ગાંધીજીની સ્વાતંત્ર્ય પછીની પ્રાથમિકતા તાત્કાલિક રોજી અને સાક્ષરતા (સાક્ષરતા એટલે શિક્ષણ અને સમસ્યાઓને સમજવાની ક્ષમતા) હતી. તાત્કાલિક રોજી ગ્રામોદ્યોગ દ્વારા જ સંભવી શકે. ગ્રામોદ્યોગ દ્વારા ભૌગોલિક ક્ષેત્રોનું સ્વાવલંબન પણ આવે. એટલે ગામડા તૂટે નહીં અને શહેરો અરાજકતાવાળા થાય નહીં. ગાંધીજી આ વાત સ્વાતંત્ર્ય મળ્યા તેના ઘણા જ સમય પહેલાંથી કહ્યા કરતા હતા. સાક્ષરતા એટલે સમસ્યાઓની સમજણની સક્ષમતા. ગાંધીજીએ વિદેશી માલનો બહિષ્કાર કરવાના આંદોલનો પણ કરેલ. તે વખતના ભલભલા નેતાઓ ગાંધીજીની આ વાત સમજી શકેલ નહીં અને તેનો વિરોધ પણ કરેલ. પણ આપણે તે નેતાઓના નામ લઈ તેમની બુરાઈ નહીં કરીએ.