સામગ્રી: ગુજરાતના CM તરીકે મોદીએ કુદરતી આફત બાદ કેદારનાથના સમારકામમાં મદદ કરવાની તૈયારી દાખવેલી

તેમણે માઇક પર આવતાં જ કહ્યું, "પુરી તાકાત સાથે બોલો, જય-જય કેદાર, જય-જય બાબા ભોલે."

કેદારનાથ મંદિર બહાર તેમણે જણાવ્યું હતું કે તેઓ બાબા ભોલેનાથના પુત્ર છે, બાબાએ તેમને બોલાવ્યા છે.

એવી જ રીતે, જે રીતે બનારસની ચૂંટણી પહેલા ગંગા મૈયાએ બોલાવ્યા હતા. નરેન્દ્ર મોદી કોઈ સંન્યાસી નથી, તેઓ એક મહત્વાકાંક્ષી રાજકીય નેતા છે.

મોદીએ પોતાના ભાષણમાં એ વાતની યાદ અપાવી હતી કે ગુજરાતના મુખ્યમંત્રી તરીકે તેમણે જૂન 2013માં કુદરતી આફત બાદ કેદારનાથ મંદિરનું સમારકામ કરાવવાની રજૂઆત કરી હતી.

પરંતુ ત્યારે કોંગ્રેસ સરકારે તેમને એવું કરતા અટકાવ્યા હતા.

તમને આ પણ વાંચવું ગમશે

પરંતુ "ભોલે બાબા ઇચ્છે છે કે આ કામ તેમના આ જ દીકરાના હસ્તે થાય." એટલે કે, ગુજરાતના મુખ્યમંત્રીને ઉત્તરાખંડની સેવા કરતા અટકાવાયાં એટલે ભોલે બાબાએ તેમને વડાપ્રધાન બનાવી દીધા.

હિંદુ ધર્મના પ્રધાન રક્ષક

બેંગ્લુરુમાં શારદા પીઠના શંકર ભારતી સ્વામીજી પાસેથી આશીર્વાદ લેતા વડાપ્રધાન મોદી

પહેલા વિકાસના વાયદા અને હવે તે દાવાઓમાં ગૂંચવાયેલા વડાપ્રધાન, પોતાને હિંદુ ધર્મના મુખ્ય રક્ષક અને ટોચના સેવકના રુપમાં રજૂ કરવાનો કોઈ મોકો છોડતા નથી.

તેઓ એ વાતનું ભરપૂર ધ્યાન રાખે છે કે તેમના ભાવ, પહેરવેશ, અને ભાષણમાં હિંદુ પવિત્રતાની સુગંધ પ્રસરેલી હોય. તેમના કાર્યકાળના પહેલા બે વર્ષમાં 'મેક ઇન ઇન્ડિયા', 'સ્માર્ટ સિટી', 'ડિજિટલ ઇન્ડિયા', 'સ્કિલ ઇન્ડિયા'ની ધૂમ હતી.

હવે તેવો જ ઉત્સાહ હવે ચારધામ યાત્રા, શંકરાચાર્ય પ્રાગટ્ય ઉત્સવ, નર્મદા સેવા યાત્રા અને મંજૂનાથ સ્વામીના દર્શન કરવામાં જોવા મળી રહ્યો છે.

તેનું કારણ સમજવું સહેલું છે, વિકાસની વાર્તાએ આંકડાઓનો સામનો કરવો પડે છે, જ્યારે ધાર્મિક પ્રવચનમાં તર્ક-તથ્યો વિઘ્ન નથી બની શકતા.

ધર્મ અને રાજકારણની ઘાલમેલ

ઇંદિરા ગાંધી પણ રુદ્રાક્ષની માળા પહેરી તસવીર પડાવતાં હતાં

એવું નથી કે રાજકારણમાં ધર્મની ઘાલમેલની ફોર્મ્યુલા નરેન્દ્ર મોદીની શોધ છે. મહાત્મા ગાંધીએ તેમની અપીલ વધુ લોકો સુધી પહોંચે તે માટે ધાર્મિક કથાઓ અને પ્રેરક પ્રસંગોની મદદ લીધી હતી.

અંગ્રેજો વિરૂદ્ધ લડાઈમાં મુસ્લિમોને સાથે રાખવા માટે તેમણે ખિલાફત ચળવળને સમર્થન આપ્યું હતું, જેના માટે આજ સુધી તેમની ટીકા થાય છે.

નહેરુએ ધર્મ અને રાજકારણને અલગ રાખ્યા હતા, પરંતુ તેમના દીકરી ઇંદિરા ગાંધી...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

કપાળ પર તિલક સજાવીને નરેન્દ્ર મોદીએ 40 મિનિટનું રાજકીય ભાષણ આપતા પહેલા જય જયકાર કરાવ્યો હતો.


સામગ્રી: ગુજરાતના અમદાવાદથી અનેક મજૂર રાજસ્થાન ચાલતાં જઈ રહ્યા છે. લૉકડાઉન હોવાથી સરકારે સરહદો સીલ કરી દીધી છે, બસો બંધ છે આથી મજૂરો પાસે પગપાળા જવા સિવાય કોઈ આરો નથી.

અનેક લોકો પોતાનાં બાળકો સાથે ચાલતાંચાલતાં અમદાવાદથી રાજસ્થાન જઈ રહ્યા છે.

જોકે રસ્તામાં કેટલાક પોલીસકર્મીઓ આ મજૂરોને થોડું ખાવા આપીને તેમની ભૂખ સંતોષી રહ્યા છે.

લૉકડાઉન મજૂરોની કરમકઠણાઈ

અમદાવાદની એક ફૅક્ટરીમાં મજૂરીકામ કરતાં અને વટવામાં રહેતા માંગીલાલ જોગીએ બીબીસી ગુજરાતીને તેમની વ્યથા જણાવી.

માંગીલાલે કહ્યું કે, "સાહેબ, હું ઓઢવમાં નાની ફૅક્ટરીમાં કામ કરું છું. સરકારે ફૅક્ટરી બંધ કરવાનો આદેશ આપ્યો એટલે મારી કમાણી બંધ થઈ ગઈ. હું રોજના 300 રૂપિયા કમાતો હતો પણ ફૅક્ટરી બંધ થઈ એટલે એ કમાણી બંધ થઈ ગઈ. આ 21 દિવસ બધું બંધ રહેશે તો અમારા જેવા રોજ કમાઈને રોજ ખાવાવાળાનું શું થશે? એની ખબર નથી. એટલે હું અને મારી પત્ની છોકરાઓને લઈને રાજસ્થાન જવા નીકળ્યાં છીએ."

માંગીલાલ વધુમાં કહે છે, "અમે લોકો દોઢ દિવસથી ચાલતાંચાલતાં અહીં રાજેન્દ્રનગર સુધી પહોંચી રહ્યા છીએ. ખાવાપીવાનું કંઈ છે નહીં, છોકરાંઓ ભૂખ્યાં થાય તો થોડા બિસ્કિટ ખાઈને ચલાવીએ છીએ. આખા રસ્તામાં કોઈ વાહન નથી. રાજસ્થાન જવું તો કેવી રીતે? એટલે અમે ચાલતાંચાલતાં જઈ રહ્યા છીએ."

તેઓ આગળ ઉમેરે છે, "સાથે બહુ ઓછો સામાન લીધો છે એટલે ઘરે પહોંચીએ તો બે ટંક ખાવા તો મળે. અમારી આસપાસ રહેતા લોકો પણ ગરીબ છે, એમની પાસે જ ખાવાનું નથી તો અમને ક્યાંથી ખવડાવે?  છેવટે અમે બધાએ નક્કી કર્યું કે હવે અમે ચાલતાં રાજસ્થાન જ જતા રહીએ.

માંગીલાલની જેમ નાથીબહેન પણ છોકરાંઓને લઈને રાજસ્થાન જવા નીકળ્યાં છે.

બીબીસી ગુજરાતી સાથે વાત કરતાં નાથીબહેન કહે છે, "અમે દોઢ દિવસથી ચાલતાં નીકળ્યાં છીએ. છોકરાંઓ ભૂખ્યાં થાય ત્યારે અમે તેમને ગમે તે રીતે સમજાવી દઈએ છીએ અને મનાવીપટાવી તેડીને આગળ નીકળી જઈએ છીએ."

"ખાવા કાંઈ મળ્યું નથી. પણ અમને ચાલતા જોઈ પોલીસે અમને રોક્યા કે ટોળાંમાં ક્યાં જાવ છો? અમે અમારી આપવીતી કીધી એટલે પોલીસે અમને પાણી અને બિસ્કિટની વ્યવસ્થા કરી આપી છે, જેથી અમારાં છોકરાંઓની ભૂખ તો સંતોષાઈ શકે."

'જંગલના રસ્તે રાજસ્થાન પહોંચ્યા'

અમદાવાદના સેટેલાઇટ વિસ્તારમાં ઘરકામ કરતાં કાન્તિ મરુડીએ બીબીસી સાથેની વાતચીતમાં કહ્યું કે, "સાહેબ હું અને મારી પત્ની ઘરકામ કરીને પૈસા કમાઈએ છીએ. લોકોના ઘરે કામ કરવા પોલીસ જવા દેતી નથી. થાકીહારીને રાત્રે અમે...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ગુજરાતમાં લૉકડાઉન થયા પછી નાની ફૅક્ટરી અને ઘરકામ કરનારા લોકો પાસે કોઈ કામ નથી. રોજ કમાઈને રોજ ખાનારા લોકોને કંઈ કામ મળતું ન હોવાથી વતનની વાટ પકડી છે.


સામગ્રી: ગુજરાતના આરોગ્ય અને કુટુંબકલ્યાણ વિભાગને ટાંકીને સમાચાર સંસ્થા પીટીઆઈ જણાવે છે કે આ સાથે જ રાજ્યમાં કુલ કેસની સંખ્યા 1,04,341 થઈ ગઈ છે. જ્યારે કુલ મૃતાંક 3,108 થઈ ગયો છે.

Twitter કન્ટેન્ટ પૂર્ણ, 1

અર્જુન કપૂર કોરોના પૉઝિટિવ, ઇન્સ્ટાગ્રામ પર જાણકારી આપી

બોલીવૂડ અભિનેતા અર્જુન કપૂરે ઇન્સ્ટાગ્રામ પર એક પોસ્ટ થકી જણાવ્યું છે કે તેમને કોરોનાનો ચેપ લાગ્યો છે.

તેઓ અસિમ્ટોમેટિક છે એટલે કે તેમને કોઈ લક્ષણ નથી. હાલમાં તેઓ હોમ ક્વોરૅન્ટીનમાં છે.

અભિનેતાએ ઇન્સ્ટાગ્રામ પર લખ્યું :

"આપ સૌને એ જણાવવું મારી ફરજ છે કે મારો કોરોના ટેસ્ટ પૉઝિટિવ આવ્યો છે. હું ઠીક છું અને અસિમ્પ્ટોમેટિક છું. તબીબો અને તંત્રની સલાહે હું ઘરમાં આઇસોલેટ થઈ ગયો છું અને હૉમ ક્વોરૅન્ટીનમાં રહીશ. આપના સપોર્ટ માટે હું આપને પહેલાંથી જ ધન્યવાદ આપું છું. "

"આગામી દિવસોમાં આપને હું મારી તબિયતની જાણકારી આપતો રહીશ. આપણે અસાધારણ અને અભૂતપૂર્વ સમયમાં જીવી રહ્યા છીએ અને મને આશા છે કે માનવતા આ વાઇરસ પર વિજય મેળવી લેશે."

ભારત ચેપગ્રસ્તોના મામલે બીજા ક્રમે પહોંચવાને કગારે, 24 કલાકમાં 90 હજાર કેસ

એક જ દિવસમાં કોવિડ-19ના 90 હજારથી વધુ કેસ આવ્યા બાદ ભારત વધુ કેસ ધરાવતા દેશોની યાદીમાં બ્રાઝિલની નજીક પહોંચી ગયું છે.

જો ભારતમાં નવા કેસોની સંખ્યા બ્રાઝિલથી વધારે થાય તો તે સંક્રમિતોની સંખ્યાની રીતે વિશ્વનો બીજા નંબરનો સૌથી દેશ બની જશે.

અમેરિકાની જૉહ્ન હૉપકિન્સ યુનિવર્સિટી અનુસાર હાલ અમેરિકા 62 લાખ 45 હજાર 866 કેસ સાથે સૌથી વધુ અસરગ્રસ્ત દેશ છે.

જે પછી બ્રાઝિલ 41 લાખ 23 હજાર કેસ સાથે બીજા નંબરે અને ભારત 41 લાખ 13 હજાર 811 કેસ સાથે ત્રીજા નંબરે છે.

બ્રાઝિલ અને ભારતના કેસોની સંખ્યા વચ્ચે હવે માત્ર 9189 કેસોનું અંતર છે.

ભારતમાં 24 કલાકમાં વિક્રમી 90 હજાર કેસ

ભારતમાં 24 કલાકમાં કોરોના વાઇરસના સંક્રમણના નવા 90 હજારથી વધુ કેસ નોંધાયા છે. જે અત્યાર સુધીનો સંક્રમણનો વિક્રમી દૈનિક આંક છે.

24 કલાકમાં દેશમાં 1,065 સંક્રમિત દર્દીઓએ જીવ ગુમાવ્યા, જે સાથે દેશનો કુલ મૃત્યુઆંક 70 હજારને પાર પહોંચ્યો છે.

સ્વાસ્થ્યમંત્રાલય અનુસાર પાંચમી સપ્ટેમ્બરે કોરોના વાઇરસના સંક્રમણના 70,072 દર્દીઓ સ્વસ્થ થયા છે. જે એક દિવસમાં સ્વસ્થ થયેલા લોકોનો અત્યાર સુધીનો સૌથી મોટો આંક છે. દેશનો રિકવરી રેટ 77.23 ટકા થઈ ગયો છે.

આઈસીએમઆરનું કહેવું છે કે પાંચમી સપ્ટેમ્બર સુધીમાં ભારતમાં કોરોના...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ગુજરાતમાં છેલ્લા 24 કલાકમાં કોરોના વાઇરસના નવા 1,335 કેસ નોંધાયા છે. જ્યારે વધુ 14 લોકોનાં મૃત્યુ થયાં છે.


સામગ્રી: ગુજરાતના કથાવાચક મોરારિબાપુ ઉપર આ પ્રકારના વીડિયો કે પોસ્ટ સ્વરૂપે સોશિયલ મીડિયા ઉપર તમારા ધ્યાને આવ્યા હશે, જેમાં તેમની ઉપર કથાનું ઇસ્લામિકરણ કરી રહ્યા હોવાનો આરોપ મૂકવામાં આવ્યો હોય.

જોકે, કથાકારના નામ સાથે વિવાદ જોડાયો હોય તેવું પહેલી વખત નથી બન્યું. આ પહેલાં તેઓ કૃષ્ણ અને યદુવંશીઓ ઉપર, કોઈ રાજકીય ટિપ્પણી કે નીલકંઠવર્ણી વિશે નિવેદન કરીને ચર્ચામાં આવી ગયા છે.

અન્ય કોઈ કથાકાર કે ધાર્મિક નેતાની સરખામણીમાં તેમનાં નિવેદનોને બારિકાઈથી ચકાસવામાં આવે છે અને તેની આસપાસ ચર્ચા પણ છેડાઈ જાય છે.

જેટલું મોટું નામ, એટલો મોટો વિવાદ

વરિષ્ઠ પત્રકાર જગદીશ આચાર્યે બીબીસી ગુજરાતીના સંવાદદાતા જયદીપ વસંતને જણાવ્યું :

"કથાકાર તરીકે મોરારિબાપુનું કદ બહુ મોટું છે. તેમણે લોકોમાં પૂજનીયનું સ્થાન મેળવી લીધું છે. ગુજરાત જ નહીં દેશ-વિદેશમાં તેમની લોકપ્રિયતાની તોલે કદાચ જૂજ કથાકાચર  આવી શકે."

"એટલે સ્વાભાવિક રીતે દિગ્ગજ વ્યક્તિ કોઈ ભૂલ કરે તો તેના ઉપર મોટો વિવાદ થાય. ઉપરાંત તેમના આચારવિચારને બારીકાઈથી જોવામાં આવ છે."

પાંત્રિસેક વર્ષ દરમિયાન કથાવાચક મોરારિબાપુની રામકથામાં આવેલાં પરિવર્તનને આચાર્યે નિહાળ્યું છે.

મોરારિબાપુની સત્તાવાર વેબસાઇટ ઉપર આપવામાં આવેલી માહિતી પ્રમાણે, 1960માં પોતાના વતન તલગાજરડા ખાતે તેમણે પહેલી રામકથા કરી હતી. ત્યારથી જાન્યુઆરી-2020 સુધીમાં તેઓ 841 રામકથા કરી ચૂક્યા છે.

કૃષ્ણ અને યાદવકૂળ વિશેના પ્રવચનથી વિવાદ થશે તેનો કથાવાચક તરીકે કદાચ તેમને અંદાજ હતો, એટલે જ વ્યાસપીઠ પરથી મોરારિદાસ કહે છે કે 'મારો ગુરુ મને રોકે છે, તે કહે છે કે ન બોલ  દુનિયા પચાવી નહીં શકે, પરંતુ હું ખુદને રોકી નથી શકતો.'

કથામાં ઇસ્લામિકરણનો આરોપ

મોહરમ દરમિયાન મુસ્લિમો 'યા હુસેન' દ્વારા ધર્મ માટે શહીદ થયેલા મહમદ પયગંબરના દોહિત્ર ઇમામ હુસેન માટે વિલાપ કરે છે

1980ના દાયકાના અંતભાગ સુધીમાં રાષ્ટ્રીય સ્વયંસેવક સંઘ અને તેની અન્ય પાંખો વિશ્વ હિંદુ પરિષદ અને ભાજપે રામજન્મભૂમિ આંદોલનને હાથ ધર્યું. એ સમયે મોરારિબાપુએ હિંદુ યુવાનોને મંદિર માટે 'કેસરિયા કરવા'નું આહ્વાન કર્યું.

જોકે, વિહિપ પણ મોરારિબાપુના વર્તમાન સ્વરૂપથી નારાજ છે. વસંત સાથે વાત કરતા સંગઠનના રાષ્ટ્રીય પ્રવક્તા વિનોદ બંસલે કહ્યું:

"મોરારિબાપુ મંચ ઉપરથી 'અલ્લા હુ અકબર' કે 'અલી મૌલા' એવું બોલે, તો તેને સમાજ યોગ્ય નથી માનતો. તેમણે મુસ્લિમ દેશોનો પ્રવાસ ખેડ્યો છે, જ્યાં...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

વીડિયો એક : કથાકાર મોરારિબાપુ વ્યાસપીઠ ઉપર બેઠા છે અને 'યા હુસેન, યા હુસેન' બોલીને છાતી પી ટે છે.  .

વીડિયો બે : જેમાં તેઓ ઇસ્લામિક મતાવલંબીઓના નારા 'અલ્લા હુ અકબર' (અલ્લાહ મહાન છે) કે 'બિસ્મિલ્લાહ અર-રહમાન અર-રહીમ' (અલ્લાહના નામથી શરૂ કરું છું.) સ્ક્રિન ઉપર સવાલ હોય 'રામકથા ચાલે છે, પણ કાંડ કયો?'

વીડિયો ત્રણ : રામકથા દરમિયાન કવ્વાલી કે શેર-શાયરી બોલે અને શ્રોતા તેને વધાવે.


સામગ્રી: ગુજરાતના કેટલાક દલિત આ ચૂંટણીને મહત્વ જ નથી આપતા

લિંબોદરા ગામના દલિત વિસ્તારમાં રહેતા કુણાલનું કહેવું છે કે રાજ્યમાં ભાજપની સરકાર હોય કે કોંગ્રેસની, તેમના જેવા દલિતોના જીવનમાં કોઈ સુધારો થતો નથી.

તેમના આમ કહેવા પાછળ કોઈ ઘટના છે.

"એ રાત્રે હું મારા મિત્રને મળવા મારા ઘરેથી નીકળ્યો હતો. ત્યાં જ મને થોડે દૂર દરબારોની વસતીમાં રહેતા ભરત વાઘેલાની મોટરબાઇકનો અવાજ સંભળાયો હતો."

તમને આ પણ વાંચવું ગમશે

"હું ચાલીને જઈ રહ્યો હતો. અવાજ સાંભળીને હું પહેલા ચૂપચાપ એકબાજુએ ચાલવા લાગ્યો. તેમ છતાં તે મારી તરફ આવ્યો અને બાઇક મારા પર ચઢાવી દીધી હતી."

"હું દૂર હટી ગયો તો મને ગાળો આપવા લાગ્યો કે હું નાની જાતિનો હોવા છતાં મારી હિંમત કેવી રીતે થઈ તેની સામે બોલવાની."

આટલું કહેતાં જ બે રૂમનાં પાક્કા મકાનમાં પોતાના પિતા સાથે બેઠેલો કુણાલ ચૂપ થઈ જાય છે.

ઊંચી જાતિઓ સાથે અણબનાવ

કુણાલ પર થયેલો હુમલો ગત સપ્ટેમ્બર- ઓક્ટોબર દરમિયાન દલિત યુવકો પર થયેલા ત્રણ હુમલાઓમાંનો એક છે

થોડીવારમાં ધ્રૂજતા અવાજ સાથે તેઓ કહે છે, "મેં પછી કહ્યું કે મારે કોઈ ઝઘડો નથી કરવો અને હું મારા રસ્તા પર આગળ વધવા પ્રયાસ કરતો રહ્યો."

"પરંતુ તેઓ ન માન્યા અને તેમની બાઇક મારી સામે ઊભી કરી દીધી."

"મને તેની વાતો ખૂંચી રહી હતી પરંતુ હું લડવા માગતો ન હતો. તેમણે બાઇકમાં બાંધેલો ડંડો કાઢ્યો અને ગાળો આપતા જોર જોરથી મને મારવા લાગ્યા."

"ત્યાં આસપાસ ઊભેલા લોકોએ મને બચાવવા પ્રયાસ કર્યો પરંતુ તેઓ મને મારતા મારતા વારંવાર મને મારી જાતિ વિશે જાહેર ટીકા કરતા રહ્યા અને આગળ જોઈ લેવાની ધમકીઓ આપતા રહ્યા."

કુણાલ પર થયેલો હુમલો ગત સપ્ટેમ્બર અને ઑક્ટોબર દરમિયાન દલિત યુવકો પર થયેલા ત્રણ હુમલાઓમાંનો એક છે.

આ મામલે કલોલ (ઉત્તર ગુજરાતનું શહેર) પોલીસ સ્ટેશનમાં ભરત વાઘેલા વિરૂદ્ધ IPCની ધારા 323 અને અનુસૂચિત જાતિ અને જનજાતિ અધિનિયમ અંતર્ગત ફરિયાદ દાખલ કરવામાં આવી છે.

હુમલા સાથે જોડાયેલા ઘટનાક્રમની શરૂઆત 25 સપ્ટેમ્બરના રોજ પીયુષ-દિગન પર થયેલા હુમલાથી થઈ હતી

કુણાલ કહે છે કે પોલીસે એક દિવસ આવીને ભરત અને તેમના મિત્રોને સમજાવ્યા કે તેમણે જે કર્યું તે ખોટું કર્યું. તેની આગળ કંઈ જ ન થયું.

"ઘટના બાદ જ્યારે હું ઘરે આવ્યો તો મારા પિતા મને હૉસ્પિટલ લઈ ગયા. સરકારી હૉસ્પિટલ હતી તો ડોક્ટરે પણ મારી પીઠ પર લાગેલા ઘા જોઈને કહ્યું કે પોલીસ કેસ કરવો પડશે."

"અમે કેસ પણ દાખલ કરાવ્યો પણ કંઈ ન થયું. પોલીસ...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ગુજરાતની રાજધાની ગાંધીનગરથી માત્ર 20 કિલોમીટર દૂર રહેતા કુણાલ મહેરિયા આ ચૂંટણીને મહત્ત્વની માનતા નથી.


સામગ્રી: ગુજરાતના ખેડા અને આણંદ જિલ્લાના કેટલાક વિસ્તારોમાંથી ઘણા લોકો અમેરિકામાં જઈને વસ્યા છે. કેટલાંક ગામોમાંથી લગભગ અડધોઅડધ વસતી અમેરિકા સહિત વિદેશમાં સ્થાયી થઈ છે. આ વિસ્તારોમાં સોજિત્રા, કરમસદ સહિત ચરોતર પ્રદેશનાં ગામોનો સમાવેશ થાય છે.

આ વિસ્તારોમાંથી ઘણા લોકો અમેરિકામાં સ્થાયી થયા છે. પરંતુ તેમનાં મૂળ આ વિસ્તારોમાં હોવાથી અમેરિકાના રાજકારણની ચર્ચા આ વિસ્તારોમાં પણ જોવા મળી રહી છે.

સોજિત્રા તાલુકાના ડભોઉમાં કુલ 5800 લોકોની વસતી છે અને ગામના અંદાજે સાતસો લોકો અમેરિકામાં રહે છે.

અમેરિકામાં 60 વર્ષ ગાળી ચૂકેલા અને હાલ ડભોઉમાં રહેતા સુરેશ પટેલનું માનવું છે કે અમેરિકામાં ગુજરાતી લોકોના મત વહેચાઈ ગયા છે.

તેઓ કહે છે કે, "આવું એટલા માટે થઈ રહ્યું છે કે ઘણા લોકોને ભય છે કે ટ્ર્મ્પની અમેરિકા ફર્સ્ટની નીતિથી ભારતીયો અને ગુજરાતીઓને નુકસાન થશે. પરંતુ તેવું નથી. તકોની બાબતમાં અમેરિકામાં ક્યારેય આવો ભેદભાવ થતો નથી."

'રેડિકલ ઇસ્લામનો સામનો કરી શકે છે ટ્રમ્પ'

સુરેશ પટેલ

સુરેશ પટેલ અમેરિકાની ચૂંટણીમાં ગુજરાતીઓ માટે રેડિકલ ઇસ્લામ એ મુદ્દો બની રહેશે તેવી શક્યતા વ્યક્ત કરે છે.

