barandinho/wikipedia_tr huggingface dataset:
İskender Türsen

İzzet İskender Timur Türsen (d. 6 Kasım 1962, İzmir)  Tual müzik grubunun üyesi, gitarist, solist, tıp doktoru.1962 yılında İzmir'de doğdu. Babasının aldığı gitar ile müziğe başladı, aynı zamanda Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi'ni bitirerek tıp doktoru oldu. Tual grubu ilk kurulduğundan beri yer almakta, gitar, bas gitar çalmakta ve solistliğini yapmaktadır. Pencere, Tiryakinim, Yine Aylardan Kasım, Deliriyorum, Ulan, Karanfiller gibi birçok şarkının bestecisi ve söz yazarıdır.Ayrıca Rafet El Roman'ın birçok albümüne, Popstar Evren olarak da tanınan Evren Mevlanaoğlu'na ve Ayten Alpman'a son albümü için beste ve söz vermiştir. (Hanımeli, Olmuyor Bir Tanem, Yanarım, Umut, Gönül, Karanfiller, Pencere bunlardan bazılarıdır.) 2009 yılında Hülya Avşar Türsen'in Tiryakinim adlı eserini yeniden yorumlamıştır.2007 yılı başında Tual'den müzikal anlaşmazlık nedeniyle ayrılan İskender Türsen, Tual grubunun ilk elemanlarından davulcu Göksel Öncan ve gitarist Ertuğrul Perşembe ile bir araya gelerek yoluna Grup Tual adıyla devam etti. Bu tarihten itibaren grubun solistliğini de üstlenmiştir.2012 yılında obezite ile savaşmak adına İzmir'deki okullarda teneffüslerde çalınması için 'Mutluluk Harakette' isimli bir şarkı yazmıştır.2018 yılında Koray Avcı, müzisyenin Yine Aylardan Kasım şarkısını Senin İçin Değer albümünde yeniden yorumlamıştır.Grup Tual'in 2019 yılında çıkardığı 4 parçadan oluşan Sakin Şehrin Işıkları albümü ile grubun 2020 yılında çıkardığı, Nafile adlı single çalışmasının söz ve müziği Türsen'e aittir.
İskender papağanı

İskender papağanı (Psittacula eupatria), papağangiller (Psittacidae) familyasına ait bir papağan türü. Diğer bir, "iskender papağanı" olarak adlandırılan daha küçük bir türden (Psittacula krameri) ayırt edilebilinmesi için büyük İskender papağanı da denilir.Türkiye'de bulunan iki papağan türünden birisi olan İskender papağanı ayrıca Pakistan, Afganistan ve Hindistan gibi Asya ülkelerinde de bulunur. Diğer papağan türlerinden soğuğa karşı daha dayanıklı olan bu tür, Neozoon (yeni yabancı tür) olarak Almanya/Köln, İngiltere/Londra, Japonya/Tokyo, ABD/New York gibi büyük şehirlerin parklarında sürüler halinde de görülebilir.Büyük iskender papağanı 48–58 cm büyüklüğü ile familyaya ait diğer türlerden daha büyük olur. Boynunun ön kısmında cinsiyetine göre cinsi erkek ise boynunda siyah ve arka kısmında pembe bir bant vardır, dişi iskender papağanı ise boynunda halkası yoktur. Kanatlarının üstünde (omuzunda) kırmızımsı kahverengi bir leke bulunur. Kuyruk tüyleri mavi-yeşil dir ve kuyruğun ucuna doğru sarı olur. Gagası kıpkırmızı, gözleri soluk sarı renk ve ayakları yeşilimsi bir gri renktir.İskender papağanı ormanlarda ve orta dereceli ağaçlı bölgelerde sürü içinde dolaşır ve tohum, nevrezil, çekirdekler ve meyve arar. Akşamları bütün sürü hep aynı ağaçların üzerine geri dönüp orada geceyi geçirir.Üremek için, ağaçlara çoğunlukla kendilerinin açtığı kovuklara 2-4 yumurta koyarlar. 20-25 gün içinde yumurtadan çıkan yavrular hem anne hem baba kuş tarafından beslenilir. 6 hafta sonra yavrular yuvayı terk eder.İskender papağanı sevilen bir ev hayvanı olarak yetiştirilir. Yetiştiricilerde beyaz, sarı ve mavi gibi başka renklerde olanlarıda bulunur.
İskender Öksüz

İskender Öksüz 14 Eylül 1945 tarihinde İzmir'de dünyaya gelmiştir. 1966 yılında Ege Üniversitesi Kimya-Fizik Bölümü'nde lisans eğitimini tamamlamıştır. Türkiye Bilimsel ve Teknik Araştırma Kurumu'nun yurtdışı bursuyla ABD'de Yale Üniversitesi'ne kabul edilmiş, burada, Oktay Sinanoğlu'nun danışmanlığında, 1968'de yüksek lisansını 1969'da da doktora derecesini almıştır.İskender Öksüz 1968-1979 yılları arasında; Orta Doğu Teknik Üniversitesi'nde bölüm başkanlığı, rektör yardımcılığı ve rektör vekilliği görevlerinde bulunmuştur. Yine aynı yıllarda senato üyeliği (ADMMA), Türkiye Atom Enerji Komisyonu 7. Dönem üyeliği, Atom enerjisi konusunda bakan danışmanlığı ve Töre-Devlet Yayınevi yöneticiliği yapmıştır. Öksüz, 1981-1987 yılları arasında, Suudi Arabistan'da bulunan University of Petroleum and Minerals'da akademik ve idari görevler, bilgisayar destekli öğretim koordinatörü, yeni öğretim üyesi seçimi ve terfi komitesi üyeliği yapmıştır.1987 yılından itibaren sağlık, bilişim ve eğitim sektörlerinde çeşitli firmalarda üst düzey yöneticilik yapan Öksüz, çeşitli şirketlerde yönetim kurulu üyeliği, genel müdürlük ve holding genel koordinatörlüğü yaptı. İskender Öksüz 2012 yılında Gazi Üniversitesi Kimya Mühendisliği Bölümü'nden emekli oldu.Otuzun üstünde bilimsel yayını yedi yüzün üzerinde atıfı bulunan Öksüz, KÜBİTEM (Kültür, Bilim ve Teknik Merkezi) kuruculuğu, Türk Ocağı Hars Heyeti ve Yönetim Kurulu üyeliği, Millî Düşünce Merkezi Yönetim Kurulu üyeliği; Töre, Devlet, Bozkurt, Türk Yurdu dergilerinde makale ve başka yazıları yayımladı. Üniversiteler de dahil olmak üzere çeşitli platformlarda konferans, söyleşi ve röportajlarda bulundu. Ayrıca Son Havadis, Yeni Ufuk ve Ayyıldız gazetelerinde köşe yazarlığı yaptı. Karar gazetesinde köşe yazarlığına devam etmektedir.
İskender, Edirne

Köy, Edirne il merkezine 10 km uzaklıktadır. Köy, Edirne'nin doğusunda  numaralı Edirne-Kırklareli devlet yolu kenarındadır.
İskenderay

İskenderay veya Sırbiça (Arnavutça: Skënderaj; Sırpça: Srbica / Србица), Kosova'nın orta kesiminde yer alan kasaba ve belediye merkezi.De facto olarak Kosova’nın Mitroviça ilinde; de jure olarak Sırbistan’a bağlı Kosova ve Metohiya Özerk Bölgesi’nin Kosovskomitrovački ilinde yer alır. Ayrıca de jure olarak Birleşmiş Milletler Kosova Geçici Yönetim Misyonu’nun Yakova Bölgesi’nde (District of Mitrovica) bulunur.Çoğunlukla Arnavutların yaşadığı yerleşke, Kosova'da en yoksul şehirdir ve son Kosova savaşının, 1998'de başladığı yerdir. O dönemde her bakıma büyük zararlar görmüştür. Kuzey Kosova'nın Mitroviça bölgesindedir. Dreniça bölgesindeki en büyük yerleşim birimidir.Skenderay, tarihsel olarak Kosova'da en yoksul belediyedir. Küçük yatırımla önceki Yugoslavya ve devam eden yüksek işsizliğin zamanından beri tarım büyük önemdedir. Fakat belediye tam olarak, tarımsal kârla var olmayı geliştirmemiştir.Bugün, yerel ekonomi, küçük aile işletmelerine, alışverişe çıkılan küçük girişimlere dayanır. Lokantalar, iki fabrika, bir tuğla fabrikası ve bir un değirmeni Skenderay’ın ekonomik faaliyetlerinin döndüğü yerlerdir. Buralarda birkaç yüz insanı çalışır. Çalışmanın diğer büyük sektörü, belediyenin kamu hizmetidir.
İskenderbek Aydaraliyev

