barandinho/wikipedia_tr huggingface dataset:
Çöl Yavrusu

bir hikâyesinden uyarlayarak yazdıkları filmin yapımcısı ve yönetmeni John Ford 'dur. Filmin önemli rollerinde John Wayne, Ward Bond, Harry Carey Jr., Pedro Armendáriz ve Mae Marsh rol almışlardır. Filmde üç kanun kaçağının çölde buldukları annesi ölmek üzere olan yeni doğmuş bir bebeği canları pahasına çölden çıkarararak kurtarma çabaları anlatılmaktadır. Film dini vurguları da olan duygusal bir western olarak da tanımlanabilir.(Pedro Armendáriz) adlarında üç kanun kaçağı peşlerine düşen şerif Buck Sweet (Ward Bond) ve adamlarından kaçarken çölde bir arabanın içinde yalnız başına ve doğurmak üzere olan bir kadına (Mildred Natwick) rastlarlar.Kadının doğum yapmasına yardımcı olduktan sonra ona ölmeden önce çocuğuna iyi bakacaklarına dair söz verirler.Şimdi bakıma muhtaç yeni doğmuş bir bebek ve yaralıJohn Ford yıllar önce 1919 da aynı filmi Marked Men adı ile sessiz olarak çekmişti.Bu sessiz filmde başrolde oynayan Harry Carey Ford'un çok yakın ve eski bir arkadaşıydı.Harry Carey 1947 yılında ölünce Ford arkadaşının anısına filmi tekrar Technicolor renkleri ile çekip başrollerden birinde de onun oğlu Harry Carey Jr.'u oynattı (Carey Jr. 'The Abilene Kid' rolündeydi).Bu yeni filmini de  ölen arkadaşı Harry Carey 'e ithaf etmişti.Peter B. Kyne 'nin "3 Godfathers" adlı hikâyesi 1948 yılına gelinceye kadar 5 kez daha sinemaya aktarılmıştı.Hatta bunlardan birini sessiz sinema döneminde yine John Ford çekmişti.Bugüne kadar yapılan sinema uyarlamaları şunlardır:"Beautiful River (Shall We Gather at the River)" - Yazan: Robert Lowry ve Charles Ives,Yorumlayan: Harry Carey Jr.
Çöl Zaferi

Çöl Zaferi, Birleşik Krallık Enformasyon Bakanlığı tarafından üretilen ve Britanyalılar'ın Kuzey Afrika Cephesi'nde mücadelesini konu alan 1943 yapımı propaganda filmidir. Film, Mareşal Bernard Montgomery komutası altındaki Britanyalı Birlikleri'nin Mareşal Erwin Rommel komutasındaki Alman Afrika Kolordusu'na karşı büyük El Alamein zaferinin ardından çekildi. Filmin ana konusu da bu iki mareşalin mücadelesidir. David MacDonald tarafından yazılan bu film, Tunus Zaferi ve Burma Zaferini yöneten Roy Boulting tarafından yönetildi. Film, 1943'te Oscar Ödülü kazandı.Çöl Zaferi filmi en çok Amerikalıların tepkisine yol açmıştı. Çünkü Amerika Birleşik Devletleri'nin önemi hiç vurgulanmamıştı. Mark Harris ise bir röportajında bu vurgunun olmamasının nedeni olarak: Amerikalıların iyi görüntülere sahip olmamasını gösteriyordu. Bu iddia doğruydu. Çünkü Meşale Harekâtı sırasında çekilen gerçek Amerikan savaş görüntülerinin çoğu, görüntüleri taşıyan geminin sarsılması sırasında yıkılmıştı. Bu açıklamadan sonra yönetmen John Huston'dan ABD'de yeniden savaş sahnelerinin çekilmesi istendi. Amerikalılar, Amerika Birleşik Devletleri'nin Mojave ve Florida'da bulunan çöl bölgelerinde sahte savaş sahneleri çekti. İngilizlerin reddetmeyecekleri yüksek kaliteli görüntüler elde etmeyi amaçlamadıysada bu oynama Britanyalılar tarafından fark edildi. Ancak pek önem verilmedi ve Tunus Zaferi filmi yapıldı.
Çöl gezegeni

Çöl gezegeni (ayrıca kuru gezegen, kurak gezegen veya kumul gezegen olarak da bilinir), yüzey tutarlılığı açısından Dünya'nın sıcak çöllerine benzeyen bir karasal gezegen türüdür. Mars, muhtemelen bir çöl gezegeninin tek mevcut örneğidir.2011 yılında, sadece yaşamı destekleyen çöl gezegenlerinin mümkün olabileceği değil, aynı zamanda Dünya benzeri gezegenlere kıyasla daha yaygın olabileceğini öne süren bir çalışma yapıldı. Bu çalışmadaki bir modellemeyle, çöl gezegenlerinin okyanus gezegenlerinden çok daha büyük bir yaşanabilir bölgeye sahip olabileceği bulundu. Aynı çalışmada Venüs'ün bir zamanlar 1 milyar yıl kadar yakın bir süre önce yaşanabilir bir çöl gezegeni olabileceği tahmininde de bulunuldu. Ayrıca, Güneş'in artan parlaklığı nedeniyle Dünya'nın bir milyar yıl içinde bir çöl gezegeni haline geleceği de öngörülmektedir.2013 yılında yapılan başka bir çalışma, kaçak sera etkisi olmayan sıcak çöl gezegenlerinin Güneş benzeri yıldızların etrafında 0,5 AU mesafede var olabileceği sonucuna vardı. Bu çalışmada, atmosferdeki karbondioksiti temizlemek için en az %1 nem oranının gerektiği, ancak çok fazla suyun sera gazı gibi davranabileceği sonucuna varıldı. Daha yüksek atmosferik basınçlar, suyun sıvı halde kalabileceği aralığı artırır.Bu kavram, 1956 yapımı Meçhul Dünya (Forbidden Planet) filmi ve Frank Herbert'in 1965 tarihli Dune romanı gibi erken bir tarihte ortaya çıkan bilim kurguda ortak bir kurmaca haline geldi. Dune evrenindeki çöl gezegeni Arrakis (aynı zamanda Dune olarak da bilinir), Orta Doğu'dan (özellikle Arap Yarımadası ve Basra Körfezi'nden) ve Meksika'dan ilham almıştır. Bununla birlikte Dune; Tatooine, Geonosis ve Jakku gezegenleri de dahil olmak üzere Yıldız Savaşları (Star Wars) serisinde belirgin bir şekilde görünen çöl gezegenlerinin ilham kaynağı oldu.
Çöl iklimi

