મુંબઈના અસ્તિત્વનું વિહંગાવલોકન કરીએ તો વિકાસ થયો તે પહેલાંનું મુંબઈ નાના-નાના ટાપુઓનું બનેલું હતું અને ત્યાં સૌરાષ્ટ્રના માછીમારો રહેતા હતા. મુંબઈની સ્થાપક માતા મુંબાદેવી તે સૌરાષ્ટ્રમાં પૂજાતી મોમાઈ માતા છે. મોમાઈ માતા મહારાષ્ટ્રમાં ક્યાંય નથી પૂજાતી. સલ્તનત કાળ સુધી મુંબઈ ગુજરાતમાં હતું, ત્યાં સિદ્ધરાજ જયસિંહનું શાસન હતું. ૧૫૩૪ના અરસામાં મુંબઈ પોર્ટુગીઝને આપ્યું. ૧૭૬૦માં પોર્ટુગીઝ સરકારે બ્રિટનના ચાર્લ્જ બીજાને લગ્નમાં દહેજરૃપે મુંબઈ આપ્યું. ચાર્લ્જ બીજાએ મુંબઈ ઇસ્ટ ઇન્ડિયા કંપનીને આપ્યું.