barandinho/wikipedia_tr huggingface dataset:
Turaç

Turaç, dürrâc veya çil kuşu (Francolinus francolinus), sülüngiller (Phasianidae) familyasından bir kuş türü.Afrika dışında bir sahaya sahip olan az sayıda Francolinus türünden biridir. 8-18 beyaz-lekeli soluk kahverengi yeşilimsi yumurtayı koyduğu yalın bir yer kazımasında yuva yapar.Bitki ve böceklerden oluşan geniş bir yiyeceği vardır. Çil keklik-boyutlarındaki erkek, çoğunlukla siyahtır, arkada ve böğürlerde beyaz lekeler vardır. Bacaklar kırmızıdır.Kestane rengi bir boyun yakası, beyaz yanak yamaları ve kahverengi kanatları vardır. Dişi, çoğunlukla kahverengidir ama boyun arkası kestane rengidir.Erkek ve dişisinde farklılıklar görülmektedir. Erkek Turaç genelde yer yer beyaz ama ağırlıklı olarak siyah renkte yanaklara, parlak kestane renkli bir gerdana, ve beyaz noktalı bir böğüre sahiptir. Sırtı ve kanatları altın kahverengi benekli olan, uca yakın kısmı sarımsı kahverengi parlaklıkta bantlı ve uç kısmı solgun bir renge, ince beyaz çizgileri bulunan siyah bir kuyruğa sahiptir. Dişi Turaç; üst tüyleri, kanatları ve kuyruğunun görünüşü itibarıyla erkek Turaç'a' benzemesine rağmen, erkeğin sırtının alt kısmındaki siyah renkler, dişide yerini kahverengi benekler ve kahverengi çizgilere bırakır ve ayrıca dişilerin kuyruklarının daha geniş olduğu görülür. Boyu 35 cm'dir. Ötüşü uzaklardan duyulur. Flüte benzer sesle öter. Çok sıkıştığı zaman dikine havalanır ve kanat gererek kısa kanat vuruşları ile süzülür. Turaç da diğerleri gibi uçmaktan çok yürümeyi yeğler.Bu kuşların yetiştiği doğal ortam Kıbrıs'ın güneybatısı ve Karpaz Yarımadası'yla sınırlı görünse de, Hindistan Yarımadası, Çin, Kuzey Afrika, hatta Pasifik'te Hawaii adalarında da görülür. Farklı coğrafyalarda, renk kombinasyonunda farklılıklar görülür. Örneğin Hawaii'de siyah iken, Hindistan'da gri ağırlıklıdır.
Turaç, Aşkale

Mahallenin eski adı 1928 yılı kayıtlarında Kızılşorak olarak geçmektedir. Büyükşehir olan Erzurum’da, 2012 yılında 6360 Sayılı Yasa ile, tüm köylerin tüzel kişiliği kaldırılmıştır. Bu köy de Aşkale Belediyesi’nin bir mahallesi olmuştur.Mahalle, Erzurum il merkezine 91 km, Aşkale ilçe merkezine 38 km uzaklıktadır. Mahalle, Aşkale'nin güneyinde olup,  / numaralı Erzincan-Erzurum (Tercan-Aşkale) devlet/uluslararası yoluna, Küçükova, Hatuncuk ve Yeniköy Halitpaşa mahalleleri üzerinden, 30,4 km.'lik bir köy yoluyla bağlıdır.
Turaçak

Turaçak (Altay Türkçesi|Турачак, Rusça: Турочак) —  Altay Cumhuriyetinde Turaçak bölgesinin merkezi olan köy.1840 yılında kurulmuştur. Turaçak bölgesinde Altay Türklerinin kuzeydeki boyları olan Kumandılar ve Çalkandılar vardır. Nüfusu 5709.
Turaçak ilçesi

Turaçak rayonu (Altay Türkçesi: Турачак аймак, Rusça: Туроча́кский райо́н ) — Rusya içindeki özerk Türk ülkesi  Altay Cumhuriyetinde merkezi Turaçak köyü olan idari birim, bölge.1960'lı yıllarda  Japonya ile hayli yoğun bir ticaret hacmi bulunmaktaydı.  Şu an bile bu ticaret devam etmektedir. Taşkömürünün çok rastlandığı yer altı kaynaklarına sahip bir yöredir.1922 yılında Ulale merkezli Oyrot Özerk Bölgesinin döneminde kuruldu.  Başlangıçta 24 olan idari birim zamanla düşürüldü.  aymaklara Türkçe dışında Rusça veya başka dilden yeni adlar verildi, bunlardan biri de Rusça kuğu manasına gelen Lebedskiy (Лебедский) olmuştur. Fakat çok sürmeyecektir.1933 yılında Lebedskiy aymak (Лебедский аймак) değiştirilecek yerine Turaçak (Rusça: Турочакский) denilecektir.  1962—1963 yıllarında bölge (aymak) adları yeniden değiştirilip, sayısı da 6'ya düşürülecektir.Turaçak bölgesi etnik dağılımı şöyledir. Türk soylu Altay Türklerinin kuzey bölgesi toplumlarından Kumandı Türkleri ve Çalkandu Türkleri etnik yapıyı oluşturur].Rusça Teletskoye (Телецкое) gölü de denilen Altıngöl sadece bölgenin veya cumhuriyetin değil bütün Sibirya'nın  çok iyi bilinen yerlerindendir. (Alanı yaklaşık 230 km²), bu rekreasyon potansiyelinin yanı sıra 40 km³'den fazla bir su hacmine sahiptir.İkonostas kayalığı (Rusça: Иконостас (скала)) —  Biy (büyük) akarsu yakınındaki Udalovka köyü yanında. Burada dik olarak 80 m'lik Viladimir İlyiç Lenin barelyefi vardır.
Turb

Turblar, kömür sınıfına girmiş olmasına rağmen yakıt ve yakacak olarak pek az kullanılır. Emülsiyonu çok kötü olduğundan şehirlerde kullanımı yasaktır. Oluşumu (dönüşümü) tam gerçekleşmediği için de ideal bir yanma verimi yoktur.
Turba

Turba, ölü bitkilerin su altında kalıp karbon miktarı artarak kömürleşmiş maddelerden (Linyit, Taş kömürü, Antrasit,  Turba) biridir. Turbayı diğer yoğun karbon içeren maddelerden ayıran özelliği karbon miktarıdır. Karbon miktarı %60 ise turba, karbon miktarı %70 ise Linyit, karbon miktarı %80–90 ise  Taş kömürü, karbon miktarı %90-95 ise Antrasit adını almaktadır.
Turba Philosophorum

Filozoflar Meclisi olarak da bilinen Turba Philosophorum, Picatrix gibi Arapça'dan çevrilmiş en eski Avrupa simya metinleri arasında yer almaktadır. MS 900 yılında yazıldığı kabul edilir.Plessner'den alıntılama yapacak olursak, "MS 900 civarında yazılan Turba Philosophorum, iyi planlanmış ve edebi bir bakış açısından, Yunan simyasını Arap diline sokmak ve onu İslam bilimine uyarlamak için en dikkate değer bir girişimdir". Dokuz filozof, metin orijinal Arapça'ya aktarıldıktan sonra, Anaximander, Anaximenes, Anaxagoras, Empedocles, Archelaus, Leucippus, Ecphantus, Pythagoras ve Xenophanes olmak üzere bir tartışmaya katılır. Maddeyi, nasıl hareket ettiğini tartışıyorlar ve bunu kozmolojiyle ilişkilendiriyorlar, yine Plessner'dan Xenophanes'in kapanış konuşmasında sunduğu üç tez:"1) Alemin yaratıcısı İslam'ın İlahı Allah'tır; 2) Alem tek bir mahiyettedir; 3) Alt ve üst âlemin bütün mahlûkatı dört unsurdan müteşekkildir."Plessner, Turba'nın aşağıdaki akıl yürütmeye dayanarak MS 900 civarında yazıldığını söylüyor. Turba'dan yararlanıldığı bilinen en eski metin, onuncu yüzyılın ortalarında ölen İbn Umail tarafından yazılan Kitab al-Ma al-waraqi'dir. Kucaklayarak erkekleri öldüren 'zehirli bakire' Hindu efsanesi, Hint Çanakya'sına atfedilen 'Zehir Kitabı'nın Arapça'ya çevrilmesiyle 9. yüzyılın ilk yarısında Arap edebiyatında yerini aldı.Basılı olarak, başlık Auriferae artis, quam chemiam vocant, antiquissimi Authores, sive Turba philosophorum of 1572 ve sonraki çalışmalarda geçer. Newton Projesi'nden  bir sayfa, esasen aynı adlı, ancak 1610 tarihli bir çalışmaya gönderme yapıyor. Orada Turba, "Latince çevirisiyle (Arapçadan) yayınlanan orta çağ öncesi simya metinlerinin bir antolojisi" olarak tanımlanıyor. Başka bir kaynakta ise Lazarus Zetzner'ın Theatrum Chemicum'unun 1659-61 baskısı olarak aktarılmıştır.Arthur Edward Waite (editör) (1896) The Turba Philosophorum veya Assembly of the Sages (İngilizce çevirisi)Martin Plessner, Vorsokratische Philosophie und griechische Alchemie in arabisch-lateinischer Überlieferung: Studien zu Text und Inhalt der Turba philosophorum (Wiesbaden 1975)
Turba yosunu

