આ સ્વીકૃતિ પછી 1894થી સતત, વૈશ્વિક પરિભ્રમણો, પ્રવાસો, અસંખ્ય પ્રવચનો થકી ભારતીય વારસાનું દાર્શનિક ચિંતન સળંગ છ-સાત વર્ષ સુધી સ્વામીજી કરતા રહ્યા. એમાં એમનો પ્રબળ પુરુષાર્થ અને ગજબ જિજીવિષા ભળ્યાં હતાં. એમણે હતાશ ભારતીય જનસમાજને દિશા આપી હતી. ત્યાર પછી ભારતની ધરતી ઉપર સ્થાયી થઈ અનેક ધાર્મિક સાંસ્કૃતિક સંસ્થાઓ – પરંપરાઓનું સ્થાપન અને પુનઃ સ્થાપન એ વળી ઉજ્જવળ પ્રકરણ હતું. યુવા જાગૃતિ અને પ્રચંડ રાષ્ટ્રભાવના એ એમન ચિંતનની પરિપાકરૂપ ઘટના હતી. તેમની સંઘર્ષગાથા એક મિશાલ હતી. એમનો અમર સંદેશો ફક્ત યુવાનો માટે હતો.