આપણે ત્યાં વ્યાખ્યાન આયોજકોનો મેઇન પ્રોબ્લેમ એ હોય છે કે ઓડિયન્સ આવશે કે નહિ? આયોજકોનો બીજો પ્રોબ્લેમ એ હોય છે કે વ્યાખ્યાન માટે હોલના ભાડાનો ખર્ચ વગેરે કઈ રીતે કાઢવો? એ માટે તેઓ સ્પોન્સરર શોધે છે. ઓડિયન્સને લાવવા માટે નિમંત્રણ કાર્ડ છાપવામાં આવે છે, વિવિધ અખબારોમાં વિનામૂલ્યે પ્રેસનોટ આપવામાં આવે છે, વ્યક્તિગત રીતે શ્રોતાઓને ફોન કરીને કાર્યક્રમમાં ઉપસ્થિત રહેવા માટે રીતસર કાલાવાલા થતા હોય છે! વ્યાખ્યાનના આયોજન-ખર્ચની જોગવાઈ માટે પકડી લાવેલા શ્રીમંત સ્પોન્સરને પણ આ કારણે સ્ટેજ પર બેસાડવામાં આવે છે અને એને હારતોરા કરવામાં આવે છે! આ બધું જ ખોટું છે એમ કહેવાનો કોઈ ઉદ્દેશ નથી, પરંતુ આપણે ત્યાં વ્યાખ્યાનોના કાર્યક્રમોની આવી ટ્રેજેડી કેમ છે એ વિશે વિચારવાનો મુદ્દો છે.