Turba yosunu ya da sfagnum yosunu (Sphagnum), Sphagnaceae familyasından, çoğu Kuzey yarımkürede, birazı ise Güney yarımküredeki (Şili ve Arjantin) turbalıklarda yetişen ve turba yapımında kullanılan, 151 ilâ 350 türü bulunan kara yosunu cinsi. Canlı ya da ölü turba yosunları kendi hücreleri içinde bol miktarda su tutarlar. Bu su tutumundan dolayı turbalıklarda (ya da diğer bir adıyla turba bataklıklarında) alkali (kireçsi) topraklardan hoşalanan fundamsı çalılar, salepgiller ve etçil bitkilerin yetişmesi için elverişli ortam sunar.Sphagnum sect. Acutifolia renkleri genelde turuncu ya da kırmızıdır: Sphagnum fuscum Sphagnum warnstorfiiSphagnum sect. Subsecunda renkleri sarı ve turuncudur (fakat kırmızı değil): Sphagnum lescurii, Sphagnum pylaesii
Turbalık

Turbalık, asidik torf toprağından oluşan, ölmüş bitkilerden meydana gelmiş sulak alanların genel adıdır. Dünya'nın en büyük turbalığı 600,000 km² yüzölçümüyle Batı Sibirya'dadır. İrlanda'daki Achill adasının ise %87'si turbalıktır. Diğer büyük turbalıklar Kanada, Alaska, İskoçya, Hollanda, İrlanda, İsviçre, Estonya (%20'si), Finlandiya (%26'sı) ve kuzey Almanya'dadır. ABD'nin Kuzey eyaletlerinde Minnesota ve Michigan'da turbalıklar görülür. Yoğun turbalık görülen İngiltere'de %90'ı yok edilmiştir.
Turbigo

Turbigo, İtalya'nın Lombardiya bölgesine bağlı Milano ilinde bulunan bir komündür. Komünün nüfusu 31 Aralık 2017 tarihi itibarıyla 7.413'tür.
Turbina

Turbina; Kahkahaçiçeğigiller familyası, Ipomoeeae oymağının bir cinsidir. 15 kadar tür ile temsil edilir. Türler, Yeni Kaledonya, Afrika ve Amerika'nın tropiklerinde yayılmıştırlar. Liana veya dik çalılar şeklindeki bitkilerdir. Bazı türlerin kökleri genişlemiştir ve bir iğ şeklini almıştır. Bazı türlerde bitki öz suyu süte benzer. Olgunlaşmış gövdeler odunsu, kıvrılan, sürünücü veya yere yatık bir yapıdadır. Nadiren dik olan gövdelere de rastlanır.Türlerin tohumları, her ikisi de LSD ile ilgili halüsinojenik bileşikler olan d-liserjik ve d-izoliserjik asitlerin türevlerini içerir.
Turbina corymbosa

Turbina corymbosa veya Ipomoea corymbosa, Meksika'dan Peru'nun güneyine kadar Latin Amerika'da yerli ve başka yerlerde yaygın olarak natüralize olmuş bir Kahkahaçiçeğigiller familyası türüdür.Çok yıllık, tırmanıcı, sıklıkla beyaz çiçeklerinden ötürü sis bitkisi olarak yetiştirilen bir bitkidir. Çiçekleri bol miktarda nektar salgılar ve arıların bu çiçeklerden yaptığı bal çok berrak ve aromatiktir. Ayrıca, genellikle Aralık başından Şubat ayına kadar çiçek açtığı Küba'da da yetişir. Adanın başlıca bal bitkilerinden biri olarak kabul edilir.Nahuatl kelimesi ololiuhqui, "yuvarlak şey" anlamına gelir ve Nahuatl'da coaxihuitl ("yılan-bitki") ve hiedra olarak adlandırılan bitkinin kendisine değil, sabah ihtişamının küçük, kahverengi, oval tohumlarına  atıfta bulunur . İspanyolca dilinde bejuco veya quiebraplatos . İspanyolca tohumlara bazen semilla de la Virgen (Bakire Meryem tohumları) denir.  Meksika dışında çok az şey bilinmesine rağmen, tohumları belki de yerliler tarafından kullanılan en yaygın psychedelic uyuşturucuydu .1941'de Richard Evans Schultes ilk olarak ololiuhqui'yi Turbina corymbosa olarak tanımladı ve kimyasal bileşim ilk olarak 1960 yılında Albert Hofmann tarafından bir makalede açıklandı. Tohumlar, aynı zamanda çavdar ergotunda da bulunan, LSD'ye benzer bir ergoline alkaloidi olan ergine (LSA) içerir . Çavdar ergosu, Eleusis gizemlerinin bir parçası olan Kykeon'un bir parçasıydı. Turbina corymbosa'nın psychedelic özellikleri ve farklı çeşitlerin gücünün karşılaştırılması, 1956'da Merkezi İstihbarat Teşkilatı'nın MKULTRA Alt Projesi 22'de incelenmiştir. LSD'nin karmaşık halüsinasyonlarının aksine, LSA'nın halüsinasyon aktivitesi, fosforların (yıldızları görme) ötesine geçmez.
Turbo (Güney Koreli grup)

Turbo (Korece: 터보), 1990'lardan beri aktif olarak bulunan Güney Koreli grup. Grup orijinalde  Kim Jong-kook ve Kim Jung-nam'dan oluşmaktaydı. 1997 yılının başlarında Kim Jung-nam gruptan ayrıldı ve Kim Jong-kook promosyonlara yeni grup üyesi Mikey ile katıldı. 1995 ve 2001 yıllarında Kore'deki en iyi gruplardan biri olarak anılmaya başladılar ve Asya'da bir milyondan fazla albüm sattılar. 2015 yılında 15 yıl sonra  "Again" şarkısı ile geri dönüş gerçekleştirdiler. Şarkı yayımlandıktan sonra müzik listelerinde üst sıralarda yer aldı.
Turbo (film)

Turbo, DreamWorks Animation tarafından üretilen ve 20th Century Fox tarafından dağıtılan 2013 ABD yapımı 3D bilgisayar animasyonu komedi ve spor filmidir. Ayrıca yönetmenliğini David Soren'in yaptığı film özgün bir fikre dayanmaktadır.  Film 17 Temmuz 2013 tarihinde vizyona girmiştir.
Turbo C

