સામગ્રી: ભારત ન્યૂઝીલૅન્ડની ભૂમિ પર પહેલી શ્રેણી જીત્યું છે. પાંચ મૅચની સિરીઝમાં ત્રણ મૅચ જીતીને ભારતે શ્રેણી પર કબજો મેળવ્યો છે.

પહેલી ઇનિંગમાં ભારતની ટીમે 179 રન પાંચ વિકેટના નુકસાને બનાવ્યા હતા. જ્યારે બીજા દાવમાં ન્યૂઝીલૅન્ડની ટીમે પણ 6 વિકેટે 179 રન બનાવતાં મૅચમાં ટાઇ થઈ હતી.

મૅચમાં ટાઇ થતાં સુપર ઓવરમાં ન્યૂઝીલૅન્ડ પહેલાં બેટિંગ કરવા આવ્યું હતું. ભારત તરફથી બૉલિંગ જસપ્રીત બુમરાહે કરી હતી.

ન્યૂઝીલૅન્ડ તરફથી કૅપ્ટન કૅન વિલિયમ્સન અને ગુપ્ટિલે 17 રન બનાવ્યા હતા. સુપર ઑવરમાં ભારતને જીત માટે 18 રન કરવાના હતા.

ભારત તરફથી બેટિંગમાં રોહિત શર્મા અને લોકેશ રાહુલ આવ્યા હતા. ન્યૂઝીલૅન્ડ તરફથી ટીમ સાઉથી બૉલિંગ કરતા હતા.

ભારતે પહેલાં બૉલે 2 રન લીધા. બીજા બૉલે 1 રન લીધો. ત્રીજા બૉલે લોકેશ રાહુલે બાઉન્ડરી ફટકારી હતી. ચોથા બૉલે ફરીથી 1 રન લેતાં રોહિત શર્માની સ્ટ્રાઇક આવી હતી.

છેલ્લા 2 બૉલમાં 10 રનની જરૂરિયાત હતી ત્યારે રોહિત શર્માએ પાંચમાં બૉલે સિક્સર મારી હતી.

છેલ્લા બૉલમાં 4 રન બનાવવાના હતા ત્યારે છેલ્લા બૉલે સિક્સ નોંધાવી ભારતને જીત અપાવી છે.

ન્યૂઝીલૅન્ડે મૅચમાં ટોસ જીતીને પહેલાં બૉલિંગ કરવાનો નિર્ણય કર્યો હતો.

પહેલી ઇનિંગમાં ભારતે રોહિત શર્માની 65 રન અને કોહલીની 38 રનની ઇનિંગ્સની મદદથી 179 રન બનાવ્યા હતા. લોકેશ રાહુલે પણ 27 રન બનાવ્યા હતા.

આ ઉપરાંત શ્રેયસ ઐય્યરે 17 રન અને મનીષ પાંડેએ 14 રન બનાવ્યા હતા. જ્યારે જાડેજાએ પાંચ બૉલમાં 10 રન બનાવ્યા હતા.

ન્યૂઝીલૅન્ડના બેન્નેટે  ચાર ઓવરમાં 54 રન આપી ત્રણ વિકેટ લીધી હતી.

ન્યૂઝીલૅન્ડની ઇનિંગ

ન્યૂઝીલૅન્ડ તરફથી કૅપ્ટન કેન વિલિયમસને 48 બૉલમાં 95 રન બનાવતાં ટીમને સ્કોર ચેઝ કરવામાં મદદ મળી હતી. ન્યૂઝીલૅન્ડની ટીમે 179 રન બનાવતાં મૅચ ટાઇ થઈ હતી.

મૅચ ભારે રોમાંચક રહી હતી. ન્યૂઝીલૅન્ડને છેલ્લાં બૉલે એક રનની જરૂરિયાત હતી પરંતુ રોસ ટેલરને મોહમ્મદ શમીએ બૉલ્ડ કરતાં મૅચ ટાઇ થઈ હતી.

ભારતના શાર્દુલ ઠાકુર અને મોહમ્મદ શમીએ બે-બે વિકેટ લીધી હતી.

ટી-20 ટુર્નામૅન્ટની પાંચ મૅચની સિરીઝની ત્રીજી મૅચ જીતીને ભારતે શ્રેણી પર કબજો જમાવ્યો હતો.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

હેમિલ્ટનમાં રમાયેલી ભારત અને ન્યૂઝીલૅન્ડ વચ્ચેની ત્રીજી મૅચમાં ટાઇ થઈ હતી. ભારતને સુપર ઓવરમાં છેલ્લા 2 બૉલમાં 10 રનની જરૂરિયાત હતી ત્યારે રોહિત શર્માએ 2 બૉલમાં 2 સિક્સર લગાવી ભારતે મૅચ જીતી હતી.


સામગ્રી: ભારત પાસે 4400 ટેંક છે

ફ્રાંસ અને બ્રિટન ભારતથી પાછળ છે.

દુનિયામાં આધુનિક સૈન્ય અને લશ્કરી તાકાતનું વિશ્લેષણ કરતી સંશોધન સંસ્થા 'ગ્લોબલ ફાયર પાવર' દ્વારા 2017ના વર્ષને ધ્યાનમાં રાખીને થયેલી 133 દેશોની યાદી જાહેર કરી છે.

આ યાદીમાં અગાઉની જેમ જ અમેરિકા સૌથી મોટી સૈન્ય શક્તિ છે.

આ વિશ્લેષણ લશ્કર પાસે રહેલા પારંપરિક યુદ્ધ હથિયારો અને સાધનોને ધ્યાનમાં રાખીને કરવામાં આવ્યું છે.

તમને વાંચવું પણ ગમશે:

તેમાં પરમાણુ હથિયારોને શામેલ કરવામાં કરવામાં નથી આવ્યાં.

પાકિસ્તાન 13મા ક્રમે

ભારતનું રક્ષા બજેટ 51 અબજ ડૉલર છે

બીબીસી સંવાદદાતા શકીલ અખ્તરના જણાવ્યા અનુસાર, આ યાદીમાં પાકિસ્તાનને 13મા ક્રમની સૌથી મોટી સૈન્ય શક્તિ દર્શાવવામાં આવી છે.

સુરક્ષા દળોના મુદ્દે પાકિસ્તાને છેલ્લાં કેટલાંક વર્ષોમાં વર્ષ 2017માં પોતાની લશ્કરી તાકાતમાં વધારો કર્યો છે. હવે પાકિસ્તાને વિશ્વના ટોચના 15 દેશોની યાદીમાં સ્થાન પામ્યું છે.

અમેરિકાનું રક્ષા બજેટ 587 અબજ ડૉલર હતું, જ્યારે ચીનનું રક્ષા બજેટ 161 અબજ ડૉલર હતું.

ચીન પાસે સક્રિય સૈનિકોની સંખ્યા 22 લાખ અને અનામત સૈનિકોની સંખ્યા 14 લાખ છે. ચીન પાસે ત્રણ હજાર યુદ્ધ વિમાનો અને સાડા છ હજાર ટેંક છે.

જોકે, અમેરિકા અને રશિયાની સરખામણીએ ચીન ઝડપથી આ યાદીમાં ઉપર આવી રહ્યું છે.

આગામી સમયમાં તે બીજા ક્રમે પહોંચી શકે છે. ચીનનું સુરક્ષા બજેટ ભારત કરતાં ત્રણ ગણાથી વધુ છે.

ભારતનું સુરક્ષા બજેટ 51 અબજ ડૉલર હતું.

ભારત પાસે 13 લાખથી વધુ સક્રિય જવાનો

ભારત પાસે 28 લાખ જેટલા અનામત સૈનિકો છે

આ સંસ્થાના રિપોર્ટ પ્રમાણે અમેરિકા પાસે 13 હજારથી વધુ વિમાનો છે, જેમાં યુદ્ધ, પરિવહન અને હેલિકૉપ્ટરનો સમાવેશ થાય છે.

ભારત પાસે યુદ્ધ વિમાનોની સંખ્યા બે હજારથી વધુ છે અને 13 લાખથી વધુ સક્રિય સૈનિકો છે.

આ ઉપરાંત 28 લાખ જેટલાં અનામત સૈનિકો છે. જે જરૂર પડે સૈન્યની મદદ કરી શકે છે.

ભારત પાસે ટેન્કોની સંખ્યા લગભગ 4400 છે. વિમાનવાહક યુદ્ધ જહાજોની સંખ્યા ત્રણ દર્શાવવામાં આવી છે.

પરંતુ ઓછામાં ઓછા એક જહાજને સેવામાંથી દૂર કરવામાં આવ્યું છે.

પાકિસ્તાન પાસે કોઈ વિમાનવાહક જહાજ નથી

પાકિસ્તાન પાસે કોઈ વિમાનવાહક જહાજ નથી, જ્યારે ભારત પાસે ત્રણ છે

આ યાદી અનુસાર પાકિસ્તાન દુનિયાની 13મા ક્રમની સૈન્ય શક્તિ છે. તેમનું રક્ષા બજેટ સાત અબજ ડૉલર છે.

 તેમની પાસે સક્રિય સૈનિકોની સંખ્યા છ લાખ 37 હજાર છે. આ ઉપરાંત ત્રણ લાખ...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

સૈન્યની દૃષ્ટિએ ભારત વિશ્વની ચોથા ક્રમની સૌથી મોટી સૈન્ય શક્તિ બન્યું છે. યુદ્ધ હથિયારો અને સશસ્ત્ર દળોના આધારે અમેરિકા, રશિયા અને ચીન બાદ ભારત ચોથા ક્રમે છે.


સામગ્રી: ભારત પોતાનાં તેલ અને ગૅસની માંગ માટે વિવિધ સ્રોતની આપૂર્તિની નીતિ પર ચાલે છે અને આ આંતરરાષ્ટ્રીય રણનીતિનો એક પ્રાથમિક ભાગ રહ્યો છે.

ઈરાન અને સાઉદી અરેબિયા તેલ અને ગૅસનો ભંડાર ધરાવતા બે દેશો છે. આ બન્ને ભારતને તેલનો પુરવઠો પૂરો પાડે છે.

આંતરરાષ્ટ્રીય ઊર્જા એજન્સીના આંકડા અનુસાર ભારત, ઈરાનના તેલનો બીજો સૌથી મોટો ખરીદદાર છે.

વર્ષ 2017માં ભારતે દરરોજ 2,79,000 બેરલ તેલ ઈરાન પાસેથી આયાત કર્યું હતું.

આ જ રીતે વર્ષ 2018ના પ્રથમ છ મહિનામાં ભારતે સાઉદી અરેબિયા પાસેથી દરરોજ 3,57,000 બેરલ તેલ આયાત કર્યું છે.

ભારતનું બજાર

ઈરાને પોતાના અણુ કરાર બાદ વિદેશી કંપનીઓને પોતાના તેલ અને ગૅસના ક્ષેત્રમાં રોકાણ માટે આમંત્રણ આપ્યું છે.

ભારતીય કંપનીઓએ પણ ફર્ઝાદ-બી સાથે સહિયારી રીતે રોકાણની ઇચ્છા વ્યક્ત કરી છે.

ભારતના બજારો યથાવત્ રાખવા, ઈરાને આવનારાં વર્ષોમાં તેલની સપ્લાય પર ચૂકવવી પડતી કિંમતને દૂર કરી દીધી હતી.

આ જ રીતે ઈરાન ભારતીય ખરીદદારોને ખાસ છૂટ આપવા અંગે પણ વિચાર કરવા માંડ્યું અને પુષ્ટિ વગરના એક સમાચાર અનુસાર તે ભારતનાં તેલ ટૅન્કરોને વીમાની સુવિધા પણ આપવા માંગતું હતું.

એટલે કે ભારતમાં તેલના બજારો બચાવી રાખવા માટેના આ બધા ઈરાનના પ્રયાસો હતા.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

ભારતીય ઉપમહાદ્વીપના બજારોમાં પોતાનો પગ જમાવી રાખવા માટે સાઉદી અરેબિયા એક વ્યાપક ઍજન્ડાના રૂપે કામ કરી રહ્યું છે.

સાઉદી અરેબિયા, પોતાના વિદેશી રોકાણ માટેના 500 બિલિયન ડૉલરના ભંડોળનો એક ઘણો મોટો ભાગ ભારત માટે ફાળવી રાખ્યો છે.

રિયાધ અને તહેરાન વચ્ચે ક્ષેત્રીય તણાવને કારણે સાઉદી અરબ ,એવા પ્રયાસો કરી રહ્યું છે કે ભારતના ઊર્જા બજારોમાં ઈરાનની ભાગીદારી ઓછી જ રહે.

આ માટે સાઉદી અરેબિયા, ભારતના ઊર્જા માળખામાં રોકાણનો રસ્તો પસંદ કર્યો છે.

ભારતના ઊર્જા બજારમાં પોતાની સક્રિય હાજરીને કારણે સાઉદી કંપની 'અરામકો' એ હાલમાં જ નવી દિલ્હીમાં પોતાની ઑફિસ ખોલી છે.

ભારતમાં સાઉદી રોકાણ

ગત વર્ષે ભારતે પોતાની વ્યૂહાત્મક કામગીરીના કાર્યક્રમમાં સાઉદી અરેબિયાને ભાગીદારી માટે વાતચીતનું આમંત્રણ આપ્યું હતું.

આ વર્ષે( 2018)ના એપ્રિલમાં સાઉદી અરેબિયાની રાષ્ટ્રીય તેલ કંપની 'અરામકો' અને ભારતની ત્રણ સરકારી તેલ કંપનીઓનો સંઘ, મહારાષ્ટ્રમાં એક તેલ શોધક રિએક્ટરની સ્થાપના માટે 44 બિલિયન ડૉલરના એક કરાર પર હસ્તાક્ષર કર્યા હતા.

આમાં બન્ને પક્ષોની ભાગીદારી 50 ટકાના પ્રમાણમાં છે.

અરામકોના...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

આંતરરાષ્ટ્રીય ઊર્જા એજન્સીના આંકડા અનુસાર ઊર્જા વાપરવાના મુદ્દે ભારત અને ચીન વિશ્વના સૌથી મોટા દેશોમાં સ્થાન ધરાવે છે.


સામગ્રી: ભારત માટે આ એક મોટા ઝટકા સમાન છે કારણ કે ઑસ્ટ્રેલિયા સામે ધવને 109 બૉલમાં 117 રનની શાનદાર ઇનિંગ્સ રમી હતી.

ધવનને આ જ મૅચમાં ઑસ્ટ્રેલિયાના નાથન કલ્ટરના બૉલ પર ડાબા હાથના અંગૂઠામાં ઈજા પહોંચી હતી.

આ ઈજાના લીધે શિખર ધવન ફિલ્ડિંગ કરવા પણ મેદાનમાં આવ્યા ન હતા.

ધવનના બદલે રવિન્દ્ર જાડેજા ફિલ્ડિંગ માટે આવ્યા હતા અને સમગ્ર મૅચ દરમિયાન તેમણે ફિલ્ડિંગ કરી હતી.

ધવનની ઈજાની સારવાર દરમિયાન અંગૂઠાના સ્કેનમાં જાણવા મળ્યું કે તેમને ફેક્ચર થયું છે.

ભારત વર્લ્ડ કપમાં માત્ર બે મૅચ જ રમ્યું છે અને હવે કૅપ્ટન વિરાટ કોહલીએ રોહિત શર્મા સાથે ઑપનિંગમાં કોણ ઊતરશે તેની શોધ કરવી પડશે.

શિખર ધવનના બદલે ભારતીય ટીમમાં કોણ?

શિખર ધવન બહાર થઈ જવાને કારણે હવે ભારતની વર્લ્ડ કપની ટીમમાં એક ખેલાડી ઓછો થયો છે. જેના કારણે આ સ્થાન પર નવા ખેલાડીને સમાવવામાં આવશે.

વર્લ્ડ કપમાં રિષભ પંત અને અંબાતી રાયડુને વધારાના ખેલાડી તરીકે રાખવામાં આવ્યા છે.

ગુજરાતના યુવા ખેલ પત્રકાર ચિંતન બૂચે બીબીસી સાથે વાત કરતા જણાવ્યું કે શિખરની જગ્યાએ પંત કે રાયડુને સ્થાન મળે તેવી શક્યતા વધારે છે.

તેમણે કહ્યું, "આ બંનેના બદલે કદાચ અજિંક્ય રહાણેને લાવવામાં આવે તો તે હિતાવહ રહેશે. જેનું કારણ એ છે કે ઑપનિંગ અથવા ચોથા નંબરે જરૂર પ્રમાણે રમી શકે એવા ખેલાડીની જરૂર છે. જેની માટે રહાણે ફિટ બેસે છે."

"રહાણેએ રોહિત સાથે અગાઉ ઑપનિંગમાં પાર્ટનરશિપ પણ કરી છે જેથી એને લાવવાની જરૂર છે."

ઓપનિંગમાં રોહિત શર્મા સાથે કોણ?

ભારત પાસે ચાર ખેલાડીઓ સ્ટેન્ડ બાય છે એટલે કે કોઈને ઈજા થાય તો આ ખેલાડીઓ તુરંત ટીમમાં સામેલ થઈ શકે છે.

આ સ્ટેન્ડ બાય ખેલાડીઓમાં રિષભ પંત, અંબાતી રાયડુ, ઇશાંત શર્મા અને અક્ષર પટેલ છે. આ ચારેયમાંથી એક પણ ખેલાડીઓ ઑપનર બૅટ્સમૅન નથી.

આ ઉપરાંત લોકેશ રાહુલ ભારતની વર્લ્ડ કપ ટીમના બેક અપ ઑપનર છે હાલ તેઓ ટીમમાં ચોથા સ્થાન પર રમી રહ્યા છે.

બીબીસી મરાઠીના ખેલ પત્રકાર પરાગ ફાટકના જણાવ્યા પ્રમાણે લોકેશ રાહુલ રોહિત શર્મા સાથે ઑપનિંગમાં જોવા મળે તેવી પૂરી શક્યતાઓ છે.

તેમના કહેવા પ્રમાણે, "હાલ રહાણેનું નામ પણ ચાલી રહ્યું છે પરંતુ રહાણેની શક્યતાઓ બહુ ઓછી છે, તે સ્ટેન્ડ બાય ખેલાડીઓમાં પણ નથી."

"લોકેશ રાહુલને ચોથા નંબરેથી પ્રમોશન આપીને ઑપનિંગમાં લાવવામાં આવશે."

 "ચોથા નંબરના ખાલી પડેલા સ્થાન પર વિજય શંકર કે દિનેશ કાર્તિકને ઉતારવામાં આવે તેવું હાલ લાગે છે. દિનેશ...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

રવિવારે ઑસ્ટ્રેલિયા સામે રમાયેલા મૅચમાં જીતના નાયક રહેલા શિખર ધવન વર્લ્ડ કપમાંથી આગામી ત્રણ અઠવાડિયાં માટે બહાર થઈ ગયા છે એવા અહેવાલો આવી રહ્યા છે.


સામગ્રી: ભારત લગભગ મૅચ જીતવાની સ્થિતિમાં આવી ગયું હતું પરંતુ આ જ સમયે વરસાદ પડતા મૅચ અટકી પડી હતી.

નિયમ મુજબ રિઝર્વ દિવસની જોગવાઈ હોવાને કારણે અધૂરી મૅચ હવે બુધવારે આગળ ધપશે.

ન્યૂઝીલૅન્ડે 46.1 ઓવરમાં પાંચ વિકેટે 211 રનનો સામાન્ય સ્કોર નોંધાવ્યો હતો અને હવે આ જ સ્કોરથી બુધવારે ન્યૂઝીલૅન્ડ તેની બેટિંગ આગળ ધપાવશે.

જોકે, બુધવારે પણ માન્ચેસ્ટરમાં વરસાદની આગાહી છે. આ સંજોગોમાં મૅચ અટકી પડે તો લીગ મૅચોના પૉઇન્ટ ટેબલની પૉઝિશનને આધારે ભારત ફાઇનલમાં પ્રવેશશે.

અહીંના ઑલ્ડ ટ્રેફૉર્ડ ખાતે રમાયેલી મૅચમાં ન્યૂઝીલૅન્ડે ટૉસ જીતીને બેટિંગ કરવાનો નિર્ણય લીધો હતો અને 46.1 ઓવરમાં પાંચ વિકેટે 211 રન નોંધાવ્યા હતા.

એ સમયે રોઝ ટેલર 67 અને ટોમ લાથમ ત્રણ રન સાથે રમતમાં હતા.

ભારતીય રમતપ્રેમીઓ માટે આ નિરાશાજનક દિવસ હતો કેમ કે, ભારતીય ટીમ શાનદાર પ્રદર્શન કરી રહી હતી અને તે જીતની સ્થિતિમાં હતી, ત્યારે જ હવામાને તેની સાથે રમત રમી.

ન્યૂઝીલૅન્ડ માટે એક એક રન કરવો અઘરો થઈ પડ્યો હતો. તેઓ ઇનિંગ પૂરી થવાને આરે હતા ત્યાં સુધીમાં માંડ 200 રનનો સ્કોર વટાવી શક્યા હતા.

નિયમિત સમયે મૅચ રમાઈ હોત અને પૂરી થઈ હોત તો ભારતને ખાસ અઘરો ટાર્ગેટ મળ્યો ન હોત.

ભારતીય સમય મુજબ સાંજે 6.30ની આસપાસ વરસાદનું આગમન થયું હતું. લગભગ સાડા ચાર કલાક સુધી રાહ જોયા બાદ મૅચ આવતીકાલ પર મુલતવી રાખવાનો નિર્ણય લેવાયો હતો.

આ ગાળામાં ડકવર્થ લૂઇસને આધારે ભારતને કેવો ટાર્ગેટ મળશે તે ચર્ચામાં હતું.

આયોજકોએ છેલ્લે 20 ઓવરની રમત રમાય તે માટે પણ પ્રયાસ કર્યા હતા જેમાં ભારતને 148 રનનો ટાર્ગેટ મળી શકે તેમ હતો પરંતુ હવે બુધવારે ભારતને 50 ઓવરમાં ટાર્ગેટ વટાવવાનો રહેશે.

આજે પણ વરસાદ પડે તો ભારત ફાઇનલમાં

ભારત અને ન્યૂઝીલૅન્ડ વચ્ચેની સેમિફાઇનલમાં મંગળવારે વરસાદનું વિઘ્ન આવતા મૅચ અધૂરી રહી ગઈ હતી.

હવે બુધવારે મૅચ આગળ ધપશે અને ન્યૂઝીલૅન્ડ 46.1 ઓવરથી આગળ બેટિંગ કરશે.

જોકે, માન્ચેસ્ટરમાં બુધવારે ભારે વરસાદની આગાહી છે. આ સંજોગોમાં બુધવારે જરાય મૅચ રમાય નહીં તો આ મૅચને અનિર્ણિત જાહેર કરાશે.

આમ થાય તો ભારતીય ટીમને વિજેતા જાહેર કરાશે અને તે રવિવારની ફાઇનલ માટે ક્વૉલિફાય થઈ જશે.

વન-ડે ક્રિકેટ વર્લ્ડ કપ 2019ના નિયમ મુજબ સેમિફાઇનલમાં વરસાદ કે ખરાબ હવામાનને કારણે પરિણામ આવે નહીં તો બે ટીમમાંથી જે ટીમ પૉઇન્ટ ટેબલમાં આગળ હોય તેને વિજેતા જાહેર કરાય.

આ વખતે ન્યૂઝીલૅન્ડના 11 પૉઇન્ટની સરખામણીએ...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ભારત અને ન્યૂઝીલૅન્ડ વચ્ચે રમાતી આઈસીસી વન-ડે ક્રિકેટ વર્લ્ડ કપની સેમિફાઇનલ મૅચનો રોમાંચ વરસાદે ધોઈ નાખ્યો હતો.


સામગ્રી: ભારત વિશ્વભરમાં એસ્ટ્રાઝેનેકા રસીની નિકાસ કરી રહ્યું છે.

ભારતના સૌથી મોટા રસી ઉત્પાદકનું કહેવું છે કે યુકે માટેના સપ્લાય સંબંધિત ડોઝનું આયોજન ખોરવાયું છે, અને નેપાળને સપ્લાય કરવાનો મોટો ઑર્ડર પણ સ્થગિત કરવામાં આવ્યો છે.

રસી અછત કેમ ઊભી થઈ?

રસી બનાવવા માટે ખૂબ જ ખાસ પ્રકારનો કાચ માલ જરૂરી હોય છે.

'સિરમ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઑફ ઇન્ડિયા' (એસઆઈઆઈ) - જે નોવાવૅક્સ અને ઍસ્ટ્રાઝેનેકા રસીઓનું ઉત્પાદન કરે છે - તેણે તાજેતરમાં કાચા માલની અછત અંગે ચિંતા વ્યક્ત કરી છે.

તેના ચીફ એક્ઝિક્યુટિવ, આદર પૂનાવાલાએ, આ મુદ્દે યુએસની નિકાસ પ્રતિબંધ નીતિને જવાબદાર ગણાવી હતી, જે ખાસ પ્રકારની બેગ અને ફિલ્ટર જેવી રસી બનાવવા માટે જરૂરી ચીજ વસ્તુઓ પર નિકાસ નિયંત્રણ લાદે છે.

કંપનીએ કહ્યું કે, તેને 'સૅલ કલ્ચર મીડિયા', 'સિંગલ-યુઝ ટ્યુબિંગ' અને યુએસમાંથી વિશેષ રસાયણો આયાત કરવામાં પણ મુશ્કેલીઓનો સામનો કરવો પડ્યો છે.

પૂનાવાલાએ જણાવ્યું,  "આમાં કાચા માલની વહેંચણી એક નિર્ણાયક મર્યાદિત પરિબળ બનશે - ઉપરાંત કોઈએ હજી સુધી આના પર ધ્યાન આપ્યું જ નથી."

સિરમ ઇન્સ્ટિટ્યૂટે ભારત સરકારને પત્ર લખીને વૈશ્વિક સ્તરે રસીના અવિરત ઉત્પાદન અને રસીઓના સપ્લાયની ખાતરી કરવા માટે દરમિયાનગીરી કરવા જણાવ્યું છે.

જ્હૉન્સન ઍન્ડ જ્હૉન્સનની રસીનું ઉત્પાદન કરનારી અન્ય ભારતીય રસી ઉત્પાદક કંપની 'બાયૉલૉજીકલ-ઈ'એ પણ રસીના ઉત્પાદનને અસર થવાની સંભાવનાની અંગે ચિંતા વ્યક્ત કરી છે.

કંપનીનાં ચીફ ઍક્ઝિક્યુટિવ મહિમા દટલાએ તાજેતરમાં કહ્યું હતું કે યુએસ સપ્લાયરો "તેઓ તેમની ડિલિવરીની સમયમર્યાદાને વળગી રહેશે તે ગેરંટી આપવા માટે તૈયાર નથી."

