સામગ્રી: દક્ષિણ કોરિયાના અધિકારીઓને ઉત્તર કોરિયાના વડા કિમ જોંગ-ઉને સોમવારે ડીનર વખતે આવકાર્યા હતા.

ઉત્તર અને દક્ષિણ કોરિયાના નેતાઓ વચ્ચે આગામી મહિને શિખર બેઠક યોજાશે તેવું દક્ષિણ કોરિયાના રાજદૂતે જણાવ્યું છે.

આ શિખર બેઠક એક દાયકાથી વધુ સમય બાદની અને કિમ જોંગ-ઉને ઉત્તર કોરિયામાં સત્તા સંભાળી એ પછીની પહેલી બેઠક હશે.

રાજદૂતે એમ પણ જણાવ્યું હતું કે પોતાના દેશની સલામતીની ખાતરી મળે તો અણુશસ્ત્રોથી છૂટકારો મેળવવાની તૈયાર પણ કિમ જોંગ-ઉને દેખાડી છે.

અણુશસ્ત્રો વિકસાવવાના કાર્યક્રમને અટકાવવા સંબંધે અગાઉ આપેલાં વચનોના પાલનમાં ઉત્તર કોરિયા નિષ્ફળ રહ્યું છે.

કિમ જોંગ-ઉન અને દક્ષિણ કોરિયાના રાષ્ટ્રપ્રમુખ મૂન જાઈ-ઇન જડબેસલાક સલામતી ધરાવતી બન્ને દેશો વચ્ચેની સરહદ પરના પાન્મુન્જોમ ગામે આગામી મહિને મળશે.

ટોચના બન્ને નેતાઓ વચ્ચે હોટલાઇન સ્થાપવા પણ બન્ને દેશ સહમત થયા છે.

ઉત્તર કોરિયાના પાટનગર પ્યોંગયાંગની મુલાકાત લઈને પાછા ફરેલા દક્ષિણ કોરિયાના અધિકારીઓએ જણાવ્યું હતું કે વધુ મિસાઈલ પરીક્ષણ નહીં કરવાનું અને ડિપ્લોમસી ચાલુ રાખવાનું કિમ જોંગ-ઉને તેમને જણાવ્યું છે.

બીબીસીનાં લૌરા બેકરે દક્ષિણ કોરિયાના પાટનગર સોલથી મોકલેલા અહેવાલ અનુસાર, કિમ જોંગ-ઉનના વલણમાંનો એ મોટો ફેરફાર છે.

હવે શું થશે?

દક્ષિણ કોરિયાના અધિકારીઓ સાથેના ડીનર દરમ્યાન કિમ જોંગ-ઉન ખુશખુશાલ મૂડમાં જોવા મળ્યા હતા

બીબીસીના સંરક્ષણ સંબંધી સંવાદદાતા જોનાથન માર્ક્સના વિશ્લેષણ અનુસાર, ઉત્તર કોરિયા શું ઓફર કરે છે તેમાં દક્ષિણ કોરિયાને વધારે રસ હશે.

કેટલાંક સૂચનો પ્રથમ દૃષ્ટિએ પ્રોત્સાહક જણાય છે.

ઉત્તર કોરિયા પરનું લશ્કરી જોખમ ઘટે અને તેની સલામતીની ખાતરી આપવામાં આવે એવી શરતે કોરિયન દ્વિપકલ્પને અણુશસ્ત્રોથી મુક્ત કરવા સંબંધે ચર્ચાની તૈયારી ઉત્તર કોરિયાએ દેખાડી છે.

આ શરતને પગલે તમામ પ્રકારના સવાલ ઉઠ્યા છે.

ઉત્તર કોરિયાએ એવું પણ જણાવ્યું છે કે વોશિંગ્ટન સાથે સંબંધ સામાન્ય બનાવવાના હેતુસર એ અમેરિકા સાથે પણ મંત્રણા કરવા તૈયાર છે.

વર્તમાન સંજોગોમાં સૌથી વધુ હકારાત્મક બાબત એ છે કે વિન્ટર ઓલિમ્પિક્સને પગલે સર્જાયેલું શાંતિનું વાતાવરણ લાંબા સમય સુધી જળવાયેલું રહેશે એવું લાગે છે.

દક્ષિણ કોરિયાએ જણાવ્યું હતું કે "મંત્રણા ચાલુ રહેશે અને ઉત્તર કોરિયા કોઈ અણુ કે મિસાઇલ પરીક્ષણ કરશે નહીં. કોઈ ઉશ્કેરણી પણ નહીં કરે."

સંબંધ સુધારવા માટે રાજદ્વારી પ્રયાસો કરવા બન્ને...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

દક્ષિણ કોરિયામાં તાજેતરમાં યોજાયેલી વિન્ટર ઑલિમ્પિક્સમાં ભાગ લેવા ઉત્તર કોરિયા સહમત થયું તેને પગલે બન્ને દેશો વચ્ચે ફરી દોસ્તી થવાના અનુમાને વેગ પકડ્યો હતો. હવે એ દિશામાં પ્રગતિ થઈ રહી હોય એવું લાગી રહ્યું છે.


સામગ્રી: દક્ષિણ કોરિયાના પાર્ક ચેઈ સિયોએ ઉત્તર કોરિયાની સરકારમાં ઘૂસણખોરી કરી હતી.

દક્ષિણ કોરિયાની સેનાના ઑફિસર અને જાસૂસીમાં કુશળ પાર્ક ચેઈ સિયોએ 1992માં જ આ અણુશસ્ત્રોની માહિતી મેળવી લીધી હતી.

જોકે તે નાના અણુ બૉમ્બ હતા અને તે વખતે પાર્ક ચેઈ સિયોએ અમેરિકાની જાસૂસી સંસ્થા સીઆઈએની સાથે મળીને આ કામ કર્યું હતું.

દક્ષિણ કોરિયાની સેનાએ પોતાના પડોશી દેશની અણુક્ષમતા કેટલી છે તે જાણવા માટે આ જાસૂસી મિશન આદર્યું હતું.

પાર્ક ચેઈ સિયો અને બીજા જાસૂસો 1990થી જ આ મિશનમાં લાગી ગયા હતા.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

તેના એક વર્ષ પહેલાં જ ઉત્તર કોરિયાના યોંગબ્યૉન કૉમ્પ્લેક્સના અણુ રિએક્ટરની સેટેલાઇટ તસવીર મળી હતી.

પાર્કે આ માટે ન્યુક્લિયર ઍનર્જી પ્રોફસરનો સંપર્ક કર્યો હતો. ઉત્તર કોરિયાના અણુ કાર્યક્રમની માહિતી આપવા માટે તેમણે પ્રોફેસરને મનાવ્યા હતા.

આ રીતે ઉત્તર કોરિયાના અણુશસ્ત્રોની માહિતી મેળવવામાં પાર્કને સફળતા મળી હતી. તેના કારણે દક્ષિણ કોરિયાની જાસૂસી સંસ્થા નેશનલ ઇન્ટેલિજન્સ સર્વિસમાં પાર્કની પ્રતિષ્ઠા જામી ગઈ હતી.

મિશનનો ઉદ્દેશ

પાર્ક ચેઈ દક્ષિણ કોરિયાની સેનાના કૅપ્ટન હતા.

ઉત્તર કોરિયામાં ઘૂસીને જાસૂસી કરવા માટે 1995માં પાર્ક ચેઈ સિયોને જવાબદારી સોંપવામાં આવી હતી.

પાર્ક ચીનની રાજધાની બિજિંગ પહોંચ્યા અને ત્યાં પોતાને મિલિટરી કમાન્ડરમાંથી બિઝનેસમેન બનેલા માણસ તરીકે પ્રસ્થાપિત કર્યા.

બીસીસીને હાલમાં જ આપેલા એક ઇન્ટરવ્યૂમાં પાર્કે કહ્યું હતું, "આ મિશનનો હેતુ દુશ્મનના દિલમાં સ્થાન મેળવવાનો હતો."

"દક્ષિણ કોરિયાનો કોઈ જાસૂસ જ્યાં સુધી કદી નહોતા પહોંચ્યા, હું ત્યાં સુધી હું પહોંચી ગયો હતો. હું કિમ જોંગ-ઉનના પિતા કિમ જોંગ-ઇલને પણ મળ્યો હતો."

ઉત્તર કોરિયામાં દાખલ થતી વખતે કેવી લાગણી થઈ હતી? જવાબમાં પાર્ક કહે છે, "તમે જ્યારે પણ ઉત્તર કોરિયામાં પ્રવેશો ત્યારે તમારે બધું દાવ પર લગાવી દેવું પડે."

"ગમે ત્યારે તમે પકડાઈ શકો છો અને એવું થાય એટલે તમારું ગળું જ કાપી નાખવામાં આવશે"

પાર્ક પર ફિલ્મ પણ બની છે, 'ધ સ્પાઇ ગોન નૉર્થ', જે કાન ફિલ્મ ફેસ્ટિવલમાં મે મહિનામાં રજૂ થઈ ત્યારે વખણાઈ હતી અને ઑગસ્ટમાં દક્ષિણ કોરિયામાં રિલીઝ થઈ છે.

આઝાદીની ગૅરંટી

પ્યોંગયાંગમાં પોતાા મિશન દરમિયાન એક ઉત્તર કોરિયાના વિમાન પર સવાર થઈ રહેલા પાર્ક ચેઈ

'ધ સ્પાઇ ગોન નૉર્થ'નું પ્રિમિયર યોજાયું ત્યારે ઉત્તર કોરિયાના અણુશસ્ત્રોનો મામલો ગરમી પકડી રહ્યો...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

આ કથા એવા જેમ્સ બૉન્ડની છે, જેણે સૌથી પહેલાં શોધી કાઢ્યું હતું કે ઉત્તર કોરિયાએ બે અણુબૉમ્બ બનાવી લીધા છે.


સામગ્રી: દક્ષિણ કોરિયાના રાષ્ટ્રપતિ અને તેમનાં પત્ની

જોકે, ગયા દોઢ દાયકામાં આ પવિત્ર શહેર સાથે એક અન્ય શાહી વ્યક્તિ બહારની દુનિયામાં જવાની વાત લોકમુખે ચડી છે.

કોરિયાનો ઇતિહાસ કહે છે કે અયોધ્યાથી બે હજાર વર્ષ પહેલાં અયોધ્યાની રાજકુમારી સૂરીરત્નાની હુ હવાંગ ઓક અયુતા (અયોધ્યા)થી દક્ષિણ કોરિયાના ગ્યોંગસાંગ પ્રાંતના કિમહયે શહેર આવ્યાં હતાં.

જોકે, રાજકુમાર રામની જેમ આ રાજકુમારી ક્યારેય અયોધ્યા પરત ન ફર્યાં.

ચીની ભાષામાં નોંધાયેલા દસ્તાવેજ - સામગુક યુસા કહે છે કે  ઈશ્વરે અયોધ્યાની રાજકુમારીના પિતાને સ્વપ્નમાં આવીને એવો આદેશ આપ્યો કે તેઓ પોતાની દીકરીને તેણીના ભાઈ રાજા સુરો સાથે વિવાહ કરવા માટે કિમહયે શહેર મોકલે.

કારક વંશ

રાણીના ઉલ્લેખવાળો શિલાલેખ

આજે કોરિયામાં કારક ગોત્રના આશરે સાઇઠ લાખ લોકો પોતાને રાજા સુરો અને અયોધ્યાની રાજકુમારીના વંશજ ગણાવે છે.

આવું માનવાવાળા લોકોની સંખ્યા દક્ષિણ કોરિયાની અડધી વસતીના દશમાં ભાગથી વધુ છે.

ભૂતપૂર્વ રાષ્ટ્રપતિ કિમ ડેઈ જંગ અને ભૂતપૂર્વ વડા પ્રધાન હિયો જિયોંગ અને જોંગ પિલ-કિમ આ વંશમાંથી આવે છે.

આ વંશના લોકોએ એ પથ્થરોને પણ સાચવી રાખ્યા છે જે અયોધ્યાનાં રાજકુમારી પોતાની દરિયાઈ યાત્રામાં નાવને સંતુલિત રાખવા માટે સાથે લઈને આવેલાં.

કિમહયે શહેરમાં આ રાજકુમારીની પ્રતિમા પણ છે. અયોધ્યા અને કિમહયે શહેર વચ્ચેનો સંબંધ વર્ષ 2001થી શરૂ થયો.

કારક વંશના લોકોનો એક સમૂહ દર વર્ષે ફેબ્રુઆરી-માર્ચ દરમિયાન રાજકુમારીની માતૃભૂમિ ઉપર તેમને શ્રદ્ધાંજલિ આપવા અયોધ્યા આવે છે.

કોરિયાના મહેમાન

શાહી પરિવારના સભ્યો

આ લોકોએ સરયૂ નદીના કાંઠે પોતાની રાજકુમારીની યાદમાં એક પાર્ક પણ બનાવડાવ્યો છે.

સમયાંતરે અયોધ્યાના મુખ્ય લોકો કિમહયે શહેરની યાત્રા પણ કરવા માંડ્યા.

અયોધ્યાના ભૂતપૂર્વ રાજપરિવારના સભ્ય વિમલેન્દ્ર મોહન પ્રતાપ મિશ્ર અહીંયા આવતા કારક વંશના લોકોની મહેમાનગતિ કરે છે અને તેઓ છેલ્લાં થોડાં વર્ષોથી ક્યારેક દક્ષિણ કોરિયા જાય છે.

એ અલગ વાત છે કે તેમના પરિવારનો ઇતિહાસ ફક્ત સો વર્ષ જૂનો જ છે.

વિમલેન્દ્ર મોહન પ્રતાપ મિશ્ર 1999-2000 દરમિયાન કોરિયા સરકારના મહેમાન બન્યા હતા.

ત્યારે વિમલેન્દ્રએ કેટલાક કોરિયન વિદ્વાનો સાથે આ કથા વિશે પહેલી વાર સાંભળ્યું જ હતું.

તેના થોડા મહિનાઓ પછી તેઓને રાજકુમારીની કોરિયા યાત્રા સાથે જોડાયેલા શ્રદ્ધાંજલિ કાર્યક્રમમાં કોરિયા આવવાનું આમંત્રણ મળ્યું હતું....\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ભારતીય દંતકથાઓમાં અયોધ્યાના રાજકુમાર રામ અને તેમના 14 વર્ષના વનવાસની કથા જાણીતી છે.


સામગ્રી: દક્ષિણ કોરિયાના રાષ્ટ્રપતિ મૂન જે-ઇન અને ઉત્તર કોરિયાના વડા કિમ જોંગ-ઉન

આ માટેનું કારણ દક્ષિણ કોરિયાનો અમેરિકા સાથે મળીને થનારો સંયુક્ત સૈન્ય અભ્યાસ છે.

ઉત્તર કોરિયાની સરકારી સમાચાર સંસ્થા KCNA જણાવ્યું હતું કે, આ સૈન્ય અભ્યાસ એક પ્રકારની ઉશ્કેરણી છે અને ઉત્તર કોરિયામાં ઘૂસણખોરી કરવા માટેનું રિહર્સલ છે.

તેણે અમેરિકાને પણ ચેતવણી આપી છે કે, આ સંયુક્ત સૈન્ય અભ્યાસથી 12 જૂને સિંગાપોરમાં કિમ જોંગ-ઉન અને અમેરિકાના પ્રેસિડેન્ટ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ થનારી ઐતિહાસિક મુલાકાતની શક્યતાઓ પર અસર પડી શકે છે.

માર્ચ 2018માં કિમ જોંગ-ઉનને મળવાનું આમંત્રણ સ્વીકારીને ટ્રમ્પે વિશ્વને આશ્ચર્યમાં મૂકી દીધું હતું.

ત્યારબાદ ટ્રમ્પે ટ્વીટ પણ કર્યું હતું કે, "અમે બન્ને એ મુલાકાતને વિશ્વ શાંતિ માટે એક વિશેષ ઘટના બનાવવાનો પ્રયાસ કરીશું."

ઉત્તર કોરિયાના આ નિર્ણય બાદ અમેરિકાના વિદેશ વિભાગે જણાવ્યું હતું કે તે હજી પણ ટ્રમ્પ-કિમની મુલાકાતની તૈયારી કરી રહ્યા છે. તેમને ઉત્તર કોરિયાના વલણમાં થયેલા કોઈ ફેરફાર વિશે માહિતી ન હોવાનું જણાવ્યું.

આ બેઠકમાં શું ચર્ચા થવાની હતી?

ઉત્તર અને દક્ષિણ કોરિયા વચ્ચે થનારી આ બેઠક એ 27 એપ્રિલે યોજાયેલી મુલાકાત બાદ બન્ને દેશો વચ્ચેની વાતચીતને આગળ લઈ જવા માટે નિર્ધારિત કરવામાં આવી હતી.

અઠવાડિયા અગાઉ આ બન્ને દેશોએ નક્કી કર્યું હતું કે તેમના અધિકારીઓ અસૈન્યીકૃત વિસ્તાર પનમુનજોમમાં બુધવારે મળશે. પનમુનજોમ કોરિયા દ્વિપમાં એકમાત્ર એવું સ્થળ છે, જ્યાં ઉત્તર અને દક્ષિણ કોરિયા તથા અમેરિકાના સૈનિકો એકબીજાને મળે છે. વર્ષ 1953 બાદ અહીં યુદ્ધવિરામ લાગુ કરાયો છે.

કિમ જોંગ-ઉન અને દક્ષિણ કોરિયાના વડા મૂન જે-ઇને દ્વિપક્ષીય મુલાકાત બાદ કોરિયાઈ દ્વીપકલ્પને પરમાણુ હથિયારોથી મુક્ત કરવાના મુદ્દે સહમતી દર્શાવી હતી.

બન્ને દેશોએ વર્ષ 1953ના યુદ્ધવિરામને ઔપચારિકરીતે આ વર્ષે શાંતિ સંધિમાં બદલવાની પણ ઇચ્છા વ્યક્ત કરી હતી.

ઉત્તર કોરિયાને શું વાંધો પડ્યો?

અમેરિકા અને દક્ષિણ કોરિયાએ ભારપૂર્વક જણાવ્યું છે આ સંયુક્ત સૈન્ય અભ્યાસ માત્ર રક્ષાના હેતુસર છે

અમેરિકા અને દક્ષિણ કોરિયાના સંયુક્ત સૈન્ય અભ્યાસથી ઉત્તર કોરિયા ઘણી વખત ગુસ્સે થાય છે.

હાલમાં થઈ રહેલા સૈન્ય અભ્યાસને 'મેક્સ થંડર' નામ આપવામાં આવ્યું છે. તેમાં 100 યુદ્ધ વિમાનો છે, જેમાં B-52 અને F-15K જેટ વિમાનોનો પણ સમાવેશ કરવામાં આવ્યો છે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ઉત્તર કોરિયાએ બુધવારના દિવસે દક્ષિણ કોરિયા સાથે યોજાનારી ઉચ્ચ સ્તરની વાટાઘાટોને રદ કરી નાખી છે.


સામગ્રી: દક્ષિણ કોરિયાના રાષ્ટ્રપતિ મૂન જે-ઇન સાથે મોદી

ભારત સ્થિત દક્ષિણ કોરિયાના રાજદૂતે એક ન્યૂઝ પેપરને આપેલા ઇન્ટર્વ્યૂમાં '3 પી' અંગે જણાવ્યું કે 'લોકો' મતલબ કે સાંસ્કૃતિક અને પર્યટન સંબંધો, 'સમૃદ્ધી' મતલબ આર્થિક ભાગીદારી અને 'શાંતિ' મતલબ તેમના ક્ષેત્રીય પડકારો જે ખાસ કરીને કોરિયાઈ દ્વીપકલ્પ પર સુરક્ષા સંબંધિત છે.

વર્ષ 1945માં જાપાનથી કોરિયાને આઝાદી મળ્યા બાદ ભારતને સંયુક્ત રાષ્ટ્ર આયોગના અધ્યક્ષ તરીકે પસંદ કરવામાં આવ્યું હતું. જેણે 15 ઑગસ્ટ 1948ના રોજ કોરિયાઈ ગણરાજ્યની સ્થાપના કરી.

જોકે, ભારત સાથેના તેમના સંબંધોમાં મજબૂતી વર્ષ 1997ના પૂર્વ એશિયાઈ આર્થિક સંકટ બાદ દક્ષિણ કોરિયામાં થયેલા અભૂતપૂર્વ વિકાસના કારણે છેલ્લા બે દાયકાઓ દરમિયાન આવી.

કોરિયન બ્રાન્ડ

કોરિયન બ્રાન્ડ્સ આજે ભારતનાં મોટાભાગના ઘરોમાં જોવા મળે છે. કોરિયાન કંપનીઓ પહેલેથી જ મોદીના 'ડિજિટલ ઇન્ડિયા' અને 'મેક ઇન ઇન્ડિયા'માં યોગદાન આપી રહી છે.

આ પૃષ્ઠભૂમિમાં મોદી-મૂન શિખર સંમેલન સાથે જ 'વિશેષ વ્યૂહાત્મક ભાગીદારી'નો બીજું સોપાન શરૂ થવાની આશા છે જેને મોદીની 'ઍક્ટ ઈસ્ટ' અને મૂનની 'નવી દક્ષિણ નીતિ'એ વધુ મજબૂત બનાવી છે.

બીજું કે તેમણે પોતાની વાતચીતને દ્વિપક્ષી સ્તરથી આગળ લઈ જવાનો પણ વાયદો કર્યો છે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

ભારતના તેજ વિકાસમાં દક્ષિણ કોરિયાનું શું મહત્ત્વ છે તેને એક સરળ સમીકરણથી સમજી શકાય છે કે ભારતની વસતી દક્ષિણ કોરિયાથી 24 ગણી વધુ છે.

જ્યારે પ્રતિ વ્યક્તિ દીઠ જીડીપી દક્ષિણ કોરિયાના માત્ર 16માં ભાગ સમાન છે.

આ પ્રકારે બંનેના સંબંધો એકબીજાથી પૂરક બને છે કારણ કે દક્ષિણ કોરિયા પાસે આધુનિક ટૅક્નિક અને મોટી માત્રામાં કાચો માલ ઉપલબ્ધ છે પરંતુ તેમની પાસે પ્રત્યક્ષ મૂળભૂત માળખાની ઊણપ છે.

ગુજરાત જેવડો આ દેશ ગ્રીષ્મ અને શિયાળું બંને ઑલિમ્પિક રમતનો યજમાન રહી ચૂક્યો છે.

અહીંની કંપનીઓ ભારત સહિત દુનિયામાં કન્ઝ્યુમર ઇલેક્ટ્રૉનિક્સ, મોબાઇલ ફોન, અને ઑટોમોબાઇલ આપી રહી છે અને મૂળભૂત માળખાનું નિર્માણ કરી રહી છે.

મૂનની 'દક્ષિણ નીતિ'

ભારત સાથે મજબૂત ભાગીદારી બનાવવાની રાષ્ટ્રપતિ મૂનની પ્રતિબદ્ધતા પહેલેથી જ જોવા મળતી હતી.

ગયા વર્ષે એપ્રિલમાં સરકારના ગઠન વખતે ભારતમાં કોરિયાના પૂર્વ રાજદૂત રહેલા ચો હ્યૂનને વિદેશ અને બહુપક્ષી આર્થિક બાબતોના જુનિયર મંત્રી બનાવી દેવામાં આવ્યા.

ત્યારબાદ મે મહિનામાં રાષ્ટ્રપતિ મૂનના ખાસ પૂર્વ સાંસ્કૃતિક મંત્રી ચુંગ...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ઉત્તર કોરિયા સાથે દ્વિપક્ષી વાતચીત અને અમેરિકા-ઉત્તર કોરિયા શિખર સંમેલનને શરૂ કર્યાની પોતાની સફળતાથી ખુશ દક્ષિણ કોરિયાના રાષ્ટ્રપતિ મૂન જે-ઇન તેમની દક્ષિણ નીતિમાં ભારતને સામેલ કરવા માટે પોતાના '3 પી' (લોકો, શાંતિ, સમૃદ્ધિ) લઈને ભારત આવી રહ્યા છે.


સામગ્રી: દક્ષિણ કોરિયાની મુલાકાત દરમિયાન અમેરિકન વિદેશપ્રધાન માઇક પૉમ્પિયોએ જણાવ્યું કે ઉત્તર કોરિયા સાથે 'એક મોટી ડીલ પર કામ થવાનું હજુ બાકી' છે.

તેમણે ઉમેર્યું, “મોટા પ્રમાણમાં નિ:શસ્ત્રીકરણ... અમને આશા છે કે આ લક્ષ્યને અઢી વર્ષમાં હાંસલ કરી શકાય એમ છે.”

નિ:શસ્ત્રીકરણ માટે સહમતી

અમેરિકાના સ્ટેટ સેક્રેટરી માઇક પોમ્પિયો

અમેરિકન વિદેશપ્રધાનની આ ટીપ્પણી સિંગાપોરમાં રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ અને ઉત્તર કોરિયાના નેતા કિમ જોંગ-ઉનની મુલાકાતના એક દિવસ બાદ આવી છે.

શું તમે આ વાંચ્યું?

સિંગાપોરમાં બન્ને નેતાઓ વચ્ચે 'કોરિયન દ્વીપકલ્પને સંપૂર્ણ રીતે અણુશસ્ત્રોથી મુક્ત કરવા'ની દિશામાં સહમતી બની છે.

જોકે, આ સમજૂતીમાં એ અંગે માહિતી નથી અપાઈ કે ઉત્તર કોરિયા ક્યારે અને કેવી રીતે શસ્ત્રોનો નાશ કરશે. આ સમજૂતીની જે ટીકા થઈ રહી છે તે પાછળ પણ આ જ કારણ જવાબદાર છે.

વિશ્વસનીયતા પર શંકા

આ પહેલાં અમેરિકન રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પે હતું કે ઉત્તર કોરિયા તરફથી હવે અણુ હુમલાનું જોખમ ટળી ગયું છે અને 'હવે દરેક વ્યક્તિ વધુ સુરક્ષિત અનુભવ કરી શકે છે.'

