જે બળ જડદ્રવ્યને એકઠું કરીને શરીર બનાવે છે તે જ શરીર દ્વારા પ્રગટ થાય છે, એમ કહેવું વધારે તર્કશુદ્ધ ગણાશે. તેથી એમ કહેવું કે શરીર દ્વારા પ્રગટ થયેલાં વિચારબળો પરમાણુઓની ગોઠવણીનું પરિણામ છે, અને સ્વતંત્ર અસ્તિત્વ ધરાવતાં નથી, તેનો કંઈ જ અર્થ નથી; તેમ જ જડ દ્રવ્યમાંથી બળ ઉત્પન્ન થઈ પણ શકે નહીં. કદાચ એમ બતાવી શકાય આ જેને આપણે જડદ્રવ્ય કહીએ છીએ તેનું અસ્તિત્વ નથી; તે માત્ર બળની એક પ્રકારની અવસ્થા છે. નક્કરતા, કઠિનતા અથવા જડદ્રવ્યની બીજી કોઈ સ્થિતિ, એ ગતિનું પરિણામ છે એમ સાબિત કરી શકાય. પ્રવાહીને અપાયેલી વમળાકાર ગતિના વેગના વધારાથી તેમનામાં નક્કર પદાર્થ જેવી તાકાત આવે છે. પ્રબળ વાવાઝોડામાં થાય છે તેમ હવા વમળાકાર ગતિ પકડીને નક્કર પદાર્થ જેવી કઠિનતા ધારણ કરે છે અને તેના આઘાત વડે નક્કર પદાર્થોને તોડી પાડે છે અથવા કાપી નાખે છે. કરોળિયાની જાળના એક તંતુને જો અનંત ગણી ગતિથી ઘુમરડી શકાય તો તે તંતુ લોઢાની સાંકળ જેટલો મજબૂત બને અને મોટા વડના ઝાડને પણ કાપી નાખે. આ દષ્ટિએ જોતાં જેને આપણે જડ પદાર્થ કહીએ છીએ તેનું અસ્તિત્વ જ નથી એ સાબિત કરવું વધુ સહેલું પડશે. એથી ઊલટું એટલે કે શરીરમાંથી વિચારની ઉત્પત્તિ અથવા જડદ્રવ્યમાંથી બળની ઉત્પત્તિ સાબિત કરી શકાય એમ નથી.