સ્માર્ટ ફૉન, પીસી, લેપટૉપ આ બધાની વાત આવે એટલે એક રૂપાળી દલીલ કરવામાં આવે છે કે તે તો પર્યાવરણને બચાવે છે કારણકે કાગળનો બચાવ થાય છે અને તેથી ઝાડ બચે છે. પરંતુ આ વાત સત્ય નથી. શું તમને ખબર છે કે સ્માર્ટ ફૉન, લેપટૉપ અને પીસી પણ પર્યાવરણને નુકસાનકારક છે? સ્માર્ટ ફૉનથી ઊર્જાનો કેટલો વપરાશ થાય છે? એક અભ્યાસ ઇ.સ.2020 સુધીમાં સ્માર્ટફૉન દ્વારા થતો ઊર્જાનો વપરાશ પર્સનલ કમ્પ્યૂટર અને લેપટૉપ કરતાં વધી જશે. ‘એસેસિંગ આઈસીટી ગ્લૉબલ એમિશન્સ ફૂટપ્રિન્ટઃ ટ્રેન્ડ્સ ટૂ 2040 એન્ડ રિકમેન્ડેશન્સ’ નામના અભ્યાસમાં આ ચોંકાવનારી માહિતી બહાર આવી છે. આ અભ્યાસ કેનેડાની મેકમાસ્ટર યુનિવર્સિટીની એન્જીનિયરિંગ સ્કૂલના સંલગ્ન પ્રાધ્યાપક લૉટ્ફી બેલ્ખીર અને અહેમદ એલ્મેલ્ગી દ્વારા આ અભ્યાસ હાથ ધરવામાં આવ્યો હતો. તેમણે સ્માર્ટફૉન, લેપટૉપ, ડેસ્કટૉપ અને ડેટા સેન્ટર તથા કમ્યૂનિકેશન નેટવર્ક જેવાં ઉપભોક્તા યંત્રોની કાર્બન ફૂટપ્રિન્ટ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કર્યું હતું.