જૈન દર્શન માને છે કે  મનુષ્યો, પશુઓ, પક્ષીઓ, ઝાડ અને છોડમાં જ ચેતના અને જીવ નથી હોતા પરંતુ ધાતુઓ અને પત્થરો  જેવા જડ પદાર્થમાં પણ જીવ રહે છે.