યુએસ કેમ સપ્લાય પર નિયંત્રણ લાવી રહ્યું છે?

વિશ્વમાં કોરોનાના કુલ કેસો મામલે ભારત ત્રીજા ક્રમે છે.

રાષ્ટ્રપતિ જો બાઇડને તેમના વહીવટી તંત્રને રસી ઉત્પાદન માટે જરૂરી સામગ્રીની સંભવિત અછતના મુદ્દે તપાસ કરી મટિરિયલોની યાદી બનાવવા કહ્યું છે.

તેમણે સંરક્ષણ પ્રોડક્શન ઍક્ટ (ડીપીએ), 1950ના દાયકાના કાયદાને સક્રિય કર્યો છે, જે કટોકટીના સમયમાં અમેરિકન રાષ્ટ્રપતિને ઘરેલું અર્થતંત્ર વેગવંતુ કરવાની શક્તિ આપે છે.

ડીપીએ યુએસને એવા ઉત્પાદનોના નિકાસને પ્રતિબંધિત કરવાની મંજૂરી આપે છે જે ઘરેલું ઉત્પાદન માટે જરૂરી હોઈ શકે છે.

બાયડેન પ્રશાસને જણાવ્યું હતું કે યુએસના રસી ઉત્પાદકોને ખાસ પંપ અને ગાળણ માટે ફિલ્ટર એકમો જેવી પ્રાધાન્યતાવાળી વસ્તુઓ મળી રહે એ માટે તે આ કાયદાનો ઉપયોગ...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ભારત, કોરોના વાઇરસની રસીના ઉત્પાદન મામલે વિશ્વના સૌથી મોટા ઉત્પાદકોમાંથી એક છે,જોકે તે તેની નિકાસ પ્રતિબદ્ધતાઓને પહોંચી વળવા સંઘર્ષ કરી રહ્યું છે.


સામગ્રી: ભારત સરકારે કાશ્મીરનો આર્ટિકલ 370 હેઠળનો વિશેષ દરજ્જો દૂર કર્યો એ વાતને છ સપ્તાહ થઈ ગયાં છે. બીબીસી સંવાદદાતા યોગીતા લિમયેએ કાશ્મીરની મુલાકાત લીધી હતી.

હજી પણ જમ્મુ-કાશ્મીર રાજ્યમાં તણાવની સ્થિતિ યથાવત્ છે. મોબાઇલ ફોન-ઇન્ટરનેટ હજુ પણ બંધ છે. રાજકીય નેતાઓ નજરબંદ છે.

કાશ્મીર : કલમ 370ની નાબૂદીના છ અઠવાડિયા બાદ કાશ્મીરમાં કેવી છે સ્થિતિ?

સુરક્ષાદળોની સંખ્યા પણ રાજ્યમાં વધી રહી છે. જ્યારે બીજી તરફ સરકારવિરોધી પ્રદર્શનકારીઓ અને સુરક્ષાદળો વચ્ચે ઘર્ષણોના બનાવો પણ બની રહ્યા છે.

આ પ્રકારની ઘટનાઓમાં માર્યા ગયેલા લોકોની સંખ્યા અને તેમનાં મૃત્યુનાં કારણો વિશે વિવાદ ચાલી રહ્યો છે.

આ દરમિયાન, આવી સ્થિતિનો શિકાર બનેલા પરિવારોની બીબીસી સંવાદદાતા યોગીતા લિમયેએ મુલાકાત લીધી અને રાજ્યના કેટલાક ભાગોમાં બાળકોને ગેરકાયદેસર રીતે અટકાયતમાં રાખ્યાના દાવાની પણ તપાસ કરી.

છ ઑગસ્ટે 17 વર્ષના અસરાર અહમદ ખાન તેમના ઘર પાસેના રસ્તા પર હતા અને તેઓ ઈજાગ્રસ્ત થઈ ગયા હતા.

આ ઘટનાનાં ચાર સપ્તાહ બાદ તેમનું મૃત્યુ થઈ ગયું. હોનહાર વિદ્યાર્થી ગણાતા અસરાર ખેલકૂદના પણ શોખીન હતા.

જોકે તેમના મૃત્યુ અંગે બે પરસ્પર વિરોધી દાવા કરાઈ રહ્યા છે.

તેમના પિતા ફિરદૌસ અહમદ ખાનનું કહેવું છે કે તેમનો દીકરો પોતાના મિત્રો સાથે ક્રિકેટ રમી રહ્યો હતો અને એ જ વખતે તેમની આંખ પર ટિયરગેસનો કૅન વાગ્યો અને ગોળીના છરો વાગ્યો.

તેમની સાથે રમી રહેલા તેમના મિત્રોનું કહેવું છે કે સાંજે ડ્યૂટી પરથી પરત આવી રહેલા ભારતીય અર્ધસૈનિક દળના જવાનોએ તેની પર ગોળી ચલાવી.

અસરારના મેડિકલ રિપોર્ટમં લખ્યું છે કે ટિયરગેસ સેલના વિસ્ફોટને લીધે તેમનું મૃત્યુ થયું છે.

જોકે કાશ્મીરમાં ભારતીય સેનાના લેફ્ટનન્ટ જનરલ કેજેએસ ઢિલ્લોનનું કહેવું છે કે પ્રદર્શનકારીઓ સુરક્ષદળોના જવાનો પર પથ્થર ફેંકી રહ્યા હતા અન એમાંથી એક પથ્થર અસરારને વાગ્યો હતો.

કાશ્મીર પોલીસે બીબીસીને જણાવ્યું કે તેઓ પણ સેનાના અધિકારીના નિવેદન સાથ સંમત છે.

પોલીસ હૉસ્પિટલના રિપોર્ટને શંકાસ્પદ ગણે છે અને આ મામલે વધારે તપાસની જરૂર હોવાનું જણાવે છે.

અસરારના પિતાએ બીબીસીને પૂછ્યું, "શું મોદી મારું દુખ અનુભવી શકે છે? શું તેઓ એ માટે માફી માગશે? શું તેમણે આ ઘટનાની નિંદા કરી?"

"કાલે વધારે લોકોનાં મૃત્યુ થશે. આજે કાશ્મીરમાં કોઈની કોઈ જ જવાબદારી નથી."

ભારત સરકારનું કહેવું છે કે કાશ્મીરમાં વિશેષ દરજ્જો હટાવાયા બાદ સુરક્ષાદળોની કાર્યવાહીમાં...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

સુપ્રીમ કોર્ટે કેન્દ્ર સરકારને જમ્મુ-કાશ્મીરની સ્થિતિ સામાન્ય કરવા માટે નિર્દેશ કર્યો છે અને મુખ્ય ન્યાયાધીશ રંજન ગોગોઈએ જરૂર પડે તો પોતે કાશ્મીર જશે એવું પણ તેમણે કહ્યું છે.


સામગ્રી: ભારત સરકારે પૂર્વ રાષ્ટ્રપતિ પ્રણવ મુખર્જીનેભારત રત્ન અર્પણ કરવાની જાહેરાત કરી છે.

પૂર્વ રાષ્ટ્રપતિ મુખર્જી ઉપરાંત સમાજસેવક નાનાજી દેશમુખ અને જાણીતા ગાયક અને સંગીતકાર ભૂપેન હઝારિકાને મરણોપરાંત ભારત રત્ન એનાયત કરવામાં આવશે.

પ્રણવ મુખર્જી જુલાઈ 2012થી જુલાઈ 2017 સુધી દેશના રાષ્ટ્રપતિ પદે પહોંચ્યા.

આ પહેલા તેમણે નાણા, રક્ષા અને વિદેશ જેવા અગત્યના મંત્રાલયની જવાબદારી સંભાળી છે.

વર્ષ 2004થી 2014 સુધી કેન્દ્રમાં કૉંગ્રેસની યૂપીએ સરકાર હતી, જેમાં તેમને મુખ્ય 'સંકટમોચક' માનવામાં આવતા હતા.

કૉંગ્રેસના નેતાઓએ પ્રણવ મુખર્જીને ભારત રત્ન એનાયત કરવાના નિર્ણયને આવકાર્યો છે.

પોતાના શુભેચ્છા સંદેશમાં કહ્યું છે કે તેમણે હંમેશાં 'દેશની જાહેર સંસ્થાઓને મજબૂત કરવા માટે કામ કર્યું છે.'

કૉંગ્રેસી નેતાઓએ એમ પણ કહ્યું કે આ એક એવા વ્યક્તિની સેવાઓનું સન્માન છે, "જેઓ મહાત્મા ગાંધી, પંડિત નહેરૂ અને સરદાર પટેલની વિચારધારાને માને છે અને તેનું પાલન કરે છે."

પ્રણવ મુખર્જીને કૉંગ્રેસના સૌથી બુદ્ધિશાળી અને યોગ્ય નેતાઓમાંના એક માનવામાં આવે છે.

ગયા વર્ષે રાષ્ટ્રિય સ્વયંસેવક સંઘના કાર્યક્રમમાં જવાને કારણે તેઓ ચર્ચામાં રહ્યા હતા.

ત્યારે તેમના દિકરી અને કૉંગ્રેસના નેતા શર્મિષ્ઠા મુખર્જી સહિત ઘણા લોકોએ કાર્યક્રમમાં ભાગ નહીં લેવાની સલાહ આપી હતી.

પ્રણવ મુખર્જીના જીવનમાં એવી બે તકો આવી જ્યારે તેઓ વડા પ્રધાન બની શકતા હતા, પણ બંને વખતે તેમના હાથમાંથી બાજી સરકી ગઈ.

પહેલી તક ક્યારે ગુમાવી?

ઇન્દિરા ગાંધી સાથે મુખર્જી

પ્રણવ મુખર્જી ઇન્દિરા ગાંધીની કૅબિનેટમાં નાણાં મંત્રી હતા.

1984માં જ્યારે ઇન્દિરા ગાંધીની હત્યા થઈ ત્યારે મુખર્જીને વડા પ્રધાન પદના સૌથી મોટા દાવેદાર માનવામાં આવતા હતા.

તેમને પીએમ બનવાની ઇચ્છા હતી, પણ કૉંગ્રેસના કેટલાક વરિષ્ઠ નેતાઓએ તેમના બદલે યુવા મહાસચિવ રાજીવ ગાંધીને પીએમ બનાવી દીધા.

જ્યારે ઇંદિરા ગાંધીની હત્યા થઈ ત્યારે રાજીવ ગાંધી અને પ્રણવ મુખર્જી બંને બંગાળના પ્રવાસે હતા.

તેઓ એક સાથે જ વિમાનમાં તાબડતોબ દિલ્હી પરત આવેલા. રાજીવ ગાંધીને ઇંદિરા ગાંધીના અવસાનના સમાચાર બીબીસી રેડિયો પરથી મળેલા.

કૉંગ્રેસના ઇતિહાસ પર પુસ્તક લખનાર વરિષ્ઠ પત્રકાર રાશિદ કિદવઈ જણાવે છે,

"પ્રણવ મુખર્જીનો વિચાર હતો કે તેઓ કૅબિનેટના સૌથી વરિષ્ઠ સભ્ય હોવાથી તેમને કાર્યકારી વડા પ્રધાન બનાવવામાં આવશે."

"તેમના મનમાં ગુલજારી લાલ નંદા હતા, જેમને...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

પૂર્વ રાષ્ટ્રપતિ પ્રણવ મુખર્જીને ભારત સરકારે ભારત રત્ન અર્પણ કરવાની જાહેરાત કરી છે.


સામગ્રી: ભારત સહિત વિશ્વના ઘણા દેશોમાં કોરોનાની દવા / રસી તૈયાર કરવા માટે ડઝનેક ક્લિનિકલ ટ્રાયલ્સ ચાલી રહ્યા છે.

ભારતની પતંજલિ આયુર્વેદ કંપની દ્વારા 'કોરોના દર્દીને સજા કરવાની સારવાર' માટેનો દાવો કરવામાં આવ્યો છે,  જેને હાલમાં ભારત સરકારે 'કોલ્ડ સ્ટોરેજ' માં મૂકી દીધો છે અને હવે પતંજલિના દાવાની 'સંપૂર્ણ તપાસ' ચાલી રહી છે.

'દવાના નામે છેતરપિંડી' કરવાનો આરોપ લગાવીને પતંજલિ જૂથ વિરુદ્ધ કેટલીક એફ.આઈ.આર. પણ નોંધાઈ છે.

કેવી રીતે થાય છે ક્લિનિકલ ટ્રાયલ?

આ બાબતની તપાસ કરતા પહેલાં એ જાણવું જરૂરી છે કે ભારતમાં ડ્રગની ક્લિનિકલ ટ્રાયલ માટે શું કરવું પડે છે.

સૌ પ્રથમ ડ્રગ કંટ્રોલર જનરલ ઑફ ઇન્ડિયા (ડીજીસીઆઈ)ની મંજૂરી લેવાની હોય છે.

આના બાદ, જ્યાં પણ આ ટ્રાયલ થશે તે તમામ સંસ્થાઓની જે નૈતિક સમિતિ છે, તેમની પરવાનગી.

આ પછી, ક્લિનિકલ ટ્રાયલ કરનારી કંપનીને, ભારતીય તબીબી સંશોધન (આઈ.સી.એમ.આર.)ની દેખરેખ હેઠળ ચાલતી 'ક્લિનિકલ ટ્રાયલ રજિસ્ટ્રી-ઇન્ડિયા' એટલે કે સી.ટી.આર.આઈ.ની વેબસાઇટ પર ટ્રાયલ સંબંધિત સંપૂર્ણ પ્રક્રિયા, સંસાધનો, નામ - ઍડ્રેસ અને ભંડોળ વિશેની માહિતી આપવાની હોય છે.

બીબીસી હિન્દી પાસે સી.ટી.આર.આઈ. વેબસાઇટ પર નોંધાયેલા ફૉર્મ (સી.ટી.આર.આઈ. / 2020/05/025273)ની નકલ છે, જેમાં પતંજલિ રિસર્ચ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ હરિદ્વાર દ્વારા, "કોરોના વાઇરસ રોગની સારવારમાં આયુર્વેદિક દવાઓના પ્રભાવ" ઉપર ક્લિનિકલ ટ્રાયલને મંજૂરી આપવામાં આવી છે.

પતંજલિની કોરોના કિટ

આ દસ્તાવેજ મુજબ, પતંજલિ રિસર્ચ ઇન્સ્ટિટ્યૂટે 20 મે, 2020ના રોજ સી.ટી.આર.આઈ. વેબસાઇટ પર નોંધણી કરાવી હતી. દસ્તાવેજમાં જણાવ્યું છે કે ક્લિનિકલ ટ્રાયલ માટે કોવિડ-19ના પ્રથમ દર્દીનું ઍનરોલમૅન્ટ 29 મે, 2020ના રોજ કરવામાં આવ્યું.

ક્લિનિકલ ટ્રાયલ શરૂ થયાના માત્ર 25 દિવસ બાદ, 23 જૂન, 2020ના રોજ, યોગગુરુ બાબા રામદેવની કંપની પતંજલિ રિસર્ચ ઇન્સ્ટિટ્યૂટે, પ્રેસ કૉન્ફરન્સમાં 'કોરોનિલ ટૅબ્લેટ' અને 'શ્વાસારી વટી' નામની બે દવાઓ વિશ્વ સમક્ષ રજૂ કરી.

પ્રેસ કૉન્ફરન્સમાં પતંજલિએ દાવો કર્યો હતો કે 'આ દવાઓથી કોવિડ -19ની સારવાર શક્ય છે.'

પતંજલિએ એવો પણ દાવો કર્યો કે તેમને આ દવાઓનું ક્લિનિકલ ટ્રાયલ કર્યું છે અને આ દવાઓની કોરોના દર્દી પર 100% સકારાત્મક અસર થઈ છે.

પતંજલિએ ફેરવી તોળવ્યું

પતંજલિએ જાહેરાત કરી તેના થોડા કલાકો બાદ ભારત સરકારના 'આયુષ' (આયુર્વેદ, યોગ અને નેચરોપેથી, યુનાની, સિદ્ધ અને હોમિયોપથી)...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

કોવિડ -19 રોગચાળાએ આખી દુનિયાને બાનમાં લીધી છે અને બધા રાહ જોઈ રહ્યા છે અકસીર રસી અથવા દવાની, જે આ વાઇરસ સામે રક્ષણ આપી શકે.


સામગ્રી: ભારત સહિત વિશ્વભરમાં 70 ટકા વિદ્યાર્થીઓ ઉપર મહામારી અને લૉકડાઉનની નકારાત્મક અસર પડી છે. ધીમે-ધીમે લૉકડાઉન હળવું કરવામાં આવી રહ્યું છે, ત્યારે ઑગસ્ટ મહિનાથી શૈક્ષણિક સંસ્થાઓને ફરીથી ખોલવાની તૈયારીઓ ચાલી રહી છે.

માનવ સંસાધન મંત્રાલય, કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રાલય તથા આરોગ્ય મંત્રાલય મળીને આ અંગેની ગાઇડલાઇન્સ તૈયાર કરી રહ્યાં છે.

નવા શૈક્ષણિક પરિવેશમાં સ્કૂલો ખુલશે ત્યારે ભણવાની અને ભણાવવાની પદ્ધતિ જડમૂળથી બદલાઈ જશે. ભણવાની સાથે-સાથે સોશિયલ ડિસ્ટન્સિંગનું પાલન કરવું પણ મહત્ત્વપૂર્ણ બની રહેશે.

બદલાઈ જશે અભ્યાસનો અંદાજ

બીબીસી સાથેની વાતચીતમાં કેન્દ્રીય માનવ સંસાધન વિકાસપ્રધાન રમેશ પોખરિયાલ નિશંકે દાવો કર્યો હતો કે જ્યારે બાળકો શાળાએ જઈ શકે તેમ ન હતા, ત્યારે ઑનલાઇન ક્લાસરૂમના માધ્યમથી શાળા બાળકોનાં ઘરે પહોંચી છે.

'શું ઈ-લર્નિંગ એ ક્લાસરૂમનો વિકલ્પ છે?' તેવા સવાલના જવાબમાં પોખરિયાલે કહ્યું કે હાલ તો તેના સિવાય કોઈ વિકલ્પ નથી. બાળકોનો અભ્યાસ સદંતર અટકી જાય, તેને બદલે તેમને ઘેરબેઠાં અભ્યાસ કરવાની તક મળી રહી છે.

તેમણે કહ્યું, "શિક્ષણ મંત્રાલયે બાળકોને ઘરેબેઠાં ઑનલાઇન શિક્ષણ મળે તે માટે પ્રયાસ કર્યાં છે. અમે બાળકોને નિરાશ તથા વાલીઓને હેરાન નથી થવા દીધા. શિક્ષકો તથા વાલીઓ મળીને બાળકોનું ભવિષ્ય સુધરે તે માટે પ્રયાસરત છે."

ભારત જેવા દેશમાં સરેરાશ 23-24 ટકા પરિવારો પાસે જ ઇન્ટરનેટ છે. શહેરી વિસ્તારમાં ડેસ્કટોપ કે લૅપટોપ જેવી સવલતો મળી રહે છે, જ્યારે ગ્રામીણ બાળકો પાસે ઇન્ટરનેટને નામે માત્ર મોબાઇલ ફોન જ હોય છે, ત્યારે શું નાનકડાં ફોનમાં બાળકોનો આટલો મોટો પાઠ્યક્રમ સમાઈ શકશે? શું શહેરી અને ગ્રામીણ વિસ્તારના બાળકોને સમાન પ્રકારનું શિક્ષણ મળી શકશે?

ડૉ. પોખરિયાલના કહેવા પ્રમાણે, સ્કૂલસ્તરના શિક્ષણ માટે દેશમાં 'દીક્ષા' અને 'ઈ-પાઠશાલા' જેવા ઑનલાઇન શૈક્ષણિક પ્લૅટફૉર્મ છે, પરંતુ જો કોઈ બાળક પાસે ઇન્ટરનેટની સુવિધા ન હોય, તો 'સ્વયંપ્રભા'ની 32 ચેનલો મારફ તેમના સુધી શિક્ષણ પહોંચાડવામાં આવી રહ્યું છે અને જરૂર પડ્યે આગામી સમયમાં રેડિયોનો પણ ઉપયોગ કરાશે.

ડૉ. પોખરિયાલે કહ્યું, "અંતરિયાળ વિસ્તારમાં રહેતા બાળકોએ મૂંઝાવાની જરૂર નથી. જેમની પાસે ઇન્ટરનેટ કે સ્માર્ટફોન નથી, તેમના સુધી પહોંચવા માટે રેડિયોનો ઉપયોગ કરાશે અને તે રીતે પાઠ્યક્રમ ઘડાશે."

ઑનલાઇન શિક્ષણ આપવા માટે શું ભારતનું શિક્ષણતંત્ર સજ્જ હતું? તેના જવાબમાં ડૉ. પોખરિયાલે...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ભારતમાં કોરોના વાઇરસની મહામારીનો પ્રસાર અટકાવવા માટે લૉકડાઉન લાગુ કરવામાં આવ્યું, જેનાં કારણે વેપારી તથા વ્યવસાયિક ઉપરાંત શૈક્ષણિક સંસ્થાઓને પણ બંધ કરી દેવામાં આવી, જેનાં કારણે પ્રાથમિક શાળાથી માંડીને યુનિવર્સિટી સુધી લગભગ 33 કરોડ વિદ્યાર્થીઓએ ઘરે બેસવું પડ્યું.


સામગ્રી: ભારત સામે હાલમાં ઘણા પડકારો રહેલા છેઃ ધીમું પડેલું અર્થતંત્ર, બેરોજગારીનો ઊંચો દર, આકરી બનેલી નાણાકીય ખાધ.

નવા વર્ષની શરૂઆતે નાણાંમંત્રીએ દેશમાં 102 લાખ કરોડની પરિયોજનાઓ લાગુ કરવાનું માળખું રજૂ કર્યું છે જેમં 24 ટકા હિસ્સો ફકત વીજળી ક્ષેત્રનો છે.

2019ના છેલ્લા મહિનામાં નાણામંત્રી સંસદમાં ભારપૂર્વક એવું કહ્યું કે દેશની અર્થતંત્રની ગતિ ધીમી પડી હશે, પણ મંદીની કોઈ શક્યતા નથી.

2019નું વર્ષ પૂર્ણ થયું અને 2020 તરફ સૌની દૃષ્ટિ છે ત્યારે સરકાર સામે કયા મુખ્ય આર્થિક પડકારો છે?

અર્થશાસ્ત્રીઓ એ વાતે સહમત થઈ રહ્યા છે કે મુશ્કેલીમાં રહેલા અર્થતંત્ર  માટે સામાજિક અને રાજકીય સ્થિરતા જરૂરી બની છે.

ભારત સામે હાલમાં ઘણા પડકારો રહેલા છેઃ ધીમું પડેલું અર્થતંત્ર, બેરોજગારીનો ઊંચો દર, આકરી બનેલી નાણાકીય ખાધ.

2020માં નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણ પોતાનું બજેટ રજૂ કરશે, ત્યારે તેમણે આ બધાં જ પરિબળોને ધ્યાનમાં લઈને નવી નીતિઓ ઘડવી પડશે, જૂની સુધારવી પડશે.

વિકાસની ધીમી ગતિ

ભારતનો વિકાસ દર છેલ્લાં છ વર્ષમાં સૌથી નીચે ગયો છે.

વૈશ્વિક અર્થતંત્ર માટે પણ ગયું વર્ષ પડકારભર્યું હતું અને તેની અસરો ભારતના અર્થતંત્ર પર પણ વર્તાઈ રહી છે.

ત્રીજા ત્રિમાસિક ગાળાનો વૃદ્ધિદર ઘટીને 4.5% થઈ ગયો અને બજારની અપેક્ષા કરતાં સતત છઠ્ઠા ક્વાર્ટરમાં વિકાસ મંદ પડ્યો.

ભારતનો વિકાસ દર છેલ્લાં છ વર્ષમાં સૌથી નીચે ગયો છે. ખાનગી માગ અને મૂડીરોકાણની સાથે નિકાસ પણ બહુ ઓછી થઈ ગઈ છે.

સ્થાનિક ઉપભોગ સૌથી ચિંતાનું કારણ છે, કેમ કે ભારતના જીડીપીમાં તેનો 60% ફાળો છે.

રિઝર્વ બૅન્ક ઑફ ઇન્ડિયાએ 2019ના વર્ષમાં અભૂતપૂર્વ રીતે પાંચ વાર ધિરાણ પરના વ્યાજદરો ઘટાડ્યા, પણ તેની અસર હજી જોવા મળી નથી.

સરકારે કેટલાંક પગલાં લીધાં છે ખરાં, પણ અર્થશાસ્રીઓ માને છે કે તે પૂરતાં નથી.

ભારતમાં મંદીની સ્થિતિમાં હોવાનું જણાવીને ઇન્ટરનેશનલ મોનિટરી ફંડે (આઈએમએફ) ચેતવણી આપી છે કે 2020ના વર્ષ માટે તેમણે ભારતના વિકાસદરની ધારણામાં 'મહત્ત્વપૂર્ણ ઘટાડો' કરવો પડશે.

ગ્રાહકોના હાથમાં વાપરવા માટે વધારે પૈસા વધે તે માટે આઈએમએફે ધિરાણદરોમાં વધુ ઘટાડો કરવાની સાથે ફુગાવા પર નજર રાખવા માટેની ભલામણ આરબીઆઈને કરી છે.

અર્થશાસ્ત્રી વિવેક કૌલ માને છે કે આરબીઆઈ હજી દરોમાં થોડો ઘટાડો કરી શકે છે; પણ તેની અસર આગળ વધે તે જરૂરી છે, એમ તેઓ કહે છે.

તેઓ કહે છે, "વ્યાજદરોમાં ઘટાડો બૅન્કોએ ગ્રાહકો સુધી...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

એશિયાનું ત્રીજું સૌથી મોટું અર્થતંત્ર ધરાવતું ભારત 4.5% ટકાના દરે આગળ વધી રહ્યું છે, જે દર છેલ્લાં છ વર્ષમાં સૌથી નીચો છે.


સામગ્રી: ભારત સિવાય ત્રણ દેશો પાસે આ ક્ષમતા

ભારતે 300 કિલોમીટર ઉપર અંતરિક્ષમાં સેટેલાઇટને તોડી પાડ્યો હતો.

ભારત હવે ઉપગ્રહ 'છોડી શકે અને તોડી શકે' તેવા આંગળીના વેઢે ગણી શકાય તેટલા રાષ્ટ્રોની ક્લબમાં સામેલ થઈ ગયું છે.

