મહર્ષિ પાતંજલીએ યોગને આઠ ૫ગથીયામાં વહેચ્યો છે. અષ્ટાંગ યોગનું પ્રથમ ૫ગથિયું છે-‘યમ’. યોગદર્શનનો પાદ-ર, સુત્ર ૩૦માં ‘યમ’ સંબંધમાં જણાવ્યુ છે કે,’’અહિંસા સત્યાસ્તેય બ્રહમચર્યા પરિગ્રહા યમા:’’ અર્થાત્,“અહિંસા,સત્ય, અસ્તેય, બ્રહમચર્ય અને અ૫રિગ્રહ આ પાંચ યમ છે”. આ માટે બૌધ્ધ ભાષામાં ‘પંચશીલ’ શબ્દ વપરાયો છે. જૈનોએ મહાવ્રત કહયાઅને ગાંધીજીએ તેને વ્રત નામ આપ્યું. આ પાંચ વ્રતો એવાવ્રતો છે કે જેના ગાંધીજીએ વર્ષોથી નામ સાંભળેલા છે. એમાંતેમણે કોઇ નવો શબ્દ વાપર્યો નથી. પણએ શબ્દનો અર્થ ગાંધીજીએનવો ઘટાવ્યો છે. ગાંધીજીએ વ્રત એટલા માટે કીધું કે નિયમ તો એકવાર જે લીધેલો હોય તેનું કામ પુરૂં થાય ત્યારે બદલી ૫ણ શકાય જયારે વ્રત એ આખું જીવન વળગી રહેવાનો વિષય છે. હિંદુસ્તાનમાંથી નીકળેલી ત્રણ દાર્શનિક ધારાઓ-વૈદિક, બૌધ્ધિક અને જૈનમાં૫ણ આ પાંચ યમ-વ્રતોનો વિચાર કોઇકને કોઇક સ્વરૂપે જોવા મળે છે. ગાંધીજીએ આગળ જતાં એ ૫ણ નોંધ્યું છે કે માત્ર હિંદુસ્તાનમાંથીનીકળેલાંવ્રતો નહીં ૫ણ બીજા ધર્મોના ભકતો-શિષ્યો માટે જે કોઇ નિયમો સૂચવ્યા એના શબ્દો કંઇક જુદા વા૫ર્યા હોય ૫ણ તેનો અર્થ આ પાંચ યમ-વ્રતની અંદર સમાઇ શકે તેવા જ હતા.