તેઓ કહે છે કે, "વિશ્વની મહાસત્તા અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ તરીકે ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પમાં રેડિકલ ઇસ્લામનો સામનો કરવાની હિંમત છે. જે ડૅમોક્રેટિક પક્ષના ઉમેદવારમાં દેખાતી નથી."

"ઉદ્યોગસાહસિક ગુજરાતી પ્રજા માટે અમેરિકા સહિત સમગ્ર વિશ્વમાં શાંતિ જળવાઈ રહે તે હેતુથી પણ ટ્રમ્પ ચૂંટણી જીતે એ ફાયદાકારક છે. પરંતુ હાલ અમેરિકન ગુજરાતી પ્રજા આ ચૂંટણીમાં વહેંચાયેલી જોવા મળે છે."

'વ્યવસાયની તકો પૂરી પાડવામાં ટ્રમ્પ મદદરૂપ'

વિપુલ પટેલ

ડભોઉ ગામના અન્ય એક નિવાસી વિપુલ પટેલના ઘણા સંબંધીઓ અમેરિકામાં વસે છે.

તેઓ કહે છે કે, "અમેરિકાની ચૂંટણીને લઈને સ્થાનિક સ્તરે ઘણી ચર્ચા થઈ રહી છે. આ સિવાય ટેલિફોનના માધ્યમથી અમારા સંબંધીઓ સાથે પણ તે અંગે ચર્ચા થાય છે."

તેઓ કહે છે કે, "અમેરિકામાં રહેલા મિત્રો અને સંબંધી સાથે થયેલી ચર્ચા અનુસાર એવું કહી શકાય કે મોટા ભાગના ગુજરાતી મતદારો ટ્રમ્પની તરફેણમાં છે. અમેરિકામાં ગુજરાતના સ્કૉલરો માટે ઘણી તકો છે અને તેમના માટે માર્ગ પણ ખુલ્લો છે."

"આ સિવાય ટ્રમ્પ પ્રશાસનમાં ત્યાં રહેતા ભારતીયો માટે પોતાના બ્લડ રિલેશનમાં રહેલા લોકોને અમેરિકા બોલાવવા માટે તક છે. પરંતુ ટ્રમ્પ નહીં હોય એવી પરિસ્થિતિમાં જો બાઇડનના સમયમાં આવી તકો ઉપલબ્ધ નહીં હોય તેવું...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

આગામી 3 નવેમ્બરના રોજ અમેરિકામાં રાષ્ટ્રપતિપદની ચૂંટણી યોજાવાની છે. ચૂંટણી સાત સમંદર પાર વિદેશમાં યોજાઈ રહી છે, પણ એની ચર્ચા ગુજરાતનાં કેટલાંક ગામોમાં પણ થઈ રહી છે.


સામગ્રી: ગુજરાતના ખેડૂતો પણ કૃષિકાયદાના વિરોધ દિલ્હીની સરહદે પહોંચ્યા છે અને અલગ જ અંદાજમાં વિરોધ કરી રહ્યાં છે.

દિલ્હી-જયપુર બૉર્ડર પર ગુજરાતના ખેડૂતો ગરબા રમી કર્યો કાયદાઓનો વિરોધ કર્યો તો એમને જોવા ખેડૂતોની ભીડ જામી હતી.

શું કરી રહ્યાં છે ગુજરાતી ખેડૂતો જુઓ વીડિયોમાં.

તમે અમનેફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

નરેન્દ્ર મોદી સરકાર પસાર કરેલા ત્રણ કૃષિકાયદાઓ પાછા ખેંચે તે માટે છેલ્લા 22 દિવસથી વિરોધપ્રદર્શન થઈ રહ્યું છે ત્યારે ગુજરાતના ખેડૂતો પણ એમાં જોડાઈ રહ્યાં છે.


સામગ્રી: ગુજરાતના ગીર અભયારણ્ય અને તેની આસપાસ સિંહોની સંખ્યા 2011માં 308 હતી. વર્ષ 2015માં આ સંખ્યા 356 સિંહોની હતી.

આ રિપોર્ટ પ્રમાણે સિંહોની વસતીમાં 2015 પ્રમાણે 54.6 ટકાનો વધારો થયો હતો. આ વધતી વસતીને કારણે સિંહો અભયારણ્યની બહાર નીકળી ગયા છે.

વસતી વધી પણ વિસ્તાર નહીં

ચીફ કન્ઝર્વેટર ઑફ ફોરેસ્ટ, જૂનાગઢ રેન્જએ નવેમ્બર 2005માં રાજ્ય સરકારને રજૂઆત કરી હતી કે સિંહોની સંખ્યા વધતી જતી હોવાથી નવા પ્રોટેક્ટેડ એરીયા બનાવવાની જરૂર છે.

જોકે આટલા વર્ષોથી રાજ્ય સરકાર આ રજૂઆત પર હજી સુધી કોઈ નિર્ણય લઈ શકી નથી.

આ રજૂઆત પ્રમાણે ભાવનગર અને અમરેલી જીલ્લાના પાલીતાણા, મહુવા, તળાજા, ખાંભા, અને સાવરકુંડલાની આશરે 30,152 હેક્ટર જમીનને 'સર ધરમકુમારસિંહજી વાઇલ્ડ લાઇફ સેન્ક્ચુઅરી' તરીકે જાહેર કરવામાં આવે.

જોકે સરકારે જૂનાગઢ જીલ્લામાં 2008માં 178.87 ચોરસ કિલોમીટર જગ્યા પ્રોટેક્ટેડ એરીયા તરીકે જાહેર કરી. એ સિવાય હજી સુધી સિંહો માટે કોઈ પણ વધારાની જગ્યા જાહેર કરવામાં આવી નથી.

તમને આ વાંચવું પણ ગમશે:

આ રજૂઆત રાજ્ય સરકારમાં છેલ્લા અગિયાર વર્ષથી અનિર્ણિત હાલતમાં છે.

જોકે કેગ રીપોર્ટમાં જણાવવામાં આવ્યું છે કે જંગલ ખાતા દ્વારા નવેમ્બર 2010માં મહેસૂલ વિભાગને પ્રોટેક્ટડ એરીયા માટે ગૌચરની જમીન આપવામાં આવે તેવી ભલામણ કરવામાં આવી હતી પરંતુ મહેસૂલ વિભાગે કોઈ પણ પ્રકારે પહેલ કરી ન હોવાથી, સિંહોની સંખ્યા માનવ વિસ્તારોમાં વધી રહી છે.

સિંહોના મૃત્યુ વધ્યાં

સિંહોની આ વધતી વસતીમાંથી આશરે 32 ટકા સિંહો ગીર અભયારણ્યની બહાર રહે છે.

અભયારણ્યની બહાર રહેવાથી આ સિંહોના આકસ્મિક મૃત્યુ પણ થતા હોય છે.

રાજ્ય સરકારના આંકડા પ્રમાણે છેલ્લા બે વર્ષમાં ગુજરાતમાં 184 સિંહોના મૃત્યુ થયા છે.

અમરેલી જિલ્લાના સિંહોના વિસ્તારમાં સેક્શન એ,બી અને સી એમ ત્રણ રેલવે લાઇન પસાર થાય છે.

કેગના રિપોર્ટ પ્રમાણે 2012થી 2014 વચ્ચે પાંચ અલગ-અલગ ઘટનાઓમાં સિંહોના મૃત્યુ થયા છે.

જોકે આ પ્રકારની ઘટના ટાળવા પચીસ કરોડ રૂપિયા ઉપરાંતના ખર્ચે રેલવે ટ્રેક પર ફેન્સિંગ કરવામાં આવી છે.

જોકે ત્યારબાદ પણ આઠ અલગ-અલગ ઘટનાઓમાં સિંહો જે-તે સમયે ફેન્સિંગ પાર કરીને રેલવે ટ્રેક પર આવી ગયા હતા.

કેગના રિપોર્ટ પ્રમાણે આ ફેન્સિંગ સિંહોના રેલવે ટ્રેક પર થતા આકસ્મિક મૃત્યુ રોકવામાં નિષ્ફળ રહી છે.

શું કહે છે વિશેષજ્ઞો?

આ અંગે બીબીસી ગુજરાતી સાથે વાત કરતા સ્ટેટ બોર્ડ ફોર વાઇલ્ડલાઇફ (SBWL)ના સભ્ય અને...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ગુજરાત વિધાનસભાના છેલ્લા દિવસે મુકવામાં આવેલા 'કેગ'ના (કમ્પ્ટ્રોલર એન્ડ ઓડિટર જનરલ ઑફ ઇન્ડિયાનો વાર્ષિક અહેવાલ) રિપોર્ટમાં સિંહો માટે નવો જંગલ વિસ્તાર બનાવવામાં અસફળ રહેલી રાજ્ય સરકારની કમ્પ્ટ્રોલર ઑડિટર જનરલે ઝાટકણી કાઢી છે.


સામગ્રી: ગુજરાતના ગૃહરાજ્યમંત્રી પ્રદીપસિંહ જાડેજાએ પ્રેસ-કૉન્ફરસ કરીને માહિતી આપી કે વિદ્યાર્થીઓનાં હિતને ધ્યાનમાં રાખીને પરીક્ષા રદ કરાઈ છે.

તેઓએ કહ્યું કે સીટની ભલામણ હતી કે પરીક્ષામાં ગેરરીતિ થઈ હોય એવું પ્રથમ દૃષ્ટિએ જણાઈ આવે છે અને પરીક્ષા રદ કરવાની ભલામણ કરી હતી.

આથી મુખ્ય મંત્રી વિજય રૂપાણીએ સીટની ભલામણોને ધ્યાનમાં રાખીને અને ગુજરાતના કોઈ વિદ્યાર્થીને અન્યાય ન થાય એ માટે પરીક્ષા રદ કરી છે.

ઉલ્લેખનીય છે કે પરીક્ષામાં ગેરરીતિ થયાની આશંકાને જોતાં મોટી સંખ્યામાં ઉમેદવારો ગાંધીનગરમાં એકઠા થયા હતા અને પરીક્ષા રદ કરવાની માગ કરી હતી.

પ્રદીપસિંહ જાડેજાની પ્રેસ-કૉન્ફરન્સ

પ્રદીપસિંહ જાડેજાએ પ્રેસ-કૉન્ફરન્સમાં જણાવ્યું: "ચોરીની ફરિયાદો મળી ત્યાર બાદ 10 મોબાઇલ ફોનને એફએસએલમાં ચેક કરવા મોકલ્યા હતા, જેમાં પેપરલિકના પુરાવા હતા."

"ઉપરાંત જે સીસીટીવી ફૂટેજ મળ્યાં હતાં, તેની તપાસ એફએસએલે કરી હતી, જેમાં મોબાઇલમાંથી પેપર લખતા વિદ્યાર્થીઓ દેખાયા છે. જેના આધારે એસઆઈટી એક તારણ પર પહોંચી છે કે આ પરીક્ષામાં ગેરરીતિ થઈ છે."

"એસઆઈટીનો 30થી વધુ પાનાંનો અહેવાલ છે જેમાં આ પેપરલિક કેટલાં કેન્દ્રોમાં થયાં છે એ જણાવ્યું છે. આથી આ તમામ બાબતોને ધ્યાન લઈને પરીક્ષા રદ કરવાનો નિર્ણય લેવાયો છે."

તેમણે વધુમાં કહ્યું, "બનાસકાંઠા અને ગીર સોમનાથમાં પેપરલિક મામલે ચાર લોકો સામે એફઆઈઆર દાખલ કરવામાં આવી છે. હવે આ સમગ્ર તપાસમાં ક્રાઇમ બ્રાન્ચ અને એટીએસ (ઍન્ટિ-ટૅરરિસ્ટ સ્ક્વૉડ) જોડાશે, જેના આધારે પેપર ક્યાંથી અને કેવી રીતે લીક થયું છે એ ખબર પડશે."

"તેમણે કહ્યું કે પ્રથમ વખત પરીક્ષા બાબતની તપાસમાં ક્રાઇમ બ્રાન્ચ અને એટીએસને જોડવામાં આવી છે. તપાસના આધારે જે લોકો પકડાશે, એ લોકો ત્રણ વર્ષ સુધી સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાઓ નહીં આપી શકે."

"39 ગેરરીતિની જે ફરિયાદો મળી છે એ તમામ પરીક્ષા કેન્દ્રમાં આગામી દિવસોમાં કોઈ સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાઓ નહીં યોજાય."

ગુજરાત કૉંગ્રેસના પ્રદેશાધ્યક્ષ અમિત ચાવડાએ કહ્યું હતું કે પરીક્ષા રદ થવીએ ગુજરાતના યુવાનોની એકતા અને તેમના સંઘર્ષની જીત છે.

અગાઉ પરીક્ષામાં ગેરરીતિ થઈ હોવાનો ઇન્કાર કરનારી રાજ્ય સરકારે પરીક્ષા રદ કરી છે, જે દર્શાવે છે કે પરીક્ષામાં ગેરરીતિ થઈ છે.

ગત અનેક પરીક્ષામાં ગેરરીતિ થઈ છે, જેની ન્યાયિક તપાસ થવી જોઈએ.

ચાવડાએ ઉમેર્યું હતું કે એનએસયુઆઈ (નેશનલ સ્ટુડન્ટ્સ યુનિયન ઑફ ઇંડિયા) તથા યૂથ કૉંગ્રેસના કાર્યક્રમોને...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ગુજરાતમાં લેવાયેલી બિનસચિવાલયની પરીક્ષા ગેરરીતિની ફરિયાદોને પગલે રદ કરવામાં આવી છે.


સામગ્રી: ગુજરાતના જાણીતા સુગમ સંગીત ગાયક શ્યામલ-સૌમિલ પૈકી સૌમિલ મુનશીએ બીબીસી ગુજરાતી માટે લખેલો કૌમુદીબહેનના સંગીત વિશેનો લેખ.

કૌમુદીબહેન મુનશી ગુજરાતી સુગમ સંગીતનું પ્રતિષ્ઠિત નામ છે. તેમણે બનારસ ઘરાનાના સંગીતકારો પાસેથી તાલીમ લીધી હતી.

સંગીતમાં દિગ્ગજ ગણાતાં સિદ્ધેશ્વરી દેવી પાસેથી પણ તેમણે તાલીમ મેળવી હતી. બનારસના સંગીતમાં જે રીતે ઠુમરી, દાદરા, ચૈતી વગેરે ગવાય છે, એ શૈલી તેમણે પોતાની ગુજરાતી ગાયકીમાં પ્રયોજી હતી.

એથી જ તેમની ગાયકી નોખી ભાત પાડતી હતી. તેઓ ગઝલ ગાય તો તેમાં પણ ઠુમરીની ઝલક સંભળાય.

ગુજરાતી સુગમ સંગીતનો જે રાજમાર્ગ તૈયાર કર્યો

કૌમુદીબહેન મુનશી

ગુજરાતી સુગમ સંગીતનો જે રાજમાર્ગ તૈયાર થયો, એમાં કૌમુદીબહેન જેવાં કલાકારોની મોટી ભૂમિકા રહી છે.

કૌમુદીબહેન તેમજ તેમની પેઢીનાં સંગીતકારોએ જ પછીની પેઢી માટે ગુજરાતી સુગમ સંગીતનો રાજમાર્ગ તૈયાર કરી આપ્યો છે.

એ જમાનામાં તો છાકો પાડી દેવાની કે છવાઈ જવાનું ગ્લૅમર હતું નહીં. તેમની પાસે માત્ર ગાયકી હતી અને એ પાસું ખૂબ સબળ હતું.

હાર્મોનિયમ, તબલાં અને સારંગી જેવાં એકાદ સહાયક વાદ્ય સાથે તેમનાં કૉન્સર્ટ થતાં હતાં.

કૌમુદીબહેન મુનશીના અવાજની નોખી જ તાસીર હતી. તેઓ ઠહેરાવવાળી શાસ્ત્રીય સંગીત આધારીત રચના ગાય ત્યારે એમના અવાજનું લાવણ્ય બખૂબી ઝળકતું હતું.

હવે તો ઠહેરાવવાળી રચનાઓ જ સાંભળવા મળતી નથી. કૌમુદીબહેન મુનશીની રચનાઓ યુટ્યૂબ વગેરે ડિજિટલ પ્લૅટફૉર્મ પર ઉપલબ્ધ છે. તેથી નવા કલાકારોએ એકલવ્યની જેમ આ બધું શીખવું જોઈએ.

કૌમુદીબહેન સાથે ઘણી વખત સંગીત વિશે ચર્ચા કરવાનો મોકો મળ્યો હતો.

આનંદની વાત એ છે કે 2003માં અમે અમદાવાદના પૉલિટેકનિક વિસ્તારમાં અમારા નવા ઘર કર્મણ્યેમાં રહેવા ગયા, એ પછી સૌ પ્રથમ પધારેલા મહેમાન કૌમુદીબહેન હતાં.

કૌમુદીબહેન મુનશી અને નીનુ મજુમદાર સાથે

શ્યામલ-સૌમિલના સંગીત સાથે તો તેમનાં સંભારણાં છે જ પરંતુ અમારા ઘર સાથે પણ તેમનાં સંભારણાં છે.

એ વખતે જાણીતા સંગીતકાર અને કૌમુદીબહેનના પતિ નીનુ મઝુમદાર વિશેનો એક કાર્યક્રમ કરવાનો હતો એ નિમિત્તે કૌમુદીબહેન અને ઉદય મઝુમદારને અમે બોલાવ્યાં હતાં.

80ના દાયકામાં ક્ષેમુ દિવેટિયાએ અમદાવાદમાં રમણીકભાઈ અંબાણીને ત્યાં કૌમુદીબહેનનો એક કાર્યક્રમ યોજ્યો હતો. રમણીકભાઈ એટલે ધીરૂભાઈ અંબાણીના ભાઈ.

કૌમુદીબહેન પોતે હાર્મોનિયમ ખૂબ સરસ વગાડતાં હતાં, પણ એ કાર્યક્રમમાં તેમણે કહ્યું કે મારી સાથે હાર્મોનિયમ વગાડવા માટે કોઈ સંગત...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

પોતાની ગાયકીથી ગુજરાતી સુગમ સંગીતને નવા મુકામે પહોંચાડનારાં ગાયિકા કૌમુદીબહેન મુનશીનું મુંબઈમાં 93 વર્ષની વયે અવસાન થયું છે.


સામગ્રી: ગુજરાતના જુદા જુદા ભાગોમાં કામ કરતા પ્રેસ ફોટોગ્રાફર્સે તેમની શ્રેષ્ઠ સ્ટોરી બીબીસી સાથે શૅર કરી હતી. જેમાંથી એક તસવીર હતી વૃદ્ધાશ્રમમાં રહેતા દાદી અને તેમની પૌત્રીના આકસ્મિક મિલનની.

19 ઑગસ્ટ, 2018 પછી આ તસવીર રાષ્ટ્રીય કક્ષાએ સોશિયલ મીડિયા પર વાઇરલ થઈ છે.

ક્રિકેટર હરભજન સિંઘ અને દિલ્હીના મુખ્યમંત્રી અરવિંદ કેજરીવાલ સહિત અનેક લોકોએ આ ફોટોગ્રાફને રિ-ટ્વીટ પણ કર્યો છે.

આ તસવીર હાલમાં બીબીસી સાથે કામ કરતા અમદાવાદના સિનિયર ફોટો જર્નાલિસ્ટ કલ્પિત ભચેચે ખેંચી હતી. આ તસવીર કેવી રીતે ખેંચવામાં આવી હતી તે વિશે વાંચો તેમના જ શબ્દોમાં...

પત્રકારત્વના વ્યવસાયમાં કેવા વિપરીત સંજોગો અચાનક સર્જાય છે. એ દિવસ હતો 12મી સપ્ટેમ્બર 2007. મારા જન્મદિનની પૂર્વસંધ્યા.

હું સવારે 9 વાગે ઘરેથી નીકળી રહ્યો હતો ત્યારે મારા પત્નીએ કહ્યું હતું, “રાત્રે વેળાસર ઘેર આવી જજો કારણકે આવતીકાલે તમારો જન્મદિન છે અને આજે રાત્રે બાર વાગે તમારે કેક કાપવાની છે!!”

મેં આનંદીત થઈ ઘરેથી વિદાય લીધી. થોડા સમયમાં જ મારા મોબાઈલ ફોન પર મણિનગરની GNC સ્કૂલનાં પ્રિન્સિપાલ રીટાબેન પંડ્યાનો ફોન આવ્યો.

તેમણે કહ્યું કે એ તેમની શાળાનાં બાળકોને સાથે વૃદ્ધાશ્રમની મુલાકાતે પહોંચ્યાં છે. એમણે મને કવરેજ માટે પૂછ્યું અને હું ઘોડાસર સ્થિત મણિલાલ ગાંધી વૃદ્ધાશ્રમમાં પહોંચ્યો.

શું તમે આ વાંચ્યું?

જ્યાં એક એક તરફ બાળકો અને સામે વડીલો બેઠાં હતાં. મેં વિનંતી કરી કે બાળકોને વડીલો સાથે બેસાડો તો ફોટોગ્રાફ સારા મળશે.

જેવા બાળકો ઊભાં થયાં ત્યાંજ તેમનામાંથી એક વિદ્યાર્થિની વડીલો તરફ જોતાં જ રડી પડી.

સૌના આશ્ચર્ય વચ્ચે  સામે બેઠેલાં એક વૃદ્ધા પણ ભાંગી પડ્યાં. એ છોકરી દોડીને તેમને ભેટી પડી. આ દૃશ્ય જોઈ અમે સૌ અવાક્ બની ગયા.

તેમની તસવીરો લીધા બાદ જ્યારે મેં પૂછ્યું ત્યારે બાએ કહ્યું  કે એ બાળકી તેમની લાડકી પૌત્રી છે.

પેલી બાળકીએ પણ રડતા રડતા કહ્યું કે તેના પ્રિય બા વગર તે સૂની પડી ગઈ હતી.

બાળકીને તેના પિતાએ એમ કહ્યું હતું કે બા બહારગામ ગયા છે. પરંતુ વાસ્તવિકતા એ હતી કે તેઓ વૃદ્ધાશ્રમમાં પહોંચી ગયાં હતાં.

બા-પૌત્રીના મિલનનું હૃદયદ્રાવક દૃશ્ય જોઈ મારા સહિત ત્યાં ઉપસ્થિત સૌ કોઈની આંખો ભીની થઈ ગઈ.

ગમગીન બની ગયેલા એ માહોલને હળવો કરવા કેટલીક વિદ્યાર્થિનીઓએ વડીલો સમક્ષ સુંદર ભજનો ગાવાનું શરૂ કર્યું.

આ ફોટો સ્ટોરી બીજા દિવસે ‘દિવ્ય ભાસ્કર’ અખબારના પ્રથમ પેજ પર પ્રકાશિત...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

BBC ગુજરાતીએ 19 મી ઑગસ્ટે ‘વર્લ્ડ ફોટોગ્રાફી ડે’ની ઉજવણીના ભાગરૂપે ગુજરાતના વિવિધ અખબારોમાં કામ કરતા ફોટો જર્નાલિસ્ટ્સ પાસેથી તેમની કારકિર્દીની શ્રેષ્ઠ ફોટો સ્ટોરી અમારી સાથે વહેંચવા જણાવ્યું હતું.


સામગ્રી: ગુજરાતના ડીજીપી (ડાયરેક્ટર જનરલ ઑફ પોલીસ) શિવાનંદ ઝાએ ભાર્ગવ પરીખને જણાવ્યું કે 35 પૅકેટ સાથે પાંચ પાકિસ્તાનીની ધરપકડ કરવામાં આવી છે.

ડ્રગ ટેસ્ટિંગ કિટ દ્વારા પ્રાથમિક તપાસ કરવામાં આવતાં જપ્ત થયેલો પદાર્થ હેરોઇન હોવાનું માલૂમ પડ્યું હતું.

અરબી સમુદ્રમાં કચ્છના જખૌ પાસેથી જપ્ત થયેલાં ડ્રગ્સની કિંમત આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં રૂ. 175 કરોડ અંદાજાય છે.

પાકિસ્તાની બોટ દ્વારા નશાકારક દ્રવ્યોની ડિલિવરી કરવામાં આવશે તેવી બાતમીના આધારે આ સંયુક્ત કાર્યવાહી હાથ ધરવામાં આવી હતી.

ઉલ્લેખનીય છે કે ગત વર્ષે પણ ઍન્ટિ-ટૅરરિસ્ટ સ્કવૉડ તથા કૉસ્ટગાર્ડે સંયુક્ત ઑપરેશન હાથ ધરીને સેંકડો કિલોગ્રામ ડ્રગ્સ જપ્ત કર્યું હતું.

આમ થયું ઑપરેશન

ડિફેન્સના જનસંપર્ક અધિકારી પુનિત ચઢ્ઢાના કહેવા પ્રમાણે,

"ગુજરાતના દરિયાકાંઠેથી સમગ્ર ભારતમાં ડ્રગ્સ ઘૂસાડવાનું હોવાની બાતમીના આધારે ગુજરાત ઍન્ટિ-ટૅરરિસ્ટ સ્કવૉડ અને કૉસ્ટગાર્ડ સહિતની સુરક્ષા એજન્સીઓ અને ગુપ્તચરતંત્ર નજર રાખી રહ્યા હતા."

"આ દરમિયાન એટીએસના અધિકારીઓને મળેલી બાતમીના આધારે રવિવારે રાત્રે કૉસ્ટગાર્ડ અને એ.ટી.એસ. દ્વારા સંયુક્ત ઑપરેશન હાથ ધરવામાં આવ્યું હતું."

"જેમાં એ.ટી.એસના આસિટન્ટ કમિશનર ઑફ પોલીસ બી. એચ. ચાવડા અને બી. બી. રોઝિયાએ કૉસ્ટગાર્ડ સાથે મળીને આ ઑપરેશન હાથ ધર્યું હતું."

