ઓગણીસમી સદીમાં પશ્ચિમના દેશોમાં જાગેલી વર્ગીય ચેતનાએ શ્રમિક આંદોલનો અને સંગઠનોને નક્કર સ્વરૂપ આપવા માંડ્યું.