બજેટ 2019 : સામાન્ય લોકો પર સરવાળે વધારાનો બોજ પડશે\nછેલ્લાં 40 વરસથી સતત કેન્દ્ર સરકારના અંદાજપત્ર પરનું વિશ્લેષણ કરવાનું થાય છે.

અત્યાર સુધીનો મારો અનુભવ એવો છે કે આર્થિક સર્વેક્ષણમાં જે કહેવાયું હોય તેને નાણામંત્રીના અંદાજપત્ર સાથે ભાગ્યે જ ઝાઝો સંબંધ હોય છે.

પહેલી વાર આર્થિક સર્વેક્ષણનાં તારણો અને દિશાનિર્દેશને સુસંગત એવું નિર્મલા સીતારમણનું આ બજેટ મારા માટે પણ એક સુખદ આશ્ચર્ય છે.

આ અંદાજપત્ર એક રીતે કહીએ તો આવનાર પાંચ વરસમાં ભારતીય અર્થવ્યવસ્થા પાંચ ટ્રિલિયન ડૉલરનું કદ હાંસલ કરે તે દિશામાં જવા માટેના રોડમૅપ સંબંધી દિશાનિર્દેશ કરે છે.

આ દિશાનિર્દેશમાં ગ્રામીણ જીવનમાં રસ્તા તેમજ પીવાના પાણી જેવી ખૂટતી કડીઓ પૂરી કરીને સુધાર, સીધા અને આડકતરા વેરાની આવકમાં વધારો, ગેસગ્રીડ, વૉટર ગ્રીડ, રિજિયોનલ ઍરપોર્ટ, પાવરગ્રીડ, ઇ-વેઝ જેવી રાષ્ટ્રીય કનેક્ટિવિટી ઊભી કરી વિકાસની દિશામાં ગતિ, અંત્યોદય અને સ્વચ્છતા જેવા ગાંધીવિચાર પ્રેરિત માર્ગ પર પ્રયાણ અને ભારતને અવકાશક્ષેત્રે વિકસાવવાની વાત છે.

2018-19માં જીડીપી વિકાસદર 6.8 ટકા અને કરંટ એકાઉન્ટ ડેફિસિટ 2.1 ટકા તેમજ ફિસ્કલ ડેફિસિટ 3.3 ટકા રહેશે જે 2018-19નું વરસ પ્રમાણમાં મંદીનું વરસ હતું અને 2019-20ના વરસમાં આ સેન્ટિમેન્ટમાં પણ ખાસ સુધારો થાય તે જણાતું નથી.

તે જોતાં ઘણું સારું કહી શકાય. જોકે 2013-14માં કરંટ એકાઉન્ટ ડેફિસિટ 1.7 ટકા હતી તે ઘટીને 2016-17માં 0.7 ટકા થઈ તેની સરખામણીમાં 2018-19ની કરંટ એકાઉન્ટ ડેફિસિટ ચિંતાજનક છે.

દેવું ભારત માટે ચિંતાનો વિષય

બજેટ વાંચન પૂરું થયા બાદ ફરી વાર ઊભાં થઈને નિર્મલા સીતારમણે ફિસ્કલ ડેફિસિટ 3.3 ટકા રહેશે તેવી વાત કરી.

પીયૂષ ગોયલે અગાઉના વરસની નાણાકીય ખાધ અંગે સુધારેલા આંકડા પોતાના અંદાજપત્રમાં આપ્યા હતા એટલે એમણે પોતે અંદાજેલી 2019-20 માટેની નાણાકીય ખાધ 3.4 ટકાને બદલે 3.3 ટકા રહેશે એ વાત રાહતજનક જરૂર લાગે છે, પરંતુ જેટલીએ એમના 2018-19ના બજેટમાં આ ખાધ 3 ટકા સુધી ઘટાડવાની વાત કરી હતી એ ના થાય તો હજુ ઘણા દૂર છીએ.

જોકે જીએસટીની આવક ઘટતી જતી હતી, એક પછી એક 2018-19 માટેના ત્રિમાસિક ગાળામાં ઉત્તરોત્તર જીડીપીનો વૃદ્ધિદર ઘટતો જતો હતો તે જોતાં ફિસ્કલ ડેફિસિટ કદાચ પીયૂષ ગોયેલના વચગાળાના બજેટમાં અંદાજિત 3.4 ટકા કરતાં વધી જશે એવી દહેશત સામે નિર્મલા સીતારમણે આ આંકડો 3.3 ટકાનો રહેશે એવું જાહેર કર્યું તેનો ખાસ કોઈ મતલબ નથી.

બજેટમાં વપરાનાર એક રૂપિયાની આવકમાંથી 20 પૈસા ઉછીના તેમજ અન્ય...\n\ntl;dr:

ચોથી જુલાઈએ ઇકૉનૉમિક સર્વે ઉપર આધારિત આવનાર અંદાજપત્રમાં નાણામંત્રી પાસેથી શું અપેક્ષાઓ છે તે લખાયું ત્યારે પણ મનમાં એવી શંકાઓ તો હતી જ કે આમાંથી ઘણું બધું માત્ર કાગળ ઉપર જ રહેશે.


બજેટ 2019 : હાર્દિક પટેલે કહ્યું મહિને 500 રૂપિયામાં ખાતરની થેલી પણ ન આવે\nબજેટમાં કરવામાં આવેલી જાહેરાત પ્રમાણે 'પ્રધાન મંત્રી કિસાન સન્માન નિધિ' અંતર્ગત 2 હેક્ટર સુધીની જમીન ધરાવતા ખેડૂતને 6 હજાર રૂપિયા દર વર્ષે સહાય પેટે આપવામાં આવશે, જે ખેડૂતોના બૅન્ક ખાતમાં જમા થશે.

12 કરોડ ખેડૂતોને આ યોજનાનો લાભ મળશે. ખેડૂતોને ત્રણ હપ્તામાં 2 હજાર રૂપિયા આપવામાં આવશે.

ખેડૂતો માટે 6 હજારની સહાય અંગે કરેલી જાહેરાત પર હાર્દિક પટેલે બીબીસીને જણાવ્યું કે આ આંકડાકીય માયાજાળ છે અને બધી ચૂંટણીલક્ષી વાતો છે. ખેડૂતોને વર્ષે 6 હજારની નહીં પણ પણ એમના પાકના યોગ્ય ભાવની જરુર છે.

પટેલે કહ્યું, "હું અર્થશાસ્ત્રી નથી પણ દેશી ભાષામાં કહું તો આમાં ખાતરની થેલી પણ ના આવે."

"વર્ષે રૂપિયા 6 હજારને ગણીએ તો મહિને માંડ 500 રુપિયા થયા, દેશી ગણતરી કરીએ તો સરકારે ચૂંટણીને ધ્યાનમાં રાખીને ખાતરની બે-ચાર થેલી આપી એમ કહી શકાય."

ખેડૂતોને મૂળ સમસ્યા પાકવીમાની છે એવું જણાવતા હાર્દિક કહે છે, "જોકે, મુખ્ય સવાલ જે પાકના ભાવનો છે અને પાકવીમાનો છે એનું શું, ખેડૂતોની ખરી સમસ્યા તો એ છે કે એ મહેનત કરીને પકવે છે પણ એમને પાકના ભાવ નથી મળતા."

પટેલે ઉમેર્યું કે 'ખેડૂતોની બીજી સમસ્યા એ છે કે પાક જ્યારે નિષ્ફળ જાય છે ત્યારે પાકનો વીમો નથી મળતો. વીમા કંપનીઓ વર્ષે રૂપિયા 50 હજાર કરોડ કમાય છે અને ખેડૂતો દુઃખી છે.'

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

હાર્દિક પટેલના કહેવા પ્રમાણે, "ખાતરની સબસિડી બંધ કરેલી છે. થેલીનું વજન ઘટાડ્યું છે અને ભાવ વધાર્યા છે ત્યારે મહિને 500 રુપિયાની રાહત અને એ લેવા માટે જે ધક્કા ખાવા પડશે એ ગણીએ તો આ ખેડૂતો માટે રાહત નહીં પણ એમની મહેનતની મજાક છે."

"ખેડૂતોની સમસ્યા કૅનાલોમાં પાણી નથી, જળસંગ્રહની વ્યવસ્થા નથી એ છે."

"ખેડૂતો માટે કામ કરવા માટે સરકાર પાસે સાડા ચાર વર્ષ હતા પણ કંઈ ન કર્યુ."

હાર્દિકે સરકારની નીતિ વિશે કહ્યું, "12 કરોડ ખેડૂતોની વાત કરે છે પણ ખેડૂતો મહેનતું છે ખેડૂતોને ખેરાત કરતાં વધારે સહકારની જરુર છે, સાચી ખેતીની નીતિની જરુર છે પણ ભાજપ પાસે નથી નીતિ, નથી દાનત, નથી વિચાર."

"એમની પાસે માર્કેટિંગ છે અને આ જોગવાઈ ચૂંટણીલક્ષી માર્કેટિંગ છે."

લોકસભાની ચૂંટણી પર શું અસર પડશે?

બજેટની આ જોગવાઈની લોકસભાની ચૂંટણી પર શું અસર થશે? આ પ્રશ્નના જવાબમાં હાર્દિક પટેલ કહે છે, "ગુજરાતમાં સરકારની ખેડૂતોની નીતિ વીસ વર્ષથી ખેડૂતો જુએ છે અને હવે સમજવા પણ માંડ્યા છે."

"દેશમાં પણ સાડા ચાર વર્ષમાં ખેડૂતોની શું દશા કરવામાં આવી એ જોઈ...\n\ntl;dr:

કેન્દ્ર સરકારે આજે શુક્રવારે સામાન્ય બજેટ જાહેર કર્યું છે, આ બજેટમાં ખેડૂતો માટે પણ જાહેરાત કરવામાં આવી છે. આ બજેટ અંગે ગુજરાતના યુવા નેતા હાર્દિક પટેલ અને જિગ્નેશ મેવાણીએ બીબીસી ગુજરાતી સાથે વાત કરી હતી અને આ બજેટને ચૂંટણીલક્ષી ગણાવ્યું હતું


બજેટ 2019: મધ્યમ વર્ગ, ખેડૂતો અને શ્રમજીવીઓ માટે પીયૂષ ગોયલ બજેટમાં શું છે?\nઆ બજેટમાં નોકરિયાતો, ખેડૂતો અને મહિલાઓ માટે ઘણી જાહેરાતો કરવામાં આવી છે.

સૌથી અગત્યની જાહેરાત આવકવેરાની છૂટ બાબતે કરવામાં આવી છે.

આ બજેટમાં કરાયેલી જાહેરાત પ્રમાણે હવે 5 લાખ રૂપિયા સુધીનું વેતન મેળવનારા લોકોને કોઈ ટૅક્સ નહીં આપવો પડે. જાણો બીજું શું ખાસ છે આ બજેટમાં.

ટૅક્સમાં શું લાભ મળ્યો?

• મધ્યમ વર્ગને લલચાવવા માટે ટૅક્સ સ્લેબમાં ફેરફાર કરવામાં આવ્યા છે. પાંચ લાખ રૂપિયા સુધીની વાર્ષિક આવક ઉપર ટૅક્સ નહીં આપવો પડે. 1.5 લાખ રૂપિયા સુધીના રોકાણ ઉપર ટૅક્સ નહીં લાગે. ટૅક્સ છૂટની મર્યાદા 2.5 લાખ રૂપિયાથી વધારીને 5 લાખ રૂપિયા કરવાથી સૌથી મોટો લાભ મધ્યમ વર્ગને મળશે.

• સ્ટાન્ડર્ડ ડિડક્શનની મર્યાદા વધારી દેવામાં આવી છે, જેને હવે 40 હજાર રૂપિયાથી વધારીને 50 હજાર રૂપિયા કરી દેવામાં આવી છે અને આ ઉપરાંત હવે ફિક્સ્ડ ડિપૉઝીટ ઉપર 40 હજાર રૂપિયાનું વ્યાજ હશે તો કોઈ ટૅક્સ નહીં લાગે.

• હવે નોકરી-ધંધાદારી લોકો, બે ઘરો માટે એચઆરએની અરજી કરી શકે છે. એચઆરએ ઉપર ટૅક્સમાં મુક્તિ 1.80 લાખ રૂપિયાથી વધારીને 2.40 લાખ કરી દેવામાં આવી છે.

• જો તમારું મહત્તમ રોકાણ 1.5 લાખ સુધી કરો છો અને તમારી કમાણી સાત લાખ છે, તો તમારે કોઈ ટૅક્સ નહીં ભરવો પડે.

• જો તમે હોમ લૉન પણ લીધી છે તો નવ લાખ સુધીની વાર્ષિક કમાણી ઉપર ટૅક્સ ભરવાથી બચી શકો છો.

• ટૅક્સ રિફંડ માટે હવે ઑફીસ નહીં જવું પડે. ઑનલાઈન જ રિફંડ મેળવવાની વ્યવસ્થા હશે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

ખેડૂતો-શ્રમજીવીઓ માટે બજેટમાં શું છે?

• બે હેક્ટર સુધીની જમીન ધરાવતા ખેડૂતોને વાર્ષિક છ હજાર રૂપિયા આપવામાં આવશે. આ છ હજાર 2-2 હજારના ત્રણ હપ્તામાં આવશે.

• એનાથી 12 કરોડ ખેડૂતોને લાભ થશે. પહેલી ડિસેમ્બર 2018થી આ યોજનાનો અમલ કરવામાં આવશે. ઝડપથી યાદી બનાવીને તેમનાં ખાતાંમાં એનો પહેલો હપ્તો મોકલી દેવામાં આવશે. આ માટે સરકાર ઉપર 75 હજાર કરોડનું બજેટ રાખવામાં આવ્યું છે.

• માનધન શ્રમધન યોજનાની જાહેરાત, શ્રમજીવીઓને ઓછામાં ઓછા ત્રણ હજાર રૂપિયા મહિને પેન્શનનો લાભ.

• 21 હજાર સુધીનું વેતન મેળવતા લોકોને 7 હજાર રૂપિયા સુધીનું બોનસ મળશે. શ્રમિકનું મરણ થવાના કિસ્સામાં વળતર હવે વધારીને છ લાખ રૂપિયા કરી દેવાયું છે.

વચગાળાના બજેટમાં પીયૂષ ગોયલે આ તમામ જોગવાઈઓ નાણાંકીય વર્ષ 2019-20 માટે કરી છે.

ઉદ્યોગલક્ષી જાહેરાત

લોકરંજક બજેટ

બજેટ પૂર્વે લોકસભામાં વિપક્ષના નેતા મલ્લિકાર્જુન ખડગેએ કહ્યું હતું, "સરકાર દ્વારા...\n\ntl;dr:

મોદી સરકારનું વચગાળાનું બજેટ મંત્રી પીયૂષ ગોયલે આજે લોકસભામાં રજૂ કર્યું છે.


બજેટ 2020 : કેન્દ્રીય બજેટને સમજવા માટે આ પાંચ વાત જાણી લો\nએ બજેટમાં આગામી નાણાકીય વર્ષ માટેની કેન્દ્ર સરકારની આવક અને ખર્ચની વિગત આપવામાં આવશે.

આ બજેટ પર બધાની ચાંપતી નજર રહેશે, કારણ કે સરકાર ભારતીય અર્થતંત્રમાંની નરમાઈને ગંભીર ગણી રહી છે અને તેમાંથી અર્થતંત્રને ઉગારવાનાં પગલાં લઈ રહી છે, એ નાગરિકો તથા ઉદ્યોગજગતને જણાવવાની મોદી સરકાર માટે આ મોટી તક છે.

બજેટની દરખાસ્તોની જાહેરાત પહેલાં એ પાંચ નાણાકીય શબ્દાવલિને સમજી લેવી જરૂરી છે.

રાજકોષીય ખાધ

સરકારની કુલ આવક કરતાં કુલ ખર્ચ વધી જાય છે ત્યારે રાજકોષીય ખાધ સર્જાય છે. તેમાં સરકારે લીધેલા ઋણ (બોરોઈંગ્ઝ)નો સમાવેશ થતો નથી.

ભૂતપૂર્વ નાણામંત્રી અરુણ જેટલીએ 2017માં બજેટની જાહેરાત કરતી વખતે જણાવ્યું હતું કે 2017-18ના નાણાકીય વર્ષ માટે કુલ ઘરેલુ ઉત્પાદન (જીડીપી)ના 3.2 ટકા જેટલી રાજકોષીય ખાધના લક્ષ્યાંકને હાંસલ કરવાની સરકારને આશા છે. તે પ્રમાણ આગલા નાણાકીય વર્ષના જીડીપીના 3.5 ટકાના લક્ષ્યાંક કરતાં ઓછું હતું.

અલબત્ત, વિશ્લેષકોએ એવી ચિંતા વ્યક્ત કરી હતી કે એ લક્ષ્યાંકને હાંસલ નહીં કરી શકાય અને 2018-19ના નાણાકીય વર્ષમાં રાજકોષીય ખાધ ઘટવાને બદલે વધશે.

આ બજેટ લોકરંજક હશે કે કેમ એ વિશે પણ અનુમાન ચાલી રહ્યું છે. લોકરંજક બજેટમાં મતદારોને આકર્ષવા માટે કરવેરામાં રાહતો, છૂટછાટ અને ફેરફાર મારફત સરકારી ખર્ચ વધારવાનો સમાવેશ થાય છે.

વ્યક્તિગત આવકવેરાની મુક્તિમર્યાદામાં વધારો

હાલ વાર્ષિક રૂ. 2,50,000થી ઓછી આવક ધરાવતા નાગરિકોને આવકવેરો ચૂકવવામાંથી મુક્તિ મળેલી છે.

જોકે, લોકોની ખરીદશક્તિ વધારવા વ્યક્તિગત આવકવેરાની મુક્તિમર્યાદામાં વધારો કરવાની સરકારની યોજના હોવાનું અનુમાન અને અપેક્ષા છે.

પ્રત્યક્ષ અને પરોક્ષ કર

પ્રત્યક્ષ કર એટલે નાગરિકો દ્વારા સરકારને સીધો ચૂકવાતો કર. તેમાં કરપાત્ર આવક ધરાવતી વ્યક્તિ પર કર ચૂકવવાનું ભારણ હોય છે અને તેને બીજી વ્યક્તિ પર ટ્રાન્સફર કરી શકાતું નથી. આવક વેરો, સંપત્તિ વેરો અને કૉર્પોરેટ ટૅક્સ એ પ્રત્યક્ષ કરનાં ઉદાહરણ છે.

પરોક્ષ વેરામાં કરનો બોજ બીજી વ્યક્તિ પર ટ્રાન્સફર કરી શકાય છે. સર્વિસ પ્રોવાઇડર્સ કે પ્રોડક્ટના ઉત્પાદકો વસ્તુ કે સેવાના વપરાશકાર પર કર બોજ ટ્રાન્સફર કરતા હોય છે.

ગૂડ્ઝ ઍન્ડ સર્વિસિસ ટૅક્સ (જીએસટી) પરોક્ષ વેરાનું ઉદાહરણ છે. વેલ્યુ ઍડેડ ટૅક્સ, સેલ્સટૅક્સ, સર્વિસટૅક્સ, ઑક્ટ્રોય, લક્ઝરી ટૅક્સ અને ઍન્ટરટેઇન્મેન્ટ ટૅક્સ જેવા વિવિધ કરનું સ્થાન હવે જીએસટીએ લીધું છે.

નાણાકીય વર્ષ

ભારતીય...\n\ntl;dr:

કેન્દ્રીય નાણામંત્રી નિર્મલા સિતારમણ 2020-21નું બજેટ શનિવાર-પહેલી ફેબ્રુઆરીએ રજૂ કરશે.


બજેટ 2020 : શું મોદી સરકાર ઇન્કમટૅક્સમાં રાહત આપી શકશે?\nઆંકડા ચોંકાવનારા છે : છેલ્લાં 11 વર્ષમાં સૌથી ઓછા એવા 5%ના દરે વિકાસ થઈ રહ્યો છે; ખાનગી વપરાશ છેલ્લાં 7 વર્ષમાં સૌથી નીચી છે; છેલ્લાં 17 વર્ષની તુલનામાં સૌથી ઓછું મૂડીરોકાણ થઈ રહ્યું છે; છેલ્લાં 15 વર્ષમાં ઉત્પાદનનો સૌથી નીચો દર છે; કૃષિવિકાસની ગતિ છેલ્લાં ચાર વર્ષમાં સૌથી મંદ છે.

આ બધાની વચ્ચે આમ આદમી માટે જીવન મોંઘું બની રહ્યું છે, કેમ કે આરબીઆઈના અંદાજને વટાવીને ફુગાવો 7.35 ટકા સુધી પહોંચી ગયો છે.

અર્થતંત્રની સ્થિતિ સુધારવા માટે સરકાર શું કરી શકે?

નિષ્ણાતો એ વાતે સહમત થઈ રહ્યા છે કે સરકાર બજારમાં નાણાં ઠાલવે એ જરૂરી છે.

દાખલા તરીકે માળખાકીય સુવિધામાં રોકાણ કરવામાં આવે તો જરૂરી રોજગારી ઊભી થઈ શકે.

સપ્ટેમ્બરથી ડિસેમ્બર 2019ના ત્રિમાસિકમાં ભારતનો બેરોજગારીનો દર 7.5 ટકા સુધી પહોંચ્યો છે, એમ સેન્ટર ફૉર મૉનિટરિંગ ઇન્ડિયન ઇકૉનૉમી (CMIE)ના આંકડા કહે છે.

આવી સ્થિતિમાં નાણામંત્રી નિર્મલા સિતારમણ સામે વિમાસણ ઊભી થઈ છે. તેઓ કૉર્પોરેટ-ટૅક્સમાં ઘટાડો કરવાની જાહેરાત અગાઉ કરી ચૂક્યા છે.

બીજી બાજુ જીએસટી સહિતની કરવેરાની સરકારની આવક ઘટી રહી છે. તેના કારણે સરકાર પાસે વાપરવા માટે વધારાનાં નાણાં છે જ નહીં.

આમ છતાં નિષ્ણાતો કહી રહ્યા છે કે સરકાર આવકવેરો ઘટાડવાનું વિચારી શકે છે.

શું તેનાથી ઉકેલ આવશે?

એમકે વેલ્થ મૅનેજમૅન્ટના રિસર્ચના વડા ડૉ. કે. જોસેફ થોમસે બીબીસીને જણાવ્યું હતું, "વ્યક્તિગત વેરામાં ઘટાડો કરવામાં આવે તેનાથી લોકોના હાથમાં પૈસા વધે. પૈસા વધે તો વધારે ખર્ચ કરવાની કે બચત કરવાની શક્યતા ઊભી થાય. તેથી વ્યક્તિગત વેરામાં ઘટાડાને સારો ગણવામાં આવે છે."

"બીજું કે વેરાની બાબતમાં વાજબીપણું રાખવું જરૂરી છે અને તે રીતે કૉર્પોરેટ ટેક્સ ઘટાડવામાં આવે તો સામે વ્યક્તિગત વેરામાં ઘટાડો કરવો જોઈએ."

"વિશાળ અને વિકસી રહેલા અર્થતંત્રમાં ગ્રાહકોની ખરીદી નીકળે અને કંપનીઓ મૂડીરોકાણ કરે તો જ અર્થતંત્રમાં સુધારો આવે."

"અર્થતંત્રનાં જુદાંજુદાં સૅક્ટરમાં નાણાંપ્રવાહ પહોંચે એ જરૂરી છે અને આ વખતના બજેટમાં તેના પર જ સૌથી વધુ ધ્યાન આપવું જરૂરી છે."

સમસ્યા એ છે કે ભારતમાં બહુ ઓછા લોકો આવકવેરો ભરે છે.

સરકારે કરદાતા વધે તે માટે થોડા પ્રયાસો કર્યા હતા. 2018-19માં અંદાજે 20% લોકોએ આવકવેરો ભર્યો હતો, જે અગાઉનાં વર્ષોના વસતીના 6% કરતાં વધારે હતો.

બીજું કે આવકવેરામાં ઘટાડો કરવાથી ઘણા બધા લોકો રાજી થશે, પરંતુ તેના કારણે સરકારની આવકમાં મોટો...\n\ntl;dr:

એક દાયકામાં સૌથી મોટી મંદીનો સામનો ભારત કરી રહ્યું છે ત્યારે આ વર્ષના બજેટ પર મોટી આશાઓ બંધાઈ છે.


બજેટ 2020: મોદી સરકારે ગયા વર્ષે આપેલાં વચનોમાંથી કેટલાં પૂરાં કર્યાં?\nએટલા માટે નહીં કે બજેટથી સરકારની આગામી વર્ષની પ્રાથમિકતાની જાણ થશે, પરંતુ એટલા માટે કે સુસ્ત થઈ ગયેલા અર્થતંત્રને સચેત કરવા માટે સરકારે કેટલાંક આકરાં પગલાં લેવાં પડે તેમ છે, તે સ્થિતિ સ્પષ્ટ થઈ ગઈ છે.

ગયા વર્ષે બજેટના ભાષણમાં સીતારમણે કહ્યું હતું કે "આગામી થોડાં વર્ષોમાં અર્થતંત્રને પાંચ ટ્રિલિયન ડૉલર સુધી પહોંચાડી દેવાની ક્ષમતા અમારામાં છે."

સમસ્યા એ છે કે સરકારે પોતે જ 2020ના વર્ષમાં પાંચ ટકાના દરે વિકાસ થશે એમ કહ્યું છે, જે છેલ્લાં છ વર્ષમાં સૌથી ઓછો છે. ઇન્ટરનેશનલ મૉનિટરી ફંડે પણ ભારતના વિકાસદરનો લક્ષ્યાંક ઘટાડીને 4.8 ટકાનો કર્યો છે.

આવા સંજોગોમાં આ વર્ષનું બજેટ કેવી રીતે અર્થતંત્રને ફરી ચેતનવંતુ કરશે? પ્રથમ તો ગયા વર્ષના બજેટમાં કરાયેલી મહત્ત્વની જાહેરાતો અને તેનો અમલ કેવી રીતે થયો તે જોઈ લઈએ. ત્યાર બાદ આ વર્ષના બજેટમાં શું અપેક્ષા છે તે જોઈશું.

ગત વખતનું બજેટ લોકલોભામણું નહોતું પણ તેમાં આમ આદમીને રાહત આપતી કેટલીક જાહેરાતો કરવામાં આવી હતી.

વીજળી અને ગૅસના ક્ષેત્રે શી પ્રગતિ?

નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણે ગયા વર્ષના જુલાઈમાં બજેટના ભાષણમાં કહ્યું હતું કે વર્ષ 2022 સુધીમાં ગ્રામીણ વિસ્તારમાં દરેક ઘરને વીજળી અને રાંધણ ગૅસ પૂરાં પાડી દેવામાં આવશે.

ગ્રામીણ વિસ્તારમાં વાહનવ્યવહાર અને આવાસો ઊભા કરવાની પણ તેમણે જાહેરાત કરી હતી. "ગામ, ગરીબ અને ખેડૂત અમારી દરેક નીતિઓમાં કેન્દ્રસ્થાને છે," એમ તેમણે કહ્યું હતું.

આ યોજનાઓનું શું થયું તે જોઈએ. સરકારના છેલ્લામાં છેલ્લા અહેવાલો પ્રમાણે 'પ્રધાનમંત્રી ઉજ્જવલા યોજના' હેઠળ રાંધણ ગૅસના બાટલા ભરાવવાનું પ્રમાણ ઘટી રહ્યું છે.

માર્ચ 2018માં 3.66 કરોડ બાટલા નોંધાયા હતા, તે ડિસેમ્બર 2018માં ઘટીને 3.21 કરોડ અને સપ્ટેમ્બર 2019માં વધુ ઘટીને 3.08 કરોડ થઈ ગયા હતા.

કૉમ્પ્ટ્રોલર ઍન્ડ ઑડિટર જનરલ (કેગ)ના તાજેતરના અહેવાલમાં ઉજ્જવલ યોજનાના સિલિન્ડરનો ઓછો ઉપયોગ, અન્યત્ર ઉપયોગ અને સિલિન્ડરોની વહેંચણીમાં વિલંબ સામે ચિંતા વ્યક્ત કરી હતી.

કૅર રેટિંગ્ઝનાં સિનિયર ઇકૉનોમિસ્ટ કવિતા ચાકો કહે છે, "શરૂઆતમાં લોકોએ યોજનાનો લાભ લીધો પણ આંકડાં દર્શાવે છે કે લોકો રિફિલ કરાવતા નથી અને દેશના ઘણા ભાગોમાં લોકો હજુ પણ લાકડાં બાળે છે."

ચાકો ઉમેરે છે, "સરકારે ગામડાં સુધી વીજળી પહોંચાડવાનું માળખું ઊભું કરી લીધું છે, પણ દેશની વીજવિતરણ કંપનીની હાલત એવી છે કે વીજળી પહોંચાડી શકતી નથી."

"દેશની વીજવિતરણ...\n\ntl;dr:

શનિવારે 11 વાગ્યે ભારતનાં નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણ પોતાનું બીજું બજેટ રજૂ કરશે, તેના પર સૌ કોઈની નજર હશે.


બજેટ 2021 : ખેડૂતોની આવક બમણી કરવાનું લક્ષ્ય કેટલું દૂર?\nજોકે નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણે વર્ષ 2021-22ના બજેટના ભાષણમાં દાવો કર્યો કે 'સરકાર ખેડૂતો માટે પ્રતિબદ્ધ' છે.

"ખેડૂતોની સ્થિતિમાં છેલ્લા એક દાયકામાં સુધારો થયો હોય તેમ મને નથી લાગતું. ઓછો વરસાદ પડે અને પેદાશ ન મળે તો અમારે બિયારણ અને બીજો બધો ખર્ચ માથે પડે છે, સારો વરસાદ પડે તો ટેકાના ભાવ નથી મળતા."

"અમારો ઇનપુટ ખર્ચ સતત વધતો જાય છે અને અમે દેવું ઉતારી શકવાની સ્થિતિમાં જ નથી. માવઠાં કે દુષ્કાળની સ્થિતિમાં પાક નિષ્ફળ જાય તો સમયસર પાક વીમો નથી મળતો અને જે ચુકવણી થાય તે બહુ મામૂલી હોય છે. પાંચ વર્ષમાં ખેડૂતોની આવક બમણી કરવાની વાતો એ માત્ર પોકળ વચન હતું."

સૌરાષ્ટ્રના ટંકારા તાલુકાના સીમાંત (માર્જિનલ) ખેડૂત બિહારીદાન બોક્સા આ શબ્દોમાં પોતાની સ્થિતિ વ્યક્ત કરે છે, જે સ્થિતિ ગુજરાતના લાખો ખેડૂતોની છે.

15 ઑગસ્ટ, 2017ના દિવસે સ્વતંત્રતાનાં 75 વર્ષની ઉજવણી નિમિત્તે લાલ કિલ્લા પરથી ભાષણ કરતા વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ જાહેરાત કરી હતી કે તેમની સરકાર પાંચ વર્ષમાં, એટલે કે 2022 સુધીમાં ખેડૂતોની આવક બમણી કરવાની યોજના ધરાવે છે.

આ બહુ મહત્ત્વાકાંક્ષી લક્ષ્ય હતું તેવું નિષ્ણાતોએ તે સમયે જ જણાવી દીધું હતું. અત્યારે દેશવ્યાપી ખેડૂત આંદોલન, ખેડૂતો પરના દેવાનો બોજ અને નાણાકીય કટોકટીના કારણે આત્મહત્યા કરતા ખેડૂતોની સંખ્યા જોતા કહી શકાય કે ખેડૂતોની આર્થિક સ્થિતિમાં ધાર્યો સુધારો થયો નથી.

ખેડૂતો જંગી પાક ઉતારે ત્યારે તેમને ટેકાના ભાવે ખરીદી કરવાનું વચન આપવામાં આવે છે પરંતુ બધા ખેડૂતો પોતાની પેદાશને લાંબા સમય સુધી સંગ્રહ કરી શકે તેવી સ્થિતિમાં હોતા નથી.

તેથી તેમણે સહકારીમંડળી કે શાહુકારની લૉન ભરવા માટે પાક ઊતરતાની સાથે જ વેપારીઓ અથવા વચેટિયાઓને નીચા ભાવે માલ વેચવાની ફરજ પડે છે.

બિહારીદાન કહે છે કે, ટેકાના ભાવે ખરીદી થાય તો પણ તેના રૂપિયા છ મહિને મળે છે. મોટા ભાગે ગણવત્તાના સવાલ ઉઠાવીને માલની ખરીદી ટાળવામાં આવે છે. ખેડૂતો માર્કેટિંગ યાર્ડમાં પોતાનો માલ લઈને જાય ત્યારે હરાજી થતી નથી અને તેમણે યાર્ડની બહાર ટ્રૅક્ટરોમાં માલ રાખીને બેસવું પડે છે.

વીજપુરવઠો અને પાકવીમાની સમસ્યા

ગુજરાતમાં પાકવીમાને લઈને પણ ખેડૂતોમાં નારાજગી છે.

બોક્સા કહે છે, "એક લાખ રૂપિયાના કપાસ સામે માત્ર રૂ. 11 હજાર અને એક લાખની મગફળી સામે ફક્ત 14,000 રૂપિયાની ચુકવણી કરવામાં આવે છે. પૂરતો વીમો મળે તે માટે વર્ષોથી કેસ ચાલે છે."

"ગયા વર્ષે માત્ર નવ ટકા...\n\ntl;dr:

નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણે બજેટ રજૂ કર્યું છે. છેલ્લા બે મહિનાથી વધારે સમયથી કેન્દ્ર સરકારના કૃષિકાયદાઓથી નારાજ ખેડૂતો દિલ્હીની સરહદો પર વિરોધપ્રદર્શન કરી રહ્યા છે..


બજેટ 2021-22 : શું ગુજરાતના બજેટમાં મુસ્લિમ સહિત લઘુમતી સમુદાયોની ઉપેક્ષા થઈ છે?\nજો કે ગુજરાતમાં જ એક વર્ગ-સમુદાય એવો છે કે જેણે આ બજેટ સામે નારાજગી વ્યક્ત કરી છે અને તેને 'ભેદભાવપૂર્ણ' ગણાવ્યું છે.

લઘુમતી સમુદાય તરફથી બજેટની ફાળવણી મામલે કેટલીક નારાજગી જોવા મળી રહી છે.

સરકારી આંકડા પ્રમાણે, ગુજરાતમાં લઘુમતી સમુદાયોની વસ્તી આશરે 11 ટકા છે, જેમાં પારસી, શીખ, ઈસાઈ ઉપરાંત મુસ્લિમ સમુદાયોનો સમાવેશ થાય છે. જો કે તેમાં સૌથી વધુ આશરે 9.7 ટકા જેટલી વસ્તી મુસ્લિમ સમુદાયની છે.

બજેટમાં મુસ્લિમ સમુદાયો માટે અલગથી કોઈ ચોક્કસ ફંડ નથી, પરંતુ લધુમતી કોમો માટે એક ચોક્કસ ફંડ હોય છે.

અનેક મુસ્લિમ સંગઠનો અને બુદ્ધિજીવીઓએ તેમના સમાજનો સર્વાંગી વિકાસ થાય તે પ્રકારની યોજનાઓ માટે વધુ રકમ ફાળવવા સરકારમાં અનેક વખત રજૂઆતો કરી છે, પરંતુ હજુ સુધી તેનું કોઈ નક્કર પરિણામ નહીં આવ્યું હોવાની તેમની રજૂઆત છે.

તેમની વાતને સમજવા માટે ગુજરાત સરકારના તાજેતરમાં જાહેર થયેલા અંદાજપત્રની જોગવાઈઓ ઉપર નજર કરવી પડે.

સરકાર, સમાજ અને સંસાધન

આ વખતના બજેટમાં સરકારે લઘુમતી સમાજ માટે રૂ. 7161.31 લાખનું આયોજન કર્યું છે. નાણાંકીય વર્ષ 2020-'21 દરમિયાન આ જોગવાઈ રૂ. 10,135 લાખની હતી.

એટલે કે ગત વર્ષની સરખામણીએ રૂ. 2973.69 લાખનો ઘટાડો થયો છે. જેને પગલે મુસ્લિમ સમાજના લોકોને આ બજેટમાં ઊણપો દેખાય છે.

વળી નાણાંકીય વર્ષ 2019-2020 દરમિયાન રૂ. 5,018.09 લાખની જોગવાઈ કરવામાં આવી હતી. જે ગત વર્ષના 10,135 લાખ કરતા ઓછી હતી.

જો કે દેશભરમાં લધુમતી સમુદાયો માટે ફાળવવામાં આવતી અને વપરાતી રકમ વિશે 'સેન્ટર ફૉર સોશિયલ જસ્ટિસે' ગુજરાત સહિત દેશનાં સાત રાજ્યોનાં બજેટની સરખામણી કરતો એક રીપોર્ટ જાહેર કર્યો હતો.

તેમાં ગુજરાત, ઝારખંડ, મધ્ય પ્રદેશ, કર્ણાટકા, ઓડિશા, તેલંગણા, પશ્ચિમ બંગાળને ધ્યાને લઈ આંકડાકીય અભ્યાસ અને વિશ્લેષણ કરાયું હતું.

'સેન્ટર ફૉર સોશિયલ જસ્ટિસ' દ્વારા તૈયાર કરાયેલ એક રિપોર્ટમાં ગુજરાત સહિત દેશના સાત રાજ્યોમાં લઘુમતી સમુદાયો માટે ફાળવવામાં આવતી રકમ, ખર્ચવામાં આવતી રકમ અને યોજનાઓ અંગેની વિગતો તૈયાર કરાઈ હતી.

રિપોર્ટ પ્રમાણે ગુજરાતે સૌથી ઓછી રકમ તથા પશ્ચિમ બંગાળે સૌથી વધુ રકમ લઘુમતી સમુદાય માટે ફાળવી હતી. જોકે પશ્ચિમ બંગાળમાં લઘુમતી વસ્તી ગુજરાત કરતા વધારે છે.

પ્રતીકાત્મક તસવીર

પરંતુ રિપોર્ટ પ્રમાણે મધ્યપ્રદેશમાં લઘુમતી વસ્તીના પ્રમાણે ફાળવણી ગુજરાતની સરખામણીએ વધુ જોવા મળી છે. એટલે કે મધ્યપ્રદેશે ગુજરાત કરતા આ મામલે થોડી વધુ...\n\ntl;dr:

ગુજરાત રાજ્યનું નાણાંકીય વર્ષ 2021-'22નું બજેટ જાહેર થતાની સાથે જ ટીવીની ડિબેટ અને સોશિયલ મીડિયા પર તેને એક 'સર્વાંગી વિકાસ કરનાર' અને કોઈ 'નવા કરવેરા વગરનું બજેટ' ગણાવીને તેની સરાહના થઈ રહી છે.


બજેટ 2021: શું આત્મનિર્ભર ભારત અને મેક ઇન ઇન્ડિયા એક જ સિક્કાની બે બાજુઓ છે?\nતેમણે કહ્યું કે, "ભારત આત્મનિર્ભર બનવાના સંકલ્પ સાથે આગળ વધી રહ્યું છે. ભારતની આત્મનિર્ભરતાની આકાંક્ષા વૈશ્વિકીકરણને નવેસરથી મજબૂત કરશે અને મને આશા છે કે આ અભિયાન ઇન્ડસ્ટ્રી 4.0 (ચોથી ઔદ્યોગિક ક્રાંતિ) માટે પણ ઘણું મદદરૂપ નિવડશે."

વિતેલા વર્ષમાં સરકારે આ પ્રકારે 'નીતિ પરિવર્તન' કર્યું હતું અને દેશની આત્મનિર્ભરતા તરફથી ગતિને સત્તાવાર રીતે સ્પષ્ટ કરી હતી. આત્મનિર્ભરતા માટેની નીતિની જાહેરાત બાદ સોમવારે આવનારું બજેટ પ્રથમ બજેટ હશે.

અર્થશાસ્ત્રીઓનો અંદાજ છે કે આ વર્ષે તથા આગામી કેટલાક વર્ષો સુધી બજેટમાં ભારતને આત્મનિર્ભર બનાવવાની બાબત પર કેન્દ્રીત રહેશે.

નાણા મંત્રાલયના સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર બજેટમાં આયાત થતી ઘણી સામગ્રી પર આયાત જકાત વધી શકે છે. કસ્ટમ્સ ડ્યુટી વધારીને દેશના મેન્યુફેક્ચરિંગ સેક્ટરને મજબૂત કરવાનો ઇરાદો છે.

આત્મનિર્ભર ભારત એ મોદી સરકારનું જાહેર થયેલું લક્ષ્ય છે અને તેને હાંસલ કરવા માટે સરકારી મશીનરી ગંભીરતાથી કામે લાગી હોય તેવું લાગી રહ્યું છે.

ગત 12 મેના રોજ વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ ભારત 30 વર્ષથી જે આર્થિક નીતિ પર ચાલતું હતું, તેમાં દિશા પરિવર્તન કરીને આત્મનિર્ભર ભારત બનાવવાની વાત કરી હતી.

તેમણે 20 લાખ કરોડ રૂપિયાના આર્થિક પેકેજની જાહેરાત કરતી વખતે આ વાત જણાવી હતી. તે પેકેજને વડા પ્રધાને આત્મનિર્ભરતા અભિયાન પેકેજ એવું નામ આપ્યું હતું. તે વખતે વડા પ્રધાન મોદીએ એક નવો નારો પણ આપ્યો હતો - "વોકલ ફૉર લોકલ."

વડા પ્રધાને એ વાત પર ભાર મૂક્યો હતો કે દેશને જરૂરી ઉત્પાદનો દેશમાં જ બને અને તેની વિદેશમાં વધુમાં વધુ નિકાસ થાય. તેમનો તર્ક એવો હતો કે આત્મનિર્ભર ભારત વિશ્વના દેશો માટે સપ્લાઇ ચેઇનની અગત્યની કડી બની શકે છે.

દાવોસના ભાષણમાં તેમણે આ માટેનું ઉદાહરણ આપતા કહ્યું કે ભારતે કોરોના વાઇરસ સામેની રસી વિકસાવી છે. આ રસી દુનિયાના ઘણા દેશોને આપવામાં આવી છે. તેમનું કહેવું હતું કે આત્મનિર્ભરતા તરફ આગળ વધી રહેલું ભારત કોરોના સામેની વધુ રસી પણ તૈયાર કરવાનું છે.

આત્મનિર્ભર અભિયાન

12 મેના વડા પ્રધાનના ભાષણ પછી તેમની સરકારના એક પણ પ્રધાન એવા નહીં હોય જેમણે આ મહિનાઓ દરમિયાન આત્મનિર્ભર ભારતના વિચાર પર કોઈને કોઈ વાત ના કરી હોય.

આ બે શબ્દો ભારતીય ઉદ્યોગપતિઓ અને વેપારીઓના કાનમાં વારંવાર પડે તે રીતે પ્રચાર થતો રહ્યો છે. નાણા મંત્રાલયના અમલદારો પણ આ સરકારનું મિશન છે એમ સમજીને આત્મનિર્ભર ભારતનો નારો આગળ વધારતા...\n\ntl;dr:

ગત શુક્રવારે વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ વિશ્વ આર્થિક મંચ તરફથી આયોજિત વર્ચુઅલ દાવોસ સંમેલનને સંબોધન કર્યું ત્યારે ફરી એકવાર ભારતને આત્મનિર્ભર બનાવવા માટેના તેમની સરકારના સંકલ્પનો પુનરોચ્ચાર કર્યો હતો.


બજેટ 2021ની મહત્ત્વની જાહેરાતોને સરળતાથી સમજો\nઅન્ય મહત્ત્વની જાહેરાતો

પ્રતીકાત્મક તસવીર

ડિપૉઝિટ ઇન્સ્યોરન્સ કવરને એક લાખથી વધારીને પાંચ લાખ કરાયું. તે માટે 1961ના કાયદામાં સંશોધન કરીને પ્રસ્તાવ લાવવામાં આવશે. તેનાથી એ બૅંકોના ડિપૉઝિટરોને લાભ થશે જેઓ હાલ તણાવમાં છે.

આ સિવાય આત્મનિર્ભર યોજના અંતર્ગત ઘણી જાહેરાતો કરવામાં આવી હતી.

સરકારે આ નીતિને મંજૂરી આપી દીધી છે. આનાથી PSUમાં વિનિવેશ માટે માર્ગ મોકળો થશે. આ દિશામાં લાગુ કરાવાની નીતિ આ બજેટમાં અપાઈ છે. રાજ્ય સરકારોને પણ પોતાના ઉપક્રમોમાં વિનિવેશની મંજૂરી અપાશે.

આ સિવાય કેન્દ્રીય નાણા મંત્રી નિર્મલા સીતારમણે કહ્યું છે કે, “વર્ષ 2021-22માં જીવન વીમા નિગમનું IPO લાવવામાં આવશે, જે માટે અમે આ જ સત્રમાં જરૂરી સંશોધન કરી રહ્યા છીએ.”

વીમા કંપનીઓમાં વિદેશી રોકાણ 49 ટકાથી વધારીને 74 ટકા કરાવાની પણ જાહેરાત કરવામાં આવી છે.

આઠ કરોડ પરિવારોને લાભ આપતી ઉજ્જવલા સ્કીમ ચાલુ રહેશે. તેમજ સિટી ગૅસ ડિસ્ટ્રિબ્યૂશન નેટવર્કમાં આવનારાં ત્રણ વર્ષોમાં વધુ 100 જિલ્લાને જોડવામાં આવશે. ગૅસ પાઇપલાઇન પ્રોજેક્ટને જમ્મુ-કાશ્મીર સુધી પહોંચાડવામાં આવશે.

તેમજ ઉજ્જવલા સ્કીમમાં પણ વધુ એક કરોડ લાભાર્થી સામેલ કરવાની વાત કરવામાં આવી છે.

નાણા મંત્રી સીતારમણે જાહેરાત કરી હતી કે ભારતમાં ખાનગી ક્ષેત્રની ભાગીદારી સાથે સો નવી સૈનિક સ્કૂલો ખોલવામાં આવશે. આ સાથે જ લદાખમાં એક સેન્ટ્રલ યુનિવર્સિટી પણ શરૂ કરવામાં આવશે.

આ સિવાય કેન્દ્રીય નાણા મંત્રીએ એલાન કર્યું છે કે વર્ષ 2021-22માં એક હાઇડ્રોજન એનર્જી મિશન શરૂ કરવાનો પ્રસ્તાવ કરવામાં આવ્યો છે, જે હેઠળ ગ્રીન પાવર સ્રોતો થકી હાઇડ્રોજન પેદા કરી શકાશે.

તેમણે કહ્યું કે કાપડઉદ્યોગને વૈશ્વિક સ્વરૂપે પ્રતિસ્પર્ધી બનાવવા માટે PLI યોજના અંતર્ગત મેગા નિવેશ ટેક્સટાઇલ પાર્ક યોજના લૉન્ચ કરવામાં આવશે.

રેલવે અંગે મહત્ત્વની જાહેરાતો

નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણે બજેટ 2021-22 લોકસભામાં રજૂ કરતી વખતે જાહેરાત કરી હતી કે ચાલુ નાણાકીય વર્ષે રેલવે પાછળ 1.10 લાક કરોડ રૂપિયા ખર્ચાશે. તેમજ વર્ષ 2023 સુધી બ્રૉડ ગેજનું સંપૂર્ણ વીજળીકરણ કરવાની યોજના પણ તેમણે આ બજેટમાં આગળ મૂકી છે.

આ જુદા જુદા ઉદ્દેશોની પૂર્તિ માટે રેલવે દ્વારા રાષ્ટ્રીય રેલયોજના બનાવાઈ છે. જે માટે નૅશનલ રેલપ્લાન 2030 તૈયાર છે. જેમાં મેક ઇન ઇન્ડિયા પર ફોકસ હશે.

સામાન્ય બજેટમાં રેલવેને લગતી મહત્ત્વની જાહેરાતો પૈકી એક જાહેરાત કરતાં નાણામંત્રીએ કહ્યું હતું...\n\ntl;dr:

નાણા મંત્રી નિર્મલા સીતારમણે સોમવારે નાણાંકીય વર્ષ 2021-22નું સામાન્ય બજેટ રજૂ કર્યું. બજેટમાં સરકારે કંઈ કંઈ જોગવાઈ કરી છે તેના પર એક નજર નાખીએ.


બજેટમાં મોદી સરકારે મિડલ ક્લાસને શું આપ્યું?\nપણ 2014થી 2018નું વર્ષ આવી ગયું છે અને નોકરિયાત વર્ગને વધુ રાહતની આશા હતી.

સ્વાભાવિક છે કે, જો રાહત મળી હોત તો કરદાતાઓના ખિસ્સામાં વધુ નાણાં બચ્યા હોત.

વળી દેશભરના લોકો પર અસર કરનારો જીએસટી (ગુડ્ઝ એન્ડ સર્વિસ ટેક્સ) લાગુ કર્યા બાદનું આ પ્રથમ બજેટ છે.

આથી આ વખતે આશા હતી કે આ વખતનું બજેટ રાહત આપશે.

બજેટ મામલે લોકોને આશા હતી કે, ઇનકમ ટેક્સમાં રાહત મળશે અને મધ્યમવર્ગને પ્રત્યક્ષ કરમાં પણ રાહત આપવામાં આવશે.

મુખ્ય આર્થિક સલાહકારે પણ કહ્યું હતું કે, પગારદાર અને મધ્યમ વર્ગને રાહત આપવા માટે ટેક્સનો બોજ ઘટાડવો એ સરકારનું પ્રમુખ લક્ષ્ય છે.

આથી કરદાતાઓ ધ્યાનથી અરુણ જેટલીનું બજેટ ભાષણ સાંભળી રહ્યા હતા, કે ક્યારે તેમની આશા પૂરી થાય.

પણ પરિણામ કંઈક અલગ જ રહ્યું. બધી જ આશાઓ પર પાણી ફરી વળ્યું.

તમને આ પણ વાંચવું ગમશે

બજેટમાં ઇનકમ ટેક્સના સ્લેબમાં કોઈ જ ફેરફાર નહીં કરવામાં આવ્યો અને પગારદાર વર્ગ નિરાશ થયો.

તેનાથી ગૃહમાં થોડી સેકન્ડ્સ માટે સન્નાટો ફેલાઈ ગયો હતો. બાદમાં ફરી પાટલી થપથપાવવાનો અવાજ સંભળાયો હતો.

સ્ટાન્ડર્ડ ડિડક્શન વધ્યું પણ.....

કરદાતાઓને મળતા સ્ટાન્ડર્ડ ડિડક્શનની મર્યાદા 15 હજારથી વધારીને 40 હજાર રૂપિયા કરી દેવામાં આવી છે. તેની પાછળની કહાણી પણ ગજબ છે.

એક તરફ ઉપરોક્ત રાહત આપવામાં આવી અને બીજી તરફ 19,200 રૂપિયાનું વાર્ષિક ટ્રાન્સપોર્ટ ભથ્થું અને 15 હજાર રૂપિયાનું મેડિકલ 'રીઇમ્બર્સમન્ટ'ની છૂટ પરત લઈ લેવામાં આવી.

પ્રાથમિક દૃષ્ટિએ ટેક્સ બચાવતી કમાણી પર નફા-નુકશાનની વાત કરીએ, તો આ ખેલ માત્ર 5800 રૂપિયાનો છે.

કર્મચારી જે ઇનકમ ટેક્સ સ્લેબમાં આવતા હોય છે, તેની પર જ બચતના પૈસાનો આધાર રહેશે.

એક અનુમાન અનુસાર, આવક પર પાંચ ટકા ટેક્સ આપનાર વ્યક્તિ 290 રૂપિયા, 20 ટકા ટેક્સ આપનાર 1160 રૂપિયા અને 30 ટકા ટેક્સ આપનાર 1740 રૂપિયા બચાવી શકશે.

એક હાથે આપ્યું, બીજા હાથથી લઈ લીધું

આ બચત પણ ખર્ચમાં જતી લાગશે કેમ કે, પાંચ લાખની આવક ધરાવતા કરદાતાઓને બાકાત કરીઓ તો, સેસ ત્રણ ટકાથી વધારીને ચાર ટકા કરી દેવામાં આવ્યો છે. ઉપરાંત સરચાર્જ તો ખરો જ.

ભથ્થા ખતમ કરવામાં આવતાં અને સેસ વધવાથી પાંચ લાખથી વધુ આવક ધરાવતા લોકોએ પહેલાં કરતા વધુ ટેક્સ ચૂકવવો પડશે.

રૂ. પાંચથી દસ લાખની આવક પર 20 ટકા અને તેથી વધુની કમાણી પર 30 ટકા ટેક્સ ભરવો પડશે.

