મને બટુકેશ્વર દત્તનું સ્મરણ થઈ આવે છે. પાર્લામેન્ટ એસેમ્બલી પર બોમ્બ ફેંકવા બદલ ભગતસિંહના સાથીદારને જનમટીપ મળી હતી. તે યાતના પછી પણ જીવતા રહ્યા અને સ્વતંત્ર ભારતમાં કૅન્સરના રોગમાં, દિલ્હીની હૉસ્પિટલમાં આંખો મીંચી. હું તેમને ૧૯૬૭માં મળ્યો હતો. પથારીમાં દૂર્બળ કાય, તેજસ્વી આંખો. વૃદ્ધ શરીર પણ જિંદગીનો તણખો, કહેતા હતા ઃ ભારતીય ક્રાંતિકારોને કોઈ સમજી જ ન શક્યું. ન તેવી કોશિશ થઈ.