સન 1947માં આપણે રાજકીય રીતે સ્વતંત્ર થયા. પણ સામાજિક અને સાંસ્કૃતિક દ્ષ્ટિથી આપણે ઘોર પરતંત્રતામાં જ જકડાયેલા હતા. ભારત છોડનારા એ ગોરા હાકેમોના ચમચા બનીને ભારતને ચૂસનારા અને ભારતને અંગ્રેજિયતથી રંગવા મથતા કહેવાતા ભારતીય હાકેમો પાસેથી જે કાંઈ વિચારોનો, રહેણીકરણીનો, ભણતરનો અને જીવન વ્યવહારનો એઠવાડ મળ્યો એ - આવા સ્વતંત્ર ભારતના દર્શનના અભાવને કારણે પ્રજાએ આરોગ્યો. આજે એ જ એઠવાડ આપણને પાર વિનાનો કનડે છે.