અયોધ્યા ચુકાદો : આજનો સંદેશ જોડવાનો, જોડાવાનો, મળીને જીવવાનો છે - નરેન્દ્ર મોદી\nYouTube કન્ટેન્ટ પૂર્ણ, 1

સુપ્રીમ કોર્ટના સંબોધન બાદ વડા પ્રધાને દેશને સંબોધન કર્યું હતું અને કહ્યું કે ચુકાદો સર્વસંમતિથી આવ્યો તેનું ગર્વ છે.

વડા પ્રધાન મોદીએ રાષ્ટ્રને સંબોધન કરતાં શું કહ્યું?

દાયકાઓ સુધી ચાલેલી ન્યાયપ્રક્રિયાનું હવે સમાપન થયું છે. સમગ્ર દુનિયા એ માને છે કે ભારત દુનિયાનો સૌથી મોટો લોકશાહી ધરાવતો દેશ છે.

આજે દુનિયાએ એ પણ જાણી લીધું છે કે ભારતનું લોકતંત્ર કેટલું જીવંત છે. ચુકાદો આવ્યા બાદ તમામ વર્ગોએ અને સમગ્ર દેશે ખુલ્લા મનથી તેને સ્વીકાર્યો છે.

ભારત જેના માટે જાણીતો છે, તે વિવિધતામાં એકતા, આજે આ મંત્ર પોતાની પૂર્ણતા સાથે ખીલેલો દેખાય છે. ગર્વ થાય છે.

હજારો વર્ષ બાદ પણ કોઈને વિવિધતામાં એકતાના ભારતના પ્રાણતત્ત્વને સમજવું હશે તો તે આજની ઐતિહાસિક ઘટનાનો જરૂર ઉલ્લેખ કરશે.

આ ઘટના ઇતિહાસના પાનામાંથી ઉઠાવેલી નથી. સવા સો કરોડ દેશવાસીઓ આજે નવો ઇતિહાસ રચી રહ્યા છે.

ભારતની ન્યાયપાલિકા માટે પણ આજનો આ દિવસ મહત્ત્વનો છે. આ સુનાવણીમાં સુપ્રીમ કોર્ટે બધાને ધીરજ સાથે સાંભળ્યા.

દેશ માટે ગર્વની વાત છે કે ચુકાદો સર્વસંમતિથી આવ્યો.

આજે 9 નવેમ્બર છે, આ તારીખે બર્લિનની દીવાલ તોડી પડાઈ હતી. આજે કરતારપુર કોરિડોર શરૂ થયો, જેમાં ભારત-પાકિસ્તાન બંને દેશનો સહયોગ રહ્યો.

આજની તારીખે આવેલો ચુકાદો આપણને સાથે રહીને આગળ વધવાનો સંદેશ આપે છે.

આ તમામ વાતોને લઈને ક્યાંય પણ કોઈના મનમાં કોઈ કટૂતા રહી હોય તો આજે તેને તિલાંજલિ આપવાનો પણ દિવસ છે. આજનો સંદેશ જોડવાનો છે, જોડાવાનો છે, મળીને જીવવાનો છે.

સુપ્રીમ કોર્ટના આજના ચુકાદાએ દેશને એ સંદેશ પણ આપ્યો છે કે કઠિન મામલાનો હલ બંધારણના દાયરામાંથી જ આવે છે.

આપણે આ ચુકાદાથી શીખવું જોઈએ કે સમય ભલે લાગે પણ ધૈર્ય બનાવી રાખવું જરૂરી છે.

સુપ્રીમ કોર્ટનો આ ચુકાદો આપણા માટે નવું સવાર લઈને આવ્યો છે. આ વિવાદની ભલે ઘણી પેઢી પર અસર પડી હોય. પરંતુ હવે આપણે નક્કી કરવું જોઈએ કે આ ચુકાદા બાદ નવી પેઢી નવા ઇન્ડિયાના નિર્માણમાં લાગશે.

આપણે આપણો વિશ્વાસ અને વિકાસ એ વાતથી નક્કી કરવાનો છે કે ક્યાંય કોઈ મારી સાથે ચાલનારો પાછળ તો નથી રહી જતો ને.

રામમંદિરના નિર્માણનો ફેંસલો સુપ્રીમ કોર્ટે આપી દીધો છે, હવે દેશના દરેક નાગરિક પર રાષ્ટ્રનિર્માણની જવાબદારી વધી ગઈ છે.

આપણા તમામ માટે હવે દેશની ન્યાયપ્રણાલીનું પાલન કરવું, કાયદાનું સન્માન કરવાની જવાબદારી વધી ગઈ છે.

17:40 મોદી-મનમોહનનો...\n\ntl;dr:

રામમંદિર-બાબરી મસ્જિદના વિવાદ પર સુપ્રીમ કોર્ટના ચુકાદાના મહત્ત્વના મુદ્દા


અયોધ્યા ચુકાદો : મુસ્લિમ પક્ષ નારાજ, ઓવૈસી બોલ્યા, 'પાંચ એકર જમીનની ખેરાત નથી જોઈતી'\nતેમણે કહ્યું, "ઑલ ઇન્ડિયા મુસ્લિમ પર્સનલ લૉ બોર્ડ તરફથી મારું પણ માનવું છે કે અમે આનાથી સંતુષ્ટ નથી. સુપ્રીમ કોર્ટ સુપ્રીમ ચોક્કસથી છે પણ અચૂક નથી એવું એ જસ્ટીસ જે. એસ. વર્માએ કહ્યું હતું. 6 ડિસેમ્બર 1992માં જેમણે બાબરી મસ્જિદને તોડી, આજે એમને જ સુપ્રીમ કોર્ટ કહી રહ્યું છે કે ટ્રસ્ટ બનાવીને મંદિરના નિર્માણનું કામ શરૂ કરો. જો મસ્જિદ ન તોડી પડાઈ હોત તો કોર્ટનો નિર્ણય શો હોત?

Twitter કન્ટેન્ટ પૂર્ણ, 1

સુપ્રીમ કોર્ટે મુસ્લિમ પક્ષને પાંચ એકર જમીન આપવા માટે આપેલા આદેશ પર પણ ઓવૈસીએ અસહમતી દર્શાવી.

તેમણે જણાવ્યું, "હું એ તમામ વકીલોનો આભાર માનું છું, જેઓ મુસ્લિમો વતી કેસ લડ્યા. પાંચ એકર જમીનનો ચુકાદો આપ્યો છે, હિંદુસ્તાનના મુસ્લિમ એટલા ગરીબ નથી કે 5 એકર જમીન ન ખરીદી શકે. અમારે ખેરાત નથી જોઈતી. અમે કાયદાકીય હક માટે લડી રહ્યા હતા. આપણે પાંચ એકરની ઑફરને નકારવી જોઈએ. દેશ હિંદુરાષ્ટ્રના રસ્તે જઈ રહ્યો છે."

કૉંગ્રેસ દ્વારા રામમંદિરના નિર્માણ મુદ્દે સમર્થન અપાતાં અસદુદ્દીન ઓવૈસીએ કહ્યું, "કૉંગ્રેસે પોતાનો અસલ રંગ ઝળકાવ્યો છે. કૉંગ્રેસે કપટ અને દંભ ન કર્યાં હોત તો 1949માં ત્યાં મૂર્તિઓ રખાઈ ન હોત. રાજીવ ગાંધીએ જો તાળાં ખોલ્યાં ન હોત તો હજુ પણ ત્યાં મસ્જિદ હોત. જો નરસિમ્હા રાવ પોતાની ફરજ ચૂક્યા ન હોત તો હજુ પણ ત્યાં મસ્જિદ હોત."

પુસ્તકનું કવર શા માટે શૅર કર્યું?

ઓવૈસીએ એક પુસ્તકનું કવર પોતાના અધિકૃત ટ્વીટર હૅન્ડલ પર શૅર કર્યું.

ઑક્સફોર્ડ ઇન્ડિય દ્વારા છાપવામાં આવેલા આ પુસ્તકનું નામ છે, 'સુપ્રીમ બટ નૉટ ઇનફૅલિબલ' એટલે કે 'સર્વોચ્ચ પણ અચૂક નહીં.'

આ પુસ્તકમાં સુપ્રીમ કોર્ટ સંબંધિત નિબંધોનું સંપાદન કરાયું છે. પુસ્તકના સંપાદકોમાં એ રાજીવ ધવન પણ સામેલ છે, જેમણે આ મામલે સુન્ની પક્ષ તરફથી દલીલ કરી હતી.

પત્રકારપરિષદમાં ઓવૈસીએ જણાવ્યું કે 'સુપ્રીમ બટ નૉટ ઇનફૅલિબલ' તેમણે નહીં જસ્ટીસ જે. એસ. વર્માએ કહ્યું હતું, જેનું સન્માન સંઘ પરિવાર પણ કરે છે.

ચુકાદાના અભ્યાસ બાદ નિર્ણય

સુપ્રીમ કોર્ટ દ્વારા સુન્ની વકફ બોર્ડના દાવાને ખારિજ કરાતાં તેમના વકીલ ઝફરયાબ ઝિલાનીએ સુપ્રીમ કોર્ટના ચુકાદા પ્રત્યે અસંતોષ વ્યક્ત કર્યો છે.

તેમણે ચુકાદા બાદ યોજાયેલી પત્રકારપરિષદમાં બોર્ડના ભવિષ્યનાં પગલાં વિશે માહિતી આપી હતી.

ઝિલાનીએ કહ્યું છે કે તેઓ ચુકાદાનો વિસ્તૃત અભ્યાસ હાથ ધરશે અને પછી સમીક્ષા અંગે નિર્ણય લેવામાં આવશે.

સુપ્રીમ કોર્ટે સર્વાનુમતે...\n\ntl;dr:

અયોધ્યામાં રામજન્મભૂમિ અને બાબરી મસ્જિદના વિવાદ પર સુપ્રીમ કોર્ટે જે નિર્ણય આપ્યો છે, તેના પર ઑલ ઇન્ડિયા મજલિસ-એ-ઇત્તેહાદુલ મુસલમિનના નેતા અસદુદ્દીન ઓવૈસીએ અસંતોષ વ્યક્ત કર્યો છે.


અયોધ્યા ચુકાદો : રામજન્મભૂમિ અને બાબરી મસ્જિદ કેસની સાત મહત્ત્વપૂર્ણ બાબતો\nછઠ્ઠી ઑગસ્ટથી દરરોજ સુનાવણી થઈ રહી છે, જે 16મી ઑક્ટોબરે પૂર્ણ થઈ છે. આ કેસ કઈ રીતે શરૂ થયો અને દેશની સર્વોચ્ચ અદાલત સુધી પહોંચ્યો તે સમજીએ.

1) 9 નવેમ્બરે ચુકાદો

રામમંદિર-બાબરી મસ્જિદના વિવાદ પર 40 દિવસ સુધી ચાલેલી મૅરેથૉન સુનાવણી 16 ઑક્ટોબરે પૂર્ણ થઈ હતી અને આજે સુપ્રીમ કોર્ટ આ મામલે પોતાનો ફેંસલો સંભળાવશે. સુપ્રીમ કોર્ટ આજે દસ સાડા દસ વાગ્યાની આસપાસ આ મામલે પોતાનો ફેંસલો આપશે.

આ પહેલાં સુપ્રીમ કોર્ટના મુખ્ય ન્યાયાધીશે ઉત્તર પ્રદેશના અધિકારીઓ સાથે મુલાકાત કરી હતી અને સંબિધિત મામલે સ્થિતિનો કયાસ લગાવ્યો હતો.

એ બાદ ઉત્તર પ્રદેશની તમામ શાળાઓ અને કૉલેજોને સોમવાર એટલે કે 11 નવેમ્બર સુધી બંધ રાખવાનો નિર્ણય લેવાયો હતો.

પહેલાં અનુમાન લગાવાયું હતું કે સુપ્રીમ કોર્ટ પોતાનો ફેંસલો નવેમ્બર માસમાં 7થી 16 તારીખ વચ્ચે સંભળાવશે. મુખ્ય ન્યાયાધીશ જસ્ટિસ રંજન ગોગોઈ 17 નવેમ્બરે નિવૃત્ત થઈ રહ્યા છે.

આ એક ઐતિહાસિક ફેંસલો હશે. રાજકીય દૃષ્ટિએ અત્યંત સંવેદશનશીલ રામમંદિર અને બાબરી મસ્જિદની જમીનની માલિકીના હક પર વિવાદ છે.

અંતિમ સુનાવણીના એક દિવસ પહેલાં જસ્ટિસ ગોગોઈએ કહ્યું હતું કે 16 ઑક્ટોબરની સાંજે પાંચ વાગ્યા સુધી સુનાવણી પૂર્ણ થઈ જશે. જોકે, એક કલાક પહેલાં જ સુનાવણી પૂર્ણ કરવાની જાહેરાત કરવામાં આવી હતી.

સાથે જ કોર્ટે એવું પણ કહ્યું હતું કે જો દલીલ રહે તો સંબંધિત પક્ષ એને ત્રણ દિવસની અંદર લિખિતમાં આપી શકે છે. આ મામલાની સુનાવણી સુપ્રીમ કોર્ટની એક બંધારણીય પીઠ કરી રહી છે.

આ ચુકાદામાં વિવાદિત 2.77 એકરના જમીનના ટુકડાને 3 પક્ષકારો વચ્ચે સમાનભાગે વહેંચવાનો હુકમ કરાયો હતો.

2) અયોધ્યાનો ભૂમિવિવાદ શું છે?

અયોધ્યાના વિવાદમાં મુખ્ય મુદ્દો ઉત્તર પ્રદેશના અયોધ્યા જિલ્લાના અયોધ્યા નગરમાં આવેલા જમીનના ટુકડા વિશેનો છે.

હિંદુઓ ભગવાન રામના જન્મસ્થળ તરીકે જે ભૂમિને માને છે, તથા જે સ્થળ પર બાબરી મસ્જિદ પણ બનેલી હતી તેના પર હકનો મામલો મુખ્ય છે.

સાથે જ મસ્જિદ બનાવવા માટે અગાઉના હિંદુ મંદિરને તોડી નાખવામાં આવ્યું હતું કે તેમાં ફેરફાર કરવામાં આવ્યો હતો તે મુદ્દો પણ આ કેસમાં છે.

બાબરી મસ્જિદને છઠ્ઠી ડિસેમ્બર 1992માં તોડી પાડવામાં આવી હતી. ત્યાર બાદ લૅન્ડ-ટાઇટલ માટેનો કેસ અલાહાબાદ હાઈકોર્ટમાં દાખલ કરવામાં આવ્યો હતો. તેનો ચુકાદો 30 સપ્ટેમ્બર 2010ના રોજ આવ્યો હતો.

તે ચુકાદામાં અલાહાબાદ હાઈકોર્ટના ત્રણ ન્યાયાધીશોએ જણાવ્યું હતું કે...\n\ntl;dr:

અયોધ્યા મામલે સુપ્રીમ કોર્ટમાં ચાલી રહેલી સુનાવણી પૂર્ણ થઈ ગઈ છે. ચીફ જસ્ટિસ રંજન ગોગોઈની અધ્યક્ષતામાં પાંચ જજોની બંધારણીય બેન્ચ સુનાવણી કરી હતી. જે બાદ આજે ચુકાદો આપશે.


અયોધ્યા ચુકાદો : સુન્ની વકફ બોર્ડને માલિકીહક ગુમાવવા છતાં પાંચ એકર જમીન કઈ રીતે મળી?\nચુકાદા પૂર્વે સર્વોચ્ચ અદાલત બહાર ચાંપતો સુરક્ષા બંદોબસ્ત ગોઠવાયો

ચુકાદામાં રામલલા વિરાજમાનને વિવાદાસ્પદ જમીનનો કબજો આપવાનો ચુકાદો આપ્યો હતો. આ સિવાય આ કેસમાં પ્રતિવાદી સુન્ની સેન્ટ્રલ વકફ બોર્ડને પાંચ એકર જમીન આપવાનો ચુકાદો આપ્યો હતો.

દેશના મુખ્ય ન્યાયાધીશની અધ્યક્ષતામાં સુપ્રીમ કોર્ટની પાંચ જજોની બંધારણીય બેન્ચે આ ચુકાદો આપ્યો હતો.

ચુકાદાને પગલે અયોધ્યા, ઉત્તર પ્રેદશ સહિત દેશભરમાં કડક સુરક્ષાવ્યવસ્થા ગોઠવવામાં આવી છે.

સુન્ની વકફ બોર્ડને જમીન

દેશની સર્વોચ્ચ અદાલતે તેના ચુકાદામાં [પૅરેગ્રાફ 805.1 (i,ii,iii,V) ]માં જણાવ્યું છે કે સુન્ની સેન્ટ્રલ વકફ બોર્ડને પાંચ એકર જમીન ફાળવવામાં આવે છે, જે મળેલી જમીન ઉપર મસ્જિદ તથા અન્ય આનુષંગિક સવલતો ઊભી કરી શકે છે.

અયોધ્યા ઍક્ટ 1993 હેઠળ કેન્દ્ર સરકારે સંપાદિત કરેલી જમીનમાંથી અથવા તો રાજ્ય સરકાર દ્વારા અયોધ્યામાં અનુકૂળ જગ્યાએ પાંચ એકર જમીન ફાળવવી. આ માટે બંને સરકારોએ પરસ્પર મસલત કરવી.

સર્વોચ્ચ અદાલતે તેના ચુકાદામાં નોંધ્યું હતું કે આ નિર્દેશ આપવા માટે બંધારણના અનુચ્છેદ 142 હેઠળ મળેલા વિશેષાધિકારનો ઉપયોગ કર્યો છે

નિર્મોહી અખાડાને પ્રતિનિધિત્વ

સર્વોચ્ચ અલાદતે તેના ચુકાદામાં રામજન્મભૂમિ અંગે નિર્મોહી અખાડાના માલિકીહકને  [પૅરેગ્રાફ 805.1.(i)] ફગાવી દીધો હતો.

જોકે, નિર્મોહી અખાડાને મંદિરના સંચાલન માટેના ટ્રસ્ટ કે સત્તામંડળમાં પ્રતિનિધિત્વ આપવું કે નહીં, [પૅરેગ્રાફ 805.4]  તે અંગેનો નિર્ણય કેન્દ્ર સરકાર ઉપર છોડ્યો હતો.

આ આદેશ આપવા માટે પણ સર્વોચ્ચ અદાલતે બંધારણના અનુચ્છેદ 142 હેઠળ મળેલા અધિકારને ટાંક્યા હતા.

કેન્દ્ર સરકારને ત્રણ મહિનામાં ટ્રસ્ટ કે વહીવટીમંડળ સ્થાપવાનો નિર્દેશ આપ્યો છે.

શું કહે છે બંધારણનો અનુચ્છેદ 142?

બંધારણના અનુચ્છેદ 142 હેઠળ, ન્યાય તોળવા માટે સુપ્રીમ કોર્ટ એવો ચુકાદો કે નિર્દેશ આપી શકે જે સંસદ દ્વારા બનાવવામાં આવેલા કાયદા હેઠળ નિર્દેશિત ન હોય.

જ્યાં સુધી દેશની સંસદ કાયદો ન બનાવે, ત્યાર સુધી કોઈ ચુકાદાને કાયદાની જેમ લાગુ કરવાના આદેશ પણ આપી શકે છે.

આ સિવાય સર્વોચ્ચ અદાલત ન્યાયની પ્રક્રિયાને પૂર્ણ કરવા માટે કોઈ પણ ખૂણેથી વ્યક્તિને હાજર થવા નિર્દેશ આપી શકે અથવા તો કાગળિયા પુરાવા કે દસ્તાવેજ મગાવવાના આદેશ કરી શકે છે.

સર્વોચ્ચ અદાલતના ચુકાદા કે નિર્દેશ સમગ્ર દેશમાં લાગુ પડે છે.

બંધારણના ચૅપ્ટર ચાર હેઠળ દેશનાં ન્યાયતંત્ર, ન્યાયાધીશ,...\n\ntl;dr:

શનિવારે દેશની સર્વોચ્ચ અદાલતે લગભગ સાત દાયકાથી ચાલી રહેલા રામજન્મભૂમિ અને બાબરી મસ્જિદના વિવાદ પર ચુકાદો આપ્યો.


અયોધ્યા બાબતે તમામ શંકાનું ટુંકમાં નિરાકરણ થશે : યોગી\nરામ, સીતા અને લક્ષ્મણના વેશમાં આવેલા લોકોનું યોગી આદિત્યનાથે સ્વાગત કર્યું હતું

અયોધ્યાને આપણા જ દેશના કેટલાક લોકો શંકાની નજરે જુએ છે.

દિવાળીની પૂર્વ સંધ્યાએ અયોધ્યા પહોંચેલા યોગી આદિત્યનાથે લોકોને સંબોધતાં કહ્યું, ''અયોધ્યાને કેટલાક લોકો શંકાની નજરે જુએ છે. અયોધ્યા વિશે શંકા કરવાની પ્રવૃત્તિ હવે બંધ થવી જોઈએ.''

તમને આ વાંચવું પણ ગમશે :

શંકાના નિરાકરણ બાબતે યોગીએ કોઈ સ્પષ્ટતા કરી ન હતી, પણ તેમનો ઈશારો મંદિર નિર્માણ તરફ હોય તેવું માનવામાં આવે છે.

અયોધ્યામાં રામાયણ

રામ, સીતા અને લક્ષ્મણના વેશમાં આવેલા લોકોની યોગી આદિત્યનાથે આરતી ઉતારી હતી

સરકાર વાતચીત વડે આ મુદ્દાના નિરાકરણના પ્રયાસ કરતી હોય એ પણ શક્ય છે.

યોગી આદિત્યનાથે થોડા દિવસ પહેલાં જ કહ્યું હતું કે તેઓ અયોધ્યામાં ભગવાન રામની વિશાળ પ્રતિમાનું નિર્માણ કરવા ઈચ્છે છે.

આ સંદર્ભમાં અયોધ્યાના કાર્યક્રમોમાં યોગી આદિત્યનાથની હાજરીને સૂચક ગણવામાં આવે છે.

બુધવારે અયોધ્યામાં પોણા બે લાખ દીવડા પ્રગટાવવામાં આવ્યા હતા.

આ પ્રસંગે રામ, સીતા અને લક્ષ્મણનો વેશ ધારણ કરીને એક સ્ત્રી અને બે પુરુષો સરયુ નદીના કિનારે સરકારી હેલિકોપ્ટરમાં આવ્યા હતા.

યોગી આદિત્યનાથે રામના વેશમાં સજ્જ પુરુષનું સ્વાગત કર્યું હતું.

યોગી આદિત્યનાથની સાથે ઉત્તર પ્રદેશનાં પ્રવાસન પ્રધાન રીતા બહુગુણા જોશી અને રાજ્યપાલ રામ નાઈક પણ હાજર હતા.

મુખ્ય પ્રધાને કહ્યું હતું કે ''પ્રવાસીઓને આકર્ષવા માટે ઉત્તર પ્રદેશમાં મહત્વનાં ધાર્મિક સ્થળોને વિકસાવવામાં આવશે.

રામનું મહત્વ માત્ર ભારતમાં જ નહીં, થાઈલેન્ડ, ઈન્ડોનેશિયા અને શ્રીલંકા જેવા દેશોમાં પણ છે.

હું થાઈલેન્ડ ગયો ત્યારે જોયું હતું કે ત્યાં રસ્તાઓને રામનું નામ આપવામાં આવ્યું છે.''

યોગી આદિત્યનાથે ઉમેર્યું હતું કે ''થાઈલેન્ડના રાજા ખુદને રામના વંશજ ગણાવતા હતા.

ઇન્ડોનેશિયાની રામલીલા અયોધ્યામાં

યોગી આદિત્યનાથે સરયુ નદીના કિનારે દિવડા પ્રગટાવ્યા હતા

ઇન્ડોનેશિયા દુનિયાનો સૌથી મોટો મુસ્લિમ દેશ છે અને ત્યાંની રામલીલા વિખ્યાત છે.

અમે ઇન્ડોનેશિયાની રામલીલાની ટીમને આમંત્રણ પણ આપ્યું છે.

ઇન્ડોનેશિયાના લોકો કહે છે કે ઈસ્લામ ભલે તેમનો ધર્મ રહ્યો, પણ રામ તેમના પૂર્વજ છે.

આપણા જ દેશમાં કેટલાક લોકો રામ બાબતે સવાલ કરે છે. હું અયોધ્યા આવું તો પણ સવાલ કરે છે અને ન આવું તો પણ સવાલ કરે છે.''

ઉત્તર પ્રદેશના સીએમ યોગી આદિત્યનાથ ગુજરાતના વલસાડમાં...\n\ntl;dr:

ઉત્તર પ્રદેશના મુખ્ય પ્રધાન યોગી આદિત્યનાથે જણાવ્યું છે કે અયોધ્યા વિશેની લોકોની શંકાનું ટૂંક સમયમાં નિરાકરણ થશે.


અયોધ્યા રાજનીતિ ઉપર શિવસેનાની શું અસર થશે?\n25 નવેમ્બર (રવિવારે) યોજાનારી આ ધર્મસંસદમાં ભાગ લેવા માટે દેશભરમાંથી લોકો અને શિવસેના કાર્યકર્તાઓ પહોંચ્યા છે.

વિશ્વ હિંદુ પરિષદનો દાવો છે કે આ કાર્યક્રમમાં બે લાખથી પણ વધારે લોકો આવશે.

ઉદ્ધવ ઠાકરે સહિત પાર્ટીના અન્ય નેતાઓ પણ અયોધ્યામાં આવ્યા છે.

ધર્મસંસદમાં મંદિર નિર્માણ માટે સંસદમાં કાયદો લાવવો અથવા અન્ય વિકલ્પો પર વિચાર કરવામાં આવશે.

2019ની ચૂંટણી પહેલાં શિવસેનાને રામ મંદિરનો મુદ્દો હાથમાં લેવાની શા માટે જરૂર પડી?

શિવસેના રામ મંદિર મુદ્દે આગેવાની લેશે તો તેનાથી આવનારી ચૂંટણી અને ભાજપને શું અસર થશે?

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

રામ મંદિરના શરણે શિવસેના

શિવસેનાએ રામમંદિરનો રાગ આલાપ્યો છે. નિર્ધારિત કાર્યકાળ મુજબ આવતાં વર્ષે દેશમાં લોકસભાની ચૂંટણી યોજાશે.

આ સ્થિતિમાં એ સવાલ ઉદ્ભવે છે કે શા માટે શિવસેનાએ આ સમયે રામ મંદિરનો રાગ આલાપ્યો?

ઉદ્ધવ ઠાકરેની આ અયોધ્યા મુલાકાતને નિષ્ણાતો મહારાષ્ટ્રની રાજનીતિના પરિપ્રેક્ષ્યમાં મૂલવી રહ્યાં છે.

