barandinho/wikipedia_tr huggingface dataset:
Çepni, Bandırma

Zamanında göçebe Türkmenler tarafından kurulmuş bir mahalledir. Köy resmi kayıtlarda 1530'dan beri görülüyor. Mahallenin eski adı POYRAZTEPE'dir. Mahallenin yakınında bir Antik Tümülüs Mezarı vardır. Mahallenin yerlileri Manav Türkmenleri'dir. Mahalledeki Manav Türkleri'nin önce Konya civarından Söğüt - Domaniç yöresine ve sonra 19.YY başlarında ise Kütahya/ Domaniç, Bilecik/ Söğüt yöresinden bu yöreye gelmiş olabileceği ve Kayı boyunun Atçeken Aşireti'ne bağlı olabileceği düşünülüyor. Ayrıca bölgeye gelen Kayıların sadece bu mahallesi değil, Manyas Gölü'nün batısında kalan diğer Manav köylerini de kurmuş olabileceği düşünülüyor. Mahallenin adı Çepni olmasına rağmen mahallede Çepni boyuna mensup hiçbir aile yoktur. Bölgeye gelen Kayılar ve bölgede olan Çepniler arasındaki sürtüşmeyi Kayılar kazanmış ve köye yerleşmişlerdir. Bunun dışında mahallede Balkan Türkleri ve Tatar Türkleri'de yaşar.
Çepni, Espiye

Köy, Giresun il merkezine 50 km, Espiye ilçe merkezine 20 km uzaklıktadır. Köy, Espiye'nin güneyinde olup,  numaralı Espiye-Soğukpınar il yoluna 7,3 km.'lik bir köy yoluyla bağlıdır.
Çepni, Gemerek

Gemerek ilçe merkezine yaklaşık 14 kilometre uzaklıktadır. Sivas şehir merkezine uzaklığı ise yaklaşık 96 kilometredir.
Çepni, Siverek

Çepni, Şanlıurfa ilinin Siverek ilçesine bağlı bir mahalledir. Köy halkı, Oğuz Kağan Destanı'na göre Oğuzların 24 boyundan biri ve Kaşgarlı Mahmud'a göre yirmi iki Oğuz bölüğünden Divân-ı Lügati't-Türk'de; "Yirmibirincisi: "جآپنِ Çepni Boyu'na mensuptur.
Çepni, Çatalzeytin

Köy, 1487 yılından beri aynı adı taşımaktadır. Daha önceleri Sinop'un Ayancık ilçesi Türkeli nahiyesine bağlıyken, 16 Mart 1957'de Kastamonu'nun Çatalzeytin ilçesine bağlandı.
Çepnice

Çepnice veya Çepni dili, eski tarihlerde çoğunlukla Batı Asya'da konuşulan, Türk boylarından Çepni Boyu'na ait bir dildir. Aynı dilbirliği içinde, kendine özgü sözcükleriyle Çepni dili bilenler kendi aralarında anlaşmalarını sağlayan bir özel dildir, o dili konuşan kişilerin çoğunluğu Giresun, Ordu, Trabzon ve Gümüşhane'dir.Çepnice, diğer pek çok Türkçe dili ile de paylaştığı ünlü uyumu gibi dil bilgisi özellikleri ile karakterize edilir. Dil, tümce yapısı açısından genellikle özne-nesne-yüklem sırasına sahiptir. Almanca, Arapça gibi dillerin aksine Gramatik cinsiyetin (erillik, dişilik, cinsiyet ayrımı) bulunmadığı Çepnice'de söz varlığının bir kısmı Eski Türkçe, Osmanlıca ve kendine has bir dildir. Ayrıca Azerice, Türkçe ve Türkmence gibi diğer Oğuz dilleri ile Çepnice düşük oranda karşılıklı anlaşılabilirlik gösterebilir. Dil ortalama 1242-1906 yıllarında Çepni'ler tarafından kullanılmıştır.Türkiye'de de kendine özgü ilişkileriyle sözcükleri doğan ve kullanılan “argo”nun yanında, Türkçe bölge “ağzı”da tanımlı özel dillerin yanında çok farklı gereksinimlerle oluşan, çok az kişinin bildiği, kullandığı “gizli diller” vardır. Günümüzde ise Türkçe dilinde, Çepni ağzı (Giresun Ağzı) bulunmaktadır. Bu Çepni ağzı, Çepni Dili'nin Türkçe'leşmiş halidir. Bilinmelidir ki, Çepni Ağzı ve Çepni dili birbirinden farklıdır aynı zamanda bir yandan da bir birine yakın söz öbekleri bulunur. (Bu Çepni ağzı, İstanbul Türkçesi ile çeşitli sessel farklılıklara sahiptir.)Çepni ağzı, Giresun, Ordu ve Trabzon'un batı bölgelerinde (Şalpazarı ve Beşikdüzü) farklı alt gruplara ayrılabilen yerel halkın konuştuğu Anadolu Türkçesi ağzıdır.Çepnice'de yer alan kelimelerin %30'u Eski Türkçe, %27'si Osmanlıca ve %43'ü kendine has bir dildir.
Çepnidere, Turgutlu

Çepni kelimesi tarihte "düşmanla savaşan" anlamında kullanılmaktadır. Çepniler Oğuzların Üçok kolunun Gökhan boyunun yirmi dördüncüsü ve en kalabalık olanıdır. Çepnilerin büyük bir kısımı Karadeniz Bölgesi'nde yaşamaktadır. Eski yıllarda bir grup Çepni Turgutlu'ya gelmiştir ve bugünkü Çepnidere Mahallesi kurulmuştur. "Dere" adını ise yerleştikleri alanın karşılıklı iki tepe olması ve ortasından dere geçmesinden dolayı almıştır. Köy yaklaşık olarak 1700'lü yıllarda kurulmuştur.
Çeralan, Saimbeyli

Adananın feke ilçesinin tapan adlı 7 muhtarlık bir mahallesinden insanların avcılık amacıyla önceleri geldikleri sanılmaktadır.Önceleri yazın gelinip kalınmış olan çeralanın eski yerleşimi mezarlık cıvarındadır.Zamanla köy yerleşimi şu an bulunan yerine kaymıştır.
Çeram

Eyaletin Çeram şehristanı'nın yönetim merkezi olan şehrin 2006 yılı resmi nüfusu nüfusu 11.980 kişi ve 2.264 hanedir.
Çerapunçi

Çerapunçi, Hindistan'ın Meghalaya eyaletinde bulunan bir kasabadır. Kasaba Himalaya Dağları'nın güneydoğusunda yer almaktadır. Kasabanın nüfusu 2011 yılı itibarı ile 14,816'dır.Çerapunçi dünyanın en çok yağış alan yerleşimi olup bir yıl içinde (1 Ağustos 1860 - 31 Temmuz 1861) 22,987 mm yağış almıştır.
Çerbin

Çerbin (Farsça: چربین, Azerice: Çərbin), İran'ın Kazvin Eyaleti'nin Kazvin şehristanında köy. Aşağı Tarım bahşının Niyerik kasabasınıa bağlıdır.
Çercev (ilçe)

Çercev ilçesi, Ocak 1925 tarihinde Staro-Çarcuy adıyla kurulmuş olup Ocak 1931 tarihinde Çarcuy adını aldı. 1992 yılında Çercev ve 18 Şubat 2001 tarihinde Serdarabat adını aldı. 28 Kasım 2017 tarihinde tekrar günümüz adını alırken 9 Kasım 2022 tarihinde Farap ilçesi lağvedilerek Çercev ilçesine katıldı.
Çerdın

Çerdın (), Rusya'nın Perm Krayı'na bağlı Çerdın rayonunda bulunan bir şehirdir. Şehir, Kolva Nehri'nin kıyısında yer almaktadır. Yüzölçümü 15 km² olan şehrin nüfusu 2010 yılı itibarı ile 14,495'tir.
Çeremhovo

Çeremhovo (), Rusya'nın İrkutsk Oblastı'nda bulunan bir şehirdir. Şehir Trans Sibirya Demiryolu'nun üzerinde yer almaktadır. Şehir aynı zamanda Çeremhovo rayonunun merkezidir. Yüzölçümü 114,40 km² olan şehrin nüfusu 2010 yılı itibarı ile 52,647'dir.Çeremhovo 1772 yılında kurulmuştur. Şehir İrkutsk kömür havzasındaki kömür madenciliği kentlerinden biridir.
Çeremski Tabiatı Koruma Alanı