"આ ઑપરેશનમાં કૉસ્ટગાર્ડની ફાસ્ટ ઇન્ટરસૅપ્ટર બોટની જખૌના દરિયાકિનારે પેટ્રોલિંગ શરૂ કર્યું હતું, જેમાં ભૂજપના સ્પેશિયલ ઑપરેશન ગ્રૂપને મળેલી બાતમીના આધારે ભારતીય જળસીમામાં જખૌના પૂર્વોત્તર વિસ્તારમાં 'ઝમઝમ' નામની પાકિસ્તાની ફિશિંગ બોટ મળી આવી હતી, જેને દરિયાની અંદર કૉસ્ટગાર્ડની ઇન્ટરસૅપ્ટર બોટે આંતરી હતી."

"બોટમાં માછલીઓની નીચે 35 પૅકેટ હેરોઈન છૂપાવવામાં આવ્યું હતું, જે ઝડપી લેવાયું હતું. "

"ચઢ્ઢાએ ઉમેર્યું હતું કે પ્રાથમિક તપાસમાં પાકિસ્તાનીઓએ કબૂલ્યું હતું કે આ હેરોઇન કરાચીથી કચ્છ બંદર ઉપર ડ્રગ્સ માફિયા મારફત મુંબઈ અને દિલ્હી સહિત સમગ્ર ભારતમાં મોકલવાનું હતું."

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ગુજરાત ઍન્ટિ-ટૅરરિસ્ટ સ્ક્વૉડ તથા ઇંડિયન કૉસ્ટગાર્ડે સંયુક્ત ઑપરેશનમાં રૂ. 175 કરોડનું હેરોઇન ઝડપી લીધું છે.


સામગ્રી: ગુજરાતના તત્કાલીન મુખ્ય મંત્રી નરેન્દ્ર મોદી સાથે હરિદ્વારમાં પતંજલિ યોગપીઠમાં મોરારિબાપુ અન્ય સંતોની સાથે સ્ટેજ પર બેઠા છે.

બાબા રામદેવ દ્વારા આયોજિત કાર્યક્રમમાં મોદી અને રામદેવ પાસપાસે બેઠા છે.

વર્ષ 2013, અને સમય છે 2014ની લોકસભા ચૂંટણી પહેલાંનો. રમેશ ઓઝા સહિત ગુજરાત અને દેશના અન્ય સંતો પણ સ્ટેજ પર છે.

આ કાર્યક્રમમાં મોરારિબાપુ કહે છે, "નિર્ણય રાષ્ટ્રે કરવાનો છે, મેં એક વાર અમદાવાદમાં કહ્યું હતું એ નિવેદનને હું છોડીશ નહીં, ફરીથી કહી રહ્યો છું ગંગાના કિનારે, પતંજલિ યોગપીઠમાં. મને લાગે છે કે અમારા મુખ્ય મંત્રી ગુજરાતને ચલાવી રહ્યા છે, ચલાવી રહ્યા નથી, મને લાગે છે કે તેઓ એવી રીતે રાજ કરી રહ્યા છે કે જાણે કોઈ અનુષ્ઠાન કરી રહ્યું હોય."

વર્ષ 2005. સ્થળ છે ગાંધીજીએ સ્થાપેલો સાબરમતી આશ્રમ. મોરારિબાપુની કથામાં ગુજરાતના તત્કાલીન મુખ્ય મંત્રી નરેન્દ્ર મોદી હાજરી આપે છે.

2005ના એ કિસ્સાને મોરારિબાપુ બાબા રામદેવના કાર્યક્રમમાં ફરી યાદ કરતા કહે છે, "એ કથામાં મેં કોઈ પ્રસંગમાં વ્યાસપીઠ પરથી કહ્યું હતું, હું તો બાવો છું કંઈ પણ છોડી શકું છું."

મોરારિબાપુ મોદી સામે ઇશારો કરતા કહે છે, "તો આ વ્યક્તિએ પણ ખુરશીમાં બેઠાંબેઠાં કહ્યું કે હું પણ બાવો છું." આટલું કહી મોરારિબાપુ ઉમેરે છે કે આજે એક બાવો બાવાઓ સાથે બેઠો છે.

વર્ષ 2012, મોરારિબાપુ ન્યૂઝ 24 ટીવી ચેનલને ઇન્ટરવ્યૂ આપે છે. આ મુલાકાતમાં તેમને દેશની સ્થિતિ વિશે પ્રશ્ન પૂછવામાં આવે છે.

પ્રશ્નના જવાબમાં મોરારિબાપુ કહે છે, "જે રૂપે દેશ ચાલી રહ્યો છે તે અંગે કહું તો પ્રસન્નતા થાય તેવું દૃશ્ય નથી. મેં ખૂબ આદરપૂર્વક આદરણીય વડા પ્રધાનને કહ્યું હતું કે આવી પરિસ્થિતિમાં ભીષ્મ ના બનવું જોઈએ, ભીમ બનવું જોઈએ."

"એક સભામાં જ્યાં ભીષ્મ જેવા મહાપુરુષને બોલવાની જરૂર હતી ત્યાં તેઓ ચૂપ રહ્યા અને ભીમ ઊછળી પડ્યો હતો"

"આજનો માહોલ મને કંઈક એવો જ લાગે છે જેમાં ભીષ્મ ના થવું જોઈએ, તેમાં ભીમ થવું જોઈએ."

મોરારિબાપુની ખાસિયત એ છે કે તેઓ રાજકારણમાં સીધું કંઈ નથી કહેતા પરંતુ પરોક્ષ રીતે ઘણું બધું કહી દે છે.

નીલકંઠના અભિષેકને લઈને ચાલી રહેલા વિવાદમાં ગુજરાતના સંતોમાં મોખરાનું સ્થાન ધરાવતા મોરારિબાપુ ફરી ચર્ચામાં આવ્યા છે.

સ્વામીનારાયણ સંપ્રદાયના વિરોધ અને સમાધાનની વાતો બાદ પણ મોરારિબાપુએ હથિયાર હેઠાં મૂક્યાં નથી.

મોરારિબાપુનો ઉદય

મોદીથી લઈને અંબાણી સુધીની સીધી પહોંચ ધરાવતા મોરારિબાપુનો...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

વર્ષ 1992, સંઘ પરિવાર દ્વારા આયોજિત રામની 'પાદુકાપૂજન'નો કાર્યક્રમ. અહીં બાપુ કહે છે કે હવે દેશના યુવાનોને કેસરિયાં કરવાનો સમય આવી ગયો છે. શહીદીને સ્વીકારો, રામમંદિર ના બને ત્યાં સુધી લડતા રહો.


સામગ્રી: ગુજરાતના તત્કાલીન મુખ્ય મંત્રી નરેન્દ્ર મોદીએ તેમના અધિકૃત ટ્વિટર હૅન્ડલ પરથી તા. 22 સપ્ટેમ્બર 2012ના રોજ આ ટ્વીટ કર્યું હતું.

આજે આ ટ્વીટને આઠ વર્ષ કરતાં વધુ સમય વીતી ગયા છે. કેન્દ્રમાં અને ગુજરાતમાં ભાજપની સરકાર છે અને એટલે ગુજરાતના વિકાસ માટે 'ડબલ એંજિનવાળી સરકાર' હોવાનું કહેવાય છે.

Twitter કન્ટેન્ટ પૂર્ણ, 1

આમ છતાં દરેક જિલ્લામાં મેડિકલ કૉલેજ તો દૂરની વાત છે, પરંતુ કેટલાક જિલ્લામાં કોરોનાના શંકાસ્પદ દરદીઓ માટે આરટી-પીસીઆર (રિવર્સ ટ્રાન્સ્ક્રિપ્શન પૉલિમરાઇઝ ચેઇન રિઍક્શન) ટેસ્ટિંગ માટેની લૅબોરેટરી પણ નથી.

રાજ્યમાં કોરોનાનો પહેલો કેસ નોંધાયો તેને 13 મહિનાનો સમય થઈ ગયો છે, છતાં આ સ્થિતિ છે. ગુજરાતમાં કોરોનાના વધતા કેસ અંગે હાઈકોર્ટે સ્વસંજ્ઞાન લઈને સુઓમોટો અરજી દાખલ કરી અને ઉચ્ચ અદાલતે રાજ્ય સરકારને આ બાબતે ટકોર કરી હતી.

ગીરસોમનાથ જિલ્લામાં આરટી-પીસીઆર ટેસ્ટ માટેની લૅબોટરેટરી નથી, જેના કારણે અહીંના નિવાસીઓ તથા ગ્રામજનોને ભારે હાલાકી પડી રહી છે.

આ જિલ્લો સોમનાથ મંદિરના નામથી ઓળખાય છે. હિંદુ ધર્મની માન્યતા પ્રમાણે, આ મંદિર પ્રથમ જ્યોર્તિલિંગ છે અને વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી તેના ટ્રસ્ટના વડા છે અને કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રી તેના સભ્ય છે.

અત્રે એ નોંધવું રહ્યું કે અહીંથી લગભગ 180 કિલોમિટર દૂર રાજકોટ ખાતે એઇમ્સ (ઑલ ઇન્ડિયા ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઑફ મેડિકલ સાયન્સિઝ)ની હૉસ્પિટલ તૈયાર થઈ રહી છે. આ સિવાય લગભગ 80 કિલોમિટર દૂર 300 બેડની ગુજરાત મેડિકલ ઍન્ડ ઍજ્યુકેશન રિસર્ચ સોસાયટી હૉસ્પિટલ 2018માં તૈયાર થઈ છે.

કોરોના, ટેસ્ટ અને તકલીફ

ગીર સોમનાથ જિલ્લાના ઍપિડેમિક મેડિકલ ઑફિસર તેમજ જિલ્લાના સર્વેલન્સ ઑફિસર કે. બી. નિમાવતે બીબીસી સાથે વાત કરતા જણાવ્યું: "કોરોનાના શંકાસ્પદ દરદીના સૅમ્પલ જૂનાગઢ મોકલવામાં આવે છે અને ત્યાંથી રિપોર્ટ આવે છે. અહીં નજીકના દિવસોમાં લૅબોરટરી ખૂલવાની છે."

ત્યારે મુદ્દો એ ઉપસ્થિત થાય કે ગુજરાતમાં કોરોના કંઈ આજકાલનો આવેલો નથી. પહેલો કેસ નોંધાયો તેને 13 મહિના થઈ ગયા છે અને એ પહેલાં કેન્દ્ર સરકાર તથા વિશ્વ આરોગ્ય સંસ્થા (WHO)એ પણ તેના આગમનના અહેવાલ આપ્યા હતા.

ગુજરાત હાઈકોર્ટે રાજ્ય સરકારને જ્યાં ન હોય તે તમામ શહેર, તાલુકા તથા આદિવાસી વિસ્તારમાં ટેસ્ટિંગ લૅબોટરેટરી શરૂ કરવા તથા આ માટે જરૂર પડ્યે પબ્લિક-પ્રાઇવેટ પાર્ટનરશિપ મૉડલનો વિકલ્પ પણ વિચારવા કહ્યું હતું.

કોરોના પહોંચી ગયો, પણ ગુજરાતનાં ગામડાંમાં મેડિકલ...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

"મારું સ્વપ્ન છે કે રાજ્યના દરેક જિલ્લામાં મેડિકલ કૉલેજ બને. જો ડૉક્ટર જ નહીં હોય તો હૉસ્પિટલોનો અર્થ શું?"


સામગ્રી: ગુજરાતના દલિત સમુદાયો માટે પણ તેમનું રાજકીય પ્રતિનિધિત્વ બિન-દલિતો પર આધારિત છે

હાર્દિક પટેલની આક્રમકતા અને તેને મળતા સામાજિક ટેકાને કારણે કોંગ્રેસ તેને સાંભળીને તેની શરતો પર વિચાર કરવા તૈયાર છે.

પરંતુ હાલ ગુજરાતના રાજકારણમાં પોતાની આગવી ઓળખ બનાવી ચૂકેલા ત્રીજા યુવા નેતા જિગ્નેશ મેવાણીને રાજકીય પક્ષો ખાસ મહત્ત્વ નથી આપી રહ્યા.

ભારતીય જનતા પક્ષ પણ હાર્દિકને આ ચૂંટણીમાં એક અવગણી ન શકાય તેવા ખેલાડી તરીકે જુએ છે.

રાહુલ ગાંધી સાથે એક પ્રતીકાત્મક મુલાકાતને બાદ કરતા કોઈ રાજકીય પક્ષ સંવાદ માટે નથી બોલાવતા એવું જિગ્નેશ પણ સ્વીકારે છે.

તમને આ પણ વાંચવું ગમશે:

જિગ્નેશને સંવાદ માટે ન બોલાવવા પાછળ તેમનાં વ્યક્તિત્વ કરતા તે જે સમુદાયનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે, તે સમુદાય માટેની રાજકીય પક્ષોની ગણતરી પણ કારણભૂત હોવાનું દલિત આગેવાનો અને રાજકીય અવલોકનકારો માને છે.

દલિતોનું પ્રતિનિધિત્વ બિનદલિતો પર આધારિત

રાજકીય પક્ષો ગુજરાતમાં દલિતોને ખાસ ગણતરીમાં લેતા નથી

જેને કારણે કોઈ પણ રાજકીય પક્ષ એ પછી ભાજપ હોય કે કોંગ્રેસ માટે દલિતોને વોટ બેન્ક નહીં, પરંતુ ચૂંટણીમાં બંધારણ અનુસાર જીતવી પડતી એક ફરજિયાત અનામત બેઠકથી વિશેષ કંઈ નથી રહેતા.

આ બેઠકો પણ તેમણે બિનદલિત મતોથી જ જીતવાની રહે છે.

ગુજરાતના દલિત સમુદાયો માટે પણ તેમનું રાજકીય પ્રતિનિધિત્વ બિનદલિતો પર આધારિત છે.

આ બાબતે વર્ષોથી દલિત અધિકારો માટે લડત ચલાવતા સંગઠનો અને દલિત રાજકારણના અભ્યાસુઓ પણ માને છે કે, રાજકીય પક્ષો ગુજરાતમાં દલિતોને ખાસ ગણતરીમાં લેતા નથી.

શું કહે છે આંકડા?

હાર્દિક અને અલ્પેશ ઠાકોર જેવા જ્ઞાતિ, સમાજ આધારિત નેતાઓને ખૂબ જ મોટું જનસમર્થન છે

ગુજરાતમાં દલિત સમાજકારણ અને રાજકારણના અભ્યાસુ અને વિશ્લેષક ચંદુ મહેરિયાના મતે દલિતોની વસતી રાજ્યમાં માત્ર સાડા સાત ટકા જેટલી અને તે પણ સમગ્ર રાજ્યમાં વહેંચાયેલી છે.

તેમણે ઉદાહરણ આપતાં કહ્યું કે અસારવાની બેઠક બિન-અનામત નહોતી, ત્યારે ભાજપના નેતા પ્રદિપસિંહ જાડેજાને વર્ષ 2007ની વિધાનસભાની ચૂંટણીમાં 53.35 ટકા મળ્યા હતા.

આ જ બેઠક જ્યારે 2012ની ચૂંટણીમાં દલિત માટે અનામત થઈ, ત્યારે ભાજપના જ ઉમેદવાર નિવૃત્ત આઈએએસ અધિકારી આર. એમ. પટેલને 61.98 ટકા મત મળ્યા હતા.

આવી જ રીતે વડોદરા શહેરની બેઠક પર મનીષા વકીલ 1.03 લાખ મતોથી જીત્યાં હતાં. એ બેઠક પર દલિત મતો માત્ર 30 હજાર 863 જેટલા જ હતા.

એ જ સ્થિતિ ઈડરમાં રમણલાલ વોરા માટે...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ઓબીસી નેતા અલ્પેશ ઠાકોર કોંગ્રેસમાં જોડાઈને પક્ષીય અને ચૂંટણીના રાજકારણમાં વિધિવત પ્રવેશી ગયા.


સામગ્રી: ગુજરાતના નાણામંત્રી નીતિન પટેલ

કોરોનાના વર્ષ દરમિયાન ગુજરાત સરકારની જીએસટીની આવક રૂપિયા 25,000 કરોડ ઘટી હતી. જીએસટીની આવક ઘટવા માટે મુખ્યત્વે લૉકડાઉનને જવાબદાર ગણવામાં આવે છે, જે દરમિયાન મોટા ભાગના વેપાર-ધંધા બંધ હતા.

ગુજરાતમાં પ્રથમ ક્વાર્ટર દરમિયાન જીએસટી વસુલાતમાં 40 ટકા અને બીજા ક્વાર્ટરમાં 15 ટકાનો ઘટાડો થયો હતો. પરંતુ લૉકડાઉન સમાપ્ત થયા પછી ઑક્ટોબર-ડિસેમ્બરમાં ઉદ્યોગો ધમધમવા લાગ્યા હતા અને જીએસટીની વસુલાત પાંચ ટકા વધી હતી.

જાન્યુઆરી 2021માં જીએસટીની વસુલાત વધીને રૂપિયા 3413 કરોડ સુધી પહોંચી હતી, જે એક વિક્રમ હતો. ફેબ્રુઆરી 2021માં આ વિક્રમ તૂટ્યો અને ગુજરાતે રૂપિયા 3514 કરોડની જીએસટીની આવક મેળવી હતી.

બજેટ રજૂ કરતી વખતે નીતિન પટેલે દાવો કર્યો હતો કે જીએસટીની વધતી આવક આર્થિક રિકવરીના પ્રોત્સાહક સંકેત આપે છે. ગુજરાતે રૂપિયા 25,000 કરોડની જીએસટીની ઘટ સહન કરવી પડી, તેને રૂપિયા 6000 કરોડની સેસની આવક અને રૂપિયા 9200 કરોડની કેન્દ્રિય લોન દ્વારા આંશિક રીતે સરભર કરાશે. છતાં જીએસટીની ઘટ રૂપિયા 9000 કરોડ જેટલી રહેશે.

રાજ્યનું દેવું વિક્રમ સ્તરે પહોંચ્યું

નાણામંત્રી નીતિન પટેલે વિધાનસભામાં બજેટ રજૂ કરતી વેળા

રાજ્ય સરકારની આવકમાં ગાબડું પડ્યું તેના કારણે સરકારે જાહેર દેવામાં વધારો કરવો પડશે. રાજકોષીય વર્ષ 2020-21માં ગુજરાત લગભગ 50,501 કરોડ રૂપિયાનું દેવું કરશે.

31 માર્ચ 2020ના આંકડા પ્રમાણે રાજ્યનું કુલ જાહેર દેવું રૂપિયા 2,67,651 કરોડ હતું. સુધારેલા અંદાજ મુજબ ચાલુ રાજકોષીય વર્ષ દરમિયાન ગુજરાતે જાહેર ઋણ સ્વરૂપે રૂપિયા 61,008 કરોડ એકઠા કર્યા હતા, જે અત્યાર સુધીનો સૌથી મોટો આંકડો છે.

આ બધાનો સરવાળો કરવામાં આવે તો 2021-22ના નાણાકીય વર્ષના અંતે ગુજરાત પર રૂપિયા  3.78 લાખ કરોડના જંગી દેવાનો બોજ હશે.

આ દરમિયાન ગુજરાતના બજેટનું કદ પણ રૂપિયા 9,742 કરોડ જેટલું વધીને રૂપિયા 2,27,029 કરોડ થયું હતું.

તેમાં શિક્ષણ માટે રૂપિયા 32,719 કરોડ, આરોગ્ય માટે રૂપિયા 11,323 કરોડ અને શહેરી વિકાસ માટે રૂપિયા 13,493 કરોડની જોગવાઈ કરવામાં આવી છે.

આ વખતના બજેટમાં સ્ટેચ્યુ ઑફ યુનિટી માટે સરકારે રૂપિયા 652 કરોડની વધારાની ફાળવણી કરી છે.

વધતા ઋણ અને ખર્ચનો સંબંધ

પ્રતીકાત્મક તસ્વીર

અર્થશાસ્ત્રી પ્રોફેસર હેમંતકુમાર શાહ આ અંગે વાત કરતાં જણાવે છે, "રાજ્ય સરકાર આગામી વર્ષે 50,000 કરોડ રૂપિયાનું વધારે દેવું કરવાની છે. આ વર્ષે...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ગુજરાતના નાણામંત્રી નીતિન પટેલે બુધવારે વર્ષ 2021-22નું બજેટ રજૂ કર્યું, જેમાં રાજ્યની પ્રજા પર કોઈ નવા કરવેરા લાદવામાં નથી આવ્યા, પરંતુ ગુજરાતના ઋણના આંકડા ચોંકાવનારા છે. રાજકોષીય વર્ષ 2020-21માં ગુજરાત લગભગ 50,501 કરોડ રૂપિયાનું વધારાનું દેવું કરશે.


સામગ્રી: ગુજરાતના નાયબ મુખ્ય મંત્રી નીતિન પટેલ થયા કોરોનાગ્રસ્ત

હાલ તેમને સારવાર માટે અમદાવાદમાં આવેલી યુ. એન. મહેતા હૉસ્પિટલમાં દાખલ કરવામાં આવ્યા છે.

આ વાત જાહેર થતાં જ સોશિયલ મીડિયા પર લોકો સવાલ કરી રહ્યા છે કે જ્યારે ગુજરાતના સામાન્ય લોકો લાંબી લાંબી કતારોમાં હૉસ્પિટલમાં દાખલ થવા માટે મહેનત કરી રહ્યા છે. ત્યારે નાયબ મુખ્ય મંત્રીને તાત્કાલિક અસરથી પથારી કેવી રીતે મળી ગઈ?

નોંધનીય છે કે રાજ્યમાં પાછલા ઘણા દિવસોથી કોરોનાના કેસોમાં સતત વધારો થઈ રહ્યો છે. તેમજ રાજ્યની હૉસ્પિટલોમાં કોરોનાના દર્દીઓ માટે પથારીઓ, ઓક્સિજન અને પ્રાણરક્ષક દવાઓના જથ્થાની ભારે અછત હોવાની વ્યાપક ફરિયાદો જોવા મળી છે. જેના કારણે ઘણા દર્દીઓએ પોતાના જીવ ગુમાવ્યા હોવાના અહેવાલો સતત સ્થાનિક મીડિયામાં આવી રહ્યા છે.

આવી પરિસ્થિતિમાં જ્યારે નીતિન પટેલનો રિપોર્ટ કોરોના પૉઝિટિવ આવતાંની સાથે જ તેમને તાત્કાલિક અસરથી રાજ્યની સરકારી હૉસ્પિટલમાં બેડની સુવિધા મળી ગઈ છે ત્યારે લોકો સોશિયલ મીડિયા પર પોતાનો રોષ ઠાલવી રહ્યા છે.

અહીં એ વાત પણ નોંધવી ઘટે કે સોશિયલ મીડિયા પર ઘણા સોશિયલ મીડિયા યુઝરો નીતિન પટેલને જલદી સ્વસ્થ થવાની શુભકામનાઓ પાઠવી રહ્યા છે. જોકે, સરકારી વ્યવસ્થાથી નારાજ પ્રજાજનો તેમના પ્રશંસકો અને શુભેચ્છકોનો પણ સોશિયલ મીડિયા પર ઉધડો લઈ રહ્યા છે.

કોરોનાની પરિસ્થિતિ ગંભીર બનવાને કારણે રાજ્યમાં લોકો કેટલી હદે લાચાર બની ગયા છે તેનું ઉદાહરણ ટ્વિટર પર એક યુઝરની પોસ્ટ પરથી આવે છે.

પૂજન કે. પટેલ નામના એક ટ્વિટર યુઝર બે દિવસથી ટ્વીટ મારફતે પોતાના કોરોનાગ્રસ્ત પિતા માટે બેડની વ્યવસ્થા કરવાની વિનંતી કરી રહ્યા હતા.

તેમણે પોતાના ટ્વીટમાં લખ્યું કે, "આભાર નીતિન પટેલ, નરેન્દ્ર મોદી, વિજય રૂપાણી. તમારા આયોજનના કારણે મેં મારા પિતાને ગુમાવ્યા. મેં ઘણી વખત 108 પર ફોન કર્યો પણ તેઓ ન આવ્યા. મારા પિતાનું ઓક્સિજન લેવલ 30 થઈ ગયું હતું. હું કાંઈ કરી શકું એમ નથી. મારે મારા પિતાને મારી આંખો સામે મરતા જોવા પડી રહ્યા છે. તમે બધા આના માટે જવાબદાર છો. તમારા નિર્ણયોના કારણે મારા પિતાને મેં ગુમાવ્યા. હું ભાજપનો સમર્થક છું. પરંતુ હવે મને સમજાઈ ગયું છે કે તમે બધા બિનકાર્યક્ષમ છો."

નોંધનીય છે કે નીતિન પટેલ સતત રાજ્યની કોરોનાની સ્થિતિ પર નજર રાખી રહ્યા હતા અને સ્થિતિની સમીક્ષા કરવા માટે તેઓ અનેક શહેરો અને જિલ્લાના અધિકારીઓ સાથે બેઠકો પણ કરી રહ્યા હતા.

જે કારણે હવે તેમણે ટ્વીટ...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ગુજરાતના નાયબ મુખ્ય મંત્રી નીતિન પટેલનો કોરોનાનો રિપોર્ટ પૉઝિટિવ આવ્યો છે.


સામગ્રી: ગુજરાતના પાડોશી રાજ્ય મધ્ય પ્રદેશના ખેડૂતો હાલ આવા પોપટોથી પરેશાન થઈ રહ્યા છે.

ખેડૂતોના જણાવ્યા પ્રમાણે આ વર્ષે વરસાદ ઓછો પડ્યો છે તેમાં ઉપરથી પોપટ અફીણના પાકને ખૂબ જ નુકસાન કરી રહ્યા છે.

તેમના કહેવા પ્રમાણે લાઉડ સ્પિકરની મદદથી પોપટોને ભગાડવાનો આઇડિયા સફળ થઈ રહ્યો નથી અને સ્થાનિક તંત્ર આ મામલે કંઈ મદદ કરતું નથી.

ખેડૂતોને પોપટો ખૂબ મોટું આર્થિક નુકસાન પહોંચાડી રહ્યા છે.

ન્યૂઝ એજન્સી એએનઆઈએ એક વીડિયો ટ્વિટ કર્યો છે, જેમાં પોપટ અફીણના ડોડાઓ ચાંચ વડે કાપીને લઈ જઈ રહ્યા છે.

