barandinho/wikipedia_tr huggingface dataset:
Dağ tapiri

Dağ tapiri (Tapirus pinchaque), tapirgillerden bir tapir türüdür. Latin Amerika'da yaşayan üç tapir türünden biridir. Tropikal yağmur ormanları dışında yaşayan tek tapir türü olan dağ tapiri aynı zamanda boyut olarak da en küçükleridir.Dağ tapirine bulunduğu ülkelerde değişik adlar verilir. Quechua dilinde sacha huagra, Kolombiya'da İspanyolca danta cordillerana (cordillera tapiri) ve danta lanuda (yünlü tapir), Ekvador'da İspanyolca danta negra (kara tapir) ve tapir de altura (yükseklerin tapiri) ya da Peru'da İspanyolca gran bestia (büyük hayvan) denir.Türün bilimsel adı dağ tapirinin yaşadığı bölgelerde bulunduğu söylenen kurgusal yaratık "La Pinchaque"dan (Okunuşu: la pinçak) gelirDağ tapiri yünsü kılları ve beyaz alt dudağı ile çok kolay tanınır. Nerede yaşadıklarına bağlı olarak dağ tapirlerinin kıllarının rengi grimsi siyah ya da kahverengidir. Yanaklarındaki kıllar daha açık renktedir.Erişkinlerin uzunluğu 1,8 m. boyu 75 cm. ile 100 cm. arasındadır. Ağırlıkları 150 ile 225 kg. arasında değişir. Dişiler erkeklerden daha büyük olur ancak boyutlara bakarak cinsiyetleri ayırtedilemez. Diğer tapir türleri gibi kısa güdük kuyrukları ve uzun esnek hortumları bulunur. Ön ayaklarında dörder, arka ayaklarında üçer toynakları vardır.Dağ tapirinin yaklaşık 400 gün süren hamilelik süresi sonunda tek bir yavru doğar. Bir batında birden fazla yavru doğması çok enderdir. Yenidoğan yavru 7 kg. ağırlığındadır ve diğer tapir türlerinde olduğu gibi kırmızımsı kahverengi kıllarının üzerinde beyaz benekler ve çizgiler bulunur. Yavruların kürkleri de yetişkinler gibi kendilerini sıcak tutması için yünümsüdür. Beyaz benek ve çizgiler bir yıldan sonra kaybolur, aynı dönemde yavru sütten de kesilir. Dağ tapiri cinsel olgunluğa üç yaşında erişir. Yaşam süreleri otuz yıl kadardır.Bir arada olduklarında dağ tapirleri tiz ıslıklarla haberleşir. Erkekler, kızgınlık dönemindeki dişiler için dövüşür ve birbirlerinin arka bacağını ısırmaya çalışır. Genel olarak dağ tapirleri çekingendir ve zamanlarının çoğunu tapir patikalarında dolaşarak yiyecek aramakla geçirirler. Cüsselerine rağmen sık bitki örtüsü içinde çok hızlı hareket ederler, yaşam alanlarındaki dik tepelere kolayca çıkar ve genellikle su içinde dolaşır ve yüzerler. Dağ tapiri günbatımından gündoğumuna kadar yiyecek olarak genç sürgünleri arar, gündüzleri vaktini çoğunlukla uyuyarak geçirir. Yüksekteki bitkilere ulaşmak istediğinde arka ayaklarının üzerine kalkıp hortumuyla bitkileri yakalar. Gerekli mineralleri almak için doğal tuz da arar. Görme duyusu zayıf da olsa koku ve tat duygusu çok gelişmiştir. Hortumu üzerindeki kıllar da dokunma duyusuna sahiptir.Erkek dağ tapiri bölgelerini ağaçlara sürtünerek, dışkı ve idrar yardımıyla işaretler. Dişilerin de bazen böyle davrandığı gözlemlenmiştir. Her hayvanın yaklaşık 8 km² alanında birbirleriyle çakışan bölgeleri bulunur.
Dağ topu

Dağ topu, dağ savaşlarında ve tekerlekli taşımanın mümkün olmadığı yerlerde kullanılmak üzere tasarlanan toptur. Dağ topları piyade destek silahları benzerler ve genellikle at, insan, katır, traktör veya kamyonla taşınırlar.Assembling the Howitzer detail photos showing a 75mm howitzer's various sections being taken off mules and assembled
Dağ türleri

Ana çizgileri kıvrılmalarla belirmiş tek ya da birbiri yanı sıra uzanan kıvrımların  doğurduğu dağ sıraları. Bu türlü dağlar yeryüzünün en uzun, en yüce dağlarıdır. Bunlar da gevşek kıvrımlardan ya da çoğunca sıkışık, yatık, aşmış kıvrımlardan doğmuş dağlardır. Kıvrım dağlarının çoğu birbiri ardınca sıra sıra, birbiri yanında dizi dizi uzandıkları için bunlar asıl sıradağlardır. Toros dağları, Kuzey Anadolu dağları, Alpler, Himalayalar bu türlü dağlardandır.Dünya üzerindeki başlıca kıvrım dağları Alp-Himalaya kıvrımları ve Amerika kıtasının batısındaki Kayalık ve And dağlarıdır.Kıvrılma özelliği taşımayan sert tabakalar, kırılır. Bu kırılma yerlerine fay hattı (kırık hattı) denir. Fay hattı boyunca yükselen yerlere horst, çöken yerlere ise graben denir.Dünyanın en uzun graben çukurluğu Doğu Afrika’da Mozambik sınırlarından başlar, Türkiye'de Hatay çukurluğuna kadar uzanır (5000 km). Buraya Rift Vadisi denir.
Dağ ve Komando Tugayı

Dağ ve Komando Tugayı ya da 5. Komando Tugayı, karargâhı Hakkâri'de bulunan tugay büyüklüğünde askerî birlik. Irak sınırını kontrol ederek sınır ötesinde dağlık bölgelerde terörle mücadele etmekle görevlidirler. Çelik ve Güneş Harekâtı gibi birçok önemli operasyona katılmıştır.Tugay, Hakkârili gençlerin üniversite sınavlarına hazırlanmaları için "Mehmetçik Dershaneleri" ile adını duyurdu.
Dağ zebrası

Dağ zebrası, çizgilerinin birbirine daha uzak oluşu ve boynundan deri sarkması ile diğer zebralardan hemen ayırt edilir. Karınları hariç her yerleri çizgilidir. Boyu 1-1,4 m, ağırlığı 240–372 kg olur.Dağ zebraları, kuru, taşlı ve dağlık yerlerde yaşar. Deniz seviyesinden 2 km yüksekte yaşayabilirler.
Dağ Çelengi

Dağ Çelengi (Karadağlıca: Gorski vijenac / Горски вијенац), II. Petar Petrović Njegoš’un yazdığı ve ilk defa Şubat 1847’de Viyana’da yayımlanan Karadağlıca manzum eser.1846’da Çetine’de kaleme alınan eser 1847’deki ilk baskısından beri gerek Sırp ve Karadağlı ulusal kimliklerinin gerekse Yugoslav ortak kimliğinin oluşturulmasında ilham kaynağı olarak görülmüştür.  Eserde sözü edilenin hangi ulusal kimlik olduğu tartışma konusu olagelmiştir; çünkü yazıldığı dönemde Sırp ve Karadağlı ifadeleri birbirinin yerine kullanılabilmekteydi.Eser ilhamını 1389 yılındaki I. Kosova Muharebesi’nden alır. 1700’lerin başında Karadağlı Hristiyan aşiret reisleri ile Müslüman Karadağlıların arasında ülkenin hakimiyeti için verilen mücadeleyi konu edinir. Şiirde mücadele, Karadağ Müslümanlarının katli ile sonuçlanır. Eserin birçok dizesi darb-ı mesel olmuştur.Eski Slavonik Kilise dilinde değil, yerel dilde yazılmış olması önemlidir. Aynı yıl yayımlanan Vuk Stefanović Karadžić’in Sırpça Sözlük’ünün ikinci baskısı ve Đuro Daničić’in “Sırp Dili ve İmlası İçin Mücadele” isimli eseri de aynı şekilde yerel dilde idi. Bu üç önemli eserin aynı zamanda ortaya çıkması dil reformunun başarısını göstermiştir.
Dağ Özerk Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti

