પૃથ્વીકાય, અપકાય એટલે પાણી, તેઉકાય એટલે અગ્નિ, વાયુકાય એટલે પવન આદિ અને વનસ્પતિકાયમાં પરિભ્રમણ કરીને અનિચ્છાએ પણ દુઃખને સહન કરી, સ્પર્શ અને જિવ્હા ધરાવતું બેઈન્દ્રિય સ્વરૂપ, તત્પૃાત્ નાક એટલે ધ્રાણ ધરાવતું તેઈન્દ્રિય, ચક્ષુ એટલે કે આંખ ધરાવતું ચોરેન્દ્રિય અને ક્ષોત્ર એટલે કાન ધરાવતું પંચેન્દ્રિયપણુ પ્રાપ્ત કરે છે.