તેની વ્યાપક ચર્ચા થયેલી જોવા મળે છે અને બંધારણની રચના સંદર્ભમાં અને તેની વિષદ અને વ્યાપક પૂર્વ ચર્ચા માટે પ્રકાશિત થયેલા 1 થી 6 જેટલા ગ્રંથોમાં દૃષ્ટીપાત કરીએ તો બંધારણાસળભા સમક્ષ અને ખૂબ જ મોટી વિડંબના અને અસંમજસભરી પસ્થિતિ ઉભી થયેલી અને તેનું કારણ ભારત-પાકિસ્તાનના ભાગલા બાદના થોડા સમય માટે થયેલા રક્તપાત અને હિંસાના સમયગાળામાં ભારતમાંથી પાકિસ્તાન તરફ અને પાકિસ્તાનમાંથી ભારત તરફ સતત અવર-જવરની સ્થિતિ જોવા મળતી હતી અને તે પૂર્વ પણ અવિભાજીત પાકિસ્તાનમાંથી શરણાર્થીઓના સતત પ્રવાહને નાગરિકતાનું વિષયવસ્તુ અને સંહિતાકરણ લગભગ અશકય જેવી સ્થતિમાં હેતું અને ડો.