બુધ્ધ ભગવાને જન્મ મરણથી મુક્ત થવા અને સત્યને શોધવા માટે તમામ જાહો જલાલીનો  ત્યાગ કર્યો ને સત્યની શોધ માટે નીકળી પડયા, તેમણે અનેક પ્રકારના આકરામાં આકરા તપ કર્યા, તેમાંથી કાંઇ પ્રાપ્ત થયું નહી, આમ જાહોજલાલી ભોગવી ત્યાં કાંઇ મળ્યું નહી, એટલે અંતે તેમણે જયારે માધ્યમ માર્ગ ગ્રહણ કર્યો ત્યારે જ્ઞાનની પ્રાપ્તિ થઈ, ને તેમણે માધ્યમ માર્ગની ધોષણા કરી ને વિપશ્યનાની આંતરિક સાધના કરવા કહ્યું, આ વિપશ્યનાની સાધના એ એક પ્રકારની ધ્યાનની જ સાધના છે, જે રીતે પતંજલિ યોગમાં  ધારણા ધ્યાન અને સમાધી છે આ ત્રણ પ્રકારના ધ્યાન છે, તેને  બદલે એકજ પ્રકારની  ધ્યાન પધ્ધતિ રજુ કરી તેનું નામ વિપશ્યના છે.