barandinho/wikipedia_tr huggingface dataset:
Azerbaycan-İtalya ilişkileri

Azerbaycan-İtalya ilişkileri -  Azerbaycan Cumhuriyeti ve  İtalya Cumhuriyeti arasındaki mevcut ikili ilişkiler.Azerbaycan Demokratik Cumhuriyeti döneminde, Bakü'de 35 Molokanskaya Caddesi'nde Konsolos Enrico Ensom başkanlığındaki bir İtalyan temsilciliği bulunuyordu.Azerbaycan'da İtalya Büyükelçiliği Mart 1997'de, İtalya'da Azerbaycan Büyükelçiliği Aralık 2003'te kurulmuştur. Azerbaycan Cumhuriyeti'nin şu anki İtalya Büyükelçisi Vagif Sadigov itimatnamesini İtalya Cumhurbaşkanı Giuseppe Napolitano'ya 8 Şubat 2011 tarihinde sundu. İtalya'nın Azerbaycan Büyükelçisi M. Baldi, 23 Ekim 2009 tarihinde Azerbaycan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı'na itimatnamesini sundu.İtalya, Ermenistan - Azerbaycan, Dağlık Karabağ ihtilafının AGİT temelinde barışçıl bir şekilde çözülmesi için kurulan AGİT Minsk Grubu üyesidir.Azerbaycan Cumhuriyeti Milli Meclisi'nde Azerbaycan-İtalyan parlamentolar arası ilişkiler üzerine bir çalışma grubu faaliyet göstermektedir. Bu çalışma grubu 7 Mart 1997 tarihinde kurulmuştur ve ilk başkanı Shafiqa Mammadova'dır. 4 Mart 2016'dan beri Azer Karimli çalışma grubunun başkanıdır.İtalya, AGİT Minsk Grubu'nun Dağlık Karabağ sorununun barışçıl çözümü için hareket eden ilk başkanı olmasıyla dikkat çekiyor. İlham Aliyev'in İtalya'ya yaptığı resmi ziyaretlerde konuya yeniden değinildi. Başkan Carlo Azeglio Ciampi, AGİT Minsk Grubu'nun girişimlerinin henüz sonuç vermediğini hatırlatarak, Minsk Grubu'nun etkinliğini güçlendirmek için elinden geleni yapacağını belirtti. İtalya Senatosu Dışişleri ve Göç Komitesi başkanı, Haziran 2005'te Azerbaycan'a yaptığı ziyarette, İtalya'nın Dağlık Karabağ sorununda Azerbaycan'ın haklı konumunu koruyacağını söyledi.İtalya, ham petrol ve petrol ürünleri ithalatında Azerbaycan'ın en büyük ticaret ortağıdır. Yüzyılın Sözleşmesi'nde %5 hisseye sahip olan İtalyan Eni-Agip şirketi Bakü-Tiflis-Ceyhan petrol boru hattının inşasında yer alıyor. İtalya'daki bir dizi başka şirket de sözleşmeye dayalı olarak boru hattının inşasına katıldı. Resmi açılış töreni Temmuz 2006'da yapıldı. Eni-Agip ayrıca Shahdeniz projesinde ve Kyurdashy petrol sahasında da faaliyet gösteriyor. Haziran 2013'te Trans-Adriyatik Boru Hattı'nın (TAP) Azerbaycan'dan Türkiye ve Yunanistan üzerinden güney İtalya'ya gitmesine karar verildi.
Azerbaycanfilm

Azerbaycanfilm (Azerice: Azərbaycanfilm), Azerbaycan devlet film yapım şirketidir. 1920'de Azerbaycan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti Halk Komiserliği zamanında foto-film şubesi olarak kurulmuş, 1923'te Azerbaycan Foto-Sinema İdaresi (Azərbaycan Foto-Kino İdarəsi, AFKI) olarak yeniden adlandırılmıştır. Çeşitli isim değişikliklerinin ardından (Azdövlətkino" (1926-1930), "Azkino" (1930-1933), "Azfilm" (1933), "Azdövlətkinosənaye" (1934), "Azərfilm" (1935-1940), ve "Bakı Kinostudiyası" (1941-1959)), 1960'ta Cafer Cabbarlı adına film şirketi bugünkü ismini alır. Bugün Azerbaycanfilm, Azerbaycan Kültür Bakanlığı'na bağlıdır ve merkezi Bakü'dedir.
Azerbaycanlı etnik grupları

Azerbaycan'da her biri ekonomik, kültürel ve günlük yaşamda kendine has özellikleri olan birkaç Azerbaycanlı etnik grubu vardır. Bazı Azerbaycanlı etnik grupları 19. yüzyılın son çeyreğinde varlığını sürdürmüştür.
Azerbaycanlıların Soykırımı Günü

Azerbaycanlıların Soykırımı Günü (), Azerbaycan'da 31 Mart günü Azerbaycanlıların Soykırımı Günü olarak kabul edilmektedir. Azerbaycanlıların Soykırımı, 200 yıl boyunca başta Ermeniler olmak üzere diğer halkların Azerbaycanlılara karşı giriştikleri katliamları ve Azerbaycanlılara karşı yürüttükleri acımasız siyaseti ifade eder. 26 Mart 1998 yılında, Cumhurbaşkanı Haydar Aliyev'in bildirisi ile her yıl 31 Mart 'Azerbaycanlıların Soykırımı Günü' olarak anılmaya başlanmıştır.1813-1828 yılları Rusya ile İran arasında meydana gelen iki savaşın (1804-1813, 1826-1828) sonunda imzalanan Gülistan (12 Ekim 1813'te) ve Türkmençay (10 Şubat 1828'de) antlaşmaları Azerbaycan için kötü sonuçlar doğurmuş ve Azerbaycan'ın ikiye bölünmesine neden olmuştur. Azerbaycan'ın kuzeyi Rusya'nın, güneyi ise İran'ın yönetimine geçmiştir.Rusya İç Savaşı'nda Bolşevik - Ermeni Devrimci Federasyonu ile Müsavat Partisi - Dikaya Tümeni arasında meydana gelen ve Mart Olayları olarak bilinen çatışma sırasında 31 Mart 1918 tarihinde Bakü'de yaşanan sivillerin ölümlerine dayanmaktadır.Ermeni Devrimci Federasyonu, Bakü'nün denetimini elinde tutan Bolşeviklerin desteğiyle, Müsavat'a yönelik karşı devrimcileri bastırmak için askerî harekâtı başlatmıştır. Çatışma ve olayın sonucunda 3.000 - 12.000 kişi öldürülmüş ve kent içindeki cami, okul ve çeşitli mimari yapılar da büyük hasar görmüştür. Şamahı şehrinde 55.000 ve diğer şehirlerdeyse 35.000 Azerbaycanlı türlü işkencelere maruz kalarak katledilmiştir. (ölenlerin %70'i yaşlılar, kadınlar, ve çocuklar gibi savunmasız bireylerden oluşmaktaydı).Bakü'den sonra Guba, Şamahı, Gence ve diğer kent ve bölgelere de yayılan kıyım, Nuri Paşa komutasındaki Kafkas İslam Ordusu'nun bölgeye gelerek olaylara müdahale etmesiyle sona ermiştir.
Azerbaycan–Ermenistan Savaşı (1918–1920)

1918–1920 Azerbaycan–Ermenistan Savaşı, 1917'de Ekim Devrimi yani Bolşevik Devrimi'nden sonra başlamıştır. Çoğu saldırı düzenli ordu biçiminde olmadı. Daha sonra Azerbaycan Demokratik Cumhuriyeti kuruldu. Osmanlı İmparatorluğu'nun Erivan'ı boşaltıp Iğdır Ovası'na çekilmesi ile savaş başlamış oldu (1920).1905'te Bakü'de hem Ermeniler hem de Azeriler bulunuyordu. Şehirde mahalle savaşları yaşandı şehir Azeriler ve Ermeniler olarak ikiye bölündü. Ancak zamanla Ermeniler Bakü'yü boşalttı ve şimdiki Ermenistan sınırlarının içerisine çekildiler. Bakü'de hala çok az sayıda Ermeni yaşamaktadır.4 Aralık 1920'de Kızıl Ordu Erivan'a girdi. Kızıl Ordu'nun kurduğu gizli polis örgütü Ermenistan Cumhuriyeti'ne son verdi ve Ermenistan Sovyet güdümüne girdi.Transkafkasya Sovyet Federatif Sosyalist Cumhuriyeti'nin TBMM devleti ile yaptığı Kars Antlaşması Transkafkasya'da düzeni ve otoriteyi sağlamıştır. Sovyetler Birliği Ermeniler ve Azeriler üzerindeki otoritesini güçlendirmiştir. Bu anlaşma ile Nahcivan özerk bölge oldu. Misak-ı Milli'den de ilk ödün verildi ve Batum bırakıldı.
Azercell