આ ખેડૂતો પાસે અફીણ ઉગાડવાનું લાઇસન્સ છે અને તેઓ દવા બનાવતી કંપનીઓને અફીણનું વેચાણ કરે છે.

અફીણ ઉગાડનારા એક ખેડૂત નંદકિશોરે એનડીટીવીને કહ્યું કે તેમણે આ વ્યસની પોપટોને ભગાડવા માટે લાઉડસ્પિકરનો ઉપયોગ કર્યો અને ફટાકડા ફોડીને પણ ભગાડવાનો પ્રયત્ન કર્યો.

ખેડૂતના જણાવ્યા પ્રમાણે એક છોડના એક ડોડામાંથી 20થી 25 ગ્રામ અફીણ મળે છે. જોકે, મોટા પ્રમાણમાં આવતા પોપટો દિવસમાં 30થી 40 વખત ખેતરમાં આવે છે અને કેટલાક પોપટો ડોડા લઈને ઊડી જાય છે.

તેમણે કહ્યું, "કોઈ અમારા પ્રશ્નને સાંભળતું નથી. અમને થઈ રહેલા નુકસાનની ભરપાઈ કોણ કરશે?"

મંદસૌરમાં હૉર્ટિકલ્ચર કૉલેજમાં અફીણના નિષ્ણાત ડૉ. આર. એસ. ચુંદાવતે ડેઇલી મેઇલને કહ્યું કે અફીણ પક્ષીઓને તાત્કાલિક એનર્જી આપે છે. જેવી રીતે માણસને ચા કે કૉફીમાંથી મળે છે.

તેમના કહેવા પ્રમાણે એક વખત પક્ષી અફીણનો સ્વાદ ચાખી જાય ત્યારબાદ તે ઝડપથી વ્યસની બની જાય છે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

પોપટ આમ તો રામરામ બોલવા માટે કે માણસની નકલ કરવા માટે જાણીતા છે પરંતુ ભારતમાં અફીણ ઉગાડતા ખેડૂતો 'વ્યસની પોપટો' અને તેમની ચોરીથી પરેશાન છે.


સામગ્રી: ગુજરાતના પ્રગતિશીલ ગણાતા અમદાવાદ જિલ્લામાં જ કિશોરીઓનો સ્કૂલનો ડ્રૉપ આઉટ રેશિયો 23.7 ટકા છે, એમાં પણ પાંચ ટકા કિશોરીઓ માસિકચક્રને કારણે શાળા છોડે છે.

આવી કિશોરીઓ માટે એક નાની પહેલ થઈ છે, પરંતુ તે અપૂરતું છે.

બીબીસી સંવાદદાતા તેજસ વૈદ્યનો ખાસ અહેવાલ.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

'બેટી બચાવો, બેટી પઢાઓ' અભિયાનમાં હજુ ઘણું કરવાની જરૂર છે કારણકે શિક્ષણ વિભાગ અને આરોગ્ય વિભાગના સર્વેમાં ચોંકાવનારુ તથ્ય બહાર આવ્યું છે.


સામગ્રી: ગુજરાતના પ્રવાસે લોકોને મળી અને લોકો દ્વારા મેનીફેસ્ટો (ચૂંટણી ઢંઢેરો) તૈયાર કરી રહેલા સામ પિત્રોડા

તો બીજી તરફ કોંગ્રેસ વતી પાંચ દિવસ ગુજરાતના પ્રવાસે લોકોને મળી અને લોકો દ્વારા મેનિફેસ્ટો (ચૂંટણી ઢંઢેરો) તૈયાર કરી રહેલા સામ પિત્રોડા દ્વારા 'વગર અનામતે વિકાસ શક્ય છે'ના નિવેદને રાજકીય ગલિયારાઓમાં અનેક ચર્ચાઓ જગાવી છે.

કોંગ્રેસ વતી કપિલ સિબ્બલ ગુજરાત અને દિલ્હી વચ્ચે અનામત મુદ્દે બંધારણીય જોગવાઈઓ ટાંકીને પાટીદારો સાથે વાટાઘાટ કરીને સમજાવી રહ્યા છે, પરંતુ પાટીદારો અનામતની માંગણી સાથે અડીખમ અને અડગ ઊભા છે.

તમને આ પણ વાચવું ગમશે

આવી પરિસ્થિતિની વચ્ચે પાટીદારો ગુજરાત વિધાનસભા 2017ની ચૂંટણીમાં કઈ તરફ ઝુકશે તેનું ચિત્ર ટૂંક સમયમાં સ્પષ્ટ થઈ જશે.

બીબીસીએ રાજકીય વિશ્લેષકો, પાટીદાર નેતાઓ, સામ પિત્રોડા સાથે અત્યંત નિકટતા ધરાવતા લોકો આ પરિસ્થિતિને કેવી રીતે જુએ છે, તે સંદર્ભે વાતચીત કરી.

સામ પિત્રોડા આજે જ્યારે અમદાવાદથી રાજકોટ જવા નીકળ્યા છે ત્યારે પાટીદારોના ગઢ સમાન સૌરાષ્ટ્રમાં આ સંદર્ભે શું ચર્ચાઓ થઇ રહી છે.

પટેલો શું કહે છે?

પાટીદારો અનામતની માંગણી સાથે અડીખમ અને અડગ ઉભા છે

લેઉવા પટેલોનું વર્ચસ્વ ધરાવતી સામાજિક સંસ્થા ખોડલધામ ટ્રસ્ટના પ્રમુખ પરેશ ગજેરાએ બીબીસી સાથેની વાતચીતમાં કહ્યું કે સમાજ વતી અમે એટલું ચોક્કસ કહી શકીએ છીએ કે સામ પિત્રોડાનું વિધાન પટેલ-પાટીદાર સમાજને સ્વીકાર્ય નથી.

ગજેરાએ ઉમેર્યું, "ચૂંટણી જીતવાના હેતુથી કોઈપણ વચનો આપવામાં આવશે તેનો પાટીદાર-પટેલ સમાજ અસ્વીકાર કરશે."

ગજેરાએ કહ્યું કે આવા વચનોની સંવૈધાનિક અને કાયદાકીય જોગવાઈઓ શું છે તેનો અભ્યાસ થશે અને પછી જ યોગ્ય નિર્ણય લેવાશે.

પાટીદાર-પટેલ જ્ઞાતિમાં 20% લોકો સમૃદ્ધ છે, 20% લોકો મધ્યમવર્ગી છે અને 60% લોકો ગરીબીમાં જીવે છે.

ગજેરા કહે છે કે અનામતનો કે પછી આવો સમકક્ષ કોઈ લાભ જો પાટીદારને મળે તો ગરીબીમાં જીવતા 60% વર્ગ માટે એ સારી વાત છે.

રાજકીય વિશ્લેષક શું કહે છે?

સામ પિત્રોડાનું નિવેદન રાજકારણથી પર છે

સામા પક્ષે રાજકીય વિશ્લેષક ડૉ. શિરીષ કાશીકરે બીબીસી સાથેની વાતચીતમાં કહ્યું, "સામનું વિધાન સર્વ-સમાવેશક (ઇન્ક્લુઝિવ) છે જે એ સ્પષ્ટ કરે છે કે સમાજના બધા વર્ગોને સાથે લઇને ચાલો."

કાશીકર ઉમેરે છે કે સામ પિત્રોડા કોઈ રાજકારણી નથી પણ એક ટેકનોક્રેટ છે.

કાશીકરે કહ્યું કે તેઓ જે સમાજમાંથી આવે છે તેમાં વિપરીત પરિસ્થિતિઓ હોવા છતાં તેઓ તેમની...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

એક તરફ પાટીદાર-પટેલ જ્ઞાતિને કોંગ્રેસ સંવૈધાનિક રીતે અધર બેકવર્ડ કૉમ્યુનિટીમાં (ઓબીસીમાં) કેમ સમાવિષ્ટ કરી શકય તે દિશામાં પ્રયત્નો કરવાનો ચૂંટણી વાયદો આપ્યો છે.


સામગ્રી: ગુજરાતના બનાસકાંઠા, કચ્છ, જામનગર, પાટણ, રાજકોટ અને દ્વારકા જિલ્લામાં વરસાદી વાતાવરણ જોવા મળ્યું હતું.

આ ઉપરાંત બહુચરાજીમાં કરા વરસ્યા હતા.

પહેલાં અતિવૃષ્ટિ અને અરબ સાગરમાં એક પછી એક આવેલાં વાવાઝોડાંને કારણે ખેડૂતોને મોટાપાયે નુકસાન થયું છે.

ફરી એક વખત કમોસમી વરસાદને કારણે ખેડૂતોની ચિંતામાં વધારો થયો છે.

આ વરસાદને પગલે ચોમાસુ પાક બાદ શિયાળુ પાકને ભારે નુકસાન થવાનો ડર છે.

જોકે હવામાન વિભાગની આગાહી પ્રમાણે શુક્રવારે પણ સૌરાષ્ટ્ર અને ઉત્તર ગુજરાતના જિલ્લાઓમાં વરસાદી વાતાવરણ રહેશે.

CABના વિરોધમાં IPS અધિકારીએ રાજીનામું આપ્યું

લોકસભા બાદ રાજ્યસભામાં પણ CAB એટલે નાગરિકતા સંશોધન બિલ પાસ થઈ ગયું છે. આ બિલ પાસ થતા દેશમાં ઘણી જગ્યાએ વિરોધ જોવા મળી રહ્યો છે.

આ વિરોધની વચ્ચે સમાચાર મળ્યા છે કે એક વરિષ્ઠ મુસ્લિમ IPS અધિકારીએ CABનો વિરોધ કરતા પોતાના પદ પરથી રાજીનામું આપી દીધું છે.

એનડીટીવીમાં પ્રકાશિત અહેવાલ પ્રમાણે સ્ટેટ હ્યુમન રાઇટ્સ કમિશનમાં પદાધિકારી IPS અધિકારી અબ્દુર રહેમાને પોતાના પદ પરથી રાજીનામું આપ્યું છે.

ટ્વિટર પર પોતાના રાજીનામાની તસવીર પોસ્ટ કરતા તેમણે લખ્યું કે 'આ બિલનો હેતુ દેશમાં ધર્મના આધારે ભાગલા પાડવાનો છે.

તેઓ લખે છે, "આ બિલના કારણે મુસ્લિમ સમાજમાં ભય ફેલાયેલો છે. આ બિલ મુસ્લિમોને પોતાનો ધર્મ છોડી બીજો ધર્મ અપનાવવા મજબૂર કરે છે કે જેથી તેઓ પોતાની નાગરિકતા બચાવી શકે."

ધ હિંદુ સાથે વાત કરતા અબ્દુર રહેમાને જણાવ્યું, "આ બિલ ગેરબંધારણીય છે અને કાયદાના સમાનતાના અધિકારની વિરુદ્ધ છે."

તેઓ કહે છે, "સરકાર આ નિર્ણય લેતા પહેલાં વિપક્ષ સાથે વાત કરી શકતી હતી અથવા તો સંસદીય સમિતિની રચના કરી શકી હોત."

"તેઓ બુદ્ધિજિવીઓ સાથે વાત કરી શકતા હતા અથવા તો દરેક કૉમ્યુનિટીના સભ્યો સાથે વાતચીત કરી શક્યા હોત, પરંતુ તેમણે એવું કંઈ જ ન કર્યું."

ન્યૂઝ એજન્સી એ.એન.આઈના રિપોર્ટ પ્રમાણે, ઑક્ટોબર મહિનામાં રહેમાને સ્વૈચ્છિક નિવૃત્તિ (VRS) માટે અરજી કરી હતી, પરંતુ કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રાલયે તેમની અરજીનો અસ્વીકાર કર્યો હતો.

ભારત-વેસ્ટ ઇન્ડિઝ ટી-20 સિરીઝ પર ભારતનો કબજો

બુધવારના રોજ મુંબઈના વાનખેડે સ્ટેડિયમમાં રમાયેલી સિરીઝની ત્રીજી તેમજ અંતિમ ટી-20 મૅચમાં ભારતને વેસ્ટ ઇન્ડીઝને 67 રનથી હાર આપી છે.

આ જીત સાથે ત્રણ મૅચની સિરીઝ ભારતે 2-1થી જીતી લીધી છે.

હૈદરાબાદમાં રમાયેલી પહેલી મૅચ ભારતે જીતી હતી, પરંતુ તિરુવનંતપુરમમાં...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ગુજરાતમાં ગુરુવારે વેસ્ટર્ન ડિસ્ટર્બન્સને હવામાનમાં પલટો આવ્યો હતો અને કમોસમી વરસાદ વરસ્યો હતો.


સામગ્રી: ગુજરાતના મુખ્ય મંત્રી વિજય રુપાણીએ રાહુલ ગાંધી પર વળતો પ્રહાર કરતા કહ્યું કે એ 'મેઇડ ઇન ઇન્ડિયા' છે.

નાયબ મુખ્ય પ્રધાન નીતિન પટેલના કહેવા પ્રમાણે, 95 % કામગીરી ભારતમાં થઈ છે અને જે ટેકનૉલૉજી ભારતમાં ઉપલબ્ધ ન હતી, તે માટે 'વિદેશનો સહયોગ' લેવામાં આવ્યો છે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

આ અંગે બીબીસીએ પ્રતિમાના નિર્માતા અનિલ સુતાર સાથે વાત કરી હતી અને તેમની પ્રતિક્રિયા પણ જાણી હતી.

ગુજરાતના સરદાર પટેલ ડેમ પાસે આવેલા સાધુબેટ ખાતે આકાર લઈ રહેલી 182 મીટર ઊંચી પ્રતિમાનું અનાવરણ વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી દ્વારા તા. 31મી ઑક્ટોબરના સરદાર પટેલની જન્મ જયંતીના દિવસે કરવામાં આવશે.

નેતાઓના નિવેદન

મધ્ય પ્રદેશના ચિત્રકૂટ ખાતે કોંગ્રેસના અધ્યક્ષ રાહુલ ગાંધીએ એક જાહેરસભાને સંબોધિત કરતા કહ્યું હતું કે ભારતમાં વેચાતા મોબાઇલ, શર્ટ તથા બૂટ સહિતની વસ્તુઓ ચીનમાં બને છે, જેનાં કારણે ચીનના યુવાનોને રોજગાર મળે છે.

ચીનની સરકાર દરરોજ 50 હજાર યુવાનોને રોજગાર આપે છે, જ્યારે ભારતની મોદી સરકાર માત્ર 450 યુવાનોને રોજગાર આપે છે.

રાહુલ ગાંધીએ કહ્યું કે મોદીજી ગુજરાતમાં સરદાર પટેલની વિશ્વની સૌથી ઊંચી પ્રતિમા બનાવી રહ્યા છે, પરંતુ તે પણ મેઇડ ઇન ચાઇના છે. જે 'સરદારનું અપમાન' છે.

રાહુલ ગાંધીની સભાના ગણતરીના કલાકોમાં ગુજરાતના નાયબ મુખ્ય મંત્રી નીતિન પટેલે પત્રકાર પરિષદ સંબોધી હતી અને જણાવ્યું હતું કે રાહુલ ગાંધીનું નિવેદન 'બાલિશ' છે.

નીતિન પટેલના કહેવા પ્રમાણે, "પ્રતિમાનું કામ હાથ ધરનારી એલ ઍન્ડ ટી કંપની, તેના કોન્ટ્રાક્ટરો તથા શ્રમિકો ભારતીય છે, તથા તેમાં 95 ટકા સામગ્રી મેઇડ ઇન ઇન્ડિયા છે. જે પાંચ ટકા સામગ્રી કે કૌશલ્ય ભારતમાં ઉપબ્ધ ન હતાં તે માટે 'વિદેશનો સહયોગ' લેવામાં આવ્યો હતો."

નીતિન પટેલના કહેવા પ્રમાણે, પ્રતિમા માટેનું 1700 ટન કાંસુ આયાત કરેલું છે, એ મટીરિયલ બનાવવા માટેની સ્પેશિયાલિટી ભારતમાં ન હોવાથી વિદેશની મદદ લેવામાં આવી હતી.

પટેલે ઉમેર્યું હતું કે દેશભરમાંથી એકઠું કરવામાં આવેલા લોખંડ, માટી અને જળનો ઉપયોગ સ્ટેચ્યૂ ઑફ યુનિટીના નિર્માણકાર્યમાં કરવામાં આવ્યો છે.

"રાહુલે આ નિવેદન દ્વારા સરદાર પટેલની પ્રતિમાનું અવમૂલ્યન કરવાનો પ્રયાસ કર્યો છે. જેના કારણે ગુજરાતીઓ તથા કરોડો ભારતીયોની લાગણી દુભાઈ છે, એટલે તેમણે માફી માગવી જોઈએ."

રાહુલના માતા સોનિયા ગાંધીના ઇટાલિયન મૂળનો ઉલ્લેખ કરતા નીતિન પટેલે કહ્યું હતું કે 'એમ તો તેમનો પરિવાર પણ...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

"મોદી સાહેબ ગુજરાતમાં સરદાર પટેલની વિશ્વની સૌથી ઊંચી પ્રતિમાનું નિર્માણ કરી રહ્યા છે, પરંતુ આપણાં શર્ટ અને શૂઝની જેમ તે પણ 'મેઇડ ઇન ચાઇના' છે." મધ્ય પ્રદેશના ચિત્રકૂટ ખાતે કોંગ્રેસ અધ્યક્ષ રાહુલ ગાંધીએ કરેલા આ નિવેદનને કારણે વિવાદ ઊભો થયો છે.


સામગ્રી: ગુજરાતના મુખ્ય મંત્રી વિજય રુપાણીએ વિદેશ મંત્રી એસ. જયશંકર સાથે વાત કરી ચીનમાં ફસાયેલા 100 જેટલા ગુજરાતી વિદ્યાર્થીઓ વિશે ચિંતા પ્રગટ કરી હતી અને જરૂરી પગલાં લેવા વિનંતી કરી હતી.

ઉલ્લેખનીય છે કે જયશંકર ગુજરાતમાંથી રાજ્યસભાના સંસદસભ્ય છે.

ચીનમાં દર્દીઓની સંખ્યા વધતી જાય છે, આ વાઇરસના કારણે હાલ સુધી 106 લોકોનાં મૃત્યુ થયા છે.

આ વાઇરસ દુનિયાના અન્ય દેશોમાં ફેલાંતાં વિશ્વના તબીબો, વૈજ્ઞાનિકો અને સરકારોની મુશ્કેલી વધી ગઈ છે.

આ વાઇરસથી બચવા માટે લોકોએ શક્ય હોય તેટલું અવરજવર કરવાનું ટાળવું, વારંવાર હાથ ધોવા અને દર્દીઓને આઇસોલેશનમાં સારવાર આપવી.

આ વાઇરસને આગળ વધતો અટકાવવાનો હાલ સુધી જે એકમાત્ર રસ્તો દેખાય છે તે એ છે કે વાઇરસથી ગ્રસ્ત દર્દીઓ અન્ય વ્યક્તિઓના સીધા સંપર્કમાં ન આવે.

ચીનનાં શહેરોમાંથી આ વાઇરસ જાપાન, દક્ષિણ કોરિયા અને થાઇલૅન્ડ સુધી પહોંચી ચૂક્યો છે ત્યારે જાણો લક્ષણો અને બચાવ.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ચીનમાંથી કોરોનાં વાઇરસ દુનિયાના બીજા દેશોમાં ફેલાયો છે.


સામગ્રી: ગુજરાતના મુખ્ય મંત્રી વિજય રૂપાણી

ગુજરાતના પડોશી રાજ્ય રાજસ્થાનના પણ અનેક ખેડૂતોએ દિલ્હી ખાતેના વિરોધપ્રદર્શનમાં ભાગ લીધો છે.

ત્યારે આ આંદોલનો વચ્ચે બીબીસી ગુજરાતીએ એ જાણવાનો પ્રયાસ કર્યો કે ગુજરાતના ખેડૂતો કેટલા સુખી છે? અને ગુજરાતના ખેડૂતોની સમસ્યા શી છે?

'ગુજરાતમાં ખેડૂતોને હાલ કોઈ મુશ્કેલી નથી'

હાલની પરિસ્થિતિની વાત કરવામાં આવે તો ગુજરાતના ખેડૂતોને હાલમાં કોઈ જ સમસ્યા ન હોવાનું જાણકારોનું માનવું છે.

તેમના મતે ગુજરાતના ખેડૂતોની છેલ્લી સમસ્યા વીજળી અને પાકવિમાની હતી, જે રાજ્ય સરકારે હલ કરી દીધી છે.

ગુજરાતમાં મોટાભાગના ખેડૂતોએ પોતાની ખેતપેદાશો વેચી દીધી છે.

કપાસના અમુક ખેડૂતોને બાદ કરતાં મોટાભાગના ખેડૂતોએ પોતાની ખેતપેદાશ માર્કેટમાં વેચી દીધી હોવાની વાત ખેડૂતનેતા સાગર રબારી જણાવે છે.

બીબીસી ગુજરાતી સાથેની વાતચીતમાં સાગર રબારી કહે છે, "ગુજરાતનાં ખેડૂતોની હાલની કોઈ એવી સમસ્યા નથી કે જેને કોઈ મોટી સમસ્યા કહી શકાય."

"સીંચાઈ વગેરેની સમસ્યા તો હંમેશાં રહે જ છે, પરંતુ હાલમાં એવી કોઈ મોટી સમસ્યા નથી જે ખેડૂતને પોતાના ઘરથી બહાર નીકળવા માટે પ્રેરે અને કોઈ આંદોલનમાં ભાગ લેવા માટે પ્રોત્સાહિત કરે. "

તેમણે એવું પણ કહ્યું કે મોટાભાગના ખેડૂતો ગુજરાતમાં હાલમાં પોતાની ખેતપેદાશ એક કે બીજી રીતે વેચી શકે છે.

જોકે સાગર રબારી આ પરિસ્થિતિ કાયમી નથી ગણતા અને આવનારા સમયમાં નવી સમસ્યાઓ આવી શકે એવી આશંકા પણ સેવે છે.

ખેતીની જમીનમાં ઘટાડો અને ખેડૂતોની સંખ્યામાં વધારો

'ઍગ્રિકલ્ચર સેન્સસ ઑફ ઇન્ડિયા'ના 2015-2016ના આંકડા પ્રમાણે ગુજરાતમાં 99,77,780 હેક્ટર જમીન ઑપરેશનલ હૉલ્ડિંગ છે, એટલે કે તેના પર ખેતી અને ખેતીને લગતાં કામો થાય છે.

જોકે આ જમીનની સંખ્યા 2005-06ના સેન્સસમાં 1,02,69,264 હેક્ટર હતી, અને 1990-91માં 1,02,92,382 હેક્ટર હતી. એટલે કે ખેતીની જમીનમાં સમયાંતરે ઘટાડો થયો છે.

2015-16ના 'ઍગ્રિકલ્ચર સેન્સસ ઑફ ઇન્ડિયા' પ્રમાણે હાલમાં રાજ્યમાં 53,20,626 ઑપરેશનલ હૉલ્ડર એટલે કે ખેડૂત સહિત ખેતી સાથે સંકળાયેલા લોકો છે.

આ સંખ્યા 2010-11ના સેન્સસમાં 48,85,610 હતી, જ્યારે 1990-91માં 35,16,835 હતી. એટલે કે ખેતી કરતા લોકોની સંખ્યા વધી છે, પરંતુ ખેતીની જમીનમાં ઘટાડો થયો છે.

ખેડૂતો નથી ઇચ્છતા કે આવનારી પેઢી પણ ખેતી કરે?

સુરેન્દ્રનગરના એક ખેડૂત રાજેન્દ્રસિંહ ઝાલા જણાવે છે કે જો તેમને તક મળે તો તેઓ પોતાના દીકરાને ખેતીના...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ઉત્તર ભારતમાં જ્યારે અનેક ખેડૂતો રસ્તાઓ પર છે અને અને આંદોલન કરી મોદી સરકારે પસાર કરેલા ત્રણ નવા કૃષિ કાયદાઓનો વિરોધ કરી રહ્યા છે ત્યારે ગુજરાતમાં અમુક પ્રદર્શનો સિવાય કોઈ ખાસ મોટું આદોલન જોવા મળ્યું નથી.


સામગ્રી: ગુજરાતના મુખ્ય મંત્રી વિજય રૂપાણીએ પણ ટ્વીટ કરીને ફાધર વાલેસને યાદ કર્યા છે.

વિજય રૂપાણીએ લખ્યું કે "ગુજરાતી સાહિત્યને તેમણે અનેક પુસ્તકો અને લેખો દ્વારા સમૃદ્ધ કર્યું હતું, ગુજરાતી સાહિત્યજગતને તેમની ખોટ હંમેશાં રહેશે."

Twitter કન્ટેન્ટ પૂર્ણ, 1

ફાધર વાલેસ ચેન્નાઈથી તેમની ગુજરાતમાં બદલી થતા અમદાવાદ આવ્યા હતા. બાદમાં તેઓએ ગુજરાતને પોતાની કર્મભૂમિ બનાવી હતી.

તેમના ગુજરાતી ભાષા અને સંસ્કૃતિ અંગેનાં લખાણો અને પ્રતિબદ્ધતાથી તેમને 'સવાઈ ગુજરાતી' તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે.

ફાધર વાલેસની એક વેબસાઇટમાં તેમના જીવન અને સર્જન અંગે માહિતી આપવામાં આવી છે.

તે પ્રમાણે ફાધર વાલેસનો જન્મ 4 નવેમ્બરે, 1925માં સ્પેનના લોગ્રોનોમાં થયો હતો.

તેઓ લખે છે કે તેમના પિતાના મૃત્યુના છ મહિના પછી સ્પેનમાં ગૃહયુદ્ધ શરૂ થયું. દેશને બે ભાગમાં વહેંચવામાં આવ્યો. ત્યારે અમે અમારી પાસેનું બધું ગુમાવ્યું હતું.

