barandinho/wikipedia_tr huggingface dataset:
Doğa tarihi

Doğa tarihi, hayvanları ve bitkileri inceleyen, deneyden çok gözleme dayalı bir bilim dalıdır.  Bu bilimle uğraşanlara doğa tarihçisi ya da natüralist denir. Bir doğa bilimi olan doğa tarihi, doğal varlıkların ve organizmaların sistemli olarak etüt edilmesidir. Bu geniş tanıma rağmen doğa tarihi, birçok detaylı disiplinden meydana gelir.Tarihi çok eskilere dayanan doğa tarihi; Antik Grekoromen çalışmaları, Orta Çağ'daki İslami doğa tarihi çalışmalarını, Rönesans Avrupası'ndaki kesintili çalışmaları da kapsar. Günümüzdeki doğa tarihi bilimi, jeobiyoloji gibi birçok bilim dalını kapsayan geniş bir yelpazedir.Biyolojinin temeli kabul edilen evrim, ilk kez İngiliz doğa tarihçisi Charles Darwin tarafından doğal seçilim ile açıklanmıştır.
Doğa yasası

Doğa Yasası, Doğa Kanunu (Laws of Nature) bilimde, bilim felsefesinde, metafizikte, hukukta üzerinde anlam tartışmalarının sürdüğü konulardan biridir. Doğa Yasası, insan ilişkileri üzerinden hareket eden Doğal Hukuk (Natural Laws) kavramından ayrı tutulur. Evrenin, tanrısal değişmeyen kesin buyruklarla hareket ettiğini savunan dini buyruklardan da ayrı tutulur. Bilim insanlarının bilimsel çalışmalarda kullandıkları yaklaşımlar da Doğa Yasası kabul edilmezler. Yasa kelimesi burada tekrarlayan, deneylenen, gözlemlenebilen ve evrenin tamamında geçerli olan onun değişmez örgüleri olarak kabul edilirken, Doğa ise evren veya kainatın tamamı olarak kabul edilir. Bu doğrultuda Doğa Yasalarını temel ilke olarak kullanan iki bilimsel sahadan bahsedilebilir. Canlılık Bilimi yani Biyoloji ve Fiziksel Bilimler. Bu iki alt dal da kendi içinde farklı dallara ayrılır. Her iki bilimsel sahada da matematiksel doğru olarak yapılan çıkarımlar onları Doğa Yasası yapmaz. Bir şeyin nasıl yasa olup olmayacağı ya da neden yasa kabul edilip edilemeyeceği üzerinde özellikle Bilim Felsefesi'nde tartışmalar devam etmektedir.Bu felsefi tartışmlarda ele alınan bazı konular şöyledir: "Doğal Yasalar ve Bilim Yasaları tümüyle aynı şeyler değillerdir. Örneğin; Doğa Yasaları olgusal gerçekleri temel alırken Bilim Yasaları mantık kuramlarını veri olarak kullanabilir. Doğa yasaları evrenin her yerinde ve her zaman geçerli olabilenlerdir. Sadece dünya ile veya bir durum ile sınırlı kuramlar Doğa Yasası olamazlar. Bilim Yasaları her zaman evrensel olmayabilir"
Doğa yürüyüşü

Doğa yürüyüşü, genellikle kırsal kesimdeki patikalarda veya parkurlarda yapılan uzun ve hareketli bir yürüyüştür. En popüler macera yolculugu türlerinden biridir. Avrupa'da 18. yüzyılda zevk için yürüyüş gelişti. Birçok ülkelerde "yürüme" sözlügü ile eşdeğerdir.
Doğa Çelik

Doğa Çelik (d. 28 Mayıs 1991), Türk yüzücü. Galatasaray sporcusudur. Çelik hâlen 100 metre serbest Türkiye rekorunun sahibidir.Çelik, Türkiye Yüzme Şampiyonası'nda yaptığı 49.13'lük derecesiyle 100 metre serbest stilde yeni Türkiye rekorunun sahibi oldu. Aynı şampiyonada, Kaan Tayla'nın 22.37'lik 7 yıldır kırılamayan Türkiye rekorunu da 22.33'lük derecesiyle kırmıştı.
Doğa İçin Çal

Doğa İçin Çal, küresel iklim değişikliği, GDO'lu ürünler, çevrenin kirlenmesi gibi doğa sorunlarına dikkat çekmek amacıyla agaclar.net web sitesinden Fırat Çavaş ve agaclar.net tarafından başlatılan, ağaç temalı organik müzik üreten gruba ait web sitesi ve müzik projesidir. Türkiye'yi dolaşan ekip, Türkiye'nin farklı illerinden müzisyenler tarafından seslendirilen müzik parçalarını kendi web sitesinde ve Youtube'da yayınlamaktadır.Çalışmanın ana teması, ABD'de yapımcı ve ses mühendisi Mark Johnson tarafından dünyanın her yerindeki müzisyenlerin bir araya getirilmesi amacıyla oluşturulan Playing for Change isimli projeden esinlenilmiştir. 2 Ekim 2009 yılında yapılmaya başlanan ilk projeleri Divane Aşık Gibi eserinde 45 gönüllü müzisyen bir araya getirilmiştir.İkinci çalışmanın ardından üçüncü çalışma, Gesi Bağları, Çayeli'nden Öteye ve Çemberimde Gül Oya isimli parçaların art arda seslendirilmesiyle yapılmıştır. 2012 yılında Selvi Boylum Al Yazmalım ve 2013 yılında ise Bitlis'te Beş Minare isimli eser, yine dünyanın bazı yerlerinde bulunan sanatçılar ve Türkiye'deki gönüllü müzisyenlerin katılımı ile yapılmıştır. 28 Nisan 2013 tarihinde Youtube'a eklenen Bitlis'te Beş Minare isimli video üç ayda iki milyona yakın izlenme rakamı elde etmiştir.2010 yılında kurulmasının ardından projede yapılan çalışmalar ve projenin kendisi medyada yer almaya başlamıştır. Proje kapsamında yapılan çalışmalara Cahit Berkay, Şebnem Ferah, Levent Yüksel, Hayko Cepkin, Fuat Saka, Aslı, Sümer Ezgü gibi ünlü müzisyenler de katılım göstermişlerdir. Ayrıca amatör olarak müzisyen olan sinema ve televizyon sanatçıları Levent Üzümcü, Timur Acar ve Cem Yılmaz da bazı eserlerde yer almışlardır.2011 yılında Kültür, Turizm ve Çevre Gazetecileri Derneği (KÜLTURÇEV) tarafından verilen "Çim Adam Ödülü"nü, Doğa İçin Çal projesini organize eden agaclar.net'e verildi.Proje, Kosova’nın değişik bölgelerinde ikamet eden Türk, Arnavut ve Boşnak 35 genç tarafından, "Biz de buradayız" sloganıyla örnek alınmıştır.Doğa İçin Çal projesinin adından esinlenen kameraman ve muhabirler, 2013 yılında düzenlenen 18. Uluslararası Yılın En İyi Haber Görüntüleri Yarışmasının açılışında "Haber için çal" adlı kliple Türkiye Haber Kameramanları Derneğinin tanıtımını yaptılar.
Doğa İşeri

Futbola Antalyaspor altyapısında başladı 2011 tarihinde profesyonelliğe geçiş mukavelesi imzalayarak Kepez Belediyespor'a katıldı. Kepez Belediyespor için 2012 yılına dek oynadı. 2012 yılında Tekirova Belediyespor ile sözleşme imzaladı, 2014 yılına kadar Tekirova Belediyespor da top koşturan Doğa İşeri 2014 yılında BB Erzurumspor kulübünde transfer oldu halen BB Erzurumspor da top koşturdu.
Doğa Şanlıoğlu

