Mısır Arapçası

Mısır Arapçası (Arz. , Ar. ), Mısır'da konuşulan Arapçanın adlandırılmasıdır. Modern standart Arapçadan ses ve gramer yönüyle farklılıkları vardır. Arapçanın en yaygın, en çok konuşulan ve en çok öğrenilen lehçesidir.Modern Standart Arapçadan en belirgin ses farkı cim harfinin g olarak okunması ve kaf harfinin de birkaç istisna hariç kısa e sesi olarak okunmasıdır.Arapçada fiiler genelde 3 harfli kök temeline dayalıdır. Bu köklere getirilen eklerle fiile yeni anlamlar yüklenir ve fiil zaman, kişi, anlam bakımından değişik anlamlar kazanır.Arapça fiiler sözlükte masdar olarak yer almaz onun yerine 3. tekil şahsın geçmiş zamanını (mazi) olarak yer alır. Örnek ketebe: O yazdı gibi. Mesela sözlükten mektub sözcüğüne bakılacağı zaman bu kelimenin kökünüden yani ketebe'den bakmak gerekir.Mısır Arapçasında da fiil kalıpları Modern Standart Arapçadaki şeklini hemen hemen korumuştur. En belirgin farklılaşma hemen tüm kalıplarda müzari köklerinin ilk hecesinin kesre olmasıdır: yíḍrab, yíktib, yíṭlub, yífham, yímsik, yískut, yidárris, yisá:fir, yírmi, yínsa, yigí:b, yişú:f, yiḥíbb, yitkellim... gibi.Kalıp VII ve VIIt : inbáll/yinbáll "ıslanmak", itʕádd/yitʕádd Kalıp VIII : ihtámm/yihtámm "ilgili olamk, ilgilenmek"Kalıp X Fiileri''''': istaḥáʔʔ/yistaḥáʔʔ "haketmek", istaʕádd/yistaʕídd "hazırlanmak", istamárr/yistamírr "devam etmek".kal/yá:kul "yemek" and xad/yá:xud "almak" (kalt, kal, kálit, kálu "Ben/O/O/Onlar yedim, yedi, yediler", ayrıca düzenliákal, v.s. "O/v.s. yedi"; á:kul, bá:kul, ḥá:kul "Ben yiyeceğim", yáklu "Onlar yer"; kúl, kúli, kúlu "ye, yiyin!"; wá:kil "yiyen"; mittá:kil'' "yedi")Bu bölümde yukarıda sayılan bütün fiil kalıpları listelenmektedir. Fiil kökleri şu büyük harflerle gösterilmiştirBöylece F-M-L harfleri üç harfi de sessiz (Elif,Waw,Ye'siz) kökleri gösterir, F-S-T-L de dört harfi de sessiz (Elif, Waw, Ye'siz) kökleri gösterir. Geleneksel Arapça gramer kitapları bu kökler için sırasıyla F-ʕ-L ve F-ʕ-L-L kökleri isimlerini kullanır.Aşağıdaki tablo tüm fiil kalıplarını Mazi(Geçmiş) ve Müzari(Şimdi, gelecek, dilek) şekillerini, Aktif(Etken) ve Pasif(Edilgen) Ortaçlarını her biri için örnek bir fiil vererek gösterir.Not 1: Hemen hemen bütün kalıplarda müzari fiilin ilk hecesi kesre olmuştur; yíḍrab, yíktib, yíṭlub, yífham, yímsik, yískut, yidárris, yisá:fir, yírmi, yínsa, yigí:b, yişú:f, yiḥíbb... gibi.Not 2: Standart Arapçadaki tefe'ale-yetefe'alü kalıbında en baştaki te'nin önüne hemze gelmiş ve bu kalıp itfe'al-yitfa'il haline dönüşmüştür.Örnek: Standart Arapçadaki konuşmak anlamına gelen (tekelleme-yetekellemü) fiili Mısır Arapçasında (itkállim/yitkállim) haline gelmiştir.Mısır Arapçasında Kuzey Afrika ve bâzı Levanten lehçelerinde olduğu gibi olumsuz yapmak için şu kalıp kullanılır:Bu 'ma........ş' olumsuzlamasında eğer fiilin sonuna zamir veya harfi cerli zamir geliyorsa ... ş bunlardan sonra, yani en sonda gelir.Eğer fiil sesli harfle başlıyorsa önüne olumsuzluk eki 'Ma' geldiğinde, fiilin ilk sesli harfi kaybolur: () "O seçti" -> ()'O seçmedi' gibi.Fiilin ilk hecesindeki i veya u sesi de 'Ma' geldiğinde düşebilir: () "O büyüdü" -> () 'O büyümedi' gibi.Mısır Arapçasında, Klasik Arapçadaki edilgen yapı fazla kullanılmaz. Onun yerine genelde Kalıp I fiilleri için itfeal-yitfeal, Kalıp II filleri için itfa'il-yitfa'il kalıpları kullanılır.Modern Standart Arapçada sıfat cümleleri  vs. kelimelerinin yardımı ile yapılır. Mısır Arapçasında ise hemen hemen bütün Arap lehçelerinde olduğu gibi sıfat cümlesi yapmak için ' illi -  ' kelimesi kullanılır. Bu kelime cinsiyete göre veya tekillik ve çoğulluğa göre değişmez. Nitelediği isim ne olursa olsun veya kaç kişi olursa olsun her zaman aynı kalır.