માણસના તનાવના મૂળ કારણોમાં રાગ દ્વેષ અને એની પાછળ ઉભા રહેલા ,ક્રોધ ,મદ, લોભ, માન ,અહંકાર કપટ,ઈર્ષા,ધૃણા,ભય,કામના વાસના વગેરે મલીન ચિત્ત વૃત્તિઓ આ એક મનોવેગ છે, આવેશ છે, આનાથી આત્મા દુષિત થાય છે અને કર્મથી બંધાય છે, આથી જ મહાવીર ભગવાને ત્રણ પધ્ધ્તિઓ દર્શાવી છે, જેમાં ઉપશમન,ક્ષયોપશમન અને ક્ષયી કરણ આમ પ્રતિ પક્ષની ભાવનાઓની મદદ લેવાથી આ બધી જ વૃતિઓનો વિલય થાય છે.