barandinho/wikipedia_tr huggingface dataset:
İlteber

İlteber (Eski Türkçe: , ilteber), Türk Kağanlığı ve Hazar Kağanlığı'nın siyasi hiyerarşisinde kendisine vergi toplama ve bunun belirli bir miktarını Türk kağanına ödeme görevi bulunan boy başkanlarına verilen addır. Bu terime ilk kez, 680'de Kuzey Kafkasya Hunları'nda rastlanmaktadır. Hristiyan kaynaklarında, Albanya'da hüküm süren Hun derebeyinin adı Alp İlteber olarak geçmektedir.Türklerde bodunun başkanı kağan olmakla birlikte boyları ilteberler yönetmiştir. Türk Kağanlığı'nda kağana bağlı boyların başkanlarına yani uluş sahiplerine; toprak sahibi anlamında ilteber denilmiştir. Bilge Kağan Yazıtı'da Türk kağanının isyan çıkaran ilteberlere karşı mücadelesi şöyle anlatılır:Uygur ilteber yüzçe erig ilgerü tezip bardı. (Uygur ilteberi yüzlerce eriyle karşımıza çıktı.)Göktürklerde yılın belirli dönemlerinde toplanan Toygun'a boy başkanları katılırdı. Toygun'un dış işleri ve maliye gibi konulardaki temsilcisine de Toygun İlteber (Toygun İlteberi, Kurultay Baştemsilcisi) denilirdi. Kül Tigin'in ölümü üzerine Çin'den getirilen tezyinatçıları, Toygun temsilcisi ilteberin getirttiği 732'de dikilen Kül Tigin Yazıtı'nda şöyle anlatılır:Bunça bedizçig toygun ilteber kelürti. (Bunca süslemeciyi Toygun'un ilteberi getirdi.)Hazar Kağanlığı'nda hüküm süren derebeyleri, Volga Bulgarları (Volga Bulgarlarının bağımsızlıklarını ilan ettikleri 969'a kadar), Burtaşlar ve Kuzey Kafkasya Hunları tarafından ilteber adıyla adlandırılmıştır. Bu adlandırmanın bazı türevleri şunlardır: İlutwer, İlutver (Kuzey Kafkasya Hunları), Yiltawar ya da Elteber (Volga Bulgarları). Ayrıca Müslüman seyyah İbn-i Fadlan, Volga Türklerinin ilk Müslüman lideri olan Almış Han'ın daveti üzerine يلطوار yiltawar/yeltewer "İlteber" unvanı ile bilinen, bu Türk hakanını ziyaret ettiğini seyahatnamesinde bildirmiştir.İlteber kelimesi, birleşik bir kelimedir. il "yurt, il" ismi ve tep- "basmak, egemenliği altına almak" fiilinin birleşmesiyle oluşmuştur. kısacası "il" ismi, sıfat fiil eki alarak "teber" biçimine dönüşen "tep-" fiiliyle birleşerek, "ili egemenliği altında tutan" anlamında Türkçe bir unvan oluşturmuştur. "İl" ismiyle ilteriş vb. başka unvanlar da türetilmiştir.Douglas M. Dunlop. The History of the Jewish Khazars, Princeton, N.J.: Princeton University Press, 1954.Peter B. Golden. Khazar Studies: An Historio-Philological Inquiry into the Origins of the Khazars. Budapest: Akadémiai Kiadó, 1980.Norman Golb ve Omeljan Pritsak, Khazarian Hebrew Documents of the Tenth Century. Ithaca: Cornell University Press, 1982.
İlter

İlter, Türkçe kökenli bir isimdir ve Türk kültüründe yaygın olarak kullanılan bir erkek ismidir. İlter ismi, "il" ve "ter" kelimelerinin birleşmesiyle oluşur."İl", Türkçe'de "ülke", "devlet" veya "şehir" anlamına gelirken, "ter" eki ise "bilge" veya "erdemli" anlamını taşır. Bu nedenle, İlter ismi "bilge lider" veya "erdemli yönetici" anlamına gelir.İlter ismi, kişinin liderlik vasıflarını, bilgelik ve adalet duygusunu temsil eder. İlter ismini taşıyan bireyler genellikle güçlü karaktere sahip, liderlik yetenekleri gelişmiş ve toplumda etkili olabilecek potansiyele sahip kişiler olarak kabul edilir.Ancak, her bireyin karakteri ve kişilik özellikleri farklıdır. İsim, bir kişinin sahip olduğu özelliklerin kesin bir göstergesi olmayabilir.
İlter Kuş

İlter Kuş (1970; Adana), Türk akademisyen ve mevcut Balıkesir Üniversitesi rektörü. 27 Aralık 2018 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan cumhurbaşkanı kararıyla Balıkesir Üniversitesi rektörlüğüne atanmıştır.
İlter Türkmen

İlter Türkmen (8 Kasım 1927, İstanbul - 6 Temmuz 2022, İstanbul), Türk diplomat ve siyasetçi. 1980-83 yılları arasında Türkiye Dışişleri Bakanı olarak görev aldı.1949 yılında girdiği Dışişleri Bakanlığı'nda çeşitli görevler aldı. 1967 yılında Dışişleri Bakanlığı Genel Sekreter yardımcılığı, 1968 yılında Atina Büyükelçiliği, 1972'de Moskova Büyükelçiliği, 1975 yılında Birleşmiş Milletler nezdinde Daimi Temsilci görevlerinde bulundu, Temmuz 1980 tarihinde Dışişleri Bakanlığı Genel Sekreterliği görevine (Müsteşarlık) getirildi. 12 Eylül Darbesi'nden sonra kurulan Bülent Ulusu hükûmeti'nde Dışişleri Bakanı olarak görev yaptı.1983 yılında Birleşmiş Milletler Cenevre Daimi Temsilcisi, 1985 yılında Birleşmiş Milletler New York Daimi Temsilcisi, 1988 yılında Paris Büyükelçisi olarak görev yapmış ve 1991 yılında emekli olmuştur. Emekliliğini takiben 1991-1996 yılları arasında Birleşmiş Milletler Genel Sekreter Yardımcısı unvanı ile Filistin Mültecilerine Yardım Teşkilatı Genel Komiseri olarak uluslararası bir görevde çalıştı.1995 genel seçimlerinde MHP'den İzmir milletvekili adayı olmuş fakat seçilememiştir. Bir dönem Galatasaray Üniversitesi Uluslararası İlişkiler Bölümü'nde ders verdi.Millî Emniyet Hizmeti Reisi Korgeneral Behçet Türkmen'in oğludur. Fatma Mina Özdoğancı ile olan evliliğinden Pembe Lale Apa ve Güner Behçet Türkmen isimli iki çocuğu olan İlter Türkmen, Galatasaray Üniversitesi Uluslararası İlişkiler Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Füsun Türkmen ile evliydi.6 Temmuz 2022 tarihinde İstanbul'da 94 yaşında öldü. Cenazesi 8 Temmuz 2022'de Teşvikiye Camii'nde kılınan cenaze namazının ardından Zincirlikuyu Mezarlığı'na defnedildi.
İlteriş Kağan

