જેમોલોજીસ્ટ (રત્ન શાસ્ત્રી) એ હિરા અને રત્નોનાં નિકાસકાર, વ્યાપારી, પરિક્ષક, વર્ગીકરણ કરનાર, જ્વેલરીની શોપનાં માલિક, દલાલ અને વિક્રેતા, રત્ન સલાહકાર, વેલ્યુઅર (મૂલ્યાંકન કરનાર), જવેલરી ડિઝાઇનર, જવેલરી ફોટોગ્રાફર, તરીકે કાર્ય કરી શકે છે તેમજ પોલિસ અને કસ્ટમ સાથે , ખાણ-ખનિજનું કાર્ય કરતી કંપનીઓ સાથે પણ કાર્ય કરે છે. ઘણાં રત્નશાસ્ત્રીઓ રત્નથેરાપી પણ આપે છે.