પરંતુ બ્રિટનના ગુલામ દેશો વિષે જણાવતા પહેલા એ જણાવવું જરૂરી છે કે ભારત જેવા દેશોએ બ્રિટનની ગુલામીથી છુટકારો કેવી રીતે મેળવ્યો.