વૃદ્ધાવસ્થા એ ચેતનાના બદલાતા સ્તરની અવસ્થા છે. એક અર્થમાં હવે આ નવું બાળપણ જીવવાનું ટાણું છે, કારણ ભીતર એક નવો ચૈત્ય-પુરુષ જન્મયો છે. એટલે સાધકો તો વૃદ્ધાવસ્થાને નવયૌવનની વસંત કહે છે. નવું બાળપણ, નવું યૌવન, નવો પ્રદેશ, નવી ચેતના અને નવો પ્રવેશ ! આ એક નવું આરોહણ છે. પ્રદેશ પણ ઓછો ખેડાયેલો છે. આ નવપ્રયાણમાં ઈન્દ્રિયો સાથેના પુરાણા વ્યવહાર ન ચાલે. આ મનની પેલો પારનો પ્રદેશ છે. એટલે અહીં ‘ઈચ્છા’ નામનું રમકડું નહીં જડે. ન સંતતિ, ન સંપતિ, ન કીર્તિ- કશાયની ખેવના નહીં. હવે ન કશું ઝંખવાનું છે, ન કશું પાળવાનું છે. ફકત ‘હોવા’ નું છે.