barandinho/wikipedia_tr huggingface dataset:
Altay Dağları

Altay dağları (Kazak Türkçesi; "Al Tay" Al dağ), Orta ve Doğu Asya'da bulunan; Rusya, Çin, Moğolistan ve Kazakistan'ın birleştiği ve İrtiş ve Obi nehirlerinin kaynaklarının bulunduğu sıradağdır. Sıradağ, kuzeydoğuda Sayan Dağları ile birleşir ve güneydoğuda giderek alçalarak Gobi Çölü'nün yüksek platosuyla birleşir. Yaklaşık 45° ila 52° K ve yaklaşık 84° ila 99° D arasında uzanır.Bölgede Ruslar, Kazaklar, Altaylar, Moğollar ve Volga Almanları da dahil olmak üzere seyrek ama etnik çeşitliliğe sahip bir nüfus yaşamaktadır, ancak ağırlıklı olarak yarı göçebe yerli etnik azınlıklar bulunmaktadır. Yerel ekonomi büyükbaş hayvan, koyun, at yetiştiriciliği, avcılık, tarım, ormancılık ve madenciliğe dayanmaktadır. Altay dil ailesi, adını bu sıradağlardan almaktadır."Al", Türk lehçelerinde "altın" anlamına gelir. Altay Dağı'nın adı aynı maksatla söylenmiş olup Al=altın, tay=tağ/dağ demek olup Al-tay = Altındağ anlamındadır.Altay Dağları, Orta Asya'da 845.000 kilometrekarelik (326.000 sq mi) bir alanı kaplayan uzak dağlar sistemidir. Dağlar kuzeybatıdan güneydoğuya 2,525 kilometre (1,569 mil) boyunca uzanır.Bölgenin kuzeyinde, Kolyvan Altayları olarak da bilinen Sailughem Dağları yer alır. 49° K ve 86° D'den kuzeydoğuya, 51° 60' K ve 89° D'deki Sayan Dağları'nın batı ucuna doğru uzanır. Ortalama yükseklikleri 1.500 ila 1.750 m'dir. Kar sınırı kuzey tarafta 2.000 m'de, güney tarafta ise 2.400 m'de yer alır ve bunun üzerinde engebeli zirveler yaklaşık 1.000 m daha yükselir. Sıradağlar boyunca dağ geçitleri az sayıda ve zordur; bunların başlıcaları güneyde 2.827 metrelik (Kozlov'a göre 2.879 m) Ulan-daban ve kuzeyde 3.217 metrelik Çapçan-daban'dır. Doğu ve güneydoğuda bu sıradağlar Moğolistan'ın büyük platosuyla çevrilidir, geçiş Pazırık Vadisi, Çuya (1.830 m), Kendıktı (2.500 m), Kak (2.520 m), (2.590 m) ve (2.410 m) ile Ukok (2.380 m) gibi birkaç küçük plato aracılığıyla kademeli olarak etkilenir.Altay sıradağlarının en yüksek dağı, Ust-Kamenogorsk adlı kazak şehrinin 300 km doğusunda bulunan, 4.506 m ile Beluça dağıdır.İkinci yüksek dağı 4.374 m yüksekliğindeki Tavan Bogd Uul'dur. Rusya, Çin ve Moğolistan sınırlarının üçgeni üzerinde bulunur.Gerhard Klotz u. al.: Hochgebirge der Erde und ihre Pflanzen und Tierwelt, Urania Verlag, 1989 ISBN 3-332-00209-0Ronald M. Nowak: Walker's Mammals of the World. Johns Hopkins University Press, 1999 ISBN 0-8018-5789-9
Altay Dağları Muharebesi

Altay Dağları Muharbesi (), MS 89 Haziran'ında Han Hanedanı tarafından Kuzey Hiung-nu'ya karşı başlatılan büyük bir seferdi. Savaş Dou Xian (MS 92) yönetiminde Han Hanedanı için başarıyla sonuçlandı.MS 89 yılının Haziran ayında, Han, müttefiklerini, özellikle de Güney Hiung-nu'nun ana ordusunu içeren üç büyük kolda Jilu, Manyi ve Guyang'dan derhal ilerleyen bir kuvvet gönderdi. General Dou Xian'ın kuvveti Kuzey Şanyu'ya doğru Altay Dağları'na doğru ilerledi. Büyük bir müfreze daha sonra kuzeybatıya ilerledi ve seferin büyük savaşında Kuzey Chanyu'yu Altay Dağları'nda yendiler ve onları batıya doğru takip ettiler. Han kuvvetleri 13.000 Hiung-nu askerini öldürdü ve 81 kabileden 200.000 Hiung-nu'nun teslimini kabul etti.Dou Xian, birliklerinin ana gövdesini zaferle kuzeye, bugünkü Harhorin'in batısındaki Khangai Dağları'na getirdi . Orada, savaştaki başarısını kutlayan müşterisi tarihçi Ban Gu tarafından Yanran Yazıtı'nı oydu. Bu yazıt, Dundgobi İli'nde, Ağustos 2017'de Moğolistan ve Çin'den bilim adamları tarafından tespit edildi.Savaştan sonra, Dou Xian güçlerini geri götürdü ve adı günümüze ulaşmamış olan "Kuzey Şanyu" barışı müzakere etmeye çalıştı. Ancak Güney Hiung-nu'dan Tuntuhe Şanyu, rakibini tamamen yok etmek için kararlıydı ve MS 90'in başlarında, topraklar arasında elçilik görüşmeleri devam ederken, Dou Xian bir saldırı başlattı, rakibinin mührünü ve hazinesini ve eşlerini ve kızlarını ele geçirdi.General Dou Xian kısa süre sonra kalan düşman Hiung-nu kabilelerine karşı bir sefer başlattı ve bu seferin ardından kabileler batıya doğru kaçmaya başladı. Dou Xian, Kuzey Şanyu'nun çok zayıf olduğunu ve onunla daha fazla ilgilenmenin bir anlamı olmadığını bildirmişti. 91'in Şubat'ında, generallerinden ikisi Geng Kui ve Ren Shang'ın sorumlu olduğu son bir istila düzenledi. Juyan'dan ilerlediler ve Kuzey Hiung-nu hükümdarını yendiler, annesini ele geçirdiler ve 5.000 savaşçısını öldürdüler, onu tekrar Altayn Nuruu'dan batıya doğru sürdüler. Kendisinden bir daha haber alınamadı. Hiung-nu'nun geri kalanı Çungarya'da özellikle Barköl Gölü yakınında, doğrudan etkilenmemişti ve parçalanmış yönetimin bir kısmı yeni bir şanyu yönetiminde yeniden bir araya geldi. Ancak yeni şanyu 93'te öldürüldü ve ondan sonra Kuzey Hiung-nu'nun hiçbir şanyu'su bir daha liderlik kazanamadı. Bugünkü Moğolistan ile karşı karşıya olan Çin sınırında, Hiung-nu devleti sona erdi.Tucker, Spencer C. et al. (2010). A global chronology of conflict: From the ancient world to the modern Middle East. Santa Barbara: ABC-CLIO .An, Tian, "Dou Xian Po Beixiongnu Zhi Zhan" ("The Battle of Dou Xian's Defeating on the Northern Xiongnu"). Encyclopedia of China, 1st ed.
Altay Erol