Turbo C, programlamada kullanılan eski bir tür tümleşik geliştirme ortamıdır. Turbo C, 1980'lerin sonunda ve 1990'ların başında popüler hale geldi ve özellikle C dilinin öğrenilmesi ve uygulanması için birçok öğrenci ve profesyonel tarafından tercih edildi.Turbo C, Borland Software Corporation tarafından geliştirilen bir yazılımdır. İlk kez 1987 yılında piyasaya sürülen Turbo C, MS-DOS işletim sistemi üzerinde çalışmak üzere tasarlanmıştır. C programlama dilinin tam bir uyumlu derleyicisini ve bir tümleşik geliştirme ortamını içerir. Turbo C, C dilinde programlama yapmak için gerekli olan derleme, hata ayıklama ve editör araçlarını tek bir pakette sunar.Turbo C'nin popülerliği, kullanıcı dostu arayüzü, hızlı derleme süresi ve etkileyici performansı sayesinde artmıştır. Program geliştiricileri, basit ve anlaşılır bir kod yazımı sağlayan Turbo C'nin sağladığı derleme ve hata ayıklama araçlarını takdir ettiler. Ayrıca, Turbo C'nin hafıza yönetimi konusunda da etkileyici bir performansa sahip olduğunu belirtmek önemlidir.Turbo C'nin en önemli özelliklerinden biri, Turbo C kütüphanelerinin geniş bir yelpazesini içermesidir. Bu kütüphaneler, C programcılarına grafikler, giriş/çıkış işlemleri, işletim sistemi fonksiyonları ve daha fazlası gibi farklı alanlarda kullanabilecekleri hazır işlevleri sunar. Bu da program geliştirme sürecini hızlandırır ve daha verimli bir şekilde çalışmayı sağlar.Ancak, Turbo C günümüzde yaygın olarak kullanılmayan bir yazılımdır. Geliştirme ortamları ve programlama dilleri üzerindeki hızlı ilerlemelerle birlikte, Turbo C'nin yerini daha modern ve güçlü alternatifler almıştır. C programlamayla ilgilenenler, genellikle daha yeni ve güncel C derleyicileri ve tümleşik geliştirme ortamlarını tercih etmektedir.Sonuç olarak, Turbo C, programlama dünyasında önemli bir dönüm noktası olmuş ve birçok programcının kariyerine başlamasına yardımcı olmuş bir yazılımdır. O zamanlar çok popüler olsa da, günümüzde yerini daha modern ve güçlü araçlara bırakmıştır. Ancak, Turbo C hala geçmişin bir parçası olarak hatırlanır ve programlama tarihindeki önemli bir adımdır.
Turbo Pascal

Turbo Pascal, 1980'lerin ortalarında piyasaya sürüldü ve o zamanlar popüler olan Apple ve Commodore gibi bilgisayarlarda çalışmak üzere tasarlanmıştı. Uygun fiyatlı olması ve kolay kullanımı ile birçok geliştirici tarafından benimsenmiş ve popüler hale gelmişti.Ayrıca kullanımı kolay grafik ve veritabanı desteği sunmasıyla da tanınmıştır. Turbo Pascal'ın en son sürümü, 1990 yılında piyasaya sürülmüştür ve günümüzde artık desteklenmemektedir. Yine de Pascal programlama dili hala aktif olarak kullanılmakta ve güncellenmiş birçok versiyonu bulunmaktadır.Hızlı derleme süresi, düşük bellek kullanımı, kullanımı kolay grafik ve veri tabanı desteği sunması gibi ek avantajlar sağlamaktadır.Turbo Pascal, günümüzde desteklenmemektedir. Alternatif olarak Free Pascal, Lazarus ve Delphi gibi modern Pascal programlama dilleri kullanılabilir.
Turbo lag

Turbo lag, Turbo lag turbonun belli bir basınç oluşturduktan sonra; gaz pedalının bırakılması ile, emme manifoldundaki gaz kelebeği kapanır. Bu durumda turbodan motora kadar olan düzenekte (turbo boruları/intercooler) yüksek bir basınç oluşur. Bu yüksek basınç yüksek hızla dönmekte olan turbo pervanesi aşırı ters basınçtan durur. Tekrar gaz pedalına basıldığında bu ters basıncın motor tarafından emilerek turbo pervanesinin yeniden dönmeye başlaması ve ihtiyaç duyulan basıncı tekrar sağlayabilmesi için geçen zamana "TURBO LAG" ya da "TURBO GECİKMESİ" denir. Bu durum aynı zamanda turbo pervanesi için de zararlı bir durumdur. Turbo gecikmesini önlemek için birçok standart motorda ters basıncı boşaltan düzenekler olmakla birlikte, daha çok yüksek güçlü motorlarda -proffesional modifiyede kullanılan- BLOW-OFF adıyla anılan parça kullanılmaktadır. BLOW-OFF, Turbo ile gaz kelebeği arasındaki bir yere konumlandırılır. Emme manifoldunda gaz kelebeğinden sonra alınan bir hortum vasıtası ile, gaz kelebeği kapandığında motorda oluşan vakumdan faydalanılarak bir valfin açılması sağlanır ve açılan valfden turbo üzerinde oluşan ters basınç boşaltılır. Turbo üzerinde oluşan basıncın boşaltılması ile turbo pervanesinin aniden durması önlenmiş olur. Dönmeye devam eden turbo pervanesi tekrar gaz pedalına basıldığında daha kısa sürede basınç oluşturur.Turbonun yeterli basıncı oluşturabilmesi için belirli bir dönüş devirin üzerine çıkması gerekmektedir. Bu devir moturun egzoz manifoldundan tahliye edilen egzoz gazı basıncı ile doğru orantılıdır. Gücünü egzoz çıkışındaki gazın, turbonun eskoz manifoldu tarafındaki pervaneyi döndürmesinden alan turbo, ona paralel bağlı olan emme manifoldu üzerindeki pervaneyi döndürür. Bu da motora yüksek basınçlı hava sağlar. Motor devri ~2000 d/d geçtikten sonra ideal dönüş hızına ulaşan pervaneler, dolayısı ile ideal basıncı ancak o zaman sağlamaya başlar. Motorun rölanti devri olan ~800 d/d ile ~2000 d/d devire ulaşana kadar geçen zamana turbo gecikmesi denilse de bu daha çok doğal yapısal bir çalışma şartıdır. Asıl gecikme ters basıncın turbo pervanesini yavaşlatması hatta tamamen durdurması sonucu oluşmaktadır. Çünkü bu olay motorun devrinin 2000 üzerinde olduğu durumlarda da gerçekleşebilmektedir.
TurboGears

TurboGears, WebOb, SQLAlchemy, Genshi and Repoze gibi birçok WSGI bileşenlerinden oluşan bir web uygulama iskeletidir. Python ile yazılmıştır.Python'da hızlı web uygulaması geliştirmeyi daha kolay ve daha sürdürülebilir hale getirmek için tasarlanmıştır.Ramm, M; Dangoor, K; Sayfan, G  (7 Kasım 2006). Rapid Web Applications with TurboGears, Prentice Hall.
Turbojet

Turbojet, hava solumalı, havacılık sektöründe kullanzzımı olan bir jet motorudur.  Motorun termodinamik çevrim patenti 19. yüzyılda Brayton tarafından alınmış olmasına rağmen, İngiltere'de Frank Whittle ve Almanya'da Hans von Ohain tarafından birbirinden bağımsız olarak 1930'lu yılların sonlarında çalışır prototipleri geliştirilmiştir. Günümüzde daha çok askerî uçaklarda ve süpersonik yani "ses üstü" hızlarda uçuş yapan hava taşıtlarında kullanılır. Geçmişte ise 70'li yıllardan 2003 yılına dek hizmet veren Concorde uçağı, turbojet kullanan ve seri üretimi yapılan yegane yolcu uçağı olmuştur. Turbojet motorlar, çok yüksek miktarda itiş gücü üretirler ve böylece çok kısa sürede ivmelenme sağlayarak monte edildiği uçağı ses üstü hızlara çıkartır. Ekstra hız ve ivme sağlamak için turbojet motorlara artyakıcılar eklenir.Turbo, Latince "yüksek hızda dönen" demektir. Jet ise Latincede "fırlatmak" anlamına gelir. Newton'un 3. Yasası uyarınca bir turbojet motor, sıkıştırılmış gazları yüksek hızda geriye iterek bir ''etki'' oluşturur, bu da kendisine ters yönde bir ''tepki'' kuvveti doğurur.Bir uçağa güç sağlamak için gaz türbini kullanma konsepti 20. yüzyılın başlarına kadar uzanmaktadır. Fransız mühendis Maxime Guillaume 1921 yılında eksenel akışlı bir turbojet motoru için patent başvurusunda bulunmuş, ancak tasarım dönemin teknolojik sınırlamaları nedeniyle hiçbir zaman inşa edilememiştir.1920'lerin sonlarında İngiliz RAF Koleji Cranwell öğrencisi Frank Whittle bir turbojet motoru için fikirlerini geliştirdi ve rafine etti. Tasarımı için 1930 yılında patent başvurusunda bulundu ve motorları daha da geliştirmek ve üretmek için Power Jets şirketini kurdu. Başarıyla çalışan ilk turbojet motoru 1937'de Power Jets WU oldu.Almanya'da Hans von Ohain de 1930'larda bir turbojet motoru geliştirdi ve tasarımı 1950'lerde çoğu üretici tarafından benimsendi. Heinkel He 178, 1939 yılında von Ohain'in motorunu kullanarak uçan ilk uçak olmuştur.İkinci Dünya Savaşı sırasında hem Almanlar hem de İngilizler operasyonel turbojet uçaklarını tanıttı. Messerschmitt Me 262 1944 yılında hizmete girmiş, onu Gloster Meteor izlemiştir. Bu ilk turbojet motorlar, santrifüj kompresör ya da eksenel kompresör kullanımıyla karakterize ediliyordu.Savaş sonrası dönemde turbojet motorunun gelişimi devam etmiş, tasarım ve teknolojideki gelişmeler turbojet motorunun çekirdeğini bir fan ve ilave bir türbin kademesi ile birleştiren turbofan motorunun geliştirilmesine yol açmıştır. Turbofan motorlar turbojet motorlara göre daha fazla yakıt tasarrufu sağlar ve daha az gürültü üretir, bu da onları ticari uçaklarda kullanım için çok uygun hale getirir.
Turbomakine

