barandinho/wikipedia_tr huggingface dataset:
İran Alüminyum Şirketi

İran Alüminyum Şirketi (IRALCO) ( Şirket-i Alüminyum İran), İran merkezli bir alüminyum üreticisidir. Şirket, 1967 yılında kurulmuş olup ülkenin en büyük alüminyum üreticisidir. Şirketin merkezi Erak'ta yer almaktadır.IRALCO, T-bar şeklindeki farklı saf külçeler, döküm alaşımları, farklı ebat, levha ve elektrik iletkenlerine sahip kütüklerden oluşan yıllık 190.000 ton üretim kapasitesine sahiptir.IRALCO, Londra Metal Borsası'nın bir üyesidir ve Tahran Menkul Kıymetler Borsası'nda işlem görmektedir.
İran Anayasası

İran Anayasası (Farsça: قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران, "Kanun-i Esasi Cumhuriye İslami İran"), 3 Aralık 1979'da referandumla kabul edildi ve 1906 İran Anayasası'nın yerine yürürlüğe girdi. 28 Temmuz 1989'da değiştirildi. Anayasa teokratik ve demokratik unsurlardan oluşan melez bir yapıya sahip deniliyor. Birinci ve ikinci maddeler İran'ın teokratik temelini belirler, altıncı madde cumhurbaşkanlığı ve parlamento için popüler seçimleri zorunlu kılıyor. Bununla birlikte, tüm demokratik usuller ve haklar, Anayasa Koruma Konseyi'ne ve sekizinci bölümde yetkileri açıklanan Dini Lider'e bağlıdır.24 Nisan 1989'da Ruhullah Humeyni, Anayasayı Değiştirme Meclisi'ni düzenleyen bir kararname yayınladı. Anayasada 5. 107. 109. ve 111. maddelerde değişikliğe gitmiş ve dini liderin merci-i taklid olma veya genel beğeniyle seçilmesi gereğini ortadan kaldırmıştır. İslami Şûra Meclisi ile Anayasa Koruma Konseyi arasında çıkan anlaşmazlıkları çözmek için Düzenin Maslahatını Teşhis Konseyi'ni kalıcı hale getirdi ve başbakanlığı kaldırdı. Değişiklikler, 28 Temmuz 1989'da referandum ile onaylandı.
İran Arapları

İran Arapları, (Farsça: عرب‌های ايران‎‎ Arabhayi İran), İran'da yaşayan Arap halkı. İran nüfusunun %2'sini oluştururlar.Şii Arapların çoğunluğu İranlılar’ın 1925'e kadar Arabistan dedikleri Huzistan Eyaleti'nde Sünniler ise Hürmüzgan, Buşehr gibi Körfez'e kıyısı olan eyaletlerde yaşarlar. Fars, İlam, Horasan, Tahran, Kirmanşah, Simnan, Kum eyaletlerinde de Arap nüfus vardır. İran Araplarının çoğunluğu Şii bir kısmı Sünni'dir.Arapların İran coğrafyasına gelmeleri İslam fetihlerinden öncesine dayanır. Bugünkü Arapların ataları sayılabilecek grupların miladın başlarında göçtükleri söylenir. İskit ve Sasanî dönemleri kaynaklarında Arap göçlerinden bahsedilmektedir.Araplarla özdeşleşmiş olan Huzistan bölgesi Elam uygarlığının merkezi olarak gösterilir. M.Ö. 640 senesinde Elamlıların Asurlular tarafından ortadan kaldırılmalarından sonra bölgeyi M.Ö. 538'de Pers Kralı Kiros ele geçirmiştir.
İran Barosu

İran Merkez Barosu (Farsça: کانون وکلای دادگستری مرکز, Kānun-e Vokalā-ye Dādgostari-ye Markaz) Tahran'da bulunan İran'ın merkezi baro derneğidir. İran'daki en büyük barolar birliğidir ve diğer altı ille birlikte merkezi eyaletten sorumludur. Üye avukat sayısı 20.000'den fazladır. 1968'den beri Uluslararası Barolar Birliği üyesidir . İran'daki diğer 15 bölgesel barolar gibi Merkez Barolar Birliği de İran Barolar Birliği tarafından denetlenmektedir.İran Barosu ilk olarak 1915 yılında ülkenin yargı sisteminin denetimi altında kuruldu. 1937'de Avukatlık Kanunu'nun 18. maddesi Barolar Birliği'ne "tüzel kişilik" kazandırdı ve böylece en azından finansal konularda nominal olarak bağımsız olmasını sağladı; ancak hâlâ Adalet Bakanlığı'na bağlı kalmıştır. 1953'e kadar tam bağımsızlık sağlanamazdı. O zamanki Başbakan, kendisi ticaretin avukatı olan Dr.Mustafa Mosaddeq, "İran Barolar Birliği'nin Bağımsızlık Yasası" nı, Bar Derneği'nin her yıl bugüne kadar kutladığı 26 Şubat 1953 tarihinde yasaya imzaladı. . Bu yasa uyarınca, Barolar Birliği yönetim kurulu Adalet Bakanlığının katılımı olmadan seçilecekti; benzer şekilde, Adalet Bakanlığı'nın müdahalesi olmadan hukuk uygulama lisansları verme ve iptal etme hakkı verilmiştir. Son olarak, Barolar Birliği hükümetten fon alamayacaktı; bunun yerine avukatların masrafları kendileri için ödenirdi. Barolar Birliği 1979 İslam Devrimi'ne kadar bu şekilde işlemeye devam etti.Yeni İslam Cumhuriyeti, Şeriat hukukunda kurulması ile Barolar Birliği'ni devrimci gündemleri için bir muhalefet kaynağı olarak görüyordu. Böylece 1980 yılında Barolar Birliği'nin Temizlenmesi Hakkında Kanun kabul edildi ve Barolar Birliği kapatıldı. Yönetim kurulu üyelerinin çoğu tutuklandı ve hapsedildi ve "yıkıcı" fikirleri teşvik etmekle suçlanan rütbe ve dosya avukatları yasal lisanslarını iptal ettiler. 1984 yılında Barolar Birliği - uluslararası baskı nedeniyle - Adalet Bakanlığı gözetiminde - yeniden görevlendirildi. Ancak, reformcu Muhammed Khatami'nin cumhurbaşkanı seçildiği 1991'den 1997'ye kadar tekrar etkili bir şekilde kapatıldı. Bununla birlikte, 1997 yılında, Avukatlık Lisansının Alınmasına İlişkin Koşullar Hakkında Kanun da kabul edildi ve yargı sisteminin Barolar Birliği yönetim kurulu seçimi üzerindeki kontrolünü önemli ölçüde sıkılaştırdı. Bu, bir sonraki Barolar Birliği yönetim kurulu seçimleri 1998'de yapıldığında, adayların neredeyse yarısının Yüksek Disiplin Mahkemesi tarafından diskalifiye edildiği sonucuna vardı.Avukatların ve yargı görevlilerinin savcılık ve disiplin avukatları tarafından ihlallerin ve disiplin kovuşturmasının incelenmesi.
İran Bilim ve Teknoloji Üniversitesi

İran Bilim ve Teknoloji Üniversitesi (İngilizce: Iran University of Science and Technology, ) İran'ın başkenti Tahran'ın kuzeydoğusunda kurulmuş mühendislik ve fen alanlarında eğitim veren bir üniversite ve araştırma kuruluşudur. Üniversite günümüzde İran'daki en iyi beş üniversite arasında gösterilmektedir.Üniversite ilk kez 1929 yılında mühendislere eğitim verecek ilk İranlı kuruluş olması amacıyla kuruldu. Üniversitenin ilk adı Devlet Teknik Enstitüsüydü. Günümüzde üniversite bünyesinde 4432 lisans, 1405 yükseklisans öğrencisi eğitim görmektedir.
İran Biçerdöver İmalat Şirketi

