Kaʻahumanu

Kaahumanu (17 Mart 1768 - 5 Haziran 1832) ("tüylü manto") konsort kraliçeydi ve Kuhina Nui olarak Hawai i Krallığının naibi olarak hareket etti. Kral I. Kamehameha'nın en sevdiği karısıydı ve aynı zamanda politik olarak en güçlü olanıydı ve ilk iki halefinin hükümdarlığı sırasında krallıkta eş-yönetici olarak hatırı sayılır bir güce sahip olmaya devam etti.Kaahumanu, Hawaii'nin Maui adasındaki Hāna'da Puu Kauiki adlı bir mağarada 17 Mart 1768'de doğdu. Mevcut Kaahumanu Derneği, 17 Mart'ta adaşı olduğu doğum gününü kutlamaktadır. Babası Keʻeaumoku Papaʻiahiahi, Hawaii adasından kaçak bir alii (asil) idi ve annesi üvey kardeşi Maui'nin merhum kralı Kamehameha Nui'nin karısı Nāmāhānaikaleleokalani idi. Annesi aracılığıyla Maui'nin birçok kralıyla akraba oldu. Babası aracılığıyla, her ikisi de Hawaii adasının ortak atası olan Prenses Kalanikauleleiaiwi'yi paylaşan Kamehameha I'in üçüncü kuzeniydi. Adını babasının rakibi Kahekilinuiahumanu'dan aldı.Kardeşleri arasında Hawaii adasının Valisi John Adams Kuakini, Kraliçe Kalākua Kaheiheimālie ve Maui Valisi George Keeaumoku II bulunmaktadır. Babası, Kamehameha I'in danışmanı ve arkadaşı idi ve sonunda Maui'nin kraliyet valisi oldu. Kaahumanu'nun on üç yaşındayken onunla evlenmesini ayarladı. Kamehameha'nın çok sayıda karısı vardı ama Kaahumanu gözdesi olacak ve adaları birleştirmek için savaşını teşvik edecekti.Kaahumanu, Kamehameha'nın en sevdiği eşlerinden biri ve en güçlüsüydü. Kamehameha'nın 8 Mayıs 1819'da ölümü üzerine Kaahumanu, merhum kralın, Hawaii Krallığı üzerindeki yönetimini Kamehameha II adını alan 22 yaşındaki oğlu Liholiho ile paylaşmayı dilediğini duyurdu. Danışmanlar konseyi, eş vekil veya modern zaman başbakanına benzer bir şekilde, onun için kuhina nui görevini kabul etti ve oluşturdu. Güç tabanı büyüdü ve hem Kamehameha II hem de Tahtı Kamehameha III olarak devralan Kauikeaouli'nin hükümdarlığı sırasında Kraliçe Naibi olarak hüküm sürdü.Bazı açılardan Kaahumanu, zamanının ilerisindeydi ve kendi menfaatine olmasına rağmen, yerli Hawai kadınlarının haklarını savundu. 'Ai Noa (bedava yemek) olarak bilinen şeyde Kaahumanu, son kocasının eşlerinden biri olan ve aynı zamanda Kamehameha II'nin hükümdarlığı sırasında Kraliçe Naibi olan Keōpūolani ile genç kralla aynı masada yemek yemek için komplo kurdu. Özellikle, Kahuna-nui krallığının, Hewahewa Kapusunu kaldırmaya yönelik çabalarını desteklemek için bu komployu destekledi. Ölümüne yol açması gereken büyük bir kapu'yu bozdu, ancak oğlu onu öldürmeyi reddetti; bu olay, monarşinin kapu'ya olan desteğini etkili bir şekilde kırdı ve sistemin yasa dışı olmasına neden olduKauai adası ve onun konusu olan Niihau adası, Kamehameha tarafından hiçbir zaman zorla fethedilmedi. Yıllarca süren direnişin ardından, Kamehameha'nın donanması karşısında kansız bir teslimiyet için pazarlık yaptılar. 