દેશના પ્રથમ પ્રધાનમંત્રી પંડિત જવાહરલાલ નહેરુએ કહ્યું હતું, ‘તમે કોઇ દેશની મહિલાઓની સ્થિતિને જોઇને એ રાષ્ટ્રની પરિસ્થિતિનું અનુમાન લગાવી શકો’. તેમની આ વાત ઘણી હદ સુધી યોગ્ય પણ લાગે છે. 8 માર્ચનો આ દિવસ આપણને એક તક આપે છે જ્યારે આપણે અનેક રાષ્ટ્રોની ઉન્નતિને ત્યાંની મહિલાઓના વિકાસ અને જાગૃતતાના માપદંડ દ્વારા સમજી શકીએ. આપણા દેશના અતીત અને વર્તમાનની મહિલાઓની તસ્વીરો જોઇએ તો ફેરફારની એક સાફ લહેર જોવા મળે છે. પણ ફેરફારની આ યાત્રા લાંબા સંઘર્ષ અને પડકારોથી ભરેલ રહી છે. સ્વામી વિવેકાનંદે કહ્યું છે, “મા ભગવતીના સાક્ષાત સ્વરૂપ સમાન નારીશક્તિનો ઉદ્ધાર કર્યા વિના તમારો ઉદ્ધાર થશે એમ જો તમે માનતા હોવ તો તમે ભૂલો છો.” હવે દરેક ક્ષેત્રમાં મહિલા આગવું સ્થાન મેળવી રહી છે. મહિલા પુરુષની સમાંતર રેખાએ જોવા મળી રહી છે. એક નાનામાં નાના ક્ષેત્રને લઇને ટોચ સુધીની વાત કરીએ તો દરેક ક્ષેત્રે સ્ત્રીનો ડંકો વાગ્યો છે. અને હવે લોકોના વિચારોમાં પણ સુધારો થઇ રહ્યો છે. આજે દીકરીને પહેલાંની જેમ એમ કહેવું નથી પડતું કે મારે આગળ ભણવું છે મને ભણાવો, મારે આટલાં વહેલાં લગ્ન નથી કરવાં. ત્યારે પેરેન્ટ્સ સમજી વિચારીને વધુ ભણવા માટે દીકરીઓને બહાર ભણવા અને નોકરી કરવા પણ મોકલે છે. તો લગ્ન બાદ સ્ત્રીને તેના સાસરીપક્ષવાળા નોકરી કરવા માટે પણ હા પાડે છે. તે સ્ત્રી માટે બહુ મોટી વાત કહી શકાય. જો કે હજુ પણ એવા કેટલાક ગામડાં છે કે જ્યાં સ્ત્રીને આજે પણ પહેલાંની જેમ રહેવુ પડે છે. જ્યાં હજુ પણ સુધારાની જરૂર છે.