ઊંડાણથી વિચારો તો સંગીત એ એક વિશિષ્ટ આંદોલન જગાવતો નાદ છે કે જે અવકાશના માધ્યમ દ્વારા ગતિ કરી મનને સ્પર્શે છે. સંગીત-રત્નાકરમાં સારંગદેવે જણાવ્યા મુજબ કોઈ પણ પ્રકારના વાદ્ય પર આંગળીઓના સ્પર્શવેગથી અહતનાદ કે સંગીત ઉત્પન્ન થાય છે. આમ સંગીત એ રાગના સ્વરૂપમાં સર્વત્ર વ્યાપ્ત શક્તિ છે