1992 yılında İstanbul Sarıyer'de doğdu. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden lisans mezunudur. İstanbul Üniversitesi Para Sermaye Piyasaları ve Finansal Kurumlar Anabilim Dalında, bir kitlesel fonlama türü olan Initial Coin Offering (ICO)'nun hukuki altyapısına yönelik bir yüksek lisans tezi yazdı. İTÜ Çekirdek, İTÜNOVA, Arı Teknokent ve İTÜNOVA'da kuluçka, girişimcilik ve start-up hukuku alanlarında çalıştı. İstanbul Teknik Üniversitesi'nde öğretim görevlisi oldu. Aynı üniversitede ayrıca rektör danışmanlığı yaptı. Uluslararası inşaat ve gıda işletmelerinde icra kurulu üyesi olarak çalıştı. Eskrim Federasyonu organizasyon kurulunda yer almaktadır. İngilizce dilini çok iyi bilen Şanlıoğlu, halen finansal danışmanlık, serbest avukatlık ve arabuluculuk yapıyor.9 Mart 2020 tarihinde Ali Babacan tarafından kurulan Demokrasi ve Atılım Partisi'nin kurucu üyeleri arasında yer aldı. Partinin Gençlik Politikaları Başkanlığı görevini yürütmektedir.2022 yılında DEVA Partisi Genel Başkan Yardımcısı Doğa Şanlıoğlu, DEVA Partisi'nin Metaverse evreninde gerçekleştireceği miting öncesi Halk TV'ye avatarıyla bağlanarak bir ilk yaptı.2023 genel seçimlerinde Demokrasi ve Atılım Partisi'nin Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) listelerinden seçime girmesi üzerine CHP Parti Meclisi, Zonguldak milletvekili aday listelerinde Doğa Şanlıoğlu'na üçüncü sıranın verilmesi kararını aldı. Partililer tepki gösterdi.
Doğa, Menemen

Doğa; idari bölüm olarak daha önceleri köy iken, 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra mahalle olmuştur.
Doğadan

Doğadan, bitki çayı üreticisi olan Türk markasıdır. Marka şu an The Coca-Cola Company'nin bir parçasıdır.Doğadan markası ilk kez 1975 yılında Ankara'da Nevzat Karpuzcu tarafından kuruldu. Eczacı Nevzat Karpuzcu, 1975 yılında Almanya'dan ilk çay poşetleme makinesini ithal etti. Bununla ilk çay poşeti Türkiye'de tanıtıldı. Karpuzcu özellikle bitki çaylarına odaklandı. İlk ürünler "Demle" markası ile eczanelerde satılmaya başladı. Satışların büyümesi ve gelişmesi ile 1985 yılında isim değişikliği yapıldı ve "Doğadan" markası ilk kez kullanıldı. Bu isimle ürünler 1987 yılında sunuldu.1994 yılında Doğadan ilk kez market ve süpermarket zincirlerinde sundu. 1998 yılında İsviçre şirketi MKT Holding Doğadan'ın %50 hissesini satın aldı. 1999 yılda ilk form çayını, 2001 yılında ise çocuklar için çay tanıttı. 2008 yılından siyah çay ve yeşil çay üretimine başlayan şirket 2010 yılda geleneksel Karadeniz lezzetleri sundu. 2011 senesinde ise Büyülü Bohça serisi, tüketicilerin beğenisine sunuldu.
Doğal Afet Sigortaları Kurumu

Doğal Afet Sigortaları Kurumu (DASK), Zorunlu Deprem Sigortasını yapmak ve yönetmek amacıyla kurulan kamu kurumu.17 Ağustos 1999 depreminin ardından deprem felaketine karşı Türkiye kamuoyu ve bürokrasisindeki bilinç eskiye oranla artış gösterdi. Depreme karşı yapılan hazırlıklar kapsamında, zorunlu sigorta da gündeme getirildi. DASK, 27 Aralık 1999 tarih ve 23919 (mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 587 sayılı "Zorunlu Deprem Sigortasına Dair Kanun Hükmünde Kararname" ile kuruldu. İlk poliçesini 27 Eylül 2000 tarihinde üretti. DASK, poliçelerini halen 24 sigorta şirketi ve onların acenteleri aracılığıyla satmaktadır.DASK, Zorunlu Deprem Sigortası'nı düşük fiyattan temin edebilmek için, bu sigortanın mümkün olduğunca fazla sayıda kişi tarafından alınması için çaba gösterdi, reklam kampanyaları yaptı. Ayrıca, büyük bir deprem felaketini karşılayabilmek için önemli reasürans korumaları satın aldı.
Doğal Afetler Arama Kurtarma Tabur Komutanlığı

Doğal Afetler Arama Kurtarma(DAK),Marmara depreminden sonra TSK  tarafından deprem, yangın, sel, çığ, toprak kaymaları, kaybolmalar, KBRN ve büyük kazalar gibi doğal olan veya olmayan her türlü afette yurt içinde ve yurt dışında arama ve kurtarma görevleri için Doğal Afetler Arama Kurtarma Tabur Komutanlığı kurulmuştur. İlk olarak Özel Kuvvetler Komutanlığı'na bağlı olarak kurulan DAK Taburu daha sonra Kara Kuvvetleri Komutanlığı Kara Lojistik Komutanlığına bağlanmıştır.
Doğal Kahramanlar

Doğal Kahramanlar veya İngilizce adıyla Epic, William Joyce'un çocuk kitabı olan The Leaf Men and the Brave Good Bugs'a kısmen dayalı olan 2013 ABD yapımı 3D bilgisayar animasyonu macera, komedi filmidir. Yönetmenliğini 2002 yapımı Buz Devri ile 2005 yapımı Robotlar animasyon filmlerinin yönetmenliğini yapan, Chris Wedge'nin yaptığı film Türkiye'de 31 Mayıs 2013 tarihinde vizyona girmiştir.
Doğal Kaynaklar ve Çevre Bakanlığı (Rusya)

Rusya Federasyonu Doğal Kaynaklar ve Çevre Bakanlığı (), Rusya Kabinesi içinde ülkenin doğal kaynaklarını yönetmek ve çevreyi korumakla görevli bir devlet kurumudur . İlk bakan Yuri Trutnev'di.Doğal Kaynaklar ve Çevre Bakanlığı, 2 Ekim 1700'de Büyük Peter tarafından kurulan Devlet Madenciliği ve Jeoloji Hizmeti olarak kurulmuştur. Sovyetler Birliği'nin dağılmasından sonra, 14 Ağustos 1996'da Çevre Bakanlığı ve Doğal Kaynaklar Bakanlığı kuruldu. 28 Mayıs 2008 tarihinde Doğal Kaynaklar ve Çevre Bakanlığı'nı oluşturmak üzere birleştirildiler.Çevre, Doğal Kaynaklar ve Çevre Bakanlığı, koruma, rejenerasyon, ormancılık ve vahşi yaşamın korunması dahil çevre ile ilgili politika ve düzenlemelerin oluşturulmasından ve uygulanmasından sorumludur. Ayrıca, su tedarikinin yönetimi, maden yataklarının geliştirilmesi ve ülkenin toprak ve kıta sahanlığının araştırılması da dahil olmak üzere ülkenin doğal kaynaklarının araştırılması, yönetimi ve korunmasından sorumludur. Son olarak, Bakanlık ayrıca sanayi ve enerji güvenliğinin düzenlenmesinden sorumludur ve jeolojik ve deprem faaliyetlerini ve devlet polisinin gelişimini ve ormancılık işlerinde yasal düzenlemeleri izlemektedir.
Doğal Kaynakları Koruma Servisi

Daha önce Toprak Koruma Servisi (Soil Conservation Service-SCS) olarak bilinen Doğal Kaynakları Koruma Servisi (Natural Resources Conservation Service-NRCS), çiftçilere ve diğer özel arazi sahiplerine ve yöneticilerine teknik yardım sağlayan Amerika Birleşik Devletleri Tarım Bakanlığı'nın (United States Department of Agriculture-USDA) bir ajansıdır.Adı, daha geniş misyonunu yansıtmak için 1994 yılında Bill Clinton'ın başkanlığı sırasında değiştirildi. Şu anda yaklaşık 12.000 çalışanı olan nispeten küçük bir kurumdur. Misyonu, özel arazilerdeki doğal kaynakları, devlet ve yerel kurumlarla işbirliğine dayalı bir ortaklık aracılığıyla iyileştirmek ve korumaktır. Birincil odak noktası tarım arazileri olmakla birlikte, toprak etüdü ve sınıflandırması ile su kalitesinin iyileştirilmesine birçok teknik katkı sağlamıştır. Bir örnek, 2002 Çiftlik Güvenliği ve Kırsal Yatırım Yasası (2002 Çiftlik Yasası) kapsamındaki programlar tarafından teşvik edilen ve desteklenen tarımsal koruma çabalarının faydalarını ölçmek için kurulan Koruma Etkileri Değerlendirme Projesi'dir (Conservation Effects Assessment Project -CEAP). NRCS, bu projede lider kurumdur.
Doğal afet

