barandinho/wikipedia_tr huggingface dataset:
Hayvansal psişizm

Hayvansal psişizm (animal psychism) hayvanlardaki psişik fenomenler bütününü ifade etmek üzere kullanılan bir terimdir.Parapsikologlar, hayvanlar üzerinde sürdürdükleri deney ve gözlemler sonucunda, kimi hayvanların ESP denilen paranormal yeteneklere insanlardan daha fazla sahip olduklarını ve ayrıca, bu yeteneklerini bazı hayvanların beş duyu gibi doğal ve normal bir yetenek olarak kullandıklarını ileri sürmektedirler.Parapsikoloji denildiğinde akla ilk gelen isim olan ve kurduğu Parapsikoloji Kurumu’nun  Amerikan Bilim Geliştirme Kurulu'na kabulüyle Parapsikoloji’ye ilk saygınlığını kazandırmış bulunan J.B. Rhine, yaptığı deney ve gözlemler sonucunda bazı hayvanlarda şu beş psişik yeteneğin bulunduğunu açıklamıştır:Sevdikleri kişiler veya kendileri hakkında tehlike içeren gelecekteki olayları ve doğal afetleri önceden hissetme yeteneği.Sevdikleri canlının (hayvan ya da insan) ölmesini ya da zarar görmesini, ondan çok uzakta da olsa hissetme yeteneği. (S.S.C.B. döneminde yapılan bir deneyde, karadan binlerce kilometre uzaklıkta, deniz dibinde bulunan bir denizaltıda bulunan yavrularından her biri öldürüldüğünde, karada bulunan anne tavşanın acı acı bağırdığı görülmüştür.)Yuvalarından yüzlerce kilometre uzağa götürülseler de, yuvalarının yerini bir şekilde hissederek dönebilme yeteneği.Sevdikleri hemcinsleri kendilerinden yüzlerce kilometre uzağa götürülse de, onları bulabilmelerini sağlayan “psişik izleme” yeteneği.J.B.Rhine’ın hayvansal psişizm ile ilgili  çalışmalarını Rhine’dan sonra sürdüren ardılları, hayvanlarda bunlardan başka paranormal yeteneklerin de olduğunu açıklamışlardır. Neo-spiritüalist görüş, hayvanlardaki bu yeteneklerin bir kısmını, insanın etkisi altında olmakla birlikte algılayamadığı esîrî vibrasyonların bazı hayvanlarca algılanabilmesine bağlar. Bir beygirin görme ve koklama duyularıyla algılayabilme alanından daha uzakta olduğu halde uzaktan geçen eşini tanıması, deprem öncesinde örümceklerin yuvalarını ve bazı hayvanların ağıllarını bırakıp kaçmaları, onların bazı vibrasyonlara insanlardan daha duyarlı olmalarıyla açıklanır.
Hayvansal yağ

Hayvansal yağlar, hayvanlardan türetilen lipid malzemelerdir. Fiziksel olarak, yağlar oda sıcaklığında sıvıdır ve katı yağlardır. Kimyasal olarak, hem yağlar hem de yağlar trigliseritlerden oluşur. Her ne kadar birçok hayvan kısmı ve salgısı yağ verebilse de, ticari uygulamada, yağ, öncelikle koyunlar, domuzlar, tavuklar ve inekler gibi canlı hayvanlardan elde edilen işlenmiş doku yağlarından çıkarılır. Süt ürünleri ayrıca peynir, tereyağı ve süt gibi hayvansal ve hayvansal yağ ürünleri de sağlar.Kaz yağı gibi bazı maddeler, diğer hayvansal yağlardan daha yüksek bir duman noktası üretir, ancak yine de zeytin veya avokado gibi birçok bitkisel yağdan daha düşüktür.ABD'deki tüketici et ürünlerinde, hayvan kalıntılarının kemik katılarının partikül büyüklüğü yüzde 3'ten fazla olduğunda, protein içeriği yüzde 14'ten az olduğunda ve ürün yüzde 30'dan fazla saf yağ içeriği içerdiğinde hayvansal yağlar olarak sınıflandırılmaktadır.Hayvansal yağlar genellikle batı katı diyetinin bir parçası olarak yarı katı formda tüketilir; bunlar ya süt, tereyağı, eritilmiş iç yağ, schmaltz ya da daha yaygın olarak fabrikada üretilen et, evcil hayvan maması ve fast-food ürünlerinde dolgu maddesi olarak kullanılır. Süt ürünleri, kan ve meme bezi gibi dolaşım ve lenfatik sistemlerden farklı seviyelerde su, yağ, yağ ve hayvan hücreleri içeren hayvan salgılarıdır.Hayvanların vücudunda, yağın çoğu, derinin altında (deri altı yağı) ve organlar arasında yumuşak elastik pedler oluşturduğu omentumda bulunan yağ dokusunun bir parçasıdır. Yağlar, hayvanların iç organlarını mekanik hasarlardan korur ve zayıf ısı iletkenleri olduğundan, ortam sıcaklığındaki değişikliklerden bağımsız olarak sabit bir vücut sıcaklığının korunmasına yardımcı olur, bu nedenle soğuk iklimlerde, deri altı yağ tabakası önemli bir kalınlığa ulaşır. Hayvansal vücut için yağlar önemli bir enerji deposu olarak görev yapar.
Hayvansal ürün

Hayvansal ürün, bir hayvanın vücudundan elde edilen herhangi bir malzemedir. Örnekler, yağ, et, kan, süt, yumurta ve bunların yanında kurutulmuş balık mesanesi ve peynir mayası gibi daha az bilinen ürünlerdir.Amerika Birleşik Devletleri Tarım Bakanlığı tarafından tanımlanan "hayvansal yan ürünler", kas eti dışındaki çiftlik hayvanlarından hasat edilen veya üretilen ürünlerdir. Avrupa Birliği ise, hayvan yan ürünlerini, insanların tüketmediği hayvanlardan elde edilen malzemeler olarak biraz daha geniş bir şekilde tanımlanmaktadır. Bu nedenle, insan tüketimi için tavuk yumurtası ABD'de yan ürün olarak kabul edilir, ancak Fransa'da değildir. Oysa hayvan yemi için ayrılan yumurtalar her iki ülkede de hayvansal yan ürünler olarak sınıflandırılır. Bu kendi başına ürünün durumuna, güvenliğine veya "bütünlüğüne" yansımaz.Hayvan yan ürünleri, mezbahalardan, hayvan barınaklarından, hayvanat bahçelerinden ve veterinerlerden gelen karkas parçaları ve karkas parçaları ve yemek atıkları dahil insan tüketimi için amaçlanmayan hayvansal ürünlerdir. Bu ürünler, kozmetik, boya, temizleyiciler, cilalar, tutkal, sabun ve benzeri ticari ürünler yapmak için satılabilecek insan ve insan dışı gıda maddeleri, yağlar ve diğer malzemeler haline getirilmek üzere bir işlemden geçebilir. mürekkep. Hayvansal yan ürünlerin satışı, et endüstrisinin bitkisel protein kaynakları satan endüstrilerle ekonomik olarak rekabet etmesini sağlar.Hayvanlar kelimesi Animalia biyolojik alemindeki tüm türleri içerir. Bu durumda böcekler, karides ve istiridye gibi hayvanlar da tanıma örnek gösterilebilir.Genel olarak, deniz hayvanlarının eski kalıntılarından oluşan petrol gibi fosilleşmiş veya parçalanmış hayvanlardan yapılan ürünler hayvansal ürün olarak kabul edilmez. Hayvan kalıntıları ile döllenmiş toprakta yetiştirilen ürünler, nadiren hayvansal ürün olarak nitelendirilir.Birkaç popüler diyet modeli, bazı hayvansal ürün kategorilerinin dahil edilmesini yasaklar ve ayrıca diğer hayvansal ürünlere ne zaman izin verilebileceğini sınırlayabilir. Bunun gibi, vejeteryanlık, pesketaryenlik ve paleolitik diyet gibi seküler diyetlerin yanı sıra koşer, helal, mahayana, makrobiyotik ve sattvik gibi dini diyetler de vardır. Vegan-vejeteryan diyetleri ve tüm alt grupları gibi diğer diyetler, hayvansal kökenli herhangi bir materyalin yenmesini kabul etmez. Bilimsel olarak, hayvan kaynaklı gıdalar terimi, bu hayvansal ürünlere ve yan ürünlere topluca atıfta bulunmak için kullanılmıştır.Uluslararası ticaret mevzuatında, hayvanlardan elde edilen veya onlarla yakın ilişkisi olan gıda ve mallara atıfta bulunmak için hayvansal menşeli terminoloji ürünleri (products of animal origin-POAO) kullanılmaktadır.
Hayvansever

