક્સફર્ડના પ્રૉજેક્ટને દુનિયાનો સૌથી એડવાન્સ કોવિડ વૅક્સિન કહ્યો હતો. ઇંગ્લેન્ડમાં એપ્રિલ મહિના દરમિયાન ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

આ વૅક્સિનના પ્રૉજેક્ટના પહેલાં અને બીજા તબક્કાના ટ્રાયલ પર એકસાથે કામ પૂર્ણ કરી દેવામાં આવ્યું.

8 થી 55 વર્ષના એક હજારથી વધારે વોલંટીઅર પર કરવામાં આવેલા ટ્રાયલમાં વૅક્સિનની સુરક્ષા અને લોકોની પ્રતિરોધક ક્ષમતાની તપાસ કરવામાં આવી હતી. ઑક્સફર્ડ યુનિવર્સિટીનો આ વૅક્સિન પ્રૉજેક્ટ હવે ટ્રાયલ અને ડેવલપમૅન્ટના ત્રીજા અને છેલ્લાં ચરણમાં છે.

ઑક્સફર્ડની કોવિડ વૅક્સિન ટ્રાયલના આ તબક્કામાં કદાચ 50 હજાર વોલંટીઅર સામેલ થવાની સંભાવના છે. દક્ષિણ આફ્રિકા, અમેરિકા, બ્રિટન અને બ્રાઝિલ જેવા દેશ ટ્રાયલના છેલ્લાં તબક્કામાં ભાગ લઈ રહ્યા છે.

ભારતની સીરમ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઑફ ઇન્ડિયાએ પણ ઑક્સફર્ડની કોવિડ વૅક્સિનના ભારતમાં મનુષ્ય પર પરીક્ષણ કરવાની સરકાર પાસે મંજૂરી માગી છે.

જો છેલ્લાં તબક્કાના પરિણામો હકારાત્મક રહ્યા, તો ઑક્સફર્ડ યુનિવર્સિટીની રિસર્ચ ટીમ વર્ષના અંત સુધીમાં બ્રિટનની નિયામક સંસ્થા ‘મેડિસિન્સ ઍન્ડ હેલ્થકેર પ્રોડક્ટ્સ રેગ્યુલેટરી એજન્સી’ (એમએચઆરએ)ની પાસે રજિસ્ટ્રેશન માટે વર્ષના અંત સુધીમાં આવેદન આપશે.

મોડેરના કોવિડ વૅક્સિન

માનવામાં આવી રહ્યું છે કે મોડેરના વૅક્સિન પ્રૉજેક્ટ પોતાના છેલ્લાં ચરણની શરૂઆતના તબક્કામાં છે. મોડેરના ટ્રાયલના આ ચરણમાં 30 હજાર લોકો પર આ વૅક્સિનનું પરીક્ષણ કરાશે. બોસ્ટનની આ કંપનીએ સોમવારે આની જાણકારી આપી.

નિષ્ણાતોનું કહેવું છે કે આટલા મોટા પ્રમાણમાં કોઈપણ નવી પ્રોડ્કટનું પરીક્ષણ ત્યારે જ કરવામાં આવે છે, જ્યારે તે નિયામક સંસ્થા પાસે મંજૂરી માટે દાખલ કરી શકવાના છેલ્લાં તબક્કામાં હોય. રાષ્ટ્ર પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે પણ કોરોના વાઇરસ માટે તેને હાલનો સૌથી ઝડપી વૅક્સિન પ્રૉજેક્ટ કહ્યો છે.

મોડેરનાના ક્લિનિક્લ ટ્રાયલમાં અમેરિકાની નેશનલ ઇન્સ્ટિટયૂટ ઑફ હેલ્થ (એનઆઈએચ) પણ સામેલ છે. એનઆઈએચના ડિરેક્ટર ફ્રાન્સિસ કોલિન્સનું કહેવું છે કે વર્ષ 2020ના અંત સુધીમાં વૅક્સિન બનાવી લેવાનું લક્ષ્ય રાખવામાં આવ્યું છે.

મોડેરનાના મુખ્ય કાર્યકારી અધિકારી સ્ટીફન બાંસેલે કહ્યું, “મને આશા છે કે મોડેરનાની વૅક્સિન અમેરિકાની એજન્સી ફૂડ ઍન્ડ ડ્રગ ઍડમિનિસ્ટ્રેશનના માપદંડ પર 75 ટકા જેટલી ખરી ઉતરશે. અમને આશા છે કે ટ્રાયલમાં અમારી વૅક્સિન કોરોનાને રોકવામાં સફળ રહેશે. અને આનાથી અમે મહામારીને ખતમ કરી શકીશું.”

કોવિડ-19ની બીમારી માટે જવાબદાર વાઇરસ Sars-Cov-2ની જેનેટિક સંરચનાને મેળવવામાં મોડેરનાને માત્ર 42 દિવસ લાગ્યા હતા. મોડેરના...


પરંતુ ઘણા લોકો માટે મુંબઈ જઈને બોલીવૂડમાં પોતાનું નસીબ અજમાવવું એક ખરાબ સપનું બની જાય છે.

બીબીસી સંવાદદાતા રજિની વૈદ્યનાથન અને પ્રતીક્ષા ઘિલ્ડિયાલે એવી અભિનેત્રીઓ સાથે વાત કરી જેમણે કાસ્ટિંગ એજન્ટ્સ અને નિર્માતાઓ દ્વારા જાતીય શોષણ થયું હોવાની વાત સ્વીકારી છે.

છ વર્ષ પહેલાં સુજાતા(બદલાયેલું નામ)એ ગામડું છોડી, મુંબઈ જઈ હિરોઇન બનવા માટે પોતાના પોતાના રૂઢિવાદી પરિવારજનોને મનાવી લીધાં.

તે સમયે સુજાતાની ઉંમર 19 વર્ષ હતી અને તેમનામાં એક્ટિંગ સ્કિલ્સ ઓછી હતી. તેમનો મુંબઈમાં કોઈ સાથે સંપર્ક ન હતો.

પરંતુ થોડા સમયમાં જ સુજાતાની મુલાકાત એ લોકો સાથે થવા લાગી કે જેઓ તેમને ફિલ્મ ઇન્ડસ્ટ્રીમાં પ્રવેશ મેળવવા માટે નવા નવા પેંતરા શીખવતા હતા.

એવા જ એક કાસ્ટિંગ એજન્ટે પોતાના એપાર્ટમેન્ટમાં આવીને સુજાતાને મળવા માટે કહ્યું.

સુજાતાને તેમાં કંઈ ખોટું પણ ન લાગ્યું કેમ કે આ પ્રકારની મીટિંગ ઘરોમાં થવી એક સામાન્ય બાબત હતી.

પરંતુ તેમની સાથે જે થયું તે પીડાદાયક હતું.

દર્દભર્યો અનુભવ

સુજાતા જણાવે છે, "તેમણે મને ત્યાં સ્પર્શ કર્યો, જ્યાં તેઓ સ્પર્શ કરવા માગતા હતા. તેમણે મારા ડ્રેસની અંદર હાથ નાખ્યો અ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ને મારાં કપડાં ઉતારવાનું શરૂ કર્યું. હું સ્તબ્ધ થઈ ગઈ."

જ્યારે સુજાતાએ એ વ્યક્તિને એમ કરવાની ના પાડી તો તેમણે કહ્યું કે તેમનું આ ઍટિટ્યૂડ ઇન્ડસ્ટ્રી માટે યોગ્ય નથી.

બીબીસી પાસે સુજાતાના દાવાની પુષ્ટિ કરવા માટે કોઈ પદ્ધતિ નથી, પરંતુ સુજાતાએ જણાવ્યું કે તેઓ અભિનેત્રી બનવા માટે ઘણી વખત જાતીય શોષણનો સામનો કરી ચૂક્યાં છે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

તેઓ જણાવે છે કે એક વખત તો તેઓ પોલીસ પાસે પણ ગયાં હતાં. પરંતુ તેમની ફરિયાદ સાંભળવામાં આવી ન હતી. પોલીસ અધિકારીઓએ એમ કહ્યું કે 'ફિલ્મી લોકો' જે ઇચ્છે તે કરી શકે છે.

સુજાતાએ બીબીસી સમક્ષ તેમની ઓળખ છૂપાવવા આજીજી કરી કેમ કે તેઓ આ અંગે વાત કરતાં ડરે છે.

તેઓ માને છે કે કોઈ પણ અભિનેત્રી જો આ અંગે વાત કરે છે તો તેના પર પ્રચાર કરી લાભ મેળવવાનો આરોપ લાગવા લાગે છે અને તેની છબી ખરડાય છે.

જોકે, ઘણા લોકો માને છે કે ભારતીય ફિલ્મ ઇન્ડસ્ટ્રીમાં રોલ મેળવવા માટે સેક્સ્યુઅલ ફેવર માગવી સામાન્ય વાત છે.

બદલાનો ડર

ઊષા જાધવ વીરપ્પન અને ભૂતનાથ જેવી ફિલ્મોમાં કામ કરી ચૂક્યાં છે

બીબીસીએ લગભગ એક ડઝન યુવા અભિનેત્રીઓ સાથે વાત કરી કે જેઓ જણાવે છે કે તેમણે ફિલ્મોમાં રોલ મેળવવા માટે અભદ્ર ટિપ્પણીઓ અને જાતીય શોષણનો સામનો કર્યો છે.

આવી અભિનેત્રીઓએ પોતાની ઓળખ જાહેર કરવાનો ઇન્કાર કર્યો કેમ કે તેમને આ સમાચાર બહાર આવ્યા બાદ બદલાનો ડર છે.

રાષ્ટ્રીય ફિલ્મ પુરસ્કારથી સન્માનિત ફિલ્મ અભિનેત્રી ઊષા જાધવ એ મહિલાઓમાંથી એક છે જેમણે જાતીય શોષણના અનુભવો વિશે સાર્વજનિક રૂપે જણાવવાનું શરૂ કર્યું છે.

તેઓ આશા વ્યક્ત કરે છે કે તેમના અનુભવો અંગે સાંભળીને બીજી અભિનેત્રીઓ પણ પોતાના અનુભવો શેર કરવા માટે આગળ આવશે.

ઊષા જ્યારે પહેલી વખત મુંબઈ આવ્યાં હતાં ત્યારે તેમણે કામ મેળવવા માટે નિર્દેશકો અને પ્રોડ્યુસરો સાથે શારીરિક સંબંધ બાંધવા પાડ્યા હતા.

#BollywoodSexism ડાયરેક્ટર્સની ઓફિસમાં વિશાખા ગાઇડ લાઇન્સ લાગુ કરવી જરૂરી

પોતાની સાથે બનેલી એક ઘટના યાદ કરતા તેઓ કહે છે કે મને કહેવામાં આવ્યું, "અમે તમને કંઈક આપી રહ્યા છીએ, તમારે પણ બદલામાં અમને કંઈક આપવું પડશે."

ઊષા કહે છે કે ફિલ્મ ઇન્ડસ્ટ્રીમાં કેટલીક યુવા મહિલાઓને લાગે છે કે તેમની પાસે સહમતિ વ્યક્ત કરવા સિવાય બીજો કોઈ વિકલ્પ નથી.

તેઓ જણાવે છે કે તેમણે હંમેશા આ પ્રકારના પ્રસ્તાવોને નકાર્યા છે પરંતુ તેમ કરવાથી તેમને ધમકીઓ મળી છે.

એક વ્યક્તિ દ્વારા તેમને એવી ધમકી મળી કે...


પરંતુ ચેમ્પિયન બનેલી ટીમ ઇન્ડિયા માટે આ ટૂર્નામેન્ટમાં વધુ એક ખેલાડીએ પોતાની પ્રતિભાનો પરચો આપ્યો.

18 વર્ષના યુવા વૉશિંગટન સુંદરને ટૂર્નામેન્ટનાં 'સર્વશ્રેષ્ઠ ખેલાડી' ઘોષિત કરવામાં આવ્યા છે.

તમિલનાડુના સુંદરે નિદહાસમાં આઠ વિકેટ લેનારા ભારતના સૌથી યુવા આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રિકેટર બન્યા છે.

ભારતે 14 માર્ચના રોજ બાંગ્લાદેશની વિરુદ્ધ જ આ ટૂર્નામેન્ટની છેલ્લી ગ્રૂપ મેચ રમી હતી, ત્યારે તેમણે વૉશિંગટન સુંદરે ત્રણ વિકેટ ઝડપી હતી.

તમને આ પણ વાંચવું ગમશે

તેઓ 18 વર્ષની ઉંમરે જ ત્રણ વિકેટ ઝડપનારા પહેલા ભારતીય બૉલર બન્યા હતા.

તેમની પહેલા આ રેકોર્ડ ઑફ સ્પિનર અક્ષર પટેલના નામે હતો.

અક્ષર પટેલે 21 વર્ષની ઉંમરમાં 2015માં ઝિમ્બાબ્વે વિરુદ્ધ મેચમાં ત્રણ વિકેટ ઝડપી હતી.

કિસ્મત કનેક્શન!

મેન ઑફ ધ સિરીઝનો પુરસ્કાર જીત્યા બાદ સુંદરરાજને કહ્યું, "મારા માટે આટલી નાની ઉંમરે આ ઉપલબ્ધિ પ્રાપ્ત કરવી ખૂબ મહત્ત્વ ધરાવે છે."

"આ સિદ્ધિ માટે હું મારા પરિવારનો ધન્યવાદ વ્યક્ત કરું છું."

ભારતીય ક્રિકેટ ટીમમાં સુંદરનો માત્ર ત્રણ મહિના પહેલા જ પ્રવેશ થયો છે.

મોહાલીમાં 13 ડિસેમ્બર 2017ના રોજ ભારતીય ક્રિકેટ ટી... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

મના કોચ રવિ શાસ્ત્રીએ જ્યારે સુંદર વૉશિંગટનને ટીમ ઇન્ડિયાની કેપ આપી, તે ક્ષણ સુંદર માટે ક્યારેય ભૂલી ન શકાય તેવી હતી.

સુંદરની ઉંમર ત્યારે 18 વર્ષ 69 દિવસની હતી અને તેમણે તમિલનાડુ માટે પ્રથમ શ્રેણીની માત્ર 12 મેચ જ રમી હતી.

ટીમ ઇન્ડિયામાં સૌથી નાની ઉંમરે પ્રવેશ મેળવનારા ખેલાડીઓમાં તેઓ સાતમા નંબર પર છે.

આ યાદીમાં માસ્ટર બ્લાસ્ટર સચિન તેંડૂલકર પહેલા નંબર પર છે. તેંડૂલકરે ભારત માટે પહેલી મેચ 16 વર્ષ 238 દિવસની ઉંમરમાં રમી હતી.

કહેવામાં આવે છે કે સવા સો કરોડ કરતા વધારે વસતી ધરાવતા ભારતમાં ગલી-ગલીમાં ક્રિકેટ રમવામાં આવે છે.

ત્યારે ટીમ ઇન્ડિયામાં પહોંચવા માટે મહેનત અને પ્રતિભાની તો જરૂર હોય જ છે, પણ સાથે કિસ્મત કનેક્શનનું પણ મહત્ત્વ છે.

શ્રીલંકા વિરુદ્ધ વન ડેની ઘરેલું સિરીઝમાં કેદાર જાધવ ઘાયલ થઈ ગયા હતા અને આ તક સુંદરને ટીમ ઇન્ડિયામાં સ્થાન અપાવવા માટે ખૂબ મહત્ત્વની સાબિત થઈ હતી.

સુંદર વૉશિંગટનને ચાઇનામેન કુલદીપ યાદવની જગ્યાએ ટીમમાં સામેલ કરવામાં આવ્યા.

સુંદરમાં શું વિશેષતા છે?

5 ઓક્ટોબર 1999ના રોજ ચેન્નઈમાં જન્મેલા સુંદર વૉશિંગટન ડાબા હાથે બેટિંગ કરે છે અને જમણા હાથથી ઑફબ્રેક બૉલિંગ કરે છે.

સુંદરની વિશેષતા એ છે કે તેઓ એ અંદાજો લગાવી લે છે કે બેટ્સમેનના મગજમાં શું ચાલી રહ્યું છે.

સુંદર કહે છે, "હું હંમેશાં બૅટ્સમૅનનું મગજ વાંચવાનો પ્રયાસ કરું છું અને તેનો સતત પ્રયાસ કરું છું.

 "હું ઇચ્છતો હતો કે જ્યારે આપણે જીતીએ ત્યારે હું મેદાન પર રહું અને હું સમજું છું કે દિનેશ ભાઈ (કાર્તિક) ખૂબ સારી રીતે રમ્યા અને મેચની બાજી પલટતા આ મેચને યાદગાર બનાવી દીધી."

20-20 ઓવરની મેચમાં જ્યાં બૅટ્સમૅનનો જ જાદુ દેખાય છે, ત્યાં તેઓ પાવર પ્લેમાં ચતુરાઈ સાથે બૉલ નાંખે છે.

નિદહાસ ટ્રૉફીમાં તેમની સૌથી મોટી શક્તિ આક્રમક બેટ્સમેનની સામે પણ પોતાનું મનોબળ જાળવી રાખવામાં જોવા મળી.

તેઓ પોતાના બૉલ ઑફ સ્ટંપથી થોડા બહાર રાખીને બેટ્સમેનને લલચાવે છે, પરંતુ તે જ તેમનું હથિયાર છે અને તેઓ બેટ્સમેનને ભ્રમિત કરી દે છે.

ટૂર્નામેન્ટમાં તેમની ઇકૉનોમી રેટ 5.80ની રહી અને સૌથી મહત્ત્વપૂર્ણ વાત એ છે કે તેમની 20 ઓવરમાંથી અધિકાંશ ઓવર પાવરપ્લેમાં ફેંકવામાં આવી હતી.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


પરંતુ છેલ્લાં કેટલાંક સપ્તાહથી આ શબ્દ રસ્તાઓ ઉપર અને સંસદની બેઠકોમાં પણ સંભાળવા મળ્યો. 13 પૉઇન્ટ રોસ્ટરની બાબતે એસટી, (શિડ્યુઅલ ટ્રાઇબ) એસસી (શિડ્યુઅલ કાસ્ટ) અને ઓબીસી (અધર બૅકવર્ડ ક્લાસ) વર્ગ સરકારથી ખાસ્સો નારાજ છે. તેમની માગ છે કે સરકાર દખલ દે અને એમાં ફેરફાર કરે.