'ત્રણ-ત્રણ પેઢીનું ઘડતર કર્યું'

જ્ઞાનપીઠ પુરસ્કૃત રઘુવીર ચૌધરી સાથે ફાધર વાલેસ

પત્રકાર અને લેખક રમેશ તન્ના કહે છે કે કૉલેજમાં હતા ત્યારે ફાધરના એક વાચક તરીકે તેમને પરિચય થયો હતો.

બીબીસી સાથે વાત કરતાં રમેશ તન્ના કહે છે, "ફાધર વાલેસે ગુજરાતી ભાષાસાહિત્યને ઘણું સમૃદ્ધ કર્યું છે. એમણે જીવનદૃષ્ટિ આપતું સાહિત્ય સર્જ્યું છે. એમના દ્વારા ગુજરાતી ત્રણ-ત્રણ પેઢીનું ઘડતર થયું છે. ફાધર વાલેસ 'શબ્દો, વિચારોના ફાધર' હતા."

ફાધર વાલેસની ગુજરાત સમાચારમાં 'નવી પેઢીને' નામની એક કૉલમ ચાલતી હતી અને વાચકોને ખૂબ પસંદ પડતી હતી.

પત્રકાર ધીમંત પુરોહિત બીબીસી સાથેની વાતચીતમાં કહે છે કે "ગુજરાત સમાચારમાં ચાલતી કૉલમ 'નવી પેઢીને'થી તેમણે ગુજરાતની ત્રણ-ચાર પેઢીઓને ગુજરાતી ભાષા, સાહિત્ય, સંસ્કૃતિ વગેરેનું ઘડતર કર્યું છે. આ એક એમનું મોટું પ્રદાન છે કે આજે પણ આટલાં વર્ષો પછી લોકો તેમને યાદ કરે છે."

ફાધર વાલેસને રણજિતરામ સુવર્ણચંદ્રક

રમેશ તન્ના એ સમયને યાદ કરતાં કહે છે, "ફાધર વાલેસની ગુજરાત સમાચારમાં 'નવી પેઢીને' નામની કૉલમ ચાલતી. એ સમયે કૉલમની બાજુમાં 'જિન્સ પૅન્ટ'ની જાહેરખબર છપાય તેવો આગ્રહ રખાતો. એ બાબત પરથી એ જમાનામાં એમની લોકપ્રિયતાનો અંદાજ આવે છે."

તન્ના કહે છે કે એમણે ગુજરાતી ભાષાને સમજવા માટે આપણને નવી દૃષ્ટિ આપી છે.

"એક સ્પેનીશ માણસ ગુજરાતમાં આવ્યો અને કાનથી ગુજરાતી ભાષા શીખ્યો અને આપણી જ ભાષાનું ગૌરવ, ગરિમા સમજાવ્યાં."

રમેશ તન્ના કહે છે કે "ફાધર...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

મૂળે સ્પેનમાં જન્મેલા અને ગુજરાતને કર્મભૂમિ બનાવનારા લેખક ફાધર વાલેસનું સ્પેનમાં નિધન થયું છે.


સામગ્રી: ગુજરાતના મુખ્ય મંત્રીએ પણ ગુજરાતમાં ભ્રષ્ટાચાર ઓછો હોવાની વાતને લઈને રાજીપો વ્યક્ત કર્યો હતો.

Twitter કન્ટેન્ટ પૂર્ણ, 1

ટ્રાન્સપૅરન્સી ઇન્ટરનેશનલ ઇન્ડિયા એક ગેરસરકારી અને બિનરાજકીય, સ્વતંત્ર એજન્સી છે.

ટાઇમ્સ ઑફ ઇન્ડિયા મુજબ ઊર્જામંત્રી સૌરભ પટેલે કહ્યું આ સ્વતંત્ર એજન્સીએ 20 રાજ્યમાં બે લાખથી વધારે લોકોને આવરી લેતો આ સર્વે કર્યો છે. સર્વેમાં 64 ટકા પુરુષ અને 36 ટકા મહિલાને સામેલ કરવામાં આવ્યાં હતાં.

એ સિવાય રાજસ્થાનમાં 78 ટકા લોકોએ લાંચ આપી છે. જ્યારે ગોવા, ઓડિશા, કેરળ અને હરિયાણામાં સૌથી ઓછો ભ્રષ્ટાચાર થયો હતો.

તેમણે ટ્રાન્સપરન્સી ઇન્ટરનેશનલના રિપોર્ટને ટાંકતાં ગુજરાતમાં વિજય રૂપાણીની સરકારની કામગીરીનાં વખાણ કર્યાં અને કહ્યું કે તેના પરિણામ સ્વરૂપે રાજ્યમાં સૌથી ઓછો ભ્રષ્ટાચાર થયો છે.

જોકે જે રિપોર્ટને સૌરભ પટેલ ટાંકતાં ગુજરાત સરકારની કામગીરીનાં વખાણ કર્યાં તેમાં ગુજરાતમાં સર્વેમાં ભાગ લેનારા લોકોમાંથી 48 ટકાએ લાંચ આપવાની વાત સ્વીકારી હતી.

સૌરભ પટેલે કહ્યું છે કે સરકારી વિભાગનાં કામકાજમાં માણસોનો હસ્તક્ષેપ ઓછાંમાં ઓછો થાય તે માટે મુખ્ય મંત્રી વિજય રૂપાણીએ ઑનલાઈન સિસ્ટમ વિકસાવી છે.

આના પરિણામ સ્વરૂપે ગુજરાત સર્વેમાં 'સૌથી ઓછાં ભ્રષ્ટ રાજ્ય'માં સામેલ છે.

તેમણે ઉમેર્યું કે રાજ્ય સરકારે ભ્રષ્ટાચારને રોકવા માટે મહત્ત્વની મહેસૂલી સેવાઓ, ખાણની ઑનલાઇન હરાજી, ગેરકાયદેસર માઇનિંગ પર નજર રાખવા કૅમેરા, સીએમ ડૅશ બોર્ડ મારફતે ગુજરાત સરકારના 3,400 માપદંડો પર નજર રાખવા જેવાં પગલાં લીધાં છે.

ભ્રષ્ટાચાર વધ્યો કે ઘટ્યો?

સૌરભ પટેલે ઍન્ટિ-કરપ્શન બ્યૂરોને ભ્રષ્ટાચાર નાથવા બટન કૅમેરા, પેન કૅમેરા, સ્પૅક્ટ્રોગ્રાફી અને વૉઇસ રેકર્ડર જેવાં આધુનિક ઉપકરણો આપ્યાં છે, જેથી તેમની દક્ષતા વધી છે.

પરંતુ જેને  આધારે સૌરભ પટેલે રૂપાણી સરકારની પીઠ થાબડી, તેમાં જેનો તેમણે ઉલ્લેખ નહોતો કર્યો તેના પર નજર કરીએ તો ગુજરાતમાં લાંચ આપવાની વાત સ્વીકારનાર લોકોની સંખ્યા વધી છે.

ટ્રાન્સપરૅન્સી ઇન્ટરનેશનલ ઇન્ડિયાના 2019ના સર્વે પ્રમાણે ગુજરાતમાં 48 ટકા લોકોએ કહ્યું કે તેમને સરકારી કામ માટે લાંચ આપવી પડી હતી.

જ્યારે 2018 વર્ષમાં બહાર પાડવામાં આવેલા અહેવાલ મુજબ, ગુજરાતમાં સર્વેમાં સામેલ થયેલા 31 ટકા લોકોએ સ્વીકાર્યું હતું કે તેમને સરકારી વિભાગોમાં કામ કરાવવા માટે લાંચ આપી હતી.

અહીં જુઓ કે 2019 અને 2018માં ગુજરાતમાં સર્વેમાં ભાગ લેનારા...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ગુજરાત સરકારના ઊર્જામંત્રી સૌરભ પટેલે ટ્રાન્સપૅરન્સી ઇન્ટરનેશનલના એક સર્વેને ટાંકતાં કહ્યું કે દેશના બીજાં રાજ્યોની સરખામણીમાં ગુજરાતમાં સૌથી ઓછો ભ્રષ્ટાચાર છે.


સામગ્રી: ગુજરાતના મુખ્યમંત્રી વિજય રૂપાણીના માથે રાજ્યના વહિવટની જવાબદારી જે પરિબળોને કારણે આવી હતી, તે પરિબળો ગુજરાતની વિધાનસભાની ચૂંટણી સુધી ભારતીય જનતા પક્ષ સામે સતત પડકારભરી સ્થિતિનું નિર્માણ કરતાં રહ્યાં હતી.

જોકે, રૂપાણીએ આ બધી જ સ્થિતિને અવગણીને સતત ‘વિકાસ’ના મુદ્દાને સતત આગળ ધપાવે રાખ્યો હતો.

તમને આ વાંચવું પણ ગમશે:

વજુભાઈ વાળા કર્ણાટકના રાજ્યપાલ બનવાને કારણે ખાલી થયેલી રાજકોટ પશ્ચિમની બેઠક પર થયેલી પેટાચૂંટણીમાં વિજયી બનેલા વિજય રૂપાણીએ છેલ્લી ચૂંટણીમાં રાજકોટ પશ્ચિમની બેઠક પરથી કોંગ્રેસના ઉમેદવાર ઇંદ્રનીલ રાજ્યગુરુ સામે વિજયમેળવ્યો હતો.

વર્ષોથી ભારતીય જનતા પક્ષ અને તે પહેલા રાષ્ટ્રીય સ્વયંસેવક સંઘ (RSS)ના સ્વયંસેવક, અને કોલેજકાળમાં અખિલ ભારતીય વિદ્યાર્થી પરિષદના કાર્યકર્તા તરીકે ઘડાયેલા વિજય રૂપાણીએ નરેન્દ્ર મોદી અને અમિત શાહની ગુજરાતમાં ગેરહાજરી છતાં મુખ્યમંત્રી તરીકે રાજ્યનો કારભાર ભાજપના વિકાસના એજન્ડા પર ચલાવ્યો છે.

વિજય રૂપાણીની આ ચૂંટણી પર અસર

વિજય રૂપાણી જીતે કે હારે તેને 2019ની લોકસભાની ચૂંટણીઓ માટે સંગઠનની મહત્વની જવાબદારીઓ મળી શકે

વડાપ્રધાન પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ ગુજરાતની ચૂંટણી માટે ઔપચારિક રીતે પ્રચાર શરૂ નહોતો કર્યો ત્યારે વિવિધ સરકારી કાર્યક્રમોના માધ્યમથી પ્રજાભિમુખ નિર્ણયો કરીને પક્ષના વિજય માટેનો તખ્તો તૈયાર કરવામાં વિજય રૂપાણીએ મહત્ત્વની ભૂમિકા ભજવી.

આશા વર્કર્સ, વિદ્યા સહાયક શિક્ષકો, આંગણવાડી વર્કર્સ જેવા વિવિધ સરકારી સેવાઓ સાથે જોડાયેલાં અસંતુષ્ટ કર્મચારીના હિતમાં નિર્ણયો કરીને તેમણે ભાજપ તમામ વર્ગોના હિત માટે કાર્યરત હોવાનો સંદેશો આપવાની કોશિશ કરી હતી.

સામાન્ય જનતા માટે પેટ્રોલ-ડીઝલના ભાવમાં ઘટાડો, શ્રમજીવી વર્ગો માટે દસ રૂપિયામાં અન્નપૂર્ણા યોજના જેવા પગલાંથી તેમણે સામાન્ય જનતાના અસંતોષને ઓછો કરવાનું પણ કામ કર્યું.

અલ્પેશ ઠાકોર, હાર્દિક પટેલ અને જિગ્નેશ મેવાણીના નેતૃત્વ હેઠળ થયેલાં જ્ઞાતિ અને વર્ગ આધારિત આંદોલનોની મોટી અસર ખાળવા માટે વિજય રૂપાણીએ બચાવની સ્થિતિમાં આવવાને બદલે આક્રમકતાપૂર્વક સરકારની કામગીરીને લોકો સમક્ષ મૂકી.

એટલું જ નહીં, ચૂંટણીના ઉમેદવારી પત્રો ભરાયા બાદ પણ અપક્ષ તરીકે વિવિધ બેઠકો પરથી ઉમેદવારી નોંધાવનારા તેમની જ્ઞાતિના આગેવાનોને પણ ઉમેદવારી પાછી ખેંચવા માટે આગ્રહ પણ કર્યા.

વિજય રૂપાણીની રાજકીય કારકિર્દી

વિજય રૂપાણીની મજબૂત રાજકીય કારકિર્દીનો પાયો...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

સતત બીજી વખત ગુજરાતના મુખ્યમંત્રી બનેલા વિજય રૂપાણીની રાજકીય યાત્રા સતત આગળ જ વધતી રહી છે. તેની પાછળ તેમનો વ્યક્તિગત સ્વભાવ અને ભારતીય જનતા પક્ષ માટે સંપૂર્ણ સમર્પણથી કરેલું કામ કારણરૂપ છે.


સામગ્રી: ગુજરાતના મોટા ભાગના જિલ્લામાં છેલ્લા બે-ત્રણ દિવસથી સતત વરસાદ વરસી રહ્યો છે.

સુરતમાં છેલ્લા ત્રણ દિવસમાં 50 ઈંચથી પણ વધુ વરસાદને લીધે પૂરની સ્થિતિ સર્જાઈ છે. સુરતના ખાડીકાંઠા વિસ્તારમાં લોકોના ઘરોમાં પાણી ઘૂસી ગયાં છે.

વડોદરામાં વિશ્વામિત્રીની સપાટી વધતાં અનેક વિસ્તારોમાં પૂરનું જોખમ છે, તો બીજી તરફ મધ્ય ગુજરાતના અન્ય જિલ્લાઓમાં પણ નદીઓ બે કાંઠે વહી રહી છે.

ભારતીય હવામાનવિભાગે હજુ બે દિવસ વરસાદ વરસવાની આગાહી કરી છે.'ટાઇમ્સ ઑફ ઇન્ડિયા'ના અહેવાલ અનુસાર સમગ્ર ગુજરાતમાં આગામી પાંચ દિવસ સુધી વરસાદ વરસી શકે છે.17મી ઑગસ્ટના રોજ ઉત્તર ગુજરાત, કચ્છ અને સૌરાષ્ટ્રમાં ભારેથી અતિભારે વરસાદની આગાહી કરવામાં આવી છે.

આ સાથે જ બનાસકાંઠા, પાટણ, આણંદ, સુરેન્દ્રનગર અને મોરબી અતિભારે વરસાદની આગાહી કરવામાં આવી છે.

જ્યારે મહેસાણા, સાબરકાંઠા, ગાંધીનગર, ખેડા, સુરત, નવસારી, વલસાડ, જામનગર, જૂનાગઢ અને કચ્છમાં ભારે વરસાદની આગાહી કરવામાં આવી છે.

પીએમ-કૅર ફંડની માહિતી આપવાનોPMOનો ઇન્કાર

'ધ હિંદુ' અખબારના અહેવાલ અનુસાર વડા પ્રધાનના કાર્યાલયે પીએમ-કૅર ફંડની માહિતી માગતી આરટીઆઈ અરજીનો જવાબ આપવાનો ઇન્કાર કરી દીધો છે.

પીએમ-કૅર ફંડ મામલે થયેલી આરટીઆઈ મામલે વડા પ્રધાનના કાર્યલાયે જવાબ ન આપતાં એવો તર્ક આપ્યો છે કે 'કાર્યાલાયનાં સંસાધનોને અસંગત રીતે બદલવા પડશે.'

આ જવાબની ભારતના પ્રથમ ઉચ્ચ માહિતીકમિશનર વજાહત હબીબુલ્લાએ ટીકા કરી છે અને કહ્યું છે કે આ રીતે કાયદાનો ગેરઉપયોગ થઈ રહ્યો છે.

રાજસ્થાન : પાઇલટ સહિત કૉંગ્રેસી ધારાસભ્યોની ફરિયાદ માટે કમિટીની રચના

રાજસ્થાનમાં કૉંગ્રેસના રાજકીય સંટકના અંત બાદ પાર્ટીમાં મોટો ફેરફાર કરવામાં આવ્યો છે. સચીન પાઇટલ સહિત વિદ્રોહી ધારાસભ્યોની માગ પર ત્રણ સભ્યોની કમિટીની રચના કરવામાં આવી છે.

'NDTV ઇન્ડિયા'ના અહેવાલ અનુસાર આ કમિટીમાં અહમદ પટેલ, કે. સી. વેણુગોપાલ અને અજય માકનને સામેલ કરવામાં આવ્યા છે.

કૉંગ્રેસના વિદ્રોહી નેતાઓએ ઉઠાવેલા મુદ્દાઓનું સમાધાન કરવા માટે આ કમિટી કાર્ય કરશે.

આ સાથે જ રાજસ્થાન કૉંગ્રેસના પ્રભારી મહાસચિવ તરીકે અજય માકનને પસંદ કરવામાં આવ્યા છે. અવિનાશ પાંડેની જગ્યાએ હવે માકન સંગઠનને લગતી કામગીરી કરશે.

ગુજરાતની દરિયાઈ સીમામાંથી ચાર પાકિસ્તાની બોટ સહિત એકની ધરપકડ

ભારત-પાકિસ્તાનની દરિયાઈ સીમા સંલગ્ન કચ્છના 'હરામી નાળા' ખાતે પાકિસ્તાનની ચાર બોટ સહિત એકની ધરપકડ કરવવામાં આવી છે.

'ટાઇમ્સ નાઉ...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ગુજરાતના મોટા ભાગના જિલ્લામાં છેલ્લા બે-ત્રણ દિવસથી સતત વરસાદ વરસી રહ્યો છે. સૌરાષ્ટ્રમાં દેવભૂમિ દ્વારકા, પોરબંદર, રાજકોટ સહિત ઘણા જિલ્લાઓમાં ભારે વરસાદને પગલે ખેડૂતો સહિત સામાન્ય લોકોને ખૂબ જ માઠી અસર પહોંચી છે.


સામગ્રી: ગુજરાતના મોટાભાગના જિલ્લાઓમાં શિયાળા દરમિયાન સમાન્ય રીતે લઘુત્તમ તાપમાન 10 ડિગ્રી કે તેથી વધારે રહેતું હોય છે.

જોકે છેલ્લા ઘણા દિવસોથી ઉત્તર ગુજરાત, મધ્ય ગુજરાત તથા સૌરાષ્ટ્રના કેટલાક જિલ્લાઓમાં લઘુત્તમ તાપમાન નવ ડિગ્રી કે તેનાથી નીચે જતું રહ્યું હતું.

કેટલાક જિલ્લાઓમાં સોમવારથી ઠંડી ઓછી થતાં થોડી રાહત અનુભવાઈ રહી છે.

રાત્રીની સાથે દિવસનો પારો પણ ગગડ્યો

ઉત્તર ભારતનાં રાજ્યો અને ગુજરાતના શિયાળામાં એક ફેર એવો છે કે ગુજરાતમાં દિવસ દરમિયાન તાપમાનનો પારો ઉપર ચઢે છે.

જોકે સ્કાયમેટ વેધરના અહેવાલ પ્રમાણે આ વખતે કેટલાક જિલ્લાઓમાં દિવસ દરમિયાનના તાપમાનમાં 6થી 7 ડિગ્રી જેટલો ઘટાડો નોંધાયો હતો.

આ વર્ષે ગાંધીનગરમાં લઘુત્તમ તાપમાન 7.4 ડિગ્રી સેલ્સિયસ નોંધાયું છે, જ્યારે અમદાવાદમાં લઘુત્તમ તાપમાન 8 ડિગ્રી સેલ્સિયસ નોંધાયું છે.

મધ્ય ગુજરાતના વડોદરામાં લઘુત્તમ તાપમાન 7.6 ડિગ્રી સેલ્સિયસ નોંધાયું છે.

અમદાવાદ, ગાંધીનગર અને વડોદરા ઉપરાંત રાજ્યભરમાં ત્રણ દિવસથી કૉલ્ડવેવ જેવી સ્થિતિ જોવા મળી રહી છે.

માઇનસમાં તાપમાન

ટાઇમ્સ ઑફ ઇન્ડિયાના અહેવાલમાં હવામાન વિભાગના હવાલાથી આપવામાં આવેલી માહિતી પ્રમાણે રવિવારે  માઉન્ટ આબુમાં -3 ડિગ્રી જેટલું તાપમાન નોંધાયું હતું.

ડીસામાં 7.5 ડિગ્રી, નલિયામાં 8.4 ડિગ્રી અને ભુજમાં 9.8 ડિગ્રી તાપમાન રહ્યું હતું.

મધ્ય ગુજરાતના વડોદરામાં 11.4 ડિગ્રી અને વલ્લભ વિદ્યાનગર 10.2 ડિગ્રી તાપમાન નોંધાયું હતું.

રાજકોટમાં 10.3 ડિગ્રી, સુરેન્દ્રનગરમાં 10.5 ડિગ્રી અને અમદાવાદમાં 12.3 ડિગ્રી તાપમાન નોંધાયું હતું.

તાપમાનનો પારો કેમ ગગડ્યો?

ઠંડીના ચમકારાના કારણ વિશે સ્કાયમેટ વેધર લખે છે કે હિમાલયના પશ્ચિમ ભાગ તરફથી દેશના પશ્ચિમ અને મધ્યમ ભાગ તરફ આવતાં પવનો કારણભૂત છે.

આ સ્થિતિ 31 જાન્યુઆરીથી બદલાવાની શક્યતા છે.

અહેવાલમાં નોંધ્યું છે કે મંગળવાર પછી ગુજરાતભરમાં વાતાવરણમાં પલટો આવે અને તાપમાનનો પારો ઉપર ચઢે એવી પણ શક્યતા છે.

વરસાદની પણ આગાહી

શુષ્ક મોસમ અનુભવ્યા બાદ ગુજરાતીઓએ હવે ફરીથી વરસાદનો સામનો કરવો પડે એવી શક્યતા છે.

સ્કાયમેટ વેધરની આગાહી પ્રમાણે બે સાયક્લોનિક સર્ક્યુલેશન્સ એક થવાથી શુષ્ક વાતાવરણમાં પલટો આવી શકે છે.

આગામી 24થી 36 કલાક દરમિયાન ગુજરાતમાં વરસાદ વરસે એવી આગાહી છે.

આગાહી પ્રમાણે રાજકોટ, ભુજ, નલિયા, અમરેલી, પોરબંદર, નવસારી, વેરાવળ સહિતનાં સ્થળોએ હળવા વરસાદી ઝાપટાં જોવાં મળી શકે...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ગુજરાતમાં આ વર્ષે સામાન્ય કરતાં વધારે ઠંડી અનુભવાઈ રહી છે.


સામગ્રી: ગુજરાતના વલસાડમાં રહેતા શેખ સલીમે વર્ષ 2017માં 52 અમરનાથ યાત્રીઓના જીવ બચાવ્યા હતા.  તેમણે દાખવેલી આ બહાદુરી બદલ ઍવૉર્ડથી નવાજવામાં આવ્યા છે.

10 જુલાઈ, 2017ના રોજ કાશ્મીરના અનંતનાગમાં અમરનાથ યાત્રીઓની બસ પર આતંકવાદી હુમલો થયો હતો. જેમાં સાત લોકોનાં મૃત્યુ અને કેટલાક ઘાયલ થયા હતા.

સલીમ શેખ આ બસના ડ્રાઇવર હતા અને બસમાં મોટાભાગના યાત્રીઓ ગુજરાતના હતા.

'લોહીથી લથપથ બસ...'

ઍવોર્ડ મામલે બીબીસી સાથેની વાતચીતમાં સલીમ શેખે કહ્યું, "મને ઍવૉર્ડ મળી રહ્યો છે, આજે પણ એ વાતનું દુઃખ છે કે હુમલામાં સાત વ્યક્તિઓનાં મૃત્યુ થયાં હતાં."

"પાંચ વર્ષોથી યાત્રાળુઓને અમરનાથ લઈ જાવ છું. પણ જુલાઈ-2017માં જે થયું તે ખૂબ જ દુઃખદ હતું."

"ગોળીઓનો એ અવાજ અને બસમાં યાત્રીઓની બચવા માટેની બૂમો દુઃખની પરાકાષ્ઠા હતી."

"લોહીથી લથપથ બસ અને ઘાયલોનાં દૃશ્યો આજે પણ મારી આંખ સામે જીવંત છે."

તમને આ પણ વાંચવું ગમશે

"જોકે, મારા સાહસ બદલ મને ઍવૉર્ડ મળ્યો તેનાથી મારો પરિવાર ખુશ છે."

ઘટના સમયે પરિવારની સ્થિતિ અંગે સલીમ શેખે કહ્યું, "બસના યાત્રીઓને સુરક્ષિત આર્મી કેમ્પ લઈ ગયા બાદ ઘરે ફોન કર્યો હતો."

"મારા 12 વર્ષના પુત્રને ઓપરેશન કરવામાં આવ્યું હતું. આથી પરિવાર પહેલાથી જ ચિંતામાં હતો."

"પણ મારી પત્નીને મેં જાણ કરી હતી કે અમારી બસ પર હુમલો થયો છે."

"તદુપરાંત મેં મારી પત્નીને ટી.વી.માં સમાચાર ન જોવા કહ્યું હતું."

"કારણ કે કદાચ સમાચારમાં પરિસ્થિતિની વાસ્તવિકતા જાણી તેઓ ગભરાઈ ગયા હોત."

'જુલાઈમાં ફરી અમરનાથ જઈશ'

તેમણે ઉમેર્યું કે, "તેમના બે સહકર્મીના પણ આ હુમલામાં મૃત્યુ થયાં હતાં."આજે પણ તેઓ આ બન્નેને યાદ કરે છે.

ઍવૉર્ડ અંગે તેમણે કહ્યું કે, પહેલા સમાચાર અને પછી ગૂગલમાં સર્ચ કર્યા બાદ તેમને ખબર પડી કે તેમને આવો ઍવૉર્ડ મળ્યો છે.

હુમલામાં મૃત્યુ પામેલા વ્યક્તિના પરિવારજન આજે પણ સલીમ શેખના સંપર્કમાં છે. તેઓ એકબીજાને મળતા પણ રહે છે.

આગામી જુલાઈ મહિનામાં સલીમ શેખ ફરીથી યાત્રાળુઓને લઈને અમરનાથ યાત્રા માટે જશે.