Cheremske Tabiatı Koruma Alanı (), Ukrayna'nın kuzeybatısındaki Batı Polesiye bölgesinin orman ve sulak alanlarını kapsayan koruma altındaki bir tabiatı koruma alanıdır. Bölge, geçiş ekolojik bölgelerindeki çeşitli habitatlardan dolayı yüksek biyolojik çeşitliliğe sahip bir alandır. Koruma alanı, Volın Oblastı'ndaki Manevychi idari bölgesinde yer almaktadır.Arazi, Buz Devri'nin akarsu birikintileri ile düz ve bataktır. Bazı yerlerde turba 10 metre kalınlığ ulaşabilmektedir.Cheremske'nin iklimiNemli karasal iklim, sıcak yaz (Köppen iklim sınıflandırması (Dfb)) iklimi sınıflandırması içinde yer almaktadır. Bu iklim, büyük mevsimsel sıcaklık farklılıkları ve ılık bir yaz ile karakterizedir (en az dört ay, ortalama  üzerinde görülür, ancak ortalama  sıcaklığın üzerine çıkan ay yok).Koruma alanı, Almanya'dan Rusya'ya kadar kuzeydoğu Avrupa'nın çoğunu kapsayan ılıman bir sert ağaç ormanı olan Orta Avrupa karma ormanları ekolojik bölgesinde yer almaktadır.Koruma alanının yaklaşık %65'i ormanlık, %35'i sulak alanlardan oluşmaktadır. Cherem geçici saz-sphagnum bataklıkları, Ukrayna'daki en büyük ve en iyi korunmuş alanlardan biridir.Bir tabiatı koruma alanı olduğu için, Chermeske'nin birincil amacı doğanın korunması ve bilimsel çalışmalardır. Halkın erişimi sınırlıdır: toplu rekreasyon ve tesislerin inşası, avcılık ve balıkçılık gibi faaliyetler yasaktır. Gözetim altında kamu kullanımı için çeşitli "ekolojik" eğitim parkurları bulunmaktadır.
Çerepanovo

Çerepanovo (), Rusya'nın Novosibirsk Oblastı'na bağlı Çerepanovo rayonunun merkezi olan şehirdir. Yüzölçümü 20 km² olan şehrin nüfusu 2010 yılı itibarı ile 19,803'tür.
Çerez

Çerez, pişmiş veya fırınlanmış bir tatlı türüdür. Genellikle un, şeker, yumurta, bitkisel yağ veya tereyağı içerir.  Kuru üzüm, yulaf, çikolata parçaları, fındık gibi bileşenler de eklenebilir.Çerezler genellikle süpermarket ve satış makineleri'nde satılmaktadır.  Ayrıca ekmek fırınları, pastane, kafe ve restoranlar da müşterilere çerez satabilir. Çerezler genellikle süt, kahve veya çay gibi içeceklerle servis edilir.
Çerez (İnternet)

Çerez (), herhangi bir internet sitesi tarafından kullanıcının kullanmış olduğu tarayıcıya bırakılan ve okunan bir tür tanımlama dosyasının adıdır. Çerez dosyaları içerisinde kullanıcının oturum bilgileri, sayfada içerik tüketimi süresi, içerik tüketim alışkanlığı gibi çeşitli veriler saklanır. Yasal düzenlemeler neticesinde (KVKK, GDPR vb) çerezlerin kullanıcıların kişisel verilerini tutmaları kısıtlanmıştır. Çerezler günümüzde çoğunlukla kullanıcının online aktivitesini analiz ederek site içerisindeki tüketimini iyileştirmek veya ziyaret etmiş olduğu ürün ve içerik türlerine yönelik reklam gösterimi için kullanılmaktadır. Yasal düzenlemeler neticesinde internet siteleri kullanıcı çerezlerini tutmak için kullanıcıdan açık bir rıza istemek zorundadır.
Çeri

Çeri ( Tseri), Kıbrıs Cumhuriyeti'nin Lefkoşa kazasında bulunan bir şehir ve belediyedir. Şehir, başkent Lefkoşa'nın banliyölerinden biridir. Yüzölçümü 27 km² olan şehrin nüfusu 2011 yılı itibarı ile 7.035'tir.
Çeribaşı, Enez

Köy, 1877 yılı kayıtlarında bugünkü adını taşımaktadır. 1922 yılı Yunan kaynaklarında ise Levúnion olarak geçmektedir.
Çerikli

Çerikli, Kırıkkale ilinin Delice ilçesine bağlı bir beldedir. Eski adı Bağcılar'dır. Kırıkkale iline 49 km, Delice ilçesine 10 km uzaklıktadır. Nüfusu, 2000 yılı verilerine göre 7.159 kişidir. 1967 yılında belde olmuştur.
Çerikli (Güney Azerbaycan)

İran İslam Cumhuriyeti'nde 2006 nüfus ve konut sayımına göre bu köy 21 aile dahil 85 kişilik bir nüfusa sahipti.
Çerikli Saat Kulesi

Çerikli Saat Kulesi, Kırıkkale ilinin Delice ilçesine bağlı Çerikli beldesinde bulunan saat kulesi. Kırıkkale il genelindeki tek saat kulesi olan yapı İzmir Saat Kulesi örnek alınarak inşa edilmiştir. 1991'de dikilen kule Çerikli Cumhuriyet Meydanı içerisinde parkta yer almaktadır.
Çerikli Tren İstasyonu

Çerikli Tren İstasyonu, Kırıkkale'nin Delice ilçesi Çerikli Beldesi'nde yer alan TCDD'ye ait hemzemin tren istasyonudur.Ankara - Kars demiryolu üzerinde yer alan istasyon, Chemins de fer d'Anatolie Baghdad / Anadolu - Bağdat Demiryolları (CFAB) Şirketi tarafından inşa edilerek 20 Kasım 1925'te hizmete girmiştir.Bir kenar platformdan oluşan istasyon, 4 Eylül Mavi Treni, Doğu Ekspresi, Güney Kurtalan Ekspresi ve Van Gölü Ekspresi Anahat Trenleri'ne hizmet vermektedir.
Çeriközü, Tire

Çeriközü; idari bölüm olarak daha önceleri köy iken, 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra mahalle olmuştur.
Çerkes (anlam ayrımı)

Çerkesçe (Adığabze), Adigelerin konuştuğu Adigece ve Kabardeyce dilleri için kullanılan ortak bir adlandırma
Çerkes Hafız Mehmed Paşa

Saraydan yetişerek tebdil hasekisi oldu. Nizamiye Ordusu'nun kuruluşunda Binbaşı, Mayıs 1828'de Miralay ve daha sonra Süvari Livası rütbelerine terfi etti. Kasım 1833'te Ferik rütbesine terfi etti ve İşkodra mutasarrıfı olarak atandı. Bu görevindeyken Kütahya'ya atandı. Kasım 1836'da vezirlikle (müşir) Diyarbekir ve Sivas valisi olarak atandı.1839 yılında Mısır Ordusu'yla savaşmak üzere kurulan orduya Serdâr-ı Ekrem olarak atandı. Nizip Muharebesi'nin kaybedilmesine rağmen Diyarbekir Valiliği görevinden alındıysa da Sivas Valisi olarak görevine devam etti. Eylül 1839'da Erzurum valisi olarak atandı. Şubat 1841'de görevinden alındı. Şubat 1842'de Serasker kaymakamı olduysa da Ocak 1843'de Seraskerliğin kaldırılması üzerine görevinden alındı. Nisan 1843 Belgrad Muhafızı olarak görevlendirildi. Aralık 1845'te Musul valisi olarak atandı. Mart 1846'da Zaptiye Müşiriyeti'nin kurulması üzerine bu kurumun başına atandı. Mart 1847'de Zaptiye Müşirliği görevinden alındı. Mayıs 1847'de Yanya, Mart 1848'de Üsküp, Temmuz 1849'da Bosna ve Ekim 1849'da Edirne Valisi olarak atandı. Temmuz 1851 görevinden alındı. Nisan 1852'de Konya ve Temmuz 1854'te Trabzon valisi olarak atandı. Kırım Savaşı sırasında Erzurum'un geri alınmasındaki başarısızlığından ötürü 1856 yılında görevinden alındı.1860 yılında Çerkeslerin Osmanlı topraklarına göç etmesi üzerine kurulan Muhacirin Komisyonu'na Başkan oldu. Aralık 1862'de Şeyhü'l-Harem olarak görevlendirildi. Nisan 1864'te görevinden alındı ve Medine'de kaldı.Dindar ve doğru idi. Oğlu Sami Bey, Bağdat'a giderken 1275'te (1858/59) kaybolmuştur. Diğer oğlu İzmit Redif Kumandanı Ferik Sadeddin Paşa'dır. Kızını Serdâr-ı Ekrem Ömer Paşa nikahlamıştır.
Çerkes Halil Efendi

