barandinho/wikipedia_tr huggingface dataset:
Trần Ngọc Châu

Tran Ngoc Chu (1923 veya 1924 - 17 Haziran 2020), Vietnamlı asker (yarbay), sivil yönetici (şehir belediye başkanı, il başkanı), siyasetçi (Millet Meclisi Alt Meclis lideri) ve daha sonra siyasi mahkum.1944'te çok daha önce, Fransızlardan bağımsızlık için savaşmak için Vi Mint Minh'e katıldı. Yine de 1949'da Vietnamlı bir Budist olarak Vietnam'daki Komünizme karşı kararlı bir şekilde döndü. Daha sonra Vietnam milliyetçilerine katıldı. Vietnam 1954'te bölündüğünde , Vietnam Cumhuriyeti Ordusunda (ARVN) memur oldu.Uzun yıllar doğrudan Başkan Ngô Đình Diệm (1954-63) altındaki görevlerde çalıştı. Da Nang belediye başkanı oldu ve daha sonra Mekong Deltası'nda bir eyalet şefiydi. Özellikle, Châu karşı isyan teorisi ve pratiğine yönelik yenilikçi yaklaşımlarıyla tanındı: Vietnam Savaşı sırasında sivil nüfus için güvenlik sağlanması ("barış"). Hükûmetin halkın yüreklerini ve zihinlerini kazanmadaki nihai hedefi sonunda siyasete girmesine yol açtı.Châu 17 Haziran 2020'de West Hills, Los Angeles'da bir hastanede COVID-19 nedeniyle 96 yaşında öldü.
Trần Thánh Tông

Trần Thánh Tông (12 Ekim 1240 - 3 Temmuz 1290), kişisel adı Trần Hoảng () ), 1258'den 1278'e kadar Đại Việt'ta hüküm süren Trần hanedanının ikinci imparatorudur. Tahtı oğlu Trần Nhân Tông'a devrettikten sonra 1279'dan 1290'daki ölümüne kadar emekli imparator unvanını aldı (). Đại Việt'in ikinci ve üçüncü Moğol istilaları esnasında Emekli İmparator Thánh Tông ve İmparator Nhân Tông, ulusu zaferlere taşıyan ve sonuç olarak uzun bir barış ve refah dönemi kuran baş komutanlar olarak kabul edildiler. Hem askeri hem de sivil konulardaki başarılı kararlarıyla Trần Thánh Tông, Vietnam tarihinde sadece Trần hanedanının değil tüm hanedan dönemlerinin en büyük imparatorlarından biri olarak kabul edildi.
Trần hanedanı

Trần hanedanı,  (Vietnamca : Nhà Trần, chữ Nôm : 茹陳 )1225'ten 1400'e kadar Đại Việt'ta hüküm süren bir Vietnam hanedanıydı. Hanedan, amcası Trần Thủ Độ'nin Lý hanedanının devrilmesini sağlamasından sonra imparator Trần Thái Tông tahta çıktığında kuruldu. Trần hanedanı, özellikle 1288'de belirleyici olan Bạch Đằng Nehri Savaşı sırasında iki Moğol istilasını savuşturdu. Hanedanlığın son imparatoru, 1400 yılında beş yaşındayken anne tarafından dedesi Hồ Quý Ly lehine tahttan çekilmek zorunda kalan Thiếu Đế idi.Tranlar Çin barutunu geliştirdi,  Champa'yı yenmek ve onlara boyun eğdirmek için güneye doğru genişleme sağladılar.  Ayrıca kağıt parayı ilk kez Vietnam'da kullanmaya başladılar.  Dönem, Vietnam dili, sanatı ve kültüründe altın çağ olarak kabul edilir.  Chữ Nôm edebiyatının ilk parçaları bu dönemde yazıldı. Çince'nin yanı sıra yerel Vietnamcanın devlette kullanımı sağlandı. Bu, Vietnam dilinin ve kimliğinin daha da geliştirilmesi ve sağlamlaştırılması için temel oluşturdu.
Trần Đại Quang

Trần Đại Quang (d. 12 Ekim 1956 - ö. 21 Eylül 2018) Vietnamlı siyasetçi. Eski Vietnam devlet başkanı.Devlet Başkanlığı görevini 2 Nisan 2016 - 21 Eylül 2018 tarihleri arasında yapmıştı. 2011-2016 yılları arasında Kamu Güvenlik Bakanı olarak görevini üstlenmişti. Vietnam Komünist Partisi Politbürosu üyesiydi.12 Ekim 1956 tarihinde Vietnam'ın Ninh Bình ilinde doğdu. 1972 yılında Halk Polisi Okuluna katıldı. 1972'den 1975'e kadar Yabancı Diller Yüksekokulu Kültür İşleri Bölümü öğrencisiydi.2000–2006 yılları arasında partisinin Genel Sekreter Yardımcılığı görevini üstlendi. 2011 yılında başladığı Kamu Güvenlik Bakanlığı görevi 2016 yılında bitti.2 Nisan 2016 tarihinde ise %91 oy oranıyla Vietnam'ın yeni Devlet Başkanı olarak seçildi. 21 Eylül 2018 tarihinde 61 yaşında öldü.
Tsa

Tsa (Ծ, ծ; tam ismiyle "ծա", ) ya da Batı Ermenicesi'nde dza (), Ermeni alfabesinin 14. harfidir. Klasik Ermenice'de , Doğu Ermenicesi'nde , Batı Ermenicesi'nde ise  sesi yapar. Harfin Unicode kodları:
Tsabong

Şehir ülkenin güney kesiminde Kgalagadi Bölgesi içerisinde yer alan bir yerleşim bölgesidir. Şehirde 2013 tahmini verilerine göre 8.227 kişi yaşamaktadır. 2011 tarihinde gerçekleştirilen resmi nüfus sayım sonuçlarına göre 7.869 kişi yaşamaktaydı.Tsabong, Kgalagadi bölgesinin en büyük yerleşim noktası konumundadır. Ülke içerisinde ulaşım sağlanabilmesi adına şehirde Tsabong havaalanı adında uçuşlara uygun alan bulunmaktadır. Şehir, Kalahari Çölü üzerine kurulu bir yerleşim bölgesidir.
Tsadik

Tsadik harfi İbrani alfabesinin 18. harfi olup Arap alfabesindeki muadili Sad harfidir ve "ts" sesi verir. Karşılığı Yunan alfabesinde San (Ϻ), Kiril alfabesinde Tse (Ц)'dir. Kelime başında ve ortasında צ, kelime sonunda da ץ olarak yazılır.İbranicede Ç sesi bulunmazken yabancı dillerden girmiş bu harfi ifade etmek için Tsadik'in yanına ayraç konur (צ׳).Ebced hesabına göre kelime başında ve ortasında kullanılan Tsadik harfinin (צ) değeri 90'dır. Kelime sonunda kullanılan Tsadik harfi (ץ)'nin değeri ise 900'dür fakat bu nadiren kullanılır; genelde 900 yazmak için Tav + Tav + Kuf (400+400+100) yazılır.Bu ses, Türkçede T ve S harflerinden oluşan bir harf bileşiğidir, ancak Arapça'daki dengi olan Sad harfinin Türkçede bir karşılığı yoktur.
Tsagaan Has

Tsagaan Has (; beyaz svastika anlamına geliyor) veya Dayar Mongol, 3.000 üyesi olduğu iddia edilen Moğol bir Neo-Nazi örgüttür. Diğer kaynaklar örgütün "1.000'den fazla üyesi" olduğunu iddia ediyor. Reuters'e göre 2013'te "sadece 100'den fazla üyesi" vardı. Moğol bir tarihçi olan Nyam Pyruv, 2009'da grubun aslında yalnızca düzinelerce üyesi olduğunu tahmin ediyordu. Örgütün seçim ortağı, 2008 Moğol yasama seçimlerinde yüzde 1 veya daha az oy aldı.Grup, Ariunbold Altankhuum tarafından kuruldu. 1990'larda kuruldu. Grup, Moğolistan'ın geleneksel göçebe yaşam tarzlarının daha az uygulanabilir hale gelmesinden ve artan ekonomik eşitsizliğin arka planına karşı piyasa ekonomisine geçişi sırasında ortaya çıktı.Altankhuum'a göre, "Bu yolu seçmemizin nedeni, burada Moğolistan'da olanların 1939 gibi olması ve Hitler'in hareketinin ülkesini güçlü bir ülkeye dönüştürmesidir." Altankhuum, Francisco Franco ve Cengiz Han hakkında da olumlu bir görüş bildirdi.Grubun "Big Brother" lakabıyla anılan kurucu ortağı, "Adolf Hitler saygı duyduğumuz biriydi. Bize ulusal kimliğin nasıl korunacağını öğretti... Onun aşırıcılığına ve İkinci Dünya Savaşı'nı başlatmasına katılmıyoruz. Bütün bu cinayetlere karşıyız ama onun ideolojisini destekliyoruz. Faşizmden ziyade milliyetçiliği destekliyoruz." Grubun üyeleri Nazi kıyafetleri giyerler (Schutzstaffel'inkine benzeyen üniformalar gibi) ve "sieg heil" selamını, Demir Haç'ı ve Nazi kartalını kullanırlar. Gamalı haçın Asya kökenli olduğuna işaret ederek Nazi imgelerini kullanmalarını haklı çıkardılar.Grubun üyeleri Çin karşıtlığı ve ırklar arası evliliğe karşı olmalarıyla biliniyor. Grubun bir üyesi, "Bir ulus olarak kanımızın saf olduğundan emin olmalıyız. Bu bizim bağımsızlığımızla ilgili bir konu... Çinlilerle karışmaya başlarsak, bizi yavaşça yutarlar." demiştir.
Tsagaannuur, Hövsgöl

