જ્યારે મનુષ્યમાં તમોગુણનું પ્રમાણ વધે ત્યારે તે રજોગુણની કાર્યશક્તિ, પ્રવૃત્તિ અને ગતિને તેમ જ સત્ત્વના જ્ઞાાનને ઢાંકી દે છે અને મનુષ્યને જડતા, નિષ્ક્રિયતા અને અંધકારમાં ઘસડી જાય છે.