વિરોધનો હેતુ જ વિરોધની રીત પણ નક્કી કરે છે. કેટલાકની ભાષામાં ભારોભાર કડવાશ અને તીખાશ હોય છે. એ સીધો ઘા જ કરે છે. અને એની ચોટની અસરકારકતાનો અભ્યાસ કરે છે અને આનંદ માણે છે. તો કેટલાક પાસે મીઠાશની આવરણમાં કડવાશ હોય છે, એને કટાક્ષ પણ કહે છે. એ આડું બોલીને સીધું વીંધે છે. કોથળામાં પાંચશેરી રાખીને મારે છે. માર વાગે પણ દેખાય નહિ. એ વખાણ કરતા જાય ને વિષ ઘોળતા જાય છે. આ વકતૃત્વની કલા છે. બ્રૂટસનાં વખાણા કરતાં કરતાં જ એની સચ્ચાઈ પ્રગટ થાય છે. જેમના માટે સામાન્ય રીતે આદરભાવ પ્રવર્તતો હોય એમના વિષે જ ઝેર ઓકવાથી એમને નુકસાન થાય કે ન થાય, તમારી નોંધ તો લેવાય જ – (ભલે ને ભૂલી જવા માટે) – એ આ ક્ષણ પકડી લે એ પોતાની જગ્યા બનાવી લે છે. જેને ગાળો દીધી હોય એને જ હાર પહેરાવી દઈ નિકટતા સાધી શકે છે. પોતાને સાચું જ બોલવા જોઈએ છે એવી ભ્રાંતિ રચી શકે છે. પોતે કોઈનીય સાડીબારી રાખતા નથી એવી છાપ ઊભી કરી શકે છે. ગમે ત્યારે, ગમે તેની ઑફિસમાં, બધી ઔપચારિકતાને બાજુએ મૂકીને બારણું ધકેલીને પ્રવેશી જનારા પોતાના પ્રભાવ વિષે વાતો કરતાં ધરાતા નથી અને એને સાંભળનારા એમના સ્વભાવની મનોમન કિંમત કરતા હોય છે. અંદર આવવાની આજ્ઞા ન લેનાર કરતાંય એને બહાર કાઢી ન મૂકનાર વધુ સમર્થ છે. એ ડરતા હોય કે, કશું સંતાડવા મથતા હોય કે સંઘર્ષ ટાળવા માગતા હોય કે પોતાની શક્તિ એની પાછળ વેડફવા ન માગતા હોય – આમાંથી એમના મૌનનો હેતુ ગમે તે હોય. બારણું પછાડનારાની હિંમતનાં મૂળ એના આધારે ઊંડાં કે ઉપરછલ્લાં હોય છે.