DRDOના કહેવા પ્રમાણે, બે વર્ષ પૂર્વે આ મિશનને લીલીઝંડી મળી અને છેલ્લા છ માસથી તે 'મિશન મોડ' ઉપર હતું.

ભારત સિવાય અમેરિકા (2008માં), રશિયા (2013માં) અને ચીન (2007માં) આ પ્રકારની ક્ષમતા ધરાવે છે.

મોદીએ સંબોધનમાં કહ્યું, 'આ ક્ષમતા આક્રમણ માટે નહીં, સુરક્ષા માટે' વિકસાવવામાં આવી છે, જેની ઉપર દરેક ભારતીયને ગર્વ થવો જોઈએ.

સમાચાર સંસ્થા એએનઆઈએ સેટેલાઇટ વિરોધી મિસાઇલનો વીડિયો ટ્ટીટ કર્યો હતો.

છ મહિના પહેલાં મિશન મોડ

DRDOના વડા જી. સતીશ રેડ્ડીના કહેવા પ્રમાણે, "મિશન ઉપર આગળ વધવા માટે બે વર્ષ પહેલાં લીલીઝંડી મળી હતી."

"આ પ્રોજેક્ટ રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા સલાહકાર અજીત ડોભાલ સમક્ષ રજૂ કરવામાં આવ્યો હતો, જેમણે વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી સાથે વાત કરી હતી.""

સમાચાર સંસ્થા એએનઆઈ (એશિયન ન્યૂઝ ઇન્ટરનેશનલ)ને આપેલાં ઇન્ટરવ્યૂમાં સતીશે જણાવ્યું કે 'ગત છ માસથી લગભગ 100 વૈજ્ઞાનિકો 'મિશન મોડ'માં રાઉન્ડ-ધ-ક્લોક કામ કરી રહ્યાં હતાં.'

બુધવારે સવારે 11 વાગ્યા અને 16 મિનિટે ઓડિશાના અબ્દુલ કલામ ટાપુ ઉપરથી મિસાઇલ છોડવામાં આવી હતી, જેણે ત્રણ મિનિટની અંદર મિશન પાર પાડ્યું હતું.

'અમુક સેન્ટિમીટર'ની ચોક્કસાઈ સાથે સેટેલાઇટને તોડી પાડવામાં આવ્યો હતો.

સ્પેસ સુપર પાવર ભારત

ભારતે મેળવેલી સિદ્ધિને સરળ શબ્દોમાં સમજવા માટે કલ્પના કરો કે, 'અમદાવાદમાંથી તમે રાયફલની મદદથી નિશાન તાંકો અને રાજકોટમાં ઝડપભેર ગતિ કરી રહેલી કોઈ ચીજને અચૂકપણે તોડી પાડો.'

ભારત દ્વારા સંરક્ષણ, નેવિગેશન, હવામાનની આગાહી, સંચાર, મનોરંજન સહિત અલગ-અલગ હેતુઓ માટે 47 મોટા સેટેલાઇટ છોડવામાં આવ્યા છે.

આ સિવાય ભારતે પ્રયોગ, નિરીક્ષણ અને અભ્યાસ માટે સેંકડો માઇક્રો અને નેનો સેટેલાઇટ્સ છોડ્યા છે, જેમાં શૈક્ષણિક સંસ્થાઓ અને વિદ્યાર્થીઓ દ્વારા નિર્મિત સેટેલાઇટ્સ પણ સમાવિષ્ટ છે.

 'મિશન શક્તિ' બાદ આ ઉપગ્રહોની સુરક્ષા સુનિશ્ચિત કરી શકાશે.

આ વિશે વધુ વાંચો

જાન્યુઆરીમાં નખાયો પાયો

જામિંગ અને ફ્લાઈ- બાય દ્વારા પણ મિસાઇલને ધ્વસ્ત કરી શકાય

સાયન્સ જર્નાલિસ્ટ પલ્લવ બાગલાના કહેવા પ્રમાણે :

"24મી જાન્યુઆરી 2019ના દિવસે માઇક્રોસેટ-આર લૉન્ચ કરવામાં આવ્યો હતો. એ સમયે ઈસરોના વડા કે....\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

બુધવારે વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ રાષ્ટ્રજોગ સંબોધન દ્વારા જાહેરાત કરી હતી કે ભારતે 'ઍન્ટિ-સેટેલાઇટ' મિસાઇલનું સફળ પરીક્ષણ કર્યું છે.


સામગ્રી: ભારત સૌથી વધુ વસતી ધરાવતો વિશ્વનો બીજા ક્રમનો દેશ છે અને અહીં મોટાભાગના લોકો ગીચ શહેરોમાં વસવાટ કરે છે.

તેથી આ દેશ વૈશ્વિક હૉટસ્પૉટ બનશે તે કદાચ નક્કી જ હતું. પણ ભારતમાંના કેસનો આંકડો શંકાસ્પદ છે, કારણ કે અહીં પૂરતા પ્રમાણમાં ટેસ્ટિંગ કરવામાં આવતું નથી અને અત્યંત ઓછા મૃત્યુદરને લીધે વૈજ્ઞાનિકો પણ ગૂંચવાઈ ગયા છે.

આ વીડિયોમાં છે એ પાંચ ચીજોની વાત જે ભારતમાં કોરોના મહામારીના પ્રસાર વિશે જાણવી જરૂરી છે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

કોરોના વાઇરસે ભારતમાં ધીમેધીમે પગપેસારો કર્યો હતો, પણ તેના ચેપનો સૌપ્રથમ કન્ફર્મ કેસ નોંધાયાના છ મહિના પછી ભારત, સૌથી વધુ કેસ નોંધાયા હોય તેવો વિશ્વનો ત્રીજો દેશ બની ગયો છે અને તેણે રશિયાને પાછળ રાખી દીધું છે.


સામગ્રી: ભારત સૌથી વધુ વસતી ધરાવતો વિશ્વનો બીજા ક્રમનો દેશ છે અને અહીં મોટાભાગના લોકો ગીચ શહેરોમાં વસવાટ કરે છે. તેથી આ દેશ વૈશ્વિક હૉટસ્પૉટ બનશે તે કદાચ નક્કી જ હતું.

પણ ભારતમાંના કેસનો આંકડો શંકાસ્પદ છે, કારણ કે અહીં પૂરતા પ્રમાણમાં ટેસ્ટિંગ કરવામાં આવતું નથી અને અત્યંત ઓછા મૃત્યુદરને લીધે વૈજ્ઞાનિકો પણ ગૂંચવાઈ ગયા છે.

હવે આગળ એ પાંચ ચીજોની વાત જે ભારતમાં કોરોના મહામારીના પ્રસાર વિશે જાણીએ છીએ.

1. ભારતમાં કેસોની સંખ્યા ઝડપથી વધી

કોરોનાના કેસની સંખ્યાની દૃષ્ટિએ હાલમાં ભારત વિશ્વમાં ત્રીજા ક્રમે

ભારતમાં કેસોની સંખ્યામાં તાજેતરમાં રેકર્ડ વધારો જોવા મળ્યો છે અને રોજેરોજ હજારો નવા દર્દીઓ ઉમેરાઈ રહ્યા છે. આકરા લૉકડાઉનમાંથી રાહત આપવામાં આવ્યાના જૂજ સપ્તાહ બાદ જૂનમાં જ સૌથી વધુ કન્ફર્મ કેસ નોંધાયા હતા.

સાતમી જુલાઈ સુધીમાં કુલ 7,19,664 કન્ફર્મ કેસ નોંધાયા હતા, પણ વાઇરૉલૉજિસ્ટ ડૉ. શાહિદ જમીલના જણાવ્યા મુજબ, દેશમાં ચેપનો વ્યાપ કેટલી હદે પ્રસર્યો છે તે અસ્પષ્ટ છે.

સરકારે મે મહિનામાં 26,000 નાગરિકોનું રૅન્ડમ ટેસ્ટિંગ કર્યું હતું, જે પૈકીના 0.73 ટકામાં વાઇરસનો ચેપ જોવા મળ્યો હતો.

રૅન્ડમ ટેસ્ટિંગની આ સંખ્યા બાબતે કેટલાક નિષ્ણાતો ભિન્ન મત ધરાવે છે, પણ ડૉ. જમીલ જેવા કેટલાક અન્ય જણાવે છે કે 'માત્ર આ જ એ આંકડા છે જે દેશભરની તસવીર રજૂ કરે છે અને તેમણે તેને ધ્યાનમાં રાખીને કામ કરવાનું છે.'

ડૉ. જમીલે કહ્યું હતું, "એ સંદર્ભમાં દેશની સમગ્ર વસતી બાબતે વિચારીએ તો મે મહિનાના મધ્ય સુધીમાં જ એક કરોડ સંક્રમિતો જોવા મળ્યા હોત."

ભારતમાં કન્ફર્મ કેસની સંખ્યા દર 20 દિવસે બમણી થઈ રહી છે એ ગણતરી મુજબ હાલની કુલ સંખ્યા ત્રણથી ચાર કરોડ વચ્ચેની હોવી જોઈએ.

કન્ફર્મ કેસો અને વાસ્તવમાં ચેપગ્રસ્ત લોકોની સંખ્યા વચ્ચે દરેક દેશમાં તફાવત હોય છે, પણ તેની માત્રા અલગ હોય છે. એ બન્ને આંકડા વચ્ચેના તફાવતને ખતમ કરવાનો એકમાત્ર ઉપાય હોય છે ટેસ્ટિંગ.

ડૉ. જમીલે કહ્યું હતું કે "વધારે પરીક્ષણ કરવામાં આવે તો વધારે કેસ બહાર આવી શકે."

ભારતમાં તાજેતરનાં સપ્તાહોમાં આવું જ થયું છે. સરકારે ટેસ્ટિંગનું પ્રમાણ વધાર્યાની સાથે જ કેસોની સંખ્યામાં પણ અચાનક વધારો થયો છે.

13મી માર્ચથી અત્યાર સુધીમાં ભારતમાં એક કરોડથી વધુ ટેસ્ટ કરવામાં આવ્યા છે, પણ એ પૈકીના 50 ટકા ટેસ્ટ પહેલી જૂન પછી કરવામાં આવ્યા હતા.

2. ભારતમાં પૂરતા પ્રમાણમાં ટેસ્ટિંગ થતું નથી

જૂનમાં ટેસ્ટિંગનું પ્રમાણ...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:


સામગ્રી: ભારત હંમેશાંથી અફઘાનિસ્તાનમાં લોકતંત્ર સ્થપાય તેનું હિમાયતી રહ્યું છે

અમેરિકા અને તાલિબાન વચ્ચે 2020માં દોહામાં થયેલી સંધિ પછી અમેરિકન સૈનિકો અફઘાનિસ્તાન છોડી જશે તેવો નિર્ણય લેવાયો હતો.

તેની સત્તાવાર જાહેરાત ચાલુ વર્ષે એપ્રિલમાં થઈ હતી. તે સમયે અમેરિકન પ્રમુખ જો બાઇડને જાહેરાત કરી કે 11 સપ્ટેમ્બર સુધીમાં અમેરિકન સૈનિકો પાછા આવી જશે.

11 સપ્ટેમ્બર, 2021ના રોજ અમેરિકા પરના ત્રાસવાદી હુમલાને 20 વર્ષ પૂરાં થશે. આ હુમલા પછી અમેરિકાએ અફઘાનિસ્તાન પર હુમલો કર્યો હતો.

ભારતે આ વિશે કહ્યું હતું કે તે અફઘાન શાંતિપ્રક્રિયા પર નજર રાખી રહ્યું છે.

ભારતની બેચેની : તાલિબાનની વધતી તાકાત અને અસ્થિરતાનું જોખમ

વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી-ભારત હંમેશાંથી અફઘાનિસ્તાનમાં લોકતંત્ર સ્થપાય તેનું હિમાયતી રહ્યું છે.

જોકે નિષ્ણાતો મુજબ આ ક્ષેત્રમાંથી અમેરિકાની વિદાયથી જે સ્થિતિ પેદા થશે તે ભારત માટે ચિંતાજનક છે.

નિષ્ણાતો માને છે કે યુએસની વિદાય પછી અફઘાનિસ્તાનમાં અસ્થિરતા, તાલિબાનોની મજબૂતી અને આ બધામાં પાકિસ્તાન અને ચીનની ભૂમિકા અંગે ભારત ચિંતિત છે.

ભારત હંમેશાંથી અફઘાનિસ્તાનમાં લોકતંત્ર સ્થપાય તેનું હિમાયતી રહ્યું છે.

એટલું જ નહીં, તે અફઘાન શાંતિપ્રક્રિયાની ઘણી બેઠકોમાં પણ સામેલ હતું. તેમાં દોહા, જીનિવા અને દુશાન્બેમાં થયેલી બેઠકો સામેલ છે.

હવે અમેરિકન સૈનિકો અફઘાનિસ્તાન છોડી રહ્યા છે ત્યારે ભારતને અફઘાનિસ્તાનમાં અસ્થિરતા પેદા થવાનું જોખમ દેખાય છે.

વિશ્લેષક અવિનાશ પાલીવાલે જણાવ્યા પ્રમાણે કાબૂલમાં પાકિસ્તાનની દખલગીરી વધવાથી અફઘાનિસ્તાનમાં અસ્થિરતાનું જોખમ પેદા થશે.

ભારતની એક મોટી ચિંતા તાલિબાનો ફરી શક્તિશાળી બને તેને લગતી પણ છે. આવી સ્થિતિમાં અફઘાનિસ્તાન ફરી એક વખત કટ્ટરવાદીઓનું મથક બની શકે છે.

ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્રમાં રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા પરિષદના સભ્ય રહેલા લિજા કુર્ટિસ મુજબ અફઘાનિસ્તાનમાં અમેરિકન સૈનિકોની વાપસીથી તાલિબાનો સશક્ત બને તે આ ક્ષેત્રમાં ભારત જેવા દેશ માટે ચિંતાની બાબત રહેશે.

આ ચિંતા વાજબી પણ છે. 1990ના દાયકામાં તાલિબાને લશ્કર-એ-તૈયબા અને જૈશે મોહમ્મદ જેવાં ઉગ્રવાદી સંગઠનોના કટ્ટરવાદીઓને નિયુક્ત કર્યા હતા. તેમણે ભારતવિરોધી પ્રવૃત્તિઓ પાર પાડી હતી.

તેમાં 1999માં ભારતના એક વિમાનનું અપહરણ અને 2001માં ભારતીય સંસદ પર હુમલો સામેલ છે.

તાજેતરમાં જ ભારતના ચીફ ઑફ ડિફેન્સ સ્ટાફ બિપિન રાવતે અફઘાનિસ્તાનમાંથી અમેરિકન દળો પાછા...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

કેટલાય દાયકાના યુદ્ધ પછી અમેરિકન સૈનિકો હવે અફઘાનિસ્તાન છોડી જવાની તૈયારી કરી રહ્યા છે ત્યારે ભારત આ ગતિવિધિ પર બારીક નજર રાખી રહ્યું છે.


સામગ્રી: ભારત હોય કે પાકિસ્તાન, સરહદની બન્ને તરફના લોકોમાં આ મૅચ માટે રોમાંચ જોવા મળે છે. રવિવારની ભારત-પાકિસ્તાન વચ્ચેની મૅચ પહેલાં ચાહકોમાં રોમાંચ સાથે વરસાદના વિઘ્નની ચિંતા પણ હતી.

રવિવારે મૅચ દરમિયાન વરસાદ વરસ્યો પણ મૅચ રદ કરવાની જરૂર ન પડી, આ મૅચમાં ભારતે પાકિસ્તાનને 89 રને હરાવ્યું.

આ મૅચ અને તેને સંલગ્ન અનેક મુદ્દાઓ સોશિયલ મીડિયા પર ટ્રૅન્ડમાં રહ્યા હતા. મૅચ પછી પણ આ ઘટનાક્રમ યથાવત્ રહ્યો.

ટેનિસ પ્લેયર સાનિયા મિર્ઝા પણ સોશિયલ મીડિયા પર ટ્રોલ થયા હતા.

મૅચ પછી એક પાકિસ્તાની દર્શકે ભાવુક થઈને આપેલા પ્રતિભાવનો વીડિયો વાઇરલ થઈ ગયો હતો.

જેને પાકિસ્તાની ફિલ્મ અભિનેત્રી માયરા ખાન સહિત લાખો લોકોએ વિવિધ સોશિયલ મીડિયા પ્લૅટફૉર્મ્સ પર શૅર કર્યો હતો.

આ વાઇરલ વીડિયોમાં એક વ્યક્તિ ફરિયાદ કરી રહી છે, "આ લોકો કાલે રાત્રે પિઝા ખાતા હતા, બર્ગર ખાતા હતા, એમને કહો દંગલ લડે. ફિટનેસ નામની પણ કોઈ વસ્તુ હોય કે નહીં."

"અમે લોકો અહીં એમની પાસે આટલી અપેક્ષાઓ રાખીને બેઠા છીએ અને એમને બર્ગર અને પિઝાની પડી છે. નાના દેશમાં લોકોને નાની-નાની ખુશીઓ જોઈતી હોય છે."

પરંતુ આ વ્યક્તિ કયા સંદર્ભે પાકિસ્તાની ટીમ અંગે આ ફરિયાદ કરી રહી છે? તેણે પાકિસ્તાની ટીમની ફિટનેસ અંગે સવાલ કેમ ઉઠાવ્યા

મોહમ્મદ શફીક નામની વ્યક્તિએ મૅચના દિવસે સવારે એક વીડિયો ટ્વીટ કર્યો હતો, જેમાં શોએબ મલિક તેમનાં પત્ની સાનિયા મિર્ઝા અને પાકિસ્તાની ક્રિકેટ ટીમના કેટલાક ખેલાડીઓ સાથે એક રેસ્ટોરાંમાં બેઠા છે.

આ ટ્વીટમાં તેમણે લખ્યું હતું કે ભારત-પાકિસ્તાન વચ્ચેની વર્લ્ડ કપની મહત્ત્વની મૅચની આગલી રાત્રે પાકિસ્તાની ક્રિકેટ ટીમના શોએબ મલિક અન્ય ખેલાડીઓ સાથે અડધી રાત્રે શીશા કૅફેમાં બેસીને બર્ગર અને મીઠાઈની મજા માણી રહ્યાં છે. તેથી તેમના ઑલ્ડ ટ્રેફૉર્ડના પ્રદર્શન અંગે કોઈ જ આશ્ચર્ય નથી. એ દરેક વ્યક્તિને શરમ આવવી જોઈએ.

ત્યાર બાદ એ વીડિયો વાઇરલ થયો અને દર્શકોએ પાકિસ્તાની ટીમની શિસ્ત અને ગંભીરતા અંગે સવાલ ઉઠાવ્યા હતા.

ત્યાર બાદ મહોમ્મદ ઉમર ખાન નામના યૂઝરે કૅફેની બહારથી એક વીડિયો રેકર્ડ કર્યો હતો. જેમાં તેમના મિત્રો અને તેઓ કહે છે કે, 'અમે અહીં કૅફેની શોએબ મલિક અને તેમના મિત્રો નીચે આવે તેની રાહ જોઈ રહ્યા છીએ અને તેમને પૂછીશું કે આટલી મહત્ત્વની મૅચની રાત્રે 3 વાગ્યે તેઓ અહીં શું કરે છે?'

વીડિયોમાં એવું પણ કહે છે કે 22 કરોડ લોકો તેમની મૅચ માટે રાહ જોઈને બેઠા છે અને આ લોકો અહીં...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ભારત અને પાકિસ્તાન વચ્ચે ક્રિકેટ મુકાબલો હોય તો પ્રેક્ષકોનો રોમાંચ કંઈક અલગ જ સ્તરે હોય છે. વર્લ્ડ કપ ટુર્નામેન્ટમાં ભારત-પાકિસ્તાનની મૅચ હોય ત્યારે આ ઉત્સાહ અનેક ગણો વધી જાય છે.


સામગ્રી: ભારત-ચીન સરહદ ઉપર આઈટીબીપી તહેનાત છે.

બીબીસી સંવાદદાતા જુગલ પુરોહિત સાથેની ખાસ વાતચીત દરમિયાન તેમણે સંવેદનશીલ સરહદી વ્યવસ્થાપનમાં ભારત સરકારના અપૂરતા ધ્યાનની ટીકા પણ કરી.

તેમણે પ્રશ્ન કર્યો કે ભારતની સેના અને આઈટીબીપી વચ્ચે કોઈ 'ઑપરેશનલ ઇશ્યૂ' છે કે કેમ?

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ઇન્ડો-તિબેટિયન બૉર્ડર પોલીસના ભૂતપૂર્વ ડૅપ્યુટી ઇન્સ્પેક્ટર જનરલ જયવીર ચૌધરીએ ભારત-ચીન સરહદે ભારત તરફથી સર્વેલન્સમાં છીંડાં હોવાની વાત કહી છે.


સામગ્રી: ભારત-પાકિસ્તાન તરફથી શરૂ કરવામાં આવેલા આ ટ્રેડ સેન્ટરમાં 35 વર્ષના ઇમ્તિયાઝ છેલ્લાં છ વર્ષથી મજૂરી કરી રહ્યા છે.

તેઓ એ દિવસોમાં શાળામાં ભણતા હતા જ્યારે ભારત-પાકિસ્તાન તરફથી એલઓસી ટ્રેડ શરૂ કરવામાં આવ્યો હતો. એમનો નિર્વાહ એના પર જ ચાલતો હતો.

એમની સાથે વાત ચાલતી જ હતી ત્યાં જ પાકિસ્તાન પ્રશાસિત કાશ્મીરથી એક સુંદર અને ભપકાદાર ટ્રક સલામાબાદ ટ્રેડ સેન્ટરમાં આવી જેમાં બદામ ભરેલી હતી.

આ શરૂઆતે બદલ્યું જીવન

ઇમ્તિયાઝ જણાવે છે, ''દસ વર્ષ પહેલાં શરૂ થયેલા એલઓસી ટ્રેડે એમના જીવનને ઘણે અંશે બદલી નાખ્યું છે."

"ભણેલા-ગણેલા યુવાનોને આનાથી મોટો લાભ થયો છે. જે લોકો બેરોજગાર હતા તેમને રોજગાર મળ્યો છે.''

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

એમણે જણાવ્યું, ''પહેલાં અહીંયા રોજગારની તક નહોતી પણ વેપાર શરૂ થવાથી સ્થિતિ બદલાઈ ગઈ છે."

"સરકારે આ વેપાર-ધંધાને પ્રોત્સાહન આપવું જોઈએ. જો આવું થાય તો ઘણા લોકોને રોજીરોટી મળશે.''

ભારત-પાકિસ્તાને વર્ષ 2008માં સીબીએમ (કૉન્ફિડેંસ બિલ્ડિંગ મેજર્સ એટલે કે ભરોસો સ્થાપિત કરવા માટે લેવાયેલાં પગલાં) હેઠળ સરહદની બન્ને બાજુથી અહીંયા ટ્રેડ શરૂ કર્યો હતો.

વેપાર- ધંધામાં સામેલ વસ્તુઓ

જમ્મુ-કાશ્મીરના લગભગ 240 વેપારીઓ અહીંયા વેપાર કરે છે. સરહદની બન્ને બાજુથી અહીંયા કુલ 21 જેટલી ચીજ-વસ્તુઓનો વેપાર થાય છે.

પાકિસ્તાન પ્રશાસિત કાશ્મીરથી આ બાજુ આવનારી ચીજ-વસ્તુઓમાં બદામ, કીનૂ, હર્બલ પ્રોડક્ટ, કપડાં, કેરી, સફરજન, સૂકો મેવો, ખુબાની અને શેતરંજી જેવી વસ્તુઓનો સમાવેશ થાય છે.

એવી જ રીતે ભારત પ્રશાસિત કાશ્મીરથી કેળા, દાડમ, દ્રાક્ષ, મસાલા, ભરત-ગૂંથણની વસ્તુઓ, શાલ, કાશ્મીરી કળાની બીજી વસ્તુઓ અને મેડિસિન હર્બ્સનો સમાવેશ થાય છે.

ભારત પ્રશાસિત કાશ્મીરનાં ઉરી, સલામાબાદથી મુઝફ્ફરાબાદ જનારા માર્ગ પર અઠવાડિયામાં ચાર દિવસ પાકિસ્તાન માટે માલ ભરેલી ટ્રકો રવાના થાય છે.

આ જ રીતે પાકિસ્તાન પ્રશાસિત કાશ્મીરના ચકોટીથી પણ ટ્રકો તરફ આવતી હોય છે. સલામાબાદથી ચકોટીનું અંતર 16 કિલોમીટર છે.

5200 કરોડ રૂપિયાનો વેપાર

ઝેલમ નદીની ડાબી બાજુએ વસેલું ઉરી, બારમુલા જીલ્લાનો એક તાલુકો છે. આ જ રીતે જમ્મૂના પુંછનાં ચકા દી બાગથી રાવલકોટ માટે દર અઠવાડિયે એક ટ્રેડ થાય છે.

દસ વર્ષનાં આ ટ્રેડમાં અત્યાર સુધી 5200 કરોડ રૂપિયાનો વેપાર થઈ ચૂક્યો છે.

ઉરીના સબ-ડિસ્ટ્રિક્ટ મેજીસ્ટ્રેટ બશીર- ઉલ હક ચૌધરી જણાવે છે, ''અત્યાર સુધી અમે 5200 કરોડ રૂપિયાનો વેપાર...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ભારત પ્રશાસિત કાશ્મીરના ઉરી, સલામાબાદ ટ્રેડ સેંટરમાં ઇમ્તિયાઝ કેટલાક બીજા મજૂરોની સાથે પાકિસ્તાન પ્રશાસિત કાશ્મીરથી આવતી ટ્રકોની રાહ જોઈ રહ્યા છે.


સામગ્રી: ભારત-પાકિસ્તાને એકબીજાને પોતપોતાનાં પરમાણુ પ્રતિષ્ઠાનોની યાદી સોંપી

ખરેખર, આ દર વર્ષે થનારી એક પ્રક્રિયા છે જે બંને દેશો વચ્ચે થયેલી એક સમજૂતી અંતર્ગત થાય છે.

ભારતના વિદેશમંત્રાલયની એક જાન્યુઆરીની પ્રેસ રિલીઝ પ્રમાણે, “ભારત અને પાકિસ્તાન વચ્ચે આજે નવી દિલ્હી અને ઇસ્લામાબાદમાં એક સાથે રાજદ્વારી મારફતે એ પરમાણુ પ્રતિષ્ઠાનો અને ફૅસિલિટીઓની યાદીની આપલે કરવામાં આવી જે ભારત-પાકિસ્તાન વચ્ચે થયેલ પરમાણુ પ્રતિષ્ઠાન અને ફૅસિલિટી વિરુદ્ધ હુમલાની નિષેધ સમજૂતી અંતર્ગત આવે છે.”

