barandinho/wikipedia_tr huggingface dataset:
Çevresel toprak bilimi

Çevresel toprak bilimi, insanların pedosferin yanı sıra biyosfer, litosfer, hidrosfer ve atmosferin önemli yanlarıyla olan ilişkisinin araştırılmasıdır. Çevresel toprak bilimi, tampon bölgeler ve yüzey suyu kalitesi, doymamış bölge işlevleri, septik drenaj alanı saha değerlendirmesi ve işlevi, atık suların araziden arıtılması, sel suyu, erozyon kontrolü, metaller ve pestisitler sebebiyle oluşan toprak kirliliği, kirlenen toprakların ıslahı, sulak alanların iyileştirilmesi, toprak bozunması, besin yönetimi, toprak ve sularda virüs ve bakterilerin hareketi, biyoremediasyon, tehlikeli atıkları ayrıştırabilen toprak mikroplarının geliştirilmesine moleküler biyoloji ve genetik mühendisliğinin uygulanması, arazi kullanımı, küresel ısınma, asit yağmuru, terra preta gibi antropojenik toprakların incelenmesi de dahil olmak üzere, alanın hem temel hem de uygulamalı yönlerini ele alır. Çevresel toprak bilimindeki çoğu araştırma modeller yoluyla gerçekleştirilir.Hillel, D., J.L.. Hatfield, D.S. Powlson, C. Rosenweig, K. M. Scow, M.J. Singer and D.L. Sparks. Editors. (2004) Encyclopedia of Soils in the Environment, Four-Volume Set, Volume 1-40, ISBN
Çevresel vejetaryenlik

Çevresel vejetaryenlik, et üretiminin çevreye olan olumsuz etkilerini geride bırakıp sürdürülebilir bir diyet yaratma arzusuyla hareket eden bir vejetaryenlik türüdür. Örneğin, hayvancılığın bütün sera gazı üretiminin %18'inden sorumlu olduğu tahmin edilmektedir. Hükûmetlerarası İklim Değişikliği Paneli'nin 2019 özel raporunda da et tüketiminin azaltılması savunulmuştur.Küresel ısınmanın yanı sıra, çevre kirliliği, ormansızlaşma, sürdürülebilirlikten yoksunluk ile su ve toprak kullanımı da hayvancılık konusunda başat sorunlar olarak karşımıza çıkabilecektir.
Çevretepe, Ceyhan

Mahallenin ismi, 1928 yılına ait Türkçe kaynaklarda Nacarlı olarak geçmektedir.  20. yüzyıl başında Ermeni yerleşim yeri olan mahallede, günümüzde Arnavutlar yoğun olarak yaşamaktadır. Günümüzde Çevretepe ismiyle köy statüsünü sürdürmektedir.
Çevril, Kocasinan

Kızılırmak havzasının güneyinde Kayseri, Kocasinan, Erkilet beldesine 20 km uzaklıktaki Yamula Barajına bakan yamaçta kurulmuş bir Türk mahallesidir.
Çevrilebilir Küba pesosu

Çevrilebilir Küba pesosu (İspanyolca: peso cubano convertible; ISO 4217 kodu: CUC), gayrıresmî olarak "chavito" olarak da bilinir, 1994'ten beri sınırlı bir şekilde Küba'da kullanılan iki resmî para birimlerinden birisidir (öbürü Küba pesosu). 1994'te piyasaya ilk sürüldüğü zaman Amerikan dolarına eşit şekilde değerlendirildi. 8 Kasım 2004'te ABD doları Küba'daki perakendeci dükkânlardaki geçerliliğini kaybetti; böylece çevrilebilir peso birçok Küba şirketinde yürürlükte olan tek para birimi oldu. Resmî olarak sadece ülke sınırları içinde değiştirilebilen çevrilebilir Küba pesosu, ABD doları ile 1 peso=1,08$ oranına göre sabitlenmektedir. Sabitlenmiş oranla çevrilebilir peso, dünyanın en değerli onuncu para birimidir.
Çevrim sonrası değişim

bir proteinin çevriminden (translasyonundan) sonra kimyasal değişime uğramasıdır. Çoğu protein için bu değişimler, protein biyosentezinin son adımlarındandır.Proteinler (polipeptit olarak da adlandırılabilirler), amino asitlerden oluşan zincirlerdir. Protein sentezi sırasında proteine 20 farklı tür amino asit dahil edilebilir. Bunun ardından gelen çevrim sonrası değişimlerde (kısaca ÇSD), proteine yeni kimyasal fonksiyonel gruplar eklenerek (asetat, fosfat, çeşitli lipitler ve karbonhidratlar gibi) veya amino asidin şeklinin değişmesi ile (sitrülinleşme gibi), veya proteinde yapısal değişiklikler yapılmasıyla (disülfür bağ oluşturmak gibi) protein yeni işlevler kazanabilir.Ayrıca, enzimler proteinin amino ucundan veya ortasından bir peptit kesip çıkarabilirler. Örneğin, bir protein hormon olan insülin, disülfür bağları oluşturduktan sonra iki yerden kesilir ve zincirin orta kısmından bir peptid alınır; meydana gelen protein birbiirine disülfür bağlarıyla iki polipeptitten oluşur.Çoğu protein ilk sentezlendiğinde metiyonin ile başlar, çünkü mRNA'daki "başlama" kodonu aynı zamanda bu amino asidi de kodlar. Bu ilk metiyonin genelde çevrim sonrası değişimler sırasında kesilir.Fosforilasyon gibi başka değişimler, proteinlerin davranışlarını kontrol etmek için, örneğin bir enzimi etkinleştirmek veya etkinsizleştirmek için, kullanılan mekanizmalardandır.asetilasyon, proteinin ya N-ucuna ya da lizin kalıntılarına   bir asetil grubu eklenmesi. (Ayrıca bakınız histon asetilasyonu)metilasyon bir metil grubu eklenmesi, genelde lizin veya arginin kalıntılarına. (Bu bir alkilasyon tipidir.)glutamilasyon, tübülin ve bazı başka proteinlere glutamik asit kalıntıları eklenmesi. (Bkz. tubulin polyglutamylase)glikozilasyon, asparagin, hidroksilizin, serin veya treonin'e bir glikosil grubu eklenmesi ile bir glikoprotein oluşması. Bu süreç, enzim aracılığı olmaksızın şeker eklenmesi süreci olan glikasyondan farklıdır.fosfopanteteinilasyon, koenzim A tarafından getirilen bir 4'-fosfopantetheinil parçasının eklenmesi (yağ asidi, poliketid, lösin ve ribozomsuz peptid sentezlerinde görülür.fosforilasyon, bir fosfat grubunun eklenmesi, genelde serin, tirozin, treonin veya histidin kalıntılarınaTranskripsiyon düzenlenmesi için histonların ÇSM'si: kromatin yapısı tarafından RNA polimerazın kontrolü.
Çevrimdışı

Çevrimdışı durumu, bilgisayarın herhangi bir ağa (genellikle internet) veri alıp göndermeye hazır olmadığını belirtir.Çevrimdışı çalışma için en tipik örnek, yeni gelen elektronik postaların kısa bir bağlantı süresi içinde kayıt edilerek, yenilerinin gönderilmesidir. Asıl yapılması gereken iş -okuma ve yazma- bağlantı olmadığı süre içerisinde de yapılabilir.Ayrıca internet üzerinden bir anlık mesajlaşma programı ağına bağlanılmaması durumu da çevrimdışı olarak nitelenir.
Çevrimiçi

Çevrimiçi (İngilizce: online), bilgisayar sisteminde sunucuya bağlı ve çalışır durumda olma halidir.Türkçeye İngilizcedekinden daha dar anlamıyla yalnızca bilgisayar ve ilgili konularıyla bağlantılı olarak yerleşmiş bir sözcüktür. Bilgisayar başında iken çevrimiçi olunması, bilgisayarın birçok başka bilgisayardan oluşan bir ağa bağlı ve bu ağ üzerinde çalışır durumda olmasını tarif eder.
Çevrimiçi Korsanlığı Önleme Yasası

