કોરોના વાઇરસ અપડેટ : ગુજરાતમાં 2600થી વધારે પૉઝિટિવ કેસ, મહારાષ્ટ્ર બાદ બીજા ક્રમે\nપૉઝિટિવ કેસોની યાદીમાં ગુજરાત મહારાષ્ટ્ર રાજ્ય બાદ બીજા ક્રમે છે.

બીજી બાજુ, ચેપગ્રસ્તની સંખ્યામાં દિલ્હીને પાછળ છોડીને ગુજરાત દેશભરમાં બીજા ક્રમે પહોંચી ગયું છે. ગુજરાતમાં કુલ ચેપગ્રસ્તોની સંખ્યા 2,,624 થઈ ગઈ છે. જ્યારે દિલ્હીમાં આ આંકડો 2,156 પર છે.

મૃત્યુની બાબતમાં પણ ગુજરાત દિલ્હી કરતાં આગળ નીકળી ગયું છે. ગુજરાતમાં કોરોના વાઇરસને લીધે 124 લોકોના જીવ ગયા છે.

કોરોના વાઇરસને લીધે થનારાં મૃત્યુની બાબતમાં મધ્યપ્રદેશ પણ બહુ આગળ છે. અહીં કુલ ચેપગ્રસ્તોની સંખ્યા 1,592 છે. જ્યારે અત્યાર સુધી અહીં 80 લોકોનાં મૃત્યુ થયાં છે.

બુધવારે સવારે ગુજરાત રાજ્યના આરોગ્ય વિભાગના સચિવ જયંતી રવિએ પત્રકાર પરિષદ સંબોધી હતી, જેમાં તેમણે મંગળવાર સાંજ પછીની સ્થિતિ અંગે ચિતાર આપ્યો હતો.

હાર્દિક પટેલનો ગુજરાત સરકાર પર આરોપ

કૉંગ્રેસના નેતા અને પાટીદાર આગેવાન હાર્દિક પટેલે કોરોના વાઇરસ વિરુદ્ધની લડાઈમાં ગુજરાત સરકાર પાસે કોઈ યોજના ન હોવાનો આરોપ લગાવ્યો છે. હાર્દિક પટેલ ટ્વીટ કરીને જણાવ્યું, "ગુજરાત સરકારે કોરોના વાઇરસના દરદીઓ માટે ખાનગી હૉસ્પિટલોના દરવાજા ખોલ્યા છે. જોકે, ખાનગી હૉસ્પિટલો મન પડે એવી ફી (એક દિવસના પચાસ હજાર) માગી રહી છે. ગુજરાત સરકાર પોતાની જવાબદારીથી ભાગી રહી છે અને કોરોના વાઇરસ વિરુદ્ધ લડવા તેની પાસે એક પણ યોજના નથી. ગુજરાત મૉડલનો પર્દાફાશ થઈ ગયો છે."

''N-99 માસ્કનું ફૅબ્રિક આખા ભારતમાં ફક્ત અમદાવાદમાં બને છે''

N-95 માસ્કનું નામ તો તમે કદાચ સાંભળ્યું હશે પરંતુ એનાથી પણ વધુ ફિલ્ટર ગુણવત્તા ધરાવતા માસ્ક N-99 ગણાય છે.

N-99 માસ્કનું જે ફૅબ્રિક છે જેને તકનીકી ભાષામાં ફિલ્ટર મીડિયા કહેવામાં આવે અને તે અમદાવાદમાં તૈયાર થાય છે.

અમદાવાદ ટેક્સ્ટાઇલ્સ ઇન્ડસ્ટ્રિયલ રિસર્ચ ઍસોસિયેશન, જે ATIRA તરીકે ઓળખાય છે તે દરરોજ 15,000 જેટલા N-99 માસ્ક તૈયાર થઈ શકે એટલું ફૅબ્રિક બનાવે છે.

અટિરાએ અત્યાર સુધી 5,60,000 માસ્ક બની શકે એટલું ફૅબ્રિક તૈયાર કરીને મોકલ્યું છે.

આ વિશે બીબીસી ગુજરાતીએ અમદાવાદ ટેક્સટાઇલ્સ ઇન્ડસ્ટ્રિયલ રિસર્ચ ઍસોસિયેશન (ATIRA)ના નાયબ નિયામક દિપાલી પ્લાવત સાથે વાત કરી હતી.

દિપાલી પ્લાવતે જણાવ્યું કે "હાલ અમારી ફિલ્ટર મીડિયા ઉત્પાદન ક્ષમતા રોજની 15,000 માસ્ક જેટલી છે. કોરોનાને પગલે માસ્કની જે માગ ઊભી થઈ છે એ જોતાં અમે રાતદિવસ ચોવીસ કલાક કામ કરી રહ્યાં છીએ. અમારો ઇરાદો દરરોજ 30,000 માસ્કનું જે ફિલ્ટર ફૅબ્રિક છે તે...\n\ntl;dr:

ભારત સરકારના આરોગ્ય અને કુટુંબકલ્યાણ વિભાગ દ્વારા જાહેર કરાયેલા તાજા આંકડા અનુસાર દેશમાં કોરોના વાઇરસનો ચેપ 21,700 લોકોને લાગ્યો છે.


કોરોના વાઇરસ અપડેટ : ભારતમાં હવાઇયાત્રા માટે પાળવા પડશે આ નિયમો\nઆ નિયમોમાં યાત્રીઓના મોબાઇલમાં 'આરોગ્યસેતુ' ઍપ હોવી જરૂરી છે. તે સિવાય કોરોના સંબંધિત માસ્ક અને અન્ય સોશિયલ ડિસ્ટન્સિંગ જેવા નિયમો સમાવિષ્ટ છે.

એરપોર્ટ પર યાત્રીઓનું થર્મલ સ્ક્રીનીંગ કરાશે. જે યાત્રીઓ 'અસિમ્પટોમૅટિક' એટલે કે કોરાનાના લક્ષણ વગરના હશે તેમને જ યાત્રાની પરવાનગી મળશે.

જો કોઇને એરપોર્ટ પર લક્ષણ દેખાય છે તો તેમને સૅલ્ફક્વોરૅન્ટીન થવું પડશે અથવા નજીકના સ્વાસ્થય કેન્દ્રમાં જવું પડશે.

યાત્રાની સમાપ્તિ સમયે પણ થર્મલ સ્ક્રિનિંગ થશે.

'અસિમ્પટોમૅટિક' મુસાફરોએ 14 દિવસ સુધી પોતાના સ્વાસ્થયને સૅલ્ફ મૉનિટર કરવાનું રહેશે અને જો કોઈ લક્ષણ જોવા મળે તો ત્વરીત નજીકના સ્વાસ્થય કેન્દ્રમાં જાણ કરવી જરૂરી છે.

ન્યૂ યૉર્ક ટાઇમ્સે છાપી યાદી

અમેરિકન અખબાર 'ધ ન્યૂ યૉર્ક ટાઇમ્સે' 24 મેના છાપાના પહેલા પાને હેડિંગ આપ્યું છે, 'Incalculable Loss' અમેરિકામાં કોરોનાથી મરનાર લોકોની સંખ્યા આશરે એક લાખ જેટલી થવા આવી છે, ત્યારે મૃતકોને શ્રદ્ધાંજલિ અર્પિત કરતાં, અખબારે તેનું પહેલું પેજ સમપર્તિ કર્યું હતું.

બધા જ મૃતકોના નામ આ યાદીમાં સામેલ કરાયા છે અને તેમણે લખ્યું છે કે એ યાદીના કેટલાક નામ માત્ર નથી, તેઓ આપણી સાથે હતાં. અખબારે પોતાના ટ્વિટર હૅન્ડલ પર પણ તેની પોસ્ટ મૂકી છે અને ટ્વિટર પર તેની ચર્ચા સાથે વખાણ થઈ રહ્યા છે.

ઘણા લોકોએ તેમને બિરદાવીને લખ્યું છે કે આ પગલું લેવા માટે સાહસ જોઇએ.

ટાઇમ્સ ઇન્સાઇડરમાં લખાયેલા એક લેખમાં ન્યૂ યૉર્ક ટાઇમ્સના ગ્રાફિક્સ ઍડિટર સિમોન લેંડને કહ્યું છે કે આ નિર્ણય કોરોના જેવી ભયવહ મહામારી અને લોકોની પીડાને વ્યક્તિગત રૂપે અનુભવી શકાય તે માટે લેવામાં આવ્યો હતો.

'અમારા વાચકો અને અમે મહામારીના રિપોર્ટિંગને સતત આંકડાના રૂપમાં જોવા લાગ્યા હતાં. પરંતુ, આ માત્ર આંકડો નથી, લોકો છે.'

નોંધનીય છે કે કોરોનાનું સૌથી વધુ સંક્રમણ અને મોતના મામલે વિશ્વભરમાં અમેરિકા પ્રથમ સ્થાને છે.

ત્રણ પ્રકારના સજીવ સ્ટ્રેન મળ્યાં

ચીનના વુહાન સ્થિત વાયરોલૉજી ઇન્સ્ટિટ્યૂટમાં ચામાચીડિયાંમાં જોવા મળતા વાઇરસના ત્રણ સજીવ સ્ટ્રેન મળી આવ્યાં છે.

જોકે સંસ્થાના ડિરેક્ટરનું કહેવું છે કે આમાંથી કોઈ પણ વાઇરસને એની સાથે સંબંધ નથી, જે વાઇરસે બરબાદી સર્જી છે.

વૈજ્ઞાનિકોનું માનવું છે કે કોવિડ-19ની શરૂઆત વુહાનથી થઈ અને આ વાઇરસ પણ ચામાચીડિયામાંથી જ કોઈ સસ્તન પ્રાણીમાં થઈને માનવશરીરમાં પ્રવેશ્યો હતો.

સમાચાર એજન્સી એએફપી પ્રમાણે વુહાન...\n\ntl;dr:

કેન્દ્ર સરકારના સ્વાસ્થય વિભાગ દ્વારા હવાઈ યાત્રા કરવા માટે જરૂરી ગાઇડલાઇન બહાર પાડવામાં આવી છે, જે દરેક યાત્રીઓએ પાળવાના રહેશે.


કોરોના વાઇરસ અપડેટ : ભારતમાં હાલ કેવી સ્થિતિ છે?\nવાઇરસના ચેપને લીધે અત્યાર સુધી 32,063 લોકોનાં મૃત્યુ થયાં છે, જ્યારે 8,85,577 સારવાર બાદ સાજા પણ થઈ ગયા છે.

ગત 24 કલાકમાં કોરોના વાઇરસના સંક્રમણના 48,661 નવા કેસો સામે આવ્યા જ્યારે 705 દરદીઓનાં મૃત્યુ થયાં.

તો આ દરમિયાન પ્રતિ દસ લાખ લોકોમાં પરીક્ષણ કરવાની સંખ્યા વધીને 11,485 કરી દેવાઈ છે.

દેશના અલગઅલગ રાજ્યોમાં સંક્રમણની સ્થિતિ કંઈક આવી છે :

રાજસ્થાનમાં સામે આવેલા નવા 611 મામલા સાથે કોરોના વાઇરસના સંક્રમણના કુલ કેસોની સંખ્યા 35,909 થઈ ગઈ છે.

ઓડિશામાં 1,376 નવા કેસો નોંધાયા છે અને આ સાથે જ રાજ્યમાં કુલ ચેપગ્રસ્ત દરદીઓની સંખ્યા 25,389 થઈ ગઈ છે.

તેલંગણામાં નવા  1,593 કેસો નોંધાયા અને આ સાથે જ કુલ ચેપગ્રસ્ત દરદીઓની સંખ્યા 54,059 થઈ ગઈ છે.

ભારતે કોરોનાથી તેનાં લાખો લોકોના જીવ બચાવ્યા : નરેન્દ્ર મોદી

વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ રવિવારે તેમના રેડિયો કાર્યક્રમ 'મન કી બાત'માં કહ્યું કે છેલ્લા કેટલાક મહિનાઓથી આખા દેશે એકજૂટ થઈને જે રીતે કોરોનાનો મુકાબલો કર્યો છે, એનાથી અનેક આશંકાઓ ખોટી સાબિત થઈ છે.

તેમણે કહ્યું કે કોરોનાનો ખતર હજી ટળ્યો નથી એટલે સૌએ સતર્ક રહેવાની જરૂર છે.

વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ કહ્યું, "એક પણ વ્યક્તિની ગુમાવવી એ દુખદ છે પણ ભારત એના લાખો દેશવાસીઓનો જીવ બચાવવામાં સફળ રહ્યું છે."

"કેટલીક જગ્યાઓએ કોરોના વાઇરસ ઝડપથી પ્રસરી રહ્યો છે એટલે આપણે હજી સતર્ક રહેવાની જરૂર છે."

વિશ્વમાં શી છે સ્થિતિ?

કોરોના વાઇરસનું સંક્રમણ દુનિયાભરમાં સતત ફેલાઈ રહ્યું છે. રવિવાર સવાર સુધીમાં દુનિયાભરમાં સંક્રમિતોની કુલ સંખ્યા એક કરોડ 59 લાખથી પણ વધી ચૂકી છે.

આ મહામારીની ચપેટમાં આવવાથી છ લાખ 43 હજારથી વધુ લોકોનાં મૃત્યુ થયાં છે.

અમેરિકામાં સંક્રમણ રોકાવાનું નામ નથી લઈ રહ્યું. અમેરિકામાં સંક્રમિતોની કુલ સંખ્યા 41 લાખ 74 હજારથી ઉપર પહોંચી ગઈ છે.

અત્યાર સુધીમાં અમેરિકામાં એક લાખ 46 હજારથી વધુ લોકોનાં મૃત્યુ થયાં છે.

બીજા ક્રમે બ્રાઝિલમાં સંક્રમિતોની કુલ સંખ્યા 24 લાખ પાસે પહોંચી ગઈ છે. જો કે દેશમાં મૃત્યુ પામનાર દર્દીઓની સંખ્યા 85,000થી વધુ છે.

આ યાદીમાં ત્રીજા ક્રમે ભારત છે, અત્યાર સુધી 13 લાખ 37 હજારથી વધુ લોકો સંક્રમિત થઈ ચૂક્યા છે અને મરણાંક 31 હજારથી વધી ગયો છે.

તો બીજી તરફ બ્રિટને સ્પેનથી આવનારા લોકો માટે બે અઠવાડિયાં સુધી હોમ-ક્વોરૅન્ટીનમાં રહેવાનો નિયમ બનાવ્યો છે.

સ્પેનમાં પાછલા કેટલાક દિવસોથી સતત...\n\ntl;dr:

કેન્દ્રીય આરોગ્યમંત્રાલયના આંકડા અનુસાર ભારતમાં હાલમાં કોરોનો વાઇરસના ચેપગ્રસ્ત દરદીઓની કુલ સંખ્યા 1,38,5,522 થઈ ગઈ છે, જેમાંથી 4,67,882 સક્રિય કેસ છે.


કોરોના વાઇરસ આખી દુનિયામાં ફેલાયો ક્યાંથી? અમેરિકાનું નવું સંશોધન\nજોકે થોડા દિવસ પહેલા ચીનના વૈજ્ઞાનિકોએ દાવો કર્યો કે કોરોના વાઇરસ વુહાનમાં દેખાયો એ પહેલા ભારતમાં તેના હોવાના પુરાવા છે.

હવે અમેરિકાના વૈજ્ઞાનિકોએ પણ આવો એક નવો દાવો કર્યો છે. તેમનું કહેવું છે કે કોરોના વાઇરસ વુહાનમાં દેખાયો એ પહેલાથી ઘણા દેશોમાં તે હયાત હતો. પરંતુ તેની પુષ્ટિ નહોતી થઈ.

અમેરિકાના સંશોધકોની આ નવા દાવા વિશે બીબીસીની પડતાલ, જુઓ આ વીડિયોમાં....

તમે અમનેફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

કોરોના વાઇરસના ઉદ્ભવને લઈને જાત-ભાતની થિયરીઓ પ્રવર્તે છે. માન્યતા છે કે કોરોના વાઇરસ વુહાનના એક મીટ માર્કેટમાંથી પ્રસર્યો.


કોરોના વાઇરસ કદી ખતમ જ ન થાય એમ પણ બને - WHO\nવિશ્વ સ્વાસ્થ્ય સંગઠનના કટોકટીની બાબતોના નિદેશક માઇકલ રયાને જીનિવામાં એક ઑનલાઇન પત્રકારપરિષદમાં કહ્યું કે, કોરોના આપણી વચ્ચે એક ક્ષેત્ર વિશેષનો એક અન્ય વાઇરસ બની શકે છે અને સંભવ છે કે તે કદી ખતમ ન થાય.

Twitter કન્ટેન્ટ પૂર્ણ, 1

એમણે એચઆઈવીનું ઉદાહરણ આપી કહ્યું કે એ વાઇરસ પણ કદી ખતમ ન થયો.

માઇકલ રયાને કહ્યું કે વૅક્સિન વગર સામાન્ય લોકો ઇમ્યુનિટીના યોગ્ય સ્તર સુધી પહોંચે એમાં વર્ષો નીકળી શકે છે.

ઉલ્લેખનીય છે કે કોવિડ-19ની વૅક્સિન માટે અનેક પ્રયાસો ચાલી રહ્યા છે. લગભગ 100 વૅક્સિન પર કામગીરી ચાલી રહી છે. જોકે, નિષ્ણાતો આશંકા વ્યક્ત કરે છે કે આની વૅક્સિન કદી તૈયાર નહીં થઈ શકે.

દુનિયાભરમાં અનેક દેશોએ લૉકડાઉનમાં રાહતો આપવાની શરૂઆત કરી છે. આ અંગે વિશ્વ સ્વાસ્થ્ય સંગઠનના પ્રમુખ ટેડ્રોસ એડહનૉમ ગિબ્રેયાસનું કહેવું છે કે, તેનાથી સંક્રમણનો ખતરો વધી શકે છે.

એમણે કહ્યું કે, અનેક દેશો લૉકડાઉનની સ્થિતિમાંથી નીકળવા માટે અલગ અલગ રીતો અપનાવી રહ્યા છે પરંતુ વિશ્વ સ્વાસ્થ્ય સંગઠન દુનિયાના તમામ દેશોને સાવધાન રહેવાની સલાહ આપે છે. દરેક દેશે સર્વોચ્ચ સ્તરે ઍલર્ટ રહેવાની જરૂર છે.

દુનિયાના અનેક દેશોમાં લૉકડાઉનમાં રાહતો આપવાની શરૂઆત થઈ છે અને માનવામાં આવી રહ્યું છે કે વાઇરસનો પ્રભાવ ઓછો થઈ રહ્યો છે. જોકે, આ બાબતે રયાને પત્રકારપરિષદમાં કહ્યું કે, જે દેશો લૉકડાઉન હઠાવી રહ્યાં છે ત્યાં જાદુઈ વિચાર કામ કરી રહ્યો છે.

રયાને કહ્યું કે, જનજીવન સામાન્ય થવામાં હજી લાંબો સમય લાગશે.

એમણે કહ્યું કે આપણે વાસ્તવિક રીતે વિચારવું પડશે. આ જરૂરી છે. મારા મતે આ વાઇરસ ક્યાં સુધી રહેશે એ અત્યારે કોઈ કહી શકે એમ નથી, આને લઈને કોઈ વચન આપી શકાય એમ નથી અને ન તો કોઈ તારીખ નક્કી થઈ શકે એમ છે.

માઇકલ રયાને એમ પણ કહ્યું કે વાઇરસનો ઇલાજ શોધવો એ એક લાંબી પ્રક્રિયા છે અને શક્ય છે કે તે કદી પૂરી ન થાય.

રયાને કહ્યું કે વૅક્સિન તૈયાર થઈ પણ જાય તો પહેલાં દુનિયાભરમાં એનું પરીક્ષણ કરવું પડશે. કોરોના વાઇરસ પર નિયંત્રણ માટે આવનારા સમયમાં પણ ખૂબ પ્રયાસો કરવા પડશે.

વિશ્વ સ્વાસ્થ્ય સંગઠનના મહામારીના નિષ્ણાત મારિયા વૈન કેરખોવેનું પણ કહેવું છે કે, આ મહામારીમાંથી નીકળતા સમય લાગશે એ માઇન્ડસેટ આપણે બનાવવું પડશે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

વિશ્વ સ્વાસ્થ્ય સંગઠન યાને કે ડબલ્યૂએચઓએ દુનિયાને કોરોના વાઇરસ પર ચેતવણી આપતા કહ્યું છે કે, આપણી વચ્ચેથી આ કોવિડ-19 કદી ખતમ જ ન થાય એવું પણ શક્ય છે.


કોરોના વાઇરસ કરતાં પણ વધારે લોકોના જીવ લઈ રહેલી બીમારી કઈ છે?\nપ્રતીકાત્મક તસવીર

ટીબીએ પંકજના ફેફસાં પર હુમલો કર્યો અને છ મહિનાની સારવાર પછી પંકજે 80 ટકા રિકવરી પણ કરી લીધી. મુસીબતો જોકે હજુ આવવાની હતી.

ફેબ્રુઆરીના ટેસ્ટમાં ખબર પડી કે ટીબીના બૅક્ટેરિયાએ પંકજના મગજને સંક્રમિત કરી દીધું છે અને ત્રણ મહિનાની અંદર પંકજની આંખોની રોશની જતી રહી તથા પગનું સંતુલન બગડવા લાગ્યું.

તેમણે જણાવ્યું, " લૉકડાઉન પૂરું થઈ ચૂક્યું હતુ અને 16 જુલાઈના દિવસે છ કલાક સુધી મારી બ્રેઇન સર્જરી કરવામાં આવી અને ઇન્ફેક્શનને સાફ કર્યું. દસ દિવસો સુધી હૉસ્પિટલમાં ખૂબ જ તીવ્ર દવાઓ ઉપર રખાયા બાદ મને ડિસ્ચાર્જ કરાયો અને આખું વર્ષ કોર્સની સલાહ આપવામાં આવી."

જોકે, પવનને મોટી મુશ્કેલીએ ત્યારે ફરી એક વખત ઘેર્યા જ્યારે તેમને મેડિકલ કે સરકારી હૉસ્પિટલોમાંથી દવા મળી જ શકી નહીં.

પંકજ ભાવનાની જણાવે છે, "ટીબીની સારવાર જો અધવચ્ચે અટકી જાય તો બીમારી ઠીક નથી થતી અને દરદીનો જીવ જતો રહે છે. જ્યારે દવા ખતમ થવા લાગી અને ક્યાંયથી મળી ન તો પાંચ રાત સુધી મારા પરિવારમાંથી કોઈને ઊંઘ નહોતી આવી. ડર વધી રહ્યો હતો કે ક્યાંક હું બાળકોને સંક્રમિત ન કરી નાખું."

પંકજના પરિવાર અને નિયોક્તા કંપનીએ વડા પ્રધાનકાર્યાલય, મહારાષ્ટ્ર સરકાર, તમામ મોટી હૉસ્પિટલો અને અનેક ખાનગી સંસ્થાઓ પાસે દવાની આજીજી કરી.

પરેશાની એ હતી કે આ દવા જાપાનથી આયાત થતી હતી અને કોરોના વાઇરસના વૈશ્વિક સંકટને કારણે તેની સપ્લાયને અસર પહોંચી હતી.

પત્ની રાખીનાં ટ્વીટને કારણે વાત ફેલાઈ અને આખરે તેમને દવા મળી શકી.

એ મુશ્કેલ સમયને યાદ કરતાં ભાવુક થઈ ગયેલા પંકજે કહ્યું, "કેટલા દિવસ તો લાગ્યું કે હવે ટીબી જીવ લઈને જ રહેશે.'

ટ્યુબરક્યુલૉસિસ

વિશ્વ આરોગ્ય સંસ્થા એટલે કે WHO અનુસાર દર વર્ષે દુનિયામાં નોંધાતાં ટ્યુબરક્યુલૉસિસના કુલ કેસમાંથી એક તૃતીયાંશ ભારતમાં નોંધાય છે અને દેશમાં આ બીમારીથી દર વર્ષે 4 લાખ 80 હજાર મૃત્યુ થાય છે.

આંકડાઓનું વિશ્લેષણ કરવાથી સ્થિતિ વધુ જોખમી લાગે છે કારણ કે ભારત સરકારનું  આકલન છે કે દેશમાં ટીબીને કારણે રોજ 1300 મૃત્યુ થાય છે.

જોકે ભારત પચાસ વર્ષોથી ટીબીને રોકવામાં લાગ્યું છે પરંતુ હજુ પણ તેને 'સાઇલન્ટ કિલર' જ કહેવામાં આવે છે.

તે કોરોના વાઇરસના આગમન પહેલાનું આકલન છે. જાન્યુઆરીના છેલ્લા સપ્તાહ પછી ભારતમાં કોરોનાના કેસ વધવા શરૂ થયા હતા અને 24 માર્ચે દેશવ્યાપી લૉકડાઉનની ઘોષણા થઈ હતી.

સરકારી આંકડાઓની સરખામણી કરવાથી ખબર પડે છે કે કોરોના વાઇરસને...\n\ntl;dr:

લગભગ એક વર્ષ પહેલાં મુંબઈમાં રહેતા 42 વર્ષના પંકજ ભવનાનીનું જીવન ખૂબ સારી રીતે ચાલી રહ્યું હતું. પત્ની રાખી અને બે જોડિયાં બાળકો સાથે કૉર્પોરેટ જગતમાં એક સારા હોદ્દા પર નોકરી હતી. પરંતુ અચાનક જ  ઑક્ટોબર 2019માં એમને ટ્યુબરક્યુલૉસિસ એટલે કે ટીબીની બીમારીની જાણ થઈ.


કોરોના વાઇરસ કેસ : ગુજરાત હાઈકોર્ટ વિજય રૂપાણીની સરકારથી આટલી નારાજ કેમ થઈ?\nગુજરાત હાઈકોર્ટે કડક નિરીક્ષણ કરતા કહ્યુ છે કે, સરકારી હૉસ્પિટલોમાં ગરીબ લોકો સારવાર કરાવવા આવે છે એટલે એમની જિંદગીની કોઈ કિંમત નથી એમ ન સમજવું જોઈએ. સરકારે વધારે તકેદારી લેવાની જરૂર છે. સરકારી હૉસ્પિટલમાં કોરોનાના દર્દીઓને ઊંચો મૃત્યુ આંક ચિંતાનો વિષય છે.

