તેમાંથી પહેલા બંને હેતુઓ સામે કેટલાક રૂઢિચુસ્ત, ઉગ્રવાદી હિંદુઓનો આકરો વિરોધ હતો.

ગાંધીજીના આવતા પહેલાંના કોમવાદી રાજકારણમાં, મુસ્લિમ કોમવાદને અંગ્રેજોનો રાજ્યાશ્રય મળ્યો હતો.

તેની હરીફાઈમાં હિંદુ કોમવાદ પણ પાછળ ન હતો. મુસ્લિમ હિત માટે મુસ્લિમ લીગ અને હિંદુ હિત માટે હિંદુ મહાસભા જેવી સંસ્થાઓ ગાંધીજીના આગમન પહેલાં સ્થપાઈ ચૂકી હતી.

બંને કોમી સંસ્થાઓના સભ્યો સર્વધર્મસમભાવમાં માનતી રાષ્ટ્રીય કૉંગ્રેસના સભ્ય પણ બની શકતા હતા.

ગાંધીજીના આવ્યા પછી ઘણા સમય સુધી હિંદુ હિતનું રાજકારણ કૉંગ્રેસની સાથે હાથમાં હાથ મિલાવીને ચાલી શક્યું.

કારણ કે હિંદુ હિતના મુખ્ય બે પ્રકાર હતા : પંડિત મદનમોહન માલવિય જેવા નેતાઓ હિંદુહિતની વાત કરતા, પણ મુસ્લિમોનો કે બીજા ધર્મીઓનો વિરોધ કરતા ન હતા.

તેમના પ્રત્યે દુશ્મનાવટ રાખતા કે ફેલાવતા ન હતા. બીજા ફાંટામાં, દેશપ્રેમ બરાબર હિંદુહિત બરાબર મુસ્લિમદ્વેષ—એવું સમીકરણ હતું.

ગોડસે અને શરૂઆતનાં વર્ષોને બાદ કરતા, તેના ગુરુ વિનાયક સાવરકર બીજા પ્રકારના હિંદુહિત કે દેશપ્રેમની 'સમજ'વાળા હતા. એટલે, હિંદુ-મુસ્લિમ એકતાની વાત કરતા અને તેના માટે વખત આવ્યે જાનની બાજી લગાડતા ગાંધીજી તેમને હિંદુદ્રોહી-દેશદ્રોહી લાગતા હતા.

દ્વેષ-ધીક્કારના પાયા પર સંકુચિત હિંદુહિત-સંકુચિત દેશપ્રેમની ઇમારત ઊભી કરવા ઇચ્છતો ગોડસે જેવાઓનો આખો સમુદાય હતો. તેમની વિચારધારાના વિરોધાભાસ, જૂઠાણાં અને સગવડીયાં અર્ધસત્યો વિશિષ્ટ હતાં. જેમ કે,

(1) કૉંગ્રેસથી અલગ રહીને, અંગ્રેજ સરકાર સામે એકેય નોંધપાત્ર આંદોલન ન કરવા છતાં કે નોંધપાત્ર બલિદાનો ન આપવા છતાં, એ સમૂહ જોરશોરથી દેશપ્રેમનો દાવો કરી શકતો હતો અને ગાંધીજી સહિત ઘણા કૉંગ્રેસી નેતાઓને દેશવિરોધી-દેશદ્રોહી ઠરાવી શકતો હતો.

(2) આઝાદીની લડત દરમિયાન વિનાયક સાવરકર કદાચ એકમાત્ર એવા નેતા હશે, જે જેલમાંથી માફીપત્રો લખીને છૂટ્યા હોય.

છતાં, સાવકરનો 'વીર' તરીકે જયજયકાર કરવામાં તેમને કશો વિરોધાભાસ લાગતો ન હતો.

અહીં સાવરકરની વાત એટલા માટે પણ કરવી જોઈએ, કારણ કે તે ગોડસેના ગુરુસ્થાને હતા. ગોડસે અગાઉ એક છાપું કાઢતો હતો, તેના મથાળે સાવરકરનો ફોટો છપાતો હતો. સાવરકર ગાંધીહત્યામાં સંગીન મનાતા, છતાં ટેકનિકલ રીતે નિર્દોષ છૂટેલા આરોપી હતા.

આંદામાનની સૅલ્યુલર જૅલમાં સાવરકર પર થયેલા જુલમો કોઈ પણ ભારતીયને કમકમાટી અને રોષ ઉપજાવે એવા છે.

પરંતુ એ હકીકતને સાવરકરના મૂલ્યાંકનમાં વાપરતી વખતે યાદ... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

Nathuram Godse : શું ગોડસેએ દેશહિતમાં ગાંધીજીની હત્યા કરી હતી? - દૃષ્ટિકોણ


તેમાંના મોટાભાગના ‘ડેમોક્રેટિક રિપબ્લિક ઓફ કોંગો’નાં રહેવાસી છે.

બાળકોને જોઈને એવું લાગે છે કે તેમનો દિવસ આનંદમય રહ્યો.

વીડિયો તમને જરૂર સ્મિત કરાવશે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

 \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

બ્રાઝિલ : આફ્રિકન શરણાર્થીઓના બાળકોની દરિયામાં મસ્તી


તેમાંનો પહેલો પુરુષ તો એક કિશોર હતો. એનું નામ હતું રાજન. અસલમાં રાજન હતો જ નહીં. એ કિશોરી અમૃતાએ મનોમન સર્જેલો કાલ્પનિક છોકરો હતો.

ઘરમાં માતા નહોતાં (એ વહેલાં મૃત્યુ પામેલાં), પિતા એકદમ સાધુ જેવા હતા અને પોતાની ધૂનમાં ડૂબેલા રહેતા. આવામાં, એકલતાના ઇલાજ રૂપે કિશોરી અમૃતાએ મનોમન એક ફ્રેન્ડ બૉય (ઓકે, બૉયફ્રેન્ડ)ની કલ્પના કરી.

એ સાથીને તેમણે નામ આપ્યું, રાજન. અમૃતાના હૃદયમાં રાજન સતત સળવળતો રહેતો. અમૃતા એની સાથે મનોમન વાતો કરતાં, એને સંબોધીને કશુંક લખતાં પણ ખરાં.

જીવનના આરંભિક તબક્કામાં રાજન પ્રત્યે તીવ્ર અનુરાગ અનુભવનાર અમૃતાએ જીવનના અંતિમ તબક્કામાં જે બે પુરુષો પ્રત્યે ઉત્કટ લાગણી અનુભવી એ બેમાંના એક પુરુષ હતા આચાર્ય રજનીશ (ઓશો) અને બીજા હતા સિદ્ધપુરુષ મનાતા સાંઈ કાકા.

અલબત્ત, આ બન્ને પુરુષો પ્રત્યેના સ્નેહના કેન્દ્રમાં આદર હતો. તેમના પ્રત્યેનું અમૃતાનું આકર્ષણ આધ્યાત્મિક તરસમાંથી જન્મ્યું હતું.

તો, રાજન સાથેનો સંબંધ કાલ્પનિક હતો, જ્યારે રજનીશ તથા સાંઈ કાકા સાથેનો સંબંધ આધ્યાત્મિક હતો. આ સિવાય, અમૃતાના જીવનમાં ચાર પુરુષોએ સ્થાન મેળવ્યું.

પ્રથમ પુરુષઃ પતિ પ્રીતમસિંહ ક્વાત્રા

લાહોરમાં ઉછરેલાં અમૃતા પ્રીતમને ફક્ત 16 જ વર્ષની ઉંમરે લાહોરના એક પ્રતિષ્ઠિત પરિવારના યુવક પ્રીતમસિંઘ ક્વાત્રા સાથે પરણાવી દેવામાં આવ્યાં.

અમૃતા અતિ રોમેન્ટિક કવયિત્રી હતાં, પરંતુ પતિ પ્રીતમસિંઘ એક સીધાસાદા બિન-રોમેન્ટિક પુરુષ હતા.

આવામાં, લગ્નના નવમા વર્ષે 25 વર્ષનાં અમૃતાની મુલાકાત 23 વર્ષના અત્યંત પ્રભાવશાળી શાયર સાહિર લુધિયાનવી સાથે થઈ અને અમૃતાના હૃદયમાં પ્રીતની આગ સળગી. ઘરમાં પતિ પ્રીતમ હતા, પણ દિલમાં પ્રીતમ તરીકે સાહિરની સ્થાપના થઈ. આગ બન્ને પક્ષે લાગી.

અમૃતા ગભરુ નહોતાં. સાહિર પ્રત્યેનો પ્રેમ છૂપાવી રાખવાની એમણે ઝાઝી માથાકૂટો નહોતી કરી. પતિ પ્રીતમસિંઘને અમૃતાની સાહિર પ્રત્યેની લાગણી વિશે જાણ થઈ ચૂકી હતી, છતાં બન્ને અલગ ન થયાં.

લાહોરમાં પણ અલગ ન થયાં અને ભાગલા પછી બન્ને દિલ્હી આવ્યાં ત્યારે પણ પતિ-પત્ની અને બે સંતાનો સાથે જ રહ્યાં. કુલ પચ્ચીસ વર્ષ સુધી બેય હાલકડોલક લગ્નનૈયામાં સાથે સફર કરતાં રહ્યાં.

છેવટે 1960માં અમૃતા પતિથી છૂટાં થયાં. એ વખતે તેઓ દિલ્હીના પટેલ નગરમાં રહેતાં હતાં. ઘર અમૃતાના નામે હતું એટલે પતિએ ઘર છોડ્યું.

બન્ને છૂટાં પડ્યાં એના લગભગ દોઢેક દાયકા બાદ પતિએ છૂટાછેડા માગ્યા. અમૃતાએ આપી દીધા. સંતાનોના... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

અમૃતા પ્રીતમના સાત પુરુષપાત્રો સાથેના વિશિષ્ટ સંબંધોનું સરવૈયું


તેલંગણાના મુખ્ય મંત્રી કે. ચંદ્રશેખર રાવ

રાજ્યના મુખ્ય મંત્રી કે. ચંદ્રશેખર રાવે કહ્યું છે કે જે લોકો હડતાલ પર ગયા છે તેમને ફરીથી નોકરીમાં પરત લેવામાં આવશે નહીં.

જોકે, આ મામલે હજી સુધી કોઈ પણ સરકારી ઑર્ડર બહાર પાડવામાં આવ્યો નથી.

પરિવહન નિગમના કર્મચારીઓ શુક્રવારથી હડતાલ પર હતા અને સરકારે તેમને શનિવાર સાંજ સુધીમાં હડતાળ પરત ખેંચી લેવાનો સમય આપ્યો હતો.

જોકે, કર્મચારીઓએ સરકારે નક્કી કરેલી સમયમર્યાદા પ્રમાણે હડતાલ પરત ખેંચવાનો ઇનકારી કરી દીધો હતો.

આ મામલે પ્રતિક્રિયા આપતા રાજ્યના મુખ્ય મંત્રી કે. ચંદ્રશેખર રાવે તેને અક્ષમ્ય ગુનો ગણાવ્યો હતો.

તેમણે કહ્યું કે આ એક અક્ષમ્ય ગુનો છે. કર્મચારીઓ તહેવારના સમયે હડતાલ પર ગયા છે. આ હડતાલ એવા સમયે કરવામાં આવી છે જ્યારે પરિવહન નિગમે 1,200 કરોડની ખોટ કરી છે અને તેના પર 5,000 કરોડનું દેવું છે.

કર્મચારીઓ કેમ હડતાળ પર ગયા હતા?

હડતાલ મામલે મુખ્ય મંત્રીએ હાઈ લેવલની મિટિંગ બોલાવી હતી

વિવિધ યુનિયનોએ સાથે મળીને કરેલી આ હડતાળમાં રાજ્યના હજારો કર્મચારીઓ જોડાયા હતા.

સરકાર સાથે રાજ્ય પરિવહન નિગમના મર્જર અને અન્ય માંગોને લઈને જોઇન્ટ ઍક્શન કમિટીએ આ હડતાલની જાહેરાત કરી હતી.

જેના કારણે રાજ્યભરમાં સરકારી બસો બંધ રહી હતી, દશેરાના તહેવારના કારણે મુસાફરોને મુશ્કેલી પડી હતી.

રવિવારે કર્મચારીઓએ અનેક જિલ્લાઓમાં પ્રદર્શનો કર્યાં હતાં અને રેલીઓ કાઢી હતી.

યુનિયનના નેતાઓએ ચેતવણી આપી હતી કે જો તેમની માગ પૂર્ણ કરવામાં નહીં આવે તો તેઓ સોમવારે એક દિવસના ઉપવાસ કરશે.

જોકે, આ મામલે હવે તેલંગણાના મુખ્ય મંત્રી કે. ચંદ્રશેખર રાવે કડક પગલાં ભરતાં 48,000 કર્મચારીઓને નોકરીમાંથી કાઢી મૂકવાની જાહેરાત કરી હતી.

એનડીટીવીના અહેવાલ મુજબ આશરે 50,000 કર્મચારીઓ આ હડતાળમાં જોડાયા હતા. જેમની કુલ 26 માગણીઓ હતી.

યુનિયનના નેતાઓનું કહેવું છે કે એક મહિના પહેલાં તેમણે સરકાર સમક્ષ માગણીઓ મૂકી હતી, જોકે અત્યાર સુધી તેના પર કોઈ ચર્ચા થઈ નથી.

સરકારે બસો ભાડે લીધી

લાખો મુસાફરોને હડતાલને કારણે મુશ્કેલી પડી હતી

આ મામલે રાજ્યના મુખ્ય મંત્રી કે. ચંદ્રશેખર રાવે કહ્યું છે કે સરકાર બ્લેકમેઇલ કરવાની કોઈ પણ ટેકનિકને સહન નહીં કરી લે.

તેમણે કહ્યું, "હવે આરટીસી પાસે માત્ર 1,200 કર્મચારીઓ રહ્યા છે. જે લોકો હડતાલ પર ગયા છે તેમને પરત લેવામાં આવશે નહીં. જલદી જ નવી ભરતી શરૂ કરવામાં આવશે. જોકે, નવી ભરતીમાં એવા લોકોને જ... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

તેલંગણામાં 48,000 લોકોની નોકરી પર ખતરો, સીએમે કહ્યું હડતાલ કરનારાને પરત નહીં લેવાય


તેલંગાણાના વારંગલનું એક ગામ

ખેડૂતોની સ્થિતિ જાણવા માટે અમે હવે દક્ષિણ ભારતના તેલંગણા રાજ્યમાં પહોંચ્યાં.

ગયા માર્ચ મહિનામાં સંસદમાં આંકડાં આપતા કૃષિ મંત્રી રાધા મોહને જણાવ્યું હતું કે તેલંગણામાં 2015માં 1358 ખેડૂતોએ આત્મહત્યા કરી હતી, તે ઘટીને 632ની થઈ ગઈ છે.

આ સાથે જ તેલંગણા સરકાર અને રાષ્ટ્રીય આર્થિક સલાહકારોના એક વર્ગ દ્વારા પણ તેલંગણાના કૃષિ ક્ષેત્રમાં વ્યાપક પરિવર્તન થયાના દાવા કરાયા હતા.

ચારેબાજુથી ભીંસમાં રહેલી તેલંગણાની ખેતીમાં ઊગેલા આ કથિત સકારાત્મક પરિવર્તનોની વાસ્તવિકતા જાણવા માટે અમે અમારી યાત્રાના અંતિમ મૂકામ તેલંગણા ખાતે પહોંચ્યાં.

તેલંગણાના સિદ્ધિપેઠ જિલ્લાના રાયાવારમ ગામમાં અમે આવ્યા. રાજ્યના મુખ્ય મંત્રી કલ્વાકુન્થલ ચંદ્રશેખર રાવ (કેસીઆર)ની વિધાનસભા બેઠક ગજ્વેલ હેઠળ આ ગામ આવેલું છે.

રાજ્યના મોટાભાગના ખેડૂતોની જેમ આ ગામના ખેડૂતોની સ્થિતિમાં ફરક દેખાવા લાગ્યો છે.

અહીં રહેતા 23 વર્ષના ખેડૂત ઉટ્ટેલ અશોક ભારત એવા કેટલાક ખેડૂતોમાંના એક છે, જેમને હવે પોતાની ખેતીમાંથી નિશ્ચિત આવક મળવાનો ભરોસો છે.

તેઓ ખેતી કરે ના કરે, તેમના ખેતરમાં વાવણી થાય કે પડતર પડ્યું રહે, તેમને તેલંગણાની સરકાર તરફથી દર વર્ષે ખેતીની દરેક મોસમ દીઠ એક એકરના 4 હજાર રૂપિયા લેખે રોકડ મળી જાય છે.

તેનો અર્થ એ કે વર્ષમાં બે પાક લેતા અશોકને એકર દીઠ 8 હજાર રૂપિયા સરકાર તરફથી મળે છે, કોઈ શરત વગર.

તે સિવાય અશોક પોતાની રીતે ખેતી કરીને આવક રળે તે જુદી. અશોકને સરકાર તરફથી આ આર્થિક સહાય કેવી રીતે અને શા માટે મળી રહી છે? તે વિસ્તારથી જાણતા પહેલાં અશોકના જીવન પર એક નજર કરી લઈએ.

ખેતી માટે કરેલું દેવું ના ચૂકવી શકવાના કારણે ચાર વર્ષ પહેલાં અશોકે પોતાના પિતા ઉટ્ટેલ નરસિંહમુલ્લૂને કાયમ માટે ગુમાવી દીધા હતા.

તેના માટે હવે આ એક ચમત્કાર જ છે કે એકર દીઠ 8 હજારની આવક તેને નિશ્ચિતપણે મળવાની છે.

અશોકને મળવા માટે સિદ્ધપેઠ જવા અમે હૈદરાબાદથી સવારે પાંચ વાગ્યે નીકળ્યા, તેલંગણામાં ખેડૂતોની સૌથી વધુ આત્મહત્યા આ સિદ્ધપેઠ જિલ્લામાં જ થતી હતી.

આ વખતે આ જિલ્લામાં સરેરાશ વરસાદ પડ્યો છે. ઑગસ્ટની ખુશનુમા આબોહવામાં રાયાવારામની આસપાસની લાલ માટી અત્યારે લીલી ચાદર ઓઢીને બેઠી હોય તેમ લાગે છે. ડાંગર અને કપાસનો પાક લહેરાઈ રહ્યો છે.

લગભગ 8 વાગ્યે રાયાવારામ ગામે અમે અશોકના ઘરે પહોંચ્યા. રસ્તામાં ગામવાળા સાથે વાતચીત કરી તો ખબર પડી કે ગામમાં અત્યાર સુધીમાં ચાર... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

BBC SPECIAL: તેલંગણાના ખેડૂતોની હાલતમાં ખરેખર સુધારો થયો છે ખરો?


તેલનો દીવો જ રાત્રે પ્રકાશ માટેનો એક માત્ર સ્ત્રોત હતો.

પણ ઇજનેરોની મહેનત અને સોલર પેનલના કમાલથી ત્યાં વીજળી પહોંચી છે.

પ્રથમ વખત વીજળી પહોંચવાથી ગામના લોકોમાં ખુશી છે.

અને સોલર પેનલે તેમને એક નવી આશા આપી છે.

કઈ રીતે અને કોણે આ અદભૂત પ્રોજેક્ટ હાથ ધરીને ગામમાં વીજળી પહોંચાડી તે રસપ્રદ છે.

જુઓ આ વીડિયો.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

 \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

હિમાલય : આ ગામમાં પહોંચી પ્રથમ વખત વીજળી


તેવામાં અમેરિકાની સરકાર જો આ નિર્ણય લેશે તો તેમની મુશ્કેલીઓમાં વધારો થશે.

ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ સરકારે સંકેતો આપ્યા છે કે જો અભ્યાસ ઓનલાઇન જ થવાનો હોય તો વિદેશના વિદ્યાર્થીઓએ તેમના વતનમાં પરત જવું પડશે.

અહેવાલ જુઓ વીડિયોમાં.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

 \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

અમેરિકામાં ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ સરકારના નવા વિઝા ઑર્ડરથી વિદ્યાર્થીઓ પર આફત?


તેવામાં એક વ્યક્તિ પ્રદર્શનકારીઓના જૂથ વચ્ચેથી પોલીસને બચાવતી હોય તેવી ઘટના સામે આવી છે.

પ્રદર્શન દરમિયાન એક પોલીસકર્મી ત્યાંથી પસાર થઈ રહ્યા હતા, તેમને કેટલાક પ્રદર્શનકારીઓ ઘેરવાની કોશિશ કરતા હતા, ત્યાં એક વ્યક્તિ આવે છે અને પોલીસકર્મીને આંદોલનકારીઓના ઘેરામાંથી બચાવે છે.

આંદોલનકારીએ કેવી રીતે બચાવ્યો પોલીસનો જીવ જુઓ વીડિયોમાં.

તમે અમનેફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

 \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

દિલ્હી : જ્યારે ખેડૂત આંદોલનકારીએ ઉગ્ર ભીડના સકંજામાંથી પોલીસકર્મીને બચાવ્યા


તેવામાં હવે આ મૃત્યુદરને ઓછો કરવા માટે કેન્યામાં પ્રયાસ કરવામાં આવી રહ્યો છે.

અહીં ખુલેલી એક બ્રેસ્ટમિલ્ક બૅન્કની ઘણી માતાઓને મદદ મળી રહી છે.

આ બૅન્કના માધ્યમથી ઘણી માતાઓ એવાં બાળકો માટે દૂધનું દાન કરે છે કે જેમને માતાનું દૂધ મળતું નથી.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

 \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

માતાનું દૂધ પૂરું પાડતી આફ્રિકાની અનોખી 'બ્રેસ્ટમિલ્ક બૅન્ક'


તેવામાં હાલ તાપસી પન્નુએ એક ટ્વિટર યૂઝરને જે જવાબ આપ્યો હતો તે સોશિયલ મીડિયામાં ટ્રૅન્ડ થઈ રહ્યું છે.

વાત એવી છે કે @pandeyAku નામનાં ટ્વિટર હૅન્ડલ પરથી ટ્વીટ કરવામાં આવ્યું હતું કે તાપસી મને તમારા બૉડી પાર્ટ્સ ગમે છે.

આ ટ્વીટનો જવાબ તાપસીએ ખૂબ જ સુંદર રીતે આપ્યો હતો અને જણાવ્યું, ''wow…  મને પણ મારી બૉડી ગમે છે."

"તમે વધુમાં કહો કે શરીરનો કયો ભાગ ફેવરિટ છે. મારી વાત કરું તો મને સેરિબ્રમ (cerebrum) પસંદ છે. ''

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

સેરિબ્રમ એટલે શું અને શું કામ કરે છે?

તાપસીના આ જવાબ બાદ અનેક લોકો સેરિબ્રમ' શબ્દ ગૂગલ પર સર્ચ કરી રહ્યા છે, જેથી આ શબ્દ ગૂગલના ટૉપ સર્ચમાં પણ સામેલ થયો હતો.

સેરિબ્રમ એ મગજનો સૌથી મોટો ભાગ છે. મગજનો આ ભાગ તમે જે વિચારો છો અને કાર્ય કરો છો તેનું નિયંત્રણ કરે છે.

સેરિબ્રમ ડાબા અને જમણા એમ બે ભાગમાં વહેચાયેલું હોય છે.

સેરિબ્રમનો ડાબો ભાગ લોજીકલ વસ્તુ સાથે સંકળાયેલો છે. જેમાં ગણતરી, આદેશ, સંચાલન, આંકડાઓ, લોજીક વગેરે જેવી વસ્તુઓ સંકળાયેલી છે.

તેનો જમણો ભાગ કળા, તસવીર, મ્યૂઝિક, લાગણી અને કલર જેવા કલાત્મક કાર્યો સાથે જોડાયેલો હોય છે.

શરીરને પોતાનો સંદેશો મગજ સુધી મોકલવા માટે સેરિબ્રમ મહત્ત્વનો ભાગ ભજવે છે.

જેમ કે, તમને ઠંડી, ગરમી કે શોક લાગવા જેવી ઘટનામાં માહિતી મગજ સુધી પહોંચાડે છે.

ઉલ્લેખનીય છે કે સ્નાયુના હલનચલન માટે પણ સેરિબ્રમની જરૂર પડે છે.

તાપસીના ટ્વીટ બાદ રાહુલ નામના યૂઝરે પોતાની પ્રતિક્રિયા આપતા ગૂગલમાં સેરિબ્રમ શબ્દનો ટ્રૅન્ડ જણાવતો ફોટો ટ્વીટ કર્યો હતો.

આ ટ્વીટમાં ફોટો સાથે તેમણે જણાવ્યું હતું કે તમારા આ ટ્વીટ બાદ ગૂગલ ઇન્ડિયામાં આ શબ્દ ટ્રૅન્ડ થઈ રહ્યો છે અને મિસ્ટર પાંડે અને તેમના મિત્રો આ શબ્દનો મતલબ શોધવા વ્યસ્ત છે.

ઉલ્લેખનીય છે કે આ ટ્વીટને તાપસીએ રિટ્વીટ પણ કર્યું હતું.

અગાઉ કૉંગ્રેસના વરિષ્ઠ નેતા શશી થરૂરે ટ્વીટ કર્યું હતું.

તેમાં એક ખૂબ જ લાંબો શબ્દ 'Floccinaucinihilipilification' વાપર્યો હતો. જે પણ સોશિયલ મીડિયામાં ચર્ચાયો હતો.

'ઑક્સફૉર્ડ ડિક્શનરી' અનુસાર આ શબ્દનો અર્થ થાય છે કોઈ કામને નકામું સમજવું.

તેનો બીજો અર્થ થાય છે કોઈ પણ વાત પર ટીકા કરવાની આદત, ભલે તે સાચું હોય કે ખોટું. તેનું ઉચ્ચારણ 'ફ્લૉક્સિનૉસિનિહિલિપિલિફિકેશન' થાય છે. ગૂગલ ટ્રાન્સલેટર પણ આ શબ્દનું ભાષાંતર કરતું નથી.