Doğal afet, büyük oranda veya tamamen insanların kontrolü dışında gerçekleşen, mal ve can kaybına neden olabilen, büyük ölçekli bir tehlike ve olay'dır. Antropojenik tehlike türleri de buna neden olabilir. Bu zaman devlet tarafından olağanüstü hâl veya sokağa çıkma yasağı uygulanabilir. Bu olaylar sonucu kıtlık, epidemi, salgın, pandemi olabilir. Çok ülkeler tarafından kayıpları küçültmek için afet risk azaltma, acil tahliye,  depreme hazırlık, kasırga hazırlığı, insani yardım, sivil savunma önlemleri alınır.
Doğal bolluk

Doğal bolluk, bir element ya da izotopun, bir gezegende doğal olarak bulunduğu miktardır. Bir izotopun bolluğu gezegene göre ya da aynı gezegendeki farklı yerlere göre değişiklik gösterse de, kısa süreli ölçekte toplam bolluğu görece sabittir.
Doğal bölge

Doğal bir bölge (peyzaj birimi) temel bir coğrafi birimdir. Genellikle coğrafya, jeoloji ve iklimin ortak doğal özellikleri ile ayırt edilen bir bölgedir.Ekolojik açıdan, bölgenin doğal olarak oluşan flora ve faunası, toprak ve su mevcudiyeti gibi coğrafi ve jeolojik faktörlerden önemli ölçüde etkilenecektir. Dolayısıyla çoğu doğal bölge homojen ekosistemlerdir. İnsan etkisi, belirli bir doğal bölgenin şekillenmesinde ve kaderinde önemli bir faktör olabilir."Doğal bölge" kavramı geniş boreal orman bölgesi gibi büyük bir temel coğrafi birimdir. Terim ayrıca alp tundrasındaki gibi genel olarak veya belirli bir yere atıfta bulunmak için de kullanılabilir.Terim özellikle karşılık gelen veya kotermüler resmi bölgenin olmadığı durumlarda kullanışlıdır. Doğu İngiltere'deki Fens, Tayland yaylaları ve Normandiya'daki Pays de Bray buna örnektir. Diğerleri, İrlanda'daki Bardenas Reales, bir asidik kaya kütlesi kütlesi veya Burren gibi kötü jeolojik özelliklere sahip bölgeleri içerebilir.
Doğal dil

Dil bilimi, dil felsefesi ve nöropsikolojide, doğal dil veya tabii dil,  kullanıcılar tarafından bilinçli bir plânlama olmaksızın tekrar edilerek evrilmiş dildir. Doğal dil, konuşma ve şarkı biçiminde ortaya çıkabilir. İnsanlar tarafından bilinçli olarak geliştirilen yapay ve biçimsel dillerden ayrılır.İngilizce ve Türkçe gibi insan dilleri doğal dil örnekleridir. Arı dansları ve balina şarkıları gibi hayvan iletişim yöntemlerinin de doğal dil olarak değerlendirilmesi tartışılmaktadır.
Doğal dil üretme

Doğal Dil Üretme (DDÜ), makine gösterimi sisteminden doğal dil üretmeyi amaçlayan bir doğal dil işleme alanıdır.Kimileri DDÜ'yi doğal dil anlamanın tersi olarak görse de, ayrımları şöyle açıklanabilir: doğal dil anlamada sistem, girilen cümledeki anlam bulanıklığını gidermeye çalışırken, DDÜ'de sistem bir kavramı nasıl sözcüklere dökeceği konusunda kararlar almak zorundadır.
Doğal düzen

Doğal düzen, doğa yasalarının ahlaki kaynağı olarak ifade edilen felsefi terim. Doğal düzen, doğadaki canlıların diğer canlılarla olan doğal ilişkilerini kapsar.Doğal düzen terimi Hans-Hermann Hoppe'nin Democracy: The God That Failed adlı eserinde anarko-kapitalist görüşleri savunmak için kullanılmıştır. Bununla birlikte Friedrich Hayek de "doğal düzen" terimini eserlerinde sıkça kullanmıştır.
Doğal haklar liberteryenizmi

Doğal haklar liberteryenizmi, tüm bireylerin, başta bireysel egemenlik hakkı olmak üzere belirli doğal veya manevi haklara sahip olduğu ve bu nedenle zorlama ve dolandırıcılık eylemlerinin hak ihlali olduğu ve bu eylemlere karşı çıkmak için yeterli sebep bulunduğu teorisidir. Bu, sağ-liberteryenlik içindeki iki etik bakış açısından biridir, diğeri ise, onları yargılarken yalnızca eylemlerin ve kuralların sonuçlarını dikkate alan ve serbest piyasaların ve güçlü özel mülkiyet haklarının iyi sonuçlara sahip olduğunu savunan sonuççu liberteryenliktir.
Doğal kalıcı mıknatıslanma

Doğal kalıcı mıknatıslanma (NRM), bir kayaç ya da sedimanda kalıcı manyetizma oluşması durumudur. Bazı formlarında, Dünya'nın manyetik alanının rekorunu ve kaya tektonik hareketleriini milyonlarca yıl boyunca koruyabilecek kadar niteliklidir. Doğal kalıcı mıknatıslanma Paleomanyetizmayanın ve manyetotostratigrafinin temelini oluşturur.Bir numunede oluşabilecek doğal kalıcı mıknatıslanmanın birçok türü vardır. Birçok örneklerinde, birden fazla çeşidin üst üste var olduğu gözlemlenebilir. Thermoremanent manyetizasyon (TRM), manyetik minerallerin Curie sıcaklığı ile soğutma sırasında manyetit oluşumudur ve prosedür Dünya'nın geçmişteki manyetik alanı hakkındaki en iyi bilgi kaynağıdır. Faz değişimi, kimyasal etki veya düşük sıcaklıkta kristallerin büyümesi ile oluşturulan mıknatıslanma kimyasal kalıcı mıknatıslanma olarak adlandırılır. Sedimanlar sonradan kendi oluşumu veya çökelme sonrası kalıcı mıknatıslanma sırasında bir çökelme mıknatıslanmayla elde edilir.Bazı türlü mıknatıslanmaların, istenmediği ve kullanışlı olmadığından, mıknatıslanma ölçülülmeden önce çıkarılması gerekir. Bir izotermal kalıcı mıknatıslanma (IRM), olan bir alan tercih yönüne ait zorlayıcılığı, manyetik anları çevirmek için, izotermal kalıcı mıknatıslanmanın bir bileşeni olarak, büyük bir manyetik alana bir parçacık maruz kalma yoluyla uyarılır ve mıknatıslanma gerçekleşir.  İzotermal kalıcı mıknatıslanma oluşumunun yaygın belirtilen mekanizmaya, mıknatıslanma yıldırımların dülmesiyle var olur. Başka biri ise, viskoz kalıcı mıknatıslanmadır (VRM), kayaların uzun süre Dünya'nın alanda, uzun zaman periyodlarında oturur iken edindiği bir mıknatıslanma türü olarak var olmaktadır.Mıknatıslanmanın en önemli bileşeni, bir kaya oluştuğu zamanlarda kazanılmış olmasıdır. Bu birincil bileşene karakteristlik kalıcı mıknatıslanma (ChRM) denir. Daha sonra herhangi bir bileşeni ise, ikincil bileşen olarak adlandırılır. Bu bileşenleri ayırmak için, doğal kalıcı mıknatıslanma stabil bir manyetik bileşeni ortaya çıkarmak için, termal ya da alternatif alan temizleme teknikleri kullanılarak kademeli bir şekilde ayrımı yapılır.
Doğal kauçuk

