માનવ શરીર પર હરડેના પ્રભાવશાળી ગુણોનું વર્ણન કરતા મહર્ષિ ચરકે ઉલ્લેખ કર્યો છે કે “સંસારમાં બે પ્રકારના રસાયન દ્રવ્યો મળે છે.