આ સમસ્યા મારા મુરબ્બી મિત્ર એકની નથી. અનેક નિવૃત્ત થનાર મુરબ્બીઓની આ સમસ્યા છે. નિવૃત્તિ આડે એક વરસ બાકી હોય ત્યાં અમુક મુરબ્બી મનથી સાવ નબળા પડી જાય છે. પછી શરીરથી નબળા પડે છે. શરીર સાવ નબળું પડે એટલે તન-મનથી તે અકાળે ઘરડો થાય છે પરંતુ હું એમ કહું છું કે આમ નિવૃત્તિ અગાઉ પાનખર પાનખર શા માટે કરવું ? પાનખર એટલે ખરી ગયેલું પાન નથી પણ ફૂટતી કૂંપળનું રૂડું સ્વાગત છે અને પાનખર પછી લીલીછમ વસંત આવે છે. હા, નિવૃત્તિના ડરનાં પણ કારણો હોય છે. નોકરીમાં કે અન્ય ક્ષેત્રમાં બોસપણું કર્યું હોય, એક ને એક બે થાય. આ કક્કો સાચો. તમે કહો તે ખોટું, હું કહું તેમ કેમ ના થાય ! રુઆબથી જીવ્યા હોય અને પછી પેલા સાપની જેમ પોતાના દરમાં સીધુંસટ જવાનું અને રહેવાનું. છોકરાં અને વહુ તથા પોતાના પત્ની કહે તેમ, કરે તેમ…. જીવવાનું…… અરે અમુક વખતે તો કડવા ઘૂંટડા ગળા નીચે પી જવાના. કડવાં વેણ પણ ઘરમાં સાંભળી લેવાનાં હોય છે. હવે તો બેસો ! હા, હવે તમે સાહેબ નથી રહ્યા સમજ્યા ? હવે તો નિવૃત્ત થઈ ગયા છો. તમારો જમાનો પૂરો થઈ ગયો….. ‘સમય સમય બલવાન હૈ, નહીં મનુષ્ય બલવાન, કાબે અર્જુન લુંટીયો વહી ધનુષ્ય વહી બાણ.’, ‘બાપુજી તમને શું ખબર પડે ? તમે હવે ઘરડા થયા છો. તમને યાદ પણ નથી રહેતું….’ આવા આવા શબ્દો છોકરા બાપુજીને કહે છે.