ચટ્ટોની ઍગ્નેસ વિનાની જિંદગીનાં અનેક વળાંક આવ્યા. તેનાં બહેન સરોજિની નાયડુ ભારતીય રાષ્ટ્રીય કૉંગ્રેસનાં ૧૯રપમાં અધ્યક્ષ બન્યાં પણ ચટ્ટો તો તેને ‘બ્રિટિશ એજન્ટ’ જ માનતો રહ્યો ! તે પોતાના મિત્રોને કહેતો ઃ તેની કવિતા-બવિતા તો ઠીક પણ રાષ્ટ્રીય જંગમાં તેનાં પ્રદાનનું મારે મન કોઈ મૂલ્ય નથી… આ લોકો (નેતાઓ) અંગ્રેજોની ખિલાફ હોતા નથી; જીવ સટોસટ લડવાની હિંમત ધરાવતા નથી. વિલ્લી ડાબેરી વિચાર ધરાવતો અખબારી માલિક હતો. જર્મનીમાં તેની દોસ્તી ચટ્ટોની સાથે થઈ; તે જીવનભર રહી. રશિયન પરિવર્તનનો તે પ્રશંસક હતો. હોંગકોંગની મજદૂર હડતાળમાં તેણે મોટો ભાગ ભજવ્યો. તે પછી તેને ૧૯ર૬માં ‘લીગ અગેઈન્સ્ટ કૃઆલિટી એન્ડ ઑપરેશન’ સંગઠના ઊભી કરી. સામ્રાજ્યવાદ વિરોધી સંસ્થાનું તેમાં વિલીનીકરણ કરાયું જર્મની વિશ્વયુદ્ધ પછી ‘સામ્રાજ્યવાદી’ કોલોની તો રહ્યું નહોતું એટલે દેશ-વિદેશના તરેહવારના બગાવતીઓ અહીં આશ્રય લઈ રહ્યા હતા. તેવી સંખ્યા પાંચ હજારથી વધુ હતી ! ચટ્ટો અને તેના ભત્રીજા જયસૂર્ય નાયડુ (સરોજિની નાયડુનો પુત્ર) એ બધાંને સંગઠિત કરવા માંડ્યા. ચટ્ટો તેમની વચ્ચે ચાર ભાષામાં પ્રવચન કરતો; ફ્રેન્ચ, સ્કેન્ડેનવિયન, જર્મન અને અંગ્રેજી. તેણે તત્કાલીન કૉંગ્રેસને ભારતમાં આવો જંગ શરૃ કરવા પત્રિકાઓ પણ મોકલી. નેહરુ યુરોપ પ્રવાસે નીકળેલા, ચટ્ટોએ તેને બ્રસેલ્સ પરિષદમાં ભાગ લેવા માટે આમંત્રણ આપ્યું. ૧૯ર૭માં આ પરિષદ મળી તેમાં ૧૩૪ સંગઠનોમાં ૩૦૦ સદસ્યોએ ભાગ લીધો; ૩૭ દેશો સામેલ થયા. જવાહરલાલ પણ તેમાં વકતા હતા. તે ચટ્ટોના પરિશ્રમને કારણે. બ્રિટન, ચીન, ભારતના સામ્રાજ્યવાદ વિરોધીઓનું સંયુક્ત નિવેદન પણ ઘોષિત થયું. જેમાં ભારતની સ્વતંત્રતા પણ એક મુદ્દો હતો. પણ બધાંએ સ્વીકાર્યું કે, સમગ્ર પરિષદનો પ્રાણ તો વીરેન્દ્રનાથ ચટ્ટોપાધ્યાય જ હતો !