સેલિબ્રિટી અને સોશિયલ મીડિયામાં ચર્ચા

અમિતાભ બચ્ચને 2015માં એક... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

તાપસી પન્નુનો ફેવરિટ બૉડી પાર્ટ ‘સેરિબ્રમ’ શું કામ કરે છે?


તેવું દેશના મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર અચલ કુમાર જોતીએ બીબીસી સાથેની વાતચીતમાં જણાવ્યું હતું.

ગુજરાતની વિધાનસભાની સાલ 2017માં યોજાનારી ચૂંટણીને લઈને રાજકીય વર્તુળોમાં અનેક મુદ્દે ચર્ચાઓ થઈ રહી છે.

 હાલ વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી અને રાહુલ ગાંધી પણ ગુજરાતના સતત પ્રવાસ કરી રહ્યા છે.

તમને આ વાંચવું પણ ગમશે :

ગુજરાતની ચૂંટણીને લઈને ઊઠી રહેલા સવાલો અંગે જોતીએ બીબીસી સાથેની વાતચીતમાં ખુલાસો કર્યો છે.

ઉત્તર-ગુજરાતમાં પુનર્વસનનું કાર્ય

ગુજરાતમાં ચૂંટણીની તારીખો હજી સુધી જાહેર ન કરવા બાબતે જોતીએ એમ કહ્યું કે ૨૭મી સપ્ટેમ્બરે ગુજરાતના મુખ્ય સચિવે તેમને એક પત્ર મોકલ્યો હતો.

તેમાં જણાવવામાં આવ્યું હતું કે ઉત્તર-ગુજરાતમાં આવેલા પૂરને કારણે 45 ગામડાઓમાં 229 લોકોએ જીવ ગુમાવ્યો હતો, હાલ એ વિસ્તારોમાં પુનર્વસનનું કાર્ય ચાલું છે.

જો આવા સમયે ચૂંટણીની તારીખો જાહેર થશે તો ચૂંટણીલક્ષી આચારસંહિતા લાગુ પડતા ઉત્તર ગુજરાતના 45 માંથી ૩૫ ગામડાઓમાં હજુ જે પુનર્વસનની કાર્યવાહી ચાલુ છે તે ખોરંભે ચડી જશે.

ચૂંટણી પંચના આ નિર્ણયને કારણે ઉત્તર ગુજરાતનાં લોકોને પારાવાર નુકસાની સહન કરવી પડશે.

દિવાળીનું પર્વ

ચૂંટણીની તારીખો જાહેર કરવામાં હવે કેમ વાર લાગી રહી છે?

આ પ્રશ્નના જવાબ માં જોતીએ કહ્યું, “હાલ ગુજરાતમાં દિવાળીનો તહેવાર હતો. દિવાળી ગુજરાતીઓ માટે ખાસ કરીને વેપારીઓ માટે મહત્વનો તહેવાર હોવાથી રાજ્ય આખામાં રજાનો માહોલ હોય છે.”

તેમણે વધુમાં ઉમેર્યું, “લોકો ઉત્સાહથી આ તહેવાર ઉજવી શકે તે કારણે હજુ ચૂંટણીની તારીખો જાહેર કરવામાં આવી નથી.”

જોતીએ એમ પણ કહ્યું કે, ભારતની ચૂંટણી પંચની માર્ગદર્શિકા પ્રમાણે 21 દિવસ પહેલાં ચૂંટણી યોજવાનો વિકલ્પ છે.

તેમણે કહ્યું કે, ચૂંટણીની તારીખ અને જાહેરાત વચ્ચે ઓછામાં ઓછો 21 દિવસનો ગાળો હોવો જરૂરી છે.

બંગલા પર વિવાદ

ન્યૂઝ વેબસાઇટ 'ધી વાયરે' એક લેખમાં દાવો કર્યો હતો કે એ કે જોતીએ ગુજરાત સરકાર પાસે પોતાના સરકારી નિવાસસ્થાન તરીકે બંગલોની માગણી કરી હતી.

ગુજરાત સરકારે તેમને આ બંગલો જ્યારે તે ચીફ સેક્રેટરી હતા ત્યારે તેમના સરકારી નિવાસસ્થાન તરીકે આપ્યો હતો.

આ સંદર્ભે જોતીએ સ્પષ્ટતા કરતા જણાવ્યું હતું કે તેમની પાસે હાલમાં દિલ્હીમાં રહેવાની વ્યવસ્થા ન હોવાથી તેમણે ગુજરાત સરકારને તેમનું ગુજરાત ખાતેનું નિવાસ્થાન ખાલી ન કરાવવા વિનંતી કરી હતી.

તેના સિવાય તેમણે ગુજરાત સરકાર પાસે કોઈ સહાય કે મદદ માંગી નથી. કોઈ... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

'ગુજરાતીઓ દિવાળી ઊજવી શકે માટે ચૂંટણીની તારીખો જાહેર ન થઈ'


તો આ તરફ પાસ કન્વીનર  હાર્દિક પટેલે સોમવારે જ રોડ શો યોજી લીધો હતો.

મહત્વનું છે કે મંગળવારે ચૂંટણી પ્રચારનો અંતિમ દિવસ છે. તેવામાં ભાજપ અને કોંગ્રેસે બાઈક, કાર સહિતની તૈયારી રાખી હતી. પણ પોલીસે રોડ શોની મંજૂરી ન આપતા રોડ શો મોકૂફ રખાયા છે.

તમને આ વાંચવું પણ ગમશે:

ભાજપે ધરણીધર જૈન દેરાસરથી બાપુનગર ચાર રસ્તા અને કોંગ્રેસે જગન્નાથ મંદિરથી મેમ્કો ચાર સુધી રોડ શો, કોર્નર રેલીની મંજૂરી માંગી હતી.

પોલીસે કહ્યું છે, "બન્ને રૂટ પર ટ્રાફીક જામ રહે છે. આ રૂટ પર રેલવે સ્ટેશન અને મહત્ત્તવના બસ સ્ટેન્ડ વચ્ચે આવે છે. બજારો અતિ વ્યસ્ત રહેવાથી નાગરિકોને અગવડ ઊભી થાય છે."

દિવ્ય ભાસ્કરમાં છપાયેલી માહિતી અનુસાર રસપ્રદ બાબત એ છે કે હાર્દિક પટેલને અમદાવાદ પશ્ચિમથી શરૂ કરીને પૂર્વ વિસ્તારના ખૂણા સુધી પહોંચતા રોડ શો માટે પોલીસ તરફથી મંજૂરી મળી હતી.

દિવ્ય ભાસ્કરને કોંગ્રેસ પ્રવક્તા ડૉ. હિમાંશુ પટેલે જણાવ્યું કે , "ભાજપનો રોડ શો ભયથી રદ કરાયો છે જ્યારે કોંગ્રેસનો રોડ શો કાયદાથી રદ કરવામાં આવ્યો છે. "

તો આ તરફ ભાજપના પ્રવક્તા યમલ વ્યાસે કહ્યું, "કાયદો વ્યવસ્થા જાળવવાની જેમની જવાબદારી છે તેઓ જે નિર્ણય લે તે વાજબી છે. રોડ શોની બન્ને પક્ષોને પરવાનગી નથી અપાઈ. તેથી બીજું કોઈ કારણ દેખાતું નથી."

સાબરમતી નદીમાંથી સી પ્લેન કરશે ટેક ઓફ!

નવગુજરાત સમયમાં પ્રકાશિત અહેવાલ અનુસાર ભારતીય ટૂરિઝમના ઇતિહાસમાં સૌ પ્રથમ વખત વોટર વે વિકસાવી પ્રવાસનને વિકસાવવા મોદી સરકાર આગળ વધી રહી છે.

તેમાં નવા આયામ રૂપે મંગળવારે નરેન્દ્ર મોદી સી પ્લેનથી ઉત્તર ગુજરાતમાં અંબાજી માતાના દર્શન કરવા જવાના છે.

વડાપ્રધાન મોદી સવારે 9.30 કલાકે પાલડી સરદાર બ્રિજના છેડે રિવરફ્રન્ટ ખાતેથી સી પ્લેનમાં બેસશે અને ધરોઈ ડેમના જળાશયમાં આ પ્લેન લેન્ડ થશે.

બપોરે વડાપ્રધાન 1.30 કલાકે ધરોઈથી ટેક ઓફ થશે અને બપોરે 2.30 કલાકે રિવરફ્રન્ટ ખાતે પરત ફરશે.

ગુજરાતમાં એક ખેડૂતની કમાણી માત્ર રૂ. 6426?

ગુજરાત સમાચારમાં પ્રકાશિત એક અહેવાલ અનુસાર ગુજરાતમાં એક ખેડૂત પરિવારની મહિનાની આવક માત્ર 6426 રૂપિયા છે.

તેમાં ખેતીની આવક 3078 રૂપિયા જ છે. આ સિવાય બાકીની આવક પશુપાલન, છૂટક મજૂરીમાંથી મળતું વેતન અને અન્ય પરચૂરણ કામમાંથી જ મળે છે. આ માહિતી લોકશાહી બચાવો અભિયાન સમિતિએ આપી છે.

ભાજપના છેલ્લા બાવીસ વર્ષના શાસન દરમિયાન ગુજરાતમાં માત્ર ઉદ્યોગપતિઓ વધુ માલામાલ થયા છે જ્યારે ખેડૂતોની સ્થિતિ... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

પ્રેસ રિવ્યૂ : મોદી-રાહુલને રોડ શોની પરવાનગી નહીં, પણ 'પાસ' ફાવી ગયું


તો આ પ્રકારનો ખોરાક તમને આપાવી શકે છે સ્વસ્થ વાળ અને નખ.

વાળ અને નખને વિવિધ પ્રકારના પોષણની જરૂર હોય છે.

આ માટે તમારે સમતોલ આહાર લોવાની જરૂર હોય છે.

વળી જાણો નખમાં સફેદ નિશાન પાછળનું શું છે રહસ્ય.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

 \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

સ્વાસ્થ્ય : આ રીતે તમે તમારા નખ અને વાળને સ્વસ્થ રાખી શકો છો


તો આ વલણને આપણે શું સમજવું? શું લોકો તેમના ઈશ્વરથી નારાજ હતા કે પછી વધુ ને વધુ લોકો આસ્થા અને શ્રદ્ધાને માર્ગે વળવા લાગ્યા હતા?

રામાયણમાં સીતાનું પાત્ર ભજવનાર અભિનેત્રી દીપિકા ચીખલીયા ટોપીવાળા આ સંદર્ભે માને છે કે કોરોના વાઇરસ પછીના સમયમાં ભવિષ્યમાં લોકોમાં આસ્થા વધુ પ્રબળ બનશે.

તેમણે વધુમાં જણાવ્યું કે, 'મને લાગે છે કે હવે પાર્કમાં ધ્યાન કરતા લોકોની સંખ્યા વધશે.'

અજમેર ખાતે આવેલી સૂફી સંત ખ્વાજા મોઇનુદ્દીન ચિશ્તીની દરગાહની સંભાળ લેનાર સૈયદ ગૌહર કોરોના વાઇરસને 'અલ્લાહનો ક્રોધ' ગણાવે છે. તેમના સમાજના કેટલાક લોકો અને ધર્મગુરુઓનો માને છે કે દેવદૂતો કોરોના વાઇરસને મસ્જિદમાં પ્રવેશતાં રોકશે.

તેમજ ઘણાં ગૌમૂત્રને આ વાઇરસનો ઇલાજ ગણાવી રહ્યા છે. તો બીજી તરફ કોરોના વાઇરસને અટકાવવા માટે ધાર્મિક ચિહ્નો અને ધાર્મિક રીતરિવાજોનો ઉપયોગ કરવાની અધિકારીક મંજૂરી અપાઈ હોય તેવું વાતાવરણ સર્જાયું છે.

કોરોના વાઇરસ : લૉકડાઉન બાદ ધર્મ કેવી રીતે બદલાશે?

ધર્મ માટે ન્યૂ નૉર્મલ

અનિશ્ચિતતા ચિંતા જન્માવે એવી છે. પરંતુ જ્યાં સુધી આ વાઇરસના ખાતમા માટેની રસી ન શોધી લેવાય ત્યાં સુધી લોકો પાસે ન્યૂ 'નૉર્મલ'વાળા વાતવરણમાં જીવન જીવવાની શરૂઆત કરવા સિવાય અન્ય કોઈ વિકલ્પ નથી. જોકે, આ રસીની શોધ માટે હજુ પણ કેટલાક મહિના કે વર્ષો લાગે તેવું અનુમાન છે.

આ દરમિયાન આ વાઇરસના કારણે આપણો ભારતીય સમાજ વધુ શ્રદ્ધાળુ બની જશે કે એક વૈજ્ઞાનિક દૃષ્ટિકોણ ધરાવતો સમાજ બનશે એ વાતનું અનુમાન કરવું મુશ્કેલ છે. જોકે હાલની કેટલીક ઘટનાઓ કેટલીક ચોક્કસ બાબતો તરફ ઇશારો જરૂર કરી રહી છે.

દિલ્હીના સામાજિક કાર્યકર ગીતા શર્મા એક ચપળ અને આપકર્મી મહિલા છે. તેમણે લૉકડાઉન દરમિયાન પોતાનો સમય ખૂબ જ સહજતાથી પસાર કરી લીધો. તમને ખ્યાલ છે તેઓ આવું કેમ કરી શક્યા? તેનો જવાબ છે 'ધ્યાન'.

ગીતા હવે વધુ આસ્થાવાન હોય એવું અનુભવે છે. તેઓ જણાવે છે કે, 'જો અત્યારની પરિસ્થિતિ વિશે વાત કરું, તો મને લાગે છે કે ભગવાને આપણને આસ્થાવાન બનવાની તક આપી છે.'

પત્રકાર રહી ચૂકેલાં ગીતાએ, આ આપત્તિ દરમિયાન સ્વઆધારિત રહેવાનું જ પસંદ કર્યું હતું. તેઓ આ મહામારીના સમયમાં વધુ સહનશીલ બન્યાં છે. તેઓ કહે છે, 'કોરોના એ એક પાઠ છે, શાપ નહીં. અને તેનો એક જ જવાબ છે, ધ્યાન.'

બૅંગ્લુરુ ખાતે મોટું આશ્રમ ચલાવનાર યોગગુરુ શ્રી શ્રી રવિશંકર, જેમના વિશ્વભરમાં લાખો અનુયાયીઓ છે, તેમણે એક વીડિયો મૅસેજ જારી કર્યો છે, જેમાં તેમણે... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

કોરોના વાઇરસ : મહામારી બાદ શું ધર્મ પણ બદલાઈ જશે?


તો એની પહેલા વિશ્વ કપની ટોપ ટેનમાં સૌથી છેલ્લા નંબરે આવનારી અફઘાનિસ્તાનની ટીમે ગત વિશ્વ કપ વિજેતા ઑસ્ટ્રેલિયન ટીમ સામે હારવા છતાં સારો દેખાવ કરી સ્પર્ધામાં પોતાનું સ્થાન જાળવવા પ્રયાસ કર્યો છે.

અફઘાનિસ્તાનની ટીમના સ્ટાર ખેલાડીઓમાં રાશિદ ખાન, એચ. હસન, એન. ઝદરન જેવા નામ ઉભરી રહ્યાં છે.

પણ શું તમે જાણો છો કે એક સમયે આ અફઘાનિસ્તાનની ટીમના કેટલાંક ક્રિકેટર્સ પાકિસ્તાનના શરણાર્થી શિબિરોમાં રહેતા હતાં  અને આ જ સમય હતો જ્યારે અફઘાનના લોકો ક્રિકેટ તરફ આકર્ષાયા હતાં. જોઈએ વિશ્વ કપમાં સ્થાન પામવા સુધીની સફર.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

 \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

અફઘાન ક્રિકેટર્સની શરણાર્થી શિબિરથી વિશ્વ કપમાં સ્થાન મેળવવા સુધીની સફર


તો તમે એમ ધારો કે જો એક મહિલા અને પુરુષ, એકસમાન 40 વર્ષની ઉંમર ધરાવતા હોય તો એ બેઉમાં મહિલાનું દિમાગ વધારે યુવાન હશે.

આવો દાવો એક નવીન અભ્યાસમાં કરવામાં આવ્યો છે.

અમેરિકાની વૉશિંગ્ટન યુનિવર્સિટીમાં સ્કૂલ ઑફ મેડિસિનનાં સંશોધકોની એક ટીમે આ અભ્યાસ કર્યો છે.

આ સંશોધનમાં સામેલ રેડિયોલોજિસ્ટ મનુ શ્રી ગોયલ કહે છે, "અમે 20થી લઈને 82 વર્ષની ઉંમરના 205 લોકો પર આ અભ્યાસ કર્યો છે."

"આ તમામ લોકો સંપૂર્ણ સ્વસ્થ હતાં અને કોઈને પણ યાદદાસ્ત સંબંધિત બીમારી નહોતી."

એમણે કહ્યું, "ઉંમરની સાથે માણસનું મૅટાબૉલિઝમ કેવી રીતે બદલાય છે તેનો અભ્યાસ અમે કરવા માગતા હતા."

આ મૅટાબૉલિઝમ વળી શું બલા છે?

મૅટાબૉલિઝમનો અર્થ તમારું દિમાગ કેટલો ઑક્સિજન અને ગ્લુકોઝ વાપરે છે તે છે.

તેને સજીવોમાં થતી ઘટન અને વિઘટનની રાસાયણિક પ્રક્રિયાઓ સાથે જોડાયેલું છે. તેને ચયાપચય પણ કહેવામાં આવે છે.

ગ્લુકોઝ ખાવા-પીવાની વસ્તુઓથી બને છે અને પછી તે ઑક્સિજન સાથે ભળીને લોહીવાટે શરીરના બાકીના હિસ્સાઓમાં જાય છે.

ડૉક્ટર મનુ શ્રી કહે છે, "ગ્લુકોઝનો 25 ટકા હિસ્સો દિમાગમાં જાય છે. આ ઑક્સિજન અને ગ્લુકોઝની મદદથી આપણું દિમાગ કાર્ય કરે છે. આનાથી દિમાગ સક્રિય બની રહે છે અને સ્વસ્થ રહે છે."

"પરંતુ, ઉંમર વધતાં આપણું દિમાગ ઑક્સિજન અને ગ્લુકોઝનો ઉપયોગ ઘટાડી દે છે, જેનાથી આપણી યાદશક્તિ નબળી પડે છે."

ઉંમરની સાથે મૅટાબૉલિઝમની પ્રક્રિયા કેવી રીતે બદલાય છે એ જાણવા માટે ડૉક્ટર મનુ શ્રી અને તેમની ટીમે આ અભ્યાસ કર્યો છે.

આ અભ્યાસમાં એમને જાણવા મળ્યું કે ઉંમરની સાથે મૅટાબૉલિઝમની પ્રક્રિયામાં અનેક મહત્ત્વપૂર્ણ પરિવર્તનો આવે છે.

બીજી મહત્ત્વની વાત એ સામે આવી કે એક સરખી ઉંમર ધરાવનાર પુરુષ અને મહિલાનું મૅટાબૉલિઝમ થોડું અલગ હતું. મહિલાઓનું મૅટાબૉલિઝમ પુરુષોની તુલનામાં વધારે સારું હતું.

અથવા તો એમ કહો કે મહિલાઓનું દિમાગ પુરુષોનાં દિમાગ કરતાં વધારે યુવાન જોવા મળ્યું.

સંશોધકોનું કહેવું છે કે દિમાગના ઉંમર અંગે મહિલાઓ અને પુરુષો વચ્ચે સરેરાશ ત્રણ વર્ષનો તફાવત જોવા મળ્યો.

કેટલાક લોકોમાં તે એક વર્ષનો તો કેટલાકમાં ત્રણ વર્ષથી વધારે પણ જોવા મળ્યો.

મતલબ મહિલાઓનું દિમાગ પુરુષોના દિમાગ કરતાં સરેરાશ ત્રણ વર્ષ વધારે યુવાન હતું.

એમનાં કહેવા મુજબ આ એવો પ્રથમ અભ્યાસ છે જેમાં દિમાગની ઉંમરના અંતરને માપવામાં આવ્યું છે અને તે પણ મૅટાબૉલિઝમના આધાર પર.

કેવી રીતે ખબર પડી?

ડૉ. મનુ શ્રી... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

પુરુષોના મગજ કરતાં મહિલાઓનું મગજ વધુ યુવાન છે, જાણો કઈ રીતે


તો તેનો જવાબ એ છે કે જાપાનનું રેલ નેટવર્ક વિશ્વભરમાં પોતાની નિયમિતતા અને કાર્યક્ષમતા માટે પ્રખ્યાત છે.

હવે એક ઉદાહરણ લઈએ તો નવેમ્બર 2017માં જાપાનમાં એક ટ્રેન માત્ર વીસ સેકન્ડ વહેલી ઊપડી ગઈ.

સમયનું મૂલ્ય કેટલું છે તે જાપાન સિવાય અન્ય બીજું કોણ સમજી શકે. આ 20 સેકન્ડ વહેલી ઉપડવા માટે રેલ ચલાવનારી કંપનીએ માફીનામું બહાર પાડવું પડ્યું.

ત્યારે જાપાનની રેલવે કઈ રીતે વિશ્વમાં મોખરે બની તે જાણવા બીબીસીએ ટોક્યોની રેલવેની મુલાકાત લીધી.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

 \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

ભારતે બુલેટ ટ્રેન માટે જાપાનની પસંદગી કેમ કરી?


તો પણ ભોપાલમાં કમલનાથ સત્તાસંઘર્ષમાં કમળના હાથે હારી ગયા જ્યારે રાજસ્થાનમાં મુખ્ય મંત્રી અશોક ગેહલોત વિરોધીઓ પર ભારે પડ્યા.

વિશ્લેષકો માને છે કે મધ્ય પ્રદેશમાં કૉંગ્રેસનું સંખ્યાબળ નબળું હતું પરંતુ રાજસ્થાનમાં પરિસ્થિતિ થોડી સારી હતી.

રાજકીય વિશ્લેષકો એવું પણ કહે છે કે કમલનાથ પણ રાજકારણના પાકા ખેલાડી છે પરંતુ ગેહલોતની રાજકીય સમજણ અને ગોઠવણ તેમના કરતાં ઘણી વધુ છે એટલે જ્યારે પડકાર સામે આવ્યો તેઓ તૈયાર દેખાયા.

પાંચ વર્ષના વનવાસ પછી રાજસ્થાનમાં દોઢ વર્ષ પહેલાં જ્યારે કૉંગ્રેસ સત્તામાં આવી ત્યારથી પાર્ટીની અંદર વિભાજન સ્પષ્ટ દેખાતું હતું.

આમાંથી એક જૂથ મુખ્ય મંત્રી ગેહલોતનું હતું તો બીજું જૂથ ઉપમુખ્ય મંત્રી સચીન પાઇટલની સાથે હતું.

રાજ્યમાં ત્રીજી વખત મુખ્ય મંત્રી બનેલા ગેહલોતને અંદાજ આવી ગયો હતો કે તેમને પક્ષમાં એક જૂથ પડકારી શકે છે. કારણ કે કૉંગ્રેસને 200 સભ્યો ધરાવતી વિધાનસભામાં 99 બેઠકો પર વિજય મળ્યો હતો.

ગેહલોતે કેવી રીતે પોતાની પરિસ્થિતિ મજબૂત કરી

જોકે, ગેહલોતને લાગ્યું કે આટલું પૂરતું નથી અને તેઓ પોતાની સ્થિતિને મજબૂત કરવાના પ્રયત્ન કરતા રહ્યા. તેમને આ સફળતા ત્યારે મળી જ્યારે બહુજન સમાજપક્ષના છ વિજયી ધારાસભ્યોએ ગત વર્ષે કૉંગ્રેસનો હાથ પકડી લીધો.

આ સહેલું નહોતું. કારણ કે પક્ષમાં ત્યારે પ્રદેશ કૉંગ્રેસના પ્રમુખ સચીન પાઇલટને આ પસંદ નહોતું આવ્યું અને તેમણે વિરોધ નોંધાવ્યો હતો.

આ ધારાસભ્યો કૉંગ્રેસમાં સામેલ થયા ત્યારે વિધાનસભામાં કૉંગ્રેસના સભ્યોની સંખ્યા 107 થઈ ગઈ હતી.

આ દરમિયાન ગેહલોતે લગભગ એક ડઝન ( 12 જેટલા) અપક્ષ ધારાસભ્યોને પણ પક્ષ સાથે જોડી લીધા. આમાંથી મોટા ભાગના નેતા કૉંગ્રેસની પૃષ્ઠભૂમિ ધરાવે છે.

મધ્ય પ્રદેશ અને રાજસ્થાનની પરિસ્થિતિમાં અંતર

રાજસ્થાનના રાજકારણ પર નજર રાખનાર વરિષ્ઠ પત્રકાર અવધેશ અકોદિયાએ બીબીસીને કહ્યું, "રાજસ્થાન અને મધ્ય પ્રદેશની સ્થિતિમાં ફેર છે. ત્યાં કૉંગ્રેસ પાસે બહુમતી પાંખી હતી. રાજસ્થાનમાં પરિસ્થિતિ સારી છે."

અકોદિયા પ્રમાણે, "ગેહલોત શરૂથી સતર્ક હતા કારણ કે ગેહલોત ભાજપના નિશાના પર છે. તેનાં કારણો પણ છે. તેમણે ગુજરાત વિધાનસભા ચૂંટણીમાં પક્ષપ્રભારી તરીકે કૉંગ્રેસને મુકાબલામાં ઊભી કરી હતી. પછી અહમદ પટેલ અને કર્ણાટકમાં તેમની સક્રિયતાને કારણે પણ ભાજપ નેતૃત્વ તેમના પર નજર રાખી રહ્યું હતું. એટલે જ્યારે તેમને પડકારનો સામનો કરવો પડ્યો, તેઓ સાવધાનની મુદ્રામાં જોવા મળ્યા.... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

રાજસ્થાનમાં અશોક ગેહલોતે શું કર્યું કે કમલનાથની જેમ તેમની સરકાર પડતાં બચી ગઈ?


