barandinho/wikipedia_tr huggingface dataset:
Tarquinius Priscus

Lucius Tarquinius Priscus (Yaşlı Tarquin ya da I. Tarquin olarak da bilinir), MÖ 616 - MÖ 579 yılları arasında tahta çıkmış beşinci Roma Kralı. İlk karısının adı Gaia Cyrilla'dır.Livy'ye göre Tarquinius Priscus bir Etrüsk şehri olan Tarquinii'den gelir ve asıl adı Lucumo'dur (şimdilerde lucumo isminin Etrüsklerde bir politik pozisyon adı olduğuna inanılır). Karısı Tanaquil'in önerisiyle Etrurya'dan Roma'ya göç etmiştir. Bir Yunan olan ve Korint şehrinden gelen babası Korintli Demaratus yüzünden Tarquinii'de politik bir konum elde etmesi yasaklanmıştı. Bir araba üzerinde Roma'ya girdiğinde gökyüzünden gelen bir kartal şapkasını alarak uzaklaşmış ancak bir süre sonra geri dönerek şapkayı başının üzerine geri bırakmıştır. Kehanetler konusunda yetenekli olan Tanaquil, bu olayı parlak geleceği için bir işaret olarak değerlendirmiştir.Cömertliği ve becerisi ile Roma'da çok büyük saygı görmüştür. Kral Ancus Marcius tarafından evlat edinilmiş ve aynı zamanda oğulları için koruyucu olarak atanmıştır. Ancus Marcius'un ölümünden sonra, Tarquinius Priscus Meclisi Marcius'un doğal çocukları yerine kendisini kral seçmeleri konusunda ikna etmeyi başarmıştır.Askeri yetekleri çok geçmeden Sabinler tarafından yapılan bir saldırıyla test edildi. Saldırıları Roma sokaklarına kadar sıçrayan tehlikeli çatışmalardan sonra durdurdu ve hemen ardından Etrüsklere de Roma hakimiyetini kabul ettirdi. Böylece Corniculum, Firulea, Cameria, Crustumerium, Americola, Medullia ve Nomentum şehirleri Roma idaresi altına girdi. Her zaman büyük zaferlerle sonuçlandırdığı savaşların ardından Roma'ya muazzam ganimetlerle döndü. Centuriate Meclisindeki temsilci sayısını iki katına, yani 1800 kişiye çıkardı ve Senatoya alt sınıflardan 100 senetör daha soktu. Bunların arasında Octavii ailesi de vardı.Ayrıca devlet tarafından düzenlenen festivaller ve devletin genişletilmesi konularıyla da ilgilendi. İlk olarak at yarışları için bağımsız bir yapı olan Circus Maximus'u inşa ettirdi. Daha öneceleri seyirciler yarışları Aventine ve Palatine tepeleri arasında tahta trübünlere oturarak seyrediyorlardı. Bu aşamadan itibaren daha büyük oyunlar düzenlenmeye başadı.Büyük bir selin ardından, Roma'nın bataklık alçak bölgereleri Forum Romanum'un kurulabilmesi için inşa edilen Cloaca Maxima (büyük lağım) sayesinde kurutuldu. Son büyük icraat olarak, Latin ve Sabinlerden alınan ganimetlerin de yardımıyla Capitol Tepesi'ne Jüpiter onuruna Optimus Maximus'u inşa ettirmiştir. Savaş ve sivil görevlerle alakalı birçok Roma sembolü onun saltantı sırasında ortaya çıkmıştır. Tarquinius Priscus, Etrüsk modasına uygun olarak altın kaplı mor pelerin giyerek ve dört atın çektiği bir araba üzerinde törene katılara ilk Roma zafer alayını düzenlemiştir.Bu arada önceki kral Ancus Marcius'un çocukları birer yetişkin olmuşlar ve tahtın kendi hakları olduğunu düşünmekteydiler. Bu sebeple Tarquinius Priscus'u başına bir balta fırlatarak öldürdüler. Ancak Ancus'un çocukları umduğunu bulamadı ve onların yerine Tarquinius'un damadı Servius Tullius kral seçildi. Tarquinius 37 yıl hüküm sürmüştür.
Tarra White

Tarra White (d. 19 Kasım 1987; Ostrava, Çekoslovakya, gerçek adı Martina Mrakviová) Çek Porno Yıldızı ödülünü almıştır. Private Media Group yapım şirketi adına performans sergilemektedir.5 yaşındayken; Tarra White büyüdüğünde striptist olmak istiyor ve bunun için yatak odasında striptis alıştırmalarına başlamıştı. Porno yıldızı olmayı arzulayan White, on üç yaşındayken annesinin yüksek topuklu ayakkabılarıyla fotoğraf denemeleri yapıyordu.Annesi, onu deneme yaparken yakaladığında, kızının arzularını öğrenmiş ve mutsuzluğa kapılmıştı.Tarra White, ilk cinsel deneyimini 16 yaşında yaşamıştır.Tarra White, henüz liseye giderken 18 yaşında, porno sektörüne girdi. İlk sahnesini Robert Rosenberg ile Prag'daki Charles Üniversitesi'nin bahçesinde çekmiştir. Çok fazla insanın önünde sokak ortasında, gerginlikten kameraya bakmayı unutmuştur.Tarra White, Private Sexclusive'da sahip  olduğu bloga iki haftada düzenli olarak resimlerini ve kendisi hakkındaki haberleri güncellemektedir.Mayıs 2008'den beri, Tarra White, Red News (programdaki kadın sunucular, haberleri okurken striptis yapmaktadır) adlı bir haber programında, Martina Mrakviová adıyla internet ortamında yayınını sürdüren Çek TV Nova kanalında sunuculuk yapmaktadır.
Tarraco

Tarraco, İspanya'nın Katalonya Eyaletindeki günümüz Tarragona kentinin eski adıdır. Scipio Calvus tarafından İkinci Pön Savaşı sırasında kurulan şehir, İber Yarımadası'ndaki en eski Roma yerleşim yeriydi ve Roma İmparatorluğu döneminde Roma ili Hispania Citerior'un ve Hispania Tarraconensis'in başkenti oldu.
Tarragona (il)

Tarragona İli (İspanyolca:Provincia de Tarragona, Katalanca:Província de Tarragona), İspanya'nın  Katalunya Özerk Bölgesi'ne bağlı 4 ilden birisidir. Tarragona İli'nin 10 bölgesi(vilayeti) ve 183 belediyesi vardır. Akdeniz'e kıyısı vardır. Başkenti ise Tarragona'dır.2009 nüfus sayımına göre, Tarragona İli'nin nüfusu 803,301 kişidir. Bu nüfusun, %17,4'ü başkent Tarragona'da bulunmaktadır. Yüzölçümü ise 6,303 km²'dir.Resmi dili, İspanyolca ve Katalanca'dır. İli oluşturan halk, İspanyol, Katalan ve Taraconenselilerdir.Posta kodu, 43, ISO kodu ES-T'dir. Tarragona İli toprakları, tüm İspanya'nın topraklarının %0,31'i kadardır.İlin başkanı, Joseph Poblet i Tous'tur. İspanya yönetim sistemi'ne göre, mecliste 6 üye ve 4 senatör bulundurmaktadır.
Tarrant County

Tarrant ili veya Tarrant County Amerika Birleşik Devletleri'nin Teksas eyaletinde bulunan bir ildir. İlin nüfusu 2020 sayımına göre 2,110,640'tır. İlin merkezi Fort Worth şehridir.
Tarrare

Tarrare (c. 1772 - 1798), bazen Tarare olarak da yazılır, sıra dışı iştahı ve yeme alışkanlıklarıyla tanınmış bir Fransız şovmen ve askerdi. Çok miktarda et yiyebilirdi, sürekli açtı; ailesi onun yemek ihtiyacını karşılayamadı ve genç yaşta ailesinin evinden ayrıldı. Bir grup hırsız ve fahişe eşliğinde Fransa'yı dolaştıktan sonra, seyyah bir şarlatanın gösterilerinden önce sahne almaya başladı. Bu gösterilerde şişe mantarlarını, taşları, canlı hayvanları ve sepet dolusu elmaları yutardı. Daha sonra gösterilerini Paris'te sokak sanatçısı olarak yapmaya başladı.
Tarsiiformes

