આ વિષયમાં માનનીય પં. મદનમોહન માલવીયજીએ તથા એસેમ્બલીના થોડા સદસ્યોએ વાઈસરોયને મળીને પણ પ્રયત્ન કર્યા હતા કે મૃત્યુદંડ ન થાય. આટલું થયા પછી આશા હતી કે વાઈસરોય જરૂરથી મૃત્યુદંડની સજા માફ કરી દેશે. એવી પરિસ્થિતિમાં વિજયાદશમીના બે દિવસ પહેલાં બધી જેલમાં તાર મોકલી દેવાયા કે દયા માફી નહીં મળે, બધાંની ફાંસીની તારીખ નક્કી થઈ ગઈ. જ્યારે મને સુપ્રીટેન્ડેન્ટે જેલમાં તાર સંભળાવ્યો ત્યારે મેં કહી દીધું કે તમે તમારું કામ કરો. પરંતુ જેલ સુપ્રીટેન્ડેન્ટના વધારે કહેવાથી એક તાર દયા – પ્રાર્થનાનો સમ્રાટની પાસે મોકલી દો, કારણકે તેમનો એક નિયમ હતો કે પ્રત્યેકની ફાંસીના કેદી તરફથી માફીની અરજી, જે વાઈસરોયને ત્યાં રદ થઈ જાય છે તેઓ એક તાર સમ્રાટના નામથી સરકાર પાસે મોકલે છે. બીજો કોઈ જેલ સુપ્રીટેન્ડેન્ટ આવું કામ ન કરત. આ તાર લખતી વખતે મને એવો વિચાર આવ્યો કે મારે પ્રીવી-કાઉન્સીલ ઈંગ્લેન્ડને અપીલ કરું. મે વકીલ શ્રી મોહનલાલ સક્સેનાને સૂચના આપી. જેલની બહાર કોઈને પણ વિશ્વાસ ન થયો કે વાઈસરાયે અમારી અપીલ રદ કરી દીધી છે. જેમ તેમ કરીને શ્રી મોહનલાલ દ્રારા પ્રિવી કાઉન્સીલમા અપીલ કરી. નિર્ણય તો પહેલેથી જ ખબર હતી. ત્યાંથી પણ અપીલ રદ થઈ. એ જાણવા છતાં કે અંગ્રેજ સરકાર પણ કંઈ નહીં સાંભળે, તો પણ મેં સરકારને પ્રતિજ્ઞા–પત્ર કેમ લખ્યો? કેમ અપીલો પર અપીલ, દયા-પ્રાર્થના કરી? આ પ્રકારના સવાલો ઊઠ્યા. સમજ પડી કે રાજનીતી હંમેશા શતરંજની રમત જેવી છે. શતરંજના ખેલાડીઓને બરાબર ખબર હોય છે કે જરૂર પડે ત્યારે કેવી રીતે પોતાના મોહરાઓને મરવા દેવા પડે છે.