ફરતાં ફરતાં સમ ગયા. સમ એ ચાળીસ-પચાસ ખોરડાનું નાનકડું ગામ. ગામડું જ કહેવાય. કોઈ મહાનગરની સોસાયટી પણ આ ગામથી મોટી લાગે એટલું નાનું ગામ. આપણા દેશના પશ્ચિમ ભાગનું એ છેલ્લું ગામ. પછી થોડા માઈલનું અંતર કાપો એટલે પાકિસ્તાનની સરહદ આવે. સમનાં બધાં ઘરો માટીનાં. ગાર લીંપેલાં અને માથે એકદમ ઢળતાં છાપરાં વાળાં. પણ ગામનું સૌંદર્ય જ અલૌકિક. ક્યાંય વૃક્ષો તો જોવા જ ન મળે. કોઈ કોઈ ઘરના આંગણામાં ઊંટ, ઘેટું કે બકરું જોવા મળે, બહારથી તો આ બધાં ઘરો એકસરખાં લાગે. પણ અંદરથી પ્રત્યેક ઘર એક બીજાથી તદ્દન ભિન્ન. ગાર લીંપેલી દીવાલો ઉપર ચિત્રો દોરી તેનાં પર આભલાં, બંગડીઓ, પાંચીકા વગેરે અનેક વસ્તુઓ ચોડીને જે રીતે દીવાલને મઢાવી હતી તે અદ્‍ભુત હતું.