તો મગહર જાણીતું એ રીતે છે કે આ એક અપવિત્ર જગ્યા છે અને અહીં મૃત્યુ પામતી વ્યક્તિને આવતા જન્મમાં ગધેડાનો અવતાર મળે છે કે પછી નરકમાં જાય છે.

સોળમી સદીનાં મહાન સંત કબીરદાસનો જન્મ વારાણસીમાં થયો અને એમણે એમનું આખું જીવન કાશી એટલે કે વારાણસીમાં જ વિતાવ્યું, પણ અંતિમ સમયમાં તેઓ મગહર ચાલ્યા ગયા અને આજથી પાંચસો વર્ષ પહેલાં વર્ષ 1518માં તેમનું મૃત્યુ થયું.

વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ ગુરૂવારે ત્યાં જાહેરસભાને સંબોધી હતી. મોદીએ કહ્યું, "તેઓ (કબીર) વ્યક્તિથી અભિવ્યક્તિ અને તેથી આગળ શબ્દથી બ્રહ્યશબ્દ બની ગયા. તેઓ વિચાર બનીને આવ્યા અને વ્યવહાર બનીને અમર થઈ ગયા."

મોદીએ સંત કબીર એકૅડેમીનું ખાતમુહૂર્ત કર્યું.

કબીર સ્વેચ્છાથી મગહર આવ્યા હતા અને 'કાશીમાં મોક્ષ મળે છે અને મગહરમાં નરક' એ માન્યતા તોડવા માગતા હતા. મગહરમાં કબીરની સમાધિ અને મઝાર આજે પણ છે .

કબીરની સમાધિના પરિસરની બહાર પૂજા-સામગ્રીની દુકાન ચલાવતા રાજેન્દ્ર કુમાર જણાવે છે, "મગહરને ભલે ગમે તે રીતે ઓળખવામાં આવતું હોય, પણ કબીર સાહેબે એને પવિત્ર બનાવી દીધું. આજે દુનિયાભરનાં લોકો મગહરને ઓળખે છે અને અહીં આવે છે."

નામની પાછળનું રહસ્ય

ઉત્તર પ્રદેશના પૂર્વ ભાગમાં ગોરખપુરથી લગભગ ત્રીસ કિલોમિટર દૂર પશ્ચિમમાં મગહર આવેલું છે.

મગહર નામ પાછળ ઘણી દંતકથાઓ સાંભળવા મળે છે. એમ કહેવાય છે કે પ્રાચીનકાળમાં બૌદ્ધ ભિક્ષુ આ જ માર્ગે કપિલવસ્તુ, લુંબિની, કુશીનગર જેવા પ્રસિધ્ધ બૌદ્ઘ સ્થળોનાં દર્શન કરવા જતાં હતાં.

આ વિસ્તારની આજુબાજુ મોટા ભાગે આ ભિક્ષુઓ સાથે લૂંટફાટની ઘટના બનતી હતી અને એ કારણસર જ આ રસ્તાનું નામ 'માર્ગહર' એટલે કે 'મગહર' પડી ગયું.

પણ કબીરની મઝારનાં મુતવલ્લી ખાદિમ અંસારીનાં જણાવ્યા અનુસાર, "માર્ગહર નામ એટલા માટે નથી પડ્યું કે અહીં લોકોને લૂંટી લેવામાં આવતાં હતાં, પણ એટલે પડ્યું કે અહીંથી પસાર થનાર વ્યક્તિ હરિ એટલે કે ભગવાન પાસે જ જાય છે."

આ કેટલીક એવી વાતો છે જેનું કોઈ ઐતિહાસિક પ્રમાણ મળતું નથી પણ ઐતિહાસિક તથ્યો આ દંતકથાનું સમર્થન ચોક્કસ કરે છે.

ગોરખપુર વિશ્વવિદ્યાલયમાં પ્રાચીન ઇતિહાસ વિભાગના પ્રોફેસર વિપુલા દુબે જણાવે છે , ''દંતકથાનાં ઐતિહાસિક પ્રમાણ ભલે ના હોય પણ એના ઐતિહાસિક મહત્ત્વને જળમૂળથી તો ના જ ઉખાડી શકાય."

"વાસ્તવમાં ,આ લોકવાયકાઓનાં આધારે ઐતિહાસિક તથ્યોની તપાસ માટે ઊંડી શોધખોળ કરવાની જરૂર છે.''

મહેનત મજૂરી કરનારાઓનો વિસ્તાર

પ્રોફેસર દુબે જણાવે છે કે, આ માર્ગ... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

'અંતિમ સમય' માટે કબીરે મગહરને જ કેમ પસંદ કર્યું હતું?


તો રાજીનામું આપનારા પાંચેય ધારાસભ્યોને ગુજરાત કૉંગ્રેસે તત્કાલ અસરથી સસ્પેન્ડ કરી દીધા છે.

ગુજરાત પ્રદેશ કૉંગ્રેસના અધ્યક્ષ અમિત ચાવડાએ સોમાભાઈ જી. પટેલ, પ્રદ્યુમનસિંહ જાડેજા, જે.વી. કાકડિયા, પ્રવીણ મારુ અને મંગળભાઈ ગાવિતને સસ્પેન્ડ કરવાની જાહેરાત કરી છે.

ગુજરાતના રાજકારણની વાત કરીએ તો સમયાંતરે પક્ષપલટાની રાજનીતિ રમાતી રહી છે, એમાં કૉંગ્રેસમાંથી ભાજપમાં જતાં ધારાસભ્યોની સંખ્યા વધારે છે.

ગુજરાતમાં કૉંગ્રેસ છેલ્લા દાયકા કરતાં વધુ સમયથી સત્તામાં નથી અને ચૂંટણીટાણે ગુજરાતમાં પક્ષપલટાની રાજનીતિ વધુ તેજ થઈ જાય છે?

શા માટે એક એવી પાર્ટી જેના નામે ગુજરાત વિધાનસભાની ચૂંટણીમાં સૌથી વધુ વધુ બેઠક જીતવાનો રેકર્ડ (149 સીટ, માધવસિંહ સોલંકીના કાર્યકાળમાં) છે એ કૉંગ્રેસ હાલ સમયાંતરે વેરણછેરણ થઈ જતી જોવા મળે છે.

'કૉંગ્રેસ નેતાઓને લોકો સાથે સીધો સંપર્ક નથી'

રાજકીય વિશ્લેષકો માને છે કે ગુજરાતમાં કૉંગ્રેસનું નેતૃત્વ નબળું પડી ગયું છે અને કાર્યકરોમાં પણ જોઈએ એટલો જોશ જોવા મળતો નથી.

વરિષ્ઠ પત્રકાર અજય નાયક બીબીસી ગુજરાતી સાથે વાત કરતાં કહે છે, "ગુજરાત લગભગ 25 વર્ષથી કૉંગ્રેસ સત્તાથી બહાર છે. એ સમયના કૉંગ્રેસના જે દિગ્ગજ નેતાઓ (માધવસિંહ સોલંકી, પ્રબોધ રાવલ સહિત)ના સમયમાં કૉંગ્રેસની સ્થિતિ સારી હતી. એ પછી કૉંગ્રેસની આખી પેઢી બદલાઈ ગઈ છે. એ વખતના નેતાઓ લોકો સાથે સીધા સંપર્કમાં હતા. જ્યારે હાલના નેતાઓ લોકો સાથે સીધા સંપર્કમાં નથી."

"કોઈ પણ પ્રજાલક્ષી મુદ્દાઓ માટે આંદોલન કરવાની વાત હોય એવું કૉંગ્રેસમાં હાલના સમયમાં જોવા મળતું નથી. જે કોઈ આંદોલન થાય એમાં કૉંગ્રેસ પાછળથી જોડાય છે."

"એક રાષ્ટ્રીય પક્ષ તરીકે કૉંગ્રેસે આવા (પ્રજાલક્ષી) મુદ્દાઓને ગંભીરતાથી લેવા જોઈએ. જે થતું નથી. બીજું કે 1995 પછી જે નેતાઓ રાજકારણમાં આવ્યા છે, તેઓએ કૉંગ્રેસમાં રહ્યા છતાં સત્તાનો સ્વાદ ચાખ્યો નથી."

હાલના રાજકારણ વિશે વાત કરતા તેઓ કહે છે કે "હાલનું રાજકારણ એ કોઈ વિચારધારાનું રાજકારણ નથી. બધાને સત્તા જોઈએ છે એટલે જ રાજકારણમાં આવે છે. આથી ગુજરાત કૉંગ્રેસના નેતાઓ ધીરજ ગુમાવી બેસે છે અને પક્ષપલટો કરે છે."

ભાજપની બેઠક ઘટી પણ સત્તામાં રહ્યો

આમ જોવા જઈએ તો સમય જતાં ગુજરાતમાં ભાજપ સત્તામાં રહ્યો છે, પણ તેની બેઠકોમાં ક્રમશઃ ઘટાડો થયો છે.

ગત વિધાનસભા (2017)ની ચૂંટણીમાં ભાજપ 100નો આંકડો પૂરો કરી શક્યો નહોતો. એટલે કે ભાજપને 99 સીટ મળી હતી અને કૉંગ્રેસને 77... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

ગુજરાત કૉંગ્રેસમાં ચૂંટણી પહેલાં જ ભંગાણ કેમ પડી જાય છે?


તો વળી કાઇલ જેમિસનને આરસીબીએ 15 કરોડ રૂપિયામાં ખરીદ્યા છે. તેમની બૅઝ પ્રાઇસ 75 લાખ રૂપિયા હતી. દરમિયાન ગ્લૅન મૅક્સવેલને 14.25 કરોડ રૂપિયામાં ખરીદવામાં આવ્યા છે.

મૉરિસને ખરીદવા માટે ઉપયોગમાં લેવાયેલ રકમની બોલી આઈપીએલ ઇતિહાસની અત્યાર સુધીની સૌથી મોંઘી બોલી છે.

ક્રિસ મૉરિસે યુવરાજ સિંહનો પણ રૅકર્ડ તોડી નાખ્યો છે. 2018માં યુવરાજને 16 કરોડ રૂપિયામાં ખરીદવામાં આવ્યા હતા. હાલની હરાજી સુધી મૉરિસ આઈપીએલના ઇતિહાસમાં સૌથી મોંધા વિદેશી ખેલાડી બન્યા છે. જેમને આટલી ઊંચી રકમ સાથે ખરીદવામાં આવ્યા છે.

ક્રિસ મૉરિસ

દરમિયાન પ્રાપ્ત તાજા અહેવાલો અનુસાર ગુજરાતના ભાનવગરના ફાસ્ટ બૉલર ચેતન સાકરીયાને 1.2 કરોડમાં રાજસ્થાન રોયલ્સ દ્વારા ખરીદવામાં આવ્યા છે.

અત્રે નોંધવું કે ચેતન અન-કૅપ ખેલાડી છે. તેમ છતાં તેમને રાજસ્થાને ઊંચી કિંમતે ખરીદ્યા છે. ઉપરાંત તેમના સિવાય ચેતેશ્વર પૂજારાને ચેન્નાઈ કિંગ્સે તથા રીપલ પટેલને દિલ્હી કૅપિટલ્સે 20 લાખમાં અને વડોદરાના લૂકમેન મેરીવાલાને પણ 20 લાખ રૂપિયામાં દિલ્હી કૅપિટલ્સે ખરીદ્યા છે.

ચેતેશ્વર પૂજારા

પૂજારાએ છ વર્ષો બાદ આઈપીએલમાં ફરી એન્ટ્રી લીધી છે.  ચેતેશ્વર પૂજારાને ચેન્નાઈની ટીમે 50 લાખ રૂપિયામાં ટીમમાં લીધા છે.  વળી રીપલ પટેલ બૅટ્સમૅન છે અને તેઓ ખેડાના છે.

દરમિયાન સચીન તેડુંલકરના પુત્ર અર્જુન તેંડુલકરને મુંબઈ ઇન્ડિયન્સે 20 લાખમાં ટીમમાં ખરીદ્યા છે. 20 લાખ રૂપિયા તેમની બૅઝ પ્રાઇસ હતી.

ગ્લેન મૅક્સવેલને રોયલ ચેલેન્જર્સ બેંગ્લૂરુ દ્વારા 14.25 કરોડ રૂપિયામાં ખરીદવામાં આવ્યા છે. પછી ઝાય રિચર્ડસન 14 કરોડ રૂપિામાં પંજાબ કિંગ્સમાં ખરીદવામાં આવ્યા છે.

ગ્લેન મૅક્સવેલ

મૉરિસની બૅઝ પ્રાઇસ 75 લાખ હતી જ્યારે મૅક્સવેલની બૅઝ પ્રાઇસ 2 કરોડ રૂપિયા રાખવામાં આવી હતી.

હરાજીમાં શરૂઆત કરુણ નાયરની બોલી સાથે થઈ તેમની બૅઝ પ્રાઇસ 50 લાખ રૂપિયા હતી પણ તેમને કોઈ ટીમે ખરીદ્યા નહીં. વળી દરમિયાન સ્ટીવ સ્મિથને દિલ્હી કૅપિટલે 2.2 કરોડ રૂપિયામાં ખરીદ્યા છે. જોકે ઍરોન ફિન્ચને પણ કોઈ ખરીદદાર નથી મળ્યું.

મૅક્સવેલને ખરીદવા માટે ચેન્નાઈ સુપરકિંગ્સ, કોલકાતા નાઇટ રાઇડર્સ, રોયલ ચેલેન્જર્સ બેંગ્લૂરુએ રસ દાખવ્યો હતો. પણ આરસીબીએ 14.25 કરોડ રૂપિયામાં બાજી મારી હતી. શિવમ દુબેને રાજસ્થાન રોયલ્સે 4.4 કરોડમાં ખરીદ્યા છે. ઑલ રાઉન્ડર મોઇન અલીને ચેન્નાઈ કિંગ્સે 7 કરોડ રૂપિયામાં ખરીદ્યા છે.

અત્રે નોંધવું કે આઈપીએલની 8 ફ્રૅન્ચાઈઝી માટે 61... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

#IPLAuction2021 : ગુજરાતના ચેતન સાકરીયા 1.2 કરોડમાં ખરીદાયા, ક્રિસ મૉરિસ સૌથી મોંઘા ખેલાડી


તો શું આ યોજના ગેમ-ચૅન્જર બનશે અને કોંગ્રેસ પાર્ટીનું નસીબ પલટી નાખશે?

(એવી અફવાઓ છે કે ભાજપા ટૂંક સમયમાં જ આવી એક યોજનાની જાહેરાત કરવાની તૈયારીમાં છે)

અથવા આ યોજના જોખમ બનવાની છે, જે લોકોને લલચાવવાનારૂ ઇંધણ બની શકે છે? કે આ એક ભ્રમિત સ્થિતિ છે અથવા આનાથી લોકોના ગેરમાર્ગે દોરાઈ જવાનો ભય છે?

લઘુત્તમ આવક યોજનાની વિગતો માત્ર પક્ષના ચૂંટણી ઢંઢેરામાં જાહેર કરવામાં આવશે, જે ટૂંક સમયમાં જાહેર થશે.

ખાતરીપૂર્વક કહીએ તો આ એક સાર્વત્રિક પાયાની આવક નથી.

અહીં વિચાર એવો એ છે કે સૌને રાજ્ય દ્વારા કોઈ પણ શરત વગર, એક ચોક્કસ આવક પ્રાપ્ત થાય છે,

ભલે પછી વ્યક્તિ પૂર્ણ સમય અથવા એક આંશિક સમય માટે અન્ય કામ પણ શરૂ કરે.

(ગત એપ્રિલમાં, ફિનલૅન્ડે 2000ની ચુકવણી કરવા માટે પાયાની આવક ધરાવતા લોકોની પસંદગી કરીને એ બે વર્ષ પૂરતા પાયલોટ પ્રોજેક્ટને આગળ નહીં વધારવાનો નિર્ણય કર્યો, જેણે આંતરરાષ્ટ્રીય કક્ષાએ બહુ જ લોકોનું ધ્યાન ખેંચ્યું હતું.)

કૉંગ્રેસની યોજના અનિવાર્યપણે આવકની પાત્રતાની સીમા નક્કી કર્યા બાદ ભારતના સૌથી ગરીબ ઘરો માટે આવકના સમર્થનનો વાયદો કરે છે.

આ પણ પ્રકૃતિગત રીતે પ્રગતિશીલ હોવાની સંભાવના છે. જો પરિવાર હક્કદાર છે, તો 50,000 રૂપિયા ($700 ; £ 534) એક વર્ષ અને એ પહેલાં જ જો 30,000 કમાય છે તો આ સહાયતાના રૂપમાં 20,000 રૂપિયા પ્રાપ્ત કરશે.

જેટલો વધુ ગરીબ પરિવાર એ મુજબ વધુ આવકનું સમર્થન મળશે.

અભિજીત વિનાયક બેનર્જી, MITમાં અર્થશાસ્ત્રના પ્રોફેસરે મને જણાવ્યું કે, એમાં "શુદ્ધ નૈતિક દૃષ્ટિએ લઘુત્તમ આવકની ખાતરી માટે ચોક્કસપણે ખુબ સહાનુભૂતિ છે."

પરંતુ તેઓ કહે છે, ભારત જેવા જટિલ દેશમાં આનું મોટે પાયે અમલીકરણ કરવામાં ખુબ પડકારોનો સામનો કરવો પડશે.

ઉદાહરણ તરીકે જોઈએ તો ગ્રામિણ રોજગાર ગૅરંટી કાર્યક્રમનું શું થાય છે?

'મહાત્મા ગાંધી રાષ્ટ્રીય ગ્રામિણ રોજગાર ગૅરંટી યોજના' (મનરેગા) એક નાણાંકીય વર્ષમાં ઓછામાં ઓછા 100 દિવસ ગૅરંટીકૃત શ્રમ રોજગારી પ્રદાન કરીને દરેક ગ્રામિણ પરિવારને લઘુત્તમ આવકનો વાયદો કરે છે.

શું નવી યોજના પણ ગ્રામિણ કાર્યક્રમમાંથી આવકની ગણના કરશે? જો કોઈ ગ્રામિણ કામ કરવાનું  બંધ કરી દે તો શું થશે?

વધુ સામાન્ય રીતે, લાભાર્થી બનવા માટે કોણ વધુ અમીર હશે?

જો એક નિવાસી બસ કામ કરવાનું બંધ કરી દે અને એને લીધે ગરીબ થઈ જાય છે, તો શું એ વ્યક્તિ આ યોજના માટે લાયક હોવી જોઈએ?

વધુ સ્પષ્ટપણે, જો પૈસા માટે યોગ્ય થઈ જવું... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

ભારતીય ગરીબો માટે રાહુલ ગાંધીની લઘુત્તમ આવક ગૅરંટી યોજના કેટલી તર્કબદ્ધ?


તો સ્વાભાવિક છે એમાં નેગેટિવ લાગતા જ અસર ઉલટી થવાની છે એટલે કે નીચે આવવું અથવા પાછળ જવું. કારોબારના સંદર્ભમાં જોઈએ તો સ્પષ્ટ અર્થ છે કે  વેપાર વધવાની જગ્યાએ ઘટી રહ્યો છે,  તો વેચાણ પણ ઓછું અને નફો પણ ઓછો.

જીડીપીનો અર્થ થાય છે સકળ ઘરેલુ ઉત્પાદન. મતલબ એમ કે દેશભરમાં કુલ મળીને જેટલું કંઈ પણ બની રહ્યું છે, વેચાઈ રહ્યું છે, ખરીદાઈ રહ્યું છે અથવા લેવડ-દેવડમાં આવી રહ્યું છે એનો સરવાળો છે જીડીપી. એમાં વૃદ્ધિનો સરળ ભાષામાં અર્થ છે કે દેશમાં કુલ મળીને પ્રગતિ થઈ રહી છે. ક્યાંક ઓછી ક્યાંક વધુ.

એની ગતિ જેટલી વધશે એ સમગ્ર દેશ માટે સારા સમાચાર હશે કારણ કે એવામાં જે ઓછામાં ઓછી પ્રગતિ કરશે તેમની પણ પહેલાથી વધુ સારી પ્રગતિ જ થશે.

સાથે જ સરકારને વધુ ટૅક્સ મળશે, વધુ આવક થશે અને તેની પાસે એ તમામ કામો ઉપર અને તે લોકો પર ખર્ચ કરવા માટે વધુ રકમ હશે જેમને મદદની જરૂર છે.

પરંતુ ક્યાંક જો ગ્રોથનું ચક્કર અટકી ગયું અથવા ઊંધું ફરવા લાગ્યું જેવું આ સમયે થઈ રહ્યું છે તો? સૌથી પહેલા તો એનો અર્થ સમજવો જરૂરી છે.

કોઈ દુકાનમાં મહિને એક લાખનું વેચાણ થતું હતું, પંદર હજાર રૂપિયાની બચત. તો એને કહેવામાં આવશે કે બિઝનેસ પંદર ટકાના નફા પર ચાલી રહ્યો છે. એટલે કે સો રૂપિયામાં પંદર રૂપિયાનો નફો.

હવે જો તેનું વેચાણ તો એટલું જ રહે પણ નફો ઘટી જાય તો એમ માનવામાં આવશે કે કામમાં કંઈક ગડબડ છે અથવા માર્જિન ઓછું થઈ રહ્યું છે.

પરંતુ વેચાણ ઘટીને નેવુ હજાર જ રહી જાય અને નફો પંદર હજાર જ બન્યો રહે તો એનો અર્થ એ છે કે દુકાનદાર પોતાનું કામ ખૂબ જ સમજદારીપૂર્વક કરી રહ્યો છે અને વિપરીત પરિસ્થિતિઓમાં પણ નફા ઉપર આંચ નથી આવવા દેતો.

પરંતુ સામાન્ય રીતે આ બંને વસ્તુઓ સાથે જ નીચે આવતી જણાય છે. અને હવે વિચારો કે એક આખું બજાર જો આખા મહિના માટે બંધ કરી દેવાય તો ત્યાં દુકાનોમાં શું વેચાણ થશે અને શું નફો?  આ જ હાલત એપ્રિલ પછી આખા દેશની થઈ ગઈ હતી.

જીડીપીમાં કેટલો ઘટાડો થશે ખબર નથી?

પ્રતીકાત્મક તસવીર

જોકે જૂનથી સરકારે અનલૉક શરૂ કરી દીધું હતું, પરંતુ તે પછી પણ દેશના મોટા ભાગના વિસ્તારોમાં હજુ સુધી બધું પાટા પર નથી આવ્યું. જલ્દી જ એવું થઈ જશે એના અણસાર પણ દેખાઈ નથી રહ્યા.

એનું પરિણામ એ છે કે હવે જીડીપી વધવાની જગ્યાએ ઘટવા તરફ છે એટલે કે સમગ્ર દેશમાં કુલ મળીને જેટલો કારોબાર થઈ રહ્યો હતો, લેણદેણ થઈ રહી હતી તે હવે ઘટવાની છે અથવા ઘટી રહી છે.

પાછલી બે મૉનેટરી પૉલિસીમાં રિઝર્વ... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

ભારતીય અર્થતંત્ર પર નૅગેટિવ ગ્રોથની કેવી અસર પડી શકે છે?


તોફાન અને ભારે વરસાદમાં 23 લોકોનાં મૃત્યુ થયાં છે જ્યારે અનેક લોકો ગુમ થયા છે.

બચાવ કામગીરી માટે 27,000 સૈનિકોની મદદ લેવાઈ રહી છે.

વડા પ્રધાન શિન્જો એબેએ જરૂર પડે વધારે સૈનિકોને બચાવ અને રાહત માટે જોડવામાં આવશે એમ કહ્યું છે.

તોફાન હેગીબિસ રાજધાની ટોક્યોના દક્ષિણ-પશ્ચિમમાં ઇઝુ પૅનિન્સ્યૂલા પર સ્થાનિક સમયાનુસાર સાંજે સાત વાગ્યે ત્રાટક્યું હતું.

હાલ આ તોફાન 225 કિલોમિટર પ્રતિકલાકની ઝડપે દેશના પૂર્વમાં આવેલા કાંઠાના વિસ્તારો તરફ આગળ વધી રહ્યું છે.

તોફાનના પગલે 2,70,000 કરતા પણ વધારે ઘરોમાં અંધારપટ છવાયો છે.

ક્યોડો ન્યૂઝ એજન્સીએ માહિતી આપી છે કે દેશના અલગ અલગ વિસ્તારોમાં પાંચ લોકોનાં મૃત્યુ થયાં છે.

ટોક્યોના પૂર્વમાં સ્થિત ચિબામાં એક વ્યક્તિની કાર પલટી જતાં તેનું મૃત્યુ થયું છે.

ઉપરાંત 11 લોકોનાં ગૂમ થયા હોવાના સમાચાર મળ્યા છે, જ્યારે 90 કરતાં વધારે લોકો ઘાયલ થયાં છે.

કેટલું ખતરનાક છે હેગીબિસ તોફાન?

તોફાનના કારણે 70 લાખ જેટલા લોકોને પોતાના ઘર છોડીને સુરક્ષિત સ્થળે જવા કહેવામાં આવ્યું છે, પરંતુ માત્ર 50 હજાર લોકોએ જ તેમનાં ઘર છોડ્યાં છે.

જાપાનમાં હવામાન વિભાગની આગાહી કરતી સંસ્થા JMAના હવામાનશાસ્ત્રી યાસુશી કાજિવારાએ જણાવ્યું છે, "અલગ અલગ શહેરો અને ગામડાંમાં ભારે વરસાદ પડ્યો છે. પરિસ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને ઇમર્જન્સી જાહેર કરી દેવામાં આવી હતી."

ઘણી બુલેટ ટ્રેનની સેવા રોકી દેવામાં આવી છે. શનિવારે ટોક્યો મેટ્રોની ઘણી લાઇન પર ટ્રેન રદ કરી દેવામાં આવી હતી.

