મોટા ભાઈ જાલિમસિંહ ખાસ કરીને વ્યવહાર કુશળ હતા જ્યારે નાના ભાઈ શ્રી નિરાંત મહારાજ ભક્તિ ભાવવાળા હતા. શ્રી નિરાંત મહારાજને સાત વર્ષની ઉંમરે પોતાના ગામની ગામઠી નિશાળે ભણવા બેસાડ્યા. આ અરસામાં હાલની જેમ સરકારી નિશાળો ન હતી અને વાંચવા લખવાનાં આવા સાધનો પણ ન હતાં. ગામ લોકો તરફથી ગામઠી નિશાળ કાઢવામાં આવતી અને કોઈ સારા અનુભવી ચારિત્ર્યવાન બ્રાહ્મણને મહેતાજીનું પદ આપી તેમના દ્વારા છોકરાઓ ને વાંચનનું તથા વ્યવહારમાં જરૂરી જેટલું ગણિતનું જ્ઞાન આપવામાં આવતું. લખવાને માટે સ્લેટ પેનને બદલે લાકડાની એક લંબ ચોરસ પાટી અને લાકડાની અણીદાર સળી કે જેને વતરણું કહેવામાં આવતું, આ બે વસ્તુઓ હતી. આ પાટી પર સારી ઝીણી ધૂળ પાથરી લાકડાની સળી વડે લખવામાં આવતું. છતાં આશ્ચર્યની વાતતો એ છે કે લાકડાની પાટી પર ધૂળ નાખી ભણેલા તે સમયના શ્રી પ્રીતમદાસ, અખો ભગત, ધીરા ભગત, ભોજા ભગત વગેરે મહાન ભકત, જ્ઞાની અને કવિ થઈ ગયા. વર્તમાન સમયે જ્યારે ગામે ગામ નિશાળો સ્થપાઈ છે અને ફરજીઆત કેળવણી અપાય છે, છતાં આજના ભણેલાઓ માંથી ઉપર જણાવી ગયા તેવા જ્ઞાની કવિ કે ભક્ત ભાગ્યે જ નીવડે છે.