Çöl iklimi veya kurak iklim, bitki örtüsü çalı ve kurakçıl otlar olan, çok az yağış alan ve kutup iklimi olarak sınıflandırılacak kriterleri karşılamayan bir iklimdir.Bu iklime sahip alanlar genellikle yılda 25 ila 200 mm (7.87 inç) yağış alır veya bazı yıllarda hiç yağış görmeyebilir. Ortalama yağış miktarı yıllık olarak yılda 1 mm civarında olan Arica, Şili'de olduğu gibi ortalamalar da daha az olabilir. Bazı durumlarda, bir alan yılda 200 mm'den fazla yağışla karşılaşabilir, fakat bölge yine de çöl iklimi olarak kabul edilir. Çünkü bölge, yağıştan düşen suya kıyasla daha fazla su kaybeder (Tucson, Arizona ve Alice Springs, Northern Territory bunun örnekleridir).Çöl ikliminin genellikle iki veya üç çeşidi vardır: Sıcak çöl iklimi (BWh), soğuk çöl iklimi (BWk) ve bazen hafif çöl iklimi (BWh / BWn). Sıcak çöl ikliminden, sıcak çöl iklimlerini tanımlamak için, yaygın olarak kullanılan üç izoterm vardır: ortalama yıllık sıcaklık 18 °C'dir (ki bu en doğru ve en çok kullanılanıdır) veya En soğuk ayda 0 °C veya -3 °C arasındaki ortalama sıcaklık, bu nedenle, "izolatör" ün üzerinde kullanılan uygun sıcaklık ile "BW" tipi bir iklime sahip olan bir yer "sıcak kurak" (BWh) olarak sınıflandırılır ve Verilen izotermin altındaki uygun sıcaklığa sahip yer "soğuk kurak" olarak sınıflandırılmıştır.Bu iklimin görüldüğü yerler, kuraklık derecesiyle belirlenir. Yağış eşiği belirlenir. Çökelme eşiği (milimetre cinsinden) ilk olarak ortalama yıllık sıcaklığın °C cinsinden 20 ile çarpılmasını, ardından toplam yağışların %70 veya daha fazlasının yılın yüksek güneşi yarısında (280 Nisan) Kuzey Yarımküre'de ise 280 ilave edilmesi ya da güneyde Ekim ayından Mart ayına kadar, ya da toplam yağışların% 30-70'i uygulanabilir süre içinde alınırsa, ya da toplam yağışın %30'undan daha azı alınırsa 0'dır. Bölgenin yıllık yağış miktarı eşiğin yarısından az ise, BW (çöl iklimi) olarak sınıflandırılır.Sıcak çöl iklimi (BWh), tipik olarak, inişli çıkışlı hava ve yüksek basınç toprağı nedeniyle tüm yıl boyunca büyük ölçüde kırılmamış güneş ışığının bulunduğu subtropikal sırtın altında bulunur. Bu alanlar, at enlemleri olarak adlandırılan subtropikal enlemlerde, 30 derece güney ve 30 derece kuzey enlemleri arasında yer alır. Sıcak çöl iklimleri genellikle yıl boyu sıcak, güneşli ve kuraktır.Soğuk çöl iklimi, (BWk) genellikle yaz mevsimi sıcak ve kuru bir iklimdir, ancak sıcaklık, sıcak çöl iklimi kadar değildir. Sıcak çöl iklimlerinin aksine, soğuk çöl iklimleri soğuk ve kuru kışları yaşama eğilimindedir. Bu iklime sahip bölgelerde kar nadir görülür. Moğolistan'daki Gobi Çölü, soğuk çöller için klasik bir örnektir. Soğuk çöl iklimleri genellikle sıcak çöl iklimlerinden daha yüksek rakımlarda bulunur ve genellikle sıcak çöl iklimlerinden daha kurudur.
Çöl kaleleri

Çöl kaleleri, Emevîler döneminde Bilad'üş-Şam'da inşa edilen kalelerdir. Çoğu Emevî çöl kalesi, Ürdün'ün kuzeydoğusundaki yarı kurak bölgelere dağılmış olup bunlardan bazıları günümüzde Ürdün başta olmak üzere Suriye, İsrail ve Batı Şeria'da (Filistin) yer almaktadır.Shahid Kabir et al., Historical Significance of Strategic Location of Umayyad Desert Palaces, Universiti Sains Malaysia 2010
Çöl kobrası

Çöl kobrası (Walterinnesia morgani), Elapidae familyasınına bağlı Ortadoğu'ya özgü zehirli bir tür. Türkiye'de yaşayan tek kobra türüdür.Çöl kobrası'nın boyu ortalama 190–200 cm aralığındadır. Gözleri nispeten iri olup, göz bebekleri yuvarlaktır, Vücudunu kaplayan pullar vücudun ön yarısında çıkıntısız olup, vücudun arka yarısında ve kuyruk üstünde bariz şekilde çıkıntılı yapıdadır. Parlak siyah ve lekesiz sırt rengi ile Kara yılan (Dolichophis jugularis) ile karıştırılabilir. Genç bireylerde sırt zemin rengi üzerinde hafif açık renkli lekeler bulunabilir, fakat erginlik evresinde bu lekeler kaybolup, sırt tamamen lekesiz parlak renkli halini alır. Baş üzerinde simetrik düzenli 9 plak bulunur. Ventral bölgesi sırt renginden daha açık tonlarda veya koyu mavimsi gri tonlarda ve lekesizdir. Zehir dişleri büyük ve sabittir. Zehir dişilerin gerisinde maksil kemiği üzerinde başka diş bulunmaz.Çöl kobrası genel olarak Türkiye'nin güneydoğusunda bulunan Şanlıurfa ili, Irak'ın büyük çoğunluğu, batı İran (Huzistan Eyaleti ve Fars Eyaleti) ve Arap Yarımadası (Kuveyt ve Suudi Arabistan) yayılım gösterir. Suriye'den varlığı kaydedilmiştir.Habitat olarak genellikle taşlı çöller, bitkili çakıllı çöller, bozkır alanları, vahalar ve tarım arazilerinde gibi biyotopları tercih eder. Sulama kanalları boyunca yayılır, sebze tarlalarında ve zeytinliklerde bulunabilir. İran'daki eski su kehrizlerinde (tünellerde) bulunabilir.
Çöl koşarı

Diğer yağmur kuşlarıyla aynı sınıfta yer alsa da, bu kuşlar açık ve kurak arazilerde, tercihen, avları olan böcekleri yerde koşarak avlayabilecekleri yarı çölümsü alanlarda bulunurlar.Kanarya Adaları, kuzey Afrika ve güneybatı Asya'da bulunurlar. Onların iki yumurtası, bir yer kazımasına koyulur. Kısmen göçmendirler, kuzey ve kuzeybatı kuşları, Hindistan, Arabistan'da ve Sahra Çölü'nün güney kenarının karşısında kışı geçirir.Onlar, üreme sahasının kuzeyinde nadirdir, ama uzakta Finlandiya, İrlanda ve büyük Britanya'da meydana gelmiştir.Uzun bacaklar ve uzun kanatları var. Onların, ufakça aşağı eğilmiş gagaları var. Taç ve ense gridir ve, siyah bir göz çizgisi ve beyaz bir kaş bölgesi vardır.Uçuşta bu türün kuşları, gevşek kanat darbeleri, sivri uçlu kanatlarıyla ve koyu kanat altlarıyla Glareola cinsi türlerine benzerler.
Çöl kuyrukkakanı

Çöl kuyrukkakanı (Oenanthe deserti), önceden karatavukgiller (Turdidae) familyasının bir üyesi olarak sınıflandırılan küçük ötücü kuşlara ait bir kuş olup şimdi sinekkapangiller (Muscicapidae) familyasına yerleştirilmiştir.Böcekçildirler. 14-15.5 cm büyüklüğündedirler. Batı ve doğu iki formuda batı Avrupa'da nadir bulunurlar. Onun alttürlerinin erkeklerinin tüyleri yazın hemen hemen ayrı olmasına rağmen, sonbaharda dişi ve çocuk kuş tüyleri ile ayırt edilmez.Batı çöl kuyrukkakanı, Sahra Çölü ve kuzey Arap Yarımadasında yayılış gösterir. Doğu formları, merkezi Asya'da yayılış gösterirler ve Pakistan ve kuzeydoğu Afrika'nın yarı-çöllerinde kışı geçirirler.Erkeğin üst kısımları yazın kahverengi-sarıdır. Alt kısımlar beyaz, göğüs hafifçe kahverengi-sarıdır. Yüzde ve boğazda omuza siyah kadar uzanan ve ayrıca beyaz kaş bölgesi çizgisi vardır.
Çöl kuzgunu