Turbomakine, makine mühendisliğinde, hem türbinler hem de kompresörler de dahil olmak üzere, bir rotor ve bir sıvı arasında enerji transfer eden makinelerdir. Bir türbin bir sıvıdan bir rotora enerji aktarırken, bir kompresör bir rotordan bir sıvıya enerji aktarır.
Turbomeca TM 333

Turbomeca TM 333, Fransız şirketi Turbomeca tarafından üretilen ve 4-5 ton ağırlığındaki helikopterler için tasarlanmış bir turboşaft motorudur.  İlk olarak Ağustos 1981'de yayınlandı ve 1980'lerin ortalarında ticari olarak tanıtıldı. Tek aşamalı türbin kullanan ilk Turbomeca motoruydu ve bu onu öncekilerden daha kompakt hale getiriyordu.  Orijinal tasarımında, motor 750 sürekli beygir gücünde derecelendirildi, ancak gelecekteki güç artışlarına izin verecek şekilde tasarlandı  ve sonraki 2B2 varyantı 1.100 beygir gücü üretti.TM 333 2B2, HAL Dhruv'un eski versiyonlarını güçlendirdi, ancak HAL ve Turbomeca tarafından ortaklaşa geliştirilen Shakti motoru ile değiştirildi.TM333 2M2, sırasıyla Cheetah ve Chetak'ın yükseltilmiş versiyonları olan HAL Cheetal ve Chetan'da kullanılır.
Turboprop

Turboprop, arkasında çalışan bir turbojet motorundan aldığı güçle bir pervaneyi çeviren motor türüdür. Düşük hızlarda yüksek verim sağlar. Bu sebeple hâlen büyük kargo uçaklarında kullanımdadır.Jet Turbine Planes by LtCol Silsbee USAAF, Popular Science, December 1945, first article on turboprops printed
Turboşaft

Konseptte turboşaftlı motorlar turbojetlere çok benzemekte ve egzozdan ısı enerjisi elde etmek ve çıkıştaki şaft gücüne dönüştürmek için ek türbin genleşmesi yapmaktadırlar. Turbo proplarla benzerlik gösterirler, ancak ufak farkları bulunmaktadır ve tek bir motor genellikle her iki biçimde de pazarlanmaktadır.Turboşaft motorlar, helikopterler, yardımcı güç üniteleri, tekneler ve gemiler, tanklar, hovercraftlar ve sabit ekipmanlar gibi sürekli yüksek güç çıkışı, yüksek güvenilirlik, küçük boyut ve hafiflik gerektiren uygulamalarda yaygın olarak kullanılmaktadır.Bir turboşaft motoru iki ana parçadan oluşabilir: gaz jeneratörü ve güç bölümü. Gaz jeneratörü, kompresör, ateşleyicii ve yakıt nozullu yanma odaları ve türbinin bir veya daha fazla kademesinden oluşmaktadır. Güç bölümü ise ek türbin aşamalarından, bir dişli redüksiyon sisteminden ve şaft çıkışından oluşmaktadır. Gaz jeneratörü, güç bölümünü çalıştırmak için sıcak genleşen gazları oluşturur. Tasarıma bağlı olarak, motor aksesuarları ya gaz jeneratörü ya da güç bölümü tarafından çalıştırılabilir.Çoğu tasarımda, gaz üreteci ve güç bölümü mekanik olarak ayrıdır, böylece her biri koşullara uygun olarak farklı hızlarda dönmektedirler. Buna 'serbest güç türbini' denir. Serbest bir güç türbini, tasarımın karmaşık çok oranlı şanzımanların ve debriyajların ağırlığından ve maliyetinden vazgeçmesine izin verdiği için araçlar için son derece kullanışlı bir tasarım özelliğidir.Zırhlı bir savaş aracı olarak düşünülen ilk gaz türbini motoru, BMW 003 turbojet tabanlı GT 101, 1944 ortalarında Panther tankında test edildi.  Döner kanatlı hava araçları için ilk turboşaft motoru, Joseph Szydlowski liderliğindeki Fransız motor firması Turbomeca tarafından yapıldı. 1948'de, Fransız tasarımı ilk türbin motoru olan 100-shp 782'yi yapıldı. Başlangıçta yardımcı bir güç ünitesi olarak tasarlanmıştı. Ancak kısa süre sonra itici motor şeklinde adapte edildi. Ardından 1950'lerde turboşaftla çalışan helikopterler için bir güç santrali olarak yer buldu. 1950'de bu çalışma, Aérospatiale Alouette II ve diğer helikopterlerde yaygın olarak kullanılan, 280 shp'den daha büyük Artouste'yi geliştirmek için kullanıldı. Bu, 11 Aralık 1951'de Kaman K-225 helikopterine bir Boeing T50 turboşaft motorunun kurulumu gerçekleştirilerek dünyanın ilk uçabilen turboşaftla çalışan helikopteri yapıldı.  1976 yılında Sovyet Ordusu ile hizmete giren T-80 tankı, ana motor olarak bir gaz türbini kullanan ilk tanktı. 1980'den beri ABD Ordusu M1 Abrams tankını işletiyordu. 1970'lerin sonunda tasarlanan ve inşa edilen bu tank, pistonlu dizel kullanan çoğu tanka kıyasla bir gaz türbini motorunu kullanıldı. Motor önemli ölçüde daha az parçaya sahipti, mekanik olarak çok güvenilirdi, daha az dış gürültü üretiyordu ve hemen hemen her yakıtla çalışıyordu: benzin, dizel yakıt, havacılık yakıtları. Benzer şekilde, İsveç Stridsvagn 103 bir gaz türbini kullanan ilk tanktı, bu durumda birincil pistonlu motorun performansını artırmak için ikincil, yüksek beygir gücüne sahip bir "sprint" motor olarak kullanıldı.
Turboşarj

Turbo, motorlarda (araba motorları pistonlu motorlar atmosferik motorlardır) pistonların hızlı hareketleri esnasında azalan hava emişini, yani pistonlara ihtiyaç duydukları havayı pompalayan atmosfer basıncına ek basınç yaratan bir mekanizmadır.Yakıtın yanması, motor silindirindeki oksijene, yani daha fazla hava miktarına bağlıdır. Turbo kısaca iki tarafında da türbinleri olan bir hava pompası olarak tanımlanabilir ve silindirin içine daha fazla yakıtı yakmak için ihtiyaç duyulan­ havayı göndermek için kullanılır. Sıcak ve yüksek basınçtaki egzoz dumanı içerisinde büyük miktarda enerji bulundurur ve enerjili duman turbo türbinlerini çevirmek için kullanılır. Turbo, türbin ve kompresör olmak üzere iki bölmeden oluşan helis açılı kanatlara sahiptir. Türbin egzoz tarafında, kompresör ise emme tarafında yer almaktadır. Egzoz gazının çıkma basıncıyla dönen türbin aradaki bağlantı milinin yardımıyla kompresör pervanesini döndürür. Bu sayede motor silindirine önemli ölçüde artan bir hava girişi sağlanır.Wastegate adı verilen parça ise turbonun gönderdiği basıncın aşırı fazla olması durumunda, motorun içine gönderilen basınçlı havanın motora vereceği zararı önlemek adına kullanılan bir parçadır. Aşırı yüksek basınçlarda Wastegate'in bağlı olduğu bir kapak açılarak egzoz gazı türbini çevirmek yerine doğrudan dışarı atarak aşırı basıncı önler.
Turcar