Tarsiiformes; bir zamanlar Avrupa, Kuzey Afrika, Asya ve Kuzey Amerika'da yaşamış, ancak mevcut türlerinin tümü Güneydoğu Asya adalarında bulunan bir primat infra takımıdır.Cadımakiler (Tarsiidae familyası) infra takımın yaşayan tek üyeleridir ve ayrıca Eosen'den soyu tükenmiş Tarsius eocaenus'u   ve Miyosen'de yaşamış Tarsius thailandicus'u da içerirler. Soyu tükenmiş iki cins, Xanthorhysis ve Afrotarsius, yaşayan tarsierlerin yakın akrabaları olarak kabul edilir ve genellikle ilki Tarsiidae ailesi içinde gruplanır, ikincisi ise Tarsiiformes içinde incertae sedis (tanımsız) olarak sınıflandırılır.  Omomyidler genellikle yaşayan cadımakilerin soyu tükenmiş akrabaları ve hatta ataları olarak kabul edilirler ve genellikle Tarsiiformes içinde sınıflandırılırlar. Fosil kanıtları tartışılsa da Microchoeridae, Carpolestidae, ve Eosimiidae, gibi diğer fosil primatlar bu sınıflandırmaya dahil edilmiştir. Eosimiidae ayrıca Simiiformes (maymunlar ve insansı maymunlarla birlikte)  infra takımı altında sınıflandırılmıştır. Benzer şekilde, Carpolestidae ise genellikle primatların çok yakın, soyu tükenmiş bir akrabası olan Plesiadapiformes düzeninde sınıflandırılır. Bu çelişkili sınıflandırmalar, erken primat evrimi konusundaki tartışmanın merkezinde yer almaktadır. Tarsiiformes'in Haplorhini alt takımına (maymunlar ve insansı maymunlarla birlikte) yerleştirilmesi bile hala tartışılmaktadır.Bu infra takımın genel olarak kabul edilen üyeleri arasında yaşayan tarsierler, soyu tükenmiş omomyidler, iki soyu tükenmiş fosil cinsi ve Tarsius cinsi içinde soyu tükenmiş iki fosil türü bulunur. Tarsiiformlar, haplorhinler olarak, lemurlar, galagoları ve lorisleri içeren strepsirrhine primatlarından ziyade, insansı maymunlar ve maymunlarla daha yakından ilişkilidirler.
Tarsipedidae

Ron D. Wooller und Eleanor M. Russell: Honigbeutler in: David MacDonald (Hrsg.): Die große Enzyklopädie der Säugetiere, Könemann Verlag, Königswinter 2004, S. 858 f, ISBN 3-8331-1006-6 (deutsche Übersetzung der Originalausgabe von 2001)W. Gewalt: Der Honigbeutler in: Bernhard Grzimek (Hrsg.): Grzimeks Tierleben Säugetiere 1, Bechtermünz Verlag, Augsburg 2004, S. 112 f, ISBN 3-8289-1603-1 (unveränderter Nachdruck der Originalausgabe von 1980)Honey Possum in: Ronald M. Nowak: Walker’s Mammals of the World. Johns Hopkins University Press, London 1999. ISBN 0-8018-5789-9
Tarsus (krater)

Tarsus, Mars'ın Oxia Palus dörtgeninde bulunan bir çarpma krateridir. 1976 yılında ismini Türkiye'nin Tarsus ilçesinden almıştır.Tarsus'un  çapı 18,55 kilometredir. Chryse Planitia'da, Taxco kraterinin kuzeyinde ve Naar kraterinin doğusunda yer almaktadır.
Tarsus Belediyesi (kadın basketbol takımı)

Tarsus Belediyesi (kadın basketbol takımı), Tarsus Belediyesi SK'nın 2014 yılında Mersin ilinin Tarsus ilçesinde kurulmuş kadın basketbol takımıdır. Takım, 2023-2024 sezonunda Kadınlar Basketbol Süper Ligi'nde mücadele etmektedir. Maçlarını ise Edip Buran Spor Salonu'nda oynamaktadır.
Tarsus Eski Cami

Tarsus Eski Cami Mersin ili Tarsus ilçesinde yer alan bir kentin en eski camisidir. 12. yüzyıldan kalma bir Gotik kilise binasının dönüştürülmesiyle oluşturulmuştur.Cami Tarsus merkezde kenti doğu bati yönünde kateden ana cadde üzerinde ve  koordinatlarındadır. Tarsus'un diğer tarihi yerlerine yürüyüş mesafesindedir.Bina 1102 yılında bir Bizans kilisesi olarak yapılmıştır. O tarihte Aziz Paul kilisesi olarak adlandırılmıştır. (19. yüzyılda inşa edilen St. Paul Kilisesi ile karıştırılmamalıdır.) Tarsus daha sonra Kilikya Ermeni Krallığına geçmiş ve 1198 yılında ilk kral I. Levon bu kilisede Papa adına Kardinal Conrad von Wittelsbach tarafından kral ilan edilmiştir. 1359 yılında kent Ramazanoğullarının eline geçmiş ve kilise 1415 yılında Ramazanoğlu Ahmet Bey (1383-1416) tarafından  camiye çevirmiştir. Eski Cami, Kilise Camii veya Baytemür Camii isimleriyle tanınır.Bahçesine batı yönde bulunan ve cephesi oldukça süslü bir kapıdan girilir. Kesme taşlarla inşa edilen yapının dış uzun cephelerinde kör kemerler bulunmaktadır. Girişte alçıdan iki yarım sütun, nefin güney ve kuzey duvarlarında ise granitten yapılmış ve eski yapıların yığma malzemesinden yapıldığı sanılan yarım sütunlar vardır. Tavanın merkezine rastlayan bölümde, ortada Hz. İsa olmak üzere doğuda Yohannes ve Mattaios, batıda Marcos ve Lucas'ın freskleri bulunmaktadır.Güney duvarına mihrap eklenerek Ulucami plan şemasında bir cami haline getirilmiştir. Dıştan beşik çatı örtülüdür. Doğu cephesindeki girişin sağında minaresi bulunur. Kuzey cephesine son cemaat saçağı eklenmiştir. Binanın güney batısında Ramazanoğullari tarafından yaptırılmış olan minare ve kuzey doğu köşesinde de kilise döneminden kalma bir çan kulesi vardır.Yapı, önemi nedeniyle sürekli onarılmıştır. Tarihi bilinen onarımlar, 1868 ve 1900'de yapılmıştır. Son onarım 2007'de tamamlanmıştır.
Tarsus Hayvanat Bahçesi

Daha önce kent merkezinde yer alan ve az sayıda küçük hayvanın bulunduğu hayvanat bahçesi 27 Aralık 2013 tarihinde Tarsus belediyesince  Tarsus kent dokusu kuzeyine taşınmıştır. koordinatlarındaki 110 dönümlük bahçe Berdan Baraj gölünün güney batısında Bolatlı mahallesi içindedir. Ziyaretçiler Tarsus'ta Mavi Bulvar'ı izler ve otoyol viyadüğünden sonra hayvanat bahçesine ulaşırlar. Mersin'den gelenler ise Tarsus'a girmeden Hal kavşagından kuzeye döner, 1.5 kilometre sonra ise su kanalına paralel bir caddeyi izleyerek Hayvanat Bahçesine ulaşırlar.Hayvanat bahçesinde aralarında arslan ve kaplanın da bulunduğu çok sayıda tür vardır. 2018 yılında zebra 81. tür olarak bahçeye dahil edilmiştir.  2019 yılında fil ve zürafa temin edileceği de açıklanmıştır. Mersin Büyükşehir Belediye Başkanlığı şu anda B grubu olan olan hayvanat bahçesinin A grubu hayvanat bahçesi olarak tescili için başvuruda bulunulacağını belirtmiştir.
Tarsus Müzesi

Müze Muaffak Uygur caddesi üzerinde yer alan 75. yıl Kültür Merkezi içinde ve  koordinatlarındadır. Gözlükule Höyüğü müzenin doğusunda yer alır.Müze 1971 yılında kent merkezinde yer alan tarihi Kubat Paşa medresesinde açılmış, 1999 yılında ise mevcut yerine taşınmıştır. Müze Pazartesi günleri dışında haftanın her günü 8.30-16.45 arasında ziyarete açıktır.Bodrum katında arkeolojik eserler sergilenmektedir. Tarsus antik dönemden beri yerleşim gördüğü için zengin bir arkeolojik mirasa sahiptir. Bu eserlere Gözlükule Höyüğünde bulunan eserler de dahildir. Giriş katında Türkmen yaşantısına ait etnografik eserler bulunmaktadır. Ayrıca bu bölümde bir de Tarsus evi köşesi oluşturulmuştur. İdari bölümler ise üst kattadır. Sergilenen eserlerin dökümü şöyledir:
Tarsus Roma Yolu