İran Biçerdöver İmalat Şirketi ( Kombainsazi İran), İran merkezli bir tarım makineleri üreticisidir. Şirket, 1969 yılında kurulmuştur. Şirketin merkezi Erak'ta yer almaktadır.İran Biçerdöver İmalat Şirketi, Cansaz (Ltd) adı altında kurulmuş ve yıllık 20.000 ton kapasiteli tarım makineleri üretimine başlamıştır. 1970 yılında şirket, Amerikan John Deere liderliğindeki bir konsorsiyuma satıldı ve Iran John Deere adını aldı. 1979 İslam Devrimi'nden sonra 1982'de şirketin mülkiyeti anonim hisseye dönüştürülmüştür. 2008 yılında, şirketin genel müdürü Çin'in şirkette bir ortak girişim kurmaya hazır olduğunu açıkladığını söyledi.ICM ürünleri 1984'ten beri Çin'e ihraç edilmektedir ve o zamandan beri şirketin dağıtım ağı Kazakistan, Tacikistan, Pakistan, Afganistan, Irak, Özbekistan, Zimbabve, İspanya ve Venezuela'yı kapsayacak şekilde genişlemiştir.
İran Cephesi

İran Cephesi, Osmanlı İmparatorluğu ile Rus İmparatorluğu - Büyük Britanya ittifakı arasında, İran'ın kuzeybatısındaki bölgede I. Dünya Savaşı boyunca birçok çatışmanın yaşandığı cepheye verilen isimdir. Kafkasya Cephesi bittikten sonra Kafkasya'ya sıçrayan savaşlara da sahne olan bu cephe, Osmanlıların kendi toprakları dışında savaştığı ve ikinci dereceden önem taşıyan bir cephedir.Bu cephedeki savaşlar sırasında Tebriz şehri Osmanlılar ve Ruslar arasında birçok kez el değiştirmiştir. İran topraklarından geçip doğuya doğru yönelen Osmanlılar, Bakü'yü kuşattılar ve Bakü Muharebesi sonucunda şehri aldılar.Rusya'daki Ekim Devrimi ve sonrasındaki karışıklıklar, İran, Azerbaycan, Dağıstan ve bazı Kafkas topraklarının Osmanlı Ordusu'nun denetimine girmesini sağladı. Osmanlıların I. Dünya Savaşı'nı kaybetmesi üzerine İmzalanan Mondros Ateşkes Antlaşması'nın maddelerinden biri de Osmanlılar'ın işgal etmiş olduğu İran ve Kafkasya'daki topraklardan ordusunu derhal geri çekmesi idi. Bu antlaşma gereğince Osmanlı Ordusu bölgeden çekildi. Daha sonra bu bölgeler Rus ve İngilizler'in işgaline uğradı.
İran Deniz Kuvvetleri

İran Deniz Kuvvetleri, İran'ı denizden gelebilecek her türlü saldırıya karşı korumakla görevlidir. İran Silahlı Kuvvetleri komutası altındaki en büyük 4.kuvvettir.
İran Devrim Muhafızları Ordusu Hava Kuvvetleri

İran Devrim Muhafızları Ordusu Hava Kuvvetleri, İran'ı havadan  gelebilecek her türlü saldırıya karşı korumakla görevli yedek kuvvettir. Komutanı Tuğgeneral Hasan Ebubasar'dır. Bu kuvvet 1979 yılında kurulmuştur. 25.000 aktif personeli bulunmaktadır. İran Devrim Muhafızları Ordusu komutası altındaki en büyük 2.kuvvettir. Düzenli İran Hava Kuvvetleri'nden ayrıdır.
İran Devrim Muhafızları Ordusu Kara Kuvvetleri

İran Devrim Muhafızları Ordusu Kara Kuvvetleri, İran'ı karadan gelebilecek her türlü saldırıya karşı korumakla görevli yedek kuvvettir. Komutanı Tuğgeneral Muhammed Pakpur'dur. Bu kuvvet 1979 yılında kurulmuştur. 70.000 aktif askerî  personeli bulunmaktadır. İran Devrim Muhafızları Ordusu komutası altındaki en büyük kuvvettir. Düzenli İran Kara Kuvvetleri'nden ayrıdır.
İran Devrim Muhafızları Ordusu Rütbeleri

İran Devrim Muhafızları Ordusu'nun rütbeleri Orgeneral, Korgeneral, Tuğgeneral ve Tuğamiral'dan oluşmaktadır.Aşağıda İran Devrim Muhafızları Ordusu'nun komutanları ve rütbeleri gösterilmiştir.
İran Elektronik Endüstrileri

İran Elektronik Endüstrileri (IEI) ( Sanayi-i Elektronik-i İran), İran merkezli bir elektronik şirketidir. Şirket, 1972 yılında kurulmuş olup elektronik, optik, elektro-optik, haberleşme, bilgisayar ve yarı iletkenler alanlarında faaliyet göstermektedir. Şirketin merkezi Tahran'da yer almaktadır.IEI, hem İran hükûmeti hem de halk için ürün ve hizmetler sağlamaktadır. Şirket, İran'daki en büyük elektronik holding olarak kabul edilir. IEI, ISO 9000 şirketi olup ürünleri uluslararası askerî standartlara uygundur.
İran Ermenileri

İran'daki Ermenilerin sayısı Ermeni kaynaklarına göre 100.000 civarındadır. İran'da Ermeni nüfusunun en yoğun olduğu şehir Tahran'dır. Ayrıca Yeni Culfa, İsfahan bölgesi de Ermeniler'in yoğun olarak bulunduğu bölgelerdendir. İran'daki Ermeniler 19 ve 20. yüzyıl boyunca İran'ın modernleşmesinde etkin rol oynamışlardır. İran devrimi sonrasında ise Ermeniler Kuzey Amerika ve Batı Avrupa gibi Ermeni diasporası faaliyetlerinin güçlü olduğu bölgelere göç hareketleri başlamıştır. İran'daki Ermeniler nüfus bakımından bugün İran'daki en büyük Hristiyan azınlığı oluştururlar.Ermenistan ve İran, antik çağlardan beri yoğun etkileşim içerisinde olmuştur. I. Darius döneminde İran ve Ermenistan arasındaki ilişkiler sıkılaşmıştır. I. Darius Bisitun yazıtlarında fetihlerini anlatırken Ermenistan ve Ararat kelimelerini eş anlamlı olarak kullanmıştır.11. yüzyılda Selçukların bölgeyi fethetmesiyle binlerce Ermeni İran Azerbaycan'ına sürülmüş, kalanların bir kısmı köle olarak satılmış diğerleri ise ticaretle uğraşmışlardır. Ardından 14. yüzyıldaki Moğol istilasıyla  Ermeni tacirler ve sanatçılar İran'ın kadim Ermenistan sınırındaki Tebriz, Hoy, Maku, Urumiye ve Maraghe şehirlerine yerleştirilmiştir.Ermenilerin İran'daki tarihleri çok eski olsa da, Ermeni cemiyetinin İran' da var olması 17. yüzyılda Şah Abbas'ın Ermeniler'i Nahcivan 'dan İsfahan'a göndermesiyle olmuştur. Böylelikle bölgede Ermeni semtleri oluşmuş, Ermenilerin ticaretteki becerileri kabul edilmiştir. Sonraki dönemde Ermeniler İran'ın kültürel ve ekonomik gelişimine büyük ölçüde katkıda bulunmuştur.İran'daki Ermenilerin kendi kiliseleri olmasına rağmen çok azı Ermeni okullarında eğitim görme şansına sahiptir. İran'daki Ermeniler Ermenice'nin doğu şivesini konuşurlar.
İran Futbol Federasyonu

