barandinho/wikipedia_tr huggingface dataset:
Hakas Türklerinde kişi adları

Hakas Türklerinde Kişi Adları veya Hakas Türkleri Antroponomi (Rusça: Хакасская антропонимия)— Hakas Türkleri tarafından kullanımı yaygın kişi adları çoğunlukla Türk dili menşelidir. Erkek ve kız adları arasında keskin bir ayrım yoktur. Kız adlarında yaygın olarak yiyecekler, kadın giyim ve takı isimleri vardır.Örneğin: Pızılah - " peynir ", Köçe - " arpa ", Hurçu - " yüksük ", Izırga - "küpe" gibi. Erkekler için erkek aksesuarların adları seçilir: Mıltıh - " tabanca ", Pıçahtağ - "bıçaklı ", Hanza - 'pipo'. Doğadan adlar da vardır: Saashan - " saksağan ", Hulun - "tay", Hozan- "tavşan", Pörçö - " çiçek ", Sargay- "ötmek", Nımırt - " kuş kirazı " vb.İsimlerin ana bileşimi, Sayan-Altay ve Orta Asya'daki birçok halk arasında benzerliklere sahip ortak Türk antroponomileri tarafından temsil edilmektedir. Ayrıca Moğol, Arap ve Fars kökenli isimler de var. Hakas nüfusunun Hıristiyanlaştırılması ile bağlantılı olarak, Rus antroponomilerinin nüfuz etmesi nedeniyle isim sayısı önemli ölçüde artmıştır.
Hakas halk takvimi

Hakas halk takvimi veya Müçel müçe (Hakasça. Мӱчел) — Hakas halkının eskiden kullandığı ve günümüzde köylerde ve şehirden uzak yerleşim birimlerinde sözlü kullanılan takvim türü.
Hakas Özerk Oblastı

Hakas Özerk Bölgesi ( Hakas : Хакас автоном облазы), kısaltılmışı Hakas ÖB  Rusya SFSR, Sovyetler Birliği içinde 1934 oluşturulan Krasnoyarsk Krai'nin bir parçasıydı.1991 yılına kadar Hakas Özerk Bölgesi idari olarak Krasnoyarsk Krayı'na bağlıydı. Temmuz 1991'de Sovyet sosyalist cumhuriyet statüsüne yükseltildi ve Şubat 1992'de Hakasya Cumhuriyeti oldu.
Hakasya bayrağı

Hakasya bayrağı'nı kullanılan Hakasya, Rusya'da bir özerk bölgedir. Geleneksel sarı güneşi içeren vinç üzerinde yeşil dikey bir bant ile yatay duran mavi-beyaz-kırmızı bantlarla toplam dört tane renkten oluşur. Bayrağın oranı 1:2'dir ve 25 Eylül 2003 tarihinde kabul edilmiştir.
Hakasya'da müzik

Hakasya, Rusya'da bir bölgedir. Hakas halkı Türktür ve müzik de dahil olmak üzere kültürleri, Orta Asya'daki komşu bir bölge olan Tuva kültürüyle bazı benzerliklere sahiptir. Tuva gibi, khakassia'da boğaz şarkı söyleme, genellikle khomys adı verilen iki telli bir enstrüman eşliğinde uygulanır.Abakan şehri 1995 yılından bu yana Uluslararası Hakas Halk Müziği Yarışması'na ev sahipliği yapmaktadır. Müzisyenler arasında Anna Burnakova, Sergey Charkov, Slava Kuchenov, Aleksandr Samozhikov, Yevgeniy Ulugbashev yer alıyor. Halk müziği toplulukları arasında Aylanys, Sabjilar, Ulgher, Khyrkhaas bulunur.
Hakasça

Hakasça veya Hakas Türkçesi (Хакас тілі “Hakas tili”, тадар тілі / Tadar tili) Hakas Türklerinin dili. çağdaş Türk yazı dillerinden Sibirya kesiminde konuşulup yazılan kollarından biridir. Hakas eski Kırgız devletinin ismidir. Hakas Türkleri tarafından konuşulmaktadır. Hakaslar Hakasya adı verilen ülkede yaşamakta olup, Güney Sibirya bölgesindedir. Hakas Cumhuriyeti veya Hakasya,  Rusya'da yer alır. Hakasların nüfusu 78,500 olup, bunun 60,168 kadarı Hakasça konuşmayı bilmektedir.1924 yılında  Kiril Alfabesine, 1929 yılında Latin alfabesine, sonra 1939 yılında tekrar Kiril alfabesine geçilmiştir.Hakas dili yakın bölgedeki Türk dillerine de yakındır. Bunlar Şor, Çulım, Tuva, Tofa, Sakha (Yakut) ve Dolgan dilleridir.Hakasça, Rusya Federasyonu içinde Hakasyada, Krasnoyarsk Krayının bir ilçesi olan Şarıpovskiy rayonda ve çok az olarak Tıva Cumhuriyetinde Hakaslar tarafından konuşulmaktadır.Hakas nüfusu 1939 sayımına göre 52.000'dir. 1959'da ise 56.600 olan nüfusun 40.000'ini Hakaslar oluşturmaktadır. Ülkede Hakasların dışında Ruslar, Ukraynalılar ve Tatarlar yaşar. Tabii Hakas özerk bölgesi dışında, Krasnoyarsk ve Tuvada'da Hakasların yaşadığını belirtmek gerekir. 1989'da ise Hakasça konuşanların toplamı 81,428'dir.Rusya Federasyonu'nda Hakasça'yı  konuşan kişi sayısı  2010 yılı Rusya verilerine göre 42 604 kişidir.Hakas Türkçesinde, Türkiye Türkçesinde y harfi ile başlayan kelimeler yerine ç gelmektedir. Bu yönü ile Tuva Türkçesi gibidir. Kazak Türkçesinde j, Kırgız Türkçesinde c, Saka Türkçesi ve Çuvaş Türkçelerinde s gelmektedir.Hakas Türkçesi XX. asırla birlikte yazı diline dönüşmüştür. Hakasça yazmış önemli yazar ve şairler şöyledir :Nominhanov Ts. D. Russko-hakasskiy slovar / Pod red. N. G. Domojakova. — Abakan: Hakasskoe oblastnoe nats. izd-vo, 1948.Baskakov N. А., İnkijekova-Grekul А. İ. Hakassko-russkiy slovar. — M.: Gos. izd-vo inostrannıh i natsionalnıh slovarey, 1953. (v per.)Russko-hakasskiy slovar: 30 000 slov / Sost.: N. G. Domojakov, V. G. Karpov, N. İ. Kopkoeva, А. P. Bıtotova, D. F. Pataçakova, İ. P. Çebodaev, M. N. Çebodaev; Pod red. D. İ. Çankova; Hakasskiy nauçno-issledovatelskiy institut yazıka, literaturı i istorii (HakNİİYaLİ). — M.: Gos. izd-vo inostrannıh i natsionalnıh slovarey, 1961. — 968 s. — 6000 ekz. (v per.)Sravnitelno-istoriçeskaya grammatika tyurkskih yazıkov: Regionalnıe rekonstruktsii. — M.: Nauka, 2002.Castrén, M. A. (1857). Versuch einer koibalischen und karagassischen Sprachlehre nebst Wörterverzeichnissen aus den tatarischen mundarten des minussinschen Kreises. St. Petersburg.Radloff, W. (1867). Proben der Volkslitteratur der türkischen Stämme Süd-Sibiriens. II. Theil: die Abakan-Dialecte (der Sagaische, Koibalische, Katschinzische), der Kysyl-Dialect und der Tscholym-Dialect (Küerik). St. Petersburg.Katanov, N. F. (1907). Proben der Volkslitteratur der türkischen Stämme. IX. Theil: Mundarten der Urianchaier (Sojonen), Abakan-Tataren und Karagassen. St. Petersburg.
Hakbilir, Kemah

Köy, Erzincan iline 79 km, Kemah ilçesine 29 km mesafededir. Köyün 7 km aşağısında eski adı "Gemine" olan İncesu Mezrası ile köyün 6 km yukarı tarafında eski adı "Vank" olan Dolmabahçe Mezrası bulunmaktadır.
Hakediş