જોકે, આ દાવાની વિશ્વસનીયતા પર શંકા સેવાઈ રહી છે. કારણ કે, બન્ને દેશો વચ્ચે થયેલી સમજૂતી અનુસાર ઉત્તર કોરિયા પોતાના અણુશસ્ત્રો અને તેને લૉન્ચ કરનારી મિસાઇલ્સ પોતાની પાસે રાખશે.

આ ઉપરાંત ઉત્તર કોરિયા એવી કોઈ પણ પ્રકારની પ્રક્રિયા પર સહમત નથી થયું કે જે શસ્ત્રોથી મુક્તિ અપાવી શકે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

અમેરિકા ઇચ્છે છે કે ઉત્તર કોરિયા આગામી અઢી વર્ષમાં મોટા પ્રમાણમાં નિ:શસ્ત્રીકરણ કરી બતાવે.


સામગ્રી: દક્ષિણ ગુજરાતના રમ્ય નજારાઓની સેર કરાવવાની સાથોસાથ તે સ્થાનિક આદીવાસીઓ માટે જીવાદોરી સમાન છે.

અહીંના વેપારીઓ સાગ- સહિતના વસ્તુઓનો વેપાર આ ટ્રેનથી કરે છે. સમયની સાથે સાથે તેના દ્વારા થતો વેપાર ઓછો થયો છે.

છતાં સ્થાનિક લોકો ટ્રેન બંધ કરવાના સરકારના નિર્ણયથી નારાજ છે. તેમણે રેલવેમંત્રી પિયુષ ગોયેલને એક પત્ર લખીને ટ્રેનને પ્રવાસન માટે ચાલુ રાખવાની અપીલ કરી છે.

તમે અમનેફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ઇન્ડિન રેલવેએ દેશની 11  નૅરોગેજ સેવાઓને આર્થિક કારણોસર બંધ કરવાનો નિર્ણય કર્યો છે. બિલિમોરા અને વઘઈ વચ્ચે ચાલતી ટ્રેન પણ આ યાદીમાં સામેલ છે.


સામગ્રી: દક્ષિણ ગુજરાતનું આ શહેરમાં  પાટીદાર અનામત આંદોલનને લગતી પ્રવૃત્તિઓનું મુખ્ય કેન્દ્ર હતું.

દર્શનાબહેન આ બેઠક ઉપરથી ચૂંટાયેલા પ્રથમ મહિલા સાંસદ છે.

સુરતની બેઠક

1989થી આ બેઠક ઉપર ભાજપનું પ્રભુત્વ રહ્યું છે. હીરા અને સાડી ઉદ્યોગના હબમાં કાશીરામ રાણાએ ભાજપનો પાયો નાખ્યો હતો, 2009 સુધી તેઓ આ બેઠક ઉપરથી સાંસદ રહ્યા.

એક સમયે પૂર્વ વડા પ્રધાન મોરારજીભાઈ દેસાઈ આ બેઠક ઉપરથી ઉમેદવાર રહી ચૂક્યા છે.

ઓલપાડ, સુરત પૂર્વ, સુરત ઉત્તર, વરાછા રોડ, કરંજ, કતારગામ અને સુરત પશ્ચિમ બેઠક આ લોકસભા વિસ્તાર હેઠળ આવે છે.

આંકડામાં લોકસભા ચૂંટણી

2019માં 64.41 ટકા મતદાન થયું

593569 પુરુષ, 472780 મહિલા તથા 13 અન્ય દ્વારા મતાધિકારનો ઉપયોગ

સુરત લોકસભા બેઠક હેઠળ કુલ 1655658

2014માં 63.90 ટકા મતદાન

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

વિશ્વમાં 'ડાયમંડ સિટી' તરીકે વિખ્યાત સુરત (બેઠક નંબર 24)માં ભાજપનાં દર્શનાબહેન જરદોશ તથા કૉંગ્રેસના અશોક અધવેડાને મેદાનમાં ઉતાર્યા છે.


સામગ્રી: દક્ષિણ ડકોટા પર વાદળોની ગર્જના

વર્ષ 1674ની વાત છે. એક વાવાઝોડું આવ્યું અને એમાં બધું તબાહ થઈ ગયું. વાવાઝોડું તેની પાછળ બરબાદીની એવી દાસ્તાન છોડી ગયું જેનાં નિશાન આજે પણ યથાવત્ છે.

લગભગ 350 વર્ષ પહેલાં ઉત્તર-પશ્ચિમ યુરોપમાં એક ભયંકર તોફાને તબાહી મચાવી હતી. વાવાઝોડાને કારણે નેધરલૅન્ડનું યૂટ્રેક્ટ શહેર સંપૂર્ણ રીતે નષ્ટ થઈ ગયું હતું.

ઘણી વખત કુદરતી આપદાઓ આવે છે. પરંતુ આ વાવાઝોડું આટલું બધું શક્તિશાળી કેમ હતું, તે વિશે આજે પણ સંશોધન ચાલી રહ્યાં છે.

તાજેતરમાં આ વાવાઝોડા વિશેની કેટલીક વાતો પ્રકાશમાં આવી છે, જે ચોંકાવનારી છે.

વર્ષ 1672 ડચ ઇતિહાસનું તબાહીનું વર્ષ

જૈન વૈન ગોયલની 'દ આઇસ સ્કેટર્સ'

સત્તરમી સદીમાં નૅધરલૅન્ડ પહેલાંથી જ કેટલાક પડકારો સામે ઝઝૂમી રહ્યું હતું. ફ્રેન્ચ અને અંગ્રેજી હકૂમતોએ કેટલાક ડચ ક્ષેત્રો કબજે કરી લીધાં હતાં.

વર્ષ 1672માં ફ્રાન્સ, ઇંગ્લૅન્ડ અને જર્મનીએ સંયુક્ત રીતે ડચ રિપબ્લિક નો ખાત્મો બોલાવી દીધો.

ડચ ઇતિહાસમાં આ વર્ષને તબાહીનું વર્ષ ગણવામાં આવે છે.

રોયલ નૅધરલૅન્ડ મિટિયોરોલૉજિકલ ઇન્સ્ટિટ્યૂટના પ્રોફેસર જેરાર્ડ શિરાયર અનુસાર ફ્રાન્સે ડચ ગણરાજ્યની તમામ સંપત્તિ પડાવી લીધી હતી.

નેધરલૅન્ડની બરબાદીના એ સમયમાં યૂટ્રેક્ટ શહેર પાસે આર્થિક ભંડોળ નહોતું. આથી કોઈ પણ કુદરતી આપદા સહન કરવા તે સક્ષમ નહોતું.

બે વર્ષ બાદ જ્યારે અહીં વાવાઝોડું આવ્યું તેના કારણે યૂટ્રેક્ટ શહેર તબાહ થઈ ગયું.

ખંડેરોમાં મળતાં હતાં સમલૈંગિક યુગલો

કેટલાક દાયકાઓ સુધી તૂટેલી ઇમારતોના કાટમાળ જેમના તેમ જ પડ્યા હતા. કેમ કે, કાટમાળ સાફ કરાવવા માટે પણ સરકાર પાસે પૈસા નહોતા.

મોટી મોટી ઇમારતો ખંડેર બની ગઈ હતી. કહેવાય છે કે, આ ખંડેરોમાં સમલૈંગિક યુગલો એકબીજાને મળતાં હતાં. આ સિલસિલો ઘણાં વર્ષો સુધી ચાલતો રહ્યો.

લગભગ 50 વર્ષો બાદ ખ્રિસ્તી પાદરીઓએ આ બાબત સામે આવાજ ઉઠાવ્યો હતો. ત્યાર બાદ ગુપ્ત રીતે મળતા આ સમલૈંગિક યુગલોને સજા મળવા લાગી હતી.

જોકે, મોટાભાગના લોકો આ વાતો પર વિશ્વાસ નથી કરતા પરંતુ એ સમયના દસ્તાવેજો આ વાત પર મહોર લગાવે છે.

બાળકોનાં માથા જેટલા મોટા કરા પડ્યા

યૂટ્રેક્ટમાં સેઇન્ટ માર્ટિન કૅથડ્રલ

1 ઑગસ્ટ 1674નો દિવસ હતો. દિવસની શરૂઆત ગરમ વાતાવરણથી થઈ હતી. દિવસ જેમ જેમ પસાર થઈ રહ્યો હતો, તેમ તેમ ઝડપી પવનો વાવાઝોડામાં ફેરવાઈ ગયા.

સાંજે છ વાગ્યે તોફાને રૌદ્ર સ્વરૂપ ધારણ કરી લીધું. તેને નજરે જોનારાઓએ પોતપોતાની રીતે...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

350 વર્ષ પહેલાં આવેલા એ વાવાઝોડાએ જાતીયતાનાં સમીકરણો બદલી નાખ્યાં.


સામગ્રી: દક્ષિણ ભારતના ઘણા વિસ્તારોમાં પૂરની પરિસ્થિતિ છે, જેમાં કર્ણાટકનો પણ સમાવેશ થાય છે.

કર્ણાટકના રાયચુર જિલ્લાના દેવદુર્ગ તાલુકામાં પણ પૂર આવ્યું છે. અહીં 12 વર્ષના વેંકટેશે એક ઍમ્બ્યુલન્સને રસ્તો ચીંધ્યો જેમાં બે મૃતદેહ અને અમુક દર્દીઓ હતા.

વાત એવી છે કે અન્ય લોકોની જેમ વેંકટેશ પણ પૂલ પર ઊભીને પાણીની આવકને જોઈ રહ્યા હતા.

પાણીની ભારે આવકને કારણે ડ્રાઇવરે ઍમ્બ્યુલન્સ પૂલ જ પર રોકી દીધી.

છાતી સુધી પાણી

વેંકટેશે બીબીસી સાથેની વાતચીતમાં જણાવ્યું, "ડ્રાઇવરને જળસ્તરનો અંદાજ નહોતો એટલે પાણીનું ઊંડાઈ માપવા હું પૂલ તરફ ભાગ્યો."

વેંકટેશ સરકારી શાળામાં છઠ્ઠા ધોરણમાં અભ્યાસ કરે છે.

તેણે કહ્યું, "હું જેમજેમ આગળ વધતો ગયો તેમતેમ પાણી પણ વધતું ગયું. એક વખતે તો મારી છાતી સુધી પાણી પહોંચી ગયું હતું."

"ઍમ્બ્લુયલન્સ મારી પાછળ આવી રહી હતી. હું પૂલ વિશે જાણું છું કારણ કે હું એના પરથી થઈને જ શાળાએ જઉં છું."

માતાની પ્રતિક્રિયા

વેંકટેશના મોટાભાઈ ભીમરાયા હિરેરાયાનાકુમ્પીએ કહ્યું, "જ્યારે તે ઘરે આવ્યો તો મા તેના પર ગુસ્સે થઈ હતી. પરંતુ સ્થાનિક ચેનલોમાં જ્યારે વેંકટેશના સમાચાર દેખાયા ત્યારે તે રાજી થઈ ગઈ."

વેંકટેશના આ કામથી ખુશ થઈને શ્રમવિભાગના સચિવ મણિવન્નને મહિલા અને બાળ વિકાસમંત્રાલયના નિદેશકને વેંકટેશને 'બહાદુરી-પુરસ્કાર' એનાયત કરવા વાત કરી.

આ સિવાય સાર્વજનિક નિર્દેશવિભાગે સ્વાતંત્ર્યદિન વેંકટેશનું સન્માન પણ કર્યું.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

કર્ણાટકના રાયચુર જિલ્લામાં રહેતા 12 વર્ષના વેંકટેશે એવું કામ કર્યું જે કરતા વયસ્કો પણ ગભરાતા હતા.


સામગ્રી: દક્ષિણ ભારતનાં તેલંગણામાં 700 વર્ષની ઉંમર ધરાવતા વડના એક વૃક્ષને બચાવવા માટે તેમને ખાસ પ્રકારની દવાના બોટલ ચડાવવામાં આવી રહ્યા છે.

આ બોટલ્સમાં એક વિશેશ જંતુનાશક છે, જે કીટકોને દૂર રાખવા માટે વપરાય છે. આ વૃક્ષ લગભગ ત્રણ એકર વિસ્તારમાં ફેલાયેલું છે અને એમ માનવામાં આવે છે કે, આ દુનિયાનું બીજા નંબરનું સૌથી મોટું વૃક્ષ છે.

ઉધઈથી બચાવવાની કોશિશ

આ વૃક્ષ એક લોકપ્રિય પ્રવાસન સ્થળ છે. આથી અધિકારીઓ તેને ઉધઈથી બચાવવાની કોશિશ કરી રહ્યા છે.

તેના મૂળીયાંને પણ પાઇપો સાથે બાંધી દેવાયાં છે, જેથી ઉધઈનો ફેલાવો અટકાવી શકાય.

શું તમે આ વાંચ્યું?

સરકારી અધિકારી પાંડુરંગા રાવે બીબીસીને જણાવ્યું, "અમે ડાળીઓની આજુબાજુ સિમેન્ટ પ્લેટ લગાવવા જેવી વ્યવસ્થા કરી છે, જેથી વૃક્ષને પડી જતું બચાવી શકાય."

તેમણે વધુમાં જણાવ્યું કે, વૃક્ષને ખાતર પણ આપવામાં આવે છે.

સ્થાનિક મીડિયાને એક અન્ય કર્મચારીએ કહ્યું, "અમે વિચાર્યું કે, વૃક્ષના રોગગ્રસ્ત વિસ્તારમાં પાણીમાં મેળવેલી જંતુનાશક દવા જો ટીંપે-ટીંપે આપવામાં આવે તો તેમાં આ ડ્રીપ મદદ કરી શકે છે."

ગયા ડિસેમ્બરમાં વહિવટીતંત્રના ધ્યાનમાં આવ્યું કે વડની ડાળીઓ તૂટી રહી હતી, જેને કારણે તેમણે આ વિસ્તારમાં પ્રવાસીઓને પ્રતિબંધિત કરવામાં આવ્યા.

વન વિભાગના અધિકારીઓએ સ્થાનિક મીડિયાને કહ્યું કે, વૃક્ષને ખૂબ જ ગંભીર પ્રમાણમાં ઉધઈ લાગી ગઈ છે.

તેમણે એમ પણ કહ્યું કે, અહીં આવતા પ્રવાસીઓ વૃક્ષની ડાળીઓનો હિંચકા તરીકે ઉપયોગ કરતા હોવાથી ડાળીઓ ઝૂકી ગઈ હતી.

ભારતમાં વડનું ઝાડ ઝડપથી વધવા અને પોતાનાં મજૂબત મૂળીયાં માટે જાણીતું છે. એ એટલી ઝડપથી વધે છે કે તેમની વડવાઈઓ ડાળીઓ પરથી નીચે પડે છે, જેથી વૃક્ષને વધારાનો ટેકો મળી જાય.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

કોઈ માણસ બીમાર પડે તો તેની સારવાર માટે ગ્લુકોઝ ઉપરાંત અન્ય દવાઓને બોટલમાં પ્રવાહી સ્વરૂપે શરીરમાં આપવામાં આવે છે. પરંતુ જો કોઈ વૃક્ષ બીમાર પડે તો? એને ક્યારેય બાટલા ચડાવ્યા હોવાનું તમે સાંભળ્યું છે?


સામગ્રી: દક્ષિણ ભારતનાં પર્યટન અને સૌથી ઊંચો શિક્ષણ દર ધરાવતા આ રાજ્યને પૂરમાં પ્રાથમિક સરકારી આંકડા મુજબ, રૂ. 19,000 કરોડથી વધારેનું નુકસાન થયું છે.

છેલ્લા એક સપ્તાહથી વધારે સમયથી એનડીઆરએફ (નેશનલ ડિઝાસ્ટર રિસ્પોન્સ ફોર્સ) , આર્મી, નેવી સાથે દેશના હજારો નાગરિકો કેરળના પૂરગ્રસ્તો માટે સહાય કરી રહ્યાં છે.

વિવિધ રાજ્યનાં લોકો પોતાની યથાશક્તિ પ્રમાણે, મુખ્ય મંત્રી રાહત ફંડમાં નાણાં પણ જમા કરાવી રહ્યા છે.

જોકે, કેરળ પૂરની આપદાની સાથે સાથે ફેક ન્યૂઝ સામે પણ લડી રહ્યું છે.

જુદી જુદી રીતે કેરળમાં ફેક ન્યૂઝ ફેલાવવાની શરૂઆત થઈ ચૂકી છે અને ઘણા લોકો તેને સાચા માની રહ્યા છે.

આર્મીના નામે ફરતો થયો વીડિયો

કેરળનાં પૂરમાં બચાવકાર્ય કરી રહેલી આર્મીના નામે જ એક ફેક વીડિયો વાઇરલ થયો છે, 2.30 સેકંડના આ વીડિયોમાં એક વ્યક્તિ આર્મીના ડ્રેસ છે.

ન્યૂઝ 18ના અહેવાલ મુજબ આ વીડિયો મલયાલમ ભાષામાં છે અને તે કેરળના મુખ્ય મંત્રીને પી. વિજયનને સંબોધીને પોસ્ટ કરાયો છે.

વીડિયોમાં તે શખ્સ કહે છે, "તમને આર્મી સાથે શું દુશ્મનાવટ છે? તમારા મંત્રી આર્મીને કેરળમાં આવવા દેવા માગતા નથી એટલે?"

"હજારો લોકો ચેન્નગન્નુરમાં ફસાયા છે અને સરકાર આર્મીને તેનું કામ કરવા દેતી નથી. અમે તમારા રાજ્ય પર કબ્જો નહીં કરી લઈએ."

ન્યૂઝ 18ના અહેવાલમાં દાવો કરવામાં આવ્યો છે કે આ વીડિયો સૌ પ્રથમ ભારતીય મહિલા મોર્ચા થાલાસ્સેરી કૉન્સ્ટિટ્યુન્સી નામના ફેસબુક પેજ પર શેર કરાયો હતો. જોત જોતામાં તે વાઇરલ થઈ ગયો.

જે બાદ આર્મીએ તેની સામે ટ્વીટ કરીને આ વીડિયોને ફેક હોવાનું જણાવાયું.

આર્મીએ તેનાં ટ્વીટમાં લખ્યું છે કે આર્મીના કપડાં પહેરીને બેઠેલો આ શખ્સ રાહત અને બચાવ કામગીરી અંગે ખોટી માહિતી ફેલાવી રહ્યો છે.

ઉપરાંત આર્મીએ આ ખોટા સમાચાર રિપોર્ટ કરવા માટે એક વૉટ્સ ઍપ નંબર પણ આપ્યો છે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

'આ પૈસાદાર લોકો છે, દાન ના કરો'

આ દરમિયાન એક ઓડિયો પણ વાઇરલ થયો છે. ઓડિયોમાં બોલનાર શખ્સ પોતે સુરેશ કોચાટ્ટિલ હોવાનો દાવો કરે છે.

તેમની ફેસબુક પ્રોફાઇલ પરથી તેઓ ભારતીય જનતા પક્ષ સાથે સંકળાયેલા હોવાનું જાણવા મળે છે.

આ ઓડિયો ક્લિપ વૉટ્સ ઍપ પર ફરી રહી છે, કેરળ સહિત અન્ય રાજ્યોમાં પણ આ ક્લિપ ફરી રહી છે.

તેમાં એક શખ્સ એવું કહી રહ્યો છે કે પૂરમાં જે લોકો ભોગ બન્યા છે તે તમામ પૈસાદાર છે. તેમને મદદ માટે કોઈ ચીજવસ્તુઓની જરૂર નથી.

ઉપરાંત આ ઓડિયોમાં મુખ્ય મંત્રી આપદા...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

કેરળમાં સદીના સૌથી ભયાનક પૂરમાં લગભગ 350થી વધારે લોકોનાં મૃત્યુ થયાં છે અને 3.5 લાખથી વધારે લોકો બેઘર બન્યાં છે.


સામગ્રી: દક્ષિણ ભારતનું આ રાજ્ય છેલ્લી એક સદીના સૌથી ભયાનક પૂરનો સામનો કરી રહ્યું છે.

શુક્રવારે પૂર્વ વડા પ્રધાન અટલ બિહારી વાજપેયીના અંતિમ સંસ્કાર બાદ મોદી કેરળ જવા રવાના થયા હતા, તેઓ શનિવારે સવારે ત્યાંના મુખ્ય પ્રધાન તથા ઉચ્ચ અધિકારીઓ સાથે બેઠક કરશે.

પૂરની પરિસ્થિતિ એટલી ગંભીર બની છે કે લગભગ 2,23,139 લોકો ઘરવિહોણાં બની ગયાં છે.

સરકારનું કહેવું છે કે મોટાભાગના લોકોનાં મોત ભારે વરસાદના કારણે થયેલાં ભૂસ્ખલનથી થયાં છે.

હવામાન વિભાગે હજી પણ વરસાદ પડવાની આગાહી કરી છે અને કોચ્ચીનું મુખ્ય ઍરપૉર્ટ પણ બંધ કરી દેવામાં આવ્યું છે. જે લગભગ 26 ઑગસ્ટ સુધી બંધ રહેશે.

રાજ્ય સરકાર દ્વારા 1500થી વધુ રાહત છાવણીઓ ઊભી કરવામાં આવી છે.

એનડીઆરએફ સક્રિય

શુક્રવારે સતત નવમા દિવસે એનડીઆરએફે રાહત અને બચાવકાર્ય ચાલુ રાખ્યું હતું.

સતત વરસાદ, ભૂસ્ખલન તથા વધુ વરસાદની આગાહીને પગલે ગુજરાતના વડોદરા, ઉત્તર પ્રદેશના ગાઝિયાબાદ, પંજાબના ભટિંડા, બિહારના પટણા, પશ્ચિમ બંગાળના નાદિયા અને ઓડિશાના મુંદાલીથી એનડીઆરએફની વધુ 33 ટીમ હવાઈ માર્ગે કેરળ ઉતારવામાં આવી છે.

એનડીઆરએફના ડાયરેક્ટર જનરલ કેરળના રાહત અને બચાવકાર્ય પર નજર રાખી રહ્યાં છે, સંગઠન દ્વારા સ્થિતિની સમીક્ષા કરવા માટે કંટ્રોલ રૂમ ઊભો કરવામાં આવ્યો છે. જે અન્ય સંસ્થાઓની સાથે સંકલનનું કામ પણ કરે છે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

બચાવદળના સેંકડો કાર્યકર્તાઓ પૂરમાં ફસાયેલા લોકોને બચાવી રહ્યા છે. ઉપરાંત અનેક જગ્યાએ મદદ પહોંચાડી રહ્યા છે.

સરકારે લોકોને વિનંતી કરી છે કે સ્થળાંતર કરવાના કૉલની અવગણના કરવામાં ના આવે. સ્થળાંતર કરાયેલાં હજારો લોકો સુધી ભોજનસામગ્રી પહોંચાડવામાં આવી રહી છે.

કેરળના મુખ્ય મંત્રી પિનારાઈ વિજયને પત્રકારોને કહ્યું, "અમે એવી સ્થિતિનો સામનો કરી રહ્યા છીએ જે કેરળના ઇતિહાસમાં ક્યારેય જોવા મળી નથી."

"લગભગ રાજ્યના તમામ ડૅમના દરવાજા ખોલી નાખવામાં આવ્યા છે. મોટાભાગના અમાર વૉટર ટ્રીટમેન્ટ પ્લાન્ટ્સ પર પાણી ફરી વળ્યું છે. તેમની મોટરો ડૅમેજ થઈ ગઈ છે."

તેમણે કહ્યું કે તામિલનાડુ દ્વારા છોડવામાં આવેલા પાણીના કારણે રાજ્યની સ્થિતિ વધારે ગંભીર બની છે.

કેરળમાં લગભગ 41 મોટી નદીઓ છે જે અરબી સમુદ્રમાં ભળે છે.

કેરળની આર્થિક રાજધાની ગણાતું કોચી શહેર પણ પાણીમાં ગરકાવ છે. રાજ્યમાં અનેક જગ્યાએ ટ્રેન વ્યવહાર ખોરવાઈ ગયો છે તો વાહનવ્યવહારને પણ માઠી અસર પહોંચી છે.

કેરળના 14 જિલ્લાઓ કે જ્યાં...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

કેરળમાં ભારે વરસાદને કારણે આવેલા ભયાનક પૂરમાં લગભગ 324 લોકોનાં મોત થયાં છે. કેરળના મુખ્ય પ્રધાનના કાર્યાલયના સત્તાવાર ટ્વિટર હેન્ડલ પરથી આ અંગે માહિતી આપવામાં આવી હતી.


સામગ્રી: દક્ષિણ ભારતીય રાજ્ય કેરળમાં આ ચાર બહેનો અને તેમનો ભાઈ એક જ દિવસે જન્મ્યાં હતાં. એ કારણસર તેમનો પરિવાર સ્થાનિક મીડિયામાં હંમેશાં ચર્ચાનું કેન્દ્ર બની રહ્યો હતો.

ઉત્તરા, ઉત્તરજા, ઉત્તારા, ઉત્તામા અને તેમના ભાઈ ઉત્તરાજનનો જન્મ 18 નવેમ્બર, 1995ના રોજ થયો હતો.

હવે ચારેય બહેનો આગલા વર્ષની 26 એપ્રિલે એકસાથે પરણવાની યોજના બનાવી રહી છે.

ઉત્તરાએ બીબીસીને કહ્યું હતું, "અમારા ઘરે હવે થતી મોટા ભાગની વાતચીત અમારાં લગ્નની યોજના સંબંધી જ હોય છે. લગ્ન માટે અમારે સિલ્કની સાડીઓ ખરીદવાની છે. અમે એક જ રંગ અને સમાન ડિઝાઈનનાં વસ્ત્રો ખરીદશું."

ઉત્તરા પત્રકાર છે અને તેના ભાવિ પતિ પણ રિપોર્ટર છે.

લગ્નમાં બધું એકસરખું કરવાની ઇચ્છા

તેમનાં લગ્ન સંપૂર્ણપણ રીતરિવાજ અને પરંપરાગત રીતે કરવામાં આવશે.