İran Futbol Federasyonu (F.F.I.R.I.) (), İran futbolunun yönetim organı. Görevleri, Yukarıdan aşağıya tüm profesyonel ve amatör futbol liglerini organize etmek ve aynı zamanda erkek ve kadın ulusal futbol takımlarını yönetmek.23 Kasım 2006'da federasyon, hükûmetin futbol meselelerine müdahalesi nedeniyle FIFA tarafından askıya alındı. FIFA kuralları, bir ulusal futbol federasyonunun ulusal hükûmetten özerk kalması gerektiğine karar verir. Ancak 17 Aralık 2006'da yasak kaldırıldı ve başkan olarak Mohsen Safaei Farahani, başkan yardımcısı olarak Kioumars Hashemi ve üyeler olarak Mohammad Hassan Ansarifar, Hassan Ghaffari, Mohammad Khabiri ve Ali Reghbati'den yeni bir Geçici Kurul oluşturuldu.2009 İran seçim protestoları sırasında, İran millî futbol takımının yedi üyesinin İran Yeşil Hareketi'ni desteklemek amacıyla yeşil kol bandı taktıkları için federasyon tarafından ilk başta ömür boyu men edildiği bildirildi.İran kadın millî futbol takımı, federasyon tarafından başörtüsü takmaya zorlandığı için 2011 yılında FIFA tarafından uluslararası müsabakalardan kısa süreliğine men edildi.2015 yılında İran İslam Cumhuriyeti Futbol Federasyonu, zorunlu askerlik sorunları nedeniyle erkek millî takımından oyuncuları yasakladı.Ağustos 2017'de federasyonun, UEFA Avrupa Ligi'nde Makkabi Tel Aviv'e karşı oynadıktan sonra Masoud Shojaei ve Ehsan Hajsafi'yi millî takımdan men ettiği bildirildi.9 Kasım 2018'de Uluslararası Futbol Federasyonu FIFA Genel Sekreteri Fatma Samoura, İran hükûmetinden kadınların spor stadyumlarına giriş yasağını kaldırmasını isteyeceğini söyledi. 7 Ağustos 2019'da yasağı destekleyen İran başsavcısı Mohammad Jafar Montazeri, İran'daki kadınların spor stadyumlarına girip giremeyeceğinin FIFA'yı ilgilendirmemesi gerektiğini söyledi. Ancak, FIFA'nın sürekli baskısı sonrasında, IRNA Spor Bakan Yardımcısı Jamshid Taghizadeh, kadınların Ekim ayında İran ile Kamboçya arasında oynanacak 2022 FIFA Dünya Kupası eleme maçını izlemek için Âzâdî Stadyumu'na girmelerine izin verileceğini söyledi.
İran Halkın Fedaileri Örgütü (Çoğunluk)

Halkın Fedaileri (Persçe: سازمان چريکهای فدايي خلق ايران Sezman Fedaiyan Halg İran (Ekseriyet)) Pehlevi rejimine karşı 1971 yılında İran'da kurulmuş Marksist-Leninist örgüt. Grup Şah Muhammed Rıza Pehlevi hükûmetini devirmek amacıyla kuruldu ve 1979 devriminden sonra İran İslam Cumhuriyeti'ni devirmek için mücadelesine devam etti.Örgüt, daha küçük olan iki grubun, Cezani-Zarifi grubuyla, Ahmadzadeh-Puyan-Meftahi grubunun birleşmesi sonucu ortaya çıktı. Jazani-Zarifi grubunun üyeleri eski Tudeh Partisi gençlik örgütü üyelerinden oluşuyordu. Ahmadzadeh-Puyan-Meftahi grubunun üyeleri ise ağırlıklı olarak Ulusal Cephe ve bağlı örgütlerden geliyorlardı. Kısa süre sonra Jazani grubu Gilan bölgesi ormanlarında gerilla savaşımı başlattı. Gerilla grubunun yakalanması ve üyelerinin öldürülmesinin ardından iki grup resmen birleşti ve İran Halkın Fedaileri Gerillaları Örgütü ortaya çıktı.Örgütün ilk toplantısı Bijan Cezani ve izleyicileri tarafından 1963 yılında gerçekleştirildi. İran'daki güçlü amerikan etkisinin ve ilerici muhaliflere karşı yürütülen baskının barışçıl eylem yöntemlerini tamamen işlevsiz kıldığı sonucuna ulaştılar.Silahlı mücadele bu nedenle kurtuluş için tek yol olarak görülüyordu. 1971-1979 arasındaki dönemde, Fedaian hareketi Şah rejiminin muazzam bir baskısıyla karşılaştı. Yaklaşık 300 Fedaian üyesi rejim tarafından öldürüldü. Bu dönemde örgütün liderlerinin büyük bölümü yakalandı ve öldürüldü.İHFGÖ (İran Halkın Fedaileri Gerillaları Örgütü) birçok iç bölünme yaşadı. 1979'da Eşref Dehgani İHFGÖ'yi gerilla savaşı çizgisinden sapmakla şuçlayarak terk etti ve İran Halkın Fedaileri Gerillaları'nı kurdu. Aynı yıl eski İHFGÖ kadroları İran Devrimci İşçiler Örgütü'nü kurdular.İHFÖG, 1980 yılında İHFGÖ (Çoğunluk) ve İHFGÖ (Azınlık) olarak ikiye bölündü. Asıl örgütten ayrılan İHFGÖ (Azınlık) daha radikal bir çizgi izledi. 1981 1 Mayıs'ında binlerce İHFGÖ (Çoğunluk) destekçisi Tahran'da toplandı. Örgüt gerilla savaşı yürütmeyi durdurduğunu açıkladı ve İran Halkın Fedaileri Örgütü (Çoğunluk) ismini aldı.1980'lerin başlarında Çoğunluk grubu yarı-açık politik etkinlik sürdürdü. Kar adlı yayın organı 100 000 dolayında tiraja sahipti. Grup yeni hükûmetin bazı konumlarını destekledi, anti-emperyalist söylem ve Irak'a karşı savaş çabaları gibi. Bununla birlikte, aynı dönemde Çoğunluk kadrolarının önemli bir bölümü İran hapishanelerinde tutuluyordu.1983 yılında Çoğunluk grubu İslami hükûmet tarafından tasfiye edildi. Binlerce kadrosu hapse atıldı, birçoğu yargılanmadan infaz edildiler.1988-1990 arasında İHFÖ (Çoğunluk) bir iç değerlendirme ve önceki konumlarının özeleştirisi dönemi geçirdi.Avrupa Parlamento'sunda 23 Ekim 2007'de Avrupalı temsilcilerin de katıldığı bir toplantı gerçekleştirmiştir.
İran Halı Müzesi

İran Halı Müzesi ülkenin başkenti Tahran'da Laleh Park'ın arkasında yer almaktadır. Müze 1976 yılında kurulmuş olup 18. yüzyıldan günümüze tüm İran'ı kapsayan çeşitlilikte İran halılarını sergilenmektedir. Müze 3.400 metrekare sergi salonu ve yaklaşık 7.000 kitaplık bir kütüphane içermektedir. Müze son İran Kraliçesi Farah Pehlevi tarafından tasarlanmıştır.
İran Hava Kuvvetleri

İran Hava Kuvvetleri, İran'ı havadan gelebilecek her türlü saldırıya karşı korumakla görevlidir. İran Silahlı Kuvvetleri komutası altındaki en büyük 2.kuvvettir.Hava Kuvvetlerinde şah döneminde son derece kapsamlı bir modernizasyon faaliyeti yürütülmüştür. 1979 da gerçekleştirilen devrimde İran hava kuvvetlerinde 79 adet Grumman F-14 Tomcat (F14-A modeli) av önleme uçağı 190 adet McDonnell Douglas F-4 Phantom IIE\D 170 adet Northrop F-5\F Av bombardıman uçağı bulunuyordu.Şah döneminde 300 adet General Dynamics F-16 Fighting FalconA/B savaş uçağı 7 adet Boeing E-3 Sentry havadan erken uyarı uçağı 10 adet Lockheed C-5 Galaxy Stratejik nakliye uçağı sipariş verilmiş devrimden sonra ABD ve batı ile tüm ilişkilerin kopması ve hemen ardından Irak savaşı neden ile İran hava kuvvetleri zayıflamıştır. Şaha döneminde verilen siparişler gerçekleşememiştir. İran Hava kuvvetleri hakkında güncel bilgiye ulaşmak pek mümkün değildir ancak çeşitli kaynaklardan ve uluslararası havacılık dergilerinden elde edilen bilgilerde halen envanterlerinde bulunan uçaklar:Son yıllarda Northrop F-5 gövdesi üzerinde yapılan değişikliklerle geliştirilmiş HESA Saike savaş uçağı üzerinde çalışılmaktadır. Bu uçağın seri üretimine geçilip geçilmediği kaç adet üretildiği ve hizmete girip girmediği bilinmemektedir.
İran Hava Savunma Kuvvetleri

