હૃષીકેશમાં પણ એ સૌ ભિક્ષા પર નભતા, શાસ્ત્રાઘ્યાયન કરતા અને ઊંડું ઘ્યાન કરતા. અચાનક સ્વામીજી ભયંકર માંદગીમાં સપડાયા. અત્યંત તાવમાં એ બેહોશ થઈ ગયા અને એમની નાડી બંધ થઈ જવા લાગી. ભાગ્યજોગે કોઈ અજાણ સાધુ આવી ચડ્યો. એણે મધ સાથે મેળવી કોઈ ઓસડ આપ્યું. સ્વામીજી પાછા હોશમાં આવ્યા અને બોલ્યા: ‘આ સઘળો સમય મને આંતરિક ભાન હતું જ.’ સ્વામીજીએ જોયું કે ‘પોતાને જગતમાં એક ચોક્કસ કાર્ય કરવાનું છે અને એ પૂર્ણ ન થાય ત્યાં સુધી એમના ભાગ્યમાં આરામ નથી.’ હરિદ્વાર થઈને સ્વામીજી અને એમના સાથીઓ મેરઠ આવ્યા અને ત્યાં એક ભક્ત શેઠજીના ઉદ્યાનગૃહમાં તેમણે પાંચ માસ ગાળ્યા. અહીં એમની બગડી ગયેલી તબિયત સારી થઈ. અચાનક ત્યાં સાત ગુરુભાઈઓ ભેગા થઈ ગયા અને પ્રાર્થના, ઘ્યાન, સ્વાઘ્યાય અને ચર્ચા દ્વારા સ્વામીજીએ એ સ્થાનને બીજો વરાહનગર મઠ બનાવી દીધો.