İskenderbek Risbekoviç Aydaraliyev (d. 1955), Kırgızistan'ın eski Başbakan Vekili. Almazbek Atambayev'in istifasının ardından, 28 Kasım 2007 tarihinde bu görevine atandı ve Aralık 2007 parlamento seçimlerinden sonra 24 Aralık 2007 tarihinde Igor Chudinov görevi devraldı. Daha önce, Birinci Başbakan Yardımcısı Vekili ve 31 Ocak 2006 tarihinden itibaren 27 Kasım 2007 tarihine kadar Celal-Abad eyaletinin Valisi olmuştu. Bundan önce Talas eyaletinin Valisi olmuştu.
İskenderiye (il)

İskenderiye, Mısır'ın kuzey kesimindeki bir ili (muhafaza). Merkezi, ile adını veren İskenderiye şehridir.
İskenderiye Akvaryumu

İskenderiye Akvaryumu Mısır'ın Akdeniz kıyısında bulunan İskenderiye şehrindeki küçük halka açık akvaryum.1930 yıllarında inşa edilmiş olan Kayıttbay Kalesi yakınında bulunur. Burası aynı zamanda İskenderiye Müzesi yakınında yer alır. Akvaryumda Akdeniz ve Kızıldeniz'de bulunan deniz canlısı türlerinin yanı sıra Amazon'dan getirilen tatlısu akvaryumları ve canlılarından pek çok tür sergilenir. Balık, Kabuklular, tatlı ve tuzlu su Kaplumbağaları sitede önemli bir yer tutar. Akvaryum aynı zamanda Deniz Araştırmaları Enstitüsüne de ev sahipliği yapmaktadır.
İskenderiye Feneri

İskenderiye Feneri, Mısır'ın İskenderiye şehrinde inşa edilmiş; ancak günümüzde bulunmayan, Dünyanın Yedi Harikası'ndan biri ve tarihte inşa edilmiş deniz fenerlerinin en yüksek olanı.İnşaası MÖ 285-246 yılları arasında süren fener, bu devletin ilk iki kralı I. Ptolemaios Soter ve II. Ptolemaios tarafından Mısır'da İskenderiye Limanı'nın karşısındaki Pharos Adası üzerine yaptırılmıştı.Üç bölümden oluşan fenerin mimarı Knidoslu Sostratus'tur. Kaidesi ile birlikte 135 metre yüksekliğinde olan fener, beyaz mermerden yapılmıştı. Tepesinde bulunan, tunçtan yapılmış büyük bir ayna 70 kilometre uzaklıktan görülüyor ve limana giren gemilere rehberlik ediyordu. Alt bölümü dikdörtgen şeklinde ve yaklaşık 55 metre yüksekliğindeydi. Orta bölüm, yukarıya doğru giden rampası olan bir silindir şeklindeydi. Yaklaşık 27 metre yüksekliğindeydi. Üst bölüm ise silindir şeklindeydi ve üzerinde alevin bulunduğu bir odası vardı.Üst kısmı MS 955 yılında bir deprem ve fırtınada kopan fenerin gövde kısmı da 1302'de başka bir depremde yıkıldı. 1500 yılında ise bu yapıya ait kalıntılar tamamen yok oldu.Üzerinde inşa edildiği adadan dolayı Pharos olarak anılmış ve bu kelime birçok dile yerleşmiştir. İspanyolca, Fransızca ve İtalyancada Pharos, deniz feneri anlamına gelmektedir. Yıkılmadan önce yapılan resimleri, dünyadaki deniz fenerlerine yüzlerce yıldan beri örnek olmuştur.
İskenderiye Haçlı Seferi

Kısa İskenderiye Haçlı Seferi, İskenderiyenin yağmalanması olarak da isimlendirilir, Ekim 1365'te meydana geldi ve Kıbrıs Kralı I. Peter tarafından Mısır'da İskenderiye'ye karşı yapıldı. Sıklıkla Haçlı Seferleri arasında sayılıp, öyle anılsa da, daha belirgin Haçlı Seferlerinden farklı olarak nispeten dini itici güçten yoksun, büyük ölçüde ekonomik çıkarlar tarafından tetiklenmiş ve Papa tarafından çağrılmamış veya onaylanmıştır.I. Peter, 1362'den 1365'e kadar, bir ordu toplayarak ve günün en zengin saraylarından bir Haçlı Seferi için mali destek arayarak üç yıl geçirdi. Kıbrıs Krallığı'na karşı planlı bir Mısır saldırısını öğrendiğinde, Türklere karşı çok başarılı olan aynı önleyici savaş stratejisini uyguladı ve askeri hırslarını Mısır'a yöneltti. Venedik'ten deniz filosu ve kara kuvvetlerinin Haçlıların kalesi Rodos'ta toplanmalarını ve burada Hospitalier Şövalyeleri'nin katılmasını sağladı.Ekim 1365'te I. Peter, Venedik'in daha büyük ekonomik ve politik nüfuzuna rağmen, oldukça büyük bir sefer kuvvetine ve 165 gemilik bir filoya komuta ederek Rodos'tan yola çıktı. İskenderiye'de 9 Ekim civarında karaya çıkıldı ve sonraki üç gün boyunca, Peter'ın ordusu şehri yağmaladı ve binlerce insanı öldürdü ve 5000 kişiyi köle olarak aldı. Camiler, tapınaklar, kiliseler de baskının yükünü taşıyordu.Savunulması imkansız bir durumla karşı karşıya kalan Peter'ın ordusu 12 Ekim'de kalıcı olarak geri çekildi. Peter kalmak ve şehri elinde tutmak ve onu Mısır'a yapılacak daha fazla haçlı seferi için bir sahil başı olarak kullanmak istemişti, ancak baronlarının çoğunluğu bunu reddetti, sadece ganimetleriyle ayrılmak istediler. Peter şehri en son terk edenlerden biriydi, ancak Memluk askerleri şehre girdiğinde gemisine bindi. Şehrin terk edilmesinden etkilenen Avrupa'daki hükümdarlar ve baronlar, Peter'den İskenderiye'de haçlı seferine çıkmış tek iyi ve cesur Hristiyan olarak söz ettiler.Saldırıdan, Canterbury Hikâyeleri'nin Önsözü'nün 51. satırında, Şövalye'nin katıldığını belirterek bahsedilir.Peter Edbury'den alıntı yapan Jo van Steenbergen, haçlı seferinin öncelikle ekonomik bir arayış olduğunu savunur. Peter, İskenderiye'nin Doğu Akdeniz'deki bir liman olarak önceliğini sona erdirerek, ticaretin Gazimağusa'ya yönlenmesinden faydalanacağı umudunu taşıyordu. O zaman dini kaygılar ikincildi.Van Steenbergen'in al-Nuwayrī al-Iskandarānī ve Makrîzî gibi dönemin Müslüman anlatımlarına ilişkin açıklaması, haçlı kuvvetlerinin üstün şaşırtma taktikleri sayesinde kısmen başarılı olduğunu gösteriyor. İskenderiye savunma kuvveti batı limanının etrafındaki alanda savaşırken, süvari dahil "gerçek" kuvvet, şehrin başka yerlerinde karaya indi, görünüşe göre bir mezarlıkta saklandı ve savunucular tarafından fark edilmedi. Haçlı kuvvetleri böylece hem önden hem de arkadan saldırabildi ve bu gerilemeden kurtulamayan İskenderiyelileri panikledi.
İskenderiye Kuşatması (MÖ 47)

İskenderiye Kuşatması, Julius Caesar, VII. Kleopatra, IV. Arsinoe ve XIII. Ptolemy güçleri arasında M.Ö. 48 ve 47 yılları arasında meydana gelen bir dizi çarpışma ve çatışmalar serisidir. Bu süre zarfında Sezar, kalan Cumhuriyetçi güçlere karşı bir iç savaşa girdi.
İskenderiye Latin Patrikhanesi

