કેટલીક અટકોજેવી કે દેસાઇ, મહેતા,મારફતિયા, દલાલ,બ્રોકર,તેમના વ્યવસાય અથવા રાજકિય સતા ના આધારે પડતી હોય છે, દેસાઈ એ રાજાએ આપેલી દેસાઈગીરી ની સતા ના કારણે પડતી હોય છે, એવુજ મહેતા અટક નુ છે,રજવાડાના મંત્રીઓ કે મુત્સદીઓ ને મહેતા કહેવા માં આવતા, જોકે શિક્ષક ને પણ મહેતા કહેવામાં આવતુ.વ્યવસાય ના આધારે પડતી અટકો માં અગાઉ જણાવ્યુ તેમ મારફતિયા, દલાલ, બ્રોકર,ઝરીવાલા. ચોખાવાલા,મોતીવાલા, સુખડીયા,રંગરેજ, મીઠાઈવાલા,દુધવાલા, સીપાઈ,નાયક, સોની, લુહાર,સુથાર,દરજી,વાળંદ,કડીયા,ઇત્યાદી અટકો તેમના વ્યવસાય ના કારણે પડી હોય છે, આમાંથી કેટલીક અટકો ઉપરથી તેમની જ્ઞાતિ ની ઓળખ મળતી હોય છે, જેમકે સોની, સુથાર, લુહાર, વાળંદ,દરજી જેવી અટકો તેમની જ્ઞાતિ પણ દર્શાવતી હોય છે, જ્યારે એ સિવાય ની અટકો પરથી તેમની જ્ઞાતિ ઓળખાતી નથી,દેસાઈ, મહેતા દલાલ કોઈ પણ જ્ઞાતીના હોઈ શકે, દેસાઈ અટક બ્રાહ્મણોમાં વણિકો માં કે પશુપાલકો માં પણ હોઈ શકે કારણ એ કામગીરી તેમને રાજય તરફ થી એક હોદ્દા તરીકે આપવામાં આવી હોય છે.