કોરોના વાઇરસ : ઇટાલીમાં ફસાયેલા 211 ભારતીય વિદ્યાર્થીઓને ઍરલિફ્ટ કરાયા\nઆ વિદ્યાર્થીઓને ઍર ઇન્ડિયાની સ્પેશિયલ ફ્લાઇટના માધ્યમથી પરત લવાઈ રહ્યા છે.

આ ફ્લાઇટમાં એ 7 લોકો પણ છે જેમની હાલત ખૂબ ખરાબ છે.

Twitter કન્ટેન્ટ પૂર્ણ, 1

વર્લ્ડ હેલ્થ ઑર્ગેનાઇઝેશન દ્વારા કોરોના વાઇરસને મહામારી જાહેર કર્યા બાદ આ વિદ્યાર્થીઓ ઇટાલીમાંથી બહાર કાઢવાની કામગીરી શરૂ કરવામાં આવી હતી. હાલ યૂરોપ કોરોના વાઇરસનું કેન્દ્રબિન્દુ છે.

માત્ર ઈટાલીમાં કોરોના વાઇરસના કારણે 1440 કરતાં વધુ લોકોનાં મોત થયા છે.

ઈરાનથી 234 ભારતીયો પહોંચ્યા ભારત

આ તરફ ઈરાનથી પણ 234 ભારતીયોને ઍરલિફ્ટ કરી ભારત પરત લવાયા છે.

આ અંગે વિદેશમંત્રી એસ જયશંકરે ટ્વીટ કરીને માહિતી આપી છે.

એસ. જયશંકરે ઈરાનમાંથી ભારતીયોને બહાર કાઢવામાં મદદ કરવા માટે ઈરાનના વહીવટીતંત્રનો આભાર માન્યો છે.

ટ્વીટમાં એસ. જયશંકરે લખ્યું છે, "ઈરાનમાં ફસાયેલા 234 ભારતીયો પરત આવી ગયા છે. આ લોકોમાં 131 વિદ્યાર્થીઓ છે અને 103 તીર્થયાત્રીઓ છે. તમારા પ્રયાસ માટે રાજદૂત ધામુ ગદ્દામ અને ઈરાનમાં ભારતીય ટીમને ધન્યવાદ. ઈરાની અધિકારીઓનો પણ ધન્યવાદ."

4 દેશો સાથે જોડાયેલી ભારતની સીમા સીલ કરવા આદેશ

ભારતમાં કોરોના વાઇરસના વધતા પ્રભાવને ધ્યાનમાં રાખતા કેન્દ્ર સરકારે કડક પગલાં ઉઠાવ્યા છે.

નરેન્દ્ર મોદી સરકારે નેપાળ, ભૂતાન, મ્યાંમાર અને બાંગ્લાદેશ બૉર્ડરને સીલ કરવાના આદેશ આપ્યા છે.

PTIના અહેવાલ પ્રમાણે 15 માર્ચની અડધી રાત્રે આ દેશોમાંથી લોકોના પ્રવેશ પર પ્રતિબંધ લગાવી દેવાયો છે.

બ્રિટન અને આયર્લેન્ડ પર પણ અમેરિકાએ મૂક્યો પ્રતિબંધ

અમેરિકા દ્વારા યુરોપનાં 26 રાષ્ટ્રો પર લાદવામાં આવેલા પ્રવાસનિષેધનો અમલ શરૂ થઈ ગયો છે. કોરોના વાઇરસને ફેલાતો અટકાવવા માટે અમેરિકાએ આ પગલું લીધું છે.

અમેરિકાએ યાત્રા મામલે બ્રિટન અને આયર્લેન્ડ પર પણ પ્રતિબંધ લગાવી દીધા છે કે જે સોમવારથી લાગુ થશે.

અમેરિકાના ઉપ-રાષ્ટ્રપતિ માઇક પેંસે આ નિર્ણયની પુષ્ટિ કરતા કહ્યું છે કે આ પ્રતિબંધ બાદ પણ અમેરિકાના નાગરિકો આ દેશોમાંથી સ્વદેશ પરત ફરી શકશે.

ઉપ-રાષ્ટ્રપતિ માઇક પેંસની આ ઘોષણા પહેલા અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે જણાવ્યું કે શુક્રવારની રાત્રે તેમણે પણ કોરોના વાઇરસનો ટેસ્ટ કરાવ્યો છે.

જોકે, ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પનો કોરોના ટેસ્ટ નેગેટિવ આવ્યો છે.

અમેરિકામાં કોરોનાને કારણે 43 લોકોનાં મૃત્યુ થયાં છે, જ્યારે લગભગ 2000 કન્ફર્મ કેસ નોંધાયા છે.

બીજી બાજુ, અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે કોરોના...\n\ntl;dr:

ઇટાલીમાં ફસાયેલા 211 ભારતીય વિદ્યાર્થીઓને ભારત પાછા લાવવામાં આવી રહ્યાં છે.


કોરોના વાઇરસ : ઇટાલીમાં મરણાંક 5,476; અન્ય દેશોને બોધ લેવા આપી સલાહ\nકેટલાક અભ્યાસ મુજબ, ઇટાલીના જે વિસ્તારમાં વૃદ્ધો વધુ રહે છે, તે વિસ્તારમાં વધુ મૃત્યુ થયાં છે, જેમ કે લૉમ્બાર્ડી વિસ્તાર.

ઇટાલીમાં વિશ્વના અન્ય દેશોની સરખામણીએ વૃદ્ધોની જનસંખ્યા વધુ છે. જાપાન બાદ તે બીજા ક્રમે છે.

કોરોના વાઇરસ વૃદ્ધો માટે વધુ ઘાતક નીવડે છે.

અભ્યાસ મુજબ આવા વૃદ્ધો સાથે રહેતા 18-34 વર્ષની વયજૂથના લોકોનાં મૃત્યુની સંભાવના પણ વધી જાય છે.

વાઇરસના ઉદ્દભવસ્થાન ચીનના હુબેઈ પ્રાંત (3,153) કરતાં પણ વધારે મૃત્યુ ઇટાલીમાં થયાં છે.

દુનિયામાં કોરોના વાઇરસની ઝપેટમાં ત્રણ લાખ કરતાં વધુ લોકો આવી ગયા છે અને મૃતકાંક 14,600નો થઈ ગયો છે. જોકે, અત્યાર સુધી 92 હજાર લોકો એવા પણ છે, જેઓ કોરોનાનો ચેપ લાગ્યા બાદ સાજા થઈ શક્યા છે.

રવિવારની રાતની સ્થિતિ પ્રમાણે ઇટાલીમાં (5,476 મૃત્યુ, 59,138 કેસ), સ્પેનમાં (1,772 મૃત્યુ, 28,768 કેસ) નોંધાયા છે.

કેન્દ્રીય આરોગ્ય મંત્રાલયના આંકડા પ્રમાણે, સોમવારે સવારે સાત વાગ્યે ભારતમાં ચેપગ્રસ્ત દર્દીનો આંકડો 329 થઈ ગયો છે અને કુલ મૃતકાંક સાત પર પહોંચ્યો છે.

ગુજરાતમાં લૉક-ડાઉન

કોરોના વાઇરસને પગલે રાજ્યમાં જનતા કર્ફ્યુનો અમલ કરાયો હતો.

ગુજરાતમાં પણ અમદાવાદ, સુરત, વડોદરા અને રાજકોટ, ગાંધીનગરને લૉક-ડાઉન કરી દેવાનું નક્કી કરાયું છે.

પાંચેય મહાનગરોને 25 માર્ચ સુધી લૉક-ડાઉન કરવાનો નિર્ણય મુખ્ય મંત્રી વિજય રૂપાણીની હાજરીમાં યોજાયેલી ઉચ્ચ કક્ષાની બેઠકમાં  લેવાયો હતો.

આરોગ્ય અને પરિવારકલ્યાણ વિભાગ દ્વારા લૉક-ડાઉન દરમિયાન કઈકઈ સેવાઓ ચાલુ રહેશે એની યાદી જાહેર કરી છે.

ગુજરાતના હેલ્થ અને ફૅમિલી વેલફેર વિભાગ દ્વારા ટ્વીટ કરીને જાહેર કરાયેલી માહિતી પ્રમાણે સુરતમાં એક 69 વર્ષીય પુરુષનું મૃત્યુ થયું છે.

તેમનો રિપોર્ટ પૉઝિટિવ આવ્યો હતો અને તેઓ સારવાર લઈ રહ્યા હતા.

વડોદરામાં પણ 65 વર્ષીય મહિલાનું મૃત્યુ થયું છે. તેમનો COVID રિપોર્ટ આવવાનું હજી બાકી હોવાનું વિભાગ જણાવે છે.

સમાચાર એજન્સી એએનઆઈ સાથેની વાતચીતમાં નીતિન પટેલે કહ્યું, "આગામી દિવસોમાં સંક્રમિત 18 વ્યક્તિઓનાં નામો જાહેર કરીશું, જેથી તેમના સંપર્કમાં આવેલી વ્યક્તિઓને જાણ થાય અને તેમની તપાસ કરી શકાય."

કોરોના વાઇરસની મહામારીને પગલે વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ જનતા કર્ફ્યુની અપીલ કરી હતી ત્યારે ગુજરાત સરકારે સહયોગમાં એસટીની તમામ બસો રવિવારે સવારે 7 વાગ્યાથી રાત્રે 9 વાગ્યા સુધી બંધ રાખવાની જાહેરાત કરી હતી.

રાજ્યમાં શનિવારે...\n\ntl;dr:

ઇટાલીમાં કોરોના વાઇરસને કારણે 5,476 લોકોનાં મૃત્યુ થયાં છે. રવિવારે એક જ દિવસમાં 651 મૃત્યુ થયાં હતાં. એ પહેલાં શનિવારે ત્યાં 793 લોકોનાં મૃત્યુ થયાં હતાં.


કોરોના વાઇરસ : ઇટાલીમાં મૃત્યુનો આંક 200એ પહોંચ્યો, વિશ્વમાં એક લાખથી વધુ કેસ : TOP NEWS\nઅધિકારીઓએ જણાવ્યું કે છેલ્લા 24 કલાકમાં ઇટાલીમાં 49 લોકોનાં મૃત્યુ થયાં છે.

આ સાથે જ ઇટાલીમાં કોરોનાના સંક્રમણની કેસની સંખ્યા 4,600 થઈ ગઈ છે.

કોરોના વાઇરસથી ચીન બાદ સૌથી વધુ મૃત્યુ ઇટાલીમાં થયાં છે.

ચીનમાં અત્યાર સુધીમાં આ વારઇસથી ત્રણ હજારથી વધુ લોકોએ જીવ ગુમાવ્યો છે.

વિશ્વ સ્વાસ્થ્ય સંગઠન અનુસાર દુનિયાભરમાં અત્યાર સુધીમાં 101,000થી વધુ લોકો કોરોના વાઇરસથી સંક્રમિત થઈ ચૂક્યા છે.

યસ બૅન્કમાંથી રૂપિયા 265 કરોડ ઉપાડ્યા

યસ બૅન્કમાંથી માત્ર પચાસ હજાર રૂપિયા જ ઉપાડવાની રિઝર્વ બૅન્ક ઑફ ઇન્ડિયાએ મર્યાદા નક્કી કરી એના પહેલાં જ વડોદરા મ્યુનિસિપલ કૉર્પોરેશનની એક ફર્મ દ્વારા યસ બૅન્કમાંથી રૂપિયા 265 કરોડ ઉપાડવામાં આવ્યા હતા.

બિઝનેસ ટુડેએ એક અધિકારીના હવાલાથી લખ્યું કે વડોદરા મ્યુનિસિપલ કૉર્પોરેશન (VMC)ની વડોદરા સ્માર્ટ સિટી ડૅવલપમૅન્ટ કંપની સ્પેશિયલ પર્પઝ વ્હિકલ (SPV) દ્વારા રિઝર્વ બૅન્કે લાગુ કરેલા નિયમના એક દિવસ પહેલાં યસ બૅન્કમાંથી 265 કરોડ રૂપિયા ઉપાડવામાં આવ્યા હતા.

સ્પેશિયલ પર્પઝ વ્હિકલ (SPV)ના ચીફ એક્ઝિક્યુટિવ ઑફિસર અને ડેપ્યુટી મ્યુનિસિપલ કમિશનર સુધીર પટેલે જણાવ્યું કે સ્માર્ટ સિટી મિશન અંતર્ગત આ રકમ કેન્દ્ર તરફથી મળી હતી અને તેને યસ બૅન્કની લોકલ બ્રાન્ચમાં જમા કરાવાઈ હતી.

ઉલ્લેખનીય છે કે આરબીઆઈએ ગુરુવારે એવી જાહેરાત કરી હતી કે યસ બૅન્કના ગ્રાહકો મહિનામાં 50 હજાર સુધીની રકમ જ ઉપાડી શકશે.

આ જાહેરાત બાદ અનેક લોકો યસ બૅન્ક પર પહોંચી ગયા હતા અને પૈસા ઉપાડવા માટે લાઇનો પણ લગાવી હતી.

યસ બૅન્કના સંસ્થાપક રાણા કપૂરની ધરપકડ

પ્રવર્તન નિદેશાલયે યસ બૅન્કના સંસ્થાપક રાણા કપૂરની ધરપકડ કરી છે.

EDએ અગાઉ મુંબઈસ્થિત રાણા કપૂરના ઘરે દરોડા પાડ્યા હતા.

એનડીટીવી ઇન્ડિયાએ સૂત્રો હવાલાથી લખ્યું કે શરૂઆતના ઈડીની શરૂઆતની તપાસમાં એ જાણવા મળ્યું છે કે યસ બૅન્કે DHFLને અંદાજે ત્રણ હજાર કરોડની બૅડ લોન આપી છે.

રાણા કપૂર અને DHFL વચ્ચેના સંબંધો અંગે પણ તપાસ કરાઈ રહી છે.

આરોપ છે કે દેવાના બદલામાં કપૂરનાં પત્નીના ખાતામાં કથિત રીતે લાંચની રકમ મોકલાઈ હતી.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

ઇટાલીમાં કોરોના વાઇરસથી મરનારાની સંખ્યાનો આંકડો વધીને 200 સુધી પહોંચી ગયો છે.


કોરોના વાઇરસ : ઈરાનને અમેરિકા વૅક્સિનના પૈસા ખાઈ જશે એનો ખોફ\nહસન રૂહાની

રૂહાનીએ એ આશંકા પણ વ્યક્ત કરી કે વૅક્સિન માટે આપવામાં આવેલા પૈસાને અમેરિકા જપ્ત પણ કરી શકે છે.

અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે 2018માં પરમાણુ સંધિ તોડ્યા બાદ ઈરાન પર અને પ્રતિબંધો લાદેલા છે અને બેઉ દેશો વચ્ચે સંબંધો વણસેલા છે.

સમાચાર સંસ્થા એએફપીના એક અહેવાલ અનુસાર અમેરિકા સહિત અનેક મોટા દેશોમાં ઈરાનની સંપત્તિ પહેલાંથી જ જપ્ત કરાયેલી છે અને રાષ્ટ્રપતિ રૂહાનીનું આ નિવેદન આ બાબતે ઈરાનની ચિંતા સ્પષ્ટ કરે છે.

2018માં પરમાણુ સંધિ તૂટ્યા બાદ ટ્રમ્પે ઈરાન પર અનેક પ્રતિબંધો લાદ્યાં છે

રાષ્ટ્રપતિ હસન રૂહાનીએ ઈરાનની કોરોના વાઇરસ ટાસ્ક ફોર્સની એક બેઠકમાં કહ્યું કે "આપણે કોવિડ વૅક્સિન માટે એ દેશથી પૈસા મોકલવા માગીએ છીએ જ્યાં આપણા પૈસા છે. "

આ બેઠકમાં રૂહાનીએ કોઈ દેશનું નામ લીધા વિના કહ્યું કે "એ દેશને આ ટ્રાન્સફરથી કોઈ વાંધો નથી."

સિદ્ધાંતની રીતે દવાઓ પર કોઈ પ્રકારના પ્રતિબંધો નથી લાદવામાં આવતા પરંતુ હકીકત એ છે કે આંતરરાષ્ટ્રીય બૅન્કો સંભવિત કેસોથી બચવા માટે ઈરાન સાથે સંકળાયેલી લેવડદેવડ પર અમુક શરતો લાદે છે.

રૂહાનીએ એમ પણ કહ્યુ કે "અમેરિકાની ટ્રૅઝરી ઑફિસ ઑફ ફૉરન ઍસેટ્સ કંટ્રોલએ પહેલાં એવા સંકેત આપ્યા હતા કે આ પ્રકારની લેવડદેવડ સામે એમને કોઈ વાંધો નથી પરંતુ હવે અમેરિકન સરકારે તેનું વલણ બદલી દીધું છે."

રૂહાની અનુસાર હવે અમેરિકાનું કહેવું છે કે વૅક્સિનની ખરીદી માટે જે પણ પૈસા ટ્રાન્સફર થાય તે પહેલાં અમેરિકન બૅન્કોમાંથી પસાર થવા જોઈએ.

એપ્રિલમાં ઈરાનના રાષ્ટ્રપતિ હસન રૂહાનીએ કહ્યું હતું કે "જેને લાંબા સમયથી અમેરિકાના કહેવા પણ લક્ઝમબર્ગમાં જપ્ત કરીને રાખવામાં આવેલી છે તે પોતાની 1.6 અબજ ડૉલરથી વધારેની સંપત્તિની કાનૂની લડાઈ ઈરાને જીતી લીધી છે."

હાલની બેઠકમાં રૂહાનીએ કહ્યું "તમારા જેવા લોકો પર કોણ ભરોસો મૂકી શકે છે? તમે દરેક જગ્યાઓથી પૈસાની ચોરી કરી છે"

મધ્ય-પૂર્વના દેશોમાં ઈરાનને કોરોના વાઇરસની મહામારીની સૌથી વધારે અસર થઈ છે. ઈરાનમાં 12 લાખ જેટલા કેસ નોંધાયા છે તો 54 હજાર લોકો મૃત્યુ પામ્યા છે.

રૂહાનીએ કહ્યું કે આ કશ્મકશને કારણે વૅક્સિનની ખરીદીમાં થોડું મોડું થઈ શકે છે પણ તેઓ આમાં સફળ રહેશે.

તમે અમનેફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

ઈરાનના રાષ્ટ્રપતિ હસન રૂહાનીએ કહ્યું છે કે અમેરિકા ઇચ્છે છે કે ઈરાન કોરોના વાઇરસની વૅક્સિન માટે અમેરિકન બૅન્કોના માધ્યમથી જ ચૂકવણી કરે.


કોરોના વાઇરસ : એ 'મોતનું જહાજ' જેણે આખા દેશ પર મહામારીનું જોખમ ઊભું કર્યું\nબીજા દિવસે 16 ઑગસ્ટે જ આફત આવી પહોંચી હતી. સવારે 8 વાગ્યે બે જર્મન સબમરીને તેના પર હુમલો કર્યો. અખબારના અહેવાલ અનુસાર એક સબમરીનનો ટોર્પિડો બૉથી માત્ર એક મીટર દૂરથી જ પસાર થઈ ગયો હતો.

પ્રથમ વિશ્વયુદ્ધ ચાલતું હતું એટલે મુસાફરો ગભરાયા અને લાઇફજૅકેટ શોધવા લાગ્યા. જહાજ પર 562 મુસાફરો હતા અને 170 ક્રૂ મેમ્બર્સ હતા. બધાનો ભોગ લેવાઈ ગયો હોત, પરંતુ ઇંગ્લૅન્ડનું જહાજ અને અમેરિકાની છ ટોર્પિડો બોટ વહારે આવી. એક સબમરીનને ડૂબાડી દેવાઈ, જ્યારે બીજી નાસી ગઈ.

અહેવાલ લખનાર પત્રકાર અને લેખક વેગનર જી. બેરેરા જણાવે છે કે ઇંગ્લૅન્ડના આ જહાજનો જર્મન સબમરીનનો પનારો પડ્યો હોય તેવું આ પ્રથમ વાર નહોતું.

"ડેમેરારા એવું બ્રિટિશ મર્ચન્ટ નેવીનું જહાજ હતું જેણે એક સબમરીનને ભૂતકાળમાં ડૂબાડી દીધી હતી. તેના કૅપ્ટનને તેના માટે ઍવૉર્ડ પણ મળ્યો હતો. હવે જર્મન નેવી તેની પાછળ પડી હતી," એમ બેરેરા કહે છે.

ડેમેરારા જહાજ નિયમિત બ્રાઝિલ આવતું હતું અને વેગનર બેરેરાના દાદા આ જહાજમાં જ મુસાફરી કરીને એક સદી પહેલાં બ્રાઝિલ પહોંચ્યા હતા. દાદાની વાતોમાંથી પ્રેરણા લઈને જ પૌત્ર વેગનરે એક સદી પછી 2020માં 'ડેમેરારા' નામે ઐતિહાસિક નવલકથા લખી છે.

સબમરીનના હુમલાને ખાળીને ડેમેરારા આગળ વધ્યું. તેની માલિકી યુકેના પોસ્ટવિભાગ રૉયલ મેઇલની હતી. તે લીવરપૂલથી બ્યૂનોસ એરિસ વચ્ચે સફર કરતું અને ટપાલો ઉપરાંત મુસાફરો અને ખાંડ સહિતનો માલસામાન પણ લઈને ચાલતું.

યુરોપ તરફ વળતા પ્રવાસમાં માંસ અને કૉફી જેવો સામાન ભરીને લઈ જવાતો.

વેગનર કહે છે, "સ્પેનના વીગો પોર્ટ ઑથૉરિટીના જણાવ્યા અનુસાર પ્રથમ વિશ્વયુદ્ધ વખતે જહાજોની આવનજાવન ઓછી થઈ હતી, કેમ કે જર્મન સબમરીનો ખતરો રહેતો હતો. બીજું કે યુવાનોને સેનામાં ભરતી કરવામાં આવ્યા હતા એટલે અમેરિકા ખંડની મુસાફરી કરનારા પણ બહુ નહોતા."

જહાજની સફર બની સમાચાર

લિસ્બન પસાર કરીને જહાજ બ્રાઝિલ તરફ ઍટલાન્ટિક મહાસાગરમાં આગળ વધવા લાગ્યું. 25 દિવસની મુસાફરી પછી 9 સપ્ટેમ્બરે ડેમેરારા રેસાઇફ બંદરે પહોંચ્યું. બ્રાઝિલનાં ચાર બંદરો પર જહાજ લાંગરવામાં આવતું - રેસાઇફ, સાલ્વાડોર, રિયો અને સેન્ટોસ.

ફ્લુમિનન્સ ફેડરલ યુનિવર્સિટીના ડૉ. ડિલિન રેમુન્ડો દો નાસિમેન્તો કહે છે, "યુદ્ધના સમાચારો સાથેના પત્રો અને ખબરો લઈને આવેલું પ્રથમ જહાજ ડેમેરારા હતું. બંદર પર જહાજ પહોંચતું ત્યારે તેની પાસેથી લડાઈમાં ગયેલા સૈનિકોનું શું થયું તે જાણવાની ઉત્સુકતા સાથે લોકોનાં ટોળાં રાહ...\n\ntl;dr:

રિયો દ જાનેરોના એક અખબારે 16 સપ્ટેમ્બર, 1918ના રોજ અહેવાલ આપ્યો હતો કે ડેમેરારા જહાજની ટ્રીપ નકામી રહી હતી. વાત ખોટી પણ નહોતી, કેમ કે ઇંગ્લૅન્ડના તે જહાજના કૅપ્ટન જે.જી.કે. ચેરેટને કલ્પના પણ નહોતી કે 15 ઑગસ્ટ, 1918ના રોજ તે લીવરપૂલથી સફરે નીકળશે પછી કેવી આપત્તિઓ આવશે.


કોરોના વાઇરસ : એ 'લૉકડાઉન પાર્ટી' જેનાથી 180 લોકોને લાગ્યો કોરોનો ચેપ\nઆ વ્યક્તિએ કરેલી ભૂલના કારણે નાગપુરના નાઇક તલાવ વિસ્તારના 700 લોકોને હવે ક્વોરૅન્ટીન કરવામાં આવ્યા છે.

નાગપુર મ્યુનિસિપલ કમિશનર તુકારામ મુંધેએ બીબીસી મરાઠીને કહ્યું કે એક વ્યક્તિએ પાર્ટીનું આયોજન કર્યું જેનાથી 180 લોકો કોરોના વાઇરસની ઝપેટમાં આવ્યા છે અને સંક્રિમિતોના સંપર્કમાં આવેલાં બીજા 700 લોકોને ક્વોરૅન્ટીન કરવામાં આવ્યા છે.

ઘટના શું છે?

નાગપુરમાં સતરંજીપુરા અને મોમિનપુરા બે વિસ્તારો કોરોના વાઇરસના હૉટસ્પૉટ હતા, પરંતુ એક વ્યક્તિની ભૂલને કારણે ઉત્તર નાગપુરનો નાઇક તલાવ વિસ્તાર પણ હૉટસ્પૉટ બની ગયો છે. આ વિસ્તારમાં છેલ્લાં 6 દિવસમાં 180 નવા કેસ સામે આવ્યા છે.

નાઇક તલાવ વિસ્તારમાંથી એકદમ મોટી સંખ્યામાં આટલા બધા કેસ સામે આવતા નાગપુર મ્યુનિસિપાલિટીએ તેની તપાસ શરૂ કરી. કોરોના વાઇરસના ફેલાયો તેમાં એક જ પરિવારના 16 લોકો કોરોના પૉઝિટિવ હતા.

વધારે તપાસમાં જાણવા મળ્યું કે આજ પરિવારના યુવાને એક પાર્ટીનું આયોજન કર્યું હતું. લૉકડાઉનના નિયમોમાં અઢી મહિના પછી છૂટછાટ મળતા નાઇક તલાવ વિસ્તારમાં પોતાના ઘરમાં યુવાને પાર્ટીનું આયોજન કર્યું હતું. તે મોમિનપુરા વિસ્તારમાં મીટ ખરીદવા ગયો હતો અને પાંચ બીજા વ્યક્તિએ આ પાર્ટીમાં ભાગ લીધો હતો.

પાર્ટી પૂર્ણ થયા પછી, પાર્ટીના આયોજકની તબિયત લથડી અને તેને તરત જ માયો હૉસ્પિટલમાં દાખલ કરવામાં આવ્યો. તેનો કોરોના વાઇરસનો ટેસ્ટ પૉઝિટિવ આવ્યો.

આ આખો કિસ્સો કેવી રીતે પ્રકાશમાં આવ્યો?