Çöl kuzgunu, yaklaşık 52–56 cm uzunluğunda, leş kargası kadar iri olmayan bir türdür. Leş kargasıyla benzer dağılım alanlarına sahiptir ancak, gagası onunki kadar büyük değildir ve kanatlar biraz daha sivridir. Baş ve boğaz, belirgin olarak İngilizce adını aldığı, kahvemsi-siyah, tüylerin geri kalanı metalik mor-siyah, mavi ya da morumsu mavidir. Bu türün gerçekte siyah olan tüyleri sık sık solarak tamamiyle kahverengimisi siyaha döner ve kuş tüy dökme zamanında tamamen kahverengi olarak görülür. Ayaklar, bacaklar ve gaga siyah renktedir.Besin, leşler, yılanlar, çekirgeler ve diğer Böcekler, kıyısal bölgelerdeki balıklar, çuvallardan çalınan tohumlar, hurmalar ve bunun gibi diğer meyveler olabilir.Yuvalar leş kargasınınkine oldukça benzer ve ağaçların üzerinde, uçurumlarda veya eski, harap binaların içinde bulunabilir. Yuvalarında genellikle 4 ya da 5 yumurta bulunur ve 20-22 gün kuluçkaya yatarlar. Genç kuşlar genellikle yuvadan 37-38 gün sonra ayrılırlar, 42-45 günde tam olarak uçarlar.Sesleri bayağı kuzguna oldukça benzer, "karr-karr-karr" şeklindedir. Uçuş sırasında ise "kuerk-kuerk" şeklindedir.Kuzey Afrika, Kenya'nın aşağısı, Arabistan yarımadası ve Orta Doğu'nun yukarısı ve güney İran'a kadar olan bölgelerde geniş dağılım alanına sahiptir. Çöl iklimindeki vahalar ve palmiyeler yaşam bölgelerini oluşturur.
Çöl savaşı botu

Çöl savaşı botu, postal türüdür. Çöl savaşı için nemli veya kurak bölgelerde kullanılmak üzere özel olarak tasarlanmıştır. Çöl botları benzer tasarımlar uygulayabilir; naylon kanvas kenarlar, hızlı bağlama ve ayak kısmında drenaj delikleri bulunur. Çöl savaşı için yapılan botlar genellikle ten ve bej gibi renklerde olabilir ve koyu renkten açık versiyonuna kadar değişebilir.
Çöl serçesi

Yazın Türkiye'nin Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgelerinde kuluçkaya yatan göçmen kuşlar arasında yer alır. Bayağı serçenin dişisine benzerler. Kuyruklarının ucunda beyaz benekler bulunur.
Çöl sıcakları

Çöl sıcakları,  Afrika sıcağı veya Eyyamıbahur olarak kullanılan bu terim, yaz mevsiminin en sıcak ve boğucu günlerini ifade etmek için kullanılmaktadır. Kuzey yarımkürede, temmuz ve eylül tarihleri arasında yaşandığı edilmektedir. Güney yarımkürede ise bu tarih ocak ve mart arasına düşer. Kesin tarih, içinde bulunulan bölgeye, boylama ve iklim koşullarına göre büyük değişiklikler gösterebilir.Eski bir inanışa göre, bu sıcak günlerin Büyük Köpek Takımyıldızı'nda bulunan Sirius çift yıldızıyla bir bağlantısı vardı. Antik Yunan ve Antik Roma kültürlerinde de yaygın olan bu inanış nedeniyle bu günler Latince diēs caniculārēs olarak anılmaktaydı. Çağdaş Avrupa dillerinde bu terimden türeyen adlar hâlen kullanılmaktadır. (,  gibi...) Türkçede kullanılan eyyamıbahur terimi kullanılırlığını büyük ölçüde yitirmiş olup, bunun yerine cehennem sıcakları, Afrika sıcakları gibi terimler kullanılmaktadır.Romalılar, eyyamıbahur günlerini diēs caniculārēs olarak adlandırır ve Sirius yıldızıyla sıcak havaları ilişkilendirirlerdi. Sirius'un içinde bulunduğu Büyük Köpek Takımyıldızı'ndan dolayı da Sirius'a da Köpek Yıldızı diyorlardı. Sirius'un görüldüğü tarihlerde kahverengi köpekler kurban ederek Sirius'u hoşnut etmeye çalışırlardı. Antik Roma kültüründe eyyamıbahur günleri 24 Temmuz-24 Ağustos günleri olarak kabul edilirdi. Bu tarihler Alman, Fransız ve İtayan kültürlerinde geçerlidir. Türk kültüründe bu tarih temmuz sonuyla ağustos ortaları arasında günler olarak kabul edilmektedir.Eyyamıbahur günleri kalp ve göğüs hastalıkları olanlar için riskli dönemlerdir. Kişilerde aşırı stres ve asabiyet görülebilir. Orman yangınları başlayabilir. Enerji hattı kablolarının esnemesi, yol malzemelerinin erimesi ya da demiryollarında rayların genleşmesi gibi nedenlerle can ve mal kaybına neden olan kazalar yaşanabilir. 2000'li yıllarda, Avrupa'daki sıcak hava dalgalarına bağlı sağlık sorunlarından her yıl on binlerce kişi yaşamını yitirmiştir.
Çöl tilkisi

Çöl tilkisi (Vulpes zerda), Fennek tilkisi olarak da bilinir, köpekgiller (Canidae) familyasının en küçük üyesidir. Çöl yaşamına çok iyi uyum sağlamış, Kuzey Afrika'da ve Arap yarımadasında rastlanılabilen bir tilki türüdür.40 cm'ye varan vücut uzunluğuna ters orantılı olarak 15 cm'ye varan kulakları çok uzundur. Bu özel durum kendisini çölde yaşamasını sağlar, çünkü vücut sıcaklığını kulakları vasıtası ile dengede tutar.  Kuyruğu 25 cm uzunluğundadır, ağırlığı 1,5 kg'a kadar varır. Kürkü krem rengidir, karın kısmı ve yüzü beyazdır,uzun kulaklı çöl tilkisinin yağ depolaması ısı kaybına yarar.Yetişkinlerin boyu 21–40 cm arasında değişir.Uzun kulaklı çöl tilkisi, Sahel çölünde, Sina Yarımadası'nda, Arap Yarımadası'nda ve Türkiye'nin güneyinde bulunur.Çölün öldürücü sıcaklığından dolayı, sadece gece aktif olan bir hayvandır. 5-10 hayvandan meydana gelen gruplar oluşturup, inşa ettikleri bir mağara sisteminde yaşarlar. Tehlikeyi sezdikleri durumlarda, kendilerini derhal kumun içine saklayabilirler.Fare, kertenkele ve çekirgeler ile beslenirler. Nadir olarak kuş da avlayabilirler. Uzun kulaklı çöl tilkisinin yaşam alanında pek bitkisel gıda bulunmaz, ama hayvanat bahçelerinde tutulanları severek meyve de yerler. Su ihtiyacının çoğunluğunu yediği hayvanlardan giderdiği tahmin edilir. Ama bir su kaynağı bulursa su içebilir.Gebelikleri yaklaşık 50 gün sürer, ve sonunda 2-4 yavru doğururlar. Yavrular doğduktan sonra erkek hayvan çok agresif olur ve ailesini her türlü tehlikeye karşı cesurca savunur. Yavrular bir sene ailenin koruması altında kalıp, sonra ayrılır.Çoğu başka dilde kullanılan ve Arapça kökenli olan "Fenek", Arapça'da aynı zamanda "Tavşan" anlamına da gelir. Bu ismin Araplar'daki ortak kullanımı iki türün de uzun kulaklara sahip olmasından kaynaklanır.
Çöl toygarı

Vücudunun üst kısmı kum rengi, alt kısmı ise solgun, pembemsi renktedir. Gaganın gövdeyle birleştiği yer ise sarı renktedir. Kuyrukları kırmızımsı-kahverengidir ve uç kısmında daha koyu renk bir band vardır. Boyları 15-16.5 cm. kadardırlar.Tohumlarla ve böceklerle beslenirler, üreme mevsimlerinde ise özellikle böceklerle beslenirler. Verimsiz taşlı alanlarda yerel hareketlerin dışında yerleşiktirler ve düz kumdan kaçınırlar. Yuvası, bir kaya çatlağında yerde veya taşların arasındadır, 3-4 yumurta koyarlar. Eşeyler benzerdir ama oldukça büyük coğrafi değişme vardır.
Çöl verniği