Turcar, Türkiye'de 4x4 kamyon ve ticari araç üretmek için kurulan  Hiscar Otomotiv Endüstrisi Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin markasıdır. 4x4 kamyonlar ve bu kamyonların üst yapılarını üretmektedirler
Turcifal

Turcifal Portekiz'de Torres Vedras belediyesine bağlı olan, 24,51 km2 yüzölçümüne sahip, 3.008 nüfuslu (2001) bir bucaktır (Portekizce: freguesia).
Ture

Eyaletin Şazend şehristanı'nın Zaliyan bahşı'nda bulunan ve bu bahşın yönetim merkezi olan şehrin 2006 yılı resmi nüfusu 2.167 kişi ve 571 hanedir.
Ture Muhammed

Ture Muhammed veya Büyük Ture Muhammed (d. 1442 - ö. 1538) Afrikalı Siyahi Müslüman hükümdar. Songhay İmparatorluğunu 15. yüzyılda yönetmiş ve imparatorluğun altın çağını yaşatmıştır.Songhay İmparatorluğu, Ture Muhammed tahta geçmeden önce "Gao İmparatorluğu" olarak bilinirdi. Ture Muhammed'in hanedanı başa geçince imparatorluğun adı "Songhay İmparatorluğu" oldu. Ture Muhammed, adalete çok önem vermiştir. Ticaretçilerin, pazarcıların ölçümlerde hassas olmalarını sürekli olarak istemiştir. Bunun için daha hassas ölçüm birimleri geliştirilmiştir. Tarım'ın gelişmesi için uzun su kanalları yaptırmıştır. Eğitimi de desteklemiştir ve halkın yaşam seviyesi yükselmiştir. Ekonomik alanda güçlenen imparatorluk, Timbuktu'yu da fethetti. Ture Muhammed, ülkeyi hem askeri, hem ekonomik alanda geliştirmişti ve altın çağını yaşatmıştı.Ture Muhammed, İslam'ı bütün Afrika'da yaygınlaştırıyordu. Ülkesinin büyük çoğunluğu Siyahi Müslümanlardan oluşuyordu. Kuzeye doğru seferlerini arttırdı. Devrinde İspanyollar ve Portekizliler, Afrika kıyılarındaki keşiflerini arttırmıştı. Bu sebeple Songhay İmparatorluğu limanlarına sık sık uğruyorlardı. İmparatorluk, stratejik alanda da önem kazanmıştı. 1538 yılında Ture Muhammed öldü. Eski Aska şehrinde türbesi yapıldı. Ölümünden sonra imparatorluk Fas'a kadar genişledi. Ancak bu altın çağ kısa sürmüştü. Daha sonra imparatorluk asla Ture Muhammed devrindeki kadar güçlenemedi ve Avrupalıların sömürgesi haline geldi.
Ture Nerman

Kendi döneminin tanınmış aktivistlerinden olan Nerman aynı zamanda şiir ve şarkı da yazmıştır. Nerman sıkı bir vejetaryendi ve içki karşıtıydı. Alkolün işçi sınıfını daha iyi haklar için savaşmaktansa pasifleştiren bir uyuşturucu olduğu kanaatindeydi. Sanatçı Einar Nerman ve arkeolog Birger Nerman ise onun kendisinden yaşça küçük kardeşleridir.
Turek

Turek, 1975-1998 yılları arasında Konin Voyvodalığı'na bağlıyken, 1999 yılından itibaren Büyük Polonya Voyvodalığı'na bağlandı. Şehrin adı ilk kez 1136 yılına ait Gniezno papazlığının kendilerine bağlı yerleşim birimlerini gösteren tarihi listelerinde geçer. Şehir, "şehirlik haklarını" 1341 yılında kazanır.
Tureng

Tureng (Türkçe ve İngilizce sözcüklerinin ilk hecelerinden türetilen ad), bir Türkçe çeviri şirketi olan Tureng Çeviri Limitet tarafından sağlanan iki dilli çevrimiçi Türkçe İngilizce sözlüktür. 20 Mayıs 2009 tarihi itibarıyla sitede İngiliz, Amerikan ve Avustralya olmak üzere üç farklı aksanla işitsel söyleyiş ile kullanım alanına göre ulamlara ayrılmış 2.000.000'dan fazla İngilizce ve Türkçe sözcük ve deyim bulunmaktadır.Sözlük, çeviri alanında 10 yılı aşkın deneyime sahip Türkçe İngilizce çevirmeni Özgür Süyel tarafından geliştirilmiştir.Site, Eylül 2006'dan bu yana öncelikle çeviri ve dil hizmetleri sektöründe çalışanlar, akademisyenler, üniversite öğrencileri ve dış ticaret profesyonelleri için geliştirilmiştir.Tureng'teki tanımlar, Tureng çeviri ekibi ve Tureng forum kullanıcıları tarafından çevrilen sözcüklere, deyimlere ve ibarelere dayanmaktadır.Kullanıcı, aranan sözcüğün ilgili tüm sonuçlarını ve o sözcüğün diğer kombinasyonlarını teknik, tüze, tıp ve benzeri kullanım ulamlarında görebilir. Sözlüğün veri tabanının yüksek bir yüzdesi, diğer Türkçe İngilizce sözlüklerde bulunmayan özgün kalıp ve deyimlerdir.Çoğu sözcüğün birden fazla tanımı vardır ve site, kullanıcıların Google görüntüler, Merriam Webster, dictionary.reference.com, Türk Dil Kurumu ve thefreedictionary.com'daki anlamlarını da arama ve yoklamasına olanak tanır. Ayrıca kullanıcılar sözcük ekleyerek veya düzelterek katkıda bulunabilir. IE8 Accelerator, Google araç çubuğu, iGoogle, Firefox araç çubuğu, cep telefonu sözlüğü ve cep bilgisayarı sürümleri diğer yararlı özelliklerdir.
Tureyf

Tureyf (), Suudi Arabistan'ın Kuzey Sınır Bölgesi'nde bulunan bir şehirdir. Şehir ülkenin kuzeybatısında Ürdün sınırı yakınlarında yer almaktadır. Şehrin nüfusu 2010 yılı itibarı ile 48,929'dur.85. Karayolu şehri kuzeyde "Eski" Tureyf ve güneyde "Yeni" Tureyf olmak üzere ikiye ayırmaktadır. Şehre Tureyf Havalimanı hizmet vermektedir.
Turf Moor

Turf Moor,İngiltere'nin Burnley şehrinde yer alan bir futbol stadyumudur. 1883 yılında Calder Vale'den taşınan Premier League takımlarından Burnley'in iç saha maçlarına ev sahipliği yapmaktadır. Bu kesintisiz süreden dolayı Turf Moor, Premier League'de oynayan 49 takımdan herhangi birinin sürekli olarak en uzun süre kullandığı stadyumdur. Kulübün en uzun süre görev yapan teknik direktörünün ismiyle anılan Harry Potts Yolu üzerinde bulunan stadyum, 21.944 kişilik bir seyirci kapasitesine sahiptir.
Turfan

