Pridvorica katliamı

Pridvorica katliamı, İkinci Dünya Savaşı sırasında 7 Ocak 1942'de Hırvat faşist Ustaşa hareketinin Müslüman üyeleri tarafından 180 Sırp sivilin toplu olarak katledilmesi olayıydı.

Arka plan 
6 Nisan 1941'de Yugoslavya Mihver devletleri tarafından işgal edildi. Ardından gelen teslimiyet, topraklarının Almanya ve müttefikleri arasında bölünmesiyle sonuçlandı.  Adolf Hitler, günümüz Hırvatistan'ını (Dalmaçya hariç), günümüz Bosna-Hersek'inin tamamını ve günümüz Sırbistan'ının bazı kısımlarını kapsayan bir kukla devlet olan Hırvatistan Bağımsız Devleti'ni (NDH) kurdu.   Hırvat faşist aşırı milliyetçi Ustaşa hareketi,  Ante Pavelić'in lider olarak atandığı yeni devleti yönetmek için yönetime atandı.  Ustaşa, daha sonra sınırları içindeki Sırp, Yahudi ve Roman nüfusa karşı bir soykırım kampanyası başlattı.   Müslümanlar, Müslüman olmuş Hırvatların torunları oldukları inancından dolayı zulüm görmediler.  Müslüman nüfusun büyük bir kısmı Ustaşa'nın yanında yer alırken, diğerleri Komünist Partizanlara katıldı. 

1931 nüfus sayımına göre, (Pridvorica'nın da parçası olduğu) Gacko belediyesinin 5.724'ü Müslüman olan 15.233 nüfusu vardı.  Yakındaki Nevesinje belediyesi dikkate alındığında, iki bölgenin Sırp nüfusu %67, Müslüman nüfusu %28 ve Hırvat nüfusu yaklaşık %4'tür. 

Faşist İtalya ve NDH arasında Roma Antlaşmalarının imzalanmasıyla, Ustaşa birimleri İtalya'nın III. bölgeden çekilmesinin ardından idari devralmalarına başladı. Yerel üst sınıf Müslümanlar Gacko'nun başına getirildi.  Herman "Krešo" Tongl liderliğindeki bir grup Ustaşa geldi ve Gacko'da yerel bir komutanlık kurmaya başladılar.   Diğer şeylerin yanı sıra, 1920'lerin tarım reformları sırasında kaybettikleri toprakların geri verilmesi ve köylerde camilerin inşası gibi vaatlerde bulunarak Müslümanların desteğini kazanmaya çalıştılar. 

Tarihçi Tomislav Duliç, Ustaşa'nın katliamları gerçekleştirmedeki başarısının genellikle yerel Hırvatların ve Müslümanların desteğini ve güvenini sağlamalarına bağlı olduğunu ve "Böylesine bir barışçıllaştırmanın başarılı olduğu yerde, yıkım sürecini başlatmakta az çok özgür olduklarını" belirtiyor.  Tongl, yerel Müslümanlarla bir toplantı yaptı ve burada tarihsel bir sergi sundu. Ustaşa'nın Müslüman nüfusa ilişkin ideolojik görüşlerini özetledi.   Toplantıyı, bütün Sırpların öldürülmesi gerektiğini savunarak bitirdi: "Tatmin olamayız ve son Sırp, Bağımsız Hırvatistan Devletimizden tamamen yok edilene kadar da durmayacağız. Son Sırp için son kurşun."

Katliam 
Ustaşa, Mostar Müslümanlarının Çözümleri kararlarını uygulamak için, komşu köylerden Müslümanlarla birlikte, kadınlar, çocuklar ve yaşlılar da dahil olmak üzere yaklaşık 180 kişinin yerli olduğu Pridvorica'nın tüm Sırp nüfusunu katletti. Öldürmeler, ateşli silahlar ve bıçaklarla gerçekleştirildi, sakinlerin çoğu ahırlara kapatılarak ve ardından ateşe verilerek öldürüldü. Katliam, Sırp Ortodoks Hıristiyanların Noel'i kutladıkları gün olan 7 Ocak 1942'de meydana geldi.

Kalıntılar 17 Nisan 1942'de yerel Sırp Prens Lazar Sırp Ortodoks kilisesinin yanındaki iki mezara gömüldü ve 29 Kasım 2006'ya kadar kilisenin mahzenine nakledilmedi.

Blagoje Adžić, çocukken bir ağaçta saklanırken ailesinin katledilmesine tanık olmuştur.

Notlar

Kaynaklar 

 
 
 
 
 
 
 
 
 

Bosna-Hersek Sırplarının tarihi
Hırvatistan Sırplarının tarihi