ધરતી પર અંધારાનું એકચક્રી શાસન તો આકાશમાં તારાઓનું. તારાખચિત આકાશમાં તારાઓની વચ્ચે પણ અંધારું તો ખરું જ ! ગામડામાં ઘણી વાર આંગણામાં ખાટલામાં સૂતાં સૂતાં અંધારિયા પક્ષની કોઈ રાતે આકાશમાં ટમટમતાં અસંખ્ય તારાઓ જોવાનો લહાવો માણ્યો હતો, પણ જંગલની નિઃશબ્દ રાત્રે વાઘના અભયારણ્યમાં તારા જોવાનો અનુભવ કાળજુ કંપાવે તેવો હતો. તારાઓમાં પણ વાઘની ટમટમતી આંખો દેખાતી હતી. ‘રામરામ’ ને બદલે ‘રામ નામ સત્ય હૈ’ના ભણકારા વાગવા લાગ્યા. વાઘનો કોળિયો બનવાની બીક લાગી ગઈ. ઘડીક ઝીણી આંખ કરીને તો ઘડીક આંખો ફાડીને અંધારાને ભેદવાના પ્રયત્નો કર્યા. પણ સર્વથા નિરર્થક. મને યાદ આવ્યું કે દશરથ રાજાએ પાણીનો બુડબુડ અવાજ સાંભળી શબ્દવેધી બાણ ચલાવ્યું હતું પણ આ નીરવ અંધારામાં ક્યાં દષ્ટિનું બાણ ચલાવવું તેની સૂઝ પડતી નહોતી. અંધારાને પામવા એકલી આંખોથી ચાલે તેમ ન હતું. એટલે હાથ-પગ ને કાન પણ સરવા થઈ જોવા લાગ્યા. સાચું કહું તો કોઈને પોતાનો હાથ કે પગ કંઈ દેખાતું ના હતું. ખાલી અનુભવાતું હતું.