સાડા ત્રણ લાખ રૂપિયા સુધીની આવક પર 87-એ હેઠળ મળતી રૂ. 2500ની છૂટ મળતી રહેશે.

(આપના કુલ...\n\ntl;dr:

વર્ષ 2014થી સરકાર ચલાવી રહેલો ભાજપ જ્યારે વિપક્ષમાં હતો, ત્યારે માગ કરતો હતો કે, પાંચ લાખ રૂપિયા સુધીની આવક પર કોઈ ટેક્સ ન હોવો જોઈએ.


બજેટસત્રના પ્રથમ સેશનમાં છેલ્લા દિવસે શું કરવા માગે છે ભાજપ?\nઉપલા ગૃહમાં પાર્ટીના સભ્યોને ગમે તેવી સ્થિતિમાં પણ હાજર રહીને 'સરકારના વલણનું સમર્થન કરવું' એમ જણાવવામાં આવ્યું છે.

મંગળવારે સાંજે ચાર વાગ્યે નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણ બજેટ 2020ના સવાલો અંગે જવાબ આપશે.

તા. પહેલી ફેબ્રુઆરીએ બજેટ રજૂ થયું હતું અને છેલ્લા કેટલાક દિવસથી સંસદનાં બંને ગૃહમાં તેની ચર્ચા થઈ રહી છે.

ત્યારે આ બિલ માટે સીતારમણનું સમર્થન કરવા અથવા અન્ય કોઈ બિલ વોટિંગ દ્વારા પસાર કરાવવાનો સરકારનો ઇરાદો હોય તેમ જણાય છે.

બજેટસત્રની શરૂઆતમાં જ સરકારે જણાવ્યું હતું કે તે વર્તમાન સેશન દરમિયાન 45 બિલ પસાર કરાવવા ચાહે છે.

'છેલ્લો દિવસ'

મંગળવારે બજેટસત્રનો છેલ્લો દિવસ છે, ત્યારબાદ તા. બીજી માર્ચ સુધી સંસદની કાર્યવાહી મોકૂફ રહેશે.

આ પહેલાં રાજ્યસભાનો લંચબ્રેક પણ રદ કરવાની જાહેરાત કરાઈ હતી, હવે સત્તારૂઢ ભાજપના સંસદસભ્યોના વ્હિપને કારણે સસ્પેન્સ વધી ગયું છે.

બજેટસત્રના પહેલાં તબક્કાના છેલ્લા દિવસે ભાજપ શું કરવા માગે છે તે હજુ સ્પષ્ટ નથી.

ભાજપના નેતાઓ આ અંગે ઔપચારિક રીતે કોઈ જાણકારી નથી આપી.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

ભાજપે રાજ્યસભામાં તેના સંસદસભ્યોને ત્રણ લાઇનનું વ્હિપ આપીને મંગળવારની કાર્યવાહીમાં હાજર રહેવા કહ્યું છે.


બટલા હાઉસ ઍન્કાઉન્ટર : મોહનચંદ શર્માના મૃત્યુ માટે આરિઝ ખાનને મોતની સજા\nપ્રતીકાત્મક તસવીર

તેમજ કોર્ટે તેમને 11 લાખ રૂપિયાનો દંડ પણ કર્યો છે.

ગત સોમવારે દિલ્હીની એક અદાલતે દિલ્હી પોલીસના સ્પેશિયલ સેલના ઇન્સ્પેક્ટર મોહનચંદ શર્માની હત્યાના મામલામાં આરિઝ ખાન અને તેમના સાથીઓને દોષી ઠેરવ્યા હતા.

સપ્ટેમ્બર 2008માં દિલ્હીના બટલા હાઉસ વિસ્તારમાં દિલ્હી પોલીસ અને ચરમપંથી સંગઠન ઇન્ડિયન મુજાહિદ્દીન સાથે જોડાયેલા લોકો વચ્ચે ઍન્કાઉન્ટર થયું હતું.

આ ઍન્કાઉન્ટર દિલ્હીમાં થયેલા એક સિરિયલ બ્લાસ્ટના છ દિવસ પછી થયું હતું. આ ધમાકામાં 26 લોકોનાં મૃત્યુ થયાં હતાં.

ઍન્કાઉન્ટરમાં ઇન્સ્પેક્ટર શર્માનું મૃત્યુ થયું હતું જ્યારે તેમના બે સાથીઓ ઘાયલ થયા હતા.

આ દરમિયાન આરિઝ ખાન ફરાર થઈ ગયા હતા અને 10 વર્ષ પછી ફેબ્રુઆરી 2018માં નેપાળથી તેમની ધરપકડ કરવામાં આવી હતી.

સુનાવણી દરમિયાન એડિશનલ સેશન જજ સંદીપ યાદવે કહ્યું, "એ સાબિત થઈ ગયું છે કે ખાન અને તેમના સાથીઓએ હથિયારોથી ગોળીઓ ચલાવી, જેના કારણે ઇન્સ્પેક્ટર શર્માનું મૃત્યુ થયું. "

2013માં આરિઝના સાથી શહઝાદ અહમદને બટલા હાઉસ ઍન્કાઉન્ટરમાં દોષી ઠેરવવામાં આવ્યા હતા અને ઉંમરકેદની સજા સંભળાવવામાં આવી હતી.

તેમના બે અન્ય સાથી આતિફ અમીન અને મોહમ્મદ સાજિદ ઍન્કાઉન્ટર દરમિયાન માર્યા ગયા હતા.

ત્યારે એક અન્ય સાથી મોહમ્મદ સૈફની ઘટનાસ્થળથી ધરપકડ કરવામાં આવી હતી.

તારીખ 19મી સપ્ટેમ્બર 2008ના થયેલા ઍન્કાઉન્ટરમાં કથિત રીતે 'ઇન્ડિયન મુજાહિદ્દીન'ના બે ઉગ્રવાદીઓના મૃત્યુ થયાં હતાં, જ્યારે એક દિલ્હી પોલીસ અધિકારીનું મૃત્યુ થયું હતું.

ફરી ચર્ચા કેમ?

ગત મંગળવારની પત્રકારપરિષદમાં પ્રસાદે ઑક્ટોબર-2008માં તૃણમૂલ કૉંગ્રેસનાં નેતા મમતા બેનરજીએ આપેલાં નિવેદનને ટાંકતા કહ્યું હતું, "દિલ્હીમાં જામિયાનગર વિસ્તારમાં એક સભાને સંબોધતી વખતે મમતા બેનરજીએ કહ્યું હતું કે જો બટલા હાઉસ ઍન્કાઉન્ટર ખરું હોય તો તેઓ રાજકારણ છોડી દેશે. હવે જ્યારે કોર્ટનો ચુકાદો આવી ગયો છે. ત્યારે તેમનું શું કહેવું છે?"

પ્રસાદે આરોપ મૂક્યો હતો કે બટલા હાઉસ ઍન્કાઉન્ટરને સમાજવાદી પાર્ટી, બહુજન સમાજ પક્ષ, કૉંગ્રેસ, લેફ્ટ પાર્ટી તથા મમતાજીએ રાષ્ટ્રીય મુદ્દો બનાવ્યો હતો.

દેશના પૂર્વ ગૃહમંત્રી પી. ચિદમ્બરમે કહ્યું હતું કે તેઓ પહેલાંથી જ કહેતા હતા કે એ ઍન્કાઉન્ટર ખરું છે. લોકસભામાં કૉંગ્રેસના નેતા અધીર રંજન ચૌધરીએ કહ્યું હતું કે જો કોઈ નેતાએ વ્યક્તિગત રીતે નિવેદન કર્યું હોય તો તેના વિશે કશું કહેવાપણું નથી. ચિદમ્બરમે આ...\n\ntl;dr:

વર્ષ 2008ના બટલા હાઉસ ઍન્કાઉન્ટર મામલે ઇન્સ્પેક્ટર મોહનચંદ શર્માના મૃત્યુ મામલે આરિઝ ખાનને મોતની સજા સંભળાવવામાં આવી છે.


બઢતીમાં અનામતના ચુકાદાનો સૂચિતાર્થ શું છે?\nસુપ્રીમ કોર્ટની પાંચ ન્યાયમૂર્તિઓની એક બંધારણીય ખંડપીઠે બુધવારે આપેલા એક મહત્વના ચુકાદામાં જણાવ્યું હતું કે સરકારી નોકરીમાં સમાન તકની બંધારણીય જોગવાઈ મુજબ બઢતીમાં પણ અનામત આપી શકાય છે.

વડા ન્યાયમૂર્તિ દીપક મિશ્રા ઉપરાંત જસ્ટિસ કુરિયન જૉસેફ, જસ્ટિસ રોહિંગ્ટન નરીમન, જસ્ટિસ સંજય કૌલ અને જસ્ટિસ ઈંદુ મલ્હોત્રાની બનેલી પાંચ જજોની ખંડપીઠે આ સુનાવણીમાં એ નક્કી કરવાનું હતું કે 2006ના 'એમ. નાગરાજ વિરુદ્ધ ભારત સરકાર'ના કેસમાં તત્કાલીન બંધારણીય ખંડપીઠ દ્વારા 'બઢતીમાં અનામત' બાબતે આપવામાં આવેલા ચુકાદા વિશે અદાલતે પુનર્વિચારણા કરવી જરૂરી છે કે નહીં.

એમ. નાગરાજ વિરુદ્ધ ભારત સરકારના કેસનો આજના ચુકાદા સાથે શું સંબંધ?

એમ. નાગરાજ વિરુદ્ધ ભારત સરકારના કેસની સુનાવણી કરતાં પાંચ જજોની એક બંધારણીય ખંડપીઠે એવો ચૂકાદો આપ્યો હતો કે સરકારી નોકરીમાં બઢતીના મામલે એસ.સી.-એસ.ટી. વર્ગને બંધારણના અનુચ્છેદ 16(4) તથા 16(4ખ) હેઠળ અનામત આપી શકાય છે.

જોકે, અનામતની આ જોગવાઈ સાથે કેટલીક શરતો જોડતાં અદાલતે એમ પણ જણાવ્યું હતું કે બઢતીમાં અનામત આપવા માટે કોઈ પણ સરકારે નીચે મુજબના માપદંડને અનુસરવાનું રહેશે.

એ માપદંડોમાં સમુદાયનું પછાતપણું, વહીવટી સમૂહમાં તેમનું અપૂરતું પ્રતિનિધિત્વ અને કુલ વહીવટી ક્ષમતાનો સમાવેશ થતો હતો.

2006માં આ કેસમાં ચુકાદો આપતાં અદાલતે એવું પણ જણાવ્યું હતું કે એસ.સી.-એસ.ટી. વર્ગો માટે બઢતીમાં અનામતની જોગવાઈ કરતા પહેલાં સરકારે આ વર્ગો કેટલા પછાત રહ્યા છે, તેમનું પ્રતિનિધિત્વ કેટલું ઓછું છે અને તેની વહીવટીતંત્રની કામગીરી પર શું અસર થશે તેના યોગ્ય આંકડા એકત્ર કરવા પડશે.

એ ચુકાદા પછી તરત જ સુપ્રીમ કોર્ટમાં જાહેર હિતની અનેક અરજીઓ દાખલ કરવામાં આવી હતી અને ચુકાદાની સમીક્ષાની માગણી કરવામાં આવી હતી.

આ કેસમાં કેન્દ્ર સરકારનું પ્રતિનિધિત્વ કરતા એટર્ની જનરલ કે. કે. વેણુગોપાલે બઢતીમાં અનામતની તરફેણ રજૂઆત કરતા જણાવ્યું હતું કે સાત સભ્યોની એક બંધારણીય ખંડપીઠે પ્રસ્તુત ચુકાદાની સમીક્ષા કરવી જોઈએ.

આજનો ચુકાદો

બંધારણીય ખંડપીઠે બુધવારના ચુકાદામાં સ્પષ્ટ જણાવ્યું હતું કે એમ. નાગરાજ વિરુદ્ધ ભારત સરકારના કેસમાં તત્કાલીન બંધારણીય ખંડપીઠે આપેલા ચુકાદાની સમીક્ષા માટે તેને એક વધુ મોટી બંધારણીય ખંડપીઠ પાસે મોકલવાની જરૂર નથી.

અદાલતે એમ પણ જણાવ્યું હતું કે હવે 'બઢતીમાં અનામત' આપવા માટે 2006ના ચુકાદાના માપદંડોને અનુસરવાની અને એ સંબંધી માહિતી...\n\ntl;dr:

કેન્દ્ર અને રાજ્ય સરકારના અનુસૂચિત જાતિ-જનજાતિ(એસ.સી.-એસ.ટી.)ના કર્મચારીઓ માટે બઢતીમાં અનામતનો રસ્તો સાફ થઈ ગયો છે.


બદેશી ભાષા બોલનારા માત્ર ત્રણ લોકો જ વિશ્વમાં બચ્યા છે.\nઆ ભાષા ધીરે ધીરે લુપ્ત થઈ ગઈ અને લોકો અન્ય ભાષા બોલવા લાગ્યા. આ ત્રણ લોકો બાદ વિશ્વમાં બદેશી ભાષા બોલનારું કોઈ જ નહીં બચે.

આ ત્રણ વ્યક્તિઓની સાથે જ એક આખી ભાષા દુનિયામાંથી લુપ્ત થઈ જશે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

ઉત્તર પાકિસ્તાનના આ વિસ્તારમાં એક સમયે બોલાતી બહોળા પ્રમાણમાં બોલાતી બદેશી ભાષા હવે માત્ર આ ત્રણ લોકો જ જાણે છે.


બધિરોની આ શાળાએ બાળકોની જિંદગી બદલી દીધી\nઆ શબ્દો 14 વર્ષીય બાળકી એડનાના છે, જેઓ સાંભળી શકતાં નથી પણ સપનાં છે, જેને પાંખ આ સ્કૂલે આપી છે.

આફ્રિકાના મોગાદિશુમાં આ પહેલી શાળા છે, જે બધિર બાળકો માટે શરૂ કરવામાં આવી છે.

આ શાળાની સ્થાપના નહોતી થઈ, ત્યારે આ બાળકો પોતાના સમાજના લોકો સાથે વાતચીત કરવામાં પણ મુશ્કેલીનો અનુભવતાં હતાં.

પરંતુ હવે તેઓ વાત કરી શકે છે, શિક્ષણ મેળવી શકે છે અને સામાન્ય વ્યક્તિની જેમ જીવનમાં કંઈક કરવાનો પ્રયત્ન પણ કરી શકે છે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

'સાંકેતિક ભાષા શીખ્યાં બાદ હવે હું બધું જ સમજી શકું છું અને ભવિષ્યમાં ડૉક્ટર બનવા માગું છું.'


બનારસી સાડીઓનો રંગ આર્થિક મંદીના મારથી ઊડી રહ્યો છે? - ગ્રાઉન્ડ રિપોર્ટ\nઆવું કહેવું છે મઉ જિલ્લાની એક વણકર વસતી કાસિમપુરમાં રહેતા નૌશાદનું. તેઓ પોતાના ઘરમાં જ પાવરલૂમ ચલાવે છે. ઘરમાં બે પાવરલૂમ છે અને તેમનો પરિવાર એટલે કે માતા, પત્ની અને બે બહેનો સાડી બનાવવાનું કામ કરે છે.

એક પાવરલૂમ છેલ્લા કેટલાક દિવસોથી બંધ પડ્યું છે. જ્યારે ચાલતું હતું ત્યારે ઘરના બધા લોકો મળીને દિવસની બે-ત્રણ સાડીઓ બનાવી નાંખતા હતા. એટલે કે સમગ્ર પરિવાર મળીને લગભગ 300 રૂપિયાનું કામ કરતો હતો.

કાસિમપુરમાં મોટા ભાગના લોકોનાં ઘરોમાં પાવરલૂમ છે અને લોકો પાસે આ એક માત્ર રોજગારીનું સાધન છે. આ લોકો ઑર્ડર પ્રમાણે સાડીઓ બનાવે છે તેમજ તેમને એક સાડીનું મહેનતાણું 100 રૂપિયા મળે છે.

સાડીમાં ઉપયોગમાં લેવાતું નાયલૉન અને દોરા ઑર્ડર આપનાર પાર્ટી જ પૂરાં પાડે છે.

દેશભરમાં વ્યાપેલી આર્થિક મંદીની અસર આ ઉદ્યોગ અને તેની સાથે સંકળાયેલા લોકો પર પણ પડી છે. મહોલ્લાના અન્ય લોકો વાતચીત દરમિયાન કહે છે કે છેલ્લાં કેટલાંક વર્ષોમાં ઘણા લકો રોજગારની શોધમાં ભારતનાં વિવિધ શહેરોમાં જતાં રહ્યાં છે.

કાસિમપુરના જ રહેમાન અંસારી કહે છે, "12-14 કલાકની તનતોડ મહેનત પછી પણ જો પેટ ભરવાનાં ફાંફાં પડતાં હોય તો આ ધંધામાં કોણ ટકશે. પરંતુ ઘણા લોકોની મજબૂરી છે કે તેઓ બહાર જઈ શકતા નથી. તેથી તેઓ અહીં જ પડ્યા છે."

ઉત્તર પ્રદેશનું મઉ જિલ્લા હસ્તઉદ્યોગનું મુખ્ય કેન્દ્ર છે, જ્યાં મુખ્યત્વે બનારસી સાડીઓ વણવામાં આવે છે. તે ઉપરાંત વારાણસી અને આઝમગઢના મુબારકપુરમાં પણ સાડીઓ વણવાનું અને ગૂંથવાનું કામ થાય છે.

રાજ્યના અન્ય વિસ્તારો જેવા કે ગોરખપુર, ટાંડા, મેરઠ અને અન્ય કેટલાંક શહેરોમાં પણ હસ્તકળા ઉદ્યોગ છે અને આ દરેક જગ્યાએ સ્થિતિ લગભગ એક સમાન જ છે.

આ સ્થિતિ માત્ર ઉત્તર પ્રદેશની નથી પણ સમગ્ર દેશની છે. દેશભરમાં હસ્તકળાઓ અને તેમના કારીગરોની સંખ્યા સતત ઘટી રહી છે.

જોકે, સરકારે આ ક્ષેત્રમાં તેજી લાવવા અને માગ વધારવાના તમામ પ્રયત્નો કર્યા છે પરંતુ સ્થિતિ સતત વણસી રહી છે.

કપાસના ખેડૂતો પર પણ અસર

ભારતનો કાપડઉદ્યોગ પ્રત્યક્ષ અને પરોક્ષ રીતે દેશના લગભગ દસ કરોડ લોકોને રોજગારી પૂરી પાડે છે. જે કૃષિક્ષેત્ર બાદ રોજગાર આપતું સૌથી મોટું ક્ષેત્ર છે.

ગયા મહિને 20 ઑગસ્ટે નૉર્દન ઇન્ડિયન ટેક્સ્ટાઇલ મિલ્સ ઍસોસિયેશન એટલે કે નિટમાએ અખબારોમાં એક જાહેરાત છપાવી હતી જેમાં ટેક્સ્ટાઇલઉદ્યોગની મંદ સ્થિતિનું વર્ણન કર્યું હતું.

જાહેરાતનું શીર્ષક હતું- 'ભારતનો હસ્તઉદ્યોગ મોટા સંકટમાંથી પસાર થઈ...\n\ntl;dr:

"અમારા માટે તો શું મંદી અને શું તેજી? બે સાડીઓ વણીએ ત્યારે દિવસના દોઢ સો રૂપિયા મળે છે. હા, છેલ્લા કેટલાક દિવસોથી સાડી વણવાના ઑર્ડર ઓછા થઈ રહ્યા છે. તેથી ખર્ચ કાઢવા માટે સાડી વણવા સિવાય બીજી મજૂરી પણ કરવી પડે છે."


બનાસકાંઠા : પુત્રના પ્રેમલગ્નની સજા માતાને મળી, બહિષ્કાર કરાયો અને 'દુષ્કર્મ' આચરવામાં આવ્યું\nપ્રતીકાત્મક તસવીર

ફરિયાદ અનુસાર, બન્ને આરોપી દ્વારા મહિલાને સામાજિક બહિષ્કારમાંથી બચાવવાની લાલચ આપીને શોષણ કરવામાં આવ્યું હતું.

હાલ પોલીસ આ મામલે તપાસ કરી રહી છે અને બન્ને આરોપીને ભાગેડુ જાહેર કરાયા છે.

દરમિયાન પીડિતાના મેડિકલ ચેક-અપ સહિતની જરૂરી પ્રક્રિયા હાથ ધરાઈ છે.

ઘટના શું છે?

પ્રતીકાત્મક તસવીર

ફરિયાદ અનુસાર બનાસકાંઠાના એક ગામમાં રહેતા પરિવારના દીકરાનાં માતાપિતાએ સમુદાય (સમાજ)ના જ અન્ય પરિવારની દીકરી સાથે તેમના દીકરાનું લગ્ન કરવા માટે વચન આપ્યું હતું.

પરંતુ અન્ય શહેરમાં રહેતા દીકરાએ અન્ય યુવતી સાથે પ્રેમલગ્ન કરી લીધું હતું, જેથી સમગ્ર વિવાદનાં બીજ રોપાયાં હતાં.

બીબીસી  ગુજરાતીએ પીડિત પરિવાર સાથે વાતચીત કરી વિગતો જાણી.

ફરિયાદી મહિલાએ કહ્યું, "પહેલાંથી જ પરિવારની આર્થિક સ્થિતિ કફોળી હતી."

"ઉપરથી સામાજિક બહિષ્કારને પગલે મારા પતિને કામ મળવામાં પણ મુશ્કેલી થતી હતી, તેમ છતાં જેમ-તેમ કરી ગુજરાન ચલાવી રહ્યાં હતાં."

"દરમિયાન સમાજ (સમુદાય)ના બે આગેવાનોએ સામાજિક બહિષ્કારમાંથી બહાર લાવી રૂપિયા પાંચ લાખનો દંડ માફ કરાવી દેવાની વાત કહી હતી."

"તેમણે બ્લૅકમેલ કરીને મારું શારીરિક શોષણ કર્યું. મેં તમામ વાત પતિને કરી એટલે તેમણે પોલીસમાં ફરિયાદ દાખલ કરાવવાનું નક્કી કર્યું."

"આરોપીઓએ એકથી વધુ વખત શારીરિક શોષણ કર્યું અને મને વારંવાર બ્લૅકમેલ કરીને તાબે થવા મજબૂર કરી હતી."

"એટલું જ નહીં તેમણે મારી સાથે મારી કોઈ સખીને પણ સામેલ કરવા કહ્યું હતું."

"સમુદાયમાં પણ અમને સામાજિક અને આર્થિક રીતે પરેશાન કરવામાં આવ્યાં છે."

પોલીસનું શું કહેવું છે?

સામાજિક બહિષ્કાર ગેરકાનૂની છે. ગામ (સમુદાય)ની પંચાયતો દ્વારા દંડ ફટકારવામાં આવ્યા બાદ દુષ્કર્મની ફરિયાદ વિશે પોલીસનું કહેવું છે કે આ મામલે તપાસ ચાલી રહી છે.

કેસની તપાસ કરી રહેલા બનાસકાંઠાના થરાના પોલીસ અધિકારી એન. એચ. પટેલે બીબીસી સાથેની વાતચીતમાં જણાવ્યું:

"પોલીસે ફરિયાદ દાખલ કરી છે. પરિવાર છેલ્લા કેટલાક મહિનાથી બનાસકાંઠાના ગામમાં રહેવા આવ્યો હતો."

"તેમણે સામાજિક બહિષ્કારની ફરિયાદ ભૂતકાળમાં નહોતી કરી. પીડિતાનું મેડિકલ ચેકઅપ અને જરૂરી કાર્યવાહી હાથ ધરવામાં આવી છે."

"પ્રાપ્ત પુરાવા ફોરેન્સિક તપાસ માટે મોકલવામાં આવશે. આરોપીએને પકડવા માટે પણ કાર્યવાહી ચાલુ છે."

"અમે દુષ્કર્મ તથા સામાજિક બહિષ્કાર અંગેનો કેસ દાખલ કર્યો છે."

'મામલો ગંભીર'

પ્રતીકાત્મક તસવીર

બનાસકાંઠાના...\n\ntl;dr:

ગુજરાતના બનાસકાંઠામાં એક મહિલાના પરિવારનો સામાજિક બહિષ્કાર કર્યા બાદ તેમની સાથે તેમના જ સમુદાયના આગેવાનોએ દુષ્કર્મ ગુજાર્યું હોવાની પોલીસ ફરિયાદ નોંધાઈ છે.


બનાસકાંઠાના મુખ્ય પડકારો અને કારણો\nબનાસકાંઠામાં સંખ્યાબંધ લોકોને મૃત પશુ સહાય, જમીન ધોવાણ સહાય અને ખેતીના સાધનો માટેની સહાય હજી સુધી મળી શકી નથી

બનાસકાંઠા: મુદ્દા અને કારણો

મુદ્દા

કારણો

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

બનાસકાંઠા જિલ્લામાં ચૂંટણીમાં મુખ્યત્વે આ મુદ્દા ચર્ચામાં રહે તેવી સંભાવના છે.


બનાસકાંઠામાં 12 વર્ષની કિશોરી સાથે કથિત દુષ્કર્મ બાદ ગળું કાપીને હત્યા\nબાળકીની લાશ શોધનારી બનાસકાંઠા પોલીસ

ડીસાના ડીવાયએસપી કુશલ ઓઝાએ બીબીસી સાથેની વાતચીતમાં ઘટનાની પુષ્ટિ કરી છે. પોલીસના જણાવ્યા અનુસાર કિશોરી મૂકબધિર હતી

તેમણે આ મામલે જણાવ્યું, "રેપ વિથ મર્ડરની મેટર છે. આરોપીની અટક કરાઈ છે. પૂછપરછ ચાલુ છે. એફએસએલમાં નમૂના મોકલી દેવાયા છે. તપાસ માટે ખાસ ટીમ પણ બનાવાઈ છે."

કિશોરીની નિર્મમ હત્યા કરી દેવામાં આવી છે જેમાં કોઈ તીક્ષ્ણ હથિયારથી તેનું માથું ધડથી અલગ કરી દેવાયું હોવાનું પોલીસની પ્રાથમિક તપાસમાં બહાર આવ્યું છે.

પોલીસ અનુસાર પ્રાથમિક દૃષ્ટિએ દુષ્કર્મ આચર્યા બાદ ક્રૂરતાપૂર્વક હત્યા કરી દેવાઈ છે.