Tsagaannuur, Moğolcası Sagannur veya Türkçe adıyla Akgöl ilçesi Moğolistan'ın kuzeybatısında Hövsgöl Aymakında yer almaktadır. 5.410 km² alana sahip olup toplam nüfus 2000 yılında 1317 kişidir.Nüfusun çoğunluğu bir Moğol boyu olan Darkhat olup 269 kişi türk boyu olan Dukhadır. Dukhalar Moğolcada Tsaatan olarak veya Tsaatan Uygurları olarak da adlandırılır.2004 yılında hayvancılık ile uğraşılan köyde toplam 2,400 keçi, 2,100 koyun,300 inek ve yak, 1,100 at, 6 deve, and 632 rengeyiği bulunmakta olup atrıca balıkçılık yapılmaktadır.
Tsageri

Tsageri (), Gürcistan'ın Raca-Leçhumi ve Kvemo Svaneti bölgesinde bulunan bir şehir ve belediyedir. Şehir, Tshenistskali Nehri'nin kıyısında yer almaktadır. Yüzölçümü 756 km² olan belediyenin nüfusu 2014 yılı itibarı ile 10,387'dir.
Tsahiagiyn Elbegdorc

Tsahiagiyn Elbegdorc (Moğolca: Цахиагийн Элбэгдорж; d. 30 Mart 1963), Moğol siyasetçi. Moğolistan'nın 2009-2017 yılları arası Cumhurbaşkanı. 24 Mayıs 2009'da seçimleri kazandı. Demokrat Parti adayı olarak Moğolistan Halkın Devrimci Partisi üyesi ve Batılı eğitimi alan ilk cumhurbaşkanı oldu. Tsahiagiyn Elbegdorc, Moğolistan Parlamentosu başkan yardımcısı ve sözcüsü olmak üzere, bir kez parlamento çoğunluk lideri ve dört kez parlamentonun bir üyesi ve de iki kez Moğolistan Başbakanı olmuştur. Elbegdorc demokrasi yanlısı, özgürlükçü bir politikacı olarak biliniyor. Elbegdorc Ardçilal kurucusudur.1979 yılında toplamı sekiz yıllık bir okulu bitirdi. Daha sonra, ailesi Erdenet'e taşındı ve Erdenet okulu'ndan 1981 yılında mezun oldu. 1982 yılında askerlik hizmetine hazırlandı. Ordu içinde Devrimci Gençlik Birliği grubunun başıydı. 1988 yılında mezun oldu ve ardından Moğol ordusu gazetesi Ulan Od'da (Kızıl Yıldız) çalıştı.Başbakan olarak görev yaptığı ilk dönem sonra 2001 yılında Colorado Boulder Ekonomik Enstitüsü Üniversitesi'nde bir yıl geçirdi ve diploma aldı. Sonra Elbegdorc Harvard Üniversitesi'nde tam burslu öğrenci olarak okudu ve 2002 yılında Kamu Yönetimi'nde (MPA) Master yaparak Harvard Üniversitesi John F. Kennedy School'dan mezun oldu.Elbegdorc, 1990 yılında,1992, 1996 ve 2008 yılında olmak üzere Parlamento'ya dört kez seçildi. Ülkeye insan hakları, demokrasi ve serbest piyasa ekonomisini tanıtarak Moğolistan yeni Anayasa hazırlanması kabul edildi. 1996 yılından 2000 yılına kadar Parlamentosu Çoğunluk Lideri olarak görev yaptı ve 1996 yılından itibaren Parlamento Başkan Yardımcısı Sözcüsü olarak 1998 yılına kadar çalıştı.
Tsai Ing-wen

Tsai Ing-wen (; (d. 31 Ağustos 1956), Çin Cumhuriyeti (Tayvan) cumhurbaşkanı görevine seçilen ilk kadın başkanı. Hakka ve Aborijin kökenli (büyükannesi 1/4 Paiwan), ilk cumhurbaşkanıdır. Aynı zamanda Güney Kore Devlet Başkanı Park Geun-hye'den sonra Doğu Asya ülkelerindeki ikinci kadın başkandır. Demokratik İlerleme Partisi'nin (DPP) görevdeki başkanı olarak 2012 ve 2016 yılında partinin başkan adayı oldu. Tsai daha önce 2008'den 2012'ye kadar parti başkanı olarak görev yaptı.Tayvan, ABD ve İngiltere'de hukuk okuması, Tsai'ye bir LL.B. kazandırdı ve Ulusal Tayvan Üniversitesi, Yüksek Lisans için Cornell Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nde ve Doktorasını Londra Ekonomi Okulu'nda aldı. Tsai 1984 yılında yurt dışındaki çalışmalarının ardından ülkesine döndükten sonra çeşitli üniversitelerde profesörlük görevlerinde bulundu. 1993 yılında başlayan kariyerinde, iktidardaki Kuomintang tarafından hükûmet pozisyonlarındaki bir takım görevlere atandı. Daha sonra Cumhurbaşkanı Lee Teng-hui'nin özel devlet ilişkileri doktrininin baş hazırlayacılarından biriydi.DPP Başkanı Chen Shui-bian, 2000 yılında göreve geldikten sonra, Tsai partizan olmayan biri olarak Chen'in ilk dönem boyunca Anakara İşler Konseyi Bakanı olarak görev yaptı.Tsai, Kasım 2010 belediye seçimlerinde New Taipei City belediye başkanlığı için yarıştı fakat başka bir eski yardımcısı Eric Chu tarafından yenilgiye uğratıldı. Nisan 2011'de, Çin Cumhuriyeti'nin tarihinde önemli bir partinin ilk kadın başkan adayı oldu. 2012 yılında doğrudan başkanlık seçimlerinde, görevdeki Kuomintang'dan cumhurbaşkanı adayı Ma Ying-jeou yenilgiye uğratıldı ve 2016 yılında, dört yıl sonra doğrudan cumhurbaşkanlığı seçimlerinde ezici bir üstünlükle seçildi.
Tsaişi Katedrali