Stop Online Piracy Act - Çevrimiçi Korsanlığı Durdur  (SOPA), ABD Temsilciler Meclisi'nin 26 Ekim 2011'de açıkladığı yasa tasarısıdır. Yasa tasarısı, eğer kabul edilirse, Amerikan yasama kuruluşları ve telif hakkı sahiplerine internette telif hakkı ile korunan şeyleri yayınlatmama hakkı tanıyor.Başlangıçta önerilen yasa tasarısı ABD Adalet Bakanlığı ve telif hakkı sahiplerine telif hakkı ihlali yapan siteler hakkında mahkeme kararı çıkartmak için sunulmuştu. İsteği kimin yaptığına bağlı olarak, mahkeme kararı ile sözde telif hakkını ihlal eden site ile çalışan online reklam ağları ve ödeme servislerinin arama motorlarınca listelenmesini ve ISS'lerin sitelere erişimi engellemesini isteyebilirdi. Yasa tasarısı telif hakkı bir başkasında olan içerik(ler)i 6 ay içinde 10 kere izinsiz yayınlayan yayıncıya azami 5 yıl hapis cezası öngörebilir.
Çevrimiçi Kur'an Projesi

Çevrimiçi Kur'an Projesi (ÇKP), dünya çapında kullanılan mealleriyle birlikte, çevrimiçi, çok dilli aramalara imkân veren bir Kur'an metni sağlamayı amaçlayan bir proje olup, 2007'nin sonlarında kurulmuştur. Dünya genelinde Müslüman ve Gayrimüslimler tarafından kullanıldığı için site birçok dile çevrilmiştir. Çevrimiçi Kur'an Projesi, bir Kur'an metnini bütün diyakritik kuralları (tecvid) ile birlikte sunan ilk sitedir.Günümüzde, çevrimiçi olarak kullanıma sunulan Kur'an metinlerinde, esasen aşağıda sıralanan nedenlerden ötürü, birçok tipografi hatası bulunmaktadır:Tenzil Projesi (The Tanzil Project), Kur'an siteleri ve uygulamalarında kullanılmak üzere, yüksek geçerlilikte eksiksiz bir Kur'an metni sağlamayı amaçlamaktadır:'Tenzil Projesi'ndeki gayemiz, standart bir Kur'an metni oluşturmak, ve internette bu Kur'an metni için güvenilir bir kaynak olarak hizmet vermektir.'Sumaja Muhammad Afifi & Abdel' Salam al-Mansi (Сумайя Мухаммад Афифи & Абдель Салям эль-Манси) (سمية محمد عفيفي & عبد السلام المنسي)Meallerin çoğu, Çevrimiçi Kur'an Projesi Topluluk Sitesi'nde, kullanılabilir ve bilgisayara indirilebilir durumdadır.
Çevrimiçi Sinema Eleştirmenleri Topluluğu

Çevrimiçi Sinema Eleştirmenleri Topluluğu (İngilizce: Online Film Critics Society, kısaca OFCS), profesyonel film eleştirmenlerinin yaptıkları incelemelerin, röportajların ve diğer çalışmaların yayınlandığı, İnternet ortamında yer alan bir birlik. Harvey Karten tarafından 1997 yılında kurulmuş olup, kurulduğu yıldan itibaren her sene çeşitli sinema ödülleri vermektedir.
Çevrimiçi Sinema Eleştirmenleri Topluluğu En İyi Belgesel Film Ödülü

Çevrimiçi Sinema Eleştirmenleri Topluluğu En İyi Belgesel Film Ödülü  Çevrimiçi Sinema Eleştirmenleri Topluluğu tarafından yılın en iyi belgeseline verilen ödül. 1997 yılında verilmeye başlanmıştır.
Çevrimiçi arkadaşlık servisi

Çevrim işi arkadaşlık servisi; bireylerin, çiftlerin ve grupların interneti kullanarak sosyal, romantik veya cinsel arkadaşlık geliştirmesini sağlayan bir ortamdır. Bu tip servisler çoğunlukla internet üzerinden geniş olanaklarla eş bulmaya yardımcı olur.Bir çevrimiçi arkadaşlık servisi genellikle ilk kez bu servisi kullanacak kişiden servisin veritabanındaki diğer kişileri arayabilmesi için yaş aralığı, cinsiyet ve yaşadığı yer gibi birtakım bilgiler ister. Çoğu site, üyelerinin kendi fotoğraflarını yüklemesine ve diğer insanların fotoğraflarını görmesine izin verir. Webcast, sohbet ve VOIP gibi hizmetler sunan siteler de bulunmaktadır. Bazı servislere ücretsiz kayıt olunabilir; ancak servisin olanaklarını kullanmak için aylık bir ücret ödemek gerekebilir. Diğer taraftan, bazı servislerin gelir kaynağı reklamlardır.
Çevrimiçi ayıplama

Çevrimiçi ayıplama, Twitter ve Facebook gibi sosyal medya platformlarında veya daha özelde e-posta grupları gibi ortamlarda bir kişinin hedef haline getirilmesidir. Çevrimiçi ayıplama genellikle internette özel bilgilerin ifşa edilmesini içerdiğinden internet gizliliği ve medya etiği konusunda bir tartışma kaynağı olmuştur. Çevrimiçi ayıplama iptal, linç kültürü, dokslama, olumsuz görüşler ve intikam pornosu şeklinde cereyan edebilir.Linç kültürü, hem sosyal medyada hem de günlük yaşamda gerçekleşebilir. Doğrudan hedef tahtasına konulan ve kendisine yönelik olumsuz yargılar içeren önermelerin nesnesi haline gelen kişiye "linçlenmiş" denir. İptal kültürü de buna benzer.Dokslama kişinin ev ve iş yeri adresleri, tam adı, kredi kartı bilgileri ve telefon numarası gibi kişisel bilgilerinin ifşa edilmesidir.Kullanıcıların genellikle siyasi açıdan zıt düştükleri kurumlara Google Play Store gibi uygulamalardan olumsuz yorum yaparak onu aşağıya çekmeye çalışmasıdır.Bir kişiyi aşağılamak amacıyla onun cinsellik içeren görüntülerini hekleme yoluyla rıza dışı yayılmasıdır. Kimi zaman intikam pornosu olan fotoğraf ve videolar kişinin ev veya iş adresini de açık edebilir. İntikam pornosu kimi ülkelerde cezaya tabi bir suçtur.Sosyal statü ayıplaması, çevrimiçi ayıplamanın sosyoekonomik statüyü içeren bir türüdür. Bu tir ayıplama kişinin geliri,sosyal statüsü, sağlığı ve diğerlerine olan etkisini hedef alır. Bu ögelere dayanarak kişiye bir toplumsal dışlanma uygulanır.
Çevrimiçi bakkal

Çevrimiçi bakkal çevrimiçi sipariş vermeye veya bakkaliye ürünlerini içeren bağımsız bir e-ticaret hizmetine izin veren sanal bakkaldır.Bu hizmet için genellikle bir teslimat ücreti vardır.  Çevrimiçi market teslimat hizmetleri Avrupa, Asya ve Kuzey Amerika'da, çoğunlukla şehir merkezlerinde mevcuttur. Online sipariş, e-ticaret web siteleri veya mobil uygulamalar aracılığıyla yapılır. Son zamanlarda "gölge mağaza"'lar da yaygınlaşdı. Yalnızca çevrimiçi satış yapan marketler, soğutulmuş ürünlerin yerel olarak taşınmasına izin vermek için genellikle yakınlarda antrepo, depo veya dağıtım merkezine sahiptir. Teslimat olarak araba, scooter, motosiklet, bisiklet kullanılması yaygındır. Son zamanlarda insansız hava aracı ile teslimat popüler olmuştur.
Çevrimiçi cüzdan