હકીકતમાં, 13 પૉઇન્ટ રોસ્ટર એ પ્રણાલી છે, જેનાથી આગામી સમયમાં વિશ્વવિદ્યાલયોમાં અધ્યાપકોની નિમણૂક કરવામાં આવશે. જોકે, આના વિરોધમાં ઘણાં સપ્તાહથી અધ્યાપકોનો એક મોટો વર્ગ પ્રદર્શન કરી રહ્યો છે, જે પછી માનવ સંસાધન વિકાસ મંત્રાલયે આ બાબતે પુનર્વિચાર કરીને વટહુકમ લાવવાની વાત કહી છે.

એટલે સુધી કે આરએસએસ (રાષ્ટ્રીય સ્વયં સેવક સંઘ ) સાથે સંકળાયેલા અધ્યાપકોનું એક સંગઠન એનડીટીએફ (નેશનલ ડેમૉક્રેટિક ટીચર્સ ફ્રંટ)ના અજય ભાગી પણ કહે છે કે 200 પૉઈન્ટ રોસ્ટર સિસ્ટમથી જ નિમણૂકો થવી જોઈએ.

પહેલાં અધ્યાપકોની નિયુક્તિ માટે યુનિવર્સિટીને એક એકમ તરીકે માનવામાં આવતી હતી અને અનામત અનુસાર અધ્યાપક પદ ઉપર નિયુક્તિઓ આપવામાં આવતી હતી. હવે નવા નિયમ અનુસાર, વિશ્વવિદ્યાલયોમાં અધ્યાપકોની નિયુક્તિ વિભાગના આધારે કરવામાં આવશે.

એટલે હવે એકમ વિશ્વવિદ્યાલય ન... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

હીં, પરંતુ વિભાગ બનશે. પહેલાં નિમણૂકો 200 પૉઇન્ટ રોસ્ટરના આધારે કરવામાં આવતી હતી, પરંતુ હવે આને 13 પૉઇન્ટ રોસ્ટર બનાવી દેવામાં આવ્યું છે, જેને 'એલ શેપ' રોસ્ટર પણ કહે છે.

અલાહાબાદ હાઈકોર્ટે વર્ષ 2017માં શૈક્ષણિક પદો ઉપર ભરતી માટે સંસ્થાનના આધારે અનામત નિર્ધારિત કરવાના સર્ક્યુલરને કાઢી નાખવામાં આવ્યો હતો. હાઈકોર્ટે ચુકાદો આપ્યો કે વિશ્વવિદ્યાલયોમાં અધ્યાપકોની નિયુક્તિ 200 પૉઇન્ટ રોસ્ટરના આધારે નહીં, 13 પૉઇન્ટ રોસ્ટર આધારે થાય. સુપ્રીમ કોર્ટે પણ અલાહાબાદ હાઈકોર્ટના ચુકાદાને યથાવત્ રાખ્યો.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

13 પૉઇન્ટ રોસ્ટર છે શું?

સામાન્ય ભાષામાં કહીએ તો પહેલાં જે વસ્તુ 200માંથી વહેંચવામાં આવતી હતી હવે એને 13માંથી વહેંચવામાં આવે છે.

દિલ્હી વિશ્વવિદ્યાલયમાં પ્રોફેસર અને ડૂટાના સભ્ય રાજેશ ઝા કહે છે, "અત્યાર સુધી યુનિવર્સિટી અને કૉલેજને યુનિટ માનીને અનામત આપવામાં આવતી હતી, એ 200 પૉઈન્ટ રોસ્ટર હતું.

"આમાં એકથી માંડીને 200 પૉઈન્ટ સુધી જતાં હતાં."

"માની લઈએ કે પહેલું પદ જનરલ છે, બીજું પદ જનરલ છે, ત્રીજું પદ જનરલ છે તો ચોથું પદ ઓબીસી માટે અનામત થઈ જશે અને આ જ રીતે આગળના પણ અનામત નિર્ધારિત થઈ જતા."

"પરંતુ 13 પૉઈન્ટ રોસ્ટરમાં આપણી સીમા ઓછી થઈ ગઈ છે. અમે ફક્ત 13 પૉઈન્ટ સુધી જઈ શકીએ છીએ અને આ કારણથી આરક્ષિત ક્વોટા ભરી નથી શકાતો."

રાજેશ ઝા જણાવે છે કે 13 પૉઇન્ટ રોસ્ટરને લીધે રિઝર્વ કૅટેગરીની સીટો ઓછી થઈ રહી છે.

તેઓ કહે છે કે આ રોસ્ટર સિસ્ટમની સૌથી વધુ અસર એ ડિપાર્ટમેન્ટ્સ ઉપર થશે જે ઘણા નાના છે, કારણકે કોઈ નાના વિભાગમાં એક સાથે 13-14 બેઠકો ખાલી પડે, એવું બનવાની શક્યતા બહુ ઓછી હોય છે.

વરિષ્ઠ પત્રાકાર દિલીપ સી મંડલ પણ આ વાત ઉપર સહમતિ વ્યક્ત કરે છે.

200 પૉઇન્ટ રોસ્ટરને સમાપ્ત કરીને 13 પૉઇન્ટ રોસ્ટર લાવવાને તેઓ અનામત માટે જોખમ ગણાવે છે.

તેઓ કહે છે જ્યારે 200 ટકા અથવા પૉઈન્ટ રોસ્ટર સિસ્ટમાં 49. 5 ટકા જગ્યાઓ અનામત રહેતી અને 50.5 ટકા પદ બિન-અનામત.

પરંતુ 13 પૉઇન્ટ રોસ્ટર આવી ગયા પછી તમે તમામ અનામત પદોને ભરી નથી શકતા.

આ અંતર્ગત...

શરૂઆતના ત્રણ પદ બિન-અનામત હશે અને એના પછી ચોથું પદ ઓબીસીને જશે.

આ પછી સાતમું પદ એસસીને મળશે પછી આઠમું પદ ઓબીસીને મળશે અને એ પછી જો ડિપાર્ટમેન્ટમાં 14મું પદ આવે ત્યારે તે એસટીને મળશે.

દિલીપ મંડલ કહે છે, "જો 13 પૉઈન્ટ રોસ્ટરને ઇમાનદારીથી લાગુ કરી પણ દે તો પણ આપણે રિઝર્વ કૅટેગરીને...


પરંતુ જાણકારો અનુસાર સાવરકરે ઘણી વાર અંગ્રેજોની માફી માગી હતી અને અંગ્રેજો તરફથી તેમને પ્રતિમાસ સાઠ રૂપિયાનું પેન્શન પણ મળતું હતું.

સંસદમાં હાલમાં સવાલ ઊઠ્યો હતો કે શું સાવરકરે સેલ્યુલર જેલમાં રહીને બ્રિટિશશાસનની માફી માગી હતી?

કેન્દ્રીય સંસ્કૃતિમંત્રી પ્રહલાદ પટેલે આ અંગે કહ્યું કે અંદમાન અને નિકોબાર પાસે એવી કોઈ નોંધ ઉપલબ્ધ નથી, જેમાં એ સ્પષ્ટ થાય કે સાવરકરે અંગ્રેજોની માફી માગી હતી કે નહીં.

તેઓએ કહ્યું, "અંદમાન અને નિકોબાર પ્રશાસનના આર્ટ ઍન્ડ કલ્ચર વિભાગમાંથી મળેલી જાણકારી પ્રમાણે સેલ્યુલર જેલમાં રહીને કોઈ પણ પ્રકારની દયાઅરજી આપવાની કોઈ નોંધ ઉપલબ્ધ નથી, જેનાથી એ વાત સાબિત થાય કે તેઓએ માફી માગી નહીં કે નહીં."

કેન્દ્ર સરકાર તરફથી આ નિવેદન એવા સમયે આવ્યું છે જ્યારે હિંદુવાદી નેતા સાવરકરને ભારતરત્ન આપવાની માગ થઈ રહી છે. સત્તાધારી ભાજપ તેના પક્ષમાં છે, પરંતુ વિપક્ષ તેનો વિરોધ કરે છે.

ગત વર્ષે મહારાષ્ટ્ર ચૂંટણીમાં પણ 'સાવરકરને ભારતરત્ન'નો મુદ્દો ગરમાયો હતો. ભાજપે ચૂંટણી સમયે રાજ્યમાં આ મુદ્દો ઉઠાવ્યો હતો.

જોકે વિપક્ષોનું કહેવું છે કે જે શખ્સનું નામ મહાત્મા ગાંધીની હત્યામાં આવ્યું હત... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ું, તેને ભારતરત્ન આપવાની માગ કેટલી યોગ્ય છે. જોકે સાવરકરને આ મામલે કોર્ટે મુક્ત કર્યા હતા.

બીબીસી સંવાદદાતા રેહાન ફઝલે તેમની વિવેચનામાં સાવરકર અને તેમની સાથે જોડાયેલા વિવાદોનો ઉલ્લેખ કર્યો હતો. વાંચો તેના કેટલાક અંશો...

નીલાંજન મુખોપાધ્યાયે 'ધ આરએસએસ- આઇકૉન્સ ઑફ ધ ઇન્ડિયન રાઇટ' પુસ્તક લખ્યું છે

સાવરકર વિશે સંશોધન કરનારા નિરંજન તકલે કહે છે, "1910માં નાસિકના જિલ્લા કલેક્ટર જેક્સનની હત્યાના આરોપમાં પહેલાં સાવરકરના ભાઈની ધરપકડ કરવામાં આવી હતી."

"સાવરકર પર આરોપ હતો કે તેમણે લંડનથી પોતાના ભાઈને એક પિસ્તોલ મોકલી હતી. તેનો ઉપયોગ હત્યામાં થયો હતો. 'એસએસ મૌર્ય' નામની સ્ટીમરમાં તેમને ભારત લવાઈ રહ્યા હતા."

"જહાજ ફ્રાંસના માર્સે બંદર પર પહોંચ્યું ત્યારે સાવરકરે જહાજના શૌચાલયના પૉર્ટ હોલમાંથી સમુદ્રમાં ઝંપલાવી દીધું હતું."

આશુતોષ દેશમુખે 'બ્રેવહાર્ટ સાવરકર' પુસ્તક લખ્યું છે. આગળ શું થયું તેની વાત કરતાં દેશમુખ કહે છે:

"સાવરકરે ઇરાદાપૂર્વક પોતાનો નાઇટગાઉન જ પહેરી રાખ્યો હતો. શૌચાલયમાં કાચ લગાડેલા હતા, જેથી અંદર જનારા કેદી પર નજર રહે. સાવરકરે પોતાનો ગાઉન ઉતારીને કાચ પર લગાવી દીધો હતો."

"તેમણે પહેલેથી જ શૌચાલયના પૉર્ટ હોલનું માપ લઈ લીધું હતું. તેમને ખ્યાલ આવી ગયો હતો કે તેમાં થઈને બહાર નીકળી શકાશે. તેમણે પોતાનું પાતળું શરીર પૉર્ટ હોલમાં નીચ ઉતાર્યું અને સમુદ્રમાં કૂદી પડ્યા."

"નાસિકમાં હતા ત્યારે તરવાની તાલીમ તેમણે લીધી હતી તે કામ આવી અને તેઓ તરીને કિનારા સુધી પહોંચી ગયા. જોકે તેમના પર ત્યાં રહેલા સૈનિકોએ ગોળીબાર કર્યો હતો, પણ તેઓ બચીને નીકળી ગયા."

1948માં મહાત્મા ગાંધીની હત્યાના છઠ્ઠા દિવસે વિનાયક દામોદર સાવરકરની પણ ધરપકડ કરાઈ હતી

દેશમુખ આગળ લખે છે, "તરતી વખતે સાવરકરને વાગ્યું હતું અને ઈજા થતાં લોહી નીકળતું હતું. સૈનિકો પણ તેમની પાછળ સમુદ્રમાં કૂદી પડ્યા હતા અને પીછો કરવા લાગ્યા હતા."

"સાવરકર લગભગ 15 મિનિટ સુધી તરીને કિનારે પહોંચ્યા હતા. કિનારો લપસણો હતો. એક વાર લપસી પડ્યા, પણ ફરી પ્રયાસ કરીને જમીન પર આવી ગયા."

"તેઓ ઝડપથી દોડીને ભાગ્યા અને એક મિનિટમાં લગભગ 450 મિટરનું અંતર કાપી નાખ્યું હશે."

"તેમની બંને તરફ ટ્રામ અને કાર દોડી રહી હતી. સાવરકર લગભવ નિર્વસ્ત્ર અવસ્થામાં હતા. તેમણે એક પોલીસવાળાને જોયો."

"તેમની પાસે જઈને અંગ્રેજીમાં કહ્યું કે, 'મારે રાજકીય આશ્રય લેવાનો છે, મને મૅજિસ્ટ્રેટ પાસે લઈ જાવ.' એ જ વખતે...


પરંતુ જે આઠ મહત્ત્વપૂર્ણ મુદ્દાઓ પર મતદારો ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ અથવા જૉ બાઇડનને મત આપશે એ અંગે બંને નેતાઓની નીતિઓ શું છે?

કોરોના વાઇરસ

અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે જાન્યુઆરી મહિનાના અંતે કોરોના વાઇરસ ટાસ્કફોર્સ બનાવી હતી. જોકે, હવે ટ્રમ્પનું કહેવું છે કે આ ટાસ્કફોર્સ લૉકડાઉન ખોલવા પર ધ્યાન કેંદ્રીત કરી રહી છે.

રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પ કોરોના વાઇરસની સારવાર અને રસીના વિકાસને પ્રાથમિકતા આપી રહ્યા છે, જે માટે દસ અબજ ડૉલર ફાળવવામાં આવ્યા છે.

બીજુ બાજુ,  બાઇડન 'રાષ્ટ્રીય કૉન્ટૅક્ટ ટ્રેસિંગ પ્રોગ્રામ' અંતર્ગત દરેક રાજ્યમાં 10 ટેસ્ટિંગ સેંટરની સ્થાપના અને બધાને કોરોના વાઇરસ સંક્રમણના મફત પરીક્ષણની સુવિધા પર ભાર મૂકી રહ્યા છે.

તેમણે રાષ્ટ્રીય સ્તરે  માસ્કને ફરજિયાત બનાવવાનું સમર્થન કર્યું છે, જેમાં કોઈ પણ સરકારના નિયંત્રણ હેઠળના સ્થળે માસ્ક પહેરવો ફરજિયાત રહેશે.

ક્લાઇમૅટ

રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પ વિશ્વમાં ક્લાઇમૅટ ચેન્જ વિશે પોતાના વલણને લઈને ચર્ચામાં રહ્યા છે. ટ્રમ્પ ક્લાઇમૅટ ચેન્જને લઈને શંકાસ્પદ પણ રહ્યા છે અને તેઓ 'નૉન-રિન્યૂએબલ ઍનર્જી' ક્ષેત્રના વિસ્તારના પક્ષમાં રહ્યા છે. તેઓ ઑઇલ અને ગૅસન... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ું ડ્રિલિંગ વધારવા માગે છે તથા પર્યાવરણની સુરક્ષા માટેનાં વધારે પગલાં લેવાના પક્ષમાં નથી.

તેમણે પેરિસ ક્લાઇમૅટ સમજૂતીમાંથી પાછા હઠવાની વાત પણ કહી હતી. પેરિસ ક્લાઇમૅટ સમજૂતી આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે પર્યાવરણમાં આવનારા ફેરફારને રોકવા અંગેની સમજૂતી છે, અમેરિકા આ વર્ષે આ સમજૂતીમાંથી બહાર થઈ જશે.

જૉ બાઇડન કહે છે કે જો તેઓ રાષ્ટ્રપતિ તરીકે ચૂંટાશે તો તેઓ પેરિસ ક્લાઇમૅટ સમજૂતીમાં પાછા જોડાઈ જશે.

તેઓ અમેરિકાને વર્ષ 2050 સુધી શૂન્ય કાર્બન ઉત્સર્જન કરતો દેશ બનાવવા માગે છે. તેઓ જાહેર સ્થળે ઑઇલ અને ગૅસ ડ્રિલિંગના પટ્ટા આપવા પર રોક લગાવવા માગે છે.

તેમણે ગ્રીન ઊર્જામાં બે ટ્રિલિયન ડૉલરના રોકાણનો પ્રસ્તાવ પણ મૂક્યો છે.

અર્થતંત્ર

રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પે દસ મહિનામાં અમેરિકામાં એક કરોડ નોકરીઓના સર્જનનો વાયદો કર્યો છે અને તેમણે દસ લાખ જેટલા નાના ઉદ્યોગો શરૂ કરવાનું વચન પણ આપ્યું છે.

તેઓ કરવેરામાં ફેરફાર કરવા માગે છે, તેમણે ઇન્કમટૅક્સમાં કાપ મૂકવાનો ઇરાદો પણ દર્શાવ્યો છે તથા નોકરીઓ અમેરિકામાં રહે એ માટે કંપનીઓને ટૅક્સ-ક્રેડિટ આપવાની વાત પણ કરી છે.

જૉ બાઇડન ઉચ્ચ વેતન ધરાવતા લોકો માટે કરવેરો વધારવા માગે છે, જેનો ઉપયોગ સરકારી સેવાઓમાં રોકાણ માટે કરી શકાય. જોકે તેમણે કહ્યું છે કે કરવેરામાં વધારાથી માત્ર એ લોકો જ પ્રભાવિત થશે જેમની આવક વાર્ષિક ચાર લાખ ડૉલરથી વધારે છે.

એ સિવાય સરકારી લઘુતમ વેતન 7.5 ડૉલર પ્રતિકલાકથી વધારીને 15 ડૉલર પ્રતિકલાક કરવાનું સમર્થન પણ કર્યું છે.

સ્વાસ્થ્ય

રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પ 'ઍફોર્ડેબલ કૅર ઍક્ટ'ને હઠાવવા માગે છે જે પૂર્વ રાષ્ટ્રપતિ ઓબામાના કાર્યકાળમાં પસાર થયો હતો. આ કાયદાથી ખાનગી હૅલ્થ ઇન્સ્યૉરન્સ સિસ્ટમમાં સરકારી દખલગીરી વધી ગઈ હતી.

