મોદી બિહારમાં શૌચાલય અંગે ખોટું બોલ્યા કે કાચું કાપ્યું?\n'ચંપારણ્ય સત્યાગ્રહ શતાબ્દિ વર્ષના સમાપન સમારંભ' સમયે વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ તેનો જવાબ આપ્યો.

મોતીહારી ખાતે વડાપ્રધાન મોદીએ કહ્યું, "ગત સપ્તાહે બિહારમાં આઠ લાખ પચાસ હજાર શૌચાલયોનું નિર્માણ થયું."

એક અઠવાડિયામાં સાત દિવસ હોય. એક દિવસના 24 કલાકના હિસાબે કુલ 168 કલાક.

વડાપ્રધાનના દાવા મુજબ નિર્માણ થયું હોય તો એનો મતલબ એ થયો કે દર કલાકે 5059 શૌચાલયોનું નિર્માણ થયું.

મતલબ કે દર મિનિટે 84 શૌચાલયનું નિર્માણ થયું હોય.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

સત્ય શું છે?

બિહાર સરકારના કહેવા પ્રમાણે, ગત એક સપ્તાહ નહીં, પરંતુ એક મહિનામાં સાડા આઠ લાખ શૌચાલયોનું નિર્માણ થયું હતું.

બિહાર સરકાર દ્વારા 'લોહિયા સ્વચ્છ બિહાર અભિયાન' હાથ ધરવામાં આવ્યું છે.

અભિયાનના કો-મિશન ડાયરેક્ટર બાલામુરુગણ ડી.એ બીબીસી સાથે વાતચીતમાં જણાવ્યું, "તેર માર્ચથી નવ એપ્રિલ દરમિયાન 8.5 લાખ શૌચાલયોનું નિર્માણ કરવામાં આવ્યું હતું."

તેમના કહેવા પ્રમાણે, દોઢ વર્ષની તૈયારીઓને કારણે આ લક્ષ્યાંકને હાંસલ કરવું સરળ બન્યું હતું. જેમાં કડિયાઓ તથા મિસ્ત્રીઓને તાલીમ આપવામાં આવી હતી ઉપરાંત જાગૃતિ અભિયાન હાથ ધરવામાં આવ્યું હતું.

બિહારમાં હાલમાં કુલ લગભગ 86 લાખ શૌચાલય છે. રાજ્યની કુલ વસ્તીમાંથી લગભગ 43 ટકા ઘરોમાં જ શૌચાલયની સુવિધા ઉપલબ્ધ છે.

હજુ સુધી બિહારનો એકપણ જિલ્લો 'જાહેરમાં શૌચ-મુક્ત' જાહેર નથી થયો. બિહાર સરકારના દાવા પ્રમાણે, ટૂંક સમયમાં રોહતાસ આ સિદ્ધિ હાંસલ કરી લેશે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

દરરોજ, ચોવીસેય કલાક, દરેક મિનિટ, દરેક સેકન્ડ કામ ચાલે તો પણ એક અઠવાડિયામાં વધુમાં વધુ કેટલા શૌચાલયોનું નિર્માણ થઈ શકે?


મોદી બોલ્યા : ટેકાના ભાવમાં વર્ષો સુધી છેતરપિંડી કરાઈ, હવે ભ્રમ ફેલાવાઈ રહ્યો છે\nવડા પ્રધાને આ પ્રસંગે ખેડૂતોના વિરોધ પ્રદર્શન વિશે પણ વાત કરી હતી.

તેમણે કહ્યું, "ખેડૂતોના નામ પર મોટી મોટી યોજનાઓની જાહેરાત કરવામાં આવતી હતી. પરંતુ તેઓ ખુદ માનતા હતા કે 1 રૂપિયામાંથી માત્ર 15 પૈસા ખેડૂતો સુધી પહોંચે છે. એટલે કે યોજનાઓના નામે છેતરપીંડી."

"ટેકાના ભાવ તો જાહેર થતા હતા પરંતુ ટેકાના ભાવે ખરીદી બહુ ઓછી કરવામાં આવતી હતી. વર્ષો સુધી ટેકાના ભાવને લઈને છેતરપિંડી કરવામાં આવી."

Twitter કન્ટેન્ટ પૂર્ણ, 1

વડા પ્રધાનના ભાષણની મુખ્ય વાતો

સીરમ ઇન્સ્ટિટ્યૂટે રસીથી બીમાર થવાનો દાવો કરનાર પર 100 કરોડનો કેસ કર્યો

'એનડીટીવી ખબર'ના અહેવાલ અનુસાર સીરમ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઑફ ઇન્ડિયનાએ કોરોના વાઇરસની વૅક્સિન કોવિશિલ્ડના પરીક્ષણમાં ભાગ લેનારી વ્યક્તિ સામે 100 કરોડનો માનહાનીનો કેસ કર્યો છે.

ઇન્સ્ટિટ્યૂટે આ ઘટનાને  "દુર્ભાવનાપૂર્ણ અને ખોટી" ગણાવી છે.

કોવિડશિલ્ડના પરીક્ષણમાં ભાગ લેનારી એક 40 વર્ષની વ્યક્તિએ આરોપ લગાવ્યો હતો કે વૅક્સિન લીધા પછી તેને  ગંભીર ન્યૂરોલૉજિકલ અને જ્ઞાનેન્દ્રી સંબંધી સમસ્યાનો સામનો કરવો પડી રહ્યો છે.

વ્યક્તિએ સીરમ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ તથા અન્ય પાસે પાંચ કરોડ રૂપિયાની અને પરીક્ષણને રોકવાની માગ કરી હતી.

સીરમ ઇન્સ્ટિટ્યૂટે પોતાના નિવેદનમાં કહ્યું, "નોટિસમાં લગાવવામાં આવેલા આરોપ દુર્ભાવનાપૂર્ણ અને ખોટા છે."

"સીરમ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઑફ ઇન્ડિયા તે વ્યક્તિની મેડિકલ કન્ડિશન પ્રત્યે સહાનુભૂતિ રાખે છે. પરંતુ વૅક્સિનના ડોઝના કારણે તેમની આ સ્થિતિ સાથે કોઈ સંબંધ નથી. તે વ્યક્તિ પોતાના આરોગ્ય માટે ખોટી રીતે વૅક્સિનને જવાબદાર ઠેરવી રહી છે."

ગુજરાતમાં 50 ટકા ઓક્સિજન અનામત રાખવા અનુરોધ

'ટાઇમ્સ ઑફ ઇન્ડિયા'ના અહેવાલ અનુસાર ગુજરાત સરકારના આરોગ્યવિભાગે ઓક્સિજનનું ઉત્પાદન કરતાં યુનિટને 50 ટકા ઓક્સિજન મેડિકલ ઉપયોગ માટે બનાવવા કહ્યું છે.

હાલમાં ગુજરાતમાં વધી રહેલાં કોરોના વાઇરસના કેસની વચ્ચે દરદીઓને ઓક્સિજન સરળતાથી મળે તે માટે 50 ટકા અનામત રાખવા જણાવાયું છે.

ઍપિડેમિક ડિસિઝ ઍક્ટ અને ડિઝાસ્ટર મૅનેજમૅન્ટ ઍક્ટ હેઠળ ઓક્સિજન બનાવતા યુનિટને સતત અને મેક્સિમમ કૅપેસિટીમાં ઓક્સિજનનું ઉત્પાદન કરવા કહેવાયું છે.

ઉપરાંત ઑદ્યોગિક એકમોને ઓક્સિજન પહોંચતો કરવાની જગ્યાએ હૉસ્પિટલને પ્રાથમિક્તા આપવાનું કહેવામાં આવ્યું છે.

સરકારે 31 ડિસેમ્બર સુધી ઓક્સિજન બનાવતા યુનિટને અમલ કરવા કહ્યું છે.

કોરોનાથી નવેમ્બરમાં થયેલાં કુલ મૃત્યુનાં 49...\n\ntl;dr:

વડા પ્રધાન મોદીએ સોમવારે નેશનલ હાઇવ નંબર 19 પર પ્રયાગરાજ-વારાણસીને જોડનારા છ લેનના હાઇવેનું ઉદ્ઘાટન કર્યું.


મોદી મૉડલ છે, એક હીરો છે : જસ્ટિસ મુકેશ શાહ\nપટના હાઈકોર્ટના ચીફ જસ્ટિસ મુકેશ રસિકભાઈ શાહ

આ પૂર્વે જસ્ટિશ શાહ ગુજરાત હાઈકોર્ટ માં જજ હતા. વર્ષ 1982માં ગુજરાત હાઈકોર્ટ માં તેમણે વકીલાત શરૂ કરી હતી.

વર્ષ 2004માં જજ બન્યાના એક વર્ષ બાદ તેઓ કાયમી જજ બન્યા.

પટનાના સ્થાનિક પત્રકાર નીરજ પ્રિયદર્શીએ જસ્ટિસ શાહને તેમની પ્રાથમિકતાઓ અને જ્યુડિશિયલ કારકિર્દી વિશે વ્યાપક વાતચીત કરી.

સવાલ: 1982થી ગુજરાત હાઈકોર્ટ થી તમે વકીલાતની શરૂઆત કરી. બાદમાં એડિશનલ જજ બન્યા અને હવે ચીફ જસ્ટિસ બન્યા છો. એક વકીલથી લઈ ચીફ જસ્ટિસ બનવા સુધીનો સંઘર્ષ કેવા રહ્યો?

જસ્ટિસ શાહ: કંઈ પણ અશક્ય નથી. મેં દરેક ક્ષેત્રમાં કામ કર્યું છે. ક્રિમિનલ લૉયર પણ રહી ચૂક્યો છું.

સિવિલ કેસ પણ લડ્યા છે. તેનું એક ઉદાહરણ છે. પૉક્સો કેસમાં મારા ચુકાદામાં કરવામાં આવેલી એક ટિપ્પણી બાદમાં દેશમાં કાનૂન બની ગઈ.

'આખરી દિવસે મેં સમાધાન કરાવ્યું'

સવાલ: ટિપ્પણી શું હતી?

જસ્ટિસ શાહ: તમે જાણો જ છો કે 'પૉક્સો એક્ટ' કેટલો કડક કાયદો છે, જે લોકો દુષ્કર્મ કરે છે તેમનામાં ભય તો હોવો જ જોઈએ.

આથી તેને બદલવાની જરૂર નથી. પરંતુ ક્યારેક 17, 18 વર્ષના છોકરાઓ હોય છે...

સવાલ: જેમને જુવેનાઇલ કહીએ છીએ

જસ્ટિસ શાહ: હા. તેમને ખબર નથી હોતી કે સંમતિ લઈને દુષ્કર્મ કરીએ તો પણ તે એક અપરાધ જ છે.

આથી તેને 10-15 વર્ષની સજા થાય છે. ઓછામાં ઓછા 10 વર્ષની સજા થાય છે.

આમ તેમના 10 વર્ષ બરબાદ થઈ જાય છે. મેં ચુકાદામાં છેલ્લે નોંધ લખી હતી કે, આ પ્રકારના કિસ્સાઓ મામલે જાગરુકતા લાવવાની જરૂર છે.

આથી તેમને ખબર પડે કે, સંમતિ હોવા છતાં તેમને 10 વર્ષની સજા થઈ શકે છે. તમે સમજી શકો છો કે 10 વર્ષ સુધી જો કોઈ છોકરો જેલમાં રહે, તો તે કેવો બનીને બહાર નીકળશે.

આપને આ પણ વાંચવું ગમશે

મારો બીજો ચુકાદો વન વિભાગના કેસ સંબંધિત હતો. 546 લોકો ન્યાયની પ્રતિક્ષા કરી રહ્યા હતા. કેસ ઘણો લાંબો ચાલ્યો હતો.

મેં વિભાગના સંબંધિત લોકોને બોલાવ્યા અને કહ્યું કે આ લોકો વળતર આપવા માટે તૈયાર છે. કોઈને નથી ખબર કે કોણ જીતવાનું છે.

સરકાર સુપ્રીમ કોર્ટ સુધી જવાનું પણ ક્યારેક કહી રહી છે. તમામ 546 લોકો તૈયાર હતા. આથી આખરી દિવસે મેં સમાધાન કરાવી લીધું.

તમામ ખુશ હતા કેમ કે વળતરરૂપે તેમને સાત કરોડ રૂપિયા મળી રહ્યા હતા. ગુજરાતી લોકો માટે મારો આ આખરી પ્રયાસ હતો. આ રીતે મેં હંમેશાં સંતુલન રાખવાની કોશિશ કરી.

સવાલ: તમે એવા સમયમાં આવ્યા છો, જ્યારે મહિલા સુરક્ષાની સૌથી વધુ વાત થઈ...\n\ntl;dr:

જસ્ટિસ મુકેશ રસિકભાઈ શાહ પટના હાઈકોર્ટના ચીફ જસ્ટિસ બન્યા છે. 12 ઑગસ્ટ રવિવારના રોજ બિહારના રાજ્યપાલ સત્યપાલ મલિકે તેમને રાજભવનમાં શપથ લેવડાવ્યા હતા.


મોદી રાષ્ટ્રજોગ સંબોધન : આત્મનિર્ભર ભારત શક્ય છે કે હથેળીમાં હીરા દેખાડાય છે?\nવડા પ્રધાનનું "આત્મનિર્ભર ભારતના નિર્માણનું આહ્વાન," માત્ર કોરોના સંકટનો સામનો કરવા માટેનું નહીં, પણ ભવિષ્ય માટે ભારતના પુનઃનિર્માણનું છે એમ પક્ષના આંતરિક મૅમોમાં જણાવાયું હતું. "ભારતનું ભાવિ સુરક્ષિત" કરવા માટેનું આ પગલું છે તેમ પણ જણાવાયું હતું.

મંગળવારે તેમણે રાષ્ટ્રને સંબોધન કર્યું, તેમાં વારંવાર આત્મનિર્ભર થવાના સંકલ્પ અને તેને સાકાર કરવા માટેના ઉલ્લેખો કર્યા હતા. ધીરે-ધીરે નહીં, પણ 20 લાખ કરોડના પૅકેજ સાથે એક "લાંબી છલાંગ" લગાવીને તેને હાંસલ કરવાની વાત તેમણે કરી.

સ્વદેશી નહીં આત્મનિર્ભર

નરેન્દ્ર મોદીએ સ્વદેશી શબ્દનો ઉપયોગ કર્યો નહોતો, કેમ કે તેને જૂનોપુરાણો વિચાર કરીને સમયની રેતીમાં ક્યાંય દાટી દેવાયો છે.

સ્વદેશી આર્થિક મૉડલમાં દુનિયાથી અળગા ઊભેલા અને સંરક્ષણાત્મક અર્થતંત્ર ધરાવતા ભારતની છબી ઊભી થાય છે. સ્વદેશીનો વિચાર રાષ્ટ્રવાદીઓની વિચારસરણી ગણાય છે.

પરંતુ વડા પ્રધાનનો આત્મનિર્ભરતાનો વિચાર સ્વદેશી પરિકલ્પનામાંથી જ આવે છે, કેમ કે તેમણે ખાદીને કઈ રીતે લોકપ્રિય બનાવવામાં આવી તેનો ઉલ્લેખ પણ કર્યો હતો.

દાયકાઓ સુધી ભારત પોતાના વેપારઉદ્યોગોને વિશ્વ માટે ખોલવા અચકાતું હતું.

આત્મવિશ્વાસનો અભાવ અને બાહ્ય દુનિયા સામે શંકાને કારણે આવી વૃત્તિ જાગી હતી.

સ્વદેશીથી ઉદારીકરણ

નરેન્દ્ર મોદીએ દેશવાસીઓને સ્થાનિક ઉત્પાદનો વાપરવા આહ્વાન કર્યું

વીતેલી સદીના છેલ્લા ચાર દાયકા દરમિયાન ભારત આયોજિત પંચવર્ષીય યોજનાના સહારે જ આગળ વધતું રહ્યું હતું, જેનો આધાર સ્વદેશી મૉડલ જ હતું.

તેના પર નિર્ભર રહેવાના કારણે 'હિન્દુ વિકાસ દર' તરીકે ઓળખાતા એટલે કે (2.5થી 3 ટકાના દર સાથે જ) અર્થતંત્રનો વિકાસ થતો રહ્યો હતો.

આખરે આર્થિક સંકડામણના કારણે જ ભારતને 1991માં ઉદારીકરણ અપનાવીને વિશ્વ માટે દરવાજા ખોલવા પડ્યા હતા.

આજે ફરીથી ભારતે ઉદારીકરણ છોડીને પોતાના પુરતા મર્યાદિત થવાની વાત કરી છે. મોદીએ કહ્યું કે પોતે આત્મનિર્ભરતાની વાત કરે છે ત્યારે દુનિયા સાથેની કડી તોડી નાખવાની વાત નથી કરી રહ્યા, પરંતુ હાલના વૈશ્વિક અર્થતંત્રમાં અમેરિકાના શૅરબજારમાં નાનકડી ઉથલપાથલ થાય તેના પડઘા ચીન અને ભારતની શૅરબજારમાં પડતા હોય, ત્યારે આત્મનિર્ભરતા એટલી સહેલી બનવાની નથી.

બીજું કે સ્થાનિક ધોરણે ઉત્પાદનો તૈયાર કરવા અને તેમને સ્પર્ધાત્મક બનાવવા તે માટે અમુક પ્રકારનું સંરક્ષણ તેમને આપવું પડશે, જેના કારણે ભારતે સીધા જ વર્લ્ડ ટ્રૅડ ઑર્ગેનાઇઝેશન...\n\ntl;dr:

વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ એક નવો 'આત્મનિર્ભર ભારત"નો મંત્ર આપ્યો છે.


મોદી વારાણસી બેઠક પરથી જ લડશે, 26 એપ્રિલે ઉમેદવારી નોંધાવશે : અમિત શાહ\nTwitter કન્ટેન્ટ પૂર્ણ, 1

તેમણે એમ પણ કહ્યુ કે નરેન્દ્ર મોદી 26 એપ્રિલના રોજ તેમનું ઉમેદવારી પત્ર રજૂ કરશે. આ અગાઉ તેઓ 25 એપ્રિલે વારાણસીમાં રોડ શોમાં પણ હાજરી આપશે.

વારાણસીમાં નરેન્દ્ર મોદીની ઉમેદવારી વખતે સુખબીર સિંહ બાદલ, નીતિશ કુમાર, ઉદ્ધવ ઠાકરે અને એનડીએના ઉમેદવારો હાજર રહેશે એમ પણ અમિત શાહે જણાવ્યું છે.

સુપ્રીમ કોર્ટે રાહુલ ગાંધીને ગુનાહિત અવમાનનાની નોટિસ ફટકારી

રફાલ મામલે સુપ્રીમ કોર્ટે કૉંગ્રેસના અધ્યક્ષ રાહુલ ગાંધીને અપરાધિક અવમાનનાની નોટિસ ફટકારી છે. આ મામલે આગામી સુનાવણી 30 એપ્રિલે હાથ ધરાશે.

રાહુલ ગાંધી તરફથી સંતોષજનક જવાબ ન મળતા સુપ્રીમ કોર્ટે સંબંધિત નોટિસ ફટકારી છે. રફાલ મામલે કૉંગ્રેસ અધ્યક્ષ વિરુદ્ધ ભાજપનાં સાંસદ મીનાક્ષી દ્વારા દાખલ કરાયેલી અવમાનનાની અરજીની સુપ્રીમ કોર્ટમાં સુનાવણી હાથ ધરાઈ હતી.

રાહુલ ગાંધી તરફથી અભિષેક મનુ સંઘવીએ કહ્યું કે 18 મહિનાથી અભિયાન ચાલી રહ્યું છે અને 'કૉંગ્રેસ આ વાત પર હજુ પણ કાયમ છે કે ચોકીદાર ચોર છે.'

સુપ્રીમ કોર્ટના વડા ન્યાયાધીશે મીનાક્ષી લેખીના વકીલને કહ્યું કે રાહુલ ગાંધીના સોગંદનામા પર તેઓ પોતાનો જવાબ દાખલ કરે. મીનાક્ષી લેખી તરફથી મુકુલ રોહતગીએ કહ્યું કે રાહુલ ગાંધીએ સ્વીકારી લીધું છે કે તેમણે ખોટું નિવેદન આપ્યું હતું અને ચોકીદાર ચોર છે, એવું કોર્ટે નથી કહ્યું.

આ પહેલાં સોમવારે વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી પર ટિપ્પણીના મામલે કૉંગ્રેસ અધ્યક્ષ રાહુલ ગાંધીએ સુપ્રીમ કોર્ટમાં પોતાની સ્પષ્ટતા રજૂ કરી હતી.

'ચોકીદાર ચોર હૈ' અંગેના પોતાના નિવેદન પર રાહુલ ગાંધીએ ખેદ વ્યક્ત કર્યો હતો અને સ્વીકાર્યું હતું કે સુપ્રીમ કોર્ટે નહોતું કહ્યું કે ચોકીદાર ચોર છે.

ચૂંટણીપ્રચાર દરમિયાન આવેશમાં તેમના મોંમાંથી આવું નીકળી ગયું હોવાની સ્પષ્ટતા પણ રાહુલ કરી હતી.

ભારત સહિત ઈરાન સાથે વેપાર કરતાં દેશો પર અમેરિકાના પ્રતિબંધ લાગુ થશે

અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ઈરાન પાસેથી તેલ ખરીદી રહેલા દેશોને આપવામાં આવતી છૂટછાટ બંધ કરવાનો નિર્ણય કર્યો છે.

વ્હાઇટ હાઉસનું કહેવું છે કે ભારત, ચીન, જાપાન, દક્ષિણ કોરિયા અને તુર્કીને મળતી છૂટ મે મહિનાના અંત સુધીમાં ખતમ કરવામાં આવશે.

આ પગલા બાદ ઉપરનાં તમામ દેશ પર અમેરિકાના પ્રતિબંધો લાગુ થશે.

ઈરાનની તેલ નિકાસ ખતમ કરવા માટે અમેરિકાએ આ નિર્ણય લીધો છે, એટલું જ નહીં અમેરિકા ઇચ્છે છે કે ઈરાનની સરકારની આવકના મુખ્ય સ્રોત પર અસર...\n\ntl;dr:

ભાજપ અધ્યક્ષ અમિત શાહે કહ્યુ કે લોકસભાની ચૂંટણીમાં વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી વારાણસી બેઠક પરથી જ લડશે.


મોદી વિશે થરુરે વાપરેલો શબ્દ 'Floccinaucinihilipilification'નો અર્થ શો થાય?\nTwitter કન્ટેન્ટ પૂર્ણ, 1

શશી થરુરે જ્યારે પુસ્તક વિશે ટ્વીટ કર્યું ત્યારે તેમણે પુસ્તકની તસવીર સાથે લખ્યું હતું,

"મારું નવું પુસ્તક, 'ધ પૅરાડૉક્સિયલ પ્રાઇમ મિનિસ્ટર. તેમાં 400 પાનાનાં લખાણ સિવાય Floccinaucinihilipilification પર પણ મારી મહેનત છે."

ખરેખર તેમણે વડા પ્રધાન મોદી પર એક પુસ્તક લખ્યું છે તે પુસ્તક લખવા સંદર્ભે આ શબ્દ પ્રયોજ્યો હતો.

પરંતુ આ શબ્દ મામલે સોશિયલ મીડિયામાં ચર્ચાનો દોર શરૂ થઈ ગયો. થરૂર આવા વિશિષ્ટ શબ્દોનો પ્રયોગ કરવામાં માહેર ગણવામાં આવે છે.

ઘણી વાર સોશિયલ મીડિયા પર તેમને નૅટિઝન્સ પ્રતિક્રિયા પણ આપતા જોવા મળે છે કે તમારા ટ્વીટ વાંચવા માટે તેમણે ડિક્શનરી લઈને બેસવું પડે છે.

તેમના શબ્દોનો અર્થ સમજવા ગૂગલ કરવું પડતું હોવાનું ઘણા યુઝર મજાકમાં કહેતા હોય છે.

Floccinaucinihilipilificationનો અર્થ શું થાય?

શશી થરૂરે વાપરેલા આવા અઘરા શબ્દોની વાત કરીએ તો તેમણે અત્યાર સુધી Floccinaucinihilipilification, Farrago, Webaqoof, Rodomontade, Snollygoster, Puerile, Arcan, Frisson સહિતના વિશિષ્ટ અંગ્રેજી શબ્દોનો ઉપયોગ તેમના કેટલાક ટ્વીટમાં કર્યો છે.

સૌથી મહત્ત્વની વાત એ છે કે તાજેતરમાં તેમણે વાપરેલા Floccinaucinihilipilificationને કઈ રીતે બોલવો(કે ઉચ્ચારવો) તે અંગે પણ સોશિયલ યુઝર્સ મૂંઝવણમાં જોવા મળ્યા.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

ઉચ્ચારણ શું થાય?

'ઑક્સફૉર્ડ ડિક્શનરી' અનુસાર આ શબ્દનો અર્થ થાય છે કોઈ કામને નકામું સમજવું.

તેનો બીજો અર્થ થાય છે કોઈ પણ વાત પર ટીકા કરવાની આદત, ભલે તે સાચું હોય કે ખોટું. તેનું ઉચ્ચારણ 'ફ્લૉક્સિનૉસિનિહિલિપિલિફિકેશન' થાય છે. ગૂગલ ટ્રાન્સલેટર પણ આ શબ્દનું ભાષાંતર કરતું નથી.

બીબીસીએ આ શબ્દ વિશે વધુ જાણકારી મેળવવાની કોશિશ કરી.

આ મામલે વડોદરાની એમ. એસ .યુનિવર્સિટીના પ્રોફેસર સચિન કેતકરે જણાવ્યું, "મૂળ લેટિન શબ્દોમાંથી આ શબ્દ બન્યો છે. ભાષા સમય જતાં સરળ અભિવ્યક્તિના અભિગમ તરફ આગળ વધતી હોય છે."

"આથી આ પ્રકારના શબ્દો બોલચાલમાં નથી સાંભળવા મળતા. વળી આ Floccinaucinihilipilification શબ્દ સૌથી લાંબા શબ્દોમાંનો એક છે. આ પ્રકારના ખૂબ જ ઓછા શબ્દો છે."

"અઘરો શબ્દ હોવાથી તે માત્ર લખાણમાં કે ટેકનિકલ લખાણમાં જ ઉપયોગમાં લેવાય છે. જોકે, શશી થરૂરે આ શબ્દ મજાકની શૈલીમાં વાપર્યો છે."

આ શબ્દ ક્યાંથી આવ્યો?

