જ્યાં સંબંધ હોય છે ત્યાં મુક્તિનો અહેસાસ હોય છે. જ્યાં બંધન હોય છે ત્યાં બંધિયારપણું ને ગૂંગળામણ હોય છે. સંબંધો માનવી પોતે આપબળે વ્યક્તિગત આવડતથી કેળવે છે, જ્યારે બંધનો માનવી ઉપર સામાજિક રીતિ-રિવાજ અને પરંપરાને કારણે થોપવામાં આવે છે. સંબંધમાં કાર્યશીલ રહેવા માટે માનવીની અંદરથી ઉમળકો ઊઠે છે. જ્યારે બંધનમાં માનવીએ બાહ્ય દબાણથી વશ બનીને કામ કરવું પડે છે. પ્રેમ એ એક સંબંધનું નામ છે. જ્યારે લગ્ન એ એક બંધનનું નામ છે. એટલે જ એમ કહેવામાં આવે છે કે પ્રેમ થઇ જાય છે અને લગ્ન કરવામાં આવે છે. સંબંધ, બંધન, પ્રેમ અને લગ્ન જેવા શબ્દો જે રીતે અલગ અલગ અર્થછાયાઓ ધરાવે છે. એ જ રીતે આ શબ્દો સ્ત્રી-પુરુષ સંબંધો ને બંધનો ઉપર પણ એ એનો પ્રભાવ પાડે છે. હું તો રમૂજમાં ઘણીવાર કહેતો હોઉં છું કે, ‘જે સગા છે એ વ્હાલા નથી અને જે વ્હાલા છે એ સગા નથી!’