નાગપુર મ્યુનિસિપલ કૉર્પોરેશનના સ્વાસ્થ્ય અધિકારી ડૉ. પ્રવીણ ઘંતવરેએ બીબીસી મરાઠીને જણાવ્યું કે નાગપુરના નાઇક તલાવ વિસ્તારમાં એકદમ જ મોટી સંખ્યામાં કોરોના પૉઝિટિવ કેસ આવતા વહીવટી તંત્રએ તપાસની શરૂઆત કરી.

"જ્યારે એક જ પરિવારના 16 લોકોના પૉઝિટિવ આવ્યા, ત્યારે અમે પરિવારના પહેલાં જે વ્યક્તિમાં સિમ્ટમ્સ જોવા મળ્યા હતા તેની તપાસ શરૂ કરી. તે એક યુવાન હતો તેણે મ્યુનિસિપલ કર્મચારીને જવાબ આપ્યો કે તે જ્યારે સવારે ચાલવા માટે બગીચામાં જતો હતો ત્યારે તેને ચેપ લાગ્યો હોઈ શકે."

"પરંતુ, વધારે તપાસ કરતા જાણવા મળ્યું કે આજ યુવાન વ્યક્તિ પાર્ટી પછી માંદો પડ્યો હતો. જેથી અધિકારીઓએ વિવિધ પાસાઓને જોડવાનું કામ કર્યું. જ્યારે જવાબદાર વ્યક્તિને આ અંગે પૂછવામાં આવ્યું ત્યારે તેમણે સ્વીકાર્યું કે તેણે મીટ ખરીદવા માટે મોમિનપુરા વિસ્તારની મુલાકાત લીધી હતી. જે કોરોનાનું હૉટસ્પૉટ હતું. લોકોએ કોરોનાને લગતી માહિતીને છુપાવી...\n\ntl;dr:

નાગપુરમાં એક વ્યક્તિએ લૉકડાઉનના નિયમોમાં છૂટછાટ મળતાં એક પાર્ટીનું આયોજન કર્યું, આ પાર્ટીથી ફેલાયેલા કોરોના વાઇરસના કારણે 180 પૉઝિટિવ કેસ નોંધાયા છે.


કોરોના વાઇરસ : એ કંપનીઓ જે લૉકડાઉનની વચ્ચે પણ કરે છે અબજોનો નફો\nટેક્નૉલૉજી કંપનીઓ પણ સારી સ્થિતિમાં નથી, પરંતુ કેટલીક કંપનીઓ એવી છે કે જે લૉકડાઉનના સમય દરમિયાન પણ નફો મેળવવામાં સફળ રહી છે. જેમ કે:

સૉફટવૅર કંપનીઓ

લૉકડાઉન શરૂ થતાં જ, જ્યારે તમને કહેવામાં આવ્યું કે તમારે ઘરેથી કામ કરવું પડશે, તો તમે તરત જ તેના માટે ટેક્નિકલ તૈયારીઓ શરૂ કરી દીધી હશે. પરંતુ શું તમે જાણો છો કે સૉફ્ટવૅર કંપનીઓ માટે આ કેટલા સારા સમાચાર સાબિત થયા?

ડેટા સુરક્ષાના કેટલાક મુદ્દાઓને બાદ કરીએ તો ડિસેમ્બરથી ઝૂમ ઍપ્લિકેશનના શૅરની કિંમત બમણી થઈ ગઈ છે અને વપરાશકર્તાઓની સંખ્યા એક કરોડથી વધીને 2 કરોડ થઈ ગઈ છે.

આ ઍપ્લિકેશન વિશે ભાગ્યે જ કોઈ જાણતું હતું, પરંતુ હવે કૅબિનેટની બેઠકોથી લઈને ઑફિસ મિટિંગ્સ સુધીનું બધું તેના પર થઈ રહ્યું છે. ઝૂમ ઍપ તેનું એકમાત્ર ઉદાહરણ નથી.

માર્ચમાં માઇક્રૉસૉફ્ટની ટીમે અહેવાલ આપ્યો કે તેના વપરાશકર્તાઓ 4.4 કરોડ થઈ ગયા છે. જેમાં એક અઠવાડિયામાં 40 ટકાનો વધારો છે.

રિમોટ ઍક્સેસ સૉફટવૅર ટીમવ્યુઅરની માગ પણ વધી છે. વર્ક-ચેટ ઍપ સ્લેકના ચીફ ઍક્ઝિક્યુટિવે જણાવ્યું છે કે માર્ચના અંત સુધીમાં દરરોજ નવા યુઝર રેકર્ડ્સ સેટ થઈ રહ્યા છે.

ગેમિંગ સૉફટવેરની કંપનીઓ

આજકાલ આપણે વર્ક ફ્રૉમ હોમ કરતાં હોઈએ એટલે કામ પૂરું થયા પછી પણ ઘરમાં જ હોઈએ, ત્યારે એવામાં ગેમિંગ સૉફટવૅર બનાવતી કંપનીઓનું કામકાજ સારું ચાલી રહ્યું છે.

હવે ઑનલાઇન ગેમ્સ રમનારાઓની સંખ્યામાં મોટો વધારો જોવા મળે છે. નવી લૉન્ચ થયેલી ગેમ કૉલ ઑફ ડ્યુટીના યુઝર્સ રાતોરાત 10 લાખ જેટલા થઈ ગયા છે.

વિક્રેતાઓ માને છે કે ગેમ્સના વેચાણમાં 35 ટકાનો ઉછાળો આવ્યો છે, તો હાર્ડવેરના વેચાણમાં 63 ટકાનો. આનો અર્થ એ થયો કે જલદી ગેમિંગ કંસોલનો માલ ખૂટી પડશે.

જો કે આ માર્કેટ હજુ વધવાની સંભાવનાઓ છે. નવી ગેમ્સ અને કંસોલમાં વધારા છતાં તેનું માર્કેટમાં લૉન્ચિંગ કદાચ થોડું મોડું થઈ શકે છે.

ઍક્સબોય્ઝના હેડનું કહેવું છે કે 2021માં આ ઇન્ડસ્ટ્રીએ મુસીબતોનો સામનો કરવો પડી શકે છે અને સારું વેચાણ હોવા છતાં સ્ટૉકની કિંમતોમાં ઘટાડો થઈ શકે છે.

વીડિયો સ્ટ્રીમિંગ કંપનીઓ

માત્ર ગેમિંગ જ નહીં, વીડિઓ સ્ટ્રીમિંગ કંપનીઓને પણ આનો ફાયદો મળી રહ્યો છે.

મનોરંજન માટે ગ્રાહકો નેટફ્લિક્સ અને બીજી વીડિયો સ્ટ્રીમિંગ કંપનીઓની સેવા માટે પૈસા ખર્ચી રહ્યા છે.

નેટફ્લિક્સને 16 લાખ નવા સબસ્ક્રાઇબર્સ મળ્યા છે. તેમણે એક વર્ષનું કન્ટેન્ટ પહેલાંથી જ તૈયાર કરી રાખ્યું હતું. આગામી મહિનાઓમાં પણ...\n\ntl;dr:

કોરોના વાઇરસના સંક્રમણની મહામારીને લીધે વિશ્વભરના ઉદ્યોગો-ધંધા ઠપ થઈ ગયા છે.


કોરોના વાઇરસ : એ છોકરીઓ જેઓ કોરોનાને કારણે બાળવિવાહ માટે મજબૂર થઈ ગઈ\nઅબેબાનાં માતા તથા ભાઈ-બહેનોનું કહેવું હતું કે કોરોનાકાળમાં સંકટનો સામનો કરી રહેલા પરિવારને આ લગ્નથી આર્થિક મદદ મળે તેમ હોય, અબેબાએ લગ્નનો પ્રસ્તાવ સ્વીકારી લેવો જોઈએ.

અબેબા ભણીગણીને ડૉક્ટર બનવા માગતી હતી, પરંતુ ઇથિયોપિયાના સાઉથ ગોંડારમાં તેનું ભાવિ અને ભણતર અંધકારમય હતા.

16 વર્ષનાં રાબી નાઇજિરિયાના ગુસાઉમાં સેકન્ડરી સ્કૂલમાં અભ્યાસ કરે છે. કોરોનાકાળમાં તેમની ચાર બહેનપણીઓનાં લગ્ન થઈ ગયાં છે. રાબી ઉપર પણ તેમનાં માતાનું દબાણ છે કે તેઓ વહેલામાં વહેલી તકે લગ્ન કરી લે.

રાબીએ કહ્યું, "મારી પાડોશની બે બહેનપણીઓનું લગ્ન આ અઠવાડિયે થવાનું છે. ઇન્શાઅલ્લાહ. મને ક્યારેય નહોતું લાગતું કે મારો વારો આટલો જલદી આવી જશે."

નાની ઉંમરે લગ્ન કરાવવાનું ચલણ જાણે નવસામાન્ય બાબત બની રહી છે.

યુનિસેફ (યુનાઇટેડ નેશન્સ ઇન્ટરનેશનલ ચિલ્ડ્રન્સ ઇમરજન્સી ફંડ)ના તાજેતરના રિપોર્ટ પ્રમાણે, આગામી દસ વર્ષ દરમિયાન 10 કરોડ બાળક-બાળકીઓનું બાળવયે લગ્ન થશે, એવી આશંકા વ્યક્ત કરવામાં આવી હતી. પરંતુ, કોરોનાને પગલે આ આંકડામાં 10 ટકાની વૃદ્ધિનો અંદાજ મૂકવામાં આવ્યો છે.

રિપોર્ટ મુજબ, કોરોનાકાળ દરમિયાન દુનિભરમાં સ્કૂલો બંધ થઈ ગઈ, આર્થિક પ્રવૃત્તિઓમાં મંદી, પરિવાર તથા બાળસહાય સેવાઓમાં અવરોધને કારણે 2030 સુધીમાં કાયદેસરની ઉંમર કરતાં પહેલાં જ એક કરોડ છોકરીઓનું લગ્ન થઈ જશે.

યુનિસેફમાં હાનિકારક પ્રથાઓને અટકાવવા માટેના વિભાગના વરિષ્ઠ સલાહકાર નાનકલી મકસૂદ કહે છે, "આ આંકડા દર્શાવે છે કે આવનારા સમયમાં છોકરીઓ માટે મુશ્કેલીઓ વધવાની છે."

પરિવાર, પ્રથા અને પરિવર્તન

અબેબાનાં કહેવા પ્રમાણે, "પરિવારોએ તેમની દીકરીઓનું લગ્ન કરાવી દેવાને બદલે તેમને ભણવા માટે સ્કૂલે મોકલવી જોઈએ."

હાલમાં અબેબા ઉપરથી લગ્નનું જોખમ ટળી ગયું છે. તેમણે પોતાના વધુ અભ્યાસ માટે પિતાને મનાવી લીધા છે.

તેઓ કહે છે, "મારાં માતા અને ભાઈ લગ્ન માટે દબાણ કરી રહ્યાં હતાં, પરંતુ અધિકારીઓ સાથે કાઉન્સિલિંગ પછી તેમનો વિચાર બદલાયો અને તેમણે આ જીદ છોડી દીધી છે."

પરંતુ રાબીની (ઓળખ છૂપાવવા માટે બદલાયેલું નામ) ઉપર લગ્નનું જોખમ હજુ પણ તોળાઈ રહ્યું છે. તેઓ ઉત્તર નાઇજિરિયાના હૌસા ફૂલાનીના કૃષિપ્રધાન વિસ્તાર ડામ્બામાં રહે છે. આ વિસ્તારમાં યોગ્ય મૂરતિયો મળ્યે છોકરીનું લગ્ન કરાવી દેવાનું ચલણ પ્રવર્તે છે.

16 વર્ષનાં રાબીએ જણાવ્યું, "મારા માટે આ બધું લૉકડાઉનના સમયથી શરૂ થયું. મારા નાના ભાઈઓ સ્પેલિંગ કહેવાની એક રમત રમી...\n\ntl;dr:

"મારા પરિવારે મને કહ્યું કે મારે આ માગું નકારવું ન જોઈએ. છોકરો ખૂબ જ સંપન્ન પરિવારનો છે." આ શબ્દ છે 14 વર્ષીય અબેબાનાં.


કોરોના વાઇરસ : એ ડૉક્ટરો જે સંક્રમિત થયા છતાં સાજા થઈને કોરોના સામેની લડાઈમાં જોડાયાં\nડૉ. ફાલ્ગુની વોરા

અમદાવાદના મણિનગરમાં હૉસ્પિટલ ચલાવતાં ડૉ. ફાલ્ગુની અને ડૉ. પ્રજ્ઞેશ વોરાને દરદી દ્વારા જ કોરોનાનો ચેપ લાગ્યો હતો.

તેઓ એ દિવસોમાં કોરોનાગ્રસ્ત થયાં હતાં જ્યારે અમદાવાદમાં બજારો અને જનજીવન ઠપ હતાં, એટલે કે લોકડાઉન લાગુ હતું.

ઘરે બાળકો અને વડીલોને મૂકીને ડૉક્ટર દંપતી પોતે દરદી તરીકે હૉસ્પિટલમાં દાખલ થયું હતું.

આ દિવસો તેમના જીવનમાં ઉતારચઢાવભર્યા હતા. અંતે તેઓ કોરોના સામે જંગ જીતીને આવ્યાં હતાં.

કોરોનાની મહામારી હવે પહેલાં કરતાં ખૂબ વધી ગઈ છે. એ સ્થિતિમાં કોરોનામાંથી સાજા થયા બાદ તેમણે ફરી દરદીને જોવાનું પણ શરૂ કરી દીધું હતું.

'બાળકોને મૂકીને હૉસ્પિટલ જવાનું હતું'

ડૉ. પ્રજ્ઞેશ વોરા બીબીસીને કહે છે કે "16 એપ્રિલે મને હળવો તાવ આવ્યો અને 17 એપ્રિલે મારાં પત્ની ડૉ. ફાલ્ગુનીને પણ હળવો તાવ આવ્યો હતો. 18 એપ્રિલે ટેસ્ટ કરાવ્યો તો અમે બંને કોરોના પૉઝિટિવ હતાં."

"સરદાર વલ્લભભાઈ પટેલ (એસવીપી) હૉસ્પિટલમાં અમે દાખલ થયાં હતાં."

"એ વખતે લૉકડાઉનનો તબક્કો હતો. બધું બંધ હતું. એવા સમયે મારે અને પત્નીએ બાળકો અને વડીલને ઘરે મૂકીને હૉસ્પિટલમાં દાખલ થવાનું હતું. તેથી એ સમયગાળો દોડધામભર્યો અને ચિંતાજનક હતો."

"બધું બંધ હોવાથી ખોરાકથી લઈને અન્ય સગવડો બાળકો અને વડીલો કઈ રીતે પૂરી કરશે એ સવાલ સતાવતો હતો.”

આ વાતમાં સૂર પૂરાવતાં ડૉ. ફાલ્ગુની કહે છે કે "ભલું થજો અમારા મિત્રો અને સંબંધીઓનું. અમે હૉસ્પિટલમાં હતાં ત્યારે ઘરની તમામ જવાબદારી અને સગવડો તેમણે સાચવી હતી."

"સંબંધીઓ ટીમ બનાવીને રોજેરોજ ભોજનથી માંડીને તમામ જરૂરી વસ્તુઓ ઘરે પહોંચતી કરતા હતા."

Coronavirus દૂધની થેલી, વાસણો, પ્લાસ્ટિક પર અને હવામાં કેટલું જીવે છે?

ડૉ. ફાલ્ગુની વોરા કહે છે કે "હું ભલે ડૉક્ટર હોઉં પણ રિપોર્ટ પૉઝિટિવ આવ્યો એટલે પહેલાં તો ડર જ લાગ્યો હતો."

"અમે હૉસ્પિટલમાં દાખલ થયાં એ પછી જે પ્રકારનો ધમધમાટ હતો, તેમજ વૉર્ડમાં આસપાસ કોરોનાના દરદીઓને જોઈને ગભરામણ તો થઈ જ હતી."

તેઓ કહે છે કે "બે-ત્રણ દિવસ મનમાં બેચેની રહી હતી. અમને કોઈ તીવ્ર લક્ષણો નહોતાં એટલે ધરપત હતી કે વાંધો નહીં આવે. એક્સ-રે અને લોહીનો રિપોર્ટ કઢાવ્યો એ પછી અમે રિલેક્સ થયા કે બધું નૉર્મલ છે."

"બીજા દિવસથી અમે એચસીજી હૉસ્પિટલમાં દાખલ થયાં હતાં."

ડૉ. પ્રજ્ઞેશ વોરા કહે છે કે "મને અને ફાલ્ગુનીને કોરોના થયો એને લીધે સૌથી વધુ અમારાં માતાપિતા ગભરાઈ ગયાં હતાં. અમને હળવાં લક્ષણ હતાં,...\n\ntl;dr:

કોરોનાના દરદીની સારવાર કરી રહેલા રાજ્યમાં ડૉક્ટર્સ પણ પોતે કોરોનાના દરદી બની રહ્યા છે. આપણે વાત કરીશું એવા ડૉક્ટર્સની કે જેઓ કોરોનાના દરદીની સારવાર દરમિયાન પોતે કોરોનાના દરદી થયા અને સાજા થઈને ફરી પાછા દરદીની સારવારમાં લાગી ગયા.


કોરોના વાઇરસ : એ પાંચ વાઇરસ જેણે આખા વિશ્વને ભરડામાં લીધું હતું\nચીન સિવાય અમેરિકા, ભારત , હૉંગકૉંગ, બ્રિટન, તાઇવાન, મકાઉ, ફિલિપીન્સ, દક્ષિણ કોરિયા, ઑસ્ટ્રેલિયા સહિત 20 જેટલા દેશોમાં કોરોના વાઇરસના રોગીઓ જોવા મળ્યા છે.

ભારતમાં કોરોના વાઇરસના ત્રણ કેસની પુષ્ટિ કરવામાં આવી છે અને મીડિયા અહેવાલો મુજબ ચીનથી લાવેલા 300થી વધારે ભારતીયોને ક્વૉરેન્ટાઇન માટે રાખવામાં આવ્યા છે.

ચીન સિવાય હૉંગકૉંગમાં આ વાઇરસે એક વ્યક્તિનો ભોગ લીધો છે. વિશ્વ સ્વાસ્થ્ય સંગઠને આ બીમારીને વૈશ્વિક ઇમર્જન્સી જાહેર કરી હતી.

આ તો વાત થઈ કોરોના વાઇરસ વિશે પરંતુ દુનિયાએ આ પહેલાં એવી મહામારીઓ એટલે કે એવા વાઇરસનો સામનો કર્યો છે, જેમણે કરોડો લોકોનો ભોગ લીધો હોય.

આ પાંચ વાઇરસે વિશ્વ આખાને ભરડામાં લઈ લીધું હતું.

સ્પૅનિશ ફ્લૂ

સૌપ્રથમ વાત સ્પૅનિશ ફ્લૂની, જેને વિશ્વના અત્યાર સુધીના સૌથી ભયંકર રોગચાળા તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.

20મી સદીની આ સૌથી ઘાતક મહામારી હતી. જેને સ્પૅનિશ ઇન્ફ્લુએન્ઝા તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે.

સામાન્ય રીતે ઇન્ફ્લુએન્ઝા વાઇરસને કારણે ફેલાય છે.

આ વાઇરસથી અસરગ્રસ્ત વ્યક્તિના સંપર્કમાં અન્ય વ્યક્તિ આવે તો તેને પણ આ વાઇરસ લાગુ પડી જાય છે.

1918-1919 દરમિયાન ફેલાયેલા આ ભયાનક રોગચાળામાં અઢી કરોડ લોકોનાં મોત થયાં હતાં. કરોડો લોકોનો ભોગ લેનારો આ વાઇરસ 1918માં પ્રથમ વિશ્વયુદ્ધ વખતે ફેલાયો હતો.

જોકે, તે ક્યાંથી ઉત્પન્ન થયો હતો તેના વિશે કોઈ જાણકારી નહોતી મળી શકી.

જોતજોતામાં તે યુરોપના દેશોમાં ફેલાઈ ગયો અને બાદમાં સમગ્ર વિશ્વમાં તેની અસર વર્તાવા લાગી. આ વાઇરસે ભારતમાં ભારે તબાહી મચાવી હતી.

એન્સાઇક્લોપીડિયા બ્રિટાનિકાના જણાવ્યા પ્રમાણે સ્પૅનિશ ફ્લૂને કારણે ભારતમાં લગભગ 1 કરોડ 25 લાખ લોકો માર્યા ગયા હતા.

આ સમયે ભારતની વસતી આશરે 31 કરોડ જેટલી હતી.

જ્યારે આ સ્પૅનિશ ફ્લૂને કારણે અમેરિકામાં પાંચ લાખ પચાસ હજાર લોકો મોતને ભેટ્યા હતા. આ વાઇરસે ફરી 1920માં પણ દેખા દીધી હતી.

એશિયન ફ્લૂ

1957ના ફેબ્રુઆરી મહિનામાં ઇસ્ટ એશિયામાંથી શરૂ થયેલા વાઇરસના કારણે લગભગ 20 લાખ લોકો મોતને ભેટ્યા હતા.

1918ના સ્પૅનિશ ફ્લૂ બાદ વિશ્વમાં ફેલાયેલો સૌથી ઘાતક વાઇરસ એશિયન ફ્લૂ હોવાનું માનવામાં આવે છે.

થોડા સમયમાં જ આ વાઇરસ ચીનના તમામ ભાગ સહિત આસપાસના દેશોમાં ફેલાયો હતો.

થોડા મહિનાઓ બાદ આ વાઇરસ અમેરિકા સુધી પહોંચ્યો અને લગભગ 68 હજાર લોકો તેના કારણે માર્યા ગયા.

હૉંગકૉંગ ફ્લૂ

એશિયન ફ્લૂની જેમ જ વિશ્વભરમાં દહેશત ફેલાવનાર અન્ય...\n\ntl;dr:

ચીનમાંથી વિશ્વભરમાં ફેલાઈ રહેલા કોરોના વાઇરસથી હાલ દુનિયાના અનેક દેશો ડરી રહ્યા છે.


કોરોના વાઇરસ : એ બાબતો જે સાજા થઈ ગયા પછી પણ છે મહત્ત્વની\nડૉક્ટરો મુજબ કોરોનાની સારવાર જેટલી જ મહત્ત્વની છે તેમાંથી સાજા થયા પછીની સાર-સંભાળ.

જોકે ભારતમાં કોરોના સંક્રમણથી સાજા થવાનો દર સામાન્ય રીતે ઊંચો રહ્યો છે અને કોવિડ-19માંથી સાજા થયા પછી લોકો ફરી એક સામાન્ય જીવન જીવવા પણ લાગે છે.

પરંતુ કેટલાક કેસમાં કોરોના સંક્રમણમાંથી બહાર આવ્યા પછી દર્દીમાં કેટલીક આડઅસરો પણ જોવા મળે છે.

કેટલાક દર્દીઓમાં નાના કામમાં પણ થાક લાગી જવા જેવી તકલીફ દેખાય છે તો કેટલાકને નબળાઈ, શરીરમાં દુખાવો, કફ, ગળામાં ખારાશ અને શ્વાસ લેવામાં તકલીફ થાય છે.

કેટલાક દર્દીઓને હૃદયરોગની તકલીફ ઊભી થાય છે તોતો કોઈને ફેફસાની મુશ્કેલી પણ થઈ છે.

ડૉક્ટરોનું માનવું છે કે કોરોના સંક્રમણ થયા પછી પોસ્ટ કોવિડ કૅયર પણ એટલી જ મહત્ત્વની છે.

અમદાવાદના વરિષ્ઠ ફિઝિશિયન ડૉ પ્રવીણ ગર્ગ કહે છે કે કોરોના સંક્રમણના ગાળામાં તમે જેટલી કાળજી લીધી છે એટલી જ કાળજી સાજા થયાં પછી લેવાની જરૂર છે. કારણ કે કોરોના નવો રોગ છે અને એ થયા બાદ પણ લોકોમાં કેટલીક આડ અસરો દેખાવા લાગે છે.

શરીર પર કોરોના સંક્રમણની અસર

કોરોના સંક્રમણમાંથી સાજા થયા પછી દવાઓ ચાલુ રાખવી કે બંધ કરવી એ નિર્ણય ડૉક્ટરની સલાહ મુજબ જ લેવો જોઈએ.

કોરોના સંક્રમણમાંથી સાજા થયેલા દર્દીઓમાં અનેક પ્રકારની અસર જોવા મળે છે.

મોટા પ્રમાણમાં કોવિડ-19ને શરદી-ઉધરસ અને તાવ સાથે સાંકળીને જોવામાં આવે છે. પરંતુ એવું નથી કોરોના સંક્રમણમાં ફેફસાં સિવાય અન્ય ભાગો પર પણ આની ઘેરી અસરો દેખાતી હોય છે.

ગત વર્ષે કોરોના સંક્રમણને કારણે ફેફસાં પર અસર અને બ્લડ ક્લૉટ્સની સમસ્યા વિશે તો ચર્ચા થઈ  હતી પરંતુ હવે આની અસર હૃદય, નસો, આંખો અને લોહી પર પડી રહી છે.

કેટલાક દર્દીઓમાં હાર્ટ ઍટેક, ડિપ્રેશન, થાક, બ્લૅક ફંગસ જેવી ગંભીર સમસ્યાઓ પણ જોવા મળી રહી છે.

ડૉ પ્રવીણ ગર્ગે બીબીસી ગુજરાતી સાથે વાત કરતા કહ્યું કે કોરોનામાંથી સાજા થઈ ગયા હોય પણ દર્દીને કોઈ પણ અસામાન્ય લક્ષણ શરીરમાં જણાય તો ડૉક્ટરની સલાહ લેવી.

તેમનું કહેવું છે કે કોરોના સંક્રમણ દરમિયાન જે ડૉક્ટર પાસેથી તમે સારવાર લઈ રહ્યા હતા તેમની સાથે ઓછામાં ઓછા એક મહિના સુધી સંપર્કમાં રહેવું અને તેમની સલાહથી દવાઓ લેવી અને જરૂર પડે તો ટેસ્ટ કરાવવા.

કોરોનામાંથી ઘરે જ સાજા થયેલા દર્દીઓએ શું કરવું જોઈએ?

80 ટકાથી વધારે દર્દીઓ ઘરે જ આ સંક્રમણમાંથી સાજા થતા હોય છે.

એ દર્દીઓ જે ઘરે જ રહીને કોરોના સંક્રમણમાંથી સાજા થયા હોય તેમને સંક્રમણના...\n\ntl;dr:

ભારત સતત કોરોના સંક્રમણની ઘાતક બીજી લહેરનો સામનો કરી રહ્યું છે.