Yol kentin en merkezi yerinde ve  koordinatlarındadır. 1993 yılında bir inşaatın temel kazısı sırasında bulunmuş ve koruma altına alınmıştır. Yolun Roma İmparatorluğu döneminde MS 1. veya 2. yüzyılda yapıldığı tahmin edilmektedir. Yolun ortaya çıkartilan bölümünün uzunluğu 100 metreye yakın olup, genişliği de 6.5 metre kadardır. Yolda kullanılan malzeme bazalt parke taşıdır. Yolu ilginç kılan şey yolun altında bir de kanalizasyon sisteminin oluşudur. Yolun iki tarafında stilobatlar vardır.
Tarsus Saat Kulesi

Tarsus Saat Kulesi, Mersin'in Tarsus ilçesinde bulunan saat kulesi. Ulu Cami'nin kuzeydoğu köşesinde yer almakta olup, inşası dönemin Tarsus Kaymakamı Ziya Bey tarafından teşvik edilmiştir. 1894 yılında Frengülüs (Çiçekli) köyü eşrafından Feyzullah Ağa (Soyadı: Aykut) tarafından, Tarsus merkezde 25 bin kuruş masraf ile bir saat kulesi inşa ettirmiş ve Avrupa'dan büyük bir saat getirtmiştir. Yaptığı bu hizmet nedeniyle 5. rütbeden Mecidî Nişanı ile taltif edilmesi için Dahiliye Nezareti 3 Şubat 1895 tarihinde Sadrazamlık makamına gerekli belgeyi göndermiştir.
Tarsus Tren İstasyonu

Tarsus Tren İstasyonu, Mersin'in Tarsus ilçesi Yeşilyurt Mahallesi'nde Yavuz Donat Bulvarı üzerinde yer alan TCDD'ye ait hemzemin tren istasyonudur.Adana – Mersin demiryolu üzerinde yer alan istasyon, Mersin – Tarsus – Adana Railway / Mersin – Tarsus – Adana Demiryolu (MTA) Şirketi tarafından Adana – Mersin demiryolu için inşa edilerek 2 Ağustos 1886'da hizmete girmiştir. 1886 ile 1948 yılları arasında sık sık farklı şirketler tarafından işletilen istasyon, 27 Nisan 1933'te -o sıralar adı Devlet Demiryolları Umum Müdürlüğü olan- TCDD'nin denetimine girmiştir. 1949'da gişeleri ortada yer alan simetrik yapıdaki yeni gar binası hizmete girmiş, tarihi gar binası ise yıkılmıştır.Bir kenar platform ve bir ada platformundan oluşan istasyon, Mersin – Adana, Mersin – İskenderun ve Mersin – İslahiye Bölgesel Trenleri'ne hizmet vermektedir.
Tarsus Ulu Camii

Cami Tarsus merkezde genellikle eski eserlerin yer aldığı Camiinur mahallesindedir ve  koordinatlarındadır.Cami aynı yerde bulunan bir kilisenin yerine yapılmıştır. Kitabeye göre cami önce 9. yüzyılda Abbasi İmparatorluğu zamanında yaptırılmış,  Abbasilerin bölgeden çıkması ve bölgenin yeniden Bizans ve Kilikya Ermeni Krallığı'na geçmesinden sonra, kiliseye çevrilmiştir. Daha sonra, bölge Ramazanoğlu Beyliği tarafından ele geçirilmiştir. Cami ikinci defa, 1579 yılında yani Ramazanoğulları Osmanlı İmparatorluğu'na bağlı özerk bir beylikken Ramazanoğlu 3.İbrahim Bey tarafından yaptırılarak, bugünkü halini almıştır. İbrahim Bey ayrıca, aynı tarihte caminin giderlerinin karşılanması amacıyla bir de bedesten yaptırmıştır. (Kırkkaşık Bedesteni) Bu bedesten caminin batısındadır .Cami 47x13 m2 boyutlarındadır Cami alanına kuzeyden gösterişli bir kapı ile girilir. Son cemaat yerinin üstündeki 16 adet küçük kubbe 14 mermer sütunla desteklenir. Ana yapı malzemesi kesme taştır. Caminin iç mekan sütunları "İran Kemeri" adı verilen yarı sivri kemerlerle birbirine bağlanmıştır. Caminin minber, mihrap ve müezzin mahfili mermerden yapılmıştır.Camiye bitişik doğu bölümünde üç adet türbe yer alır . Bu türbeler Lokman Hekim, Şit ve Tarsus’ta ölen Abbasi halifesi Memûn'a  aittir.
Tarsus Yarı Maratonu

Tarsus Yarı Maratonu (resmî adıyla Uluslararası Tarsus Yarı Maratonu), Mersin'in Tarsus ilçesinde her yıl yapılan atletizm etkinliği. Programda yarı maratonun yanında halk koşusu da bulunmaktadır. İlk kez 2004 yılında koşulan yarış, Tarsus Belediyesi, Sağlık ve Eğitim Vakfı ve Tarsus Amerikan Koleji tarafından organize edilmektedir.
Tarsus Çatalburun

Tarsus Çatalburun veya Türk puanteri, Türkiye'nin  çatallı burnuyla tanınan yerli bir tazısıdır .  Türkiye'nin Akdeniz Bölgesi'nde yer alan Mersin iline bağlı Tarsus ilçesine özgü bir av köpeği türüdür.  Adını iki tane burnu andıran ancak dikey eksende ikiye ayrık olan burnundan almaktadır. Sadece birkaç yüz örneği olan çok nadir bir cinstir. Tarsus Çatalburun hiçbir köpek kulübü tarafından resmi olarak tanınmamaktadır.
Tarsus Çukurovaspor

1980 yılında kurulan kulüp futbol, basketbol ve voleybol gibi ana spor dallarında faaliyet gösterse de Türk sporunda en büyük etkiyi basketbol branşında bırakmıştır. 1980 yılında kurulmasına karşın  1981-82 sezonundan itibaren Türkiye Basketbol Ligi'nde mücadele etmeye başlamıştır. 11 sezon üst üste bu ligde mücadele eden kulüp, bu ligde zaman zaman şampiyonluğa oynamışsa da zaman zaman da ligden düşmekten zor kurtulduğu sezonlarda yaşamıştır. 1991-92 sezonu ligden çekilen kulüp faaliyetlerini bir süre sonra durdurmuştur.2010 yılında Mersin'de faaliyet gösteren ve Türkiye 3. Ligi'nde mücadele eden İlkem Koleji ile birleşerek Çukurova İlkem Koleji adını almıştır. Bu kulüpte daha sonra kapanmıştır.Voleybol branşı ise basketbol branşının gölgesinde kalmışsa da, 1996 yılında Türkiye 2. Ligi'ne yükselmiştir. Ancak kulübün zaman içerisinde yaşadığı maddi sıkıntıların gittikçe artması sonucunda bu şubede zaman içerisinde kapatılmıştır.Mersin basketbolunun en en başarılı temsilcisi olan basketbol kulübü Türkiye Basketbol Ligi'nde 11 sezon mücadele etmiştir. Daha sonra maddi imkansızlıklar nedeniyle kapatılan kulüp 2010 yılında İlkem Koleji ile birleşerek Çukurova İlkem Koleji adını almıştır.Mersin'in kadın voleybolunda profesyonel liglerde mücadele eden ilk takımıdır. 1996 yılında Türkiye Bayanlar 2. Ligi'ne yükselmiştir. Zaman içerisinde basketbol branşında olduğu gibi bu branşta da baş gösteren maddi imkansızlıklar nedeniyle kulübün bu şubesi de kapatılmıştır.
Tarsus Çukurovaspor (kadın voleybol takımı)