M. Altay Erol (1929 - 21 Aralık 2020) Türk mimardır. Türkiye mimarlık tarihinin 1960'lı yıllarda tasarlanmış en önemli binalarından birisi olarak kabul edilen Taksim Vakıflar Oteli’ni tasarımcılarındandır.1952 yılında İstanbul Teknik Üniversitesi Mimarlık Fakültesi’nden mimar olarak mezun oldu. Mezun olduktan sonra serbest mimar olarak çalışmaya başladı. Daha sonra Kemal Ahmet Aru, Tekin Aydın, Mehmet Ali Handan, Hande Suher ve Yalçın Emiroğlu ile birlikte AHE Mimarlık firmasını kurdu. Bu grup ile birçok proje yarışmasına katıldı. 1959 yılında öğretim görevlisi olarak çalışmaya başladığı İstanbul Teknik Üniversitesi Mimarlık Fakültesi’ndeki bu görevinden 1976 yılında istifa etti. Aynı yıl Trakya Üniversitesi Mimarlık Fakültesi’nde başladığı öğretim üyeliği görevinden 1984 yılında emekli oldu. Bu zaman zarfında serbest mimarlık da yapan Altay Erol, 1952 yılında başladığı mesleki çalışmalarına 2012 yılında son verdi.Türkiye mimarlık tarihinin 1960'lı yıllarda tasarlanmış en önemli binalarından birisi olarak kabul edilen Taksim Vakıflar Oteli’ni Kemal Ahmet Aru, Tekin Aydın, Mehmet Ali Handan, Hande Suher ve Yalçın Emiroğlu ile birlikte tasarlamıştır. Hem yarışma aşamasında hem de uygulama aşamasında bu birliktelik kurdukları AHE Mimarlık firması ile gerçekleşmiştir. Günümüzde ise bu yapı Ceylan Intercontinental Oteli olarak hizmet vermektedir.M. Altay Erol’un ilk dönemlerde AHE Mimarlık grubu ile sonraları başka mimarlarla veya tek başına kazandığı yaklaşık 25 adet mimari proje derecesi vardır.1959 – 1975: Taksim Vakıflar Oteli (Kemal Ahmet Aru, Tekin Aydın, Mehmet Ali Handan, Hande Suher ve Yalçın Emiroğlu ile birlikte)Malatya Teknik Tarım Okulu Yarışma Projesi (Kemal Ahmet Aru, Hande Suher, Tekin Aydın, Mehmet Ali Handan, Yalçın Emiroğlu ile birlikte)Adana Kültür ve Eğlence Vadisi Kentsel Tasarımı (Kemal Ahmet Aru, İsmail Yalçın Emiroğlu, Ahmet Yıldızcı, Nigar Gülercan, Pınar Yeltin, Funda Armutçuoğlu, Mücahit Ercan, Belgin Duman, Hasan T. Erol, Nur Sarper ile birlikte)
Altay Han

Altay Han - Türk, Altay ve Moğol mitolojisinde Dağ Tanrısıdır. Bazen Altın Tanrısı olarak da görünür. Altın Han, Altun Han, İlten Han olarak da söylenir. Moğol mitolojisinde Altan Han veya Alt Han olarak bilinir.Altın Dağ’ın sahibi ve koruyucusudur. Altından bir giysi giyer. Altın, Türk kültüründe altın hakanlık (imparatorluk) simgesidir. Altın çukalı (zırhı) ve tolgası (miğferi) vardır. Kargısı ve yayı atındandır. Altın Dağ erişilmez bir uzaklıktadır ve zirvesi görünemeyecek kadar yüksektir. Altan Han yerle göğü birbirine bağlayan bu dağdan sorumludur ve zirvesinde oturur. Zenginliği, ihtişamı, değerli madenleri temsil eder. Macarlarda Arany Atyacska (Altın Ata) adlı bir karakter vardır. Ural-Altay kültürlerinin ortak bir motifidir. Kazakya Isık kurganında bulunan altın zırhlı, altın giysili tekin (prens) bu anlayışın somut bir dışavurumudur. Atı için altından koşum takımı bulunan Altın Tekin, Türklerin eski çağdaki yaşayışları hakkında vermektedir. 18 yaşında olduğu tahmin edilen genç bir prense ait cesedin üzerindeki altın zırh bile başlı başına bir sanat eseridir (Altın Elbiseli Adam). Kurganda bulunan bir yazıyı kimi araştırmacılar “Khan uya üç otuzı yok boltı. Utugsi tozıltı.” yani “Tigin, 23′ünde öldü. Halkının başı sağ olsun.” şeklinde okudular. Bu müthiş giysiden ve altın eşyalardan da anlaşılmaktadır ki, altın nesneler yalnızca ihtişam ve gösteriş amaçlı değil Altan Han’a duyulan bir saygının olarak bu kurgana koyulmuştur. Belki de böylece Altay Han’ın gönlü alınarak genç prensin cennete gitmesi sağlanacağı düşünülmüştür. Mogurcada Haltan olarak geçer. Altay Han Altaylar'ın Tengricilik inancında, güçlü bir Yer Su dağ ruhudur. Altaylar onun Altay dağlarının en yüksek zirvesinde oturduğuna inanırlar.(Al) kökünden türemiştir. Işıldamak, Parıldamak anlamlarına gelir. Altın sözcüğü ile aynı kökene sahiptir. Alım, alımlılık gibi göz alıcılık ve alav (alev), alaz gibi yakıcılık bildiren fiillerle aynı kökten gelmektedir. Altın bütün insanlık tarihinde zenginliğin en çok bilinen simgesidir ve pek çok büyük uygarlık altın para uygulamasını tarih içinde kullanmıştır. Moğolca Alt sözcüğü altın demektir.
Altay Krayı bayrağı

Altay Krayı bayrağı, açık mavi ve kırmızıdan oluşan bir dikey iki renkli, mavi bantta bir buğday başağı ve kırmızı bantta krayın arması bulunan bir bayraktır. Tasarım, Rus SFSC bayraklarının tasarımına benzerlik gösterir. Arma, 25 Mayıs 2000'de kabul edilmiştir. Bayrak, 29 Haziran 2000'de Altay Krayı Halk Temsilcileri Konseyi'nin bir oturumu sırasında kabul edildi.
Altay Martı

Altay Martı (d. 28 Şubat 1963, Kilis - ö. 5 Aralık 2017, İstanbul), Türk hekim, karikatürist ve yazar.Kilis ilinde doğan Altay Martı, Diyarbakır Şair Sırrı Hanım İlkokulu'ndan 1974 yılında mezun oldu. 1981 yılında Diyarbakır Anadolu Lisesi'ni, 1987 yılında ise Diyarbakır Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi'ni bitirdi). Ömrünün 25 yılı Türkiye'nin Güneydoğu illerinde geçmiştir. 1987'den ölümüne dek hekimlik yaptı. Şişli Etfal Hastanesi'nden radyasyon onkolojisi uzmanlığını aldıktan sonra Kartal Devlet Hastanesi Radyasyon Onkolojisi Kliniği'nde çalıştı.Öykülerinde Dr. Martinez ve Hazım Ruhi imzalarını da kullandı. 1997'de haftalık mizah-kültür dergisi Fesat'ın (16 sayı) genel yayın yönetmenliğini üstlendi. Çalışmalarını İstanbul'da radyasyon onkolojisi uzmanı olarak sürdürdü.İlk mizah öyküsü "Ödüllü Suç İşleme Yarışması", 1982'de Gırgır dergisinde yayınlandı. Diğer yazıları ve karikatürlerini Express, Söz, Gırgır, Leman, Öküz ve Dinozor dergilerinde yayımladı. Karikatür yarışmalarında dört ödül aldı.Emekliliğinden sonra Kızılay'da ekip lideri olarak çalışmaya başlamıştır. Çapa Kızılay Kan Merkezi'nde görev esnasında aniden rahatsızlanıp İstanbul Tıp Fakültesi Hastanesi'ne kaldırılan Martı, 5 Aralık 2017'de çoklu organ yetmezliğinden yaşamını yitirmiştir.
Altay Sersenulı Amanjolov

Altay Sersenulı Amanjolov (; (02 Haziran 1934 - 08 Ekim 2012) Almatı, Kazakistan SSC) Kazak Türkolog. Babası Sarsen Amanzholov'a benzer alanlarda araştırmalar yapmıştır.Türk dilleri dalında Moskova Devlet Üniversitesi Doğu Dilleri Enstitüsü'nden 1957 yılında mezun oldu. 1957-1960 ve 1964-1966 yıllarında Kazakistan SSC'ndeki Bilimler Akademisi'nde çalıştı. 1966-1979 yılları arasında Kazak Devlet Kadın Pedagoji Enstitüsü'nde Kazakça dersleri verdi. 1975'te "Eski Türkçe kitabeleri tarihinde araştırma ve materyaller" adlı doktora tezini verdi. 1979-1995 yıllarında Al-Farabi Kazak Ulusal Üniversitesi Genel Dilbilim Fakültesi'nin dekanı olarak görev yaptı.Amanjolov, 1993-1994 eğitim yılında Karadeniz Teknik Üniversitesi'nde "Çağdaş Kazak Dili" ve "Türk Dillerinin Karşılaştırmalı Dilblgisi" derslerine girmiş ve bu konularda seminerler vermiştir. 1995'ten beri, Kazakistan Beşeri Bilimler Akademisi'nin asli üyesidir.Глагольное управление в языке древнетюркских памятников ("Verbal inflection in the language of the Old Turkic monuments"), Moskova: Izdatel'stvo "Nauka", 1969.Қазақша-орысша лингвистикалық терминология сөздігі : Казахско-русский словарь лингвистической терминологии ("Kazakh-Russian dictionary of linguistic terminology"). Almaty, Қазақ университеті (1997), ISBN 9965-408-01-7, 2nd ed. 1999.История и теория древнетюркского письма ("History and Theory of the Old Turkic script"), Mektep, Kazakhstan (2003), ISBN 9965-16-204-2.
Altay Tokat

