સ્મૃતિઓનું આ પોટલું તેને ઊંચકવાનું વસમું થઈ પડે છે. લાંબી મુસાફરીએ નીકળેલા માણસ પાસે નાનોમોટો ઘણો સામાન હોય છે. ઘણાંબધાં વર્ષોની મુસાફરી પછી તેને આ સામાન અકળાવવા માંડે છે. ભૂતકાળની આ સ્મૃતિ માણસનું મોટું વરદાન ને મોટો શાપ પણ છે. કેટલાક લોકો ભૂતકાળને ભૂલવા કોશિશ કરે છે. કેટલાક તેને સતત વાગોળ્યા કરે છે, પણ ભૂતકાળમાંથી ખપનો ભાગ જ લેવો, તેનો જરૃરી ટેકો પીઠ પાછળ ગોઠવવો ને આ તકિયો માથા પર ના રાખવો. હાથ કે પગ ઉપર બોજારૃપે પણ ના લાદવો તે માણસ માટે ખૂબ મહત્ત્વનું છે. ભૂતકાળ બદલી શકાતો નથી, તેમ છતાં માણસ વારંવાર ભૂતકાળની ઘટનાઓને ફરીફરી ગોઠવવા મથે છે.