અહીં યુવા લોકો સામાન્ય રીતે પોતાના જીવનસાથીની પસંદગી કરતા નથી, પણ તેમના પરિવારજનો લગ્ન નક્કી કરતાં હોય છે. આ ચારેયનાં લગ્ન પણ અરેન્જન્ડ મૅરેજ છે.

માતા રેમાદેવીએ તેમની ચારેય પુત્રીઓ માટે યોગ્ય યુવકો પસંદ કરવા એક મેટ્રોમોનિયલ વેબસાઈટની મદદ લીધી હતી.

આ પ્રકારનાં લગ્નો સામાન્ય રીતે સમાન આર્થિક-શૈક્ષણિક પશ્ચાદભૂવાળા અને એક જ જ્ઞાતિના લોકો વચ્ચે થતાં હોય છે.

જ્યોતિષીઓ દ્વારા યુવક અને યુવતીઓની જન્મકુંડળી મેળવવામાં આવે છે અને યુવક-યુવતી એકમેકને લાયક છે કે નહીં એ તેઓ તેમના પરિવારજનોને જણાવે છે.

જોકે, તેનો અર્થ એ નથી કે લગ્ન બળજબરીથી કરાવવામાં આવે છે. યુવક અને યુવતીને તેમની ઈચ્છા અને પસંદગી વ્યક્ત કરવાની તક આપવામાં આવે છે.

ચારેય બહેનોની સગાઈ આ વર્ષે સપ્ટેમ્બરમાં કરવામાં આવી હતી, પણ ચારમાંથી ત્રણ બહેનોના ભાવિ ભરથાર, તેઓ મધ્ય-પૂર્વમાં નોકરી કરતા હોવાથી સગાઈમાં આવી શક્યા ન હતા.

જીવનસાથીની પસંદગી પણ જોડે

પોતાની ચારેય બહેનો સાથે ઉત્તરાજન

ચારેય બહેનોએ જીવનના ચડાવ-ઉતારને એકસાથે જોયા છે. ક્યારેક તેમણે એકમેકની સાથે મુકાબલો પણ કર્યો હતો અને એ કારણે પોતપોતાનું વ્યક્તિત્વ નિખાર્યું હતું.

ઉત્તરજા ભણવામાં હંમેશાં અવ્વલ રહી છે અને ઉત્તમાને સંગીતમાં રસ પડતાં તેણે વાયોલિન શીખવાનું શરૂ કર્યું હતું, જ્યારે તેમના ભાઈ ઉત્તરાજનને તબલાં શીખવામાં રસ પડ્યો હતો.

ઉત્તરાએ ફૅશન ડિઝાઈનિંગનો અભ્યાસ પણ કર્યો છે. ઉત્તરાજા અને ઉત્તામા એનેસ્થેશિયા ટેકનિશિયન બની ગઈ છે.

ચારેય બહેનોએ એક વર્ષ પહેલાં પોતાના જીવનસાથીની પસંદગીની શરૂઆત કરી હતી. સૌથી પહેલાં ઉત્તરજાએ...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

આ ચાર બહેનો એક જ દિવસે જન્મી, એક જ છત નીચે સાથે ઉછરી, તેમણે એકસમાન ભોજન કર્યું અને એકસમાન કપડાં પહેર્યાં. એટલું જ નહીં, 15 વર્ષની વય સુધી આ બહેનો સ્કૂલમાં પણ એકસાથે જ બેસતી હતી અને હવે એ ચારેય એક જ દિવસે લગ્ન કરવાની છે.


સામગ્રી: દક્ષિણ મુંબઈમાં આવેલા યહૂદી ધર્મના આસ્થાના કેન્દ્ર સમા 'છાબડ હાઉસ'માં તેના માતાપિતા ગબી અને રિવકી હલ્ત્ઝબર્ગને આતંકીઓએ મારી નાખ્યાં હતાં. એ વખતે મોશે માત્રે બે વર્ષનો જ હતો. સદભાગ્યે તે આ આતંકવાદી હુમલામાં બચી ગયો હતો. આજે પણ તેના બેડ પર માતાપિતાની તસવીર લગાડેલી પડી છે. એ ફોટોમાં મોશેના માતાપિતા સુંદર દેખાઈ રહ્યાં છે. યુવાન દેખાઈ રહ્યાં છે.

ઉતરાણે ઊંધિયું ખાવ છો, પણ આ વાત ખબર છે?

તેમના દાદા રબ્બી રોઝેનબર્ગ કહે છે, "મોશે દરરોજ સૂતા પહેલા એ તસવીર જોઈ માતાપિતાને યાદ કરે છે."

મોશે તેના માતાપિતાને ખૂબ જ યાદ કરે છે. તેઓ કઈ રીતે મૃત્યુ પામ્યાં હતા એ પણ મોશે હવે જાણે છે. મોશે દાદા-દાદી અને ભારતીય નૅની સેન્ડ્રાને ખૂબ પ્રેમ કરે છે. સેન્ડ્રાએ જ મુંબઈના હુમલા વખતે મોશેનો જીવ બચાવ્યો હતો.

માતાપિતાના મૃત્યુ પછી સેન્ડ્રાએ જ તેમની સંભાળ લીધી હતી.

માતાપિતાને ગુમાવ્યા બાદ મોશે આ અઠવાડિયે પ્રથમ વખતે મુંબઈ જશે. તેના દાદા અનુસાર આ મુલાકાત મોશે માટે એક ભાવનાત્મક પ્રવાસ બની રહેશે. આ છોકારને રબ્બી રોસેનબર્ગ પ્રેમથી 'મોશે બોય' કહીને બોલાવે છે. મોશેના ભારત પ્રવાસને લઈને તેઓ ભારે ઉત્સાહિત છે. તેમણે એવું પણ કહ્યું છે, "મોશે બૉય 'છાબડ હાઉસ' અને ભારત વિશે જાણકારી લેવા હંમેશા ઉત્સાહિત રહ્યો છે."

જ્યારે અમે તેના ઘરે ગયા ત્યારે તે સ્કૂલમાં હતો. તેના દાદાએ મને કહ્યું કે, મોશેને તેઓ મીડિયાથી દૂર રાખે છે.

પરિવારના માનસશાસ્ત્રીએ તેમને આવું કરવાની સલાહ આપી છે.

અમે તેને મળી તો ના શક્યા પરંતુ તેના દાદાએ અમને તેનો રૂમ, પુસ્તકો અને તસવીરો બતાવી.  તેના દાદાએ એવું પણ કહ્યું કે મોશે 'સારો વિદ્યાર્થી' છે.

તેના રૂમના ટેબલ પર પૃથ્વીના બે ગોળા પડ્યા હતા. તેના દાદાએ કહ્યું, "મોશે બૉય ભૂગોળ અને ગણિતના વિષયમાં હોંશિયાર છે."

મોશે દાદા-દાદી અને સેન્ડ્રા સાથે ભારત આવ્યો છે.

ઇઝરાયલી વડાપ્રધાન બેન્જામિન નેતન્યાહુ 14 જાન્યુઆરીથી ભારતની સત્તાવાર મુલાકાત પર છે.  મોશે વડાપ્રધાન બેન્જામિન નેતન્યાહુના પ્રતિનિધિમંડળ સાથે ભારત આવ્યો છે.

યહૂદી કેન્દ્રમાં તે ઇઝરાયલી વડાપ્રધાન સાથે થોડો સમય વિતાવશે. ભારતના વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી ગત વર્ષે ઇઝરાયલના પ્રવાસે ગયા હતા. જ્યાં તેમણે મોશને ભારત આવવા આમંત્રણ આપ્યું હતું.

મોશે મોદીના આમંત્રણ પર જ ભારત આવ્યો છે.

મુંબઈ હુમલાની ઘટનાને યાદ કરતા મોશેના દાદા કહે છે, "જ્યારે અમે તેને અહીં લાવ્યા ત્યારે તે દિવસ અને રાત...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

મોશે હૉલ્ત્ઝબર્ગ 11 વર્ષનો છે. આત્મવિશ્વાસથી ભરપૂર છે. દાદા-દાદીનાં ઘરે ઉછર્યો છે. સુરક્ષિત વાતાવરણમાં મોટો થયો છે. મુંબઇ પર 2008માં થયેલા આતંકવાદી હુમલામાં તે અનાથ થઈ ગયો હતો.


સામગ્રી: દક્ષિણ-પશ્ચિમ પેરુમાં હરિયાળીથી હર્યોભર્યો મનુ નેશનલ પાર્ક આવેલો છે, જ્યાં એન્ડિયન અને એમેઝોનનાં જંગલો મળે છે. જૈવ વૈવિધ્યતા ધરાવતો પૃથ્વીનો એવો વિસ્તાર, જે 15 લાખ હેક્ટરમાં ફેલાયેલો છે.

યુનેસ્કોએ અંકિત કર્યું છે તે પ્રમાણે પ્રકૃતિ ત્યાં ઝાકળમાં લપેટાયેલી છે, વેલીઓની ફેલાયેલી જાળ અને મોટા ભાગના આ વિસ્તાર સુધી માનવજાત પહોંચી જ નથી.

જો ગાઢ વર્ષાવનોમાં જવાનો કોઈ રસ્તો તમે શોધી કાઢો, ઉછાળા મારતી નદીઓ પાર કરી અને ચિત્તા-દીપડાઓથી બચીને આગળ જઈ શકો, તો કદાચ તમને છેલ્લાં જૂજ બચેલાં 'સિંચોના ઓફસિનાલિસ'નાં વૃક્ષો જોવાં મળી જાય.

જાણકાર ના હોય તેઓ કદાચ પાતળાં થડવાળાં, 15 મિટર લાંબાં એ વૃક્ષોને અન્ય વૃક્ષોની વચ્ચે ઓળખી ન શકે.

પરંતુ એન્ડિયનની તળેટીમાં ઉગતાં આ વૃક્ષે અનેક  દંતકથાઓને જન્મ આપ્યો છે તથા સદીઓ સુધી માનવજાતને પ્રેરણા આપી છે.

નેટાલી કેનાલસ પેરુવિયન એમેઝોનિયન પ્રદેશના માદ્રે દિ દિયોસમાં મોટાં થયાં છે.

તેઓ કહે છે કે "આ કદાચ જાણીતું વૃક્ષ ના હોય, પરંતુ એમાંથી નીકળેલા અર્કની મદદથી માનવ ઇતિહાસમાં લાખો લોકોનાં જીવ બચ્યા છે."

આજે તેઓ કેનાલસ નેશનલ મ્યુઝિયમ ઑફ ડેન્માર્કમાં જૈવવૈજ્ઞાનિક છે અને સિંચોનાના આનુવાંશિક ઇતિહાસ અંગે સંશોધન કરી રહ્યાં છે.

તેઓ સમજાવે છે કે આ વૃક્ષની છાલના અર્કે દુનિયાને એક દવા આપી. દુનિયાની સૌપ્રથમ મલેરિયા મટાડતી દવા.

દુનિયાએ આ દવાની શોધને વધાવી લીધી. ઉત્સાહ અને સેંકડો વર્ષોની શંકા સાથે હાલમાં આ વૃક્ષનાં મેડિકલ સંસાધનો વધુ એક વખત વૈશ્વિક ચર્ચાનો મુદ્દો બન્યાં છે.

મલેરિયાની દવા - ક્વિનાઇનના કૃત્રિમ સ્વરૂપ જેવાં કે ક્લૉરોક્વિન અને હાઇડ્રૉક્સિક્લૉરોક્વિન વિશે દલીલો અને વિવાદો ચાલી રહ્યા છે કે તેનાથી નોવેલ કોરોના વાઇરસનો ઇલાજ શક્ય છે.

સદીઓથી એક મચ્છરજન્ય પરોપજીવી રોગ ગણાતા મલેરિયાને કારણે વિશ્વભરમાં લોકો બીમાર થયા છે. આ રોગને કારણે રોમન સામ્રાજ્યનો વિનાશ થયો હતો. વીસમી સદીમાં 15થી 30 કરોડ લોકો મૃત્યુ પામ્યાં હતાં. વિશ્વ સ્વાસ્થ્ય સંગઠનના અહેવાલ પ્રમાણે, વિશ્વની લગભગ અડધી વસતી હજુ પણ એવા વિસ્તારોમાં રહે છે, જ્યાં આ રોગનું સંક્રમણ ફેલાય છે.

મધ્યયુગીન સમયમાં 'મેલ અરિયા' (ઇટાલીમાં 'ખરાબ હવા')ને હવાથી ફેલાતો રોગ માનવામાં આવતો. જેના માટે લોહી વહેવાથી લઈને, શરીરનું અંગ કાપવા કે ખોપરીમાં છીદ્ર કરવા જેવા ઉપાયો અજમાવવામાં આવતા.

પરંતુ 17મી સદીમાં સૌપ્રથમ વાર કથિત રીતે ગાઢ એન્ડિયસમાં તેનો ઉપચાર...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

એન્ડિયનનાં ગાઢ વર્ષાવનોમાં લુપ્ત થવાને આરે આવેલા એક વૃક્ષની છાલે મલેરિયાનો ઇલાજ કર્યો હતો અને બ્રિટિશ સામ્રાજ્યને શક્તિશાળી બનાવ્યું હતું. આજે કોરોનાકાળમાં તેના અન્ય પ્રકારો વૈશ્વિક ચર્ચાનો મુદ્દો છે.


સામગ્રી: દક્ષિણપંથી વલણ ધરાવતા કેટલાંક સોશિયલ પેજ પર એનો ખૂબ પ્રચાર કરવામાં આવ્યો હતો. કેટલાક પેજમાં એવો દાવો કરવામાં આવ્યો કે લાખોની સંખ્યામાં લોકો અયોધ્યા પહોંચ્યાં હતાં.

કાર્યક્રમના એક દિવસ બાદ સોશિયલ મીડિયા પર અયોધ્યા સાથે જોડાયેલી તસવીરો સર્ક્યુલેટ થવા લાગી હતી.

કેટલીક સોશિયલ મીડિયા પોસ્ટમાં એવો દાવો કરવામાં આવ્યો કે ધર્મસભા દરમિયાન આખું અયોધ્યા કેસરિયા રંગમાં રંગાયેલું જોવા મળ્યું હતું.

અમે કરેલી તપાસમાં એ જાણવા મળ્યું કે આ તસવીરોમાંથી ઘણી fake એટલે કે બનાવટી છે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

અયોધ્યામાં ધર્મસભા દરમિયાન ચાંપતો સુરક્ષા બંદોબસ્ત ગોઠવાયો હતો

ઉપરની તસવીરને શેર કરતાં ધર્મસભાને જનતાનું ભારે સમર્થન મળ્યું હોવાનું કહેવામાં આવી રહ્યું છે, પણ વાસ્તવિકતા એ છે કે આ તસવીર અયોધ્યાની નથી પણ મરાઠા ક્રાંતિ મોર્ચાની છે.

ઉપરની તસવીર ઑગસ્ટ 2017માં મરાઠા આંદોલન દરમિયાન લેવામાં આવી હતી.

જેમાં હજારો મરાઠા લોકોએ અનામત અને સામાજિક ન્યાયની માગ સાથે ભાયખલા ચિડિયાઘરથી લઈને આઝાદ મેદાન સુધી રૅલી કાઢી હતી.

સરકાર સાથે વાતચીત કર્યા બાદ મરાઠાઓએ આંદોલનને સમાપ્ત કરી દીધું હતું.

કન્નડ ભાષાના બૅનર-પોસ્ટર

એક અન્ય તસવીર કર્ણાટકની છે, જેને અયોધ્યાની ગણાવવામાં આવી રહી છે. એ દલીલ કરવામાં આવી રહી છે કે ધર્મસભાથી પહેલાં અયોધ્યા તરફ ભારે લોકોની ભીડ જઈ રહી છે.

તસવીરમાં કન્નડ ભાષાના બૅનર-પોસ્ટર સ્પષ્ટ નજરે ચઢી રહ્યા છે. આને બજરંગદળના એક આયોજન દરમિયાન લેવામાં આવી હતી.

હિંદુ વિવાદિત સ્થળને ભગવાન રામની જન્મભૂમિ ગણે છે, તો વળી મુસલમાનોનું કહેવું છે કે તેઓ ત્યાં પેઢીઓથી ઇબાદત કરતાં આવ્યાં છે.

વર્ષ 1992માં જ્યારે હિંદુઓની એક ભીડે બાબરી મસ્જિદને તોડી પાડી, ત્યારે હિંદુ-મુસ્લિમ વચ્ચે ખૂબ તણાવ પેદા થઈ ગયો હતો.

ત્યારબાદ સાંપ્રદાયિક હુલ્લડોમાં દેશમાં લગભગ બે હજાર લોકોનાં મૃત્યુ થયાં હતાં.

સમયાંતરે ઘણા સંગઠનો અને હિંદુવાદી રાજનૈતિક પક્ષો અહીંયા રામ મંદિર બનાવવાની માંગણી કરતા આવ્યા છે.

હાલ મુદ્દો સુપ્રીમ કોર્ટમાં છે અને આવનારી ચૂંટણીઓને જોતાં ઘણા નેતા રામ મંદિર બનાવવા માટે ખાસ કાયદો ઘડવાની માગ કરી રહ્યા છે.

(આ અહેવાલ ફેક ન્યૂઝ સામે હાથ ધરવામાં આવેલા પ્રોજેક્ટ 'એકતા ન્યૂઝરૂમ'ના ભાગરૂપ છે.)

જો તમને કોઈ શંકાસ્પદ અહેવાલ, વીડિયો, તસવીર કે દાવા મળ્યા હોય અને તમે એની સત્યતા ચકાસવા ઇચ્છતા હો તો તેને 'એકતા ન્યૂઝરૂમ'ના નંબર +91 89290 23625 પર...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

રામ મંદિર બનાવવાના મુદ્દે રવિવારે અયોધ્યામાં ધર્મસભા બોલવવામાં આવી હતી, જેમાં દેશભરમાંથી હજારોની સંખ્યામાં હિંદુ, દક્ષિણપંથી કાર્યકર્તાઓ અને સાધુ-સંતો પહોંચ્યાં હતાં.


સામગ્રી: દક્ષિણપંથી વલણ ધરાવતા સેંકડો ફેસબુક અને ટ્વિટર યૂઝરોએ આ દાવા સાથે કેટલીક તસવીરો અને વીડિયો પોસ્ટ કર્યાં છે, જેમાં પીએમ મોદીને 'અવતારપુરુષ' દર્શાવાયા છે.

અમને જાણવા મળ્યું કે વોટ્સઍપ પર પણ આ સંદેશને શૅર કરવામાં આવી રહ્યો છે.

બીબીસીના ઘણા વાચકોએ વોટ્સઍપના માધ્યમથી આ સંદેશ અમને મોકલ્યો છે અને તેની ખરાઈ જાણવાની ઇચ્છા વ્યક્ત કરી છે.

એ સાચી વાત છે કે નવી દિલ્હીસ્થિત 'રાષ્ટ્રીય આધુનિક કલા સંગ્રહાલય'માં છેલ્લા એક વર્ષમાં વડા પ્રધાન મોદીને મળેલી 2772 ભેટનું પ્રદર્શન યોજાયું હતું અને ઇન્ટરનેટના માધ્યમથી તેની હરાજી થઈ રહી છે.

કેન્દ્રીય સાંસ્કૃતિકમંત્રી પ્રહલાદસિંહ પટેલે 14 સપ્ટેમ્બર, 2019માં આ પ્રદર્શનનું ઉદઘાટન કર્યું હતું અને કહ્યું હતું, "ઉપહારોમાં પેઇન્ટિંગ્સ, સ્મૃતિચિહ્ન, મૂર્તિઓ, શાલ, પાઘડી, જૅકેટ અને પારંપરિક સંગીત વાદ્યયંત્ર સામેલ છે, જેની કિંમત 200 રૂપિયાથી લઈને અઢી લાખ રૂપિયા સુધી નક્કી કરાઈ છે. સરકારી વેબસાઇટ pmmementos.gov.inના માધ્યમથી લોકો આ ઉપહારોની બોલી લગાવી શકે છે."

પરંતુ સોશિયલ મીડિયામાં ચાલી રહેલી 'પીએમ મોદીને મળેલા 500 રૂપિયાના ગમછાની 11 કરોડ રૂપિયાની હરાજી'ની ચર્ચાને કેન્દ્રીય સંસ્કૃતિ મંત્રાલયે ખોટી ગણાવી છે.

સંસ્કૃતિ મંત્રાલય અનુસાર 3 ઑક્ટોબર, 2019 સુધી ચાલનારા ઉપહારોની હરાજીમાં હજુ સુધી એક પણ ઉપહાર 11 કરોડ રૂપિયામાં વેચાયો નથી.

પીએમ રાહતકોષમાં દાનનું સત્ય

પ્રેસ ઇન્ફર્મેશન બ્યૂરોના ડીજી અરવિંદ જૈને લિલામીની આ યોજનાના નિયમોનો હવાલો આપતાં બીબીસીને કહ્યું,

"ભારતના સાંસ્કૃતિક મંત્રાલય હેઠળ આવતું રાષ્ટ્રીય આધુનિક કલા સંગ્રહાલય વડા પ્રધાનને મળેલા ચૂંટેલા ઉપહારોનું ઑનલાઇન હરાજીનું આયોજન કરે છે."

"માત્ર ભારતીય નાગરિક આ હરાજીમાં ભાગ લઈ શકે છે અને હરાજી અંતર્ગત વેચાયેલો કોઈ પણ ઉપહાર સંગ્રહાલય દ્વારા માત્ર ભારતમાં જ ડિલિવર થઈ શકે છે."

તેમણે કહ્યું, "નિયમો પ્રમાણે ઉપહારોની હરાજીથી જે પણ ફંડ જમા થાય છે તેનો ગંગા નદીની સફાઈ માટે ભારત સરકાર દ્વારા બનાવાયેલા 'નમામિ ગંગે પ્રોગ્રામ'માં ઉપયોગ થશે."

હરાજીથી મળેલી ધનરાશિને વડા પ્રધાન રાહતકોષમાં દાન કરવાની અફવા પર અરવિંદ જૈને કહ્યું, "પીએમને મળેલી ભેટની હરાજીથી આવનારા પૈસા કોઈ અન્ય પ્રોગ્રામમાં આપી શકાતા નથી."

"સાત મહિના અગાઉ જે હરાજી થઈ હતી, તેમાંથી મળેલી ધનરાશિ પણ 'નમામિ ગંગે પ્રોગ્રામ' માટે આપી દેવાઈ હતી."

કેન્દ્રીય સાંસ્કૃતિક મંત્રાલય અનુસાર 27...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીના ઉપહારોની હરાજી અંગે સોશિયલ મીડિયામાં દાવો કરાઈ રહ્યો છે કે 'પીએમ મોદીને મળેલો 500 રૂપિયાનો ગમછો (શરીર લૂછવાનું કપડું) 11 કરોડ રૂપિયામાં લિલામ થયો છે અને લિલામીથી મળનારા પૈસા વડા પ્રધાન રાહતકોષમાં દાન કરી દેવાયા છે.'


સામગ્રી: દક્ષિણપંથી વલણ ધરાવતાં ફેસબુક ગ્રૂપ્સમાં અને શૅરચેટ પર આ સ્ક્રીનશૉટને સેંકડો વખત શૅર કરવામાં આવી રહ્યો છે.

આ વાઇરલ સ્ક્રીનશૉટમાં એનસીપી નેતા શરદ પવારના વિકિપીડિયા પૅજનું વિવરણ જોવા મળે છે.

તેમાં લખ્યું છે, "શરદ ગોવિંદરાવ પવાર ભારતીય રાજકારણમાં સૌથી ભ્રષ્ટ નેતા છે. તેમણે કૉંગ્રેસ પાર્ટીથી અલગ થયા બાદ વર્ષ 1999માં એનસીપીનું ગઠન કર્યું હતું."

વિકિપીડિયા એક એવું ઇન્ટરનેટ પ્લૅટફૉર્મ છે કે જ્યાં ચર્ચિત લોકો, પ્રસિદ્ધ સ્થળો, દેશો અને મોટા મુદ્દાઓ સાથે જોડાયેલા બ્લૉગ ઉપલબ્ધ છે.

પરંતુ વિકિપીડિયા પર ફેસબુક અને ટ્વિટરની જેમ અકાઉન્ટ બનાવી શકાય છે અને જે લોકોનું અકાઉન્ટ વિકિપીડિયા પર છે તેઓ આ પ્લૅટફૉર્મનો ઉપયોગ કરીને ઉપલબ્ધ માહિતીને એડિટ કરી શકે છે.

ઇન્ટરનેટ આર્કાઇવ જોઈને અમે માહિતી મેળવી કે 26 માર્ચના રોજ શરદ પવારના વિકિપીડિયા પૅજ પર આ વાત લખેલી જોવા મળી રહી હતી કે તેઓ સૌથી ભ્રષ્ટ નેતા છે.

જોકે, તેમના પૅજને હવે દુરસ્ત કરી લેવામાં આવ્યું છે.

પરંતુ આ ક્યારે થયું અને શરદ પવારના વિકિપીડિયા પૅજમાં કેટલા ફેરફાર કરવામાં આવ્યા? તેની પણ અમે તપાસ કરી.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

ક્યારે શું થયું?

26 માર્ચના રોજ વહેલી સવારે 'OSZP' નામના વિકિપીડિયા યૂઝરે શરદ પવારના ઇન્ટ્રોમાં જોડ્યું કે તેઓ સૌથી લોકપ્રિય નેતા છે.

પરંતુ 'Larry Hocket' નામના કોઈ અન્ય યૂઝરે થોડા જ કલાકોમાં તેને શરદ પવારના વિકિપીડિયા પૅજ પરથી હટાવી દીધું.

પછી આશરે 8 કલાકે 'Vivek140798' નામના યૂઝરે લખ્યું કે શરદ પવાર સૌથી હુનરમંદ નેતાઓમાંથી એક છે, જેને થોડી વાર પછી હટાવી દેવામાં આવ્યું.