Babası Kırımlı Hüseyin Efendi idi. Asıl adı Seyyid Mehmed Salih idi. Osmanlı padişahı III. Mustafa'nın kızı Hibetullah Sultan doğduğunda Annesi, süt annesi olarak saraya girdi kendisi de annesinin ricası üzerine Çerkes diyarından İstanbul'a getirilerek hareme alındı.  Sarayda, Şehzade Selim'le beraber büyüdü.I. Abdülhamid döneminde hazine koğuşuna nakledildi için on beş yıl kadar Şehzade Selim'den uzakta kaldı. 1789 tarihinde çocukluk arkadaşı Şehzade Selim'in tahta çıkması üzerine hazine kethüdalığına, sonra Galata mevleviyetine getirildi. On altı yıl yıl  Galata mevleviyetinde kaldıktan sonra1803’te Mekke-i Mükerreme kadılığı payesi, ardndan İstanbul kadılığı payesi verildi .Çok geçmeden kendisine Anadolu kazaskerliği, 1809’dada Rumeli kazaskerliği payesi verilen Halil Efendi, 1813'te fiilen Rumeli kazaskeri oldu. 3 Eylül 1819'da şeyhülislamlık görevine getirildi. Bir yıl yedi ay kadar şeyhülislamlık görevini yürüttü.II. Mahmud üzerinde etkisi olan Halet Efendi'yle geçinemedi ve 1821 Rum isyanı ile ilgili yapılan bir toplantıda fikir ayrılığından dolayı yaşanan sert tartışmadan sonra 28 Mart 1821'de azledilerek eşi Zîbâ Hatun ile birlikte Bursa'ya sürüldü. Bir süre sonra İstanbul ile haberleştiği gerekçesiyle Afyon’a gönderildi. Tek başına Bursa'da kalan eşi Ziba Hanım ise büyücülükle suçlanarak Halet Efendi tarafından öldürtüldü.  Halil Efendi, bu olayı duyduktan sonra felç olup 2 veya 12 Ağustos 1821'de Afyonkarahisar'da  öldü.
Çerkes Liderlerden Majesteleri Kraliçe Victoria'ya Dilekçe

Çerkes Liderlerden Majesteleri Kraliçe Victoria'ya Dilekçe, 9 Nisan 1864'te Çerkes liderler tarafından Kraliçe Victoria'ya gönderilen ve Çerkes soykırımını oluşturan Rus soykırım eylemlerinden şikayet eden bir belgeydi. Belge, Çerkes halkına İngiliz askeri yardımı veya en kötü durumda insani yardım talep ediyordu.
Çerkes Mehmed Ali Paşa

Çerkes Mehmet Paşa IV. Murad saltanatının devlet idaresinin Valide Kösem Sultan'ın elinde olduğu ilk dönemlerinde 3 Nisan 1624 - 28 Ocak 1625 tarihleri arasında dokuz ay yirmi beş gün sadrazamlık yapmış bir Osmanlı devlet adamıdır.Çerkes asıllıdır. Enderun'da yetişmiştir. Önce padişah silahtarı olmuştur. Saraydan çıkması 1618'de  Şam Beylerbeyliği'ne atanması ile olmuştur. Sonra 1621'de İstanbul'a gelmiş ve kubbe veziri olarak Divan-ı Hümayun'da görev yapmıştır.3 Nisan 1624'te Kemankeş Ali Paşa sadrazamlıktan azledilip idam edilmesinden sonra sadrazam olarak görev verilmiştir. Bu sırada, önce II. Osman'ın intikamı almak üzere isyan eden eski Erzurum valisi Abaza Mehmet Paşa Orta Anadolu'ya sarkmış idi. Abaza Mehmed Paşa'yı tenkil için serdar olan Sadrazam önce Konya ve Niğde'yi bu Celali isyancılarının elinden kurtarmıştır.  Sonra 3 Eylül 1624'te Abaza Mehmed Paşa'yı  Kayseri yakınında "Karasu Köprüsü Muharebesi"'nde mağlup etmiştir.  Diğer taraftan doğu'da İran'la savaş devam etmekteydi. Çerkes Mehmet Paşa İran'a karşı serdar-ı ekram olarak da görevlendirmişti. O kış ertesi yıl yapılması planlanan İran seferine hazırlık yapmak için Tokat'a gelmiştir. Burada 28 Ocak 1625'te hastalanıp öldü.Uzunçarşılı, İsmail Hakkı, (1954) Osmanlı Tarihi III. Cilt, 2. Kısım , XVI. Yüzyıl Ortalarından XVII. Yüzyıl Sonuna kadar), Ankara: Türk Tarih Kurumu (Altıncı Baskı 2011 ISBN 978-975-16-0010)  say.379-380.Tektaş, Nazım. (2009), Sadrâzamlar - Osmanlı'da İkinci Adam Saltanatı. İstanbul:Çatı Kitapları. ISBN 9789758845000
Çerkes Reşit

Çerkes Reşid Bey (d. 1877, Karacabey - ö. 10 Eylül 1951, Bursa), Çerkes asıllı Osmanlı askeri ve siyasetçi.19. yüzyılda Bandırma'nın bir köyü olan Emreköy'e yerleşmiş Şapsığ boyundan, Ali Bey'in beş oğlundan biridir.Harbiye mezunudur. Teşkilât-ı Mahsusa'da görev almıştır. Çeşitli cephelerde savaşa katılmış, Kuvâ-yi Seyyâre Milis Süvari Birliği Subaylığı, Osmanlı Meclis-i Mebûsan IV. Dönem Saruhan Mebusluğu, TBMM I. Dönem Saruhan Milletvekilliği (8 Ocak 1921 tarih ve 88 sayılı kararla Milletvekilliği düşürülmüştür.) yapmıştır. Evli ve yedi çocuk babasıdır.Çerkez Ethem ve Çerkes Tevfik'in ağabeyidir. Kardeşleri ile birlikte Yunanistan'a sığınmasının ardından Ankara İstiklal Mahkemesi tarafından idama mahkum edilmiştir. Lozan Antlaşması'nda yer alan 150'likler listesine de giren Çerkes Reşit, 1938 yılında çıkarılan afla Türkiye'ye dönmüştür. Güner Kuban'ın babasıdır.
Çerkes Seferi (1479)

Çerkes Seferi, Kocaeli Sancakbeyi Cezerî Kasım Paşa komutasındaki Osmanlı filosunun 1479 yılında Kırım'ın doğusundaki Çerkes limanlarına yaptığı başarılı deniz harekâtı.Gedik Ahmed Paşa komutasındaki Osmanlı donanmasının 1475 yılında icra ettiği Kırım Seferi sonucunda Kırım Hanlığı'nın Osmanlılara tâbi hale gelmesi ve Kefe, Menkûb ile Azak'ın Osmanlı toprağı haline gelmesinin ardından, Osmanlılar bölgedeki hâkimiyetlerini genişletme cihetine gittiler.Bu çerçevede,  Kocaeli Sancakbeyi Cezerî Kasım Paşa komutasında ve 30 gemiden müteşekkil bir Osmanlı filosu 1479 yılında Çerkesya kıyılarına çıkarma yaparak Anapa, Kopa ve Taman'ı Osmanlı topraklarına kattı.Bu harekâtın neticesinde Osmanlıların Aşağıra Çerkesleri olarak adlandırdığı Taman-Soçi arasındaki Çerkes kabileleri Osmanlı hâkimiyetini tanıdılar. Nitekim, 1480 yılında Fatih Sultan Mehmed’e elçi göndererek savaşlarda atlı asker verme karşılığında Osmanlı himayesine girdiler.
Çerkes Tevfik

Çerkez Ethem'in ağabeyidir. Yüzbaşı rütbesiyle Gönen Askerlik Şubesi Başkanlığı yapmıştır. Yunan işgali üzerine Rauf Orbay ve Bekir Sami Bey'in talimatıyla direniş için gönüllüler toplamıştır. İzmir cephesinde direnişe katılmıştır. Kardeşi Çerkes Ethem'e vekaleten Kuvâ-yi Seyyâre güçlerine komuta etmiştir. Kuvâ-yi Seyyâre'nin tasfiyesi sırasında, Yunan işgal bölgesine geçmiştir. Bu nedenle kardeşleriyle birlikte Ankara İstiklal Mahkemesi'nce gıyabında idama mahkum edilmiştir. Lozan Antlaşması'nda yer alan 150'likler listesine de giren Çerkes Tevfik, 1938 yılında çıkarılan afla Türkiye'ye dönmüştür. Bandırma'da ölmüştür.
Çerkes mitolojisi