ગુજરાત હાઈકોર્ટે એમ પણ કહ્યું કે સરકારે તમામ સુવિધાઓ યુદ્ધને ધોરણે પૂરી પાડવી પડશે. ગુજરાત હાઈકોર્ટે ગુજરાત સરકાર સામે કડક અસંતોષ રજૂ કર્યો એની પાછળ એક રેસિડેન્ટ ડૉકટરે લખેલો પત્ર પણ કારણ ગણાવવામાં આવ્યો છે.

કોરોનાને લઈને ગુજરાત હાઈકોર્ટે સુઓમોટો પિટિશન પછી ગુજરાત સરકારે આ અંગે લીધેલા પગલાંની તાત્કાલિક જાણ કરવા માટે સમય માગ્યો હતો.

જેના સંદર્ભમાં ગુજરાત સરકાર વતી સરકારી વકિલ મનીષા શાહે કોર્ટને કહ્યું હતું કે, અમદાવાદમાં વધી રહેલા કેસોને ધ્યાનમાં રાખીને છઠ્ઠી મેથી યુદ્ધના ધોરણે પગલાં લીધા છે. સરકારે કુલ 42 હૉસ્પિટલમાં 50 બેડ ટકા કોરોના માટે ખાલી કરવાનો આદેશ આપ્યો છે. આ પહેલા સરકારે 23 હૉસ્પિટલ સાથે જે એમઓયુ કર્યા હતાં તેને એક્સ્ટેન્ડ કર્યા છે. ચારના એમઓયુ બાકી છે અને આઠ હોસ્પિટલ એવી છે કે જેને સરકાર સાથે એમઓયુ કરવામાં રસ નથી.

સિવિલના એક ડૉકટરનો એ પત્ર

અમદાવાદ સિવિલ હૉસ્પિટલની દયનીય સ્થિતિ અંગે ગુજરાત હાઈકોર્ટે શુક્રવારે સરકારની આકરી ઝાટકણી કાઢી એમાં સિવિલ હૉસ્પિટલમાં કામ કરતા રેસિડેન્ટ ડૉક્ટરે લખેલાં એક પત્રનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે.

ગુજરાત હાઈકોર્ટે સુઓમોટોમાં કડક વલણ અપનાવ્યું તે બદલ અંગ્રેજી અખબાર ઇન્ડિયન એક્સપ્રેસે આ પત્રને જવાબદાર ગણ્યો છે.

આ પત્રમાં ડૉકટરે સિવિલ હૉસ્પિટલના ગેરવહીવટ વિશે વિગતે લખ્યું છે.

આ પત્રમાં ડૉક્ટરે દાવો કર્યો છે કે હૉસ્પિટલ મૅનેજમેન્ટને એ વાતની ચિંતા છે કે જો રેસિડેન્ટ ડૉક્ટર પૉઝિટિવ આવશે તો કોણ કામ કરશે?

એમણે એમ પણ કહ્યું કે, કોઈ સિનિયર ડૉક્ટર ઇમરજન્સી કે રાઉન્ડમાં આવતા નથી. તમામ દરદીઓની સારવાર જુનિયર ડૉક્ટરો દ્વારા કરવામાં આવી રહી છે અને તે છતાં સિનિયર ડૉક્ટરો અમને ડરપોક અને કામચોર કહે છે અને મૅનેજમેન્ટ દ્વારા રેસિડેન્ટ માટે કોઈપણ પ્રકારની કાર્યવાહી કરવામાં આવતી નથી.

પત્રમાં લખવામાં આવ્યું છે કે અમારા વિભાગના આઠ ડૉક્ટરો અને મારા જ યુનિટના પાંચ રેસિડેન્ટ ડૉક્ટરો કોરોના વાઇરસના પૉઝિટિવ આવ્યા, અમે ટેસ્ટ કરાવ્યો તે બદલ અમારી ટીકા કરવામાં આવી હતી.

પાંચ દિવસથી અમે 30થી પણ વધારે રેસિડેન્ટ ડૉક્ટર મેરિઍટ હૉટલમાં સારવાર...\n\ntl;dr:

ગુજરાતમાં કોરોના વાઇરસને કારણે મૃત્યુ સતત વધી રહ્યાં છે ત્યારે રાજ્યમાં કોરોનાની કામગીરીને લઈને હાઈકોર્ટે ગુજરાત સરકારની ટીકા કરી છે.


કોરોના વાઇરસ ક્યાંથી ફેલાયો? અમેરિકા અને ચીન ફરી સામસામે\nઅમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ જો બાઇડને 90 દિવસમાં કોરોના વાઇરસનું મૂળ શોધવાનો આદેશ આપ્યો છે.

અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ જો બાઇડને ઇન્ટેલિજેન્સ એજન્સીઓને 90 દિવસની અંદર એ ખબર કરવાનો આદેશ આપ્યો છે કે કોરોના વાઇરસ ક્યાંથી ફેલાયો.

અગાઉ મંગળવારે અમેરિકાના સ્વાસ્થ્યમંત્રી ઝેવિયર બેસેરાએ વર્લ્ડ હેલ્થ ઍસૅમ્બલીમાં ચીનનું નામ લીધા વિના વિશ્વ સ્વાસ્થ્ય સંગઠનને કહ્યું હતું કે કોરોના વાઇરસ ક્યાંથી ફેલાયો, તેની તપાસનું આગળનું ચરણ 'પારદર્શી' હોવું જોઈએ.

કોવિડ-19નો સૌથી પહેલો કેસ ડિસેમ્બર 2019માં ચીનના વુહાન શહેરમાં નોંધાયો હતો. ચીની પ્રશાસને શરૂઆતના મામલાનો સંબંધ વુહાનની એક સી ફૂડ માર્કેટમાંથી મેળવ્યો હતો. વૈજ્ઞાનિકોનું માનવું છે કે આ વાઇરસ પ્રાણીઓમાંથી માણસમાં પહોંચ્યો છે.

જોકે હાલમાં અમેરિકા મીડિયામાં આવેલા રિપોર્ટ્સ અનુસાર, કેટલાક એવા પુરાવા છે, જે એ તરફ ઇશારો કરે છે કે આ વાઇરસ ચીનની એક પ્રયોગશાળામાંથી લીક થયો છે.

'વૉલ સ્ટ્રીટ જર્નલે' અમેરિકન ઇન્ટેલિજેન્સ રિપોર્ટનો હવાલો આપીને દાવો કર્યો હતો કે તેનાથી પહેલાં જ નવેમ્બરમાં વુહાનમાં લૅબના ત્રણ સભ્યોને કોવિડ જેવા લક્ષણવાળી બીમારીને કારણે હૉસ્પિટલ જવું પડ્યું હતું.

જો ચીને ન માત્ર આવી ખબરો ખોટી ગણાવી, પણ આરોપ લગાવ્યો કે બની શકે કે કોરોના વાઇરસ અમેરિકાની કોઈ લૅબમાંથી નીકળ્યો હોય.

આ વાઇરસને કારણે ફેલાયેલી મહામારીને કારણે દુનિયાભરમાં હજુ સુધી કમસે કમ 35 લાખ લોકોના જીવ ગયા છે અને સંક્રમણના 16 કરોડ 80 લાખથી વધુ કેસ નોંધાયા છે.

બાઇડને 90 દિવસનો સમય આપ્યો

વુહાનમાં આવેલી હુઆનાન સીફૂડ હોલસેલ માર્કેટમાં સૌપ્રથમ કોરોનાના કેસ જોવા મળ્યા હોવાનું કહેવાય છે.

બુધવારે વ્હાઇટ હાઉસ તરફથી જારી ભાષણમાં રાષ્ટ્રપતિ બાઇડને કહ્યું કે તેમણે પદ સંભાળ્યા બાદ રિપોર્ટ માગ્યો હતો કે આ વાઇરસ ક્યાંથી ફેલાયો છે.

તેમાં એ તપાસ કરવાની હતી કે આ કોઈ સંક્રમિત પ્રાણીથી માણસોમાં ફેલાયો કે કોઈ પ્રયોગશાળામાંથી. તેમણે કહ્યું કે આ મહિને આ રિપોર્ટ મળ્યો છે, પણ હજુ કેટલીક જાણકારીઓ મેળવવા માટે કહેવાયું છે.

બાઇડને કહ્યું, "અમેરિકાની ઇન્ટેલિજેન્સ એજન્સીઓ બે શક્યતાની નજીક પહોંચી છે, પણ કોઈ ઠોસ પરિણામ પર પહોંચી શકી નથી."

"હાલમાં સ્થિતિ એ છે કે ઇન્ટેલિજેન્સ કમ્યુનિટીના બે ભાગનું માનવું છે કે આ પ્રાણીમાંથી માણસમાં આવ્યો છે, જ્યારે એક ભાગનું માનવું છે કે લૅબમાંથી ફેલાયો."

"જોકે કોઈ પણ પોતાની વાત વિશ્વાસ સાથે કહેતા નથી. મોટા...\n\ntl;dr:

કોરોના વાઇરસ ક્યાંથી ફેલાયો એ વાતને લઈને અમેરિકા અને ચીન ફરી વાર સામસામે આવી ગયા છે.


કોરોના વાઇરસ ગુજરાતના ગામડાંઓમાં કેવી રીતે ફેલાયો?\n19 મેની વાત કરવામાં આવે તો ગુજરાતના 34 જિલ્લાઓમાં આ વાઇરસે તેની હાજરી નોંધાવી દીધી હતી અને કુલ કેસોની સંખ્યા 12141 થઈ ગઈ હતી.

છેલ્લા 30 દિવસની સરેરાશ લઈએ તો જોઈ શકાય છે કે રાજ્યના 8 મુખ્ય શહેરોની સરખામણીએ અન્ય વિસ્તારોમાં વાઇરસે કેર મચાવ્યો છે.

એક અહેવાલ પ્રમાણે આ ત્રીસ દિવસોમાં 58 ટકા કેસો 8 મોટા શહેરોમાં આવ્યા છે અને 42 ટકા કેસો અન્ય વિસ્તારોમાં આવ્યા છે.

મૃતકાંકની જો વાત કરવામાં આવે તો છેલ્લા 30 દિવસોમાં 67 ટકા મૃત્યુ 8 મોટા શહેરી વિસ્તારમાં થયા છે જ્યારે કે અન્ય વિસ્તારોમાં થનારા મોત ની ટકાવારી 33 હતી.

જુઓ કોરોના વાઇરસની ગ્રામીણ ગુજરાતની સ્થિતિનો અહેવાલ વીડિયોમાં.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

ગુજરાતમાં પહેલો કેસ 19મી માર્ચે નોંધાયો હતો. 15 એપ્રિલના રોજ કુલ કેસોની સંખ્યા 695 હતી અને આ વાઇરસ ગુજરાતના કુલ 22 જિલ્લાઓમાં પ્રસરેલો હતો.


કોરોના વાઇરસ ગુજરાતમાં આટલો જીવલેણ કેમ બની ગયો છે?\nપરવીન બાનોના પુત્રનું કહેવું છે કે જો એમની માને એક દિવસ અગાઉ હૉસ્પિટલમાં પથારી મળી ગઈ હોત તો તેઓ કદાચ બચી જાત. (તસવીરમાં પરવીન બાનો)

અમીર ચિંતિત હતા કારણકે તેમનાં 54 વર્ષીય પરવીન બાનો ડાયાબિટીઝ અને હૃદયની બીમારીનાં પણ દરદી હતાં. આટલું જ નહીં, અમદાવાદના ગોમતીપુર વિસ્તારમાં કોવિડ-19ના અનેક કેસ સામે આવ્યા છે.

અમીર કહે છે કે અમે ત્રણ હૉસ્પિટલમાં ગયા. બે સરકારી અને એક ખાનગી હૉસ્પિટલ. પરંતુ ક્યાંય બેડ ન મળ્યો. અંતે અમીર માતાને ઘરે લઈને આવતા રહ્યા.

અમીર પઠાણ કહે છે કે તે દિવસે અને પછી રાત્રે માતાની તકલીફ વધી ગઈ. આને કારણે તેમનો પરિવાર તેમને અમદાવાદનાં સિવિલ હૉસ્પિટલમાં લઈને ગયો.

જ્યારે માએ લીધાં છેલ્લા શ્વાસ

હૉસ્પિટલમાં કોવિડ-19ના ટેસ્ટ માટે સૅમ્પલ લેવામાં આવ્યું અને ઑક્સિજન સપોર્ટ આપવામાં આવ્યો.

ડૉક્ટરોને ખબર પડી કે તેમનું બ્લડ ઑક્સિજન લેવલ બહુ ઓછું છે. પઠાણ કહે છે કે બ્લડ ઑક્સિજન લેવલ આખો દિવસ ઉપર-નીચે થતું રહ્યું, એટલે ડૉક્ટરોએ તેમને વૅન્ટિલેટર પર મૂકયાં.

થોડા કલાકો પછી 22 મેના એક વાગીને 29 મિનિટે પરવીન બાનો ગુજરી ગયા. બીજે દિવસે સવારે તેમનો ટેસ્ટ રિપોર્ટ આવ્યો જેમાં જાણવા મળ્યું કે તેમને કોરોના સંક્રમણ થયું હતું.

આ મામલે હૉસ્પિટલે બીબીસીના પ્રશ્નોનો જવાબ નથી આપ્યો.

અમીર પઠાણનું કહેવું છે કે જો તેમની માતાને એક દિવસ પહેલ હૉસ્પિટલમાં બેડ મળી ગયો હોત તો કદાચ તેઓ બચી જાત.

કોવિડ-19ને સારી રીતે હૅન્ડલ ન કરવા માટે અમદાવાદની સિવિલ હૉસ્પિટલ સતત ચર્ચામાં રહી છે.

ગુજરાત હાઈકોર્ટે સુઓમોટોની સુનાવણીમાં સિવિલ હૉસ્પિટલમાં 490 લોકોની મૃત્યુની સંખ્યાનો ઉલ્લેખ કરતા તેને એક 'ડંજન' એટલે કે કાળ કોટડી કહી હતી.

ગુજરાત હાઈકોર્ટે આ મહામારીને સારી રીતે સંભાળી ન શકવા માટે રાજ્ય સરકારની પણ આકરી ટીકા કરી હતી.

જોકે, સરકારે પોતાના તરફથી કોઈ પણ ઢીલ રાખવામાં આવી રહી હોવાની વાતનો ઇન્કાર કર્યો હતો અને ચીફ જસ્ટિસ વિક્રમ નાથ પરત ફર્યા બાદ થયેલી સુનાવણીમાં તો ગુજરાત હાઈકોર્ટે પણ સરકારની કામગીરીના અહેવાલ પર સંતોષજનક વલણ લીધું હતું.

પ્રશ્ન એ છે કે ગુજરાતમાં કોરોના વાઇરસને કારણે આટલા લોકો કેમ મરી રહ્યા છે?

અમદાવાદમાં આટલા લોકો કેમ મરી રહ્યા છે?

અમદાવાદ ગુજરાતનું સૌથી મોટું શહેર છે અને લગભગ 70 લાખ લોકો રહે છે.

આ શહેર કોરોના વાઇરસથી સૌથી વધારે અસરગ્રસ્ત થયું છે કારણકે ગુજરાતના કોરોના સંક્રમણના કુલ કેસમાંથી 75 ટકા કેસ અમદાવાદમાં જ છે...\n\ntl;dr:

ગત 20 મેના દિવસે પરવીન બાનોને શ્વાસ લેવામાં તકલીફ શરૂ થઈ. જ્યારે તેમણે પોતોના પુત્ર અમીર પઠાણને આ વાત કહી તો તેઓ પોતાનાં માતાને હૉસ્પિટલ લઈ ગયા.


કોરોના વાઇરસ ચીનની લૅબમાંથી ફેલાયો હોય એના કોઈ પુરાવા નથી : WHO\nટીમે એ પણ કહ્યું કે આ વાઇરસ ચીનની લૅબમાંથી લિક થઈને માણસ સુધી પહોંચ્યો હોય એ થિયરી પણ સાચી લાગતી નથી.

ચીનની મુલાકાત પૂરી થતા પહેલાં મંગળવારે એક પત્રકારપરિષદમાં વિશ્વ સ્વાસ્થ્ય સંગઠનની ટીમના પીટર બેન ઍમ્બારેકે કહ્યું કે "તેમને એ વાતના પણ પુરાવા નથી મળ્યા કે ડિસેમ્બર 2019થી પહેલાં ચીનના વુહાનની એક માર્કેટમાંથી આ વાઇરસની ફેલાવવાની શરૂઆત થઈ."

બેન ઍમ્બારેકે કહ્યું કે "અત્યાર સુધીમાં જે જાણકારી સામે આવી છે તેના આધારે કોરોના વાઇરસ લૅબોરેટરીમાંથી લિક થઈને માણસો સુધી પહોંચ્યો એ થિયરી સાચી લાગતી નથી. એ બિલકુલ શક્ય નથી કે વાઇરસ લૅબમાંથી ફેલાયો હોય."

એ વાતની આશંકા કરાઈ રહી હતી કે વુહાનના સીફૂડ માર્કેટમાંથી કોરોના વાઇરસ ફેલાયો હતો.

બેન ઍમ્બારેકનું કહેવું હતું કે તેમને વાઇરસની ઉત્પત્તિનાં નવાં પ્રમાણ ચોક્કસ મળ્યાં છે, પણ તેનાથી મહામારીનું સ્વરૂપ બદલાતું નથી.

રાજીવ કપૂરનું હાર્ટઍટેકથી નિધન

બોલીવૂડ કલાકાર અને કપૂર ખાનદાન સાથે સંબંધ ધરાવતા અભિનેતા રાજીવ કપૂરનું નિધન થયું છે.

નીતુ કપૂરે તેમના ઇન્સ્ટાગ્રામ પર તેમની તસવીર મૂકીને આ વાતની જાણ કરી હતી.

આ સાથે જ ફિલ્મ ટ્રેડ એનાલિસ્ટ કોમલ નાહટાએ ટ્વીટ કરીને માહિતી આપી કે હાર્ટઍટેકને લીધે રાજીવ કપૂરનું નિધન થયું.

58 વર્ષના રાજીવ કપૂર રાજ કપૂરના સૌથી નાના પુત્ર અને ઋષિ કપૂર અને રણધીર કપૂરના ભાઈ હતા.

જોકે, તેમણે વધુ ફિલ્મો નથી કરી પરંતુ 'રામ તેરી ગંગા મેલી' ફિલ્મથી તેમણે ડેબ્યૂ કર્યું હતું.

કેજરીવાલની પુત્રી સાથે ઑનલાઇન 34 હજારની ઠગાઈ

દિલ્હીના મુખ્ય મંત્રી અરવિંદ કેજરીવાલનાં પુત્રી હર્ષિતા સાથે એક વ્યક્તિએ કથિતપણે 34,000 રૂપિયાની ઠગાઈ કરી છે. પોલીસ દ્વારા અપાયેલ માહિતી અનુસાર હર્ષિતાએ એક ઈ-કૉમર્સ પ્લૅટફૉર્મ પર સોફા વેચવા માટે મૂક્યો હતો, ઠગાઈ કરનાર શખસે તેમનો ખરીદદાર બનીને સંપર્ક સાધ્યો હતો.

હિંદુસ્તાન ટાઇમ્સના એક અહેવાલ પ્રમાણે આ ઘટનાની ફરિયાદ દિલ્હીના સિવિલ લાઇન્સ પોલીસ સ્ટેશનને મળતાં રવિવારે પોલીસે IPCની લાગતીવળગતી કલમો હેઠળ FIR દાખલ કરી છે.

સોફા ખરીદવામાં રસ પ્રગટ કરનાર એક શખસે હર્ષિતાનો સંપર્ક સાધ્યો હતો. હર્ષિતાએ શૅર કરેલી એકાઉન્ટ ડિટેઇલ્સ યોગ્ય છે કે કેમ તે ચકાસવા માટે પહેલાં આ શખસ તેમના ખાતામાં થોડી રકમ ટ્રાન્સફર કરી હતી.

ત્યારબાદ આ શખ્સે હર્ષિતાને એક QR કોડ મોકલ્યો અને વેચાણ માટે નક્કી કરેલ રકમ ટ્રાન્સફર કરવા માટે તે QR કોડ સ્કૅન કરવાનું કહ્યું. પરંતુ જ્યારે...\n\ntl;dr:

ચીનના વુહાન શહેરમાંથી કોરોના વાઇરસની ઉત્પત્તિની સંભાવનાની તપાસ કરી રહેલી વિશ્વ સ્વાસ્થ્ય સંગઠનની ટીમે કહ્યું કે "એ વાતના કોઈ ઠોસ પુરાવા નથી મળ્યા કે આ વાઇરસ ચામાચીડિયા કે પૅંગોલિનમાંથી ફેલાયો છે, જોકે આ પ્રાણી કોઈ મહામારીના સંભવિત સ્રોત હોઈ શકે છે."


કોરોના વાઇરસ જિનોમ : બ્રિટનમાં ચાલી રહેલું સૌથી મોટું સંશોધન શું છે?\nવૈજ્ઞાનિકોનું કહેવું છે કે બ્રિટનના વિવિધ ભાગોમાં તેમને કોરોના વાઇરસનાં થોડાં અલગઅલગ સ્વરૂપો જોવાં મળ્યાં છે.

યુકેના નોર્ફોલ્કમાં ક્વૉડ્રેમ ઇન્સ્ટિટ્યૂટની ટીમ વાઇરસના ફેલાવા સંદર્ભે તેના વિવિધ જિનોમ એટલે કે વંશસૂત્રોની યાદી તૈયાર કરવાના પ્રોજેક્ટમાં મદદ કરી રહી છે.

આ જુદાજુદા જીનોમની જાણકારી મળવાથી વાઇરસ કેવી રીતે ફેલાઈ રહ્યો છે તે જાણવામાં અને તેને કાબૂમાં લેવામાં મદદ મળી શકે છે.

યુકેના નોર્વિચમાં આવેલી નવી લૅબમાં કોરોના વાઇરસ મામલે વિશ્વનું અગ્રણી સંશોધનકાર્ય હાથ ધરાઈ રહ્યું છે. જુઓ વીડિયો.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

કોરોના વાઇરસનાં સ્વરૂપોને અલગ તારવવાં બ્રિટનમાં વિશ્વનું સૌથી મોટું સંશોધનકાર્ય ચાલી રહ્યું છે.


કોરોના વાઇરસ જેવી બીમારી સામે રક્ષણ મેળવવા નબળી પડતી ઇમ્યુન સિસ્ટિમને કેવી રીતે બચાવશો?\nઆ જટિલ નેટવર્ક જ એ હથિયાર છે જે આપણા શરીરને બીમારીઓ અને સંક્રમણથી સુરક્ષિત રાખે છે.

કોરોના વાઇરસની મહામારીએ લોકોને તેમના સ્વાસ્થ્યને લઈને જાગૃત કરવાનું કામ કર્યું છે. લોકોને એ વાતનો ચોખ્ખો અહેસાસ કરાવવામાં આવી રહ્યો છે કે સ્વસ્થ જીવન માટે રોગપ્રતિકારક ક્ષમતા સારી હોવી કેટલી જરૂરી છે.

આ જટિલ નેટવર્ક જ એ હથિયાર છે જે આપણા શરીરને બીમારીઓ અને સંક્રમણથી સુરક્ષિત રાખે છે.

શરીરના કોઈ પણ બીજા ભાગની જેમ ઇમ્યુન સિસ્ટિમ પણ દર વર્ષે નબળી પડતી જાય છે. જેનો સીધો અર્થ છે કે આપણા બીમાર થવાની શંકાઓ વધી જાય છે. આપણા સંક્રમિત થવાની સંભાવનાઓ પણ વધી જાય છે.

આ એક મોટું કારણ છે કે આ સમયમાં જ્યારે કોરોના વાઇરસની મહામારીએ આખી દુનિયાને પોતાની ઝપેટમાં લીધી છે ત્યારે વૃદ્ધોને વધારે ધ્યાન રાખવાના નિર્દેશ આપવામાં આવ્યા છે.

નિષ્ણાતોએ સ્પષ્ટ રીતે કહ્યું છે કે જે લોકોની ઉંમર 65 વર્ષથી વધુ છે, તેમના સંક્રમિત થવાની આશંકા વધારે છે. તેમના માટે જોખમ તુલનાત્મક રીતે વધારે છે.

જોકે એ જરૂરી નથી કે આપણી ઇમ્યુન સિસ્ટિમ વધતી ઉંમરની સરખામણીમાં નબળી હોય.

ઇઝરાયલના ટેક્નિયોન ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઑફ ટૅક્નૉલૉજીમાં ઇમ્યુનોલૉજિસ્ટ શાર્ઈ શેન-ઑરે બીબીસી સાથેની વાતચીતમાં કહ્યું, “અમે એવા અનેક લોકોને ઓળખીએ છીએ જેઓ 80 વર્ષના છે પરંતુ તેમની ઇમ્યુન સિસ્ટિમ 62 વર્ષની છે. અનેક કેસમાં આ બિલકુલ વિપરીત હોય છે.”

સારા સમાચાર એ છે કે આપણે આપણી ઇમ્યુન સિસ્ટિમને નબળી થવાની પ્રક્રિયાની ગતિને મંદ બનાવી શકીએ છીએ અને તેના માટે માત્ર કેટલીક બાબતોને અપનાવવાની છે.

પરંતુ એ પહેલાં જ આપણે એ તબક્કાઓની વાત કરીએ જેનાથી ઇમ્યુન સિસ્ટિમને લાંબા સમય સુધી દુરસ્ત રાખી શકાય છે, એ યાદ કરી લેવું જરૂરી છે કે આપણી ઇમ્યુન સિસ્ટિમ કેવી રીતે કામ કરે છે.

‘ટી’ કોશિકા અને ‘બી’ કોશિકા

કોરોના સામે રક્ષણ આપી શકશે આપણી રોગપ્રતિકારક શક્તિ?

ઇમ્યુન સિસ્ટમની બે શાખાઓ છે. દરેક શાખા અલગ પ્રકારની શ્વેત રુધિર કોશિકાઓ (ડબ્લ્યૂબીસી-વ્હાઇટ બ્લડ સેલ્સ)થી બનેલી હોય છે. આ કોશિકા ખાસ કરીને આપણા શરીરની સુરક્ષા માટે કામ કરે છે.

જન્મજાત રોગપ્રતિકારક પ્રતિક્રિયા આપણા શરીરની સુરક્ષા માટે પ્રાથમિક રીતે જવાબદાર હોય છે.

જ્યારે આપણા શરીરમાં કોઈ બહારની વસ્તુ અથવા રોગ પ્રવેશ કરે છે, આપણી ઇમ્યુન સિસ્ટિમ ઍક્ટિવ થઈ જાય છે.