'ઑક્સફૉર્ડ ડિક્શનરી' અનુસાર આ શબ્દ વર્ષ 1777માં વિલિયમ શેનસ્ટોને તેમની કવિતામાં 'I...\n\ntl;dr:

કોંગ્રેસના વરિષ્ઠ નેતા શશી થરૂર તેમની વિશિષ્ટ ઇંગ્લિશ ભાષાશૈલી માટે જાણીતા છે. તાજેતરમાં તેમણે ટ્વીટ કર્યું હતું તેમાં એક ખૂબ જ લાંબો શબ્દ વાપર્યો હતો. આ શબ્દ છે 'Floccinaucinihilipilification'.


મોદી શા માટે વિદેશી મહેમાનોને અમદાવાદ લાવે છે?\nગાંધી આશ્રમમાં ઇઝરાયલના વડાપ્રધાન બેન્જામિન તેમના પત્ની સારા તથા મોદી

બુધવારે અમદાવાદમાં મોદી અને નેતન્યાહૂએ સાબરમતી રિવરફ્રન્ટ અને ગાંધી આશ્રમની મુલાકાત લીધી હતી.

તે પહેલાં એરપોર્ટથી ભારત અને ઇઝરાયલના વડાપ્રધાનોનો રોડશો યોજાયો હતો.

કંઇક આવી જ રીતે ચીનના વડા શી જિનપિંગ અને જાપાના વડાપ્રધાન શિંજો એબેએ અમદાવાદની સેર કરી હતી.

તમને આ પણ વાંચવું ગમશે

ચીનના રાષ્ટ્રપતિ શી જિનપિંગ 2014માં અને જાપાનના વડાપ્રધાન શિંજો એબે 2017માં અમદાવાદની મુલાકાતે આવ્યા હતા.

પણ અમદાવાદ જ કેમ?

'મોદી હજુ ગુજરાતના જ સીએમ'

સપ્ટેમ્બર 2017માં એબે ગુજરાતની મુલાકાતે આવ્યા હતા અને બુલેટ ટ્રેન પ્રોજેક્ટનો શિલાન્યાસ કર્યો હતો

સમાજશાસ્ત્રી અને પ્રોફેસર ઘનશ્યામ શાહ માને છે, "ગુજરાતનો વિકાસ દેખાડીને મહેમાનને પ્રભાવિત કરવા માંગતા હોય તેવું બની શકે. મોદી દેશના વડાપ્રધાન બની ગયા છે.

પરંતુ તેઓ હજુ કદાચ મનથી ગુજરાતના મુખ્ય પ્રધાન જ છે. આ વખતની ગુજરાતની ચૂંટણીઓ પણ મોદી કેંદ્રિત જ રહી હતી.

કોઈ વિદેશી મહેમાનને અમદાવાદ લાવવાથી કોઈ લાભ થાય? તેના જવાબમાં શાહે કહ્યું, "એક હદ સુધી જ તેનો લાભ થાય.

"અગાઉ કોઈ વિદેશી મહેમાનની મુલાકાત વખતે સ્થાનિકોમાં ઉત્સાહ જોવા મળતો હતો. પરંતુ હવે એવું નથી જોવા મળતું."

આ છે મોદી સ્ટાઇલ ડિપ્લોમસી?

સપ્ટેમ્બર 2014માં શી જિનપિંગ અને તેમના પત્નીને મોદી અમદાવાદ લાવ્યા હતા

ઑબ્ઝર્વર રિસર્ચ ફાઉન્ડેશનના પ્રો. હર્ષ પંતના કહેવા પ્રમાણે, "મોદી 'એક ડગલું આગળ વધ્યા' હોવાનું દર્શાવવા માટે તેઓ વિદેશી મહેમાનો ગુજરાત લઈ જાય છે.

ચીનના રાષ્ટ્રપતિને પણ લઈ ગયા હતા. જોકે, તેમાં રાજદ્વારી સંબંધોની દ્રષ્ટિએ ખાસ સફળતા મળી નથી.

'આ કૂટનીતિ અંગે આપ શું માનો છો?' આ અંગે પંત માને છે, "મોદી ડિપ્લોમસીને બંધ દરવાજાઓની બહાર લઈ જવા માંગે છે.

"મોદી તેમના ગૃહ રાજ્ય ગુજરાતમાં હોય તો સ્વાભાવિક રીતે જ થોડી સહજતા અનુભવે."

"આ તેમની પર્સનલ સ્ટાઇલ ઑફ ડિપ્લોમસી છે. તેઓ 'વ્યક્તિગત સ્પર્શ' આપે છે. જેમાં તેમને સારી ફાવટ છે.

"એબે અને નેતન્યાહૂ સાથેનાં સંબંધને અંગતતાનો સ્પર્શ આપવા માટે મોદી તેમને ગુજરાત લઈ ગયા છે."

ગુજરાત અને ઇઝરાયલ વચ્ચેનાં સંબંધ

ચીમનભાઈના કાર્યકાળથી ગુજરાત અને ઇઝરાયલ વચ્ચે સુમેળભર્યા સંબંધ

આંતરરાષ્ટ્રીય બાબતોના નિષ્ણાત સઈદ નકવીના કહેવા પ્રમાણે, "ગુજરાત અને ઇઝરાયલ પરંપરાગત રીતે નજીક રહ્યા છે. આ બાબત મોદી ગુજરાતના મુખ્યપ્રધાન હતા તે...\n\ntl;dr:

જિનપિંગ અને એબે બાદ ઇઝરાયલના વડાપ્રધાન બેન્જામિન નેતન્યાહૂ અમદાવાદના મહેમાન બન્યા, પણ વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી વિદેશી રાજનેતાઓને અમદાવાદ શા માટે લઈ આવે છે?


મોદી સમર્થક સાગર સાવલિયાએ શા માટે ‘વિકાસ ગાંડો’ કર્યો?\n23મી ઓગસ્ટે સાગર સાવલિયાએ ફેસબુક પર પોસ્ટ મૂકી, આ પોસ્ટ વાઇરલ થઈ

જેની સામે સત્તાપક્ષે 'હું વિકાસ છું, હું ગુજરાત છું'નું સૂત્ર મૂક્યું છે.

'વિકાસ ગાંડો થયો છે' એ વાક્યને સોશિઅલ મીડિયામાં વહેતું મૂકનાર યુવાન સાગર સાવલિયા ૨૦૧૪ની લોકસભા ચૂંટણી સુધી નરેન્દ્ર મોદીના સમર્થક હતા.

એવું શું થયું કે, સાગરને ગુજરાત મોડેલ પર શંકા ઊભી થઈ અને સોશિઅલ મીડિયા પર યુદ્ધ છેડ્યું?

તમને આ પણ વાંચવું ગમશે

આમ વિકાસ ગાંડો થયો

સાગર સાવલિયા

સાગરનું કહેવું છે કે તેમણે ૨૩ ઓગસ્ટ 2017 ગુજરાત રાજય વાહન વ્યવહાર નિગમની ખાડામાં ફસાયેલી બસનો ફોટો ફેસબુક પર અપલોડ કર્યો.

આ ફોટાની સાથે સાગરે 'હવે વિકાસ ગાંડો થયો છે' એવી ટેગ લાઇન લખી. આ સૂત્ર સોશિઅલ મીડિયા પર વાઇરલ થયું.

બાદમાં કોંગ્રેસે પણ આ સૂત્રને અપનાવ્યું અને રાજયભરમાં ઠેર-ઠેર પોસ્ટર્સ લગાવ્યાં. તેની આજુબાજુ અનેક નારા તૈયાર કરવામાં આવ્યા અને તેને ચૂંટણી વ્યૂહરચનાના ભાગરૂપે સ્વીકારી લીધું.

એક સમયે હતા મોદી સમર્થક

જીએમડીસી ગ્રાઉન્ડ ખાતે પાટીદારો પર દમન બાદ સાગર સાવલિયાની વિચારસરણી બદલાઈ

બીબીસી સાથેની વાતચીતમાં સાગરે  જણાવ્યું  "હું નરેન્દ્ર મોદીનો સમર્થક હતો. ૨૦૧૪ની લોકસભાની ચૂંટણી દરમિયાન ભાજપનો ખૂબ જ પ્રચાર કરતો હતો.

"જોકે, જીએમડીસી ગ્રાઉન્ડ ખાતે પાટીદાર અનામત આંદોલનની ૨૫ ઓગસ્ટ ૨૦૧૫ની રાત્રે અમદાવાદની પોલીસે જે અત્યાચાર ગુજાર્યો તેનો હું સાક્ષી બન્યો. ત્યારથી હું મોદીનો વિરોધી બની ગયો."

સાગરે વધુમાં જણાવ્યું, "હું સક્રિય રીતે પાટીદાર અનામત આંદોલનમાં જોડાયેલો નહોતો પણ પોલીસની કાર્યવાહી પછી પાટીદાર અનામત આંદોલન સમિતિ(પાસ)માં જોડાયો."

આ ફોટો વ્હૉટ્સઍપ, ટ્વિટર અને ફેસબુકમાં ખૂબ વાઇરલ થયો.  આ પછી, લોકોએ સ્વયંભૂ પોતાની-આસપાસ જે કોઇ પ્રશ્નો દેખાયા તેના ફોટાં પાડી સોશિયલ મિડીયા પર પોસ્ટ કરવા લાગ્યાં અને આ બધામાં ટેગલાઇન એક જ રહી, ''વિકાસ ગાંડો થયો છે.'

સાગર કહે છે, "મને પણ અંદાજ નહોતો, કે આ સૂત્ર આટલું બધું વાઇરલ થશે. કોંગ્રેસના ટોચના નેતા રાહુલ ગાંધીએ વિકાસને લઇને પોતાની સભાઓમાં સરકારની ટીકા કરી.

"સરકારના પ્રધાનોએ પણ વિકાસ અંગે સ્પષ્ટતા આપવી પડી. આ સૂત્રે ગુજરાતના વિકાસ મોડલની છબીને પડકારી. બીજા રાજ્યોમાં પણ આ મુદ્દો ચર્ચાનો વિષય બન્યો હતો."

ડાહ્યા વિકાસની વ્યાખ્યા શું?

સાગરનું કહેવું છે, "મારે મન વિકાસની સાવ સાદી વ્યાખ્યા છે. બેરોજગાર યુવાનોને રોજગારી મળવી જોઇએ...\n\ntl;dr:

સોશિઅલ મીડિયા પર ચાલેલુ 'વિકાસ ગાંડો થયો છે' સૂત્રે ગુજરાતમાં વિધાનસભાની ચૂંટણી પહેલા શાસકપક્ષને બેકફૂટ પર લાવી દીધું હોય તેમ લાગ્યું.


મોદી સરકાર 2.0 : આ છે નવી સરકારના તમામ પ્રધાનોની યાદી\nઆ વખતના મંત્રીમંડળમાં અમિત શાહને પણ સ્થાન મળ્યું છે. નરેન્દ્ર મોદી તથા રાજનાથસિંહ બાદ અમિત શાહે ત્રીજા ક્રમે શપથ લીધા છે.આ શપથગ્રહણ સમારોહમાં BIMSTEC રાષ્ટ્રોના વડાઓને પણ આમંત્રણ આપવામાં આવ્યું હતું, તો મીડિયાના અહેવાલો અનુસાર કાર્યક્રમમાં 6,000 મહેમાનો આમંત્રીત હતા.

બાંગ્લાદેશ, શ્રીલંકા, મ્યાનમાર, થાઇલૅન્ડ, નેપાળ અને ભૂતાનના પ્રમુખો પણ નરેન્દ્ર મોદીના શપથગ્રહણ સમારોહમાં સામેલ થયા છે.

નિહાળો મોદી સરકારની શપથવિધિ

નરેન્દ્ર મોદી વર્ષ 2014માં પ્રથમ વખત વડા પ્રધાન બન્યા હતા. ભાજપે તેમનો ચહેરો આગળ કરીને ચૂંટણી લડી હતી.

તેઓ બીજી વખત દેશના વડા પ્રધાન બન્યા છે. આ પહેલાં તેઓ રેકર્ડ 13 વર્ષ માટે ગુજરાતના મુખ્ય મંત્રીપદે રહ્યા હતા.

મોદી સહિત કોણે કોણે શપથ લીધા?

રાજ્યકક્ષાના પ્રધાન (સ્વતંત્ર પ્રભાર)

રાજ્યકક્ષાના પ્રધાન

રાજનાથસિંહે શપથ લીધા

રાજનાથસિંહ પૂર્વ વડા પ્રધાન અટલ બિહારી વાજપેયીની પરંપરાગત લખનૌ બેઠક ઉપરથી વિજેતા થયા છે. લખનૌ ઉત્તર પ્રદેશનું પાટનગર પણ છે.

રાજનાથસિંહ ગત સરકારમાં ગૃહપ્રધાન હતા. તેઓ સરકારમાં 'સત્તાવાર રીતે નંબર-ટૂ' હતા. વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીની ગેરહાજરીમાં તેઓ કૅબિનેટની બેઠકની અધ્યક્ષતા કરતા હતા.

2014માં પ્રથમ વખત ભાજપની પૂર્ણ બહુમતવાળી સરકાર બની ત્યારે રાજનાથસિંહ ભાજપના અધ્યક્ષ હતા. અધ્યક્ષ તરીકેનો પદભાર તેમણે અમિત શાહને સોંપ્યો હતો.

પુત્રને વડા પ્રધાન બનતાં જોઈ રહેલાં હીરાબા

હીરાબાએ ગાંધીનગરમાં પોતાના ઘરે વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીનો શપથગ્રહણ સમારોહ નિહાળ્યો હતો.

અમિત શાહે કૅબિનેટમંત્રી તરીકે શપથ લીધા

ભાજપના અધ્યક્ષ અમિત શાહ છેલ્લા લગભગ બે દાયકાથી વડા પ્રધાન મોદીના વિશ્વાસુ રહ્યા છે. કેન્દ્ર પહેલાં ગુજરાતમાં બંને એકસાથે સરકાર ચલાવી ચૂક્યા છે.

શાહ વર્ષ 2014માં ભાજપના અધ્યક્ષ બન્યા અને પાર્ટીએ ઝારખંડ, હરિયાણા, મહારાષ્ટ્ર, અરુણાચલ પ્રદેશ, આસામ તથા ત્રિપુરા જેવાં રાજ્યોમાં વિસ્તાર કર્યો.

શાહના નેતૃત્વમાં જ ભાજપને 303 બેઠક મળી છે અને પક્ષે એકલપંડે બહુમત માટેનો 273નો આંકડો પાર કરી બતાવ્યો.

શાહની ગેરહાજરીમાં ભાજપની અધ્યક્ષતા હવે કોને સોંપવામાં આવશે, તેની ઉપર નજર રહેશે.

નીતિન ગડકરીએ શપથ લીધા

અપેક્ષા પ્રમાણે જ અગાઉની મોદી સરકારમાં મંત્રી નીતિન ગડકરીએ કૅબિનેટમંત્રી તરીકે શપથ લીધા છે.

તેઓ વર્ષ 2009થી 2013 દરમિયાન ભાજપના અધ્યક્ષ હતા. ગત મોદી સરકારમાં તેઓ માર્ગ નિર્માણ અને નમામિ ગંગે...\n\ntl;dr:

દિલ્હીના રાષ્ટ્રપતિભવનના પ્રાંગણમાં નરેન્દ્ર મોદીએ આજે સતત બીજી વખત દેશના 15મા વડા પ્રધાન તરીકે શપથ ગ્રહણ કર્યા છે.


મોદી સરકાર 2.0 : રાજ'કારણ' અને મંત્રીપદનું મૅથેમૅટિક્સ\nઅમુક અપવાદરૂપ ચહેરાઓને બાદ કરવામાં આવે તો નવું મંત્રીમંડળ જૂની કૅબિનેટનું જ સ્વરૂપ છે.

નવી મોદી સરકારમાં અમિત શાહ, એસ. જયશંકર ઉપરાંત અનુરાગ ઠાકુર, રાવસાહેબ દાનવે, રમેશ પોખરિયાલ, પ્રતાપચંદ્ર સારંગી જેવા નેતાઓને મંત્રીમંડળમાં સ્થાન મળ્યું છે.

લોકસભા ચૂંટણી દરમિયાન પર્ફૉર્મન્સ તથા આગામી વિધાનસભા ચૂંટણીને ધ્યાને લઈને મંત્રીઓ ઉપર પસંદગીનો કળશ ઢોળવામાં આવ્યો હતો.

રાજ્યવર્ધનસિંહ રાઠોડ, મેનકા ગાંધી, ઉમા ભારતી, જયંત સિંહા, સુરેશ પ્રભુ, રાધા મોહન સિંહ, જગત પ્રકાશ નડ્ડા અને અનુપ્રિયા પટેલને પડતા મૂકવામાં આવ્યા છે.

નવા વરાયેલા મંત્રીઓને કયાં ખાતાં આપવામાં આવે છે, તે હવે પછી સ્પષ્ટ થશે.

અમિત શાહ

ગુજરાત બાદ કેન્દ્રની મોદી સરકારમાં શાહ મંત્રી બન્યા

ભાજપના અધ્યક્ષ અમિત શાહ લગભગ બે દાયકાથી વડા પ્રધાન મોદીના વિશ્વાસુ રહ્યા છે.

કેન્દ્ર પહેલાં ગુજરાતમાં મોદી સરકારમાં તેઓ પ્રધાનપદે રહી ચૂક્યા છે. રાજ્યમાં એક તબક્કે તેઓ પંદરથી વધુ ખાતાં સંભાળતા.

શાહ વર્ષ 2014માં ભાજપના અધ્યક્ષ બન્યા, તે પછી પાર્ટીએ ઝારખંડ, હરિયાણા, મહારાષ્ટ્ર, અરુણાચલ પ્રદેશ, આસામ તથા ત્રિપુરા જેવા રાજ્યોમાં વિસ્તાર કર્યો છે.

શાહના નેતૃત્વમાં જ ભાજપને 303 બેઠક મળી છે અને એકલાહાથે 273નો બહુમતનો આંકડો પાર્ટીએ પાર કર્યો છે.

અમિત શાહનું કદ જોતાં નિષ્ણાતો માને છે કે તેમને ટોચના ચાર વિભાગ (નાણાં, વિદેશ, સંરક્ષણ તથા ગૃહ)માંથી કોઈ ખાતું સોંપવામાં આવે તેવી શક્યતા છે.

શાહની ગેરહાજરીમાં ભાજપની અધ્યક્ષતા કોને સોંપવામાં આવશે, તેની ઉપર નજર રહેશે.

નવા પ્રધાનમંડળમાં જે. પી. નડ્ડાને સ્થાન નથી મળ્યું, એટલે મીડિયામાં અટકળો વહેતી થઈ છે કે તેમને સંગઠનમાં સ્થાન નથી મળ્યું.

આપને આ પણ વાચવું ગમશે

એસ. જયશંકર

નરેન્દ્ર મોદીએ પૂર્વ વિદેશ સચિવ એસ. જયશંકરને મંત્રીમંડળમાં સમાવિષ્ટ કરતા ઘણાને આશ્ચર્ય થયું છે.

1977ની બૅચ ઇંડિયન ફૉરેન સર્વિસના અધિકારી જયશંકર ચીન તથા અમેરિકાના રાજદૂત તરીકે ફરજ બજાવી ચૂક્યા છે.

વર્ષ 2017માં ડોકલામ ખાતે ભારત તથા ચીનની સેનાઓ સામસામે આવી ગઈ હતી, ત્યારે તેમણે તણાવને હળવો કરવા માટે ડિપ્લોમસી હાથ ધરી હતી.

વર્ષ 2007માં ભારત અને અમેરિકા વચ્ચે અણુ સહકાર સંધિ થઈ તેના ઘડતરમાં એસ. જયશંકરે ચાવીરૂપ ભૂમિકા ભજવી હતી.

એસ. જયશંકરે મૂળ જાપાની મહિલા સાથે લગ્ન કર્યું છે અને તેમને ત્રણ સંતાન છે.

ચાલુ વર્ષે મોદી સરકારે તેમને દેશના ચોથા સૌથી મોટા...\n\ntl;dr:

ગુરૂવારે વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ બીજી વખત વડા પ્રધાન બન્યા છે, તેમની સાથે 57 અન્ય મંત્રીઓએ કૅબિનેટ, રાજ્યકક્ષાના મંત્રી (સ્વતંત્ર પ્રભાર) તથા રાજ્યકક્ષાના મંત્રી તરીકે શપથ લીધા હતા.


મોદી સરકાર 2.0ના 'મૅન ઑફ ધ મૅચ' અમિત શાહ છે?\nશેતરંજના શોખીન અમિત શાહને રણનીતિ બનાવીને પોતાના હરીફોને હરાવવામાં આનંદ આવે છે. અમિત શાહનો કામ કરવાનો અંદાજ તેમના 'ટિપિકલ નેતાઓ' કરતાં અલગ છે.

અનિર્બાન ગાંગુલી અને શિવાનંદ દ્વિવેદી અમિત શાહની જીવનકથા 'અમિત શાહ ઍન્ડ ધ માર્ચ ઑફ બીજેપી'માં લખે છે કે "એક વખત અમેઠીમાં જગદીશપુરના પ્રવાસ સમયે અમિત શાહે છેલ્લી મિનિટે ભાજપના કાર્યકર્તાઓની બેઠક બોલાવી લીધી. આ બેઠક વનસ્પતિ ઘી બનાવનારી એક કંપનીના ગોડાઉનમાં બોલાવાઈ હતી, કેમ કે એ સમયે ત્યાં બીજી કોઈ જગ્યા ઉપલબ્ધ નહોતી. બેઠક સવારે બે વાગ્યા સુધી ચાલી હતી."

"ભાજપના સ્થાનિક નેતાઓએ અમિત શાહના રોકાવા માટે કોઈ વ્યવસ્થા નહોતી કરી, કેમ કે તેઓ એમ માનતાં હતા કે શાહ બેઠક પૂર્ણ થતાં જ લખનઉ પાછા જતાં રહેશે. પણ શાહે તો એ રાત એ જ ગોડાઉનમાં રોકાવાનું નક્કી કર્યું."

"તેઓ સીડી પર ચઢ્યા. પોતાના માટે એક જગ્યા શોધી અને થોડા કલાક માટે આડા પડ્યા. તેમને જોઈને ભાજપના અન્ય નેતાઓ પણ જેને જ્યાં જગ્યા મળી ત્યાં આરામ કરવા લંબાવ્યું. ભાજપના સ્થાનિક કાર્યકર્તાઓને વિશ્વાસ ન થયો કે તેમના પક્ષના રાષ્ટ્રીય અધ્યક્ષ એક ગોડાઉનના સાદાં છાપરાંઓની નીચે આરામથી રાત વીતાવી શકે છે."

મોદીના જનરલ અમિત શાહ

ભાજપના રાષ્ટ્રિય અધ્યક્ષ બન્યા બાદ અમિત શાહ

2019ની ચૂંટણી જીત્યા બાદ જે રીતે પાર્ટી મુખ્યાલયમાં અમિત શાહે નરેન્દ્ર મોદીનું સ્વાગત કર્યું હતું તે જોઈને જ ખ્યાલ આવી ગયો હતો કે હવે તેઓ મોદીના શિષ્યથી આગળ વધીને તેમના જનરલની શ્રેણીમાં સ્થાન પામી ચૂક્યા છે.

શાહને રાજનાથ સિંહના બદલે ગૃહમત્રી બનાવાયા હતા. રાજનાથ સિંહને આ ફેરફાર ગમ્યો નહોતો. ખાસ કરીને એવા સમયે જ્યારે તેમણે પોતાનો વિભાગ ચલાવવામાં જરાયે કચાશ નહોતી રાખી.

અમિત શાહને ગૃહમંત્રીનો કાર્યભાર સોંપાતાં જ સંકેત મળી ગયા હતા કે ભાજપના ચૂંટણીઢંઢેરામાં કરાયેલા RSSના ઍજન્ડાઓને અમલીકરણનાં વાઘાં પહેરવવાં માટે તેમને આ જવાબદારી આપવામાં આવી રહી છે.

આ ઍજન્ડામાં સામેલ હતા- કાશ્મીરને વિશેષ દરજ્જો આપતી કલમ 370 રદ્દ કરાવવી, રામમંદિર મુદ્દાનું નિરાકરણ, ગેરકાયદે રીતે ભારતમાં ઘૂસતા બાંગ્લાદેશીઓને રોકવા માટે નેશનલ રજિસ્ટાર ઑફ સિટીઝન બનાવવું અને નાગરિકતા કાયદામાં સંશોધન કરી પડોશી દેશના હિંદુ શરણાર્થીઓને નાગરિકતા અપાવવી.

કલમ 370ને રદ્દ કરવાનો વિચાર નરેન્દ્ર મોદીને પુલવામા હુમલા બાદ ત્વરિત આવ્યો હતો. તેમ છતાં તેનો અમલ ત્યારે એમણે ન કર્યો, કેમ કે તેમના વિરોધીઓ તેમના પર આરોપ મૂકી શકતા...\n\ntl;dr:

2019ની ચૂંટણી પહેલાં એક વખત અમિત શાહને પૂછવામાં આવ્યું હતું કે શું ભાજપ લોકસભાની ચૂંટણી માટે તૈયાર છે? શું તેમને મતદારોનો સામનો કરતાં ડર લાગે છે? ત્યારે અમિત શાહે તરત જવાબ આપ્યો હતો કે "અમે 27મી મે, 2014થી જ 2019ની ચૂંટણીની તૈયારી શરૂ કરી દીધી હતી."


મોદી સરકાર અને RBI વચ્ચેનો સંઘર્ષ કેમ વધી ગયો?\nઘણાં મીડિયા અહેવાલો મુજબ, કેન્દ્ર સરકાર આરબીઆઈ ઍક્ટની સૅક્શન-7 લાદવાનું વિચારી રહી છે.

આ એવો પ્રથમ પ્રસંગ છે, જયારે સ્વતંત્ર ભારતની કોઈ પણ સરકારમાં આરબીઆઈ વિરુદ્ધ સૅક્શન-7 લાગુ કરવા ઉપર ચર્ચા ચાલી રહી છે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

સોશિયલ મીડિયા ઉપર પણ આની ખાસ્સી ચર્ચા ચાલી રહી છે અને ટ્વીટર ઉપર RBI Act ટ્રૅન્ડમાં રહ્યા.

નાણાં મંત્રાલયે એ વાતની ખાતરી કરી છે કે, ગત કેટલાક અઠવાડિયામાં સૅક્શન-7ની જોગવાઈઓનો ઉપયોગ કરીને રિઝર્વ બૅન્કના ગવર્નર ઊર્જિત પટેલને ઘણાં પત્રો મોકલ્યા હતાં.

આ પત્રોમાં રોકડ પ્રવાહથી માંડીને એનપીએ (નોન પરફોર્મિંગ એસેટ્સ), નોન-બૅન્ક ફાઈનાન્સ કંપનીઓ અને મુડીની જરૂરિયાત જેવા તમામ મુદ્દાઓની ચર્ચા કરવામાં આવી હતી.