ટોક્યોના હાનેડા ઍરપૉર્ટ અને નરિતા ઍરપૉર્ટ પર આવતી તેમજ ત્યાંથી જતી એક હજાર કરતાં વધારે ફ્લાઇટને રદ કરી નાખવામાં આવી છે.

સુરક્ષાને ધ્યાનમાં રાખીને શનિવારે રગ્બી વર્લ્ડ કપની બે મૅચ અને રવિવારે એક મૅચને રદ કરવામાં આવી છે.

ટૂર્નામેન્ટના 32 વર્ષના ઇતિહાસમાં પહેલી વખત મૅચ રદ થઈ છે.

કેવી છે લોકોની સ્થિતિ?

બીબીસી સાથે વાત કરતા એક સ્થાનિક જેમ્સ બાબે જણાવ્યું, "મારી સાથે મારી સાળી છે. તે વિકલાંગ છે. અમારું ઘર કદાચ તણાઈ જશે. વહીવટીતંત્રએ અમને માત્ર એક બ્લેન્કેટ અને બિસ્કિટ આપ્યાં છે."

તોશિગીમાં રહેતા અંગ્રેજી ભાષાના શિક્ષક એન્ડ્ર્યૂ હિગ્ગિન્સ જણાવે છે કે તેમણે છેલ્લાં સાત વર્ષમાં ઘણાં તોફાન જોયાં છે.

તેઓ કહે છે, "મને લાગે છે કે આ વખતે જાપાને તોફાનને ખૂબ જ ગંભીરતાથી લીધું છે. ગત રાત્રીએ લોકો તૈયારી કરી રહ્યા હતા. ઘરમાં જીવન જરૂરી સામાનનો જથ્થો... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

જાપાનમાં ત્રાટક્યું 60 વર્ષનું સૌથી ખતરનાક હેગીબિસ તોફાન, આર્મીને બચાવમાં લગાવાઈ


તોફાન પહેલાની તૈયારી

બ્રૉકે જણાવ્યું છે કે ફ્લોરિડાના કેટલાંક ભાગોમાં કેટલાક દિવસો માટે વીજ પુરવઠો ખોરવાઈ શકે છે. ફ્લોરિડામાં પાંચ લાખ લોકોને સુરક્ષિત સ્થળે જવાનું કહેવામાં આવ્યું છે.

હવે ઇરમા પાંચમી શ્રેણીમાંથી ચોથી શ્રેણીનું વાવાઝોડું જાહેર કરવામાં આવ્યું છે.

અમેરિકાના હવામાન વિભાગ અનુસાર ઇરમા ફ્લોરિડા પહોંચતા કલાક દીઠ 270 કિલોમીટરની ઝડપે પવન ફૂંકાઇ શકે છે.

અમેરિકાના દક્ષિણ-પૂર્વીય રાજ્યોને સાવધાન રહેવાની જરૂર: બ્રૉક લૉન્ગ

ફ્લોરિડા ગવર્નર રિક સ્કૉટે કહ્યું છે, "ઘર તમે ફરીથી બનાવી શક્શો, જીવન નહીં."

કેરેબિયન ટાપુ પર હજુ સુધી ઓછામાં ઓછા 20 લોકોના મોત થયા છે

ઇરમાએ કેરેબિયન ટાપુઓ પર ભારે નુકસાન પહોંચાડ્યું છે. એક કરોડ 20 લાખ લોકો આ વાવાઝોડાંથી અસરગ્રસ્ત થયા છે.

ફ્રાંસના ગૃહ પ્રધાન ગેરાર્ડ કોલોંબે જણાવ્યું છે કે સેન્ટ માર્ટિનના ફ્રેન્ચ વિસ્તારમાં નવ લોકોના મૃત્યુ અને સાત લોકો ગુમ થયા છે.

ઇરમા હાલ ક્યાં અને આગળ ક્યાં જશે?

અમેરિકાના દક્ષિણ-પૂર્વીય રાજ્યોને સાવધાન રહેવાની જરૂર: બ્રૉક લૉન્ગ

ટર્ક્સ એન્ડ કેઇકોસ ટાપુથી આગળ થઇ ડોમિનિકન રીપબ્લિક અને હૈતીમાં ઇરમાની અસર ભારે વરસાદ સાથે દેખાઈ છે. ક્યૂબા અને બહામાસમાં પણ અસર દેખાઈ છે.

સમાચાર એજન્સી રોઇટર્સ અનુસાર ક્યૂબાથી આશરે 50 હજાર પ્રવાસીઓ જતા રહ્યાં છે અથવા જઇ રહ્યાં છે.

દક્ષિણ ફ્લોરિડામાં ઇરમાને કારણે ઘણાં અઠવાડિયા કે મહિનાઓ સુધી જીવન અસ્તવ્યસ્ત રહેવાની અમેરિકાના હવામાન વિભાગે આશંકા જતાવી છે.

ડૉનાલ્ડ ટ્રંપનો દાવો છે, "ફ્લોરિડા પૂરી રીતે તૈયાર છે, જોવાનું એ છે કે થાય છે શું"

ફ્લોરિડાના એટલાન્ટિક કિનારા બાદ ઇરમા જ્યોર્જિયા અને દક્ષિણ કેરોલિનામાં પહોંચવાની પણ પૂરી સંભાવના છે.

જ્યોર્જિયાના ગવર્નરે જણાવ્યું છે કે સ્થાનિક સમય અનુસાર શનિવારે રાજ્યના એટલાન્ટિકના કાંઠા ખાલી કરાવવાનું શરૂ કરાશે.

હજારો લોકોને સુરક્ષિત સ્થળોએ ખસેડાઇ રહ્યાં છે એટલે રસ્તાઓ અને એરપોર્ટ પર ટ્રાફિક વધ્યો છે.

વધુ વાવાઝોડાનો છે ભય?

ઇરમા બાદ એટલાંટિકમાં શરૂ થયેલું હોસે વાવાઝોડું ચોથી શ્રેણીમાં પ્રવેશી ચૂક્યું છે. જેની સાથે 240 કિલોમીટરની ઝડપે પવન ફૂંકાશે.

કેરેબિયન ટાપુ સેંટ માર્ટિન્સના અધિકારી અનુસાર 95 ટકા વિસ્તાર અસરગ્રસ્ત છે.

ઇરમાના રસ્તે જ તે આગળ વધી રહ્યું હોવાથી રાહતકાર્યમાં પણ પરેશાની થઇ રહી છે.

તો આ તરફ મેક્સિકો ખાડીમાં પણ ત્રીજું ચક્રવાત ઉદભવ્યું છે. પણ તે હોસે અને ઇરમા... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

ઇરમા અમેરિકા પર ત્રાટકવાની તૈયારીમાં


તૌકતે બાદ ભારત પર વધુ એક વાવાઝોડા યાસની આફત

હવામાન વિભાગની આગાહી અનુસાર વાવાઝોડું 26મી તારીખે સાંજે ઓડિશાના પારાદીપ અને બંગાળના દક્ષિણી 24 પરગણાના વચ્ચે લૅન્ડફોલ થશે. જે 155થી 165 કિલોમિટર પ્રતિ કલાકની ઝડપે ફૂંકાતા પવનો સાથે ત્રાટકી શકે છે.

જેને પગલે આર્મી, નેવી, ઍરફૉર્સની ટીમો પણ સ્ટેન્ડ-બાય કરી દેવાઈ છે. એનડીઆરએફની ટીમો રવાના થઈ ગઈ છે. બંગાળ, ઓડિશા, આંધ્રપ્રદેશમાં આવી કૂલ 99 ટીમો રવાના કરાઈ છે.

જહાજ, વિમાનો, હેલિકૉપ્ટર્સ સહિતના સાધનો પણ તહેનાત કરાયાં છે. વડા પ્રધાન મોદી અને ગૃહ મંત્રી સહિતનાએ સ્થિતિની સમીક્ષા માટે બેઠકો કરી છે.

બીજી તરફ મુખ્ય મંત્રી મમતા બેનરજીએ કહ્યું કે, યાસ વાવાઝોડાની સ્થિતિનું તેઓ ખુદ મૉનિટરિંગ કરશે.

ઉપરાંત રેલવે દ્વારા આ રૂટ પરની કેટલીક ટ્રેનો પણ રદ કરવામાં આવી છે.

24 પરગણા સહિતના નીચાણવાળા વિસ્તારોમાંથી લોકોનું સ્થળાંતર કરવાનું ચાલુ કરી દેવાયું હોવાના રિપોર્ટ્સ પણ છે.

સાથે જ બિહાર અને ઝારખંડમાં ભારે વરસાદની આગાહી છે.

હવામાન વિભાગ અનુસાર ચક્રવાત આગામી 24 કલાકમાં શક્તિશાળી ચક્રવાતમાં ફેરવાશે અને ત્યાર પછીના 24 કલાકમાં તે અતિશય શક્તિશાળી ચક્રવાતમાં ફેરવાઈ જશે. જેથી 185 કિલોમિટરની ઝડપે ફૂંકાવાની શક્યતા વ્યક્ત કરાઈ છે.

ઓડિશાના કાંઠા વિસ્તારમાં રહીશોમાં ચિંતા અને ભય પ્રવર્તી રહ્યો હોવાના પણ રિપોર્ટ્સ નોંધાયા છે.

સ્થાનિક વહીવટી તંત્ર અને કેન્દ્રીય એજન્સીઓ રાહત-બચાવની કામગીરી માટે તૈયારીઓમાં છે.

વળી બીજી તરફ બાંગ્લાદેશના વડાં પ્રધાન શેખ હસીનાએ પણ બાંગ્લાદેશને યાસ વાવાઝોડા માટે તૈયાર રહેવા જણાવ્યું છે. બાંગ્લાદેશ પણ આ મામલે પૂર્વ અગમચેતીના પગલાંઓ લઈ રહ્યું છે.

બંગાળની ખાડીમાં સર્જાનારું યાસ વાવાઝોડું હાલ પોર્ટ બ્લેરથી 600 કિલોમિટર દૂર છે.

વાવાઝોડાની ચેતવણીને કારણે પશ્ચિમ બંગાળના માછીમારોને આગામી જાણ ન થાય ત્યાં સુધી સમુદ્રમાં ન જવાની સલાહ અપાઈ છે.

સમાચાર એજન્સી ANI પ્રમાણે વાવાઝોડાના કારણે ભારતીય સેનાએ પશ્ચિમ બંગાળ અને ઓડિશામાં પોતાની ટીમો તહેનાત કરી દીધી છે.

યાસ વાવાઝોડાનું નામ કોણે આપ્યું અને શું છે અર્થ?

ડીએનએ ડોટકૉમના એક અહેવાલ અનુસાર બંગાળની ખાડીમાં સર્જાયેલા આ વાવાઝોડું નામકરણ ઓમાને કર્યું છે.

નોંધનીય છે કે એક સ્થાપિત કરેલી પ્રક્રિયા અનુસાર પૅનલમાં સામેલ સભ્ય દેશો દ્વારા વારાફરતી વાવાઝોડાનું નામકરણ કરવામાં આવે છે.

અહેવાલ પ્રમાણે કહેવાય છે કે 'યાસ' એ ફારસી ભાષાનો... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

યાસ વાવાઝોડું : 26મીએ ઓડિશા અને પશ્ચિમ બંગાળમાં ત્રાટકશે, સેના તહેનાત


તૌકતે વાવાઝોડાએ ગીર-સોમનાથ, અમરેલી, ભાવગનર જિલ્લાઓના કાંઠા નજીકના વિસ્તારોને 15 કલાકથી વધુ સમય બાનમાં લીધા હતા.

તૌકતે વાવાઝોડાએ ગીર-સોમનાથ, અમરેલી, ભાવગનર જિલ્લાઓના કાંઠા નજીકના વિસ્તારોને 15 કલાકથી વધુ સમય બાનમાં લીધા હતા.

આ એ સ્થળો છે જ્યાંથી વાવાઝોડું તૌકતે 100 કિલોમિટરથી વધુ ઝડપી પવન સાથે પસાર થયું હતું.

સ્થાનિક રહેવાસીઓ અને સ્થાનિક મીડિયાકર્મીઓ દ્વારા પ્રાપ્ત માહિતી મુજબ જનજીવનને અહીં માઠી અસરો પહોંચી છે.

ખેતરો ધોવાયાં, પાણીની સમસ્યા

ગીર-સોમનાથના કોડિનારમાં વીજપુરવઠો અને પાણી સહિતની મુશ્કેલી સર્જાઈ હતી.

ખેડૂતોનો ઊભો પાક નષ્ટ થઈ ગયો છે, તો કેટલાકનાં મકાનો અને મકાનોની છત તૂટી ગઈ છે. જીવન જરૂરી વસ્તુઓની પણ અછત સર્જાઈ છે.

મોટા ભાગના વિસ્તારોમાં અંધારપટ છે અને પીવાના પાણીની પણ સમસ્યા છે.

દરમિયાન બીબીસીએ અસરગ્રસ્ત વિસ્તારોમાં રહેતા સ્થાનિકો સાથે સંપર્ક કરવાની કોશિશ કરી. જેમાં કેટલીક પ્રાથમિક માહિતીઓ પ્રાપ્ત થઈ છે.

વળી ગીર-સોમનાથના કોડિનારમાં વીજપુરવઠો અને પાણી સહિતની મુશ્કેલી હજુ પણ યથાવત્ હોવાનું જાણવા મળ્યું છે. જોકે અહીં પણ ઘણા ખેડૂતોનાં ખેતરો ધોવાઈ ગયાં છે.

ગીર-સોમનાથનું ઉના ગુજરાતમાં તૌકતે વાવાઝોડાનું પહેલું શિકાર બન્યું હતું. અહીં પણ તારાજી સર્જાઈ છે.

ઉનાના રહીશ જય બાંભણિયાએ કેટલાક મહિનાઓ પૂર્વે જ મહામહેનતે એક હોટલ બનાવી હતી. પરંતુ આજે હોટલ મોટા ભાગની પડી ભાંગી છે.

બીબીસી સાથેની વાતચીતમાં જય બાંભણિયા કહે છે, "લાખો રૂપિયા ખર્ચીને હોટલ તૈયાર કરી હતી. કોરોના હોવાથી એમ પણ કામધંધો બરાબર ચાલ્યો નહીં. અને હવે મારી હોટલ તૂટી ગઈ છે. કમાવવાનું મુખ્ય સાધન જ જાણે ગુમાવી દીધું છે."

"વળી વીજળી નથી. એટલે જનરેટરથી શક્ય તેટલું કામ ચલાવવાની કોશિશ કરીએ છીએ. પીવાના પાણીની અત્યંત પરેશાની છે. પેટ્રોલ પંપોને નુકસાન થયું છે એટલે જે પંપ પર એકાદ મશીન ચાલુ છે ત્યાં વાહનોની લાંબી લાઇનો લાગી છે."

Cyclone tauktae: ગુજરાતના કાંઠે કેટલી ગતિથી ટકરાશે તૌકતે વાવાઝોડું?

તેમણે વધુમાં ઉમેર્યું, "નાળિયેરીનાં વૃક્ષો પણ મોટા પ્રમાણમાં જમીનમાંથી ઉખડીને ફેંકાઈ ગયાં છે. આંબાની પણ આવી જ સ્થિતિ છે. ખેડૂતોની દયનીય હાલત થઈ છે. નાળિયેરીના બગીચાઓમાં 100 વર્ષ જૂનાં વૃક્ષો હતાં એ પણ પડી ગયાં. આંબા પણ પડી ગયા. હવે આવતા વર્ષે અહીંથી કેરીનું ઉત્પાદન અત્યંત ઓછું રહેશે."

"લોકોએ પોતાની આંખો સામે પોતાનાં ખેતરો-બગીચા નષ્ટ થતાં જોયાં એ દૃશ્યો... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

તૌકતે વાવાઝોડું : ‘ન પાણી છે, ન વીજળી, ઘર તૂટી ગયાં, મદદની રાહ જોઈ પણ કોઈ ન આવ્યું’


તૌકતે વાવાઝોડાએ ગુજરાત અને મહારાષ્ટ્રમાં ભારે નુકસાન કર્યું છે.

તૌકતેના લૅન્ડફૉલની સાથે ફરીથી એ વાતની ચર્ચા શરૂ થઈ છે કે શા કારણે ગુજરાતના દરિયાકાંઠે હવે અવારનવાર વાવાઝોડાં આફત બનીને ત્રાટકી રહ્યાં છે?

વર્ષ 2020ની વાત કરીએ તો અરબ સાગરમાં બે અને બંગાળની ખાડીમાં ત્રણ વાવાઝોડાંનું નિર્માણ થયું હતું.

નોંધનીય છે કે ગત વર્ષે જૂનમાં અરબ સાગરમાં સર્જાયેલ વાવાઝોડા નિસર્ગની અસરને કારણે ગુજરાતના દરિયાકાંઠે ઍલર્ટ જાહેર કરી દેવાયું હતું.

વાતાવરણમાં ભારે પલટો જોવા મળ્યો હતો. જોકે, આ વાવાઝોડાના નિશાન પર અંતિમ ઘડીએ ગુજરાતનું પાડોશી રાજ્ય મહારાષ્ટ્ર આવી ગયું હતું.

નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે પાછલાં અમુક વર્ષોથી અરબ સાગરમાં વાવાઝોડાંના નિર્માણની ઍક્ટિવિટીમાં અસામાન્ય વધારો થયો છે.

તેમાં પણ ખાસ કરીને પશ્ચિમ કાંઠે આવેલાં રાજ્યો ગુજરાત અને મહારાષ્ટ્ર પર વાવાઝોડાં સ્વરૂપે કુદરત કોપાયમાન થવાનો સિલસિલો પાછલાં અમુક વર્ષોથી સતત વધારા પર હોવાનું જોવા મળી રહ્યું છે.

ફાઇનાન્સિયલ એક્સપ્રેસના એક અહેવાલ અનુસાર પહેલાં ભારતની દરિયાઈ વિસ્તારોમાં સર્જાતાં વાવાઝોડાં પૈકી દરેક પાંચમાંથી ચાર વાવાઝોડાં બંગાળની ખાડીમાં સર્જાતાં હતાં. જોકે, પાછલાં અમુક વર્ષોમાં આ વલણ બદલાયું છે.

હવે અરબ સાગરમાં વાવાઝોડાં સર્જાવાની ઍક્ટિવિટીમાં વધારો જોવા મળ્યો છે.

જે સ્પષ્ટપણે ગુજરાત દરિયાકાંઠાને વાવાઝોડાની વધુ શક્યતાવાળા ઝોનમાં મૂકી દે છે.

માત્ર વાવાઝોડાં સર્જાવાની કિસ્સા જ નહીં પરંતુ ગુજરાતના દરિયાકાંઠાની આસપાસ સર્જાતાં વાવાઝોડાંની તીવ્રતામાં પણ વધારો થયો હોવાનું જણાવાય છે.

બીબીસી ગુજરાતીએ આ રાજ્ય માટે ચિંતાજનક ગણાતા આ વલણ માટેનાં કારણોની તપાસ કરવાનો પ્રયત્ન કર્યો હતો.

કેમ ગુજરાતના દરિયાકાંઠે વધુ વાવાઝોડાં?

તૌકતે વાવાઝોડાને પગલે ગુજરાતમાં અંદાજે બે લાખ લોકોનું સ્થળાંતર કરવામાં આવ્યું હતું, મહારાષ્ટ્રમાં લોકોને બચાવવા માટે નૌસેનાની મદદ લેવામાં આવી.

પહેલાં એવું માનવામાં આવતું કે બંગાળની ખાડીનો પ્રદેશ અરબ સાગર કરતાં વધુ ગરમ હોવાના કારણે અરબ સાગરની સરખામણીએ બંગાળની ખાડીમાં વધુ વાવાઝોડાં સર્જાય છે.

આ બાબતને ગુજરાત સહિત પશ્ચિમ કાંઠાનાં રાજ્યો રાહતની બાબત ગણતા હતાં.

પરંતુ પાછલાં કેટલાંક વર્ષોથી આ વલણમાં ફેરફાર થયો છે.

અને ગુજરાતને પણ પશ્ચિમ બંગાળ અને ઓડિશા જેવાં પૂર્વ કાંઠે આવેલાં રાજ્યો, જ્યાં અવારનવાર વાવાઝોડાં તબાહી સર્જતાં હોય છે, તેવી ચિંતાજનક... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

તૌકતે વાવાઝોડું ભવિષ્યમાં આવનારી આફતોની એંધાણી છે?


તૌકતે વાવાઝોડાના કારણે કેમ મુશ્કેલીમાં મુકાયા વેરાવળના માછીમારો?

હરિભાઈની બોટ લગભગ 10મી મેના રોજ દરિયેથી પાછી આવી ગઈ હતી.

વાવાઝોડાનાં સિગ્નલને કારણે તેમની બોટને 5 દિવસ પહેલાં જ પાછા આવી જવું પડ્યું હતું પરતું તેમની બોટને વેરાવળના બંદર પર લંગર સુધી પહોંચવાની જગ્યા ન મળી.

તેમની બોટ બંદર સુધી પહોંચે તે પહેલાં આશરે 5000 બોટ પહેલેથી જ વેરાવળનાં બંદર પર લાંગરવામાં આવી ચૂકી હતી.

હરિભાઈ અને તેમની જેવા આશરે 500 અન્ય માછીમારોને પોતાની બોટ, વેરાવળના બંદર પાસેની ખાડીમાં લાંગરવી પડી છે. આ 500 ફિશિંગ બોટના માલિકોનો જીવ અધ્ધર છે, કારણ કે જો તૌકતે ત્રાટક્શે તો આ 500 બોટ એક બીજાથી અથડાઈને સંપૂર્ણ નાશ પામી જશે.

ઉલ્લેખનીય છે હવામાન ખાતાની 17 મેની બપોરના 12.30 સુધીની અપડેટ મુજબ વાવાઝોડુ 17 મેના રોજ રાત્રે 8થી 11 વાગ્યા સુધીમાં પોરબંદરથી મહુઆ વચ્ચે ત્રાટકી શકે છે.

આ સમયે પવનની ગતિ 150 કિલોમીટર પ્રતિકલાકથી 185 કિલોમીટર પ્રતિકલાક થઈ શકે છે અને ગુજરાતમાં અનેક સ્થળોએ ભારેથી અતિભારે વરસાદ પડી શકે છે.

ગુજરાતનો માછીમાર સમુદાય પરેશાન

વેરાવળમાં માછીમાર સમુદાયની સમસ્યા નીવારવા માટે સ્થાનિક તંત્રે શું પગલાં લીધાં?

500 જેટલા માછીમારોની બોટના ભવિષ્યને લઈને ગુજરાતનો માછીમાર સમુદાય પણ પરેશાન છે.

બીબીસી ગુજરાતી સાથે વાત કરતાં હરિભાઈ ડાલખી કહે છે કે, "અમારી બોટની બચવાની શક્યતા ખૂબ ઓછી લાગી રહી છે. વાવાઝોડું વેરાવળમાં ન આવે તો જ અમારી બોટ બચી શકશે. હાલમાં અમે અમારી બોટને ચારેકોરથી અલગ અલગ જગ્યાએથી લાંગરેલી છે, પરંતુ જે પ્રકારનો પવન ફુંકાવવાની શક્યતા વ્યક્ત કરાઈ રહી છે, તેમાં મને નથી લાગતું કે મારી બોટ બચી શકશે."

હરિભાઈએ બીબીસી ગુજરાતીને કહ્યું કે, "અમારી બોટ અહીં આવી ત્યારે પહેલેથી જ વેરાવળ બંદર ફુલ થઈ ચુક્યું હતું, અને નજીકની બોટ પહેલાં પહોંચી જતાં અમને જગ્યા મળી નથી."

ગુજરાત સરકારે તમામ ફિશિંગ બોટને ગયા અઠવાડિયે જ પાછા ફરવાની ચેતવણી આપી દીધી હતી.

સામાન્ય રીતે દરેક ફિશિંગ બોટને 15મી મે સુધી પાછા આવી જવાનું હોય છે, પરંતુ આ વખતે તેમને એક અઠવાડિયા પહેલેથી જ આવી જવું પડ્યું હતું.

હરિભાઈની જેમ જ ઇશ્વરભાઈ ડાલખીની બોટ પણ ખાડીમાં જ લાંગરવી કરવી પડી છે.

તેઓ કહે છે કે, "અમારા જીવને શાંતિ જ નથી. બોટને બધી જગ્યાએથી બાંધી તો લીધી છે, પરંતુ તેમ છતાંય તેનો તૂટી જવાનો ખતરો વધારે છે. તેઓ કહે છે કે હવે આવી પરિસ્થિતિમાં સરકાર પાસેથી પણ શું... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

તૌકતે વાવાઝોડાને પગલે વેરાવળની 500 ફિશિંગ બોટ 'ભગવાન ભરોસે', માછીમારોનો જીવ તાળવે ચોંટ્યો


તૌકતે વાવાઝોડાના ખતરાને પગલે કેરલ, કર્ણાટકા, ગુજરાત, મહારાષ્ટ્ર અને તામિલનાડુમાં ઍલર્ટ જાહેર કરવામાં આવી છે. મુંબઈના દરિયાકાંઠે બચાવકર્મીઓ તૈયારીમાં.

હવામાન વિભાગ મુજબ એ 18 તારીખે વહેલી સવારે ગુજરાતના પોરબંદર અને મહુઆ બંદર પરથી પસાર થઈ શકે છે.

હવામાન વિભાગે 17 અને 18 મેના રોજ ગુજરાતમાં દરિયાકાંઠા વિસ્તારોમાં ભારેથી અતિભારે વરસાદની આગાહી કરી છે અને અનુમાન છે કે 155-165 કિલોમીટર પ્રતિકલાકની ઝડપે પવન ફૂંકાશે અને એ સાથે વરસાદ થશે.