“આ સંધિ 31 ડિસેમ્બર, 1988ના રોજ થઈ હતી અને 27 જાન્યુઆરી 1991થી લાગુ છે. તેની અંતર્ગત ભારત-પાકિસ્તાન આગામી પરમાણુ પ્રતિષ્ઠાનો વિશે દર વર્ષે એક જાન્યુઆરીના રોજ એકબીજાને જણાવે છે.”

”પહેલી વખત એક જાન્યુઆરી 1992ના રોજ આ જાણકારી શૅર કરાઈ હતી અને ત્યારથી સતત 30મી વખત આ જાણકારી શૅર કરાઈ.”

આ સંધિ પ્રમાણે બંને દેશ એકબીજાનાં પરમાણુ પ્રતિષ્ઠાનો પર હુમલો નથી કરી શકતા.

પાકિસ્તાનના વિદેશમંત્રાલયે જણાવ્યું કે એક જાન્યુઆરીની સવારે 11 (પાકિસ્તાનના સમયાનુસાર) વાગ્યે ભારતીય હાઈ કમિશનના પ્રતિનિધિને આ યાદી સોંપી દેવાઈ અને દિલ્હીમાં ભારતના વિદેશમંત્રલયે સવારે 11 વાગ્યે (ભારતના સમયાનુસાર) પાકિસ્તાન હાઈ કમિશનના પ્રતિનિધિએ પોતાનાં પરમાણુ પ્રતિષ્ઠાનોની યાદી સોંપી દીધી.

આ પ્રક્રિયા એવા સમયે કરવામાં આવી જ્યારે ભારત અને પાકિસ્તાન વચ્ચે તણાવ વધી રહ્યો છે.

ફેબ્રુઆરી 2019માં પુલાવામા હુમલાની જવાબી કાર્યવાહીમાં પાકિસ્તાનના બાલાકોટમાં ઍરસ્ટ્રાઇક બાદથી જ બંને દેશો વચ્ચેની સ્થિતિ તણાવપૂર્ણ છે.

આ તણાવ જ્યારે ભારત સરકારે જમ્મુ-કાશ્મીરમાંથી અનુચ્છેદ 370 હઠાવીને રાજ્યનો વિશેષ દરજ્જો ખતમ કરી દીધો ત્યારે તેમાં વધારો થયો.

પાકિસ્તાને ત્યારે ભારતીય ઉચ્ચાયુક્તને નિષ્કાસિત કરી દીધા હતા.

ભારતે આ નિર્ણયને પોતાનો આંતરિક મામલો ગણાવી કાશ્મીરમાં લગાવાયેલા પ્રતિબંધોને યોગ્ય ઠેરવ્યા હતા.

કોની પાસે કેટલાં પરમાણુ હથિયાર?

રાજસ્થાન એટૉમિક પાવર સ્ટેશન

ભારત અને પાકિસ્તાનમાં પાછલાં દસ વર્ષોમાં પરમાણુ બૉમ્બોની સંખ્યા બે ગણા કરતાં વધુ થઈ ગઈ છે અને હાલનાં વર્ષોમાં પાકિસ્તાને ભારતની સરખામણીએ વધુ પરમાણુ બૉમ્બ બનાવ્યા છે.

વિશ્વમાં હથિયારોની સ્થિતિ અને વૈશ્વિક સુરક્ષાનું વિશ્લેષણ કરનાર સ્વીડનની સંસ્થા ‘સ્ટૉકહોમ ઇન્ટરનૅશનલ પીસ રિસર્ચ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ’એ પોતાના નવા વાર્ષિક રિપોર્ટમાં આ વાત જણાવી...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

શુક્રવારે ભારત અને પાકિસ્તાને એકબીજા સાથે પોતપોતાનાં પરમાણુ પ્રતિષ્ઠાનો અને સંસ્થાનોની યાદી શૅર કરી છે.


સામગ્રી: ભારતથી 6500 કિલોમિટર દૂર બ્રિટનમાં કાશ્મીર એક ચૂંટણીનો મુદ્દો બન્યો છે. ભારત સરકારે 5 ઑગસ્ટના રોજ જમ્મુ-કાશ્મીરમાંથી કલમ 370 હઠાવી દીધી અને જમ્મુ-કાશ્મીર તેમજ લદ્દાખ એમ બે કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશ ઊભા કરી દીધા.

અહીં રહેતા મૂળ ભારતીય અને પાકિસ્તાની લોકો વચ્ચે તે એક મોટો મુદ્દો બની ગયો છે. તેના કારણે નફરતની દીવાલ ઊભી થઈ ગઈ છે.

ભારતના આ નિર્ણયથી ભારતીય સમુદાય ખુશ છે તો પાકિસ્તાની સમુદાયમાં આ અંગે નારાજગી છે.

બ્રિટનની પાર્ટીઓએ કાશ્મીર મુદ્દે પોતાનો પક્ષ સામે રાખ્યો છે પરંતુ દરેક પાર્ટીઓ સમજી-વિચારીને આગળ વધી રહી છે.

આ મુદ્દાની અસર 48 બેઠકોના પરિણામ પર પડી શકે છે જ્યાં દક્ષિણ એશિયાના લોકોના મત મહત્ત્વના માનવામાં આવે છે.

ધર્મના આધારે વિભાજન?

બ્રિટનમાં સામાન્ય ચૂંટણી 12 ડિસેમ્બરના રોજ છે. બ્રૅડફર્ડની વસતીમાં 43% દક્ષિણ એશિયાઈ મૂળના લોકો છે.

પાકિસ્તાનના મીરપુરથી આવેલા લોકોની વસતી પણ ઘણી વધારે છે. અહીં બે ઉમેદવાર પણ આ જ સમુદાય સાથે સંબંધ ધરાવે છે.

અહીંના મતદારો કહે છે કે તેમના મત પાર્ટીઓની કાશ્મીરનીતિને જોઈને આપશે.

આખરે કાશ્મીર બ્રિટનમાં યોજાનારી ચૂંટણીમાં મુદ્દો કેમ બની ગયું છે? આ વિશે અમે કેટલાક લોકો સાથે વાત કરી.

એક ભારતીય કંપનીના મૅનેજિંગ ડિરેક્ટર રશપાલ સિંહ આ સવાલના જવાબમાં કહે છે, "બ્રૅડફર્ડમાં કાશ્મીર ચૂંટણીનો એક મુદ્દો છે કેમ કે અહીં દક્ષિણ એશિયાઈ લોકોની વસતી વધારે છે અને આ મુદ્દો પ્રત્યક્ષ કે અપ્રત્યક્ષ રૂપે પ્રભાવિત કરે છે."

આ શહેરમાં મતદારો માટે યુવાનોમાં બેરોજગારી, ગરીબી અને મહિલાઓ વિરુદ્ધ ભેદભાવ મહત્ત્વના મુદ્દા છે.  પરંતુ દક્ષિણ એશિયાના લોકો માટે કાશ્મીરનો મુદ્દો પણ ખૂબ મહત્ત્વનો છે.

અમે બ્રૅડફર્ડ સ્થિત પાકિસ્તાનના એક વેપારી પરિવારને મળ્યા. આ પરિવારની પહેલી પેઢી પાકિસ્તાની કાશ્મીરના મીરપુર જિલ્લાથી વર્ષો પહેલાં અહીં આવીને વસી ગઈ હતી. પરંતુ આજે પણ કાશ્મીર તેમના માટે એક ભાવુક મુદ્દો છે.

મસૂદ સાદિક, તેમનાં સોશિયલ વર્કર પત્ની રુખસાના સાદિક અને કૉલેજમાં ભણતી તેમની દીકરી હાના સાદિક કાશ્મીર મુદ્દે ભારતથી નારાજ છે.

મસૂદ સાદિક કહે છે, "અત્યારે અહીં બે MP કાશ્મીરી છે. અહીં વસતીનો એક મોટો ભાગ કાશ્મીરી છે. ચૂંટણીમાં ઉમેદવારોએ પોતાના મતદારોની વાતોને સમજવી પડે છે. તેઓ ઇચ્છે છે કે ગમે તે ઉમેદવારને મત આપે, તે કાશ્મીરનો મુદ્દો સંસદમાં ઉઠાવે."

આ મુદ્દાએ ભારતીય અને પાકિસ્તાની લોકો વચ્ચે નફરતની દીવાલ ઊભી કરી દીધી...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ઉત્તર બ્રિટનના બ્રૅડફર્ડ શહેરમાં કાશ્મીરનો ઉલ્લેખ ન થાય તો વાતચીત અથવા તો ચર્ચા અધૂરી રહી જાય છે. અહીં મંદિર-મસ્જિદ હોય, કોઈનું ઘર હોય કે ચૂંટણી અભિયાન હવે કાશ્મીરની અવગણના કરવી અઘરી છે.


સામગ્રી: ભારતના 46માં મુખ્ય ન્યાયાધીશ રહેલા રંજન ગોગોઈ ગત વર્ષે 17 નવેમ્બરે પદ પરથી સેવાનિવૃત્ત થયા હતા.

ગત વર્ષે જ નવમી નવેમબરે તેમના વડપણ હેઠળ પાંચ જજોની બેન્ચે અયોધ્યાવિવાદ પર ઐતિહાસિક ફેંસલો આપ્યો હતો.

વર્ષ 2001માં જસ્ટીસ ગોગોઈને ગૌહાટી હાઈકોર્ટમાં એક ન્યાયાધીશના રૂપે નિયુક્ત કરવામાં આવ્યા હતા.

એ બાદ વર્ષ 20101માં પંજાબ અને હરિયાણા હાઈકોર્ટમાં તેમની બદલી થઈ હતી.

એક વર્ષ બાદ તેમની નિમણૂક મુખ્ય ન્યાયધીશ તરીકે થઈ અને વર્ષ 2012માં સુપ્રીમ કોર્ટના જજ તરીકે તેમને લાવવામાં આવ્યા.

એક જ વ્યક્તિએ ઊંચા ભાવે વેચવા 17,700 હેન્ડ સૅનિટાઇઝર ખરીદ્યાં

ન્યૂયોર્ક ટાઇમ્સના અહેવાલ અનુસાર અમેરિકાના ટેનસી પ્રાંતના મેટ કોલ્વિન અને તેમના ભાઈએ શહેરના મૉલ 17,700 હેન્ડ સૅનિટાઇઝર ઊંચા ભાવે વેચવા માટે ખરીદ્યા હતા.

તેમણે શહેરના તમામ મોટા મૉલમાંથી મોટા પ્રમાણમાં ખરીદી કરી હતી.

આ હેન્ડ સૅનિટાઇઝરને સામાન્ય કિંમત કરતાં ઊંચી કિંમતે વેચવાનો પ્રયાસ કર્યો અને 300 જેટલાં હેન્ડ સૅનિટાઇઝરનું વેચાણ કર્યું. પરંતુ ઊંચી કિંમતે વેચવાના કારણે તેમને એમેઝોને તેમને વિક્રેતા તરીકે હટાવી દીધા.

ન્યૂયોર્ક ટાઇમ્સમાં છપાયેલાં અહેવાલ બાદ ટેનસી પ્રાંતના ઍટર્ની જનરલની ઓફિસે કોલ્વિનની તપાસ શરૂ કરી હતી. ત્યારબાદ તેમણે હેન્ડ સૅનિટાઇઝરની બોટલોને દાનમાં આપી દીધી હતી.

અહેવાલ બાદ અનેક લોકોએ અભદ્ર ટિપ્પણીઓ કરી અને મારી નાખવાની ધમકીઓ પણ આપી હતી.

'કાશ્મીરમાં રાજ્યપાલ દારૂ પીએ છે'

ગોવાના રાજ્યપાલ સત્યાપાલ મલિકનું કહેવું છે, "રાજ્યપાલને કોઈ કામ નથી હોતું. કાશ્મીરનો ગવર્નર દારૂ પીએ છે અને ગોલ્ફ રમે છે."

ન્યૂઝ એજન્સી. એ.એન.આઈ.ના વીડિયોમાં મલિકને એમ કહેતા સાંભળી શકાય છે:

"અન્ય જગ્યાએ (રાજ્યમાં) ગવર્નર આરામથી રહે છે અને કોઈ માથાકૂટમાં નથી પડતા."

"મને બિહાર મોકલવામાં આવ્યો હતો, મેં ત્યાં શિક્ષણક્ષેત્રે સુધાર લાવવાનો પ્રયાસ કર્યો."

"ત્યાં નેતાઓની 110 કૉલેજ હતી, જેમાં એક પણ અધ્યાપક ન હતો. બી.એડ. માટે રૂ. 30-30 લાખ ચૂકવવા પડતા."

"મેં એ બધું બંધ કરાવ્યું અને મધ્યસ્થ પરીક્ષાઓ શરૂ કરાવી."

સત્યપાલ મલિક ગોવા પહેલાં જમ્મુ-કાશ્મીરના રાજ્યપાલ હતા.

'JKનો રાજ્યનો દરજ્જો વહેલાસર'

જમ્મુ અને કાશ્મીરની 'અપની પાર્ટી'ના સ્થાપક અલ્તાફ બુખારીના નેતૃત્વમાં એક પ્રતિનિધિમંડળે રવિવારે કેન્દ્રીય ગૃહપ્રધાન અમિત શાહ સાથે મુલાકાત કરી હતી.

અંગ્રેજી અખબાર હિન્દુસ્તાન ટાઇમ્સના અહેવાલ મુજબ,...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

રાષ્ટ્રપતિ રામનાથ કોવિંદે સુપ્રીમ કોર્ટના પૂર્વ મુખ્ય ન્યાયધીશ જસ્ટિસ રંજન ગોગોઈને રાજ્યસભા માટે પદનામિત કર્યા છે.


સામગ્રી: ભારતના અમુક શહેરોમાં પેટ્રોલ 100 રુપિયા પ્રતિ લfટર વેચાઈ રહ્યું છે

તો શું સામાન્ય ગ્રાહકોને જલદી રાહત નહીં મળે? શું આપણે ધીરે-ધીરે તેલ અને ડીઝલ પરની નિર્ભરતા ઓછી કરવી પડશે?

પેટ્રોલ ડીઝલની કિંમતો આકાશને આંબી રહી છે, ત્યારે વિરોધપક્ષો સતત સરકારની ટીકા પણ કરી રહ્યા છે.

થોડા દિવસો પહેલાં કૉંગ્રેસના નેતા અભિષેક મનુ સિંઘવીએ એક પ્રેસ કૉન્ફરન્સમાં જણાવ્યું હતું કે સરકારે પેટ્રોલ અને ડીઝલ પરના વધારાના ટૅક્સને તાત્કાલિક ધોરણે હઠાવી દેવા જોઈએ. તેનાથી કિંમતોને નીચે લાવવામાં મદદ મળશે.

તેમણે કહ્યું કે મોદી સરકાર લોકો માટે સૌથી મોંઘી સરકાર રહી છે, જેણે લોકો ઉપર ભારે કરનો બોજો લાદ્યો છે.

આ બધાની વચ્ચે સામાન્ય માણસ પરેશાન છે અને ખેડૂતો નાખુશ છે. એક્સાઇઝ ડ્યૂટી ઘટાડવા માટે મોદી સરકાર ઉપર દબાણ વધી રહ્યું છે.

શું કિંમત ઓછી થશે?

પેટ્રોલ-ડિઝલના સતત વધતી કિંમતોથી દેશી પ્રજા પણ મુશ્કેલીમાં મૂકાઈ ગઈ છે.

એવા અહેવાલો છે કે કેન્દ્ર સરકાર એક્સાઇઝ ડ્યૂટીમાં થોડો ઘટાડો કરવાનો વિચાર કરી રહી છે. સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર આ માટે હજુ સુધી નાણાં અને તેલ મંત્રાલય વચ્ચે સહમતી બની નથી.

પરંતુ જો સરકાર પણ એક્સાઇઝ ડ્યૂટીમાં થોડો ઘટાડો કરી નાખે, તેમ છતાં બીજી તરફ આંતરરાષ્ટ્રીય બજારોમાં ક્રૂડઑઈલના ભાવમાં સતત વધારો થતો રહે (જેની પૂરેપૂરી સંભાવના છે) તો ભારતના ગ્રાહકોને વધારે રાહત નહીં મળે.

આગામી કેટલાક અઠવાડિયાં અને મહિનાઓમાં પેટ્રોલ અને ડીઝલની કિંમતોમાં વધ-ઘટ થઈ શકે છે, પરંતુ નિષ્ણાતોનું કહેવું છે કે આગામી સમયમાં તેમાં મોટો ઉછાળો આવી શકે છે.

આજકાલ આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ક્રૂડઑઈલનો ભાવ પ્રતિબેરલ 66-67 ડૉલરની આજુબાજુ છે. તો શું આ વર્ષે તે હજુ વધી શકે છે?

સિંગાપોરમાં ભારતીય મૂળના વંદના હરિ છેલ્લા 25 વર્ષથી પેટ્રોલિયમ પેદાશોના બજાર પર નજર રાખે છે.

તેઓ કહે છે કે, "100 (રૂપિયા) તો શું તેનાથી પણ વધારે પ્રમાણમાં વધી શકે છે."

કેન્દ્ર સરકાર તેલની કિંમતોને નિયંત્રણમાં રાખવાનો પ્રયાસ કરી રહી છે, પરંતુ સત્તાધારી ભારતીય જનતા પાર્ટીના આર્થિક બાબતોના રાષ્ટ્રીય પ્રવક્તા ગોપાલ કૃષ્ણ અગ્રવાલના મતે સરકારના હાથ બંધાયેલા છે.

અગ્રવાલ કહે છે, "એકંદરે સરકારના રેવન્યૂ કલેક્શન (આવક)માં 14.5 ટકાનો ઘટાડો થયો છે. આ સમયગાળા દરમિયાન સરકારના ખર્ચમાં 34.5 ટકાનો વધારો થયો છે. આમ છતાં સરકારે ટૅક્સમાં વધારો કર્યો નથી. તેના કારણે નાણાંકીય ખાધ 9.5 ટકા થઈ ગઈ છે. કુલ સ્થાનિક...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ભારતમાં પહેલીવાર થયું છે કે અનેક શહેરોમાં પેટ્રોલની કિંમત પ્રતિલિટર 100 રૂપિયાને પાર કરી ગઈ છે. જો આંતરરાષ્ટ્રીય બજારોમાં ક્રૂડઑઈલના ભાવમાં જોવા મળતું વૃદ્ધિનું વલણ ચાલુ રહે તો આગામી દિવસોમાં પેટ્રોલ-ડીઝલ હજુ વધુ મોંઘાં થઈ શકે છે.


સામગ્રી: ભારતના આ ઐતિહાસિક વિજયના હીરો અનવર અલીએ મેચની 68મી મિનિટમાં ફ્રી કિકને ગોલમાં બદલી મેચમાં ભારતને લીડ અપાવી હતી.

મેચની શરૂઆતમાં જ ભારતીય ટીમે પોતાની તાકાતથી આર્જેન્ટિનાને પડકાર આપતા પોતાનો પ્રથમ ગોલ કર્યો હતો.

ભારતીય ખેલાડી દીપક ટાંગરીએ પોતાના માથાનો ઉપયોગ કરી એટલે કે હેડર દ્વારા બૉલને ગોલપોસ્ટ સુધી પહોંચાડ્યો હતો.

આર્જેન્ટિના જેવી મજબૂત ટીમ સામે શરૂઆતમાં જ ગોલ કરવો એ પોતાનામાં જ એક મહત્ત્વની વાત છે કેમ કે આ ટીમમાં કેટલાક એવા ખેલાડીઓ છે જે પ્રખ્યાત ક્લબોમાં રમી ચૂક્યા છે.

શું ત મે આ વાંચ્યું?

ભારતના ગોલ બાદ આર્જેન્ટિનાની ટીમે બીજા હાફ દરમિયાન મેચમાં બરાબરી કરવાનો પ્રયત્ન કર્યો પરંતુ તેઓને સફળતા ન મળી.

ત્યારબાદ ભારત તરફથી અનવર અલીએ ફ્રી કિકને ગોલમાં બદલી સ્કોર 2-0 કર્યો.

પરંતુ ચાર મિનિટ બાદ જ આર્જેન્ટિનાએ પણ પોતાના ખાતામાં એક ગોલ ફટકાર્યો હતો.

ત્યારબાદ ભારતીય ખેલાડીઓની દીવાલ તોડવામાં વિરોધી ટીમ સફળ રહી નહોતી અને 2-1થી વિજય મેળવી ભારતે ઇતિહાસ રચી દીધો.

કૉટિફ કપ 2018માં આ પહેલાં ભારત મર્સિયાની અંડર 20 ટીમ અને મોરેશિયાની અંડર 20 ટીમ સાથેની શરૂઆતની મેચોમાં પરાજયનો સામનો કરી ચૂકી છે. પરંતુ વેનેઝુએલાની અંડર 20 ટીમ સાથે ડ્રૉ કરવામાં સફળતા હાંસલ કરી હતી.

આર્જેન્ટિનાની ટીમ સામે ભારતીય ટીમની આ જીત એટલા માટે પણ મહત્ત્વની છે કે અંડર 20 વર્લ્ડ કપ પહેલાં યોજાયેલી આ ટૂર્નામેન્ટ ક્વોલિફાઇંગ રાઉન્ડની જેવી છે.

આથી આર્જેન્ટિના સામેના વિજયથી ભારતીય ખેલાડીઓને ટેકનિક સમજવા માટે મદદ મળશે અને આત્મવિશ્વાસમાં પણ વધારો થશે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ભારતની અંડર-20 ફૂટબૉલ ટીમે સ્પેનમાં યોજાયેલા કૉટિફ કપ 2018ના એક મુકાબલામાં આર્જેન્ટિનાની અંડર-20 ટીમને 2-1થી પરાજય આપી ઇતિહાસ રચ્યો છે.


સામગ્રી: ભારતના એક અખબારમાં લખેલાં લેખમાં સુબ્રમણ્યમે કહ્યું કે રિસર્ચ કહે છે કે ભારતે આર્થિક વૃદ્ધિની મોજણીની પદ્ધતિને બદલી નાખી છે જેના કારણે જીડીપી (કુલ ઘરેલું ઉત્પાદન)નો દર વાસ્તવિક દરથી 2.5 ટકા જેટલો વધારે નોંધાયો છે.

જોકે, વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીના આર્થિક સલાહકારોનાં જૂથે સુબ્રમણ્યમના આ નિષ્કર્ષને રદ કર્યો છે અને કહ્યું છે કે તે તેમના દાવાનો "પૉઇન્ટ ટૂ પૉઇન્ટ" જવાબ આપશે.

પરંતુ આ છત્તાં સુબ્રમણ્યમની વાતોએ ભારતના આર્થિક વૃદ્ધિના દાવાની વિશ્વસનીયતા પર ફરી એક વાર સવાલ ઊભા જરૂર કર્યા છે.

વર્ષ 2018 સુધી ભારતને દુનિયાની સૌથી ઝડપી વિક્સિત થતી અર્થવ્યવસ્થા માનવામાં આવતી હતી.

પરંતુ કેટલાંય નિષ્ણાતોનું કહેવું છે કે ભારતમાં આર્થિક વિકાસ માપવાની કોઈ યોગ્ય પદ્ધતિ નથી અને આનાથી અર્થવ્યવસ્થાની ચોક્કસ સ્થિતિની ખબર પડતી નથી.

કેવી રીતે છેડાયો વિવાદ?

વર્ષ 2015માં ભારતે જીડીપીની ગણતરીની પદ્ધતિ બદલી હતી. આમાં એક મોટું પરિવર્તન એ કરવામાં આવ્યું કે જીડીપી બજાર કિંમતના સ્થાને આધાર મૂલ્ય કિંમત દ્વારા માપવામાં આવવા લાગી.

સીધી ભાષામાં કહીએ તો પહેલાં જીડીપી જથ્થાબંધ કિંમતના આધારે નક્કી થતી હતી અને હવે કન્ઝ્યુમર પ્રાઇઝ ઇન્ડેક્સ એટલે ગ્રાહક દ્વારા ચુકવવામાં આવેલી બજાર કિંમતથી નક્કી કરવામાં આવે છે.

આ સિવાય ત્રીમાસિક અને વાર્ષિક વૃદ્ધિના આંકડાંની ગણતરી માટે 'બેઝ ઈયર' (આધાર વર્ષ) પણ 2004-05થી બદલીને 2011-12 કરવામાં આવ્યું હતું.

આ પછીથી જીડીપીની ગણતરીનો આ રસ્તો ઘણાં બધાં અર્થશાસ્ત્રીઓની નજરે ચડી ગયો.

અરવિંદ સુબ્રમણ્યમે એક વાર ફરી જીડીપીની ગણતરીની પદ્ધતિ પર ચર્ચા છેડી દીધી છે.  તેમણે કહ્યું કે નાણાકીય વર્ષ 2011-12 અને 2016-17માં આર્થિક વૃદ્ધિ દરને વધારીને રજૂ કરવામાં આવ્યો હતો.

અધિકૃત અનુમાન મુજબ આ સમયમાં આર્થિક વિકાસ દર 7 ટકા જેટલો રહ્યો છે જ્યારે સુબ્રમણ્યમ માને છે કે આ દરમિયાન વૃદ્ધિનો દર 4.5 ટકા લગભગ રહ્યો છે.

સુબ્રમણ્યમનો આ દાવો તેમના પોતાના સંશોધનના આધાર પર છે જે હાર્વર્ડ વિશ્વવિદ્યાલયના 'સેન્ટર ફોર ઇન્ટરનેશનલ ડેવલપમૅન્ટ'માં છાપવામાં આવ્યો હતો.

વર્ષ 2015થી એટલે જીડીપીની ગણતરીના નવા માપદંડ લાગુ કરવામાં આવ્યા તે પછી એક-એક કરીને કેટલાંય નિષ્ણાંતોએ મોદી સરકારમાં આર્થિક વૃદ્ધિ દરના આંકડાંઓ પર સવાલ ઉભા કર્યા છે.

મોદી સરકારમાં ઊંચો અને ઝડપી આર્થિક વિકાસ દર હોવા છત્તાં વર્ષ 2017-18ની વચ્ચે ભારતમાં બેરોજગારીનો દર ગત 45 વર્ષમાં...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ભારતના પૂર્વ મુખ્ય આર્થિક સલાહકાર અરવિંદ સુબ્રમણ્યમે કહ્યું કે બની શકે કે ભારત પોતાના આર્થિક વૃદ્ધિદરને વધારીને રજૂ કરી રહ્યુ હોય.


સામગ્રી: ભારતના કાયદા પંચે પર્સનલ લૉ અને યુનિફોર્મ સિવિલ કોડ અંગે કન્સલ્ટેશન પેપર રજૂ કરતા કેટલીક ભલામણો કરી છે.