1980 yılında kurulmasına karşın uzun bir süre profesyonel liglerde mücadele etme hakkı kazanamayan kulüp, 1996 yılında Türkiye Bayanlar 2. Ligi'ne yükselerek bunu başaran ilk Mersin kökenli kulüp olmuştur. Kulübün basketbolda gösterdiği başarıların gölgesinde kalan voleybol branşı bu ligde mücadele ettikten sonra tekrar mahalli liglere dönmüş ve bir süre sonra kulübün yaşadığı maddi imkansızlıklar nedeniyle de kulüp ve voleybol şubesi de kapatılmıştır.
Tarsus Üniversitesi

Tarsus Üniversitesi, 18 Mayıs 2018 tarihinde Mersin Üniversitesi’ne bağlı olan akademik birimler ile yeni akademik birimlerin oluşturulmasıyla Tarsus'ta kurulmuştur.
Tarsus İlçe Stadyumu

Tarsus İlçe Stadyumu, Mersin'in Tarsus ilçesinde bulunan futbol stadyumu. Tarsus İdman Yurdu'nun maçlarına ev sahipliği yapan stadyum tümü koltuklu olmak üzere 4.189 seyirci kapasitelidir. Stadyum, oyuncu Tuncel Kurtiz'in babası olan dönemin Tarsus Kaymakamı Hamdi Valâ Kurtiz tarafından 1950 yılında hizmete açılmıştır.
Tarsus Şelalesi

Tarsus Şelalesi, Mersin'e bağlı Tarsus ilçesinin kuzeyinde Berdan Çayı (Kydnos) üzerindeki bir şelaledir. Berdan Çayı’nın 4–5 m yükseklikten dökülmesi ile meydana gelmiştir. Şelalenin bulunduğu alan jeolojik olarak konalemera yapısına sahip olduğundan buradaki kayalar kolayca oyulmaktadır.Roma döneminde şelalenin bulunduğu alan mezarlık olarak kullanılmıştır. Bu mezarlar nehrin zaman zaman alçalan suları sırasında ortaya çıkmış ve çoğu da tahrip olmuştur.Tarsus Şelalesi’nin bulunduğu alan günümüzde mesire yeri niteliğinde olup, çevresinde bir takım tesisler bulunmaktadır.
Tarsuslu Damyanah

Damyanah (ö. 924), ya da Damian ve soy ismi Gulam Yazman ("Yazmanlı köle"), İslam dinine dönmüş Bizanslı Yunan asıllı, 896 ile 897 yılları arasında Tarsus valiliği yapmış ve erken 10. yüzyılda Bizans İmparatorluğu'na karşı yapılan deniz akınlarının önde gelen liderlerinden birdir.Mısır'da Ahmed bin Tolun'un oğlu Humâreveyh'in yönetiminde bulunan Tolunoğulları'na bağlılığı kabul etmiş Hadım Tarsus valisi Yazman el-Hadım'ın (ö.891) islamiyeti kabul etmiş hizmetlisidir. Ekim 896'da Damyanah, o zamanki vali Ahmad ibn Tughan tarafından Tarsus valisi seçildi. Yusuf al-Baghmardi, onun yardımcısı ve bölgedeki askeri güçlerin komutanıydı. Ancak Damyanah ve al-Baghmardi, Mart/Nisan 897'de Mütevekkil'in oğlu el-Muvaffak'ın eski mevlası Raghib liderliğinde şehrin Abbâsî yanlısı hizbinin çıkardığı isyan ile şehirden atıldılar.900'de Taberî, üç yıl önce şehirden kovulmasının intikamı olarak Damyanah'ın halife Mutazıd'ı 50 tane gemiden fazla şehrin filosunu yakması için çağırdığını yazar, bu Müslüman deniz gücünü büyük ölçüde zayıflatan bir gerçektir. Bununla birlikte, Damyanah'ın kendisini en seçkin bir amiraldi. 891 veya daha büyük olasılıkla 901'de, Yunanistan 'daki Demetrias limanını ele geçirip ve yağmaladı. Damyanah daha sonra Mısır’ı Tolunoğulları'dan alıp Abbâsî kontrolüne geri alan 904 -905 kış döneminde Muhammad ibn Sulayman al-Katib'in seferine katıldı; Nil nehrinin bir filosuna liderlik etti, kıyılarına baskın düzenledi ve Tolunoğulları güçlerinin tedariğinin gemilere yüklenmesini engelledi Halkı, bir yıl önce Halife'nin kıyılarına saldıran Amiral Himerios komutasındaki Bizans filosuna yardım ettikleri için 7. yüzyıldan bu yana Arap-Bizans Kondominyumu ile tarafsızlaştırılmış bir bölge olan Kıbrıs'a 911 yılında saldırdı ve dört ay boyunca yağmaladı. En son, 912 Ekim'inde, onun gibi İslam dinine dönmüş arkadaşı Trabluslu Leon ile birlikte, Sakız Adası açıklarında Himerios'a karşı kesin bir zafer kazandı. Aynı yılın yazında, Kilikya thughur valisi Rustam ibn Baradu'ya, Bizans sınırındaki Lykandos vilayetine ve onun Ermeni valisi Melias'a yönelik bir saldırıda eşlik ettiği söylenir.Damyanah, 924'te, Kibirreoton Theması'nda Bizans kalesi olan Strobilos'a bir saldırıya öncülük ederken öldü. Ölümü, bir önceki yıl Trabluslu Leon'un muhtemel ölümüyle birlikte, Müslüman deniz üstünlüğünün ve Bizans kıyılarına sürekli olarak baskın yapılmasının yaşandığı bir dönemin sonunu getirdi.
Tarsuslu Diodorus

Tarsuslu Diodorus (330, Antakya - 393 ya da 394, Antakya) Episkopos, hristiyan akademisyen, öğretmen ve Manastır hayatı reformcudur. “İkinci” Antakya Kateşistik Okulu’nun kurucularından birisidir.Diodorus dini olmayan eğitimini Atina’da aldığını söylemiştir. Antakya’ya döndüğünde Kutsal Yazıları Tarsuslu Silvanus ve Emesalı Eusebius ile çalışmıştır. Antakya teoloji okuluna girmiş ve sonrasında başkanlığını yapmıştır. İki ünlü öğrenci ve takipçisi olmuştur; Altın Ağızlı Yuhanna (349 – 407, Antakya) ve Mopsuestialı Theodor (352-428, Antakya). Episkopos Meletius tarafından rahip atanınca, İmparator Valens tarafından 378 yılında Ermenistan’a sürülmüştür. 381 yılındaki İkinci Konstantinopolis Ekümenik Konsili'nde liderlik yapan ve Ariusçuluk sıkı karşıtalarından birisi olmuştur.Diodorus üretken bir yazardı; kozmoloji, astronomi, kronoloji ve aynı zamanda teoloji ve yorumlama üzerine eserleri vardır. Süryani tarihçi Ebedjesu, kendisinin yazdığı altmış incelemeden bahseder. Eserleri Antakyacı yorumlamanın karakteristik özelliklerini gösterir. Eserlerinin pek çoğu yok olmuş, sadece fragmanları günümüze ulaşmıştır. Alegorizme karşıdır ve tarihi ve gramatik metodun sıkı bir takipçisidir. Yazarın niyet ettiğinden başka, gizli bir anlamı metinde aramaz.En önemli incelemesi Synousiastçılara Karşı’da, Laodikyalı Apollinaris’in savunduğu Mesih’in tek doğası ya da özü (ousia) fikrini destekleyen Kristolojisine karşı çıkmıştır. Kendisi Mesih’i tek Hipostaz olarak betimlemeyi reddetmiştir çünkü bunun Söz ve beden arasında doğal bir birlik olarak algılamıştır. Böyle bir birlik anlaşılamazdır ve dolayısıyla Söz’ün tanrısallığı ile uyumsuzdur.Diodorus aynı zamanda paganlara, Yahudilere, heretiklere karşı incelemeler yazmış, Maniheizmcilere karşı uzun bir kitap, Photinus, Sabellius, Malcihon ve Ankyralı Marcellus’a karşı incelemeler de yazmıştır. Bu eserleri günümüze ulaşamamıştır.Ölümünden yüzyıl sonra, 499 yılında Konstantinopolis’te yapılan bir sinodda Nestoriyan sapkınlığına ilham vermekten ötürü suçlu bulunmuştur.
Tarsuslu Zeno