1810'da adanın Kralı Kaumualii, Kamehameha'nın vasalı oldu. Kamehameha I öldüğünde, Kamehameha II ve Ka'ahumanu Kaua'i'nin krallıktan kaçacağından korkuyordu. Birliği korumak için 9 Ekim 1821'de Kaumualii'yi kaçırdılar ve Kaahumanu onunla zorla evlendi. Kaumualii 1824'te öldükten ve Kaumualii'nin oğlu Humehume tarafından bir isyan bastırıldıktan sonra, diğer oğlu Kealiiahonui ile evlendi.Nisan 1824'te Kaahumanu, Protestan Hristiyanlığı benimsediğini açıkça kabul etti ve tebaasını imanla vaftiz edilmeleri için teşvik etti. Aynı yıl, Hawaii'yi Hristiyan etiği ve değerleri ve On Emir'den sonra modellenen ilk kodlanmış yasaları ile sundu. Kaahumanu, 5 Aralık 1825'te bugün Kawaiahao Kilisesi'nin bulunduğu yerde vaftiz edildi. "Elizabeth" adını aldı.Misyonerler Kaahumanu'yu Honolulu'da Barış Meryem Ana Katedrali'ni kuran Roma Katolik Kilisesi'nin ada ülkesinden kaldırılması gerektiğine ikna ettiler. 7 Temmuz 1827'de ilk Katolik misyonerlere gitme emri verdi. 1830'da Kaahumanu, Katolik öğretilerini yasaklayan ve yasayı çiğneyenleri sınır dışı etmekle tehdit eden bir yasa imzaladı.1832'de Kaahumanu Maui'yi ziyaret etti ve şimdi Ka'ahumanu Kilisesi'nin bulunduğu yere geldi ve Jonathan Smith Green'in başkanlık ettiği hizmetlere tanık oldu. Bunu gören Kraliçe Ka'ahumanu, Cemaatçi misyondan kalıcı kilise yapısına onun adını vermesini istedi. Ancak, bu talep, Edward Bailey'in sitedeki dördüncü ve mevcut yapıyı Kraliçe'den sonra adlandırdığı 1876 yılına kadar yerine getirilmedi.Kaahumanu ve Kral Kamehameha III, Hawaii Krallığı ile Amerika Birleşik Devletleri arasındaki ilk antlaşmayı Başkan John Quincy Adams yönetiminde 1826'da müzakere etti. Antlaşma, Amerikalı tüccarlara borçları olan yerli Hawaiililerin sorumluluğunu üstlendi ve faturayı 150.000 dolar değerinde sandal ağacı ile ödedi; bu, tüccarlara borcu olan şeflerin desteğini kazandı. Aynı belge aynı zamanda Amerikalıların iş yapmak için Hawaii'nin tüm limanlarına girme hakkına sahip olmasını sağlayan bir serbest ticaret anlaşmasıydı. Amerikalılara ayrıca Hawaii mahkemelerinde dava açma ve Hawai yasaları tarafından korunma hakkı verildi.1827'de Kaahumanu rüzgarlı adalar turundan döndükten sonra sağlığı giderek azaldı. Hastalığı sırasında misyonerler, adı altın harflerle kazınmış kırmızı deriye ciltlenmiş, Yeni Ahit'in ilk nüshasını Hawaii dilinde basmışlardı. Honolulu yakınlarındaki Mānoa Vadisi'nde 5 Haziran 1832'de bağırsak hastalığından ölümüne kadar onunla birlikte tutuldu. Cenazesi, Hawaii'nin Westminster Manastırı olarak görevlendirilen Kawaiahao Kilisesi'nde düzenlendi. Hizmetlere Hiram Bingham başkanlık ediyordu. Iolani Sarayı arazisine defnedildi, ancak cenazesi daha sonra Kraliyet Mozolesi'ne taşındı. Waiola Kilisesi mezarlığındaki büyük anıt, aslında yanına gömülmeyi ümit ettiği Kaumualii anıtıdır.Hawaiʻi'nin Büyük Adası'ndaki Hawaii Belt Road, 19 numaralı eyalet otoyolunun bir kısmına onun adı verilmiştir. Bu yol Kailua-Kona ve Kawaihae kasabalarını birbirine bağlar. Yerel halk tarafından genellikle "Kraliçe K" olarak anılan bu yol, Ironman Dünya Şampiyonası Triatlonunun bisiklet ve koşu kısımları için kullanılır. Ayrıca Kona Uluslararası Havaalanı'na erişim sağlar.Queen Ka'ahumanu Center Alışveriş Merkezi, Kahului, Maui'deki 275 West Ka'ahumanu Bulvarı'nda (Hawai state route 32) yer almaktadır ().Bir Hawai yurttaşlık kulübü olan Kaʻahumanu Topluluğu, mirasını kutlamak, yoksullara ve hastalara hizmet etmek ve Hawai kadın liderliğinin önemini desteklemek için 1864 yılında kuruldu ve adı onun onuruna seçildi.