Dağ Özerk Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti ya da Dağ ÖSSC (, Gorskaya ASSR) Rusya SFSC içinde Kuzey Kafkasya'da 20 Ocak 1921 ile 7 Temmuz 1924 tarihleri arasında kısa ömür sürmüş bir özerk cumhuriyettir.Kuzey Kafkasya Cumhuriyeti, Rus Devrimi sonrası, yerel uluslar tarafından kurulan Kuban ve Terek Oblastlarının parçaları üzerine kurulmuştu; fakat Sovyet düzeninin, Kızıl Ordu'nun Rus İç Savaşı sırasında Kuzey Kafkasya'yı ele geçirip sonra bu bölgede güç tesis etmesinden sonra önceki cumhuriyet Sovyet tipi cumhuriyete dönüştürüldü. Cumhuriyetin toprağı 73000 km², nüfusu ise yaklaşık 800,000 idi. Balkar, Çeçen, Kabardiya, Karaçay, Nazran (İnguşya) ve Vladikavkaz Okrugu (Osetya) isimli altı okrugdan ve Grozni ve Vladikavkaz şehirlerinden oluşuyordu.
Dağ çamı

Dağ çamı (Pinus mugo), çamgiller (Pinaceae) familyasından Orta ve Güney Avrupa'nın dağlık bölgelerinde yetişen bir çam türü.20-25 metreye kadar büyüyebildiği gibi bodur olan birçok çeşidi vardır Bodur olan alt türleri park ve bahçelerde peyzaj amaçlı kullanılır . Yavaş büyüme gösterir. Dallar çevrel olarak dizilmiştir. İğne yapraklar koyu yeşil, 3–8 cm uzunlukta ve sık dizilmiş, ucu küt, kalın, sert, düz veya tırpan biçiminde ve ikilidir. Ağaç üzerinde 5-10 yıl kadar kalır. Kozalaklar 2–6 cm uzunlukta, yumurta biçiminde, kısa saplı, tek veya 2-3 tanesi bir arada bulunur, 3. yılda olgunlaşır. Ahşabı ağır ve sağlamdır. Yaprakları yağlıdır. Toprakları erozyona karşı korumak ve çığ önlemek için de kullanılır.Güneşli yerleri sever, soğuk ve rüzgarlara karşı dayanıklıdır. Ancak kurak, taşlık ve kayalık yerlerde yetişenlerde odun fazla reçineli, sulak yerlerde yetişenlerde ise az reçinelidir.
Dağa Çıkan Kurt

Dağa Çıkan Kurt, Halide Edib Adıvar'ın nesir yazılarını ve hikâyelerini toplayan, 1922 yılında yazdığı kitabı.Kitaba adını veren ilk yazı, I. Dünya Savaşı sonunda işgale uğrayan Türkiye'nin durumunu, Türk efsanelerini bozkurt motiflerine dayanarak anlatır. Kitapta en çok dikkati çeken hikâyeler, mütareke devri ile Yunan işgalinin yarattığı olayları konu edinenlerdir: Zeynebim, Zeynebim, Tanıdığım Çocuklardan, Efenin Hikâyesi, Çakır Beyaz Ayşe, Himmet Çocuk, Azizin Karısı. Kitapta gezi notları da yer alır.
Dağal, Baklan

18 Kasım 1991 tarihinde belediye statüsü alarak beldeye dönüştü. 12 Kasım 2012'de TBMM'de kabul edilen 6360 sayılı kanun ile mahalle oldu.
Dağalan, Of

Yerleşimin eski adı "Kırantamakidanoz"'dur. 1530 yılı Osmanlı tahririnde ve 1681 yılı Avarız Defterinde Of'a bağlı köyler arasında yerleşimden bahsedilmemektedir.1935 yılı nüfus sayımında yerleşimden bahsedilmezken, 1940 yılı sayımında Kirimtomakidanos, 1945 yılı sayımında Kırınta Makitanoz, 1950 yılı sayımında Kılıntamakidanoz ve 1955 yılı sayımında Kırıntamakidanoz olarak görülen yerleşimin adı 1959 yılında, "yabancı kökten geldiği ve iltibasa yol açtığı" gerekçesiyle 7267 sayılı kanunla Dağalan olarak değiştirilmiş ve 1960 yılı nüfus sayımından itibaren yeni adıyla kayıtlarda yer almaya başlamıştır.
Dağaltı, Beytüşşebap

Köyün eski adı, 1982 yılı Sovyet kayıtlarında Kürtçede "dede pınarı" anlamına gelen Çemipir olarak geçmektedir. Daha önceleri Hakkâri ili Beytüşşebap ilçesine bağlı olan köy, 1990 yılında, yeni kurulan Şırnak ili Beytüşşebap ilçesine bağlanmıştır.Köy, Şırnak il merkezine 125 km, Beytüşşebap ilçe merkezine 5 km uzaklıktadır. Köy, Beytüşşebap'ın kuzeyinde olup, bir köy yoluyla doğrudan ilçeye bağlanır.
Dağarası, Ergani

Dağarası mahallesi Diyarbakır il merkezine 75 km, Ergani ilçesine 16 km ve Çermik ilçesine de 20 km uzaklıktadır.
Dağarcık, Bucak

Köy, 1912 yılından beri aynı adı taşımaktadır. Daha önceleri Çeltikçi ilçesine bağlıyken, 20 Ocak 1992'de Bucak ilçesine bağlandı.
Dağarcık, Mutki

Köy, Bitlis il merkezine 54 km, Mutki ilçe merkezine 35 km uzaklıktadır. Köy, Mutki'nin kuzeybatısında olup,  numaralı Hasköy-Mutki il yoluna 2,8 km.'lik bir köy yoluyla ulaşmaktadır.
Dağavaryan Nazret Efendi

Dagavaryan Nazret Efendi veya Nazaret Çadırcıyan (, 25 Aralık 1862 Sivas - Haziran 1915) Uzman doktor, tarihçi, Osmanlı meclisi Sivas Mebusu, merkezi ABD'de bulunan Ermeni Hayırseverler Genel Birliği (Armenian General Benevolent Union-AGBU) kurucularından. Sivas'ın seçkin Ermeni ailelerinden Çadırcıyan ailesine mensuptu. 7 yaşında İstanbul'a geldi ve eğitimine Surp Pırgiç Okulunda başladı. Dağavaryan tıp, din ve tarihi üzerine bilimsel çalışmalar bir yazarıdır. 20. Yüzyıl başlarında Dzağig yayın çevresi içindeydi. Ermeni Kırımı sırasında, tutuklanıp öldürüldü.1908 Temmuz ayında ilan edilen meşruti anayasadan sonra yeniden açılan Osmanlı Meclisi için yapılan seçimlerde, memleketi Sivas'tan mebus seçildi. Önemli kısmı Türkçeyi bilmeyen veya iyi konuşamayan, bu nedenle mecliste pasif kalan Ermeni mebuslarının yanında iyi Türkçe konuşan birkaç Ermeni mebustan biri de Dağavaryan'dı. Kendi hazırladığı biyografisindeki ifadesine göre, "Osmanlı meclisinde, sıkı bir milliyetçi olarak", Toprak Sorunu ve Ermeni Milli Haklarının Korunması" konularında tartışmalara katıldı.24 Nisan 1915 gecesi İstanbul'da ilk tutuklanan Ermeni aydınları arasında Nazaret Dağavaryan da vardır. Dağavaryan, Ayaş Hapishanesi'ne götürülecek gruba dahil edilir. Barakalardan müteşekkil Ayaş Hapishanesi'nin çok kötü koşullarında bir ay kadar kaldıktan sonra İstanbul'dan gelen bir emirle içinde Doktor Nazaret Dağavaryan'ın da bulunduğu altı kişinin yola çıkarılması istenir. Diyarbakır’da kurulan Divan-ı Harbi Örfi'de yargılanacakları gerekçesiyle yola çıkarıldı. Yoldayken arkadaşlarıyla birlikte, Teşkilat-ı Mahsusa için çalışan Hacı Onbaşı lakaplı Hacı Tellal Hekimoğlu çetesi tarafından öldürüldü.Nazaret Dağavaryan, Alevilikle ilgili araştırmalar yapmış ve 1914 yılında Hristiyan Protestanlığın ve Kızılbaşlık Tarikatının Doğuşu adında bir kitap yayınlamıştır. Alevilerin dinlerini irdeleyen Dağavaryan, dış görünüşüyle İslam'a benzeyen Aleviliğin kökenlerinin 4.-7. yüzyıllardaki Maniheizm'e, daha sonra Paulisyenlere, 10.-11. yüzyıldaki Tondrakiyanlara uzandığını belirtmektedir. Kızılbaşlık ve Hristiyanlığın benzerliklerini ortaya koyarak, üç Hristiyanlık ögesinin değişime uğrayarak Kızılbaşlığa geçişini vurgulamaktadır.
Dağbaşı, Siverek