“Zenon, Tarsuslu Stoacı filozof. M.Ö. 2. yüzyılda yaşamış ve Stoacı bir okulda yetişmiştir. Zenon, Babilli Diogenes’le birlikte âlemin, evrensel yanıp tutuşmasıyla (conflagration) sona ereceğini kabul etmiş, fakat yargılarını askıda bırakmıştır. Bunlara karşı Sidonlu Boethius, âlemin bozukluğa uğramayacağını savunmuş ve Tanrısal karakterle âlemin bozulabileceğinin uzlaşamayacağını savunmuştur. Zenon,“Stoanın direği” unvanını almış olan Tarsuslu Khrisippos’un öğrencisidir. Tennemann, Zenon’un M.Ö. 212'ye doğru yaşadığını kaydeder. Onun üstadından sonra Stoa okuluna şef olduğunu, eserleri az olsa da öğrencilerinin çokluğunu anlatır. Kleanthes, felsefeyi diyalektik, retorik, ahlak, politika, fizik ve tanrıbilim olmak üzere altı kola bölmüştü. Diogenes Laertios’un naklettiğine göre Tarsuslu Zenon, bunların, mantığın ve felsefenin bölümleri değil, toplamı olduğunu kabul eder. (R. Genalle, bu anlatımı yerinde bulmaz. Zira Kleanthes, bunları mantığın değil, felsefenin bölümleri olarak göstermiştir. Bu itibarla Zenon, bunları mantığın bölümleri olarak göstermiş olan bazı Stoacılara itiraz etmiştir’ der).” (Cemil Sena, 256-257)Stoa öğretisinin öncülerinden olan Tarsuslu Zenon’a göre, “Felsefe ve mantığın görevi bilgiyi sağlayan kesin ölçüyü bulmaktır. Bilginin özü doğruluktur, insan doğru bilgiye dayanmadan yargıya varmamalıdır. Felsefenin amacı bilgiye ulaşmaktır. Bir disiplin dalı olarak felsefe; insan, tanrı, bilgi, ahlak ve evren sorunlarını açıklamaya çalışır. İnsanın yetkinleşmesi için bilgi edinmesi gerekir.Felsefe içinde bir dizi temel konular olarak ahlak, retorik, mantık, tanrı bilim, fizik ve diyalektik ortaya çıkar.Hepsi felsefe ile bağlantılı olan bu alanlar, ahlak: erdemli davranmayı, retorik; güzel konuşma kurallarını, mantık: doğru düşünme, yanlıştan korunma yollarını, fizik: evrenin yapısını, tanrı bilim: tinsel varlıkların özünü, diyalektik de: sorunları tartışarak açıklamanın ilkelerini öğretir.Zenon’a göre, evren sonlu bir varlıktır, bilinmeyen bir gelecekte yanıp tutuşarak tükenecektir.” (Türk ve Dünya Ünlüleri Ansiklopedisi)Fransız yazar Jean Brun Stoacılık adlı kitabında Orta Stoacılardan şöyle söz eder, “Khrisippos’tan sonra okulun başına Tarsuslu Zenon geçti. Ardından, Atinalıların Akedemiyacı Karniades, Aristotalesci Kriyolaus ve Tarsuslu Antipater’le birlikte Roma’ya elçi olarak gönderildikleri Babilli Diogenes bu görevi üstlendi. Tarsuslu Arkidemes ve Sidon’lu Boethus’da, aynı ölçüde tanınmış isimlerdir. (Brun, 18)
Tarsî

Sözlükte, ''İfadenin kelimâtını müsecca '(kafiyeli) yapmak'' anlamına gelen tarsî bir sanat olarak ise şairin mısralarda yer alan kelimeleri ölçü ve kafiye bakımından birbirine denk gelecek şekilde oluşturmasıdır.
Tart

Tart, üstü açık bir hamur işi tabanı üzerinde bir dolgudan oluşan pişmiş bir yiyecektir.  Hamur işi genellikle kısa tart hamurudur. Bu yiyecek tatlı veya tuzlu olabilir. Ancak modern tartlar genellikle meyve tabanlıdır, bazen de koyu krema ile olabilir.  "Tart", "börek", "kiş hamuru" ve "pasta" kategorilerinde yer alabilir.
Tartan

Tartan ( ) çoklu renklerde çapraz, yatay ve dikey şeritlerden oluşan desenli bir elbisedir. Tartanlar eskiden dokuma yünden üretilmekteydi; ancak günümüzde birçok başka malzemeden üretilmektedir. Tartan özellikle İskoçya ile ilişkilidir; İskoç kiltleri neredeyse her zaman tartan desenlerine sahiptir.
Tartar sos

Tartar sos, mayonez temelli olan kremalı ve beyaz renkte bir sos türü. Özellikle, su ürünlerinden yapılan yemeklerde tat vermesi için kullanılmaktadır.Tartar sosun içinde mayonez ve diğer bazı içerikler bulunmaktadır. Bu içerikler; limon suyu, gebre otu, turşu, soğan vb. olabilmektedir.
Tartarat

Tartarat, bir dikarboksilik asit olan tartarik asit organik bileşiğinin tuzu veya ester’idir. Tartarat dianyon formülü şu şekildedir: O−OC-CH(OH)-CH(OH)-COO− or C4H4O62−.Ticari olarak kullanılan tartaratların ana formları, alkolsüz içeceklerde ve gıdalarda asitleyici olarak kullanılan saf kristal tartarik asit, fırıncılıkta kullanılan Potasyum bitartarat (tartarat kreması) ve galvanik çözeltilerde çok kullanılan Potasyum sodyum tartarat (Rochelle tuzu)'dur.Gıda katkı maddesi olarak, tartaratlar antioksidanlar, asitlik düzenleyiciler ve emülgatörler olarak kullanılır. Örnekleri şunlardır:Şarap'ta tartaratlar, fermantasyon ve yıllandırma sırasında şaraplardan ayrılan zararsız kristal tortulardır. Bu tortunun ana bileşeni, tartarik asidin bir potasyum tuzu olan potasyum bitartarat'dır. Küçük miktarlarda hamur artıkları, ölü maya ve tanenler gibi çökeltilmiş fenolik maddeler, potasyum asit tartaratı kirleten safsızlıklardır.Şarap endüstrisi, ticari tartaratların tek kaynağıdır ve fermantasyon kaplarında kalan kristalleşmiş kabuklar, ticari kullanım için düzenli olarak kazınır ve saflaştırılır.Tartaratlar yeni şaraplardan ayrılır çünkü alkolde alkolsüz üzüm suyundan daha az çözünürler. Kesin rakamlar çeşide ve bölgeye göre değişir ama üzüm suyunda çözünen tartaratın yaklaşık yarısı şarapta çözünmez. Sorun, tartaratın şişelemeden sonra aşırı doymuş halde kalıp daha sonra öngörülemeyen bir zamanda kristalleşebilmesidir.Kırmızı şarapta çökeltilen tartaratlar genellikle bir miktar kırmızı pigment alır ve sadece tortu olarak atılır; beyaz şaraplarda ise korkutucu bir şekilde cam kırıkları gibi görünebilir. Modern şarap sanayi, tüketici eğitimi yerine tartarat stabilizasyonun tercih edilmesine karar verdi.Tartarat, sıcaklık çok yüksek olduğunda beton'un katılaşma süresini geciktirmek için geciktirici olarak da kullanılır.
Tartarik asit

Tartarik asit (E 334); bitkilerde yaygın olarak bulunan, kristal yapılı, renksiz organik asit. Başta gıda sanayi olmak üzere çeşitli sanayi dallarında kullanılan bu asit, şarabın mayalanması esnasında potasyumun yan ürünü olarak elde edilir. Tartarik asidi bu karışımdan ilk olarak Carl Wilhem Scheele ayırmıştır. Şarap üretiminede ortaya çıkan atıklar potasyum hidroksitle nötralleştirilir. Çöken kalsiyum tartarın sülfürik asitle işlenmesiyle de tartarik asit oluşur.Tartarik asit gazozlarda, jelatinli tatlılarda, metallerin temizlenmesinde ve cilalanmasında ve yün boyama işlerinde kullanılır. Antimon potasyum tartarları da böcek ilacı ve mordan olarak kullanılır. Üzümsü meyvelerde toplam asidin %1,6–2,8'lik bölümünü tartarik asit oluşturmaktadır.Tartarik asidin dört steroizomeri vardır. Bunlar üzümde ve başka meyvelerde bulunan d (deksro) tartarik asit, rasemik karışımdan elde edilen l (levo) tartarik asit ve yapay olarak elde edilen rasemik karışım dl tartarik asit ile mezo tartarik asittir.
Tartaros

