આપણે પોતાના પ્રાણો હોડમાં મૂકયા, લોહી પાણીની જેમ વહેવડાવ્યું અને પોતાના જાન-માલ વિ. કુર્બાન કરી દીધા, ત્યારે કયાંક હિંદુસ્તાન અંગ્રેજોની ગુલામીમાંથી આઝાદ થયો, પરંતુ એ આઝાદી હાસલ કરી લીધા છતાં પણ કયારેક કયારેક એવું લાગે છે કે જાણે આપણે આજે પણ કોઈ ને કોઈ રીતે અને કોઈ ને કોઈ દરજ્જામાં એક યા બીજી રીતની ગુલામીની સાંકળોમાં જકડાયેલા  છીએ.