Başlangıçta üretildiğinde, doğal kauçuk (Hindistan kauçuğu, lateks, Amazon kauçuğu, veya kauçuk olarak da adlandırlır), diğer organik bileşiklerin oluşturduğu az miktarda safsızlıkları, su ve organik bileşik izopren polimerlerinden oluşur. Tayland ve Endonezya önde gelen kauçuk üreticilerinden ikisidir. Doğal kauçuk olarak kullanılan poliizopren türleri elastomer olarak sınıflandırılır. Sonradan yerini sentetik kauçuk türlerine bırakmıştır.Şu anda, kauçuk esas olarak kauçuk ağacından veya diğer ağaçlardan lateks şeklinde hasat edilmektedir. Lateks, kabuğa kesikler atılarak ve ağacın damarlarından "tapping" adı verilen bir işlemle çıkarılan yapışkan, sütlü bir kolloiddir. Lateks daha sonra ticari işleme hazır olan kauçuk haline getirilir. Büyük alanlarda, lateksin toplama kabında pıhtılaşmasına izin verilir. Pıhtılaşmış topaklar toplanır ve pazarlama için kuru formlara dönüştürülür.Doğal kauçuk, tek başına veya diğer malzemelerle kombinasyon halinde birçok uygulamada ve üründe yaygın olarak kullanılmaktadır. Yararlı formlarının çoğunda, büyük bir esneme oranına ve yüksek esnekliğe sahiptir ve son derece su geçirmezdir.Doğal kauçuk, çok çeşitli bakteriler tarafından sindirilmeye karşı hassastır. Streptomyces coelicolor bakterileri, Pseudomonas citronellolis ve Nocardia spp. vulkanize edilmiş doğal kauçuğu parçalayabilir.Dean, Warren. (1997) Brazil and the Struggle for Rubber: A Study in Environmental History. Cambridge University Press.Grandin, Greg. Fordlandia: The Rise and Fall of Henry Ford's Forgotten Jungle City. Picador Press 2010. ISBN 978-0312429621
Doğal kaynak

Doğal kaynaklar, oluşumunda insanların etkisinin olmadığı ve doğal ortam içerisindeki  belirli şartlara bağlı olarak oluşan doğal zenginliklerdir. Hava, su, toprak, bitki örtüsü, hayvanlar ve madenler Dünya'nın doğal kaynaklarını oluşturur. Doğal Hayatı Koruma Derneği'nin açıklamalarına göre; insanlık tarihinde hiç olmadığı kadar hızlı ve büyük miktarlarda tüketilen doğal kaynaklar, son 40 yılda birkaç kat daha artarak tahribata uğramıştır. Özellikle oksijen, su, bitki örtüsü, petrol gibi kaynakların büyük bir hızla azalması, canlıların yaşam alanlarını kısıtlamakta, çevresel felaketlere yol açabilecek iklim değişiklikleri yaratmaktadır (küresel ısınma). Örneğin içilebilir su, hayatın ana maddesi olmakla kalmayıp; insanların can damarlarından biri olan elektrik enerjisi üretiminde ilk sırada gelmektedir.
Doğal konak

Doğal konak ya da nidus  (Latince "nest" kelimesinden) bir enfeksiyon hastalığının  etkeninin uzun süre konakladığı yerdir. Canlı konaklar, hasta olmadan etkeni taşırlar veya ölümcül olmayan, asemptomatik ve subklinik enfeksiyon gösterirler . Doğal konaklar keşfedildikten sonra hastalığın yaşam döngüsü anlaşılır ve önleyici tedbirler daha etkin şekillerde alınır.Köpekler ve vahşi köpekgiller: Ebola virüsü, çocuklarda  viseral layşmanyaza neden olan Leishmania infantum,Kaya porsuğu: Şark çıbanına neden olan Leishmania aethiopica ve muhetmelen Leishmania tropica'nın bazı suşları.Bazı virüsler insan olmayan konakçıya sahip değildirler, çocuk felci virüsü ve çiçek hastalığı virüsü buna önemli örneklerdendir. Bu tarz virüsler eradikasyon çalışmaları için iyi adaylardır.
Doğal ortamına gönderme

Doğal ortamına gönderme, nesli tehlikede veya doğal ortamında tükenmiş türlerin Doğal yaşam alanlarına salınmasıdır.
Doğal ortamında tükenen türler

Doğal ortamında tükenen türler (EW), doğal ortamında hiç kalmamış olup sadece hayvanat bahçeleri ve koruma alanlarında sergileme ve/veya üretme amaçlı olarak yaşayan türlerdir.
Doğal peyzaj

Peyzaj sözlük anlamı "görünüm, manzara" olan Fransızca "paysage" kelimesinden dilimize girmiştir. Avrupa peyzaj sözleşmesine göre; peyzaj, insanlar tarafından algılandığı şekliyle, karakteri doğal ve insani unsurların eyleminin ve etkileşiminin bir sonucu olan alan anlamına gelir. Doğal peyzaj ise, doğada kendiliğinden var olan obje ve özellikler ile doğal hayatın oluşturduğu bir sentezdir. İnsan etkisine çok az açık olan, hatta hiçbir antropojen etkiye uğramamıştır. Doğa koşullarının etkisiyle kurulu düzeni içinde baş başa bırakılmış alanlardır.Bu alanlardaki biyolojik veya ekolojik değişimler yine doğa kaynaklı deprem, erozyon, yanardağ püskürmeleri gibi olaylar sonucu ortaya çıkar. Dünya üzerinde sayısız doğal peyzaj örneği görmek mümkündür; göller, sazlıklar, kumul alanlar.Dağlar, zengin doğal ve beşeri mirasa ev sahipliği yapan dinamik manzaralardır. Dağ bölgeleri son derece çeşitli bir kültürel ve doğal mirastır.Dağ peyzajı, çoğunlukla kırsal ve zaman zaman kentsel peyzajın fonudur. Görüntüler, kavramlar onun eşliğinde şekillenir. Kimi zaman dumanlı bir dağ silueti, kimi zaman delinip geçilmiş yollar olarak ortaya çıkmaktadır.Hem deniz hem de denize kıyısı olan alanların peyzajlarını kapsamaktadır.Okyanus, deniz ve kıyı manzaralarını da betimlemektedir.Genellikle ormanda veya şehrin uzağında kendiliğinden oluşan su birikintisidir. Doğal olarak oluşmuş, insan eli değmeden meydana gelmiştir.İnsan eli değmeden, herhangi bir fidan dikilmeden oluşmuş ormanlara denir. Bu ormanlar genelde Karadeniz bölgesinde yoğun görünmektedir. Ormanda yapılan orman içi veya orman kenarı dinlenme alanları, orman köylerinin arazi kullanım şekli, yapılan tarımsal faaliyetler, orman içi meralar, sulak alanlar, erozyon ve kumul alanları gibi birçok obje de yapay orman peyzajını oluşturmaktadır.
Doğal renkli pamuk

Doğal renkli pamuk, modern ticari pamuk liflerinin tipik sarımsı kirli beyazından başka renklere sahip olacak şekilde yetiştirilmiş pamuktur. Yetiştirilen renkler arasında kırmızı, yeşil ve kahverenginin birkaç tonu bulunur.  Pamuğun doğal rengi solmaz. Verim daha düşük, elyaf daha kısa ve zayıftır. Ancak "beyaz" pamuğa göre daha yumuşak bir his verir.
Doğal sapma

