આ ઈન્દ્રિય-વિષય સંબંધમાં જિંદગી વહી જાય છે. ઈન્દ્રિયો આપણા જ જીવનનો બલી લે છે. ઈન્દ્રિય-વિષયના સંબંધથી થતાં સુખદુઃખને ઝરૂખા સમજીને, એમાંથી જોવાની જાગૃતિ જેની પાસે હોય તે જીવી જાય છે. આ થયો બહિર્મુખી ઈન્દ્રિયોનો વ્યાપાર. મનનો પાલવ ફેલાયેલો પડ્યો છે. એમાં સુખદુઃખનાં સંવેદન આવે તોપણ એને જોઈ લીધા અને ખરી જવા દીધાં, એને સ્મૃતિમાં એકઠાં ન કર્યા. સ્મૃતિમાં જો એમને એકઠાં કરતાં જઈશું તો પરિગ્રહના બોજમાં દબાઈ જઈશું. પરિગ્રહ મનુષ્યને દબાવે છે. પછી એ પરિગ્રહ વિચારનો હોય, વૃત્તિનો હોય, સંવેદનાનો હોય, પાષાણ-પથ્થરોનો હોય, ધનદોલત કે પદાર્થનો હોય અથવા વ્યક્તિઓનો હોય. એટલા માટે વીતરાગ પરિગ્રહી નથી અને અપરિગ્રહી પણ નથી.