Nartlar: Nartların çıkış noktası çok eski zamanlarda, Kafkasya'da Karadeniz ve Azak Denizi kıyısında yaşayan halklardır. Çerkes Nart Mitolojisinin gelişimi oldukça uzun bir zaman dilimine yayılmıştır. En eski metinlerinin büyük bölümü Çerkes halkının henüz boylara bölünmediği, tek ve büyük bir aile halinde yaşadığı dönemde üretilmeye başlanmıştır. Nartlar dışardan gelmemiştir, Kafkasya'da doğmuş ve yaşamıştır. Halkın yaşamı içinde ilerleyerek, görerek ve tanıklık ederek, farklı dönemlerden etkilenip, dönemin etkilerini katarak Çerkes Nart Mitolojisi bugünkü şeklini almıştır.Setenay Guaşe: Nartların akıl hocası, yol göstericisidir. Sosruko'nun annesi, Nartların akıl hocası, yol göstericisi, hep genç, hep güzel. Nart çocuklarının göbek bağını keser, kız çocukları güzel olsun diye ilk banyolarını yaptırır. Erkek çocukları akıllı, güçlü, şanslı olsun diye iyi dileklerde bulunur.Sosruko: En çok tanınan Nart kahramanı, Setenay Guaşe’nın doğurmadığı oğlu, babası Nartlar’ın çobanı. Nartlar’ın çobanı Ses’in aşk okunun isabet ettiği taştan dokuz aydan biraz fazla bir zaman sonra akkor halinde düşen, Tlepş’ın yedi kez suya batırıp çelikleştirdiği, maşayla tuttuğu dizleri çelikleşmeyen, insan vücudu gibi yumuşak kalan, sıska ve demir renginde demir adam. Nartlar ona yamuk bacaklı derler, “çobanın oğlu” diye küçümserler.  Zeki, güçlü, kurnazdır ve büyü yapar.  Thojıy adında uçan, konuşan, ona akıl veren bir atı vardır, Nartların rehberidir.  Yinıj’ın çaldığı ateşi, Yemınej'ın çaldığı darı tohumunu Nartlar’a geri getirir.Baterez: Babası Hımış pusu kurarak öldürülür, bedeni kurda-kuşa yem edilen Peterez çok öfkelidir. Anne karnında intikam yemini eder. Annesi Yısp Guaşe'dır. Babasının kan bedelini Nartlara ödetir. Nesren Jake'yi Zalim Pako'nın elinden kurtarır. Nartlara ateşi ve darı tohumunu getirir.Şebatnıko: Bir omuzunda güneş doğan, bir omuzunda çiy düşen Şebaknıko doğruluğun, dürüstlüğün, cesaretin sembolüdür.Tlepş: Demirciler Tanrısı, Nartların usta demircisi. Nartlarla birlikte yaşar, onlara silah, orak, maşa yapar. Dünyanın sonunu bulmak için yola çıkar.
Çerkes müziği

Çerkes müziği, Rusya sınırı içerisinde yer alan Kuzey Kafkasya halklarının geleneksel müziğine verilen addır.Çerkeslerden biri olabilmek için dans etmek gereklidir. Çerkeslere göre, yaşamı hissetmek için dans etmek gereklidir.Çerkesler için, Çeçen ve Dağıstan halklarında da olduğu gibi dans, yaşam boyu eğitimlerinin bir parçasıdır. Her bir Çerkesden, halkının müzik ya da dansını öğrenmesi beklenilir; tercihen her ikisi de. Müzik ve dans sadece düğünlerin simgesi olarak algılansa da, arka planda sosyal bir işlevi yerine getirir.Çerkeslere göre, Dans etmemek için bir bahane yoktur; müzisyenler ve yeterli alan varsa her an uygundur fakat bu kombinasyon nadiren bir araya gelir. Bu yüzden, koreografik performasyonları, düğünler ya da gençlerin bir araya geldikleri "Zexecs" adı verilen toplantılarda yaparlar.
Çerkes paganizmi

Çerkes paganizmi veya Habzeism, Çerkes halkının etnik dini. Dinin temeli baş tanrı Thaşho'ya ibadettir. Tüm varlıklar öz olarak birdir ve sonsuz bir döngünün parçasıdır; sadece yaratıcı olan Thaşho bu döngüden etkilenmez. Herkes Thaşho'ya ihtiyaç duyar ancak Thaşho kimseye ihtiyaç duymaz.Dinin temeli baş tanrı Thaşho'ya ibadettir. Thaşho'nun "herkesin ihtiyaç duyduğu, ama kimseye ihtiyaç duymayan", "yoktan var eden, çoğaltan", "evrenin döngüsüne izin veren" gibi sıfatları vardır. Tüm varlıklar öz olarak birdir ve sonsuz bir döngünün parçasıdır; sadece yaratıcı olan Thaşho bu döngüden etkilenmez. Bunun yanında melekler veya Thaşho'nun emrindeki daha alt tanrılar da vardır.Çerkesya'yı gezen Leonti Lyulye'ye göre Çerkes inancında Ruhlar öldükten sonra dünyada yaptıkları işlere göre ödüllendirilirlerdi. Bu nedenle, insanın dünyevi varoluşunun amacı ruhun mükemmelliğidir. Önemli bir unsur, ataların ruhuydu. Ataların ruhları anma gerektirir: cenaze şölenleri düzenlenir ve ölü ruhların anılması için kurban veya anma yemeği hazırlıkları uygulanır ve dağıtılır.Antik dönemde Çerkesler ve Yunanlar arasında ticaret ilişkileri vardı. Çerkes orman tanrısı Mezıtha ve Yunan orman tanrısı Pan aşağı yukarı aynı kişidir. Çerkes Arı tanrıçası Merisse'nin ismi Yunanca "Arı" demektir. Yunan ve Çerkes inanışları arasında başka benzerlikler de bulunabilir: Antik Yunan mitolojisinde Çerkesya göndermeleri vardır (Prometheus'un Elbruz Dağı'na zincirlenmesi gibi). Bu mitolojinin Çerkesya kökenli olduğunu iddia edenler de olmuştur.Çerkeslerde ölüleri ağaca gömme geleneği vardı, 1427 yılında Çerkes topraklarından geçen Alman seyyah Johannes Schiltberger şunları yazmıştır:Türk seyyah Evliya Çelebi şunları yazmıştır:Ortaçağ Mısır'ının Çerkes Memlük hükümdarı Sultan Berkuk da başlangıçta halkının geleneğine uygun olarak gömüldü; cesedinin bulunduğu tabut, Çerkes cemaati tarafından caminin tavanına asıldı.
Çerkes peyniri

Çerkes peyniri (, , ), kaynayan sütün peynir altı suyu, sirke ya da limon ile mayalanması ve sepette süzülmesi ile elde edilir. Çerkes tuzsuz peyniri taze ve kurutulmuş olmak üzere iki çeşidi vardır. Füme çerkes peyniri kurutulmuş peynir yapıldıktan sonra, odun ateşinin közlerinden bir miktar yukarıda asılarak ısı ve is ile kurutulur bu şekilde bozulmadan uzun süre dayanabilmektedir. Krem veya açık sarı bir renge sahiptir.Çerkes mutfağı'nın en ünlü yemeklerinden birisidir. Çerkes peyniri tüm Kuzey Kafkasya'da yapılır ve aynı zamanda diğer ülkelerde yaşayan Çerkesler tarafından da bilinir. Özellikle Türkiye, Suriye, Irak, Mısır, Ürdün ve Avrupa'da yaygın olarak tüketilir..Çerkes peynirinin yapımı kolay, hızlı ve taze tüketime uygundur. Her yıl Adıge Cumhuriyeti'nin başkenti Maykop'ta Çerkes peyniri festivali yapılır ve tüm Kuzey Kafkasya'dan temsilciler gelir, rekabet halinde küçük yarışmalar düzenlenir.Kayseri Pınarbaşı Uzunyayla Çerkes Peyniri 14.04.2021 tarihinde Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından tescillenmiş ve coğrafi işaret almıştır.
Çerkes simidi

Çerkes simidi veya halığuane (Çerkesçe: хьэлыгъуанэ), çayla beraber yenen bir tür simittir. Bagele de benziletilebilir.İlk olarak elenmiş unun ortasına yumurta akı, süt, tuz, sıvı yağ, şeker ve maya eklenir. Bir hamur yumuşayıncaya kadar yoğrulur ve üzeri temiz bir bezle örtülerek 1 saat kadar mayalanmaya bırakılır. Mayalanan hamur 18 eşit parçaya bölünür ve her bir parça önce uzun şeritler halinde açılıp ikiye katlanır, sonra tekrar açılır ve iki ucu simit şeklinde birbirine bağlanarak tepsiye dizilir.1 saat kadar tepside mayalandıktan sonra üzerine yumurta sarısı sürülür ve 200 derecede 25-30 dakika üzeri kızarana kadar pişirilir ve ocaktan alınır. Biraz soğumasını bekledikten sonra yiyebilirsiniz.
Çerkes tavuğu