Tsaişi Katedrali veya Tsaişi Meryem'in Göğe Kabulü Katedrali (Gürcüce: ცაიშის საკათედრო ტაძარი) Gürcistan'daki en eski piskoposluklardan bir olan Zugdidi ve Tsaişi Piskoposluğunun katedralidir.Altıncı ve yedinci yüzyıllarda, piskoposluk koltuğu halihazırda kilisenin topraklarındaydı. 602'den 610'a kadar olan piskoposluklar listesinde, Lazika'daki Tsaişi Piskoposluğundan bahsetmektedir.Başlangıçta, tapınağın cemaati, Hobistskali ve Enguri Nehirleri arasında, Karadeniz'den Unagirski Sıradağlarına kadar uzanan bir alana yayılmıştı. Dranda, Mokva ve Bedia'nin piskoposlukları kaldırıldıktan sonra, Samurzkano halkı, Tsaişi Piskoposluğuna bağlanmıştır.13 ve 14. yüzyıllar arasında modern bir kubbeli tapınak inşa edilmiştir. On birinci yüzyıldan 1823'e kadar, piskoposluğun 20 piskopos tarafından yönetildiği, ve aralarında en önemlilerinin Gurieli Malakuias (1612 - 1639) ve Grigol Çikovani (1777 - 1823) olduğu bilinmektedir.Piskopos Malaçi'nin, 1614'teki yıkıcı depremden sonra, Tsaişi tapınağını tamamen restore edip yenilediği bilinmektedir. Piskopos Grigol, Katsili III. Dadiani'nin desteğini almış, ve feodal beylerin kiliseden aldığı topraklar kiliseye geri verilmiştir. Grigol, ayrıca kilisenin etrafına bir duvar ve çan kulesi inşa ettirmiştir. 1823 yılında, Rus hükümeti Tsaişi ve diğer Murel piskoposlukların görevine son vermiştir. O zamandan 1879 yılına kadar burada bir manastır görev yapmıştır. Bir okula ev sahipliği yapan manastır, eğitimin yaygınlaştığı ana yerlerden biriydi.Bolşeviklerin Gürcistan'a gelmesiyle beraber manastır kapatılıp terk edilmiştir. Manastır, 1989'da, Gürcistan Patriği ve Katolikosu II. İlia'nın manastırı kutsamasıyla yeniden faaliyete geçmiştir. 1989'dan öldüğü tarihe kadar, diyakoz Amiran Şengelia tapınaktan sorumluydu. Şengelia, manastırın güney kapısının yanına gömülmüştür. Günümüzde, tapınağın başında, diyakoz Zabulon Kobalia bulunmaktadır.გ.კალანდია «ოდიშის საეპისკოპოსოთა ისტორია» (ცაიში, ბედია, მოქვი, ხობი). თბ. 2004 (Г.Каландиа; История Одишского Епископства; (Цаиши, Бедиа, Мокви, Хоби); Тбилиси, 2004)
Tsakana Nkandih

Tsakan Nkandih (d. 1990, Windhoek), Namibyalı model. Tsakana Nkandih 2012 yılında Namibya güzeli seçilmiştir. Nkandih 2012 Miss Universe güzellik yarışmasında Namibya'yı temsil etmiştir.
Tsakona Kemer Köprüsü

Tsakona Kemer Köprüsü (), dünyanın en uzun çok açıklıklı kemer köprülerinden biridir. Tsakona Vadisi'ni geçmek için inşa edilmiştir ve Megalopolis yakınlarında son yıllarda birçok toprak kayması yaşanan tehlikeli bir bölgeye bağlanmaktadır.490 metre uzunluğundaki Tsakona Kemer Köprüsü, Paradeisia - Tsakona eksenindeki Tripolis - Kalamata bölümünün tamamlanması için kalan son işti (devlet tarafından yapılacak ve Moreas konsorsiyumuna teslim edilecekti). Proje lideri Nikos Donas'ın "Courage" adlı eserinde belirtildiği gibi, bu köprü Charilaos Trikoupis Köprüsü'nden sonra en zor mühendislik projelerinden biriydi. Projenin maliyeti 94 milyon € olarak belirlendi, ancak önemli maliyet aşımları gerçekleşti. Bu büyük ölçüde sahadaki çok zorlu ve dengesiz jeolojik koşullarda köprü yapmanın karmaşıklığından kaynaklanıyordu. Köprünün inşası için yapılan orijinal çalışmalar da inşaatla ilgili zorlukları hafife almış, bu da bütçe ve zaman aşımlarına neden olmuştu. Sonuç olarak, toplam maliyet 131,5 milyon € olarak gerçekleşmiştir.Köprü üç noktadan desteklenir: her bir uçta iki köprü ayağı ve iskelenin tepesine daha yakın noktada bulunan bir ayak. Üçüncü destek noktası en önemlisidir: köprünün dengesini sağlayan dev bir 'prefabrik'tir. İskele, maksimum 30 metre yüksekliğe ulaşan köprünün kemerini oluşturur. Her iki tarafta birer tane bulunan iki kemer, yolun bulunduğu köprünün metal kısmını desteklemektedir.
Tsalenciha

Tsalenciha (), Gürcistan'ın Samegrelo-Zemo Svaneti bölgesinde bulunan bir şehir ve belediyedir. Şehir, Çanitskali Nehri'nin kıyısında yer almaktadır. Yüzölçümü 646.7 km² olan belediyenin nüfusu 2014 yılı itibarı ile 26,158'dir.Megrelce bir sözcük olan Tsalenciha, Simon Canaşia ve İoseb Kipşidze'ye göre "Çan Kalesi", Arnold Çikobava'ya göre "Aşağı Kale" anlamına gelmektedir. Çan kelimesi Gürcülerin Lazları ifade etmek için kullandığı sözcüklerden biridir.
Tsalenciha Katedrali

Tsalenciha Başkalaşım Katedrali (Gürcüce: წალენჯიხის მაცხოვრის ფერისცვალების საკათედრო ტაძარი) Gürcistan'ın Samegrelo-Zemo Svaneti bölgesindeki Tsalenciha kentinde yer alan bir Orta Çağ Gürcü Ortodoks katedralidir.Katedral, Gürcü Ortodoks Kilisesi'ne bağlı Zugdidi ve Tsaişi Piskoposluğu tarafından yönetilmektedir. Katedral, en çok benzersiz duvar resimleriyle bilinmektedir. Duvar resimleri, Bizans Paleologan stilini ve Gürcistan'daki sanatçıların doğrudan yaptığı resimlerin örneklerini içermektedir.12 ve 14. yüzyıllar arasında inşa edilen Tsalenciha Katedrali, merkezi haçlı kubbe kilisesidir. Narteksli kilisenin, biri kuzeyde diğer güneyde olan üç kemerli galerisinden ikisi, Dadiani hanedanının aile şapeline dönüştürülmüştür. Kilise, kuzeybatı köşesinde iki katlı bir çan kulesi bulunan duvar ile çevrilidir. Duvarın dışında, Dadiani sarayının kalıntıları bulunmaktadır. Yapının içerisindeki ilgi çekici tünel, 40–45 metre uzunluğunda ve 3–4 metre  yüksekliğindedir, kiliseden batıya doğru uzanır. 19. yüzyılda, yeni bir kat inşa edilmiştir. 1960 ve 1980'li yıllar arasında, kilise kısmen onarılmış ve fresklerin korunması için tedbirler alınmıştır.Yapının güneybatısındaki sütunda bulunan, İki dilli Yunanca-Gürcüce yazıta göre kilisenin içi Konstantinopolisli Bizans sanatçısı Cyrus Emanuel Eugenicus tarafından fresklenmiştir. Eugenicus, Gürcistan kraliyet mahkemesindeki yüksek rütbeli bir memur olan I. Vamek (r. 1384-1396) tarafından görevlendirilmiştir. Kuzeybatıda yer alan sütundaki Gürcüce yazıt iki kişiden daha bahseder, Maharobeli Kvabalia ve Andronike Gabisulava, Vamek tarafından Gürcistan'a Yunan usta getirmeleri için gönderilmişlerdir. 17. yüzyılda, eski freskler Piskopos Eudemon Jaiani'nin emriyle onarılmıştır. O dönemde Megrelya Prensi II. Levan (r. 1611 -1657), kilisenin bitişiğindeki şapele Jaiani'yi yetkilendirmiş ve şapelin içini duvar resimleriyle kaplatmıştır. Şapelin güney duvarındaki Levan'ın aile portresi de dahil olmak üzere, bu eklemelerin yalnızca parçaları günümüze ulaşmıştır.Eugenicus'un duvar resimleri, geç Paleolog sanatının en güzel örneklerinden biri olarak kabul edilir. Kilisedeki ikonografik program karmaşıktır ve Orta Çağ Gürcü duvar resimlerinde pek görülmeyen birçok ayrıntı içermektedir. Duvar resimleri günümüzde tehlikededir ve en kısa zamanda korunmaları gerekmektedir.
Tsalka

