જ્ઞાન એટલે આ જગતની વસ્તુ માત્રના મૂળમાં તેના અધિષ્ઠાન અથવા આધાર રૂપે જે એક અદ્વિતીય સત તત્વ પરમ તત્વ પરમારમાં રૂપે રહેલું છે .તેનો અપરોક્ષ અનુભવ,અનુભૂતિ,અથવા સાક્ષાત્કાર કરવો તેનું નામ જ જ્ઞાન ની પ્રાપ્તિ છે.આમ જોવા જઈએ.તો જ્ઞાન અને વિજ્ઞાન એ એકજ પ્રવૃતિના બે પાસા જ છે એક બહિર્મુખી જ્ઞાન છે તો બીજું અંતર્મુખી જ્ઞાન છે ,અધ્યાત્મ જગતમાં વસ્તુ માત્રમાં વિલાસી રહેલા અદ્વિતીય એવા સત તત્વનું નિત્ય અને અવિનાશી એવા પરમાત્માનું દર્શન અથવા સાક્ષાત્કાર કરવા સાધકે અંતકરણ દ્વારા મથવું તેનું નામ જ્ઞાનયોગ છે.