Çevrimiçi cüzdan veya e- cüzdan, bir yazılım veya web hizmetidir. Kullanıcılara oturum açma bilgileri, parolalar, teslimat adresi ve kredi kartı bilgileri, çevrimiçi alışveriş bilgilerini saklamasına ve kontrol etmesine olanak tanır. Ayrıca tüketicilerin çevrimiçi perakendecilerden ürün satın almaları için bir yöntem sağlar. Dijital cüzdan da bir çevrimiçi cüzdan türüdür.Bu sistemler doğrudan entegre edilebilir, ayrıca birleşik bir mobil web ödeme platformu aracılığıyla operatör ve kredi kartı ödemeleri ile birleştirilebilir. Örnekler arasında Google Wallet, PayPal, YooMoney yer alır.
Çevrimiçi dergi

Webzine ya da çevrimiçi dergi, alt kültürün ilgi alanları ve amaçlarını konu alan internet fanzinlerine verilen ad.Genelde fotokopi yoluyla dağıtılan fanzin yayınlarının sanal oluşumları olmakla beraber, portal/magazin üslubu ve yapısı taşırlar. "Her şey serbest" mantığıyla paylaşım ve bilgi toplumu oluşturan bu sanal yayınlar popüler kültüre karşı bir duruş sergilerler.
Çevrimiçi genel erişim kataloğu

Çevrimiçi genel erişim kataloğu ( (OPAC)), bir kütüphane veya kütüphane grubu tarafından tutulan çevrimiçi materyal veritabanıdır. Çevrimiçi kataloglar, analog kart kataloglarından geliştirildi ve benzer şekilde kütüphanenin kitap koleksiyonunun ve diğer materyallerin aranmasına olanak sağladı.
Çevrimiçi korsanlık

Çevrimiçi korsanlık, telif hakkıyla korunan müzik, fotoğraf veya yazılım gibi içerikleri dijital ortamda yasadışı yollarla indirme ve dağıtma yöntemidir.   Korsanlığın arkasındaki temel ilke, İnternet'in icadından öncedir, ancak çevrimiçi popülaritesi internet çağıyla birlikte ortaya çıkmıştır. Çoğu gelişmiş ülkelerde açıkça yasaklanmasına rağmen, hem kolaylıkla yapılabileceği düşüncesiyle, hem perde arkasındaki genellikle savunulabilir "etik kurallar" bahanesiyle, hem de normalde maliyetli olacak dijital dosyalara hile yoluyla erişilebilmesi nedeniyle yaygın durumdadır. Adobe Photoshop, Microsoft Office ve McAfee Virus Scan gibi popüler programlar, çevrimiçi korsanların hedefi olmuş dijital içeriklerden bazılarıdır.
Çevrimiçi kumar

Çevrimiçi kumar internet üzerinde gerçekleştirilen kumar etkinliklerinin genel adıdır. Bilinen ilk çevrimiçi kumar hizmeti Ekim 1994'te Lihtenştayn Ulusal Piyangosu adıyla açılmıştır.
Çevrimiçi ofis paketi

Çevrimiçi ofis paketi bir hizmet olarak yazılım biçiminde web siteleri tarafından sunulan bir ofis paketi türüdür. Herhangi bir işletim sistemini çalıştıran herhangi bir İnternet uyumlu cihazdan çevrimiçi erişilebilirler. Bu, insanların dünya çapında ve her zaman birlikte çalışmasını sağlar ve böylece uluslararası web tabanlı işbirliği ve sanal ekip çalışmasına yol açar. Genellikle, temel sürümler ücretsiz olarak sunulur ve daha gelişmiş sürümler için nominal bir abonelik ücreti ödemek zorunludur.İşbirlikçi veri paylaşımı, doküman incelemesi ve doküman kaynağı yönetimi üzerine odaklanan uygulamalarUygulamayı tek tip bir şekilde sunmak için uygun bir arka uç çerçevesi ile birden fazla bağımsız platformdan çalıştırılabilen ofis uygulamaları.Maliyeti düşüktür. Çoğu durumda, bir web tarayıcısı ve İnternet bağlantısı olan bir bilgisayara zaten erişebilen kullanıcılar için hizmeti kullanmak için herhangi bir ücret alınmamaktadır.Office paketinin hatalarına yeni özellikler ekleyerek veya bu hataları ortadan kaldıran, devam eden güncelleme işleri de dahil olmak üzere, ofis paketinin web sayfasının dışına bir yazılım indirip yüklemeye hiç gerek yoktur.Çevrimiçi ofis takımları, bir grup kişinin kendi sunucusunu çalıştırmasına gerek kalmadan bir belgeyi paylaşma olanağını sağlar.Bir yazılım lisansını satın almaya veya yükseltmeye gerek yoktur. Bunun yerine, çevrimiçi ofis paketi yazılım olarak bir hizmet olarak mevcuttur.Online ofis takımları taşınabilir. Kullanıcılar, hangi işletim sistemini kullandıklarına bakılmaksızın, belgelerine Internet bağlantısı olan hemen hemen her cihazdan erişebilirler.Kullanıcının bilgisayarında hata oluşursa, belgeler uzak sunucuda güvenle saklanır. Çevrimiçi servis sağlayıcıların yedekleme işlemleri ve genel istikrar çoğu ev sistemininkinden daha üstün olacaktır.Erişim bağlantısı gerektirir - uzak sunucu veya ağ kullanılamıyorsa, içerik de kullanılamaz. Bununla birlikte, çoğu durumda, çevrimiçi paketi, kullanıcının düzenli olarak veri yedeklemesi yapmasına veya hatta sunucu ile yerel bilgisayar arasında belge senkronizasyonu sağlayacaktır.Hız ve erişilebilirlik sorunları var. Mevcut çevrimiçi ofis takımlarının çoğunda yüksek hızda (geniş bant) İnternet bağlantısı gerekir. Bu, İnternet'e daha yavaş bir bağlantıyla sınırlı olan kullanıcılar için bir problem olabilir.Mevcut özelliklerin sayısı bir sorundur. Çevrimiçi ofis takımları, çevrimdışı meslektaşları üzerinde bulunan daha gelişmiş özelliklerden yoksun olma eğilimindedir.Uzun vadede, hizmeti kullanmak için bir abonelik ücreti varsa, devam eden abonelik maliyeti, çevrimdışı yazılımı önceden satın almaktan daha pahalı olabilir.Kullanıcının, kullanılan yazılımın sürümü üzerinde herhangi bir kontrolü yoktur. Yazılım değiştirilirse, değiştirilen sürüm kullanıcı için daha az uygun olsa bile kullanıcı değiştirilen sürümü kullanmaya zorlanır.
Çevrimiçi oyun

Bilgisayar ve bazı taşınabilir çoklu ortam aygıtları ile, bir ya da birden fazla kişinin, genel ağa (internet) bağlanarak bilgisayar oyunları oynanması paylaşımına "çevrimiçi oyun" denir.Modem aracılığıyla oynanan, çok düşük veri akışının yeterli olduğu metin tabanlı oyunlar veya satranç gibi oyunlardır.Oyuncuların birbirlerine karşı oynadıkları strateji oyunlarıdır. Yapay zekaya karşı oynamaktan daha zevkli olduğu için hemen hemen tüm strateji oyunları çevrimiçi oyunu desteklemektedir.Tarayıcıların ve ağ teknolojisinin gelişim göstermesiyle yaygınlaşan bir türdür. Etkileşimli sayfaların kullanılması gibi, Java veya Flash tabanlı tarayıcıyla bütünleşmiş oyunlar da bulunur. Ayrıca Web tabanlı oyunlar olarak da tanınmaktadır.Geniş bant genel ağ hizmetinin Dünya'da yayılmasıyla aynı anda on binlerce oyuncunun bağlanabildiği ve karşılıklı oynayabildiği sunucular oluşmuştur.
Çevrimiçi sohbet

Çevrimiçi sohbet veya Chat, İnternet üzerinden metin mesajlarının göndericiden alıcıya gerçek zamanlı olarak iletilmesini sağlayan her iletişim türüdür.
Çevrimiçi uyuşmazlık çözümü