Azercell, 19 Ocak 1996 tarihinde Azerbaycan'da kurulan bir GSM operatörüdür. Şirketin ilk kurucuları Türkiye'nin "Turkcell İletişim Hizmetleri A.Ş." şirketi ve Azerbaycan Cumhuriyeti Ulaştırma Bakanlığı'dır. Azercell 15 Aralık 1996 tarihinde faturalı GSM hizmeti vermeye başlamıştır. 1998 yılında ise Azercell'in ön ödemeli GSM hattı olan SimSim kullanıma sunulmuştur.Azercell şirketi Azerbaycan'ın %80'inde, iskânlı bölgenin ise %99.7'sinde kapsama alanına sahiptir. Azercell şirketinin Azerbaycan'da yatırımlarını başlattığı 1996 yılından bu yana ülkeye 1 milyar USD yatırım yaptığı tahmin edilmektedir. Azerbaycan Maliye Bakanlığı'nın bildirdiği verilere göre Azercell, ülkenin petrol sektöründe faaliyet gösteren şirketlerden sonra en fazla vergi ödeyen şirkettir.
Azercosmos

Azercosmos Açık Anonim Şirketi (), Azerbaycan merkezli bir uydu operatörü ve Kafkasya bölgesinin ilk uydu operatörüdür. Tamamen Azerbaycan devletine aittir. Telekomünikasyon uydusu Azerspace-1 ile şirket, Avrupa, Afrika, Orta Doğu, Kafkasya ve Orta Asya'daki müşterilerine geniş bant ve yayın hizmetleri sunmaktadır. Azercosmos Earth Observation uydusu Azersky ile uydu görüntüleri ve jeoinformasyon hizmetleri sağlamaktadır.2008 yılında Bakanlar Kurulu toplantısında, Cumhurbaşkanı İlham Aliyev "Azerbaycan'da modern bir havacılık endüstrisinin kurulması ve ülkenin telekomünikasyon uydusunun yörüngeye fırlatılması" talimatını verdi. Talimatın uygulanması Haberleşme ve Yüksek Teknolojiler Bakanlığı'na verildi.Bakanlık, projeyi gerçekleştirmek için yörünge slot tahsis süreci için Uluslararası Telekomünikasyon Birliği'ne başvurdu. Eşzamanlı olarak, Ağustos 2009'da Cumhurbaşkanı Aliyev, Azerbaycan'da uzay endüstrisinin kurulması ve geliştirilmesi için bir devlet programının onaylanmasına ilişkin bir kararname imzaladı. Mayıs 2010'da, İletişim ve Yüksek Teknolojiler Bakanlığı, Malezya hükümetine ait 46° Doğu yörünge yuvasındaki jeostasyonel konumu kiralamak için Malezya Ölçüm Uydu Sistemleri ile bir anlaşmaya vardı. Azerbaycan'ın ilk telekomünikasyon uydusunun üretimi ve fırlatılmasıyla ilgili duyurulan ihaleler sonucunda uydunun yapımı için ABD merkezli Orbital Sciences Corporation, fırlatmak için Fransız Arianespace şirketi seçildi.3 Mayıs 2010, Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ref. 885 ile, Azerbaycan Cumhuriyeti için telekomünikasyon uydularının fırlatılması, işletilmesi ve işletilmesi amacıyla Azercosmos OJSCo kuruldu. Azercosmos OJSCo, Ekim 2017'de Ulaştırma, Haberleşme ve Yüksek Teknolojiler Bakanlığı'ndan taşındı ve doğrudan Bakanlar Kurulu'na karşı sorumlu oldu.Azerspace-1 - telekomünikasyon uydusu; radyo ve televizyon yayın hizmetleri, şifreli iletişim ve yüksek hızlı veri iletimi sağlar. Uydu Avrupa, Afrika, Orta Doğu, Orta Asya ve Kafkasya'yı kapsar. Şubat 2013'te piyasaya sürüldü ve 36 transponder ile donatıldı: C-bandında 24 ve Ku-bandında 12. 46° Doğu boylamında bulunur. Azerspace-1'in beklenen ömrü 15 yıldır.Azerspace-2 - telekomünikasyon uydusu; 25 Eylül 2018'de fırlatıldı; Avrupa, Orta Doğu, Sahra Altı Afrika ve Orta ve Güney Asya'daki müşterilere geniş bant ve yayın hizmetleri sağladı. Uydunun Ku-bandında 35 transponder ile donatılması ve 45° Doğu boylamında yer alması planlanıyor. Azerspace-2'nin ömrünün 15 yıl olması bekleniyor.Azersky - Yer Gözlem Uydusu. Aralık 2014'te Azercosmos, yüksek çözünürlüklü (1.5 metre (4.9 ft) siyah-beyaz ve 6 metre (20 ft) renkli) optik Dünya gözlem uydusu olan Azersky'yi çalıştırma ve ticarileştirme haklarını devraldı. Azersky'nin minimum kayıt sahnesi 60 x 60 kilometre; maksimum 60 x 600 kilometre.  Azersky'nin ömrünün 10 yıl olması bekleniyor.Azerspace-1 aracılığıyla Avrupa, Afrika, Orta Doğu ve Orta Asya'ya doğrudan eve yüksek tanımlı televizyon yayınıAzersat, Bakü'de ara uydular, metronet ve fiber yoluyla sinyal alan bir ışınlanma işletmektedir. Bu teleport, yukarı bağlantı hizmetlerini, veri dağıtımını ve internet bağlantısını sağlar.
Azerenerji

Azerenerji (), Azerbaycan'ın elektrik enerjisinin üretiminden ve dağıtımından sorumlu kuruluştur. Azerenerji, 1996 yılında cumhurbaşkanı Haydar Aliyev'in kararnamesi ile kurulmuştur. Şirketin merkezi Bakü'de yer almaktadır.Azenerji, Azerbaycan'ın en büyük elektrik enerjisi üreticisi olup aynı zamanda ülkedeki en büyük dağıtım ağına sahiptir.
Azeri (petrol sahası)

Azeri () Azerbaycan, Bakü'nün 100 km doğusunda bulunan Hazar Denizi'nde açık deniz petrol sahasıdır ve daha büyük çaplı Azer-Çırak-Güneşli Petrol Sahası (AÇG) projesinin bir parçasıdır. Azeri petrol sahası Orta Azeri, Batı Azeri, Doğu Azeri üretim platformları, sıkıştırma ve su enjeksiyon platformlarını içermektedir. Saha 1988 yılında keşfedildi ve orijinal olarak 26 Bakü Komiseri'nden adını aldı.Orta Azeri, Azeri sahasının orta kesiminde yaklaşık 128 m derinlikte su üzerinde bulunan bir üretim ve sondaj platformudur. Platform günde yaklaşık 67.000 metreküp üretim yapacak şekilde inşa edilmiştir. Orta Azeri'deki tesisler şunlardır:Batı Azeri, 120 m derinlikte su üzerinde bulunan ve Azeri sahasının batı kesiminden petrol üretmek üzere inşa edilmiş bir üretim ve sondaj platformudur. Batı Azeri, günlük toplam AÇG üretiminin 48.000 metreküplük kısmını oluşturuyor. Batı Azeri'deki tesisler şunlardır:Doğu Azeri, 150 m derinlikte su üzerinde bulunan ve Azeri sahasının doğu kesiminden petrol üretmek üzere inşa edilmiş bir üretim ve sondaj platformudur. Doğu Azeri, günlük toplam AÇG üretiminin 41.000 metreküplük kısmını oluşturuyor. Doğu Azeri'deki tesisler şunlardır:Üretim ve sondaj platformları; Orta, Batı ve Doğu Azeri platformlarına su ve gaz iletimi hizmetleri sağlıyor, gaz ihracatını yönetiyor ve 10 Rolls Royce türbini kullanarak elektrik enerjisi sağlıyor. Platform, Orta Azeri platformuna köprüyle bağlanmıştır. Su iletim kapasitesi günlük 1 milyon varildir. Gaz ihracat kapasitesi günlük 7.1 milyon metreküptür. Azeri üretim ve sondaj platformu, dünya çapında BP platformları arasında en büyük su iletim pompalarından ve gaz enjeksiyon kompresörlerinden bazılarına sahiptir.17 Eylül 2008'de, bir gaz iletim kuyusundaki patlamadan sonra Orta Azeri platformu bölgesinde bir gaz kaçağı tespit edildi. Platform kapatıldı ve personeller tahliye edildi. Batı Azeri Platformu, Orta Azeri Platformu'ndan gelen bir kabloyla çalıştırıldığı için o da kapatıldı. Bir AÇG operatörü BP, sızan gaza kötü bir çimento işinin neden olduğundan şüpheleniyordu. Batı Azeri platformunda üretim 9 Ekim 2008 tarihinde ve Orta Azeri Platformu'nda Aralık 2008 tarihinde yeniden başladı.
Azeri alfabesi

