શિવપુરાણમાં વર્ણન કરવામાં આવ્યું છે તે પ્રમાણે આ બાર ખંડ બ્રહ્મ, માયા, જીવ, મન, બુદ્ધિ, ચિત્ત, અહંકાર, આકાશ, વાયુ, અગ્નિ, જળ અને પૃથ્વીને જ્યોતિર્લિંગ અથવા તો જ્યોતિ પિંડ કહેવામાં આવ્યા છે.