ચારિત્ર્ય એ પ્રબળ પુરુષાર્થનું પ્રશસ્ત પરિણામ છે એટલે દરેક મુમુક્ષુએ એને માટે પ્રબળ પુરુષાર્થ કરવાની આવશ્યકતા છે. જૈન શાસ્ત્રોમાં એ માટે પુરુષાર્થનાં પાંચ પગથિયાં બતાવ્યાં છે: (૧) ઉત્થાન (૨) કર્મ (૩) બળ (૪) વીર્ય અને (૫) પરાક્રમ. ઉત્થાન એટલે આળસ ત્યજીને ઊભા થવું, જડતા છોડીને જાગ્રત થવું. કર્મ એટલે નિશ્ચયપૂર્વક કામે લાગી જવું, ઉદ્યમમાં રચ્યાપચ્યા રહેવું. બળ એટલે સ્વીકૃત કાર્યમાં કાયા, પાણી અને મનમાં બળનો બનેએટલો વિશેષ પ્રયોગ કરવો. વીર્ય એટલે સ્વીકૃત કાર્યને પાર પાડવામાં આનંદ માણવો, ઉલ્લાસ અને ઉમંગ રાખવો. પરાક્રમ એટલે અંતરાયો કે મુશ્કેલીઓ સામે ધૈર્યપૂર્વક ઝઝૂમવું. જેઓ આ પાંચ પગથિયાંનું આલંબન લે છે એ સ્વીકૃત કાર્ય ગમે એવું કઠિન હોય તો પણ એની સિદ્ધિ કરે છે અને સફળતાને વરે છે.