İskenderiye Patrikhanesi, Katolik Kilisesinin beş büyük patrikhanesinden biridir (diğerleri Antakya, Roma, Kudüs ve İstanbul). 1219'da kurulan bir latin patrikliği, 19. yüzyılda salt onursal bir unvan haline haline geldi ve 1964'te büsbütün kaldırıldı.Tarihin çeşitli olayları nedeniyle,monofizit görüşleri benimseyenler İskenderiye Kıpti Kilisesi'ni kurmuşlardır.Roma ile aynı görüşü paylaşanlar ise "İskenderiye Latin Patrikhanesi" çatısı altında inançlarını sürdürmüşlerdir.
İskenderiye Limanı

İskenderiye Limanı, Mısır'ın en önemli ikinci şehri İskenderiye şehrinde, Akdeniz ile Mariut Gölü arasındaki Nil Deltası'nın Batı Eşiğinde yer alır ve ve ülkenin ana limanı olarak kabul edilir. İskenderiye limanı, T şeklinde bir yarımada ile ayrılmış iki limandan (Doğu ve Batı) oluşur. Doğu limanı sığdır ve büyük gemiler tarafından kullanılmaz. Batı limanı ise ticari nakliyeler için kullanılır. Liman, birleşen iki dalgakıran tarafından oluşturulmuştur.İskenderiye Limanı dünyadaki en eski limanlardan biridir. En eski liman tesisleri M.Ö. 1900'de o zamanki Rhakotis köyünde, kıyı taşımacılığı ve Pharos adasına kaynak sağlamak için inşa edildi.Kavalalı Mehmed Ali Paşa, iktidara geldiğinde Nil Nehri'nden gelen tatlı su kanalının restore edilmesi talimatını verdi. Kanal, Mahmudiye Kanalı ismiyle 1820 yılında tekrar tamamlandı. Ayrıca Mehmet Ali Paşa'nın yönetimi altında İskenderiye tersanesi kuruldu.I. Dünya Savaşı sırasında, Çanakkale Savaşı'nda yer almış İngiliz Akdeniz Seferi Kuvvetleri, Seddülbahir'e çıkarma yapacak olan asker ve erzaklar için ana üs olarak kurulan İskenderiye Limanı'nı kullandı.20. yüzyılın sonlarında İskenderiye Limanı üzerinden deniz ticareti, kapasitesini aşıyordu.1980'lerde Dekhela'da konteyner taşımacılığı tesisleri ve yakındaki çelik fabrikasına hizmet verecek altyapı ile yeni bir liman inşa edildi.İskenderiye Tersanesi ilk olarak 1960'larda Sovyetler Birliği hükûmetinin yardımıyla geliştirildi ve 2004'te tersane mülkiyeti Savunma Bakanlığı'na devredildi.Mısır'ın Kızıldeniz ve Akdeniz kıyılarında toplam 15 tane ticari noktası bulunmaktadır. İskenderiye Liman İdaresi tarafından işletilen İskenderiye Limanı, ülkenin en büyük limanıdır ve Mısır'ın uluslararası ticaretinin yaklaşık %55'ini yönetmektedir. Ülkenin ithalat ve ihracatının yaklaşık %80'i İskenderiye kentinden geçmektedir.
İskenderiye Rum Ortodoks Patrikhanesi

İskenderiye ve Tüm Afrika'nın Ortodoks Patrikhanesi (, Patriarhion Aleksandrias ke pases Afrikes) Bizans Riti'ne bağlı otosefal bir Doğu Ortodoks Kilisesi'dir. Kıptî Ortodoks Kilisesi ile karıştırılmaması için genellikle adına doğu ya da Rum sözcüğü eklenir. Günümüzdeki patriği Patrik II. Teodoros'tur.
İskenderiye kütüphanesi (anlam ayrımı)

Yeni İskenderiye Kütüphanesi - Mısır'ın İskenderiye sahil limanında yer alan büyük bir kütüphane ve kültür merkezidir.
İskenderiye okulu

İskenderiye okulu, Büyük İskender'in ölümünden (MÖ. 323), bu kentin Araplar tarafından ele geçirilişine (MS. 642) kadar dokuz yüzyılı aşkın bir süre Mısır’ın İskenderiye kentinde etkinlik gösteren felsefe okulu.İskenderiye, 2. yüzyılın sonunda İmparatorluğun başkenti olan Roma’dan sonra bölgenin en önemli kenti idi. Avrupa’yı Asya’ya bağlayan büyük deniz ve karayollarını kavşağında bulunan, önemli bir ekonomi ve ticaret merkezi olan İskenderiye, aynı zamanda tüm felsefe ve dinlerinin bir araya geldikleri antik çağın en canlı aydın merkezi idi.İskender’in ölümünün ardından bu şehrin yöneticisi olan Ptolemaios ailesinin çabalarıyla şehir zamanla güçlü bilim merkezlerinden biri hâline geldi. Bu şehirde kurulan kütüphane ve müze dönemin pek çok önemli bilim insanı ve düşünürünün buraya gelmesiyle ‘İskenderiye Okulu’ olarak adlandırılan önemli bir eğitim kurumuna dönüşmüştür. Büyük İskender’in Aristoteles’in öğrencisi olması nedeniyle İskenderiye Okulunun ilk önde gelen felsefe ve mantıkçıları Peripatetikler (Antik dönem Aristoteles yorumcuları) olmuştur.Aynı zamanda Yunan edebiyatını ve özet halinde de olsa, yabancı edebiyatı bir araya toplamak için yapılan ilk kütüphane girişimi olup, hem Helen hem de Mezopotamya geleneklerinin anlaşılmasını sağlamıştır. Başından beri amacı, dünya üzerinde yazılmış her şeyi kapsamaktı. Babil ve Mısır uygarlıklarının kadim bilgilerine ulaşmakta rakipsiz olup, buradaki müze de dahil herhangi bir felsefi okula ya da öğretiye bağlı değildi. Krala sorumluluğu olmakla birlikte, liberal eleştirel bilimin temelinin burada atıldığına inanılmaktadır.İnsan bedeninin bilimsel araştırmaya açılması Ptolemaios Hanedanı döneminde gerçekleşmiş, Hellence (eski Yunanca) son şeklini İskenderiye Okulu’nda almıştır. Hollandalı klasik filolog Desiderius Erasmus eski Yunancayı İskenderiye Okulu’nun saptadığı kurallara uygun kullanmıştır. Avrupa’daki klasik liselerde hala İskenderiye ve Erasmus okullarının ilkeleri uygulanmaktadır.Urfa Okulu, Cündişapur Okulu, Antakya Okulu, Nusaybin Okulu, Kınnesrin Okulu İskenderiye okulunun Süryaniler tarafından İslam coğrafyasında oluşturulmuş temsilcileridir. Yunanca ve Süryanice yapıtlar bölgenin Müslümanlar tarafından fethinden sonra Arapçaya çevrilmeye başlanmıştır.
İskenderiye tramvay hattı

İskenderiye tramvay hattı ( Tram İskenderiye), Mısır'ın İskenderiye kentinde bulunan bir tramvay hattıdır. İskenderiye tramvayı 8 Ocak 1863 tarihinde açılmış olup 1902 yılında elektriklendirilmiştir. Sistem günümüzde 32 km uzunlukta olup 20 hat ve 140 durağa sahiptir.
İskenderiye İlahiyat Okulu

İskenderiye İlahiyat Okulu, İskenderiye'deki Hristiyan ilahiyatçılar ve rahiplerden oluşan bir ilahiyat okuluydu. Geç Antik Çağ'da İncil tefsiri ve teoloji çalışmalarının iki büyük merkezinden birisiydi, diğeri ise Antakya İlahiyat Okulu idi.Geleneğe göre okul, Havari Markos tarafından kurulmuş kabul edilir. En erken kaydedilen dekan iddialara göre Atina’lı Athenagoras idi. Yerine 181 yılında Pantaenus, onun yerine de okulun başı olarak geçen İskenderiye’li Klement oldu.Okulla bağlantısı olan diğer önemli ilahiyatçılar arasında Origenes, Gregorios Thaumaturgus, Heraclas, "Büyük" Dionysius ve Kör Didymus sayılabilir. Başkaları da, Hieronymus ve Büyük Basil de dahil olmak üzere, oradaki alimlerle etkileşime geçmek için okula yolculuklar yaptı.İskenderiye İlahiyat Okulu, İncil'i okumak ve anlamak için sembolik-alegorik bir yaklaşımı savundu. Platon ve Neoplatonizm'in etkisi buradan görülebilir. Antakya'daki İlahiyat Okulu ise tam tersine, İncil'i okumak ve anlamak için daha tarihsel-gerçek bir yol izlenmesini savundu.
İskenderiye, Irak