Azerbaycan alfabesi (), Azerbaycan'da ilk olarak 1929 yılında kullanılmaya başlanan ancak 1939 yılında Sovyetler'in reddetmesi nedeniyle kullanımdan kaldırılan ve ülkenin bağımsızlığıyla 1991'den bu yana yeniden Azericenin yazımında kullanılmaya başlanan Latin alfabesine dayanan alfabedir. Azerice, Yakutçadan sonra Latin alfabesiyle yazılan ikinci Türk dilidir.10. yüzyılda İslamiyeti kabul eden Selçuklu Hanedanı gibi diğer Oğuz boyları da Arap alfabesini kullanmaya başlamışlardı. Güney Azerbaycan (Azerice: جنوبی آذربایجان - گونئی آذربایجان; Cənubi Azərbaycan)'da Azeriler, Farsça öğrenim görme mecburiyetinde kalmışlar ve Arap alfabesini öğrenmişlerdir.İran'daki Azerbaycan Türkleri günümüzde de Arap alfabesini kullanmaktadırlar.19. yüzyılda Azeri aydınlarından olan Mirza Fetali Ahundov (Az: Mirzə Fətəli Axundov), Arap alfabesini değiştirip, yerine yeni bir Latin alfabesi getirmiştir. En son 1922 yılında, Bakü'de Yeni Türk əlifba komitəsi (Јени түрк əлифба комитəси; Yeni Türk Alfabe Komitesi) tarafından yeni bir Latin alfabesi oluşturuldu.Aa, Bв, Cc, Çç, Dd, Ee, Əə, Ff, Gg, , Hh, Ii, Ьь, Jj, Kk, Qq, Ll, Mm, Nn, Oo, , Pp, Rr, Ss, Şş, Tt, Uu, Vv, Xx, Yy, Zz,Аа, Бб, Вв, Гг, Ғғ, Дд, Ее, Ёё, Әә, Жж, Зз, Ии, Йй, Кк, Ққ, Лл, Мм, Оо, Өө, Пп, Рр, Сс, Тт, Уу, Үү, Фф, Хх, Һh, Цц, Чч, , Шш, Щщ, ъ, Ыы, ь, Ээ, Юю, Яя, ' (apostrof)Аа, Бб, Вв, Гг, Ғғ, Дд, Ee, Әә, Жж, Зз, Ии, Ыы, Јј, Кк, Ҝҝ, Лл, Мм, Нн, Оо, Өө, Пп, Рр, Сс, Тт, Уу, Үү, Фф, Хх, Һһ, Чч, Ҹҹ, Шш, ' (apostrof)Aa, Ää, Bb, Cc, Çç, Dd, Ee, Ff, Gg, Ğğ, Hh, Xx, Iı, İi, Jj, Kk, Qq, Ll, Mm, Nn, Oo, Öö, Pp, Rr, Ss, Şş, Tt, Uu, Üü, Vv, Yy, ZzAa, Bb, Cc, Çç, Dd, Ee, Əə, Ff, Gg, Ğğ, Hh, Xx, Iı, İi, Jj, Kk, Qq, Ll, Mm, Nn, Oo, Öö, Pp, Rr, Ss, Şş, Tt, Uu, Üü, Vv, Yy, Zz
Azeri diasporası

Azeri diasporası, Azerbaycan ve İran Azerbaycanı dışında yaşayan ve kendisini bu adla değerlendiren Azerilere verilen genel ad. Azerbaycan dışında 3-4 milyon kadar Azerbaycanlının yaşadığı iddia edilmektedir. Ancak sağlıklı istatistikler yoktur. Azerbaycanlıların en yoğun olduğu ülkeler Rusya, ABD, Ukrayna, Kazakistan, Almanya ve Fransa'dır. Türkiye, Gürcistan ve Rusya'nın Azerbaycan'a komşu bölgelerinde yaşayan etnik Azerbaycanlılar kendilerini diaspora kapsamında değerlendirmemektedirler.Bu hesaplamalara Azerbaycan diasporasına ek olarak, Türkiye, Gürcistan ve Rusya'nın Azerbaycan'a komşu bölgelerinde yaşayan ve diaspora kapsamında girmeyen etnik Azeriler de dahil edilmiştir.Azərbaycan Respublikası Diasporla İş üzrə Dövlət Komitəsi (Azerbaycan Cumhuriyeti Diasporadan Sorumlu Devlet Komitesi)
Azerice (İran dili)

Azerice (Farsça: آذری Āḏarī) Kuzeybatı İran dillerine mensup olduğuna inanılan ölü dil. Dilin kalıntısı olarak, aralarında türlü benzerliklerin olduğu saptanan Talışça gösterilmektedir. "Gerçek Azerice"yi Farsçanın bir lehçesi olarak kabul eden İran tarihçisi Ahmed Kesrevi gibi diğer bazı bilim adamları da (V.V. Bartold, V.F. Minorski, B.V. Miller, C. Fagih, M. Mashkur, A. Karang, A. Kavyanpur, A. Dehgani, M. Murtazavi, Z. Safa) Azerice adında geçmişte bir İran dilinin yaşamış olduğunu, ancak zamanla baskın unsur olan Türk dilinin Azericenin yerini aldığını savunmaktadırlar.İranın Kuzeybatısındaki İjrudun Halab köyünde 1960'lı senelerde yapılan bir görüşmeye göre bu dile sâdece dedelerinin hâkim olduklarını belirtmişlerdir.
Azerice Vikipedi

2010 yılında, Azerice Vikipedi kitabı profesör Rasim Alikuliyev ve bilim insanı İrade Alekberova tarafından yayınlanmıştır. Kitap Alovsat Aliyev tarafından düzenlenmiştir.2 Haziran 2002 tarihinde Azerice Vikipedi'nin ilk maddesi oluşturuldu. 9 Mart 2007 tarihinde Azerice Vikipedi 5.000 maddeye ulaştı. 22 Temmuz 2007'de ansiklopedideki madde sayısı 10.000 oldu. 29 Temmuz 2011 tarihinde 75.000 maddeye (5.819 tanesi Arap alfabesiyle oluşturulmuştur) ulaştı. 75.000'inci madde صفی‌خانلو (Arap alfabesiyle) E THP kullanıcısı tarafından yazıldı. 17 Eylül 2012 tarihinde ansiklopedi 90.000 madde sayısına ulaştı. 25 Mart 2014'te ise Azerice Vikipedi 100.000 madde sayısına erişti.Azerice Vikipedi'deki Vikipedistler, ilk kez 6 Aralık 2009'da Bakü'de bir toplantı gerçekleştirdiler. Toplantıda ansiklopedideki teknik sorunlar ve ansiklopedinin geleceği hakkında konular konuşuldu. 23 Ekim 2010 tarihinde 9 kişinin katılımıyla bir toplantı daha düzenlendi.
Azerice dilbilgisi

Azerice veya Azerbaycan Türkçesi, Türk dillerinden biri olup, Azerbaycan'ın resmî dili konumundadır. Tarihî seyir içerisinde de Türkiye Türkçesine en çok benzeyen Türk dillerinden birisidir. Bunun nedenlerinden birisi Azerbaycan Türkçesinin de Türkiye Türkçesi gibi Batı Türkçesine ve Oğuz grubuna dahil olmasıdır.Azerice'nin ad çekimi Türkiye Türkçesi'ne benzer. Yalnız belirtme halinde bir sesli harfi takiben araya yardımcı sessiz olarak n girer. Başında d bulunan eklerin tli biçimleri yoktur.Azericede 'şu' işaret zamiri yoktur. Bu, o gösterme zamirlerinin yanında, aynı anlamlara gelen həmən ve həmin zamirleri vardır.<tr> gəlirsinizgeliyorsunuzoxuyursunuzokuyorsunuz<td bgcolor=#F0F0F0> gəlmirsiniz<td>gelmiyorsunuz<td bgcolor=#F0F0F0>oxumursunuz<td>okumuyorsunuz<tr><td bgcolor=#F0F0F0> gəlirlər <td>geliyorlar<td bgcolor=#F0F0F0>oxuyurlar<td>okuyorlar<td bgcolor=#F0F0F0> gəlmirlər <td>gelmiyorlar<td bgcolor=#F0F0F0>oxumurlar<td>okumuyorlar/d/ ile başlayan eklerin /t/li şekilleri olmayıp sadece /d/li şekilleri bulunmaktadır. Bu, "d" ile başlayan bulunma, ayrılma, görülen geçmiş zaman gibi eklerde uyumsuzluk olduğunu göstermektedir.
Azerin