આમાં વીમાધારકના રોગોની સારવાર કવર ન કરવાને ગેરકાયદે ગણાવામાં આવ્યું છે.

રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પ આ કાયદાને બદલવા વિશે વાત તો કરતા આવ્યા છે પરંતુ આ અંગેની કોઈ યોજના તેઓ લાવ્યા નથી.

રાષ્ટ્રપતિ વિદેશથી સસ્તી દવાની આયાત વધારીને દવાઓના ભાવ ઘટાડવાના પક્ષમાં છે.

જૉ બાઇડન 'ઍફોર્ડેબલ કૅર ઍક્ટ'ને વ્યાપક બનાવવા માગે છે.

મેડિકૅરની વયમર્યાદા ઘટાડવા માગે છે, આ યોજના હેઠળ 60થી 65 વર્ષના લોકોને લાભ મળે છે.

તેઓ મેડિકૅર જેવા સરકારી ઇન્સ્યૉરન્સ પ્લાનમાં બઘા અમેરિકનોને રજિસ્ટર કરવવાની યોજના પણ લાવવા માગે છે.

વિદેશનીતિ

2017માં રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પે પેરિસ ક્લાઇમેન્ટ એગ્રીમેન્ટમાંથી અમેરિકાના...


પરંતુ જે રીતે ગોરખપુરની બેઠક પર ભાજપનો પરાજય થયો છે, તે જોતા ત્રણ સવાલ ઊભા થાય છે.

પહેલો, ચૂંટણીમાં જાતિગત ગણિતના આધારે લડાશે. બીજું, 'વિકાસ'નો નારો એ 'ગરીબી હટાવો'ની જેમ નારો જ છે.

ત્રીજું, જે રીતે પરિવર્તનની લહેર ઊભી થઈ છે, તેને જોતા એક દમદાર રાજનેતાની જરૂર છે, પણ નેતા રાહુલ ગાંધી નથી.

હિંદુ મહાસભા વિ. સંઘ પરિવાર

મતલબ કે ઇચ્છીએ કે ન ઇચ્છીએ 2014ના જનાદેશને પડકારવા માટે 2019નું વર્ષ સજ્જ થઈ રહ્યું છે.

દાયકાઓથી ગોરખપુર લોકસભા બેઠકની ઓળખ હિંદુ મહાસભા સાથે સંકળાયેલી રહી છે.

રાજકીય રીતે હિંદુ મહાસભાએ માત્ર ગોરખપુરની બેઠક પર જ સંઘ પરિવારને પડકાર આપ્યો છે.

અહીં મહંત દિગ્વિજયનાથથી માંડીને અવૈદ્યનાથ સુધીના કાળમાં જનસંઘ કે ભાજપ તેમની સામે ટકી શક્યા ન હતા.

અને યોગી આદિત્યનાથની રાજકીય ટ્રેનિંગ સંઘની શાખામાં નહીં, પરંતુ ગોરખધામ પર પ્રભુત્વ ધરાવતી હિંદુ મહાસભાની વિચારસરણી મુજબ થઈ છે.

તમને આ વાંચવું પણ ગમશે:

હિંદુત્વ સંદર્ભે સાવરકર તથા હેડગેવારના વિચારો વચ્ચે વારંવાર ટક્કર થતી હતી એટલે સંઘ અને હિંદુ મહાસભાનો ટકરાવ થતો.

પહેલી વખત રાજકીય બાબતોમાં દખલ દેતા સંઘે યુપીના મુખ્યપ્રધાન ત... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

રીકે હિંદુ મહાસભાના યોગી આદિત્યનાથનું નામ આગળ કર્યું.

નરેન્દ્ર મોદી તથા અમિત શાહની પસંદ મનોજ સિંહા હતા.

નાગપુર-દિલ્હીને અંદાજ ન હતો

યોગી આદિત્યનાથને મુખ્યપ્રધાન તરીકે બેસાડવા પૂરતો સંઘનો પ્રયોગ મર્યાદિત ન હતો.

ગોરખપુર હિંદુત્વની પણ પ્રયોગશાળા છે.

સંઘની અંદર ઊભા થઈ રહેલા સાવરકરવાદી જૂથને નાથવા તથા હિંદુત્વના એજન્ડા મારફત સત્તા સુધીના માર્ગને સરળ બનાવવાનો હેતુ પણ છે.

મતલબ કે વાજપેયીની જેમ મોદી વિકાસવાદનો નારો લગાવીને સંઘનો એજન્ડા આગળ વધી શકે તેમ ન હોય તો યોગીની ફોર્મ્યુલા પર સંઘ આગળ વધશે.

એ વાતના અણસાર વર્ષ 2017માં જ આપી દેવામાં આવ્યા હતા.

ગોરખપુરની બેઠક પર અવિરત વિજયની યોગી આદિત્યનાથની રાજકીય કાબેલિયત સંઘે જોઈ હતી.

પરંતુ યોગી મુખ્યપ્રધાન બને, તેના માત્ર એક વર્ષમાં તેમનો જનાધાર તૂટી જશે, તેનો અંદાજ સંઘ કે ભાજપને ન હતો.

આ સંજોગોમાં બીજો સવાલ એ ઊભો થાય છે કે સંઘ પરિવાર તેના સ્વયંસેવક નરેન્દ્ર મોદીની રાજકીય ક્ષમતા પર ભરોસો મૂકે અને યોગી આદિત્યનાથ જેવા પ્રયોગો પડતા મૂકે.

અથવા તો યોગી-મોદીનો સંયુક્ત રાજકીય મંત્ર અસરકારક ન હોવાની વાત સ્વીકારીને તેના જૂના એજન્ડા પર પરત ફરે.

કોઈ લહેર નહીં

જેમ વિપક્ષની પાસે 2019ના ચૂંટણી જંગમાં ઉતરવા માટે કોઈ દમદાર નેતા નથી, એવી જ સ્થિતિ સંઘ પરિવારની છે.

તેમની પાસે નરેન્દ્ર મોદીનો કોઈ વિકલ્પ નથી.

સ્પષ્ટ છે કે ઇચ્છાએ કે અનિચ્છાએ 2019ની ચૂંટણીઓ 'જાતિગત ગણતરી' તરફ વળતી જણાય છે, જેમાં કોઈની લહેર નથી.

સોશિયલ એન્જિનિયરિંગના નામે જાતિઓને આગળ કરવામાં આવે અને હિંદુત્વના નામે ધાર્મિક લાગણીઓ વચ્ચેની ટક્કર દ્વારા વોટબેન્ક ઊભી કરવામાં આવે.

આ સંજોગોમાં પણ મોદી સરકાર પાસે ત્રણ કામ કરાવવામાં આવશે.

પહેલું નવેમ્બર મહિના સુધીમાં રામ મંદિર માટેનો રસ્તો ખુલ્લો કરાવવો.

બીજું કે જનધન બૅન્ક ખાતાઓમાં સરકારી સહાય સીધી જ મળતી થાય.

ત્રીજું, સીબીઆઈ મારફત માયાવતી-અખિલેશ સામેની ફાઈલો ખોલવી અને ભ્રષ્ટાચાર સામેનું અભિયાન 2019ની ચૂંટણીનું વલણ બદલી નાખે.

બાબરી ધ્વંસ પછી

ઉપરોક્ત સંજોગો વિના 'મોદી લહેર' કે વિકાસ-રોજગાર મારફત ફરી મોદી સત્તામાં આવે તે મુશ્કેલ જણાય છે.

કારણ કે રામ મંદિર નિર્માણ માટેનો રસ્તો ખુલ્લે તો પણ વધુમાં વધુ 1996માં યોજાયેલી લોકસભા ચૂંટણી જેટલો લાભ મળે.

1992માં બાબરી ધ્વંસ પછી વર્ષ 1996માં પહેલી વખત લોકસભાની ચૂંટણીઓ યોજાઈ હતી.

1996માં રામ મંદિરની લહેર...


પરંતુ જેવી રીતે ક્રિકેટને અનિશ્ચિતતાની રમત માનવામાં આવે છે, હરાજીમાં પણ ગેલની સાથે આવું જ થયું.

ચોથા નંબર પર હરાજી માટે ગેલનું નામ બોલાયું પરંતુ આઈપીએલની આઠ ફ્રેન્ચાઇઝીમાંથી કોઈએ તેના નામની બોલી ના લગાવી.

પહેલીવારની હરાજીમાં ગેલને ખરીદવા એકપણ ફ્રેન્ચાઇઝી આગળ ના આવી.

તો શું એનું કારણ ગેલની બેઝ પ્રાઇઝ હતી?

જવાબ હા પણ ના હોઈ શકે, કારણ કે ગેલની બેઝ પ્રાઇઝ માત્ર 2 કરોડ રૂપિયા હતી અને તેની સામે ઑલરાઉન્ડર બેન સ્ટોક્સને રાજસ્થાન રૉયલ્સે સાડા બાર કરોડ રૂપિયામાં ખરીદ્યો હતો.

એટલું જ નહીં મનીષ પાંડે અને કે. એલ. રાહુલ જેવા ઊભરતા ભારતીય ક્રિકેટરોને 11-11 કરોડ રૂપિયામાં ખરીદવામાં આવ્યા.

એવું લાગ્યું કે પ્રથમ દિવસે હરાજીમાં ના વેચાયેલા ક્રિસ ગેલને બીજા દિવસે રવિવારે તો કોઈ ફ્રેન્ચાઇઝી ખરીદી લેશે. પરંતુ તેને ખરીદવા માટે કોઈ આગળ ના આવ્યું.

તો શું આઇપીલએલ-11 આ તોફાની ડાબેરી બેટ્સમેન વિના જ રમાવાની હતી?

હવે 39 વર્ષના થઈ રહેલા ક્રિસ ગેલ માટે હરાજીનો એક વધારે રાઉન્ડ શરૂ કરવામાં આવ્યો અને પ્રીતિ ઝિંટાની કિંગ્સ ઇલેવન પંજાબે તેને બે કરોડ રૂપિયામાં ખરીદી લીધો હતો.

આઇપીએલમાં રસપ્રદ એન્ટ્રી

ટી... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

-20ના મોટાભાગના રેકૉર્ડ પોતાના નામે કરી ચૂકેલા ગેલની રૉયલ ચેલેન્જર્સ બેંગલોરમાં પણ નાટકીય રીતે એન્ટ્રી થઈ હતી.

વર્ષ 2011માં ગેલનું નામ હરાજીમાં સામેલ થયું હતું પરંતુ ત્યારે પણ કોઈ ફ્રેન્ચાઇઝીએ તેને ખરીદવામા રસ દાખવ્યો ન હતો.

જોકે, રૉયલ ચેલેન્જર્સ બેંગલોરનો ડિક નેન્સ ઘાયલ થતાં તેના બદલામાં ગેલને ટીમમાં સ્થાન મળ્યું હતું.

બસ અહીંથી આ તોફાની બેટ્સમેને પોતાના બેટની કમાલ બતાવવાનું શરૂ કર્યું. તેણે 2011,2012 અને 2013માં દર વર્ષે 600થી વધુ રન બનાવ્યા.

2013માં પુણે વૉરિયર્સની સામે 30 બૉલમાં ટી-20ના ઇતિહાસની સૌથી ઝડપી સદી ફટકારી.

આઇપીએલમાં સિક્સ મારવાના મામલામાં ગેલ તેના પ્રતિસ્પર્ધીઓથી ક્યાંય આગળ છે. ગેલ અત્યાર સુધી આ ટૂર્નામેન્ટમાં 265થી વધારે સિક્સ મારી ચૂક્યો છે.

સિક્સ મારવાના રેકૉર્ડમાં તેની નજીક સુરેશ રૈના છે, જેના નામે 173 સિક્સ છે.

એટલું જ નહીં આઇપીએલમાં સૌથી વધારે 175 રનોનો વ્યક્તિ સ્કૉરનો રેકૉર્ડ પણ ગેલના નામે જ છે.

આઇપીએલના 101 મેચમાં ગેલે 41થી વધારેની સરેરાશથી 3626 રન બનાવ્યા છે અને સ્ટ્રાઇક રેટ 151ની છે.

જોકે, એ વાત પણ સત્ય છે કે ગેલ આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તર પર છેલ્લા કેટલાક મેચમાં પોતાની ટીમ માટે કંઈ ખાસ કરી શક્યો નથી.

ગેલની લોકપ્રિયતાનો અંદાજ એ વાત પરથી લગાવી શકાય કે તે દુનિયાભરમાં આયોજીત કરવામાં આવતી ટી-20 લીગ્સમાં રમી ચૂક્યો છે.

પછી ભલે એ દેશ શ્રીલંકા હોય, બાંગ્લાદેશ હોય, પાકિસ્તાન હોય કે પછી ઑસ્ટ્રેલિયા હોય.

ગેલને આઇપીએલમાં કોલકતા નાઇટરાઇડર્સ અને રૉયલ ચેલેન્જર્સ બેંગલોર સિવાય બારિસાલ બર્નર્સ, ઢાકા ગ્લૈડિએટર્સ, લાહોર ક્વાલૅન્ડર્સ, માતાબેલેલૅન્સ, તુર્કસ, મેલબર્ન રેનેગેડ્સ, સેંટ કિટ્સ નેવિસ પેટ્રિયૉર્ટ્સ, સ્ટેનફોર્ડ સુપરસ્ટાર્સ અને સિડની થંડર જેવી ટી-20 ફ્રેન્ચાઇઝી ટીમો સાથે રહી ચૂક્યો છે.

ગેલે આઈપીએલમાં 2008ની પહેલી સીઝનને છોડીને બાકી બધી જ સીઝનોમાં ક્રિકેટ પ્રેમિઓનું મનોરંજન કર્યું છે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


પરંતુ જો કોઈ વ્યક્તિ વધારે દિવસો સુધી મળ ત્યાગ ના કરે તો તેના શરીર પર કેવી અસરો થાય છે તે અંગે તમે જાણો છો?

શું સમયસર મળ ત્યાગ ના થાય તો તે સ્વાસ્થ્ય માટે ખતરનાક સાબિત થઈ શકે?

આ સવાલ અત્યારે થવાનું કારણ પણ અજીબ છે. યૂ.કે.ના હાર્લીમાં રહેતા એક વ્યક્તિએ જાણે ટૉઇલેટ ન જવાના સોગંધ લઈ લીધા છે. તે છેલ્લા વીસ દિવસથી ટૉઇલેટ ગયા જ નથી.

ટોઇલેટ ન જવા પાછળનું કારણ પણ વિચિત્ર છે. પોલીસના કહેવા પ્રમાણે આ વ્યક્તિએ પોતાના શરીરમાં ડ્રગ્સ એટલે કે નશીલા પદાર્થો છૂપાવ્યા છે.

પોલીસ પ્રયાસ કરી રહી છે કે આ વ્યક્તિ મળ ત્યાગ કરે જોકે, વીસ દિવસ થયા છતાં પોલીસને સફળતા મળી નથી.

તેવામાં હવે સવાલ એ છે કે શૌચ ન કરવાથી વ્યક્તિના સ્વાસ્થ્ય પર શું અસર પડે?

આંતરડાં ફૂલીને ફાટી શકે છે!

જો એ વાત સાચી હોય કે જે વ્યક્તિએ પોતાના શરીરમાં નશીલા પદાર્થ સંતાડ્યા છે તો તેના જીવ જોખમમાં મૂકાઈ શકે છે.

પરંતુ જો તેણે શરીરમાં ડ્રગ્સ સંતાડ્યું નથી તો તેના સ્વાસ્થ્ય પર વધારે ખરાબ અસર નહીં થાય.

યૂકેમાં સોસાયટી ઑફ પ્રાઇમરી કેરમાં પાચકતંત્રના જાણકાર ટ્રિશ મૈકનેયર કહે છે, "આટલા ઓછા સમયમાં તમારા શરીરની અંદર એટલા ઘાતક પદાર્થ જ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

મા થઈ શકતા નથી કે જે તમારા માટે ખતરારૂપ સાબિત થઈ શકે."

મૈકનેયરના જણાવ્યા અનુસાર તેના કારણે આંતરડાં ફૂલી શકે છે અને ફાટી પણ શકે છે.

પરંતુ કોઈ સ્વસ્થ યુવાન વ્યક્તિમાં આમ થતાં પહેલાં પેટ સાફ હશે એટલે કે વ્યક્તિને ટૉઇલેટ જવાની જરૂરનો અનુભવ થશે.

તેઓ કહે છે, "આ કારણે તમારા પેટનાં આંતરડાંમાં દુખાવો થશે અને તમને તાણ અનુભવાશે."

મળમાં એક તૃતિયાંશ ભાગ જ હોય છે ફૂડ વેસ્ટ

પોલીસે આ શંકાસ્પદ વ્યક્તિને કસ્ટડીમાં રાખ્યા છે.

પોલીસનું કહેવું છે કે આ વ્યક્તિ હાલ કંઈ ખાઈ રહ્યા નથી અને તે કારણે જ હજી તેને શૌચક્રિયાની જરૂર પડી નથી.

જોકે, વાત એ છે કે આવું કરવાથી આ વ્યક્તિને ખાસ કંઈ લાભ થવાની સંભાવના નથી.

મૈકનેયર કહે છે, "તમે જમો કે ન જમો, પેટમાં આંતરડાં સતત પોતાનું કામ કરે છે અને એ જ કારણ છે કે તમારા મળમાં એક તૃતિયાંશ ભાગ જ ફૂડ વેસ્ટ હોય છે."

મૈકનેયરને આશ્ચર્ય છે કે આ વ્યક્તિ મળ ત્યાગ કર્યા વગર આટલા દિવસ કેવી રીતે રહી શક્યા.

તેઓ કહે છે, "આ બસ સમયની વાત છે, તેમણે ચોક્કસ શૌચ માટે જવું જ પડશે. પોતાની ઇચ્છા પર કાબૂ રાખીને પોતાના પેટ પર દબાણ બનાવવું પુરતું નથી. તમે તેના પર કાબૂ રાખી શકતા નથી."

