દીવો ભારતીય સંસ્કૃતિ અને માનસમાં નોખુ મહત્વ ધરાવે છે. ભારતીય સંસ્કૃતિનો મુખ્ય તહેવાર દીવાળી પણ રામનાં વનવાસ બાદ અયોધ્યા પાછા વળવાની ખુશી સાથે જોડાયેલો છે. જેમાં અયોધ્યાનાં નાગરિકો દીવો સળગાવી તેમનું સ્વાગત કરે છે. આમ દીવો એ ભારતીય પૌરાણીકોમાં હેપ્પી એન્ડીંગનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે. રામનો વનવાસ અને ત્યારબાદ રાવણ સાથેનું યુદ્ધ અને સીતા પર પડેલી આપદાના અંતનું પ્રતિક છે દીવો. આ નાનકડો દીવો એ સામાન્ય માણસની અંદર સારપ અને માનવતા માટે રહેલી આશાને ઉજાગર કરે છે. નાનકડા દીવાનો પ્રકાશ ભલે ઝાઝો ના હોય પરંતુ તેની પાછળનો જુસ્સો ગજબ છે. આપણે દીવા અને તોફાનની ઘણી વાતો સાંભળી છે. ભયંકર પવન સામે લડતો દીવો એ માણસજાતની કથા કહે છે. અનેક માનવસર્જીત અને કુદરતસર્જીત કરૂણાંતીકાઓ સામે સામાન્ય માણસ તેના સામાન્ય સાહસથી આ દીવાની માફક જ લડે છે. ગમે તેટલો પવન ફૂંકાય તોય દીવો સળગવાની નેમ છોડતો નથી. અને આ જ પ્રયાસ કે પ્રયત્ન એ ઇતિહાસનો મર્મ છે. પરિણામ કોઇના હાથમાં નથી હોતું પરંતુ કોઇએ કરેલો પ્રયાસ એ જ આપણને ઇતિહાસનું જ્ઞાન આપે છે.