સ્વતંત્રતાની ખુલ્લી હવાનો આસ્વાદ લઈ રહેલી નવી પેઢીને સ્વતંત્રતા સંગ્રામ માટે લડનાર મોટા મોટા નેતાઓનાં જ નામો યાદ છે. આઝાદીનો જંગ તો વર્ષોથી ચાલતો હતો. સ્વતંત્રતા માટે લડતા નેતાઓ સ્વંય નેતૃત્વ અને દિશાવિહોણા હતા. તે બધાંને એક કરી લડાઈની દિશા અને નેતૃત્વ પૂરું પાડવાનું કામ ગાંધીજીએ કર્યું, પરંતુ એ પહેલાં પણ દેશની આઝાદી માટે કાળ કોટડીઓમાં જનાર, ગોળીઓ ખાનાર અને ફાંસીએ લટકનાર બીજા સેંકડો ગુમનામ દેશવાસીઓ લોકનજરમાંથી અદૃશ્ય છે.