Hakediş, devlet ve özel sektörde çalışılan müteahhitlik işlerinde belli dönemlerde (aylık) yapılan kazı, dolgu, kanal açma, boru/künk döşeme, kablo çekme, yol bakım onarım gibi işlerinde teknisyen tarafından yazılan şantiye defterinin, hakediş programında hazırlanması. Tüm hakedişlerin sonunda bir kez kesin hesap hakedişi yapılır.
Hakeem Jeffries

Hakeem Sekou Jeffries (   ; d. 4 Ağustos 1970) 2023'ten bu yana Temsilciler Meclisi Azınlık Lideri olarak görev yapan Amerikalı siyasetçi ve avukattır. 2013'ten beri ABD Kongresi New York temsilcisidir ve 2007'den 2012'ye kadar New York Eyalet Meclisi'nde görev yaptı.Jeffries, Brooklyn, New York'ta doğdu ve büyüdü. New York Üniversitesi'nde hukuk fakültesinden onur derecesiyle mezun oldu.Jeffries, Kongre'de 2019'dan 2023'e kadar Temsilciler Meclisi Demokrat Grubuna başkanlık etti. 2023 yılında Temsilciler Meclisi'nde Demokrat Parti grup başkanı olarak seçildi. Jeffries, Amerika Birleşik Devletleri Kongresi'nde bir partiye liderlik eden ilk Afrikalı Amerikalı oldu.
Hakem

Hakem bir karşılaşmayı, bir oyunu, belli bir kurallar bütününe uygun olarak, gerektiğinde kuralları da yorumlayarak yöneten kişi. Anlaşmazlık durumunda onun sözü geçerlidir.Futbol maçları, oyun kurallarının uygulanması konusunda tam yetki sahibi olarak görevlendirilen bir hakem tarafından yönetilir (5. Kural). Maç hakemine 2 yardımcı hakem asistanlık eder. Bunun yanında dördüncü hakem de hakeme zaman zaman yardımcı olmaktadır.
Hakem (futbol)

Hakem, futbol maçlarının kurallarının uygulanmasından sorumlu olan ve saha içinde yönetim yetkisine sahip olan kişidir. Hakemler, yardımcı hakemler ve dördüncü hakemler, oyuncuların giydiği formaya benzer bir forma giyerler ve bu formalar genellikle siyahtır. Formalarının göğüs bölümünde bir veya iki tane kart cebi vardır. Futbol kurallarında belirtilmiş olmasa da hakemler, iki takımının formasının renginde forma giymez. 1998 yılında Premier League hakemi David Elleray, Aston Villa-Wimbledon maçını yönetirken, Wimbledon takımının formasına benzer renkte bir forma giydiği için devre arasında formasını değiştirmek zorunda kalmıştır.FIFA, hakemlerin siyah, sarı, yeşil, kırmızı ve mavi olmak üzere beş renk forma giymesine izin vermiştir. Forma dışında hakemler siyah bir şort, siyah bir çorap (bazı durumlarda beyaz çizgili) ve siyah bir ayakkabı giyerler. Hakemin şu andaki lisans derecesini belli eden rozet genellikle sol göğüs cebine yapıştırılır. Bunun dışında orta hakemler bir düdük, sarı ve kırmızı kartlar, serbest vuruşlar için ise bir adet sprey, yan hakemler sarı-kırmızı renklerde bir bayrak, dördüncü hakemler de neon tabela kullanır.
Hakem atışı

Hakem atışı, futbolda topun oyunda olduğu sırada, yazılı olmayan sebeplerden ötürü oyunun hakem tarafından durdurulması sonrasında uygulanan, oyunu yeniden başlatma yöntemidir. Hakem, oyunun durduğu noktada topu yere bırakır ve top yere değdiği an oyun kaldığı yerden devam eder. Eğer oyun kale alanı içerisinde durdurulmuşsa; hakem atışı, oyun durduğu anda topun bulunduğu yere en yakın kale çizgisine paralel olan kale alanı çizgisi üzerindeki noktadan başlatılır.Top yere değmeden bir oyuncunun topa dokunması ve top yere değdikten sonra hiçbir oyuncuya dokunmadan oyun alanı dışına çıkarsa atış tekrarlanır. Eğer hakem atışında top doğrudan rakip kaleye vurulur ve kaleye girerse kale vuruşu, kendi kalesine vurulur ve kaleye girerse rakip takım lehine köşe vuruşu verilir.
Hakem bin Ebu'l As

El-Hakem ibn-i Ebî el-ʿAs ibn-i Ûmeyye (Arapça: الحكم بن أبي العاص; "al-Ḥakam bin Abī al-‘Ās") Emevî Hâlifesi I. Mervan'nın babası ve Osman bin Affan'nın amcası.El-Hakem, Emevîler'in adını aldığı Ûmeyye ibn-i ʿAbd Şems'in torunu idi. Babası Ebi'l As bin Ümeyye idi. Kardeşi, Osman bin Affan'nın babası olan Affân ibn-i Ebî el-ʿAs idi. Oğlu dördüncü Emevî Hâlifesi I. Mervan idi.El-Hakem'in kız kardeşi olan Safiye bint Ebî el-ʿAs, Ebû Sûfyân'nın karısı ve Osman bin Affan'ın halası idi. Ayrıca İslâm Peygamberi Ebû’l-Kâsım Muhammed ibn ʿAbd Allâh ibn ʿAbd’ûl-Muttâlib'in daha sonra karısı olan Ümmü Hâbibe'nin de annesi olup Sahabelerden Ûthman ibn-i Ebî el-ʿAs adında bir erkek kardeşi daha vardı.
Haketia

Haketia () (Hakitia veya Haquitia) nesli tehlika altında olan Yahudi-Fas Romen dilidir; Djudeo Spañol veya Ladino Occidental (batı Ladino) olarak da bilinir. Fas'ın Kuzeydoğusundaki Tetuan, Tanca ve İspanyol kasabaları olan Ceuta ve Melilla'da konuşulurdu.Ladino'nun en çok bilinen şekli Balkan, Yunanistan, Türkiye ve Kudüs'teki konuşulan şekli olan "Ladino Oriental" yani Doğu Ladino'dur. Bu yüzden diğer bir Ladino dili olan Haketia için "Ladino Occidental" yani Batı Ladino denildiği de görülür. İspanyolca kökenli bu dilde Fas Arapçasından ve İbraniceden kelimeler girmiştir. Birçok Yahudi dili gibi bu dil de İbranice harflerle yazılır. Bu iki farklı ağızı konuşan cemaatlerde bazı kültürel benzerlikler bulunur; örneğin, Orta Çağ İspanyası şarkıları benzerlikler gösterirken güftelerinde (her Sefarad cemaatinde olduğu gibi) farklılıklar bulunur."Haketia" kelimesi Arapça ħaka حكى, "söyle" kelimesinden türemiştir ve h sesi gırtlaktan söylenir. Bazen "Jaquetía" olarak yazıldığı görülen bu dilin okunuşu yine Haketia şeklindedir.
Haki

Haki, kirli sarıdan yeşilimsi kahverengiye kadar değişen renk türüdür. Haki, kamuflaj da dahil olmak üzere üniformalar için dünya çapında birçok ordu tarafından kullanılmıştır. İlk askeri üniforma olarak tanıtıldığı 1848'den beri İngilizler tarafından kullanıldı.
Haki Cabbar ilçesi

Haki Cabbar ilçesi (Peştuca: د خاکجبار ولسوالۍ), Afganistan'ın Kabil Vilayeti'ne bağlı olan 13 ilçeden birisidir.
Haki Karer

