આ અહંકારશૂન્યતા એટલે શું ? ગાંધીજીએ કહ્યું છે ને કે સત્યના પૂજારીએ તો રજકણ કરતાં પણ નમ્ર થવું જોઈએ. એ ક્યારે થવાય ? તેની સરસ વાત ભાગવતમાં બલિરાજાની છે. વિષ્ણુભગવાન વામનસ્વરૂપે બલિરાજા પાસે ભિક્ષુક થઈને જાય છે અને પછી શું માગે છે ? त्रिपदानि महीम याचे । એટલે કે હું ત્રણ પગલાં પૃથ્વી માગું છું. અહીં ‘પદ’ એટલે માત્ર ‘પગલું’ એવો અર્થ નથી. પદ એટલે પગલું, પદ એટલે સ્થાન, હોદ્દો. તો ભગવાને ત્રણ પગલાં માગ્યાં અને બલિરાજાએ આપ્યાં. કેવી રીતે ? પહેલા પગલામાં ભગવાને પૃથ્વી લઈ લીધી. પૃથ્વી એટલે આપણું કર્મનું ક્ષેત્ર, આપણે જ્યાં કર્મો કરીએ છીએ તે ક્ષેત્ર આપણું નથી. ભગવાન ગમે ત્યારે લઈ લ્યે છે. આજે હું તમારી સામે ઊભીઊભી બોલું છું, બીજી ક્ષણે ન પણ હોઉં. એ મારા હાથની વાત જ નથી. કોણ ક્યારે જીવે અને મરે એ આપણા અધિકાર બહારની વાત છે. બીજા પગલામાં ભગવાને સ્વર્ગ લઈ લીધું. સ્વર્ગ એટલે જ્યાં આપણાં કર્મોનું ફળ આપણને મળે છે તે. આપણે કરેલાં કર્મોનું ફળ આપણને મળે કે ન મળે. એ પણ આપણા અધિકારની વાત નથી. આપણી આસપાસ કેટલાં સારાં કામ કરનાર માણસોને પણ દુઃખ ભોગવતાં આપણે જોઈએ છીએ. રામકૃષ્ણ પરમહંસને કૅન્સર જેવો રોગ શું કામ થાય એ આપણને સમજાતું નથી, સારાં કામ કરનારને સુખ મળે અને ખરાબ કરનારને તેનું ફળ મળે જ તેવું આપણે જોતાં નથી, એટલે કે એ પણ ભગવાનના હાથની વાત છે. એણે બીજા પગલામાં આ સ્વર્ગ લઈ લીધું. પણ પછી પૂછે છે કે હવે ત્રીજં પગલું ક્યાં મૂકું ? હવે તો કંઈ બાકી નથી. ત્યારે બલિરાજા પોતાનું મસ્તક ધરે છે, કહે છે, મારા મસ્તક ઉપર મૂકો. મિત્રો, મસ્તક એ આપણા અહંકારનું સ્થાન છે. ભગવાન આપણું કર્મક્ષેત્ર લઈ શકે, આપણું ફળ પણ લઈ શકે, પણ અહંકાર એક એવી વસ્તુ છે કે જે સમર્પિત કર્યા પહેલાં ભગવાન પણ ન લઈ શકે. બલિરાજાએ રજકણ જેટલા નમ્ર બનીને જ્યારે અહંકાર સમર્પિત કર્યો ત્યારે તેણે સંપૂર્ણ મુક્તિનો અનુભવ કર્યો.