Tartaros ya da Latinleşmiş hâliyle Tartarus, Yunan mitolojisi'nde, hem bir tanrı hem de yeraltında bir yer adıdır. Ünlü şair Hesiodos'a göre tunç bir örsün cennetten dünyaya düşmesi dokuz gün almaktadır. Şaire göre örs, bir dokuz gün daha sonra Tartaros'a ulaşır. Ilyada'da Zeus'un söylemiyle Tartaros'un Hades'e olan uzaklığı dünyanın cennete uzaklığı kadardır.Yunan mitolojisine göre ölüler diyarıdır. Katiller, günahkarlar, tanrılara karşı çıkmış olanlar ve bunun gibileri yeraltının en dipteki katmanı olan Tartaros'a mahkûm edilir. Tartaros'a hükmeden kişi Hades'tir. Bu diyar ölülerin mekanı olmasına rağmen yeryüzünden girilebilir. Burayı üç başlı köpek Kerberos korur. Bu konuyla ilgili Orpheus hikâyesi vardır: Orpheus, dillere destan olmuş bir lir ozanıdır. Karısı Eurydike'yi her şeyden çok sever, lirinden bile. Ancak gün gelir, Eurydike ölür.Orpheus bu acıya dayanamaz ve karısını kurtarmaya karar verir. Ancak bu iş onun için zor olacaktır, karşısında hem ölülerin efendisi Hades, hem onun eşi Persephone, hem de bekçi Kerberos vardır. Ama öyle sever ki Eurydike'yi onu kurtarmak için her şeyi göze almıştır. Yeraltı dünyasının geçidini bulur, aşağı iner. Hades'in ve Persephone'nin karşısına çıkar. Konuşarak onları ikna edemeyeceğini bildiğinden tanrılara lir çalmaya başlar. Hades ve eşi o kadar etkilenir ki çaldığı lirden ona izin verirler. Öyle bir şarkıdır ki bu Kerborus'u sakinleştirmiştir. Hades, Orpheus ile bir anlaşma yapar. Karısının gitmesine izin verecektir ama bir şartla: Orpheus ölüler ülkesi'nden çıkmadan ona bakmayacaktır yoksa Eurydike'nin ruhu sonsuza kadar kaybolacaktır. Orpheus kabul eder ve yola çıkar eşiyle. Ona bakmaması gerektiğinden Orpheus önden gider, lir çalarak. Çıkışa çok yaklaştığında kimine göre emin olmak için, kimine göre karısının çığlığını duyduğu için, kimine göre de sadece bir ses duyduğu için dönüp geriye bakar ve eşiyle göz göze gelir. Eurydike'nin ruhu sonsuzluğa karışırken eşini bir daha kaybeden Orpheus iyice kahrolur. Yaşayanların Dünyası'na döndüğünde kahrından fazla dayanamaz ve o da hayatını kaybeder. Eşi ile buluşup buluşmadıklarına gelince, bazıları onların buluşup sonsuza dek mutlu olduklarını söyler, bazıları da Orpheus'un lir çalarak eşini her yerde aradığını rivayet eder.
Tartarya

Tartarya (, , ) Batı Avrupa literatüründe ve haritacılıkta, Hazar Denizi, Ural Dağları, Pasifik Okyanusu ve Çin ile Hindistan'ın kuzey sınırlarıyla sınırlanmış, bu bölgenin Avrupa coğrafyacıları tarafından büyük ölçüde bilinmediği bir zamanda Asya'nın geniş bir bölümü için kullanılan genel bir terimdi. Toponimin aktif kullanımı 13. yüzyıldan 19. yüzyıla kadar izlenebilir. Eskiden Tartarya olarak bilinen bölge genellikle İç Avrasya veya Orta Avrasya olarak adlandırılır. Bu alanın çoğu, geçmişte ana nüfusu hayvancılıkla uğraşan kurak ovalardan oluşmaktadır.
Tartrazin

Tartrazin (E 102) ve (E 102a), yiyecek ve içeceklere sarı renk vermek için yararlanılan bir katkı maddesidir. Alkolsüz içecekler, dondurma, şekerlemeler, puding ve spagetti başlıca bulunduğu besinlerdir.Azo boya veya azorenkleri diye tanınmaktadır. Astım, bulanık görme, cilt hastalığı alerjik reaksiyonlara sebep olabilir.E 210'a veya Aspirine karşı alerjisi bulunanlara uzak durulması tavsiye edilmektedir. Bitkisel veya hayvansal kökenli olabilir.Birçok gıdalar, üreticiye veya gıdayı hazırlayan kişiye göre değişen oranlarda tartrazin içerir; bununla birlikte son trend olarak, annatto, malt rengi veya betakaroten gibi sentetik olmayan bir boyama maddesinin yerini almasıdır.Tartrazin, yiyeceklerde olduğu zaman, yargı alanına ve geçerli etiketleme yasalarına bağlı olarak tipik olarak "renk", "tartrazin" veya "E102" olarak etiketlenir.Tartrazin içeren ürünler yaygın olarak suni sarı veya yeşil renge sahip işlenmiş ticari gıdalar veya tüketicilerin kahverengi veya kremsi görünmesini beklemektedir. Fırında pişmiş mallardaki "limon" taklitinin parlak sarı renkte sıklıkla kullanılmıştır. Aşağıdakiler tartrazin içerebilecek gıdaların bir listesidir:Tatlılar ve şekerlemeler: dondurma, buz patlamaları ve şeker, şekerleme ve sert şekerleme (jöleli ayıcık, "Cik!" şekerleri, marshmallow, vb.), pamuk şeker, pudingler ve jelatin (Jelly-O gibi), pasta karışımları, hamur işleri, muhallebi tozu, badem ezmesi, bisküvi ve kurabiye.İçecekler: alkolsüz içecekler (Mountain Dew gibi), enerji ve spor içecekleri, toz içecek karışımı (Kool-Aid gibi), meyve özlü içecekler ve aromalı / karışık alkollü içecekler.Atıştırmalıklar: Doritos, nachos gibi aromalı mısır cipsileri, sakız, patlamış mısır (hem mikrodalga hem de sinema patlamış mısırı) ve patates cipsi.Baharat ve yayılmalar: reçel, jöle (naneli jöle dahil), marmelat, hardal, yaban turpu, turşu (tartar sos ve dereotu turşusu gibi turşu içeren diğer ürünler) ve işlenmiş soslar.Diğer işlenmiş gıdalar: tahıl (mısır gevreği, müsli gibi), anlık veya "küp" çorba), pirinç, risotto gibi pirinçler, erişte (bazı çeşit Kraft Yemekleri gibi), püre meyve ve turşu biberi, açık yeşil renkli deniz yosunu salatası Wakame.Bir dizi kişisel bakım ve kozmetik ürünü, genellikle aşağıdakileri içeren CI 19140 veya FD & C Yellow 5 olarak etiketlenen tartrazin içerebilir:Sıvı ve kalıp sabunlar, yeşil el sabanı giderici, nemlendiriciler ve losyonlar, ağız yıkayıcıları, parfümler, diş macunları ve şampuanlar, kremler ve diğer saç ürünleri.Göz farı, allık, yüz tozu ve temel, ruj gibi kozmetik ürünler - başta pembe veya mor olanlar. Genellikle makyaj üreticileri, ürün çizgisindeki tüm tonlar için bir etiket kullanır.
Tartu