પરંતુ થોડીવાર પછી આ જ યૂઝરે શરદ પવારના પૅજ તેમની સાથે જોડાયેલા વિવાદનો સંદર્ભ સ્પષ્ટ કરી દીધો. હાલ શરદ પવારનું પૅજ જેવું હતું તેવું જ જોઈ શકાય છે.

વિકિપીડિયાના એડિટ આર્કાઇવ પૅજથી જાણવા મળે છે કે 26 માર્ચના રોજ આ બે પ્રયાસ કરવામાં આવ્યા હતા અને વિકિપીડિયા પર એનસીપી નેતાની સારી ઇમેજ બતાવવાનો એક પ્રયાસ કરવામાં આવ્યો હતો.

પરંતુ આશરે 10 કલાકે તેમની પાર્ટીનું નામ કોઈ યૂઝરે 'નેશનલિસ્ટ કૉંગ્રેસ પાર્ટી'થી બદલીને 'નેશનલિસ્ટ કરપ્ટ પાર્ટી' કરી નાખ્યું.

તેનાં એક કલાક બાદ તેમના વિવરણમાં 'સૌથી ભ્રષ્ટ' નેતા પણ જોડી દેવાયું. આ એ જ જગ્યાએ જોડવામાં આવ્યું જ્યાં પહેલાં 'OSZP' નામના યૂઝરે શરદ પવાર માટે સૌથી લોકપ્રિય નેતા લખ્યું હતું.

આ કેવી રીતે થયું?

ઇન્ટરનેટ વાપરતા લોકો માટે વિકિપીડિયા સૂચના...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

નેશનલિસ્ટ કૉંગ્રેસ પાર્ટી (એનસીપી)ના અધ્યક્ષ શરદ પવાર સાથે જોડાયેલો એક ભ્રામક સ્ક્રીનશૉટ સોશિયલ મીડિયા પર શૅર કરવામાં આવી રહ્યો છે, જેમાં જોવા મળી રહ્યું છે કે વિકિપીડિયાના અનુસાર શરદ પવાર દેશના 'સૌથી ભ્રષ્ટ નેતા' છે.


સામગ્રી: દક્ષિણપંથી હિંદુઓ માને છે કે ભારતીય સભ્યતાનો ઉદ્ભવ દક્ષિણમાંથી થયો છે, જેઓ પોતાને આર્યો કહે છે.

તે ઘોડેસવારી અને પશુપાલન કરતા યોદ્ધાઓની એક વિચરતી જ્ઞાતિ હતી. તેમણે હિંદુ ધર્મના સૌથી પ્રાચીન ગ્રંથો એટલે કે વેદોની રચના કરી હતી.

તેઓ માને છે કે આર્યો ભારતથી નીકળીને એશિયા અને યુરોપના ઘણા વિસ્તારોમાં ફેલાઈ ગયા.

આજે યુરોપ અને ભારતમાં બોલાય છે એ ઇન્ડો-યુરોપિયન ભાષાઓનો ત્યાંથી જ ઉદ્ભવ થયો.

એડૉલ્ફ હિટલર અને માનવજાતિના ઇતિહાસનો અભ્યાસ કરનારા યુરોપના ઘણા લોકો 19મી સદીમાં એવું માનતા કે યુરોપને જીતનારા મુખ્ય લોકો આર્યો જ હતા.

પરંતુ એડૉલ્ફ હિટલર માનતો તો કે આર્યો નૉર્ડિક હતા અને ઉત્તર યુરોપથી આવ્યા હતા.

હડપ્પા સમયની એક મૂર્તિ

જ્યારે પણ કોઈ જાણકાર વ્યક્તિ આર્ય શબ્દનો ઉપયોગ કરે છે, તેનો અર્થ છે કે પોતાને આર્ય કહેતા અને ઇન્ડો-યુરોપિયન ભાષા બોલતા લોકો છે.

મેં પણ આ લેખમાં 'આર્ય' શબ્દનો આ જ સંદર્ભે ઉપયોગ કર્યો છે.

જે રીતે હિટલર તેનો ઉપયોગ કરતો અથવા કેટલાક દક્ષિણપંથીઓ કરે છે તે રીતે આ શબ્દ કોઈ એક ચોક્કસ પ્રજાતિના સંદર્ભે ઉપયોગમાં લેવાયો નથી.

ભારતના ઘણા વિદ્વાનોએ 'ભારત બહારથી આવેલા લોકો'ની વાત પર સવાલ ઉઠાવ્યા છે.

તેઓ માને છે કે આ ઇન્ડો-યુરોપિયન ભાષા બોલતા આર્યો કોઈ પ્રાગ-ઐતિહાસિક સમયના વિચરતા લોકો હતા.

જે પહેલાંની કોઈ સભ્યતા નબળી પડતા ભારત આવ્યા હતા.

તે હડપ્પા(અથવા સિંધુ ખીણ)ની સંસ્કૃતિ હતી તે  ભારતના ઉત્તર-પશ્ચિમ વિસ્તાર અને પાકિસ્તાનમાં છે.

આ સંસ્કૃતિ લગભગ મેસોપોટેમિયા અને ઇજિપ્તની સંસ્કૃતિના સમાંતર સમયે જ વિકાસ પામી હતી.

જોકે, દક્ષિણપંથી હિંદુઓ માને છે કે હડપ્પા સંસ્કૃતિ જ આર્ય અથવા વૈદિક સંસ્કૃતિ હતી.

આ બે વિરોધાભાસી વિચારધારાઓનું સમર્થન કરતા લોકો વચ્ચેનું ઘર્ષણ છેલ્લા કેટલાક સમયમાં વધ્યું છે, ખાસ કરીને 2014માં હિંદુ રાષ્ટ્રવાદી ભારતીય જનતા પક્ષના સત્તા પર આવ્યા પછી.

આ જૂના વિવાદમાં હવે પૉપ્યુલેશન જિનેટિક્સના અભ્યાસનો વિષય પણ સામેલ થઈ ગયો છે. એ થોડી નવી બાબત છે.

તેમાં પ્રાચીન ડીએનએની મદદથી જાણી શકાય છે કે લોકો ક્યારે અને ક્યા ગયા?

પ્રાચીન ડીએનએની મદદથી થયેલી શોધે સમગ્ર વિશ્વના ઇતિહાસનું પુનર્લેખન કર્યું છે.

ભારતમાંથી પણ એક પછી એક રસપ્રદ બાબતો બહાર આવી રહી છે.

હાર્વર્ડ યુનિવર્સિટીના જિનેટિસ્ટ(આનુવંશિક વૈજ્ઞાનિક) ડેવિડ રેકે આ વિષય પર તાજેતરમાં જ એક અભ્યાસ કર્યો છે.

માર્ચ 2018માં થયેલા આ અભ્યાસમાં સમગ્ર...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ભારતીય આર્યો ક્યાંથી આવ્યા અને આવા જ કેટલાક પ્રશ્નો અંગે છેલ્લાં કેટલાંક વર્ષોથી ચર્ચાઓ વધુ ઉગ્ર બની છે.


સામગ્રી: દમાસ્કસ શહેરની તસવીર

અમેરિકાએ સીરિયાની રાજધાની દમાસ્કસમાં હવાઈ હુમલા કર્યા છે. છેલ્લાં કેટલાંક વર્ષોથી સીરિયા સંકટના ગાળામાંથી પસાર થઈ રહ્યું છે.

યુદ્ધના પગલે સીરિયાને ઘણી માઠી અસર પહોંચી છે. ખરેખર સીરિયા કેવું છે અને તેની શું ખાસિયત છે?

ભારત સરકારના વિદેશ મંત્રાલય દ્વારા સીરિયા સંબંધિત જાહેર કરાયેલ 2017ના અહેવાલ અનુસાર 2011 પહેલાં સીરિયાથી ભારતમાં ક્રૂડ ઓઇલ અને ચામડું તથા મોતી (આર્ટિફિશ્યલ)ની આયાત થાય છે.

વળી 2011 બાદ તેની સાથે સાથે કોમૉડિટીમાં સીરિયાથી બદામ, ઊન,જીરું અને કાળા તલની પણ ભારતમાં આયાત થાય છે.

દમાસ્કસની ગ્રેટ મોસ્ક (મસ્જિદ)ની તસવીર

અહેવાલ અનુસાર 2016માં સીરિયાથી ભારતમાં 17 મિલિયન ડોલરના મૂલ્યની સામગ્રીની આયાત થઈ હતી.

તેની સામે ભારતમાંથી સીરિયામાં 167 મિલિયન ડોલરની નિકાસ કરવામાં આવી હતી, જેમાં ચોખા અને કાપડ તથા દવાઓની મુખ્યત્વે નિકાસ કરવામાં આવી હતી.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

સીરિયાની રાજધાની તેના સ્ટીલ માટે પણ જાણીતી રહી ચૂકી છે. તેનું સ્ટીલ મુખ્યત્વે છરી, તલવાર અને અન્ય હથિયારો બનાવવા માટે વાપરવામાં આવતું હતું.

સીરિયા સાથે ગુજરાતનું કનેક્શન?

અત્રે નોંધવું રહ્યું કે, સીરિયા સાથે ગુજરાતનાં જીરાનું પણ કનેક્શન છે.

જીરાનાં મુખ્ય ઉત્પાદન કરનારા દેશોમાં તુર્કી અને સીરિયાનો પણ સમાવેશ થાય છે.

પરંતુ છેલ્લા કેટલાક વર્ષોથી સીરિયા અને તૂર્કીમાં પ્રવર્તતી રહેલા સંકટને પગલે ત્યાં જીરાના ઉત્પાદનને મોટો ફટકો પડ્યો છે, જેને પગલે ગુજરાતનાં જીરાની માગ આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે વધી છે.

ગુજરાતના મહેસાણામાં જીરાનું સૌથી વધુ ઉત્પાદન થાય છે.

સીરિયાનાં છ સ્થળ યુનોસ્કોની હેરિટેજ સાઇટ

યુનેસ્કોની વર્લ્ડ હેરિટેજ સ્થળોની યાદીમાં સીરિયાનાં છ સ્થળો સામેલ છે.

તેમાં અલેપ્પો, બોસરા, દમાસ્કસ, ઉત્તરી સીરિયા અને પેલીમ્રા તથા ક્રેક દેસ શેવેલિયર્સ અને કલાત સલાહ એલ-દીનના સ્થળોનો સમાવેશ થાય છે.

એલેપ્પોનો ગઢ, બોસરાનું પ્રાચિન ઓપન થિયેટર, દમાસ્કસનું પ્રાચિન આર્કિટેક્ચર અને ઉત્તર સીરિયાના સુંદર પ્રાચીન ગામ ઉપરાંત પેલીમ્રામાં આવેલા બેનમૂન માળખાં યુનેસ્કોના સાંસ્કૃતિક વારસામાં સામેલ છે.

દમાસ્કસમાં આવેલી ઉમય્યાદ મસ્જિદ વિશ્વની સૌથી પ્રાચિન મસ્જિદોમાંની એક છે.

અલેપ્પોનો ગઢ(કિલ્લો) વિશ્વના સૌથી પ્રાચિન અને વિશાળ કિલ્લાઓની યાદીમાં સ્થાન ધરાવે છે.

મધ્ય યુગમાં સીરિયાની રાજધાની દમાસ્કસ એશિયામાંથી ઉદભવતા સિલ્ક રોડનું મહત્ત્વનું...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

સીરિયા જીરા અને ક્રૂડ ઓઇલના ઉત્પાદન માટે જાણીતું છે, પણ યુદ્ધના પગલે ઉત્પાદનને માઠી અસર પહોંચી છે.


સામગ્રી: દર 15 વર્ષે પૂર્વીય આફ્રિકાનો મસાઈ સમાજ પોતાનો પારંપરિક પ્રારંભિક ઉત્સવ ઊજવે છે. જેની અંદર યુવાલડવૈયાઓને સમાજના વડીલનો દરજ્જો મળે છે.

હાલ જે આ યુવા લોકો છે એમનો જન્મ 1985થી 1994 વચ્ચે થયો છે. કોરોના વાઇરસનો વ્યાપ વધી રહ્યો છે છતાં હાલમાં જ કેન્યામાં આ ઉત્સવ મનાવવામાં આવ્યો.

વડીલો એક પારંપરિક પીણું તૈયાર કરે છે જે લોહી અને દૂધમાંથી બનેલું છે જે એક પ્રસાદના રૂપમાં આ લોકોને અપાશે.

બીબીસી સંવાદદાતા ઇઆન વફૂલા આ જોવા પહોંચ્યા છે, જોઈએ કેન્યાથી તેમનો અહેવાલ.

તમે અમનેફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

કોવિડ મહામારીના પડકાર વચ્ચે પૂર્વ આફ્રિકાના મસાઈ સમુદાયનો પારંપારિક ઉત્સવ શરૂ થયો છે.


સામગ્રી: દર 16 પુરુષોએ એક મહિલાને ઑટિઝમ હોય છે, એવો અંદાજ છે. પણ મહિલાઓને પુરતી સારવાર ન મળે તો શું?

તો પછી સ્ત્રીઓનું શું? વર્લ્ડ ઑટિઝમ ડે (2 April) નિમિત્તે અમે આવી કેટલીક મહિલાઓ સાથે વાતચીત કરી.

"ઘણી બધી ઑટિસ્ટિક છોકરીઓ અને મહિલાઓ બહુ શાંત, શરમાળ અને અંતર્મુખી લાગતી હોય છે," એમ બ્રિટિશ લેખિકા અને ઉદ્યોગ સાહસિક ઍલીસ રૉવ કહે છે.

ઘણી વાર, તેઓ કહે છે તે પ્રમાણે, "આ શાંત લાગતી છોકરીઓ અને તેની સમસ્યાઓ તરફ બીજા લોકોનું ધ્યાન જતું નથી."

ઍલીસ નાની હતી ત્યારે તેને જણાવાયું હતું કે તે ઑટિસ્ટિક છે. આ અપવાદ જેવું હતું, કેમ કે પુરુષની સરખામણીએ બહુ ઓછી સ્ત્રીઓ માટે આવું નિદાન થતું હોય છે.

ઑટિઝમ સ્પૅક્ટ્રમ ડિસૉર્ડર (ASD) એ જીવનભર નડતી એવી પંગુતા છે, જેના કારણે આસપાસની દુનિયા સાથે પનારો પાડવામાં વ્યક્તિને મુશ્કેલ પડે છે. ASDમાં કેટલી હદે બૌદ્ધિક કાર્યોમાં અસર થાય છે તેનું પ્રમાણ અલગઅલગ હોય છે.

વિશ્વ આરોગ્ય સંસ્થાના આંકડાં અનુસાર એવો અંદાજ છે કે દુનિયાના દર 160 બાળકે એકને ASD છે, પણ સ્ત્રી અને પુરુષ વચ્ચે તેનું નિદાન થવામાં બહુ મોટો ફરક છે.

સત્તાવાર આંકડા અનુસાર યુકેમાં લગભગ 700,000 લાખ લોકોને ઑટિઝમની અસર છે, તેમાં 10 પુરુષો સામે સ્ત્રીઓનું પરિણામ એકનું છે. અન્ય અભ્યાસો અનુસાર દુનિયામાં આ પ્રમાણ 16 સામે એકનું છે.

નિદાન માટેના ધોરણોમાં લિંગભેગ થતો હોય તો શું? બ્રિટિશ નેશનલ ઑટિસ્ટિક સોસાયટીના સેન્ટર ફૉર ઑટિઝમના ડિરેક્ટર કેરોલ પોવી અનુસાર આ સમસ્યાનો હવે સ્વીકાર થઈ રહ્યો છે.

યુકેમાં ખાસ કરીને મહિલાઓમાં ઑટિઝમ પારખવા માટે થયેલા નવા વૈજ્ઞાનિક સંશોધનો અનુસાર વાસ્તવિક પ્રમાણ ત્રણ સામે એકનું હોઈ શકે છે.

જો આ વાત સાચી હોય તો તેનો અર્થ એ થયો કે લાખો યુવતીઓ ઑટિઝમ સાથે જીવી રહી છે અને તેને આ વાતનો ખ્યાલ પણ નથી.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

નિદાનનું નામ પાડો

તમે અન્યો જેવા નથી બની શકતાં તેની પાછળ કોઈ ચોકક્સ કારણ હશે.

ઍલીસ કહે છે, "હું 22 વર્ષની થઈ ત્યાં સુધી મારું નિદાન થઈ શક્યું નહોતું."

"ત્યાં સુધીનું મારું જીવન હું 'કંઈક અલગ' કેમ છું તેવું વિચારવામાં જ જતું રહ્યું હતું. મને બહુ ખરાબ લાગણી થતી હતી, કેમ કે હું અલગ હતી અને હું મથામણ કરતી રહેતી હતી કે બધાથી અલગ ના પડી જાઉં."

જોકે, એકવાર નિદાન થયું તે પછી ઍલીસના જીવનમાં પરિવર્તન આવ્યું હતું: "હવે મને ખ્યાલ આવ્યો કે હું શા માટે અલગ પડું છું અને તે સ્થિતિનું નામ શું છે. તમે અલગ પડી...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

એવી શક્યતા છે કે દુનિયાની લાખો છોકરીઓ અને મહિલાઓ ઑટિઝમથી પીડાતી હોય, પણ તેનું નિદાન ના થયું હોય. આ વિશેના અભ્યાસોમાં જુદાંજુદાં તારણો નીળક્યાં છે, પરંતુ એક અંદાજ અનુસાર ઑટિઝમનું નિદાન થયું હોય તેવી દર 17 વ્યક્તિમાંથી 16 પુરુષો હોય છે.


સામગ્રી: દર મહિનાની પહેલી તારીખે કિશોર કુમારનું ગીત વાગતું, 'ખુશ હૈ જમાના આજ પહલી તારીખ હૈ...' પહેલી તારીખ પગારનો દિવસ હતો. આ ગીત સાંભળીને બધા ખુશ જણાતા.

રાતના પોણા નવ વાગ્યે તરાઈ ક્ષેત્રની અંધારી ગલીઓમાં લગભગ દરરોજ રેડિયો પર એક અવાજ સંભળાતો હતો- આ આકાશવાણી છે. હવે દેવકીનંદન પાંડે પાસેથી સમચાર સાંભળો.

આજના સમયમાં લગભગ દરેક સમાચાર બુલેટિનની શરૂઆત 'વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ કહ્યું...' વાક્યથી થાય છે તેવી જ રીતે ત્યારે દેવકીનંદન પાંડે કહેતાં, 'વડાં પ્રધાન શ્રીમતી ઇન્દિરા ગાંધીએ કહ્યું છે...'

પોણા નવના સમાચાર સાંભળતા-સાંભળતા અમે સૂઈ જતા હતા. એ દિવસોમાં કિશોર કુમારનું એક ગીત પ્રચલીત હતું- 'લડકી ચલે સડકો પે, આઈ કયામત લડકો પે'.

અમારામાં યુવક હોવાનો અહેસાસ તો હતો, પરંતુ એ સમજાતું નહોતું કે છોકરીઓના રસ્તા પર ચાલવાથી કયામત કેવી રીતે આવે?

તેઓ તેમના રસ્તે જાય અને અમે અમારા.

કયામતનો સાચો અર્થ તો ખબર નહોતો, પરંતુ એટલી ખબર હતી કે કયામત મતલબ કંઈક ગડબડ થવી. મતલબ કે હૉમવર્ક કર્યા વિના શાળાએ જઈએ તો કયામત આવી શકે છે.

ગુસ્સો ખૂબસૂરત છે તો પ્યાર...

અમને ફિલ્મો જોવાની કોઈ ના નહોતી, કારણ કે અમારા ગામ પાસે માઇલો સુધી કોઈ થિયેટર જ નહોતું.

પરંતુ રેડિયો મારફતે કિશોર કુમાર પાસેથી અમે શીખી રહ્યા હતા કે જ્યારે છોકરીઓ રસ્તા પર ચાલે છે, ત્યારે કયામત આવવાનું જોખમ રહે છે.

હવે વાત કરીએ વર્તમાન સ્થિતિની. રજાનો દિવસ છે અને બહાર ફેલાયેલો હળવો તડકો શિયાળાની પધરામણીના સંકેત આપી રહ્યો છે.

સવારના પહોરમાં ગામડેથી લાવેલા રેડિયો પર કિશોર કુમારના ગીતો ચાલી રહ્યાં છે.

ગ-ગ-ગ ગુસ્સા ઇતના હસીન હૈ, તો પ્યાર કૈસા હોગા...

ઐસા જબ ઇન્કાર હૈ, તો ઇકરાર કૈસા હોગા...

આ ગીત સાંભળી હું અંદાજ લગાવી રહ્યો છું કે અભિનેત્રી ગુસ્સામાં છે અને અભિનેતા આ ગીત ગાવીને તેને ખીજવી રહ્યો છે.

અભિનેત્રી આગળ જવા માગતી હશે, પરંતુ અભિનેતા તેનો રસ્તો રોકી રહ્યો છે.

અભિનેત્રી જેટલો ગુસ્સો કરે, જેટલો ઇન્કાર કરે અભિનેતાને લાગે છે કે તે ખૂબસૂરત લાગી રહી છે અને જો પ્રેમ કરશે તો એ કેવો હશે?

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

આ વચ્ચે એક વિજ્ઞાપન આવે છે અને બાદમાં અન્ય એક ગીત શરૂ થાય છે. ફરી એક વખત કિશોર કુમારના અવાજમાં 'તેરા પીછા ના છોડૂંગા સોણિયે, ભેજ દે ચાહે જેલ મે... દો દિલો કે મેલ મે.'

આ ગીતમાં પણ અભિનેત્રી ચૂપ છે. અંદાજ લગાવી શકાય છે કે અભિનેતા તેનો પીછો કરી રહ્યો છે અને અભિનેત્રી ખુશ...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

થોડા સમય પહેલાં હું મારા ગામડેથી એક રેડિયો લઈ આવ્યો હતો. સવારે ઑફિસ જવા માટે તૈયાર થતી વખતે આ રેડિયો સાંભળું છું. આ દરમિયાન એ દિવસો યાદ આવે છે, જ્યારે શાળાએ જવા માટે અમે તૈયાર થતા અને ઘરના એક ખૂણામાં રેડિયો વાગ્યા કરતો.


સામગ્રી: દર વખતે મતદાન પૂર્ણ થયા બાદ ઍક્ઝિટ પોલ આવવાના શરૂ થાય છે.

ભારત અને વિશ્વના અન્ય દેશોમાં મતદાન વખતે સર્વે કરીને પછી મતદાન પૂર્ણ થાય ત્યારે તેમને બહાર પાડવામાં આવે છે. જેને ઍક્ઝિટ પોલ કહે છે.

ભારતમાં મોટા ભાગે ટીવી ચેનલો કોઈ સર્વે કરનારી સંસ્થા સાથે મળીને આવા ઍક્ઝિટ પોલ દર્શાવતી હોય છે.

શું ઍક્ઝિટ પોલ ચોક્કસ હોય છે કે માત્ર જાણકારી સાથેની ધારણા હોય છે?

આ સવાલોના જવાબ માટે બીબીસીએ વર્ષ 2014 અને વર્ષ 2018ના ઍક્ઝિટ પોલનું વિશ્લેષણ કર્યું.

મોટાભાગે ઍક્ઝિટ પોલની ધારણા વિજેતા બાબતે સાચી પડી છે, પણ જ્યારે બેઠકોની ધારણા કરવાની વાત આવે ત્યારે તે ચોક્કસ નથી રહ્યા.

ઍક્ઝિટ પોલમાં કાંટાની ટક્કર

વર્ષ 2017માં ગુજરાતની વિધાનસભા ચૂંટણીમાં ભાજપને સ્પષ્ટ બહુમત મળશે એવા ઍક્ઝિટ પોલ હતા. સી-વૉટરે ભાજપને 111 બેઠક અને કૉંગ્રેસને 71 બેઠકની ધારણા કરી હતી જ્યારે ટુડેના ચાણક્યએ ભાજપને 135 અને કૉંગ્રેસને 47 બેઠક મળશે એવું કહ્યું હતું.

તમે ઍક્ઝિટ પોલની તમામ ધારણાઓનું સરેરાશ જુઓ તો ભાજપને 65 ટકા બેઠકો મળશે એવું તારણ હતું. પરંતુ ખરેખર પરિણામોમાં તેમાં 10 ટકાનો ઘટાડો હતો.

ધારણા મુજબ કૉંગ્રેસને 65-70 બેઠકો મળવાની ધારણા હતી જ્યારે તે 77 બેઠકો જીતી.

ઍક્ઝિટ પોલ્સ કૉંગ્રેસને મળનારી બેઠકો મામલે ધારણા કરવામાં મહદઅંશે સાચા રહ્યા પરંતુ ગુજરાત વિધાનસભા ચૂંટણીમાં વિજેતા કોણ બનશે તે મામલે ચોક્કસાઈપૂર્વક ધારણા નહોતી કરી શક્યા.

વળી વર્ષ 2018ની કર્ણાટક વિધાનસભા ચૂંટણીમાં પરિણામોના મહિના પહેલાં ઘણા રાજકીય વિશ્લેષકોની દલીલ હતી કે પરિણામની ધારણાની દૃષ્ટિએ આ ચૂંટણી સૌથી મુશ્કેલ રહેવાની છે.

એબીપી ન્યૂઝ - સી વૉટરે ભાજપને 110 બેઠકો અને કૉંગ્રેસને 88 બેઠકો મળશે એવી ધારણા કરી હતી. જ્યારે ઇન્ડિયા ટુડે-ઍક્સિસે ભાજપને ગત ચૂંટણી કરતાં વધુ બેઠકો મળવાની ધારણા કરી હતી.

પરંતુ જ્યારે ખરેખર પરિણામો આવ્યા ત્યારે ભાજપે 100 બેઠકો જીતી હતી અને તે સરકાર રચવામાં નિષ્ફળ રહ્યો કેમ કે કૉંગ્રેસે અન્ય રાજકીય પક્ષો સાથે ગઠબંધન કરીને બહુમતી પુરવાર કરી સરકાર રચી દીધી હતી.

આ એવા કેસ છે જેમાં ઍક્સિટ પોલ ખરેખર પરિણામોની શક્ય તેટલા નજીકના રહ્યા. એટલે કે તેમની ધારણા શક્ય તેટલી ચોક્કસ રહી.