Twitter કન્ટેન્ટ પૂર્ણ, 1

ગુજરાતમાં દરિયાકાંઠા વિસ્તારોમાં નીચાણવાળા ગામો અને એવા વિસ્તારમાં વસતા લોકોનું સ્થળાંતર કરવામાં આવ્યું છે.

વાવાઝોડાને પગલે કેન્દ્રીય ગૃહમંત્રી અમિત શાહે સંભવિત અસરગ્રસ્ત રાજ્યોનાં મુખ્ય મંત્રીઓ અને અધિકારીઓ સાથે બેઠક કરી હતી.

આ ઉપરાંત વિજય રૂપાણીએ ગાંધીનગરમાં સ્ટેટ ઇમર્જન્સી ઑપરેશન સેન્ટર ખાતે રાજ્યના અચ્ચ અધિકારીઓની બેઠક કરી છે.

ઉલ્લેખનીય છે તૌકતે વાવાઝોડાને પગલે કેરલ અને ગોવામાં અનેક સ્થળોએ ભારે વરસાદ થયો છે અને વીજળી પુરવઠો પણ ખોરવાયો હતો.

ગુજરાતમાં અમદાવાદમાં ફાયરબ્રિગેડના કર્મચારીઓની રજાઓ રદ કરી દેવાઈ છે અને તેમને સ્ટેન્ડબાય રાખવામાં આવ્યા છે.

ભારત સરકારે વાવાઝોડાને પગલે લોકોને વૅક્સિનની અપોઇન્ચમેન્ટ બદલવા કહ્યું છે તો ગુજરાતમાં દરિયાકાંઠા વિસ્તારોમાં બે દિવસ માટે વૅક્સિનેશન મુલતવી રાખવામાં આવ્યું છે.

કેરળ અને ગોવામાં વરસાદ

તૌકતે વાવાઝોડું વધારે મોટું સ્વરૂપ લઈ શકે છે એવી આશંકા રવિવારે સેવવામાં આવી રહી છે. આ વાવાઝોડાની ઝડપમાં વધારો થશે, જેના કારણે સોમવારે 160 કિલોમીટર પ્રતિ કલાકથી પણ વધારે ઝડપી પવન ફૂંકાઈ શકે છે.

તૌકતેના કારણે ઘણા અસરગ્રસ્ત વિસ્તારોમાં ઝડપી પવન ફૂંકાવવાની સાથે ભારે વરસાદ પણ થયો છે.

ધ હિન્દુ અનુસાર વાવાઝોડાના કારણે કેરળના અર્નાકુલમ અને કોઝિકોડ જિલ્લામાં બે વ્યક્તિઓનાં મૃત્યુ થયાં છે અને બે હજારથી વધુ લોકો પોતાનું ઘર છોડીને રાહત કૅમ્પમાં રહેવા મજબૂર બન્યાં છે. સરકારે આ લોકો માટે 71 રાહતકૅમ્પોની વ્યવસ્થા કરી છે.

શનિવારે કેરળમાં 145.5 મિમી વરસાદ નોંધાયો છે.

ભારતીય હવામાન વિભાગના આંકડાના આધારે મુખ્ય મંત્રી પિનરાઈ વિજયને જણાવ્યું કે વાવાઝોડાના કારણે વીજપુરવઠો અને કૃષિને ભારે નુકસાન થયું છે.

આરબ સાગરમાં સર્જાયેલું વાવાઝોડું ઉત્તર તરફ વધી રહ્યું છે અને ગોવાના પંજીમથી દક્ષિણ-પશ્ચિમ તરફ આશરે 250 કિલોમીટર અને મુંબઈથી દક્ષિણ-પશ્ચિમ... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

તૌકતે વાવાઝોડું : ગુજરાતમાં અનેક સ્થળોએ વરસાદ, દરિયાકાંઠે ભારેથી અતિભારે વરસાદની આગાહી


તૌકતે વાવાઝોડાને કારણે સૌરાષ્ટ્ર સહિત રાજ્યમાં અનેક મકાનો પડી જવાની ઘટના બની છે.

સૌરાષ્ટ્ર પંથકમાં અરબ સાગરના કાંઠે આવેલું ઉના આમ તો દલિતકાંડ થયો ત્યારથી જ ચર્ચામાં રહેતું આવ્યું છે. પરંતુ આ વખતે તે ફરી એક વાર ચર્ચાનું કેન્દ્ર બન્યું છે.

કેમ કે વાવાઝોડું તૌકતે દીવ કાંઠાથી પસાર થયા બાદ ગીર-સોમનાથના ઉનામાં પ્રવેશ્યું હતું અને ત્યાં લૅન્ડફોલ પણ થયું હતું.

હવામાન વિભાગ અનુસાર ઉનામાં વાવાઝોડું પ્રવેશ્યું ત્યારે પવનની ગતિ 100 કિલોમિટર પ્રતિકલાકથી પણ વધુ રહી હતી. વળી લૅન્ડફોલ બાદ ઉનામાં પવનની ગતિ 136 કિલોમિટર પ્રતિ કલાકની રહી હતી. જે તેની તીવ્રતા અને ગંભીરતા દર્શાવે છે.

ગીર-સોમનાથ કલેક્ટર અનુસાર ઉનાને ડેન્જર ઝોનમાં મૂકવામાં આવ્યું હતું. હાલ ત્યાં વીજળી નથી. અને રસ્તાઓ બ્લૉક છે. એક રીતે ઉના સંપર્કવિહોણું છે.

મોબાઇલ નેટવર્ક પણ કામ નથી કરી રહ્યાં. સંખ્યાબંધ વીજપોલ અને વૃક્ષો ધરાશાયી થતાં વાહનોને પણ નુકસાન થયું છે.

સ્થાનિકોની ઘરવખરી પણ વરસાદને લીધે પલળી જતા અસરગ્રસ્તો માટે સમસ્યા સર્જાઈ છે.

આસપાસના સ્થાનિક મીડિયાકર્મીઓ અનુસાર ઉનામાં વાવાઝોડાની ઘણી માઠી અસર થઈ છે.

વાવાઝોડાનું પહેલું શિકાર ઉના

ગુજરાતના અનેક ગામોમાં તૌકતે વાવાઝોડાના કારણે અસરગ્રસ્ત થયાં હતાં

અહીંથી જ તીવ્ર સાઇક્લોનિક તૌકતેની આંખ પણ પસાર થઈ હતી. લગભગ 2 કલાક સુધીની તેની લૅન્ડફોલની સમયાવધિમાં ઉના તેનું પહેલું શિકાર બન્યું.

સ્થાનિક મીડિયા અને સરકારનાં નિવેદનો અનુસાર ઉનામાં વાવાઝોડાએ મોટી તારાજી સર્જી છે. વળી અહીં કેટલાંક મોત પણ નોંધાયાં હોવાના સ્થાનિક પ્રશાસનના પ્રાથમિક અહેવાલો છે.

ઉપરાંત વૃક્ષો ધરાશાયી થયાં છે, મકાનોને નુકસાન પણ થયું છે અને ખેતરોના પાકને પણ માઠી અસર પહોંચી છે. કૃષિ મામલે નુકસાનનો આંકડો હાલ સમીક્ષા હેઠળ છે, પણ કૃષિનિષ્ણાતોનું કહેવું છે કે આ વિસ્તારમાં કરોડો રૂપિયાનું નુકસાન થયું છે.

અત્રે નોંધવું જોઈએ કે 17 મેના રોજ રાત્રે 10 વાગ્યા પછી વાવાઝોડાએ અહીં ઘમસાણ મચાવવાનું શરૂ કરી દીધું હતું.

મીડિયા અહેવાલો અનુસાર ઉનામાં 4 લોકોનાં મોત થયાં છે અને કેટલાક ઘાયલ પણ થયા છે.

ગુજરાતનું એ ગામ જ્યાં તૌકતે સૌપ્રથમ ત્રાટક્યું

દરમિયાન ઉનાના રહીશ ધર્મેશ મૈયાએ બીબીસી સાથેની વાતચીતમાં ત્યાંની સ્થિતિ વિશે માહિતી આપી.

જોકે હાલ તેઓ ખુદ સુરત શહેરમાં છે પરંતુ તેમનો પરિવાર ઉનામાં છે.

તેમણે બીબીસી સાથેની વાતચીતમાં કહ્યું, "ઉનામાં છેલ્લા 2 દિવસથી... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

તૌકતે વાવાઝોડું : 'કોરોનાએ સ્વજન છીનવી લીધા, વાવાઝોડાએ ઘર છીનવી લીધાં'


તૌકતે વાવાઝોડું ટળ્યું પણ બીજા વાવાઝોડાનું તોળાતું જોખમ

તૌકતે વાવાઝોડું ડીપ ડિપ્રેશનમાંથી ડિપ્રેશનમાં ફેરવાયું છે અને ગુજરાતમાં થયેલી તારાજીનો અંદાજ કાઢવામાં આવી રહ્યા છે, એ વચ્ચે વધુ એક વાવાઝોડું ભારત પર ત્રાટકે તેવી પ્રબળ શક્યતા દેખાઈ રહી છે.

બંગાળની ખાડીમાં લૉ-પ્રૅશર સર્જાયું છે અને તેના કારણે વાવાઝોડું સર્જાઈ શકે છે.

23-25 મે વચ્ચે આ વાવાઝોડું પશ્ચિમ બંગાળ, બાંગ્લાદેશ અને મ્યાંમારથી પસાર થવાની સંભાવના છે.

Twitter કન્ટેન્ટ પૂર્ણ, 1

સ્કાયમેટ વેધરે ટ્વીટ કરીને જણાવ્યું કે બંગાળની ખાડીમાં ‘યાસ’ વાવાઝોડું સર્જાઈ શકે છે.

સ્કાયમેટ વેધરના ઉપપ્રમુખ મહેશ પાલાવતે ટ્વીટ કર્યું છે કે બંગાળની ખાડીમાં લૉ-પ્રેશર એરિયા બની રહ્યો છે, જે 23 મે સુધી યાસ વાવાઝોડામાં ફેરવાઈ જશે. આ વાવાઝોડું પશ્ચિમ બંગાળ અથવા બાંગ્લાદેશ થઈને મ્યાંમાર તરફ જશે.

ભારતીય હવામાન વિભાગ ભુવનેશ્વર દ્વારા પણ તેની પુષ્ટી કરવામાં આવી છે.

વાવાઝોડું સર્જાશે તો યાસ નામ અપાશે

જો આ વાવાઝોડું સર્જાયું તો તેને ‘યાસ’ નામ આપવામાં આવશે અને યાદી પ્રમાણે યાસ નામ ઓમાન દ્વારા આપવામાં આવ્યું છે.

વાવાઝોડા માટેની જે નવી યાદી છે, તેમને એપ્રિલ 2020માં મંજૂરી આપવામાં આવી હતી.

એશિયા અને પ્રશાંત વિસ્તાર માટે સંયુક્ત રાષ્ટ્રના આર્થિક અને સામાજિક કમિશન (ઈએસસીએપી) અને વિશ્વ ઋતુ સંગઠન (ડબ્લુએમઓ) દ્વારા 2000ની સાલમાં બંગાળની ખાડી અને અરબ સાગરમાં સર્જાતાં વાવાઝોડાં માટે નામ આપવાની પદ્ધતિ શરૂ કરવામાં આવી હતી.

આ અંતર્ગત બાંગ્લાદેશ, ભારત, માલદીવ, મ્યાંમાર, ઓમાન, પાકિસ્તાન, શ્રીલંકા અને થાઈલૅન્ડ જેવા દેશોના એક જૂથ દ્વારા બંગાળની ખાડી અને આરબ સાગરમાં સર્જાતાં વાવાઝોડાં માટે 13 નામોની યાદી સોંપવામાં આવી હતી.

2018માં આ જૂથમાં ઈરાન, કતાર, સઉદી આરબ, સંયુક્ત આરબ અમીરાત અને યમન પણ જોડાઈ ગયાં. આ પેનલ ચક્રવાતને નામ આપવાનું કામ કરે છે.

આ દેશો દ્વારા સૂચવવામાં આવતાં નામોની યાદી દેશોનાં નામોની વર્ણમાળા પ્રમાણે બનાવાવમાં આવે છે. આ યાદીની શરૂઆત બાંગ્લાદેશથી થાય છે.

જે બાદ ભારત, ઈરાન, માલદીવ, ઓમાન અને પાકિસ્તાનનું નામ આવે છે. આ ક્રમ પ્રમાણે ચક્રવાતનું નામ રાખવામાં આવે છે.

તાજેતરના તૌકતે વાવાઝોડાનું નામ મ્યાંમાર દ્વારા અપાયું હતું, યાસનું નામ ઓમાને સૂચવ્યું છે અને હવે પછીના વાવાઝોડાને ગુલાબ નામ અપાશે, જે પાકિસ્તાને સૂચવ્યું છે.

વાવાઝોડું કઈ રીતે સર્જાય છે?

સમુદ્રના પાણીનું તાપમાન વધી... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

યાસ વાવાઝોડું : તૌકતે બાદ વધુ એક વાવાઝોડાનો ખતરો, 23-25 મે સુધી ભારત પહોંચશે


ત્યાં જ તેમની વાતચીતમાં ખલેલ પહોંચાડતો ફૅક્સ આવ્યો.

ગુજરાતના એ વખતના મુખ્ય મંત્રી નરેન્દ્ર મોદી રાજ્યમાં સ્થિતિ થાળે પાડવા સૈન્યની મદદ માગી હતી.

ફર્નાન્ડિઝ સીધા જ તેમના નિવાસી કાર્યાલય પહોંચ્યા અને સંબંધિત અધિકારીઓ માટે આદેશ છૂટ્યા, 'તત્કાલ રક્ષાભવન પહોંચો.'

એ વખતે રાજસ્થાન સરહદ પર 'ઑપરેશન પરાક્રમ' ચાલી રહ્યું હતું. ત્યાંથી સૈનિકોની ટુકડીને પરત બોલવાઈ અને મધરાતે જ ગુજરાત માટે રવાના કરી દેવાઈ.

એ રાત જ્યોર્જે રક્ષાભવનમાં જ વિતાવી અને બીજે દિવસે વહેલી સવારે અમદાવાદ માટે નીકળી ગયા.

વાત એમ હતી કે ગુજરાતમાં અયોધ્યાથી પરત ફરી રહેલી 'સાબરમતી એક્સપ્રેસ'ને ગોધરા રેલવે સ્ટેશન પર આગ લગાડી દેવાઈ હતી.

જેના પગલે ગુજરાતમાં કોમી હુલ્લડો ફાટી નીકળ્યા હતા અને તંત્રના કાબૂ બહાર જતાં રહ્યાં હતાં.

રાજ્યમાં પુનઃશાંતિ સ્થાપવા માટે જ મોદીએ ફૅક્સ કર્યો હતો. ઉપરોક્ત કિસ્સો જ્યોર્જની નજીક મનાતાં જયા જેટલીએ 'ધ ન્યૂઝ મિનિટ'મા લખેલા બ્લૉગમાં ટાંક્યો હતો.

જ્યોર્જનો જન્મ તા. ત્રીજી જૂન 1930ના રોજ તત્કાલીન મદ્રાસ રાજ્યના મેંગ્લોર ખાતે થયો હતો, જ્યારે 29 જાન્યુઆી 2019ના નવી દિલ્હી ખાતે તેમનું નિધન થયું હતું.

'ન્યાયપૂર્ણ વર્તવાની સલાહ'

એવો દાવો કરાતો હતો કે એનડીએ સરકારના સરંક્ષણ મંત્રી બનેલા જ્યોર્જનો લડાયક મિજાજ ઘટી ગયો હતો.

પણ કોમી તોફાનમાં સપડાયેલા અમદાવાદે જ્યોર્જ ફર્નાન્ડિઝમાં કટોકટીકાળનો એ જ 'સમાજવાદી યુનિયન નેતા'નો ફરીથી અનુભવ કર્યો.

શાંતિ સ્થાપવા અને લોકો વચ્ચે વિશ્વાસનું વાતાવરણ સર્જાય એ માટે જોખમ વચ્ચે પણ જ્યોર્જ રસ્તા પર ઊતર્યા.

એ વખતે ગુજરાત પહોંચેલી સૈન્ય ટુકડીનું નેતૃત્વ કરી રહેલા લેફ્ટનન્ટ જનરલ(નિવૃત) ઝમીરઉદ્દીન શાહ પોતાના પુસ્તક 'ધ સરકારી મુસલમાન'માં લખે છે,

'એ વખતે હું રાતે 2 વાગ્યે મુખ્ય મંત્રી નરેન્દ્ર મોદીને મળ્યો હતો. સંરક્ષણ મંત્રી જ્યોર્જ ફર્નાન્ડિઝ પણ એ વખતે ત્યાં હાજર હતા.'

એ મુલાકાત દરમિયાન શાહે કાયદો અને વ્યવસ્થાની સ્થિતિ જાળવી રાખવા માટે જરૂરી વસ્તુઓની યાદી ગુજરાત સરકારને સોંપી હતી

લેફ્ટનન્ટ જનરલ(નિવૃત) જણાવે છે બીજા જ દિવસે સવારે જ્યોર્જ સૈન્યની ટુકડીને મળ્યા અને સ્થિતિ થાળે પાડવા છૂટ્ટોદોર આપ્યો.

શાહના જણાવ્યા અનુસાર જ્યોર્જે કહ્યું, "તમારે ન્યાયપૂર્ણ વ્યવહાર જ કરવાનો છે. લોકોમાં સંદેશો જવો જોઈએ કે સૈન્ય તહેનાત કરી દેવાયું છે. તમારી જે પણ જરૂરિયાત હશે એ પૂરી કરવામાં આવશે."

જોકે, શાહના... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

જ્યારે ગોધરાકાંડ વખતે જ્યોર્જ ફર્નાન્ડિઝ નરેન્દ્ર મોદીની વહારે આવ્યા


ત્યાં દેવાનું આશ્ચર્યમાં મૂકી દેતું વિષચક્ર પણ હોય છે, જેમાંથી કેદીઓનું બચવું મુશ્કેલ છે.

કેટરમોલના પુસ્તક 'પ્રિઝન : અ સર્વાઇવલ ગાઇડ' જેલના આ વિષચક્ર પર પ્રકાશ પાડવામાં આવ્યો છે. આ પુસ્તક હાલમાં જ બજારમાં આવ્યું છે.

જેલમાં કમાણી

એ જોવું અઘરું નથી કે મહારાણીની કેદમાં (બ્રિટનની જેલ વ્યવસ્થા)માં લોકો કેમ આવી થોડી કમાણીનું માધ્યમ બનાવી લે છે.

જ્યારે કાયદેસરની અર્થવ્યવસ્થાઓને અશક્ય બનાવી દેવામાં આવે છે તો લોકો કાળાબજારનો આશરો લે છે.

થોડા દિવસ પહેલા સુધી (જેલમાં) તમાકુ મુદ્રાનું એક નાનું એકમ હતું. જેના પર હવે પ્રતિબંધ મૂકી દેવામાં આવ્યો છે.

એટલે હવે હું પૂર્ણ વિશ્વાસ સાથે કહી શકું છું કે જેલના એ વેપારી કેદીઓને ખરાબ દિવસો આવી ગયા કે જેઓ ગોલ્ડન વર્જીનિયા (તમાકુ)ના પૅકેટ એવી રીતે સજાવીને બેસતા હતા જાણે સોનાનાં બિસ્કિટ હોય.

નવા વેપારી (કેદી) ટિનમાં પૅક માછલી અને સાબુ-તેલનાં પૅકેટ લઈને બેસે છે. સ્ટૉક એટલો કે તમે તેમની જેલની બારી પણ ન જોઈ શકો.

આ થોડું થોડું એસ્ટેરિક્સ અને ઓબેલિક્સના ગામમાં રહેવા જેવું છે - સૌનું પોતાનું નાનું ઉદ્યમ છે.

પૈસા આપો અને માલ લો

કાર્લ કૈટરમોલ

ટૂના (માછલી)ના એક કે બે ટિનના બદલે રસોડાના કર્મચારીઓ તમને કેટલાંક મરી કે જડીબુટ્ટીઓની તસ્કરી કરી આપશે.

કપડા ધોવાં અને ઘડી કરીને રાખતા લોકોને જો તમે ઍનર્જી ડ્રિન્ક પીવડાવો તો તેઓ સુનિશ્ચિત કરશે કે તમારાં કપડાં ખરેખર સાફ હોય.

જેલ વૉર્ડમાં સામાન બદલવાના પ્રભારીને જો તમે નૂડલ્સ આપ્યા તો તેઓ સુનિશ્ચિત કરશે કે તમને પાથરવા માટે જે ચાદર મળે તે દાગ-ધબ્બા વગરની ન હોય.

હેરડ્રેસરનો ભાવ થોડો વધારે છે. મુલાકાતીઓને મળતાં પહેલાં બધા જ લોકો (કેદી) ઇચ્છે છે કે તેઓ સુંદર દેખાય.

તેમની દાઢી અને વાળ સારી રીતે કપાયેલા હોય. એ માટે હેરડ્રેસર ટૂના અને શાવર જેલ વગર માનતા નથી.

હું કાતર ખરીદવા અને વિંગના હજામ બનવાની સલાહ આપીશ, પરંતુ ચેતવણી આપીશ કે ટૂના પ્રાપ્ત કરવા માટે ઝપ્પાઝપ્પીનાં દૃશ્યો સર્જાઈ શકે છે. (આ મજાક નથી.)

પછી થોડી વધારે કિંમતની વસ્તુઓ છે. સ્થાનિક કલાકાર તમારા માટે બર્થ ડે કાર્ડ બનાવી શકે છે, લવ લેટર કે ગેટ વેલ સૂન કાર્ડ તૈયાર કરી શકે છે.

જેલમાં ગેરકાયદેસર દારૂ પણ મળી શકે છે, જેની કિંમત ગુણવત્તાના આધારે આશરે 10 પાઉન્ડ (આશરે 850 રૂપિયા) પ્રતિ લિટર હોઈ શકે છે.

જેલમાં હેરાફેરી, બહાર ચૂકવણી

મોંઘા સામાન જેમ કે નશીલા પદાર્થ, તમાકુ કે સ્ટિરિયો... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

એવી જેલ જ્યાં 50 ગ્રામ તમાકુની કિંમત છે 43,000 રૂપિયા


ત્યાં માઉન્ટ કુમગાંગ રિસૉર્ટ ખાતે સાંસ્કૃતિક કાર્યક્રમનું પણ આયોજન કરવામાં આવશે.

દક્ષિણ કોરિયાના પ્યૅઑંગચૈંગ ખાતે આવતા મહિને વિન્ટર ઑલિમ્પિકમાં ભાગ લેવા માટે ઉત્તર કોરિયાના સરમુખત્યાર કિમ જોંગ-ઉને મંજૂરી આપી છે.

સ્પૉર્ટ્સ ડિપ્લોમસીના ભાગરૂપે જ ઉત્તર અને દક્ષિણ કોરિયાએ સંયુક્ત ટીમ મોકલવાનું તથા સાંસ્કૃતિક કાર્યક્રમોમાં ભાગ લેવાનું નક્કી કર્યું છે.

બીજી બાજુ, ઉત્તર કોરિયાના 'મૈસિક પાસ રિસૉર્ટ'ની સવલતો અંગે દક્ષિણ કોરિયાના મીડિયા દ્વારા સવાલ ઉઠાવવામાં આવ્યા છે.

મૈસિક પાસ રિસૉર્ટ

મીડિયામાં થઈ રહેલી ચર્ચા પ્રમાણે, પ્રૉપેગૅન્ડા દ્વારા રિસૉર્ટમાં રમતો માટે પૂરતી સવલતો હોવાની આભા ઊભી કરવામાં આવી છે.

સરમુખત્યાર કિમ-જોંગ-ઉને જાતે જ આ ખેલ પરિસરોની મુલાકાત લીધી હતી અને તૈયારીઓનું જાત નિરીક્ષણ કર્યું હતું.

આ રીતે ઉત્તર કોરિયા ખુદને વિશ્વસ્તરીય દેશ તરીકે પ્રસ્થાપિત કરવા પ્રયાસ કરી રહ્યું હોય તેમ જણાય છે.

ઉત્તર કોરિયાના રમતગમત પરિસરો અંગે એવી ચર્ચા છે કે જેટલો પ્રચાર કરવામાં આવે છે એટલી સવલતો ઉપલબ્ધ નથી અને જે કોઈ ઉચ્ચ સુવિધાઓ છે તે બહુ થોડા લોકો માટે છે.

ટ્રિપ ઍડવાઇઝર પર 'મૈસિક પાસ રિસૉર્ટ'ના 13 રિવ્યૂ વાંચીએ તો માલૂમ પડે છે કે તેને પાંચમાંથી સાડા ચાર પોઇન્ટ્સ મળે છે.

એક બ્રિટીશ ટૂરિસ્ટે રિવ્યૂમાં લખ્યું છે, "હોટલ અને સ્કી રિસૉર્ટ શાનદાર છે."

સરમુખત્યાર કિમ જોંગ

એવું શક્ય છે કે બહુ થોડા લોકો ઉત્તર કોરિયા ફરવા જાય છે. ત્યાં જતા હોવાથી તેમને ખાસ આશા ન હોય એટલે તેમના મનમાં આ રિસૉર્ટ વિશે સારી છાપ ઊભી થઈ હોય.

પરંતુ દક્ષિણ કોરિયાની રાજધાની સોલમાંથી પ્રકાશિત અખબાર 'ચોસુન ઇલ્બો'એ શૈક્ષણિક જગત સાથે સંકળાયેલા કેટલાક લોકો, સ્કી ખેલાડીઓ તથા ઉત્તર કોરિયાના તજજ્ઞોને ટાંકતા 'મૈસિક પાસ રિસૉર્ટ'ની સવલતોની ટીકા કરી છે.

અખબાર લખે છે, જે સ્કી લિફ્ટ પર તાનાશાહ કિમ જોંગ ઉનની સિગારેટ પીતી અને પ્રવાસ ખેડતી તસવીર વહેતી થઈ છે. તે વારંવાર તૂટી જાય છે અને ત્યાં અનેક વખત દુર્ઘટનાઓ થઈ ચૂકી છે.