Dağbaşı; idari bölüm olarak daha önceleri köy iken, 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra mahalle olmuştur.
Dağbelen, Bodrum

2014 yılına kadar Bodrum ilçesine bağlı bir köyken, 30 Mart 2014 yılında Muğla'nın büyükşehir olmasıyla, bu ilçeye bağlı bir mahalle statüsünü almıştır.Muğla il merkezine 140 km, Bodrum ilçesine 20 km uzaklıktadır. Ortakent kavşağından Yalıkavak'a giderken sağ tarafta kalır. Bodrum yarımadasının en yüksek tepesi buradadır.
Dağcı, Ardahan

Dağcı köyünün eski adı Tikaş veya Dikoş'tur. Daha sonra Dikoş yerine Tikoş biçiminde yazılmıştır. Nitekim köyün adı 1886 tarihli Rus nüfus tespitinde Tikaş (Тикаш), 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Dikoş (دیقوش) olarak geçer.Tikoş köyü, orta çağda Gürcistan'ı oluşturan tarihsel bölgelerden biri olan Artaani'de yer alır. Nitekim bu bölgeyi Osmanlılar 16. yüzyılın ortasında Gürcülerden ele geçirmiştir. Ancak bu yer adı yayımlanmış eski Osmanlı kayıtlarında geçmemektedir. Türkçede Ardahan olarak bilinen Artaani bölgesi, uzun süre Osmanlı egemenliğinde kaldıktan sonra, 93 Harbi'nin ardından 1878 yılında imzalanan Berlin Antlaşması'yla Osmanlı Devleti tarafından Rusya'ya bırakıldı. Rus idaresi sırasında köy, Ardahan sancağının Göle kazasına bağlıydı. 1886 yılında köyde 93 kişi yaşıyordu ve bu nüfus Sünni Kürtlerden oluşuyordu. Rus idaresinin Tikaş olarak kaydettiği köyünde 1896 yılında 112 kişi, 1906 yılında 175 kişi tespit edilmiştir.Tikaş köyü, Birinci Dünya Savaşı'nın sonunda Rusların bölgeden çekilmesinin ardından bir süre fiilen Ermenistan'ın sınırları içinde kaldı. 16 Mart 1921'de imzalanan Moskova Antlaşması uyarınca köy Türkiye'ye bırakıldı.Tikaş köyü, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Kars vilayetinin Göle kazasının Hoçovan nahiyesine bağlıydı. 1940 genel nüfus sayımında köy aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 380 kişiden oluşuyordu. Ancak Hoçovan nahiyesi bu tarihte Ardahan kazasına bağlanmıştı. Tikaş veya Tikoş Türkçe olmadığı için köyün adı 1959 yılında  7267 sayılı kanunla Dağcı olarak değiştirilmiştir. 1965 genel nüfus sayımında Dağcı köyünün nüfusu 764 kişiden oluşuyor ve bu nüfus içinde 176 kişi okuma yazma biliyordu.
Dağcılar, Asarcık

Dağcılar; daha önceleri bir köy iken, 12 Kasım 2012'de TBMM'de kabul edilen 6360 sayılı kanun ile mahalle oldu.
Dağdagül, Aziziye

Mahallenin eski adı 1522 ve 1928 yılı kayıtlarında Erçük ya da Erçik, 1902 yılı kayıtlarında ise Ermenicede "küçük ariç" anlamına gelen Arçig olarak geçmektedir.Daha önceleri Erzurum ili Merkez ilçesine bağlı olan köy, 1990 yılında, yeni kurulan Erzurum ili Ilıca ilçesine bağlanmıştır.1993 yılında Büyükşehir olan Erzurum’da, 2012 yılında 6360 Sayılı Yasa ile, tüm köylerin tüzel kişiliği kaldırılmıştır. Bu köy de Aziziye Belediyesi’nin bir mahallesi olmuştur.Mahalle, Erzurum il merkezine 29 km, Aziziye ilçe merkezine 16 km uzaklıktadır. Mahalle, Aşkale'nin kuzey batısında olup,  / numaralı Erzincan-Erzurum (Aşkale-Aziziye) devlet/uluslararası yoluna, Sarıyayla ve Alaybeyi Mahalleleri üzerinden 10,2 km.'lik bir köy yoluyla bağlıdır.
Dağdancık, Araban

Mahallenin adı, 1917 yılı kayıtlarında Dağdancık olarak geçmektedir. Daha önceleri Kahramanmaraş'ın Pazarcık ilçesine bağlıyken, 20 Mayıs 1965'te Gaziantep'in Araban ilçesine bağlandı.
Dağdemir, Kalecik

Mahallenin eski adı Avkaz olup adının nereden geldiği ve geçmişi hakkında bilgi yoktur. Bir rivayete göre eski tarihlerde mahallede kaz avı çok olduğundan ve dışarıdan kaz avına gelindiğinden mahallenin ismi Avkaz olarak kaldığı söylenmektedir. Dağdemir Köyü, Hitit, Frig, Roma, Bizans, Selçuklu ve Osmanlı dönemlerinde yerleşim yeri olduğu, yüzey üstü bulguları ve yeraltı kazılarında ele geçen kültür verilerinden anlaşılmaktadır. Mahalleye sırasıyla ilk yerleşim, Şahnalar (Kelahmetler, Solaklar, Mavişler, Karayılanlar) İbişoğulları-Dülgerler, (Abdier, Sarıaliiler, Bekiroğulları) Ahmetkaalar, (Kadiroğulları, Hacı Sülümanlar, Irazlar) Otağıbatmazlar, (Memduhlar, Abdiler, Mehmetaliler) Kötüoğlanlar ve Kocabaşlar, Çenteler, Dutçular, Dedeler (Bacağıkırıklar, Bükmesarıklar) Paşaaliler-İmamalar aileleri, tarafından olmuştur.
Dağdemirciler, Keles

Dağ Demirciler; idari bölüm olarak daha önceleri köy iken, 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra mahalle olmuştur.
Dağdemirler, Uşak

16. ve 17. yüzyıl Osmanlı kayıtlarında bahsedilmeyen köyden ilk olarak 1900'lü yılların başındaki kayıtlarda günümüzdeki adıyla bahsedilmektedir.
Dağdere, Akhisar

2 Kasım 1991 tarihinde belediye statüsü alarak beldeye dönüştü. 12 Kasım 2012'de TBMM'de kabul edilen 6360 sayılı kanun ile mahalle oldu.
Dağdere, Selçuklu

Dağdere; idari bölüm olarak daha önceleri köy iken, 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra mahalle olmuştur.
Dağdere, Tire

Dağdere; idari bölüm olarak daha önceleri köy iken, 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra mahalle olmuştur.
Dağdibi, Düzce

Köyün 1920 yılında geçen Çerkesçe adı Tekho habl'dir. Köyün adı, 1928 yılı kayıtlarında Girevli Mustafaağa olarak geçmektedir.
Dağdibi, Hasköy

Köy, 4 Temmuz 1987 tarih ve 28498 sayılı Resmi gazete'de yayımlanan 3392 Sayılı 103 İlçe Kurulması Hakkındaki Kanun gereğince, Muş ili Merkez ilçesinden ayrılarak, yeni kurulan Muş ili Hasköy ilçesine bağlanmıştır.
Dağdibi, Keles

Keles uzunca bir süre Cebel (Dağ) ya da Cebel-i Cedîd (Yeni dağ) nahiyesi olarak anılmıştır, 1868-1882 arasında bir süre Bursa merkez kazaya bağlı nahiye yapılmış,
Dağdibi, Menteşe

Daha önceleri Pisi köyüne bağlı Karadağdibi mahallesi iken, 22 Aralık 1952'de Dağdibi adıyla köy statüsü kazandı. 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra yeniden mahalle oldu.
Dağdibi, Oltu