Haki Karer (1950, Ulubey – 1977, Gaziantep) Türk asıllı solcu aktivist. PKK için merkezi bir figür olan Karer, Abdullah Öcalan'ın yakın arkadaşlarından birisiydi.Liseyi bitirdikten sonra Ankara Üniversitesi'nde fizik okumak için Ankara'ya gitti, ancak lisans derecesini alamadan üniversiteden ayrıldı.1972'de Kemal Pir'in yanında yaşarken Abdullah Öcalan'ın Mamak Askerî Cezaevi'nden çıktıktan sonra kalacak ev araması üzerine yanlarında yaşaması için davet ettiler. Onlar ve diğer solcular arasındaki etkili siyasi görüşmelerin ardından, bir siyasi hareket kurmaya karar verdiler. 1973'te Abdullah Öcalan ve Haki Karer çevresinde Kürdistan Devrimcileri adında küçük bir grup kuruldu. Kasım 1973'te  (ADYÖD) kuruldu ve kısa süre sonra yönetim kuruluna Haki Karer seçildi. ADYÖD kısa ömürlü oldu, ancak Aralık 1974'te kapatılana kadar yoğun bir şekilde faaliyet gösterdi. Devrimci hareket mücadelesini sürdürdü ve 1976'da hareketin başına Öcalan'ın, Karer'in de yardımcısı olmasına karar verildi. Bunun ardından siyasi çalışmalarını sürdürdüğü Gaziantep'e taşındı.Karer, 18 Mayıs 1977'de Gaziantep'te bir kahvehanede öldürüldü. Cenazesi memleketi Ulubey'e götürülerek toprağa verildi. Karer'in ortakları, Karer'i öldürmekle Kürt hareketi Sterka Sor üyesi Alaattin Kaplan'ı suçladı. Kaplan daha sonra İskenderun'da öldürüldü.Öcalan daha sonra verdiği röportajlarda, Kürdistan İşçi Partisi'nin (PKK) Haki Karer'e yemin olarak kurulduğunu belirtti. Karer'in ölümünden sonra hareket daha profesyonel hareket etmeye ve partileşmeye karar verdi.
Haki Safid ilçesi

Haki Safid ilçesi (Farsça: خاک سفید), Afganistan'ın Ferah Vilayeti'ne bağlı olan 11 ilçeden birisidir.Yönetim merkezi aynı isimli Haki Safid şehri olan ilçenin Kasım 2004 tarihindeki nüfusu yaklaşık 43,000'dir. Bu nüfusun büyük çoğunluğunu Peştunlar oluşturur.
HakiRya

Hakirya ya da Kirya (İbranice :הַקִּרְיָה), Tel Aviv'in merkezinde Hükûmet binasının ve İsrail Savunma Kuvvetleri üssünün bulunduğu semttir. 19 yüzyılda kurulan semtin topraklarının çoğu Sarona adlı semte aitti.
Hakia

hakia, 2004'te Türk bilim insanı Dr. Rıza Can Berkan önderliğinde New York'ta geliştirilmeye başlanan bir arama motoru. hakia, Fince'de "araştırmacı" anlamına gelen hakija sözcüğünden türetilmiştir.Kuruluşundan bu yana özellikle yapay zeka, bulanık mantık, dil bilimleri ve özellikle anlamsal teknolojileri için kullanılan QDEX (Query Detection  and Extraction) ve Semantic Rank gibi algoritmaların geliştirilmesinde imzası bulunan hakia'nın hedefi kullanıcılarına hızlı, verimli ve kapsamlı bir arama hizmetini geleneksel arama motorlarından farklı olarak semantik (anlam bilimi) bir altyapıyla sağlamaktır. 2008'de en başarılı 10 semantik web ürünü arasında yer almıştır. Üst düzey üyeleri Senatör Bill Bradley, Riza Can Berkan, Ryszard Krauze, Anuj Mathur, Murat Vargı ve John Grzymala'dır. Hakia'ya gizli yatırımcılar tarafından 2 milyon dolar bağışlanmıştır.www.hakia.com adresi 2014 Nisan ayında kapatılmıştır. Hakia şu anda diğer web sayfalarının alt yapısında kullanılmaktadır.
Hakikat

Tasavvufta "Hakikāt" Allah ile insan arasında oluşan muhabbet neticesinde ve ancak bir tarikata girdikten sonra elde edinilen bilgi olarak tanımlanır.Tasavvûfta "Hakikāt" mertebesi Marifetullah makāmına ulaşmadan evvelki üçüncü mertebe ya da durak olarak tanımlanmaktadırChittick, William C. 1992. Faith and Practice of Islam: Three Thirteenth Century Sufi Texts. Albany: State University of New York.Cousins, Ewert. 1987. Islamic Spirituality: Foundations. New York: The Crossroad Publishing Company.Encyclopædia Britannica, "Marifa", Encyclopædia Britannica, http://fulla.augustana.edu:2104/eb/article-9474614Goldziher, Ignaz. 1981. Introduction to Islamic Theology and Law. New Jersey: Princeton University Press.Renard, John. 1996. Seven Doors to Islam: Spirituality and the Religious Life of Muslims. California: Reagants of the University of California.
Hakikat Partisi (Yemen)

Ahmed el-Şami tarafından 1990 yılında el-Islah'a karşı kurulmuştur. Parti, 1993 parlemento seçimlerinde Vekiller Meclisi'nde 2 sandalye kazandı. Ancak 1997 seçimlerinde oy oranı %0,8'den %0,2'ye düştü ve her iki sandalyeyi de kaybetti. 2002'de muhalefetteki Ortak Toplantı Partileri ittifakına katıldı. 2003 seçimlerinde yalnızca %0,1 oy aldı.
Hakikat Rızayeva

Hakikat Ali kızı Rızayeva (); 20 Mayıs 1907, Lenkeran - 2 Ağustos 1969, Bakü), Azeri oyuncu ve halk müziği, opera ve pop şarkıcısı.Hakikat Rızayeva, Lenkeran (Güneydoğu Azerbaycan) yakınlarındaki küçük bir köyde doğdu. Babası, on sekiz aylıkken zatürreden öldü. Annesi daha sonra ikinci kez, Hakikat'ın "mükemmel bir Müslüman kız" imajına uymasını engelleyen akademik ve sanatsal çabalarını sürdürmesini yasaklayan dini bir fanati ile ikinci kez evlendi. Bununla birlikte, 1917'de Maryam Bayramalibeyova'nın Lenkeran'daki laik Uns Kız Okulu'na gitmeye başladı ve burada çeşitli etkinlikler, oyunculuk ve şarkı becerilerinin gelişmesine yardımcı oldu. Sovyetleşmeden sonra, Rızayeva ortaöğretim sonrası derece almak için Bakü'ye taşındı. Amatör bir tiyatro kampüsünde oyunculuk yaparken opera ve profesyonel tiyatro sanatlarına ilgi duydu. Besteci Müslüm Magomayev tarafından test edildikten sonra ailesinin isteği dışında Azerbaycan Opera Tiyatrosu'da çalıştı. O zaman, yirmi yaşında, Rızayeva dinsel gelenekleri tamamen terk etmeye ve akrabalarıyla tedirginlik yaşamasına rağmen kendini oyunculuğa adamaya karar verdi.  Azerbaycan Devlet Konservatuvarı'na profesyonel muğam (Azeri halk müziği türü) ve opera eğitimi almak üzere kabul edildi. On beş yıl boyunca opera sanatçısı Hüseynkulu Sarabski ile sahne aldı. 1930 ve 1934'te üç filmde de rol aldı. Hakikat Rızayeva, 1943'te Azerbaycan Halk Sanatçısı olarak tanındı ve 1952'de emekli olana kadar Opera Tiyatrosu'nda oyunculuğa devam etti. En ünlü rolleri Arap Zangi ve Sanam rolüdür.Opera Tiyatrosu'nun sahne sorumlusu Hüseyin Rızayev ile evlendi ve üç çocuğu oldu. İki oğlu profesyonel müzik kariyerine devam ederken kızları Azerbaycan Devlet Konservatuvarı'nda edebiyat öğretmeni oldu.
Hakikat kapısı