કોરોના વાઇરસ : એ ભારતીય ડૉક્ટર જેમણે ચીનના સૈનિકોને બચાવવા પોતાનો જીવ દઈ દીધો\nચીનમાં શહીદસ્મારક ખાતે ડૉ. કોટણીસની પ્રતિમા

ઉપર જાપાનના લડાકુ વિમાન મંડરાતાં હતાં અને નીચે ઘટાદાર વૃક્ષો નીચે એક ભારતીય ડૉક્ટર એક સંક્રમિત દર્દીના શરીર પર થયેલા ગૂમડામાંથી ઇન્ફૅક્શન કાઢીને પોતાના શરીરમાં ઇન્જેક્ટ કરી રહ્યા હતા.

આ ભારતીય ડૉક્ટર પોતાની જાતને સંક્રમિત કરી રહ્યા હતા, જેથી તે પોતાના પર પ્રયોગો કરીને તેની દવા શોધી શકે.

આ દૃશ્ય વી. શાંતારામની ફિલ્મ 'ડૉક્ટર કોટનિસ કી અમર કહાની' ફિલ્મનું છે.

વર્તમાન સમયમાં જ્યારે કોરોના વાઇરસે વિશ્વ આખાને ભરડામાં લીધું છે, ત્યારે ભારતથી ચીન ગયેલા આ ડૉક્ટરની કહાણી યાદ આવે છે.

ચીન-જાપાન યુદ્ધ વખતે ભારતથી ગયેલા ડૉક્ટર દ્વારકાનાથ કોટણીસની આ કહાણી છે, જે ચીનથી ક્યારેય ભારત પરત ન આવી શક્યા.

જેમણે ચીનના સૈનિકો અને સામાન્ય લોકોને પ્લેગની મહામારીમાંથી બચાવ્યા હતા. આ ઉપરાંત યુદ્ધમાં ઘાયલ થતાં અનેક ચીની સૈનિકોની પણ સારવાર કરી હતી.

ચીની સૈનિકો અને પ્રજાની સારવાર કરતાં-કરતાં તેમણે પોતાનો જીવ ગુમાવ્યો હતો.

કોણ હતા ડૉ. કોટણીસ?

સોલાપુરમાં ડૉ. કોટણીસ સંગ્રહાલયની સામે ડૉ. દ્વારકાનાથ કોટણીસની પ્રતિમા

દ્વારકાનાથ કોટણીસ એ ભારતીય ડૉક્ટર છે, જેમની ચીનમાં પ્રતિમા સ્થાપવામાં આવી છે અને તેમને ભારત તથા ચીન વચ્ચેની મૈત્રીનું પ્રતીક માનવામાં આવે છે.

ડૉક્ટર દ્વારકાનાથ શાંતારામ કોટણીસ એ પાંચ ડૉક્ટરોમાંથી એક હતા, જેમને ભારત તરફથી યુદ્ધની સ્થિતિમાં ચીનની મદદ માટે મોકલવામાં આવ્યા હતા.

તેઓ એ વખતના બોમ્બે પ્રેસિડન્સીના સોલાપુરથી હતા, જે આજે મહારાષ્ટ્ર રાજ્યમાં છે.

'માય લાઇફ વિથ કોટનિસ' નામના પુસ્તકમાં લખ્યું છે એ પ્રમાણે 1910માં નવમી ઑક્ટોબરે તેમનો સોલાપુરમાં જન્મ થયો હતો.

જ્યારે લિઆંગ ગાઓના પુસ્તર 'ડૉ. કોટનિસ, અ શૉર્ટ બાયૉગ્રાફી'માં તેમની જન્મતારીખ 10 ઑક્ટોબર 1910 દર્શાવવામાં આવી છે.

ભારતનું મેડિકલ-મિશન

ચૅરમૅન માઓએ ડૉ. કોટણીસના મૃત્યુ પર લખેલી કવિતા

વર્ષ 1937થી 1945 દરમિયાન ચીન તથા જાપાન વચ્ચ યુદ્ધ ચાલ્યું.

1938માં ચીનના કૉમ્યુનિસ્ટ જનરલે જવાહરલાલ નહેરુનો પત્ર લખીને મેડિકલ સહાય માગી.

એ વખતે ડૉ. કોટણીસ તેમનો મેડિકલમાં સ્નાતકનો અભ્યાસ પૂર્ણ કરી ચૂક્યા હતા અને અનુસ્નાતકની તૈયારી કરી રહ્યા હતા.

ડૉ. કોટણીસે ચીન જવાની તૈયારી બતાવી. તેઓ સોલાપુર ગયા અને પરિવારજનોને પોતાની ઇચ્છા જણાવી, તેમનો વિરોધ થયો.

ડૉ. દ્વારકાનાથ કોટણીસનાં નાનાં બહેન મનોરમાએ 2013માં કહ્યું હતું, "એ વખતે અમારા પરિવારજનો...\n\ntl;dr:

જાપાન અને ચીન વચ્ચે છેડાયેલા યુદ્ધની વચ્ચે પ્લેગ ફાટી નીકળ્યો છે અને લોકો ટપોટપ મરી રહ્યા છે.


કોરોના વાઇરસ : એ ભાષા મુખરજી જેમણે મિસ ઇંગ્લૅન્ડ તાજ ઉતારી ફરી ડૉક્ટરી શરૂ કરી\nભાષા મુખરજી

ભારતીય મૂળના ભાષા મુખરજી બ્રિટિશ નાગરિક છે. એમનું બાળપણ કોલકાતામાં વિત્યું હતું.

તેઓ જ્યારે 9 વર્ષનાં હતાં ત્યારે એમનો પરિવાર બ્રિટન ચાલ્યો ગયો હતો અને તેઓ 2019માં મિસ ઇંગ્લૅન્ડ બન્યાં હતાં.

સીએનએનને આપેલી એક મુલાકાતમાં ભાષા મુખરજીએ કહ્યું કે તેઓ ગત અઠવાડિયે બ્રિટન પહોંચ્યાં છે. મિસ ઇંગ્લૅન્ડ બન્યાં પછી તેઓ દુનિયામાં અલગઅલગ દેશોમાં માનવીય કામોમાં ભાગ લઈ રહ્યાં હતાં.

મિસ ઇંગ્લૅન્ડ બન્યાં અગાઉ તેઓ બૉસ્ટનમાં પિલગ્રિમ હૉસ્પિટલમાં જૂનિયર ડૉક્ટર હતાં. તેઓ શ્વસન રોગોનાં નિષ્ણાત છે.

મુલાકાતમાં ભાષાએ કહ્યું કે દેશમાં કોરોના વાઇરસની મહામારીની સ્થિતિ જોતાં એમણે હૉસ્પિટલ પરત ફરવાનો નિર્ણય લીધો છે કેમ કે દેશને એમની જરૂર છે.

ભાષાએ ફોકસ ન્યૂઝને કહ્યું કે, આ એક સહેલો નિર્ણય હતો. હું આફ્રિકા અને તુર્કી ગઈ છુ અને ભારત એ એવો પહેલો એશિયાનો દેશ હતો જેની મેં મુલાકાત લીધી હતી. ભારત પછી મારે અન્ય દેશોમાં પણ જવાનું હતું પરંતુ કોરોના વાઇરસને પગલે મારે મારો પ્રવાસ સ્થગિત કરવો પડ્યો. મને ખબર હતી કે મારા માટે સૌથી સારી જગ્યા હૉસ્પિટલ હશે.

ભાષા મુખરજી દુનિયાના દેશોમાં ફરી રહ્યાં હતાં એ વખતે ઇંગ્લૅન્ડમાં કોરોના વાઇરસની મહામારી શરૂ થઈ હતી.

એમણે કહ્યું કે એમને દોસ્તોના સતત મૅસેજ મળી રહ્યાં હતા અને એ પછી એમણે તેઓ જ્યાં પહેલાં કામ કરતાં હતાં એ હૉસ્પિટલનો સંપર્ક કર્યો અને ફરી કામે ચડવાની ઇચ્છા વ્યક્ત કરી.

ભાષા હાલ વિદેશ પ્રવાસથી પરત ફરવાને લીધે 15 દિવસ ક્વોરૅન્ટીનમાં છે અને એ પછી જ તેઓ કામ શરૂ કરી શકશે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

દુનિયા કોરોના વાઇરસની મહામારી સામે ઝઝૂમી રહી છે ત્યારે 2019માં મિસ ઇંગ્લૅન્ડ બનનારાં ભાષા મુખરજીએ એ તાજ ઊતારીને ફરી ડૉક્ટર બની જવાનો નિર્ણય લીધો છે.


કોરોના વાઇરસ : એ મહિલા પોલીસકર્મી જે કરે છે અજાણ્યાના અંતિમસંસ્કાર\nસંધ્યા શિલવંત

આપને આ કોઈ ફિલ્મનો ડાયલૉગ જ લાગશે પણ જ્યારે આપ સંધ્યા શિલવંત સાથે વાત કરો ત્યારે આપને ભરોસો બેસે તેઓ ન માત્ર બહાદુર છે પણ એક સકારાત્મક વિચાર ધરાવતાં મહિલા પણ છે.

મુંબઈ પોલીસમાં નાયકના પદે કાર્યરત સંધ્યા શિલવંતની હાલ ભારે પ્રશંસા થઈ રહી છે.

મહારાષ્ટ્રના ગૃહમંત્રી અનિલ દેશમુખે પણ તેમનાં વખાણ કરતાં ટ્વીટ કર્યું, "શાહુનગર પોલીસ સ્ટેશનનાં કૉન્સ્ટેબલ સંધ્યા શિલવંતે એક દિવસમાં ચાર લાવારસ મૃતદેહોના અંતિમસંસ્કાર કર્યા. આજ સુધી આવી રીતે તેમણે છ લોકોના અંતિમસંસ્કાર કર્યા છે. જો તમારા મનમાં સામાજિક પ્રતિબદ્ધતા હોય તો તમામ પ્રકારના ભયના દરવાજા બંધ થઈ જાય છે."

તેમના આ શબ્દો માત્ર પોલીસવિભાગ માટે જ નહીં પણ તમામ માટે પ્રેરણાદાયક છે.

અહીં વાત કંઈક એવી છે કે સંધ્યા શાહુનગર પોલીસચોકીમાં ઍક્સિડન્ટલ ડૅથ રિપોર્ટ કે ADRનું કામ સંભાળે છે.

એક દિવસમાં ચાર અંતિમસંસ્કાર

સંધ્યા શિલવંત

કોવિડ-19ના સમયમાં તેમણે એક દિવસમાં ચાર મૃતદેહોના અંતિમસંસ્કાર કર્યા, જેમાંથી એક મૃતદેહ કોરોના પૉઝિટિવ દરદીનો હતો.

તેઓ જણાવે છે કે 14 મેએ ચાર મૃતદેહો અને 24 એપ્રિલે બે મૃતદેહોના તેમણે અંતિમસંસ્કાર કર્યા હતા. 26 મેએ પણ તેમણે વધુ બે મૃતદેહોના અંતિમસંસ્કાર કર્યા હતા. આ મૃતદેહોના અંતિમસંસ્કાર ત્યારે કરાઈ રહ્યા છે, જ્યારે કોરોના વાઇરસ સામે સમગ્ર દેશ ઝૂઝવી રહ્યો છે.

રાજ્યના ગૃહમંત્રીએ કરેલાં વખાણ બદલ તેઓ આભારત વ્યક્ત કરે છે અને સાથે જ હસતાંહસતાં કહે છે, "આપને લાગશે કે મારાં વખાણ થઈ રહ્યાં છે એટલે હું આવું કહી રહી છે. પણ આ મારી ફરજ છે અને સમાજ પ્રત્યેની મારી જવાબદારી પણ, જે નિભાવવી પડે છે. હું મારા વિચારોને સકારાત્મક રાખું છું. બસ!"

"હું જે વિભાગમાં છું, એ માટે મારે લોકમાન્ય ટિળક હૉસ્પિટલમાં જવું જ પડે છે. ત્યાં તમામ પ્રકારના કેસો આવે છે, જેમાં કોવિડ-19ના પણ હોય છે અને ચેપ લાગવાનો ભય પણ હોય છે. "

સંધ્યા જણાવે છે કે મહારાષ્ટ્રમાં કેસ વધ્યા છે. એવામાં પોલીસકર્મીઓનાં પરીક્ષણો પણ કરાયાં છે, જેમાં કેટલાય પોલીસકર્મીઓનો ટેસ્ટરિપોર્ટ પૉઝિટિવ આવ્યો છે. જોકે, સંધ્યાનો રિપોર્ટ નૅગેટિવ આવ્યો છે. તેઓ કહે છે, "મને કોરોના થઈ શકે છે એવું મેં મગજમાં આવવા જ નથી દીધું."

"હવે જ્યારે પોલીસકર્મીઓના કેસો સામે આવી રહ્યા છે, ત્યારે સ્ટાફની ઘટ પણ સર્જાઈ છે. એવામાં જો હું ડરી ગઈ અને મેં ઓફિસ આવવાનું બંધ કરી દીધું તો કઈ રીતે ચાલાશે?"

મેં જ્યારે સંધ્યાને...\n\ntl;dr:

"મૅડમ આ જે વરદી છેને તે બહુ તાકત આપે છે."


કોરોના વાઇરસ : એ લોકો જેમણે મહામારીની 'આગાહી' કરી હતી\nઆ સમયગાળામાં આપણી એકલતા સાહિત્ય દૂર કરી રહ્યું છે. સાહિત્ય આપણને વાસ્તવિક દુનિયાથી દૂર લઈ જઈને રાહત આપે છે. આપણું દોસ્ત બને છે, પણ હાલના સમયગાળામાં રોગચાળા વિશેનાં પુસ્તકોની માગમાં જોરદાર વધારો થયો છે.

રોગચાળાના દૌરની વાસ્તવિકતાની એકદમ નજીક હોય એવી ઘણી નવલકથાઓ છે. એ અગાઉના રોગચાળાની ડાયરી, વાસરિકા, દૈનિક નોંધ જેવી છે.

ભૂતકાળમાં રોગચાળાની ભયાનક આફતમાંથી લોકો કઈ રીતે ઊગર્યા હતા તેની કથા એ નવલકથાઓ આપણે જણાવે છે.

બ્રિટિશ લેખક ડેનિયલ ડેફોએ 1722માં એક પુસ્તક લખ્યું હતું. તેનું નામ હતું : 'ધ જર્નલ ઑફ ધ પ્લેગ યર'.

બ્રિટનની રાજધાની લંડનમાં 1665માં ફેલાયેલા પ્લેગના રોગચાળાનું વિગતવાર આલેખન ડેનિયલે એ પુસ્તકમાં કર્યું છે.

એ ભયાનક ચિત્રણ એ સમયની દરેક ઘટનાના હિસાબકિતાબ જેવું છે અને એમાંનું ઘણું આપણા સમયના કોરોના વાઇરસના પ્રકોપના દૌર જેવું જ છે.

ડેનિયલ ડેફોના પુસ્તકની શરૂઆત સપ્ટેમ્બર-1664થી થાય છે. એ સમયે અફવા ફેલાય છે કે સમગ્ર હોલૅન્ડમાં પ્લેગનો રોગચાળો ફેલાયો છે.

ત્રણ મહિના પછી એટલે ડિસેમ્બર-1664માં લંડનમાં પહેલાં શંકાસ્પદ મોતના સમાચાર આવે છે. વસંત ઋતુના આગમન સુધીમાં લંડનના તમામ ચર્ચ પર લોકોનાં મોતની નોટિસોમાં મોટો વધારો થાય છે.

જુલાઈ-1665 આવતા સુધીમાં લંડનમાં નવા નિયમો અમલી બને છે. એ ઘટનાનાં લગભગ 400 વર્ષ પછી આજે લૉકડાઉનના નામે લાદવામાં આવેલા નિયમો જેવા જ એ નિયમો હતા.

ડેનિયલ ડેફો

એ સમયે લંડનમાં તમામ જાહેર કાર્યક્રમો, બારમાં શરાબપાન, હોટલોમાં ખાણીપીણી અને ધર્મશાળાઓમાં લોકોના એકઠા થવા પર પ્રતિબંધ લાદવામાં આવ્યો હતો. અખાડાઓ અને સ્ટેડિયમો પણ બંધ કરી દેવામાં આવ્યાં હતાં.

ડેનિયલ ડેફો લખે છે, "લંડનવાસીઓ માટે સૌથી ઘાતક વાત એ હતી કે અનેક લોકો બેદરકારી છોડતા ન હતા. ઘરમાં રહેવું જરૂરી હતું ત્યારે તેઓ શેરીઓમાં ફરતા હતા. માલસામાન ખરીદવા માટે ભીડ કરતા હતા."

"જોકે, નિયમોનું ચુસ્તીપૂર્વક પાલન કરીને ઘરમાં રહેતા હોય એવા લોકો પણ હતા."

ઑગસ્ટ મહિનો આવતા સુધીમાં "પ્લેગે બહુ ઘાતકી સ્વરૂપ ધારણ કરી લીધું હતું. એ રોગચાળો સંખ્યાબંધ પરિવારો અને આખેઆખા વિસ્તારોને ભરખી ગયો હતો,"

ડેનિયલ ડેફો આગળ લખે છે, "ડિસેમ્બર-1665 સુધીમાં રોગચાળાનો પ્રકોપ ઓછો થયો હતો. હવે હવા સાફ અને ઠંડી હતી. જે લોકો બીમાર પડ્યા હતા એ પૈકીના ઘણા સાજા થઈ ગયા હતા."

"શહેરનું સ્વાસ્થ્ય પણ સુધરવા લાગ્યું હતું. શહેરની છેલ્લી ગલી પણ રોગચાળાથી મુક્ત થઈ...\n\ntl;dr:

આજે આપણે જે દૌરમાંથી પસાર થઈ રહ્યા છીએ તેમાં આવતીકાલ વિશે કોઈ કશું જાણતું નથી. અત્યારે તો આપણા દિલોદિમાગ પર ભય છવાયેલો છે. આપણે બધા સામાજિક સંપર્કથી દૂર રહીને પોતપોતાનાં ઘરોમાં કેદ છીએ, જેથી નવા કોરોના વાઇરસના ચેપને ફેલાતો અટકાવી શકાય.


કોરોના વાઇરસ : એ વૃક્ષ જે લોકોને બચાવવામાં મદદ કરી રહ્યું છે\nચીલીના મૂળ રહેવાસીઓ માપૂચેના વિસ્તારમાં ઉગતી આ ઔષધી કદાચ ઉપયોગી થાય.

સ્વિડિશ-અમેરિકન ફાર્મા કંપની નોવાવૅક્સ તેના આધારે બનેલી વૅક્સિનનો મનુષ્યો પર પ્રયોગ શરૂ પણ કરી દીધો છે.

આ વૅક્સિનને ફાસ્ટ ટ્રેક મંજૂરી અપાઈ છે અને યુકેમાં તેની ક્લિનિકલ ટ્રાયલનો છેલ્લો તબક્કો ચાલી રહ્યો છે. આ મહિને અમેરિકા, મૅક્સિકો અને પ્યૂર્તો રિકોમાં પણ તેની આખરી ટ્રાયલ શરૂ થશે.

માપૂચે પ્રજા પ્રાચીન સમયથી આ ઔષધીનો ઉપયોગ કરતી આવી છે અને તે વૃક્ષમાં મળતા મુખ્ય પદાર્થમાંથી વૅક્સિન બનાવાઈ છે.

પેટનો દુખાવો હોય કે શ્વાસ ચડતો હોય કે ત્વચાની બીમારી હોય માપૂચે પ્રજા આ ઔષધી વાપરતી આવી છે. કૉસ્મેટિક, ફૂડ અને ફાર્મા કંપનીઓ પણ તેનો ઉપયોગ દાયકાઓથી કરતી આવી છે.

વૃક્ષનું વૈજ્ઞાનિક નામ Quillaja saponaria એવું છે, જેને સ્થાનિક લોકો કુલય તરીકે ઓળખે છે. તેને સાબુનું વૃક્ષ પણ કહે છે કે કેમ કે તેના પદાર્થને પાણીમાં નાખવામાં આવે ત્યારે ફીણ વળવા લાગે છે.

તેના પર પ્રયોગો કરવામાં નોવાવૅક્સ પણ જોડાઈ છે, જેમને ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ સરકાર તરફથી કોવીડ-19 વૅક્સિન માટેનું સૌથી મોટું ફંડ મળ્યું છે.

ફીણ કાઢતા આ વૃક્ષની ખાસિયત શું છે કે તેમાંથી વૅક્સિન બનાવવાના પ્રયોગો થાય છે?

પ્રતિકારકશક્તિમાં વધારો

આ વૃક્ષમાંથી Adjuvants (સહાયક પદાર્થ) મળે છે જે વૅક્સિનની અસરકારકતા વધારી શકે છે. જોકે તેને મેળવવાની પ્રક્રિયા સંકુલ છે.

"આ પદાર્થ વર્ષોથી તૈયાર થાય છે અને તેનાથી વૅક્સિનની પ્રતિકારકશક્તિ વધે છે, તેની ગુણવત્તા સુધરે છે," એમ નોવાવૅક્સના સંશોધન વિભાગના વડા ડૉક્ટર ગ્રૅગરી ગ્લૅને બીબીસીને જણાવ્યું હતું.

ગ્લૅનના જણાવ્યા અનુસાર આ પદાર્થ "આપણી પ્રતિકારકશક્તિને અગત્યનો સંદેશ આપે છે જેથી વૅક્સિનને શરીર સમજી શકે."

"ઈન્ફ્લુએન્ઝા કે કોવીડ જેવા શ્વાસના ચેપ લગાવતા વાઇરસ સામે પ્રતિકારકશક્તિ મજબૂત થવી જોઈએ, કેમ કે ઍન્ટી બૉડી છતાંય આપણે બીમાર પડીએ છીએ. કેમ કે કોવીડ સામે આપણી પ્રતિકારકશક્તિ ઓછી કે બિલકુલ કામ કરતી નથી," એમ ગ્લૅન કહે છે.

"કોવીડ વૅક્સિન સાથે આવા સહાયક પદાર્થ જોડવા જરૂરી છે", એમ તેઓ ઉમેરે છે.

"વાઇરસના જેનોમમાંથી આપણે ચોક્કસ પ્રોટિન મેળવીએ છીએ અને તેને પાર્ટિકલમાં દાખલ કરીએ છીએ. સાથે જ વૃક્ષમાંથી મળેલા સહાયક પદાર્થને બીજા પાર્ટિકલમાં ઉમેરીએ છીએ. આપણું શરીર આ પદાર્થને પારખે અને પ્રોટીનને પણ ઓળખે અને પ્રતિકાર કરે તે જરૂરી હોય છે."

Saponins ઘણા વૃક્ષોમાંથી મળે છે, પણ...\n\ntl;dr:

ફાઇઝરની "90% અસરકારક" કોરોના વૅક્સિનના સમાચાર આવ્યા છે. બીજી પણ ઘણી વૅક્સિન તૈયાર થઈ રહી છે અને તેમાંની એકનો આધાર માપૂચે પ્રજાની ઔષધી છે.


કોરોના વાઇરસ : એ શખ્સ જેમણે ફૂટપાથ પર તરફડતાં દમ તોડ્યો\nસોશિયલ મીડિયામાં એક વીડિયો વાઇરલ થઈ રહ્યો છે, જેમાં શ્રીનિવાસ રસ્તા પર પડેલા છે અને મદદની વિનંતી કરી રહ્યા છે. એક મહિલા તેમને અનેક સવાલો પૂછતાં જોઈ શકાય છે.

તેલંગણાના મેડક જિલ્લામાં આ ઘટના બુધવારે ઘટી હતી, જે હૈદરાબાદથી 70 કિલોમીટર દૂર છે.

સ્થાનિકો લોકોના કહેવા બાદ સ્થળ પર પહોંચેલી પોલીસે કહ્યું, "અમે 108 પર ફોન કરીને ઍમ્બુલન્સ બોલાવી. ઍમ્બુલન્સને આવતાં એક કલાક થયો."

"સ્થળ પર પહોંચીને ઍમ્બુલન્સના સ્ટાફે કહ્યું કે તેમની પાસે પીપીઈ કિટ નથી અને દર્દીને કોવિડ-19નાં લક્ષણો છે, આથી તેઓ બીજી ઍમ્બુલન્સ બોલાવે. જ્યારે બીજી ઍમ્બુલન્સ આવી ત્યાં સુધીમાં ઘણું મોડું થઈ ગયું હતું."

તપાસમાં ખબર પડી કે ઘટનાસ્થળે પહોંચેલી ઍમ્બુલન્સમાં બે પીપીઈ કિટ હતી, પરંતુ દર્દીને કોવિડ-19 હોવાના ડરથી સ્ટાફ ભયમાં હતો અને ત્યાં દર્દી માટે પીપીઈ કિટ પણ નહોતી.

'મોડું થતાં જીવ ગયો'

તપાસમાં ખબર પડી કે ઘટનાસ્થળે પહોંચેલી ઍમ્બુલન્સમાં બે પીપીઈ કિટ હતી

મેડકના મેડિકલ ઍન્ડ હેલ્થ ઑફિસર ડૉક્ટર વેંકટેશ્વર રાવે બીબીસી ન્યૂઝ તેલુગુને કહ્યું કે તેઓએ શ્રીનિવાસની બાબુની પત્ની સાથે વાત કરી છે અને તેઓ હૈદરાબાદના ઇસ્ટ મેરેડપલ્લીમાં રહે છે.

ડૉક્ટર વેંકટેશ્વર રાવે કહ્યું, "એવું લાગે છે કે શ્રીનિવાસ સરકારી બસથી હૈદરાબાદ પરત આવતા હતા ત્યારે તેઓએ બેચેનીની ફરિયાદ કરી. તેઓએ પોતાને નજીકની હૉસ્પિટલ ઉતારવા કહ્યું."

"ચેગુંટામાં બસે તેઓને પ્રાથમિક ચિકિત્સાલય પાસે ઉતારી દીધા. સ્થાનિક લોકોએ પોલીસ બોલાવી ને પોલીસે ઍમ્બુલન્સ બોલાવી. આ પહેલાં પ્રાથમિક ચિકિત્સાલયમાં નર્સે તેઓએ ઇન્જેક્શન અને દવાઓ આપી હતી."

"ઍમ્બુલન્સે તેમને જિલ્લા હૉસ્પિટલ પહોંચાડવાના હતા, પરંતુ મોડું થવાને કારણે તેમનો જીવ ગયો."

તેલંગણામાં જીવીકે ઈએમઆરઆઈ સાથે મળીને પબ્લિક પ્રાઇવેટ પાર્ટનરશિપ હેઠળ 108 ઍમ્બુલન્સ સેવા ચલાવે છે.

