સાંસારિક ઉપલબ્ધિઓ પ્રાપ્ત કરવા માટે પણ જે પરિશ્રમ, પુરુષાર્થ, સહયોગ, સહકારિતા વગેરે ગુણોની આવશ્યકતા હોય છે, એ બધાં આધ્યાત્મિક જીવનનાં જ અંગ છે. મનુષ્યનો આંતરિક વિકાસ તો અધ્યાત્મ વિના થઈ જ નથી શકતો. અધ્યાત્મવાદ જીવનનું સાચું જ્ઞાન છે. તેને જાણ્યા વિના સંસારનાં સમસ્ત જ્ઞાન અપૂર્ણ છે અને તેને જાણી લીધા પછી કંઈ પણ જાણવાનું બાકી રહી જતું નથી. આ એ તત્વજ્ઞાન અને મહાવિજ્ઞાન છે, જેની જાણકારી થતાં જ માનવ જીવન અમરતાપૂર્ણ આનંદથી ઓતપ્રોત થઈ જાય છે.