Batısında Toksun İlçesi, kuzeybatısında Urumçi şehri, kuzeyinde Jimisar İlçesi ve Guçung İlçesi, doğusunda Piçan İlçesi, güneyinde Lopnur İlçesi ile sınırdır.Turfan şehri, iki mahalle komitesi (社区居民委员会; jūmínwěiyuánhùi), iki kasaba (镇 zhèn), yedi kırsal belde (乡 xiāng) ve üç özel kırsal belde (虚拟乡) gibi yerleşim birimlerinden oluşur.Turfan şehri Turfan Havzası'nın kuzey kenarında kurulmuş, havzanın en çukur yerinde Ayding Gölü, deniz seviyesinden 154,50 metre derinlikte olan bölgede bulunur. Böylece Turfan dünya'da Lut Gölü'nden sonra ikinci çukur olan havzasıdır. Dünyanın en sıcak yerleşim bölgelerinden birisidir. Doğu Türkistan'da hava sıcaklığının en yüksek olduğu bir bölgede kurulmuş olan Turfan, "Alev vahası" olarak da adlandırılır.Üzüm bağları ile kaplı mermer yolları ile bütün kavlaklar birbirine bağlanmıştır. Halkı misafir perverdirdir. Turfan çok eskiden beri çok verimli bir vaha (Karez denilen kanal suyu ile beslenen) ve önemli bir ticaret merkezidir. Karez Turfan'da yaşayan insanların çok önemli bir buluşudur. Karez yerel Uygur dilinde "kaynak" anlamındadır. Tanrı Dağlarından eriyen kar suları, Karez denilen yer altı su kanalları ile Turfan Havzası'nı besler. Turfan'dan ortalama otuz kilometre güneydoğusundaki Gülbah köyünde Doğu Türkistan'ın en tatlı Kavun'u burada yetişir.Diğer verilen isimler: T'u-lu-fan, Turfan, T'u-lu-fan-chen, Tufan, T'u-lu-fan-hsien, Tourfan, Lukchun ve T'urfang.Tarihsel olarak İpek Yolu'nun kuzey güzergahında, o zamanlarda Turfan'ın güneybatısında Korla ve Karashahr Krallıkları ve güneydoğusunda da Karahoca (Gaochang) Krallığı bulunurdu.Milattan önce, erken 2. yüzyılda Yuezhi'ler veya Rouzhi (Çince:  月支, yuè zhī veya ròu zhī; ayrıca 月氏, yuè shì veya ròu shì), ayrıca tanımlanır Da Yuezhi veya Da Rouzhi (Çince: 大月支, dà yuè zhī veya dà ròu zhī, "büyük Yuezhi"; ayrıca Ta Yuezhi ya da Ta Rouzhi) Xiongnu'lardan doğuya Baktria'ya doğru kaçarlar, sonradan Kuşan İmparatorluğunu kurarlar.Turfan'ın 10 km. batısında Yamaz vadisinde milattan önce 108 - 450 yılları arasındaki dönemde eski krallıklara başkentlik yapmış tarihi Yarğol (Uygur Latin Yéziqi: Yarghol qedimki shehiri, Uygur Pinyin Yéziqi: Yarƣol k̡ədimki xəhiri; eski ismi: Yarkhoto, Yarχoto) harabeleri bulunur.Karahoca Uygur Krallığı'na (866 - 1209) Turfan kış aylarında, Beşbalık ise yaz aylarında başkentlik yapmıştır.
Turfan (il)

Turfan İli (, Turpan Vilayiti; ), Çin'in Sincan Uygur Özerk Bölgesinin doğusunda bir ildir. Turfan başşehridir.2015 yılı Sincan Uygur Özerk Bölgesi İstatistik Bürosu verilerine göre Turfan İli nüfusu şu azınlıklardan oluşmaktadır:Turfan vahasında, milattan önce ilk yüzyıl döneminden kalma Aidingju ve Subaşında bazı kalıntı ve belgeler bulunmuştur. Merkezi Turfan'da olan Jushi (車師, Jūshī) Krallığı İsa'nın doğumundan kısa süre önce ilk defa Milattan önce 67'de Çin kaynaklarında bahsedilen ve Çinliler tarafından ele geçirilen sonra, Milattan sonra 10. yılda Hiung-nu egemenliğine girmiş, kısa sonra bağımsızlığına kavuşmuştur. İlk MS yüzyıllarında, Turfan nüfusunun çoğu Tocharca konuşurmuş, ayrıca Çince ve Soğdca konuşanlarda bulunurmuş.5. 7. yüzyılda, Turfana Türkler hakim olmuş. 640 yılında Çinlilerin, 790 yılında Tibetlilerin eline geçmiştir. 843 yılında Turfan ikinci Uygur Hükümdarlığının bir parçası olmuştur. Bu devirde çoğunluk Budist dini yanında Mani ve Hristiyan dinleride Turfan'da yaygınlaşmıştır.Kaşgar Emirliği'ni bağlı olan bu bölge Yakub Beg zamanında 1877 yılı ilkbaharında  Qing Hanedanı Olağanüstü Veziri (钦差大臣/欽差大臣 qīnchāi dàchén, bir konuda İmparatorundan tam yetkiyi alan vezir) Tso Tsung-t'ang (左宗棠 Zuǒ Zōngtáng) komutasındaki Çin ordusu saldırısı üzerine Çin'nin eline geçmiştir.20. yüzyılın başlarında Grünwedel ve Le Cog tarafından Turfan'da yapılan kazılarda; Maniheist sanata ait freskler, ipek üzerine boyanmış resimler gibi birçok örnek ortaya çıkarılmıştır. Bu resimlerin hemen hemen tamamında kişiler; beyaz veya kırmızı urbaları ve maniheist külahları ile tanınırlar. Türk kavimlerince yaygın bir şekilde kullanılan keçe şapka ve külahlara Uygurlar döneminde tepecikler ilave edildiği bu fresklerden anlaşılmaktadır. A. von Le Gog tarafından Almanya'ya götürülen Uygur duvar resimleri, şimdi Berlin arkeoloji müzesinde sergilenmektedir.Turfan'da tarihi kalıntı şehirlerden Jiaohe (Çince: Jiaohe gucheng 交河故城 veya Jiaohe gucheng yizhi 交河故城遗址).9. yüzyıldan kalma kalıntı Budist Mağaratapınağı Bäzäklik'teki Duvar resimleri, ayrıca Yanan Dağları ilginç görülecek yerlerdir.
Turfan Yarğol Havalimanı

Turfan Yarğol Havalimanı () , Çin'in Sincan Uygur Özerk Bölgesi'ne bağlı Turfan kentinde bulunan bir havalimanıdır. Havalimanı, kentin 10 km kuzeybatısında yer almakta olup adını Yarğol harabelerinden almaktadır. İlk olarak 1950'lerde inşa edilmiş olup günümüz havalimanı ise 9 Temmuz 2010 tarihinde açılmıştır.
Turfanda mı Yoksa Turfa mı?

Fransa'da tıp tahsili görüp İstanbul'a gelen, adeta ideal bir insan portresi çizen Mansur Bey'in çalıştığı kalemde ve özel hayatında yaşadığı ikilemleri, Osmanlı toplumunda yaşanan eski-yeni çatışmasını, romanın kahramanları üzerinden anlatmaktadır.
Turfullar, Bigadiç

Mahallenin adının nereden geldiği hakkında kesin bir  bilgi yoktur.Rivayete göre Bursa yöresinden köye gelip yerleşin Turfal isimli bir aileden aldığı söylenir. Köy halkı Orta Asyadan gelen yörük ve  kavmindendir. Osmanlı zamanında köy yörenin en büyük köylerindendir. Mahallede meydana gelen kuraklık ve kıtlıklardan dolayı Şu anki Balıkesir Merkez Akçaköy mahallesi halkı ( Akçakız Obası) bu mahalleden koparak Balıkesir Türkmen tepesinin eteklerine yerleşmiştir. Bu nedenle köy küçülerek özelliğini kaybetmiştir.
Turgai Nehri