ડૉક્ટર વેંકટેશ્વર રાવે કહે છે, "માત્ર મેડક જિલ્લામાં આઠ ઍમ્બુલન્સ છે. અમે બે ઍમ્બુલન્સ કોવિડ-19 માટે રાખી છે. બાકીની છ રેગ્યુલર ઇમરજન્સી માટે છે.

આ જીવીકે ઈએમઆરઆઈની જવાબદારી છે કે તેઓ 108ના સ્ટાફને પીપીઈ કિટ આપે. તેમજ અમે તેમને 100 કિટ આપી છે."

"108ની ફરજ છે કે તેઓ પ્રાથમિક ઉપચાર આપે અને કિંમતી સમય ન વેડફતા દર્દીને હૉસ્પિટલ પહોંચાડે. મને નથી ખબર કે ઍમ્બુલન્સ પાસે પીપીઈ કિટ કેમ નહોતી."

"દર્દીને લઈ જવાની ના પાડનાર 108ના ડ્રાઇવર અને ઇમરજન્સી મેડિકલ ટેકનિશિયનને મેં બરખાસ્ત કરવાના...\n\ntl;dr:

"મહેરબાની કરીને મારી મદદ કરો. મને હૉસ્પિટલ લઈ જાવ. હું શ્વાસ લઈ શકતો નથી." આ અંતિમ શબ્દો 60 વર્ષીય શ્રીનિવાસ બાબુના છે.


કોરોના વાઇરસ : એ શહેર જ્યાં રસ્તા પર લોકો મરી રહ્યા છે\nઅહીં મૃતદેહ લઈ જવા માટે કેટલાય દિવસો સુધી રાહ જોવી પડી રહી છે.

ઇક્વાડોરના ગ્વાયસ રાજ્યમાં એક એપ્રિલ સુધી 60 લોકોનાં મૃત્યુ થયાં હતાં અને 1937 લોકોને વાઇરસનો ચેપ લાગ્યો હતો.

જોકે, બીજી એપ્રિલે ઇક્વાડોરમાં મૃતકાંક 98 થઈ ગયો હતો અને કુલ 2758 લોકોને ચેપ લાગ્યો હતો.

લૅટિન અમેરિકાના દેશોમાં સંક્રમિત લોકોનો આ સૌથી મોટો આંકડો છે.

ગ્વાયાક્વિલ, ગ્વાયસ પ્રાન્તનું પાટનગર છે. ઇક્વાડોરમાં કોરોના સંક્રમણના કુલ કેસમાંથી 70 ટકા કેસ અહીંના જ છે. પ્રતિ વ્યક્તિ સરેરાશના હિસાબથી આ દુનિયામાં સૌથી વધારે પ્રભાવિત શહેરોમાંનું એક છે.

આ આંકડામાં એવા કેસો સામેલ નથી, જેમનું વાઇરસના ચેપને લીધે મૃત્યુ તો થયું છે પણ એમનો ટેસ્ટ ન કરાયો હોવાથી ચેપની પુષ્ટિ કરી શકાઈ નથી.

અંતિમસંસ્કાર માટે સ્પેશિયલ ટાસ્ક ફૉર્સ

સડક પર પડેલો મૃતદેહ

લૅટિન અમેરિકામાં બ્રાઝીલ અને ચીલી પછી ઇક્વાડોર ત્રીજો દેશ છે, જ્યાં કોરોના વાઇરસના સૌથી વધારે કેસ નોંધાયા છે. અહીં મરણનો દર બ્રાઝીલ અને ચીલી કરતાં પણ વધારે છે.

ગ્વાયાક્વિલમાં અંતિમસંસ્કાર કરનારાં ઘરો માટે પરિસ્થિતિ બહુ કપરી છે. પરિસ્થિતિ એટલી ભયાનક છે કે રાષ્ટ્રપતિ લેનિન મોરેનોએ મૃતદેહ લાવીને અંતિમસંસ્કાર કરવા માટે સ્પેશિયલ ટાસ્ક ફૉર્સ બનાવી છે.

રાજધાનીથી દક્ષિણમાં 600 કિલોમિટર દૂર ક્વેટો શહેરનાં રહેવાસી જૅસિકા કૅસ્ટાનેડા કહે છે, "28 માર્ચે મારા કાકાનું મૃત્યુ થયું પરંતુ હજી સુધી કોઈ અમારી મદદ માટે નથી આવ્યું."

તેઓ કહે છે, "હૉસ્પિટલ પાસે બૅડ નથી. તેમનું ઘરમાં જ મૃત્યુ થઈ ગયું. અમે ઇમર્જન્સી સર્વિસને કૉલ કર્યો તો તેમણે કહ્યું કે ધીરજ રાખો. તેમનો મૃતદેહ હજુ પણ એ જ બૅડ પર પડ્યો છે, જ્યાં તેમનું મૃત્યુ થયું હતું. અમે તેમના દેહને અડ્યા પણ નથી."

એવું નથી કે માત્ર કોરોના સંક્રમણથી મરનાર લોકોને જ ઇમર્જન્સી સેવા નથી મળી રહી, અહીં બીજા કારણોસર મૃત્યુ પામનારા લોકોને પણ મદદ નથી મળી રહી.

ગ્વાયાક્વિલના ઉત્તરમાં રહેતાં વૅન્ડી નોબોઆ કહે છે, "મારો પાડોશી નીચે પડી ગયો ત્યારે મેં ઇમર્જન્સી સર્વિસ માટે ફોન કર્યો પણ કોઈ મદદ ન આવી ."

તેમના પાડોશી ગોર્કી પાજમિનોનું 29 માર્ચના રોજ મૃત્યુ થયું હતું.

તેઓ કહે છે, "તેમના પરિવારજનો આવ્યા ત્યાં સુધી તેમનો દેહ ફર્શ પર પડ્યો રહ્યો. તેમના અંતિમસંસ્કાર હજુ પણ નથી કરી શકાયા કેમ કે તેમના મરણના દાખલા પર સહીં કરવા માટે કોઈ ડૉક્ટર નથી."

રસ્તા પર મરતા લોકો

સોશિયલ મીડિયા પર...\n\ntl;dr:

લૅટિન અમેરિકન દેશ ઇક્વાડોરના ગ્વાયાકિલ શહેરમાં કોરોના વાઇરસના ચેપને લીધે લોકો હૉસ્પિટલમાં નહીં, રસ્તાઓ પર મરી રહ્યા છે.


કોરોના વાઇરસ : એ શાકભાજીનું બજાર જેણે આખા શહેરમાં ચેપ ફેલાવી દીધો\nકોયામબેડુ બજાર

કારણ : બજારમાં ઘણા વેપારીઓ અને મજૂરોનો કોરોના વાઇરસ પૉઝિટિવ આવ્યો હતો. તેઓને ચેન્નાઈ અને તેની સાથે જોડાયેલા વિસ્તારોમાં સંક્રમણ ફેલાવવાના રૂપમાં જોવામાં આવતા હતા.

ભરત ગુપ્તાને બજારની જાણકારી હતી, કેમ કે તેમના જિલ્લા ચિત્તૂર (આંધ્ર પ્રદેશ)થી ખેડૂતો રોજ ટામેટાંથી ભરેલી ટ્રકો કોયામબેડુમાં મોકલતા હતા. તામિલનાડુ અને આંધ્ર પ્રદેશ પડોશી રાજ્યા છે, આથી તેની વચ્ચે નિયમિત રીતે શાકભાજીને વેપાર ચાલે છે.

જિલ્લાધિકારી ભરત ગુપ્તાને એ વાતની ચિંતાની કે આ ટ્રકો સ્થાનિકો દ્વારા ચલાવવામાં આવે છે અને તેમની સાથે અન્ય લોકો પણ હોય છે, જેમ કે સહાયક અથવા ક્લિનર. જે માલ ભરે છે અને ખાલી કરે છે. કેટલીક વાર ખેડૂતો વતી તેમના પૈસા એકઠા કરે છે. આ લોકો દરરોજ રાત્રે સાત વાગ્યે ચિત્તુરથી ઊપડે છે અને બીજા દિવસે બપોર સુધી પરત આવે છે.

6 મેના રોજ ચિત્તુરના અધિકારીઓએ 20 એપ્રિલ કે તે બાદ બજારમાં આવેલા તમામ લોકોનું ટેસ્ટિંગ શરૂ કર્યું હતું. કોયામબેડુમાં શાકભાજી સપ્લાય કરનારા આંધ્ર પ્રદેશના અન્ય જિલ્લાઓએ પણ આમ કર્યું હતું.

બુધવાર સુધીમાં ચિત્તુરમાં 43 નવા કેસ નોંધાયા હતા, જેનો સંબંધ કોયાયબેડુ સાથે હોઈ શકે છે.

બજાર બન્યું સુપર સ્પ્રેડર્સ

બજારમાં અનેક રોજમદારો કામ કરે છે.

દરમિયાન સમગ્ર તામિલનાડુમાં સક્રિય કેસના ત્રીજા ભાગ કરતાં થોડા વધુ એટલે કે 2,000થી વધુ નવા કેસને બજાર સાથે સાંકળીને જોવામાં આવે છે.

ભારતમાં કોવિડ-19ના 85,000 કેસ છે. છેલ્લા બે મહિનાથી દેશવ્યાપી લૉકડાઉન છે. જોકે 'જરૂરી સેવા'ના રૂપમાં કરિયાણાની દુકાન, ફળો અને ખાદ્યબજારોને આંશિક ખુલ્લી રાખવાની મંજૂરી આપવામાં આવી છે.

પરંતુ હવે આ બજારોમાંનું એક બજાર ભારતનું સૌથી મોટું સક્રિય ક્લસ્ટરનું સ્રોત બની ગયું છે.

કોયામબેડુથી સંક્રમણના કેસ એટલા વધી ગયા છે કે હવે તેનાથી દેશની ખાદ્ય આપૂર્તિની કડીને અસર થાય તેવો ખતરો છે.

એ કહેવાની જરૂર નથી કે આ આખી ઘટનાથી લોકોનો ગુસ્સો ભડક્યો છે અને 'દોષી' કોણ એના પર ચર્ચા શરૂ થઈ છે. પરંતુ તેનાથી એ પણ સ્પષ્ટ થયું કે ભારતમાં ભીડભાડવાળી બજારોને નિયંત્રિત કરવું કેટલું મુશ્કેલ છે. ખાસ કરીને ફળો અને શાકભાજીની બજારોમાં તો ફિઝિકલ ડિસ્ટન્સિંગ એક કલ્પના સમાન છે.

કોણે કોને ચેપ લગાડ્યો?

ચેન્નાઈમાં પણ વધઈ રહ્યું છે સંક્રમણ

ચેન્નાઈની મધ્યમાં 65 એકરમાં ફેલાયેલું કોયામબેડુ બજાર એશિયાના સૌથી મોટા બજારમાંનું એક છે.

અહીં અનાજ, ફળ, શાકભાજી અને ફૂલો વેચતાં...\n\ntl;dr:

પાંચમી મેના રોજ દક્ષિણ ભારતના જિલ્લા કલેક્ટર ભરત ગુપ્તાને જાણ થઈ કે ચેન્નાઈ શહેરમાં આવેલું કોયામબેડુ બજાર અસ્થાયી રૂપે બંધ થઈ રહ્યું છે.


કોરોના વાઇરસ : એશિયાની સરકારોએ મહામારીને નામે કેવી રીતે છીનવી નાગરિકોની આઝાદી?\nશફૂરા ઝર્ગરની એપ્રિલ માસમાં ધરપકડ થઈ હતી.

તેમની 10 એપ્રિલના રોજ ધરપકડ થઈ હતી, તે સમયે ભારતમાં મહામારીની શરૂઆતના દિવસો હતા.

સરકારની પોતાની સલાહ પ્રમાણે સગર્ભા સ્ત્રીઓને સંક્રમણ લાગવાનો ભય વધુ હતો. તેમ છતાં તેમને બે મહિના કરતાં વધુ સમય સુધી અગાઉથી કેદીઓથી ઉભરાઈ રહેલી તિહાર જેલમાં રાખવામાં આવ્યાં હતાં.

તેઓ જેલમાંથી છૂટ્યાં ત્યારે તેમણે બીબીસીનાં ગીતા પાંડેને જણાવ્યું હતું કે, “તેઓ અન્ય કેદીઓને મારી સાથે વાત કરવાની ના પાડતા. તેઓ મને કહેતા કે હું એક આતંકવાદી છું જેણે હિંદુઓનાં મૃત્યુ નીપજાવ્યાં છે. મારા સાથી કેદીઓને પ્રદર્શનો વિશે ખબર નહોતી. તેમને નહોતી ખબર કે મને પ્રદર્શનમાં ભાગ લેવા બદલ જેલમાં મોકલવામાં આવી છે.”

ટીકાકારોના મત પ્રમાણે મુસ્લિમ સંપ્રદાયને નિશાન પર લેતા કાયદા વિરુદ્ધ થયેલાં દેશવ્યાપી પ્રદર્શનોમાં ભાગ લેવાને તેમનો ગુનો ગણવામાં આવ્યો હતો. આ પ્રદર્શનો પર દેશ અને દુનિયાની તમામ નજરો તે સમયે ટકેલી હતી.

પરંતુ તે સમયે તેમના છૂટકારા માટે શેરીમાં કોઈ પ્રદર્શન ન થયું. અને તે શક્ય પણ નહોતું. ભારતમાં વિશ્વના કઠોરતમ લૉકડાઉનો પૈકી એક લૉકડાઉન અમલી હતું.

આ લૉકડાઉનના કારણે લોકો ઘરમાં જ પુરાયેલા રહેવા માટે મજબૂર હતા. તે સમયે થયેલી ઘણી બધી ધરપકડોમાંથી એક શફૂરાની ધરપકડ પણ હતી.

એશિયાના અન્ય દેશોની સરકારોએ પણ કોરોના વાઇરસનાં નિયંત્રણોની આડશમાં ધરપકડો કરી, કાયદાને લાગુ કરાવવા માટે કડક પગલાં લીધાં અને નવી વિવાદાસ્પદ યોજનાઓ અમલમાં મૂકી.

જો આવું સામાન્ય સંજોગોમાં થયું હોત તો તેનો પ્રતિકાર માત્ર સ્થાનિક સ્તરે જ નહીં આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે પણ થયો હોત.

"માનવ અને નાગરિક અધિકારોમાં પીછેહઠ"

વિવાદાસ્પદ નાગરિકા કાયદામાં હજારો લોકો પ્રદર્શનમાં જોડાયા હતા.

પરંતુ પ્રતિકારને બદલે મહામારીના સંજોગોને કારણે ઘણી સરકારોની લોકપ્રિયતા વધી. કારણ કે લોકો આ મહામારીના સમયમાં માર્ગદર્શન માટે સરકાર સામે જોઈ રહ્યા હતા.

સિવિકસ, ગ્લોબલ એલાયન્સ ઑફ સિવિલ સોસાયાટી ઑર્ગેનાઇઝેશન્સ ઍન્ડ ઍક્ટિવિસ્ટના જોસેફ બેનેડિક્ટે બીબીસી સાથેની વાતચીતમાં કહ્યું કે, “મહામારીના સમયે વાઇરસ દુશ્મન હતો અને તેની સામે યુદ્ધ સ્તરે કામગીરી ચાલી રહી હતી. તેના કારણે ‘મહામારી સામે લડવા’ના નામ પર સરકારોને દમનકારી કાયદાઓ લાગુ કરવાની તક મળી ગઈ.”

“તેનો અર્થ એ થયો કે માનવ અને નાગરિક અધિકારોમાં એક ડગલું પીછેહઠ થઈ છે.”

સિવિકસના તાજેતરના રિપોર્ટ ‘ઍટેક ઑન પીપલ પાવર’ અનુસાર, એશિયા...\n\ntl;dr:

દિલ્હીમાં વિવાદાસ્પદ નાગરિકતા કાયદા વિરુદ્ધ ચાલી રહેલા પ્રદર્શનમાં ભાગ લેવાના આરોપસર શફૂરા ઝર્ગરની ધરપકડ થઈ ત્યારે તેમને મહિનાનો ગર્ભ હતો.


કોરોના વાઇરસ : ઑસ્ટ્રેલિયામાં વૅક્સિનનું પશુ પર સફળ પરીક્ષણ\nવૈજ્ઞાનિકો

વિશ્વ સ્વાસ્થ્ય સંગઠન પ્રમાણે ઑક્સફોર્ડ યુનિવર્સિટી અને અમેરિકન કંપની ઇનોવિઓ ફાર્માસ્યુટિકલ્સે બનાવેલા વૅક્સિનનું પશુઓ પર સફળ પરીક્ષણ કરવામાં આવ્યું છે.

જો આ વૅક્સિન મનુષ્યો ઉપર પરીક્ષણમાં સફળ થશે તો ઑસ્ટ્રેલિયાની સાયન્સ ઍજન્સી તેનું મૂલ્યાંકન કરશે.

ગત મહિને અમેરિકામાં પ્રથમ વખત મનુષ્યો ઉપર વૅક્સિનનું પરીક્ષણ કરવામાં આવ્યું પરંતુ ત્યારે પશુઓ ઉપર પરીક્ષણનો તબક્કો બાકાત રાખવામાં આવ્યો હતો.

સમગ્ર વિશ્વમાં કોરોના વાઇરસની વૅક્સિન પર ખૂબ કામ ચાલી રહ્યું છે પરંતુ ઑસ્ટ્રેલિયાના કૉમનવૅલ્થ સાયન્ટિફિક ઍન્ડ ઇન્ડસ્ટ્રિયલ રિસર્ચ ઑર્ગેનાઇઝેશનનું કહેવું છે કે આ પરીક્ષણ પ્રથમ પૂર્ણ રીતે પશુઓ પર કરવામાં આવશે, પ્રી-ક્લીનિકલ ટ્રાયલ થશે.

સંશોધનકર્તાઓનું કહેવું છે કે આખી દુનિયામાં ખૂબ સારો સહયોગ મળી રહ્યો છે જેને કારણે અમે આ તબક્કા સુધી ઝડપથી પહોંચી ગયા છીએ.

સીએસઆઈઆરઓના ડૉક્ટર રૉબ ગ્રેનફેલનું કહેવાનું છે, ''સામાન્ય રીતે આ સ્ટેજ પર પહોંચવામાં એક કે બે વર્ષ લાગે છે. પરંતુ અમને માત્ર બે મહિનાનો સમય લાગ્યો.''

કેવી રીતે કામ કરે છે?

વૅક્સીન ( ફાઇળ ફોટો)

છેલ્લા કેટલાક દિવસોમાં તેમની ટીમે આ વૅક્સિનનો પ્રયોગ જેનામાં કોરોના વાઇરસનું સંક્રમણ સાબિત થયું હતું તેવા નોળિયાની પ્રજાતિના ગંધબિલાવ પશુ પર કર્યો.

વાસ્તવમાં સાર્સ કોવિ-2 વાઇરસ કોરોના વાઇરસના સંક્રમણ માટે જવાબદાર હોય છે.

વિશ્વમાં કમ સે કમ 20 વૅક્સિન પર અત્યારે કામ ચાલી રહ્યું છે.

સીએસઆઈઆરઓની ટીમ બે વૅક્સિન પર કામ કરી રહી છે.

પ્રથમ વૅક્ટર વૅક્સીન ઑક્સફોર્ડ યુનિવર્સિટી તરફથી વિકસિત કરવામાં આવી રહી છે. તેમાં કોરોના વાઇરસનાં પ્રોટીનને ઇમ્યુન સિસ્ટમમાં પ્રવેશ કરાવવા માટે ડિફૅક્ટિવ વાઇરસનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે અને આનાથી થનાર પ્રભાવોને ચકાસવામાં આવી રહ્યા છે.

વિક્ટોરિયામાં ઑસ્ટ્રેલિયન એનિમલ હેલ્થ લૅબોરેટરીના પ્રોફેસર ટ્રેવર ડ્રુએ કહ્યું કે, ઇમ્યુન સિસ્ટમમાં નાખવામાં આવતો વાઇરસ પોતાની પ્રતિકૃતિ તૈયાર નથી કરતો એટલે આ વૅક્સિનથી બીમાર પડવાની શક્યતા નથી રહેતી.

એ બીજી વૅક્સિન વિશે જણાવે છે કે જે અમેરિકન કમ્પની ઇનોવિઓ ફાર્માએ તૈયાર કરી છે.

એ અલગ રીતે કામ કરે છે. તેને એવી રીતે તૈયાર કરવામાં આવી છે કે તે ઇમ્યુન સિસ્ટમમાં કોરોના વાઇરસના કેટલા પ્રોટીનને ઍન્કોડ કરે છે અને પછી શરીરના કોષોને તે પ્રોટીન પેદા કરવા માટે પ્રેરિત કરે છે.

આ અનેક રીતે બહુ...\n\ntl;dr:

ઑસ્ટ્રેલિયાના વૈજ્ઞાનિક બે સંભવિત કોરોના વાઇરસની રસી પર ટેસ્ટ કરી ચૂક્યા છે.


કોરોના વાઇરસ : ઓક્સિજન સંકટ ભારતના વહીવટીતંત્રની નિષ્ફળતા કે રાજકારણનો ખેલ?\nગુજરાત સહિત દેશના અનેક રાજ્યોમાં ઓક્સિજનની અછત સર્જાઈ અને અનેક ઠેકાણે દરદીઓનાં ઓક્સિજનને અભાવે મૃત્યુ થયાં.

પાછલા કેટલાક સપ્તાહમાં રાષ્ટ્રીય રાજધાની દિલ્હીની અનેક હૉસ્પિટલો ઓક્સિજનની અછત નિવારવા રોજ વિનંતી કરતી જોવા મળી હતી અને પોતાની પાસે થોડા કલાક જ ચાલે એટલો ઓક્સિજનનો પુરવઠો છે અને પોતાને ત્યાં સારવાર લઈ રહેલા દર્દીઓ પર જીવનું જોખમ હોવાનું જણાવતા ઢગલાબંધ મેસેજિસ સોશિયલ મીડિયા પર જોવા મળ્યા હતા.

બીજી તરફ દર્દીઓનાં સગાંઓ અને તેમની સારસંભાળ લેતા લોકો ખાલી થયેલા ઓક્સિજનના સિલિન્ડર ભરાવવા માટે ઠેકઠેકાણે ભટકતા જોવા મળ્યા હતા.

મહરૌલી ખાતેની બત્રા હૉસ્પિટલમાં સારવાર લઈ રહેલા કોવિડ-19ના 12 દર્દીઓ પહેલી મેના રોજ મૃત્યુ પામ્યાં હતાં અને એ માટે હૉસ્પિટલે ઓક્સિજનની અછતને જવાબદાર ઠરાવી હતી.

તેના થોડા દિવસ પહેલાં જ દિલ્હીના રોહિણી વિસ્તારમાંની જયપુર ગોલ્ડન હૉસ્પિટલના આઈસીયુમાં સારવાર લઈ રહેલા 20 દર્દીઓ ઓક્સિજનનું લેવલ કથિત રીતે ઓછું થવાને કારણે મૃત્યુ પામ્યાં હતાં.

મહરૌલીસ્થિત બત્રા હૉસ્પિટલમાં ઓક્સિજનની કમીને કારણે 12 દરદીઓએ જીવ ગુમાવ્યો હતો

હૉસ્પિટલોએ ઓક્સિજન પહોંચાડવામાં વિલંબ માટે હાઈકોર્ટમાં દિલ્હી સરકારને જવાબદાર ઠરાવી હતી, જ્યારે દિલ્હી સરકારે કોર્ટમાં દાવો કર્યો હતો કે એ દર્દીઓ ઓક્સિજનના અભાવે નહીં, પણ હૉસ્પિટલમાં સારવાર લેતા પહેલાં લાંબા સમયથી બીમાર હોવાને કારણે દર્દીઓ મૃત્યુ પામ્યાં હતાં.

દિલ્હીની મોખરાની હૉસ્પિટલો પૈકીની એક સર ગંગારામ હૉસ્પિટલમાં પણ ગંભીર રીતે બીમાર 25  દર્દીઓ ઓક્સિજનની અછતને કારણે 22-23 એપ્રિલ વચ્ચેની રાતમાં મૃત્યુ પામ્યાં હતાં.

એ બધા દર્દી હાઈ-ફ્લો ઓક્સિજન સપોર્ટ પર હતા એવું હૉસ્પિટલે સ્વીકાર્યું હતું, પણ તેમના મોતનું કારણ ઓક્સિજનની અછત હોવાનું સત્તાવાર રીતે સ્વીકારવામાં આવ્યું નથી.

અલાહાબાદ હાઈકોર્ટે ચોથી મેના રોજ આકરી ટિપ્પણી કરતાં જણાવ્યું હતું કે હૉસ્પિટલોને ઓક્સિજનનો પુરવઠો ન ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવ્યો હોવાને કારણે થયેલાં કોવિડ-19ના દર્દીઓનાં મોત એક અપરાધ છે.

અદાલતે એવું પણ કહ્યું હતું કે આ કૃત્ય ‘નરસંહારથી ઓછું નથી’ અને એ માટે લિક્વિડ મેડિકલ ઓક્સિજનની સતત ખરીદી અને પુરવઠો જાળવી રાખવાનું કામ જેમને સોંપવામાં આવ્યું છે એ લોકો જવાબદાર છે.

દિલ્હીમાંના કોવિડ-19ના દર્દીઓની સારવાર માટે મેડિકલ ઓક્સિજન પૂરો પાડવાના પોતાના આદેશની અવગણના કરવા બદલ દિલ્હી હાઈકોર્ટે એ જ દિવસે કેન્દ્ર...\n\ntl;dr:

કોરોના વાઇરસની બીજી લહેરને કારણે દેશના અનેક વિસ્તારોમાંની હૉસ્પિટલોમાં ઓક્સિજનના પુરવઠા બાબતે વિકટ પરિસ્થિતિ સર્જાઈ છે. દેશમાં આવી પરિસ્થિતિ અગાઉ ક્યારેય સર્જાઈ નથી.


કોરોના વાઇરસ : કયામતના દિવસ માટે પણ તૈયાર છે એવા અભેદ્ય બંકરની કહાણી\nપ્રતીકાત્મક

અમેરિકાના કેન્સસ રાજ્યના પ્રાકૃતિક આકર્ષણવિહોણા પરિદૃશ્યમાં, ધૂળિયા રસ્તા પરથી મકાઈના ખેતરમાંના ઘાસ આચ્છાદિત ઢાળિયાઓ નજરે ચડે છે.

લશ્કરી દરજ્જાની ચેઇન વડે બનાવવામાં આવેલી વાડથી ધેરાયેલા અને મોટા વિન્ડ ટર્બાઇનના છાયામાં આવેલા આ પરિસર પર એક સિક્યૉરિટી ગાર્ડ અસૉલ્ટ રાઇફલ વડે ચાંપતી નજર રાખે છે.