Dağdibi köyünün eski adı Avçala'dır. Gürcüce bir yer adı olan Avçala (ავჭალა), "avi" (ავი) ve "çala" (ჭალა) kelimelerinden oluşur. Gürcü coğrafyasında yaygın bir yer adı olan Avçala, Türkçeye Havcala (هاوجلا) şeklinde girmiştir.Avçala köyü, orta çağda Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan Tao'da yer alır. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi 16. yüzyılın ortalarında Gürcülerden ele geçirmiştir. Köyün sınırları içindeki Avçala Kalesi bu dönemden kalmış olmalıdır.Avçala köyü, uzun süre Osmanlı egemenliğinde kaldıktan sonra, 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı'nın ardından imzalanan Berlin Antlaşması uyarınca Osmanlı Devleti tarafından Rusya'ya bırakıldı. Rus idaresinin Avçala (Авчала) olarak kaydettiği yerleşim, 1886 nüfus tespiti sırasında, Oltu sancağının Oltu kazasına bağlı Kaşkanlı Kürt aşiretine bağlı köylerden biriydi. Köyün nüfusu, 52'si erkek ve 61'i kadın olmak üzere, 17 hanede yaşayan 113 kişiden oluşuyordu. Bu nüfusun tamamı Kürt olarak kaydedilmiştir. Rus idaresi sırasında nüfusu artmış olan köyde, 1896’da 134 kişi, 1906’da da 131 kişi tespit edilmiştir.Gürcü tarihçi ve arkeolog Ekvtime Takaişvili 1907 yılında Oltu bölgeside araştırma gezisi yapmış, Bana Deresi'nin Oltu Çayı'na katıldığı noktada Avçala köyünün ve burada tuz üretimi yapılan bir tuzlanın bulunduğunu yazmıştır. Oltu Çayı'nın iki yakasında birer kale bulunduğunu belirtmiştir. Takaişvili'nin sözünü ettiği kaleler Parnaki Kalesi ile Avçala Kalesi'dir.Alçala köyü, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Havcala (هاوجلا) adıyla Erzurum vilayetinde Oltu kazasına bağlı Kosor nahiyesinin köylerinden biriydi. 1940 genel nüfus sayımında "Havcalı" şeklinde yazılmış olan köy, Oltu kazasının Kömürlü nahiyesine bağlıydı ve 118 kişi yaşıyordu. Avçala veya Havcala Türkçe olmadığı için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla Dağdibi olarak değiştirilmiştir. 1965 genel nüfus sayımında Dağdibi köyünün nüfusu 242 kişiden oluşuyor ve bu nüfus içinde 23 kişi okuma yazma biliyordu.1993 yılında Büyükşehir olan Erzurum’da, 2012 yılında 6360 Sayılı Yasa ile, tüm köylerin tüzel kişiliği kaldırılmıştır. Bu köy de Oltu Belediyesi’nin bir mahallesi olmuştur.Mahalle, Erzurum il merkezine 132 km, Oltu ilçe merkezine 18 km uzaklıktadır. Mahalle, Oltu'nun kuzeydoğusunda olup,  numaralı Göle-Oltu ve  numaralı Olur-Oltu devlet yollarının kavşağındadır.
Dağdibi, Pazar

Köyün adı, 1928 yılına tarihlenen Türk kaynağında Lazcada "ketenli" anlamına gelen Sulet olarak geçmektedir.
Dağdibi, Tatvan

Köy, Bitlis il merkezine 95 km, Tatvan ilçe merkezine 70 km uzaklıktadır. Köy, Tatvan'ın güneydoğusunda olup,  numaralı Bitlis-Van (Tatvan-Gevaş) devlet yoluna 7 km.'lik bir köy yoluyla bağlıdır.
Dağdibi, Torul

Köyün eski isimi Fidikâr olup ismi 1950'lerin sonuna doğru değiştirilmiş ve 1960 yılı nüfus sayımından itibaren günümüzdeki adıyla kayıtlarda yer almaya başlamıştır.1530 yılı Osmanlı tahririnde yerleşim Digar adıyla da Torul kazasının bir köyü olarak kaydedilmiştir. 1643 tarihinde "Fadigar" adıyla kaydedilen yerleşimde Müslüman ve Gayrimüslimler birlikte yaşamakta olup köylülerin bir kısmı Cezire kömür madeninde çalışmaktaydı. Yine aynı tarihte Gümüşhane sancağındaki tek zaviye köyde olup bu yapının iki de zaviyedarı bulunmaktaydı.
Dağdibi, Uludere

Köyün eski adı 1928 yılı kayıtlarında Kürtçe kökenli Hedrin olarak geçmektedir. Daha önceleri Hakkâri ili Uludere ilçesine bağlı olan köy, 1990 yılında, yeni kurulan Şırnak ili Uludere ilçesine bağlanmıştır.Köy, Şırnak il merkezine 90 km, Uludere ilçe merkezine 40 km uzaklıktadır. Köy, Uludere'nin güneydoğusunda olup,  numaralı Şırnak-Hakkari  devlet yolu ve Irak sınırına 4,9 km.'lik bir köy yoluyla bağlıdır.
Dağdöşü, Eruh

Köyün adı, 1928 yılı kayıtlarında Kürtçede "hat üstü, sınır boyu" anlamına gelen Serxete olarak geçmektedir.
Dağesemen, Karacabey

Köy adını İsmail Esemen in babasından almaktadır. Köklü bir aile olduklarına dair bilgilere rastlanmıştır. Fakat zamanla mahalleden merkeze göç etmiştir aile.Bursa il merkezine 77 km, Karacabey ilçesine 16 km uzaklıktadır. Köyün deniz seviyesinden yüksekliği 280 metredir.
Dağeteği, Haliliye

Mahallenin adı, 1136 yılı kayıtlarında  Gamurç, 1915 yılı kayıtlarında ise Garmuç ya da Germuş olarak geçmektedir.
Dağeteği, Yusufeli

Eski adı Vaşkan'dır. Köyün yer aldığı Tao bölgesi Gürcülerden ele geçirildiği için bu yer adı Türkçeye Gürcüce Vaşkani'den (ვაშკანი) girmiş olabilir. Çünkü bazı kaynaklarda köyün adı Vaşgan olarak da geçer. Köyün adı 1928 tarihli Osmanlıca köy listesine de Vaşkan / Vaşgan (واشکان) biçiminde yazılmıştır.Tarihsel Tao bölgesinde yer alan Vaşkan, 1549'da Gürcistan seferinde Osmanlı Devleti tarafından ele geçirildi. Vergi tahsil etme ve askere alma amacıyla Osmanlı idaresinin 1835 tarihinde yaptığı nüfus tespitinde köyde 9 hane ve 22 erkek kaydedilmiştir. Erkek nüfusu kadar kadın nüfusu da eklenince, köyde yaklaşık 44 kişinin yaşadığı ortaya çıkar.Vaşkan, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Artvin vilayetinin Yusufeli kazasının Erkinis nahiyesine bağlı bir köydü. 1935 genel nüfus sayımında Erzurum vilayeti içinde aynı idari konuma sahip olan köyün nüfusu 150 kişiden oluşuyordu. Vaşkan ya da Vaşgan adı "yabancı kökten geldiği" için 1959 yılında 7267 sayılı kanunla Dağeteği olarak değiştirildi. Bununla birlikte köyün eski adı, bir süre daha yeni adıyla birlikte "Dağeteği (Vaşkan)" biçiminde resmî kayıtlarda kullanıldı.Dağeteği köyünde eskiden bir yeraltı sığınağı veya deposu olduğu bilinmektedir. Ancak bu yapı tamamen çökmüştür.
Dağevi, Ardahan