બ્રિટનની બર્મિંઘમ યુનિવર્સિટીની ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઑફ ઇન્ફ્લેમૅશન ઍન્ડ એજિંગના ડિરેક્ટર જૈનેટ લોર્ડ કહે છે, “આ...\n\ntl;dr:

આપણા શરીરની રોગપ્રતિકારક ક્ષમતા આપણને બીમારીઓથી સુરક્ષિત રાખે છે.


કોરોના વાઇરસ ટિપ્સ : એ ઉપાયો જે તમને સંક્રમણથી બચાવશે\nકેવી રીતે કરવી સુરક્ષા

વિશ્વ આરોગ્ય સંસ્થા (WHO)ના જણાવ્યા અનુસાર કોરોના વાઇરસ સામે સૌથી સચોટ ઉપાય સ્વચ્છતા જાળવવી તે છે.

કોરોના વાઇરસ અને લોહી વચ્ચે શું સંબંધ છે તે તમે જાણો છો?

ચેપ ફેલાતો કેવી રીતે રોકી શકાય?

માસ્ક અને મોજાં ઉપયોગી થાય ખરાં?

Coronavirus દૂધની થેલી, વાસણો, પ્લાસ્ટિક પર અને હવામાં કેટલું જીવે છે?

બજારમાં મળતાં કાપડના સાદા માસ્કથી ચેપથી બચી શકાતું નથી. કારણ એ કે તે બહુ ઢીલા હોય છે, આંખેને ઢાંકતા નથી અને લાંબો સમય પહેરી શકાતા નથી.

ચેપ લાગ્યો હોય તે વ્યક્તિએ માસ્ક પહેર્યો હોય તેનાથી તેમના છાંટા બહાર ઊડતાં અટકે છે.

યાદ રાખો કે Sars-CoV-2 વાઇરસનો ચેપ લાગ્યો હોય, તેમાંથી ઘણી વ્યક્તિઓને બીમારીનાં કોઈ લક્ષણો દેખાતાં નથી. તેથી બીજા લોકો વચ્ચે જઈએ ત્યારે માસ્ક પહેરી રાખવામાં કંઈ ખોટું નથી.

મોજાં વિશે પણ WHO કહે છે કે તે પહેર્યાં પછીય ચેપ લાગી શકે છે. મોજું પહેર્યું હોય અને પછી તેનાથી ચહેરાને અડવામાં આવે તો ચેપ લાગવાની શક્યતા રહે જ.

WHOના જણાવ્યા અનુસાર મોજાં પહેરવાં કરતાંય હાથને વારંવાર સાબુ અને પાણીથી ધોવાથી Covid-19 સામે વધારે રક્ષણ મળે છે.

Covid-19 ચેપ લાગ્યો છે તેનો ખ્યાલ કેમ આવે?

કોરોના વાઇરસના ચેપનું મુખ્ય લક્ષણ તાવ આવવો અને સૂકી ખાંસી થવી છે. આ બંને પર ધ્યાન આપવું જોઈએ.

ગળું બગડવું, માથું દુખવું અને ઝાડા થવા એવાં લક્ષણો પણ કેટલાક કેસોમાં દેખાયાં છે. કેટલાક કેસમાં સ્વાદ જતો રહે અને ગંધ આવતી બંધ થઈ જાય તેવી ચર્ચા પણ ચાલતી રહે છે.

આવાં લક્ષણો જોવાં મળે તો શું કરવું જોઈએ?

કોરોના વાઇરસ શું મચ્છર કરડવાથી પણ લાગી શકે છે?

WHOના જણાવ્યા અનુસાર આવાં લક્ષણો દેખાય ત્યારે ઘરમાં જ ભરાઈને રહેવું જોઈએ. માથાનો દુખાવો અને સામાન્ય શરદી જેવાં હળવાં લક્ષણો હોય ત્યારે પણ ઘરે જ રહેવું જોઈએ.

યાદ રાખો 80% કેસમાં Covid-19 ચેપ હળવા પ્રકારનો હોય છે, પણ તમારે બીજા સાથે સંપર્કમાં ના આવવાની કાળજી ખાસ લેવી જોઈએ.

તમને તાવ આવવા લાગે, ખાંસી આવે અને શ્વાસ લેવામાં તકલીફ પડવા લાગે તો મેડિકલ સલાહ લેવી જોઈએ. શ્વાસનળીમાં ચેપના કારણે કે બીજી ગંભીર સ્થિતિને કારણે આવું થયું હોઈ શકે છે.

દવાખાને જતા પહેલાં અગાઉ ફોન પર વાત કરી લો - અત્યારે બધી જ જગ્યાએ સારવાર માટેની મુશ્કેલીઓ છે ત્યારે યોગ્ય કઈ જગ્યાએ જવું તેની જાણકારી પહેલાં મેળવી લેવી જોઈએ.

Covid-19 કેટલી ઘાતક બીમારી છે?

કોરોના વાઇરસ : ગુજરાતમાં સ્થિતિ બગડતી કેમ...\n\ntl;dr:

કોરોના વાઇરસના કારણે આપણું જીવન અને સંબંધો બદલાઈ રહ્યા છે. આવા સમયે ઢગલાબંધ સલાહો મળવા લાગે તે ઊલટાની મૂંઝવે તેવી પણ હોઈ શકે છે. અહીં તમને ઉપયોગી થાય એવી કેટલીક ટિપ્સ આપી છે.


કોરોના વાઇરસ ટેસ્ટ : ગુજરાત હાઈકોર્ટના આદેશ બાદ આ દરદીઓના ખાનગી લૅબોરેટરીમાં કોરોના પરીક્ષણને મંજૂરી\nજો કોઈ ખાનગી તબીબને લાગે કે તેનો દરદી અસિમ્પ્ટોમૅટિક છે, કોઈ સ્વાસ્થ્ય કર્મચારીમાં કોરોનાના ચિહ્ન દેખાય, ઑપરેશન પહેલાં તબીબને ટેસ્ટ કરાવવાની જરૂર જણાય ત્યારે આ ટેસ્ટની છૂટ આપવામાં આવી છે.

આ સિવાય કન્ટેઇન્મૅન્ટ ઝોનમાં રહેતી સગર્ભા મહિલા હૉસ્પિટલમાં સારવાર માટે દાખલ થાય ત્યારે, કિમો કે રેડિયો થૅરાપી અથવા હિમોડાયાલિસિસ કરાવી રહેલાં દરદી આ ટેસ્ટ કરાવી શકશે.

જ્યારે દરદીનાં જીવન-મરણનો સવાલ હોય ત્યારે કોવિડ-19ના રિપોર્ટની રાહ જોયાં વગર જરૂરી શસ્ત્રક્રિયા હાથ ધરવાનો નિર્દેશ આપવામાં આવ્યો છે.

હાઈકોર્ટમાં રાજ્ય સરકારે દલીલ આપી હતી કે સરકારી લૅબોરેટરીની ક્ષમતાનો ઉપયોગ થઈ ગયો હોય, ત્યારે ખાનગી લૅબોરેટરીની ક્ષમતાનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે.

સરકારી પરીક્ષણ નિઃશુલ્ક હોય છે, જ્યારે ડરના માર્યા નાગરિકો ખાનગી પરીક્ષણ તરફ દોરવાઈ ન જાય અને તેમની ઉપર આર્થિક ભારણ ન વધે તે માટે કેટલાક નિયંત્રણ લાદવામાં આવ્યા હતા.

ખાનગી તબીબોએ સરકારી કે ખાનગી લૅબોટેરટરીમાં ટેસ્ટ કરાવતા પહેલાં જિલ્લા /કૉર્પોરેશનના મુખ્ય આરોગ્ય અધિકારીની મંજૂરી લેવાની નહીં રહે. જોકે, તબીબોએ ઈ-મેલ દ્વારા તેની જાણ કરવાની રહેશે તથા સરકારની મોબાઇલ ઍપ્લિકેશન ઉપર આ અંગેની માહિતી આપવાની રહેશે.

ટેસ્ટ અંગે દરદીને જાણ કરવાની રહેશે અને જો રિપોર્ટ પૉઝિટિવ આવે તો માર્ગદર્શિકા મુજબ સારવાર કરાવવાની રહેશે.

ICMRની ગાઇડલાઇન સિવાયના કિસ્સામાં ટેસ્ટ કરાવવાની જરૂર ઊભી થાય તો જિલ્લા આરોગ્ય અધિકારી કે કૉર્પોરેશના મુખ્ય અધિકારીની મંજૂરી લેવાની રહેશે અને સંબંધિત અધિકારીએ 24 કલાકની અંદર મંજૂરી આપવાની રહેશે.

અદાલતને આંગણે AMA

અમદાવાદ મેડિકલ ઍસોસિયેશને ગુજરાત હાઈકોર્ટમાં અરજી દાખલ કરીને માગ કરી હતી કે ખાનગી તબીબો દ્વારા જે કેસની ભલામણ કરવામાં આવે, તેના તત્કાળ કોવિડ-19 ટેસ્ટ હાથ ધરવામાં આવે.

તબીબોનું કહેવું છે કે કોઈ પણ દરદીનું ઑપરેશન કરતાં પહેલાં તેનો કોરોના ટેસ્ટ કરાવવો ફરજિયાત છે, પરંતુ રિપોર્ટ આવતાં સુધીમાં બે-ત્રણ દિવસ નીકળી જાય છે.

ક્રિટિકલ અવસ્થામાં સરી ગયેલાં દરદીઓના કિસ્સામાં આ સમય કિંમતી હોય, તત્કાળ રિપોર્ટ મળવા જોઈએ, તેવી રજૂઆત પિટિશનમાં કરવામાં આવી હતી.

આ અંગે ગુજરાત હાઈકોર્ટે સુનાવણી હાથ ધરી રાજ્ય સરકારને નિર્દેશ આપ્યા હતા. આ પહેલાં અમદાવાદની ખાનગી હૉસ્પિટલો અને નર્સિંગ હોમના સંગઠને સરકારની પરીક્ષણ-નીતિ સામે આંગળી ચીંધી હતી.

પત્ર બાદ પિટિશન

'અમદાવાદ...\n\ntl;dr:

ગુજરાત સરકારે હાઈકોર્ટના આદેશ બાદ કેટલીક શરતોને આધીન ખાનગી લૅબોરેટરીમાં ખાનગી તબીબોની ભલામણને આધારે કોવિડ-19 ટેસ્ટ કરાવવાને મંજૂરી આપી દીધી છે.


કોરોના વાઇરસ ટેસ્ટિંગ : ભારતના આ બે વૈજ્ઞાનિકો શું કમાલ કરવાના છે?\nસૌવિક મૈતી અને દેબજ્યોતિ ચક્રવર્તી

બંગાળી ફિલ્મસર્જક સત્યજિત રેનું નામ તમે જરૂર સાંભળ્યું હશે. આ ફેલુદા તેમની અનેક ફિલ્મોનું પાત્ર હતું અને અનેક વાર્તાઓનો હિસ્સો પણ. ફેલુદા બંગાળમાં રહેતા પ્રાઇવેટ જાસૂસનું પાત્ર છે. તપાસ કરીને દરેક સમસ્યાનું રહસ્ય શોધી કાઢતો જાસૂસ. થોડા અંશે વ્યોમકેશ બક્ષી જેવો.

તમે ફેલુદા વિશે ગૂગલ કરશો તો એ પાત્ર ભજવી ચૂકેલી અનેક મહાન ફિલ્મી હસ્તીઓનાં નામ જાણવા મળશે, પણ આજે અમે સત્યજિત રેના ફેલુદાની વાત કરવાના નથી.

કોરોનાના આ દોરમાં ફેલુદા ફરીથી ચર્ચાનું કેન્દ્ર શા માટે બન્યા છે તેની વાત આજે અમે તમને જણાવીશું.

કોરોના 'ફેલુદા'ટેસ્ટ કિટ

ટેસ્ટ કિટ

વાસ્તવમાં કોરોના ટેસ્ટિંગ સંબંધે ભારત સરકારે એક નવો દાવો કર્યો છે અને તેનાથી ખળભળાટ સર્જાઈ શકે છે.

કોરોના ટેસ્ટ બાબતે રોજ નવા સમાચાર આવી રહ્યા છે. ક્યારેક દેશમાં ટેસ્ટિંગની સંખ્યા બાબતે વિવાદ થાય છે તો ક્યારેક ટેસ્ટિંગ કિટની કિંમત બાબતે.

આ બધાની વચ્ચે, બધું અપેક્ષા અનુસાર આગળ વધશે તો ભારત સરકારનો નવો દાવો સમગ્ર દુનિયામાં ખળભળાટ સર્જી શકે છે.

વૈજ્ઞાનિક અને ઔદ્યોગિક સંશોધન પરિષદે (સીએસઆઈઆર) એક નવા પ્રકારનો ટેસ્ટ શોધવાનો દાવો કર્યો છે.

આ ટેસ્ટમાં એક પાતળી સ્ટ્રીપ હશે, જેના પર બે કાળી લાઇન નહીં જોવા મળે તો તમને ખબર પડી જશે કે તમે કોરોના પૉઝિટિવ છો.

સીએસઆઈઆરના જણાવ્યા મુજબ, આ વાત સાંભળવામાં તમને જેટલી સરળ લાગે છે, એટલો જ આસાન તેનો ઉપયોગ હશે.

વિજ્ઞાન અને ટેક્નોલૉજી મંત્રાલયના કાર્યક્ષેત્ર હેઠળ સીએસઆઈઆરમાં કામ કરતા બે વિજ્ઞાનીઓએ આ ટેકનિક વિકસાવી છે.

આ ટેકનિકને આગળ વધારવાની મંજૂરી ભારત સરકારે આપી દીધી છે અને તેના ઉત્પાદનના કરાર ટાટા સાથે કર્યા છે.

કેન્દ્ર સરકારે બહાર પાડેલી અખબારી યાદીમાં સ્પષ્ટ જણાવવામાં આવ્યું છે કે આ ટેસ્ટ સંપૂર્ણપણે ભારતીય છે અને તેનાથી અનેક સામૂહિક ટેસ્ટ કરવાનું કામ આસાન બનશે.

કેવી રીતે કામ કરશે આ ટેસ્ટ?

ટેસ્ટિંગ

સીએસઆઈઆરનાડિરેક્ટર જનરલ ડૉ. શેખર માંડેએ બીબીસી સાથે વાત કરતાં કહ્યું હતું કે "આ પેપર બેઝ્ડ ડાયગ્નૉસ્ટિક ટેસ્ટ છે. તેમાં એક સૉલ્યુશન લગાવવામાં આવેલું હોય છે. કોરોના વાઇરસના આરએનએને કાઢ્યા પછી આ પેપર પર મૂકતાંની સાથે જ એક ખાસ પ્રકારની પટ્ટી જોવા મળે છે. તેનાથી ખબર પડે છે કે તમને કોરોના પૉઝિટિવ છો કે નહીં."

આ પેપર સ્ટ્રીપ ટેસ્ટ કિટ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઑફ જિનોમિક્સ ઍન્ડ ઇન્ટિગ્રેટિવ બાયૉલૉજીના બે વિજ્ઞાનીએ...\n\ntl;dr:

તમે બંગાળી વાર્તાઓના શોખીન ન હો તો કદાચ તમને 'ફેલુદા'નો પરિચય પણ નહીં હોય. તેથી આજે અમે તમારો પરિચય 'ફેલુદા' સાથે પહેલી વાર કરાવીએ છીએ.


કોરોના વાઇરસ ટ્રાવેલ : ટ્રેન, બસ અને હવાઈ સફરની દુનિયા ભવિષ્યમાં કેવી થઈ જશે?\nજેમાં બ્રિટનના રાજકુમારી ડાયનાનો પણ સમાવેશ થાય છે. જોકે વિશ્વ સ્વાસ્થ્ય સંગઠને સ્પષ્ટ રીતે કહ્યું છે કે આપણે થોડો સમય કોરોના વાઇરસની સાથે જ પસાર કરવો પડશે તો શમ્સુદ્દીનનું કહેવું છે કે પર્યટનનો વ્યવ્સાય સંપૂર્ણ રીતે બદલાઈ જશે.

તેમનું કહેવું છે કે, લૉકડાઉનમાં છૂટછાટ પછી પણ પ્રવાસની રીત આવનારા મહિનાઓ અને વર્ષો સુધી એવી જ રહેશે જેવી પહેલાં હતી. હવે સમૂહની જગ્યાએ લોકો એકલા અથવા જોડીઓમાં જ ફરશે.

તે કહે છે, “કલ્પના કરો કે આવનારા સમયમાં તમે તાજમહલની બહાર માસ્ક પહેરીને પોતાનો ફોટો પડાવી રહ્યા છો.”

ઘણી મોટી શક્યતા છે કે તમામ પર્યટન સ્થળ અને ઐતિહાસિક સ્થળે માસ્ક પહેરીને જવાનો પ્રોટોકૉલ લાગુ થાય. સોશિયલ ડિસ્ટન્સિંગનું પાલન કરવું અનિવાર્ય કરવામાં આવે. જેના કારણે એક નક્કી સંખ્યામાં જ લોકો પહોંચી શકે.

હવાઈ મુસાફરી

હવાઈ મુસાફરીના જાણકાર અશ્વિની ફડનીસ કહે છે કે ઇન્ટરનેશનલ ઍર ટ્રાન્સપોર્ટ ઍસોસિયેશને (આઈએટીએ) સૂચિત પ્રોટોકૉલ ‘બાયોસિક્યુરિટી ફૉર ઍર ટ્રાન્સપોર્ટ : અ રોડમૅપ ફોર રિસ્ટાર્ટિંગ ઍવિએશન’ જાહેર કરી ચૂક્યું છે.

આમાં આંતરરાષ્ટ્રીય હવાઈ મુસાફરી કરનાર મુસાફરોની સુરક્ષા પર વિશેષ ધ્યાન આપવાનું કહેવામાં આવ્યું છે. આવા જ એક પ્રોટોકૉલ પર ભારતનું નાગરિક ઉડ્ડયન મંત્રાલય પણ કામ કરી રહ્યું છે.

જેમ વિદેશોમાં ઍરપોર્ટ પર આવતા મુસાફરોના સ્ક્રિનિંગ માટે કમ્પ્યુટર લગાવવામાં આવ્યા છે તેવા જ ભારતમાં લગાવવાની યોજના પર સરકાર કામ કરી રહી છે જેથી ઍરપૉર્ટના અધિકારીઓ મુસાફરોની નજીક જવાનું ટાળી શકે.

પ્રોટોકૉલ પ્રમાણે વેબ-ચેક ઇન તો અનિવાર્ય હશે પરંતુ મુસાફરોએ પોતાની સાથે પ્રિન્ટેડ બૉર્ડિંગ પાસ પણ રાખવો પડશે. આ સિવાય પોતાના સામનનું ચેક-ઇન પણ જાતે કરવું પડશે.

અશ્વિની ફડનીસ કહે છે, “કેટલીક ફ્લાઇટમાં મુસાફરો હવે ઍરહૉસ્ટેસના હસતાં ચહેરાને નહીં જોઈ શકે કારણ કે કેટલીક ઍર લાઇન્સ કંપનીએ પોતાના ક્રૂ મેમ્બર માટે પીપીઈ ફરજિયાત કરવા વિચારી રહી છે.”

પરંતુ આ દરમિયાન આપણે ફ્લાઇટ્સની વચ્ચે ખાલી સીટમાં મુસાફરને બેસવા દેવાના નિર્ણયની રાહ જોઈ રહ્યા છીએ. પહેલાં એ નક્કી થયું હતુ કે વચ્ચેની સીટ ખાલી રહેશે. અનેક આંતરરાષ્ટ્રીય મુસાફરીમાં આ નિયમનું પાલન કરવામાં આવી રહ્યું છે. આમાં અમિરાત અને ઍર કતાર પણ સામેલ છે.

જોકે, અશ્વિની કહે છે કે ફ્લાઇટ પ્રોટોકૉલમાં સતત પરિવર્તન થઈ રહ્યા છે અને આવનારા સમયમાં કેટલાંક નવા પ્રોટોકૉલ આવી શકે છે.

ડૉમેસ્ટિક ફ્લાઇટ્સ પર...\n\ntl;dr:

શમ્સુદ્દીન ગત 40 વર્ષથી ટૂર ગાઈડનું કામ કરી રહ્યા છે. તેમણે આ વર્ષે 40 વ્યક્તિઓને આગ્રાનો તાજમહેલ બતાડ્યો છે.


કોરોના વાઇરસ દૂધની થેલી અને શાકભાજી પર કેટલું જીવે છે?\nહવે આખી દુનિયામાં જાહેર સ્થળોએ એકસમાન દૃશ્ય જોવા મળી રહ્યું છે. લોકો પોતાની કોણીથી દરવાજા ખોલવાના પ્રયાસ કરી રહ્યા છે.

ટ્રેન મારફત પ્રવાસ કરતાં લોકો કોચમાંનાં હૅન્ડલ પકડવાનું ટાળી રહ્યા છે. ઑફિસમાં કર્મચારીઓ રોજ સવારે તેમની ડેસ્ક સાફ કરતા જોવા મળે છે.

કોરોના વાઇરસનો સૌથી વધુ પ્રભાવ ધરાવતા વિસ્તારોમાં કર્મચારીઓને પ્રૉટેક્ટિવ વસ્ત્રો મોકલવામાં આવી રહ્યા છે. આ કર્મચારીઓની ટીમો પ્લાઝા, પાર્ક્સ અને રસ્તાઓ પર ચેપને રોકતી દવાઓ છાંટતી હોય છે.

ઑફિસો, હૉસ્પિટલો, દુકાનો તથા રેસ્ટોરાંમાં સાફ-સફાઈની કામગીરી પહેલાં કરતાં ઘણી વધારે ચોકસાઈ સાથે કરવામાં આવી રહી છે.

કેટલાંક શહેરોમાં સ્વયંસેવકો એટીએમનાં કી-પેડ્સને પણ રાતે સાફ કરી રહ્યા છે.

ફ્લૂ જેવા બીજા શ્વસનતંત્ર સંબંધી વાઇરસની માફક કોવિડ-19 પણ, તેનો ચેપ જેને લાગ્યો હોય એ વ્યક્તિની છીંક કે ખાંસી વખતે મોં તથા નાકમાંથી નીકળતાં પાણીનાં ટીપાંથી ફેલાઈ શકે છે.

એક વાર છીંક ખાવાથી આવાં 3,000 ટીપાં પેદા થઈ શકે છે. એ ઝીણા કણ બીજા લોકો પર, તેમનાં કપડાં પર કે તેમની આસપાસની સપાટી પર પડી શકે છે. જોકે, કેટલાક નાના પાર્ટિકલ્સ હવામાં તરતાં રહી શકે છે.

આ વાઇરસ મળ પર લાંબા સમય સુધી ટકી શકતો હોવાના થોડા પુરાવા પણ મળ્યા છે. તેથી ટૉઈલેટ જઈને આવેલી કોઈ વ્યક્તિએ તેના હાથ બરાબર ન ધોયા હોય તો, એ વ્યક્તિ જે કોઈ ચીજને સ્પર્શ કરે તેના પર ચેપ લાગી શકે છે.

હાથથી ચહેરાને સ્પર્શ કરવો એ મુખ્ય કારણ નથી

સેન્ટર ફૉર ડિસીઝ કંટ્રોલ ઍન્ડ પ્રિવેન્શન (સીડીસી)ના જણાવ્યા અનુસાર, વાઇરસવાળી કોઈ પણ સપાટી કે વસ્તુને સ્પર્શ કર્યા બાદ એ હાથથી પોતાના ચહેરાને સ્પર્શવાને 'વાઇરસ ફેલાવાનું મુખ્ય કારણ ગણવામાં આવ્યું નથી.'

તેમ છતાં સીડીસી, વર્લ્ડ હેલ્થ ઑર્ગેનાઇઝેશન અને અન્ય આરોગ્ય સંસ્થાઓ એક વાત ભારપૂર્વક જણાવી રહી છે કે હાથ ધોવા અને જેને વારંવાર સ્પર્શવાનું થતું હોય એવી સપાટીને રોજ સાફ કરવાથી આ વાઇરસને ફેલાતો અટકાવી શકાય છે.

અલબત્ત, સંક્રમિત સપાટીને સ્પર્શવાથી આ વાઇરસ ફેલાયાના કેટલા કેસ બહાર આવ્યા છે એ આપણે જાણતા નથી, પણ નિષ્ણાતો આ બાબતમાં સતર્ક રહેવાની વાત કરતા રહે છે.

કોવિડ-19 બીમારી ફેલાવતો Sars-CoV-2 નામનો આ વાઇરસ માનવશરીરની બહાર કેટલો સમય જીવંત રહી શકે, એ બાબતે હજુ સુધી સ્પષ્ટતા થઈ નથી.

28 દિવસ સુધી ટકી શકે છે વાઇરસ

સાર્સ અને મર્સ જેવા બીજા કોરોના વાઇરસ વિશેના કેટલાક અભ્યાસમાં જાણવા મળ્યું...\n\ntl;dr:

કોવિડ-19 ફેલાઈ રહ્યો છે અને તેના ફેલાવા સાથે કોઈ સપાટીને સ્પર્શ કરવા માટેનો આપણો ડર પણ વધી રહ્યો છે.


કોરોના વાઇરસ પછીની દુનિયા કેવી હશે? - દૃષ્ટિકોણ\nકોવિડ-19ની મહામારી અંગે પોતાના વિચારો વ્યક્ત કરતાં કિસિન્જરે કહ્યું છે કે, "The world will  not be the same again after Covid-19" એટલે કે કોવિડ-19 મહામારીનો પ્રકોપ પૂરો થશે, તે દુનિયાને એટલી બદલી નાખશે કે આપણને આ મહામારીના અંતે એક નવી જ દુનિયા જોવા મળશે.

ડૉ. કિસિન્જરના ઉપરોક્ત વિધાનના સંદર્ભમાં આગળ વાત કરીએ તે પહેલાં નીચેની ઘટનાઓ પર નજર નાખી લેવી ઉપયોગી બનશે.

(અ) ઇટાલીમાંથી એક ડેલિગેશન સોમાલિયા ગયું હતું. કામ પૂરું થયું, પણ પાછા ફરવામાં ખચકાટ અનુભવાતા, એમણે સોમાલિયાની સરકારને વિઝા લંબાવવા વિનંતી કરી.