Hayvansever; hayvanları seven, onlara iyi davranan ve haklarını korumaya çalışan kimse. Hayvanseverlik kavramı ile aşağıdakilerden biri kastedilmiş olabilir:
Hayvansız tarım

Hayvansız tarım veya vegan çiftçilik, hayvanları veya hayvansal ürünleri kullanmayan çiftçilik yöntemlerinden oluşur. Hayvansız yetiştiriciler, evcil hayvanları tutmazlar ve ekinlerini gübrelemek için çiftlik hayvan gübresi veya hayvan parçaları (kemik unu, kan unu, balık unu) gibi hayvansal ürünleri kullanmazlar.  Bunun yerine yeşil gübre kullanılması vurgulanmaktadır.Hayvansız çiftçilik, organik veya organik olmayan tarım tekniklerini kullanabilir. Bununla birlikte, hayvansız tarımla ilgili en ayrıntılı tartışmalar şu anda hayvansız organik çeşitlere odaklanmaktadır.Sentetik gübreli endüstriyel tarım hayvansızdır. Amerika Birleşik Devletleri'nde, çok az endüstriyel çiftlik gübre kullanmaktadır. 2006 yılında ABD ekili alanlarının sadece % 5'i gübrelenmiştir.
Hayward, Kaliforniya

Hayward ABD'nin Kaliforniya eyaletine bağlı Alameda ilçesinde bulunan bir şehirdir. Şehrin nüfusu 2010 sayımına göre 144.186'dır.
Hayward, Wisconsin

Hayward, Amerika Birleşik Devletleri'nin Wisconsin eyaletinde yer alan ve Sawyer ilçesinde yer alan bir şehirdir. Şehrin nüfusu 2010 yılı nüfus sayımına göre 2.318'dir.15 Mart 2010 tarihinde yapılan bir nüfus sayımına göre şehirde 2.318 kişi, 1.048 ev, ve 550 aile bulunmaktadır. The population density was . There were 1.227 housing units at an average density of . The racial makeup of the city was %83,3 White, %0,4 African American, %11,8 Native American, %0,9 Asian, %0,3 from other races, and %3,2 from two or more races. Hispanic or Latino of any race were %2,5 of the population.There were 1.048 households of which %27,6 had children under the age of 18 living with them, %32,5 were married couples living together, %14,0 had a female householder with no husband present, %5,9 had a male householder with no wife present, and %47,5 were non-families. %41,7 of all households were made up of individuals and 20% had someone living alone who was 65 years of age or older. The average household size was 2.10 and the average family size was 2.80.The median age in the city was 39.8 years. %23,7 of residents were under the age of 18; %8,5 were between the ages of 18 and 24; %23,6 were from 25 to 44; %23,5 were from 45 to 64; and %20,8 were 65 years of age or older. The gender makeup of the city was %47,5 male and %52,5 female.
Haywood County, Kuzey Karolina

Haywood ili veya Haywood County Amerika Birleşik Devletleri'nin Kuzey Karolina eyaletinde bulunan bir ildir. İlin nüfusu 2020 sayımına göre 62,089'dur. İlin merkezi Waynesville şehridir.
Haywood County, Tennessee

Haywood ili veya Haywood County Amerika Birleşik Devletleri'nin Tennessee eyaletinde bulunan bir ildir. İlin nüfusu 2020 sayımına göre 17,864'tür. İlin merkezi Brownsville şehridir.
Hayyam Uydusu

Hayyam, İran'da tasarlanan ve üretimi Rusya'da gerçekleştirilen uzaktan algılama uydusudur. 9 Ağustos 2022 tarihinde Kazakistan'nın Baykonur Uzay Üssü'den Soyuz fırlatma aracıyla uzaya gönderildi. Bu uydunun adı İranlı 11. Yüzyıl polimatı olan Ömer Hayyam'dan alınmıştır.Hayyam Uydusu yerden 500 kilometre yükseklikte bir yörüngeye yerleştirildikten sonra İran'a günde 4 kez 1 metre hassasiyetle görüntü sağlamaktadır. Yüksek çözünürlüklü kamera ile donatılan bu uydu 5 yıl boyunca tarım, su kaynakları, madencilik, ve çevre sorunlarının gözlemlenmesi için kullanılacak.
Hayyim

Hayyim (), manası "yaşam" olan bir İbranice isimdir. İsrail'de popüler bir isimdir. Kabala'ya göre, Hayim adı bir kişinin sağlıklı kalmasını sağlar, ve bazı kişilerin sağlıklarını iyileştirmek için Hayim'i soyadlarını olarak ekledikleri biliniyor. Amerika Birleşik Devletleri'nde bu kelime genellikle Chaim olarak yazılıyor; fakat fonetik olmamasına rağmen, Haim veya Hayim de bazen alternatif yazılışlar olarak kullanılıyorlar. "Ch" yazılışı, Yidiş kökene sahiptir. Arapça حياة (ḥayāt) kelimesine kandaş kelimedir, ve Arapça kelimesi aynı anlama sahip olmaktadır, çünkü her iki kelime aynı Proto-Semitik dalından türetiliyorlar. İbranice l'chaim ifadesi, "hayata" anlamı taşıyan bir tebriktir, ve böylece insanlar her zaman bu adı taşıyan bir kişinin sağlığına içer.
Hayır (film)

Hayır (özgün ad: Nope), Jordan Peele tarafından yazılan ve yönetilen, Monkeypaw Productions bayrağı altında yayınlanan, Amerikan korku filmi. Başrollerini Daniel Kaluuya, Keke Palmer ve Steven Yeun'un paylaştığı film, 22 Temmuz 2022'de Universal Pictures tarafından vizyona girdi.9 Kasım 2020'de Jordan Peele tarafından yazılan, yönetilen ve yapımcılığını üstlendiği isimsiz bir filmin 22 Temmuz 2022'de Universal Pictures tarafından vizyona gireceği açıklandı. Şubat 2021'de Keke Palmer ve Daniel Kaluuya'nın oyuncu kadrosuna katıldığı, Jesse Plemons'ın ise Killers of the Flower Moon'da oynamak için filmdeki rolünü reddettiği açıklandı. Mart 2021'de Steven Yeun oyuncu kadrosuna katıldı. Ana çekimler 7 Haziran 2021'de Los Angeles'ta başladı. Peele, 22 Temmuz 2021'de posteri ve filmin adını açıkladı. Barbie Ferreira, Brandon Perea ve Michael Wincott'un ek oyuncu kadrosu aynı gün açıklandı.
Hayır Bey

