ગિજુભાઈના શિક્ષણચિંતનમાં સ્વાવલંબનનું ઘણું જ મહત્વ છે. વિકાસની પ્રક્રિયાના ભાગરૂપે બાળક ઘણાં બધાં કામો જાતે કરવા પ્રયત્નો કરે છે. પણ વડીલો તેને અટકાવી, પોતે કરી આપી તેને પરાવલંબી બનાવી દે છે. સ્વાવલંબનનો પાયો ઘરમાં છે. શિક્ષણનું પહેલું કામ બાળકને સ્વાવલંબી બનાવવાનું છે. શાળાનું વાતાવરણ આ સંસ્કાર માટે ખૂબ મહત્વપૂર્ણ છે. શાળામાં નાનાં-નાનાં કામો જાતે કરે. વ્યવસ્થાઓ જાળવવામાં સહાયક બને તે ખૂબ જરૂરી છે. પોતાનું કામ પોતાની જાતે કરવામાં ગૌરવ અનુભવે એ સંસ્કાર નાનપણથી જ દ્રઢ થવો જોઈએ.