Azerin (Azerice: Azərin) (d. 9 Mayıs 1971, Bakü), Azeri bir ses sanatçısıdır.  5 yaşındayken Azerbaycan Devlet Televizyonu ve Radyosu’nda solist olarak çocuk şarkıları söylemeye başlayan Azerin, 9 yaşında dünyaca ünlü Cücelerim Dans ve Müzik Topluluğu’nun, 15 yaşında Azerbaycan Devlet Televizyonu ve Radyosu’nda Menekşe Korosu’nun solisti oldu. Azerbaycan Devlet Konservatuvarı Şan Bölümü mezunu olan Azerin; başta İtalyanca, İspanyolca, Rusça, Fransızca, İngilizce, Özbekçe, Kırgızca, Kazakça ve bazı Balkan dilleri olmak üzere birçok dilde şarkı söylemektedir.Azerin, 2006 yılında Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev tarafından, “Azerbaycan Devlet Sanatçısı” unvanı ile onurlandırıldı. 1990 yılından beri birçok ülkede programlar, festivaller ve konserlerde sahne alan Azerin, yaptığı televizyon programları ile sesini tüm dünyaya duyurdu. 2009 yılından itibaren TRT Avaz ve TRT Müzik kanallarında programlar hazırlayıp sundu. 2015 yılında yayınlanan “Yüreklerde Biriz” sanatçının Türkiye’de çıkardığı ilk albümüdür.  Yüreklerde Biriz albümünde yer alan Çırpınırdın Karadeniz eserine yapılan remix, hem YouTube'da hem diğer dijital platformlarda en çok izlenen ve dinlenenler arasında yer alıyor. 15 Temmuz ile ilgili yaptığı, “Onbeş Temmuz Gecesi” eseriyle birçok programa katıldı ve ulusal basında geniş biçimde yer aldı. Asker Duası eseri ile hem Azerbaycan ordusuna hem Türkiye'nin sınır boylarındaki ve yurt dışı operasyonlarındaki askerlerine moral desteği verdi.  Savaşçı dizisinin bir bölümünde yer alan Azerin, oyunculuk konusundaki yeteneği ile de dikkat çekti.TRT Avaz Kanalı'nda her perşembe 20.00'da canlı olarak yayınlanan Azerin'le Tek Yürek programını sunmaktadır.2006 / Bakü'de Gençlik ve Spor Bakanlığı'nın "Yurtdışında Türk Dünyasını En İyi Temsil Eden Yılın Sanatçısı" ödülü2010 / Ege Üniversitesi Türk Dünyası Araştırmaları Enstitüsü’nün düzenlediği II. Uluslararası Türk Dünyası Kongresi’nde "Türk Dünyasını En İyi İfade Eden Sanatçı" ödülü2010 / Bakü'de Türkiye Büyükelçiliği’nin düzenlediği Türkiye Cumhuriyetinin 87. Kuruluş Yıldönümü Kutlamaları kapsamında "Üstün Hizmet" ödülü2015 / TASAM (Türk Asya Stratejik Araştırma Derneği’nin Türk Dünyası Kızıl Elma Ödülleri’nde “Yılın Sanatçısı” ödülü2019 / Uluslararası Radyocular Birliği "10. Uluslararası Alkışı Hak Eden Türk Dünyası Sanatçısı" ödülü
Azermarka

Azərmarka, Azerbaycan'ın tüm posta pullarının üretimi ve dağıtımından sorumlu Azerbaycan devlet şirketi.Azərmarka şirketi 1992 yılında Azerbaycan Cumhuriyeti İletişim Bakanlığı'nın 14 Temmuz 1992 tarihli 104 sayılı yasa ile yaratılmıştır. Azerbaycan Cumhuriyeti İletişim Bakanlığı yeniden düzenlenip Azerbaycan Cumhuriyeti İletişim ve Bilgi Teknolojileri Bakanlığına dönüştürülünce, Azərmarka ile ilgili 15 Ağustos 2005 tarihinde ana sözleşme değişikliği yapıldı.Kuruluşun yasa ile kendisine verilen bu yetkiye dayanarak sürekli posta pulları ile anma pulları ve ek değerli anma pulları çıkarmaktadır. Posta pullarının basımı için yılın başında tematik plan hazırlanır. Plan uyarınca posta pullarının tasarımı Azərmarka şirketinde hazırlanır ve onayı için İletişim ve Bilgi Teknolojileri Bakanlığına gönderilir. Çok sayıda değişik konulu posta pulu tasarımı içeren tematik planın İletişim ve Bilgi Teknolojileri Bakanlığı'nın onayından sonra, yeni konulu posta pulları dolaşıma sunulur. Sürekli posta pulları tirajı ihtiyaca göre belirlenmektedir.1992 yılından günümüze kadar (2012) Azərmarka tarafından 563 orijinal parselli ve 100 konulu posta pulu içeren toplam 145 milyon 600 bin adet posta pulu basıldı ve dolaşıma sunuldu. Pullar, başta Azerbaycan'ın tarihi, sosyal ve kültürel varlıkları olmak üzere, ünlü Azeri kişiler, yurt içi ve yurt dışında meydana gelen önemli olayların ve Azeri ve yabancı ünlülerin 10., 20., 50., 100., 200., 500., 1000. yıldönümleri gibi, turizm varlıkları, endemik bitki ve hayvanlar, taşımacılık, sanayi, spor, uzay gibi konular başta olmak üzere çok çeşitli konuları içermektedir.Posta pullarının yıllık konulu üretiminde Azerbaycan'ın ünlü kişilikleri özel yer tutuyor. Örneğin Azerbaycan Cumhurbaşkanı Haydar Aliyev'e adanmış 12 posta pulu ile 9 anma posta pulu blokları basılmıştır. Ayrıca posta pullarının yıllık konulu üretiminde Azerbaycan ulusunu derinden etkileyen olaylar da önemli yer tutuyor. Örneğin posta pulları aracılığıyla Kara Ocak ve Hocalı Katliamı faciaları, ayrıca işgal altındaki Karabağ ile şehirleri, kültürel varlıkları, biteyi ve direyi hakkında dünya kamuoyuna bilgiler iletiliyor.
Azeroth

Azeroth, Blizzard Entertainment'ın World of Warcraft adlı oyununda oluşturulmuş hayali bir evren ve kıtadır. Kalimdor, Eastern Kingdoms, Northrend ve Pandaria adlı dört kıtadan oluşur. Kıtaların dışında irili ufaklı birçok ada bulunur. Bunlardan en göze çarpanı Broken Isles ile Goblin başşehri Undermine'ı bulunduruan isimsiz adadır. The Burning Crusade genişleme paketi ile Azeroth dışında Outland isimli yeni bir evren eklenmiştir. Eastern Kingdoms, 2 kıtadan oluşmuş bir parçadır. Güneyinde Blackrock Mountain, kuzeyinde Cücelerin atalarının yurdu olan Khaz Modan yer alır. Kalimdor, Azeroth'un son bekçisi Medihv'in yolculuğa ve keşfe teşvik ettiği Orc kralı Thrall tarafından keşfedilmiştir.Dev Titanlar, evreni istedikleri şekilde dolaşmakta ve şekillendirmektedir. Bir gün ufak bir dünya ile karşılaşırlar ve bu dünyanın adı Azeroth olur. Titanlar, Azeroth'ta karşılaştıkları ve onlara karşı koyan Elementleri yendikten sonra burayı çok severler ve doğayı yeniden şekillendirerek güzelleştirirler. Dünyanın şekillenmesi için birçok yeni ırk yaratıp, bu yeni ırklara yardım ettirirler. Dev mağaralar açarken cücelerden, deniz devlerinden yararlanırlar. Zaman içinde, bu dünyaya, Azeroth'a hayat verecek olan sonsuzluk kuyusunu yaratırlar ve bu dünya üzerinde canlılar dolaşmaya başlar. Titanların işlerinin son gününde Kalimdor adlı kıta oluşur. Sonsuz yıldız ışığının ülkesi...
Azersky

