ગરવી ગુજરાત! ગુણવંતી ગુજરાત! ગુજરાતની અસ્મિતા, સંસ્કૃતિ. તેની શૌર્યભી ગાથાઓ, ભક્તિની અમરગાથા તેમજ સરવાણીએ કેટલાયની પ્રશંસા મેળવી છે. ગુજરાતના ગૌરવભર્યા ઈતિહાસે, અહીંના મિલનસાર સરળ લોકોએ કેટલાય મહાપુરુષોનાં દિલ જીત્યાં છે. ગરવી ગુજરાતની આ મહાન ભૂમિ પર કેટલાય મહાત્માઓ જન્મ્યા છે અને તેણે કેટલાય મહાત્માઓ પર પોતાનો જાદુઇ પ્રભાવ પાડ્યો છે. ગુજરાતના આવા જાદુઇ પ્રભાવથી પ્રભાવિત થનારાઓમાં એક હતા, આપણા હૃદયમાં વિરાજેલા સંન્યાસી સ્વામી વિવેકાનંદ, શ્રીરામકૃષ્ણદેવની મહાસમાધિ, (૧૬ ઓગસ્ટ, ૧૮૮૬) પછી કોલેજના વિદ્યાર્થી નરેન્દ્રનાથ દત્તે ‘આત્મનો મોક્ષાર્થ જગત્ હિતાય ચ’-ઇશ્વર સાક્ષાત્કાર અને શિવજ્ઞાનથી જીવસેવા એવા દ્વિતીય ઉદ્દેશથી પ્રેરાઇને સંન્યાસ ગ્રહણ કર્યો અને બન્યા સ્વામી વિવેકાનંદ. તેમના અન્ય ગુરુભાઇઓ રાખાલ, તારક, ગંગાધર, કાલી, શશી વગેરે બન્યા સ્વામી બ્રહ્નાનંદ, સ્વામી શિવાનંદ, સ્વામી અખંડાનંદ, સ્વામી અભેદાનંદ, સ્વામી રામકૃષ્ણાનંદ વગેરે. કલકત્તામાં વરાહનગરના એક ભૂતિયા મકાનમાં રામકૃષ્ણ સંઘના પહેલા મઠની સ્થાપના થઇ પણ ઇશ્વર સાક્ષાત્કાર માટેની તાલાવેલી તેઓને વારંવાર મઠમાંથી બહાર ખેંચી જતી. જુલાઇ ૧૮૯૦માં સ્વામી વિવેકાનંદ નીકળી પડ્યા સમસ્ત ભારતના ભ્રમણ માટે, ભારતને પિછાણવા, પોતાના જીવનના ઉદ્દેશને સમજવા, અંતરની અણજાણી મહત્વાકાંક્ષાઓને પરિપૂર્ણ કરવા, એક હાથમાં દંડ, બીજા હાથમાં કમંડળ લઇ અને પોટલામાં ગીતા અને ‘Immitation of Christ’ વગેરે પુસ્તકો લઇ તેઓ એકલા નીકળી પડ્યા.