Tsalka, (, okunuşu: "ts'alk'a"; 1932'dan önce Barmaksız), Gürcistan'ın güneyinde, Kvemo Kartli bölgesinde, Tsalka Belediyesi'nin merkezi olan bir kenttir. Modern şehir, 19. yüzyılın başında Türkiye'nin doğusundan, özellikle Pontus bölgesinden ve özellikle Erzurum ilinin (Hinis Belediyesi - Parmaksız) Parmaksız köyünden bölgeye göç eden Rumlar tarafından kurulmuştur. Geçmişte tamamen Yunan şehriydi. 27'si Rum olmak üzere yaklaşık 48 köyün bulunduğu, geri kalanında Ermeniler, Azeriler ve Gürcülerin yaşadığı Chalka idari bölgesinin başkentidir.Eski adı Edzani'dir (ეძანი). Daha geç dönemde Barmaksız adı verilmiştir. 1932'den itibaren Tsalka adını taşımaktadır. Eski Tsalka kenti baraj suları altında kalmıştır. 10-15. yüzyıllar arasında Tsalka bir piskoposluk merkeziydi.Tarihsel olarak Trialeti olarak anılan bölge, 1830 yılında, Chalka adını aldığı 1930 yılına kadar Türkçede parmaksız anlamına gelen Parmaksız adıyla anılmıştır.  Bu bölgede yaklaşık 200 yıldır günümüze kadar Erzurum, Kars, Bayburt, Trabzon, Argyroupoli ve Ardahan köylerinden gelen Rum - Pontuslular yaşamaktadır.  Geçmişte şehrin ve çevre köylerin çoğunluğunu oluşturuyorlardı, ancak şimdi Yunanistan, Rusya ve Kıbrıs başta olmak üzere göç nedeniyle nüfusları önemli ölçüde azaldı.Tsalka bölgesinde 1979'da 30.811 Rum (Urum), 1989'da yaklaşık 50.000, 2005'te bu sayı 1.500'e ulaşırken, 2014 yılında yapılan son nüfus sayımında 1.292'ye daha düşüş görüldü. 1991'de eski SSCB'deki Yunanlıların yurt dışına seyahat etmelerine izin verildi. Pontusluların tarihi anavatanları Yunanistan'a kitlesel göçü başladı.Kentin nüfusu 2.326 kişiden oluşur. 2014 nüfus sayımına göre nüfusunun %47'si Gürcü, %38'i Ermeni, %7'si Urum ve %7'si Azeri'dir.
Tsalka Belediyesi

Tsalka Belediyesi (Gürcüce: წალკის მუნიციპალიტეტი; okunuşu: "ts'alk'is munitsip'alit'et'i"), Gürcistan'ın Kvemo Kartli bölgesinde bulunan bir belediyedir. Merkezi Tsalka kasabasıdır.Aşkala, Ayazma, Burnaşeti, Çift Kilise, Darakoy, Daşbaşi, Haçköy, Kabur, Kızıl Kilise, Kuşçi, Nerdivan, Ozni ve Tazeharaba.Ahalik, Bayburt, Başköy, Bediyani, Beştaş, Cinis, Çapaefka, Çatak, Evrenli, Gerek, Gunya Kala (Güney Kale), Hadik, Hando, Hıram-gez, İmera (Beştaş yaylası), Karakom, Kümbet, Livad, Neon Haraba, Ölenk, Reha, Santa, Şipek, Tarson (Kümbet yaylası), Tek Kilise, Trialeti, Tsalka (Parmaksız)Tsintskaro, ve Yedi Kilise.
Tsaone Macheng

Tsaone Macheng (d. 24 Kasım 1992, Gaborone, Botsvana), Botsvanalı manken. 2013 yılında 'Miss Universe Botsvana' seçilerek birinciliği elde etmiştir. 86 ülke güzelinin katıldığı Miss Universe Güzellik Yarışmasında Botsvana'yı temsil etmiştir
Tsar Samuil Stadyumu

Tsar Samuil Stadyumunda çoğunlukla futbol müsabakaları yapılmaktadır. Bulgaristan'ın PFC Belasitsa Petrich takımının maçlarını yaptığı stadyum, 12.000 seyirci kapasitelidir.
Tsaraat

Tzaraath (İbranice : ), çeşitli şekillerde İngilizceye aktarılır ve sıklıkla cüzzam olarak çevrilir (bu Hansen hastalığı olmasa da, modern zamanlarda "cüzzam" olarak bilinen hastalık  ), Kutsal Kitap'da çeşitli ritüel olarak saf olmayan insan derisinin durumu, giyim, ve evler gibi  şekil bozucuları tanımlamak için kullanılan bir terimdir. Cilt tzaraath'ı genellikle beyaz olan ve alışılmadık şekilde renkli tüyler içeren yamaları içerir. Giyim ve ev tzaraath kırmızımsı veya yeşilimsi bir renk değişikliğinden oluşur.Tsaraath kanunları, Levililer'in 13-14 . bölümlerinde derinlemesine verilmiştir ve İncil'deki birkaç hikaye, tzaraath'a yakalanmış bireyleri anlatır.
Tsarevo

Tsarevo (; Osmanlı döneminde Vasilikoz veya Kestiriç), Bulgaristan'ın Burgaz ilinde bulunan bir şehir ve belediyedir. Şehir Burgaz'ın 70 km güneydoğusunda Karadeniz kıysında yer almaktadır. Yüzölçümü 513.4 km² olan şehrin nüfusu 2014 yılı itibarı ile 9,444'tür.
Tsarskoye Selo

Tsarskoye Selo (Rusça: Ца́рское Село,"Çarın köyü" ), Sankt-Peterburg'un merkezinden 24 verst güneyde eskiden imparator ailesinin ve soylu sınıftan misafirlerin ağırlandığı yerleşim yeri. Şimdi Puşkin şehrinin, Dünya Mirasları listesinde bulunan Sankt-Peterburg Tarihî Merkezi ve Bağlantılı Anıtlar bölgesini oluşturmaktadır.
Tsarçe

Tsarçe (Abhazca:  Ҵарча, Gürcüce: წარჩე) Gürcistan'ın Abhazya bölgesindeki Gali rayonuna bağlı bir köydür. Samurzakano ovasında, Gali'ye 17 km uzaklıkta konumlanmıştır.Tsarçe ismi Megrelcede 'su' anlamına gelen "tsar" ve 'beyaz' anlamına gelen ‘çe’ kelimelerinin birleşmesiyle oluşmuştur ve Megrelcede 'beyaz su' anlamına gelmektedir.Köyden bahseden antik çağ kaynakları vardır. Arrianus, “Tarsura” nehrinden ve yakınlarındaki “Tarşen” kasabasından bahsetmiştir. Arkanjelo Lamberti, 17. yüzyılda “Tsarçe” köyünü yabancıların “Tarşen” şeklinde telaffuz ettiğini not etti. Tsarçe adı ayrıca 1654 yılında çizilmiş Megrelya haritasında da geçmektedir.Köyde birçok mimari anıt vardır. Nodar Şonia'ya göre, Tsarçe Epifani Kilisesi, Tsarçe “Piçeriste” kilisesi ve Megrelcede 'Kralın Mezarı' anlamına gelen “Mapaş Okhuame” olarak adlandırılan iki kilise de dahil olmak üzere köyde 23 tarihi eser vardır. Ayrıca köyde günümüze ulaşmayan 4 kütüphane olduğunu belirtmiştir.13-14. yüzyıllarda inşa edilen “Mapash Okhuame” mimari bir komplekstir. Kompleks, iki kilise, bir çit ve bir kapı parçasından oluşmaktadır. Kiliselerden birinde yapılan arkeolojik çalışmalar sırasında yerel soyluların freskleri bulundu. Şervaşidze bu kiliselerin 15. yüzyılda yapıldığını düşünmektedir. Tsarçe'deki kiliseler, 17. yüzyılda (1611-1657) Megrelya hükümdarı II. Levan Dadiani tarafından yenilendi.Kiliselerden birinde yapılan arkeolojik çalışmalar sırasında eski Gürcü alfabesi Nushuri ile yazılmış yazıtlar bulundu. Bu yazıtlarda Paşadze adında birinin adı geçmektedir. Yöre halkı "Paşadze Dağı"nı Tsarçe köyüne yakın dağlardan biri olarak adlandırmaktadır.
Tschandala

Tschandala (chandalanın eski Almanca transkripsiyonu) Friedrich Nietzsche'nin Hint kast sisteminden ödünçlediği bir sözcüktür. Bir Tschandala, en düşük sosyal sınıfın üyesidir. Nietzsche'nin terimi yorumlaması ve kullanımı kusurlu bir kaynağa dayanıyordu, ancak kimi yorumcular tarafından onunla Nazi ideolojisi arasında bağlantı kurmak amacıyla kullanıldı.Nietzsche Tschandala terimini Götzen-Dämmerungda (Putların Alacakaranlığı) ve Der Antichrist'''de (Deccal'') kullanmaktadır. Bu kitaplarda "manu yasası"nı kast sistemiyle, "insanı terbiye eden" bir ahlak türünün örneği olarak, insanı "evcilleştirmeye" çalışan Hristiyan ahlak biçimiyle karşıtlayarak kullanır.
Tseajaia