જે અંતર્ગત એવી ભલામણ કરાઈ છે કે આ તબક્કે યુનિફોર્મ સિવિલ કોડની જરૂરિયાત નથી.

આ વિષયમાં વિગતવાર માહિતી મેળવવા માટે બીબીસી સંવાદદાતા મોહમ્મદ શાહિદે હૈદરાબાદની નાલ્સાર (નેશનલ એકૅડેમી ફૉર લિગલ સ્ટડીઝ ઍન્ડ રિસર્સ) યુનિવર્સિટી ઑફ લૉના વાઇસ ચાન્સેલર ડૉક્ટર ફૈઝાન મુસ્તફા સાથે વાતચીત કરી.

વાંચો તેમનો દૃષ્ટિકોણ

હું કેટલાય વર્ષોથી જે લખતો આવ્યો છું એ જ વાતો લૉ કમિશન દ્વારા કરવામાં આવી છે.

મારું એવું માનવું છે કે ભારત જેવા વિશાળ દેશમાં જ્યાં આટલા મોટા પાયે વિવિધતાઓ જોવા મળતી હોય ત્યાં યુનિફોર્મ સિવિલ કોડ એટલે કે એક સરખો કાયદો લાગુ કરવાનો ઉદ્દેશ્ય ન હોવો જોઈએ.

ઉદ્દેશ્ય એ હોવો જોઈએ કે કાયદો 'ફક્ત' ન્યાયપૂર્ણ હોવો જોઈએ

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

શું આપણો કાયદો મહિલાઓ તથા અન્ય જેન્ડરના લોકો સાથે ન્યાય કરે છે? મેં અગાઉ પણ કહ્યું છે કે આપણા દેશને 'યુનિફોર્મ સિવિલ કોડ' નહીં, પરંતુ 'જસ્ટ કોડ'ની જરૂર છે.

જો એક ઝાટકે યુનિફોર્મ સિવિલ કોડ લાગુ કરવાનો પ્રયાસ કરીશું, તો સમગ્ર મુદ્દાને કટ્ટરપંથીઓ દ્વારા હાઇજેક કરી લેવામાં આવશે.

દક્ષિણપંથીઓ અગાઉથી જ આ વિષયને એવી રીતે જોઈ રહ્યાં છે, જાણે કે તમે પર્સનલ લૉનું પાલન કરીને કોઈ મોટો ગુનો કરી રહ્યાં હો અને હવે યુનિફોર્મ સિવિલ કોડ લાગુ કરીને તમને જોઈ લેવામાં આવશે.

સાપ મરી જશે અને લાકડી પણ નહીં તૂટે

આપણે કટકે-કટકે કાયદામાં સુધારો કરવો જોઈએ.

ક્યારેક લગ્નની ઉંમરમાં સુધારો કરી દેવો, તો ક્યારેક તલાક અંગે સુધારો કરી દેવો, તો ક્યારેક લગ્નના રજિસ્ટ્રેશન વિશે સુધારો કરી દેવો જોઈએ.

આ રસ્તો અપનાવવાથી ખાસ વિરોધ નહીં થાય એટલે કે, સાપ મરે અને લાકડી પણ નહીં તૂટે.

હું એવું માનું છું કે લૉ કમિશને ભારતની વિવિધતાને જોતા ખૂબ જ સુંદર વાત કરી છે. યુનિફોર્મ સિવિલ કોડે હજુ લાંબુ અંતર કાપવાનું છે.

લૉ કમિશને ખૂબજ વ્યાવહારિક વાત કરી છે કે જુદા-જુદા ધર્મોના પર્સનલ લૉમાં ફેરફાર થાય એ હાલની પ્રાથમિકતા હોવી જોઈએ. પછી તે મુસલમાનોનો પર્સનલ લૉ હોય કે પછી હિંદુઓ, ખ્રિસ્તીઓનો.

લૉ કમિશને આ પ્રકારની ખૂબ જ વ્યાવહારિક વાત કરી છે.

મેં લૉ કમિશનના પૂર્વ અધ્યક્ષ જસ્ટિસ ચૌહાણ સાથે કામ કર્યું છે. તેમણે ખૂબ જ સારો રિપોર્ટ આપ્યો છે.

સરકાર ખરેખર પર્સનલ લૉમાં સુધારો લાવવા માંગતી હોય તો તેમણે લૉ કમિશનના રિપોર્ટની ભલામણો...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

દેશમાં સમાન નાગરિક સંહિતા (યુનિફોર્મ સિવિલ કોડ) વિશે થઈ રહેલી ચર્ચાએ એક મહત્ત્વપૂર્ણ વળાંક લઈ લીધો છે.


સામગ્રી: ભારતના કોઈ દૂરના આદિવાસી વિસ્તારમાં આવેલી સરકારી સ્કૂલમાં ભણતાં અનેક મૂળભૂત સુવિધાઓથી વંચિત બાળકોથી લઈને લંડનની ઉચ્ચવર્ગની ખાનગી સ્કૂલોમાં અભ્યાસ કરતાં વિદ્યાર્થીઓને શીખવાડવાનો તેમનો અનુભવ કોવિડ-19ની મહામારી બાદ સંપૂર્ણપણે બદલાઈ ગયો છે.

ભારતમાં કોરોના મહામારી પછીના સમયમાં દેશના અલગ-અલગ ભાગો વચ્ચે ડિજિટલ સંસાધનોની ઉપલબ્ધતાની અસમાનતા શિક્ષણના ક્ષેત્રમાં પણ મોટો પડકાર સાબિત થઈ છે.

કોરોના મહામારી પછી સ્કૂલોમાં કેવી રીતે ભણાવાશે?

લંડનથી ટેલિફોન ઉપર આપેલા ઇન્ટરવ્યૂમાં કોરોનાવાઇરસે કઈ રીતે વર્તમાન શિક્ષણનીતિઓ વિશે તમામ શિક્ષણવિદોને ફેરવિચારણા કરવા અને ફરીથી ઘડવા માટે મજબૂર કર્યા છે એનો બેનીવાલ ઉલ્લેખ કરે છે.

"હું લંડનમાં ઝૂમ (વીડિયો મીટિંગ માટેની ઍપ્લિકેશન) પર વધુમાં વધુ આઠ વિદ્યાર્થીઓને ભણાવું છું. અહીં મોટાભાગનાં બાળકો પાસે તેમના પોતાના ઓરડા છે, મજબૂત ઇન્ટરનેટ છે, લૅપટૉપ અને ટૅબ્લૅટ્સ સહિત એકથી વધુ સ્ક્રિન્સ છે અને તેઓ ટેકનૉલૉજી સાથે વધુ સહજ છે."

દિલ્હીમાં જ્યાં ઘણી શાળાઓ અને મહાવિદ્યાલયોએ ઑનલાઇન શિક્ષણને અપનાવી લીધું છે, એ શિક્ષણવિદો અને વિદ્યાર્થીઓ માટે આ અનુભવ મિશ્ર પ્રકારનો રહ્યો છે.

સ્ક્રિન પર શિક્ષણ

દિલ્હીસ્થિત અશોકા યુનિવર્સિટીના પ્રધ્યાપક સાયકત મજુમદાર કહે છે, "મોટા ભાગે ઑનલાઇન શિક્ષણ તરફનો બદલાવ અમારે માટે લગભગ સરળ રહ્યો હતો. ઉનાળુ રજાઓ દરમિયાન જ લૉકડાઉન અમલમાં આવ્યું અને આ રજાઓ પછી તરત જ અમે ઑનલાઇન પદ્ધતિ તરફ વળી ગયા. બધા વર્ગો ગૂગલ મીટ્સ (અગાઉ ગૂગલ હૅંગઆઉટ્સ) કે ઝૂમ પર લેવાતા હતા."

પરંતુ તે સાથે યુનિવર્સિટીમાં વિદ્યાર્થીઓનો એક નાનો સમૂહ એવો પણ છે જેમને ઇન્ટરનેટની સમસ્યા છે, ખાસ કરીને કાશ્મીર અને અન્ય સુદૂર વિસ્તારોના વિદ્યાર્થીઓ.

દેશની મોટાભાગની અગ્રણી ખાનગી શાળાઓ ઝૂમ ક્લાસીસ તરફ વળી ગઈ છે, પરંતુ વાલીઓ કહે છે કે આ એક કામચલાઉ વચગાળાની વ્યવસ્થાથી વધુ કંઈ નથી.

પોતાની ઓળખ જાહેર ન કરવાની શરતે શાળાએ જતાં બે બાળકોના પિતાએ કહ્યું કે,"મારાં બાળકોને નિયમિત પણે ઝૂમ ક્લાસીસ ભરે છે, પરંતુ ઑનલાઇન શિક્ષણના અનુભવની ગુણવત્તા ઠીક પ્રકારની છે. આમાં વ્યક્તિગત ધોરણે થતી કેળવણીનો મુદ્દો ઊઠે છે."

આ જ અનુભવ તે બધાનો હતો જેમની સાથે મેં વાત કરી -  શિક્ષકો,  વિદ્યાર્થીઓ અને વાલીઓ. આ મહામારીએ કૅમ્પસના અનુભવને બદલી નાખ્યો છે.

"મોટેભાગે અમારું હવે પછીનું સૅમેસ્ટર ઑનલાઇન હશે. અમે વિદ્યાર્થીઓને કોર્સનું મટીરિયલ...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ચેસનાં શિક્ષક અનુરાધા બેનીવાલ તેમનો સમય યૂકે અને ભારત વચ્ચે પસાર કરે છે, જેમાં તેઓ બે અલગઅલગ ખંડોમાં ફેલાયેલા વિદ્યાર્થીઓની એક વિશાળ શ્રેણીને ચેસ શીખવે છે.


સામગ્રી: ભારતના ગૃહ મંત્રી અમિત શાહ

મુસ્લિમ અને ખ્રિસ્તી સમુદાય કેરળની કુલ વસતીના 48 ટકા છે. જેમાં મુસ્લિમ બહુમતી સમુદાય છે. પરંતુ લઘુમતી સમુદાયોએ જ ભાજપને અત્યાર સુધી કેરળમાં સત્તાથી દૂર રાખ્યો હતો.

આ પરિસ્થિતિમાં સત્તા એક પછી એક CPMના નેતૃત્વવાળી LDF અને કૉંગ્રેસના નેતૃત્વવાળી UDFના હાથમાં આવતી હતી.

પરંતુ હવે એવું લાગી રહ્યું છે કે કેરળના દ્વિધ્રુવીય રાજકારણ પર અસર પડવાની છે. પછી ભલે તે અસર મામૂલી જ કેમ ન હોય.

ભાજપ અને RSS ખ્રિસ્તી સમુદાય પૈકી કેટલાકને પોતાની તરફ લાવવાના પ્રયત્નો કરી રહ્યાં છે, જેમની વચ્ચે ચર્ચ સાથે સંબંધિત એક મુદ્દાને લઈને વિવાદ છે.

ભાજપે પોતાની પસંદગીની લાઇન ‘લવ જેહાદ’નો પણ ઉપયોગ શરૂ કરી દીધો છે. આ વખત ભાજપે તેનો ખ્રિસ્તી સમુદાયના સંદર્ભમાં ઉપયોગ કર્યો છે. આ સાથે ભાજપે મુસ્લિમ તુષ્ટિકરણની વાત પણ કહી છે, પરંતુ લઘુમતી સમુદાયના નેતાઓએ આ બંને મુદ્દાઓ પર સવાલ ઉઠાવ્યાં છે.

જ્યારે PM મોદી આવ્યા સામે

કેરળમાં મુસ્લિમ-ખ્રિસ્તી એકતા તોડવામાં ભાજપને સફળતા મળશે?

આ પ્રયાસોની શરૂઆત ત્યારે થઈ જ્યારે અમુક સમય પહેલાં નરેન્દ્ર મોદીએ મલંકારા ચર્ચ સાથે સંબંધિત ચારસો વર્ષ જૂના વિદાનમાં પોતાના સ્તરે હસ્તક્ષેપ કર્યો. અને આવું ત્યારે કરવામાં આવ્યું જ્યારે સુપ્રીમ કોર્ટના નિર્ણય બાદ પણ આ મામલે કોઈ સૌહાર્દપૂર્ણ સમજૂતી નહોતી થઈ શકી.

પાછલા અઠવાડિયે એક નવો રેકર્ડ બન્યો જ્યારે મલંકારા ઑર્થોડૉક્સ સીરિયન ચર્ચ અને બીજાં જૂથ જેકબાઇટ ચર્ચે રાષ્ટ્રીય સ્વયંસેવક સંઘમાં મોહન ભાગવત બાદ ત્રીજા સૌથી મોટા નેતા મનમોહન વૈદ્યને ફોન કર્યો.

ચર્ચનાં બંને જૂથોના પ્રવક્તાઓએ બીબીસી હિંદીને જણાવ્યું કે કોઈ પ્રકારનો નક્કર પ્રસ્તાવ નહોતો પરંતુ RSS નેતાએ આ વિવાદમાં સૌહાર્દપૂર્ણ સમજૂતી થવાનો આશ્વાસન આપ્યો છે.

આ લોકો ભાજપના વ્યવહારમાં એક ખાસ પરિવર્તન થવા તરફ ઇશારો કર્યો.

જેકબાઇટ ચર્ચના પ્રવક્તા બિશપ ડૉ. કુરિઆકોઝે થિઓસોફિલોઝે કહે છે કે, “તેમણે કોઈક રીતે ચર્ચ સાથે ઘેરા સંબંધ બનાવી લીધા છે. મને યાદ નથી કે આ પહેલાં ભાજપ દ્વારા સંબંધ પ્રગાઢ કરવા માટે આવા પ્રકારની કોઈ પહેલ કરવામાં આવી હોય. વ્યવહારમાં ખૂબ જ ખાસ પરિવર્તન  છે.”

બિશપ થિઓસોફિલોઝે અને ઑર્થોડૉક્સ ચર્ચના પ્રવક્તા અબ્રાહમ કોનાટે એ સ્પષ્ટ કર્યું કે સંઘના નેતા સાથે કોઈ પણ પ્રકારની રાજકીય ચર્ચા નહોતી થઈ.

ફાધર કોનાટએ બીબીસી હિંદીને કહ્યું, “મેં એ બિશપ સાથે વાત કરી છે જેઓ મિટિંગમાં ગયા હતા....\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

કેરળનો લઘુમતી સમુદાય આગામી છ એપ્રિલના રોજ યોજાનાર વોટિંગમાં એકબીજા સાથે મતદાન કરશે એ વાતની સંભાવનાઓ ધીમે ધીમે ઓછી થતી જઈ રહી છે. આનું કારણ ભાજપ છે જે ખ્રિસ્તી સમુદાય પર પોતાની પકડ મજબૂત કરવાની કોશિશ કરી રહ્યો છે.


સામગ્રી: ભારતના ચંદ્રયાન-2 મિશન દરમિયાન ચંદ્રની સપાટી પર પહોંચતાં જ વિક્રમ લૅન્ડરનો ઇસરો(ઇન્ડિયન સ્પેસ રીસર્ચ ઑર્ગેનાઇઝેશન) સાથેનો સંપર્ક તૂટી ગયો હતો.

મિશન નિષ્ફળ ગયા બાદ ઇસરો, નાસા તથા અન્ય સ્પેસ રિસર્ચ એજન્સીઓએ તેની તપાસ કરી રહી હતી.

નાસાએ વિક્રમ લૅન્ડરની બે તસવીરો જાહેર કરી, જેમાં ચંદ્રની સપાટી પર અનેક ડિસ્ટર્બન્સ જોવા મળ્યાનો દાવો કર્યો છે. નાસાએ જણાવ્યું હતું કે "ચંદ્રની સપાટી પર વિક્રમ લૅન્ડરનો કાટમાળ પડવાના કારણે ત્યાંની જમીન ઉપર ગાબડાં પડી ગયાં  છે."

ભારતનું ચંદ્રયાન-2 મિશન 3 સપ્ટેમ્બરે લૉન્ચ થયું હતું.

ચંદ્રયાન-2 ચંદ્રના દક્ષિણ ધ્રુવ ઉપર ઊતરવાનું હતું, જ્યાં હજુ સુધી દુનિયાનો કોઈ દેશ પહોંચી શક્યો નથી.

મિમિ ચક્રવર્તી : દુષ્કર્મીઓનું લિન્ચિંગ કરો

ટાઇમ્સ નાઉ ન્યૂઝ ડોટ કૉમના અહેવાલ પ્રમાણે હૈદરાબાદ રેપ કેસ બાદ સમાજવાદી પાર્ટીનાં રાજ્યસભા સાંસદ જયા બચ્ચને રેપિસ્ટોનું જાહેરમાં લિંન્ચિંગ કરવાની માગ કરી હતી.

જેનું તૃણમૂલ કૉંગ્રેસનાં લોકસભા સાંસદ મિમિ ચક્રવર્તીએ સમર્થન કર્યું છે.

અહેવાલ પ્રમાણે મિમિ ચક્રવર્તીએ ન્યૂઝ એજન્સી ANI સાથેની વાતચીતમાં કહ્યું, "હું જયા બચ્ચનની વાત સાથે સંમત છું."

"મને નથી લાગતું કે આપણે દુષ્કર્મ આચરનારને સલામતપણે કોર્ટ સુધી લઈ જઈને ન્યાય મળવાની રાહ જોવી જોઈએ."

"આવા કિસ્સામાં તાત્કાલિક સજા ફરમાવવામાં આવે એ જ ઇચ્છનીય છે."

નોંધનીય છે કે સોમવારે જયા બચ્ચને હૈદરાબાદમાં બનેલી બળાત્કારની ઘટનાને વખોડતાં રાજ્યસભામાં આરોપીઓનું જાહેરમાં લિન્ચિંગ કરવાની માગ ઉઠાવી હતી.

ઘોઘા-દહેજ વચ્ચે ચાલુ થયેલી રો-રો ફેરીનું વહાણ વેચાશે

ઇન્ડિયન એક્સપ્રેસના અહેવાલ અનુસાર, ભાવનગરના ઘોઘા અને ભરૂચના દહેજ વચ્ચે શરૂ કરાયેલી રો-રો ફેરી વેચવા કઢાઈ છે.

ખંભાતના અખાતમાં શરૂ કરાયેલી રો-રો ફેરીનું સંચાલન કરતી કંપની ઇન્ડિગો સીવેય્સના હેડ ચેતન કૉન્ટ્રેક્ટર જણાવ્યું હતું:

"ખંભાતના અખાતમાં રો-રો ફેરી ચલાવવાનો કોઈ લાભ નથી."

"અમે ઘણી ખાધમાં છીએ અને તેથી અમે ઘણા સમયથી જાહેરાત આપી દીધી છે કે અમે 'આઇસલૅન્ડ જેડ' રો-રો ફેરી વેચવા માગીએ છીએ."

"આશા છે કે અમે એક મહિનાની અંદર તેને વેચી દઈશું."

દહેજ-ઘોઘા રો-રો ફેરીને કારણે રોડ દ્વારા 360 કિલોમિટર-આઠ કલાકની મુસાફરીનું અંતર ઘટીને 31 કિલોમિટર થઈ ગયું હતું.

નર્મદા ડૅમ ઓવરફ્લો થવાના કારણે અને ખંભાતના અખાતમાં પાણીની ભારે આવક થવાથી 23 સપ્ટેમ્બરથી ગુજરાત મેરિટાઇમ બોર્ડે રો-રો...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

નાસાના મૂન મિશને ચંદ્રયાન-2ના વિક્રમ લૅન્ડરને શોધી કાઢ્યું છે અને નાસાએ તેની તસવીરો જાહેર કરી છે.


સામગ્રી: ભારતના ચીફ જસ્ટિસ રંજન ગોગોઈ

ભૂતપૂર્વ કેન્દ્રીય મંત્રી અરુણ શૌરી, યશવંત સિન્હા અને પ્રશાંત ભૂષણ તરફથી રફાલ કેસમાં એફઆઈઆર નોંધવા અને તપાસની માંગ બાબત અરજી દાખલ કરવામાં આવી છે.

તેમનો આરોપ છે કે ફ્રાંસ પાસેથી રફાલ યુદ્ધ વિમાનોની ખરીદીમાં કેન્દ્રની મોદી સરકારે અનિયમિતતા આચરી છે.

આ સુનાવણીમાં આમ આદમી પાર્ટીના નેતા સંજય સિંહ તરફથી દાખલ કરાયેલી અરજીને પણ સામેલ કરવામાં આવી હતી.

સુપ્રીમે માંગી રફાલ સોદાની વિગતો

ફ્રાંસના રક્ષા મંત્રી સાથે તત્કાલીન રક્ષા મંત્રી મનોહર પર્રિકર

10 ઑક્ટોબરે વકીલ એમ. એલ. શર્મા અને વિનીત ઢાંઢા તરફથી દાખલ કરાયેલી અરજીનો સુનાવણી માટે સ્વીકાર કરતા અદાલતે સરકાર પાસે રફાલ સોદા વિશે જાણકારી માંગી હતી.

ભારત અને ફ્રાંસની વચ્ચે 36 યુદ્ધ વિમાનોનો સોદો થયો છે. ડસૉ કંપની દ્વારા બનાવવામાં આવેલાં રફાલ યુદ્ધ વિમાનોના આ સોદા વિશે ઘણી બધી માહિતી સાર્વજનિક નથી થઈ.

વિપક્ષ કોંગ્રેસ પાર્ટીએ વિમાન સોદામાં ભ્રષ્ટાચારના આરોપ મૂક્યા છે.

ભારતના ઉદ્યોગપતિ અનિલ અંબાણીની નવી-નક્કોર રક્ષા કંપનીની સાથે ડસૉના કરારની બાબતે પણ સવાલો ઉપસ્થિત થઈ રહ્યા છે.

આ જ બાબતોને ટાંકીને ઘણી અરજીઓ સુપ્રીમ કોર્ટમાં દાખલ કરવામાં આવી છે.

આપને આ પણ વાંચવું ગમશે

બુધવારે થયેલી સુનાવણીને અગત્યની જણાવીને અરુણ શૌરીએ બીબીસીને જણાવ્યું, "પહેલાં સુપ્રીમ કોર્ટે ફક્ત સોદાની પ્રક્રિયા બાબતની જાણકારી માંગી હતી, પરંતુ હવે સુપ્રીમ કોર્ટે પોતાની તપાસને વધુ વ્યાપક બનાવી દીધી છે."

તેઓએ કહ્યું, "હવે સુપ્રીમ કોર્ટે પ્રક્રિયા ઉપર વિસ્તૃત જાણકારી માગી છે."

"આ ઉપરાંત સરકારને એમ પણ પૂછ્યું છે કે વિમાનની કિંમત કેવી રીતે નક્કી કરવામાં આવી અને ઑફશોર પાર્ટનરને સોદામાં કેવી રીતે સામેલ કરવામાં આવ્યા."

અરુણ શૌરીએ કહ્યું, "જયારે ભારતના સૉલિસિટર જનરલે સરકાર તરફથી કહ્યું, કિંમત ગુપ્ત છે ત્યારે અદાલતે કહ્યું કે સરકાર અદાલતને આ વાત સોગંદનામામાં કહે."

શૌરી કહે છે, "સરકાર માટે સોગંદનામામાં આ વાત કહેવી ખૂબ મુશ્કેલ હશે કારણકે ભૂતપૂર્વ રક્ષા મંત્રી મનોહર પર્રિકરે પહેલા જ જાણકારી આપી હતી કે 126 વિમાનોની કિંમત 90 હજાર કરોડ થશે."

"આ હિસાબે એક વિમાનની કિંમત 715 કરોડ થાય. એ પછી રક્ષા રાજ્ય મંત્રીએ સંસદમાં લેખિત સવાલના જવાબમાં કહ્યું હતું કે એક વિમાનની કિંમત 670 કરોડ રૂપિયા થશે."

"એ પછી પોતાના વાર્ષિક અહેવાલમાં રિલાયન્સ અને ડસૉએ કહ્યું હતું કે એક વિમાનની...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ચીફ જસ્ટિસ રંજન ગોગોઈની અધ્યક્ષતામાં જસ્ટિસ યૂ યૂ લલિત અને જસ્ટિસ કે એમ જોસેફની બેન્ચે રફાલ બાબત સાથે સંલગ્ન અરજીઓ ઉપર સુનાવણી કરી.


સામગ્રી: ભારતના જાણીતા ઉદ્યોગપતિઓમાંના એક અને બજાજ ગ્રૂપના વડા રાહુલ બજાજે ગૃહમંત્રી અમિત શાહ સામે જાહેરમાં આ વાત જણાવી, જેની ચારે બાજુ ચર્ચા જાગી છે.

સોશિયલ મીડિયામાં 81 વર્ષના રાહુલ બજાજ વિશે ઘણું બધું લખવામાં આવી રહ્યું છે.

કેટલાક લોકો તેમની પ્રશંસા કરી રહ્યા છે અને જણાવી રહ્યા છે કે એક ઉદ્યોગપતિએ સરકાર સામે બોલવાની હિંમત દાખવી અને સાચી વાત સૌની સામે મૂકી.

બીજી બાજુ ઘણા લોકોએ તેમના નિવેદનને રાજકારણથી પ્રેરિત માને છે અને કહે છે કે બજાજ તો 'કૉંગ્રેસપ્રેમી' છે.

સોશિયલ મીડિયામાં રાહુલ બજાજના જૂના વીડિયો પણ ફરતા થયા છે, જેમાં તેમણે જવાહરલાલ નહેરુને પોતાના સૌથી માનીતા વડા પ્રધાન ગણાવ્યા હતા.

ભૂતપૂર્વ કૉંગ્રેસ પ્રમુખ રાહુલ ગાંધીનાં વખાણ કરતા વીડિયો પણ ઘણાએ શૅર કર્યા છે.

જમણેરી ભાજપ સરકારના સમર્થકો આ વીડિયોના આધારે એવું કહી રહ્યા છે કે રાહુલ બજાજ કૉંગ્રેસના 'ચમચા' છે, તેઓ એ ભૂલી ગયા કે ભાજપ, શિવસેના અને એનસીપીના સમર્થનથી જ 2006માં રાહુલ બજાજ રાજ્યસભામાં અપક્ષ તરીકે પહોંચ્યા હતા.

અવિનાશ પાંડે કૉંગ્રેસના ઉમેદવાર હતા અને તેમને એકસોથી વધુ મતોથી હરાવીને રાહુલ બજાજ જીત્યા હતા.

રાહુલ બજાજે દેશની આર્થિક સ્થિતિ વિશે અને ઉદ્યોગપતિઓની તેના વિશેની ચિંતાઓ વ્યક્ત કરી ને ભયની વાત કરી ત્યારે જવાબમાં અમિત શાહે કહ્યું હતું કે 'કોઈએ ડરવાની જરૂર નથી અને કોઈ ડરાવવા પણ માગતું નથી'.