(બ) સોમાલિયાના વડા પ્રધાનનું શાસન પૂરું થયું પછી સલામતી ખાતર એમણે બ્રિટનમાં શરણ લીધું, જ્યાં કોરોના વાઇરસથી એમનું મૃત્યુ થયું.

(ક) અમેરિકામાં ગેરકાયદેસર ઘૂસણખોરી રોકવા અમેરિકા અને મેક્સિકો વચ્ચે ટ્રમ્પે એક દીવાલ ચણાવી, બાદમાં મેક્સિકોએ એ જ દીવાલ થકી નાકાબંધી કરી છે, જેથી કોઈ અમેરિકન એમના દેશમાં પ્રવેશી ન શકે.

(ડ) હજુ થોડા મહિના પહેલાં સુધી આફ્રિકનો મોરોક્કો થઈને સ્પેનમાં પ્રવેશવાનો પ્રયાસ કરતા હતા. બાદમાં આ હોડીઓ પરત આવી, ત્યારે તેમાં ગેરકાયદેસર રીતે બહાર નીકળવા માગતા સ્પેનિશ નાગિરકો હતા.

(ઈ) કોરોનાનો ચેપ લાગવાથી ડૉક્ટરનાં મૃત્યુના કિસ્સા નોંધાયા છે અને દરદી સાજો થઈને ઘરે જાય છે.

કિસિન્જરને સાચા પાડવા માટે આથી વધારે કેટલાય દાખલા મળી શકે તેમ છે.

કોરોના, ક્રૂડ અને ક્રાઇસિસ

અમેરિકા-સાઉદી વચ્ચેના પ્રાઇવસવૉરને કારણે ક્રૂડઑઈલ બજારનું સેન્ટિમૅન્ટ ખરડાયું

વિશ્વના ફલક ઉપર કોરોનાએ દેખાં દીધી, તે પહેલાં ખાસ્સા દોઢેક વરસથી દુનિયાની અર્થવ્યવસ્થા ઉપર સંકટ તોળાઈ રહ્યું હતું.

ટ્રમ્પે શરૂ કરેલ ટેરિફ-વૉર અથવા ટ્રૅડ-વૉરને કારણે દુનિયાની ઘણી-બધી અર્થવ્યવસ્થાઓ તકલીફમાં મુકાઈ અને 2008-09 જેવી અથવા એનાથી પણ વધુ કપરી મંદીનો વિશ્વ શિકાર બનશે કે કેમ તેવી શંકા-કુશંકાઓ ચર્ચાવા લાગી.

આટલું જેમ ઓછું હોય તેમ સાઉદી અરેબિયાએ ક્રૂડઑઇલના એક મહત્ત્વના ઉત્પાદક તરીકે પોતાને ઘરઆંગણે ક્રૂડઑઇલ ઉત્પાદનની નવ ડૉલર પ્રતિબેરલ જેટલી દુનિયાની નીચામાં નીચી ઉત્પાદનકિંમતના કારણે ક્રૂડનો ભાવ સતત ઘટાડાતાં રહી પ્રાઇસ-વૉર શરૂ કર્યું.

દરમિયાન કોવિડ-19ના કારણે દુનિયાભરમાં ક્રૂડઑઇલની માગ તળિયું પકડવા બેઠી. ક્રૂડઑઇલનું ઉત્પાદન એટલું બધું હતું કે દુનિયાની લગભગ 80 ટકા જેટલી સંગ્રહશક્તિ પણ એમાં ખરચાઈ ગઈ.

ઊભી થયેલી પરિસ્થિતિને કારણે ક્રૂડઑઇલ ઉત્પાદનના...\n\ntl;dr:

જેણે અમેરિકાના બે-બે પ્રમુખને વિદેશ નીતિ અંગે સલાહ આપી, અમેરિકાના નેશનલ સિક્યૉરિટી ઍડવાઇઝર રહ્યા એ ડૉ. હેનરી કિસિન્જર આમ તો વ્યવસાયે પ્રોફેસર છે, પણ વૈશ્વિક રાજનીતિના નિષ્ણાતોમાં આજે પણ તેમનું નામ અગ્રિમ હરોળમાં મુકાય છે.


કોરોના વાઇરસ પહેલાં સુરતમાં આવેલી એ મહામારી જેણે કેટલાયનો ભોગ લીધો હતો\nપ્રતીકાત્મક તસવીર

દુનિયાભરમાં ફેલાયેલા કોરોનાએ મહાસત્તાઓની પણ કમર તોડી નાખી છે અને હવે તેનો સામનો કરવા દુનિયામાં અનેક રસી પર પ્રયોગ ચાલી રહ્યા છે.

કોરોના વાઇરસથી દેશ-દુનિયામાં ભયનો માહોલ છે, ત્યારે ગુજરાતના સુરતમાં એક એવી મહામારી ફેલાઈ હતી, જેને લીધે લાખો લોકોને શહેર છોડવાની ફરજ પડી હતી.

એ રાત જેણે સુરતને જગાડી દીધું

ભારતમાં 1994માં પશ્ચિમ વિસ્તારમાં ન્યૂમૉનિક પ્લેગ કારણે 50થી વધુ લોકોનાં મૃત્યુ થયાં હતાં અને સુરતમાં સૌથી વધુ મહામારી ફેલાઈ હતી.

સુરતમાં વર્ષોથી રહેતા અને જાણીતા સાઇકિયાટ્રિસ્ટ ડૉ. મુકુલ ચોકસી મહામારી પહેલાંની એ રાતનું વર્ણન કરતાં કહે છેઃ

"એ રાતે એવા સમાચાર આવ્યા કે શહેરના વેડરોડ વિસ્તારમાં ઘણાબધા લોકોનાં મૃત્યુ થયાં છે અને અફવા ઊડી કે કોઈએ પાણીમાં ઝેર ભેળવી દીધું છે. પછી અફવાનું તરત ખંડન થયું અને એવી વાત આવી કે શહેરમાં પ્લેગ ફેલાયો ગયો છે."

"મળસકા સુધીમાં તો ફોન આવવા લાગ્યા કે શહેરમાં પ્લેગ ફેલાઈ ગયો છે."

"શરૂઆતના ત્રણચાર દિવસમાં તો મેડિકલજગતને પણ મૂંઝવણમાં હતી કે શું કરવું કેમ કે શહેરમાં અગાઉ ક્યારેય આવું થયું નહોતું."

"સમાચાર મળતાં એક કલાકમાં શહેર આખું જાગી ગયું હતું. આખા શહેરે  ટૅટ્રાસાયક્લીન બાયૉટિક ખાધી હતી. સવાર સુધીમાં આ દવા શહેરમાંથી ખલાસ થઈ ગઈ હતી."

એ રાતની વાત કરતાં ચોકસી કહે છે કે એ રાતે જ લોકોનાં ટોળાં રસ્તા પર ઊતરી આવ્યાં હતાં અને લોકોને પણ શું કરવું એ ખબર નહોતી.

ચોકસી કહે છે કે બીજા દિવસે બપોરે બાર વાગ્યા પછી શહેરમાં એક પણ માણસ માસ્ક વિનાનો જોવા નહોતો મળ્યો.

શહેરમાંથી લોકોનું સ્થળાંતર

સાઉથ ગુજરાત ચૅમ્બર્સ ઑફ કૉમર્સના ભૂતપૂર્વ માનદ મંત્રી અને વિવિધ સંસ્થાઓ અને ઉદ્યોગક્ષેત્રે સંકળાયેલા ડૉ. અનિલ સરાવગીએ પણ સુરતમાં એ સમયનો માહોલ અને પરિસ્થિતિને નજરોનજર નિહાળી હતી.

અનિલભાઈ બીબીસી ગુજરાતી સાથે વાત કરતાં કહે છે, "એ સમયે અંદાજે પચીસ ટકા જેટલું સુરત શહેર ખાલી થઈ ગયું હતું. મોટા ભાગના લોકો પોતાના વતન કે સગાંવહાલાને ત્યાં જતા હતા."

"કારીગરો અને મજૂરો પણ ડરના માર્યા ભાગી ગયા હતા. બહારથી આવેલા લોકો જે સુરતમાં હતા એ લોકો માટે જવું સરળ હતું, પણ જે લોકો મૂળ સુરતના હતા, એમની પાસે કોઈ વિકલ્પ નહોતો"

મહામારી દરમિયાન સુરતથી સૌરાષ્ટ્રમાં વતન પરત ફરેલા વીનુભાઈ રામાણી બીબીસી ગુજરાતી સાથેની વાતચીતમાં જણાવે છે:

"તાપીમાં પાણી આવ્યું અને પાણી સાથે ગંદકી પણ આવી. થોડા સમય પછી રોગચાળો વકર્યો...\n\ntl;dr:

કોરોના વાઇરસનું સંક્રમણ દેશ-દુનિયામાં વધી રહ્યું છે અને ગુજરાતમાં સંક્રમિતોની સંખ્યા એક લાખને પાર છે.


કોરોના વાઇરસ ફૅમિલી : જ્યારે સત્તર લોકોના સંયુક્ત પરિવારે જીત્યું કોરોના સામેનું યુદ્ધ\nબાદમાં 48 કલાકમાં 17 લોકોના આ પરિવારમાં બીજા બે લોકો પણ બીમાર થઈ ગયા.

કેટલાક સમય પછી બીમાર લોકોનું તાપમાન વધવા લાગ્યું અને ગળું સુકાવા જેવાં લક્ષણો સામે આવવાં લાગ્યાં.

મુકુલ ગર્ગને એમ કે આ સિઝનનો તાવ હોઈ શકે છે, કેમ કે તેઓ એ માનવા તૈયાર નહોતા કે આ કોરોના વાઇરસ હોઈ શકે છે.

ગર્ગે વિચાર્યું કે "ઘરમાં એકસાથે પાંચ-છ લોકો માંદા પડી જાય તો પરેશાન ન થવું જોઈએ."

ત્યારબાદ ઘરના પાંચ અન્ય સભ્યોમાં પણ કોવિડ-19 જેવાં લક્ષણો જોવાં મળ્યાં.

આ રીતે ધીરેધીરે ગર્ગના મનમાં એક ડર પેદા થવા લાગ્યો.

થોડા દિવસો પછી 17 લોકોનો આ પરિવાર કોરોના વાઇરસ કલસ્ટરમાં તબદીલ થઈ ગયો, કેમ કે પરિવારના 11 લોકો કોરોના વાઇરસથી સંક્રમિત થયાની પુષ્ટિ થઈ.

પડકાર વેઠતો પરિવાર

ગર્ગે પોતાના બ્લૉગમાં લખ્યું, "અમે કોઈ બહારની વ્યક્તિને મળ્યા નથી અને કોઈ અમારા ઘરે આવ્યા નથી. તેમ છતાં અમારા ઘરમાં એક પછી એક વ્યક્તિ કોરોના વાઇરસથી સંક્રમિત થતી ગઈ."

ગર્ગ દ્વારા લખાયેલા બ્લૉગથી લાગે છે કે કોરોના સામેના જંગમાં આ સંયુક્ત પરિવાર એક ચોક્કસ પડકાર દર્શાવી રહ્યો છે.

ભારતમાં કોરોના વાઇરસના પ્રસારને રોકવા માટે જે લૉકડાઉન લાગુ કરાયું હતું એ 25 માર્ચથી શરૂ કરીને ગત અઠવાડિયા સુધી ચાલતું રહ્યું.

તેનો ઉદ્દેશ્ય લોકોને ઘરમાં રાખીને ભીડવાળા રસ્તાઓ અને સાર્વજનિક સ્થળોથી દૂર રાખવાનો હતો.

જોકે ભારતમાં ચાલીસ ટકા ઘરોમાં ઘણી પેઢીઓ એકસાથે રહે છે. (ત્રણથી ચાર લોકો એકસાથે એક છત નીચે જ રહે છે.) આથી ઘર પણ એક ભીડવાળી જગ્યા છે.

આ જોખમી છે, કેમ કે અધ્યયન દર્શાવે છે કે વાઇરસની ઘરમાં ફેલાવાવની શક્યતા વધુ રહે છે.

સંક્રામક રોગોના વિશેષજ્ઞ ડૉ. જૈકબ જૉન કહે છે, "લૉકડાઉન દરમિયાન કોઈ પણ એક વ્યક્તિ સંક્રમિત થતા તેનો પરિવાર એક ક્લસ્ટરની જેમ બની જાય છે, કેમ કે એક વ્યક્તિને ચેપ લાગ્યા પછી લગભગ બધા લોકોને સંક્રમણ થવાની આશંકા વધી જાય છે."

ગર્ગના પરિવારથી જે સામે આવ્યું છે તેમાં સંયુક્ત પરિવારોમાં સામાજિક અંતર શક્ય નથી. ખાસ કરીને લૉકડાઉનને કારણે ઘરના બધા સભ્યો ઘરમાં મોજૂદ હોય ત્યારે.

'અમે ઘણી એકલતા સહન કરી'

મુકુલ ગર્ગનો પરિવાર દિલ્હીના ઉત્તર-પશ્ચિમ ભાગમાં બનેલા એક ત્રણ માળના ઘરમાં રહે છે.

33 વર્ષીય ગર્ગ તેમનાં 30 વર્ષીય પત્ની અને બે વર્ષનાં બે બાળકો સાથે ટૉપ ફ્લોર પર રહે છે. ગર્ગની સાથે તેમનાં દાદા-દાદી અને માતાપિતા પણ રહે છે.

પહેલા બે માળે ગર્ગના કાકા અને તેમનો પરિવાર રહે છે.

પરિવારના સભ્યોમાં...\n\ntl;dr:

ગત 24 એપ્રિલે જ્યારે મુકુલ ગર્ગના 57 વર્ષીય કાકાને તાવ આવ્યો તો તેમને કોઈ ખાસ ચિંતા ન થઈ.


કોરોના વાઇરસ બાદ બાળકોમાં જોવા મળતી આ વિચિત્ર બીમારી શું છે?\nપ્રતીકાત્મક તસવીર

હાઇપર ઇન્ફ્લેમેટરી સિંડ્રોમના કેસમાં જો તાત્કાલિક ધોરણે સારવાર ન મળે તો શરીરનાં ઘણાં અંગો કામ કરવાનું બંધ કરી શકે છે.

આનાં ઘણાં લક્ષણો કાવાસાકી બીમારી જેવાં હોય છે જેમાં રક્તવાહિનીઓ પર સોજો ચઢી જાય છે.

ચેન્નઈની કાચી કમાકોટી ચાઇલ્ડ્સ ટ્રસ્ટ હૉસ્પિટલના ડિરેક્ટર ડૉક્ટર એસ.બાલાસુબ્રમણ્યમે બીબીસીને જણાવ્યું કે, "જ્યારે વાઇરસ શરીરમાં પ્રવેશે છે ત્યારે શરીરની રક્ષા કરનાર તમામ હથિયાર તેની સામે લડવા તૈયાર થઈ જાય છે."

Coronavirus દૂધની થેલી, વાસણો, પ્લાસ્ટિક પર અને હવામાં કેટલું જીવે છે?

 "જો કોઈ વ્યક્તિનું શરીર તેની સામે તીવ્ર પ્રતિક્રિયા આપે તો તેના શરીરમાં મોટા પ્રમાણમાં પ્રોટીન ઉત્પન્ન થાય છે જે સંક્રમણ સામે લડવા માટે જરૂરી છે. પરંતુ આ પરિસ્થિતિમાં તે શરીરને નુકસાન પહોંચાડે છે. આ પ્રકારે ટોક્સિક શૉક સિંડ્રોમની બાળકો પર અસર થાય છે."

ડૉક્ટર બાલાસુબ્રમણ્યમના સાથી ડૉક્ટર બાલા રામચંદ્રન કહે છે, "બાળકને સતત તાવ હતો, ગળું અને જીભ પર સોજો હતો, હોઠ ફાટી રહ્યા હતા અને તે ખૂબ જ બીમાર દેખાતું હતું."

 "પહેલાં હૉસ્પિટલે તેનો કોવિડ-19નો ટેસ્ટ કર્યો હતો, પરંતુ તેમાં તે બાળકનો ટેસ્ટ નૅગેટિવ આવ્યો હતો. ત્યાર બાદ ચાર દિવસ સુધી તેને તાવ રહ્યો. નવમા દિવસે તે જ લૅબના રિપોર્ટમાં તે બાળક કોરોના પૉઝિટિવ હોવાનું સામે આવ્યું."

ડૉક્ટરોનું કહેવું છે કે બાળકની સારવાર કરવામાં આવી અને તેને 15 દિવસ પછી રજા આપવામાં આવી.

અમેરિકા-યુરોપમાં આવી ગયા છે આવા કેસ

પ્રતીકાત્મક તસવીર

નોંધનીય છે કે આ પ્રકારના કેસ યુરોપ અને અમેરિકામાં બાળરોગના નિષ્ણાતોને પરેશાન કરતા રહે છે.

મેડિકલ જનરલ લાંસેટના 7 મેના અંકમાં છપાયેલા એક અહેવાલ અનુસાર, એપ્રિલના મધ્યમાં લંડનની સાઉથ ટેમ્સ રિટ્રાઇલ સર્વિસમાં આઠ બાળકોમાં આવાં લક્ષણો જોવા મળ્યાં હતાં. જેમાં કોરોના વાઇરસની સાથે સાથે અન્ય બીમારીના લક્ષણ જોવા મળ્યાં હતાં.

ડૉક્ટર રામચંદ્રન કહે છે, "અમે તેના જેવા કેસોને તપાસી રહ્યા છીએ."

કાવાસાકી બીમારીમાં રોગપ્રતિકારક શક્તિ પર હુમલો થતો હોય છે. આવું કયા કારણે થાય છે તે હજુ સ્પષ્ટ નથી.

પરંતુ તે શરીરનાં તમામ અંગોને અસર પહોંચાડે છે અને તેની શરૂઆત હૃદયથી થાય છે.

ટોક્સિક શૉક સિંડ્રોમ એક પ્રકારનું બૅક્ટેરિયલ સંક્રમણ છે જેની સારવાર એન્ટિબાયોટિકથી થઈ શકે છે.

ડૉક્ટર રામચંદ્રન કહે છે કે બંને એક-બીજામાં સમાઈ જાય છે.

પરિવારના સભ્યોએ શું કાળજી...\n\ntl;dr:

અત્યાર સુધીમાં તો એવું જ માનવામાં આવતું હતું કે બાળકોમાં કોરોના વાઇરસનાં ગંભીર લક્ષણો નથી જોવા મળતાં, પરંતુ ચેન્નઈમાં આઠ વર્ષના એક બાળકમાં કોરોના વાઇરસનું એક ગંભીર લક્ષણ એટલે હાઇપર ઇન્ફ્લેમેટરી સિંડ્રોમ જોવા મળ્યું છે.


કોરોના વાઇરસ બાદ ભીષણ પૂરમાં ફસાયું ચીન, તબાહીનાં હચમચાવી દે તેવાં દૃશ્યો\nચીનના નેશનલ વેધર સેટેલાઇટ સેન્ટરના ડેટા અનુસાર સરોવરમાં જળસપાટી રેકર્ડ સ્તરે પહોંચી ગઈ છે.

પાણીમાં શહેર

આ અઠવાડિયે અધિકારીઓએ જણાવ્યું કે દેશની 33 નદીઓ બે કાંઠે વહી રહી છે. તો યાગત્ઝી નદીના વિસ્તારમાં સતત વરસાદ થઈ રહ્યો છે.

બુધવારે જળસંસાધન મંત્રાલયે જણાવ્યું કે યાગત્ઝી નદીના મધ્ય અને નીચલા વિસ્તારમાં ડોંગટિંગ અને પોયાંગ સરોવરમાં પાણી ધીમેધીમે ઓછું થઈ રહ્યું છે.

પૂરનાં પાણી

પૂરના નિયંત્રણ માટે જવાબદાર મંત્રાલય અનુસાર દેશભરમાં 98 નદીઓનું પાણી હજુ સુધી પણ ખતરનાક સ્તર પર છે. ઘણી ઇમારતોને પાણીમાં ઘેરાતી જોઈ શકાય છે.

અત્યાર સુધીમાં 140 લોકોનાં મૃત્યુ થઈ ચૂક્યાં છે અને હજારો લોકોને સુરક્ષિત સ્થળે પહોંચાડવામાં આવ્યા છે.

લુશાન શહેરમાં સરોવરના કિનારાઓને બાંધવા માટે હજારો સૈનિકોને મોકલ્યા છે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

કેટલાક દિવસોથી મધ્ય અને પૂર્વ ચીનના વિસ્તારો ભયંકર પૂરના સંકટથી ઘેરાયા છે. ચીનના મીઠા પાણીના સૌથી મોટા સરોવર પોયાંગ પર બનેલા ઘણા બંધ તૂટી ગયા છે.


કોરોના વાઇરસ માસ્ક : ''N-99 માસ્કનું ફૅબ્રિક આખા ભારતમાં ફક્ત અમદાવાદમાં બને છે''\nN-99 માસ્કનું ફૅબ્રિકનું નિર્માણ

N-95 માસ્કનું નામ તો તમે કદાચ સાંભળ્યું હશે પરંતુ એનાથી પણ વધુ ફિલ્ટર ગુણવત્તા ધરાવતા માસ્ક N-99 ગણાય છે.

N-99 માસ્કનું જે ફૅબ્રિક છે જેને તકનીકી ભાષામાં ફિલ્ટર મીડિયા કહેવામાં આવે અને તે અમદાવાદમાં તૈયાર થાય છે.

અમદાવાદ ટેક્સ્ટાઇલ્સ ઇન્ડસ્ટ્રિયલ રિસર્ચ ઍસોસિયેશન, જે ATIRA તરીકે ઓળખાય છે તે દરરોજ 15,000 જેટલા N-99 માસ્ક તૈયાર થઈ શકે એટલું ફૅબ્રિક બનાવે છે.

અટિરાએ અત્યાર સુધી 5,60,000 માસ્ક બની શકે એટલું ફૅબ્રિક તૈયાર કરીને મોકલ્યું છે.

આ વિશે બીબીસી ગુજરાતીએ અમદાવાદ ટેક્સટાઇલ્સ ઇન્ડસ્ટ્રિયલ રિસર્ચ ઍસોસિયેશન (ATIRA)ના નાયબ નિયામક દિપાલી પ્લાવત સાથે વાત કરી હતી.

દિપાલી પ્લાવતે જણાવ્યું કે "હાલ અમારી ફિલ્ટર મીડિયા ઉત્પાદન ક્ષમતા રોજની 15,000 માસ્ક જેટલી છે. કોરોનાને પગલે માસ્કની જે માગ ઊભી થઈ છે એ જોતાં અમે રાતદિવસ ચોવીસ કલાક કામ કરી રહ્યાં છીએ. અમારો ઇરાદો દરરોજ 30,000 માસ્કનું જે ફિલ્ટર ફૅબ્રિક છે તે ઉત્પાદન કરવાની છે. અમે એ ટાર્ગેટ તરફ પહોંચી રહ્યા છીએ."

ફૅબ્રિક નેનો ટેકનૉલૉજીથી તૈયાર થાય છે

દીપાલી પ્લાવત

ATIRA જે ફૅબ્રિક તૈયાર કરી રહ્યું છે એ વિશે વિગતે જણાવતાં દિપાલી પ્લાવતે કહ્યું હતું કે "અમે N-99 માસ્કનું ફિલ્ટર મીડિયા તૈયાર કરીએ છીએ."

"ટેકનિકલ રીતે એને 20જીએસએમ સિલ્વર કોટેડ નેનોવેબ ફિલ્ટર મીડીયા કહે છે. આ ફિલ્ટર મીડિયા માસ્કનું હાર્ટ હોય છે."

"આ ફિલ્ટર મીડિયા ગાળણ એટલે કે ફિલ્ટરનું કામ કરે છે. આ ફિલ્ટર મીડિયા એ એક પ્રકારનું ફૅબ્રિક યાને કે કાપડ છે જેને અમે તૈયાર કરીને પહોંચાડીએ છીએ."

"આ ફૅબ્રિક નેનો ટૅક્નોલોજીથી તૈયાર થાય છે. જેમાં સિલ્વર કોટિંગ કરવામાં આવે છે. એનાથી માસ્કની ગાળણ ક્ષમતા એટલે કે ફિલ્ટર ક્ષમતા 99 ટકા જેટલી થાય છે."

N-99 અને N-95 માસ્કમાં શું ફર્ક છે?

N-99 અને N-95 માસ્કમાં શું ફર્ક છે? આ સવાલના જવાબમાં દિપાલી પ્લાવતે કહ્યું હતું કે "N-95 માસ્કની ફિલ્ટરેશન કૅપેસિટી (ગાળણ ક્ષમતા) 95% હોય છે. મતલબ કે 0.3 માઇક્રોનથી મોટાં તમામ કણો (પાર્ટિક્યુલેટ મેટર) N-95 માસ્ક 95%ની ક્ષમતા સાથે ફિલ્ટર કરી શકે છે."

"જ્યારે N-99 માસ્કની ગાળણ ક્ષમતા 99% જેટલી હોય છે. આમ, N-99 માસ્ક એ N-95 માસ્ક કરતાં એક ડગલું આગળ અને બહેતર છે."

એમણે કહ્યું કે, "ATIRA દેશની એકમાત્ર સંસ્થા છે જે આ ફૅબ્રિક બનાવે છે. ડિફેન્સ રિસર્ચ ઍન્ડ ડેવલપમૅન્ટ ઑર્ગનાઇઝેશન(DRDO) સાથે સંકલન...\n\ntl;dr:

કોરોના મહામારીના પ્રકોપ વચ્ચે માસ્કની માગ સતત વધી રહી છે. કેટલાંક કોરોના સંવેદનશીલ શહેરોમાં તો પોલીસે જાહેર માસ્ક વગર બહાર નીકળવું એ ગુનો જાહેર કરેલું છે.


કોરોના વાઇરસ મૅપ : ગુજરાત સહિત દેશ-વિદેશની તાજેતરની સ્થિતિ વિશે અહીં જાણો\nઆ વાઇરસને ટાળવા માટેની રસી ઉપલબ્ધ નથી અને ચાલુ વર્ષ દરમિયાન તેની શોધ થઈ શકે, તેવી શક્યતા નહિવત્ છે.

નિષ્ણાતો તેને દ્વિતિય વિશ્વયુદ્ધ કરતાં પણ મોટી સમસ્યા જણાવી રહ્યા છે.

ગુજરાત સહિત દેશ અને વિદેશમાં સ્થિતિ સતત બદલાઈ રહી છે.