Tartu (Almanca: Dorpat), Estonya'nın en büyük ikinci kentidir. 38,8 kilometre karelik yüzölçümü olan kentin nüfusu 2020 sayımına göre 92.972'dir. Tartu ile ilgili ilk yazılı belgeler 1030'a kadar dayanmaktadır.Estonya'nın finansal ve siyasi başkenti olan Tallinn'den farklı olarak Tartu entelektüel ve kültürel merkez olarak ön plana çıkar. Ülkenin en eski ve en prestijli üniversitesi olan Tartu Üniversitesi de bu kenttedir. Tallinn'in 180 kilometre güneyinde olan kent, aynı zamanda Güney Estonya'nın merkezi konumundadır. Estonya'nın en büyük iki gölünü birbirine bağlayan Emajõgi, Tartu'dan da geçmektedir.Toome Tepesi'nin (Toomemägi) doğusuna, MS 600 yılında Estonlar bölgeye ilk defa Tarbatu Kalesi'ni inşa etmişlerdir.Tartu hakkında ilk yazılı belge ise 1030 yılına dayanmaktadır. Kiev Prensi I. Yaroslav Tarbatu Kalesi'ni alıp buraya Yuryev adındaki kendi kalesini dikmiştir.Tartu Orta Çağ'ın ileri dönemlerinde bölgede hatrı sayılır bir ticaret merkezi ve Dorpat Piskoposluğu'nun merkeziydi. Bugünkü bütün Estonya ve Letonya topraklarında olduğu gibi, Tartu da MS 12. yüzyılda Alman Kılıç Kardeşliği himayesi altına girdi.20. yüzyıla kadar, kent, Almanlar'ın kültürel, dini, mimari ve siyasi yapısından yoğun bir şekilde etkilendi. Örneğin zamanında Darpot meydanı olarak bilinen yer Alman kenti Rostock'lular tarafından inşa edildi. Kentteki ana üniversite ise yine Almanlar tarafından yapıldı.16. yüzyılda, Livonya ve Tartu birlikte Polonya yönetimi altına girdi ve burada dini Cizvit gramer okulu 1583'te yapıldı. Buna ek olarak, Tartu'da papaz okulu da faaliyetlere başladı.Papaz okulu ve gramer okulu 1601'deki Polonya-İsveç savaşı sırasında kapatıldı. Savaşın ardından Tartu İsveçliler tarafından alındı. 1632 yılında İsveç Kralı II. Gustav Adolf, üniversiteyi kontrolü altına aldı. 1721 yılında kent Rus İmparatorluğu ele geçirildi ve 1918 yılına kadar imparatorluğun sınırları içinde kaldı.I. Dünya Savaşı sonrasındaki iç savaş sırasında, Sovyet Rusya hükûmeti ile Estonya arasında 2 Şubat 1920'de Tartu'da yapılan antlaşmada Estonya Sovyetler Birliği'ne katıldı.II. Dünya Savaşı sırasında, kentin aralarında Rus Kraliçesi II. Katerina'nın yaptırdığı tarihi Kivisild'in de (taş köprü) bulunduğu büyük bir bölümü Sovyet orduları tarafından yok edildi.
Tartu (il)

Tartu ili, Estonya'nın güneydoğusunda bir ildir. Yüzölçümü 2.993 km2, nüfusu ise 149.605 civarındadır.
Tartu (kırsal belediye)

Tartu kırsal belediyesi, Estonya'nın Tartu ilinde bulunan bir belediyedir. Belediye, ülkenin güneydoğusunda Tartu'nun kuzeyinde yer almaktadır. Yüzölçümü 742 km² olan belediyenin nüfusu 2021 yılı itibari ile 11.539'dur. Belediyenin merkezi Kõrveküla'dır.
Tartu Antlaşması (Estonya-Rusya)

Tartu Antlaşması (), 2 Şubat 1920 tarihinde Estonya ile Sovyet Rusya arasında yapılan ve Estonya Bağımsızlık Savaşı'nı sona erdiren antlaşmadır. Antlaşma ile birlikte Sovyet Rusya, Estonya'nın bağımsızlığını tanımış ve üzerindeki tüm haklarından vazgeçmiştir. Anlaşmanın onaylanmaları 30 Mart 1920'de Moskova'da değiştirildi. Bu anlaşma, 12 Temmuz 1922 tarihli Milletler Cemiyeti Antlaşması Dizisi'nde tescillendi.
Tartu Antlaşması (Finlandiya-Rusya)

Tartu Antlaşması (, ) Finlandiya ve Sovyet Rusya arasında, 14 Ekim 1920'de 4 aylık görüşmeler sonucu imzalanmıştır. Antlaşma ile taraflar arasındaki sınır, Fin İç Savaşı'ndan sonra çizilmiştir.
Tartu Antlaşması (anlam ayrımı)

Tartu Antlaşması (Finlandiya-Rusya): Finlandiya ve Rusya Sovyet Federatif Sosyalist Cumhuriyeti arasında 14 Ekim 1920'de 4 aylık görüşmeler sonucu imzalanan antlaşma. Antlaşma ile birlikte Fin İç Savaşı'ndan sonra taraflar arasındaki sınır çizildi.Tartu Antlaşması (Estonya-Rusya): 2 Şubat 1920 tarihinde Estonya ile Sovyet Rusya arasında yapılan ve Estonya Bağımsızlık Savaşı'nı sona erdiren antlaşma.
Tartu GP

Tartu GP, Estonya'nın Tartu kentinde düzenlenen bir günlük yol bisikleti yarışıydı. İlk olarak 2001 yılında gerçekleştirildi ve 2005 yılında 1.1 etkinliği olarak UCI Avrupa Turu'nun bir parçası oldu. En başarılı sürücü, arka arkaya üç zaferle Jaan Kirsipuu'ydu. Yarış 2012'de durduruldu ve bunun yerine aynı rota 2013'te başlayan Tour of Estonia'nın bir etabı haline geldi.
Tartu Havalimanı

Tartu Havaalanı (Estonyaca: Tartu lennujaam), (IATA: TAY, ICAO: EETU), Estonya'nın en büyük ikinci şehri olan Tartu'nun 5,9 deniz mili (10,9 km; 6,8 mil) güney güneybatısında, Reola, Ülenurme Bölgesi'nde bir havaalanıdır. Ülenurme adlı köye yakınlığı nedeniyle "Ülenurme Havalimanı" olarak da anılır. Tallinn – Tartu – Võru – Luhamaa karayolu (E263) havalimanının yakınından geçmektedir.Havalimanı 15 Mayıs 1946'da açıldı. 1981'de yeni bir terminal binası inşa edildi. Pist ve taksi yolu da o zaman iyileştirildi. 2005 yılından bu yana, havaalanı "Tallinn Airport Ltd." adlı havaalanı işletme şirketi tarafından işletilmektedir. 2009 yılında, pist  olacak şekilde uzatılmıştır. Tartu Uluslararası Havalimanı, 2010 yılında 23.504 yolcuya hizmet verdi.Şu anda yalnızca Nordic Regional Airlines, Tartu ile Helsinki arasında haftada 7 gün düzenli uçuşlar gerçekleştirmektedir. "Estonian Air Regional", 21 Aralık 2012'ye kadar Tallinn'e çift yönlü uçuşlar sağladı. airBaltic adlı şirket ise, 1 Ağustos 2011'e kadar Riga'ya uçuşlar düzenledi.
Tartu Üniversitesi

Tartu Üniversitesi (; ; ; ) Tartu, Estonya'da bulunan bir yükseköğretim kurumudur. 1632 yılında kurulan üniversite kamuya ait bir üniversitedir. Yaklaşık 19.000 öğrencisi bulunmaktadır. Üniversite Avrupa Birliği Erasmus Projesi üyesidir. Günümüzde üniversitede Estonya dışından 400 öğrenci eğitim almaktadır. Yabancı öğrenci grupları Finler, İsveçliler, Ruslar, Almanlar ve Amerikalılar çoğunluğu oluşturmaktadır.
Tartuffe

1664'te sahnelenen Molière'in Le Tartuffe, ou l'Imposteur  adlı 5 perdelik tiyatro oyunu. Türkçe tercümelerinin isimleri: Tartüf, 1876; Riyanın Encamı, 1881; Tartuffe, 1944.Aynı yazarın daha önce beğeni kazanan Kadınlar Mektebi oyunundan da büyük bir gürültünün kopmasına yol açtı. Oyun kilisenin ve dindarlar grubu "Compagnie du Saint Sacrement"in baskısıyla yasaklandı ancak 1669'da yeniden oynanma olanağı buldu.Tartuffe, bir tür danışmanlık ve eğitmenlik rolüyle bir burjuvanın evine kapağı atmış, dindar görünüşlü bir sahtekârın serüvenleri üzerine kuruludur.Orgon dindar bir adamdır ve kilisede tanıştığı Tartuffe'ü evine alır. Evinin tüm yönetimini de ona bırakır. Aslında başka birini seven kızını da Tartuffe ile evlendirmeyi ister. Çocuklarının  ve karısının gayret sarf ettiği oyunlarıyla en sonunda bu düzenbazın foyası ortaya çıkar.
Tartus