આ સ્થિતિમાં અગત્યનો સવાલ એ છે કે આરબીઆઈ ઍક્ટની સૅક્શન-7 છેવટે છે શું?

આમ તો, રિઝર્વ બૅન્ક પોતે એક સ્વાયત્ત સંસ્થા છે અને સરકારથી અલગ પોતાના નિર્ણયો લેવા માટે સ્વતંત્ર છે, પરંતુ કેટલીક ચોક્કસ પરિસ્થિતિઓમાં એને સરકારના નિર્દેશો અનુસરવા પડે છે.

નાણાં મંત્રાલયનો ખુલાસો

આ દરમિયાન નાણાં મંત્રાલયે એક નિવેદન પ્રકાશિત કરીને કહ્યું છે કે આરબીઆઈની સ્વાયત્તતા આરબીઆઈ ઍક્ટની જોગવાઈઓ મુજબ જ નક્કી થશે.

મંત્રાલયે કહ્યું છે કે સ્વાયત્તતા જરૂરી છે અને સરકાર તેનો સ્વીકાર પણ કરશે.

ગત સપ્તાહે આરબીઆઈના ડેપ્યુટી ગવાર્નર વિરલ આચાર્યએ કહ્યું હતું કે આરબીઆઈની સ્વાયત્તતા ઉપર પ્રહાર કરવામાં આવશે તો એ વિનાશક બનશે.

ઘણાં વિશ્લેષકોનું કહેવું છે કે આગામી વર્ષે થનારી ચૂંટણીને ધ્યાનમાં રાખીને સરકાર આરબીઆઈ ઉપર દબાણ કરી રહી છે કે તે નીતિઓને મુદ્દે ઉદારતા દાખવે.

નાણાં મંત્રી અરુણ જેટલી આરબીઆઈ ઉપર એવો આરોપ મૂકી ચૂક્યા છે કે કેન્દ્રીય બૅન્ક વર્ષ 2008થી વર્ષ 2014 દરમિયાન બૅન્કોને મનફાવે તેમ કરજા આપતી અટકાવવામાં નિષ્ફળ રહી છે અને આ જ કારણસર બૅન્કોની એનપીએ વધીને 150 અબજ ડૉલર થઈ ગઈ છે.

પ્રેસ ઇન્ફોર્મેશન બ્યૂરો(પીઆઈબી) તરફથી પણ એક નિવેદન પ્રકાશિત કરીને કહેવામાં આવ્યું છે કે સરકાર દ્વારા રિઝર્વ બૅન્ક સાથે જનહિતના તમામ મુદ્દાઓ ઉપર વિસ્તૃત ચર્ચાઓ ચાલુ છે.

આરબીઆઈ અને સરકારમાં ચાલતી આ અથડામણ વચ્ચે મંગળવારે ભારતીય મુદ્રા, રૂપિયામાં 43 પૈસાનું ગાબડું પડ્યું અને ડૉલર રૂ. 74.11 સુધી પહોંચી ગયો.

સમાચાર એજન્સી પીટીઆઈ (પ્રેસ ટ્રસ્ટ ઑફ ઇંડિયા)નું કહેવું છે કે અમેરિકન ડૉલરની માગ સતત વધી રહી છે એટલે રૂપિયો દબાણમાં છે....\n\ntl;dr:

કેન્દ્રની મોદી સરકાર અને રિઝર્વ બૅન્ક ઑફ ઇન્ડિયાની વચ્ચે કડવાશ અને નીતિગત મતભેદના અહેવાલ આવતા રહે છે.  તેની ચર્ચાના કેન્દ્રમાં વચ્ચે આરબીઆઈ ઍક્ટની સૅક્શન-7 ઉપર ચર્ચાનું બજાર ગરમ છે.


મોદી સરકાર અને ભારતીય મીડિયા વચ્ચે નેક્સસ છે : ઇમરાન ખાન\nતેમણે મોદી સરકાર વિરુદ્ધ બાલાકોટ હુમલાનો રાજકીય ઉપયોગ કર્યો હોવાનો આરોપ મૂક્યો.

સોશિયલ મીડિયામાં તેમણે લખ્યું, "મેં સંયુક્ત રાષ્ટ્રના ભાષણમાં કહ્યું હતું કે કેવી રીતે મોદી સરકારે બાલાકોટ હુમલાનો ઉપયોગ ચૂંટણીમાં કર્યો. ભારતીય પત્રકારની લીક થયેલી ચૅટ્સ જણાવે છે કે મોદી સરકાર અને ભારતીય મીડિયા વચ્ચે એક નેક્સસ કામ કરી રહ્યું છે.

લીક થયેલી કથિત ચૅટ્સ અનુસાર અર્ણવ ગોસ્વામીને બાલાકોટ હુમલાની જાણકારી ત્રણ દિવસ અગાઉ હતી. મુંબઈ પોલીસની ચાર્જશીટ અનુસાર બ્રૉડકાસ્ટ ઑડિયન્સ રિસર્ચ કાઉન્સિલ (BARC)ના પૂર્વ સીઈઓ પાર્થો દાસગુપ્તા અને અર્ણવ ગોસ્વામી વચ્ચે 23 જાન્યુઆરી, 2019ના રોજ થયેલી વાતચીતમાં લખ્યું છે કે 'કંઈક મોટું થવાનું છે.

ચૅટમાં દાસગુપ્તાએ જ્યારે કહ્યું કે શું દાઉદને લઈને કંઈ થવાનું છે ત્યારે અર્ણવે કહ્યું, 'ના, પાકિસ્તાન. આ વખતે. આ સામાન્ય સ્ટ્રાઇક કરતાં મોટી થવાની છે."

કૉંગ્રેસે શું કહ્યું?

વિપક્ષ કૉંગ્રેસે રિપબ્લિક ટીવીના અર્ણવ ગોસ્વામી અને વ્યૂઅરશિપ રેટિંગ એજન્સી બ્રૉડકાસ્ટ ઑડિયન્સ રિસર્ચ કાઉન્સિલ (બાર્ક)ના પૂર્વ સીઈઓ પાર્થો દાસગુપ્તા વચ્ચે થયેલી કથિત વાતચીતને લઈને સવાલ ઉઠાવ્યા હતા.

રવિવારે વિપક્ષનેતાઓએ કહ્યું કે આ વાતચીતથી ઘણી ચિંતાઓ સામે આવી છે અને તેની વિસ્તૃત તપાસ થવી જોઈએ.

રવિવારે કૉંગ્રેસ પ્રવક્તા રણદીપસિંહ સુરજેવાલાએ કહ્યું, "મુંબઈ પોલીસની ચાર્જશીટમાં જે વૉટ્સઍપ ચેટ સામે આવી છે, તેમાં રાષ્ટ્રીય સુરક્ષાને લઈને ગંભીર સવાલ પેદા થાય છે."

"કેવા પ્રકારની નાણાકીય ગેરરીતિ થઈ, તેમાં દેશનાં મોટાં પદો પર બેસેલા કોણ લોકો સામેલ હતા, કેવી રીતે જજોને ખરીદવાની વાત થઈ અને મંત્રીમંડળમાં કયું પદું કોને મળશે એનો નિર્ણય પત્રકારો દ્વારા કરવામાં આવ્યો- આ બધી વાતો છે. મુંબઈ પોલીસનું આરોપનામું એક હજાર પાનાંનું છે અને અમે તેનો અભ્યાસ કરી રહ્યા છીએ. અમે તેના પર વિસ્તારથી પ્રેસ-કૉન્ફરન્સ કરીશું."

તો પૂર્વ સૂચના અને પ્રસારણમંત્રી મનીષ તિવારીએ આખા મામલાની તપાસ જેપીસી એટલે કે સંયુક્ત સંસદીય સમિતિથી કરાવવાની માગ કરી છે.

મનીષ તિવારીએ કહ્યું કે જો મીડિયા રિપોર્ટિંગમાં આવતી વાતો સાચી હોય તો બાલાકોટ ઍર સ્ટ્રાઇક અને 2019ની લોકસભા ચૂંટણી વચ્ચે ચોક્કસ કોઈ સંબંધ છે.

રિપબ્લિક ટીવીનો જવાબ

શુક્રવારે વૉટ્સઍપ ચૅટ્સ લીક થયા બાદ તેના પર કોઈ પ્રતિક્રિયા ન આપનાર રિપબ્લિક ટીવી મીડિયાએ પાકિસ્તાન તરફથી આવેલા નિવેદન બાદ પોતાનું એક વિસ્તૃત નિવેદન...\n\ntl;dr:

અર્ણવ ગોસ્વામીની કથિત વૉટ્સઍપ ચૅટ્સ મામલે પાકિસ્તાનના વડા પ્રધાન ઇમરાન ખાને ટિપ્પણી કરી છે.


મોદી સરકાર કૃષિ સુધારા બિલ પર 'ડૅમેજ કંટ્રોલ' કરી રહી છે કે 'આક્રમક' બની રહી છે?\nવિરોધપ્રદર્શન

જાહેરાતમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે કેવી રીતે નવા કૃષિ બિલમાં ન્યૂનતમ સમર્થન મૂલ્ય (એમએસપી) અને યાર્ડની વ્યવસ્થાને ખતમ કરવામાં આવી નથી, પરંતુ સરકાર ખેડૂતોને વિકલ્પ આપીને, આઝાદ કરવાનો પ્રયત્ન કરી રહી છે.

એક આવા જ પ્રકારનો પ્રયત્ન કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા સોમવાર સાંજે કરવામાં આવ્યો. સરકારે છ પાકના એમએસપી વધારવાની જાહેરાત કરી.

ગત 12 વર્ષથી અત્યાર સુધી રવિ પાકના ન્યૂનતમ સમર્થન મૂલ્ય(એમએસપી)ની જાહેરાત સપ્ટેમ્બર પછી થતી આવી છે. પરંતુ આ વખતે ખેડૂતોનાં વિરોધપ્રદર્શન અને વિપક્ષના આક્રમક વલણને જોઈને કેન્દ્ર સરકારે સંસદ સત્રની વચ્ચે તેની જાહેરાત કરી.

આ સિવાય કેન્દ્ર સરકારના કૃષિ મંત્રાલયે યુપીએ અને એનડીએ બંનેના કાર્યકાળમાં એમએસપીવાળા પાકના ભાવમાં કેટલો વધારો કર્યો છે, તેની વિગતો ટ્વિટર દ્વારા જનતા સુધી પહોંચાડવાનો પ્રયત્ન કર્યો છે.

સરકારની જાહેરાત

એટલું જ નહીં, કેન્દ્રએ યાર્ડમાંથી કેટલો પાક ખરીદ્યો અને યુપીએના સમયગાળાથી એનડીએના કાર્યકાળમાં કેટલો વધારો થયો, આની પર તેમણે આક્રમક રીતે પોતાની વાત રજૂ કરી છે.

વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ પોતાના વિવિધ કાર્યક્રમમાં, સંસદ અને બીજી જગ્યાઓ પર પોતાનો મત મૂકી ચૂક્યા છે.

રવિવારે રાજ્યસભામાં જે કાંઈ થયું, એ પછી કેન્દ્ર સરકારે રાજનાથસિંહ સહિત છ વરિષ્ઠ મંત્રીઓને મેદાનમાં ઉતાર્યા.

છેવટે વાત ત્યારે પૂર્ણ થઈ, જ્યારે રાજ્યસભાના ડેપ્યુટી સ્પીકર હરિવંશને બિહાર અને બિહારની અસ્મિતા જોડે જોડી દેવામાં આવ્યા.

ખેડૂતોને વધારે એમએસપીનું ભાજપ પ્રમુખ જેપી નડ્ડાનું ટ્વિટ

પહેલાં મુખ્ય મંત્રી નીતિશ કુમારે તેમને બિહારના કહ્યાં, પછી કાયદા મંત્રી રવિશંકર પ્રસાદે આ વાત ફરીથી કહી. ત્રીજી વખત હરિવંશે પોતે રાષ્ટ્રપતિને ચિઠ્ઠી લખીને પોતાના બિહાર સાથેના જોડાણની વાત યાદ કરાવી.

વડા પ્રધાને પણ આ પત્રને ટ્વીટ કરીને દેશવાસીઓને આને જરૂરથી વાંચવા સૂચન કર્યું છે.

એવામાં દરેક બાજુએ ચર્ચા છે કે આવનારા દિવસોમાં બિહાર વિધાનસભાની ચૂંટણીમાં પણ આ મુદ્દાને ઉઠાવવામાં આવશે.

આ બિલના વિરોધમાં વિપક્ષ ખૂબ સક્રિય છે. સંસદના ઇતિહાસમાં પહેલીવખત આખી રાત સંસદસભ્યો ધરણાં પર બેસી રહ્યા. કૉંગ્રેસે રસ્તા પર આ વિરોધને લઈ જવાની વાત કરી છે. અનેક પાર્ટીઓ પોતાની માગને લઈને રાષ્ટ્રપતિ પાસે પહોંચી છે.

પરંતુ સરકાર પણ નવા કૃષિ બિલ પર એટલી જ અડગ જોવા મળી રહી છે.

સત્તાધારી પાર્ટીએ કૃષિ બિલની બાબતમાં પોતાના 23 વર્ષ જૂના મિત્ર અકાલી...\n\ntl;dr:

કૃષિ વિધેયકને લઈને દેશના તમામ મોટા અંગ્રેજી અને હિંદી અખબારોમાં એક મોટી જાહેરાત જોવા મળી. કેન્દ્ર સરકાર તરફથી કરાયેલી એ જાહેરાતમાં કૃષિ બિલથી જોડાયેલા 'જૂઠાણા' અને 'સત્ય' વિશે વાત કરવામાં આવી છે.


મોદી સરકાર પર અમેરિકન એજન્સીનો રિપોર્ટઃ 'ભાજપના લોકો હિંસા ભડકાવે'\nઆ રિપોર્ટ મહત્ત્વપૂર્ણ છે કેમ કે USCIRF એક સંવૈધાનિક સંસ્થા છે જેનું ગઠન 1998માં ઇન્ટરનેશનલ રિલિજસ ફ્રીડમ એક્ટ અંતર્ગત કરવામાં આવ્યું હતું. આ સંસ્થાનું કામ અમેરિકન સરકારને પરામર્શ આપવાનું છે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

2018ના રિપોર્ટમાં ભારતમાં ધાર્મિક સ્વતંત્રતા પ્રત્યે નરેન્દ્ર મોદીની સરકારના વલણ પર પાંચ પાનાના રિપોર્ટમાં કહેવામાં આવ્યું છેકે "ભારતનું બહુધાર્મિક, બહુસાંસ્કૃતિક ચરિત્ર ખતરામાં છે કેમ કે ધર્મના આધારે આક્રમક રીતે રાષ્ટ્રીય ઓળખ બનાવવા પ્રયાસ થઈ રહ્યો છે."

અફઘાનિસ્તાનની લાઇનમાં ભારત

ઉત્તર પ્રદેશ, આંધ્ર પ્રદેશ, ઓડિશા, બિહાર, છત્તીસગઢ. મધ્ય પ્રદેશ, રાજસ્થાન, મહારાષ્ટ્ર, ગુજરાત અને કર્ણાટકને રિપોર્ટમાં એ 10 રાજ્યોમાં રાખવામાં આવ્યા છે જ્યાં ધાર્મિક સ્વતંત્રતા ખતરામાં છે.

બાકી 19 રાજ્યો વિશે કહેવામાં આવ્યું છે કે ત્યાં ધાર્મિક અલ્પસંખ્યક સ્વતંત્ર છે.

USCIRFએ આ વર્ષે 12 દેશોને ટિયર-2માં રાખ્યા છે જેમને 'કન્ટ્રીઝ ઑફ પર્ટિકુલર કન્સર્ન' કે સીપીસી કહેવામાં આવે છે. એટલે કે એવા દેશ કે જેમની પરિસ્થિતિ ખૂબ ચિંતાજનક છે.

આ દેશ છે- અફઘાનિસ્તાન, અઝરબૈજાન, બહરીન, ક્યૂબા, ઇજિપ્ત, ભારત, ઇન્ડોનેશિયા, ઇરાક, કઝાકસ્તાન, લાઓસ, મલેશિયા અને તુર્કી.

રિપોર્ટમાં કહેવામાં આવ્યું છે, "વડાપ્રધાન હિંસાની નિંદા તો કરે છે પરંતુ તેમની જ પાર્ટીના લોકો અતિવાદી હિંદુ સંગઠનો સાથે જોડાયેલા છે અને તેમાંથી ઘણા લોકો ધાર્મિક અલ્પસંખ્યકો માટે ભેદભાવ વાળી ભાષાનો ઉપયોગ કરે છે.'' ''ભારત સરકારના પોતાના આંકડા જણાવે છે કે સાંપ્રદાયિક હિંસા વધી રહી છે પરંતુ મોદી સરકારે તેને રોકવા માટે કંઈ કર્યું નથી."

માત્ર ટીકા જ કરવામાં આવી નથી

રિપોર્ટમાં સાંપ્રદાયિક હિંસાના પીડિતોને ન્યાય ન મળવાનો ઉલ્લેખ પણ કરવામાં આવ્યો છે. કહેવામાં આવ્યું છે, "મોદી સરકારે ભૂતકાળમાં મોટા પાયે થયેલી સાંપ્રદાયિક હિંસાના પીડિતોને ન્યાય અપાવવા માટે કંઈ વધારે કામ કર્યું નથી. તેમાંથી ઘણી હિંસક ઘટનાઓ તેમની (મોદીની) પાર્ટીના લોકોના ઉત્તેજનાપૂર્ણ ભાષણોના કારણે ઘટી હતી."

આ રિપોર્ટમાં ગૌહત્યા સાથે જોડાયેલી હિંસા, ખ્રિસ્તી ધર્મ પ્રચારકો પર દબાવ અને તેમની વિરુદ્ધ હિંસા, વિદેશી ફંડિંગથી ચાલતી NGOનું કામકજ રોકવું, ધર્મ પરિવર્તન વિરોધી કાયદા જેવી બાબતો પર પણ ચિંતા વ્યક્ત કરવામાં આવી છે.

પરંતુ એવું નથી કે આ રિપોર્ટમાં ભારતની માત્ર ટીકા જ કરવામાં આવી છે.

USCIRFનો રિપોર્ટ કહે છે...\n\ntl;dr:

અમેરિકાની સંસ્થા યૂનાઇટેડ સ્ટેટ કમિશન ઑન ઇન્ટરનેશનલ રિલીજસ ફ્રીડમ (USCIRF)એ પોતાના વાર્ષિક રિપોર્ટમાં કહ્યું છે કે ભારતમાં ધાર્મિક સ્વતંત્રતાની પરિસ્થિતિ સતત બગડતી જોવા મળી રહી છે.


મોદી સરકાર પર જેને કારણે આક્ષેપ થયા એ રફાલ શું છે?\nફ્રાન્સના તત્કાલીન રાષ્ટ્રપતિ ફ્રાંસ્વા ઓલાંદને ટાંકીને ફ્રેન્ચ મીડિયાએ લખ્યું છે કે રફાલ વિમાન બનાવવા માટેના આ 58 હજાર કરોડ રૂપિયાના કરાર માટે ભારત સરકારે જ રિલાયન્સ ડિફેંસનું નામ સૂચવ્યું હતું અને ફ્રાન્સ પાસે આ બાબતે અન્ય કોઈ વિકલ્પ નહોતો.

ફ્રાંસ્વા ઓલાંદને ટાંકીને કરવામાં આવેલો આ દાવો ભારત સરકારના નિવેદનથી બિલકુલ ઉલટો છે.

ભારત સરકારે કહ્યું હતું કે, ફ્રેન્ચ કંપની દસો એવિએશને પોતે જ અનિલ અંબાણીની કંપની રિલાયન્સ ડિફેંસની પસંદગી કરી હતી.

અગાઉ સંસદમાં કોંગ્રેસ અધ્યક્ષ રાહુલ ગાંધીએ યુદ્ધવિમાન 'રાફેલ'ની કિંમત અને સોદા મામલે મોદી સરકાર પર નિશાન સાધ્યું હતું. આ મામલે તેમણે રક્ષા મંત્રી અને વડા પ્રધાન જુઠ્ઠું બોલે એવો આરોપ લગાવ્યો હતા.

રાહુલ ગાંધીએ કહ્યું હતું કે, અગાઉ રક્ષા મંત્રી વિમાનની ખરીદ કિંમત જાહેર કરવા તૈયાર હતા પરંતુ પછીથી એવું કહ્યું કે, ફ્રાન્સ અને ભારત વચ્ચે વિમાનની કિંમત જાહેર નહીં કરવા માટે કરારમાં ગુપ્તતાની શરત રાખવામાં આવી છે.

પરંતુ રાહુલે કહ્યું હતું કે તેઓ ફ્રાન્સના રાષ્ટ્રપ્રમુખને મળ્યા ત્યારે જાણવા મળ્યું હતું કે આવી કોઈ શરત કે કરાર કરવામાં નથી આવ્યો.

પરંતુ ખરેખર રાફેલ ડીલ શું છે અને તે મામલે આટલો વિવાદ અને હંગામો થઈ રહ્યો છે તે જાણવું અગત્યનું છે.

રાફેલ મામલે આટલો હંગામો કેમ?

વળી રાફેલ વિમાનમાં એવું તો શું છે કે તે મામલે આટલી ઉગ્ર ચર્ચાઓ થઈ રહી છે.

આ સવાલોના જવાબ રાફેલ વિમાન અને તેની ડીલ સમજવામાં મદદરૂપ થશે.

રાફેલ વિમાન વિશે કહેવાય છે કે તે માત્ર એક કલાકની અંદર દિલ્હીથી પાકિસ્તાનના ક્વેટા અને ક્વેટાથી પરત દિલ્હીનું કુલ 1986નું કિ.મી.નું અંતર કાપી શકે છે.

આટલી ઝડપ ધરાવતા રાફેલ વિમાનની ડીલ અંગે કૌભાંડનો મોદી સરકાર પર રાહુલ ગાંધીનો આક્ષેપ છે.

શું તમે આ વાંચ્યું?

રાહુલ ગાંધીનો આરોપ છે કે આ સોદામાં એક ઉદ્યોગપતિને લાભ પહોંચાડવાના હેતુ સાથે વડા પ્રધાન પેરિસ ગયા હતા અને સોદામાં ફેરફાર કર્યા હતા.

બીજી તરફ ભાજપ અને મોદી સરકાર રાહુલ ગાંધીના આ ગંભીર આક્ષેપોને ફગાવતા આવ્યા છે.

શું છે રાફેલની વિશેષતા?

હવે જાણીએ શું છે આ રાફેલ વિમાનની વિશેષતા

આ રાફેલ વિમાનો અત્યાર સુધી અફઘાનિસ્તાન, લીબિયા, માલી, ઇરાક અને સીરિયા જેવા દેશોમાં થયેલા યુદ્ધમાં ઉપયોગ થયા છે.

ક્યારે થઈ હતી રાફેલ ડીલ?

વર્ષ 2010માં યુપીએ સરકારે ફ્રાન્સ પાસેથી આ વિમાનો ખરીદવાની પ્રક્રિયા શરૂ કરી હતી.

વર્ષ 2012થી 2015 સુધી બન્ને...\n\ntl;dr:

ભારતમાં રાજકીય વિવાદનું કારણ બનેલા રફાલ વિમાનોના સોદાના સંદર્ભમાં એક મોટો દાવો કરવામાં આવ્યો છે.


મોદી સરકાર પર સવાલ વિનાની સંસદ મુદ્દે સવાલ કેમ થઈ રહ્યા છે?\nક્યારેક હંગામો પ્રશ્નકાળ દરમિયાન થાય છે તો ક્યારેક કોઈ વિધેયક પર ચર્ચા દરમિયાન થાય. અનેક વખત વિપક્ષ સંસદ પરિસરમાં વિવિધ મુદ્દે ધરણા-પ્રદર્શન પણ કરે.

પરંતુ આ વખતે સંસદનું સત્ર શરૂ થાય તે પહેલાં જ હંગામો શરૂ થઈ ગયો છે.

કોરોનાના કારણે સંસદનું ચોમાસુંસત્ર આ વખતે મોડું શરૂ થઈ રહ્યું છે. આ કારણે આ વખતે સંસદસત્રને લઈને અનેક પ્રકારનાં પરિવર્તન કરવામાં આવ્યાં છે.

14 સપ્ટેમ્બરથી શરૂ થઈ રહેલા આ સત્રમાં લોકસભા અને રાજ્યસભાની કાર્યવાહી પહેલા દિવસને બાદ કરતા બાકીના દિવસો દરમિયાન બપોરે 3 થી સાંજે 7 વાગ્યા સુધી ચાલશે.

પહેલા દિવસે બંને ગૃહ સવારે 9 વાગ્યાથી બપોરના 1 વાગ્યા સુધી ચાલશે.

આ સિવાય સાંસદોની બેસવાની જગ્યામાં પરિવર્તન કરવામાં આવ્યું છે, જેથી કોરોનાના સમયમાં સોશિયલ ડિસ્ટન્સિંગનું પાલન કરી શકાય.

એટલું જ નહીં, આ વખતનું સત્ર શનિવાર અને રવિવારે પણ ચાલશે, જેથી સંસદનું સત્ર જેટલા કલાક ચલાવવું જરૂરી છે, તેટલા સમયમાં પૂર્ણ કરી શકાય.

આ પહેલાં પણ અનેક વખત રજાના દિવસે અને જરૂર પડે તો રાતના સમયે સંસદનું સત્ર ચાલ્યું છે. જીએસટી બિલ પણ આવા જ એક સત્રમાં રાત્રે પાસ કરવામાં આવ્યું હતું.

આ સત્રમાં પ્રાઇવેટ મેમ્બર બિઝનેસને પરવાનગી આપવામાં આવી નથી, શૂન્યકાળ હશે અને સાંસદો જનતા સાથે જોડાયેલા મુદ્દા ઉઠાવી શકશે પરંતુ તેનો સમયગાળો ઘટાડીને 30 મિનિટ કરી દેવામાં આવ્યો છે.

સંસદનું સત્ર પહેલી ઑક્ટોબરે પૂર્ણ થશે.

વિપક્ષ કેમ નારાજ છે?

આ વખતે સંસદસત્રમાં પહેલાંની જેમ હોબાળા નહીં જોવા મળે કારણ કે આ વખતે પ્રશ્નકાળ નહીં હોય.

આ વખતે સંસદ સભ્યોને પ્રશ્ન કાળ દરમિયાન પ્રશ્ન પૂછવાની પરવાનગી નહીં હોય. સરકારના આ નિર્ણયને લઈને વિપક્ષના સાંસદો વાંધો ઉઠાવી રહ્યા છે.