દેશમાં ગુજરાતની સ્થિતિ

વિશ્વમાં ક્યાં કેવી સ્થિતિ

વિશ્વમાં કેવી રીતે બદલાયું ચિત્ર

વિશ્વમાં ક્યાં કોરોનાના કેટલા કેસ

કોરોના - સવાલ અને જવાબ

તમે અમનેફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

વર્ષ 2020ની શરૂઆત ગુજરાત સહિત ભારત અને સમગ્ર વિશ્વને માટે માઠી રહી અને જોતજોતામાં કોરોના વાઇરસે પોતાની નાગચૂડ જમાવી.


કોરોના વાઇરસ રસી : પહેલી વૅક્સિનમાં અમેરિકાને શું સફળતા મળી?\nકોરોના વાઇરસની રસીના પરીક્ષણ બાદ વૈજ્ઞાનિકોને ધાર્યાં પરિણામો મળ્યાં છે.

હવે આ વૅક્સિનની મહત્ત્વની ટ્રાયલ કરવામાં આવવાની છે. અમેરિકાના અગ્રણી વિશેષજ્ઞ ડૉ. ઍન્થોની ફાઉચીએ સમાચાર એજન્સી ઍસોસિયેટેડ પ્રેસને કહ્યું, "તમે આની ઇચ્છો એટલી છણાવટ કરો પણ તે એક સારા સમાચાર છે."

આ સમાચારને ન્યૂયૉર્ક ટાઇમ્સે પણ પ્રકાશિત કર્યા છે. આની ટ્રાયલ સાથે જોડાયેલી માહિતી clinicaltrials.gov પર પોસ્ટ કરવામાં આવી છે. આ અંગે અભ્યાસ ચાલુ છે, જે 2022 સુધી ચાલશે.

નેશનલ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઑફ હેલ્થ અને મોડેરના ઇંક માં ડૉ. ફાઉચીના સહકર્મીઓએ આ વૅક્સિન વિકસિત કરી છે.

હવે 27 જુલાઈએ આ વૅક્સિનનો સૌથી મહત્ત્વનો તબક્કો શરૂ થશે. 30 હજાર લોકો પર પરીક્ષણ કરાશે અને જાણકારી મેળવાશે કે શું આ વૅક્સિન ખરેખર કોવિડ-19થી માનવશરીરને બચાવી શકે છે.

મંગળવારે સંશોધકોએ 45 લોકો પર કરવામાં આવેલાં પરીક્ષણનાં પરિણામો જાહેર કર્યાં. જેની ખૂબ જ આતુરતાથી રાહ જોવાતી હતી.

આ વૉલન્ટિયર્સના શરીરમાં ન્યૂટ્રલાઇઝિંગ ઍન્ટિ-બૉડીઝ વિકસિત થયાં છે. ઍન્ટિબૉડી ઇન્ફૅક્શનને રોકવા માટે મહત્તત્વનાં હોય છે.

રિસર્ચ ટીમે 'ન્યૂ ઇંગ્લૅન્ડ જર્નલ ઓફ મેડિસિન'માં લખ્યું છે કે વૅક્સિન લેવાવાળા વૉલન્ટિયર્સનાં લોહીમાં એટલાં જ ઍન્ટિબૉડીઝ મળ્યાં છે, જેટલાં કોવિડ-19માંથી સ્વસ્થ થયેલા દર્દીઓનાં શરીરમાં મળે છે.

સંશોધનનું નેતૃત્વ કરનારા સિએટલના કૅન્સર પરમેનન્ટ વૉશિંગ્ટન રિસર્ચ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ સાથે જોડાયેલા ડૉ. લીસા જૅક્સન કહે છે, "પરીક્ષણમાં આગળ વધવા માટે અને શું આ વૅક્સિન ખરેખર સંક્રમણથી બચાવી શકે છે, એ જાણકારી મેળવવા માટે આ મહત્ત્વનું છે."

હાલ કોઈ ગૅરંટી નથી કે અંતિમ પરિણામો ક્યારે મળશે, પરંતુ સરકારને આશા છે કે વર્ષના અંત સુધીમાં ટ્રાયલ પૂર્ણ કરી લેવાશે.

વૅક્સિન બનાવવાની દૃષ્ટિએ જોઈએ તો આ વિક્રમી ઝડપ છે.

આ વૅક્સિનના બે ડોઝ આપવામાં આવશે, જેની વચ્ચે એક મહિનાનું અંતર હશે. આ વૅક્સિનની કોઈ ગંભીર આડઅસર નથી.

સંશોધનમાં સામેલ અડધાથી વધુ લોકોને ફ્લૂ જેવું રિએક્શન નોંધાયું છે. આવું અન્ય વૅક્સિન સાથે થવું એ અસામાન્ય વાત નથી.

રસીકરણ પછી માથું દુખવું, ઠંડી લાગવી, તાવ આવવો અથવા રસી મુકાયેલી જગ્યા પર દુખાવો થવો એ સામાન્ય બાબતો છે.

જે ત્રણ વૉલન્ટિયર્સને વધુ માત્રામાં ડોઝ અપાયા હતા, એમનામાં આ રિએક્શન વધુ ગંભીર હતા. હવે એટલી માત્રાનું પરીક્ષણ કરવામાં નથી આવી રહ્યું.

કેટલાંક રિઍક્શન કોરોના વાઇરસના સંક્રમણનાં લક્ષણો જેવાં...\n\ntl;dr:

અમેરિકામાં ટેસ્ટ કરવામાં આવેલી પહેલી કોવિડ-19 વૅક્સિનથી લોકોની રોગપ્રતિકારક શક્તિને એવો જ ફાયદો થયો, જેવી અપેક્ષા વૈજ્ઞાનિકો કરી રહ્યા હતા.


કોરોના વાઇરસ રસી : વધુ એક સફળતા, આ કંપનીએ કર્યું પરીક્ષણ\nમૉડર્નાએ કહ્યું કે સેફ્ટી ટ્રાયલમાં ભાગ લેનાર પ્રથમ આઠ લોકોમાં ન્યુટ્રલાઇઝિંગ ઍન્ટીબૉડીઝ મળી આવ્યા છે.

કંપનીનું કહેવું છે કે જે લોકો વાઇરસના સંક્રમણથી સાજા થયા છે, તેમનામાં જે રક્ષણ પેદા થાય છે, એવું જ વૅક્સિનમાં જોવા મળ્યું છે.

જુલાઈમાં આ અંગે મોટાપાયે ટ્રાયલની શરૂઆત કરવામાં આવશે.

હાલ દુનિયામાં કોરોના વાઇરસના વૅક્સિન પર 80 જેટલા સમૂહો કામ કરી રહ્યા છે.

મૉડર્ના પ્રયોગાત્કમ વૅક્સિનનું પરીક્ષણ કરનારી પ્રથમ કંપની છે, જેણે મનુષ્યો પર એમઆરએનએ-1273નું ટેસ્ટિંગ કર્યું છે.

ઉલ્લેખનીય છે કે ઑક્સફર્ડ યુનિવર્સિટી દ્વારા પણ વૅક્સિનનું માનવીય પરીક્ષણ કરાયું છે, પરંતુ હજી તેના પરિણામ જાહેર થયાં નથી.

કેવી રીતે કામ કરે છે?

આ વૅક્સિન કોરોના વાઇસના જિનેટિક કોડનો એક નાનકડો ભાગ હોય છે, જેને મનુષ્યમાં ઇન્જેક્ટ કરવામાં આવે છે.

આનાથી મનુષ્યમાં સંક્રમણ ફેલાતું નથી અને કોવિડ-19નાં લક્ષણો પણ નથી ઉત્પન્ન થતા, પરંતુ તે રોગપ્રતિકારક તંત્રમાં એક પ્રતિભાવ પેદા કરી શકે છે.

અમેરિકાની સરકારી સંસ્થા નેશનલ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઑફ એલર્જી ઍન્ડ ઇન્ફેક્શિયસ ડિસીઝ દ્વારા કરવામાં આવેલા વૅક્સિનના પરીક્ષણ જાણવા મળ્યું કે વૅક્સિનથી ઍન્ટીબૉડીઝ ઉત્પન્ન કરી શકાયા છે, જે કોરોના વાઇરસને નિષ્પ્રભાવી કરી શકે છે.

કુલ 45 લોકો ટ્રાયલમાં સામેલ હતા, પરંતુ ઍન્ટીબૉડીઝ વાળો ટેસ્ટ માત્ર આઠ લોકો પર કરવામાં આવ્યો હતો.

મૉડર્ના કંપનીનું કહેવું છે કે જે લોકોએ વૅક્સિનનો નાનકડો ડૉઝ લીધો હતો, તેમનામાં પણ એટલા જ ઍન્ટીબૉડીઝ મળી આવ્યા જેટલા કોવિડ-19 સંક્રમણમાંથી સાજા થયેલા દરદીમાં ઉત્પન્ન થયા હોય છે.

એવા લોકો જેમને મધ્યમ માત્રામાં ડૉઝ આપવામાં આવ્યો, તેમનામાં કોવિડ-19માંથી સાજા થયેલા દરદીઓ કરતાં ઘણી વધારે માત્રામાં ઍન્ટીબૉડીઝ મળી આવ્યા હતા.

પ્રથમ તબક્કાની આ ટ્રાયલમાં વૅક્સિન સુરક્ષિત સાબિત થયા બાદ હવે તેની અસરકારકતા ચકાસવા માટે મોટા પાયે ટ્રાયલ કરવામાં આવશે.

અગાઉ ઉંદર પર કરવામાં આવેલા પરીક્ષણમાં સામે આવ્યું હતું કે વૅક્સિનથી ફેફસાંમાં વાઇરસને વધતો રોકી શકાય છે.

મૉડર્નાના ચીફ મેડિકલ ઑફિસર ડૉ. ટેલ ઝાક્સે કહ્યું, "એમઆરએનએ-1273ના પ્રથમ તબક્કાની ટ્રાયલે દર્શાવ્યું કે તેનાથી રોગપ્રતિકારક તંત્રમાં એ જ પ્રકારની પ્રતિરક્ષણ શક્તિ ઉત્પન્ન થાય છે, જે સંક્રમણમાંથી સાજા થયેલા દરદીમાં વિકસિત થતી હોય છે."

તેમણે કહ્યું કે "ડેટાથી અમારી માન્યતા પૂરવાર થાય છે કે એમઆરએન-1273 કોરોના...\n\ntl;dr:

અમેરિકાની એક કંપનીએ કહ્યું છે કે વૅક્સિન મારફતે લોકોનાં રોગપ્રતિકારક તંત્રને કોરોના વાઇરસ સામે લડવા માટે પ્રશિક્ષિત કરી શકાય છે.


કોરોના વાઇરસ રસીકરણ : 16 જાન્યુઆરીથી શરૂ થશે, સૌપ્રથમ રસી કોને મળશે?\nરસીકરણની પ્રક્રિયામાં હેલ્થ વર્કર્સ અને ફ્રન્ટલાઇન વર્કર્સને પ્રાથમિકતા આપવામાં આવશે. એએનઆઈ પ્રમાણે હેલ્થ અને ફ્રન્ટલાઇન વર્કર્સની સંખ્યા અંદાજે ત્રણ કરોડ છે.

ભારત સરકારના જણાવ્યા પ્રમાણે આ પછી 50 વર્ષથી વધુ વય ધરાવતા લોકોને તથા 50 વર્ષથી નીચેના કૉ-મોર્બિડિટીઝ ધરાવતા લોકોને રસી આપવામાં આવશે, જેમની સંખ્યા 27 કરોડ હોવાનો અંદાજ છે.

આ અંગે દેશના વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ પણ ટ્વીટ કર્યું છે.

તેમણે લખ્યું છે, "16મી જાન્યુઆરીથી ભારત કોવિડ-19 સામેની લડાઈમાં મહત્ત્વપૂર્ણ પગલું લેવા જઈ રહ્યું છે."

તેઓ આગળ લખે છે, "ડૉક્ટર્સ, આરોગ્યકર્મી, ફ્રન્ટલાઇન વર્કર્સ અને સફાઈકર્મીઓને રસીકરણની પ્રક્રિયામાં પ્રાથમિકતા આપવામાં આવશે."

ગુજરાત રાજ્યના મુખ્ય મંત્રી વિજય રૂપાણીએ ટ્વિટરના માધ્યમથી આ જાહેરાત બદલ વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીનો આભાર માન્યો છે.

રૂપાણી લખે છે, "અમે ગુજરાતમાં 16 જાન્યુઆરીથી રસીકરણ શરૂ કરવા માટેની તૈયારીઓ કરી દીધી છે."

સૌતિક બિસ્વાસ અહેવાલમાં નોંધે છે કે કેન્દ્ર સરકારે સમગ્ર દેશમાં કોવિડ રસીની રસીકરણ માટે તમામ રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોને સંપૂર્ણ રીતે તૈયાર રહેવા માટે કહ્યું છે.

સરકારે જણાવ્યું છે કે બીજી જાન્યુઆરીએ તમામ રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોમાં ડ્રાય રન યોજાશે.

જો વાત રસી બનાવવાની હોય, તો ભારત એક પાવરહાઉસ છે. તે એક વિશાળ રસીકરણ કાર્યક્રમ ચલાવે છે, વિશ્વના 60 ટકા જેટલી રસીનું ઉત્પાદન કરે છે અને અડધો ડઝન મોટા ઉત્પાદકો અહીં છે, જેમાં વિશ્વની સૌથી મોટી સીરમ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ પણ સામેલ છે.

એમાં કોઈ આશ્ચર્ય નથી કે, જ્યારે એક અબજ લોકોને કોવિડ-19ની રસી આપવાની વાત હોય, ત્યારે મહત્વાકાંક્ષાનો અભાવ નથી.

કોરોના વૅક્સિન : ગુજરાતમાં દરેક લોકો સુધી કોરોનાની રસી પહોંચાડવી કેટલું મુશ્કેલ?

કોરોના વાઇરસની રસીના 500 મિલિયન ડોઝ મેળવીને અને ઉપયોગ કરવાની સાથેસાથે જુલાઈ 2021 સુધી 250 મિલિયન લોકોનું રસીકરણ કરવાની ભારતની યોજના છે.

દર વર્ષે મોટી સંખ્યામાં લોકોનું રસીકરણ કરવાના ટ્રેક રેકર્ડના કારણે આ વિશ્વાસ દ્રઢ થઈ જાય છે.

ભારતનો 42 વર્ષ જૂનો રસીકરણ કાર્યક્રમ વિશ્વના સૌથી મોટા આરોગ્ય કાર્યક્રમોમાં સ્થાન પામે છે, જેમાં 55 મિલિયન લોકોને ટાર્ગેટ કરવામાં આવે છે, જે મુખ્યત્વે નવજાત બાળકો અને સગર્ભા સ્ત્રીઓ હોય છે, જેઓ એક ડઝન રોગોથી રક્ષણ મેળવવા દર વર્ષે વિવિધ રસીઓના આશરે 390 મિલિયન ડોઝ લે છે.

આ રસીઓને સ્ટોક અને ટ્રેક કરવા...\n\ntl;dr:

સમાચાર સંસ્થા એએનઆઈ પ્રમાણે 16મી જાન્યુઆરીથી કોરોના વાઇરસના સંક્રમણ માટે રસીકરણનું અભિયાન શરૂ કરવામાં આવશે.


કોરોના વાઇરસ લક્ષણો : એસિમ્પ્ટોમેટિક લોકો કોરોના વાઇરસનો ચેપ ફેલાવે છે કે નહીં?\nલોકોનો એક એવો સમૂહ પણ છે જે લક્ષણો વિના પણ ટેસ્ટમાં પૉઝિટિવ આવ્યો છે

ડૉક્ટર મારિયા વેન કેરખોવે કહ્યું કે એસિમ્પ્ટોમેટિક લોકો બીમારીને ફેલાવે એવી સંભાવના 'બહુ ઓછી' છે.

જોકે તેઓએ એ વાત પર પણ ભાર મૂક્યો કે તેમનું આ નિવેદન માત્ર કેટલાક નાના કેસ પર કરેલી શોધ પર આધારિત છે.

અત્યાર સુધી મળેલું પ્રમાણ એ ઇશારો કરે છે કે લક્ષણવાળા લોકો વધુ સંક્રમણ ફેલાવે છે, પરંતુ આ બીમારી શરીરમાં પેદા થતાં અગાઉ આગળ પણ ફેલાવી શકાય છે.

જોકે લોકોનો એક એવો સમૂહ પણ છે જે લક્ષણો વિના પણ ટેસ્ટમાં પૉઝિટિવ આવ્યો છે, પરંતુ તેણે કેટલા લોકોને સંક્રમિત કર્યા તેની હજુ કોઈ ખબર નથી.

એક મોટા સવાલ યથાવત્

બાળક સાથે માતા

ડૉક્ટર વેન કેરખોવે જણાવ્યું કે તેઓ જે પ્રમાણનો ઉલ્લેખ કરે છે તે એ દેશોમાંથી આવ્યું છે, જ્યાં મોટા પાયે 'કૉન્ટેક્ટ ટ્રેસિંગ' કરાયું છે.

તેઓએ કહ્યું, "વિભિન્ન દેશોના સંક્રમણનું ક્લસ્ટર જો જોવામાં આવે તો એસિમ્પ્ટોમેટિક મામલામાં તેનાથી અન્યને લાગેલા ચેપના કેસ 'બહુ ઓછા' હતા.

જોકે તેઓ કહે છે કે વૈશ્વિકસ્તરે આ સાચું છે કે નહીં એ હજુ પણ 'મોટો સવાલ' છે.

લંડન સ્કૂલ ઑફ હાઇજીન ઍન્ડ ટ્રૉપિકલ મેડિસિનમાં મહામારી વિશેષજ્ઞ પ્રોફેસર લિયામ સ્મિથ કહે છે કે "લૉકડાઉન લાગુ કરવાથી 'સંક્રમિત લોકોની સંખ્યા ઝડપથી ઘટશે' તે વાત અનિશ્ચિતતાઓ ભરપૂર છે."

તેઓએ કહ્યું કે તેઓ ડબલ્યુએચઓના નિવેદનથી 'હેરાન' છે, કેમ કે તેઓએ જોયું નથી કે આ કયા અભ્યાસ પર આધારિત છે.

લક્ષણોના ત્રણ ભાગ પાડ્યા

વિશ્વ સ્વાસ્થ્ય સંગઠનના સ્વાસ્થ્ય કટોકટી કાર્યક્રમના નિદેશક ડૉક્ટર માઇકલ રેયાન કહે છે કે તેઓને 'સંપૂર્ણ ભરોસો' છે કે લક્ષણો વિનાના લોકો સંક્રમણ ફેલાવે છે, પરંતુ 'સવાલ છે કે કેટલું'?

WHOના ઇમર્જિંગ ડિસીઝનાં ડૉક્ટર વેન કેરખોવે ત્રણ ભાગ પાડ્યા છે.

- જે લોકોમાં લક્ષણો ન હોય, એટલે એસિમ્પ્ટોમેટિક

- જે લોકોમાં કોઈ લક્ષણો ન હોય પણ ટેસ્ટમાં પૉઝિટિવ આવ્યા હોય અને બાદમાં તેમનામાં લક્ષણો દેખાયાં હોય

- જે લોકોમાં બહુ સામાન્ય લક્ષણો હતાં અને તેમને ખબર નહોતી કે તેમને કોરોના વાઇરસ છે

કેટલાક રિપોર્ટોમાં આ શ્રેણીઓમાં અંતર જોવા મળ્યું છે, પરંતુ ડૉક્ટર કેરખોવ કહે છે કે નાનાં સમૂહ પર સંશોધન થવાને કારણે તેના નિષ્કર્ષ પર પહોંચવું કઠિન છે.

જોકે તેઓ કહે છે કે જે જગ્યાએ આ સંશોધન થયું તેના આધારે લક્ષણો વિનાના લોકો સંક્રમણ ફેલાવામાં મોટી ભૂમિકા ભજવતા નથી.

સંશોધન દર્શાવે છે કે એસિમ્પ્ટોમેટિક મામલાની શોધ...\n\ntl;dr:

વિશ્વ સ્વાસ્થ્ય સંગઠન (ડબલ્યુએચઓ)નાં વૈજ્ઞાનિકે સ્પષ્ટ કર્યું કે લક્ષણો વિનાના (એસિમ્પ્ટોમેટિક) કોરોના વાઇરસ સંક્રમિત લોકોથી કેટલું સંક્રમણ ફેલાયું છે, એ હજુ 'સ્પષ્ટ' નથી.


કોરોના વાઇરસ લૅબમાં તૈયાર થયો છે : નીતિન ગડકરી - Top News\nએનડીટીવીને આપેલા ઇન્ટરવ્યૂમાં  કેન્દ્રીય મંત્રી નીતિન ગડકરીએ કહ્યું કે આ વાઇરસ પ્રાકૃતિક નથી પરંતુ લૅબમાં તૈયાર કરવામાં આવ્યો છે.

કેન્દ્ર સરકારના માર્ગ અને પરિવહન મંત્રી નીતિન ગડકરીએ કહ્યું કે હાલ આપણે કોરોના વાઇરસની સાથે 'આર્થિક લડાઈ' પણ લડી રહ્યા છે.

તેમણે કહ્યું કે ભારત ગરીબ દેશ છે, આપણે મહિને દર મહિને લૉકડાઉનના સમયને વધારી શકીએ તેમ નથી, આપણે સુરક્ષાના ઉપાયોની સાથે બજારને ખોલવું પડશે.

હાઈ-વે પર સાર્વજનિક વાહનવ્યવહારની શરૂઆત  અંગે તેમણે કહ્યું કે આ અંગેનો નિર્ણય માત્ર મારા મંત્રાયલ દ્વારા થતો નથી. મેં આ અંગે સકારાત્મક વલણ રાખેલું છે અને હું તેને લઈને આશાવાદી છું.

નીતિન ગડકરીએ વધુમાં કહ્યું કે મેં ગૃહ મંત્રાલયને આગ્રહ કર્યો છે કે સમય આવી ગયો છે કે સલૂનો અને હજામોની દુકાનોને ફરીથી શરૂ કરવામાં આવે.

ચાલતાં બિહાર જઈ રહેલાં છ મજૂરોનું બસ અકસ્માતમાં મૃત્યુ

પ્રતીકાત્મક તસવીર

ઇન્ડિયન એક્સપ્રેસના અહેવાલ અનુસાર બુધવારે મોડી રાત્રે ઉત્તરપ્રદેશના મુઝફ્ફરનગરમાં હાઈ-વે પરથી ચાલતાં બિહાર જઈ રહેલાં છ મજૂરો બસ અકસ્માતમાં મૃત્યુ પામ્યા છે અને બે મજૂરો ઘાયલ થયા હતા.

મુઝફ્ફરનગરના કોટવાલી પોલીસ સ્ટેશનના એસએચઓ અનિલ કપરવાને કહ્યું, "અમે રાતના 11 વાગ્યાની આસપાસ માહિતી મળી કે નેશનલ હાઇવે 9 પરથી એક જૂથ પસાર થઈ રહ્યું હતું ત્યારે તેમાંથી કેટલાંકનો બસ સાથે અકસ્માત થયો છે. જ્યારે ઘટનાસ્થળે પહોંચ્યા ત્યારે સ્થાનિકોએ કહ્યું કે આ પરપ્રાંતીય મજૂરો છે."

"હાલ અમે તેમની તપાસ કરી રહ્યા છે. છ લોકોને હૉસ્પિટલ લઈ જવાયા જ્યાં તેમને મૃત જાહેર કરવામાં આવ્યા હતા, જ્યારે બાકીન બે ઇજાગ્રસ્ત થતા તેમને મેરઠ મોકલવામાં આવ્યા હતા."

તેમણે વધુમાં કહ્યું કે, "બસમાં કોઈ મુસાફર ન હતા. બની શકે કે આ બસ કોઈ પરપ્રાંતીય મજૂરને ઉતારીને પરત આવી રહી હોય.

ડ્રાઇવર બસ મૂકીને નાસી છૂટ્યો હતો. હાલ તેની શોધખોળ ચાલી રહી છે. પ્રાથમિક માહિતી પ્રમાણે પરપ્રાંતીય મજૂર બિહારના હતા અને તે ચાલતા પોતાના ઘરે જઈ રહ્યા હતા."

કચ્છમાં પરપ્રાંતીય શ્રમિકોએ હાઈ-વે બ્લૉક કર્યો

કોરોના વાઇરસ લૉકડાઉનમાં પરપ્રાંતીય શ્રમિકોની સ્થિતિનો સવાલ પેચીજો બન્યો છે ત્યારે કચ્છમાં સ્થાનિક તંત્ર અને શ્રમિકો વચ્ચે ઘર્ષણનો અહેવાલ છે.

ગાંધીધામમાં ઘરે જવા માગતા પરપ્રાંતીય શ્રમિકોએ નોંધણી કરવવા છતાં કોઈ કાર્યવાહી નહીં થવાથી અકળાઈને હાઈ-વે બ્લૉક કર્યો હોવાની ઘટના બની છે.

સમાચાર સંસ્થા પીટીઆઈ...\n\ntl;dr:

ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ અને અન્ય નેતાઓની જેમ કેન્દ્રીય મંત્રી અને ભાજપના વરિષ્ઠ નેતા નીતિન ગડકરીએ દાવો કર્યો છે કે કોરોના વાઇરસ કુદરતી નથી અને લૅબમાં બનાવવામાં આવ્યો છે.


કોરોના વાઇરસ લૉકડાઉન : ઘરેલું હિંસાનો મુકાબલો કરવા મહિલાઓએ ઊભી કરી આ વ્યવસ્થા\nએનો અર્થ એ કે જે મહિલાઓ હિંસાનું માનસ ધરાવતા લોકો સાથે બંધ ઘરમાં તેમનાં સુધી જરૂરી ચીજવસ્તુઓ નથી પહોંચી રહી.

જોકે, સમગ્ર વિશ્વમાં મહિલાઓએ પોતાની રીતે પોતાનાં પ્રયાસોથી એવી વ્યવસ્થા ઊભી કરી છે જે તેમની મદદે આવી શકે છે.

બીબીસીએ તેમની પડોશણને મદદ કરવા માટે આવી વ્યવસ્થા ઊભી કરનારી ચાર અલગ અલગ દેશની મહિલાઓ સાથે વાત કરી. જુઓ વીડિયો.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

સંયુક્ત રાષ્ટ્રના અંદાજા પ્રમાણે કોરોના મહામારીમાં લૉકડાઉન દરમિયાન મહિલાઓ સાથેનો કૌટુંબિક હિંસા અને ખરાબ વર્તન વૈશ્વિક સ્તરે 20 ટકા વધ્યું છે.


