પ્રાથમિક નિયમો મુજબ કળા, સાહિત્ય અને વૈજ્ઞાનિક સિદ્ધિઓ થકી દેશની સૌથી ઊંચી સેવા કરવા બદલ ભારત રત્ન આપવાની જોગવાઈ હતી. જોકે ૨૦૧૧માં જાગેલા જબરજસ્ત વિવાદ પછી આ ક્ષેત્રોમાં રમતગમતના ક્ષેત્રનો સમાવેશ પણ કરવા માટે વ્યાખ્યાને બદલવામાં આવી હતી અને હવે કોઈ પણ ક્ષેત્રે ઉચ્ચત્તમ પફોર્ર્મન્સ આપનારને ભારત રત્ન આપી શકાશે.