Çerkes tavuğu, Çerkesler tarafından yapılan bir meze çeşididir. Unlu ve cevizli olmak üzere iki türde yapılmaktadır. Cevizli olanı tavuk ve ceviz içi ile yapılan bir tür yemektir. İçine ayrıca sarımsak, yağ, biber, tuz ve karabiber eklenir. Bu malzemeler biraz farklılık gösterebilmektedir. Unlu çerkes tavuğu ise un ve tavuk ile yapılır ve buna da şıps denir.
Çerkeshöyük

Çerkeshöyük, Ankara ili sınırları içinde, İç Anadolu Bölgesi'nin orta büyüklükteki bir höyüküdür. Yer yer tahribata uğramıştır. Bazı yayınlarda Çerkez Höyük', bazı yayınlarda da Çerkes Höyük olarak geçmektedir.Höyük ilk defa H. H. der Osten tarafından bir Erken Tunç Çağı yerleşmesi olarak bilim dünyasına tanıtılmıştır.Yüzey toplamalarında en sık ele geçen çanak çömlek grubu iç ve dış yüzeyi kırmızı astarlı maldır. Biçim olarak küçük fincanlar, kaseler ve yükseltilmiş halka kulplu büyük fincanlar toplanmıştır. Bazı parçalar ise içe dönük gövdeli küçük testilerdir. Bu mal grubu dışında az sayıda olmakla birlikte içi siyah, kırmızı ya da kahverengi astarlı bir mal grubu daha vardır. Çanak çömlek buluntuları biçimleri Ankara'nın Ahlatlıbel ve Karaoğlan yerleşmelerinde ele geçen biçimlerle benzerlik göstermektedir. Fakat genellikle İç Anadolu Bölgesi buluntularına benzemektedir.
Çerkesler listesi

Toujan al-Faisal – Ürdün'de çok bir politikacı ve insan hakları savunucusu, 1977-1993 Ürdün Parlamentosu üyesi, parlamentoya seçilen ilk kadın politikacıSeferbiy Zaneqo - asilzade, bağımsızlık aktivisti, Çerkes bağımsızlık hareketinin yurtdışı temsilcisiKazanoko Jabağ - Çerkesya ve Çerkes toplum düzenini sağlayan Xabze üzerine fikirleri ile öne çıkan Çerkes filozof, halk şairi ve diplomat.Damla Sönmez -  (Babası Çerkes asıllı, annesi Abhaz asıllı) Çukur dizisinde Efsun rolünü oynayan oyuncuBurcu Esmersoy – Türk televizyon sunucusu ve oyuncu, Miss Turkey International 1997. (Dedesi Mısırlı, Babaanne Çerkes, Anne Türk)Müslüm Magomayev - Sovyetler Birliği Halk Sanatçısı ve aynı zamanda Kızıl Bayrak İşçi Nişanı ödülü sahibi Azerbaycanlı şarkıcıYuri Temirkanov – Rus müzik adamı ve Saint Petersburg Filarmonik Orkestrası'nın 1988'den beri müzik direktörüMohydeen Izzat Quandour – Hollywood camiasında  çok sayıda uluslararası ödül sahibi yazar, film yapımcısı ve yönetmeni, müzisyen, entelektüelHıncal Uluç –  Türk gazeteci ve yazar. Baba tarafından Ubıh asıllı anne tarafından dedesi Kilisli(Türk) Anneannesi Rumeli(Arnavut,Boşnak) göçmenidir.Fakhraldien Gor – Avukat, olimpiyat sporcusu, uzun atlama dalında Arab ülkeleri ve Batı Asya şampiyonu, Ürdün Olimpiyat Komitesi üyesiÇerkes İskender Paşa - Van, Erzurum, Diyarbakır ve Mısır beylerbeyliği görevlerinde bulunmuş Osmanlı devlet adamı
Çerkessk

Çerkessk (Adigece: Şerdjesqale/Шэрджэскъалэ; Karaçayca: Çerkes-Şahar), Rusya Federasyonu üyesi Karaçay-Çerkes Cumhuriyeti'nin başkenti.1804 yılında Ruslar tarafından Adigelerden ele geçirilen ve Kuban Irmağı'nın doğu kıyısında bulunan stratejik bir yerde bir Rus askeri kalesi olarak kuruldu. İlk adı Batalpaşinsk idi. Bu ad 1787'de bu yerde Osmanlılar ve müttefikleri Adigeler ile Ruslar arasında yapılan bir savaşta Ruslar tarafından tutsak alınmış olan Osmanlı birlikleri komutanı Battal Paşa'dan gelmektedir.Nüfusu 117.100 olup (2005) bu nüfusun %35'i Çerkes (Adıge), %20.7'si Karaçay, %11.5'i Abaza (Abazin) kökenlidir.Bir Kazak yerleşimi (stanitsa) olan Batalpaşinsk 1931'de kent statüsü elde etti. Batalpaşinsk 1922-1926 yılları arasında Karaçay-Çerkes Özerk Oblastı merkezi iken 1926'da oblastın "Karaçay Özerk Oblastı" ve "Çerkes Ulusal Okruğu" biçiminde ikiye bölünmesiyle oluşan Çerkes Ulusal Okruğu'nun merkezi, 1928-1957 yılları arasında da Çerkes Özerk Oblastı'nın merkezi oldu. Kent 1934'te Sulimov, 1937'de Ejovo-Çerkessk, 1939'da da Çerkessk adını aldı.1943'te Kazakistan'a sürülmüş olan Karaçayların 1956'da aklanmaları ve eski yerlerine dönmeleri üzerine 5 Ocak 1957'de, 12 Ocak 1922'de kurulmuş ve 1922'de ikiye bölünmüş olan eski Karaçay-Çerkes Özerk Oblastı toprakları yeniden birleştirildi ve Karaçay-Çerkesya, 1922'de olduğu gibi yeniden canlandırıldı. Oblast 3 Temmuz 1991'de cumhuriyet oldu.Çerkessk'te 5 resmî dile (Kabardey-Çerkesçe, Karaçay-Balkarca, Abazaca, Nogayca ve Rusça) ait kültürel kurumlar, basın, radyo ve televizyon yayını vardır. Fiili resmî dil Rusça olup resmî yazışmalar bu dilde yapılmaktadır.
Çerkesya Ermenileri

Çerkesya Ermenileri (Çerkesçe адыгэ ермэлхэр Adığe-yermelher, Ermenice չերքեզահայեր çerk'ezahayer, Rusça: черкесогаи  «Çerkesohaylar», черкесские армяне «Çerkes Ermenileri», горские армяне «Dağ Ermenileri», закубанские армяне «Kuban Ermenileri»), Çerkesler arasında Adigey Cumhuriyetinde Maykop'ta ve Krasnodar Krayında 1839 yılında kurulan Armavir'de (Yermelkale) yaşayan Ermeniler. 2008 rakamlarına göre 50 bin kişilik Ermeni arasında 2002 sayımına göre Batı Çerkesçesi 230 kişinin, Doğu Çerkesçesi de 222 kişinin anadilidir.
Çerkesya Rumları

Çerkesya Rumları ya da Urımlar (kendilerince урым Urım, Çerkesçe адыгэ урымхэр Adığe Urımher, Rusça черкесские греки «Çerkes Rumları», горские греки «Dağ Rumları», закубанские греки «Kuban Rumları»), Kuzey Kafkasya'da Çerkesler arasında yaşayan ve anadilleri Çerkesçe olan az sayıdaki Ortodoks Hristiyan topluluğu. Ukrayna ve Gürcistan'da yaşayan Türk dilli Urumlar ile karıştırmamak gerekir.
Çerkesya sahili

Taman Yarımadası'ndan Bzıb ırmağına kadar olan yere Çerkesya Sahil kıyısı denir. Çerkesler için önemli olan bu kıyı şeridi ticaret ve ekonomi içinde Adigeler arasında önemli yer tutar. Kıyışeridi boyunca başlıca Ubıhlar, Şapsığlar ve diğer adige kabileleri yaşar.Kıyı şeridi Kafkas Savaşı ve Osmanlı-Rus Savaşlarının sonucu olarak 1829 yılında Rusya'ya devredildi Ancak 1828 yılında Çerkesler Rus kontrolü kabul etmedi. Çerkesya'nın tamamen bir Çerkes toprağı olduğunu savunuyorlardı. Çerkes sahili boyunca yeni kurulan Rus karakolları ve iç toprakları kısmen Rus kontrolüne geçti.1836 yılında ve İngiltere Çerkesler için yurt dışından silah ve mühimmat sağlaması Rus İmparatorluğu arasında diplomatik çatışmaya neden oldu. Çünkü Çerkesya kıyı sahili hem ekonomik hem tarım ve ticaret bölgesi olduğundan ve Karadenizin merkezi halinde olduğu için İngiltere ve Rusya'nın emperyalist isteklerinin içinde tehlike altına düşmüştür.
Çerkez Danişment