'ગઈ કાલથી કિશોરી ગુમ થઈ હતી'

બનાસકાંઠા પોલીસ અધિકારી કુશલ ઓઝાએ ઘટનાની પુષ્ટિ કરી

આ વિશે સ્થાનિક પત્રકાર પરેશ પઢિયારે બીબીસી સાથેની વાતચીતમાં કહ્યું, "ગઈ કાલથી કિશોરી ગુમ થઈ હતી. તેની શોધખોળ ચાલુ હતી. પરિવારે પોલીસમાં પણ જાણ કરેલ. જોકે આજે સવારે તેનો મૃતદેહ મળી આવ્યો. સ્થાનિકો આરોપીને ફાંસીની સજાની માગણી કરી રહ્યા છે. અને બનાવને કારણે વિસ્તારમાં રોષ પણ ભભૂકી ઊઠ્યો છે."

તેમણે વધુમાં ઉમેર્યું, "કિશોરી મૂકબધિર હતી અને આરોપી મૃતકનો સંબંધી જ છે. તેને ડુંગરાળ વિસ્તારમાં લઈ જવામાં આવી હતી અને પછી તેની સાથે ખોટું કામ કરી હત્યા કરી દેવાઈ છે."

દરમિયાન સ્થાનિક પત્રકારો સાથેની વાતચીતમાં પીડિતાના પરિવારના સભ્યે પણ આરોપીને ફાંસીની સજા થવી જોઈએ એવી માગણી કરી હતી. તેમણે કહ્યું હતું કે સમગ્ર ઘટનાને પગલે પરિવાર દુખમાં ગરકાવ થઈ ગયો છે.

'રાષ્ટ્રીય મહિલા આયોગ'નાં સભ્ય ડૉ. રાજુલ દેસાઈએ પણ ઘટનાસ્થળની મુલાકાત લીધી હતી.

તેમણે નિવેદનમાં કહ્યું હતું કે આરોપીને કડકમાં કડક સજા થવી જોઈએ. તેમણે એમ પણ કહ્યું હતું કે આ ખૂબ જ નિંદનીય ઘટના છે અને સમાજ માટે આ એક ચિંતાનો વિષય છે.

આ મામલે વડગામના ધારાસભ્ય જિગ્નેશ મેવાણીએ ટ્વીટ કરી રોષ વ્યક્ત કર્યો હતો.

તેમણે ટ્વીટ કરી લખ્યું, "ભારત માતાનું ગુજરાતમાં ગળું કાપી નાખ્યું. અમે વારંવાર કહી રહ્યા હતા કે મોદીજી હાથરસ વિશે કંઈક બોલો, પરંતુ તેમણે એક શબ્દ ન બોલ્યો. હવે જુઓ દાંતીવાડામાં એક માસૂમ બાળકીનું ગળું કાપી હત્યા કરી દીધી. આ કેવો વિકાસ છે? કાયદો અને વ્યવસ્થા તથા બંધારણના તો ધજાગરા ઊડી રહ્યા છે."

તમે અમનેફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

બનાસકાંઠા પોલીસ અનુસાર દાંતીવાડામાં કિશોરી પર કથિત 'દુષ્કર્મ બાદ હત્યા' કરી દેવાઈ હોવાની ઘટના નોંધાઈ છે.


બનાસકાંઠામાં કિશોરી પર દુષ્કર્મ આચરી માથું કાપી નાખનાર કેવી રીતે ઝડપાયો?\nઆ બનાવને લઈને રવિવારે લોકોએ વિરોધપ્રદર્શન કરી કૅન્ડલ લાઇટ માર્ચ કાઢી હતી.

ઘટના અંગે શનિવારે ડીસાના ડીવાયએસપી કુશલ ઓઝાએ બીબીસી સંવાદદાતા દિપલકુમાર શાહ સાથેની વાતચીતમાં જણાવ્યું હતું કે "પ્રાથમિક દૃષ્ટિએ આ રેપ વિથ મર્ડરની ઘટના છે. તીક્ષ્ણ હથિયારથી કિશોરીનું માથું ધડથી અલગ કરી દેવાયું હોવાનું પ્રાથમિક તપાસમાં બહાર આવ્યું છે. આરોપીની અટકાયત કરવામાં આવી છે. પૂછપરછ ચાલુ છે. ફૉરેન્સિક સાયન્સ લૅબોરેટરી(એફએસએલ)માં નમૂના મોકલી દેવાયા છે. તપાસ માટે ખાસ ટીમ પણ બનાવાઈ છે."

પોલીસે એમ પણ કહ્યું હતું કે આરોપી કિશોરીનો સંબંધી છે.

આરોપી ભાણેજ નીકળ્યો

ડીસાના ડીવાયએસપી કુશલ ઓઝા

જે કિશોરીની હત્યા થઈ છે એ ડીસામાં રહેતી હતી. તેના પિતા શાકભાજીનો વ્યવસાય કરતા હતા. પિતાએ બીબીસી સાથે વાત કરતાં કહ્યું હતું કે "મારી દીકરી સાથે અત્યાચાર ગુજારનારો મારો ભાણેજ જ હતો. મને ખબર નહોતી કે મારી દીકરી સાથે ફોઈનો દીકરો જ આવું કૃત્ય કરશે. તેમનું ઘર અમારાથી દોઢેક કિલોમિટર દૂર છે. ભાણેજ પણ અમારા ઘરે અવારનવાર પરિવાર સાથે આવતો હતો. કોઈને અંદાજ ક્યાંથી હોય કે એ આવું કરશે?"

ડીસાના શિવનગર વિસ્તાર પાસે કંકાવટી સોસાયટીમાં રહેતી મૂકબધિર કિશોરી તેનાં મહોલ્લામાં ખૂબ લાડકવાયી હતી.

બનાસકાંઠામાં કૅન્ડલ માર્ચ

તેના પિતા કહે છે કે "પડોશમાં  કોઈ નાનુંમોટું કામ સોંપે તો તરત કરી આપતી. છોકરાંવ ક્રિકેટ રમતાં હોય અને પીવા માટે પાણી માગે તો તરત ઘરમાં દોડીને પાણી લઈ આવતી. શુક્રવારે સાંજે સાત-સાડા સાત વાગ્યે જ્યારે મારી દીકરી જ્યારે શેરીમાં રમતી હતી ત્યારે ફોઈનો દીકરો આવ્યો હતો. ઇશારાથી આઇસક્રીમની લાલચ આપીને તેને સ્કૂટર પર બેસાડીને લઈ ગયો હતો."

તમને કઈ રીતે આ ઘટનાક્રમની ખબર પડી? એ સવાલના જવાબમાં કિશોરીનાં પિતા કહે છે કે "આરોપીએ પોલીસ પાસે આ ઘટના કબૂલી છે અને પોલીસ દ્વારા જ અમને તેની જાણ થઈ છે."

ગેરહાજરીથી શંકા પ્રબળ બની

પોલીસ તપાસ

શુક્રવારે સાંજે કિશોરી ગાયબ થઈ ત્યારે તેના પરિવાર સહિત સમગ્ર મહોલ્લાના લોકોએ શોધખોળ આદરી હતી.

સીસીટીવીના આધારે તેઓ એ તારણ પર પહોંચ્યા હતા કે ફોઈનો દીકરો તેને ઉઠાવી ગયો છે.

કિશોરીના પિતા જણાવે છે કે "પાંચસો લોકોએ મારી દીકરી માટે આખી રાત શોધખોળ આદરી હતી. આસપાસના ત્રીસેક કિલોમિટર સુધી ગાડીઓ દોડાવી હતી. રસ્તા પર લગાવવામાં આવેલા અલગ અલગ સીસીટીવી(ક્લોઝ્ડ સરકિટ ટીવી) કૅમેરા ચેક કરાવડાવ્યા હતા."

"અમે ડીસા સુધરાઈના જાહેરમાં લગાવવામાં...\n\ntl;dr:

બનાસકાંઠાનાં દાંતીવાડામાં શનિવારે કથિત દુષ્કર્મ અને હત્યાની ઘટના સામે આવી હતી. જેમાં બાર વર્ષની મૂકબધિર કિશોરી સાથે કથિત દુષ્કર્મ આચરીને તેનું માથું કાપી નાખવામાં આવ્યું હતું.


બનાસકાંઠામાં દલિત યુવકની હત્યા, ‘સાંજે અપહરણ કરાયું, સવારે મૃતદેહ મળ્યો’\nબનાસકાંઠાના રવિ ગામમાં દલિત યુવકનો મૃતદેહ નિર્વસ્ત્ર અવસ્થામાં મળી આવ્યો છે

પોલીસ ફરિયાદ પ્રમાણે, ગુરુવારે રાત્રે મૃતક પિન્ટુ ગલચરનું ગાળાગાળી કરીને અપહરણ કરાયું હતું અને શુક્રવારે સવારે તેમનો મૃતદેહ મળી આવ્યો છે.

પોલીસે મૃતકના ભાઈની ફરિયાદના આધારે છ આરોપી સામે નામજોગ એફ.આઈ.આર. દાખલ કરી છે અને તેમની ધરપકડ કરવામાં આવી છે અને હત્યાના કારણ અંગે તપાસ હાથ ધરી છે.

વિપક્ષ કૉંગ્રેસ તથા વડગામના ધારાસભ્ય જિગ્નેશ મેવાણીએ રાજ્યમાં કાયદો અને વ્યવસ્થાની સ્થિતિ ઉપર સવાલ ઉઠાવ્યા છે.

નિર્વસ્ત્ર અવસ્થામાં મળ્યો મૃતદેહ

મૃતકના નાનાભાઈ સંજય કેવાભાઈ ગલચરે નોંધાવેલી એફ.આઈ.આર. (ફર્સ્ટ ઇન્ફર્મેશન રિપોર્ટ) મુજબ, 'રવિ મોટી ગામ ખાતે રહેતા છ શખ્સો ગુરુવારે રાત્રે આઠ વાગ્યા આજુબાજુ તેમના મોટાભાઈ પિન્ટુ ગલચરનું ગાળાગાળી કરીને અપહરણ કરી ગયા હતા.'

'શુક્રવારે સવારે રવિ ગામના બસસ્ટેન્ડ પાસેથી નિર્વસ્ત્ર અવસ્થામાં તેમનો મૃતદેહ મળી આવ્યો હતો. તેમને ગોંધી રાખીને માર મારવામાં આવ્યો હતો.'

યુવકની ઉંમર 27 વર્ષની હતી અને તેઓ છૂટક મજૂરી કરીને ગુજરાન ચલાવતા હતા, તેઓ પિતા તથા ભાઈબહેન સાથે રહેતા હતા.

એફ.આઈ.આર.માં આરોપી તરીકે ગામમાં રહેતા હંસરાજ પુરોહિત, ચેતન પુરોહિત, રામાભાઈ બ. પુરોહિત, રામાભાઈ ક. પુરોહિત, કીર્તિભાઈ પુરોહિત તથા ગૌતમ પુરોહિત સામે ફરિયાદ છે.

પોલીસે ફરિયાદના આધારે છ શખ્સોની ધરપકડ કરી છે.

બનાસકાંઠાના એસ.પી. (સુપરિન્ટેન્ડન્ટ ઑફ પોલીસ) તરુણ કુમાર દુગ્ગલે બી. બી. સી. ગુજરાતીના સંવાદદાતા જયદીપ વસંત સાથે વાત કરતાં જણાવ્યું:

"પોલીસે ફરિયાદના આધારે તમામ છ આરોપીઓની ધરપકડ કરી લીધી છે અને હત્યાના કારણો અંગે પૂછપરછ હાથ ધરી છે."

"આરોપીઓના કોવિડ-19 ટેસ્ટ હાથ ધરવામાં આવ્યા છે અને રિપોર્ટ આવ્યે અદાલતી કાર્યવાહી હાથ ધરવામાં આવશે."

પોલીસે આરોપીઓ વિરુદ્ધ ભારતીય દંડસંહિતા (ઇન્ડિયન પીનલ કોડ, આઈ.પી.સી.)ની કલમ 302, 364, 143, 294 (બી), તથા શિડ્યુલ્ડ કાસ્ટ ઍન્ડ શિડ્યુલ્ડ ટ્રાઇબ (પ્રિવેન્શન ઑફ ઍટ્રોસિટીઝ) ઍક્ટની કલમો લગાડી છે.

'ઝંપીને નહીં બેસીએ'

ધારાસભ્ય જિગ્નેશ મેવાણીએ ટ્વીટ કરીને આ હત્યાની સરખામણી મધ્યપ્રદેશમાં દલિત દમનની ઘટના સાથે કરી હતી.

મેવાણીએ ટ્વિટર ઉપર લખ્યું, "ગુજરાતના બનાસકાંઠા જિલ્લાના રવિ ગામ ખાતે પિન્ટુ ગલચર નામના યુવકની ગતરાત્રે હત્યા કરી દેવાઈ હતી. સ્પષ્ટ દેખાઈ રહ્યું છે કે હત્યા બાદ તેમને નિર્વસ્ત્ર કરીને ઢસડવામાં આવ્યા છે. જ્યાર...\n\ntl;dr:

બનાસકાંઠા જિલ્લાના રવિ ગામ ખાતે દલિત યુવકનો મૃતદેહ નિર્વસ્ત્ર અવસ્થામાં મળી આવ્યો છે, પરિવારજનોનો આરોપ છે કે ઉચ્ચ-જ્ઞાતિના લોકોએ તેની હત્યા નિપજાવી છે.


બનિયે કા દિમાગ ઔર મિયાંભાઈ કી ડેરિંગ\n180471421.jpg

શું આ ચૂંટણી પહેલાંના ગુજરાતના રાજકારણમાં જ્ઞાતિઓનો મુદ્દો આટલો ભાગ નહોતો ભજવતો?

રણજીતરામ મહેતાએ આ વાત 'ગુજરાતમાં એકતા શા માટે નથી' શિર્ષક હેઠળ પ્રકાશિત કરવામાં આવેલા એક લેખમાં લખી હતી.

જોકે, આ વખતે વિધાનસભા ચૂંટણીમાં જ્ઞાતિઓનો મુદ્દો વધુ ગાજી રહ્યો હોવાનું કહેવાય છે.

શું આ ચૂંટણી પહેલાંના ગુજરાતના રાજકારણમાં જ્ઞાતિઓનો મુદ્દો આટલો મોટો ભાગ નહોતો ભજવતો?

વર્ષ 1960માં ગુજરાતની સ્થાપના બાદ 1973માં ચીમનભાઈ પટેલ પહેલા બિનબ્રાહ્મણ મુખ્યમંત્રી બન્યા હતા.

તમને આ પણ વાંચવું ગમશે

સૌપ્રથમ મુખ્યમંત્રી જીવરાજ મહેતા વણિક હતા અને બાદના મુખ્યમંત્રીઓ બ્રાહ્મણ હતા. એ સમયે ગુજરાતમાં બ્રાહ્મણોની વસતિ એક ટકાથી પણ ઓછી હતી.

'ચીમનભાઈનું મુખ્યમંત્રી બનવું એ કોંગ્રેસ અને ગુજરાતના રાજકારણ માટે એક મોટી ઘટના હતી'

સુરત સ્થિત સોશિઅલ સાયન્સ સ્ટડી સેન્ટરના પ્રોફેસર કિરણ દેસાઈ કહે છે કે ચીમનભાઈનું મુખ્યમંત્રી બનવું એ કોંગ્રેસ અને ગુજરાતના રાજકારણ માટે એક મોટી ઘટના હતી.

દેસાઈ કહે છે, "મોરારજી દેસાઈની કોંગ્રેસને અશક્ત બનાવવા માટે ઇંદિરા ગાંઘીએ પાટીદારો અને પછાત જ્ઞાતિઓને આગળ કરી હતી."

ગુજરાતમાં જ્ઞાતિના આધારે થતું રાજકારણ કોઈ નવી વાત નથી. પહેલાંની ચૂંટણીઓમાં પણ જ્ઞાતિના આધારે સમીકરણો રચવામાં આવતાં હતાં.

એંશીના દાયકામાં માધવસિંહ સોલંકી ક્ષત્રિય, હરિજન, આદિવાસી અને મુસ્લિમો('KHAM' (ખામ) થિયરી)ને એક મંચ પર લાવ્યા હતા.

જેનાં આધારે માધવસિંહના નેતૃત્વમાં 149 કોંગ્રેસને બેઠકો મળી હતી.

બ્રાહ્મણોનું વર્ચસ્વ

ગુજરાતમાં ઓ.બી.સી., એસ.સી. અને એસ.ટી. સમુદાયની વસતિ 60 ટકાથી પણ વધારે છે

સુરતની વીર નર્મદ દક્ષિણ ગુજરાત યુનિવર્સિટીના પ્રોફેસર પરવેઝ અબ્બાસી કહે છે કે દેશ સ્વતંત્ર થયા બાદ લગભગ તમામ મહત્વના રાજ્યોમાં બ્રાહ્મણોનું વર્ચસ્વ હતું.

તેમણે કહ્યું કે આ બાબત માત્ર ગુજરાત પૂરતી જ સીમિત નહોતી.

અબ્બાસી કહે છે, "ત્યારે બિનબ્રાહ્મણો જાગરૂક નહોતા. તેઓ શિક્ષિત નહોતા અને તેમની મહત્વાકાંક્ષાઓ દબાયેલી હતી.

"પછીનાં વર્ષોમાં પરિસ્થિતિ પલટાઈ હતી અને તેનું પરિણામ આપણે જોઈ રહ્યા છીએ.

"ઉત્તરપ્રદેશ, બિહાર અને ગુજરાત સહિતના ઘણાં રાજ્યોના મુખ્યમંત્રી બ્રાહ્મણો હતા,

"હવે આવું નથી. હવે બિનબ્રાહ્મણો તેમના નેતૃત્વ બાબતે સ્પષ્ટ છે."

ઘણાં વિશ્લેષકોનું કહેવું છે કે ગુજરાતમાં છેલ્લાં કેટલાંક દાયકાઓથી હિંદુત્વનું રાજકારણ ચાલી રહ્યું હતું, એટલે આ...\n\ntl;dr:

ગુજરાત સાહિત્ય પરિષદના સંસ્થાપક રણજીતરામ મહેતાએ સો વર્ષ પહેલાં તેમના એક લેખમાં લખ્યું હતું કે, સમગ્ર ભારતમાં સૌથી વધુ જ્ઞાતિવાદ ગુજરાતમાં છે.


બરફ પર ચઢી રહેલા રીંછ અને બચ્ચાના વાઇરલ વીડિયોનું સત્ય શું છે?\nવીડિયોમાં બરફના પહાડ પર ચઢી રહેલું રીંછ અને તેનું બચ્ચું ચર્ચાનો વિષય બન્યાં છે.

લોકો સોશિયલ મીડિયામાં આ વીડિયોને પ્રેરણાત્કમ વીડિયો તરીકે શેર કરી રહ્યા છે.

વીડિયોમાં જોવા મળે છે કે બાળ રીંછ પોતાની માતા સાથે પહાડ ચઢવાનો ભરપૂર પ્રયાસ કરી રહ્યું છે. બચ્ચાની માતા ધીરે ધીરે પહાડ પર આગળ વધે છે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

રીંછનું બચ્ચું પણ તેની માતા સાથે ધીરે ધીરે ઉપર ચડતું જોવા મળે છે.

બરફના પહાડ પર અનેક વાર લપસી જવા છતાં રીંછનુ બચ્ચું હાર નથી સ્વીકારતું અને સતત ઉપર ચઢવાનો પ્રયાસ કરે છે.

વીડિયોમાં એક તબક્કે એવું પણ લાગશે કે હવે, આ બાળ રીંછ તેની માતા સુધી પહોચી શકશે નહીં.

જોકે, બચ્ચું યેન કેન પ્રકારેણ પહાડના શિખરે પોતાની માતા સુધી પહોંચવામાં સફળ રહે છે.

સોશિયલ મીડિયામાં લોકો આ વીડિયોને ખૂબ જ શેર કરી રહ્યા છે.

વીડિયો કોણે બનાવ્યો

વાઇરલ વીડિયોની કહાણી અહીંયા સમાપ્ત થાય છે અને આગળ એક નવો અધ્યાય શરૂ થાય છે.

આ વીડિયો તૈયાર કરવા બદલ પ્રાણી અને પ્રકૃતિ પ્રેમીઓએ વીડિયોના નિર્માતાની આકરી ઝાટકણી કાઢી છે.

હકીકતમાં આ વીડિયો રશિયાના ફોટોગ્રાફર દિમિગ્રા કેદ્રોવે ડ્રોનની મદદથી તૈયાર કર્યો હતો.

વીડિયોમાં અનેક તબક્કે જોવા મળે છે કે રીંછ ડ્રોનના કારણે વ્યથિત થઈ જાય છે. રીંછ એક તબક્કે તો આક્રમક થતું પણ જોવા મળે છે.

નેશનલ જીયોગ્રાફીના મતે આ વીડિયોની અંતિમ પળો ખૂબ જ મહત્ત્તવપૂર્ણ છે જ્યારે બચ્ચું શિખરે પહોચવાની તૈયારીમાં હોય છે ત્યારે ડ્રોનની હાજરીથી અકળાયેલી માદા રીંછ પંજા વડે ડ્રન પર હુમલો કરવાનો પ્રયાસ કરે છે.

ત્યારબાદ રીંછનું બચ્ચું લપસીને અનેક મીટર નીચે જઈ પહોંચે છે.

જાણકારોનો મત

ઇદાહો યુનિવર્સિટીના પ્રકૃતિ વૈજ્ઞાનિક સોફી ગિલ્બર્ટે કહ્યું "રીંછની નજરે ડ્રોન યૂએફઓ જેવી કોઈ અજાણી ચીજ છે. "

"રીંછે ક્યારેય આ પ્રકારની ચીજ જોઈ નહીં હોય તેથી તેનું અસહજ થવું સ્વાભાવિક હતું"

પ્રકૃતિ પ્રેમીઓના મતે ડ્રોની હાજરીથી રીંછ જોખમમાં મૂકાઈ ગયાં હતાં.

તેમના મતે ડ્રોનના ડરે રીંછે શિખર પર પહોંચવા અઘરો રસ્તો પસંદ કર્યો હોય તેવી શક્યતા છે.

મોટાભાગે રીંછ બચ્ચા સાથે હોય ત્યારે સરળ રસ્તો જ પસંદ કરે છે.

વીડિયોનો બચાવ

આ વીડિયો તૈયાર કરનાર ફોટોગ્રાફર દિમિગ્રા કેદ્રોવે વીડિયોનો બચાવ કર્યો છે.

રશિયાની વેબસાઇટ લેન્તા. આર.યુ. સાથેની વાતચીતમાં કેદ્રોવે દાવો કર્યો હતો કે તેમણે રીંછને કોઈ પણ હાની પહોંચાડી નહોતી.

વીડિયોમાં જ્યારે ડ્રોન...\n\ntl;dr:

આજકાલ સોશિયલ મીડિયામાં એક વીડિયો ખૂબ જ વાઇરલ થઈ રહ્યો છે.


બરફમાં ઢંકાયેલા 'ભારતીય સૈનિકો'ની વાયરલ તસવીરોનું સત્ય\nટ્વિટર અને ઇન્સ્ટાગ્રામ સહિત ફેસબુક પર એવા ઘણા પેજ છે જેના પર તસવીરો શૅર કરવામાં આવી છે.

આ તસવીરોને સાચી માનીને અભિનેત્રી શ્રદ્ધા કપૂર અને સાંસદ કિરણ ખેર જેવા લોકો પણ તેને શૅર કરી ચૂક્યા છે.

તેમાં કોઈ શંકા નથી કે ભારતીય સેના સૌથી ખરાબ પરિસ્થિતિઓમાં પણ પોતાની સેવાઓ આપે છે. દુનિયાના સૌથી મુશ્કેલ યુદ્ધસ્થળ તરીકે ઓળખાતી સિયાચીન ગ્લેશિયરમાં પણ ભારતીય સેના તહેનાત છે.

13 હજારથી 22 હજાર ફીટની ઊંચાઈ પર સ્થિત આ ગ્લેશિયરમાં ઠંડીના કારણે ઘણી વખત સૈનિકનું મૃત્યુ પણ થઈ જાય છે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

પરંતુ જે તસવીરોની અહીં વાત થઈ રહી છે, તે ભારતીય સૈનિકોની તસવીર નથી.

બીબીસીએ પોતાની તપાસમાં જાણ્યું છે કે ઘણા વિદેશી સૈનિકોની તસવીરોને ભારતીય સૈનિકોની જણાવીને સોશિયલ મીડિયા પર શૅર કરવામાં આવી છે.

આ તસવીરોની સાથે જે વાતો લખવામાં આવી છે, તેમને જોઈને લાગે છે કે સોશિયલ મીડિયા પર વધારેમાં વધારે લાઇક અને શૅર મેળવવા માટે ઇરાદાપૂર્વક ખોટી માહિતી તે તસવીરો સાથે જોડવામાં આવી.

દાવો :

ઉપર મુજબના સંદેશ સાથ હાથમાં ઑટોમેટિક રાઇફલ લઈને ઊભેલાં બે મહિલા સૈનિકોની આ તસવીર સોશિયલ મીડિયા પર ખૂબ શૅર કરવામાં આવી રહી છે.

આ તસવીરમાં જમણી બાજુ ઊભેલાં મહિલા સૈનિકની છાતી પર ભારતીય તિરંગા સાથે મેળ ખાતો ઝંડો પણ લાગેલો છે.

બાંગ્લા ભાષી ફેસબુક પેજ @IndianArmysuppporter પર પણ હાલ જ આ તસવીરને શૅર કરવામાં આવી જ્યાંથી ત્રણ હજાર કરતા વધારે લોકોએ આ તસવીરને શૅર કરી.

વર્ષ 2018માં ઉત્તરી ઇરાકના દોહુક વિસ્તારમાં ટ્રેનિંગ દરમિયાન લેવામાં આવેલી પશમર્ગા ફીમેલ ફાઇટર્સની તસવીર (ફાઇલ)

હકીકત :

સોશિયલ મીડિયા પર વાયરલ થઈ રહેલી તસવીર ખરેખર કુર્દિસ્તાનની પશમર્ગા ફોર્સમાં સામેલ મહિલા ફાઇટર્સની છે.

કુર્દ સેનાએ આ મહિલા ફાઇટર્સને કથિત આતંકવાદી સંગઠન ISISના લડાકૂઓને ટક્કર આપવા માટે તૈયાર કરી છે.

