વિગોટ્સ્કી વિકાસના બે સ્તરના વિકાસને અલગ કરે છે જે માનવમાં સહજ છે: સૌપ્રથમ માનવીય વિકાસના ક્ષણિક લક્ષણોનું નિરૂપણ કરે છે અને તેને સ્થાનિક તરીકે ઓળખવામાં આવે છે, અને નજીકના, ભાવિ અને ભાવિ વિકાસના લક્ષણો, જે સમીપવર્તી વિકાસનું ક્ષેત્ર દર્શાવે છે, બીજા સ્તરના છે.