સામે પક્ષે અનાર્યો નીરીશ્વરવાદી સાંખ્ય, યોગ અને તંત્રના વાસ્તવિક તત્વજ્ઞાનનો આગ્રહ રાખતાગણતંત્ર પ્રકારની શાસનપ્રણાલી અને બહુપતિત્વવાળી સમાજવ્યવસ્થામાં વિશ્વાસ ધરાવતા. સમન્વય સ્વીકાર્યા છતાં બંને પક્ષો પોતપોતાની માન્યતાઓમાં બાંધછોડ કરવા બહુ તૈયાર નહોતા, પરંતુ વિજેતાઓ પાસે પરાજિતોનું કંઈ આવતું નથી. અનાર્યોના એક જૂથે તો પ્રથમથી જ આ સમન્વય સ્વીકારેલો નહીં, જે લોકો આજે (ઈ.સ. પૂર્વે ૮૦૦થી) જૈન તરીકે ઓળખાય છે. જૈન ધર્મનો આધાર નીરીશ્વરવાદી સાંખ્ય અને યોગ દર્શન છે. પાછળથી બૌદ્ધધર્મ પણ સાંખ્ય અને યોગના આધારે વિકસ્યો. આ બંને શ્રમણ ધર્મો અવૈદિક નીરીશ્વરવાદી માનવામાં આવે છે.