İskenderiye ( El-İskenderiye), Irak'ın Babil ilinde bulunan bir şehirdir. Şehir, başkent Bağdat'ın 70 km güneyinde Fırat Nehri'nin kıyısında yer almaktadır. Şehrin nüfusu 200.000 civarındadır.İskenderiye, Yakın Doğu'da Büyük İskender'in adını taşıyan antik kentlerden biridir. Nüfusun çoğunluğunu Şii Araplar oluşturmaktadır.
İskenderiyeli Aleksandros

Papa İskenderiyeli Aleksandros (ö. 326 ya da 328), 19. İskenderiye patriği. Patrikliği süresince o günlerde Kilise'nin karşılaştığı bir dizi sorun ile ulaşmıştır. Paskalya'nın tarihi, Lycopolisli Meletius'un eylemleri ve en önemlisi Aryanizm. İznik Konsilinde, Aryanizm'e karşı muhalefetin liderliğini yapmıştır. Ayrıca en önemli kilise babalarından İskenderiyeli Athanasius'un hocası olarak hatırlanır.
İskenderiyeli Azize Katerina Kilisesi, Valletta

İskenderiyeli Azize Katerina Kilisesi (, ) Valletta, Malta'da bulunan bir Roma Katolik kilisesidir. Kilise, Malta İtalyan parişinin bölge kilisesi olarak hizmet vermektedir. Bu nedenle daha yaygın olarak İtalya'daki Azize Katerina Kilisesi veya Maltaca Santa Katerina tal-Italja olarak bilinir.Kilise, 1576 yılında İtalyan St John şövalyeleri tarafından kendilerine bir kilise olarak hizmet vermesi amacıyla inşa edilmiştir. Auberge d'Italie'nin bitişiğinde inşa edilmiştir. Yapının planlarını hazırlaması için Girolamo Cassar görevlendirildi. 17. yüzyılda kilise genişletildi. Mevcut şapele sekizgen bir kilise eklendi. Orijinal şapel kilisenin ibadethanesi haline getirildi. Kilise 2001'den 2011'e kadar süren dönemde büyük bir restorasyon geçirdi. 2020 itibarıyla kilise Malta'daki İtalyan parişinin bölge kilisesi olarak hizmet vermektedir.Apsisteki resim Mattia Preti tarafından boyandı. Bu resim İskenderiye Azize Katerina'nın şehadetini tasvir etmektedir. Preti, Malta'ya geldikten sonra tabloyu kiliseye bağışladı. Kilisenin kubbesi de Preti tarafından boyandı. Tavanda gri ve altın boyalı sıva süslemeleri ve süs desenleri yer almaktadır.
İskenderiyeli Diyonisyus

İskenderiyeli Diyonisyus ya da Büyük Diyonisyus (d. 190, İskenderiye - ö. 8 Mart 264, İskenderiye) Teolog ve 3. yy’daki İskenderiye Patriği. Batı (7 Kasım) ve Doğu (3 ekim) kiliselerince aziz kabul edilir.Diyonisyus varlıklı ve Mısır kökenli pagan bir ailenin çocuğuydu. Kendisi din değiştirmiş ve İskenderiye’ye eğitim görmeye gitmiştir. Origenes ve İskenderiyeli Heraklas öğretmenleri olmuştır. İskenderiye İlahiyat Okulu'nun başına 248 ve 265 yılları arasında geçmiştir.İskenderiye Patriği olarak (231 yılından ölümüne dek) ilkinde Decius zulmünden, ikinicisinde de Valerianus zulmünden dolayı olmak üzere şehiri iki defa terk etmek zorunda kalmıştır.Bir teolog olarak incelemeler ve mektuplardan oluşançok sayıda eserin sahibi olarak bilinmektedir. Ancak günümüze bu eserlerden ufak fragmanlar ulaşabilmiştir. Bu fragmanların çoğu Eusebios’un Kronikler ve Kilise Tarih eserinin yedinci cildinde bulunabilir.Doğa Üzerine, bu kitapta Diyonisyus dünya düzeninin arkasında ilahi takdirin ne kadar etkin olduğu düşüncesini geliştirmiştir. Diyonisyus herhangi bir materyalistik dünya açıklamasını reddeder.Vaatler Üzerine, bu eserinde Arsinoe (günümüzde Mersin’deki Maraş Tepesi) episkoposu Nepos’a ve onun yüzyılcı fikirlerine, Vahiy kitabının yalın yorumuna cevap vermektedir. İlginç bir biçimde Diyonisyus Vahiy kitabının yazarının Havari Yuhanna olmadığını düşünmektedir.Reddediş ve Savunma, kitabında Papa’nın kendisinin ortodoksluğuna ve Üçlü-Birlik doktirinine (Papa triteizmden şüphelenmekteydi) olan endişelerini yanıtlamaktadır.Novatianus’a Mektup, Kilise'nin birliği için bir çağrı, Decius zulmünde imandan düşenlere Novatianus’un merhamet göstermesi için bir davet içerir.Basilides’e Mektup, Episkopos Basilides’e yazılmış olan mektup, oruç ve Efkaristiya alabilmek için gerekli olan koşullar üzerinedir.Fabius’a Mektup, Episkopos Fabius’a yazılmıştır ve zulüm sırasında dinden çıkanların nasıl affedileceği konusu üzerinedir.
İskenderiyeli Hairemon

İskenderiyeli Chaeremon (; Grekçe: Χαιρήμονος) Stoacı filozof, tarihçi ve betikbilimciydi. Serapis Tapınağı'nda tutulan İskenderiye Kütüphanesinin bir kısmının şefiydi. Kutsal kitapların sorumlusu ve yorumcusu olarak görev yaptığı için rahipliğin üst kademelerine aitti. MS 49 yılında Egeli İskender ile birlikte genç Nero'nun öğretmeni olması için Roma'ya çağrıldı.Chaeremon, Mısır tarihinde; kuyruklu yıldızlar, Mısır Astrolojisi, hieroglifler ve Pekiştirici Bağlaçlar(Grekçe: συνδεσμοὶ παραπληρωματικοί) hakkındaki bir filolojik çalışmanın yazarıydı. Chaeremon, Mısır inanç sistemini doğaya tapınmanın bir alegorisi olarak açıklayan bir grubun şefiydi. Kitapları kesinlikle dönemin Mısırlı fikirlerini temsil edecek bir biçimde değildi; ana fikirleri, Antik Mısır'ın sembolik sırlarını ve kutsaniyetini açıklamak üzerineydi. Chaeremon'un çalışmaları şu an kayıp fakat Josephus gibi sonraki yazarlar, onun eserlerinden atıfta bulunduğu için, bazı parçalar korunabildi.
İskenderiyeli Hierokles