ઝીણવટથી જુઓ તો નાનકડી ટેકરી પર કૉન્ક્રિટના નળાકાર બાંધકામ જેવું કંઈક દેખાય છે. તેની બન્ને બાજુ કૅમેરા છે. તેની અંદર બંકર છે, જે ઘણાને અકલ્પનીય અને અવિશ્વસનીય લાગે.

બહારના લોકોને તે ગુપ્ત સરકારી સ્થળ જેવું લાગે અને એક સમયે એવું ખરેખર હતું, પણ આ બંકર નાગરિકોને છૂપાવવા માટેના કે તેનું નિર્માણ કરાવનારા રાજકારણીઓના રક્ષણ માટેના નથી.

તે ઍટલાસ એફ મિસાઈલ સાઇલો એટલે કે કોઠી જેવું બાંધકામ છે. તેનું નિર્માણ અમેરિકાએ 1960ના દાયકામાં આશરે દોઢ કરોડ ડૉલરના ખર્ચે કર્યું હતું.

તે આંતરખંડિય બૅલેસ્ટિક મિસાઇલ્સ સામે રક્ષણ માટે બનાવવામાં આવેલાં 72 એકદમ મજબૂત સાઇલો સ્ટ્રક્ચર પૈકીનું એક છે.

તે નાગાસાકી પર ફેંકવામાં આવેલા પરમાણું બૉમ્બ કરતાં પણ 100 ગણા વધુ શક્તિશાળી હુમલા સામે અડીખમ રહી શકે છે.

અમેરિકાનો સામાન્ય નાગરિક આ બંકર્સ વિશે કશું જ જાણતો ન હતો, પણ આ બંકર્સે શીતયુદ્ધ દરમિયાનના ભૂ-રાજકીય ઍજન્ડામાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવી હતી.

અલબત, એ તો ત્યારની વાત હતી. હવે આ બંકર્સની માલિક સરકાર નથી. એક ભૂતપૂર્વ સરકારી કૉન્ટ્રેક્ટર અને પ્રોપર્ટી ડૅવલપર લેરી હોલે આ બંકર્સ 2008માં ખરીદી લીધાં હતાં.

લેરી હોલ ખુદને 'પ્રેપર' ગણાવે છે. આ પ્રેપર્સ એવા લોકો હોય છે, જેઓ ભાવિ હોનારતને લીધે સર્જાનારી પરિસ્થિતિનું આકલન કરે છે અને ભાવિ પરિસ્થિતિને અનુકૂળ થવાનો પ્રયાસ કરે છે.

યુનિવર્સિટી ઑફ કૅન્ટના ક્રિમિનૉલૉજીસ્ટ માઇકલ મિલ્સના જણાવ્યા મુજબ, જ્યાં "ભોજન, મૂળભૂત સુવિધા તથા સરકારી મદદ ઉપલબ્ધ ન હોય અને બચી ગયેલા લોકોએ ખુદના સહારે જ ટકી રહેવાનું હોય," એવી પરિસ્થિતિ માટે પ્રેપર્સ નિર્માણ કરતા હોય છે.

એક દાયકા પહેલાં આ સાઇલોની ખરીદી કર્યા પછી લેરી હોલ આ ભૂમિગત મેગાસ્ટ્રક્ચરને 15 માળના ટાવર બ્લૉકમાં પરિવર્તિત કરી નાખ્યાં છે. જમીનની અંદર બનાવવામા આવેલા આ 'જીયોસ્ક્રૅપર્સ'ને હવે સર્વાવઇલ કોન્ડો તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.

એક સાથે 75 લોકો સતત પાંચ વર્ષ સુધી તેમાં રહી શકે એવા આત્મનિર્ભર લક્ઝરી આવાસ સ્વરૂપે તેને ડિઝાઇન કરવામાં આવ્યા છે. હોનારતની અસર...\n\ntl;dr:

દુનિયામાં અમુક લોકો માને છે કે વર્તમાન કટોકટી લાંબા ગાળાના લૉકડાઉનની કાચી તૈયારી જેવી છે. વિશ્વના કેટલાક ભાગોમાં સદનસીબ લોકો ભયંકર હોનારતમાં પણ હેમખેમ રહે એ માટે સમગ્ર વિશ્વમાં લક્ઝરી બંકર્સ એટલે કે અભેદ્ય ભોંયરાઓનું નિર્માણ કરવામાં આવી રહ્યું છે.


કોરોના વાઇરસ : કહાણી એ નર્સની જેઓ દર્દીઓનાં મોત પર દુખી પણ નથી થઈ શકતાં\nકોરોના મહામારીના ગંભીર કાળમાં દર્દીઓ અને પરિવાર પ્રત્યેની પોતાની ફરજ વચ્ચે સંતુલન સાધી રહ્યાં છે. તેઓ પોતાનાં માતાપિતાને સંક્રમણ ન લાગે તે માટે એકલાં જ રહી માનવતા પ્રત્યે પોતાની ફરજ બજાવી રહ્યાં છે.

તેઓ કહે છે તેમની પાસે કોઈ દર્દીના મૃત્યુ બાદ પણ સાંત્વના પાઠવવા માટે સમય હોતો નથી.

તેમને પોતાનાં આંસુ દબાવી તરત બીજા દર્દીની સારવારમાં લાગી જવું પડે છે.

તેમની માટે સૌથી કપરા સમય ત્યારે હોય છે જ્યારે ઘરે એકલાં સમય વિતાવવો પડે છે. ત્યારે આ ઘટનાઓ યાદ આવે છે.

એક યુવાન નવ પ્રશિક્ષિત નર્સ કઈ રીતે નિષ્ઠાથી આ કપરા કાળમાં પોતાની ફરજ બજાવી રહ્યાં છે તે જોવા માટે જુઓ બીબીસી ગુજરાતીની આ ખાસ રજૂઆત.

તમે અમનેફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

સપ્ટેમ્બર માસમાં જ નર્સિંગ કારકિર્દીની શરૂઆત કરનારાં મહિલા નર્સ વિશાલીનીએ એક અનુભવી નર્સે પણ ન જોયાં હોય એટલાં મૃત્યુ જોયાં છે.


કોરોના વાઇરસ : કાનપુરના બાળસંરક્ષણગૃહમાં 57 છોકરીઓ ચેપગ્રસ્ત અને સાત ગર્ભવતી\nઆરોગ્યકર્મી

અહીં રહેતી 57 છોકરીઓમાં કોરોના સંક્રમણની પુષ્ટિ થઈ છે.

એટલું જ નહીં કોરોનાના પરીક્ષણ દરમિયાન સંરક્ષણગૃહની સાત છોકરીઓ ગર્ભવતી હોવાની ખબર પડી અને તેમાંથી એકમાં એચઆઈવીની પુષ્ટિ થઈ છે. સંરક્ષણગૃહના અન્ય એક કર્મચારી પણ કોરોના સંક્રમિત મળ્યા છે.

કાનપુરના જિલ્લાધિકારી ડૉક્ટર બ્રહ્મદેવરામ તિવારીએ કહ્યું, "આ સંરક્ષણગૃહમાં કુલ 57 છોકરીઓ કોવિડ પૉઝિટિવ મળી છે. સાત છોકરીઓ ગર્ભવતી છે અને તેમાંથી પાંચનો કોરોના ટેસ્ટ પણ પૉઝિટિવ છે અને બે નૅગેટિવ છે."

"જે પાંચ છોકરીઓ કોવિડ પૉઝિટિવ છે તે આગ્રા, એટ્ટા, કન્નૌજ, ફિરોઝાબાદ અને કાનપુરની બાળકલ્યાણસમિતિના સંદર્ભથી અહીં આવી છે. બધી બાળકીઓ અહીં આવતા પહેલાં ગર્ભવતી હતી અને તે અંગેની બધી માહિતી તંત્ર પાસે છે."

તાવ આવ્યો ત્યારે તેમને દાખલ કરવામાં આવી

બાલસંરક્ષણગૃહમાં છેલ્લા અઠવાડિયે તાવની ફરિયાદ સાથે એક છોકરીને કાનપુરના એક હૉસ્પિટલમાં દાખલ કરવામાં આવી હતી.

તપાસમાં છોકરીનો કોરોના ટેસ્ટ પૉઝિટિવ આવ્યો હતો ત્યાર પછી અન્ય છોકરીઓનું પણ પરીક્ષણ કરવામાં આવ્યું હતું.

જોકે મોટાભાગની છોકરીઓમાં રોગનાં લક્ષણો નથી પરંતુ તેમનો રિપોર્ટ પૉઝિટિવ આવ્યો છે અને તેમને આઇસોલેશન સેન્ટર મોકલી દેવામાં આવી છે.

સંરક્ષણગૃહના એક કર્મચારીનો ટેસ્ટ પણ કોરોના રિપોર્ટ પૉઝિટિવ આવ્યો છે પરંતુ સંક્રમણનું કારણ જાણવા નથી મળ્યું.

છોકરીઓ કોરોના પૉઝિટિવ અને ગર્ભવતી હોવાનું સામે આવતાં તંત્રમાં હોબાળો મચી ગયો છે.

કાનપુર મંડળના આયુક્ત ડૉ. સુધીર બોબડે અને કાનપુરના જિલ્લાધિકારી ડૉ બ્રહ્મદેવરામ તિવારીએ આ મામલે સ્પષ્ટીકરણ આપતાં કહ્યું છે કે છોકરીઓ અહીં આવી તે પહેલાંથી જ ગર્ભવતી હતી.

જોકે સંક્રમણના સ્રોતના સવાલનો જવાબ અત્યારે પણ અધિકારીઓ પાસે નથી.

બિનજરૂરી પ્રકાશ પાડવામાં આવી રહ્યો છે

કાનપુર નગરના વરિષ્ઠ પોલીસ અધિક્ષક દિનેશકુમાર પી. સાથે બીબીસીએ વાત કરી હતી જેમાં તેમણે કહ્યું કે છોકરીઓ ગર્ભવતી હોવાની વાત પર બીનજરૂરી પ્રકાશ પાડવામાં આવી રહ્યો છે.

તેમનું કહેવું છે, "છોકરીઓ  શૅલ્ટર હોમ પહોંચી તે પહેલાંથી જ ગર્ભવતી હતી. જ્યાંથી તેઓ આવી છે ત્યાં જ આરોપીઓની વિરુદ્ધ કેસ નોંધવામાં આવ્યા છે. બાળસંરક્ષણગૃહને સીલ કરી દેવામાં આવ્યું છે એટલે તેને લગતા કાગળ જોઈને જ કહી શકાશે કે તેઓ ક્યારે અહીં આવી હતી."

કાનપુરના સ્વરૂપનગરસ્થિત આ બાળસંરક્ષણગૃહમાં છેલ્લા અઠવાડિયે 97 બાળકીઓનાં સૅમ્પલ લેવામાં આવ્યાં હતાં, જેમાંથી...\n\ntl;dr:

ઉત્તર પ્રદેશમાં કાનપુરના સરકારી બાળસંરક્ષણગૃહમાં મોટી સંખ્યામાં કોરોના સંક્રમણ ફેલાતા હોબાળો મચી ગયો છે.


કોરોના વાઇરસ : કાશ્મીરમાં ફળો-ફૂલોના વેપાર પર લૉકડાઉનની શું અસર થઈ?\nપાક તો તૈયાર થઈ ગયો પરંતુ તેને વેચવા માટે ન બજાર તો છે કે ના તો તેને ખરીદનારા ગ્રાહક.

આ ઉદ્યોગ આમ તો પ્રગતિ કરી રહ્યો હતો. પણ એવામાં અહીં ખીણમાં અસ્થિરતા, હિંસા, કર્ફ્યુ અને હડતાળો શરૂ થઈ ગઈ.

તો લૉકડાઉનને કારણે હવે આ ઉદ્યોગ હવે યુવાપેઢી માટે આકર્ષક નથી રહ્યો.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

કોરોના વાઇરસ અને લૉકડાઉનને કારણે કાશ્મીરમાં ફળો અને ફૂલોનો વેપાર પણ પ્રભાવિત થયો છે.


કોરોના વાઇરસ : કેટલી બદલાશે ઑફિસ અને કામકાજની પદ્ધતિ?\n"ઘરેથી કામ કરવાનું મુશ્કેલ હોય છે, પરંતુ મને લાગે છે કે હવે હું ટેવાઈ ગઈ છું."

શાહે પોતાના ઘરના એક ખૂણામાં નાનકડી ઑફિસ બનાવી લીધી છે, જ્યાં અલાયદું ડેસ્ક, પ્રિન્ટર અને ઇન્ટરનેટ કનૅક્શન છે.

પૂર્વી કહે છે કે સ્થિતિ થોડી વધુ સામાન્ય થશે એટલે તેઓ કૉ-વર્કિંગ સ્પેસમાંથી કામ કરવાનું શરૂ કરી દેશે.

"ખૂબ જ દૂર હોવાથી હું ફરી ઑફિસે નહીં જઉં, સાથે જ હું ઘરેથી પણ કામ કરવા નથી માગતી. વધુ સારી રીતે કામકાજ કરવા જગ્યા બદલવાની જરૂર છે."

કોરોના વાઇરસ બાદ હવે આપણા કામ કરવાની રીત કેટલી બદલાઈ જશે?

ઘરેથી કામકાજ

બ્રાન્ડ કન્સલ્ટન્ટ તરીકે કામ કરતા હરીશ બીજુરના કહે છે, "મોટી ઑફિસો નાની થવા લાગી છે. લોકો પ્યૂન જેવા લોકોની મદદ વિના ચલાવતા શીખી રહ્યા છે, જે અનેક લોકોના ઇગોમાં મોટું પરિવર્તન લાવશે."

લૉકડાઉનને કારણે લોકો ઘરમાં રહેવા મજબૂર બની ગયા છે.

હરીશ કહે છે, "હવે લોકોએ વ્યક્તિગત વપરાશ માટે અને કામકાજ માટે એમ બે મોબાઇલ રાખવા પડશે. લોકોને મોટાં ઘરની જરૂર પડશે, જેમાં ઑફિસકામ માટેની અલગ જગ્યા હશે. પ્રિન્ટર તથા અન્ય ઑફિસ સામગ્રીની માગ વધશે અને આ જ આપણું નવું રાબેતા મુજબનું જીવન બની રહેશે."

ગોદરેજ ઇન્ટિરિયોના સમીર જોશીના કહેવા પ્રમાણે, ભારતીય ઘરો નાના હોય છે અને તેમાં ઑફિસ માટેની અલગ જગ્યા જેટલી મોકળાશ નથી હોતી.

તેઓ કહે છે, "અમારી વેબસાઇટ ઉપર ખુરશીને લગતા સર્ચમાં 140 ટકાનો ઉછાળ જોવાયો છે. આ સિવાય વર્કટેબલની માગ પણ વધી છે."

આથી ગોદરેજે તેના હોમ ફર્નિચરની સાથે ફૉલ્ડેબલ ચેર, ફૉલ્ડેબલ ડેસ્ક, કમ્પ્યૂટર ટેબલ તથા સ્ટડી ટેબલનો પ્રચાર વધારી દીધો છે.

નિષ્ણાતોના કહેવા પ્રમાણે, ઘરેથી કામ કરવાની વ્યવસ્થા માત્ર કર્મચારી માટે જ નહીં, પરંતુ ઍમ્પ્યલૉયર માટે પણ પડકારજનક સ્થિતિ ઊભી કરે છે.

સિક્યૉરિટી સર્વિસ કંપની 'સિક્યુરટૅક' ના સહ-સંસ્થાપક પંકિત દેસાઈના કહેવા પ્રમાણે :

"સૌથી મોટો પડકાર એ છે કે કર્મચારી કોઈપણ જાતની દખલની ચિંતા કર્યા વગર સૅન્સિટિવ કામગીરી કરી શકે છે. કોઈનું નિર્દોષ ડોકિયું કે એક જ સિસ્ટમમાંથી ઇન્ટરનેટનું બ્રાઉઝિંગ પણ થતું હોય. જ્યારે તમે બીજા કોઈના ડેટા સાથે કામ કરી રહ્યા હો, ત્યારે તમારે વિશેષ સતર્કતા રાખવી પડે."

ફેસબુક તથા ટી.સી.એસ. (ટાટા કન્સલ્ટન્ટસી સર્વિસ)એ પોતાની ઑફિસમાં 30-50 ટકા કરતાં વધુ સ્ટાફની જરૂર ન પડે તે પ્રકારની યોજના ઉપર કામ કરવાનું શરૂ કરી દીધું છે. એક વખત માળખાકીય સુવિધા ઊભી થઈ જશે એટલે આગામી ત્રણથી પાંચ...\n\ntl;dr:

માર્ચ-2020માં ભારતમાં પ્રથમ તબક્કાનું લૉકડાઉન લાગુ થયું, ત્યારથી પૂર્વી શાહ ઘરેથી જ કામ કરે છે. જનસંપર્કના વ્યવસાયમાં કામ કરતા પૂર્વી બે બાળકોનાં માતા છે. તેઓ વ્યક્તિગત અને વ્યવસાયિક જીવન વચ્ચે સંતુલન સાધવા પ્રયાસરત રહે છે.


કોરોના વાઇરસ : કેન્દ્ર સરકારની ટીમ ગુજરાત કેમ આવી રહી છે?\nકેન્દ્રીય સ્વાસ્થ્ય અને પરિવારકલ્યાણ મંત્રાલય દ્વારા 20 કેન્દ્રીય જાહેર સ્વાસ્થ્ય ટીમની રચના કરવામાં આવી છે.

દેશનાં વિભિન્ન રાજ્યોમાંથી એવા 20 જિલ્લાઓની પસંદગી કરવામાં આવી છે. જ્યાં કોરોના વાઇરસનું સંક્રમણ ઝડપથી ફેલાઈ રહ્યું છે. આ જિલ્લાઓમાં કેન્દ્રીય ટીમોને મોકલવામાં આવશે.

જેમાં ગુજરાતના પણ ત્રણ જિલ્લાઓનાં નામ સામેલ છે.

ઉલ્લેખનીય છે કે કેન્દ્ર સરકારની ટીમને લઈને બિનભાજપ શાસિત રાજ્યોમાં વિવાદ પણ થયો છે. તાજેતરમાં પશ્ચિમ બંગાળમાં કેન્દ્ર સરકારની ટીમની મુલાકાત વિવાદાસ્પદ બની હતી.

મમતા બેનરજી અને ભાજપ વચ્ચે આ મુદ્દે ઘણી રકઝક થઈ હતી. બેઉએ એકબીજા પર સહયોગ નહીં કરવાનો આરોપ મૂક્યો હતો.

શું છે કેન્દ્ર સરકારનું આયોજન?

કેન્દ્ર સરકારના મંત્રાલય દ્વારા આ કામગીરી હાથે ધરવામાં આવી છે ત્યારે ગુજરાતમાં કોરોના વાઇરના કેસોની સંખ્યા પાંચ હજારને પાર પહોંચી ચૂકી છે.

એ જ રીતે ભારતમાં કોરોના વાઇરસના પૉઝિટિવ કેસોનો આંક 42 હજારને વટાવી ચૂક્યો છે અને 1,373 લોકોનાં મૃત્યુ થયાં છે.

કેન્દ્ર સરકારના સ્વાસ્થ્ય અને પરિવારકલ્યાણ મંત્રાલય દ્વારા મેડિકલના ક્ષેત્ર સાથે સંકળાયેલા 40 અધિકારીઓની પસંદગી કરવામાં આવી છે અને તેમની 20 ટીમ બનાવવામાં આવી છે.

આ ટીમો રાજ્યોના સ્વાસ્થ્ય વિભાગના અગ્રસચિવ અથવા સચિવના હાથ નીચે કામ કરશે.

Coronavirus દૂધની થેલી, વાસણો, પ્લાસ્ટિક પર અને હવામાં કેટલું જીવે છે?

સાથે-સાથે આ ટીમો વચ્ચે કૉ-ઓર્ડિનેશનનું કામ સ્વાસ્થ્ય અને પરિવારકલ્યાણ મંત્રાલયના જે-તે રાજ્યોના રિજનલ ડિરેક્ટર્સ દ્વારા કરવામાં આવશે.

આ ટીમો જિલ્લાઓમાં કોરોના વાઇરસના સંક્રમણને નાથવા માટે થઈ રહેલી કામગીરીની સમીક્ષા કરશે અને એ પછી નિરીક્ષણો અને સૂચનો સાથેનો રિપોર્ટ રાજ્યના એડિશનલ ચીફ સેક્રેટરી અથવા સ્વાસ્થ્ય વિભાગના સચિવને સુપ્રત કરશે.

કેન્દ્રીય સ્વાસ્થ્ય અને પરિવારકલ્યાણ મંત્રાલય દ્વારા આ સંદર્ભે જાહેર કરવામાં આવેલા પરિપત્રમાં નોંધ્યું છે એ પ્રમાણે આનો હેતુ રાજ્યના સ્વાસ્થ્ય વિભાગને કોરોના સામેની લડાઈ જરૂરી મદદ અને માર્ગદર્શન આપવાનો છે.

કયા જિલ્લાઓમાં જશે 20 ટીમ?

ગુજરાતના ત્રણ જિલ્લાઓ

વડોદરા, અમદાવાદ અને સુરત આ ત્રણ જિલ્લાઓમાં કેન્દ્રીય ટીમોને મોકલવાનો નિર્ણય કરવામાં આવ્યો છે.

આ જિલ્લાઓની વર્તમાન સ્થિતિ પર નજર કરીએ તો ગુજરાતમાં સૌથી વિકટ સ્થિતિ અમદાવાદ જિલ્લામાં છે.

તારીખ ત્રીજી મેના રોજ સાંજે જાહેર કરવામાં આવેલા આંકડા અનુસાર જો નજર કરીએ...\n\ntl;dr:

ગુજરાત સહિત ભારતનાં કેટલાંક રાજ્યોમાં કોરોના વાઇરસના કેસોની સંખ્યામાં સતત વધારો થઈ રહ્યો છે, એ વચ્ચે કેન્દ્રીય સ્વાસ્થ્ય અને પરિવારકલ્યાણ મંત્રાલય દ્વારા વધુ એક રણનીતિ ઘડી કાઢવામાં આવી છે.


કોરોના વાઇરસ : કેરળમાં ફરી સંક્રમણ કેમ થઈ રહ્યું છે?\nમાસ્ક પહેરેલ મહિલાઓ

રાજ્યમાં મહામારી કાયદો (એપિડેમિક ડિસીઝ ઍક્ટ) પણ જુલાઈ, 2021 સુધી લાગુ કરી દીધો છે, કેમ કે પ્રશાસનને આશંકા છે કે કોરોના વાઇરસની સમસ્યા એટલી ઝડપથી જવાની નથી.

વાઇરસના સંક્રમણને ફેલાતા રોકતા માટેના હાલના પગલા હેઠળ કેરળ સરકારે રાજધાની તિરુવનંતપુરમમાં એક અઠવાડિયા માટે ફરી એક વાર લૉકડાઉનનું એલાન કર્યું છે.

આ લૉકડાઉન સોમવાર સવારે છ વાગ્યાથી લાગુ થઈ ગયું છે.

રાજ્યનાં સ્વાસ્થ્યમંત્રી કે.કે. શૈલજાએ બીબીસી હિન્દીને જણાવ્યું, "અમે અત્યારે એ કહી ન શકીએ કે કૉમ્યુનિટી ટ્રાન્સમિશન થઈ થઈ ગયું છે. પણ અમે તેની ઘણા નજીક છીએ. અમને કેટલાક એવા કેસની ખબર પડી છે જ્યાં સંક્રમિત લોકોએ ન તો કોઈ યાત્રા કરી હતી કે ન તો કોઈના સંપર્કમાં આવ્યા હતા. આવા બે-ત્રણ કેસ રોજ અમારી સામે આવે છે."

લોકો ઝડપથી કોરોના પૉઝિટિવ થઈ રહ્યા છે

રાજધાની તિરુવનંતપુરમમાં એક અઠવાડિયા માટે ફરી એક વાર લૉકડાઉનનું એલાન કર્યું છે

ઇન્ડિયન મેડિકલ ઍસોસિયેશન (કેરળ ચેપ્ટર)ના વાઇરસ પ્રૅસિડન્ટ ડૉક્ટર એન. સુલ્ફીએ બીબીસીને કહ્યું, "ગત કેટલાક દિવસોમાં એવા ઘણા ડૉક્ટરો કોરોના વાઇરસથી સંક્રમિત થયા છે, જેઓ નૉન-કોવિડ દર્દીઓની સારવાર કરી રહ્યા છે."

"કોરોનાના 80-85 ટકા દર્દીઓમાંથી 30-35 ટકામાં કોઈ પ્રકારનાં લક્ષણો જોવાં નથી મળતાં. આ એક જટિલ સ્થિતિ છે. કૉમ્યુનિટી સ્પ્રેડની ઘણી આશંકા છે, કેમ કે આ દિવસોમાં ઘણા લોકો કોરોના પૉઝિટિવ થઈ રહ્યા છે."

આ અગાઉ રાજ્ય સરકારે 27 માર્ચે કેરળ એપિડેમિક ડિસીઝ ઑર્ડિનન્સ (કેરળ મહામારી અધ્યાદેશ)ને છ મહિના માટે વધારવાનું એક નિવેદન કર્યું હતું.

આ નિવેદનમાં કહેવાયું હતું, "આ દિવસોમાં કોવિડ-19ના કેસ ઝડપથી નોંધાઈ રહ્યા છે અને કેટલાક કેસમાં સંક્રમણના સ્રોતની ખબર પડતી નથી."

હવે આ કાયદાને જુલાઈ 2021 સુધી લાગુ કરી દીધો છે. સ્વાસ્થ્યમંત્રી શૈલજાએ કહ્યું કે એપિડેમિક કાયદો એટલા માટે વધારવાની જરૂર પડી કે "અમને આશંકા છે કે કોરોના વાઇરસ ઑગસ્ટ કે સપ્ટેમ્બરમાં ખતમ નહીં થાય."

રાષ્ટ્રીય લૉકડાઉન દૂર થયા બાદ કેરળમાં ચાર લાખ 10 હજારથી વધુ લોકો વિદેશોથી પરત ફર્યા છે. આ સિવાય લગભગ બે લાખ લોકો અન્ય રાજ્યોમાં પણ કેરળમાં આવ્યા છે.

સ્વાસ્થ્યમંત્રીએ કહ્યું,  "આમાંથી કમસે કમ 5,000 લોકો કોરોના પૉઝિટિવ નીકળ્યા છે. મોટા ભાગના કોરોના પૉઝિટિવ લોકો એ છે જે વિદેશો કે અન્ય રાજ્યોમાંથી આવ્યા છે. હવે માત્ર 10-12 કેસ એવા છે જેમના સંક્રમણના સ્રોતની ખબર પડવાની બાકી...\n\ntl;dr:

કેરળ ભારતનું પહેલું એવું રાજ્ય બની ગયું છે જે કોરોના વાઇરસના 'કૉમ્યુનિટી ટ્રાન્સમિશનથી માત્ર એક કે બે ડગલાં દૂર છે.'