Çevrimiçi uyuşmazlık çözümü (online dispute resolution, ODR), bir uyuşmazlık çözüm dalı olarak taraflar arasındaki uyuşmazlığın çözümünü kolaylaştırmak için teknoloji kullanır. ODR, öncelikli olarak uyuşmazlık çözüm yollarından arabuluculuk, müzakere ve tahkimi ya da üçünü bir arada barındırır. Bu bakımdan genellikle alternatif uyuşmazlık çözümünün çevrimiçi eşdeğeri olarak görülür. Fakat ODR yenilikçi teknolojiler kullanarak uyuşmazlıkların çözümünde kullanılan geleneksel yöntemleri güçlendirir.ODR ile uyuşmazlıkların tamamı veya bir bölümü çözümlenmeye çalışılabilir. Geliştirilen web tabanlı programlar, müzakere sürecinde gerekli müdahalelerde bulunmaya olanak tanıyan araçlarla donatılmıştır. Bu sayede tarafların karşılıklı olarak müzakere ettiği uyuşmazlık çözüm yöntemlerinin dezavantajlı tarafları ortadan kaldırılmış olur. ODR'nin avantajları arasında sürecin işletilmesindeki ücret ve masrafların klasik yöntemlere göre düşük olması da vardır. Gün geçtikçe artan internet hızı ve video konferans olanakları ODR teknolojisinin gelişimini hızlandırmaktadır. ODR tüketici uyuşmazlıklarından boşanma ve ayrılık dahil kişiler arası uyuşmazlıklara mahkemeye yansımış uyuşmazlıklardan devletler arası uyuşmazlıklara kadar geniş kapsamda bir dizi uygulama bulur. ODR'nin elektronik ticaretin gelişmesinde çok önemli etkileri olduğuna inanılmaktadır.
Çevrimiçi yayıncı

Çevrimiçi yayıncı veya canlı yayıncı, canlı yayın aracılığıyla kendilerini çevrimiçi olarak bir kitleye yayınlayan fenomen türüdür.Çevrimiçi yayıncıların kapsamı, video oyunları ve solo sohbetlerden farklı türleri içerecek şekilde büyüdü. Yayıncıların kökenleri, kullanıcıların kendi videolarını video blog veya “Let's Plays” biçiminde yükleyebilecekleri YouTube gibi sitelere kadar izlenebilir. Kullanıcılar kanallarına kayda değer bir kitle ve iyi miktarda abone kazanabildiler. Birçoğu o kadar popüler oldu ki bir kariyer peşinde koşabildiler ve içeriklerinden geçimini sağladılar. Canlı video oyunun oynandığı Twitch gibi akış sitelerinin popülaritesine kadar, gitgide daha fazla insan canlı yayın yapabiliyor ve tam zamanlı yayın için bundan daha iyi para kazanabiliyordu. Yayıncıların yapabileceği milyonlarca dolar nedeniyle yayın, bir şekilde kişilik veya beceri sahibi bireyler için uygun bir kariyer seçeneği hâline geldi. Günümüzde insanların kendi benzersiz içerikleriyle kendileri için bir niş oluşturabilecekleri ve yaratabilecekleri birçok farklı platform vardır.
Çevrimiçi yedekleme hizmetleri karşılaştırması

Ağ sürücüsü - Ağ sürücüsü normal bir bilgisayar sürücüsü gibi davranır fakat dosyalar sunucuda depolanır.Birçok yedekleme servisi genellikle kişisel kullanım için, sınırlı bir ücretsiz depolama alanı sunuyorlar. Genellikle bu alanı para ile artırmanız mümkündür. Bu sütun zaman sınırlı ücretsiz deneme alanlarını içermez.External hard drive support - Can refer to an alternate backup destination or whether the service can back up external drives.
Çevrimiçi çizgi roman

Çevrimiçi çizgi roman, bir internet sitesinde veya mobil uygulamada yayınlanan çizgi romanlardır. Birçoğu yalnızca internet üzerinden yayınlanırken, diğerleri dergilerde, gazetelerde veya çizgi roman kitaplarında da da yayınlanmaktadır.Çevrimiçi çizgi romanlar, internet bağlantısı olan herkesin kendi çevrimiçi çizgi romanını yayınlayabilmesi açısından kendi kendine yayınlanan basılı çizgi romanlarla karşılaştırılabilir. Okuyucu seviyeleri büyük ölçüde değişmekte olup birçoğu yalnızca içerik oluşturucunun yakın arkadaşları ve ailesi tarafından okunurken, en büyük iddia izleyicilerinden bazıları bir milyondan fazla okuyucuyu kapsamaktadır. Çevrimiçi çizgi romanları, geleneksel çizgi romanlar ve grafik romanlardan avangart çizgi romanlara kadar uzanır ve birçok türü, stili ve konuyu kapsar. Bazen bir çizgi roman blogunun rolünü üstlenirler. Çevrimiçi çizgi roman yazarı terimi bazen web çizgi romanları oluşturan birine atıfta bulunmak için kullanılır.
Çevrimiçi öğrenme topluluğu

Çevrimiçi öğrenme topluluğu,  akran öğrenmesini kolaylaştırarak üyelerinin herhangi bir alandaki öğrenme gereksinimlerini gidermelerini destek olan internet üzerindeki dijital topluluklardır.Sosyal ağlar ve bilgisayar aracılı iletişim veya veri bilimlerin kullanımı yoluyla, insanlar ortak bir öğrenme hedefine ulaşmak için topluluk olarak çalışırken. Öğrenme hedefleri, topluluk sahibi tarafından önerilebilir veya katılımcılar arasında kişisel ilgi alanlarını yansıtan tartışmalardan ortaya çıkabilir. Çevrimiçi bir öğrenim topluluğunda, insanlar bilgiyi metinsel tartışma (eşzamanlı veya eşzamansız), ses, video veya diğer İnternet destekli ortamlar aracılığıyla paylaşırlar. Bloglar, düşünme fırsatları olan ortamlar yaratmak için kişisel günlükleri sosyal ağlarla harmanlamaktadır.Etienne Wenger'e göre, çevrimiçi öğrenme toplulukları, uygulama topluluklarına elverişli ortamlardır.Çevrimiçi öğrenme topluluklarının türleri arasında e-öğrenme toplulukları (gruplar etkileşime yalnızca teknoloji yoluyla girer) ve harmanlanmış öğrenme toplulukları (gruplar, yüz yüze toplantıların yanı sıra çevrimiçi toplantılardan yararlanır). Riel ve Polin'e (2004) göre, kasıtlı çevrimiçi öğrenme toplulukları bilgi temelli, uygulama temelli ve görev temelli olarak kategorize edilebilir. Çevrimiçi öğrenim toplulukları kişisel yönlere, sürece veya teknolojiye odaklanabilir. Teknolojiyi ve araçları birçok kategoride kullanabilirler:
Çevrimli Katliamı

Çevrimli katliamı 11 Haziran 1990'da Şırnak'ın Güçlükonak ilçesinin Çevrimli köyüne PKK militanları tarafından gerçekleştirilen katliam. Katliamda 12'si çocuk, 7'si kadın 27 kişi öldü, 6 kişi yaralandı. PKK'lılar ile çıkan çatışmada 4 korucu ve 1 PKK'lı öldü.Çevrimli köyüne 50 kişilik bir PKK'lı grubu gece 23.00 sularında saldırdı. PKK militanları köyü üç koldan sardı. Köy korucuları ve PKK'lılar arasında iki saat süren çatışma çıktı. PKK'lılar korucuların evlerine yangın bombaları ve roketatarlarla saldırdı. Baskında korucu evlerindeki 27 kişi yanarak öldü, 6 kişi yaralandı. 1 PKK militanı ise korucular tarafından öldürüldü.Olayın ardından İçişleri Bakanı Abdülkadir Aksu, Olağanüstü Hâl Bölge Valisi Hayri Kozakçıoğlu ve Jandarma Kolordu Komutanı Hikmet Köksal köye giderek bilgi aldılar.Saldırının PKK'nın Eruh Bölge Sorumlusu Mustafa Karabulut komutasındaki 6 grup tarafından düzenlendiği belirlendi.Başbakan Yıldırım Akbulut: "Bu hain saldırıyı yapan hain eşkıya mutlaka yakalanarak cezalandırılacaktır." dedi.Sosyaldemokrat Halkçı Parti genel başkanı Erdal İnönü saldırının "insanlığa karşı suç işlemek" olduğunu söyledi.Doğru Yol Partisi genel başkanı Süleyman Demirel olayların engellenememesinden hükûmetin sorumlu olduğunu iddia etti.
Çevrimli, Güçlükonak