પણ સવાલ એ થાય છે કે ગૃહમંત્રીએ આવો જવાબ આપ્યો ત્યારે તેનાથી વિપરિત ભાજપના સમર્થકોએ રાહુલ બજાજ પર પસ્તાળ પાડી છે તે શું જુદું ચિત્ર ઊભું નથી કરતી?

આ વિશે સિનિયર પત્રકાર ટી. કે. અરુણ કહે છે, "આ એક નવો ટ્રૅન્ડ થઈ ગયો છે. ટીકાની પાછળ ભાવના શું છે તે જોવામાં આવતી નથી. બસ તેની સામે હંગામો કરી દેવામાં આવે છે."

"બજાજનું નિવેદન એટલા માટે અગત્યનું છે કે કોઈક કશું બોલ્યા તો ખરા. સીઆઈઆઈની બેઠકો બંધબારણે થાય તેમાં ઉદ્યોગપતિઓ ચિંતા વ્યક્ત કરતા હોય છે, પણ તેના વિશે જાહેરમાં વાત કરવા કોઈ તૈયાર નથી."

ટી. કે. અરુણને લાગે છે કે બજાજનું નિવેદન કોઈ એક પક્ષ વિરુદ્ધ નથી. તેઓ ભૂતકાળમાં પણ આવાં ચર્ચાસ્પદ નિવેદનો આપતાં જ રહ્યા છે.

મહાત્મા ગાંધીના 'પાંચમા પુત્ર'

જૂન 1938માં જન્મેલા રાહુલ બજાજ ભારતના થોડા એવા ઉદ્યોગગૃહમાંથી આવે છે, જેમના ઘનિષ્ઠ સંબંધો વડા પ્રધાન જવાહરલાલ નહેરુ સાથે હતા.

તેમના દાદા જમનાલાલ બજાજે 1920માં બજાજ ઉદ્યોગગૃહની સ્થાપના કરી હતી, જેમાં વીસથી વધુ...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

'લોકો (ઉદ્યોગપતિ) તમારાથી (મોદી સરકારથી) ડરે છે. યૂપીએ-2ની સરકાર હતી ત્યારે અમે કોઈની પણ ટીકા કરી શકતા હતા. પણ હવે અમને વિશ્વાસ નથી કે અમે ખુલ્લેઆમ તમારી ટીકા કરીએ તો તે તમને ગમશે કે નહીં.'


સામગ્રી: ભારતના ટૉપ ટ્રેન્ડમાં #બિરસા મુંડા અને #ધરતીબાબા_બિરસા મુંડા મોખરે રહ્યું હતું, તેવામાં સોશિયલ મીડિયા યુઝર્સમાં એ વાતને લઈને ચર્ચા હતી કે કોણ હતા બિરસા મુંડા?

આ દરમિયાન ભીમ આર્મી ચીફ ચંદ્રશેખ આઝાદ રાવણે બિરસા મુંડા માટે ભારત રત્નની માગણી કરી.

Twitter કન્ટેન્ટ પૂર્ણ, 1

#BharatRatnaforBirsaMunda પર અનેક લોકોએ તેમને ભારતની આઝાદીના પ્રથમ લડવૈયા ગણાવ્યા.

પ્રોફેસર દિલિપ મંડલે આજ સુધી કોઈ આદિવાસી નેતાને ભારત રત્ન નથી આપવામાં આવ્યો એવો સવાલ કર્યો.

આદિવાસીઓમાં લોકનાયક ગણાતા નેતા બિરસા મુંડાએ આદિવાસીઓના અધિકારોની રક્ષા માટે બ્રિટિશ શાસન વિરુદ્ધ અવાજ ઉઠાવ્યો હતો.

આ દરમિયાન રાષ્ટ્રીય જનતા દળે પણ બિરસા મુંડાને ભારત રત્ન આપવાની વાતનું સમર્થન કર્યું.

આદિવાસિયો દ્વારા પોતાની જમીન માટેની લડત ઘણી જૂની છે અને 19મી સદીના આદિવાસી નાયક બિરસા મુંડાનો કિસ્સો એક અપવાદ માની શકાય કારણકે ઇતિહાસમાં તેમને હજુ યાદ રાખવામાં આવ્યા છે.

બિરસા મુંડાનો જન્મ 1875માં છોટાનાગપુરમાં થયો હતો જે આજે ઝારખંડનો એક જિલ્લો છે.

25 વર્ષના તેમના જીવનની કહાણી એટલી જ્વલનશીલ હતી કે તેનો તાપ આજ સુધી અનુભવાય છે.

તેમની મુંડા જનજાતિ કોલ જનજાતિનો એક ભાગ હતી.

ખ્યાતિ

વાંસની એક ઝૂંપડીમાં મોટા થયેલા બિરસા મુંડા ઘેટાં-બકરી ચરાવતા, વાંસળી વગાડતા અને સ્થાનિક છોડના ઔષધીય ગુણોની વિશે શોધ-ખોળ કરતા.

પ્રાથમિક દિવસોમાં તેઓ એક સ્થાનિક ભુવા રૂપમાં ઓળખાતા પરંતુ પછીના સમયમાં તેમણે બ્રિટિશ શાસકો, દલાલો અને ખ્રિસ્તી ધર્મના ઉપદેશકોથી પોતાના સમુદાયના લોકોની રક્ષા કરનાર આદિવાસી નેતા તરીકે જાણીતા થયા.

પ્રોફેસર સુનીલ ખિલનાનીની શ્રેણી ઇનકાર્નેશન્સમાં પ્રખ્યાત લેખિકા અરૂંધતી રૉય કહે છે, "જો તમે ભારતના નક્શાને જોવો તો જાણી શકશો કે જે વિસ્તારમાં આદિવાસીઓ રહે છે ત્યાં જ વન અને ખનીજસંપદા અને આના પર બધાની નજર હોવા છતાં આદિવાસીઓનું અસ્તિત્વ ટકી રહ્યું  કારણકે બિરસા મુંડા જેવા લોકોએ પોતાની માતૃભૂમિ માટે લડત શરૂ કરી હતી."

ઇનકાર્નેશન્સ શ્રેણીમાં પ્રોફેસર સુનીલ ખિલનાની કહે છે, "આ જ એ દુનિયા છે જેમાં બિરસા મુંડાનો જન્મ થયો હતો. જો અત્યાચારી માલિકને નવો ઘોડો ખરીદવો હોય તો પૈસા કોલ પાસેથી વસૂલ કરવામાં આવતા, જો તેના ઘરમાં કોઈ મૃત્યુ થયું હોય તો તે કોલ પર કર થોપી દેતા, જો માલિકના ઘરમાં કોઈ બાળકનો જન્મ થયો હોય કે પછી કોઈ લગ્ન કે પૂજા, દરેક બાબતે કોલ પાસેથી કરવેરો વસૂલ કરવામાં આવતો. લૂટ,...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ભારતમાં શુક્રવાર સવારથી આદિવાસી નેતા બિરસા મુંડા સોશિયલ મીડિયામાં છવાયેલા રહ્યા છે.


સામગ્રી: ભારતના પૂર્વ કૅપ્ટન ધોની જ્યારે આઉટ થયા, ત્યારે આખા દેશમાં દુઃખથી મૌન છવાઈ ગયું હતું. પરંતુ તે વખતે એક વ્યક્તિના હર્ષનો પાર રહ્યો ન હતો.

તે વ્યક્તિ છે આર્યન. આર્યન પોતાની સાચી ઓળખ આપવા માગતા ન હોવાથી તેમનું નામ બદલવામાં આવ્યું છે. તેઓ ભારતના સૌથી વધારે વસતિ ધરાવતા રાજ્યમાં બુકી છે.

તેમના મોટા ભાગના ગ્રાહકોએ ન્યૂઝીલૅન્ડ વિરુદ્ધ ભારતની મૅચમાં ભારત પર દાવ લગાવ્યો હતો. દાવ લગાવનારા લોકોમાં મોટા ભાગના લોકો સ્થાનિક વેપારીઓ હતા.

પરંતુ ગ્રાહકો અને ભારતના દુર્ભાગ્યના કારણે આર્યનને આશરે 5 લાખ રૂપિયાનો ફાયદો થયો.

પોલીસ દ્વારા કેટલીક જગ્યાએ રેડ પડાયા બાદ બે બુકી બીબીસીને ઇન્ટરવ્યૂ આપી શક્યા નહીં.

જ્યારે આર્યન ઇન્ટરનેટ કૉલની મદદથી વાત કરવા માટે રાજી થયા હતા. તેમણે વાત કરતા પહેલાં અનામી વ્યક્તિ તરીકે પોતાનું એક અકાઉન્ટ બનાવ્યું હતું અને પછી વાત કરી હતી.

તેમણે વર્તેલી સાવધાની આશ્ચર્યમાં પાડે તેવી પણ નથી. ભલે આજે આ બિઝનેસ ભારતીય સોસાયટીના દરેક સેક્ટરમાં ખૂબ જ પ્રખ્યાત હોય, પણ તેમ છતાં આ બિઝનેસ ભારતના મોટા ભાગના વિસ્તારમાં ગેરકાયદેસર છે.

એટલે એ દૃષ્ટિએ આર્યન અહીં એક ગુનેગાર છે કે જેમણે 10 વર્ષ પહેલાં 20 વર્ષની ઉંમરે બુકી તરીકે કામ ચાલુ કર્યું હતું.

ભારતની પ્રિય રમત ક્રિકેટના વર્લ્ડ કપ માટે લોકો ખૂબ રાહ જુએ છે. બુકી માટે તો ક્રિકેટ વર્લ્ડ કપ એક તહેવાર સમાન છે.

તેઓ કહે છે, "ઘણી વખત મને પકડાઈ જવાનો ડર લાગે છે. પરંતુ તેમ છતાં અંદર એક આત્મવિશ્વાસ હોય છે કે જે થશે તે થશે."

"અમને હંમેશાં થોડા દિવસની અંદર જામીન મળી જાય છે. IPL દરમિયાન મારા કેટલાક મિત્રોની ધરપકડ થઈ હતી પરંતુ તેઓ 10-15 દિવસમાં બહાર આવી ગયા હતા અને તેમણે બમણા જોશથી ફરી બિઝનેસ શરૂ કર્યો હતો."

નેટવર્ક

આર્યને કરેલા દાવા પર ભારતના કાયદા મંત્રાલયે કે મુંબઈ પોલીસે કોઈ પ્રકારની પ્રતિક્રિયા આપી નથી.

આર્યન ગમે તે લોકો પર વિશ્વાસ કરવા મામલે કહે છે, "મને જ્યાં સુધી કોઈ વ્યક્તિ અંગે ખાતરી ન મળે, ત્યાં સુધી હું તેમની સાથે વેપાર કરતો નથી."

"આ વેપાર સારા સંબંધો પર ચાલે છે. જ્યારે તમે કોઈ વ્યક્તિ સાથે વેપાર કરો છો અને તમારી પૈસાની લેવડદેવડમાં કોઈ પ્રકારની અપ્રામાણિકતા જોવા મળતી નથી, ત્યારે લોકો તમારા વિશે અન્ય લોકો સાથે વાત કરે જ છે."

"ધીરે-ધીરે વધારે લોકો તમારી સાથે જોડાય છે અને તમારું નેટવર્ક બને છે. પહેલા પાંચ લોકો જોડાય છે, પછી 10, પછી 15, અને આ રીતે કડી બને...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

વર્લ્ડ કપ 2019માં ભારતની વર્લ્ડ કપ જીતવાની આશા પર ત્યારે પાણી ઢોળાઈ ગયું જ્યારે મહેન્દ્ર સિંહ ધોની થોડા જ ઇંચના અંતરથી રન આઉટ થઈ ગયા.


સામગ્રી: ભારતના પૂર્વ સંરક્ષણ પ્રધાન જ્યૉર્જ ફર્નાન્ડિઝ, પૂર્વ નાણામંત્રી અરૂણ જેટલી અને પૂર્વ વિદેશમંત્રી સુષ્મા સ્વરાજને પદ્મવિભૂષણથી સન્માનિત કરવામાં આવ્યાં છે.

બૉક્સર મેરી કોમને પણ પદ્મવિભૂષણથી સન્માનિત કરવામાં આવ્યાં છે.

આ ઉપરાંત આઠ ગુજરાતીઓને પદ્મશ્રી અને એક ગુજરાતીને પદ્મવિભૂષણ પુરસ્કારથી નવાજવામાં આવ્યા છે.

કંગના રાનૌત, કરણ જોહર, એક્તા કપૂર અને અદનાન સામીને પણ પદ્મશ્રીથી સન્માનિત કરવામાં આવ્યાં છે.

પુરસ્કારવિજેતા ગુજરાતીઓ

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

2020ના પદ્મવિભૂષણ, પદ્મભૂષણ અને પદ્મશ્રી પુરસ્કારવિજેતાઓની યાદી શનિવારે 25 જાન્યુઆરીએ જાહેર કરવામાં આવી.


સામગ્રી: ભારતના પ્રથમ વડા પ્રધાન જવાહરલાલ નહેરુ ધર્મને સરકારી બાબતોથી દૂર રાખવા માગતા હતા.

તેથી તેમણે રાજેન્દ્ર પ્રસાદને પત્ર લખ્યો હતો કે, "બહેતર રહેશે જો તમે આ પ્રસંગમાં પ્રમુખસ્થાન ન સંભાળો." ઘણા મુસ્લિમ બાદશાહોએ સોમનાથને લૂંટ્યું હતું અને છેલ્લે મુઘલ બાદશાહ ઔરંગઝેબે તેને તોડી પાડ્યું હતું.

સરદાર પટેલે 1947માં તેની મુલાકાત લીધી હતી. ત્યારબાદ 250 વર્ષ પછી સોમનાથ મંદિરનું નવેસરથી નિર્માણ શરૂ થયું હતું.

નહેરુને ચિંતા હતી કે હાલમાં જ પડેલા ભાગલાના સંદર્ભમાં આ પ્રસંગમાં સરકારની સામેલગીરી વિભાજનની ભાવના વધારવાનું કામ કરશે.

"કમનસીબે, ઘણા બધા પ્રતિભાવો પડશે…" એમ નહેરુએ લખ્યું હતું અને એમ પણ લખ્યુ કે, "મને લાગે છે કે આ સમય સોમનાથમાં મોટા પાયે કામગીરી પર ભાર મૂકવા માટેનો નથી."

નહેરુની સલાહને અવગણીને રાજેન્દ્ર પ્રસાદ સોમનાથ મંદિરના કાર્યક્રમમાં હાજર રહ્યા હતા.

તેમણે ધાર્મિક સદભાવનાની ગાંધીની વિચારસરણી પર ખાસ ભાર મૂક્યો હતો. કાર્યક્રમમાં સંવાદિતા સધાય તેને ધ્યાનમાં રાખીને તેમણે ધર્મની મૂળ ભાવનાને જ ધ્યાનમાં લેવાનો અનુરોધ કર્યો હતો.

આ ઘટના સાથે સરખામણી કરવાનો પ્રયાસ થઈ રહ્યો છે, પરંતુ પાંચમી ઑગસ્ટે સૂચિત રામ મંદિરનું ભૂમિપૂજન થઈ રહ્યું છે તે સોમનાથનું પુનરાવર્તન નથી.

પહેલી વાત એ કે ભારતના રાષ્ટ્રપતિ, આ સર્વોચ્ચ હોદ્દા પર પહોંચેલા દ્વિતિય દલિત સમુદાયમાંથી આવતા રાષ્ટ્રપતિ મુખ્ય મહેમાન નથી.

તેમની ગેરહાજરી ભારતના જ્ઞાતિવાદી વિભાજનને રેખાંકિત કરે છે.

ભારતમાં કોરોના મહામારી બહુ ઝડપથી ફેલાઈ રહી છે ત્યારે 'મોટા પાયે કામગીરી' સામે વડા પ્રધાનને કોઈ અકળામણ પણ નથી થઈ રહી.

ભારતના અર્થતંત્રની હાલત કથળેલી છે અને દેશની પૂર્વ સરહદે સલામતીની ગંભીર સ્થિતિ ઊભી થયેલી છે ત્યારે મોટા કાર્યક્રમો અંગે કોઈ ચિંતા જણાતી નથી. ઉલટાનું કાર્યક્રમને વધુ ભવ્ય રીતે આયોજન કરવા માટે દેશને તૈયાર કરવામાં આવી રહ્યો છે.

સરયુ નદીના કિનારે આવેલું અયોધ્યા ભારતનું બહુ સુંદર નગર છે અને સમૃદ્ધ ભૂતકાળનો વારસો ધરાવે છે.

બૌદ્ધો આ સ્થળને સાકેત તરીકે ઓળખે છે. છેક હમણાં 15 જુલાઈ સુધી આઝાદ બૌદ્ધ ધર્મ સેનાએ ધરણાનો કાર્યક્રમ કર્યો હતો અને બૌદ્ધ સાધુઓએ અયોધ્યામાં ઉપવાસ શરૂ કર્યા હતા.

તેમનો દાવો છે કે રામ જન્મભૂમિનું સ્થળ એક બૌદ્ધ મઠ હતો અને તેમણે માગણી કરી છે કે યુનેસ્કો દ્વારા આ જગ્યાએ ઉત્ખનન થવું જોઈએ.

જૈનો પણ આ સ્થળ પર દાવો કરે છે અને શીખોના તાર પણ તેની...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ગુજરાતમાં જીર્ણોદ્ધાર પામેલા સોમનાથ મંદિરની પ્રાણપ્રતિષ્ઠાનો પ્રસંગ 1951માં હતો ત્યારે તે વખતના રાષ્ટ્રપતિને આમંત્રણ આપવામાં આવ્યું હતું.


સામગ્રી: ભારતના બંને ઓપનર રોહિત શર્મા અને રાહુલ માત્ર એક જ રન બનાવી શક્યા હતા. જે બાદ કોહલી પણ માત્ર એક રનમાં આઉટ થઈ ગયા હતા.

પંતે 32, કાર્તિકે 6, હાર્દિક પંડ્યાએ 32, ધોનીએ 50, રવીન્દ્ર જાડેજાએ 77, ભૂવનેશ્વર કુમારે 0 અને ચહલે 5 રન બનાવ્યા હતા.

ભારત 49.3 ઓવરમાં માત્ર 221 રન બનાવીને ઓલઆઉટ થઈ ગયું હતું. વરસાદને કારણે અટકેલી સેમિફાઇનલમાં ભારતને જીત માટે ફેવરિટ માનવામાં આવતું હતું પરંતુ ભારતના બૅટ્સમૅનો સારું પ્રદર્શન કરી શક્યા ન હતા.

આ સાથે જ ભારતને હરાવીને ન્યૂઝીલૅન્ડ ફાઇનલમાં પહોંચી ગયું છે.

આજે ક્રિકેટ લાઇવમાં અહીં વિરામ લઈએ છીએ, ફરી મળીશું.

19:59 ભારતની હાર પર નરેન્દ્ર મોદીએ શું કહ્યું?

વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ ભારતની વર્લ્ડ કપના સેમિફાઇનલમાં હાર પર પ્રતિક્રિયા આપી છે. તેમણે ટ્વીટ કરીને લખ્યું કે આ નિરાશાજનક પરિણામ છે, પરંતુ ભારતની ટીમના અંત સુધી લડવાના મિજાજને જોવાની મજા આવી.

19:50 ભારતની હાર પર રાહુલ ગાંધી બોલ્યા આજે કરોડો લોકોનાં દિલ તૂટ્યાં છે

ભારતની હાર પર રાહુલ ગાંધીએ ટ્વીટ કરીને પોતાની પ્રતિક્રિયા વ્યક્ત કરી હતી. તેમણે લખ્યું કે આજે કરોડો લોકોનાં દિલ તૂટ્યાં છે.

19:18 ભારતને બીજો સૌથી મોટો ઝટકો, ધોની આઉટ

મહેન્દ્ર સિંહ ધોની આખરી સમયે રન આઉટ થયા છે. તેઓ 50 રન કરીને બીજો રન લેવા જતા આઉટ થયા છે. ભારતની નવ વિકેટ પડી ગઈ છે. ધોની બાદ ભૂવનેશ્વર પણ આઉટ થઈ ગયા છે.

19:12 રવીન્દ્ર જાડેજા આઉટ, ભારતને મોટો ઝટકો

ભારતને સેમિફાઇનલમાં સૌથી મોટો ઝટકો પડ્યો છે, રવીન્દ્ર જાડેજા 77 રન બનાવીને આઉટ થયા છે.

18:57 ભારતને 30 બૉલમાં 52 રનની જરૂર

ભારતની ઇનિંગ્ઝની હવે 5 ઓવર બાકી છે અને ભારતને જીતવા માટે ભારતને 30 બૉલમાં 52 રનની જરૂર છે.

18:42 જાડેજાની અડધી સદી પૂર્ણ

રવીન્દ્ર જાડેજાએ દબાણમાં જોરદાર બેટિંગ કરતા પોતાની અડધી સદી પૂર્ણ કરી હતી. આ સાથે જ ધોની અને જાડેજાએ 74 રનની ભાગીદારી કરી છે.

18:23 ભારતના 130 રન પૂરા

જાડેજા અને ધોનીએ મૅચમાં બાજી સંભાળતા ભારતે 37મી ઓવરમાં 130 રન પૂરા કર્યા છે. ભારતને હવે જીતવા માટે 110 રનની જરૂર છે અને 4 વિકેટ હાથમાં છે.

18:33 ભારતના 150 રન પૂરા

રવીન્દ્ર જાડેજાએ શાનદાર બેટિંગ કરતા ભારત 150 રનના સ્કોરે પહોંચી ગયું છે. જાડેજાનો ધોની પણ શાનદાર રીતે સાથ આપી રહ્યા છે.

18:00 જાડેજાની સિક્સ સાથે ભારતના 100 રન પૂર્ણ

ભારતે 32મી ઓવરમાં પોતાના 100 રન પૂર્ણ કર્યા હતા. જાડેજાએ...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ભારતનું સેમિફાઇનલ જીતીને ફાઇનલમાં પહોંચવાનું સપનું રોળાયું છે. આ સાથે જ ભારતનું વર્લ્ડ કપ જીતવાનું સપનું તૂટી ગયું છે.


સામગ્રી: ભારતના બધા જ અબજપતિઓની સંપત્તિ ભેગી કરીએ તો તેની કિંમત દેશના વાર્ષિક બજેટ કરતાં વધી જાય છે. આ અહેવાલમાં એવું પણ જણાવ્યું છે કે વિશ્વના 2,153 ધનકુબેરો આ જગતના 4.5 અબજ લોકો જે વિશ્વની કુલ વસતિના 60 ટકા થાય તેના કરતાં વધુ સંપત્તિ ધરાવે છે.

અહેવાલનું ચોંકાવી દેનાર તારણ તો એ છે કે નાણાં તેમજ અન્ય સંસાધનોની વૈશ્વિક અસમાનતા વધી છે અને છેલ્લા એક દાયકામાં અબજપતિઓની સંખ્યા (એ બધાની સંયુક્ત સમુદ્ધિ ગયા વર્ષમાં ઘટી હોવા છતાં પણ) બમણી થઈ છે.

આ અહેવાલ એવું પણ કહે છે કે ગરીબ અને ધનકુબેરો વચ્ચેની ખાઈ તો જ દૂર કરી શકાય જો એ દૂર કરવા આકરાં નીતિવિષયક પગલાં લેવામાં આવે.

ઘણી ઓછી સરકારો આ પ્રકારની વિચારધારા સાથે પ્રતિબદ્ધતાથી જોડાયેલી છે. પાંચ દિવસ ચાલનારી વર્લ્ડ ઇકૉનૉમિક ફૉરમની ચર્ચામાંથી આવકની અસમાનતા તેમજ લિંગભેદની બાબતો, એમ બંને પ્રશ્નો અંગે સઘન ચર્ચાઓ થશે એવું દેખાય છે.

વર્લ્ડ ઈકૉનૉમી ફૉરમના વાર્ષિક અહેવાલ 'Global Risk Report' થકી પણ ચેતવણીના સૂર ઉચ્ચારવામાં આવ્યા છે, જે મુજબ અર્થવ્યવસ્થામાં આ રીતની વ્યાપક અસમાનતાઓ વર્ષ 2019માં પણ વધી રહી હોવાનું જણાયું છે.

કદાચ કારણો જુદાં-જુદાં હોઈ શકે પણ ઘણા બધા દેશોમાં ચાલી રહેલાં સામાજિક અસંતોષનાં આંદોલનોના કેન્દ્રસ્થાને અસમાનતા છે.

સાધનો અને સંપત્તિની અસમાન વહેંચણી વધુ મોટો અસંતોષ ઊભો કરે છે અને આગળ જતાં લાંચરૂશ્વત, સંવિધાન સાથે ચેડાં અથવા મૂળભૂત જરૂરિયાત માટેના માલસામાન અને સેવાઓની વધતી જતી કિંમતો પણ બળતામાં ઘી હોમવાનું કામ કરે છે. વર્લ્ડ ઇકોનૉમિક ફૉરમના રિપોર્ટનું આવું તારણ છે.

ગ્લોબલ ઇનિક્વલિટી એટલે કે વૈશ્વિક અસમાનતા છેલ્લા ત્રણ દાયકામાં ઘટી છે પણ ઘરઆંગણાની આવકની અસમાનતા (ખાસ કરીને આગળ વધેલા દેશોની અર્થવ્યવસ્થાઓમાં) ઘણા બધા દેશોમાં આ સમયગાળા દરમિયાન વધી પણ છે.

ચિંતાજનક આર્થિક અસમાનતા

ગ્લોબલ રિસ્ક રિપોર્ટમાં જણાવ્યા મુજબ વિકસિત દેશોમાં આ પ્રકારની અસમાનતાઓ નવાં શિખરો સર કરી રહી છે જે સમગ્ર વિશ્વ માટે ચિંતાનો વિષય હોવો જોઈએ.

ભારતનું વરસ 2018-19 માટેનું બજેટ 24,42,200 કરોડ હતું. ભારતના 63 ધનકુબેરોની કુલ સંપત્તિ આ 24,42,200 કરોડ કરતાં વધારે છે!! આર્થિક અસમાનતા તેમજ સાધનો અને સંપત્તિની વહેંચણીની વરવી અસમાનતાનું આથી ભયાનક ચિત્ર બીજું કયું હોઈ શકે?