જોકે ઍક્ઝિટ પોલ અને ચૂંટણીના ખરેખરના પરિણામો વચ્ચની ચોક્કસાઈનો દર નક્કી કરવો ખૂબ જ મુશ્કેલ છે. પણ એક બાબત સ્પષ્ટ છે કે કોને કેટલી બેઠકો મળશે તેની સાથે સરકાર કોણ રચશે તેની સાથે કોઈ સંબંધ નથી...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

દિલ્હીમાં વિધાનસભાની ચૂંટણીનું શનિવારે મતદાન યોજાયું હતું.


સામગ્રી: દર વર્ષે અમદાવાદમાં અષાઢી બીજના દિવસે રથયાત્રા નીકળે છે

રથયાત્રા એક એવો પ્રસંગ છે કે જેમાં પોલીસે ખડેપગે રહેવું પડે છે અને પોલીસ વિભાગ દ્વારા સતર્કતા વર્તવામાં આવે છે.

મહિના પહેલાંથી જ રથયાત્રામાં કોઈ અગમ્ય ઘટના ન ઘટે તેના માટે તૈયારીઓ શરૂ કરી દેવામાં આવે છે.

આ વર્ષે પણ પોલીસે પોતાનો પ્રિ-ઍક્શન પ્લાન ઘડી કાઢ્યો છે. રથયાત્રાના રૂટ પર પોલીસે કૉમ્બિંગ, પેટ્રૉલિંગની સાથે સંવેદનશીલ વિસ્તારોમાં સીસીટીવી કૅમેરા લગાવી દીધા છે.

મંદિરની સુરક્ષા વધારી મેટલ ડિટેક્ટર મૂકી દેવામાં આવ્યા છે. શંકાસ્પદ જગ્યાના ફોન કૉલથી માંડીને ઇન્ટરનેટનું સર્વેલન્સ થઈ રહ્યું છે.

તો મંદિર અને તેની આસપાસ અદ્યતન સાધનોવાળી ઇન્સાસ ગન અને સુરક્ષાદળના લોકોને ગોઠવવામાં આવ્યા છે.

રથયાત્રાની સુરક્ષા અંગે ગુજરાતના ગૃહ પ્રધાન પ્રદીપ સિંહ જાડેજાએ બીબીસી ગુજરાતી સાથે વાત કરી.

તેમણે જણાવ્યું, "રથયાત્રામાં સીસીટીવીની સાથે સર્વેલન્સ વાન પણ હશે. આ વર્ષે રથયાત્રામાં ખાસ ઇઝરાયલથી ડ્રોન પણ મગાવવામાં આવ્યા છે, જેની મદદથી તમામ સંવેદનશીલ વિસ્તાર પર ચાંપતી નજર રાખવામાં આવશે."

વધુમાં તેમણે ઉમેર્યું, "રથયાત્રા દરમિયાન 25 હજાર પોલીસકર્મીઓનો કાફલો અને એસઆરપીની ટીમ પણ તહેનાત રહેશે."

આટલો ચાંપતો બંદોબસ્ત શા માટે?

એ વાતમાં કોઈ શંકા નથી કે દર વર્ષે નીકળતી રથયાત્રામાં કોમી એકતાનું ઉદાહરણ જોવા મળે છે, છતાં કેટલીક અગમ્ય ઘટનાને રોકવા માટે સુરક્ષા જરૂરી છે.

એક વખત તો સુરક્ષાને ધ્યાનમાં રાખીને ભગવાન જગન્નાથની રથયાત્રા બુલેટપ્રૂફ રથમાં કાઢવાની ફરજ પડી હતી. તો કેટલીક વખત હેલિકૉપ્ટરની સુરક્ષા વચ્ચે રથયાત્રા નીકળી છે.

આ બધું એ માટે કેમ કે અમદાવાદની રથયાત્રાએ સ્વતંત્રતા પહેલાં અને પછી ઘણા ઉતાર-ચઢાવ જોયા છે.

સૌથી પહેલી વખત 1946માં સ્વતંત્રતા પહેલાં રથયાત્રામાં હિંસા થઈ હતી.

આ વર્ષમાં રથયાત્રા બાદ અમદાવાદમાં કોમી રમખાણો ફાટી નીકળ્યાં હતાં.

આ મામલે બીબીસી ગુજરાતી સાથે વાત કરતા ભાવનગર યુનિવર્સિટીના ભૂતપૂર્વ કુલપતિ અને જાણીતા સમાજશાસ્ત્રી વિદ્યુત જોશી કહે છે :

"અમદાવાદની રથયાત્રામાં હિંદુ અને મુસ્લિમ સમાજે પોતાનું શક્તિ પ્રદર્શન કરવા માટે અખાડાની શરૂઆત કરી હતી."

"આ સર્વોપરિતાની લડાઈના કારણે રથયાત્રામાં હિંસા થતી હતી."

"જોકે, જેમ જેમ વેપાર ધંધા વધતા ગયા, તેમ તેમ રથયાત્રામાં હિંસા ઓછી થઈ ગઈ અને હવે તો લગભગ બંધ જ થઈ ગઈ છે. હવે નવી ટૅકનૉલૉજીના કારણે હિંસા થાય તો તેના...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

અમદાવાદમાં દર વર્ષે અષાઢી બીજના રોજ જગન્નાથની રથયાત્રા નીકળે છે. ત્યારે આ વર્ષે નીકળનારી 142મી રથયાત્રાને હવે ગણતરીના દિવસો જ બાકી રહ્યા છે.


સામગ્રી: દર વર્ષે ઓછામાં ઓછું 80 લાખ ટન પ્લાસ્ટિક સાગરમાં ઠલવાય છે, જે કુલ દરિયાઈ કચરાના 80 ટકા છે.

આ કચરામાં દરિયાઈ જીવો ઘણી વાર ફસાઈ જાય છે.

બીબીસીની આ વિશેષ શ્રેણી પર્યાવરણના મહત્ત્વને ધ્યાનમાં રાખીને તૈયાર કરવામાં આવી છે.

જુઓ આ સિરીઝનો સ્પેશિયલ વીડિયો.

તમે અમનેફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

કેરળમાં દરિયાઈ જીવોનું સંરક્ષણ કરતી એક સંસ્થા છે, જે દરિયામાં રહેલા કચરાને દૂર કરીને સાફસફાઈ કરે છે.


સામગ્રી: દર વર્ષે ગુજરાતમાં પક્ષીઓની સાથેસાથે પતંગની દોરી અનેક માણસોનો પણ ભોગ લે છે.

અમદાવાદનાં રહેવાસી રાહિલા ઉસ્માન પણ ઉત્તરાયણના દિવસે ગાંધીનગરમાં વન વિભાગના પક્ષી બચાઓ અભિયાનમાં ભાગ લેવા ગયાં હતાં.

ત્યાંથી પરત આવતાં સરખેજ-અમદાવાદ હાઈવે પર કે. ડી. હૉસ્પિટલ નજીક પતંગની દોરી રાહિલાના ગળામાં ફસાઈ ગઈ હતી.

રાહિલા ઉસ્માનનો પરિવાર હજીયે આઘાતમાં છે અને વાત કરી શકવાની સ્થિતિમાં નથી.

બીબીસીએ રાહિલાના માસા ડૉ ઇફ્તિખાર મલેક સાથે વાત કરવાની કોશિશ કરી

તેમણે બીબીસીને કહ્યું કે રાહિલાનો પરિવાર અમદાવાદમાં રહે છે તથા રાહિલા ગાંધીનગરમાં એમબીએનો અભ્યાસ કરતાં હતાં.

તેમણે આગળ જણાવ્યું કે ઉત્તરાયણના દિવસે રાહિલા વન વિભાગના પક્ષી બચાઓ અભિયાનમાં ભાગ લેવા માટે ગાંધીનગર ગયાં હતાં.

તેમણે આ ઝુંબેશમાં સ્વયંસેવી તરીકે ભાગ લીધો હતો.

પશું-પંખીઓ પર ખૂબ પ્રેમ હતો

રાહિલાની સહપાઠી નેહા જેશવાનીએ બીબીસીને કહ્યું કે "અમે બન્ને પક્ષી બચાઓ અભિયાનમાં ભાગ લેવા માટે ગાંધીનગર આવ્યા હતાં."

"તે અમદાવાદ રહે છે એટલે મેં તેને કહ્યું હતું કે ગાંધીનગર આવવું તારા માટે બહુ દૂર પડશે પરંતુ તેને પશુ-પક્ષીઓ પ્રત્યે ખૂબ જ પ્રેમ હતો" તેણે મને કહ્યું કે તે પક્ષીઓ માટે જેટલુ બને તેટલુ કરવા ઇચ્છે છે.

"અમે બધાં સ્તબ્ધ છીએ કારણકે 14 તારીખે અમે પક્ષી બચાઓ અભિયાનમાં ભાગ લેવા સાથે ગયા હતાં અને બપોરે તે ત્યાંથી નિકળી પછી આવું ઘટી ગયું."

નેહાએ કહ્યું કે જ્યારે હું તેમનાં માતાને મળવા ગઈ તો તેઓ બહુ ભાવુક થયાં કે પક્ષીઓ બચાઓ અભિયાનમાં તેનો અનુભવ કેવો રહ્યો તે જાણવાનો મોકો પણ અમને ના મળ્યો.

રાહિલા સાથે અભ્યાસ કરતા ક્રિના વ્યાસે કહ્યું કે "તેઓ બહુ જ પ્રતિભાશાળી હતાં. તેઓ કહેતાં કે તેમને પોતાનો એક ઑનલાઇન બિઝનેસ શરૂ કરવો છે."

"રાહિલાએ ભવિષ્ય માટે યોજના બનાવી રાખી હતી. તેઓ એક પુસ્તક લખવા માગતાં હતાં."

તેઓ હંમેશા તેમના પારંપારિક કપડાંમાં અબાયા અને બુરખો પહેરીને આવતાં.

અમે તેને કહેતા કે "તેઓ હંમેશા કેમ આવાં જ કપડાંમાં આવે છે? પરંતુ તેઓ કહેતી કે મને મારો પહેરવેશ ગમે છે."

રાહિલા ઉસ્માન કવિતાઓ પણ લખતાં

રાહલા ઉસ્માન કવિતાઓ પણ લખતા હતાં. તેઓ અંગ્રેજીમાં કવિતાઓ લખતાં. એમનાં મિત્ર ક્રિના વ્યાસ દ્વારા અમને ઉપર જેની તસવીર છે એ સબ્ર નામની એક કવિતા મળી.

આ કવિતામાં તેઓ લખે છે કે,

જ્યારે એવું લાગે કે જગતનો ભાર

તમારા ખભા પર ચૂર ચૂર થઈને પડે છે

ત્યારે ધીરજ ન માગો,

મારી...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ગુજરાતમાં હાલમાં જ આપણે ઉત્તરાયણનો તહેવાર ઊજવ્યો. કેટલાક લોકોએ તેને પતંગ ઉડાવીને ઊજવ્યો તો કેટલાક લોકો પક્ષીઓને બચાવવાના કાર્યમાં સામેલ થયા હતા.


સામગ્રી: દર વર્ષે દસ લાખ યુવક-યુવતીઓને સૈન્ય તાલીમ આપવાના એક પ્રસ્તાવ પર ચર્ચા કરવા સંબંધિત બેઠકનું આયોજન કરાયું હોવાનું અખબાર જણાવે છે.

'નેશનલ યૂથ ઍમ્પ્લૉયમૅન્ટ સ્કીમ' કે 'એન-યસ'ના નામે આ કાર્યક્રમનો હેતુ ભારતના યુવાવર્ગનો લાભ લેવાનું હોવાનું અખબારનું માનવું છે.

આ અંગે કરાયેલા પ્રસ્તાવમાં ધોરણ 10,  ધોરણ 12 તેમજ કૉલેજના વિદ્યાર્થીઓને સંબંધિત તાલીમ આપવાનો પ્રસ્તાવ છે.

પ્રસ્તાવ અનુસાર, તાલીમ મેળવનારા યુવાનોને 12 મહિના માટે સ્ટાઇપૅન્ડ આપવાનો પણ વિચાર છે. સંરક્ષણ ક્ષેત્ર, અર્ધ લશ્કરી દળો અને પોલીસમાં નોકરી માટે આ તાલીમ ફરજિયાત ગણાશે.

આ બેઠક વડા પ્રધાન કાર્યાલય દ્વારા બોલાવાઈ હોવાનું પણ અખબારનું જણાવવું છે.

'હૅટ ક્રાઇમ' મામલે ગુજરાત દેશમાં બીજા ક્રમે : ઍમ્નિસ્ટી રિપોર્ટ

'ટાઇમ્સ ઑફ ઇન્ડિયા'ના અહેવાલ અનુસાર, માનવાધિકારની વાત કરતી સંસ્થા ઍમ્નેસ્ટી ઇન્ટરનેશનલ મુજબ ભારતમાં દલિત, આદિવાસીઓ તેમજ લઘુમતી સમુદાયના લોકો વિરુદ્ધ ચાલું વર્ષે આચરવામાં આવેલા 'હેટ ક્રાઇમ'(જાતિ કે ધાર્મિક આધારે આચરવામાં આવતો ગુનો) મામલે ગુજરાત દેશમાં બીજા નંબરે છે.

અહેવાલમાં જણાવાયું છે કે વર્ષ 2018ના પ્રથમ છ મહિના દરમિયાન દેશમાં આવા કુલ 100 ગુના નોંધાયા છે, જેમાં 18 અપરાધો સાથે ઉત્તર પ્રદેશ પ્રથમ છે, જ્યારે 13 ગુનાઓ સાથે ગુજરાત બીજા ક્રમે છે.

આ મામલે રાજસ્થાન, તામિલનાડુ  તેમજ બિહાર અનુક્રમે ત્રીજાથી પાંચમા ક્રમે છે.

ઍમ્નેસ્ટી ઇન્ટરનેશનલનો આ અહેવાલ એવા સમયે જાહેર કરાયો છે કે જ્યારે હાપુરમાં ટોળાએ કરેલી હત્યાની તપાસ ચાલી રહી છે.

જૂન મહિના દરમિયાન હાપુરમાં ગૌહત્યાની શંકાના આધારે મોહમ્મદ કાસિમ નામની વ્યક્તિની ટોળાએ હત્યા કરી નાખી હતી.

વર્ષ 2015ના સપ્ટૅમ્બર મહિનામાં મોહમ્મદ અખલાકની ઉત્તર પ્રદેશના દાદરીમાં ટોળાએ ગૌમાંસની શંકાના આધારે કરેલી હત્યા બાદ માનવાધિકર સંસ્થાએ દેશમાં હેટ ક્રાઇમનું દસ્તાવેજીકરણ કરવાનું શરૂ કર્યું હતું.

રાજકારણીઓથી ચાલના રહેવાસી સુધી, કોર્ટમાં પનામા કેસ

'ઇન્ડિયન એક્સપ્રેસ'એ નાણા મંત્રાલયને ટાંકીને જણાવ્યું છે કે પનામા પેપર્સ મામલે  રૂ.1,140 કરોડના સગડ મેળવી લેવાયા છે.

પનામાની લૉ ફર્મ મૉસ્સાક ફૉન્સૅકા દ્વારા ઑફશૉર કંપનીઓમાં ભારતીયોએ કરાયેલા રોકાણનો મામલો સામે આવ્યાના બે વર્ષ બાદ વિવિધ લોકો વિરુદ્ધ દેશના વિવિધ શહેરોમાં કેસ દાખલ કરાયા હોવાનું મંત્રાલયે જણાવ્યું છે.

આ મામલે અત્યાર સુધી 16 કેસ દાખલ કરાયા છે. દાખલ...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

'ઇન્ડિયન એક્સપ્રેસ'ના એક અહેવાલ અનુસાર, રાષ્ટ્રમાં 'શિસ્તબદ્ધ' અને રાષ્ટ્રવાદી 'યુવાનોની સેના' ઊભી કરવા કેન્દ્રની મોદી સરકારે વિચારણા હાથ ધરી છે.


સામગ્રી: દર વર્ષે દિલ્હી 26 જાન્યુઆરીએ ગણતંત્ર દિવસની ઉજવણી માટે સજ્જ હોય છે પરંતુ આ વર્ષે દિલ્હીમાં 26 જાન્યુઆરીએ ખેડૂતોની ટ્રૅક્ટર રેલી થઈ અને તેમાં હિંસા અને અરાજકતા જોવા મળી.

દિવસ દરમિયાન એક વ્યક્તિનું મોત થયું છે તો અનેક પોલીસને તથા લોકોને ઈજા થઈ હોવાનું કહેવાય છે.

આજની હિંસા માટે સંયુક્ત કિસાન મોરચાએ આંદોલનમાં ઘૂસી આવેલા અરાજક તત્ત્વોને જવાબદાર ગણાવ્યા તો પોલીસે કહ્યું કે આંદોલનકારીઓએ શરતોનું પાલન નથી કર્યું અને હિંસા કરનાર સામે કાયદેસરની કાર્યવાહી થશે.

સંયુક્ત કિસાન મોરચાએ હિંસાની નિંદા કરી અને એ કરનાર સાથે સંબંધ નહીં હોવાની જાહેરાત કરતાં પરેડ પૂર્ણ થઈ ગઈ હોવાનું કહ્યું છે.

પોલીસે શું કહ્યું?

દિલ્હીના પોલીસ કમિશનર એસ. એન. શ્રીવાસ્તવે સમાચાર એજન્સી એએનઆઈ સાથેની વાતચીતમાં જણાવ્યું છે કે, રેલીનો રૂટ અને સમય ખેડૂતોના પ્રતિનિધિઓ સાથે અનેક બેઠકો યોજ્યા બાદ નિયત કરાયો હતો.

તેમનું કહેવું છે કે ખેડૂતો નિયત સમય પહેલાં અને નિયત કરાયેલા રૂટ સિવાયના રસ્તાઓ પર ટ્રૅક્ટર્સ લઈને આવી ગયા હતા અને તોડ-ફોડ કરી હતી, જેમાં અનેક પોલીસકર્મી ઈજાગ્રસ્ત પણ થયા છે.

તેઓ કહે છે કે પ્રદર્શનકારીઓએ જાહેર સંપત્તિને પણ નુકસાન કર્યું છે.

શ્રીવાસ્તવે એએનઆઈને કહ્યું, "હું વિરોધ કરનારા ખેડૂતોને અપીલ કરું છું કે હિંસા ન આચરે, શાંતિ જાળવી રાખે અને નિયત કરાયેલા રૂટ પ્રમાણે પાછા જતા રહે."

દિલ્હીના સંયુક્ત પોલીસ કમિશનર આલોક કુમારે કહ્યું કે, પોલીસો સામે હિંસા કરનાર વિરુદ્ધ કાયદેસર કાર્યવાહી થશે.

યોગેન્દ્ર યાદવે કરી હિંસાની નિંદા

યોગેન્દ્ર યાદવે ખેડૂતોને અપીલ કરી છે કે તેઓ સંયુક્ત કિસાન મોરચા દ્વારા નક્કી કરવામાં આવેલ રુટ પર જ પરેડ કરે.

ટ્વિટમાં યોગેન્દ્ર યાદવે જણાવ્યું કે, દરેક સાથીઓને અપીલ છે કે સંયુક્ત કિસાન મોરચા દ્વારા નક્કી કરવામાં આવેલા રુટ પર જ પરેડ કરે. તેનાથી અલગ થવાની આંદોલનને જ નુકસાન થશે. શાંતિ જ ખેડૂત આંદોલનની તાકાત છે. શાંતિ ભંગ થશે તો આંદોલનને નુકસાન થશે.

દિલ્હીમાં પ્રજાસત્તાક દિવસે ખેડૂતોની ટ્રૅક્ટર પરેડમાં થયેલ બબાલને લઈને વિરોધ પક્ષના નેતા કેન્દ્ર સરકારને સૂચન આપી રહ્યા છે. ખેડૂતોના સંયુક્ત મોરચાએ પરેડ દરમિયાન થયેલ હિંસાની નિંદા કરી છે.

એક નિવેદન બહાર પાડીને મોરચાએ જણાવ્યું છે કે, "આ બહુ દુર્ભાગ્યપૂર્ણ છે કે અમારા બધા પ્રયાસો છતાં અમુક સંગઠન અને અમુક અસામાજિક તત્વોએ હજુ સુધી શાંતિપૂર્ણ રહેલા અમારા આંદોલનમાં ઘૂસણખોરી કરી,...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

દિલ્હીમાં ગણતંત્ર દિવસ પર જે દૃશ્યો સર્જાયા એવું કદાચ ક્યારેય જોવા મળ્યું નહોતું.


સામગ્રી: દર વર્ષે દિલ્હી 26 જાન્યુઆરીએ ગણતંત્ર દિવસની ઉજવણી માટે સજ્જ હોય છે પરંતુ આ વર્ષે દિલ્હીમાં 26 જાન્યુઆરીએ ખેડૂતોની ટ્રૅક્ટર રેલી થઈ અને તેમાં હિંસા અને અરાજકતા જોવા મળી.

બે મહિનાથી દિલ્હીની સરહદો પર આંદોલન કરી રહેલા ખેડૂતોએ 26 જાન્યુઆરીનો દિવસ દિલ્હીમાં પ્રવેશ માટે પસંદ કર્યો હતો.

ખેડૂતોએ દિલ્હીમાં અલગઅલગ રસ્તેથી ઍન્ટ્રી કરી અને અલગઅલગ સ્થળોએ સેંકડોની સંખ્યામાં ટ્રૅક્ટર લઈને રેલી કાઢી.

પોલીસ સાથે નક્કી કરેલા રૂટથી અલગ કેટલાક ખેડૂતો લાલ કિલ્લા તરફ કૂચ કરી ગયા અને રેલીમાં અનેક સ્થળોએ થયેલા હંગામા પછી પ્રદર્શનકારીઓએ લાલ કિલ્લા પર ઝંડો પણ ફરકાવ્યો હતો.

લાલ કિલ્લા પર ખેડૂતોએ જ્યાં ઝંડો ફરકાવ્યો એ એ જ જગ્યા છે જ્યાં 15 ઑગસ્ટે વડા પ્રધાન ભારતનો તિરંગો ફરકાવતા હોય છે.

કેસરિયો ઝંડો ફરકાવવાની થોડી મિનિટો પછી પણ પ્રદર્શનકારીઓએ ખેડૂત આંદોલનનો પીળો ઝંડો પણ ફરકાવ્યો હતો.

લાલ કિલ્લાના એક ગુંબજ ઉપર પણ ઝંડો લહેરાવવામાં આવ્યો હતો.

ખેડૂતો દ્વારા લાલ કિલ્લા પર ઝંડો ફરકાવવાની ટીકા થઈ રહી છે તો આ ઝંડો ખાલિસ્તાનીઓ સાથે જોડાયેલા હોવા અંગે પણ ચર્ચા થઈ રહી છે.

સોશિયલ મીડિયા પર કેટલાક લોકો લાલ કિલ્લા પર ખાલિસ્તાનનો ઝંડો લહેરાવવામાં આવ્યો હોવાની વાતને નકારી રહ્યા છે.

પાકિસ્તાન ફર્સ્ટ નામના ટ્વિટર હૅન્ડલ પરથી એક ટ્વીટ કરવામાં આવ્યું જેમાં કહેવામાં આવ્યું કે લાલ કિલ્લા પર ખાલસા ઝંડો ફરકાવવામાં આવ્યો છે. ઇતિહાસ બનાવવામાં આવી રહ્યો છે.

સોશિયલ મીડિયામાં પણ ચર્ચા ચાલી રહી છે કે લાલ કિલ્લા પર ઝંડો ફરકાવવો એ શરમજનક કાર્ય છે.

ત્યારે જાણીએ કે આ ઝંડોની કહાણી શું છે?

કયો ઝંડો ફરકાવવામાં આવ્યો અને તેનો ઇતિહાસ શું છે?

બીબીસી પંજાબીના સંવાદદાતા ખુશાલસિંહ લાલી જણાવે છે કે 'આ કેસરી ઝંડો શીખ ધર્મનો ધાર્મિક ઝંડો છે. આ ઝંડો ગુરુદ્વારા અને અન્ય શીખ ધાર્મિક સ્થળો પર જોવા મળે છે.'

તેની ઉપર બનેલા નિશાન વિશે વાત કરતા ખુશાલસિંહ લાલી જણાવે છે કે 'આ ઝંડા પર જે નિશાન છે તેમાં બે કિરપાણ અને એક ચક્ર છે. આ કિરપાણ મીરી અને પીરી કહેવાય છે જે સંત અને તલવારનું પ્રતીક છે.'

'આ નિશાનમાં જે ચક્ર છે એ અકાલ-નિરંકારનું પ્રતીક છે, એટલે જેનો કોઈ આરંભ નથી અને જેનો કોઈ અંત નથી.'

આ ઝંડાના ઇતિહાસની વાત કરતા તેઓ જણાવે છે કે 'શીખોના છઠા ગુરુ ગુરુ હરગોવિંદસિંહ સાહેબના સમયમાં આ ઝંડાની શરૂઆત થઈ હતી. ગુરુ ગોવિંદ સિંહે જે લડાઈઓ લડી અને મુગલો સામે જે ઝુંબેશ શીખોએ ઉપાડી...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:


સામગ્રી: દર વર્ષે સરેરાશ 11થી 12 લોકોનાં કસ્ટડીમાં મૃત્યુ થયાં છે. જોકે, આ આંકડામાં ઘણો મોટો વધારો 2017થી 2019 વચ્ચે થયો છે.

છેલ્લાં બે વર્ષમાં યાને કે એપ્રિલ 2017થી માર્ચ 2019 સુધીમાં કસ્ટોડિયલ ડેથની સંખ્યા 133 પર પહોંચી છે.

છેલ્લા પોણા બે દાયકામાં કસ્ટોડિયલ ડેથની સંખ્યા 313 થઈ ગઈ છે. આમ દર વર્ષે 12 લોકોનાં કસ્ટડીમાં મૃત્યુ થયાં છે અને દર મહિને સરેરાશ 1 વ્યકિતનું કસ્ટડીમાં મૃત્યુ થાય છે.

