જ્યારે સૂર્ય મકરથી મિથુન રાશિ સુધી ભ્રમણ કરે છે ત્યારે ઉત્તરાયણ રહે છે ત્યાર બાદ કર્કથી ધન રાશિ સુધી સૂર્ય રહેવાથી દક્ષિણાયન થાય છે.