Dağevi köyünün eski adı Tebat'tır. Gürcüce Tebati (ტებათი) biçiminde yazılan bu yer adı, Tbeti (ტბეთი) kelimesinden değişime uğramıştır. Tbeti veya Tebati, "tba" (ტბა: göl) kelimesinden türemiş olup "göl yeri" anlamına gelir.Tebat köyü, tarihsel Gürcistan'ı oluşturan Artaani bölgesinde yer alıyordu. Bu bölgeyi ve köyü Osmanlılar 16. yüzyılın ortasında Gürcülerden ele geçirmiştir. Tebat, 1595 tarihli ve Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan adlı Osmanlı mufassal defterinde Debad (دباد) veya Debat (دباط) biçiminde kaydetmiştir. Bu defterde bu ad altında, Büzürg]] livasının Güney nahiyesi içinde,  Debat-i Ulya (دباط علیا) ve Debad-i Küçük (دباد كوچك) olmak üzere iki yerleşim bulunuyordu. Debat-i Ulya (Yukarı Debat) köyünde 33 Hristiyan hane, Debad-i Küçük (Küçük Debat) köyünde ise 2'si Müslüman 7 hane yaşıyordu. Her iki köyde ispenç vergisi yükümlüsü erkeklerin çoğu Manvel, Gogiça, İason, Şalika, Gabriel, Giorgi, Abison gibi Gürcü adları taşıyordu. Bu iki köyde buğday ve arpa tarımı ile arıcılık yapılıyor, koyun de domuz besleniyordu.Tebat, 93 Harbi'nin ardından 1878 yılında imzalanan Berlin Antlaşması'yla Osmanlı Devleti tarafından Rusya'ya bırakıldı. Rus idaresinin Tebat (Тебат) adıyla tek yerleşim olarak kaydettiği köy, Ardahan sancağının Ardahan kazasına bağlıydı. 1886 yılında köyde 109 kişi yaşıyordu ve bu nüfus Türklerden oluşuyordu. Rus idaresinin Tikaş olarak kaydettiği köyünde 1896 yılında 154 kişi, 1906 yılında 207 kişi tespit edilmiştir.Tebat köyü, Birinci Dünya Savaşı'nın sonunda Rusların bölgeden çekilmesinin ardından bir süre fiilen Gürcistan'ın sınırları içinde kaldı. 16 Mart 1921'de imzalanan Moskova Antlaşması uyarınca köy Türkiye'ye bırakıldı.Tebat, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde "Dibat" (دیباط) adıyla Kars vilayetinin Ardahan kazasının Yalnızçam nahiyesine bağlıydı. 1940 genel nüfus sayımında köy aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 304 kişiden oluşuyordu. Tebat veya Dibat Türkçe olmadığı için köyün adı 1959 yılında  7267 sayılı kanunla Dağevi olarak değiştirilmiştir. 1965 genel nüfus sayımında Dağevi köyünün nüfusu 477 kişiden oluşuyor ve bu nüfus içinde 105 kişi okuma yazma biliyordu.
Dağgüney, Orhaneli

Köy, H 937/ M 1530 tarihli Muhasebe defterinde Güney adıyla  Atranos ilçesine kayıtlıdır. Ayrıca, 1908 Salnamesindeki mülki taksimatta  ve 1925 tarihli Yunan Fecayii köyler listesinde ve 1927 Salnamesindeki Köyler  haritasında Cebel olarak Atranos ilçesine bağlıdır. İçişleri Bakanlığının  1933 Tarihli "Köylerimiz" adlı yayınında Cebelgüney  olarak Orhaneli ilçesine kayıtlı bulunmaktadır. Köy hakkındaki resmi kayıtlar 1800lü yıllarda Orhaneli hükûmet konağında çıkan yangın sonucunda yanmıştır.Bursa ilinin güneyinde Orhaneli ilçesinin kuzey doğu  ucunda kurulmuş güzel bir dağ mahallesidir. Köy Orhaneli-Keles yolu üzerindeki ilk köydür. Bursaya 60 km., Orhaneliye 16 km. mesafede yer almaktadır. Köy yolunun tamamı asfalttır. Köy sarp bir arazi yapısı üzerine  kurulmuştur. Köy sınırları içinde akçam ve kızılçam türü ormanlık araziler  geniş yer kaplamaktadır. Dağgüney mahallesi sınırları içerisinde tarıma çok  elverişli verimli topraklar  yoktur. Kullanılmayan kıraç arazi çok  fazladır.Dağgüney mahallenine komşu olan köyler:Kuzeyde Göynükbelen Beldesi, kuzeydoğuda Yazlıca (Karesi), doğuda Firuzköy, güneydoğuda Kabaklar, güneyde Şükriye, güneybatıda Deliballılar, kuzeybatıda Topuk köylerinin arasında kalır.
Dağkadı, Karacabey

1908 yılında 242 kişi yaşayan mahallede, 1927 yılında 653, 1970 yılında 1.597 (789 erkek, 810 kadın), 1990 yılında 1.934, 1997 yılında ise 2.345 kişi yaşamaktaydı. Son yıllarda köy, şehirlere göç vermeye başlamıştır. 2019 yılında mahallenin nüfusu 698 kişidir
Dağkonak, Şırnak

Köyün eski adı 1928 yılı kayıtlarında Nerex ya da Nerx olarak geçmektedir. 1993 yılından sonra terör ve güvenlik gerekçesiyle boşaltılan köy, “Köye Dönüş ve Rehabilitasyon Projesi (KDRP)” kapsamında 2006 yılında tekrar yerleşime açılmıştır.Köy, Şırnak il merkezine 10 km uzaklıktadır. Köy, Şırnak'ın güneydoğusunda olup,  numaralı Şırnak-Uludere devlet yolu kenarındadır.
Dağköy, 19 Mayıs

Mahalle, 1925 yılından beri aynı adı taşımaktadır. Daha önceleri Samsun merkez ilçeye bağlıyken, 4 Temmuz 1987'de 19 Mayıs ilçesine bağlandı. Dağköy; daha önceleri bir köy iken, 12 Kasım 2012'de TBMM'de kabul edilen 6360 sayılı kanun ile mahalle oldu.Mahalle, Samsun il merkezine 39 km, 19 Mayıs ilçe merkezine 6 km uzaklıktadır. Yerleşime bağlı Pir mahallesi sınırlarında bir kültür kalıntısı bulunur.
Dağköy, İzmit

Aşağıdağ ve Yukarıdağ mahalleleri daha önceleri Eseler köyüne bağlı iken, 28 Haziran 1949'da birleşerek Dağköy adıyla bağımsız bir köy haline geldi. 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra yeniden mahalle oldu.
Dağkızılca, Torbalı

Dağkızılca; idari bölüm olarak daha önceleri köy iken, 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra mahalle olmuştur. Köy, Yunan işgali sırasında, "Türklere hizmet ediyorsunuz" bahanesiyle Yunanlılar tarafından yakılmıştır.
Dağlama (metalurji)

Dağlama veya metalografik gravürleme, bir metalin parlatılmış durumda belirgin olmayan belirli mikroyapısal özelliklerini ortaya çıkarmak için yüzeyinin kimyasal veya fiziksel olarak aşındırılmasıdır. Dağlama işlemiyle birlikte numunenin yüzeyinde kontrast oluşturularak objektif altında numunenin mikroyapısal özellikleri ve fazları görünür hale gelir. Böylelikle malzemenin tane büyüklüğü, mevcut fazları oranı, deformasyon izleri, ısıl işlemler ve mikroyapısal kusurları gibi özellikleri optik veya elektron mikroskobu ile incelenir.
Dağlar Aslanı

Dağlar Aslanı veya Dağlar Aslanı Ali Efe, Yavuz Yalınkılıç'ın yazıp yönetttiği 1964 yapımı Türk filmi.Başrollerinde Birol Soyurgal ve Türkan Şoray'ın rol aldığı film, aynı zamanda Yalçın Gülhan'ın kariyerindeki ilk filmdir.
Dağlar Dağlar