રાજકીય વિશ્લેષકોના મતે શિવસેનાએ મુંબઈ અને મહારાષ્ટ્રના રાજકારણમાં પોતાની હાજરી ભાજપ કરતાં વધારે મજબૂત બનાવવા માટે આ પગલું ભર્યું છે.

મહારાષ્ટ્રના વરિષ્ઠ પત્રકાર અને રાજકીય વિશ્લેષક સંતોષ પ્રધાન ઉદ્ધવ ઠાકરેની આ મુલાકાતને મુંબઈ અને ખાસ કરીને મહારાષ્ટ્રના પરિપ્રેક્ષ્યમાં જોઈ રહ્યા છે.

સંતોષ પ્રધાને કહ્યું, "મારા મતે આ પગલું રાષ્ટ્રીય રાજકારણ કરતાં વધારે સ્થાનિક રાજકારણને અનુરૂપ લેવામાં આવ્યું છે."

"વર્ષ 2014ની લોકસભા ચૂંટણી હોય કે ત્યારબાદ મહારાષ્ટ્રમાં યોજાયેલી વિધાનસભાની ચૂંટણી."

"તાજેતરમાં જ થયેલી મીરા-ભાયંદરની સ્થાનિક સ્વરાજની ચૂંટણીમાં પણ ભાજપ મુંબઈ અને મહારાષ્ટ્રમાં શિવસેના સામે મજબૂત પક્ષ તરીકે ઉભરી આવ્યો છે."

"એમએનએસને (મહારાષ્ટ્ર નવનિર્માણ સેના) કારણે શિવસેનાએ મરાઠા હિતોની રાજનીતિ કરવી પણ અનિવાર્ય છે."

"મુંબઈ અને મહારાષ્ટ્રમાં ગુજરાતી અને ઉત્તર ભારતીયોના મતો શિવસેના કરતાં ભાજપના ફાળે વધુ ગયા છે ."

"આ સ્થિતિના કારણે શિવસેનાએ મહારાષ્ટ્રના મરાઠા સિવાયના વર્ગને આકર્ષવા માટે હિંદુત્વના મજબૂત મુદ્દા તરીકે મંદિરની વાટ ફરી પકડીને એ સંદેશ આપવાનો પ્રયાસ કર્યો છે કે અમે રામ મંદિર અને હિંદુત્વની તરફેણમાં પહેલેથી જ હતા."

પ્રધાનના મતે શિવસેનાના આ પગલાથી ભારતીય જનતા પક્ષને કોઈપણ પ્રકારનું નુકસાન થાય તે અંગે કંઈ પણ કહેવું હાલ પૂરતું ઉતાવળિયું ગણાશે.

જોકે, પ્રધાને એવું...\n\ntl;dr:

શિવસેના પ્રમુખ ઉદ્ધવ ઠાકરે ઉત્તર પ્રદેશના અયોધ્યામાં રામ મંદિર નિર્માણને લઈને થઈ રહેલી વિશ્વ હિંદુ પરિષદની ધર્મસંસદમાં ભાગ લેવા માટે પહોંચ્યા છે.


અયોધ્યા રામમંદિર : શું આ ત્રણ પણ 'બાબરી મસ્જિદ' છે?\nબેગમ બલરાસપુરનો પાછળનો ભાગ

હિંદુ સંગઠનોએ અદાલતોમાં દાવો રજૂ કર્યો હતો કે રામ જન્મસ્થળ ઉપરના મંદિરને તોડીને મસ્જિદ બનાવવામાં આવી છે.

મસ્જિદ સંબંધિત દસ્તાવેજો મુજબ, મોઘલ શાસક બાબરના જનર મીર બાકીએ તેનું નિર્માણ કરાવ્યું હતું.

1992માં બાબરી મસ્જિદનો ધ્વંસ કરી દેવાયો, પરંતુ આ વિસ્તારમાં આવી વધુ ત્રણ મસ્જિદ એવી છે, જેનું નિર્માણ બાબરના કાળમાં કરવામાં આવ્યું હોવાનું માનવામાં આવે છે.

અયોધ્યામાં વિવાદાસ્પદ સ્થળથી થોડે જ દૂર 'મસ્જિદ બેગમ બાલરસ' આવેલી છે, જ્યારે બીજી મસ્જિદ 'બલરાસપુર',જે ફૈઝાબાદ જિલ્લાના દર્શનનગર વિસ્તારમાં આજે પણ હયાત છે.

ત્રીજી મસ્જિદ બાબરકાળમાં બની હોવાનું કહેવાય છે, જેનું નામ 'મસ્જિદ મુમતાઝ શાહ' છે અને તે લખનૌથી ફૈઝાબાદ જવાના રસ્તે મુમતાઝ નગરમાં આવેલી છે.

મેં બાબરી મસ્જિદને અનેક વખત જોઈ હતી, એટલે એવું કહી શકું કે આકારમાં ત્રણેય એનાથી નાની છે, પરંતુ તેમની વચ્ચેની સમાનતા ઉડીને આંખે વળગે એવી છે.

દાખલા તરીકે આ ત્રણેય મસ્જિદમાં એક પણ મિનાર નથી, જ્યારે અન્ય ત્રણ મસ્જિદમાં પણ બાબરી મસ્જિદની જેમ એક મોટો અને બે નાના ગુંબજ છે.

લખનૌસ્થિત ઇતિહાસકાર રોહન તકીના કહેવા મુજબ, જો આ વિસ્તારમાં ઝીણવટભરી નજરે જોવામાં આવે તો માત્ર આ ત્રણ જ નહીં અનેક મસ્જિદ મળશે જે એ કાળની હોય અને એકબીજા સાથે ભારે સમાનતા ધરાવતી હોય.

તકીએ કહ્યું, "આ બધી મસ્જિદની બનાવટમાં બે બાબત નોંધપાત્ર છે. પહેલું એ કે તેમાં મિનાર નથી અને બીજું કે ત્રણ ગુંબજ છે. આ મસ્જિદો અયોધ્યામાં નવાબોનું શાસન શરૂ થયું, તેનાં કરતાં પણ 200 વર્ષ જૂની છે."

"એ બાબત પણ નોંધનીય છે કે આ વિસ્તારમાં આપને 16મી સદી આસપાસ નિર્માણ પામેલી મસ્જિદો વધુ પ્રમાણમાં જોવા મળશે. જેની ઓળખ એ છે કે તેમાં એક કે ત્રણ ગુંબજ હશે. બહુ થોડી મસ્જિદમાં પાંચ ગુંબજ હશે."

"દિલ્હી સલ્તનતની શૈલી ઉપર બનેલી હોવાથી તમને બે ગુંબજવાળી કોઈ મસ્જિદ જોવા નહીં મળે."

બેગમ બાલરસ મસ્જિદ

મધ્યકાલીન ઇતિહાસકાર તથા જવાહરલાલ નહેરુ યુનિવર્સિટીના પૂર્વ પ્રોફેસર હરબંસ મુખિયાના કહેવા પ્રમાણે, "મુઘલ શાસક બાબરના પુસ્તક 'બાબરનામા'માં ઉલ્લેખ છે કે તેઓ બે વખત અયોધ્યા વિસ્તારમાં ગયા હતા."

બીબીસી ગુજરાતી સાથે વાત કરતી વખતે તેમણે જણાવ્યું, " બે દિવસ સુધી તેઓ આસપાસના વિસ્તારમાં રહ્યા હતા. કદાચ અવધના શાસનને લગતી બાબતોને ઉકેલવા માટે ગયા હતા. પુસ્તક અનુસાર તેઓ શિકાર ઉપર પણ ગયા હતા. પુસ્તકમાં મસ્જિદનો કોઈ ઉલ્લેખ નથી,...\n\ntl;dr:

અયોધ્યામાં જે જગ્યાએ વિવાદાસ્પદ બાબરી મસ્જિદ-રામ જન્મભૂમિ ઉપર જે ઢાંચો હતો, તેનું નિર્માણ વર્ષ 1528માં થયું હતું.


અયોધ્યા રામમંદિર : સમતલ કરવાની પ્રક્રિયા દરમિયાન મળેલા અવશેષો પર પ્રશ્નાર્થ\nટ્રસ્ટે જિલ્લાધિકારીની પરવાનગીથી 11 મેથી અહીં સમતલ કરવાનું કામ શરૂ કર્યું હતું.

ટ્રસ્ટે જાહેર કરેલા એક નિવેદનમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે સમતલીકરણ દરમિયાન મોટી સંખ્યામાં પુરાતન અવશેષ, દેવી-દેવતાઓની ખંડિત મૂર્તિઓ, પુષ્પ કળશ તથા અન્ય કલાકૃતિઓ મળી આવી છે.

ટ્રસ્ટના સચિવ ચંપત રાયે મીડિયાને કહ્યું કે અત્યાર સુધી સાત બ્લૅક ટચસ્ટોનના સ્તંભ, છ રૅડસૅન્ડ સ્ટોન, પાંચ ફૂટનું નક્શીકામવાળું શિવલિંગ અને મહેરાબના પથ્થર મળી આવ્યાં છે.

ટ્રસ્ટ પ્રમાણે આ પુરાતન અવશેષો રામમંદિરના પ્રામાણિક તથ્ય છે.

સમતલ કરવાની આ પ્રક્રિયા રામજન્મભૂમિના એ સ્થળ પર ચાલી રહી છે જ્યાં સુપ્રીમ કોર્ટના નિર્ણય પહેલા રામલલા વિરાજમાન હતા.

ક્યારથી ચાલી રહ્યું છે કામ

ટ્રસ્ટ તરફથી એ સ્થળ સુધી પહોંચવા માટે એક ગૅલેરી જેવો રસ્તો બનાવવા માટે ઍંગલ જેવી વસ્તુઓને હઠાવીને સફાઈનું કામ ચાલી રહ્યું છે, જેથી મંદિર નિર્માણની પ્રક્રિયાને આગળ વધારી શકાય.

ચંપતરાયે કહ્યું કે આ પ્રક્રિયામાં ત્રણ જે.સી.બી., એક ક્રેન, બે ટ્રૅક્ટર અને 10 મજૂરો લગાવવામાં આવ્યા છે. તેમણે કહ્યું કે કોરોનાને લઈને સુરક્ષાના માપદંડ, માસ્ક અને સોશિયલ ડિસ્ટન્સિંગનું કડકાઈથી પાલન કરવામાં આવી રહ્યું છે.

અયોધ્યાના જિલ્લાધિકારી અનુજ કુમાર ઝાએ કહ્યું કે ટ્રસ્ટે તેમની પાસે લૉકડાઉનમાં ઢીલ દરમિયાન સ્થળને સમતલ કરવાની પ્રક્રિયા આગળ વધારવાની પરવાનગી માગી હતી અને બધા માપદંડોને ધ્યાને લઈને કામ ચાલી રહ્યું છે.

ત્યાં મળેલા અવશેષો વિશે જિલ્લાધિકારી અનુજ કુમાર ઝાનું કહેવું છે, “અત્યારે જે પણ અવશેષ મળ્યા છે તે ટ્રસ્ટ પાસે જ છે અને તેમની સફાઈનું કામ થઈ રહ્યું છે.”“પુરાતાત્વિક દૃષ્ટિએ હજી તેમનું પરીક્ષણ બાકી છે અને ટૂંક સમયમાં શક્ય બનશે એવું નથી લાગી રહ્યું.”

કહેવાય છે કે સમતલ કરવાની પ્રક્રિયા દરમિયાન જે વસ્તુઓ હાલ મળી છે, તેવી જ વસ્તુઓ અગાઉ પણ મળી હતી.

પહેલાં મળી ચૂક્યા છે અવશેષ

સ્થાનિક પત્રકાર મહેન્દ્ર ત્રિપાઠી કહે છે, “જૂના મંદિરના અવશેષ પહેલા પણ મળ્યા છે. અત્યારે જે વસ્તુઓ મળી રહી છે, તેનાથી જ સંબંધિત વસ્તુઓ છે, ભલે શિવલિંગ, કળશ કે પછી મૂર્તિ હોય, કારણ કે આ જગ્યાને સરકારે નિયંત્રણમાં લીધી પછી ત્યાં રામલલાની મૂર્તિ મૂકવામાં આવી હતી તેથી એ સામાનને સંરક્ષિત ન કરી શકાયો. હવે તે વસ્તુઓ મળી રહી છે.”

પરંતુ બાબરી મસ્જિદ ઍક્શન કમિટીના સંયોજક અને સુન્ની વક્ફ બોર્ડના વકીલ રહ્યા ઝફરયાબ જિલાનીએ આ અવશેષો મળવા...\n\ntl;dr:

અયોધ્યામાં શ્રીરામ જન્મભૂમિ તીર્થ ક્ષેત્ર ટ્રસ્ટે દાવો કર્યો છે કે મંદિર પ્રાંગણને સમતલ કરતી વખતે જૂના મંદિરના અવશેષ મળ્યા છે.


અયોધ્યા રામમંદિર ચુકાદો : સુપ્રીમ કોર્ટમાં પુનર્વિચારણાની અરજીથી શું બદલાશે?\nસુપ્રીમ કોર્ટનો નિર્ણય આવ્યા બાદ અયોધ્યામાં સરયુકિનારે પૂજા કરી રહેલાં શ્રદ્ધાળુ

આ ફેંસલા બાદ ઑલ ઇન્ડિયા મુસ્લિમ પર્સનલ લૉ બોર્ડ અને 'જમિયત ઉલેમા-એ-હિંદ' દ્વારા સુપ્રીમ કોર્ટમાં પુનર્વિચારણા માટે અરજી દાખલ કરવાનો નિર્ણય લેવાયો છે.

એ ઉપરાંત પક્ષકારો પણ સુપ્રીમ કોર્ટના ચુકાદા સામે ફેરવિચારણાની અરજી કરવાના છે.

બોર્ડના સચિવ ઝફરયાબ ઝિલાનીના મતે બોર્ડને સુપ્રીમ કોર્ટના નિર્ણયમાં કેટલાંય બિંદુઓ પર વિરોધાભાસ જણાયો છે અને તેમના મતે કેટલાંય બિંદુઓ પર આ ફેંસલો સમજણથી પર છે.

જોકે, મુખ્ય પક્ષકાર ઇકબાલ અંસારી હાલમાં બોર્ડના આ નિર્ણયથી અંતર જાળવી રહ્યા છે.

તો હવે એ જાણીએ કે આ મામલે આગળ શું થવાની શક્યતા રહેલી છે. આ માટે અમે વાત કરી સુપ્રીમ કોર્ટના વકીલ અને 'અયોધ્યાઝ રામ ટૅમ્પલ ઇન કોર્ટ્સ' પુસ્તકના લેખક વિરાગ ગુપ્તા સાથે.

વિરાગના મતે બંધારણના અનુચ્છેદ 141 અનુસાર સુપ્રીમ કોર્ટનો નિર્ણય દેશમાં સૌ પર લાગુ પડે છે. જોકે, અનુચ્છેદ 137માં એવી જોગવાઈ છે કે જો કોઈ નિર્ણયમાં સ્પષ્ટ અને પ્રગટ ચૂક જણાય તો એના વિરુદ્ધ અરજી દાખલ કરી શકાય છે.

કોણ કરી શકે આવી અરજી?

ઑલ ઇન્ડિયા મુસ્લિમ પર્સનલ લૉ બોર્ડની પત્રકારપરિષદમાં બોર્ડના સચિવ ઝફરયાબ ઝિલાની

આ મામલે લોકો એવો સવાલ કરી શકે છે કે આ અંગે મુસ્લિમ પર્સનલ લૉ બોર્ડ તો મુખ્ય પક્ષકાર નહોતું તો પછી તે આવી અરજી કઈ રીતે કરી શકે?

આનો જવાબ કંઈક એવો હોઈ શકે કે જે લોકો કોઈ મામલાના મુખ્ય પક્ષકાર હોય તેઓ જ પુનર્વિચારણા અંગેની અરજી દાખલ કરી શકે છે. જોકે, સબરીમાલામાં 50થી વધુ પુનર્વિચારણા અરજીઓ દાખલ કરવામાં આવી હતી. જેમાં નવા પક્ષકારો પણ સામેલ હતા.

આર્ટિકલ 377 મામલે પણ પુનર્વિચારણાની અરજી સાથે સુપ્રીમ કોર્ટે 'રીટ પિટિશન' પર પણ વિચાર કર્યો એટલે કે નવી અરજીઓ પર વિચાર કર્યો. એટલે કે આ નવી પરંપરા શરૂ થઈ તો અયોધ્યાના મામલે રિવ્યૂ પિટિશન ઉપરાંત નવી અરજીઓ પણ દાખલ કરવા પર કોઈ પ્રકારની રોક નથી.

બીજી વાત એ પણ છે કે અયોધ્યાના મામલે મુસ્લિમ અને હિંદુ વચ્ચે એક બિનફોજદારી વિવાદ પણ હતો એટલે ફેંસલાથી પ્રભાવિત કોઈ પણ વ્યક્તિ પુર્નવિચારણના અરજી દાખલ કરી શકે છે. આ અરજીનો સ્વીકાર કે અસ્વીકાર કરવો સુપ્રીમ કોર્ટની નવી ખંડપીઠને વિશેષાધિકાર છે.

શું અરજી દાખલ થઈ જ જશે?

અહીં એ વાત પણ ધ્યાન રાખવી જોઈએ કે પુનર્વિચારણાની અરજી મુખ્ય ફેંસલાની વિરુદ્ધ નથી પણ ભૂલોને યોગ્ય કરવા માટેની કાયદાકીય પ્રક્રિયા છે.

એનો અર્થ...\n\ntl;dr:

અયોધ્યામાં જમીનના વિવાદ પર સુપ્રીમ કોર્ટની ખંડપીઠે નવ નવેમ્બરે સર્વસહમતીથી ફેંસલો આપ્યો હતો. ફેંસલામાં વિવાદિત જમીન હિંદુ પક્ષને આપવામાં આવી, જ્યારે સરકારને મંદિરનિર્માણ માટે ટ્રસ્ટ રચવા કહેવાયું. આ ઉપરાંત મુસ્લિમ પક્ષને અયોધ્યામાં કોઈ જગ્યાએ 5 એકર જમીન આપવાનો પણ આદેશ અપાયો.


અયોધ્યા વિવાદ : કોણ છે મંદિર-મસ્જિદના વિવાદ મામલે મધ્યસ્થી કરનારા આ ત્રણ લોકો\nરિટાયર્ડ જસ્ટિસ ફકીર મોહમ્મદ ઇબ્રાહીમ ખલીફુલ્લાના નેતૃત્વમાં બનેલી આ પેનલમાં આર્ટ ઑફ લિંવિંગના સ્થાપક શ્રી શ્રી રવિશંકર અને વરિષ્ઠ વકીલ શ્રીરામ પંચુ હશે.

આ પેનલને મધ્યસ્થીની સંપૂર્ણ પ્રક્રિયા માટે 8 અઠવાડિયાનો સમયગાળો આપવામાં આવ્યો છે.

ઉપરાંત પેનલને ચાર અઠવાડિયા બાદ આ મામલે થયેલી પ્રગતિનો રિપોર્ટ સોંપવાનો પણ નિર્દેશ આપવામાં આવ્યો છે.

કોર્ટે આ મધ્યસ્થી પેનલમાં સામેલ લોકોને જો જરૂર પડે તો વધારે લોકોને પણ સામેલ કરવાની મંજૂરી આપી છે.

અદાલતે આદેશ આપ્યો છે કે મધ્યસ્થતા બંધ રૂમમાં અને સંપૂર્ણ રીતે ગોપનીય રીતે કરવામાં આવશે.

કોર્ટના આદેશ પ્રમાણે મધ્યસ્થતાની સંપૂર્ણ કાર્યવાહી ફૈઝાબાદમાં કરવામાં આવશે.

જોકે, આ ત્રણ મધ્યસ્થી કરનારા લોકો કોણ છે?

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

રિટાયર્ડ જસ્ટિસ ખલ્લીફુલ્લા

મધ્યસ્થતા માટે બનાવેલી પેનલનું નેતૃત્વ કરનારા જસ્ટિસ ખલ્લીફુલ્લા તમિલનાડુના કરાઈકુંડી ગામથી આવે છે.

1975માં વકીલ તરીકે નોંધણી કરાવનારા ખલ્લીફુલ્લા સ્વર્ગસ્થ જસ્ટિસ એમ. ફકીર મોહમ્મદના પુત્ર છે.

તેઓ ખૂબ જ સક્રિય મજૂર કાયદાને લગતા વકીલમાંના એક હતા.

તેઓ તમિલનાડુ વીજળી બોર્ડના સ્થાયી સલાહકાર પણ રહી ચૂક્યા છે.

વર્ષ 2000માં તેમની મદ્રાસ હાઈકોર્ટમાં કાયમી જજ તરીકે નિમણૂક થઈ હતી.

મદ્રાસ હાઈકોર્ટમાં તેમણે કેટલાક યાદગાર ચુકાદાઓ આપ્યા હતા.

જે બાદ સપ્ટેમ્બર 2011માં તેમની જમ્મુ-કાશ્મીર હાઈકોર્ટના કાર્યકારી મુખ્ય ન્યાયાધીશ તરીકે નિમણૂક કરવામાં આવી હતી.

જસ્ટીસ ખલ્લીફુલ્લા તે સમયના સુપ્રીમ કોર્ટના મુખ્ય ન્યાયાધીશ ટી. એસ. ઠાકુરની એ બૅન્ચનો હિસ્સો હતા, જેણે ભારતીય ક્રિકેટ કંટ્રોલ બોર્ડમાં પાયાના ફેરફારો કરવાનો આદેશ આપ્યો હતો.

22 જુલાઈ, 2016માં તેઓ નિવૃત્ત થયા હતા.

શ્રી શ્રી રવિશંકર

શ્રી શ્રી રવિશંકરનો જન્મ વર્ષ 1956માં તમિલનાડુના પાપનાસમ ગામમાં એક તમિલ ઐય્યર પરિવારમાં થયો હતો.

તેઓ એક આધ્યાત્મિક ગુરુ છે અને તણાવમુક્ત અને હિંસામુક્ત જગતની તેઓ વકાલત કરે છે.

શ્રી શ્રી રવિશંકરે આર્ટ ઑફ લિવિંગ અને ઇન્ટરનેશનલ ઍસોસિયેશન ફૉર હ્યુમન વૅલ્યુસની સ્થાપના કરી છે.

શ્રી શ્રી રવિશંકરે પહેલાંથી જ એ સૂચન કરી ચૂક્યા છે કે અયોધ્યા વિવાદનો ઉકેલ કોર્ટની બહાર મધ્યસ્થી દ્વારા લાવવામાં આવે.

ગયા વર્ષે તેમણે કહ્યું હતું કે અયોધ્યા વિવાદનો એકમાત્ર ઉકેલ એ છે કે હિંદુ અને મુસ્લિમોના સહયોગથી ભવ્ય રામમંદિર બનાવવામાં આવે.

માર્ચ 20017માં...\n\ntl;dr:

સુપ્રીમ કોર્ટે શુક્રવારે અયોધ્યા રામજન્મભૂમિ-બાબરી મસ્જિદ વિવાદને ઉકેલવા માટે ત્રણ મધ્યસ્થીઓની પેનલ બનાવી છે.


અયોધ્યા વિવાદ : મધ્યસ્થતા નિષ્ફળ, હવે 6 ઑગસ્ટથી સુનાવણી, શું છે સમગ્ર મામલો?\nઆ સાથે જ કોર્ટે કહ્યું છે કે મધ્યસ્થતા કરનારી સમિતિ સફળ થઈ નથી. રામજન્મભૂમિ મામલા પર બનાવવામાં આવેલી સમિતિમાં સહમતી બની શકી નથી.

સુપ્રીમ કોર્ટ દ્વારા આ સમિતિ 8 માર્ચના રોજ રચવામાં આવી હતી. જેમાં સુપ્રીમ કોર્ટના પૂર્વ જજ જસ્ટિસ ખલીફુલ્લા, વરિષ્ઠ વકીલ શ્રીરામ પંચુ અને આધ્યાત્મિક ગુરુ શ્રી શ્રી રવિશંકર સામેલ હતા.

હિંદુ અને મુસ્લિમ પક્ષકારો વચ્ચે સહમતિ બનાવવા માટે અયોધ્યા મધ્યસ્થતા સમિતિને 31 જુલાઈ સુધીનો સમય આપવામાં આવ્યો હતો.

અલાહાબાદ હાઈકોર્ટે આપેલા 2010માં આ મામલે આપેલા ચુકાદા પર હવે દરરોજ સુનાવણી થશે.

આ સમિતિએ બંધ પરબીડિયામાં પોતાનો રિપોર્ટ સુપ્રીમ કોર્ટને સોંપ્યો હતો.

શું હતો 2010નો ચુકાદો?

અલાહાબાદ હાઈકોર્ટ

વર્ષ 2010માં અલાહાબાદ હાઈકોર્ટે ચુકાદો આપ્યો હતો અને એ ચુકાદાને પડકારાતા સુપ્રીમ કોર્ટમાં અરજી કરાઈ હતી.

અલાહાબાદ હાઈકોર્ટે તેમના ચુકાદામાં વિવાદિત જમીન અંગે ચુકાદો આપ્યો હતો.

જેમાં 2.77 એકર જમીન સુન્ની વક્ફ બોર્ડ, નિર્મોહી અખાડા અને રામ લલા વચ્ચે સરખે હિસ્સે વહેંચવાનો નિર્ણય હતો.

અયોધ્યામાં રામજન્મભૂમિ વિવાદ શું છે?

અયોધ્યા વિવાદ ભારતમાં એક રાજનૈતિક મુદ્દો બની ગયો છે. કેટલાંક હિંદુ સંગઠનોના કાર્યકર્તાઓએ 6 ડિસેમ્બર 1992માં અયોધ્યામાં બાબરી મસ્જિદ તોડી પાડી હતી.

ભારતીય જનતા પક્ષ અને વિશ્વ હિંદુ પરિષદ સહિત ઘણાં હિંદુ સંગઠનોનો દાવો છે કે હિંદુ દેવ રામનો જન્મ બરાબર એ જ જગ્યા એ થયો હતો, જ્યાં બાબરી મસ્જિદ હતી.

તેઓ એવો પણ દાવો કરે છે કે બાબરી મસ્જિદ એક મંદિરને તોડીને બનાવાઈ હતી.

બાબરી મસ્જિદ તોડી પડાયા બાદ દેશમાં રમખાણો ફાટી નીકળ્યાં અને કોર્ટમાં આ વિવાદિત જમીનના હસ્તાંતરણની માગ ઉઠાવવામાં આવી.