Kuleli Askerî Lisesinden, 1960'ta Kara Harp Okulundan piyade asteğmen rütbesiyle mezun oldu. Kıbrıs Türk Kuvvetleri Alayında 1,5 yıl takım komutanlığı yaptı. 1974'te Kara Harp Akademisinden mezun olmayı müteakip kurmay yüzbaşı olarak Kıbrıs Harekâtına katıldı. 1981-1984 yılları arasında Belgrad ve Viyana ataşemiliterliği, daha sonra alay komutanlığı yaptı.1987'de tuğgeneral rütbesine terfi etti. Dağ ve Komando Tugayı komutanlığı görevinde bulundu. 1991'de tümgeneral rütbesine terfi etti. Kara Kuvvetleri Harekât Başkanlığı ve Zırhlı Birlikler Okulu ve Eğitim Tümeni komutanlığı görevlerinde bulundu. Zırhlı Birlikler komutanıyken Abdürreşid Dostum'a bağlı sekiz generale eğitim verdi.1995'te korgeneral rütbesine terfi etti. 1995-1997 arası Jandarma Asayiş Komutanlığı, 1997-1998 arası Eğitim ve Doktrin Komutanlığı, 1998-1999 arası Kara Kuvvetleri Denetleme ve Değerlendirme Başkanı olarak görev yaptı ve 30 Ağustos 1999'da emekli oldu.Emekli olduktan sonra siyasete atıldı ve Milliyetçi Hareket Partisi Merkez Yönetim Kuruluna seçildi. Devlet Bahçeli'nin başdanışmanı olarak görev yaptı.
Altay Türklerinde kişi adları

Altay Türkleri antroponimisi veya Altay Türkleri kişi adları (Rusça: Алтайское имя)— Altay Türkleri tarafından kullanımı yaygın kişi adları Türk dili menşelidir. Rusça ve çevre dillerden de öbür Türk halklarında olduğu gibi faydalanılmıştır. Türkçe isimle birlikte çok sayıda Rusça adlar da görülür.Altay Türkleri, Sibiryanın güney taraflarında Rusya'nın şu an sınırları içindeki Altay Cumhuriyeti ve Altay Krayı nda yaşamaktadırlar.XIX. yüzyılın ortalarından bu yana, Altay Türklerinin büyük bir kısmı Hıristiyanlığı geçtiğinden, Rusça adı ile eş zamanlı olarak Altayca adı verilmesine karşılık,  zamanla Rus isimleri yayılmaya başladı. Resmi isimler genellikle Rusçaydı ve aile içi kullanımlar ise Altay Türkçesi'nde idi.Temekey (Timofey), Aleskey (Aleksey), Pasley (Vasiliy), Yekanat (İgnat), Дьелене (Yelena), Mukulaş (Nikolaşa), Banuş (Vanyüşa);  İgnas (İgnatiy), Matkey (Matvey), Pede (Fedya), Teldek (Teldekov).
Altay Utkan

1955-1958 yılları arasında Niğde Lisesi'nde okumuştur. 1964 yılında Espiye Kaymakam Vekilliğine atanmış, Bozova Kaymakamlığı yapmıştır. 1978-1979 yılları arasında Hakkâri Valiliği, 1981 yılında ise Samsun Valiliği yapmıştır.
Altay VK

Ust-Kamenogorsk VK ile Semey VK'nin 2005 yılında birleşmesiyle kuruldu. Hem kadın hem de erkek takımları bulunmaktadır. Kadın takımı Kazakistan Ligi'ni 6 kez kazandı. Ayrıca Asya Kadınlar Voleybol Şampiyonası'da 2016, 2017 ve 2018 yılındaki turnuvaların hepsini dördüncü tamamladı. FIVB Kadınlar Dünya Kulüpler Şampiyonasına ise ilk olarak 2018'de katıldı ve turnuvayı beşinci tamamladı. 2021 FIVB Kadınlar Dünya Kulüpler Şampiyonasında VakıfBank SK ve Minas Tênis Clube ile aynı grupta yer aldı ve her iki maçta da mağlup olarak grubu ve turnuvayı son sırada tamamladı.
Altay Yavuzaslan

Profesyonel futbol hayatına 1961-62 sezonunda Vefa'da başladı. 1 sezon oynadıktan sonra 1962-63 sezonunda Galatasaray'a transfer oldu ve ilk sezonunda takımla beraber lig şampiyonu oldu. Galatasaray bu sezonda iki farklı lig seviyesinde toplam 105 gol attı ve 35 gol yedi. Altay Yavuzarslan, şampiyonluğun ardından Ankara Demirspor takımına transfer oldu ve 7 sezon boyunca Ankara Demirspor'da oynayıp jübilesini bu takımda yaptı.Millî takımlar seviyesinde ilk ve tek mücadelesini 17 Ocak 1969'da Suudi Arabistan millî takımına karşı verdi ve bu maç 2-1 Türk millî takımı lehine sonuçlandı. Riyad şehrinde oynanan maçta teknik direktörlüğünü Adnan Süvari'nin yaptığı Türk millî takımının gollerini Faruk Karadoğan ve Mesut Şen attı.Futbol kariyerinin sona ermesinden sonra gece kulübü yöneticisi olarak çalıştı. 1984 yılında 9. Asliye Ceza Mahkemesi'nde eşini öldürmekten yargılandı ve mahkûm edildi.
Altay argalisi

Altay argalisi (Ovis ammon ammon), Orta Asya'daki Altay Dağları'nın dağlık bölgelerinde dolaşan vahşi bir koyun olan argali'nin geleneksel bir alt türüdür .
Altay aymağı (Hakasya)

Altay aymağı (Hakas Türkçesi:Алтай аймағы / Altay aymağı, Rusça: Алтайский район (Хакасия)) — Rusya Hakasya Cumhuriyetinde ilçe düzeyinde idari birim.SSCB döneminde Ocak 1944 tarihinde SSCB Büyük Şura başkanlığınca belediye sınırları düzenlemesiyle ilgili olarak düzenlenmiştir. Kolektif çiftliklerin yaygınlaştırılmasıyla buraya Türk olmayan bir nüfusun arttığı görülür.Coğrafi konum olarak Hakasya Cumhuriyetinin doğu kesimindedir. Doğu'da Yenisey akarsuyunun sağ kıyısında olup Krasnoyarsk eyaleti ile Hakasya arasındaki sınırları ayırmıştır. Batıda Abakan akarsuyu ile aymak sınırları ayrılmış, Ağban piltiri aymağı bulunur. Güneyde Pii aymağı (veya Bey aymağı), kuzeyde Hakasya'nın başkenti Abakan şehri ile sınırdır.İlçenin yüzölçümü 1736 km². Altay Cumhuriyeti ilçeleri arasında yüzölçümü yönünden 8. sıradaki idari bölgesidir.Bölgenin sahası içinde Novo-Mihaylovskoye petrol ve gaz alanı ve Altay gölü dolayında Altay Terapötik Çamur Kaplıcası birçok hastalığın tedavisinde faydalanılmaktadır.Altay aymağında 19 yerleşim alanı bulunmakta olup bunlardan 9 köy idari birimdir. Kır merkezli yönetim bölgeleri:Arşanlar kır yerleşimi: Merkezi Arşannar köyü (Hakasça: Аршаннар аалы).3 yerleşim bölgesi vardır. Nüfusu 1795 kişidir. Yüzölçümü: 28,56 km²İlçede nüfusun karışık olduğu görülür. Türk gruplarından Hakas Türkleri, Slav gruplarından Ruslar, Ukraynalılar bulunur. Ermeni ve Azeri nüfusları da vardır.Yöredeki Türk toplumunun ahlaki değerlerinin yüksek oluşu, doğal besinlerle beslenmeleri hastalıkları büyük oranda düşük seviyede tutar. 1940'lı yıllarda ilk sağlık merkezleri kurulur.Türk Boyları Tarihi'nin günümüze uzantılarını araştırmak isteyen araştırmacılar için Hakasların yaşantısı, kültürü, dili, sözlü tarihleri turizm çekiciliğidir. Yörede bozulmamış tabiatı ile insan bedenini onarıcı etkiye sahiptir.Izıh köyü dolayında tarihi-kültürel abideler bulunur. Izıh Çaatas (yenitaş) adlı kurgan (mezan höyüğü), Oçur köyündedir. Oy ve Oçur taş stelleri görülür.Энциклопедия Республики Хакасия: [в 2 т.] / Правительство Респ. Хакасия; [науч.-ред. совет.: В. А. Кузьмин (пред.) и др.]. — Абакан: Поликор, 2007. Т. 1 : [А — Н]. — 2007. — 430, [2] с.: ил., портр. — Библиогр. в конце слов. ст. — С. 36.Решение Совета депутатов муниципального образования Алтайский район от 14.10.2004 N 55 «О МУНИЦИПАЛЬНОМ ГЕРБЕ»Cсылки на сайты https://archive.today/20130417002030/http://www.mo-altay.khakasnet.ru/ Официальный сайт администрации Алтайского района http://belcrb.mz19.ru/org/  Сайт Районной больница http://biblio.sxhost.ru/  сайт Хакасской Республиканской Детская Библиотеки
Altay bozkırı ve yarı çölü

