એ જ અરસામાં ત્યાંના ચિકીત્સક એડવર્ડ જેનરે આ નિરીક્ષણના આધારે વિચાર્યું કે જો કોઈ સ્વસ્થ માણસને ગાય દ્વારા ફેલાતા શીતળાનો ચેપ લગાડી દેવામાં આવે તો એ વ્યક્તિ મનુષ્યો દ્વારા ફેલાતા શીતળા સામે ભયમુક્ત થઈ શકે. લાંબા મનોમંથન પછી એણે સને ૧૭૯૬માં આ બાબતે અખતરો કર્યો. ગાય દ્વારા ફેલાતા શીતળાનો ભોગ બનેલી સારાહ નામની એક દુધનો વેપાર કરતી મહીલાના શરીર ઉપરના ચાંઠામાંથી નીકળતું પરૂ એકઠું કરી, જેનરે આઠેક વર્ષના જેઈમ્સ નામના એક છોકરાના હાથ ઉપર એક નાનો છેદ કરી, એમાં દાખલ કર્યું. એ છોકરાને આ ચેપની અસર રૂપે તાવ આવ્યો, એક અઠવાડીયા સુધી બેચેની અને અશક્તિ વર્તાયાં, અને શરીર ઉપર ચાંઠાં દેખાયાં. એ પછી એ સાજો થવા લાગ્યો અને થોડા દિવસોમાં સંપૂર્ણ સ્વસ્થ થઈ ગયો. હવે જેનરના અખતરાનો ખરો ભાગ શરૂ થયો. એણે શીતળાથી પીડાતા એક માણસના શરીર ઉપરના ચાંઠામાંથી નીકળતું પ્રવાહી દ્રવ્ય લઈ, જેઈમ્સના શરીરમાં દાખલ કર્યું. જેનરે અનુમાન લગાવ્યું હતું કે જેઈમ્સને એક વાર ગાય દ્વારા ફેલાતો શીતળા લાગુ પડી ચૂક્યો હોવાથી એ મનુષ્ય દ્વારા ફેલાતા શીતળા સામે રક્ષિત બની ગયો હોવો જોઈએ અને હવે એને આ રોગ લાગુ પડવો ન જોઈએ. હકિકતે એમ જ બન્યું અને નોંધાયેલા ઈતિહાસમાં પ્રથમ વાર ચોક્કસ કાર્યપધ્ધતિ વડે શીતળા જેવા પ્રાણહારી રોગ સામે મનુષ્યને અભય બનાવતો કિમીયો મળ્યો.