વિવાદિત જમીનની માલિકીના હકનો મામલો સુપ્રીમ કોર્ટમાં 1949થી ચાલી રહ્યો છે.

ક્યારથી શરૂ થયો વિવાદ?

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

અયોધ્યા મામલા પર સુપ્રીમ કોર્ટે કહ્યું છે કે હવે 6 ઑગ્સ્ટથી ખુલી અદાલતમાં સુનાવણી થશે.


અયોધ્યા વિવાદ : રામ જન્મભૂમિ અને બાબરી મસ્જિદ કેસમાં અદાલતના દાવપેચની અત્યાર સુધીની કહાણી\nછેલ્લી સુનાવણીના એક દિવસ અને એક કલાક પહેલાં 16 ઑક્ટોબર, 2019ના રોજ સુનાવણી પૂરી થવાની જાહેરાત કરી દેવાઈ.

સાથે જ ન્યાયાલયે એવું પણ કહ્યું કે જો દલીલો બાકી હોય તો સંબંધિત પક્ષો 3 દિવસમાં લેખિત સ્વરૂપે પોતાની દલીલો રજૂ કરી શકે છે.

આ કેસની સુનાવણી સુપ્રીમ કોર્ટની એક કોન્સ્ટિટ્યુશનલ બૅન્ચ કરી રહી છે. રામ મંદિર-બાબરી મસ્જિદ વિવાદ પર 16 ઑક્ટોબર, 2019ના રોજ સુનાવણી પૂર્ણ થઈ ગઈ અને હવે એવું માનવામાં આવી રહ્યું છે કે સુપ્રીમ કોર્ટ પોતાનો નિર્ણય નવેમ્બર, 2019માં સંભળાવશે, કારણ કે મુખ્ય ન્યાયાધીશ રંજન ગોગોઈ 17 નવેમ્બરના રોજ નિવૃત થઈ રહ્યા છે.

આ પીઠના અધ્યક્ષ ભારતના મુખ્ય ન્યાયાધીશ રંજન ગોગોઈ છે. લગભગ 40 દિવસ સુધી ચાલેલી સુનાવણી બાદ કોર્ટે પોતાનો નિર્ણય સુરક્ષિત રાખ્યો છે.

16 ઑક્ટોબર, 2019ના રોજ આ કેસની સુનાવણી પૂર્ણ થઈ ગઈ, ત્યાર બાદ ખબર પડી કે ભારતની સુપ્રીમ કોર્ટના ઇતિહાસમાં આ બીજી સૌથી લાંબી ચાલનારી સુનાવણી હતી.

આ પહેલાં, માઇલસ્ટોન કહેવાતા કેશવાનંદ ભારતી કેસની સુનાવણી સુપ્રીમ કોર્ટે 68 દિવસો સુધી કરી હતી.

સૌથી લાંબી ચાલેલી ત્રીજા ક્રમની સુનાવણી આધારકાર્ડની બંધારણીય માન્યતા અંગેની હતી જે 38 દિવસ ચાલી હતી.

અયોધ્યા કેસમાં અદાલતની અંદર આ લાંબી સુનાવણીમાં શું થયું તે સમજીએ.

સમાધાનની નિષ્ફળ કોશિશ

ભારતની સુપ્રીમ કોર્ટમાં આ કેસની સુનાવણી 38 દિવસ સુધી ચાલી હતી. રામમંદિર અને બાબરી મસ્જિદ વિવાદની સુનાવણી કરનાર  સુપ્રીમ કોર્ટની બંધારણીય પીઠના બીજા 4 માનનીય ન્યાયાધીશો નામ કંઈક આ પ્રમાણે છે, જસ્ટિસ શરદ અરવિંદ બોબડે, જસ્ટિસ અશોક ભૂષણ, જસ્ટિસ ડી.વાય. ચ્રદ્રચૂડ અને જસ્ટિસ એસ. અબ્દુલ નઝીર. દેશની સુપ્રીમ કોર્ટે 6 ઑગસ્ટથી આ કેસની પ્રતિદિન સુનાવણી કરી હતી.

એટલે કે અઠવાડિયામાં પાંચ દિવસ. આ પહેલાં રિટાયર્ડ જસ્ટિસ એફએમઆઈ કલીફુલ્લાહની અધ્યક્ષતાવાળી 3 સદસ્યની મધ્યસ્થતા પેનલની આ વિવાદની સમાધાન મારફતે નિરાકરણ શોધવાની કોશિશ નાકામ થઈ ગઈ હતી.

સુપ્રીમ કોર્ટમાં ચાલી રહેલા આ કેસની સુનાવણી, 30 સપ્ટેમ્બર, 2010ના રોજ આ કેસ અંગે અલાહાબાદ હાઈ કોર્ટના નિર્ણય વિરુદ્ધ  દાખલ કરાયેલી અપીલોના આધારે કરાઈ રહી હતી.

અલાહાબાદ હાઈ કોર્ટે 9 વર્ષ પહેલાં અયોધ્યાની વિવાદિત 2.77 એકર જમીનને 3 બરાબર ભાગમાં વહેંચી દેવાનો નિર્ણય સંભળાવ્યો હતો.

હાઈકોર્ટે આ જમીનને રામલલા, સુન્ની વક્ફ બોર્ડ અને નિર્મોહી અખાડા વચ્ચે  સમાન ભાગમાં વહેંચવાનો નિર્ણય સંભળાવ્યો...\n\ntl;dr:

રાજકીય દૃષ્ટિએ અત્યંત સંવેદનશીલ રામ મંદિર અને બાબરી મસ્જિદની જમીનના માલિકીહક અંગેનો કેસની સુનાવણી આજે પૂરી થઈ ગઈ છે અને સર્વોચ્ચ અદાલતે પોતાનો નિર્ણય અનામત રાખ્યો છે.


અયોધ્યા વિવાદ કેસ : સુપ્રીમ કોર્ટમાં નકશો ફાડનારા વકીલ રાજીવ ધવન કોણ છે?\nવરિષ્ઠ ધારાશાસ્ત્રી ડૉક્ટર રાજીવ ધવન

મુસ્લિમ પક્ષ તરફથી દલીલ કરી રહેલા સિનિયર વકીલ રાજીવ ધવને અયોધ્યા પરના એક પુસ્તકના નકશાને ફાડી નાખ્યો હતો.

આ ઘટના બાબતે અખિલ ભારતીય હિંદુ મહાસભાએ બાર કાઉન્સિલમાં ફરિયાદ કરી છે.

અખિલ ભારતીય હિંદુ મહાસભા તરફથી દલીલો કરી રહેલા વકીલ વિકાસ સિંહ એક પુસ્તકના નકશાને ખૂબ જ ઉત્સાહ સાથે દેખાડી રહ્યા હતા.

તેને બતાવીને હિંદુ મહાસભા કોર્ટમાં એ સાબિત કરવાની કોશિશ કરી રહી હતી કે રામનો જન્મ ત્યાં જ થયો હતો.

સિનિયર વકીલ વિકાસ સિંહ કોર્ટ રૂમમાં આ પુસ્તકને બતાવવાની મંજૂરી માગવાની ખૂબ જ ઉત્સાહથી કોશિશ કરી રહ્યા હતા. આ સમયે ધવન પોતાના પર કાબૂ રાખી શક્યા નહીં.

રાજીવ ધવનને આ મામલે ગુસ્સો આવ્યો અને તેમણે જજને કહ્યું, "માઇ લૉર્ડ, આને કોર્ટમાં શા માટે બતાવવામાં આવી રહ્યો છે, શું આ નકશાને ફાડવાની મંજૂરી છે?"

મુખ્ય ન્યાયાધીશ જસ્ટિસ રંજન ગોગોઈની અધ્યક્ષતાવાળી બેન્ચે આ મામલે કશું ના કહ્યું, જજ રાજીવ ધવનને સાંભળતા રહ્યા.

ડૉ. ધવને કહ્યું કે અંતિમ સમયે આ નકશા પર ભરોસો ના કરવો જોઈએ. ધવને કોર્ટને અનુરોધ કર્યો કે આ નકશાને બતાવવાની મંજૂરી ના આપવી જોઈએ.

નકશો ફાડી નખાયો

વિકાસ સિંહ કોર્ટને કહી રહ્યા હતા કે પૂર્વ આઈપીએસ અધિકારી કિશોર કૃણાલના પુસ્તક 'અયોધ્યા રિવિઝિટેડ'ના નકશાને બતાવવાની અનુમતી મળવી જોઈએ અને કોર્ટ તેના પર ભરોસો કરી શકે છે.

આખરે વિકાસ સિંહે કહ્યું કે તેઓ કોર્ટને આ નકશો રેકૉર્ડમાં રાખવા માટે કહેશે નહીં.

આ ડ્રામા બાદ મુખ્ય ન્યાયાધીશ રંજન ગોગોઈએ વકીલોને કહ્યું કે આ કેવી ચર્ચા ચાલી રહી છે? જો આ દિશામાં ચર્ચા ચાલતી રહી તો અમે ઊઠીને જતા રહીશું.

જે બાદ વિકાસ સિંહે સ્થિતિને સંભાળવાની કોશિશ કરી અને માફી માગી. વિકાસ સિંહે કહ્યું કે તેઓ હંમેશાં કોર્ટના અનુશાસનનું પાલન કરે છે.

જે બાદ ધવને આ નકશાને કોર્ટરૂમમાં જ ફાડી નાખ્યો. વકીલો અને વિઝિટરોથી ખચોખચ ભરેલા કોર્ટરૂમમાં બધા લોકો અચંબામાં પડી ગયા.

કોણ છે રાજીવ ધવન?

1994માં અયોધ્યા મામલામાં ચર્ચામાં આવેલા રાજીવ ધવન સુપ્રીમ કોર્ટના વરિષ્ઠ વકીલ છે.

તેમણે અલાહાબાદ અને શેરવુડ સ્કૂલ, નૈનીતાલમાં અભ્યાસ કર્યો છે.

અલાહાબાદ યુનિવર્સિટીમાંથી બીએ. એલએલબી, કેમ્બ્રિજ યુનિવર્સિટીમાંથી બીએ એમએ અને લંડન યુનિવર્સિટીમાંથી પીએડીની પદવી પ્રાપ્ત કરી છે.

1994થી તેઓ સુપ્રીમ કોર્ટના વકીલ છે અને દેશના અનેક મહત્ત્વના કેસોમાં તેઓ દલીલો કરી ચૂક્યા છે.

વકીલ...\n\ntl;dr:

સુપ્રીમ કોર્ટમાં ગુરુવારે અયોધ્યામાં રામજન્મભૂમિ વિવાદની સુનાવણી દરમિયાન એક સમયે એવું લાગ્યું કે જાણે બોલીવૂડ ફિલ્મમાં આવતી કોર્ટનો નજારો છે.


અયોધ્યા વિવાદ નહીં ઉકેલાય તો ભારત સીરિયા બનશે: શ્રી શ્રી રવિશંકર\nરામ મંદિરના મુદ્દા પર શ્રી શ્રી રવિશંકરે કહ્યું કે જો અયોધ્યા વિવાદનો ઉકેલ નહીં આવે તો ભારતમાં સીરિયા જેવી પરિસ્થિતિ ઊભી થશે.

શ્રી શ્રી રવિશંકરે આ વાતો ઇન્ડિયા ટૂડે અને એનડીટીવીને આપેલા એક ઇન્ટરવ્યૂ દરમિયાન કહી હતી.

શ્રી શ્રી રવિશંકરે એનડીટીવીને જણાવ્યું, "જો કોર્ટ કહે છે કે આ જગ્યા બાબરી મસ્જિદની છે તો શું લોકો આ વાતને સહેલાઇથી અને ખુશીથી માની લેશે? 500 વર્ષોથી મંદિરની લડાઈ લડી રહેલા બહુસંખ્યકો માટે આ વાત કડવી ગોળી સમાન હશે. આવી સ્થિતિમાં હિંસા પણ ફેલાઈ શકે છે."

શ્રી શ્રી રવિશંકરે એમ પણ જણાવ્યું, "મુસ્લિમોએ સદ્ભાવના વ્યક્ત કરતાં અયોધ્યા પર પોતાનો દાવો છોડી દેવો જોઈએ. અયોધ્યા મુસ્લિમોની આસ્થાનું સ્થાન નથી."

તમને આ પણ વાંચવું ગમશે

જો કોર્ટ મંદિરના પક્ષમાં નિર્ણય સંભળાવે છે તો મુસ્લિમ હારનો અનુભવ કરશે. તેઓ ન્યાય વ્યવસ્થામાં પોતાનો વિશ્વાસ ગુમાવી શકે છે. આ પરિસ્થિતિમાં તેઓ અતિવાદ તરફ આગળ વધી શકે છે. આપણે શાંતિ ઇચ્છીએ છીએ.

ઇસ્લામમાં વિવાદીત સ્થળે ઇબાદત કરવાની પરવાનગી નથી. ભગવાન રામ બીજી કોઈ જગ્યાએ જન્મ લઈ શકતા નથી.

શ્રી શ્રી રવિશંકરનાં આ નિવેદન પર ચર્ચા શરૂ થઈ ગઈ છે. ઘણાં લોકોએ તેમના પ્રસ્તાવ પર સવાલ ઉઠાવ્યા છે.

નિવેદન પર ચર્ચા

વરિષ્ઠ પત્રકાર રાજદીપ સરદેસાઈએ ટ્વિટર પર સવાલ કર્યો, "શું તેઓ અંગત હેસિયતથી બોલી રહ્યા છે કે પછી ભારત સરકાર અથવા વીએચપી તરફથી."

દૈનિક સમાચારપત્ર અમર ઉજાલાના આધારે પૂર્વ સાંસદ ડૉ. રામવિલાસ વેદાંતીએ શ્રી શ્રી રવિશંકરના પ્રયાસ પર સવાલ ઉઠાવતા કહ્યું, "અયોધ્યામાં રામ મંદિર નિર્માણની ઠેકાદારી લેવા વાળા આખરે તેઓ છે કોણ. રાષ્ટ્રીય સ્વયં સેવક સંઘના પ્રમુખ મોહન ભાગવત પણ અયોધ્યામાં શ્રી શ્રીની દખલગીરી ઇચ્છતા નથી."

શ્રી શ્રી રવિશંકર ક્યારે ક્યારે ચર્ચાનું કેન્દ્ર બન્યા?

લગભગ છ વર્ષ પહેલાં માર્ચ મહિનામાં આધ્યાત્મિક ગુરૂ શ્રી શ્રી રવિશંકર પાકિસ્તાનના પ્રવાસે હતા.

પાકિસ્તાનની રાજધાની ઇસ્લામાબાદમાં પોતાના એક આશ્રમની સ્થાપના બાદ તેમણે બીબીસીને કહ્યું કે તેઓ 'તાલિબાન અને બીજા ઉગ્રવાદીઓ સાથે વાત કરવા માટે તૈયાર છે.'

એક લાંબા સાક્ષાત્કાર દરમિયાન શ્રી શ્રી રવિશંકરે દાવો કર્યો, "મારો પહેલેથી ઉદ્દેશ રહ્યો છે કે ગમે તે રીતે લોકો વચ્ચેનું અંતર ઓછું કરવામાં આવે. શાંતિ અને સ્થિરતાની નવી લહેર આવે."

જોકે, આ દિશામાં તેમના પ્રયાસ શું થઈ રહ્યા અને તેના પરિણામ શું આવ્યા તે અંગે કોઈ પ્રામાણિક જાણકારી...\n\ntl;dr:

'આર્ટ ઑફ લિવિંગ'ના શ્રી શ્રી રવિશંકર અયોધ્યા વિવાદ અંગે કોર્ટની બહાર સમાધાન લાવવા પ્રયાસ કરી રહ્યા છે.


અયોધ્યા વિવાદ મામલે સુનાવણી પૂર્ણ, સુપ્રીમ કોર્ટે ચુકાદો અનામત રાખ્યો\nઅગાઉ જસ્ટિસ ગોગોઈએ કહ્યું, "અમે સાંજે પાંચ વાગ્યા સુધીમાં સુનાવણી પૂર્ણ કરી લઈશું. હવે બહુ થયું."

એવું માનવામાં આવી રહ્યું છે કે 134 વર્ષ જૂના આ વિવાદમાં જસ્ટિસ રંજન ગોગોઈ 17 નવેમ્બરના રોજ રિટાયર થતાં પહેલાં ચુકાદો સંભળાવી દેશે.

બુધવારે સુપ્રીમ કોર્ટમાં આ મામલે આખરી દલીલો થઈ. હિંદુ અને મુસ્લિમ પક્ષકારો તરફથી પોતપોતાની છેલ્લી દલીલો કોર્ટ સમક્ષ રાખી.

6 ઑગસ્ટથી સુપ્રીમ કોર્ટ આ મામલાની દરરોજ સુનાવણી કરી રહી છે.

અંતિમ સુનાવણીને જોતાં જ અયોધ્યામાં સોમવારથી કલમ 144 લાગુ કરી દેવામાં આવી છે.

શહેરની ચારે બાજુ અને ઠેર ઠેર પોલીસ અને અર્ધ લશ્કરી દળોના જવાનોનો પહેરો ગોઠવી દેવાયો છે.

શહેરમાં અંદર જવા માટે અત્યારે કારસેવકપુરમવાળા રસ્તા પરથી જ પસાર થવું પડે છે.

કારસેવકપુરમમાં પથ્થરો ઘડવાનું કામ છેલ્લાં કેટલાંય વર્ષોથી ચાલી રહ્યું છે એટલી જ તેજ ગતિથી હાલ પણ ચાલી રહ્યું છે.

મહારાષ્ટ્રના સતારા જિલ્લાથી આવેલા વયોવૃદ્ધ શ્રદ્ધાળુ શારદાનાથે કહ્યું, "એવું લાગે છે કે બહુ જલદી આ શિલાઓનો ઉપયોગ થવાનો છે."

હનુમાનગઢી ચોકમાં કેટલાક લોકો સાથે અમે સુપ્રીમ કોર્ટમાં ચાલી રહેલી સુનાવણી વિશે વાતચીત કરી.

વાસણની દુકાનના માલિક શૈલેન્દ્ર કુમારે કહ્યું, "સુપ્રીમ કોર્ટ આ મહિને ચુકાદો આપી દેશે અને કદાચ આવતા મહિનાથી મંદિર નિર્માણનું કામ શરૂ થઈ જશે."

"પરંતુ શું ચુકાદો મંદિર માટે જ આવશે? ચુકાદો મસ્જિદ માટે પણ આવી શકે છે," એવા સવાલનો જવાબ તેમણે એવા હાસ્ય સાથે આપ્યો જાણે કે તેમને પહેલેથી બધી ખબર હોય.

જોકે, ત્યાં ઊભેલા લોકોમાંથી કેટલાક એવા પણ હતા, જેઓ મંદિર માટે થઈ રહેલી કથિત રાજનીતિ સામે નારાજ હતા.

તેમાં બી.કૉમ કરી રહેલા એક યુવાન ધર્મેન્દ્ર સોનકર બહુ નિરાશા સાથે કહે છે, "મંદિરે બને ત્યારે જ ખબર પડે. મને તો કોઈ આશા દેખાતી નથી."

બીજી બાજુ રામજન્મભૂમિ તરફ જવાના માર્ગે લોકોની અવરજવર લગભગ પહેલાં જેટલી જ છે.

બજારથી શરૂ કરીને હનુમાનગઢી સુધીના રામજન્મભૂમિ માર્ગ પર એવું કશું જોવા નથી મળતું, જેથી એવું લાગે કે શહેરમાં કલમ 144 લગાવી દેવાઈ છે અને લોકો એક સાથે એકઠા થઈ શકે નહીં.

જોકે કામકાજ ચાલી રહ્યું છે એટલે કેટલાક રસ્તા સાવ બંધ કરી દેવાયા છે. તેના કારણે બાકીના માર્ગો પર ઠેર ઠેર ટ્રાફિક જામ જેવી સ્થિતિ જોવા મળે છે.

લાંબા સમયથી ચાલી રહેલા અયોધ્યા ભૂમિ વિવાદ કેસની સુનાવણી હાલમાં સુપ્રીમ કોર્ટમાં છેલ્લા તબક્કામાં છે.

મુખ્ય ન્યાયાધીશ રંજન ગોગોઇની...\n\ntl;dr:

સુપ્રીમ કોર્ટના મુખ્ય ન્યાયાધીશ જસ્ટિસ રંજન ગોગોઈના વડપણ હેઠળની બેન્ચે રાજકીય રૂપથી સંવેદનશીલ અયોધ્યામાં રામજન્મભૂમિ-બાબરી મસ્જિદ વિવાદ પર સુનાવણી પૂર્ણ કરી દીધી છે અને ચુકાદો અનામત રાખ્યો છે.


અયોધ્યા વિવાદ મામલે સુપ્રીમ કોર્ટના ચુકાદાનો સારાંશ\nસાથે-સાથે 1993માં કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા અયોધ્યામાં જમીન અધિગ્રહણ કાનૂનની સ્કીમ પ્રમાણે વિવાદના સમાધાનના આદેશ આપ્યા છે.

ચુકાદાના પેરા 805માં સુપ્રીમ કોર્ટે નિર્મોહી અખાડાના કેસને નિશ્ચિત સમયમર્યાદા બાદ દાખલ કરવાના કારણે રદ કરી દીધો હતો.

કોર્ટે નિર્મોહી અખાડાનો રામજન્મભૂમિ મંદિરના પ્રબંધક હોવાનો દાવો પણ ફગાવી દીધો છે પરંતુ બંધારણના અનુચ્છેદ 142માં તેની પાસે વિશેષાધિકાર છે.

તેનો ઉપયોગ કરતા કેન્દ્ર સરકારને નિર્દેશ આપવામાં આવ્યા છે કે પરિસરમાં નિર્મોહી અખાડાની ઐતિહાસિક ભૂમિકાને ધ્યાનમાં રાખતા તેને મંદિર નિર્માણ માટે બનતા ટ્રસ્ટના મૅનેજમેન્ટમાં યોગ્ય સ્થાન આપવામાં આવે.

સુપ્રીમ કોર્ટે હાઈકોર્ટના એ નિર્ણયને પલટી નાખ્યો છે કે જેમાં સુન્ની વકફ બોર્ડે કેસને સમયમર્યાદાની બહારનો ગણાવ્યો હતો.

સુપ્રીમ કોર્ટે બંધારણમાં પોતાના વિશેષાધિકારનો ઉપયોગ કરતા સુન્ની વકફ બોર્ડને નવી મસ્જિદ બનાવવા માટે પાંચ એકર જમીન ફાળવવાનો નિર્દેશ આપ્યો છે.

સુપ્રીમ કોર્ટે કહ્યું છે કે કેન્દ્ર સરકાર વર્ષ 1993માં અધિગ્રહીત 67 એકર જમીનમાંથી સુન્ની વકફ બોર્ડને જમીન ફાળવશે અથવા રાજ્ય સરકાર અયોધ્યાના કોઈ પ્રમુખ સ્થળ પર આ જમીન ફાળવશે.

કોર્ટે એમ પણ કહ્યું છે કે સુન્ની વકફ બોર્ડ આ જમીન પર મસ્જિદ બનાવવા માટે જરૂરી પગલાં ઉઠાવવા સ્વતંત્ર છે એટલે કે તેના પર કોઈ દબાણ કરવામાં આવશે નહીં.

ચુકાદામાં એ પણ કહેવામાં આવ્યું છે કે સૌથી પહેલો કેસ દાખલ કરનારા હિંદુ મહાસભાના નેતા રામગોપાલ વિશારદને મંદિરમાં પૂજાનો અધિકાર હશે.

તેમણે વર્ષ 1949માં મસ્જિદમાં મૂર્તિઓ રખાયા બાદ આ અધિકાર માગ્યો હતો.

વિશારદ હવે આ દુનિયામાં નથી અને તેમના ઉત્તરાધિકારી કેસના પક્ષકાર છે. એક રીતે આ તેમની જીત થઈ છે.

કોર્ટે ભગવાન રામલલ્લા વિરાજમાનનો દાવો મંજૂર કરતા કેન્દ્ર સરકારને નિર્દેશ આપ્યો છે કે તેઓ જજમૅન્ટના ત્રણ મહિનાની અંદર મંદિર નિર્માણ માટે એક કાર્ય યોજના પ્રસ્તુત કરે.

કોર્ટે કહ્યું છે કે આ કાર્ય યોજના 1993માં બનેલા અધિગ્રહણ કાયદાની કલમ 6 અને 7 અંતર્ગત હશે.

કલમ 6માં મંદિર નિર્માણ માટે એક ટ્રસ્ટ ગઠિત કરવાની વાત છે જેના સંચાલન માટે એક બોર્ડ ઑફ ટ્રસ્ટીઝ હશે.

આ ટ્રસ્ટને મંદિરના નિર્માણ અને આસપાસ જરૂરી વ્યવસ્થાઓ કરવાનો અધિકાર હશે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

સુપ્રીમ કોર્ટે મોટાભાગે અયોધ્યા વિવાદ મામલે પોતાના નિર્ણયમાં અલાહાબાદ હાઈકોર્ટના ચુકાદાનું અનુમોદન કર્યું છે.


અયોધ્યા વિવાદનો ચુકાદો : 'હિંદુ આસ્થાને મહત્ત્વ મળવું નિરાશાજનક'\nકોર્ટે સ્વીકાર્યું કે બાબરી મસ્જિદની નીચે એક સંરચના મળી આવી હતી, જે ઇસ્લામિક નહોતી. અયોધ્યા પર ફેંસલો સંભળાવતા મુખ્ય ન્યાયાધીશ જસ્ટીસ રંજન ગોગોઈએ કહ્યું કે પુરાતત્વવિજ્ઞાનને અવગણી શકાય નહીં.

'રામજન્મભૂમિ-બાબરી મસ્જિદ : અ હિસ્ટૉરિયન્સ રિપોર્ટ ટૂ ધ નેશન'ને ચાર સ્વતંત્ર ઇતિહાસકારોની ટીમે તૈયાર કર્યો છે. આ રિપોર્ટને સરકારને સોંપવામાં આવ્યો હતો.

પ્રોફેસર સૂરજ ભાણ, અતહર અલી, આર. એસ. શર્મા અને ડી. એન. જ્હાએ ઐતિહાસિક અને પુરાતાત્ત્વિક પુરાવાની તપાસ કરીને પોતાના રિપોર્ટમાં એ માન્યતાને નકારી દીધી, જેમાં કહેવામાં આવતું હતું કે બાબરી મસ્જિદ નીચે એક હિંદુ મંદિર હતું.