Hayır Bey (Gerçek adı Hayrabay'dır.) (d. 1464 veya 1465 - ö. 5 Ekim 1522), Memlük Devleti ve Osmanlı İmparatorluğu'nda görev yapmış Çerkes asıllı asker ve devlet adamı.1464 veya 1465'te, Malbay adındaki bir Çerkes'in oğlu olarak Kerç yakınlarındaki Samsun köyünde doğdu. Babası, onun da kardeşleri gibi iyi bir eğitim alması için Sultan Kayıtbay'ın yanına, Memlük sarayına verdi. Eğitiminden sonra Memlük olarak orduya girdi.Çeşitli rütbelerde görev yaptıktan sonra 1496'da Emir oldu. 1497'de de II. Bayezid'e elçi olarak gönderildi. 1502'de ise Kansu Gavri'nin tahta çıkışıyla Hacibü’l-Hüccablık (Baş Hacib) görevine getirildi. 1504'te Şam Valisi olan kardeşi öldü ve yerine Halep Valisi Emir Sibay atandı. Kendisi de boş kalan Halep Valiliği ile görevlendirildi. Muhtelif rivayetlere göre Halep Valiliği sırasında Yavuz Sultan Selim ile irtibat halindeydi ve Osmanlı için casusluk yapıyordu.24 Ağustos 1516'da gerçekleşen Mercidâbık Muharebesi'nde Memlük ordusunun sol kanadına kumanda ediyordu. Muharebe boyunca Anadolu ordusuna karşı yaptığı taarruzlar başarısız oldu ve sağ kanat kumandanı Emir Sibay'ın ölmesi üzerine geri çekildi. Geri çekilmesi de Osmanlı zaferini garantiledi ve Sultan Kansu Gavri'nin de öldüğü muharebede, Memlük ordusu feci bir hezimete uğradı. Hayır Bey de önce Halep'e oradan da Şam'a çekildi.Şam taraflarına kaçan Hayır Bey'in takip görevi Yunus Paşa'ya verildi. Bir süre aralarında iletişim kuruldu ve bunların sonucunda Hayır Bey, Yavuz Sultan Selim'in huzuruna çıkarak af diledi ve bağlılığını bildirdi. Hayır Bey'in sözlerine güvenen padişah da onun itaatini kabul etti ve Köstendil Sancakbeyi olarak tayin etti. Bundan sonra da Arap çöllerinde Osmanlı ordusuna refakat etti ve Ridaniye Muharebesi'nde de çarpıştı.29 Ağustos 1517'de, geçici olarak idarede bulunan Yunus Paşa'nın yerine Osmanlı İmparatorluğu'nun ilk Mısır Valisi olarak atandı. Osmanlı ilk defa bu kadar sorun potansiyeli olan bir bölge ele geçiriyordu. Bu yüzden de isyan çıkmasını istemeyen Yavuz Sultan Selim, Mısır'ı bilen ve sadık biri olan Hayır Bey'e görevi verdi. Hayır Bey de görevlere ekseriyetle eski adamlarını getirdi. Osmanlı İmparatorluğu'na sadakatle hizmet etti ve I. Selim'in ölümü ardına eski bir Memlük komutanının çıkardığı Canberdi Gazali İsyanı'na katılmadı ve katılmak isteyen Mısır ümerasını da engelledi. 5 Ekim 1522'de de görev başında olduğu sırada, 57-58 yaşlarındayken hayata gözlerini yumdu ve yaptırdığı caminin civarına defnedildi.Halk arasında Melükü'l Ümera olarak bilinen Hayır Bey, toplantılar düzenletip herkese danıştıktan sonra karar veren bir devlet adamıydı. Ayrıca içki ile müziğe düşkündü. Aynı zamanda Sert ve inatçıydı. Ölümünden sonra da 600.000 altın malvarlığı bulundu.
Hayır kurumu

Hayır kurumu, ihtiyaç sahiplerine yardım etmek amacıyla kurulmuş, kâr amacı gütmeyen kuruluştur. Bir hayır kurumu tarafından ya da hayırseverler tarafından halkın ücretsiz olarak yararlanması için yaptırılan çeşme, okul, hastane gibi yapılara hayrat denir.Arapçadan Türkçeye geçmiş bir sözcük olan hayır, "karşılık beklemeden yapılan iyilik" anlamına gelir.Hayır kurumları çok geniş bir yelpazede faaliyet gösterirler. Örneğin yaşlılara, sokak çocuklarına, yoksullara, sokak hayvanlarına, mültecilere, belirli bir hastalıktan muzdarip kimselere gibi çok farklı gruplara gerek maddî gerek manevî anlamda yardımcı olmaya çalışan hayır kurumları olduğu gibi doğanın ve çevrenin korunması için faaliyetlerde bulunan hayır kurumları da vardır.Hayır kurumlarının faaliyetleri genellikle toplanan bağış ve yardımlarla finanse edilir. Bunun yanı sıra bazı hayır kurumları devletlerden ve uluslararası organizasyonlardan da destek alırlar. Bazı hayır kurumlarının giderleri kendi adlarına kurulan vakıflar aracılığıyla sağlanır.
Hayırlı Cuma Anlaşması

Hayırlı Cuma Anlaşması veya Belfast Anlaşması, 1990'larda Kuzey İrlanda barış sürecinde gerçekleşen önemli bir siyasi gelişmedir. Kuzey İrlanda'nın bugünkü devredilmiş hükûmet sistemi bu Anlaşma üzerine dayalıdır. Anlaşma ayrıca, Kuzey İrlanda ve İrlanda ile İrlanda Cumhuriyeti ve Birleşik Krallık arasında bazı kurumlar kurmuştur.Anlaşma, 10 Nisan 1998 Hayırlı Cuma gününde Belfast'ta kabul edilen, birbiriyle ilişkili iki belgeden oluşur:Sivil ve kültürel haklar, silahların devreden çıkarılması, adalet ve kolluk ile ilgili hususlar Anlaşma'nın merkezini oluşturmuştur.
Hayıroğlu, Karatay

30 Aralık 1998 tarihinde belediye statüsü alarak beldeye dönüştü. 12 Kasım 2012'de TBMM'de kabul edilen 6360 sayılı kanun ile mahalle oldu.
Hayırsızada Sürgünü

Hayırsızada Sürgünü, 1910 yılında İstanbul'da yaşayan 80.000'den fazla sokak köpeğini toplu bir şekilde İstanbul açıklarında bulunan Sivriada'ya gönderilerek terk edildiği sürgünün adıdır. Adada aç ve susuz bir şekilde terk edilen köpeklerin tamamı açlıktan veya birbirlerini yiyerek hayatlarını kaybetmişlerdir. Köpeklerin adaya sürülmesinden iki yıl sonra Marmara Denizi'nde büyük bir deprem meydana gelmiş ve çıkan Balkan Savaşları neticesinde büyük bir toprak kaybı gerçekleşmiştir. İstanbul halkı ardı ardına yaşanan iki felaketi adada olan köpeklerin ahı olarak yorumladıkları için adayı Hayırsızada olarak isimlendirilmiştir.Avrupa'daki devletlerin köpekleri toplayarak "köpeksiz sokaklar" oluşturmalarını örnek alan 2. Mahmut hükûmeti aynı uygulamayı İstanbul'da da faaliyete geçmesi konusunda karar verir. İstanbul'da gece saatlerinde gezen bir İngiliz vatandaşının sokak köpekleri tarafından saldırıya uğraması sonucunda İngiltere hükûmetinden ültimatom alan 2. Mahmut yönetimi, aniden çıkartmış olduğu kararla kentteki bütün köpeklerin Sivriada'ya sürgün edilmesini emreder. Halkın köpeklerin gönderilmesine tepki göstermesi sonucunda üzerlerinde kamuoyu baskısı olan Hükümet, vermiş olduğu kararla köpeklerin tekrardan şehre geri getirilmesini emretmiştir.Sultan Abdülaziz döneminde sokak köpeklerinin tekrardan toplanarak Sivriada'ya sürülmesine yönelik karar verilmiş ve köpekler toplanarak adaya gönderilmiştir. Bu olaydan sonra İstanbul'da büyük bir yangın çıkmış halk bunu köpeklerin laneti olarak değerlendirerek Hükümet'e tepki göstermeye başlamıştır. Bunun üzerine Padişah kanunu geri çekerek köpeklerin tekrardan şehre geri dönmesini sağlamıştır.İttihat ve Terakki Hükûmeti, modernleşme hareketleri kapsamında İstanbul'daki köpeklerden kurtulmanın yolunu tekrardan aramaya başlamış ve Avrupa'da gelişmekte olan kozmetik sanayisinde kullanılmaları açısından Fransız şirketlerle çeşitli anlaşmalar imzalansa bile halkın tepkisiyle karşılaşılacağı düşünülerek bu plandan vazgeçilmiştir. Bunun üzerine İstanbul Şehremini (Belediye Başkanı) Suphi Bey, şehirdeki 80 bin köpeğin hızlı bir şekilde toplatılmasına karar vermiş ve köpekleri Marmara Denizi'ndeki Sivriada'ya naklederek ölüme terk etmiştir.Köpeklerin adaya sürgün edilmesinden iki yıl sonra Marmara Denizi'nde şiddetli bir deprem meydana gelmiş, İstanbul ve Tekirdağ gibi çevre illerde ciddi zarara neden olmuştur. Aynı yıl başlayan Balkan Savaşları'yla Osmanlı'nın Balkanlar'daki en büyük toprak kaybını yaşamıştır. Halk ise başlarına gelmiş olan bu iki felaketin adaya sürülen köpeklerin ahı olmasına bağlayarak adayı Hayırsızada olarak isimlendirmeye başlamıştır.
Hayıt