Dağlar Dağlar, Barış Manço'nun 1970 yılında eski bir halk türküsünü yeni bir yorumla seslendirerek meydana getirdiği şarkısıdır.Geçmişte Cemil Demirsipahi tarafından derlenmiş Cano Cano Cano adlı türküyü yorumlayarak şarkıyı meydan getiren Manço,  alafranga ve alaturka olmak üzere iki ayrı yorumu 45'lik bir plağa kaydetmiştir. Manço, 45'liğin ilk yüzünde parçayı ‘Barış Manço Ve’ adlı grubu ile  söylemiş; arka yüzünde ise Cüneyt Orhon'un klasik kemençesi eşliğinde seslendirmiştir.Manço ve Orhon, bu eserle kemençeyi popüler müzik ile tanıştırdı ve o yıllarda toplumda fazla bilinmeyen kemençeyi, bu eser sayesinde geniş kitlelere tanıttı.Şarkının kaydedildiği 45'lik plak, dört ayda 700 bin adet satılmış ve Manço'nun kariyerinde bir dönüm noktası olmuştur.Eser,  Hey Dergisi Müzik Oscarları’nda yılın bestesi ödülüne layık görüldü; Sayan Plak tarafından Platin Plak Ödülü ile ödüllendirildi.Eser, Türk müziğinin makamsal karakterini yansıtması ve halk müziği temaları ile örtüşen  sözel yapısı bakımından önem taşır.Barış Manço'nun 1993 yılında piyasaya sürülen Barış Manço Klasikleri: Dağlar Dağlar adlı toplama albümünde yer aldı.İsrailli şarkıcı Gali Atari ile Barış Manço tarafından 1996'da  “Hoy Harim” adıyla İbranice olarak farklı bir düzenleme kaydedildi.Dağlar Dağlar 45'liği  çıktıktan sonra farklı sanatçıları bu eserin kendi eserlerine benzediğini iddia etmiştir.  Fikret Kızılok ile Cahit Oben Dağlar'Dağlar'ın 1964 yılında  plağa doldurdukları "Hereke” adlı esere çok benzediğini, halk müziği sanatçısı Kemal Çığrık ise bu parçanın, kendisinin Orta Anadolu’dan yaptığı bir derleme olduğunu iddia etti. Çığrık'ın  daha önce "Ellerimle Büyüttüğüm"  adıyla Egefon plak şirketine sattığı bu parça nedeniyle Barış Manço'nun plağı mahkemenin aldığı tedbir kararı nedeniyle iki hafta satıştan men edildi. İki plak şirketinin anlaşıp  Sayan Plak'ın eseri Egefon Plak’tan 7.500 lira karşılığında satın alması üzere Dağlar Dağlar yeniden piyasaya çıktı.Ardından çeşitli halk müziği sanatçıları Dağlar Dağlar'ın Cemil Demirsipahi tarafından derlenen ve  Nezahat Bayram tarafından 1959'da doldurulan Cano Cano adlı türküye benzediğini iddia etti. Müzisyen Şerif Yüzbaşıoğlu her üç eseri notaya alıp üç parçanın da üçünün de ufak değişiklilerle birbirine benzediğini belirtti.Demir Sipahi", "Cano” adlı eserinin, ilk bölümü ("Aman Güzel yavaş yürü /Yollar İncinir İncinir / Güzelim Diye Nazlanma Teller İncinir İncinir") ile Barış Manço’nun "Dağlar Dağlar” eserinin ("Ellerimle Büyüttüğüm /Solar İken Dirilttiğim /Çiçeğimi Kopardın Sen /Ellere Verdin")  benzer olduğuna ilişkin dava açmış ve kazanmıştır. Dava, literatüre "Cano davası" olarak geçmiştir.
Dağlar Kralı (Köroğlu)

Bolu Beyi'nin seyis Yusuf'un getirdiği atı beğenmeyerek gözlerine mil çektirmesi üzerine bu atı yetiştirip Bolu Beyi'nden intikam almaya çalışan Köroğlu'nun hikâyesini anlatan filmin başrollerinde Fikret Hakan ve Türkan Şoray yer almaktadır.
Dağlar Kızı Reyhan (film)

Dağlar Kızı Reyhan, Bülent Oran ve Muzaffer Arslan'ın senaryosunu yazdığı, Metin Erksan'ın yönettiği 1969 yapımı Türk filmidir. Filmin yapımcısı Muzaffer Arslan'dır.
Dağlar Kızı Reyhan (şarkı)

Efsaneye göre şarkı Kuba'nın Gelinkaya bölgesinde Taşnakları yenen Reyhan'ı anlatır. 1918 Mart Olayları sırasında Taşnaklar bir Azerbaycanlı düğününe saldırır ve damadı öldürür, gelin ise dağlara kaçıp saklanır. Daha sonra bir müfrezeyi toplayan Reyhan isimli gelin Taşnakları yener. Reyhan 1928'de Sovyet yönetimi tarafından tutuklanmış, ancak sonradan kaçmıştır. Sonra hayatını bir manastırda sahte bir isimle yaşamıştır.1959'da Fikret Emirov, Dağlar Kızı Reyhan şiirinin müziklerini bestelemiştir. Bir rivayete göre şarkının sözleri şair Talat Eyyubov'a aittir. Şarkı ilk kez 1960'da SSCB Halk Sanatçısı Reşid Behbudov tarafından seslendirilmiştir, ancak en ünlü performansı Azerbaycan Halk Sanatçısı Zeynep Hanlarova'ya aittir.
Dağlar Şahini

Dağlar Şahini, 1969 yapımı Türk sinema filmi. Filmin başrollerinde Kartal Tibet ve Zuhal Aktan oynamıştır.
Dağlar Şahini Yörük Efe

Dağlar Şahini Yörük Efe, senaryo ve yönetmenliğini Muharrem Gürses'in üstlendiği 1959 yapımı Türk filmidir.
Dağlara Yolculuk / İnsanlar

Dağlara Yolculuk / İnsanlar, Azer Bülbül'ün 8. stüdyo albümüdür. 1993'de Barış Müzik firmasından çıkarılmıştır. Albümde yer alan Hüküm Giymişim, Hazalım, Fırat, Dağlar, Hasretim şarkıları öne çıkan parçalardır.
Dağlarca Şiir Ödülü

Dağlarca Şiir Ödülü, Beşiktaş Belediye Başkanlığı tarafından, PEN Yazarlar Derneği ve Türkiye Yazarlar Sendikası’nın desteği ile gerçekleştirilen, Fazıl Hüsnü Dağlarca'nın isminin yaşatılmasına ve şiirin gelişimine katkı sağlamak için her yıl verilen edebiyat ödülüdür.İlki 2015 yılında düzenlenmiştir. Dağlarca Şiir Ödülleri heykellerinin tasarımı grafiker Erkal Yavi'ye aittir. Heykeller  heykeltıraş Dinçer Güngörür tarafından yapılmıştır.Ödül Yönetmeliği’nde Dağlarca Şiir Ödülü ile ilgili şu açıklamaya yer veriliyor: ‘’Türkçem benim ses bayrağım” diyerek yüzü aşkın kitabıyla Türkçenin ses bayrağını yaşamı boyunca yükseklerde dalgalandıran Fazıl Hüsnü Dağlarca, 100 yıl önce doğduğu yer olan Beşiktaş’ta, adına düzenlenen etkinliklerle yaşamaya, yaşatılmaya devam ediyor. Yaşadığı dönemde ‘’Yaşayan En Büyük Şair’’ sıfatıyla da onurlandırılan Dağlarca, ‘’Yunus gibi giderken gitmez olmak isterim’’ sözüyle, şiirdeki ölümsüz kaynaklardan biri olmak hedefini ortaya koymuştu.Beşiktaş Belediyesi tarafından, PEN Yazarlar Derneği, Türkiye Yazarlar Sendikasının desteğiyle Dağlarca adına düzenlenen bu ödül, Dağlarca’nın anısını yaşatmak, Türk şiirinin gelişimine katkıda bulunmak ve şiiri hayata daha çok katmak amacıyla veriliyor.
Dağlarda Kar Olsaydım

"Dağlarda Kar Olsaydım", şair Yusuf Hayaloğlu'nun yazıp bestelediği İstanbul'da olan Yusuf Hayaloğluna çok sonradan babasının vefatı bildirilir, bunj üzerine Dersim'e gelen Hayaloğlu direk mezarlığa gidip bir mezarın başına oturup ağlar. Gelenler Yusuf'a mezarın babasına ait olduğunu söyler ve bu olaydan sonra Yusuf Hayaloğlu bu duygu yoğunluğunu dile bu şiir ile getirir.İlk defa Ahmet Kaya okumuş, daha sonra Müslüm Gürses, İbrahim Tatlıses gibi sanatçılar da albümlerinde yer vermiştir. Ahmet Kaya sadece saz eşliğinde konserde söylemiş, mayıs 1990'da çıkan Resitaller-2 albümünde yer almıştır. Müslüm Gürses'in de aynı isimli albümünün açılış parçasıdır. Daha sonra birçok sanatçı çeşitli zamanlarda okumuştur.Tatar Ramazan Sürgünde filminde de hapishanede Tatar Ramazan sazla söylemektedir, seslendiren Ahmet Kaya'dır.
Dağlarda Kar Olsaydım (albüm)

Dağlarda Kar Olsaydım, Müslüm Gürses'in 29 Temmuz 1993'te Elenor Müzik firmasından yayımlanan albümüdür. Albümde Dağlarda Kar Olsaydım, Seven Olmaz Ki, Adını Sen Koy şarkıları öne çıkan şarkılardır. Albüm Gürses'in 90'lara damga vuran albümlerinden olup Gürses'in en çok satan albümlerindendir. Albümde arabesk, pop ve Türk halk müziği türlerinde şarkılar yer almaktadır.
Dağları Bekleyen Kız (film, 1955)

