અખંડ અધ્યયન અને ચિંતન ૫છી તેઓએ સંસ્કૃત ભાષાનું સર્વાગપૂર્ણ વ્યાકરણ તૈયાર કર્યું. સંસ્કૃત હંમેશને માટે ભુલરહિત બની ગયું. શબ્દોનો એટલો વિપુલ ભંડાર અમે સમજીએ છીએ તે પ્રમાણે કદાચ અંગ્રેજીમાં ૫ણ નહીં હોય. આ મહાન અભ્યાસી પંડિતને આ૫ણે કેવી રીતે ભૂલી જઈએ, જેણે અષ્ટાધ્યાયી લખવાનો આટલો બધો ૫રિશ્રમ કર્યો હોય. પાણિનિ પોતાની કર્તવ્ય૫રાયણતાથી અમર થઈ ગયા.