મુખ્ય મંત્રી વિજય રૂપાણીએ વિધાનસભામાં આપેલી માહિતી મુજબ ગુજરાતમાં છેલ્લાં બે વર્ષમાં એટલે કે એપ્રિલ 2017થી માર્ચ 2019 સુધીમાં કસ્ટડીમાં 133 લોકોનાં મૃત્યુ થયાં છે.

જેને છેલ્લાં બે વર્ષની સરેરાશ ગણીએ તો વર્ષે 65 લોકોનાં મૃત્યુ થયાં ગણાય. જે 2001થી 2016 સુધીની વાર્ષિક સરેરાશ 11થી 12 કરતાં વધારે છે.

આ મામલે બીબીસી ગુજરાતી સાથે વાત કરતા એડિશનલ ડીજીપી કે. કે. ઓઝા કહ્યું કે આ ફક્ત પોલીસ કસ્ટડીમાં થયેલાં મૃત્યુ નથી.

તેમણે કહ્યું, "આ મૃત્યુમાં મોટી સંખ્યા બીમારી કે ન્યાયિક કસ્ટડી હેઠળ જેલમાં રહેલા લોકોની છે."

ગુજરાત વિધાનસભામાં વડગામના ધારાસભ્ય જિજ્ઞેશ મેવાણીએ માગેલી માહિતીના અનુસંધાને મુખ્ય મંત્રી વિજય રૂપાણીએ આપેલા લેખિત જવાબમાં આ વિગતો સામે આવી છે.

આ માહિતી મુજબ એપ્રિલ 2017થી એપ્રિલ 2019 દરમિયાન કુલ 133 લોકોનાં મૃત્યુ થયાં છે અને કુલ 23.50 લાખ રૂપિયા વળતર ચૂકવવામાં આવ્યું છે.

આ 133 કેસો અંગે પોલીસ અધિકારીઓ સામે લેવાયેલાં પગલાંની વાત કરીએ તો 1 પોલીસ ઇન્સ્પેક્ટર, હૅડ કૉન્સ્ટેબલ અને કૉન્સ્ટેબલની ધરપકડ કરવામાં આવી છે અને જેલમાં મોકલવામાં આવ્યા છે.

આ સિવાય 3 કૉન્સ્ટેબલ પાસેથી રોકડ દંડ વસૂલવામાં આવ્યો છે અને 1 ઇન્સ્પેક્ટર, 2 સબ ઇન્સ્પેક્ટર, 5 આસિસ્ટંટ સબ ઇન્સ્પેક્ટર, 3 હૅડ કૉન્સ્ટેબલ સામે ચાર્જશીટ ફાઈલ કરવામાં આવી છે.

સરકારે બે એએસઆઈ અને કૉન્સ્ટેબલનું ઇન્ક્રિમૅન્ટ અટકાવ્યું હોવાની અને ગ્રામરક્ષક દળના બે જવાનોને કસ્ટોડિયલ ડૅથના કેસમાં ડિસમિસ કર્યા હોવાની માહિતી આપી છે.

તાજેતરમાં સંજીવ ભટ્ટનો કેસ

ગુજરાતમાં પોલીસ કસ્ટડી દરમિયાન થયેલાં મૃત્યુની ઘટનામાં છેલ્લાં વર્ષોમાં પોલીસ અધિકારીને દોષિત ઠેરવવામાં આવ્યા અને સજા કરાઈ હોય તેવી એક માત્ર ઘટના તાજેતરમાં પૂર્વ આઈપીએસ અધિકારી સંજીવ ભટ્ટની છે.

ગત મહિને ગુજરાત કૅડરના પૂર્વ આઈપીએસ અધિકારી સંજીવ ભટ્ટને જામનગરમાં એક કસ્ટોડિયલ ડેથના કેસમાં આજીવન કેદની સજા કરવામાં આવી છે.

1990માં ભારત...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

નેશનલ ક્રાઇમ રેકર્ડ બ્યૂરો મુજબ ગુજરાતમાં 2001થી 2016 દરમિયાન 180 લોકોનાં કસ્ટડીમાં મૃત્યુ થયાં છે.


સામગ્રી: દર વર્ષે હજારો-લાખોની સંખ્યામાં લોકો વિઝા માટે અરજીઓ આપતા હોય છે. જોકે, આમાંથી બહુ ઓછા એવા નસીબદાર હોય છે કે જેમને વિઝા હાંસલ થતો હોય છે.

જોકે, જેમની પાસે પૈસો હોય એમને તો અહીં પણ મુશ્કેલી નથી નડતી. છેલ્લા એક-દોઢ વર્ષમાં કેટલાય પૈસાદાર ભારતીયોએ પૈસાના જોરે અમેરિકાના ગ્રીન કાર્ડ હાંસલ કર્યા છે.

હા, આ જ સત્ય છે. પૈસા હોય તો દુનિયાના સૌથી શક્તિશાળી અને ધનવાન દેશ અમેરિકામાં પણ તમને નાગરિકત્વ મળી જાય.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

ભારતીયોની લાંબી કતાર

ગોલ્ડન વિઝા : કેવી રીતે મળે છે અને શું છે શરતો?

અમેરિકાનો આ ઈબી-5 વિઝા પોગ્રામ અત્યંત લોકપ્રિય છે. ખાસ કરીને ચીન અને ભારતમાં.

ભારતના વધુ એક પડોશી દેશ પાકિસ્તાને આ પ્રોગ્રામ થકી કેટલા ગ્રીન કાર્ડ મેળવ્યા એ અંગે પૂરતી માહિતી મળી શકતી નથી.

જોકે, અમેરિકન વિદેશ વિભાગ અનુસાર, આ પોગ્રામ અંગે  ઇન્ક્વાયરી કરનારાઓમાં સૌથી વધુ પાકિસ્તાની હોય છે અને બીજા નંબરે ભારતીય.

એ બાદ સંયુક્ત આરબ અમિરાત, દક્ષિણ આફ્રિકા અને બાદમાં સાઉદી અરેબિયાના લોકોનો સમાવેશ થાય છે.

જોકે, ઈબી-5 વિઝા હાંસલ કરનારા લોકોમાં ચીન સૌથી આગળ છે. એ બાદ વિયેતનામનો નંબર આવે છે અને ત્રીજા નંબર ભારત છે.

અસંખ્ય ભારતીયોની અરજીઓ...

અમેરિકા દર વર્ષે દસ હજાર ઈબી-5 વિઝા જાહેર કરે છે. જોકે, આમાના એકએક વિઝા હાંસલ કરવા કરાતી અરજીઓની સંખ્યા હજારોમાં હોય છે.

બીબીસીના એક રિપોર્ટ અનુસાર, દરેક ઈબી-5 વિઝા માટે લગભગ 23 હજાર અરજીઓ કરવામાં આવતી હોય છે.

અમેરિકન વિદેશ વિભાગના જણાવ્યા પ્રમાણે, ગત વર્ષે 174 ભારતીયોને ઈબી-5 વિઝા અપાયા હતા. જે વર્ષ 2016 કરતાં 17 ટકા વધુ હતા.

અહીં એ વાત પણ નોંધવી જોઈએ કે એચ-1બી વિઝા નિયમોને અમેરિકાએ આકરાં કરી દીધા છે, જેને લીધી કૌશલ્ય ધરાવતા વિદેશ કર્મચારીઓને અમેરિકાના વિઝા મેળવવા અત્યંત મુશ્કેલ થઈ ગયા છે.

એચ-1બીના આકરા નિયમો

પોતાની 'અમેરિકા ફર્સ્ટ' નીતિને આગળ વધારતા ટ્રમ્પે ઇન્ફોસિસ, ટીસીએસ(ટાટા કન્સલ્ટન્સી સર્વિસીઝ), વિપ્રો જેવી કંપનીઓ માટે અમેરિકામાં કામ કરવું કાઠું કરી નાખ્યું છે.

આટલું જ નહીં, ટ્રમ્પ સરકાર એચ-1બી વિઝા મેળવનારા પતિ/પત્નીને સાથે રહેવા દેવાના નિયમને પણ ખતમ કરવાના વિચારી રહી છે.

આ બધા નિયમોથી ભારતીયો સૌથી વધુ પ્રભાવિત થશે. કારણ કે છેલ્લા કેટલાક વર્ષોથી લગભગ 70 ટકા એચ-1બી વિઝા ભારતોયને મળ્યા છે.

આ જ કારણે ઈબી-5 વિઝા ભારતીયોને આકર્ષી રહ્યા છે. અમેરિકાએ 1990માં...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

અમેરિકાનું નાગરિકત્વ કે ગ્રીન કાર્ડ મેળવવું એ માત્ર ભારતીયોનું જ નહીં, દુનિયાઆખીના લોકોનું સપનું હોય છે.


સામગ્રી: દરમિયાન આજે વડા પ્રધાન મોદીએ વીડિયો કૉન્ફરન્સના માધ્યમથી પ્રધાનમંત્રી કિસાન સન્માનનિધિ લાભાર્થીઓનાં ખાતાંમાં જમા કરાવી. વડા પ્રધાને 9 કરોડથી વધારે ખાતાંઓમાં 18 હજાર કરોડની રકમ યોજના મુજબ જમા કરાવી.

આ રકમ પ્રધાનમંત્રી કિસાન સન્માનનિધિ યોજના હેઠળ આપવામાં આવી રહી છે.

વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ ખેડૂત આંદોલનને લઈને કહ્યું કે, કૃષિકાયદાઓને લઈને કેટલીક પાર્ટીઓ રાજકીય ઍજન્ડા આગળ વધારી રહી છે.

મોદીએ ખેડૂત યોજનાનો લાભ મેળવનારા અલગઅલગ રાજ્યોના ખેડૂતો સાથેના સંવાદમાં આ વાત કહી.

એમણે એમ પણ કહ્યું કે કૉન્ટ્રૅક્ટ ફાર્મિંગને નામે દેશમાં ભ્રમ ઊભો કરવામાં આવી રહ્યો છે.

એમણે કહ્યું કે "સ્વાર્થની રાજનીતિ કરનારાઓને જનતા ખૂબ નજીકથી જોઈ રહી છે. જે દળો પશ્ચિમ બંગાળમાં ખેડૂતોના અહિત પર કંઈ નથી બોલતા તે અહીં ખેડૂતોને નામે દિલ્હીના નાગરિકોને પરેશાન કરી રહ્યા છે અને દેશના અર્થતંત્રને બરબાદ કરવામાં લાગેલા છે."

એમણે મમતા બેનરજીને નિશાને લેતા કહ્યું કે "જે લોકો 30-30 વર્ષ બંગાળમાં રાજ કરતાં હતા, એક એવી રાજકીય વિચારધારાને લઈને એમણે બંગાળને ક્યાંથી ક્યાં લાવી દીધું છે એ આખો દેશ જાણે છે. તમે મમતા બેનરજીનાં જૂનાં ભાષણો સાંભળશો તો સમજાશે કે આ વિચારધારાએ બંગાળને કેટલું બરબાદ કર્યું."

સરકારનો નવો પત્ર

કાર્યક્રમમાં કૃષિમંત્રી નરેન્દ્રસિંહ તોમરે કહ્યું કે પ્રધાનમંત્રી કિસાન સન્માનનિધિ એક મહત્ત્વાકાંક્ષી યોજના છે અને તેનાથી ગરીબ ખેડૂતોને ઘણો લાભ થયો છે.

કૃષિમંત્રીએ કહ્યું કે, "પંજાબ સહિત થોડી જગ્યાએ અમુક ખેડૂત ભાઈ-બહેનોનાં મનમાં નવા કૃષિકાયદાઓને લઈને ભ્રમ ઊભો થયો છે. હું એમને આગ્રહ કરું છું કે તેઓ આ આંદોલન છોડીને સરકાર સાથે વાતચીત કરે. મને આશા છે કે ખેડૂતો નવા કાયદાઓનો મર્મ અને મહત્ત્વ સમજશે અને આપણે સમાધાન તરફ આગળ વધીશું. "

દરમિયાન ગૃહમંત્રી અમિત શાહે કહ્યું કે એમએસપી (લઘુતમ સમર્થન મૂલ્ય) રદ નહીં થાય. એમણે દિલ્હીમાં એક સંમેલનમાં આ વાત કરી છે.

ખેડૂતોએ વાતચીતનો અગાઉનો પ્રસ્તાવ ફગાવી દીધો એ પછી સરકારે ફરી વાતચીત માટે ગુરુવારે એક પત્ર લખ્યો છે.

અમેરિકાનાં સાંસદોનો પત્ર

પ્રમિલા જયપાલ

ખેડૂત આંદોલનમાં કોઈ નીવેડો આવી નથી રહ્યો ત્યારે અમેરિકાના સાત સાંસદોએ વિદેશ મંત્રી માઇક પૉમ્પિયોને ભારત સાથે વાત કરવા અપીલ કરી છે.

આ સાંસદોએ એ એક પત્ર લખી અમેરિકા ભારતના વિદેશમંત્રી આગળ આંદોલનનો મુદ્દો ઉઠાવે એમ કહ્યું છે. આ સાત સાંસદોમાં ભારતીય મૂળનાં...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

દિલ્હી સરહદે વિવિધ રાજ્યોના ખેડૂતો નવા કૃષિકાયદાઓ સામે આંદોલન કરી રહ્યા છે. આ આંદોલનને મહિનો થવા આવ્યો છે અને હજી સુધી કોઈ ઉકેલ આવ્યો નથી ત્યારે સરકારે ફરીથી વાતચીત માટે પત્ર લખ્યો છે.


સામગ્રી: દરમિયાન ગુજરાતના પૂર્વ મુખ્ય મંત્રી શંકરસિંહ વાઘેલાની કૉંગ્રેસમાં જવાની અટકળો પણ વહેતી થઈ છે.

ગુજરાતમાં 21 ફેબ્રુઆરીએ અમદાવાદ, સુરત, રાજકોટ, વડોદરા, ભાવનગર અને રાજકોટ મહાનગરપાલિકાની બેઠકો પર ચૂંટણી યોજાશે, જ્યારે 28મી ફેબ્રુઆરીએ રાજ્યની 81 નગરપાલિકા, 31 જિલ્લા પંચાયતો અને 231 તાલુકા પંચાયતની ચૂંટણીઓ યોજાશે.

તો ગુજરાત ભાજપની પાર્લામેન્ટરી બોર્ડમાં એક નિર્ણય લેવાયો છે, જેને લીધે જૂના કાર્યકરોમાં અસંતોષનો સૂર સાંભળવા મળી રહ્યો છે.

ભાજપના પ્રમુખ સી. આર. પાટીલે કહ્યું હતું કે "ભારતીય જનતા પાર્ટીની પાર્લામેન્ટરી બોર્ડે 60 વર્ષથી ઉપરના, ત્રણ ટર્મથી ચૂંટાતા નેતાઓ અને ભાજપનેતાનાં સગાં-સંબંધીઓને આ વખતે ટિકિટ ન આપવાનો નિર્ણય કર્યો છે."

રાજ્યમાં અનેક એવા પણ નેતાઓ પણ હશે જેઓ ઘણી ટર્મથી જે તે વિસ્તારમાં ચૂંટાતા આવતા હશે. તો શું એમને આ વખતની ચૂંટણીમાં ભાજપમાંથી ફરી વાર ટિકિટ નહીં મળે?

શું સગાંવહાલાઓને ટિકિટ નહીં આપવાના ભાજપના નિર્ણયથી તેને ચૂંટણીમાં નુકસાન થઈ શકે કે પછી આ નિર્ણય યુવાઓને ચાન્સ આપવા માટે લેવાયો છે?

અમદાવાદના બોડકદેવ વોર્ડમાંથી વડા પ્રધાન મોદીનાં ભત્રીજી અને પ્રહલાદ મોદીનાં પુત્રી સોનલ મોદી પણ ચૂંટણી લડવાની ઇચ્છા ધરાવે છે.

વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીના ભાઈ પ્રહલાદ મોદીને જ્યારે બીબીસી સંવાદદાતા તેજસ વૈદ્યે આ અંગે સવાલ કર્યો ત્યારે તેમણે કહ્યું હતું કે "મારા રૅશનકાર્ડમાં નરેન્દ્ર દામોદરદાસ મોદીનું નામ નથી, એ મારું ફેમિલી ગણાય ખરું?"

તેઓએ વધુમાં કહ્યું હતું કે પાર્ટી જે કંઈ નિયમો બનાવે, એ પૂરા હિન્દુસ્તાનના બધા જ કાર્યકરો-નેતાઓને લાગુ પડતો હોવો જોઈએ.

"જો રાજનાથસિંહનો છોકરો મેમ્બર ઑફ પાર્લામેન્ટ (સાસંદ) બની શકતો હોય, મધ્યપ્રદેશમાં વર્ગીસજીનો દીકરો ધારાસભ્ય બની શકતો હોય, ગુજરાતના અમિતભાઈ શાહ (ગૃહમંત્રી)નો દીકરો જય, જેણે કદી ક્રિકેટમાં સ્થાન નથી લીધું, ક્રિકેટ રમ્યા છે કે કેમ એ મને ખબર નથી, અને તેમને ક્રિકેટ કંટ્રોલ બોર્ડમાં સ્થાન મળે. એવી તો શું એમની પાસે ડિગ્રી આવી ગઈ કે એમનો ઉપયોગ સરકાર કરી રહી છે?"

જૂના જોગીઓને ટિકિટ ન મળે તો ભાજપને નુકસાન થશે?

સુરતમાં મહાનગરપાલિકાની વિકાસગાથાની પુસ્તિકાના વિમોચન સમયે ભાજપનેતા

ભાજપના પ્રમુખ સી.આર. પાટીલ કહ્યું હતું કે ત્રણ ટર્મથી ચૂંટાયેલા અને 60 વર્ષથી વધુ ઉંમરના લોકોને ટિકિટ નહીં મળે.

રાજ્યમાં અનેક જગ્યાએ ઘણા ઉમેદવાર ત્રણ ટર્મ કે તેનાથી વધુ સમયથી ચૂંટાતા આવ્યા છે....\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ગુજરાતમાં સ્થાનિકસ્વરાજની ચૂંટણીઓ 21 અને 28મી ફેબ્રુઆરીએ યોજાશે. ચૂંટણી જીતવા ભાજપ-કૉંગ્રેસ સહિત તમામ પાર્ટીઓ ચૂંટણીપ્રચારની કામગીરીમાં લાગી ગઈ છે.


સામગ્રી: દરમિયાન ઘણા રાજકીય નેતાઓ અને રાજ્ય સરકારો બાદ ચર્ચિત પર્યાવરણકાર્યકર ગ્રૅટા થનબર્ગે પણ ભારતીય વિદ્યાર્થીઓની એનઈઈટી અને આઈઈટી-જેઈઈ પરીક્ષાને આગળ વધારવાની માગને સમર્થન આપ્યું છે.

થનગર્બે એક ટ્વીટમાં કહ્યું, "આ ખોટું છે કે ભારતીય વિદ્યાર્થીઓને કોવિડના સમયમાં રાષ્ટ્રીયસ્તરની પરીક્ષામાં બેસવા માટે કહેવાઈ રહ્યું છે. અને જ્યારે લાખો લોકો પૂરથી પ્રભાવિત છે, ત્યારે આ વિદ્યાર્થીઓની પરીક્ષાને સ્થગિત કરવાની માગને સમર્થન આપું છું."

વિદ્યાર્થીઓએ બંને રાષ્ટ્રીય પરીક્ષાઓની તારીખને આગળ વધારવાની માગ સુપ્રીમ કોર્ટમાં પણ કરી હતી. જોકે સુપ્રીમ કોર્ટ તરફથી કોઈ રાહત મળી નહોતી.

આથી કેન્દ્ર સરકાર અને વિદ્યાર્થીઓ વચ્ચેનો આ વિવાદ ખતમ થવાનું નામ નથી લેતો.

આખરે શું છે આખો મામલો?

ભારતમાં આઈઆઈટી અને મેડિકલ ક્ષેત્રમાં અભ્યાસ માટે દર વર્ષે રાષ્ટ્રીયસ્તરે બે પરીક્ષા- આઈઆઈટી જેઈઈ અને નીટનું આયોજન કરાય છે.

આ વર્ષે પણ આઈઆઈટી જેઈઈની પરીક્ષા 1થી 6 ડિસેમ્બર વચ્ચે અને નીટની પરીક્ષા 13 ડિસેમ્બરે થવાની છે.

દેશભરમાં આઈઆઈટી માટે 11 લાખ વિદ્યાર્થીઓએ ફૉર્મ ભર્યાં છે અને નીટ માટે 16 લાખ વિદ્યાર્થીઓએ અરજી કરી છે.

આ પરીક્ષા એવા સમયે યોજાઈ રહી છે જ્યારે ભારત કોરોના સંક્રમણ મામલે દુનિયાભરમાં ત્રીજા સ્થાને પહોંચી ગયું છે અને અત્યાર સુધીમાં 58 હજારથી વધુ લોકોનાં મૃત્યુ થઈ ગયાં છે.

સરકારે કોરોના વાઇરસ સંક્રમણની ગતિ રોકવા માટે ઘણી જગ્યાએ અવરજવરનાં સાધનો પર પ્રતિબંધ લગાવ્યો છે.

સાથે જ ટ્રેન સેવાઓ હજુ સુધી સામાન્ય થઈ નથી. એવામાં સવાલ એ છે કે વિદ્યાર્થીઓ આ પરીક્ષાઓમાં બેસવા માટે પરીક્ષાકેન્દ્ર સુધી કેવી રીતે પહોંચશે?

એટલા માટે કે ઘણી જગ્યાએ વિદ્યાર્થીઓને પરીક્ષાકેન્દ્ર પર પહોંચવા માટે 100-150 કિલોમિટરનું અંતર કાપવું પડે છે.

આથી વિદ્યાર્થીઓની માગ છે કે આ પરીક્ષાની તારીખ આગળ ધપાવવી જોઈએ, જેથી સ્થિતિ સામાન્ય થતાં પરીક્ષા આપી શકાય.

જોકે સરકારનું વલણ એવું છે કે આવું કરવાથી યુવાઓનું એક વર્ષ બગડી જશે.

શું કહે છે વિદ્યાર્થીઓ?

NEETની પરીક્ષાઓ લેવાવી જોઈએ કે નહીં? ગુજરાતી વિદ્યાર્થીઓએ શું કહ્યું?

બીબીસીએ આઈઆઈટી જેઈઈ અને નીટ પરીક્ષા માટે તૈયારી કરતા કેટલાક વિદ્યાર્થીઓ સાથે વાત કરીને આ વિવાદ પર તેમની પ્રતિક્રિયા જાણવાની કોશિશ કરી.

12મા ધોરણમાં 94 ટકા અંક લાવનારાં મૃણાલિકા કહે છે, "ભારત આ સમયે કોવિડના હિસાબે દુનિયામાં ત્રીજા નંબરે પહોંચી ગયું છે."

"એ તો નક્કી છે...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

રાષ્ટ્રીય પરીક્ષા એજન્સી (એનટીએ)એ મંગળવારે કહ્યું કે જેઈઈ મેઇન અને એનઈઈટીની પરીક્ષા નિર્ધારિત સમયે લેવાશે.


સામગ્રી: દરમિયાન લોકો સોશિયલ નેટવર્કિંગ સાઇટ્સ અને સર્ચ દ્વારા જાણવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યા છે કે જો કોઈ નેતાનું પંદરમી ઑગસ્ટ કે 26મી જાન્યુઆરીના દિવસે નિધન થાય તો?

શું ધ્વજવંદન કાર્યક્રમ યોજાય? પહેલાં ધ્વજારોહણ થાય અને પછી રાષ્ટ્રધ્વજ અડધી કાઠીએ થાય કે શું? આ અંગે કોઈ નિયમ છે? આ વિશે કોઈ નિયમ કે જોગવાઈઓ છે? અગાઉ ક્યારેય આવું બન્યું છે?

રાષ્ટ્રીય કે રાજય શોક

માર્શલ ઑફ ધ એરફોર્સ અરજણસિંહની અંતિમયાત્રા

જ્યારે કોઈ રાષ્ટ્રીય કદના નેતાનું નિધન થાય, ત્યારે કેન્દ્રીય કૅબિનેટ મળે અને શોકદર્શક ઠરાવ પ્રસ્તાવ કરવામાં આવે, આ સાથે જ કેટલા દિવસનો રાષ્ટ્રીય શોક પાળવામાં આવશે, તેની પણ જાહેરાત કરવામાં આવે.

આ માટે સંબંધિત દિશા-નિર્દેશો બહાર પાડવાના અધિકાર ગૃહ વિભાગ પાસે રહેલા છે અને તે વિશે દેશના રાષ્ટ્રપતિ દ્વારા નિર્ણય લેવામાં આવે છે.

દેશ કે રાજ્ય શોકમાં છે, તેવું દર્શાવવા માટે આ રીતે રાષ્ટ્રધ્વજ અડધીકાઠીએ ફરકાવવામાં આવે છે.

રાષ્ટ્રપતિ, ઉપરાષ્ટ્રપતિ કે વડા પ્રધાન જેવા બંધારણીય પદો પર બેઠેલી વ્યક્તિનું નિધન થાય તો રાષ્ટ્રીય શોક પાળવામાં આવે છે.

જો લોકસભાના સ્પીકર કે દેશના સર્વોચ્ચ ન્યાયાધીશનું નિધન થાય તો માત્ર દિલ્હીમાં રાષ્ટ્રધ્વજને અડધી કાઠીએ ફરકાવવામાં આવે છે.

સાતમી ઑગસ્ટે કરુણાનિધિનું નિધન થયું, ત્યારબાદ તામિલનાડુ સરકાર દ્વારા સાત દિવસના રાજ્યવ્યાપી શોકની જાહેરાત કરવામાં આવી હતી.

ભારતમાં સ્વતંત્રતા દિવસ (15મી ઑગસ્ટ), ગણતંત્ર દિવસ (26મી જાન્યુઆરી) તથા ગાંધી જયંતિ (2જી ઑક્ટોબર)ને રાષ્ટ્રીય પર્વ તરીકે ઊજવવામાં આવે છે.

