સ્વાહા શક્તિ એટલે કાંઇ લેવુ નહિ પણ સતત આપવુ અને સ્વધા શક્તિ એટલે આત્મધારણ શક્તિ પોતાની જાતને ધારણ કરી શકે. પોતાની જાતે ઉભો રહી શકે. આ બે શક્તિ જેનામાં આવે તે અગ્નિ જેવો તેજસ્વી રહી શકે તેથી નચિકેતાએ અગ્નિ વિધાનું વરદાન માગ્યું. યમરાજે તથાસ્તું કહ્યું અને ત્રીજુ વરદાન માંગવા કહ્યું ત્યારે નચિકેતાએ કહ્યું કે પ્રભુ તમે મારા ઉપર ખરેખર પ્રસન્ન થયા હોય તો મને આત્મજ્ઞાન આપો. અમૃત વિધા આવડે તેવું વરદાન આપો. આ વરદાનથી યમરાજ ચોંકી ગયા. તેમને થયું કે આતો મારા નિયમમાંથી બચવા મારીજ પાસે જ રસ્તો પૂછે છે. યમરાજ બોલ્યા હજુ તુ નાનો છે. આ જ્ઞાન તારાથી ના પચે, વળી મુશ્કેલ પણ છે. તેના કરતાં તો તુ સૃષ્ટિના વૈભવ માગ, ધનનો મેરૂ પર્વત હું તને આપવા તૈયાર છું. પરંતુ બાળ નચિકેતાએ તે નકારી કહ્યું હું ધનના મેરૂને શું કરૂ? અને તમે આપી શકો છો તે પાછું લઈ પણ શકો છો. મારે તે વૈભવ ના જોઇએ.