નેમિકુમારને પાછા વળતા જોઈ રથની આડે ઉભા રહીને સમુદ્રવિજય રાજા, શિવાદેવી આંસુ પાડી પ્રભુને વિનંતી કરવા લાગ્યા. શિવાદેવી બોલ્યા, ‘હે પુત્ર! મારી આ પહેલી જ પ્રાર્થના છે કે વિવાહ કરીને નિજ પુત્રવધુનું મુખ જોવાનો મારો લ્હાવો પૂર્ણ કર.’ સમુદ્રવિજય રાજાએ કહ્યુંકે, ‘હે નેમિ! આજ પૂર્વે રૂષભાદિ અનેક જિનેશ્વરો ઘરવાસ સેવી મુક્તિમાં ગયા તો તું બ્રહ્મચારી રહી તેમનાથી ઊંચું સ્થાન મેળવવા માંગે છે, અમારી આટલી ઈચ્છા પૂર્ણ કર.’ ૫૬ ક્રોડ જાનૈયાઓ પણ આ જોઈ અત્યંત દુઃખી થયા. કૃષ્ણમહારાજા વગેરે પરિવારજનોએ પણ ખૂબ સમજાવ્યા. ત્યારે વિનયપૂર્વક પ્રભુએ કહ્યું ‘મારે ભોગાવલી કર્મો ક્ષીણ થયા છે, માટે વિવાહનો આગ્રહ છોડી દો!’ એક સ્ત્રીના ભોગથી પણ અનંત જીવોનાં ઘાત થાય તેવા સંસારની પરંપરાને વધારનારા આ વિવાહનો આગ્રહ આપ જેવાને ન શોભે વિગેરે કહીને તેઓના ચિત્તનું સમાધાન કર્યું. બીજી બાજુ આ સમાચાર સાંભળી રાજીમતી જાણે વજ્રનો પ્રહાર થયો હોય તેમ અચેતન થઇ પૃથ્વી પર ઢળી પડી. સખીઓ દ્વારા કરાયેલા શિલોપચારથી ભાનમાં આવી ત્યારે અત્યંત વિલાપ કરી આંસુ સારતી હૃદયફાટ સ્વરે બોલી, ‘હે યાદવકુળના શણગાર! હે જ્ઞાની! હે જગતના શરણભૂત! હે કરુણાનિધિ સ્વામીન્! મને મુકીને પાછા કેમ જાઓ છો હે નાથ! જો તમે મને છોડીને જ જવાના હતા તો પહેલેથી જ મને લાયક કેમ ગણી?’ ત્યારે સખી બોલી કે, કોઈ બીજા પ્રેમપાત્ર ઉત્તમ રાજપુત્ર સાથે તારો વિવાહ કરશું. આ શબ્દો સાંભળતા જ કાન ઉપર હાથ મૂકી રાજીમતી બોલી ‘આ ન બોલવાનું શું બોલો છો? સૂર્ય પશ્ચિમમાં ઉગે તો પણ હું નેમિનાથને છોડીને બીજા પુરુષને વરવાની નથી.’ એમ કહી પ્રભુને ઉદ્દેશીને બોલી, ‘હે પ્રાણપ્રિય! વ્રતની ઈચ્છાવાળા તમે આંગણે આવેલા યાચકોને ઇચ્છાથી પણ અધિક આપીને સંતોષો છો તો હે જગન્નાથ! મેં શું અપરાધ કર્યો છે કે એક મારા હાથ ઉપર આપનો સાથ પણ હું ન પામી શકી?’ પછી વૈરાગ્યથી નિર્ણય કર્યો કે, ‘ભલે વિવાહ પ્રસંગે પ્રભુનો હાથ ન પામી, તો પણ દીક્ષા પ્રસંગે મારા મસ્તકે પ્રભુનો હાથ મુકાવીશ.’ ભોગથી વિરક્ત છતાં જાણે પરણવાના બહાને આવીને પૂર્વે આઠ ભવના પ્રેમથી આ નાવમાં ભવમાં રાજીમતીને મુક્તિમાં જવાનો સંકેત કરી ગયા હોય તેમ ત્યાંથી પાછા ફર્યા.