Turgai ([torɣai] "Tour-GUY"), (, Torgai), (, Turgay) Kazakistan’ın kuzeybatısında bir nehirdir. Kostanay ve Aktöbe eyaletlerinden geçmektedir. 825 km (513 mil) uzunluğunda ve 157.000 km2 (60.618 sq mi) drenaj havzasına sahiptir.Tugai nehri, Kazak Yaylalarında kaynakları bulunan Zhaldama ve Kara-Turgay nehirlerinin birleştiği yerden doğar. Daha sonra Turgay Depresyonu boyunca akar. Turgai, Şalkarteniz Gölü'nun Kapalı havza'sında kaybolur.Tobol'un bir kolu olan Obağan Nehri vadiyi kuzeyden, Turgai ise güneyden beslemektedir. Vadi boyunca çoğunlukla sığ bir şekilde ve sıklıkla tuz gölleri içinden akmaktadır. Yaz aylarında kurur ve nehrin suyu alt kesimlerde tuzlu hale gelir. Nehir çoğunlukla karla beslenir. Kasım ayında donar ve Nisan ayında çözülür.Nehir genellike sığ olduğu için gemiler için elverişli değildir. Tarım arazilerini sulamak için kullanılmaktadır. Nehrin aktığı yerlerde az nüfuslu yerleşimler bulunmaktadır. Önemli yerleşimler arasında, nehir kaynağını oluşturan Zhaldama ve Kara-Turgay nehirlerin kesişim yerine yakın olan Amangeldi ve  Turgay Depresyonu içinde yer alan Turgay şehirleri gelmektedir.Turgai nehrin sağ kolları  uzunluğundaki Irgız, Zhaldama, Tokanay ve Ulkayak'tır. Sol kolları, 284 km (176 mil) uzunluğundaki Kara-Turgay ve Kobarga'dır. Su seviyesinin yüksek olduğu yıllarda 164 kilometre (102 mil) uzunluğundaki Sarıözen Nehri, Tauysh köyü yakınlarındaki bir kanal aracılığıyla Sarıkopa gölü'nü geçerek Turgai'a akabilir.Turgay Depresyonu yaklaşık 60 milyon yıl önce, Paleosen devrinde, güney Tetis Okyanusu'nu Arktik Okyanusu'na bağlayan ve Avrupa'yı Asya'dan ayıran bir boğaz’dı. Günümüzde Turgai nehri, Turgay Depresyonu’nun güneyinden enlemesine akmaktadır.19. yüzyılın başlarında ve daha somut olarak Sovyet döneminde, Batı Sibirya’daki büyük nehirlerin, özellikle Obi Nehri ve onun kolu İrtiş'in suyunu Turgay Depresyonu üzerinden Aral Denizi'ne yönlendirmek için planlar (Davydov Planı) yapıldı. Projenin amacı, Turgai'ın yatağını kullanarak Turan ovalarının kuru, drenajsız havzalarına, özellikle de kuruyan Aral Deniz’ine su sağlamaktı. Maliyet nedenleri ve öngörülemeyen ekolojik etkiler nedeniyle bu gerçekleşemedi. Ancak bu proje hiçbir zaman gündemden düşmedi. En son 2010 yılında Kazakistan Cumhurbaşkanı Nursultan Nazarbayev bu konu ile ilgili bir girişimde bulundu.Nehir ve adını aldığı plato, 1868'den 1920'ye kadar Rus İmparatorluğu'nun idari bir birimi olan Turgay Oblastı'na dönüştü. 1970'ten itibaren Sovyetler Birliği'nde adı Torgai bölgesi olarak değişti ve merkez Arkalyk şehri oldu. 1997'deki idari reforma kadar bağımsız Kazakistan'da Torgai bölgesi olarak varlığını sürdürmüştür. Günümüzde Kostanay ve Akmola eyaleti olarak ikiye bölünmüştür.
Turgay Avcı

Turgay Avcı, (d. 1959, Larnaka) Kıbrıslı Türk siyasetçi. Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı olarak görevde bulundu ve Özgürlük ve Reform Partisi Genel Başkanıdır.1984'te Gazimağusa Namık Kemal Lisesi'nden mezun olduktan sonra 1985 yılında lisans derecesini Beyrut Amerikan Üniversitesi'nde Elektrik ve Elektronik Mühendisliği Bölümü'nde tamamladı. 1992'de yüksek lisans derecesini Doğu Akdeniz Üniversitesi İşletmecilik dalından aldı. Doktora derecesini ise, 1995'te Çukurova Üniversitesi Yönetim ve Organizasyon bilim dalından aldı.1990-2003 yılları arasında Doğu Akdeniz Üniversitesi (DAÜ), İşletme Bölümü Başkan Yardımcısı, Turizm ve Otelcilik Yüksek Okulu Müdürlüğü ve Rektör Yardımcılığı görevlerinde bulundu. Amerika Birleşik Devletleri'nde ve Almanya’da turizm, yönetim ve kalite konusunda eğitim aldı.Doğu Akdeniz Üniversitesi Turizm Araştırmaları Merkezi Başkanlığı ve DAÜ Stratejik Araştırmaları Merkezi, Kuzey Kıbrıs Atatürk Araştırma ve Uygulama Merkezi ve Bayrak Radyo Televizyon Kurumu Yönetim Kurulu üyelikleri yaptı.Kamu alanında, Danışma Kurulu üyeliği, Özel İhtisas Komisyon üyeliği, Turizm  Master Planı Çalışma Kurulu üyeliği, Turizm Danışma Komitesi  üyeliği ve İnsan Kaynakları ve Eğitim Komitesi üyeliklerinde bulundu. Uluslararası yayın yapan birçok dergide makale ve söyleşilerine yer verildi.14 Aralık 2003 tarihindeki genel seçimde ve 20 Şubat 2005 tarihindeki genel seçimlerde Ulusal Birlik Partisi'nden Gazimağusa Milletvekili olarak Cumhuriyet Meclisi'ne girdi. Daha sonra, partisinden ayrılarak Özgürlük ve Reform Partisi'ni 15 Eylül 2006 tarihinde kurdu. 25 Eylül 2006’da oluşturulan Cumhuriyetçi Türk Partisi – Özgürlük ve Reform Partisi Koalisyon Hükûmeti'nde Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı olarak görev aldı.
Turgay Bahadır

Turgay Bahadır,futbol kariyerine First Vienna FC 1894 takımının alt yapısında başlamıştır.Daha sonra Rapid Wien alt yapısına transfer olmuştur. (2000) yılında Rapid Wien kulübü ile profesyonel sözleşme imzalamış ve bu kulüpte 3 sezon futbol oynamıştır. (2003) yılında Lustenau kulübüne transfer olmuş ve bu külpte de 3 sezon futbol oynamıştır. (2006) yılında ise Schwanenstadt kulübüne transfer olmuştur.Bu kulüpte 1 sezon futbol oynamıştır.2007-2008 sezonunda Avusturya'da bir dönem takım çalıştıran Kayserispor Teknik Direktörü Tolunay Kafkas'ın futbolculuk döneminde kendisine rakip olan Turgay Bahadır'ı takımında görmek istemesi üzerine SC. Schwanenstadt takımından Kayserispor'a transfer olmuştur.2009 yılında Kayserispor  Turgay ile maddi problemler yüzünden sözleşmesini tek taraflı fesh etmiştir.Turgay yeni sezon için Bursaspor ile 3 Yıllıgına anlasmıstır..Orta saha'da kanatlarda oynamasına rağmen Tolunay Kafkas, (2008-2009) sezonunda Turgay Bahadır'a forvet mevkiinde görev vermiştir.Turgay bunun üzerine Bursaspor'un dikkatini çekmiş ve 2009 yılında Bursaspor'a transfer olmuştur. 2012 yılına kadar toplam 113 maçtagörev yapan ouncu 28'de gol atma başarısı göstermiştir. 2012 yılında ise Portekiz'li antrenör Carlos Carvalhal'ın çalıştırdığı İstanbul BB'ye transfer olmuştur.6 Eylül 2013 tarihinde Kayseri Erciyesspor ile 1 yıllık sözleşme imzaladı. Erciyesspor ile sakatlığı nedeniyle sadece 6 maça çıkabilen Bahadır, sezon sonunda kulüpten ayrıldı.2014-15 transfer dönemi öncesinde ise Kardemir Karabükspor ile 1 yıllık sözleşme imzaladı. 24 Ekim 2014 tarihinde Akhisar Belediyespor ile oynanan maçın 94. dakikasında attığı golle takımına 3 puanı kazandırmış ve 2014-15 sezonunda ilk gölünü atmıştır. O sezon başka gol atamayan Bahadır, devre arasında sözleşmesini feshedip Gaziantep Büyükşehir Belediyespor takımının yolunu tuttu.Çıkardığı başarılı maçlarla, attığı ve attırdığı goller ile Türkiye millî futbol takımının 2010 FIFA Dünya Kupası grup maçlarında oynayacağı Bosna-hersek ve Estonya maçlarının kadrosuna dahil edilmiştir. Ancak ne yazık ki Turgay Bahadır daha önce Avusturya millî futbol takımı ile 2 maça çıktığı için FIFA'nın aldığı kararla Türkiye millî futbol takımı kadrosundan çıkartılmıştır. Sonra yine Türkiye millî takımına girmişti ve 2 maça çıkmıştır.FIFA'nın son aldığı karar ile Turgay Bahadır'a Türk millî takımı izini çıkmıştır. (Yaş sınırı farketmeksizin A millî takımda oynamayan oyuncu millî takımını değiştirebilir.). Millî takımının 2010 Haziranın'da ABD'de yapacağı turnuvada 23 kişilik kadroya girmeyi başarmıştır. 22 Mayıs 2010 tarihinde Çek Cumhuriyeti ile yapılan hazırlık maçında 57. dakikada Nihat Kahveci'nin yerine oyuna girmiştir.
Turgay Ciner