2013માં આ રિસૉર્ટનું નિર્માણ યુદ્ધસ્તરે કરાવવામાં આવ્યું હતું. તેના નિર્માણકાર્યમાં મજૂરો ઉપરાંત ઉત્તર કોરિયાના સૈનિકોને પણ કામે લગાડવામાં આવ્યા હતા.

ઉત્તર કોરિયાની ઓફર

શરૂઆતમાં ઉત્તર કોરિયાએ આ રિસૉર્ટ ખાતે જ ઑલિમ્પિક સ્કી સ્પર્ધાનું આયોજન કરવા માટે આમંત્રણ પાઠવ્યું હતું.

પરંતુ આંતરરાષ્ટ્રીય ઑલિમ્પિક સમિતિએ ઉત્તર કોરિયાનો... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

ઉત્તર કોરિયાના સરમુખત્યાર કિમના ફેવરિટ રિસોર્ટમાં કેવી છે સુવિધા?


ત્યાં સરહદ નક્કી કરવામાં નથી આવી, એટલે તેને 'લાઇન ઑફ કંટ્રોલ' કે 'નિયંત્રણ રેખા' તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.

દુનિયામાં કદાચ આ એકમાત્ર એવો વિસ્તાર છે કે જ્યાં ભારત અને પાકિસ્તાનના બે લાખથી વધુ સૈનિકો ખડકાયેલા છે.

ઊંચાઊંચા પહાડોની વચ્ચે રાયફલ, મશીનગનો, મોર્ટાર અને તોપખાના સાથે એકબીજા સામે ઊભા છે.

આ વિસ્તારમાં દુનિયામાં સૌથી વધુ સૈનિકો ખડકવામાં આવ્યા છે.

2003માં તત્કાલીન વડાપ્રધાન અટલ બિહારી વાજપેયી અને પાકિસ્તાનના પૂર્વ રાષ્ટ્રપતિ જનરલ પરવેઝ મુશર્રફ વચ્ચે અલેખિત શાંતિ કરાર થયા હતા.

એ પહેલા અહીં સૈનિકો વચ્ચે ગોળીબાર અને આર્ટિલરીનો ઉપયોગ સામાન્ય બાબત હતી.

કથિત શાંતિ કરાર અમલમાં આવ્યા, ત્યારથી જ તેની વિરુદ્ધમાં વાતાવરણ હતું.

વર્ષ 2013 પછીથી બંને પક્ષોએ નિયંત્રણ રેખા પર ઘાતક ખેલ હાથ ધર્યો છે.

ટ્રૉફી મેળવવા માટે દુશ્મન દેશના સૈનિકોને મારી નાખવાની અને તેમના શરીરના ટુકડે-ટુકડા કરવાની પ્રવૃત્તિમાં જોડાઈ ગયા છે.

આરોપ-પ્રતિઆરોપ

ભારતનો આરોપ છે કે પાકિસ્તાની સૈનિકો ભાગલાવાદી કાશ્મીરીઓ તથા પાકિસ્તાની ઉગ્રપંથીઓને સરહદ પારથી ઘૂસણખોરી કરાવવા માટે સંઘર્ષ વિરામનો ભંગ કરે છે.

ભારતનો દાવો છે કે કાશ્મીરી ભાગલાવાદીઓને પાકિસ્તાનના રસ્તે ભારતમાં ઘૂસણખોરી કરાવવામાં આવે છે.

પાકિસ્તાનના કબજાવાળા કાશ્મીરમાં ઉગ્રપંથીઓને હથિયાર ચલાવવાની તાલીમ આપવામાં આવે છે.

બાદમાં ભારતીય સુરક્ષા બળો સાથે લડવા માટે આ ઉગ્રપંથીઓને કાશ્મીર મોકલવામાં આવે છે.

ઘૂસણખોરી કરાવવામાં સરળતા રહે તે માટે પાકિસ્તાની સૈનિકો દ્વારા ભારતીય ચોકીઓ પર અંધાધૂંધ ફાયરિંગ કરાવવામાં આવે છે.

અફરાતફરીની આડમાં ઉગ્રપંથીઓની નાનીનાની ટૂકડીઓ 'નો મેન્સ લેન્ડ' પાર કરીને ભારતીય સરહદમાં ઘૂસી આવે છે.

ભારતીય સેનાના કહેવા પ્રમાણે, વર્ષ 2017માં પાકિસ્તાને 860 વખત સંઘર્ષ વિરામનો ભંગ કર્યો હતો.

નવેમ્બર 2003 બાદ સૌથી વધુ વખત સંઘર્ષ વિરામનો ભંગ ગત વર્ષે થયો હતો.

ભારતના સત્તાવાર આંકડાઓ પ્રમાણે, સંઘર્ષ વિરામની ઘટનાઓ 2016 (449 વખત)થી લગભગ બમણી છે.

વર્ષ 2015માં 405 વખત સંઘર્ષ વિરામનો ભંગ થયો હતો. 2018માં પણ ગોળીબાર અને સંઘર્ષ વિરામ ભંગની ઘટનાઓ ચાલુ જ છે.

પાકિસ્તાન આથી વિપરીત દાવો કરે છે. તે સંઘર્ષ વિરામ ભંગની ઘટનાઓ માટે ભારતીય સૈનિકોને જવાબદાર ઠેરવે છે.

પાકિસ્તાનનો દાવો છે કે ભારતીય સૈનિકોએ ગત વર્ષે 1900થી વધુ વખત સંઘર્ષ વિરામનો ભંગ કર્યો હતો.

પાકિસ્તાનનો દાવો છે... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

દૃષ્ટિકોણ : LoC પર શા માટે ઘાતક રમત રમી રહ્યા છે ભારત-પાક.?


ત્યાંથી રોડ શો, ગાંધી આશ્રમ અને પછી મોટેરા સ્ટેડિયમમાં બંને નેતાઓનાં ઉષ્માભર્યા ભાષણો.

મને જૂના હિન્દી ચલચિત્રનો એક સંવાદ આછોપાતળો યાદ છે.  સંવાદ હતો - "राशन पे भाषण जरूर हो सकता है मगर भाषण से राशन नहीं मिलता"

મોટેરા અને ત્યાર પછી તાજમહાલની મુલાકાત બાદ દિલ્હી, બધે જ ભાષણ જ ભાષણ.

2014-15માં અમેરિકા સાથેની આયાત અને નિકાસ બંને મળીને 64.2 અબજ ડૉલરની થઈ હતી હતો તે 2018-19માં 87.9 અબજ ડૉલર થઈ હતી.

2019-20ના વર્ષ દરમિયાન એપ્રિલથી ડિસેમ્બરના પ્રથમ નવ મહિનામાં એ 68 અબજ ડૉલર થઈ.

અગત્યની વાત એ છે કે 2014-15ના વર્ષમાં અમેરિકા સાથેના વેપારમાં આપણી ટ્રૅડ સરપ્લસ એટલે કે વેપારપુરાંત 20.6 અબજ ડૉલર હતી.

જે 2018-19ના વર્ષમાં ઘટીને 16.9 અબજ ડૉલર થઈ અને 2019-20ના નાણાકીય વર્ષના પ્રથમ નવ મહિનામાં એ 12.6 અબજ ડૉલર રહી.

2014-15માં આપણી નિકાસ 42.4 અબજ ડૉલર હતી અને તે 2018-19માં 10 અબજ ડૉલરથી વધીને 52.4 અબજ ડૉલર થઈ એટલે કે 123.59 ટકાનો વધારો થયો.

આ સામે આપણે અમેરિકાથી જે આયાત કરી તે 2014-15ના વર્ષમાં 21.8 અબજ ડૉલર હતી. જે 2018-19માં 162.5 ટકા વધીને 35.5 અબજ ડૉલર થઈ.

આમ કુલ વેપાર વધ્યો એમાં કોઈ ના નહીં પણ એમાં અમેરિકાથી ભારતમાં થતી આયાતનું  પલ્લું ભારે રહ્યું, જ્યારે  નિકાસ ઓછી વધી.

આનાં ઘણાં બધાં કારણો છે, જેમાં અમેરિકા દ્વારા GSP પાછી ખેંચી લેવાઈ એ પણ છે, જેની પૂરી અસર તો હજુ થવાની બાકી છે.

આ ઉપરાંત અમેરિકાએ ભારતમાંથી આયાત થતાં સ્ટીલ અને ઍલ્યુમિનિયમ પર 2018ના વર્ષમાં આયાતજકાત વધારી દીધી.

ખાસ કરીને આ પગલું ચીનને ઉદ્દેશીને લેવાયું હતું પણ "સુકા સાથે લીલું બળી જાય" એટલે ભારતને પણ એની અસર થઈ.

હવે ભારતનો GSPનો દરજ્જો છીનવી લેવાયો છે, એના કારણે આપણી નિકાસ પર સબસિડી મળવી તો દૂર રહી પણ કાઉન્ટર વેઇલિંગ ડ્યૂટી લાગશે.

આમ આપણા વેપારને અને એ રીતે નાના-મોટા ઉદ્યોગોને કે વેપારીઓને જે નુકસાન થયું તેમાં સીધો ફાયદો થવાની હાલ પૂરતી કોઈ શક્યતા નથી.

અમેરિકા ભારતને સંરક્ષણના સાધનો વેચવા માગે છે

રોમિયો હૅલિકોપ્ટર

અમેરિકાનો રસ ભારતને સંરક્ષણની સાધનસામગ્રી વેચવાનો હોય તેવું જણાય છે.

અમેરિકા પાસેથી સી-હોક હેલિકૉપ્ટર ખરીદવાની ચર્ચા ઘણા લાંબા સમયથી ચાલી રહી છે. આ ડીલ લગભગ નક્કી હોવાનું માનવામાં આવે છે.

21 હજાર કરોડના રક્ષાસોદામાં માત્ર આ ડીલ માટે જ રૂપિયા 18,626 કરોડનો ખર્ચ કરવામાં આવશે તેવું માનવામાં આવે છે.

નૌસેનાને 24 સી-હોક... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પની ભારત મુલાકાતથી આપણને શું મળ્યું?


ત્યાંની યુવતીઓમાં છેડતીને લઈને ગુસ્સો જોવા મળ્યો.

તેઓ છેડતીને ચૂપચાપ સહન કરવામાં નથી માનતી પરંતુ સામે વિરોધ કરવામાં માને છે.

અમે ચૂપ રહેનારી અને વિરોધ કરનારી યુવતીઓના ગૃપ બનાવી તેમની સાથે વાત કરી.

જુઓ છેડતી કરતાં યુવાનોને પાઠ ભણાવવા વિશે આ છોકરીઓ શું કહે છે?

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

 \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

છોકરાઓ છેડતી કરે ત્યારે ચૂપ રહો છો કે સામે લડી લો છો?


ત્યાર પછી તેમણે સેના, નૌકાદળ અને વાયુસેનાના 44 વરિષ્ઠ અધિકારીઓને એમ કહીને બરખાસ્ત કરી દીધા કે 'તેઓ વધારે પડતા સ્થૂળકાય થઈ ગયા છે અને તેમની ફાંદ બહાર આવી ગઈ છે.'

પૂર્વ પાકિસ્તાનમાં પરાજયના કારણે પાકિસ્તાની સેના બેકફૂટ પર આવી ગઈ હતી. ઝુલ્ફીકાર અલી ભુટ્ટોએ તેનો ભરપૂર ફાયદો ઉઠાવ્યો.

થોડા દિવસો પછી તેમને જનરલ ગુલ હસન સામે પણ વાંધો પડ્યો અને તેમને સૈન્યના એક નવા વડાની જરૂર પડી જે આંખો મિંચીને ભુટ્ટોના દરેક આદેશનું પાલન કરી શકે.

ઓવેન બેનેટ જોન્સ પોતાના પુસ્તક, 'ધ ભુટ્ટો ડાયનેસ્ટીઃ સ્ટ્રગલ ફૉર પાવર ઇન પાકિસ્તાન'માં લખે છે, ભુટ્ટોએ ગુલ હસનને બરખાસ્ત કરવાનો આદેશ પોતાના સ્ટેનોગ્રાફર પાસે ટાઇપ કરાવવાના બદલે પોતાના એક વરિષ્ઠ સહયોગી પાસે ટાઇપ કરાવ્યો. જનરલ ગુલ હસનની હકાલપટ્ટીના આદેશ આપ્યા પછી તેમણે પોતાના વિશ્વસનીય સાથીદાર ગુલામ મુસ્તફા ખાનને જનરલ ગુલ હસનની સાથે લાહોર જવા માટે જણાવ્યું જેથી ગુલ હસન પછીના જનરલની નિમણૂકના આદેશ જારી ન થાય ત્યાં સુધી ગુલ હસન સાથે કોઈ સંપર્ક ન રહે.

"આ ચુકાદાનો વિરોધ કરી શકે તેવા સંભવિત અધિકારીઓને એક બનાવટી બેઠકમાં બોલાવવામાં આવ્યા અને ગુલ હસનનું રાજીનામું લેવામાં આવ્યું ત્યાં સુધી તેમને બેઠકમાં બેસાડી રાખવામાં આવ્યા હતા. રેડિયો અને ટીવી સ્ટેશન પર પોલીસ ગોઠવી દેવામાં આવી અને રાષ્ટ્રપતિ ભુટ્ટોને આ મુદ્દે જનસમર્થનની જરૂર પડે તો તે અપાવવા માટે પીપલ્સ પાર્ટીએ રાવલપિંડીમાં એક જનસભાનું આયોજન પણ કર્યું."

ગુલ હસન પછી ભુટ્ટોએ પોતાના વિશ્વાસુ જનરલ ટિક્કા ખાનને પાકિસ્તાની સેનાના વડા તરીકે નિયુક્ત કર્યા.

જલાલુદ્દીન રહીમને માર પડ્યો

થોડા મહિનાની અંદર જ ભુટ્ટોનો અહંકાર એટલો બધો વધી ગયો કે તેઓ પાર્ટીમાં પોતાના વરિષ્ઠ સહયોગીઓનું પણ અપમાન કરવા લાગ્યા.

ભુટ્ટોના જીવનચરિત્ર 'ઝુલ્ફી ભુટ્ટો ઑફ પાકિસ્તાન'માં સ્ટેન્લી વોલ્પર્ટ લખે છે, "2 જુલાઈ 1974ના રોજ ભુટ્ટોએ રાષ્ટ્રપતિ બાબતોના મંત્રી જલાલુદ્દીન અબ્દુર રહીમ અને બીજા કેટલાક વરિષ્ઠ સહયોગીઓને ડિનર માટે બોલાવ્યા. ભોજનનો સમય રાતના 8 વાગ્યાનો હતો પરંતુ મેજબાન ભુટ્ટો પોતે ત્યાં પહોંચ્યા ન હતા."

"રાતના 12 વાગી ગયા ત્યારે રહીમે પોતાનો ગ્લાસ મેજ પર મૂકીને બૂમ પાડીને પૂછ્યું, 'તમે બધા ચમચા જ્યાં સુધી ઇચ્છો ત્યાં સુધી લરકાનાના મહારાજાની રાહ જોઈ શકો છો. હું તો મારા ઘરે જાઉં છું.' ભુટ્ટો જ્યારે ડિનર માટે પહોંચ્યા ત્યારે હકીમ પીરઝાદાએ તેમને રહીમના વ્યવહાર વિશે... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

ઝુલ્ફીકાર અલી ભુટ્ટો : પાકિસ્તાનના રાષ્ટ્રપતિપદથી ફાંસીના ગાળિયા સુધીની કહાણી


ત્યારબાદ આ બંન્ને નેતાઓની પકડ દેશનાં રાજકારણ પર મજબૂત થઈ ગઈ છે. જેની અનુભૂતિ દિનપ્રતિદિન થતી રહે છે. જો તમે નરેન્દ્ર મોદીને મગજ ગણતા હોવ, તો અમિત શાહની ભૂમિકા તે સ્નાયુઓની છે. જે સપાટી પરના તેમના વિચારોને જમીની હકીકતમાં બદલી નાખે છે.

મગજ અને શક્તિની આ જોડીએ આરએસએસના કોંગ્રેસ મુક્ત ભારતના સ્વપ્નને મહદઅંશે પૂર્ણ કરી બતાવ્યું છે.  દેશને ભગવા રંગમાં રંગી નાખ્યો છે. બાવન વર્ષના અમિત શાહ ભાજપના રાષ્ટ્રીય પ્રમુખ તરીકે આ મહિને ચોથા વર્ષમાં પ્રવેશી રહ્યા છે. આ સફરમાં તેમની પાસે થવા માટે ઘણાં કારણો છે.

13 રાજ્યોમાં ભારતીય જનતા પાર્ટીની સરકાર છે, જ્યારે પાંચ અન્ય રાજ્યોમાં ભારતીય જનતા પાર્ટીના સાથી પક્ષોની સરકાર સત્તામાં છે. આ દ્રષ્ટિએ અમિત શાહ ભારતીય જનતા પાર્ટીના સૌથી સફળ પ્રમુખ છે.  ઉપરાંત પક્ષે ઉત્તરપૂર્વ રાજ્યોમાં તેના મૂળિયાં મજબૂત બનાવ્યાં છે.

સૌથી સફળ ભાજપ પ્રમુખ

શાહની રાજકીય વ્યૂહરચનાને કારણે ભારતીય જનતા પાર્ટીએ આસામ, મણિપુર અને અરુણાચલ પ્રદેશમાં  જીત હાંસલ કરી. જ્યારે ગોવામાં સૌથી મોટી પાર્ટી કૉંગ્રેસને પછાડી ભારતીય જનતા પાર્ટી સરકાર બનાવવામાં સફળતા મળી.  તદુપરાંત પક્ષ મહારાષ્ટ્રમાં સૌથી મોટી પાર્ટી તરીકે ઉભરી આવ્યા બાદ ભાજપે શિવસેના સાથે ગઠબંધન સરકારની રચના કરી હતી.

એટલું જ નહીં, જમ્મુ કાશ્મીરમાં પીપલ્સ ડેમોક્રેટિક પાર્ટી (પીડીપી) સાથે ગઠબંધનમાં પ્રથમ વખત ભારતીય જનતા પાર્ટી (ભાજપ) સત્તામાં આવી. ત્યાર બાદ અમિત શાહે ઉત્તરપ્રદેશમાં પક્ષને ભવ્ય વિજય અપાવ્યો. જો કે દિલ્હી અને બિહારમાં ભારતીય જનતા પાર્ટીએ હારનો સામોન કરવો પડ્યો. પરંતુ પાછળથી નીતીશ કુમારને પોતાના પક્ષે લઈને અમિત શાહે બિહારના પરાજય ને વિજયમાં બદલી નાખ્યો.

તેમની સફળતાઓમાં, ગુજરાતમાંથી રાજ્યસભાના સાંસદ બનવું પણ સામેલ છે. પાંચ વખત ગુજરાત વિધાનસભાના ધારાસભ્ય તરીકે ચૂંટાયા બાદ તેઓ રાજ્યસભામાં પહોંચ્યા છે.

દેખીતી રીતે જોવા જઈએ તો, અમિત શાહે નરેન્દ્ર મોદી પાસેથી જે તાકાત મેળવી છે, તે પણ મોદીના ભરોસા પર ખરી ઉતારી છે. જે કંઈ મોદી પોતાના મનમાં વિચારે છે, અમિત શાહ તેને અમલમાં લાવે છે. ધ્યેયને હાંસલ કરવા માટે, બંન્ને નેતાઓ કોઈપણ પ્રકારની પદ્ધતિને અપનાવવામાં અચકાતાં નથી. બંન્ને નેતાઓનો હેતુ માત્ર ધ્યેય હાંસલ કરવાનો છે.

ઉદાહરણ તરીકે, અરુણાચલ પ્રદેશમાં 43 ધારાસભ્યોમાંથી 33 ધારાસભ્યોને સાથે રાખીને ભારતીય જનતા પાર્ટીએ સરકાર બનાવી હતી. અગાઉ ઉત્તરાખંડમાં,... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

દૃષ્ટિકોણ : અમિત શાહ આટલા શક્તિશાળી કેમ બન્યા?


ત્યારે આ જાહેરાતથી થનારી અસરોના વ્યાપવિસ્તારનો, તેના પરિણામનો અંદાજ ન હતો.

સાદી સમજ હતી કે નોટબંધી અમુક રીતે લાગુ પાડવામાં આવે તો આવકારદાયક હોઈ શકે.

પછીના દિવસોમાં જે રીતે નોટબંધી માટે જાહેર કરાયેલાં ધ્યેય સતત બદલાતાં રહ્યાં.

નાટ્યાત્મક-ક્રાંતિકારી લાગતા પગલા પાછળ રહેલું આપખુદ અવિચારીપણું જાહેર થતું રહ્યું.

તેમ સ્પષ્ટ થતું ગયું કે મૂળ આશય તો કશુંક ક્રાંતિકારી કર્યાનો છાકો પાડી દેવાનો હશે.

ત્યાર પછી જીએસટી જેવા લાંબા સમયથી ચાલતા અને જરૂરી ફેરફારના અમલ માટે જે નાટ્યાત્મક રીતે મધરાતે સંસદનું અધિવેશન ભરવામાં આવ્યું.

પૂરી તૈયારી વિના તેના અમલની જાહેરાતથી જે અરાજકતા ફેલાઈ, તેનાથી એક માન્યતા દૃઢ બનીઃ

ક્રાંતિકારી કે દૂરગામી હોઈ શકતાં પગલાં જાહેર કરીને લોકોને આશ્ચર્યચકિત કરવામા વડાપ્રધાન જેટલા માહેર છે, તેટલા માહેર એ અસરકારક અમલીકરણ અને તેના માટે જરૂરી ઝીણવટભર્યા-વિચારસજ્જ આયોજનમાં નથી.

એટલું જ નહીં, નોટબંધી જેવું પગલું સદંતર નિષ્ફળ ગયા પછી 'આટલું બધું થયું તો પણ કોણે શું બગાડી લીધું?'

એવા વિચારે વડાપ્રધાનનો આપખુદ થવા માટેનો આત્મવિશ્વાસ દૃઢ થતો લાગ્યો છે.

ક્રાંતિકારીઅને દૂરગામી અસરો ધરાવતો નિર્ણય?

આટલી લાંબી પૂર્વભૂમિકા આપવાનું કારણ એ કે કાશ્મીરનો વિશેષ દરજ્જો નાબૂદ કરવાનો અને તેનો રાજ્ય તરીકેનો દરજ્જો નાબૂદ કરવાનો સરકારનો નિર્ણય ઉપરનાં બન્ને પગલાંની યાદ અપાવે એવો જ ક્રાંતિકારી, નાટ્યાત્મક અને દૂરગામી અસરો ધરાવતો લાગે છે.

પરંતુ આગળના અનુભવ પરથી એટલો બોધ લેવો પડે કે આવા નિર્ણયનાં પરિણામો સુધી રાહ જોયા વિના, પહેલા જ પગલે ફટાકડા ફોડીને 'આજ મેરે યારકી શાદી હૈ...' ના મૂડમાં આવી જવાની જરૂર નથી.

પક્ષના લોકો કે વડાપ્રધાનના પ્રેમીઓ આવું કરે તે સ્વાભાવિક છે.

પણ આવું કરે તે જ દેશપ્રેમી અને પરિણામ વિશે સાવચેતીપૂર્વક વિચાર કરે તે દેશદ્રોહી- એવા પ્રચારમાં દોરવાઈ કે ભેરવાઈ જવું નહીં.

તેને બદલે આખી સ્થિતિને શાંતિથી સમજવા માટે કેટલાક મુદ્દા નોંધીએ.

કરારભંગની શરૂઆત ઇંદિરા ગાંધીએ કરી હતી!

સ્વતંત્રતાના આટલા વર્ષ પછી જમ્મુ-કાશ્મીરનો વિશેષ દરજ્જો શા માટે, એ સહેલાઈથી ગળે ઉતરે એવું નથી.

વિશિષ્ટ સંસ્કૃતિનો દાવો ફક્ત કાશ્મીરનો જ શા માટે? ભારતનો કોઈ પણ પ્રાંત આવો દાવો કરી શકે.

એ માટે ભારતથી અળગાપણું રાખવાની જરૂર ન હોય. આવું અળગાપણું દૂર કરતી જોગવાઈઓ રદ થાય તે આવકાર્ય ગણાય.

છેલ્લાં ઘણાં વર્ષોમાં વારાફરતી કરીને... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

જમ્મુ-કાશ્મીરના વિશેષાધિકાર નાબૂદી : ઝિંદાબાદ-મુર્દાબાદથી આગળ... - દૃષ્ટિકોણ


ત્યારે આમાંથી જ કેટલાક ભણેલા-ગણેલા યુવાનો નોકરી ન મળતા સિઝનલ ખેતમજૂર તરીકે કામ કરી રહ્યા છે.

રિમ્પી કૌરે બીએ, બીએડ અને પંજાબી લિટરેચરમાં માસ્ટર્સનો અભ્યાસ કર્યો છે. ટિચર્સ ઍલિજિબિલિટી ટેસ્ટ પણ પાસ કરી છે. અત્યારે તેઓ ખેતરમાં ડાંગરની રોપણી કરે છે.

જોઈએ પંજાબથી બીબીસી સંવાદદાતા સરબજિત સિંહ ધાલિવાલનો આ અહેવાલ.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

 \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

કોરોનાસંકટમાં નોકરી ન મળતાં ડિગ્રીધારી યુવાનો ખેતમજૂરી તરફ વળ્યા


ત્યારે એ સવાલ થાય કે સરકાર કેવી રીતી, કોને, શા માટે, અને કેટલા પ્રકારની સુરક્ષા આપે છે.

સુરક્ષા માટેની અરજી કર્યા બાદ સૌપ્રથમ સુરક્ષા એજન્સી અરજીને આધારે તપાસ કરે છે ત્યારબાદ આગળ કાર્યવાહી કરે છે.