Tseajaia, tetrapoda (dört üyeliler) kladından Kuzey Amerika'nın Permiyen döneminde yaşamış bir bazal diadektomorf cinsi. İskeleti, orta büyüklükte, oldukça gelişmiş, sürüngen benzeri bir amfibidir. Hayattayken yaklaşık 1 metre uzunluğundaydı ve daha yavaş olmasına ve pençeleri olmayan daha amfibi bir ayağı olmasına muhtemelen bir iguana gibi görünüyordu. Diş yapısı biraz küttü ve bu, onun otçul veya muhtemelen hepçil olduğunu gösteriyordu.Tseajaia, tek ve oldukça eksiksiz bir örnekten tanımlandı ve Robert L. Carroll tarafından kendi ailesine (Tseajaiidae) atandı. Başlangıçta bir Seymouriamorph olduğu düşünülüyordu. Daha iyi bir taksonomik analize izin veren ek bulgular, büyük ve daha türetilmiş Diadectidae'nin kardeş grubu olarak Diadectomorpha'ya ait olduklarını göstermektedir. Tseajaia'nın kendisi oldukça genelleştirilmiş bir form olduğundan, amniyotların en yakın akrabalarının yapısı ve görünüşü hakkında makul bir gösterge verir.
Tsebelda Kalesi

Tsebelda Kalesi Gürcistan'ın Abhazya bölgesindeki Tsebelda köyünde yer alan bir Geç Antik Çağ/Erken Orta Çağ tahkimatı ve kalesidir.Tsebelda Kalesi, harap olmuş kuleler, Hristiyan şapelleri, saray, nekropol ve diğer birçok yapıdan oluşan bir mimari komplekstir. Kodori Vadisi'nin 400 metre yukarısındaki iki kayalık üzerine kurulmuştur. Tsebelda'daki mevcut yapılar, Prokopius gibi klasik yazarlarca Tsibilium veya Tzibile şeklinde tanımlanmıştır. 6. yüzyılda Lazika Krallığı'nın vasal prensliği olan Apsilia'da bir ana kale olduğu anlaşılmaktadır. Kale, Avrasya stepleri'nden Karadeniz'e uzanan üç ana yolun birleştiği yere hakim bir noktadaydı. 550'li civarındaki Lazika Savaşı sırasında, tanınmış bir Laz olan Terdet, kralı II. Gubaz'a ihanet etti ve Tzibile Kalesi'ni Farslılara verdi. Apsililer kaleyi yeniden ele geçirdi, ancak Bizans generali John Guzes tarafından ikna edilinceye kadar Lazika egemenliğinde olmayı reddettiler.Gürcistan yasaları, anıtı, işgal altındaki topraklardaki kültürel mirasın bir parçası olarak değerlendiriyor. Ocak 2017'de Gürcistan, Amerika Birleşik Devletleri’nin AGİT operasyonundan sonra, Rus ordusunun bir poligon inşa etmek amacıyla yakınlarda bulunan 19. yüzyıldan kalma bir Polonya mezarlığını ve bir kiliseyi yıkmasından dolayı, Rus ordusunu tarihi Tsebelda bölgesini yıkım riski altına sokmakla suçladı. Ayrılıkçı Abhazya'nın yetkilileri, poligon inşaatı sırasında oluşan hasarı teyit ettiler, ancak olayı detaylandırmadılar. Rus savunma bakanlığı her türlü suçlamayı reddetti.
Tsedaka

Tsedaka (İbranice: צדקה "Sadaka"), Yahudilikte bir yardım mekanizmasıdır. İslamın beş şartından olan Zekat ile eştir.
Tselyahanı

Tselyahanı (Beyaz Rusça: Целяханы or Celjahany, Lehçe: Telechany, Rusça: Телеханы veya Telehany, İbranice: טעלעכאן‎‎ veya Telechan,  Belarus'da Brest Voblastı'na bağlı yerleşim yeri. Yaklaşık 4.500 nüfusa sahiptir.
Tsengel

Sengel, veya Tsengel (Moğolca:Цэнгэл/ Tsengel), Türkçe: Sengel veya Çengel  — Moğolistan'ın batısında çoğunluğunu Kazak Türklerinin oluşturduğu Bay-Ölke ilindeki bir ilçe olup buranın halkının nüfusu da Tuva Türklerinden oluşmuştur.Tsengel adı Tıva (Tuva) Türkleri tarafından Sengel adıyla söylenir ve buradaki Tıva Türklerine Sengel Tıvaları denilir.Moğolistan sınırları içindeki Altay dağlarını oluşturan dağ sırtları içinde Hüyten dağı (4374 m), İh Türgen (3507), Çagaanhayrhan (3628), Bitüü (3654), Undurhayrhan (3941), Çengelhayrhan (3943) ve başka  dağlar. Dağ arası akarsular arasında Kobdo, Çagaan, Harganat ve buralardaki göller Hoton Gölü, Hurgan ve çok sayıda küçük tuz gölleri bulunur.  Karaca, yaban keçisi, kurt, tilki burada görülen hayvanlardır.İklimi sert olup Ocak sıcaklık ortalamaları -20-25 °C, Haziran ise  +8-12 °C'dir. Yıllık ortalama yağış miktarı 280–500 mm.Review of Hearing Birds Fly: A Nomadic Year in Mongolia, a book by Louisa Waugh, who spent a year there
Tsengel Türkçesi

Tsengel Türkçesi Türk dilleri içinde Moğolistan'da söyleşilen bir şeklidir.  Sayan Türk dilleri içindeki Tuva Türkçesi, Tofa Türkçesi, Soyot Tuka Türkçesi ve Kök Monçak Türkçesi ile oldukça yakındır. Moğolistan Tsengel ilçesinde konuşulur. Fonetik ve gramatik özellikleri Eski Türk dilinin arkaik özelliklerini içinde apaçıkça barındırır.H. Gansuh. Tsengel halkının dilinde Tuvaca'nın özellikleri (Особенности тувинской речи жителей Цэнгэла). Novosibirsk, 2009.
Tsentoroi

Tsentoroi (Khosi-Yurt), Çeçenistan'ın başkenti Grozni'nin güneydoğusunda, Kafkas Dağları'nın eteğinde yer alan bir köy. Kadirov ailesinin köyü olarak bilinir ve Çeçenistan'ın 3. devlet başkanı Ramazan Kadirov'un doğduğu köydür.
Tsentralny Havalimanı

Tsentralny Havalimanı (Rusça:Аэропорт Центральный) (IATA:OMS, ICAO:UNOO) Rusya'nın Omsk Oblastı'nda yer alan Omsk kentindedir. Omsk'un 5 km. güneybatısındadır.
Tsepo Masilela

Güney Afrika Ulusal Ligi'nde bir sezon geçirdikten sonra, Makkabi Hayfa (futbol takımı)'ya transfer olup kariyerine bu kulüpte devam etmektedir.31 Ağustos 2007'de Maccabi Haifa ile dört yıllık anlaşma yapan Masilela, Maccabi Haifa'nın İsrail Lig şampiyonluğunda ve UEFA Şampiyonlar Ligi elemelerinde büyük katkı sağlamıştır.2006 yılından beri Güney Afrika ile 2006 Afrika Uluslar Kupası, 2008 Afrika Uluslar Kupası, 2009 FIFA Konfederasyonlar Kupası ve 2010 FIFA Dünya Kupası'n da yer aldı.
Tserakvi

Gürcistan'ın Kvemo Kartli bölgesinde, Şulaver nehrinin sol kıyısında bulunan manastır, Terekv kentine 3 km uzaklıktadır.Tserakvi, 12 ve 13. yüzyıllarda inşa edilmiş bir Gürcü Ortodoks manastır kompleksidir. Marneuli bölgesindeki aynı isimli köyün yakınlarında bulunan anıt, Şulaveri nehriyle çevrelenmiştir. Kompleks, Meryem'in Göğe Çıkışı ve Aziz Yorgi kiliselerinin yanı sıra bir çan kulesi, bir şarap mahzeni ve savunma duvarının parçalarını içermektedir. Meryem'in Göğe Çıkışı Kilisesi, üç nefli bir salon kilisesidir ve 15. yüzyıldan kalma bir duvar yazıtı içermektedir.
Tsetsautlar