Altay bozkırı ve yarı çöl ekolojik bölgesi (WWF ID: PA0802), adından da anlaşılacağı gibi, seyrek çim ve çalılık alanları destekleyen bozkır ve yarı çöl arasında bir geçiş bölgesinde yer almaktadır. Bölge nispeten gelişmemiştir ve tarım çoğunlukla otlayan hayvanlarla temsil edilmektedir. Göçmen kuşların kullandığı depresyonlarda birkaç sığ göl bulunmaktadır.Ekolojik bölge güneyindeki bozkır (Emin Vadisi bozkır ekolojik bölgesi) ve kuzeyindeki kozalaklı ormanlar (Altay dağ ormanı ve orman bozkırı ekolojik bölgesi) arasında yer almaktadır. Batısında Kazak yarı çölü ekolojik bölgesi, doğusunda Çunggarya Havzası yarı çölü ve Zaysan Gölü bulunur. İrtiş Nehri, ekolojik bölgenin kuzeydoğusunda yer almaktadır ve güneydeki Tarbagatay Dağları boyunca uzanır. Ekolojik bölgenin küçük bir kısmı Çin'e ulaşmaktadır.Ekolojik bölge iklimi Nemli karasal iklim, sıcak yaz (Köppen iklim sınıflandırması (Dfb)) iklim özellikleri sergilemektedir. Bu iklim, büyük mevsimsel sıcaklık farkları ve ılık bir yaz ile karakterizedir (en az dört ay ortalama , ancak  üzerinde ortalama ay yok).Zemin örtüsü otlak, çalılık ve çıplak kayadır. Arazinin hayvancılık için kullanılması yaban hayatı üzerinde baskı oluşturmaktadır. Bölgenin güneydoğusunda yer alan ve 121 türün tanımlandığı Manrak sırtı, kuşlar için önemli bir alandır.
Altay dağ ormanı ve orman bozkırı

Altay dağ ormanı ve orman bozkırı ekolojik bölgesi (WWF ID: PA0502), Altay Dağları üzerindeki subalpin orman kuşağındaki bazı alanları kapsar ve Rusya, Kazakistan, Moğolistan ve Çin'in buluştuğu sınır bölgesinde yer alır. Farklı ekolojik bölgeler, rakımlar ve iklim bölgeleri arasındaki geçiş bölgelerinde bulunduğu için bölge yüksek biyolojik çeşitliliğe sahiptir. Soğuk yarı kurak bir iklime sahip olan Palearktik biyocoğrafik bölgesindedir.  alanı kapsar.Ekolojik bölge kuzeybatıda Rusya-Kazakistan sınırındaki Altay dağlarının Belukh Sıradağlarından güneydoğudaki Moğolistan'daki Gobi-Altay'a kadar 1.500 km boyunca uzanmaktadır. Ekolojik bölge, Alpin'in alt alpin yüksekliklerinde yer alırken, daha yüksek kesimlerdeki alpin zirvelerini ve aşağıdaki gölleri ve vadileri dışarıda bırakır. Altay'ın güneyinde Orta Asya'nın soğuk ve kurak bölgeleri, kuzeyinde ise Sibirya'nın ormanları ve sulak alanları yer alır.Okyanusa olan irtifa mesafesi nedeniyle, ekolojik bölge soğuk yarı kurak bir iklime sahiptir (Köppen iklim sınıflandırması Bsk). Bu iklim serin yazlar ve soğuk, kuru kışlar ile karakterize yerel bir iklim özelliği sergiler. Bu iklim bölgeleri, gündüz ve gece sıcaklıkları arasında büyük farklılıklar ile kıtaların ortasında daha yüksek rakımlarında görülür.Kozalaklı orman kuşakları dağların daha serin, daha nemli kuzey yamaçlarında bulunur ve çöl bozkır bitki örtüsü güney yamaçlarda daha baskındır. Bölgenin güneydoğusundaki ormanlarda karaçam ve karaçam-sedir kuşankları bulunmaktadır. Orta yükseklikteki otlak alanlara tundra çayırları (Festuca lenensis) ve kır otları (Koeleria macrantha) hakimdir. Güneydeki çöl bozkır bitki örtüsü genellikle Avrupa tüy otu (Stipa pennata), yabani soğan (Allium polyrhizum), Anabasis breviloa ve saçaklı adaçayı (Artemisia frigida) içerir. Ancak bu sadece temsili bir listedir; çünkü bölgedeki biyolojik çeşitlilik çok yüksektir. Dünya Yaban Hayatı Koruma Fonu, bölgenin endemizminin (%12) Pireneler veya Alpler'den daha yüksek olduğunu belirtmektedir.Kuzeyden gelen orman türlerinin ve güneyden gelen güney türlerinin buluşma bölgesi olarak, Altay orta rakımları çok sayıda türe ev sahipliği yapmaktadır. Güneydeki küçük memeliler Gri dağ sıçanı (Marmota baibacina), Tarbagan dağ sıçanı (M. sibirica) ve Lagomorpha'dır (tavşan, yaban tavşanı ve ıslak tavşan). Bölge, Kar leoparı (Uncia uncia) gibi küresel olarak tehdit altındaki birçok türe de ev sahipliği yapmaktadır.Katun Tabiatı Koruma Alanı ("Katunsky"). Rusya-Kazakistan sınırının kuzeyinde, Altay dağ ormanının ve orman bozkır ekolojik bölgesinin kuzeybatı kesiminde yer alan IUCN sınıfı Ia "tabiatı koruma alanıdır" (bir Zapovednik). Bu doğa koruma alanı merkezi Altay dağlarının dağlık bölgelerinde; yamaçlarından aşağıya akan Katun Nehri, Ob Nehri'nin ana kıyılarını kapsamaktadır. (Alanı: 150.079 km²).Munkhkhairkhan Millî Parkı. Moğolistan'ın ikinci en yüksek dağı olan Mönkhkhairkhan Dağı'nı () kapsayan Moğolistan milli parkı (Alanı: 5061 km²).
Altay, Moğolistan

Altay (), Moğolistan'ın Gobi-Altay ilinin merkezi olan şehirdir. Şehir ülkenin batısında yer almaktadır. Şehrin nüfusu 2008 yılı itibarı ile 22.300'dür. Şehre Altay Havalimanı hizmet vermektedir.
Altay, Ulukışla

Köy, 1927'den beri aynı adı taşımaktadır. Köy, 1955 yılında Çin'in Doğu Türkistan özerk bölgesinden göçen Kazaklar tarafından kurulmuştur.Köy, Niğde il merkezine 48 km, Ulukışla ilçe merkezine 27 km uzaklıktadır. Köy; doğusunda Kolsuz Köyü, güneydoğusunda Güney Köyü, güneyde Ulukışla ilçesi, kuzeyde Bor ilçesinin Badak Köyü ile sınır komşusudur.
Altay-Bucaspor derbisi