ટીએમસીના સંસદ સભ્ય ડૅરેક ઑ'બ્રાયને ટ્વીટ કરીને કહ્યું, "સાંસદોએ સંસદના સત્રમાં સવાલ પૂછવા માટે 15 દિવસ પહેલા જ સવાલ મોકલવા પડતા હતા. સત્ર 14 સપ્ટેમ્બરથી શરૂ થઈ રહ્યું છે. પ્રશ્નકાળ રદ કરી દેવામાં આવ્યો છે? "

"વિપક્ષ હવે સરકારને સવાલ પણ નથી પૂછી શકતો. 1950 પછી પહેલીવાર આવું થઈ રહ્યું છે? આમ તો સંસદનું સત્ર જેટલા કલાક ચાલવુ જોઈએ એટલા કલાક ચાલી રહ્યું છે, તો પછી પ્રશ્નકાળ કેમ રદ કર્યો? કોરોનાનો હવાલો આપીને લોકતંત્રની હત્યા કરવામાં આવી રહી છે. "

એક ખાનગી પોર્ટલ પર લખેલા લેખમાં ઑ'બ્રાયને લખ્યું છે - "સંસદસત્રના કુલ સમયમાંથી 50 ટકા સમય સત્તા પક્ષનો હોય છે અને 50 ટકા સમય વિપક્ષનો હોય...\n\ntl;dr:

ભારતમાં સંસદસત્ર શરૂ થાય ત્યારે એક હેડલાઇન ઘણી ચર્ચામાં રહેતી હોય છે - "સંસદના સત્રમાં હોબાળો થાય તેવી આશંકા."


મોદી સરકાર ફરીથી લૉકડાઉન કરવા જઈ રહી છે? - ફૅક્ટ ચેક\nઆ સમયે ફરી સોશિયલ મીડિયા પર એક મૅસેજ વાઇરસ થયો છે, જેમાં એવો દાવો કરવામાં આવ્યો છે કે દેશમાં 25 સપ્ટેમ્બરથી ફરી લૉકડાઉન લાગુ કરવામાં આવશે.

મૅસેજમાં એવો દાવો કરાઈ રહ્યો છે કે ફરી દેશમાં 46 દિવસનું સંપૂર્ણ લૉકડાઉન લાગુ કરવામાં આવશે.

દેશમાં કોરોના જે ઝડપે ફેલાઇ રહ્યો છે તેને રોકવા ખરેખર સરકાર ફરી લૉકડાઉન લાગુ કરવા જઈ રહી છે? બીબીસી ગુજરાતીના ફૅક્ટ ચેકમાં આજે આપણે આ દાવાની ખરાઈ કરીશું.

તમે અમનેફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

દેશભરમાં કોરોના વાઇરસ ઝડપથી પ્રસરતો જાય છે અને દરરોજ લગભગ 90 હજારથી વધારે દેશમાં કોરોનાના કેસ આવી રહ્યા છે.


મોદી સરકાર રાજ્યસભામાં બહુમતી મેળવ્યા પછી શું-શું કરી શકે છે?\n245 સભ્યોવાળી રાજ્યસભામાં ભાજપના હાલમાં 73 સભ્યો છે. રાજ્યસભાના ઇતિહાસમાં ભાજપે પહેલી વાર ગત વર્ષે કૉંગ્રેસને પાછળ છોડી હતી.

આ સિવાય જનતાદળ (યૂનાઇટેડ)ના છ, શિરોમણિ અકાલીદળના ત્રણ, શિવસેનાના ત્રણ અને રિપબ્લિક પાર્ટી ઑફ ઇન્ડિયાના એક સભ્ય છે.

આ બધા મળીને એનડીએના રાજ્યસભામાં 86 સાંસદો થાય છે. વર્તમાન સમયમાં અન્ના દ્રમુકના રાજ્યસભામાં 13 સાંસદ છે અને નિર્ણાયક સમયે તેનું ભાજપને સમર્થન મળતું રહ્યું છે. આ હિસાબે રાજ્યસભામાં એનડીએના સાંસદોની સંખ્યા 99 સુધી પહોંચે છે.

આ સિવાય વર્તમાન સરકારને ત્રણ નામાંકિત સભ્યોનું સમર્થન મળી રહ્યું છે. આ ત્રણ સભ્યો છે- સ્વપન દાસગુપ્તા, મેરીકૉમ અને નરેન્દ્ર જાધવ.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

એટલે કે રાજ્યસભામાં એનડીએ બહુમતથી માત્ર 21 સીટ દૂર છે. તેમ છતાં વર્તમાન સ્થિતિમાં એનડીએને રાજ્યસભામાં બહુમતી હાંસલ કરવા માટે બહુ મુશ્કેલી નહીં પડે.

વરિષ્ઠ રાજકીય પત્રકાર રશીદ કિદવાઈ કહે છે, "હાલમાં પણ વર્તમાન સરકારને બહુ મુશ્કેલી નહીં પડે. બીજુ જનતાદળ, વાયએસઆર કૉંગ્રેસ અને તેલંગણા રાષ્ટ્ર સમિતિના સમર્થન પર નિર્ભર રહેવું પડશે. ત્રણેય દળ બિનકૉંગ્રેસ અને બિનભાજપી જૂથમાં જરૂર છે, પરંતુ જરૂર પડતા તેઓ ભાજપને સમર્થન આપી શકે છે."

વર્તમાન સમયમાં રાજ્યસભામાં બીજુ જનતાદળના નવ, તેલંગણા રાષ્ટ્ર સમિતિના છ અને વાયએસઆર કૉંગ્રેસના બે સભ્યો છે.

ક્યારે બહુમત મળી શકશે?

જોકે, 14 જૂન, 2019માં આસામમાં રાજ્યસભાની બે બેઠક ખાલી થવાની છે. મનમોહનસિંહ અને એસ. કુજુર બંને કૉંગ્રેસી સાંસદ છે.

હવે આસામમાં ભાજપ બહુમતીમાં છે. આથી આ બંને બેઠક પર એનડીએનો કબજો નક્કી છે.

ભાજપ ચૂંટણી પહેલાં આમાંથી એક બેઠક લોજપાના સંસ્થાપક રામવિલાસ પાસવાનને આપવા માટે તૈયાર થયો હતો.

2020ની શરૂઆતમાં યૂપીએ તરફથી નિયુક્ત કેટીએસ તુલસી રિટાયર થશે. આથી એનડીએ પોતાની પસંદના સાંસદની નિમણૂક કરી શકશે.

વરિષ્ઠ પત્રકાર અજયસિંહ કહે છે, "આ બધા વચ્ચે કર્ણાટક અને મધ્ય પ્રદેશ સરકાર પર પણ નજર રાખવી પડશે. ત્યાં જો આવનારા કેટલાક મહિનામાં સરકાર બદલાય તો ભાજપ રાજ્યસભામાં બહુમતીની નજીક પહોંચી જશે."

એપ્રિલ 2020માં મહારાષ્ટ્ર, આસામ, ઝારખંડ, હરિયાણા, રાજસ્થાન અને હિમાચલ પ્રદેશથી રાજ્યસભાની 55 બેઠકો ખાલી થશે.

તેમાંથી ઉત્તર પ્રદેશમાંથી નવ બેઠકો ખાલી થશે, જેમાં સમાજવાદી પાર્ટીના રામગોપાલ યાદવ, નીરજ શેખર, જાવેદ અલી ખાન અને કૉંગ્રેસના પીએલ પૂનિયા જેવા સાંસદો રિટાયર થશે.

આ નવ...\n\ntl;dr:

17મી લોકસભામાં ભાજપના 303 સાંસદ છે અને એનડીએના 353. આટલી બહુમતી હોવા છતાં મહત્ત્વના નિર્ણયો માટે ભારતીય જનતા પક્ષે રાજ્યસભામાં બહુમત માટે રાહ જોવી પડશે.


મોદી સરકાર સરકારી કંપનીઓ કેમ વેચી રહી છે?\nઆ સમસ્યાને પહોંચી વળવા માટે સરકાર પોતાની કંપનીઓનું ખાનગીકરણ અને વિનિવેશ કરીને પૈસા એકઠા કરે છે.

મોદી સરકારની કૅબિનેટે 5 કંપનીઓમાં વિનિવેશને મંજૂરી આપી દીધી છે.

આ પહેલાં નીતિ આયોગના ઉપાધ્યક્ષ રાજીવ કુમારે ઑગસ્ટમાં બીબીસીને જણાવ્યું હતું કે વિનિવેશ કે વેચાણ માટે કેન્દ્ર સરકારને 46 કંપનીઓની યાદી આપવામાં આવી છે અને કૅબિનેટે તેમાંથી 24ના વિનિવેશને મંજૂરી આપી દીધી છે.

સરકારનું લક્ષ્ય છે કે ચાલુ વર્ષે આવું કરીને તે 1.05 લાખ કરોડની કમાણી કરશે.

વિનિવેશ અને ખાનગીકરણ શું છે?

ખાનગીકરણ અને વિનિવેશને ઘણી વખત એક સરખાં ગણી લેવામાં આવે છે. જોકે, ખાનગીકરણ અલગ છે. તેમાં સરકાર પોતાની કંપનીમાં 51 ટકા અથવા તેથી વધુ હિસ્સો કોઈ કંપનીને વેચી દે છે. તેના કારણે કંપનીનું સંચાલન સરકારના હાથમાંથી ખરીદનારના હાથમાં જતું રહે છે.

જ્યારે વિનિવેશમાં સરકાર પોતાની કંપનીમાંથી કેટલોક ભાગ ખાનગી કંપનીને અથવા અન્ય કોઈ સરકારી કંપનીને વેચી દે છે.

સરકાર ત્રણ રીતે પૈસા એકઠાં કરવાની કોશિશ કરી રહી છે- વિનિવેશ, ખાનગીકરણ અને સરકારી સંપત્તિઓનું વેંચાણ.

આ ખાનગીકરણ અને વિનિવેશ એવા માહોલમાં થઈ રહ્યાં છે કે જ્યારે દેશમાં બેરોજગારી એક મોટું સંકટ બની ગઈ છે.

દેશમાં મૂડીની ઘણી અછત છે. સ્વદેશી કંપનીઓ પાસે મૂડી નથી. તેમાંથી મોટા ભાગની કંપનીઓ પર દેવું છે. બૅંકોની સ્થિતી પણ સારી નથી.

વિનિવેશ બાબતે એવી દલીલ એવી પણ છે કે સરકારી કંપનીઓમાં કામકાજની રીતમાં પરિવર્તન આવશે અને ખાનગીકરણ થવાથી જે પૈસા આવશે તેને બહેતર સેવાઓ ઉપલબ્ધ કરાવવામાં વાપરી શકાશે.

પરંતુ શું એ ખરા અર્થમાં વિનિવેશ છે?

5 જુલાઈએ બજેટ રજૂ કરતાં નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણે પબ્લિક સૅક્ટર અંડરટૅકિંગ(પીએસયૂ)માં સરકારનું રોકાણ 51 ટકાથી ઓછું કરવાની જાહેરાત કરી હતી.

તેનો સરળ શબ્દોમાં એ અર્થ થયો કે જો 51 ટકાથી ઓછા શૅર હશે તો સરકારની માલિકી ખતમ.

પરંતુ એ જ જાહેરાતમાં એ વાત પણ હતી કે સરકાર માત્ર હાલની સ્થિતિ બદલવા માગે છે, જે હાલ સરકારની 51 ટકા ડાયરેક્ટ હોલ્ડિંગની છે. તેને બદલીને ડાયરેક્ટ કે ઇનડાયરેક્ટ સરકારી હોલ્ડિંગ કરવા માગે છે.

એક ઉદાહરણ ઇન્ડિયન ઑઇલ કૉર્પોરેશન લિમિટેડનું લઈએ. તેમાં સરકારનું 51.5% ડાયરેક્ટ હોલ્ડિંગ છે. તે ઉપરાંત જીવન વીમા નિગમ (એલઆઈસી)ના 6.5ટકા શૅર પણ તેમાં છે, જે સંપૂર્ણ રીતે સરકારી કંપની છે.

તેનો અર્થ એવો થાય કે આઈઓસીએલમાં સરકારનું ઇનડાયરેક્ટ હોલ્ડિંગ પણ છે.

તો જો સરકાર આઈઓસીએલમાંથી...\n\ntl;dr:

ભારતની રાજકોષીય ખોટ રૂપિયા 6.45 લાખ કરોડની છે. તેનો અર્થ એ થયો કે ખર્ચ બહુ વધારે અને કમાણી બહુ ઓછી છે. ખર્ચ અને કમાણી વચ્ચે 6.45 લાખ કરોડનું અંતર છે.


મોદી સરકાર ‘બીજી નોટબંધી’ માંગી રહી છે, શું છે સચ્ચાઈ?\nપ્રતીકાત્મક તસવીર

ફાઇનાન્સિયલ રિઝૉલ્યૂશન એન્ડ ડિપોઝિટ ઇન્સ્યૉરન્સ (એફઆરડીઆઈ) ખરડા બાબતે મીડિયા રિપોર્ટ્સમાં અનેક શંકા વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે. તેના આધારે ઉપરોક્ત વાતો ચાલી રહી છે.

બેંકો કાચી પડે ત્યારે ડિપોઝિટરોની બેન્કમાં જમા રકમ બાબતે જે જૂના નિયમો છે, તેમાં ફેરફાર કરવાની જોગવાઈ નવા ખરડા હોવાની વાતો પણ ચાલી રહી છે.

હાલના નિયમ મુજબ, કોઈ સરકારી બેંક દેવાળું ફૂંકે તો દરેક ખાતેદારને કમસેકમ એક લાખ રૂપિયા પાછા આપવા સરકાર વચનબદ્ધ હોય છે.

તેનો અર્થ એ થાય કે બેંક દેવાળું ફૂંકે, ત્યારે ખાતેદારના ખાતામાં બે લાખ રૂપિયા જમા હોય તો તેને કમસેકમ એક લાખ રૂપિયા પાછા મળવાની ગૅરન્ટી છે.

એફઆરડીએ ખરડો સંસદના ચોમાસુ સત્રમાં રજૂ કરવામાં આવ્યો હતો, પણ તેમાંની કેટલીક જોગવાઈઓ બાબતે નિષ્ણાતોથી માંડીને સંસદસભ્યો સુધીના બધા લોકોએ ભિન્નમત વ્યક્ત કર્યો હતો.

તેથી સરકારે એ ખરડાનો મુસદ્દો સંસદની સ્થાયી સમિતિને મોકલવો પડ્યો હતો. સંસદની સ્થાયી સમિતિ શિયાળુ સત્રમાં તેનો અહેવાલ આપશે એવું કહેવામાં આવે છે.

શું છે આ ખરડો?

પ્રતિકાત્મક તસવીર

સીનિયર આર્થિક પત્રકાર પ્રંજોય ગુહા ઠાકુરતાએ કહ્યું હતું, "આ ખરડાને કારણે બેંકોમાંથી લોકોનો ભરોસો ઉઠી જશે.

"નોટબંધી ભારતીય સમાજના સૌથી નબળા વર્ગ માટે અત્યંત ખરાબ સાબિત થઈ હતી. સરકારે જે દાવાઓ કર્યા હતા એ ખોટા સાબિત થયા હતા.

જે રીતે નોટબંધી લોકહિત વિરુદ્ધની હતી એ જ રીતે આ પણ એક પ્રકારની નોટબંધી જ છે, એવું હું માનું છું.''

ખરડા બાબતે શંકા શા માટે?

પ્રતિકાત્મત તસવીર

નવા ખરડામાં બેલ-ઈન નામની એક જોગવાઈ છે. એ વિશે પ્રંજોય ગુહા ઠાકુરતાએ કહ્યું હતું, "આ જોગવાઈને આવી રીતે સમજવી જોઈએ કે બેન્કની ખોટ વધી જાય તો બેંક તે ખોટની ભરપાઈ સામાન્ય લોકોના નાણાંમાંથી કરીને ખુદને બચાવવાનો પ્રયાસ કરી શકે."

આર્થિક બાબતોના જાણકાર એમ. કે. વેણુએ કહ્યું હતું, "બેલ-ઈન બાબતે સોશિઅલ મીડિયા અને મીડિયા રિપોર્ટ્સમાં સૌથી વધુ અસમંજસ પ્રવર્તે છે.

"બેલ-ઈન જોગવાઈ સંબંધે લોકોની શંકા વાજબી છે. એ જોગવાઈ મુજબ, સરકાર જમાકર્તાના નાણાં થોડા સમય માટે રોકી શકે છે.

"નોટબંધીને કારણે લોકોના મનમાં સરકારની જે ઇમેજ બની હતી અને ભય સર્જાયો હતો, તેવું બેલ-ઈનને લીધે થઈ રહ્યું છે. તેનું કારણ છે મુસદ્દાની ભાષા.

"નાણા પ્રધાન અરુણ જેટલીએ આ સંબંધે આગામી સમયમાં સ્પષ્ટતા કરવાની વાત કરી છે."

'અંબાણી, માલ્યાનું કરજ પણ સામાન્ય લોકો ચૂકવે'

પ્રતિકાત્મક...\n\ntl;dr:

નરેન્દ્ર મોદી સરકાર નવો કાયદો લાવી રહી હોવાની ચર્ચા કેટલાક દિવસોથી સોશિયલ મીડિયા પર ચાલી રહી છે. કેટલાક લોકો તેને 'બીજી નોટબંધી' ગણાવી રહ્યા છે.


મોદી સરકારના 'માસ્ટર સ્ટ્રૉક' સામે પ્રિયંકા ગાંધીનો જાદુ કેવો ચાલશે?\nપ્રિયંકા ગાંધીનું વ્યક્તિત્વ મોહક છે. વાક્‌છટા અને વક્તૃત્વશક્તિ ગજબની છે.

એક તરફ દાદી ઇંદિરા ગાંધીનો અણસાર છે તો બીજી તરફ નહેરુ-ગાંધી પરિવારનો રાજકીય વારસો ડીએનએમાં પ્રાપ્ત થયો છે.

રાજકારણના પાઠ ગળથૂથી સાથે મેળવનાર પ્રિયંકા ગાંધી શું ઉત્તર પ્રદેશમાં મૃતપ્રાય કૉંગ્રેસ ને સાચા અર્થમાં સંજીવની પ્રદાન કરી શકશે? 47 વર્ષીય પ્રિયંકા રોબર્ટ વાર્ડ્રા-ગાંધીએ આખરે રાજકારણમાં ઝંપલાવ્યું છે.

કૉંગ્રેસે પ્રિયંકાને ચૂંટણી મેદાનમાં ઉતારીને સાચા અર્થમાં 'માસ્ટર સ્ટ્રોક'ફટકાર્યો કે છે કે 'ટ્રમ્પ કાર્ડ'ખેલ્યું છે?

ઉત્તર પ્રદેશમાં કૉંગ્રેસને ઉગારી શકશે?

છેલ્લાં 35 વર્ષથી ઉત્તરપ્રદેશમાં કૉંગ્રેસ સત્તાથી વિમુખ થઈ ચૂકી છે.

2014માં લોકસભા ચૂંટણીમાં કૉંગ્રેસને ઉત્તરપ્રદેશમાં સમ ખાવા પૂરતી લોકસભાની માત્ર બે જ બેઠકો અમેઠી અને રાયબરેલીમાં અનુક્રમે રાહુલ અને સોનિયા ગાંધીની બેઠક પર વિજય પ્રાપ્ત થયો હતો.

2017ની ઉત્તર પ્રદેશ વિધાનસભા ચૂંટણીમાં કૉંગ્રેસ ને 403માંથી માત્ર સાત બેઠકો મળી હતી.

જે 2012માં પ્રાપ્ત થયેલ 28 બેઠકોની સરખામણીમાં માત્ર 25 ટકા ગણી શકાય.

ઉત્તર પ્રદેશમાં કૉંગ્રેસનો જનાધાર ઉત્તરોત્તર ઘટીને માત્ર અમેઠી અને રાયબરેલી બેઠક પૂરતો સીમિત થઈ ચૂક્યો છે.

તાજેતરમાં સમાજવાદી પાર્ટીના અખિલેશ યાદવ અને બહુજન સમાજવાદી પાર્ટીનાં માયાવતી વચ્ચે થયેલા ગઠબંધનમાં કૉંગ્રેસ ને માત્ર બે જ બેઠકોની ઑફર કરાઈ.

પરોક્ષ રીતે એવો સંદેશો આપવામાં આવ્યો છે કે કૉંગ્રેસ હવે ઉત્તર પ્રદેશમાં રીતસર હાંસિયામાં ધકેલાઈ ગઈ છે.

ત્યારે શું પ્રિયંકા ગાંધી ખરેખર પૂર્વ ઉત્તરપ્રદેશમાં સાચા અર્થમાં કોઈ ચમત્કાર સર્જી શકશે?

રાત નાની અને વેશ ઝાઝા

પ્રિયંકા માટે રાત નાની અને વેશ ઝાઝા છે. પૂર્વ ઉત્તર પ્રદેશનો મતવિસ્તાર એટલે વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી, મુખ્યમંત્રી યોગી આદિત્યનાથના ગોરખપુર, નાયબ મુખ્ય મંત્રી કેશવપ્રસાદ મૌર્યના ફૂલપુર ઉપરાંત, મોદી સરકારના અડધો ડઝન કૅબિનેટ મંત્રીઓ પૂર્વ ઉત્તર પ્રદેશમાંથી ચૂંટણી જીતે છે.

એટલું જ નહીં, અમેઠી અને રાયબરેલીનો મત વિસ્તાર પણ પૂર્વ ઉત્તર પ્રદેશમાં આવે છે.

ગત વિધાનસભા ચૂંટણીમાં ભાજપને પૂર્વ ઉત્તર પ્રદેશમાંથી 60 ટકા જેટલી બેઠકો મળી હતી અર્થાત્ ભાજપના આ ગઢમાં ગાબડું પાડવામાં પ્રિયંકા સફળ થશે?

રાહુલ ગાંધીએ પ્રિયંકા ગાંધીની નિમણૂક અંગે જાહેરાત કરતાં કહ્યું છે કે કૉંગ્રેસ પાર્ટી ફ્રન્ટ ફૂટ પર રમવામાં માને છે અને સાથોસાથ...\n\ntl;dr:

આ વાતનું આકલન તો ચૂંટણી પરિણામ પછી જ થઈ શકે પરંતુ કૉંગ્રેસ પ્રમુખ રાહુલ ગાંધી માટે બેશક આ આખરી 'બ્રહ્માસ્ત્ર' હતું એ બાબતે કોઈ બેમત ન હોઈ શકે.


મોદી સરકારના કાર્યકાળમાં બૅન્કોના સાડા પાંચ લાખ કરોડ રૂપિયા ડૂબ્યા\nરિઝર્વ બૅન્ક ઑફ ઇન્ડિયા પાસેથી અખબારે આરટીઆઈ હેઠળ માગેલી માહિતીમાં સંબંધિત જાણકારી મળી છે.

અખબાર લખે છે કે માત્ર વર્ષ 2018ના નવ મહિનામાં જ બૅન્કોએ 1,56,702 કરોડ રૂપિયાનું દેવું 'રાઇટ ઑફ' કર્યું છે, મતલબ કે તેમણે આ રકમ એનપીએ(નોન પર્ફૉર્મિંગ ઍસેટ્સ)માં નાખી દીધી છે.

આ બાબતને એ રીતે પણ કહી શકાય કે બૅન્કો આ દેવાની ઉઘરાણી તો કરે છે, પરંતુ પોતાનાં ખાતાં ક્લિયર રાખવાં માટે આ રકમને એનપીએ જાહેર કરી દેવામાં આવે છે.

આ અહેવાલ અનુસાર એપ્રિલ 2014થી લઈને આજ સુધી એટલે કે પાંચ વર્ષમાં બૅન્કોના પાંચ લાખ 55 હજાર 603 કરોડ રૂપિયા ડૂબ્યા છે.

 સુદાનમાં સત્તા ઉથલાવનારા નેતાએ પણ રાજીનામું ધરી દીધું

મિલિટરી કાઉન્સિલના ચીફ બન્યાના બીજા જ દિવસે ઇબ્ન ઔફે પદ છોડ્યું

આફ્રિકન દેશ સુદાનમાં ઝડપથી બદલાઈ રહેલી રાજકીય સ્થિતિ વચ્ચે સંરક્ષણ મંત્રી (સૈન્ય વડા) અવાદ ઇબ્ન ઔફે પદ છોડી દીધું છે.

અવાદ 'સુદાન મિલિટરી કાઉન્સિલ'ના પ્રમુખ હતા અને તેમની આગેવાનીમાં બુધવારે દેશમાં સત્તા ઉથલાવાઈ હતી.

અવાદે પદ છોડવાની જાહેરાત સરકારી ટીવી ચેનલ પર કરી. તેમણે લેફ્ટનન્ટ જનરલ અબ્દુલ ફતહ અબ્દુર્રહમાન બુરહાનને પોતાના ઉત્તરાધિકારી જાહેર કર્યા છે.

અવાદનો આ નિર્ણય એવા સમયે આવ્યો છે, જ્યારે ઉમર અલ બશીરે રાષ્ટ્રપતિપદ પરથી રાજીનામું આપ્યા બાદ પણ લોકોનો વિરોધ અટક્યો નથી.

સુદાનના લોકોનું કહેવું છે કે તેમને આ સત્તાપરિવર્તન મંજૂર નથી, કારણ કે તેની આગેવાની કરનારા નેતાઓ પણ બશીરના અંગત છે.

ઇઝરાયલનું યાન બૅરેસેટ ચંદ્રની સપાટીથી 15 કિમી દૂર ક્રૅશ થયું

દૂર્ઘટનાગ્રસ્ત થતાં પહેલાં બૅરેસેટ દ્વારા લેવાયેલી ચંદ્રની સપાટીની અંતિમ તસવીર

બીબીસી સંવાદદાતા રૅબેકા મૉરેલના અહેવાલ મુજબ ઇઝરાયલનું પ્રથમ ચંદ્ર અભિયાન નિષ્ફળ થઈ ગયું છે. ચંદ્રની સપાટી પર ઊતરતાં જ 'બૅરેસેટ યાન' ક્રૅશ થઈ ગયું છે.

યાનના એન્જિનમાં ખરાબી સર્જાતા લૅન્ડિંગ કરતી વખતે રૉવરની બ્રૅકિંગ સિસ્ટમ કામ કરતી બંધ થઈ ગઈ હતી.

આ અભિયાનનો મુખ્ય હેતુ કેટલીક તસવીરો લેવાનો અને કેટલાક પ્રયોગો પાર પાડવાનો હતો.

અભિયાન નિષ્ફળ જતાં રશિયા, અમેરિકા અને ચીન બાદ આ સિદ્ધિ હાંસલ કરવાનું ઇઝરાયલનું સપનું અધૂરું રહી ગયું છે.