İran Hava Savunma Kuvvetleri, İran'ı havadan gelebilecek her türlü saldırıya karşı korumakla görevlidir. İran Silahlı Kuvvetleri komutası altındaki en büyük 3.kuvvettir.
İran Havacılık Endüstrileri Organizasyonu

İran Havacılık Endüstrileri Organizasyonu (IAIO)  ()  İran'ın askerî  havacılık endüstrisini planlama, kontrol etme ve yönetme amacıyla 1966 yılında kurulmuştur.Günümüzde, IAIO beş havacılık organizasyonunu yönetmekten sorumludur: SAHA, İran Uçak İmalat Sanayii Şirketi (HESA), PANHA, Qods Havacılık Sanayii ve Shahid Basir Endüstrisi. Bu beş kuruluş, İran savunma sanayisinde ve İran sivil havacılığında farklı ve tamamlayıcı rollere sahiptir ve GHODS hariç olmak üzere, onarım ve bakım tesislerinden binlerce çalışanı bulunan daha büyük savunma işletmelerine geçiş yapmışlardır.İran Helikopter Destekleme ve Yenileme Şirketi (IHSRC), veya PANHA 1969 yılında kuruldu. 1970 yılında İran Uçak Endüstrisi (IACI) ve 1974 yılında da Farsça kısaltması HESA olarak bilinen İran Uçak Üretim Endüstrisi Kurumu (IAMI) kuruldu. Diğer iki önemli şirket, İran Havacılık Endüstrisi Örgütü, İran Silahlı Kuvvetleri Havacılık Endüstrisi Örgütü (IAFAIO olarak da bilinir) ve Qods Havacılık Sanayii, 1980'lerin başında kuruldu.Eski İran Cumhurbaşkanı Mahmud Ahmedinejad İran'da üretilen IR.AN-140.İran-140 gibi uçakların satın alınmasını tercih etmişti.İran Havacılık Endüstrileri Organizasyonu, önümüzdeki 10 yıl içinde Rusya ile birlikte 210 kişi kapasiteli 100 adet ileri Tupolev Tu-214 ve Tu-204 uçağının üretilmesini planlıyor. İran, Kamov lisansı altında İran'da en az 50 adet Ka-32 helikopteri üretmeyi de planlıyor. Muhtemelen İran-148 olarak adlandırılacak olan İran-140 ile benzer düzenlemelerle lisans altında olan 50 adet An-148 üretmek için de müzakereler devam etmektedir. Hem de İran ile eşzamanlı başlamak üzere belli miktarda Tu-334 uçağının geliştirilmesi ve eş-imalatı için Rusya ile anlaşmalar imzalandı. Ukrayna'nın Poltava Helikopter Şirketi ile yapılan bir başka anlaşma, İran'ın Aerokopter AK1-3 Sanka adlı ultra-hafif çok amaçlı helikopter imal etmesine imkân tanıdı. Ancak İran, Birleşik Devletler İran'a karşı olan yaptırımlarını kaldırırsa Boeing ve Airbus yolcu uçaklarını sipariş etmek için hazır olduğunu açıkladı. 2010 yılında İran Savunma Bakanlığı, 150'ye yakın yolcuyu taşımak üzere tasarlanmış, yurt içi seferler için üretilen orta boy bir yolcu uçağının üretim safhasına geçtiğini açıkladı. Bu projenin 2018 yılında tamamlanması öngörülüyor. Qaher-313, tek koltuklu gizli savaş uçağının prototipi, 2013'te açıklandı. 2016 yılında, İran Havacılık Teknoloji Geliştirme Merkezi (IATDH), teknoloji transferi için aviyonik ve bölümleri alanındaki birtakım bilgi temelli Fransız şirketleri ile anlaşmaya vardı.2016 yılında, İran, "Owj" (Zenith) olarak adlandırılan ilk "ulusal turbojet motor"unu ürettiğini açıkladı. 14.000'den fazla parçayla imal edilen bu motor, 50.000 feet'lik uçuşlar için uygun ve maksimum on ton ağırlığında olan uçaklara monte edilebiliyor. İran, süper alaşımların ve İran'da üretilen özel fırınların bu motorun üretiminde kullanıldığını belirtiyor. Bazı analistler, bu motorun General Electric J85 turbojet motoruna (2040 yılına kadar ABD Hava Kuvvetleri ile birlikte çalışması bekleniyor) benzerlik gösterdiğini belirtti.
İran Hodro

1962 yılında Ali Akbar Khayami ve Mahmoud Khayami tarafından kurulmuş İranlı otomobil üretim firması. Ağırlıklı olarak Peugeot modellerini uyarlayarak üretmektedir.
İran Jandarması

İran Jandarması ( Jandarmiriye Devleti; "Devlet Jandarması"), İran'da kırsal kesimde ve karayollarda kamu güvenliğini sağlamaktan sorumlu askerî bir kolluk teşkilatıydı. Paramiliter bir güç olarak, 1910'da Kaçar Hanedanı sırasında kuruldu ve 1921'de Pehlevi Hanedanı'na kadar siyasette önemli bir rol oynamıştır. Başlangıçta anayasal bir ordu olarak kurulan güç, hem geleneksel polis görevlerini yerine getirmek hem de haydut kuvvetlerine karşı mücadele etmek için İsveçli subaylar istihdam etti.İran Jandarması, 1991 yılında Şehrbani ve İslam Devrimi Komiteleri ile birleşerek İran İslam Cumhuriyeti Kolluk Kuvvetleri (NAJA) kuruldu.İran, 19. yüzyıl boyunca sürekli askeri modernleşme ile uğraşmaktaydı ve Kaçar Hanedanı dönemi tarihi, Avrupa modeli üzerinde ayakta duran bir ordu oluşturma girişimleriyle doludur. Kaçar Hanedanı yönetimi, Büyük Britanya ve Rusya arasında tarafsız bir seçim olarak İsveç'e ticaret yollarını koruma ve ülkeyi birleştirme görevi verilmesini seçti. 15 Ağustos 1911'de İsveçli Binbaşı Harald Hjalmarson'a general rütbesi verildi ve İran Jandarması'nın başına getirildi. İsveç soyluluğundan işe alınan diğer birçok subay, Hjalmarson'u takip etti.I. Dünya Savaşı'nın İran Cephesi sırasında çoğunun Almanya'ya sempati duyan aydınlar ve anayasacı olan İsveç Jandarması subayları İttifak Devletleri'ne yardım etti. 1915 sonbaharında bir noktada, Şiraz'ın kontrolünü Alman eğitimli taşra valisi Mehdikulu Han Hidayet ile bağdaştırdılar. 1921 darbesinden sonra Harbiye Bakanı Rıza Han, modern İran ordusunu yaratmak için Kazak Tugayı ile Jandarma'yı birleştirdi. Kırsal polis gücü olarak Emniyet ve ek olarak Nazmiye adlı bir polis gücü de İranlı subayların altına yerleştirildi.İsveç Jandarması'nın dağılması Kaçar Hanedanı'nı büyük ölçüde zayıflattı ve İran Kazak Tugayı kalan tek ordu birimi olmasıyla birlikte, 1921'de Rıza Şah'ın darbesini büyük ölçüde kolaylaştırdı. Hjalmarson İsveç'e döndü ve Finlandiya İç Savaşı'nda Beyaz Muhafızlar'a hizmet verdi. Başka bir subay olan Eric Carlberg daha sonra İsveç'in İran büyükelçisi ve Muhammed Musaddık'ın sırdaşı oldu.Daha sonra Emniyet modernize edilerek İran Şahlık Jandarması adını aldı. 1979 İran İslam Devrimi'nin ardından unvan, sembol ve kıdemli subayların değiştirilmesiyle İran İslam Cumhuriyeti Jandarması adıyla varlığını sürdürdü. 1991'de Şehrbani ve İslam Devrimi Komiteleri ile birleşerek İran İslam Cumhuriyeti Kolluk Kuvvetleri (NAJA) kuruldu.Carlberg, Eric; "På uppdrag i Persien. Glimtar från en trettioårig vistelse under solens och lejonets tecken" Stockholm; Natur & Kultur, 1962.
İran Kara Kuvvetleri

