આનાં કારણો વિચારતાં બે-ત્રણ બાબતો ખ્યાલમાં આવે છે. આપણી સંસ્થાઓનો જીવનરસ જોતજોતામાં ઊડી જાય છે, તેનું કારણ એ છે કે સ્વાધ્યાયનો અભાવ છે. આપણે કર્મયોગમાં પડ્યા છીએ. કર્મયોગમાં તેના લાભો સાથે તેનાં નુકશાન પણ હોય છે. શંકરાચાર્ય, રામાનુજ, બુદ્ધ, મહાવીર વગેરેના અનુયાયીઓના જે કંઈ દોષ હતા તે આપણે સુધાર્યા છે, એ વાત ખરી. આપણે એમના કરતાં કર્મયોગ ઉપર વધારે ભાર દીધો. એ સુધારો જરૂરી હતો. પરંતુ એ લોકો આત્મજ્ઞાનમાં જેટલાં ઊંડાણે પહોંચતા, તેટલા ઊંડાણે આપણે પહોંચતા નથી. આથી કાર્યના વિકાસની સાથે સાથે આપણી વિચારનિષ્ઠા ને તત્વનિષ્ઠા ઘટતી જાય છે. આપણાં કામોની પાઘડી ભારે બનતી જાય છે, પણ તેનું તત્વ ઊડી જાય છે. માણસ જતો રહે છે, સંસ્થા રહી જાય છે, અને પછી એ નિસ્તેજ ને ફિક્કી પડતી જાય છે તથા દષ્ટિ છીછરી બનતી જાય છે.