ગુરુ નાનક દેવજી શીખ ધર્મના સંસ્થાપક જ નહી પરંતુ માનવ ધર્મના ઉત્થાપક પણ હતા. તેઓ કોઇ એક ધર્મના ગુરુ નહોતા પરંતુ આખી સૃષ્ટિના જગદગુરુ હતા. તેમનો જન્મ પૂર્વ ભારતની પાવન ધરતી પર કારતક પૂર્ણિમાના દિવસે ૧૪૬૯માં લાહોરથી નજીક ૪૦ કિલોમીટરે આવેલ તલવંડી નામના ગામમાં થયો હતો. તેમના પિતાનું નામ કલ્યાણરાય મહેતા હતું અને માતાનું નામ તૃપ્તાજી હતું. ભાઈ ગુરુદાસજી લખે છે કે આ સંસારના ત્રાસી ગયેલ પ્રાણીઓને સાંભળીને અકાળ પુરખ પરમેશ્વરે આ ધરતી પર ગુરુ નાનકને