આ મિશનના પ્રમુખ મૉરિસ કાનએ કહ્યું, "અમે સફળ ન થઈ શક્યા, પરંતુ અમે કોશિશ તો કરી. મને લાગે છે કે અમે જ્યા સુધીં પહોંચ્યા છીએ ત્યાં સુધી પહોંચવાની ઉપલબ્ધિ પણ ખરેખર જબરદસ્ત છે."

તેલ અવીવના કંટ્રોલ રૂમમાંથી યાન...\n\ntl;dr:

'ઇન્ડિયન એક્સ્પ્રેસ'ના અહેવાલ મુજબ છેલ્લાં દસ વર્ષોમાં બૅન્કોના સાત લાખ કરોડ રૂપિયા ડૂબી ગયા છે.


મોદી સરકારના કૃષિકાયદા રદ કરવાના ઇન્કાર બાદ ખેડૂતો હવે શું કરશે?\nઆંદોલનકારી ખેડૂતો

કેન્દ્ર સરકારે ખેડૂતોને આ વાત ત્યારે કહી જ્યારે ખેડૂત સંગઠનોએ સરકાર પર દબાણ લાવવા માટે ભારત બંધનું એલાન આપ્યું હતું.

ઑલ ઇન્ડિયા કિસાન સભાના નેતા હનન મુલ્લાએ ગૃહમંત્રી સાથેની બેઠક બાદ કહ્યું કે અમિત શાહ બુધવારે સવારે કૃષિકાયદામાં સંધોધન કરવા માટે લેખિતમાં આશ્વાસન આપશે.

મુલ્લાએ કહ્યું કે બુધવારે બપોરે આંદોલનકારી ખેડૂતો સિંધુ બૉર્ડર પર સરકારના પ્રસ્તાવ પર ચર્ચા કરશે.

તેઓએ કહ્યું કે ખેડૂતો સંશોધન નહીં પણ આ ત્રણ કાયદા રદ કરાવવા માગે છે. જોકે કેટલાક ખેડૂતનેતાઓ ઇચ્છે છે કે સરકારના પ્રસ્તાવને ફગાવતા પહેલાં તેના પર ચર્ચા થવી જોઈએ.

મંગળવારે ખેડૂતોના ભારત બંધને 25 રાજકીય પાર્ટીઓએ સમર્થન આપ્યું હતું. તેમાં ટ્રેડ યુનિયન, રીટેલ અને ટ્રાન્સપૉર્ટ ઍસોસિયેશન અને ઘણા વેપારી એકમો સામેલ હતાં.

બુધવારે પ્રસ્તાવિક વાર્તા સ્થગિત

ખેડૂત આંદોલન

મંગળવારે મોડી રાતે અમિત શાહ સાથે ખેડૂત સંગઠનોના નેતાઓની થયેલી ઔપચારિક મુલાકાત બાદ બુધવારે સરકાર સાથેની ખેડૂતોની પ્રસ્તાવિક વાર્તા સ્થગિત કરાઈ છે.

અત્યાર સુધીમાં ખેડૂત સંગઠનોએ વલણ સ્પષ્ટ નથી કર્યું કે તેઓ હવે શું કરશે. અમિત શાહ અને કેન્દ્રીય કૃષિમંત્રી નરેન્દ્રસિંહ તોમરે 14 ખેડૂતનેતાઓ સાથે મુલાકાત કરી હતી.

રાષ્ટ્રીય કિસાન મહાસંઘના બે નેતા પણ ગૃહમંત્રીની સાથેની બેઠકમાં સામેલ હતા.

આ સંઘના પ્રવક્તા અભિમન્યુ કોહારે કહ્યું :

"સરકારના લેખિત પ્રસ્તાવ મળ્યા બાદ ખેડૂતનેતાઓ પોતાની આગામી રણનીતિ નક્કી કરશે. ખેડૂતનેતાઓ પોતાની બધી માગોને લઈને પ્રતિબદ્ધ છે. તેમાં ત્રણ નવા કૃષિકાયદાને રદ કરવા, એમએસપી ગૅરંટી લૉ અનિવાર્ય કરવો, વીજળીબિલ માફ કરવું અને પરાળ બાળનારા ખેડૂતો પર કરેલો દંડ પરત લેવો સામેલ છે."

હવે ખેડૂતો શું કરશે?

હજુ પણ સરકાર અને ખેડૂતો વચ્ચે કોઈ સહમતી નથી સધાઈ. ખેડૂતનેતાઓ અનુસાર અમિત શાહ સાથે મંગળવારે ઇન્ડિયન કાઉન્સિલ ઑફ ઍગ્રિકલ્ચર રિસર્ચ પૂસા કૉમ્પલેક્સમાં બેઠક યોજાઈ હતી.

બેઠકમાં અમિત શાહે કહ્યું કે કૃષિમંત્રી નરેન્દ્રસિંહ તોમરે એક પ્રસ્તાવ રજૂ કરશે. જેમાં ત્રણેય કાયદાઓમાં સંશોધનની વાત હશે.

ક્રાંતિકારી કિસાન યુનિયનના દર્શનપાલે કહ્યું છે કે તેમને કેન્દ્ર સરકારનો સંશોધન પ્રસ્તાવ સ્વીકાર્ય નથી. તેમણે કહ્યું કે ત્રણેય કાયદા પરત લેવાયા બાદ જ વિરોધ પૂર્ણ થશે.

જોકે, બુધવારે સિંઘુ બૉર્ડર પર કેન્દ્ર સરકારના પ્રસ્તાવ પર સંયુક્ત કિસાન મોરચાની બેઠક યોજાશે અને તેમાં આગળની રણનીતિ...\n\ntl;dr:

ગૃહમંત્રી અમિત શાહે મંગળવારે મોડી સાંજે ખેડૂતસંગઠનોના એક સમૂહને કહ્યું કે સરકાર ત્રણ નવા કૃષિકાયદાને પરત ન લઈ શકે.


મોદી સરકારના બજેટ પર આર્થિક સર્વેક્ષણની કેટલી અસર?\nઆ સર્વેક્ષણ ઉપરથી નિર્મલા સિતારમણનું અંદાજપત્ર કયા પડકારોને જવાબ આપતું હોવું જોઈએ એનો દિશાનિર્દેશ સાંપડે છે.

પહેલો મુદ્દો છે જીડીપી ગ્રોથ 7 ટકાના દરે વૃદ્ધિ પામશે તેવું અંદાજવામાં આવ્યું છે.

હવે ભારતે જો વડાપ્રધાન મોદીની જાહેરાત મુજબ આવનાર પાંચ વર્ષમાં (નાણાકીય વર્ષ 2025) 5 ટ્રિલિયન ડૉલરની અર્થવ્યવસ્થા બનવું હોય, તો સરેરાશ 8 ટકાના દરે અર્થવ્યવસ્થા વિકસવી જોઈએ.

આ દિશામાં જવા માટે આગામી અંદાજપત્રમાં શું દિશા નિર્દેશ હોય તેની સરખામણી રસપ્રદ થઈ રહે.

2020ના નાણાકીય વર્ષ દરમિયાન જીડીપીનો વિકાસ વધતા ખાનગી રોકાણ અને "Robust Consumption" એટલે કે વપરાશકારો દ્વારા ખરીદીમાં સારી એવી વૃદ્ધિને કારણે થવાનો છે.

જો આમ થવાનું હોય તો સરેરાશ વ્યક્તિના હાથમાં પર્સનલ ડિસ્પોઝેબલ ઇન્કમ એટલે કે વાપરવાલાયક અંગત આવક વધવી જોઈએ.

આવું તો જ શક્ય બને જો બચતના દરમાં વૃદ્ધિ થાય અથવા વપરાશકારની ખરીદીને પ્રોત્સાહન મળે એ પ્રમાણે એને બૅન્કો અને નાણાકીય સંસ્થાઓમાંથી નાણાં મળતાં થાય.

જીડીપીના 7 ટકાના વૃદ્ધિદર સામે આવું એકદમ પ્રોત્સાહક વાતાવરણ ઊભું થાય તે માટે દેશમાં ફૂલ ગુલાબી માહોલ હોવો જોઈએ.

અર્થવ્યવસ્થાને મદદરૂપ થાય તેવું બીજું પરિબળ, જે આ આર્થિક સર્વેક્ષણમાં જણાવવામાં આવ્યું છે તે ક્રૂડ ઓઇલના વૈશ્વિક ભાવ 2020 દરમિયાન ઘટાડા તરફી રહેશે તેવું છે.

સ્વાભાવિક છે આમ થાય તો વેપાર ખાધ ઘટે અને દેશના વપરાશકારને ઊર્જા વ્યાજબી ભાવે મળી રહે. સર્વેનું આ તારણ નાણામંત્રીને માટે મોટી રાહત આપનાર રહ્યું.

આવકને લાગે વળગે છે ત્યાં સુધી આંતરરાષ્ટ્રીય ક્ષેત્રે નીચો વિકાસ દર, વેપાર ક્ષેત્રે તણાવ તેમજ ઘરઆંગણે હજુ પણ ધાર્યા મુજબની ન થતી ગુડ્સ અને સર્વિસ ટૅક્સની આવક અને કૃષિનો નીચો વિકાસ દર છે.

ચીફ ઇકૉનૉમિક એડવાઈઝર કે. વી. સુબ્રમણ્યને સર્વે રજૂ થયા બાદના એક ઈન્ટરવ્યૂમાં કહ્યું તેમ 'Key takeaway is that investment is a must for increase in growth. Increase in investment raises productivity and exports'.

આમ નાણામંત્રી પોતાનું બજેટ રજૂ કરે ત્યારે તેમણે મુખ્ય નીચેના પ્રશ્નોના જવાબ મળી રહે તે જોવું પડશે.

1. આવનારાં પાંચ વર્ષમાં જીડીપીનો સરેરાશ વૃદ્ધિ દર આઠ ટકા રહે તે માટેની સ્પષ્ટ વ્યૂહરચના અને ઉપાયો.

2. આગામી નાણાકીય વર્ષ દરમિયાન અર્થવ્યવસ્થાની વૃદ્ધિનું મુખ્ય પરિબળ રોકાણ રહેવાનું છે. ખાનગી ક્ષેત્રના રોકાણના વિવિધ પ્રકારોને કઈ રીતે પ્રોત્સાહન મળે...\n\ntl;dr:

બજેટ રજૂ થવાનું હોય તેના પહેલાં જેની આતુરતાપૂર્વક રાહ જોવાતી હોય તે ઇકૉનૉમિક સર્વે એટલે કે આર્થિક સર્વેક્ષણ સંસદ સમક્ષ રજૂ થઈ ચૂક્યું છે.


મોદી સરકારના રાજમાં મહિલાઓ ખરેખર વધારે સુરક્ષિત? : રિયાલિટી ચેક\nશું તે ઘટના પછી ભારતમાં મહિલાઓ જાતીય હુમલાની બાબતમાં વધારે સલામત થઈ છે ખરી?

2012માં બનેલા તે બનાવના કારણે દેશભરમાં ભારે આક્રોશ ફેલાયો હતો. તેના કારણે ભારતીય રાજકારણમાં જાતીય હિંસાનો મુદ્દો અગત્યનો બન્યો હતો.

આ ઘટનાના બે વર્ષ બાદ સત્તા પર આવેલી ભાજપ સરકાર એ બાબત પર ભાર મૂકતી રહી છે કે જાતીય હિંસાનો સામનો કરવા માટે વધારે કડક કાયદાઓ ઘડવામાં આવ્યા છે.

પરંતુ વિપક્ષ કૉંગ્રેસ કહે છે કે પહેલાં કરતા પણ ભારતીય નારી વધારે અસુરક્ષિત છે.

હવે વધુ સ્ત્રીઓ પોતાનાં પર થયેલા જાતીય હુમલાની ફરિયાદ કરવાં આગળ આવે છે અને બળાત્કારના કેસમાં કેટલીક વધારે આકરી સજાની જોગવાઈ કરવામાં આવી છે.

આમ છતાં મહિલાઓ આજે પણ માત્ર જાતીય હુમલાની ફરિયાદ કરવાની બાબતમાં જ નહીં, પણ ન્યાય મળે તે બાબતમાં પણ મુશ્કેલીઓનો સામનો કરી રહી છે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

ફરિયાદમાં વધારો

નેશનલ ક્રાઇમ રેકૉર્ડ્સ બ્યૂરોના 2016 સુધીના આંકડા દર્શાવે છે કે પોલીસમાં નોંધાતી બળાત્કારની ફરિયાદોમાં વધારો થઈ રહ્યો છે.

દિલ્હીમાં 2012માં બસમાં ગૅંગ-રેપનો કિસ્સો બન્યો તે પછી બળાત્કારની ફરિયાદોમાં મોટો વધારો નોંધાયો છે.

ફરિયાદોમાં વધારો થયો તે માટેનું એક કારણ આ બાબતમાં વધેલી સભાનતા પણ છે.

આ ઉપરાંત એવા પણ પુરાવા મળે છે કે મહિલા પોલીસ અધિકારીઓની સંખ્યામાં વધારો થયાની પણ અસર થઈ છે. મહિલા પોલીસ સ્ટેશનો ખોલવામાં આવ્યા તેનાથી પણ ફરક પડ્યો છે.

નાગરિકોમાં વધેલા આક્રોશને કારણે 2012માં કાયદામાં પણ ફેરફારો થયા હતા.

બળાત્કારની વ્યાખ્યામાં ફેરફાર કરીને શરીરના કોઈ પણ ભાગ સાથે સેક્સ્યુલ ચેડાં કરવામાં આવ્યાં હોય તેનો પણ સમાવેશ કરી લેવાયો હતો.

આ ઉપરાંત પીછો કરવો, છુપાઇને જાતીય ક્રિયાઓ કે અંગો જોવાં, એસિડથી હુમલો કરવો વગેરેને પણ ચોક્કસ ગુનાની વ્યાખ્યામાં આવરી લેવાયાં હતાં.

તે માટે વધારે આકરી સજાની જોગવાઈઓ 2013માં કરવામાં આવી હતી.

આ ઉપરાંત ગયા વર્ષથી 12 વર્ષથી નીચેની ઉંમરનાં એટલે કે સગીર પર બળાત્કારનાં કિસ્સામાં ફાંસીની સજાની પણ મંજૂરી આપવામાં આવી છે.

16 વર્ષથી નીચેની કિશોરી પર બળાત્કાર બદલ થતી કેદની લઘુતમ સજામાં પણ વધારો કરાયો હતો.

જોકે, હજુ પણ એવા પુરાવા મળી રહ્યા છે કે દેશમાં જાતીય હિંસાના ઘણા કિસ્સાઓમાં ફરિયાદ થતી નથી.

એક અખબારે 2015-16ના ગુનાખોરીના સત્તાવાર આંકડા મેળવીને, તેની સરખામણી રાષ્ટ્રવ્યાપી પરિવાર આરોગ્યના સર્વે સાથે કરાયો હતો.

આ સર્વેમાં સ્ત્રીઓને જાતીય હિંસાનો અનુભવ...\n\ntl;dr:

છ વર્ષ પહેલાં દિલ્હીમાં એક  વિદ્યાર્થિની પર બસમાં સામૂહિક બળાત્કાર  થયો હતો અને બાદમાં તે વિદ્યાર્થિનીનું મૃત્યુ થયું હતું.


મોદી સરકારના હિંદુ રાષ્ટ્રવાદના એજન્ડાને પાર પાડવા માટે મહત્ત્વપૂર્ણ સાબિત થયું વર્ષ 2019\nઆ વર્ષે જનતાએ નરેન્દ્ર મોદીને ભારે મોટો મેન્ટેડ આપીને "મોદી 2" સરકારના ઇરાદાઓ માટે પોતાની સંમતિનો સિક્કો માર્યો હતો.

આ વર્ષે જ યોજાયેલી લોકસભાની ચૂંટણીમાં તેમને જંગી બહુમતી સાથે જીત મળી,

પણ બીજી બાજુ વર્ષના અંત સુધીમાં સાડા પાંચ વર્ષ જૂની તેમની સરકારને નાગરિકતા સુધારા કાયદાના વિરોધનો સામનો કરવાનો વારો આવ્યો.

આગામી વર્ષે આ વિવાદાસ્પદ કાયદાનો વિરોધ દેશભરમાં ચાલુ રહે તેવી શક્યતા છે, ત્યારે આગામી વર્ષ વડા પ્રધાન માટે પડકારભર્યું બની રહેશે તેમ લાગે છે.

વિશ્લેષકો કહે છે કે વર્ષ 2019ને ભાજપ સરકારના પોતાના હિન્દુ રાષ્ટ્રવાદના એજન્ડાને લાગુ કર્યાના વર્ષ તરીકે યાદ રાખવામાં આવશે.

છેલ્લાં પાંચ વર્ષોથી તેના માટે તૈયારીઓ થઈ રહી હતી અને તેનો અમલ થઈ રહ્યો છે.

જોકે, હાલના તબક્કે મોદી સરકારે થોડી પીછેહઠ કરવી પડી હોય તેમ લાગે છે.

22 ડિસેમ્બરે વડા પ્રધાને દિલ્હીમાં જાહેરસભામાં ભાષણ આપ્યું તેના પરથી આવો અંદાજ મૂકી શકાય છે.

જોકે, મોટા ભાગના વિશ્લેષકો માને છે કે 2020નું વર્ષ પણ હિન્દુ રાષ્ટ્રના એજન્ડાને લાગુ કરવાના વર્ષ તરીકે સાબિત થઈ શકે છે.

તેમાં સમાન નાગરિક ધારો અને ધર્મ પરિવર્તન વિરોધી કાયદાનો સમાવેશ થઈ શકે છે.

દેશના રાજકારણમાં "ડિફૉલ્ટ રિસેટ"

આ વર્ષે જનતાએ નરેન્દ્ર મોદીને ભારે મોટો મેન્ડેટ આપીને "મોદી 2" સરકારના ઇરાદાઓ માટે પોતાની સંમતિનો સિક્કો માર્યો હતો.

આ વર્ષે જનતાએ નરેન્દ્ર મોદીને ભારે મોટો મૅન્ડેટ આપીને "મોદી 2" સરકારના ઇરાદાઓ માટે પોતાની સંમતિનો સિક્કો માર્યો હતો.

આ સંદર્ભમાં લખનૌના સિનિયર પત્રકાર વીરેન્દર નાથ ભટ 2019ને મહત્ત્વનું વર્ષ માને છે.

તેમના વિચાર પ્રમાણે ભાજપે 2019ના વર્ષમાં દેશના રાજકારણમાં "ડિફૉલ્ટ રિસેટ" કરવાનું કામ જોરશોરથી શરૂ કરી દીધું છે.

તેમના જણાવ્યા અનુસાર ટ્રિપલ તલાક હોય , કલમ 370 હઠાવવાની વાત હોય કે પછી અયોધ્યામાં રામમંદિર માટેનો આવેલો ચુકાદો; અને હવે નાગરિકતા સુધારા કાનૂન પસાર કરવામાં આવ્યો તે બધી બાબતોને "ડિફૉલ્ડ રિસેટ" કરવાની રીતે જોવી જોઈએ.

તેઓ કહે છે, "ભારતનું બંધારણ ઘડાયું તે ભારત રાષ્ટ્રના નિર્માણનું ફુલસ્ટોપ નહોતું. તે પ્રક્રિયા આજે પણ ચાલી રહી છે.

ઘણા બધા એવા વણઉકેલ્યા સવાલો હતા, જેને હંમેશાં માટે ઉકેલી દેવામાં આવ્યા છે.

નરેન્દ્ર મોદીનાં સાડા પાંચ વર્ષના શાસનકાળમાં હું રાજકારણ, સમાજકારણ અને અર્થતંત્રમાં જે ડિફૉલ્ટ સેટિંગ હતું તેને બદલાતું જોઈ રહ્યો...\n\ntl;dr:

2019નું વર્ષ વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી અને તેમના ભારતીય જનતા પક્ષ માટે વિમાસણભર્યું રહ્યું.


મોદી સરકારની આ ભૂલને કારણે દેશના અર્થતંત્રની કફોડી હાલત થઈ?\nત્યારે એવો સવાલ ઊભો થયો હતો કે ભારતનું અર્થતંત્ર સાવ ખોખલું થઈ ગયું છે કે શું? સવાલ એટલા માટે થયો કે ચંદ્રશેખર ફેબ્રુઆરી 1991માં બજેટ રજૂ કરી શક્યા નહોતા.

વિશ્વ બૅંક અને આઈએમએફે ભારતને અપાતી બધી મદદ અટકાવી દીધી હતી. સરકારે (40 ટન બૅંક ઑફ ઇંગ્લૅન્ડમાં અને 20 ટન યુનિયન બૅંક ઑફ સ્વિટ્ઝર્લૅન્ડમાં એમ) 67 ટન સોનું ગીરવે મૂકીને 6 અબજ ડૉલર મેળવ્યા હતા.

ભારતના આ પગલાં પછી આઈએએમએફે 22 લાખ ડૉલરની લોન આપી. તે વખતે મોંઘવારીનો દર 8.4 ટકા સુધી પહોંચ્યો હતો.

12 નવેમ્બર, 1991ના રોજ વર્લ્ડ બૅંકનો 'ઇન્ડિયા - સ્ટ્રક્ચરલ ઍડજસ્ટમેન્ટ ક્રૅડિટ રિપોર્ટ' જાહેર થયો તેમાં જણાવ્યા અનુસાર વડા પ્રધાન તરીકે આવેલા નરસિંહ રાવે તેમની નીતિઓને અપનાવવા માટેનું વચન આઈએમએફ-વર્લ્ડ બૅંકને આપ્યું હતું.

રાવ સરકારમાં નાણામંત્રી તરીકે મનમોહન સિંહે આર્થિક ઉદારીકરણની નીતિઓના ત્રણ પગલાં લીધાં -  વૈશ્વિકીકરણ, બજાર આધારિત અર્થતંત્ર અને મૂડીરોકાણ.

આ ત્રણ નીતિઓને આધારે જ વર્લ્ડ બૅંક અને આઈએમએફ પાસેથી જંગી લોનો લેવામાં આવી હતી.

વર્લ્ડ બૅંકની તમામ શરતો માની લેવામાં આવી હતી અને માળખાકીય રોકાણમાં ફેરફારો શરૂ થઈ ગયા હતા.

ભારતમાં વિદેશી મૂડીરોકાણ પણ આવવા લાગ્યું હતું. લાઇસન્સ પરવાના રાજ ખતમ કરીને ઉદ્યોગોને મોકળાશ આપવામાં આવી હતી.

આર્થિક ઉદારીકરણ ઝડપથી ફેલાયું. સરકારી કંપનીઓનું ખાનગીકરણ કરવાનું વિચારાવા લાગ્યું. અને જોતજોતામાં ભારતીય અર્થતંત્રની ગાડી પાટા પર દોડવા લાગી.

આર્થિક સુધારાની આ નીતિ આગલી સરકારોએ પણ ચાલુ રાખી.

1991થી શરૂ થયેલા આર્થિક વિકાસની ગતિ જોઈએ તો ખ્યાલ આવશે કે 1991થી 2010 સુધી ભારતનો વિકાસ દર દુનિયાના અન્ય ઘણા દેશોની સરખામણીએ ખૂબ સારો રહ્યો હતો.

આર્થિક વિકાસના કારણે એ વર્ગમાં પણ ઉત્સાહ ફેલાયો, જે હજી સુધી ક્યારેય વેરા માળખામાં આવ્યો નહોતો.

અથવા તો કહો કે જે ક્ષેત્ર મૉનિટાઇઝેશનથી દૂર હતાં અથવા ઇનફૉર્મલ સૅક્ટરમાં હતાં ત્યાંના લોકો પણ બજારમાં ખરીદી કરવાની ક્ષમતા હાંસલ કરી શક્યા.

ખાસ કરીને માળખાગત ક્ષેત્ર સાથે સંકળાયેલા લોકો, જે બિલકુલ અસંગઠિત હતા, તેમને પણ મળી રહેલા કામ અને મજૂરીને કારણે જીડીપીમાં વધારો દેખાવા લાગ્યો હતો.

ધ્યાનથી જોશો તો ખ્યાલ આવશે કે ભારતનો આર્થિક વિકાસ ત્રણ સ્તર પર થયો છે. ભારતની કંપનીઓની ગણના બહુરાષ્ટ્રીય કંપનીઓ તરીકે થવા લાગી.

બહુરાષ્ટ્રીય કંપનીઓએ ભારતમાં રોકાણ કરવાનું શરૂ કર્યું. શહેરના મધ્યમ વર્ગના લોકોની...\n\ntl;dr:

ચંદ્રશેખર વડા પ્રધાન બન્યા ત્યારે દેશની આર્થિક હાલત એટલી ખરાબ હતી કે તેમણે આરબીઆઈનું સોનું ગીરવે મૂકવું પડ્યું હતું એ વાત યાદ કરો.


મોદી સરકારની ટીકા બાદ યશવંત સિંહા પર નાણામંત્રી જેટલીના પ્રહાર\nનાણા મંત્રી અરુણ જેટલી

જેટલીએ યશવંત સિંહાને '80 વર્ષીય નોકરી ઉમેદવાર' કહ્યા છે. તેમણે સિંહા વિશે કહ્યું કે સિંહા પોતે પોતાનો રેકોર્ડ ભૂલી ગયા છે અને નીતિના બદલે વ્યક્તિઓ પર ટિપ્પણીઓ કરી રહ્યા છે.

યશવંત સિંહાનો લેખ

અત્રે નોંધવું કે યશવંત સિંહાએ એક અંગ્રેજી અખબારમાં લેખ લખીને મોદી સરકારની આર્થિક નીતિઓની ભારે ટીકા કરી હતી.

તેમણે તો ત્યાં સુધી લખી દીધું હતું કે વડાપ્રધાને ગરીબી નજીકથી જોઈ છે એટલે તેમના નાણામંત્રી સુનિશ્ચિત કરી રહ્યા છે કે બધા જ ભારતીયો ગરીબીને નજીકથી નિહાળે.

ચિદમ્બરમ સાથે મીલિભગત

યશવંત સિંહા અને કોગ્રેસી નેતા પી. ચિદમ્બરમ વચ્ચે મીલિભગતનો જેટલીઓ આરોપ મૂક્યો

આ મામલે જેટલીએ આરોપ લગાવ્યો કે સિંહા વરિષ્ઠ કોંગ્રેસી નેતા અને પૂર્વ નાણામંત્રી પી. ચિદમ્બરમ સાથે મળી ગયા છે.

સમાચાર એજન્સી પાટીઆઈના અનુસાર એક પુસ્તક વિમોચનના કાર્યક્રમમાં ભાષણ આપતી વખતે જેટલીએ નામ લીધા વગર સિંહા પર પલટવાર કર્યો હતો.

