છેલ્‍લા ર -3 વષમાં ભારતમાં વિવિધ ચીજવસ્‍તુઓનો ઓનલાઈન વેપાર કરતી વેબસાઈટોનો રાફડો ફાટયો છે જેનું ચલણ દિવસે ને દિવસે વધતુ જાય છે. એન્‍ડ્રોઈડ ફોન અને ખુબ જ સસ્‍તી ઈન્‍ટરનેટની સેવાને કારણે વધુને વધુ લોકો આ રીતે પોતાની જરૂરીયાતની વસ્‍તુઓ ખરીદી રહયા છે. આ મહીનાની 9મી થી 14 તારીખ દરમ્‍યાન આ બધી કંપનીઓએ 1પ000 કરોડનો વેપાર કરેલ, જે ગત વષના આ સમયગાળામાં થયેલ વેપાર કરતા 64% થી વધારે છે. એમેઝોને ગયા વષે આ સમયગાળામાં થયેલ ટનઓવરના આકડાંને માત્ર 66 કલાકમાં વટાવી દીધેલ. આ પ્રકારના વધતા જતાં ઓનલાઈન વ્‍યાપારથી કેટલીક ગંભીર સમસ્‍યાઓ ઉભી થવાની છે. 1)દેશના નાગરીકોની ખરીદ શકિતનો મોટો ભાગ આ પ્રકારના ઓનલાઈન શોપીંગમાં વપરાય જતો હોઈ, સ્‍થાનિક સ્‍તરે નાનાં વેપારીઓનો વેપાર અને નફો ખુબ ઝડપથી ઘટી રહયો છે. આ પરિસ્‍થિતિ ચાલુ રહે તો થોડા સમયમાં અનેક નાનાં વેપારીઓની રોજગારીના ગંભીર પ્રશ્‍નો ઉભા થશે. ર)ઓનલાઈન વેપાર કંપનીઓ મોટે ભાગે વિદેશી છે અથવા તો તેમાં વિદેશની કંપનીઓના મોટા રોકાણો છે. એટલે તેમનો થતો નફો આ દેશમાં રહેલાનો નથી. વસ્‍તુઓ આપણા દેશમાં ઉત્‍પન્‍ન થાય, તેને માટે આપણા મજુરો અનેકામદારો કામ કરે, ખરીદે પણ આપણા દેશના લોકો પણ તેનો નફો વિદેશ ભેગો થાય એ પ્રકારની વિચિત્ર પરિસ્‍થિતિ ઉભી થઈ રહી છે. 3) વિદેશી કંપનીઓ પાસે અઢળક મૂડી છે એટલે ઉત્‍પાદકો પાસેથી ખુબ મોટા જથ્‍થામાં વસ્‍તુઓ ખરીદે છે જે તમને ડીસ્‍કાઉન્‍ટમાં મળે છે એટલે તેની વેચાણ કિંમત પણ ઓછી રાખી શકે છે. આ ઉપરાંત હાલમાં તેઓ ઘણી વસ્‍તુઓ થોડી ખોટ ખાઈને પણ વેચે છે તેથી ધીમે ધીમે વચ્‍ચેથી નાના વેપારીઓનો વગ ખતમ થઈ જાય. આમ બીજા શબ્‍દોમાં આ બધી ર1મી સદીની ભભઈસ્‍ટ ઈન્‍ડીયા કંપનીઓભભ છે. 18મી સદીમાં જેમ ઈંગ્‍લેન્‍ડથી વ્‍યાપાર બહાને ભારતમાં આવી અને ધીમે ધીમે કૂટનીતિથી ભારતમાં એક પછી એક રાજયોમાં પોતાનું અધિપત્‍ય જમાવતી ગઈ અને આપણાં દેશને ગુલામ બનાવી દીધો. 4)આ બધી ચીજવસ્‍તુઓ મોબાઈલ અને કોમ્‍પ્‍યુટર પર ખુબ જ સહેલાઈથી જોઈ શકાતી હોવાથી, લોકો ઘણીવાર તેમને જરૂર ન હોઈ તો પણ ચીજવસ્‍તુઓથી આકષાય ખરીદ કરી લેતા હોય છે. આમ, એક રીતે એ ઉપભોકતાવાદ-કસ્‍યુમરઝમને પોષે છે. લોકો બિનજરૂરી વસ્‍તુઓમાં નાણાં વેડફતા થાય છે. તેમની બચત ઘટે છે જેની દુરગામી અસરો દેશના અથતંત્ર પર પડશે. પ)આ બધી ઓનલાઈન કંપનીઓ પર ઘણી બધી વિદેશી વસ્‍તુઓ વેચાય છે જેનું ભારતમાં પણ ઉત્‍પાદન થાય છે અને સહેલાઈથી ઉપલબ્‍ધછે. આમ ઘણી બધી વસ્‍તુઓ પર આપણું કિંમતી હુંડીયામણ વેડફાય છે. આ બધી બાબતોનો વિચાર કરીએ તો ઓનલાઈન શોપીંગનો વતમાન ક્રેઝ આવનારા દિવસોમાં રોજગારીની ગંભીર સમસ્‍યાઓ સજશે જે દેશના અથતંત્રને ખોખલુ કરી નાખશે. આ પ્રકારના વલણનો પ્રતિકાર કરવા અમરેલીથી ભભઈન્‍ડીયા ઝોનભભ નામના એક અભિયાનનો પ્રારંભ થયો છે. નો ઓનલાઈન, નો ઓફલાઈન ઓન્‍લી ઈન્‍ડીયાલાઈનના સૂત્ર સાથે શરૂ થયેલ આ અભિયાનના પ્રણેતા ડો. ભરત કાનાબારના જણાવ્‍યા મુજબ ભભ હાલ અમે સોશીયલ મીડીયા દ્વારા આ બાબતમાં લોકોમાં સાચી હકીકતો પહોચે તેવા પ્રયાસ કરી રહયા છીએ. થોડા સમયમાં જીલ્‍લાના વિવિધ તાલુકામાં સ્‍થાનિક વેપારી આગેવાનોની સાથે રહી ઓનલાઈન વેપારના આ દંભને નાથવા શું કરવું જોઈએ તેની જુદા જુદા પ્‍લેટફોમ પર ચચા વિચારણાનો પ્રારંભ કરવાના છીએ. આની સામે સ્‍થાનિક નાના વેપારીએ પણ કઈ રીતે સજજ થવુ જોઈએ તેમના ધંધાની પઘ્‍ધતિઓમાં શુ પરીવતન લાવવા જોઈએ તેની પણ ચચા વિચારણા કરાશે. જરૂર પડયે, ટેકનોલોજીના નિષ્‍ણાંતોની મદદથી સ્‍થાનિક વ્‍યાપારીઓને બળ મળે તે માટે સ્‍થાનિક સ્‍તરે કોઈ એપ્‍લીકેશજ કે વેબસાઈટ બનાવવાની શકયતાઓ પણ વિચારાશે.ભભ આ અભિયાનમાં સામેલ થવા કે આ અંગે જરૂરી યોગ્‍ય સૂચનો હોય તો તે માટે ફોન પર રૂબરૂમાં ડો.કાનાબારનો સંપક કરવા અનુરોધ કરાયો છે.