Hayıt (Vitex agnus-castus), mine çiçeğigiller (Verbenaceae) familyasından çok yıllık tıbbi bitki türü.Akdeniz maki vejetasyonunun tipik elementidir. Deniz kenarı ve kayalık bölgelerde, genellikle tınlı bünyeli, nötr ve hafif alkali, kireççe fakir, tuzluluk etkisinin olmadığı, değisen miktarlarda organik madde içeren, azotlu ve azotça zengin, fosfor bakımından zengin, potasyumca eksik toprakları tercih eder.Hayıttan elde edilen ekstreler, gram-pozitif bakterilere karşı antimikrobiyal aktivite göstermesine karşın, gram-negatif bakterilere ve maya mantarlarına karşı aktivite göstermez. Agnucaston adlı ilâcın terkibinde meyveleri kullanılır.Akdeniz ve Batı Kafkasya'da yayılım gösterir. Türkiye'de Trakya ve Anadolu'da görülür. Ayrıca Antalya Altınova'da (Koyunlar Köyü) kurumuş göl halinde bulunmaktadır.Başaran Dülger, Emin Uğurlu ve Fahrettin Gücin (2002), Vitex agnus-castus L. (Hayıt) 'un Antimikrobiyal AktivitesiYunus Doğan & Hasan Hüseyin Mert (1998), An Autecological Study on the Vitex agnus-castus L. (Verbenaceae) Distributed in West Anatolia, TÜBİTAK, Tr. J. of Botany, 22 (1998) 327-334Van Gölü Havzası Sanal Herbaryumu , Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi, Biyoloji Eğitimi Anabilim DalıYunus Doğan, Güngör Ay & Ekaterina Kozuharova (2008) , A study on the anatomical characteristics of Vitex agnus-castus (Verbenaceae), Phytologica Balcanica, 14 (1):97-101, Sofia, 2008
Haz ilkesi

Psikanalizde haz ilkesi (Almanca: Lustprinzip), biyolojik ve psikolojik ihtiyaçları karşılamak için içgüdüsel olarak haz arama ve acıdan kaçınma eylemidir. Spesifik olarak haz ilkesi, kimliğin arkasındaki canlandırıcı güçtür.Antik dünyada Epikuros ve daha sonraları Jeremy Bentham, hazzın insan yaşamını yönlendirmedeki rolünü vurgulamışlar ve Bentham şöyle demiştir: "Doğa, insanlığı iki egemen efendinin, acının ve hazzın yönetimi altına koymuştur."Freud, zihnin zevk aradığı ve acıdan kaçındığı fikrini 1895 tarihli Bilimsel Psikoloji Projesi'nde  ve aynı zamanda 1900 tarihli Rüyaların Yorumu'nun teorik kısmında kullanmış ve burada bunu 'hoşnutsuzluk ilkesi' olarak adlandırmıştır.Freud, 1911 tarihli Zihinsel İşleyişin İki İlkesi adlı yapıtında, bunu gerçeklik ilkesiyle karşılaştırarak ilk kez "zevk-hoşnutsuzluk ilkesinden ya da kısaca haz ilkesinden" söz etti. 1923'te haz ilkesini libidoya bağlayarak onu yaşamın bekçisi olarak tanımladı; 1930 tarihli Medeniyet ve Hoşnutsuzlukları adlı yapıtında "yaşamın amacını belirleyen şeyin yalnızca haz ilkesinin programı olduğunu" düşündüğünü belirtti.
Hazal (film)

İspanya'da San Sebastián Uluslararası Film Festivali Büyük Ödülü, Manheim Film Haftası Film Armağanı'nı kazanan Hazal filminde rol alan Meral Çetinkaya, 18. Antalya Altın Portakal Film Festivali'nde En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu seçildi.
Hazal Adıyaman

Hazal Adıyaman (d. 6 Ağustos 1989, İstanbul), Türk dizi, sinema ve tiyatro oyuncusudur. Eğitimini Marmara Üniversitesi Fizik Bölümünde tamamladı.6 Ağustos 1989 tarihinde İstanbul'da doğdu. Lisans eğitimini Marmara Üniversitesi Fizik bölümünden tamamladı. Hazal Adıyaman Star TV'de yayımlanan Muhteşem Yüzyıl dizisinde "Gül" karakterini canlandırdı. Star TV'de yayımlanan Aşkın Bedeli adlı günlük dizide "Melek", Bir Yusuf Masalı dizisinde "Yasemin", daha sonra 2014 yılında yayımlanmaya başlayan Kiraz Mevsimi adlı dizide rol aldı. Star TV'de yayımlanan Hanım Köylü dizisinde "Gülgün", FOX'ta yayımlanan Kalbimdeki Deniz dizisinde "Ece" karakterini canlandırdı. Eti Hoşbeş, Bosch, Nivea 8x4 reklamlarında oynadı. Ayrıca müzik grubu Pijama'nın Bulanık Niyetler klibinde kamera karşısına geçti. Hazal Adıyaman, 2017-2019 yılları arasında FOX'ta ekrana gelen Bizim Hikaye dizisinde "Derin" rolünu canlandırdı.
Hazal Bisküvi

Hazal Bisküvi, Karaman, Türkiye merkezli bisküvi şirketidir. Şirketin esas ürünlerine kurabiye, bisküvi, gofret, kek, kraker, kurabiye, marshmallow, sakız, çikolata, sandviç bisküvi ürünleri dahildir.Hazal Bisküvi, Karaman'da 1995 yılında bir Kodabey aile şirketi olarak kurulmuştur. 2000 yıllarında ülke çapında genişlendi ve yeni ürünler sunuldu. Hazal, 2014 Aralık ayı itibarıyla Aşçılar grubu tarafından satın alındı.
Hazal Burun

Polonya'nın Kraków kentinde Plaszowianka Okçuluk Parkı'nda düzenlenen 3. Avrupa Oyunları'nda makaralı yay kadınlar bireysel müsabakalarında  çeyrek finalde Finlandiya'dan Satu Nisula'yı 144-136 yenerek yarı finale yükseldi. Yarı finalde Büyük Britanyalı Ella Gibson'a 148-144 yenildi. Üçüncülük maçında Danimarka'dan Tanja Gellenthien'nle karşı karşıya geldi. Rakibini Rakibini 146-139 yenerek bronz madalya kazandı.İrlanda'nın Limerick kentinde düzenlenen 2023 Dünya Gençler Okçuluk Şampiyonası'nda makaralı yay kategorisinde bireysel gençler kategorisinde yarıştı. Hazal Burun, 1/16 turunda İtalyan Michelle Maria Bombarda’yı 144-128, 1/8 turunda Koreli Seungyeon Han’ı 142-140, çeyrek finalde Hırvatistan sporcusu Lara Drobnjak’ı 142-139, yarı finalde Birleşik Krallık sporcusu Hallie Boulton’u 145-138 eleyerek altın madalya maçına çıkmaya hak kazandı. Hazal Burun, altın madalya maçında ABD'li Sydney Sullenberger'e 140-138 mağlup olarak gümüş madalya kazandı.
Hazal Filiz Küçükköse

1988 yılında Mersin'de dünyaya gelen Hazal Filiz Küçükköse, lise öğrenimini Ankara'da tamamlamıştır. Kırıkkale Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Biyoloji Bölümü'nü 3. sınıfa kadar okuyup bırakan Küçükköse, şu an Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi Kimya bölümünde lisansına devam etmektedir. Mersinli oyuncu, özel oyunculuk dersleri almayı sürdürmektedir. Küçükköse, 2015-2017 yılları arasında Star TV'de yayımlanan Kara Sevda dizisinde "Zeynep Soydere" karakterine hayat verdi.
Hazal Nehir

