ત્રણ દસકા પહેલાંના રાષ્ટ્રીય પર્વની ઉજવણીઓ જેમની સ્મૃતિમાં હશે તેમને, પાંચ દાયકા પહેલાંની ઉજવણી જેમણે જોઈ હોય તેમને અને આઝાદીનો દિવસ જેમણે જોયો હોય તેમને પૂછશો તો ખ્યાલ આવશે કે માત્ર ઉજવણીનું સ્વરૂપ જ નહીં, પ્રજાનું માનસ પણ બદલાઈ રહ્યું છે. 1947માં તો દેશનું બચ્ચું બચ્ચું અદમ્ય ઉત્સાહમાં હતું. ગુલામીની બેડીઓ તૂટી હતી અને મહામૂલી આઝાદી મળી હતી. એ માહોલ અસંખ્ય લેખકોએ વર્ણવ્યો છે. પાંચ દાયકા પહેલાંની ઉજવણી થોડી ફીકી પડી હશે, પણ ગુલામીના ઘાવ તાજા હતા એટલે એની કિંમત પણ સમજાતી હતી અને દેશપ્રેમ લોહીની સાથે નસોમાં દોડતો હતો. ત્રણ-સાડાત્રણ દાયકા પહેલાંની ઉજવણી આ લખનારને પણ યાદ છે. સવારની ઊંઘ પ્રભાતફેરીના અવાજથી ઊડતી. સ્કૂલે તે દિવસે વહેલું પહોંચી જવાનું રહેતું. ધ્વજવંદન માટે અઠવાડિયા પહેલાંથી રિહર્સલ કર્યાં હોય, દેશપ્રેમ સાથે જોડાયેલી વિવિધ સ્પર્ધાઓનું આયોજન થયું હોય. લાઉડ સ્પીકર ત્યારે માત્ર વારે તહેવારે જ સંભળાતાં. એવાં લાઉડ સ્પીકર પર દેશભક્તિનાં ગીત વાગતાં હોય. ઉલ્લાસનું વાતાવરણ હોય. તે દિવસે દેશભક્તિનું ઘોડાપૂર આવ્યું હોય એવું ફીલ થતું.