મુસ્લિમ સમાજ જો કે ભારતીય મૂળમાંથી જ ઉપજેલું, તેનું એક અંગ છે; અહીની પરંપરાઓથી સામીપ્ય અને નિરંતર હળવા-મળવાની સ્થિતિમાં તે અહીંના અનેક સામાજિક રીતિ-રિવાજોથી પ્રભાવિત રહ્યો તથા સ્વયંને એક આદર્શ ઇસ્લામી સમાજના સ્વરૃપમાં પ્રસ્તુત ન કરી શકયા, અનેક અશક્તિઓ તેમાં પણ ઘર કરી ગઈ, તેમ છતાં પણ તુલનાત્મક સ્તરે તેમનામાં જે સદ્ગુણો જોેવા મળે છે, તેનું કારણ આ સિવાય બીજું ન હોઈ શકે, ના જ છે, કે તેની (ઉઠાન) તેમજ સંરચના તથા તેની સંસ્કૃતિને ઉત્કૃષ્ટ બનાવવામાં ઇસ્લામે એક પ્રભાવશાળી ભૂમિકા અદા કરી છે,