Azersky- Azerbaycan'ın ilk yüksek çözünürlüklü yer gözlem uydusudur. 1,5 metre çözünürlüğe sahip olan uydu, Azerbaycan ve Fransa arasındaki stratejik ortaklığın bir parçası olarak Haziran 2014'te yörüngeye fırlatıldı.Airbus tarafından SPOT serisi kapsamında üretilen, "Spot 7" olarak adlandırılan uydu, Aralık 2014'te Azerbaycan'ın ulusal uydu operatörü Azercosmos ile Fransız şirketi Airbus arasında imzalanan bir anlaşma kapsamında Azercosmos'a devredildi. Anlaşma sonrasında Spot 7, "Azersky" olarak adlandırıldı.Uydunun tahmin edilen ömrü 12 yıldır. Azersky uydusu, bir günde 6 milyon km2'lik bir alanın görüntülerini üretebilecek kapasitededir. Bu Azersky'ın, Dünya'nın her bir noktasını yüksek çözünürlüklü olarak gözlemleyebileceği anlamına gelmektedir. Azersky uydusunun geniş uygulama alanları arasında savunma, güvenlik, acil durumlar, doğal kaynakların araştırılması, denizcilik, çevre koruma, şehirleşme, haritalama, tarım ve turizm yer almaktadır..Pankromatik olarak 1.5 m, Multispektral olarak 6 m çözünürlüğe sahip olan uydunun 1 Pankromatik ve 4 Multispektral (yeşil, mavi, kırmızı, kızılötesine yakın) spektral bandı bulunmaktadır. Görüntü sahnesi minimum 60X60 km ve maksimum 60X600 km boyutundadır. 694.9 km yükseklikteki yörüngede dönmektedir. Tekrar ziyaret süresii se 2 gündür (45 °). 98.2°'lik bir eğimdedir (Güneş ile eşzamanlı).
Azerspace-1/Africasat-1a

Azerspace-1 (), Azerbaycan'ın ilk uydusu. Orbital Sciences Corporation tarafından yapılmıştır. Fransız Guyanası'ndaki Guyana Uzay Merkezi'nden 7 Şubat 2013 tarihinde uzaya fırlatıldı ve 46° Doğu yörüngesel konumuna yerleşti. Uydu Avrupa'yı, Asya'nın önemli bir parçasını ve Afrika'yı kapsıyor. TV, radyo ve internet yayınlarının aktarımını sağlıyor.Uydu 120.000.000 $'a maloldu. Uzay Bilişim Merkezi tarafından yerleştirilecek. Arianespace’in başkanı Jean-Yves Le Gall uydunun ağırlığının 3 ton olacağını vurguladı. Nisan 2011'de, Birleşik Devletler İthalat-İhracat Bankası yapım maliyetinin %85'inin taksit şeklinde Azerbaycan tarafından ödeneceği bu projenin finansmanını onayladı. Kalan %15 devlet fonundan ödenecek.Uydunun fırlatımı STAR-2 platformunda olacak ve 36 transpondör için yaklaşık 5 kilowatt güç harcanacak. Uzay-içi testlerinin tamamlanması üzerine, uydunun üzerindeki çalışmaların  kontrolü Azerbaycan İletişim Bakanlığı ve IT'ye devredilecek. Uydunun kullanım süresi 15 yıl olacaktır.Uydu üzerindeki çalışmalar Azerbaycan İletişim Bakanlığı ve IT altında çalışan ve devlete bağlı olan AzerSpace tarafından denetleniyor."Azerspace-1" uydusu, teleradyo yayıncılığı ve telekomünikasyon hizmetlerinin yanı sıra kurumsal ve kamu müşterilerinin gereksinimlerini karşılayan yüksek kaliteli ve istikrarlı iletişim platformları sağlamak üzere tasarlanmıştır. Uydu üzerinden 100'e yakın televizyon ve radyo kanalı yayınlanmaktadır.[3]Azerspace-1'in hizmet ömrü en az 15 yıldır. Bir telekomünikasyon uydusu olan Azerspace-1, ses, veri tabanı, internet, TV ve radyo yayın hizmetlerinde kullanılabilecek. Uydunun sağladığı birkaç gigabit internet, mücbir sebep durumlarında alternatif olarak faydalı olabilir. Uydunun yapımına 230 milyon manat harcandığı söyleniyor. Bu tutarın yüzde 15'i devlet bütçesinden, geri kalanı krediyle ödendi. Fransız COFACE İhracat Kredi Ajansı'ndan 98 milyon ABD doları, ABD İhracat-İthalat Bankası (US Ex-Im) garantisiyle BNP Paribas bankasından 116,6 milyon ABD doları tutarında kredi sağlandı. Kredilerin vadesi on yıldır. Kredinin geri ödenmesinin ardından uydunun işletilmesi net gelir sağlamaya başlayacak[4].Azerbaycan uzaya bir uydu fırlatmakla uzay endüstrisi alanında ileriye dönük büyük bir adım atmış olacak. Buna ek olarak, Azerbaycan Ulusal Uzay Ajansı'nın müdür yardımcısı, Tofig Suleymanov Azerbaycan'ın Dünya'nın içini ve atmosferini öğrenmek için 2014'te ikinci yapay uydunun fırlatılabileceğinin sinyalini verdi.
Azerspace-2

Intelsat 38 olarak da bilinen Azerspace-2, ABD merkezli Space Systems Loral tarafından inşa edilen ve Azercosmos tarafından yönetilen Azerbaycan'ın ikinci telekomünikasyon uydusudur.Dünyanın ilk Globalized Network operatörü Intelsat SA ile Azerbaycan'ın ulusal uydu operatörü "Azercosmos" Open Joint Stock Company arasında Şubat 2015'te 45° doğu yörünge konumunda stratejik bir anlaşma imzalandı. Her iki şirket de Azerpsace-2 uydusunun geliştirilmesi için işbirliği yaptı.Azerspace-2'nin oluşturulması, esas olarak Kanada kredi ve ihracat kuruluşu Export Development Canada'dan imtiyazlı bir kredi ile gerçekleştirildi.Azerpsace-2 uydusu, 25 Eylül 2018'de Fransız Guyanası'ndaki Kourou Uzay Merkezi'nden yörüngeye fırlatıldı. Saat 19.21 EDT'de üst roket etabından ayrıldı ve ilk iki ay test modunda çalıştı. Ardından uydu, çalışan bir yörüngeye aktarıldı.Azerspace-2, Azercosmos'un hizmet alanını genişletmesine yardımcı olmak için tasarlanmıştır. Avrupa, Orta ve Güney Asya, Orta Doğu ve Sahra Altı Afrika'da kesintisiz hizmet vermektedir.Azerspace-2 dijital yayın, veri iletimi ve diğer hizmetleri sağlayacaktır. Uydu, Azerbaycan'da DTH operatörlerinin ortaya çıkmasına katkıda bulunan doğrudan eve (DTH) uydu yayın platformunu destekleyecektir. 15 yıllık tahmini hizmet ömrüne sahiptir.Uydu 45 derece doğu boylamında sabit yörüngeye yerleştirildi ve Avrupa, Orta Asya, Sri Lanka, Orta Doğu ve Tropikal Afrika ülkelerine hizmet verecek, ayrıca Azerspace-1 yedek olarak hizmet verecektir.
Azersun Arena

Azersun Arena; Azerbaycan'ın başkenti Bakü'de Bulunan, Karabağ FK'nin lig maçlarını oynadığı spor Kompleksi ve stadyumdur. Azersun Holding tarafından yönetilir. Karabağ FK maçlarını daha önce Tofig Bahramov stadında oynarken, Azersun Arena'nın inşası tamamlanınca oraya taşınmıştır. 5.800 kişilik oturma kapasitesine sahiptir.
Azeryol VK

Azeryol VK (Azerice: AzerReyl, Rusça: Азеррейл), Azerbaycan kadın voleybol kulübü. Başkent Bakü'de 2011 yılında Azeryolservis Açık Anonim Şirketi tarafından kurulmuştur. Maçlarını 2.000 kişi kapasiteli Azerbaycan Voleybol Merkezi'nde oynamaktadır.
Azerşehr

İdari olarak Azerşehr şehristanı'na bağlıdır ve buranın idari merkezidir. Deniz seviyesinden 1.468 m.yüksekte kurulan şehrin 2006 nüfusu 36.475 kişidir. Eyaletin orta-batı kısmında yer alır. Halkı İran Azerisi'dir ve şehirde İran Azericesi konuşulmaktadır. Nüfus ağırlıklı olarak Şii'dir.Şehir ve çevresinin geçim kaynağı tarım ve hayvancılıktır. Özellikle sıcak bir iklime ve düz bir arazi yapısına sahip olması nedeniyle pamuk ekimi yapılır.
Azerşehr merkezî bahşı

