‘માનસ’ની અષ્ટમૂર્તિ શિવની આગળની મૂર્તિ, ‘કંદર્પऽહં શંકરં’ કંદર્પ એટલે કામદેવ અને ‘કંદર્પऽહં’નો અર્થ છે કામદેવને ખતમ કરનારા. એ પાંચમી મૂર્તિ છે. જોકે પાંચમી મૂર્તિનો માત્ર આટલો જ અર્થ લેવામાં આવે તો તો એ ખોટો સિદ્ધ થશે કેમ કે શંકરે રતિને વરદાન આપ્યું હતું. પરંતુ ભગવાન શંકર રામદન્તા પણ છે અને કામહન્તા પણ છે. શંકર અહીં રામદન્તા પણ છે, રામને આપનારા પણ છે. ‘તુમ્હરે ભજન રામ કો પાવૈ.’ હનુમાન શંકર છે. અને શંકર કામહન્તા પણ છે. એ પહેલાં રામને આપે છે. અને લાગે કે મેં એને રામભક્તિ આપી, રામમય બનાવ્યા. પરંતુ કોઇ વસ્તુ એના રામભજનમાં ભંગ ન કરી દે એટલા માટે ક્યારેક ક્યારેક સાધકને માટે કામહન્તા પણ બને છે. બાકી કામ નાબૂદ જ થઇ જાય એવો ‘માનસ’નો અભિપ્રાય છે જ નહીં. ‘માનસ’ કહે છે, કામ રહેવો જ જોઇએ. શંકર કામહન્તા હોવા છતાં પણ લગ્ન કરે છે, સંસારમાં જાય છે. તથાકથિત લોકોએ શતાબ્દીઓથી સંસાર સમક્ષ એક ખોટો સંદેશ આપ્યો છે કે કામ નષ્ટ થઇ જાય, ક્રોધ અને લોભથી માણસ મુક્ત થઇ જાય. એ સારી વાત છે. સિદ્ધાંતના રૂપમાં ઠીક છે પરંતુ જીવનમાં મુશ્કેલ છે, એટલે ભગવાન શંકર કામહન્તા છે એનો મતલબ એ કે માણસના મનમાં હદથી વધારે કામ પેદા ન થવો જોઇએ. બાકી કામ ન હોય તો જગત ચાલે જ નહીં. સ્વયં શિવ તો કામને બાળી શકે છે. પરંતુ આપણ જેવા સંસારીઓ પાંચ વસ્તુ સમજી લે તો શંકરની પાંચમી મૂર્તિની ઉપાસના મનાશે. આ પાંચ સૂત્ર જે મૂળ શિવસૂત્ર છે એ જિનસૂત્રમાં પરિવર્તિત થયાં છે.