Köyün eski adı, 1928 yılı kayıtlarında Gîrii olup, "gerê", Kürtçede "çevrilmiş yer" anlamına gelmektedir. Daha önceleri Siirt ili Eruh ilçesine bağlı olan köy, 1990 yılında Siirt ilinin yeni kurulan ilçesi Güçlükonak'a bağlanmıştır. Kısa bir süre sonra da yeni kurulan Şırnak ilinin Güçlükonak ilçesinin bir köyü olmuştur.Köy, Şırnak il merkezine 89 km, Güçlükonak ilçe merkezine 19 km uzaklıktadır. Köy, Güçlükonak'ın kuzeyinde olup,  numaralı Güçlükonak-Dargeçit il yoluna 10 km.'lik bir köy yoluyla bağlıdır. Köy Ilısu Barajı Gölü kenarındadır.
Çevrimova, Batman

Köyün adı, 1912 ve 1928 kayıtlarında Süryanice kökenli Bârısil ya da Barsil olarak geçmekte olup sonradan "Çevrimova" olarak değiştirilmiştir. Daha önceleri Beşiri ilçesine bağlı olan köy, 4 Kasım 2017 tarihinde Merkez ilçeye bağlandı.
Çevrimpınar, Bingöl

Köyün eski adı, 1550  yılı kayıtlarında Gôherîz,  1928  yılı kayıtlarında "Güriz" ya da "Görüz", 1902  yılı kayıtlarında ise Göyiz olarak geçmektedir.Köy,  1550  kayıtlarına göre Çapakçur Livasına bağlı yedi nahiyeden biri idi ve çevredeki yerleşim birimlerinin merkezi konumunda idi. 1845-1846 tarihli kayıtlarda tamamı Müslüman, 20 haneli bir köy olduğu görülür.1971 yılındaki Bingöl depreminden sonra köyün barınma alanları kullanılamaz hale gelmiş ve köy şu andaki yerleşim alanında devletin yaptığı barakalara taşınmıştır. "Eski Köy” (Dewa Kuhun) olarak adlandırılır.
Çevrimtepe, Baykan

Köyün adı, 1597 ve 1946 yılı kayıtlarında Kürtçede "tepecikler" anlamına gelen Girdikan olarak geçmektedir.
Çevrinti

Çevrinti, çevrik sözcük ya da öyküntü, dilbilimde bir dilden bir dile, bir terimin veya deyimin sözcük sırası ve yapısı değiştirilmeden aktarılması sürecidir. Kaynak dildeki ifade tamamen veya kısmen alınarak, hedef dilde benzer bir anlam aktarılır. Örneğin, İngilizce "skyscraper" (gökdelen) sözcüğü, birçok dile "sky" (gökyüzü) ile "to scrape" (kazımak, delmek) sözcükleri birleştirilerek geçmiştir. Bir diğer örnek ise Türkçe "derin devlet" sözcüğünün İngilizceye "deep state" olarak geçmesidir. Bu dilbilimsel olgu, diller arasındaki kültürel etkileşimin ve sözcük ödünç alımının bir örneğidir.
Çeyiz

Çeyiz, gelin için hazırlanan her türlü eşya. Geleneksel olarak "çeyiz" denilen şeyler bir kız daha evlenecek yaşa varmamışken biriktirilmeye başlanır ve evlenene kadar tamamlanır. Bunlar çoğunlukla el emeği ile üretilmiş halılar, dikiş-nakışlar, yastıklar, yorganlar, havlular gibi ev eşyalarıdır. Çeyiz, damat veya ailesi tarafından evleneceği veya evlenmek üzere olduğu kadının ailesine ödediği başlık parası ile karşılaştırılabilirÇeyiz kelimesinin kökeni Arapça chz kökünden gelen ve "donanım" veya "nikâhta kız tarafınca verilen hediyeler" anlamına gelen جَهَاز (cahāz) sözcüğüne dayanmaktadır. Türkçede yer alan cihaz kelimesi ile eş asıllıdır. Bir Türk dilinde tespit edildiği ilk kaynak Manyasoğlu Mahmud tarafından Farsça'dan çevrilmiş Sadî-i Şîrâzî'ye ait Gülistan eserinin çevirisinde "cihāz-ıla" olarak yer alır. François de Mesgnien Meninski'nin Thesaurus sözlüğünde de "cehāz, cihāz  çihāz" formlarında paraphernalia sözcüğünün karşılığı olarak verilmiştir.
Çeyiz cinayeti

Çeyiz cinayetleri, evli kadınların öldürülmesi veya tahrik altında intihar etmesidir. Kocalarının veya kayınpederlerinin çeyizleri hakkında tacizde bulunması nedeniyle bu adı almıştır. Çeyiz cinayetleri ağırlıklı olarak Hindistan, Pakistan, Bangladeş ve İran'da görülmektedir. Hindistan, 2010 yılında rapor edilen bu tür 8.391 ölümle en yüksek toplam çeyiz cinayeti sayısını bildirmiştir. Bu 100.000 kadın başına 1,4 ölüm anlamına gelmektedir.Çeyiz ölümleri, Hindistan'da her yıl kaydedilen tüm kadın cinayetlerinin yüzde 40 ila 50'sini oluşturuyor. 1999'dan 2016'ya kadar istikrarlı bir eğilimi sürüyor. Nüfusa göre ise Pakistan, her yıl 2.000 ölüm raporuyla 100.000 kadında 2,45 ile en yüksek çeyiz cinayeti oranına sahiptir.Çeyiz cinayetleri; tecavüz, gelin yakma, eve teasing, kadın sünneti ve asit atmanın yanı sıra kadına yönelik şiddet kategorilerinden biri olarak kabul edilir.
Çeymakçur Yaylası

Çeymakçur (Çaymakçur, Ceymakçur), Rize ilinin, Çamlıhemşin ilçesine bağlı bir yayladır. Yaylacılığın hâlen sürdüğü sınırlı sayıdaki yerlerden biridir. 2200-2300 rakımdadır ve 10-15 ev barındırır.
Çeyrekler açıklığı

Betimsel istatistikde çeyrekler açıklığı sıralanmış bir veri dizisinin orta yarısını (%50sini) kapsayan ve üçüncü dörttebirlik ve birinci dörttebirlik aralığını veya farkını (yani Q3 - Q1) gösteren bir istatistiksel yayılma ölçüsüdür. Birinci dörttebirlik sıralanmış veri dizisinin ilk %25inden büyük ve üçüncü dörttebirlik sıralanmış veri dizisinin %25inden daha küçük olduğu için, bu iki dörttebirlik arasında kalan veri yüzdesi %50dir.Çeyrekler açıklığı ölçüm birimi veri ölçüm birimi ile aynıdır. İngilizce'si IQR'dır (Inter Quantile Range).Çeyrekler açıklığı sıralanmış veriler içinde aşırı küçük veya aşırı büyük uçsal değerlerden (yani aykırı değerlerden) etkilenmez. Özel bir istatistiksel terimle Çeyrekler açıklığı güçlü (en:robust) bir yayılma ölçüsüdür. Bu nedenle "istatistiksel yayılma" ölçüsü olarak açıklık'a tercih edilir. Eğer alışılagelen yayılma ölçüsü olarak genellikle kullanılan varyans veya standart sapma için mevcut olduğu bilinen dezavantajlar (ilk akla gelen; çarpıklık) pratik bir problem için sorun yaratıyorsa (örneğin veri dizisi içinde çok aşırı bir veya birkaç aykırı değer varsa) çeyrekler açıklığı varyans ve standart sapma yerine tercih edilir.Bir sürekli olasılık dağılımı için çeyrekler açıklığı, önce cebirsel olarak, olasılık yoğunluk fonksiyonunun integralini alarak hesaplanır ve bu yığmalı dağılım fonksiyonunu verir. Yığmalı dağılım fonksiyonunun negatif sonsuz (-∞) değerden 0,25 değere kadar bulunan integral değeri birinci dörttebirliği verir. Yine negatif sonsuzdan (-∞) 0,75 değere kadar alınan integral ise dörttebirliği verir. Bunlar formüller halinde şöyle ifade edilir:Ancak birçok sürekli olasılık dağılımı için olasılık yoğunluk fonksiyonunun integralını almanın çok zor olduğu bilinmektedir. Herhangi başka bir yöntemle yığmalı dağılım fonksiyonu da bulunabilirse de uygun olur. Bir başka yöntem olarak yığmalı dağılım gösterimi kullanılabilir.   Eğer gösterim çok iyi ve uygun ölçekli yapılmış ise, gösterimsel olarak da yığmalı olasılık dağılımı eğrisi üzerinde dörttebirlikler hemen bulunabilir.
Çeç

