સ્વચ્છતા જળવાય એવી સુવિધા ઊભી કરવામાં આવે ત્યારે અપેક્ષા નાગરિકોના સહકારની હોય છે, પણ નાગરિકોની સમજ હંમેશાં સંદિગ્ધ રહે છે. ક્યારેક તો આપણો વ્યવહાર હમ નહીં સુધરેંગે પ્રકારનો હોય છે. આપણા જ દેશના શિક્ષિત અને અશિક્ષિત લોકો વિદેશ જાય છે ત્યારે ત્યાંના આ પ્રકારના કાયદાનો ભંગ ન થઈ જાય તેની વિશેષ કાળજી લેતાં જોવાય છે, પરંતુ ભારતમાં એ સમજને આચરણમાં મૂક્તા નથી. સરકાર અત્યારે આપણી સિવિક સેન્સ જાગૃત કરવાના પ્રયાસમાં છે. આવી નાગરિક સમજ મહદ્અંશે કેળવાઈ ગયા પછી જે લોકો ધરાર સુધરવા ઇચ્છતા ન હોય એવા લોકો માટે કાનૂની જોગવાઈઓ પણ અનિવાર્ય બને તો એ માટે આખરે તો આપણે અને આપણો બેજવાબદાર વ્યવહાર જવાબદાર હશે. આપણી સિવિક સેન્સ કહેતાં નાગરિક સમજનો અભાવ દૂર થતાં કેટલાં વર્ષ લાગશે, કોઈ કહી શકશે?