આ રીતે, પુરાતત્વ, પેલિઓબોટની, અને પેલિયોન્ટોલોજી (લોકો પહેલાના સમય સાથે વ્યવહાર) જેવી ક્ષેત્રો છે કે જે લેખિત વિકાસના પહેલાથી જ દુનિયાને જુએ છે.