રાવજીની યુવાનીનો મોટો ભાગ નાના-મોટા અભાવના સાંધાઓ કરવામાં વીતે છે. કશીક અપ્રાપ્તિની ઝંખના અને અનિશ્ચિતતાની પ્રાપ્તિની વચ્ચે તે રહેંસાયા કરે છે. આ ગાળામાં તે પરણે છે અને એક સંતાનનો પિતા બને છે. સાથોસાથ ભૂખ, અભાવ, અશક્તિ અને કંઈક અંશે આનુવંશિકતાએ રોપેલાં બીજમાંથી ઊગીને ઘટાટોપ થતો જતો ક્ષયનો રોગ રાવજીને ઘેરી લે છે. ક્ષય રાવજીની અસ્તિત્વ માટેની મથામણ અને તેને ટકાવી રાખવાની કોશિશોને ઘેરી અને તીવ્ર બનાવે છે. ક્રમશ: વકરતો જતો ક્ષય રાવજીની મનોભૂમિ ઉપર મૃત્યુભાવને સાક્ષાત કરતો જાય છે. પરિણામે રાવજીના સર્જનો એક વિશિષ્ટ પરિમાણ ધારણ કરે છે. ક્ષયજનિત રુગ્ણતા તેનામાં ઉદ્દામ જાતીય આવેગો, જિજીવિષા અને આદિમ લાગણીઓને તીવ્રતમ અને પારદર્શી બનાવી મૂકે છે. તો મૃત્યુની નિશ્ચિતતા, દેહિક નશ્વરતાની તીવ્ર લાગણીની સાથે મૃત્યુની ભયાવહતાને રાવજી સમક્ષ છતી કરે છે. પરિણામે રઘવાયો-રઘવાયો રાવજી ઉપરના સ્તરે અત્યંત બેફિકર થઈને જીવવાનો યત્ન કરે છે. અને તે ભ્રમનો પડદો પણ તૂટી જતાં જીવનના અંત કાળે તો લગભગ સનેપાતની સ્થિતિમાં આવી જાય છે. પરંતુ આ ઘટનાના આાંતરિક પડઘાઓ તેના સર્જનોને અનેક રીતે ઉપકૃત કરતા રહ્યા છે. રાવજીની કૃતિઓમાં પ્રવેશેલી રમ્ય દુબોંધતા, સઘનતા અને સંકુલતા તેની આવી વિલક્ષણ જીવન સ્થિતિઓને આભારી છે. રાવજીની ‘અશ્રુઘર’ નવલકથા તો લગભગ તેના હૉસ્પિટલ નિવાસ દરમ્યાન જ તેણે રચેલી છે. નવલકથાનો નાયક સત્ય જાણે રાવજીનું જ પ્રતિરૂપ બની ગયો છે. તેમની સાથે હોસ્પિટલમાં દર્દી તરીકે રહેલા કવિ શ્રી ઉસ્માન પઠાણ તેમની મુલાકાતમાં કહે છે કે : ‘બપોરે જમીને આરામ કરતા અને સાંજે પાંચ વાગ્યે અમે બંને બહાર ઠંડકમાં એક આંબો અને એક પીપળો હતો ત્યાં બેસતા. પણ ત્યાં બેઠા બેઠા અમારા બન્નેની નજર ત્યાંના દર્દીઓ પર, એમની ક્રિયાઓ પર, દર્દીઓને મળવા આવતાં સગાંઓ પર, અને સગાંઓ દર્દીને મળીને જાય ત્યારે કેવા પ્રતિભાવો લઈને જાય છે તે જોવા એમના મુખના ભાવ અમે જોયા કરતા.’ પરિવેશના આવાં સૂક્ષ્મ અવલોકનને રાવજીની બળુકી સર્જકતા ‘અશ્રુઘર’માં એક વિશિષ્ટ પરિમાણ આપી શકી છે. તો વાસ્તવજીવનમાં તેની સાથે રહેલા ઉસ્માન પઠાણ કે ફાધર લોબોનાં ચરિત્રો પણ તેણે નવલકથાના કથાપટમાં રોપી આપ્યા છે. તેની ‘સગી’ નામની ટૂંકી વાર્તા પણ આ જ પરિવેશનું ફરજંદ છે. વળી, તેની કવિતામાં તો અસંખ્ય કલ્પન, પ્રતીકો અને કાવ્ય ખડકો તેની આવી અસ્તિત્વગત મથામણના અનેક સંકુલ રૂપો પ્રગટાવી આપે છે. જેમકે :-