૧૯૪૨નો અંગ્રેજી સરકાર સામેનો બળવો એ પ્રજાનો આખરી અને નીર્ણાયક બળવો. મુંબઈમાં મળેલી કોંગ્રેસની સમીતીએ ‘હીંદ છોડો’ના ઠરાવની સાથોસાથ એક ઈન્કીલાબી સુત્ર પ્રજાને આપ્યું-‘કરેંગે યા મરેંગે’. પ્રજાએ આ સુત્ર ઝીલી લીધું, અને સમગ્ર દેશ ઈન્કીલાબ ઝીંદાબાદ, કરેંગે યા મરેંગેના સુત્રોથી ગાજી ઉઠ્યો. ‘નહીંં નમશે નહીંં નમશે નીશાન ભુમી ભારતનું’, ‘અમે લીધી પ્રતીજ્ઞા પાળીશું રે’ જેવાં ગીતોથી દેશનું હવામાન ગાજવા લાગ્યું. આ યુદ્ધમાં, લોકક્રાંતીમાં અનેક કીશોરો, યુવાનો, બુઝર્ગોએ ઝંપલાવ્યું. પ્રત્યેકના દીલમાં આગ પ્રજ્વલીત બની હતી.