Çöl verniği ya da kaya verniği kurak ortamlarda görülen kaya yüzeyleri üzerinde bulunan siyahımsı ve kızılımsı tabaka verniktir. Çöl verniği genellikle bir mikrometre kalınlığındadır ve nanometre ölçü katmanını temsil eder. Bu durum için kullanılan diğer terimler kaya oksitlenmesi ve çöl küfüdür, fakat çok nadir kullanılır.Mn ve Fe-oksitlerle kil minerallerinin karışımından ibaret çok ince bir yığışım oluşturur. Son olarak,rüzgâr içinde hızla taşınan kum ve silt parçacıklarının çarpması etkisiyle de ana kayaçta ufalanmalar gelişebilir.Hemen hemen  organik maddeler ve iz elementleri dizisi bulunmaktadır.Bilim adamları ilk başta verniğin kaya tabakalarından çıkarılan maddeler tarafından yapıldığını düşünüyorlardı.Fakat mikroskopik ve mikro kimyasal gözlemler verniğin büyük bir bölümünün rüzgârlar tarafından getirilen kil olduğunu gösterir. Clay daha sonra görür ki subsrat kaya çölde yüksek sıcaklığa ulaştığında kimyasal olarak birlikte tepkimeye girer, bu tepkime de yağış ve çiy önemlidir.Siyah çöl verniğinin önemli bir özelliği manganezin yüksek konsantrasyonuna sahip olmasıdır. Manganez ağırlğının sadece %0.12 sini oluşturan yer yüzeyinin kabuğunda nispeten nadirdir. Fakat siyah çöl verniğinde magnezyum 50 ya da 60 kat daha çok verimlidir. Bu önemli zenginleştirme ortamlarda yaygın organik besinlerde az olan oksitleyici magnezyum mikropları tarafından düşünülmesine sebep olmuştur. pH’ ı 7.5 in üzerinde olan mikro ortam yoğunlaşan magnezyum mikropları için yaşanılması zordur. Böyle durumlarda magnezyum az (demir-zengin)turuncu vernikler gelişir.Sırasıyla nemli ve kurak iklimlerle ilişkili olan magnezyum-zengin ve demir-zengin verniklerini değerlendiren magnezyum/demir için bir alternatif varsayım önerilmiştir.Çöl verniği kaya altında olanın kimliğini sık sık gizler ve farklı kayalar verniği muhafaza etmek ve kabul etmek için değişken güçlere sahiptir. Örneğin, kireç taşlarında genellikle vernik yoktur çünkü onlar sularla çözünebilir ve bu nedenle verniği oluşturmak için sabit bir yüzey sağlamaz. Parlak, koyu ve siyah vernikler bu kayaların aşınması için nispeten yüksek dirençlerinden dolayı bazalt ,ince kuvarst ve başkalaşmış killi şistler üzerinde şekil alırlar.
Çöl Çiçeği

Varis Dirie, onu dünyaca ünlü eden bu romanı yazmak için ne hayal gücünü kullandı, ne de başkalarının hayat hikâyelerini. "Çöl Çiçeği" yazarın başına gelenlerdir: kelimeler, adım adım yaşadıklarıdır. Kitap Varis (Çöl çiçeği) adlı bir kızın hayatta kalma mücadelesini  tüm çıplaklığıyla  anlatır. Hayatına başladığı Afrika çöllerini, göçebe hayatını, ailesini, Somali'deki kadın ve kızlara karşı tutumları, büyürken fark ettiği bazı şeylerin nasıl içinde bir mücadeleye dönüştüğünü anlatırken şunu söylemek istiyorum ki onun bu mücadelesi cevapsız kalmıyor. Bu mücadele sadece kendisi için değil, tüm kadınlar içindir. Onunla aynı hayatı yaşayan, aynı uydurma geleneklerle  sünnet edilen bütün kadınlar için vermektedir mücadelesini.Kitapta Somali asıllı ünlü fotomodel V. Dirie'nin Afrika çöllerinden şöhretin zirvesine uzanan  hayatının hikâyesi anlatılıyor. Varis, çölde yaşayan büyük bir göçebe ailede doğdu. Küçük kız ilk darbesini daha 3-4 yaşlarında tecavüze uğradığında alır. Gelecekte ise onu daha büyük bir sınav bekliyordu - sünnet. 7 yaşındaki kızın sünneti ve gerçekleştiği koşullar oldukça dehşet vericidir. Genç kız uzun yıllar bu vahşetin acısını çekti. Böyle bir kitabın yazılmasının temel nedeni, dünyanın dikkatini Afrika'da hala var olan bu geleneğe çekmek ve onunla mücadele etmekti. Ben 13 yaşındayken Diriye tesadüfen babasının onu 60 yaşındaki bir adama vereceğini duydu ve evden başkent Mogadişu'ya kaçtı. Sıkıntıyla geçen birkaç yıldan sonra hayat onu Londra'ya götürdü...
Çöl ötleğeni

Her iki cins de benzer görünümdedir. Kum rengi sırt ve başa, beyazımsı alt kısımlara ve sarı bir göze sahiplerdir. Akrabaları gibi böcekçillerdir, fakat dağ meyveleriyle de beslenirler.Bu küçük ötücü kuşlar yarı kurak alanlarda bulunurlar. Kısa çalılar üzerine yaptıkları yuvalarına 4-6 yumurta bırakırlar.
Çöl, Cihanbeyli

Daha önceleri Büyükbeşkavak köyüne bağlı Çöl yaylası iken, 17 Mayıs 1955'te köy statüsü kazandı. Çöl; idari bölüm olarak daha önceleri köy iken, 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra ise mahalle olmuştur.
Çölde Bir İstanbul Kızı

Çölde Bir İstanbul Kızı, Esat Mahmut Karakurt'un aynı adlı eserinden uyarlanan, yönetmenliğini ve senaryo yazarlığını Faruk Kenç'in, yapımcılığını Faruk Kenç ve Turgut Demirağ'ın üstlendiği 1957 yılı yapımı Türk filmidir. Başrollerinde Turan Seyfioğlu ve Belgin Doruk yer almıştır.Nişanlısı ve babası asker olan Melike (Belgin Doruk), görev icabı Arabistan'a gitmek zorunda kalan babası ve nişanlısıyla beraber gider. Burada bir kabile tarafından kaçırılan Melike'nin nişanlısı da aynı kabile tarafından öldürülür, kabile kuralları gereği kızla beraber olmak isteyen kişiler arasında kura çekilir ancak Melike, bu adamı öldürür. Bu durumda onun cezası da ölüm olmalıdır, ancak kabilenin şefi Aziz genç kızı beğendiği için bir türlü onu öldüremez ve ertesi gün babası kızını kurtarır. Kabilenin şefi de suçlu olarak İstanbul'a götürülür. Burada genç kızın yardımıyla hapisten kaçan Aziz (kabile şefi) ile genç kız mutlu bir hayat yaşarlar.
Çölde Kutup Ayısı