સાથે જ ધમકીની ગંભીરતને ધ્યાનમાં રાખીને સુરક્ષામાં વધારો, ઘટાડો, સુરક્ષા ચાલુ રાખવી કે બંધ કરવાનો નિર્ણય લેવામાં આવે છે.

સુરક્ષા કક્ષાના પ્રકાર:

'X' કક્ષાની સુરક્ષા

આ કેટેગરી અંતર્ગત અરજી કર્યા બાદ સામાન્ય રીતે એક હથિયારધારી પોલીસકર્મી આપવામાં આવે છે. જે 24 કલાક સુરક્ષા પૂરી પાડે છે.

આ કેટેગરી અંતર્ગત તમામ ખર્ચ અરજકર્તાએ ભોગવવ પડે છે અથવા તો સરકાર ઇચ્છે તો ભોગવી શકે છે.

ભૂતપૂર્વ પોલીસ કમિશ્નર અમદાવાદ સુધીર સિન્હાએ બીબીસી સાથેની વાતચીતમાં જણાવ્યું, " 'X' કક્ષામાં બે પર્સલન આસિસ્ટન્ટ ઑફિસર(પીએસઓ) અપાય છે.

આ નિર્ણય મુખ્ય મંત્રી, કેબિનેટ મિનિસ્ટ્રી દ્વારા લેવામાં આવે છે."

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

'Y' કક્ષાની સુરક્ષા

સામાન્ય રીતે આ કક્ષાની સુરક્ષા થોડા ગંભીર મામલામાં પૂરી પાડવામાં આવે છે. આ કેટેગરી અંતર્ગત કુલ આઠ સુરક્ષાગાર્ડ આપવામાં આવે છે જે 24 કલાક મૂવીંગ પ્રોસેસ હેઠળ કામ કરે છે.

આ સુરક્ષાકર્મીઓમાં ચાર પાસે લોંગ રેન્જ હથિયાર અને ચાર પાસે શોર્ટ રેન્જ હથિયાર હોય છે.

દિલ્હીમાં કેન્દ્રીય ગૃહ વિભાગમાં દર વર્ષે પ્રોટેક્શન રિવ્યૂ મિટિંગ બોલાવવામાં આવે છે જેમાં નક્કી થાય છે કે જે-તે વ્યક્તિને આપેલી સુરક્ષા ચાલુ રાખવી કે નહીં, અને જો રાખવી તો તેનો ખર્ચ રાજ્ય સરકાર આપશે કે કેન્દ્ર સરકાર એ વિશે નિર્ણય લેવો.

સુધીર સિન્હા જણાવે છે, " 'Y' અને 'Y+' માટે મિનિસ્ટ્રી ઑફ ઇન્ટેલિજન્સ બ્યૂરો, સેન્ટ્રલ આઈબી, સ્ટેટ આઈબી, મુખ્યમંત્રી અને પોલીસની ભલામણને આધારે અપાય છે."

સાથે જ આ કેટેગરી અંતર્ગત પોલીસ બંદોબસ્ત પણ આપવામાં આવે છે.

જો 'Y+' કક્ષાની વાત કરવામાં આવે તો ખૂબ જ સંવેદનશીલ કિસ્સામાં આ સુરક્ષા આપવામાં આવે છે. તેમાં ધમકીઓની ગંભીરતા નક્કી કર્યા બાદ નિર્ણય લેવાય છે કે આ સુરક્ષા આપવી કે નહીં.

સામાન્ય રીતે રાજ્ય સરકાર આ ખર્ચ ભોગવી હોય છે.

'Z' કક્ષાની સુરક્ષા

આ કેટેગરી અંતર્ગત મારી નાખવાની ધમકી અથવા આતંકી ધમકીઓને ધ્યાનમાં રાખીને સુરક્ષા પૂરી પાડવામાં આવે છે.

આ સુરક્ષા હેઠળ એક એસકૉર્ટ ગાડી, બૂલેટ પ્રૂફ ગાડી, લોકલ પોલીસ અને સેન્ટ્રલ પોલીસના સુરક્ષાકર્મીઓ આપવામાં આવે છે.

આ સુરક્ષા 24 કલાક માટે રહેઠાણ સ્થળે અને કામ... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

મેવાણીએ સુરક્ષા માગી છે ત્યારે 'X', 'Y', 'Z' કેટેગરીની સુરક્ષાનું A to Z


ત્યારે એવા સમયે છઠા ધોરણમાં ભણતી બાળકીએ વિરોધપ્રદર્શન દરમિયાન સૌનું ધ્યાન ખેંચ્યું છે.

આ બાળકીનું નામ ગુરસિમરતકોર અને તે પંજાબના હોશિયારપુરથી આવે છે.

તે કહે છે કે અભ્યાસ જરૂરી છે, પણ આ સમયે લડાઈ પણ જરૂરી છે. મારી પરીક્ષાઓ 10મી તારીખથી શરૂ થશે.

આ બાળકી આંદોલનકારી અને આંદોલન વિશે શું માને છે, જુઓ આ વીડિયોમાં.

તમે અમનેફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

 \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

#FamersProtest : એ કિશોરી જે લડી રહી છે ખેડૂતોની લડત


ત્યારે એવો સવાલ ઊભો થયો હતો કે ભારતનું અર્થતંત્ર સાવ ખોખલું થઈ ગયું છે કે શું? સવાલ એટલા માટે થયો કે ચંદ્રશેખર ફેબ્રુઆરી 1991માં બજેટ રજૂ કરી શક્યા નહોતા.

વિશ્વ બૅંક અને આઈએમએફે ભારતને અપાતી બધી મદદ અટકાવી દીધી હતી. સરકારે (40 ટન બૅંક ઑફ ઇંગ્લૅન્ડમાં અને 20 ટન યુનિયન બૅંક ઑફ સ્વિટ્ઝર્લૅન્ડમાં એમ) 67 ટન સોનું ગીરવે મૂકીને 6 અબજ ડૉલર મેળવ્યા હતા.

ભારતના આ પગલાં પછી આઈએએમએફે 22 લાખ ડૉલરની લોન આપી. તે વખતે મોંઘવારીનો દર 8.4 ટકા સુધી પહોંચ્યો હતો.

12 નવેમ્બર, 1991ના રોજ વર્લ્ડ બૅંકનો 'ઇન્ડિયા - સ્ટ્રક્ચરલ ઍડજસ્ટમેન્ટ ક્રૅડિટ રિપોર્ટ' જાહેર થયો તેમાં જણાવ્યા અનુસાર વડા પ્રધાન તરીકે આવેલા નરસિંહ રાવે તેમની નીતિઓને અપનાવવા માટેનું વચન આઈએમએફ-વર્લ્ડ બૅંકને આપ્યું હતું.

રાવ સરકારમાં નાણામંત્રી તરીકે મનમોહન સિંહે આર્થિક ઉદારીકરણની નીતિઓના ત્રણ પગલાં લીધાં -  વૈશ્વિકીકરણ, બજાર આધારિત અર્થતંત્ર અને મૂડીરોકાણ.

આ ત્રણ નીતિઓને આધારે જ વર્લ્ડ બૅંક અને આઈએમએફ પાસેથી જંગી લોનો લેવામાં આવી હતી.

વર્લ્ડ બૅંકની તમામ શરતો માની લેવામાં આવી હતી અને માળખાકીય રોકાણમાં ફેરફારો શરૂ થઈ ગયા હતા.

ભારતમાં વિદેશી મૂડીરોકાણ પણ આવવા લાગ્યું હતું. લાઇસન્સ પરવાના રાજ ખતમ કરીને ઉદ્યોગોને મોકળાશ આપવામાં આવી હતી.

આર્થિક ઉદારીકરણ ઝડપથી ફેલાયું. સરકારી કંપનીઓનું ખાનગીકરણ કરવાનું વિચારાવા લાગ્યું. અને જોતજોતામાં ભારતીય અર્થતંત્રની ગાડી પાટા પર દોડવા લાગી.

આર્થિક સુધારાની આ નીતિ આગલી સરકારોએ પણ ચાલુ રાખી.

1991થી શરૂ થયેલા આર્થિક વિકાસની ગતિ જોઈએ તો ખ્યાલ આવશે કે 1991થી 2010 સુધી ભારતનો વિકાસ દર દુનિયાના અન્ય ઘણા દેશોની સરખામણીએ ખૂબ સારો રહ્યો હતો.

આર્થિક વિકાસના કારણે એ વર્ગમાં પણ ઉત્સાહ ફેલાયો, જે હજી સુધી ક્યારેય વેરા માળખામાં આવ્યો નહોતો.

અથવા તો કહો કે જે ક્ષેત્ર મૉનિટાઇઝેશનથી દૂર હતાં અથવા ઇનફૉર્મલ સૅક્ટરમાં હતાં ત્યાંના લોકો પણ બજારમાં ખરીદી કરવાની ક્ષમતા હાંસલ કરી શક્યા.

ખાસ કરીને માળખાગત ક્ષેત્ર સાથે સંકળાયેલા લોકો, જે બિલકુલ અસંગઠિત હતા, તેમને પણ મળી રહેલા કામ અને મજૂરીને કારણે જીડીપીમાં વધારો દેખાવા લાગ્યો હતો.

ધ્યાનથી જોશો તો ખ્યાલ આવશે કે ભારતનો આર્થિક વિકાસ ત્રણ સ્તર પર થયો છે. ભારતની કંપનીઓની ગણના બહુરાષ્ટ્રીય કંપનીઓ તરીકે થવા લાગી.

બહુરાષ્ટ્રીય કંપનીઓએ ભારતમાં રોકાણ કરવાનું શરૂ કર્યું. શહેરના મધ્યમ વર્ગના લોકોની... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

મોદી સરકારની આ ભૂલને કારણે દેશના અર્થતંત્રની કફોડી હાલત થઈ?


ત્યારે પાકિસ્તાનમાં લોકો મજાક પણ કરતાં કે ઇમરાન ખાન જો ભારતમાં ચૂંટણી લડે તો વડા પ્રધાન બની જાય. પણ ઇમરાન ખાન પાકિસ્તાની હતા અને વડા પ્રધાન પણ પાકિસ્તાનના જ બન્યા.

વડા પ્રધાન બનતાં જ તેઓ મુશ્કેલીમાં પડી ગયા છે.

પહેલું કે ઘરમાં પૈસાની અછતની તકલીફ ઊભી થઈ અને બીજું ભૂખમરો આવી ગયો.

હજુ તો ઇમરાન ખાન ઘરનો ખર્ચ ચલાવવા માટે દુનિયામાંથી પૈસા એકઠાં કરી રહ્યા હતા, ત્યારે તેમની સામે ફરી એક વખત જૂની સમસ્યા આવીને ગઈ છે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

ઇન્ડિયાએ હુમલો કરી દીધો

હવે કેટલાંક લોકો કહેશે કે હુમલો પહેલાં ઇન્ડિયાએ નથી કર્યો. અહીંથી કોઈ મૌલાનાના છોકરાઓ ગયા અને તેમણે પહેલાં હુમલો કર્યો.

ઇમરાન ખાન નવા-નવા આવ્યા છે. ખબર નથી તેમના હાથમા કંઈ છે કે નહીં, પણ એટલું તો કહી શકાય છે કે આ મૌલાના અને જેહાદી તેમના હાથમાં નથી.

ઇમરાન ખાનથી જે થઈ શકતું હતું એ તેમણે કર્યું.

સંસદમા પણ ગયા. જોકે, ખાન સાહેબને સંસદમાં જવું બહુ પસંદ નથી.

ત્યાં ઊભા થઈને તેમણે જાહેરાત કરી કે અમે ઇન્ડિયાના પાઇલટને પકડ્યા હતા, જેમને મુક્ત કરી રહ્યા છીએ.

હવે અલ્લાહની મહેરબાનીથી તેઓ તેમના ઘરો પહોંચી ગયા હશે અને અમારું મીડિયા તેમજ બંને તરફના મીડિયાના નિષ્ણાતો શાંત થઈ ગયા હશે.

અહીં મારા પાકિસ્તાની મિત્રો કહેશે કે, ના અમે તો પત્રકારત્વ કરી છીએ.

આ ઇન્ડિયાવાળા જ છે જેઓ મીડિયા પર બેસીને જેહાદ કરે છે.

હવે આ જ્ઞાનીઓ સાથે ચર્ચા તો થઈ શકશે નહીં. તેમને તો વિનંતી જ કરી શકાય અથવા તેમને થોડો ઇતિહાસ સંભળાવી શકાય.

એટલું યાદ રાખો કે વર્ષ સુડતાલીસ (1947)નું હતું અને આપણને આઝાદી મળી સાથે જ 10 લાખ લોકો પણ માર્યા ગયા.

સાથે જ એ પણ યાદ રાખો કે ત્યારે અમારી પાસે એફ-16 નહોતા કે ભારત પાસે મિરાજ.

ન આટલાં ટૅન્ક અને તોપો. અમે કુહાડી અને દાંતરડાંથી 10 લાખ લોકોને મારી નાખેલા.

હવે તો આપણી પાસે હથિયાર છે, ઇચ્છીએ તો સમગ્ર દુનિયાની આગ લગાવી શકીએ છીએ.

હવે એકબીજાથી શેનો ડર? હવે એકબીજાને ધમકીઓ આપવાનો શું ફાયદો?

આપણી અંદર ઝાંખવાની જરૂર છે. ખાન સાહેબ પણ પોતાના પોતાના મૌલાનાને શોધે, એમને થોડા ઠંડા કરે.

ભારતના લોકો પણ કાશ્મીરીઓને માણસના સંતાન સમજે અને પોતાના ભાઈઓ સાથે બેસીને વાત કરે.

આપણે બધાં મળીને જાણીતા શાયર ઉસ્તાદ દામનને યાદ કરીએ, જેમણે લખ્યું...

ભલે મોંથી ન કહીએ પણ અંદરથી,

ખોવાયા તમે પણ છો, ખોવાયા અમે પણ,

લાલાશ આંખોની જણાવે છે,

રડ્યાં તમે પણ છો અને રડ્યાં અમે પણ છીએ(પંજાબી... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

'ત્યારે કુહાડી અને દાંતરડાંથી માર્યા, આજે વિમાનો અને તોપ છે પછી શું ડર અને શું ધમકી' : બ્લૉગ


ત્યારે મંગળવારે ટ્વીટ કરીને હાર્દિકે લખ્યું, "ભાજપ મને જેલમાં બંધ કરવા માંગે છે. હું ભાજપની સામે લોકોની લડાઈ ચાલુ રાખીશ. જલ્દી મળીશું."

હાર્દિક પટેલે ટ્વીટ કરીને લખ્યું, "મારી પર લાગેલા ખોટા કેસમાં અગોતરા જામીનની પ્રક્રિયા (ગુજરાત) હાઈકોર્ટમાં ચાલી રહી છે."

"મારા અનેક ગેરજામીનપાત્ર વૉરંટ નીકાળવામાં આવ્યા છે. ગુજરાતમાં પંચાયતની ચૂંટણી આવી રહી છે, એટલા માટે ભાજપ મને જેલમાં બંધ કરવા માંગે છે. હું ભાજપની સામે લોકોની લડાઈ ચાલુ રાખીશ. જલ્દી મળીશું. જય હિંદ"

પાસની બેઠકને સંબોધિત કરતા કિંજલે કહ્યું કે 'હાર્દિક પટેલની કનડગત કરીને સરકાર ખુદને તિસમારખાં ન સમજે, દરેકનો સમય આવે છે. હાર્દિકની લડાઈ જનતા માટે છે અને હું વાયદો કરું છું કે આ લડાઈ ચાલુ રહેશે.'

આ પહેલાં પત્ની કિંજલે બી.બી.સી. ગુજરાતી સાથેનાં ઇન્ટરવ્યૂમાં જણાવ્યું કે તા. 18મી જાન્યુઆરી પછી તેઓ ઘરે પરત ફર્યાં નથી.

સોમવારે યોજાઈ હતી પાસની ચિંતનશિબિર

અમદાવાદના વસ્ત્રાલમાં પાટીદાર અનામત આંદોલન સમિતિ (પાસ) દ્વારા એક ચિંતિનશિબિરનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું, જેમાં પાસની આગામી રણનીતિ અને કાર્યક્રમો અંગે ચર્ચા કરવામાં આવી હતી.

આ ચિંતિનશિબિરમાં છેલ્લાં ચાર વર્ષમાં પાટીદાર અનામત આંદોલન દરમિયાન થયેલા પાટીદારો યુવાનો પરના કેસો પરત ખેંચવામાં આવે તેવી માગ કરવામાં આવી હતી.

શિબિરમાં સમગ્ર ગુજરાતના પાસના કન્વીનરો, આગેવાનો અને કાર્યકરો ઉપસ્થિત રહ્યા હતા.

તો આ ચિંતિનશિબિરમાં કૉંગ્રેસના નેતા હાર્દિક પટેલનાં પત્ની કિંજલ પટેલ પણ ઉપસ્થિત રહ્યાં હતાં.

આ ચિંતિનશિબિરમાં ત્રણ મુદ્દા અંગે ચર્ચા કરવામાં આવી હતી.

આગામી સમયમાં એક તારીખ નક્કી કરીને તમામ તાલુકા અને જિલ્લામાં કલેક્ટરને આવેદનપત્ર અપાશે, ત્યાર બાદ જેમણે મધ્યસ્થી કરી હતી એ સમાજના આગેવાનોને મળવા, તેમનાં મંતવ્યો જાણવા. અને ત્રીજી બાબત- સરકાર તરફથી જે કંઈ હકારાત્મક જવાબ આવે અને તેમના જવાબદાર મંત્રી સાથે બેઠક કરીને ચર્ચાવિચારણા કરવી.

'કેસ ખેંચવાની પ્રક્રિયા અધૂરી છે'

મળેલી શિબિરમાં પાસના બધા કન્વીનરો અને આગેવાનોનો એક જ સૂર હતો કે સરકારે આપેલું વચન નિભાવ્યું નથી.

પાસના સંયોજક અલ્પેશ કથીરિયાએ કહ્યું કે પાટીદાર યુવાનો સામેના કેસ પાછા ખેંચવાની પ્રક્રિયા પૂર્ણ કરાઈ નથી.

મીડિયા સાથે વાત કરતાં અલ્પેશ કથીરિયાએ કહ્યું, "જે તે સમયે 2015માં આનંદીબહેનની સરકાર વખતે અને 2017માં વિજય રૂપાણીની સરકાર વખતે- બંને મુખ્ય મંત્રીએ જાહેરાત... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

હાર્દિક પટેલ : ભાજપ સામે લોકોની લડાઈ ચાલુ રાખીશ, જલદી મળીશું


ત્યારે મને બક્ષીની સાથોસાથ કાન્તિ ભટ્ટ પણ યાદ આવી ગયેલા.

ગૂગલ પહેલાંના એ યુગના માહિતીના દરિયામાંથી અથાગ પ્રયત્નોથી ગુજરાતી વાંચકો માટે અણમોલ મોતી શોધી લાવનારા બે કલમ-મરજીવાઓ, અને આજે કાન્તિ ભટ્ટની શ્રદ્ધાંજલિ લખવી પડશે એવી કલ્પના ક્યાંથી હોય?

15મી જુલાઈ 1931ના રોજ સૌરાષ્ટ્રના ઝાંઝમેરમાં જન્મેલા કાન્તિ ભટ્ટ આજે 4 ઑગસ્ટ 2019ના રોજ 88 વર્ષની ભરપૂર ઉંમરે આપણી વિદાય લેતા પહેલાં એટલું બધું લખી ગયા છે કે એમનો એ રેકૉર્ડ કોઈ પત્રકાર તોડી નહીં શકે.

1980 અને 1990ના દાયકામાં મુંબઈમાં ફિલ્મી દુનિયામાં એબી હતા (હજી છે) અને ગુજરાતી પત્રકારત્વમાં કેબી. આ જરા પણ અતિશયોક્તિ વગર લખું છું.

ચિત્રલેખા અને અભિયાનનો સુવર્ણયુગ કાન્તિ ભટ્ટ અને શીલા ભટ્ટની કારકિર્દીનો પણ યુગ હતો.

અરે હા, એ જ યુગમાં કાન્તિ ભટ્ટે પોતાનાથી અડધી ઉંમરનાં શીલા ભટ્ટ સાથે લગ્ન કરીને રૂઢિચુસ્ત ગુજરાતી સમાજમાં ખળભળાટ મચાવી દીધેલો.

જો કે એ વાતને આમ પણ કહી શકાય કે શીલા ભટ્ટે પોતાનાથી બમણી ઉંમરના કાન્તિ ભટ્ટ સાથે લગ્ન કરી, ખાબોચિયા જેવી પત્રકારત્વની દુનિયામાં ત્સુનામી લાવી દીધેલી.

પત્રકારત્વના વિદ્યાર્થીઓ માટે એ જોડીએ દેશ-વિદેશમાં ખેડેલું ગુજરાતી પત્રકારત્વ અભ્યાસનો વિષય છે.

2006માં કાન્તિ ભટ્ટને વજુ કોટક ચંદ્રક મળ્યો ત્યારે મંડાયેલા એક અંદાજ મુજબ, ત્યાં સુધીમાં કાન્તિ ભટ્ટના કુલ પ્રકાશિત લેખોની સંખ્યા 40,000થી વધુ હતી.

એમાં બીજા 12 વર્ષ ઉમેરીએ (2018ના અંતમાં એ રોજિંદા પત્રકારત્વમાંથી નિવૃત્ત થયા કે કરી દેવાયા) તો બીજા ઓછામાં ઓછા 10,000 લેખો એટલે કાન્તિ ભટ્ટના નામે 50,000થી વધુ લેખોનો રેકૉર્ડ બોલે છે.

50 વર્ષમાં 50,000 એટલે, વર્ષના 1000 એટલે, રોજના સરેરાશ 3 લેખ. આ બધાના પાછા વિવિધરંગી વિષયો.

ગુજરાતી જ નહીં, ભારતીય ભાષાઓ કે વિશ્વની ભાષાઓમાં પણ કાન્તિ ભટ્ટનો આ રેકૉર્ડ તોડવો અઘરો છે.

આજના આપણા ગૂગલ જર્નાલિઝમના યુગના પત્રકારો માટે તો એ કલ્પના કરવી જ અઘરી થઈ પડે કે ગૂગલ ન હોય તો કોઈ માહિતી લેખ લખી જ કઈ રીતે શકાય?

ત્યારે કલ્પના કરો કે ગૂગલ પૂર્વેના ઇન્ટરનેટ પૂર્વેના જમાનામાં એક-એક લેખ લખવા કાન્તિ ભટ્ટે કેટકેટલાં છાપાં, મૅગેઝિનો અને ચોપડા ઉથલાવ્યાં હશે, મગજનું દહીં કર્યું હશે, આંખો ફોડી હશે અને આંગળાં-અંગૂઠો લાલ થઈ જાય ત્યાં સુધી કાગળ ઉપર પેનો ઘસી હશે અને વર્ષોના આ માનસિક-શારીરિક પરિશ્રમને કાન્તિ ભટ્ટ બ્રાન્ડનું - કોપી પેસ્ટ - ચોરીયોગ્રાફી - ટાઇપનું જર્નાલિઝમ... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

કાન્તિ ભટ્ટની વિદાય : 'ફિલ્મી દુનિયામાં AB અને ગુજરાતી પત્રકારત્વમાં KB જ હતા'


ત્યારે મૂક બધિર લોકો માટે જીવન મુશ્કેલ બન્યું છે.

આંધ્રપ્રદેશનાં એક મહિલાએ કોરોના મહામારીમાં એક અનોખું અભિયાન શરૂ કર્યું જેમાં તેઓ મૂક-બધિર લોકોને કોરોના સંબંધિત ગાઇડલાઇન્સની માહિતી પહોંચાડે છે.

માસ્ક એ સાંભળી ન શકતા લોકો માટે બાધારૂપ સાબિત થાય છે એટલે તેમણે આવા લોકો માટે એક ખાસ ઉપાય કર્યો.

જાણો કેવી રીતે તેઓ માસ્કના ઉપયોગ, સેનેટાઇઝેશન, સોશિયલ ડિસ્ટન્સિંગ વિશે મૂક-બધિર લોકોને સમજણ આપી રહ્યાં છે.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યૂટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

 \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

World Sign Language Day : એ મહિલા જેમણે મહામારીના સમયમાં મૂક-બધિર લોકોની અનોખી મદદ કરી


ત્યારે રાજસ્થાનના બિકાનેરમાં ઉર્દૂમાં રામાયણ સંભળાવવામાં આવે છે, જેમાં છંદના બદલે શેર-શાયરીમાં રામાયણના મહત્ત્વના પ્રસંગોનું વર્ણન થાય છે.

1935માં મૌલવી બાદશાહ હુસેન રાણા લખનવીએ પહેલી વખત ઉર્દૂ ભાષામાં રામાયણ રજૂ કર્યું, જેની ખૂબ પ્રશંસા થઈ.

ત્યારથી દર વર્ષે બિકાનેરમાં પર્યટન લેખક સંઘ અને મહેફિલ-એ-અદબ દ્વારા ઉર્દૂ રામાયણના પાઠનું આયોજન કરવામાં આવે છે.

મૌલવી દ્વારા લખાયેલી નવ પાનાની નાની રામાયણમાં વનવાસનું વર્ણન કરવામાં આવ્યું છે.

ઉર્દૂ રામાયણમાં વનવાસનું વર્ણન

'કિસ કદર પુરલુત્ફ હે અંદાજ તુલસીદાસ કા, યે નમૂના હે ગુસાઈ કે લતીફ અંદાજ કા

નકશા રામાયણ મેં કિસ ખૂબી સે ખીંચા, રામ કે ચૌદહ સાલ વનવાસ કા

તાજપોશી કી ખુશી મેં એક કયામત હો ગઈ, કૈકેઈ કો રમ સે અદાવત હો ગઈ

સુબહ હોતે હોતે ઘર-ઘર ઇસકા ચર્ચા હો ગયા, જિસને કિસ્સા સુના ઉસકો અચમ્ભા હો ગયા.'