İran Kara Kuvvetleri, İran'ı karadan gelebilecek her türlü saldırıya karşı korumakla görevlidir. Bu kuvvet 1979 yılında kurulmuştur. İran Silahlı Kuvvetleri komutası altındaki en büyük kuvvettir.
İran Karikatür Krizi

12 Mayıs 2006 tarihinde 'İran' adlı İran'ın bütün şehirlerinde yayınlanan bir devlet gazetesinin çocuklara ve gençlere yönelik hazırlanan Cuma ekinde, İran'daki Azerbaycan Türkleri'ni öfkelendiren ve ayaklanmalarına yol açan bir karikatür yayınlandı. Karikatürde Türkler için 'hamam böceği' iması yapılıyordu. Karikatür ülke çapında gösterilere yol açarken İran rejimi olaylarla ilgili olarak 'Amerikan komplosu' iddiasında bulundu.Kriz İran'da Güney Azerbaycan Türk milliyetçiliğinin düzeyini gösteren önemli bir turnusol kağıdı olarak değerlendirilmiştir.İranlı yetkililer olaylar esnasında hayatını kaybeden Azerbaycanlılara da PKK militanlarının ateş açtığını, amacın İran'da bir iç savaş çıkarmak olduğunu iddia ettiler.İran Karikatür Krizi'nin Danimarka Karikatür Krizi'nden birkaç ay sonra patlak vermesi dikkat çekti. Danimarka'da Muhammed'e ve İslam dinine hakaret içeren karikatürlere en sert tepkiyi İran vermişti.Bu karikatürün yayınlanmasından 5 gün sonra Azeri öğrenciler Tahran Üniversitesi’nde olayı protesto etmek maksadıyla gösteri düzenlemişlerdir. ISNA[3] haber ajansına göre; kendi dillerine yapılan hakareti pankartlar ve sloganlarla protesto eden Azerbaycanlı göstericiler, adalet söylemlerini her fırsatta dile getiren hükümeti kınamışlardır. Sloganlar arasında “Haray Haray (Yeter Yeter) Men Türk'em“, “Türk'ün dili ölmez, Fars diline dönmez”, “Azerbaycan eğilmez, Türk'ün beli bükülmez“, “Ya azatlık ya ölüm”, “kahrolsun Fars faşizmi” söylemleri vardı. Açtıkları pankartlarda ise “Hatemi’nin medeniyetlerarası diyaloğu?” ve “Ahmedinejad’ın adaleti?” yazmaktaydı. Bu gösteri daha sonra üniversite güvenlik görevlilerince bastırıldı.İran gazetesinin karikatürünü protesto gösterilerinde polisin halka ateş açması sonucu en az 30 gösterici öldü,yüzlercesi yaralandı.Polisin açtığı ateş sonucu ölenlerin arasında 16 ve 15 yaşlarında iki genç de bulunuyordu.Karikatürün bulunduğu sayfanın ve makalenin başlığı "Hamam böceklerinden nasıl kurtulabiliriz?" ve karikatürün üstündeki açıklamada "hamam böcekleri insan dilinden anlamadıkları için onlarla kendi dillerinde konuşmak gerekir,onlar bizim pisliğimizden beslenirler.Böcekler o kadar çoklar ki sadece onları ezmekle kurtulabiliriz,veya bir süre pisliğimizi yapmazsak açlıklarından ölürler" yazıyor.Karikatürde, bir masada bir hamamböceği ve masanın karşısında oturan çocuk var.Çocuk hamam böceğine bakarak Farsça olarak "böcek" diyor. Hamam böceği ise ona bakarak "nemene?" diyor."Nemene" İran adlanan ülkedeki Türklerin anadili olan Azerbaycan Türkçesinde "ne?" demektir ve Farsçada kullanılmaz.
İran Kazak Tugayı

İran Kazak Tugayı (Farsça: بریگاد قزاق), İran'da 1879'da Rus Kazak birlikleri örnek alınarak oluşturulan süvari birliği. Kaçar Hanedanı döneminde etkili olan tugay, Meşrutiyet Devrimi (1905-11) ve Pehlevi Hanedanı'nın kuruluşunda kilit rol oynamıştır. 1920'ye kadar Rus subaylar tarafından komuta edilen tugay, onların ülkeden ayrılmasından sonra İranlı subaylardan Albay Rıza Han tarafından komuta edilmeye başlandı.
İran Kehrizi

Günabad Kehrizi (Farsça: قنات قصبه گناباد), Kai Khosrow Kehrizi olarak da bilinir, MÖ 700 ile MÖ 500 arasında inşa edilen dünyanın en eski ve en büyük kehrizlerinden biridir. İran'ın, Razavi Horasan Eyaleti'ndeki Günabad'da bulunmaktadır ve 33,113 metre uzunluğunda 427 su kuyusu içermektedir. Site, ilk olarak 2007 yılında UNESCO'nun geçici Dünya Mirası listesine eklendi ve daha sonra 2016'da "İran Kehrizi" adı ile Dünya Mirası olarak ilan edildi.
İran Kürtleri

İran Kürtleri, İran'da yaşayan Kürtlere denir. Kürtler CIA'ya göre ülke nüfusunun %10'unu oluştururken Fars ve İran Azerileri'nden sonra İran'da üçüncü büyük etnik azınlıktır. İran'da Kürtlerin çoğunlukta olduğu bölgeler; Kirmanşah, Kürdistan ve İlam eyaletleridir. Bunlar dışında kayda değer Kürt nüfusu olan diğer eyaletler ise Batı Azerbaycan ve Kuzey Horasan eyaletleridir.
İran Kızılayı

İran Kızılayı (resmî ismi: İran İslam Cumhuriyeti Kızıl Hilal Cemiyeti) (Farsça: جمعیت هلال احمر جمهوری اسلامی ایران‎‎), İran'da bir yardım, kurtarma ve tıbbi destek kurumu. 1923'te "İran Kızıl Aslan ve Güneş Topluluğu" olarak kuruldu, Uluslararası Kızılhaç Komitesi ve daha sonra Uluslararası Kızılhaç ve Kızılay Hareketi tarafından üyeliğe kabul edildi. İran İslam Devrimi'nden sonra adı "Kızılay Cemiyeti"ne çevrildi.İran Kızılayının merkezi Tahran'dadır. Kuruluş başkanının ifadesine göre İran Kızılayı, dünyanın en büyük beş yardım kuruluşu arasındadır.
İran Mektupları

İran Mektupları (Fransızca: Lettres persanes) Montesquieu'nün 1721 yılından yayımlanan felsefi ve mektup romanı. İlk olarak yazar adı verilmeden anonim olarak Amsterdam'da yayımlandı. Önceleri Charles Dufresny'nin kullandığı hiciv tarzından yararlanan Montesquieu, Batı'yı Usbek ve Rica adlı Doğulu kahramanların bakış açısıyla anlatmaya çalışır. Bu iki İranlı gezgin İran'dan yola çıkarak Fransa'ya kadar gelir. Gözlem ve izlenimlerini mektup gönderdikleri kişilerle paylaşırlar. Doğu'daki saray gizemini de yansıtan eser, yazarın Doğu'ya ve İslam'a bakışı hakkında da ipuçları verir.
İran Meşrutiyet Devrimi

İran Meşrutiyet Devrimi (, Meşrutiyet veya انقلاب مشروطه, İnkılab-ı Meşrutiyet), 1905-1907 yılları arasında İran'da meşrutiyet talebiyle gerçekleşen devrimdir. Devrimin sonucunda meşrutiyet ilan edilmiş, yeni bir anayasa hazırlanmış ve meclis açılmıştır.
İran Millî Direniş Konseyi

