ભીષ્મપિતામહના જીવનમાં શું બન્યું ? બિચારાએ બાપની ઈચ્છા પૂરી કરવા પ્રતિજ્ઞા કરી. લગ્ન ન કર્યાં. ત્યારથી એમના માટે બાણશય્યા જ છે. યુદ્ધનું વર્ણન કરતાં મહાભારતકારે લખ્યું છે – વરસાદ આવે ત્યારે પૃથ્વી કેટલા ઉમંગથી વૃષ્ટિને ઝીલી લે છે ! તેમ ભીષ્મ પોતાના દેહ ઉપર શિખંડીનાં બાણો ઝીલતા હતા. અર્જુન શિખંડીની પાછળ રહી બાણ છોડ્યે જતો હતો. ભીષ્મને જેમ-જેમ ઘવાતા જતા જોયા તેમ-તેમ તેનું હૃદય ચિરાઈ જવા લાગ્યું. અર્જુનની વેદના કાંઈ ઓછી નથી. ભીષ્મનો સંહાર કરવાની તેનામાં શક્તિ ન રહી. મહાભારતકાર લખે છે – પછી તેણે આડું જોઈ આંખ મીંચી બાણો ફેંકવા માંડ્યાં. શું વેદના હશે ? કેવી હશે ભીષ્મપિતામહ તરફની તેની લાગણી ? શરૂઆતમાં તો લખ્યું છે કે અર્જુન ભીષ્મને એકેય બાણ મારતો જ ન હતો. પોતાને ન વાગે તેટલું જ તે કરતો હતો. એક પળ તો એવી આવી ગઈ કે ભીષ્મનો સંહાર બહુ સરળતાથી થાય તેમ હતું. તોયે અર્જુને બાણ ન માર્યું. તેને થયું : ‘અરેરે ! ભીષ્મપિતામહને હું છેદી નાખું !’ ન માર્યું બાણ. કૃષ્ણ કહે, ‘તારાથી કાંઈ થશે જ નહિ, લાવ !’ કહીને પોતે હાથમાં રથનું પૈડું લઈને ગયા. કૃષ્ણની પ્રતિજ્ઞા ભીષ્મે તોડાવી. ભીષ્મ પ્રસન્ન થઈને કહે, ‘આવો, આવો, નારાયણ, તમે મને રથ ઉપરથી ફેંકી દો, તમે મને સુદર્શનચક્રથી મારી નાખો, તો પૃથ્વી ઉપર અને સ્વર્ગમાં મારી કીર્તિ વધશે.’ અર્જુનની શું દશા છે ? તેના શ્વાસોશ્વાસમાંથી પોતાને માટે ‘ધિક્કાર છે ક્ષત્રિયના ધર્મને !’ આમ શબ્દો નીકળતા હતા. મોઢેથી નહિ, અકેક શ્વાસથી પોતાના ક્ષત્રિયત્વને એ ધિક્કારતો હતો. એના હૃદયમાં વિહવળતા વ્યાપી ગઈ. હજુ તે યંત્રવત બાણો ફેંક્યે જતો હતો. આ વખતે પોતાની પાસે ઊભેલા દુઃશાસનને ભીષ્મે કહ્યું : ‘દુઃશાસન, મને દુઃખ આપનારાં આ બાણો શિખંડીનાં ન હોય. મારો મર્મ ભેદવાની શક્તિ શિખંડીમાં છે જ નહિ. આ બાણો તો ગાંડીવધારી અર્જુનનાં જ છે. અરેરે ! અર્જુનનાં બાણો મારાં ગાત્રો છેદી નાખે છે. મારું શરીર ચિરાઈ જાય છે. મારાં મર્મસ્થળો કપાઈ જાય છે…’ આમ બોલતાંમાં તો ભીષ્મનું આખું શરીર બાણોથી ઢંકાઈ ગયું. કેટલાંક બાણો તો શરીરની આરપાર નીકળી ગયાં. ભીષ્મ ટકી શક્યા નહિ. મોટા ધબાકા સાથે રથમાંથી ઢળી પડ્યા. ભીષ્મના પડવાથી કૌરવસૈન્યમાં હાહાકાર મચી ગયો. કૌરવોના વિજયની આશા પડી ભાંગી. ભીષ્મ પડતાં જ સામે અર્જુન પણ પોતાના રથમાં ઢળી પડ્યો. શ્રીકૃષ્ણે તેને શાંત કર્યો. આંસુભરી આંખે અર્જુન અને શ્રીકૃષ્ણ ભીષ્મ જ્યાં પડ્યા હતા ત્યાં ગયા. આવું મહાભારતમાં જ બને.