આ રામાયણની વિશેષતા વિશે વાત કરતાં આયોજન સમિતિના સભ્ય ડૉ. જિયા ઉલ હસન કાદરીએ જણાવ્યું કે, આ રામાયણ તમે 25 મિનિટમાં વાંચી લેશો. તેમાં રામના અભિષેકનું વર્ણન છે.

ડૉ. કાદરીએ જણાવ્યું કે, આ રામાયણમાં રામના વનવાસ ઉપરાંત જંગલમાં તેમનું કપરું જીવન, રાવણ સાથે યુદ્ધ સાથેના પ્રસંગોનું રસપ્રદ વર્ણન છે.

ડૉ. કાદરીએ જણાવ્યુ કે, તેની ભાષા બહુ સરળ છે કોઈ અભણ માણસ પણ એ સમજી શકશે.

બિકાનેરના શાયર અસદ અલી અસદ જણાવે છે કે, આ સમયે પણ રાણા લખનવીની રામાયણને પૂરતું સન્માન મળે છે અને બનારસ હિંદુ યુનિવર્સિટીએ પણ તેની પ્રશંસા કરી છે.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

અસદ જણાવે છે, આ ઉર્દૂમાં લખેલી રામાયણ આજે વધુ પ્રસ્તુત છે. એ વિચારવા જેવી બાબત છે કે, વર્ષો પહેલાં એક મૌલવી દ્વારા લખાયેલી આ રામાયણ આજે પણ એક અભણ મુસ્લિમ પણ કરી શકે છે.

એ જ આપણી ગંગા જમુની સંસ્કૃત્તિનું ઉત્તમ ઉદાહરણ છે.

ઉર્દૂ રામાયણમાં રામના વનવાસના પ્રસંગ અને એ વખતે સીતાના મનોભાવોને બહુ માર્મિક રીતે રજૂ કરવામાં આવ્યા છે.

'રંજો હસરત કી ઘટા સીતા કે દિલ પર છા ગઈ, ગોયા જૂહી કી કલી ઓસ પર મુરઝા ગઈ'

દર વર્ષે દિવાળીના તહેવારના દિવસો દરમિયાન તેનું આયોજન થાય છે, ત્યારે દરેક ધર્મના લોકો સાથે બેસીને તેનું શ્રવણ કરે છે.

એ વખતે ધર્મ અને જાતિના ભેદભાવો મટી જાય છે, ત્યારે ખુદા મોટા કે ઇશ્વર એવો વિચાર કોઈ નથી કરતું.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

 \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.


ત્યારે સવાલ એ છે કે આ યલગાર પરિષદ છે શું?

પેશવાઓનું નેતૃત્વ ધરાવતું મરાઠા સામ્રાજ્ય અને ઇસ્ટ ઇન્ડિયા કંપની વચ્ચે યુદ્ધના પ્રતીક તરીકે ભીમા કોરેગાંવ જાણીતું છે. પહેલી જાન્યુઆરી 2018ના રોજ આ યુદ્ધની 200મી વર્ષગાંઠ હતી.

મરાઠા સેના આ યુદ્ધ હારી ગઈ હતી, એમ માનવામાં આવે છે કે ઇસ્ટ ઇન્ડિયા કંપનીને મહાર રેજિમૅન્ટના સૈનિકોની બહાદુરીને કારણે જીત મળી હતી.

બાદમાં ભીમરાવ આંબેડકર દર વર્ષે અહીં આવતા હતા. આ જગ્યા પેશ્વાઓ ઉપર મહાર એટલે દલિતોની જીતના એક સ્મારક તરીકે જાણીતી થઈ ગઈ અને દર વર્ષે અહીં ઉજવણી થવા માંડી.

પહેલી જાન્યુઆરી 2018ના રોજ જ્યારે આ યુદ્ધની 200મી વર્ષગાંઠ હતી, 'ભીમા કોરેગાંવ શૌર્ય દિન પ્રેરણા અભિયાન'ના નેજા હેઠળ કેટલાક સંગઠનોએ ભેગા મળીને એક રેલીનું આયોજન કર્યું હતું.

જેનું નામ યલગાર પરિષદ રાખવામાં આવ્યું હતું. શનિવાર વાડાના મેદાન પર યોજાયેલી આ રેલીમાં 'લોકતંત્ર, સંવિધાન અને દેશ બચાવવાની'વાતો કરવામાં આવી હતી.

દિવંગત વિદ્યાર્થી રોહિત વેમુલાના માતા રાધિકા વેમુલાએ રેલીનું ઉદ્ઘાટન કર્યું હતું, જેમાં પ્રકાશ આંબેડકર, હાઈકોર્ટના પૂર્વ ચીફ જસ્ટિસ બી. જી. કોલસે પાટીલ, ગુજરાતના ધારાસભ્ય જિગ્નેશ મેવાણી, જવાહરલાલ નહેરુ યુનિવર્સિટીના વિદ્યાર્થી ઉમર ખાલીદ, આદિવાસી ચળવળકર્તા સોની સોરી જેવા સામાજિક કાર્યકરો હાજર રહ્યા હતા.

એમના ભાષણોની સાથે કબીર કલા મંચના સાંસ્કૃતિક કાર્યક્રમો પણ રજૂ કરવામાં આવ્યા હતા.

તમે આ વાંચ્યું કે નહીં?

એ પહેલાંના દિવસે જ્યારે ભીમા કોરેગાંવમાં ઉજવણી કરાઈ રહી હતી, ત્યારે આજુબાજુના વિસ્તારોમાં હિંસા ભડકી ઊઠી હતી.

ક્યાંક પથ્થરમારો કરવામાં આવ્યો, તો ક્યાંક વાહનોને નુકસાન પહોંચાડવામાં આવ્યું. આ હિંસામાં એક યુવાને પોતાનો જીવ પણ ગુમાવ્યો હતો.

આ મુદ્દે ડાબેરી વિચારધારા ધરાવતી સંસ્થા સમસ્ત હિંદ અઘાડીના નેતા મિલિંગ એકબોટે અને શિવ પ્રતિષ્ઠાનના સંસ્થાપક સંભાજી ભિડે વિરુદ્ધ એફઆઈઆર (ફર્સ્ટ ઇન્ફર્મેશન રિપોર્ટ) નોંધાવવામાં આવી છે.

પૂણેની ગ્રામીણ પોલીસ હજુ પણ આ વિશે તપાસ કરી રહી છે.

યલગાર પરિષદ સાથે જોડાયેલી બે એફઆઈઆર

આ દરમ્યાન યલગાર પરિષદ સંબંધિત બે એફઆઈઆર પૂણે શહેરના વિશ્રામબાગ પોલીસ સ્ટેશનમાં નોંધાવવામાં આવી છે.

પહેલી એફઆઈઆરમાં જિગ્નેશ મેવાણી અને ઉમર ખાલીદ સામે ભડકાવનારા ભાષણ આપવાનો આરોપ મૂકવામાં આવ્યો છે.

બીજી એફઆઈઆર તુષાર દમગુડેની ફરિયાદના આધારે યલગાર પરિષદ સાથે જોડાયેલા લોકો સામે નોંધાવવામાં આવી... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

ભીમા કોરેગાંવ : હિંસા પહેલાં 'યલગાર પરિષદ'માં શું થયું હતું?


ત્યારે સ્થાનિક કંપનીઓએ આ સમસ્યાના સમાધાન માટે એક નવો કીમિયો અજમાવ્યો છે.

કર્મચારીઓ તણાવમુક્ત રહે અને સમયસર ઘરે જાય તે માટે હવે ઑફિસમાં ડ્રૉનથી તેમનું મૉનિટરિંગ શરૂ થયું છે.

કામના સ્થળે ડ્રૉન કેવી રીતે કર્મચારીઓને મદદ કરે છે, જુઓ રિપોર્ટમાં.

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

 \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

કર્મચારીઓનું નિરીક્ષણ કરતા ડ્રૉન


ત્યારે હાજર લોકોને પહેલો ઝટકો ત્યારે લાગ્યો જ્યારે વડા પ્રધાનપદના દાવેદાર વિશ્વનાથ પ્રતાપ સિંહે દેવીલાલના નામનો પ્રસ્તાવ મૂક્યો.

પોતાની ખુશી છૂપાવી ન શકતા ચંદ્રશેખરે તુરંત પોતાનું સમર્થન આપ્યું. દંડવતેએ દેવી લાલને જનતા દળ સંસદીય દળના નેતા ઘોષિત કરી દીધા. આખો સૅન્ટ્રલ હૉલ સન્નાટામાં ડૂબી ગયો.

બહાર હોબાળો મચી ગયો. બધી સમાચાર એજન્સીઓએ દુનિયાના દરેક ખૂણામાં સમાચાર ફ્લૅશ કરી દીધા કે દેવી લાલ દુનિયાના સૌથી મોટા પ્રજાતંત્રના આગામી વડા પ્રધાન હશે.

પરંતુ ચાર મિનિટ બાદ સમાચાર એજન્સીઓ તરફથી વધુ એક સંદેશ ફ્લૅશ થયો, 'કિલ, કિલ, કિલ, અર્લિયર સ્ટોરી.'

બન્યું એ કે પોતાના છ ફીટના કદ સાથે દેવી લાલ ઊભા થયા.

દેવીલાલે અચાનક વી. પી. સિંહને સમર્થન આપ્યું

ઇંદિરા ગાંધી સાથે મુલાકાત દરમિયાન ચંદ્રશેખર

તેમણે પોતાનું સમર્થન આપવા માટે વી. પી. સિંહનો આભાર માન્યો અને પછી બોલ્યા, "ચૂંટણીપરિણામ રાજીવ ગાંધીની સરકારના ભ્રષ્ટાચાર વિરુદ્ધ લડાઈનું પરિણામ છે અને તેના સૌથી વધારે પેરવી કરનાર વી. પી. સિંહ છે. હરિયાણામાં જ્યાં લોકો મને 'તાઉ' કહીને બોલાવે છે, હું ત્યાં 'તાઉ' બનીને જ રહેવા માગું છું."

લોકો પોતાનો શ્વાસ રોકીને એ સાંભળી રહ્યા હતા કે તેમણે અચાનક ઘોષણા કરી કે તેઓ આ પદ માટે વી. પી. સિંહના નામનો પ્રસ્તાવ મૂકે છે.

હજુ દેવીલાલે બોલવાનું બંધ પણ કર્યું ન હતું કે અજિત સિંહે બૂમ પાડીને તેમને સમર્થન આપી દીધું.

થોડી સેકન્ડ બાદ ઉપસ્થિત લોકોના ભારે ઘોંઘાટ વચ્ચે દંડવતેએ સિંહને નેતા ઘોષિત કરી દીધા.

એ બેઠકમાં ઇંદિરા ગાંધી સેન્ટર ઑફ આર્ટ્સના પ્રમુખ અને જાણીતા પત્રકાર રામ બહાદુર રાય પણ હાજર હતા.

રામ બહાદુર રાય યાદ કરે છે, "સંયોગથી એ દિવસે હું પણ કુર્તો અને પાયજામો પહેરીને આવ્યો હતો."

"પત્રકારોને એ બેઠકમાં સામેલ થવાની પરવાનગી નહોતી પરંતુ વૉચ ઍન્ડ વર્ડવાળા લોકોએ મારો પોશાક જોઈને સમજ્યું કે હું પણ જનતા દળનો નવો ચૂંટાયેલો સાંસદ છું. માટે મને અંદર જવા દીધો."

વી. પી. સિંહના ચૂંટાવવાથી નારાજ હતા ચંદ્રશેખર

રાયે જણાવ્યું, "સારી વ્યૂહરચના અરુણ નહેરુની હતી. જ્યારે વી. પી. સિંહના નામની ઘોષણા થઈ તો ચંદ્રશેખરનો ચહેરો પડી ગયો હતો. જ્યારે તેઓ બહાર નીકળ્યા તો તેમના ચહેરા પર ખૂબ ગુસ્સો હતો. તેમણે કહ્યું કે અમારી સાથે દગો થયો છે."

બાદ ચંદ્રશેખરે પોતાની આત્મકથા 'જિંદગી કા કારવાં'માં લખ્યું, "મેં તે જ સમયે કહ્યું કે આ ખોટું છે. હું તેને નથી માનતો."

"બાદમાં... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

એ રાજનેતા જે વડા પ્રધાન હોવા છતાં ખેતરમાં જતા હતા


ત્રણ અઠવાડિયાં પહેલાં જયારે અલાહાબાદનું નામ બદલીને પ્રયાગરાજ કરી દેવાયું ત્યારથી એ વાતની આશા સેવાઈ રહી હતી.

આખરે ભગવો વેશ પહેરનારા મુખ્ય મંત્રી માટે શહેરો અને વિસ્તારોનાં નામ બદલવાં પ્રાથમિકતાનો વિષય છે.

તેમની સમગ્ર રાજનીતિ જ પ્રતીકવાદ અને ધાર્મિક ધ્રુવીકરણ પર આધારિત છે.

મુખ્ય મંત્રી બનતાં પહેલાં જ યોગી આદિત્યનાથે પોતાના પ્રભાવવાળા વિસ્તાર ગોરખપુરમાં અનેક જગ્યાઓનાં નામો બદલ્યાં હતાં.

11મી સદીના સંત બાબા ગોરખનાથના નામ ઉપર વસેલા શહેર અને તેમના નામ ઉપર ચાલી રહેલા મઠનું નેતૃત્વ કરી રહેલા યોગી આદિત્યનાથ જયારે ત્યાંના સાંસદ હતા ત્યારે તેમણે ગોરખપુરના મિયાં બજાર અને હુમાયૂપુરને હનુમાનપુર બનાવી દીધાં હતાં.

નામ બદલવાના ફાયદા

આ એક મોટો સવાલ છે કે નામ બદલ્યા બાદ આ વિસ્તારો ઉપર તેની શું અસર પડી છે.

ઇતિહાસ જણાવે છે કે મધ્યકાલીન શાસકોની ધાર્મિક અસહિષ્ણુતા માટે ગમે તેટલી નિંદા કરવામાં આવે પરંતુ તેઓ 21મી સદીના શાસકો જેટલા અસહિષ્ણુ નહોતા.

સંશોધકો કહે છે પ્રયાગ અને અયોધ્યા ઘણાં પ્રાચીન શહેરો છે પરંતુ કોઈ પણ શાસકે તેમનું નામ બદલવાની કોશિશ કરી ન હતી.

સોળમી સદીના મુઘલ બાદશાહ અકબરે ગંગા કિનારે ઈલાબાસ (અલ્લાહ કા વાસ) શહેર વસાવ્યું.

જેનું નામ બ્રિટીશ રાજ દરમિયાન ઇલાહાબાદ(અલાહાબાદ) થઈ ગયું.

અકબરે ક્યારેય પણ ગંગા, યમુના અને પૌરાણિક નદી સરસ્વતીના સંગમ કિનારે વસેલા પ્રયાગનું નામ બદલવાનો પ્રયત્ન નહોતો કર્યો.

આ જ રીતે અવધના પહેલા નવાબ સાદત અલી ખાને ઘાઘરા નદીના કિનારે 1730માં ફૈઝાબાદ શહેર વસાવ્યું.

ક્યારેય ભગવાન રામના જન્મસ્થાન તરીકે ઓળખાતા અયોધ્યાને નવું નામ આપવાની કોશિશ ના કરી.

આ પ્રાચીન સ્થળ બ્રિટીશ રાજમાં ફૈઝાબાદ જિલ્લાનું ભાગ બની ગયું.

હનુમાનગઢીનું ધ્યાન રાખતા હતા નવાબ

અયોધ્યાને હિંદુ ધર્મના તીર્થસ્થાન રૂપે ખ્યાતિ મળી અને તેની આર્થિક ગતિવિધિઓ ધાર્મિક પર્યટન ઉપર કેન્દ્રીત રહી.

ઐતિહાસિક રૅકર્ડ જણાવે છે કે અયોધ્યાના સૌથી જૂના મંદિર હનુમાનગઢીની જાળવણી માટેનો ખર્ચ પણ નવાબ સાદત અલી ખાનના ખજાનામાંથી આવતો હતો.

એટલું જ નહીં, જ્યારે સાદત અલી ખાનના પૌત્ર આસફ ઉદ્દ દૌલાએ 1775માં સિંહાસન ઉપર બેઠા બાદ અવધની રાજધાનીને ફૈઝાબાદથી ખસેડીને લખનઉમાં લાવી દીધી ત્યારે પણ એ પરંપરા ચાલુ રહી.

ખાસ વાત એ છે કે જે રીતે ઇલાહાબાદનો અર્થ ખુદાકા ઘર છે, એ જ રીતે ફૈઝાબાદનો અર્થ 'સહુના કલ્યાણવાળી જગ્યા' છે.

આનાથી ઉલટું, સીએમ યોગીએ... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

નામકરણ વિવાદ : વર્તમાન નેતાઓ મધ્યકાલીન શાસકોથી વધુ અસહિષ્ણુ છે?


ત્રણ ઉત્તર-પૂર્વીય રાજ્યોમાં ચૂંટણીની તારીખો જાહેર

આ ત્રણેય રાજ્યોમાં બે તબક્કામાં ચૂંટણી યોજાશે એવું મુખ્ય ચૂંટણી અધિકારી એ.કે. જોતીએ જણાવ્યું છે.

પ્રથમ તબક્કામાં ચૂંટણી ત્રિપુરામાં થશે. અહીં 18 ફેબ્રુઆરી 2018ના રોજ રવિવારના દિવસે મતદાનની પ્રક્રિયા યોજાશે.

જ્યારે મેઘાલય અને નાગાલૅન્ડમાં બીજા તબક્કામાં ચૂંટણી યોજવામાં આવશે.

આ બન્ને રાજ્યોમાં મતદાન 27 ફેબ્રુઆરી 2018ના રોજ મંગળવારના દિવસે યોજાશે.

તમને આ પણ વાંચવું ગમશે

આ ત્રણેય રાજ્યોમાં થયેલા મતદાનની ગણતરી 3 માર્ચ 2018ના રોજ શનિવારના દિવસે કરવામાં આવશે અને એ જ દિવસે પરિણામ જાહેર કરવામાં આવશે.

એવા મતદાન મથકો અને ગણતરી કેન્દ્રો પણ બનાવવામાં આવશે જેનું સંચાલન સંપૂર્ણપણે મહિલાઓ કરશે.

ઉપરોક્ત ત્રણે રાજ્યોમાં યોજાનાર વિધાનસભાની ચૂંટણીઓમાં ઇવીએમ સાથે વીવીપીએટીનો ઉપયોગ કરવામાં આવશે.

ત્રણ રાજ્યોમાં 60 પૉલિંગ સ્ટેશન્સ એવા હશે જે ઈવીએમના પરિણામની ગણતરી વીવીપીએટી મશીનોના આંકડા સાથે સરખાવવામાં આવશે.

ઉપરોક્ત ત્રણે રાજ્યોમાં  આચારસંહિતા તાત્કાલિક અસરથી લાગુ કરી દેવામાં આવી છે.

તો અનિચ્છનીય ઘટના બનતી અટકાવવા સંવેદનશીલ વિસ્તારોમાં સીસીટીવી (કલોઝડ સરકીટ ટેલિવિઝન) કેમેરા લગાવવામાં આવશે.

સાથેસાથે એવા મતદાન મથકો અને ગણતરી કેન્દ્રો પણ બનાવવામાં આવશે, જેનું સંચાલન સંપૂર્ણપણે મહિલાઓ દ્વારા કરવામાં આવે.

દરેક રાજ્યમાં ઓછામાં ઓછું આવું એક કેન્દ્ર ઉભું કરવામાં આવશે.

સોશિયલ પર પ્રતિક્રિયા

ચૂંટણીની જાહેરાત થતાં જ સોશિયલ મીડિયા પર પણ લોકોએ મોટા પ્રમાણમાં પ્રતિક્રિયા વ્યક્ત કરી હતી.

ટ્વિટર પર #assemblyelections2018 ટ્રેન્ડ થવા લાગ્યો હતો.

@barbieafsana નામની ટ્વિટર યુઝરે લખ્યું કે ચૂંટણીની જાહેરાત થઈ છે. તેથી ફરીથી હવે મંદિર-મસ્જિદ, બાબર-ઓરંગઝેબ, તાજમહેલ-તેજોમહાલય, ચીન-પાકિસ્તાન, રોહિંગ્યા મુસલમાન-હિંદું જેવા નામો સંભળાવા લાગશે.

યુઝરના મતે 'આઈટી સેલના લોકોને પણ હવે ફરીથી ઑવર ટાઇમ કરવું પડશે.'

દિપ્તી શેઠ નામની યુઝરે લખ્યું, 'રાહુલ ગાંધીના વધુ એક નૈતિક વિજય માટે ભારત તૈયાર કરી લો.'

@sachinitp નામના યુઝરે લખ્યું,

@sbansalsidharth નામના યુઝરે લખ્યું, 'એક વર્ષ પહેલા ઉત્તરપ્રદેશમાં 'કેસરીયા હોલી' રમી હતી. આ વખતે પૂર્વોત્તરમાં રમીશું.'

તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો

 \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

સોશિયલ: પૂર્વોત્તરમાં ત્રણ રાજ્યોમાં વિધાનસભાની ચૂંટણીની જાહેરાત


ત્રણ જજની બનેલી સુપ્રીમ કોર્ટની બેન્ચે SC/ST ઍટ્રોસિટી ઍક્ટના ઉલ્લંઘનના કેસમાં જેમની સામે આરોપ હોય એની ધરપકડ કરવા માટે પહેલાંથી મંજૂરી લેવાનો તેમજ ફરિયાદ નોંધતાં અગાઉ પણ પ્રાથમિક તપાસ કરવાનો આદેશ પાછો ખેંચી લીધો છે.

ગત વર્ષે સુપ્રીમ કોર્ટના એ.કે. ગોયલ અને યૂ.યૂ લલિતની બેન્ચે SC/ST અત્યાચાર નિવારણ અધિનિયમ (ઍટ્રોસિટી ઍક્ટ) પર ગંભીર ટિપ્પણી કરી હતી અને તેને પગલે દેશભરમાં વિરોધ થયો હતો.

દલિતો અને આદિવાસીઓએ દેશભરમાં આ કાયદાનો હાર્દ મરી જશે અને અત્યાચારો વધશે એવો ભય વ્યક્ત કર્યો હતો અને ભારતમાં બંધનું એલાન આપ્યું હતું.

દેશભરમાં વિરોધને પગલે સરકારે આ કેસમાં રિવ્યૂ પિટિશન દાખલ કરી સુપ્રીમ કોર્ટને નિર્ણયની ફેરવિચારણા કરવાનું કહ્યું હતું.

શું હતો બે જજની બેન્ચનો આદેશ?

1. કોર્ટે તેના આદેશમાં ઠેરવ્યું કે જો કોઈ શખ્સ સામે આ કાયદા હેઠળ કેસ દાખલ થાય તો સાત દિવસની અંદર શરૂઆતી તપાસ પૂર્ણ કરી લેવી.

2. કોર્ટે ઠેરવ્યું કે પ્રારંભિક તપાસ હોય કે હોય કે કેસ નોંધાઈ ચૂક્યો હોય, આરોપીની ધરપકડ કરવી જરૂરી નથી.

3. જો આરોપી સરકારી કર્મચારી હોય તો તેની ધરપકડ કરવા માટે તેને નિયુક્ત કરનારા અધિકારીની સહમતિ લેવાની રહેશે.

4. જો આરોપી સરકારી અધિકારી ન હોય તો તેની ધરપકડ કરવા માટે એસએસપીની સહમતિ લેવી રહેશે.

5. એસસી/એસટી એક્ટની સૅક્શન પ્રમાણે, આગોતરા જામીન મળી ન શકે, પરંતુ સર્વોચ્ચ અદાલતે આગોતરા જામીન માગવાની છૂટ આપી.

આ સિવાય પણ અનેક ટિપ્પણીઓ સર્વોચ્ચ અદાલતના બે જજની બેન્ચે કરી હતી.

હવે શું?

સુપ્રીમ કોર્ટે રિવ્યૂમાં આંશિક રાહત આપી છે. તમામ અલવોકનો રદ નથી કર્યા.

સુપ્રીમ કોર્ટે ફરિયાદ દાખલ કરતાં અગાઉ સાત દિવસમાં તપાસ પૂર્ણ કરવાની વાત કાઢી નાખી છે. વળી, સરકારી કર્મચારી હોય કે અન્ય, આરોપીની ધરપકડ કરતાં અગાઉ પૂર્વાનુમતિ લેવાની વાત પણ કાઢી નાખી છે.

એટલે અત્યાચારના કેસમાં તરત ફરિયાદ થઈ શકશે અને ધરપકડ પણ થઈ શકશે.

ત્રણ જજનોની બેન્ચે અનુસૂચિત જાતિ અને જનજાતિના લોકોનો સમાનતા માટેનો સંઘર્ષ હજી પૂરો નથી થયો તે વાત પર ભાર આપીને કહ્યું કે SC/ST સમુદાયના લોકો હજી પણ અસ્પૃશ્યતા, અપમાન અને સામાજિક બહિષ્કારનો ભોગ બને છે.

જજ અરુણ મિશ્રા, એમ.આર. શાહ અને બી.આર. ગવઈએ નોંધ્યું કે 2018નો ચુકાદો ભારતીય બંઘારણના હાર્દની વિરુદ્ધ હતો.

સુ્પ્રીમ કોર્ટે રિવ્યૂ પિટિશનનો આંશિક સ્વીકાર કર્યો છે.  2018ના ચુકાદામાં કહેવાયેલી અન્ય પેચીદી બાબતો વિશે અદાલત હવે આગળ... \n\nમને ઉપરના લેખ માટે સારું શીર્ષક આપો.

SC/ST ઍટ્રોસિટી ઍક્ટ : સુપ્રીમ કોર્ટે આંશિક રિવ્યૂ મંજૂર રાખ્યો, હવે તપાસ વિના ફરિયાદ અને ધરપકડ થઈ શકશે