Hakikat kapısı, Alevîlik'te hakikat demek  doğrudan Tanrı vergisi olarak kalbe, gönülde doğan anlam, sezgi ve bilgi demektir. İlham, yalnızca arınmış gönüllere iner. İlhamda aldanma ve yanılma olasılığı yoktur. Hakk’ı görme, tanrısal alemin gücü içerisinde erime, sonsuzlaşarak “bekalaşma” hakikat evresinde gerçekleşir. Kamil insan olma yolculuğunun sonuncusu ve yetkinliğe varma aşamasıdır. “Muhibler”le özdeşleşilir. Bu evrede Hakk’tan halka inilir, yararlı işler yapılır. Düşünce aktarımında son derece cesur ve kurulu düzenin kurallarını yıkıcı, dünyasal yaşamını kurallara alan her türlü baskıya karşı tepkici bir tutum sergilenir. Dört Kapı Kırk Makam inancında Hakikat kapısının makamları şunlardır:Herkesin “ayak toprağı” anlamında alçak gönüllü olmak, Tanrı’dan gelen her şeyi gönül hoşluğuyla karşılamak, Tanrı’nın hoşnutluğunu, onayını kazanmak, kendini yol kurallarına bırakmak ve teslimiyete ermektir.İnsanlar arasından din, dil, ırk ve mezhep ayrımı yapmamak ve tüm insanların inançlarına hoşgörüyle bakmaktır.İnsanların iyi, yararlı ve üretici yanını yakalamak; insanların kusurlarını, ayıplarını örtücü olmak, onları büyütmekten, yaymaktan kaçınmaktır.Bütün varlık türlerinin Tanrı’da “bir” olduğuna inanmak, Tanrı’dan başka varlık tanımamak, Tanrı’nın birliğine ve Ali’nin Tanrı’nın “veli”si olduğuna inanmak, Tanrı’nın görüntüsü durumundaki tüm canlı-cansız varlıkları sevmek ve bunu bir ibâdet olarak algılamaktır.Tanrı’ya yakın olmak, Tanrı’yla bir olmak ve Tanrı-Evren-İnsan üçlüsünden oluşan “Birliği” Tanrı olarak algılamaktır. Vahdet-i vücud biçiminde görülen tasavvuf akımı, Alevîlik-Bektaşîlik’te “Vahdet-i Mevcut” biçimini almıştır.Gönül sezgisi yoluyla duyular üstü bilgiye ulaşmak, marifete ermek; batın ve tarikat bilgisini özümsemek ve hakikate ermek; nefsin isteklerinden sıyrılıp derin düşünceye dalarak, “Tanrı evi” olarak tanımlanan gönülde ortaya çıkan örtülenmiş (gayb durumunda) şeylerin, yani Hakk’ın örtülediği ancak halka bildirmediği şeylerin ayrımına varmak, sırra ermek; ulaştığı anlamı, erdiği sırrı, ehil olmayandan sakınmaktır.Seyru Süluk aşamaları sıralamasında son evre olarak benimsenen ve Tanrı’dan halka dönmek olarak algılanan “seyri anillah” (Tanrı’dan yolculuk) aşamasını tamamlayıp gerçekle gerçek olmaktır.Sohbette, muhabbette hakikat sırrını Hakk’tan halka taşımak; inançtan akla atlamak ve aklın öncülüğünde kamil toplumu yaratmaya koyulmaktır.Tanrısal sırları ve tecellileri seyretmek, bu yolla tanrısal alemi görmek; her an “Tanrı evi” olarak algılanan gönülde Tanrı ile söyleşide bulunmak; tarikat ulularını övmek ve onlara bağlılıklarını bildirmektir.
Hakikat sonrası

Hakikat sonrası, doğruların ortak nesnel deliller yerine bir takım duygu ve inançlarla belirlenmesini anlatan felsefi ya da politik kavramdır. Hakikati anlamaya yarayan nesnel standartların yok olması ya da olgular, bilgiler, görüşler ve inançların birbirine girmesi şeklinde ortaya çıkabilir. Hakikat sonrası yaklaşımı bilimsel yaklaşımla zıtlık gösterir. Kavram "hakikat sonrası siyaset" adıyla 2016 ABD başkanlık seçimleri ve Brexit referandumu süreçlerinde popülerlik kazandı. Terim ilk olarak İngilizce post-truth şeklinde ortaya çıkmış ve 2016 yılında Oxford Sözlüğü tarafından yılın kelimesi seçilmiştir.Hakikat sonrası terimi görece yeni olsa da, bu kavram daha önce görecilik, postmodernite ve siyasi yalancılık üzerine yapılan ahlaksal, epistemolojik ve siyasi tartışmalarda kendini göstermiştir.
Hakikat ve Adalet Partisi

Hakikat ve Adalet Partisi veya Hezb-e-Haq-wa-Edalat, Afganistan'daki merkez bir siyasi partidir. 2011'de kuruldu ve içerisinde Hamid Karzai hükûmetine karşı birçok muhalifi barındırır. Ayrıca çokkültürlüdür ve içerisinde Peştunları, Tacikleri, Özbekleri ve Hazaraları barındırır. Liderlik konseyi tarafından yönetilmesine rağmen en baskın üyesi ve partinin seçimlerdeki muhtemel adayı eski içişleri bakanı Muhammed Hanif Atmar'dır.
Hakikat ve uzlaşma komisyonu

Hakikat ve uzlaşma komisyonu, geçmişten kalan çatışmaları çözebilme umuduyla, bir devlet ya da duruma göre devlet dışı aktörler tarafından geçmişte yapılan haksızlıkları ve işlenen suçları keşfetmek ve ortaya çıkarmakla görevli bir komisyondur. Bu komisyonlar zaman zaman çeşitli adlar altında iç huzursuzluk, iç savaş ya da diktatörlük dönemlerinden çıkan devletler tarafından kurulmuştur. Güney Afrika'da apartheid sonrasında Devlet Başkanı Nelson Mandela ve Desmond Tutu tarafından kurulan Hakikat ve Uzlaşma Komisyonu, halk hakikat komisyonlarının bir modeli olarak kabul edilir.Devlet raporları olarak, devlet terörünün tarihsel revizyonizmine karşı, diğer suçlara ve insan hakları ihlallerine dair kanıt sağlayabilir. Hakikat komisyonları bazen işlenen suçların cezasız kalmalarına müsaade etmek ve ciddi insan hakları ihlalcilerine dokunulmazlık sağlamakla eleştirilmektedir.
Hakikat ve uzlaşma komisyonu (Güney Afrika)

Hakikat ve Uzlaşma Komisyonu (), apartheid'in sona ermesinden sonra Güney Afrika'da toplanan mahkeme benzeri onarıcı bir adalet organıydı. Ağır insan hakları ihlallerinin kurbanı olarak tanımlanan tanıklar, deneyimleri hakkında ifade vermeye davet edildi ve bazıları kamuya açık oturumlar için seçildi.
Hakikat İncili

Hakikat İncili (Evangelium Veritatis) Kıptîce yazılmış, Nag Hammadi kütüphanesi kapsamında bulunan gnostik bir metindir. 2. yüzyılda yazıldığı tahmin edilen metin, Nag Hammadi metinlerinin ilki olan ve Jung Kodeks olarak da bilinen kodeksin bir parçasıdır. Hakikat İncili'nin bir kısmı Kodeks XII'te de yer almaktadır. Kilise babası İreneyus metinlerinde bir Hakikat İncili'nden bahsetse de, onun bahsettiği incilin Nag Hammadi'de bulunan incil olup olmadığı belli değildir. Hakikat İncili, metinin başında yer alan iki kelimedir, metin yapısı itibarı ile bir incil olmaktan ziyade, didaktik ve uyarıcı bir vaaz niteliği taşımaktadır.Tanrısal dünyanın kökeni arayışında hataların ortaya çıkışı ve dolayısıyla materyal dünyanın var edilişi (17,4-18,3)James M. Robinson (Hrsg.): Nag Hammadi Studies  (NHS). Brill, Leiden 1948ff. ISSN 0169-7749 S. 37–49. (Kıptice ve İngilizce çeviri)Klaus Berger, Christiane Nord: Das Neue Testament und frühchristliche Schriften. Frankfurt 1999, S. 1050–1067. (Giriş ve Almanca çeviri)Hans-Josef Klauck: Apokryphe Evangelien, Verlag Katholisches Bibelwerk, Stuttgart 2002, ISBN 3-460-33022-8, S. 177–188.Uwe-Karsten Plisch: Was nicht in der Bibel steht. Apokryphe Schriften des frühen Christentums. Deutsche Bibelgesellschaft, Stuttgart 2006, ISBN 3-438-06036-1.Metnin Robert M. Grant tarafından yapılan İngilizce çevirisi , in: Gnosticism, Harper & Brothers: New York 1961.
Hakiki leylak

Hakiki leylak (Syringa vulgaris), zeytingiller (Oleaceae) familyasından dik çalı veya 5–6 m boyunda ufak bir ağaç görünümündeki leylak türü.Genç sürgünler düzgün, gri veya zeytuni yeşil, önceleri kısa tüylü, sonraları çıplaktır. Yapraklar yumurta veya geniş yumurta biçiminde, yuvarlakça, sivri uçlu, üst yüzü koyu, alt yüzü mat ve tüysüzdür.Anavatanı Güney Avrupa ile Batı Asya'dır. Uzun zaman önce kültüre alınmıştır. Bugün dünyanın en popüler süs bitkisidir. Çiçeklerinin rengi beyaz, mavimsi, kırmızımsı-menekşe olan yapıları basit veya katmerli çok sayıda bahçe formu vardır.
Hakiki yasemin