İlteriş Kağan (Eski Türkçe: , İlteris  Kağan, Çince şekli: 頡跌利施可汗/颉跌利施可汗, eski adı: Aşına Kutluk, 阿史那骨篤祿/阿史那骨笃禄, āshǐnà gǔdǔlù, a-shih-na ku-tu-lu), İkinci Doğu Göktürk Kağanlığı'nın kurucusu. Bilge Kağan ve Kül Tigin'in babasıdır. M.S. 681-693 yılları arasında egemenlik yapmıştır. 2022'de kendisi adına yazılan bir yazıt bulunmuştur.680 yılında Aşına soyundan gelen Kutlug, akıl hocası Bilge Tonyukuk ile birlikte Çin'e isyan etti. M.S. 681 yılında "On yedi arkadaşı" ile birlikte Türk Kağanlığını yeniden kurmak için teşebbüse geçti. Kutlug az zamanda, Ötüken başkent olmak üzere, Kağanlığı örgütledi. Günümüzde genellikle İkinci Doğu Göktürk Kağanlığı adıyla anılan bu devlete kurucusunun adından dolayı günümüz tarihçileri Kutluk Devleti de demişlerdirÇin hâkimiyetine girerek bağımsızlığını kaybetmiş olan, Çinlilerin egemenliğindeki Türkleri  M.S. 682 yılında tekrar birleştirerek tek bayrak altında topladığı için kendisine "İlteriş" adı verilmiştir.682 yılından sonra, on yıl içinde, on yedisi Çin'e olmak üzere kırk yedi sefer düzenleyen İlteriş Kutlug Kağan, yirmisine bizzât katıldı. Hepsinde başarılı olup, hiç yenilmediği rivayet edilir....  Türk yok olmaya varır imiş. Üstte Türk göğü, Türk kutlu yerini, suyunu anca düzen etmiş. Türk boyları yok olmasın diye, boylar olsun diye babam İlteriş Kağan'ı, anam İlbilge Hatun'u Tanrı tepesinde tutup yukarı hızlı yükseltmiş gerçekten. Babam kağan onyedi askeri ile yola çıkmış. "Dışarı yürüyor" diye söz işitip kentteki katılmış, dağdaki inmiş. Dirilip toplanıp yetmiş asker olmuş. Tanrı güç verdiği için babam kağanın eri börü gibi imiş, düşmanı da koyun gibi imiş. Doğu'yu Batı'yı ordusuyla derlemiş toparlamış. ..."Klyashtornıy S. G., Savinov D. G., Stepnyye imperii drevney Yevrazii. Sankt-Peterburg: Filologicheskiy fakul'tet SPbGU, 2005.Christian, David (1998). A History of Russia, Central Asia, and Mongolia, Volume I. Blackwell Publishers. ISBN 0-631-20814-3.Peter B. Golden, Nomads and sedentary societies in medieval Eurasia, American Historical Association, 1998, ISBN 978-0-87229-108-9, p. 25.Scott Cameron Levi, Ron Sela, Islamic Central Asia: an anthology of historical sources, Indiana University Press, 2009, ISBN 978-0-253-22140-7, p. 54.Ahmet., Taşağil (1995–2004). Gök-Türkler. Atatürk Kültür, Dil, ve Tarih Yüksek Kurumu (Turkey). Ankara: Türk Tarih Kurumu Basımevi. ISBN 975161113X. OCLC 33892575.Xiong, Victor Cunrui (2009). Historical Dictionary of Medieval China. Rowman & Littlefield. ISBN 9780810860537.Sinor, Denis, ed. (1994). The Cambridge history of early Inner Asia (1. publ. ed.). Cambridge [u.a.]: Cambridge Univ. Press. pp. 310–311. ISBN 0-521-24304-1.Dobrovits,M.:“Textological Structure and Political Message of the Old Turkic Runic Inscriptions”, Talât Tekin Armağanı, Türk Dilleri Araştırmaları 18 (2008), 149-153.
İlteriş Sun

İlteriş Sun, 1971’de Ankara Devlet Konservatuvarı Piyano Bölümü’ne girdi. Mithat Fenmen ve Prof. Kamuran Gündemir ile çalıştı. 1974'te İzmir Devlet Konservatuvarı Kompozisyon Bölümü’ne girdi.Babası olan besteci Prof. Muammer Sun ile armoni, kontrpuan ve füg çalıştı. 1979’da İzmir Devlet Konservatuvarı Kompozisyon Bölümü yüksek devreden mezun oldu. 1991 yılında Mimar Sinan Üniversitesi Devlet Konservatuvarı Kompozisyon Ana Sanat Dalı Yüksek Lisans devresinden mezun oldu.1979 - 1980 öğretim yılından beri MSGSÜ İstanbul Devlet Konservatuvarı’nda öğretim görevlisi olarak çalışmaktadır.2009 yılından itibaren Haliç Üniversitesi Konservatuvar Opera ve Konser Şarkıcılığı bölümünde öğretim görevlisidir.“Yarı Zamanlı,Genç Senfoni, Büyük Orkestra ve Solistleri Karma Orkestrası (120 Kişi) Şefliği 6 Mayıs Konservatuvar Bayramı
İltimas

"İltimas", Gülşen'in Murat Boz ile düet yaptığı bir şarkı. 18 Mart 2014'te Doğan Music Company tarafından dijital platformlarda yayımlandı. Şarkı Gülşen'in 2015 yazlarında çıkarmayı planladığı stüdyo albümü öncesinde çıkan ara teklidir.Şarkı yaz aylarına uygun, bir pop şarkısıdır. Sözleri Gülşen'e, müzik ve düzenlemesi ise Gülşen ve Ozan Çolakoğlu'na aittir.Gülşen ve Murat Boz'un düet yaptığı "İltimas" şarkısının video klibi Emre Ünal ve Ali Ata Akel imzasını taşıyor. Şarkının promosyonu amacıyla moda fotoğrafçısı Emre Ünal tarafından Boz ve Gülşen'in fotoğrafları çekilmiştir.Şarkı, 3. Türkiye Müzik Ödülleri'nde "Radyolarda En Çok Çalınan Şarkı" kategorisinde özel ödül kazandı. Ayrıca "En İyi Şarkı", "En İyi Single" ve "En İyi Düet" kategorilerinde adaylık elde etti."İltimas (ft. Murat Boz)"  (Söz: Gülşen - Müzik: Gülşen, Ozan Çolakoğlu - Düzenleme: Ozan Çolakoğlu)  - 04:10
İltisak hattı

Bu tesisler terminal içindeki özel bir hat, özel bir terminal veya bir işletme olabilir. Genelde TCDD terminalinden bağlantı yapılır, ancak ana hattan da iltisak hattı yapılabilir. Örneğin, Çumra Şeker Fabrikası'ndan TCDD hattına bağlanan demir yolu hattı, bir iltisak hattıdır.
İltizam

İltizam, Osmanlı devlet gelirlerinin bir bölümünün belli bir bedel karşılığında devlet tarafından kişilere devredilerek toplanması yöntemi.Vergiyi toplamayı üstlenen kişiye "mültezim" denirdi. Mültezimler bir tür müteahhitti. Arttırma sonucu iltizamı üstlenen mültezim, böylece devlete karşı belli bir ödeme yapmayı taahhüd ederdi. Orta Çağ'da Fransa ve Almanya'da da uygulanan iltizam sistemi, Osmanlı İmparatorluğu'nda yıllıklı eyaletlerde uygulanırdı. 16. yüzyılın sonlarından itibaren, uzun süren savaşlar ve ticaret yollarının değişmesi Osmanlı İmparatorluğu'nun ekonomisini bozarak hazinede nakit para açığına sebep oldu. Bu nedenle Tımar sisteminin uygulandığı eyaletlerde de iltizam uygulanmaya başlandı ve Tımar sistemi bozuldu.İltizam yönteminde vergi daha çok ürün olarak toplanırdı; nitekim Osmanlılar'da da aşar, iltizam yöntemiyle toplanırdı. Bu yöntemde, mültezim devlete yaptığı ödemeyi karşılamak ve kendine kâr sağlamak için köylüler üzerinde büyük baskı uygulamak durumundaydı. Vergi toplamada büyük keyfiliklere yol açan bu yöntem zamanla yerini çağdaş vergilere bıraktı.Mukataa: Osmanlı Devleti'nde miri arazinin alt kollarından biridir. Geliri doğrudan devlet hazinesine giderdi. Bu toprakların geliri iltizam yoluyla toplanırdı.Mültezimler açık arttırmayla çıkarılan mukataayı bırakacağı kâr hakkındaki tahminlere göre kıymetlendirdikten sonra devlete tekliflerini yapardı. Hazine teklif verenler arasından en yüksek teklifi yapan mültezime Tahvil adı verilen ve genellikle 1 ila 3 yıl arasında değişen bir devre için, o mukataayı vergilendirme hakkını devrederdi. (Hazine mültezimden senet ve kefil isterdi. Sorumluluğu yerine getiremez ise malları müsadere edilirdi.)
İlya Averbuh

Ilia Averbukh (Rusça: Илья Авербух) (d. 18 Aralık 1973) Rus buz patenci. Marina Anissina ile birlikte 1990 ve 1992 yıllarında Dünya Gençler şampiyonasını kazanmış, ayrıca eşi Irina Lobacheva ile birlikte Olimpiyatlarda  gümüş madalya kazanmıştır.5 yaşında buz patenine başlayan Averbukh 10 Mart 1995'te Irina Lobacheva ile evlendi. Çiftin 2004 doğumlu  Martin isminde bir oğlu vardır.
İlya Berezin

