આમ જોતાં કાર્યમાત્ર કે સર્જનમાત્રનું મૂળ આપણી અંતઃસ્ફુરણામાં જ મળી આવે છે. અને આ અંતઃસ્ફુરણામાંથી જ પછી ઉત્પન્ન થાય છે આવિષ્કાર. જ્યારે મનુષ્ય પોતાનાં મન, બુદ્ધિ, ઈન્દ્રિયો અને શરીર દ્વારા, પોતાને થયેલી અંતઃસ્ફુરણા પર અને તેના આધારે અને મળેલી દિશા પ્રમાણે કાર્ય કરવા લાગે છે ત્યારે થાય છે આવિષ્કાર. આ કાર્ય જેટલું ઉત્તમ રીતે, જેટલી એકાગ્રતાથી, જેટલા વિશેષ પરિશ્રમથી થાય તેટલો જ ઉત્તમ આવિષ્કાર કે નવી શોધ કે નવું સર્જન અથવા નવી રચના આકાર લે છે. રોજેરોજ નવી અદ્દભુત રસોઈ બને અથવા જમવા મળે એ પણ કોઈ મહાન ચિત્ર કે કાવ્ય કે નવી વિજ્ઞાન શોધ જેવો જ એક સુંદર આવિષ્કાર છે ! વિજ્ઞાનમાં તો અવનવી શોધો અને આવિષ્કાર અચાનક જ અને વીજળીના ચમકારાની જેમ કોણ જાણે ક્યાંથી આવી ચડેલી અંતઃસ્ફુરણા દ્વારા થયાના અનેકાનેક દાખલાઓ છે. મહાન ગણિતશાસ્ત્રી હેન્રી પોંકારે ભૂમિતિના એક ગહન પ્રશ્ન પર વર્ષોથી વિચારી રહ્યા હતા. પછી એક વખત તેઓ કામમાંથી રજા લઈને ફરવા જતા હતા અને ત્યાં તે લખે છે કે તેમણે બસનાં પગથિયાં પર પગ મૂક્યો અને બરાબર ત્યારે જ આ સમસ્યાના સમાધાન માટેનો એક નવો જ વિચાર તેમના મનમાં ચમકી ઊઠ્યો ! તેમાંથી જ તેઓ સાચા ઉકેલ ભણી દોરાયા.