આ દિવસોમાં રામકૃષ્ણે શારદામણિને સહશનય કરવાની અનુમતિ આપી છે. ત્યારથી તેમનું મૌલિક દામ્પત્ય શરૂ થયું છે. સંસારમાં, પત્નીનો ભાગ ભજવવા આવેલી આ યુવતીને તેમનાથી તેમનાથી ઓગણીસ વર્ષ મોટા પતિનો પહેલો પ્રશ્ન આ છે : ‘તમે મને શું સંસારના માર્ગે ખેંચી જવા આવ્યા છો ?’ ત્યારે શારદાદેવીનો તેમને અસામાન્ય યુવતી તરીકે પ્રગટ કરતો ઉત્તર સાંપડે છે : ‘ના રે, ભાઈ, હું શા માટે તમને સંસારના માર્ગે ખેંચી લઈ જાઉં ? હું તો તમને સંસારને માર્ગે સહાય કરવા માટે જ આવી છું.’ આ ઉત્તર કંઈ મનને કેળવીને, સમજાવીને, બહેલાવીને અપાય એવો ઉત્તર તો નથી જ એ સહેજે સમજાય તેવું છે. આ પ્રકારના ઉત્તરનું જિંદગીભર વહન કરવું એ પણ કેટલું મુશ્કેલ હશે એ વાત પણ સમજાય તેવી છે. આ પરથી અનુમાન કરવું મુશ્કેલ નથી કે શારદાદેવી પણ પ્રચ્છન્ન રીતે વિરક્ત સ્ત્રી જ હશે. સહશયનની ક્ષણોમાં સામાન્ય સ્ત્રી પતિનો આવો પ્રશ્ન સાંભળીને કાં તો મૂંઝવણમાં મૂકાય, કાં તો પતિથી નારાજ થઈ જાય અથવા વિવશ થઈને જીવનને ધિક્કારવા લાગે. એને બદલે સ્વસ્થ રીતે પતિની વિચારધારાને સમજીને પહેલે જ ધડાકે શારદાદેવીએ પોતાની જાતને પ્રમાણિક કરી દીધી છે. આ ક્ષણે સમજાય છે રામકૃષ્ણે તેમના ઉપર પ્રશન્નતાની મારેલી પત્ની તરીકેની પસંદગીની મહોર. પત્નીને રામકૃષ્ણ પહેલેથી જ પારખે છે. આથી જ એક વાર તેમની ઓળખાણ આપતાં તેમણે કહેલું ‘ એ છે શારદા, જ્ઞાનદાહિની. આ વખતે રાખ ઢાંકી આવી છે. રાખ ઢાંકીને આવેલી બિલાડીની જેમ એનું રૂપ ઓળખાય નહીં.,’ શારદાદેવીએ ભલે રાખ ઢાંકીને રહેવાનું પસંદ કર્યું પણ એમનું રૂપ છુપાય તેમ જ નહોતું. ખુદ રામકૃષ્ણે એમનું રૂપ પ્રગટ થાય એમ ઈચ્છેલું. ક્યારેક રમૂજમાં તો ક્યારેક ગંભીર રીતે રામકૃષ્ણે પત્નીનાં હીર વિશે ઈશારો કર્યો જ છે. વાતવાતમાં એક વાર હસીને રામકૃષ્ણે સંતાનો વિશેનો પોતાનો અભિપ્રાય જણાવતાં કહેલું, ‘જે સંતાનના જન્મ સમયે માતા શણગારે, એ જ માતા તેના મૃત્યુ વખતે કલ્પાંત કરે. એના કરતાં બાળકો ન હોય તે જ સારું.’ આ સાંભળીને શારદાદેવીએ તરત જ દલીલ કરતાં કહ્યું,’બધાં બાળકો કંઈ મરી ન જાય.’ પત્નીની વાત સાંભળીને પ્રસન્ન થયેલા પરમહંસદેવે મજાક કરી : ‘અરે, આ તો જીવતા નાગ પર પગ પડ્યો ! મને તો એમ કે ભોળાં છે. પણ આ તો બધું સમજે છે.’ બધું જ સમજવા છતાં પોતાના વ્યક્તિત્વને શૂન્યવત્ કરવાની શારદાની કળાએ કરીને રામકૃષ્ણ જિતાઈ ગયા છે.