કોરોના વાઇરસ : કોરોના વાઇરસની આફત આવીને કમાણી પર અસર પહોંચી'\nઆને લઈને અમે વાત કરી અમદાવાદના પ્રોફેશનલ ટુર-ગાઇડ નીરવ પંચાલ સાથે.

નીરવ અમદાવાદમાં હેરિટેજવૉક કરાવે છે તેમજ દેશવિદેશના પ્રવાસીઓને ગુજરાતદર્શન કરાવે છે.

કોરોનાને લીધે અચાનક જે ફુરસદ મળી છે એ સમયમાં તે પોતાની દીકરી સાથે વધુ સમય વિતાવે છે. રમેશ પારેખ અને ઝવેરચંદ મેઘાણીના પુસ્તકો વાંચે છે.

બીબીસી સાથે વાત કરતાં નીરવ પંચાલ કહે છે કે "હું એક પ્રોફેશનસલ ટુર-ગાઇડ છું. હેરિટેજવૉક તો મોટે ભાગે રોજેરોજ હું કરાવતો હતો. તે હવે બંધ છે."

"આ ઉપરાંત આવી 25 જેટલી સિટીટૂર્સ આગોતરી ગોઠવાયેલી હતી, જે રદ થઈ ગઈ છે. "

"કૅનેડા, અમેરિકા તેમજ ઑસ્ટ્રેલિયાથી 14 સભ્યોનું એક ગ્રૂપ આવવાનું હતું, જેમને સમગ્ર ગુજરાતમાં હું ગાઇડ તરીકે ફરવા લઈ જવાનો હતો. "

"12 દિવસના પ્રવાસમાં તેમને અમદાવાદ, ચાંપાનેર, પાલીતાણા, વડોદરા વગેરે સ્થળો પર ફરવા લઈ જવાના હતા."

"આ ઉપરાંત થાઈલૅન્ડથી પાંચ પ્રવાસીઓ આવવાના હતા, જેમને અમદાવાદ, કચ્છ તેમજ પાટણ ફરવા લઈ જવાના હતા. "

કોરોના સામે તકેદારીના ભાગ રૂપે ગુજરાતમાં ઘણાં જોવાલાયક સ્થળો હવે બંધ કરી દેવાયાં છે, પછી તે ગાંધીઆશ્રમ હોય કે રાણકી વાવ.

નીરવ ઉમેરે છે, જે વિદેશીઓને હું ટૂર પર લઈ જવાનો હતો તેમના માટે હોટલ, ટૅક્સી વગેરે મેં બૂક કરાવી રાખ્યાં હતાં. "

"એ બધું કૅન્સલ કરવું પડ્યું છે. મજાની વાત એ છે કે હોટલથી લઈને ટૅક્સીવાળા સુધીના દરેકે ટૂર રદ થતાં પૈસા પાછા આપી દીધા છે."

નીરવ પંચાલનું કહેવું છે કે ઑક્ટોબરથી માર્ચ સુધી પ્રવાસીઓ મોટી સંખ્યામાં આવે છે અને ગાઈડ માચે મહિનાઓ કમાણીની રીતે અગત્યના હોય છે.

'ટૂર બંધ થતાં દીકરી સાથે સમય પસાર કરવાનો સમય મળ્યો'

"માર્ચમાં આ કોરોના વાઇરસની આફત આવી ગઈ એને લીધે આ મહિનાની કમાણી પર અસર પહોંચી. જો કોરોનાનો કેર લાંબો ચાલશે તો તકલીફો વધતી જશે. "

"એક ગાઇડ તરીકે વાત કરૂં તો પ્રવાસન પર કોરોનોની ખૂબ અસર થઈ છે. મારા જેવા ગાઇડથી લઈને હોચ હોટલના વૅઇટર, ટૅક્સીચાલકો વગેરે અનેક લોકોને ટૂરિઝમથી આર્થિક વળતર મળે છે. "

"કોરોનાને લીધે સ્થાનિક તેમજ વિદેશી પ્રવાસીઓ ન આવે તો આ આખી સાંકળને ધક્કો પહોંચે છે. જે હાલ જોવા મળી રહ્યું છે. ભગવાનને એટલી જ પ્રાર્થના કે કોરોનાનો કેર લાંબો ન ચાલે. "

પોળોમાં હેરિટેજવોક એ અમદાવાદનું આગવું આકર્ષણ

" એક સારી બાબત એ છે કે આ સ્થિતિમાં બધાએ એકબીજાને સહયોગ આપ્યો છે. કોઈએ કોઈનો ફાયદો લીધો નથી. "

" હોટલથી લઇને ટૅક્સીના બુકિંગ કૅન્સલ કરાવતી વખતે કોઈએ...\n\ntl;dr:

કોરોના વાઇરસના કારણે શહેર હોય કે ગામ, ઠેરઠેર સ્વૈચ્છિક સંચારબંધી એટલે કે કર્ફ્યુ જેવો માહોલ છે અને બધા વચ્ચે લોકોના ધંધારોજગારને પણ અસર પડી રહી છે.


કોરોના વાઇરસ : કોરોના વાઇરસનો બીજો એક ખતરનાક પ્રકાર મળ્યો, મૂળ દક્ષિણ આફ્રિકામાં\nબ્રિટનના સ્વાસ્થ્ય મંત્રી મૈટ હૈનકૉકે બુધવારે કહ્યું કે કોરોના વાઇરસના નવા વેરીઅન્ટના બે કેસો સામે આવ્યા છે.

કોરોના વાઇરસનો આ નવો વેરીઅન્ટ પહેલી વાર દક્ષિણ આફ્રિકામાં જોવા મળ્યો છે.

બ્રિટનમાં જે બે લોકો આ કોરોનાના આ નવા પ્રકારથી સંક્રમિત આવ્યા છે તેમણે તાજેતરમાં જ આફ્રિકાની યાત્રા કરી હતી.

મૈટ હૈનકૉક મુજબ દક્ષિણ આફ્રિકામાં મળેલો આ નવો વેરીઅન્ટ બ્રિટનમાં હાલ જેને ભયજનક ગણાવાય છે તે વેરીઅન્ટ કરતાં પણ વધારે ખતરનાક છે અને ઝડપથી ફેલાનારો અને વધારે મ્યૂટેટેડ છે.

એમણે આ વેરીઅન્ટનો પ્રસાર ખૂબ ચિંતાજનક ગણાવ્યો છે.

તાજેતરના ઘટનાઓને લઈને દક્ષિણ આફ્રિકાની યાત્રા પર હાલ પ્રતિબંધ લગાવવામાં આવ્યો છે.

આ ઉપરાંત પાછલા 15 દિવસમાં દક્ષિણ આફ્રિકાની યાત્રા કરનાર કે તેમના સંપર્કમાં આવનાર લોકોને તરત જ ક્વૉરેન્ટીન થવાના નિદેશ આપવામાં આવ્યા છે.

કોરોના વાઇરસનો આ નવો પ્રકાર દક્ષિણ આફ્રિકામાં પણ ગંભીર ચિંતાનો વિષય બની ગયો છે.

દક્ષિણ આફ્રિકાથી અનેક દેશમાં

દક્ષિણ આફ્રિકાના સ્વાસ્થ્ય મંત્રી જ્વેલી મિખાઇઝે કહ્યું કે આ નવા પ્રકારના સંપર્કમાં આવીને 'યુવાઓ અને સ્વસ્થ લોકો પણ ખૂબ ખરાબ રીતે બીમાર પડી રહ્યા છે.'

વળી, ત્યાં જ દક્ષિણ આફ્રિકાના વિજ્ઞાનીઓનું કહેવું છે કે આ નવો પ્રકાર ખૂબ ઝડપથી ફેલાઈ રહ્યો છે અને એણે અનેક દેશોને પોતાની ઝપટમાં લઈ લીધા છે.

હાલ કોરોના વાઇરસના આ પ્રકારનું અધ્યયન થઈ રહ્યું છે અને હજી સુધી જે જાણકારી સામે આવી છે એ એટલી જ છે કે તે ખૂબ ઝડપથી ફેલાય છે.

દક્ષિણ આફ્રિકામાંથી મળેલો કોરોના વાઇરસનો આ પ્રકાર બ્રિટનમાં મળેલા પ્રકારથી મળતો આવે છે પંરતુ બેઉ અલગ અલગ રીતે વિકસિત થયાં છે.

આ બેઉ વેરીઅન્ટમાં N501Y નામનું મ્યૂટેશન થયું છે જે શરીરના કોષિકાઓને અસર પહોંચાડે છે.

આ દરમિયાન બ્રિટનમાં છેલ્લા 24 કલાકમાં વિક્રમજનક 39,239 કેસો સામે આવ્યા છે.

તમે અમનેફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

બ્રિટનમાંથી જ કોરોના વાઇરસનો એક નવો વેરીઅન્ટ યાને કે પ્રકાર  કે સ્વરૂપ સામે આવ્યું છે જે અગાઉ મળેલા પ્રકાર કરતાં પણ વધારે ખતરનાક છે.


કોરોના વાઇરસ : કોરોનામાં સુરતથી બિહાર જતી ટ્રેનમાં થઈ મહિલાની પ્રસૂતિ, બાળકનો જન્મ\nકોરોના મહામારીને પગલે સગર્ભાઓ વધારે મુશ્કેલીમાં મૂકાય છે. સરકારી હૉસ્પિટલો કોરોનાને લીધે વ્યસ્ત છે અને તેને લઈને પણ સ્વાસ્થ્યની સમસ્યાઓ સર્જાય છે.

લૉકડાઉન-4.0માં કેટલીક ટ્રેનો ચલાવાઈ રહી છે ત્યારે સુરતથી બિહારના સીતામઢી જઈ રહેલી ટ્રેનમાં મહિલાને પ્રસૂતિપીડા ઉપડી હતી.

અધિકારીઓ નજીકના સ્ટેશન પર મેડિકલ વ્યવસ્થા ઉપલ્બધ કરાવી હતી અને ટ્રેનમાં બાળકનો જન્મ થયો હતો. જુઓ સમગ્ર અહેવાલ વીડિયોમાં.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

કોરોના મહામારીને પગલે બે મહિનાથી લાગુ લૉકડાઉનમાં આંશિક રાહત આપવામાં આવી છે.


કોરોના વાઇરસ : કોવિડ-19 થયો હોય તેને ડાયાબિટીસ થવાનું જોખમ ખરું?\nકોવિડ-19નો ચેપ લાગવાને કારણે થતા ડાયાબિટીસ બાબતે જગતભરમાં સંશોધન ચાલી રહ્યું છે.

મુંબઈની કેઈએમ હૉસ્પિટલના ડાયાબિટોલૉજિસ્ટ ડૉ. વ્યંકટેશ શિવણે કહે છે, "કોરોનાના ચેપને કારણે ડાયાબિટીસ થયો હોય તેવા કેસોનું પ્રમાણ 10 ટકાથી ઓછું છે, પણ આ વાત ચોક્કસપણે ચિંતાજનક છે."

ડાયાબિટીસ અને હાઈ-બ્લડપ્રેશરના દર્દીઓને કોરોનાનો ચેપ લાગવાનું જોખમ વધારે હોય છે, પણ કોરોનાનો ચેપ હવે ડાયાબિટીસનું કારણ બન્યો હોવાના પુરાવા નિષ્ણાતોને મળ્યા છે. કોવિડ-19નો ચેપ લાગવાને કારણે થતા ડાયાબિટીસ બાબતે જગતભરમાં સંશોધન ચાલી રહ્યું છે.

કોરોના વાઇરસનો ચેપ લાગવાથી શુગર શા માટે વધે છે?

કોરોના વાઇરસનો ચેપ લાગવાને કારણે ડાયાબિટીસ શું કામ થાય છે એ જાણતા પહેલાં કોરોના વાઇરસનો ચેપ લાગ્યો હોય તેવા લોકોના શરીરમાં શુગરનું પ્રમાણ શા માટે વધે એ સમજવું જરૂરી છે. તેનાં મુખ્ય ત્રણ કારણ છે.

નિષ્ણાતોએ આપેલી માહિતી અનુસાર,

•ડાયાબિટીસના દર્દીઓમાં કોરોના વાઇરસના ચેપ અને બીમારીને કારણે જોરદાર સ્ટ્રેસ (માનસિક તાણ) સર્જાય છે, જે શુગર વધવાનું એક કારણ છે.

•સ્ટેરૉઇડને કારણે પણ શરીરમાં શુગરનું પ્રમાણ વધે છે.

•ક્યારેય ડાયાબિટીસ ન થયો હોય એવી વ્યક્તિના શરીરમાં પણ, કોરોના વાઇરસના ચેપને કારણે શુગરનું પ્રમાણ અચાનક વધી ગયું હોવાનું જાણવા મળ્યું છે.

કોરોના વાઇરસના ચેપને કારણે ડાયાબિટીસ થઈ શકે?

ઘણીવાર દર્દીને ખબર નથી હોતી કે તેને ડાયાબિટીસ થયેલો છે, પણ તબીબી તપાસ કરવામાં આવે ત્યારે તેના શરીરમાં સુગરનું પ્રમાણ વધ્યાનું જાણવા મળે છે.

કોરોનાગ્રસ્તોની સારવાર કરતા ડૉક્ટરોના જણાવ્યા મુજબ, કોરોના વાઇરસના ચેપને કારણે ડાયાબિટીસ થયો હોય એવા ઘણા કેસ છેલ્લા વર્ષ દરમિયાન નોંધાયા હતા.

કોરોના વાઇરસના ચેપને કારણે ડાયાબિટીસ શા માટે થાય છે તેની માહિતી આપતાં ડૉ. વ્યંકટેશ શિવણેએ આ મુજબ જણાવ્યું હતું:

•કોરોના વાઇરસ ફેફસામાંના ACE- 2 રિસેપ્ટર્સને ચોંટી જાય છે અને વૃદ્ધિ પામે છે.

•આ જ ACE- 2 રિસેપ્ટર્સ સ્વાદુપિંડમાં બીટા કોષો પર હોય છે.

•કોવિડ-19 વાઇરસ બીટા કોષો પર હુમલો કરે છે. બીટા કોષોના સંપર્કમાં આવતાં ઇન્સ્યુલિનના ઉત્પાદનમાં ઘટાડો થાય છે.

•તેના પરિણામે શરીરમાં શુગરના પ્રમાણમાં વધારો થાય છે.

નિષ્ણાતોના જણાવ્યા મુજબ, સ્વાદુપિંડમાં તૈયાર થતું ઇન્સ્યુલિન શરીરમાં શુગરના નિયંત્રણનું કામ કરે છે, પણ ઇન્સ્યુલિનનું ઉત્પાદન ઘટવાથી શુગરના પ્રમાણમાં વધારો થાય છે. આ પરિસ્થિતિ પર નિયંત્રણ...\n\ntl;dr:

કોરોના વાઇરસના ચેપ સંબંધે એક આઘાતજનક વાત નિષ્ણાતોના ધ્યાનમાં આવી છે. સ્વસ્થ અને ડાયાબિટીસની બીમારી ન ધરાવતા, પણ કોરોનાનો ચેપ લાગ્યો હોય તેવા લોકોને ડાયાબિટીસ થયાનું બહાર આવ્યું છે. ડૉક્ટરો તેને "કોવિડ-19ને લીધે થયેલા ડાયાબિટીસ"ના નામે ઓળખાવે છે.


કોરોના વાઇરસ : કોવિશિલ્ડ અને કૉવેક્સિનમાંથી કઈ રસી કેટલી અસરકારક?\nભારતમાં રસીકરણ અભિયાનનો ત્રીજો તબક્કો પણ શરૂ થઈ ગયો છે. લોકો રસી લઈને સોશિયલ મીડિયામાં તેમની તસવીરો પણ શૅર કરી રહ્યા છે.

જોકે આ દરમિયાન એક એવી પણ ચર્ચા ચાલી રહી છે કે કઈ રસી વધુ સારી અને અસરકારક છે.

કેન્દ્રીય સ્વાસ્થ્ય મંત્રાલય અનુસાર, ભારતમાં છેલ્લા 24 કલાકમાં કોરોના વાઇરસના 1 લાખ 26 હજાર નવા કેસ નોંધાયા છે.

તાજા આંકડાઓને સામેલ કરતા ભારતમાં સક્રિય કેસની સંખ્યા વધીને 9 લાખ 10 હજાર કરતાં વધારે થઈ ગઈ છે.

તો છેલ્લા 24 કલાકમાં કોરોનાને લીધે 685 લોકોનાં મૃત્યુ થયાં છે.

કોરોના વાઇરસના ડબલ મ્યુટન્ટ સામે રસી કારગત સાબિત થશે ખરી?

આ સાથે જ ભારતમાં કોવિડથી મૃત્યુ પામનારાની સંખ્યા વધીને 1 લાખ 66 હજાર પાર થઈ ગઈ છે.

કેન્દ્રીય મંત્રાલય અનુસાર, અત્યાર સુધીમાં 9 કરોડ 1 લાખ કરતાં વધારે લોકોને કોરોના વાઇરસની રસી અપાઈ ચૂકી છે.

તો અખિલ ભારતીય આયુર્વિજ્ઞાન સંસ્થા (એઇમ્સ)ના નિદેશક ડૉક્ટર રણદીપ ગુલેરિયાએ ચેતવણી આપી છે કે જો કોવિડ સામે પૂરતી સખ્તાઈ વર્તવામાં નહીં આવે તો ભારત ફરી એક વાર વિકટ સ્થિતિમાં ફસાઈ શકે છે.

કોવિશિલ્ડ અને કૉવેક્સિન

હાલમાં દેશમાં રસીકરણનો ત્રીજો તબક્કો શરૂ કરાયો છે અને કોવિશિલ્ડ અને કૉવેક્શિનમાંથી કઈ રસી વધુ સારી છે એની પણ ચર્ચા શરૂ થઈ છે.

કોવિશિલ્ડ એ અસલમાં ઑક્સફોર્ડ-એસ્ટ્રાજેનેકાની જ આવૃત્તિ છે, જ્યારે કૉવેક્સિન એ સંપૂર્ણપણે ભારતની રસી છે અને તેને 'સ્વદેશી રસી' પણ કહેવામાં આવે છે.

કોવિશિલ્ડનું ઉત્પાદન ભારતમાં સીરમ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઑફ ઇન્ડિયા દ્વારા કરવામાં આવ્યું છે.

તો કૉવેક્સિનનું ઉત્પાદન હૈદરાબાદસ્થિત ભારત બાયૉટેક કંપનીએ ઇન્ડિયન કાઉન્સિલ ઑફ મેડિકલ રિચર્સ (ICMR)એ સાથે મળીને કર્યું છે.

કોવિડ-19ની રસીઓ કેટલી સુરક્ષિત?

મોટા ભાગના તબીબી નિષ્ણાતોનો અભિપ્રાય છે કે કોરોના સામે લડવા માટે અત્યાર સુધીમાં તે રસીઓ તૈયાર થઈ તે બધાના સુરક્ષા રિપોર્ટ સારા છે.

શક્ય છે કે રસીકરણ પછી સામાન્ય તાવ આવે અથવા માથામાં દુખાવો થાય કે રસી જ્યાં લીધી હોય તે જગ્યાએ દુખાવો થાય.

ડૉક્ટરોનું કહેવું છે કે કોઈ રસી 50 ટકા સુધી પણ અસરકારક હોય તો તેને સફળ રસીની શ્રેણીમાં મૂકવામાં આવે છે.

રસી લીધા બાદ દેશમાં ઘણા લોકોને આડઅસર થઈ હોવાના અહેવાલો પણ મળ્યા હતા.

કોવિશિલ્ડ અને કૉવેક્સિનની અસરકારકતા

ઑક્સફોર્ડ-એસ્ટ્રાજેનેકાની રસીને ભારત અગાઉ બ્રિટન, આર્જેન્ટિના અને અલ સાલ્વાડોરમાં ઇમરજન્સી ઉપયોગ માટે મંજૂરી મળી ગઈ છે.

આ રસી કૉમન કોલ્ડ...\n\ntl;dr:

ભારતમાં છેલ્લા કેટલાક સમયથી કોરોના વાઇરસના કેસમાં સતત વધારો થઈ રહ્યો છે અને નિષ્ણાતો આ બીજી લહેરને વધુ ગંભીર માની રહ્યા છે.


કોરોના વાઇરસ : ખાણવિસ્તારના આદિવાસીઓ સાબુ અને માસ્કથી પણ વંચિત\nઆ વિસ્તારો માટે ડિસ્ટ્રિક્ટ મિનરલ ફાઉન્ડેશન (ડીએમએફ) તૈયાર કરવામાં આવ્યા, પરંતુ કોવિડ-19ના આ સમયગાળામાં શું આ વિસ્તારના લોકોને માસ્ક અને સૅનિટાઇઝર મળી રહ્યા છે?

શું અહીંના લોકો આનાથી સુરક્ષિત છે? શું ડીએમએફનો યોગ્ય ઉપયોગ થયો છે? એવા અનેક સવાલોના જવાબ મળવાના બાકી છે.

'શું તે અમને સાબુ અને પાણી આપી શકે છે?'

બાછેલી કસ્બામાં પોતાના ઘરમાં રહેલા ગોવિંદ કુંજમને લાગે છે કે સરકાર કોવિડ-19થી લોકોને બચાવવા કાંઈ કરી રહી નથી.

બાછેલી છત્તીસગઢના દંતેવાડા જિલ્લામાં પડે છે. આ વિસ્તારની અધિકૃત વેબસાઇટ પ્રમાણે, આ જગ્યા સૌથી સારા લોહ અયસ્ક માટે દેશમાં જાણીતી છે.

સરકારી કંપની નેશનલ મિનરલ ડેવલપમૅન્ટ કૉર્પોરેશન (એનડીએમસી) અહીં પર 1977થી ખાણ ચલાવી રહી છે. સાથે જ કંપનીની સૌથી મોટી ખાણમાંની એક છે.

43 વર્ષીય કુંજમ એક પ્રાઇવેટ કૉન્ટ્રેક્ટર તરીકે કામ કરે છે.

તે કહે છે, "કોરોનાને લઈને જાણકારી ઓછી છે. આપણે અભિયાન ચલાવી લોકોને જાગૃત કરવા જોઈએ. સાબુ, સૅનિટાઇઝર જેવી વસ્તુઓ લોકોને આપવી જોઈએ અને તેમને હાથ ધોવા, વધારે મેળાવડાઓ અટકાવવાનું મહત્ત્વ સમજાવું જોઈએ. હાલમાં અમારા જેવા લોકો જે કાંઈ વાંચી રહ્યા છે અને જાગૃત છે, તે જ આ લોકોને જાણકારી આપી રહ્યા છે."

જોકે તેમની મોટી ચિંતા બીમારી કરતાં પણ આજીવિકા છે.

તે કહે છે, "અમે સરકારી સ્કીમ હેઠળ મકાન બનાવીએ છીએ, પરંતુ હવે અમને કાચો માલ મળી રહ્યો નથી. એવામાં અમને તકલીફ થઈ રહી છે. જો આ જ સ્થિતિ બની રહી તો અમે વધારે સમય ટકી નહીં શકીએ."

35 વર્ષના ગણેશરામ બાગ પંચાયત સમિતિના સભ્ય અને એક વેપારી છે. તે ઓડિશાના રાજપુરના ઝારસુગુડા જિલ્લામાં રહે છે. આ જિલ્લામાં ખનીજ વિપુલ પ્રમાણમાં છે.

ગણેશરામ જ્યાં રહે છે તે જગ્યા આસપાસ હાજર કોલસાની ખાણને કારણે મશહૂર છે.

લોકોએ કોવિડ-19થી બચવાની તૈયારી કેવી રીતે કરી છે?

ગોવિંદુ કુંજમ

શું લોકોને માસ્ક, સૅનિટાઇઝર્સ મળી રહ્યા છે, શું લોકોને જાગૃત બનાવવાનું અભિયાન ચલાવવામાં આવી રહ્યું છે?

ગણેશરામ બાગ કહે છે, "અમારી પાસે હાલ સુધી આ વસ્તુ નથી. વાઇરસના કારણે ભય છે અને ગામવાળા ઘરની બહાર નથી નીકળી રહ્યા. તેમને કહેવામાં આવ્યું છે કે જો કોઈ બહારથી ગામમાં આવે તો તેની વિગતો બ્લૉક ડેવલપમૅન્ટ અધિકારી (બીડીઓ)ને આપવામાં આવે. આ પ્રકારના લોકો માટે આઇસોલેશન રૂમ બનાવવામાં આવ્યા છે."

જોકે, તે કુંજમથી અનેક કિલોમીટર દૂર બેસેલા છે, પરંતુ બંનેની ભાવનાઓ એક જેવી જ છે.

તે કહે છે, "અહીં લોકો...\n\ntl;dr:

દેશના માઇનિંગ વિસ્તારમાં ખનીજો મોટા પ્રમાણમાં છે, પરંતુ અહીં ગરીબી પણ તેટલી જ વિકરાળ છે.


કોરોના વાઇરસ : ખાનગી હૉસ્પિટલના ડૉક્ટરો ગુજરાત સરકારના આદેશ સામે નારાજ કેમ?\nઅમદાવાદ મ્યુનિસિપલ  કૉર્પોરેશનના આદેશ સામે અમદાવાદના ડૉક્ટરો ભારે નારાજ છે અને આ નારાજ ડૉક્ટરો સાથે બેઠક કરીને એમને આ મહામારીમાં જોતરવાની કવાયત પણ શરૂ કરાઈ છે.

અમદાવાદ મ્યુનિસિપલ કૉર્પોરેશને આદેશ કર્યો છે કે અમદાવાદની 42  હૉસ્પિટલના 50% બેડ કોરોના વાઇરસના દર્દીઓ માટે ખાલી કરવા અને આ ખાનગી હૉસ્પિટલના ચાર્જમાં પણ હૉસ્પિટલના ધારાધોરણ પ્રમાણે 150% વધારો કરવો.

16 એપ્રિલે અમદાવાદ મ્યુનિસિપલ કૉર્પોરેશને ઍપિડેમિક ઍક્ટ હેઠળ આ 42 હૉસ્પિટલમાં સરકારે અગાઉ 4500ના જે ભાવ નક્કી કરાયા હતા એમાં વધારો કરવાની વાત કરી છે.