İran Millî Direniş Konseyi, ( Şurâ-yî millî-yî mukâvemât-î İran) 1981 yılında ilk İran cumhurbaşkanı Ebu'l-Hasan Beni Sadr ve Mesûd Recavî tarafından Paris'te kurulan direniş örgütüdür. Konseyin amacı ve hedefi, 1979 İran Devrimi ile ülkeye hâkim olan dinî rejimin sona ermesidir. Her ne kadar konsey kendisini "İran direnisinin halk tarafından seçilmiş sürgündeki meclisi" olarak nitelendirse de, örgüt uluslararası platformlarda İran'ın en etkili militan direniş örgütü Halkın Mücahitleri Örgütü'nün siyâsî kolu olarak kabul edilmektedir. NCRI'yi MEK için sadece "nominal açıdan bağımsız" siyasi kanat ya da cephe olarak tanımaktadır.Merkezi Paris'te bulunan konseyin Washington ve Berlin'de de temsilcilikleri vardır. 2008 itibarıyla örgütün toplam 900 üyesi olduğu ilân edildi.
İran Millî Kütüphanesi

İran Millî Kütüphanesi 1933 yılında resmî  olarak açılmıştır. Ülkede millî kütüphane açılması konusunda ilk adımlar 1861'de Darülfünun yüksek okulun açılmasıyla ve bu okulun küçük bir kütüphanesiyle başlamıştır.İran Millî Kütüphanesi'nin mimarı, Fransız André Godard'dır. Godard aynı zamanda İran Arkeoloji Müzesi'nin mimarıdır; kütüphane, müzenin kuzey cephesinde yer almaktadır.Kütüphane, 1 Mart 2005'te, İran eski cumhurbaşkanı Muhammed Hatemi dönmenide, Tahran'ın Abbas Abad bölgesindeki yeni merkezine kavuşmuştur. Muhammed Hatemi bir dönem kütüphanenin başkanlığını yapmıştır.
İran Ordusu

İran İslam Cumhuriyeti Ordusu ( Arteş-i Cumhuri-ye İslâmi-ye İran), İran Silahlı Kuvvetleri'nin konvansiyonel silahlı kuvvetleridir. Ordu, İran Devrim Muhafızları Ordusu ile birlikte silahlı kuvvetlerin iki ana kolundan biri olup İran devletinin toprak bütünlüğü ile dış ve iç tehditlerden korumak ve iktidarı yansıtmakla görevlidir.İran Ordusu, Kara, Hava Savunma, Hava ve Deniz kuvvetleri olmak üzere dört ayrı hizmet kolunundan oluşmaktadır ve kendi Genelkurmay Başkanlığı'na sahiptir.
İran Queer Organizasyonu

İran Queer Organizasyonu, 2007 yılında Toronto'da kurulan, kâr amacı gütmeyen bir insan hakları kuruluşudur. Yönetim Kurulu, konsey, çalışma grupları, Cheragh dergisi ve Gilgamishan yayını gibi IRQO'nun çeşitli kollarının personelleri, daha önce İran'da faaliyet göstermiş ve şu anda Türkiye, ABD ve Kanada gibi ülkelerde aktif olan LGBT aktivistlerinden oluşuyor.IRQO birçok deneyimli aktivist, blog yazarı ve yazardan oluşuyor ve hedeflerini, diğer aktivistlerin ve toplumun İran'daki geri kalan üyelerinin amaçlarını, fikirlerini ve ideallerini yansıtacak şekilde belirliyor.LGBT topluluklarının hakları için yapılan faaliyetler İran hükûmeti tarafından cezalandırılabileceği düşüncesiyle IRQO, kovuşturma ve zulüm tehdidi altında İran'da yaşayan aktivistlerle ortak faaliyetlerde bulunamıyor.
İran Radyo Televizyon Kurumu

İran Radyo Televizyon Kurumu (İRİB), İran'ın devlet yayıncılığını yapmakla görevli tek kuruluştur. İran’da bu kurum harici özel kanalların çalışması yasaktır.İslam Devrimi'nden önce İran Milli Radyo Televizyon Kurumu adıyla bilinen bu kurum 1979 yılında vuku bulan İran İslam Cumhuriyeti'nden sonra İran İslam Cumhuriyeti Ses ve Görüntü Kurumu (Farsça: صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران) olarak ad değiştirmiştir.3 Ekim 1958’de İran'ın ilk özel televizyon vericisi Posta, Telgraf ve Telefon Bakanlığının yönetimi altında kullanılmaya başladı. İran Televizyonu adıyla yayına başlayan bu özel verici 5 yıla kadar vergiden muaf tutuldu. Söz konusu televizyon kanalı 2. seneden itibaren Tahran'da günlük yayınını 5 saate yükseltti. 1962 yılında İran'ın güneyindeki Abadan şehrindeki 2. verici de yayına başladı ve 3 sene sonra İran Planlama Teşkilatı tarafından bir Fransız ekip televizyon merkezi kurmak için görevlendirildi. 1966'da bir stüdyo, 3 kamera ve 2 manyetik kayıt cihazı bulunduran İran Milli Televizyonu resmî  olarak işe başladı. 1968 yılında Urmiye ve Bandar Abbas merkezleri İran'ın bölgesel haberlerini göndermek için kuruldu.Hâlihazırda İran Radyo Televizyon Kurumu 8 ulusal, 30 bölgesel ve 10 uluslararası olmak üzere 48 televizyon kanalı ve onlarca radyo kanalını kendi yelpazesi altına almaktadır.İran Radyo Televizyon Kurumu başkanı İran İslam Cumhuriyeti'nin anayasası'nın 175. maddesi gereğince doğrudan İran'ın dini Lideri tarafından atanmaktadır ve görev süresi 5 senedir. Görev süresi bitiminde bu süreç uzatılabilir. Kurumun başkanı sadece dini lidere cevap vermekle yükümlüdür. Devrimden sonra Sadegh Ghotb Zadeh İRİB'in ilk genel müdürü olarak çalışmıştır. Hâlihazırda İzzetüllah Zergami bu kurumun genel müdürüdür.Yasama, yürütme ve yargı temsilcilerinden oluşan Ses ve Görüntü Kurumu Denetleme Kurulu İRİB'in faaliyetlerini denetlemektedir.Kurumun 2. kanalının merkezi ise Arjantin Kavşağı'ndadır. İRİB'in ayrıca Londra, Paris, Berlin, Moskova, Saray Bosna, Ankara, Beyrut, Bakü, Duşanbe, Şam, New York, Kuala Lampur, Pretoria, Delhi, Kabul, İslamabad ve Brüksel'de temsilciliği bulunmaktadır.İran İslam Cumhuriyeti Radyo-Televizyon Kurumunun gelir kaynağı devlet yardımları, elektrik faturalarından alınan vergi ve reklamlardandır.İRİB bünyesinde 8 ulusal ve 30 bölgesel TV kanalı, 1 haber kanalı, Türkiye ve Azerbaycan'a yönelik Sahar TV, İngilizce konuşanlara yönelik Press TV ve Arap Dünyasına yönelik El-âlem ve El-kevser adlı kanallar faaliyette bulunmaktadırlar. Bunun yanı sıra Sahar TV birçok dilde yayın yapmaktadır.Cam-i Cem 1, 2 ve 3 adlı kanaller ise yurtdışında yaşayan İranlı kitleyi hedef almaktadır. İRİB'in eğitim, Kur'an ve belgesel gibi konusal kanalları de bulunmaktadır. İRİB'in dış yayınları 25 dilde radyo yayını yapmaktadır. 40 bölgesel radyo ve 13 ulusal radyo kanalı da İRİB çatısı altında faaliyet göstermektedir.Soruş adlı bir yayınevi İRİB'in çeşitli dergilerini yayımlamaktadır. Kurumun ayrıca Cam-i Cem adlı bir ulusal gazetesi ve bir yüksek okulu bulunmaktadır. Bu kurumun kütüphanesinde 30.000'i aşkın kaynak bulunmaktadır.
İran Sanayii