Tsetsautlar (Tsetsautça Wetaɬ, komşularınca Tsʼetsʼaut, Nisgağaca Jitsʼaawit, ), Kanada'nın Britanya Kolombiyası eyaletinin kuzeybatı kıyılarında (Portland Canal) yaşamış, avcı ve toplayıcı, yarı göçebe, anasoylu, animist ya da şamanist Subarktik Kızılderilileri kültür grubundan Kızılderili halkı. Kuzey Atabaskları içindeki Yukon Atabaskları alt grubunda yer alırlar.  Dilleri Franz Boas tarafından 1894 yılında yapılan arazi çalışmalarıyla tespit edildi. Boas'ın, Nisgağalar arasındaki iki Jitsʼaawit köleden derlediği malzeme 1924'te Pliny Earle Goddard ve 1972'de de George Tharp tarafından yayımlanarak dilcilerin kullanımına sunuldu. 1927 yılında son Tsetsaut kölenin ölmesiyle dilleri de yok oldu. 1800'lerde savaş ve hastalıklar sonucu yok olma eşiğine gelen Tsetsautların torunları günümüzde hâlâ Nisgağalar, Tahltanlar ve Kaskalar arasındadır fakat onlardan ayırt edilemez.
Tsetsautça

Tsetsautça (kendilerince Wetaɬ; komşularınca Tsʼetsʼaut; İngilizce Tsetsaut, Wetalh]. ABD'de Alaska'nın güney kıyılarıyla Kanada'da Britanya Kolombiyası bölgesinin kuzeybatı kıyılarında (Portland Canal) konuşulmuş Atabask dillerinden bir Kızılderili dilidir.Dil, Franz Boas tarafından 1894 yılında yapılan arazi çalışmalarıyla tespit edildi. Boas'ın, Nisgağalar arasındaki iki Tsetsaut (Nisgağaca Jitsʼaawit) köleden derlediği malzeme 1924'te Pliny Earle Goddard ve 1972'de de George Tharp tarafından yayımlanarak dilcilerin kullanımına sunuldu. 1927 yılında son Tsetsaut kölenin ölmesiyle dilleri de yok oldu. 1800'lerde savaş ve hastalıklar sonucu yok olma eşiğine gelen Tsetsautların torunları günümüzde hâlâ Nisgağa, Tahltan ve Kaskalar arasındadır fakat onlardan ayırt edilemez.
Tsetserleg

Tsetserleg (; "bahçe"), Moğolistan'ın Arhangay ilinin merkezi olan şehirdir. Şehir Hangay Dağları'nın kuzeydoğu yamaçlarında yer almaktadır. Şehrin nüfusu 2010 yılı itibarı ile 21,091'dir.
Tsetska Tsaçeva

Sofya Üniversitesi'nde hukuk eğitimi almıştır. 1989'daki demokratik değişim öncesi Bulgar Komünist Partisi üyesi iken, 2006 yılında GERB'de siyasete başlamış, 2009-2013 yılları arasında ve 2014-2017 yıllarında Meclis Başkanı olarak görev yapmış, 2016'daki cumhurbaşkanlığı seçimlerinde GERB'in adayı olmuş ancak 2. turda sosyalistlerin adayı Rumen Radev karşısında yenilgiye uğramışır. 2017-2019 yıllarında Adalet Bakanı olarak görev üstlenmiştir.
Tsezce

Tsezce veya Didoca (Tsezce: цезяс мец / Tsezyas mets veya цез мец / Tsez mets), Kuzeydoğu Kafkas dillerinden biridir. Rusya içinde yer alan Dağıstan’ın batı ve güney kesimlerinde, dağlık Tsunta bölgesinde Tsezler tarafından konuşulur. 2002 verilerine göre bu dili konuşan nüfus yaklaşık 15.500’dür. Tsez adı, halk etimolojisine göre Tsezcedde “kartal” anlamına gelen kelimeden türemiştir. Dido adı ise, Gürcüce "büyük” anlamındaki didi (დიდი) kelimesinden gelir.Tsezce, yazılı geleneği zayıf bir dildir ve yazı dili olarak gelişmemiştir. Tsezler, edebiyat dili ve okullardaki eğitim dili olarak Avarca ile Rusçayı kullanırlar. Buna karşın Tsezcenin yazımı için standart alfabe oluşturma çalışmaları yapılmış ve bu alfabe daha çok geleneksel folklorun kayda geçirilmesinde kullanılmıştır. Tsezcenin yazımında kullanılan Kiril alfabesi, asıl olarak Avarcanın yazımında kullanılan alfabeden alınmıştır. Tsezler, Rusça’dan çok Avarca’nın etkisinde kalmışlardır. Tsezcede pek çok Avarca, Gürcüce, Arapça ve Rusça sözcük vardır. Türk dillerinden girmiş kelimeler de bulunur. Bütün bu etkenler Tsezcenin gelişmesini engellemiş, bu dilin yerini Avarca ve Rusça almıştır.Tsezcenin dilbilimselçözümlemesini ilk kez 1963’te Gürcü dilbilimci Davit İmnaişvili yapmıştır. Günümüzde Tsez folkloru metinleri, Tsezcenin Mokok diyalektinde kayda geçirilmektedir.Türkiye'de dağınık olarak yaşamaktadırlar. Tam olarak bilinmese de en çok İç Anadoluda Tsez (Avar) köyü vardır. Fakat bazı köyler kısmen boşalmıştır. Daha çok büyük şehirlerde yaşamaktadırlar. Tokat-Ballıca, Sivas-Zara-Selimiye, Sivas-Zara-Osmaniye, Tokat-Dereağzı, Tokat-Ovacık köylerinde Avar (Tsez) yaşadığı bilinmektedir.
Tsezler

Tsezler (aynı zamanda Dido veya Didoi olarak bilinir) bir Kuzey Kafkas etnik grubudur. Yazısız olan dillerini, Kuzey Kafkas toplumunda konuşan yaklaşık 15,354 Tsez vardır. Demografik amaçlardan ve Sünni İslamdan ötürü bugün kültürel açıdan Avarlar içinde sınıflandırılmışlardır. Merkezleri Dağıstan Cumhuriyeti içerisindeki Tsunta bölgesinde yer alır. 2002'deki Rus nüfus sayımına göre kendini Tsez olarak tanıtan 15,256 kişi tanımlanmıştır.
Tseğakronizm

Tseğakronizm veya Tseghakronism (Ermenice Ցեղակրոնություն Latin harfleri ile Tseğakronutyun  ) Ermeni halkının manevi, davranışsal ve kültürel kimliğinin yenilenmesine yönelik ulusal/etnik ve siyasi bir harekettir. Tsekharon  ruhunu temsil eden (Ermeni) ırkı taşıma yani "ırk taşıyıcısı" anlamındadır. Tseghakronizm'in amacı, Ermeni halkını tarihi vatanlarının topraklarında tek bir Ermeni devleti içinde birleştirmektir. Ancak özellikle Türk ve Azeri bilim adamlarınca ırkçı bir ideolojik nitelik taşıdığından bahisle bu ideolojiye eleştiriler yöneltilmektedir. Bazı kaynaklar ırk dinini hakim kılmaya çalıştığından bahisle Nazizmin bir türü eleştirisi de yapmaktadır.Hareket Garegin Njdeh tarafından kuruldu ve ortakları Hayk Asatryan ve Nerses Astvatsaturyan ile birlikte daha sonra Tseghakronizm'in bir devamı olan Taronizm ideolojisine rafine edildi (Տարօնականութիւն ) -
Tshenistskali

Tshenistskali (Gürcüce: ცხენისწყალი, Cxenisċqali) Kuzey Gürcistan'da bulunan bir nehirdir. Kaynağı Kafkas Dağları olan nehrin kaynağı Aşağı Svaneti'deki Lentehi bölgesinin en doğusunda konumlanmıştır. Rioni Nehrinin bir kolu olan nehrin uzunluğu 184 kilometredir. Lentehi ve Tsageri gibi küçük kasabaların yanından geçen nehir, Samtredia kentinin yanından Rioni Nehrine katılır.Tshenistskali Nehrinin ana kolları ise şöyle sıralanmaktadır: Zseho, Heleldula, Canolula (sağdan), Kobişuri, Leuseri, Hopuri (soldan).Nehrin adı etimolojik olarak Gürcüce kelimelerden türemiştir: ცხენი (Cxeni, "at") ve წყალი (Tsqali,  "su"), nehrin adının anlamı ise "at nehri"dir.
Tshering Tobgay

