હાથી કે અન્ય વન્ય પશુઓની તલાશ માટે સર્ચલાઈટ, ફટાકડા કે બંદૂકોના ધડાકાનો ઉપયોગ કરવાથી આ પ્રાણીઓ ભડકે છે, અકળાય છે અને ઉગ્ર વલણ અપનાવે છે. હાથીઓના સ્થળાંતરને અટકાવવા માટે બાંધવામાં આવેલી વાડ પણ નિરુપયોગી પુરવાર થઈ છે.આવી વિકટ પરિસ્થિતિના ઉકેલ માટે આ પાંચ રાજ્યોએ સંયુક્તપણે એવું આયોજન કર્યું છે કે હાથીઓના આવાસને મુખ્ય ત્રણ ક્ષેત્રોમાં વિભાજીત કરવામાં આવે, જે આ મુજબ છેઃ હાથીઓની જાળવણી માટે પૂરતો વનવિસ્તાર ધરાવતું ક્ષેત્ર, હાથીઓ અને માનવોનું સહઅસિત્ત્વ હોય એવું ક્ષેત્ર અને કૃષિવિસ્તારમાંથી હાથીઓને ખસેડવાના હોય એવું ક્ષેત્ર. કૃષિવિસ્તારમાં આવી ગયેલા હાથીઓને વન્યપ્રદેશમાં ખસેડી મૂકવાનો અથવા એ શક્ય ન બને તો એવા હાથીઓને મર્યાદિત વિસ્તાર પૂરતા રાખવાની જોગવાઈનો આમાં સમાવેશ થાય છે. વનવિભાગના પ્રબંધકોએ આ ક્ષેત્રોના વિભાજન માટે પ્રાથમિક તબક્કે વિચારણા કરી લીધી છે. હવે પછીના તબક્કામાં સંબંધિત વ્યક્તિઓને આ કાર્યની તાલિમ આપવાનો અને પછી તેના અમલીકરણનો કાર્યક્રમ થશે.આ અગાઉ ૧૯૯૨માં હાથીની પ્રજાતિના સંવર્ધન માટે ‘પ્રોજેક્ટ એલિફન્ટ’ અમલી બન્યો હતો, જેના અંતર્ગત અનેકવિધ કાર્યક્રમોની વિચારણા કરવામાં આવી હતી. ત્યાર પછી ૨૦૧૦માં કુલ ૩૨ વિસ્તારોને વિવિધ રાજ્ય સરકારોએ ‘હાથી માટે આરક્ષિત’ ઘોષિત કર્યા હતા, જેમાં બધું મળીને આશરે ૫૮,૦૦૦ ચોરસ કિ.મી.ના વિસ્તારને આવરી લેવામાં આવ્યો હતો. આમ છતાં, માત્ર હાથીની કુલ વસતિના માત્ર દસ ટકા સંખ્યા ધરાવતા વિસ્તારોમાં પરિસ્થિતિ આટલી ગંભીર બની ગઈ છે.વિકાસની આપણી આંધળી અને દિશાહીન દોટનાં આ પરિણામો હજી બહુ ઝડપથી નજર સામે આવી રહ્યાં છે. દૂરગામી પરિણામો કેવાં હશે એ કોને ખબર! તે આપણને ચેતવાનો સમય પણ આપશે કે કેમ એ સવાલ છે. આવા સંજોગોમાં જે સમસ્યા ઓળખાય તેના નિરાકરણનાં જે પગલાં, જ્યારથી લેવાય એને જ આશ્વાસનરૂપ ગણી શકાય.