Köyün 1920 yılındaki Çerkesçe adı Hatuksogey olarak geçmektedir. Köyün adı, 1522 yılı kayıtlarında  Danişmendli, 1928 yılı kayıtlarında ise Çerkeztanışman olarak geçmektedir. Doğanca olarak adı değiştirilen köye daha sonra eski adı iade edildi. Daha önceleri Artova ilçesine bağlıyken, 4 Temmuz 1987'de Sulusaray ilçesine bağlandı. 18 Ekim 1991'de ise Yeşilyurt ilçesine bağlandı.
Çerkez Ethem

Çerkez Ethem ya da Çerkesçe ismiye Dipşevu Ethem (Çerkesçe: Дыпщэу Iэтэм, Dipşewu Etem) (c. 1886, Bandırma – 21 Eylül 1948, Amman), Çerkes asıllı Osmanlı askeri. Kurtuluş Savaşı'nda Kuvâ-yi Milliye birliklerinde komutanlık yapmıştır. Kuvâ-yi Seyyâre'nin kurucusu ve lideridir.Bandırma'nın bir köyü olan Emreköy'e yerleşmiş Çerkeslerin Şapsığ boyundan, Ali Bey'in beş oğlunun en küçüğüydü. Ağabeyleri, İlyas ve Nuri beyler, Rum eşkıyalarıyla çarpışırken ölmüşler, Reşit ve Tevfik de 1901 ve 1902 yıllarında Harbiye'yi bitirerek subay çıkmışlardı. Reşit Bey çeşitli cephelerde çarpıştı, Son Osmanlı Meclis-i Mebusan'ına Saruhan (şimdiki Manisa) Mebuslu olarak katıldı, oradan Birinci TBMM'ye geçti.Çerkes Ethem, evden kaçarak Bakırköy Süvari Küçük Zabit Mektebi'ne girdi. Balkan Savaşı'nda Bulgar cephesinde yaralandı. Kıdem zammı ve madalya aldı. I. Dünya Savaşı'nda Kuşçubaşı Eşref'in yönettiği Teşkilat-ı Mahsusa ile birlikte İran, Afganistan ve Irak'a yapılan akınlara katıldı. Yaralanarak savaş sonunda köyüne çekildi. 15 Mayıs 1919 tarihinde İzmir'in işgali üzerine, vatan savunmasına başlamak için vurucu güç olarak Kuva-yi Seyyare'yi kurdu ve "Umum Kuvâ-yi Milliye Komutanı" ve Ankara'daki 20. Kolordu Komutanı olan Ali Fuat Paşa ile istişare ederek İngiliz ve Yunan birliklerinin ilerlemesine karşı gerilla operasyonları düzenledi.Düzenli ordu kurulana dek TBMM'ye karşı girişilen ayaklanmaları bastırdı. Anzavur Ayaklanması, Çopur Musa Ayaklanması ile Gerede ve Yozgat isyanlarını bastıran Çerkes Ethem'in isyancıları yargılamadan derhal infaz etmesi TBMM üyeleri tarafından onaylanmıyordu.1920 yılının sonunda 20. Kolordu ve Komutanı Ali Fuat Paşa ile birlikte Gediz Muharebeleri'ne katıldı.Birinci TBMM'nin düzenli ordusuna katılmamak için isyan etti. Kuvvetleri dağıtılıp isyan bastırıldıktan sonra kaçarak Yunanistan kuvvetlerine sığındı. Savaştan sonra Ürdün'e geçti ve 21 Eylül 1948 tarihinde Ürdün'ün başkenti Amman'da öldü. Ölümünün ardından bir Çerkes mezarlığına gömüldü.
Çerkez Nusret Paşa

Çerkez Nusret Paşa (ö. 1896, Bağdat), Sultan Abdülmecid, Abdülaziz ve II. Abdülhamid dönemlerinde valiliklerde ve ordu kumandanlıklarında bulunmuş bir Osmanlı müşiridir.İbrahim Alaettin Gövsa’nın "Meşhur Adamlar Hayatları ve Eserleri" isimli kitabına göre Enderun'dan yetişmiş, saray muzıkasında iken Mekteb-i Harbiye'nin ilk açılışında oraya verilerek orada okumuştur. Daha sonra da Avrupa’ya gönderilmiş, dönüşünde imtihanla Erkan-ı harb sınıfına geçmiştir. Muhtelif askerî vazifelerde, Selanik, Ankara, Trabzon valilikleriyle Şûrâ-yı Devlet azalığında ve 93 Harbi sırasında İşkodra ve Bosna cihetleri kumandanlığında bulunmuş, sonra 6. Ordu komutanı iken Bağdat’ta ölmüştür. Bilgili bir asker olarak tanınmıştır. Bir coğrafya atlası ile bir küre-i musattaha (Düzlem küre) meydana getirmiştir. Çok çabuk sinirlenen bir kişiymiş.Nusret Paşa hakkında bilgi veren bir diğer kaynak ise Mehmet Tevfik Biren’in hatıralarıdır. Mabeyn katibi olarak Yıldız Sarayı’nda bulunduğu dönemde Nusret Paşa ile ilgili gözlemlerinde, “Orijinal bir insandı. Odamıza geldiği vakit boynuma sarılarak musafaha ettiği hiç hatırımdan çıkmaz. Çerkes asıllı olduğu söylenirdi. Harbiyeden yetişmiş, mezun olduktan sonra Avrupa’ya gönderilmiştir. Valiliklerde, kumandanlıklarda ve Şura-yı Devlet azalığında bulunmuştur. “Deli” lakabı ile anılan akıllı nadir insanlardandı. İyi coğrafyacı imiş. Bir atlas ile bir küre-i musattaha vücude getirmiştir.”  ifadeleri yer almaktadır.Nusret Paşa hakkında bilgi veren bir başka eser Mahmud Celaleddin Paşa’nın Mir’ât-ı Hakika adlı ederidir. Nusret Paşa ile ilgili olumsuz ifadeler kullanılmakta “o esnada ise, herkese zararı dokunan ve mecnunun biri olan askeri müşirlerden ve Sultan Mahmud’un kölelerinden Çerkes Nusret Paşa ile Padişah’ın Baştabibi Deli Marovini açıktan açığa Ahmed Vefik Paşa aleyhinde atıp tutmakla Padişah’ın zihninde kabine değişikliğine zemin hazırlamakta idiler.” şeklinde düşüncelerini belirtmektedir.
Çerkez Çukurhisar, Alpu

Daha önceleri "Çukurhisar" olan mahallenin adı 2015 yılında "Çerkez Çukurhisar" olarak değiştirilmiştir.
Çerkez İlya

Çerkez İlya (Sırp Kiril alfabesi: Черкез Илија, "Čerkez Ilija"; Nisan 1881'de öldü), Eğri Palanka'da aktif bir asi lideriydi. Mesleği öğretmenlikti.Osmanlı-Sırp Savaşı'ndan (1876–78) sonra, Sırp askeri hükûmeti Kosova ve Makedonya'daki isyancılara silah ve yardım gönderdi. Bölgenin her yerinde Hristiyan isyancı çeteler kuruldu. Özel olarak örgütlenen ve hükûmet tarafından desteklenen bu çetelerin çoğu Sırbistan'da kuruldu ve oradan Osmanlı topraklarına geçti. Sırbistan'dan gelen bu isyancı çetelerin sayısı arttıkça, Osmanlı hükûmeti ve özel olarak örgütlenmiş Türkler ile Arnavutlar da Vardar'ın diğer tarafındaki Hristiyanları daha fazla taciz etmeye başladı. Bu baskının bir sonucu olarak, 1880'in başında, Eski Sırbistan ve Makedonya'nın güneyindeki hemen hemen tüm illerden yaklaşık 65 asi lider (glavari), Osmanlı-Sırp Savaşı (1876–78) gönüllülerinin eski komutanı avukat M. S. Milojević'e bir çağrı gönderdiler. Ondan, Sırp hükûmetinin talebi üzerine kendileri için 1.000 tüfek ve mühimmat hazırlamasını, Milojević'in isyancıların komutanı olarak atanmasını ve kendilerinin de sınırı geçip isyanı başlatmalarına izin verilmesini istediler. Bu asi liderler arasında Çerkes İlya da vardı. 14 Ekim 1880'de Poreče'de, Brsjak Ayaklanması olarak bilinen bir isyan çıktı. Bu ayaklanma bir yıldan biraz fazla sürecekti. Osmanlı baskısının ardından Rus hükûmeti de Sırbistan'a müdahale etti ve Sırp hükûmeti isyancılara yardımı durdurma kararı aldı.1881 baharında, İvranye'deki Devet Jugovića hanında Micko Krstić, 13 savaşçı, arkadaş, kan kardeşi ve takipçiden oluşan bir grup kurdu ve 1881 baharında Sırbistan'dan ayrıldı. İlk öğretmenleri ve liderleri Çerkes İlya idi. Çerkes İlya ve savaşçılarının öldüğü çatışmada Micko'nun çetesinin yarısı da yok edildi.
Çerkezfındıcak