હાલ તો જ્યાં સુધી આ શંકાસ્પદ વ્યક્તિ મળ ત્યાગ ન કરે ત્યાં સુધી પોલીસે તેમને ઑબ્ઝર્વેશનમાં રાખ્યા છે અને નિયમિત રૂપે તેમની મેડિકલ તપાસ કરવામાં આવી રહી છે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


પરંતુ જો વિમાનની અંદર જોઈએ તો બેચેન ચહેરા દેખાય છે, જેમને જમીન પર હાલત શું છે એની ખબર નથી.

દિલ્હીથી ઊડેલું વિમાન હવે શ્રીનગરની જમીનને સ્પર્શવાનું છે. સ્વજનોને મળવા માટે બેચેન લોકો માટે આ સવા કલાકનો સફર પણ લાંબો થઈ ગયો છે.

''મારી હૅન્ડબૅગમાં દાળ છે, ખાવાની વસ્તુઓ છે, દવાઓ છે. કોઈ ગિફ્ટ નથી. હું મારી સાથે ફક્ત ખાવા-પીવાનો સામાન લઈને જઈ રહ્યો છું.''

''હું મારી પત્ની, બાળકો, માતા-પિતા, કાકા કે કાશ્મીર ઘાટીમાં કોઈની સાથે વાત નથી કરી શક્યો.''

''સાચું કહું હું ઈદ મનાવવા નથી જઈ રહ્યો. હું તો એ જોવા જઈ રહ્યો છું કે મારા પરિવારજનો ઠીક છે કે નહીં.''

''હું એટલા માટે પણ જઈ રહ્યો છું કે એમને કહી શકું કે હું ઠીક છું કેમ કે અહીં તમામ કૉમ્યુનિકેશન ઠપ થઈ ચૂક્યું છે.''

''એવું લાગે છે કે અમે આજની દુનિયામાં નહીં પણ કોઈ અંધકારયુગમાં છીએ.''

''મનમાં સતત એ ફિકર રહે છે કે ત્યાં બધું ઠીક છે કે નહીં. આને કારણે સારી રીતે કામ નથી કરી શકાતું.''

''મગજમાં બહુ ટૅન્શન છે. જ્યારે ટૅન્શન હોય ત્યારે મગજમાં ખૂબ ખરાબ વિચારો આવે છે.''

''શક્ય છે કે બધું ઠીક હોય પરંતુ અમને કંઈ ખબર નથી કે ત્યાંનો હાલ શું છે. અમે અમારા... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ઘરવાળાઓ વિશે જાણવા બેચેન છીએ.''

''હું હજારો ફોન લગાવી ચૂક્યો છું. જે નંબર લગાવું છું બંધ આવે છે. તમામના નંબર તો બંધ ન હોઈ શકેને. કંઈક તો ખોટું થઈ રહ્યું હશે, બસ મગજમાં આ જ ચાલ્યા કરે છે.''

આસિફ દિલ્હી ઍરપૉર્ટથી શ્રીનગર જવા માટે નીકળ્યા છે. દિલ્હીમાં એક પ્રાઇવેટ બૅન્કમાં કામ કરતા આસિફ છેલ્લા ઘણા દિવસોથી ન તો સરખું ખાઈ શક્યા છે ન તો ઊંઘી શક્યા છે.

થાક અને બેચેની એમના ચહેરા પર સ્પષ્ટ દેખાય છે. દિલ્હીથી શ્રીનગર જઈ રહેલા વિમાનમાં લોકોના ચહેરાઓને જો ધ્યાનથી જોઈએ તો બધામાં એક બેચેની અને ડર દેખાય છે.

ભારત સરકારે ગત સોમવારે બંધારણની કલમ 370ને નાબૂદ કરી ભારત પ્રશાસિત કાશ્મીરનો વિશેષ રાજ્યનો દરજ્જો ખતમ કરી દીધો.

સરકારે તેનું વિભાજન કરી જમ્મુ-કાશ્મીર અને લદ્દાખ એમ બે કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશ બનાવી દીધા છે.

પરંતુ આની જાહેરાત અગાઉ કાશ્મીર ખીણ વિસ્તારનો બહારની દુનિયા સાથેનો સંપર્ક કાપી નાખવામાં આવ્યો.

ઇન્ટરનેટ બંધ કરવા ઉપરાંત મોબાઇલ અને લૅન્ડલાઇન ફોન સેવા પણ બંધ કરી દેવામાં આવી.

હરિયાણાની મેડિકલ કૉલેજમાં અભ્યાસ કરી રહેલા ચાર વિદ્યાર્થી આવતા મહિને લેવાનાર પરીક્ષાની તૈયારી કરવાની હતી, પરંતુ હવે તેઓ તૈયારી પડતી મૂકીને ઘરે જઈ રહ્યા છે.

તેઓ કહે છે, ''પેપર લેવાવાના હતા, અમારે તૈયારી પર ધ્યાન આપવાનું હતું, પરંતુ કૉમ્યુનિકેશન ખતમ થઈ ગયું.''

''પરિવારજનો સાથે વાત નહોતી થઈ શકતી. અમે માનસિક રીતે બહુ પરેશાન થઈ ગયા. ખૂબ ચિંતા થતી હતી.''

''નહોતા વર્ગમાં ભણી શકતા કે નહોતા બીજું કંઈ કરી શકતા. અમે ઈદ મનાવવા નથી જઈ રહ્યા, ઘરવાળાઓનો હાલ જાણવા જઈ રહ્યા છીએ.''

તેઓ કહે છે ''ન તો ભારતીય મીડિયાએ અમને કાશ્મીર વિશે સરખી જાણકારી આપી ન તો સરકાર તરફથી અમને કોઈ સરખી જાણકારી મળી. અમને ખબર જ નથી પડી રહી કે આખરે ત્યાં થઈ શું રહ્યું છે.''

ભયનો માહોલ ખડો કરાયો

દિલ્હીના જામિયા વિશ્વવિદ્યાલયમાં કાયદાનો અભ્યાસ કરતાં શફૂરા પાસે પણ ફક્ત ખાવાનો સામાન જ છે.

શફૂરા કહે છે હું ''બૅબીફૂડ અને દવાઓ લઈને જઈ રહી છું. ચાર દિવસ અગાઉ ઘરવાળાઓ સાથે ચૅટ પર વાત થઈ હતી એ પછી કોઈ સંપર્ક થઈ શક્યો નથી. મને ખબર પણ નથી કે તેઓ જીવતા છે કે નહીં.''

શફૂરા ઉમેરે છે કે ''ભયનો માહોલ બનાવવામાં આવી રહ્યો છે. સરકારે જે કર્યું છે તે અન્ય રીતે પણ કરી શકાયું હોત.''

''છેલ્લા એક વર્ષથી અમે કેન્દ્ર સરકારના શાસનમાં રહીએ છીએ અને અન્ય અનેક રાજ્યોનો વિશેષ દરજ્જો છે જ.''

''જો તેઓ ત્યાંથી...


પરંતુ જ્યારે તેમણે મુશર્રફની હકાલપટ્ટી કરવાના કોશિશ કરી ત્યારે જોવા મળ્યું કે તે એટલા શક્તિશાળી નથી જેટલા તેમને માનવામાં આવતા હતા.

નવાઝનું વિમાન હવામાં હતું એ જ સમયે જનરલ મુશર્રફે માર્શલ લૉ લાગુ કરી દીધો અને પોતાને ચીફ એક્ઝેક્યુટિવ ગણાવવા લાગ્યા.

જ્યારે નવાઝે પાકિસ્તાન છોડવું પડ્યું

ઇમરાન ખાનની પાર્ટીન તહરીક એ ઇન્સાફના સમર્થકોએ નવાઝ શરીફને સજા થઈ તેની ઉજવણી કરી હતી

દિલ્હીમાં જન્મેલા મુશર્રફે નવાઝને જેલમાં ધકેલી દીધા, પણ અમેરિકાના મિત્રોએ નવાઝનો બચાવ કરીને તેમને માફી અપાવી અને સાઉદી અરબ મોકલવાની વ્યવસ્થા કરી.

એક પત્ર પર સહી કરીને તેમનો દેશનિકાલ કરવામાં આવ્યો અને સાઉદી અરેબિયાના બાદશાહે થોડી ઢીલ આપતા નવાઝ લંડન પહોંચી ગયા.

કેટલાક દિવસ સુધી સ્યૂટ-બૂટમાં લંડનમાં ફરતા રહ્યા અને પછી કહ્યું, "હું ઇસ્લામાબાદ જઈ રહ્યો છું."

આપને આ પણ વાંચવું ગમશે

તેમણે તેમના સમર્થકોને કહ્યું કે, "હું આવી રહ્યો છું તમે પણ ઍરપોર્ટ પર પહોંચી જજો."

આથી હું પણ અન્ય પત્રકારોની જેમ ઇસ્લામાબાદ ગયો. વિમાનમાં નવાઝ માટે સૂત્રોચ્ચાર કરાયા અને દુઆ પણ માંગવામાં આવી.

નવાઝ તેનાથી ખુશ પણ થયા અને એક યુવકે ભાવુક થઈને ગી... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ત પણ ગાયું કે, "સરફરોશી કી તમન્ના અબ હમારે દિલ મેં હૈ, દેખના હૈ જોર કિતના બાઝૂ-એ-કાતિલ મેં હૈ."

મુશર્રફે નવાઝનું લાઠીચાર્જથી સ્વાગત કર્યુ?

પરંતુ ઇસ્લામાબાદ પહોંચ્યા તો ખબર પડી કે મુશર્રફ પાસે વધુ તાકત છે. તેમણે એવી ગોઠવણ કરી કે નવાઝના એક પણ સમર્થક હવાઇમથકે ફરકી ન શક્યા.

દરેક સ્થળે આર્મી અને પોલીસને ભારે બંદોબસ્ત ગોઠવી દીધો. વળી ઍરપોર્ટ પર લાઠીચાર્જ પણ કરવામાં આવ્યો.

નવાઝ પહોંચ્યા એટલે તેમને વિમાનમાંથી ઊતારવામાં આવ્યા અને કૅમેરા સાથે ઊભેલા લોકોને હટાવીને નવાઝને ફરીથી બીજા વિમાનમાં બેસાડી સાઉદી અરેબિયા મોકલી દીધા.

નવાઝ શરીફના કર્મો સારા હતા કે તેમની કિસ્મત બદલાઈ અને ફરીથી વડાપ્રધાન બન્યા. જોકે પાકિસ્તાનના અન્ય સત્તાધિશોને તે પસંદ ન આવ્યા.

પાકિસ્તાનના બહાદુર જનરલ્સ અને ન્યાયમૂર્તિઓએ તેમની હકાલપટ્ટી કરી દીધી અને સજા પણ કરી.

હવે નવાઝ ફરીથી વિમાનમાં બેસીને લંડનથી લાહોર પહોંચવાના છે. તેમણે સમર્થકોને કહી દીધું છે કે તેઓ ઍરપૉર્ટ પર ભેગા થઈ જાય.

હજુ સુધી એ સમજાઈ નથી રહ્યું કે કોઈ પાકિસ્તાનના વડા પ્રધાન શા માટે બનવા માગે?

અમારા પ્રથમ વડા પ્રધાન લિયાકત અલી હતા. તેમને ગોળી મારી દેવાઈ હતી અને પછી એમને ગોળી મારનાર વ્યક્તિને પણ ગોળી મારી દેવાઈ.

પાકિસ્તાનમાં મર્દોને પર્ચા વહેંચતા એકમાત્ર મહિલા

બેનઝીર ભુટ્ટો

તેમના પછી પાકિસ્તાનમાં ઝુલ્ફિકાર ભુટ્ટો વડાપ્રધાન બન્યા. તેમનાં વિશે 'ફક્ર-એ-એશિયા'ના સૂત્રોચ્ચાર થતાં હતાં.

તેમનાં દીકરી બેનઝીર ભુટ્ટો બે વખત વડાં પ્રધાન બન્યાં. તેમની પણ હત્યા કરી દેવામાં આવી.

આજ સુધી તેમના હત્યારા કોણ છે તે જાણી શકાયું નથી. જે મુશર્રફે નવાઝ સાથે દુર્વ્યવહાર કર્યો હતો, તેઓ દુબઈમાં બેઠા બેઠા હસતા હશે.

તાજેતરમાં સાંભળવા મળ્યું હતું કે તેઓ લંડન જઈ રહ્યા છે. વળી બીજી તરફ નવાઝ લંડનથી લાહોર આવી રહ્યા છે.

જેલ તો જવાનું જ છે પરંતુ એટલી દુઆ કે પોતાના પગ પર ચાલીને જાય અને તેમની પર લાઠીચાર્જ કરવામાં ન આવે.

તેમ છતાં સમજમાં નહીં આવ્યું કે પાકિસ્તાનના વડા પ્રધાન બનીને શું મળી જશે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


પરંતુ તમને જણાવી દઈએ કે આ કોઈ ફિલ્મી સ્ટોરી નહીં, પણ એક વ્યક્તિનું વાસ્તવિક જીવન છે. એ વ્યક્તિનું નામ છે પી. રાજાગોપાલ.

રાજાગોપાલને લોકો 'ઢોસા-કિંગ' તરીકે ઓળખે છે. તેમણે દક્ષિણ એશિયન ફૂડ તરીકે ઓળખાતાં ઇડલી-ઢોસાને ન્યૂયોર્કથી ઑસ્ટ્રેલિયા સુધી પહોંચાડ્યાં છે.

આ ઢોસા-કિંગ પી. રાજાગોપાલનું હાલ જ મૃત્યુ થયું છે. તેઓ સર્વણાભવન નામે પ્રખ્યાત હોટેલ ચેઇનના માલિક હતા.

તમે ભારતીય હોવ કે NRI, કે પછી વિદેશી.. દુનિયાનાં મોટાં શહેરોમાં રહેતી કોઈ પણ વ્યક્તિ જો સાંભર કે રસમનો સ્વાદ માણવા માગે છે અથવા તો મદ્રાસી ફિલ્ટર કૉફીથી પોતાના દિવસની શરૂઆત કરવા માગે છે, તો તેમના માટે રાજાગોપાલે દરેક શહેરમાં પોતાની હોટેલ થકી એ વ્યવસ્થા કરી રાખી છે.

તેમના પ્રારંભિક જીવનને જોઈને લાગે કે તેમની કહાણી કેટલી પ્રેરણાદાયી છે, પણ તેમના જીવનનો બીજો એક ભાગ એવો પણ છે કે જે ગુનાઓથી ઢંકાયેલો છે.

પોતાના એક કર્મચારીની દીકરીના પતિની હત્યા બદલ પી. રાજાગોપાલને આજીવન કેદની સજા થઈ હતી.

જોકે, તેમણે દસ દિવસ પણ જેલમાં ન વિતાવ્યા અને હૃદયરોગના હુમલાથી તેમનું મૃત્યુ થઈ ગયું.

ચેન્નાઈથી જર્મનીનો પ્રવાસ

પી. રાજાગોપાલને માત્ર એક હો... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ટેલના સંશોધક તરીકે ઓળખ મળે તે કદાચ યોગ્ય નથી.

તેમણે પોતાની કારકિર્દીની શરૂઆત હોટેલમાં ટેબલ સાફ કરીને કરી હતી અને પછી વિશ્વભરમાં ઈડલી-ઢોસા માટે પ્રખ્યાત રેસ્ટોરાં ખોલીને નવી ઓળખ મેળવી.

સર્વણાભવનની 25 જેટલી બ્રાન્ચ તો ભારતમાં જ છે, જેમાંથી 20 બ્રાન્ચ માત્ર તો ચેન્નાઈમાં આવેલી છે.

આ સિવાય ન્યૂયોર્ક, દુબઈ, લંડન, સિંગાપોર, મલેશિયા, થાઇલૅન્ડ, કેનેડા, ફ્રાન્સ, જર્મની, દક્ષિણ આફ્રિકા, ન્યૂઝીલૅન્ડ અને ઑસ્ટ્રેલિયા જેવા દેશોમાં સર્વણાભવનની 80 કરતાં વધારે બ્રાન્ચ છે.

સર્વણાભવને વિશ્વભરમાં ઈડલી, ઢોસા, વડાં અને કૉફીના માધ્યમથી ભારતની છાપ છોડી છે.

રાજાગોપાલના પ્રતિસ્પર્ધીઓએ પણ વિદેશમાં વિદેશીઓને શાકાહારી ભોજનનો સ્વાદ ચખાડતાં સર્વણાભવનનાં વખાણ કર્યાં છે.

સર્વણાભવનનો વિસ્તાર

પી. રાજાગોપાલનો જન્મ સ્વાતંત્ર્યદિનના 10 દિવસ પહેલાં તામિલનાડુના તુતીકોરીન સ્થિત પુનાઇડીમાં એક નાના એવા ઘરમાં થયો હતો.

પોતાના પુસ્તકમાં રાજાગોપાલે લખ્યું હતું કે સાત ધોરણ સુધી શિક્ષણ પ્રાપ્ત કર્યા બાદ તેમણે સ્કૂલ તેમજ ઘર છોડી દીધાં હતાં.

ત્યારબાદ તેમણે ઘરથી દૂર આવેલા શહેરની એક હોટેલમાં ટેબલ સાફ કરવાનું કામ શરૂ કર્યું હતું. ત્યાં વૉટરફોલ તેમનું બાથરૂમ હતું, જ્યારે હોટેલની જમીન તેમનો પલંગ. તેમણે પોતાનું જીવન આટલી મુશ્કેલીઓ સાથે શરૂ કર્યું હતું.

થોડા સમય બાદ તેમણે ચેન્નાઈ જવાનું નક્કી કર્યું. ત્યારે ચેન્નાઈ મદ્રાસ તરીકે ઓળખાતું હતું.

1968માં તેમણે શહેરની બહાર એક નાની એવી કરિયાણાની દુકાન શરૂ કરી હતી.

વર્ષ 1979માં એક સુથાર તેમની દુકાને આવ્યા. તે સુથારે કહ્યું, "જો તમે બહાર જમવા માગો છો, તો તમારે ટી નગર સુધી જવું પડશે, કેમ કે કે.કે. નગરમાં એક પણ હોટેલ નથી."

પી. રાજાગોપાલના મગજમાં આ વાત ઘર કરી ગઈ.