İskenderiyeli Hierocles ( Yunanca: Ἱεροκλῆς ὁ Ἀλεξανδρεύς ), MS 430 civarında aktif olan bir Yunan Yeni Platoncu yazardı.5. yüzyılın başlarında Atina'da Plutarch'ın (Yeni Platoncu) yanında çalıştı ve birkaç yıl memleketinde öğretmenlik yaptı. Görünüşe göre İskenderiye'den sürülmüş ve sarayda suç işlediği Konstantinopolis'teki meskenine yerleşmiş. Damaskios şöyle anlatıyor:"Bizans'a gitti ve orada iktidardakilere yumruk attı. Mahkemeye çıkarıldı, erkeklerin darbeleriyle dövüldü. Kanlar içinde, avucunu ıslattı ve yargıca serperek şöyle dedi: Tepegöz, gel, biraz şarap iç, madem insan eti yedin.  "Onun günümüze ulaşan tek eksiksiz eseri, Pisagor'un Chrysa Epe (Altın Ayetler) adlı eserinin tefsiridir. Bu eser Orta Çağ ve Rönesans'ta büyük bir üne sahipti ve çeşitli Avrupa dillerinde çok sayıda çevirisi vardır. I. Fotios ve Stobaeus, koruyucusu Teb Olympiodorus'a adanmış teselli edici bir inceleme olan, özellikle takdir ve kader üzerine olan diğer bazı yazılardan alıntılar veya bunlara atıfta bulunur. Hierocles, astrolojik kaderciliğe, Tanrı'nın ilahi, rasyonel Takdiri yerine irrasyonel bir gereklilik tarafından desteklendiği temelinden eleştiride bulundu. Aynı nedenle, teürjik ve sihir uygulamalarına, ilahi inayet düzeninin yerini almaya yönelik girişimler oldukları için karşı çıktı.Hayatta kalan eserlerinde Hristiyanlıktan hiç bahsetmese de yazıları, Yunan dini gelenekleri ile Konstantinopolis'te karşılaşmış olabileceği Hristiyan inançları arasında bir uzlaşma girişimi olarak alınmıştır.Hierocles ve Philagrius'a atfedilen yaklaşık 260 espriden oluşan Filogelos koleksiyonunun İskenderiyeli Hierocles ile hiçbir bağlantısı yoktur, ancak muhtemelen iki eski koleksiyona dayanan daha sonraki bir tarihe ait bir derlemedir. Stobaeus'ta korunan Etik Unsurlarının parçalarının, Aulus Gellius'ta (ix. 5. 8) "Hierocles Stoicus vir sanctus et gravis" ile özdeşleştirilen Epiktetos'un çağdaşı Hierocles adlı bir Stoacı'nın çalışmasından olduğu artık kabul edilmektedir. Bu teori, bir papirüsün keşfiyle desteklenmektedir (ed. H. von Arnim, Berliner Klassikertexte, Iv. 1906. )Hermann S. Schibli, İskenderiyeli Hierocles . Oxford: Oxford University Press, 2002.ISBN 0-19-924921-0 .
İskenderiyeli I. Petros

İskenderiyeli I. Petros, (d.?, İskenderiye - ö. 21 kasım 311, İskenderiye) İskenderiye İlahiyat Okulu'nun başı, İskenderiye Patriği (292-311) ve iman şehidi. Batı (Kasım 26) ve Doğu (Kasım 24) Kilise'lerince aziz kabul edilir.Kendisinin geçmiş ve episkoposluğu hakkında Eusebios’un yazdıklarından başka pek bir şey bilinmez. İskenderiye Patriği olmadan önce, şehirin ilahiyat okulun başındaydı. Petros’un hizmeti süresince sadece üç yıl için barış olmuştur. Devam eden yıllarda zulümler süregelmiştir. Hayatının büyük bir kısmını saklanarak geçirmiş, ardından tutuklanıp  boynu vurulmuştur. Tüm diğer sorunların yanı sıra Petros aynı zamanda Melitius hizipçileri ile de uğraşmak zorunda kalmıştır, bu grup, zulüm sırasında dinden düşenlere karşı ılımlı politikalarından ötürü ayaklanmıştır.Her ne kadar elimizde yazılarından ufak fragmanlar kalmış olsa da kendisnin Allah, oruç dönemi, ruh, diriliş, kefaret, paskalya gibi çeşitli konularda yazdığını bilmekteyiz. Tüm yazılarında Petros’un Origenes'e karşı bir duruş sergilediği düşünülmektedir. Örneğin, Petros doğrudan, Origenes’in ‘ruhun varoluş öncesi doğası ve bedende daha önceden işlenmiş bir günah sebebiyle hapsedilmesi’ doktirinine karşı gelmiştir.Kefaret üzerine yazıları, zulüm dönemlerinde dini reddetmiş ancak geri dönmek isteyenlere uygulanılması düşünülen yasaların bir toplamasıdır;- Ağır işkence altında dini reddedenlerin sadece kısa bir kefaret döneminden sonra kiliseye kabul olması uygundur.- İşkence olmadan, yalnızca hapis düştükleri için dini reddedenlerin kiliseye geri kabul olmadan önce yapacakları kefaret süresi bir yıldır.- Zulümden sahtecilik ile kaçanlar (sahte bir dini reddetme belgesi yollama, kölelerini şehit olmaya yollama gibi...) ve yetkililere gidip şehitlik yolu arayanlarda kınanmışlardır.
İskenderiyeli Katerina

İskenderiyeli Azize Katerina (), bir rivayete göre 3. yüzyılın sonlarında yaşamış ve 305 yılında Roma İmparatoru Maxentius tarafından şehit edilen Hristiyan azize ve bakiredir. 18 yaşında şehit olmuş. 1,100 yıl sonra Jeanne d'Arc Azize Katerina'nın vizyonunu görmüş.Doğu Ortodoks Kilisesinde Katerina kutsal kişi ve Azametli Şehit olarak anılıyor. Bayram günü 24 veya 25 Kasım'da kutlanır. 1969 yılında Katolik Kilisesi Azize Katerina'nın bayram gününü liturjik takvimden kaldırıldı; ancak, Kilisenin şehitler rehberinde bayram günü hala 25 Kasım olarak anılmış. 2002 yılına Azize Katerina'nın bayram günu yine Katolik Kilisenin takviminde yerini almış.
İskenderiyeli Kiril

İskenderiyeli Cyril/Kiril (Theodosiou, Mısır, 375 - Alexandria, Mısır, 24 Haziran 444) Kilise Babası, polemikçi (inancına yönelik savunmacı), İskenderiye’nin 412’den 444’e değin patriği. Roma İmparatorluğu'nun İskenderiye'de gücü ve etkisinin en yüksek olduğu zamanda göreve gelmiştir. Konstantinopolis Patriği Nestorius'un aforoz edildiği 431 yılında toplanan Birinci Efes Konsili'nin merkezinde rol almıştır.Papa XIII. Leo tarafından 1882’de Kilise Doktoru ilan edilmiştir. Yortusu, Batı Kilisesi'nde 27 Haziran, Doğu Kilisesi'nde 9 Temmuz’dadır.Kiril Hristiyan bir aileye doğmuştur ve ondan önce İskenderiye Patriği olan İskenderiye'li Theophilius’un yeğenidir. Amcası tarafından pederliği verilmiştir. 412’de Roma, Yeruşalim, Antakya ve Konstantinopolis ile birlikte en büyük 5 makamdan biri olan İskenderiye’nin patriği seçilmiştir.Bir polemikçi olarak Nestoriyanlığa karşı sert bir muhalefet almıştır. Nestorius o dönemde Konstantinopolis patriği idi ve Bakire Meryem’e atfedilen Theotokos (Tanrı-anası) ifadesine karşı gelmekteydi. Kiril’e göre Meryem’in Tanrı’nın anası olmasını reddetmek ortodoksluğu 325 yılında şekillendirmiş olan İznik Konsili’ni reddetmek demekti.Kiril çalışkan bir yazardı ve zengin eserler bırakmıştır. Eski Anlaşma kitabını oldukça alegorik bir biçimde tefsir etmiştir. Yeni Alaşma tefsiri ise daha düz anlamlı ve oldukça Nestorian karşıtı ifadelerle doludur.429 yılında Nestorius karşıtı ve Nestorius’un vaazlarının eleştirisi olan beş cilt çalışması yayınlamıştır.Psikopal kariyerinin başlangıcında Ariusçuluğu’yu kınayan ve Baba, Oğul ve Kutsal Ruh’un özdeşliğini savunan bir summa (özet, derleme) yayınlamıştır.İmparator Julianus karşıtı (Hristiyan inancını terk etmiştir.) mektupları, vaazları ve ilmi eserleri bugüne kadar ulaşmıştır.
İskenderiyeli Kiros

İskenderiyeli Cyrus ( el-Mukavkıs) 7. yüzyılda yaşamış, İskenderiye'deki Melkani patriğiydi. Monotelitizmin yazarlarından biriydi. Ayrıca son Mısır eyaleti prefectidir. İskenderiye'de 21 Mart 642 tarihinde öldü.
İskenderiyeli Menelaus

