અખાના પુરોગામી તથા  સમકાલીન જ્ઞાતિ સંત કવિઓ નરસિંહ મહેતા, માંડણ, નરહરિ, ગોપાલ, બુટિયો જેવા અલપ-ઝલપ  કવિઓના અલપ-ઝલપ સાહિત્‍યને સહેજ બાજુ પર મુકતા જ મધ્‍યકાળમાં ‘અખો’ સમગ્રલક્ષી ધ્‍યાન બની રહે છે.