21મી સદીમાં કોમનવેલ્થ કેટલી પ્રાસંગિક છે? જે ઉદ્દેશ સાથે કામનવેલ્થની શરૂઆત થઈ હતી તે ઉદ્દેશો પર આજે કામનવેલ્થ યોજાય છે? કામનવેલ્થનો ઇતિહાસ કહે છે કે ગુલામ દેશો પર પોતાનું વર્ચસ્વ કાયમ રાખવા બ્રિટને કામનવેલ્થની શરૂઆત કરી હતી. વિકિપેડિયાનું માનીએ તો કામનવેલ્થ ‘રાષ્ટ્રકુળ દેશોનું’ એક સંગઠન છે (The Commonwealth of Nations). તે પહેલાં ‘બ્રિટિશ કામનવેલ્થ’ તરીકે ઓળખાતું હતું. કામનવેલ્થ 53 સ્વતંત્ર દેશોનું સંગઠન છે. આ 53 દેશો પર હંમેશાં બ્રિટનનો પ્રભાવ રહ્યો છે. આ દેશો બ્રિટનના ગુલામ રહી ચૂક્યા છે. ભારત પણ તેમાંનું એક છે! બ્રિટન દ્વારા કામનવેલ્થના નિયમો, ઉદ્દેશો ઘડવામાં આવ્યા, જેની ઘોષણા સિંગાપુરમાંથી કરવામાં આવી. કામનવેલ્થ ગેમ્સના મુખ્ય ઉદ્દેશો લોકશાહી, સાક્ષરતા, માનવાધિકાર, સારું પ્રશાસન (સુશાસન), મુક્ત વેપાર, કાયદાનું શાસન, વ્યક્તિ સ્વાતંત્ર્ય, વિશ્ર્વશાંતિ, સમાનાધિકારને પ્રોત્સાહન આપવાના હતા. આ તો થઈ કામનવેલ્થની વાત પણ તેનો ઇતિહાસ સારી રીતે જોઈએ તો ખબર પડે કે વાસ્તવમાં કામનવેલ્થ ગેમ્સની રચના આ બ્રિટિશરોએ ગુલામ દેશો પર પોતાનું પ્રભુત્વ કાયમ રાખવા કરી હતી.