Yaşamı hakkında çok az bilgi bulunan Menelaus'un İskenderiye'de geçirdiği çocukluk yıllarının ardından Roma'ya taşındığı sanılmaktadır. İskenderiyeli Pappus ve Proclus tarafından İskenderiyeli Menelaus adıyla anılan matematikçinin Roma'dayken Lucius'la yaptığı bir görüşme Plutarkhos tarafından kaydedilmiştir.Batlamyus (2. yüzyıl), Almagest (VII.3) adlı yapıtında Menelaus'un 98 yılının ocak ayında iki gök bilimsel gözlem yaptığını belirtmiştir. Bunlar birkaç gece arayla gerçekleşen Spica ve Beta Scorpii okültasyonlarıdır. Batlamyus bu gözlemlerden ekinoks döngülerini doğrulamada yararlanmıştır.Sphaerica’nın Arapça çevirisi Menelaus'un günümüze kalan tek yapıtıdır. Üç kitaptan oluşan bu çalışma, kürenin geometrisi ve gökbilimsel hesaplamalarda kullanımını konu almaktadır. Kitap, küresel üçgen kavramına giriş yapmakta ve Menelaus teoreminin kanıtına yer vermektedir. Bu çalışma 16. yüzyılda gökbilimci ve matematikçi Francesco Maurolico tarafından Yunancaya çevrilmiştir.Altı kitaptan oluşan Bir çemberdeki kirişlerin hesaplanması üzerine (On the calculation of the chords in a circle)Üç kitaptan oluşan Geometrinin temelleri (Elements of geometry), daha sonra Sabit bin Kurre tarafından düzenlenmiştir.Farklı cisimlerin ağırlık ve dağılımları üzerine (On the knowledge of the weights and distributions of different bodies)Roshdi Rashed & Athanase Papadopoulos, Menelaus' Spherics. Early Translation and al-Māhānī / al-Harawī's Version. De Gruyter, Scientia Graeco-Arabica 21. xiv, 874 pages.
İskenderiyeli Musa

Genellikle Musa veya Simyacı Musa olarak da bilinen İskenderiyeli Musa, birinci veya ikinci yüzyılda Yunanca simya metinleri yazan erken dönem simyacılarından biriydi. Ayrıca "Üç kez mutlu Musa" olarak da anılmıştır. Simya metinlerinin yazarı, yazılarında Yahudi tek tanrıcılığının ve diğer Yahudi inançlarının izlerini gösterdiğinden, muhtemelen Yahudi'ydi.Simyacı Musa genellikle dini bir figür olan İncil'deki Musa ile birleştirilir. Çalışmasının açılış pasajı, Çıkış Kitabı 31: 2-5'in değiştirilmiş bir versiyonudur. Antik çağda, İncil'deki Musa'nın felsefe ve tıp da dahil olmak üzere sanat ve bilimlerin kurucusu olduğuna inanılıyordu. Büyülü papirüs de ona atfedilmiştir.İskenderiyeli Musa'ya atfedilen eserler arasında cıva, bakır, arsenik tedavisi için simya reçeteleri, suyun damıtılması ve krizopya talimatları (kurşun gibi baz metallerin sözde dönüştürülmesiyle altının yapay üretimi) yer alır.
İskenderiyeli Theognostus

İskenderiye’li Theognostus (d. 210, İskenderiye, Roma İmparatorluğu – ö. 270, Heliopolis, Roma İmparatorluğu) 3. yüzyılın sonlarında bir Hristiyan ilahiyatçısıydı. Yunan tarihçi Sideli Filipus, Pierius'tan (M.S. 265) sonra İskenderiye'deki İlahiyat Okulu'na başkanlık ettiğini söylüyor. Origenes'in bir müridi olmasına rağmen, Kilise’nin tarihi hakkındaki kitaplarda Eusebios ya da Hieronymus onun hakkında hiçbir bahsetmede bulunmaz.Theognostus, Hypotyposeis adlı yedi ciltlik dikkate değer bir eser yazdı. Kitabın göze çarpan kısımlarından bazıları Ariusçu öğretilerdir. Örneğin ikinci kitapta Oğul'un bir yaratık, yani yaratılmış bir varlık olduğu söylenir. Üçüncü kitapta, Kutsal Ruh'a yaptığı göndermeler ortodoks öğretiler değildir. Bir sorun daha ise beşinci kitapta, melekler ve şeytanlardan bedensel varlıklar olarak söz ettiğinde ortaya çıkar.Altıncı ve yedinci kitaplarda Enkarnasyon'u ikinci kitapta aldığından daha ortodoks bir şekilde ele aldı. Theognostus’un; Üçlü Birlik, Tanrı’dan gelen kurtuluş ve ahiret hakkındaki açıklamaları Origenes'ten etkilenilmiştir. Kısacası, çalışmaları, o zamanlar İskenderiye İlahiyat Okulu'nda yaygın olan Hristiyan Helenistik felsefe ile çok uyumluydu.Teolojisinin çoğu (ortodoks olmayan kısımlar değil) daha sonra Nissa’lı Gregor tarafından benimsenecekti.
İskenderiyeli Theon

Theon (Antik Yunanca: Θέων) (d. 335 - ö. 405) İskenderiye, Mısır'da yaşamış Yunan bilgin ve matematikçidir. Öklid’in elementleri ve Klaudyos Batlamyus'un el çizelgeleri ile ilgili çeşitli yorumlar yazdığı gibi üzerlerinde eklemeler ve düzeltmeler de yapmıştır. Ayrıca matematik üzerine ün kazanmış olan Hypatia'nın da babasıdır.biri olarak tanımlar; aslında hem İskenderiye kütüphanesi hem de Mouseion bir yüzyıl önce imparator Aurelian’ın Palmira İmparatorluğu kraliçesi Zenobia ile olan mücadelesi sırasında yok edilmiştir. Bazı bilginler ise Hristiyan Roma İmparatoru 1. Theodosius’un emriyle piskopos Theophilus tarafından kapatıldığını düşünmektedirler. Sokrates Scholasticus tarafından cinayet sebebi "halkı şiddete teşvik eden  politik kıskançlık" olarak gösterilen Hypathia’nın babasıdır.Theon’un en uzun ömürlü çalışması MS 364 civarı basılan ve 19. yüzyılda resmileşen Öklid'in Elementler'ine olan eklemesi denilebilir.  Bu çalışmasının hacmine, büyüklüğüne karşın çalışmanın, Theon’un Helenistik öncelleri tarafından önemli çalışmalar üzerine yapılmış yorumları içerdiği söylenebilir. Bunlar Öklid üzerine “konferansları” (Synousiai), Batlamyus’un el çizelgelerini ve Almagest’i  ve teknik şair Aratus üzerine yorumları içerir.El çizelgeleri üzerine yorumlarından bir tanesinde Theon, belirli antik astrologların ekinoksların devinimlerinde sonsuz harekette durağanlık olmasından ziyade, her 640 yılda bir bunun yerine ters yönelme olduğunu ve son tersliğin MÖ 158'de olduğuna inandıklarını belirtir.Theon bu teoriyi tanımlar ancak desteklemez. Bu düşünce 9. yüzyılda, Thabit ibn Qurra’ya ekinoks deviniminin salınımı üzerine (yanlış olarak) devinim oranından etkilendiğine inandığı bir varyasyonu açıklamak için ortaya bir teori çıkarmasına ilham vermiştir.
İskenderli, Tonya

İskenderli (Romeika: Σκανταράντον, Skantaránton), Trabzon ilinin Tonya ilçesine bağlı bir mahalledir.2015 yılında mahalle olmuştur. İskenderli halki uzunca bir sure  Rumcayi baskin dil olarak kullanmıştır. 1950'li yıllarda göç vermeye başlamıştır.  Taş evleri seranderleri ve tas kopruleri ile dikkate deger bir mimarisi vardır.
İskenderli, Şehitkamil

İskenderli; idari bölüm olarak daha önceleri köy iken, 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra mahalle olmuştur.
İskendernâme

