વિપશ્યના એટલે જોવું વિશેષ પ્રકારે સ્વસ્થ ચિત્તે જોવું, એટલે એમાં શ્વાસની અંદર બહારની આવન જાવન જોવાની હોય છે, શ્વાસ  સાથે જોડાવાનું હોય છે, તેનાથી અલગ થવાનું નહી ,આમ શ્વાસ સાથે જોડાવાથી  મનની અદભુત પ્રકારની શાંતિનો અહેસાસ થાય છે ,અને આત્મિક આનંદ સુધી પહોચી શકાય છે જેથી શરીર  સાથેનો સબંધ છોડી આત્મામાં સ્થિર થવું સહજ બને છે, ને નિર્વિચારતા પ્રાપ્ત થાય છે, જેથી સમાધિ સુધી પહોચી શકાય છેઆથી માનસિક સ્તરની અસંતુલિત અવસ્થામાં પરિવર્તન  આવે છે જેથી પ્રસન્નતા સ્વસ્થતાનો અનુભવ  થાય છે,ને કરી શકાય છે અને મનની તનાવ ગ્રસ્ત અવસ્થામાં શાંતિ નો અનુભવ થાય છે ને કરી શકાય છે,આ રીતે વિપશ્યનાની સાધના કરનાર સાધકના જીવનમાં પરિવર્તન,બદલાવ અક્લ્પના શીલ હોય છે,આમ વિપશ્યનાની સાધના કરનારના સમગ્ર જીવનમાં પરિવર્તન મહેસુસ થાય છે, તમામ પ્રકારના તનાવોથી મુક્ત થવાય છે,મન નિરવ  શાંતિ અનુભવી શકે છે, આ સાધનામાં કાઈજ કરવાનું હોતું જ નથી શ્વાસ જેમ ચાલતો હોય તેમ ચાલવા દેવાનો હોય છે તેને જોરર્થી કે ધીરો કરવાનો હોતો જ નથી જેમ ચાલતો હોય તેમ ચાલવા દેવાનો હોય છે,માત્ર ને માત્ર  તેનાથી અલગ થવાનું નથી એટલું જ ધ્યાન રાખવાનું છે ગમે ત્યાં બેઠા બેઠા સુતા સુતા પણ આ સાધના કરી શકાય છે.