ભાવાર્થ ઃ આ બંદમાં ઇકબાલ આલિમે બે અમલ અર્થાત્ આચરણહિન ધાર્મિક વિદ્વાનને સંબોધે છે જે ધર્મનો ઠેકેદાર બની બેઠો છે. કેટલાક વિવેચકોએ આના વિવેચનમાં રાજકીય કે રાષ્ટ્રીય પરિપ્રેક્ષ્યને મદેનઝર રાખ્યું છે પરંતુ એવું નથી. ઇકબાલનું સંબોધન ધર્મના ઠેકેદાર મુલ્લાઓ વિરુદ્ધ છે જેમણે તુચ્છ મતભેદોને મોટા મોટા બતાવી લોકોના હૃદયમાં ઘૃણાના બીજ વાવી દીધા છે. કહે છે દિલને ઉચ્ચતા આપવાનો કદી પ્રયત્ન જ ન કર્યો અને જીવન પગના નિશાનની જેમ અધમતામાં જ વિતાવ્યું. અર્થાત્ સમગ્ર જીવન વેરઝેર અને ઘૃણામાં જ પ્રસાર કર્યું. તું તારી જાતમાં જ સમેટાઈને મહેફિલોમાં પણ સ્વકેન્દ્રી જ રહ્યો. આ મહેફિલોની બહાર પણ ઘણું બધું છે એ તેં જોયું જ નહીં. બીજાઓની સુંદરતા ઉપર મોહિત થતો રહ્યો પરંતુ તારી અંદર જ છુપાયેલી સુંદરતાને જોવા જાણવાનો પ્રયત્ન કર્યો નહીં. કુદરતે કરેલા સર્જનોમાં તું પક્ષપાત કરતો રહ્યો. દેશ અને દેશવાસીઓ ઉપર થઈ રહેલા અત્યાચાર વિરુદ્ધ અવાજ ઉઠાવવો જોઈએ એના બદલે તેં આંખ આડા કાન કરી લીધા અને જીભને સીવી લીધી, જાણે કશું થયું જ નથી. આશય એ છે કે જે બાબતોમાં વિરોધ કરવો જોઈએ અને અવાજ ઉઠાવવો જોઈએ ત્યાં વિરોધ કરતો નથી કે અવાજ ઉઠાવતો નથી.