અમદાવાદમાં વકરેલા કોરોનાના કેસને જોતાં નવા નિમાયેલા ઇન્ચાર્જ ઑફિસર રાજીવ ગુપ્તાએ જાહેર કર્યું છે કે આ 42 હૉસ્પિટલમાં મ્યુનિસિપલ કૉર્પોરેશન દ્વારા જે દર્દીઓને દાખલ કરવામાં આવશે એમને 750થી 1800 રૂપિયા ભરવાના રહેશે અને જો દર્દી જાતે દાખલ થાય તો એને 4500થી 11250 સુધીના રેટ રાખવામાં આવશે.

સરકારના આદેશ સામે વિરોધ

ગુજરાત સરકારે 16 એપ્રિલે જાહેર કરેલા આ રેટમાં 15 મેથી જે પ્રકારે વધારો કરાયો છે, એ પછી પણ અમદાવાદના ખાનગી ડૉક્ટરો નારાજ છે.

અમદાવાદ મેડિકલ ઍસોસિયેશનના ભૂતપૂર્વ સચિવ ડૉક્ટર કે. જે. પટેલે બીબીસી સાથેની વાતચીતમાં કહ્યું કે આ તઘલખી નિર્ણય લેવાઈ રહ્યા છે. અમેરિકા જેવા દેશોમાં વાયરૉલૉજી વિભાગના નિષ્ણાતોની સલાહ લીધા વગર કામ થઈ રહ્યું છે.

"ઇન્ડિયન મેડિકલ ઍસોસિયેશને જ્યારે કોરોનાની મહામારી સર્જાઈ ત્યારે ખાનગી ડૉક્ટરોને જોડાવવાનું કહ્યું હતું ત્યારે સ્વેચ્છાએ અમદાવાદના એક હજાર ડૉક્ટરોએ તૈયારી બતાવી હતી."

"ડૉક્ટર સાથે કોઈ સલાહ-પરામર્શ કર્યા વગર ઍપિડેમિક ઍક્ટની કલમ હેઠળ આ રીતે ખાનગી ડૉક્ટરોને દબાવવામાં આવી રહ્યા છે."

તેઓ કહે છે, "જો ખાનગી હૉસ્પિટલમાં 50% જગ્યા મ્યુનિસિપલ કૉર્પોરેશન લઈ લે તો બીજા રોગોના દર્દીઓની સારવાર કેવી રીતે સંભવ બને? કારણ કે હૉસ્પિટલમાં આવતા દર્દીની પહેલેથી રોગપ્રતિકારક શક્તિ ઓછી હોય છે અને એટલે એને ચેપ લાગવાની સંભાવના વધી જાય છે."

"નર્સ સહિતના પૅરા-મેડિકલ સ્ટાફને જે કોરોનાની સારવાર ના કરતા હોય એમને પણ રોટેશનમાં રજા આપવી પડે એટલે નવી મુસીબત થાય છે."

ડૉક્ટર પટેલ કહે છે કે આ પ્રકારના ફતવા બહાર પાડી સરકાર પોતાની નિષ્ફળતા ખાનગી ડૉક્ટર પર ઢોળવા માગે છે, કારણ કે ઍપિડેમિક ઍક્ટ મુજબ ડૉક્ટરોને કોઈ પણ ફતવા બહાર પાડે તો ફરજિયાત પાલન કરવું પડે છે.

તેઓ એમ પણ કહે છે, "ખાનગી ડૉક્ટર પાસે પીપીઈ કિટ,...\n\ntl;dr:

અમદાવાદમાં કોરોના વાઇરસના કેસ વધતાં અમદાવાદ મ્યુનિસિપલ કૉર્પોરેશને ખાનગી હૉસ્પિટલના 50 ટકા બેડ કોરોનાના દર્દી માટે આપવાનો આદેશ કર્યો છે અને જો હૉસ્પિટલ ના આપે તો કાયદાકીય કાર્યવાહી થઈ શકે છે.


કોરોના વાઇરસ : ગુજરાત આઇસોલેશન વૉર્ડમાં બાથરૂમમાંથી પાણી પીવું પડ્યું હોવાનો આરોપ\nપ્રતીકાત્મક તસવીર

ગુજરાતમાં અમદાવાદ શહેર કોરોના વાઇરસનું એ.પી. સેન્ટર બન્યું છે. સરકાર અલગઅલગ સ્થળો પર આઇસોલેશન વોર્ડ બનાવી રહી છે.

અમદાવાદની સિવિલ હૉસ્પિટલમાં પણ કોરોના વાઇરસના દર્દીઓ માટે આઇસોલેશન વોર્ડ ઊભો કરવામાં આવ્યો છે.

યુવાને કમિશનર અને સીએમ સામે સ્થિતિ મૂકી

આ પરિસ્થિતિની વચ્ચે અમદાવાદના એક યુવાને અમદાવાદ સિવિલના આઇસોલેશન વોર્ડમાંથી ટ્વીટ કર્યું હતું.

યુવાને ટ્વીટમાં લખ્યું કે "તેમના વોર્ડમાં પાણીની પૂરતી વ્યવસ્થા કરવામાં આવી નથી, જેના કારણે મજબૂરીમાં બાથરૂમના નળમાંથી પાણી પીવું પડ્યું હતું."

આ ટ્વીટ બાદ બીબીસી ગુજરાતીએ ટ્વીટ કરનારા યુવાનનો સંપર્ક કર્યો હતો.

યુવાને બીબીસી સાથેની વાતચીતમાં કહ્યું કે "અમદાવાદના શાહેઆલમ વિસ્તારમાંથી સાત તારીખે કેટલાક લોકોનાં સૅમ્પલ લેવામાં આવ્યાં હતાં. જેમાંથી કેટલાંક સૅમ્પલ પોઝિટિવ આવતાં મેડીકલ ટીમ તે લોકોને નવ તારીખે લેવા પહોંચી હતી.'

'આ તમામ લોકોને અમદાવાદની સિવિલ હૉસ્પિટલ ખાતે આઇસોલેશન વોર્ડમાં રાખવામાં આવ્યા હતા. વોર્ડમાં અમે કુલ 60 જેટલા લોકો છીએ અને તેમના વચ્ચે માત્ર એક જ પાણીનું કૂલર મૂકવામાં આવ્યું છે. જેમાં દર ત્રણ કલાકે પાણી ખૂટી પડે છે. પાણીની વ્યવસ્થા બાબતે અમે હૉસ્પિટલમાં વારંવાર વિનંતી કરી પરંતુ કોઈ વ્યવસ્થા ન થવાને કારણે અમારે નવ તારીખે રાતે બાથરૂમના નળમાંથી પાણી પીવા મજબૂર થવું પડ્યું હતું."

વધુમાં યુવાને કહ્યું કે, "દસ તારીખે બપોર પછી બીજી પાણીની થોડી વ્યવસ્થા કરવામાં આવી છે, પરંતુ હજુ પણ આટલા બધા લોકો વચ્ચે તે પૂરતી જણાતી નથી. ગરમીની મોસમમાં દરેક લોકોને એક-એક બોટલ પાણી દર કલાકે જોઈએ એ સામાન્ય છે."

શું કહેવું છે સરકારનું?

સમાચારા છપાયા તેના આશરે બે કલાક પછી આરોગ્ય વિભાગના અગ્ર સચિવ ડૉ. જયંતિ રવિએ પાણીની પૂરતી વ્યવસ્થા હોવા અંગેનો આ ફોટો બીબીસીને મોકલ્યો હતો.

આ સમગ્ર ઘટના મામલે બીબીસીએ અમદાવાદ કલેક્ટર કે.કે. નિરાલા સાથે વાત કરતાં તેઓએ કહ્યું કે આ વાત સત્ય નથી.

તેમણે જણાવ્યું હતું કે, "આ વાત સત્ય નથી. મેં સુપરિન્ટેન્ડેન્ટ સાથે વાતચીત કરી હતી. સિવિલની કૅન્ટિનમાં વ્યવસ્થા ઉપલબ્ધ કરવામાં આવી છે. તેમ છતાંય કૅન્ટિન મૅનેજરને જેટલી અપેક્ષા હતી તેના કરતાં લોકોએ વધારે પાણીનો ઉપયોગ કર્યો હતો. લોકોની સંખ્યાની પણ આટલી અપેક્ષા નહોતી. સંખ્યા અલગઅલગ કારણોથી વધી રહી છે. અમે તમામ જરૂરિયાતો પૂરા પાડવાની સૂચના આપી છે."

છેલ્લા બે દિવસથી અમદાવાદના કોટ...\n\ntl;dr:

સમગ્ર દેશ અને દુનિયામાં હાલના સમયમાં કોરોના વાઇરસને કારણે પરિસ્થિતિ વિકટ બની રહી છે અને એમાં ગુજરાત પણ બાકાત નથી ત્યારે આઇસોલેશન વોર્ડમાં દર્દી બાથરૂમમાંથી પાણી પીવા મજબૂર થયાની ઘટના બની છે. જોકે, સરકાર આ ઘટનાનો ઇન્કાર કરે છે અને પૂરતી વ્યવસ્થા કરવામાં આવી હોવાનું કહે છે.


કોરોના વાઇરસ : ગુજરાત ક્રાઇમ બ્રાન્ચે મારું પગેરું દિલ્હીના નિઝામુદ્દીનમાં કેવી રીતે શોધ્યું?\nપ્રતીકાત્મક

ઑફિસનો ફોન જ મહત્તમ ઉપયોગમાં આવતો હોય છે એટલે સામાન્ય રીતે મારો અંગત ફોન બંધ જ રહેતો હોય છે પણ મેં એ ફોન ચાલુ કર્યો. જેવો મેં એ ફોન ચાલુ કર્યો કે બીજી-ત્રીજી મિનિટે એ રણક્યો.

મેં હેલો કહ્યું એ સાથે સામેથી વિનમ્ર અને સ્પષ્ટ અવાજ આવ્યો.

''હેલો મેહુલભાઈ વાત કરો છો? હું અમદાવાદ ક્રાઇમ બ્રાન્ચમાંથી પોલીસ ઇન્સ્પેક્ટર ડી. બી. બારડ વાત કરું છું. તમે તાજેતરમાં નવી દિલ્હીના નિઝામુદ્દીનની મુલાકાત લીધી છે? આપ કેમ છો અને ક્યાં છો?''

હું સમજી ગયો કે આમ અચાનક કેમ આવો કૉલ આવ્યો.

મેં એમને જણાવ્યું કે, ''હું અમદાવાદનો છું અને હાલ દિલ્હીમાં જ રહું છું અને બીબીસીની ગુજરાતી સેવાનો સંવાદદાતા છું. મેં એમને એ પણ કહ્યું કે જે વિસ્તારમાંથી અચાનક મોટા પ્રમાણમાં કેસો આવી રહ્યાં છે તે મારા ઘરથી ઑફિસ વચ્ચેનો રોજનો રસ્તો છે અને હું ઘણી વાર ત્યાં બિરયાની પાર્સલ કરાવવા રોકાતો હોઉ છું.''

પોલીસ ઇન્સ્પેકટર ડી. બી. બારડને મારી વાતથી સંતોષ થયો અને ગણતરીના સમયમાં વાત પૂરી થઈ.

પોલીસ ઇન્સ્પેકટર ડી.બી. બારડે ફોન મૂક્યો અને મેં યાદ કર્યું કે માર્ચ મહિનાની શરૂઆતમાં હું એક વાર રાત્રે ઑફિસ પતાવી નિઝામુદ્દીન દરગાહ પાસેના ખાણી-પીણી બજારે બિરયાની લેવા રોકાયો હતો.

મેં એ પણ યાદ કરી જોયું એ વખતે મેં માસ્ક પહેરેલું હતું અને બિરયાની પાસર્લ કરાવી તરત જ હું નીકળી ગયો હતો.

જોકે, કહાનીમાં ટ્વીસ્ટ એ છે કે મારા જે નંબર પર ક્રાઇમ બ્રાન્ચના પોલીસ ઇન્સ્પેક્ટર ડી.બી. બારડે ફોન કર્યો તે નંબર તો એ વખતે બંધ જ હતો અને દોઢેક વર્ષથી મોટા ભાગે તે બંધ જ હોય છે. બૅન્કના ઓટીપીની જરૂર સિવાય તે નંબર હું ભાગ્યે જ ચાલુ રાખું છું.

હૉટસ્પોટ નિઝામુદ્દીન અને સાનંદ આશ્ચર્ય

ગુજરાત પોલીસનો એ કૉલ મારા માટે સાનંદ આશ્ચર્ય હતું. આનંદ એ વાતનો હતો કે દેશને ખળભળાવી દેનાર નિઝામુદ્દીનના મરકઝના કોરોના વાઇરસ સંક્રમણને ગુજરાત પોલીસ ખૂબ જ પ્રોઍક્ટિવ રીતે લઈ રહી છે.

આશ્ચર્ય એ હતું કે નિઝામુદ્દીનના મરકઝમાંથી મળી આવેલા કેસો પર હજી તો અપડેટ્સ થઈ રહી છે ત્યારે આટલી ઝડપથી ગુજરાતની ક્રાઇમ બ્રાન્ચે નિઝામુદ્દીનમાં મારો નંબર કેવી રીતે શોધી કાઢ્યો?

2 એપ્રિલે આ લખાઈ રહ્યું છે ત્યારે નિઝામુદ્દીન મરકઝમાંથી 2361 લોકોને કાઢવામાં આવ્યા છે. એ પૈકી કોરોના વાઇરસની સંભાવનાવાળા 617 લોકોને હૉસ્પિટલમાં લઈ જવાયા છે અને બાકીના લોકોને અન્યત્ર ક્વોરૅન્ટીન કરવામાં આવ્યા છે.

2 એપ્રિલ સુધી...\n\ntl;dr:

31 માર્ચે સાંજે 7 વાગે હું બીબીસી ગુજરાતીની દિલ્હીસ્થિત ઑફિસમાં કામ કરી રહ્યો હતો. કોરોના વાઇરસની મહામારીને અંકુશમાં લેવા 21 દિવસના લૉકડાઉન વચ્ચે નવી દિલ્હીના નિઝામુદ્દીનના મરકઝમાંથી અચાનક મોટી સંખ્યામાં સંક્રમિત લોકો મળી આવ્યાના સમાચારોની અપડૅટ્સ આવી રહી હતી.


કોરોના વાઇરસ : ગુજરાત પોલીસ લૉકડાઉનમાં બળપ્રયોગ કેમ કરે છે?\n* લીમડીમાં બાઇક પર નીકળેલા કેટલાક લોકોને જાહેરમાં પોલીસે ઊઠકબેઠક કરાવી

*  અમદાવાદના ઉજાલા સર્કલ પાસે પોલીસે બહાર નીકળેલા લોકોનાં વાહનોની હવા કાઢી નાખી

* વડોદરામાં પાણીગેટ વિસ્તારમાં લૉકડાઉનમાં બહાર નીકળેલા લોકોને ડંડા મારવામાં આવ્યા

સમગ્ર દેશ સહિત ગુજરાતમાં પણ કોરોના વાઇરસથી સંક્રમિત કેસની સંખ્યા વધી રહી છે. ગુજરાતમાં પણ લૉકડાઉન હોવાથી પોલીસ કડક રીતે તેનું પાલન કરાવી રહી છે.

કેટલીક જગ્યાએ પોલીસ અને પ્રજા વચ્ચે ઘર્ષણ થયાના સમાચાર પણ વહેતા થયા હતા.

આવી પરિસ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને પોલીસને નરમ વલણ દાખવવાની સૂચના પણ ગૃહવિભાગ દ્વારા આપવામાં આવી છે.

પોલીસ અને પ્રજા વચ્ચે ઘર્ષણ કેમ થાય છે?

ગુજરાતી પોલીસના આ વલણ પાછળ એમનામાં રહેલી એક ઍન્ઝાયટી અને કામના સતત વધુ કલાકો પણ જવાબદાર હોવાનું પોલીસના સાયકિયાટ્રીસ્ટ ડૉ. ગોપાલ  ભાટિયા માને છે.

બીબીસી ગુજરાતી સાથે વાત કરતાં ભાટિયાએ કહ્યું, "સામાન્ય સંજોગોમાં પોલીસને ખબર હોય છે કે જો કોઈ હિંસાની વારદાત હોય અને કર્ફ્યુ નાખ્યો હોય ત્યારે  પોલીસને કઈ તરફથી બચવાનું છે અને હુમલાખોર કોણ હોઈ શકે છે, પણ હાલની પરિસ્થિતિ અત્યંત અલગ છે."

"એમને ખબર નથી કે પોલીસ લાંબા સમય સુધી કામ કરે છે, એમને પણ આ રોગની અસર થઈ શકે છે. કામ કાર્ય પછી એ ઘરે જાય ત્યારે એ સંક્રમિત થયા હશે કે કેમ એની એમને ખબર નથી."

"એમને બૅક ઑફ માઇન્ડ એ ડર પણ હોય છે કે જો એ કોરોના વાઇરસથી સંક્રમિત થશે તો એમના પરિવારને અસર થશે. એટલું જ નહીં આના કારણે એ લોકો ગજબના પ્રેશરમાં રહે છે અને પ્રેશરમાં ક્યારેક ઓવર રીએકટ કરી બેસે છે અને હિંસા પણ થઈ જાય એવું બની શકે, કારણ કે પોતાની ડ્યૂટીનું પ્રેશર અને બહાર નીકળેલો માણસ ખરેખર સંક્રમિત હોય તો શું થઈ શકે એને ધ્યાનમાં લેતા લાંબા ડ્યૂટીમાં આ બની શકે છે."

ડૉ. ગોપાલ ભાટિયા વધુમાં કહે છે, "એમના પર ઘરે બેઠેલા લોકો કરતાં વધુ જોખમ હોય છે. તેમજ તેમના પરિવારજનોના જીવનું જોખમ પણ રહેલું છે."

"પોલીસ પણ સર્વાઇવલ મોડમાં હોય છે કે પોતે કેવી રીતે બચવું? કારણ કે કોરોના વાઇરસને કારણે એ પોતે પણ અસલામત અનુભવે છે. આ પરિસ્થિતિ ક્યારે બંધ થશે એની કોઈને ખબર નથી. પોલીસ પણ માણસ છે એટલે ઓવર રીએક્ટ કરી જાય છે અને બિનજરૂરી ગુસ્સો કરી હિંસક પણ બની જાય છે."

'કેટલાક બહાનાં બનાવીને અવારનવાર નીકળે છે'

અમદાવાદમાં ટ્રાફિક પી.એસ.આઈ. તરીકે ફરજ બજાવતાં એસ.કે. શ્રીમાળી પણ ભાટિયાની વાતમાં સૂર પૂરાવે છે.

બીબીસી ગુજરાતી...\n\ntl;dr:

* અમદાવાદમાં શાકભાજી લેવા નીકળેલા થલતેજના મહેન્દ્ર શાહને પોલીસે કોઈ દલીલ સાંભળ્યા વગર ડંડા માર્યા


કોરોના વાઇરસ : ગુજરાત સરકારનું 'ઑપરેશન હૉટસ્પૉટ' કેટલું અસરકારક?\nદરિયાપુરની મસ્જિદ ગલી

ગુજરાતમાં હાલમાં લગભગ 1,45,000થી વધુ લોકો આ પ્રકારે વિવિધ ક્લસ્ટર ક્વોરૅન્ટીનમાં રહે છે, આ વિસ્તારો પૈકી મોટા ભાગના મુસ્લિમ આબાદીવાળા વિસ્તારો છે.

અમદાવાદનો કોટ વિસ્તાર હોય કે સુરતનો રાંદેર ટાઉન વિસ્તાર કે પછી બેગમબજારનો વિસ્તાર, મુસ્લિમોની બહુમતીવાળા આવા ઘણા વિસ્તારો છે, જ્યાં કડક કાર્યવાહી કરીને લોકોના બ્લડ-સૅમ્પલ લેવામાં આવી રહ્યા છે અને અવરજવર પર રોક લાગાવી દેવાઈ છે.

અમદાવાદ મ્યુનિસિપલ કૉર્પોરેશનને આ સ્ટ્રેટેજીથી સીધો ફાયદો થયો છે, કારણ કે અમદાવાદના કોટ વિસ્તારમાંથી 50 જેટલા પૉઝિટિવ કેસો મળ્યા છે.

નિઝામુદ્દીન મરકઝની ઘટના બાદ અનેક મુસ્લિમ વિસ્તારોમાં પૉઝિટિવ કેસોની સંખ્યા વધી ગઈ છે, તેવું આરોગ્ય વિભાગના અગ્રસચિવ જયંતી રવિએ પત્રકારો સાથેની વાત દરમિયાન કહ્યું હતું.

તેમણે વધુમાં કહ્યું હતું, "ગુજરાતભરમાં 15 જેટલા વિસ્તારોને હૉટસ્પૉટ તરીકે જાહેર કરવામાં આવ્યા છે. જો કે આ વિસ્તારોની સંખ્યામાં ઉત્તરોતર વધારો થઈ રહ્યો છે."

"કારણ કે જે કોઈ સ્થળે હવે પૉઝિટિવ કેસ મળે તો તે વિસ્તારને હૉટસ્પૉટ તરીકે જ ગણવામાં આવે છે. જેમાં સિદ્ધપુર અને છોટા ઉદેપુર જેવા વિસ્તારો સામેલ છે, જ્યાં એક એક-એક કેસ નોંધાયા છે, તેનો પણ સમાવેશ થાય છે."

અમદાવાદ શહેરમાં કોટ વિસ્તાર સહિત 14 જેટલા વિસ્તારોને હૉટસ્પૉટ તરીકે જાહેર કરવામાં આવ્યાં છે, જેમાં દરિયાપુર, કાલુપુર, જમાલપુરના 6 અલગ-અલગ વિસ્તારોનો સમાવેશ થાય છે.

 આ ઉપરાંત બોડકદેવ, જુહાપુરા, દાણીલીમડા, બાપુનગર અને જશોદાનગર જેવા વિસ્તારોમાં પણ અનેક સ્થળોને ક્લસ્ટર ક્વોરૅન્ટીન તરીકે જાહેર કરવામાં આવ્યા છે.

ક્લસ્ટર ક્વોરૅન્ટીનમાં કેવી છે જિંદગી?

ક્લસ્ટર ક્વોરૅન્ટીનમાં રહેતા લોકો સાથે બીબીસીએ વાત કરવાનો પ્રયાસ કર્યો. મોટા ભાગના લોકો આ પગલાને યોગ્ય માને છે, પરંતુ ઘણા લોકો ભયભીત છે.

દરિયાપુર વિસ્તારની મસ્જિદ ગલીમાં રહેતા નોમન મનસૂરી એક ફેકટરીમાં કામ કરે છે. તેમના વિસ્તારના લોકો ક્લસ્ટર ક્વોરૅન્ટીનના વિરોધમાં હતા, પરંતુ મ્યુનિસિપલ અધિકારીઓની ટીમની સમજાટ બાદ હવે તેમના વિસ્તારને છેલ્લા ત્રણ દિવસથી ક્લસ્ટર ક્વોરૅન્ટીન જાહેર કરવામાં આવ્યો છે.

હાલમાં આ મસ્જિદ ગલીની પોળની બહાર પતરાં લગાવીને બહાર જવાનો રસ્તો બંધ કરી દેવામાં આવ્યો છે. આ વિશે બીબીસી ગુજરાતી સાથે ફોન પર વાત કરતાં નોમલ મનસૂરીએ જણાવ્યું કે સંપૂર્ણ લૉકડાઉન વચ્ચે લોકોમાં ભય વધી ગયો છે.

તેઓ કહે છે, "અમને ખબર નથી કે...\n\ntl;dr:

અમદાવાદના કોટ વિસ્તાર ઉપરાતં રાજ્યભરમાં ગુજરાત સરકારે અનેક વિસ્તારોને ક્લસ્ટર ક્વોરૅન્ટીન કર્યા છે, જેનો સીધો અર્થ એ છે કે આ વિસ્તારના લોકો એક હદ પછી બહાર ન જઈ શકે અને આ વિસ્તારમાં બહારના કોઈ વ્યક્તિ અંદર ન આવી શકે.


કોરોના વાઇરસ : ગુજરાત સરકારે કયા-કયા પ્રતિબંધો લાગુ કર્યા છે?\nગુજરાત સરકારે શાળા-કૉલેજો,સિનેમાઘરો વગેરે બંધ કરવા ઉપરાંત સફાઈ અને કાળાબજાર ઉપર પણ પગલાં લીધા છે.

આ ઉપરાંત સરકારે રેસ્ટોરાંઓને પણ બે ટેબલો વચ્ચે ઓછામાં ઓછુ એક મિટર દૂર અંતર રાખવાનો આદેશ આપ્યો છે.

હૅન્ડ સેનિટાઇઝર અને દવાઓમાં વેપારીઓ કાળા બજાર કરીને લોકોને લૂંટે નહીં તે માટે 25 ટીમો દ્વારા 355 સ્થળોએ ચેકિંગ કરવામાં આવ્યું અને 73 દુકાનોને તાત્કાલિક અસરથી બંધ કરાવી દુકાનમાલિકોને નોટિસ આપવામાં આવી છે.

તમે અમનેફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

કોરોના વાઇરસને પગલે વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ જનતા કરફ્યુની અપીલ કરી છે. અનેક રાજ્યોએ પ્રવાસ પ્રતિબંધો લાગુ કર્યા છે. મુંબઈ, પુણે, નાગપુર જેવા શહેરોમાં લૉકડાઉનની સ્થિતિ છે.


કોરોના વાઇરસ : ગુજરાત સહિત ભારતમાં કેવી સ્થિતિ, મહારાષ્ટ્રમાં કેવાં નિયંત્રણો?\nભારતમાં કોરોના વાઇરસ ફરીથી માથું ઊચકી રહ્યો છે

આ દરમિયાન 17,741 સાજા પણ થયા છે. દેશભરમાં કોરોના વાઇરસના કુલ સક્રિય કેસની સંખ્યા 2,52,364 થઈ છે. ભારતના સ્વાસ્થ્યમંત્રાલયે સંબંધિત જાણકારી આપી છે.

એક તરફ ગુજરાત સહિત દેશભરમાં કોરોના વાઇરસના પ્રતિકાર માટે વૅક્સિનનો ડોઝ આપવામાં આવી રહ્ય છે તો બીજી બાજુ, કેસોની સંખ્યામાં પણ ઉછાળો આવી રહ્યો છે.

આ પહેલાં બુધવારે 28 હજાર 903 નવા કેસ નોંધાયા હતા. બુધવારે ગુજરાતમાં 1122 નવા કેસ નોંધાયા હતા.

કેન્દ્રીય આરોગ્યમંત્રાલયના ડેટા મુજબ કોરોનાના નવા કેસોની સંખ્યાની દૃષ્ટિએ ગુજરાત તામિલનાડુ, કેરળ, પંજાબ, મહારાષ્ટ્ર અને કર્ણાટકની સાથે  'ટૉપ-10' રાજ્યોમાં છે.