Türkiye’nin ilk kadın parkur sporcusu. Singapur'da Lion City Gathering 2019'da (Asian Parkour Championship) Kadınlar Speed Run kategorisinde birinci oldu. Hazal Nehir, Red Bull Art of Motion Finali'nde Türkiye'yi temsil eden ilk atlettir.2014 yılında ‘breakdance' yaparken antrenman için gittiği salonda parkur sporuyla tanışan Hazal, o günden beri ara vermeden bu spor ile uğraşıyor. Parkuru kendini tanıma yolunda bir araç olarak gördüğünü söylüyor. Parkur sporu; bir noktadan başka bir noktaya insan vücudunun yeteneklerini en verimli şekilde kullanıp, sınırlarını da zorlayarak, hızlı ve etkili biçimde hareket etmesini hedefleyen beden eğitimi türü ve yaşam tarzı olarak tanımlanıyor.Hazal Nehir, bir süredir de Türkiye'nin en bilinen parkur sporcularından biri Singapur'da Lion City Gathering 2019'da (Asian Parkour Championship) Kadınlar Speed Run kategorisinde aldığı birincilik ve Red Bull Art of Motion Finali'nde Türkiye'yi temsil eden ilk atlet olması bunlardan bazıları.Hazal Nehir, "Amacım parkur sporunun bir kadın tarafından nasıl yapılabileceğini göstermek. Erkeklerden daha iyi yerlere gelmek istiyorum. Çünkü dünyada parkur sporu yapan kadın çok az sayıda. Türkiye'de hiç yok. Hayalim, Türkiye'deki kadınlara ilham olabilmek. İnsanlara, kadınlara istedikleri zaman her şeyi başarabileceklerini göstermek istiyorum" diyor.Ryan Reynolds'un başrolünde yer aldığı "6 Underground" filminde Hazal Nehir, Elena karakterini canlandırmıştır.
Hazal Ocak

11 yıl görev yaptığı Cumhuriyet gazetesinden 2021 yılının Kasım ayında ayrıldı. Halen Gazete Duvar'da yazmaktadır.6 Ekim 2019 tarihinde Cumhuriyet gazetesi'nde yayınlanan "Boğaz manzaralı lüks müştemilat" başlıklı haberi nedeniyle Hazal Ocak ve gazetenin imtiyaz sahibi Alev Coşkun'a, Cengiz Holding Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Cengiz tarafından 1 milyon Türk lirası maddi tazminat davası açıldı. Yargılama sonucunda mahkeme davanın reddine karar verdi.12 Haziran 2019 tarihinde Cumhuriyet gazetesi'nde yayınlanan "Şahinbey’de İhale Oyunu" başlıklı haberi nedeniyle Şahinbey Belediyesi tarafından 20 bin Türk lirası maddi tazminat davası açıldı. Yargılama halen devam etmektedir.6 Mart 2020'de Cumhuriyet Gazetesi'nde yayınlanan "Damat İşi Biliyor" başlıklı haberi nedeniyle Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak'ın şikayeti üzerine kamu görevlisine hakaret suçundan dava açıldı. Ayrıca 200 bin Türk lirası manevi tazminat talep edildi. Mahkeme, 27 Ekim 2020'de sonuçlandı ve haberin gazetecilik faaliyeti kapsamında olduğu değerlendirilerek kamu görevlisine hakaret suçundan Ocak'ın beraatine karar verildi. Yine aynı haber kapsamında Albayrak tarafından açılan 200 bin liralık tazminat davası halen devam etmektedir.14 Nisan 2020'de Cumhuriyet Gazetesi'nde yayınlanan "Boğazda Kaçak Var" başlıklı haberi nedeniyle Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanı Fahrettin Altun'un şikayeti üzerine açılan davada "terörle karşılaşmada görev almış kişileri hedef göstermek" ve "özel hayatın gizliliğini ihlal etmek" suçlamalarından yargılama halen devam etmektedir. Ayrıca 250 bin Türk lirası manevi tazminat talep edildi. Haber nedeniyle Basın İlan Kurumu tarafından Cumhuriyet gazetesi'ne 35 gün ilan ve reklamların kesilmesi cezası verildi.2020 - İhanet: İstanbul'a Karşı İşlenen Rant Suçları (Cumhuriyet Kitapları/İstanbul) ISBN 97860514008462016 - Çağdaş Gazeteciler Derneği (ÇGD) Özel Dayanışma Ödülü. Cumhuriyet Gazetesi'nde 15 Mayıs 2015 tarihli "Belediye fay hattını değiştirdi" haberiyle.2017 - Çağdaş Gazeteciler Derneği, Yılın Başarılı Gazetecileri Ödülü. "İstanbul Parsel Parsel Nasıl Verildi" ve "12 Ölümlü Pazarlama" başlıklı haberleriyle.2018 - AB Araştırmacı Gazetecilik Ödülleri. Cumhuriyet Gazetesi'nde yayınlanan "Emsalsiz İhanet" haberiyle.2019 - Türkiye Gazetecilik Başarı Ödülleri. 16 Ağustos 2019 tarihinde Cumhuriyet Gazetesi'nde yayınlanan "Yüzsüzlüğün Bu Kadarı-Rüşvet Sözleşmede" başlıklı haberiyle.2020 - Sedat Simavi Gazetecilik Ödülü. Cumhuriyet Gazetesi'nde, 20 Ocak 2020 tarihinde "Damat İşi Biliyor" ve ve 14 Temmuz 2020 tarihinde "İşte Burası Önemli!" başlıklı haberleri nedeniyle.2021 - TMMOB'nin düzenlediği "Kent Planlama" basın ödülü. "Kentsel sorunları ve kamusal alanlara dair müdahaleleri gündemleştirmesi" nedeniyle
Hazal Sarıkaya

Hazal Sarıkaya (d. 4 Eylül 1996), sırtüstü alanında yarışan ve bu dalda birçok ulusal rekoru bulunan Türk kadın yüzücü. FMV Işık Spor Kulübü üyesidir.
Hazal Selçuk

Müzisyen Münir Nurettin Selçuk ile İstanbul Şehir Tiyatroları tiyatro sanatçısı Şehime Erton'un torunu, bankacı İbrahim Betil'in yeğeni, Timur Selçuk ile Ayşegül Betil'in kızıdır. Babasının o yıllarda müzik çalışmalarına Fransa'da devam etmesi sebebiyle Paris'te doğdu. Küçük yaşta müzikle ilgilenmeye başladı. İstanbul St. Georg Avusturya Lisesi mezunudur.1989 yılında 16 yaşında iken, Timur Selçuk tarafından kurulan Grup Pan adlı müzik grubunda 34. Eurovision Şarkı Yarışması'nda "Bana Bana" adlı şarkı ile Türkiye'yi temsil etti.Tango öğretmeni annesinin sayesinde dansa başladı. Viyana ve Boston gibi şehirlerde dans çalışmalarını sürdürdü. Şan eğitimi için gittiği Viyana'da tiyatro çalışmalarına başladı. Tiyatro eğitimini önce 1998 yılında Boston Konservatuvarını bitirerek, daha sonra York Üniversitesinde Tiyatro bölümünde yüksek lisans yaparak tamamladı. Bu okullarda müzikal ve hareket tiyatrosu eğitimi aldı. Önce okuduğu yurt dışındaki üniversitelerde, sonra Bahçeşehir Üniversitesinde ve Avusturya Lisesinde eğitmen olarak görev aldı.2006 yılında hareket tiyatrosu oyunu olarak yazıp, oynadığı Doğu Batı ve Bir Yağmur Damlası adlı oyun 15. Uluslararası İstanbul Tiyatro Festivali'nin yanında; ABD, Kanada, Almanya, Hollanda, Yunanistan ve Danimarka'da da çeşitli festivallerde yer aldı. Daha donra Mağara Çiçekleri ve Su Yeşili Hikayesi adlı solo oyunlarını yurt içi ve yurt dışında çeşitli festivallerde sergiledi.23 Kasım 2009'da Balet Plak etiketiyle "Su Yeşili" adlı ilk solo albümünü yayımladı. "Su Yeşili"ni, 5 Aralık 2012'de Odeon Müzik etiketli "Gece" adlı ikinci solo albümü izledi.
Hazal Subaşı

Hazal Subaşı  (d. 2 Mayıs 1995, İzmir), Türk oyuncu, manken ve Miss Turkey 2015 üçüncüsü ve ardından da Miss Supranational'a katılan ilk Türk kadın olmuştur.2 Mayıs 1995 tarihinde İzmir'in Karşıyaka ilçesinde doğdu. İzmir Ekonomi Üniversitesi İletişim Fakültesi bölümü'nde eğitim gördü. 2015 yılında katıldığı Miss Turkey yarışmasında üçüncü seçildikten sonra oyuncu olmaya karar vererek bu yönde eğitimler aldı. Miss Supranational'a katılan ilk Türk kadın oldu.Ailesi Selanik göçmenidir. Küçükken annesi ve babası boşandıktan sonra annesiyle yaşamaya başladı. 13 yaşındayken babasını trafik kazası yüzünden kaybetti. Batuhan adında bir ağabeyi vardır.
Hazal Türesan