İlya Nikolayeviç Berezin (Rusça: Илья́ Никола́евич Бере́зин) Rus Doğu bilimci, Türkolog, İran bilimci, Moğol bilimci. Sankt Petersburg Üniversitesi Türk-Tatar Edebiyatı Kürsüsü profesörü ve Gizli Danışman.Bir devlet memurunun oğlu olan İlya Berezin 31 Temmuz 1818 tarihinde Perm Guberniyası'nda doğmuştur. Ekaterinburg Uyezdi okulunda ve Perm Gimnazyumu'nda okumuştur.1834 yılında Kazan Üniversitesi Doğu Bilimi Fakültesi'ne girmiştir. Fakülte yıllarında ileri düzeyde Arapça ve Farsça öğrenmiştir.Описание турецко-татарских рукописей, хранящихся в петербургских библиотеках // Petersburg Kütüphanelerinde Muhafaza Edilen Türk-Tatar Yazmalarının Tanımlanması (1846—1849)Guide du voyageur en Orient. Dialogues arabes d’après trois principaux dialectes: de Mésopotamie, de Syrie et d’Egypte (1857)Внутреннее устройство улуса Джучиева по ханским ярлыкам (докторская диссертация) // Han Yarlıklarına Göre Cuci Ulusunun İç Düzeni (doktora çalışması) (1865)
İlya Ehrenburg

İlya Grigoryeviç Ehrenburg (Rusça: Илья́ Григо́рьевич Эренбу́рг) (26 Ocak 1891, Kiev, Ukrayna – 31 Ağustos 1967, Moskova, Sovyetler Birliği), Sovyet yazar ve gazeteci.İlya Ehrenburg 1891’de Kiev’de doğdu. Çok genç yaşta Rusya’daki devrimci harekete katıldı ve çok geçmeden tutuklandı. Serbest bırakılınca Paris’e göç etti ve ilk şiirlerini burada yayınladı. I. Dünya Savaşı sırasında savaş muhabirliği yaptı. Yurda 1917’de döndü. Ehrenburg, iç savaş başladığında Ukrayna’daydı. Daha sonra tekrar Avrupa’ya geçti ve Julio Jurenito’yu yazdı. 1924’te Sovyetler Birliği’ne döndü. Çeşitli Sovyet gazetelerinin yurt dışı yayınları sorumlusu olarak Avrupa’ya gönderildi. 1941’e kadar İzvestiya gazetesinin savaş muhabiri idi. İspanya İç Savaşı’na katıldı.Paris’te bulundu. Tekrar Sovyetler Birliği’ne döndüğünde Paris Düşerken’i yazmaya başladı. Bu eser üçlemenin ilk kitabıdır. Gazetecilik ve roman çalışmaları dışında; makale, gezi yazısı, anı ve öykü de yazan Ehrenburg, 1967’de öldüğünde ardında Paris Düşerken, Fırtına ve Dipten Gelen Dalga’dan oluşan üçleme dışında, çok sayıda eser bıraktı. Yazarın en büyük eseri sayılan bu "üçleme", 1936-1952 yılları arasında dünyanın politik durumuna ışık tutmaktadır. Üçleme yalnızca Sovyetler Birliği'nde 8,5 milyon basılmış ve 2 kez Stalin Ödülü almıştır. Kitabına verdiği ad olan "Buzların Çözülüşü" terimi ilk kez İlya Ehrenburg tarafından kullanılmıştır. Stalin tarafından yasaklanan kitabı "Kara Kitap", Holokost'a kurban giden Yahudiler hakkında belgesel niteliğindedir.
İlya Frank

İlya Mihayloviç Frank () (23 Ekim 1908 – 22 Haziran 1990), Sovyet nükleer fizikçi. 1958 yılında Nobel Fizik Ödülü'nü vatandaşı Pavel Çerenkov ve Igor Y. Tamm ile birlikte kazanmıştır. Ödülü Çerenkov radyasyonunu açıklamaya yönelik çalışmaları nedeniyle kazanmıştır.
İlya Glazunov

Ilya Glazunov (Rusça:Илья Глазунов; 10 Haziran 1930 - 9 Temmuz 2017), Rus ressam. 1930 yılında Leningrad'ta doğdu. Eserlerinde çoğunlukla dini ve tarihi temaları tercih etti. Rus yazar Fyodor Dostoyevski'den esinlenen çalışmaları ile yaygınca tanındı. 3 binden fazla eser bıraktı. En çok tanınan Rus ressamalardan olan Glazunov, Rusya Güzel Sanatlar Akademisi kurucu üyesi ve rektörüydü. SSCB halk sanatçısı unvanına sahipti. Madrid ve Barcelona kraliyet sanat akademilerinin de üyesi olan Glazunov çok sayıda devlet nişanına da sahipti.Glazunov tarihçi-sosyolog bir babanın oğluydu. 8 yaşında bir sanat okulunda başladı. II. Dünya Savaşı yıllarında Leningrad'dan ayrıldı ve savaş bitiminde geri döndü. I.E. Repin Enstitüsü'nde eğitimine devam etti. Çekya'nın başkenti Prag'da düzenlenen bir yarışmada büyük ödülü kazandı. Monumental tabloları ile Rus ve Rusya tarihini eserlerine yansıttı. Milliyetçi ve dini duygularını İsa ve Dostoyevski'yle senkretize ederek eserlerinde işledi. Monarşi savunusu ve anti demokratik tutumu eserlerinde göze çapan başka bir husustu. Genel olarak Rusların din ve savaşlardaki bütünlüğünü yansıtan tablolar ve Rus edebiyatçılarla senkretize olmuş ilüstrasyonlar ortaya koydu. Paris, İtalya, Şili, Hindistan, Japonya ve Küba gibi ülkelerde çeşitli sergiler açtı ve çok sayıda sergiye katıldı. SSCB Sanatçılar Birliği’ne kabul edildi. UNESCO tarafından Picasso Madalyası’na layık görüldü. Moskova Devlet Sanat Galerisi'ni 2004'te kurdu. Rusya Resim-Heykel ve Mimarlık Akademisi’nde rektörlük yaptı.Nuri Bilge Ceylan'ın Altın Palmiye ödüllü filmi Kış Uykusu'nun (2014) afişinde Glazunov'a ait bir resmin ilüstrasyonu kullanıldı.
İlya Kulik

İlya Aleksandroviç Kulik (Rusça: Илья́ Алекса́ндрович Кули́к​, d. 23 Mayıs 1977, Moskova) Olimpiyat şampiyonu (1998 Nagano) Rus buz patenci. Eski Olimpiyat ve Dünya şampiyonlarından Yekaterina Gordeyeva ile evliliğinden Yelizaveta isminde bir kızı vardır.Kulik, beş yaşında kaymaya başladı. Kasım 1994'te 1995 Dünya Gençler şampiyonluğunu ve ardından birkaç ay sonra 17 yaşında 1995 Avrupa şampiyonluğunu kazandı. İlk kıdemli Dünya Şampiyonasında dokuzuncu oldu . Sonraki sezon 1996 Dünya Şampiyonasında gümüş madalya kazandı . 1997-98 sezonunda Kulik, 1997 NHK Trophy'de altın ve 1997 Skate Canada International'da gümüş madalya alarak Şampiyon Serisi Finaline (şimdiki adıyla Grand Prix Finali) altın madalya kazandı. Ayrıca Rusya ulusal şampiyonluğunu kazandı ancak sırt problemleri nedeniyle 1998 Avrupa Şampiyonasını kaçırdı. 1998 Olimpiyatları'nda hem kısa hem de uzun programlarda birinci olan Kulik, 20 yıl 267 günlükken Olimpiyat şampiyonluğunu kazandı ve en genç erkek artistik patinaj Olimpiyat şampiyonlarından biri oldu.Kulik, tekrarlayan sırt yaralanması nedeniyle 1998 Dünya Şampiyonasından çekildi. Rekabetçi patenden emekli oldu ve şovlarda performans göstermeye odaklandı. Kulik , Stars on Ice turnesinde, Rusya'daki şovlarda, 2009 Ice All Stars'da, 2010 Ice On Festa'da kaymıştır. 1999'da eşi Ekaterina Gordeeva ile düet yaptı.Kulik ayrıca 2000 yapımı bale temalı Center Stage filminde Rus dansçı Sergei rolünü oynayarak kısa bir süre oyunculuk girişiminde bulundu .
İlya Kutepov

Profesyonel kariyerine 2010 yılında Akademiya Togliatti kulübünde başladı. Daha sonra sırasıyla Spartak Moscow, Spartak-2 Moscow ve Torpedo Moscow kulüplerinde oynadı.
İlya Meçnikov