İzmir'in iki kulübü arasındaki maçlardır. Altay uzun süre 1. Lig'de, Bucaspor da uzun süre alt liglerde oynadığından aralarında fazla resmi karşılaşma oynanmamıştır. Altay ve Bucaspor ikişer kez kazanırken 3 maç da berabere sonuçlanmıştır.Millî Lig kurulmadan önce İzmir mahalli liglerinde karşılaşmışlardır. Aralarındaki bilinen ilk karşılaşma 17 Kasım 1935'te gerçekleşmiş ve Altay'ın 6-2 galibiyeti ile sonçlanmıştır. En unutulmaz ve en kalabalık maç 11 Nisan 2010'da oynanan son maçtır. Bucaspor ile Altay 1-1 berabere kalmış ve Bucaspor Süper Lig'e averajla çıkmıştır. Altay ise Play-Offlara kalmış sonrasında üst lige çıkmayı başaramamıştır.Aralarında fazla maç oynanmamış olsa da, Bucaspor ile Altay arasında rekabet kent genelinde sürmektedir.
Altay-Göztepe derbisi

Altay-Göztepe derbisi, İzmir'in iki kulübü arasındaki oynanan futbol müsabakalarıdır. Göztepe'nin, 1914'te kurulan Altay'dan 1925 yılında ayrılan futbolcular tarafından kurulması, derbiye farklı bir önem katmaktadır. Şu an 1. Lig'de mücadele eden iki takımdan Altay iç saha maçlarını Alsancak'taki Alsancak Mustafa Denizli Stadyumu'nda oynarken, Göztepe'nin iç saha maçlarına Güzelyalı'deki Gürsel Aksel Stadyumu ev sahipliği yapmaktadır.Altay'ın 35 yıldır rakibine kendi evinde mağlup olmamasıyla sıra dışı olarak değerlendirilen derbi mücadelesidir. İlk resmi maç 29 Kasım 1959'da oynanmış olup Göztepe sahadan 3-1'lik galibiyetle ayrılmıştır. Göztepe kulübü son galibiyetini 1 Ekim 2014 günü 3-0 skorla almıştır.Altay ise 17 Eylül 2021'de 2-1'lik skorla almıştır. İki kulüp arasında oynanan 63 resmi müsabakada Altay 26, Göztepe 13 galibiyet almış, 24 maçta berabere sonuçlanmıştır.21 Kasım 2022 Tarihinde oynanan 1. Lig Göztepe-Altay maçı oynanırken Altay tribününden Göztepe tribününe fişek atılması ve Göztepe seyircisinin sahada Altay kalecisi Ozan Evrim Özenç’e saldırması nedeniyle maçın hakemi Emre Kargın tarafından maç tatil etmiştir. Maçta çıkan olaylar nedeniyle PFDK tarafından Göztepe Kulübü 4 resmi maçı seyircisiz oynama ve para cezası, Altay Kulübü 6 resmi maçı seyircisiz oynama ve para cezası verilmiştir.
Altay-Karşıyaka derbisi

Altay-Karşıyaka derbisi, İzmir'in en eski iki kulübü arasında oynanan futbol müsabakalarıdır. İki takımın rekabetleri ve konumları nedeniyle ünlenen bu derbide, taraftarların birbirini dost görmesi öne çıkmaktadır.İlk resmi maçı 1959'da oynanan derbide, toplam 55 resmi maç oynanmıştır. Bunların 26'sını Altay kazanırken, Karşıyaka 11'inden galip ayrılabilmiştir. 18 müsabaka ise beraberlikle sonuçlanmıştır. Takımların ilk maçında Karşıyaka 2-0 evinde kazanırken, son maçta da 1-2 Karşıyaka galip gelmiştir.
Altayca

Altayca veya Altay Türkçesi, Türk dillerinin Sibirya grubunda yer alan bir dildir. Rusya içindeki Altay Cumhuriyeti’nin resmî dilidir. Altayca, 1948 yılına kadar Oyrot dili (ойрот) olarak adlandırılmıştır. Rusya'nın 2010 nüfus sayımı verilerine göre dil yaklaşık 55.000 kişi tarafından konuşulmaktadır.Dil, Altay Krayı'nda konuşulan Kuzey Altayca ile Altay Cumhuriyeti'nde konuşulan Güney Altayca olmak üzere iki lehçeye sahiptir, ancak bu iki lehçe tamamıyla karşılıklı anlaşılabilir değildir. Dilin Kiril alfabesi ile yazılan standart formu Güney Altayca'yı baz almakta olup, 2006 yılında Kuzey Altayca'nın yazımı için Kiril alfabesi asıllı bir sistem de geliştirilmiştir.Altayca, Altay Dağlarının çevrelediği bir alanda konuşulur ve genellikle Şorca ve Hakasça dillerine coğrafi açıdan yakınlığı dolayısıyla Türki dillerin Kuzey (Sibirya) alt grubu içinde değerlendirilir, ancak coğrafi olarak diğer dillerden nispeten izole olması nedeniyle bu sınıflandırma tartışmalıdır. Kıpçak grubu içinde yer alan Kırgızcaya yakın özellikler göstermesi yüzünden bu sınıfa da dahil edilmiştir. Talat Tekin dilin güney lehçesini diğer Türk dilleri içerisinde ayrı bir alt gruba sokmuş iken, Kuzey lehçesini Şorcanın Kondoma lehçesi ve Çulımca ile birlikte sınıflandırmıştır.Altayca, Rusça ile birlikte Altay Cumhuriyeti’nin resmî dilidir. Resmî dil olarak Altay dili, Altay-kiji olarak adlandırılan Güney diyalekti üzerinde gelişmiştir.Altay dili, Kuzey ve Güney diyalektlerine ayrılır. Bu diyalektler de ayrıca pek çok alt diyalekti içerir. Başlıca diyalektleri aşağıdaki gibidir:
Altaylar

Altaylar, Türk halklarından biridir. Çoğunluğu Sibirya’daki Altay Cumhuriyeti ve Altay Kray’da yaşar. Tuva ve Moğolistan’da yaşayan Altaylar da vardır. Altaylar, Teleütler, Telengitler, Kara Tatarlar, Oyratlar gibi değişik adlarla da anılmışlardır.Altaylar, MÖ 2. binyıldan başlayarak metal işlemede usta olarak bilinir. Altay halkı Ruslarla ilk kez 18. yüzyılda karşılaştılar. Çarlık döneminde Altay, Oyrot olarak adlandırıldı ve daha sonra bu addan hareketle Oyrot Özerk Bölgesi kuruldu. Pek çok Altaylının Rus votkasına alıştığı ve votkayı “ateş suyu” olarak adlandırdığı bilinir.Altay halkı, yarı göçebe bir halktı. Hayvancılık ve avcılık yaşamlarının önemli bir parçasıydı. Bu halkın çoğunluğu Rusların etkisiyle yerleşik yaşama geçti. Altayların bir kısmı geleneksel inançları olan Şamanizme bağlıyken bir kısmı Ortodoks’tur. 1904 yılında, Rus yayılmacılığına tepki olarak Ak Ceng veya Burhanizm denilen bir dinsel hareket de gelişmiştir. Altay halkı için Tibet Budizmi ve Şamanizm önemli inançlardır. Altaylar, Altay Cumhuriyeti’nde tapınaklar bulunmadığı için hacca Tuva Cumhuriyeti veya Moğolistan’a gitmektedirler.Altaylar, Altay Cumhuriyeti’nin nüfusunun sadece yüzde 31’ini oluştururlar. "Cayzaň" (Moğolca Zaysan sözcüğünden) kavramı da toplum içerisinde statü belirleyicisi olarak kullanılmıştır.ALTAY TÜRKLERİNDE AKRABALIK, Yrd. Doç. Dr. Figen Güner Dilek, Çukurova Üniversitesi Türkoloji Bölümü
Altaylar'daki Altın Dağlar

Altaylar'daki Altın Dağlar, Ukok Yaylası, Beluça Dağı, Teletskoye Gölü, Altay Doğa Koruma Alanı ve Katun Doğa Koruma Alanı'nı içeren bir UNESCO Dünya Mirası Alanıdır. UNESCO'nun sit alanı tanımında belirtildiği üzere, "bölge, Sibirya'nın step, orman bozkırları, karışık orman, subalpin bitki örtüsünden alpin bitki örtüsüne kadar olan en yüksek bitki örtüsü bölgelerini sergilemektedir." UNESCO, bölgedeki Altay argalileri ve kar leoparı nüfusunun da korunması gerektiğini belirtti. Alan, 16.175 km²'lik bir alanı kaplamaktadır.
Altaylı, Siverek