ખૂબ જ આત્મવિશ્વાસથી તેમણે કહ્યું, "હા, હું જુલાઈમાં ફરીથી અમરનાથ જઈશ અને યાત્રાળુઓને દર્શન કરાવીશ. "

બુધવારે ગૃહ મંત્રાલય દ્વારા જીવન રક્ષા પદક ઍવૉર્ડ માટે પંસદ કરવામાં આવેલા વ્યક્તિઓની યાદી જાહેર કરવામાં આવી હતી.

રાષ્ટ્રપતિ દ્વારા ઉત્તમ જીવન રક્ષા પદક માટે મંજૂર કરવામાં આવેલાં આ નામોમાં સલીમ શેખનું નામ પણ સામેલ હતું.

10 જુલાઇના રોજ...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ગુજરાતના શેખ સલીમ ગફુરને કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા બહાદુરીના 'જીવન રક્ષા પદક' ઍવૉર્ડથી નવાજવામાં આવ્યા છે.


સામગ્રી: ગુજરાતના શિક્ષણમંત્રી ભૂપેન્દ્રસિંહ ચુડાસમાએ કહ્યું, "કોવિડ મહામારીને કારણે લૉકડાઉન લાગુ કરવું પડ્યું હતું અને માર્ચ મહિનાથી શાળા અને કૉલેજો બંધ હતી, પંરતુ શિક્ષણ વિભાગે વિદ્યાર્થીઓનું શિક્ષણ કાર્ય ન બગડે એટલા માટે ઑનલાઇન લર્નિંગની વ્યવસ્થા કરી હતી. જોકે બધી જ વ્યવસ્થા ધીમે-ધીમે અનલૉક થઈ રહી છે એ જ રીતે શિક્ષણકાર્ય પણ તબક્કાવાર શરૂ થાય એનો નિર્ણય કરવામાં આવ્યો છે."

તેમણે કહ્યું, "કૅબિનેટમાં આ નિર્ણય સર્વસંમતિથી લેવામાં આવ્યો કે દિવાળી પછી 23 નવેમ્બરથી રાજ્યમાં માધ્યમિક, ઉચ્ચ માધ્યમિક સ્કૂલ, કૉલેજ - યુનિવર્સિટીમાં શિક્ષણ કાર્ય શરૂ થશે. ધોરણ 9-12 ના વિદ્યાર્થીઓ માટે સ્કૂલો ખોલવામાં આવશે તથા કૉલેજોમાં પણ 23 નવેમ્બરથી શિક્ષણ કાર્ય શરૂ થશે."

જોકે ભૂપેન્દ્રસિંહ ચુડાસમાએ કહ્યું કે "આ વિષયમાં શિક્ષણવિભાગે નિષ્ણાતો, શાળા સંચાલકો, વાલીઓની સાથે બેઠકો કરીને આખરી નિર્ણય કર્યો છે."

પરંતુ આરોગ્ય નિષ્ણાતો ચેતવે છે કે કોરોના સંક્રમણને લઈને આપવામાં આવેલી માર્ગદર્શિકા - જેમકે સોશિયલ ડિસ્ટન્સિંગ, માસ્ક પહેરવું અને સૅનિટાઇઝરના નિયમોનું પાલન ચોક્કસપણ કરાવવામાં નહીં આવે તો આ નિર્ણય 'ડિઝાસ્ટર' સાબિત થઈ શકે છે.

આરોગ્ય નિષ્ણાતોની ચિંતા

ઇન્ડિયન મેડિકલ ઍસોસિયેશનના સુરત ચૅપ્ટરના પ્રમુખ ડૉ હિરલ શાહે બીબીસી ગુજરાતી સાથે વાત કરતા કહ્યું કે જો બેદરકારી દાખવવામાં આવી તો કોરોના મહામારી વચ્ચે સ્કૂલો ખોલવી એક 'ડિઝાસ્ટર' બની શકે છે.

ડૉ હિરલ શાહે ચેતવણી આપી કે બાળકો સુપર સ્પ્રેડર સાબિત થઈ શકે છે. તેમણે કહ્યું કે સરકારે જોવું પડશે કે નિયમોનું પાલન સારી રીતે થાય અને જો શક્ય હોય તો હાલ ધોરણ 10 અને 12 ના વિદ્યાર્થીઓ માટે જ શાળાઓ ખોલવામાં આવે, ધોરણ 9 અને 11ના બાળકોને હાલ ન બોલાવવામાં આવે. બાળકો સ્કૂલોમાં જઈને પાછા ઘરે આવશે તો માતા-પિતા અથવા દાદા-દાદીમાં પણ સંક્રમણ ફેલાવી શકે છે.

આ ચિંતાને લઈને તેમણે અમદાવાદમાં સિવિલ હૉસ્પિટલના બી. જે. મેડિકલ કૉલેજના વિભાગાધ્યક્ષ ડૉ. કમલેશ ઉપાધ્યાયને આ અંગે રજૂઆત પણ કરી હતી.

અમદાવાદમાં વરિષ્ઠ ડૉક્ટર અને અમદાવાદ મેડિકલ ઍસોસિયેશન સાથે પણ સંકળાયેલાં ડૉ મોના દેસાઈએ બીબીસી ગુજરાતી સાથે વાત કરતા કહ્યું કે હાલ અમદાવાદમાં કોરોના સંક્રમણ મોટા પ્રમાણમાં ફેલાઈ રહ્યું છે ત્યારે બાળકો અને શિક્ષકોને કોરોનાથી સુરક્ષિત રાખવા એક પડકાર છે.

હાલમાં આંધ્રપ્રદેશ અને ઉત્તરાખંડ જેવા રાજ્યોમાં શાળા ખૂલી પરંતુ કોરોના સંક્રમણ વધતા ફરી...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ગુજરાત સરકારે દિવાળી પછી 23 નવેમ્બરથી માધ્યમિક-ઉચ્ચતર માધ્યમિક શાળાઓ અને કૉલેજો ખોલવાની જાહેરાત કરી છે.


સામગ્રી: ગુજરાતના સુવર્ણયુગ ગણાતા સોલંકીકાળમાં રાજા કુમારપાળ સોલંકી દ્વારા પટોળાંની કળાને આગળ વધારવા માટે 700 કુટુંબોને પાટણ લાવીને વસાવવામાં આવ્યા હતા.

ત્યારથી આજ સુધી પાટણનાં પટોળાં માત્ર ગુજરાતમાં જ નહીં પરંતુ વિશ્વમાં પણ પોતાની આગવી બનાવટ માટે વખણાય છે.

પરંતુ હવે આ કળાના જાણકાર થોડાં જ લોકો બચ્યા હોવાથી પાટણની આ ઐતિહાસિક કળા લુપ્ત થવા તરફ જઈ રહી છે.

જુઓ, ગુજરાતના લુપ્ત થતા વારસાની વાત કરતી બીબીસી ગુજરાતીની ખાસ વીડિયોશ્રેણીની પ્રથમ રજૂઆત.

વીડિયો: કિંતુ ગઢવી, ઍડિટ: રોઆના રહેમાન/પ્રીત ગરાલા

તમે અમનેફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

છેલાજી રે તમે પાટણથી પટોળાં... આ ફિલ્મનું ગીત લગભગ દરેક ગુજરાતીએ સાંભળ્યું જ હશે. પણ ભવિષ્યમાં કદાચ એમ પણ બને કે છેલાજીને એ પટોળાં લાવવા હોય પણ એ મળે નહીં.


સામગ્રી: ગુજરાતનાં અનેક શહેરો અને ગામડાંઓમાં 2 દિવસથી લઈને 10 દિવસ સુધીના સ્વૈચ્છિક લૉકડાઉનની જાહેરાત કરવામાં આવી છે

રાજ્ય સરકારે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે લૉકડાઉન નહીં લગાવવામાં આવે. મુખ્ય મંત્રી વિજય રૂપાણીએ જણાવ્યું હતું કે લૉકડાઉનને કારણે ગરીબોને જે અગવડ પડે છે તેને ધ્યાનમાં રાખીને સરકાર લૉકડાઉન જાહેર નહીં કરે.

રાજ્ય સરકાર લૉકડાઉનની તરફેણમાં નથી પરંતુ રાજ્યનાં ઘણાં શહેરો અને ગામડાંઓમાં 2 દિવસથી લઈને 10 દિવસ સુધીના સ્વૈચ્છિક લૉકડાઉનની જાહેરાત કરવામાં આવી છે.

કોરોના વાઇરસની ચેઇન તોડવા માટે અને જાહેર જગ્યાઓમાં ભીડ અટકાવવા માટે સ્વયંભૂ લૉકડાઉનની જાહેરાત કરવામાં આવી રહી છે.

વર્ષ 2020ના જૂન અને જુલાઈ મહિનાઓમાં પણ કોરોના વાઇરસના કેસ વધતા ગુજરાતના અલગ-અલગ વિસ્તારોમાં સ્વૈચ્છિક લૉકડાઉનની જાહેરાત કરવામાં આવી હતી.

ગુજરાત સરકારે લૉકડાઉન હળવું બનાવી દીધા બાદ રાજ્યના અનેક વિસ્તારોમાં સ્વૈચ્છિક બંધ પાળવામાં આવ્યો હતો.

શનિવાર સાંજ સુધીના આંકડા મુજબ ગુજરાતમાં છેલ્લા 24 કલાકમાં કોરોના વાઇરસના પાંચ હજારથી વધુ નવા કેસ નોંધાયા છે.

આરોગ્ય અને પરિવાર કલ્યાણ વિભાગના જણાવ્યા અનુસાર, રાજ્યમાં કોરોના વાઇરસના છેલ્લા 24 કલાકમાં 5011 નવા કેસ નોંધાયા છે અને 49 લોકોનાં કોરોનાથી મૃત્યુ થયાં છે.

રાજ્યમાં સૌથી વધુ 15 મૃત્યુ સુરતમાં થયાં છે. તેમજ અમદાવાદમાં 14, રાજકોટમાં 8, વડોદરામાં 4નાં મૃત્યુ થયાં છે.

તેમજ છેલ્લા એક દિવસમાં કુલ 2,87,617 વ્યક્તિઓને રસી આપવામાં આવી છે. અખબારીયાદી અનુસાર, રાજ્યમાં સાજા થવાનો દર 91.27 ટકા છે.

સ્વૈચ્છિક લૉકડાઉન કેમ કરવામાં આવી રહ્યું છે?

નવસારીમાં શનિવાર અને રવિવારે સ્વૈચ્છિક બંધ પાળવામાં આવ્યું હતું

રાજ્યનાં ઘણાં શહેરો અને ગામોમાં સ્થાનિક અધિકારીઓ, આગેવાનો અને વેપારીમંડળોની સમજાવટને પગલે પણ સજ્જડ બંધ પાળવામાં આવી રહ્યો છે.

ક્યાંક અઠવાડિયાનું તો ક્યાંક શનિવાર-રવિવારના બે દિવસનું લૉકડાઉન લગાવવામાં આવી રહ્યું છે.

સૌરાષ્ટ્ર સહિત દક્ષિણ ગુજરાત અને કચ્છનાં પણ વિવિધ ગામોમાં સ્વૈચ્છિક લૉકડાઉન કરવામાં આવ્યું છે.

મોરબી શહેરમાં શનિવાર અને રવિવારે સજ્જડ બંધ પાળવાનો નિર્ણય કરવામાં આવ્યો હતો.

મોરબીના વ્યાપારી મંડળે નિર્ણય કર્યો છે કે સોમવારથી શુક્રવાર દુકાનો સવારે 6થી બપોરે 2 વાગ્યા સુધી ખુલ્લી રાખવામાં આવશે. પાલનપુર, ડીસા, ભાભર અને દિયોદરમાં સ્વૈચ્છિક લૉકડાઉનનો નિર્ણય કરાયો છે.

રાજકોટમાં માર્કેટ યાર્ડ દર...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ગુજરાતમાં કોરોના વાઇરસના કેસ વધી રહ્યા છે ત્યારે કેટલાંક શહેરો અને વિસ્તારોમાં સામાન્ય જનતા દ્વારા સ્વયંભૂ લૉકડાઉન પાળવામાં આવી રહ્યું છે.


સામગ્રી: ગુજરાતનાં પૂર્વ મુખ્યમંત્રી આનંદીબહેન પટેલનો આજે 76મો જન્મદિવસ છે.

ભારતના વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ આનંદીબહેનને ટ્વિટર પર જન્મદિવસની શુભેચ્છા પાઠવી હતી.

ટ્વીટમાં મોદીએ આનંદીબહેનની કાર્યકુશળતાનાં વખાણ કર્યાં છે.

પરંતુ ગુજરાતના મુખ્યમંત્રી રહી ચૂકેલાં આનંદીબહેન હાલ ગુજરાતના રાજકારણમાં ક્યાં છે?

તમને આ વાંચવું પણ ગમશે :

આનંદીબહેન પટેલ કોણ છે?

જ્યારે ગુજરાતના રાજકારણમાંથી પૂર્વ મુખ્યમંત્રી નરેન્દ્ર મોદી વિદાય લઈ રહ્યા હતા ત્યારે 'આયર્ન લેડી'ના નામથી પ્રખ્યાત આનંદીબહેને ગુજરાતની કમાન સંભાળી હતી.

આનંદીબહેન પટેલ ગુજરાતનાં પ્રથમ મહિલા મુખ્યમંત્રી હતા.

એક ગાંધીવાદી પરિવારમાં જન્મેલાં આનંદીબહેને શાળામાં શિક્ષક તરીકે ફરજ બજાવ્યા બાદ તેઓ રાજકારણમાં આવ્યાં હતાં.

શાળાના પ્રવાસ દરમિયાન થયેલી દુર્ધટનાના કારણે આનંદીબહેને 1987 દરમિયાન રાજકારણમાં પ્રવેશ કર્યો હતો.

વાત એમ છે કે શાળાના પ્રવાસ દરમિયાન બે વિદ્યાર્થિની નર્મદા નદીમાં પડી ગઈ હતી.

તે દરમિયાન તેમને ડૂબતી જોઈ નદીનાં ઝડપી વહેણમાં આનંદીબહેન કૂદી પડ્યાં અને બંને વિદ્યાર્થિનીઓનાં જીવ બચાવ્યા હતા.

જેના માટે આનંદીબહેનને વીરતાનો પુરસ્કાર પણ મળ્યો હતો. આ સમગ્ર ઘટના દરમિયાન તેઓ ભાજપના સંપર્કમાં આવ્યાં હતાં.

'હું ચૂંટણી લડીશ નહીં'

પૂર્વ મુખ્યમંત્રી આનંદીબહેને બીજેપી અધ્યક્ષ અમીત શાહને ચૂંટણીમાં ભાગ ન લેવા અંગેનો પત્ર 4 ઓક્ટોબર 2017ના રોજ મોકલ્યો હતો.

તેમણે પોતાના પત્રમાં ઉંમરના મુદ્દાને મુખ્યત્વે ધ્યાનમાં રાખી બીજા યોગ્ય ઉમેદવારને પસંદ કરવાની વાત જણાવી હતી.

તેમણે આ પત્રમાં પોતાની ઉંમર અંગે જણાવ્યું હતું ,'અગાઉ મેં મુખ્યમંત્રી પદેથી રાજીનામું આપ્યું ત્યારે 75 વર્ષ પછી પદ કે હોદ્દા પર ન રહેવાની ભાજપની નિતિનો ઉલ્લેખ કર્યો હતો."

"આજે હું પાર્ટીની એ જ નિતિના આધારે વર્ષ 2017ની વિધાનસભા ચૂંટણી હું લડવા માંગતી નથી."

હાલની વિધાનસભાની ચૂંટણીમાં આનંદીબહેનના ખાસ ગણાતા અને જામનગરથી ચૂંટાઈને આવતાં વસુબહેન ત્રિવેદીને પણ ટિકિટ આપવામાં આવી નથી.

જ્યારે આનંદીબહેને રાજીનામું આપ્યું

વર્ષ 2015ના અંતમાં પટેલ આંદોલન દરમિયાન અરાજકતા સર્જાતા આનંદીબહેન પટેલે અચાનક જ ગુજરાતના મુખ્યમંત્રીપદેથી રાજીનામું આપ્યું હતું.

નવાઈની વાત તો એ છે કે આ રાજીનામું તેમણે ફેસબુક મારફતે આપ્યું હતું.

ટાઇમ્સ ઓફ ઇન્ડિયાના પૂર્વ પોલિટિકલ એડિટર રાજીવ શાહ કહે છે, 'આનંદીબહેન પટેલે ખુદે જ પોતાને રાજકારણમાંથી...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ગુજરાતના રાજકારણમાં એક વખતે સૌથી શક્તિશાળી ગણાતાં મહિલા નેતા આનંદીબહેન પટેલ આવનારી વિધાનસભા ચૂંટણીમાં કેટલું મહત્વ ધરાવે છે?


સામગ્રી: ગુજરાતનાં સ્થાનિક સ્વરાજની ચૂંટણીઓ આવી રહી છે ત્યારે આમ આદમી પાર્ટીએ યુવા નેતા ગોપાલ ઈટાલિયાની ગુજરાતના અધ્યક્ષ તરીકે નિમણુક કરી છે.

ગોપાલ ઈટાલિયા ગુજરાત સરકારના ટીકાકાર રહ્યા છે અને યુવાનોમાં લોકપ્રિયતા ધરાવે છે.

તેમણે તાજેતરમાં જ આમ આદમી પાર્ટી સાથે જોડાણ કર્યું હતું અને તેમને ઉપાધ્યક્ષ બનાવવામાં આવ્યા હતા.

વિદ્યાર્થીનેતાથી આપના અધ્યક્ષ સુધીની તેમની સફર જુઓ આ વીડિયોમાં.

તમે અમનેફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ગુજરાતમાં વધુ એક યુવા વિદ્યાર્થીનેતાને મોટી રાજકીય જવાબદારી સોંપાઈ છે.


સામગ્રી: ગુજરાતની ચૂંટણી મોદી-શાહ માટે શાખનો પ્રશ્ન

પાટીદાર આંદોલનને કારણે સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં ભાજપનું પ્રદર્શન નબળું રહ્યું હતું. અહીં ભાજપની મુખ્ય સ્પર્ધા કૉંગ્રેસ સાથે છે.

'જો અને તો'ની શક્યતાને ધ્યાને લેતા બન્ને પક્ષોએ જ્ઞાતિ સમીકરણોને ધ્યાનમાં રાખીને જ ઉમેદવારો નક્કી કર્યા છે.

સૌરાષ્ટ્રમાં પાટીદાર ઉપરાંત કોળી, આહીર અને રાજપૂત મતદારો નિર્ણાયક ભૂમિકા ભજવે છે, જ્યારે કચ્છની બેઠક ઉપર મુસ્લિમોનું પ્રભુત્વ છે.

ગત લોકસભા ચૂંટણી વખતે ભાજપે ગુજરાતની તમામ 26માંથી 26 બેઠક ઉપર વિજય મેળવ્યો હતો. પરંતુ વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી અને શાહના 'હોમ સ્ટેટ'માં આ વખતે પાર્ટી માટે 'પ્રતિષ્ઠાનો પ્રશ્ન' છે.

સુરેન્દ્રનગરમાં કોળી મતદાર

હાર્દિક પટેલે પાટીદાર અનામત આંદોલનનું નેતૃત્વ લીધું

સૌરાષ્ટ્રના રાજકારણમાં છેલ્લા ત્રણ દાયકાથી કોળી અને પાટીદાર સમાજનો દબદબો રહ્યો છે.

સૌરાષ્ટ્ર યુનિવર્સિટીના સમાજશાસ્ત્ર ભવનના વડા ડૉ. હરેશ ઝાલા કહે છે:

"રાજકીય રીતે પાટીદાર, કોળી અને આહીર જેવી જ્ઞાતિઓનાં પ્રભુત્વનું કારણ એમની મોટી સંખ્યા હોવા ઉપરાંત આ સમાજોની રાજકીય જાગૃતિ પણ છે."

"સૌરાષ્ટ્રની સુરેન્દ્રનગર બેઠક પર 39 ટકા કોળી મતદારો છે. એક જ મત વિસ્તારમાં આટલી મોટી સંખ્યા હોઈ કોઈ પક્ષ એની અવગણના ન કરી શકે."

"એટલે જ એ બેઠક પર બન્ને પક્ષોને કોળી ઉમેદવારને જ ટિકિટ આપવી પડે છે."

ડૉ. ઝાલાએ સૌરાષ્ટ્રના સમાજ જીવનમાં આ જ્ઞાતિઓના સ્થાન, પ્રદાન અને પ્રભુત્વ વિશે સંશોધન કર્યું છે અને આ વિસ્તાર હેઠળ આવતી બેઠકોનું જ્ઞાતિ આધારિત આંકડાકીય પૃથક્કરણ કર્યું છે.

સૌરાષ્ટ્રની સુરેન્દ્રનગર બેઠક ઉપરથી કૉંગ્રેસે સોમાભાઈ પટેલને, જ્યારે ભાજપે ડૉ. મહેન્દ્ર મુંજપરાને ટિકિટ આપી છે.

ભાવનગરની બેઠક પર ભાજપે કોળી સમાજના ડૉ. ભારતીબહેન શિયાળને ઉમેદવાર બનાવ્યાં છે, જ્યારે કૉંગ્રેસે પાટીદાર સમાજના મનહર પટેલને ઉમેદવાર જાહેર કર્યા છે.

આ બેઠક પર પણ 5.25 લાખ, એટલે કે કુલ મતદારોના 30 ટકા મતદારો કોળી છે, જ્યારે 12 ટકા સાથે પાટીદાર સમાજ બીજા ક્રમે છે.

જૂનાગઢમાં પણ 3.50 લાખ એટલે કે એ બેઠકના 19.55 ટકા મતદારો કોળી સમાજના અને 12 ટકા પાટીદાર સમાજના છે.

જૂનાગઢની બેઠક ઉપર ભાજપના રાજેશ ચૂડાસમા અને કૉંગ્રેસના પૂંજાભાઈ વંશને ટિકિટ આપી છે.

તા. 23મી એપ્રિલે સમગ્ર ગુજરાતમાં એક જ તબક્કામાં મતદાન થશે, જ્યારે તા. 23મી મેના રોજ પરિણામ જાહેર થશે.

આ વિશે વધુ વાંચો

પાટીદારોનું પ્રભુત્વ...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ગુજરાતમાં પાટીદાર, ઓબીસી તથા દલિત આંદોલનથી ચિંતિત ભાજપે પાર્ટીના અધ્યક્ષ અમિત શાહને પ્રતિષ્ઠિત ગાંધીનગર બેઠકથી ઉતાર્યા છે.


સામગ્રી: ગુજરાતની ચૂંટણીમાં મહિલાઓની ખાસ ભૂમિકા

9મી ડિસેમ્બર તથા 14મી ડિસેમ્બર એમ બે તબક્કામાં ચૂંટણીઓ યોજાશે. 18મી ડિસેમ્બરે મતગણતરી સાથે ચૂંટણી પરિણામો જાહેર કરાશે.

આ વિધાનસભા ચૂંટણીમાં કેટલીક એવી બાબતો છે જે પ્રથમ વખત બનશે.

જેમાં VVPATનો ઉપયોગ તથા NOTAના વિકલ્પનો સમાવેશ મુખ્ય બાબતો છે.

તમને આ પણ વાંચવું ગમશે

22 જાન્યુઆરી 2018ના રોજ 13મી ગુજરાત વિધાનસભાની મુદત પૂરી થાય છે.

VVPATનો ઉપયોગ

VVPATની મદદથી મત કોને પડ્યો તેની સ્લીપ મળશે

- ઈવીએમની (ઇલેક્ટ્રોનિક વોટિંગ મશીન)ની સાથે વીવીપીએટી (વૉટર વેરિફાયેબલ પેપર ઓડિટ ટ્રેલ) મશીન લગાવવામાં આવશે.

- VVPAT દ્વારા મતદાતા જાણી શકશે કે તેમણે જેને મત આપ્યો હતો તેને જ મત રજિસ્ટર થયો છે કે નહીં.

- VVPATની સ્લીપનું કદ 10 સેમી x 5.6 સેમીનું રહેશે.

- દરેક વિધાનસભા બેઠક પર એક પોલિંગ બુથ પર યદચ્છ (random) રીતે વીવીપીએટ તથા ઈવીએમનાં પરિણામોની સરખામણી કરવામાં આવશે.

ફાઇબર શીટની મતદાન કુટિર

મતદાન કુટિર માટે પ્રથમ વખત પૂઠાંના બદલે ફાઇબર શીટનો ઉપયોગ

- VVPTના કારણે મતદાન કુટિર 30 ઇંચ ઊંચાઈની બનાવવામાં આવશે. અગાઉ તેની ઊંચાઈ 24 ઇંચની રહેતી હતી.

- અગાઉ મતદાન કુટિર માટે પૂઠાંનો ઉપયોગ થતો હતો, આ વખતે ફાઇબર શીટનો ઉપયોગ થશે.

- ફાઇબરની મતદાન કુટિર અપારદર્શક હશે. તેનો પુનઃઉપયોગ થઈ શકશે.

- જે ટેબલ પર મતદાન સામગ્રી રાખવામાં આવશે, તેની ઊંચાઈ પણ 30 ઇંચની રહેશે.

વિધાનસભા ચૂંટણીઓમાં NOTA

મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર એ.કે. જોતીએ પત્રકાર પરિષદમાં માહિતી આપી

- આ વખતે પ્રથમ વાર વિધાનસભા ચૂંટણીના મતદાતાને NOTA (None Of The Above), એટલે કે 'ઉપરોક્તમાંથી કોઈ નહીં'નો વિકલ્પ મળશે.

- સપ્ટેમ્બર 2013માં સુપ્રીમ કોર્ટે આદેશ આપ્યો હતો કે મતદાતાઓને NOTAનો વિકલ્પ આપવામાં આવે.

- જોકે, આ પહેલા લોકસભા ચૂંટણીઓ વખતે NOTA વિકલ્પ મળ્યો હતો. જે મુજબ કોઈપણ ઉમેદવાર પસંદ ન હોય તો મતદાતા આ બટન દબાવી શકે છે.

