આ સંસ્‍કાર બ્રાહ્મણ, ક્ષત્રિય અને વૈશ્‍ય એ ત્રણેય વર્ણોના દરેક સંતાનને આપવામાં આવતો હોઇ દરેક કુમાર-કુમારીના જીવન-ઘડતરમાં સંયમ, સદાચાર અને શારીરિક શ્રમની તાલીમ મળતી. આગળ જતાં કન્‍યાઓની આ સંસ્‍કારથી બાકાત રાખવામાં આવી ને તેનાથી સ્‍ત્રીઓએ વેદાઅભ્‍યાસનો અધિકાર ગુમાવ્‍યો. કુમારોમાંય આ સંસ્‍કાર ધીમે ધીમે બ્રાહ્મણો, રાજકુલો અને કારીગરોની અમુક જ્ઞાતિઓ પૂરતો સીમિત થઇ ગયો. પારસીઓમાં આવો સંસ્‍કાર ‘નવજોત’ સંસ્‍કાર કે ‘કસ્‍તી પહેરવાના’ સંસ્‍કાર તરીકે ઓળખાય છે.