Doğal sapma ya da varyasyon, gerçek kuzey ile manyetik kuzey arasındaki açı farkı. Doğal sapma Dünya'nın manyetik alanından kaynaklanır.Gerçek kuzey veya coğrafî kuzey, Dünya üzerindeki herhangi bir noktaya göre coğrafî (gerçek) Kuzey Kutbu'nun istikametidir. Manyetik kuzey ise herhangi bir noktaya göre Manyetik Kuzey Kutbu'nun istikametidir. Manyetik Kuzey Kutbu, Kuzey Yarımküre'de, Dünya'nın manyetik alanının yayılmaya başladığı noktadır.Pusulaların kuzey iğnesi (yapay sapmalar hesaba katılmadığında) manyetik kuzeyi işaret eder. Manyetik kuzey gerçek kuzeyin doğusunda ise varyasyon pozitif (doğulu), batısında ise negatiftir (batılı).İzogonaller Dünya üzerindeki eşdeğer doğal sapma noktalarını birleştiren hatlardır. 0 sapma izogonaline "agonik hattı" denir. Agonik hattı üzerinde bulunan bir pusula gerçek kuzeyi işaret eder. Agonik sözcüğü Yunanca "agonia" (açısız) sözcüğünden türetilmiştir.
Doğal seçilim

Doğal seçilim, canlıların fenotiplerindeki farklılıklardan ötürü hayatta kalma ve üremelerinin değişkenlik göstermesidir. Evrimin esas mekanizmalarından biri olup, bir popülasyonun nesiller boyunca karakteristik olan kalıtsal özelliklerindeki değişimdir. Charles Darwin, kendi görüşüne göre kasıtlı olarak gerçekleştirilen yapay seçilime karşılık kendiliğinden gerçekleşen "doğal seçilim" terimini popülerleştirmiştir.Doğal seçilim birey üstünde tümüyle işler ama sadece kalıtsal özellikler bir sonraki nesile aktarılabilir. Sonuç olarak yaşadıkları ortama uyum konusunda daha başarılı olan bireylerin, hayatta kalabilme, ergenlik yaşına ulaşabilme ve üreme olanakları yönünden daha avantajlı olmaları dolayısıyla, elverişli özellikler bir sonraki nesile aktarılır ve daha yaygın hale gelir.Doğal seçilim mekanizması, bu şekilde işleyerek uyum sağlamada (adaptasyonda) başarılı olamayan bireylerin kalıtsal özelliklerinin popülasyondan ayıklanarak sonraki kuşaklara aktarılmasını önlemiş olur. Öte yandan uyum konusunda daha başarılı olan bireylerin kalıtsal özelliklerinin gelecek kuşaklara daha etkin olarak aktarılmasını sağlar. Sonuçta popülasyon, uyum sağlamada başarılı olan bireylerden oluşmuş olacaktır. Gerekli zaman verildiğinde bu pasif işlem adaptasyonlar ve türleşme, uyumsal açılım ile sonuçlanabilir.Empedokles ve onun entelektüel mirasçısı olan Romalı şair Lucretius da dahil olmak üzere klasik dönemde yaşamış birçok filozof, doğanın rastgele bir şekilde çeşitli birçok canlı ürettiği ve yalnızca yiyecek bulup üremeyi başarabilen canlıların hayatta kaldığı fikrini dile getirdiler. Aristoteles, Empedokles'in organizmaların tamamen sıcak ve soğuk gibi nedenlerin tesadüfî işleyişiyle ortaya çıktığı fikrini Fizik adlı eserinin II. kitabında eleştirdi.  Biçimin bir amaç için elde edildiğine inandığından türlerdeki kalıtımın düzenliliğini kanıt olarak göstererek, Empedokles'in fikrinin yerine doğal teleolojiyi koydu. Yine de biyolojisinde canavarlar (τερας) gibi yeni hayvan türlerinin çok nadir durumlarda ortaya çıkabileceğini kabul etti (Hayvanların Oluşumu, IV. Kitap)."This book is based on a series of lectures delivered in January 1931 at the Prifysgol Cymru, Aberystwyth, and entitled 'A re-examination of Darwinism'."
Doğal teoloji

Doğal teoloji, geçmişteki kullanımıyla fiziko-teoloji, usa ve olağan doğa deneyimine dayalı olarak bir tanrının varlığına ilişkin argümanlar sağlamaya çalışan bir teoloji türüdür.Bu, onu kutsal metinlere ve/veya dini deneyimlere dayanan vahyedilmiş teolojiden ve ayrıca a priori us yürütmeye dayanan aşkın teolojiden ayırır. Bu nedenle, göksel devinimden sorumlu olan göksel motorların, tanrıların veya tek bir yüce tanrının doğasını açıklamayı amaçlayan bir felsefe türüdür. Aristoteles'in metafizik üzerine risalesi, devinmeyen bir ilk devindiricinin zorunlu varlığını kanıtladığını savlar.Doğal teolojinin idealleri Eski Ahit'e ve Yunan felsefesine kadar uzanabilir. Bu ideallere ilişkin ilk kaynaklar, Jeremiah ve Solomon'un Bilgeliği (MÖ 50) ve Platon'un Timaeus diyaloğundan (c. 360 BC) gelmektedir.
Doğal uydu

Uydu, bir gezegenin ya da başka bir uydunun etrafında belirli bir yörüngede dönen gök cismi. Yapay uydulardan ayırmak amacıyla doğal uydu veya tabii uydu olarak da adlandırılır. Dünya'nın tek doğal uydusu Ay'dır. "Ay" sözcüğü, cins isim olarak doğal uydu anlamında da kullanılır.Aslında bir gök cismi diğerinin etrafında dönmez. İki cisim ortak bir merkez etrafında döner. Bu merkez noktası kütlesi daha fazla olan cisme daha yakındır. Dolayısıyla kütlesi az olan cisim daha fazla yol alır. Bu cisme uydu denir. Ay-Dünya örneğinde Ay ve Dünya'nın etrafında döndüğü merkez noktası Dünyanın merkezine çok yakın olduğundan sanki sadece Ay Dünya'nın etrafında dönüyormuş gibi görünür.Eğer iki cismin kütlesi birbirine yakınsa bu durumda cisimlerden birine uydu demek yerine bu iki cisme ikili sistem denir.Güneş sistemi içinde bilinen 240 doğal uydu vardır. Bunların 163'ü gezegenlere, 4'ü küçük gezegenlere ve düzinelercesi de küçük gök cisimlerine (İngilizce: sssb, small solar system bodies) aittir. Diğer yıldız sistemleri de uydulara sahiptir.Büyük gaz devleri, Dünya'nın yörüngesinde dönen ayın boyutlarıyla ölçülebilecek büyüklükte altı adet ay da dahil olmak üzere geniş bir doğal uydular sistemine sahiptir. İç gezegenler olan Merkür ve Venüs'ün hiç doğal uydusu yoktur; Dünya'nın bir büyük ayı (Ay) vardır; ve Mars iki küçük aya sahiptir, Phobos ve Deimos. Cüce gezegenler içinde, Ceres'in (asteroid kuşağındaki birçok nesnenin ayı olmasına karşın) hiçbir ayı yoktur, Eris'in bir tane, Dysnomia ve Plüton'un bilinen üç uydusu Nix, Hydra ve Charon vardır. Bir ikiz gezegen sisteminin özelliği olan kütle merkezinin iki gezegen arasındaki açık uzayda bulunduğu Plüton-Charon sistemi alışılmadık bir durumdur.
Doğal ve yasal haklar

Doğal haklar, toplumun her ferdinin sahip olduğu ve devletler tarafından esirgenemeyecek olan bazı temel haklar. Çağdaş doğal hakların kökeni antik ve Orta Çağ dönemlerinde gelişen doğal hukuk kuramına dayanıyor.Amerikan Bağımsızlık Bildirgesi'nde yaşama hakkı, hürriyet ve mutlu bir yaşamın peşinde koşmak, doğal haklar olarak listelenmiştir.
Doğal yaşam