કોરોના વાઇરસ લૉકડાઉન : પાકિસ્તાનમાં પેટ્રોલ 15 રૂપિયા સસ્તું થયું, ભારતમાં કેમ નહીં?\nપાકિસ્તાનના વડા પ્રધાન ઇમરાન ખાનના પક્ષ 'પાકિસ્તાન તહેરિકે ઇન્સાફ'ના સત્તાવાર ટ્વિટર હૅન્ડલ પરથી જાહેરાત કરાઈ છે કે 'અંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ખનીજતેલની કિંમત ઘટી રહી છે, તેથી પાકિસ્તાને સરકારે મે મહિનામાં પેટ્રોલિયમ પેદાશોના ભાવો ઘટાડી દીધા છે, કે જેથી આમ આદમીને થોડી રાહત મળે.'

પાકિસ્તાની મીડિયા અનુસાર, ગત સપ્તાહે દેશની ઑઇલ ઍન્ડ ગૅસ રેગ્યુલેટરી ઑથૉરિટી (OGRA)એ પાકિસ્તાનના ઊર્જા મંત્રાલયને વિનંતી કરી હતી કે 'આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ખનીજતેલની કિંમત ઓછી થઈ રહી છે, તેથી દેશમાં પણ ભાવ ઘટાડો કરવો જોઈએ.'

પાકિસ્તાનના ઊર્જા મંત્રાલયના જણાવ્યા અનુસાર, પહેલી મે 2020થી દેશમાં ઘટાડેલી કિંમત લાગુ કરી દેવાઈ છે.

તે પ્રમાણે પેટ્રોલમાં 15 રૂપિયા, હાઈસ્પીડ ડીઝલમાં 27.15 રૂપિયા, કેરોસીનનીમાં 30 રૂપિયા અને લાઇટ ડીઝલમાં 15 રૂપિયા ઓછા કરવામાં આવ્યા છે.

અત્યાર સુધી 96 રૂપિયે લિટર મળી રહેલું પેટ્રોલ હવે 81 રૂપિયે લિટર મળશે.

હાઈસ્પીડ ડીઝલનો ભાવ લિટરના 107 રૂપિયા હતો, તે ઘટાડીને સીધો 80 રૂપિયા જ કરી નખાયો છે.

નિર્ણય વિશે બે પ્રકારના અભિપ્રાય

સોશિયલ  મીડિયામાં પાકિસ્તાનના કેટલાક લોકો આ નિર્ણયની વાહવાહી કરી રહ્યા છે. તેઓ લખે છે કે 'કોવીડ-19 મહામારીને કારણે લોકો પર વધારે આર્થિક દબાણ પડ્યું હતું, તેમાં આ ભાવઘટાડાથી થોડી રાહત મળશે.'

જોકે આર્થિક બાબતોના જાણકારો આ નિર્ણયને 'કમનસીબ' ગણાવી રહ્યા છે.

પાકિસ્તાનના જાણીતા અર્થશાસ્ત્રી ડૉક્ટર કૈસર બંગાલીએ લખ્યું છે કે 'ઑઇલનો ભાવ ઘટાડીએ એટલે તેનાથી મોંઘવારી કે જાહેર પરિવહનના ભાડામાં કંઈ ઘટાડો થતો નથી. ગ્રાહકોને ફાયદો થવાની ખોટી વાતો ઑઇલકંપનીઓ કરતી હોય છે, કેમ કે તેમણે પોતાનું વેચાણ વધારવાનું હોય છે.'

ડૉક્ટર કૈસર બલૂચિસ્તાનના મુખ્ય મંત્રીના આર્થિક સલાહકાર રહી ચૂક્યા છે અને સિંઘ સરકારમાં પણ વિકાસસલાહકાર તરીકે કામ કરેલું છે.

ડૉ. કૈસરે ટ્વીટ કર્યું કે, "પેટ્રોલનો ભાવ ઓછો કરવાથી માત્ર ઑઇલકંપનીઓનો જ નફો વધે છે."

ઑઇલનો ભાવ ઘટવો જોઈએ નહીં. સરકારે જૂના ભાવ જ ચાલુ રાખ્યા હોત તેને આવક થઈ હોત."

સરકાર તેનો ઉપયોગ દેવું ચૂકવવામાં, જી.એસ.ટી.ના (ગુડ્સ ઍન્ડ સર્વિસ ટૅક્સ) દર ઓછા કરવામાં કે ઉદ્યોગો અને રોજગારને પ્રોત્સાહન આપવા માટે કરી શકી હોત."

આંતરરાષ્ટ્રય બજારમાં હલચલ કેમ?

કોવીડ-19ની મહામારીને કારણે દુનિયાભરમાં પેટ્રોલિયમ પદાર્થોનો ઉપયોગ 35 ટકા જેટલો ઘટી ગયો હોવાનું અનુમાન છે.

પ્રથમ ચીન અને...\n\ntl;dr:

પાકિસ્તાન સરકારે પેટ્રોલિયમ પેદાશોના ભાવોમાં મોટો ઘટાડો કરવાની જાહેરાત કરી છે, જેના પગલે ભારતમાં પણ પેટ્રોલ-ડીઝલના ભાવ ઘટાડવાની માગ ઊઠી છે.


કોરોના વાઇરસ વકરી રહ્યો છે ત્યારે ભારત કૉમ્યુનિટી ટ્રાન્સમિશનનો સ્વીકાર કેમ નથી કરતું?\nતેમણે કોરોના વાઇરસનું પરીક્ષણ કરાવ્યું નહીં એને બદલે તેમણે પાંચ દિવસ સુધી તાવની દવાઓ લીધી. જોકે તાવ યથાવત રહ્યો અને જલ્દી જ તેમને શ્વાસ લેવામાં પણ મુશ્કેલી થવા લાગી.

તેમના પરિવારે તેમને પરીક્ષણ કરાવવા કહ્યું પરંતુ તેમણે ઇન્કાર કર્યો.

રાજેશકુમારનો તર્ક એ હતો કે તેમને કોરોના વાઇરસનું સંક્રમણ થવાની કોઈ જ શક્યતા ન હતી કારણકે તેમણે દિલ્હીમાં તેમના ઘરની બહાર જવલ્લે જ પગ મૂક્યો હતો અને તેઓ કોઈને મળ્યા પણ ન હતા જેઓ વાઇરસથી સંક્રમિત હોય અથવા સંક્રમિત હોવાની આશંકા હોય.

જોકે, લક્ષણો દેખાયાના આઠ દિવસ પછી તેમની સ્થિતિ વધુ બગડી. તેમને તાત્કાલિક હૉસ્પિટલ લઈ જવાયા જ્યાં તેમનો રિપોર્ટ પૉઝિટિવ આવ્યો.

રાજેશકુમારે કહ્યું "હું બચી ગયો પરંતુ ડૉકટરોએ કહ્યું કે હૉસ્પિટલમાં દાખલ થવામાં થોડું પણ મોડું થાત તો હું મારી જિંદગી ગુમાવી દેત."

રાજેશકુમાર તેમને ચેપ કેવી રીતે લાગ્યો તેનું પગેરું શોધી શક્યા નથી અને તેઓ કેવી રીતે સંક્રમિત થયા તે વિશે તેઓ હજુ અનિશ્ચિત છે.

નિષ્ણાતો કહે છે કે આવા ઘણાં મામલા છે જે પુરાવો છે કે ભારતમાં પૂર્ણ કક્ષાનું કૉમ્યુનિટી ટ્રાન્સમિશન થઈ રહ્યું છે. જોકે, ભારત સરકાર આ વાત નકારે છે.

સરકારનો કૉમ્યુનિટી ટ્રાન્સમિશનનો ઇનકાર

ભારત સરકાર કૉમ્યુનિટી ટ્રાન્સમિશન શરૂ થયું હોવાની વાત સ્વીકારવા તૈયાર નથી અને કહે છે કે આ શબ્દની કોઈ ચોક્કસ વ્યાખ્યા નથી અને દરેક દેશ તેમની સ્થાનિક પરિસ્થિતિના આધારે તેની વ્યાખ્યા કરી શકે છે.

અત્યાર સુધી કેરળ અને પશ્ચિમ બંગાળ એ બે જ રાજ્યો એવા છે જેમણે સ્વીકાર્યું છે કે તેઓ આ તબક્કામાં પ્રવેશી ગયા છે.

પરંતુ આ વિષયની વૈશ્વિક સમજણ સ્પષ્ટ છે -  જ્યારે મોટી સંખ્યાના મામલાઓમાં સંક્રમણનો સ્ત્રોત જાણી ન શકાય તો એને કૉમ્યુનિટી ટ્રાન્સમિશન કહેવું હિતાવહ છે.

વિશ્વ આરોગ્ય સંસ્થા (WHO)ની ગાઇડલાઇન્સ પણ આ જ કહે છે. મોટી સંખ્યાના મામલાઓ માટે સંક્રમણની સાંકળ દ્વારા સુનિશ્ચિત થયેલા મામલાઓને જોડી શકવાની અક્ષમતા એ કૉમ્યુનિટી ટ્રાન્સમિશનનો પુરાવો છે.

દિલ્હીની સર ગંગારામ હૉસ્પિટલના છાતીના રોગોની સર્જન ક્રિયા કેન્દ્રના ચૅરમેન  ડૉકટર અરવિંદ કુમારના મતે આ ભારતમાં ચોક્કસપણે થઈ રહ્યું છે.

તેઓ કહે છે કે હૉસ્પિટલમાં એવા વધુને વધુ દર્દીઓ આવી રહ્યા છે જેમના સંક્રમણનો સ્ત્રોત જાણી શકાય તેમ નથી અને તેઓ ઉમેરે છે કે આવા પ્રકારના બધા કેસો આ વાતને સમર્થન આપે છે.

ભારતમાં અત્યાર સુધી સંક્રમણના 13 લાખથી વધુ કેસ નોંધાયા...\n\ntl;dr:

45 વર્ષની વયના રાજેશકુમારને જૂનની શરૂઆતમાં ખાંસી આવવી શરૂ થઈ અને થોડા દિવસોમાં તેમને ભારે તાવ આવવા લાગ્યો.


કોરોના વાઇરસ વૅક્સિન : આખી દુનિયાને ઇંતેજાર છે પણ હજી કેટલી વાર છે?\nપરંતુ કોરોના મહામારી જે ઝડપથી ફેલાઈ રહી છે અને જે ઝડપે લોકોના જીવ લઈ રહી છે, તેને જોતાં તેની વૅક્સિન વિક્સિત કરવાનું કામ ઐતિહાસિક રીતે ખૂબ ઝડપે ચાલી રહ્યું છે.

આ સમયે કોરોના મહામારી સામે દુનિયાભરમાં વૅક્સિન વિક્સિત કરવાની લગભગ 23 યોજનાઓ પર કામ ચાલી રહ્યું છે.

પરંતુ આમાંથી કેટલાંકના જ ટ્રાયલ ત્રીજા અને અંતિમ ચરણમાં પહોંચી ગયા છે અને હાલ સુધી કોઈપણ વૅક્સિન સંપૂર્ણ રીતે સફળ થવાની રાહ જોવામાં આવી રહી છે.

આમાં ઑક્સફર્ડ યુનિવર્સિટી, મોડેરના ફાર્માસ્યુટિકલ્સ, ચીનની દવા કંપની સિનોવૈક બાયૉટેકના વૅક્સિન ડેવલપમેન્ટ પ્રૉજેક્ટ મહત્ત્વના છે.

આવો આપણે જાણીએ કે આમાંથી કંઈ રસી ક્યા ચરણમાં છે.

ઑક્સફર્ડ કોવિડ વૅક્સિન

પ્રતીકાત્મક તસવીર

ઑક્સફર્ડ યુનિવર્ટીના વૅક્સિનના પ્રૉજેક્ટમાં સ્વીડનની ફાર્મા કંપની એસ્ટ્રાઝેનેકાનો પણ સામેલ છે. ઑક્સફર્ડ યુનિવર્સિટીની કોવિડ વૅક્સિનના ટ્રાયલનું કામ દુનિયાના વિવિધ દેશમાં ચાલી રહ્યું છે.

મે મહિનામાં વિશ્વ સ્વાસ્થ્ય સંગઠનના મુખ્ય વૈજ્ઞાનિક સૌમ્યા વિશ્વનાથને ઑક્સફર્ડના પ્રૉજેક્ટને દુનિયાનો સૌથી એડવાન્સ કોવિડ વૅક્સિન કહ્યો હતો. ઇંગ્લેન્ડમાં એપ્રિલ મહિના દરમિયાન આ વૅક્સિનના પ્રૉજેક્ટના પહેલાં અને બીજા તબક્કાના ટ્રાયલ પર એકસાથે કામ પૂર્ણ કરી દેવામાં આવ્યું.

8 થી 55 વર્ષના એક હજારથી વધારે વોલંટીઅર પર કરવામાં આવેલા ટ્રાયલમાં વૅક્સિનની સુરક્ષા અને લોકોની પ્રતિરોધક ક્ષમતાની તપાસ કરવામાં આવી હતી. ઑક્સફર્ડ યુનિવર્સિટીનો આ વૅક્સિન પ્રૉજેક્ટ હવે ટ્રાયલ અને ડેવલપમૅન્ટના ત્રીજા અને છેલ્લાં ચરણમાં છે.

ઑક્સફર્ડની કોવિડ વૅક્સિન ટ્રાયલના આ તબક્કામાં કદાચ 50 હજાર વોલંટીઅર સામેલ થવાની સંભાવના છે. દક્ષિણ આફ્રિકા, અમેરિકા, બ્રિટન અને બ્રાઝિલ જેવા દેશ ટ્રાયલના છેલ્લાં તબક્કામાં ભાગ લઈ રહ્યા છે.

ભારતની સીરમ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઑફ ઇન્ડિયાએ પણ ઑક્સફર્ડની કોવિડ વૅક્સિનના ભારતમાં મનુષ્ય પર પરીક્ષણ કરવાની સરકાર પાસે મંજૂરી માગી છે.

જો છેલ્લાં તબક્કાના પરિણામો હકારાત્મક રહ્યા, તો ઑક્સફર્ડ યુનિવર્સિટીની રિસર્ચ ટીમ વર્ષના અંત સુધીમાં બ્રિટનની નિયામક સંસ્થા ‘મેડિસિન્સ ઍન્ડ હેલ્થકેર પ્રોડક્ટ્સ રેગ્યુલેટરી એજન્સી’ (એમએચઆરએ)ની પાસે રજિસ્ટ્રેશન માટે વર્ષના અંત સુધીમાં આવેદન આપશે.

મોડેરના કોવિડ વૅક્સિન

માનવામાં આવી રહ્યું છે કે મોડેરના વૅક્સિન પ્રૉજેક્ટ પોતાના છેલ્લાં ચરણની શરૂઆતના તબક્કામાં છે. મોડેરના ટ્રાયલના આ...\n\ntl;dr:

શું તમને ખ્યાલ છે કે દુનિયામાં પહેલી સૌથી ઝડપી વૅક્સિન કંઈ બિમારીની શોધવામાં આવી હતી. ટાઇમ મૅગેઝિન પ્રમાણે તે મમ્પસની બિમારીની હતી, જેની રસી તૈયાર કરવામાં વૈજ્ઞાનિકોને ચાર વર્ષનો સમય લાગ્યો હતો.


કોરોના વાઇરસ વૅક્સિન: વૃદ્ધો માટે રસીની આશા ધૂંધળી કેમ છે?\nજોકે હજુ સુધી આપણને કોરોના વાઇરસ સામેની રસી મળી નથી.

કોરોના વાઇરસની રસી માટે ભારત સહિત વિશ્વના અનેક દેશોમાં સંશોધન અને ટ્રાયલ ચાલી રહ્યાં છે.

ત્યારે સવાલ એ પણ થાય કે કોરોના વાઇરસની રસ આવશે તો સૌથી પહેલાં કોને મળશે.

બીજું કે કોરોના વાઇરસથી બાળકો અને વૃદ્ધોને સૌથી વધુ ખતરો રહે છે.

પણ રસીને લઈને વૃદ્ધો માટે ચિંતા કેમ પ્રવર્તી રહી છે, જાણો આ વીડિયોમાં.

તમે અમનેફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

કોરોના વાઇરસ મહામારી સામે આખી દુનિયા લડી રહી છે અને રસી માટે મથામણ કરી રહી છે.


કોરોના વાઇરસ શિયાળામાં વિનાશ વેરશે?\nપરંતુ આ વખતનો શિયાળો દુનિયાનાં અનેક વૈજ્ઞાનિકોની ચિંતા વધારી રહ્યો છે.

ડર એ વાતનો છે કે ઠંડી હવાઓ સાથે બદલાતી ઋતુને કારણે કોરોના વાઇરસ વધુ તાકાત સાથે ઝડપથી ફેલાઈ શકે છે

અનેક વૈજ્ઞાનિકોને આશંકા છે કે શિયાળાની ઋતુમાં વિશ્વએ કોરોના વાઇરસની 'બીજી લહેર'નો સામનો કરવો પડી શકે છે જે પહેલાંથી ઘણો વધારે ઘાતક હશે.

આ અનુમાન ભલે જટિલ અને ઘણું અનિશ્ચિત લાગે પરંતુ એને ઉત્તરીય ગોળાર્ધના દેશો માટે ચિંતાનો વિષય માનવામાં આવી રહ્યો છે.

સવાલ એ છે કે શિયાળાની ઋતુમાં શું કોરોના વાઇરસ વધુ કેર વર્તાવશે? શું પહેલાંથી પણ વધારે લોકો કોરોના વાઇરસનો શિકાર બનશે?

વાઇરસ જંગલમાં લાગેલી આગ જેવો બની શકે છે

પ્રતીકાત્મક તસવીર

આશંકા તો એ જ છે કે કોવિડ-19 કોરોના વાઇરસે જો એના પરિવારના અન્ય વાઇરસની જેમ જ વ્યવહાર કર્યો તો શિયાળામાં તેનું સંક્રમણ વધી જશે.

આ દાવો છે કોલંબિયા યુનિવર્સિટીના ઍન્વાયરમેન્ટલ હેલ્થ સાયન્સિસ ડિપાર્ટમેન્ટમાં આસિસ્ટન્ટ પ્રોફેસર મિકેલા માર્ટિનેઝનો. જેઓ બદલાતી ઋતુ સાથે કોઈ વાઇરસના સ્વરૂપમાં આવનારા ફેરફારોનો વૈજ્ઞાનિક અભ્યાસ કરે છે.

મિકેલા માર્ટિનેઝનું માનવું છે કે સંક્રામક રોગોના ગ્રાફમાં આખા વર્ષ દરમિયાન ઉતાર-ચઢાવ આવ્યા કરે છે.

તેઓ કહે છે, "મનુષ્યમાં થતા દરેક સંક્રામક રોગની એક ખાસ ઋતુ હોય છે. જેવી રીતે શિયાળામાં ફ્લૂ અને કૉમન કોલ્ડ થાય છે એ જ રીતે ગરમીઓમાં પોલિયો અને વસંત ઋતુમાં મીઝલ્સ અને ચિકનપોક્સ ફેલાય છે. સંક્રામક રોગ ઋતુ પ્રમાણે વધે છે એટલા માટે એમ માનવામાં આવી રહ્યું છે કે કોરોના વાઇરસ પણ શિયાળામાં વધશે."

વૈજ્ઞાનિકો આના બે મુખ્ય કારણ માને છે. કોરોના વાઇરસના વિષયમાં અત્યાર સુધી જે પ્રમાણ મળ્યા છે તે બતાવે છે કે ભેજ જ્યારે ઘણો વધારે હોય છે ત્યારે કોરોના વાઇરસ માટે ફેલાવું મુશ્કેલ હોય છે.

મિકેલા માર્ટિનેઝ અનુસાર, "ફ્લૂમાં એવું થાય છે કે વાઇરસ તાપમાન અને હવામાં હાજર ભેજના હિસાબથી ફેલાય છે. આ નિશ્ચિત રીતે એક સમસ્યા છે. વાઇરસ એક વ્યક્તિમાંથી બીજી વ્યક્તિમાં સરળતાથી જશે કે નહીં, ભેજ એમાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવે છે."

એનો અર્થ એ થયો કે શિયાળામાં તાપમાન ઘટવાથી જ્યારે ભેજમાં ઘટાડો થશે ત્યારે આ વાઇરસ હવામાં વધુમાં વધુ સમય સુધી હાજર રહી શકે છે.

મિકેલા માર્ટિનેઝ કહે છે, "આપણે એ જાણીએ છીએ કે વાઇરસ બંધ જગ્યાઓમાં પણ ઝડપથી ફેલાય છે. શિયાળામાં લોકો બંધ જગ્યાઓમાં વધારે રહેશે. આ બે તથ્યોને જ્યારે આપણે મનુષ્યોના વ્યવહાર સાથે મેળવીને...\n\ntl;dr:

શિયાળો શરૂ થઈ રહ્યો છે અને આ જ સમય હોય છે, જ્યારે કૉલ્ડ-ફ્લૂ એટલે કે શરદી-ખાંસી સામાન્ય વાત થઈ જાય છે.


કોરોના વાઇરસ શું મચ્છર કરડવાથી પણ લાગી શકે છે?\n12 એપ્રિલ સુધી દુનિયાના 185 દેશોમાં તેનું સંક્રમણ ફેલાયું છે. દુનિયામાં 17 લાખથી વધારે લોકોને તેનું સંક્રમણ લાગ્યું છે તો એક લાખથી વધારે લોકોનાં મૃત્યુ થયાં છે.

આવા સમયે કોરોના વાઇરસને લઈને અનેક માન્યતાઓ પણ ફેલાઈ રહી છે. અનેક ખોટી માહિતી પણ ફેલાવવામાં આવી રહી છે. જેમ કે, લીંબુ પાણીથી કોરોના નથી લાગતો.

આવી જ અન્ય ખોટી માન્યતા છે કે રક્તદાન કરનારનો ટેસ્ટ મફત કરવામાં આવે છે.

આવી જ એક માન્યતા એવી છે કે મચ્છરના કરડવાથી પણ કોરોના વાઇરસનું સંક્રમણ ફેલાય છે.

જોકે, આ તમામ માન્યતાઓ સત્યથી વેગળી છે. વીડિયોમાં જુઓ કોરોના વાઇરસ વિશે સોશિયલ મીડિયામાં શું શું ચાલી રહ્યં છે અને તેની હકીકત શું છે.

તમે અમનેફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

ચીનથી શરૂ થયેલી કોરના વાઇરસની મહામારી આખી દુનિયામાં ફેલાઈ ગઈ છે.


કોરોના વાઇરસ શેનાથી જલદી ખતમ થાય, હૅન્ડવૉશ કે સૅનિટાઇઝર?\nફેબ્રુઆરીથી કોરોના વાઈરસ એક કટોકટીની જેમ ઊભર્યો. સ્વાસ્થ્ય સંસ્થાઓ સતત લોકોને આ વાઇરસ સામે બચાવના ઉપાયો બતાવી રહી છે.

નિષ્ણાતો, સરકારી અધિકારીઓ અને તબીબો તરફથી વારંવાર જણાવવામાં આવ્યું છે કે હાથને હળવા નવશેકા પાણીથી 20 સેકન્ડ સુધી દિવસમાં અનેકવાર ધુવો.

પરંતુ તમારે શેનાથી હાથ ધોવા જોઈએ?

તમે અમનેફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

માસ્ક, સેલ્ફ આઇસૉલેશન, સોશિયલ ડિસ્ટન્સિંગ જેવા કોરોના વિરુદ્ધના ઉપાયો વચ્ચે હૅન્ડવૉશને લગભગ અવગણી દેવામાં આવ્યું છે.


કોરોના વાઇરસ સંક્રમણ મામલે સામે આવી આ ખુશખબર\nમ્યુટેશન એટલે વાઇરસના જીનમાં જે ફેરફાર જોવા મળી રહ્યો છે તે. વિશેષજ્ઞનું કહેવું છે કે મ્યુટેશન મુજબ તે વધુ સંક્રામક હોઈ શકે છે. પરંતુ તે ઓછા જીવલેણ વર્તાઈ રહ્યો છે. વાઇરસનું વધુ સંક્રામક પરંતુ ઓછું ઘાતક હોવુ સારી વાત છે.

તેમણે કહ્યુ કે વાઇરસ જેમ જેમ મ્યુટેટ કરે છે મતલબ જેમ જેમ એમના જીનમાં ફેરફાર આવે છે તેમ તેમ તે ઓછા ઘાતક થતા જાય છે. એમનુ કહેવુ હતુ કે એ વાઇરસના હિતમાં હોય છે કે તે વધુમાં વધુ લોકોને સંક્રમિત કરે પરંતુ એમને મારે નહીં. કેમકે વાઇરસ ભોજન અને સહારા માટે લોકો પર જ નિર્ભર કરે છે.

વિશ્વ સ્વાસ્થ્ય સંગઠને કહ્યુ છે કે વૈજ્ઞાનિકોએ ફેબ્રુઆરીમાં જ આ બાબત શોધી લીધી હતી કે કોરોના વાઇરસમા મ્યુટેશન થઈ રહ્યુ છે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

સંક્રામક રોગોના એક પ્રમુખ વિશેષજ્ઞનું કહેવુ છે કે યુરોપ, ઉત્તર અમેરિકા અને એશિયાના અમુક ભાગમાં કોરોના વાઇરસમાં મ્યુટેશન જોવા મળી રહ્યુ છે.


કોરોના વાઇરસ સામે અમેરિકાની સજ્જતા કેટલી?\nઅમેરિકાના ઍરપૉર્ટ પર કોરિયાની ઍરલાઇન્સ કંપનીનાં કર્મચારી

અધિકારીઓનું કહેવું છે કે મૃત્યુ પામનાર વ્યક્તિની ઉંમર 50થી વધારે વર્ષની હતી અને તે પહેલાંથી જ અનેક બીમારી સામે લડી રહ્યા હતા.

રાષ્ટ્ર પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે કહ્યું કે આના બીજા અનેક કેસ સામે આવી શકે છે, પરંતુ અમેરિકા કોઈપણ પરિસ્થિતિને પહોંચી વળવા તૈયાર છે.

અધિકારીઓના કહેવા મુજબ, ઈરાનથી પ્રવાસ માટે પ્રતિબંધની સીમા વધારી દેવામાં આવી છે અને અમેરિકાના નાગરિકોને ઇટાલી અને દક્ષિણ કોરિયાના પ્રવાસે ન જવા કહેવામાં આવ્યું છે.