તેમણે કહ્યું કે મારી પાસે પૂર્વ નાણામંત્રી હાવોનું સુખ નથી તથા પૂર્વ નાણામંત્રીમાંથી કટારલેખક થઈ ગયા હોવાનું સુખ પણ નથી.

એજન્સી અનુસાર, જેટલીનો ઈશારો સિંહા અને ચિદમ્બરમ પર હતો.

પુસ્તકનું યોગ્ય નામ

જેટલીએ સિંહાને તેમનો ટ્રેક રેકોર્ડ યાદ કરાવ્યો

જેટલીએ કહ્યું, " પૂર્વ નાણામંત્રી હોવાને કારણે હું સહેલાઈથી નીતિગત નિર્ણયો ન લેવાયા હોવાની વાતને ભૂલી શકું છું. 1998 અને 2002માં ( સિંહાના નાણામંત્રી તરીકેના કાર્યકાળ)માં 15 ટકા એનપીએ ભૂલી શકું છું."

"મારી અનુકૂળતા અનુસાર હું 1991માં બચેલું ચાર બિલિયન અમેરિકી ડોલરનું રિઝર્વ ભૂલી શકું છું. હું આખી વાર્તા જ બદલી શકું છું."

તેમણે વઘુમાં ઉમેર્યું, "સાંઠગાંઠ કરી લેવાથી તથ્યો નથી બદલાઈ જતાં."

પુસ્તક વિમોચનના પ્રસંગે જેટલીએ સિંહા પર પ્રહાર કરતા કહ્યું કે કદાચ પુસ્તકનું યોગ્ય નામ ઇન્ડિયા@70, મોદી@3.5 અને એક નોકરીનો ઉમેદવાર@80 રાખી શકાયું હોત.

84 વર્ષીય યશવંત સિંહાએ એખબાર ઇન્ડિયન એક્સપ્રેસમાં 'I need to speak up now' એટલે કે 'મારે હવે બોલવું જ પડશે' શીર્ષક હેઠળ લેખ લખ્યો હતો.

તેમણે સરકારના જીએસટી અને નોટબંધી જેવા નિર્ણયોની ટીકા કરતા લખ્યું કે નાણામંત્રીએ અર્થવ્યવસ્થાને ખાડામાં ધકેલી દીધી છે.

એપ્રિલથા જૂનના ત્રિમાસિક ગાળામાં ભારતનો વિકાસદર ઘટીને 5.7 ટકા પર આવી ગયો છે. જે ગત ત્રણ વર્ષમાં સૌથી ઓછો છે.

(તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો)

\n\ntl;dr:

ભાજપના નેતા યશવંત સિંહાએ અર્શવ્યવસ્થા મામલે મોદી સરકારની ટીકા કરી તેની સામે હવે નાણામંત્રી અરૂણ જેટલીએ પ્રતિક્રિયા આપી છે.


મોદી સરકારનું બજેટ મંદીમાંથી ઉગારવામાં અસમર્થ કેમ? - દૃષ્ટિકોણ\nસૌ પ્રથમ તો એટલે કે નાણામંત્રીએ એ સ્વીકાર્યું પણ નથી કે અર્થતંત્ર ઘણું જ ધીમું પડી ગયું છે! બજેટ એવી રીતે રજૂ થયું છે, જાણે મંદી છે જ નહીં.

બિઝનેસમાં સરળતાની બાબતમાં ભારતની સ્થિતિ સુધરી છે તેનો વારંવાર તેમણે ઉલ્લેખ કર્યો, પરંતુ દેશમાં ગરીબી વધી છે તેની વાત ના કરી, ભ્રષ્ટાચારની બાબતમાં દેશનું રૅન્કિંગ બગડ્યું છે તેનો પણ ઉલ્લેખ ના કર્યો.

શિક્ષણ અને આરોગ્યની સુવિધામાં બહુ ધીમી ગતીએ વધારો થઈ રહ્યો છે અને લોકોની ખરીદશક્તિ ઘટી રહી છે તેમની પણ વાત નથી કરી.

તમે સમસ્યાને સ્વીકારો જ નહીં તો તેના ઉકેલ માટે કેવી રીતે વિચારી શકો?

આજે અર્થતંત્રમાં સૌથી મોટી સમસ્યા છે ગ્રાહકોની માગમાં ઘટાડો; પણ બજેટમાં તેના પર પૂરતું ધ્યાન અપાયું નથી.

નાણામંત્રીએ કૉર્પોરેટ સૅક્ટરની કંપનીઓ માટે ઘણું બધું કર્યું છે, જેમ કે નવી ઉત્પાદક કંપનીઓ માટે કૉર્પોરેટ-ટૅક્સ ઘટાડીને વિશ્વમાં સૌથી ઓછો એવો 15% કરી દેવાયો, ડિવિડન્ટ ડિસ્ટ્રીબ્યુશન ટૅક્સ દૂર કરાયો, કૅપિટલગેઇન-ટૅક્સ અને વેલ્થ-ટૅક્સ ઘટાડાયો; નિકાસ માટે વધારે પ્રોત્સાહનો જાહેર કરાયાં; વિદેશી મૂડીરોકાણમાં છૂટછાટો અપાઈ.

આ બધાં જ પગલાં અર્થતંત્રની પુરવઠા બાજુ માટે લેવાયાં છે. આપણા અર્થતંત્રને જરૂર છે માગ બાજુ માટે પગલાં લેવામાં આવે. માગની બાબતમાં ઊલટું થયું છે અને કૃષિ માટેની ફાળવણીમાં ઘટાડો થયો છે.

વાસ્તવિક દરે શિક્ષણ માટેની ફાળવણી વધારાઈ નથી. મનરેગા માટેની ફાળવણીમાં 13% જેટલો ઘટાડો થયો છે.

બીજું કે આવકવેરામાં ઘટાડાથી માગમાં વધારો થશે, કેમ કે તળિયાની 40 ટકા વસતિની સામે આવકવેરો ભરતા (વસતિના માત્ર 2% આવકવેરો ભરનારા) લોકો એટલાં નાણાં વાપરતા નથી.

ટૂંકમાં બજેટને કારણે અર્થતંત્ર માટે જરૂરી એવી ગ્રાહકોની માગમાં વધારો થાય તેવું કશું થવાનું નથી. એ જ રીતે ખાદ્યપદાર્થો માટેની સબસિડીમાં ઘટાડો થયો છે, તેના કારણે તળિયાની 40 ટકા વસતિ દ્વારા થતો ઉપભોગ ઘટશે.

બજેટમાં 'કિસાન સન્માન યોજના'ની વાત કરવામાં આવી હતી, પણ આંકડા દર્શાવે છે કે તેનો લાભ મળતો હોય તેવા ખેડૂતોની સંખ્યા ઘટી છે.

યોજનાનો ત્રીજો હપતો માત્ર 25% ખેડૂતો સુધી જ પહોંચ્યો છે.

આના કારણે એ મહત્ત્વનો મુદ્દો પણ ધ્યાને ચડે છે કે આ પ્રકારના સરકારી કાર્યક્રમોનો સ્વતંત્ર રીતે અભ્યાસો કરીને તેનું મૂલ્યાંકન કરનારી કોઈ વ્યવસ્થા પણ નથી. આવા અભ્યાસથી સરકારને ઘણો ફાયદો થઈ શકે છે!

નીતિઓ અંગેની બીજી સમસ્યા એ છે કે વસતિના તળિયાના 30થી 40% લોકોને બાકાત જ રાખી...\n\ntl;dr:

નાણાકીય વર્ષ 2020-21નું અંદાજપત્ર નિરાશ કરનારું છે!


મોદી સરકારનો કોરોનાની રસીને લઈને શું છે પ્લાન અને રસી કોને પહેલાં અપાશે?\nપ્રતીકાત્મક તસવીર

આ બેઠકમાં સ્થિતિની ચર્ચાની સાથે સાથે કોરોના વાઇરસની રસી મામલે પણ ચર્ચા થઈ હતી.

ઉપરાંત બેઠકમાં કોરોના વાઇરસની રસી દેશમાં કેવી રીતે પહોંચશે અને કોને મળશે એ મામલે પણ ચર્ચા થઈ હતી.

આ વર્ચ્યુલ બેઠકમાં રસીકરણની વિસ્તૃત યોજના તૈયાર કરવા મામલે રાજ્યોને સૂચના આપવામાં આવી છે.

સતત કોરોના વાઇરસના વધી રહેલા કેસ મામલે વડા પ્રધાને કહ્યું કે કોરોનાના દર્દીઓને ઑક્સિજન મળી રહે અને મૃત્યદર એક ટકાથી પણ ઓછો રાખવો એ પ્રાથમિકતા હોવી જોઈએ.

ભારતને રસી ક્યારે મળશે?

ભારતમાં એપ્રિલ કે મે મહિના સુધીમાં રસી આવી શકે એવા ઘણા અહેવાલો પણ પ્રસારિત થયા હતા અને લોકોમાં પણ એ ઇંતજાર છે કે દેશને રસી ક્યારે મળશે.

આ મામલે બેઠકમાં વાત કરતાં વડા પ્રધાને કહ્યું કે રસી ક્યારે આવશે તેનો સમય અમે નક્કી ન કરી શકીએ. એ વિશે વૈજ્ઞાનિકો કહેશે કે ક્યારે રસી આવશે.

મોદીએ કહ્યું, "હજી એ નક્કી નથી કે રસીની કિંમત કેટલી હશે. ભારતમાં વિકસાવવામાં આવતી બે રસીનું કામ ઘણું આગળ ચાલી રહ્યું છે. ભારત સરકાર વિદેશી કંપનીઓ સાથે પણ રસી અંગે સંપર્કમાં છે. કેટલાક લોકો પર રસીની આડઅસર વર્ષો પછી પણ જોવા મળે છે એટલે આ અંગે વૈજ્ઞાનિકો જ નક્કી કરશે."

"દરેક નાગરિકને કોરોનાની રસી મળે એ અમારી રાષ્ટ્રીય પ્રતિબદ્ધતા છે. દરેક રાજ્ય અને અન્ય સંસ્થાઓએ આ મિશનને વ્યવસ્થિત રીતે પાર પાડવા માટે ટીમના રૂપમાં કામ કરવું પડશે."

તેમણે રાજ્યોને કોરોનાની રસીને નીચલા સ્તરે પહોંચાડવા માટે રસીકરણની વિસ્તૃત યોજના તૈયાર કરી લેવાનું કહ્યું.

તેમણે ઉમેર્યું, "ભારત પાસે રસીકરણનો જે અનુભવ છે એ દુનિયાના મોટોમોટા દેશો પાસે પણ નથી. ભારત પાસે રસીકરણ માટે જરૂરી ગતિ અને સુરક્ષાના ઉપાયો પહેલાંથી જ છે."

દેશમાં રસી પહોંચશે કેવી રીતે?

વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ કહ્યું કે રસીના વિતરણની વ્યવસ્થા રાજ્યો અને કેન્દ્ર સરકાર સાથે મળીને કરશે.

રાજ્યોને રસીકરણની વ્યવસ્થાની તૈયારી શરૂ કરી દેવાનું કહેતા વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ જણાવ્યું, "રાજ્ય અને જિલ્લા સ્તરે રસીકરણ માટેની વ્યવસ્થા કરવી જોઈએ. રસીના સંગ્રહ માટે વધારે કોલ્ડ સ્ટોરેજની જરૂર પડશે જેની વ્યવસ્થા રાજ્ય સરકારોએ જિલ્લા અને તાલુકા સ્તરે કરવી પડશે."

તેમણે સ્થાનિક સ્તરે ટાસ્ક ફોર્સ બનાવવાનું સૂચન પણ કર્યું. તેમણે કહ્યું કે રસીકરણની વ્યવસ્થા લાંબા ગાળા સુધી ટકી રહે તેવી હોવી જોઈએ કારણ કે કોરોના સામેની લડત લાંબી ચાલશે.

રસી આપવા માટે બેઠકમાં શું...\n\ntl;dr:

દેશમાં કોરોના વાઇરસના નવા કેસ વધી રહ્યા છે અને સ્થિતિ ખરાબ થઈ રહી છે, ત્યારે વડા પ્રધાને રાજ્યોના મુખ્ય મંત્રીઓ સાથે આ મામલે બેઠક કરી હતી.


મોદી સરકારનો દાવો છે કે દરેક ગામમાં વીજળી પહોંચી, તેવું થયું છે ખરું?\nઆમ તો ચૂંટણી પ્રચારમાં અનેક મુદ્દાઓ ગાજતા હોય છે, પણ તેમાં ભાગ્યે જ લાખો લોકોને સ્પર્શતા મુદ્દાનો ઉલ્લેખ થતો હોય છે.

પ્રજાના આવા જ કેટલાક મુદ્દાઓ જાણવા અને તેનો અહેવાલ તૈયાર કરવા માટે બીબીસીનાં ગીતા પાંડે દેશભરમાં પ્રવાસ કરી રહ્યાં છે.

ઉત્તર-પૂર્વ ભારતના રાજ્ય મણિપુરમાં નાનકડું ગામ આવ્યું છે લેઇસંગ.  ગયા વર્ષે આ ગામ 'ભારતનું છેલ્લું ગામ કે જ્યાં વીજળી પહોંચી'  એવા મથાળાં સાથે વિશ્વભરના સમાચારોમાં ચમક્યું હતું.

અહીં એ વાત પણ નોંધવી રહી કે રાજકીય પક્ષોના ચૂંટણી ઢંઢેરાઓમાં રસ્તાઓનું નિર્માણ કે પાણી સાથે વીજળી આપવાનાં વચનો અપાતાં જ રહે છે.

ઉપર જે ગામનો ઉલ્લેખ કરાયો, તેની ફરીથી વાત કરીએ તો એપ્રિલ 2018માં વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ ટ્વીટ કરીને કહ્યું હતું કે "લેઇસંગને વીજળી આપી દેવાઈ છે અને સશક્ત બનાવાયું છે (Leisang had been powered and empowered)."

તે વખતે એવું લાગ્યું હતું કે ત્રણમાંથી સરકારે કમ સે કમ એક સમસ્યાનો ઉકેલ લાવવા કોશિશ તો કરી જ છે.

પરંતુ ગયા અઠવાડિયે મેં આ ગામની મુલાકાત લીધી ત્યારે મને ખ્યાલ આવ્યો કે અહીં ભાગ્યે જ લાઈટ ચાલુ હોય છે અને ગામના લોકો "powered" કે "empowered" જેવું કંઈ થઈ શક્યા નથી.

પહાડી આદિવાસી કુકીઓના આ નાનકડા ગામમાં ફક્ત 13 પરિવારો અને 70 જેટલા સભ્યો જ રહે છે.

મણિપુરની રાજધાની ઇમ્ફાલથી તે ફક્ત 80 કિમી દૂર આવેલું છે. આમ છતાં ત્યાં પહોંચવું સહેલું નથી.

ગામની સૌથી નજીકનો હાઈવે 35 કિલોમિટર દૂર કાંગપોક્પી ગામ પાસે મળે છે.

35 કિમીનો આ રસ્તો ખરાબ છે અને ઠેરઠેર ખાડા પડી ગયા છે. છેલ્લા ત્રણ કિલોમિટરનો રસ્તો પર્વત પર તીવ્ર ચઢાણ ધરાવતો કાચો રસ્તો છે.

આ રસ્તા પર માત્ર બાઇક જ જઈ શકે અથવા ચાલીને ઉપર જવું પડે.

વરસાદ પડે ત્યારે આ ગામ સાવ વિખૂટું પડી જાય, કેમ કે વચ્ચે પાણી ભરાઈ જાય છે કે રસ્તો બહુ લપસણો થઈ જાય.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

આસપાસનાં ગામોને 2017માં વીજળી મળી

લેઇસંગ 13 પરિવારોનું ઘર છે

ગામમાં શાળા કે દવાખાનું નથી. ગામના લોકોને મતદાર ઓળખપત્ર મળી ગયાં છે અને અહીંના જૂજ લોકો રાજકારણમાં રસ લે છે.

ગામના સરપંચ ટોંગસાટ હાઓકિપ કહે છે કે તેમની આસપાસનાં તમામ ગામોને 2017માં વીજળી મળી ગઈ હતી.

તેઓએ તપાસ કરી ત્યારે ખબર પડી હતી કે તેમના ગામને એ આયોજનમાં લેવામાં આવ્યું જ નહોતું.

ટોંગસાટ હાઓકિપ કહે છે, "કોઈએ અમને કારણ આપ્યું નહોતું, તેથી અમે કાંગપોક્પીના ટોચના વીજ અધિકારીને...\n\ntl;dr:

ભારતમાં ચૂંટણીનો માહોલ બરોબર જામ્યો છે અને ચૂંટણીસભાઓ યોજવા માટે નેતાઓ ખૂણેખૂણે ફરવા લાગ્યા છે.


મોદી સરકારે ઍડ્મિરલ કર્મવીર સિંહને નૌકાદળના પ્રમુખ બનાવાતા વિવાદ\nજે રીતે 2016માં મોદી સરકારે સિનિયૉરિટીને અવગણીને જનરલ બિપીન રાવતને સૈન્ય પ્રમુખ બનાવ્યા હતા એવી જ રીતે વાઈસ ઍડ્મિરલ કર્મવીર સિંહને પણ નૌકાદળના પ્રમુખ બનાવાયા છે.

જો મોદી સરકાર સિનિયૉરિટીને આધારે નૌકાદળના પ્રમુખની નિયુક્તિ કરે તો ઍડ્મિરલ બિમલ વર્મા નૌકાદળના પ્રમુખ બનતા.

31 મેએ ઍડ્મિરલ કર્મવીર સિંહ ઍડ્મિરલ સુનીલ લાંબાનું સ્થાન લેશે.

નૌકાદળના પ્રમુખની નિયુક્તિમાં પોતાની યોગ્યતાની અવગણના થતાં વાઈસ ઍડ્મિરલ બિમલ વર્માએ આ નિર્ણયને આર્મ્ડ ફોર્સિસ ટ્રિબ્યૂનલમાં પડકાર્યો છે. એમણે દાખલ કરેલી પિટિશનમાં આ નિર્ણયને મનસ્વી અને નિયમ વિરુદ્ધ ગણાવ્યો છે.

બિમલ વર્મા હાલમાં આંદામાન અને નિકોબાર સ્થિત ટ્રિ-સર્વિસ કમાન્ડના પ્રમુખ છે અને પૂર્વ નૌકાદળ પ્રમુખ ઍડ્મિરલ નિર્મલ વર્માના નાના ભાઈ છે.

ઍડ્મિરલ સુનીલ વર્મા નિવૃત્ત થયા પછી ભારતીય નૌકાદળમાં સૌથી વરિષ્ઠ વાઈસ ઍડ્મિરલ બિમલ વર્મા હતા પણ મોદી સરકારે 24મા નૌકાદળ પ્રમુખ તરીકે તેમને પસંદ નથી કર્યા. સરકારનું માનવું છે કે આ પદ માટે ઍડ્મિરલ કર્મવીર સિંહ વધારે યોગ્ય છે.

ઍડ્મિરલ કર્મવીર સિંહ ઇસ્ટર્ન નવલ કમાન્ડના પ્રમુખ છે. એનડીએમાં ટ્રેનિંગ પછી જુલાઈ 1980માં કર્મવીર સિંહ નૌકાદળમાં નિયુક્ત થયા હતા.

ભારતીય સૈન્યમાં ઉચ્ચપદ પર નિયુક્તિને લઈને થતાં વિવાદ કોઈ નવી વાત નથી. વર્ષ 2012માં તત્કાલીન સેનાધ્યક્ષ જનરલ વી. કે. સિંહના જન્મના સર્ટિફિકેટને લઈને ઘણો વિવાદ થયો હતો.

તેમણે આ મામલે સુપ્રીમ કોર્ટ સુધી લડત આપી, પરંતુ કોર્ટે આ મામલામાં હસ્તક્ષેપ કરવાની મનાઈ કરી તો તેમણે કેસ પરત લઈ લીધો.

કાર્યકાળ પૂર્ણ થયા પછી તેઓ રાજકારણમાં જોડાઈ ગયા અને ભારતીય જનતા પાર્ટીની ટિકિટ પર ચૂંટણી લડી અને નરેન્દ્ર મોદી સરકારમાં મંત્રી બન્યા.

હાલમાં જ એક નહીં બે-બે જનરલ પ્રવીણ બક્ષી અને પી. એમ. હરીઝની સિનિયૉરિટીની અવગણના કરી જનરલ બિપીન રાવતને સેનાધ્યક્ષ બનાવાયા હતા.

એ સાચું છે કે માત્ર સિનિયૉરિટીને જ પદોન્નતિનો આધાર ન ગણી શકાય અને દેશની જરૂરિયાતો અનુસાર કોને જનરલ બનાવવા તે સરકારનો વિશેષાધિકાર છે.

પરંતુ એ સંભાવનાને પણ નકારી ન શકાય કે આ પ્રકારની પ્રક્રિયાથી જનરલોમાં રાજનેતાઓ વચ્ચે પોતપોતાના દાવાઓ માટે લૉબિંગની પ્રવૃત્તિને વેગ મળશે. કેટલાંય રાજ્યોમાં વરિષ્ઠ આઈપીએસ અધિકારીઓ સાથે આવી ઘટનાઓ બની છે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

ઍડ્મિરલ કર્મવીર સિંહને નૌકાદળના પ્રમુખ બનાવવાના મામલે વિવાદ થયો છે અને વાઈસ ઍડ્મિરલ બિમલ વર્માએ આ નિર્ણયને આર્મ્ડ ફોર્સિસ ટ્રિબ્યૂનલમાં પડકાર્યો છે.


મોદી સરકારે પત્રકારોનો અવાજ દબાવવા રાજમાન્યતા આપી છે?\nપહેલી ઘટના

કઠુઆ અને ઉન્નાવમાં બળાત્કારની જે ઘટનાઓ બની, તેના થોડા દિવસ બાદ પત્રકાર રાણા અયુબને એક મોટો ઝટકો મળ્યો. તેમના નામે ટ્વિટર પર એક ટ્વીટ પબ્લિશ થયું.

"જે બળાત્કાર કરે છે, તેમની પાસે પણ માનવીય અધિકારો હોય છે. આ હિંદુત્વવાદી સરકારે બાળકીઓ પર બળાત્કાર કરતા લોકોને ફાંસીની સજા આપી છે. આ એક કાવતરું છે વધારેમાં વધારે મુસ્લિમોને ફાંસીની સજા આપવાનું. આ સરકાર મુસ્લિમ વિરોધી છે."

થોડા સમય બાદ આ પ્રતિક્રિયા એક ચેનલ પર પણ બતાવવામાં આવી. આ ચેનલ મોદી સરકાર સમર્થિત છે.

પત્રકાર રાણા અયુબને જાણકારી મળી કે તેમનાં નામે એક બોગસ ટ્વિટર હૅન્ડલ ચાલુ કરવામાં આવ્યું છે.

આગામી ત્રણ દિવસોમાં તેમને ત્રાસ આપવાના દરેક રીતે પ્રયાસ કરવામાં આવ્યા.

તેમને બળાત્કારની ધમકી આપવામાં આવી. એટલું જ નહીં તેમની તસવીરોથી અશ્લીલ વીડિયો પણ તૈયાર કરાયો.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

સોશિયલ મીડિયા પર ટ્રોલનો અનુભવ રાણા અયુબ માટે નવો ન હતો. રાણા અયુબે ગુજરાતમાં થયેલાં રમખાણ અંગે પુસ્તક લખ્યું છે તે માટે પણ તેમને છેલ્લા ઘણા સમયથી તેમને સતાવવામાં આવી રહ્યા છે.

પરંતુ આ વખતે તો હદ પાર થઈ ગઈ. તેમણે આ અંગે દિલ્હીના વરિષ્ઠ પોલીસ અધિકારીને મળીને ફરિયાદ પણ નોંધાવી.

બીજી ઘટના

આ ઘટના છે એનડીટીવીના પ્રખ્યાત ઍંકર રવિશ કુમારની. તેમણે પોતે તેમના વિશે ફેસબુક પર પોસ્ટ લખી છે.

રવિશ કુમારનો ફોન નંબર પ્લાન કરીને જાહેર જનતા વચ્ચે ફેલાવી દેવાયો હતો. ત્યારબાદ તેમને મા-બહેનની ગાળો આપતા ફોન આવવા લાગ્યા.

વૉટ્સએપ પર પણ તેમને હેટ મેસેજ આવવા લાગ્યા.

આ બધું સતત ત્રણ દિવસ સુધી ચાલ્યું. રવિશ કુમારે આ લોકોનાં ફોન નંબર પણ જાહેર કર્યાં. પરંતુ તેના પર કોઈ કાર્યવાહી થઈ નહીં.

રવિશ કુમાર પર મોદી સરકાર પર ખૂબ જ કડક ટીકા કરનારા પત્રકાર તરીકે ઓળખાય છે.

ત્રીજી ઘટના

છત્તીસગઢનાં બસ્તરથી 'ભૂમકાલ સમાચાર' કે જે વીકલી મેગેઝીન છે, તેના તંત્રી કમલ શુક્લા પર સોમવારના રોજ રાજદ્રોહનો ગુનો દાખલ થયો.

તેમના પર આરોપ છે કે જસ્ટીસ લોયા કેસ અંગે સુપ્રીમ કોર્ટે જે ફેંસલો સંભળાવ્યો છે તેના પર ટીકા કરતું એક કાર્ટૂન તેમણે શેર કર્યું હતું.

આ વર્ષે જે પ્રેસ ફ્રિડમ ઇન્ડેક્સ આવ્યો છે તેમાં ભારત 36 પરથી 38 નંબર પર પહોંચી ગયું છે. આ આંકડો અહીં સુધી કેમ પહોંચ્યો છે તે આ ઘટનાઓ દર્શાવી રહી છે.

'રિપોર્ટર્સ વિધઆઉટ ફ્રન્ટીયર્સ' સંસ્થાએ દુનિયાભરનો એક રિપોર્ટ તૈયાર કર્યો છે. તેના આધારે પ્રેસ ફ્રિડમ...\n\ntl;dr:

છેલ્લાં 2 અઠવાડિયામાં ત્રણ ઘટનાઓ ઘટી છે તેના પર એક નજર.


મોદી સરકારે મંજૂરી આપી એ બે કોરોના વૅક્સિન પર આટલા સવાલ કેમ?\nપ્રતીકાત્મક તસવીર

આ બે વૅક્સિન કોવિશીલ્ડ અને કોવૅક્સિન. કોવિશીલ્ડ ઑક્સફર્ડ અને એસ્ટ્રાઝેનેકા કંપનીએ બનાવેલી રસીનું ભારતીય સંસ્કરણ છે. જ્યારે કોવૅક્સિન સંપૂર્ણ રીતે ભારતની પોતાની વૅક્સિન છે જેને ‘સ્વદેશી વૅક્સિન’ કહેવામાં આવી રહી છે.