Dağları Bekleyen Kız, senaryo ve yönetmenliğini Atıf Yılmaz'ın üstlendiği 1955 yapımı Türk filmidir.
Dağların Kartalı

Dağların Kartalı, Feyzi Tuna'nın yönettiği 1970 yapımı Türk filmidir. Yapımcılığı Uğur Film tarafından üstlenilen film, Kapadokya'da çekilmiştir ve bu filmin afişi Apa Ofset Basımevi tarafından hazırlanmıştır.
Dağların Kralı

Dağların Kralı (İngilizce: King of the Mountains (KoM) Yol bisikleti yarışında en iyi tırmanıcıya verilen bir unvandır. Genellikle ve resmi olarak Dağlar sınıflandırması olarak bilinir. Kadınların bisiklet yarışlarında aynı terim Dağların Kraliçesi (QoM) olarak kullanılır.Hiçbir yarışmacı "Dağların Kralı" unvanını aynı yıl içinde yapılan üç büyük turda birden kazanamadı. Gerçekte sadece iki bisikletçi Federico Bahamontes ve Luis Herrera üç yarışmayı da farklı yıllarda kazandılar. On bisikletçi iki tur kazanmayı başardı.
Dağların Oğlu

Dağların Oğlu, başrollerinde Yılmaz Güney ve Nebahat Çehre'nin oynadığı yönetmenliğini ise Yılmaz Atadeniz'in yaptığı 1965 yapımı Türk filmidir.
Dağlı Güvercin

Dağlı Güvercin senaristliğini Safa Önal’ın,  yönetmenliğini Kaya Ererez’in yaptığı 1986 yapımı Türk filmidir. Başrollerinde Hülya Avşar ve Engin Çağlar oynamıştır.
Dağlı Kalesi

Kale Erdemli ilçesinin Dağlı köyü güneyinde ve  koordinatlarındadır.  devlet kara yolundan Kösbucağı civarında sapılarak, Dağlı köyüne giden bir il yolun ile ulaşılır. Erdemli'ye 17, Mersin'e 52 kilometre uzaklıktadır. Köye ulaşmak için asfalt yol vardır. Ancak köyden kaleye kadar iki kilometre kadar dar ve eğimli bir patikada yürümek gerekmektedir. Köy 510 metre rakımda olduğu halde, kalenin rakımı 900 metreye yakındır.Kale Roma İmparatorluğu döneminde yapılmıştır. Ancak orta çağda önce Bizans İmparatorluğu daha sonra Kilikya Ermeni Krallığı döneminde de kullanılmıştır. Orijinal adı bilinmemektedir. Bir yazıt varsa da yazıt çok bozulmuştur. Profesör Bogos Levon Zekiyan bu Ermenice yazıtta sadece dört kelime okuyabilmiştir. Bunlar, kral, Ermeniler, oğluna ve tarihinde kelimeleridir.Kale batısındaki Karakız vadisine ve bu vadideki antik kervan yollarına hakim olacak şekilde inşa edilmiştir. Büyük bir kale olmakla birlikte, duvarlarından büyük kısmı yıkılmıştır. Kraliçe Odası olarak bilinen büyük bir oda ile iki tuvalet odası ve bodrumda zindan olduğu düşünülen bazı odacıklar sağlamdır. Giriş kapısında iki asker ve bir hamile kadın kabartması yer alır.
Dağlıca, Afşin

Yerleşimin adı, Batlamyus'un 150 yılı kayıtlarında  Mároga ya da Márôgous, 1928 yılı Türkçe kayıtlarda ise Marabuz ya da Marağuz olarak geçmektedir. Daha önceleri köy iken, 29 Şubat 1972 tarihindeki kararla belediye statüsü alarak beldeye dönüştü. 12 Kasım 2012'de TBMM'de kabul edilen 6360 sayılı kanun ile mahalle oldu.
Dağlıca, Beşikdüzü

5 Ağustos 1461 tarihinde Fatih Sultan Mehmet tarafından fethedilen Trabzon'da isteyen halkın yerinde kalmasına, isteyenin göç etmesine izin verilmiştir. Bu yüzden azalan nüfusun yerine Amasya, Turhal, Tokat'tan gelen ailelerin yerleştiği, diğer bölümün ise Horasan ve Tunceli üzerinden gelen ailelerden oluştuğu, geriye kalan bölümün ise Gümüşhane istikametinden gelen ve sahile kadar uzanan ailelerden oluştuğu, küçük bir bölümün ise fetihten önce var olan ailelerden oluştuğu bilinmektedir. Fetihten sonra oluşan bu süreç 1700 yıllarına kaddar sürmüştür. Türk Kurtuluş Savaşında meydana gelen göç sebebiyle mahalleden ayrılanların savaşın sona ermesinden sonra geriye dönmeyerek bulundukları yerlere yerleştikleri bilinmektedir.Cumhuriyet döneminde, idari olarak Tonya ilçesine bağlı olan köy, Vakfıkebir'e, 1988 yılında da Beşikdüzü'nün İlçe olmasıyla Beşikdüzü'ne bağlanmıştır.Cumhuriyet döneminde de büyük göç veren köy özellikle ağırlıklı olarak maden işçiliği nedeniyle Zonguldak'a ve daha sonra Samsun, Ankara, İstanbul ve yurt dışına - özellikle Almanya şehirlerine göç ederek yaşamlarını sürdürmektedirler.
Dağlıca, Tutak

Köyün eski adı, 1928 yılı kayıtlarında Kurmanci'de "ıslak, cıvık" anlamına gelen, Şilopilo olarak geçmektedir.
Dağlıca, Yüksekova

Köyün eski adı 1916 yılı idari bölge kayıtlarında Oramar ve Kürtçe kökenli Soryan olarak geçmektedir. Eski bir bucak merkezidir.Köy, Hakkâri il merkezine 134 km, Yüksekova ilçe merkezine 60 km uzaklıktadır. Köy, Yüksekova'nın güneybatısında olup  numaralı Yüksekova-Dağlıca yolunun bitiş noktasıdır. Yolun Çukurca'ya devam eden kısmının yapımı sürmektedir.
Dağlık

Dağlık, arazilerdeki herhangi bir dağlık bölgeyi belirtmek için veya dağlık platoyu belirtmek için kullanılır. Genel olarak veya yaylalar genellikle 500–600 m eğilimindedir. Dağlık bölgeler genelde alçak dağlardaki aralıklarda bulunur.
Dağlık Ermenistan Cumhuriyeti

Dağlık Ermenistan Cumhuriyeti (Ermenice: Լեռնահայաստան ya da Ղարաբաղ-Զանգեզուր / Karabağ-Zengezur; ilk adı: Սյունիքի Հանրապետություն / Syunik Cumhuriyeti), Güney Kafkasya'da kısa süre varlığını devam ettiren ve tanınmayan bir devlet. Kabaca bugünkü Ermenistan'ın Syunik Marzını kapsamaktaydı.Osmanlı Devleti ilk olarak Rusya Sovyet Federatif Sosyalist Cumhuriyeti ile Brest-Litovsk Antlaşması'nı ve daha sonra Ermenistan Demokratik Cumhuriyeti ile 4 Haziran 1918 tarihli Batum Antlaşması'nı imzalayarak Güney Kafasya'daki topraklarını genişletti. Bu anlaşmaların ardından Sevan Gölü'nün batı kıyısı ve Erivan şehri ve Eçmiadzin civarlarına, etrafını çevrilmiş küçük bölgeye sıkıştırıldı.Andranik Toros Ozanyan bu yeni sınırları kabul etmeyerek ve yeni bir devletin kurulduğunu ilan etti. Ozanyan'ın faaliyetleri Dağlık Karabağ, Zengezur ve Nahçıvan'da Osmanlı Devleti ile Azerbaycan Demokratik Cumhuriyeti arasındaki bağlantılarını kesmekle yoğunlaştırdı ve bundan dolayı "Karabağ-Zengezur Cumhuriyeti" adıyla bilinir.Ocak 1919'da Ermeni askerler ilerleyince, Lionel Dunsterville komutasındaki Birleşik Krallık kuvvetleri Ozanyan'a Zengezur'a dönmesini emretti ve mücadelenin Paris Barış Konferansı ile halledebileceğine dair güvence verdi. Paris Barış Konferansı Ermenistan Demokratik Cumhuriyeti'ne uluslararası toplumca tanınan devlet olduğunu ilan etti.Garegin Nzhdeh liderliğindeki partizan birliği Kızıl Ordu tarafından yenilgisinin kaçınılmaz olana kadar Sovyetleştirilmesine karşı direndi.Taşnak liderlerinden Garegin Njdeh Kasım 1919'den beri mücadele ediyordu ve 25 Aralık 1920 ya da 27 Nisan 1921'de Zengezur'da bağımsızlığını ilan etti. 18 Şubat 1921'de Taşnak Ayaklanmasıyla geri alınan Erivan'ın 2 Nisan'da tekrar Bolşeviklerin eline geçtikten sonra Zengezur anti-Bolşeviklerin son kalesi haline geldi. Temmuz 1920'da Karabağ'aa gönderilen Kızıl Ordu müfrezesinin yardımıyla yıkıldı. Taşnak liderleri ve takipçileri Zengezur'un dağlarına çekilmesiyle Sovyet rejiminden kurtuldular. Bölge 1921 yılının Temmuz başına kadar Taşnakların elinde kaldı.
Dağlık Karabağ (anlam ayrımı)

