પ્રતિદલીલ : ના, કેમ કે મોક્ષ કે નિર્વાણ પામવું, એટલે કે પરમ શક્તિમાં તદ્રુપ થઈ જવું, એ જ તો આત્માનું આખરી લક્ષ્ય છે. જ્યાં સુધી તે આવી કક્ષાએ ન પહોંચે ત્યાં સુધી તેણે પુનર્જન્મો લઈને પોતાનું વધુ ને વધુ શુદ્ધીકરણ કરતા રહેવાનું છે. કોઈ મહાપુરુષ અવસાન પામે એટલે તેનો આત્મા મોક્ષ પામ્યો છે કે નિર્વાણ પામ્યો છે તેમ આપણે માની લઈએ છીએ તે, તે મહાપુરુષે આ દુનિયામાં માનવજાત માટે કરેલાં અદ્દભુત સત્કાર્યોને લીધે આપણા મનમાં તેને માટે જે અહોભાવ અને કૃતજ્ઞતાની લાગણી પેદા થાય છે તેના કારણે છે. વાસ્તવમાં તેના (અને દરેક મૃત વ્યક્તિના પણ) આત્માનું શું થાય છે, તે જાણવાનું આપણી પાસે કોઈ સાધન નથી.