એકતરફ આવી અન્યાયની લાગણી અને બીજીતરફ એક હજાર વર્ષનો ઇતિહાસ. અહીંના રજવાડાં અલગ હતાં અને કેટલીક આગવી સાંસ્કૃતિક બાબતો પણ હતી. ગુજરાતની અસ્મિતા જેવું. આ આગવાપણાંને કારણે સ્પેનમાં હોવા છતાં કેટેલોનિયાને ઘણી સ્વાયત્તતા આપવામાં આવી હતી તેથી સદીઓ સુધી સ્પેનની સાથેના સંબંધોમાં બહુ ખટાશ આવી ન હતી. પરંતુ સ્પેનમાં વિશ્વ યુદ્ધ પછી આંતરિક અસંતોષ ઊભો થયો તેમાં રાજકીય પરિવર્તનો આવ્યાં. સ્પેનિશ સિવિલ વોર તરીકે ઓળખાતા અસંતોષને 1939માં જનરલ ફ્રાન્સિસ્કો ફ્રાન્કોએ દાબી દીધો. તે પછી શરૂ થઈ ફ્રાન્કોની ડિક્ટેટરશિપ, જે છેક 1975 સુધી ચાલી હતી. આ લાંબી સરમુખ્યતારશાહીને કારણે સદીઓથી સ્પેન સાથેનું જોડાણ હતું તે કેટેલોનિયાના લોકોને કઠવા લાગ્યું હતું.