ઘણી આંતરરાષ્ટ્રીય મીડિયા સંસ્થાઓ આ ખાસ ફોર્સ પર ફીચર લખી ચૂકી છે. અમારી તપાસમાં અમે જાણ્યું કે જે ઝંડો તિરંગા જેવો લાગે છે, તે કુર્દીસ્તાનનો ઝંડો છે.

દાવો :

ઉપર મુજબના સંદેશ સાથે સમુદ્ર કિનારે ઊભેલા આ કથિત સૈનિકની તસવીર પણ સોશિયલ મીડિયા પર ખૂબ શૅર કરવામાં આવી રહી છે.

તસવીરમાં જે વ્યક્તિ છે, તેમનો ચહેરો બરફમાં ઢંકાયેલો છે.

"ભારતીય યોદ્ધા" નામના આ ફેસબુક પેજ સિવાય પણ કેટલાક ફેસબુક પેજ અને ટ્વિટર હૅન્ડલ પર આ તસવીરો મોટાપાયે શૅર કરવામાં આવી છે.

હકીકત :

આ કોઈ...\n\ntl;dr:

આવી ઘણી તસવીરો જેમાં દાવો કરવામાં આવ્યો છે કે તે ભારતીય સૈનિકોની ખૂબ જ ભયાનક પરિસ્થિતિમાં કામ કરવાની તસવીરો છે. આ તસવીરો સોશિયલ મીડિયા પર ખૂબ વાયરલ થઈ રહી છે.


બર્ડફ્લૂ : ગુજરાતમાં જૂનાગઢમાંથી પૉઝિટિવ કેસ મળ્યો\nપ્રતીકાત્મક તસવીર

જૂનાગઢમાં માણાવદર પાસે મૃત્યુ પામેલા બે પક્ષીઓનો રિપોર્ટ પૉઝિટિવ આવ્યો છે.

એક અઠવાડિયા પહેલા બાંટવાના ખારો ડેમ પાસે 55 પક્ષીઓનાં મોત થયાં હતાં. જેના સૅમ્પલ ભોપાલની લૅબોરેટરીમાં મોકલવામાં આવ્યાં હતાં.

જે પૈકી બે ટિટોડી બે પક્ષીઓનો રિપોર્ટ પૉઝિટિવ આવ્યો છે.

જોકે, અધિકારીઓએ જણાવ્યું છે કે ચિંતાનું કોઈ કારણ નથી. ગત બે તારીખ પછી એક પણ પક્ષીનું મોત થયું નથી અને હાલ સર્વેની કામગીર શરૂ કરવામાં આવી છે.

અધિકારીઓએ મરઘાં પાલન કેન્દ્રોમાં ચેકિંગ શરૂ કર્યું છે જેમાં હજી સુધી એક પણ કેસ સામે આવ્યો નથી.

ઍલન મસ્ક વિશ્વની સૌથી ધનિક વ્યક્તિ, અંબાણીથી પણ આગળ

ઍલન મસ્ક

ઍલન મસ્ક હવે વિશ્વના સૌથી ધનિક માણસ બની ગયા છે, કેમ કે તેમની નેટવર્થ $ 185 બિલિયનને પાર કરી ગઈ છે.

મસ્કની ઇલેક્ટ્રોનિક કાર કંપની ટેસ્લાએ આ વર્ષે મૂલ્યમાં વૃદ્ધિ કરી છે અને બુધવારે પહેલી વાર તેમનું બજારમૂલ્ય $ 700 બિલિયન પર પહોંચ્યું છે.

ઍલને બ્લૂમબર્ગ તરફથી જાહેર કરાયેલી અબજોપતિની સૂચિમાં એમેઝોનના માલિક જેફ બેજોસને પાછળ રાખી દીધા છે. આ સૂચિમાં 500 અબજોપતિ સામેલ છે.

એટલું જ નહીં તેઓએ ભારતીય ઉદ્યોગપતિ મુકેશ અંબાણીને પણ પાછળ રાખી દીધા છે.

આજે સરકાર-ખેડૂતો વચ્ચે 8મી વખત બેઠક, શું મુદ્દાનો ઉકેલ આવી જશે?

નવા કૃષિકાયદાના વિરોધમાં ખેડૂતો દિલ્હીની સરહદે આંદોલન ચલાવી રહ્યા છે. હજારોની સંખ્યામાં ખેડૂતો દિલ્હી તરફ ટ્રેક્ટર લઈને કૂચ પણ કરી રહ્યા છે.

આ દરમિયાન આજે ખેડૂતો અને સરકાર વચ્ચે ફરી એક બેઠકની તૈયારીના અહેવાલ છે.

ઇન્ડિયન એક્સપ્રેસના અહેવાલ અનુસાર, ખેડૂત સંગઠનો સાથે આઠમા રાઉન્ડની વાતચીતના એક દિવસ પહેલાં કૃષિમંત્રી નરેન્દ્રસિંહ તોમર ગુરુવારે પંજાબસ્થિત નાનકસાર શીખ સંપ્રદાયના ધાર્મિક વડા બાબા લાખા સિંહને મળ્યા હતા.

વિરોધસ્થળોએ લંગરનું આયોજન કરી રહેલા બાબા લાખા સિંહે કહ્યું હતું કે તેઓ સરકાર અને વિરોધ કરી રહેલા ખેડૂતો વચ્ચે મધ્યસ્થી કરવા ઇચ્છે છે, તો ખેડૂત યુનિયનોએ કહ્યું કે ધાર્મિકનેતાઓ તેમના માટે બોલતા નથી.

એવી પણ વાત જાણવા મળી છે કે બપોરે વાટાઘાટ પહેલાં સરકારના મંત્રીઓ ગૃહમંત્રી અમિત શાહને પણ મળી શકે છે. આજે બેઠક થાય છે કે કેમ અને થાય છે તો તેમાં શું પરિણામ આવે છે તેના પર સૌની નજર છે.

"દિલ્હીના શાસક રાહુલ ગાંધીથી ડરે છે"

જનસત્તાના અહેવાલ અનુસાર, શિવસેનાએ ગુરુવારે કહ્યું કે "દિલ્હીમાં શાસક" રાહુલ ગાંધીથી ડરે છે. સંપાદકીયમાં કહેવાયું કે...\n\ntl;dr:

કોરોના મહામારી વચ્ચે બર્ડફ્લૂનું જોખમ અનેક રાજ્યોમાં દેખાઈ રહ્યું છે ત્યારે ગુજરાતમાં તેનો પૉઝિટિવ કેસ સામે આવ્યો છે.


બર્લિન : 1989માં તોડી દેવાયેલી એ દીવાલ જેણે દુનિયાનો ઇતિહાસ બદલ્યો\nતેની ચરમસીમાએ આખરે બર્લિનની દીવાલ તૂટી, જે આધુનિક જગતના ઇતિહાસની બહુ સીમાચિહ્નરૂપ ઘટના બની રહી છે.

દીવાલ તૂટી તેનું એક કારણ અમલદારી તંત્રની ગફલત પણ હતી. તે વખતે સોવિયેટ સંઘની આગેવાની હેઠળનો સામ્યાવાદી બ્લૉક ધરાશાઇ થઈ રહ્યો હતો અને તેને કારણે સર્જાયેલી ક્રાંતિના મોજાના ધક્કામાં દીવાલ તૂટી અને તે સાથે જ એક નવી દુનિયાની સરહદ પણ ખુલી.

બે વિચારધારાના ભાગલા પાડતી દીવાલનો ઇતિહાસ

કેવી રીતે તૂટી દીવાલ?

પૂર્વ અને પશ્ચિમ બર્લિન વચ્ચેની દિવાલ તૂટી પડતાં ભાવનાત્મક દ્રશ્યો સર્જાયા હતાં.

તે દિવસ હતો 9 નવેમ્બર 1989. પૂર્વ બર્લિનમાં પાંચ લાખથી વધુ લોકો વિરોધ પ્રદર્શન કરવા માટે શેરીઓમાં નીકળી પડ્યા હતા. તેના પાંચમાં દિવસે પૂર્વ અને પશ્ચિમ જર્મનીને નોખી પાડતી બર્લિનની દીવાલ તૂટી.

પૂર્વ જર્મનીના નેતાઓએ દેખાવો કરી રહેલા લોકોને શાંત પાડવા માટે સરહદ પર નિયંત્રણો હળવા કરવાની કોશિશ કરી હતી. પૂર્વ જર્મનીના લોકો વધારે મોકળાશ સાથે સરહદ પાર પ્રવાસ કરી શકે તે માટેના પ્રયાસો હતા. જોકે નેતાઓ સરહદને સાવ ખોલી નાખવા માગતા નહોતા.

સરહદ પર આવનજાવનમાં નિયંત્રણો હળવા કરાયા તે મામુલી હતા, પણ તેનો અમલ એવી રીતે થયો કે તેની ભારે અસર થઈ.

નવા નિયમો અંગેની જાણકારી આપતી નોંધ પ્રવક્તા ગુન્ટર શ્વેબોવસ્કીને સોંપવામાં આવ્યું હતું.

તેઓ એટલી ઉતાવળમાં હતા કે પત્રકારપરિષદ અગાઉ તેમણે પોતે જ પ્રેસનોટ વાંચી નહોતી.

તેમણે પત્રકારો સમક્ષ જ નોંધ વાંચવાનું શરૂ કર્યું અને તે સાંભળીને પત્રકારો સ્તબ્ધ થઈ ગયા.

"કોઈ પૂર્વશરતો પૂરી કર્યા વિના વિના હવે દેશની બહાર અંગત પ્રવાસ માટેની અરજી કરી શકાશે," એમ તેમણે વાંચ્યું હતું.

ચોંકી ગયેલા પત્રકારોએ વધુ વિગતોની માગણી કરી. પોતાની પાસેના કાગળિયા ઊંચાનીચા કરીને શ્વેબોવસ્કિએ કહ્યું કે તેઓ જાણે છે ત્યાં સુધી નિયમ તાત્કાલિક અસરથી લાગુ પડી રહ્યો છે.

સાચી વાત એ હતી કે નિયમ બીજા દિવસથી લાગુ પડવાનો હતો અને વિઝાની અરજીના નિયમોની વિગતો પણ બીજે દિવસે જાહેર થવાની હતી.

જોકે ટીવી પર આ સમાચાર ઝડપથી ફેલાઈ ગયા હતા. સમાચાર સાંભલીને પૂર્વ જર્મનોના ટોળેટોળાં સરહદે એકઠાં થઈ ગયાં.

તે રાત્રે સરહદ પર ચોકીપહેરાની જવાબદારી સંભાળનારા હેરાલ્ડ જેગરે 2009માં ડેર સ્પિગલ અખબારને જણાવ્યું હતું કે તેઓ પત્રકારપરિષદ સાંભળીને મૂંઝાયા હતા અને થોડી વારમાં લોકોનાં ટોળાં આવતાં જોયાં હતાં.

જેગરે પોતાના ઉપરીઓનો સંપર્ક કરવા માટે મથામણ કરી, પણ તેમને...\n\ntl;dr:

દુનિયામાં બનતા બનાવો બહુ ઝડપથી પસાર થઈ જતા હોય છે, પણ 1989માં દુનિયામાં આવેલા પરિવર્તનો એટલા ઝડપી અને વ્યાપક હતા કે ભાગ્યે જ કોઈ તેની તોલે આવે.


બર્લિનની દીવાલ ધ્વસ્ત કરાયાનાં 30 વર્ષ બાદ યુરોપમાં ઊભી થઈ રહી છે નવી દીવાલો?\nપરંતુ બર્લિન વૉલ ધ્વસ્ત કરી દેવાયાના 3 દાયકા બાદ, ફરીથી ખંડને બે ભાગમાં વહેંચતી સેંકડો કિલોમિટર લાંબી વાડ બાંધવામાં આવી રહી છે. જેનો ઘણા ઉદ્દેશો પૈકી એક લોકોની અવરજવરને પ્રતિબંધિત કરવાનો પણ છે.

આ બાબત યુરોપની હિજરતીઓ સાથેની મુશ્કેલીઓ પર પ્રકાશ પાડે છે.  મેડિકલ ચૅરિટી એમ. એસ. એફ. અનુસાર "આવા પગલાથી વેર વાળવાની વૃતિના કારણે હિજરતીઓનાં મૃત્યુના બનાવો અને તેમને સહન કરતી મુશ્કેલીઓનું સામાન્યીકરણ થશે."

સમગ્ર યુરોપમાં દેખાઈ રહેલું આ ચલણ આજના યુરોપિયન દેશો હિજરતના માનવીય પાસાનો વિચાર કર્યા વગર તેને કારણે સર્જાતી આર્થિક અને રાજકીય અસરોથી કેટલા ચિંતિત છે એ વાત તરફ આંગળી ચીંધે છે.

એક વિભાજિત ખંડ

બીજા વિશ્વયુદ્ધ બાદ, સમગ્ર યુરોપને બે ભાગમાં વહેંચી દેવામાં આવ્યું હતું, એક સામ્યવાદી પૂર્વ અને બીજું મૂડીવાદી પશ્વિમ.

પૂર્વ બાજુની સરકાર વધુ પડતી આપખુદ બની જતાં 1949થી 1961ની વચ્ચે પૂર્વ જર્મનીમાંથી 27 લાખ લોકો હિજરત કરીને પશ્ચિમ જર્મની તરફ ચાલ્યા ગયા હતા.

આ હિજરતને અટકાવવા માટે પૂર્વ યુરોપના દેશોએ સોવિયેત સંઘના વડપણ હેઠળ એક ખૂબ જ આકરી બૉર્ડરની યોજના અમલમાં મૂકી.

આ બૉર્ડર પર ઇલેક્ટ્રિક વાડ, લૅન્ડમાઇન અને હથિયારધારી સૈનિકો તહેનાત કરી દેવાયા. જેઓ પૂર્વમાંથી હિજરત કરીને પશ્વિમ તરફ જતા લોકોને જોતાં જ ઠાર કરી દેતા.

શીત યુદ્ધના અંત બાદ બ્રિટનનાં વડાં પ્રધાન માર્ગરેટ થૅચરે પૂર્વ યુરોપિયન દેશોની આ કાર્યવાહીને વખોડતાં કહ્યું કે, "સ્વતંત્રતા તરફની દોટને અટકાવવા માટે પૂર્વી યુરોપના દેશોએ નિષ્ઠુરપણા અને શયતાનિયતની તમામ હદો વટાવી દીધી છે."

લોકોને પૂર્વ યુરોપમાંથી પશ્ચિમ યુરોપમાં જતા અટકાવવા માટે આખા યુરોપમાં જે પ્રયત્નો થઈ રહ્યા હતા, તે પૈકી સૌથી વધારે કુખ્યાત પ્રયત્ન બર્લિન વૉલ તરીકે ઓળખાય છે.

આ દીવાલે જર્મનીના ઐતિહાસિક પાટનગર બર્લિનને બે ભાગમાં વહેંચી દીધું હતું. જેનું નિર્માણ 1961માં થયું હતું.

વર્ષ 2017માં બર્લિનની ફ્રી યુનિવર્સિટીના એક અભ્યાસ મુજબ એ દીવાલને પાર કરવાના પ્રયાસમાં 262 લોકો પોતાનો જીવ ગુમાવી ચૂક્યા હતા.

બે વિચારધારાના ભાગલા પાડતી દીવાલનો ઇતિહાસ

ઉષ્માભેર સ્વાગત

એક સમય એવો પણ હતો જ્યારે પૂર્વમાંથી સલામતપણે ભાગીને આવનાર માણસોનું પશ્ચિમના લોકો દ્વારા સ્વાગત કરાતું.

બદલામાં સફળતાપૂર્વક ભાગીને આવનાર લોકો પૂર્વના દેશોએ લાદેલા પ્રતિબંધને વખોડતા અને એ પ્રતિબંધનો અમલ કરવા માટે કરાતા અત્યાચારની ટીકા...\n\ntl;dr:

બર્લિન વૉલ ધ્વસ્ત કરી દેવાયાને 30 વર્ષ વીતી ચૂક્યાં છે. બર્લિન વૉલ એટલે એ ઘાતક બૉર્ડર જે શીત યુદ્ધ દરમિયાન સામ્યવાદી એવા પૂર્વ યુરોપના વાસીઓને પશ્ચિમ યુરોપમાં જતા અટકાવતી હતી.


બલબીર સિંહ : 13 નંબરની અશુભ જર્સી પહેરી ભારતને ઑલિમ્પિક ગોલ્ડ અપાવનાર મહાન ખેલાડીની કહાણી\nવર્ષ 1948માં લંડન ઑલિમ્પિક્સની ફાઇનલ મૅચમાં ઇંગ્લૅન્ડની સામે ગોલ કર્યા પછી બલબીર સિંહ

ધીમેધીમે થતા વરસાદથી મેદાન ભીનું અને લિસ્સું થઈ ગયું હતું. આથી કિશન લાલ અને કેજી સિંહ બાબુ બંને પોતાનાં જૂતાં કાઢીને ઉઘાડા પગે રમવા લાગ્યા.

પહેલા હાફમાં જ બંનેએ આપેલા પાસ પર બલબીર સિંહે ટૉપ ઑફથી શૉટ લગાવીને ભારતને 2-0થી આગળ કરી દીધું.

રમત પૂરી થઈ ત્યારે 4-0 સ્કોર હતો અને સુવર્ણપદક ભારતનો હતો. જેવી ફાઇનલની સીટી વાગી કે બ્રિટનમાં ભારતના તત્કાલીન ઉચ્ચાયુકત કૃષ્ણ મેનન દોડતાં મેદાનમાં ઘૂસ્યા અને ભારતીય ખેલાડીઓને ગળે મળવા લાગ્યા.

બાદમાં તેઓએ ભારતીય હૉકી ટીમ માટે ઇન્ડિયા હાઉસમાં સ્વાગત સમારોહનું આયોજન કર્યું, જેમાં લંડનના જાણીતા ખેલપ્રેમીઓને આમંત્રિત કર્યા.

જ્યારે ટીમ જહાજથી ભારત પરત ફરી ત્યારે મુંબઈ પાસે તેમનું જહાજ વમળમાં ફસાઈ ગયું. એ ઑલિમ્પિકમાં સ્ટાર બનેલા બલબીર સિંહ પોતાની માતૃભૂમિને જહાજમાંથી જોઈ શકતા હતા. એ સ્થિતિમાં તેમને આખા બે દિવસ રહેવું પડ્યું. જ્યારે વમળ છૂટું પડ્યું ત્યારે તેમનું જહાજ મુંબઈના પૉર્ટ પર પહોંચી શક્યું.

વર્ષ 1948ના ઑલિમ્પિકમાં બલબીર સિંહ સાથે હાથ મેળવતાં લંડનમાં તે વખતના ભારતના ઉચ્ચ કમિશનર કૃષ્ણ મેનન

નહેરુ અને રાજેન્દ્ર પ્રસાદની હાજરીમાં...

1952માં હેલિંસ્કી ઑલિમ્પિકમાં બલબીર સિંહ ભારતીય દળના ધ્વજવાહક બન્યા હતા

પરંતુ આ દરમિયાન ખેલપ્રેમીઓ નાવડીઓ પર સવાર થઈને હૉકીમાં સુવર્ણપદક અપાવનારાઓને અભિનંદન આપવા જહાજ પર પહોંચી ગયા.

કેટલાક દિવસો પછી દિલ્હીના નેશનલ સ્ટેડિયમમાં ઑલિમ્પિકવિજેતાઓ અને ભારતની અન્ય ટીમ વચ્ચે એક ફ્રેન્ડલી મૅચ રમાઈ, જેને જોવા માટે રાષ્ટ્રપતિ રાજેન્દ્ર પ્રસાદ અને વડા પ્રધાન જવાહરલાલ નહેરુ સ્ટેડિયમમાં હાજર હતા.

બલબીર સિંહ સિનિયરે વિજયી ગોલ મારીને ઑલિમ્પિક ટીમને 1-0થી જીત અપાવી.

હેલિંસ્કીમાં 1952માં આયોજિત ઑલિમ્પિક રમતમાં બલબીર સિંહની ભારતીય ટીમમાં પસંદગી થઈ. ત્યાં તેમને 13 નંબરની જર્સી પહેરવા માટે અપાઈ.

અશુભ હોવા છતાં 13 નંબર બલબીર સિંહ માટે ભાગ્ય લઈને આવ્યો. આખી ટુર્નામેન્ટમાં ભારતે 13 ગોલ સ્કોર કર્યો, જેમાં 9 ગોલ બલબીર સિંહ માર્યા.

હેલિંસ્કીમાં 1952માં યોજાયેલાં ઑલિમ્પિકમાં ગોલ્ડ મેડલ જીત્યા પછી ભારતમાં અભૂતપૂર્વ સ્વાગત થયું

ડાબા જૂતા પર કબતૂરની અઘાર પડી

જાણીતા કૉમેન્ટેટર જસદેવ સિંહની સાથે બલબીર સિંહ (ડાબે)

બલબીર સિહે બીબીસી સાથે વાત કરતાં એક રસપ્રદ કહાણી સંભળાવી હતી, "હું...\n\ntl;dr:

જ્યારે 1948માં ભારત અને ઇંગ્લૅન્ડ વચ્ચે લંડનના વેમ્બલી સ્ટેડિયમમાં હૉકીની ફાઇનલ શરૂ થઈ તો બધા દર્શકોએ એક સૂરમાં બૂમો પાડવાની શરૂ કરી, "કમ ઑન બ્રિટન, કમ ઑન બ્રિટન!"


બળાત્કાર વિરોધી કાર્ટૂન બનાવનાર પત્રકારને મળી ધમકીઓ\nસ્વાતિએ બનાવેલું આ કાર્ટૂન સોશિયલ મીડિયા પર વાઇરલ થઈ ગયું છે

સ્વાતિ હૈદરાબાદમાં રહે છે અને એક અંગ્રેજી દૈનિક માટે કામ કરે છે. તેઓ કાર્ટૂનિસ્ટ નથી, પરંતુ તેમને જે વિષયો સ્પર્શે તેને સમયાંતરે કાર્ટૂન બનાવતાં રહે છે.

તાજેતરમાં જ સ્વાતિએ એક કાર્ટૂન બનાવ્યું છે, જેમાં ભગવાન રામ અને સીતા વચ્ચેનો એક વાર્તાલાપ દર્શાવ્યો છે.

આ કાર્ટૂનનો હેતુ હાલમાં બનેલી બળાત્કારની કેટલીક ઘટનાઓમાં આરોપીઓનું સમર્થન કરનારા કથિત દક્ષિણપંથી તત્વોની ટીકા કરવાનો હતો.

કાર્ટૂનમાં સીતા અખબારના સમાચારો વાંચીને રામને કહી રહ્યા છે કે તેઓ ખૂશ છે કે, તેમનું અપહરણ રાક્ષસોના રાજા રાવણે કર્યું હતું નહીં કે રામના ભક્તોએ.

વડલામુડીએ કહ્યું છે કે, આ ધમકીઓએ તેમને વધુ મજબૂત બનાવ્યાં છે.

કાર્ટૂન અને તેનો વિવાદ બન્ને વાઇરલ થયાં

સ્વાતિ વડલામુડી હૈદરાબાદમાં રહે છે અને એક અંગ્રેજી દૈનિકનાં પત્રકાર છે

આ કાર્ટૂનને સોશિયલ મીડિયામાં હજારો વખત શેર કરવામાં આવ્યું છે.

પરંતુ તેમણે જે રીતે હિંદુ ધાર્મિક ગ્રંથ રામાયણનાં પાત્રોનો ઉપયોગ કર્યો છે. તેનાથી વિવાદ થયો છે.

વડલામુડીએ બીબીસીના સંવાદદાતા પૃથ્વીરાજ સાથે વાત કરતાં કહ્યું કે, આ પ્રકારનાં કાર્ટૂન બનાવવા તેમની આદત છે.

એ કાર્ટૂન ગયા સપ્તાહે સમાચારોમાં રહેલી બળાત્કારની બે ઘટનાઓની ટીકા માટે બનાવવામાં આવ્યું હતું.

ભારતના વહિવટ હેઠળના કાશ્મીરમાં કઠુઆ જિલ્લામાં આઠ વર્ષની બાળકી સાથે ગેંગરેપ અને હત્યાના આરોપીઓના સમર્થનમાં આયોજિત રેલીમાં ભાજપના બે મંત્રીઓએ ભાગ લીધા બાદ આખા દેશમાં આક્રોશ જોવા મળ્યો હતો.

શું તમે આ વાંચ્યું?

એ જ રીતે ઉત્તર પ્રદેશા ઉન્નાવ જિલ્લાની એક યુવતીએ ભાજપના ધારાસભ્ય પર બળાત્કારનો આરોપ લગાવ્યા બાદ આત્મવિલોપન કરવાની કોશિશ કરી હતી.

સ્વાતિ વડલામુડીએ બીબીસીને કહ્યું છે કે બન્ને ઘટનાઓમાં દેશમાં સત્તાધારી પક્ષ ભાજપનાં જ લોકો શામેલ છે.

પછી ભલે તેના નેતાઓએ અપરાધ કર્યો હોય કે પછી ભાજપના સમર્થકોએ આરોપીઓનું સમર્થન કર્યું હોય.

તેમણે કહ્યું કે, જે લોકોએ આરોપીઓનો બચાવ કર્યો અથવા એ નિર્દોષ હોવાનો દાવો કર્યો એ લોકો પોતાની જાતને રામ ભક્ત કહે છે.

સ્વાતિ વડલામુડી કહે છે કે આ અપરાધોની બિભત્સતાને જોઈ તે વિચારમાં પડી ગયાં હતાં કે આ કહેવાતા રામ ભક્તોએ સીતાનું અપહરણ કર્યું હોય તો શું થયું હોત?

કાર્ટૂન છપાયા બાદ તેમને ઇન્ટરનેટ પર ઘણી ધમકીઓ મળી. ઘણા લોકોએ તેમની ધરપકડ કરવાની પણ માગણી કરી છે.

ધમકીઓમાં ગૌરી લંકેશની...\n\ntl;dr:

આંધ્ર પ્રદેશના પત્રકાર અને કાર્ટૂનિસ્ટ સ્વાતિ વડલામુડીને તેમના એક કાર્ટૂન માટે સોશિયલ મીડિયા પર ધમકીઓ મળ્યા બાદ જણાવ્યું છે કે તે કોઈની સામે ઝૂકશે નહીં.