İran Sanayii, The Economist'in 2008'deki raporuna  göre İran, 23 milyar dolarlık üretim ile 39. sırada yer aldı. 2008'den 2009'a İran, yıllık sanayi üretimi artış hızında 69. sıradan 28. sıraya sıçradı.
İran Sefaretnâmesi

İran Sefaretnâmesi, 1811 yılında Osmanlı elçisi olarak Tahran'a giden Yâsincizâde Abdülvehhab Efendi’nin Bozoklu Osman Şakir Efendi tarafından kaleme alınan elçilik raporudur.İran Sefaretnâmesi, dönemin Osmanlı şehirlerinin sosyal, kültürel ve ekonomik özelliklerinden bahsederken aynı zamanda resimli olmasıyla diğerlerinden ayrılmaktadır. Millet Yazma Eser Kütüphanesi'nde kayıtlı bulunmaktadır. Sultan II. Mahmud döneminde Osmanlı Devleti ile İran arasında dostluk bağlarını güçlendirmek, huzursuzluk yaratan birkaç sorunun çözümüne ortamhazırlamak ve Rusya İmparatorluğu'na karşı ittifak sağlamak amacıyla bir sefaret heyeti oluşturulmuştur. Bu heyette Yâsincizâde Abdülvehhab Efendi büyükelçi, Bozoklu Osman Şakir Efendi de Farsça tercüman olarak görevlendirilmiştir. Görüşmeler neticesinde sorunların çözümlenememesi üzerine Abdülvehhab Efendi ziyaretini uzatarak Tebriz’e geçmiş, yine de sonuç alınamayacağını anlayınca Tebriz’den ayrılmak durumunda kalmıştır. Mehmed Tâhir Münif Paşa, 1872-77 yıllarında Tahran’da Osmanlı elçilik görevinde iken kaleme aldığı risâlesinde, Abdülvehhâb Efendi’nin elçiliğine dair bilgiler vermiştir. Kâmil ve fazilet dolu biri olduğundan, İranlılar’ın onun varlığından, konuşma ve davranışlarından çok hoşlandığını yazmıştır. Paşa, İran şahı Feth Ali’nin inşa ettirdiği Nigâristan Sarayı'nın duvarlarına Osmanlı sefirlerinin tasvirlerini yaptırdığını ve bunların arasında Abdülvehhâb Efendi’nin de resminin olduğunu bildirmekte; kendi risâlesinde de bu bilgileri ve resimleri aktardığını yazarak Abdülvehhâb Efendi'nin ve maiyetindeki Osman Şâkir Efendi'nin resimlerine yer vermiştir. Netice itibarıyla Osmanlı Devleti’nin İran ile Rusya’ya karşı ittifak kurma girişimleri olumsuzlukla sonuçlanmıştır. Eser bilinmeyen bir sebepten yarım kalmıştır. Eserde İran’da Zencan, Ebher, Kazvin ve Tahran’ın resimleri yapılmışsa da sayfalar boş bırakılarak açıklamalara yer verilmemiştir.
İran Senatosu

1906 İran Anayasa Devrimi'nde iki meclisli bir yasama meclisi kurulmuştu, ancak senato, Şah Muhammed Rıza Pehlevi'nin daha fazla siyasi güç arzusunun bir ifadesi olarak 1949'daki İran Kurucu Meclisi sonrasına kadar fiilen kurulmamıştı. Senato, Şah'ın amaçladığı gibi, Şah'ın amaçlarını destekleyen senatörler ile doluydu. Senatodaki altmış sandalyenin yarısı doğrudan Şah tarafından atanmaktaydı. 15'i Tahran'ı temsil etti ve geri kalanı diğer bölgelerden seçilmekteydi.Senato, 1979 İran Devrimi'nden sonra yeni anayasa ile tek kamaralı bir yasama organı kurulduktan sonra dağıtıldı. 2018 yılı itibarıyla eski Senato binası, Uzmanlar Meclisi tarafından kullanılmaktadır.
İran Sibyllası (Michelangelo)

İran Sibyllası; Michelangelo tarafından 1511-1512 yılları arasında Sistina Şapeli'nin tavanına resmedilmiş olan bir fresktir. Mitolojideki İranlı sibyllaya atfedilmiştir.
İran Silahlı Kuvvetleri

İran İslam Cumhuriyeti Silahlı Kuvvetleri ( Niruhe-yi Musellah-i Cumhuri-ye İslâmi-ye İran), İran'ı karadan, havadan ve denizden gelebilecek her türlü saldırıya karşı korumakla görevli olan askerî kuvvet. İran Ordusu, İran Devrim Muhafızları Ordusu ve İran Kolluk Kuvvetleri'nden oluşmaktadır.İran Silahlı Kuvvetleri'nin 534.000 aktif ve 400.000 yedek personeli bulunmaktadır. Ayrıca Asker sayısı bakımından Dünya'da 13.büyük güçtür. Ortadoğu askerî  güçler sıralamasında ise 3.sırada bulunmaktadır.Silahlı kuvvetlerin tüm güçleri Genel Karargâh komutası altındadır. Silahlı kuvvetlerin, lojistik finansman planlamasından Savunma ve Silahlı Kuvvetler Lojistik Bakanlığı sorumludur ki bakanlık askerî  operasyon komutası ile ilgili değildir.
İran Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti

İran Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti, İran Şura Sosyalist Cumhuriyeti ya da Gilan Sovyet Cumhuriyeti; kısa süreli var olmuş, Ekim Devrimi'nden etkilenerek İran'ın Gilan bölgesinde Mirza Küçük Han tarafından kurulan devlettir. Mirza Küçük Han'ın "Jangal" gerillaları tarafından oluşturulmuş ve Kızıl Ordu tarafından desteklenmiştir.
İran Standart Saati

İran Standart Saati (IRST)  ya da İran Saati (IT)  (İngilizce: Iran Standard Time, Farsça: زمان استاندارد ایران) İran'ın kullandığı saat dilimidir. Diğer bir deyişle İran UTC+03.30'u kullanmaktadır. IRST 52,5 derece doğu meridyeni ile tanımlanır.2005 ve 2008 yılları arasında Mahmud Ahmedinecad kararı ile yaz saati uygulaması İran'da uygulanmamıştır. İran Yaz Saati uygulaması kısaca IRDT ile gösterilmektedir. İran da yaz saati uygulaması 2022 yılında kaldırıldı ve UTC+03.30 standart saat diliminde sabitlendi.
İran Tekvando Derneği

İran Tekvando Derneği İran'da sporla ilgili ilk sivil ve özel kurumdur. Bu dernek 2001 yılında İçişleri Bakanlığı ve Yargı tarafından verilen izin ile resmen faaliyetlerine başladı. Seyid Ali Hakşinas bu derneğin kurucusu ve yöneticisidir.İran'da ilk Taekwando okullarının kurulmasının yanı sıra İran Tekvando Derneği çeşitli yaş gruplarında birçok yarışma düzenledi. Birçok eğitimci ve hakem eğitti.İran spor yetkilileri ve İran Taekwondo Federasyonu bu dernek faaliyetlerine karşıdırlar. Bu anlaşmazlıklar, il ve ilçelere gönderilen direktifler gibi çeşitli yollarla ifade edilmiştir.
İran Telekomünikasyon Şirketi

İran Telekomünikasyon Şirketi (TCI) ( Şirket-i Mihabret-i İran), İran merkezli bir telekomünikasyon şirketidir. Şirket, 1971 yılında kurulmuş olup ülke genelinde hem konut hem de ticari müşteriler için sabit telefon, DSL ve veri hizmetleri sunmaktadır. Şirketin merkezi Tahran'da yer almaktadır.TCI, cep telefonu operatörü MCI ve sabit hat operatörü FCI olmak üzere iki yan şirkete sahiptir. Mayıs 2015 tarihi itibarı ile 29,4 milyon sabit hat ve 63 milyon cep telefonu abonesi bulunmaktadır.
İran Traktör İmalat Şirketi