Jasminum officinale, Jasminum cinsine bağlı bir bitki türüdür. Kışın yaprağını döken veya herdemyeşil sarılıcı yahut da ince uzun sürgünleri yerde uzanan odunsu bir bitkidir. Tutunduğu bitkiler üzerinde 8–10 m'ye kadar yükselir. Yeşil renkli sürgünleri narin, dört köşeli, tüyüz veya başlangıçta hafif tüylü, sonra çıplaktır. Yıllık sürgünlerin boyu 1-1,5 m'ye ulaşır. Tüysü yapraklar karşılıklı dizilmiştir. Yaprakçık sayısı 3-7'dir. Eliptik uzunca yumurta biçimindedir. 1–6 cm boyundadır. Yan yaprakçıklar sapsız, uçtaki yapraklar saplıdır. Beyaz çiçekler kokuludur. Haziran-Eylül arasında çiçek açar, bunlardan 2-10 tanesi terminal durumlu kurullar halindedir.
Hakikî hava sürati

Hakikî hava sürati ya da gerçek hava sürati (TAS), bir hava taşıtının içinde hareket ettiği hava kütlesine nazaran sürati. TAS, İngilizce true airspeed kavramının akronimidir. İçinde bulunduğu hava kütlesi ile birlikte aynı yönde ve hızda hareket eden bir nesnenin (örneğin serbest salınan bir sıcak hava balonu veya bulut) hakikî hava sürati sıfırdır.Hava taşıtlarının tamamına yakınında ana sürat saati işarî hava süratini (IAS) gösterir. Deniz seviyesinde, standart atmosfer basıncında ve düşük süratlerde (100 KIAS ve altı) işarî hava sürati ve hakîki hava sürati hemen hemen aynıdır. Hava yoğunluğu irtifa arttıkça düşer. Çok yüksek irtifalarda hava yoğunluğu sıfıra yakın değerlere ulaşır. Örneğin Dünya'nın yörüngesinde dönen bir yapay uydu saatte binlerce km yer sürati ile hareket eder. Eğer bu uydunun sürati normal uçaklardaki pito-statik sistemle ölçülürse; işari (IAS), düzeltilmiş (CAS) ve eşdeğer (EAS) süratlerinin neredeyse sıfır olduğu görülür. İrtifa arttıkça, aynı IAS'ı muhafaza edebilmek için TAS'ın gitgide arttığı görülür.IAS veya CAS kullanarak hakikî süratin hesaplanabilmesi için pilotun uçtuğu irtifadaki hava yoğunluğunu ve sıcaklığını bilmesi gerekir. Bazı sürat saatleri bu dönüşümü yapacak mekanizmalara sahiptir. TAS'ı yaklaşık olarak hesaplamaya yarayan basit bir yöntem, her 1000 feet irtifa artışı için IAS veya CAS'ı %2 oranında artırmaktır. İrtifa arttıkça TAS ile IAS arasındaki fark (TAS lehine) artacaktır (TAS yükselecektir).Hakikî hava sürati, rüzgâr şiddetinin sıfır olduğu durumlarda yer sürati (GS), yani taşıtın yerdeki izdüşümünün sürati ile aynıdır. Rüzgârın yönü ve şiddeti biliniyorsa TAS'a etki eden rüzgâr vektörü hesaplanarak uçağın yer sürati hesaplanabilir.Rüzgâr sapması hesaplamalarında TAS ve uçağın başı (HDG), "TAS/HDG" vektörünü oluşturur ve bu vektör düz bir çizgi üzerinde tek yön oku ile gösterilir.
Hakim

Hâkim et-Tirmizî, Sunni bir fakih ve Horasanlı geleneksel bir muhaddis. (İmâm et-Tirmizî ile karıştırılmamalıdır.)
Hakim (dizi)

Hakim, Limon Film imzalı, ilk bölümü 4 Nisan 2022 tarihinde yayımlanan, başrollerini Erdal Beşikçioğlu, Ebru Özkan, Uğur Yücel ve Yurdaer Okur'un paylaştığı dram, suç ve aksiyon türündeki Türk televizyon dizisi. 2020 yapımı ABD dizisi olan Your Honor'dan uyarlanmıştır. Dizi, 13 Haziran 2022 tarihinde yayımlanan 10. bölümü ile final yaparak sona erdi.İşini yıllar boyunca adaleti sağlamak adına yapan ve etrafındaki herkes tarafından saygı gören hakimin oğlu bir suça karışır. Bu olay üzerine Hakim, büyük bir yüzleşme karşısında kalır.
Hakim Ziyech

Hakim Ziyech (d. 19 Mart 1993), Hollanda'da yetişmiş Faslı millî futbolcudur. Premier League takımlarından Chelsea'den kiralık olarak Süper Lig kulübü Galatasaray'da forma giymektedir. Takma adı "Büyücü",  eski kulübü Ajax taraftarları tarafından kendisine verilen bir unvandır.Ziyech, profesyonel kariyerine 2012 yılında Hollanda kulübü Heerenveen'de başladı ve iki yıl sonra Hollanda kulübü Twente ile sözleşme imzaladı. 2016 yılında Ajax ile 11 milyon avro bonservis bedeli karşılığında beş yıllık sözleşme imzaladı. 2018-19 sezonu, Eredivisie'de 16 gol atıp 13 asist yaptığı için Ziyech'in kariyerindeki en verimli sezondu. 2020-21 sezonunda Premier Lig kulübü Chelsea'ye katıldı.Hollanda'da doğdu ve aslen uluslararası düzeyde Hollanda veya Fas için oynamaya uygun olan oyuncu, 2018 FIFA Dünya Kupası, 2019 Afrika Uluslar Kupası ve 2022 FIFA Dünya Kupası'nda Fas'ı temsil etti.Ziyech bitiriciliği, top sürmesi, uzun pasları, tekniği ve serbest vuruşlardaki yeteneği ile tanınır. 2019'da 2018-19 sezonu için UEFA Şampiyonlar Ligi'nin en iyi 20 oyuncusundan biri seçildi. Aynı yılın sonunda The Guardian'ın " Dünyanın en iyi 100 futbolcusu" listesinde 29. sırada yer aldı.Ziyech'in milli takıma katıldığı 2015 yılından itibaren, uluslararası maçlardan elde ettiği tüm kazançları ve ikramiyeleri çeşitli hayır kurumlarına veya takım personeline bağışladı.Ziyech 2004 yılında Heerenveen / FC Emmen futbol akademisine katıldı. 2 Ağustos 2012 tarihinde, Heerenveen adına ilk maçına 2012-13 UEFA Avrupa Ligi üçüncü eleme turunda Rapid București karşısında çıktı. 10 gün sonra Eredivisie'de ilk maçına NEC karşısında çıktı. Maç 2-0 mağlubiyet ile sonuçlandı.19 Ağustos 2023 tarihinde Süper Lig ekibi Galatasaray, Ziyech'in geçici transferi konusunda futbolcu ve kulübü ile  anlaşma sağlandığını duyurdu.23 Eylül 2015 tarihinde, sosyal medya aracılığıyla Fas millî takımını temsil etme kararını açıkladı. 9 Ekim 2015 tarihinde, Fas adına ilk maçına Fildişi Sahili karşısında dostuk maçında çıktı. Maç 1-0 mağlubiyet ile sonuçlandı.
Hakimiyet ve Teslimiyet

Hakimiyet ve Teslimiyet, BDSM ilişkilerde bir kişinin diğerine boyun eğmesini içeren bir dizi davranış, gelenek ve ritüeldir. BDSM'nin bir alt kümesidir. Bu ilişki biçiminin, belli sayıda bir azınlığı memnun ettiği görülmüştür.Hakimiyet ve Teslimiyet ilişkisi için fiziksel temas gerekli değildir, telefon, e-posta veya diğer iletişim sistemleri üzerinden anonim olarak gerçekleştirilebilir. Diğer durumlarda, yoğun bir şekilde fiziksel olabilir, bazen sadomazoşizme dönüşebilir. Bu ilişkide, her iki taraf da hükmetmekten veya hükmedilmekten zevk alır. Üstün pozisyonu alanlara baskınlar - Doms (cinsiyete bakılmaksızın) veya Dommes (dişil) denirken, ikincil pozisyonu alanlara itaatkar denir. Dominatrix terimi genellikle başkalarını ücret karşılığında domine eden bir kadın seks işçisini ifade eder , maledom terimi ise BDSM uygulamalarında cinsel olarak baskın bir erkek için kullanılır.
Hakimler Kitabı

