ટૂંકમાં, ભારતીય જીડીપીના ૧૦થી ૨૦ ટકા જેટલી રકમ જો કાળા નાણાંમાં ફરતી હોય તો આવનારા દિવસોમાં ફુગાવો ક્યાં જઈને અટકશે? અત્રે યાદ અપાવવું જરૂરી છે કે, મોદી સરકારે નોટબંધી જાહેર કરી ત્યારે રિઝર્વ બેંક દ્વારા કુલ ૧૬.૫૫ લાખ કરોડની કરન્સી ૫૦૦ અને ૧૦૦૦ની નોટોમાં ચલણમાં હોવાનો અંદાજ હતો. અર્થાત્ આજની તારીખમાં એ શ્વેત ચલણ કરતાં કાળાનાણાંનું ચલણ આ દેશમાં સમાંતર ચાલતું હોય તેવી પ્રતીતિ થઈ રહી છે. ભારતીયોના નાણાં વિદેશોમાં માત્ર કરન્સીના સ્વરૂપમાં જ નથી. ડોલરથી માંડીને બીટકોઈન્સ અને ક્રીપ્ટો કરન્સી ઉપરાંત વિદેશોમાં સ્થાવર અને જંગમ મિલકતો, જ્વેલરી, બુલિયન અને મની લોન્ડરિંગના માધ્યમથી ભારતીયો કાળાનાણાંની ખાસ્સી હેરાફેરી કરે છે. દેશ-વિદેશના શેરબજારોમાં નામી-બેનામી વ્યવહારોની વાત તો અલગ જ છે. ટૂંકમાં કહેવાનો સાર એ છે કે, સ્વિસબેંકોમાં ૭ હજાર કરોડની રકમ વધી એ ભારતીયોના કુલ કાળા નાણાંની સરખામણીમાં ચણા-મમરા બરાબર છે, પરંતુ આ ઘટનાક્રમ એટલું જરૂર સૂચવે છે કે, વહીવટીતંત્રની ધાક કાળાબજારિયાઓ ઉપર કારગત નીવડી નથી અને હવે તેઓ બેફામ થઈને સ્વિત્ઝર્લેન્ડ ઉપરાંત જર્મની, મોરેશિયસ, સિંગાપુર સહિતના દેશોમાં કાળા નાણાંનો વ્યવહાર બેરોકટોક કરી રહ્યા છે.