Çölde Kutup Ayısı (), Felix Van Groeningen tarafından yönetilen 2009 yapımı komedi-drama türündeki sinema filmi. Belçikalı yazar Dimitri Verhulst'un 2006 yılında yayımladığı De helaasheid der dingen isimli kitabından uyarlanan film, 82. Akademi Ödülleri'nde Belçika’nın oscar aday adayı oldu. Filmin başrollerinde Koen De Graeve, Johan Heldenbergh, Wouter Hendrickx, Bert Haelvoet, Valentijn Dhaenens, Kenneth Vanbaeden ve Gilda De Bal oynamıştır.Kız arkadaşını hamile bırakan yazar Gunther Strobbe çocukluğuna gider. Gunther çocukluğunda hiçbir maddi kazançları olmayan, aylak aylak dolaşan, alkol, sigara ve kadının pençesinde boğuşan babası, üç amcası ve onları idare etmeye çalışan büyük annesiyle Reetveerdegem isimli hayali kasabada yaşar. Büyüyünce onlar gibi olacağını düşünen Gunther için tek kurtuluş yolu bu aileden bir şekilde sıyrılmak, ilk adımda okul müdürünün de sık sık önerdiği gibi yurtta yaşamaya başlamaktır.Çölde Kutup Ayısı, ilk olarak 16 Mayıs 2009'da Cannes Film Festivali'nde gösterilirken, 7 Ekim'de Belçika'da sinemalarda gösterime girdi.
Çölde İsa (tablo)

Çölde İsa (Rusça Христос в пустыне -Kristos v pust'ine) Rus ressam Ivan Kramskoy'un, İsa'yı çölde uzlette tasvir eden tablosu.Rusya Sanat Akademisi Konseyi tarafından Kramskoy'e öğretim üyeliği teklif edildi. Oysa gençlik yıllarında akademiden atılmıştı ve çalışmalarını akademiden bağımsız olarak sürdürmek arzusunda olduğunan bu teklifi reddetti. Tablo tamamlanır tamamlanmaz, bu resmi çok beğenen Pavel Tretyakov tarafından 6000 ruble bedelle satın alınarak, ünlü koleksiyonerin şahsi koleksiyonuna dahil edildi.1860'lardan beri, Hristiyanlıktaki günaha çağırı konusu Kramskoy'un ilgisini çekmişti. Bu dönemde kompozisyonu oluşturmak için pek çok karalama yapmıştı. Çölde İsa tablosunun ilk başarısız versiyonu 1867 tarihlidir. Kramskoy tasarladığı kompizisyonun tuvala dikey oturtulmasının hata olduğunu anladı. Yatay olarak kullandığı tuvalde, arka plana solgun renkli, taşlı çölü yerleştirdi. Kramskoy, yaptığı tablonun ilk halini Rus yazar Vsevolod Garshin'e yazdığı bir mektupta anlatmıştı.Tabloda; Yeni Ahit'te yazıldığı üzere, İsa'nın vaftiz edildikten sonra çöle gidip kırk gün oruç tutmasını, oruç esnasında Şeytan tarafından iğva edilmeye çalışılması konusu anlatılmaktadır. Ressam, her insanın, iyi ile kötü arasında, kaçınılmaz olarak tercih yapmak zorunda kalacağı anın dramatik yükünü vurgülamak istemektedir.
Çöle sürme taktiği

Çöle Sürme Taktiği, Ön Türkler'den Selçuklu Türklerine kadar uzanan eski Türk savaş taktiğidir. Ordunun öncü birlikleri ilerlemekte olan düşman kuvvetlerine, sağ ve sol kanatlardan gece-gündüz sürekli olmak koşulu ile saldırılar da bulunur. Sürekliliğini kaybetmeden bu taktiksel saldırı küçük boyutlarda ancak düşman ordusunu yıpratmaktadır. Saldırıyı gerçekleştiren esas Türk ordusu çöl yönüne doğru çekilmektedir. Burada esas hedef düşman kuvvetlerini susuzlukla baş başa bırakmaktır. Düşman kuvvetinin geçtiği yol boyunca bulunan su kuyuları tahrip edilir. Düşman kuvvet ordusu susuzluk ve yorgunlukla hareket kabiliyetini yitirir. Bu taktikle hedefe ulaşılır.
Çöllerin listesi

Kalahari Çölü - Botswana'nın büyük bölümünü ve Namibya ile Güney Afrika'nın bazı kısımlarını kapsayan bir çölDanakil Çölü - Afar Üçgeni'nde uzanan ve kuzeydoğu Etiyopya, güney Eritre, güney Cibuti ve en kuzeybatı Somali'yi kapsayan bir çölSahra Çölü - Afrika'nın en büyük çölü ve Kuzey Afrika'nın çoğunu kapsayan dünyanın en büyük sıcak çölü aşağıdakilerden oluşur:Tanezrouft - Hoggar Dağları'nın batısında, kuzey Mali, kuzeybatı Nijer ve orta ve güney Cezayir'i kapsayan bir çölLibya Çölü ( Batı Çölü olarak da bilinir) - Nil Nehri'nin batısında doğu Libya, batı Mısır ve kuzeybatı Sudan'ı kapsayan bir çölAtlantik Kıyı Çölü - Sahra Çölü'nün batı kıyısı boyunca uzanan ve Batı Sahra ve Moritanya'da dar bir şerit kaplayan bir çölAl-Dahna Çölü - Arap Çölü'nün ana merkezi bölümü olan ve Suudi Arabistan'ın bazı kısımlarını kapsayan bir çölBoş Çeyrek ( ) - Suudi Arabistan, Umman, Birleşik Arap Emirlikleri ve Yemen'in çoğunu kapsayan dünyanın en büyük kum çölüİzlanda Yaylaları – İzlanda'nın iç platosu; iklim olarak bir çöl değil, ama etkili bir şekilde çöl, çünkü yağış volkanik toprağa o kadar hızlı nüfuz ediyor ki toprak verimsiz (20.000 km 2 )Rangipo Çölü - Yeni Zelanda'daki Kuzey Adası Volkanik Platosu'nda çöl benzeri çorak bir plato (yılda 1,5–2,5 m yağışlı)Arktik Çölü - donmuş okyanus, kara buzu ve tundradan oluşmasına rağmen dünyanın en büyük ikinci "çölüdür", bu nedenle (bu bölümün geri kalanı gibi) herhangi bir geleneksel anlamda bir çöl iklimi değildir.Bazı coğrafi özellikler "çöl" olarak anılır ve bu kelime, bir çöl için herhangi bir meteorolojik tanımı karşılamasa da, adlarında bile yer alabilir.Dungeness - Güney Doğu İngiltere, Birleşik Krallık'ta yanıltıcı bir şekilde "Britanya'nın tek çölü" lakaplı tek genişlik.Kaʻū Çölü - yakındaki Kīlauea yanardağının neden olduğu asit yağmuru nedeniyle Hawaii'de bir çölleşme alanı.
Çölleşme