રિપોર્ટના લેખક અને જાણીતા ઇતિહાસકાર પ્રોફેસર ડી. એન. જ્હાએ સુપ્રીમ કોર્ટના ચુકાદા પર પોતાની પ્રતિક્રિયા આપી છે.

પ્રોફેસર ડી. એન. જ્હાનો દૃષ્ટિકોણ

આ ટીમના પ્રોફેસરો સૂરજ ભાણ, અતહર અલી, આર. એસ. શર્મા અને ડી. એન. જ્હાએ બાબરી મસ્જિદની જમીનની હેઠળ હિંદુ મંદિર હોવાનાના દાવાને ફગાવતા ઐતિહાસિક અને પુરાતત્ત્વના પુરાવા એકઠા કર્યા હતા. ચુકાદાને લઈને તેમણે પોતાની પ્રતિક્રિયા રજૂ કરી હતી.

જ્યારે તેમને પૂછવામા આવ્યું કે તેઓ ચુકાદાને કઈ રીતે જૂએ છે ત્યારે તેમણે કહ્યું, "ચુકાદો હિંદુ શ્રદ્ધાને પ્રાથમિકતા આપે છે અને ક્ષતિપૂર્ણ પુરાતત્ત્વ વિજ્ઞાનને ચુકાદાનો આધાર બનાવાયું છે. આખરે એવું કહી શકાય કે ચુકાદો ભારે નિરાશાજનક છે."

પોતાના ફૅક્ટ ફાઇન્ડિંગ રિપોર્ટ અંગે વાત કરતાં તેમણે જણાવ્યું, "બાબરી મસ્જિદને ધ્વંશ કરાઈ એ પહેલાં અમે સોંપેલા રિપોર્ટમાં એ વખતે હાજર તમામ પુરાવાને ધ્યાને લીધા હતા. એની ઝીણવટપૂર્ણ તપાસમાં અમને જાણવા મળ્યું હતું કે મસ્જિદની જમીનની નીચે કોઈ રામમંદિર નહોતું."

વિવાદિત સ્થળની પાસે ખોદકામ

આ મામલે આર્કિયૉલૉજીકલ સર્વે ઑફ ઇન્ડિયા(ASI)ની ભૂમિકા અંગે વાત કરતાં તેમણે જણાવ્યું, "અયોધ્યાના વિવાદમાં એએસઆઈએ શંકાસ્પદ ભૂમિકા ભજવી છે. ધ્વંશ પહેલાં જ્યારે અમે અયોધ્યાની પ્રાચીનતા શોધવા માટે પુરાના કિલ્લા ગયા ત્યારે ASIએ અગત્યના પુરાવા ધરાવતી ''ટ્રૅન્ચ 4'ની નોંધપોથી નહોતી આપી."

"પુરાવાને દબાવવાની આ સ્પષ્ટ વાત હતી અને ધ્વંશ બાદ ASIએ પહેલાંથી જ મન બનાવીને ખનન કર્યું. એમણે પુરાવા છુપાવ્યા હતા અને વિરોધી થિયરી ઊભી થઈ. ASI પાસેથી લોકો વૈજ્ઞાનિક ઢબે ખનનની અપેક્ષા રાખે છે.

આ ચુકાદાનો ભારત માટે શો અર્થ થાય એવું પૂછતાં તેમણે જણાવ્યું, "ચુકાદો બહુમતીવાદ તરફ આંગળી ચીંધે છે...\n\ntl;dr:

અયોધ્યા વિવાદ પર સુપ્રીમ કોર્ટે પોતાના ચુકાદામાં એક ખાસ રિપોર્ટનો ઉલ્લેખ કર્યો છે. જેમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે બાબરી મસ્જિદની નીચે કોઈ હિંદુ મંદિર ન હતું.


અયોધ્યા વિવાદનો ચુકાદો આપનારા પાંચ ન્યાયમૂર્તિઓ કોણ છે?\nઆ ચુકાદો જે બૅન્ચ આપવાની છે તેમાં સામેલ ન્યાયાધિશો કોણ છે?

મુખ્ય ન્યાયાધીશ રંજન ગોગોઈ

સર્વોચ્ચ અદાલતના મુખ્ય ન્યાયાધીશ રંજન ગોગોઈ 17 નવેમ્બરે નિવૃત્ત થાય એ પહેલાં મહત્ત્વના ઘણા કેસમાં ચુકાદા આપવાના છે.

ગોગોઈએ તેમના કાર્યકાળ દરમિયાન સીમાચિહ્નરૂપ ઘણા ચુકાદા આપ્યા છે, જેમાં બોલીવૂડના મહારથી અમિતાભ બચ્ચનના કર આકારણી કેસ અને આસામના નેશનલ રજિસ્ટર ઓફ સિટિઝન્સ (એનઆરસી) કેસનો સમાવેશ થાય છે.

એનઆરસીને મહત્ત્વનું ગણાવવા ઉપરાંત એક પરિસંવાદમાં તેમણે તેને 'ભાવિનો દસ્તાવેજ' ગણાવ્યું હતું.

અમિતાભ બચ્ચનને લોકપ્રિય ટીવી ક્વિઝ શોમાંથી થયેલી આવકની પુનઃઆકારણીની સત્તા ઇન્કમટૅક્સ કમિશનર પાસેથી આંચકી લેતા બોમ્બે હાઈકોર્ટના 2012ના ચુકાદાને ન્યાયાધીશ ગોગોઈ તથા ન્યાયાધીશ પ્રફુલ્લ સી. પંતની બનેલી ખંડપીઠે મે, 2016માં રદ્દ કર્યો હતો.

જવાહરલાલ નહેરુ યુનિવર્સિટી(જેએનયુ)ના વિદ્યાર્થી સંઘના નેતા કનૈયા કુમારને રાજદ્રોહના એક કેસ સંબંધે દિલ્હીની પટિયાલા હાઉસ કોર્ટમાં 2016ની 15 તથા 17 ફેબ્રુઆરીએ લાવવામાં આવી રહ્યા હતા ત્યારે તેમના પર કરવામાં આવેલા હુમલાની તપાસ ખાસ તપાસ ટુકડી (એસઆઈટી) મારફત કરાવવાની માગણી કરતી સિનિયર વકીલ કામિની જયસ્વાલની અરજીને પણ ગોગોઈએ 2018માં એક સિનિયર જજ તરીકે ફગાવી દીધી હતી.

'જાહેર હિતની અને અન્ય ફાલતુ અરજીઓને' ધ્યાનમાં ન લેવાની બાબતમાં પણ ગોગોઈએ ચાવીરૂપ ભૂમિકા ભજવી છે.

આ પ્રકારની અરજીઓ કરીને અદાલતનો સમય બગાડવા બદલ તેમણે ઘણીવાર અરજદારોને ભારે દંડ પણ ફટકાર્યો હતો.

જોકે, ગોગોઈના મુખ્ય ન્યાયધીશ તરીકેના કાર્યકાળ દરમિયાન એક મહિલાએ તેમના પર કરેલા આક્ષેપને કારણે વિવાદ સર્જાયો હતો.

એ મુદ્દાને સુપ્રીમ કોર્ટે બાદમાં 'ખોટો' ગણાવીને ફગાવી દીધો હતો.

દેશના પદનામિત મુખ્ય ન્યાયાધીશ શરદ અરવિંદ બોબડે

સુપ્રીમ કોર્ટના વર્તમાન મુખ્ય ન્યાયધીશ રંજન ગોગઈ સાથે જસ્ટિસ બોબડે

રંજન ગોગોઈ નિવૃત્ત થયા બાદ સર્વોચ્ચ અદાલતના મુખ્ય ન્યાયાધીશનું પદ સંભાળનારા શરદ અરવિંદ બોબડે પણ તેમણે આપેલા અનેક મહત્ત્વના ચુકાદાઓ માટે જાણીતા છે, જેમાં દિલ્હીના પ્રદૂષણ સંબંધી ચુકાદાનો સમાવેશ થાય છે.

તેમને મધ્યપ્રદેશ હાઈકોર્ટમાંથી એપ્રિલ-2013માં પ્રમોશન આપવામાં આવ્યું હતું અને તેઓ એપ્રિલ-2021 સુધી મુખ્ય ન્યાયાધીશ તરીકે કાર્યરત રહેશે.

તેઓ મહારાષ્ટ્રના ભૂતપૂર્વ ઍડવોકેટ જનરલ અરવિંદ બોબડેના પુત્ર છે અને તેમણે બોમ્બે હાઈકોર્ટમાંથી કારકિર્દી શરૂ કરી...\n\ntl;dr:

રામમંદિર-બાબરી મસ્જિદના વિવાદ પર 40 દિવસ સુધી ચાલેલી મૅરેથૉન સુનાવણી 16 ઑક્ટોબરે પૂર્ણ થઈ હતી અને આજે સુપ્રીમ કોર્ટ આ મામલે પોતાનો ફેંસલો સંભળાવશે. સુપ્રીમ કોર્ટ આજે દસ સાડા દસ વાગ્યાની આસપાસ આ મામલે પોતાનો ફેંસલો આપશે.


અયોધ્યા-બાબરી મસ્જિદ વિધ્વંસ કેસ: લાંબા કાનૂની દાવપેચમાં ક્યારે શું થયું?\nબાબરી મસ્જિદ તોડી પાડવામાં આવી એ પછી તત્કાલીન વડા પ્રધાન નરસિમ્હા રાવે મસ્જિદ ફરી બનાવવાની ઘોષણા કરી અને દસ દિવસ પછી મસ્જિદ તોડી પાડવાના કથિત ષડ્યંત્રની તપાસ માટે જસ્ટિસ એમએસ લિબ્રહાનના વડપણ હેઠળ પંચનું ગઠન કર્યું.

તપાસપંચે 17 વર્ષ પછી પોતાનો અહેવાલ રજૂ કર્યો પરંતુ અદાલતમાં આ કેસનો નિર્ણય આવવામાં એટલી વાર લાગી કે સુપ્રીમ કોર્ટે એ સ્થળે મંદિર બનાવવાનો આદેશ પણ આપી દીધો છે અને મંદિરનિર્માણની કાર્યવાહી પણ શરૂ થઈ ગઈ છે.

6 ડિસેમ્બર, 1992ના રોજ અનેક દિવસથી અયોધ્યામાં કારસેવા માટે રોકાયેલા કરસેવકોએએ મસ્જિદના વિવાદિત માળખાને તોડી પાડ્યું અને ત્યાં એક અસ્થાયી મંદિરની સ્થાપના કરી દીધી. એ જ દિવસે આ કેસમાં બે પોલીસ ફરિયાદ નોંધાઈ.

પહેલી ફરિયાદ 197/1992 તમામ કરસેવકો સામે હતી. આ ફરિયાદમાં એમના પર ચોરી, લૂંટ, ઈજા પહોંચાડવી, સાવજનિક ઇબાદતની જગ્યાને નુકસાન કરવું, ધર્મને આધારે નફરત ફેલાવવી જેવા આરોપ મૂકવામાં આવ્યા હતા.

બીજી ફરિયાદ 198/1992 ભાજપ, વિશ્વ હિંદુ પરિષદ, બજરંગ દળ અને આરએસએસ સાથે સંકળાયેલા એ આઠ લોકો સામે હતી જેમણે રામ કથા પાર્કમાં મંચ પરથી કથિત રીતે ઉશ્કેરણીજનક ભાષણ કર્યું હતું.

આ પોલીસ ફરિયાદમાં ભાજપના નેતા લાલકૃષ્ણ અડવાણી, વીએચપીના એ સમયના અધ્યક્ષ અશોક સિંઘલ, બજરંગ દળના નેતા વિનય કટિયાર, ઉમા ભારતી, સાધ્વી ઋતુંભરા, મુરલી મનોહર જોશી, ગિરિરાજ કિશોર અને વિષ્ણુ હરિ દાલમિયાનું નામ હતું.

પ્રથમ પોલીસ ફરિયાદના કેસની તપાસ પાછળથી સીબીઆઈને સોંપી દેવામાં આવી જ્યારે બીજી પોલીસ ફરિયાદમાં નોંધાયેલા ગુનાની તપાસ ઉત્તર પ્રદેશ સીઆઈડીને સોંપવામાં આવી.

વર્ષ 1993માં બેઉ પોલીસ ફરિયાદને અન્યત્ર ટ્રાન્સફર કરવામાં આવી. કારસેવકો સામેની પોલીસ ફરિયાદ ક્રમાંક 197ની સુનાવણી માટે લલિતપુરમાં ખાસ અદાલતનું ગઠન કરવામાં આવ્યું. અડવાણી સમેત અન્ય સામેની પોલીસ ફરિયાદ ક્રમાંક 198/1992ને સુનાવણી માટે રાયબરેલીની ખાસ અદાલતમાં ટ્રાન્સફર કરવામાં આવી.

આ દરમિયાન પીવી નરસિમ્હા રાવની કેન્દ્ર સરકારે એક વટહુકમ દ્વારા રામલલાની સુરક્ષાના નામે અંદાજે 67 એકર જમીનનું અધિગ્રહણ કરી લીધું. 7 જાન્યુઆરી, 1993ના એ વટહુકમને સંસદમાં મંજૂરી પછી કાનૂનમાં તબદિલ કરવામાં આવ્યો.

બાબરી વિધ્વંસ કેસ પછી નિમાયેલ લિબ્રહાન તપાસપંચને અહેવાલ રજૂ કરવા માટે મહત્તમ ત્રણ માસનો સમય આપવામાં આવ્યો હતો પરંતુ તેની અવધિ સમયે સમયે વધતી રહી.

17 વર્ષમાં તપાસપંચનો કાર્યકાળ 48 વાર વધારવામાં આવ્યો....\n\ntl;dr:

6 ડિસેમ્બર, 1992ના રોજ સોળમી સદીમાં બનેલી બાબરી મસ્જિદને કારસેવકોની એક ભીડે તોડી પાડી. આ ઘટનાને લઈને દેશમાં સાંપ્રદાયિક તણાવ વધી ગયો અને હજારો લોકો આ હિંસાનો ભોગ બન્યાં.


અયોધ્યાના ચુકાદા પર અડવાણી બોલ્યા, 'આંદોલન સાથે જોડાવું સૌભાગ્યપૂર્ણ'\nઅડવાણીએ અયોધ્યામાં રામમંદિર બનાવવા માટે સોમનાથથી અયોધ્યા સુધીની રથયાત્રા કાઢી હતી. જેનું સંચાલન હાલના વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ કર્યું હતું.

અડવાણીએ કહ્યું કે આ પૂર્ણતાની ક્ષણ છે અને આંદોલન સાથે જોડાવું એ સૌભાગ્યપૂર્ણ હતું.

તેમણે કહ્યું, "સુપ્રીમ કોર્ટના પાંચ જજોની બૅન્ચ દ્વારા અયોધ્યા મામલે આપવામાં આવેલા ચુકાદાનું સ્વાગત કરવામાં હું દેશવાસીઓ સાથે છું."

"હું ખુદને ધન્ય મહેસૂસ કરું છું. સુપ્રીમ કોર્ટે અયોધ્યામાં રામજન્મભૂમિ પર ભગવાન રામ માટે એક ભવ્ય મંદિરનું નિર્માણ કરવાનો માર્ગ વિસ્તારતા, સર્વસંમતિથી ચુકાદો આપ્યો છે."

અડવાણીએ ખુદ રામજન્મભૂમિ આંદોલન સાથે જોડાયેલા હોવાની વાતનો ઉલ્લેખ કરતાં કહ્યું કે આ પૂર્ણતાની ક્ષણ છે.

તેમણે કહ્યું, "આ મારા માટે ખૂબ મોટી વાત છે કે ભગવાને તેમને આ આંદોલન સાથે જોડાવાની તક આપી."

ભાજપના વરિષ્ઠ નેતા અને રામજન્મભૂમિ આંદોલનનું નેતૃત્વ કરનારા લાલકૃષ્ણ અડવાણીએ સુપ્રીમ કોર્ટના ચુકાદાને આવકાર્યો છે.

આ સાથે જ અડવાણીએ રામમંદિર આંદોલનને આઝાદ ભારતનું સૌથી મોટું આંદોલન ગણાવ્યું.

તેમણે આગળ કહ્યું કે હવે અયોધ્યામાં રામમંદિરના નિર્માણનો રસ્તો સાફ થઈ ગયો છે, તો એવામાં હવે સમય આવી ગયો છે કે હવે આપણે બધા તમામ વિવાદો અને કટુતાને પાછળ છોડી દઈએ. સદ્ભાવ અને શાંતિને ગળે લગાડીએ.

આઝાદી પહેલાંથી ચાલી રહેલા રામજન્મભૂમિ-બાબરી મસ્જિદના વિવાદ મામલે સુપ્રીમ કોર્ટે ઐતિહાસિક ચુકાદો આપ્યો છે.

ચુકાદો આપતાં પહેલાં સુપ્રીમ કોર્ટે દરરોજ 40 દિવસ સુધી લગાતાર સુનાવણી કરી હતી અને તમામ પક્ષકારોને સાંભળ્યા હતા.

દેશમાં સંવેદનશીલ એવા આ મામલા પર પાંચ જજોની બૅન્ચે સર્વસંમતિથી ચુકાદો આપ્યો છે.

જેમાં નિર્મોહી અખાડા અને સુન્ની વકફ બોર્ડના દાવાનો ખારિજ કરી દેવામાં આવ્યો છે.

સુપ્રીમ કોર્ટે વિવાદિત જમીનને રામલલ્લા વિરાજમાનને આપવાનો તથા મસ્જિદ માટે અલગથી 5 એકર જમીન આપવાનો આદેશ કર્યો છે.

રામમંદિર બનાવવા માટે સુપ્રીમ કોર્ટે કેન્દ્ર સરકારને ત્રણ મહિનામાં ટ્રસ્ટ બનાવવાનું પણ કહ્યું છે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:


અયોધ્યાની વિવાદિત જમીન મુસ્લિમ પક્ષને મળી હોત તો... - બ્લૉગ\nસરકાર સહિત સૌને અંદાજ હતો કે ફેંસલો કેવો આવશે. એમ પણ જે ઝઘડાનો નિવેડો 164 વર્ષમાં કોઈ લાવી ન શક્યું, એનો ફેંસલો જ્યારે સર્વોચ્ચ ન્યાયાલયમાંથી આવે તો તે યોગ્ય જ ગણાય.

ધારો કે પાંચ ન્યાયાધીશોની ખંડપીઠે બાબરી મસ્જિદની જમીન સુન્ની વકફ બોર્ડના હવાલે કરીને મસ્જિદ ફરીથી બનાવવા માટે એક સરકારી ટ્રસ્ટ બનાવવાનો અને નિર્મોહી અખાડા તથા રામ લલાને મંદિર માટે અલગથી પાંચ એકર જમીનનો પ્લોટ ફાળવવાનો ચુકાદો આપ્યો હતો તો શું થયું હોત?

જો એવું થયું હોત તો પણ લોકો એવું જ કહેતા હોત કે ઐતિહાસિક ફેંસલો છે જેનું પાલન દરેક નાગરિક અને સરકાર માટે યોગ્ય છે? જો બાબરી મસ્જિદ ધ્વસ્ત ન કરાઈ હોત તો સુપ્રીમ કોર્ટનો ચુકાદો શું હોત?

આ ચુકાદો એ દિવસે આવ્યો જ્યારે કરતારપુર કૉરિડોરનું ઉદ્ઘાટન થયું. જોકે આ એક ઐતિહાસિક ક્ષણ હતી જેનું કવરેજ પાકિસ્તાની ચૅનલો પર થયું હતું. એ જ રીતે જે રીતે ભારતીય ચૅનલોમાં કવરેજ થયું.

જે વખતે કોર્ટ-રૂમ ખીચોખીચ ભરેલો હતો એ વખતે જ કરતારપુરમાં પણ જબરજસ્ત ભીડ હતી.

કદાચ વડા પ્રધાન નવાઝ શરીફને બીમારી અને ઇલાજ માટે લંડન મોકલવાના મામલામાં જો અડચણ ઊભી ન કરાઈ હોત તો કદાચ હજી વધારે કવરેજ થયું હોત.

અદાલતે નવાઝ શરીફને ઇલાજ કરાવવા માટે બહાર જવાની પરવાનગી આપી દીધી પણ છતાં એ બીમાર વ્યક્તિ ગૃહમંત્રાલય અને નેશનલ અકાઉન્ટેબિલિટી બ્યુરો વચ્ચે ફૂટબૉલ બની ગઈ છે.

જ્યાં સુધી નવાઝ શરીફનું નામ દેશથી બહાર જવા માટે પ્રતિબંધિત લોકોની યાદીમાંથી ન નીકળે ત્યાં સુધી તેઓ વિમાનમાં બેસી ન શકે.

સરકાર કહી રહી છે કે તેમને યાદીમાંથી નામ કાઢવામાં કોઈ વાંધો નથી પણ એવું પણ નથી કહી રહી કે જો તેમને વાંધો નથી તો વાંધો કોને છે?

જે પણ અડચણ પેદા કરી રહ્યું હોય એમને ખબર હોવી જોઈએ કે નવાઝ શરીફની જિંદગી આ ઘડીએ જોખમમાં છે.

જો શાસન નવાઝ શરીફના રૂપે હજી એક ઝુલ્ફીકાર અલી ભુટ્ટો પંજાબને ભેટમાં આપવા માગતું હોય તો વાત જુદી છે. બીજી તરફ રાજધાની ઇસ્લામાબાદમાં મૌલાના ફઝલુર્રહમાનના ધરણાંનું આ બીજું અઠવાડિયું છે.

જો નવાઝ શરીફને કંઈ થઈ ગયું તો ધરણાંમાં પ્રાણ ફૂંકાઈ જશે અને સરકારને તકલીફ પડી જશે. જો આ વાતનો ખ્યાલ ઇસ્લામાબાદના મુન્નાભાઈ એમબીબીએસને ન આવતો હોય તો તેમની બુદ્ધિને સલામ છે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

રામમંદિર કે બાબરી મસ્જિદ, જે પણ કહો એના ફેંસલાને લઈને અત્યાર સુઘી ટીવી ચૅનલો પર 3000 કલાકની ટિપ્પણીઓ થઈ ચૂકી છે.


અયોધ્યામાં બાબરી કેસ વિશે જાણવા જેવી જરૂરી આ પાંચ બાબતો\nઅયોધ્યામાં પોલીસ દ્વારા લાઠીચાર્જ

સુપ્રીમ કોર્ટમાં મહત્વના એક અન્ય કેસની સુનાવણી થઈ ગઈ છે, પણ તેમાં કઈ બાબતોનો ફેંસલો થવાનો છે?

દેશની સર્વોચ્ચ અદાલતમાં આ કેસની દૈનિક ધોરણે, શરૂ થયેલી સુનાવણી 8 ફેબ્રુઆરી, 2018 સુધી સ્થગિત કરી દેવામાં આવી છે.

ટાઇટલ સૂટનો વિવાદ

આ કેસ રાષ્ટ્રીય સ્વયંસેવક સંઘ (આરએસએસ) અને તેની સાથે જોડાયેલાં સંગઠનો જે જગ્યાએ રામ મંદિરનું નિર્માણ કરવા ઇચ્છે છે એ જમીનની માલિકી વિશેનો છે. તેને ટાઇટલ સૂટ કહેવામાં આવે છે.

સોળમી સદીની બાબરી મસ્જિદમાં 1949માં મૂર્તિઓ મૂકવામાં આવી, ત્યારથી આ કેસની શરૂઆત થઈ હતી.

મૂર્તિઓ રાખવામાં આવી એ કારણે વિવાદ સર્જાયો હતો અને સ્થાનિક વહીવટીતંત્રે પરિસરને સીલ કરી દીધું હતું.

મુખ્ય ત્રણ પક્ષકારો

બાબરી મસ્જિદ તોડી રહેલા લોકો

આ કેસમાં ત્રણ પક્ષકારો છે. તેમાં રામજન્મભૂમિ ન્યાસ, નિર્મોહી અખાડા અને સુન્ની વક્ફ બોર્ડનો સમાવેશ થાય છે.

અયોધ્યાના રામકોટ વિસ્તારમાંની 2.77 એકર જમીનનો આ વિવાદ છે. તેમાં બાબરી મસ્જિદ જે સ્થળે હતી એ હિસ્સાનો પણ સમાવેશ થાય છે.

કેન્દ્ર સરકાર મસ્જિદમાં રાખવામાં આવેલી મૂર્તિઓને હટાવવા વિચારી રહી હતી, ત્યારે જ ગોપાલસિંહ વિશારદે એક અરજી દાખલ કરી હતી.

એ અરજીને પગલે સ્થાનિક અદાલતે મૂર્તિ હટાવવા સામે સ્ટે આપ્યો હતો.

એ પછી 1955માં મહંત રામચંદ્ર પરમહંસે, 1959માં નિર્મોહી અખાડાએ અને 1961માં સુન્ની વક્ફ બોર્ડે અરજીઓ દાખલ કરી હતી.

સમય જતાં આવા બધા કેસીસને એક કેસમાં ભેળવી દેવામાં આવ્યા હતા.

2010માં હાઈકોર્ટે આપેલો ચુકાદો

બાબરી મસ્જિદ પર ચડેલા લોકો

અલાહાબાદ હાઇકોર્ટે સપ્ટેમ્બર, 2010માં એક ચુકાદો આપીને 2.77 એકર જમીન ત્રણેય પક્ષકારો-રામજન્મભૂમિ ન્યાસ, નિર્મોહી અખાડા અને સુન્ની વક્ફ બોર્ડ વચ્ચે વહેંચી આપી હતી.

જોકે, પક્ષકારોને એ ચુકાદો મંજૂર ન હતો. હિંદુ મહાસભા અને સુન્ની વક્ફ બોર્ડે એ ચુકાદાને પડકાર્યો હતો.

એ કેસ સુપ્રિમ કોર્ટમાં ગયો હતો. હવે તેની દૈનિક ધોરણે સુનાવણીનો નિર્ણય સુપ્રિમ કોર્ટે કર્યો છે. જેમાં ફેબ્રુઆરીમાં ફરી સુનાવણી શરૂ થશે.

લિબરાહન પંચનો અહેવાલ

બાબરી મસ્જિદને તોડી પાડવામાં આવ્યા પછીનું દ્રશ્ય

આ કેસને બાબરી મસ્જિદ ધ્વંસ સાથે સીધો સંબંધ નથી. એ એક અલગ કેસ છે.

બાબરી મસ્જિદ ધ્વંસની તપાસ કરી ચૂકેલા જસ્ટિસ લિબરહાન પંચે તેના 2009માં રિપોર્ટ જણાવ્યું હતું કે ષડયંત્ર રચીને બાબરી મસ્જિદ તોડી પાડવામાં આવી હતી.