Altaylı; idari bölüm olarak daha önceleri köy iken, 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra mahalle olmuştur.
Altayçeşme, Maltepe

Altayçeşme, Maltepe'nin 19 mahallesinden biridir. İsmini, Cumhuriyet döneminde yaptırılan bir çeşmeden aldığı söylenmektedir. İdealtepe, Feyzullah, Bağlarbaşı ve Girne Mahalleleri ile komşudur.Rehabilitasyon Merkezi, Kültür-Sanat Merkezleri, Aile Sağlığı Merkezleri, İlköğretim ve Ortaöğretim düzeyinde okullar, Alışveriş Merkezi ve bazı devlet kurumları bulunmaktadır.Maltepe'nin en büyük mahallesi olma özelliği taşır. Mahallede 2 ilkokul 2 ortaokul ve 1 lise,1 rehabilatasyon merkezi 1 PTT şubesi ve 2012 yılında hizmete giren Maltepe Devlet Hatanesi bulunmaktadır .2013 yılında Yalçın Kızılay Spor Kompleksi ve 2016 yılında Maltepe Hükûmet Konağı hizmete girmiştir
Altbier

Altbier (Almanca: eski bira), Almanya'da Westphalia ve Düsseldorf yakınlarında üretilen bir bira çeşididir. Adının eski olmasının nedeni, fermantasyonda diğer lager tipi biraların aksine çok daha eski bir metot kullanılmasıdır.Altbier üst fermantasyon yoluyla elde edilir. Üretiminde buğday ve arpa maltı birlikte kullanılır. Koyu renkli, acılığı yüksek ve sert bir biradır. Geleneksel olarak lager tipi biralardan daha yüksek sıcaklıklarda (15-20 °C) fermante edilir.Altbier Almanya'da, özellikle Düsseldorf, Krefeld ve Mönchengladbach kentlerinde oldukça çok tüketilen bir bira çeşididir. Üretim genelde Düsseldorf'ta yaygınlaşmıştır.Düsseldorf dışında Münster, Issum, Krefeld, Korschenbroich ve Warstein kentlerinde de üreticiler bulunmaktadır.Hollanda'nın Venlo şehrinde 1753 yılından bu yana altbier üretilmektedir. Venlo, Düsseldorf'a yalnızca 50 km uzaklıktadır.Altbier ayrıca Avusturya, İsviçre, Lihtenştayn, Birleşik Krallık, ABD, Kanada, Yeni Zelanda ve Güney Afrika'da küçük çaplarda üretilmektedir.
Altcüce

Altcüce, parlaklık seviyesi VI olan bir yıldız türüdür. Aynı spektral türdeki anakol yıldızlarının parlaklığının 1.5 ila 2 daha az parlak yıldızlar olarak tanımlanırlar.Alt cüce terimi, 1939'da Gerard Kuiper tarafından ilk olarak daha önce ara beyaz cüceler olarak adlandırılan anormal tayflara sahip bir dizi yıldız için tanımlanmıştır.
Altdev

Altdev, anakol yıldızlarından daha parlak ve dev yıldızlardan daha az parlak olan bir yıldız türüdür. Altdev terimi, belirli bir spektral aydınlanma sınıfına ve bir yıldızın evriminde bir aşama için kullanılmaktadır.
Altdorf Üniversitesi

Altdorf Üniversitesi (Almanca: Universität Altdorf), Nürnberg özgür imparatorluk şehri dışındaki Altdorf bei Nürnberg'de kurulmuş bir üniversiteydi. 1578'de kuruldu ve 1622'de üniversite ayrıcalıklarını aldı ve 1809'da Bavyera Dükü I. Maximilian Joseph tarafından kapatıldı.1614-1617 döneminde Altdorf kısaca Almanya'daki Sosinyanizm'in merkeziydi. Alman Antitrinitarians'ın Polonya'daki Racovyan Akademisi ile bağlantılarından cesaret alan Alman ve Polonyalı Sosinyanlar, Altdorf'ta benzer bir akademi kurmaya çalıştılar. Kayda değer Sosinyan öğrenciler arasında 26 yaşındaki Samuel Przypkowski de vardı. Samuel, Thomas Seget'ten üç hafta sonra 22 Mart 1614'te öğrenci olarak kabul edildi fakat 1616'da "Kripto-Sosinizm"i öğrenciler arasında yaydığından şüphelendi ve Altdorf'tan kovuldu. Ocak 1616'da sendikası Jacob Weigel iki öğrenci olan Joachim Peuschel ve Johann Vogel'i Altdorf'a geri getirdi ve üniversite ikisi için halka açık şekilde sözlerini geri aldı. Bu sözlerini geriye alma durumuna Polonya Akademisi'nin Alman profesörü Valentin Schmalz cevap verdi.Önemli öğrencileri arasında daha sonra İmparatorluk mareşali olacak Albrecht von Wallenstein (1583-1634) ve Gottfried Heinrich zu Pappenheim (1594-1632); Generalfeldwachtmeister Hans Ulrich von Schaffgotsch (1595-1635); hezarfen Johann Schreck (1576-1630); besteci Wolfgang Carl Briegel (1626-1712) ve Johann Pachelbel (1653-1706); ve teolog David Caspari (1648-1702) bulunmaktadır.Kalkülüsün ortak keşfiyle belki de en ünlü hezarfen olan Gottfried Wilhelm Leibniz (1646-1716) habilitasyon felsefesi üzerindeki "De Arte Combinatoria" teziyle Altdorf Üniversitesi'nden doktorasını aldı. Ancak bu tezi Altdorf'a ancak Leipzig Üniversitesi'nden mezun olduktan sonra bir öğretmen pozisyonu garantisi alamadıktan sonra sunmuştur.
Alte

Alte Portekiz'de Loulé belediyesine bağlı olan, 94,69 km2 yüzölçümüne sahip, 2.176 nüfuslu (2001) bir bucaktır (Portekizce: freguesia).
Alte Veste Muharebesi

1632 yazının sonlarında İsveç Kralı Gustaf Adolf'un ordusuyla Albrecht von Wallenstein Nürnberg yakınlarında karşı karşıya geldi. Gustaf Adolf'un General Tilly karşısındaki başarıları, Kutsal Roma İmparatoru II. Ferdinand'ı Albrecht von Wallestein'in emeklilikten yeniden askeri hizmete geri çağırmaya zorladı.Wallenstein, İsveçlilerin Nürnberg'deki ilerlemesini durdurmak için harekete geçtiğinde İmparatorluk ordusunun sayısı çok arttı. Gustaf Adolf defalarca savaş için hazırlandı ve Wallenstein'e müstahkem kampından çıkması için meydan okudu fakat Wallenstein savaşa meyletmedi. Lakin şehirdeki yemek sıkıntısı artıkça Kral çaresiz kaldı ve saldırıya mecbur bırakıldı.Gustaf, Alte Veste'deki (ya da Eski Kale) ormanlık bir tepenin üzerinde bulunan terk edilmiş bir kaledeki İmparatorluk kampına saldırdı. Bu mülk, İsveç silahlarının İmparatorluk kampını domine etmesi için müsaitti. İmparatorluk tarafı İsveçlilerin ilerlemesini engellemek için siperler ve abatis hazırlamıştı. İsveç tugayları bocalayınca süvarilerin çoğu atlarından indirildi. Wallenstein bir darbe fırsatı gördü ve süvarilere saldırdı, ardından bitkin birliklerin çoğunu etkisiz hale getirdi. İsveç süvari rezervinin son bir müdahalesi felaketi önledi.İsveçliler yenilgiye uğradı. İsveç topçu birliği komutanı Lennart Torstensson esir alındı ve neredeyse bir yıl boyunca Ingolstadt'ta rehin kaldı. Gustaf Adolf, Eylül ayı başında tekrar kuşatmayı kırmaya çalıştı ve 3 Eylül'deki Fürth Muharebesi'nde tekrar başarısız oldu. Birkaç hafta sonra tedarik sıkıntısı Wallenstein'in kuşatmayı bırakmasına ve kuzeye çekilmesine sebep oldu ve İsveçlilerin Nürnberg'den çıkmasına izin verdi. İki ordu, altı hafta sonra Gustaf Adolf'un öldürüldüğü Lützen Muharebesi'nde tekrar karşı karşıya geldi.
Altea