20 Temmuz 1985 tarihinde Ankara'da doğdu. 2008 yılından bu yana dizi ve film oyuncusu olarak televizyonlarda yer almaktadır. İlkokul, ortaokul ve lise eğitimini Ankara’da tamamladıktan sonra Ankara Üniversitesi Dil Tarih Coğrafya Fakültesi’nde Tiyatro eğitimi aldı.Televizyon ekranlarına 2008 yılında "Azra" karakterini canlandırdığı Unutma Beni ile başladı. 2011 yılında Devrim Yakut ile birlikte Yeniden Başla dizisinde rol aldı. Sonrasında ise Kara Para Aşk dizisinde başrolleri Engin Akyürek, Tuba Büyüküstün ve Erkan Can ile paylaştı.
Hazal Şenel

Paten, yüzme ve voleybol gibi sporlar yapmaktadır. Ayrıca tiyatro oyunlarında oynamakta, bale eğitimi almakta ve halk oyunları ile ilgilenmektedir. Birçok tiyatro oyununda oyunculuk yapmıştır.İlk olarak, 2006-2009 yılları arasında atv'de yayımlanan, Sinem Kobal'ın başrolünde oynadığı Selena adlı dizide Kıvılcım Aykar adlı bir karakteri canlandırmıştır. Ardından Show TV'de yayımlanan Türk Malı adlı güldürü dizisinde ailenin kız çocuğu olan Melodi Kuzu'yu oynamıştır. Show TV'de yayımlanan Pis Yedili dizisinde Salça karakterini canlandırmıştır.
Hazan Kuşları / Mutsuzum

Hazan Kuşları / Mutsuzum, 5 Eylül 1991 tarihinde Hüseyin Altın'ın İlkan Müzik firmasından çıkardığı, 14. stüdyo albümüdür.  Albümde toplam 10 şarkı bulunmaktadır. Mutsuzum, Mutluluk Ver, Hazan Kuşları parçaları yoğun ilgi görmüştür.Hazan Kuşları / Mutsuzum albümünün bilinen iki yedek şarkısı vardır. Bu iki şarkı daha sonra 16 Aralık 1991 tarihinde Ferdifon'dan Seçmeler 5 albümünde yayımlanmıştır.
Hazan Mevsimi: Bir Panayır Hikayesi

Hazan Mevsimi: Bir Panayır Hikayesi, 2007 Türkiye yapımı Mehmet Eryılmaz filmidir. Yönetmenin ilk uzun metrajlı filmidir. Türkiye'de 29 Şubat 2008'de gösterime girdi. Yol işçisi Cemal'le panayırlarda şarkıcılık yapan Nurşen'in aşk hikâyesini anlatır.Dört ayrı panayırda çekilen filmde profesyonel oyuncuların yanında, gerçek panayır çalışanları da rol aldı.Cemal (Fatih Al) panayırın yakınlarındaki bir inşaatta çalışır. Bir gün gittiği panayırda şarkıcılık yapan Nurşen'le (Zümrüt Erkin) tanışır. Aralarında zamanla bir aşk doğar. Bu arada Cemal inşaattaki problemler, Nurşen ise kendisine ilgi duyan Kumarcı Ali'nin (Erol Babaoğlu) baskısı nedeniyle huzursuzdur. Cemal'le Nurşen birlikte bir hayat kurmayı hayal etseler de bunu gerçekleştirmek, ikisi de bir yerlerde kök salamamış bu iki insan için kolay olmayacaktır.
Hazanbel

Hazanbel ya da Eğir kökü (Acorus calamus), Acorus genus'undan tek çenekli, çok yıllık, sulak alan bitkisi. Kokulu yaprakları, ve daha da kokulu köksapı geleneksel olarak tıp ve güzel koku yapmakta kullanılmış, kurutulmuş ve toz haline getirilmiş köksapı zencefil, tarçın ve küçük hindistan cevizi yerine kullanılmıştır.
Hazar Depresyonu

Hazar Depresyonu (, Kaspıı mańy oıpaty; , Hazar Ovası) veya Pricaspian/Peri-Hazar Depresyonu/Ovası, yeryüzündeki en büyük kapalı su kütlesi olan Hazar Denizi'nin kuzey kısmını kaplayan alçak bir düzlük bölgedir. Aral ve Hazar denizlerini kapsayan daha geniş Aral-Hazar Depresyonu'nun daha büyük kuzey kısmıdır.Hazar denizinin seviyesi deniz seviyesinden 28 metre (92 ft) aşağıdadır, ancak depresyon içindeki bazı yerler daha da alçaktır; bunlar arasında Aktau yakınlarındaki Karagiye, -132 metre (−433 ft) ile en düşük seviyededir.Depresyon Ryn Çölü'nün güney ucunda yer alır ve hem Kazakistan hem de Rusya sınırları içinde yer alır. Rusya'nın Kalmıkya Cumhuriyeti'nin büyük bir kısmı Hazar Depresyonu içinde yer almaktadır. Volga ve Ural Nehri bu bölgeden Hazar Denizi'ne akmaktadır. Ural ve Volga nehirlerinin deltaları geniş sulak alanlardır. Kuzey Hazar depresyonu kıtasal veya yarı kurak çöl biyomunun bir parçasıdır. Bölge yılda ortalama 300 mm (12 inç) yağmur almaktadır ve bölgenin %10'undan azı sulanmaktadır.Hazar Depresyonu, deniz seviyesinin altında yer alan geniş bataklık alanlarından oluşmaktadır. Yaklaşık   alan kapsamaktadır ve Orta Asya'nın en büyük düz ova alanlarından biridir. Bölge yeraltı petrol ve gaz rezervleri açısından çok zengindir ve petrol ve doğal gaz boru hatları depresyonu kuzeyden güneye ve doğudan batıya geçmektedir. Birçok jeolog Hazar Denizi ve depresyonun tektonik kuvvetler tarafından oluştuğuna inanmaktadır. Bazıları Kuzey Hazar depresyonunun eski zamanlarda büyük bir tuz gölü oluşturacak şekilde açık okyanustan ayrıldığına inanmaktadır. Antik İpek Yolu'nun bir kısmı bu bölgeden geçmiştir. Depresyondaki en büyük iki şehir Rusya'da Astrahan ve Kazakistan'da Atırau'dur . Bugün bölgede ağırlıklı olarak hayvancılık yapılmaktadır.Depresyon ayrıca tuz kubbeleri, özellikle Volgograd tuzu için de dikkat çekmektedir. Tuzluluk Ryn Çölü'nden Hazar Denizi'ne doğru ilerledikçe önemli ölçüde artar. Rus uydu fotoğrafları, Kazakistan'ın batısındaki Hazar Depresyonunda büyük tuz kubbeleri (yaklaşık 1.200 adet) ortaya çıkardı. Chelkar Deposit adı verilen bir kubbe  bir alanı kaplamaktadır ve yaklaşık 8 kilometre (5 mi) derinliğindedir.Depresyonun güney bölgesi veya Hazar Denizi'nin kuzey kıyısı, gelgit olaylarından kaynaklanan nemli alanların geniş gelişimi ile karakterizedir. Depresyon, Hazar Denizi çevresindeki bölgede yaşayan binlerce farklı türün de bulunduğu birçok böcek türüne de ev sahipliği yapmaktadır. Çalışmalar, çoğunlukla Volga Nehri'nden gelen su kirliliğinin, Hazar Depresyonunun biyolojik çeşitliliği için ciddi bir tehdit oluşturduğunu göstermiştir. Su kirliliği esas olarak endüstriyel, tarımsal ve evsel deşarjlardan kaynaklanmaktadır.Kuzey Hazar Depresyonunun Kuzey Sınırı Evaporitleri - İnternet Jeolojisi Haber Mektubu No. 178, 13 Ocak 2003.
Hazar Devlet Tabiatı Koruma Alanı