İlya Meçnikov (,  olarak bilinir) (16 Mayıs 1845 – 15 Temmuz 1916), bağışıklık sistemi araştırmalarına öncülük etmesiyle tanınan Ukraynalı  asıllı mikrobiyologtur.Mechnikov, fagositoz üzerindeki araştırmaları için 1908'de Nobel Tıp Ödülü'nü almıştır.  1870 yılında Odessa üniversitesinde Anatomi ve Zooloji profesörü olarak atanmıştır. Hasta olan karısının kanını kendine enjekte etmiş ve bu hastalığı atlatmayı başarmıştır. Bağışıklık ve savunma sisteminin varlığı ile ilgili önemli çalışmalar yapmıştır. Parise giderek Pastör enstitüsünde bir süre çalışmış ve immün sistemi üzerinde araştırmalarını yoğunlaştırmıştır. İnsanların 120 yaşına kadar yaşayabileceğini savunan İlya Meçnikof bunun için sağlıklı beslenme çalışmaları yapmıştır. Özellike sütün fermente ürünleri Kefir, yoğurt ve anne sütü üzerinde çalışmalarda bulunmuştur. Böylece Probiyotik bakterileri ve önemini keşfetmiştir.
İlya Muromets

İlya Muromets (efsane) - Alyoşa Popoviç, Dobrinya Nikitiç'in ardından, Rus halk efsanesi Üç Bahadırların üçüncüsü
İlya Muromets (film)

İlya Muromets, (Rusça:Илья Муромец) bilinen adı ile  fantezi film yönetmeni Aleksandr Ptuşko'nun yönettiği, 1956 yılında Mosfilm Stüdyoları'nda çekimi tamamlanan Sovyet fantezi filmi. İlya Muromets'in hikâyesi üzerine kurulmuştur. Orijinal metinden farklılıkları olmasına rağmen temelde efsanenin aslına sadık kalınmıştır.Orta Çağ Rusyası'nda Tugars adı ile bilinen Asyalı Barbarlar 3 başlı ateş kusan ve uçan ejdarhaları ile gelip her yeri yerle bir ederler. Bir adam canını bağışlamaları için barbarlara yalvarır karşılığında onlar için ajan olarak çalışabileceğini söyler ve dev şövalye Svyagotor da kılıcını yeni bogotyr'a gitmeye çalışan bir grup insana verir. Svyatogor ve atı ölünce bir dağa dönüşürlür. Ve maceracılar bir eve rastlarlar. Geldikleri evde sakallı ve sağlıklı ama ayakları çocukluğundan beri sakat olan İlya Muromets yaşamaktadır. Seyahatçilerin ona verdiği sihirli iksirle sakatlığı geçer. Seyahatçiler onu yanlarına alıp kendi çocukları gibi yetiştirirler, öyle ki ağaş gövdelerini sökecek kayaları fırlatacak kadar güçlenir. Atı ile beraber ailesinden ayrılır ve kendi yolculuğuna çıkar. Ormanlardan geçerken yolu rüzgar gibi soluyan Bülbül Haydut adı ile bilinen canavar tarafından kesilir. İlya, canavara taşlar fırlatarak onu yener. Kiev'e gelerir ve canavarı Kral'a teslim eder.
İlya Prokopeviç Topoev

13 Ağustos 1954 tarihinde Hakas Otonom Bölgesi'ne bağlı Askiz rayonunun Hızıl Ağban köyünde dünyaya geldi. Orta öğrenimini 1972 yılında tamamladı. İki yıl Çukotka bölgesinde askerlik görevini yaptı. Bir süre ayakkabı fabrikasında çalıştıktan sonra 1976 yılında Abakan'da bulunan Pedagoji Enstitüsüne girdi. Enstitü'de "Tañ Solbanı" adlı edebiyat derneğinin çalışmalarına katıldı. Burada yeteneği fark edildi. Bir yıl sonra A.M. Gorki Edebiyat Enstitüsüne kabul edildi. 5 yıllık eğitimden sonra 1982 yılında Abakan'a dönerek Lenin Çolı gazetesinde gazetecilik hayatına başladı. Konusunu sıradan olaylardan alan, hicvedici öyküleri ise Ah tashıl edebiyat dergisinde yayımlanmaya başladı. 1991 yılında ilk çocuk kitabı Köytĭk Mirgenek, 1992 yılında kısa öykülerden oluşan Tuğannar, 1997'de mizahi öykülerden oluşan Hoñaltah ödĭk, 2005 yılında çocuk öykü ve piyeslerinden oluşan Sın nancılar kitabı yayımlandı. Ayrıca öyküleri, Ah Tashıl, Han tigĭr dergileri ile Hakas çiri gazetesinde de yayımlandı. Eserleri Rusçaya da çevrilerek Rusça yayın yapan gazete ve dergilerde de yayımlanmıştır.Çasovoy (Öykü). Literaturnıy Abakan: Stixi. Proza, Krasnoyarsk, 1989, s. 91-97. // Литературный Абакан: Стихи. Проза. — Красноярск, 1989. — С. 91—97.Killi, Gülsüm (2008) Hakasya'dan Öyküler: Çağdaş Hakas Yazarı İlya Prokopyeviç Topoyev'in Sanatı ve Seçme Öyküler, Ankara: Grafiker Yayınevi
İlya Segaloviç

İlya Valentinoviç Segaloviç (d. 13 Eylül 1964, Nijni Novgorod, Rusya - ö. 27 Temmuz 2013, Londra, Birleşik Krallık) Rus arama motoru olan Yandex eş kurucusu 2000 yılından beri Yandex CTO ve yönetmeni olmuştur.Segaloviç özel ihtiyaçları olan yetimler ve çocuklar için Maria Çocuk Sanat Rehabilitasyon Merkezi kurucu ve destekçisidir.
İlya Tsımbalar

İlya Vladimiroviç Tsımbalar (; 17 Haziran 1969, Odessa, Ukrayna SSC, SSCB - 28 Aralık 2013, Odessa, Ukrayna), Ukrayna asıllı eski bir Rus orta saha futbolcusu ve teknik direktör.
İlya Vekua

İlya Vekua (Gürcüce: ილია ვეკუა, ; 23 Nisan 1907 Sheshelety, Kutaisi Valiliği, Rus İmparatorluğu (günümüzde Oçamçıra (rayon), Abhazya, – 2 Aralık 1977 Tiflis, Gürcistan, SSCB) kısmi diferansiyel denklemler, tekli integral denklemleri, genelleştirilmiş analitik fonksiyonlar ve elastik kabuk (katı mekaniği) matematiksel teorisinde uzmanlaşmış Gürcü matematikçidir.İlia Vekua, 1907'de Megrel köyü Sheshelety'de dünyaya geldi. Liseye kadarki eğitimini Zugdidi'de tamamladıktan sonra, Tiflis Üniversitesi Fizik ve Matematik bölümünden 1930'da mezun oldu. Aynı üniversitede 1940'ta profesör oldu. Ayrıca Steklov Matematik Enstitüsü'nün müdür yardımcısı (1954–1959), Novosibirsk Devlet Üniversite'nin ilk rektörü (1959–1964) ve Gürcistan Bilim Akademisi'nin başkan yardımcısı (1964–1965) ve başkanı (1972–1977) olarak çalıştı. 1969 yılında Sosyalist Emek Kahramanı Madalyası'nı kazandı. Ayrıca, SSCB Devlet Ödülü (1950), Lenin Ödülü (1963), SSCB Devlet Ödülü (1984), üç Lenin Nişanı ve Onur Rozeti Nişanı'nın sahibidir. Sohum Fizik ve Teknoloji Enstitüsü, eskiden Sohum (Abhazya) içindeydi, günümüzde Tiflis/Gürcistan'da, Sovyetler Birliği Nükleer Bomba Projesi orada tasarlanmıştır, aynı zamanda ardından ismi verilmiştir.
İlya Volkov

Volkov 2012 Eurovision Çocuk Şarkı Yarışması'nda Belarus'un performansında dansçı olarak yer almıştır. 2013 yılında Eurovision Çocuk Şarkı Yarışması Belarus ulusal finaline "Poy so Mnoy" adlı şarkıyla katılmış ve kazanmıştır. 2013 Eurovision Çocuk Şarkı Yarışması'nda 3.olmuştur.
İlya Yaşin