Altea, İspanya'nın Comunidad Valenciana özerk bölgesinde yer alan Alicante'ye bağlı bir kasabadır. Akdeniz kıyısında yer alan şirin kasaba taşlı bir sahile sahip olup, bir tepenin en üst kısmında güzel bir kiliseye sahiptir.1990'lardan sonra yoğun bir Kuzey Avrupalı nüfus daha sıcak bir yerde yaşama amacıyla Altea'ya ve çevresine de yerleşmiştir. Yerli halkı Katalancanın başka bir ağzı olan Valensiyaca dilinde konuşur ve bu dil aynı zamanda İspanyolca ile birlikte resmi dildir.
Altekma SK

Altekma SK, İzmir merkezli olarak faaliyet gösteren spor kulübü. 1999-2008 yılları arasında mahalli ligde mücadele eden kulüp 2008-2010 yılları arasında Tevfik Fikret Lisesi Spor Kulübü ismiyle Bölgesel Ligde mücadele etmiştir.2010-2011 sezonunda 2.lige(Şimdiki 1.Lig)yükselen kulüp Altekma firması ile yapılan sponsorluk anlaşması sonrası TFL Altekma ismini aldı. 2019-2020 sezonunda 1.Ligde final grubuna kalan ekip pandemi dolayısıyla final grubunun oynatılmayıp tüm takımların Efeler Ligine alınmasıyla voleybol liglerinin en üst seviyesi olan Efeler Ligine yükseldi.Efeler ligindeki ilk sezonunda kulübün ismi Altekma Spor olarak değiştirildi ve kulüp ilk sezonununda ligi 7.sırada tamamlamayı başardı.Kulübün erkek voleybol takımı 2023-24 sezonunda Türkiye Erkekler Voleybol Birinci Ligi'nde mücadele etmektedir.Takım iç saha maçlarını İzmir'in Alsancak semtinde bulunan TVF Atatürk Voleybol Salonu Sigorta Shop Arena'da oynamaktadır.Kulüp, Efeler Ligi’nde ilk kez mücadele ettiği 2020-2021 sezonunda 30 maçın 10'nunda, 2021-2022 sezonunda da 13 karşılaşmanın 5'i olmak üzere son iki sezonda oynadığı 43 resmi maçın 15’ini 3-2 sonuçlandırarak en çok tie-break seti oynayan takım olmasından sonra tüm sosyal medya paylaşımlarında hashtag olarak kullandığı ‘Son topa kadar’ sloganını Türk Patent Enstitüsü’nden tescil ederek kullanım haklarının sahibi oldu.
Altemur Kılıç

Altemur Kılıç (1924, Ankara - 20 Ekim 2016, Antalya), Türk gazeteci ve yazar. Kurtuluş Savaşı komutanlarından Kılıç Ali'nin oğludur.Altemur Kılıç, Robert Kolej ve New York New School for Social Research Okulu, Siyasal Bilgiler Bölümü'nü bitirdi. Uzun yıllar çeşitli gazetelerde muhabirlik, yazarlık, Yazı İşleri Müdürlüğü ve Genel Müdürlük yaptı.Devlet hizmetinde Washington, DC ve Bonn Büyükelçiliklerinin Basın Müşavirliği görevlerinde bulundu. İki kez Basın-Yayın ve Enformasyon Genel Müdürlüğü ve bir defa da TRT’nin kurulması sürecinin başında, Turizm ve Tanıtma Bakanlığı’nın radyo ve televizyonlardan sorumlu danışmanlığını yaptı. Birleşmiş Milletler Sekreteryası'nın Basın Bölümü’nde uzmanlıktan sonra da UNICEF’in Avrupa Bürosu Enformasyon Bölümü Müdürlüğü'nü yaptı. Birleşmiş Milletler nezdindeki Türkiye Daimi Temsilciliği’nde Orta Elçi olarak bulundu.1980 yılında emekli oldu. Emekli olduktan sonra TRT Yönetim Kurulu ve Radyo-TV Yüksek Kurulu üyeliği yaptı.Türkey and The World adıyla 1957 yılında Amerika'da, Türkiye'nin dış politikası konusunda yayımlanmış bir kitabının dışında, Titrek Pusula, Büyük Kürdistan Küçük Türkiye ve Kılıç'tan Kılıç'a Bir Dönemin Tanıklığı adlı kitapları bulunmaktadır.1974 yılında Yaşar Holding adına yayınlanan haftalık "Devir" adlı derginin Genel Yayın Yönetmenliğini yapmıştır. Derginin devamlı yazarları arasında Kayhan Sağlamer, Bilgin Toker bulunmaktadır.Altemur Kılıç, 20 Ekim 2016 tarihinde Antalya'nın Alanya ilçesinde tedavi gördüğü hastanede hayatını kaybetti. Mezarı Zincirlikuyu Mezarlığı'nda bulunmaktadır.
Altenburg

Altenburg, Almanya'nın Türingiya eyaletinde bulunan bir şehirdir. Şehrin nüfusu 31 Aralık 2020 tarihi itibarıyla 31,101'dir.
Altenhof

Altenhof Almanya'nın kuzeyinde Schleswig-Holstein eyaletinde, Rendsburg-Eckernförde iline bağlı bölge. 12,13 km² yüzölçümüne sahiptir. Nüfusu, 30 Eylül 2006 itibarıyla yaklaşık 309 olarak tespit edilmiştir. Belediye Başkanlığı Hilmar Marohn tarafından yürütülmektedir.
Altenholz

Altenholz Almanya'nın kuzeyinde Schleswig-Holstein eyaletinde, Rendsburg-Eckernförde iline bağlı bölge. 19,03 km² yüzölçümüne sahiptir. Nüfusu, 30 Eylül 2006 itibarıyla yaklaşık 9706 olarak tespit edilmiştir. Belediye Başkanlığı Horst Striebich tarafından yürütülmektedir.
Altenkirchen (ilçe)

Altenkirchen, Almanya'nın Renanya-Palatina eyaletinde bulunan bir ilçedir. İlçenin nüfusu 31 Aralık 2020 tarihi itibarıyla 129.087'dir. İlçenin başkenti Altenkirchen şehridir.
Altenkrempe

Altenkrempe Almanya'nın kuzeyinde Schleswig-Holstein eyaletinde, Ostholstein iline bağlı bölge. 36,64 km² yüzölçümüne sahiptir. Nüfusu 31 Aralık 2003 itibarıyla yaklaşık 1.141 olarak tespit edilmiştir. Belediye Başkanlığı Klaus Weidemann tarafından yürütülmektedir.
Altenmoor

Altenmoor Almanya'nın kuzeyinde Schleswig-Holstein eyaletinde, Steinburg iline bağlı yerleşim yeri. 6,12 km² yüzölçümüne sahiptir. Nüfusu, 31 Mart 2010 itibarıyla 276 olarak tespit edilmiştir. Belediye Başkanlığı Wolfgang Borchert-Koschany tarafından yürütülmektedir.
Alter Ego (şarkı)

"Alter Ego" () Kıbrıslı müzik grubu Minus One tarafından seslendirilen şarkı. 2016 Eurovision Şarkı Yarışması'nda Kıbrıs Cumhuriyeti'ni temsil etmiştir. Kıbrıs, yarışmada 164 puanla 8. olarak finale çıkmış, finalde ise 96 puanla 21 olmuştur.
Alter Kämpfer

Alter Kämpfer (Almanca "Eski Savaşçı"), Nazi Partisi'nin ilk üyelerine, yani 1930 Reichstag Almanya federal seçimlerinden önce partiye katılanlara atıfta bulunan bir terimdir ve birçoğu 1919-1923'teki ilk kuruluşundan itibaren partiye aittir. Eylül 1930'daki seçim atılımından sonra partiye katılanlar, Alte Kämpfer tarafından Eylüller olarak bilinirken, 30 Ocak 1933'te iktidara geldikten sonra partiye katılanlar Märzveilchen olarak biliniyordu. Partinin " Eski Muhafızları " ve 1925-1933'teki sözde "Mücadele Dönemi" (Kampfzeit) sırasında harekete kanıtlanmış bağlılıkları nedeniyle, 1933'te ve daha sonra fırsatçı nedenlerle katılan yeni üye selinden ayrıldılar. Bu amaçla bir dizi özel ödül/nişan verildi:30 Ocak 1933'ten önce partiye veya bağlı kuruluşlarına katılanlara verilen Eski Muhafızlar için Şeref Chevron;1923'teki başarısız Birahane Darbesi'ne katılan en yaşlı üyeler, ayrıca Kan Nişanı ile ödüllendirildi.Alte Kämpfer, statülerinin daha somut avantajlarından da yararlandı. Naziler iktidara geldiğinde, istihdam ve terfi konusunda tercih aldılar. Birçoğuna Üçüncü Reich'in opera binalarında, hükûmet binalarında ve üniversitelerinde prestijli işler verildi. Birçoğu, SS generali olan eski bir fedai olan Christian Weber gibi yüksek statü elde etti.Nazi propagandası, onları neredeyse imkansız ihtimallere rağmen bir avuç küçük savaşçı olarak yüceltti.
Alter do Chão

