આપણે જોઈ શકીએ છીએ કે આ વૃતાંતમાં પરાપૂર્વથી કુદરત અને સંસ્કૃતિ વચ્ચે હંમેશાં વિરોધાભાસ રહેલો છે. સામે એ પણ હકીકત બને છે કે સંસ્કૃતિ રહેશે અને વિકસસે પણ. તેની કિંમત પણ ચુકાવવી પડશે. આ જે કંઈ પણ , સમગ્રતયા, કિંમત ચૂકવવા પાત્ર થશે તેને માનવ જાતે સમજવી , સ્વીકારવી અને અદા પણ કરવી પડશે.