અંતરિક્ષ વિજ્ઞાન ક્ષેત્રે ભારત દિવસો દિવસ સફળતાના નવા નવા શિખર સર કરી રહ્યંy છે. અત્યાર સુધી પીએસએલવી શ્રેણીના રોકેટની મદદથી મધ્યમ અને હળવા વજનવાળા ઉપગ્રહો મોકલવામાં ઇન્ડિયન સ્પેસ રિસર્ચ ઓર્ગેનાઇઝેશન (ઇસરો)ની નામના રહી છે. બુધવારે જીએસએલવી માર્ક થ્રી રોકેટ વાટે સંદેશાવ્યવહાર માટેના નવા ઉપગ્રહ જીસેટ 29ને સફળતાપૂર્વક અંતરિક્ષમાં તરતો મૂકીને રોકેટ વિજ્ઞાન ક્ષેત્રે એક નવી ઐતિહાસિક સિદ્ધિ હાંસલ કરી છે. જીસેટ 28 ઉપગ્રહ ભારેભરખમ વજન ધરાવતો હતો અને તેને અંતરિક્ષમાં મોકલવા માટેના રોકેટની સફળતા સાથે ભારતે આ મામલે વિશ્વના ટોચના દેશોની સાથે સ્થાન મેળવી લીધું છે. આ અગાઉ જીએસએલવી માર્ક ટુ અઢી ટન વજનના ઉપગ્રહોના વહનની ક્ષમતા ધરાવતું હતું. પણ નવા રોકેટ જીએસએલવી માર્ક થ્રીની ક્ષમતા ચાર ટન વજનની છે. હવે આ રોકેટની સફળતા સાથે ઇસરો 2022 સુધી ચંદ્રમા સુધી માનવી મોકલવાના મિશનને પૂરું કરવા માટે ખરા અર્થમાં તૈયારી કરવા માટે સજ્જ બન્યું છે. આમ તો વિશ્વમાં ઇસરોની નામના-વિશ્વસનીયતા ટોચ પર છે. ખાસ તો દોઢ ટન વજનના ઉપગ્રહોને અવકાશમાં મોકલવામાં ઇસરો આજે દુનિયામાં સૌથી કિફાયતી અને ભરોસાપાત્ર એજન્સી હોવાનું ગૌરવભર્યું સ્થાન ધરાવે છે. હવે જીએસએલવીના સતત બે સફળ પરીક્ષણો બાદ ઇસરોએ ત્રણ ટન વજનના ઉપગ્રહોને પણ અવકાશમાં મોકલવા માટેની ક્ષમતા કેળવી લીધી છે. જો કે, જીએસએલવીની આ સફળતા ચંદ્ર સુધી માનવીને મોકલવાના મિશન માટે મહેનતના આરંભ સમાન બની રહેશે. જીએસએલવી માર્ક થ્રી ચાર ટન વજનના વહનની ક્ષમતા ધરાવે છે, પણ ચંદ્ર પર માનવીને સૌપ્રથમ વખતે લઇ ગયેલા એપોલો 11 યાનનું વજન 4,932 કિલોગ્રામ રહ્યંy હતું. એટલે આગામી ત્રણ વર્ષમાં પાંચ ટન વજન વહન કરવાની ક્ષમતા અને પાંચ લાખ કિલોમીટર સુધી જઇને પરત આવી શકે તેવા ભરોસાપાત્ર રોકેટને વિકસાવવાની અનિવાર્યતા રહેશે. ઇસરોની કાર્યક્ષમતા અને સફળતાની ગાથાને જોતાં આ પડકાર સહજતાથી હાંસલ કરી શકાશે એમાં કોઇ શંકા જણાતી નથી. સફળતાના નવા નવા રેકર્ડ પ્રસ્થાપિત કરી રહેલું ઇસરો આગામી સમયમાં ચંદ્ર માટે જરૂરી રોકેટ ટેક્નોલોજીને આત્મસાત કરી લેશે એવી અપેક્ષા રાખવી રહી. ત્યાં સુધી વિશ્વમાં ઉપગ્રહોને અવકાશમાં મોકલવાની હથોટીનો વધુ ને વધુ સફળ અને નફાકારક ઉપયોગ આગળ વધતો રહેશે.