ત્રિપુરાસુર નામનો દૈત્ય બ્રહ્માનાં વરદાનથી અમરતા જેવું વરદાન પામ્યો. તેણે ઇન્દ્રાદિક દેવતાઓને બહુ ત્રાસ આપ્યો. તેમનો વૈભવ તથા તેમનું તેજ પડાવી લીધું. તેમના સઘળા અધિકાર પણ છીનવી લીધા. તે પછી નારદની સલાહથી બધા દેવ બ્રહ્મા અને વિષ્ણુ પાસે ગયા, પણ ત્યાં પણ તેમનું કલ્યાણ ન થતાં તે બધા મહાદેવ પાસે ગયા અને મહાદેવે તે દૈત્યને હણતાં બધા દેવોને તેનો વૈભવ તથા તેમનાં શ્રી અને વૈભવ પાછાં મળ્યાં. આ દિવસે એટલે કે કારતક સુદ પૂનમે દીવા કરવાથી સઘળા પાપ નિસ્તેજ થાય છે. આવો આપણે તે વિશે વિશેષ માહિતી જોઇએ. જે કોઇ મનુષ્ય કારતક સુદ પૂનમના દિવસે ૭૦૦ દીવા કરે છે તે મનુષ્ય નિષ્પાપ થાય છે. પૂનમના દિવસે સંધ્યાટાણે ત્રિપુરોત્સવ કરવો. કીડા, પતંગિયાં તથા જળ સ્થળના જે જીવો છે તે સર્વને પણ આ કરાયેલા દીવાનાં દર્શનથી મોક્ષ થાય છે. ચાંડાલ પણ જો દીવાનાં દર્શન કરે તો તેને બીજો જન્મ મહા વિદ્વાન બ્રાહ્મણનો મળે છે.