સંપૂર્ણફોર્મ ભરવું પડશે

- સુપ્રીમ કોર્ટના આદેશને પગલે દરેક ઉમેદવારે ફોર્મમાં સંપૂર્ણ માહિતી આપવાની રહેશે. ફોર્મનું કોઈ ખાનું ખાલી છોડી નહીં શકાય.

- જો કોઈ માહિતી આપવામાં નહીં આવી હોય તો રિટર્નિંગ ઓફિસર દ્વારા તમામ માહિતી આપવા માટે નોટિસ આપવામાં આવશે.

- છતાંય જો માહિતી આપવામાં નહીં આવે તો સ્ક્રૂટિની સમયે ઉમેદવારી રદ કરવામાં આવશે.

- ગત લોકસભા ચૂંટણીમાં તેનો અમલ થયો હતો, પરંતુ વિધાનસભામાં આ વર્ષે...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

14મી ગુજરાત વિધાનસભાની રચના માટે ચૂંટણીઓનો કાર્યક્રમ કેન્દ્રીય ચૂંટણી પંચ દ્વારા જાહેર કરવામાં આવ્યો છે.


સામગ્રી: ગુજરાતની છ વિધાનસભા બેઠક પર પેટાચૂંટણી થઈ રહી છે. અત્યાર સુધી થયેલી મતગણતરી પ્રમાણે ત્રણ બેઠક પર કૉંગ્રેસના ઉમેદવાર આગળ છે, જ્યારે ત્રણ બેઠક પર ભાજપના ઉમેદવાર આગળ છે.

સમસ્તીપુર, બિહાર

આ બેઠકથી 2014માં લોક જનશક્તિ પાર્ટીના રામચંદ્ર પાસવાન જીત્યા હતા.

જુલાઈ 2018માં તેમનું મૃત્યુ થયું એટલે બેઠક ખાલી પડતાં અહીં પેટાચૂંટણી યોજાઈ હતી.

આ બેઠક પર કૉંગ્રેસના ડૉક્ટર અશોક કુમાર અને લોક જનશક્તિ પાર્ટીના પ્રિન્સ રાજ વચ્ચે મુકાબલો મનાય છે.

ચૂંટણીપંચ પાસેથી મળેલાં અત્યાર સુધીનાં વલણો પ્રમાણે પ્રિન્સ રાજ કૉંગ્રેસના ઉમેદવાર કરતાં અંદાજે પચાસ હજાર મતથી પાછળ છે.

સતારા, મહારાષ્ટ્ર

આ બેઠ પર એનસીપીના ઉદયનરાજે ભોંસલે જીત્યા હતા. તેઓ પક્ષ છોડીને ભાજપ સામેલ થયા, જેના કારણે આ બેઠક ખાલી પડી હતી.

ભોંસલે હવે ભાજપના ઉમેદવાર તરીકે આ બેઠક પરથી લડી રહ્યા છે અને તેમની ટક્કર એનસીપીના ઉમેદવાર શ્રીનિવાસ દાદાસાહેબ પાટીલ સાથે છે.

અત્યાર સુધીની મતગણતરી પ્રમાણે એનસીપીના ઉમેદવાર આગળ છે.

16 રાજ્યોમાં પેટાચૂંટણી

ચૂંટણીપંચ પાસેથી મળી રહેલી માહિતી પ્રમાણે ઉત્તર પ્રદેશની 11 બેઠક પૈકી એક પર બહુજન સમાજ પાર્ટી, છ બેઠક પર ભાજપ, એક બેઠક પર કૉંગ્રેસ અને બે બેઠક પર સમાજવાદી પાર્ટી આગળ છે.

હિમાચલ પ્રદેશની બન્ને બેઠકો પર ભાજપ આગળ છે. ધર્મશાલા બેઠકથી ભાજપના વિશાલ નેહારિયાની જીત લગભગ નક્કી મનાય છે.

સિક્કિમની ત્રણ બેઠકો પૈકી બેનાં પરિણામો સ્પષ્ટ થઈ ગયાં છે. એક પર ભાજપ જીતી રહ્યો છે અને બીજી બેઠક પર સિક્કિમ ક્રાંતિકારી મોર્ચાએ જીત નોંધાવી છે.

પુડ્ડુચેરીમાં એક બેઠક પર પેટાચૂંટણી હતી, જેની પર કૉંગ્રેસની જીત થઈ છે.

અરુણાચલ પ્રદેશની એક બેઠક પર અપક્ષ ઉમેદવારે જીત નોંધાવી છે.

બિહારની છ બેઠકો પૈકી એક પર જનતા દળ(યુ), એક પર કૉંગ્રેસ, એક પર એમઆઈએમઆઈએમ અને બે પર આરજેડી આગળ છે.

કેરળની પાંચ બેઠકો પૈકી બે પર કૉંગ્રેસ, એક પર માર્ક્સવાદી પાર્ટી અને એક પર ઇંડિયન યુનિયન મુસ્લિમ લીગ આગળ છે.

પંજાબની ચાર બેઠકો પૈકી ત્રણ પર કૉંગ્રેસ આગળ છે, જ્યારે એક બેઠક પર શિરોમણી અકાલી દળ આગળ છે.

આસામમાં ત્રણ બેઠક પર ભાજપ આગળ છે જ્યારે એક પર એઆઈયૂડીએફ આગળ છે.

રાજસ્થાનની બે પૈકી એક બેઠક પર સત્તાધારી કૉંગ્રેસ આગળ છે જ્યારે એક પર રાષ્ટ્રીય લોકતાંત્રિક પાર્ટી આગળ છે.

તામિલનાડુની બન્ને બેઠક પર એઆઈએડીએમકે આગળ છે.

તેલંગણાની એક બેઠક પર તેંલગણા રાષ્ટ્ર સમિતિના ઉમેદવાર આગળ છે.

ઓડિશામાં...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

મહારાષ્ટ્ર અને હરિયાણાની વિધાનસભાની ચૂંટણી સાથે ગુજરાતની છ વિધાનસભા બેઠક પર પેટાચૂંટણી થઈ રહી છે. અલગ-અલગ રાજ્યોની 51 વિધાનસભા બેઠકો પર પેટાચૂંટણી થઈ રહી છે. આ સાથે બિહારની સમસ્તીપુર અને મહારાષ્ટ્રની સતારા લોકસભા બેઠકની પણ પેટાચૂંટણી થઈ રહી છે.


સામગ્રી: ગુજરાતની નવરાત્રિ વિશ્વભરમાં ખૂબ જ પ્રખ્યાત છે. પરંતુ કોરોના વાઇરસને લીધે આ વર્ષે ગરબા થશે કે નહીં તે અંગે સરકાર હજુ અસમંજસમાં છે.

આ અંગે બીબીસી ગુજરાતીએ એ ગરબા ખેલૈયાઓ સાથે વાતચીત કરીને જાણવાનો પ્રયાસ કર્યો કે જો આ વર્ષે નવરાત્રિનું આયોજન નહીં થાય તો શું થશે?

તમે અમનેફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ગરબામાં લાખોનાં ઇનામ જીતનારાં ખેલૈયાઓ ઉદાસ કેમ છે?


સામગ્રી: ગુજરાતની પેટાચૂંટણી જાહેર થયા પછી કૉંગ્રેસ અને ભાજપે તૈયારીઓ પણ શરૂ કરી દીધી છે.

2017ની વિધાનસભાની ચૂંટણીમાં કૉંગ્રેસે સારો દેખાવ કર્યો હતો અને પહેલી વાર ભાજપ સામે પડકારની સ્થિતિ જોવા મળી હતી.

એ સમયે લોકોનો આંદોલનનો ચહેરો બનેલા જિજ્ઞેશ મેવાણી, અલ્પેશ ઠાકોર અને હાર્દિક પટેલ તેમની અસરને લઈને ચર્ચામાં રહ્યા હતા.

પછી સમય બદલાયો અને વિધાનસભામાં કૉંગ્રેસે ભાજપને જે લડત આપી હતી તે 2019ની લોકસભાની ચૂંટણીમાં દેખાઈ નહોતી.

લોકસભામાં ભાજપે ગુજરાતની તમામ બેઠકો જીતી લીધી હતી અને કૉંગ્રેસને અમુક બેઠકો પર હરાવવાનું શ્રેય એક સમયે કૉંગ્રેસમાં રહેલા અલ્પેશ ઠાકોરે લીધું હતું.

હવે આ પેટાચૂંટણીઓથી કૉંગ્રેસથી ભાજપમાં ગયેલા અને ગુજરાતના યુવાનેતા તરીકે નામના મેળવનાર અલ્પેશ ઠાકોરનું ભાવિ નક્કી થશે.

રાધનપુરથી કૉંગ્રેસ પક્ષમાંથી જિતેલા અલ્પેશ ઠાકોર હવે આ જ સીટ પરથી કમળના નિશાન પર ચૂંટણી લડવાની તૈયારી કરી રહ્યા છે.

બીજી તરફ પાટીદાર અનામતના લોકઆંદોલનથી રાજકારણમાં આવેલા હાર્દિક પટેલ હવે કૉંગ્રેસમાં છે.

હાર્દિક પટેલ લોકસભાની ચૂંટણીમાં કૉંગ્રેસના સ્ટારપ્રચારક હતા અને તેમણે જોશભેર પ્રવાસ અને પ્રચાર કર્યો હતો તેમ છતાં કૉંગ્રેસ લોકસભામાં સારો દેખાવ કરી શકી નહોતી.

ગુજરાતમાં જે બેઠકોની ચૂંટણીઓ થવાની છે તે છમાંથી પાંચ સીટો ગ્રામ્ય છે, જેમાં કૉંગ્રેસની પકડ 2017ની ચૂંટણી દરમિયાન મજબૂત હતી.

આ સાતમાંથી ચાર સીટો પર ભાજપ સિવાયના પક્ષનો કબજો હતો. બે સીટ કૉંગ્રેસ અને બે સીટ અપક્ષ ઉમેદવારે જીતી હતી.

જોકે ભાજપ નેતાઓનું માનવું છે કે આ વખતે તમામ છ સીટ તેમના ખાતામાં આવશે.

ભાજપ અને કૉંગ્રેસની કેવી છે તૈયારી?

2017ની ચૂંટણી બાદ કૉંગ્રેસના ચાર ધારાસભ્યો ભાજપમાં જોડાયા હતા.

2019ની સામાન્ય ચૂંટણી સાથે જ આ ચાર સીટો પર પેટાચૂંટણી યોજાઈ હતી, જેમાં ચારેય સીટ પર ભાજપની જીત થઈ હતી.

હાલમાં 182 સીટોની ગુજરાત વિધાનસભામાં 104 સીટો ભાજપ પાસે છે.

બાદમાં કૉંગ્રેસના ધારાસભ્ય અલ્પેશ ઠાકોર અને ધવલસિંહ ઝાલાએ પણ કૉંગ્રેસ છોડી દીધી.

નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે આ પેટાચૂંટણીમાં કૉંગ્રેસની પરિસ્થિતિ સારી નથી.

ભાજપ માને છે કે તે તમામ સાત સીટો ખૂબ સહેલાઈથી જીતી જશે, બીજી બાજુ કૉંગ્રેસ ઓછામાં ઓછી બે સીટ પર સરસાઈ માટે મથી રહી છે.

ભાજપના પ્રવક્તા પ્રશાંત વાળા બીબીસી ગુજરાતીને કહે છે કે, "અમારા કાર્યકર્તાઓ આ તમામ સીટો પર લોકોને મળવાનું શરૂ કરી દીધું છે."

"સિનિયર નેતાઓ અને...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

આજે અમિત શાહ ગુજરાતમાં છે અને નવરાત્રીની સાથે ચૂંટણીનો માહોલ જામવાની શરૂઆત થઈ રહી છે.


સામગ્રી: ગુજરાતની મોટા ભાગની બેઠક પર ભાજપ અને કૉંગ્રેસ વચ્ચે સીધી સ્પર્ધા છે, ત્યારે આટલી ઊંચી ટકાવારી શું સૂચવે છે?

2014માં ગુજરાતમાં 63.31 ટકા મતદાન થયું હતું, ત્યારે તમામ 26 બેઠક ઉપર ભાજપનો વિજય થયો હતો.

2014માં ગુજરાતના તત્કાલીન મુખ્ય મંત્રી નરેન્દ્ર મોદીને મુખ્ય વિપક્ષ ભાજપ દ્વારા વડા પ્રધાનપદના ઉમેદવાર જાહેર કરવામાં આવ્યા હતા.

આ મતદાન દ્વારા 17મી લોકસભાનું ગઠન થશે અને 543 સાંસદ નીચલા ગૃહમાં પ્રવેશ મેળવશે.

અત્યારસુધીનું સૌથી વધુ મતદાન

ગુજરાતમાં થયેલા 63.89 ટકા વોટિંગ સાથે 52 વર્ષ જૂનો રેકર્ડ તૂટ્યો છે.

વર્ષ 1967માં સૌથી વધુ 63.77 ટકા (4.85% અમાન્ય મત વગર) મતદાન થયું હતું. એ સમયે ગુજરાત 24 સાંસદને લોકસભામાં મોકલતું હતું.

2014માં 16મી લોકસભાના ગઠન માટે 63.31 ટકા મતદાન થયું હતું. EVMના માધ્યમથી મતદાન થયું હોવાથી તેમાં રિજેક્ટેડ વોટ ન હતા.

જો રિજેક્ટેડ મતને પણ ગણતરીમાં લેવામાં આવે તો 26 બેઠક બન્યા બાદ 1998માં સૌથી વધુ 63.76 ટકા (માન્ય 59.31 તથા રિજેક્ટેડ 4.45 ટકા સહિત) મતદાન થયું હતું.

1977થી ગુજરાતમાં લોકસભાની 26 બેઠક છે.

વધુ મતદાનથી ભાજપને લાભ કે કૉંગ્રેસને?

જવાહરલાલ નહેરુ યુનિવર્સિટીના પૂર્વ પ્રાધ્યાપક અને પોલિટિકલ સાયન્ટિસ્ટ ઘનશ્યામ શાહ માને છે :

"પરંપરાગત રીતે એવું જોવા મળ્યું છે કે ગુજરાતમાં વધુ મતદાન થાય તો તેનો સીધો લાભ ભાજપને થાય છે."

"અસરકારક બૂથ મૅનેજમૅન્ટને કારણે ભાજપના કાર્યકરો દરેક શહેરના મતદાર સુધી પહોંચવામાં સફળ રહે છે અને મતદાનની ઊંચી ટકાવારી જોવા મળે છે. આ વખતે પણ એવું થયું હોઈ શકે છે."

શું ઊંચા મતદાનથી હંમેશાં ભાજપને જ લાભ થાય? તેવા સવાલના જવાબમાં પ્રો. શાહ કહે છે :

"ગત વિધાનસભા ચૂંટણી પછી કૉંગ્રેસના કાર્યકરોનું મનોબળ અને સંખ્યામાં વૃદ્ધિ થઈ છે."

"આથી ગ્રામીણ વિસ્તારમાં વધુ મતદાન કૉંગ્રેસ માટે લાભકારક બની શકે છે."

પોલિટિકલ રિસર્ચર શારિક લાલીવાલા કહે છે:

"પરંપરાગત રીતે આદિવાસી વિસ્તારોમાં વધુ મતદાન થતું જોવા મળે છે. આ વખતે આદિવાસી વિસ્તારમાં સરેરાશ કરતાં વધુ મતદાન નોંધાયું છે."

"છેલ્લાં અમુક વર્ષો દરમિયાન આદિવાસીઓની સમસ્યાઓ જે રીતે વધી છે, તેને જોતા સત્તાવિરોધી વલણ છવાયેલું રહ્યું હોય તેમ જણાય છે."

ગુજરાતમાં દાહોદ 66.07% (2014માં 63.38%) , બારડોલી 73.58% (2014માં 74.59%), વલસાડ 74.15% (2014માં 73.99%) તથા છોટાઉદેપુર 73.36% (2014માં 71.25%) મતદાન નોંધાયું હતું.

લાલીવાલા...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

લોકસભા ચૂંટણીના ત્રીજા તબક્કામાં મંગળવારે ગુજરાતમાં અત્યાર સુધીનું સૌથી ઊંચું 63.89 ટકા મતદાન નોંધાયું છે.


સામગ્રી: ગુજરાતની યુવતીઓ પણ હવે જાતીય સતામણીના વિરોધમાં સામે આવી રહી છે

પોતાની સાથે થયેલા જાતીય શોષણના વિરોધમાં ગુજરાતી યુવતીઓ આ હેશટેગ હેઠળ પોતાનો વિરોધ નોંધાવી રહી છે.

ગુજરાતની યુવતીઓ અને મહિલાઓ પણ ટ્રેન્ડમાં જોડાઈ હતી. મહિલાઓ પોતાના અંગત અનુભવો જણાવી યૌન શોષણ વિરૂદ્ધ અવાજ ઉઠાવી રહી હતી.

અમદાવાદમાં રહેતી જ્યોતિ પોતાની ફેસબુક વૉલ પર લખે છે, 'યૌન શોષણને  કપડાં, ઉંમર સાથે કંઈ લેવા દેવા નથી.'

આ કન્ટેન્ટ ઉપલબ્ધ નથી

Facebook કન્ટેન્ટ પૂર્ણ, 1

જાણીતા ગીતકાર મયુર પુરી લખે છે કે તેમને ઓળખતી 90% જેટલી મહિલાઓને આવા અનુભવ થઈ ચૂક્યા છે.

કેતકી જોશીએ તેમની ફેસબુક વૉલ પર આરતી દેસાઈની એક પોસ્ટ શેર કરી લખ્યું છે કે આ પ્રકારની સતામણી અટકાવવા માટે માતા-પિતા અને સંતાનો વચ્ચે જાતીય બાબતનોને લગતી ચર્ચા થવી જરૂરી છે.

અમદાવાદના નીમિત દવે આ હેશટેગનો ઉપયોગ કરી લખે છે કે તેમની સાથે રહેલી મહિલાઓ સાથે આ પ્રકારની સતામણી ન થાય તેનું ધ્યાન તેઓ રાખશે.

સુરતમાં રહેતી નિશી ડુમસિયા કહે છે કે આ બાબતે પરિવર્તન લાવવા આપણે જ પહેલ કરવી પડશે.

સુરતમાં રહેતી અન્ય એક યુવતી અંબી ચિનીવાલા કહે છે કે જાતીય સતામણી વિશે ખૂલીને બોલવું ખૂબ કઠિન છે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

#MeToo હેશટેગ હાલ સોશિઅલ મીડિયામાં ટ્રેન્ડ થઈ રહ્યું હતું.


સામગ્રી: ગુજરાતની વાત કરીએ તો ભાજપને 22થી 26 બેઠક મળવાનું અનુમાન છે, જ્યારે કૉંગ્રેસને 0થી ચાર બેઠક મળશે તેવી શક્યતા વ્યક્ત કરવામાં આવે છે.

પત્રકાર સુનીલ જોશીએ બીબીસી ગુજરાતી સાથે ચર્ચા કરી, જ્યારે વરિષ્ઠ પત્રકાર અદિતિ ફડણીસે બીબીસી હિંદી સાથેના ફેસબુક લાઇવમાં ઍક્ઝિટ પોલ્સ અંગે ચર્ચા કરી હતી.

ગુજરાતમાં શું થશે?

રિપબ્લિક ટીવી-CVoterએ ભાજપને 22 અને કૉંગ્રેસને 4, ન્યૂઝ 24-ચાણક્યના ઍક્ઝિટ પોલે ભાજપને 26માંથી 26 બેઠક, એબીપી- CSDSએ ભાજપને 24 અને કૉંગ્રેસને બે, રિપબ્લિક ભારત- જન કી બાતના ઍક્ઝિટ પોલે ભાજપને 22-23 અને કૉંગ્રેસને ત્રણથી ચાર બેઠક મળશે તેવી આગાહી કરી છે.

ત્યારે ગુજરાતમાં લોકો આ ઍક્ઝિટ પોલ વિશે શું માને છે તે અંગે બીબીસી સંવાદદાતા રોક્સી ગાગડેકર છારાએ રાજકોટમાં વરિષ્ઠ પત્રકાર સુનીલ જોશી સાથે વાતચીત કરી.

સુનીલ જોશી જણાવે છે, "જે ઍક્ઝિટ પોલ્સ સામે આવ્યા છે તેનાથી માત્ર લોકોનું વલણ જાણી શકાય છે. પરંતુ તેને જો જોવામાં આવે તો ભાજપના નેતૃત્વ સાથે NDA આગળ છે એ સ્પષ્ટ છે."

"તેનું કારણ એ છે કે લીડર તરીકે નરેન્દ્ર મોદીએ તો ખૂબ સારું કામ કર્યું જ છે, પણ વિપક્ષની વાત કરવામાં આવે તો તેઓ ચૂંટણીના મુદ્દા ઉપરથી ભટકી ગયા છે."

 "નરેન્દ્ર મોદી સરકારે રાષ્ટ્રવાદ અને હિંદુવાદ પ્રેરિત વિકાસ જેવા મુદ્દાઓની ખાસ વાત કરી છે."

આ વિશે વધુ વાંચો

સૌરાષ્ટ્રમાં કોનું વર્ચસ્વ?

આ અંગે સુનીલ જોશી કહે છે, "સૌરાષ્ટ્રની કુલ સાત બેઠકો છે, તેમાં હાલની તકે પાંચ બેઠકો પર ભાજપનું વર્ચસ્વ હોય એવું જણાય છે, પરંતુ જૂનાગઢ અને અમરેલીના વિધાનસભાના જે પરિણામો આવ્યા હતા તેને જોઈને લાગે છે કે ભાજપને આ બે સીટ પર પડકાર મળી શકે છે અને તે કૉંગ્રેસ માટે આશાનું કિરણ બની રહેશે."

જોશી ઉમેરે છે, "ગુજરાત ભાજપનો ગઢ છે. ગત લોકસભા ચૂંટણીમાં ભાજપને 26માંથી 26 બેઠક મળી હતી અને સતત પાંચ ટર્મથી ગુજરાતમાં ભાજપનું શાસન છે."

"એક આખી પેઢીએ કૉંગ્રેસનું શાસન ગુજરાતમાં જોયું નથી. ભાજપનું નેટવર્કિંગ, તેની વિચારશૈલી, અને હિંદુવાદી વિકાસનો ઍજન્ડા લોકોના મનમાં ઘર કરી ગયો છે."

'ઍક્ઝિટ પોલ પ્રમાણે ફરી ભાજપની સરકાર'

લોકસભા ચૂંટણીના પરિણામો અંગે જાહેર થયેલા ઍક્ઝિટ પોલ મામલે ભારતનું ચિત્ર વધુ સ્પષ્ટ કરવા બીબીસી હિંદીના તંત્રી મુકેશ શર્માએ ફેસબુક લાઇવ દરમિયાન વરિષ્ઠ પત્રકાર અદિતિ ફડનીસ સાથે વાત કરી.

અદિતિ જણાવે છે, "ભાજપનો દાવો હતો કે અમારી એકલા હાથે 300+ બેઠક આવશે અને માત્ર...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

લોકસભા ચૂંટણીના તમામ તબક્કાઓ પર મતદાન બાદ ઍક્ઝિટ પોલનાં પરિણામો સામે આવી ગયા છે, મોટા ભાગના ઍક્ઝિટ પોલ્સમાં સામે આવ્યું છે કે ફરી ભાજપ સરકાર બનાવી શકે છે.


સામગ્રી: ગુજરાતની હૉસ્પિટલોમાં ઓક્સિજનની અછત સર્જાઈ હતી?

વાવાઝોડાને પગલે ગુજરાતમાં કોરોનાની સારવાર મેળવી રહેલા દર્દીઓ મુશ્કેલીમાં મુકાશે કે કેમ તે અંગે ભયનું વાતાવરણ સર્જાયું હતું.

તેમાં પણ હૉસ્પિટલમાં ઓક્સિજનનો પુરવઠો જાળવવો એ ચિંતાનો વિષય બનશે એવું મનાઈ રહ્યું હતું.

આ અંગે બીબીસી ગુજરાતીએ તપાસ કરી હતી કે વાવાઝોડાના કારણે કોવિડના દર્દીઓને ઓક્સિજન મેળવવામાં મુશ્કેલી પડી હતી કે કેમ?

17 મેના રોજ ભારતના પશ્ચિમ કાઠે આવેલા કેન્દ્ર શાસિત પ્રદેશ દીવના દરિયાકાંઠે વાવાઝોડું ત્રાટક્યું.

અને ત્યાર બાદ સૌરાષ્ટ્રને ધમરોળીને અમદાવાદ થઈ રાજસ્થાનમાં પ્રવેશ્યું.

જ્યાં તેનું જોર નબળું પડ્યું હોવાનું કહેવાઈ રહ્યું છે.

આ વાવાઝોડાની તીવ્રતા અને ગંભીરતાનો ખ્યાલ એ વાત પરથી આવી જાય છે કે આ વાવાઝોડાના કારણે થયેલા વાતાવરણપલટાના કારણે સમગ્ર ગુજરાતમાં ઠેર ઠેર વરસાદ પડ્યો હતો, ઝાડ-મકાન તૂટી પડ્યાંના અને જાનહાનિના અહેવાલો સામે આવી રહ્યા હતા.

આમ વાવાઝોડાએ સામાન્ય જનજીવન તો બે દિવસ સુધી અસરગ્રસ્ત બનાવ્યું જ હતું.

પરંતુ શું તેના કારણે પહેલાંથી કોવિડની મહામુશ્કેલીનો સામનો કરી રહેલા ગુજરાતના આરોગ્યતંત્ર સામે કોઈ નોંધપાત્ર પડકાર ઊભો કર્યો હતો કે કેમ?

વાવાઝોડામાં હૉસ્પિટલો માટે મુશ્કેલી સર્જાઈ હતી?

ગુજરાતમાં તૌકતે વાવાઝોડાના પગલે હૉસ્પિટલોમાં ઓક્સિજનની અછત સર્જાઈ હતી?

