મકરસંક્રાન્તિ શિયાળાનું મહિમાવંતું પર્વ છે. એમાં શિશિર ઋતુના આહાર, હવામાન અને એના વિહારની વિચારણા થઈ છે. સાથે-સાથે આ તહેવાર ઋતુસંધિ સમયે હોવાથી એનો ભૌગોલિક મહિમા પણ ઘણો છે. શિયાળાના ટૂંકા દિવસો હવે લાંબા થવાના અને રાતો ટૂંકી થવાની, ઠંડી ઘટવાની. સૂર્યની ગતિ બદલાવાના કારણે સઘળું વાતાવરણ ગરમ થવાનું. આ બધા માટે અનુકૂળ થવા આવશ્યક ફેરફાર સ્વીકારવા જરૂરી છે. પ્રત્યેક વર્ષે એ યાદ કરાવવા આર્યોએ મકરસંક્રાન્તિ ડે - ઉતરાણનો ઉત્સવ ઊજવવાનો શરૂ કર્યો.