પાવાગઢ પંચમહાલ જિલ્લાના હાલોલ તાલુકામાં આવેલ છે. પાવાગઢની તળેટીમાં ચાંપાનેર વસેલું છે. ચાંપાનેર ઈ.સ. ૭૪૫માં એટલે કે આજથી લગભગ ૧૨૬૫ વર્ષ પહેલાં દક્ષિણના ચૌલુક્ય રાજા જયશિખરીના પુત્ર વનરાજ ચાવડાના સેનાપતિ ચાંપાએ વસાવ્યું હતું. તે કાળે માળવાની સરહદ નજીક આવેલી હોવાથી ગુજરાતનું રક્ષણ કરતો પાવાગઢ ખૂબ મજબૂત કિલ્લો હતો. પાવાગઢમાં કુલ ૧૨ રાજા થઈ ગયા. તેમાં ૧૨મો રાજા તે પતાઈ રાવળ. તેનું ખરું નામ જયસિંહદેવ પતાઈ. એક વખત નવરાત્રિના સમયમાં પતાઈ રાજા ગરબા જોવા નગરના ચોકમાં આવ્યો હતો. ત્યાં તેને એક ખૂબ રૂપરૂપના અંબાર સમી નારીને ગરબે ઘૂમતી જોઈ. રાજા તે સ્ત્રીના રૂપમાં અંધ થઈ ગયો. તેણે તે સ્ત્રીનો પાલવ ખેંચ્યો. આ કાંઈ સામાન્ય સ્ત્રી નહોતી. તે તો સાક્ષાત મા મહાકાળી હતાં. તે ગરબે ઘૂમવા આવ્યાં હતાં. રાજાને તેમણે ઘણું સમજાવ્યો. છતાં રાજા ન માનતાં તેમણે પતાઈ રાજાને શ્રાપ આપ્યો. તે કારણે પતાઈનું રાજ નાશ પામ્યું. તે ગઢ ઉપર ગુજરાતનો મહંમદ બેગડો ચઢી આવ્યો. બેગડાએ પતાઈને હરાવી તેનો નાશ કર્યો. તે સમયથી પાવાગઢ યાત્રાધામ કહેવાય છે.