મહાભારતના વનપર્વમાં માર્કેંડય ઋષિએ પાંડવ જયેષ્ઠ પુત્ર યુધિષ્ઠરને આ કથા સંભળાવી હતી. આ કથા ‘ધર્મ -વ્યાધગીતા ‘ તરીકે જાણિતી છે. આ કથામાં વ્યાધ (કસાઈ) દ્વારા વિદ્વાન બ્રાહ્મણને અપાયેલ ઉપદેશને સમાવી લેવામાં આવ્યો છે.સ્વામી વિવેકાનંદે પોતાના વ્યાખ્યાન ‘ ફરજ એટલે શું ?’ માં આ કથાને આધાર બનાવી કહ્યું હતું કે આ કથા વેદાંતની સૌથી ઊંચી ઊડાનનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે. આપણું દુર્ભાગ્ય છે કે આવી સુંદર કથા હિંદુ ધર્મ-શિક્ષણમાં ચર્ચા-ચિંતનનો વિષય બની શકી નથી. જો તે પ્રમાણે થયું હોત તો પ્રવર્તમાન જાતિ-વ્યવસ્થાનો કયારેયનો અંત આવી ગયો હોત.