આપણા દેશના સ્વાતંત્ર્યસંગ્રામ વખતે અંગ્રેજોની સરકાર હતી. તેમના શાસન અને શાસનકારી નીતિઓના વિરોધનો એક માર્ગ હતો તેમના દ્વારા લદાયેલા કાનૂનના ભંગનો. ગાંધીજીએ સવિનય કાનૂનભંગ જેવું અદ્‍ભુત શસ્ત્ર આપ્યું. ક્રાંતિ માટે હિંસાનો માર્ગ અપનાવનારાઓનો માર્ગ અલગ હતો, પણ આશય કાનૂનભંગનો જ હતો. દેશને 1947 માં સ્વતંત્રતા મળી, પણ કાનૂનભંગની આદત આપણા નાગરિકોને પડી ગયેલી એ એમ સરળતાથી ઓછી જાય? પોતે અંગ્રેજોના કાનૂનને સુધ્ધાં માનતા નહોતા, જ્યારે હવે તો આપણી જ સરકાર છે, આપણું જ રાજ છે. તેના કાનૂન હોય ખરા? અને હોય તો તેને કંઈ માનવાના હોય?