મગજથી કંઠ સુધી રહેવાવાળા પ્રાણવાયુને ઉદાન કહેવામાં આવે છે. કંઠની ઉપરના અંગો મોં, નાક, કાન, આંખ વગેરેનું નિયંત્રણ અને નિયમન આ પ્રાણશક્તિ દ્વારા થાય છે.