જેમ પૃથ્વીતત્વ ઘટાદિ અનેક પદાર્થોમાં વિવિધ સ્વરૂપવાળુ દેખાય છે, તેમ આત્મા પણ પોતે ઉત્પન્ન કરેલ ગુણોને લીધે, ગુણોથી ઉત્પન્ન કરાયેલા દૈહાદિ પદાર્થોમાં અનેક સ્વપે જણાય છે.