તૂટી જતી અર્થવ્યવસ્થાઓમાં પણ આ ધનકુબેરો અને મોટા ઉદ્યોગપતિઓ સામાન્ય માણસના ભોગે પોતાના ગજવાં ભરી રહ્યા છે એ વરવી...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

વર્લ્ડ ઇકૉનૉમિક ફોરમની 50મી વાર્ષિક બેઠકની પૂર્વસંધ્યાએ માનવાધિકાર માટે કાર્યરત ગ્રુપ OXFAM દ્વારા 'Time to Care'" અહેવાલ જાહેર કરવામાં આવ્યો. આ અહેવાલ મુજબ ભારતના 1 ટકા ધનાઢ્ય લોકો નીચેના સ્તરની 70 ટકા વસતિને આવરી લેતાં 95.3 કરોડ લોકો કરતાં ચાર ગણી વધારે સંપત્તિ ધરાવે છે.


સામગ્રી: ભારતના બીજા ત્રિમાસિક ગાળાનો જીડીપીનો દર 6.3 ટકા જાહેર

જીએસટી લાગૂ કર્યા બાદ જાહેર થયેલો આ દર કેન્દ્ર સરકાર માટે રાહત પહોંચાડનારો છે.

પહેલા ત્રિમાસિક ગાળાનો જીડીપીનો દર 5.7 ટકા જેટલો નીચે પહોંચી ગયો હતો.

જે છેલ્લા 13 ત્રિમાસિક ગાળાનો સૌથી નીચો દર હતો.

આ ગ્રોસ ડોમેસ્ટિક પ્રોડક્ટ (જીડીપી) એટલે કે કુલ ઘરેલુ ઉત્પાદન શું ચીજ છે?

તમને આ પણ વાંચવું ગમશે

જીડીપી કોઈ પણ દેશના આર્થિક આરોગ્યનો માપદંડ હોય છે.

જીડીપી કોઈ ખાસ સમયગાળા દરમ્યાન વસ્તુઓ અને સેવાઓના ઉત્પાદનની કુલ કિંમત હોય છે.

નોંધપાત્ર બાબત એ છે કે સંબંધિત ઉત્પાદન અને સેવાઓ દેશમાંના જ હોવાં જોઈએ.

આ રીતે થાય છે ગણતરી

જીડીપીના આંકડા દેશની પ્રગતિનો સંકેત આપતા હોય છે

ભારતમાં જીડીપીની ગણતરી દરેક ત્રણ મહિને કરવામાં આવે છે.  ભારતમાં ત્રણ પ્રમુખ ઘટક છેઃ કૃષિ, ઉદ્યોગ અને સર્વિસીસ.

આ ત્રણેયમાં વધારા કે ઘટાડાની સરેરાશને આધારે જીડીપીનો દર નક્કી થાય છે. જીડીપીના આંકડા દેશની પ્રગતિનો સંકેત આપતા હોય છે.

સરળ શબ્દોમાં સમજીએ તો જીડીપીનો દર વધ્યો હોય તો આર્થિક વિકાસ દર વધ્યો ગણાય.

પાછલા ત્રિમાસિક ગાળાની સરખામણીએ જીડીપીનો દર ઓછો હોય તો દેશની આર્થિક હાલત મંદ ગણાય.જીડીપીને બે રીતે પ્રસ્તુત કરવામાં આવે છે.

તેનું કારણ એ છે કે ઉત્પાદનનો ખર્ચ મોંઘવારી સાથે વધતો-ઘટતો રહેતો હોય છે.

આ માપદંડને કોન્સ્ટન્ટ પ્રાઈસ કહે છે.

આ માપદંડને આધારે જીડીપીનો દર અને ઉત્પાદનનું મૂલ્ય એક આધાર વર્ષમાં ઉત્પાદનની કિંમતના આધારે નક્કી થાય છે.

દાખલા તરીકે, આધાર વર્ષ 2010 હોય તો તેના સંદર્ભમાં જ ઉત્પાદનના મૂલ્યમાં વધારા કે ઘટાડાની ગણતરી કરવામાં આવે છે.

બીજો માપદંડ છે કરન્ટ પ્રાઈસ. તેમાં ઉત્પાદન મૂલ્યમાં મોંઘવારીનો દર પણ સામેલ હોય છે.

સેન્ટ્રલ સ્ટેટેસ્ટિકલ ઓર્ગેનાઈઝેશન (સીએસઓ) ઉત્પાદન અને સેવાઓના મૂલ્યાંકન માટે એક આધાર વર્ષ એટલે કે બેઝ યર નક્કી કરે છે.

એ બેઝ યરમાંની કિંમતને આધાર બનાવીને ઉત્પાદન તથા સેવાઓની કિંમત નક્કી કરવામાં આવે છે.

એ હિસાબે તુલનાત્મક વૃદ્ધિ કે ઘટાડો નક્કી કરવામાં આવે છે.

જીડીપીના આંકડાની ગણતરી મોંઘવારીમાં વધારા-ઘટાડાથી અલગ રીતે કરી શકાય એટલા માટે કોન્સ્ટન્ટ પ્રાઈસને આધારે જીડીપીની ગણતરી કરવામાં આવે છે.

બેઝ યરની ફોર્મ્યૂલા

જીડીપીના દરનો સીધો સંબંધ દેશના વિકાસ સાથે છે

ભારતમાં કોન્સ્ટન્ટ પ્રાઈસની ગણતરીનું આધાર વર્ષ હાલ 2011-12નું છે.

દાખલા તરીકે, 2011ના...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ભારતનો બીજા ત્રિમાસિક ગાળાનો જીડીપીનો દર જાહેર થયો છે. જુલાઇથી સપ્ટેમ્બર સુધીનો ત્રણ મહિનાનો જીડીપીનો દર 6.3 ટકા રહ્યો.


સામગ્રી: ભારતના બેંગ્લુરુ ઉપરાંત બેઇજિંગ, ટોક્યો અને મૉસ્કોનો પણ સમાવેશ થાય છે.

ઘણાં વિશેષજ્ઞો અગાઉથી જ જળસંકટ અંગે ચેતવણી આપતા રહ્યા છે.

ધરતીની સપાટી પર 70 ટકા ભાગ પાણીથી ભરેલો છે. પરંતુ તે પાણી સમુદ્રી છે અથવા તો ખારું છે.

તમને આ પણ વાંચવું ગમશે

દુનિયામાં મીઠું પાણી માત્ર ત્રણ ટકા છે અને તે પણ સહેલાઇથી મળી શકે તેમ નથી.

દુનિયામાં સો કરોડ કરતાં વધારે લોકોને પીવાનું શુદ્ધ પાણી મળતું નથી. જ્યારે 270 કરોડ લોકોને વર્ષ દરમિયાન એક મહિના સુધી પીવાનું પાણી મળતું નથી.

વર્ષ 2014માં દુનિયાના 500 મોટાં શહેરમાં થયેલી એક તપાસમાં જાણવા મળ્યું હતું કે સરેરાશ ચારમાંથી એક નગરપાલિકા પાણીની કટોકટીની સમસ્યાનો સામનો કરી રહી છે.

સંયુક્ત રાષ્ટ્રના જણાવ્યા અનુસાર જ્યારે પાણીનો પુરવઠો વાર્ષિક પ્રતિ વ્યક્તિ 1700 ક્યુબિક મીટરથી ઓછો થઈ જાય ત્યારે પાણીની કટોકટી ગણી શકાય.

સંયુક્ત રાષ્ટ્ર સમર્થિત વિશેષજ્ઞોના અનુમાન અનુસાર વર્ષ 2030 સુધી વૈશ્વિક સ્તરે પીવાના પાણીની માગ 40 ટકા વધી જશે.

તેનાં કારણ હશે- જળવાયુ પરિવર્તન, વિકાસના રસ્તે મનુષ્યોની રેસ અને વસ્તીવધારો.

તેમાં કોઈને પણ આશ્ચર્ય થવું ન જોઈએ કે આ વધતા સંકટનો સામનો કરનારું પહેલું શહેર કેપટાઉન છે.

દરેક મહાદ્વીપ પર આવેલાં શહેરોની સામે આ સમસ્યા ઊભી છે. સમય ઝડપથી પસાર થઈ રહ્યો છે છતાંય આ શહેરો પાસે તેનાથી બચવાનો રસ્તો શોધવાનો સમય પણ નથી.

એક નજર દુનિયાનાં 11 મોટાં શહેરો પર જેમની સામે પીવાના પાણીનું સંકટ તોળાઈ શકે છે.

સાઓ પાલો

દુષ્કાળ દરમિયાન સાઓ પાલોમાં પાણીનું ઝરણું કંઈક આવું સ્વરૂપ ધારણ કરી લે છે.

દુનિયાની સૌથી વધારે વસ્તી ધરાવતા શહેરમાંથી એક છે બ્રાઝિલની આર્થિક રાજધાની સાઓ પાલો.

અહીં 2.17 કરોડ કરતાં વધુ લોકો વસે છે. આ શહેરની સામે વર્ષ 2015માં એવી જ સ્થિતિ આવી હતી કે જે આજે કેપ ટાઉનની સામે છે.

તે સમયે અહીં સ્થિત મુખ્ય સરોવરની ક્ષમતા માત્ર ચાર ટકા રહી ગઈ હતી.

દુષ્કાળ વધતા પરિસ્થિતિ એવી સર્જાઈ કે શહેર પાસે માત્ર 20 દિવસ સુધી ચાલે એટલો જ પાણીનો પુરવઠો રહ્યો હતો.

આ દરમિયાન એક જગ્યાએથી બીજી જગ્યાએ પાણી પહોંચાડતા ટ્રકોને પોલીસ સુરક્ષા વચ્ચે લઈ જવામાં આવતા હતા.

માનવામાં આવે છે કે 2014થી 2017 વચ્ચે બ્રાઝિલના દક્ષિણ પૂર્વ વિસ્તારમાં ભયંકર દુષ્કાળ પડ્યો હતો જેના કારણે પાણીની તંગી સર્જાઈ હતી.

પરંતુ સંયુક્ત રાષ્ટ્રના મિશને તેના માટે ખોટી યોજના અને યોગ્ય જગ્યાએ રોકાણ ન...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

દક્ષિણ આફ્રિકાનું કેપટાઉન શહેર જલદી આધુનિક દુનિયાનું પહેલું એવું મોટું શહેર બનવા જઈ રહ્યું છે જ્યાં પીવાના પાણીની મોટી સમસ્યા સર્જાવાની છે.


સામગ્રી: ભારતના મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર એ. કે. જોતી

ત્યારે રાજ્યના ચૂંટણીપંચના મીડિયા સેટિફેક્શન એન્ડ મોનિટરિંગ કમિટીએ આ સામગ્રીમાં 'પપ્પુ' શબ્દ ચૂંટણીપંચની માર્ગદર્શિકા મુજબ ન હોવાની વાત નોંધી હતી.

અહેવાલ મુજબ મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર બી.બી. સ્વૈને કહ્યું છે કે 24 કલાકમાં આ કમિટી જવાબ આપતી હોય છે. આ કમિટી વાંધાજનક શબ્દો કે અન્ય બાબતો દૂર કરતી હોવાનું પણ તેમણે કહ્યું હતું.

તમને આ પણ વાંચવું ગમશે

ગુજરાતની ચૂંટણી હાઈવોલ્ટેજ સાથે હાઈ-ટેક પણ!

ગુજરાત સમાચારના અહેવાલ મુજબ ચૂંટણીપંચે ચૂંટણીને લઈને ખાસ નવી સાતથી વધુ આઈટી ઍપ્લિકેશન્સ તૈયાર કરી છે.

ચૂંટણીપંચની ઍપ્લિકેશનમાં લોકો ફરિયાદ પણ દાખલ કરી શકે છે. મોબાઈલ ઍપ્લિકેશન પર ફોટોગ્રાફ્સ કે વીડિયો સાથે ફરિયાદ મોકલી શકાશે.

રાજકીય પક્ષો ઍપ્લિકેશનના માધ્યમથી ચૂંટણીપંચ પાસેથી વિવિધ મંજૂરી પણ 24 કલાકમાં મેળવી શક્શે.

ચીનમાં ઈસુની તસવીર હટાવી શી જિનપિંગની તસવીરો!

નવગુજરાત સમયના અહેવાલ મુજબ ચીનમાં સતત બીજીવાર રાષ્ટ્રપ્રમુખ બનેલા શી જિનપિંગને હવે ભગવાન ગણાવવામાં આવી રહ્યા છે.

અહેવાલ મુજબ ચીનના દક્ષિણ પૂર્વ ક્ષેત્રમાં રહેતા ખ્રિસ્તી પરિવારોને હવે ઈસુ ખ્રિસ્તની તસવીરના સ્થાને શી જિનપિંગની તસવીર લગાવવાનો હુકમ આપવામાં આવ્યો છે.

અહેવાલ મુજબ યુગાન કાઉન્ટીમાં રહેતા હજારો પરિવારોને કહેવામાં આવ્યું છે કે તેમની ગરીબી અને કષ્ટ ઈસુને પ્રાર્થનાથી દૂર નહીં થાય પણ રાષ્ટ્રપતિ શી જિનપિંગ દૂર કરશે.

દિવ્ય ભાસ્કરના અહેવાલ મુજબ ચીનમાં મુસ્લિમ સમાજ પર પણ કડક વલણ દાખવવામાં આવે છે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

દિવ્ય ભાસ્કરમાં પ્રકાશિત અહેવાલ મુજબ રાજકીય પક્ષોએ પોતાની પ્રચાર સામગ્રી ચૂંટણીપંચને મંજૂરી માટે મોકલી હતી.


સામગ્રી: ભારતના મુખ્ય ન્યાયાધીશ રંજન ગોગોઈની આગેવાની હેઠળની પાંચ ન્યાયાધીશોની બેન્ચમાં જસ્ટિસ શરદ અરવિંદ બોબડે, અશોક ભૂષણ, ડી. વાય. ચંદ્રચૂડ અને એસ. અબ્દુલ નઝીર પણ છે.

આ ન્યાયાધીશો 4થી 15 નવેમ્બર સુધીમાં આ ઐતિહાસિક અને સીમાચિહ્નરૂપ ચુકાદો આપે તેવી શક્યતા છે.

મુખ્ય ન્યાયાધીશ ગોગોઈ 17 નવેમ્બરે નિવૃત્ત થવાના છે, પણ તે દિવસે રવિવારની રજા હોવાથી તેના આગલા કોઈ પણ દિવસે ચુકાદો આવે તેવી શક્યતા છે.

કયા કયા ચુકાદા આવવાની શક્યતા?

ભારત સરકારના ભૂતપૂર્વ સોલિસિટર જનરલ અને સિનિયર ધારાશાસ્ત્રી મોહન પરાશરન કહે છે કે આ કેસ બહુ સંવેદનશીલ છે અને સુપ્રીમ કોર્ટના ચુકાદા પછી તેની પ્રતિક્રિયા આપવામાં સૌ કોઈએ સાવધાની રાખવાની રહેશે.

પરાશરને બીબીસીને જણાવ્યું, "રાજકીય અને ધાર્મિક રીતે પણ આ કેસ બહુ સંવેદનશીલ છે. આ ચાર સદી કરતાં પણ જૂનો ભૂમિ અંગેનો વિખવાદ છે."

ચુકાદો કંઈ પણ આવે, પણ સુપ્રીમ કોર્ટના ચુકાદા પછી બધા જ સમુદાયો વચ્ચે શાંતિ જળવાઈ રહેવી જોઈએ."

બીજા સિનિયર ધારાશાસ્ત્રી અને ક્રિમિનલ લૉયર ગીતા લુથરાએ પણ કહ્યું કે સર્વોચ્ચ અદાલતનો ચુકાદો જે પણ આવે, આપણે સૌએ તેને સ્વીકારવો જોઈએ અને કોઈ પણ સ્થિતિમાં કાયદો અને વ્યવસ્થાની સ્થિતિ જળવાઈ રહેવી જોઈએ.

લુથરાએ બીબીસીને વધુમાં કહ્યું, "આખરી ચુકાદો જે પણ હોય, આપણે સુપ્રીમ કોર્ટના ચુકાદાને આવકારવો જોઈએ. બધી જગ્યાએ શાંતિ જળવાઈ રહેવી જોઈએ."

"આપણે બધા જ સમુદાય અને ધર્મના લોકોએ ચુકાદાને માન આપવું રહ્યું અને કાયદાનું શાસન જાળવી રાખવું જોઈએ."

મુખ્ય ન્યાયાધીશ ગોગોઈ 4થી 15 નવેમ્બર દરમિયાન બીજા પણ કેટલાક અગત્યના કેસમાં ચુકાદા આપવાના છે. તેમાં 36 રફાલ ફાઇટર જેટની ખરીદીના રિવ્યૂના મામલોનો પણ સમાવેશ થાય છે.

આ ઉપરાંત કેરળના સબરીમાલા મંદિરમાં બધી જ ઉંમરનાં મહિલાઓને પ્રવેશના અધિકારની બાબતમાં અને રાઇટ ટુ ઇન્ફર્મેશન (આરટીઆઈ) ઍક્ટમાં મુખ્ય ન્યાયાધીશના કાર્યાલયનો સમાવેશ થાય ખરો કે તે મામલામાં પણ ચુકાદા આવવાના છે.

રફાલ જેટ કેસ

મુખ્ય ન્યાયાધીશ ગોગોઈની આગેવાની હેઠળની ત્રણ સભ્યોની બેન્ચમાં ન્યાયાધીશ સંજય કિશન કૌલ અને કે. એમ. જોસેફ પણ છે.

બેન્ચે 14 ડિસેમ્બર 2018ના રોજ આપેલા ચુકાદાના રિવ્યૂ માટેની પિટિશન્સ થઈ છે તેનો ચુકાદો 10 મે, 2019ના રોજ અનામત રાખવામાં આવ્યો હતો.

14 ડિસેમ્બરે સુપ્રીમ કોર્ટે ચુકાદો આપીને ફ્રાન્સ સાથે 36 રફાલ જેટ વિમાન ખરીદવાનો કરાર રદ કરવાની માગણી કરતી અરજીને કાઢી નાખી હતી.

આ ચુકાદાના...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

આગામી બે અઠવાડિયાંમાં સુપ્રીમ કોર્ટ અયોધ્યા બાબરી મસ્જિદ કેસનો ચુકાદો આપશે તે ઐતિહાસિક બની રહેશે તેમાં કોઈ બેમત નથી.


સામગ્રી: ભારતના યુવાન ક્રિકેટર પાર્થિવ પટેલની કારકિર્દી 18 વર્ષની રહી. આટલી લાંબી કારકિર્દી બાદ તેમણે માત્ર 35 વર્ષની વયે જ નિવૃત્તિ જાહેર કરીને આશ્ચર્ય સર્જ્યું છે.

પાર્થિવ પટેલની નિવૃત્તિ સાથે ગુજરાત ક્રિકેટના એક અધ્યાયની પૂર્ણાહૂતિ થઈ. આ ગાળો ગુજરાત ક્રિકેટનો સુવર્ણકાળ હતો. ગુજરાતની ટીમ 1934થી રણજી ટ્રોફી રમી રહી હતી પરંતુ તે ક્યારેય ચેમ્પિયન બની ન હતી તે તો ઠીક પરંતુ ટીમની એવી કોઈ ધાક પણ ન હતી કે હરીફ ટીમ તેને ગણતરીમાં લે.

પાર્થિવ પટેલની આગેવાની હેઠળ ટીમે માત્ર રણજી ટાઇટલ જ નહીં પરંતુ વિજય હઝારે ટ્રોફી (વન-ડે) અને સૈયદ મુસ્તાક અલી ટ્રોફી (ટી20) પણ જીતી હતી.

એક સમય હતો જ્યારે વેસ્ટ ઝોનમા ગુજરાતની ટીમ છેલ્લા ક્રમે રહેતી હતી તેને બદલે અત્યારે ગુજરાતની ટીમ દેશની ડોમેસ્ટિક ક્રિકેટની સૌથી મજબૂત ટીમમાં સ્થાન પામી છે તે માટેનો યશ પાર્થિવ પટેલને ફાળે જાય છે.

પાર્થિવ પટેલના જીવનમાં નવનો આંક ઘણો યાદગાર પુરવાર થયો છે. તેમનો જન્મ 1985ની નવમી માર્ચે અમદાવાદમાં થયો હતો.

તેમણે ટેસ્ટ ક્રિકેટનો પ્રારંભ આઠમી ઑગસ્ટથી કર્યો પરંતુ જીવનમા પહેલી વાર ભારતની ટેસ્ટ ટીમમાં તેઓએ બેટિંગ કરવાની શરૂઆત કરી હતી નવમી ઑગસ્ટે. ફરી એક વાર નવનો આંક આવ્યો હતો.

પાર્થિવ પટેલે 2008ની નવમી માર્ચે એટલે કે તેમના 23મા જન્મદિવસે જ અમદાવાદનાં અને તેમની સાથે પોળમાં રહેતાં અવનિ સાથે લગ્ન કર્યાં હતાં. આજે એમણે નવમી ડિસેમ્બરે 2020ના રોજ તમામ પ્રકારના ક્રિકેટમાંથી નિવૃત્તિ જાહેર કરી હતી.

ટેસ્ટ ક્રિકેટ ઇતિહાસમાં સૌથી યુવાન વિકેટકીપરનો રૅકર્ડ

પાર્થિવ પટેલે 2002માં તેમની ટેસ્ટ કારકિર્દીનો પ્રારંભ કર્યો હતો. હકીકતમાં તેઓ પહેલાં ભારત માટે રમ્યા હતો અને પછી રણજી ટ્રૉફીમાં રમ્યા હતા.

2002ની આઠમી ઑગસ્ટે ભારત અને ઇંગ્લૅન્ડ વચ્ચે ટ્રેન્ટબ્રિજ, નોટ્ટિંગહામ ખાતે શરૂ થયેલી ટેસ્ટમાં તક આપવામાં આવી ત્યારે પાર્થિવની ઉંમર 17 વર્ષ અને 152 દિવસની હતી.

એ વખતે ટેસ્ટ ક્રિકેટમાં સૌથી યુવાન વયે પદાર્પણ કરવાનો રૅકર્ડ પાકિસ્તાનના હનીફ મોહમ્મદનો હતો.

હનીફે 1952માં 17 વર્ષ અને 300 દિવસની વયે તેમની પહેલી ટેસ્ટ રમી હતી. આ ઉપરાંત ઝિમ્બાબ્વેનો ટેટેન્ડા ટૈબુ 2001માં 18 વર્ષ અને 66 દિવસની વયે ટેસ્ટ રમ્યા હતા.

પાર્થિવે 17 વર્ષ અને 152 દિવસની વયે પોતાની પ્રથમ ટેસ્ટ રમીને વિકેટકીપર તરીકે સૌથી યુવાન વયે ટેસ્ટ કરિયરનો પ્રારંભ કરવાનો રૅકર્ડ સર્જ્યો હતો જે હજી સુધી તૂટ્યો નથી.

બાળપણમાં...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ગુજરાતના કૅપ્ટન અને ભારતના ટેસ્ટ ક્રિકેટર પાર્થિવ પટેલે બુધવારે તમામ પ્રકારના ક્રિકેટમાંથી નિવૃત્તિની જાહેરાત કરી.


સામગ્રી: ભારતના લોકો નિર્ણય લઈ રહ્યા છે કે આગામી પાંચ વર્ષ સુધી દેશનું શાસન કોના હાથમાં હશે.

જોકે, સાત તબક્કામાં થનારા મતદાનની વચ્ચે અનેક પ્રકારના ભ્રામક અને ખોટા સમાચાર ફેલાવવાનો પણ પ્રયાસ થઈ રહ્યો છે.

દેશની આ સામાન્ય ચૂંટણીમાં એક-એક મતનું મહત્ત્વ હોય છે ત્યારે ખોટી સૂચનાના આધારે મતદારોમાં ભ્રમણા ફેલાય તેની શક્યતા વધી જાય છે.

એજ કારણે ઘણી ફૅક્ટ ચેક કરતી સંસ્થાઓ અને સોશિયલ મીડિયા પ્લૅટફૉર્મ પર આવા ફેક ન્યૂઝની તપાસ કરવામાં આવી રહી છે.

આ ચૂંટણી અભિયાન દરમિયાન આવી જ કેટલીક ખોટી અને ભ્રામક સૂચનાઓનું જાણે પૂર આવી ગયું છે. આવો જોઈએ હાલ ફેલાયેલા એવા જ કેટલાક ભ્રામક સમાચાર.

સોનિયા ગાંધી અને મહારાણીની સંપત્તિ

સોનિયા ગાંધી અને બ્રિટનનાં મહારાણીની સંપત્તિ સાથે જોડાયેલા સમાચાર

એક સમાચાર છેલ્લા કેટલાક દિવસોથી સોશિયલ મીડિયા પર ફેલાઈ રહ્યા છે, જેમાં દાવો કરવામાં આવી રહ્યો છે કે ભારતના મુખ્ય વિપક્ષ કૉંગ્રેસ પાર્ટીનાં નેતા અને ઇટલીમાં જન્મેલાં સોનિયા ગાંધી બ્રિટનનાં મહારાણી કરતાં પણ પૈસાદાર છે.

આ એક ખોટા સમાચાર છે. જેનું ખંડન છ વર્ષ પહેલાં થઈ ચૂક્યું હતું.

ભારત જેવો દેશ જ્યાં આવકમાં અસમાનતા એક મોટો મુદ્દો છે, ત્યાં કોઈ પણ મોટી સેલેબ્રિટી કે નેતા વિશે એ કહેવું કે તેમની પાસે અઢળક ખાનગી સંપત્તિ છે, તે નેતાની છબીને ભારે નુકસાન પહોંચી શકે છે.

સોનિયા ગાંધીની સંપત્તિ સાથે જોડાયેલા આવા સમાચાર વર્ષ 2012માં પ્રકાશિત થયા હતા.

વર્ષ 2013માં હફિંગ્ટન પોસ્ટે સમગ્ર દુનિયાના સૌથી ધનવાન લોકોની યાદી પ્રકાશિત કરી હતી જેમાં તેમણે સોનિયા ગાંધીનું નામ પણ સામેલ કર્યું હતું. જોકે, ત્યારબાદ જ્યારે સોનિયા ગાંધીએ પોતાનું નામ આ યાદીમાં સામેલ કરવા પર સવાલ ઉઠાવ્યા તો હફિંગ્ટન પોસ્ટે તેમનું નામ હટાવી દીધું હતું.

ગત લોકસભા ચૂંટણી એટલે કે વર્ષ 2014માં સોનિયા ગાંધીએ પોતાની કુલ સંપત્તિ 9 કરોડ રૂપિયા દર્શાવી હતી. જ્યારે બ્રિટનનાં મહારાણીની સંપત્તિ તેનાં કરતાં ઘણી વધારે છે.

આ મામલો ભલે પાંચ-છ વર્ષ જૂનો હોય પરંતુ આ વર્ષે યોજાઈ રહેલી લોકસભા ચૂંટણીમાં પણ તેને ઉઠાવવામાં આવી રહ્યો છે.