એ પછી ભારતીય જનતા...\n\ntl;dr:

ઉત્તર પ્રદેશના અયોધ્યામાંની બાબરી મસ્જિદ તોડી પાડવામાં આવી તેને બુધવારે 25 વર્ષ પૂર્ણ થયા.


અયોધ્યામાં બાબરી મસ્જિદ વિધ્વંસના સાક્ષી પત્રકારોએ એ દિવસે શું જોયું હતું?\n"મેં આ ઘટના પર ખૂબ લખ્યું છે પરંતુ હું હજી સુધી એને સારી રીતે વર્ણવી શકતો નથી કે હું એ વખતે શું અનુભવી રહ્યો હતો. "

"મને જાનથી મારી નાખવાની કોશિશ પણ થઈ પરંતુ કોઈક રીતે હું બચીને કારની ડિકીમાં સંતાઈને પાછી આવી."

"હું આ કેસનો 19મો સાક્ષી હતો અને મારી છેલ્લી જુબાની 7-8 વર્ષ અગાઉ થઈ હતી."

ઉપર એ પત્રકારોના નિવેદનો છે જેમણે 6 ડિસેમ્બર 1992ના રોજ બાબરી મસ્જિદ વિધ્વંસની ઘટનાને આંખે જોઈ હતી.

હવે લગભગ ત્રણ દાયકા જૂના બાબરી મસ્જિદ વિધ્વંસ કેસમાં વિશેષ સીબીઆઈ અદાલતે ચુકાદો આપી દીધો છે અને અડવાણી, ઉમા ભારતી, મુરલી મનોહર જોશી, સાધ્વી ઋતુંભરા સહિત દિગ્ગજ નેતાઓને નિર્દોષ જાહેર કર્યા છે ત્યારે એ પત્રકારોએ એ દિવસે અયોધ્યામાં શું જોયું હતું અને એમની શું હાલત થઈ હતી જુઓ વીડિયોમાં.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

"ટોળાનો માર શું હોય છે, લુંટાઈ જવું શું કહેવા એ મેં એ દિવસે જોયું. મારું જડબું તૂટી ગયું હતું. "


અયોધ્યામાં મંદિર માટે શ્રીરામ જન્મભૂમિ ન્યાસ પાસે કેટલું ભંડોળ?\nઅયોધ્યામાં શ્રીરામ જન્મભૂમિ ન્યાસની કાર્યશાળામાં મૂકવામાં આવેલી દાનપેટી

આ સ્થિતિમાં અયોધ્યામાં રામમંદિર નિર્માણ માટે રાષ્ટ્રીય સ્વંયસેવક સંઘની સંસ્થા વિશ્વ હિંદુ પરિષદ સાથે જોડાયેલા રામ જન્મભૂમિ ન્યાસ પાસે કેટલું ભંડોળ છે એ સવાલ સહજ છે.

આ એક એવો સવાલ છે જેનો જવાબ દરેક જાણવા માગે છે, પરંતુ સરળતાથી જવાબ મળતો નથી.

રામમંદિર આંદોલનનું નેતૃત્ત્વ કરનાર વિશ્વ હિંદુ પરિષદે અયોધ્યામાં ભવ્ય રામમંદિર નિર્માણના ઉદ્દેશથી વર્ષ 1985માં શ્રીરામ જન્મભૂમિ ન્યાસની સ્થાપના કરી હતી.

શ્રીરામ જન્મભૂમિ ન્યાસ જ મંદિર માટે મળતા દાનની દેખરેખ કરતું રહ્યું છે.

બીબીસીને એ જાણવા મળ્યું છે કે શ્રીરામ જન્મભૂમિ ન્યાસના કૉર્પસ ફંડમાં આશરે સાડા આઠ કરોડ અને નૉન-કૉર્પસ ફંડમાં આશરે સાડા ચાર કરોડ રૂપિયા છે.

બીબીસીને મળેલી આધારભૂત જાણકારી મુજબ શ્રીરામ જન્મભૂમિ ન્યાસને 2018-19માં દાન તરીકે 45 લાખ રૂપિયા મળ્યા હતા. ગત વર્ષે આ સંસ્થાને લગભગ દોઢ કરોડનું દાન મળ્યું હતું.

જોકે, રસપ્રદ વાત એ છે કે 1990માં વિશ્વ હિંદુ પરિષદે એક પ્રેસનોટ બહાર પાડીને કહ્યું હતું કે "1989ના આંદોલન સમયે રામમંદિર નિર્માણ માટે તેમને 8 કરોડ 29 લાખ રૂપિયાનું ભંડોળ મળ્યું હતું, જેમાંથી 1 કરોડ 63 લાખ ખર્ચ થયો હતો. આ સમાચાર 'સંડે ઑબ્ઝર્વર' અખબારમાં પ્રકાશિત થયા હતા."

તાજેતરમાં બહાર પાડવામાં આવેલી એક પ્રેસનોટમાં વિશ્વ હિંદુ પરિષદે કહ્યું કે રામમંદિર નિર્માણ માટે તે કોઈ દાન ભેગું નથી કરતી અને ન તો કોઈ દાનની અપીલ કરે છે.

વિશ્વ હિંદુ પરિષદના આ નિવેદનનો શું અર્થ થઈ શકે? અયોધ્યામાં શ્રીરામ જન્મભૂમિ ન્યાસની કાર્યશાળામાં અત્યારે પણ રામમંદિર નિર્માણ માટે આજે પણ દાન લેવામાં આવે છે.

બીબીસીએ જ્યારે આ વિશે વિશ્વ હિંદુ પરિષદને પૂછ્યું તો ઈ-મેલ દ્વારા મહાસચિવ મિલિંદ પરાંડેએ કહ્યું, "શ્રી રામ જન્મભૂમિ મંદિર નિર્માણ માટે 1989-90 પછી ન તો ધનસંગ્રહની જાહેર અપીલ કરી છે કે ન તો કોઈ ભંડોળ ભેગું કર્યું છે."

એમણે કહ્યું કે શ્રીરામ જન્મભૂમિ ન્યાસના ભેગા કરવામાં આવેલા ભંડોળનો ઉપયોગ ન્યાસના ધ્યેય ઉદ્દેશ્યો મુજબ થયો છે. જે ધન સ્વંય સમાજે ન્યાસને લાવીને આપ્યું છે તેનો સ્વીકાર કરવામાં આવ્યો છે.

તો શું શ્રીરામ જન્મભૂમિ ન્યાસ પાસે મંદિર નિર્માણ માટે એકત્રિત ભંડોળમાં ફક્ત 8 કરોડ રૂપિયા જ છે?

આ સવાલ પર વિશ્વ હિંદુ પરિષદના પ્રવક્તા વિનોદ બંસલનું કહેવું છે, "આનો જવાબ તો ન્યાસના ટ્રસ્ટી ચંપતરાય જ આપી શકે...\n\ntl;dr:

સુપ્રીમ કોર્ટના આદેશ મુજબ કેન્દ્ર સરકારે અયોધ્યામાં મંદિરનિર્માણ માટે 15 સભ્યોના ટ્રસ્ટની રચના કરી દીધી છે અને મંદિરનું નિર્માણ ઝડપથી શરૂ થશે એમ કહેવાય રહ્યું છે.


અયોધ્યામાં મંદિર, મસ્જિદ બીજે ક્યાંય બને : શિયા વક્ફ બોર્ડ\nધર્મગુરૂ શ્રી શ્રી રવિશંકર કહે છે કે તેઓ અયોધ્યા વિવાદમાં મધ્યસ્થતા કરી રહ્યા છે

વસીમ રિઝવી ઈચ્છે છે કે અયોધ્યામાં રામ મંદિર બને અને મસ્જિદ અયોધ્યા અને ફૈઝાબાદની બહાર કોઈ જગ્યાએ બનાવવામાં આવે.

વસીમ રિઝવી આ સંબંધે વારંવાર નિવેદનો આપતા રહ્યા છે અને તેમનાં નિવેદન દરેક વખતે મીડિયામાં હેડલાઈન બનતાં રહ્યાં છે.

સવાલ એ છે કે અયોધ્યા વિવાદનો ઉકેલ આટલો સરળ છે?

કોર્ટમાં ચાલી રહેલા કેસ અને પક્ષકારો વચ્ચે થઈ રહેલી વાટાઘાટોમાં વસીમ રિઝવીના આ નિવેદનનું કોઈ મહત્વ છે?

વસીમ રિઝવી દાવો કરે છે કે બાબરી મસ્જિદનું નિર્માણ મીર બાકીએ કર્યું હતું અને તેના છેલ્લા ઉત્તરાધિકારી શિયા મુસલમાનો છે.

તેથી બાબરી મસ્જિદ શિયાઓની સંપત્તિ છે અને તેના વિશે નિર્ણય લેવાનો હક્ક શિયા વક્ફ બોર્ડને છે.

શિયા બોર્ડે પોતાની બાજુ ક્યારેય રજૂ નથી કરી

હિંદુવાદી કાર્યકરોએ 1992ની 6 ડિસેમ્બરે બાબરી મસ્જિદ તોડી પાડી હતી

બીજી તરફ બાબરી મસ્જિદ એક્શન કમિટીના વકીલ જફરયાબ જિલાની અલગ વાત કરે છે.

તેમણે કહ્યું હતું, ''વસીમ રિઝવીનાં નિવેદનોનું કાયદાકીય રીતે કોઈ મહત્વ નથી.

બાબરી મસ્જિદ શિયા વક્ફની સંપત્તિ હોવાનો દાવો શિયા વક્ફ બોર્ડે 1945માં કર્યો હતો.

જોકે, ફૈઝાબાદના સિવિલ જજે 1946માં તેને ફગાવી દીધો હતો અને મસ્જિદને સુન્ની મસ્જિદ ગણાવી હતી.''

જફરયાબ જિલાનીએ કહ્યું હતું, ''1989માં હાઈકોર્ટમાં દાખલ કરવામાં આવેલા કેસ ક્રમાંક પાંચમાં શિયા વક્ફ બોર્ડને એક પક્ષકાર બનાવવામાં આવ્યું હતું.

એ પછી બોર્ડે કોઈ જવાબ પણ દાખલ કર્યો ન હતો કે કોર્ટમાં દાવો પણ રજૂ કર્યો ન હતો.

2010માં બાબરી મસ્જિદ સંબંધી ચુકાદો આવી ગયો ત્યાં સુધી તેમણે હાઈકોર્ટમાં કંઈ કર્યું ન હતું.

તેનું કારણ એ હતું કે આ કેસ સાથે પોતાને કોઈ સંબંધ નથી એવું શિયા વક્ફ બોર્ડ માનતું હતું.''

'હિંદુઓ પોતાનું મંદિર બનાવી લે'

અયોધ્યામાં રામ મંદિરના નિર્માણ માટે જરૂરી સામગ્રી એકત્ર કરવામાં આવી છે

આ પરિસ્થિતિમાં ઉત્તર પ્રદેશનું શિયા વક્ફ બોર્ડ બાબરી મસ્જિદ વિવાદમાં અચાનક સક્રીય કેમ થયું?

આ સવાલના જવાબમાં વસીમ રિઝવીએ કહ્યું હતું, ''આ કેસ બાબતે અંદરોઅંદર મસલત કરી નિર્ણય લેવા સુપ્રીમ કોર્ટે 21 માર્ચ 2017ના રોજ જણાવ્યું હતું."

"મેં આ મુદ્દે સુન્ની વક્ફ બોર્ડ સાથે ઘણીવાર વાત કરી હતી, પણ તેઓ તૈયાર થયા ન હતા."

"તેથી અમારે કહેવું પડ્યું કે આ સંપત્તિ તમારી નથી. તેના વિશે નિર્ણય લેવાનો હક્ક અમને છે અને અમે...\n\ntl;dr:

દેશના સૌથી મોટા બાબરી મસ્જિદ-રામ મંદિર વિવાદનો આસાન ઉકેલ ઉત્તર પ્રદેશના સેન્ટ્રલ શિયા વક્ફ બોર્ડના અધ્યક્ષ વસીમ રિઝવી પાસે છે.


અયોધ્યામાં મુસ્લિમ પક્ષ પાંચ એકર જમીન લેવાનો ઇન્કાર કરી શકે છે?\nએક તરફ સુન્ની વકફ બોર્ડ પર આ જમીન ન સ્વીકારવા માટે દબાણ વધી રહ્યું છે બીજી તરફ એ પણ ચર્ચા છે કે આ જમીન મળશે ક્યાં?

આ મુદ્દે મુસ્લિમ સમુદાયોમાં એક-બીજા વચ્ચે અસહમતીનો સૂર પણ સાંભળવા મળી રહ્યો છે.

સુન્ની વકફ બોર્ડે આ ચુકાદો સંભળ્યા બાદ તેને સ્વીકાર કરીને આગળ નહીં પડકારવાની જાહેરાત કરી, જેને ઘણા મુસ્લિમ ધર્મગુરુઓએ પણ સમર્થન આપ્યું. જ્યારે 'ઑલ ઇન્ડિયા મુસ્લિમ પર્સનલ લૉ બોર્ડ' સુપ્રીમ કોર્ટના આ નિર્ણયને પડકારવાની તૈયારી કરી રહ્યું છે.

કોર્ટના પ્રસ્તાવ પર વિચાર

ઑલ ઇન્ડિયા મુસ્લિમ પર્સનલ લૉ બોર્ડ આગામી 17 નવેમ્બરે લખનૌમાં એક બેઠક યોજવા જઈ રહ્યું છે જેમાં આ અંગે નિર્ણય લેવામાં આવશે કે આગળ આ ચુકાદાને પડકારવો છે કે કેમ?

બોર્ડના સભ્ય અને વકીલ ઝફરયાબ ઝિલાની કહે છે, "અમારું એ જ કહેવુ છે કે મુસ્લિમ પક્ષે સુપ્રીમ કોર્ટ પાસે અલગ જગ્યાની માગણી કરી જ નહોતી. અમે તો વિવાદીત સ્થળ પર મસ્જિદની જમીન પરત માગી રહ્યા હતા. જો અમે લોકોએ પુનર્વિચારણા માટે અરજી દાખલ કરી તો તેમાં આ મુદ્દો પણ સામેલ કરાશે."

આ દરમિયાન મુસ્લિમ સમુદાયમાં એ વાતની પણ ચર્ચા છે કે સુન્ની વકફ બોર્ડે સુપ્રીમ કોર્ટના ચુકાદાનો સ્વીકાર કરવો જોઈએ કે નહીં. આ ચર્ચાની શરૂઆત એઆઈએમઆઈએમના નેતા અસદુદ્દીન ઓવૈસીએ કરી, જેનું ઘણા લોકો સમર્થન કરી રહ્યા છે.

ઓવૈસીએ સ્પષ્ટ રીતે 'ભીખ' ગણાવતાં કહ્યું, "ભારતના મુસ્લિમો એટલા સક્ષમ છે કે તેઓ જમીન ખરીદીને મસ્જિદ બનાવી શકે છે. મારું માનવું છે કે સુન્ની વકફ બોર્ડે આ પ્રસ્તાવનો ઇનકાર કરી દેવો જોઈએ."

જ્યારે સુન્ની વકફ બોર્ડના ચૅરમૅન ઝફર ફારુકી ઓવૈસીની વાતને મહત્ત્વ આપતા નથી પરંતુ કહે  છે કે તેનો નિર્ણય વકફ બોર્ડની બેઠક બાદ લેવામાં આવશે.

બીબીસી સાથે વાતચીતમાં ફારુકીએ કહ્યું, "અમે બહુ જલ્દી બોર્ડની બેઠક બોલાવી રહ્યા છીએ અને તેમાં નક્કી કરીશું કે સુપ્રીમ કોર્ટનો આ પ્રસ્તાવ સ્વીકારવો કે ન સ્વીકારવો. જો બોર્ડ એ જમીન સ્વીકારે તો તેના પછી જ નક્કી થશે કે એ પાંચ એકર જમીન પર મસ્જિદ બનશે કે બીજું કંઈ."

"જમીન ક્યાં આપવી એ કેન્દ્ર અને રાજ્ય સરકારે નક્કી કરવાનું છે. આ અંગે અમે કોઈ સ્થળે જમીન આપવા માટે માગણી કરીશું નહીં પરંતુ સરકાર ઇચ્છે તો સંપાદિત સ્થળ પર જ આ જમીન આપી શકે છે."

જમીન ક્યાં મળશે?

જોકે મુસ્લિમ સમુદાયમાં એ વાતની પણ ચર્ચા છે કે આ પાંચ એકર જમીન ક્યાં મળશે? કારણ કે સુપ્રીમ કોર્ટના આદેશમા એ સ્પષ્ટતા નથી.

બીજી તરફ, અયોધ્યામાં મસ્જિદ બને...\n\ntl;dr:

અયોધ્યાના વિવાદમાં સુપ્રીમ કોર્ટના ચુકાદા બાદ સુન્ની વકફ બોર્ડને મળનારી પાંચ એકર જમીન અંગેની ચર્ચાઓ ઘણી ગરમી પકડી રહી છે.


અયોધ્યામાં રામ મંદિર મુદ્દો : ભયના ઓથાર નીચે સ્થાનિક મુસલમાન\nશહેરમાં પ્રવેશના દરેક રસ્તા ઉપર ઉત્તર પ્રદેશ પોલીસ, પ્રોવિઝનલ આર્મ્ડ કૉન્સ્ટેબ્યુલરી, રેપિડ એક્શન ફોર્સના જવાનોને તહેનાત કરવામાં આવ્યા છે.

રસ્તાઓ ઉપર 'અયોધ્યા ચલો'ના પોસ્ટર લગાવવામાં આવ્યા છે.

સમગ્ર ઘટનાક્રમને કારણે સ્થાનિક મુસ્લિમો ભયના ઓથાર હેઠળ છે.

અહીં પહોંચેલા શિવસૈનિકો જોશમાં જણાય છે અને તેમનું વલણ આક્રમક રહ્યું. તેઓ ટ્રેન બુક કરાવીને, બાઇક્સ, ગાડીઓ તથા બસોમાં અયોધ્યા પહોંચ્યા હતા.

રવિવારે પત્રકાર પરિષદમાં ઉદ્ધવ ઠાકરેએ કહ્યું કે કાયદો લાવવામાં આવે કે વટહુકમ, પરંતુ અયોધ્યામાં રામ મંદિર બનવું જોઈએ.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

સ્થાનિકોમાં ભય

ઇશ્તિયાક અહમદ

ચાંપતા સુરક્ષા બંદોબસ્ત છતાંય નાગરિકોને અસુવિધા થઈ રહી છે. પાંજીટોલા અને મુગલપુરા જેવા મુસ્લિમોની બહુમતીવાળા વિસ્તારમાં સ્થાનિકો સાથે વાત કરતા, તેમના ચહેરા પર ભય સ્પષ્ટપણે જોઈ શકાય છે.

આવી જ સ્થિતિ 1992માં પણ થઈ હોવાને કારણે સ્થાનિક મુસ્લિમો ભીડને કારણે થોડા ડરેલા રહે છે.

સ્થાનિક ઇશ્તિયાક અહમદ કહે છે, "આ ભીડને જોઈને અમને ડર લાગે છે કે 1992 જેવી સ્થિતિ ઊભી ન થાય. કેટલાક લોકોએ તેમના પરિવારનાં મહિલાઓ અને બાળકોને અન્યત્ર મોકલી દીધાં છે. કેટલાક લોકોએ અમુક દિવસો સુધી ચાલે એટલું ખાવા-પીવાનું એકઠું કરી દીધું છે."

અહમદ ઉમેરે છે, " તમે જાણો છો ને કે 'દૂધનો દાઝ્યો છાશ પણ ફૂંકીને પીવે' એટલે તેઓ દરેક સંભવિત કાળજી રાખી રહ્યા છીએ. 1992માં મુસલમાનોનાં ઘરો, દુકાનો, દરગાહો તથા મસ્જીદો ઉપર બહારથી આવેલા લોકોએ હુમલા કર્યા હતા."

અહમદ કહે છે કે તંત્રે સુરક્ષાની ખાતરી આપી છે, છતાંય ભયનું વાતાવરણ છે.

વિવાદાસ્પદ પરિસથી થોડે દૂર રહેતા રઈસ અહમદ કહે છે કે સાવચેતીના પગલારૂપે તેમણે ઘરમાં ખાવાપીવાનો સામાન એકઠો કરી લીધો છે, જેથી કરીને કટોકટીની સ્થિતિ ઊભી થાય તો તકલીફ ન પડે.

તેઓ પણ ઉમેરે છે કે અહીંના મુસલમાનોમાં ભય છે અને કેટલાક ઘર છોડી ગયા છે.

મોંઘવારી વધી

રઈસ અહમદ

અમંગળની આશંકાએ માત્ર મુસ્લિમો જ નહીં, હિંદુઓ પણ ભયભીત છે.

અયોધ્યામાં ગાઇડ તરીકેનું કામ કરતા સંજય યાદવ કહે છે કે ભીડને કારણે તેમણે અકારણ અસુવિધા વેઠવી પડે છે.

યાદવ કહે છે, "લોકોને અવરજવરમાં સમસ્યાનો સામનો કરવો પડે છે. દરેક જગ્યાએ ચેકિંગ ચાલી રહ્યું છે. જીવન જરૂરિયાતનો સામાન મળતો નથી અને જે કાંઈ મળી રહ્યો છે તે મોંઘો મળે છે."

કડક બંદોબસ્ત

અયોધ્યામાં ધર્મ સંસદને પગેલ પોલીસ બંદોબસ્ત ગોઠવી દેવામાં...\n\ntl;dr:

રવિવારે વિશ્વ હિંદુ પરિષદ (વિહિપ)ની ધર્મસભા યોજાઈ રહી છે. આ પહેલાં શિવસેનાના સુપ્રીમો ઉદ્ધવ ઠાકરે અયોધ્યા પહોંચ્યા હતા. સમગ્ર ઘટનાક્રમને પગલે અયોધ્યામાં વ્યાપક સુરક્ષા બંદોબસ્ત ગોઠવવામાં આવ્યા છે.


અયોધ્યામાં રામમંદિરનિર્માણ માટે ટ્રસ્ટની નરેન્દ્ર મોદીની જાહેરાત\nસુપ્રીમ કોર્ટે અયોધ્યા કેસ પર પર ચુકાદો સંભળાવતાં કેન્દ્ર સરકારને મંદિરનિર્માણ માટે ત્રણ મહિનાનો સમય આપ્યો હતો. તે સમયમર્યાદા નવ ફેબ્રુઆરીના રોજ સમાપ્ત થવાની હતી.

વડા પ્રધાને સંસદમાં કહ્યું, "આજે સવારે યોજાયેલી કેન્દ્રીય મંત્રીમંડળની બેઠકમાં સુપ્રીમ કોર્ટના આદેશોને ધ્યાનમાં રાખીને આ દિશામાં મહત્ત્વપૂર્ણ નિર્ણય લેવાયા છે."

"મારી સરકારે સુપ્રીમ કોર્ટના નિર્દેશ પ્રમાણે શ્રીરામજન્મસ્થળ પર ભગવાન શ્રીરામના ભવ્ય મંદિરના નિર્માણ માટે અને તેની સાથે સંકળાયેલા અન્ય વિષયો માટે એક યોજના તૈયાર કરી છે."

"સુપ્રીમ કોર્ટના આદેશો પ્રમાણે એક સ્વાયત્ત ટ્રસ્ટ 'શ્રીરામજન્મભૂમિ તીર્થ ક્ષેત્ર'ના ગઠનનો પ્રસ્તાવ પાસ કરવામાં આવ્યો છે."

"આ ટ્રસ્ટ અયોધ્યામાં ભગવાન શ્રીરામના જન્મસ્થળ પર ભવ્ય અને દિવ્ય શ્રીરામમંદિરના નિર્માણ અને તેની સાથે સંબંધિત વિષયો પર નિર્ણય લેવા માટે સંપૂર્ણરૂપે સ્વતંત્ર હશે."

"સુપ્રીમ કોર્ટના આદેશ પ્રમાણે વિચારવિમર્શ અને વાતચીત બાદ અયોધ્યામાં પાંચ એકર જમીન સુન્ની વકફ બૉર્ડને ફાળવવાનો અનુરોધ ઉત્તર પ્રદેશ સરકારને કરવામાં આવ્યો છે."

"તેના પર રાજ્ય સરકારે પણ પોતાની સહમતી આપી દીધી છે."

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ બુધવારે લોકસભામાં કહ્યું કે સુપ્રીમ કોર્ટના આદેશ પ્રમાણે અયોધ્યામાં રામમંદિરના નિર્માણ માટે ટ્રસ્ટનું ગઠન કર્યું છે.


અયોધ્યામાં રામમંદિરની સફળતા રાષ્ટ્રીય સ્વયંસેવક સંઘને ક્યાં લઈ જશે?\nવડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી અને આરએસએસના પ્રમુખ સરસંઘચાલક

આ એક તસવીરમાં એક તરફ પાંડિત્યકર્મ કરતા આચાર્ય છે, મધ્યમાં ભારતના વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી છે અને તેમના ડાબા હાથે રાષ્ટ્રીય સ્વયંસેવક સંઘના સરસંઘચાલક મોહન ભાગવત છે.

ભારતના ઇતિહાસમાં સંભવત:  આ પહેલી વખત હશે જ્યારે ધર્મ, સરકાર અને સંઘની વચ્ચેની નિકટતા આટલી સ્પષ્ટ રીતે જોવા મળી હોય.

રાષ્ટ્રીય સ્વયંસેવક સંઘના દાયકાઓના લાંબા ઇતિહાસમાં એ સૌથી સ્વર્ણિમ પળ રહી હશે.

સર સંઘચાલક મોહન ભાગવતે પણ ભૂમિપૂજન પછી કહ્યું, "આનંદની ક્ષણ છે, ઘણી રીતે આનંદ છે. એક સંકલ્પ લીધો હતો અને મને સ્મરણ છે કે જ્યારે અમારા સરસંઘચાલક બાલા સાહેબ દેવરસજીએ પગલું આગળ ભરતા પહેલાં એ વાત યાદ કરાવી હતી કે બધું લાગીને વીસથી ત્રીસ વર્ષ કામ કરવું પડશે. ત્યારે ક્યારેક આ કામ થશે.

"વીસ ત્રીસ વર્ષ અમે કર્યું અને ત્રીસમા વર્ષના પ્રારંભમાં અમને સંકલ્પપૂર્તિનો આનંદ મળી રહ્યો છે."

ભાગવતે પોતાના નવ મિનિટ લાંબા ભાષણમાં જે કંઈ કહ્યું છે, તેમાં એક વાત સ્પષ્ટ છે - સંઘે પાંચ ઑગસ્ટ, 2020ના દિવસે યોજેલા પોતાના આ કાર્યક્રમમાં રામમંદિરના નિર્માણનો સંપૂર્ણ શ્રેય લેવાનો પ્રયત્ન કર્યો હતો.

