પતિ સાથેનું શારદાદેવીનું વિરલ સાયુજ્ય રચતો પ્રસંગ તે ષોડશી પૂજાનો છે. આઠ માસના શારદાદેવી સાથેના વસવાટ પછી રામકૃષ્ણે ઈ.સ.૧૮૭૨ના જૂન માસમાં અમાસની રાત્રિએ માતૃપૂજા કરવાનું નક્કી કરીને દેવીની મૂર્તિને સ્થાને શારદાદેવીનું સ્થાપન કરીને તેમનું વિધિવત્ પૂજન કર્યું. આ ક્ષણે બે ઘટના સાથે ઘટી. એક તો, રામકૃષ્ણે પત્નીનો માતૃભાવ મહિમા કર્યો ને બીજી રીતે જોતાં, તેમને દીક્ષિત કર્યાં એમ પણ કહી શકાય. પૂજા દરમ્યાન શારદાદેવીએ ભાવસમાધિ ભોગવેલી ને બાહ્ય ભાન ગુમાવી દીધેલું. એક જુદા જ પ્રકારનું સંવનન હતું જેનું નિર્વહણ શારદાદેવીએ જીવનપર્યંત કર્યું. શારદાદેવીમાં રહેલા માતૃત્વને આ ક્ષણે રામકૃષ્ણે સૌ માટે ખુલ્લું કરીને સૌને તેમાં પરિપ્લાવિત થવાનું નિમંત્રણ આપ્યું. આ નિમંત્રણને વૈરાગી શારદામણિએ જે રીતે નિભાવ્યું એમાં પતિ સાથે અસ્પૃશ્ય રહીને કરેલા સહશયનનો પ્રતિઘોષ જોવા મળે છે. પતિએ માતૃપૂજા દ્વારા આપેલું માન કૃતજ્ઞતાપૂર્વક શારદાદેવીએ માથે ચઢાવ્યું.