આ મામલો સત્તાધારી પક્ષ ભાજપના એક પ્રવક્તાએ ઉઠાવ્યો છે.

એટલું જ નહીં, ઘણા સમાચાર અને પોસ્ટમાં સોનિયા ગાંધીને તેમનાં રંગ-રૂપ અને ઉંમરથી વધારે સુંદર દેખાડવા પર પણ સવાલ ઉઠ્યા છે.

નકલી તસવીરોને સોનિયા ગાંધીના નામે શૅર કરવામાં આવી રહી છે. જોકે, ખરેખર આ તસવીરો હોલીવૂડનાં...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

વિશ્વની સૌથી મોટી લોકશાહી ધરાવતા ભારતમાં હાલ લોકસભાની ચૂંટણી ચાલી રહી છે.


સામગ્રી: ભારતના વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી 22 સપ્ટેમ્બરે અમેરિકાના ટેકસાસ રાજ્યના હ્યુસ્ટન શહેરમાં ભારતીય મૂળના લોકોને સંબોધિત કરવાના છે.

અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ પણ મોદીના આ કાર્યક્રમમાં ભાગ લેશે. પાછલા ત્રણ મહિનાની અંદર મોદી અને ટ્રમ્પની આ ત્રીજી મિટિંગ હશે.

આ પહેલાં જૂનમાં જી20 દેશોની બેઠક દરમિયાન અને ઑગસ્ટ મહિનામાં જી7 બેઠક વખતે પણ બંને વચ્ચે મુલાકાત થઈ હતી.

બંને દેશો વચ્ચે સંબંધ ખૂબ મજબૂત છે પરંતુ હાલ વ્યાપાર સંબંધિત બાબતોમાં થોડોક તણાવ છે.

એવું માનવામાં આવી રહ્યું છે કે મોદી અને ટ્રમ્પ આ વખતે મળશે ત્યારે તેઓ વેપારી સંબંધો પર વાત કરશે.

કાર્યક્રમની તૈયારી

ફાઇલ ફોટો

'હાઉડી મોદી' કાર્યક્રમની તૈયારીઓ પુરજોશથી ચાલુ છે. હ્યુસ્ટનમાં 5000 વૉલન્ટિયરો એનએસજી એરિનાની સજાવટમાં લાગેલા છે.

હ્યુસ્ટનમાં રહેનાર ભારતીય મૂળના લોકોમાં મોદીના આ કાર્યક્રમને લઈને ખાસો ઉત્સાહ જોવા મળી રહ્યો છે.

ભારતીય મૂળના વિશ્વેશ શુક્લા હ્યુસ્ટનમાં રહે છે. તેઓ અને તેમના મિત્રો મોદીના કાર્યક્રમની રાહ જોઈ રહ્યા છે.

શુક્લા કહે છે, "બહુ ઉત્સાહ છે. અમે બધા એનઆરજી એરિનામાં જવા માટે પોતાના પ્રવેશ પાસની રાહ જોઈ રહ્યા છીએ. ટ્રમ્પ આવી રહ્યા છે એટલે અમારો ઉત્સાહ વધી ગયો છે. લોકો માની રહ્યા છે કે કાર્યક્રમ જોરદાર રહેશે. લોકો તેની રાહ જોઈ રહ્યા છે."

અમેરિકાનાં અન્ય શહેરોથી પણ લોકો હ્યુસ્ટન આવવાની તૈયારી કરી રહ્યા છે.

ખર્ચ અને 5000 વૉલન્ટિયર

કેટલાક એવા લોકો પણ હ્યુસ્ટનમાં રહે છે જે મોદીની નીતિઓ સાથે સહમત નથી એટલે અથવા ખાનગી કારણોસર કાર્યક્રમમાં નથી જવાના.

હ્યુસ્ટનમાં રહેતા ભારતીય મૂળનાં અમેરિકન મહિલા આભા વૈચારિક મતભેદના કારણે કાર્યક્રમમાં નથી જવાનાં

હાઉડી મોદી કાર્યક્રમ વિશે તેઓ કહે છે, "કાર્યક્રમ મોટા પાયે કરવામાં આવી રહ્યો છે અને આખા એરિનાને તંબૂથી ઢાંકવામાં આવી રહ્યો છે. પાણીની જેમ પૈસા ખર્ચવામાં આવી રહ્યા છે."

"પાંચ હજારથી વધુ વૉલન્ટિયર કામમાં લાગેલા છે. એક પ્રકારે શોની તૈયારી થઈ રહી છે, લોકો માટે આ મફતનું આકર્ષણ છે."

ત્યાં જ એક અન્ય મહિલા ભાવના એ વાતને લઈને પરેશાન છે કે વૃદ્ધ પરિવારજનો અને બાળકોને લઈને ભીડમાં કેવી રીતે જવાશે.

ભાવના કહે છે "સવારના સમયે ત્યાં ડાઉનટાઉનના વિસ્તારમાં બહુ ટ્રાફિક હોય છે અને બહુ સમય લાગી જતો હોય છે. પાર્કિંગની પણ સમસ્યા હોય છે. વૃદ્ધ લોકો અને બાળકોને સાથે લઈ જવા મુશ્કેલ હોય છે."

હાઉડી...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

'હાઉડી મોદી' નામના કાર્યક્રમ માટે આશરે 60 હજાર લોકોએ ટિકિટ ખરીદી છે અથવા વેઇટિંગમાં છે.


સામગ્રી: ભારતના વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી અને નેપાળના વડા પ્રધાન કે. પી. શર્મા ઓલી

સચિવાલયની બેઠકમાં પાર્ટીએ આ નિર્ણય લીધો છે, જેના પ્રસ્તાવને સંસદીય રાજ્ય મંત્રાલય અને સુશાસન સમિતિ સંસદને મોકલશે.

નિર્ણય અંગે જાણકારી આપતાં પાર્ટીના પ્રવક્તા નારાયણ કાજી શ્રેષ્ઠે કહ્યું કે સચિવાલયની બેઠક પ્રમાણે નેપાળી પુરુષો સાથે લગ્ન કરનારી વિદેશી મહિલાને સાત વર્ષ બાદ પોતાની જૂની નાગરિકતા ત્યાગવાનું પ્રમાણ કે તેની સાથેનું પ્રમાણ બતાવીને નેપાળી નાગરિકતા અપાશે.

તેમનું કહેવું છે કે આ કાયદો ભારત સહિત બધી વિદેશી મહિલાઓને લાગુ પડશે.

નિર્ણયનો થઈ રહ્યો છે વિરોધ

નેપાલી કૉમ્યુનિસ્ટ પાર્ટીની સચિવાલયની બેઠક

નેપાળની સત્તારૂઢ પાર્ટીના આ નિર્ણયનો મુખ્ય વિપક્ષી દળ નેપાળી કૉંગ્રેસે વિરોધ કર્યો છે.

વિદેશી મહિલાઓને નાગરિકતા આપવાના નિર્ણય મામલે છેલ્લાં બે વર્ષથી ઘણી પાર્ટીઓમાં મતભેદ છે.

રાષ્ટ્રીય ઍસેમ્બલીમાં નેપાળી કૉંગ્રેસના સાંસદ રાધેશ્યામ અધિકારીએ કહ્યું કે નાગરિકતા આપવાની પહેલાંની રીતો જોવા જઈએ તો વિવાહિત મહિલાને ગમે ત્યારે નાગરિકતા મળી શકે છે, પરંતુ કૉમ્યુનિસ્ટ પાર્ટી (માઓવાદી)નો આ નિર્ણય બંધારણને અનુરૂપ નથી.

નેપાળના બંધારણના અનુચ્છેદ 11 (6)ની જોગવાઈ અનુસાર, નેપાળી પુરુષ સાથે લગ્ન કરનારાં વિદેશી મહિલા કાયદા પ્રમાણે નેપાળની નાગરિકતા મેળવી શકે છે.

નાગરિકતાના કાયદા અનુસાર, વિદેશી મહિલાએ નાગરિકતા લેતી વખતે વિવાહિત સંબંધ અને જૂની નાગરિકતા ત્યાગનું પ્રમાણ આપવાનું હોય છે.

અધિનિયમમાં સંશોધન બિલ અંગે નેપાળી કૉંગ્રેસ અને તરાઈ-કેન્દ્રીય દળોએ કહ્યું કે બંધારણ અનુસાર પાછલી જોગવાઈને ચાલુ રાખવી જોઈએ.

સત્તાધારી દળ પાસે વિધાનમંડળ-સંસદનાં બંને સદનમાં બહુમતી છે, બિલ સીપીએન (માઆવાદી)ના નિર્ણય અનુસાર પાસ કરાઈ શકાય છે.

વિરોધ કેમ થઈ રહ્યો છે?

આ સંશોધનનો વિરોધ કરી રહેલી તરાઈ-કેન્દ્રીય જનતા સમાજવાદી પાર્ટીના નેતા લક્ષ્મણ કર્ણે પણ સીપીએન (માઓવાદી)ના નિર્ણયનો વિરોધ કર્યો છે.

તેઓએ કહ્યું, "નેપાળ અને ભારત ધાર્મિક અને સાંસ્કૃતિક સંબંધ ધરાવે છે, આથી આ રીતની વ્યવસ્થાએ લોકોની ભાવનાઓ પર હુમલો કર્યો છે. અમારી માગ વર્તમાન વ્યવસ્થાને જાળવી રાખવાની છે."

નેપાળની આ જોગવાઈ પર સોશિયલ મીડિયામાં પણ અસંતોષના સૂર સાંભળવા મળી રહ્યા છે.

નેપાળ અને ભારતનાં સીમાવર્તી ક્ષેત્રોમાં આંતર-દેશીય લગ્નો થવાં સામાન્ય વાત છે. ભારતીય દીકરીઓનાં નેપાળમાં લગ્ન કરાય છે, જ્યારે નેપાળી દીકરીઓ ભારતની...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

નેપાળની સત્તારૂઢ પાર્ટી નેપાળી કૉમ્યુનિસ્ટ પાર્ટી (માઓવાદી)ની સચિવાલયની એક બેઠકમાં નેપાળી પુરુષો સાથે લગ્ન કરનારાં વિદેશી મહિલાઓને લગ્નનાં સાત વર્ષ બાદ નાગરિકતા આપવાના નિર્ણયને પરવાનગી અપાઈ છે.


સામગ્રી: ભારતના વાયુક્ષેત્રમાં પ્રવેશેલાં રફાલ વિમાનોનું સ્વાગત કરતું ટ્વીટ ઇન્ડિયન ઍરફૉર્સે કર્યું

આ વિમાનો ફ્રાન્સથી 27 જૂલાઈએ ઊડ્યાં હતાં. જોકે, દુબઈમાં રોકાયા બાદ બુધવારે ભારત પહોંચ્યાં.

YouTube કન્ટેન્ટ પૂર્ણ, 1

સંરક્ષણમંત્રી રાજનાથસિંહે જણાવ્યું કે વાયુસેનાની ક્ષમતા યોગ્ય વખતે વધારવામાં આવી છે અને અંગે તેમણે ખુશી પણ વ્યક્ત કરી. તેમણે ટ્વીટ કરીને 'રફાલ વિમાન અને હથિયારોની સમયસર ડિલિવરી કરવા બદલ ફ્રાન્સની સરકાર અને દસૉ ઍવિએશનનો આભાર વ્યક્ત કર્યો.'

એ બાદ તેમણે ટ્વીટ કરીને જણાવ્યું, "રફાલની ખરીદી એટલે થઈ શકી કે વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ સાચો નિર્ણય લીધો. રફાલના આવતાં ભારતીય વાયુસેના કોઈ પણ પડકારને પહોંચી વળવા તૈયાર રહેશે. જે આપણી ક્ષેત્રીય અખંડતાને પડકારવાની મંશા રાખે છે તેમણે ભારતીય વાયુસેનાની આ નવી ક્ષમતાને લઈને ચિંતિત થવું જોઈએ."

આ પહેલાં પાંચ રફાલ યુદ્ધવિમાનોની બેન્ચે ભારતીય વાયુક્ષેત્રમાં પ્રવેશ કર્યો ત્યારે તેમને ઍસ્કૉર્ટ કરવા બે SU30 MKI વિમાનો આકાશમાં પહોંચી ગયાં.

સંરક્ષણમંત્રાલય દ્વારા અંગેનો વીડિયો જાહેર કરાયો છે.

અંબાલા ઍરબેઝ ખાતે રફાલ વિમાનોની તહેનાતગી કરવા પાછળ પણ તેનું ભૌગોલિક સ્થાન મહત્ત્વપૂર્ણ છે.

ઑક્ટોબર-2019માં સંરક્ષણમંત્રી રાજનાથ સિંહ ફ્રાન્સ ગયા હતા, ત્યારે તેમને ઔપચારિક રીતે પ્રથમ રફાલ વિમાનની ડિલિવરી આપવાનો કાર્યક્રમ યોજાયો હતો.

શું રફાલ વિમાનના સામેલ થવાથી ભારત સંભવિત મોરચે ચીન તથા પાકિસ્તાનને એકસાથે પહોંચી વળશે? એવી શું ખાસિયત છે, જે રફાલને અન્ય વિમાનોથી અલગ તથા વધુ ઘાતક બનાવે છે?

અંબાલાનું મહત્ત્વ

ઘરે જેમ કોઈ મહેમાન આવે અને તેના આગમનની ખુશીમાં શૅમ્પેઇન ખોલવામાં આવે, એવી જ રીતે જ્યારે કોઈ નવા વિમાનને ઍરફૉર્સમાં સામેલ કરવામાં આવે ત્યારે તેને વોટર કેનન સૅલ્યુટ આપવામાં આવે છે.

ઍરબેઝના ફાયરફાઇટર બંબા પ્લેન ઉપર પાણીનો ફુવારો છોડીને તેમના આગમનને આવકારે છે.

ઍરમાર્શલ (રિટાયર્ડ) પ્રણબ કુમાર બરબોરાના કહેવા પ્રમાણે, "અંબાલા ભારતનું એવું ઍરબૅઝ છે જે એ વ્યૂહાત્મક દૃષ્ટિએ મહત્ત્વપૂર્ણ સ્થાને આવેલું છે. અહીંથી પૂર્વ અને પશ્ચિમના મોરચા લગભગ સમાન અંતરે આવેલા છે."

"અંબાલા ઉપર હવાઈ હુમલો કરતાં પહેલાં દુશ્મનનાં વિમાનોએ ભારતના હવાઈ સંરક્ષણના અનેક ઘેરાને ભેદવા પડે. એટલા સમયમાં અંબાલા ઍરબૅઝ ખાતે ઘટતું કરવાની તક મળી રહે. હવાઈ તથા જમીની સુરક્ષાવ્યવસ્થાને મજબૂત કરી શકાય."

"ભારતે ઊંડાણ સુધી...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

ફ્રાન્સથી ભારત માટે રવાના થયેલાં રફાલ યુદ્ધવિમાનોની પહેલી ખેપે બુધવારે બપોરે હરિયાણાના અંબાલા ઍરબેઝ ખાતે લૅન્ડિંગ કર્યું છે.


સામગ્રી: ભારતના વિદેશ મંત્રાલયના પ્રવક્તા રવિશ કુમારે એક પત્રકાર પરિષદમાં જણાવ્યું, ''પાકિસ્તાનના નવા વડા પ્રધાન અને વિદેશ મંત્રીના પત્રમાં વ્યક્ત થયેલી ભાવનાના પ્રતિભાવ રૂપે ન્યૂયોર્કમાં આ મહિને બન્ને દેશના વિદેશ મંત્રીઓની મુલાકાત માટે ભારત રાજી થયું હતું.''

''પાકિસ્તાનના વડા પ્રધાનના પત્રમાં હકારાત્મક બદલાવ અને આતંકવાદ મુદ્દે વાત કરવા ઉપરાંત શાંતિ માટેની સહિયારી ઇચ્છા વ્યક્ત કરવામાં આવી હતી.''

તેમણે એવો આરોપ પણ લગાવ્યો, ''નવી શરૂઆત માટે પ્રસ્તાવની પાછળ રહેલો પાકિસ્તાની 'ઇવિલ ઍજન્ડા' ખુલ્લો પડી ગયો છે. એ સાથે જ વિશ્વ સમક્ષ પાકિસ્તાનના નવા વડા પ્રધાન ઇમરાન ખાનનો સાચો ચહેરો પણ ઉજાગર થઈ રહ્યો છે.''

કુમારે ઉમેર્યું, ''આવા માહોલમાં પાકિસ્તાન સાથેની કોઈ પણ વાતચીત અર્થહીન નીવડશે. બદલાઈ રહેલી પરસ્થિતિમાં બન્ને દેશનાં વિદેશ મંત્રી મળે એનો કોઈ અર્થ નથી.''

નોંધનીય છે કે પાકિસ્તાનના નવા ચૂંટાયેલા વડા પ્રધાન ઇમરાન ખાન દ્વારા પહેલ કરતા ભારત વાતચીત માટે તૈયાર થયું હતું.

પોલીસ જવાનોનું અપહરણ અને હત્યા

જોકે, જમ્મુ અને કાશ્મીર પોલીસના જવાનો સાથે ઘટેલી ઘટના બાદ ભારત આ મામલે હટી ગયું છે.

નોંધનીય છે કે શુક્રવારે ભારત પ્રશાસિત કાશ્મીરના શોપિયામાં ત્રણ પોલીસ જવાનોનું અપહરણ કરી હત્યા કરી દેવાઈ હતી.

જેમના મૃતદેહો લગભગ એકાદ કિલોમિટર દૂર મળી આવ્યા હતા. મૃતક પોલીસ જવાનોના નામ નિસાર અહેમદ, ફિરદૌસ અહેમદ અને કુલવંત સિંઘ હોવાનું જાણવા મળ્યું છે.

અધિકારીઓના જણાવ્યા અનુસાર નિસાર અહેમદ સશસ્ત્ર દળ સાથે જોડાયેલા હતા. જ્યારે ફિરદૌસ રેલવે પોલીસમાં કામ કરતા હતા.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

પાકિસ્તાનના વિદેશ મંત્રી સાથેની સંભવિત વાતચીત ભારતે રદ કરી દીધી છે. જમ્મુ અને કાશ્મીર પોલીસના ત્રણ જવાનોના અપહરણ અને હત્યાની ઘટના બાદ ભારતે સંબંધિત નિર્ણય લીધો છે.


સામગ્રી: ભારતના વિદેશ મંત્રાલયે નિવેદન બહાર પાડીને નનકાના સાહિબ ઉપર હુમલાની ટીકા કરી છે અને પાકિસ્તાનના શીખોની સલામતી, સુરક્ષા તથા ક્ષેમકુશળતા માટે જરૂરી પગલાં લેવા આહ્વાન કર્યું છે.

વિદેશ મંત્રાલયે પાકિસ્તાનમાં લઘુમતી શીખ સમુદાય ઉપર થતાં અત્યાચારનો મુદ્દો પણ ઉઠાવ્યો હતો અને અસામાજિક તત્વો સામે કડક પગલાં લેવાની માગ કરી હતી.

Twitter કન્ટેન્ટ પૂર્ણ, 1

પંજાબના મુખ્ય મંત્રી કૅપ્ટન અમરિન્દરસિંઘે આ મામલે દખલ દેવા પાકિસ્તાનના વડા પ્રધાન ઇમરાન ખાનને અપીલ કરી છે.

સિંઘે ટ્વિટર પર લખ્યું, 'હું ખાનને અપીલ કરું છું કે ત્યાં ફસાયેલાં શ્રદ્ધાળુઓને સલામત રીતે બહાર કાઢવા તથા ઐતિહાસિક ગુરૂદ્વારાને બચાવવા માટે ઇમરાન ખાન દખલ દે.'

નનકાના સાહિબમાં શું થયું?

પાકિસ્તાનના પંજાબના શહેર નનકાના સાહિબમાં શુક્રવારે એક સામાન્ય ઝઘડા બાદ ઉગ્ર ભીડે ગુરુદ્વારા નનકાના સાહિબ બહાર આશરે ચાર કલાક સુધી પ્રદર્શન કર્યું.

જ્યારે દૂધ-દહીંની દુકાન પર થયેલા ઝઘડાને અન્ય એક જૂની ઘટના સાથે જોડીને ધાર્મિક રંગે રંગવાનો પ્રયાસ થયો એ પછી આ પ્રદર્શન શરૂ થયું.

ઉલ્લેખનીય છે કે ગયા વર્ષે ઑગસ્ટ મહિનામાં નનકાના સાહિબના એક શીખ પરિવારે છ લોકો પર તેમની 19 વર્ષીય દીકરી જગજીત કૌરનું અપહરણ કરીને જબરદસ્તી ધર્મપરિવર્તન કરાવીને મુસ્લિમ યુવક સાથે પરણાવી દેવાનો આરોપ મૂક્યો હતો.

જોકે એ પછી પોલીસે જણાવ્યું હતું કે યુવતીએ લાહોરની અદાલતમાં મૅજિસ્ટ્રેટ સમક્ષ કલમ 164 અંતર્ગત નિવેદન આપ્યું હતું કે તેમણે 'કોઈ દબાણ વગર, પોતાની મરજીથી ઇસ્લામ ધર્મ સ્વીકાર્યો છે અને મહમદ એહસાન નામના યુવક સાથે લગ્ન કર્યાં છે.'

પંજાબી શીખ સંગતના ચૅરમૅન ગોપાલસિંઘ ચાવલા ઘટના ઘટી એ વખતે ગુરુદ્વારામાં હાજર હતા.

તેમણે બીબીસી ઉર્દૂના સંવાદદાતા આઝમ ખાનને જણાવ્યું કે નાની ઉંમરના લોકોના એક ઉગ્ર ટોળાએ ગુરુદ્વારાના પ્રવેશદ્વારને નુકસાન પહોંચાડ્યું.

ગોપાલસિંઘ પ્રમાણે એ વખતે ગુરુદ્વારામાં અંદાજે 20 લોકો હાજર હતા જેમાં બાળકો અને મહિલાઓ પણ સામેલ હતાં.

જ્યારે પાકિસ્તાનનાં ગૃહમંત્રી એઝાઝ શાહ જેઓ આ વિસ્તારમાંથી જ છે, તેમણે બીબીસી સંવાદદાતા શહઝાદ મલિકને કહ્યું કે એક વ્યક્તિગત ઝઘડાને ધાર્મિક રંગે રંગવાનો પ્રયાસ થયો છે.

તેમણે કહ્યું કે વીડિયોમાં જે વ્યક્તિ નારા લગાવતી દેખાઈ રહી છે તેઓ ધાર્મિક ઝોક ધરાવે છે.

તેમણે એવું પણ કહ્યું હતું કે ગણતરીના લોકો જ પ્રદર્શન કરી રહ્યા હતા, ભીડમાં મોટી સંખ્યામાં તમાશબીન હતા.

જ્યારે ગોપાલ...\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

પાકિસ્તાનમાં નનકાના સાહિબ ગુરુદ્વારા ઉપર ઉગ્ર ભીડ દ્વારા પથ્થરમારાની ઘટના બહાર આવી છે.


સામગ્રી: ભારતના વિદેશ મંત્રાલયે સી.એ.એ.ને દેશની આંતરિક બાબત ગણાવી છે અને આ મુદ્દે કોઈ વિદેશી પક્ષકારને લેવાદેવા ન હોવાનું જણાવ્યું છે.

ઉલ્લેખનીય છે કે નાગરિકતા સંશોધન કાયદા હેઠળ અફઘાનિસ્તાન, પાકિસ્તાન તથા બાંગ્લાદેશમાંથી ભારત આવીને વસેલા હિંદુ, શીખ, પારસી, ઈસાઈ, બૌદ્ધ અને જૈન સમુદાયના લોકોને ભારતની નાગરિકતા મળશે.

જેની વિરુદ્ધ નવી દિલ્હી, અમદાવાદ સહિત અનેક શહેરોમાં લોકો રસ્તા ઉપર ઊતરી આવ્યા છે.

MEAને જાણ કરી

ભારતના વિદેશ મંત્રાલયના પ્રવક્તા રવીશ કુમારના કહેવા પ્રમાણે :

"ગઈકાલે (સોમવારે) સાંજે જિનિવા ખાતે પરમેનન્ટ મિશનને સંયુક્ત રાષ્ટ્ર સંઘના માનવાધિકાર માટેના હાઈ કમિશનરે જણાવ્યું હતું કે તેમની કચેરીએ ભારતની સર્વોચ્ચ અદાલતમાં સી.એ.એ. મુદ્દે ઇન્ટરવેન્શન ઍપ્લિકેશન (દરમિયાનગીરીની દાદ માગતી અરજી) દાખલ કરી છે."

આ અંગે ભારતનું માનવું છે કે સી.એ.એ. ભારતની આંતરિક બાબત છે. કોઈ પણ મુદ્દે કાયદાનું ઘડતર કરવું એ ભારતીય સંસદનો સાર્વભૌમ અધિકાર છે.

વિદેશ મંત્રાલયે કહ્યું કે 'અમે દૃઢપણે માનીએ છીએ કે કોઈ પણ વિદેશી પક્ષકારને આ મુદ્દે કોઈ લેવાદેવા નથી.'

બંધારણીય મૂલ્યોની એરણ

સુપ્રીમમાં ઇન્ટરવેન્શન ઍપ્લિકેશન

ભારત સરકાર માને છે કે સી.એ.એ. બંધારણીય મૂલ્યોની કસોટીની એરણ ઉપર પાર ઊતરશે. ભારતના વિભાજનને કારણે માનવ અધિકારની જે ત્રાસદી ઊભી થઈ છે, તેના પ્રત્યેની લાંબા સમયની રાષ્ટ્રીય પ્રતિબદ્ધતાનું દ્યોતક છે.

વિદેશ મંત્રાલયે જવાબમાં જણાવ્યું કે 'ભારત લોકશાહી દેશ છે તથા કાયદાનું શાસન પ્રવર્તમાન છે. અમને સ્વતંત્ર ન્યાયતંત્ર ઉપર પૂર્ણ વિશ્વાસ અને સન્માન છે.'

'અમને ખાતરી છે કે આ કાયદા ઉપર સર્વોચ્ચ અદાલત મંજૂરીની મહોર મારશે.'

તમે અમનેફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

\nઅગાઉની સામગ્રીનો સારાંશ નીચે મુજબ કરી શકાય છે:

સિટીઝનશિપ ઍમેન્ડમૅન્ટ ઍક્ટ અને આ મુદ્દેના વિવાદમાં નવો વળાંક આવ્યો છે. સંયુક્ત રાષ્ટ્રની માનવાધિકાર પાંખે ભારતની સર્વોચ્ચ અદાલતમાં ઇન્ટરવેન્શન પિટિશન દાખલ કરી હોવાના અહેવાલ છે.