ગુજરાત સરકારે ચાર મહાનગરોમાં રાત્રે 10 વાગ્યા પછી કર્ફ્યુ લાદવાનો નિર્ણય કર્યો છે, જ્યારે મહારાષ્ટ્ર સરકારે કર્ફ્યુ ઉપરાંત લૉકડાઉનનો સહારો લીધો છે.

ગુજરાતમાં કોરોનાની કેવી સ્થિતિ?

બુધવારે વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ રાજ્યોના મુખ્ય મંત્રીઓ સાથે બેઠક કરી હતી અને રાજ્યોમાં પ્રવર્તમાન સ્થિતિ અંગે સમીક્ષા કરી હતી.

મોદીએ કહ્યું હતું કે દેશમાં કોરોનાની બીજી લહેરને શરૂ થતી અટકાવવા માટે કડક પગલાં લેવાની જરૂર છે. તેમણે સલાહ આપી હતી કે આ મુદ્દે ગભરાવાની જરૂર નથી.

મોદીએ સોશિયલ ડિસ્ટન્સિંગ, માસ્ક, વ્યાપક રસીકરણ તથા વ્યાપક ટેસ્ટિંગ ઉપર ભાર મૂક્યો હતો.

આ વર્ચ્યૂઅલ બેઠકમાં મુખ્ય મંત્રી વિજય રૂપાણી તથા નાયબમુખ્ય મંત્રી અને આરોગ્યમંત્રી નીતિન પટેલ સહિતના પ્રધાનો અને અધિકારીઓએ ભાગ લીધો હતો.

આ બેઠકમાં રૂપાણીએ જણાવ્યું હતું કે રાજ્યમાં દૈનિક રસીકરણની સંખ્યા દોઢ લાખની આજુબાજુ છે, જેને વધારીને ત્રણ લાખ સુધી લઈ જવામાં આવશે. આ માટે મહાનગરોમાં રાત્રે 9.30 કલાક સુધી રસીકરણની પ્રવૃત્તિ ચાલુ રખાશે.

રાજ્યના ચાર મહાનગરો અમદાવાદ, વડોદરા, રાજકોટ અને સુરતમાં 31 માર્ચની રાતથી 10થી સવારે છ વાગ્યા સુધી કર્ફ્યુના આદેશ આપવામાં આવ્યા છે.

જોકે, કેન્દ્રીય આરોગ્યમંત્રાલયના અધિકારીઓના કહેવા પ્રમાણે, માત્ર નાઇટ કર્ફ્યુથી લાભ નહીં થાય અને કન્ટેઇન્મૅન્ટ ઝોનનું કડકાઈપૂર્વક પાલન કરાવવાથી જ કોરોનાને કાબૂમાં લઈ શકાશે.

ગુજરાતમાં હાલમાં કોરોનાને કારણે ત્રણ હજાર 146 વિસ્તારને કન્ટેઇન્મૅન્ટ ઝોન જાહેર કરવામાં આવ્યા છે અને ચાર હજાર જેટલી સર્વેલન્સની ટીમ દ્વારા ચકાસણીની કામગીરી હાથ ધરવામા આવી છે.

રેલવેસ્ટેશન, બસસ્ટેશન, ઍરપૉર્ટ તથા અન્ય રાજ્યો સાથેની સીમા ઉપર ગુજરાતમાં...\n\ntl;dr:

ભારતમાં ડિસેમ્બર 2020 બાદ પ્રથમ વખત 24 કલાકમાં કોરોના સંક્રમણના સૌથી વધુ કેસ નોંધાયા છે. ગત 24 કલાકમાં દેશમાં કોરોના વાઇરસના 35,871 નવા કેસો નોંધાયા છે. જ્યારે 172 લોકોનાં મૃત્યુ થયાં છે. આ સાથે જ દેશમાં અત્યાર સુધી નોંધાયેલા કુલ કેસોની સંખ્યા 1,14,74,605  થઈ ગઈ છે. જ્યારે કુલ મૃત્યુઆંક 1,59,216 થઈ ગયો છે.


કોરોના વાઇરસ : ગુજરાત, મહારાષ્ટ્ર, દિલ્હી, પંજાબમાં નાઈટ કર્ફ્યુ લાદવા પાછળનું લૉજિક શું છે?\nગુજરાતના 20 શહેરો અને મહારાષ્ટ્ર સહિત અન્ય રાજ્યોમાં પણ કોરોના સંક્રમણ વધતું અટકાવવા માટે રાત્રિ કર્ફ્યૂ જાહેર કરવામાં આવ્યો છે.

ગુજરાતના મુખ્યપ્રધાન વિજય રૂપાણીએ હાલમાં જાહેરાત કરી હતી કે રાજ્યના 8 મહાનગરો સહિતનાં 20 શહેરોમાં 30 એપ્રિલ સુધી રાત્રે 8 વાગ્યાથી લઈને સવારે 6 વાગ્યા સુધી નાઈટ કર્ફ્યુ અમલમાં રહેશે.

કોરોનાના સતત વધતા પ્રસારને અંકુશમાં લેવાના એક ઉપાય તરીકે અમદાવાદ,રાજકોટ, વડોદરા, સુરત, જૂનાગઢ, ગાંધીનગર, જામનગર, ભાવનગર, મહેસાણા, પાટણ, આણંદ, નડિયાદ, મોરબી, ગોધરા, ભુજ, ભરૂચ, દાહોદ, ગાંધીધામ, સુરેન્દ્રનગર અને અમરેલીમાં નાઈટ કર્ફ્યુ 30 એપ્રિલ સુધી અમલમાં રહેશે.

ગુજરાત જ નહીં દિલ્હી, ઉત્તર પ્રદેશ અને મહારાષ્ટ્રનાં શહેરોમાં પણ નાઇટ કર્ફ્યુ લાદવામાં આવ્યો છે.

દિલ્હી સરકારે 6 એપ્રિલથી 30 એપ્રિલ સુધી રાતે 10 વાગ્યાથી સવારે પાંચ વાગ્યા સુધી નાઈટ કર્ફ્યુ લાદવાની જાહેરાત કરી હતી.

જોકે, જરૂરી સેવાઓને તેમાં છૂટ આપવામાં આવી છે. પંજાબ સરકારે પણ બુધવારે નાઇટ કર્ફ્યુની જાહેરાત કરી હતી. પંજાબમાં નાઇટ કર્ફ્યુ રાત્રે 9 વાગ્યાથી જ શરૂ થઈ જશે.

દિલ્હી પહેલાં મહારાષ્ટ્ર સરકારે રાતના આઠ વાગ્યાથી સવારના સાત વાગ્યા સુધી નાઇટ કર્ફ્યુના અમલની જાહેરાત કરી હતી. દેશનાં બીજાં ઘણાં રાજ્યોએ પણ આવું કર્યું છે. કેન્દ્ર સરકારે પણ ગયા વર્ષે નાઇટ કર્ફ્યુનો આદેશ બહાર પાડ્યો હતો.

સવાલ એ છે કે નાઇટ કર્ફ્યુ લાદવા પાછળનું લૉજિક શું છે?

રાજ્ય સરકારો એકમેકની દેખાદેખીથી આવું કરી રહી છે કે પછી કેન્દ્ર સરકારની સલાહને અનુસરી રહી છે, તેની સ્પષ્ટતા એકેય રાજ્ય સરકારે કરી નથી.

બીબીસી મરાઠીના સંવાદદાતા મયંક ભાગવતના જણાવ્યા મુજબ, "મહારાષ્ટ્ર સરકારની દલીલ એવી છે કે લોકો રાતે મોડી સંખ્યામાં મોજમજા કરવા ઘરની બહાર નીકળે છે, નાઇટ ક્લબમાં જાય છે. રેસ્ટોરાંમાં ડિનર કરવા જાય છે. લોકોને આવું કરતા અટકાવવા માટે સરકારે નાઇટ કર્ફ્યુ લાદ્યો છે.

દિલ્હી સરકારના આદેશમાં આ નિર્ણય માટેનું કોઈ કારણ જણાવવામાં આવ્યું નથી.

બીબીસીએ દિલ્હી સરકારને આ બાબતે સવાલ કર્યો હતો, પણ તેનો સત્તાવાર જવાબ મળ્યો ન હતો. એક અધિકારીએ તેમની ઓળખ જાહેર ન કરવાની શરતે જણાવ્યું હતું કે દિલ્હીના ઉપ-રાજ્યપાલના અધ્યક્ષપદે યોજાયેલી ડીડીએમએની બેઠકમાં આ નિર્ણય લેવામાં આવ્યો હતો."

અલબત્ત, નાઇટ કર્ફ્યુ પાછળના લૉજિક કે તર્ક બાબતે ચર્ચા થઈ હતી કે નહીં એ વિશે કશું જણાવવામાં આવ્યું નથી.

નાઇટ...\n\ntl;dr:

ભારતમાં કોરોના સંક્રમણનો આંકડો એક લાખ 30 હજારને પાર કરી ગયો છે ત્યારે ગુજરાત સહિત કેટલાંક રાજ્યોએ નાઇટ કર્ફ્યુ લાદવાનો નિર્ણય કર્યો હતો.


કોરોના વાઇરસ : ગુજરાતના ઉંઝામાં કેમ લાગુ કરાયું ફરીથી લૉકડાઉન?\nઉત્તર ગુજરાતમાં આવેલું ઉંઝા જીરાના કેન્દ્ર તરીકે વિખ્યાત છે. કોરોનાની મહામારીને પગલે ઉંઝામાં કેસો સામે આવતા શહેરમાં સાત દિવસનું લૉકડાઉન જાહેર કરવામાં આવ્યું છે.

આ સિવાય પણ ગુજરાતમાં અલગ-અલગ વિસ્તારોમાં આંશિક કે પૂર્ણ લૉકડાઉનના નિયમો લાગુ કરવામાં આવે છે.

ઉંઝાની સ્થિતિ પરનો અહેવાલ જુઓ વીડિયોમાં.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

કોરોના વાઇરસની મહામારીનો પ્રકોપ ગુજરાતમાં સતત વધી રહ્યો છે અને કેસોની સંખ્યા 50 હજાર પર પહોંચવામાં છે.


કોરોના વાઇરસ : ગુજરાતના ડૉક્ટરોને દર્દીઓની સારવારમાં કઈ દવા મદદ કરી રહી છે?\nપ્રતીકાત્મક તસવીર

કોરોના વાઇરસ સામેની લડત માટે ગુજરાત સરકાર દ્વારા બનાવાયેલી પૅનલમાં સામેલ એવા ચેપી રોગના નિષ્ણાત ડૉ. તુષાર પટેલ કહે છે કે ડૉક્ટરોને સમય જતાં અમુક દવાઓ અને સારવારની પદ્ધતિ વિશે ખ્યાલ આવતાં હવે રાજ્યમાં મૃત્યુદર કાબૂમાં આવી શક્યો છે.

કોરોના વાઇરસ માટે ખાસ વૅક્સિન અને દવાના અભાવમાં વર્ષ 2020 અડધું વીતી ગયું છે.

અત્યાર સુધીમાં એક કરોડથી વધારે લોકો આનાથી ચેપગ્રસ્ત થયા છે અને લગભગ સાડા પાંચ લાખ લોકોનાં મૃત્યુ થયાં છે.

નિષ્ણાતો પ્રમાણે ભારતમાં કોરોના વાઇરસના દર્દીઓનો મૃત્યુદર અન્ય દેશો કરતાં ઓછો છે, પરંતુ ગુજરાતમાં કોરોના દર્દીઓનો મૃત્યુદર ચિંતાનો વિષય રહ્યો હતો.

ગુજરાતમાં કોરોનાની સારવારમાં કઈ દવાનો ઉપયોગ થાય છે? ડૉ. તુષાર પટેલ સાથે ખાસ મુલાકાત

ડૉ. તુષાર પટેલ સ્ટર્લિંગ હૉસ્પિટલમાં કન્સલ્ટન્ટ છે, તેમણે બીબીસી ગુજરાતી સાથેની વાતચીતમાં કહ્યું છે કે કોરોનો વાઇરસ ઝડપથી બદલાતો વાઇરસ છે.

ભારત સરકારનો દાવો છે કે બે મહિનાના લૉકડાઉનને કારણે ભારતમાં કોરોના વાઇરસનું સંક્રમણ ધીમું પડ્યું છે પરંતુ અનલૉક-1 અને અનલૉક-2 પછી દેશમાં કોરોના વાઇરસના સંક્રમણના કેસો સતત વધી રહ્યા છે.

ગુજરાતમાં પણ અનલૉક-1 પછી આશરે 500 જેટલા કેસ દરરોજ જોવા મળતા હતા, જે પછીના તબક્કામાં 600 સુધી પહોંચ્યા હતા.

તો જ્યારે અનેક પાબંદીઓ હઠાવી લેવામાં આવી છે અને કોરોના સંક્રમિતો ઘરે સારવાર લેતા થયા છે, ત્યારે કોરોના વાઇરસના સંક્રમણનાં લક્ષણો, સારવાર અને સાવચેતી વિશે બીબીસી ગુજરાતી સાથે ડૉ. તુષાર પટેલ કરેલી વાતચીતના મુખ્ય અંશો અહીં વાચો.

પ્રશ્ન: કોરોના વાઇરસનાં લક્ષણોને લઈને લોકોમાં મૂંઝવણ હોય છે કે શરદી અને તાવની ફરિયાદ તો સામાન્ય રીતે પણ થાય છે, તો કોરોનાનો ટેસ્ટ ક્યારે કરાવવો જોઈએ?

ડૉ. તુષાર પટેલ: ચોમાસું આવે ત્યારે ઍલર્જીના કારણે પણ લોકોને તાવ અને શરદી થતા હોય છે. કોરોનાનો તાવ સતત ત્રણથી ચાર દિવસ સુધી 101-102 ડિર્ગીથી વધારે હોય છે.

તેની સાથે નાક બંધ થઈ જવું અથવા શરદી થતી હોય છે.

જો સાદી શરદી કે ખાંસી અને તાવ હોય અને સાથે નાકમાંથી પાણી પણ આવે અને તે બે દિવસ જેટલા સમયમાં કાબૂમાં આવી જાય છે.

પ્રશ્ન: ગુજરાતમાં નિષ્ણાતોએ કહ્યું છે કે કોરોનાના દર્દી મોડા હૉસ્પિટલમાં આવે છે એટલે રાજ્યમાં મૃત્યુદર વધારે છે. તો દર્દીઓ વધારે તાવ આવવાની રાહ જોવે તો મોડું થવાનો ડર નથી?

વાયગ્રા કોરોના વાઇરસની દવા શોધવામાં મદદરૂપ થઈ શકશે?

ડૉ. તુષાર પટેલ: ...\n\ntl;dr:

કોરોના વાઇરસે જે રીતે દુનિયાને ભરડામાં લીધી તેનાથી સ્પષ્ટ થઈ ગયું કે આપણે ઝડપથી ફેલાતા આ વાઇરસ સામે કેટલા લાચાર છીએ.


કોરોના વાઇરસ : ગુજરાતના ત્રણ બૉડી બિલ્ડરોનો એ કારસો જે ડૅડ બૉડીનો ઢગલો કરી મૂકત\nનકલી ઇંજેક્ષનના આરોપીઓ

કોરોના મહામારી જેમ જેમ આગળ વધી રહી છે તેમ આ આપદાને કમાણીના અવસરમાં પલટી દેવા માગનારા લોકો પણ સામે આવી રહ્યા છે. દેશમાં અનેક સ્થળોએ જરૂરી દવા-ઇંજેક્ષન બ્લૅકમાં વેચાણ થઈ હોવાની ઘટનાઓ બની છે તો ગુજરાતમાં સૌથી મોંઘા એવા ટોસિલિઝુમેબ ઇંજેક્ષનને નામે સ્ટીરૉઇડના નકલી ઇંજેક્ષન વેચાઈ રહ્યા હોવાનો કેસ સામે આવ્યો છે.

આ ઘટનામાં પોલીસે અત્યાર સુધી પાંચ લોકોની ધરપકડ કરી છે.

કેવી રીતે પકડાયું કૌભાંડ

નકલી ઇંજેક્ષનો

ગુજરાત ફુડ એન્ડ ડ્રગ કંટ્રોલર વિભાગના ડાયરેક્ટર એચ.જી. કોશિયાએ બીબીસી ગુજરાતી સાથેની વાતચીતમાં કહ્યું કે, મધરાતે એક ફોનને કારણે અમે આ નકલી રૅકેટ સુધી પહોંચી શક્યા.

એચ. જી. કોશિયાએ કહ્યું કે, ''અમારી પર રાત્રે ત્રણ વાગ્યે ફોન આવ્યો કે કોરોનામાં જીવ બચાવવા માટેનું સૌથી મોંઘું ટોસિલિઝુમેબ ઇંજેક્ષન નકલી મળ્યું અને અમારી 12 સભ્યોની ટીમ દોડતી થઈ ગઈ. અમે તરત જ અમને જાણ કરનાર ડૉક્ટર દેવેન શાહનો સંપર્ક કર્યો. અમે જોયુ તો ખબર પડી કે એ ખરેખર ટોલિસિઝુમેબ ડ્રગ્સનું નકલી ઇંજેક્ષન હતું.''

આ રૅકેટ એવી રીતે બહાર આવ્યું કે ડૉકટર દેવેન શાહ પાસે જીવન-મરણ વચ્ચે ઝોલાં ખાઈ રહેલા કોરોનાના એક દર્દી હતા. આ દર્દી માટે એમણે ટોલિસિઝુમેબ ઇંજેક્ષન લખી આપ્યું હતું. એ જ્યારે એમની પાસે આવ્યું ત્યારે એમને ઇંજેક્ષન પર લખવામાં આવેલી એક સૂચનાથી શંકા લાગી. ડૉક્ટર દેવેન શાહે દર્દીને ઇંજેક્ષન ન આપ્યું અને સીધો ગુજરાત ફુડ એન્ડ ડ્રગ કંટ્રોલર વિભાગનો સંપર્ક કર્યો.

કોવિડ-19ની ખાનગી હૉસ્પિટલના ડૉક્ટર દેવાંગ શાહે બીબીસી સાથેની વાતચીતમાં કહ્યું કે, ''સરકારે અમારી હૉસ્પિટલને કોવિડ હૉસ્પિટલની યાદીમાં સમાવી ત્યારથી કોરોનાના અનેક દર્દીઓ અહીં આવે છે. એક આધેડ વયનાં દર્દી લતાબહેનનું ઓક્સિજન લેવલ ઘણું નીચું જવા માડ્યું એટલા માટે મે કોરોના માટે અકસીર ડ્રગ ટોલિસિઝુમેબ ઇંજેક્ષન 400 મિ.લિ. એમના સગાને પ્રિસ્ક્રાઇબ કર્યું હતું.''

''દર્દી લતાબહેનનાં સગા આ ઇંજેક્ષન લઈને આવ્યા ત્યારે રાતના બે વાગ્યા હતા. પહેલાં તો ઇંજેક્ષનને બહારથી જોઈને મને કંઈ શંકાસ્પદ ન લાગ્યું કારણ કે તેનું પૅકિંગ અસલ ઇંજેક્ષન જેવું જ હતું. પરંતુ મેં તેને ખોલીને ઇન્ટ્રાવિનસના બદલે ઇન્ટ્રામસ્ક્યૂલર વાંચ્યુ ત્યારે મારી આંખો ચમકી.''

ડૉ. દેવેન શાહ કહે છે કે ''ટોલિસિઝુમેબ વૉટર-બેઝ હોય છે અને તે ઇન્ટ્રાવિનસ એટલે કે નસમાં આપવાનું હોય છે. જ્યારે આ ઇંજેક્ષન ઑઇલ-બેઝ હતું અને એના પર...\n\ntl;dr:

એક ડૉક્ટરની જાગરૂકતાના લીધે કોરોનાના દર્દીઓનો જીવ બચાવનારા નકલી ઇંજેક્ષનનું કૌભાંડ પકડાયું. આ ડૉક્ટરે મધરાતે એમના કામમાં સાચવેતી ન રાખી હોત તો કદાચ ગુજરાતમાં મોટા પાયે એ નકલી ઇંજેક્ષન વેચાતું હોત અને તેને કારણે અનેક લોકોનાં મૃત્યુ પણ થઈ શકત.


કોરોના વાઇરસ : ગુજરાતના નડિયાદમાં કિટ પહેરી થાય છે હૅર કટિંગ\nલૉકડાઉનમાં અનેક પ્રતિબંધો લાદવામાં આવ્યા છે તો અમુક બાબતોમાં છૂટ પણ આપવામાં આવી છે.

લૉકડાઉનમાં જે સેવાને લઈને વધારે ચર્ચા થઈ છે તેમાં સલૂનનો પણ સમાવેશ થાય છે.

અનેક લોકોએ દિવસોથી હજામત કરાવવાનું ટાળ્યું છે.

જોકે, જ્યાં કેસો નથી ત્યાં અશંત સૂલનો ખૂલવા શરૂ થયાં છે.

ગુજરાતમાં નડિયાદમાં હૅર સૂલન ખૂલવાનું શરૂ થઈ ગયું છે. પરંતુ સલૂનની અંદરનો નજારો સામાન્ય દિવસો જેવો નથી.

કોરોના વાઇરસની ગંભીરતાને પગલે સૂલનમાં કર્મચારીઓ PPE સૂટ પહેરીને કામ કરે છે. જુઓ વીડિયો.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

કોરોના મહામારીને પગલે લૉકડાઉન 4.0ની દેશમાં શરૂઆત થઈ છે.


કોરોના વાઇરસ : ગુજરાતના પૂર્વ ક્રિકેટરે શોધેલા વૅન્ટિલેટરની વિશ્વમાં માગ કેમ?\nકેટલાક દેશોએ તાબડતોબ વૅન્ટિલેટર બનાવવાનું શરૂ પણ કરી દીધું છે. આપણા દેશમાં પણ વૅન્ટિલેટરની માગ ઊભી થઈ છે.

મેડિકલ ઉપકરણોના ઉત્પાદન સાથે સંકળાયેલી કંપનીઓને વૅન્ટિલેટર બનાવવા માટે રાજ્ય સરકારે પણ આહ્વાન કર્યું હતું.

રાજકોટની જ્યોતિ સીએનસી ઑટોમેશન લિમિટેડ કંપનીએ દસ દિવસની મહેનતે એક વૅન્ટિલેટર તૈયાર કર્યું છે.

ધમણ1 નામનું આ વૅન્ટિલેટર ગુજરાત સરકારને તેમજ સમગ્ર દેશમાં તેઓ એક લાખ રૂપિયામાં આપવાના છે.

ક્રિકેટ છોડીને બિઝનેઝમાં આવ્યા

જ્યોતિ સીએનસી કંપનીના ચીફ મૅનેજિંગ ડિરેક્ટર પરાક્રમસિંહ જાડેજાને સ્પૉર્ટ્સમાં કારકિર્દી બનાવવી હતી, પરંતુ તેઓ બની ગયા બિઝનેસમૅન.

રશ્મિ બંસલના અંગ્રેજી પુસ્તક 'ટેક મી હોમ : ધ ઇનસ્પાયરીંગ સ્ટોરીઝ ઑફ ટ્વેન્ટી ઍન્ટરપ્રિન્યોર્સ ફ્રોમ સ્મોલ ટાઉન ઇન્ડિયા વીથ બીગ ટાઇમ ડ્રીમ્સ'માં વિવિધ વ્યાવસાયીઓએ કરેલા સંઘર્ષ અને સફળતાનું આલેખન કરવામાં આવ્યું છે.

જેમાં એક પ્રકરણ પરાક્રમસિંહ જાડેજા વિશે છે. જેમાં જણાવાયું છે કે પરાક્રમસિંહ જાડેજા શતરંજ એટલે કે ચેસ તેમજ ક્રિકેટના ખૂબ સારા ખેલાડી હતા.

1985માં ગુજરાત તરફથી રાષ્ટ્રીય ટુર્નામેન્ટમાં ગુજરાતના જે ટોચના ત્રણ ખેલાડી રમવા જવાના હતા તેમાંના એક પરાક્રમસિંહ જાડેજા હતા.

એ વખતે તેમની 12માં ધોરણની બૉર્ડની પરીક્ષાની તારીખ અને શતરંજની રાષ્ટ્રીય ટુર્નામેન્ટની તારીખ જોડે આવતી હતી.

પરાક્રમસિંહ બૉર્ડની પરીક્ષાને બદલે ચેસની ટુર્માનેન્ટ રમવા ગયા હતા. તેઓ ક્રિકેટ પણ સારું રમતા હતા. 1989માં તેઓ ઇંગ્લિશ કાઉન્ટી ક્રિકેટ માટે અન્ડર 19 ટીમમાં પસંદગી પામ્યા હતા.

એ વખતે વિમાનની ટિકિટ તેમજ નાનામોટા ખર્ચ માટે 25 હજાર રૂપિયાની જરૂર હતી. એ વખતે તેમના પરિવારને ખૂબ આર્થિક સંઘર્ષ કરવો પડ્યો હતો.

પરાક્રમસિંહના જીવનનો એ વળાંક હતો. તેમણે પછી સ્પૉર્ટ્સ છોડીને ધંધામાં મન પરોવ્યું હતું. ધીમે-ધીમે તેઓ આગળ વધતા ગયા અને જ્યોતિ સીએનસી કંપની શરૂ કરી હતી.

કઈ રીતે કામ કરે છે વૅન્ટિલેટર?

આ વૅન્ટિલેટર કઈ રીતે કામ કરે છે, આટલા સમયમાં કેવી રીતે તૈયાર કરી નાખ્યું એ જાણવાનો બીબીસીએ પ્રયાસ કર્યો હતો.

જ્યોતિ સીએનસી કંપનીના કૉર્પોરેટ કૉમ્યુનિકેશન્સનાં એક્ઝિક્યુટિવ હેડ શિવાંગી લાખાણીએ ધમણ-1 વિશે બીબીસી ગુજરાતી સાથે વાત કરી હતી.

તેમણે જણાવ્યું હતું કે "કોરોના પૉઝિટિવ દરદીને ધ્યાનમાં રાખીને જ વૅન્ટિલેટર ધમણ-1 બનાવવામાં આવ્યું છે. કોવિડ-19 દરદીઓ માટે પ્રેસર બેઝ્ડ...\n\ntl;dr:

કોરોનાવાઇરસે જગતભરમાં હાહાકાર મચાવ્યો છે અને જે એક મેડિકલ ઉપકરણની સતત ચર્ચા થઈ રહી છે એ છે વૅન્ટિલેટર. કોરોનાએ જ્યાં ભરડો  લીધો છે એવા કેટલાક દેશોમાં વૅન્ટિલેટરની માગ ઊભી થઈ છે.