તમે જ્યારે કોઈને વિશે સદભાવ ઘૂંટો છો ત્યારે તેની સુગંધ નિસ્બત ધરાવનારી વ્યક્તિ સુધી પહોંચે છે, ને તમે જ્યારે કોઈ માણસ વિશે દુર્ભાવ ઘૂંટો છો ત્યારે તેની ગંધ પણ સંબંધકર્તા વ્યક્તિ સુધી ગૂઢ રીતે પહોંચી જતી હોય છે. માણસના સદભાવને દુર્ભાવનાની બાબતમાં ઠીક અંશે આઘાત-પ્રત્યાઘાતની સમાનતાનો સિદ્ધાંત સાચો ઠરે છે. અપવાદરૃપ અગર સમજી ના શકાય તેવા થોડા કિસ્સા જરૃર જોવામાં આવે છે પણ મોટે ભાગે તો શુભેચ્છા ને સદભાવનાનો પડઘો શુભેચ્છા અને સદભાવના રૃપે જ પડે છે. જ્યારે અભાવ, તિરસ્કાર, તીખી દૃષ્ટિ વગેરેના જવાબોમાં આવી લાગણીઓ ઉત્પન્ન થાય છે. એક માણસના બીજા માણસ પ્રત્યેના ભાવને અભાવના સંદેશા-સંકેતો પહોંચતાં જ હોય છે. પ્રેમથી પ્રેમ જન્મે છે અને વેરથી વેર જન્મે છે એવો સિદ્ધાંત આપણને એક હવાઈ આદર્શ લાગે છે, પણ માણસના સૈકાઓના અનુભવમાંથી નિપજેલો નક્કર નિચોડ છે.