સત્તાની નજીક પહોંચ્યો સંઘ પરિવાર

રાષ્ટ્રીય સ્વયંસેવક સંઘ પર પુસ્તક 'આરએસએસ-ધ આઇકન્સ ઑફ ઇન્ડિયન રાઇટ' લખનાર વરિષ્ઠ પત્રકાર અને લેખક નીલાંજન મુખોપાધ્યાય માને છે કે સંઘ આ આયોજનમાં જે પ્રકારે સામેલ થયુ છે, એ પછી સંઘ પરિવારને સરકારના કાર્યક્રમમાં એક કાયદેસરતા મળી જાય છે.

મુખોપાધ્યાય કહે છે, "ભારતમાં સત્તા અને ધર્મની વચ્ચે જે લાઇન હંમેશાંથી રહી છે, તે ધૂંધળી રહી છે. પરંતુ આટલી વધારે ધૂંધળી ક્યારેય નથી થઈ."

"સંઘ પરિવાર હવે સરકારના કાર્યક્રમનો એક ભાગ બની જાય છે. રાષ્ટ્રીય સ્વંયસેવક સંઘને મેં ક્યારેય પણ સરકારની આટલો નજીક, અધિકૃત રીતે નથી જોયો."

"એવામાં ભારતના રાજકીય ભવિષ્યની દૃષ્ટિએ ઘણો મોટો ફેરફાર છે."

"પ્રતીકોની વાત કરીએ તો સાંસ્કૃતિક રાષ્ટ્રવાદને પ્રોત્સાહન આપવામાં આવ્યું છે. મોહન ભાગવતની હાજરીથી એ સ્પષ્ટ કરવામાં આવ્યું કે સંઘ પરિવાર મંદિર આંદોલનની સફળતા પર પોતાનો હક જતાવવા દાવો કરી રહ્યું છે."

પરંતુ સવાલ એ ઊભો થાય છે કે રાષ્ટ્રીય સ્વયંસેવક સંઘે ભારતીય રાજકારણમાં આ કદ કેવી રીતે મેળવ્યું?

રામના સહારે?

કોઈ સમુદાયના ધાર્મિક, રાજકીય અને સામુદાયિક ઇતિહાસનું અધ્યયન કરનારા હંમેશાં આ સવાલ સામે લડે છે કે ધાર્મિક આંદોલન ધાર્મિક...\n\ntl;dr:

અયોધ્યામાં રામમંદિરથી આરએસએસને શું મળ્યું? આ એક એવો સવાલ છે જેનો જવાબ તે એક તસવીરમાં મળે છે જેમાં વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી ભૂમિપૂજન કરતાં જોવા મળે છે.


અયોધ્યામાં હવે નવો વિવાદ શરૂ થયો, મંદિરનિર્માણમાં કોનો દાવો મોટો?\nચીફ જસ્ટિસ રંજન ગોગોઈના વડપણ હેઠળની 5 જજોની બેન્ચે ચુકાદામાં સુપ્રીમ કોર્ટની  સોંપી દીધી છે અને મંદિર બનાવવા માટે સરકારને ત્રણ મહિનામાં એક ટ્રસ્ટ બનાવવાનું કહ્યું છે. પરંતુ સાધુસંતોનાં વિભિન્ન સંગઠનોમાં આ ટ્રસ્ટમાં સામેલ થવા અને ન થવા પર વિવાદ શરૂ થયો છે.

આ વિવાદ એટલો વકર્યો છે કે સાધુસંતો પોતાના વિરોધીઓને ન માત્ર અપશબ્દ બોલી રહ્યા છે, પરંતુ બે સમૂહ વચ્ચે તો હિંસક સંઘર્ષ સુધીની નોબત આવી.

રામજન્મભૂમિ ન્યાસના મહંત નૃત્યગોપાલદાસ પર કથિત રીતે અભદ્ર ટિપ્પણી બાદ તેમના સમર્થકોએ તપસ્વી છાવણીના સંત પરમહંસદાસ પર હુમલો કર્યો અને મોટી સંખ્યામાં પોલીસદળ પહોંચાડ્યા બાદ જ પરમહંસદાસને ત્યાંથી સુરક્ષિત કાઢવામાં આવ્યા.

તપસ્વી છાવણીના સંત પરમહંસદાસ

તો પરમહંસદાસને તપસ્વી છાવણીએ એવું કહીને કાઢી મૂક્યા કે તેમનું આચરણ અશોભનીય હતું અને તેઓ જ્યારે પોતાના આચરણમાં પરિવર્તન લાવશે ત્યારે જ તેમની છાવણીમાં વાપસી થશે.

આ વિવાદમાં માત્ર આ જ બે પક્ષો નથી, પરંતુ મંદિરનિર્માણના ઇરાદાથી અગાઉથી ચાલી રહેલાં ત્રણ અલગઅલગ ન્યાસ એટલે કે ટ્રસ્ટ સિવાય અયોધ્યામાં રહેનારા અન્ય ઊંચી પહોંચ ધરાવનાર સંત પણ સામેલ છે.

હકીકતમાં અયોધ્યા વિવાદ કોર્ટમાં હોવા છતાં રામલલા વિરાજમાનનું ભવ્ય મંદિર બનાવવા માટે છેલ્લાં ઘણાં વર્ષોથી ત્રણ ટ્રસ્ટ સક્રિય હતાં.

અગાઉથી ત્રણ ટ્રસ્ટ

રામજન્મભૂમિ મંદિરનિર્માણ ન્યાસના જન્મેજય શરણ

આમાં સૌથી જૂનું ટ્રસ્ટ શ્રીરામજન્મભૂમિ ન્યાસ છે, જે વર્ષ 1985માં વિશ્વ હિંદુ પરિષદની દેખરેખ હેઠળ બન્યું હતું અને આ જ ટ્રસ્ટ કારસેવકપુરમમાં છેલ્લાં ઘણાં વર્ષોથી મંદિરનિર્માણ માટે પથ્થરો પર નકશીકામ કરી રહ્યું છે.

બીજું ટ્રસ્ટ રામાલય ટ્રસ્ટ છે, જે બાબરી મસ્જિદ તોડી પાડવામાં આવી તે પછી વર્ષ 1995માં બન્યું હતું અને તેના ગઠન પાછળ તત્કાલીન વડા પ્રધાન પીવી નરસિમ્હારાવની ભૂમિકા ગણાવાય છે.

જ્યારે ત્રીજું ટ્રસ્ટ 'જાનકીઘાટબડા સ્થાન'ના મહંત જન્મેજય શરણના નેતૃત્વમાં બનેલું શ્રીરામજન્મભૂમિ મંદિરનિર્માણ ન્યાસ છે.

આ ત્રણેય ટ્રસ્ટ હવે એવું કહે છે કે અગાઉથી જ મંદિરનિર્માણ માટે ટ્રસ્ટ મોજૂદ છે, તો સરકારે કોઈ અન્ય ટ્રસ્ટ બનાવાની શું જરૂર છે.

આ બધાં ટ્રસ્ટ પોતાના નેતૃત્વમાં મંદિરનિર્માણ ટ્રસ્ટ બનાવવા માટે દબાણ કરી રહ્યાં છે.

મંદિર માટે કરોડો રૂપિયાનું દાન

વીએચપીના નેતૃત્વવાળા શ્રીરામજન્મભૂમિ ન્યાસના અધ્યક્ષ અને મણિરામદાસ છાવણીના સંત મહંત નૃત્યગોપાલદાસ છે.

રામમંદિર...\n\ntl;dr:

સુપ્રીમ કોર્ટે અયોધ્યામાં મંદિર-મસ્જિદ વિવાદનો નિર્ણય કરતાં વિવાદિત જગ્યા રામ લલાને આપવાનો ચુકાદો આપ્યો છે અને આ ચુકાદાને પડકારવાની ઑલ ઇન્ડિયા મુસ્લિમ પર્સનલ લૉ બોર્ડે જાહેરાત કરી છે.


અરઝાન નાગવાસવાલા : ટીમ ઇન્ડિયાનો હિસ્સો બનનાર વલસાડના આ પારસી ક્રિકેટર કોણ છે?\nઅરઝાન સ્થાનિક વિસ્તારમાં સુપરસ્ટાર છે

એ જ અરસામાં વડોદરામાં જે.વાય. લેલે અંડર-19 ક્રિકેટ ટુર્નામેન્ટ રમાઈ, જેમાં પૃથ્વી શૉ બીજા જ બૉલે આઉટ થઈ ગયા. આમ તેઓ ખાતું ખોલાવ્યા વિના જ આઉટ થયા અને તેમને આઉટ કરનારા બૉલર હતા વલસાડ નજીકના નારગોલ ગામના વતની અરઝાન નાગવાસવાલા.

આ લૅફ્ટ આર્મ પેસરે એ દિવસે તો 34 રનમાં પાંચ વિકેટ લીધી પરંતુ ચર્ચા રહી પૃથ્વી શૉની, કેમ કે તેઓ શૂન્ય પર આઉટ થયા હતા.

જોકે ગુજરાત ક્રિકેટ ઍસોસિયેશને નાગવાસાવાલાના પ્રદર્શનની નોંધ જરૂર લીધી અને વડોદરાની એ મૅચમાં બે વર્ષ બાદ આ બૉલર ગુજરાત માટે ચેન્નાઈમાં વિજય હઝારે ટ્રૉફીમાં રમી રહ્યા હતા.

એ વખતે તો તેમણે ખાસ નોંધપાત્ર દેખાવ કર્યો નહીં પરંતુ હંમેશાં પ્રતિભાની શોધ માટે તત્પર રહેતા ગુજરાતની ટીમના તત્કાલીન કૅપ્ટન પાર્થિવ પટેલ, ચીફ કોચ વિજય પટેલ અને કોચ હિતેશ મજુમદારની નજરમાં તેઓ વસી ગયા.

આ ત્રણેય ધુરંધરોએ અરઝાનને 2018માં ગુજરાતની રણજી ટ્રૉફી ટીમમાં તક આપી અને એક પ્રતિભાશાળી બૉલરની સફરનો પ્રારંભ થયો.

ઇંગ્લૅન્ડ પ્રવાસ માટે સ્ટેન્ડ બાય તરીકે પસંદગી

ગુજરાતની ટીમ મુંબઈને હરાવે તેવું ઇતિહાસમાં આંગળીને વેઢે ગણી શકાય તેટલી વાર જ બન્યું હશે અને તેમાંય કોઈ બૉલર કમાલ કરી જાય તે ભાગ્યે જ બને પણ અરઝાન નાગવાસવાલાએ એ કમાલ કર્યો હતો.

આજે અરઝાન નાગવાસવાલા અચાનક લાઇમલાઇટમાં આવ્યા છે.

બે દિવસ અગાઉ ભારતીય પસંદગીકારોએ ઇંગ્લૅન્ડના પ્રવાસ માટે અને એ અગાઉ જૂન મહિનામાં રમાનારી વર્લ્ડ ટેસ્ટ ચૅમ્પિયનશિપ માટેની ભારતીય ટીમની જાહેરાત કરી, તેમાં સ્ટેન્ડ બાય તરીકે જે ચાર નામ પસંદ કર્યાં તેમાં નાગવાસવાલાનો પણ સમાવેશ થતો હતો.

અરઝાન પણ કહે છે કે, છેલ્લાં પાંચેક વર્ષમાં તેણે જે આકરી મહેનત કરી છે તેનું આ પરિણામ છે અને તેઓ આ પસંદગીથી ખુશ છે.

1997ની 17મી ઑક્ટોબરે સુરતમાં પારસી પરિવારમાં અરઝાનનો જન્મ થયો પણ તેઓ મૂળ વલસાડ નજીકના નારગોલના વતની.

વલસાડમાં ભૂતપૂર્વ રણજી ક્રિકેટર જયેશ મકલાનો કૅમ્પ ચાલે અને એ મેદાન પર એકસાથે ત્રણથી ચાર મૅચો રમાતી હોય.

એવામાં કોઈએ જયેશ મકલાનું ધ્યાન દોર્યું કે આ નાનકડો છોકરો અદભુત બૉલિંગ કરે છે. એ વખતે અરઝાનની ઉંમર માંડ 11 વર્ષની હતી.

જયેશે તેમને બૉલિંગ કરતો જોયા. ખુદ જયેશ ગુજરાત માટે રણજી ટ્રૉફીમાં મુકુન્દ પરમાર અને પાર્થિવ પટેલ જેવા દિગ્ગજો સાથે રમી ચૂકેલા પણ તેઓ ઑફ સ્પિનર હતા અને અરઝાન તો ઝડપી બૉલર હતો.

વલસાડના સુપરસ્ટાર

જોકે જયેશનું કહેવું છે કે મને...\n\ntl;dr:

થોડાં વર્ષ અગાઉ મુંબઈના પૃથ્વી શૉએ સ્કૂલ ક્રિકેટમાં 546 રનની વિશાળ ઇનિંગ્સ રમી હતી અને તેમની પ્રતિભા વિશે સમગ્ર દેશના ક્રિકેટપંડિતો ચર્ચા કરી રહ્યા હતા.


અરબ સાગરમાં આવનાર 2021નું પ્રથમ વાવાઝોડું ગુજરાત પર ક્યારે ત્રાટકવાની સંભાવના?\nથોડા જ દિવસોમાં ભારતમાં ચોમાસું શરૂ થવા જઈ રહ્યું છે, તે પહેલાં જ એટલે કે મે મહિનામાં જ અરબ સાગરમાં વાવાઝોડું પેદા થવાની શક્યતા છે. જેના કારણે અનેક વિસ્તારોમાં વરસાદ પડી શકે છે.

ભારતીય હવામાન વિભાગના જણાવ્યા પ્રમાણે 14 મેની સવારની આસપાસ અરબ સાગરમાં હવાનું હળવું દબાણ રચાશે. જે ઉત્તર ઉત્તર-પશ્ચિમ તરફ આગળ વધે તેવી શક્યતા છે. જે આગામી દિવસે એટલે કે 15 મેના રોજ ડિપ્રેશનમાં ફેરવાશે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

અરબ સાગરમાં આ વર્ષનું પ્રથમ વાવાઝોડું પેદા થવાના અણસાર મળી રહ્યા છે. હવામાન વિભાગ તરફથી કરવામાં આવેલી આગાહી મુજબ આ અઠવાડિયાના અંતમાં વાવાઝોડું પેદા થઈ શકે છે.


અરબ સાગરમાં રચાઈ રહ્યાં છે બે વાવાઝોડાં, ગુજરાતને શું થશે અસર? - TOP NEWS\nસમુદ્રની લહેરો

મુંબઈ મિરરના અહેવાલ મુજબ અરબ સાગરમાં બે વાવાઝોડાં સર્જાઈ રહ્યાં છે, જેમાંથી એક આફ્રિકા તરફ આગળ વધી શકે છે અને ઓમાન તથા યમનમાં તેની અસર થઈ શકે છે, ત્યારે બીજું તોફાન ભારત તરફ વધી શકે છે.

હવામાન વિભાગે કહ્યું કે અરબ સાગરમાં રચાયેલા નીચા દબાણને કારણે કેરળમાં મૉનસૂનના આગમન માટે એક જૂનથી અનુકૂળ પરિસ્થિતિ બની શકે છે.

ચોમાસામાં વિલંબની અસર ગુજરાતમાં પણ જોવા મળે એવી શક્યતાઓ છે.

ખાનગી હૉસ્પિટલોના 50 ટકા બેડ્સ કોવિડ-19 દરદીઓ માટે

ગુજરાત સરકારે ઍપિડેમિક ડિસિઝ ઍક્ટ હેઠળ ઓછામાં ઓછા 20 જેટલા બેડ્સ ધરાવતી ખાનગી હૉસ્ટિપટલ અને ક્લિનિક્સના 50 ટકા બેડ્સને કોરોના વાઇરસ સામેની લડતમાં ઉપયોગમાં લેવાનો નિર્ણય કર્યો છે.

ગુજરાત હાઈકોર્ટે કોરોના મહામારી અંગેની કામગીરીને લઈને ગુજરાત સરકારની ઝાટકણી કાઢી હતી ત્યાર બાદ તારીખ 28 મેના સરકારે આ બાબતનો નિર્ણય કર્યો હતો.

અંગ્રેજી અખબાર ન્યૂ ઇન્ડિયન એક્સપ્રેસ મુજબ રાજ્યના આરોગ્ય વિભાગની ગાઇડલાઇન્સ મુજબ 20 અથવા તેનાથી વધારે બેડ્સ ધરાવતી બધી ખાનગી હૉસ્પિટલો અને ક્લિનિક્સમાંથી 50 ટકા જેટલા બેડ્સ કોરોના વાઇરસના સંક્રમણના દરદીઓ માટે રાખવામાં આવે બાકીના 50 ટકા બેડ્સ પર અન્ય રોગોના દરદીઓની સારવાર કરવામાં આવે.

સરકારી નિર્દેશમાં કહેવાયું છે કે જરૂર પડ્યે ખાનગી હૉસ્પિટલોએ બેડ્સ આપી દેવાના રહેશે.

ગુજરાતમાં હાલ કોરોના સંક્રમણના 16,000થી વધારે કેસ છે જેને જોતાં આરોગ્ય વિભાગે કહ્યું છે કે  વધારે બેડ્સની જરૂર પડશે.

સ્વિમિંગ-પૂલ ખોલવાની માગ

રાષ્ટ્રીય સ્તરના બ્રૅસ્ટસ્ટ્રોક ચૅમ્પિયન તૈરાક એસપી લિખીથે કહ્યું કે ભારતે અન્ય દેશોની જેમ સ્વિમિંગ-પૂલ ખોલી દેવાં જોઈએ જેથી દેશમાં ટોચના સ્વિમર્સ તાલીમ શરૂ કરી શકે.

ઑસ્ટ્રેલિયા અને યુકે સહિત અન્ય કેટલાક દેશો સ્વિમિંગ પૂલ ખોલીને ટ્રેનિંગ શરૂ કરવા જઈ રહ્યા છે.

જોકે ભારતમાં લૉકડાઉન 4.0 રવિવારે પૂર્ણ થવા જઈ રહ્યું છે અને ભારતીય ગૃહમંત્રાલય તરફથી જાહેર કરવામાં આવેલી ગાઇડલાઇન્સ પ્રમાણે સ્વિમિંગ-પૂલ્સ બંધ રાખવામાં આવ્યાં હતાં.

આઉટલુક ઇન્ડિયા પ્રમાણે એસ પી લિખીથે કહ્યું, “અમારે ટ્રેનિંગ ફરીથી શરૂ કરવાની જરૂર છે અને અન્ય દેશોમાં કેટલીક સાવચેતી રાખીને સ્વિમર્સે ટ્રેનિંગ શરૂ કરી છે.”

તેમને ટોક્યો ઑલિમ્પિક્સ માટે ગયા વર્ષે બ્રૅસ્ટસ્ટ્રોક ઇવેન્ટ માટે બી ક્વૉલિફિકેશન મળ્યું હતું.

તેમણે આગળ કહ્યું, “જે થઈ રહ્યું છે આપણે તેની સાથે રહેવાનું શીખવું...\n\ntl;dr:

ભારતીય હવામાન વિભાગે શનિવારે કહ્યું છે કે આગામી 48 કલાકમાં અરબ સાગરમાં લૉ-પ્રેશરનું ક્ષેત્ર રચાશે, જે તારીખ 3 જૂન સુધી ગુજરાત અને મહારાષ્ટ્રના ઉત્તરી સમુદ્રતટ તરફ વધશે.


અરબી શેખે ખરેખર સુષમા સ્વરાજની હાજરીમાં રામ મંદિર માટે ભજન ગાયું?\nફેસબુક પર આ વીડિયોને છેલ્લા 48 કલાકમાં લાખો વખત જોવામાં આવ્યો છે અને મંગળવારે પણ હજારો લોકોએ આ વીડિયોને ફેસબુક પર શેર કર્યો હતો.

મોટાભાગના લોકોએ આ વીડિયોને એવા 'સંદેશ' સાથે શેર કર્યો છે કે 'અમુક દિવસો અગાઉ સુષમા સ્વરાજ કુવૈત ગયાં હતાં.

ત્યાં તેમના સન્માનમાં શેખ મુબારક અલ-રશીદે અયોધ્યામાં રામ મંદિર નિર્માણના સમર્થનમાં એક ગીત ગાયું અને આપણું દિલ જીતી લીધું, જરૂર જુઓ.

આ વાઇરલ વીડિયોમાં અરબ દેશનો પોશાક પહેરીને એક વ્યક્તિ ગીત ગાઈ રહી છે જેની બાજુમાં સુષમા સ્વરાજ બેઠાં છે.

વાઇરલ વીડિયોમાં શેખ ગાઈ રહ્યા છે : 'જે રામનું નથી, મારાં કામનું નથી. બોલો રામ મંદિર ક્યારે બનશે'

તેમની પાછળ કુવૈત પ્રવાસ અંગેનું પણ એક હૉર્ડિંગ પણ દેખાઈ રહ્યું છે. સાથે જ વીડિયોમાં સમાચાર એજન્સી એએનઆઈનો લૉગો પણ લાગેલો છે.

પરંતુ જ્યારે અમે આ વીડિયોની તપાસ કરી તો જાણવા મળ્યું કે દરેક દાવા ખોટા છે અને વીડિયો સાથે છેડછાડ કરવામાં આવી છે.

વર્ષ 2018ના અંતમાં પણ આ ખોટા વીડિયોને સોશિયલ મીડિયામાં શેર કરવામાં આવ્યો હતો.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

વીડિયોની વાસ્તવિકતા શું છે?

રિવર્સ સર્ચમાં જાણવા મળ્યું કે આ વીડિયો 30 ઑક્ટોબર 2018નો છે.

ભારતની સરકારી ન્યૂઝ ચેનલ ડીડી અનુસાર આ વીડિયો અરબ દેશ કુવૈતમાં રહેતા ભારતીય સમુદાયના લોકો સાથે વિદેશ મંત્રી સુષમા સ્વરાજના સંવાદ કાર્યક્રમનો છે.

આ કાર્યક્રમમાં કુવૈત સ્થિત રહેતા ભારતીય મૂળના લોકોએ સુષમા સ્વરાજ માટે સાંસ્કૃતિક કાર્યક્રમ રજૂ કર્યો હતો.

કુવૈતના સ્થાનિક ગાયક મુબારક અલ-રશીદ પણ આ કાર્યક્રમમાં હતા.

તેમણે બોલીવુડનાં બે ગીતો બાદ મહાત્મા ગાંધીનું સૌથી મનપસંદ ભજન 'વૈષ્ણવ જન તો તેને કહીયે' ગાયું હતું.

વિદેશ મંત્રાલયના પ્રવક્તા રવીશ કુમારે પણ 31 ઑક્ટબર 2018ના રોજ મુબારક અલ-રશીદનો વીડિયો ટ્વીટ કર્યો હતો.

વિદેશ મંત્રી સુષમા સ્વરાજ મુજબ અલ-રશીદનું નામ '124 દેશોના સંગીતકારોની યાદી'માં સામેલ હતું જેમણે મહાત્મા ગાંધીની 150મી જન્મજયંતી વર્ષના અવસર પર પોતપોતાના દેશથી 'વેષ્ણવ જન તો તેને કહીયે' ભજનનો વીડિયો મોકલ્યો હતો.

પરંતુ આ કાર્યક્રમના વીડિયોને ખૂબ ખરાબ રીતે એડિટિંગ કરી બદલવામાં આવ્યો છે.

આ વીડિયો પર સમાચાર એજન્સી એએનઆઈ દ્વારા ન્યૂઝ બનાવવામાં આવ્યા હતા. આ ન્યૂઝ યૂ-ટ્યૂબ પર ઉપલબ્ધ છે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

સોશિયલ મીડિયામાં ભારતનાં વિદેશ પ્રધાન સુષમા સ્વરાજનો એક જૂનો વીડિયો એવા દાવા સાથે વાઇરલ થઈ રહ્યો છે કે કુવૈત પ્રવાસ દરમિયાન એક શેખે સુષમા સ્વરાજ સામે રામ મંદિર નિર્માણના સમર્થનમાં ગીત ગાયું છે.


અરવિંદ કેજરીવાલ ‘હિંદુત્વ અને દેશભક્તિ’ ભાજપ પાસેથી આંચકી લેવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યા છે?\n2014માં દેશભરમાં પ્રચંડ મોદીલહેર વચ્ચે પણ દિલ્હી વિધાનસભાની ચૂંટણીમાં એકતરફી વિજય બાદ અરવિંદ કેજરીવાલે મંચ પરથી આ ગીત ગાયું હતું.

2019ની વિધાનસભા ચૂંટણીમાં પણ આમ આદમી પાર્ટીએ આરોગ્ય અને શિક્ષણક્ષેત્રે પોતાની કામગીરીના આધારે  મત માગ્યા હતા અને તે સમયે પણ લોકપ્રિયતાનાં મોજાં પર સવાર ભાજપ કેજરીવાલને શાનદાર પ્રદર્શન કરી શકતા અટકાવી શક્યો ન હતો.

પાયાના પ્રશ્નો પર સફળતાપૂર્વક રાજનીતિ કરનારી આમ આદમી પાર્ટી હવે અચાનક દેશભક્તિ અને રામરાજ્યની વાતો કરવા લાગી છે. તેથી સ્વભાવિક રીતે સવાલ પેદા થાય છે કે આની પાછળ આપની યોજના શું છે?

કેજરીવાલ પોતાની જાતને ભગવાન રામ અને હનુમાનના ભક્ત ગણાવી ચુક્યા છે. સાથેસાથે તેમણે કહ્યું છે કે તેમની સરકાર દિલ્હીની સેવા માટે રામરાજ્ય પ્રેરિત 10 સિદ્ધાંતોનું પાલન કરે છે.

દિલ્હીના મુખ્યમંત્રી એટલે સુધી કહી ચુક્યા છે કે અયોધ્યામાં રામમંદિર તૈયાર થઈ જશે ત્યારે તેઓ દિલ્હીના વરિષ્ઠ નાગરિકોને અયોધ્યાની મફત તીર્થયાત્રા કરાવશે.

થોડા દિવસો અગાઉ દિલ્હી સરકારનું બજેટ 'દેશભક્તિ બજેટ' નામે રજુ કરવામાં આવ્યું હતું. રાષ્ટ્રીય ગૌરવના ગુણગાન સાથે જાહેરાત કરવામાં આવી કે આખા દિલ્હીમાં પાંચસો વિશાળ રાષ્ટ્રધ્વજ ફરકાવવામાં આવશે.

