આધ્યાત્મિક વિચારોને ગૌરવ આપનારું ક્ષેત્ર શનિ ક્ષેત્ર સૌરાષ્ટ્રના હાથલા ગામમાં આવેલું શનિ મંદિર અને પાવનકારી શનિકુંડ દર્શનીય તીર્થધામ છે. ભાણવડ તાલુકામાં આવેલા બરડા ડુંગરની ગોદ સ્થાપિત શનિ મંદિર દિનપ્રતિદિન અવિરત શ્રદ્ધાળુઓનો ધસારો ચાલુ જ રહે છે. શનિ મંદિરમાં ઘણી બધી કેસરી રંગની ભિન્ન ભિન્ન આકારની મૂર્તિઓ છે. તેના વિશે પહેલાં વિગતે છણાવટ કરું છું, શનિ મંદિરના ગર્ભગૃહની અંદરમાં જતાં ડાબી બાજુ પહેલી મૂર્તિ પનોતીના ભાઈ વીરભદ્રની, બીજી મૂર્તિ શનિદેવનાં પત્નીની છે. ત્રીજી મૂર્તિ સૂર્યપુત્ર શનિદેવની છે. આપણે ત્યાં પનોતીના અનેક પ્રકાર વર્ણવવામાં આવ્યા છે. ચોથી મૂર્તિ સાડા સાતીની છે. ઘણી વાર જ્યોતિષીઓ કહે છે, સાડા સાત આની અને અઢી વર્ષની પનોતી ચાલે છે. તે પનોતીની સળંગ મૂર્તિઓ કેસરી રંગની સાડા સાત આની છે. તેને અડીને અઢી વર્ષ પનોતી દેવીની મૂર્તિ છે, તેનો પણ કેસરી રંગ છે. પાંચમી મૂર્તિ સતી સંજ્ઞાની છે. છઠ્ઠી મૂર્તિ શનિદેવનાં માતા છાયાદેવીની છે. સાતમી મૂર્તિ શનિદેવના ભાઈ યમદેવના બોળિયા પાડોની છે. તેને યમદેવના વાહન તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. આ ઉપરાંત બે શિવલિંગ છે, જે ખંડિત કરેલી અવસ્થામાં છે. આશરે 983 વર્ષ પૂર્વે કરવામાં આવેલી લૂંટમાં તે તોડી પડાયાં હશે એમ માનવામાં આવે છે.