માણસે પોતાના વિશે, પોતાના ભૂતકાળ વિશે, પોતાના ભવિષ્ય વિશે ઠપકા વગરની હેતાળ દૃષ્ટિ માતાની જેવી કેળવવી પડે છે. માણસે પોતાની જાતને સમગ્રરૃપે જોવા-સમજવાની કોશિશ કરવી પડે છે. ભગવાન કૃષ્ણનું જીવનચરિત્ર કેટલું બધું ભાતીગળ અને મોરપિચ્છની રંગલીલા જેવું લાગે છે! હકીકતે એકએક માણસના જીવનમાં આવા આછાપાતળા રંગો હોય છે. જર્મનીનો મહાકવિ ગેટે કેટલો બધો સમર્થ માણસ હતો ! તેની સર્જકતા, વિદ્વતા ને મુત્સદ્દીગીરી પણ બેનમૂન હતાં. કવિ ગેટેએ ઘણી વાર એવો ખ્યાલ મનમાં રમાડ્યાનું કબૂલ કર્યું છે કે, હું નક્કી કોઈ રાજકુમારીનો પુત્ર હોઇશ! મારી માતા કોઈ રાજવંશી ખૂન હશે! વાત કેટલી હાસ્યાસ્પદ લાગે છે, છતાં સાચી છે. વિખ્યાત રૃપવતી અભિનેત્રી મરલીન મનરોએ દુનિયાને એવું ઠસાવવા મથ્યા કર્યું છે કે, તે પોતાની માતાનું ગેરકાયદે સંતાન હતી જ નહીં! પોતાના શિરે, પોતાની માતાને શિરે જાતે કલંક લેવાનું કારણ ! એનું કારણ સહાનુભૂતિની અણછીપી તરસ ! કેટકેટલા માણસો પ્રેમની, વ્હાલની, સહાનુભૂતિની, કદરની ભૂખથી પ્રેરાઈને કેવા કેવા પાઠ ભજવવા તૈયાર થઈ જાય છે.