તે સમયે બહાર જઈને જમવાનો કોઈ વ્યક્તિ પાસે સારો વિકલ્પ ન હતો. હોટેલની સંખ્યા ખૂબ ઓછી હતી.

તામિલનાડુની રાજધાની મદ્રાસમાં પણ થોડી ઘણી જ હોટેલ હતી. રાજાગોપાલની કરિયાણાની દુકાન પણ નુકસાનમાં ચાલી રહી હતી. તેના માટે તેમણે લોન પણ લીધી હતી.

ત્યારે જ એક જ્યોતિષે તેમને કહ્યું કે તેમણે કોઈ એવો બિઝનેસ શરૂ કરવો જોઈએ કે જે આગ સાથે સંબંધિત હોય.

જ્યોતિષની આ સલાહ સાંભળીને અને સુથારના શબ્દોને યાદ કરતા રાજાગોપાલે હોટેલ બિઝનેસમાં ઝંપલાવવાનું નક્કી કર્યું.

વર્ષ 1981માં કે.કે. નગરમાં પહેલી હોટેલ શરૂ કરી.

પોતાના પુસ્તકમાં પી. રાજાગોપાલે કહ્યું હતું કે એક...


પરંતુ તે પછી 13 જાન્યુઆરીએ કોરોના વાઇરસનું સંક્રમણ એ વૈશ્વિસ સમસ્યા બની ગઈ. થાઈલૅન્ડમાં એક કેસ નોંધાયો અને તે પછી જાપાન, દક્ષિણ કોરિયા અને અમેરિકા સુધી તે ફેલાયો.

દુનિયાભરમાં દેખા દઈ રહેલો વાઇરસ ધાડાની જેમ ફરી વળ્યો.

નેપાળથી નિકારાગુઆ સુધી દુનિયાભરમાં હવે Covid-19ના કેસોની સંખ્યા 10 લાખને વટાવી ગઈ છે.

મરણાંક વધી રહ્યો છે, હૉસ્પિટલો દર્દીથી ઉભરાઈ રહી છે, ત્યારે દુનિયામાં એવી કોઈ જગ્યા ખરી જ્યાં કોરોના ન પહોંચ્યો હોય?

નવાઈ લાગશે, પણ જવાબ છે હા.

સંયુક્ત રાષ્ટ્રસંઘમાં 193 સભ્ય દેશો છે.

બીજી એપ્રિલ સુધીમાં તેમાંથી 18 દેશોએ હજી સુધી Covid-19 કેસ થયાનું નોંધ્યું નથી, એમ બીબીસીની ટૅલી પરથી ખ્યાલ આવે છે. આ ટૅલી જ્હૉન્સ હૉપકિન્સ યુનિવર્સિટીના આંકડાના આધારે તૈયાર થયેલી છે.

Covid-19 કેસ વિનાના 18 દેશો

કોમોરોસ; કિરીબાતી; લિસોતો; માર્શલ આઈલૅન્ડ્સ; માઇક્રૉનેશિયા; નાઉરુ; ઉત્તર કોરિયા; પલાઉ; સમોઆ; સાઓ તોમે ઍન્ડ પ્રિન્સિપ; સોલોમન આઈલૅન્ડ્સ; દક્ષિણ સુદાન; તાઝિકિસ્તાન; ટોન્ગા;તુર્કમેનિસ્તાન; તુવાલુ; વનુઆતુ; યમન.

કેટલીક જગ્યાએ કેસ હશે, પણ નોંધાયા નહીં હોય તેવું જાણકારો કહે છે. દાખલા... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

તરીકે ઉત્તર કોરિયા અને યુદ્ધગ્રસ્ત યમનમાં સત્તાવારી રીતે ઝીરો કેસ નોંધાયા છે.

પરંતુ કેટલાક દેશો એવા છે પણ ખરા, જ્યાં વાઇરસ પહોંચ્યો નથી. આ એવા નાના ટાપુઓ છે, જ્યાં બહું ઓછા લોકો જાય છે. સંયુક્ત રાષ્ટ્રસંઘના આંકડા અનુસાર દુનિયાના સૌથી ઓછા મુલાકાતી ધરાવતા 10 દેશોમાંથી સાત Covid-19થી મુક્ત છે.

આ ટાપુઓ દૂર-દૂર છે તે એક વાત છે : એક બીજાથી અંતર રાખવાનું છે ત્યારે આ ટાપુઓ કુદરતી રીતે જ સૌથી દૂર છે.

જોકે આમાંના એક દેશના પ્રમુખ જરાય બેકાળજી રાખી રહ્યા નથી હકીકતમાં તેમણે બીબીસીને જણાવ્યું કે Covid-19ને રાષ્ટ્રીય કટોકટી જાહેર કરાયેલી છે.

પ્રશાંત મહાસાગમાં આવેલું નાઉરુ અન્ય પ્રદેશથી 320 કિલોમિટર દૂર છે - સૌથી નજીકનો ટાપુ છે કિરિબાતી સમૂહનો બનાબા આઈલૅન્ડ. સૌથી નજીકનું અને સીધી ફ્લાઇટ ધરાવતું શહેર બ્રિસબેન છે, જે નૈઋત્યમાં 2500 માઇલ દૂર છે.

સંયુક્ત રાષ્ટ્રસંઘના સભ્ય દેશોમાં (મોનાકો પછીનો) બીજા નંબરનો સૌથી નાનો દેશ નાઉરુ છે અને તે માત્ર 10 હજારની વસતિ સાથે (તુવાલુ પછીનો) બીજા નંબરનો સૌથી ઓછી વસતિ ધરાવતો દેશ પણ છે.

દુનિયામાં સૌથી ઓછા મુલાકાતીઓ આવતા હોય તેવો પણ આ દેશ છે. સંયુક્ત રાષ્ટ્રસંઘમાં આ વિશેની માહિતી નથી, પણ એક ટૂર ઑપરેટરનું કહેવું છે કે વર્ષે માત્ર 160 પર્યટકો જ અહીં આવે છે.

તમે વિચારતા હશો કે આટલે દૂર વસેલા દેશે અંતર પાળવા માટે બીજું કશું કરવાની જરૂર નથી. જોકે એક જ હોસ્પિટલ હોય, તે પણ વૅન્ટિલેટર વિનાની અને નર્સોની અછત હોય ત્યાં કોઈ જોખમ ના લેવાય.

બીજી માર્ચથી ચીન, દક્ષિણ કોરિયા અને ઇટાલીના પ્રવાસી પર પ્રતિબંધ મૂકી દેવાયો હતો. પાંચ દિવસ પછી પ્રતિબંધની યાદીમાં ઈરાનનો પણ ઉમેરો કરી દેવાયો

માર્ચની મધ્યમાં નાઉરી ઍરલાઇન્સે ફિજી, કિરિબાતી અને માર્શલ્સ આઈલૅન્ડ્સની ફ્લાઇટ્સ બંધ કરી દીધી. તે સિવાય બ્રિસ્બેનમાં અઠવાડિયે ત્રણ ફ્લાઇટ હતી તે પખવાડિયે એક કરી દેવાઈ.

એ પછી ઑસ્ટ્રેલિયાથી આવી રહેલા બધાને જ (મોટા ભાગના પરત ફરી રહેલા રહેવાસીઓને) સ્થાનિક હોટલોમાં 14 દિવસ માટે ક્વોરૅન્ટીન કરી દેવાયા હતા.

હાલમાં કોઈએ રાજ્યાશ્રય માગ્યો નથી, પરંતુ કોઈ આવે તો તેને પણ ઓછામાં ઓછા બે અઠવાડિયાં ક્વોરૅન્ટીન કરાશે - ઑસ્ટ્રેલિયાનું માઇગ્રન્ટ પ્રોસેસિંગ કેન્દ્ર આ ટાપુ પર છે.

પ્રમુખ લાયોનેલ એન્જિમેઆ કહે છે કે તેમની નીતિ "કૅપ્ચર ઍન્ડ કન્ટેઇનમૅન્ટ"ની છે."અમે સરહદે જ તેને અટકાવી રહ્યા છીએ. અમારા ઍરપૉર્ટને જ બૉર્ડર ગણીને, ટ્રાન્ઝિટ એરિયાને...


પરંતુ તેમણે હવાલા અને હૂંડી દ્વારા પૈસા મોકલવાનું બંધ કરી દીધું છે અને હવે તેઓ પાકિસ્તાનમાં રહેતા તેમના પરિવારના ખર્ચ માટે બૅન્કિંગ ચેનલ દ્વારા પૈસા મોકલે છે.

જાપાનસ્થિત એક બિઝનેસ ફર્મ ફાઇનાન્સ ઇન્ટરનેશનલના એમડી મલિક અલ્લાહ યારના જણાવ્યા અનુસાર, બૅન્કો દ્વારા આપવામાં આવતી સુવિધાઓને કારણે તેમના માટે પાકિસ્તાનને નાણાં મોકલવાનું વધુ સરળ બન્યું છે.

તેમણે કહ્યું કે તેમની માહિતી મુજબ હવાલા અને હૂંડી દ્વારા પાકિસ્તાનને નાણાં મોકલવાનું કામ સંપૂર્ણ રીતે બંધ થયું નથી. હવે જાપાનમાં મોટી સંખ્યામાં રહેતા લોકો કાનૂની ચેનલો દ્વારા પાકિસ્તાનમાં નાણાં મોકલે છે.

નોર્વેના પાટનગર ઓસ્લોમાં કરિયાણાની દુકાનમાં કામ કરતા કંવલ અઝીમ પહેલાં હવાલા અને હૂંડી દ્વારા દેશમાં પૈસા મોકલતા હતા.

તેમનું કહેવું છે કે અહીં રહેતા કેટલાક લોકો હવાલા અને હૂંડી દ્વારા પૈસા મોકલવાનું કામ કરે છે. પરંતુ હવે આ માધ્યમથી પાકિસ્તાનમાં નાણાં મોકલવાનું કામ ઓછું થઈ ગયું છે.

તેમણે જણાવ્યું હતું કે તેઓ પોતે હવાલા અને હૂંડી દ્વારા પાકિસ્તાનમાં પૈસા મોકલતા હતા પરંતુ હવે બૅન્કિંગ ચેનલ દ્વારા પૈસા મોકલવાનું શરૂ કર્યું છે.

કૅલિફોર્નિયા (યુએ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

સએ)માં નોકરી કરતા આઝમ શકીલે કહ્યું કે 99 ટકા લોકો પાકિસ્તાનની કાનૂની ચેનલો દ્વારા પાકિસ્તાનમાં નાણાં મોકલી રહ્યા છે અને માત્ર એક ટકા લોકો હવાલા અને હૂંડી દ્વારા પૈસા મોકલે છે.

તેમનું કહેવું છે કે પાકિસ્તાન કરતા અમેરિકન કાયદા આ મામલે વધુ કડક છે, જે ગેરકાયદેસર પૈસા મોકલનારાઓના ઇરાદા ધ્વસ્ત કરી નાખે છે.

જાપાનમાં રહેતા અલ્લાહ યાર ખાન, નોર્વેમાં કામ કરતા કંવલ અઝીમ અને અમેરિકામાં નોકરી કરતા આઝમ શકીલ, પાકિસ્તાનમાં રહેતા તેમના પરિવારોને જે નાણાં મોકલે છે તેને રેમિટન્સ (વિદેશથી મોકલવામાં આવતી કમાણી) કહે છે.

જે પાકિસ્તાનના ચાલુ ખાતામાં મહત્ત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે.

પાકિસ્તાનમાં વિદેશથી આવતી આ રકમમાં છેલ્લા ઘણા મહિનાઓથી સતત વધારો જોવા મળી રહ્યો છે. ચાલુ નાણાંકીય વર્ષના પહેલા આઠ મહિનામાં દર મહિને બે અબજ ડૉલર્સ કે તેથી વધુ રકમ પાકિસ્તાન મોકલવામાં આવી છે.

બીજી તરફ, કરાચીમાં રહેતા મહિલા હુમા મુજીબ પોતે વિદેશથી પૈસા મેળવે છે. હુમાના પતિ જર્મનીમાં નોકરી કરે છે અને થોડા સમય પહેલાં જ તેઓ પાકિસ્તાનથી જર્મની ગયા હતા.

હુમા મુઝિબે કહ્યું કે, તેમના પતિ દ્વારા મોકલાયેલાં નાણાં બૅન્ક દ્વારા આવે છે અને બૅન્ક તરફથી મોકલવામાં આવતાં નાણાં મામલેની પ્રક્રિયા સંતોષકારક છે અને તેમને ક્યારેય પણ બૅન્કમાં કોઈ મુશ્કેલી નથી થઈ.

જ્યારે તેમને પૂછવામાં આવ્યું કે તેમના પતિ દ્વારા મોકલેલા પૈસા ક્યારેય હવાલા અથવા હૂંડી દ્વારા આવ્યા છે અથવા કોઈએ તેમને આ રીતે પૈસા પ્રાપ્ત કરવાની રજૂઆત કરી હતી કે નહીં.

બલૂચિસ્તાનમાંથી ગૂમ થઈ રહેલા પુરુષોની હકીકત શું છે?

તેના જવાબમાં તેમણે કહ્યું હતું કે આવી કોઈ ઑફર તેમને હજી સુધી કરવામાં આવી નથી.

પાકિસ્તાનમાં ચલણ વિનિમય વેપાર અને આર્થિક બાબતો પર નજર રાખનારાઓ અનુસાર, પાકિસ્તાનમાં હવાલા અને હૂંડી દ્વારા વિદેશથી મોકલવામાં આવતાં નાણાંમાં ઘટાડો અને બૅન્કિંગ ચેનલો દ્વારા આવતાં નાણાંમાં થયેલા વધારાને કારણે, રેમિટન્સમાં સતત વધારો થઈ રહ્યો છે.

આર્થિક બાબતો પર નજર રાખનારા લોકો આને સરકારના નિયમોમાં કડકાઈ તરીકે જુએ છે, જેને ફાઇનાન્સિયલ ટાસ્ક ફોર્સ (એફએટીએફ)ની શરતોને પહોંચી વળવા માટે બનાવવામાં આવ્યા છે, જેથી પાકિસ્તાન ગ્રે લીસ્ટમાંથી બહાર આવી શકે.

પાકિસ્તાનમાં આવતી વિદેશી કમાણીમાં કેટલો વધારો થયો?

આ વર્ષની શરૂઆતથી જ વિદેશમાં રહેતા પાકિસ્તાનીઓ વતી પાકિસ્તાનમાં મોકલવામાં આવતાં નાણાંમાં વૃદ્ધિ જોવા મળી છે.

આરીફ હબીબ...


પરંતુ તેમના પરિવારજનોએ ભાજપ નેતા પર આરોપ લગાવી સરકાર અને તંત્ર પર પણ શંકા પ્રગટ કરી છે. પોલીસના દાવા પર પણ સવાલ ઊઠી રહ્યા છે.

શનિવારે ઉત્તર પ્રદેશના ડીજીપી ઓ. પી. સિંહે પત્રકારો સાથે વાત કરતા કહ્યું કે પોલીસે આ મામલાનો પર્દાફાશ કરી દીધો છે.

તેમણે કહ્યું કે ગુજરાત એટીએસ દ્વારા ત્રણ લોકોની ગુજરાતના સુરતથી અને યૂપી પોલીસ દ્વારા બે લોકોની બિજનૌરથી અટકાયત કરવામાં આવી છે.

ઓ. પી. સિંહનું કહેવું છે, "હત્યા પાછળ કમલેશ તિવારીએ 2015મા આપેલું નિવેદન છે. પોલીસે ગુજરાતથી જે લોકોની અટકાયત કરી છે, તેમાં મૌલાના મોહસિન શેખ, ફૈઝાન અને રાશિદ અહમદ પઠાણ સામેલ છે."

"બિજનૌરથી અનવારુલ હક અને નઈમ કાઝમીની અટકાયત કરાઈ છે. પોલીસ આ લોકોની પૂછપરછ કરી રહી છે."

શું છે જૂનો મામલો?

કમલેશનું કાર્યાલય

કમલેશ તિવારીએ વર્ષ 2015માં ઇસ્લામ ધર્મના મોહમ્મદ પયગંબર વિશે કથિત અપમાનજનક ટિપ્પણી કરી હતી.

એ પછી બિજનૌરના અનવારુલ હક અને નઈમ કાઝમીએ કમલેશ તિવારીનું માથું કાપી લાવનારને ઇનામ આપવાની જાહેરાત કરી હતી.

પોલીસે પરિવારજનોની એફઆઈઆરના આધારે આ બન્નેની અટકાયત કરી છે અને પૂછપરછ કરાઈ રહી છે.

ડીજીપીના કહેવા પ્રમાણે ગુજરાત એટીએસ ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

અને યૂપી પોલીસની મદદથી જે લોકોની અટકાયત કરી છે, તેઓ કાવતરામાં સામેલ છે. કમલેશ તિવારીની હત્યા કરનાર બે શંકાસ્પદ શખ્સોને પોલીસ હજી શોધી રહી છે.

જોકે ડીજીપીનું કહેવું હતું કે તેમની પણ ઓળખ કરી લેવાઈ છે અને જલ્દીથી તેમની ધરપકડ કરવામાં આવશે.

ડીજીપીના કહેવા પ્રમાણે ઘટનાસ્થળેથી મળેલું મીઠાઈનું ખોખું મહત્ત્વનો પુરાવો છે અને એને આધારે જ પોલીસ કાવતરાખોરો સુધી પહોંચી શકી.

પરિવારજનોનો સવાલ

કમલેશ તિવારીનાં માતા કુસુમ તિવારી

બીજી તરફ કમલેશ તિવારીના પરિવારજનો સીધો આરોપ મૂકે છે કે કમલેશ તિવારીને ભાજપના એક સ્થાનિક નેતા સાથે અણબનાવ હતો અને હત્યા માટે એ નેતા જ જવાબદાર છે.

કમલેશ તિવારીનાં માતા કુસુમ તિવારીએ શુક્રવારે મીડિયા સાથેની વાતચીતમાં કહ્યું કે વારંવાર માગ કરવા છતાં ધીમે-ધીમે કમલેશ તિવારીની સુરક્ષા ઘટાડી દેવામાં આવી.