Çölleşme, doğal yılların sonlarında Afrika'daki Sahel bölgesi çölleşmesi ile başladı. Ayrıca insanların doğa üzerindeki madencilik, tarım, ağaç kesme gibi aktiviteleri ile de gerçekleşir. Yağışların azalması, bitkilerin seyrekleşmesi, çıplak toprak arazisinin artması doğal çöl oluşumunun sebepleridir. Çölleşme var olan çöllerin genişlemesini değil, yeni bir çölün oluşumunu ifade eder.Yağış yetersizliği, kuraklığın yanında, aşırı otlatma, ormansızlaşma, yanlış/aşırı sulama, toprağın kirlenmesi, çölleşmeye etki eden diğer faktörlerdir. Pek çok afette olduğu gibi temel sebep artan dünya nüfusunun doğal kaynak talebidir. Önce toprağı bir arada tutan bitkiler yok olur, daha sonra da toprak erozyonla kaybedilmeye başlanır. Çölleşme yüzlerce yılda oluşan toprak katmanının önce incelmesine, sonra yok olmasına neden olur.Çölleşme; yoksulluk, kıtlık, açlık, sel ve taşkın, göç ve savaşlara sebep olabilmektedir. Erozyon, gıda üretiminde azalma, biyoçeşitliliğin azalması çölleşmenin diğer sonuçlarıdır. Dünya karalarının %30'unu tehdit eden çölleşme, Asya, Afrika ve K. Amerika'yı ciddi şekilde tehdit etmektedir. Avrupa'da beş devletin çölleşme problemi bulunmaktadır.Her yıl dünyada en verimli üst kısmından olmak üzere 24 milyar ton toprak erozyon ile taşınmaktadır. Çölleşen alanın boyutu yıllık 6 milyar hektardır. Dünyada 10 milyon insan çölleşme sonucu ekolojik göçmen konumuna düşmüştür.Çölleşme dünya gündemine 1960'lı yıllarda altı yıllık kuraklık yaşanan Sahel bölgesi ile girdi. Sahel, Sahra Çölü'nün güneyindeki 11 ülkeyi kapsayan, yarı kurak-nemli bölgedir. 1968 ile 1974 yılları arasında yağış azlığı ile bitki örtüsü yok olmuş, milyonlarca hayvan ölmüş, hayatta kalabilen insanlar güneydeki kurak ve kalabalık kentlere göçmek zorunda kalmıştır.Çölün bulunmadığı Türkiye'de Konya, Iğdır ve Güneydoğu Anadolu Bölgesi çölleşme tehlikesi altındadır. Türkiye arazisinin %65'i dikkatli kullanılmadığında çölleşme sorunu oluşabilecek kurak/yarı kurak iklim etkisindedir. Türkiye erozyon ve çölleşme ile en fazla mücadele eden dünyadaki 5 ülkeden biridir. İç Anadolu bölgesi dünyada çölleşme açısından aşırı/çok hassas alan olarak kabul edilmektedir.Türkiye BM'nin Çölleşme ile Mücadele sözleşmesini 1994 yılında imzalayıp, 1998 yılında onaylamıştır. Ulusal eylem planı hazırlanmış, Çölleşme ve Erozyonla Mücadele Genel Müdürlüğü kurulmuştur.Karapınar kumullarının oluşumu tipik bir çölleşme olayıdır. Daha önce çöl olmayan bir alanda şartların oluşması durumunda çölleşme başlayacağını göstermektedir. Bu alandaki çölleşme Türkiye'nin kurak alanlarının çölleşmeye karşı hassasiyetini teyit etmiştir. Alan 15 yıl gibi kısa zamanda çöl görünümü almıştır.Çölleşmenin başladığı alanda rüzgâr erozyonuna karşı önlemler alınarak çölleşme durdurulmuştur. Kamış perdeler, otlandırma ve ağaçlandırma çalışması yapılmıştır. Ağaç çeşidi olarak iklime uygun akasya, iğde,  dişbudak, akçaağaç, karaağaç, çam, sedir, badem kullanılmıştır. Karapınar çalışmaları dünyadaki en başarılı 10 projeden biri kabul edilir. Çölleşen arazi yeniden tarım arazisine dönüşmüştür.
Çölyak

Çölyak hastalığı (ya da glüten Enteropatisi); bağırsaklardaki besin emilimini sağlayan villus denilen yapıların bozulmasına sebep olan ve dolayısıyla da yiyeceklerdeki besinin emilmesini engelleyen ve ince bağırsakta hasarlar oluşturan bir sindirim sistemi hastalığıdır.Küçük çocuklarda kusma, ishal, karın şişliği, iştahsızlık, kilo alamama ve boy uzamasında yavaşlama gibi tipik belirtilerle ortaya çıkabileceği gibi daha ileri yaşlarda sadece kansızlık, boy kısalığı, kemik zayıflığı ve nedeni bilinemeyen karaciğer hastalığı, şiddetli karın ağrıları, gaz problemleri gibi çok değişik belirtilerle de kendini gösterir.Çölyak hastası olan kişiler buğdayda, arpada, çavdarda ve kesin olmamakla birlikte yulafta bulunan ve glüten olarak adlandırılan bir proteine tahammül edememektedir. Eğer glütenli bir ürün tüketirlerse karın ağrıları olabilir. Çölyaklı hastalar glüten içeren yiyecekler yediklerinde, onların bağışıklık sistemleri bunu ince bağırsaklara zarar vererek yanıtlar. Özellikle çok küçük ve parmak şekline benzeyen villus olarak adlandırılan ince bağırsaktaki emilimi sağlayan yapılar kaybolur (düzleşir ve görevini yapamaz hale gelir).Yiyeceklerdeki besinler bu villuslardan geçerek kan dolaşımı içine emilirler. Villuslar olmadan kişi; ne kadar yiyecek yerse yesin; beslenemez.Vücudun kendi bağışıklık sistemine zarar vermesinden dolayı çölyak hastalığı oto-immün sistem rahatsızlığı olarak düşünülmektedir. Bununla birlikte, yiyeceklerin emilememesinden dolayı sindirim rahatsızlığı olarak da sınıflandırılabilmektedir.Çölyak hastalığının kesin tanısı ancak deneyimli bir gastroenterolog tarafından yapılacak kan tahlilleri ve ince bağırsak biyopsisi ile tanımlanabilir.Çölyak hastalığı genetik bir hastalıktır, yani ailevi kalıtım söz konusudur. Bazen hastalık bir ameliyat, çocuk doğumu, hamilelik, viral enfeksiyon ya da şiddetli duygusal stresten sonra tetiklenebildiği gibi ilk seferde de aktif olabilir. Hastalık yaşamının herhangi bölümünde ortaya çıkabilmektedir. Çölyak kimi kişilerde çocukluk, kimilerinde ergenlik, kimilerinde ise orta yaş grubunda ortaya çıkabilmektedir.Tanı konulduktan sonraki aşamada uyulması gereken tek tedavi yöntemi ise size uzman hekim tarafından önerilen glüten içermeyen besinlerle beslenmektir. Glüten buğday, arpa, çavdar ve yulafta bulunduğu için bu gıdalardan ömür boyu uzak durmak gereklidir.Çölyaklı kişiler normal ekmek, makarna, pasta, börek, bisküvi ve benzeri çok sayıda gıdayı yememek durumundadır.Çölyak hastalığında, hastanın yaşam zorluğu, günlük işlev kaybı, kilo ve boy gibi etkileri kapsamlı bir şekilde değerlendirilir. Çölyak hastalığı engel oranı üst sindirim kanalının kalıcı bozukluklarına dair sınıflandırma kriterleri de göz önünde bulundurulur.Et, balık, tavuk (Bu ürünler katkılı olmadıkları gibi daha önce unla kızartılmış bir yağda kızartılıp işleme tabi tutulmadığı sürece güvenle tüketilebilir.)Mısır, pirinç ve patates. Bunlar hem tüketilebilir hem de unları besin hazırlamada kullanılabilir. Ayrıca kestane unu, nohut unu, soya unu, üzüm çekirdeği tek başına tüketilebileceği gibi unları da güvenle tüketilebilir.
Çölyak arter

Çölyak arter ya da çölyak atardamar, abdominal aortdan çıkan ilk büyük atardamardır ve kalbin pompaladığı kanı duodenumla pankreasın üst yarıları, karaciğer, mide, abdominal özefagus ve dalağa taşır. Aortdan çıktığı nokta insanlarda L1 vertebranın üst kenarı seviyesindedir. Alt ve üst mezenterik arterlerle birlikte, aorttan öne doğru çıkan üç orta hat damarından biridir.Truncus coeliacus ve arteria coeliaca, çölyak arterin Latince bilimsel adlarıdır. Buna bağlı olarak da Türkçe tıp yazınında çölyak trunkus olarak anıldığına da rastlanabilir.
Çölyak ganglion

Çölyak gangliyon üst karın bölgesindeki iki büyük düzensiz şekilli sinir dokusu kütlesinden biridir. Otonom sinir sisteminin (OSS) sempatik alt bölümünün bir parçası olan çölyak gangliyonlar, OSS'deki en büyük gangliyonlardır ve sindirim sisteminin çoğunu innerve ederler. Çölyak gangliyon bazen semilunar veya solar gangliyon olarak da adlandırılır.Lenf bezleri görünümündeki çölyak gangliya, diyaframın crusunun önündeki orta hattın her iki tarafında, böbrek üstü bezlerine yakın yerleşmiştir. Sağ taraftaki ganglion alt vena kavanın arkasında bulunur.
Çölyak lenf nodları