Doğal yaşam, Doğadaki tabii, naturel, kendiliğinden oluşmuş bütünle yaşamak. Ya da doğada insan eli deymemiş saf ve doğadaki bulunması gerekenlerle yaşamak.Doğada rastlandığı gibi, doğa yasalarına, doğanın düzenine ve doğaya uygun olan, doğa güçlerine, kurallarına uyan,Bilimsel araştırmalar neticesinde yaşam somut olmayan temel bir kavrama bağlı olduğu kısıtlı bilgiler ışığında değerlendirilebilir. Yaşam bize çeşitli varlıkları tanıtmaya yarar ve böylece bilimsel araştırılmasını sağlamaktadır. Bütün canlıları (bitkiler, hayvanlar ve insan) inceleyen, araştıran bilim dalında biyoloji adı verilmektedir. Araştırmacı belgesel yönetmeni Gül Tekin Gün,Yaşam Biyoloji yönü ile değerlendirildiğinde biyolojik süreçler sonucu organizmaların üremeden sonraki dönemde canlı varlıkların yaşadığı süreç olduğu bilinmektedir. Fakat bilimsel araştırmalar yaşamı tanımlama konusunda uzun süredir araştırma yapmaktadır. Örneğin Google, yaşamı şöyle tanımlamaktadır:''Hayvanlar ve bitkiler gibi varlıkları inorganik maddeden ayırt etmeye yarayan; büyüme, üreme, fonksiyonel aktivite ve ölüme kadar giden sürekli değişim sürecine yaşam denir.''
Doğal yöntem

Doğal yöntem veya direkt yöntem, ikinci bir dil öğretimi öğrencinin anadiline hiç başvurulmaksızın yalnızca öğretilmesi hedeflenen dilin kullanımı ile gerçekleşebilir. 1900'lü yılların başlarında Almanya ve Fransa'da ortaya atılan bu metodun başlıca özellikleri:Kelime bilgisinin jest, mimikler, resimler, gerçek objeler ve diğer görsel varlıklar kullanılarak öğretilmesi.Dil bilgisi kurallarının tümevarım yöntemi ile öğretilmesi. (Kuralları listeler halinde vermek yerine öğrencilerin inceledikleri bir konudaki gramer kurallarını kendilerinin keşfetmesinin sağlanması gibi.)Derslerde daha çok soru-cevap yönteminin kullanılması ve öğrencinin öğrenim sürecinde aktif olmaya teşvik edilmesi.Sınıfta tüm etkinlikler yalnızca öğretilmesi hedeflenen dilin kullanılması ile gerçekleşir, öğrencilerin anadiline hiçbir şekilde başvurulmaz.Sözlü iletişim becerileri, kalabalık olmayan sınıflarda öğretmen ve öğrenciler arasında özenle hazırlanmış soru ve cevaplar ile sağlanır.Somut kelimeler gösteri, cisimler ve resimler ile; soyut kelimeler ise zihinsel çağrışımlar ile öğretilir.Bu metot, dil öğretiminin çeviri yapılarak öğretilmesinin amaçlandığı, konuşma ve dinlemeden ziyade okuma ve yazma üzerine yoğunlaşmış olan Klasik metottan kaynaklanan tatminsizlik neticesinde oluşmuştur. Doğal metodun dil bilgisi öğretiminde yetersiz kalması sonucunda audio-lingual metodu geliştirilmiştir.
Doğal çevre

Doğal çevre veya doğal dünya, yalnızca doğal yollarla meydana gelmiş canlı ve cansız tüm varlıkları kapsar. Doğal çevre terimi çoğunlukla Dünya ve Dünya'nın bazı bölgeleri için kullanılır. Bu kavram, insanlığın hayatta kalmasını ve ekonomik faaliyetlerini etkileyen tüm canlı türlerinin, iklimin, hava durumunun ve doğal kaynakların etkileşimini kapsamaktadır. Doğal çevre kavramı, aşağıdaki bileşenlerine göre incelenebilir:Bitki örtüsü, mikroorganizmalar, toprak, kayalar, atmosfer ve sınırları içinde gerçekleşen bütün doğa olayları dahil olmak üzere, modern kitlesel insan müdahalesi olmaksızın kendi başına birer doğal sistem olarak varlığını sürdürebilen ekolojik birimler.Hava, su ve iklim gibi kesin sınırları olmayan; enerji, radyasyon, elektrik yükü ve manyetizma gibi modern insan faaliyetlerinden kaynaklanmayan evrensel doğal kaynaklar ve fiziksel olaylar.Doğal çevrenin zıttı beşerî çevredir. Beşerî çevre, insanların kent ortamları ve tarım arazileri gibi alanları en baştan dönüştürdüğü yerlerdir ve bu yerler insan eliyle doğal çevreye kıyasla büyük ölçüde daha basit birer beşerî çevreye dönüştürülmüştür. Bir kerpiç kulübe yapmak ya da çölde bir fotovoltaik sistem inşa etmek doğayı çok az etkiliyor gibi görünen işlerde bile, doğa insan eliyle değiştirildiği için beşerî çevre altında sınıflandırılır. Birçok hayvan türü, kendilerine daha uygun bir yaşam ortamı yaratmak için birtakım yapılar meydana getirse de, insan olmadıklarından kunduz barajları ve termit höyükleri gibi yapıların doğal olduğu düşünülür.Dünya üzerinde tamamıyla doğal ortamlar bulunmamaktadır ve doğallık genellikle bir uçta %100'den, bir diğer uçta %0'a kadar bir süreklilik içinde değişir. İnsanlığın, iklim değişikliği, biyoçeşitlilik kaybı, hava ve suda bulunan plastikler ve çeşitli kimyasallardan kaynaklanan kirlilik de dahil olmak üzere, Antroposen döneminde gerçekleştirdiği tüm bu büyük çevresel değişiklikler, Dünya'daki doğal ortamları derinden etkiledi. Daha iyi bir ifadeyle, bir çevresel ortamın farklı yönleri veya bileşenleri, ayrı ayrı değerlendirilebilir ve bunların doğallık derecelerinin tek tip olmadığı görülebilir. Örneğin, bir tarım alanındaki toprağın mineralojik bileşimi ve yapısı, bozulmamış bir ormanın toprağına benzerdir ancak yapıları birbirinden oldukça farklıdır.Okyanuslar büyük ölçekteki deniz sularıdır. Dünya yüzeyinin yaklaşık %71'ini (362 milyon km²'lik bir alan) okyanus ve denizler oluşturur.
Doğalcılık yanılgısı

Doğalcılık yanılgısı () İngiliz filozof G. E. Moore'un 1903 tarihli kitabı Principia Ethica'da incelediği bir etik kuramıdır. Moore, hoş veya arzu edilen gibi doğal özellikleri "iyi olana indirgemeli" olarak açıklamanın yanıltıcı olacağını savunuyor.Moore'un doğalcılık yanlıgısı Hume'un İnsan Doğası Üzerine bir İnceleme adlı eserinde yaptığı olan-olması gereken sorunuyla yakından ilişkilidir. Moore'un Hume'dan ayrıştığı nokta doğalcılık yanılgısının ahlaki gerçekçilikle çelişkili olduğunu düşünmemesidir.Doğalcılık yanılgısı, "Bir şey doğalsa ahlakidir" veya "Bir şey doğal değilse sakıncalıdır" şeklinde gerekçelendirme yapan doğaya başvurma ile karıştırılmamalıdır. Tıp, cinsellik, çevrecilik, cinsiyet rolleri, ırk ve et yeme tartışmalarında bu tür çıkarımlar yaygındır.
Doğalgaz işleme