İlya Valeryevich Yashin, (29 Haziran 1983 doğumlu) Moskova şehrinin Krasnoselsky belediye bölgesi Milletvekilleri Konseyi Başkanı ve 7 Ekim 2017'den beri Krasnoselsky belediye başkanıdır.Siyasi parti RPR-PARNAS'ın (2012-2016), kurucu ortaklarından ve Solidarnost siyasi hareketinin liderlerinden biridir. Ayrıca, RPR-PARNAS'ın Moskova şubesinin lideridir. 2005 yılında sivil gençlik hareketi Oborona'nın kurucularından biriydi. Muhaliflerin Yürüyüşlerine ve Rus Protestolarına (2011) aktif olarak katıldı. 2012 yılında Rusya Muhalefet Koordinasyon Konseyi'ne seçildi.10 Eylül 2017'de Yashin, Moskova'nın Krasnoselsky bölgesinde milletvekili seçildi ve ardından yapılan seçimlerde başkan oldu. 27 Temmuz 2021'de bu görevinden istifa etti.10 Eylül 2017'de Yashin, Moskova'nın Krasnoselsky bölgesinden milletvekili seçildi. Solidarnost partisi bu bölgedeki 10 sandalyeden 7'sini kazandı (diğer 3'ünü Birleşik Rusya kazandı). 25 Eylül 2017'de göreve başladı. 7 Ekim 2017'de Ilya Yashin, Moskova'nın Krasnoselsky belediye bölgesinin milletvekilleri konseyi başkanlığına seçildi.25 Haziran 2021'de, "aşırılıkçı" olarak kabul edildi ve yaklaşan yasama seçimlerine katılması yasaklandı. Bunun muhalif Alexei Navalny'ye verdiği destekten kaynaklandığını düşündüğünü açıkladı.
İlya Zaharov

İlya Leonidoviç Zaharov (, d. 2 Mayıs 1991) Rus atlayıcı. 3 m tramplen ve 10 m kule atlamada yarışmaktadır. 2012 Yaz Olimpiyatları'nda 3 m senkronize tramplen atlamada takım arkadaşı Yevgeni Kuznetsov ile gümüş madalya almıştır. Bireysel 3m yarışmalarda elemelerde 507.65 puan ile 1. sırada yer almıştır. Yarı finalde elde ettiği ikincilikle (505.60) finale kalan sporcu, finalde 3.4 ve 3.9 arasında değişen zorluk seviyelerinden 6 atlayış yapmış, Çin'i temsil eden iki sporcunun önünde altın madalyaya ulaşmıştır.Zaharov, ilk kez 2007'de Almanya'nın Lambertz-Printenspringen kentinde düzenlenen bir uluslararası turnuvada atladı ve burada 10 m kulede altın, Yevgeni Kuznetsov ile 3 metre senkronize tramplende gümüş ve 3 metre tramplende bronz madalya kazandı.2008'de, Zaharov 10 m kulede 449.25 puan alan vatandaşı Viktor Minibayev'in önünde 456.70 puan alarak Rusya Kupası'nda altın madalya kazandı. Minsk, Belarus'taki 2008 Avrupa Gençler Şampiyonası'nda, iki altın madalya (1 metre tramplen ve 10 m kule) ve İgor Koryakin ile 3 metre senkronize tramplende gümüş madalya kazandı. 2008 Dünya Gençler Şampiyonası'nda, 3 metre senkronize tramplende İgor Koryakin ile bronz madalya ve Çinli atlayıcı Wang Jihan'ın arkasında bireyselde gümüş madalya kazandı.2009 yılında Zaharov ve Kuznetsov, Montreal, Kanada'daki Grand Prix'nin dördüncü aşamasında Budapeşte, Macaristan'daki Avrupa Yıldızlar Şampiyonası'nda 3 metre senkronize tramplende gümüş madalya kazandı. Bireysel etkinliklerde (3 m tramplen ve 10 m kule) ve Viktor Minibayev ile 3 m senkronize tramplende üç altın madalya kazandı.Zaharov; 2010'da 3 metre senkronize tramplende Rostov-on-Don Grand Prix'sinde Minibayev ile, Montreal'deki Kanada Grand Prix'sinde ise Yevgeni Kuznetsov'la bronz madalyayı kazandı. Çin'in Guangzhou kentindeki Dünya Kupası'nda Zaharov ve Minibayev, Çinli atlayıcılar Cao Yuan ve Zhang Yanquan'ın arkasında senkronize atlamada gümüş madalya kazandı.2011 yılında, dünya şampiyonasında Zaharov, 3 metre tramplen ve Kuznetsov ile 3 metre senkronize tramplende gümüş madalyayı kazandı.2012 yılında,  Çinli atlayıcılar Qin Kai ve He Chong'u geçerek erkekler 3 metre tramplende Olimpiyat altın madalyasını kazandı. Ayrıca erkekler senkronize 3 metre tramplende gümüş madalya kazandı ve erkekler senkronize 10 metre kulede yarıştı. Zaharov, 2012 yılında FINA Yılın Erkek Atlayıcısı ödülünü aldı.2013 yılında Zaharov, 2013 Avrupa Şampiyonası'nda 3 metre tramplen ve 3 metre senkronize tramplende altın madalya kazandı.Zaharov, 2016 yılında erkekler 3 metre tramplende Olimpiyat altın madalyasını savunmaya çalıştı, ancak sıfır puanla sonuçlanan başarısız bir atlayıştan sonra yarı finalden öteye gidemedi.Macaristan, Budapeşte'deki 2017 Dünya Su Sporları Şampiyonası'nda, partneri Kuznetsov ile 3 metre senkronize tramplende ilk dünya şampiyonası altın madalyasını kazandı.
İlya İlyin

İlyin 2005 Dünya Halter Şampiyonası erkekler -85 kg sınıfında yarıştı ve koparmada 170 kg, silkmede 216 kg ve toplamda da 386 kg kaldırarak altın madalyayı kazandı. Silkmedeki 216 kilogramı ve toplamdaki 386 kilogramı hala kayıtlı 85 kg gençler dünya rekorudur.İlyin 2006 Dünya Halter Şampiyonası erkekler -94 kg sınıfında mücadele etti ve koparmada 175 kg, silkmede 217 kg ve toplamda da 392 kg kaldırarak altın madalyayı kazandı. Silkmede kalan son iki hakkında dünya rekorunu kırmak için 233 kiloyu denedifakat ikisinde de başarılı olamadı.İlyin 2008 Yaz Olimpiyatları erkekler -94 kg sınıfında (A grubunda) mücadele etti ve koparmada 180 kg, silkmede 226 kg ve toplamda da 406 kg kaldırarak altın madalyayı kazandı. Polonyalı rakibi Szymon Kołecki gümüş madalyayı, Rus Hacımurat Akkayev de bronz madalyayı aldı.2011 yılında, İlyin dünya şampiyonasında erkekler -94 kg sınıfında mücadele etti ve koparmada 181 kg, silkmede 226 kg ve toplamda da 407 kg kaldırarak altın madalyayı kazandı.
İlya Ştokalov

2016 Yaz Olimpiyatları'nda ilk başta C-4 1000 m'yi dördüncü sırada tamamladı. Ancak bronz madalyayı kazanan Moldovalı Serghei Tarnovschi'nin doping testinden geçemediği gerekçesiyle diskalifiye edilmesinden sonra bronz madalyanın sahibi oldu.2009 ve 2017 yıllarında Avrupa Kano Sprint Şampiyonası'nda C-4 1000 m etkinliğinde iki bronz madalya kazandı.
İlyaki

Ada, Ege Denizi'nde yer almakta olup On İki Ada'nın bir parçasıdır. Yüzölçümü 64.525 km² olan belediyenin nüfusu 2011 yılı itibarı ile 780'dir.
İlyas Abdullayev

1934'te Azerbaycan Devlet Tarım Akademisi'ni bitirdi. Dördü Rusça olmak üzere beş tane kitap yazdı. Bazı siyasi partilerde delegelik yaptı. Kırmızı Emek Nişanı, Şeref Nişanı gibi bazı Sovyet madalyalarıyla ödüllendirildi.
İlyas Aktaş

İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunudur. İstanbul Özel İdaresi Memurluğu, Oltu, Espiye Hâkimlikleri ve Serbest Avukatlık yapmıştır. TBMM XVII., XVIII.ve XIX. Dönem Samsun Milletvekillidir. XIX. Dönemde Türkiye Büyük Millet Meclisi Plan ve Bütçe Komisyonu Başkanlığı, XVIII.dönemde 1987-1989 yılları arasında Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanvekilliği yapmıştır. Evli ve beş çocuk babasıdır.10 Mayıs 2011 tarihinde Ankara'da tedavi gördüğü hastanede 71 yaşında hayatını kaybetti. Ertesi gün Kocatepe Camii'nde kılınan cenaze namazının ardından Gölbaşı Mezarlığı'na defnedildi.
İlyas Akçay