કોવિશીલ્ડ ભારતમાં સીરમ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઑફ ઇન્ડિયા કંપની બનાવી રહી છે. ત્યાં, કોવૅક્સિનને ભારત બાયોટૅક કંપની અને ઇન્ડિયન કાઉન્સિલ ઑફ મેડિકલ રીસર્ચ(આઈસીએમઆર)એ સાથે મળીને બનાવી છે.

ઑક્સફર્ડ-એસ્ટ્રાઝેનેકાની વૅક્સિનને બ્રિટનમાં ઇમરજન્સી મંજૂરી મળ્યા પછી સંપૂર્ણ સંભાવના હતી કે કોવિશીલ્ડને ભારતમાં મંજૂરી મળી જશે અને છેલ્લે તેને પરવાનગી મળી ગઈ.

પરંતુ આની સાથે જે આટલી જલદી કોવૅક્સિનને પણ ભારતમાં પરવાનગી મળી જશે તેની કોઈને આશા ન હતી.

કોવૅક્સિનને આટલી જલદી મંજૂરી મળ્યા પછી કૉંગ્રેસ પાર્ટી સહિત કેટલાક આરોગ્યકર્મીઓએ પણ આની પર સવાલ ઉઠાવ્યા છે.

શું છે સવાલ?

હાલમાં જ ભારતમાં ઇમર્જન્સી ઉપયોગ માટે બે રસીઓને મંજૂરી આપવામાં આવી છે.

રવિવારે કોવિશીલ્ડ અને કોવૅક્સિનને પરવાનગી મળ્યા પછી અનેક લોકોએ સવાલ પૂછ્યા કે બંને વૅક્સિનના ત્રીજા ટ્રાયલના આંકડા પરવાનગી વગર કેવી રીતે અપાયા.

ત્રીજા તબક્કાના ટ્રાયલમાં મોટી સંખ્યામાં લોકો પર તેનું પરીક્ષણ કરવામાં આવે છે અને પછી તેમાંથી આવેલાં પરિણામોના આધારે જાણવામાં આવે છે કે તે કેટલા લોકો પર અસરકારક સાબિત થાય છે.

આખી દુનિયામાં જે ત્રણ વૅક્સિન ફાઇઝર, બાયોઍનટૅક, ઑક્સફર્ડ-એસ્ટ્રાઝેનેકા અને મૉડર્નાની ચર્ચા છે, તેમના ત્રીજા તબક્કાના ટ્રાયલના આંકડા અલગ અલગ છે. ઑક્સફર્ડની વૅક્સિનને 70 ટકા યોગ્ય કહેવામાં આવી છે.

ભારતમાં કોવૅક્સિન સિવાય કોવિશીલ્ડ કેટલા લોકો પર કારગત છે તેના પર પણ સવાલ ઊઠી રહ્યા છે પરંતુ ઑક્સફર્ડની વૅક્સિન હોવાના કારણે તેને એટલી શંકાની નજરે જોવામાં આવી રહી જેટલી કોવૅક્સિનને જોવામાં આવી રહી છે.

શશિ થરૂર

ભારતમાં કોવિશીલ્ડના ત્રીજા તબક્કાના ટ્રાયલમાં 1600 વૉલિન્ટિયર્સના આંકડા પણ જાહેર કરવામાં આવ્યા નથી. ત્યારે કોવૅક્સિન ફેઝ એક અને બેની ટ્રાયલમાં 800 વૉલિન્ટિયર્સ પર આની ટ્રાયલ થઈ હતી જ્યારે ત્રીજા ચરણમાં 22,500 લોકો પર તેના પરીક્ષણની વાત કરવામાં આવી છે. પરંતુ આના આંકડા સાર્વજનિક નથી કરવામાં આવ્યા.

કોવૅક્સિનને મળેલી ઇમર્જન્સી ઉપયોગની પરવાનગી પછી કૉંગ્રેસ નેતા શશી થરૂરે ટ્વીટ કરીને કહ્યું કે કોવૅક્સિનના ત્રીજા તબક્કાની ટ્રાયલ હજુ થઈ નથી, સમજ્યા વિચાર્યા...\n\ntl;dr:

ડ્રગ કન્ટ્રોલર જનરલ ઑફ ઇન્ડિયા(ડીસીજીઆઈ)એ રવિવારે કોરોના વાઇરસની સારવાર માટે બે વૅક્સિનના ઇમર્જન્સી ઉપયોગની પરવાનગી આપી દીધી છે.


મોદી સામે ચૂંટણી લડવા માગતા તેજ બહાદુર યાદવને સુપ્રીમ કોર્ટે દાદ ન આપી\nઆ પહેલાં વારાણસીના ચૂંટણી અધિકારીએ તેજ બહાદુરનું ઉમેદવારીપત્રક રદ કરી દીધું હતું.

આ ઉમેદવારી રદ થયા બાદ તેમણે સુપ્રીમ કોર્ટમાં અરજી કરી હતી.

સુપ્રીમ કોર્ટે દાદ આપવાનો ઇન્કાર કરતાં કહ્યું કે અમને આ પિટિશનમાં કોઈ મેરિટ નથી લાગતું.

તેજ બહાદુરે બે ઉમેદવારીપત્રકો ભર્યાં હતાં. એક 24 એપ્રિલના રોજ અપક્ષ ઉમેદવાર તરીકે અને બીજું 29 એપ્રિલના રોજ સમાજવાદી પક્ષના ઉમેદવાર તરીકે ભર્યું હતું.

જિલ્લા ચૂંટણી અધિકારીએ બંને ઉમેદવારીપત્રકો રદ કરી દીધાં હતાં.

વારાણસી બેઠક પરથી વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી, ભાજપના વર્તમાન સાંસદ છે અને તેઓ આ વખતે આ જ બેઠક પરથી ચૂંટણી લડી રહ્યા છે.

વડા પ્રધાન મોદીએ 26 એપ્રિલના રોજ અહીં ઉમેદવારીપત્રક ભર્યું હતું.

આ બેઠક પર કૉંગ્રેસના અજય રાય અને સમાજવાદી પક્ષના એક વધુ ઉમેદવાર શાલિની યાદવે પણ ઉમેદવારી કરી હતી.

જોકે, પાછળથી સપાએ તેજ બહાદુર યાદવને સમર્થન આપી ઉમેદવાર ઘોષિત કર્યા હતા જે ઉમેદવારી પત્ર રદ થયું હતું.

તેજ બહાદુરનું ઉમેદવારીપત્રક રદ થયું

તેજ બહાદુરને 30મી એપ્રિલના રોજ જિલ્લા ચૂંટણી અધિકારીની પ્રથમ નોટિસ મળી.

આ નોટિસમાં કહેવામાં આવ્યું હતું કે સીમા સુરક્ષાદળ(બીએસએફ)માંથી એક ચિઠ્ઠી લઈને આવો કે જેથી જાણ થાય કે તેમને શા માટે કાઢી મૂકવામાં આવ્યા હતા.

નોટિસમાં તેમને જિલ્લા ચૂંટણી અધિકારી સમક્ષ 1 મે, 2109 એટલે કે 90 વર્ષ પછી હાજર થવાનું કહ્યું હતું.

બાદમાં તેમને બીજી નોટિસ મળી હતી, જેમાં પ્રથમ નોટિસમાં આપવામાં આવેલી તારીખને 'ક્લેરિકલ મિસ્ટેક' ગણાવવામાં આવી હતી.

બીજી નોટિસમાં તેમને 1 મે, 2019ના રોજ સવારના 11 વાગ્યા સુધીમાં બીએસએફ પાસેથી ચિઠ્ઠી લાવી હાજર થવા કહેવામાં આવ્યું.

જિલ્લા ચૂંટણી અધિકારી અને વારાણસીના રિટર્નિંગ ઓફિસર સુરેન્દ્ર સિંહ દ્વારા આ નોટિસો મોકલવામાં આવી હતી.

નોટિસમાં કહેવામાં આવ્યું હતું કે તેજ બહાદુર યાદવે જ્યારે અપક્ષ ઉમેદવાર તરીકે પોતાનું ફૉર્મ ભર્યું ત્યારે તેમાં પૂછવામાં આવેલા સવાલ - 'શું તમને સરકારી સેવામાં ભ્રષ્ટાચાર અથવા દેશદ્રોહના આરોપમાં ક્યારેય બરતરફ કરવામાં આવ્યા છે?'

આ સવાલના જવાબમાં તેજ બહાદુરે પ્રથમ ફૉર્મમાં 'હા' જવાબ લખ્યો હતો.

જિલ્લા ચૂંટણી અધિકારી અનુસાર તેજ બહાદુરે જ્યારે 29 એપ્રિલના રોજ બીજું ફૉર્મ ભર્યું તો તેની સાથે તેમણે એક સોગંદનામું પણ આપ્યું હતું.

જેમાં તેમણે કહ્યું હતું કે 24 એપ્રિલના રોજ જે ફૉર્મ ભર્યું હતું તેમાં ભૂલથી 'હા' લખાઈ ગયું...\n\ntl;dr:

વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી સામેની જેમની ઉમેદવારી ચૂંટણીપંચે રદી કરી છે તે પૂર્વ બીએસએફ સૈનિક તેજ બહાદુર યાદવની પિટિશન સુપ્રીમ કોર્ટે ફગાવી દીધી છે.


મોદી સામે તબીબો લાલઘૂમ, કહ્યું : આરોપ સાબિત કરો કે માફી માગો\nતેમજ માગણી કરી છે કે કાં તો વડા પ્રધાન પોતાના આરોપો અંગેની સાબિતી આપે અથવા તો નિવેદન પાછું ખેંચી લઈ, પોતાના આ નિવેદન માટે માફી માગે.

IMAનો આરોપ છે કે વડા પ્રધાન મોદીએ પોતાના એક નિવેદનમાં કહ્યું હતું કે :

"ટોચની ફાર્મા કંપનીઓએ ડૉક્ટરોને લાંચ તરીકે છોકરીઓ પૂરી પાડી હતી."

IMA દ્વારા એક પ્રેસ-રિલીઝ જારી કરીને માગ કરાઈ છે કે, "વડા પ્રધાન કાં તો આ આરોપ સાબિત કરી બતાવે અથવા માફી માગે."

નોંધનીય છે કે IMA દેશમાં ડૉક્ટરોનું એક શીર્ષ સંગઠન છે.

'છોકરીઓ પૂરી પડાઈ'

IMAએ આ વિવાદ અંગે પ્રેસ રિલીઝમાં જણાવ્યું હતું કે :

"મીડિયામાં આવેલા કેટલાક અહેવાલો પ્રમાણે, વડા પ્રધાન મોદીએ તેમના એક નિવેદનમાં કહ્યું હતું કે કેટલીક ટોચની ફાર્મા કંપનીઓએ લાંચ પેટે ડૉક્ટરોને છોકરીઓ પૂરી પાડી હતી."

"જો વડા પ્રધાન ખરેખર આવું બોલ્યા હોય તો IMA તેમના આ નિવેદનને વખોડે છે."

નોંધનીય છે કે આ મહિનાની શરૂઆતમાં ટોચની ફાર્મા કંપનીઓ સાથે યોજાયેલી બેઠકમાં થયેલી વાતચીત દરમિયાન વડા પ્રધાને કથિત પણે ઍથિકલ માર્કેટિંગ પ્રૅક્ટિસ વિશે વાત કરી હોવાના અહેવાલ વહેતા થયા હતા.

બીજી બાજુ, ભારતની ફાર્મા સૅક્ટરની ટોચની સંસ્થા ઇન્ડિયન ફાર્માસ્યુટિકલ અલાયન્સે (આઈ.પી.એ.) તબીબોને લાંચ આપવા મુદ્દે વડા પ્રધાન મોદીએ ચેતવણી આપી હોવાના અહેવાલને નકારી કાઢ્યા હતા.

આઈપીએ નિવેદન બહાર પાડીને કહ્યું હતું કે એ બેઠકમાં ફાર્માક્ષેત્રમાં માર્કેટિંગ વિશે કોઈ વાત નહોતી થઈ.

એ બેઠકમાં સન ફાર્માના દિલીપ સંઘવી, પિરામલ જૂથના અજય પિરામલ, ડૉ. રેડ્ડીઝના સતીશ રેડ્ડી ઉપરાંત ફાર્મા સૅક્ટરના અનેક અગ્રણી હાજર રહ્યા હતા.

'ગુના અંગેની ફરિયાદ કેમ ન નોંધાવાઈ?'

IMA એ સરકારને પ્રશ્ન પૂછતાં પોતાના નિવેદનમાં કહ્યું હતું કે, "શું સરકાર પાસે ડૉક્ટરોને છોકરીઓ પૂરી પાડતી કંપનીઓ વિશેની જાણકારી હતી ખરી?"

"જો આ વાતની જાણકારી તેમની પાસે પહેલાંથી હતી, તો તેમણે વડા પ્રધાન કાર્યાલયમાં બેઠક બોલાવવાના સ્થાને અપરાધી કંપનીઓ વિરુદ્ધ પગલાં કેમ ન લીધાં?"

IMAના રાષ્ટ્રીય અધ્યક્ષ ડૉ. રાજન શર્મા અને સેક્રેટરી જનરલ ડૉ. આરવી અસોકનના હસ્તાક્ષરવાળી પ્રેસ-રિલીઝમાં PMO દ્વારા આવું કૃત્ય કરનાર ડૉક્ટરોનાં નામ જાહેર કરવાની પણ માગ કરાઈ હતી.

સાથે જ રાજ્યની મેડિકલ કાઉન્સિલોને આવા ડૉક્ટરો વિરુદ્ધ કડક કાર્યવાહી કરવાની સૂચના પણ અપાઈ હતી.

નવેમ્બર માસમાં પુણેની એક સંસ્થા સપોર્ટ ફૉર એડવોકસી ઍન્ડ ટ્રેનિંગ ટુ હેલ્થ ઇનિશિએટિવ્સે પોતાના...\n\ntl;dr:

ઇન્ડિયન મેડિકલ ઍસોસિયેશને (IMA) વડા પ્રધાન મોદીના એક કથિત નિવેદન અંગે નારાજગી વ્યક્ત કરી છે.


મોદી સામે મમતા : 'અમે અહીં ટોપી-દાઢી સાથે છાતી પહોળી કરીને ચાલી શકીએ છીએ'\nપશ્ચિમ બંગાળમાં લોકસભા ચૂંટણીના છેલ્લા તબક્કા માટે માહોલ ગર્માયો છે

જનતા તરફથી સારો પ્રતિસાદ મળતા મમતા સ્ટેજના એક છેડાથી બીજા છેડા સુધી હાથમાં માઇક પકડીને ચાલે છે અને કહે છે, "હું બે મિનિટ મૌન રહું છું. તમે જોરથી બોલો, ચોકીદાર..."

પછી ભીડમાં 'ચોર હૈ'નો અવાજ બે મિનિટ સુધી ગૂંજતો રહ્યો.

પશ્ચિમ બંગાળમાં લોકસભા ચૂંટણીના છેલ્લા તબક્કા માટે માહોલ ભારે ગરમ રહ્યો. અહીં તૃણમૂલ કૉંગ્રેસ અને બીજી પાર્ટીઓની રેલીઓ દરેક જગ્યાએ થઈ.

પરંતુ સૌથી વધારે રેલીઓ અને રોડ શો તૃણમૂલ કૉંગ્રેસનાં નેતા અને મુખ્ય મંત્રી મમતા બેનરજી કર્યાં.

વિશેષજ્ઞોના જણાવ્યા અનુસાર તેઓ જે પ્રમાણે નરેન્દ્ર મોદી પર પ્રહાર કરી રહ્યાં છે, તેનાથી સ્પષ્ટ છે કે તેઓ ભાજપથી પરેશાન છે.

દરેક રેલીમાં મમતા બેનરજી ચોકીદાર વાળું સૂત્ર બોલતાં રહ્યાં.

તૃણમૂલ કૉંગ્રેસનાં નેતા અને મુખ્ય મંત્રી મમતા બેનરજી સૌથી વધારે રેલીઓ અને રોડ શો કરી રહ્યાં છે

ચૂંટણીપ્રચાર દરમિયાન જોવા મળ્યું કે તેમણે સરેરાશ એક સભામાં એક કલાક કરતાં લાંબુ ભાષણ આપ્યું, જેમાં અડધા કરતાં વધારે સમય તેમણે નરેન્દ્ર મોદી પર પ્રહાર કર્યો.

અંતિમ તબક્કામાં પશ્ચિમ બંગાળની નવ બેઠકો માટે મમતા બેનરજી પોતાનું તમામ જોર લગાવ્યું.

 તેમણે દરરોજ ત્રણથી ચાર ચૂંટણી સભા અને રોડ શો કર્યાં.  મુખ્ય મંત્રી પોતાનાં દરેક ભાષણમાં રફાલ, નોટબંધી, બેરોજગારી અને જીએસટી જેવા મુદ્દા ઉઠાવ્યા.

તેઓ નરેન્દ્ર મોદી અને ભાજપ પર સમાજને વિભાજિત કરવાનો આરોપ પણ લગાવે છે. તેમનાં સમર્થકોમાં ઉત્સાહ છે.

રેલીઓમાં આવેલા લોકો તેમની દરેક વાતથી સહમત જણાયા અને પોતાનાં નેતાના અવાજ સાથે અવાજ મિલાવતા જોવા મળ્યા.

મમતા સરેરાશ એક સભામાં એક કલાક લાંબુ ભાષણ આપે છે કે જેમાં અડધા કરતાં વધારે સમય તેઓ નરેન્દ્ર મોદી પર પ્રહાર કરે છે

કોલકાતાથી 100 કિલોમિટર દૂર આદમપુર ગામની વસતિ 200 જેટલી છે. આ બસિરહાટ મતવિસ્તારનું એક ગામ છે જ્યાં ટીએમસીનાં ઉમેદવાર ફિલ્મ સ્ટાર નુસરત જહાં ચૂંટણી મેદાને છે.

મેં ગ્રામજનોને પૂછ્યું અહીં મત માગવા કોઈ ઉમેદવાર આવ્યા? તો જવાબ આવ્યો, નહીં. તે છતાં તેમનાં પ્રમાણે લોકોએ ટીએમસીના પક્ષમાં મત આપવાનું મન બનાવી લીધું હતું.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

'અમે ટોપી પહેરીને ખુલ્લેઆમ ફરી શકીએ છીએ'

મમતા બેનરજીએ નરેન્દ્ર મોદી અને ભાજપ પર સમાજને વિભાજિત કરવાનો આરોપ પણ લગાવ્યો છે

એક 27 વર્ષીય યુવાને કહ્યું, "મમતા દીદીએ સ્કૂલે જતી છોકરીઓને...\n\ntl;dr:

મમતા  બેનરજી  : ' ચોકીદાર ?'

ભીડ  : ' ચોર હૈ. '


મોદી, આનંદીબહેન અને વિજય રૂપાણીમાંથી સારું કોણ?\nઆનંદીબહેન પટેલ અને વિજય રૂપાણીએ નરેન્દ્ર મોદી જેવી છબી ઉપસાવવાના પ્રયાસ કર્યા હતા

દેશના અગ્રણી બિઝનેસ ગ્રુપે સૌથી વધુ વિખ્યાત સંગીતકાર પાસે આ માટે એ જિંગલ બનાવવાની યોજના ઘડી હતી.

કરોડોના ખર્ચે તૈયાર કરવામાં આવેલું જિંગલ લઈને કોર્પોરેટ ગ્રુપના ટોચના અધિકારી મુખ્ય પ્રધાને સંભળાવવા પહોંચ્યા હતા.

મુખ્ય પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ જિંગલ સાંભળતાં પહેલાં સવાલ કર્યો હતો, ''જિંગલ બનાવનાર ક્યાં છે?''

જવાબ મળ્યો, ''સર, તેઓ આવી શકે તેમ નથી.''

તમને આ પણ વાંચવું ગમશે

એ જિંગલ મુખ્ય પ્રધાનને પસંદ પડી ન હતી. તેમણે તેમના અધિકારીઓને કહ્યું હતું, ''વધુ શોધ કરો. ગુજરાતમાં ઘણા પ્રતિભાશાળી લોકો છે.''

આખરે એક એવા યુવકની જિંગલ સિલેક્ટ કરવામાં આવી જેને કોઈ જાણતું ન હતું.

ગુજરાતના મુખ્ય પ્રધાન તરીકે નરેન્દ્ર મોદી આ સ્ટાઈલમાં કામ કરતા હતા.

તેને હિન્દી ફિલ્મોના ડાયલોગ સ્વરૂપે કહેવું હોય તો એમ કહી શકાય કે ''મેં જહાં ખડા હો જાતા હું, લાઈન વહીંસે શુરુ હોતી હૈ.''

આનંદીબહેને શું શિખવાડ્યું?

આનંદીબહેન પટેલ

ઉપરોક્ત ઘટનાના પાંચ વર્ષ બાદ 2015ની એક બપોરે મુખ્ય પ્રધાનની એ જ ઓફિસમાં બેઠેલાં આનંદીબહેન પટેલ કેટલીક ફાઈલો જોઈ રહ્યાં હતાં.

તેમણે અચાનક એક કર્મચારીને બોલાવ્યો હતો અને 'પુસ્તકો ફાટી ન જાય અને ખરાબ ન લાગે એટલા માટે તેના પર કઈ રીતે કવર ચડાવવું જોઈએ' એ વીસ મિનિટ સુધી શિખવાડ્યું હતું.

ફાઈલોને દોરી વડે બાંધી રાખવાનું પણ તેમણે એ કર્મચારીને શિખવાડ્યું હતું.

રાજકારણમાં આવીને ગુજરાતનાં પહેલાં મુખ્ય પ્રધાન બનતાં પૂર્વે આનંદીબહેન એક સ્કૂલમાં ટીચર અને પ્રિન્સિપાલ હતાં.

વિજય રૂપાણીને જીતની ખાતરી ન હતી

એ ઘટનાના એક જ વર્ષ બાદ ગુજરાતના વર્તમાન મુખ્ય પ્રધાન વિજય રૂપાણી એ જ ઓફિસના ઈન્ચાર્જ બન્યા હતા.

થોડા દિવસ પહેલાં જ તેમણે કોઈને જણાવ્યું હતું કે ''જીતવાનું તો પછીની વાત છે, હું રાજકોટ દક્ષિણ બેઠક પરથી ચૂંટણી લડી શકીશ કે કેમ એની પણ મને ખાતરી ન હતી.''

વાસ્તવમાં એ બેઠક ગુજરાત બીજેપીના દિગ્ગજ નેતા વજુભાઈ વાળાની હતી.

વજુભાઈ એ બેઠક પર 1985થી જીતી રહ્યા હતા અને 2002માં પેટા ચૂંટણી માટે તેમણે એ બેઠક નરેન્દ્ર મોદી માટે 'ખાલી કરી આપી હતી.'

કેન્દ્રમાં નરેન્દ્ર મોદીના વડપણ હેઠળ સરકારની રચનાના થોડા મહિના બાદ જ વજુભાઈની નિમણૂંક કર્ણાટકના ગવર્નર તરીકે કરવામાં આવી હતી.

વિજય રૂપાણીને પહેલાં બેઠક અને તેના દોઢ વર્ષ પછી મુખ્ય પ્રધાનપદ મળ્યું હતું....\n\ntl;dr:

આ ઘટના 2010ની છે. ગુજરાત તેનો પચાસમો સ્થાપના દિવસ ઊજવવાનું હતું. ગુજરાત સાથે સંબંધ ધરાવતાં તમામ કોર્પોરેટ ગૃહો પહેલી મેએ યોજાનારા ભવ્ય કાર્યક્રમમાં 'સહયોગ' આપી રહ્યાં હતાં.


મોદી-ખાન નિવેદનો : 'જો મુસલમાન ગટરમાં પડ્યા રહેવા માગતા હોય તો...'\nમોદીએ તેમના ભાષણમાં કહ્યું કે કૉંગ્રેસના એ નેતાએ કહ્યું હતું કે 'મુસલમાનોના ઉત્થાનની જવાબદારી કૉંગ્રેસની નથી. જો તેમણે ગટરમાં પડ્યા રહેવું છે, તો રહે.'

આ નિવેદન કૉંગ્રેસના કયા નેતાએ આપ્યું હતું, એ વિશે મોદીએ તેમના ભાષણમાં કોઈ ફોડ પાડ્યો ન હતો. જ્યારે કૉંગ્રેસી સંસદસભ્યોએ આ અંગે પૂછ્યું, ત્યારે મોદીએ યૂટ્યૂબ લિંક મોકલવાની વાત કહી.

ભાજપના આઈટી સેલે કૉંગ્રેસના નેતા આરિફ મોહમ્મદ ખાનના ઇન્ટર્વ્યૂનો એ ટુકડો સોશિયલ મીડિયા ઉપર મૂક્યો હતો, જે વાઇરલ થયો હતો.

ચર્ચામાં આરિફ મોહમ્મદ ખાન

મોદીના નિવેદન બાદ રાજીવ ગાંધી સરકારમાં પ્રધાન રહી ચૂકેલા આરિફ મોહમ્મદ ખાન ચર્ચામાં આવ્યા.  ન્યૂઝ એજન્સી એએનઆઈને આપેલા ઇન્ટર્વ્યૂમાં મોહમ્મદ ખાને કહ્યું:

"છ-સાત વર્ષ પૂર્વે એક ટીવી ઇન્ટરવ્યૂ દરમિયાન મને પૂછવામાં આવ્યું હતું કે (શાહબાનો પ્રકરણને મુદ્દે) રાજીનામું આપ્યું, તે પછી રાજીનામું પરત ખેંચવા માટે તેમની ઉપર દબાણ કરવામાં આવ્યું હતું."

"મેં જણાવ્યું હતું કે રાજીનામું આપીને હું ઘરે પરત આવી ગયો હતો."

ખાનનું કહેવું છે કે બીજા દિવસે સંસદમાં અર્જુનસિંહે તેમને કહ્યું, 'તમે જે કંઈ કર્યું, તે સૈદ્ધાંતિક દૃષ્ટિએ સાચું છે, પરંતુ તેનાથી પાર્ટીની મુશ્કેલીઓ વધશે.'

રાવને ટાંકતા ખાન કહે છે, 'તેમણે મને કહ્યું કે તું (ખાન) બહુ જિદ્દી છો. હવે તો શાહ બાનોએ પણ તેનું વલણ બદલી નાખ્યું છે.'