Doğal gaz işleme, saf doğalgazları, çeşitli metan olmayan hidrokarbonları ve sıvıları, boru hattı kalitesinde kuru doğalgaz olarak adlandırmak üzere ayırarak, ham doğalgazı temizlemek için tasarlanmış karmaşık bir endüstriyel işlemdir.Doğalgaz işleme, kuyu başında başlar. Üretim kuyularından çıkarılan ham doğalgazın bileşimi, yeraltı birikintisinin tipine, derinliğine, konumuna ve alanın jeolojisine bağlıdır. Petrol ve doğal gaz genellikle aynı rezervuarda birlikte bulunur. Petrol kuyularından üretilen doğal gaz, genellikle ilişkili-çözünmüş olarak sınıflandırılır, yani doğal gaz, ham petrol ile ilişkilendirilmiş veya çözünmüştür. Ham petrol ile herhangi bir ilişki bulunmayan doğalgaz üretimi, “ilişkisiz” olarak sınıflandırılmıştır. ABD, 2009 yılında doğal gaz üretiminin yüzde 89'u ilişkili değildir.Doğalgaz işleme tesisleri, su, karbondioksit (CO2) ve hidrojen sülfür (H2S) gibi yaygın kirleticileri gidererek ham doğal gazı arındırır. Doğalgazı kirleten bazı maddeler ekonomik değere sahiptir ve ayrıca işlenir veya satılır. Tamamen operasyonel bir tesis, konut, ticari ve endüstriyel tüketiciler tarafından yakıt olarak kullanılabilen boru hattı kalitesinde kuru doğalgaz sağlar.Natural Gas Processing Principles and Technology  (an extensive and detailed course text by Dr. A.H. Younger, University of Calgary, Alberta, Canada).Haring, H.W. (2008). Industrial Gases Processing. Weinheim, Germany: WILEY-VCH Verlag Gmbh & CO. KGaAKohl, A., & Nielsen, R. (1997). Gas Purification. 5TH Edition. Houston, Texas: Gulf Publishing Company
Doğan

Doğan, gündüz yırtıcı kuşları (Falconiformes) takımından Falconidae (doğangiller) familyasından Falco cinsini oluşturan yırtıcı kuş türlerinin ortak adı. Bazı türlerine kerkenez adı verilir.Doğanlar yuvalarını genellikle sarp kayalıkların kenarına, nadir olarak da terk edilmiş yuvalara kurarlar. Her kuluçka döneminde dişi kuş, kabuğu kirli beyaz üstüne kızılımsı kahverengi benek ve lekelerle süslü dört ya da beş yumurta bırakır. Kuluçka süresi yaklaşık 28-35 gündür ve yumurtadan çıkan yavrular, 35 gün kadar yuvada kalarak ebeveyni tarafından beslenir.Doğanlar, güçlü kanatlarıyla havayı yararak hızla ve düz bir çizgi boyunca uçarlar. Bazı türler, yerdeki avın üstüne atlamak için uygun zamanı kollarken kanatlarını hızla çarparak havada daireler çizebilir.Avların niteliği, boyutları ve avlanma yöntemi türlere göre değişir; kimisi kendi boyutlarındaki ya da daha küçük kuşları havada avlarken bir bölümü de tavşan, fare, kertenkele ve böcek gibi hayvanlarla beslenir.
Doğan (anlam ayrımı)

Doğan apartmanı, İstanbul'da Beyoğlu'nda Serdar-ı Ekrem sokağında 1895 yılında yapılan İtayan tipi bina
Doğan Acarbay

16 yaşında Haydarpaşa Lisesi'nde okurken atletizme başlayan Acarbay kısa ve orta mesafe koşularındaki başarılarıyla dikkatleri çekti ve 1944'te Fenerbahçe'ye transfer oldu. O dönemde tüm İstanbul Şampiyonaları ve Gül Kupaları ile 1951'den itibaren düzenlenen Türkiye Şampiyonaları'nda seri şampiyonluklar kazanan sarı-lacivertli takımın değişmez atletlerinden biri olduğu gibi, defalarca ay-yıldızlı forma altında da başarılara ulaştı.1947 yılında Atina'da düzenlenen Doğu Akdeniz Şampiyonası'nda 4x400 metre bayrak koşusunda son adam olarak koştu ve 25 metre önündeki Yunan atlet ile olan mesafeyi kapatarak Türkiye'yi altın madalyaya ulaştırdı. Acarbay'ın bu başarısı bizzat dönemin Başbakanı Şükrü Saraçoğlu tarafından bir telgrafla tebrik edildi.1948 yılında Londra'da düzenlenen 1948 Yaz Olimpiyatları'na katılan 58 sporculuk Türk milli takımında yer aldı ve 400 metre ile 4x400 metre bayrak yarışlarında ay-yıldızlı forma adına mücadele etti. 400 metrede serisinde beşinci olarak elendi, 4x400 metre yarışlarında da Türkiye'nin serisinde beşinci olmasıyla final koşma hakkı kazanamadı.1949 yılında İstanbul'da gayriresmî nahiyette düzenlenen ilk Akdeniz Oyunları'nda 200 metrede 22.9'luk, 400 metrede de 51.3'lük dereceleriyle Türkiye adına iki gümüş madalya kazandı.1951 yılında Mısır'ın İskenderiye kentinde düzenlenen ilk resmi Akdeniz Oyunları'nda ise bu defa 400 metre engellide yarıştı ve 55.1'lik derecesiyle yine gümüş madalyaya ulaştı.Acarbay, 1952 yılında Helsinki'de düzenlenen Olimpiyatlara katılan 51 sporculuk Türk milli takımında bir kez daha yer aldı ve bu defa 400 metre ile 400 metre engelli yarışlarında ay-yıldızlı forma adına mücadele etti. 400 metrede serisinde 50.7'lik derecesiyle seri birincisinin 2 saniye gerisinde beşinci olarak elendi, 400 metre engelli yarışlarında da serisinde yine beşinci olarak elendi ve final koşma hakkı kazanamadı.1960'a kadar ulusal takım forması giyen Acarbay, Deniz Kuvvetleri Gücü'nün atletizm takımının antrenörlüğünü yaptı. 1973 yılında eski kulübü Fenerbahçe'ye antrenör olarak döndü, 1974'ten itibaren şubenin yöneticiliğini yaptı. 1977 yılında Türkiye Atletizm Federasyonu yönetim kuruluna girdi. Fenerbahçe Spor Kulübü'nde Yüksek Haysiyet Divanı üyeliği yaptı.
Doğan Akdur

Lozan Üniversitesi Siyaset Bilimi bölümü mezunudur. 1973 yılında Dışişleri Bakanlığına girmiş çeşitli görevlerde bulunmuştur. 1998-2000 yılları arasında Kırgızistan Büyükelçisi, 2000-2001 yılları arasında Dışişleri Bakanlığı müşaviri, 2001-2004 yılları arasında Dışişleri Bakanlığı Protokol Genel Müdürü, 2004-2006 yılları arasında Venezuela ve 2006-2009 yılları arasında Vatikan Büyükelçisi olarak görev yapmıştır. 2009 yılında Dışişleri Bakanlığı müşavirliğine atanmış ayrıca Dışişleri Bakanlığı İstanbul Temsilcisi olmuş ve bu görevi sürdürürken emekli olmuştur. Evli ve iki kız çocuğu babasıdır. Büyükelçi Faik Zihni Akdur'un oğlu, gazeteci Güneri Cıvaoğlu'nun kayınbiraderi. Ayrıca Büyükelçi Mehmet Hayri Erol'un kuzenidir.
Doğan Akhanlı