İlyas Akçay (d. 1 Ocak 1948, Trabzon), Türk futbolcu ve teknik direktör. Orta saha pozisyonunda görev aldığı futbolculuk kariyeri sonrasında teknik direktörlük yapmıştır.1973-74 sezonu başında, Türkiye 2. Futbol Ligi (günümüzdeki adıyla 1. Lig)'nde mücadele eden Trabzonspor'da oynamaya başladı. Sezon boyunca 13'ü ligde olmak üzere 17 resmî maçta görev alırken 2 gol kaydetti. Sezon sonunda takım, Kırmızı Grup'ta şampiyonluk yaşamıştı. Ertesi sezon Türkiye 1. Futbol Ligi (günümüzdeki adıyla Süper Lig)'de yer alan Trabzonspor formasıyla 17'si lig olmak üzere 20 resmî maçta görev aldı.1982-83 sezonu başında, Trabzonspor'da antrenörlük yapmaya başladı. Nisan 1985'te, teknik direktör Özkan Sümer'in görevine son verilmesinin ardından sezon sonuna kadar teknik direktörlüğe getirildi. Takımın başındayken Federasyon Kupası (günümüzdeki adıyla Türkiye Kupası) finalinde mücadele eden takım, finalde Galatasaray'a yenilerek turnuvada ikinci oldu. Takım, Akçay yönetiminde 1985 Başbakanlık Kupası'nda ise şampiyonluğa ulaştı.1987-88 sezonuna İnegölspor'un teknik direktörü olarak girse de 1987 yılı içerisinde görevine son verildi. 1988-89 sezonunda Yalovaspor'u çalıştırdı. Temmuz 1989'da Yeni Salihlispor'un teknik direktörlüğüne getirildi. 1991-1992 arasında Erzurumspor, 1992-1993 arasında 1930 Bafraspor, 1993-1994 arasında Akçaabat Sebatspor teknik direktörü; 1997'de Vanspor'da antrenör; 1997-1998 arasında Artvin Hopaspor, 1998-1999 arasında Tokatspor, 1999-2000 arasında ikinci kez Tokatspor, 2000-2001 arasında Bulancakspor, 2001-2002 arasında Ofspor, 2003'te Giresunspor, 2004'te üçüncü kez Tokatspor ve son olarak 2010-2011 arasında 1461 Trabzon teknik direktörü olarak görev yaptı.
İlyas Arslan

Atatürk Üniversitesi İşletme Fakültesi mezunudur. Yibitaş Holding Ticaret Müdürlüğü, Yimpaş Holding Yönetim Kurulu Üyeliği, Başkanvekilliği, Genel Müdürlüğü, Fazilet Partisi ve Adalet ve Kalkınma Partisi Kurucu Üyeliği, XX., XXI. ve XXII. Dönem TBMM Yozgat Milletvekilliği ile TBMM Tarım, Orman ve Köyişleri Komisyonu Başkanlığı yapmıştır. Evli ve üç çocuk babasıdır.
İlyas Ayan

1939 yılında Bulgaristan'da dünyaya geldi. Gazi Eğitim Fakültesi Pedagoji bölümünden mezun oldu. Uzun yıllar öğretmenlik ve müfettişlik yaptı. 1970 yılında Giresun ilinde açılan hakem kursuna iştirak etti. 1975 yılında milli hakem oldu. 1978 yılında A klasmanına (Süper Lig) yükseldi. 1980 yılında beynelmilel hakem oldu. Milli müsabakaları başarıyla yönetti. Çeşitli defalar MHK üyeliğinde bulundu. TFF Adana Büro müdürlüğünde de bulundu1980 Türkiye Kupası Finali ve 1980 Türkiye Kupası Finali'ni yönetmiştir. Hakemlik dışında gözlemcilik yapmış, Merkez Hakem Kurulu üyeliğinde bulunmuş, 7.Bölge Sorumluluğunu üstlenmiş, Hakem Atama Komisyonu Başkanlığı yapmıştır. Ayrıca uzun dönemler öğretmenlik yapmış, bakanlık bünyesinde müfettişlik yapmıştır.11 Nisan 2020 yılında Adana'da vefat eden İlyas Ayan, diyabet rahatsızlığının yanı sıra yüksek tansiyon ve beyninde pıhtı atması nedeniyle uzun süre ciddi sorunlar ile huzur evinde  yaşıyordu.
İlyas Bayraktutar

İlyas Bayraktutar (31 Ocak 1955 – 7 Eylül 1980), Türk asker. 12 Eylül Darbesi öncesinde PKK tarafından işkence ile öldürüldü.İlyas Bayraktutar, 1980 yılında askerlik görevini yerine getirmek için İstanbul Tuzla'ya asteğmen olarak gitti. 4 aylık acemi birliğinden sonra Şanlıurfa Viranşehir'e gönderildi. PKK'nın aktif olduğu bölgede okullardaki örgüt öğretmenlerinin Türk bayrağı çektirmediklerini, İstiklal Marşı söyletmediklerini gören Bayraktutar bu duruma müdahale etti, okullara bayrak çektirdi ve İstiklal Marşı'nı söyletmeye başladı.Yaptıklarını öğrenen PKK militanları tarafından yolu kesilerek ele geçirilen ve "halk mahkemesi" olarak kullanılan mağaraya götürülen İlyas Bayraktutar, önce çengele asıldı. Ardından kasıklarına, kulak arkalarına, kaburgalarına şişler sokuldu. Bazı organları kesildi. Son olarak yakıldı ve Ceylanpınar'a götürülüp Devlet Üretme Çiftliğinin kuyusuna atıldı.
İlyas Bey

İlyas Bey (ö.1362), Saruhanoğulları Beyi. Saruhanoğulları Beyliği'nin kurucusu Saruhan Bey'in oğludur.Babası Saruhan Bey'in 1346'te ölümü üzerine Uluğ Bey olarak yerine geçmiştir. Osmanlılara karşı Bizans'la dostluk kurdu; ama bir yandan İmparator V. İoannis'a dost görünürken, bir yandan da onu tutsak alabilmek için planlar kurdu. İmparatorun bu tasarıyı öğrenmesi üstüne bir hileyle tutsak alınıp, büyük bir kurtulmalık ödemesinden sonra serbest bırakıldı. İlyas Bey’in 764 tarihli gümüş bir sikkesi vardır. Mezarının babası Saruhan Bey'in Türbesinin doğusundaki mezarlıkta olduğu düşünülmektedir. Yerine oğlu İshak Bey geçmiştir.İlyas Bey dönemine ait tek eser İlyas Bey Mescidi'dir. Bu eser kitabesine göre İlyas Bey döneminde yaşayan babasının adı Mehmet olan Hacı İlyas Bey tarafından yaptırılmıştır, bazı kaynaklarda Hacı İlyas Bey Mescidi olarak da adlandılmaktadır. Hacı İlyas Bey'in kim olduğu bilinmemektedir.
İlyas Bey Camii

