યુરોપના રાજકારણમાં ૧૮મી સદીનાં અંતિમ વર્ષોમાં ફ્રાન્સમાં થયેલી ક્રાંતિનું અત્યંત મહત્ત્વપૂર્ણ સીમાચિહ્ન ગણાય છે. હજારો લોકોનો ભોગ લેનારી આ રક્તરંજિત ક્રાંતિને કારણે ફ્રાન્સમાં દાયકાઓથી ચાલતી આવેલી રાજાશાહીનો કરુણ અંત આવ્યો હતો. ઇતિહાસ કહે છે કે ફ્રાન્સના અંતિમ રાજા લુઈ (સોળમો) અત્યંત દિશાશૂન્ય અને નિર્ણયશક્તિ વિહીન રાજા હતો. હંમેશા પોતાના હજૂરિયાઓ વચ્ચે ઘેરાયેલા રાજા લુઈમાં નિરક્ષીર વિવેક પણ નહોતો, તેથી તેને ખુશામતિયાઓની વાત ગમતી પરંતુ કોઈ સાચા મિત્રની કડવી સાચી સલાહ તેને અસ્વીકાર્ય લાગતી. દેશ સમસ્યાઓથી ઘેરાયેલો હોય ત્યારે પ્રવાસે ઊપડી જતો કે ક્યાંક ગુપ્તસ્થળે પહોંચી જતો. હવે આ રાજાનું અને તેના દેશનું નામ કાઢી નાખીને આ લખાણ ફરીથી વાંચવામાં આવે તો આપણી સમક્ષ રાહુલ ગાંધીનું જ ચિત્ર ઊપસી આવે તે નિશ્ર્ચિત છે !!