Hırsız Saksağan

Hırsız Saksağan (İtalyanca: La gazza ladra), Gioacchino Rossini tarafından bestelenen 2-perdelik melodram opera semiseria janrında bir operadır. Giovanni Gherardini tarafından İtalyanca olarak yazılan opera  librettosu, orijinal "Louis-Charles Caigniez" ve "Jean-Marie-Théodore Baudouin" tarafından  Fransızca olarak hazırlanmış La Pie voleuse, ou la Servante de Palaiseau oyunundan uyandırılmıştır.Bu opera  eserinin prömiyer temsili 31 Mayıs, 1817'da La Scala Tiyatrosu (Teatro alla Scala), Milano'da yapılmıştır. Bu opera eserinin tümü  günümüzde dünya operaevleri tarafından nadir olarak yapimlanıp temsil edilmektedir. Buna karşılık eserin uvertürü "Hırsız saksağan uvertürü" olarak senfonik orkestra konserlerinde konser parçası olarak gayet popüler olarak icra edilmekte ve müzik dinleyicileri tarafından  iyi bilinmektedir.Bir yerel seyyar satıcı olan İsacco evin kapısına gelip Ninetto ile görüşmek istediğini bildirir. Evin kapısını açan Fabrizio'nın erkek uşağı olan Pipo bunun imkânsız olduğunuuğraşmaktadır. Tam bu sırada Giannetto evin kapısına gelir ve orada annesi Lucia tarafından hasretle kucaklanır; evin içine alınır. ve böylece sahneden ayrılmış olur.gitmiştir ama gayet kötü duruma düşmüştür. Kendisine kötü muamele eden komutan subayına el kaldırıp onunla çatışmaya girişmiştir. Bir komutanla kavgaya gitme suçu ile tutuklanıptarafından suçlu bulunup idama mahkûm edilmiştir. Bunun üzerine Fernando askerlikten kaçmıştır ve "kaçak" olarak ülkenin her tarafından aranmaktadır.Fernando Ninetto ile görüşmeye başlayıp kötü durumunu kızına anlatır. Kaçak iken yaptığı harcama masraflarını  karşılamak için kendi evinde bulunan değerli gümüş yemek takımındanbelgeyi belediye başkanına verir. Ama Belediye başkanı gözlüklerini yanında taşımadığı için bu belgeyi okumayacağını bildirir. Bu belgeyi Ninetta'ya vererek ondan bu belgeyiyüksek sesle okumasını ister. Ninetta bu belgenin babası için çıkarıldığı anlar ve belgeyi okur gibi yapar ama tutuklanmasını istenen asker kaçağını hiç babasına benzemeyecek şekilde tarif edilmesini uydurur.Belediye Başkanı Ninetta'yı kandırmak kızın dikkatini kendine çekmek için tekrar ona asılmaya devam eder. Fernando buna çok sinirlenir ve hatta kendini ele vermek üzeredir ama bundan sakınmayı başarır. Fernando, kız ve belediye reisi sahneden çıkarlar. Tam bu sırada bir hırsız saksağan eve girer ve karşılama için hazırlanmış sofrada bulunan Lucia'a ait parlayan gümüş kaşıklardan birini alarak uçup onu yuvasına götürür.İsacco tekrar sahneye girer. Ninetta ona babasının kendine verdiği babasının evinden gelmiş gümüş kaşığı satar.Diğerleri sahneye girerler. Lucia sofradaki gümüş takım kaşıklarına birinin eksik olduğunu görür. Belediye Başkanı hemen bir araştırma yapılmasına karar verir. Böyle bir değerli aile malına çalanın cezanın gayet ağır olduğunu; yakalanın idam cezası ile yargılanacağını ilan eder.Lucia ve Belediye Başkanı şüpheli olarak Ninetta'i gördüklerini açıklarlar. Gayet korkan Ninetta babasının gümüş kasığını satmasından elde ettiği parayı koyduğu keseyi düşürür ve bu Ninetta hakkındaki şüpheleri daha da kesinleştirmiştir. Seyyar satıcı İsacco aranmaya başlanır. O bulunup getirilince satın aldığı gümüş kaşığı hemen sattığını bildirir. Fakat bu gümüş kaşığın üzerinde "F.V." ilk harflerini kazılı olduğu hatırladığını bildirir. "F.V." hem Fabrizio  Vingradito  hem de Ninetta'nin babası Fernandola Vilbella'ya uymaktadır. Fakat Ninetta babasının idama mahkûm olmuş asker kaçağı olduğunu bildiği için onun ile görüştüğünü ifşa edip babasını ele vermekten sakınır ve İsacco'ya sattığı gümüş kaşığın babasının malı olduğunu söylemekten kaçınır. Belediye Başkanı Ninetta'nın gümüş kaşık hırsızlığı ile yargılanması için tutuklanmasına emir verir.Giannetto'nun kendisi ile görüşme yapmasını sağlayacağını bildirir. Giannetto hapishaneye gelip