બહેનની અંતિમ ઇચ્છા પૂર્ણ કરવા ભાઈ ડગ્લસ સલ્ડાના કરે છે આ ક્રિસમસ ટ્રીની જાળવણી.\n''હું મુંબઈના વરલીમાં રહું છું. અમે આ વૃક્ષ અમારા પાડોશી પાસેથી ખરીદ્યું હતું.

ત્યારબાદ મેં મારી બહેન સાથે આ વૃક્ષ અમારા બગીચામાં રોપ્યું હતું. હવે આ ઝાડ 65 ફૂટ ઊંચું છે.''

''આ ક્રિસમસ ટ્રીએ મારી બહેનનો જુસ્સો જીવતો રાખ્યો છે.

મારી બહેનનું નિધન 2005માં કેન્સરના કારણે થયું હતું. હું આ ઝાડ 2005થી શણગારું છું.

તેમની અંતિમ ઇચ્છા હતી કે અમે આ વૃક્ષને શણગારતા રહીએ, જેથી તે તેને સ્વર્ગમાંથી પણ જોઈ શકે.''

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

ડગ્લસ સલ્ડાના જણાવે છે કે ''હું 10-20 દિવસ માટે સેલિબ્રિટિ બની જાઉં છું. લિમ્કા બુક ઓફ રેકોર્ડમાં આ વૃક્ષ નોંધાયેલું છે. આનાથી લાંબા વૃક્ષો વચ્ચે આ વૃક્ષ લાંબુ, પૂર્ણ રીતે શણગારેલું અને નૈસર્ગિક હોવાથી અલગ તરી આવે છે.''


બાંગ્લાદેશ : એ દેશ જેણે લગ્નનાં ફૉર્મમાંથી ‘વર્જિન’ શબ્દ હઠાવ્યો\nબાંગ્લાદેશની સુપ્રીમ કોર્ટે મહિલાઓનાં પક્ષમાં એક મોટો નિર્ણય આપ્યો છે કે હવે તેમણે તેમનાં લગ્નનાં સર્ટિફિકેટ પર 'વર્જિન' એટલે કે કુમારી શબ્દ નહીં લખવો પડે.

કોર્ટે બાંગ્લાદેશ સરકારને આદેશ આપ્યા છે કે સર્ટિફિકેટ પર 'વર્જિન' શબ્દની જગ્યાએ 'અનમૅરિડ' એટલે કે 'અવિવાહિત' શબ્દનો ઉપયોગ કરવામાં આવે.

અત્યાર સુધી બાંગ્લાદેશમાં લગ્ન સમયે સર્ટિફિકેટમાં મહિલાઓએ પોતાનું સ્ટેટસ પસંદ કરવું પડતું હતું. તેમાં ત્રણ વિકલ્પ મૂકવામાં આવતા - કુમારી, તલાકશુદા અને વિધવા.

હવે કોર્ટના નિર્ણય બાદ 'કુમારી'ની જગ્યાએ 'અવિવાહિત' મૂકવામાં આવશે જ્યારે 'તલાકશુદા' અને 'વિધવા' જેમના તેમ રહેશે.

કોર્ટના નવા નિયમ પ્રમાણે હવે દુલ્હાએ પણ એ જણાવવાનું રહેશે કે તે 'અવિવાહિત' છે, 'તલાકશુદા' છે કે પછી 'વિધુર' છે.  આ પહેલાં પુરુષોએ આવું કંઈ કરવું પડતું ન હતું.

2014માં કરાઈ હતી અરજી

આ કેસ લડનારા વકીલે વર્ષ 2014માં આ મામલે કોર્ટમાં અરજી કરી હતી.

તેમણે દલીલ આપી કે લગ્નનાં સર્ટિફિકેટ પર ભરાવવામાં આવતી માહિતી મહિલાઓ માટે શરમજનક છે અને તેનાથી તેમની ગોપનીયતા પણ ખતરામાં હતી.

પરંતુ હવે નવા કાયદાથી મહિલાઓને રાહત મળી છે. આ નિર્ણય થોડા મહિનાઓની અંદર લાગુ થવાની શક્યતા છે.

શું છે લોકોની પ્રતિક્રિયા?

આ કેસ સાથે સંકળાયેલાં વકીલ એનુન નાહર સિદ્દીક્વાનું કહેવું છે, "આ એક ઐતિહાસિક નિર્ણય છે."

આ તરફ સ્થાનિક મૅરેજ રજિસ્ટ્રારે કહ્યું કે હવે તેઓ તેમજ તેમના સહયોગીઓ કોર્ટના આદેશનું જલદી પાલન થાય તેની રાહ જોઈ રહ્યાં છે.

રૉયટર્સ સાથેની વાતચીત દરમિયાન મૅરેજ રજિસ્ટ્રાર મોહમ્મદ અલી અકબરે કહ્યું, "મેં ઢાકામાં ઘણાં લગ્ન કરાવ્યાં છે, મને હંમેશાં સવાલ કરવામાં આવે છે કે પુરુષોને તેમનું સ્ટેટસ જાહેર ન કરવાની સ્વતંત્રતા કેમ છે? હું હંમેશાં તેમને કહેતો કે આ મારા હાથમાં નથી."

તેઓ ઉમેરે છે, "હવે હું આશા રાખું છું કે મારી સામે આ સવાલ હવે નહીં કરવામાં આવે."

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

પાંચ વર્ષથી મહિલા અધિકારો માટે લડાઈ લડતાં બાંગ્લાદેશી મહિલા પરિષદનો સંઘર્ષ સાર્થક નીવડ્યો છે અને મહિલાઓની જીત થઈ છે.


બાંગ્લાદેશ : એ પરિવાર જેનું જીવન ફિંગરપ્રિન્ટ ન હોવાને કારણે દોહ્યલું બની ગયું\nઅમલ અને અપુ સરકાર

22 વર્ષના અપુ સરકાર બાંગ્લાદેશના ઉત્તર જિલ્લા રાજાશાહીમાં પોતાના પરિવાર સાથે રહે છે.

કેટલાક સમય પહેલાં તેઓ એક ચિકિત્સક સહાયકના રૂપમાં કામ કરતા હતા. તેમના પિતા અને દાદા ખેડૂત હતા.

અપુના પરિવારમાં બધા પુરુષ સભ્યોમાં આનુવંશિક કારણોથી એક દુર્લભ શારીરિક સ્થિતિ જોવા મળે છે.

તેમની પાસે કોઈ ફિંગરપ્રિન્ટ નથી. આ સ્થિતિ એટલી દુર્લભ છે કે અત્યાર સુધીમાં તે દુનિયાના કેટલાક પરિવારોમાં જોવા મળી છે.

અપુના દાદાના સમયમાં આંગળીઓનાં નિશાનનો અભાવ કોઈ મોટો મુદ્દો નહોતો.

અપુ કહે છે, "મને નથી લાગતું કે મારા દાદાજીએ તેને એક સમસ્યાના રૂપમાં લીધી હોય."

પરંતુ દશકો બાદ આપણી આંગળીઓ પરની નાનીનાની ઝીણી રેખાઓ (અંગ્રેજીમાં જેને ડર્મૅટોગ્લિફ કહેવાય છે) દુનિયાભરમાં વ્યાપક રૂપે ઉપયોગમાં લેવાતો બાયૉમેટ્રિક ડેટા બની ગયો છે.

સરકાર પરિવારનો સંઘર્ષ

તેનો ઉપયોગ બૅન્કમાં ખાતું ખોલાવવાથી લઈને નવા મોબાઇલ ફોનના કનેક્શન માટે પણ થાય છે.

વર્ષ 2008માં જ્યારે અપુ યુવા હતા ત્યારે બાંગ્લાદેશમાં બધા વયસ્કો માટે એક રાષ્ટ્રીય ઓળખપત્ર જાહેર કરાયું હતું. તેના માટે બધાને અંગુઠો લગાવવાનો હતો.

જ્યારે અપુના પિતા અમલ સરકાર ઓળખપત્ર લઈને ગયા તો કર્મચારીઓ જોતા રહી ગયા. અંતમાં તેમને જે ઓળખપત્ર આપવામાં આવ્યું, તેમાં લખ્યું હતું 'ફિંગરપ્રિન્ટ વિના.'

વર્ષ 2010માં પાસપોર્ટ અને ડ્રાઇવિંગ લાઇસન્સ માટે બાંગ્લાદેશમાં આંગળીઓનાં નિશાન પણ અનિવાર્ય કરી દીધાં હતાં.

રાજકોટ : કૅફે બનાવવાનું સપનું સેવતાં 'ધ ચાયવાલી'ની કહાણી

ઘણા પ્રયાસો પછી અને મેડિકલ બોર્ડના પ્રમાણપત્રને આધારે અમલ સરકારે પાસપોર્ટ કઢાવ્યો હતો. જોકે તેઓએ ક્યારેય તેનો ઉપયોગ નથી કર્યો. તેઓ ઍરપૉર્ટ પર કોઈ મુસીબતમાં મુકાવાથી ડરે છે.

જોકે તેમને ખેતીવાડીનું કામ કરવા માટે મોટરસાઇકલ ચલાવવી પડે છે, પણ તેઓએ ડ્રાઇવિંગ લાઇસન્સ નથી લીધું.

અમલે જણાવ્યું, "મેં ચુકવણી કરી, પરીક્ષા પાસ કરી, પણ તેઓએ મારા નામનું ડ્રાઇવિંગ લાઇસન્સ ન કાઢી આપ્યું, કેમ કે મારી પાસે ફિંગરપ્રિન્ટ નહોતી."

અમલને જ્યારે ટ્રાફિક પોલીસ રસ્તામાં ચેકિંગ માટે રોકે છે ત્યારે તેઓએ એ ડ્રાઇવિંગ લાઇસન્સવાળી જમા કરેલી ફીની રસીદ દેખાડે છે. પણ કાયમ તેનાથી કામ ચાલી જતું નથી. તેઓ અગાઉ પણ બે વાર દંડ ભરી ચૂક્યા છે.

'ઍડર્મૅટોગ્લોફિયા'ની સમસ્યા

અપુ સરકારના નાના ભાઈ અનુ સરકારની પણ એ જ સમસ્યા છે

તેઓ ટ્રાફિક અધિકારીને પોતાની સ્થિતિ અંગે જણાવે છે અને પોતાની...\n\ntl;dr:

એક વીડિયો કૉલમાં અપુ સરકારે મને તેનો હાથ બતાવ્યો. આ જોઈને કશું જ અસ્વાભાવિક ન લાગ્યું. પણ મેં ધ્યાનથી જોયું તો તેમની બધી આંગળીઓનાં ટેરવાં સપાટ હતાં.


બાંગ્લાદેશ : વિમાન હાઇજૅક કરનાર શંકાસ્પદ શખ્સને મારી દેવાયો\nબિમાન બાંગ્લાદેશના પ્લેનમાં 142 મુસાફરો મુસાફરી કરી રહ્યા હતા, પ્લેનને ચિત્તગોંગનાં સિક્યૉરિટી દળોએ લૅન્ડિંગ બાદ વિમાનને ઘેરી લીધું હતું અને શંકાસ્પદ વ્યક્તિને મારી દીધો હતો, એવું કહેવાય છે કે તેની પાસે પિસ્તોલ હતી.

હજી સુધી એ સ્પષ્ટ નથી કે વિમાનનું અપહરણ કરવાનો પ્રયાસ કેમ કરાયો હતો.

સમાચાર એજન્સી એએફપી માહિતી પ્રમાણે, સૈન્ય અધિકારીઓનું કહેવું છે કે સંદિગ્ધ વ્યક્તિની ઉંમર આશરે 25 વર્ષ છે અને થોડી વાર સુધી કરાયેલા ગોળીબાર બાદ તે વ્યક્તિ મૃત મળી આવી હતી.

મેજર જનરલ મોતિઉર રહેમાને પત્રકારોને કહ્યું, "અમે તેની ધરપકડ કરવાના અને સરેન્ડર કરાવવાનો પ્રયાસ કર્યો, પણ તેને ના પાડી દીધી અને ગોડીબારમાં તે માર્યો ગયો."

ચિંતગોંગના ઍરપૉર્ટ પર તહેનાત બાંગ્લાદેશ સુરક્ષા બળના જવાનો

તેમણે એવું પણ જણાવ્યું કે 'તે બાંગ્લાદેશી છે. અમને એની પાસેથી માત્ર એક પિસ્તોલ જ મળી આવી છે.'

પહેલાં આવેલા અહેવાલોમાં એવું અનુમાન લગાવવામાં આવતું હતું કે આ વ્યક્તિ માનસિક રીતે બીમાર હોઈ શકે છે અને આ શખ્સે બાંગ્લાદેશના વડા પ્રધાન શેખ હસીના સાથે વાત કરવાની માગ પણ કરી હતી.

ઍરલાઇન્સ અધિકારીઓના હવાલાથી સમાચાર એજન્સી રૉયટર્સનું કેહવું હતું કે વિમાનના સ્ટાફે આ શખ્સને શંકાસ્પદ ગતિવિધિ કરતો જોયો હતો અને તે વિમાનનું અપહરણ કરવાની ફિરાકમાં હતો.

સોશિયલ મીડિયા પર શૅર કરાયેલી તસવીરોમાં વિમાનના યાત્રીઓને રન વે પર જોઈ શકાય છે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

રવિવારે બાંગ્લાદેશની રાજધાની ઢાકાથી દુબઈ જઈ રહેલા ઍરક્રાફ્ટનું ચિત્તગોંગ ઍરપૉર્ટ પર હાઇજૅક કરવાનો પ્રયાસ કરાતા ઇમર્જન્સી લૅન્ડિંગ કરવું પડ્યું હતું અને અપહરણનો પ્રયાસ કરનારી શંકાસ્પદ વ્યક્તિને બાંગ્લાદેશના સુરક્ષા દળો દ્વારા મારી દેવાયો છે.


બાંગ્લાદેશ : શેખ હસીનાએ હિંદુ મંદિરને કેમ જમીન આપી?\nશેખ હસીના

તેમણે ઢાકેશ્વરી મંદિરની છ દાયકા પહેલાંથી ચાલી આવતી આ માંગને પૂર્ણ કરી છે.

મંદિરના જૂના સ્વરૂપને જાળવી રાખવા માટે જમીનની માંગ કરવામાં આવી રહી હતી.

આ પહેલાં પણ શેખ હસીના મંદિરોની જાળવણી માટે આશ્વાસન આપી ચૂક્યાં છે.

આ ભેટ સાથે મુસ્લિમ બહુમતી ધરાવતા બાંગ્લાદેશમાં અલ્પસંખ્યકોના અધિકારોની જાળવણી બાબતે તેમની છબી વધારે મજબૂત થવાની વાત કહેવામાં આવી રહી છે.

શેખ હસીનાએ 15 ઑક્ટોબરના રોજ ઢાકેશ્વરી મંદિરની મુલાકાત લીધી હતી.

ત્યાં તેમણે 1.5 વીઘા જમીન ભેટમાં આપવાની વાત કરી હતી. આ જમીનની કિંમત 43 કરોડ રૂપિયા આંકવામાં આવી રહી છે.

ઢાકેશ્વરી બાંગ્લાદેશનું સૌથી મોટું મંદિર છે અને તેના નામ પરથી ઢાકાનું નામ પડ્યું છે.

મંદિર છેલ્લાં ઘણાં વર્ષોથી જમીન ખરીદવાનો પ્રયત્ન કરી રહ્યું હતું પરંતુ કિંમત ખૂબ જ વધારે હોવાથી મુશ્કેલીઓ પડી રહી હતી.

ઢાકા ટ્રિબ્યૂન પ્રમાણે શેખ હસીનાએ મંદિરમાં કહ્યું, ''આ સમસ્યાને હલ કરવા માટે અમે પહેલાંથી જ કામ કર્યું છે. હવે આગળનું કામ તમારા ઉપર છે.''

જોકે, હવે હસીના સરકારે મધ્યસ્થતા દરમિયાન મંદિરને છૂટ સાથે 10 કરોડ ટકાની કિંમત પર જમીન અપાવી છે.

સાથે જ તેમણે હિંદુ કલ્યાણ ટ્રસ્ટના ફંડને પણ 21 કરોડથી 100 કરોડ સુધી વધારવાનો નિર્ણય કર્યો છે.

ડિસેમ્બરમાં ચૂંટણી

બાંગ્લાદેશમાં ડિસેમ્બરમાં સામાન્ય ચૂંટણી છે. હિંદુ સમુદાય શેખ હસીનાની પાર્ટી આવામી લીગનો કટ્ટર સમર્થક માનવામાં આવે છે.

બાંગ્લાદેશમાં અલ્પસંખ્યકોનો મુદ્દો રાજકારણના મુદ્દે મહત્ત્વપૂર્ણ છે.

જોકે, વિપક્ષી બાંગ્લાદેશ નેશનલિસ્ટ પાર્ટી અને તેમની સહયોગી જમાત-એ-ઇસ્લામી સરકાર પર અલ્પસંખ્યકોની ઉપેક્ષા કરવાનો આરોપ લગાવતી આવી છે, પરંતુ સત્તાધારી પાર્ટી આ આરોપને સતત નકારતી આવી હતી.

બાંગ્લાદેશ સરકારના એક અધિકારીએ ઇકોનોમિક ટાઇમ્સને જણાવ્યું, ''તેમાં કોઈ શક નથી કે છેલ્લાં 10 વર્ષમાં આવામી લીગ સરકારના નેતૃત્વમાં બાંગ્લાદેશમાં સતત આર્થિક વિકાસ થયો છે. વિકાસ અને સ્થિરતાના કારણે સુરક્ષાની સ્થિતિ સારી થઈ છે, જેની અસર અલ્પસંખ્યકોની સુરક્ષા પર પણ સકારાત્મક પ્રભાવ પડ્યો છે.''

અધિકારીએ કહ્યું, ''જો આગળ પણ આવું જ થાય તો દેશ એક ધર્મનિરપેક્ષ અને લોકતાંત્રિક ઇસ્લામિક રાષ્ટ્રનું ચમકતું ઉદાહરણ બનશે, જે પાકિસ્તાનથી તદ્દન વિરુદ્ધ હશે.''

હસીના સરકાર પણ અલ્પસંખ્યક મતદાતાઓને લોભાવવાનો પ્રયત્ન કરતી રહેતી હોય છે.

અહીં વર્ષ 2017માં 30 હજારથી વધારે દુર્ગા પૂજા મંડપ...\n\ntl;dr:

બાંગ્લાદેશના વડાં પ્રધાન શેખ હસીનાએ દુર્ગા પૂજાના અવસરે રાજધાની ઢાકા સ્થિત ઢાકેશ્વરી હિંદુ મંદિરને 1.5 વીઘા જમીન આપી છે.


બાંગ્લાદેશ : હજારો શરણાર્થી રોહિંગ્યા બાળકોની માનસિક સ્વસ્થતા ચિંતાજનક\nશરણાર્થી કેમ્પમાં બાળક મોહમ્મદ નૂર

આ બાંગ્લાદેશના કોક્સ બજારનો બાલૂખલી શરણાર્થી કેમ્પ છે. આ બાળકો અને તેમના પરિવાર મ્યાનમારથી પોતાનો જીવ બચાવીને અહીં ભાગી આવ્યા છે.

પોતાના દેશથી અલગ થઈ ગયેલાં આ બાળકોમાંથી કેટલાકે તેમની નજર સામે જ પોતાના પરિજનોને મરતા જોયા છે.

મહિનાઓ પહેલાં ઘટેલી આ ઘટનાનો આઘાત આજે પણ તેમના મનમાં યથાવત છે.

બાળકોનું મનોબળ વધારવા વર્કશોપનું આયોજન

તેમાં એક બાળક ખૂબ જ શાંત છે અને વારંવાર બારીની બહાર જોતો રહે છે. મોહમ્મદ નૂરની ઉંમર બાર વર્ષ છે અને ગત વર્ષે લાંબી માંદગી બાદ તેમના પિતાનું મૃત્યુ થયું હતું.

વિધવા માતા સિવાય તેમના પરિવારમાં ત્રણ બહેન છે.  રખાઇન પ્રાંતના એક નાના ગામમાં નાબાલિગ નૂરનો પરિવાર શાકભાજી ઉગાડીને ગુજરાન ચલાવતો હતો.

પણ મ્યાનમારમાં થયેલી હિંસા બાદ મોહમ્મદ નૂરની દુનિયા એક જ દિવસમાં બદલાઈ ગઈ.

મોહમ્મદ નૂરે કહ્યું, "એ દિવસે હું શાકભાજી વેચવા માટે બજારમાં બેઠો અને તરત જ બુકાનીધારી લોકો આવ્યા અને તીક્ષ્ણ હથિયારોથી હુમલો કરી દીધો."

"મેં મારા બે પિતરાઈ ભાઈને ત્યાં જ મારી નજર સામે મરતા જોયા હતા."

તમને આ પણ વાંચવું ગમશે

"હું ભાગીને પહોંચ્યો અને પરિવારને લઈને સરહદ તરફ જતો રહ્યો."

"આજે પણ જ્યારે આ વાત યાદ કરું  છું, ત્યારે મન ભરાઈ આવે છે અને તેનું દુઃખ છે."

બાલૂખલી શરણાર્થી કેમ્પ

ગત વર્ષે મ્યાનમારમાં ભયંકર હિંસા ભડકી હતી. જેને પગલે સાત લાખ રોહિંગ્યા મુસ્લિમોએ પોતાના જીવ બચાવવા માટે બાગ્લાંદેશમાં શરણું લેવું પડ્યું હતું.

આંતરરાષ્ટ્રીય સંસ્થાઓના અનુમાન અનુસાર આ આંકડામાં એકંદરે ત્રણ લાખ બાળકોનો સમાવેશ થાય છે.  આથી આ બાબત વધુ ચિંતાજનક છે.

આ સમસ્યા માનસિક સ્થિતિની છે. જેનાથી વયસ્કોની સાથે સાથે બાળકો પણ પરેશાન છે.

બાળકોમાં ડિપ્રેશન (તણાવ)નું પ્રમાણ વધી રહ્યું છે અને સાથે સાથે મનોચિકિત્સકોની જરૂર પણ વધી રહી છે.

શરણાર્થીઓ બેઘર થવાને કારણે આઘાતમાં

મહમૂદા, મનોચિકિત્સક, સંયુક્ત રાષ્ટ્ર

મહમૂદા એક મનોચિકિત્સક છે અને તે છેલ્લા ચાર મહિનાથી સંયુક્ત રાષ્ટ્ર તરફથી કોક્સ બજારમાં કામ કરી રહ્યાં છે.

તેમના અનુસાર લગભગ બધા જ શરણાર્થી બેઘર થવાને કારણે આઘાતમાં છે. પણ બાળકોની સ્થિતિ સૌથી વધુ ખરાબ છે.

તેમણે જણાવ્યું, " આ બાળકોમાંથી કેટલાકે પોતાના માબાપની હત્યા થતી જોઈ છે. કેટલાકે ગોળીબાર થતો જોયો છે."

"કોઈકે પોતાનું ઘર તબાહ થતું જોયું છે. ઘણા બાળકો આ આઘાતમાંથી હજી બહાર નથી આવ્યા."

"તેમને...\n\ntl;dr:

કેટલાક બાળકો સૂરમાં સૂર પૂરાવીને મ્યાનમારના રાષ્ટ્રગાનની પ્રૅક્ટિસ કરી રહ્યા છે. જ્યારે બીજી તરફ ઘણી મહિલાઓ સીવણકામ કરી રહી છે અને આ કામના તેમને પ્રતિદિન 40 રૂપિયા મળે છે.


બાંગ્લાદેશ: ઘર તોડીને રોહિંગ્યાને મારી રહ્યા છે જંગલી હાથીઓ\nપોતાના જ દેશમાંથી ભાગીને જીવ બચાવવા આવેલા રોહિંગ્યા પર મુશ્કેલીઓ હજી પણ ઓછી થતી નથી.

હવે આવનારા વરસાદની સાથે સાથે એક બીજી પણ મુશ્કેલી તેમની સામે આવીને ઊભી છે.

આ મુશ્કેલી એટલે હાથીઓની. જંગલી હાથીઓ કઈ રીતે તેમનો જીવ લઈ રહ્યા છે, જુઓ આ ખાસ વીડિયોમાં.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

મ્યાનમારમાં રોહિંગ્યા વિરુદ્ધ થયેલી હિંસાઓ બાદ આશરે સાત લાખ રોહિંગ્યા મુસલમાનોએ બાંગ્લાદેશમાં શરણ લીધું છે.


બાંગ્લાદેશના ઢાકામાં ઇમારતમાં આગ લાગતા 78 લોકોનાં મૃત્યુ, આગ અંકુશમાં આવી\nઢાકા મેડિકલ કૉલેજના ફોરેન્સિક વિભાગના વડા ડૉ. સોહેલ મહમુદે પત્રકારોને માહિતી આપતા કહ્યું કે 78 મૃતદેહો મળી આવ્યા છે.

જો કે, ફાયર સર્વિસ અને સિવિલ ડિફેન્સ કંટ્રોલ રુમે બીબીસીને મૃત્યુ પામનારા લોકોની સંખ્યા 70 જણાવી છે.

અગાઉ ઘટના સ્થળની મુલાકાત લેનાર પોલીસ આઇ.જી. જાવેદ પટવાઈએ કહ્યું હતું કે અત્યાર સુધી 70 મૃતદેહો મળી આવ્યા છે, જે હજી વધારે હોઈ શકે છે.

અગાઉ અગ્નિશામક સેવાના મહાનિર્દેશક અવી અહમદ ખાનનું કહેવું છે કે ભોગ બનનાર લોકોની સંખ્યા વધી શકે છે.

આગ સૌથી પહેલાં જૂના શહેર વિસ્તારના ચોક બજારની એક ઇમારતમાં લાગી હતી. આ એક રહેણાંક ઇમારત છે, જેમાં કેમિકલ રાખવાનું ગોડાઉન પણ હતું

જોતજોતામાં આગ આસપાસની ઇમારતોમાં ફેલાઈ ગઈ. આગ પર કાબૂ મેળવવા માટે ફાયરબ્રિગેડની 37 ગાડીઓ કામ કરી રહી છે.

અત્યારસુધીમાં 70 મૃતદેહો ઇમારતમાંથી કાઢવામાં આવ્યા છે અને આગ પર અંકુશ મેળવી લેવાયો હોવાના અહેવાલ છે.