જાણવા મળે છે કે છેલ્લા એક વર્ષથી કમલેશ તિવારી તેમની સુરક્ષા અંગે મુખ્ય મંત્રીને અનેક વખત પત્ર લખી ચૂક્યા હતા.

તેમનાં માતાએ રાજ્ય સરકાર પર કમલેશ તિવારી પરના ખતરાની આશંકાની અવગણના કરવાનો આક્ષેપ કર્યો છે.

જોકે આ આરોપને કમલેશ તિવારીના એક વીડિયો મૅસેજથી પણ બળ મળે છે, જેમાં તેઓ પોતાના જીવને ખતરો હોવાનું જણાવી રહ્યા છે અને સુરક્ષા ન વધવાને લીધે યોગી સરકાર પર નિશાન સાધી રહ્યા છે.

કહેવાઈ રહ્યું છે કે આ વીડિયો કમલેશ તિવારીની હત્યાના થોડા દિવસ પહેલાંનો છે.

ડીજીપીના દાવા પર કમેલશ તિવારીના પુત્ર સત્યમ તિવારીએ સવાલ ઉઠાવતા એનઆઈએ પાસે તપાસ કરાવવાની માગ કરી છે.

જોકે, યૂપી પોલીસે આને માટે સ્પેશિયલ ઇન્વેસ્ટિગેશન ટીમ બનાવી છે.

સત્યમ તિવારીએ મીડિયા સાથેની વાતચીતમાં કહ્યું, "મને ખ્યાલ નથી કે જે લોકોની ધરપકડ કરાઈ છે એમણે જ મારા પિતાની હત્યા કરી છે કે પછી નિર્દોષ લોકોને ફસાવ્યાં છે."

"જો ખરેખરમાં આ લોકો દોષી છે અને પોલીસ પાસે પૂરતા પુરાવા છે તો આની તપાસ એનઆઈએ પાસે કરાવવી જોઈએ કેમકે અમને તંત્ર પર વિશ્વાસ નથી."

આ નિવેદન તેમણે મુખ્ય મંત્રી યોગી આદિત્યનાથની પરિવાર સાથેની મુલાકાત અગાઉ આપ્યું હતું.

પોલીસના દાવામાં વિરોધાભાસ

આ મામલામાં કમલેશ તિવારીનો પરિવાર જ સવાલ ઉઠાવી રહ્યો છે એવું નથી.

પોલીસની વાત અને ગુજરાત એટીએસને દાવામાં પણ વિરોધાભાસ દેખાઈ રહ્યો છે.

લખનૌના એસએસપી કલાનિધિ નૈથાનીએ શુક્રવારે ઘટનાસ્થળે પહોંચ્યા બાદ કહ્યું હતું કે 'પ્રાથમિક દૃષ્ટિએ આ મામલો પરસ્પર દુશ્મનીનો છે.'

નૈથાનીનું આ નિવેદન કમલેશ તિવારીના...


પરંતુ તેમાં સૌથી વધુ રસપ્રદ અને વિવાદાસ્પદ પ્રકરણ તેમના વસિયતનામાનો છે.

27 સપ્ટેમ્બર, 1873ના રોજ ઝવેરભાઈ અને લાડબાના ઘરે વિઠ્ઠલભાઈ પટેલનો જન્મ થયો.

સરદારની જેમ તેમનો પણ જન્મ નડિયાદ અને ઉછેર કરમસદ ખાતે થયો. તેઓ ઝવેરભાઈ અને લાડબાનું ત્રીજું સંતાન હતા. ઝવેરભાઈ એક ખેડૂત હતા પણ સીમિત સંસાધનો છતાં સંતાનોના અભ્યાસ બાબતે ખૂબ જ જાગૃત હતા.

ગોરધનભાઈ પટેલ લિખિત ‘વિઠ્ઠલભાઈ પટેલ લાઇફ ઍન્ડ ટાઇમ્સ’ પુસ્તકમાં કરાયેલી એક નોંધ ઝવેરભાઈના અભ્યાસપ્રિય વલણ તરફ ધ્યાન દોરે છે.

“ઝવેરભાઈએ પોતાને પડતી અગવડો અને અસુવિધાઓને ગણકાર્યા વગર પોતાના પુત્રોને નવજાગૃતિ અને સંસ્કૃતિના માર્ગ તરફ અગ્રેસર બનાવવા માટે બનતા તમામ પ્રયત્નો કર્યા.”

તેઓ ઘર અને ખેતરમાં તેમનાં સંતાનો માટે શિક્ષકની ભૂમિકા ભજવતા.

ઇતિહાસ સર્જનારા ભારતનાં વીરાંગના ડૉ. મુથ્થુલક્ષ્મી રેડ્ડી

એક દિવસ પુત્ર સરકારી નોકરી મેળવે તેવી આશાએ તેમણે પાંચ વર્ષની વયે વિઠ્ઠલભાઈનો દાખલો કમરસદ ગામની શાળામાં કરાવ્યો. કરમસદમાં કહનદાસ માસ્તર જેવા શિક્ષકો  અને માતાપિતાના માર્ગદર્શન સાથે પ્રાથમિક શિક્ષણ પૂર્ણ કર્યું. શરૂઆતના તબક્કે તેમને અભ્યાસમાં ઝાઝો રસ નહોતો.

બા... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ળપણમાં તેમની છાપ હોશિયાર પરંતુ મસ્તીખોર બાળકની હતી. પ્રાથમિક શિક્ષણ પૂર્ણ કર્યા બાદ માધ્યમિક શિક્ષણ માટે કરમસદ કે આસપાસનાં ગામમાં શાળા નહોતી. જેથી આગળના અભ્યાસ માટે તેમને નડિયાદ તેમના મામાને ત્યાં મોકલી દેવાયા.

જ્યાં નડિયાદની સરકારી હાઈસ્કૂલમાં દાખલ કરવામાં આવ્યા. તીક્ષ્ણ બુદ્ધિ ધરાવતા હોવા છતાં તેઓ પોતાના અભ્યાસ પ્રત્યે એકંદરે ઉદાસીન વલણ દાખવતા હતા.

જોકે, નાનપણથી જ તેમનામાં નેતૃત્વની ક્ષમતા હતી. તેઓ અભ્યાસ માટેનાં પુસ્તકો કરતાં મહાન વ્યક્તિઓનાં જીવન પર આધારિત પુસ્તકો વાંચવાના શોખીન હતા.

ગજબ યાદશક્તિના સ્વામી

સરદાર પટેલ એક સમર્પિત જીવન પુસ્તકમાં સરદાર પટેલ અને વિઠ્ઠલભાઈનો ફોટો

પુસ્તકમાં વર્ણવાયેલ એક પ્રસંગથી વિઠ્ઠલભાઈની ગજબ યાદશક્તિનો ખ્યાલ આવે છે. માધ્યમિક શાળામાં અભ્યાસ કરતી વખતે એક વખત તેમના પર પરીક્ષામાં ચોરી કર્યાનો આરોપ મૂકવામાં આવ્યો હતો.

હેડ માસ્તરને વિઠ્ઠલભાઈની જવાબવહીમાંનો જવાબ અક્ષરસ: પુસ્તકમાંથી ઉતારાયો હોય એવું લાગ્યું. જોકે, બાદમાં અન્ય એક માસ્તર ચતુરભાઈ પટેલે હેડ માસ્તરને ખાતરી આપી કે તેમની શંકા પાયાવિહોણી છે.

વિઠ્ઠલભાઈની પરીક્ષા માટે થોડી મિનિટોના વાંચન બાદ એક ફકરો અક્ષરશ: યાદ કરીને લખવા જણાવાયું. વિઠ્ઠલભાઈએ ખૂબ સરળતાથી આ કામ કરી બતાવ્યું.  આ ઘટના બાદથી શિક્ષકોને તેમની બુદ્ધિક્ષમતા પર વિશ્વાસ બેઠો.

શાળામાં એક વખત શિક્ષકે તેમને ભારત પર અંગ્રેજશાસનના ફાયદા વિશે નોંધ લખવા કહ્યું. પરંતુ તેમણે આ પ્રશ્નના જવાબમાં તમામ ગેરફાયદાઓ જ ગણાવ્યા. આમ, વિદ્યાર્થી અવસ્થાથી જ તેમનામાં દેશદાઝના ગુણો દેખાઈ આવ્યા. તે સમયે કોઈએ નહીં વિચાર્યું હોય કે એક સામાન્ય ખેડૂતનો મસ્તીખોર પુત્ર આગળ જઈને ભારતની કેન્દ્રીય ધારાસભાનો પ્રથમ ભારતીય પ્રમુખ બનશે.

1890માં સ્કૂલ ફાઇનલ અને મેટ્રિક્યુલેશનની પરીક્ષા એકસાથે આપી જેમાં અસફળ થયા. 1891માં યુનિવર્સિટી સ્કૂલ ફાઇનલ પરીક્ષા પાસ કરી.

ત્યાર બાદ તેમણે ડિસ્ટ્રિક્ટ વકીલ બનવાનું ધારી લીધું અને આ લક્ષ્ય સાથે મુંબઈના ગોખલે લૉ ક્લાસિસમાં દાખલ થયા અને 1895માં ડિસ્ટ્રિક્ટ વકીલની પરીક્ષા પાસ કરી.  ત્યાર બાદ તરત જ તેમણે ગોધરામાં વકીલાત શરૂ કરી. તેમને સારી કમાણી થવા લાગી. આટલું જ નહીં થોડાક જ સમયમાં વકીલાતના વર્તુળમાં યુવાન ક્રિમિનલ લૉયર તરીકે તેમનું સારું એવું નામ થઈ ગયું હતું.

1898માં તેઓ બોરસદ આવી ગયા અને ત્યાંથી વકીલાતનો વ્યવસાય ચાલુ રાખ્યો. અમુક સમય બાદ વલ્લભઆઈ પટેલે પણ...


પરંતુ નવાઈની વાત એ છે કે મોટાભાગનાં લોકો આ ગીત જોઈને તેના વખાણ નથી કરતા, પરંતુ ટીકા કરી રહ્યાં છે.

'તેજાબ' ફિલ્મનું 'એક દો તીન' ગીત જ્યારે 1988માં રજૂ થયું ત્યારે માધુરી દીક્ષીતનાં ડાન્સે દર્શકોને મંત્રમુગ્ધ કરી દીધા હતા અને આ ગીત બ્લોકબસ્ટર હીટ થયું હતું.

આ ગીતનું રિમેક યુટ્યૂબ પર 19 માર્ચ 2018નાં રોજ અપલોડ કરવામાં આવ્યું હતું.

પરંતુ ઑરિજિનલ ગીતનાં ચાહકોને આ ગીત પસંદ આવી રહ્યું નથી અને તેઓ આ ગીતની ટીકા કરી રહ્યાં છે.

સોશિયલ મીડિયા પર લોકો  #ekdoteen લખીને પોતાના અભિપ્રાય રજૂ કર્યાં છે.

કુતિકા નામનાં યૂઝર જણાવે છે કે હું એ જોઈ રહી છું કે તેઓએ જેકલિનને આવું સરસ ક્લાસિક ગીત બગાડવાની પરવાનગી શા માટે આપી.

@pramodbagade1 નામનાં ટ્વિટર હેન્ડલ પરથી એક ફોટો સાથે ટ્વીટ કરવામાં આવ્યું હતું કે, ''માધુરી દીક્ષીતની આ ગીત જોયા બાદ પ્રતિક્રિયા.''

લોસ્ટ સોલ નામનાં યૂઝરે જણાવ્યું કે ઑરિજિનલ 'એક દો તીન' મહિલાઓને મેળવાની વસ્તુ તરીકે દર્શાવવામાં નહોતી આવી.

માધુરીએ આ ગીતમાં કોઈને ખુશ કરવા માટે નહીં, પરંતુ અલગ મજાની રીતે ડાન્સ કર્યો છે. જ્યારે નવા ગીતનું વર્ઝન તેનાથી તદન વિપરીત છે.

'એક દો તીન' ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ગીત હિન્દી આંકડાઓના ઉચ્ચારને અનુસરે છે અને ગીતમાં એક પ્રેમિકા પોતાના પ્રેમીની રાહ જોતા આ ગીત ગાય છે.

માધુરી દીક્ષીતનો ફોટો

@starneelima નામનાં ટ્વિટર હેન્ડલ પરથી ફોટો સાથે ટ્વીટ કરવામાં આવી હતી કે ''માધુરી જેવો જાદુ બીજું કોઈ ના કરી શકે.''

@AdeeraSharma નામનાં ટ્વિટર હેન્ડલ પર એક વીડિયો પોસ્ટ કરી લખવામાં આવ્યું હતું કે ''માધુરી #EkDoTeenની હીરોઇન તરીકે હંમેશા લાખો દિલોમાં રહેશે.''

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો


પરંતુ બર્લિન વૉલ ધ્વસ્ત કરી દેવાયાના 3 દાયકા બાદ, ફરીથી ખંડને બે ભાગમાં વહેંચતી સેંકડો કિલોમિટર લાંબી વાડ બાંધવામાં આવી રહી છે. જેનો ઘણા ઉદ્દેશો પૈકી એક લોકોની અવરજવરને પ્રતિબંધિત કરવાનો પણ છે.

આ બાબત યુરોપની હિજરતીઓ સાથેની મુશ્કેલીઓ પર પ્રકાશ પાડે છે.  મેડિકલ ચૅરિટી એમ. એસ. એફ. અનુસાર "આવા પગલાથી વેર વાળવાની વૃતિના કારણે હિજરતીઓનાં મૃત્યુના બનાવો અને તેમને સહન કરતી મુશ્કેલીઓનું સામાન્યીકરણ થશે."

સમગ્ર યુરોપમાં દેખાઈ રહેલું આ ચલણ આજના યુરોપિયન દેશો હિજરતના માનવીય પાસાનો વિચાર કર્યા વગર તેને કારણે સર્જાતી આર્થિક અને રાજકીય અસરોથી કેટલા ચિંતિત છે એ વાત તરફ આંગળી ચીંધે છે.

એક વિભાજિત ખંડ

બીજા વિશ્વયુદ્ધ બાદ, સમગ્ર યુરોપને બે ભાગમાં વહેંચી દેવામાં આવ્યું હતું, એક સામ્યવાદી પૂર્વ અને બીજું મૂડીવાદી પશ્વિમ.

પૂર્વ બાજુની સરકાર વધુ પડતી આપખુદ બની જતાં 1949થી 1961ની વચ્ચે પૂર્વ જર્મનીમાંથી 27 લાખ લોકો હિજરત કરીને પશ્ચિમ જર્મની તરફ ચાલ્યા ગયા હતા.

આ હિજરતને અટકાવવા માટે પૂર્વ યુરોપના દેશોએ સોવિયેત સંઘના વડપણ હેઠળ એક ખૂબ જ આકરી બૉર્ડરની યોજના અમલમાં મૂકી.

આ બૉર્ડર પર ઇલેક્ટ્રિક વાડ, લૅન્... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ડમાઇન અને હથિયારધારી સૈનિકો તહેનાત કરી દેવાયા. જેઓ પૂર્વમાંથી હિજરત કરીને પશ્વિમ તરફ જતા લોકોને જોતાં જ ઠાર કરી દેતા.

શીત યુદ્ધના અંત બાદ બ્રિટનનાં વડાં પ્રધાન માર્ગરેટ થૅચરે પૂર્વ યુરોપિયન દેશોની આ કાર્યવાહીને વખોડતાં કહ્યું કે, "સ્વતંત્રતા તરફની દોટને અટકાવવા માટે પૂર્વી યુરોપના દેશોએ નિષ્ઠુરપણા અને શયતાનિયતની તમામ હદો વટાવી દીધી છે."

લોકોને પૂર્વ યુરોપમાંથી પશ્ચિમ યુરોપમાં જતા અટકાવવા માટે આખા યુરોપમાં જે પ્રયત્નો થઈ રહ્યા હતા, તે પૈકી સૌથી વધારે કુખ્યાત પ્રયત્ન બર્લિન વૉલ તરીકે ઓળખાય છે.

આ દીવાલે જર્મનીના ઐતિહાસિક પાટનગર બર્લિનને બે ભાગમાં વહેંચી દીધું હતું. જેનું નિર્માણ 1961માં થયું હતું.

વર્ષ 2017માં બર્લિનની ફ્રી યુનિવર્સિટીના એક અભ્યાસ મુજબ એ દીવાલને પાર કરવાના પ્રયાસમાં 262 લોકો પોતાનો જીવ ગુમાવી ચૂક્યા હતા.

બે વિચારધારાના ભાગલા પાડતી દીવાલનો ઇતિહાસ

ઉષ્માભેર સ્વાગત

એક સમય એવો પણ હતો જ્યારે પૂર્વમાંથી સલામતપણે ભાગીને આવનાર માણસોનું પશ્ચિમના લોકો દ્વારા સ્વાગત કરાતું.

બદલામાં સફળતાપૂર્વક ભાગીને આવનાર લોકો પૂર્વના દેશોએ લાદેલા પ્રતિબંધને વખોડતા અને એ પ્રતિબંધનો અમલ કરવા માટે કરાતા અત્યાચારની ટીકા કરતા.

પશ્ચિમના દેશો અવરોધો ઊભા કરવાની નીતિનો વિરોધ થવો સ્વાભાવિક માનતા, કારણ કે આવા પ્રકારના પ્રતિબંધ વધુ સમય સુધી લાગુ કરી શકાય નહીં.

શીત યુદ્ધના દૃષ્ટિકોણથી જોવામાં આવે તો આ પરિસ્થિતિ પૂર્વી યુરોપના દેશો માટે ઘણી જ અપમાનિત કરે એવી હતી, કારણ કે તેમના ઘણા નાગરિકો તેમની વિચારધારા કરતાં તદ્દન વિપરીત વિચારધારાવાળા દેશોમાં જઈને રહેવા માટે આતુર હતા.

એ સમય દરમિયાન જ પશ્ચિમી યુરોપના દેશોનું અર્થતંત્ર ઝડપથી વિકસી રહ્યું હતું. સાથે જ ત્યાં બેરોજગારીનો દર પણ ખૂબ જ ઓછો હતો. તેમજ હિજરતના કારણે આ દેશોમાં રહેલી કામદારોની અછતની સમસ્યાનું પણ નિરાકરણ થઈ રહ્યું હતું.