23 Mayıs 2016'da IŞİD, Tartus'taki bir otobüs istasyonunda, Suriye İç Savaşı'nın 2011'de başlamasından bu yana büyük ölçüde etkilenmeyen üç intihar saldırısının sorumluluğunu üstlendi. Benzer şekilde yalıtılmış Jable'de, dört kişiden fazla bombardıman uçağı öldürüldü.Rusya'nın kullandığı Tartus Rusya Deniz Kuvvetleri Tesisi de limanda kiralanmış bir askeri yerleşmedir. Resmi Rusya kullanımında yerleşim "üs" olarak değil, Malzme-Teknik Destek Noktası olarak sınıflandırılır (Rusça: Пункт материально-технического обеспечения, ПМТО). Tartus Rusya Deniz Kuvvetleri'nin Akdeniz'deki tek tamir ve ikmal noktasıdır, Rus savaş gemilerinin Çanakkale ve İstanbul Boğazından geri Karadeniz'deki üslerine gitme yolculuğundan kurtarır.2004 yılı verilerine göre şehrin nüfusu 115.769 kişidir. Suriyelilerin turistik amaçla ziyaret etmesinden dolayı yaz aylarında nüfusu artmaktadır.Tartus, Suriye ile 1971 tarihli bir anlaşma çerçevesinde, halen Rus deniz kuvvetleri personeli tarafından görevlendirilen bir Sovyet dönemi deniz tedarik ve bakım üssüne ev sahipliği yapıyor. Tartus, eski Sovyetler Birliği dışındaki son Rus askeri üssü ve Rusya’nın savaş gemilerini bir NATO üyesi olan Türkiye’nin Boğazları’ndaki Karadeniz kıyılarına geri döndüren tek Akdeniz yakıt ikmali noktasıdır.
Tartus (il)

Tartus İli (Arapça: مُحافظة طرطوس), Suriye'deki on dört ilinden birisidir. Tartus İlii, ülkenin batısında bulunur. İl sınırları, güneyde Lübnan'la sınır komşusudur, batısı ise Akdeniz'dir. Bölgenin yüzölçümü tam olarak bilinmemektedir, bazı kaynaklar 1,890 km²  bazıları ise 1,892 km²  olduğunu söylemektedir. 2010 nüfus verilerine göre, ilin nüfusu ise 800,000 civarındadır. Nüfus yoğunluğu ise kilometrekareye, 422.83 kişidir.İlde zaman, Doğu Avrupa Zaman Dilimi UTC +2 formatında, yazın ise Doğu Avrupa Yaz Zamanı UTC +3 formatında bulunur.
Tartus Deniz Üssü

Tartus Deniz Üssü (), Suriye'nin Tartus kenti limanında bulunan Rusya Deniz Kuvvetleri'ne ait bir deniz üssüdür. Üs, 1971 yılında Sovyetler Birliği ile Suriye arasında imzalanan anlaşma ile kuruldu. Üs, Rusya'nın Akdeniz'deki tek üssü olup resmi olarak bir deniz tedarik ve bakım tesisi olarak sınıflandırılmaktadır.Tartus üssü, kuzeydeki dalgakıranın içindeki 100 metrelik yüzen iskelelerin her ikisi de faaliyet halinde olması duurumunda dört adet orta boy gemiyi barındırabilmektedir. Yakın tarihte üs, Akdeniz'de konuşlandırılan Rus savaş gemilerine teknik bakım sağlayabilen Amur sınıfı yüzen atölye PM-138 'i ağırlamaktadır.Ocak 2017 tarihinde Rusya ve Suriye, Rusya'nın tesisin denetimini 49 yıl daha uzatma ve toprak üzerinde egemenliği hakkında sözleşme imzaladılar. Sözleşme, Rusya'nın tarama yapmasına, yüzen rıhtımları monte etmesine ve nükleer gücüyle çalışan gemiler de dahil olmak üzere 11 savaş gemisinin kapasitesini genişletmek için onarım çalışmaları yapmasına izin vermektedir.
Tarudant (il)

Tarudant ili (; ), Fas'ın Sus-Massa bölgesinde bulunan bir ildir. İl, bölgenin doğusunda yer almaktadır. Yüzölçümü 15.869 km² olan ilin nüfusu 1 Temmuz 2020 tarihi itibarı ile 852.765'tir. İlin merkezi Tarudant'tır.
Tarukka

Tārukka veya Tarukka (Hititçe: URUta-a-ru-ug-ga), Kuzey Anadolu'da İlluyanka mitinde de bahsi geçen bir Hitit şehriydi.Kral I. Şuppiluliuma, Tummana ülkesine yaptığı seferde Marraşantiya Nehri'nden (Kızılırmak) Illuriya Dağı'na hareket etti ve oradaki Wašḫaya şehrinde konakladı. Bundan sonra Kiškilušša ve Tarukka bölgelerini yağmaladı. Šapidduwa dahil bölgedeki diğer şehirleri yok ettikten sonra Tummana ülkesine yöneldi.İlluyanka efsanesinde tanrıça Inara, insan yardımcısı ve sevgilisi Ziggaratta'lı Ḫupašiya için Tarukka kayasının üzerine bir ev inşa eder ancak evden dışarı bakmasını yasaklar. Tanrıçanın yasağına rağmen pencereden dışarı baktıktan sonra Ḫupašiya, İnara tarafından öldürülür.Gary Beckman: The Anatolian Myth of Illuyanka. In: Journal of the Ancient Near Eastern Society, Band 14, 1982, ISSN 0010-2016, S. 11–25 (PDF; 921 kB).Volkert Haas: Die hethitische Religion. In: Die Hethiter und ihr Reich. Das Volk der 1000 Götter. Theiss, Stuttgart 2002, ISBN 3-8062-1676-2, S. 102–111.Carlo Corti: The North: Hanhana, Hattena, Ištahara, Hakpiš, Nerik, Zalpuwa, Tummana, Pala and the Hulana River Land, in: Mark Weeden, Lee. Z. Ullmann (Hrsg.): Hittite Landscape and Geography, Brill 2014. ISBN 978-90-04-34174-6. S. 230
Tarumizu

Tarumizu ( Tarumizu-shi), Japonya'nın Kagoshima prefektörlüğünde bulunan bir şehirdir. Şehir, 1 Ekim 1958 tarihinde kurulmuştur. Yüzölçümü 162.03 km² olan şehrin nüfusu 1 Ağustos 2014 tarihi itibarı ile 15,982'dir.
Tarun Gogoi

Tarun Gogoi  (d. 11 Ekim 1934, Jorhat bölgesi, Assam Eyaleti - ö. 23 Kasım 2020, Guwahati, Assam), Hint siyasetçi ve hukukçu.Gogoi 111 Ekim 1934'te Jorhat bölgesi, Assam Eyaleti'nde doğdu. 2001-2016 yılları arasında Assam Eyaleti Başkanı olarak görev yaptı.Hindistan Ulusal Kongresi partisi çatısında götürdüğü siyasi kariyerinde Assam Eyaleti'nde üç dönem seçim zaferi kazanarak görev almıştır.Gogoi 26 Ağustos 2020'de COVID-19 tanısıyla Guwahati, Assam'da bir hastaneye kaldırılarak kendisine kan plazması nakli yapılmış ancak koronavirüs enfeksiyonunun ilerlemesi sonucu 23 Kasım 2020'de tedavisi devam ederken 86 yaşında ölmüştür.
Taruni Sachdev

2003 yılında daha 5 yaşındayken ufak çocuk rollerinde yer alarak oyunculuğa başlayan çocuk yıldızın en bilinen filmi ise 2009 yapımı Paa adlı yapımdaki rolüdür. Oyunculuğun yanında modellikte yapmıştır. Doğum günü olan 14 Mayıs 2012'de yolculuk yaptığı uçağın Nepal'de düşmesi sonucu Hint çocuk yıldız Sachdev 14 yaşında ölmüştür, cenazesi yakılarak külleri doğum yeri Mumbai'de toprağa verilmiştir.
Tarusa

Tarusa (), Rusya'nın Kaluga Oblastı'na bağlı Tarusa rayonunun merkezi olan şehirdir. Şehir, Oka Nehri'nin sol kıyısında yer almaktadır. Yüzölçümü 12 km² olan şehrin nüfusu 2010 yılı itibarı ile 9,660'dır.