અનેક પુરાણોમાં યમુના તટ પર થયેલાં યજ્ઞોનું તથા કુર્મપુરાણ (૩૯/૯ -૧૩)માં યમુનોત્રી મહાત્મ્યનું વર્ણન છે. કેદારખંડ (૯/૧ – ૧૦)માં યમુનાનાં આવત્રણનો વિશેષ ઉલ્લેખ છે એને સૂર્યપુત્રી, મસહોદરા અને ગંગા – યમુનાને વીમાતૃક વહેવાનું કહેવામાં આવ્યું છે. બ્રહ્મપુરાણમાં યમુનોત્રીને “યમુના પ્રભવ” તીર્થ કહેવામાં આવ્યું છે. ઋગ્વેદ (૭/૮ /૧૯)માં યમુનાનો ઉલ્લેખ છે. મહાભારત અનુસાર જ્યારે પાંડવો ઉત્તરાખંડની તીર્થયાત્રામાં આવ્યાં તો એ પહેલાં યમુનોત્રી , ત્યાર પછી કેદારનાથ -બદ્રીનાથજી તરફ આગળ વધ્યાં હતાં. ત્યારથી જ ઉત્તરાખંડની યાત્રા વામાવર્ત કહેવામાં આવે છે