આલીશાન મહેલો, ખૂબસૂરત સરોવરો અને સુંદર બાગ-બગીચાઓ ધરાવતું ઉદયપુર ઐતિહાસિક શહેર છે. તેના માહોલમાં આજે પણ રાણાઓની શૌર્યગાથાઓ ગૂંજતી સંભળાય છે. મેવાડ પર 1200 વર્ષો સુધી મહાન સૂર્યવંશી રાજાઓનું શાસન રહ્યું હતું. એવું મનાય છે કે કોઈ પણ ક્ષેત્ર પર આટલા લાંબા સમય સુધી શાસન કરનારો આ દેશનો એકમાત્ર રાજવંશ છે. 16મી સદીના મધ્ય સુધી તેની રાજધાની ચિત્તોડગઢ હતી. અનેક ઘટનાઓથી ભરપૂર રાજસ્થાનના ભાતીગળ ઈતિહાસમાં 1557નું વર્ષ એક વિશેષ મહત્વ ધરાવે છે. એ વર્ષે એક શહેર બરબાદ થયું હતું અને એક શહેર આબાદ થયું હતું. બરબાદ થનારું શહેર હતું ચિત્તોડગઢ ને આબાદ થનારું શહેર હતું ઉદયપુર. મોગલ શહેનશાહ અકબરની રાજસ્થાન ફતેહ આડે સૌથી મોટો અવરોધ હતું ચિત્તોડગઢ. મહાકાય અને શક્તિશાળી મોગલ સેનાઓ ચિત્તોડગઢના કિલ્લાનું કંઈ બગાડી શકતી નહોતી. વારંવાર કરાતા હુમલાઓમાં નિષ્ફળતા મળતાં અંતે અકબરે 1557માં કિલ્લામાં આરપારની લડાઈ લડી લેવાનો મનસૂબો કરી લીધો અને મોગલ સેનાએ એ વખતે જે હુમલો કર્યો તેની સામે આ કિલ્લો અભેદ્ય રહી શક્યો નહિ. મોગલ આક્રમણ સામે ચિત્તોડગઢ ધરાશાયી થઈ ગયું. પણ ખુદ નેસ્તનાબૂદ થઈને પણ ચિત્તોડગઢ એક નવા અને ખૂબસૂરત શહેર ઉદયપુર માટે પાયો રચતું ગયું. પરિણામે, જ્યાં ચિત્તોડગઢની કથા પૂરી થાય છે ત્યાંથી ઉદયપુરની કથા શરૂ થાય છે.