પ્લાસ્ટિક અને કેમિકલને કારણે ઝડપથી ફેલાઈ આગ

અલી અહમદ ખાનનું કહેવું છે કે આગ ઓલવાઈ ગયા પછી શોધખોળ અભિયાન હાથ ધરવામાં આવશે. એમના કહેવા મુજબ હજી સુધી આગ લાગવાનું કારણ શોધી શકાયું નથી.

પટવાઇએ કહ્યું કે 'કેમિકલને લીધે લીધે આગ લાગવાની શક્યતા હોઈ શકે છે, ત્યાં સીએનજી વાહનો હતા તો એ પણ કારણ હોઈ શકે છે.'

જ્યાં આગ લાગી એ સાંકડી શેરીમાં આસપાસ પાણીનો કોઈ સ્રોત નહોતો એમ પણ જાણવા મળે છે.

આપને આ પણ વાચવું ગમશે

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

બાંગ્લાદેશની રાજધાની ઢાકામાં ગીચ વસતિ ધરાવતા એક વિસ્તારમાં આગ લાગવાની ઘટનાથી 78 લોકોનાં મૃત્યુ થયાં છે અને 40થી વધારે લોકો ગંભીર રીતે દાઝ્યા છે.


બાંગ્લાદેશના સર્જનમાં ઇંદિરા ગાંધીનું પ્રદાન શું હતું?\nઇંદિરા ગાંધી

ઇંદિરા ગાંધીએ બાંગ્લાદેશના મુક્તિસંઘર્ષના ટેકામાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવી, ત્યારે પી.એન. હકસર તેમના મુખ્ય સલાહકારો પૈકીના એક હતા.

પાકિસ્તાનમાંના બંગાળીઓને સ્વદેશ પાછા મોકલવા અને બાંગ્લાદેશમાંથી પાકિસ્તાનમાં પાછા ફરવા ઇચ્છતાં લોકો સંબંધી સમસ્યાઓ તેમજ અસ્કયામતોનાં વિભાજન જેવા મુદ્દાઓના નિરાકરણ માટે ઇંદિરા ગાંધીના ખાસ દૂત તરીકે હકસરને 1973માં બાંગ્લાદેશ મોકલવામાં આવ્યા હતા.

બાંગ્લાદેશનો વિદેશ પ્રધાન હોવાને નાતે પી.એન. હક્સરને મળવાનું સૌભાગ્ય મને સાંપડ્યું હતું.

તમને આ પણ વાંચવું ગમશે

એ મુદ્દાઓ પૈકીના કેટલાકના નિરાકરણમાં થયેલી હકારાત્મક પ્રગતિ મને યાદ છે.

પી.એન. હકસર અને મારી વચ્ચેની ચર્ચા બાદ સૂચિત ઉકેલો તૈયાર કરવામાં આવ્યા હતા.

એ પછી ઇંદિરા ગાંધીએ એ સંબંધે મહત્વના નિર્ણય લીધા હતા.

ઉપરોક્ત સમસ્યાઓના નિરાકરણની દિશામાં મોટી સફળતા એક બહાદુરીભર્યા પગલાને કારણે મળી હતી.

1973નું સંયુક્ત ઘોષણાપત્ર

શેખ મુજિબુર રહેમાન

એ હતી 1973નું સંયુક્ત ઘોષણાપત્ર. એ અમારી વચ્ચેની ચર્ચામાંથી ઉદભવ્યું હતું, પણ તેને ઇંદિરા ગાંધીની મંજૂરી મળવી જરૂરી હતી.

પાકિસ્તાન બાંગ્લાદેશના સર્જનને ઔપચારિક માન્યતા ન આપે ત્યાં સુધી બન્ને દેશને અસર કરતી સમસ્યાઓ વિશે વાટાઘાટ કરી શકાશે નહીં એવું વલણ ત્યારે લેવામાં આવ્યું હતું.

તેનો અર્થ એવો થાય કે બાંગ્લાદેશના સર્જનને મંજૂરી ન મળે ત્યાં સુધી ઉપરોક્ત સમસ્યાઓ વિશે પણ વાટાઘાટો કરી ન શકાય.

બાંગ્લાદેશને ઔપચારિક માન્યતા ન આપવામાં આવે ત્યાં સુધી માનવહિત સંબંધી મુદ્દાઓના નિરાકરણની વાટાઘાટને મોકૂફ રાખી શકાય નહીં એવું વલણ અપનાવવાનો નિર્ણય અમારી ચર્ચામાં લેવામાં આવ્યો હતો.

આ બાબત અત્યાર સુધીના સૈદ્ધાંતિક વલણમાં અપવાદરૂપ હતી.

તેથી તેમાં ભારત તરફથી ઇંદિરા ગાંધીની અને બાંગ્લાદેશ તરફથી બંગબંધુ શેખ મુજિબુર રહેમાનની સર્વોચ્ચ સ્તરેથી મંજૂરી જરૂરી હતી.

વિદેશ મંત્રાલયનું વલણ

બાંગ્લાદેશના સર્જનને માન્યતા વાટાઘાટની પહેલી શરત હશે એવું ઔપચારિક વલણ વિદેશ મંત્રાલયે લીધું હતું.

તેથી ઇંદિરા ગાંધીની મંજૂરી મેળવવા માટે મારે પ્લેનમાં નવી દિલ્હી જવું જોઈએ એવું સૂચન પી.એન. હકસરે કર્યું હતું.

હું નવી દિલ્હી આવ્યો હતો અને મારી તથા પી.એન. હક્સર વચ્ચે થયેલી ચર્ચાની વાત ઇંદિરા ગાંધીને કરી હતી.

મેં ઇંદિરા ગાંધીને જણાવ્યું હતું કે અમારો હેતુ માનવહિતની કટોકટીના નિરાકરણની દિશામાં આગળ વધવાનો છે. તેઓ...\n\ntl;dr:

આ મહિને ઇંદિરા ગાંધીની એકસોમી જન્મજયંતિ ઊજવાશે. તેથી બાંગ્લાદેશના મુક્તિસંઘર્ષમાં અને તેના સ્વાતંત્ર્યને મજબૂત બનાવવામાં ઇંદિરા ગાંધીએ આપેલા અમૂલ્ય યોગદાનને યાદ કરવું જરૂરી છે.


બાંગ્લાદેશની સામાન્ય ચૂંટણી વિશે તમે જાણવા માગો છો તે બધું જ\nવર્ષ 1990ના દાયકામાં સૈન્ય શાસનમાંથી મુક્ત થયા બાદ બાંગ્લાદેશની રાજનીતિ મુખ્યત્વે બે પક્ષોથી પ્રભાવિત રહી છે.

એક પક્ષ છે એ.એલ. (આવામી લીગ). હાલમાં તેમની સત્તા છે અને વડાં પ્રધાન તરીકે શેખ હસીનાનો કાર્યકાળ ચાલી રહ્યો છે.

વિરોધ પક્ષમાં છે બીએનપી (બાંગ્લાદેશ નેશનાલીસ્ટ પાર્ટી).

એક દાયકા પહેલાં બાંગ્લાદેશમાં બીએનપીની સરકાર હતી અને તેમનાં વડાં પ્રધાન હતાં ખાલીદા ઝીઆ, પરંતુ ભ્રષ્ટાચારના કેસમાં તેમને જેલવાસ ભોગવવો પડ્યો હતો.

બાંગ્લાદેશની ચૂંટણીમાં સીધો જંગ આ બન્ને મહિલા નેતાઓ વચ્ચે છે, જેમને 'બેટલિંગ બેગમ્સ' નામ અપાયું છે.

ચૂંટણીની આ મોસમમાં અવારનવાર હિંસાઓના કિસ્સા પણ સામે આવ્યા છે, જેમાં અનેક લોકોની ધરપકડ પણ થઈ છે.

ચૂંટણીનું મહત્ત્વ

બાંગ્લાદેશની આ ચૂંટણી આવનારા પાંચ વર્ષ માટે નવી સરકારનું ગઠન કરશે, જે દેશના રાષ્ટ્રિય અને આંતરરાષ્ટ્રિય મુદ્દાઓ પર કામ કરશે.

એએલ વર્ષ 2008થી સત્તા પર છે. સમાયાંતરે વિરોધ પક્ષ ગઠબંધ સાથે તેમની નીતિઓ અને શાસનનો વિરોધ કરતું આવ્યું છે.

વર્ષ 2014માં બીએનપીએ ચૂંટણી પોલ પર દેખરેખ રાખતા વહીવટ વિભાગને ફરીથી લાગુ કરવાની વાતને નકારી કાઢી હતી, જેના કારણે બીએનપીએ સામાન્ય ચૂંટણીમાં ભાગ ન લેવાનો નિર્ણય કર્યો હતો.

બીએનપીના આ નિર્ણયને પગલે એએલ જંગી બહુમતી સાથે જીતી અને સરકાર બનાવી.

આ વખતે પણ સરકાર બીએનપીની માગણીઓને પૂરી ના કરવાના નિર્ણય પર ટકેલી છે, છતાં બીએનપીએ આ ચૂંટણીમાં ભાગ લેવાનું નક્કી કર્યું છે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

કેવી હશે ચૂંટણી?

બાંગ્લાદેશના મતદાતાઓ આજે સંસદ સભ્યો માટે મતદાન કરશે.

350 બેઠકો ધરાવતી સંસદમાં 300 સભ્યોની પસંદગી સીધી કરાય છે, જ્યારે 50 બેઠકો મહિલા માટે અનામત છે.

જે પણ પક્ષ સંસદની વધુ બેઠકો જીતશે તે નવા વડા પ્રધાનની નિયુક્તિ કરશે. ત્યારબાદ વડા પ્રધાન દ્વારા કૅબિનેટ સભ્યોની પસંદગી કરાશે.

બાંગ્લાદેશની આ ચૂંટણીનું પરિણામ 2 જાન્યુઆરીના રોજ આવે તેવી શક્યતા છે.

જ્યારે નવી સરકારનું ગઠન 28મી જાન્યુઆરી 2019 સુધીમાં થઈ જશે.

ચૂંટણીને ધ્યાનમાં રાખીને ચૂંટણી પંચે સૈન્ય વ્યવસ્થા ગોઠવવાનો નિર્ણય કર્યો છે.

પંચના આ નિર્ણયને વિરોધ પક્ષે આવકાર્યો છે અને કહ્યું છે કે આ પગલાંને કારણે ચોક્ક્સ અને નિષ્પક્ષ વાતાવરણ ઊભું થશે.

મુખ્ય ચેહેરાં

આ ચૂંટણીમાં મુખ્યત્વે ત્રણ ગઠબંધન હરિફાઈમાં છે.

બાંગ્લાદેશના રાજકીય ઇતિહાસ પર નજર કરીએ તો ખૂબ જ જૂનું અને સફળ ગઠબંધન 'ગ્રાન્ડ...\n\ntl;dr:

ભારતના પાડોશી દેશ બાંગ્લાદેશમાં આજે ચૂંટણી યોજાઈ રહી છે, જેમાં દેશના અંદાજે 10 કરોડથી પણ વધુ લોકો નવી સરકારના ગઠન માટે મતદાન કરશે.


બાંગ્લાદેશની સ્વતંત્રતાનાં 50 વર્ષ : દુષ્કાળથી આત્મનિર્ભર બનવા સુધીની યાત્રા કેવી રીતે પૂરી થઈ?\n50 વર્ષના ગાળામાં બાંગ્લાદેશ કેવી રીતે પ્રગતિના પંથે અગ્રેસર બની શક્યું?

તેનાં અમુક કારણો પણ હતાં. તેની સામે વધુ વસતિ, ઓછો સાક્ષરતા દર, અત્યંત ગરીબી, સીમિત પ્રાકૃતિક સંસાધન અને ઉદ્યોગોની ઓછી સંખ્યા જેવા પડકારો હતા.

ઘણા લોકોનાં મનમાં એ પ્રશ્ન થતો હતો  કે બાંગ્લાદેશ એક સ્વતંત્ર રાજ્ય સ્વરૂપે જીવિત રહી પણ શકશે કે નહીં?

એક સમય હતો કે અમેરિકાના વિદેશમંત્રી રહી ચૂકેલા હૅનરી કિસિંજરે ભવિષ્યવાણી કરી હતી કે બાંગ્લાદેશ એક એવો દેશ બનીને રહી જશે જે પોતાની સમસ્યાઓનું નિરાકરણ જાતે નહીં કરી શકે અને અન્ય કોઈની સહાય પર નિર્ભર રહેશે.

પરંતુ આ જ બાંગ્લાદેશ આ વર્ષે પોતાની સ્વતંત્રતાનાં 50 વર્ષની ઉજવણી કરી રહ્યું છે.

તેની આર્થિક સફળતાનાં ઉદાહરણો અપાઈ રહ્યાં છે. પાછલાં 50 વર્ષોમાં આ દેશમાં  શુંશું બદલાયું અને આ પરિવર્તન કેવી રીતે શક્ય બન્યું?

એહસાનુલ્લાહની કહાણી

1971માં સ્વતંત્રતા બાદ બાંગ્લાદેશના અસ્તિત્વને લઈને વિશ્વના અન્ય દેશોના મનમાં હતી ઘણી શંકાઓ

આ વાતને સમજવા માટે આપણે બાંગ્લાદેશના નાગરિક એહસાનુલ્લાહની કહાણી વિશે જાણીશું અને તેની કહાણી જ આ પ્રશ્નોના જવાબ શોધવામા આપણી મદદ કરશે.

જ્યારે બાંગ્લાદેશ આઝાદ થયો ત્યારે મુંશીગંજ જિલ્લાના એહસાનુલ્લાહ 16 વર્ષના હતા. તેમના પિતાનું મૃત્યુ થઈ ચુક્યું હતું અને તેમની પાસે કોઈ જમીને કે પૈસા નહોતાં.

એહસાનુલ્લાહ બીજા લોકોનાં ખેતરોમાં કામ કરીને પોતાના પરિવારનું ગુજરાન ચલાવતા હતા. પરંતુ આજે તેઓ પોતાના ક્ષેત્રમાં એક ધનિક વ્યક્તિ તરીકેની ઓળખ ધરાવે છે.

આજે 18 એકરમાં બટેટાંની ખેતી સિવાય, તેઓ અલગથી બટેટાંના બિયારણનો વ્યવસાય પણ કરે છે. બાંગ્લાદેશના ઘણા જિલ્લામાં તેમના બિયારણની સપ્લાય થાય છે.

અહેસાનુલ્લાહ જણાવે છે કે, "મેં ખેતી માટે અમુક પ્લૉટ ભાડે લીધા. અહીંથી જ મારી કહાણી શરૂ થાય છે. એ સમયે લોકો માત્ર ચોખા, સરસવ અને ઘઉં ઉગાડતા હતા પરંતુ 80ના દાયકામાં મેં બટેટાંની ખેતી શરૂ કરી. મેં બટેટાંની નવી જાતોની શરૂઆત કરી. મારી ઉત્પાદકતા અન્યોની સરખામણીએ વધુ હતી અને ફાયદો વધી રહ્યો હતો. મારી આર્થિક સ્થિતિ પણ દિવસેને દિવસે સુધરવા લાગી."

પાછલાં 50 વર્ષોમાં એહસાનુલ્લાહે પોતાની આર્થિક સ્થિતિ બદલી નાખી. પરંતુ આ માત્ર એહસાનુલ્લાહની કહાણી નથી, દેશના સમગ્ર કૃષિક્ષેત્રની પણ આ જ કહાણી છે.

પાછલા ઘણા દાયકામાં બાંગ્લાદેશના કૃષિ ક્ષેત્રમાં  અભૂતપૂર્વ ફેરફારો થયા છે.

ક્યારેક પરંપરાગત રીતે ચોખા, ઘઉં, મકાઈ અને...\n\ntl;dr:

વર્ષ 1971માં જ્યારે બાંગ્લાદેશ અસ્તિત્વમાં આવ્યું ત્યારે તે અસંખ્ય પ્રાકૃતિક આપત્તિઓની સાથોસાથ અર્થતંત્રના મોરચે પણ નાજુક સમયમાંથી પસાર થઈ રહ્યું હતું.


બાંગ્લાદેશમાં નરેન્દ્ર મોદીનો વિરોધ : 2002નાં ગુજરાતનાં રમખાણોને યાદ કેમ કરાયાં?\nબાંગ્લાદેશની રાજધાની ઢાકામાં વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીના વિરોધમાં પ્રદર્શન

વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી 26 માર્ચે બાંગ્લાદેશના પ્રવાસે જઈ રહ્યા છે, કોરોના વાઇરસના સંક્રમણ બાદ આ પ્રથમ વિદેશપ્રવાસ હોવાથી આની પર સૌની નજર છે.

જોકે બાંગ્લાદેશના એક વર્ગ દ્વારા નરેન્દ્ર મોદીની મુલાકાત પહેલાં વિરોધ કરવામાં આવી રહ્યો છે, શુક્રવારે અને શનિવારે બાંગ્લાદેશની રાજધાની ઢાકામાં પ્રદર્શનો પણ યોજવામાં આવ્યાં હતાં.

બાંગ્લાદેશના વિદેશમંત્રી અબ્દુલ મોમેને શનિવારે કહ્યું કે એક સમૂહ દ્વારા વિરોધ કરાઈ રહ્યો છે, એનાથી ચિંતિત થવાને કારણ નથી.

તેમણે કહ્યું, "કેટલાક લોકો ભારતીય વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીની ઢાકાની મુલાકાતના વિરુદ્ધ અભિયાન ચલાવી રહ્યા છે પણ ચિંતાની કોઈ વાત નથી. બાંગ્લાદેશ લોકશાહીમાં માનનારો દેશ છે, જ્યાં નાગરિકોને અભિવ્યક્તિની સ્વતંત્રતા છે."

ઍસોસિયેટ પ્રેસ તેમના અહેવાલમાં લખે છે કે બાંગ્લાદેશની રાજધાની ઢાકામાં શુક્રવારે કેટલાક મુસ્લિમ સંગઠનો અને કર્મશીલ વિદ્યાર્થીઓએ નરેન્દ્ર મોદીના પ્રવાસનો વિરોધ કરવા પ્રદર્શનો યોજ્યાં હતાં.

આવાં જ કેટલાંક પ્રદર્શનો શનિવારે પણ યોજાયાં હોવાના મીડિયા અહેવાલો પ્રકાશિત થયા છે.

નરેન્દ્ર મોદીના વિરોધમાં ઢાકામાં પ્રદર્શનો

વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી 26 માર્ચે બાંગ્લાદેશની મુલાકાતે જવાના છે, એ અગાઉ શુક્રવારે ઢાકામાં પ્રદર્શનો યોજાયાં હતાં.

ઍસોસિયેટ પ્રેસ લખે છે કે શુક્રવારની નમાઝ પછી 500 જેટલા લોકોએ દેશની મુખ્ય ગણાતી બૈતુલ મોકર્રમ મસ્જિદ બહાર સુરક્ષાના કડક બંદોબસ્ત વચ્ચે પણ કૂચ કરી હતી.

એજન્સી એવું પણ નોંધે છે કે પ્રદર્શનકારીઓ કોઈ રાજકીય પક્ષ સાથે સંબંધ ધરાવે છે કે કેમ, એ અંગે તેમને કોઈ સ્પષ્ટતા કરી નથી.

વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીના વિરોધમાં પ્રદર્શનકારીઓ દ્વારા સૂત્રોચ્ચાર પણ કરાયા હતા.

સમાચાર એજન્સી એએનઆઈ નોંધે છે કે બાંગ્લાદેશ છાત્ર લીગના પ્રમુખ અલ નહીન ખાન જોયે આક્ષેપ કર્યો છે કે આ પ્રદર્શનો પાછળે પાકિસ્તાનનો હાથ છે.

તેમણે આક્ષેપ કરતાં કહ્યું, "ઢાકાસ્થિત પાકિસ્તાની હાઈકમિશન ઇસ્લામિક સંગઠન હિફાઝત-એ-ઇસ્લામને ભારતીય વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી વિરુદ્ધ પ્રદર્શનો યોજવા ભંડોળ આપી રહ્યું છે."

ગુજરાતનાં 2002નાં રમખાણોની ચર્ચા કેમ?

ઍસોસિયેટ પ્રેસ નોંધે છે કે અન્ય એક પ્રદર્શન ઢાકા યુનિવર્સિટીના પરિસરમાં 200 જેટલા ડાબેરી વિચારધારા ધરાવતા વિદ્યાર્થીઓ દ્વારા યોજવામાં આવ્યું હતું.

એજન્સી લખે છે કે...\n\ntl;dr:

ભારતના પડોશી દેશ બાંગ્લાદેશમાં 'મોદી ગો બેક'ના નારા સાથે ભારતીય વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીનો વિરોધ થઈ રહ્યો છે.


બાંગ્લાદેશમાં પાણી પીને દર વર્ષે હજારો લોકો મુત્યુ પામે છે\nઆ પાણી લોકો માટે ખતરારૂપ છે. એક કંપનીએ આ વાતની નોંધ લીધી અને પાણીને શુદ્ધ કરવાનું કામ શરૂ કર્યું.  હવે અહીના લોકોને શુદ્ધ પાણી મળવાની શક્યતા વધી ગઈ છે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

બાંગ્લાદેશમાં ભૂગર્ભમાંથી જે પાણી નીકળે છે તેમાં ધાતુનું પ્રમાણ જરૂર કરતા વધારે હોય છે.


બાંગ્લાદેશમાં પાણીમાં તરતાં ખેતરો દ્વારા ખેડૂતો કરી રહ્યા છે કમાણી\nહાં, બાંગ્લાદેશમાં ઘણા ખેડૂતો આવાં પાણી પર તરતાં ખેતરો પર નભી રહ્યા છે.

બાંગ્લાદેશમાં સૌથી મોટી ડેલ્ટા નદીને કારણે અનેક વખત પૂર આવે છે.

જેના કારણે ઘણા વિસ્તારોમાં પાણી ફરી વળી છે. આ સમયે રોજી-રોટીના એક સાધન તરીકે આ તરતાં ખેતરો કામ આવે છે.

આ ખેતરો પાણી પર તરતાં રહે છે એટલે તેને પૂરની લાંબી અસર થતી નથી.

ઘણાં એવાં વર્ષો છે જેમાં બાંગ્લાદેશનો કુલ ત્રીજા ભાગનો વિસ્તાર પૂરની અસરમાં આવી જાય છે.

કઈ રીતે બને છે તરતાં ખેતરો?

બાંગ્લાદેશમાં રહેતા હરિપોદો નામના ખેડૂત કહે છે કે દર વર્ષે ચોમાસામાં ભારે વરસાદને કારણે તેમણે મુશ્કેલીનો સામનો કરવો પડે છે.

તેઓ કહે છે, "પૂરના પાણીને લીધે અમારે ઘણું વેઠવું પડ્યું હતું અને હવે તેમાંથી જીવતા શીખી લીધું છે."

આ ખેતરોને નદીમાં રહેલા પાણીના છોડમાંથી જ બનાવવામાં આવે છે.

આવા છોડને એકબીજા પર ઉપરા-છાપરીવાળીને તેને એક લાંબા ખેતરનો આકાર આપવામાં આવે છે.

પછી તેના પર શાકભાજી જેવા વિવિધ પાકો લેવામાં આવે છે.

જેના કારણે અહીંના ખેડૂતો હવે કેમિકલ કે જંતુનાશક દવા વિનાનાં શાકભાજી ઉગાડે છે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

આપણે ખેડૂત અને ખેતરની વાતો તો સાંભળી છે પરંતુ તમે ક્યારેય તરતાં ખેતરો વિશે સાંભળ્યું છે.


બાંગ્લાદેશમાં પીએમ મોદીની મુલાકાતનો વિરોધ, હિંસક પ્રદર્શનમાં 5 લોકોનાં મોત - BBC Top News\nહિંસક પ્રદર્શન

પીએમ મોદી આજે જ બાંગ્લાદેશ પહોંચ્યા હતા. બાંગ્લાદેશ પોતાની આઝાદીની 50મી વર્ષગાંઠ ઉજવી રહ્યું છે અને આ તબક્કે ભારતના વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી પણ ત્યાં હાજરી આપી રહ્યા છે.

દરમિયાન બાંગ્લાદેશમાં આજે ચટગાંવમાં પ્રદર્શન વેળા પોલીસ સાથેના ઘર્ષણમાં એકંદરે ચાર લોકોનાં મોત થયા હતા.

બીબીસી બાંગ્લા અનુસાર એક પોલીસકર્મીએ પુષ્ટિ કરી કે ચાર ઈજાગ્રસ્તોને હૉસ્પિટલ લઈ જવાયા હતા પણ ત્યાં તેમનું મૃત્યુ થઈ ગયું હતું. જોકે બાદમાં વધુ એકનું મોત થયું હોવાના અહેવાલ પણ નોંધાયા છે.

આ પૂર્વે ઢાકા યુનિવર્સિટીમાં પીએમ મોદીના વિરોધમાં થયેલા હિંસક દેખાવોમાં 20 લોકો ઘાયલ થયા હતા. જેમાં 200 જેટલા વિદ્યાર્થીઓ પીએમ મોદીના વિરોધમાં રસ્તાઓ પર પ્રદર્શન કરવા ઉતર્યાં હતા.

શુક્રવારે ઢાકામાં નમાઝ પછી બૈતુલ મુકર્રમ વિસ્તારમાં વિરોધ પ્રદર્શન થયા હતા.

હિંસક પ્રદર્શન

આ વચ્ચે પોલીસ અને પ્રદર્શનકારીઓ વચ્ચે અથડામણ થઈ હતી જમાં પત્રકારો પણ ઘાયલ થયા હતા.

ચટગાંવ ઘટનાની વાત કરીએ તો ચટગાંવ મેડિકલ કૉલેજના એક અધિકારીએ નામ ન જણાવવાની શરતે બીબીસી બાંગ્લા સર્વિસને જણાવ્યું કે હૉસ્પિટલમાં લાવવામાં આવેલા ઓછામાં ઓછા 4 ઘાયલોના મોત થઈ ગયા છે.

હિફાજત-એ-ઇસ્લામ સંગઠનના નેતા મુજિબુર રહમાન હામિદે પુષ્ટી કરી છે કે તેમના કેટલાક પ્રદર્શકારીઓના મોત થયા છે.

તેમનો દાવો છે કે પોલીસે ગોળીબાર કર્યો છે. જોકે તેની સ્વતંત્રરૂપે પુષ્ટિ નથી થઈ શકી.