કેજરીવાલ સરકાર પહેલાંથી જ દિલ્હીની શાળાઓમાં દેશભક્તિના અભ્યાસક્રમની વાત કરી ચુકી છે. તેનું કહેવું છે કે "આ અભ્યાસક્રમનો હેતુ દેશભક્ત નાગરિકોનો એક વર્ગ તૈયાર કરવાનો છે."

કેજરીવાલની રાજનીતિ સમજી-વિચારીને ઘડાયેલી રાજકીય વ્યૂહરચના?

વરિષ્ઠ વકીલ અને કેજરીવાલ સાથે સંકળાયેલા પ્રશાંત ભૂષણ કહે છે કે આ બધી બાબતો એક "પોલિટિકલ સ્ટ્રેટેજી"નો હિસ્સો છે.

તેઓ કહે છે, "તેમને (કેજરીવાલને) લાગે છે કે આનાથી હિંદુઓના મત મળી શકે છે. એક રીતે આ ભાજપને તેની જ રમતમાં પછાડવાની કોશિશ છે. તેમને લાગે છે કે તેઓ પોતાને એક મોટા રાષ્ટ્રીય વિકલ્પ તરીકે રજુ કરી શકે છે."

"અરવિંદની રાજકીય ગણતરી કદાચ એવી છે કે અત્યારે ભાજપે મતોનું ધ્રુવીકરણ કરી નાખ્યું છે તેથી તેમણે મુખ્યત્વે હિંદુ મતો પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવું પડશે."

વરિષ્ઠ પત્રકાર આશુતોષે જણાવ્યું કે ધર્મ અને રાષ્ટ્રવાદની વાતો કરવી એ કેજરીવાલ અને તેમના પક્ષની "ચૂંટણીલક્ષી લાચારી" છે.

આશુતોષ આમ આદમી પાર્ટીના પ્રવક્તા રહી ચુક્યા છે અને હવે તેમણે પક્ષ છોડી દીધો છે.

તેઓ કહે છે, "અરવિંદ કેજરીવાલને એ વાતનો અંદાજ છે કે દિલ્હીમાં એક બહુ મોટો વર્ગ ભાજપને પણ મત આપે છે અને...\n\ntl;dr:

"ઇન્સાન કા ઇન્સાન સે હો ભાઈચારા, યહી પૈગામ હમારા."


અરવિંદ કેજરીવાલની કાર દિલ્હી સચિવાલયની બહારથી ચોરી થઈ છે\nઅરવિંદ કેજરીવાલની નાની વાદળી કાર જે સામાન્ય વ્યક્તિની અરવિંદ કેજરીવાલની છબી સાથે મેળ ખાતી હતી

સમાચાર એજન્સી પીટીઆઈએ દિલ્હી પોલીસના હવાલેથી આ સમાચારને સમર્થન આપ્યું છે.

2015ની વિધાનસભાની ચૂંટણીઓ સુધી, કેજરીવાલ આ વેગન-આર કારનો ઉપયોગ કરતા હતા. હાલના દિવસોમાં આમ આદમી પાર્ટીના એક કાર્યકર તેનો ઉપયોગ કરતા હતા.

આ નાની વાદળી કાર જે સામાન્ય વ્યક્તિની અરવિંદ કેજરીવાલની છબી સાથે મેળ ખાતી હતી.

તમને આ વાંચવું પણ ગમશે

એક વરિષ્ઠ પોલીસ અધિકારીએ જણાવ્યું હતું કે આ કાર દિલ્હી સચિવાલયની બહાર ઊભી હતી. કોઈએ બપોરે એક વાગ્યે આ કારની ઉઠાંતરી કરી હોવાની સંભાવના છે.

જાન્યુઆરી 2013માં કુંદન શર્મા નામના એક સોફ્ટવેર એન્જિનિયરે અરવિંદ કેજરીવાલને આ કાર ભેટ આપી હતી.

કારની વાત

વાદળી રંગની કારમાં અરવિંદ કેજરીવાલે આમ આદમી પાર્ટી માટે દિલ્હીમાં પ્રચાર કર્યો હતો

વર્ષ 2013 માં દિલ્હીમાં આમ આદમી પાર્ટીની સરકાર રચાયા પછી, આ કાર પણ રાજકીય ચર્ચાઓનો ભાગ બની ગઈ હતી.

સરકાર ચલાવવામાં 'આમ આદમી' નો ટેકો, પારદર્શિતા અને ભ્રષ્ટાચાર વિરોધી વલણના વચનને તેમની અગાઉની ચૂંટણીમાં સારો ટેકો મળ્યો છે અને કોંગ્રેસની મદદથી અરવિંદ કેજરીવાલ મુખ્ય મંત્રી બન્યા હતા.

તે સમય દરમિયાન કેજરીવાલએ 'મુખ્યમંત્રી' તરીકેના શપથ લઇને દિલ્હી રાજ્યના શાસનની ધુરાઓ સાંભળી હતી, ત્યારે તેમની પાસે આ એક કાર પણ હતી.

શપથ લેવા માટે કેજરીવાલ આ કારમાં જ ગયા હતા. કેજરીવાલ સચિવાલય પણ એ જ કારમાં ગયા હતા.

કાર સંબંધિત રસપ્રદ વિગતો

આ કાર 12 વર્ષ જૂની હતી

આમ આદમી પાર્ટીના સમર્થક કુંદન શર્મા દ્વારા પાર્ટીને આ કારનું દાન આપવામાં આવ્યું હતું. કુંદન ત્યારે લંડનમાં સોફ્ટવેર એન્જિનિયર હતા. કુંદન શર્મા ઇન્ડિયા અગેઈન્સ્ટ કરપશન સાથે સંકળાયેલા હતા અને આ કાર તેમની પત્ની શ્રદ્ધા શર્માના નામે હતી. નિર્ભયા કેસ પર પક્ષના વલણથી પ્રભાવિત થઇને તેમણે પક્ષ નેતા દિલિપ પાંડેને ઇમેઇલ લખીને કારનું દાન આપવાની ઇચ્છા વ્યક્ત કરી હતી.

આ કારનો નંબર DL 9CG 9769 છે અને કારની રજિસ્ટ્રેશનની તારીખ 5 ઓગસ્ટ, 2005 હતી એટલે કે આ કાર 12 વર્ષ જૂની છે.

કુંદને લેખિતમાં રસીદ મેળવ્યા બાદ આ કારનું દાન કર્યું હતું. પરંતુ તે ત્યારે જાણતા ન હતા કે આ કારનો ઉપયોગ કેજરીવાલ પોતે જ કરશે.

જ્યારે આ કાર એક સમાચાર ચેનલ પર દેખાઇ અને ચેનલનો કેમેરો નજીક જતા આગળ એક ટિંગાયેલુ પેન્ડન્ટ પર કુંદનના છ વર્ષના પુત્રની નજર પડતા તેણે આ કારને ઓળખી કાઢી અને...\n\ntl;dr:

દિલ્હીના મુખ્યમંત્રી અરવિંદ કેજરીવાલની કાર દિલ્હી સચિવાલયની બહાર ચોરી થઈ છે.


અરવિંદ કેજરીવાલની વધતી સક્રિયતા મોદીનું 'કૉંગ્રેસમુક્ત ભારત' છે?\nગોપાલ ઈટાલિયા યુવાઓમાં લોકપ્રિય માનવામાં છે અને આંદોલનકારી નેતા છે. તેઓ વર્તમાન સરકાર સામે સતત વિવિધ મુદ્દાઓ પર બોલતા રહ્યા છે.

આ સાથે જ આમ આદમી પાર્ટીએ દેશના સૌથી મોટા રાજ્ય ઉત્તર પ્રદેશમાં 2022ની વિધાનસભાની ચૂંટણી લડવાની જાહેરાત કરી છે.

એક રીતે જોવામાં આવે તો આમ આદમી પાર્ટી ધીમેધીમે તેનો વ્યાપ વધારવાની કોશિશ કરી રહી છે અને  તેને રાષ્ટ્રીયસ્તરે ફેલાવવા મથી રહી છે.

હાલમાં દિલ્હીની સરહદે ચાલી રહેલા ખેડૂતોના આંદોલનને આમ આદમી પાર્ટીએ ટેકો જાહેર કર્યો છે અને ખેડૂતોનું ખુલ્લું સમર્થન કર્યું છે.

અરવિંદ કેજરીવાલ આંદોલનસ્થળે ખેડૂતોને મળવા પણ પહોંચ્યા હતા અને તેઓએ વિધાનસભામાં ભાષણ આપતી વખતે નવા કૃષિકાયદાઓની કૉપી ફાડી હતી.

તેમણે ખેડૂતોના આંદોલન વિશે વિધાનસભામાં કહ્યું કે, "કેન્દ્ર સરકાર કહી રહી છે કે ખેડૂતોને કૃષિકાયદાના ફાયદા સમજમાં નથી આવી રહ્યા એટલે પોતાના દિગ્ગજ નેતાઓને મેદાને ઉતારી રહી છે. યોગી આદિત્યનાથ એક રેલીમાં કહી રહ્યા હતા કે આ કાનૂનથી કોઈની પણ જમીન નહીં જશે, પણ શું આ કોઈ ફાયદો છે?"

આમ આદમી પાર્ટી છેલ્લા કેટલાક સમયથી સોશિયલ મીડિયામાં પણ ઘણી સક્રિય થઈ છે, કેટલાંક રાજ્યોનાં ટ્વિટર હેન્ડલ પણ શરૂ કર્યાં છે.

દિલ્હીની બહાર આપનું અસ્તિત્વ કેટલું?

અરવિંદ કેજરીવાલ

પત્રકાર અને રાજકીય વિશ્લેષક આશુતોષ કહે છે કે હવે મને નથી લાગતું કે દિલ્હી સિવાય કોઈ અન્ય જગ્યાએ પાર્ટી મોટી અસર કરી શકે કે પ્રદર્શન કરી શકે.

જોકે, સોશિયલ મીડિયા પર આ વાત સાવ અલગ દેખાય છે. પાર્ટીના અનેક રાજ્યોમાં સત્તાવાર ટ્વિટર હૅન્ડલ છે અને એ નિયમિત રીતે અપડેટ પણ થઈ રહ્યા છે.

બીબીસી ગુજરાતી સાથે વાત કરતાં આશુતોષ કહે છે, "રાષ્ટ્રીયસ્તરે તો કોઈ પણ પાર્ટી સક્રિય થઈ શકે છે, પણ રાષ્ટ્રીયસ્તરે એ તેનો ફેલાવો કરી શકશે કે કેમ એ મોટો સવાલ છે."

"મને લાગે છે કે આમ આદમી પાર્ટીની નીચે ઘણું પાણી વહી ગયું છે, તમે જોયું હશે કે ગુજરાત, રાજસ્થાન, હરિયાણામાં પાર્ટીએ ચૂંટણી લડી હતી, ત્યાં તેમને એક ટકા મત પણ મળ્યા નહોતા. આથી મને નથી લાગતું કે વધુ સારું પ્રદર્શન કરી શકશે."

તો આ દરમિયાન વરિષ્ઠ પત્રકાર રમેશ ઓઝા કહે છે કે અરવિંદ કેજરીવાલની કામ કરવાની શૈલી પણ ભેદી અને રહસ્યમય છે.

બીબીસી ગુજરાતી સાથે વાત કરતા રમેશ ઓઝા કહે છે, "આમ આદમી પાર્ટીનું વલણ જેટલું સ્પષ્ટ હોવું જોઈએ એટલું નથી. એ કેટલી સેક્યુલર છે, કેટલી રાષ્ટ્રવાદીના નામે હિન્દુત્વવાદી છે એ ભૂમિકા બહુ સ્પષ્ટ નથી....\n\ntl;dr:

ગુજરાતમાં સ્થાનિક સ્વરાજની ચૂંટણી પહેલાં આમ આદમી પાર્ટી સક્રિય બની છે અને યુવા નેતા ગોપાલ ઈટાલિયાને ગુજરાતના પાર્ટીના અધ્યક્ષ બનાવાયા છે.


અરવિંદ કેજરીવાલનું એ મૉડલ જેણે નરેન્દ્ર મોદી-અમિત શાહ સામે જીત અપાવી\nએક તો એ કે આમ આદમી પાર્ટી અને તેમના નેતા અરવિંદ કેજરીવાલ 2013-14ના મૉડમાં પાછા જશે એટલે કે રાષ્ટ્રીય પક્ષ અને રાષ્ટ્રીય નેતા બનવાનો ફરી એક વાર પ્રયાસ કરશે ખરા?

બીજો પ્રશ્ન એ કે ભારતીય જનતા પક્ષ અને નરેન્દ્ર મોદી હવે શું માર્ગ અપનાવશે? જે માર્ગ અત્યાર સુધી અપનાવતા આવ્યા છે તે જ માર્ગે હજુ વધુ આક્રમકતાથી જશે કે પછી થોડી પીછેહઠ કરશે?

આ બંને પ્રશ્નો અત્યારે એટલા માટે પૂછવામાં આવી રહ્યા છે કે દિલ્હીમાં આમ આદમી પાર્ટીનો વિજય સાધારણ વિજય નથી.

હિંદુ-મુસ્લિમ ધ્રુવીકરણનો પ્રચાર

ભાજપે પૂરી તાકાત દિલ્હીમાં લગાડી હતી. વડા પ્રધાને પોતે પ્રચાર કર્યો હતો.

અમિત શાહે પક્ષના અધ્યક્ષને બાજુએ મૂકીને પ્રચાર અને ચૂંટણી મૅનેજમેન્ટ પોતાના હાથમાં લીધું હતું.

હિંદુ-મુસ્લિમ અને પાકિસ્તાનના નામે ધ્રુવીકરણ કરવામાં કાંઈ બાકી નહોતું રાખ્યું. ભાજપે જે પ્રચાર કર્યો હતો એ નિમ્ન સ્તરનો હતો.

ખુલ્લે આમ હિંસાને પ્રોત્સાહન આપનારો પ્રચાર આ પહેલાં કોઈ ચૂંટણીમાં કરવામાં આવ્યો નહોતો.

આ ઉપરાંત લાલકૃષ્ણ અડવાણી અને ડૉ. મુરલી મનોહર જોશીને છોડીને દરેક નેતાઓને પ્રચારમાં ઉતારવામાં આવ્યા હતા.

રાજ્યોના મુખ્ય મંત્રીઓને પક્ષ માટે પ્રચાર કરવા દિલ્હી બોલાવવામાં આવ્યા હતા અને ત્રણસો સંસદસભ્યોને 70 વિધાનસભાક્ષેત્રો વહેંચી આપવામાં આવ્યાં હતાં. ઘર દીઠ એક કાર્યકરને મૂકવામાં આવ્યો હતો.

ભાજપનું ધોવાણ કેમ થયું?

ભાજપ પાસે અઢળક પૈસા છે, પડ્યો બોલ ઝીલનાર પોલીસતંત્ર હતું, આંગળિયાત ચૂંટણીપંચ હતું અને ડરાવનારી, બદનામ કરનારી અને જૂઠાણાં ફેલાવનારી ટ્રૉલ્સની આર્મી છે અને છતાં દિલ્હીમાં ભાજપનું ધોવાણ થયું છે.

આમ કેમ થયું? શું આમ આદમી પાર્ટીએ દિલ્હીમાં કરેલાં કામો સામે હિંદુરાષ્ટ્રવાદનો પરાજય થયો છે કે પછી હિંદુરાષ્ટ્રવાદના અત્યંત વિકૃત ચહેરાને લોકોએ નકાર્યો છે?

મને એમ લાગે છે કે બંને તત્ત્વોએ કામ કર્યું છે. ૮૫ ટકા હિંદુઓને સતત 15 ટકા મુસલમાનોનો ભય બતાવતાં રહો, દરેક સમજદાર હિંદુને દેશદ્રોહી ઠરાવતાં રહો, આર્થિક સંકટ સામે આંખ આડા કાન કરતાં રહો, અમુક મીડિયા સતત પાકિસ્તાનનો અને દેશદ્રોહીઓનો ભય બતાવીને હિંદુઓને ઉશ્કેર્યા કરે, જવાહરલાલ નહેરુ યુનિવર્સિટી, જામિયા મિલિયા કે ગાર્ગી કૉલેજમાં અભદ્ર પ્રદર્શન કરવામાં આવે, નવ વરસની બાળકી સામે દેશદ્રોહનો આરોપ કરીને તેમની ધરપકડ કરવામાં આવે, શાહીનબાગના આંદોલનકારીઓ બળાત્કાર કરવા તમારા ઘરમાં ઘૂસી જશે એવો ભય બતાવવો, કોઈ યુવક ઉશ્કેરાઈને...\n\ntl;dr:

દિલ્હીની વિધાનસભાની ચૂંટણીનાં પરિણામો પછી બે પ્રશ્ન દરેકનાં મનમાં ઘોળતા હશે.


અરવિંદ કેજરીવાલે ત્રણેય કૃષિકાયદા વિધાનસભામાં ફાડીને કહ્યું, કેન્દ્ર સરકાર અંગ્રેજોથી બદતર ન બને\nતેમણે ખેડૂતોના આંદોલન વિશે સભામાં કહ્યું કે, "કેન્દ્ર સરકાર કહી રહી છે કે ખેડૂતોને કૃષિ કાયદાના ફાયદા સમજમાં નથી આવી રહ્યા એટલે પોતાના દિગ્ગજ નેતાઓને મેદાને ઉતારી રહી છે. યોગી આદિત્યનાથ એક રેલીમાં કહી રહ્યા હતા કે આ કાનૂનથી કોઈની પણ જમીન નહીં જશે, પણ શું આ કોઈ ફાયદો છે?"

તેમણે ભાષણ આપતી વખતે નવા કૃષિ કાયદાઓની કૉપી ફાડી નાખી હતી.

તેમણે કહ્યું, "ભાજપવાળા કહે છે કે હવે ખેડૂત સમગ્ર દેશમાં ક્યાંય પણ તેમની ખેતપેદાશ વેચી શકશે. ધાનની એમએસપી 1868 રૂપિયા છે અને બિહાર તથા ઉત્તરપ્રદેશમાં તે 900-1000 રૂપિયામાં વેચાઈ રહ્યું છે. મને જણાવો કે આ ખેડૂતો દેશમાં ક્યાં પોતાનો પાક વેચીને આવ્યા."

ખેડૂત આંદોલન : દિલ્હી-જયપુર બૉર્ડર પર ગુજરાતના ખેડૂતો ગરબા રમી કર્યો કાયદાઓનો વિરોધ

તેમણે કૉપીને ફાડતી વખતે કહ્યું, "મહામારીના સમયમાં સંસદમાં કૃષિ કાયદા પાસ કરવાની જરૂર શું હતી? રાજ્યસભામાં ત્રણ કાયદાઓ મતદાન વગર જ પાસ થઈ ગયા એવું આ પ્રથમ વખત બન્યું છે. આથી હું આ ત્રણેય કૃષિ કાયદાને વિધાનસભામાં ફાડી રહ્યો છું અને કેન્દ્ર સરકારને અપીલ કરું છું કે તેઓ અંગ્રેજોથી બદતર ન બને ."

ખેડૂત આંદોલન : વિરોધપ્રદર્શન કરવું એ ખેડૂતોનો મૂળભૂત અધિકાર છે - સુપ્રીમ કોર્ટ

મોદી સરકારના ત્રણ નવા કૃષિકાયદાઓ સામે ખેડૂત આંદોલનનો આજે 22મો દિવસ ચાલી રહ્યો છે. સરકાર અને ખેડૂત સંગઠનોની વચ્ચે કોઈ રસ્તો નીકળી રહ્યો નથી.

બીજી તરફ દિલ્હીની સરહદો પર હજારોની સંખ્યમાં ખેડૂતો કડકડતી ઠંડીમાં દિવસરાત પોતાની માગને લઈને પ્રદર્શન કરી રહ્યા છે.

ખેડૂતોના આંદોલન પર સુપ્રીમ કોર્ટમાં દાખલ કરવામાં આવેલી અરજી પર સુનાવણી કરતા મુખ્ય ન્યાયાધીશ જસ્ટિસ શરદ એ. બોબડેની વડપણવાળી બેન્ચે કહ્યું છે કે વિરોધપ્રદર્શન કરવું એ ખેડૂતોનો મૂળભૂત અધિકાર છે.

સુપ્રીમ કોર્ટે કહ્યું કે વિરોધપ્રદર્શનને લઈને કોર્ટ કોઈ હસ્તક્ષેપ નહીં કરે. જોકે, જસ્ટિસ બોબડેએ કહ્યું કે વિરોધપ્રદર્શનની રીતને જોઈ શકાય છે. તેમણે ઉમેર્યું કે વિરોધપ્રદર્શનથી સામાન્ય લોકોને મુશ્કેલી ન પડવી જોઈએ.

જસ્ટિસ બોબડેએ કહ્યું, "કૃષિકાયદાની વિરુદ્ધમાં વિરોધપ્રદર્શન કરવું ખેડૂતોનો મૂળભૂત અધિકાર છે અને આને રોકી શકાય નહીં."

"એ ચોક્કસથી જોઈ શકાય કે કોઈના જીવનને કોઈ નુકસાન નથી થતું. જ્યાં સુધી વિરોધપ્રદર્શન શાંતિપૂર્ણ હોય અને કોઈ સંપત્તિને નુકસાન પહોંચાડાયા વગર થઈ રહ્યું છે ત્યાં સુધી બંધારણીય છે."

"જો વિરોધપ્રદર્શનનો ઉદ્દેશ હાંસલ કરવો...\n\ntl;dr:

દિલ્હીના મુખ્ય મંત્રી અરવિંદ કેજરીવાલે દિલ્હી વિધાનસભાના વિશેષ સત્રમાં કેન્દ્ર સરકારે લાવેલા નવા કૃષિ કાયદાની કૉપી ફાડીને કાયદાનો વિરોધ નોંધાવ્યો હતો.


અરુણ જેટલી : અટલ, અડવાણી સાથે જેલવાસથી માંડીને મોદીના વિશ્વાસુ થવા સુધી\nવાત 25 જૂન, 1975ની છે. દિલ્હી યુનિવર્સિટીના સ્ટુડન્ટ યુનિયનના પ્રમુખ અરુણ જેટલી પોતાના નારાયણાવાળા ઘરના આંગણામાં સૂતા હતા.

બહાર કશોક અવાજ થયો એટલે તેઓ જાગી ગયા. તેમણે જોયું કે તેમના પિતા પોલીસવાળા સાથે માથાકૂટ કરી રહ્યા છે. પોલીસ જેટલીની ધરપકડ કરવા આવ્યા હતા.

તે જોઈને અરુણ જેટલી પોતાના ઘરના પાછલા દરવાજેથી ભાગી ગયા. તે રાત તેમણે એ જ મહોલ્લામાં પોતાના મિત્રને ત્યાં વિતાવી.

બીજા દિવસે સવારે અખિલ ભારતીય વિદ્યાર્થી પરિષદના 200 જેટલા વિદ્યાર્થીઓને તેમણે વાઇસ ચાન્સેલરની ઑફિસ સામે એકઠા કરી દીધા.

અરુણ જેટલીએ ત્યાં ભાષણ આપ્યું અને બાદમાં તેઓએ ઇંદિરા ગાંધીનું પૂતળું બાળ્યું. થોડી વારમાં ડીઆઈજી પી. એસ. ભિંડરની આગેવાનીમાં પોલીસે તે વિસ્તારને ઘેરીને જેટલીની અટક કરી લીધી.

તિહાર જેલમાં અરુણ જેટલીને અટલ બિહારી વાજપેયી, લાલકૃષ્ણ અડવાણી અને કે. આર. મલકાણી સહિતના અગિયાર રાજકીય કેદીઓ સાથે રાખવામાં આવ્યા. તેનો તેમને બહુ ફાયદો થયો હતો.

જેટલીના એક નિકટના દોસ્ત અનિપ સચદે કહે છે, "અરુણ જેટલીની રાજકીય દીક્ષા યુનિવર્સિટીના કૅમ્પસમાં નહીં, પણ તિહાર જેલની કોટડીમાં થઈ હતી."

"જેલમાંથી બહાર આવ્યા ત્યારે તેમને ખ્યાલ આવી ગયો હતો કે રાજકારણ હવે તેમની કૅરિયર બનવાની છે."

લાંબા વાળ અને જ્હૉન લેનન જેવાં ચશ્માં

અરુણ જેટલી દિલ્હીની જાણીતી સેન્ટ ઝેવિયર્સ સ્કૂલ અને જાણીતી શ્રીરામ કૉલેજ ઑફ કૉમર્સમાં ભણ્યા હતા.

તે વખતે જેટલી લાંબા વાળ રાખતા હતા અને બીટલ્સવાળા જ્હૉન લેનનની અદામાં તેમના જેવાં ચશ્માં પહેરતા હતા.

તેમનાં ચશ્માં ગોળાકાર હતાં. કેટલાક તેને ગાંધી ગોગલ્સ પણ કહેતા હતા.

'ધ મેરીગોલ્ડ સ્ટોરી' નામના પુસ્તકનાં લેખિકા કુમકુમ ચઢ્ઢાએ જેટલીના કૉલેજકાળની એક મિત્ર બીનાને ટાંકીને લખ્યું: "અરુણનો દેખાવ સારો હતો."

"છોકરીઓ તેમને નોટિસ કરતી હતી, પણ અરુણ કોઈને ભાવ આપતા નહોતા, કેમ કે બહુ શરમાળ હતા."

"સ્ટેજ પર તેઓ કલાકો સુધી બોલી શકે, પણ સ્ટેજ પરથી ઊતર્યા પછી એક 'શેલ'માં જતા રહેતા હતા."

"મને નથી લાગતું કે તેઓ કોઈ છોકરી સાથે ત્યારે ડેટ પર ગયા હોય."

અરુણ જેટલીના સૌથી નજીકના દોસ્ત જાણીતા વકીલ રેયાન કરંજાવાલા કહે છે:

"અરુણ જેટલીને ફિલ્મો જોવાનો બહુ શોખ હતો. 'પડોસન' તેમની ફેવરિટ ફિલ્મ હતી અને કેટલીય વાર જોઈ હશે."

"મેં ઘણી વાર અરુણ જેટલીને ફિલ્મોના ડાયલૉગ બોલતાં સાંભળ્યા હતા. 'જ્હૉની મેરા નામ'માં દેવાનંદે કેવા રંગનો શર્ટ પહેર્યો હતો તે પણ તેમને...\n\ntl;dr:

આજે  પૂર્વ નાણામંત્રી અરુણ જેટલીની  પુણ્યતિથિ છે. 67  વર્ષના જેટલીએ જીવનના ચાર દાયકાની રાજકીય કૅરિયર જોઈ હતી, જાણો તેમના જીવનની કહાણી.