İlyas Bey Camii, Aydın ilinin Didim ilçesinde Milet harabelerinin yanındaki Balat Köyü'nde yer alan Anadolu Beylikleri dönemine ait camidir. İlyas Bey Külliyesi'nin bir parçasıdır.Yapımı Menteşeoğulları'nın son hükümdarı İlyas Bey'in emri ile 1404 Mayıs-Haziran aylarında başlatılmıştır.Koca Camii ve Cuma Camii''' olarak da bilinir. Cami, medrese, imaret, çifte hamam, çarşı gibi yapılardan oluşan İlyas Bey Külliyesi'nin bir parçasıdır. Yapımında Antik Milet harabelerinden devşirilen, büyük bölümü yeniden işlenerek duvarlara yerleştirilen mermer bloklar kullanılmıştır. Özgün mimarisi, cephe tasarımı ve bezemeleriyle Anadolu Türk mimarisinin önde gelen eserlerinden birisidir.Cami, 2007-2012 yılları arasında külliyenin diğer yapıları ile birlikte restorasyon görmüştür. Bu restorasyon projesi Avrupa'nın kültürel mirasını korumayı misyon edinen Europa Nostra'dan tarihi yapıtların onarımı ve korunması" kategorisinde ödül almıştır.Antik Milet kenti üzerinde inşa edilen Balat, 13. yüzyılın ikinci yarısında Menteşe Beyliği topraklarına, 1391'de ise Osmanlı Devleti topraklarına katılmış ancak Ankara Savaşı'nda Osmanlılar'a karşı zafer kazanan Timur, diğer Anadolu Beyleri gibi Menteşe Beyliği'ne de topraklarını geri vermişti. Menteşeoğlu Beyi İlyas, on iki yıl aradan sonra yeniden beyliğin başına geçtiğinde 1404 yılının Mayıs-Haziran aylarında İlyas Bey Camisi'nin yapımını başlatmıştır.1890'larda Büyük Menderes havzasında meydana gelen şiddetli deprem sonucunda zarar gören yapı, bilindiği kadarıyla ilk kez 1905 yılında onarıldı ve yapının kubbesi oluklu kiremitle kaplandı. Cami, 1955 depreminden sonra kısmen küçük onarımlar gördü. 2007-2012 yılları arasında Söktaş'' adlı sanayi kuruluşunun başlattığı, mimar Cengiz Kabaoğlu'nun restorasyon projesi sonucu restore edildi.Son cemaat yeri bulunmayan İlyas Bey Camii, üç yönden medrese birimleri ile kuşatılmış şadırvanlı bir avlunun güneyinde yer alır.18.17 m. X 18.27 m. ölçülerindeki kare planlı yapı, mukarnas dolgulu tromplarla geçilen bir kubbe ile örtülüdür. Kubbe sekizgen bir kasnak üzerinde 14 m. çapındadır; muhtemelen 1905 yılındaki tamirde kiremitle kaplanmıştır.Yapıya Kuzey cephesinden girilmektedir. Bu cephede sivri kemerli portal nişi vardır; nişin içinde iki sütunla desteklenen basık ke­merli üç açıklık yer alır. Diğer üç cephede ise, altta demir parmaklıklı, üstte alçı şebekeli ikişer çift pencere bulunur.Girişin karşısında yer alan muhteşem mermer mihrap, mukarnaslı bir bordürle çerçevelenmiş ve aradaki yüzey, yazılar ve geometrik bitkisel motiflerle süslenmiştir. 7.37m yükseklikte ve 5.12m enindedir.Yapının duvarları içte ve dışta mermerle kaplanmıştır. Kuzeybatı köşede yer alan ve girişi harimdeki yuvarlak kemerli kapı ile sağlanan minare, 1955 yılındaki deprem sırasında yıkılmıştır.
İlyas Bey Külliyesi

İlyas Bey Külliyesi,  Milet antik kent yakınındaki Didim'in Balat mahallesindeki arkeolojik alan içinde Anadolu Beylikleri Dönemi'ne ait yapı grubudur.Ortak bir avluyu paylaşan cami ve medrese ile, kuzeydoğusundaki iki hamam ve kuzeybatıdaki işlevi tartışmalı bir yapıdan oluşmaktadır. Döneminin en önemli mimarlık eserlerinden birisidir. Bir duvarla çevrilerek antik kentten ayrılmıştır.  Küllliyedeki tek inşa kitabesi, caminin kuzey cephesindeki mermer kitabedir. Bu kitabeden yapının inşasına Menteşeoğlu İlyas Bey'in emriyle Mayıs 1404'te başlandığı anlaşılmaktadır. Bazı kaynaklar; cami, medrese ve hamamların eş zamanda inşa edildiğini ileri sürse de, yapım teknikleri açısından oldukça farklı özellikler göstermeleri nedeniyle bu durum kuşkuludur.Külliye, 2007-2012 yılları arasında restorasyon görmüş ve bu restorasyon projesi  Avrupa'nın kültürel mirasını korumayı misyon edinen Europa Nostra'dan tarihi yapıtların onarımı ve korunması" kategorisinde ödül almıştır.İlyas Bey Camii, mimarî biçimi, özgün cephe tasarımı, bezemeleri, taş işçiliği ve inşa tekniği ile beylikler dönemine ait tek kubbeli camilerin en görkemlilerindendir.  Başta taçkapı ve mihrap olmak üzere doğu, batı ve güney cephelerindeki tüm pencerelerin alınlıklarında ve alt sıra pencerelerinin tavanlarında, oymalı ve kakmalı bitkisel, geometrik süslemeler ile yazı şeritlerine yer verilmiştir.Caminin kuzeyinde yer alan medrese, 'u' plânlıdır. Büyük kısmı Milet'in antik yapı kalıntılarına ait taşlar ve mermer bloklarla inşa edilmiştr. Medresede, dershane mekânı dışında toplam 12 öğrenci hücresi vardır. Revaksız avlu çevresinde yer alması, "U" şeması, dershanenin dışa taşkın oluşu, biçimi ve örtü sistemiyle vurgulanışı, mekânlarda çok sayıda nişler bulunuşu ve camiyle ortak bir avluyu paylaşması açısından Beylikler dönemi ve sonrası medrese mimarisi alanında önem taşıyan bir örnektir.Cami ve medresenin kuzeydoğusunda yer alan biri büyük diğeri küçük iki hamamın 15. yüzyılda Menteşe Beyi İlyas Bey tarafından inşa ettirildiği öne sürülmektedir. Büyük hamam "erkekler hamamı", küçük hamam "kadınlar hamamı" olarak da anılmaktadır.
İlyas Busaab

St Joseph Okulu'nu bitirmiş, Londra'daki American College'da işletme eğitimi görmüş, Boston Üniversitesi'nde uluslararası ilişkiler alanında master yapmış ve 1995 yılında Dubai Amerikan Üniversitesi'nin kurucularından olup halen Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısıdır. 2010-2012 yıllarında Dhour El Choueir Belediye Başkanı olmuş, 2014-2016 yıllarında Eğitim Bakanı olmuş, 2017 yılı itibarıyla Cumhurbaşkanı Mişel Avn'ın uluslararası işbirliği konusunda danışmanlığını yapmaktadır. 2019-2020 yıllarında Milli Savunma Bakanı olarak görev yürütmüştür.
İlyas Dökmetaş

Prof. Dr. İlyas Dökmetaş (d. 10 Ocak 1957, Zara, Sivas) Türk hekim, eski Sivas Cumhuriyet Üniversitesi rektörü.1983'te Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi'nden mezun olmuştur. Uzmanlık Eğitimini 1989 yılında Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Tıp Fakültesi Klinik Mikrobiyoloji ve Enfeksiyon Hastalıkları alanında tamamlamış sonra aynı üniversitede görev almış, 1992'de yardımcı doçent, 1994'te doçent olmuş,2 ay süre ile 1996 yılında Şikago'da (UİC) çalışmış, 1999'da profesör olarak atanmıştır. 2005-2008 yıllarında Klinik Mikrobiyoloji ve Enfeksiyon Hastalıkları Anabilim Dalı başkanlığı görevini yürütmüştür. 2008-2012 yılları arasında Cumhuriyet Üniversitesi rektörü olmuştur. Halen İstanbul'da Sağlık Bilimleri Üniversitesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı başkanı olarak görevini sürdürmektedir.
İlyas Ebu Şebeke

İlyas Ebu Şebeke (1903, Providence, Rhode Island - 1947, Beyrut), Lübnanlı şair. Gerçekçi yaklaşımıyla bilinir. En-Nahda hareketinin önde gelen temsilcilerindendir.Edebî hayatının başlangıcında çeviriler ve denemelerle meşgul oldu. Özellikle lirik şiirlerinde sosyal düzen ve kiliseye karşı başkaldırı gözlenir.
İlyas Efendiyev

İlyas Efendiyev (26 Mayıs 1914, Füzuli - 3 Ekim 1996, Bakü) Azerbaycanlı yazar. 1972 Azerbaycan Devlet Ödülü ve 1979 Azerbaycan Halk Yazarları ödülünün sahibidir.İlyas Muhammed oğlu Efendiyev 26 Mayıs 1914'te Qaryaginde (şimdiki Füzuli şehri) tanınmış ve saygın tüccar ailesinde doğdu. Nesillerce okumuş ruhani ve zengin tüccar ailesinden çıkmış babası Muhammed 1884 yılında doğdu. Onun anne ve babası tüm Karabağ'da bilinen, fakire, yoksula el tutan, iyi ve asil bir toplum idiler. Bu ailenin bir kolu tüccar soyuna mensup olup alım işleriyle meşgul olmuştur. Diğer kolu ise ruhani eğitimi almış, bilgili hoca ve ulemadan ibaretti.Yazarın babası Muhammed Efendiyev bu ailenin ticaretle uğraşan koluna mensup olmuştur. O, 7-8 yaşında iken babası vefat etmiş, annesi kocaya gitmeyerek tüm ömrünü dört küçük oğlu ile bir kızı yetiştirip ulaştırmaya geçirdi. Muhammed Efendiyev köyde beş yıllık Rus-Tatar okulunu mükemmel fiyatlarla bitirmiş, Rus dilini mükemmel öğrenmiştir. Okulu bitirdikten sonra Qaryaginə taşınarak damadının yanında tarım aletleri satan mağazada çalıştı. Bir süre sonra o ticaretle bağımsız meşgul olmuştur. O, Rusya'nın  çeşitli şehirleriyle, Tebriz ve İstanbul'da ticaret ilişkilerine girmiş, birkaç meslektaşı ile birlikte mal getirip satarak servet sahibi olmuş ve büyük saygı kazanmıştır. 1920 yılında Azerbaycan Bolşevikler tarafından işgal edildikten sonra Muhammed çeşitli işletme kontrollerinde çalışmıştır.
İlyas Has