મુખ્ય મંત્રી વિજય રૂપાણીએ 18 મેના રોજ સાંજે  પ્રેસ કૉન્ફરન્સને સંબોધતાં કહ્યું હતું કે, "સૌરાષ્ટ્રમાં વાવાઝોડાની વધુ અસર થઈ છે. 425 કોવિડ હૉસ્પિટલો પૈકી 122 વાવાઝોડા અસરગ્રસ્ત વિસ્તારોમાં આવેલી છે."

"તેમાંની 83 હૉસ્પિટલોમાં વીજ પુરવઠો જનરેટરમાંથી હઠાવીને હવે રાબેતા મુજબ કરી દેવાયો છે. 39 હૉસ્પિટલો જે હજુ જનરેટર સંચાલિત છે તેમને પણ 19 મે સુધી રાબેતા મુજબ વીજ પુરવઠાથી સંચાલિત થઈ જશે."

બીજા દિવસે એટલે કે અઢાર તારીખે સવારે વિજય રૂપાણીએ મીડિયાને સંબોધિત કરતાં કહ્યું કે, "મોટી ચિન્તા કોરોનાના દરદીઓની હતી. રાહતની વાત એ છે કે એમાં ક્યાંય અવરોધ નથી આવ્યો. ગુજરાતમાં જે ઓક્સિજન તૈયાર થાય છે તે અન્ય રાજ્યો જેમકે મહારાષ્ટ્ર, મધ્ય પ્રદેશ, રાજસ્થાન, દિલ્હી, હરિયાણા વગેરેમાં મોકલવામાં આવે છે. એ સપ્લાયમાં કોઈ અડચણ આવી નથી."

તેમણે રાજ્યની પરિસ્થિતિ વિશે આગળ વાત કરતાં કહ્યું હતું કે, "ભાવનગરમાં એક ઓક્સિજન ઉત્પાદકને ત્યાં વીજળીને કારણે થોડી તકલીફ સર્જાઈ હતી. તેમની પાસે પણ ઓક્સિજનનો પૂરતો...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ગુજરાતના દરિયાકાંઠના વિસ્તારોથી લઈને મોટાં શહેરોને તૌકતે વાવાઝોડાએ ઝપટે લીધાં હતાં.


સામગ્રી: ગુજરાતનું એ ગામ જ્યાં તૌકતે સૌપ્રથમ ત્રાટક્યું

ગુજરાત અને મહારાષ્ટ્ર સહિત અન્ય કેટલાક રાજ્યોમાં તૌકતે વાવાઝોડાની અસર જોવા મળી હતી. લક્ષદ્વીપથી સર્જાઈને ગુજરાતના દરિયાકાંઠે ત્રાટકેલું આ વાવાઝોડું ઘણી ખરી રીતે અલગ છે.

ભારત દેશમાં એક તરફ પૂર્વના પ્રદેશો - બંગાળ, ઓડિશા, આસામ વગેરેમાં જ્યારે વાવાઝોડાનું પ્રમાણ વધારે જોવા મળે છે, ત્યાં અહીં પશ્ચિમના પ્રદેશોમાં તેની સરખામણીએ વાવાઝોડાં ઓછાં જોવાં મળે છે.

જોકે આ વાત હવે આવનારા દિવસોમાં સાચી નહીં રહે.

નિષ્ણાતોએ તો એ હદ સુધી શંકા વ્યક્ત કરી છે કે હવે ગુજરાત રાજ્યે લગભગ દર વર્ષે એક મોટા વાવાઝોડા માટે તૈયાર રહેવું પડશે.

ગુજરાતના જિલ્લાઓમાં બદલાતું વાતાવરણ

એક તરફ ગ્લોબલ વૉર્મિંગને કારણે વધતી જતી ગરમી અને દેશના વિવિધ જિલ્લાઓમાં બદલાતું વાતાવરણ- જેના કારણે દેશમાં દુષ્કાળ, પૂર અને વાવાઝોડા જેવી ક્લાઇમેટિક સમસ્યાની સંખ્યા વધતી રહી છે.

કાઉન્સિલ ઑન એનર્જી, એન્વાયરમેન્ટ ઍન્ડ વૉટરે એક રિસર્ચ કર્યું હતું. જેમાં મુખ્યત્વે જાણવા મળ્યું હતું કે અનેક જિલ્લાઓમાં પણ કુદરતી આફતોનો ચહેરો બદલાઈ રહ્યો છે, એટલે કે દુષ્કાળ પડતો હોય તેવા જિલ્લામાં હવે પૂર આવી રહ્યું છે. અને પૂરવાળા જિલ્લામાં દુષ્કાળ પડી રહ્યો છે.

આ સંસ્થાએ ભારત સરકારના હવામાન ખાતા તેમજ ફાઇનાન્સ ખાતાના આંકડાની માહિતી ઉપરાંત બીજા સરકારી અને બિનસરકારી લોકોની મદદથી આ રિપોર્ટ તૈયાર કર્યો હતો.

આ રિપોર્ટમાં નોંધાયું છે કે, એક તરફ 1970થી 2005ના સાડા ત્રણ દાયકામાં કુદરતી હોનારતો કે એક્સ્ટ્રીમ ક્લાઇમેટિક ઇવેન્ટસની સંખ્યા 205 હતી, જેની સંખ્યા માત્ર દોઢ દાયકામાં 310 થઈ ચૂકી છે.

Cyclone tauktae: ગુજરાતના કાંઠે કેટલી ગતિથી ટકરાશે તૌકતે વાવાઝોડું?

આ એક્સ્ટ્રીમ ક્લાઇમેટિક ઇવેન્ટમાં પૂર, દુષ્કાળ, વાવાઝોડા જેવી ઘટનાઓ સામેલ છે.

જોકે આ તમામ જિલ્લાઓમાં ગુજરાતના પણ તમામ 33 જિલ્લા સામેલ છે.

આ રિપોર્ટ એકંદરે આખા ભારત દેશના વિવિધ જિલ્લા પર આધારિત છે, પરંતુ બીબીસી ગુજરાતીએ CEEWના પ્રોગ્રામ લીડ, અબિનાશ મોહન્તી સાથે ગુજરાત વિશે વાત કરી.

સવાલ - છેલ્લાં બે વર્ષમાં ગુજરાત પર ત્રણ વાવાઝોડાંનો ભય રહ્યો હતો, જેમાંથી તૌકતે તો લેન્ડફૉલ કરીને તારાજી સર્જી છે, આવું કેમ થઈ રહ્યું છે?

અમદાવાદમાં પાંચ માળની ઇમારત એક ઘડીકમાં જમીનદોસ્ત થઈ

અબિનાશ મોહન્તી - આ તમામ વાવાઝોડાં 'અરેબિયન સી'માં ઉદ્ભવ્યાં હતાં.

ગ્લોબલ વૉર્મિંગને કારણે અરેબિયન સીનું...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

હાલમાં તૌકતે વાવાઝોડાએ ગુજરાતના અનેક જિલ્લાઓમાં તારાજી સરજી છે.


સામગ્રી: ગુજરાતનો સ્થાપના દિવસ

વર્ષ 1956માં આંધ્ર પ્રદેશને અલગ રાજ્યનો દરજ્જો મળતા ગુજરાતી ભાષી લોકોને અલગ ગુજરાતની આશા બંધાઈ.

એ આશાનું પરિણામ આવ્યું પહેલી મે, 1960ના દિવસે, જ્યારે બૃહદમુંબઈ રાજ્યમાંથી મહારાષ્ટ્ર અને ગુજરાત અલગ થયાં.

'મહાગુજરાત આંદોલન' એ આઝાદી બાદ ગુજરાતી પ્રજાનું સૌથી મોટું આંદોલન હતું.

હડતાળો, વિદ્યાર્થીદેખાવો, જંગી સરઘસો, પોલીસનો ગોળીબાર, વિદ્યાર્થીઓનાં મૃત્યુ અને ગુજરાતી ભાષી વિસ્તારોમાં ફેલાયેલી અરાજકતાનો અંત ત્યારે આવ્યો જ્યારે ગુજરાતની સ્થાપના થઈ.

 1956માં આંધ્ર પ્રદેશને અલગ રાજ્યનો દરજ્જો મળતાં ગુજરાતી લોકોને પણ આશા બંધાઈ કે ભાષાવાર ગુજરાત અલગ રાજ્ય બનશે.

રાજ્ય પુનર્રચના પંચે 1955માં ભારત સરકારને પોતાનો અહેવાલ સુપરત કર્યો.

મહાગુજરાત આંદોનલ માટે ફંડ ઊઘરાવતા ઇન્દુલાલ યાજ્ઞિક

6 ઑગસ્ટ, 1956ના દિવસે દ્વિભાષી મુંબઈ રાજ્યની ઘોષણા કરાઈ હતી.

ગુજરાતને અલગ રાજ્યનો દરજ્જો ન મળતાં પ્રજાને આંચકો લાગ્યો.

આથી 7 ઑગસ્ટ, 1956ના રોજ કેટલાક વિદ્યાર્થીઓ કૉંગ્રેસના મંત્રી ઠાકોરભાઈ દેસાઈને મળ્યા.

મળવા ગયેલા વિદ્યાર્થીઓને ઠાકોરભાઈ તરફથી સંતોષકારક જવાબ ન મળતાં હડતાળનું એલાન આપ્યું.

અમદાવાદના એલિસબ્રિજ વિસ્તારમાંથી જંગી સરઘસ નીકળ્યું અને 'લે કે રહેંગે મહાગુજરાત'નો નારો બુલંદ બન્યો.

8 ઑગસ્ટ, 1956ના રોજ અમદાવાદમાં ભદ્ર ખાતે કૉંગ્રેસ ભવનની બહાર વિદ્યાર્થીઓએ દેખાવો કર્યા.

પોલીસે અંધાધૂંધ ગોળીબાર કર્યો અને એમાં પાંચ વિદ્યાર્થીઓનાં મૃત્યુ થયાં.

આ ઘટનાએ ગુજરાતમાં અરાજકતા ફેલાવી દીધી.

આંદોલન દરમિયાન અમદાવાદમાં હિંસા થઈ હતી

અમદાવાદના મોટા ભાગના વિસ્તારોમાં દેખાવો અને તોફાનો થયાં

મહાગુજરાત આંદોલનની ચળવળમાં કુલ 24 યુવાનો શહીદ થયા.

9 સપ્ટેમ્બર, 1956ના રોજ અમદાવાદના ખાડિયામાં એક સભા મળી અને ઇન્દુલાલ યાજ્ઞિક મહાગુજરાત જનતા પરિષદના પ્રમુખ નીમાયા.

ઇન્દુલાલ યાજ્ઞિકે મહાગુજરાત આંદોલનનું નેતૃત્વ લેતા કાર્યકરોમાં નવી ચેતના જાગી.

2 ઑક્ટોબર, 1956નો દિવસ મહાગુજરાત આંદોલનના જુસ્સાના પ્રતીક સમાન હતો.

પંડિત જવાહરલાલ નહેરુની સમાંતર ઇન્દુલાલ યાજ્ઞિકના નેતૃત્વમાં અમદાવાદની લૉ કૉલેજમાં પણ સભા યોજાઈ.

ઇન્દુલાલની સભામાં અંદાજે 3 લાખ લોકો ઉપસ્થિત રહ્યા હતા, જ્યારે નહેરુની સભામાં પાંખી હાજરી હતી.

ઇન્દુલાલ યાજ્ઞિકની સક્રિય ભૂમિકાએ આંદોલનને નવી દિશા આપી ને ઇન્દુલાલ યાજ્ઞિક 'ઇન્દુચાચા' તરીકે ઓળખાયા.

અમદાવદામાં જનતા કર્ફ્યૂ સમયની...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

1 મે, 1960ના દિવસને ગુજરાતના સ્થાપનાદિવસના રૂપમાં ઉજવવામાં આવે છે. આ દિવસે બૃહદમુંબઈ રાજ્યમાંથી ગુજરાત અને મહારાષ્ટ્ર અલગ થયાં હતાં.


સામગ્રી: ગુજરાતમાં 2013માં જમીન બચાવવા માટે થયેલું આંદોલન

આ સવાલ એટલા માટે પૂછાઈ રહ્યો છે કે સરકાર જે નવો કૃષિકાયદો લાવી છે, એનો પંજાબ-હરિયાણાના ખેડૂતો હાલમાં પ્રચંડ વિરોધ કરી રહ્યા છે અને કેન્દ્ર સરકાર સાથે બીજા તબક્કાની વાતચીત થઈ રહી છે.

જોકે, કૃષિકાયદા મામલે પંજાબ કે હરિયાણાની જેમ ગુજરાતમાં ખેડૂતોનો ઉગ્ર વિરોધ જોવા નથી મળી રહ્યો. અલબત્ત, ગુજરાતના અમુક ખેડૂત સંગઠનોએ અને વિપક્ષ કૉંગ્રેસે વર્તમાન આંદોલનને ટેકો જાહેર કરેલો છે.

પંજાબના ખેડૂતોએ ટ્રેક્ટર લઈ જઈને દિલ્હી તરફ કૂચ કરી હતી. પંજાબ અને હરિયાણાના ખેડૂતોની સાથે-સાથે ઉત્તર પ્રદેશના ખેડૂતોએ મથુરામાં યમુના એક્સપ્રેસ વે પર ચક્કાજામ કર્યા હતા.

ગુજરાતમાં છેલ્લે આવું ખેડૂત આંદોલન ક્યારે જોવા મળ્યું હતું એની તવારીખ જોઈએ તો 2013માં આ પ્રકારનું ખેડૂત આંદોલન થયું હતું.

હાલના દેશના વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી એ વખતે ગુજરાતના મુખ્ય મંત્રી હતા.

સરને કહો 'નો સર'

આંદોલનમાં ભાગ લેતાં મહિલાઓ

એ વખતે ગુજરાત સરકાર દ્વારા બેચરાજી પાસે હાંસલપુર નજીક 630 ચોરસ કિલોમીટરમાં ઑટોમોબાઇલ અને ટેક્સ્ટાઈલ હબ વિકસાવવા માટે તૈયારી કરી હતી. જેના માટે માંડલ-બહુચરાજી સર (સ્પેશિયલ ઇન્વેસ્ટમેન્ટ રિજિયન)ની રૂપરેખા તૈયાર કરવામાં આવી હતી.

જેમાં અમદાવાદ જિલ્લાના માંડલ તાલુકાનાં 19 અને દેત્રોજ તાલુકાનાં 12, સુરેન્દ્રનગર જિલ્લાના પાટડી તાલુકાનાં 12 અને મહેસાણાના બહુચરાજી તાલુકાનાં 1 ગામને સાંકળીને કુલ 44 ગામોની જમીન આવરી લેવામાં આવી હતી.

સરકારે એનું જાહેરનામું બહાર પાડ્યું એની સામે ખેડૂતોએ વાંધો નોંધાવ્યો હતો.

ખેડૂતો એવું માનતા હતા કે 'સર' ઊભું થશે તો તેમની ખેતીની જમીનો જતી રહેશે. એ 44 ગામમાંથી 36 ગામોની પંચાયતોએ જમીન નહીં આપવા માટે ગ્રામસભામાં ઠરાવ કર્યા હતા.

એ વખતે એ વિસ્તારના ખેડૂતોએ સરને કહો 'નો સર' એવા સૂત્ર સાથે સરકાર સામે આંદોલન સરકાર શરૂ થયું હતું.

ખેતી-પશુપાલનની જમીન ઉદ્યોગને કેવી રીતે અપાય?

ડૉ. કનુભાઈ કળસરિયા

જે રીતે પંજાબમાં ખેડૂતો ટ્રેક્ટર લઈને સરકારની સામે વિરોધ નોંધાવવા નીકળ્યા છે તેવી જ રીતે ગુજરાતમાં 18 જૂન, 2013ના રોજ ગુજરાતનાં 44 ગામોના દસ હજાર ખેડૂતો ટ્રેક્ટર રેલી કાઢીને ગાંધીનગર નીકળ્યા હતા.

માંડલ-બેચરાજી વચ્ચે સર વિકસાવવાનું સરકારનું આયોજન હતું. એની સામે લોકોએ વિરોધ નોંધાવ્યો હતો. જેના ભાગરૂપે ખેડૂતોએ ગાંધીનગર તરફ કૂચ કરી હતી.

અંગ્રેજી અખબાર ધ ઇકૉનૉમિક ટાઇમ્સમાં છપાયેલા...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

દિલ્હીની સરહદે હાલમાં ખેડૂતોનું આંદોલન ચાલી રહ્યું છે, ત્યારે એવો સવાલ પણ થઈ રહ્યો છે કે છેલ્લે ગુજરાતમાં મોટું ખેડૂત આંદોલન ક્યારે થયું હતું?


સામગ્રી: ગુજરાતમાં 21 ફેબ્રુઆરીએ અમદાવાદ, સુરત, રાજકોટ, વડોદરા, ભાવનગર અને રાજકોટ મહાનગરપાલિકાની બેઠકો પર ચૂંટણી યોજાશે, જ્યારે 28મી ફેબ્રુઆરીએ રાજ્યની 81 નગરપાલિકા, 31 જિલ્લા પંચાયતો અને 231 તાલુકા પંચાયતની ચૂંટણીઓ યોજાશે.

ભાજપ અને કૉંગ્રેસ સહિતની તમામ પાર્ટીઓ ચૂંટણીમાં ઉમેદવારો ઊભા રાખવા માટે કમર કસી રહી છે. ભારતીય જનતા પાર્ટીના પાર્લમેન્ટરી બોર્ડે 60 વર્ષથી ઉપરના, ત્રણ ટર્મથી ચૂંટાતા અને ભાજપના નેતાના સગા-સંબંધીઓને આ વખતે ટિકિટ ન આપવાનો નિર્ણય કરતા પાર્ટીના વરિષ્ઠ નેતાઓમાં અસંતોષ જોવા મળી રહ્યો છે.

બીજી તરફ કૉંગ્રેસે મહાનગરપાલિકાના વિવિધ વોર્ડના ઉમેદવારોની પહેલી યાદી જાહેર કરી છે. જોકે એમાં બહુ ઓછા ઉમેદવારો છે.

પક્ષમાં ભડકો થવાના ભયના કારણે હાલ બીજાં નામો જાહેર કર્યાં નથી, એવું મનાય છે.

આ વખતની સ્થાનિકસ્વરાજની ચૂંટણીમાં આમ આદમી પાર્ટી અને અસદુદ્દીન ઔવેસીની પાર્ટી એઆઈએમઆઈએમ પણ ભાગ લઈ રહી છે, જેનાથી કૉંગ્રેસની ચિંતા વધી છે.

સ્થાનિકસ્વરાજની ચૂંટણીઓને લઈને આપણને એક પ્રશ્ન થાય કે લોકસભા, વિધાનસભાની ચૂંટણીઓ ઉપરાંત સ્થાનિકસ્વરાજની ચૂંટણી કેમ યોજાય છે?

સત્તાનું વિકેન્દ્રીકરણ

ભારતના બંધારણમાં સત્તાના વિકેન્દ્રીકરણની વાત છે. ગામમાં રહેતો માણસ પોતાની સમસ્યાઓનો ઉકેલ પોતાના સ્તરે જલદી લાવી શકે તેવા ઉદ્દેશ સાથે સ્થાનિકસ્વરાજની સંસ્થાઓની રચના કરવામાં આવી હતી. ગુજરાત યુનિવર્સિટીના રાજ્યશાસ્ત્ર વિભાગના અધ્યક્ષ મુકેશ ખટીક કહે છે કે નાનામાં નાનો વ્યક્તિ સ્થાનિક સરકારનોભાગ બને તે માટે સ્થાનિકસ્વરાજની ચૂંટણી યોજાય છે. ઉપરાંત કેન્દ્ર સરકાર અને રાજ્ય સરકાર સાવ નીચા સ્તર પર કામ કરવા માટે પહોંચી શકતી નથી માટે સ્થાનિકસ્વરાજનો ખ્યાલ આપવામાં આવ્યો છે.

સ્થાનિકસ્વરાજની સંસ્થાઓમાં ગ્રામ પંચાયત, તાલુકા પંચાયત, જિલ્લા પંચાયત, નગરપાલિકા અને મહાનગરપાલિકાનો સમાવેશ થાય છે.

પ્રોફેસર મુકેશ ખટીક કહે છે કે ભારત ગ્રામ્ય અને શહેરી બે ભાગમાં મુખ્યત્વે વહેંચાયેલું છે,  ગ્રામીણ વિસ્તારમાં ગ્રામ પંચાયત, તાલુકા પંચાયત અને જિલ્લા પંચાયતની સિસ્ટમ હોય છે. જ્યારે શહેરી વિસ્તારમાં નગરપાલિકા અને મહાનગરપાલિકા હોય છે.

સરદાર પટેલ યુનિવર્સિટીના પોલિટિકલ સાયન્સ વિભાગના અધ્યાપક પ્રોફેસર બલદેવ આગજા કહે છે કે સ્થાનિક સરકાર જેટલી મજબૂત હોય છે તેટલો જ રાજકીય વિકાસ થાય છે. સ્થાનિક સરકાર વિના રાજ્ય સરકાર અધૂરી છે.

મહાત્મા ગાંધીએ પણ સ્થાનિકસ્વરાજ અને પંચાયતી રાજની...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ગુજરાતમાં સ્થાનિકસ્વરાજની ચૂંટણીઓ 21 અને 28મી ફેબ્રુઆરીએ યોજાશે, બંને પાર્ટીઓ ચૂંટણીપ્રચારની કામગીરમાં પરોવાઈ ગઈ છે.


સામગ્રી: ગુજરાતમાં અગાઉ થયેલી રાજ્યસભાની ચૂંટણી સમયે કૉંગ્રેસના આઠ ધારાસભ્યોએ રાજીનામાં આપ્યાં હતાં અને તેમની ખાલી પડેલી બેઠકો પર ચૂંટણી થઈ રહી છે.

ભાજપે આ પેટાચૂંટણીમાં કૉંગ્રેસમાંથી આવેલા પાંચ ધારાસભ્યોને ટિકિટ આપી છે.

અબડાસા, મોરબી, ધારી, કરજણ અને કપરાડા - આ પાંચ બેઠકો પર ભાજપે એવા ઉમેદવારોને ટિકિટ આપી છે, જેઓ 2017ની વિધાનસભા ચૂંટણીમાં કૉંગ્રેસના ચિહ્ન પરથી ચૂંટણી લડ્યા હતા અને જીત્યા હતા.

આ ચૂંટણીમાં એ પણ જોવા મળી રહ્યું છે કે જે ગત વિધાનસભામાં ધારાસભ્ય તરીકે ચૂંટાયા હતા અને બાદમાં રાજ્યસભાની ચૂંટણી સમયે રાજીનામાં આપ્યાં હતાં, તેઓને ફરી ટિકિટ મળી નથી કે અપાઈ નથી.

તેમાં ગઢડાના પૂર્વ ધારાસભ્ય પ્રવીણ મારુ, લીમડીના પૂર્વ ધારાસભ્ય સોમા ગાંડા પટેલ (કોળી) અને ડાંગના પૂર્વ ધારાસભ્ય મંગળ ગાવિતનો સમાવેશ થાય છે.

પણ ત્રણ ધારાસભ્યો એવા છે, જેઓ ગત ચૂંટણીમાં હાર્યા હતા અને તેમને ફરી ભાજપે ટિકિટ આપી છે.

તો શું ભાજપની આ રણનીતિથી પેટાચૂંટણીમાં કોઈ ચોક્કસ અસર થઈ શકે કે સ્થાનિક સ્તરે નુકસાન કે લાભ થઈ શકે છે?

ગુજરાતમાં આ આઠ બેઠકો માટે ત્રીજી નવેમ્બરે મતદાન થશે અને 10 નવેમ્બરે તેનું પરિણામ જાહેર થશે.

કોરોનાના સમયમાં પહેલી વાર થતી ચૂંટણીમાં રાજકીય પક્ષો પોતપોતાની રીતે પ્રચારમાં લાગી ગયા છે અને જીતના દાવા પણ કરી રહ્યા છે.

ગત વિધાનસભાની ચૂંટણીમાં સુરેન્દ્રનગર જિલ્લાની લીમડી બેઠક પરથી કૉંગ્રેસના સોમા ગાંડા પટેલે ભાજપના ઉમેદવાર કિરીટસિંહ રાણાને હરાવ્યા હતા.

તો ગઢડા (એસ.સી.) સીટ પરથી કૉંગ્રેસના ઉમેદવાર પ્રવીણ મારુએ ભાજપના ઉમેદવાર આત્મારામ પરમારને હરાવ્યા હતા.

એ જ રીતે ડાંગની બેઠક પરથી કૉંગ્રેસના મંગળ ગાવિતે ભાજપના વિજય પટેલને હરાવ્યા હતા.

જોકે આ ચૂંટણીમાં ભાજપે ફરી વાર લીમડીથી કિરીટસિંહ રાણા, ગઢડાથી આત્મારામ પરમાર અને ડાંગમાંથી વિજય પટેલને ટિકિટ આપી છે.

રાજકીય નિષ્ણાતો અનુસાર અગાઉ થયેલી ભૂલોને સુધારવા માટે તેમને ફરીથી ટિકિટ આપી હોય એવું લાગી રહ્યું છે.

લીમડી બેઠક પર ક્ષત્રિય, કોળી સમાજના મતદારોનું પ્રભુત્વ છે, અહીં પાટીદારો પણ નિર્ણાયક સાબિત થઈ શકે છે.

જોકે ભાજપ કે કૉંગ્રેસે અહીં કોળી ઉમેદવારને પસંદ કર્યા નથી. ભાજપમાંથી કિરીટસિંહ રાણા અને કૉંગ્રેસમાંથી ચેતન ખાચર ચૂંટણી લડી રહ્યા છે.

આથી આ બેઠક પર સોમા ગાંડા પટેલ પણ મોટી ભૂમિકા ભજવી શકે છે.

રાજકીય વિશ્લેષક દિલીપ પટેલ બીબીસી સાથેની વાતચીતમાં કહે છે કે "આત્મારામ પરમાર અને...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ગુજરાતમાં આઠ બેઠકો પર પેટાચૂંટણી થવા જઈ રહી છે અને પાર્ટીઓએ તમામ ઉમેદવારો પણ જાહેર કરી દીધા છે.