Azerşehr merkezî bahşı (Farsça: بخش مرکزی شهرستان آذرشهر‎‎), İran'ın Doğu Azerbaycan Eyaleti'nde bulunan Azerşehr şehristanı'nın 3 bahşından birisidir.Bahşın 2006 yılı nüfusu 64,796, yönetim merkezi Azerşehr şehridir. 2006 yılındaki sayımda bahş içinde 17,125 hane sayılmıştır.
Azerşehr şehristanı

Azerşehr şehristanı (Farsça:  شهرستان آذرشهر ), İran'nde Doğu Azerbaycan Eyaleti'nin 20 şehristanından birisidir.Şehristan içinde nüfusu 2006 resmî sayımına göre 2000'i aşan yerleşim yerleri ve bağlı bulundukları bahşlar aşağıdaki grafikte gösterilmiştir.
Azez

A'zez (; Kürtçe: Ezaz), Halep İli'ne bağlı bir yerleşim yeri. Şehirde yoğun olarak Sünni müslüman olan Araplar, Kürtler ve Türkmenler yaşamaktadır. Kent merkezi 50 bin, köyleriyle 100.000'e yakın nüfusu vardır. Suriye Geçici Hükümeti'nin de facto başkentidir.Suriye İç Savaşı sırasında, Irak ve Şam İslam Devleti veya örgütün müttefiklerinden Ceyş el-Muhacirin vel-Ensar'a bağlı yaralı bir militanın, Özgür Suriye Ordusu'nun kontrolündeki Azez'e getirilip buradaki bir klinikte tedavi edilmesi, klinikte gönüllü olarak çalışan Almanya merkezli bir hayır kuruluşuna bağlı Alman bir doktor veya başka biri tarafından videoya alındı. Bu videoda militan, arkadaşlarına yardım çağrısında bulunmuştu. Bunun üzerine, Özgür Suriye Ordusu'na bağlı Kuzey Fırtınası Tugayı'ndan savaşçılar tarafından korunan kliniğe, Irak ve Şam İslam Devleti'nin bölgedeki komutanı tarafından saldırı emri verildi. Irak ve Şam İslam Devleti ile Ceyş el-Muhacirin vel-Ensar, videodaki doktorları, Batı ülkeleri için casusluk faaliyetleri yürüten gazeteciler olarak suçlamıştı. Yaşanan çatışmalar büyüdü ve 18 Eylül 2013 itibarıyla kasabanın kontrolü Irak ve Şam İslam Devleti'ne geçti. ancak 2014 yılının Şubat ayında kentin geri kalan kısmından çekildi.IŞİD'in ayrılmasının ardından Azaz, o sırada Özgür Suriye Ordusunun (ÖSO) bir parçası olarak, İslâm Cephesi'nin yetkisi altındaki bir tugay olan Kuzey Fırtına'nın kontrolü altında bırakıldı. Bir Şeriat Komitesi, Şeriat hukukunun idaresinden sorumludur ve Kuzey Fırtına Tugayı tarafından denetlenmektedir. Bir Sivil Konsey kamu hizmetleri alanını düzenlemektedir. 2015 yılında kuzeydeki taarruzu sırasında IŞİD Azez'e yaklaştı, ancak şehre doğrudan saldırmaktan mahrum kaldı. IŞİD kuvvetlerinin sonunda Halep idaresinden kovulduğu ve artık Azez'i tehdit edemediği Ekim 2016'ya kadar değildi. Ancak, Ocak 2017'de IŞİD'e atfedilen sorumlulukla büyük bir saldırı düzenlendi.Ocak 2015 itibarıyla El Nusra Cephesi kasabada sınırlı bir varlığa sahipti ve bir camiyi kontrol ediyordu. Ekim 2015 itibarıyla, kasabanın kontrolü Nusra ile FSA'nın bir tugayıyla paylaşılmıştı. Kuzey Halep saldırısı sırasında Azez tehdit edildi.Türkmen olarak nitelendirilen anonim askerler, ABD-Türk'ün DAEŞ'e karşı eyleminin bir parçası olarak Kasım 2015'te Azez'e geldi ve Türkiye'de eğitildiler.YPG'nin bölgeye yönelik niyetlerinden endişelenen Türkiye, Azez'i Kürt kuvvetlerinin geçmemesi gereken "kırmızı çizgisi" olarak ilan etti.
Azez (ilçe)

Azaz İlçesi (Arapça: منطقة أعزاز), Suriye'nin kuzeyinde Halep Valiliği'ne bağlı ilçe. Yönetim merkezi Azez şehridir. 2004 nüfus sayımına göre ilçenin nüfusu 251.769'dur.İlçe, batıda Afrin Bölgesi, güneyde Simeon Dağı ve doğuda El-Bab arasında yer almaktadır. Kuzeyinde Türkiye'nin Kilis şehri bulunmaktadır.
Azez Muharebesi (1125)

Azez Muharebesi, Aksungur el-Porsuki'nin idare ettiği Selçuklu Ordusu II. Baudouin'in yönettiği Haçlı Devletleri tarafından 11 Haziran 1125 tarihinde yenilgiye uğramış ve muhasarasını kaldırmıştır. (Bazı kaynaklara göre 13 Haziran tarihinde)Kuzey Suriye'de bulunan Halep Atabegi hakimiyetindeki Azez 1118 yılında Urfa Kontu I. Joselin tarafından ele geçirildi. Sonraki yıl da Ruggero di Salerno komutasındaki Haçlılar Ager Sanguinis Muharebesi'nde İlgazi Bey tarafından ağır bir yenilgiye uğratılmış ve II. Baudouin Urfa civarında keşifte iken 1123 yılında yakalanmıştır.II. Baudouin 1124 yılında serbest kalmış ve 8 Kasım 1124 tarihinde Halep'e kuşatma başlatmıştır. Bu durum Selçukluların Musul Atabegi Aksungur el-Porsuki'yi kuşatmaya karşı harekete geçirmiştir. Halep kuşatmasını kaldırmak amacıyla 1125 yılı Ocak ayında 3 aylık bir kuşatma sonucu şehir neredeyse düşecekken güneye doğru yürümüştür. Şehir "savaşın verebileceği en büyük ödül" olduğu halde, II. Baudouin tedbirli bir şekilde savaşmadan çekilmiştir.Daha sonra Porsuki, Şam Atabegi Tuğtekin'den de destek alarak Urfa Kontluğu hakimiyetindeki Halep'in kuzeyinde bulunan Azez şehrini muhasara altına aldı. II. Baudouin, I. Joselin ve Trablus Kontu Pons, 2000 kişilik piyadenin yanı sıra şahsi mülklerinden teşekkül eden (II. Baudouin'in saltanat vekili olduğu Antakya Prensliği'nden şövalyeler de dahil olmak üzere) 1100 şövalyelik bir güçle Azez'in dışarısında Porsuki'yi karşıladı. II. Baudouin geri çekiliyormuş gibi görünerek Selçukluları etraflarının kuşatıldığı alandan açığa çekerek Azez'dan uzaklaştırdı. Uzun ve kanlı bir savaş sonrasında Porsuki  yenildi ve ordugahı Baudouin tarafından ele geçirildi.Azez'in ele geçirilememesinin yanı sıra bu zafer Haçlılara Ager Sanguinis Muharebesi'nden dolayı duydukları yenilginin etkisini ortadan kaldırmıştır. Baudouin ayrıca Halep'e saldırmayı planlamış ancak 1126 yılında II. Boemondo reşit olduğunda Antakya, Urfa Kontluğu ile savaşmaya başlamış ve planları suya düşmüştür. Halep ve Musul çok daha güçlü bir hükümdar olan I. İmadeddin Zengi ile birleşmiş ve Suriye'nin kuzeyinde Haçlı hakimiyeti küçülmeye başlamıştır.
Azganlık, İskenderun

Azganlık, daha önceleri Dörtyol ilçesine bağlı iken, 7 Temmuz 1952'de İskenderun ilçesine bağlandı. 30 Aralık 1998 tarihinde belediye statüsü alarak beldeye dönüştü. 12 Kasım 2012'de TBMM'de kabul edilen 6360 sayılı kanun ile mahalle oldu.2007 yılında yapılan Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi çalışmaları sonucunda beldenin nüfusu 3.171 kişidir.Azganlık Beldesi Toros Dağlarının bir kolu olan Nurdağlarının yamaçlarına kurulmuştur. Beldemizin kuzeyinde Karayılan Beldesi, güneyinde ise Sarıseki Beldesi vardır. Azganlık Beldesinin doğusu, güneyi ve güney doğusu Nur dağlarıyla kaplıdır. Bu dağlar üzerinde yerleşim yerlerine yakın tepelerde yayla yerleri kurulmuştur. Belde halkının yayla olarak kullandıkları yerlere; Çınarcık, Erikli, Eyrelik, kapısalığın deresi Halil Yaylası, Elmalık, Dutlu vb. yöresel isimler verilmiştir. Beldemizin Batı sınırı ise Akdeniz ile kesilmiştir.Azganlık Beldesi, İskenderun Körfezinin güney doğusunda Sarıseki ile Demir-Çelik fabrikası arasında olduğundan yaklaşık 1 km kadarlık mesafe vardır.
Azilsartan