બીજા વિશ્વયુદ્ધ બાદ સર્જાયેલી કામદારોની અછતને પહોંચી વળવા માટે બ્રિટન સરકારે પૂર્વી યુરોપમાંથી યુનાઇટેડ કિંગડમમાં આવીને વસવા માટે હિજરતીઓને મદદ કરવાની યોજના ઘડી,

બર્લિન વૉલ અસ્તિત્વમાં આવ્યા બાદ પશ્ચિમ જર્મની દ્વારા તુર્કી અને મોરક્કો જેવા દેશો સાથે કરાર કર્યા જેથી પૂર્વ યુરોપના પ્રતિબંધને કારણે હિજરતીઓની ઘટતી જતી સંખ્યા માટે અન્ય વ્યવસ્થા થઈ શકે.

હિજરતીઓની મર્યાદિત સંખ્યાને કારણે પશ્ચિમી યુરોપના દેશો માટે અનુકૂળ પરિસ્થિતિઓનું નિર્માણ થયું, કારણ...


પરંતુ બે દાયકા અગાઉ અફઘાનિસ્તાનના કંદહાર ઍરપૉર્ટ પર એક અલગ પ્રકારનું આશ્ચર્યજનક દૃશ્ય જોવા મળ્યું હતું. ઍરપૉર્ટ પર અપહ્યત વિમાનની આસપાસ બખ્તરબંધ વાહનોની જગ્યાએ એક શખ્સ સાઇકલ પર ચક્કર મારતા જોવા મળ્યો હતો.

આ વાત છે ઇન્ડિયન ઍરલાઇન્સના વિમાનની જેણે ઉડાન ભર્યા બાદ તરત અપહરણ કરવામાં આવ્યું હતું અને ત્રણ એરપોર્ટ પર ઉતાર્યા બાદ અંતે કંદહાર લઈ જવાયું હતું.

અફઘાનિસ્તાનના ઇતિહાસમાં કંદહારનું મહત્ત્વ કાબૂલ જેટલું જ છે. પરંતુ 90ના દાયકા અગાઉ આંતરરાષ્ટ્રીય મીડિયાએ કંદહારને એટલું મહત્ત્વ આપ્યું ન હતું.

90ના દાયકામાં બે મોટી ઘટનાઓ બની જેના કારણે આ શહેર આંતરરાષ્ટ્રીય ચર્ચાનો વિષય બની ગયું. પ્રથમ ઘટના, તાલિબાનના ઉદય પછી કંદહાર પર તેમનો કબજો. બીજી ઘટના એટલે ઇન્ડિયન ઍરલાઇન્સના વિમાન અપહરણ બાદ તેને કંદહાર લઈ જવું.

બીજાં ઘણાં પાસાં ઉપરાંત આ વિમાન અપહરણ એટલા માટે પણ જાણીતું છે, કારણ કે તે સૌથી લાંબો સમય ચાલેલી ઘટના હતી. કટ્ટરવાદીઓએ સાત દિવસ સુધી વિમાનને પોતાના કબજામાં રાખ્યું હતું.

અપહરણ કઈ રીતે થયું?

24 ડિસેમ્બર, 1999ના રોજ ઇન્ડિયન ઍરલાઇન્સની ફ્લાઇટ આઈસી 814એ નેપાળની રાજધાની કાઠમંડુથી લખનઉ જવા મા... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ટે ઉડાન ભરી. તે વિમાનમાં 176 પ્રવાસીઓ ઉપરાંત પાઇલટ અને ચાલકદળના 15 લોકો સવાર હતા.

મીડિયા રિપોર્ટ્સ અનુસાર આ વિમાન જ્યારે ભારતીય હવાઈક્ષેત્રમાં પ્રવેશ્યું ત્યારે એક બુકાનીધારી શખ્સ ઊભો થયો અને કોકપીટમાં ઘૂસી ગયો.

તેણે પાઇલટને ધમકી આપી કે તે વિમાનને લખનઉના બદલે લાહોર તરફ નહીં લઈ જાય તો વિમાનને બૉમ્બથી ઉડાવી દેવાશે.

તેની સાથે જ બીજા ચાર બુકાનીધારી પણ ઊભા થયા અને તેમણે વિમાનના જુદાજુદા ભાગમાં પૉઝિશન લીધી.

કંદહાર અગાઉ વિમાન ક્યાં ક્યાં ગયું?

વિમાનમાં 176 પ્રવાસીઓ ઉપરાંત પાઇલટ અને ચાલકદળના 15 લોકો સવાર હતા

વિમાનના કૅપ્ટન દેવી શરણે લખનઉના બદલે લાહોરની દિશા પકડી, પરંતુ લાહોર પહોંચવા માટે વિમાનમાં ઈંધણ ઓછું હતું. તેથી વિમાનને અમૃતસર ઉતારવામાં આવ્યું.

મીડિયા અહેવાલો મુજબ વિમાનનું લૅન્ડિંગ થાય ત્યારે સુરક્ષાદળો અપહરણકર્તાઓ સામે કાર્યવાહી કરશે તે વાતનો અંદાજ તેમને આવી ગયો હતો. તેથી તેમણે ઈંધણ ભરાવ્યા વગર જ વિમાનને લાહોર લઈ જવા માટે પાઇલટને ફરજ પાડી.

શરૂઆતમાં પાકિસ્તાને વિમાનને લાહોર ઍરપૉર્ટ પર ઊતરવાની મંજૂરી ન આપી અને ઍરપૉર્ટની લાઇટો બંધ કરી દીધી. પરંતુ ઈંધણ ભરવા માટે લાહોર ઍરપૉર્ટ પર ઊતરવા સિવાય બીજો કોઈ ઉપાય ન હતો. તેથી વિમાનને લાહોર ઍરપૉર્ટ પર ઊતરવાની મંજૂરી આપવામાં આવી.

ઈંધણ ભર્યા બાદ પાકિસ્તાને વિમાનના પાઇલટને તાત્કાલિક લાહોર ઍરપૉર્ટ છોડવા માટે કહ્યું. લાહોર પછી વિમાન દુબઈ ઍરપૉર્ટ પહોંચ્યું જ્યાં અપહરણકર્તાઓએ 27 પ્રવાસીઓને વિમાનમાંથી ઊતરવાની છૂટ આપી.

મીડિયા અહેવાલો મુજબ ભારતે દુબઈ ઍરપૉર્ટ પર વિમાનને અપહરણકર્તાઓથી છોડાવવા માટે યુએઈ પાસે કાર્યવાહીની મંજૂરી માગી, પરંતુ તેમણે ઇન્કાર કરી દીધો.

ત્યારપછી વિમાન અફઘાનિસ્તાનના બીજા મોટા શહેર કંદહાર ઍરપૉર્ટ પર પહોંચ્યું અને અપહરણનો અંત આવ્યો ત્યાં સુધી ત્યાં જ રહ્યું.

જ્યારે કંદહાર ઍરપૉર્ટ પર દુનિયાની નજર ટકેલી હતી

કંદહારમાં વિમાનના ઉતરાણ બાદ ત્યાં પત્રકારો એકઠા થવા લાગ્યા હતા. કંદહાર ઍરપૉર્ટ બલૂચિસ્તાનની રાજધાની ક્વેટાની નજીક છે. તેથી સૌથી પહેલા ક્વેટામાં સ્થાનિક અને આંતરરાષ્ટ્રીય મીડિયાના પત્રકારો એકઠા થવા લાગ્યા.

ક્વેટાથી જે પત્રકારો સૌથી પહેલા કંદહાર પહોંચ્યા હતા તેમાં ક્વેટામાં બીબીસીની પશ્તુ સેવાના સંવાદદાતા અય્યૂબ તરીન પણ સામેલ હતા.

ત્યારપછી પહોંચનારામાં વરિષ્ઠ પત્રકાર શહજાદા ઝુલ્ફીકાર અને એએફપીના જાણીતા ફોટોગ્રાફર બનારસ ખાન પણ સામેલ હતા.

બે દાયકા...


પરંતુ માત્ર સ્માર્ટફોન ઉઠાવતાં આવી હજારો મહિલાઓની તસવીરો તમારી સામે આવી જશે, જેમની વર્ણ મુજબ યાદી બનાવવામાં આવી છે.હજાર ડૉલરમાં તમે ઇચ્છો તેને ખરીદી શકો છો.

બીબીસી ન્યૂઝ અરેબિકના એક અન્ડરકવર એજન્ટ દ્વારા માહિતી મેળવવામાં આવી કે કેટલીક ઘરેલુ કામદાર મહિલાઓને ગેરકાયદેસર રીતે ખરીદીને ખૂબ મોટાં બ્લૅકમાર્કેટમાં ઑનલાઇન વેચવામાં આવે છે.

તેના માટે ગૂગલ પ્લે અને ઍપલ ઍપ સ્ટોર પર અમુક ઍપ્લિકેશન બનાવવામાં આવી છે. તેમજ ફેસબુકના ઇન્સ્ટાગ્રામ પર અમુક હેશટૅગ દ્વારા તેમને શોધી શકાય છે.

ગુલામ મહિલાઓનું માર્કેટ

ઊર્મિલા ભૂલા

યુનાઇટેડ નેશન્સનાં હાલના સમયમાં ગુલામીપ્રથાના વિવિધ પ્રકારો અંગેના રિપૉર્ટર ઊર્મિલા ભૂલા કહે છે, "તેઓ ગુલામોના એક ઑનલાઇન બજારને પ્રોત્સાહન આપી રહ્યા છે."

"જો ગૂગલ, ઍપલ કે ફેસબુક જેવી અન્ય પણ કોઈ કંપની આ પ્રકારની ઍપ્લિકેશનને મંચ પૂરો પાડતી હોય તો તેમની જવાબદારી બનશે."

કુવૈતનાં દસમાંથી નવ ઘરમાં ઘરકામ માટે લોકો રખાતા હોય છે જે ગરીબ દેશોમાંથી આવતા હોય છે, જેથી તેઓ પૈસા કમાઈને પોતાના પરિવારને મોકલી શકે.

કુવૈતમાં એક નવપરિણીત દંપતી તરીકે આવ્યાં હોવાની ઓળખ આપીને બીબીસી અરેબિકની અન્ડરક... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

વર ટીમે આવી ઍપનો ઉપયોગ કરતાં 57 લોકો સાથે વાત કરી.

તેમજ 'ફોરસેલ' ઍપ્લિકેશન દ્વારા પોતાનાં કામવાળાંને તેમને વેચવા માગતા લગભગ 12 લોકોની મુલાકાત પણ લીધી.

આ બધા જ વેપારીઓએ આ મહિલાઓના પાસપૉર્ટ જપ્ત કરી લીધા હતા. તેમને બહુ ઓછો અથવા તો ફોનનો ઉપયોગ બિલકુલ કરવા મળતો નહોતો.

ફોરસેલ ઍપમાં તમે વર્ણ મુજબ પસંદગી કરી શકો છો અને તેમના ફોટોની બાજુમાં કૌંસમાં તેમની શ્રેણી મુજબ કિંમત લખેલી હોય છે.

અન્ડરકવર ટીમને આ મહિલાઓ પાસે ઘણી વખત એવું સાંભળવા મળ્યું કે "ભારતના લોકો સૌથી ગંદા હોય છે."

માનવ અધિકારોનું ઉલ્લંઘન

પોતાને આ મહિલાઓના માલિક ગણાવતા વેપારીઓએ ટીમને એવી વિનંતી કરવામાં આવતી કે જેમાં આ મહિલાઓના મૂળભૂત માનવ અધિકારોનું ઉલ્લંઘન થતું હતું.

જેમ કે તેમને "એક દિવસ તો શું, એક મિનિટ કે સેકન્ડ માટે પણ નવરાશ મળવી જોઈએ નહીં."

એક વ્યક્તિ જે પોલીસકર્મી હતી તે પોતાનાં કામવાળાંને વેચવા માગતી હતી.

તેમણે કહ્યું, "મારો વિશ્વાસ કરો, એ બહુ સારી છે. તે હસે છે અને હંમેશાં હસતો ચહેરો રાખે છે. તમે તેને સવારના પાંચ વાગ્યા સુધી જગાડશો તો પણ તે કશું જ બોલશે નહીં."

તેમણે બીબીસી ટીમને કહ્યું કે કેવી રીતે ઘરકામ કરતાં મહિલાઓને એક મિલકત ગણવામાં આવે છે.

"તમને કોઈ એક કામવાળીને 600 કુવૈત ડૉલર (2 હજાર ડૉલર)માં ખરીદતાં જણાશે, જે તેમને 1,000 કુવૈત ડૉલર (3,300 ડૉલર)માં વેચશે."

તેમણે ગ્રાહકોને સલાહ આપી, "તેને પાસપૉર્ટ ક્યારેય આપશો નહીં. તમે તેમના સ્પૉન્સર છો તો તમારે તેને પાસપૉર્ટ આપવાની શું જરૂર છે?"

એક ચોંકાવનારી ઘટનામાં બીબીસી ટીમને એક 16 વર્ષીય છોકરીની ઑફર કરવામાં આવી, આપણે તેને 'ફાતો' કહીશું.

તેમને પશ્ચિમ આફ્રિકાના ગિનીથી કુવૈત લાવવામાં આવ્યાં હતાં. તેઓ છ મહિનાથી ઘરકામ કરે છે.

જ્યારે કાયદેસર રીતે ઘરકામ કરાવવા માટે 21 વર્ષની ઉંમર ફરજિયાત છે.

તેના વેચનારે તે અંગે માહિતી આપતાં કહ્યું કે તેમણે ફાતોને ક્યારેય વિરામ નથી આપ્યો, તેમનો પાસપૉર્ટ અને ફોન જપ્ત કરી લેવામાં આવ્યાં છે.

તેમજ તેમને ઘરમાંથી એકલાં બહાર જવા દેવામાં આવતાં નથી. જ્યારે કુવૈતમાં આ બધું જ ગેરકાયદેસર છે.

સ્પૉન્સરની મંજૂરી

પોતાના માલિક સાથે ફાતો

ઊર્મિલા ભૂલા કહે છે, "આ આધુનિક ગુલામીનું તાદૃશ સ્વરૂપ છે. અહીં આપણે એક બાળકનો મિલકતના કોઈ હિસ્સાની જેમ વેપાર થતો જોઈ શકીએ છીએ."

ખાડીના મોટા ભાગના દેશોમાં એજન્સીઓ દ્વારા ઘરેલુ કામદારો લાવવામાં આવે છે અને પછી તેમની સરકારી નોંધણી કરવામાં આવે...


પરંતુ મેસેજિંગ એપ વૉટ્સઅપ 2018 આવતાની સાથે જ થોડા સમય માટે ડાઉન થઈ ગયું હતું.

શક્ય છે કે મોટાભાગના લોકોએ નવા વર્ષની શુભકામનાઓ આપતા મેસેજ કરવાનું શરૂ કરતા કદાચ વૉટ્સએપ ડાઉન થયું હોય. જોકે, હાલ વૉટ્સએપ કામ કરી રહ્યું છે.

સોશિયલ મીડિયામાં કેટલાક લોકોએ વૉટ્સએપ બંધ થતા ફરિયાદ સ્વરૂપે કટાક્ષ કર્યો હતો. #whatsappdown ટ્વીટર પર ટ્રેન્ડ પણ કરી રહ્યું હતું.

તમને આ વાંચવું પણ ગમશે:

આદિત્ય લખે છે, "ભારતમાં વૉટ્સએપ કામ નથી કરી રહ્યું, નવા વર્ષના ફૉરવર્ડ મેસેજ મોકલવાથી આમ થયું."

વૉટ્સએપ માત્ર ભારતમાં જ બંધ નહોતું રહ્યું. વિશ્વના અન્ય દેશોમાંથી પણ લોકોએ ફરિયાદ કરી હતી.

સ્ટીફને લખ્યું, "આ રીતે વૉટ્સએપે 2018માં પ્રવેશ કર્યો."

નવનીત પાંડેએ લખ્યું, "મને લાગે છે કે વૉટ્સએપ નવા વર્ષની ઉજવણી કરવા માટે ગયું છે."

જૉન રયાંસે લખ્યું, "વૉટ્સએપ ડાઉન થવાને કારણે મેં ઇન્ટરનેટનું નવું પેક લીધું છે."

મોલોકો નામના યૂઝરે લખ્યું, "શું વૉટ્સએપ બે દિવસ માટે કામ કરવાનું બંધ કરી શકે છે. કારણ કે નવા વર્ષની શુભકામના આપનારા લાંબા મેસેજથી બચી શકાય."

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:


પરંતુ રાષ્ટ્રપતિ સુધી આ વિધેયક પહોંચે એ પહલાં જ સમગ્ર પૂર્વોત્તરમાં તેનો જોરદાર વિરોધ થવા લાગ્યો હતો અને હજી વિરોધ થઈ રહ્યો છે.

10 ડિસેમ્બરના રોજ લોકસભામાં આ વિધેયક પર લાંબી ચર્ચા થઈ જે બાદ ગૃહમાં તે બહુમત સાથે પાસ થઈ ગયું.

તે જ દિવસથી આસામમાં વિદ્યાર્થીઓ અને સામાન્ય લોકો રસ્તા પર ઊતરવા લાગ્યા હતા.

સ્થિતિ પર નિયંત્રણ મેળવવા માટે ભારે સંખ્યામાં સુરક્ષાદળના જવાનોને તહેનાત કરવામાં આવ્યા હતા. તેમ છતાં વિરોધને ડામી શકાયો નહીં.

11 ડિસેમ્બરના રોજ વિધેયક રાજ્યસભામાં પહોંચ્યું જ્યાં મોડી સાંજે ગૃહમાં તે પસાર થઈ ગયું.

ત્યાર સુધી તો ઉત્તર-પૂર્વનાં આસામ, મણિપુર, ત્રિપુરા રાજ્યોમાં વિરોધપ્રદર્શન અને હિંસાએ વેગ પકડી લીધો.

સાંજ સુધી તો ગુવાહાટીમાં કર્ફ્યુ પણ લાદી દેવાયો.