Çeç (), Balkanlarda bir coğrafi ve tarihi bölgedir. Bölge Makedonya ve Trakya gibi daha büyük bölgelerin sınırında yer almaktadır ve batı Rodop Dağları ile Bozdağ'ın kuzey yamaçlarını kapsar.Çeç bölgesi Drama Çeçi ve Nevrekop Çeçi olmak üzere ikiye ayrılır. Drama Çeçi ve kısmen Nevrekop Çeçi Yunanistan sınırları içerisinde yer alır. Bölge yaklaşık 60 yerleşimden oluşur ve geleneksel olarak Pomaklar ve Ortodoks Bulgar azınlığı yaşamaktaydı. Çeç bölgesinin Yunanistan'da kalan kısmında yaşayan Pomak nüfusu 1923 yılında Türkiye-Yunanistan nüfus mübadelesi ile Türkiye'ye gönderilmiş ve yerlerine Türkiye'den gelen Ortodoks Hıristiyanlar getirilmiştir.
Çeçe sineği

Çift kanatlılar (Diptera) takımının Muscidae familyasından Glossina cinsinden sineklerin genel adıdır. İnsana uyku hastalığını bulaştıran çeçe sineği, Orta ve Batı Afrika’da özellikle de Zaire'de ırmak kenarlarında yaşar. Boyu 6–16 mm arasında değişen çeçe sineği, ev sineğinden biraz daha iri yapılı, seyrek ve sert tüylüdür. Rengi kahverenginin değişik tonlarında olur. Çeçe sineğinin yaşam süresi 1-3 ay kadardır.
Çeçen Cumhuriyeti başkanı

Çeçen Cumhuriyeti Başkanı veya Çeçenistan Baikanı (Rusça: Глава Чеченской Республики, ; 5 Mart 2011'e kadar Çeçen Cumhuriyeti Cumhuraşkanı veya Çeçenistan Cumhurbaşkanı) Çeçenistan Devleti'nin ve Hükûmeti'nin başı olarak Çeçen Cumhuriyeti'nin siyasetinde ulaşılabilecek en yüksek makamdır. Makam, 2003 yılındaki İkinci Çeçen Savaşı sırasında, Rusya Federal Hükümeti'nin bölgenin kontrolünü yeniden ele alması sonrası yapılan bir anayasal referandum sonucunda Çeçen Cumhuriyeti'nin Kurulması ile birlikte tayin edilmiştir.Çeçen Cumhuriyeti Anayasası'nın 66. maddesine göre, 30 yaşını doldurmuş bir Rus vatandaşı seçime girebilir. Görev süresi beş yıldır ve birden fazla dönem için herhangi bir sınırlama olmaksızın (2007 anayasal referandumundan önce Lider iki dönem sınırı konularak dört yıllığına seçilmiştir). Başkan aynı zamanda seçildiği günden itibaren Çeçen Cumhuriyeti Parlamentosunda görevli bir milletvekili olamaz veya yerel özyönetim temsili organının milletvekilliğini yapamaz.
Çeçen Kızı

Çeçen Kızı  Tamburi Cemil Bey tarafından bestelenen hüseyni makamında, nim sofyan usulunde oyun havasıdır.Yunanistan'da Midilli adasında Ta Ksila(Τα Ξύλα) veya Ta Tabania veya Kiourtiko (Kürt Havası) olan çeşitlemesi vardır. Preveze'de Πλεύρα ή Πλεύνα çeşitlemesi vardır. Konstantinos Psahos'un 1908 yılında Atina'da yayınlanan Asias Lyra adlı kitabında  Melos Kourdikon (Kürt havası) olarak bir çeşitlemesinin notası bulunmaktadır.
Çeçen kuleleri

Çeçen kuleleri, Kafkasya'da Çeçenistan, İnguşetya ve Osetya'da yüzlercesi hâlen ayakta olan kule tanımlamasına uyan yapılaradır. Sivri basamak çatılı olarak çok işlevli bir amaçla inşa edilmiş olan bu yapılar oldukça özgün yapılardır. Kökenlerinin Urartu Kule mimarîsine kadar uzandığı çeşitli akademisyenler tarafından ifade edilmektedir. Vaynah Kuleleri olarak da adlandırılan bu yapılar Kafkasya'nın en otantik mimari eserleridir.Kafkasya'da sadece Çeçen ve İnguşlar tarafından değil Gürcistan'da yaşayan Svanlar tarafından da yaygın bir kullanımla kule tipi yapılar inşa edilmiştir. Kafkasyanın 1990 yılından sonra dış dünyaya açılmasıyla dünyaca tanınmaya başlayan kulelerini gören araştırmacılar, bu yapıların bölgedeki çokluğu karşısında hayrete düşmüşler ve Kafkasya "dünya kule mimarisinin merkezidir" demekten kendilerini alamışlardır..
Çeçen mülteciler

1994 yılında Rusya'nın Çeçenya'yı işgal etmesinin ardından ülke nüfusunun yaklaşık dörtte biri dünyanın çeşitli ülkelerine sığınmak zorunda kaldı.Türkiye'de de resmi makamlara göre 1100, gerçekte ise yaklaşık 2000 Çeçen mülteci bulunduğu tahmin ediliyor.Bu mülteciler İstanbul Beykoz, Fenerbahçe ve Ümraniye'de bulunan kamplarda ve İstanbul da dahil olmak üzere Türkiye'nin çeşitli şehirlerinde kamp dışı konutlarda yaşamaya çalışmaktadırlar.Çeçen mültecilerden AB üllkelerine yoğun bir talep vardır. 2003 sonu verilerine baktığımızda Belçika, Norveç, Fransa, Almanya, Hollanda, Danimarka, Polonya, Çekya, Slovakya gibi ülkelere ulaşan 33 bin Çeçen, bu ülkelere mültecilik için başvuruda bulunmuştur.
Çeçen naharı

1994 yılında İngiltere'de banknotlar 1995 tarihli 1, 3, 5, 10, 20, 50, 100, 500 ve 1000 nahar cinsinden basılmıştır. Ancak Münih'te basıldığına dair bilgiler de vardır.Bu para dolaşıma sokulmadı ve Grozni bankasında depolanan neredeyse tüm basılı banknotlar Rus ordusu tarafından imha edildi.Ön yüzünde dağların önünde elinde kılıç tutan bir kadın, arka yüzünde ise üç atlı adam resmi bulunur.Ön yüzünde elinde terazi ve sopa tutan bir adam, arka yüzünde ise Grozni'deki başkanlık sarayının resmi bulunur.Ön yüzünde atlı bir adam, arka yüzünde ise geleneksel kıyafetler giymiş bir grup silahlı adamın resmi bulunur.Ön yüzünde Şeyh Şamil'in portresi, arka yüzünde ise dağların önünde bir savaş kulesinin resmi bulunur.
Çeçen İçkerya Cumhuriyeti Silahlı Kuvvetleri

