આ તે મહત્ત્વપૂર્ણ જવાબદારીઓ છે, જે બાળકની ભલાઈ અને હિત માટે માતા-પિતા ઉપર આવે છે. કદાચ જ કોઈ પિતા એવો હશે, જેને આ જવાબદારીઓનો અહેસાસ ન હોય અને તે આ જવાબદારીઓને પૂરી કરવાની ઇચ્છા ન રાખતો હોય. પોતાની સંતાન ઉપર પ્રાણ નિછાવર કરવા તો એક કુદરતી વાત છે, ઇરાદાપૂર્વક કોણ બેદરકારી કરશે? પિતા જ એ વ્યક્તિ છે જે સંતાનને પોતાનાથી પણ વધીને જોવા ઇચ્છે છે. પરંતુ એવા નસીબદાર ઓછા જ હોય છે, જેઓની આ મહેચ્છા પૂરી થાય છે અને તેઓ પોતાની જવાબદારીઓ પૂરી કરે છે; કારણ કે માત્ર ઇચ્છાથી તો બધા કાર્યો પૂરા નથી થતા; આ જરૃરી છે કે અત્યંત કઠોર પરિશ્રમ સાથે શિક્ષણ-પ્રશિક્ષણની એક ઉત્તમ પદ્ધતિ પણ અપનાવવામાં આવે. જ્યારે માતા-પિતામાં જ ઉણપ અને ભૂલ હશે તો કોઈ સારા પરિણામની ઉમ્મીદ ન કરી શકાય.