તાજેતરમાં દક્ષિણ આફ્રિકામાં યોજાયેલા રસીકરણ વિજ્ઞાન પરના સેમિનારમાં પશ્ચિમ ભારતમાંથી ભાગ લેનારા એકમાત્ર એવા ગાંધીધામના બાળરોગ તજજ્ઞ ડૉ.રાજેશ માહેશ્વરી આ વિસ્તારના લોકોમાં બાળકોના આરોગ્ય અંગે જાગૃતિ આવે તે માટે વર્ષોથી પ્રયત્ન કરે છે. તેમની સાથે વાત કરતાં તેમણે જણાવ્યું હતું કે, ‘ખોટી માન્યતાઓના કારણે અહીં નવજાત શિશુઓનાં મૃત્યુ વધુ થાય છે તો અધૂરે મહિને બાળકો જન્મવાનું પ્રમાણ પણ વધુ છે. બાળકને ૩-૪ દિવસ સુધી સ્તનપાન કરાવતા નથી આથી જરૃરી પોષક દ્રવ્યો અને રોગ પ્રતિકારક શક્તિનાં તત્ત્વો બાળકને મળતાં નથી. અહીં વારંવાર કેમ્પ કરીને અને વક્તવ્ય આપીને લોકોને સમજાવવા ભારે પ્રયત્ન કરાયો છે, પરંતુ લોકો હજુ પણ આ બાબતે જાગૃતિ બતાવતા નથી. બળતણમાં મોટા ભાગે બાવળનાં લાકડાં વાપરે છે તથા ગાંડા બાવળના કોલસા બનાવવાનું કામ કરે છે. આથી પણ બાળકોના શ્વસનતંત્ર પર અસર થાય છે. આજથી એકાદ દાયકા પહેલાં તો ડામ આપવાનું પ્રમાણ ખૂબ હતું. તેના કારણે કેટલાંય બાળકોનાં મોત પણ થયાં હતાં. પોલીસની કાર્યવાહી અને લોકજાગૃતિ માટેની ઝુંબેશના કારણે હવે ડામ આપવાનું પ્રમાણ ઘટ્યું છે છતાં સદંતર બંધ થયું છે તેવું તો કહી ન શકાય. જો સરકાર દ્વારા આ વિસ્તારમાં આરોગ્યની સેવા વધુ સારી રીતે પૂરી પડાય, તબીબી સ્ટાફ સ્થળ પર જ રહેતો હોય અને લોકજાગૃતિ માટે વધુ મોટા પાયે ઝુંબેશ ચલાવાય તો જ આ વિસ્તારમાંથી બાળમૃત્યુનું પ્રમાણ ઘટી શકે તેમ છે.’