Çeçen Ulusal Ordusu (Çeçen: Nóxçiyn Respublik Içkeri Qoman Eskar; Rusça: Национальную Армия Чеченской Республики Ичкерия) veya Çeçen Silahlı Kuvvetleri, İçkerya Çeçen Cumhuriyeti'nin birleşik militarize oluşumlarıydı. İlk saldırıyı 12 Aralık 1994'te gerçekleştirdiler.Dudayev 1991'den 1994'e kadar olan yılları savaşa hazırlanmak, 15-55 yaş arası erkekleri orduya almak ve Rus silah depolarını ele geçirmekle geçirdi.1992'de Rus ordusundan büyük silah sistemleri ele geçirildi ve Birinci Çeçen Savaşı zamanında 23 hava savunma topu, 108 APC/tank, 24 topçu silahı, 5 MiG-17/15, 2 Mi-8 helikopteri, 24 çoklu roketatar, 17 karadan havaya füze rampası ele geçirildi.Çeçen Kara kuvvetleri Aralık 1994'te 10.000 kadar asker saydı, 1996 başlarında asker sayısı 40.000'e yükseldi.1992'de Rusların Çeçen Cumhuriyeti'nden çekilmesiyle, Rus ordusunun bir kısmı, uçak ve hava savunma sistemi de dahil olmak üzere neredeyse tüm silahları Çeçenistana kaldı.Kalinovskaya Hava Üssü ve Armavir Havacılık Okulunda, 80 L-29 Dolphin, 3 MiG-17 avcı uçağı, 2 MiG-15UTI eğitim uçağı, 6 An-2 uçağı ve 2 Mi-8 helikopter, 94 adet L-29 eğitim uçağı, 52 adet L-39 eğitim uçağı, 6 adet An-22 nakliye uçağı ve 5 adet Tu-134 nakliye uçağı bulunuyordu.Hava üslerinin hava savunması, 10 Strela-10 hava savunma sistemi, çeşitli tiplerde 23 uçaksavar topçu teçhizatı ve 7 Igla MANPADS'den oluşuyordu. Ayrıca bazı basında çıkan haberlere göre, Çeçenistan'da savaşan Mücahidlerin birimlerinde belirli sayıda Amerikan yapımı Stinger MANPADS vardı.
Çeçen-Rus çatışması

Çeçen-Rus çatışması (‎ Çeçenski konflik; ‎ Noxçiyn-Örsiyn dov), Rusya hükûmeti ile çeşitli Çeçen güçleri arasındaki çeşitli çatışmalardır. Çatışmaların geçmişi 1785 yılına kadar uzanmaktadır, ancak çatışmanın unsurları çok daha uzak zamanlara dayanmaktadır.Rus İmparatorluğu başlangıçta müttefiki Gürcistan ve düşmanları Kaçar ve Osmanlı imparatorlukları ile iletişim aracı olmak dışında Kuzey Kafkasya ile çok az ilgilendi, ancak bölgedeki Rus faaliyetlerinin neden olduğu artan gerginlikler Çeçenlerin ayaklanmasına yol açtı. 1785'teki Rus varlığı, ardından yeni çatışmalar ve 1817'de Kafkas Savaşı'nın patlak vermesine neden oldu. Rus kuvvetleri ayaklanmaları 1862'de bastırabildi.Rus İç Savaşı sırasında, Çeçenler ve diğer Kafkas halkları, 1921'de Kızılordu tarafından işgal edilmeden önce birkaç yıl bağımsızlık içinde yaşadılar. II. Dünya Savaşı sırasında bazı Çeçenler, Alman işgalini Sovyetler Birliği'ne karşı isyan etmek için bir fırsat olarak gördü. Buna karşılık, Stalin'in emriyle kitlesel olarak Orta Asya'ya sürgün edildiler ve burada 1957'ye kadar kalmaya zorlandılar.Çeçen ve Rusya hükûmeti arasındaki en son çatışma 1990'larda gerçekleşti. Sovyetler Birliği dağıldıktan sonra, Çeçen ayrılıkçılar Çeçen İçkerya Cumhuriyeti adı altında 1991'de bağımsızlıklarını ilan ettiler. 1994   yılının sonlarında Birinci Çeçen Savaşı çıktı ve iki yıl süren çatışmalardan sonra Rus kuvvetleri Aralık 1996'da bölgeden çekildi. 1999'da çatışmalar yeniden başladı ve çatışmalar Grozni Muharebesi'nde başkentin büyük ölçüde yıkılmasıyla ve Rus ordusunun 2000 yılının Şubat ayı başlarında başkent üzerinde kontrolü ele geçirmesiyle sonuçlandı. Buna karşın çatışmalar ve isyanlar ile birlikte savaş, birkaç yıl boyunca çeşitli şekillerde ve değişen derecelerde devam etti. 2017 yılında çatışmaların sona erdiği ilan edildi.
Çeçen-ool Monguş

Çeçenool Monguş (28 Mayıs 1973, Hayırakan köyü — 9 Haziran 2013) — serbest güreşte Tıvalı pehlivan. 1996 Yaz Olimpiyatlarında dereceye girmiştir.Tıva ÖSSC-nin Çöön-Hemçik bölgesinin  Hayırakan köyünde 28 Mayıs 1973 tarihinde ailenin 3. evladı olarak doğmuştur - 7 kardeştir: 2 oğul, 5 kız.1986 yılda Krasnoyarsk'ta Spor okulunda öğrenim görür. 52 kg alanında girer. 1984 yılında Rusya Federasyonu elemelerine katılır. 1989 yılında Avrupa elemeleri şampiyonasına girer.  1990 yılından başlayıp Tıva Cumhuriyetinin beden eğitimi, spor ve turizm alanı le devlet komisyonunda öğretmen.Mezuniyeti: Smolensk beden eğitimi Enstitüsü (İnstitut fiziçeskoy kulturı, Smolensk), 1992- 1996 yılları arası öğrenim görür.
Çeçen-İnguş Sürgünü

Çeçen-İnguş Sürgünü (), 1940-1944 Çeçenistan Ayaklanmasının ardından Josef Stalin'in emriyle alınan Sovyet hükûmeti kararıyla 23 Şubat 1944 tarihinde başlayarak Çeçen ve İnguş nüfusun Orta Asya'ya ve Sibirya'ya sürgün edilmesidir. Sürgünde insanların 1/4'ü ölmüştür.
Çeçen-İnguş Özerk Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti

Çeçen-İnguş Özerk Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti (Rusça: Чечено-Ингушская АССР), Rusya Sovyet Federatif Sosyalist Cumhuriyeti'ne bağlı özerk sovyet cumhuriyeti. Başkenti Grozni idi.1979 nüfus sayımı nedeniyle toprakları 19.300 km² ve nüfusu 1.155.805 (1979 Sayımı): 611.405 Çeçen, 134.744 İnguş, diğerleri Ruslar ve diğer etnik gruplar.1810'da tarihi İnguşetya gönüllü olarak Rus İmparatorluğu'na katıldı ve 1859'da tarihi Çeçenya, 1817-64'teki uzun Kafkas Savaşı sırasında Rusya'ya da eklendi.1917 Rus Devrimi'nden sonra, 20 Ocak 1921'de Çeçenistan ve İnguşetya Dağ Özerk Sovyet Sosyalist Cumhuriyetine katıldı. Dağ ASSR'nin bölünmesi kurulduktan kısa bir süre sonra başladı ve Çeçen Bölgesi 30 Kasım 1922'de Çeçen Özerk Oblastı olarak ayrıldı. 7 Temmuz 1924'te Dağ ASSR'nin kalıntıları Kuzey Oset Özerk Bölgesi ve İnguş Özerk Bölgesi'ne bölündü. 15 Ocak 1934'te, Çeçen ve İnguş Özerk Oblastıları, 5 Aralık 1936'da bir ASSR (Çeçen-İnguş ASSR) statüsüne yükseltilen Çeçen-İnguş Özerk Oblastı'na dahil edildi. II. Dünya Savaşı sırasında 1942-43'te cumhuriyet kısmen Nazi Almanyası tarafından işgal edilirken Kırmızı Ordu'da 40.000 Çeçen savaştı. 3 Mart 1944'te Joseph Stalin'in emri üzerine cumhuriyet dağılmış ve nüfusu zorla istilacılar ve bölücülük ile iş birliği suçlamalarıyla sınırdışı edilmiştir. ASSR'nin toprakları Stavropol Krayı (Grozni Oblastı'nın kurulduğu yer), Dağıstan ASSR, Kuzey Osetya Özerk Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti ve Gürcistan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti arasında bölünmüştür. Cumhuriyet 9 Ocak 1957'de Nikita Kruşçev tarafından restore edildi.Kasım 1990'da cumhuriyet egemenliğinin beyanatını çıkardı ve Mayıs 1991'de bağımsız Çeçen Cumhuriyeti ve İnguşetya Cumhuriyeti arasında bağımsız bir Çeçen İnguş Cumhuriyeti ilan edildi. Bugün, her ikisi de Rusya'nın federal konularıdır.
Çeçence

