હ્યુમે કોંગ્રેસને જન્મ આપ્યો. કોંગ્રેસ એક સજીવ છે. અને દરેક સજીવને ગુણધર્મ હોય છે. ગુણમાં ફેરફાર આવકાર્ય છે. એટલે કે કાર્યદક્ષતા વધારવા માટેનો અભિગમ બદલાતો રહે છે. પણ ધ્યેય અને સિધાંતો એજ રહે છે. જ્યારે આ પણ બદલાઈ જાય ત્યારે તે સજીવ નષ્ટ થયો કહેવાય અને તેની જાત બદલાઈ જાય. એટલે કે એ એક નવો “સેટ” (નવો જીવ) ઉદ્‌ભવ પામ્યો કહેવાય. કોંગ્રેસનું ધ્યેય હતું સરકાર સાથે સંવાદ કરવાનું કે જેથી હિન્દુસ્તાનીઓને યોગ્ય ન્યાય મળે. ગાંધીજીએ કોંગ્રેસને વ્યાપક કરી. તેમને લાગ્યું કે સરકાર અને જનતા વચ્ચે સુયોગ્ય સંવાદ અને દેશવાસીઓને થતા અન્યાય માટે આ બ્રીટીશ સરકાર કર્મશીલ નથી. તેથી તેની સાથે સંવાદ પણ રાખો અને તેને સુધરવાની તક આપો અને ન સુધરે તો તેને દૂર કરો. એટલે ગાંધીજીએ કોંગ્રેસનું ધ્યેય જે વ્યાપક જનહિત માટેનું હતું તે અકબંધ રાખીને કોંગ્રેસને આગળ ધપાવી.