Abhaz yerleşimi olan köyün Abhazca adı Tramkit'tir. Köyün adı, 1928 kayıtlarında Fındıcak olarak geçmektedir.
Çerkezköy Tren İstasyonu

Çerkezköy Tren İstasyonu, Tekirdağ'ın Çerkezköy ilçesinde bulunan bir tren istasyonudur. İstasyon, İstasyon Mahallesi'nde İstasyon Caddesi üzerinde yer almakta olup İstanbul - Sofya Ekspresi ve Bosfor Ekspresi Uluslararası Trenleri ile İstanbul - Çerkezköy, İstanbul - Edirne ve İstanbul - Uzunköprü Bölgesel Treni Bölgesel Trenleri'ne hizmet vermektedir.İstasyon, 4 Nisan 1873 tarihinde Rumeli Demiryolu (CO) Şirketi tarafından Rumeli Demiryolu hattı için inşa edilerek hizmete girdi. İstasyonda üç raya hizmet veren iki platform bulunmaktadır. Platformların bitişiğinde, yakındaki lojistik tesislerden gelen trafiğe bakan küçük bir yük avlusu vardır.
Çerkezköy, Yunanistan

Çerkezköy ( Trayilos), Yunanistan'ın Orta Makedonya bölgesine bağlı Visaltya belediyesinde bulunan bir köy ve belediye birimidir. Yüzölçümü 197.8 km² olan köyün nüfusu 2011 yılı itibarı ile 3,885'tir.Çerkezköy belediye birimi, Ayos Dimitrios, Aidonohori, Çerkezköy, Efkarpya, İvira, Kastanohori ve Mavrotalassa yerleşimlerine ayrılmaktadır.
Çerkezköyspor

1994-1995 sezonunda Çerkezköy Profilospor adıyla 3. Lig'e yükselen kulüp, tarihinde ilk kez profesyonel liglerde mücadele etmeye başladı. 1995-1996 sezonunda 3. Lig 9. Grup'ta 2. sırada yer alarak 2. Lig'e yükselme fırsatını kaçırdı. 1998-1999 sezonu başında adını Çerkezköy Belediyespor olarak değiştiren kulüp, 1999-2000 sezonu başında belediyenin bir sezonluk verdiği desteği geri çekmesiyle tekrar Çerkezköyspor adına döndü ve sezon sonunda 3. Lig 8. Grup'ta sonuncu olarak amatör kümeye düştü.2007-08 sezonunda Tekirdağ Süper Amatör Ligde Şampiyon olarak 3. Lige terfi maçlarına katılmaya hak kazandı. 3. Lige terfi maçlarında Kocaeli takımı Köseköy Belediyespor'a 3-2 kaybederek 3. Lige yükselemedi.2008-09 sezonunda yine Tekirdağ Süper Amatör Ligde Şampiyon olarak 3. Lige terfi maçlarına katılmaya hak kazandı.3. Lig'e terfi maçları finalinde Bayburt Grup İl Özel İdarespor'u 5-0 mağlup ederek 2009-2010 sezonu başında Çerkezköy Belediyespor adıyla tekrar 3. Lig'de mücadele etmeye başladı. Ancak aynı sezon sonunda 3. Lig 1. Klasman Grubu'nda 8. sırada yer alıp yeni kurulan Bölgesel Amatör Lig'e düştü. Amatöre düşüşünün ardından belediyenin desteği çektiği kulüp tekrar Çerkezköyspor olarak adlandırıldı.28 Nisan 2013'te Çorlu Gençlerbirliği ile oynadığı play-out maçını 3-0 kazanan kulüp, 2013-2014 sezonunun sonuna kadar Bölgesel Amatör Lig'de mücadele etti. 27 Nisan 2014'te Velimeşe Belediyespor ile oynadığı play-out maçını 3-1 kaybederek Tekirdağ Süper Amatör Ligi'ne düştü. 2015 senesinde faaliyetlerini sonlandırarak kapandı.
Çerkezmahmudiye

Çerkezmahmudiye, Manisa'nın Şehzadeler ilçesine bağlı bir mahalledir. Neslican Tay ve babası Fahri Tay'ın memleketi olan köydür. 2018'den önce mahallenin adı Yenimahmudiye idi.
Çerkezmüsellim, Hayrabolu

1844 yılı kayıtlarında Çerkezmüsellim adıyla o dönemki Hayrabolu kazasına bağlı köyler/mahalleler arasında yerleşim görülmemektedir.1850-1860 tarihlerinde Anadolu ile Hayrabolu'nun yer aldığı Rumeli'ye önce Çerkez muhacirler yerleştirilmiştir. 93 Harbi olarak adlandırılan 1877-1878 Osmanlı Rus Savaşı sonrasında da Balkanlar ve Makedonya taraflarından ikinci büyük muhacir (Pomak) yerleşimi görülmüştür. Bu göçlerden sonra kurulduğu düşünülen yerleşim Osmanlı kaynaklarında günümüzdeki Çerkezmüsellim (چركز مسلم) adıyla, 1890-1912 yılları arasında Tekfurdağı (Tekirdağ) sancağı Hayrabolu kazasının bir nahiyesi olarak görülmektedir. 1900-1906 yılları arasında nahiyeye bağlı 10 köy bulunmaktadır. Türkiye Cumhuriyeti'nin kurulmasından sonra yerleşim kasaba konumundadır. 1935 yılı sayımından itibaren Hayrabolu'nun merkez köyü olarak görülmektedir.Yerleşim 1961 yılında belediye statüsüne kavuşmuştur. 6360 sayılı kanun olarak yasalaşması ile Tekirdağ büyükşehir belediyesi olmuş, Çerkezmüsellim belediyesi de 2014 Türkiye yerel seçimleriyle birlikte kapanarak Hayrabolu ilçesinin bir mahallesi olmuştur.
Çerkezê Reş

Çerkezê Reş 1955 yılında Yezîdî bir ailenin çocuğu olarak Erivan'a bağlı Zvartnovsê köyünde doğdu. Burada ilk ve orta öğrenimi aldı.1970'te Erivan'de pedagoji bölümüne girdi ve 1975 tamamladı eğitimini tamamladı. Aynı yıl, Kürt edebiyatı üzerine olan tezini, aynı enstitüde ders veren Kürt edebi yazarı Hecîye Cindî yayınladı. 1980 yılında aynı üniversitede Ermeni Dili ve Edebiyatı doktoru oldu. Şiir kitabı Şoreşa Peyvan adıyla yayınlandı.Abdullah Öcalan'ın üç savunma kitabı ile ve Avrupa Yezidi Federasyonu'nun yayınladığı Ezidati kitabı da dahil olmak üzere pek çok kitabı Ermeniceye çevirdi. Ermenistan Ermenileri için Kürtçe ve Ermenice yayınlanan Mezopotamya gazetesinde on yıl editörlük yaptı. Kürtçe ve Ermeni gazetelerinde Kürt dili ve edebiyatı üzerine çok sayıda makale ve eseri yayınlanmıştır.
Çerkeş kurabiyesi

Çerkeş kurabiyesi, Türk mutfağında yer alan, bir un kurabiyesi çeşididir. Çerkeş'te yapılan bir kurabiyedir.  Çankırı Ehlibilir olarak 05.09.2022 tarihinde Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından tescillenmiş ve coğrafi işaret almıştır. Çerkeş kurabiyesi yerine  Çankırı Ehlibilir olarak tescillenmesi tepkilere neden olmuştur.Çerkeş Kurabiyesi 06.06.2023 tarihinde Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından tescillenmiş ve coğrafi işaret almıştır.
Çerkeşli, Osmaneli

Köy, Bilecik il merkezine 50 km, Osmaneli ilçe merkezine 16 km uzaklıktadır. Köy, Osmaneli'nin kuzeyinde,  numaralı  İznik-Pamukova devlet yolunun kenarındadır.
Çerme, Kars