રાષ્ટ્રીય તહેવાર દરમિયાન નિધન થાય તો?

નવી દિલ્હીમાં સ્વતંત્રતા દિવસનો મુખ્ય કાર્યક્રમ લાલ કિલ્લા ખાતે યોજાય છે

ફ્લૅગ કૉડ ઑફ ઇન્ડિયા મુજબ જો કોઈ દિગ્ગજ નેતા કે પ્રધાનના નિધન અંગે બપોર પછી જાણ થાય તો એ દિવસે અને એના પછીના દિવસે પણ રાષ્ટ્રધ્વજ અડધી કાઠીએ ફરકાવવામાં આવે છે.

જો કોઈ રાજનેતાનું નિધન તા. 25મી જાન્યુઆરી કે 14મી ઑગસ્ટના દિવસે થાય તો? બીજા દિવસે ગણતંત્ર દિવસ કે સ્વતંત્રતા દિવસ હોય, ત્યારે શું કરવું?

ફ્લૅગ કૉડ ઑફ ઇન્ડિયાની જોગવાઈ મુજબ, જો દિવસો દરમિયાન રાજનેતાનું નિધન થાય તો પણ દેશભરમાં ધ્વજાહરોહણના કાર્યક્રમ યથાવત્ રાખવામાં આવે છે.

જે ઇમારતમાં મહાનુભાવનો પાર્થિવ દેહ રાખવામાં આવ્યો હોય, માત્ર તે ઇમારત પરનો જ રાષ્ટ્રધ્વજ અડધી કાઠીએ ફરકાવવામાં આવે છે અન્ય તમામ સ્થળોએ રાબેતા મુજબ ધ્વજારોહણ...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

16મી ઑગસ્ટે દેશના પૂર્વ વડા પ્રધાન અટલ બિહારી વાજપેયીનું નિધન થયું. કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા સાત દિવસના રાષ્ટ્રીય શોકની જાહેરાત કરવામાં આવી છે, જેથી આ દિવસો દરમિયાન રાષ્ટ્રધ્વજ અડધી કાઠીએ ફરકાવવામાં આવશે.


સામગ્રી: દરમિયાન શશિકલાએ આગામી વિધાનસભા ચૂંટણીમાં ડીએમકેને હરાવવા માટે એઆઇએડીએમકેના કાર્યકર્તાઓને એકજૂથ રહેવાનું કહ્યું છે.

અત્રે નોંધવું કે શશિકલા થોડા સમય પહેલા જ જેલમાંથી બહાર આવ્યા હતા. જેલમાંથી બહાર આવતાની સાથે જ તમિલનાડુનું રાજકારણ ગરમાયું હતું. પરંતુ હવે તેમની આવી જાહેરાતથી રાજકીય આલમમાં ફરી એક નવી ચર્ચાને વેગ મળ્યો છે.

તાપસી પન્નુ, અનુરાગ કશ્યપને ત્યાં ઇન્કમટેક્સની રેડ

પ્રેસ ટ્રસ્ટ ઑફ ઇન્ડિયા જણાવે છે કે ઇન્કમટેક્સ ડિપાર્ટમેન્ટે અભિનેત્રી તાપસી પન્નુ અને નિર્દેશક અનુરાગ કશ્યપની કંપની ફેન્ટમ ફિલ્મ ઍન્ડ ટેલેન્ટ હન્ટના પ્રિમાસિસ પર રેડ કરી છે.

ઉલ્લેખનીય છે કે તાપસી પન્નુ અને અનુરાગ કશ્પય અનેક બાબતો પર સરકાર સામે સંઘર્ષમાં આવેલા છે.

મુંબઈથી બીબીસીના સહયોગી સુપ્રિયાએ કહ્યું કે, ઇન્કમટેક્સ વિભાગે ફિલ્મ મેકર અનુરાગ કશ્યપ, વિકાસ બહલ અને અભિનેત્રી તાપસી પન્નુના ઘરે દરોડા પાડ્યા છે. આ દરોડા અનુરાગ કશ્યપના પ્રોડ્કશન હાઉસ ફેન્ટમ ફિલ્મ્સને સંબંધિત છે. મુંબઈ અને પુનામાં તાપસી પન્નુ, અનુરાગ કશ્યપ સાથે જોડાયેલા વીસ જેટલાં સ્થળોએ દરોડા પાડવામાં આવ્યા છે.

ઇન્ક્મટેક્સ ડિપાર્ટમેન્ટ ટેલેન્ટ મૅનેજમેન્ટ એજન્સીમાં પણ તપાસ કરી રહ્યું છે.

ભાવનગરમાં દલિત આરટીઆઈ ઍક્ટિવિસ્ટની હત્યા

પ્રતીકાત્મક તસવીર

ભાવનગર જિલ્લાના ઘોઘા તાલુકાના સનોદર ગામમાં દલિત આરટીઆઈ ઍક્ટિવિસ્ટની હત્યા કરી દેવામાં આવી છે.

ઇન્ડિયન એક્સપ્રેસના અહેવાલ અનુસાર કર્મશીલ અમરભાઈ બોરિચા પર ગામના ક્ષત્રિય સમાજના લોકોએ હુમલો કર્યો હતો. અમરભાઈના દીકરી નિર્મલાએ કહ્યું, “સૌથી પહેલાં તેમણે અમારી પર પથ્થર ફેંક્યા. મારા પિતા તેનાથી બચવા માટે ઘરમાં આવ્યા તો તેઓ દરવાજો તોડીને ઘરમાં ઘૂસી ગયા અને લોખંડની પાઇપ અને તલવારથી તેમની હત્યા કરી દીધી.”

પિતાને બચાવવા વચ્ચે પડનાર દીકરી પણ હુમલામાં ઈજાગ્રસ્ત થઈ છે.

અમરભાઈને પોલીસ પ્રૉટેક્શન પણ આપવામાં આવ્યું હતું. આ અગાઉ 2013માં પણ તેમની પર હુમલો થયો હતો જેમાં તેમનો પગ ભાંગી ગયો હતો.

નવસર્જન સંસ્થાના અરવિંદ મકવાણાએ કહ્યું, “એક મહિના પહેલાં ઘોઘા પોલીસ સ્ટેશનમાં અમરભાઈએ ક્ષત્રિયની સામે ફરિયાદ કરી હતી પણ સબ ઇન્સ્પેક્ટર પીઆર સોલંકીએ એફઆઈઆર નોંધી ન હતી. બોરિચા કોર્ટમાં ગયા હતા. આ દરમિયાન ક્ષત્રિયોના જૂથે તેમની પર હુમલો કર્યો.”

અરવિંદ મકવાણાનો આરોપ છે કે, “સનોદર ગામમાં અમરભાઈ એક માત્ર દલિત છે અને ક્ષત્રિય તેમની ખેતીની જમીન અને ઘરના પ્લૉટને...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

તમિલનાડુ વિધાનસભા ચૂંટણી પહેલા તમિલનાડુની રાજનીતિના જાણીતા મહિલા નેતા વી.કે. શશિકલાએ મોટી ઘોષણા કરી છે. વી. કે. શશિકલાએ રાજનીતિમાંથી સંન્યાસ લેવાની જાહેરાત કરી દીધી છે. આ જાહેરાત બાદ શશિકલાએ કહ્યું કે તેમણે ક્યારેય સત્તાનો મોહ નથી રાખ્યો અને તેઓ હંમેશા લોકોની ભલાઈ માટે કામ કરશે તથા અમ્મા (જયલલિતા)ના સૂચવેલા માર્ગ પર જ ચાલશે.


સામગ્રી: દરવર્ષે અમદાવાદમાં અષાઢી બીજના દિવસે રથયાત્રા નીકળે છે

જોકે, દર વર્ષે રથયાત્રા પહેલાં સુરક્ષાને લઈને તંત્ર અને ખાસ કરીને પોલીસ વિભાગ દ્વારા સતર્કતા વર્તવામાં આવે છે.

મહિના પહેલાં જ રથયાત્રાની સુરક્ષા માટે તૈયારીઓ શરૂ થઈ જાય છે, કોઈ અનિચ્છનિય ઘટના ના ઘટે તે માટે તકેદારી રખાય છે.

દર વર્ષે નીકળતી રથયાત્રામાં કોમી એકતા જોવા મળે છે, પરંતુ આ રમખાણોમાં લોકોના જીવ બચાવવા અને કોમી એકતા જાળવવા માટે જીવ આપનાર વસંત અને રજબને ભાગ્યે જ કોઈ યાદ કરે છે.

1946માં પ્રથમ વખત રથયાત્રામાં હિંસા શરૂ થઈ, ત્યારે કોમી એખલાસ જાળવી આ બંને મિત્રોએ પ્રાણોની આહુતિ આપી હતી.

...અને રથયાત્રામાં શરૂ થઈ કોમી હિંસા

1946માં પહેલીવાર રથયાત્રામાં કોમી હિંસા થઈ હતી

અમદાવાદમાં 100 કરતાં વધુ વર્ષોથી નીકળતી રથયાત્રા એક વર્ષને બાદ કરતા ક્યારેય કોમી રમખાણોનું નિમિત્ત બની નથી.

આ એક વર્ષ એટલે 1946નું વર્ષ. આ વર્ષમાં રથયાત્રા બાદ અમદાવાદમાં કોમી રમખાણો ફાટી નીકળ્યાં હતાં.

બીબીસી ગુજરાતી સાથે વાત કરતા ગુજરાત સમાચારના વરિષ્ઠ પત્રકાર જયદેવ પટેલ કહે છે કે એ વાતને યાદ કરતાં આજે પણ રૂવાંટા ઊભા થઈ જાય છે.

પટેલ કહે છે, "1946 પહેલાં ક્યારેય રથયાત્રામાં કોમી હિંસા થઈ ન હતી. એ વર્ષે પણ રથયાત્રા રાબેતા મુજબ જઈ રહી હતી."

"કાલુપુરની એ સમયની રાજમહેલ હોટલ પાસે જ્યારે રથયાત્રા પહોંચી ત્યારે અખાડાના પહેલવાનો અને મુસ્લિમો વચ્ચે ઘર્ષણ શરૂ થયું હતું."

"આ ઘર્ષણે પછી કોમી હિંસાનું રૂપ ધારણ કર્યું અને શહેરમાં અનેક વિસ્તારોમાં હિંસા અને આગના બનાવો શરૂ થયા."

"અમદાવાદમાં રતપોળ અને માણેકચોકમાં સોના-ચાંદીની દુકાનો લૂંટાઈ. રાયખડ અને જમાલપુરમાં આ રમખાણોની સૌથી વધારે અસર થઈ."

જયદેવ પટેલ કહે છે આ જ સમયે વસંતરાવ હેગિષ્ટે અને રજબ લાખાણીની જોડી હિંસાને બંધ કરવા આગળ આવી.

વસંત-રજબની ટોળાએ હત્યા કરી

વસંત-રજબની જોડીએ હિંસા અટકાવવાના પ્રયત્નો હતા

જયદેવ પટેલ કહે છે બંનેએ પોતપોતાની કોમના લોકોને સજાવવાના પ્રયત્નો શરૂ કર્યા.

તેઓ ઘટનાનું વર્ણન કરતા કહે છે, "બંને મિત્રો હિંસાગ્રસ્ત વિસ્તારમાં પહોંચ્યા અને લોકોને સમજાવવાના શરૂ કર્યા."

"બંને ખાંડની શેરી અને મહાજનવાડામાં ફાટી નીકળેલી હિંસા રોકવા માટે પ્રયત્ન કરતા હતા, ત્યારે ટોળાએ તેમની હત્યા કરી નાખી."

વસંતરાવ હેગિષ્ટે અને રજબઅલી લાખાણી પર થયેલા આ હુમલા બાદ તેમની લાશ એક દિવસ બાદ મળી હતી.

બીબીસી ગુજરાતી સાથે વાત કરતા એચ. કે....\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

અમદાવાદમાં દર વર્ષે અષાઢી બીજના રોજ જગન્નાથની રથયાત્રા નીકળે છે. જૂના શહેરમાં આ રથયાત્રા વિવિધ વિસ્તારોમાંથી પસાર થાય છે.


સામગ્રી: દરિયાપુરની મસ્જિદ ગલી

ગુજરાતમાં હાલમાં લગભગ 1,45,000થી વધુ લોકો આ પ્રકારે વિવિધ ક્લસ્ટર ક્વોરૅન્ટીનમાં રહે છે, આ વિસ્તારો પૈકી મોટા ભાગના મુસ્લિમ આબાદીવાળા વિસ્તારો છે.

અમદાવાદનો કોટ વિસ્તાર હોય કે સુરતનો રાંદેર ટાઉન વિસ્તાર કે પછી બેગમબજારનો વિસ્તાર, મુસ્લિમોની બહુમતીવાળા આવા ઘણા વિસ્તારો છે, જ્યાં કડક કાર્યવાહી કરીને લોકોના બ્લડ-સૅમ્પલ લેવામાં આવી રહ્યા છે અને અવરજવર પર રોક લાગાવી દેવાઈ છે.

અમદાવાદ મ્યુનિસિપલ કૉર્પોરેશનને આ સ્ટ્રેટેજીથી સીધો ફાયદો થયો છે, કારણ કે અમદાવાદના કોટ વિસ્તારમાંથી 50 જેટલા પૉઝિટિવ કેસો મળ્યા છે.

નિઝામુદ્દીન મરકઝની ઘટના બાદ અનેક મુસ્લિમ વિસ્તારોમાં પૉઝિટિવ કેસોની સંખ્યા વધી ગઈ છે, તેવું આરોગ્ય વિભાગના અગ્રસચિવ જયંતી રવિએ પત્રકારો સાથેની વાત દરમિયાન કહ્યું હતું.

તેમણે વધુમાં કહ્યું હતું, "ગુજરાતભરમાં 15 જેટલા વિસ્તારોને હૉટસ્પૉટ તરીકે જાહેર કરવામાં આવ્યા છે. જો કે આ વિસ્તારોની સંખ્યામાં ઉત્તરોતર વધારો થઈ રહ્યો છે."

"કારણ કે જે કોઈ સ્થળે હવે પૉઝિટિવ કેસ મળે તો તે વિસ્તારને હૉટસ્પૉટ તરીકે જ ગણવામાં આવે છે. જેમાં સિદ્ધપુર અને છોટા ઉદેપુર જેવા વિસ્તારો સામેલ છે, જ્યાં એક એક-એક કેસ નોંધાયા છે, તેનો પણ સમાવેશ થાય છે."

અમદાવાદ શહેરમાં કોટ વિસ્તાર સહિત 14 જેટલા વિસ્તારોને હૉટસ્પૉટ તરીકે જાહેર કરવામાં આવ્યાં છે, જેમાં દરિયાપુર, કાલુપુર, જમાલપુરના 6 અલગ-અલગ વિસ્તારોનો સમાવેશ થાય છે.

 આ ઉપરાંત બોડકદેવ, જુહાપુરા, દાણીલીમડા, બાપુનગર અને જશોદાનગર જેવા વિસ્તારોમાં પણ અનેક સ્થળોને ક્લસ્ટર ક્વોરૅન્ટીન તરીકે જાહેર કરવામાં આવ્યા છે.

ક્લસ્ટર ક્વોરૅન્ટીનમાં કેવી છે જિંદગી?

ક્લસ્ટર ક્વોરૅન્ટીનમાં રહેતા લોકો સાથે બીબીસીએ વાત કરવાનો પ્રયાસ કર્યો. મોટા ભાગના લોકો આ પગલાને યોગ્ય માને છે, પરંતુ ઘણા લોકો ભયભીત છે.

દરિયાપુર વિસ્તારની મસ્જિદ ગલીમાં રહેતા નોમન મનસૂરી એક ફેકટરીમાં કામ કરે છે. તેમના વિસ્તારના લોકો ક્લસ્ટર ક્વોરૅન્ટીનના વિરોધમાં હતા, પરંતુ મ્યુનિસિપલ અધિકારીઓની ટીમની સમજાટ બાદ હવે તેમના વિસ્તારને છેલ્લા ત્રણ દિવસથી ક્લસ્ટર ક્વોરૅન્ટીન જાહેર કરવામાં આવ્યો છે.

હાલમાં આ મસ્જિદ ગલીની પોળની બહાર પતરાં લગાવીને બહાર જવાનો રસ્તો બંધ કરી દેવામાં આવ્યો છે. આ વિશે બીબીસી ગુજરાતી સાથે ફોન પર વાત કરતાં નોમલ મનસૂરીએ જણાવ્યું કે સંપૂર્ણ લૉકડાઉન વચ્ચે લોકોમાં ભય વધી ગયો છે.

તેઓ કહે છે, "અમને ખબર નથી કે...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

અમદાવાદના કોટ વિસ્તાર ઉપરાતં રાજ્યભરમાં ગુજરાત સરકારે અનેક વિસ્તારોને ક્લસ્ટર ક્વોરૅન્ટીન કર્યા છે, જેનો સીધો અર્થ એ છે કે આ વિસ્તારના લોકો એક હદ પછી બહાર ન જઈ શકે અને આ વિસ્તારમાં બહારના કોઈ વ્યક્તિ અંદર ન આવી શકે.


સામગ્રી: દરેક ઓફિસમાં આત્મમુગ્ધ લોકો હોય છે

આત્મશ્લાઘા કરનારી આવી વ્યક્તિ પોતાને ખાસ માનતી હોય છે. સામેની વ્યક્તિ તેને ભાવ ના આપે તો તેને માઠું લાગી જાય છે.

માનસશાસ્ત્રમાં આવી વ્યક્તિને આત્મમુગ્ધ, સ્વપ્રેમી કે આત્મશ્લાઘા કરનારી એટલે કે 'નાર્સિસિસ્ટ' વ્યક્તિ કહે છે.

'નાર્સિસિસ્ટ' શબ્દ પ્રાચીન ગ્રીક કથાઓમાં આવતા પાત્ર નાર્સિસસ પરથી આવ્યો છે. તે પોતાનું પ્રતિબિંબ પાણીમાં જોઈને પોતાના પર જ મોહિત થઈ જતો હતો.

ઓફિસોમાં આવા સ્વપ્રેમી લોકો મળી જતા હોય છે. જો તેમને ઓળખી લેવામાં આવે તો વિના કારણે ઊભો થતો તનાવ ટાળી શકાય છે.

'ઝેન યોર વર્ક' પુસ્તકની લેખિકા કાર્લિન બોરિસેન્કોએ પોતાના કરિયરની શરૂઆતમાં આવી જ એક સ્વપ્રેમી બૉસની સાથે કામ કર્યું હતું.

શું તમે આ વાંચ્યું?

બોરિસેન્કો કહે છે, "હું તેમની ચાહક બની ગઈ હતી. હું તેમને કરિશ્માવાળી અને સ્માર્ટ માનતી હતી અને તેમની સાથે કામ કરવાની વાતથી ઉત્સાહિત હતી."

ત્રણ મહિના તેમની સાથે કામ કર્યા પછી અને બૉસની રોજની હરકતો જોઈને બોરિસેન્કોને લાગ્યું કે કંઈ ગરબડ છે.

બોરિસેન્કોનો વધુમાં વધુ સમય પોતાની બૉસને ખુશ રાખવામાં જતો હતો.

ઓફિસમાં બીજા લોકોની સામે તેમણે બૉસના વખાણ કરવા પડતા હતા.

વખાણ ના કરે તો બૉસને ખોટું લાગી જતું હતું.

સતત આવી સ્થિતિમાંથી પસાર થવાના કારણે ધીમે ધીમે તેમને ચીડ ચડવા લાગી.

બોરિસેન્કો કહે છે, "હું વિચારતી હતી કે એવું તો તે શું જુએ છે, જે હું નથી જોઈ શકતી, તે એવું શું સમજે છે, જે હું નથી સમજી શકતી.”

“ધીમે ધીમે મને ખ્યાલ આવ્યો કે હું તેમના માટે શું કરું છું તેનું મહત્ત્વ નહોતું. તે દુનિયાને કઈ દૃષ્ટિથી જુએ છે તે જ મહત્ત્વનું હતું."

બૉસની આત્મશ્લાઘાની આદતથી માત્ર બોરિસેન્કો પરેશાન થઈ હતી તેવું નહોતું.

ઑફિસના બીજા લોકોને પણ પરેશાની થઈ રહી હતી.

જોકે તેઓ બૉસની નબળાઈ સમજવાના બદલે એકબીજાના દુશ્મનો થઈ ગયા હતા.

સ્થિતિ બદલવા માટે કશું કરી શકાતું નથી તેના કારણે પણ સૌ અકળાવા લાગ્યા હતા.

તેના કારણે વળી બૉસને ખુશ રાખવાની સ્પર્ધા તે બધાની વચ્ચે શરૂ થઈ ગઈ હતી.

વિશ્વાસથી બને છે કૅરિયર

આત્મશ્લાઘા કરનારા સાથે કામ કરવાનું મુશ્કેલ લાગતું હશે, પરંતુ સંશોધનો કંઈક જુદી જ વાત જણાવી રહ્યા છે.

સ્વપ્રેમી લોકો પોતાના કરિયરમાં વધારે સફળ થાય છે.

તેઓ કંપની માટે કામની વ્યક્તિ હોય છે. પણ સવાલ એ છે કે કેવી રીતે?

નાર્સિસિસ્ટ સહેલાઈથી હાર માનતા નથી. નિષ્ફળતા છતાં તેઓ સતત પ્રયત્નો...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

દરેક ઓફિસમાં એક વ્યક્તિ એવી હશે જે ડંફાસો મારતી હશે. પોતાના વિશે મોટી મોટી વાતો કરતી હશે અને સાથી કર્મચારીઓને પોતાનાથી નબળા માનતી હશે.


સામગ્રી: દરેક દેશ પાસે બીજા દેશના ચલણનો ભંડાર હોય છે. જેના થકી તેઓ લેણદેણ કરતા હોય છે. જેને વિદેશી મુદ્રા ભંડાર કહે છે.

વિશ્વમાં નિકાસ થતી મોટાભાગની વસ્તુઓનું મુલ્ય ડોલરમાં ચૂકવાય છે.

શું તમે આ વાંચ્યું?

એટલે જ ડોલરના મુકાબલે રૂપિયાની કિંમતથી ખબર પડે છે કે રૂપિયો મજબૂત છે કે નબળો.

આરબીઆઈ પોતાના ભંડારમાંથી અને વિદેશથી ડોલર ખરીદીને ડોલર સામે લથડતા રૂપિયાને સંભાળી લે છે.

રૂપિયો નબળો કેમ?

સમયે સમયે તેના કારણ બદલાય છે. અત્યારના સમયની વાત કરીએ તો કારણો છે,

સામાન્ય માણસ પર કેટલી અસર?

રૂપિયાની નબળી હાલતથી ભારતને ફાયદો?

નિકાસમાં તો કમાણી જ છે. કેમકે પેમેન્ટ ડોલરમાં મળે છે. તેનું રૂપિયામાં કન્વર્ઝનથી ફાયદો જ ફાયદો થાય છે.

જે આઈટી અને ફાર્મા કંપની પોતાની પ્રોડક્ટ વિદેશોમાં વેચે છે તેમને ઘણો ફાયદો થાય છે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

અમેરિકન ડોલરના મુકાબલે રૂપિયાની ચાલ સતત બગડી રહી છે. પંદર મહિનાના સૌથી નીચલા સ્તરે રૂપિયો પહોંચ્યો છે અને નિષ્ણાતોનું માનીએ તો રૂપિયાનું સ્તર નજીકના સમયમાં તો સુધરવાનું નથી.


સામગ્રી: દરેક પસાર થતા દિવસની સાથે આ ઉદાસી વધતી જતી હોય એવું લાગે છે. ઉદાસીની કૂખમાંથી જ વિદ્રોહનો જન્મ થાય છે અથવા તો હતાશાનો જન્મ થાય છે.

પોતાના લોકોની વિરુદ્ધ વિદ્રોહ તો ત્યારે થાય છે જ્યારે તેઓ એ મુશ્કેલીઓ પાછળ કારણભૂત હો, ઈરાનની સામાન્ય જનતા પોતાની મુશ્કેલીઓ પાછળનું કારણ અમેરિકાની હઠધર્મિતાને માને છે.

1979ની ઇસ્લામી ક્રાંતિ બાદ જ્યારે ઈરાન-ઇરાક યુદ્ધ પોતાની ચરમસીમાએ હતું અને ઈરાન સમગ્ર વિશ્વમાં અલગ પડી ગયું હતું ત્યારે ઈરાની સમાજ આગામી ભવિષ્યને લઈને એટલું ચિંતિત ન હતું, જેટલું આજે છે.

પરંતુ 40 વર્ષથી સતત વિભિન્ન પ્રતિબંધોનો સામનો કરી રહેલી સામાન્ય જનતામાં આશા મરી જવી સ્વાભાવિક છે.

ઈરાનની કુલ રાષ્ટ્રીય આવકનો અડધો ભાગ કાચા તેલની નિકાસથી મળતો હતો, પરંતુ હાલ અમેરિકાના પ્રતિબંધોને પગલે તેલનિકાસથી અર્જિત આવક લગભગ ખતમ થતી જોવા મળી રહી છે.

પરંતુ એ ન ભૂલવું જોઈએ કે ભલે ઈરાન પાસે ઔપચારિક રસ્તા બંધ હોય, પરંતુ તેલના અનૌપચારિક વેચાણ પર પ્રતિબંધ લાદવો કદાચ ખૂબ મુશ્કેલ છે.

પરંતુ પ્રતિબંધોના પગલે એ તો સ્પષ્ટ દેખાય છે કે ઈરાની અર્થવ્યવસ્થા પોતાનાં 40 વર્ષના ઇતિહાસમાં સૌથી કપરા સમયમાંથી પસાર થઈ રહી છે જેની સર્વાધિક અસર સામાન્ય જનજીવન પર પડી છે.

એક રોટલીની કિંમત જે આશરે વર્ષ પહેલાં 1000 રિયાલ હતી તેની કિંમત આજે 25 હજાર રિયાલ થઈ ગઈ છે.