Hâkimler Kitabı (İbranice: Sefer Shoftim ספר שופטים) İbranice yazılmış bir Kitab-ı Mukaddes kitaplarından biridir. Tanah'da ve Hristiyanların Eski Ahit'inin içinde yer alır. Başlığı içeriğine atıfta bulunur; kitap Hakimler'in (günümüzdeki hakimlerle karıştırılmamalıdır; bu hakimler İsrailoğullarına yönetim ve adalet konularında yardım edip kılavuzluk yapıyorlardı.) tarihçesini ve onların zamanlarını anlatmaktadır.The King's Calendar: The Secret of Qumran (Chronology for Israel's Period of the Judges 1412 BCE to 1039 BCE)
Hakka

Hakka (etnik grup): Hanların içinde yer alan etnik gruplarından biridir. Hanlaşmış Yaolar olduğu düşünülmektedir.
Hakka Suresi

Mekke devrinin ilk yıllarında indirildiğine inanılan olan Sure ismini hakikat, gerçek anlamına gelen el-Hakka kelimesinden alır.Surede Karia olarak ifade edilen ansızın gelen belayı yalan saydıkları sebebiyle Ad ve Semud kavimlerinin helak edilişi anlatılır. Son bölümde ise Kur'an'a şair sözü, sihirbaz sözü şeklinde yapılan itirazlara cevap verilir.
Hakka Çincesi

Hakka (客家話/客家话, pinyin: kèjiāhuà, Hakka dilinde Hak-kâ-fa) Çin'in güney bölgelerinde yaşayan Hakkalar tarafından konuşulan Çin dil ailesine dahil bir dildir. Çoğunlukla Çin, Tayvan ve Güneydoğu Asya'nın çeşitli bölgelerinde 34 milyon konuşanı bulunmaktadır.
Hakka Çincesi Vikipedi

Hakka Çincesi Vikipedi, Vikipedi'nin Hakka Çincesi dili sürümüdür.   tarihi itibarıyla, Hakka Çincesi dili Vikipedi'nin  maddesi ve  dosyası bulunmaktadır. Hakka Çincesi dili Vikipedi'nin,  kayıtlı kullanıcısı ve  hizmetlisi vardır. Açıldığı günden beri  kez katkıda bulunulmuştur.
Hakkalar

Hakka Çinlileri (; "konuk aileler"), Çince'nin Hakka lehçesini konuşan Han Çinlileri'dir. Genel olarak Guangdong, Fujian, Jiangxi, Guangxi, Sichuan, Hunan, Zhejiang, Hainan ve Guizhou eyaletlerinde yaşamaktadırlar ve toplam nüfusları 80 milyondur.Hakkalar, modern Çin ve Çin diasporası tarihinin gidişatı üzerinde önemli bir etkiye sahip olup özellikle, birçok devrimci, siyasi ve askeri lider Hakka kökenlidir.
Hakkani ağı

Hakkani ağı, asimetrik savaş taktiklerini kullanan, ABD öncülüğündeki NATO güçleri ve Afganistan devleti ile savaşan Afgan gerilla isyancı grubudur. Mevlevî Celaluddin Hakkani ve oğlu Siraceddin Hakkani gruba önderlik etti. Taliban'ın bir kolu olan bu grubun Pakistan'ın Miranşah bölgesinde konuşlandığı düşünülmektedir.Hakkani ağı, 1995 yılında Taliban'a biat etti ve o tarihten bu yana da grubun giderek daha da etkili bir kanadı oldu. Geçmişte, Taliban ve Hakkani liderler "şebekenin" varlığını reddediyor ve Taliban'dan bir farkı olmadığını söylüyorlardı.Hakkani ağı, 1980'li yıllarda Reagan yönetiminin "en favori" CIA destekli anti-Sovyet gerilla grubuydu. ABD, Hakkani ağını 2012 yılında terörist ilan etti.
Hakkari Üniversitesi

Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin 2008 yılında çıkardığı bir yasayla 2008 yılında Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Rektörlüğüne bağlı olan İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi ve Mühendislik Fakültesi Hakkâri Üniversitesi çatısında toplanmıştır. Eğitim Fakültesi, Mühendislik Fakültesi, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi olmak üzere üç fakültesi; Sosyal Bilimler Enstitüsü ve Fen Bilimleri Enstitüsü olmak üzere iki enstitüsü vardır.Ocak 2017'de, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından üniversite rektörlüğüne Prof. Dr. Ömer Pakiş atandı.
Hakkarigücü SK

Hakkârigücü, 2008 yılında kurulan ve Türkiye'nin doğusunda Hakkâri'de bulunan bir kadın futbol kulübüdür. Kulüp başkanı Esra Ertuş, teknik direktör Cemile Timur'tur. Günümüzde Kadınlar Süper Ligi'nde mücadele eden takım, iç saha karşılaşmalarını Merzan Stadyumu'nda oynamaktadır.Kadın futbol kulübü olan Hakkarigücü, Nisan 2008'de 20 yaşında yerli genç bir kadın Cemile Timur tarafından kuruldu. Lise yıllarında eski bir atletti, daha sonra futbola ilgi duydu ve kentin köylerinden gelen bazı kız ebeveynlerini ikna ettikten sonra güçlü muhafazakâr feodal toplum yapısına sahip Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde bir kentin ilk kadın spor kulübünü kurdu. Takım başlangıçta sadece sekiz kızla kuruldu. 2007-08 Türkiye Kız Futbol Şampiyonası'na katıldıktan sonra, takım bir sonraki sezon Türkiye Kadınlar Bölgesel Futbol Ligi 4. Grup'ta oynamaya hak kazandı. 2009–10 sezonunda, takım Bayanlar İkinci Ligi'ne terfi için play-off'lara ulaştı, ancak başarısız oldu. 2011-12 sezonunda, Kadınlar Bölgesel Ligi kaldırıldığında Kadınlar İkinci Ligi'ne terfi ettiler. İkinci Lig'de toplam yedi sezon oynadılar. Son olarak, takım 2017–18 sezonunun play-off'larının sonunda ikincilik kazandı ve 2018–19 sezonundan itibaren Kadınlar 1. Ligi'nde oynama hakkına sahip oldu.Hakkarigücü, Merzan Futbol Sahasında iç saha karşılaşmalarını oynamaktadır. Futbol sahasının boyutları standart olmadığından ve sahada tribün bulunmadığından stadyumun geliştirilmesi gerekmektedir. Türkiye Futbol Federasyonu'nun Birinci Lig maçları için gerekliliklerini karşılamak amacıyla saha 4 metre genişletilecek, soyunma odaları ve tribünler eklenecektir.
Hakkarispor

1991 yılında, amatör kümede oynayan dokuz Hakkâri takımı birleşip Hakkarispor'u kurdu Hakkâri'den bir futbol takımının doğrudan 3. Lig'e alınması teklifi milletvekili Evliya Parlak aracılığıyla TBMM'ye sunuldu. Doğunun kritik bölge olması hasebiyle Hakkarispor'un talebi, o dönemdeki bir yasaya dayanılarak kabul edildi. Böylece, Hakkarispor maç oynamadan 1992-93 sezonunda 3. Lig 1. Grup'ta mücadele etmeye başladı. İlk sezonunu 10. sırada tamamladıktan sonra PTT tarafından satın alınarak adı Hakkari PTT Spor olarak değiştirilen kulüp 1993-1994 sezonunda amatör kümeye düştü. 1995 yılından itibaren valilerin yapmaya başladığı parasal yardımlarla 1996-1997 sezonunda tekrar 3. Lig'de oynamaya hak kazanan kulüp, 5 sezon boyunca 3. Lig'de mücadele etti. 2000-2001 sezonunda 3. Lig 1. Grup'ta 3. sırada yer alarak o sene 2. Lig'deki takımların sayısının artırılması sayesinde tarihinde ilk kez 2. Lig'e yükselen kulüp, birçok transfer yaparak kadrosunu güçlendirdi. Fakat, 2002 yılında, devlet desteğinin kesilmesinin ardından transfer yapmakta ve futbolcuların maaşlarını ödemekte zorluk çeken kulübün performansı hızla düşüşe geçti. Önce 2002-2003 sezonunda 3. Lig'e düşen kulüp, 2003-2004 sezonunda amatör kümeye düştü ve liglerden çekilerek futbol faaliyetlerini durdurdu.
Hakki Akdeniz

