આપણો દેશ આઝાદ થયો તે પહેલાં દેશનો મોટા ભાગનો પ્રદેશ બ્રિટીશ હકૂમત હેઠળ હતો. આ સ્થિતિમાં પણ દેશનો એક વિસ્તાર પરંપરાગત ચાલ્યા આવતા રાજવીઓના શાસન હેઠળ હતો. જો કે દેશી રજવાડાઓમાં પણ બ્રિટીશરોનો સતત ચંચુપાત રહ્યા કરતો હતો. નિયંત્રણો પણ હતા. દેશી રાજ્યોના રાજવીઓ તેમના વિસ્તાર તથા આવકની દૃષ્ટિએ અલગ-અલગ મોભો ધરાવતા હતા. વંશપરંપરાગત ચાલ્યા આવતા આવા રાજવીઓના શાસનનો અભ્યાસ પણ વર્તમાન સંદર્ભમાં મહત્વનો છે. બ્રિટીશ હકૂમતનો સકંજો મજબૂત હોવા છતાં કેટલાક રાજવીઓ સંતુલન જાળવીને પોતાની પ્રજાના કલ્યાણ માટે જાગૃત તથા પ્રયત્નશીલ હતા. આપણને આજે પણ તાજ્જુબ થાય તેવા પ્રજાના હિતને લક્ષમાં રાખીને કેટલાક રાજવીઓ નિર્ણયો કરતા હતા