Tshering Tobgay (d. 19 Eylül 1965, Haa, Bhutan), 2013 ile 2018 yılları arasında Bhutan başbakanı olan bir Bhutanlı politikacı. Ayrıca Demokratik Halk Partisi lideridir.Tobgay, Demokratik Halk Partisi'nin kurucu üyesi ve Bhutan'ın ilk kayıtlı siyasi partisini kurmak için sorumluydu.Tobgay, 1990 yılında Pittsburgh Swanson Okulu Üniversitesi'nden makine mühendisliği bilim derecesinden lisans aldı ve daha sonra 2004 yılında Harvard Üniversitesi Kamu Yönetimi alanında yüksek lisans aldı. Siyaset yapmadan önce bir devlet memuruydu. Eğitim Bakanlığı altında Teknik ve Mesleki Eğitim Bölümü ile 1991 yılında kariyerine başladı. 1998 yılında kurulan Ulusal Teknik Eğitim Kurumunda ve 2003 yılından 2007 yılına kadar Çalışma ve İnsan Kaynakları Bakanlığında bir yönetici olarak görev yaptı.9 Ağustos 2018 tarihinde görevi geçici olarak başbakanlığa atanan Dasho Tshering Wangchuk'a devrederek makamdan ayrılmıştır.
Tshikapa

Şehir ülkenin orta güney kesiminde Batı Kasai Bölgesi içerisinde yer alan ve aynı zamanda bu bölgenin de başkenti konumunda olan bir yerleşim yeridir. Şehirde 2012 tahmini nüfus verilerine göre 587.548 kişi yaşamaktadır. 1984 tarihinde gerçekleştirilen son resmi nüfus sayım sonuçlarına göre 366.503 kişi yaşamaktaydı.Şehir ülkenin orta güney bölümünde Angola sınırının 64 km kuzeyinde yer almaktadır. Batı Kasai bölgesinin başkenti konumunda olan Kananga ise şehrin 193 km batısında yer almaktadır.
Tshinvali

Tshinval ([]) ya da Şinval (Osetçe: Цхинвал / Tshinval ya da Чъреба / Ch'reba, Gürcüce: ცხინვალი / Tshinvali, Shinvali), resmî olarak Gürcistan topraklarında bulunan ve bağımsızlığı dünyaca tanınmayan Güney Osetya'nın da de facto başkentidir. Şehir resmî^olarak Gürcistan'ın Şida Kartli bölgesinde yer almaktadır.Stalin'in adından dolayı 1934-1961 arasında Staliniri denmiştir. Osetler Tshinval olarak adlandırır. 1989'da  42.934 kişinin yaşadığı kentin nüfusu, Gürcülerin zorla göç ettirilmesinden sonra azalmıştır ve bugün nüfusunun 30.000 kadar olduğu tahmin edilmektedir. Tshinvali, 1991-1992 yıllarında ayrılıkçı Oset güçleri ile Gürcü hükûmetine bağlı gönüllü milisler arasındaki çatışmalarda büyük zarar görmüştür.
Tshinvali rayonu

Tshinvali rayonu (, Osetçe: Цхинвалы район), Güney Osetya'nın bir rayonudur. Başkenti Tshinvali'dir. Nüfusu 18,000, yüzölçümü 695 km2'dir. Valisi İnal Pukayev'dir.
Tsigni Sibrdzne Sitsruisa

Tsigni Sibrdzne Sitsruisa (), Sulkhan-Saba Orbeliani tarafından 1686 ile 1695 yılları arasında yazılan fıkra ve öykü derlemesinden haiz roman. Gürcüce yazılan kitap Gürcü edebiyatının önemli eserlerinden biri olarak görülmektedir.
Tsihia Kilisesi

Tsihia Kilisesi (Gürcüce: ციხიას ეკლესია), Artvin ilinin Şavşat ilçesine bağlı ve eski adı Tsihia olan Yoncalı köyünde orta çağdan kalma Gürcü kilisesidir.Tsihia köyünde Gürcülerden kalma üç adet kiliseden biri olan Tsihia Kilisesi, 12. yüzyılda, bugün "Cakeller" (ჯაყელები) olarak adlandırılan mahallede inşa edilmiştir. Mahallenin adı Samtshe-Saatabago devletini yöneten Cakeli sülalesinden gelir. 1886 Rus nüfus tespitinde “Çakellar” (Чакелларъ) olarak kaydedilmiş olan mahallede sadece 4 hane bulunuyordu. Kilisenin inşa tarihi, kiliseye ait Gürcüce yazıtın 2005 yılında Gürcü tarihçi Buba Kudava tarafından tespit edilmesiyle anlaşılmıştır. Bu yazıtta 12. yüzyılda yaşamış Gürcü devlet adamı Abulasani'nin adı geçmektedir. Tsihia Kilisesi'nin ve Tsihia köyünün bulunduğu Şavşeti bu sırada Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biriydi. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi ve köyü, 16. yüzyılın ortalarında Gürcülerden ele geçirmiştir. Bugünkü köyün sınırları içinde üç kilisenin bulunması buranın büyük bir yerleşim olduğunu göstermektedir.Gürcüce yazıtı olan Tsihia Kilisesi, günümüzde "Cakeller" (ჯაყელები) olarak adlandırılan mahallede bulunuyordu. Bugün kilisenin bulunduğu yerde kaba yonu büyük taşlar kalmıştır. Bu kiliseye ait irice ve pembe kesme taş ise, kilisenin kalıntısının olduğu noktanın 400 metre güneybatısında, eski mezarlığın olduğu yerde 2005 yılında bulunmuştur. Taşın üzerinde dört satırdan oluşan ve Gürcü alfabesinin Asomtavruli harfleriyle oyulmuş bir yazı vardır. Bu yazılı taş, köylülerin verdiği bilgiye göre, kilisenin bulunduğu “Çakeller” mahallesinden buraya taşınmıştır. Söz konusu yazı da bu taşın bir kiliseye ait olduğunu göstermektedir. 12. yüzyıla ait bu yazıda, kilisenin banisi Gürcü yerel yönetici Abulasani’nin adı geçmektedir.
Tsihiscvari

Tsihiscvari (Gürcüce: ციხისჯვარი; okunuşu: "tsih'iscvari"), Gürcistan'ın Samtshe-Cavaheti bölgesindeki (mhare), Borcomi Belediyesi'de bir köy ve aynı adlı teminin merkezidir. Tore Havzası'nda, Şavitskali Deresi kıyısında, deniz seviyesinden 1.640 metre yükseklikte yer alır. Borcomi kentine 41 km uzaklıktadır.Gürcüce bir yer adı olan Tsihiscvari "kale haçı, kale kilisesi" anlamına gelir. Nitekim burada eski bir kale vardı. Bu kalenin olduğu yerde bugün bir Yunan kilisesi bulunmaktadır.Tsihecuari (ციხეჯუარი) olarak da yazılan Tsihiscvari, Erken Orta Çağ'da Gürcistan'daki önemli yerleşmelerden biriydi. Gürcü atabeg devleti Samtshe-Saatabago sınırları içindeyken köyü 1578 yılında Osmanlılar ele geçirdi. Osmanlı idaresinin Zihiscvar (زخسجوار) olarak kaydettiği Tsihiscvari, 1595 tarihli Osmanlı mufassal defterine göre, Borcomi vadisini kapsayan Bedre livasının Bedre nahiyesine bağlı bir köydü. Osmanlı idaresinin Hristiyan köylülerden tahsil ettiği ispenç vergisi veren 10 hanenin yaşadığı Tsihiscvari'de buğday, arpa tarımı ve arıcılık yapılıyor, koyun ve domuz besleniyordu.2014 verilerine göre Tsihiscvari'de 406 kişi yaşıyordu. Köyün nüfusu Yunanlar ve Gürcülerden oluşuyordu.
Tsihisdziri

Gürcüce bir yer adı olan Tsihisdziri (ციხისძირი), "kale dibi" (ციხე: kale; ძირი: dip)  anlamına gelir.
Tsihisdziri Kilisesi