Hakki Akdeniz Kürt asıllı Türk pizzacı ve iş insanı. New York'ta kurduğu Champion Pizza markası ile bilinir.Hakkı Akdeniz 1980 tarihinde Diyarbakır Silvan'da doğdu. Akdeniz, küçük yaşta kasabada bir pidecide çalışarak hamur yapmayı öğrendi. 1997'de Akdeniz ve ailesi Kanada'ya taşındı ve 2001'de Akdeniz, 2005 yılına kadar bir pizzacıda çalıştığı New York'a taşındı. 2009'da Manhattan'da daha sonra Champion Pizza olarak değiştirilen Hakkı Pizza'yı kurdu.2016'da Champion Pizza, merhum Carrie Fisher'ın onuruna bedava pizza vererek medyanın ilgisini çekti. 2017 yılında Akdeniz, pizzacısında göçmenleri istihdam etti. Daha sonra 2017'de, tüm geliri yerel bir evsizler barınağına giden bir "Trump Pizza" satarak ulusal ilgi gördü. 2018 ve 2019'da, hayırseverliği New York Eyalet Meclisi'nden çeşitli bildiriler alarak tanındı.Şubat 2019'da Akdeniz, WNYW olarak da bilinen Fox 5 New York ile röportaj yaptı. Röportaj, Akdeniz'in hayırseverlik faaliyetlerini ve pizza zinciri Champion Pizza'nın genişlemesini belgeledi. 2020'de Akdeniz, Super Bowl LIV'in ticari reklamında yer alarak ulusal ilgi gördü.
Hakki Töre

Hakki Töre (1964, Şemdinli, Hakkâri) Türk siyasetçidir. Doğru Yol Partisi 21. dönem Hakkâri milletvekilidir.
Hakkulabad

Hakkulabad (); Özbekistan Cumhuriyeti'nin Nemengan ili'nin Narın İlçesi'nde bulunan şehirdir. Narın İlçesinin merkezi'dir.
Hakkâri

Hakkâri Merkez, 1 belde, 36 köy, 22 mahalle; bu yerleşim birimlerinde de şehir merkezlerinde 59.465, kırsal kesimde 19.051, toplam 78.516 nüfus bulunmaktadır. Yörenin %87,6'sı dağlık, %10,3'ü platoluk, %2,1'i ovalıktır.Hakkâri konumu ve coğrafi yapısı itibarıyla pek çok medeniyete ev sahipligi yapmıştır. Hakkâri; Med, Pers, Selevkos, Abbâsi, Selçuklu, Moğol, Karakoyunlu, Akkoyunlu ve Osmanlı hâkimiyetini görmüştür. Unesco tarafından dünya mirâsı içine alınmıştır. Ters lalesi ile ünlüdür. Hakkâri ili balcılık alanında ülke geneline katkı sağlamaktadır. Ayrıca şehir merkezine yakın mesafede Hakkâri Kayak Merkezi bulunmaktadır.Hakkâri'de karasal iklim görülür. Yazlar kurak ve sıcak, kışlar soğuk ve kar yağışlı geçer. Kış döneminde ortalama sıcaklık −5 °C, yaz döneminde ise 25 °C'dir. Kaydedilen en düşük sıcaklık −22.7 °C, kaydedilen en yüksek sıcaklık 37 °C'dir.18 Ekim 2019 tarihinde Hakkari Belediye Başkanı Cihan Karaman "terör örgütü üyeliği" ve "terör örgütü propagandası yapmak" suçlarından tutuklandı. Karaman'ın yerine Hakkari Valisi İdris Akbıyık kayyım olarak atandı.
Hakkâri 1. Amatör Ligi

Hakkari 1. Amatör Ligi, Hakkari ilindeki en üst düzey ve tek amatör futbol ligidir. 2023-2024 sezonunda 11 takımla 2 grup halinde oynanacaktır. Gruplarını ilk 2 sırada tamamlayan takımlar Play Offa yükselir.Bölgesel Amatör Lig'de bir takımla temsil edilen Hakkari ilinde, BAL'da mücadele eden takım TFF 3.Lig’e yükselirse veya küme düşerse Hakkari 1. Amatör Ligde Şampiyon olan takım 2024-2025 sezonunda BAL’a katılma hakkı kazanır. BAL'da mücadele eden takım TFF 3.Lig’e yükselmezse veya küme düşmezse ligdeki sıralaması ne olursa olsun Hakkari 1. Amatör Ligde Şampiyon olan takım ile müsabakaların sona ermesinden sonra kendi ilinde baraj müsabakası oynar. Müsabakada galip gelen takım bir sonraki sezon BAL’da oynamaya hak kazanır.2010-11 sezonunda Şampiyon olan Hakkari Zapspor, BAL'a yükselmek için Yüksekova Cilospor ile baraj maçı oynadı. Maçı 1-0 kazanarak BAL'a yükseldi.2011-12 sezonunda Şampiyon olan Hakkari Belediyespor, BAL'a yükselmek için Hakkari Zapspor ile Play Off maçı oynadı ve maçı 2-1 kaybederek BAL'a yükselemedi.2012-13 sezonunda Şampiyon olan Yüksekova Belediyespor, ili BAL'da temsil eden Hakkari Zapspor'un sezonu düşme hattında tamamlamasıyla baraj maçı oynamadan direkt BAL'a yükseldi.2013-14 sezonunda Şampiyon olan Hakkarispor FK, BAL'a yükselmek için Yüksekova Belediyespor ile Play Off maçı oynadı ve maçı penaltılarla kaybederek BAL'a yükselemedi.2014-15 sezonunda Hakkari Şehir Stadı'nın yıkılıp yerine spor kompleksinin yapılmasıyla, il merkezinde futbol sahası bulunmadığı gerekçesiyle ve katılacak kulüplerin diğer ilçelerde oynamayı kabul etmemesi nedeniyle bu sezon için Hakkari 1. Amatör iptal edilmiştir.2015-16 sezonunda Şampiyon olan Hakkarispor FK, BAL'a yükselmek için Yüksekova Belediyespor ile Play Off maçı oynadı ve maçı 5-0 kazanarak BAL'a yükseldi.2016-17 sezonunda Şampiyon olan Yüksekova Belediyespor, BAL'a yükselmek için Hakkarispor FK ile Play Off maçı oynadı ve maçı 2-0 kazanarak BAL'a yükseldi.2017-18 sezonunda Şampiyon olan Hakkari Zapspor, BAL'a yükselmek için Yüksekova Belediyespor ile Play Off maçı oynadı ve maçı 1-0 kaybederek BAL'a yükselemedi.2018-19 sezonunda Şampiyon tamamlayan Hakkari Sportif, BAL'a yükselmek için Yüksekova Belediyespor ile Play Off maçı oynadı ve maçı penaltılarla kaybederek BAL'a yükselemedi.2021-22 sezonunda Şampiyon tamamlayan Hakkari Zapspor, BAL'a yükselmek için Yüksekova Belediyespor ile Play Off maçı oynadı ve maçı penaltılarla kaybederek BAL'a yükselemedi.
Hakkâri Bölümü

Engebeli ve dağlık bir arazi yapısı hâkimdir. Karasal iklime sahip olan yörede kışlar çok soğuk geçmekte olup Hakkâri Bölümü bu özelliği ile Türkiye'nin en soğuk yerlerinden birisidir. Ekonomi yönünden bölümde yaşayan insanların geçim kaynağı ağırlıklı olarak tarım ve hayvancılıktan ibarettir. Bölüm Hakkâri ilini tamamını, Şırnak ilinin doğusunu ve Van ilinin güneyini kapsamaktadır.
Hakkâri Cilo ve Sat Dağları Millî Parkı