વિશ્વ સ્વાસ્થય સંગઠન (WHO) પ્રમાણે દુનિયાના અંદાજે 50થી વધુ દેશમાં કોરોના વાઇરસના 85,000 જેટલાં કેસ હાલ સુધી સામે આવી ગયા છે તથા અંદાજે 3000 લોકોનાં મૃત્યુ થયાં છે.

અમેરિકામાં શું થઈ રહ્યું છે?

સ્થાનિક સ્વાસ્થય અધિકારીઓએ શનિવારે સ્પષ્ટતા કરી હતી ક વૉશિંગટનના કિંગ્સ કાઉન્ટીમાં 50 વર્ષના વ્યક્તિનું મૃત્યુ થયું છે. અધિકારીએ કહ્યું કે મૃત્યુ પામનાર વ્યક્તિ કોઈ પણ એવી જગ્યાની મુસાફરી ન હોતી કરી જ્યાં કોરોના વાઇરસનો ભય વધારે હોય.

જોકે પહેલાં દર્દીઓને લઈને ભ્રમની સ્થિતિ બનેલી હતી, જ્યારે રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પે કહ્યું હતું કે દર્દી 'એક સારા મહિલા' હતા.

વૉશિંગટનના ગવર્નર જે ઇનસ્લીએ રાજ્યમાં વધી રહેલાં નવા મામલાઓને જોતા કટોકટીની જાહેરાત કરી છે.

અમેરિકાના પશ્વિમ કાંઠા કેલિફોર્નિયા, ઑરેગૉન અને વૉશિંગટનમાં આ વાતને લઈને ચિતા વધી છે કે ત્યાં વાઇરસથી પીડિત એવો લોકો સામે આવી રહ્યા છે કે જે ન તો કોરોના વાઇરસથી પ્રભાવિત કોઈ જગ્યાએ ગયા અને ન કે એવી કોઈ વ્યક્તિના સંપર્કમાં આવ્યા.

વૉશિંગટનમાં અધિકારીઓએ શનિવારે કહ્યું કે તે સ્થાનિક નર્સિંગ હોમમાં કોરોના વાઇરસ ફેલાવવાના કારણે સંભવિત જગ્યાઓની તપાસ કરી રહ્યા છે.

વૉશિંગટનના સિએટલ અને કિંગ કાઉન્ટીના આરોગ્ય અધિકારી ડૉ. જેફ્રે ડચિને કહ્યું કે 27 સામાન્ય લોકો અને કિર્કલૅન્ડ માટે લાઇફ કેર સેન્ટરમાં 25 સ્ટાફ સભ્યોમાં સામાન્ય લક્ષ્ણ જોવા મળ્યા છે અને વાઇરસથી પીડિત લોકોની સંખ્યા વધી શકે છે.

ડબ્લ્યૂએચઓ મુજબ, અમેરિકામાં હાલ સુધી 62 કેસ સામે આવી ચૂક્યા છે.

એક અમેરિકન નાગરિકનું મૃત્યુ ચીનના વુહાન શહેરમાં થયું હતું. સૌથી પહેલાં કોરોના વાઇરસ ચીનના વુહાન શહેરમાં ફેલાયો હતો.

ટ્રમ્પે શું કહ્યું ?

કોરોના વાઇરસના નવા કેસ સામે આવ્યાની શંકાને ધ્યાનમાં રાખીને રાષ્ટ્રપ્રમુખ ટ્રમ્પે કહ્યુ કે ઘભરાવવાની જરૂરિયાત નથી.

તેમણે...\n\ntl;dr:

અમેરિકામાં કોરોના વાઇરસના કારણે મૃત્યુની પહેલી ઘટના સામે આવી છે. આ કેસ વૉશિંગ્ટનના ઉત્તર-પશ્વિમનો છે.


કોરોના વાઇરસ સામે લડવા માટે ચીન છ દિવસમાં બનાવશે હૉસ્પિટલ\nચીનમાં હાલ સુધી કોરોના વાઇરસના 830 કેસ નોંધાયા છે. દેશમાં વાઇરસના કારણે 41 લોકોનાં મૃત્યુ થયાં છે.

વુહાનમાં હૉસ્પિટલોની સ્થિતિ ચિંતાજનક છે, ત્યાં દર્દીઓની ભીડ છે. દવાઓની દુકાનો પર સ્ટૉક પૂર્ણ થઈ ગયો છે. પરંતુ માગ ઘટી રહી નથી.

ચીનના સરકારી મીડિયા પ્રમાણે આ નવી હૉસ્પિટલ 1000 બેડની હશે.

ચીનના સરકારી મીડિયા દ્વારા જાહેર કરાયેલા વીડિયોમાં જોઈ શકાય છે કે હૉસ્પિટલ દ્વારા 25 હજાર વર્ગ મીટરના વિસ્તારમાં ખોદકામ શરૂ કરાયું છે.

આ રીતે જ વર્ષ 2003માં ચીને સૉર્સ વાઇરસ સામે લડવા માટે બેઇજિંગના આનન-ફાનનમાં એક હૉસ્પિટલ બનાવી હતી.

હાવર્ડ મેડિકલ સ્કૂલમાં ગ્લોબલ હેલ્થ ઍન્ડ સોશલ મેડિસિન ભણાવનાર જોઆન કૉફમેનનું કહેવું છે, "આ હૉસ્પિટલ આ ખાસ બીમારીને ધ્યાનમાં રાખીને બનાવવામાં આવી રહી છે."

"આમાં આ વાઇરસના દર્દીઓ જ આવશે. આના કારણે અહીં સુરક્ષાની તમામ સુવિધાઓ ઉપલબ્ધ હશે."

શું છ દિવસમાં બની જશે હૉસ્પિટલ?

કાઉન્સિલ ઓન ફોરેન રિલેશન્સમાં ગ્લોબલ હેલ્થના સિનિયર ફેલો યાનજોંગ હુઆંગ કહે છે, "મોટી યોજનાઓને જલદીથી જલદી પૂર્ણ કરવાનો ચીનનો રેકર્ડ રહ્યો છે."

તેઓ કહે છે કે વર્ષ 2003માં સાત દિવસમાં બેઇજિંગમાં હૉસ્પિટલ બનાવવામાં આવી હતી તે રેકર્ડ તોડવાના પ્રયત્નો થઈ રહ્યા છે.

બેઇજિંગની હૉસ્પિટલની જેમ વુહાનની હૉસ્પિટલ પણ પહેલાંથી બનાવવામાં આવેલા પ્રી-ફૅબ્રિકેટેડ મટીરિયલમાંથી બનાવવામાં આવશે.

તેઓ કહે છે, "આ દેશ આર્થિક પાબંદીઓને દૂર કરવામાં અને સંસાધનોને એકઠાં કરવામાં સંપૂર્ણ રીતે સક્ષમ છે."

હુઆંગનું કહેવું છે કે આ કામને સમય પર પૂર્ણ કરવા માટે આખા દેશના અલગ-અલગ વિસ્તારોના ઇજનેરોને બોલાવવામાં આવ્યા છે.

તેઓ કહે છે, "ઇજનેરી કામમાં ચીન ઘણું આગળ છે. ઝડપથી ઊંચી ઇમારત બનાવવા મામલે આ દેશની સરખામણીમાં કોઈ નથી. પશ્ચિમના દેશો માટે આ વાત સમજવી મુશ્કેલ છે પરંતુ આ સંભવ છે."

શુક્રવારે ગ્લોબલ ટાઇમ્સે પુષ્ટિ કરી હતી કે પીપલ્સ લિબરેશન આર્મીના 150 સ્વાસ્થયકર્મી વુહાન પહોંચી શકે છે.

જોકે હાલ આ વાતની પુષ્ટિ થઈ નથી કે નવી હૉસ્પિટલ બન્યા પછી તે અહીં કામ કરશે કે નહીં.

સાર્સ રોગચાળા દરમિયાન શું થયું?

ચીનના ઍરપૉર્ટ અને તમામ મહત્ત્વપૂર્ણ સ્થળે કોરોના વાઇરસના ફેલાવાને કારણે લોકોની તપાસ કરવામાં આવી રહી છે.

વર્ષ 2003માં સાર્સ બીમારીનાં લક્ષણો નોંધાયાં હતાં એવા લોકોની મદદ માટે બેઇજિંગમાં જિયોતાંગશાન હૉસ્પિટલ બનાવવામાં આવી હતી.

આના નિર્માણનું કામ સાત દિવસમાં પૂર્ણ...\n\ntl;dr:

ઘાતકી કોરોના વાઇરસ સામે લડી રહેલા ચીનના વુહાન શહેરમાં છ દિવસમાં એક હૉસ્પિટલ બનાવવાનું કામ ચાલી રહ્યું છે, જેથી સમય રહેતા દર્દીઓનો ઇલાજ કરી શકાય.


કોરોના વાઇરસ સામે વિકાસનું ‘ગુજરાત મૉડલ’ નબળું કેમ પૂરવાર થયું?\nલક્ષ્મીબહેન દસ દિવસ સુધી અમદાવાદની સિવિલ હૉસ્પિટલમાં સારવાર હેઠળ હતાં.

બીબીસી સાથે વાત કરતાં તેમણે જણાવ્યું હતું કે "18 એપ્રિલથી 28 એપ્રિલ સુધી દસ દિવસ મેં હૉસ્પિટલમાં સારવાર લીધી હતી અને હું સાજી-સારી થઈને ઘરે આવી ગઈ હતી."

"જે દિવસે મને દાખલ કરવામાં આવી એ દિવસે ખૂબ તકલીફ પડી હતી. મોટી સંખ્યામાં દર્દીઓની લાઇન હતી. અમે બપોરના ઊભાં હતાં. મને હૉસ્પિટલમાં ખાટલો મળતાં રાત પડી ગઈ હતી. દાખલ થયા પછીના શરૂઆતના બે દિવસ તકલીફ પડી હતી."

"અમે એક રાજકીય નેતાને જણાવ્યું કે અમને નાસ્તો નથી મળતો તેમજ કેટલીક જરૂરી સગવડ સચવાતી નથી. કૉર્પોરેશનમાં પણ અમારા સંબંધીઓએ રજૂઆત કરી હતી. એ પછી નાસ્તો, ભોજન વગેરે વ્યવસ્થિત રીતે મળવા માંડ્યું હતું. ડૉક્ટર આવીને અમને કહી પણ ગયા હતા કે તમને કોઈ તકલીફ હોય તો અમને જણાવજો, નેતાને ન કહેશો."

 લક્ષ્મીબહેન આગળ જણાવે છે કે "હૉસ્પિટલમાં બાથરૂમ સારાં હતાં, સફાઈ રખાતી હતી. પરંતુ બાથરૂમ-સંડાસની સંખ્યા ઓછી હતી. ચાળીસ કે પચાસ લોકોની વચ્ચે ત્રણ સંડાસ હતાં. જેમાં એક તો બંધ હતું. તેથી તકલીફ પડતી હતી. ન્હાવાનાં ત્રણ બાથરૂમ હતાં એમાંથી પણ એક બાથરૂમમાં નળ કામ નહોતો કરતો."

લક્ષ્મીબહેનની  17 વર્ષની પૌત્રી હેલી પણ કોરોના પૉઝિટિવ હતી અને એ જ ગાળામાં તેને પણ હૉસ્પિટલમાં દાખલ કરવામાં આવી હતી.

હેલીના પપ્પા વિપુલભાઈએ બીબીસીને જણાવ્યું હતું કે "હેલીએ શરૂઆતનું એક અઠવાડિયું સિવિલ હૉસ્પિટલમાં સારવાર લીધી હતી. એ પછી હેલીને અમદાવાદની સમરસ હૉસ્ટેલમાં શરૂ કરવામાં આવેલા કોવિડ કૅર સેન્ટરમાં ખસેડવામાં આવી હતી."

"સમરસ હૉસ્ટેલમાં હેલીને બપોરે ત્રણ વાગ્યે લઈ ગયા પછી એને છેક રાત્રે દસ વાગ્યે રૂમ ફાળવાયો હતો. કારણકે ત્યાં જે ઍડમિનિસ્ટ્રેશન પ્રક્રિયા કરવાની હતી એના માટે ફક્ત એક જ વ્યક્તિ હતી, અને દરેક દર્દીની ઍડમિનિસ્ટ્રેશન પ્રક્રિયામાં વીસ-પચીસ મિનિટ લાગતી હતી."

વિપુલભાઈ કહે છે કે "દીકરી દાખલ થઈ એના બીજા દિવસે બપોરનું ભોજન છેક સાંજે છ વાગ્યે મળ્યું હતું. ભોજનવિતરણ શરૂ થયું એ પછી છેવાડાના વૉર્ડ સુધી પહોંચતાં વાર લાગતી હતી."

"અમે રજૂઆત કરી કે આવું તો કેમ ચાલે? એ પછી બધી વ્યવસ્થા થાળે પડી હતી. એ પછી બધું વ્યવસ્થિત થઈ ગયું હતું. "

વિપુલભાઈ કહે છે કે "સરકારી હૉસ્પિટલમાં જ્યાં સુધી કોઈ નેતા કે વગ ધરાવતી વ્યક્તિનો હસ્તક્ષેપ ન થાય ત્યાં સુધી કામ થતું નથી."

બેદરકારીનો વધુ એક કિસ્સો

પ્રતીકાત્મક તસવીર

10મી મેના રોજ સિવિલ હૉસ્પિટલમાં...\n\ntl;dr:

લક્ષ્મીબહેન પરમાર અમદાવાદના બહેરામપુરામાં રહે છે. તેમની ઉંમર 67 વર્ષ છે. તેઓ કોરોનાની ઝપેટમાં આવી ગયાં હતાં. તેમના ત્રણ પરિવારજનોનો રિપોર્ટ પણ પૉઝિટિવ આવ્યો હતો.


કોરોના વાઇરસ સામેના સંઘર્ષની અત્યંત ડરામણી ત્રણ કહાણી\nકોરોના વાઇરસના ચેપને લીધે મૃત્યુ પામતાં લોકોની સંખ્યા રોજ વધતી જાય છે અને બીજા હજારો લોકો તેનાથી સંક્રમિત થતાં રહે છે.

આ વાઇરસને કારણે આખી દુનિયામાં ભયનું વાતાવરણ છે, પણ આ બધાની વચ્ચે આશાસ્પદ વાત એટલી જ છે કે ઘણા દર્દીઓ ફરી સાજા પણ થઈ રહ્યા છે.

કોરોના વાઇરસને ચેપનો ભોગ બનેલી દરેક વ્યક્તિનો અનુભવ અલગ છે. એ પૈકીના કેટલાકમાં સામાન્ય કે અત્યંત ઓછાં લક્ષણ જોવા મળ્યાં હતાં, જ્યારે કેટલાકમાં મામલો ગંભીર હતો. કેટલાક એવા કેસ પણ બહાર આવ્યા હતા કે જેમાં ચેપ લાગ્યાનાં કોઈ લક્ષણો જ દેખાયાં ન હતાં.

જોકે, તમને ચેપ લાગ્યો છે તેની એકવાર ખબર પડી જાય તો પછી હૉસ્પિટલમાં દાખલ થવા સિવાય બીજો કોઈ વિકલ્પ રહેતો નથી.

ચેપ લાગ્યાનું પૂરવાર થવાથી હૉસ્પિટલમાં સારવાર લેવી પડી હોય એવા ત્રણ લોકો સાથે અમે વાત કરી હતી. આ ત્રણેય કેસ એકમેકથી એકદમ અલગ છે, પણ તેમના હૉસ્પિટલમાં દાખલ થવાનું એકમાત્ર કારણ હતું - કોવિડ-19.

‘હું મારી અને મારાં બાળકની જિંદગી માટે લડતી હતી’

દક્ષિણ-પૂર્વ ઇંગ્લૅન્ડના કૅન્ટના હેર્ને બે વિસ્તારમાં રહેતાં કૅરેન મેનરિંગ છ મહિનાથી ગર્ભવતી છે.

તેમના ગર્ભમાં તેમનું ચોથું સંતાન વિકસી રહ્યું છે. માર્ચના બીજા સપ્તાહમાં કૅરેનને ખાંસી થઈ હતી. ખાંસીની સાથે તેમને જોરદાર તાવ પણ આવતો હતો. પછી એક દિવસ બધું બદલાઈ ગયું.

કૅરેન કહે છે, "હું બરાબર શ્વાસ લઈ શકતી ન હતી. મેં હેલ્પલાઇન પર ફોન કર્યો. થોડી મિનિટોમાં જ એક ઍમ્બુલન્સ મારા ઘરના દરવાજે આવી ગઈ. હું ખરેખર શ્વાસ લઈ શકતી ન હતી. તેથી તેમણે મને સીધું ઑક્સિજન આપવાનું શરૂ કર્યું હતું."

હૉસ્પિટલમાં જાણવા મળ્યું હતું કે કૅરેનને કોરોના વાઇરસનો ચેપ લાગ્યો છે.

તેમને ન્યુમોનિયાની તકલીફ પણ હતી. પછી તેમને હૉસ્પિટલના એક ઓરડામાં થોડા સપ્તાહ માટે એકલાં રાખવામાં આવ્યાં હતાં.

કૅરેન કહે છે, "મારા રૂમમાં આવવાની અને મને મળવાની છૂટ કોઈને ન હતી. ત્યાં મને બહું એકલું લાગતું હતું. બે-ત્રણ દિવસ સુધી તો હું પથારીમાંથી બેઠી જ નહોતી થઈ. ટૉઇલેટ સુદ્ધાં ગઈ ન હતી. મારી બેડશીટ બદલવાની હોય ત્યારે હું પડખું ફરી જતી હતી, પણ પથારીની નીચે ઊતરી ન હતી."

કૅરેન ઉમેરે છે, "મને શ્વાસ લેવામાં ઘણીવાર તકલીફ થતી ત્યારે અટેન્ડન્ટ સંપૂર્ણપણે સજ્જ થઈ જાય તેની રાહ જોવી પડતી હતી. જે મને સારવાર આપવા આવવાનું છે એ પોતે સલામતી કવચ પહેરી લે ત્યાં સુધી મારે આવી જ હાલતમાં પડ્યું રહેવું પડતું હતું.”

“હું શાંત રહું એટલે મારા પરિવારજનો મારી...\n\ntl;dr:

ચીનના વુહાન શહેરથી શરૂ થયેલું કોરોના વાઇરસનું સંક્રમણ લગભગ આખી દુનિયાને ભરડામાં લઈ ચૂક્યું છે.


કોરોના વાઇરસ સામેની લડાઈમાં અપનાવાતી માઇક્રોચીપ્સ પદ્ધતિ શું છે\nયુકેના કૅમ્બ્રિજ યુનિવર્સિટીના વૈજ્ઞાનિકો હાલ કોરોના સામેની દવાના પરીક્ષણ માટે આ પદ્ધતિ પર કામ કરી રહ્યા છે.

આ પદ્ધતિમાં માઇક્રોચીપ્સ પર માનવકોષોના કેટલાક ભાગોનો સમાવેશ કરવામાં આવે છે, જેથી કઈ દવા વાઇરસના હુમલા સામે પ્રતિકાર કરવામાં સક્ષમ છે, તેનું યોગ્ય નિરીક્ષણ કરી શકાય.

તમે અમનેફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

કોવિડ-19 સામે લડતી દવાઓના પરીક્ષણ ઝડપી થાય એ માટે બ્રિટિશ વૈજ્ઞાનિકો માનવકોષોને માઇક્રોચીપ્સમાં મૂકીને નવી પદ્ધતિ વિકસાવી રહ્યા છે.


કોરોના વાઇરસ સામેની લડાઈમાં સફળતા છતાં ઇઝરાયલીઓ નારાજ કેમ?\nસામાન્ય રીતે ઉગ્રપંથીઓ કે દેશવિરોધી તત્વો ઉપર નજર રખવા માટે પંકાયેલી ઇઝરાયલની જાસૂસી સંસ્થાએ દેશના નાગરિકોની ઉપર નજર રાખવાનું શરૂ કર્યું.

ઇઝરાયલની સરકારનું કહેવું છે કે આ સર્વેલન્સને કારણે દેશમાં કોરોના વાઇરસને નાથવામાં સફળતા મળી.

જોકે, બધા ઇઝરયલવાસીઓ તેનાથી ખુશ નથી. બીબીસીના મધ્યપૂર્વ સંવાદદાતા ટૉમ બાટેમૅનનો અહેવાલ.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

ઇઝરાયલે કોવિડ-19 સામને જંગ હાથ ધર્યો છે, જેમાં દેશની જાસૂસી સંસ્થા 'શીટ બેટ'નો સાથ મળ્યો છે.


કોરોના વાઇરસ સારવાર : ગુજરાતમાં પ્રથમ કેસ નોંધાયાના ત્રણ મહિના બાદ કેવી સ્થિતિ છે?\nઆ શબ્દ છે અમદાવાદમાં રહેતા 35  વર્ષીય હિતેશ ગારંગના, જેમણે થોડા દિવસ પૂર્વે પોતાના પિતા મહેશ ગારંગ (ઉંમર વર્ષ 60)ને ગુમાવી દીધા.

મહેશભાઈને કોરોનાના લક્ષણ હોવા છતાં તેમને સારવાર મળી ન હતી.

બે દિવસ સુધી તાવ રહ્યા બાદ મહેશભાઈને શ્વાસ લેવામાં તકલીફ પડવા લાગી હતી. આથી, હિતેશ તેમને 8-10 અલગ-અલગ હૉસ્પિટલમાં સારવાર માટે લઈ ગયા, પરંતુ કોઈ પાસેથી સારવાર ન મળી.

સરકારી હૉસ્પિટલમાં પણ અનેક વિનંતીઓ બાદ તબીબ મહેશભાઈને જોવા માટે આવ્યા હતા.

અંતે એસ. વી. પી. (સરદાર વલ્લભભાઈ પટેલ) હૉસ્પિટલ પહોંચતાં-પહોંચતાં મહેશભાઈએ અંતિમ શ્વાસ લીધા.

બીબીસી સાથે વાત કરતાં હિતેશ કહે છે કે તેમના જેવા અનેક પરિવારો આમ જ એક કે બીજી રીતે પરેશાન છે, અને તેમને યોગ્ય સારવાર મળતી નથી અને જો સારવાર શરૂ થાય, તો પણ, ત્યાર સુધી ઘણું મોડું થઈ જાય છે.

હિતેશની જેમ તેમના જ વિસ્તારમાં રહેતાં ટીના માછરેકર અમદાવાદના સૈજપુર વિસ્તારની એક હૉસ્પિટલમાં કોરોનાના સંદિગ્ધ કેસ તરીકે સારવાર લઈ રહ્યાં હતાં. તેમને જ્યારે શ્વાસની તકલીફ વધવા માંડી તો હૉસ્પિટલના સ્ટાફે, તેમને સારવાર માટે અન્યત્ર જતાં રહેવાં કહ્યું.

ટીનાબહેનને શિફ્ટ કરવા માટે પરિવારે ઍમ્બુલન્સ બોલાવી, પરંતુ તે ન આવી. ભારે પ્રયાસો બાદ બે કલાક બાદ ઍમ્બુલન્સ સૈજપુર પહોંચી. વધુ સારવાર માટે ટીનાબહેનને બીજી એક પ્રાઇવેટ હૉસ્પિટલમાં દાખલ કરવામાં આવ્યાં, જ્યાં તેમનું મૃત્યુ થયું.

ટીનાબહેનના પરિવારજન રોમિલ માછરેકરે બીબીસી સાથે વાત કરતાં કહ્યું કે ઍમ્બુલન્સ બોલાવવા માટે પણ અનેક ફોન કરવા પડ્યા હતા. કોરોનાના સંદિગ્ધ કેસને રસ્તા ઉપર બે કલાક સુધી શ્વાસ ચડેલો રહ્યો, અંતે તેમના શ્વાસ ખૂટી ગયા.

રોમિલ કહે છે, "અમે ક્યારેય વિચાર્યું પણ ન હતું કે ગુજરાતમાં પણ આવી પરિસ્થિતિ ઊભી થઈ શકે છે. "

ગુજરાતના તાજેતરના ઇતિહાસમાં ન જોવા મળ્યા હોય એવા અનેક કિસ્સા છેલ્લા ત્રણ મહિના દરમિયાન જોવા મળ્યા છે.

કૂદકે ને ભૂસકે વધારો

ડૅક્સામૅથાસોનની મદદથી મૃત્યુદર ઘટાડી શકાય, તેવું બ્રિટનમાં સંશોધન થયું

રાજ્યમાં કોરોનાનો પ્રથમ કેસ તા. 19મી માર્ચના દિવસે નોંધાયો હતો, ત્યારબાદ 12મી એપ્રિલે આ સંખ્યા 500ને પાર કરી ગઈ. ત્યાર બાદ કેસની સંખ્યામાં જંગી ઉછાળો આવ્યો.

તા. 17મી એપ્રિલે એટલે કે માત્ર પાંચ જ દિવસમાં કેસની સંખ્યા બમણી થઈને એક હજારને પાર કરી ગઈ. તા. બીજી મેના દિવસે રાજ્યમાં કોરોનાના પાંચ હજાર કેસ થઈ ગયા.

એક પખવાડિયામાં કેસની...\n\ntl;dr:

'સરકારી જ નહીં  ખાનગી  દવાખાનાની અસંવેદનશીલતા જોઈને હું સ્તબ્ધ થઈ ગયો હતો. જો મારા પિતાને ક્યાંક પ્રાથમિક સારવાર મળી હોત તો તેઓ કદાચ અમારી સાથે હોત.'


કોરોના વાઇરસ સ્ત્રી અને પુરુષમાં આ રીતે કરે છે ભેદભાવ\nનોવેલ કોરાના વાઇરસ ભેદભાવ કરી રહ્યો છે. કોવિડ-19ની બીમારી પુરુષો અને સ્ત્રીઓને અલગ અલગ રીતે અસર કરી રહી છે. માત્ર પુરુષો અને મહિલાઓની આરોગ્યની બાબતમાં જ નહીં, આર્થિક બાબતમાં પણ જુદી જુદી અસર દેખાઈ રહી છે.

કોવિડ-19ના મૃત્યુદર પરથી ખ્યાલ આવે છે કે વાઇરસ લિંગભેદ કરી રહ્યો છે. દાખલા તરીકે અમેરિકામાં કોવિડ-19થી મરનારી મહિલાઓ કરતાં પુરુષોની સંખ્યા બેગણી છે.