Hazar Tabiatı Koruma Alanı (; прежние названия — Sovyetler Dönemi'nde: Гасан-Кулийский орнитологический заповедник» (1932—1968), Всесоюзный Красноводский орнитологический заповедник, Tüm Birlik Krasnovodsk Ornitoloji Koruma Alanı (1968—1994)), Türkmenistan'da yer alan bir tabiatı koruma alanıdır (zapovednik).Hazar Denizi'nin güneydoğu kıyısında yer alan Balkan ilinde yer almaktadır ve 2.690 km² alan kaplar. Oğurca Barınağı, bu doğa koruma alanının bir parçasıdır.Türkmen SSR halk Komiserleri Konseyi tarafından 3 Ekim 1932 tarihli 252 sayılı Kararname ile kurulmuştur. Kuruluş amacı, Güneydoğu Hazar bölgesindeki su kuşlarının ve kuşların kışlaması, korunması ve incelenmesidir.
Hazar Hyrkania karma ormanları

Hazar Hyrkania Karma Ormanları ekolojik bölgesi, ılıman geniş yapraklı ve karışık orman biyomunda, İran ve Azerbaycan sınırları içinde ve Hazar Denizi'nin güney kıyılarına yakın  bir alanı kapsayan ve içinde yemyeşil ovaların ve dağ ormanlarının bulunduğu bir alandır. Orman, adını antik Hyrcania bölgesinden almıştır.
Hazar Kaptanlığı

Hazar Kaptanlığı, Osmanlı donanmasının 1579-1605 arasında faal olan Hazar Denizi filosunun Demirkapı'da bulunan merkezidir.27 Ağustos 1579'da Demirkapı'ya gelen Azak Sancakbeyi Mehmed Bey yeni teşkil edilen Hazar Kaptanlığı'nın ilk kaptanı oldu.
Hazar Lenkeran FK

FK Hazar Lenkeran (Azerice: Xəzər Lənkəran Futbol Klubu) Lenkeran şehrinde kurulmuş ve 2004-2016 yılları arasında faaliyet göstermiş bir Azerbaycan futbol kulübüdür.2004-05 sezonunda ligi Neftçi ile beraber lider olarak tamamlarken, şampiyonu belirlemek amacıyla yapılan karşılaşmayı 2-1 kaybederek şampiyonluğu Neftçi'ye bıraktı. Ayrıca Azerbaycan'da yapılmış en pahalı transfer Hazar Lankaran'a aittir. Yapılan bu transfer Türkiye millî futbol takımında da top koşturmuş golcü Oktay Derelioğlu'dur. Oktay Derelioğlu 18 gol atarak Azerbaycan'da gol kralı olmuş ilk Türk futbolcudur.2015-2016 sezonu sonunda Azərbaycan Premyer Liqası'nda sonuncu olarak küme düşen takım, bir sonraki sezon ülke şampiyonalarında mücadele etmeme kararı aldı.Azerbaycan Premyer Ligası'nda on iki sezon oynayarak bir şampiyonluk, üç kez Azerbaycan Kupası'nı kazandı. Hazar ayrıca, Avrupa'nın büyük futbol kulüplerinden oluşan önceki G-14'ün yerini alan bir organizasyon olan Avrupa Kulüpler Birliği'nin bir üyesiydi.
Hazar Motan

13 Aralık 1990'da Ankara'da doğdu. Bilkent Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi İletişim Tasarımı Bölümü'nde okudu. 1997 yılında gösterime giren Yanlış Saksının Çiçeği filminde çocuk oyuncu olarak rol aldı. 2004'te Damatlık Şapka isimli kısa filmde Güllü karakterini canlandırdı. 2014'te yayınlanan Diğer Yarım dizisinde rol oynadı. 2015'te yayın hayatına başlayan Kırgın Çiçekler dizisinde Cemre rolünü canlandırdı.
Hazar Rayonu

Hazar (), Azerbaycan'ın başkenti Bakü şehri içindeki bölge. 13 Nisan 2009 tarihinde nüfus sayısı 169.100 kişi olmuştur. Toplam alan sahası 400 km²dir. Eski ismi Ezizbeyov olmuştur. Şimdiki ismini 11 Mayıs 2011 tarihinden daşımaktadır.
Hazar TV

Xəzər TV (Türkçe: Hazar TV), 5 Ekim 2007 tarihinde Samanyolu Yayın Grubu tarafından Azerbaycan'da kurulan televizyon kanalı. Günümüzde sahibi Socar Media'dır.5 Ekim 2007'de yayın hayatına başlamıştır. Azerbaycan Türkçesi'yle yayın yapan kanal, açıldığı günden itibaren Azerbaycan'ın millî manevi değerlerine sadık kalmak amacıyla "Ailənizin Xəzəri" sloganıyla yayın politikasını aile televizyonu şeklinde konumlandırmıştır.Televizyon AGB Nielsen Rating ölçüm şirketinin araştırmasına göre izlenilirlikte 2011 yılında kanallar arasında 2. sıradadır.Yayınlanan programlar genel olarak aile televizyonu konsepti korunarak yayınlanmaktadır. Aramızda Kalsın, Ay Zaur, Nuş Olsun, Külekler Şehri, Seyyah, Xəzər Xəbər, Xeyir Köprüsü, Star Life, Susmuş Vicdan vb. programlara sahiptir. Kanal, 30 Nisan 2016 tarihinde Türksat uydusundan çıkarılmıştır. Yayınlarına halen Azerspace uydusundan devam etmektedir.
Hazar adaları

Hazar Adaları (), günümüzde inşa edilen, Hazar denizinde, Bakü'nün 25 km güneyinde yer alan, 41 adadan oluşan ve 3000 hektar alanı kapsayan yapay bir ada şehirdir.Proje "Avesta" şirketinin teşebbüsü sonucu ortaya çıktı. Projenin değeri 100 milyar dolardır. Burada 1 milyon kişinin yaşaması için şehir inşa edilmesi planlanıyor. Burada ayrıca 150 okul, 50 hastane, birkaç park, alışveriş merkezleri, kültür merkezleri, enstitü kampusları, Formula-1 traşı ve Azerbaycan Kulesi () inşa edilecek (inşa edilse dünyanın en yüksek binası olacak). Burada aynı zamanda dünyanın en büyük camisinin inşa edilmesi planlanıyor. Tüm bu yapıların 9.0 şiddetinde depreme devam getirebileceği söyleniyor. Ayrıca 150 köprünün ve 1 havaalanının inşa edilmesi planlanıyor.İnşaat çalışmalarına 2011 yılının Mart ayında başlandı. Projenin temel bölümünün inşası için 60 milyar dolar gereklidir. Bu tutarın yarısı dışarıdan getirilecek, yarısı ise konut satışlarından gelen gelirin hesabına elde edilecek. "Avesta" şirketinin Başkanı İbrahim İbrahimov'un göre ABD, Türkiye, Arap ve Çin yatırımcıları projeye ilgi gösteriyorlar. 2012 yılının Temmuz ayında Türk iş adamı Ali Ağaoğlu'nun projeye 125 milyon dolar yatıracağı belli oldu. Hemen ayda Katar'ın devlet şirketi projeye 1 milyar dolar yatıra bileceği hakkında belli oldu. 2013 yılının Ocak ayında, AzərTAc ajansının verdiği bilgiye göre, proje kapsamında 3 büyük şirketle sözleşme imzalanmıştır. Sözleşmenin başlangıç değeri 510 milyon euro'dur. 2 Mart'ta anlaşıldı ki, Kanada devlet ajansı "Export Development Canada" inşaat projesinin gerçekleştirilmesi için dört milyar dolara miktarda kredi ayıracak. 2013 yılının Ekim ayında adalarda inşa edilmiş spor ve stadyum kompleksinin açılış töreni olmuştur.
Hazar kaplanı