વડા પ્રધાન દ્વારા તેમના નિવેદનના ઉલ્લેખ અંગે ખાને કહ્યું:

"વડા પ્રધાને મારા ઇન્ટરવ્યૂનો ઉલ્લેખ કરીને એવો સંદેશ આપવાનો પ્રયાસ કર્યો છે કે સમાજનો એક તબક્કો ક્યાર સુધી સત્તારૂઢ પાર્ટીને છેતરવાનો અધિકાર આપતો રહેશે."

શું છે એ ઇન્ટરવ્યૂમાં?

મોદીએ જે ઇન્ટરવ્યૂનો ઉલ્લેખ કર્યો, તેમાં આરિફ મોહમ્મદ ખાને દાવો કર્યો હતો : "નરસિહ્મા રાવે મને કહ્યું હતું કે મુસલમાન આપણને વોટ કરે છે."

"આપણે તેમને શા માટે નારાજ કરવા જોઈએ? આપણે સમાજસુધારક નથી. આપણે પોલિટિક્સના વ્યવસાયમાં છીએ અને જો ગટરમાં પડ્યા રહેવા માગતા હોય તો પડી રહેવા દો."

અનેક વેબસાઇટ્સે આરિફ મોહમ્મદ ખાનના એ ઇન્ટરવ્યૂના અમુક ભાગને સોશિયલ મીડિયા ઉપર મૂક્યો હતો. જેમાં ખાન દાવો કરે છે કે સુપ્રીમ કોર્ટના ચુકાદાને બદલવા માટે  તેમની ઉપર દબાણ લાવવામાં આવ્યું હતું.

ખાનના કહેવા પ્રમાણે, દબાણ ઊભું કરનારા નેતાઓમાં પી. વી. નરસિહ્મારાવ, અર્જુનસિંહ અને એન. ડી. તિવારી જેવા નેતાઓ સામેલ હતા. જેઓ એ સમયે સરકારમાં પ્રધાન પણ હતા.

સમગ્ર...\n\ntl;dr:

સંસદમાં રાષ્ટ્રપતિના ભાષણ અંગેના આભારદર્શક પ્રસ્તાવને વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ રજૂ કર્યો હતો. દરમિયાન તેમણે શાહ-બાનો પ્રકરણનો ઉલ્લેખ કરતા કૉંગ્રેસ ઉપર નિશાન સાધ્યું હતું. તેમણે કૉંગ્રેસના એક દિગ્ગજ નેતાનું ચર્ચિત નિવેદન પણ વાચી સંભળાવ્યું હતું.


મોદી-ટ્રમ્પ અમદાવાદ મુલાકાત : 'ભલે બુલડોઝર ફેરવી દે, અમે જગ્યા ખાલી નહીં કરીએ'\nઅમદાવાદના મોટેરાના સ્ટેડિયમ પાસેની ઝૂંપડપટ્ટીમાં રહેતા લોકોના આ શબ્દો છે.

વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી અને અમેરિકન રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પની મુલાકાત પહેલાં અમદાવાદ મ્યુનિસિપલ કૉર્પોરેશને મોટેરા સ્ટેડિયમની આસપાસ રહેતા શ્રમિકોને જગ્યા છોડી દેવામાં નોટિસ પાઠવી છે.

24 ફેબ્રુઆરીએ મોટેરા સ્ટેડિયમનું ઉદ્ઘાટન કરવા માટે વડા પ્રધાન મોદી અને અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ આવી રહ્યા છે.

આ વિસ્તારની ઝૂંપડપટ્ટીમાં અંદાજે 150 પરિવારો રહે છે, જેમાંથી 45 પરિવારોને જગ્યા ખાલી કરી દેવા માટે નોટિસ પાઠવી છે.

ઝૂંપડપટ્ટીના લોકો છૂટક મજૂરી અને કડિયાકામ કરીને ગુજરાન ચલાવે છે.

બીબીસી ગુજરાતીના સંવાદદાતા તેજસ વૈદ્ય મોટેરા સ્ટેડિયમની પાસેની ઝૂંપડપટ્ટીમાં પહોંચ્યા હતા અને તેમને મળેલી નોટિસ અંગે વાતચીત કરી હતી.

સ્થાનિકોનું કહેવું છે કે અમને વૈકલ્પિક જગ્યા આપવાની વાત થઈ નથી અને અમારી મેળે રહેવાની વ્યવસ્થા કરી દેવા કહેવાયું છે.

જગ્યા ખાલી કરવા સાત દિવસનો સમય

45 પરિવારોને જગ્યા ખાલી કરવા નોટિસ મળી છે.

સ્થાનિકો સાથેની વાતચીતમાં જાણવા મળ્યું કે કૉર્પોરેશન દ્વારા તેમને બે દિવસ પહેલાં જ નોટિસ આપવામાં આવી છે અને તેમને એક અઠવાડિયાની મુદત આપવામાં આવી છે.

એક અઠવાડિયાની અંદર આ ઝૂંપડપટ્ટી ખાલી કરવાનો સ્થાનિકો પાસે સમય છે.

કૉર્પોરેશનનું કહેવું છે કે આ વિસ્તાર ટાઉન પ્લાનિંગની યોજના અંતર્ગત આવતો હોવાથી ઝૂંપડપટ્ટીને ખાલી કરાવાઈ રહી છે.

અહીં ઝૂંપડપટ્ટીમાં રહેતા શૈલેશભાઈનું કહેવું છે, "અમને કોઈ જ કારણ જણાવ્યું નથી, ગઈકાલે સાહેબ આવ્યા અને સાત દિવસની મુદત આપીને જતા રહ્યા. અમને કહ્યું છે કે ખાલી કરી દો, નહીં તો મશીન ફેરવી દઈશું."

તેઓ કહે છે, "અમારા પર મશીન ચઢી જાય તો વાંધો નહીં, પણ અમે આ જગ્યા ખાલી નહીં કરીએ."

"અમને સરકાર બીજે ક્યાંક વ્યવસ્થા કરી આપે એટલું જ ઇચ્છીએ છીએ. અમને વૈકલ્પિક જગ્યા આપવાની પણ કોઈ વાત કરી નથી."

રોજનું કમાઈને પેટિયું રળતાં શ્રમિકો

અહીં આવેલી ઝૂંપડપટ્ટીમાં રહેતા શ્રમિકો રોજનું કમાઈને રોજ ખાય છે. તેઓ છૂટક મજૂરી અને કડિયાકામ કરીને પેટિયું રળે છે.

અન્ય એક સ્થાનિક બહેને બીબીસીને કહ્યું, "અમને મારીને સરકારને સુખ મળતું હોય, તો મારી નાખે, પણ અમે આ જગ્યા ખાલી નહીં કરીએ."

અહીં રહેતાં મંજુબહેને તેમની સ્થિતિ વિશે વાત કરતાં કહ્યું, "અમને પણ નોટિસ મળી છે, સરકાર જગ્યા આપે તો અમે બીજે ક્યાંક જઈએ."

"અમારાં બાળકો અહીં ભણે છે. અમે આ...\n\ntl;dr:

'અમે ઘર ખાલી નહીં કરીએ, કૉર્પોરેશને મશીનો ફેરવવા હોય તો અમારી ઉપર ફેરવે. અમે મરી જઈશું પણ ઘર ખાલી નહીં કરીએ. અમને રહેવા માટે વૈકલ્પિક જગ્યા આપે નહીં તો અમે અહીં જ રહીશું.'


મોદી-મમતા બેનરજી મિટિંગ વિવાદ : જ્યારે ગુજરાતના CM મોદી પીએમ મનમોહન સિંહની બેઠકમાં ગેરહાજર રહ્યા\nશું મમતા બેનરજી જાણીજોઈને વડા પ્રધાન સાથેની મિટિંગમાં ગેરહાજર રહ્યાં?

કેન્દ્ર સરકારે આ બનાવ બાદ પશ્ચિમ બંગાળના મુખ્ય સચિવ અલપન બંદોપાધ્યાયને દિલ્હી બોલાવી લીધા છે. અમુક દિવસ પહેલાં જ બંદોપાધ્યાયને કેન્દ્ર સરકારે ઍક્સટેન્શન આપ્યું હતું.

મમતા બેનરજીએ આ આદેશને રદ કરવાની માગ કરી છે.

પશ્ચિમ બંગાળના વરિષ્ઠ પત્રકાર પ્રભાકરમણિ તિવારીએ બીબીસીને જણાવ્યું કે TMCનાં સૂત્રોનું કહેવું છે કે મમતા બેનરજી આ મામલે કાયદાકીય સલાહ લઈ શકે છે.

ભાજપના નેતાઓએ મમતા બેનરજી પર પ્રોટોકૉલ તોડવાના અને વડા પ્રધાનનું અપમાન કરવાના આરોપ લગાવ્યા છે. જોકે મમતા બેનરજીએ આ આરોપોથી ઇન્કાર કર્યો છે.

મમતા બેનરજીએ શું કહ્યું?

મમતા બેનરજીની ગેરહાજરીવાળી આ તસવીર સોશિયલ મીડિયા પર ઘણી શૅર કરાઈ

તેમણે શનિવારે એક પત્રકારપરિષદ કરીને કહ્યું કે પહેલાં સમીક્ષા બેઠક વડા પ્રધાન અને મુખ્ય મંત્રી વચ્ચે થવાની હતી. તેથી મેં મારી મુલાકાત ટુંકાવીને કલાઈકુંડા જવાનો કાર્યક્રમ ઘડ્યો.

"પરંતુ બાદમાં બેઠકમાં આમંત્રિત કરાયેલા લોકોની સંશોધિત યાદીમાં રાજ્યપાલ, કેન્દ્રીય મંત્રીઓ અને વિપક્ષના નેતાનું નામ પણ સામેલ કરવામાં આવ્યું."

"તેથી મેં બેઠકમાં ભાગ ન લીધો કારણ કે તે વડા પ્રધાન અને મુખ્ય મંત્રીની બેઠક હતી જ નહીં..."

જોકે, બંગાળમાં વિપક્ષના નેતા શુભેંદુ અધિકારીએ મમતા બેનરજીના આરોપોને ખોટા ઠેરવ્યા છે. સમાચાર એજન્સી એએનઆઈ સાથે વાત કરતાં તેમણે કહ્યું, "ઓડિશા અને પશ્ચિમ બંગાળનાં મુખ્ય મંત્રી બંનેને મિટિંગ વિશે એક જ પ્રક્રિયા હેઠળ જણાવવામાં આવ્યું હતું. તેઓ બહાનાં બનાવી રહ્યાં છે."

"તેમણે કહ્યું કે તેઓ વિપક્ષના નેતાના કારણે મિટિંગમાં ન ગયાં. તેઓ પોતાના અહમ્ માટે ખોટું બોલી રહ્યાં છે, તેઓ પોતાને બંગાળની નહીં, સમગ્ર દેશનાં મુખ્ય મંત્રી માને છે."

મારે ઘણી વાર સુધી રાહ જોવી પડી - મમતા બેનરજી

મમતા બેનરજી પોતાની જાતને આ બાબતે નિર્દોષ ગણાવે છે

મમતા બેનરજીએ કહ્યું, "એટીસીએ જણાવ્યું હતું કે વડા પ્રધાનનું હેલીકૉપ્ટર ઉતરવાના કારણે મને સાગર દ્વીપથી કલાઈકુંડા માટે રવાના થવામાં 20 મિનિટ મોડું થશે."

"ત્યાર બાદ કલાઈકુંડામાં પણ લગભગ 15 મિનિટ બાદ હૅલીકૉપ્ટર ઉતરવાની અનુમતિ મળી."

"ત્યાં સુધી વડા પ્રધાન પહોંચી ગયા હતા. મેં ત્યાં જઈને તેમની સાથે મુલાકાત માટે મંજૂરી માગી. પરંતુ ઘણી રાહ જોયા બાદ મને તેમની સાથે મુલાકાતની મંજૂરી મળી."

"મેં વડા પ્રધાનને રિપોર્ટ સોંપ્યો અને તેમની મંજૂરી મેળવીને...\n\ntl;dr:

વડા પ્રધાન મોદી દ્વારા બોલાવવામાં આવેલી બેઠકમાં મમતા બેનરજીના મોડાં પહોંચવા અને દસ્તાવેજ સોંપ્યા બાદ કથિતપણે તરત નીકળી જવાના મામલા પર ચર્ચા ગરમ છે અને બંને પક્ષે સતત આરોપ-પ્રત્યારોપ ચાલુ છે.


મોદી-રાહુલ પાકિસ્તાનના યાર અને નવાઝ-બિલાવલ ભારતના યાર, તો ઝઘડો શેનો?\nતેમના અને તેમના અબ્બુ અને ફૂફી વિરુદ્ધ આજકાલ ભ્રષ્ટાચાર અને બેનામી ખાતાં થકી અબજો રૂપિયા હડપી લેવાનો કેસ ચાલી રહ્યો છે.

આવું થાય એટલે બિલાવલની તોપોનાં નાળચાં ઈમરાન ખાન તરફ તો ફરે જ ને!

ખાનના મંત્રીમંડળના ઓછામાં ઓછા ત્રણ સભ્યોનો સંબંધ ઉગ્રવાદી સંગઠનો સાથે જોડીને અને તેમને તત્કાલ બહાર કાઢવાનું જણાવીને બિલાવલે પ્રથમ ગોળો ફેંકી દીધો છે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

બીજો ગોળો એવો છોડ્યો કે તેમને વિશ્વાસ નથી કે સરકાર અતિવાદીઓ અને જેહાદી સંગઠનો વિરુદ્ધ પ્રામાણિક્તાથી કામ કરી રહ્યાં છે.

બસ, પછી તો શું જોઈતું?

ઈમરાની તોપ પણ હરકતમાં આવી ગઈ અને હવે કેટલાય મંત્રીઓ કોરસગાન ગાઈ રહ્યા છે કે બિલાવલની આવી હરકત બાદ ઇન્ડિયન મીડિયા એક પગ પર કૂદવા લાગ્યું છે.

હાય, એ ક્યા હો ગયા?

જ્યારે નવાઝ શરીફ પાકિસ્તાનના વડા પ્રધાન હતા ત્યારે લોકો એમને 'મોદી કા યાર' ગણાવી રહ્યા હતા અને તેમાં સૌથી આગળ બિલાવલ પણ હતા.

હવે આ જ ગીતમાળા ખુદ બિલાવલના ગળે પણ પહેરાવી દેવાઈ છે.

હજુ એક સપ્તાહ પહેલાં જ મોદીના નવા યારે મોદીના જૂના યાર સાથે જેલમાં મુલાકાત કરી.

મને પૂરો ભરોસો છે કે નવાઝ શરીફે આ બાળકને બસ ધ્યાનથી જોયું હશે અને એક શબ્દ પણ નહીં બોલ્યો હોય.

કંઈક આવી જ કહાણી સરહદ પારની પણ છે. આમ તો પાકિસ્તાન ભલે ભારતીયો માટે કોઈ કામનું ના હોય પણ ચૂંટણી વખતે મોટાભાગે પાકિસ્તાન જ કામ આવે છે.

અહીં બિલાવલ મોદીના નવા યાર છે તો ત્યાં રાહુલ પાકિસ્તાનના યાર ગણાવાઈ રહ્યા છે.

કારણ કે જે રીતે બિલાવલે અતિવાદી સંગઠનો વિરુદ્ધની કાર્યવાહી પર પ્રશ્નો પૂછ્યા છે એ જ રીતે ત્યાં પણ રાહુલ ગાંધીએ બાલાકોટ સર્જિકલ સ્ટ્રાઇક પર સવાલ કર્યા છે.

પણ રાહુલ એકલા જ થોડા છે! જ્યારે મોદીજીએ 23 માર્ચે રાષ્ટ્રીય દિવસ પર ઈમરાન ખાનને શુભેચ્છા પાઠવી તો કૉંગ્રેસની નજરોમાં મોદી પણ 'લવ લેટર' લખ્યા બાદ પાકિસ્તાનના યાર બની ગયા.

પણ એક વાત સમજમાં ના આવી કે જો રાષ્ટ્રીય દિવસ પર પાકિસ્તાનને શુભેચ્છા પાઠવી જ દીધી હોય તો પછી મોદી સરકારે દિલ્હીમાં પાકિસ્તાની હાઈ કમિશનના રિસૅપ્શનનો બહિસ્કાર કેમ કર્યો?

મોદી અને રાહુલ પાકિસ્તાનના યાર હોય અને નવાઝ શરીફ અને બિલાવલ ભારતના યાર હોય તો પછી ઝઘડો છે કઈ વાતનો?

કેવું સારું કહેવાય કે વિપતના વખતે બન્ને દેશના નેતાઓ એકબીજા સાથે યારી નિભાવે છે અને મુર્ખ દુનિયા માને છે કે બન્ને એકબીજાના દુશ્મન છે.

દુનિયાનું તો શું છે? એ તો વર્લ્ડ રૅસલિંગ ફૅડરેશનની કુસ્તીને...\n\ntl;dr:

લો જનાબ! પાકિસ્તાનમાં મોદીનો વધુ એક યાર પેદા થયો છે અને તેમનું નામ છે બિલાવલ ભુટ્ટો ઝરદારી


મોદી-શાહને આમંત્રણ આપ્યાં વગર રાજ ઠાકેરના પુત્રના 'ભવ્ય લગ્ન'\nઠાકરેના પુત્રના આ લગ્ન સમારોહમાં રાજકારણીઓ, ફિલ્મ કલાકારો, ઉદ્યોગપતિઓ અને ક્રિકેટરો હાજર રહ્યા.

લગ્નમાં મહારાષ્ટ્રના રાજનેતાઓને પણ આમંત્રણ પાઠવાયાં હતાં.

રાષ્ટ્રવાદી કૉંગ્રેસના શરદ પવારને અપાયેલું આમંત્રણ અને લગ્નમાં હાજર રહેવા માટે ભારપૂર્વકના કરાયેલા આગ્રહે રાજ ઠાકરેની ભવિષ્યની રાજકીય મનસાને ઉજાગર કરી દીધી.

જોકે, આ લગ્નમાં વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી કે ભાજપના રાષ્ટ્રીય અધ્યક્ષ અમિત શાહને આમંત્રણ નહોતું અપાયું.

જેને પગલે રાજકીય વિશ્લેષકો અમિત ઠાકરેના આ લગ્નને રાજ ઠાકરેની 'મૅરેજ ડિપ્લોમસી' પણ ગણાવી રહ્યા છે.

મહારાષ્ટ્રના વરિષ્ઠ પત્રકાર સંદિપ પ્રધાન બીબીસી સાથેની વાતચીતમાં ભારતમાં ઉદ્યોગપતિઓ કે રાજકારણીઓનાં ઘરે યોજાતાં લગ્નોને 'વૅડિંગ ડિપ્લોમસી' ગણાવે છે.

પ્રધાન કહે છે, "ભારતમાં રાજનેતા કે ઉદ્યોગપતિઓના સંતાનોનાં લગ્ન નક્કી થતાંની સાથે જ વૅડિંગ ડિપ્લોમસી શરૂ થઈ જતી હોય છે."

"ઉદ્યોગપતિઓ વેપારી અને આર્થિક સંબંધોને ધ્યાનમાં રાખીને લગ્ન નક્કી કરતા હોય છે. એવી જ રીતે રાજકારણીઓ પણ રાજકીય સંબંધોને ધ્યાનમાં રાખીને સંતાનોનાં લગ્નો ગોઠવતા હોય છે."

શક્તિ પ્રદર્શનનો અવસર?

પ્રધાન આવા લગ્નોને શક્તિ પ્રદર્શનનો અવસર પણ ગણાવે છે.

તેઓ ઉમેરે છે, "રાજકારણીઓને ઘરે યોજાતાં આવાં લગ્નો શક્તિનું પ્રદર્શન કરવાની પણ એક તક હોય છે."

"લગ્ન વખતે ઘરે આવતા રાજનેતાઓ, મહેમાનોની યાદી થકી રાજકીય શક્તિ પણ દર્શાવાતી હોય છે."

'ભવ્ય આયોજન'

રાજનેતાઓના સંતાનોનાં લગ્નો પાછળ થતો ખર્ચ છાશવારે ચર્ચા જગાવતો જ રહે છે અને તેમાં મહારાષ્ટ્રીયને નેતાઓ પણ બાકાત નથી.

પંકજ મૂંડે, પૂનમ મહાજન, નિખિલ ગડકરી, ધનંજય મૂંડનાં લગ્નો પણ આ યાદીમાં જ મૂકી શકાય.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

મહારાષ્ટ્રના જ અન્ય એક વરિષ્ઠ પત્રકાર સંદિપ આચાર્ય જણાવે છે, "રાજ ઠાકરેને ભવ્ય વસ્તુઓ ગમે છે એટલે તેમના પુત્રના લગ્નનું આયોજન પણ ભવ્ય જ કરાયું."

"રાજે પોતાના પુત્રના લગ્નની કંકોત્રી સૌ પ્રથમ મુંબઈમાં સિદ્ધિવિનાયક મંદિરમાં આપી હતી અને એ બાદ ઉદ્યોગપતિ રતન તાતાને નોતર્યા હતા."

પુત્રના આ લગ્ન માટે રાજ ઠાકરે શિવ સેનાના વડા ઉદ્ધવ ઠાકરેને આમંત્રણ પાઠવીને પણ ચર્ચા જગાવી હતી.

મોદી-શાહને આમંત્રણ નહીં

એક સમયે નરેન્દ્ર મોદીના પ્રશંસક ગણાતા રાજ ઠાકેરેના આ ઘરના પ્રસંગમાં વડા પ્રધાનને આમંત્રણ નહોતું પાઠવાયું.

આ અંગે વાત કરતા પ્રધાન જણાવે છે, "પુત્રના લગ્નમાં રાજ ઠાકરેએ વડા પ્રધાન...\n\ntl;dr:

મહારાષ્ટ્ર નવ નિર્માણના અધ્યક્ષ રાજ ઠાકરેના પુત્રના અમિત ઠાકરેના મિતાલી બોરૂડે સાથે મુંબઈમાં 'કૌટુંબિક કાર્યક્રમ' દરમિયાન શાહી અંદાજમાં અંદાજમાં લગ્ન લેવાયાં.


મોદીએ 'જો' અને 'તો' ના પતંગ ચગાવ્યા કે સરદારને અંજલિ આપી?\nનરેન્દ્ર મોદી સ્ટૅચ્યૂ ઑફ યુનિટીના લોકાર્પણ સમયે

એવો એક નમૂનો દર્શાવતાં તેમણે કહ્યું કે સરદાર ન હોત તો સિંહ જોવા માટે કે સોમનાથનાં દર્શન કરવા માટે કે ચાર મિનાર જોવા માટે વિઝા લેવા પડત.

જૂનાગઢ-હૈદરાબાદના વિલીનીકરણ સંદર્ભે કરાયેલું આ વિધાન છેલ્લા થોડા વખતમાં જોકે ખાસ્સું ચવાઈ ગયેલું હતું.

ગુજરાતના મુખ્ય મંત્રી વિજય રૂપાણીએ થોડા વખત પહેલાં જૂનાગઢના સંદર્ભે '...તો વિઝા લેવા પડ્યા હોત' એવું કહ્યું હતું.

ઇતિહાસમાં 'જો' અને 'તો'ના પતંગ ચગાવવા એ અમસ્તી પણ રાજનેતાઓની પ્રિય પ્રવૃત્તિ રહી છે.

કેમ કે, તેનો વાસ્તવમાં ભલે કશો અર્થ ન સરે, રાજકારણમાં તે બહુ ફળદાયી નીવડે છે.

'જો સરદાર વડાપ્રધાન હોત તો...'ના રાજકારણ વિશે અલગથી કહેવાની જરૂર છે? સારું થયું કે વડાપ્રધાને આજે તેનો ઉલ્લેખ ન કરવા જેટલો સંયમ બતાવ્યો.

વડા પ્રધાને સરદારની પ્રતિમાને ભારતના અસ્તિત્ત્વ અને તેની એકતા વિશે સવાલ કરનાર સૌને જવાબરૂપ ગણાવી.

એમ પણ કહ્યું કે અંદરોઅંદરની લડાઈને કારણે ભારત ગુલામ બન્યું હતું. એવી ભૂલ ફરી ન કરીએ.

આ બધી સત્વગુણી વાતો છે, સાચી પણ તેની સુગંધમાંથી બહાર આવ્યા પછી એવો વિચાર જરૂર આવે કે કવિ આખરે કહેવા શું માગે છે?

એટલે કે, તેમાં સરદારને ગમે તેવી અને સરદારની સ્મૃતિને છાજે એવી કોઈ નક્કર કામગીરીની વાત છે? કે પછી નકરા શબ્દોના સાથીયા છે?

ભારતના અસ્તિત્ત્વ સામે આજે કોઈ સવાલ નથી. ન કરે નારાયણ ને કાલે એવો સવાલ ઊભો થાય, તો તેનો જવાબ આ પ્રતિમા કેવી રીતે હોઈ શકે?

સરદાર પ્રત્યે ગમે તેટલો આદર હોય તો પણ, એ સમજવું અઘરું છે. રહી વાત અંદરોઅંદરની લડાઈની. તેની ફોડ પાડીને વ્યાખ્યા કરવી જરૂરી છે.

બહારના લોકોને ફાયદો થાય તેવી અંદરોઅંદરની લડાઈ એક વાત છે. લોકશાહીમાં થતી પક્ષ-વિપક્ષની આકરી ટીકાની તેની સાથે ભેળસેળ કરવા જેવી નથી.

'અંદરોઅંદર ન લડવું'નો અર્થ સરકારની ટીકા ન કરવી, એવો હરગીઝ થઈ શકે નહીં.

નરેન્દ્ર મોદી(ડાબેથી જમણે), વિજય રુપાણી અને નીતિન પટેલ

સરદારે ભારતને એક દેશ બનાવ્યો, ભારતનો આજનો નકશો સરદારને આભારી છે--આવી જૂની અને જાણીતી વાતો વડા પ્રધાનના પ્રવચનમાં સાંભળવા મળી.

પરંતુ સરદારના આ ગુણધર્મને સાચી અંજલિ આપવી હોય તો સરદારના રસ્તે ચાલવાની કોશિશ કરવી પડે.

કમ સે કમ, તેમનો રસ્તો કયો હતો એ તો સમજવું પડે.

મતલબ, કાયદો-વ્યવસ્થા-ન્યાયતંત્ર-બંધારણીય સંસ્થાઓ વગેરે લોકશાહી માળખાંને મજબૂત બનાવવાં પડે.

એ માળખાં ખોખલાં બનાવવાથી તો સરદારે...\n\ntl;dr:

આખરે સ્ટૅચ્યુ ઑફ યુનિટીનું લોકાર્પણ થઈ ગયું. એ પ્રસંગે વડા પ્રધાન મોદીએ આપેલા પ્રવચનમાં તેમની વાક્ચાતુરીના નમૂના પ્રમાણમાં ઓછા જોવા મળ્યા.