Köyün eski adı, 1854 yılı kayıtlarında Çermeli olup, Türkçe ve Ermenice'de "ılıcalı" anlamına gelmektedir. Köy, 1828'den beri aynı adı taşımaktadır.
Çermehin

Eyaletin Lencan şehristanı'nın Bağ BAhadıran bahşı'nda bulunan şehrin 2006 yılı resmî nüfusu 12.292 kişi ve 3.035 hanedir.
Çermenika

Çermenika, Orta Çağ'da, Tzernikon veya Tzernikos () adıyla Dıraç Başpiskoposunun sıradan bir makamı olarak İstanbul Rum Ortodoks Patrikhanesi'nin episkopos makamıydı. Orta Çağ'da, yayla tamamen Katoliklerin yaşadığı yerdi.15. yüzyılın ortalarında bölge, Osmanlı İmparatorluğu'na karşı direnişinin ana liderlerinden biri olan George Arianiti tarafından yönetildi. Geç Osmanlı döneminde bölgenin 12 köyü ve 3,000 Bektaşi nüfusu bulunmaktaydı.
Çermik

Çermik, Diyarbakır ilinin kuzeybatısında bulunan bir ilçedir. İlçe, Doğu Anadolu Bölgesi' nin Yukarı Fırat Bölümü'nde bulunmaktadır. Ayrıca Diyarbakır' ın Fırat Havza' sında bulunan iki ilçesinden biridir.(diğeri için bkz. Çüngüş)Eski ismi Aberna'dır. İlçe bugünkü ismini ise dünyaca meşhur kaplıcalarından almıştır. Çermik'in 2006 tarihi itibarıyla merkez nüfusu 21.000 civarıdır. Çermik ilçesinin nüfusu Türkmenler, Zazalar ve Kürtlerden oluşur. 1915 Olayları'na kadar Ermenilerin ilçede ciddi bir nüfusa sahip olduğu iddia edilir. 13. Yüzyılda Moğol istilası sonucu Harezmşahlardan göçen Beg-Tili Boyuna mensup Türkmenlerin ev sahipliğini yaptığı eski büyük Türkmen şehri ve "Türk milliyetçiliğinin babası" olarak kabul gören Türk düşünür Ziya Gökalp'in memleketi olan Çermik'te ekonomik sıkıntılardan ve eğitim faktöründen dolayı Türkmen yoğunluğu 1960-1970'lerden beri her geçen gün azalmakta olup Türkçe ve Zazaca konuşulur. Çermik'te bağcılık oldukça ilerlemiştir ve özellikle köylerin geçim kaynağı durumundadır.İlçede Artuklu Beyliği döneminden kalma birçok tarihi eser mevcuttur. Bunların başlıcaları; Haburman Köprüsü, Çeteci (Bande) Abdullah Paşa Medresesi, Çermik Hamamı ve Bandeler Çeşmesi'dir. (Çermik kaplıcaları Bandeler döneminde yaptırılmıştır.) Çermik Belediyesi tarih ve kültür eseri olan Haburman köprüsünü korumak amacıyla  araç geçişine kapatmış ve yol ihtiyacını karşılamak için yaklaşık 20 metre yanına ek bir köprü yapmıştır.Düğünlerde folklorik esintiler kısmen de olsa görülür. Kadınların en büyük eğlencesi Mart ayındaki oğlak eğlencesidir. En önemli yemeği Meftunedir. Çermik'in geçim kaynağı özellikle yurt dışında çalışanların yolladığı dövizler, şehir dışına giden mevsimlik işçiler, mermer ocakları ve Çermik Kaplıcası'dır. Çermik'te bağcılık oldukça ilerlemiştir ve özellikle köylerin geçim kaynağı durumundadır. Ayrıca memur nüfusunun çok olması, şehir ekonomisini hareketli kılmaktadır.Şehir Merkezinde 10 adet İlköğretim, 2 anadolu lisesi, 1 Çok programlı Lise, 1 imam hatip lisesi 1 fen lisesi, 1 Anaokulu ve Meslek Yüksek Okulu bulunmaktadır.
Çermik Ulu Camii

Çermik Ulu Camii, Diyarbakır ilinin Çermik ilçesinde yer almaktadır. Sultan Alaaddin, Cami-i Atik, Cami-i Çermik ya da Şah Ali Bey Camii olarak da bilinir. İki ayrı zamanda inşa edilmiş ve günümüze gelmiştir. Taç kapı kısmı Şah Ali Bey Camii'nden, kubbeli olan kısım ise daha sonraki bir eklemeden kalmadır. Hasankeyf Artuklularından Fahreddin Kara Arslan (Ö. 1167) zamanında İnaloğullarından Ebû Mansur İlaldı b. İbrahim tarafından inşa ettirilmiştir. Sultan II. Alâeddin Keykubad zamanında onarılıp camiye minare eklenmiştir.
Çermik, Şavşat

Çermik köyünün eski adı Mikeleti'dir. Gürcüce bir yer adı olan Mikeleti (მიქელეთი), kişi adı olan Mikel'den (მიქელ) türemiş olup Mikel'in yurdu anlamına gelir. Bu yerleşimde "Mikeladze"lerin yaşadığı yerin adından anlaşılmaktadır.Mikeleti, orta çağda Gürcistan'ın güneybatı kesimini oluşturan bölgelerden biri olan Şavşeti'de yer alır. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi 16. yüzyılın ortalarında Gürcülerden ele geçirmiştir. AncakMikeleti erken dönem Osmanlı kayıtlarında geçmemektedir. Bununla birlikte günümüze kalıntıları ulaşan kilise köyün Osmanlı döneminden önce de bir yerleşim olduğunu göstermektedir.Mikeleti, Osmanlı idaresinin askere alma amacıyla sadece erkek nüfusunu tespit ettiği 1835 yılında Çıldır Eyaleti'nin İmerhev sancağında yer alıyordu. Ayrı bir köy olarak kaydedilmemiş olan bu yerleşim, büyük bir olasılıkla Garklobi köyünün bir mahallesiydi. Nitekim Rus idaresinde, 1886 yılında yapılan nüfus tespitinde Mikeleti bu köyün altı mahallesinden biriydi. Bu nüfus tespitinde Garklobi köyünde 73 hanede 548 kişi yaşıyordu. Bu nüfusun tamamı Gürcülerden oluşuyordu. Mikeleti mahallesinde ise, 11 hane (yaklaşık 80 kişi) kaydedilmişti. Bu sırada Mikeleti Artvin sancağının Şavşet-İmerhevi kazasında yer alıyordu.Mikeleti köyü, Birinci Dünya Savaşı'nın sonunda Rusların bölgeden çekilmesinin ardından bir süre Gürcistan'ın sınırları içinde kaldı. Bu durum, 7 Mayıs 1920 tarihinde imzalanan Moskova Antlaşması'yla da Sovyet Rusya tarafından kabul edildi. Ancak Kızıl Ordu'nun Gürcistan'ı işgali sırasında, 16 Mart 1921'de imzalanan Moskova Antlaşması uyarınca Mikeleti Türkiye'ye bırakıldı.Mikeleti 1922 nüfus cetveliden ayrı bir köy olarak geçmemektedir. Bu tarihte de Gaklobi köyünün bir mahallesi olduğu anlaşılmaktadır. Bu arada Mikeleti Türkçe olmadığı için adı buradaki ünlü kaplıcalardan dolayı Çermik olarak değiştirilmiştir. Çermik, Çoraklı köyünün bir mahallesiyken, 1978'de bu köyden ayrılarak köy statüsü kazandı.Mikeleti'de ne zaman inşa edildiği bilinmeyen köy kilisesinin yıkıntıları bugün köyün merkezinin 1,5 km doğusunda bulunmaktadır.
Çermikler Barajı

Çermikler Barajı, bir enerji santralidir ve Sivas'ın Şarkışla ilçesinde Kızılırmak üzerinde yer almaktadır. Bu santral, Güriş Holding firması tarafından işletilmektedir ve Türkiye'de yer alan 482. enerji santralıdır. Ayrıca, Sivas'ın 7. büyük enerji santralıdır ve Türkiye'de bulunan 192. büyük Hidroelektrik Santrali'dir.Ortalama 59.525.497 kilovatsaat elektrik üretimiyle, günlük hayatında ihtiyaç duyulan tüm elektrik enerjisi ihtiyacını karşılayabilecek kapasitededir. Bu ihtiyaç, konutlar, sanayi, metro ulaşımı, resmi daireler ve çevre aydınlatması gibi alanlarda ortaya çıkmaktadır ve 16.389 kişi tarafından karşılanabilir. Eğer sadece konut elektrik tüketimi dikkate alınırsa, Çermikler Barajı ve HES'in ürettiği elektrik enerjisi, 19.928 konutun ihtiyaçlarını karşılayabilecektir.