}}Hazar kaplanı veya Turan kaplanı''' (Panthera tigris virgata), kedigiller (Felidae) familyasından soyu 1970'li yıllarda tükenen kaplan alt türüdür.Hazar kaplanının, en yakın akrabası Sibirya kaplanıdır ve ondan biraz daha küçüktü, diğer tüm kaplanlardan daha büyüktü. Çizgileri çok düzgün, sık ve uzun, başında, ensesinde, sırtında ve kuyruk ucunda siyah, gövdenin geri kalanı ve uzuvlarda kahve/tarçın tonlarındaydı. Gövde ve boyun altı beyaz ve daha sarkık, kulakları kısa ve küçüktü. Kış postu daha soluk renk ve çizgileri daha az belirginken, yaz postu kahveden parlak kırmızıya çeşitlilik gösteriyordu. Çizgi altı kürk rengi, Sibirya kaplanına göre, gövdesi boyunca daha tutarlıydı. Boy ve ağırlıkları erkek bireylerde 270–295 cm ve 170–240 kg, dişilerdeyse 240–260 cm ve 85–135 kg kadardı.Hazar kaplanları yalnız yaşayan hayvanlardı. Yaşam süreleri 10-15 yıl kadardı. Yalnızca çiftleşme zamanında bir araya gelirlerdi. Hazar kaplanları, sık çalılık yerlerde, orman açıklıklarında, nehir kenarlarında yaşarlar ve suya girip yüzebilirlerdi. Çiftleşme mevsiminde erkek ve dişi birlikte görülürdü. Erkek kaplan dişiden daha büyüktü. Genelde çiftleşme kış veya bahar döneminde gerçekleşir, yirmi-otuz gün kadar sürerdi. Yaklaşık olarak 100 günlük bir gebelik döneminden sonra dişi kaplanlar üç yavru doğururdu. Bu yavrular doğduğunda kördü ve on gün sonunda gözleri açılırdı. Yavrular yaşamlarının ilk sekiz haftasında anne sütüyle beslenirdi. Bu esnada baba hiçbir sorumluğu üzerine almazdı. On bir haftadan sonra yavrular avlanmaya başlardı. Yaban domuzu ve geyik türleri başlıca avı idi.Orta çağa kadar Mezopotamya, Ukrayna, Güney Rusya ve Moğolistan'da da bulunur ve yaşam alanı Sibirya kaplanı ile süreklilik arz ederken, 19. yüzyıla gelindiğinde en batıda Türkiye olmak üzere Kafkasya, İran, Afganistan ve Türkistan'ın sulak ve sazlık nehir boylarında parçalanmış bir nüfusa indirgendi.Türkiye'de Siirt, Şırnak, Uludere ve Çukurca (Hakkâri) taraflarında, Irak sınırındaki dağlarda ve vadilerde yakın zamanlara kadar bulunduğu anlaşılmaktadır. Son olarak Şubat 1970'te Şırnak'ın Uludere ilçesinde Şehit Şen isimli bir köylü tarafından 122 cm. gövde uzunluğunda bir erkek birey vurulmuştur. Bu kaplanın postu 3 yıl sonra 1973'te Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde bitki araştırmaları yapan İstanbul Üniversitesi Eczacılık Fakültesi öğretim üyesi Prof. Dr. Turhan Baytop (1920-2002) tarafından İstanbul’a getirilmiştir. Post, Ali Üstay Koleksiyonu'ndadır. Prof. Dr. Turhan Baytop bu bulgu ve derlemelerini 1974 yılında Münih'teki Säugetierkundliche Mitteilungen'' isimli akademik dergide yayımlamış ve makalesinde daha önceki yıllarda da Uludere ve Şırnak bölgelerinde 8 adet kaplanın vurulduğunu köylülerden duyduğunu yazmıştır. Bu tarihten sonra hiç görülmemiştir. Bununla birlikte bölgenin kırsalında yaşayanlar tarafından hala görüldüğü zamanlar ihbar edilmektedir. Kuzey İran’ın Türkiye sınırına yakın olan bir bölgesinde zoolog Paul Joslin tarafından 1974 yılında bulunan 17 cm genişliğindeki ayak izi göz önüne alınırsa bu ihbarların doğru olabileceği düşünülebilir.
Hazar ova çölü

Hazar ova çöl ekolojik bölgesi (WWF ID: PA1308), kuzey bölgesindeki Volga ve Ural Nehri deltaları da dahil olmak üzere Hazar Denizi'nin kuzey ve güneydoğu kıyılarını kapsayan bir ekolojik bölgedir. Bölge nispeten düşük miktarlarda yağış almasına rağmen (200 mm/yıl'dan az), yaban hayatı nehir haliçleri ve denizin kendisi tarafından desteklenmektedir. Sulak alanlar, kuş yuvalama ve göçmen dinlenme için uluslararası öneme sahip bir alandır. Ekolojik bölge Palearktik biyocoğrafik bölgesi ve Çöller ve Xeric Çalılıkları biyomundadır.  bir alana sahiptir.Ekolojik bölge, Hazar'a doğru ilerleyen batık bir jeolojik bölge olan Hazar Depresyonu'nda bulunur ve yüzeyi deniz seviyesinin  altındadır. Kuzey kesimi yaklaşık 900 km genişliğindedir ve Rusya ve Kazakistan sınırları arasında 300 km kadar uzanmaktadır. Hazar'ın güneydoğu kıyısındaki bölüm çoğunlukla Türkmenistan'da yer almaktadır. Ekolojik bölge boyunca rakım -28 metre ile +100 metre arasında değişmektedir. Kurak alanlar bir zamanlar su altındaydı, ancak deniz yavaşça geri çekildikçe kum tepeleri, sırtlar, tuz kubbeleri, tuz tavaları ('şorlar') ve kil çölleri ('takir ') manzarasını ortaya çıkardı.Ekolojik bölgenin iklimi, iklimin yarı kurak (Köppen iklim sınıflandırması BSk) olduğu Astrahan Tabiatı Koruma Alanı'ndaki Volga Deltası'yla temsil edilir. Bu iklim, hem günlük hem de mevsimsel olarak yüksek sıcaklık değişimi ve düşük yağış ile karakterizedir. Hazar ovalarında yıllık ortalama yağış 198 mm'dir. Ocak ayında ortalama sıcaklık , Temmuz ayında ise  olarak gerçekleşir.Bu ekolojik bölgede hem kuru bozkır hem de kıyı sulak bitki toplulukları desteklenmektedir. Türkmenistan'ın güneydoğu kıyısındaki bitki örtüsü nispeten seyrek olmakla birlikte, özel çalı ve yarı çalı halofitlerine ('tuz seven bitkiler') ev sahipliği yaptığı için dikkate değerdir. Örnekler arasında adaçayı (Artemisia) ve tetyr (Salsola gemmascens) bulunur. İkincisi  yüksekliğe ulaşabilir.Hazar kıyıları, Asya-Avrupa göç yollarındaki martılar, kırlangıçlar ve diğer su kuşları için uluslararası öneme sahip bir yuvalama ve göç alanıdır. Bölgeyi yılda iki kez geçen kuşların sayısı on milyonları aşmaktadır. Güney Hazar Koruma Alanı'nda 200.000'den fazla Avrasya Sakarmekesi (Fulica atra) kışlamaktadır.Astrahan Tabiatı Koruma Alanı, Volga Nehri deltası adalarının ve bataklıklarının üç bölümünü koruyor.Hazar ovalarının 'kara dünya' bölgesinin doğal bozkır ve yarı çöl ekosistemlerini koruyan Chyornye Zemli Tabiatı Koruma AlanıHazar Devlet Doğa Koruma Alanı, Türkmenistan'da, Hazar Denizi'nin güneydoğu kıyısında bir ornitolojik koruma alanı.
Hazar sumrusu

Hazar sumrusu (Sterna caspia, önceden Hydroprogne caspia dır; syn. Hydroprogne tschegrava), sumrugiller (Sternidae) familyasından bir sumru türü.Geniş bir sahası olmasına rağmen monotipiktir, alt türü yoktur. Yeni Zelanda'da ismi ile Taranui olarak bilinir.Dünya'daki en büyük sumru olup büyüklüğü 48–56 cm, kanat açıklığı 127–140 cm ve ağırlığı 574–782gr'dır. Erişkin kuşların, siyah bacaklar ve küçük siyah bir uçla uzun kalın bir kırmızı-portakal rengi gagası vardır. Siyah başlıkla beyaz bir başı ve beyaz bir boynu, karnı ve kuyruğu vardır. Üst kanatlar ve arka soluk gridir; alt kanatlar koyu ilk tüylerle soluktur. Uçuşta, kuyruk diğer sumrulardan daha az çatallıdır ve alt tarafta kanat uç siyahı daha azdır.