સ્થિતિ પર કાબૂ મેળવવાના પ્રયત્નો અસફળ

ગૃહમંત્રી અમિત શાહે આ વિધેયકની તરફેણ કરતા કહ્યું હતું કે આ વિધેયકના કારણે ઉત્તરપૂર્વનાં રાજ્યોને કોઈ જ નુકસાન નહીં થાય, પરંતુ તેમની આ સમજાવટથી કોઈ ફરક ન પડ્યો.

નોંધનીય છે કે નાગરિકતા સંશોધન વિધેયકને રજૂ કરતી વખતે એટલે કે 9 ડિસેમ્બરના રોજ મણિપુરને પણ ઇનર લાઇન પરમિટમાં સામેલ કરવાનો પ્રસ્ત... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ાવ કરવામાં આવ્યો હતો.

પરંતુ હિંસા ભડક્યા બાદ જ આ મુદ્દા સાથે સંબંધિત દસ્તાવેજો બન્યા.

11 ડિસેમ્બરના રોજ અચાનક મણિપુરમાં પણ ઇનર લાઇન પરમિટની વ્યવસ્થા લાગુ કરવા માટેના આદેશ પર રાષ્ટ્રપતિએ સહી કરી દીધી.

ઇનર લાઇન પરમિટ એક પ્રકારનો દસ્તાવેજ છે, જે ભારત સરકાર પોતાના નાગરિકો માટે જાહેર કરે છે, જેથી તેઓ અમુક સંરક્ષિત ક્ષેત્રમાં નિર્ધારિત સમય માટે યાત્રા કરી શકે છે.

હાલ તે અરુણાચલ પ્રદેશ, નાગાલૅન્ડ, મિઝોરમ અને મણિપુરમાં લાગુ છે.

કૉંગ્રેસના નેતા ગૌરવ ગોગોઈ આ પગલાને ભાજપની વિભાજનકારી નીતિ ગણાવે છે અને જણાવે છે કે આ ઉત્તર-પૂર્વના વિભાજનની ભાજપની એક રીત છે.

પરંતુ આ મામલો માત્ર ઉત્તર-પૂર્વના વિરોધનો નથી. બલકે દિલ્હી, મુંબઈ, ઔરંગાબાદ, કેરળ, પંજાબ, ગોવા, મધ્ય પ્રદેશ સહિત અનેક વિસ્તારોમાં વિરોધપ્રદર્શનો વધી રહ્યાં છે.

શું ભાજપને એ વાતની આશંકા નહોતી કે આસામમાં વિરોધપ્રદર્શન આટલો ઉગ્ર સ્વરૂપ ધારણ કરી લેશે?

આ પ્રશ્ન એટલા માટે પણ ઊઠી રહ્યો છે, કેમ કે જાપાનના વડા પ્રધાન સિંજો આબે ભારત આવવાના હતા અને વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી સાથે ગુવાહાટીમાં તેમની મુલાકાત યોજાવાની હતી.

આબેની યાત્રા 15-17 ડિસેમ્બર સુધી યોજાવાની હતી, પરંતુ છેલ્લી ઘડીએ તેને ટાળવાની ફરજ પડી.

એવી ચર્ચા થઈ રહી છે કે જો આ પ્રકારનાં પ્રદર્શનો યોજાશે એવી સરકારને શંકા હોત તો તેમણે કાં તો મુલાકાત માટે ગુવાહાટીની પસંદગી ન કરી હોત અથવા તો હાલ આ વિધેયકને રજૂ કરવાનું મોકૂફ રાખ્યું હોત.

શું નાગરિકતા સંશોધન કાયદો લાગુ કરવાની ભાજપની કોશિશ ઉત્તર-પૂર્વમાં બૅકફાયર થઈ?

ઉત્તર-પૂર્વમાં કામ ન લાગી ભાજપની ગણતરી

રાજકીય વિશ્લેષક રાધિકા રામાસેશન જણાવે છે કે "મને લાગે છે કે દિલ્હીમાંથી ઘણા ઓછા લોકો જ ઉત્તર-પૂર્વને બરોબર સમજી શક્યા છે."

"ત્યાં ઘણા પ્રકારના સમુદાયો છે અને તે સમુદાયોને સમજવા માટે આખો એક જનમારો લાગશે."

"ભાજપ ઉત્તર-પૂર્વને આસામ જેવું સમજી રહ્યો હતો. કદાચ તેઓ તો આસામને પણ સંપૂર્ણપણે નથી સમજી શક્યા."

કોલકાતામાં હાજર વરિષ્ઠ પત્રકાર સુબીર ભૌમિક જણાવે છે કે "ઉત્તર-પૂર્વ વિશે ભાજપ ખૂબ જ ઓછું જાણે છે."

"તેનું કારણ એ છે કે ભાજપના નેતા દરેક મુદ્દાને ધર્મના ચશ્માં લગાવીને જુએ છે."

"તેમને લાગ્યું કે જો તેઓ આવું કરશે તો હિંદુ લોકો તેમના પક્ષમાં આવી જશે."

"તેમને એ વાતની જાણ નથી કે આસામ કે ઉત્તર-પૂર્વનાં અન્ય ક્ષેત્રો છે, જ્યાં રહેતા લોકો માટે બંગાળી હિંદુ અને બંગાળી મુસ્લિમો...


પરંતુ વાસ્તવિકતા એ છે કે ફ્રાન્સના પૂર્વ સમ્રાટ નેપોલિયનનાં ભત્રીજી અને ડ્યૂક ઑફ ઍડિનબરા પ્રિન્સ ફિલિપનાં કાકી મૅરી બોનાપાર્ટ (1882થી 1962) પર મોટાભાગના ઇતિહાસકારોની નજર નહોતી ગઈ.

રાજકુમારી મૅરી બોનાપાર્ટને સેક્સ દરમિયાન મહિલાઓના ચરમસુખ અને તેમની માનસિક સ્થિતિના વિશ્લેષણમાં વધારે રસ હતો.

એટલે તેમણે અભ્યાસ કર્યો અને સમય આવ્યો ત્યારે તેમણે સિગ્મંડ ફ્રૉઇડને પણ બચાવ્યા હતા.

પરંપરા તોડતી ચીનની મહિલાઓ

પરંતુ આ બધાં કરતાં મહત્ત્વપૂર્ણ એ હતું કે તેઓ પોતાના જમાનામાં એક આઝાદ ખયાલનાં મહિલા હતાં.

તેમનાં જીવન પર પુસ્તક લખનારાઓ તેમને એક દિલચસ્પ મહિલા ગણતા હતા.

તેઓ એક એવાં મહિલા હતાં, જે વૈજ્ઞાનિકોની સાથે એટલી જ સરળતાથી હળીમળી જતાં જેટલી સારી રીતે રાજરિવારમાં સંબંધો નિભાવતાં હતાં.

તેઓ હંમેશાં સેક્સમાં મહિલાઓનાં સુખ સાથે જોડાયેલા પ્રશ્નોના જવાબો શોધતાં રહ્યાં.

રાજકુમારી મૅરી બોનાપાર્ટ

મૅરી બોનાપાર્ટનો જન્મ પેરિસના જાણીતા અને ધનિક પરિવારમાં થયો હતો. તેઓ મૅરી-ફેલિક્સ તથા ફ્રાન્સના રાજકુમાર રોલૅન્ડ નેપોલિયન બોનાપાર્ટનાં પુત્રી હતાં.

તેમના દાદા ફ્રાંસ્વા બ્લાંક એક જાણીતા વેપારી હતા અને કસ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

ીનો મૉન્ટે કાર્લોના સંસ્થાપક હતા.

જોકે, મૅરીનું જીવન બાળપણથી જ દુખથી ભરેલું રહ્યું હતું. જન્મના સમયે તેઓ મરતાં મરતાં બચ્યાં. તેમના જન્મના એક મહિનામાં જ તેમનાં માતાનું અવસાન થઈ ગયું હતું.

બાળપણમાં તેમને ઘણી મુશ્કેલીઓનો સામનો કરવો પડ્યો અને તેઓ એકલતા અનુભવતાં રહ્યાં.

ન કોઈ મિત્ર, ન કોઈ ભાઈ-બહેન. એવામાં તેઓ પોતાનાં પિતા સાથે વધારે સમય રહેતાં. તેમના પિતા માનવવિજ્ઞાની અને ભૂગોળશાસ્ત્રી હતા. કહેવાય છે કે તેઓ પોતાનાં દાદીથી બહુ ડરતાં હતાં.

નાની ઉંમરથી જ તેઓ વિજ્ઞાન, સાહિત્ય અને લેખનની સાથેસાથે પોતાનાં શરીર સાથે જોડાયેલા પ્રશ્નો પૂછતાં રહેતાં.

એક દિવસ મૅરીનું ધ્યાન રાખનારાં મહિલાઓમાંથી એક 'મિમઉ'એ તેમને હસ્તમૈથુન કરતાં જોયાં.

1952માં મૅરીએ પોતે પોતાની ડાયરીમાં આ ઘટના વર્ણવતાં લખ્યું, "આ પાપ છે, આ સ્વીકાર્ય નથી. જો તેં આ કર્યું તો તું મરી જઈશ."

પોતાના લેખ "ધી થિયરી ઑફ ફિમેલ સેક્સુઆલિટી ઑફ મૅરી બોનાપાર્ટ:  ફૅન્ટેસી ઍન્ડ બાયૉલૉજી"માં નીલ થૉમ્પસન લખે છે, પોતાની ડાયરીમાં બોનાપાર્ટે દાવો કર્યો છે કે આઠ કે નવ વર્ષની ઉંમરમાં તેમણે હસ્તમૈથુન છોડી દીધું હતું કારણ કે મિમઉની ચેતવણી પછી તેમને ડર હતો કે કામુકતાના આનંદની શોધમાં મૃત્યુ થઈ જશે."

મૅરીની અંદર નાની ઉંમરથી જ વિદ્રોહનાં બીજ રોપાઈ ગયાં હતાં અને તેઓ એ વાત માનવા માટે તૈયાર નહોતાં કે મહિલાઓ કોઈને પણ આધીન હોય છે.

મહિલા પુરુષમાં ભેદ

કિશોરાવસ્થામાં તેમણે અંગ્રેજી અને જર્મન ભાષાનો અભ્યાસ શરૂ કરી દીધો પરંતુ તેમનાં દાદી અને તેમનાં પિતાએ અચાનક તેમને પરીક્ષા આપવાથી રોકી દીધાં.

થૉમ્પસન પ્રમાણે આના માટે મૅરી પોતાને દોષ આપતાં હતાં. આ વિશે તેમણે લખ્યું, "મારું નામ, મારો રૅન્ક અને મારું ભાગ્ય!  ખાસ કરીને મારા સૅક્સ પર ધિક્કાર છે કારણ કે જો હું છોકરો હોત, તો એ લોકો મને પ્રયાસ કરવાથી ન રોક્યો હોત."

તે સમયમાં મહિલા અને પુરુષને જૅન્ડરના આધાર પર નહીં પરંતુ સેક્સના આધાર પર જોવામાં આવતાં.

20 વર્ષનાં થયાં તે પહેલાં સેક્સ વિશે મૅરીના વિચારો એકદમ અલગ હતા, તે વખતે તેમનું અફેર પોતાના પિતાના સહાયકની સાથે હતું. જે વિવાહિત હતા.

તેમના માટે આ અફેર એક રીતે સ્કૅન્ડલમાં ફેરવાઈ ગયું અને તેનો અંત બ્લૅકમેલિંગ અને અપમાન સાથે થયો.

મૅરીના પિતા ગ્રીસ અને ડેનમાર્કના રાજકુમાર પ્રિન્સ જ્યૉર્જ (1869 થી 1957)ને જમાઈના રૂપમાં જોવા ઇચ્છતા હતા.

જેથી તેમણે મૅરીની મુલાકાત તેમની સાથે કરાવવાનું...


પરંતુ શું આ દેશ ખરેખર કોરોનાથી મુક્ત રહ્યા છે? અને એક સવાલ એ પણ છે કે આ દેશોમાં હાલ શું ચાલી રહ્યું છે?

1982માં ખુલેલી ' ધી પલાઉ હોટલ' એક જમાનામાં મોટી હોટલ ગણાતી, આ હોટલનું મોટું નામ હતું કારણકે એ સમયે કોઈ અન્ય હોટલ ન હતી.

ત્યારથી, આસમાની રંગના પ્રશાંત મહાસાગરથી ઘેરાયેલા આ નાનકડા દેશે પર્યટનમાં ઉછાળાનો પૂરો આનંદ લીધો હતો.

2019માં લગભગ 90 હજાર પર્યટક પલાઉ પહોંચ્યા હતા, એટલે દેશની કુલ વસતિથી લગભગ પાંચ ગણા પર્યટકો અહીં આવ્યા હતા.

2017માં આઈએમએફના આંકડા મુજબ દેશની જીડીપીમાં 40 ટકા આવક પર્યટનથી આવે છે.'

પરંતુ આ કોરોના મહામારી પહેલાંની વાત છે.

પલાઉની સરહદ માર્ચના છેલ્લા અઠવાડિયાથી બંધ છે, એટલે કે લગભગ ત્યારથી જ જ્યારે ભારતમાં લૉકડાઉનની જાહેરાત થઈ.

જોકે, પલાઉ દુનિયાના એવા 10 દેશો (ઉત્તર કોરિયા અને તુર્કમેનિસ્તાનને છોડીને)માં સામેલ છે જ્યાં કોરોના સંક્રમણનો કોઈ ઑફિસિયલ કેસ નથી.

પરંતુ કોઈ પણ વ્યક્તિના સંક્રમિત થયા વગર, કોરોના વાઇરસે આ દેશને તબાહ કરી નાખ્યો છે.

ધી પલાઉ હોટલ માર્ચ મહિનાથી જ બંધ છે. પલાઉની બધી રેસ્ટરાં ખાલી પડી છે.

જે દુકાનો પર પર્યટકો ભેટમાં આપવા માટે સામાન ખરીદ... બીજા 4000 અક્ષરો માટે લેખ ચાલુ રાખો:

વા આવતા હતા, તે પણ બંધ છે.

માત્ર એ જ હોટલો ખુલ્લી છે જ્યાં વિદેશથી પાછા આવી રહેલા પલાઉના નાગરિકોને ક્વોરૅન્ટીનની સુવિધા આપવામાં આવી રહી છે.

10 દેશ જ્યાં કોરોના વાઇરસનો એક પણ કેસ નથી

ધી પલાઉ હોટલના પ્રબંધક બ્રાયન લી કહે છે, "અહીંનો સમુદ્ર દુનિયાના કોઈ પણ અન્ય સ્થળ કરતાં વધારે સુંદર છે. "

તેઓ કહે છે, આકાશના રંગ જેવો વાદળી સમુદ્ર જ છે જે તેમને વ્યસ્ત રાખે છે. કોરોના પહેલા તેમની હોટલની 54 રૂમમાંથી 70-80 ટકા રૂમ દરેક સમયે ભરાયેલી રહેતી. પરંતુ સરહદ બંધ થયા પછી તેમની પાસે કોઈ કામ નથી.

બ્રાયન કહે છે, "આ એક નાનો દેશ છે, એટલે સ્થાનિક લોકો તો પલાઉ હોટલમાં આવીને ન રહે. "

તેમની ટીમમાં લગભગ 20 કર્મચારીઓ છે અને તેમણે હજી એ બધાને કામ પર રાખ્યા છે, જોકે તેમના કામના કલાકો ઘટાડવામાં આવ્યા છે.

તેઓ કહે છે, " દરરોજ તેમના માટે કામ શોધવું મુશ્કેલ છે. જેમકે-રખરખાવનું કામ, કોઈ ભાગના નવીનીકરણનું કામ અથવા કંઈ બીજું."

પરંતુ આ કામ પણ ક્યાં સુધી ચાલશે? બ્રાયન કહે છે," આ રીતે હજી છ મહિના ચાલશે, પછી હોટલ બંધ કરવી પડશે."

બ્રાયન આ પરિસ્થિત માટે સરકારને દોષી નથી ગણતા, સરકારે પલાઉના રહેવાસીઓને આર્થિક સહાયતાની પહેલ કરી છે અને સૌથી મોટી વાત- કોરોના સંક્રમિતોને સફળતાપૂર્વક દેશથી બહાર રાખ્યા છે.

તેઓ કહે છે, "સરકારે પોતાના સ્તર પર સારું કામ કર્યું છે." પરંતુ પલાઉની સૌથી જૂની અને સ્થાપિત હોટલની જો આ પરિસ્થિતિ હોય તો ત્યાં જલદી ફેરફારની જરૂર છે.

સરહદ ખોલવાનો ડર

પલાઉના રાષ્ટ્રપતિએ હાલમાં જ જાહેરાત કરી હતી કે "આવશ્યક હવાઈ યાત્રા એક સપ્ટેમ્બર સુધી ફરી શરૂ થઈ શકે છે."

જોકે આ દરમિયાન એવી અફવા પણ ઊડી કે તાઇવાન સાથે પલાઉનો ઍર કૉરિડોર બનાવવાની વાત ચાલી રહી છે, જેનાથી પર્યટકોને આવવાની પરવાનગી મળશે.

જોકે બ્રાયનને લાગે છે કે આવું જલદી નહીં થાય.

તેઓ કહે છે, "સરકારે બિઝનેસ ફરીથી ખોલવાનું શરૂ કરવું પડશે. કદાચ ન્યૂઝીલૅન્ડ અથવા એવા અન્ય કોઈ દેશ સાથે પર્યટકો માટે ઍર-બબલ શરૂ કરવાથી મદદ મળે. નહીં તો અહીંનો તમામ બિઝનેસ ચોપટ થઈ જશે."

પલાઉથી પૂર્વ દિશામાં લગભગ ચાર હજાર કિલોમિટરના અંતરે વિશાળ પ્રશાંત મહાસાગરને પાર માર્શલ દ્વીપ સમૂહ આવેલો છે.

જે હજી સુધી કોરોના ફ્રી છે. પરંતુ પલાઉની જેમ, કોરોના સંક્રમણ ન ફેલાવવાનો અર્થ એ નથી કે તેનો કોઈ પ્રભાવ નથી. અહીં હોટલ રીમર્સ આવેલી છે જેનું લૉકેશન શાનદાર છે.

કોરોના પહેલાં હોટલના 36 રૂમોમાંથી લગભગ 75-88 ટકા...