ખાવાપીવાની વસ્તુઓના ભાવમાં ત્રણથી ચાર ગણો વધારો થયો છે.

આ સંકટને ઈરાનની સરકાર સારી રીતે સમજે છે કે જેના પગલે નિમ્ન અને મધ્યમ વર્ગના લોકો માટે સસ્તા ભાવે ખાદ્યપદાર્થોની આપૂર્તિની વ્યવસ્થા કરવામાં આવી છે.

આ સિવાય ખાવાપીવાની વસ્તુઓની તાણ સામે લડવા માટે ઈરાનની સરકારે થોડા સમય પહેલાં 68 હજાર એવા વેપારીઓને લાઇસન્સ આપ્યાં છે કે જેથી ટ્રક અથવા તો ખચ્ચરોના માધ્યમથી આ સામાનને કોઈ પણ સીમાશુલ્ક વિના ઈરાન લાવી શકાય.

પ્રતિબંધોના પગલે અને આવકના સ્રોતો ઓછા હોવાથી ઈરાનની મુદ્રાને અસર થઈ છે.

એક વર્ષની અંદર જ ડૉલરની સરખામણીએ ઈરાની રિયાલની કિંમતમાં ત્રણ ગણા કરતાં વધારે ઘટાડો નોંધાયો છે.

ઈરાનની અર્થવ્યવસ્થા ડૉલર સાથે એ રીતે ગૂંથાઈ છે કે જાણે સૂરજ અને પડછાયાનો સંબંધ હોય.

જેમજેમ સૂરજ ચઢે છે, પડછાયો તેમતેમ નાનો લાગવા લાગે છે.

મુદ્રા વૃદ્ધિનો દર 37% સુધી પહોંચી ગયો છે. IMFના આંકડા અનુસાર જો પરિસ્થિતિમાં સુધાર ન આવે તો તેમાં ભારે વધારો થઈ શકે છે.

ગંભીર આર્થિક સંકટોમાંથી પસાર થતા ઈરાનીઓની માનસિક સ્થિતિ તેમના...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

તેહરાનની મેટ્રો કે બસોમાં મુસાફરી કરતા એક સામૂહિક ઉદાસીનો અનુભવ કરી શકાય છે.


સામગ્રી: દરેક મહિલાઓને આ વિશેની માહિતી જરૂરથી હોવી જોઈએ. અહીં વીડિયોમાં તમને સ્તન કેન્સર અંગેના તમારા બધાં જ પ્રશ્નોના જવાબ મળી રહેશે.

આ વીડિયો બીબીસીની #100Women સ્ટોરીનો ભાગ છે. આ શ્રેણી હેઠળ અમે અલગઅલગ ક્ષેત્રમાં આગળ વધેલી મહિલાઓ તથા મહિલાઓને લગતા મુદ્દાઓની ચર્ચા કરી રહ્યાં છીએ.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

સ્તન કેન્સરના વિવિધ લક્ષણો અહીં દર્શાવવામાં આવ્યાં છે.


સામગ્રી: દરેક વ્યક્તિ કેમ તેની કારકિર્દીમાં સફળ થતી નથી અથવા તો તે ધારે એટલી સફળતા તેને મળતી નથી.

આજે અમે તમને એ જણાવવા જઈ રહ્યા છીએ કે તમારામાં જો અમુક પ્રકારની ખાસિયતો હોય તો તમે કારકિર્દીમાં આગળ વધી શકો છો.

એક સંશોધન દરમિયાન વ્યક્તિની છ ખાસિયતો જાણવા મળી છે. જેના આધારે તે સમર્થ અને સફળ બને છે.

યુનિવર્સિટી કૉલેજ લંડનના ઇયાન મૅકરાય અને એડ્રીયન ફુર્હેમે સંશોધન કરી રહ્યા છે. તેમણે આ મામલે બીબીસી સાથે વાત કરી હતી.

તો ચાલો જાણીએ કે કઈ છ ખાસિયતો તમને નોકરીમાં સફળતા અપાવી શકે છે.

કામ પ્રત્યે અતિ ચોક્કસ

આ એક એવી ખાસિયત છે જે વ્યક્તિને દરેક બાબત બારીકાઈથી જોતી કરે છે.

આ પ્રકારની ખાસિયત ધરાવતી વ્યક્તિ લાગણીઓ પર કાબુ રાખવા સક્ષમ હોય છે.

ઉપરાંત તે પોતાની ચતુરાઈ દ્વારા લાંબાગાળાના આયોજન પર ધ્યાન આપી શકે છે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

સામાન્ય જ્ઞાન બાદ આ એક એવી ખાસિયત છે જે વ્યક્તિને નિર્ધારિત કરેલું લક્ષ્ય પ્રાપ્ત કરવામાં ખૂબ મદદ કરે છે.

અભ્યાસમાં સફળ થતી ઘણી વ્યક્તિઓ આનું ઉત્તમ ઉદાહરણ છે. જે નાની નાની બાબતોનું ધ્યાન રાખી વધારે માર્ક્સ લાવે છે.

તમારા હાથ પર રહેલા કામમાં ઝીણવટભરી વિગતો પર ધ્યાન આપવાથી યોજનાઓ ખૂબ સારી બને છે અને સફળતાની ટકાવારી વધી શકે છે.

જોકે, વધારે પ્રમાણમાં અતિ ચોક્કસ થવું ક્યારેક વ્યક્તિઓને અક્કડ અને જિદ્દી બનાવી દે છે. જે નુકસાનકર્તા છે.

અનુકૂળ થવાની ક્ષમતા

નોકરી કે બિઝનેસમાં ઘણી વખત એવી પરિસ્થિતિ આવે છે જે વ્યક્તિને અસ્વસ્થ બનાવી દે છે.

ઘણા લોકોને નવી પરિસ્થિતિ કે નવા પ્રકારનું કામ પણ પરેશાનીમાં મૂકે છે.

પરંતુ જો વ્યક્તિમાં પરિસ્થિતિને અનુકૂળ થવાની ક્ષમતા હોય તો તે કોઈ પણ દબાણ હેઠળ કામ કરી શકે છે.

દબાણ હેઠળ કામ કરવા માટે અનુકૂળ થઈ જવાથી તેમની ક્ષમતા અને નિર્ણયો લેવાની કાર્યપદ્ધતિ પર અસર પડતી નથી.

જો, આ અનુકૂળ થવાની ક્ષમતા વ્યક્તિમાં વિકસે નહીં તો તેઓ સારી રીતે કામ કરી શકતી નથી.

અનિશ્ચિત વસ્તુઓનો સામનો કરવાની આવડત

તમે એવા લોકોમાંથી છો કે જેમને અણધાર્યું કામ કરવાની મજા આવે છે?

જે લોકોમાં અનિશ્ચિત બાબતોનો સામનો કરવાની આવડત હોય છે તેઓ અલગ અલગ દૃષ્ટિકોણથી એક વસ્તુને જોઈ શકે છે અને પછી નિર્ણય લે છે.

જે વ્યક્તિ અનિશ્ચિતતાનો સામનો કરવા હંમેશાં તૈયાર રહે છે તેઓ જો તેમના કામમાં બદલાવ આવે તો પણ યોગ્ય રીતે તેને પૂર્ણ કરી શકે છે.

ઉદાહરણ તરીકે અર્થતંત્રમાં ફેરફાર નોંધાવા, નવી...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

નોકરી કરનાર દરેક લોકોને પ્રમૉશન કે આગળ વધવાની ઇચ્છા હોય છે. પરંતુ એવું વ્યક્તિમાં શું હોવું જોઈએ કે જે નોકરી કે કારકિર્દીમાં સફળતા અપાવી શકે.


સામગ્રી: દરોડા પછી નોટો ગણવાનું જે કામ મંગળવારે સાંજે શરૂ થયું હતું એ બુધવારે બપોર સુધી ચાલતું રહ્યું હતું.

ચલણી નોટો ગણવા માટે ત્રણ મશીનનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો હતો, જે પૈકીનાં બે ખોટવાઈ ગયાં હતાં.

અધિકારીઓના જણાવ્યા અનુસાર, અત્યાર સુધીમાં જેટલી નોટો જપ્ત કરવામાં આવી છે તેનું મૂલ્ય નોટબંધી પહેલાં 97 કરોડ રૂપિયા હતું.

બ્લેક મનીને કાયદેસરના કરવાનો ધંધો?

કાનપુરના સીનિઅર પોલીસ વડા અખિલેશ મીણા

આટલા મોટા પ્રમાણમાં બ્લેક મની પકડાયા બાદ પોલીસ હવે એ તપાસ કરી રહી છે કે આરોપીઓ નોટબંધીના 14 મહિના પછી પણ બ્લેક મનીને કાયદેસરના નાણાંનું સ્વરૂપ કઈ રીતે આપતા હતા?

કાનપુરના સીનિયર પોલીસ વડા અખિલેશ મીણા સાથે બીબીસીએ વાત કરી હતી.

અખિલેશ મીણાએ કહ્યું હતું, "ગેરકાયદે જાહેર કરવામાં આવેલી જૂની ચલણી નોટોનો મોટો જથ્થો કાનપુરમાં કેટલાક લોકો પાસે હોવાની બાતમી અમને મળી હતી."

"અમે કેટલાંક સ્થળોએ દરોડા પાડીને 500 અને 1000 રૂપિયાની અંદાજે 97 કરોડ રૂપિયાની નોટોનો જથ્થો જપ્ત કર્યો હતો."

"આ સંબંધે 16 જણાની ધરપકડ કરવામાં આવી છે અને મુખ્ય આરોપીનું નામ અશોક ખત્રી છે."

અશોક ખત્રી કાનપુરમાં ટેક્સટાઈલ અને રિઅલ એસ્ટેટનો બિઝનેસ કરે છે.

10 ટકા કમિશનથી નોટોની બદલી

જપ્ત કરવામાં આવેલી નોટો

અખિલેશ મીણાએ ઉમેર્યું હતું, "અશોક ખત્રી અને તેમના સાથીઓ 10 ટકા કમિશન લઈને જૂની ચલણી નોટો બદલી આપતા હોવાનું પ્રાથમિક તપાસમાં જાણવા મળ્યું છે."

સુત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, નેશનલ ઈન્વેસ્ટિગેટિંગ એજન્સીએ આપેલી માહિતીને અનુસંધાને કાનપુર પોલીસે પગલાં લીધાં હતાં.

પોલીસ વડા ગૌરવ ગ્રોવર અને અનુરાગ આર્યના નેતૃત્વ હેઠળ એક ટીમની રચના કરવામાં આવી હતી અને દરોડા પાડવામાં આવ્યા હતા.

સૌથી પહેલાં એક હોટેલમાં દરોડો પાડીને છ લોકોની ધરપકડ કરવામાં આવી હતી.

એ લોકોએ આપેલી માહિતીને આધારે અશોક ખત્રીના સ્વરૂપ નગરમાં આવેલા બંગલા પર દરોડો પાડવામાં આવ્યો હતો અને જૂની નોટો જપ્ત કરવામાં આવી હતી.

આ દરોડા સંબંધે રિઝર્વ બેન્ક અને આવકવેરા સહિતના સંબંધીત વિભાગોને પણ માહિતગાર કરવામાં આવ્યા હોવાનું ઉત્તર પ્રદેશ પોલીસના ટોચના અધિકારીએ જણાવ્યું હતું.

નિયમોનો અભ્યાસ

એક પોલીસ અધિકારીએ કહ્યું હતું, "નોટબંધી વખતે જૂની નોટો બદલવા માટે જે નિયમો બનાવવામાં આવ્યા હતા તેનો અભ્યાસ અમે કરી રહ્યા છીએ."

"કેટલાક લોકો કે કંપનીઓને જૂની નોટો બદલવાની છૂટ છે કે નહીં તે જાણવાના પ્રયાસ અમે કરી રહ્યા છીએ."

તમે...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ઉત્તર પ્રદેશના કાનપુરમાં પોલીસે એક ઘરમાંથી મંગળવારે કરોડો રૂપિયાની જૂની ચલણી નોટો જપ્ત કરી હતી.


સામગ્રી: દર્દીઓનાં મોત સામે જંગ લડવો ડૉક્ટરો માટે કેટલું પડકારજનક રહ્યું હશે?

કેવાં અનુભવો થયાં અને એક અજાણ્યાં દર્દીની જિંદગી કે મોત ડૉક્ટરને શું અસર કરતી હોય છે?

Twitter કન્ટેન્ટ પૂર્ણ, 1

આ સમજવા માટે બીબીસી રજૂ કરે છે નવી શ્રેણી - ICU DIARY

#ICUdiaryમાં એક જૂનથી 5 જૂન સુધી તમે વાંચશો કોવિડના આઈસીયુ વૉર્ડમાં ફરજ બજાવનારાં ડૉ. દીપશિખા ઘોષનાં અનુભવો.

આ અનુભવોમાં આપને એક દીકરો પણ દેખાશે, દીકરી પણ, પિતા-મા અને પતિ-પત્ની પણ દેખાશે. આમાં તમને દેખાશે અજાણ્યો ચહેરો ધરાવનાર દર્દીઓનું અને માસ્ક લગાવી ફરતા ડૉક્ટરોનું દર્દ....

ICUDiary 3 : દાદી-દાદી, ચા અને વૅન્ટિલેટર

એક દિવસ એક દાદાને હૉસ્પિટલમાં દાખલ કરવામાં આવ્યાં. તેમને ઊંચો તાવ રહેતો હતો અને ઓક્સિજનનું લેવલ બહુ નીચું હતું.

જે રાતે મેં તેમને આઈસીયુમાં દાખલ કર્યાં ત્યારે તેઓ અત્યંત બેચેન હતા. તેઓ એ વાતે પરેશાન હતા કે આખરે તેમનાં મોં પર આ ઓક્સિજન માસ્ક કેમ લગાવવામાં આવ્યો છે? તેઓ વારંવાર તેને કાઢી નાખતા હતા.

મેં તેમની સાથે થોડી મિનિટ સુધી વાત કરવાનો પ્રયાસ કર્યા પછી મને લાગ્યું કે બીમારીને કારણે તેઓ સમજી શકે તેવી સ્થિતિમાં નથી.

મેં દાદાજીના પત્નીને ફોન કર્યો, એમની તબિયત વિશે કહ્યું અને જણાવ્યું કે દર્દી આ રીતે માસ્ક કાઢી નાખશે તો અમારે શારિરીક નિયંત્રણોનો ઉપયોગ કરવો પડશે અને એમના હાથ બાંધી દેવા પડશે.

તેઓ રડવાં લાગ્યાં અને મને કહ્યું કે તેમના પતિનું ઓક્સિજનનું લેવલ સુધરે તે માટે જે કરવું પડે તે કરો...બસ એમને બચાવી લો.

મેં ફોન પર રડી રહેલાં દાદીને ખાતરી આપી કે તેમનું ઓક્સિજનનું લેવલ સ્થિર ન થાય ત્યાં સુધી હું તેમની પથારીની બાજુમાં જ રહીશ. આટલું કહીને મેં ફોન મૂકી દીધો.

થોડી મિનિટો પછી મને સામેથી એ દાદીનો ફોન આવ્યો. તેઓ સ્વસ્થ થયાં હતાં અને તેમણે મને આટલું કહ્યું, "તેમને સમયસર પોતાની મનપસંદ ચા ન મળે તો તેઓ ઉશ્કેરાઈ જાય છે. તેમને કદાચ ચાની જરૂર છે."

હું તેમને માત્ર એટલું જ કહી શકી કે, "તે પણ એક કારણ હોઈ શકે છે. હું તેમના માટે ચાની વ્યવસ્થા કરું છું." તેમણે મને વિનંતી કરી કે તમે બધા તેમની વ્યવસ્થિત કાળજી રાખજો. મેં હા પાડી.

અમુક કલાકો પછી દાદાજીની બેચેની જરાક ઓછી થઈ અને તેઓ શાંત લાગ્યા.

એ પછી હું બે દિવસ માટે રજા પર હતી. હું ફરીથી આઈસીયુમાં ગઈ ત્યારે મેં જોયું કે તેઓ વેન્ટિલેટર પર હતા અને તેમની તબિયત લથડતી જતી હતી. તેઓ સપ્તાહના અંત સુધી જીવીત રહી શકે તેમ ન...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

કોરોના સામેના જંગમાં લાખો લોકોએ પોતાનો જીવ ગુમાવ્યો છે. કોરોના સામેની સીધી લડાઈમાં દર્દી ઉપરાંત જો કોઈ હોય તો એ ડૉક્ટરો છે.


સામગ્રી: દર્દીના સારવાર કરતાં સ્વાસ્થ્યકર્મી

આ મામલો ભારતનો છે.

ગરમીના દિવસોમાં કોરોનાને માત આપી અને લગભગ એક મહિના સુધી ડૉક્ટરોની દેખરેખમાં રહ્યા બાદ તેઓ ઘરે પરત આવી ગયાં હતાં પરંતુ ઑક્સિજનના સહારે.

એક મહિના બાદ, તેમને ફરીવાર રોહતકના પંડિત ભગવત દયાલ શર્મા પોસ્ટ ગ્રેજ્યુએટ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઑફ મેડિકલ સાયન્સમાં ભરતી કરવા પડ્યાં. આ જગ્યા ભારતના પાટનગર દિલ્હીથી લગભગ 90 કિલોમીટર દૂર છે. તેઓ લંગ-ફાઇબ્રોસિસ સામે ઝઝૂમી રહ્યાં હતાં. આ કોવિડ-19 સંક્રમણની એક એવી અસર હતી, જેને બદલી નહોતી શકાતી. આવી સ્થિતિમાં સંક્રમણ ખતમ થઈ ગયા બાદ ફેફસાંનો નાજુક ભાગ ક્ષતિગ્રસ્ત થઈ જાય છે.

બીજી વાર તેઓ ત્રણ મહિના માટે ડૉક્ટરોની દેખરેખમાં રહ્યાં. આ દરમિયાન તેમણે 28 વર્ષનાં એનેસ્થેટિસ્ટ કામના કક્કડને એક સિરીઝ તરીકે ઘણી નોટ્સ લખી.

“હું જીવવા નથી માગતી, મને આ ટ્યૂબ્સથી આઝાદ કરી દો.”

“ગરમીઓમાં જ્યારે મને કોવિડ-19 થયો હતો ત્યારે તમારે મને બચાવવી નહોતી જોઈતી.”

તમામ કોશિશો છતાં તેમને બચાવી ન શકાયાં અને અમુક દિવસો બાદ જ તેમનું નિધન થઈ ગયું.

ICU યુનિટમાં દર્દીઓની દેખરેખ કરનાર ડૉક્ટર અને સ્વાસ્થ્યકર્મીઓ માટે જલ્દી અને ગંભીરપણે બીમાર થવું, કલાકો સુધી કામ કરતા રહેવું અને બીમારીથી મૃત્યુ પામવું એક કડવું સત્ય બની ગયું છે.

ડૉ. કક્કડ અને તેમના સહયોગીઓએ ગરમીના દિવસો બાદ આ હૉસ્પિલમાં જ સેંકડો કોવિડ-19ના દર્દીઓની દેખરેખ કરી છે. તેમની સારસંભાળ રાખી છે. પરંતુ જેમ જેમ આ મહામારી ફેલાતી ગઈ, ક્ષમતા કરતાં વધુ દર્દીઓ હૉસ્પિટલ પહોંચવા લાગ્યા અને ઘણી વાર કેટલાક દર્દીઓ અણધાર્યાં પરિણામો સાથે હૉસ્પિલટલ પહોંચતા, ત્યારે સ્વાસ્થ્યકર્મીઓની સ્થિતિ પણ બગડવા લાગતી. સમય સાથે સ્વાસ્થ્યકર્મીઓમાં હવે શારીરિક થાક અને માનસિક તાણ વધી રહ્યું હતું.

ડૉ. કક્કડે મને કહ્યું, “અહીં એક દર્દી હતા જેમને પોતે ઠીક થઈ જશે એ વાતની ઘણી આશા હતી પરંતુ પછી તેમની આશા ઝાંખી પડવા લાગી અને પછી તેમણે વ્યાકુળ થઈને કહ્યું કે તેઓ જીવવા નથી માગતા. મારા માટે તેમના દરદને અભિવ્યક્ત કરવું અત્યંત મુશ્કેલ છે.”

અહીંથી લગભગ 1400 કિલોમીટર દૂર પશ્વિમમાં મુંબઈ શહેરમાં રહેતા અસીમ ગર્ગવા 31 વર્ષના છે અને તેઓ વ્યવસાયે ડૉક્ટર છે. તેઓ KEM સરકારી હૉસ્પિટલમાં કામ કરે છે. તેમણે પોતાનો અનુભવ શૅર કર્યો. તેમનો અનુભવ પણ ડૉકટર કક્કડના અનુભવ જેવો જ રહ્યો છે.

જે દર્દી વિશે તેમણે જણાવ્યું તેની ઉંમર વધુ નહોતી. પોતાના ઘરમાં કમાનાર તેઓ એકલા...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

તેઓ વૅન્ટિલેટર પર હતાં અને કોવિડ-19ના કારણે ઘણા સમય સુધી રહેનારી અસરો સામે ઝઝૂમી રહ્યાં હતાં. વારંવાર તેઓ પોતાના ડૉક્ટરને કહી રહ્યાં હતા કે તેમને વૅન્ટિલેટરથી હઠાવી લેવાય. કારણ કે તેઓ હવે જીવવા નહોતાં માગતાં.


સામગ્રી: દલાઈ લામા અધ્યાત્મના સુપરસ્ટાર બની ગયેલા ધાર્મિક આગેવાન છે

તેમની 84ની વર્ષગાંઠ નજીક આવી રહી છે, ત્યારે લાખો લોકો સાથે હસ્તધનૂન કરનારા અને એટલી જ મોટી સંખ્યામાં પ્રેરણાદાયક પ્રવચન આપી ચૂકેલા આ બૌદ્ધ સાધુ સાથેની વાતચીત નિખાલસ પણ રહી અને થોડી આંચકાજનક પણ ખરી.

હિમાચલ પ્રદેશના ધર્મશાળાની નજીકના મેક્લીયોડ ગંજમાં પહાડોની વચ્ચે આવેલા તેમના નિવાસસ્થાને હું તેમને મળી.

લાખો લોકો માટે તેઓ શ્રદ્ધાના કેન્દ્ર સમા છે અને તેમના પંથમાં તો ઇશ્વરના અવતાર સમાન જ માનવામાં આવે છે, પણ તેમને મળો ત્યારે તેઓ બહુ સરળ મનુષ્ય જણાય છે.

પોતાની ઓળખ સમા લાલ રંગના વાઘામાં સજ્જ થઈને, મદદનીશો સાથે તેઓ કમરામાં દાખલ થયા ત્યારે તેમના હાવભાવ કોઈ અવતાર કરતાંય આમઆદમી જેવા વધારે લાગ્યા.

આમ છતાં હકીકત એ છે કે આ એ મહાનુભાવ છે, જેઓ વિશ્વના નેતાઓ મળતા રહે છે અને પોપ સ્ટાર્સ તથા અભિનેતાઓ સાથે એક જ મંચ પર ઉપસ્થિત થતા રહે છે.

દલાઈ લામાથી ચીનને અકળામણ

એક એવા માણસ જેના કારણે ચીન સતત અકળાયા કરે છે.

"એકવાર એક ચીની અધિકારીએ મને રાક્ષસ કહ્યો હતો," એમ તેમણે હસતાં હસતાં કહ્યું અને પછી હાથ ઊંચા કરીને માથે શીંગડાની જેમ દેખાડ્યા.

"મેં આ વાત સાંભળી ત્યારે મારો પ્રતિસાદ એટલો જ હતો - કે હા, હું માથે શીંગડા સાથેનો રાક્ષસ છું."

તેમણે મરકતાં મરકતાં કહ્યું, "તેમના અજ્ઞાનની મને દયા આવે છે, તેમની રાજકીય વિચારસરણી બહુ સંકુચિત મનોદશાની છે."

ચીન સામેનો તેમનો અસંતોષ બહુ લાંબા સમયનો છે અને તેમનું સમગ્ર જીવન તેના પર જ કેન્દ્રીત થયેલું છે.

ચીને લશ્કરી દળો મોકલ્યાં તે પછી 1959માં દલાઈ લામાએ તિબેટનું પોતાનું વતન છોડીને નાસી જવું પડ્યું હતું.

તેમણે ભારતમાં આશરો લીધો અને છ દાયકાથી તેઓ લગભગ 10,000 જેટલા તિબેટીઓ સાથે ધર્મશાળામાં આશ્રય લઈને વસેલા છે.

અહીં તેમણે બનાવેલો બૌદ્ધ મઠ બહુ જ સુંદર છે અને અહીંથી હિમાયલની ધૌલાધાર રેન્જના હિમાચ્છાદિત શિખરો નિહાળી શકાય છે. જોકે, આ સુરમ્ય દૃશ્યો ખટમીઠો અનુભવ કરાવે છે.

સ્વાયત્ત તિબેટનું સ્વપ્ન

ચીન સામેનો દલાઈ લામાનો અસંતોષ બહુ લાંબા સમયનો છે

તેમના જીવનનું એક જ લક્ષ્ય છે કે વતન પરત જવું, પણ તે સ્વપ્નવત્ જ લાગી રહ્યું છે. તેઓ હજી પણ કહી રહ્યા છે કે એ શક્ય બનશે.

તેઓ કહે છે, "તિબેટના લોકોને મારા પર શ્રદ્ધા છે, તે લોકો મને તિબેટ આવવા માટે કહી રહ્યા છે."

જોકે, તરત જ તેઓ ઉમેરે છે કે ભારત તેમના માટે 'આધ્યાત્મિક આવાસ' બની...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

તેઓ દુનિયાની સૌથી જાણીતી વ્યક્તિઓમાંની એક છે તેમાં કોઈ શંકા નથી. સેલિબ્રિટીની પૂજા થતી હોય તેવા આ જમાનામાં દલાઈ લામા અધ્યાત્મના સુપરસ્ટાર બની ગયેલા ધાર્મિક આગેવાન છે.