વડાપ્રધાને પંચાયતોની ચૂંટણીમાં શું ઘટનાક્રમ થયો તેની નોંધ લેવી પડે તેના એકથી વધારે સૂચિતાર્થો છે. હિંસા બહુ વ્યાપક હતી અને ચિંતાજનક હતી તેથી ઉલ્લેખ થયો હશે. વાત સાચી, પણ આ પહેલીવાર નથી થયું. પશ્ચિમ બંગનો ઇતિહાસ રહ્યો છે ચૂંટણી લોહિયાત થતી રહેવાનો. બાહુબલી શબ્દ હિન્દી પટ્ટા માટે વપરાય છે, પણ તેમાં એક દાદાગીરીનું તત્ત્વ હોય છે, લુખ્ખાગીરીનું તત્ત્વ નથી હોતું. ચાર પાંચ દાયકા પહેલાં ગુજરાત સહિત દેશમાં મોટા ભાગના ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં સ્થાનિક માથાભારે લોકોની ધાક પ્રમાણે મતદાન થતું હતું. તેમાંથી ધીમે ધીમે આપણે બહાર આવી રહ્યા છીએ, પણ પશ્ચિમ બંગાળમાં એ પક્રીયામાં પાત્રો બદલાયા છે, પણ હિંસાની સામે હિંસા થઈ છે, હિંસા સામે બીજો કોઈ વિકલ્પ અપનાવાની વાત સુધી હજી પક્ષો પહોંચ્યા નથી.