Çölyak lenf düğümleri, çölyak arterinin dalları ile ilişkili lenf nodlarıdır. Karındaki diğer lenf düğümleri, superior ve inferior mezenterik arterlerle ilişkilidir. Çölyak lenf düğümleri, gastrik, hepatik ve splenik lenf düğümleri olacak şekilde üç gruba ayrılır.
Çölçü

Çölçü, yönetmenliğini Şamil Aliyev'in üstlendiği 2012 yapımı Azerbaycan filmi. Film, 2014 Akademi Ödülleri Yabancı Dilde Film kategorisinde Azerbaycan resmi adayı olmuştur.Bir bozkır adamı, şehirlerden uzakta, doğayla uyum içinde yaşamakta ve babası ona bozkır hayatının tüm bilgeliğini öğretmektedir. Babasının ölümünden sonra, köyden gelen genç bir kadınla tanışan bozkır adamının yaşamında yeni bir sayfa açılır ve adam, önünde uzanan, bilinmezliklerle dolu yaşama doğru önemli bir adım atar.
Çömelen Adam

Çömelen Adam italyan ressam ve heykeltıraş Michelangelo tarafından yapılan heykeldir. Günümüzde Sankt-Peterburg'da Ermitaj Müzesi'nde bulunmaktadır. Michelangelo'nun Ermitaj Müzesi'nde bulunan tek eseridir.Çömelen Adam, 54 cm yüksekliğindedir. Yapımında mermer kullanılmıştır. Heykel tam bitmemiş olsa da yüz hatları, saç ve vücut şekilleri kolayca tanınır.
Çömlecik, Kelkit

Köy, 1835 yılı ve öncesi Osmanlı kayıtlarında Kelkit'e bağlı yerleşimler arasında görülmemektedir. Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluşuyla birlikte "Çamurmezraası" adıyla kayıtlarda Kelkit'e bağlı köyleri arasında yerleşimden bahsedilmektedir. Yerleşimin adı 1950'lerin sonuna doğru değiştirilmiş ve 1960 yılı nüfus sayımından itibaren günümüzdeki adıyla kayıtlarda yer almaya başlamıştır.
Çömlek

Çömlek, genellikle killi, yumuşak topraktan yapılıp bir fırında pişirilmek suretiyle üretilen mutfak aracı ya da pişirme kabı.Eski bir pişirme aleti olan çömlek, bakır ya da diğer madenlerden de yapılabilir. Türk, İspanyol ve Fransız mutfaklarında geleneksel olarak kullanımı yaygındır.Türkiye'de çömlekçiliği ile meşhur bazı yöreler bulunmaktadır. Bunlardan biri Bilecik ili Kınık köyü, diğeri ise Nevşehir ili Avanos ilçesidir.
Çömlekakpınar, Lalapaşa

Köyün tarihi bütün Trakya gibi neolitik döneme (Cilalı Taş Devri) kadar uzanmaktadır. Geçmişte Trakların hüküm sürdüğü bölgede bu dönemden kalan Dolmen ve Menhir kalıntılarına rastlanmaktadır. Trakya dolmenleri olarak da adlandırılan kalıntılar mezar giriş odaları ve bunları çevreleyen toprak tümseklerden oluşmakta ve Lalapaşa ilçe merkezinden başlayarak köylere ulaşan yolların yakın çevresinde görülmektedir. Köy yakınlarındaki en tanınmış ören yeri boyları iki metreyi aşan onbeş adet menhirin bulunduğu Kırıkköy menhir alanıdır. Bunun dışında 2005 yılında Çömlekakpınar köyünde bulunan Tümülüslerden birisinde yapılan kazı çalışmalarında mezar odası ve birçok tarihi eser bulunarak Edirne müzesinde sergilenmesi sağlanmıştır. Kavimlerin doğudan batıya veya batıdan doğuya hareketlerinde her zaman bir geçiş yeri olan Trakya bölgesinin geri kalan kısımları gibi bölgede Persler (M.Ö. VI. yüzyıl), Odris Krallığı (M.Ö. V. yüzyıl), Büyük İskender Makedonya Krallığı (M.Ö. IV. yüzyıl), Galatlar (M.Ö. III. yüzyıl) ve M.Ö. II. yüzyıldan sonra da Roma İmparatorluğu ve Bizans İmparatorluğu hüküm sürmüştür. 1361 yılında I. Murad döneminde, Lalapaşa ilçesine ismini veren Lala Şahin Paşa tarafından fethedilerek Osmanlı İmparatorluğu topraklarına katılmıştır. Osmanlı İmparatorluğu idaresinde olduğu dönemden itibaren Türk ve Bulgar kavimlerinin yerleşim alanları sınırında bulunan bölge, 1912-1913 Balkan Savaşlarında Bulgaristan tarafından ele geçirildi. Sonrasında Edirne ve Kırklareli illeri 21 Temmuz 1913 tarihinde Enver Paşa komutasındaki Osmanlı Ordusu tarafından İkinci Balkan Savaşında geri alındı. 29 Eylül 1913 tarihindeki İstanbul Antlaşması (1913) ile çizilen Bulgaristan-Türkiye sınırı günümüze kadar değişmedi. Uzun süre Bulgarların yaşadığı bilinen köyün tarihine tanıklık eden diğer önemli eserler yaklaşık 1850 yılına tarihlenen, 2005 yılına kadar köy ilkokulu olarak kullanılmış olan tarihi Bulgar Kilisesi binası ile Edirne’den gelen İtalyan ustalar tarafından yapıldığı söylenen köy çeşmeleridir.
Çömlekköy, Lalapaşa

Köyün eski adı 1567 yılı kayıtlarında Çölmekköy olarak geçmektedir. Köy, 1877'den beri aynı adı taşımaktadır.
Çömlekoba, Doğanşehir

Çömlekoba; idari bölüm olarak daha önceleri köy iken, 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra mahalle olmuştur.
Çömlekçi çarkı

Çanak çömlekçilikte çömlekçi çarkı, kilin yuvarlak seramik eşyaya şekillendirilmesinde kullanılan bir çeşit makinedir. Çark aynı zamanda, sert fakat işlenebilir olan deri-sertliğinde kurutulmuş eşyadalarki fazla kilin kırpılmasında ve oyulmuş süsleme veya renkli halkaların uygulanması için de kullanılabilir. Çömlekçi çarkının kullanımı Eski Dünya'da yaygındı fakat çanak çömleğin sarma ve dövmeyi içeren yöntemlerle el yapımı olduğu Kolomb Öncesi Yeni Dünya'da bilinmiyordu.Bir çömlekçi çarkı bazen "çömlekçi torna tezgahı " olarak anılabilir. Bununla birlikte bu terim, metal ve ahşap eşyaların şekillendirilmesinde kullanılana benzer şekilde, farklı bir şekillendirme işlemi olan tornalama için kullanılan başka tür bir makine için sıklıkla kullanılır. Çömlek çarkı, sanat ve zanaat ürünleri oluşturmak için önemli bir bileşendir.Jiggerleme ve jolleying teknikleri çömlekçi çarkının uzantıları olarak görülebilir. Jiggerlemede, dönen alçı kalıbın üzerine yerleştirilmiş plastik kil gövdenin üzerine şekillendirilmiş bir alet yavaşça indirilir. Jigger aracı bir yüzü şekillendirir, diğerini kalıplar. Bu terim tabaklar gibi yassı eşyaların şekillendirilmesine özgü iken, benzer bir teknik olan jolleying, fincanlar gibi içi boş eşyaların üretimini ifade eder.Antik tekniği kullanan son İranlı kadın çömlekçi.  Yer: İran'ın batısındaki Chang-almas bölgesindeki Pirtaj köyü  ; Göl Kenarı Çömlekçiliği
Çömlekçi, Altunhisar