İran Traktör İmalat Şirketi ( Şirket-i Traktörsazi İran), İran merkezli bir traktör üreticisidir. Şirket, 1968 yılında kurulmuştur. Şirketin merkezi Tebriz'de yer almaktadır.İran Traktör İmalat Şirketi, İran ile Romanya arasında İran'da bir traktör imalat şirketi kurmak için yapılan anlaşma sonucu kuruldu. 1976 yılında Massey Ferguson, yıllık 13.000 adet traktör montajına başladı. Günümüzde üretim kapasitesi yıllık 30.000 adete çıkarılmıştır. 1987 yılında fabrika, farklı endüstriler için döküm ürünleri üretebilmek için dökümhane kapasitesini artırmaya başladı. Günümüzde şirket, Orta Doğu'nun en büyük kapasiteli dökümhanesine sahiptir.ITMCO, Endüstriyel Yönetim Enstitüsü (IMI) tarafından yapılan değerlendirmelere göre İran'ın en iyi 100 şirketi arasında listelenmektedir. Şirket, günümüzde Avrupa dahil 10 ülkeye 13 farklı ürün ihraç etmektedir.
İran Türkmenleri

İran Türkmenleri (Türkmence: Eýran Türkmenleri, Farsça: ترکمن‌های ایران‎‎), İran'ın kuzey-doğusunda bulunan ve Türkmenistan ile sınır komşusu olan İran Türkmenistanı ya da Güney Türkmenistan olarak da adlandırılan Türkmen Sahra denen coğrafi bölgede, çoğunluk oldukları Gülistan eyaleti ile azınlık oldukları Kuzey Horasan ve Razavi Horasan eyaletlerinde yaşayan Sünni Hanefi Türkmenlerdir.Türkmensahra şehirleri olarak tanınan Gümüştepe (Kümüş Tepe), Bender Türkmen, Siminşehr (Simin Şehir), Akkale (Ak Kale), Anbar Alum (Anbar Olum), İnceburun (İnce Burun), Hütten Küren, Neginşehr (Negin Şehir), Günbedkavus (Gümbet Kavus), Kelale, Meravetepe (Merave Tepe), Deregez ve Kuzey Horasan eyaletindeki Bocnurd dışında ayrıca, Razavi Horasan eyaletinin Türbet Cam şehrinde ve onun çevresinde de yaklaşık beş bin Türkmen yaşamaktadır. Toplam olarak İran’daki Türkmenlerin sayısı yaklaşık iki milyon olarak tahmin edilmektedir. Türkmenlerin büyük klasik şairi Göklen boyundan Mahtumkulu Firaki’nin mezarı buradadır. İran’da “Türklüklerini” en fazla koruyan toplum olarak bilinmektedirler.Türkmensahra Türkmen aşiretler arasında Yomut, Teke, Göklen, Nohurlu, Salır gibi aşiretler bulunmaktadır. Türkmenistan’da kullanılan yazı dili, İran Türkmenleri arasında da geçerlidir.Türkmensahra Türkmenlerinin tarihini uzun süre birlikte yaşadıkları Türkmenistan Türkmenlerinden ayrı tutmak mümkün değildir. 1881’de, Türkmenlerin Türkmenistan’daki Göktepe Kalesi’nde Çarlık Rusyası ordusuna yenilmesinden sonra, İran ve Çarlık Rusyası arasında yapılan Ahalteke anlaşması çerçevesinde, iki tarafta yaşayan Türkmenler arasına sınır çekilmiş ve güneydeki Türkmenler İran sınırları içinde, kuzeydeki Türkmenler ise önce Çarlık Rusyası ve daha sonra Sovyetler Birliği sınırları içinde kalmıştır. Güney Türkmenlerin oturduğu bölgeye Şah Pehlevi döneminde Türkmensahra adı verilmiştir.1991’de Türkmenistan’ın bağımsızlığa kavuşması Türkmensahra Türkmenleri arasında da büyük sevinç yaratmıştır. Bu şekilde bölgede Türkmenlerin de bir devleti olmuştur. Türkmenistan ve İran’daki Türkmenler sınır bölgesine ait pasaport kullanarak Türkmenistan’da yılda 4 kez bulunma hakkı kazanmıştır.
İran Ulusal Müzesi

İran Ulusal Müzesi (Farsça: موزه ملي ايران Mūze-ye Millī-ye Irān veya موزه ایران باستان Muze-ye Irân-e Bâstân), Tahran'da bulunan bir arkeoloji ve tarih müzesidir. Antik Pers eserlerini, çömlekleri, metal işlerini, kitapları ve madeni paraları sergilemektedir.1937'de açılmıştır.Müze iki binadan oluşmaktadır. Bir numaralı bina İslamiyet öncesi döneme ait toplanan eserleri sunarken iki numaralı bina İslamiyet sonrası eserleri sunmaktadır.Birinci binada üç salon vardır. Bu üç salon Medler, Ahameniş İmparatorluğu, Selevkos İmparatorluğu, Part İmparatorluğu ve Sasani İmparatorluğu boyunca alt, orta ve üst Eski Taş Çağından, Yeni Taş Çağından, Kalkolitik çağlardan, erken ve geç dönem Bronz Çağları, I-III Demir Çağlarından eserler sergilemektedir.
İran Uzay Ajansı

İran Uzay Ajansı veya yaygın İngilizce  kısaltmasıyla ISA (, ) İran'daki uzay araştırma faaliyetlerini fonlamak, düzenlemek ve koordine etmek için 2004 yılında kurulmuş bir devlet kurumudur. Ajansın merkezi İran'nın başkenti Tahran'dadır.Ajans, Milli Eğitim Bakanlığı Üniversiteler ve Araştırma Bakanlığı kapsamında faaliyet göstererek, havacılık araştırmaları ve teknolojisi alanında çalışmalar yapan çok sayıda ulusal ve uluslararası kuruluşla iş birliği yapar. İran, 1959 yılında kurulan Birleşmiş Milletler Dış Uzayın Barışçıl Amaçlarla Kullanımı Komitesi'nin üyelerinden biridir. Bu kurum İran uzay bilimi ve teknolojisinin barışçıl uygulamalarına ilişkin İran'daki tüm faaliyetleri kapsayıp destekliyor.İran Uzay Ajansı bir kamu kurumudur ve İran iletişim ve Bilgi Teknolojileri Bakanlığına bağlı olarak yönetiliyor. Pejuheş uzay sondası bu kurumun en yeni roketidir.2016 yılında 17 milyar Tümen'lik bütçeye sahipti. Ajans'ın araştırma ve geliştirme alanındaki faaliyetlerini hızlandırmak için 2023 yılında ajansın bütçesi 43 milyar Tümen'e yükseltildi.
İran Uçak İmalat Sanayi Şirketi

İran Uçak İmalat Sanayi Şirketi ya da Farsça kısaltmasıyla HESA, İranlı bir uçak üretim şirketidir. 1976 yılında kurulan HESA, İran Havacılık Endüstrileri Organizasyonu'na (IAIO) aittir. Genel merkezi İsfahan'daki Şahinşehr'de bulunmaktadır. Şirketin kurulduğu yaklaşık 2 milyon metrekare veya 2000 dönümlük arazi, bölgedeki önemli ailelerden olan Borumendd ailesi (Abdulgaffar, Abdurrahman, Abdulrahim, Abdulkerim, Abdulreşid ve Abdullah kardeşler) tarafından hediye edilmiştir. Firmanın binlerce metrekare açık alanı mevcut olup, 250.000 metrekarelik mağaza ve hangar alanı; parça imalat, montaj, laboratuvarlar, uçuş test tesisleri ve üretime hazırlık atölyeleri için ayrılmıştır.Textron tarafından inşa edilen orijinal fabrika, birkaç yüz helikopter ve teknoloji transferini içeren bir anlaşma ile İran'da farklı konfigürasyonlarda Bell 214'leri üretecekti. Çalışma, öncelikle İran Devrimi ve ardından İran'a yönelik yaptırımlar nedeniyle sona erdi.