આ જ રીતે પશ્ચિમ યુરોપમાં કોવિડ-19નો ભોગ બનેલા 69 દર્દીઓ પુરુષ છે. ચીન અને કોરોનાની ઝપટમાં આવી ગયેલા બીજા દેશોમાં પણ આવી જ સ્થિતિ છે.

કોરોનાને કારણે થઈ રહેલા મોતનાં આંકડા પર નજર રાખી રહેલી સંશોધકોની ટીમ તેની પાછળનું કારણ જાણવા મથામણ કરી રહી છે. જોકે હજી સુધી કોઈ નક્કર કારણ મળતું નથી.

શું મહિલાઓમાં છે વધારે શક્તિ?

ઑક્સફર્ડ યુનિવર્સિટીના પ્રોફેસર ફિલિપ ગોલ્ડર કહે છે કે, મહિલાઓની રોગ પ્રતિકારકશક્તિ પુરુષો કરતાં વધારે સારી હોય છે. કોઈ પણ વાઇરસ અને ખાસ કરીને કોરોના સામે સક્રિય થવા માટે જે પ્રોટીનની જરૂર હોય છે તે 'એક્સ ક્રોમોઝોમ'માં હોય છે. મહિલાઓમાં બે 'એક્સ ક્રોમોઝોમ' હોય છે, જ્યારે પુરુષોમાં એક. એટલે મહિલાઓમાં ચેપ સહન કરવાની વધારે ક્ષમતા હોય છે.

પુરુષોને વધારે વાઇરસ વળગી રહ્યો છે તેનું કારણ જીવનશૈલી પણ છે. પુરુષો ગુટકા, તંબાકુ અને સિગારેટનું સેવન વધારે કરે છે.

આ વ્યસનોને કારણે બીમારી થઈ શકતી હોય છે. સિગારેટ પીવાવાળાને ઝડપથી ચેપ લાગતો હોય છે. મહિલા કરતાં પુરુષ વધારે સિગારેટ પીતો હોય છે.

ચીનના 50 ટકા પુરુષો સિગારેટ પીવી છે, જ્યારે સ્ત્રીઓમાં તેનું પ્રમાણ માત્ર પાંચ ટકા છે. જોકે મહામારી વચ્ચે અત્યારે આ બાબતના કોઈ નક્કર પુરાવા નથી, એટલે માત્ર અનુમાન જ ગણી શકાય.

લૉકડાઉનના કારણે મોટા ભાગના વેપારધંધા ઠપ થઈ ગયા છે. મોટા પાયે લોકો બેરોજગાર બન્યા છે. દુનિયાભરમાં મંદી બેસી જવાની છે. પરંતુ આ વખતની મંદી એ રીતે જુદી હશે કે સૌથી વધુ અસર મહિલાઓ પર પડશે.

અમેરિકામાં માર્ચ મહિનામાં 10 લાખ લોકો બેકાર બન્યા. 1975 પછી અમેરિકાનો બેરોજગારીનો આ સૌથી મોટો આંકડો છે. તેમાં પુરુષો કરતાં મહિલાઓની નોકરીઓ વધારે જતી રહી છે.

એક કારણ એ કે પુરુષો એવા વ્યવસાયમાં હોય છે જે અર્થતંત્ર માટે આવશ્યક મનાતા ક્ષેત્રમાં હોય છે. જેમ કે મેન્યુફેક્ચરિંગ અથવા બાંધકામ.

સ્ત્રીઓને મોટા ભાગે એવી નોકરીઓ મળતી હોય છે, જે અર્થતંત્ર તેજીમાં હોય ત્યારે વધી હોય છે, જેમ કે શિક્ષણ અને આરોગ્ય સેવા,...\n\ntl;dr:

કોવિડ-19ની મહામારીમાં બ્રિટનના શાહી પરિવારથી માંડીને શાકભાજી વેચનારા બધા સપડાઈ રહ્યા છે. લોકો કહે છે કે કોરોના કંઈ જાતિ, ધર્મ કે લિંગ જોઈને આવતો નથી, પણ આંકડા આ વાતને ખોટી સાબિત કરે છે.


કોરોના વાઇરસ હવાથી કેવી રીતે ફેલાય છે?\nઆ પહેલાં વૈજ્ઞાનિકોના એક સમૂહે WHOને માત્ર પત્ર લખીને દિશાનિર્દેશોમાં સુધારા કરવા માટે અપીલ કરી હતી.

આ પહેલાં વિશ્વ સ્વાસ્થ્ય સંગઠન કહેતું હતું કે સાર્સ-કોવિડ-2 (કોરોના) વાઇરસ મુખ્ય રૂપે સંક્રમિત વ્યક્તિનાં નાક અને મોઢાંમાંથી નીકળતાં સૂક્ષ્મ ટીપાંઓના માધ્યમથી ફેલાય છે.

WHO એવું પણ કહેતું રહ્યું છે કે લોકોમાં ઓછામાં ઓછું 3.3 ફૂટ જેટલું અંતર રાખવાથી કોરોના વાઇરસના સંક્રમણને રોકવું શક્ય છે.

પણ જો હવે હવાના માધ્યમથી વાઇરસના પ્રસારની વાત સાચી સાબિત થઈ જાય તો 3.3 ફૂટનું અંતર અને ફિઝિકલ ડિસ્ટન્સિંગના નિયમોમાં ફેરફાર કરવા પડશે. આગામી દિવસોમાં WHO આ મામલે એક બ્રીફ જાહેર કરશે. અહેવાલ જુઓ વીડિયોમાં.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

વિશ્વ સ્વાસ્થ્ય સંગઠને આખરે મંગળવાર સાતમી જૂલાઈએ સ્વીકાર્યું છે કે કોરોના વાઇરસનું સંક્રમણ 'હવાથી ફેલાતું હોવાના' પુરાવા છે.


કોરોના વાઇરસ હવાથી પણ ફેલાય - આ રહ્યાં 10 કારણો : ધ લૅન્સેટનો રિપોર્ટ\nકોરોનાથી બચવા રસી આવી ગઈ પરંતુ હજુ સુધી એ સ્પષ્ટતા ચોક્કસ રીતે થઈ નથી કે આ વાઇરસ કેવી રીતે ફેલાય છે

દેશમાં કોરોના વાઇરસના દૈનિક કેસોની સંખ્યા રેકૉર્ડ તોડી રહી છે. છેલ્લા 24 કલાકમાં ભારતમાં કોરોના વાઇરસના બે લાખ 73 હજાર કેસ નોંધાયા છે.

કોરોનાથી બચવા રસી આવી ગઈ પણ હજુ સુધી એ સ્પષ્ટતા ચોક્કસ રીતે થઈ નથી કે આ વાઇરસ કેવી રીતે ફેલાય છે.

તેવામાં મેડિકલ જર્નલ 'ધ લૅન્સેટ'માં છપાયેલા એક અહેવાલમાં પ્રમાણે પુરાવા મળ્યા છે કે કોરોના વાઇરસ હવાથી ફેલાય છે. આ દાવાને સાબિત કરવા માટે અહેવાલમાં 10 કારણ પણ અપાયાં છે.

અહેવાલમાં અપાયેલાં 10 કારણો

હવાથી વાઇરસ ફેલાતો નથી, એ સાબિત કરવા માટે પર્યાપ્ત પુરાવા નથી

WHOએ શું કહ્યું છે?

WHOએ સ્વીકાર કર્યો હતો કે કોરોના વાઇરસનું સંક્રમણ હવાના માધ્યમથી ફેલાવવાના મજબૂત પુરાવા મળ્યા છે

ગયા વર્ષે WHO (વિશ્વ સ્વાસ્થ્ય સંગઠન)એ પણ સ્વીકાર કર્યો હતો કે કોરોના વાઇરસનું સંક્રમણ હવાના માધ્યમથી ફેલાવવાના મજબૂત પુરાવા મળ્યા છે.

WHOમાં કોરોનાની મહામારી સાથે સંકળાયેલા ટેકનિક લીડે કહ્યું હતું, "સાર્વજનિક સ્થળે, ખાસકરીને ભીડ ધરાવતી જગ્યાઓ પર, ઓછી હવા ધરાવતી અને બંધ જગ્યાઓ પર હવાના માધ્યમથી વાઇરસ ફેલાવવાની આશંકાને નકારી શકાય નહીં."

"જોકે, આ પુરાવાને ભેગા કરીને તેમને સમજવાની જરૂર છે. અમે એ કામ ચાલુ રાખીશું."

આ પહેલાં વિશ્વ સ્વાસ્થ્ય સંગઠન કહેતું રહ્યું છે કે કોરોના વાઇરસ મુખ્ય રૂપે સંક્રમિત વ્યક્તિનાં નાક અને મોઢામાંથી નીકળેલા ડ્રૉપલેટ્સના માધ્યમથી ફેલાય છે અને 3.3 ફૂટનું અંતર રાખવાથી કોરોના વાઇરસનું સંક્રમણ રોકી શકાય છે.

જોકે હવે હવાના માધ્યમથી વાઇરસના પ્રસારની વાત જો સંપૂર્ણપણે સાબિત થાય તો 3.3 ફૂટનું અંતર અને સોશિયલ ડિસ્ટન્સિંગના નિયમો કામ કરશે?

નિષ્ણાતો શું કહે છે?

નિષ્ણાતોનું કહેવું છે કે જો કોઈ વાઇરસ ઍરબૉર્ન હોય તો સંક્રમિત વ્યક્તિ બોલતાં, શ્વાસ લેતાં, બૂમો પાડતાં, ગાતાં કે છીંક ખાતી વખતે ઍરોસોલ છોડે છે. તેને બીજી વ્યક્તિ શ્વાસ દરમિયાન પોતાના શરીરમાં લે છે.

તેનાથી સંક્રમણનો ખતરો છો. ઍરબૉર્ન ટ્રાન્સમિશન પર નિયંત્રણ માટે યોગ્ય પગલાં ઉઠાવવા જરૂરી છે.

તેના માટે વૅન્ટિલેશન, ઍર ફિલ્ટરેશન, ભીડને એકઠી ન થવા દેવી અને ચાર દિવાલોની વચ્ચે હોવા છતાં માસ્ક પહેરવું અને હેલ્થકૅર વર્કર્સે PPE કિટ પહેરવી  પડશે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

કોરોના વાઇરસની મહામારીના પ્રકોપથી દુનિયાનો કોઈ ખૂણો બચી શક્યો નથી. સમયની સાથે આ બીમારીએ પોતાનું સ્વરૂપ પણ ઘણી વખત બદલ્યું છે અને તે સાથે જ કોરોના ભારત સહિત ઘણા દેશોમાં વિકરાળ સ્વરૂપ ધારણ કરી રહ્યો છે.


કોરોના વાઇરસ હવે યુવાનો ફેલાવી રહ્યા છે?\nઍમી ગત વર્ષે માર્ચમાં પોર્ટુગલના પ્રવાસે ગયાં હતાં. તે પ્રવાસ દરમિયાન તેઓ સંક્રમિત થયાં. તેમને તાવ આવ્યો અને ચક્કર ખાઈને પડી ગયાં.

ઍમીને સતત ઊલટીઓ આવતી હતી અને બરાબર ઊંઘ નહોતી થતી. આને લીધે તેમના શરીરમાં પાણી ઘટી ગયું અને તેઓ કમજોર થઈ ગયાં.  તેમને હૉસ્પિટલમાં દાખલ કરવામાં આવ્યા.

ક્યારેક તેમનું શરીર ઠંડું પડી જતું તો ક્યારેક અડધી રાત્રે પરસેવામાં તરબોળ ઊઠી જતાં.

તેઓ કહે છે, "એ સમય ખુદ મારા માટે, મારા મિત્રો અને પરિવાર માટે ખૂબ જ અઘરો હતો." તેમણે આ અંગે ટ્વીટ પણ કર્યું હતું.

Twitter કન્ટેન્ટ પૂર્ણ, 1

ડરના આ અનુભવ બાદ ઍમી યુવાનોને કોરોના વાઇરસના ખતરા અંગે જાગૃત કરે છે.

તેમનું કહેવું છે કે તેઓ લોકોને સમજાવી તો રહ્યાં છે પરંતુ અમુક લોકો ખૂબ જ લાપરવાહ છે.

તેઓ જણાવે છે, "જ્યારે મને મળનારા મિત્રો કોઈ સાવધાની વિના બહાર ફરતા હોય તો એ ગાલ પર તમાચા જેવું લાગે છે. મારી ઉંમરના લોકો મિત્રો સાથે બહાર જવા માગે છે."

યુવાનો સંક્રમણના વાહક?

ઇંગ્લૅન્ડથી લઈને જાપાન અને જર્મનથી લઈને ઑસ્ટ્રેલિયા સિવાય પણ ઘણા દેશોમાં યુવાનોને કોરોના વાઇસના કેસમાં વધારા માટે જવાબદાર ઠેરવવામાં આવ્યા છે.

ઘણા અધિકારીઓનું કહેવું છે કે આ યુવાનો લૉકડાઉનમાં કંટાળી ગયા એટલે સોશિયલ ડિસ્ટન્સિંગનું પાલન કર્યા વિના બહાર ફરે છે.

બીજી તરફ અમુક નિષ્ણાતોનું કહેવું છે યુવાનો અલગ-અલગ ક્ષેત્રોમાં કામ કરે છે એટલા માટે બહાર નીકળે છે.

ઇંગ્લૅન્ડના ગ્રૅટર માન્ચેસ્ટર ખાતે નાયબ મેયર રિચર્ડ લીસે પત્રકારો સાથેની વાતચીતમાં કહ્યું હતું કે યુવાનોમાં કોરોનાના કેસોમાં વધારો નોંધાયો છે.

લીસે ઉમેર્યું હતું, "શહેરમાં મોટા ભાગે સંક્રમણના કેસો યુવાનોમાંથી મળી આવે છે. અમુક લોકો એવી રીતે વર્તન કરે છે કે જાણે મહામારી ખતમ થઈ ગઈ હોય."

યુવાનોમાં કોરોનાનો વધારો

જાપાનના ટોક્યોમાં યુવાનોએ બહાર નીકળવાનું શરૂ કરી દીધું છે અને તેને કોરોનાના વધતા કેસોનું કારણ માનવામાં આવી રહ્યું છે.

જાપાનમાં 20 અને 29 વર્ષની વયના યુવાનોમાં કોરોનાના વધુ કેસો જોવા મળ્યા છે.

આવી જ સ્થિતિ ઑસ્ટ્રેલિયામાં પણ જોવા મળી રહી છે. અહીંના વિક્ટોરિયા રાજ્યમાં ઑફિસ, જીમ અને કામ માટે લોકોને બહાર જવાની છૂટ અપાઈ છે.

પણ રાતના 8થી સવારના 5 સુધી કર્ફ્યૂ જાહેર કરી દેવાયો છે.

યુરોપમાં ઉનાળું વૅકેશન માટે પ્રખ્યાત સ્થળ બાર્સેલોનાથી લઈને ઉત્તર ફ્રાંસ અને જર્મનીમાં કોરોના કેસોમાં વધારો થઈ રહ્યો છે.

એવામાં સ્પેન અને...\n\ntl;dr:

અમેરિકામાં રહેતાં 22 વર્ષનાં ઍમી કોરોના વાઇરસની પીડા અને પ્રભાવોનો અનુભવ કરી ચૂક્યાં છે. એટલા માટે તેઓ લોકોને સલાહ આપે છે કે સોશિયલ ડિસ્ટન્સિંગના નિયમોનું પાલન કરો.


કોરોના વાઇરસ: 108, ફાયર અને તબીબો, ગુજરાતીઓનું 'કવચ' કેટલું મજબૂત?\nપ્રતીકાત્મક

રાજ્યના 108 સેવાના ચીફ ઑપરેટિંગ ઑફિસર જસવંતભાઈ પ્રજાપતિ બીબીસી સાથે વાત કરતા જણાવે છે,

"108 ઍમ્બુલન્સની સેવાની કામગીરી કોરોનાના દિવસોમાં ખૂબ વધી ગઈ છે."

"કોવિડ-19 માટે રાજ્યમાં 70 વિશેષ ઍમ્બુલન્સ સર્વિસિઝ છે, જે માત્ર કોરોનાને લગતાં કેસની હેરફેર માટે જ કાર્યરત્ છે. એ ઍમ્બુલન્સમાં કામ કરતાં કર્મચારીને પર્સનલ પ્રૉટેક્ટિવ સાધનો આપવામાં આવ્યાં છે."

સાથે જ ઉમેરે છે, "એ ઍમ્બુલન્સમાં માત્ર કોરોનાના ઉપચાર માટે ઉપયોગી સાધનસામગ્રી જ રાખવામાં આવી છે, સામાન્ય વપરાશનાં સાધનો કોવિડ ઍમ્બુલન્સમાં નથી રાખ્યાં, જેથી ઍમ્બુલન્સમાં ચેપની શક્યતા ન રહે."

108

રાજ્યમાં અગાઉ રોજ કેટલી સર્વિસ 108ની રહેતી હતી અને હવે કોરોનાને પગલે એમાં કોઈ વધારો થયો છે? આ સવાલના જવાબમાં જશવંતભાઈ જણાવે છે, "108ની રાબેતા મુજબની તાકીદની સેવા એટલે કે નૉર્મલ ઇમર્જન્સી સર્વિસિઝ જે હોય છે એ 3000 - 3500 સુધીની હોય છે. "

"હાલમાં એ સેવા 4000 સુધી થઈ ગઈ છે. અત્યારે એવો સમય છે કે કોઈને માથાનો દુખાવો કે સામાન્ય તાવ કે ઉધરસ હોય તો પણ એવા કેટલાંક લોકો અમને કૉલ કરે છે. હવે અમે આવાં કેટલાંક કૉલ્સને ફિલ્ટર કરવાનું શરૂ કરી દીધું છે."

"આવાં કોઈ પેનિક કૉલ હોય અને નજીકમાં હૉસ્પિટલ હોય તો અમે તેમને ના કહી દઈએ છીએ. અમે લોકોને વિનંતિ કરીએ છીએ કે ખરેખર ઈમરજન્સી હોય તો જ અમને કૉલ કરવો."

108 ગુજરાતની આપાતકાલીન ઍમ્બુલન્સસેવા

જશવંતભાઈ જણાવે છે, "બીજી વાત એ કે હેલ્થ માટેનો હેલ્પલાઇન નંબર 104 છે. જેના પર ખૂબ કૉલ્સ આવી રહ્યા છે."

"સરકાર એના પર ખૂબ ફોકસ કરે છે. એમાં કોઈને પણ કોવિડ કે એને લગતી અન્ય કોઈ સમસ્યા હોય તો એના કૉલ કરી શકે છે."

"એમાં સામાન્ય દિવસોમાં એ હેલ્પલાઇનમાં 500 જેટલા કૉલ્સ આવતા હતા એ હવે રોજના 15000 જેટલા થઈ ગયા છે. એમાં કોવિડ સંબંધી કૉલ્સ 2000-2500 જેટલા હોય છે."

ફ્રન્ટ ફાઇટર - ફાયર

ચીફ ફાયર ઑફિસર એમ.એફ. દસ્તૂર (જમણે)

અમદાવાદમાં ફાયર વિભાગ પણ કોરોના સામે કામગીરી કરી રહ્યો છે. અમદાવાદ અગ્નિશામક દળ - ફાયર વિભાગના મુખ્ય અધિકારી એમ. એફ. દસ્તૂરે બીબીસી સાથે વાત કરતાં કહ્યું હતું:

"ફાયર વિભાગના કર્મચારીઓ રોજ સખત મેહનત કરી રહ્યા છે. જે સાધનો શહેરમાં લાગેલી આગ હોલવવાના કામમાં વપરાય છે, એનો એક અલગ જ રીતે કોરોના સામે સૅનિટાઇઝર તરીકે ઉપયોગ કરી રહ્યા છીએ."

અમે ફાયરના કેટલાંક સાધનોમાં ફેરફાર કરીને એટલે કે મોડિફાઇડ કરીને એનો સૅનિટાઇઝરના છંટકાવમાં...\n\ntl;dr:

રાજ્યમાં કોરોનાએ કેર વર્તાવ્યો છે અને તંત્ર ધમધમી રહ્યું છે. ઍમ્બુલન્સ સેવા 108, ફાયર બ્રિગેડ, સરકારી હૉસ્પિટલના ડૉક્ટર્સ વગેરે વિવિધ વિભાગના લોકો સાથે અમે વાત કરી અને જાણવાનો પ્રયાસ કર્યો કે કઈ રીતે તેઓ કામ કરે છે.


કોરોના વાઇરસ: એ ગુજરાતી પોલીસકર્મી જે દંડ લેવાને બદલે માસ્ક મફતમાં આપે છે\nઅનેક સંસ્થાઓએ લોકોને માસ્કનું મફત વિતરણ પણ શરૂઆતમાં કર્યું હતું.

માસ્કને લઈને પોલીસ અને લોકો સામસામે આવી જાય ચે ત્યારે અમદાવાદાના એક પોલીસકર્મી અનોખી સેવા કરી રહ્યા છે.

તેઓ મહામારીના સમયમાં લોકોને માસ્ક પહેરવા સમજાવી રહ્યા છે. જે લોકો માસ્ક પહેરીને ન આવે તેમને તેઓ હજાર રૂપિયા દંડ કરવાને બદલે સામેથી ફ્રીમાં માસ્ક આપે છે અને પહેરવાની સલાહ પણ આપે છે.

મળો આ માસ્કમૅન પોલીસકર્મીને

તમે અમનેફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

કોરોના મહામારીમાં માસ્કનો નિયમ પોલીસ અને નાગરિકો વચ્ચે વિવાદાસ્પદ રહ્યો છે. એક તરફ સરકારે નિયમભંગ બદલ કરોડોનો વસૂલ્યો એની ટીકા થઈ તો સામે અનેક કેસ પણ નોંધવામાં આવ્યા.


કોરોના વાઇરસ: ગુજરાતમાં દિવાળીમાં થયેલી ભીડને લીધે મહામારી વકરી?\nપ્રતીકાત્મક તસવીર

સમાચાર સંસ્થા પીટીઆઈએ રાજ્યના આરોગ્યવિભાગને ટાંકીને જણાવ્યું છે કે રાજ્યમાં કોરોના વાઇરસના કુલ કેસની સંખ્યા 1,94,402 થઈ ગઈ છે, જ્યારે કુલ મૃતાક 3,837 થઈ ગયો છે.

Twitter કન્ટેન્ટ પૂર્ણ, 1

ભારતમાં છેલ્લા 24 કલાક દરમિયાન કોરોના વાઇરસના નવા 46,232 કેસો નોંધાયા છે અને આ સાથે જ દેશમાં કુલ સક્રમણનો આંક 90,50,598 થઈ ગયો છે.

આ દરમિયાન કોરોના વાઇરસથી વધુ 564 લોકોનાં મૃત્યુ થતાં, કુલ મૃતાંક 1,32,726 પર પહોંચી ગયો છે.

દેશભરમાં હાલ કોરોના વાઇરસના 4,39,747 સક્રિય કેસો છે.

ગુજરાતમાં દિવાળીના તહેવાર બાદ વધી રહેલા કોરોના વાઇરસના સંક્રમણને અટકાવવા માટે રાજ્ય સરકાર સર્તક બની છે.

આ મામલે શુક્રવારે મુખ્ય મંત્રીની અધ્ક્ષતામાં બેઠક મળી હતી. જેમાં રાજ્યમાં કોરોનાની સ્થિતિ અંગે ચર્ચા કરવામાં આવી હતી.

નાયબ મુખ્ય મંત્રી નીતિન પટેલના કહેવા પ્રમાણે અમદાવાદની સાથે સાથે સુરત, વડોદરા અને રાજકોટમાં શનિવારથી રાત્રે 9 વાગ્યાથી 6 વાગ્યા સુધી રાત્રી કર્ફ્યૂ લાગુ કરી દેવાયું છે. જ્યાં સુધી સરકાર બીજો નિર્ણય જાહેર ન કરે ત્યાં સુધી આ કર્ફ્યુ અમલ રહેશે.

નીતિન પટેલે કહ્યું કે ચાર મહાનગરોમાં બીજી જાહેરાત ન થાય ત્યાં સુધી રાત્રી કર્ફ્યુ ચાલુ રહેશે.

આ દરમિયાન અમદાવાદમાં કોરોનાના કેસ વધી રહ્યા છે. લોકો રેપિડ ટેસ્ટ બે-ત્રણ વખત ન કરાવે અને કિટનો દુરુપયોગ ન થાય એ માટે અમદાવાદમાં સુધરાઈના સેન્ટરમાં રેપિડ ટેસ્ટ કરાવનારાને હવે ચૂંટણી પર લગાવાય છે એવું શાહીનું નિશાન આંગળી પર લગાવવામાં આવે છે.

"બાસઠ વર્ષના મારા પપ્પાને કોરોના થયો છે. તેમને હૉસ્પિટલમાં દાખલ કરવા માટે અમારે છ કલાક સુધી અમારે હેરાન થવું પડ્યું હતું. દસ તારીખે તેમને હૉસ્પિટલમાં દાખલ કરવા માટે અમે બપોરે એક વાગ્યે હૉસ્પિટલ ગયા હતા, પણ સાંજે સાત વાગ્યે દાખલ થવાનો મેળ પડ્યો."

અમદાવાદમાં રહેતા ચિરાગ બાબુભાઈ આઠુએ આ વાત બીબીસીને જણાવી હતી.

વિગતવાર જણાવતાં ચિરાગે કહ્યું હતું કે "સૌપ્રથમ અમે અમદાવાદની વીએસ હૉસ્પિટલમાં ગયા હતા ત્યાં ફોર્મ ભરવાની તેમજ એ મંજૂર થાય એ પ્રક્રિયામાં અમારા અઢીથી ત્રણ કલાક ગયા હતા."

"એ પછી ત્યાં પપ્પાને એડમિશન મળ્યું નહોતું અને અમને અસારવા વિસ્તારમાં આવેલી જીસીએસ હૉસ્પિટલમાં જવા માટે જણાવવામાં આવ્યું હતું. ત્યાં જવા અમને 108 એમ્બ્યુલન્સની સગવડ મળી હતી."

તેઓ વધુમાં કહે છે, "અમે લોકો અસારવા ત્યાં ગયા તો ત્યાં ફરી કેસ કઢાવવા લાઈનમાં ઊભા રહેવું પડ્યું...\n\ntl;dr:

ગુજરાતમાં છેલ્લા 24 કલાકમાં કોરોના વાઇરસના વધુ 1,420 કેસ નોંધાયા છે.