Azilsartan, Takeda tarafından geliştirilen, hipertansiyon tedavisinde kullanılan bir anjiyotensin II reseptör antagonistidir.
Azim (Brunei prensi)

Prens Hacı 'Abdül 'Azim Brunei (Malayca:Yang Teramat Mulia Paduka Seri Duli Pengiran Muda Haji 'Abdul 'Azim; d. 29 Temmuz 1982 - ö. 24 Ekim 2020), Bruneili prens ve film  yapımcısı.Prens Azim 29 Temmuz 1982'de Bandar Seri Begawan, Brunei'de doğdu.  Brunei Sultanı Hassanal Bolkiah'ın ikinci oğluydu.Ekim 2020'deki vefatından önceki dönemde Brunei tahtında dördüncü sırada prens olarak bulunmaktaydı.Prens Azim 24 Ekim 2020'de doğum yeri Bandar Seri Begawan, Brunei'deki evinde geçirdiği uyku apnesi sonucu 38 yaşında ölmüştür.
Azim Kahramanı Ayşe

Azim Kahramanı Ayşe, Ser Film imzalı, yönetmenliğini Başak Soysal'ın üstlendiği, 2015 yapımı dram türündeki Türk televizyon dizisi. Dizi, 4. bölümü ile sona erdi.
Azimcan Askarov

Azimcan Askarov (Rusça: Азимжон Асқаров; Özbekçe: Azimjon Asqarov ; 17 Mayıs 1951, Bazar-Korgon, Sovyet Bölgesi  –  24 Temmuz 2020),Özbek asıllı Kırgız siyasi aktivist ve gazeteci. Yaşamının büyük bölümü Özbekistan'da geçti. 2002 yılında polis vahşetini araştırmak için "Vozduh" grubunu kurdu. 2010'da ülkesi Kırgızistan'daki etnik çatışmalar sırasında gözaltına alınarak hapise gönderildi.Toplu karışıklıklar yaratmak ve cinayete iştirak etmek suçlamasıyla göz altına alındı sonrasında yargılandı. Çok sayıda uluslararası insan hakları savunucusunun işkence ve mahkeme salonunda tanıkların polis tarafından etkisiz kılınması iddiasıyla protesto ettiği dava sonrasında Askarov'a ömür boyu hapis cezası verildi.Kasım 2010'da Askarov'un sağlık durumunun hızla kötüye gittiği bildirildi. Uluslararası Af Örgütü Askarov'u düşünce mahkumu olarak göstererek onurlandırdı.Amerika Birleşik Devletleri 2015 yılında Askarov'a 2014 İnsan Hakları Savunucusu Ödülü'nü verdi. Kırgızistan hükümeti verilen ödül nedeniyle Amerika Birleşik Devletleri'ni protesto edince iki ülke arasında 1993'te imzalanan işbirliği anlaşması sona erdi.Kırgızistan Yüksek Mahkemesi 12 Temmuz 2016'da Askarov aleyhindeki ömür boyu hapis cezasını iptal etti ve davasını incelenmek üzere Chui Oblast Mahkemesi'ne gönderdi. 24 Ocak 2017'de ömür boyu hapis cezası kesinleşince tekrar hapise gönderildi.Askarov 24 Temmuz 2020'de Bişkek'te yattığı bir hapishanede ömür boyu hapis yatarken  artan sağlık sorunları nedeniyle 69 yaşında öldü.Azimjan Askarov, a short documentary by Freedom House  (With English, Kyrgyz, and Russian subtitles)
Azimet Köylüoğlu

Yıldız Devlet Mühendislik Mimarlık Akademisi ve İTÜ İnşaat Fakültesi'ni bitirdi. Elazığ Bayındırlık Müdürlüğü, Gazi ve Elazığ Üniversite'lerinde Öğretim Görevlisi, YSE Genel Müdürlüğü, 5. (XVI), ve XIX. Dönem Sivas milletvekiliği ile Devlet Bakanlığı yaptı. Evli ve iki çocuk babasıdır.
Azimut

Azimut (Arapça: el Sumut'dan, yani "yön"), bir gök cisminin gözlemciye göre istikâmetinin ufuktaki kuzey veya güney noktasından açısal uzaklık olarak ifadesi. Gök cismini kesen dikey dairenin ufka değdiği noktanın referans noktasına (genellikle kuzey) açısal mesafesidir. Azimut kavramı gündelik kullanımda daha çok ufkî pusula yönü anlamında kullanılır.Azimut bir yön tarifinin yatay bileşenidir. Ufuk açısı olarak da bilinir. Ufuk çevresinde saat yönüne doğru ölçülür. Astronomide ve jeodezide kuzeyden doğuya doğru, yerölçümde güneyden batıya doğru ölçülür. Genellikle açı derecesi cinsinden belirtilir. Astronomide yıldızın bulunduğu göksel meridyenin ufuk düzleminde kestiği noktanın Kuzey kutup noktası ile yaptığı açıdır.
Azincourt

Azincourt (tarihi İngilizce: Agincourt), kuzey Fransa'da, Pas-de-Calais, Arras Arrondissement Le Parcq Kantonuna bağlı bir komündür.
Azis

Vasil Troyanov Boyanov (Bulgar: Васил Троянов Боянов, 7 Mart 1978, Sliven) ya da sahne adıyla Azis (Азис), Bulgar sunucu, siyasetçi, yazar ve çalga müziği şarkıcısıdır. Bulgaristan'da büyük bir hayran kitlesine sahiptir.Azis, 1978'da Sliven'de dünyaya geldi ancak Kostinbrod ve Sofya'da büyüdü. 11 yaşında Almanya'ya taşındılar ve orada Almanca öğrendi. Kardeşi Matilda da orada dünyaya geldi.Azis önce model olmaya karar verdi. Bir moda ajansında Juliana Kunçeva ile tanıştı ve ondan büyük destek alarak arkadaş oldu. Prodüktör Krum Asanov tarafından keşfedildi. 1999'da ilk albümünü çıkardı. 2000'deki ikinci albümü Мъжете също плачат (Erkekler de Ağlar) ile popülerliği kazandı. Günümüze dek on albüm çıkardı.Azis, 2006'da kocası Niki Kitaetsa ile evlendi. Ancak evlilikleri Bulgar yasalarına göre yasal sayılmadı. 2007'de yapay döllenme ile bir kız çocuğa sahip oldular. Raya ismini verdikleri bebeğin taşıyıcı anneliğini Azis'in arkadaşı Gala yaptı.Azis, müzik dışında televizyon programlarında da yer aldı. Kocası ile Bulgar BBG'sine katıldı, 19 gün sonra kendi isteğiyle evden ayrıldı. 2008'de kendi talk-showunu ulusal kanalda yayınladı. Yine 2006'da otobiyografik kitabı "Ben, Azis"i çıkardı. Kitap pornografik içeriği ile dikkat çekti.Azis, 2005'te Euroroma partisine üye olarak politikaya atıldı. Partisi Bulgaristan Çingenelerinin haklarını savunuyordu. 2005 yazında seçimlere katılsa da yeterli oy alamayıp Bulgar parlamentosuna giremedi. 2007'de Sofya'nın o zamanki belediye başkanı Boyko Borisov, Azis ve kocasının üstsüz öpüşürken yer aldığı bir reklamı billboard'lardan kaldırdı. Borisov, reklamı çıplaklık yüzünden kaldırdığını açıklasa da Bulgaristan'daki gey ve lezbiyen dernekleri asıl nedenin eşcinsellik olduğunu söyleyerek protesto ettiler.2006'da yayınlanan bir TV programında, tüm zamanların en büyük 21., yaşayanlar arasında (12. sıradaki futbolcu Hristo Stoiçkov'dan sonra) ikinci en büyük Bulgar'ı seçildi.
Azitromisin