અરુણ જેટલી એઇમ્સમાં ભરતી, આઈસીયૂમાં દેખરેખ હેઠળ\nવડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી અને ગૃહમંત્રી અમિત શાહ અરૂણ જેટલીની તબિયત જોવા માટે પહોંચ્યા હતા.

આ પહેલાં અરુણ જેટલીને શુક્રવારે સવારે 11 વાગે શ્વાસની તકલીફ સાથે ઍઇમ્સમાં દાખલ કરવામાં આવ્યા હતા.

આરોગ્યમંત્રી ડૉ. હર્ષવર્ધન પણ એમની તબિયતની જાણવા ઍઇમ્સ પહોંચ્યા હતા.

એ પછી મધ્ય પ્રદેશના પૂર્વ મુખ્ય મંત્રી શિવરાજસિંહ ચૌહાણે ટ્વીટ કરીને એમના ઉત્તમ સ્વાસ્થ્ય માટે કામના કરી હતી.

નરેન્દ્ર મોદી સરકારના નવા મંત્રીમંડળની રચના વખતે અરુણ જેટલીએ નાદુરસ્ત તબિયતને લઈને પોતે સરકારમાં મંત્રી બનવા માગતા નથી એમ કહ્યું હતું.

એમણે એમ પણ કહ્યું હતું કે છેલ્લાં પોણાં બે વર્ષથી તેમની તબિયત ખરાબ છે અને સારવાર ચાલી રહી છે.

ઍઇમ્સમાં તેમને આઇસીયૂમાં દેખરેખ હેઠળ રાખવામાં આવ્યા છે તેમ ડૉક્ટરો જણાવે છે.

મોદી સાથે હાથ ન મિલાવતા થયો હતો વિવાદ

ગત વર્ષે ઑગસ્ટમાં અરુણ જેટલીએ વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી સાથે રાજ્યસભામાં હાથ ન મિલાવતા વિવાદ થયો હતો.

એ વખતે વડા પ્રધાને હસ્તધૂનન માટે હાથ લંબાવ્યો હતો પરંતુ જેટલીએ ફક્ત સ્મિત આપી નમસ્તે કર્યું હતું.

આ સ્થિતિની તસવીરો અને વીડિયો વાઇરલ થયા હતા અને અનેક લોકોએ આને રાજકીય અંતરની ઘટના ગણાવી હતી.

ખરેખર જેટલીએ હાથ ન મિલાવ્યો તેની પાછળ રાજકીય નહીં પરંતુ આરોગ્યની બાબત જવાબદાર હતી.

અરુણ જેટલીનું એ વખતે જ કિડની ટ્રાન્સપ્લાન્ટનું ઑપરેશન થયું હતું. આ ઑપરેશનબાદ ઇન્ફેક્શન થવાનું જોખમ વધુ રહે છે.

આથી દર્દીને શક્ય હોય ત્યાં સુધી અન્ય લોકો સાથે શારીરિક રીતે સંપર્કમાં નહીં આવવાની સલાહ આપવામાં આવતી હોય છે.

આને લીધે જ એ વખતે જેટલીએ નરેન્દ્ર મોદી સાથે હાથ નહોતો મિલાવ્યો.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

પૂર્વ નાણામંત્રી અને ભાજપના દિગ્ગજ નેતા અરુણ જેટલીને દિલ્હીની એઇમ્સ હૉસ્પિટલમાં દાખલ કરવામાં આવ્યા છે.


અરુણ જેટલી જે બીમારીથી પીડાતા હતા તે સૉફ્ટ ટિશ્યૂ કૅન્સર શું છે?\nશ્વાસ લેવા અને બેચેનીની ફરિયાદ બાદ નવ ઑગસ્ટના રોજ તેમને AIIMSમાં દાખલ કરવામાં આવ્યા હતા પરંતુ તેમની હાલતમાં કોઈ સુધારો થયો ન હતો.

AIIMSના હૅલ્થ બુલેટિનમાં કહેવામાં આવ્યું હતું કે તેમની હાલત નાજુક છે પરંતુ 'હીમૉડાઇનામિકલી' સ્થિર છે.

'હીમૉડાઇનામિકલી સ્થિર'નો અર્થ થાય છે કે હૃદય એટલી ઊર્જા ઉત્પન્ન કરી રહ્યું છે કે તે રક્તપ્રવાહને ધમનીઓમાં યોગ્ય રીતે મોકલી શકે છે.

તેનાથી લોહીનો પ્રવાહ યોગ્ય રહે છે અને શરીરના અંગોને ઑક્સિજન મળતું રહે છે.

મોદી સરકારના પહેલા કાર્યકાળમાં નાણામંત્રી રહી ચૂકેલા જેટલીને એક દુર્લભ પ્રકારનું કૅન્સર હતું જેને સૉફ્ટ ટિશ્યૂ સર્કોમા તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.

આ કૅન્સર માંસપેશીઓ, ટિશ્યુ, તંત્રિકાઓ અને સાંધાઓમાં એટલું ધીરે-ધીરે ફેલાય છે કે તેના અંગે જાણકારી પણ મેળવવી ખૂબ અઘરી હોય છે.

સ્વાસ્થ્ય વિશેષજ્ઞોનું કહેવું છે કે શરીરમાં ઘણા નૉન-કૅન્સરસ ટ્યુમર હોય છે અને એટલે જ શરીરના બાકીના ભાગમાં તેનો પ્રસાર થતો નથી. તે ટ્યુમર ઘાતક પણ હોતા નથી.

પરંતું જે ટ્યુમરમાં કૅન્સરની આશંકા હોય છે તે ધીમે-ધીમે અનિયંત્રિત બની જાય છે. તેને લોકો સૉફ્ટ ટિશ્યુ સર્કોમાના નામે ઓળખે છે.

નિષ્ણાતોના જણાવ્યા પ્રમાણે આ બીમારી શરીરના કોઈ પણ ભાગમાં થઈ શકે છે પરંતુ હાથ અને પગની માંસપેશીઓમાં તે સામાન્યપણે થાય છે.

આ બીમારીનાં લક્ષણોમાં માંસપેશીઓમાં સોજો રહે છે. આ સિવાય હાડકામાં દુખાવો અને લાંબા સમય સુધી ગાંઠ બની જવા જેવાં લક્ષણો જોવા મળે છે.

કિડની અને હૃદયની પણ બીમારી હતી

રિપોર્ટ પ્રમાણે અરુણ જેટલીનો ડાબો પગ સૉફ્ટ ટિશ્યુ કૅન્સરથી પ્રભાવિત હતો અને તેની સર્જરી માટે તેઓ જાન્યુઆરી 2019માં અમેરિકા ગયા હતા.

અરુણ જેટલી કિડનીની બીમારીથી પણ પીડિત હતા અને ગત વર્ષે જ તેમની કિડનીનું ટ્રાન્સપ્લાન્ટ થયું હતું.

તે સમયે તેઓ નાણામંત્રી હતા અને ઇલાજ દરમિયાન પીયૂષ ગોયલને નાણામંત્રાલયની જવાબદારી સોંપવામાં આવી હતી.

ઑગસ્ટ 2018માં તેઓ ઇલાજ કરીને પરત ફર્યા અને નાણામંત્રાલયની જવાબદારી ફરી સંભાળી હતી.

કિડનીની બીમારી વિશે જેટલીએ જાતે ગત વર્ષે ટ્વીટ કરીને માહિતી આપી હતી.

તેમણે કહ્યું હતું, "કિડની સાથે જોડાયેલી સમસ્યા અને ઇન્ફૅક્શનના કારણે મારો ઇલાજ ચાલી રહ્યો છે."

હૃદયની સર્જરી પણ થઈ હતી

તેના થોડા દિવસ બાદ જ તેમને AIIMSમાં ડાયાલિસીસ માટે દાખલ કરવામાં આવ્યા હતા. આ સિવાય પણ જેટલી ઘણી બીમારીઓથી પીડિત હતા.

સપ્ટેમ્બર 2014માં ડાયાબિટીસના ઇલાજ માટે...\n\ntl;dr:

ભાજપના વરિષ્ઠ નેતા અને પૂર્વ નાણામંત્રી અરુણ જેટલીનું શનિવારની બપોરે નિધન થઈ ગયું. તેઓ કિડનીની બીમારી ઉપરાંત એક દુર્લભ કૅન્સરની બીમારીથી પીડાતા હતા.


અરુણ જેટલીની અંતિમવિધિ શા માટે ન આવી શક્યા નરેન્દ્ર મોદી?\nજોકે, તેમના પરમમિત્ર અને વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી અંતિમસંસ્કાર સમયે હાજર રહી શક્યા ન હતા, કારણ કે તેઓ ત્રણ દેશોની પૂર્વાયોજિત વિદેશયાત્રા ઉપર છે.

આ વર્ષે વડા પ્રધાન મોદીને જી-7 શિખર સંમેલનમાં સામેલ થવા આમંત્રણ આપવામાં આવ્યું છે.

ન્યૂઝ એજન્સી એએનઆઈના રિપોર્ટ પ્રમાણે, જેટલીના નિધનના સમાચાર મળતા મોદીએ પૂર્વ નાણામંત્રી અરુણ જેટલીનાં પત્ની સંગીતા જેટલીને ફોન કર્યો હતો.

આ દરમિયાન જેટલી પરિવારે વિનંતી કરી હતી કે વડા પ્રધાન મહત્ત્વપૂર્ણ વિદેશપ્રવાસ ઉપર છે, એટલે તેઓ સ્વદેશ પરત ન આવે.

દર્દ દબાવી કર્યું સંબોધન

બહરીનમાં ભારતીય મૂળના નાગરિકોને સંબોધિત કરતી વખતે વડા પ્રધાન ભાવુક થઈ ગયા હતા અને જેટલી પરિવાર સાથે ન હોવા અંગે અફસોસ વ્યક્ત કર્યો.

મોદીએ કહ્યું, "આજે દોસ્ત અરુણ જતો રહ્યો. મારી સામે ભારે દુવિધા છે. એક તરફ હું ફરજથી બંધાયેલો છું."

"હું બહરીનની ધરતી ઉપરથી ભાઈ અરુણને આદરપૂર્વક શ્રદ્ધાંજલિ અર્પિત કરું છું. દુખની આ ઘડીમાં ઈશ્વર મારા દોસ્તના પરિવારજનોને શક્તિ આપે તે માટે પ્રાર્થના કરું છું."

આ પહેલાં યૂએઈની યાત્રા દરમિયાન તેમને ત્યાંનું સર્વોચ્ચ નાગરિક પુરસ્કાર 'ઑર્ડર ઑફ ઝાયેદ' એનાયત કરવામાં આવ્યું હતું.

મોદીની વિદેશયાત્રાનું મહત્ત્વ

યૂએઈ તથા બહરીન થઈને વડા પ્રધાન ફ્રાન્સ પહોંચ્યા છે. જ્યાં તેઓ તારીખ 25 અને 26એ બિરેટ્સ શહેર ખાતે આયોજિત જી-7 સંમેલનમાં ભાગ લેશે.

આ શિખર મંત્રણામાં ભાગ લેવા માટે ફ્રાન્સે ભારતને આમંત્રણ આપ્યું છે.

તારીખ 26મી ઑગસ્ટે મોદી અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ સાથે મુલાકાત કરશે. આ વાતની જાહેરાત ટ્રમ્પ અગાઉ જ કરી ચૂક્યા છે.

કેન્દ્રની મોદી સરકારે જમ્મુ-કાશ્મીરને વિશેષ રાજ્યનો દરજ્જો આપતા અનુચ્છેદ 370ની જોગવાઈઓ તથા 35-Aને નાબૂદ કર્યાં છે.

પાકિસ્તાન આની સામે વૈશ્વિક અભિપ્રાય ઊભો કરવા માટે અનેક દેશોનો સંપર્ક કરી રહ્યું છે.

ભારતનું કહેવું છે કે પાકિસ્તાન અધિકૃત કાશ્મીર એ બંને દેશો વચ્ચેનો 'દ્વિ-પક્ષીય મુદ્દો' છે. આ માટે કોઈ ત્રીજા પક્ષની દરમિયાનગીરીની જરૂર નથી. બીજી બાજુ, પાકિસ્તાન સતત ત્રીજા પક્ષની દરમિયાનગીરીની હિમાયત કરતું રહ્યું છે.

સંયુક્ત રાષ્ટ્રની સુરક્ષા પરિષદમાં ચીને પણ પાકિસ્તાનનો સાથ આપ્યો હતો. આ સિવાય ટ્રમ્પ પણ કાશ્મીરની સ્થિતિને 'વિસ્ફોટક' ગણાવી ચૂક્યા છે અને દરમિયાનગીરી કરવાની તૈયારી દાખવી છે.

આ સંજોગોમાં વડા પ્રધાન મોદી માટે જરૂરી છે કે તેઓ વિશ્વના ટોચના દેશોને મળે...\n\ntl;dr:

રવિવારે બપોરે પૂર્વ નાણામાંત્રી અરુણ જેટલીના અંતિમસંસ્કાર પૂર્ણ રાજકીય સન્માન સાથે નવી દિલ્હીના નિગમબોધ ખાતે કરવામાં આવ્યા.


અરુણ જેટલીનું નિધન : જ્યારે જેટલીએ શપથવિધિ પહેલાં મોદીને લખ્યો ભાવનાત્મક પત્ર\nઆ સિવાય જેટલીએ મોદી પ્રત્યે આદર વ્યક્ત કર્યો હતો અને તેમને આગ્રહ કર્યો હતો કે તેમને નવી સરકારમાં કોઈ 'ઔપચારિક' જવાબદારી સોંપવામાં ન આવે.

નાદુરસ્ત તબિયત હોવા છતાં તેમણે મોદી સરકાર તથા ભાજપ માટે 'અનૌપચારિક' રીતે કામ કરવાની તૈયારી દાખવી હતી.

એ દિવસે સાંજે વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી જેટલીના ઘરે જઈને તેમને મળ્યા હતા.

મોદી સરકારના પહેલા કાર્યકાળ દરમિયાન અરુણ જેટલીએ નાણામંત્રી ઉપરાંત કૉર્પોરેટ બાબતોના મંત્રી તથા સંરક્ષણમંત્રી તરીકે પણ ફરજ બજાવી હતી.

નવી સરકારે પદભાર સંભાળતા જ જેટલીએ નવી દિલ્હીમાં પ્રધાન તરીકેનું સરકારી નિવાસસ્થાન છોડી દીધું હતું અને પોતાના નિવાસસ્થાને રહેવા જતા રહ્યા હતા.

શું હતું એ પત્રમાં?

અરુણ જેટલીએ વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીને સંબોધેલા પત્રમાં લખ્યું :

'ગત પાંચ વર્ષ દરમિયાન તમારી સરકારમાં રહીને મને ખૂબ જ શીખવા મળ્યું અને તે મારા માટે ખૂબ જ સન્માનની વાત છે.'

'એ પહેલાં પણ પ્રથમ વખત એનડીએની સરકાર બની ત્યારે પણ મને પ્રધાનપદ આપવામાં આવ્યું હતું.'

'આ સિવાય પાર્ટી વિપક્ષમાં હતી, ત્યારે પણ મને જવાબદારી સોંપાઈ હતી. આથી વધુ હું શું માગું?'

'ગત 18 મહિનાથી મારી તબિયત નાદુરસ્ત રહી હતી. સારવાર બાદ મોટા ભાગની બીમારીઓમાંથી સાજો થઈ શક્યો છું.'

'ચૂંટણીપ્રચાર સંપન્ન થયો અને તમે કેદારનાથ જઈ રહ્યા હતા, ત્યારે મેં આપને મૌખિક રીતે જણાવ્યું હતું કે ચૂંટણીપ્રચાર દરમિયાન મને જે કોઈ જવાબદારી સોંપવામાં આવી, તેને મેં નિભાવવાનો પ્રયાસ કર્યો.'

જેટલીએ આગળ લખ્યું, 'હવે, આગામી થોડા સમય માટે મને કોઈ જવાબદારી સોંપવામાં ન આવે, જેથી કરીને હું મારા આરોગ્ય પર ધ્યાન કેન્દ્રીત કરી શકું.'

'તમારા નેતૃત્વમાં ભાજપ તથા એનડીએને ભવ્ય સફળતા મળી છે અને આવતીકાલે તમે શપથ લેવાના છો, ત્યારે હું આપને ઔપચારિક રીતે વિનંતી કરવા માટે આ પત્ર લખું છું કે મારી સારવાર તથા આરોગ્યને માટે પૂરતો સમય મળી રહે તે માટે હાલ મને સરકારમાં કોઈ ઔપચારિક જવાબદારી સોંપવામાં ન આવે.'

પત્રના અંતમાં જેટલીએ પક્ષ કે મોદી સરકાર માટે 'અનૌપચારિક રીતે' કોઈ પણ કામ કરવાની તૈયારી દાખવી છે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\n\ntl;dr:

નરેન્દ્ર મોદીએ 30મી મેના રોજ બીજી વખત પદભાર સંભાળ્યો, તેના એક દિવસ પહેલાં અરુણ જેટલીએ તેમને એક ભાવનાસભર પત્ર લખ્યો હતો.


અરુણાચલ પ્રદેશ પર ચીન કેમ દાવો કરે છે? શું છે તેનો ઇતિહાસ?\nચીને કહ્યું છે કે આ વિવાદીત વિસ્તાર છે અને અહીં કોઈ પણ પ્રકારની ગતિવિધીથી સરહદના સવાલો વધારે જટીલ બની શકે છે.

ચીને ભારતીય નેતૃત્વને આવી કોઈ પણ પ્રકારની ગતિવિધિથી દૂર રહેવાનું કહ્યું છે.

વડા પ્રધાન મોદીએ શનિવારે ચાર હજાર કરોડ રૂપિયાની પરિયોજનાઓનો શિલાન્યાસ કર્યો હતો અને કહ્યું હતું કે તેમની સરકાર સરહદી રાજ્યોને જોડવા માટે ખાસ ધ્યાન આપી રહી છે.

મોદીએ કહ્યું હતું કે તેમની સરકાર હાઈવે, રેલવે અને હવાઈ માર્ગ પર વધારે ધ્યાન આપી રહી છે.

ચીનની આ આપત્તિ પર ભારતના વિદેશ મંત્રાલયે પ્રતિક્રિયા આપી હતી.

વિદેશ મંત્રાલયે કહ્યું, "અરુણાચલ પ્રદેશ ભારતનું અભિન્ન અંગ છે. ભારતીય નેતા સમય-સમય પર અરુણાચલ પ્રદેશ જતા રહે છે. આ ભારતનાં અન્ય રાજ્યની જેમ જ છે."

અરુણાચલ પર  ચીન દાવો કેમ કરે છે?

ચીનના વિદેશ મંત્રાલયનાં પ્રવક્તા હુ ચુન્યિંગે વડા પ્રધાન મોદીના અરુણાચલ પ્રદેશના પ્રવાસ સંબંધિત એક સવાલના જવાબમાં કહ્યું, "ચીન અને ભારતના સીમા વિવાદમાં અમારું વલણ પહેલાં જેવું જ છે."

"તેમાં કોઈ ફેરફાર થયો નથી. ચીનની સરકારે તથાકથિત અરુણાચલ પ્રદેશને કોઈ માન્યતા આપી નથી."

"ભારતીય નેતાઓના અરુણાચલ પ્રદેશના પ્રવાસોનો અમે દૃઢતાપૂર્વક વિરોધ કરીએ છીએ."

તેમણે કહ્યું, "ચીન ભારતને આગ્રહ કરે છે કે તે બંને દેશોનાં પારસ્પરિક હિત, દ્વિપક્ષીય સંબંધો અને સીમા વિવાદમાં ગૂંચવાવાથી બચવા માટે અમારી ચિંતાઓનો પણ ખયાલ રાખે."

ચીન અરુણાચલ પ્રદેશને દક્ષિણ તિબેટ દર્શાવે છે. ભારત અને ચીન વચ્ચે સીમા વિવાદને લઈને અનેક બેઠકો થઈ ચૂકી છે.

જોકે, અત્યારસુધી આ મુદે કોઈ સમાધાન થઈ શક્યું નથી.

બંને દેશો વચ્ચે 3,500 કિલોમીટર લાંબી સરહદ છે.

સીમા વિવાદને કારણે બંને દેશ 1962માં યુદ્ધના મેદાનમાં પણ આમને-સામને થઈ ચૂક્યા છે.

જોકે, હાલ પણ સીમાના કેટલાક વિસ્તારોને લઈને વિવાદ છે જે ક્યારેક-ક્યારેક તણાવનો મુદ્દો બને છે.

શું છે વિવાદ?

અરુણાચલના સમાવેશ સાથે જ ભારતની સંપ્રભુતાને આંતરરાષ્ટ્રીય માન્યતા મળેલી છે.

આંતરરાષ્ટ્રીય નકશામાં અરુણાચલને ભારતનો હિસ્સો માનવામાં આવ્યું છે.

જોકે, ચીન તિબેટની સાથે અરુણાચલ પ્રદેશ પર પણ દાવો કરે છે અને તેને દક્ષિણ તિબેટ માને છે.

શરૂઆતમાં અરુણાચલ પ્રદેશના ઉત્તરના વિસ્તાર તવાંગને લઈને ચીન દાવો કરતું હતું.

જ્યાં ભારતનું સૌથી વિશાળ બૌદ્ધ મંદિર આવેલું છે.

ચીન અને ભારત વચ્ચે મેકમોહન રેખાને આંતરરાષ્ટ્રીય સીમા રેખા માનવામાં આવે છે.

જોકે,...\n\ntl;dr:

ચીને શનિવારે વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીના અરુણાચલ પ્રદેશના પ્રવાસ પર આપત્તિ પ્રગટ કરી છે.


અર્ણવ ગોસ્વામી : એ ન્યૂઝ ઍન્કર જેમને લોકો પ્રેમ પણ કરે છે અને નફરત પણ\nતેઓ આ આરોપોને ખારિજ કરતા કહે છે કે હવે તેમને જામીન મળી ગયા છે પરંતુ આ કેસને લીધે તેમની ધ્રુવીકરણવાળી શખ્સિયતને મજબૂતી મળી છે.

એપ્રિલમાં 'રિપબ્લિક ભારત' પર પોતાના પ્રાઇમ ટાઇમ શોમાં અર્ણવે કહ્યું હતું, "એક એવા દેશમાં જ્યાં 80 ટકા હિંદુઓ રહે છે, ત્યાં હિંદુ થવું ગુનો થઈ ગયો છે."

"હું આજે પૂછું છું કે જો કોઈ મૌલવી અથવા પાદરીની હત્યા થઈ જશે તો શું તેઓ ચૂપ બેસશે?"

અર્ણવ એ વાત વિશે વાત કરી રહ્યા હતા જેમાં બે હિંદુ સાધુ અને તેમના ડ્રાઇવરને ભીડે માર મારીને મોતને ઘાટ ઉતારી દીધા હતા.

પોલીસ અનુસાર આ લોકોને બાળકચોરીની શંકાના કારણે ભીડે માર માર્યો હતો. હુમલો કરનારા અને પીડિત હિંદુ જ હતા. પરંતુ એક સપ્તાહ પછી પણ 'રિપબ્લિક નેટવર્ક' એવા કાર્યક્રમ કરતું રહ્યું જેમાં દાવો કરવામાં આવતો રહ્યો કે મૃતકોની હિંદુ ઓળખ જ મોતનું કારણ હતી.

ટીકાકારોનું કહેવું છે કે આ અર્ણવના બેબાક, શોરબકોરવાળા અને પક્ષપાતી કવરેજનું અસલી જોખમ છે.

તેઓ કહે છે સત્તારૂઢ ભાજપને ફાયદો પહોંચાડવા માટે આ ચેનલના દર્શકોને ખોટા જાણકારી, દુષ્પ્રચાર, વિભાજનકારી અને ભડકાઉ વિચાર સિંચવામાં આવે છે.

અર્ણવ અને 'રિપબ્લિક ટીવી'એ બીબીસીના ઇન્ટર્વ્યૂના અનુરોધનો કોઈ જવાબ નથી આપ્યો.

સંસ્થાએ ભડકાઉ અને ફૅક ન્યૂઝના સવાલ પર ન કોઈ જવાબ આપ્યા ન તો ભાજપ પ્રત્યે તેમના વલણ મામલે કોઈ ઉત્તર આપ્યો.

વિવાદાસ્પદ શૈલી

અર્ણવ પહેલી એવી વ્યક્તિ નથી જેમણે કવરેજની આવી સ્ટાઇલ અપનાવી છે પરંતુ તેમણે આ શૈલીને પહેલાં કરતા વધારે ઘોંઘાટયુક્ત અને આક્રમક બનાવી દીધી છે.

તેમની શૈલી પણ ધ્રુવીકરણવાળી હોય છે અને ભારતમાં ધાર્મિક મતભેદોનો ફાયદો ઉઠાવવાનું કામ કરે છે.

એપ્રિલમાં તેમણે એક મુસલમાન સમૂહ 'તબલિગી જમાત' પર લૉકડાઉનના આદેશોના ઉલ્લંઘન કરવાનો આરોપ લગાવ્યો હતો અને વડા પ્રધાન મોદીને અપીલ કરી કે તેઓ આ જૂથના નેતાઓને જેલમાં બંધ કરી દે.

મહામારીના શરૂઆતી દિવસોમાં દિલ્હીમાં આ જૂથના લોકો ભેગા થયા હતા અને પછી તેમને દેશભરમાં કોવિડના સંખ્યાબંધ કેસો માટે જવાબદાર ઠેરવવામાં આવ્યા હતા.

આ કાર્યક્રમના આયોજકે ભારપૂર્વક કહ્યું કે આ મરકઝ લૉકડાઉન પહેલાથી ચાલી રહ્યું હતું. વળી આ દાવાની પુષ્ટિ દેશની અદાલતોએ પણ કરી દીધી હતી.

પરંતુ રિપબ્લિક અને અન્ય ચેનલોના ખોટા કવરેજના કારણે સોશિયલ મીડિયા પર ઇસ્લામોફોબિયા સંબંધિત પ્રતિક્રિયાઓ જોવા મળી હતી.

અર્ણવે પોતાના કાર્યક્રમમાં કહ્યું હતું,"આ સમયે જે ખરાબ સ્થિતિમાંથી દેશ પસાર થઈ...\n\ntl;dr:

તાજેતરના દિવસોમાં રિપબ્લિક ટીવીના એડિટર-ઇન-ચીફ અને ન્યૂઝ ઍન્કર અર્ણવ ગોસ્વામી ખુદ એક સમાચારનો મુદ્દો બની ગયા જ્યારે આત્મહત્યાના એક કેસમાં તેમની ધરપકડ કરવામાં આવી.