Doğan Akhanlı (d. 1957, Şavşat, Artvin - ö. 31 Ekim 2021, Berlin, Almanya), Türk yazar. Siyasî görüşleri nedeniyle Mayıs 1985 ile Eylül 1987 arasında Metris Cezaevi'nde kalmış, 1991 yılında siyâsî mülteci olarak Almanya'ya sığınmıştır.1957 yılında Artvin'in Şavşat ilçesinde bir öğretmenin oğlu olarak dünyaya geldi. Çocukluk yıllarını babasının öğretmenlik yaptığı Şavşat'a bağlı küçük bir köyde geçirdi. On iki yaşındayken eğitimine devam etmesi için İstanbul'a gönderildi. Daha sonra Trabzon'a döndü ve Karadeniz Teknik Üniversitesi'nde tarih ve eğitim bilimleri okudu.1975'te sol görüşleri yansıtan bir dergi satın aldığı gerekçesiyle beş ay tutuklu kaldıktan sonra, Türkiye Devrimci Komünist Partisi'ne üye oldu. 12 Eylül Darbesi'nden sonra bir müddet kaçak hayatı yaşadı. 18 Mayıs 1985'te eşi Ayşe ve 16 aylık oğlu ile birlikte tutuklandı. 1985'ten 1987'ye kadar iki buçuk yıl Metris Cezaevi'nde siyasi tutuklu olarak kaldı. Terhis edildikten sonra cezaevinde maruz kaldığı işkenceleri anlattı.1991 yılında yurt dışına çıktı ve Almanya'ya sığındı. Siyâsî mülteci olarak Almanya'da kaldı ve ikâmet izni aldı. 1998 yılında askerlik vazifesinden kaçtığı gerekçesi ile Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlığından çıkarıldı. Bu olaydan sonra Alman vatandaşı oldu. Uluslararası Yazarlar Derneği (PEN) üyesiydi ve 2001 yılından beri Alman vatandaşıydı.Akhanlı, Almanya'da bulunduğu sürede mütercimlik ve yazarlık yaptı. Bağımsız bir gazetecilik örgütü olan Recherche International adlı vakıfta araştırmacı ve yazar olarak çalıştı. Tarihi ve onu hatırlama meziyeti hakkında katıldığı faaliyetler nedeniyle Almanya İçişleri Bakanlığı'na bağlı Bündnis für Demokratie und Toleranz (Demokrasi ve Hoşgörü Birliği) tarafından ödüle layık görüldü. Ardından 2013 yılında Pfarrer Georg Fritze İnsan Hakları Ödülü ile ödüllendirildi.2018 yılında Avusturya PEN Kulübü ve Villach şehri tarafından demokrasi ve insan hakları alanında Hoşgörü Ödülü'''ne layık görüldü. PEN Kulübü'nden yapılan açıklamada "Ödül, insancıl tavrı, tarihsel şiddet olaylarını dürüstçe ele alışı ve sınırsız ayrıntılı yazıları nedeniyle verildi." denildi.2019 yılında  Almanya'nın en değerli ödüllerinden biri olan Goethe Nişânı ile onurlandırıldı. Ödül gerekçesinde Akhanlı'nın Ermeni, Türk ve Kürt kültürleri arasında ayrım yapmaksızın bir hatırlama ve uluslararası bir anlayış temin edilebilmesi yönünde ortaya koyduğu çabalara işaret edildi.Akciğer kanserine yakalanması nedeniyle başladığı kısa bir tedavi sürecinin ardından 31 Ekim 2021 tarihinde Berlin'de vefat etti.Akhanlı, 1989 yılında gerçekleşen bir soyguna katıldığı iddiası ile 10 Ağustos 2010'da Türkiye'ye giriş yaptığı sırada havaalanında tutuklandı. Aralık 2010'da serbest bırakıldı.Romanları Madonnas letzter Traum, 2019, ISBN 978-3962020422Ona Sevdiğimi Söyle, 2016, ISBN 978-6059976077Die Tage ohne Vater, 2016, ISBN 978-3902878656
Doğan Aksan

Aksan, İzmir'de doğmuş Ankara Yenişehir Mimar Kemal İlkokulu'nda öğrenci olmuş, Elazığ'da, Mezre Orta Okulunda orta öğrenimini sürdürmüş, 1948'de Ankara Atatürk Lisesi'nden sonra Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi'nden (DTCF) 1952 yılında mezun olmuş ve aynı yıl DTCF'de akademik kariyerine asistan olarak başlamıştır. 1972 yılında DTCF dilbilim profesörü olmuştur. Aktif eğitimcilik ve öğretim üyeliği yaşamını 1996 yılında emekli olarak tamamlamıştır.Türkiye'de dilbilimin kurucusudur. Aksan, akademik kariyeri dışında Türk Dil Kurumu'nda Dilbilim ve Dilbilgisi Kolu Başkanlığı gibi görevlerde de bulunmuştur. Türk Anlambiliminin önemli temsilcilerindendir.Türkiye Bilimler Akademisi'nin 1998 Yılı Hizmet Ödülü'nü de almıştır. Prof. Dr. Doğan Aksan, uzun süreli hastalığının ardından 12 Mayıs 2010 tarihinde, 81 yaşında Ankara'da ölmüştür.
Doğan Akı

Doğan Akı (1 Ocak 1936, Nazilli - 25 Aralık 2021, İzmir), Türk eski profesyonel futbolcu ve teknik direktör. Akı, 1 Ocak 1936'da Nazilli, Aydın'da doğdu. 1952 yılında Nazilli Sümerspor'da başladığı aktif futbol kariyerini Altay, Beşiktaş, İzmirspor ve Karşıyaka ekiplerinde sürdürdü. Türkiye millî futbol takımına Nazilli'den giren ilk futbolcuydu. 18 yıllık aktif spor kariyeri sonrasında 18 yıl antrenörlük yapan Akı, 25 Aralık 2021'de İzmir'de 85 yaşında öldü. Cenazesi memleketi Nazilli'ye getirilerek Eğriboyun Mezarlığı'nda toprağa verildi.
Doğan Akın

Doğan Akın, Türk gazeteci. 2009'da kurduğu ve halen imtiyaz sahibi olduğu internet üzerinden yayın yapan T24'ün genel yayın yönetmenliğini yapmaktadır. Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi mezunu. Gazeteciliğe 1987'de Cumhuriyet'te başladı. 1996'da Cumhuriyet'te yayınlanan "Yolsuzluk Devlet Zirvesinde" başlıklı haber dizisiyle Sedat Simavi Gazetecilik Ödülü sahibi oldu.İki Gözüm Ayşe - Sabahattin Ali'nin Özel Mektupları, Bilgi Yayınevi, Ağustos 1997, ISBN 9789754946376
Doğan Alemdar

Doğan Alemdar (d. 29 Ekim 2002; Kayseri), kaleci mevkiinde oynayan Türk millî futbolcudur. Ligue 1 ekibi Stade Rennais'den kiralık olarak Ligue 2 ekibi Troyes'te forma giymektedir.
Doğan Alpan

1959 yılında Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi'nden mezun olmuştur. Dışişleri Bakanlığı'nda çeşitli görevler üstlenmiş, 1988-1992 yılları arasında Londra Başkonsolosu, 1992-1996 ve 2000-2003 yılları arasında Dışişleri Bakanlığı müşaviri ve 1996-2000 yılları arasında Brezilya Büyükelçisi olarak görev yapmıştır. Ayrıca ilk Dışişleri Bakanlığı müşavirliği döneminde TBMM Başkanı Hüsamettin Cindoruk'un Dışişleri Özel Müşaviri olarak da görev üstlenmiştir.
Doğan Altınkaya

Futbola Çamdibi SK altyapısında başlayan Doğan, daha sonra Yozgatspor ve Gaziantepspor'da oynadı. 2005 yılında Gaziantepspor'la profesyonelliğe geçiş mukavelesi imzalayarak as takıma yükseldi. Gaziantepspor için ilk resmî karşılaşmasına 14 Mayıs 2005 tarihinde Akçaabat Sebatspor'a karşı oynanan Süper Lig karşılaşmasında çıktı. 2005-06 sezonunda as takımla sezon öncesi hazırlık kampına ve bazı antrenmanlara çıksa da henüz hazır bulunmayarak oyun tecrübesi edinebilmesi için sezon sonuna kadar Kırşehirspor'a kiralandı. Burada sezonun ara transfer dönemine kadar kaldıktan sonra Gaziantepspor'a geri dönmüştür. Bunun üzerine sezon sonuna kadar GASKİ'a kiralık olarak gitti. İki sezonda Şanlıurfaspor'da kiralık futbolcu statüsünde oynadıktan sonra Türk Telekom'a transfer oldu. Burada iki sezon düzenli olarak görev alan Doğan, Türk Telekomspor'la olan sözleşmesının bitimiyle takımdan ayrılma karari aldı.2010-11 sezonun başında 1. Lig ekiplerinden Boluspor'a transfer oldu. Burada yarım sezon görev aldıktan sonra sezonun ara transfer döneminden sezon sonuna kadar Konya Şekerspor'a kiralık olarak verildi.2011-12 sezonu başında Boluspor'la 2 yıllığına tekrar anlaşan Doğan Altınkaya devre arasında kendi isteğiyle 2. Lig ekiplerinden Eyüpspor'a gitti. 2012/2013 sezonu için İskenderun Demir Çeliksporla 2 yıllık anlaşma sağladı.