Azitromisin, çeşitli bakteriyel enfeksiyonların tedavisinde kullanılan bir antibiyotiktir. Orta kulak enfeksiyonları, streptokok farenjit, pnömoni, yolcu ishali ve bazı diğer bağırsak enfeksiyonlarında kullanılır. Klamidya ve belsoğukluğu dahil olmak üzere cinsel yolla bulaşan bir dizi enfeksiyon için de kullanılabilir. Diğer ilaçlarla kombine halde sıtma için de kullanımı vardır. Günde bir doz olacak şekilde ağızdan veya intravenöz olarak alınabilir.Yaygın yan etkiler arasında mide bulantısı, kusma, ishal ve mide rahatsızlığı yer alır. Anafilaksi, QT uzaması veya Clostridium difficile'nin neden olduğu bir tür ishal görülmesi mümkündür. Hamilelik sırasında kullanımı ile ilişkili herhangi bir zarar bulunmamıştır. Emzirme sırasında güvenliği doğrulanmamıştır, ancak muhtemelen güvenlidir. Azitromisin, bir makrolid antibiyotik türü olan bir azaliddir. Protein üretimini azaltarak bakteriyel büyümeyi durdurması ilacın etki mekanizmasıdır.Azitromisin 1980 yılında Hırvat ilaç şirketi Pliva tarafından keşfedildi ve 1988'de tıbbi kullanım için onaylandı. Molekül DSÖ'nün Temel İlaçlar Listesi'nde yer almaktadır.. Dünya Sağlık Örgütü ilacı "insan tıbbı için kritik öneme sahip" olarak sınıflandırmaktadır. İlaç jenerik olarak mevcuttur ve dünya çapında birçok ticari isim altında satılmaktadır. Toptan maliyeti gelişmekte olan ülkelerde doz başına yaklaşık 0.18 ile 2.98 ABD$ arasındadır. Amerika Birleşik Devletleri'nde,  tedavi sürecinde ilaç yaklaşık 4 ABD$ tutmaktadır. Azitromisin, 2016 yılında 15 milyondan fazla reçete ile Amerika Birleşik Devletleri'nde en çok reçete edilen 49. ilaç olmuştur.Azitromisin, hidroksiklorokin ile kombinasyon halinde, koronavirüs hastalığı 2019'dan sorumlu koronavirüs suşu olan şiddetli akut solunum sendromu koronavirüsü 2'ye karşı potansiyel bir tedavi olarak incelenmiştir. Bir klinik çalışma, SARS-CoV-2'ye sahip olduğu PCR testleri ile doğrulanmış olan 36 deneği değerlendirmiştir. Deneklerden 20'si ilaçlardan birini veya her ikisini, geri kalan 16'sı ise plasebo ilaçları almıştır.  Altı gün sonra virolojik açıdan iyileşmenin (PCR testlerine göre virüsün negatif çıkması), hem azitromisin hem de hidroksiklorokin ile tedavi edilmiş vakaların %100'ünde, sadece hidroksiklorokin almış hastaların %57.1'inde, kontrol grubunun ise %12.5'inde görüldüğü rapor edilmiştir. Çalışmayı yürütmüş araştırmacılar, azitromisinin fayda göstermesinin ilacın doğrudan ebola ve zika gibi virüsler üzerinde etki yeteneği ve/veya solunum yolu enfeksiyonlarına karşı savaşma yeteneği ile ilişkili olabileceğine inanmaktadır.
Aziz (Tarot kartı)

Hierophant (V), okült Tarot destelerindeki Major Arcana'nın beşinci kartıdır. Oyun kağıdı destelerinde Papa olarak bilinen tarihi karttan türetilmiştir. Kehanet için de kullanılır.Pek çok modern destede Aziz, sağ eli kutsama veya kutsama için kaldırılmış, iki parmağı gökyüzünü ve iki parmağı aşağıyı gösterecek şekilde temsil edilir, böylece Cennet ile Cehennem arasında bir köprü oluşturur. Hierophant, tanrı ile insanlık arasındaki köprünün kurucusu olduğu için gerçek bir "papa"dır. Sol elinde üçlü bir haç tutmuştur. Aziz, Motherpeace Tarotu gibi Tarot'a feminist bir bakış açısı getiren destelerde bile tipik olarak erkektir, Aziz aynı zamanda "Bilgelik Öğretmeni" olarak da biliniyordu.İkonografik tasvirlerin çoğunda Aziz, farklı yorumlara göre yasa ve özgürlüğü veya itaat ve itaatsizliği simgeleyen iki sütun arasında bir tahtta otururken görülür. Üçlü bir taç takmaktadır ve Cennetin anahtarları ayaklarının altındadır.AE Waite'in 1910 tarihli Pictorial Key to the Tarot adlı kitabına göre, Hierophant kartı birkaç kehanet çağrışımı taşır:5. BAŞRAHİP. --Evlilik, ittifak, esaret, kulluk; başka bir anlatımla, merhamet ve iyilik; esin; Querent'in başvurduğu adam.
Aziz (dizi)

Aziz, O3 Medya  imzalı, ilk bölümü 5 Kasım 2021 tarihinde yayımlanan, Recai Karagöz'ün yönettiği, aksiyon, dram ve tarihî türündeki Türk televizyon dizisi. Konusu Hatay’da Fransız-Türk döneminde geçer. Senaryosunu Eda Tezcan'ın yazdığı dizide Zeynep Günay Tan ise proje danışmanlığını üstlenmiştir. Dizi, 3 Haziran 2022 tarihinde yayımlanan 28. bölümüyle sezon finali yapıp yayından kaldırılmıştır.Not: Aşağıda yer alan ana karakterlerin detaylı açıklamaları, yardımcı karakterler ile diğer karakterler hakkında detaylı bilgiler ve bölüm numaralarıyla ilgili bilgi edinmek için karakter listesine bakınız.Galip Payidar (Ahmet Mümtaz Taylan): Payidarların reisi. Adem ve Maksude'nin babası, Aziz'in amcasıdır.
Aziz (tanrı)

Azizos veya Aziz ( Palmirene : 𐡰𐡦𐡩𐡦 ʿzyz ) Arap mitolojisinde, Palmira Araplarının sabah yıldızı tanrısıdır. İkiz kardeşi deveci Arsu ile birlikte deveye binmiş olarak resmedilmiştir. Suriye'de sabah yıldızı Phosphoros'un tanrısı olarak astral tanrı Monimos Hesperos ile birlikte ayrı ayrı saygı gördüler.Aziz, 'Hymn to King Helios' adlı çalışmasında Julian tarafından Ares olarak tanımlanmıştır; "Şimdi, Emesa'da yaşayan Suriyeliler tarafından Azizos olarak adlandırılan Ares'in farkındayım. . ."
Aziz Ab'Sáber

Aziz Nacib Ab'Sáber (24 Ekim 1924 - 16 Mart 2012) coğrafyacı ve Brezilya'nın en saygın bilim insanlarından biri olup coğrafya, jeoloji, ekoloji ve arkeoloji alanlarında Brezilya biliminin en yüksek ödülleriyle onurlandırılmıştır. Coğrafya mezunu, Sociedade Brasileira para o Progresso da Ciência'nın (Brezilya Bilimin İlerlemesi Derneği) başkanı ve onursal başkanı, São Paulo Üniversitesi Emeritus Profesörü ve Bilim Akademisi'nin en yüksek rütbesi olan Yer Bilimleri Grão-Cruz Nişanı'nın üyesiydi. Ödülleri arasında 2001 UNESCO Bilim ve Çevre Ödülü ve 2011 Brezilya Entelektüel Ödülü bulunmaktadır.Ab'Sáber'in bilime katkıları, Brezilya'nın kuzeydoğusundaki petrol kamplarının ilk araştırmasından Brezilya'nın doğal alanlarının incelenmesine ve Güney Amerika'daki ormanların, kampların ve ilkel insanların jeolojik zaman içindeki tarihinin restorasyonuna kadar uzanmaktadır. Biyoloji, Güney Amerika arkeolojisi ve Brezilya ekolojisi, jeolojisi ve coğrafyasına önemli katkılarda bulunmuştur. Çoğu bilimsel yayın olmak üzere 480'den fazla eser yayınlamıştır. Bilimsel önerileri arasında FLORAM, Biyoçeşitlilik Kanunu ve Amazonlarla ilgili sığınak teorisi bulunmaktadır.Ab'Sáber, Brezilya ve Güney Amerika topraklarını morfoklimatik alanlarda bilimsel olarak sınıflandıran ilk kişiydi. 2012 yılında kalp krizi sonucu öldü.Ab'Sáber, A. N. 1982. The paleoclimate and paleoecology of Brazilian Amazonia. In Biological Diversification in the Tropics. New York:Columbia University Press. p. 41-59.