અગર તમે સ્વયં પોતાના સંબંધમાં જાણવા માગો છો, પોતાના જીવનની બનાવટ, એના આચરણ અને ગુણવત્તાના વિષયમાં જાણવા માગો છો, તો તમારે સ્વયંને જાણવું પડશે, સ્વયંનું પરીક્ષણ કરવું પડશે; કારણ કે સારા માટે સમસ્ત પરિવર્તન, સમસ્ત રૂપાંતરણ આત્મ-પરીક્ષણથી જ પ્રારંભ થાય છે. આત્મ-વિશ્લેષણ વગર કોઈ ઉન્નતિ, કોઈ ઉપલબ્ધિ સંભવ નથી. "વીસ મહત્વપૂર્ણ આધ્યાત્મિક ઉપદેશો" ના અંતમાં ગુરુદેવે (સ્વામી શિવાનન્દ) આપણને દૈનિક આત્મ-વિશ્લેષણ કરવા તથા આત્મ-સંશોધન રજિસ્ટર કરવાનો આદેશ આપ્યો છે. આનો અર્થ આ જ થાય છે કે આપણે સ્વયંને જાણીએ અને સંશોધિત કરીએ.