Turgay Ciner, 1956 yılında Laz kökenli bir ailenin çocuğu olarak Hopa'da dünyaya geldi. Lise öğrenciliğinde çay ocaklarında çıraklık yapmış olan Ciner, ticari yaşama üniversite yıllarında atılarak oto yedek parçacılığına başlamıştır. 28 yaşında İstanbul Talimhane'de bulunan dükkânında kardeşi Tuncer Ciner ile Almanya'dan Mercedes otomobil ithal etmeye başlaması ilk önemli ticari girişimidir. 1988 yılında 32 yaşına geldiğinde Anadolu Endüstri Holding'in ortaklarından Osman Yazıcı ile birlikte ortak iş yapmaya başlamış olup Anadolu Endüstri'nin Irak'taki taahhütlük işlerini devralarak 1990 yılına kadar Irak'ta anahtar teslim işler yapmıştır. Körfez krizi ile birlikte Rus pazarına yönelen Ciner, bölgede tekstil yatırımlarına başlamıştır. Türkiye'de ise Ceytaş, Mensucat Santral ve Penyelüks'ü satın almıştır. 1995 yılında özelleştirilen Havaş'ın (Havaalanları Yer Hizmetleri AŞ) yüzde 60'ını, 1998'de ise tamamını satın almıştır. 1997 yılında İsviçre Havayolları Swissair ile işletme ortaklığına gitmiştir.Medya sektörüne girmesi ise Sabah Grubu'na 1998 yılında ortak olması ile başlamıştır. Ciner Grubu, daha sonra Kanaltürk'ü alma girişimi sonuç vermeyince Kanal 1 ve Habertürk kanallarını satın almıştır. Habertürk TV'den sonra Habertürk Gazetesi ve Habertürk Radyo'yu kuran Turgay Ciner, TMSF'den Show TV'yi satın alarak Türkiye'nin en önemli medya patronlarından biri olmuştur. 2015 yılında ise Spor Kanalı 7/24 TV'yi alan Ciner Grubu bu kanalın adını HTSpor 7/24 olarak değiştirmiştir. Hâlen Show TV, Habertürk TV, Bloomberg HT, Showmax gibi önemli TV kanalları, Habertürk Gazetesi, Marie Claire, Marie Claire Manson, Newsweek, FHM ve daha birçok ünlü dergi ile Habertürk Radyo, Bloomberg HT Radyo, HT Spor Radyo, Haberturk.com ve Ajans Habertürk (Ciner News Agency) gibi önemli medya kuruluşlarının sahibidir.Turgay Ciner, Forbes Türkiye'nin 2017'de hazırladığı “En Zengin 100 Türk” listesinde 1,6 milyar dolarlık servetiyle 14. sırada yer almaktadır. Aynı zamanda Kasımpaşa SK'nın sahibi olan Turgay Ciner, evli ve iki çocuk babasıdır. Büyük oğlu Atilla kendi inşaat şirketini yürütmektedir. 2006 yılında eski başbakan yardımcısı Hüsamettin Özkan’ın kızı Didem Özkan ile evlenmiştir. 24 Aralık 1999'da Türkiye Başbakanı Bülent Ecevit tarafından, devletin yüceltilmesine ve milli menfaatlere önemli ölçüde katkıları nedeniyle Türkiye Cumhuriyeti Devlet Üstün Hizmet Madalyası ile ödüllendirildi.2005-2007, 2007-2010, 2023-: Kanal 1 (TMSF'ye satıp geri aldı, fakat daha sonra tekrar satın aldı, Bloomberg L.P.'ye sattı, sonrasında geri aldı.)
Turgay Coşkun

Turgay Coşkun, Türk halk müziği sanatçısı, kanun ustası. Geleneksel Türk halk müziği alanında kanun ve ses sanatçılığı yapan Turgay Coşkun, 2006 yılında Kültür ve Turizm Bakanlığı Ankara Devlet Türk halk müziği Korusunun açmış olduğu sınavı kazandı ve burada kanun sanatçısı olarak göreve başladı. Geleneksel Türk halk müziği bünyesinde kanun sanatçısı kariyerinde ilerledi. Bunun yanı sıra çeşitli gruplar ile birlikte caz, pop ve etnik müzik gibi birçok farklı müzik türünde de çalışmalar yaptı. Yurt içinde ve yurt dışında birçok konser ve festivallerde sahne alarak birçok konser verdi.Kendine özgü teknikleriyle Geleneksel Türk halk müziğine farklı bir yorum getiren usta kanun sanatçısı Turgay Coşkun, 1983 yılında Elazığ’da doğdu. Müzik hayatına 7 yaşında mandolin çalarak başlayan Turgay Coşkun, 1993 yılında babasının yapmış olduğu kanun sazını çalmaya başlayarak devam etti. Elazığ’da Harput Kültür Derneği bünyesinde müzik eğitimi gördü. İlkokul, ortaokul ve lise eğitimini Elazığ’da tamamladı. 2000 yılında Erzurum Atatürk Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Müzik Bilimleri Bölümünü birincilikle kazandı. 2000-2004 yılları arasında TRT Erzurum Bölge Radyosunun açmış olduğu sınavı kazanarak akitli kanun sanatçısı olarak görev yaptı. 2004 yılında üniversiteyi birincilikle bitirdi. Sonrasında Ankara’ya gelerek Halk Müziği alanında çalışmalar yaptı.Yurt içinde ve yurt dışında Türk halk müziğini temsil etmek adına birçok festivale katıldı ve konser verdi. Ankara Televizyonu ve Radyosu’nun yayınlamış olduğu birçok programda kanun sanatçısı olarak görev aldı ve müzik yönetmenliği yaptı. Evli ve iki çocuk babası olan kanun sanatçısı, halen Kültür ve Turizm Bakanlığı Ankara Devlet Türk halk müziği korosunda Şef Yardımcısı olarak müzik yönetmenliği yapmaktadır. YouTube kanalı üzerinden canlı performanslar ve kanun eğitimleri vermektedir.
Turgay Develi

Eskişehir Anadolu Üniversitesi Açıköğretim Fakültesi İktisat Bölümünü bitirdi. Üniversite öğrencisiyken bir süre Yeni Adana gazetesinde muhabir ve Yazı İşleri Müdürü olarak çalıştı. 1988 yılında Sabah gazetesi yazı işlerinde çalıştıktan sonra 1989 yılında Günaydın Gazetesi Bölge Haber Müdürlüğü görevine getirildi. 1993 yılında Metro Televizyonu'nu kurup Genel Yayın Müdürlüğünü görevini üstlendi. 2004 yılında Kent Televizyonunu ve gazetesini kurdu. 2009 yılı yerel seçimlerinde Cumhuriyet Halk Partisi'nden Adana Büyükşehir Metropol Yüreğir Belediye Başkan Adayı oldu ancak seçilemedi. 2011 yılında yapılan seçimlerde CHP'den Adana milletvekili seçildi. Evli ve 2 çocuk babasıdır.