Hakkari Cilo ve Sat Dağları Millî Parkı, Türkiye'nin Hakkari ilinini Merkez, Şemdinli ve Yüksekova ilçeleri sınırları içinde yer alan bir millî parktır. 25 Eylül 2020 tarihinde kurulmuştur.  alan kaplamaktadır. Türkiye'nin 45. millî parkıdır.2020 yılının Haziran ayında kurulması ile ilgili çalışmaların bağladığı milli park, Yüksekova ilçesine 50 kilometre mesafede yer alan Cilo Dağı ve Sat Dağları'nı kapsayacak şekilde 2873 sayılı Milli Parklar Kanunu'nun 3. maddesi gereğince milli park ilan edildi. Park, Türkiye'nin en yüksek zirvelerinden biri olan Uludoruk'u da kapsamaktadır.
Hakkâri Emirliği

Hakkâri  Emirliği (Kürtçe: Mîrektiya Hekariya), yedi asır boyunca Hakkâri bölgesinde hüküm sürmüş Hakkâri Emirlerinin iktidarını ifade etmektedir. Hakkâri bölgesi günümüz Hakkâri şehrinin sınırlarını aşan bir bölgedir. Batı'da Cizre'ye sınırı olan, doğu'da Urmiye gölüne kadar uzanan, kuzeyde Van'ı içerisine dahil eden Hakkâri Bölgesi güneyde Erbil'e kadar uzanmaktadır. Günümüzde Türkiye sınırları içerisinde Hakkâri diye bilinen şehir ise Colemêrg olarak bilinen Hakkâri Emirliği'nin, İmadiye'den sonraki ikinci merkezi görevi üstlenmiştir. Hakkâri Emirleri'nin her ne kadar hükmettikleri topraklar, tarih sürecinde değişiklik göstermiş olsa dahi günümüz Van, Şırnak, İran ve Irak sınırlarını içerisine dahil eden geniş bir bölgeye hükmettikleri bilinmektedir. Hakkâri Emirliği tarih boyunca kendilerini nesep olarak Abbasi halifelerine dayandırmış olan Şembo Hanedanı tarafından yönetilmiş bir Kürt Emirliği'dir. Hakkâri Emirleri'nin nesebi hakkında ilk bilgileri aktaran Fadlullah el- Ömeri'dir. Lakin Fadlullah el- Ömeri'nin kendi döneminde aktardığı bilgiler dahilinde ise bu Emirlerin nesep olarak  Ebu Sufyan el-Emevi’ye dayandığını görmekteyiz. Bu sebepten ötürü tarih boyunca hanedanın nesebi tartışılan bir konu olmuştur. Şenbo Beyleri olarak nitelendirilen Hakkâri Emirleri, isimlerini şerefname'de anlatıldığı üzere; Akkoyunlu ve Dumbıli aşireti ile olan savaşları neticesinde yaşamış oldukları fetret devri sonrası almışlardır. Şerefhan'ın aktardıklarına göre; Akkoyunlular'dan aldıkları destek ile Hakkâri'ye hakim olan Dumbıli aşireti, Hakkâri Emirler'inin bir fetret devri yaşamalarına sebebiyet verirler. Bu fetret devri neticesinde Nesturiler, Hakkâri Emirlerinden olan Memlük Kumandanı Esededdin Bey öncülüğünde bir Cumartesi gecesi Hakkâri'yi Akkoyunlu ve Dımbıli işgalinden kurtarırlar. Bunun üzerine Kürtçe'de Şemî anlamına gelen Cumartesi, Hakkâri Emirleri ile Hakkârililer için kutsal sayılmış ve Hakkâri Emirleri bu olay üzerine Şembo ismiyle olarak ün kazanmışlardır. Lakin Hakkâri Emirlerinin tarihini anlatmakta olan “Muhtasar Ahvalü’l-Ümera” adlı eserin Osmanlıca çevirisinde Hakkâri Emirleri için İrisan Beyleri denilmiştir. Osmanlı Arşiv belgelerinde ise Hakkâri Emirleri'ne atıfta bulunara; Hakkâri Beyi, Hakkâri Hakimi, Hakkâri Müdürü ifadeleri kullanılmıştır. Hakkâri Emirliği tarih süreci boyunca Selçuklular, İlhanlılar,  Akkoyunlular ve Karakoyunlular gibi istilacı devletlere karşı pek çok savaş vermiş ve bölgedeki varlığını sürdürmeyi başarmıştır. Hakkâri Emirliği, 23 Ağustos 1514 senesinde Osmanlı İmparatorluğu ile Safevi Şahlığı arasında yaşanan Çaldıran Meydan Muharebesi ile bölgeye gelen Osmanlı İmparatorluğu tarafında yer almış ve böylelikle Osmanlı İmparatorluğu'na bağlı otonom bir Emirlik mahiyetini almıştır. Osmanlı'ya bağlı otonom bir Emirlik olarak varlığını sürdüren Hakkâri Emirliği, 19. yüzyılda artan taht kavgaları, bölgede yaşayan Nesturi halk ile olan problemler, Osmanlı İmparatorluğu idari yapısında yaşanan değişikler ve isyan etme sebeplerinden ötürü 1849 senesinde dağılmıştır.
Hakkâri Vilayeti

Hakkâri Vilayeti, Çölemerik Vilayeti, Hakkâri Sancağı veya Çölemerik Sancağı, Bir Osmanlı müstakil sancağıdır. 1876 yılında kurulmuş 1888 yılında dağıtılmıştır. Vilayetin merkezi Hakkâri'dir. Vilayetin sınırları bugünkü Hakkâri'nin tamamını ve Şırnak'ın Beytüşşebap ve Uludere ilçelerini kapsıyordu.1864 yılında Teşkil-i Vilayet Nizamnamesiyle Van Eyaleti kaldırılmış sancaklarıyla beraber Van Vilayeti kurulmuştur.1876'da yeni bir düzenlemeyle Van'dan ayrılıp bağımsız bir vilayet olmuştur. 1888'de vilayet dağıtılıp yeniden Van Vilayetine ait bir sancak olmuştur. Vilayette çok Nasturi ve Süryani vardı. 1902'de Vilayet kaldırıldıktan sonra sancakta Nasturi ayaklanması başladı. Bu ayaklanma sonrası Süryaniler ve Nasturiler, Osmanlı Devleti tarafından sınır dışı edilmiş ve bir daha da gelememişlerdir.
Hakkâri Yüksekova Selahaddin Eyyubi Havalimanı

Hakkâri Yüksekova Selahaddin Eyyubi Havalimanı , Hakkâri iline hizmet veren havalimanı. Yüksekova ilçe sınırları içindedir. İki yıl gecikmeyle 2015 yılında açılan havalimanına Kürt kökenli Müslüman lider Selahaddin Eyyubi'nin adı verildi. Yapımı beş yıl süren havalimanı için ₺102 milyon harcandı.Bölgede yaşanan çatışmalar nedeniyle 4 Ağustos 2015'te kapanan havalimanı, Temmuz 2016'da yapılan deneme uçuşunun ardından Eylül 2016'da tekrar ulaşıma açıldı. Ayrıca çatışmaların ardından havalimanının çevresi, güvenliği sağlamak amacıyla 2,5 metrelik beton duvarlarla çevrildi.Türk Hava Yolları, İstanbul Havalimanı'ndan Hakkâri'ye seferler düzenlemektedir. Bunlar ortalama 2 saatlik süreyle ülkenin en uzun iç hat uçuşlarıdır.
Hakkâri ili genel seçim sonuçları

Hakkâri İli, Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne (TBMM) 3 milletvekili göndermektedir. 1933-1936 arasında Van İli'nin ilçesi olan Hakkâri, bu dönem dışında 1920'den beri yapılan tüm genel seçimlerde temsil edilmiştir.
Hakkâri milletvekilleri listesi

Hakkâri milletvekilleri, Türkiye Büyük Millet Meclisinin 1. döneminden beri Hakkâri şehrini temsil eden milletvekilleri ve senatörlerin listesidir.Hakkâri ili, 27 Mayıs 1933 tarih ve 2411 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 20 Mayıs 1933 tarih ve 2197 sayılı Kanunla ilçeye dönüştürülmüş ve Van iline bağlanmıştır.Hakkâri, 4 Ocak 1936 tarih ve 3197 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 25 Aralık 1935 tarih ve 2885 sayılı Kanunla merkezi Çölemerik olmak üzere yeniden il olmuştur.