MÖ 1200-1300 tarihleri arasında yerleşim alanı olarak kullanılan köyün ilk adı "Athar", sonraki adı ise "Korana"dır. Yapılan incelemeler sonucu, köyün asıl yerleşim alanının Romalılar ve Bizanslılar döneminde geliştiği belirlenmiştir. MS 313-395-1075 tarihleri arasında Roma ve Bizans İmparatorluğu tarafından yerleşim alanı olarak kullanılan köyde manastır ve kilise harabeleri ortaya çıkarılmıştır. MS 620 yıllarında Sasaniler'in istilasına uğrayan köy, MS 931 yılında İslamiyet'i yayan Arapların istilasına uğradı. Köyün bulunduğu bölgeye ise Türklerin yerleşmesi tahminen 1242 ile 1273 yılları arasında oldu. Köyün 1928 yılındaki adı Türkçede Hophisar anlamına gelen Opsar idi. Ancak köyün adı sonradan şimdilerde ölmüş çömlekçilik zanaatıyla ünlü olduğu için adı Çömlekçi şekilde değiştirildi. Daha önceleri Bor ilçesine bağlı olan Çömlekçi, 1991 yılında Altunhisar'ın ilçe olması üzerine buraya bağlandı. 29 Aralık 1998 tarihinde belediye statüsü alarak beldeye dönüşen kasabanın belediye statüsü, nüfusunun 2000 kişinin altına düşmesi üzerine 2013 yılında sona erdi.Hasan Dağı'nın eteklerinde kurulan belde, Kapadokya bölgesi içinde yer almaktadır. Köy; Niğde il merkezine 45 km, Altunhisar ilçe merkezine 8 km uzaklıktadır.
Çömlekçi, Aslanapa

Köy, 1910 yılından beri aynı adı taşımaktadır. Daha önceleri Kütahya Merkez ilçeye bağlıyken, 4 Temmuz 1987'de Aslanapa ilçesine bağlandı.
Çömlekçi, Biga

Köy, uzun zamandır aynı adı taşımaktadır. Daha önceleri Lapseki ilçesine bağlı bir köy iken, 3 Mart 1947'de Biga ilçesine bağlandı.
Çömlekçi, Bodrum

Mahalle, 1891 yılından beri aynı adı taşımaktadır. 2012 yılına kadar Bodrum ilçesine bağlı bir köyken, 2012 yılında Muğla'nın büyükşehir olmasıyla bu ilçeye bağlı bir mahalle statüsü aldı.
Çömlekçi, Gölmarmara

Mahallenin adının mahallenin yakınlarında bulunan göker(alimolla) ailesine ait tarlada eski çağlara ait çömlek fırını ve o döneme ait sanayi kalıntılarından geldiği sanılmaktadır. Köy yakınlarında bulunan Taşdibi,Meşeli,Kürtlü köylerinden göç eden yörükler tarafından kurtuluş yılları zamanında kurulmuştur.
Çömlekçi, Ilgın

Çömlekçi; idari bölüm olarak daha önceleri köy iken, 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra mahalle olmuştur.
Çömlekçi, Kiraz

Çömlekçi; idari bölüm olarak daha önceleri köy iken, 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra mahalle olmuştur.
Çömlekçi, Mustafakemalpaşa

Mahallenin adı, köy yaşlılarından alınan bilgiye göre, yayla hayatı yaşayan Yörüklere dayanmaktadır. Yörükler, yaylada keçileri otlatırken bir tekenin sakalının suya değmesiyle burada yaşanılabileceğinin düşünülmesiyle yerleşik hayata geçilmiştir. Bir bey burayı ziyarete geldiğinde de ikram edilen çömlek yoğurdunu çok beğenmesiyle köye "Çömlekçi" adı verilmiştir.Köy, Marmara Bölgesi'nde olmakla beraber, iklimi İç Ege yöresinin iklimine benzemektedir. Köy, yüksek bir mevkide  olmasına rağmen iklimi ılımandır. Kışları çok çetin geçmektedir. Kar yağdığında, kartpostallara gidecek güzel görüntüler oluşmaktadır. Mahallenin komşu köyleri; Çaltılıbük nahiyesi, Işıklar mahallesi ve Şehriman köyleridir.
Çömlekçilik

Çömlekçilik, toprağın ya da asıl olarak killi toprağın çeşitli aşamalardan geçirildikten sonra şekillendirilip kullanılmak üzere çeşitli eşyalar üretilmesine verilen addır.İnsanlığın çömleği nasıl keşfettiğini tam olarak bilinmemekle birlikte, genellikle kabul gören varsayım, toprağın ateşte pişip sertlik kazandığını tesadüfen bulunduğu yönündedir.Bulunma şekli ne olursa olsun, çömlekçiliğin gelişmesi, göçebe kavimlerin yerleşikliğe geçmesiyle olmuştur. Anadolu’da ilk yapılan çömlekler 'Neolitik' döneme yani yaklaşık MÖ 7000'li yıllara dayanmaktadır.İlk yapılan çömlekler sargı-dolama usulü ile elde şekillendiriliyor ve pişirim ise genellikle açık ateşte yapılıyordu. Açık pişirim adı verilen ve MÖ 6 binden beri kullanılan bu ilkel fırınlama tekniğinde, pişirilecek seramikler güneşte kurutulduktan sonra, aralarına saman ve kuru dallar konarak dizilir, üzerleri yine dal ve saman ile örtülüp baca açıklığı bırakılır. MÖ 3000 yılında da çömlekçi çarkı bulunmasıyla çark üzerinde şekillendirmeler de başlamış oldu. Yine aynı dönemde toprağın pişirilmesi için ilkel fırınlar da kullanılmaya başlanmıştır.Günümüzde Anadolu’nun pek çok yerleşim yerinde çömlek yapılmaktadır. Hatta çağdaş tekniklerle günümüzden binlerce yıl önce uygulanan teknikler, aynı zamanda, birbirine yakın mekanlarda süregelmektedir. Örneğin Eskişehir'in Mihalıççık ilçesi Sorkun mahallesinde kadınlar, Neolitik dönemde uygulanan teknikle çamuru şekillendiriyor, topraktan çeşitli eşyalar yapıyor ve aynı dönemin yöntemiyle çömleklerini açıkta pişiriyorlar. Manisa'nın Salihli ilçesine bağlı Gökeyüp mahallesindeki kadınlar da aynı şekilde çömlek üretiyorlar. Ana Tanrıça kültürünün egemen olduğu dönemlerin tekniğinin günümüzde de sürüyor olması ve üstelik kadınlar tarafından sürdürülüyor olması araştırmaya değer bir olgu olsa gerek. Çömlek üretiminde çarkın kullanıldığı yerlerde ise artık bu işi erkekler de yapmakta.
Çömçeli, Doğubayazıt

Köyün eski adı, 1918 yılı kayıtlarında Ermenice'de "güzeldere" anlamına gelen Keğatsor, 1928 yılı kayıtlarında Kurmanci'de "kızılgöl" anlamına gelen Golesor olarak geçmektedir.
Çöp

Yenilen ve kendilerinden yiyecek ve içecek maddeleri üretilen meyve, sebze ve diğer gıda maddeleri ile üretimde veya tüketimde kullanılan maddelerin işe yaramayan kısımları, kullanılmaz hale gelen eşya ve değerini yitiren maddeler olarak da tanımlanmaktadır. Çöpü toplayıp bertaraf etmekle görevli kişi, kurum ve kuruluşların gözünde; cinsi, niteliği ve niceliği ne olursa olsun, "çöplük" olarak belirlenen yerlere bırakılan, insan ve çevre sağlığına zarar vermeden bertaraf edilmesi gereken katı atıkların hepsi çöptür.