Ninetta ile görüştüğünde kız kendinin suçsuz olduğunu ona inandırır.Belediye Başkanı da hapishaneye gelip Ninetta'yla konuşur. Eğer kız kendisinin yaptığı kurları kabul edip belediye başkanı le birlikte olursa, kızın serbest kalacağını ona söyler. Fakat Ninetta'nın buna cevabı onunla birlikte olmaktansa ölümü tercih ettiğidir. Belediye Başkanı oradan ayrılır. Fakat hapishane gardiyanı kızın belediye başkanı ile konuşmalarını  duymuştur ve kıza elinden gelen her türlü yardımı yapacağına söz verir.ister. Kız saklanmakta olan babasına vereceği parayı, gizliden verebilmek için babası ile konuştuğunda bir yordam üzerine anlaşmışlardır. Kız babasının gümüş çatalının satışından  elde ettiği parayı köydeki büyük kestane ağacının gövdesine koymasını planlamışlardır. Ninetta şimdi Pippo'nun istavroz kolyesini satmaktan elde ettiği parayı babasına aynı planı uygulayarak iletmesini istemektedir. Pippo parayı köydeki kestane ağacı gövdesini koyacağını kıza söz verir.verir Bu suçu için onun en yüksek ceza olarak idama mahkûm edildiği kıza bildirilir. Kızın babası Fernando bu cezayı haksız bulup, gerçeği doğrudan doğruya açıklamak mahkemeye şahsen gidip yargıcın önüne çıkar. Ama mahkeme yargıcı kararını vermiş ve duruşmayı kapatmıştır ve yeni şahit dinlemeyi kabul etmez. Fernando da zaten idamBelediye Başkanına  götürmeye karar verir. Ernasto Pippo'ya verdiği bu yardımı için bir parlak gümüş sikke bahşiş vermeye hazırlanır. Fakat tam bu sırada bir saksağan uçup gelip Ernasto'nun elinden parlayan gümüş sikkeyi kapıp kaçar. Kuşu takip eden Pippo ve Antonio saksağanın bu sikkeyi yuvasının bulunduğu şehir kilise kulesine uçup götürdüğünü izlerler. Bunu üzerine kulenin en üstünde bulunan kuş yuvasına varmak için kuleye girip kule merdivenlerinden kule tepesine tırmanmaya başlarlar.Tam bu sırada birden silah sesleri işitilir. Bağıran halk ve kuledekiler bu silah  seslerinin  Ninetta'nın idam edilmesinin onun ölümü ile bitirilmesi anlamını verdiğini ve çok geç  kaldıklarını sanırlar.Ancak birden Ninetta'nın meydanda yürümeye başladığı görülür. Duyulan silah sesleri idamın  yapılıp suçlunun ölmesini değil de idam edilecek kişinin bu ölümden kurtulmasını kutlamak için yapılan silah atışları olduğu anlaşılır. Ninetta  Giannetto başta olmak üzere, etrafındakiler ile idamdan kurtulmasın nedeni ile gayet mutludur. Fakat babasını merak etmeye başlar. Tam bu sırada babası yanında Ernasto ve af belgesi ile sahneye girer. Olaya katkısı olan  herkes icin, belki Belediye Başkanı hariç, bu opera oyunu mesut bir şekilde sona erer.Osborne, Richard (1998), ""La gazza ladra", Kaynak:Stanley Sadie  (ed.),  The New Grove Dictionary of Opera, Cilt 2,  Londra: MacMillan Publishers, Inc. SBN 0-333-73432-7 ISBN 1-56159-228-5.Gossett, Philip ve Brauner, Patricia (2001), "La gazza ladra" Kaynak: Holden, Amanda (ed.), The New Penguin Opera Guide, New York: Penguin Putnam. ISBN 0-14-029312-4Osborne, Charles (1994), The Bel Canto Operas of Rossini, Donizetti, and Bellini, Portland, Oregon: Amadeus Press. ISBN 0931340713Osborne, Richard, (1990) Rossini, Ithaca, New York: Northeastern University Press. ISBN 1-55553-088-5Senici, Emanuele (ed.) (2004), The Cambridge Companion to Rossini, Cambridge: Cambridge University Press. ISBN 978-0-521-80736-4 ISBN 978-0-521-00195-3"Imslp.org" websitesinde La gazza ladra (Rossini, Gioacchino) maddesinde sesler için ve tüm eser için partitur notaları, libretto metni ve genel enformasyon,  Online:YouTube websitesinde "La Gazza Ladra - Rossini" maddesinde 2009 "Rossini-in-Wildbad Festivali"'nde Rossini "La gazza ladra" operasının tümünün live-video kaydı. Online:   (Erişim tarihi:8.11.2017).YouTube websitesinde "Rossini - La gazza ladra - Pesaro 1989" maddesinde 1989 Pesaro Rossini Festivali'nde Rossini "La gazza ladra " operasının tümünün live-video kaydı. Online:    (Erişim tarihi:8.11.2017).