İskendernâme,  İslami edebiyatlarda Büyük İskender   hayatını ve maceralarını konu edinen; Kur’an’da geçen Zülkarneyn’in kişiliğinin İskender’in hayatına sindirerek anlatıldığı, destanî-efsanevî tarzda yazılmış kitapların adıdır.İskendernâmelerde İskender, tarihî kişiliği yerine Doğu mistisizminin etkisinde efsanevî bir müslüman kahraman olarak anlatılır. Sembolik düşünceler etrafında fikrî, ahlâkî ve didaktik konulara değinilir.Manzum şekline ilk defa Firdevsî’nin Şehnâmesi içinde rastlanır. Müstakil bir mesnevi halinde ilk defa Nizami Gencevi tarafından yazılmıştır. Türk edebiyatındaki ilk manzum İskendernâme ise Ahmedî tarafından 1390’da kaleme alınan eserdir.Fars edebiyatında nazım ve nesir olarak kaleme alınmış iki tür İskendernâme vardır. Halka hitaben yazılanlar nesir, saray çevresine sunulmak üzere kaleme alınanlar mesnevi tarzında nazım halindedir. Hikâyenin ilk manzum şekli Firdevsî’nin Şehnâme’si içindeki 2500 beyitlik bölümdür. Şehnâme’nin bu bölümü, ondan sonra İslâm edebiyatlarında yazılan İskender konulu bütün eserlerin kaynağı olmuştur.Emîr Hüsrev-i Dihlevî’nin Âyîne-i İskenderî’si ile Abdurrahman-ı Câmî’nin Hırednâme-i İskenderî’si Fars edebiyatında Nizami’nin eserinden sonra yazılmış  iki önemli eserdir. Ayrıca Zeynelâbidîn Ali Abdî Beg Nevîdî Şîrâzî’nin Âyîne-i İskenderî, Bedreddin Keşmîrî’nin İskendernâme, Hasan Bey İtâbî’nin Sikendernâme ve Râî Hidâyetullah’ın İskendernâme (henüz ele geçmemiştir) adlı eserleri de aynı konuyu işleyen mesnevilerdendir.Hikâyeyi müstakil bir mesnevi halinde ilk defa Nizami Gencevi yazmıştır. Nizami’nin İskendernâmesi iki bölümden oluşan 10.000 beyti aşkın bir eserdir. İlk bölümde anlatılan İskender’in hayatı Pseudo-Callisthenes’teki rivayetlerle benzerlik gösterir; ikinci bölümde İskender peygamberlik seviyesine yükseltilir; Sokrat, Eflâtun ve Aristo’nun hikmetli öğütlerini nakledilir.Türk edebiyatında İskender efsanesinin müstakil bir eser olarak ele alınması XIV. yüzyılda başlamıştır. Türk edebiyatında ilk manzum İskendernâme, Ahmedî tarafından 1390’da kaleme alınmıştır. Ahmedî, ansiklopedik özelliği bulunan orijinal bir eser ortaya koymuştur.  İlâhiyyât, hikmet, siyaset, ahlâk, hendese, felekiyyât, ilm-i nücûm ve tıp gibi değişik konularda okuyucunun bilgilendirilmesini ön planda tutmuştur. Eserde ayrıca İslam peygamberinden başlayarak Emevî, Abbâsî, İlhanlı ve Osmanlı devletleri tarihinin anlatıldığı bölümler vardır. Yıldırım Bayezid’in oğlu Emîr Süleyman’a sunulmuş bir eserdir.II. Bayezid’in oğlu Şehzade Abdullah’ın çevresindeki şairlerden Karamanlı Figānî tarafından yazılmış bir başka İskendername’nin bulunduğu çeşitli kaynaklarda belirtilmiştir ancak bu eserin günümüze ulaşmış bir kopyası yoktur.Ali Şîr Nevâî  aynı konuyu  Sedd-i İskenderî adlı eserinde işlemiştir. 16. yüzyıl başlarında Ahmed Rıdvan da 8300 beyitlik bir İskendernâme yazmıştır.
İskenderpaşa Camii (Fatih)

İskenderpaşa Camii, İstanbul Fatih'te Sarıgüzel caddesindedir. Daha sonra bu caddeye bu camide ve bölgede gerçekleştirdiği hizmetlerden dolayı Mehmed Zahid Kotku'nun adı verilerek Mehmed Zahid Kotku Caddesi olarak değiştirilmiştir. Banisi, II. Bayezid vezirlerinden İskender Paşa'dır. 1505'te inşa edilen cami, çeşitli tarihlerde tamir görmüş, en son 1999 depreminde kubbe ve minaresinde hasar meydana gelmiş ve yeniden tamir edilmiştir.Kare planlı, tek kubbe ve tek minareli olup kesmetaştır. İçi 10,90×10,95 metrekaredir. Kıble pencereleri renkli, kürsüsü mermerdendir. Kubbesinde Nur suresi 35. ayeti yazılıdır. Son cemaat yeri, şadırvanı, tuvaleti, derslikleri, aşevi bulunan camide her sabah namazı öncesi mukabele yapılır. 360 metrekarelik geniş bir avlu yeni yapılmıştır.
İskenderpaşa Camii (Trabzon)

İskender Paşa Camii, Trabzon'nun Ortahisar ilçesinde 16. yüzyılda inşa edilmiş bir Osmanlı camisidir.Avlusundaki medreseler artık kalmamış, batıdaki eski mezarlık kaldırılmış, geriye sadece İskender Paşa'nın mezarı kalmıştır. Çeşitli zamanlarda bir dizi genişletme yapılmış ve bu, restorasyonlarla birleşince, taş işçiliği en yüksek kalitede olan caminin orijinalliğini bozmuştur. Minarede tuğla ve renkli taş sıraları vardır. Caminin ana planı İznik'teki Yeşil Camii'ninkine benzemektedir. Kapının üzerindeki kitabede caminin 1559 yılında yapıldığı, diğer kitabede ise camiye bugünkü şeklini veren onarımların 1882 yılında yapıldığı bilgisi verilmektedir.
İskenderpaşa Cemaati

İskenderpaşa Cemaati, Nakşibendi tarikatının Halidi kolunun, Gümüşhânevî Dergâhı'na dayanan, II. Bayezid'ın veziri İskender Paşa tarafından yaptırılan İskender Paşa Camii'ne Mehmet Zahid Kotku'nun 1 Ekim 1958 tarihinde imam olarak atanmasıyla başlayan ve Mahmud Esad Coşan ile sürdürülerek vefatının ardından günümüzde Muharrem Nureddin Coşan önderliğinde faaliyet gösteren tasavvufi cemaatidir.Cemaat bünyesinde birçok ünlü isim yetiştirmiş olup Necmettin Erbakan, Turgut Özal, Recai Kutan, Korkut Özal, Cevat Ayhan, Ahmet Tekdal, Akif Gülle, Hasan Hüseyin Ceylan, Temel Karamollaoğlu, Nevzat Yalçıntaş gibi siyasetçiler bunlardan bazılarıdır.
İskenderpaşa, Fatih

İskenderpaşa, İstanbul'un Avrupa Yakası'nda bulunan Fatih ilçesine bağlı 57 mahalleden biridir. İdari sınırlarına bakıldığında kuzeyinde Zeyrek; kuzeybatısında Ali Kuşçu; batısında Akşemsettin; doğusunda Kemalpaşa; güneydoğusunda Mollagürani; güneyinde Aksaray mahalleleri bulunmaktadır.
İskenderun Adalet Sarayı

1925 yılında Fransızlar tarafından postane binası olarak  Ayvazyan adlı bir Ermeni tarafından inşa edilen bina 1939'da Hatay Meclisinin kararıyla Hatay'ın Türkiye'ye ilhakı sonrasında adliye olarak kullanılmaya başlanmıştır. 2011 yılına dek adliye olarak hizmet veren bina bu yılda adliyenin yeni binaya taşınması sonrası atıl kalmıştır. Restore edilerek müze yapılması planlanmakla birlikte bu konuda henüz fiili bir çalışma yoktur.Binanın çatısından üç metrelik bir çıkıntıdan müteşekkil olan saat kulesinin üzeri basık piramit şeklinde kubbeyle örtülmüş olan üst kısmında kuzey ve güney cephe taraflarında iki kadran yer almaktadır. Dikdörtgen silme alınlıkların altında yer alan kadranlar Charvet tarafından Lyon'da üretilmiştir.38 duruşma salonu yer alan ve 22 milyon liraya mal olan bina Mart 2011'de Başbakan Erdoğan tarafından açılışı yapılarak hizmet vermeye başlamıştır.
İskenderun Aziz Nicholas Kilisesi

Aziz Nikola Rum Ortodoks Kilisesi veya İskenderun Ortodoks Kilisesi, Türkiye'nin İskenderun kentinde yer alan bir Rum Ortodoks Kilisesi'dir.Sultan Abdülaziz'in fermanı ile 1870'lı yıllarda inşasına başlanan ve ibadete açılan kilise ve 1872 Amik depremi nedeniyle hasar görmüş ve 1876 yılında tekrar ibadete açılmıştır. Kilise, İskenderun’da yaşayan Hristiyan Rum Ortodoks cemaatine mensup kişilerin, her pazar ve bayram günlerinde dini vecibelerini yerine getirmesi için hizmet vermekteydi.2023 Kahramanmaraş depremlerinde ağır hasar aldı. Deprem sonucu kilisenin ön cephesi tamamen yıkıldı. 1876 yılında inşa edilen kilise kültür varlığı olduğundan Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından korunma altına alındı. Depremden 6 ay sonra kilisenin onarım süreci başlamıştır.
İskenderun Demir ve Çelik A.Ş.