Alter do Chão, Portekiz'in Alentejo bölgesine bağlı Alto Alentejo alt bölgesinin belediyelerinden biridir.
Alter ego

Alter ego (Latince "diğer ben", "doppelgänger"), bir kişinin normal veya gerçek orijinal kişiliğinden farklı olduğuna inanılan alternatif bir benlik anlamına gelir. Birinin alter egosunu bulması, farklı bir kişiliğe sahip olan diğer benliğini bulmayı gerektirecektir. Egonun değişmiş halleri kendileri de alterasyon olarak adlandırılabilir.
Altera

Altera Corporation () programlanabilir mantık devrelerinin önde gelen üreticilerinden biridir. Altera hisseleri NASDAQ-100 ve S&P 500 endekslerinde işlem görmektedir.Altera, geçmişte yarı iletken üretiminde pazar payına sahip olan Signetics ve MMI şirketlerinin ardından programlanabilir mantık devrelerinin yaratılmasına öncülük etmiştir. Altera bugün ürünlerinde programlanabilir devrelerin üzerinde bir sistem yaratmaya olanak sağlayan pek çok yetenek sunmaktadır. Bu ürünlerin arasında gömülü bellekler, gömülü işlemciler ve yüksek hızlı alıcı/verici devreleri sayılabilir. Altera yakın geçmişte 130 nm ve 90 nm teknolojilerini kullanarak oldukça başarılı ürünleri piyasaya sürmüştür. Pazardaki başlıca rakipleri Xilinx, Lattice Semiconductor, Actel, Quicklogic ve Atmel firmalarıdır.Altera aynı zamanda mantık devrelerinin tasarlanması ve benzetilmesi amacıyla kullanılan Quartus II adlı yazılım araçlarını geliştirmektedir. Altera'nın yazılım araçları güncel donanım tanımlama dilleri olan VHDL ve Verilog'u desteklemesine karşın, Altera, AHDL olarak bilinen kendi donanım tanımlama dilini geliştirmiştir.Altera 01/06/2015 tarihinde Intel tarafından satın alınmıştır. Intel’in duyurusuna göre şirket, mikro işlemci devi rakibi Altera’yı 16,7 milyar dolar ödeyerek satın almıştır.212.133.164.110 10:29, 2 Haziran 2015 (UTC)
Altered Carbon

Altered Carbon, Laeta Kalogridis tarafından oluşturulan ve İngiliz yazar Richard K. Morgan'ın aynı isme sahip "Değiştirilmiş Karbon" adlı 2002 çıkış yıllı romanına dayanan, 2 Şubat 2018'de yayımlanan bir Amerikan cyberpunk internet televizyon dizisidir.Bilincin farklı bedenlere transfer edilebildiği bir dünyada, eski bir asker araştırmacıyı çeviren Takeshi Kovacs bir cinayeti çözmelidir.
Alternatif

1994 yılında TGRT'de yayımlanmaya başladı. 2001 yılında Star TV'ye transfer oldu. 2002 yılında Star TV'de bitti. 2004 yılında Flash TV'ye başladı. 2005 yılında Flash TV ile yollarını ayırdıktan sonra bu kanaldan ayrılıp ART Avrasya TV'ye geçmiştir. 2011 yılında ART Avrasya TV'den ayrıldıktan sonra hem Ulusal Kanal'a hem de Kanal 99'a geçerek ortak yayın yapmıştır. 2012 yılında Kanal 99'un kardeş kanalı Kanal 34 adlı kanalda ortak yayın yapmıştır. Alternatif şu anda Sabahattin Önkibar'ın kendi YouTube kanalında yayımlanmaya devam etmektedir.
Alternatif Bank

Alternatifbank ismiyle Doğan Grubu bünyesinde 1991'de kurulan banka, 1992'de bankacılık faaliyetlerine başladı. Anadolu Grubu, finans sektörüne 1996'da Alternatifbank'ın %80'ini alarak girdi. Temmuz 2013'te hisselerin %70,8'ini, Anadolu Grubu'ndan satın alan ve ardından hisse geri alımı işlemleriyle hisse oranını %75'e çıkaran Katar Ticaret Bankası, 19 Aralık 2016'da geriye kalan %25'lik hisseyi de, Anadolu Grubu'ndan 222,5 milyon dolara satın alarak bankanın tümünün sahibi oldu. Mart 2018'de bankanın kısa adı ve logosu değiştirildi.
Alternatif dans

Alternatif dans ya da indie dans (aynı zamanda ABD'de underground dance olarak isimlendirilmektedir) rock alttürleri ile elektronik dans müziğinin bir karışımıdır. Her ne kadar belli bir süreye kadar bu müzik türü sadece British Isles'ta barınmış olsa da, 1980'lerde New Order ve 1990'larda The Prodigy ile Amerika ve dünyanın geri kalanında üne kavuşmuştur.Allmusic, alternatif dansı "alternatif ve bağımsız rock'ın melodik şarkı alt yapısı ile elektronik ritimler, synthler ve/veya sampleların post-disco dans müziği yöneliminde bir karışımı" olarak tanımlamıştır. The Sacramento Bee bu müzik türünü "postmodern–Eurosynth–technopop–new wave karışımı" olarak tanımlamıştır. Kültür tarihçisi Piero Scaruffi EBM'in ilk Belçika'da ve daha sonra Kanada'da 1980 ile 1984 yılları arasında ortaya çıktığını ve 1990'lardaki alternatif dans için bir zemin hazırladığını öne sürmektedir.Tür çoğunlukla "club" kültüründen esinlenmiş olsa da, synthpop, acid house ve trip hop gibi türlerden de etkilenmiştir. Alternatif dans müzisyenleri ve şarkıcıları daha çok özgün stilleri, yapıları ve farklı türleri karıştırmaları ile kendilerini belli eder. Bu tarzı icra eden sanatçılar genellikle bağımsız plak şirketlerine bağlıdır.
Alternatif eğitim

Öğretime geleneksel kamu veya özel okullardaki eğitimden farklı bir yaklaşımı tanımlamakta kullanılan bir deyimdir. Bu yaklaşımlar bebeklikten yetişkinliğe kadar eğitimin tüm düzeylerindeki insanlar için geçerlidir.
Alternatif gerçeklik oyunu

Alternatif Gerçeklik Oyunu, (ARG) kurgusal olan herhangi bir hikayenin sanki gerçekten dünyada yaşanıyormuş veya yaşanılmış gibi verilen video oyun türü. Oyunlar genellikle internet tabanlı oynanır ve oynayan kişilerin verilen gizli kodları çözmesi ile oluşur. Bazıları normal bir şekilde oyun olarak oynanır, bazıları ise YouTube gibi platformlarda oynanır. Alternatif gerçeklik oyunları web ile sınırlı değildir ve dışarıdan bir öğe bulunması gerekebilir.Genel olarak Alternatif gerçeklik oyunları korku türünde yapılır ve korku türünde yapılan çoğu ARG'ler analog bir kamera ile çekilmesi sonucunda ortaya çıkar. Eski video kayıtları, analog bir kamera ile çekilmiş ARG için uygun bir örnektir. Ancak, analog korku yöntemi kullanıldığında etkilişim yaşanılmaz. LOCAL58TV adlı çalışma sade bir örnektir.
Alternatif metal

Alternatif metal, 1980'li yılların başlarında metal müziğe bir alternatif gibi ortaya çıkmıştır. En önemlisi de alternatif metal gruplarının ağır müziği ağır gitar riffleri ve deneysel yaklaşımlar ile karakterize etmesidir. Faith No More, Three Days Grace, Linkin Park, Deftones, Evanescence ve Flyleaf bazı alternatif metal yapan gruplardır.Ian Christe (2003). Sound of the Beast: The Complete Headbanging History of Heavy Metal. HarperCollins. ISBN 0-380-81127-8.