İlyas Has (d. 5 Mayıs 1955, İzmir - ö. 7 Ekim 1984, Buca, İzmir), THKP/C-Devrimci Yol militanı. Bekçi Süleyman Tosun'u öldürdü, yargılandı ve idama mahkûm oldu. 12 Eylül Darbesi'nden sonra 1980-1984 arasında idam edilen 17'si sol görüşlü 50 mahkûmdan biridir.İlyas Has, 12 Eylül öncesinde 7 Haziran 1980 günü, örgüt sorumlusundan aldıkları talimat uyarınca örgüte silah temin etmek ve örgütün gücünü göstermek amacıyla örgüt mensubu olan arkadaşları Hamdi Filizcan ve Nizamettin Sağlıcak ile Kahraman adlı şahsı da yanlarına alarak Bekçi Süleyman Tosun'un silahını gasbetmek için pusu kurdu. Motosikletle evine dönen bekçinin yolunun kesilmesi sonucu başlayan boğuşma sırasında İlyas Has, 538007 seri numaralı tabancası ile bekçiyi hayati bölgelerinden yaralayıp öldürdü.Yakalanıp yargılanan İlyas Has, İzmir Sıkıyönetim Komutanlığı 2 Numaralı Askerî Mahkemesi'nin 18 Ocak 1982 gün ve 1981/6 esas, 1982/9 karar sayılı hükmü ile ölüm cezasına mahkûm edildi. Askerî Yargıtay 1. Dairesi, 20 Ekim 1982'de kararı onadı.
İlyas Hüseynov

İlyas Hüseyin oğlu Hüseynov (d. 22 Eylül 1924, Bakü- ö. 12 Ocak 2017, Berlin), Azeri Sovyet kontrbas sanatçısı. Kontrbas enstrümanını ülkesi Azerbaycan'da en iyi icra eden isimlerdendir.İlyas Hüseynov müzik hayatında meslektaşı Müslüm Magomayev ile birlikte Azerbaycan Devlet Filarmoni Senfoni orkestrasında kontrabasçılar grubunun konsertmeysteri olup, kamera orkestrasında görev yapmıştır.Yaşamının büyük bölümünü Almanya'da geçiren sanatçı burada Berlin'de 12 Ocak 2017'de ölmüş, aynı yerde toprağa verilmiştir..
İlyas Kahraman

İlyas Kahraman, (d. 31 Mart 1976, İstanbul) Türk eski futbolcudur. Galatasaray altyapısında yetişip Gaziantepspor, Denizlispor ve Bursaspor gibi takımlarda orta saha mevkiinde oynamıştır.Galatasaray altyapısında yetişti ve ilk olarak 26 Şubat 1995 tarihinde Samsunspor ile oynanan ve 0-1 kaybedilen Süper Lig müsabakasında Galatasaray forması giydi. 1995-96 sezonu için Galatasaray ile A takımı için sözleşme imzaladı ve profesyonel oldu. Galatasaray'da o zamanlar ayni pozisyonda oynayan Gheorghe Hagi,  Okan Buruk  gibi futbolcular olduğundan fazla şans bulamadı ve Galatasaray'da iki sezon kaldıktan sonra Gaziantepspor' a transfer oldu. Gaziantepspor'da üç sezon oynadıktan sonra, yine uzun süre formasını giydiği Denizlispor ' a transfer edildi. Ve bunun ardından birçok takımda daha forma giydi. En son 2010-11 sezonunda Eyüpspor için oynamış ve aktif futbolculuğunu bitirmiştir.2017 Nisan ayından beri Yılmaz Vural'ın teknik direktörlüğünü yaptığı Göztepe'de antrenör olarak görev yapmaktadır.
İlyas Karagöz

"Grek, Bizans ve Eski Türk Kaynaklarına Göre - Trabzon Yer Adları" Yeni Zamanlar Dağıtım. İstanbul, 2004 - 2.baskı, Derya Kitabevi, Trabzon, 2006
İlyas Karaöz

İlyas Karaöz (6 Haziran 1922; Yatağan, Muğla - 18 Haziran 2018), Türk siyasetçi, Muğlalı eski senatör, Devlet ve Tarım eski Bakanı.Yüksek Ekonomi ve Ticaret Okulu'nu bitirdi. Gaziantep Çalışma Müdürlüğü, Aydın Belediyesi ESO İşletmesi Müdürlüğü, Cumhuriyet Senatosu Muğla Üyeliği (5 Haziran 1966 - 12 Ekim 1975) ile Devlet ve Tarım Bakanlıkları yaptı. Evli ve iki çocuk babasıdır.Karaöz'ün Muğla Tarihi ve Cumhuriyetin 50. yılında Muğla Millî Eğitiminde Gelişmeler ve Yükseköğretim Çalışmaları isimli basılmış bir eseri bulunmaktadır.18 Haziran 2018 yılında geçirdiği rahatsızlık sonucu öldü. Cenazesi 20 Haziran 2018 Çarşamba günü Muğla Kurşunlu Cami’de kılınan öğle namazının ardından Muğla Eski Şehir mezarlığına defnedildi.
İlyas Kubilay Yavuz

İlyas Kubilay Yavuz (26 Eylül 1994, Trabzon), kariyerini Kastamonuspor 1966'da sürdürmekte olan Türk futbolcu.2006 yılında Beşiktaş altyapısında futbola başlayan İlyas Kubilay dört yıl burada oynadıktan sonra Eyüpspor'a transfer olmuş ve iki yılını burada geçirmiştir. 2012-13 sezonunda İstanbul Büyükşehir Belediyespor'un altyapısında yer almış, 2013'te Beşiktaş'a geri dönse de aynı yıl Büyükçekmece Tepecikspor ile sözleşme imzalayarak profesyonelliğe geçiş yapmıştır. 2015-16 sezonunda Erzin Belediyespor'da kiralık olarak oynayan futbolcu sonraki sezonu Tarsus İdman Yurdu'nda geçirmiş ve 3. Lig 3. Grup'ta 20 gol atarak gol kralı olmuştur. Bu başarısının ardından Keçiörengücü'nün dikkatini çekmiş, buradan da 2018-19 sezonu başında üç yıllık sözleşme ile Samsunspor'a geçmiştir.Samsunspor'daki ilk sezonunda Türkiye Kupası dâhil olmak üzere 32 karşılaşmada forma giyerek 10 gol bulmuş ve oyun zekâsı nedeniyle kendisine "Maestro" lakabı yakıştırılmıştır. Buna karşın sezon boyunca zaman zaman oyundan düştüğü gözlenmiş ve 2019-20 sezonunun başındaki kamp döneminde fiziksel kapasitesinin yükseltilmesi adına özel antrenman programları uygulanmıştır. 2019-20 sezonunda 2. Lig Beyaz Grup'ta şampiyonluk yaşayan oyuncu ertesi sezon ilk kez 1. Lig'de oynama fırsatı bulmuştur. Bu ligde geçirdiği ilk sezonunda Ertuğrul Sağlam'ın as oyuncularından biri olamamasına karşın takımının en çok gol atan ikinci oyuncusu olmuş, asist krallığında ise zirvede yer almıştır.Samsunspor'la sözleşmesini yenilemeyen İlyas Kubilay, 2021-22 sezonu başında bedelsiz olarak Kocaelispor'a transfer olmuştur. Buradaki ikinci sezonunda 2. Lig Kırmızı Grup şampiyonluğu yaşayarak bir kez daha üst lige çıkma başarısı göstermiştir. Aynı sezon sonunda sözleşmesinin sonlanmasıyla birlikte Kastamonuspor 1966'a geçiş yapmıştır.