İskenderun Demir ve Çelik A.Ş. (kısaca: İsdemir), Türkiye’nin en büyük demir-çelik işletmesidir. Hatay’ın Payas ilçesinde 16.757.238 m² alan üzerine kurulmuştur. İsdemir; Türkiye’nin kuruluş tarihi itibarı ile üçüncü, uzun mamul üretimi açısından ise en büyük entegre tesisidir. İsdemir, 2008 yılında devreye aldığı 3,5 milyon ton/yıl sıcak haddeleme kapasitesi ile de Türkiye'nin uzun ve yassı ürün üreten tek entegre tesisidir. {Https://www.isdemir.com.tr/kurumsal/ }Uzun çelik üretmek üzere 3 Ekim 1970 tarihinde kurulan İskenderun Demir ve Çelik A.Ş., 1 Şubat 2002 tarihinde Erdemir Grubu bünyesine katılmıştır. Ülkemizdeki uzun/yassı ürün dengesizliğinin giderilmesine yönelik olarak Cumhuriyet tarihinin tek seferde gerçekleştirilen en yüksek meblağlı yatırımı olan Modernizasyon ve Dönüşüm Yatırımlarının hayata geçirilmesinin ardından İskenderun tesislerinde 2008 yılında yassı nihai mamul üretimine başlanmıştır.Türkiye çelik sektörünün gelişimi açısından hayati önem taşıyan yassı mamul üretim kapasitesinin artırılmasında önemli bir rol oynayan İSDEMİR’de, kütük ve kangal uzun mamullerinin üretimi de sürdürülmektedir.Hatay’ın Payas ilçesinde 6,8 milyon m² fabrika alanına kurulmuş olan İSDEMİR bugün yaklaşık 5,3 milyon ton sıvı çelik kapasitesine sahiptir. Ayrıca 3,5 milyon tonu yassı ürün, 2,5 milyon tonu uzun ürün olmak üzere 6 milyon ton nihai mamul üretim kapasitesine ulaşmıştır.Rulo ya da rulodan sac: Kalınlıkları 1.20-25.00 mm arasında değişen rulo ürünler veya rulodan boya kesilmiş/dilinmiş sac ürünler.
İskenderun Demir Çelikspor 2013-14 sezonu

İskenderun Demir Çelikspor 2013-14 sezonu, kırmızı lacivertli ekibin 2. Lig'deki 9. sezonu, kuruluşunun ise 23. yılıdır.İskenderun Demir Çelikspor bu yıl 2. Lig Kırmızı Grupta ve Türkiye Kupasında mücadele etmiştir. Takım sezonu 15. sırada bitirmiştir.
İskenderun Deniz Müzesi

İskenderun Deniz Müzesi Hatay ili İskenderun ilçesinde kurulmuş bir denizcilik müzesidir. Müze İskenderun kent dokusu içinde Atatürk Bulvarı üzerinde ve   koordinatlarındadır. Bina 1942 yılında Türk Deniz Kuvvetlerince satın alınmış ve 2008 yılına kadar çeşitli hizmetler için kullanılmıştır. 26 Haziran 2009 tarihinde ise bir deniz müzesi olarak düzenlenerek ziyarete açılmıştır.Müzenin altı salonu vardır: Birinci salon  Tayfur Sökmen (1892-1980) salonudur. Tayfur Sökmen Hatay Cumhuriyetinin tek cumhurbaşkanıydı. İkinci salon Şükrü Kanatlı (1893-1954) salonudur. Albay Şükrü Kanatlı Hatay’a giren ilk Türk birlıklerinin komutanıydı. (Sonraki yıllarda Orgeneral rütbesiyle Kara Kuvvetleri Komutanlığına yükselmiştir.)  Üçüncü salon Barbaros Hayrettin Paşa (1478-1546) salonu, dördüncü salon ise Cezayirli Gazi Hasan Paşa (1717-1790) salonudur. Beşinci salon Cumhurbaşkanlığı yatı Savarona'ya ayrılmıştır. Son salon Rauf Orbay (1880-1964) salonudur. Hamidiye kruvazörü komutanı ve Osmanlı Bahriye nazırı olan Rauf Orbay aynı zamanda Türk Kurtuluş Savaşı sırasında Mustafa Kemal Paşa’nın yanında bulunan isimlerden biri olup bir dönem İcra Vekilleri Heyeti Başkanlığı yapmıştır.
İskenderun Deniz Üssü

İskenderun Deniz Üssü, Akdeniz'in doğu kıyısında, Hatay'ın İskenderun ilçesinin kuzeydoğusunda, Türk Deniz Kuvvetleri'ne ait deniz üssüdür. Güney Deniz Saha Komutanlığı'na bağlıdır. Üs, İskenderun Körfezi'ne bitişiktir.Üs, Türkiye'nin üç büyük deniz eğitim merkezine ev sahipliği yapmaktadır. İskendrun'dan geçen  otoyolunun 2.5 km güneyindedir. 1. İskenderun Deniz Er Eğitim Alayı'nda 2.500 ila 5.000 arasında asker 45 günü gemide olmak üzere ve deniz operasyonları için yılda iki kez eğitilmiştir. 1.5 milyondan fazla denizci eğitimli asker, 1953 yılında kuruluşundan bu yana İskenderun'da eğitim merkezinden mezun edilmiştir.200 yataklı İskenderun Deniz Hastanesi, İskenderun'daki herkese hizmet vermekteydi. 2013 yılında kapatıldı.26 Haziran 2009 tarihinde İskenderun Deniz Üs Komutanlığı, İskenderun şehir merkezinde Türkiye'nin üçüncü deniz müzesini açtı. Müzede, eserler ve objeler, Osmanlı Donanması ve Türk Donanması'nın yanında Hatay Cumhuriyeti dönemi sergilenmektedir. İskenderun Deniz Üssü Komutanlığı karargahı olarak 1942 yılından bu yana kullanılan bir iki binadan oluşan müze ve iki atölye, 630 m² (6.800 m²) toplam alanı kapsayan dokuz sergi salonundan oluşmaktadır. Diğer Türk deniz müzeleri Beşiktaş, İstanbul ve Çanakkale'de yer almaktadır.
İskenderun Engelliler SK

İskenderun Engelliler Spor Kulübü veya sponsorluk anlaşması gereği Tosyalı Holding İskenderun Engelliler, Tekerlekli Sandalye Basketbol Süper Lig'inde mücadele eden tekerlekli sandalye basketbolu takımıdır. Maçlarını 1.500 kişi kapasiteli İskenderun Kapalı Spor Salonu'da oynamaktadır.
İskenderun Garı

İskenderun Garı, Hatay'ın İskenderun ilçesinde bulunan ana tren istasyonudur. Gar, Çay Mahallesi'nde yer almakta olup Mersin-İskenderun Bölgesel Treni'ne hizmet vermektedir.İskenderun Garı, 1913'te inşa edildi. Gar, Adana ve Gaziantep arasındaki ana hatta bağlayan Toprakkale - İskenderun demiryolu'nun güney bitiş noktasıdır ve çoğunlukla yük trenleri tarafından kullanılmaktadır. İstasyon Mersin-İskenderun bölgesel tren hattına hizmet vermektedir. Ana yolcu treni Mersin ile İskenderun arasında, 21 durakta hizmet vermektedir. Otobüs durağı garın güneybatısında, liman ise kuzeyinde yer almaktadır. Tren garı, 2023 Kahramanmaraş depremlerinde ağır hasar aldı.