Çeçence (Çeçence: Нохчийн мотт/Noxc̦iyn mott, Çeçen dili), çoğunluğu Çeçenya’da ve başka ülkelerde yaşayan Çeçenlerin konuştuğu bir Kuzeydoğu Kafkas dilidir. Yaklaşık olarak 1.300.000 kişi tarafından konuşulduğu tahmin edilmektedir.Ekim 2002 yılı Rus verilerine göre 1.330.000 kişi Çeçence konuşmaktadır. Ethnologue  tahminlerine göre bu sayı 995.000’dir. Rusya dışında Çeçence konuşan nüfus ağırlıklı olarak Orta Doğu ülkelerine yayılmıştır. Bu ülkelerin başında Ürdün gelir. Türkiye’de de Çeçence konuşan bir nüfus vardır, ancak kesin sayısı bilinmemektedir.Çeçenya’nın dağlık kesiminde Gürcü alfabesiyle ilk yazılı birkaç belge bulunmuş ancak bunun Çeçence olduğu kesin olarak doğrulanamamıştır. Daha sonra Çeçence, Arap alfabesiyle yazılmıştır. Bu alanda ilk reformlar Şeyh Şamil döneminde, daha sonra 1910, 1920 ve 1922 yıllarında yapıldı.Kiril, Latin ve Gürcü harflerine dayanan Uslar alfabesi, daha çok akademik çevrelerce kullanıldı. Bu alfabe 1911 yılında yeniden düzenlendi, ancak Çeçenler arasında yaygınlık kazanmadı.1925’te Latin alfabesinden uyarlanan bir alfabe geliştirildi. 1934’te İnguşçanın yazımı içinde ortak hâle getirildi. Ancak 1938 yılında kaldırıldı.1992 yılında Latin kökenli Çeçen alfabesi geliştirildi. Rusya’dan ayrılma yanlısı hükûmetin yenilgiye uğramasından sonra yeniden Kiril alfabesine dönüldü.Türkçeden Çeçenceye geçen Türkçe kökenli sözler ile Türkçenin aracılığıyla Arapça ve Farsçadan geçen sözlerden bir kısmı şöyledir:
Çeçence Vikipedi

Çeçence Vikipedi (), Vikipedi'nin Çeçence sürümüdür. 28 Şubat 2005'te oluşturuldu. 16 Şubat 2013'te toplam 1604 madde bulunuyordu. Yönetim kadrosu değiştirildikten sonra takım çalışmasına önem verildi.kayıtlı kullanıcısından   kadarı aktiftir,  hizmetlisi vardır, açıldığı günden beri  kez katkıda bulunulmuştur.
Çeçenistan Bilimler Akademisi

Çeçenistan Bilimler Akademisi 1992'de kuruldu. İlk başkanı Kimya Doktoru, Profesör ve aynı zamanda Rusya Federasyonu Onurlu Bilim İnsanı olan Hamzat İbrahimov'du. Kafkasyalı Tarih Bilimleri Doktoru Cebrail Gakayev de başkan yardımcılığına seçilen ilk kişiydi.Akademi, kurulmasının hemen ardından, bilimsel ve eğitim ortamı da dahil olmak üzere, bölgede yaşanan sorunlar neticesinde akademi ciddi sorunlarla karşı karşıya kaldı. Durum, cumhuriyetin Rusya ile tüm bağları koparma ve bağımsızlık girişimiyle daha da kötüleşti. Sonrasında gelen Birinci ve İkinci Çeçen Savaşı; bilim ve eğitim alanındaki ilerleme de daha da büyük bir düşüşe, maddi varlıkların zarar görmesine, bilimsel ve pedagoji çalışanların önemli bir kısmının kaybına ve kütüphane fonlarının tahrip olmasına yol açtı.Ahmet Kadirov, 2000 yılında cumhuriyetin başına geçtikten kısa bir süre sonra bölgedeki bilim camiasının temsilcileriyle bir araya geldi. Bu toplantıda, eski bina çatışmalar sırasında yıkıldığı için Bilimler Akademisi'nin devlet bilim kurumu olarak restore edilmesine karar verildi. Bilim insanlarının bilimsel çalışmalarının yayımlanması ve Çeçenistan Bilimler Akademisi için yeni bir bina inşası için fon ayrıldı.Temmuz 2006'da Tarih Bilimleri Doktoru, Çeçen Cumhuriyeti Bilimler Akademisi Akademisyeni Profesör İbrahimov'un ölümünden sonra Şahrudin Gapurov Çeçen Bilimler Akademisi'nin yeni başkanı seçildi.
Çeçenistan bayrağı

Çeçenistan bayrağı'nı kullanan Çeçenistan, Rusya'da bir özerk cumhuriyettir. Bayrak yukarıdan aşağıya doğru üç yatay çubuktan oluşur. Yeşil İslam'ı, beyaz barışı ve Kafkas Dağları'nı ve kırmızı kanı temsil eder. Ayrıca beyaz çubuğun sağında ulusal süs bulunur. Bayrak Çeçenistan'ın başkanı olan Ramazan Kadirov tarafından tasarlanmıştır.
Çeçenistan'daki Arap mücahitler

Çeçenistan'daki Arap Mücahitler (Arapça:المجاهدين العرب في الشيشان‎, Al-Mujahidin Al-'Arab fi Al-Shishan; Rusça:Арабские моджахеды в Чечне,Arabskiye Muzhakhady v Chechnye), Çeçenistan'a savaşmaya gelen Araplar tarafından oluşturulan İslamcı bir Mücahid oluşumu. Fethi el-Ürdüni tarafından oluşturulan mücahit taburu, Birinci ve İkinci Çeçen Savaşında önemli rol oynadı.Örgüt, zaman zaman "Çeçenistan Mücahidleri", "İslam Taburu", "İslami Tabur" ve "Ensar Çeçenistan" isimleriyle anıldı.Araplar ilk olarak Birinci Çeçen Savaşı'nda Rus Ordusuna karşı Çeçen İçkerya Cumhuriyeti saflarında savaştı. Savaş kazanıldıktan sonra Çeçenistan'da kalan Araplar kendi birimlerini oluşturdular ve bölgede Selefiliğin yaygınlaşmasına sebep oldular. 1999'da Müslümanların çoğunlukta bulunduğu, Çeçenistan sınırında bulunan Rusya'ya bağlı Dağıstan bölgesine Araplar öncülüğünde kurulan Dağıstan İslam Cemaati kara harekatı düzenleme kararı aldı ve 12 köy Arap ve Çeçen savaşçıların eline geçti. Rusya'nın müdahalesi sonrası savaşçılar bölgeden çıkarıldı ve Çeçenistan'a geri döndü. Rusya da Çeçenistan hükümetini Dağıstan'a saldıran Arap mücahitlerini ve Çeçen savaşçılarını durdurmadığı için suçladı ve İkinci Çeçen Savaşı başladı. Savaş sırasında Araplar ve Çeçen savaşçılar önemli rol üstlendi, 2000 yılında Grozni dahil Çeçen yerleşim yerlerinin Rus Ordusunun kontrolüne geçmesi sonrası Araplar dağlara çekildi. 2007 yılına kadar çoğunlukla Çeçen İçkerya Cumhuriyeti bünyesinde faailyet gösteren Araplar, ilanının ardından Kafkasya Emirliği'ne bağlı faaliyet gösterdiler.