બીજી તરફ પોલીસકર્મીઓને ટાંકીને ઢાકાના અખબારોએ રિપોર્ટ કર્યું છે કે પ્રદર્શન દરમિયાન કેટલાક પ્રદર્શનકારીઓએ પોલીસ સ્ટેશન પર પથ્થરમારો કર્યો હતો.

અત્રે ઉલ્લેખનિય છે કે છેલ્લા કેટલાક દિવસોથી મિસ્લિમ નેતાઓ અને વામપંથી સંગઠનો પીએમ મોદીના બાંગ્લાદેશ પ્રવાસનો વિરોધ કરી રહ્યા હતા.

તેમનો વિરોધ મામલે દાવો છે કે શેખ મુજીબુર રહમાને એક ધર્મનિરપેક્ષ રાષ્ટ્ર માટે સંઘર્ય કર્યો જ્યારે મોદી તો એક સાંપ્રદાયિક વ્યક્તિ છે.

અત્રે એ પણ નોંધવું કે મોદી બાંગ્લાદેશના વડાં પ્રધાન શેખ હસીનાના નિમંત્રણ પર ઢાકા પહોંચ્યા છે.

છાતીમાં દુખાવા બાદ રાષ્ટ્રપતિ રામનાથ કોવિંદને હૉસ્પિટલ લઈ જવાયા

દિલ્હીસ્થિત આર્મ રિસર્ચ ઍન્ડ રેફરલ હૉસ્પિટલે જણાવ્યું છે કે ભારતના રાષ્ટ્રપતિ રામનાથ કોવિંદને શુક્રવારે સવારે છાતીમાં દુખાવાની ફરિયાદ બાદ હૉસ્પિટલમાં ચૅકઅપ કરાવાયું.

હૉસ્પિટલ અનુસાર તેમની તબિયત હવે સ્થિર છે. ડૉક્ટરોએ તેમને થોડા સમય માટે પોતાની દેખરેખ હેઠળ રાખ્યા...\n\ntl;dr:

વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી બાંગ્લાદેશના પ્રવાસે છે. પરંતુ તેમની મુલાકાતનો વિરોધ થયો છે. જેમાં હિંસક પ્રદર્શનમાં 5 લોકોનાં મોત થયા છે.


બાંગ્લાદેશમાં મોહમ્મદ પેગંબરના કાર્ટૂન અને ફ્રાન્સ સામે ઊમટી પડ્યાં લોકો\nબાંગ્લાદેશમાં વિરોધમાં નીકળેલી રેલી

ફ્રાન્સના ઇસ્લામિક અતિવાદની સામે આકરા વલણને કારણે વિવાદ વધી રહ્યો છે. તેને લઈને ઇસ્લામિક દેશોમાંથી આકરી પ્રતિક્રિયા આવી રહી છે. ઢાકામાં પ્રદર્શનકારીઓએ ફ્રાન્સના રાષ્ટ્ર પ્રમુખ ઇમેન્યુઅલ મેક્રોંનું પુતળું સળગાવી નાખ્યું.

ઇમેન્યુઅલ મેક્રોંએ ફ્રાન્સની પત્રિકા ચાર્લી હેબ્દોમાં પેયગંબર મોહમ્મદ પર છપાયેલા કાર્ટૂનનું સમર્થન કર્યું હતું. પ્રદર્શનકારીઓએ ઢાકા સ્થિત ફ્રાન્સના દૂતાવાસ તરફથી વધી રહ્યા હતા. પરંતુ પોલીસે તેમને રોકી દીધા.

ઇમેન્યુઅલ મેક્રોંએ ફ્રાન્સિસ સેક્યુલરિઝમનો બચાવ કર્યો હતો અને તેના પછી તે અનેક મુસ્લિમ દેશોના નિશાના પર છે.

આ મહિનાની શરૂઆતમાં પેગંબર મોહમ્મદ પર છપાયેલા કાર્ટૂનને લઈને ફ્રાન્સમાં એક શિક્ષકની હત્યા કરી નાખવામાં આવી હતી. તે શિક્ષકને શ્રદ્ધાંજલિ આપતા મેક્રોંએ કહ્યું હતું કે તે કાર્ટૂનની બાબતમાં જુકશે નહીં. સોમવારે તુર્કીના રાષ્ટ્રપતિ રેચેપ તૈય્યપ અર્દોઆને પણ ફ્રાન્સના સામાનના બિહાષ્કારની અપીલ કરી હતી.

અમેરિકાની ચૂંટણીમાં ગેરકાયદે પ્રવાસીઓનો મુદ્દો કેટલો મહત્ત્વનો છે?

ટેલિવિઝન પર પ્રસારિત પોતાના ભાષણમાં અર્દોઆને કહ્યું હતું, "જે પ્રકારે બીજા વિશ્વ યુદ્ધ પછી યહૂદીઓને નિશાને બનાવવામાં આવ્યા હતા તે જ પ્રકારે મુસ્લિમોની સામે અભિયાન ચલાવવામાં આવી રહ્યું છે. યુરોપના નેતાઓએ ઇચ્છવું જોઈએ કે તે ફ્રાન્સના રાષ્ટ્રપતિના નફરતપૂર્ણ અભિયાનને રોકવા માટે કહે"

જોકે યુરોપના દેશોની તમામ સરકારે ઇમેન્યુઅલ મેક્રોંનું સમર્થન કર્યું છે અને અર્દોઆનની પ્રતિક્રિયાની નિંદા કરી છે. અર્દોઆને શનિવારે ઇસ્લામિક અતિવાદ પર ફ્રાન્સના રાષ્ટ્રપ્રમુખના વલણને લઈને કહ્યું હતું કે મેક્રોંએ માનસિકતાનો ઇલાજ કરાવવાની જરૂરિયાત છે. પ્રતિક્રિયામાં અર્દોઆને ફ્રાન્સથી પોતાના રાજદૂતને પરત બોલાવવાની જાહેરાત કરી હતી.

ઢાકામાં શું થયું?

વિરોધ કરતા લોકો

પોલીસના અંદાજ પ્રમાણે ફ્રાન્સની સામેની રેલીમાં અંદાજે 40 હજાર લોકો સામેલ થયા હતા. આ રેલનું આયોજન ઇસ્લામી આંદોલન બાંગ્લાદેશ દ્વારા કરવામાં આવ્યું હતું. આ બાંગ્લાદેશની સૌથી મોટી ઇસ્લામિક પાર્ટીમાંથી એક છે. પ્રદર્શનકારી ફ્રાન્સના સામાનના બહિષ્કારના નારા લગાવી રહ્યા હતા અને રાષ્ટ્રપતિ મેક્રોંને સજા આપવાની માગ કરી રહ્યા હતા.

ઇસ્લામી આંદોલનના નેતા અતાઉર રહમાને પ્રદર્શનકારીઓને કહ્યું કે મેક્રોં એ પસંદગીના નેતાઓમાંથી એક છે જે શૈતાનની પૂજા કરે છે. રહમાને...\n\ntl;dr:

બાંગ્લાદેશની રાજધાની ઢાકામાં ફ્રાન્સના સામાનના બહિષ્કારની માગના સમર્થનમાં હજારો લોકોએ વિરોધપ્રદર્શન કર્યું.


બાંગ્લાદેશમાં સામાન્ય ચૂંટણીની તૈયારીઓ ચરમ પર, લોકો શું ઇચ્છે છે?\nઅબ્દુર રજ્જાક, ચૈતી રૉય અને નૂર ઇસ્લામ (ડાબેથી)

પાડોશી હોવાના કારણે ભારતની પણ આ ચૂંટણી પર નજર છે.

બાંગ્લાદેશના લોકોમાં ચૂંટણી વિશે હાલ જિજ્ઞાસા વધારે જોવા મળી રહી છે.

ઢાકાના ધનમોડી વિસ્તારના ફ્લેટમાં પ્રવેશતા જ એક ડઝન કાર્ડબોર્ડ જમીન પર પથરાયેલાં દેખાયાં.

બાજુના રૂમમાં, બે લોકો ખોખામાં નાના પૅકેટો ભરીને પૅકિંગ કરી રહ્યા છે.

વિઝા માટે લાઇન

નિત્યાનંદ અને ચૈતિ રૉયએ આ મકાન ભાડે લીધું છે અને તેઓ ઢાકાથી 200 કિમી દૂર જેશોરના રહેવાસી છે.

બંનેના સાત વર્ષ પહેલાં લગ્ન થયાં હતાં અને હવે તેઓ ઘરેથી વ્યાપાર કરી રહ્યા છે.

તેઓ જાણે છે કે એની માગ બધે વધી રહી છે.  કારણ કે ગયા વર્ષે તે બંને એક સાથીને મળવા માટે ભારત આવ્યા હતા અને દરેક જગ્યાએ લાકડાના ચમચાનો ઉપયોગ જોયો હતો.

પરંતુ ચૈતિ રોય વર્તમાન નિયમોથી ખુશ નથી.

તેઓએ કહ્યું, "અમારો વુડન સ્પૂનનો વ્યવસાય ખૂબ જ નાનો છે. તેથી અમારી પાસે વેપારનું લાયસન્સ પણ નથી."

"આ માટે સમસ્યા એ છે કે અમે ભારતમાં વેપાર કરવા માટે વધારે ઉત્પાદનો લઈ જઈ શકતા નથી. જો બન્ને દેશો થોડા ઉદાર બને તો ભારતમાં વ્યાપાર કરવો સરળ બને."

ભારતીય વીઝા એપ્લિકેશન સેન્ટરની બહારની લાઇન

ચૈતી અને તેમના પતિ

છેલ્લાં કેટલાક વર્ષોમાં, બન્ને દેશો વચ્ચે વેપાર વધારવા માટે પ્રયત્નો કરવામાં આવ્યા છે અને ઘણા કરાર થયા પણ છે.

વીઝાના નિયમોમાં ફેરફાર કરવામાં આવ્યા છે. આંકડા જણાવે છે કે બાંગ્લાદેશમાંથી ભારત માટે રેકોર્ડ વીઝા આપવામાં આવ્યા છે.

જોકે, જ્યારે હું ઢાકામાં ઇન્ડિયન વીઝા ઍપ્લિકેશન સેન્ટરમાં પહોંચ્યો તો ત્યાં દ્રશ્ય બીજું જ હતું.

સવારના 5 વાગ્યાથી જ વીઝા માટે અરજદારોની લાંબી લાઇન લાગી જાય છે.

ધોમધખતા તડકામાં બાળકો, વૃદ્ધો, પુરુષો અને મહિલાઓ કલાકો સુધી ઊભાં રહે છે અને બાજુના રોડ પરથી કાળો ધૂમાડો છોડતાં વાહનોનાં પ્રદૂષણની ફરિયાદ કરે છે.

એ જ લાઇનમાં બાંગ્લાદેશની રાષ્ટ્રીય ફૂટબોલ ટીમના કોચ અબ્દુર રઝાકને મળ્યો.

તેમણે કહ્યું, "અમે ભારતને ખૂબ જ પ્રેમ કરીએ છીએ. બન્ને દેશોમાં મિત્રતા છે. પરંતુ વીઝા મેળવવાનું મુશ્કેલ છે."

"બન્ને સરકારોએ જાણવાની જરૂર છે કે આ સમસ્યાનો ઉકેલ લાવે. અમને વીઝાથી છૂટકારો જોઇએ છે."

1971 માં બાંગ્લાદેશની રચનામાં ભારતે મહત્ત્વની ભૂમિકા ભજવી હતી.

પરંતુ ત્યારથી ત્યાંનું રાજકારણ બે મોટી પાર્ટીઓ અને અને લશ્કર વચ્ચે વળાંક લઈ રહ્યું છે.

સત્તા કાં તો અવામી લીગ પાસે રહે છે અથવા બાંગ્લાદેશ...\n\ntl;dr:

બાંગ્લાદેશમાં રાજકારણ ગરમાઈ રહ્યું છે કારણ કે અહીં સામાન્ય ચૂંટણી બહુ દૂર નથી.


બાઇડન-હૅરિસે ટ્રમ્પ પર પ્રહાર કરતાં કહ્યું, 'અમેરિકાને ચીંથરે હાલ કરી નાખ્યું'\nમંગળવારે ડેમૉક્રિટક પક્ષ તરફથી ઉપરાષ્ટ્રપતિપદનાં ઉમેદવાર બનાવાયાં બાદ પછીના જ દિવસે કમલા હૅરિસે જૉ બાઇડન સાથે સંયુક્ત ચૂંટણીપ્રચાર શરૂ કરી દીધો.

બન્નેએ ચૂંટણીપ્રચાર બાઇડનના ગૃહ રાજ્ય ડૅલવેયરની એક હાઈસ્કૂલમાંથી શરૂ કર્યો.

ત્રણ નવેમ્બરે યોજાનારી ચૂંટણીમાં બાઇડનનો મુકાબલો રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ સાથે થશે.

કૅલિફોર્નિયાનાં સાંસદ કમલા હૅરિસ પ્રથમ કાળાં અને દક્ષિણ એશિયન મૂળનાં અમેરિકન મહિલા છે, જે આ પદ માટે ચૂંટણી લડી રહ્યાં છે.

કોરોનાની મહામારીને પગલે આ કાર્યક્રમમાં સામાન્ય લોકોને આવવાની મંજૂરી નહોતી અપાઈ. માત્ર કેટલાક પત્રકારોને બોલાવાયા હતા અને તેમને પણ સોશિયલ ડિસ્ટન્સિંગનું પાલન કરવાનું હતું.

બાઇડન અને હૅરિસ બન્ને કાળા રંગના માસ્ક પહેરીને સ્ટેજ પર પહોંચ્યાં હતાં.

બાઇડને કહ્યું, "આ નવેમ્બરમાં આપણે જે ચૂંટણી યોજી રહ્યા છીએ તે બહુ લાંબા સમય સુધી અમેરિકાના ભવિષ્યનો નિર્ણય લેશે."

બાઇડને કહ્યું કે રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પે કમલા હૅરિસ પર હુમલો શરૂ કર્યો છે અને તેઓ તેમના અંગે ભારે ઘૃણાસ્પદ વાતો કરે છે.

તેમણે ઉમેર્યું, "આ કોઈ ચોંકાવનારી વાત નથી. કેમ કે ટ્રમ્પેને ફરિયાદ કરવી સૌથી સારી રીતે આવડે છે, અમેરિકન ઇતિહાસમાં કોઈ પણ રાષ્ટ્રપતિ કરતાં વધુ સારી રીતે."

બાઇડને ઉમેર્યું, "શું આપમાંથી કોઈ પણ એ જાણીને ચોંક્યું કે ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પને એક મજબૂત મહિલાથી મુશ્કેલી થઈ રહી છે, કે કોઈ પણ મજબૂત મહિલાથી?"

બાઇડને કોરોના મહામારી, જળવાયુપરિવર્તન, બેરોજગારીના મુદ્દે ટ્રમ્પના 'વિભાજનકારી વંશીય રાજકારણ' પર ભારે પ્રહારો કર્યા.

હૅરિસે પત્રકારોને સંબોધિત કરતાં કહ્યું, "અમેરિકા માટે આ બહુ જ મહત્ત્વપૂર્ણ ક્ષણ છે. આપણે લોકો જે પણ વસ્તુની ચિંતા કરીએ છીએ, અર્થતંત્ર, આરોગ્ય, બાળકો, દેશમાં આપણે કઈ રીતે રહીએ છીએ, એ તમામ દાવ પર છે."

હૅરિસે આગળ ઉમેર્યું, "અમેરિકા નેતૃત્વ માટે બૂમો પાડી રહ્યું છે પણ આપણા રાષ્ટ્રપતિને પોતાની ચિંતા વધારે કરે છે, એ લોકોની સરખામણીએ, જેમણે તેમને રાષ્ટ્રપતિ ચૂંટ્યા હતા."

તેમણે એવું પણ કહ્યું કે બરાક ઓબામા અને જૉ બાઇડન થકી ઇતિહાસમાં સૌથી વધારે વિકસતું અર્થતંત્ર મળ્યું હતું પણ ટ્રમ્પે એને જમીન પર લાવી દીધું.

કોણ છે કમલા હૅરિસ

55 વર્ષનાં કમલા હૅરિસ ડિસેમ્બરમાં રાષ્ટ્રપતિપદના ઉમેદવારની રેસમાંથી બહાર થઈ ગયાં હતાં.

તેમનો જન્મ કૅલિફોર્નિયાના ઑકલૅન્ડમાં થયો હતો. તેમનાં માતાપિતા પ્રવાસી હતાં.

તેમનાં માતાનો જન્મ...\n\ntl;dr:

અમેરિકાની ચૂંટણીમાં ડેમૉક્રેટિક પક્ષ તરફથી રાષ્ટ્રપતિપદના ઉમેદવાદર જૉ બાઇડન અને ઉપરાષ્ટ્રપતિપદનાં ઉમેદવાર કમલા હૅરિસે રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ પર હુમલો કરતાં કહ્યું કે તેઓ એક અયોગ્ય નેતા છે, જેમણે અમેરિકાને 'ચીંથરે હાલ' કરી દીધું છે.


બાઇડનના એક નિર્ણયથી અમેરિકા અબજો ડૉલરનું દેવાદાર કેવી રીતે બની જશે?\nરાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પના સમર્થકોના હુમલાના ડરના કારણે પાટનગર વોશિંગટન ડીસીમાં સુરક્ષા બંદોબસ્ત વધુ હશે. કહેવાઈ રહ્યું છે કે ઇરાક કે અફઘાનિસ્તાનમાં પણ અમેરિકન સૈનિકોની સંખ્યા એટલી નહીં હોય જેટલી આ અવસરે વોશિંગટન ડીસીમાં હશે.

જોકે, આ વખત શપથસમારોહ સુરક્ષા અને મહામારીના કારણે ફીક્કો રહેશે, પરંતુ તે છતાં આ વખતે પણ 20 જાન્યુઆરીના રોજ દુનિયા અમેરિકાની પરંપરાગત ઝાકઝમાળ અને રોનક જોશે. આ સમરોહ અમેરિકાની સફળતા અને ખુશાલીને દુનિયા સમક્ષ મૂકવાની પણ એક તક હોય છે.

પરંતુ આ સમારોહને જોઈને કોણ એ કહેશે કે અમેરિકા પગથી માથા સુધી દેવામાં ડૂબેલું છે અને તેની આવનારી બે પેઢીઓ આ દેવું ઉતારવામાં લાગેલી રહેશે.

આવી પરિસ્થિતિમાં બાઇડને પોતાના કાર્યકાળની શરૂઆત પહેલાં એવું પગલું ઉઠાવવાની વાત કરી છે જેનાથી અમેરિકા પર કરજ હજુ વધશે.

ગુરુવારે બાઇડને લગભગ 2 ખર્વ ડૉલરના એક આર્થિક પૅકેજની જાહેરાત કરી. જેનો ઉદ્દેશ મહામારી સાથે લડવાનો, નાગરિકોને રસી પૂરી પાડવાનો, ઓછી આવકવાળાને રોકડ સહાય કરવાનો, નાના વેપારીઓની મદદ કરવાનો અને સમગ્ર અર્થતંત્રને ગતિમાન કરવાનો છે. તેને ફેડરલ બૅંક ફાઇનાન્સ કરશે.

દેવામાં ડૂબેલું અમેરિકા

અમેરિકાના નવનિયુક્ત રાષ્ટ્રપતિ જો બાઇડન

ગુરુવારે પૅકેજની જાહેરાત કરાઈ એ પહેલાં, પાછલા નવ મહિનામાં અપાયેલા આર્થિક પૅકેજમાંથી સરકાર 3.5 ખર્વ ડૉલર ખર્ચ કરી ચૂકી છે.

મહામારીની રોકથામ અને મોટા પૅકેજ રોલ આઉટ છતાં વિકાસ દર ધીમો છે અને મહામારી ઝડપથી ફેલાઈ રહી છે.

ગુરુવાર સુધી 3,75,000 અમેરિકન આ બીમારીથી જીવ ગુમાવી ચૂક્યા છે અને દરરોજ સરેરાશ 4000 લોકો તેનો શિકાર થઈ રહ્યા છે.

ગરીબ જનતા પરેશાન છે, નાના વેપારીઓ નિરાશ છે, બેરોજગારી ફરી એક વાર વધી રહી છે.

આ પરિસ્થિતિમાં આ પૅકેજની લોકોને તાતી જરૂરિયાત છે. આ એક એવી કડવી દવા છે જે પીવી દેશ માટે જરૂરી છે, એ આશામાં કે દેશનું સ્વાસ્થ્ય ફરી પહેલાં જેવું થઈ જશે. પરંતુ તેની અવળી અસર પણ પડી શકે છે.

પ્રોફેસર સ્ટીવલ હૈંકી જૉન્સ હૉપકિન્સ વિશ્વવિદ્યાલયમાં એપ્લાઇડ અર્થશાસ્ત્રના એક પ્રસિદ્ધ શિક્ષક છે અને રાષ્ટ્રપતિ રોનાલ્ડ રીગનની આર્થિક સલાહકાર પરિષદના સભ્ય રહી ચૂક્યા છે.

તેમણે જો બાઇડનના નવા આર્થિક પૅકેજ પર અમેરિકાથી બીબીસીને ઇમેઇલ થકી જણાવ્યું કે આ પગલાથી સરકાર પરનું દેવું વધશે.

તેઓ જણાવે છે, “અમેરિકન સરકારને ખર્ચમાં વૃદ્ધિની કિંમત ચૂકવવી પડશે. રાષ્ટ્રીય ઋણમાં વૃદ્ધિ કરીને ખર્ચને ફાઇનાન્સ કરવામાં...\n\ntl;dr:

20 જાન્યુઆરી બુધવારના રોજ 78 વર્ષીય જોસેફ રૉબનેટ બાઇડન જુનિયર વિશ્વના સૌથી શક્તિશાળી દેશ અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ બની જશે.


બાઇડનના રાષ્ટ્રપતિ બન્યા પછી ભારત-અમેરિકા સંબંધો કેટલા ઉષ્માપૂર્ણ રહેશે?\nજોકે ટ્રમ્પ હજુ હાર માનવા તૈયાર નથી અને ચૂંટણી પરિણામોમાં ગોટાળો થયો છે તેનું રટણ કર્યા કરે છે.

તેમના સમર્થકો પણ હથિયારો લઈ રસ્તે ઊતરી આવ્યા છે. બાઇડનની જીતથી દુનિયાની નજર અમેરિકાની રાજનીતિમાં થનારા બદલાવ પર છે. ઈરાને આશા વ્યક્ત કરી છે કે બાઇડનના આવવાથી નવેસરથી વાટાઘાટોના દ્વાર ખૂલશે.

એ જ રીતે બાઇડનના આવવાથી વિશ્વની રાજનીતિ તેમજ વ્યાપાર નીતિ અને પર્યાવરણ સમજૂતીઓ તેમજ અન્ય સમજૂતીઓ ઉપર બાઇડનનો નિર્ણય અસર કરશે.

દુનિયાના બીજા દેશોએ બાઇડનને અભિનંદન આપ્યાં છે. જ્યારે ચીન, રશિયા અને મેક્સિકોએ અભિનંદન આપ્યાં નથી.

વળી રશિયાના ઇલેક્શન ચીફ દ્વારા આશંકા વ્યક્ત કરવામાં આવી છે કે જે રીતે લોકોએ મોટા પાયે મેઇલ થકી મતદાન કર્યું છે, તેમાં ગોટાળાની આશંકા છે.

હવે ભારત સંબંધે બાઇડનનું વલણ અત્યાર સુધી કેવું રહેવા પામ્યું છે અને તેમના રાષ્ટ્રપતિ બનવાથી ભારતને શું અસર થશે તેની ચર્ચા આજે કરીશું.

અત્યાર સુધી બાઇડનની નીતિ ભારત તરફ કેવી રહી?

પૂર્વ રાષ્ટ્રપતિ ઓબામાના સમય ગાળામાં એશિયા-પૅસિફિક પર એક વિઝન ડૉક્યુમેન્ટ તૈયાર થયું હતું, જે આ ક્ષેત્રે ચીન સામેના પડકારનો સામનો કરવા માટે હતું.

જોકે પછી 2015માં ભારત અને અમેરિકાએ એશિયાઈ પ્રશાંત અને હિન્દ મહાસાગર ક્ષેત્ર માટે સંયુક્ત રણનીતિ તૈયાર કરી હતી જેનો ઉદ્દેશ દક્ષિણ ચીન સમુદ્રમાં ચીન પર અમેરિકાનું દબાણ રાખવાનો હતો.

જોકે હવે બાઇડન આ સંદર્ભે આખી નીતિને બદલી હોઈ ચીન સામે મધ્યમવર્તી ઉકેલ લાવે તો નવાઈ પામવા જેવું નહીં હોય.

બાઇડન જ્યારે બન્ને સેનેટની વિદેશ બાબતોની સમિતિના અધ્યક્ષ અને ત્યાર બાદ ઉપરાષ્ટ્રપતિ બન્યા ત્યારે બાઇડને અમેરિકા-ભારત સબંધોના ભવિષ્ય માટે પોતાનો વિચાર જાહેર કર્યો હતો.

એક વખતે સેનેટર ઓબામા જ્યારે ભારત-અમેરિકા પરમાણુ સમજૂતીના સમર્થનમાં ખચકાટ અનુભવતા હતા.

તે સમયે બાઇડને તેનું નેતૃત્વ લીધું અને 2008માં અમેરિકાની કૉંગ્રેસમાં પરમાણુ સમજૂતીને મંજૂરી આપવા માટે ડેમૉક્રેટ અને રિપબ્લિકન બંનેને સાથે લઈને મંજૂરી અપાવી હતી, જેમાં બાઇડનને મુખ્ય ભાગ ભજવ્યો હતો.

જો બાઇડન અમેરિકાના ઉપપ્રમુખ હતા ત્યારે અમેરિકાએ સત્તાવાર રીતે ભારતને સંયુક્ત રાષ્ટ્ર સુરક્ષા પરિષદમાં કાયમી સદસ્યતા માટે સમર્થન આપ્યું હતું.

ઓબામા-બાઇડને ભારતને એક સમયે મોટું સંરક્ષણ પાર્ટનર દેશ ગણાવ્યું હતું.

બરાક ઓબામા સરકાર તેઓ વખતે ઉપરાષ્ટ્રપતિ હતા ત્યારે વેપારથી માંડી વિદેશનીતિમાં પણ તેમનું વલણ ભારતતરફી રહ્યું...\n\ntl;dr:

જો બાઇડન અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ બન્યા અને તેઓ સત્તાવાર રીતે 20મી જાન્યુઆરીથી પદગ્રહણ કરશે.