Dağlık Karabağ Cumhuriyeti, Dağlık Karabağ bölgesindeki de jure Azerbaycan toprakları üzerinde, Ermeniler tarafından kurulan, 1991-2023 yılları arasında varlığını sürdüren de facto eski devlet.Birinci Dağlık Karabağ Savaşı, 1988-1994 yılları arası Azerbaycan'a ait olan Dağlık Karabağ'ın bağımsızlığını isteyen Ermenistan ile Azerbaycan arasında yapılmış bir savaş.
Dağlık Karabağ Cumhuriyeti Savunma Ordusu

Dağlık Karabağ Cumhuriyeti Savunma Ordusu (Ermenice: ԼՂՀ ինքնապաշտպանական ուժեր), Dağlık Karabağ Cumhuriyeti'nin silahlı gücüydü. 2023 Dağlık Karabağ çatışmalarının ardından 20 Eylül 2023'te lağvedildi.1990'ların başında Dağlık Karabağ bölgesinde düzensiz Ermeni milis güçleri bulunmaktaydı. 9 Mayıs 1992 tarihinde Dağlık Karabağ Cumhuriyeti'nin silahlı gücü olarak Dağlık Karabağ Cumhuriyeti Savunma Ordusu kuruldu.Dağlık Karabağ Cumhuriyeti Savunma Ordusu'nun kurucuları arasında Robert Koçaryan (Ermenistan Cumhuriyeti'nin eski cumhurbaşkanı ve Dağlık Karabağ Cumhuriyeti Savunma Ordusu'nun ilk başkumandanı), Serj Sarkisyan (2008-2018 Ermenistan Cumhurbaşkanı), Vazgen Sarkisyan (1992 - 93 yılları arasında Ermenistan Cumhuriyeti'nin Savunma Bakanı, 1993 - 95 yılları arasında Savunmadan sorumlu Devlet Bakanı ve 1998 - 99 yılları arasında Ermenistan Cumhuriyeti'nin başbakanı), Monte Melkonyan (ASALA lideri ve eski Martuni bölgesi sorumlusu), Samvel Babayan (1994 - 2000 yılları arasında Dağlık Karabağ Cumhuriyeti Savunma Bakanı) ve diğer isimler yer aldı.Dağlık Karabağ Cumhuriyeti Savunma Ordusu kurulduğu tarihten itibaren Azerbaycan ile çok sayıda çatışmaya girdi. Katıldığı başlıca muharebeler:Dağlık Karabağ Cumhuriyeti Savunma Ordusu, 2023 Dağlık Karabağ çatışmaları sonrası Azerbaycan'ın talepleri doğrultusunda dağıtıldı.İlk kurulduğu tarihlerde personelin çoğunluğu Karabağ'dan, Azerbaycan'ın muhtelif yerlerinden ve Ermenistan'dan gelen Ermeniler ile oluşmaktaydı. İkinci Dağlık Karabağ Savaşı öncesine kadar Dağlık Karabağ Cumhuriyeti Savunma Ordusunun 18.500 - 20.000 civarında subay ve erlerden oluştuğu iddia edilmekteydi.Envanteri, Sovyet Ordusu'nun bıraktığı silahlardan; Kalaşnikov tüfeği, tank, ağır top gibi silahlardan oluşmaktaydı. Dağlık Karabağ Cumhuriyeti, Ermenistan tarafından bile tanınmasa da kayda değer miktarda Ermenistan'ın silah ve malzeme desteğini almaktaydı.Dağlık Karabağ Cumhuriyeti Savunma Ordusu, Ermenistan Silahlı Kuvvetlerine derinden entegre haldeydi. Dağlık Karabağ Cumhuriyeti, tanınmayan ülke olmasından bağımsız bir ulusal varlık olarak yaşamını sağlamak için Ermenistan Cumhuriyeti'ne bağlıydı. Ermenistan Cumhuriyeti ise Dağlık Karabağ Cumhuriyeti'ne karşı herhangi saldırıyı kendi ülkesine karşı saldırı olarak görmekteydi.International Crisis Group, "Nagorno-Karabakh: Viewing the conflict from the ground", Europe Report No. 166, 14 September 2005 (Özet)International Crisis Group, "Nagorno-Karabakh: Risking War", Europe Report No. 187, 14 November 2007 (Özet)
Dağlık Karabağ Cumhuriyeti arması

Ortada süslü tacı giyen kartal ve kartalın göğüsünde dikey olarak konulan bayrağı altında dağ silsilesinin panoramasıyla süslenen kalkan bulunmaktadır.Bunun üzerinde başkenti Hankendi'nde bulunan "Biz Bizim Dağlarımızdır" (Menq Enq Mer Sarere / Մենք ենք մեր սարերը) anıtının iki taş kafaların "Nine ve Dede" (Tatik yev Papik / Տատիկ և Պապիկ) bulunmaktadır.Dış kenarı ise Doğu Ermenicede yazilan "Lernayin Gharabaghi Artsakh Hanrapetoutioun" ("Dağlık Karabağ'ın Artsakh Cumhuriyeti") ibaresini taşıyan daire şeklindeki altın şeridinden oluşmaktadır.
Dağlık Karabağ Cumhuriyeti bayrağı

Dağlık Karabağ Cumhuriyeti bayrağı, Güney Kafkasya'da yer alan de facto bir devlet olan Dağlık Karabağ Cumhuriyeti'nin 2 Haziran 1992 tarihinde kabul edilen resmî bayrağı.Ermenistan bayrağına beyaz bir üçgen örüntü eklenilmiş halidir. Bu bayrak, Dağlık Karabağ toprağının Ermeni mirasını ve nüfusunu simgeleştiriyor ve üçgen şekli Dağlık Karabağ, Ermenistan'dan ayrı olmasına karşın, Ermenistan'a olan bağı ifade etmektedir. Bayraktaki örüntü, ayrıca Ermeni kilimlerin üzerindeki desenlere benzemektedir.
Dağlık Karabağ Cumhuriyeti başbakanı

Dağlık Karabağ Cumhuriyeti başbakanı, de facto olarak varlığına devam ettiren Dağlık Karabağ Cumhuriyeti'nde devlet başkanlığından sonraki en üst siyasi makamdır. 8 Ocak 1992 yılından itibaren 6 farklı isim başbakanlık yapmıştır. Oleg Yesayan, Dağlık Karabağ Cumhuriyeti'nin kurucu başbakanıdır. Ülkenin son başbakanlık görevini 14 Eylül 2007 ile 7 Eylül 2017 tarihleri arasında Arayik Harutyunyan yürütmüştür.2017 yılında gerçekleştirilen referandum sonucu başkanlık sistemine geçişi onaylanmış,  başbakanlık makamı kaldırılmıştır.
Dağlık Karabağ Cumhuriyeti devlet başkanı

Dağlık Karabağ Cumhuriyeti devlet başkanı, 1991-2023 yılları arasında varlığını sürdüren ancak hiçbir ülke veya uluslararası kuruluş tarafından bağımsızlığı tanınmayan, 1992 yılında oluşturulan ve 2023 yılında feshedilen Dağlık Karabağ Cumhuriyeti'ndeki en yüksek siyasi makamdı. Son devlet başkanı, 10 Eylül 2023  – 4 Ekim 2023 tarihleri arasında Samvel Şahramanyan idi.