Tsihisdziri Kilisesi (Gürcüce: ციხისძირის ეკლესია), Artvin ilinin Şavşat ilçesine bağlı ve eski adı Tsihisdziri olan Kayadibi köyünde orta çağdan kalma bir Gürcü kilisesidir.Eski bir Gürcü yerleşimi olan Tsihisdziri köyü ve kilisesinin bulunduğu Şavşeti, orta çağda Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biriydi. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi ve köyü 16. yüzyılın ortalarında Gürcülerden ele geçirmiştir. Eskiden Hristiyan nüfusa sahip olan köyün kilisesi olan Tsihisdziri Kilisesi'nin Osmanlı döneminden önce, geç orta çağda inşa edildiği tahmin edilmektedir. Doğubilimci Nikolay Marr 1904 yılında Tsihisdziri Kilisesi'nden hemen yakınındaki Dabaketili köyünün kilisesi olarak söz etmiş, kilisede herhangi bir yazıtın bulunmadığını belirtmiştir. Yakın döneme ait bazı kaynaklarda da bu kilise Dabaketili Kilisesi olarak anlatılmıştır.Tsihisdziri Kilisesi, Cami mahallesinin 1 km güneyinde, yolun kıyısında yüksekçe bir yerde bulunmaktadır. Tek nefli bir yapı olan kilise (9,5 X 5,50 m), ortadan ikiye ayrılmış gibi büyük ölçüde yıkılmıştır. Apsisin duvarı günümüze ulaşmıştır. Bu duvar 4 metre yükseklikte, 4,5 metre genişlikte ve 2,5 metre uzunluktadır. Nikolay Marr da 1904 yılında yarım dairesel formdaki apsisin ayakta olduğunu, ancak güney tarafta küçük ve gri renkli kaplama taşlarının söküldüğünü belirtmiştir. Klisenin duvarları zemin seviyesine kadar yıkılmıştır. Nikolay Marr ise, kilisenin duvarlarının dokuz-on sıra sevisinde sağlam kaldığını yazmıştır. Tsihisdziri Kilisesi'nin günümüze ulaşan duvarların uzunluğu 7,9 metredir. Duvar kireç harcı kullanılarak moloz taşlarla inşa edilmiştir. Duvarın doğu tarafında ve apsis duvarının alt kısmında kaba yonu kaplama taşların bir kısmı bugüne ulaşmıştır.
Tsikada (uydu takımı)

Tsikada (, "Ağustos böceği"), Alçak Yer yörüngesinde konuşlandırılmış 10 kadar uydudan oluşan bir Rus uydu konumlandırma sistemi. ABD'nin Transit uydu sistemindeki gibi aynı iki taşıyıcı frekansı iletir. İlk uydusu 1974 yılında devreye alınmıştır.
Tsiklon (yapay uydu)

Tsiklon, (, anlamı: Siklon), Sovyetler Birliği tarafından geliştirilmiş ilk uydu konumlandırma sistemiydi. Bir dönem Sovyet Ordusu'nun Uzay Kuvvetleri tarafından işletilmiştir.15 Mayıs 1967'den (Cosmos 158) 27 Temmuz 1978'e (Cosmos 1027), Kosmos-3 ve Kosmos-3M roketleriyle, Kapustin Yar ve Plesetsk fırlatma üslerinden yollanan 31 araç yörüngeye yerleştirilmiştir. Proje 1950'lerde tasarlanmıştı ve öneri taslağı 1962 yılında kabul edildi ancak gecikmeler nedeniyle 1972 yılına kadar işler hale gelememişti.Tsiklon halefi olarak önerilen, Parus ve Sfera uydu projeleri bulunmaktaydı. Şu an Rusya tarafından işletilmekte olan geçerli sistem GLONASS adlı sistemdir.
Tsiknopempti

Tsiknopempti ( ), Yunan Karnavalı sezonu olan Apókries'te () yapılan geleneksel kutlamalardan biridir. Kömürleşmiş Perşembe veya Tütsülenmiş Perşembe olarak çevrilen kutlama, büyük miktarlarda ızgara ve kızarmış et tüketimine odaklanmaktadır.Yunanistan'da Apokries, her biri farklı temada olan üç haftadan oluşur. Bu haftalar sırasıyla: Prophoní (, 'Ön Duyuru Haftası'), Kreatiní (, 'Et Haftası') ve Tiriní (, 'Peynir Haftası') olarak adlandırılır. Kreatiní haftasındaki perşembe gününe Tsiknopempti adı verilir ve hafta boyunca süren et tüketimi kutlamasında önemli bir yere sahiptir. Tsiknopempti'deki şenlikler,  etin ızgara yapıldığı veya kızartıldığı büyük açık hava partileri etrafında dönmektedir.Genellikle Tsiknopempti gibi kutlamalar ertesi pazar günü, Büyük Perhiz'den önce et yenilebilecek son gün, daha küçük ölçekte yeniden yapılır. Yunan Ortodoks geleneğine göre çarşamba ve cuma günleri oruç tutmak önemli olduğundan Tsiknopempti için en uygun gün perşembedir. Apokries içinde Tsiknopempti'den sonra gelen en büyük kutlama Tiriní haftasındaki peynir, yumurta ve süt ürünleri tüketimine odaklanan Tirofágos'tur. ()Yunanca Τσικνοπέμπτη (Tsiknopempti) kelimesi, τσίκνα (tsíkna, 'kızaran etin kokusu') ve Πέμπτη (Pémpti, 'perşembe') kelimelerinden türemiştir.
Tsilkani Katedrali

Tsilkani Meryem Ana Katedrali (Gürcüce: წილკნის ღვთისმშობლის ტაძარი), Doğu Gürcistan'ın Mtsheta-Mtianeti bölgesindeki Mtsheta Belediyesinin Tsilkani köyünde konumlanmış bir Gürcü Ortodoks kilisesidir. Aslen 4. yüzyılda inşa edilen kilisenin, Orta Çağ'da sürekli biçimi değiştirilmiştir. Köşelerinde kuleler bulunan bir duvarla çevrelenmiş olan mevcut yapı, kubbeli Yunan haçı planı tasarımına sahiptir. Kilise, Ulusal Öneme Sahip Taşınmaz Kültür Anıtları listesine eklenmiştir.Tsilkani Katedrali, Aragvi Nehri'nin bir kolu olan Narekvavi'nin sol kıyısında, Mtsheta antik kentinin kuzeybatısındaki Tsilkani köyünün merkezinde konumlanmıştır. Geç Tunç Çağından kalma bir tümülüs ve diğer arkeolojik buluntulara ev sahipliği yapan köy, duvarında Yunanca bir yazıt bulunan 4-5. yüzyıl Hristiyan kilisesi ile de dikkat çekmektedir.Orta Çağ Gürcü kaynaklarına göre, Tsilkani kilisesi, Klasik dönem kaynaklarında Kartli—İberya'nın ilk Hristiyan kralı olarak geçen III. Mirian'ın oğlu Kral Bakar (r. c. 365–380) tarafından yaptırılmıştır. Aslen bir salon kilisesi olarak inşa edilen katedral, 5 veya 6. yüzyılda üç nefli bir bazilikaya dönüştürülmüş ve 12 veya 13. yüzyılda kubbeli bir kilise olarak yeniden inşa edilmiştir. Kilise, 16 ve 17. yüzyıllarda daha fazla yenilenmiştir. Kilise, Orta Çağ Gürcü geleneğinde, 545'te Kartli'yen gelen 13 Süryani Babadan biri olan Antakyalı keşiş Jesse ile ilişkilendirilmiştir. Jesse'nin mezarı hala kilisede iyi bir şekilde muhafaza edilmektedir. Katedral, ilk defa 506 yılında Tsilkani piskoposlarının konutu olmuştur.Katedral, hürmet edilen Odigitria ikonasına ev sahipliği yapmaktadır. 9. yüzyılda yapılmış ikonada, Meryem, Meryem'in çocuğu ve başmelekler görülmektedir. İkona, 12. yüzyılın başlarında yeniden boyandı ve yenilendi, ancak yakılarak süslenmiş "tempera" ile boyanmış yüzlere dokunulmadı. İkona, daha iyi korunması için 1926'da Tiflis'teki Gürcistan Ulusal Müzesi'ne taşındı.Büyük ölçüde süslenmiş kumtaşı bloklardan inşa edilen, 28 × 24 metre ölçülerindeki mevcut kilise, Yunan haçı planı ile inşa edilmiştir. Kubbe ve yarım daire apsis, dört ayaklı kemer payandası ile desteklenmektedir. Kubbenin tabanı 12 pencere ile delinmiştir. İç duvarlarda, içeriyi aydınlatan 10 pencere daha vardır. Kilisenin 3 tane girişi vardır. Yarım daire biçimli apsis ve iki nişe sahip küçük salon kilisesinin bitişiğindeki güney sundurma, bir geçitle katedralin güney nefine bağlanmaktadır. Kilise, 15 ve 18. yüzyıl arasında yapılmış, kalın duvar resimlerinin kalıntılarını içermektedir.Katedral, 18. yüzyıldan kalma, 58 × 72 m ölçülerindeki taş bir perde duvarla çevrilidir. Bir dizi kabartma içeren duvarın güneybatısı, kemerli bir tuğla kapı ile delinmiştir. Duvarın köşelerinde yuvarlak kuleler vardır; güneydoğu bulunan kulenin üzerine, 19. yüzyılda altıgen tabanlı bir çan kulesi inşa edilmiştir.