સાહિત્યની વિવિધ ધારાઓમાં નારીવાદી સાહિત્યએ કાઠું કાઢ્યું છે. વાસણ, કપડાં, કચરા-પોતાંમાંથી સ્ત્રી બહાર નીકળીને આજે કોર્પોરેટ કલ્ચર સાથે જોડાઈ છે. 15મી સદીમાં મીરાંબાઈએ રાજપાટ છોડીને જે લલકાર કર્યો હતો એ આજે રાજમાર્ગ બનીને રંગ લાવી રહ્યો છે. પોતાના અલગ વિશ્વમાં રાચનાર અને આધુનિકતાને ફારગતી આપનાર આદિવાસી સાહિત્ય પણ સર્જાઈ રહ્યું છે. જોકે, હજી એની પૂરી શક્યતાઓ જાણી શકાઈ નથી. આ બધા પ્રવાહોમાં દલિત સાહિત્યની પણ નોંધ લીધા વગર ચાલે એમ નથી. સંસ્કૃત दलધાતુમાંથી દલિત શબ્દની વ્યુત્પત્તિ થઈ છે. દલ એટલે ખંડિત થવું. તૂટીને પણ ઊભા થવાની તાકાત એમનામાં છે. ફિનિક્સ જેમ ઊભા થાય છે. હાંસિયામાં ધકેલાઈ ગયેલા વંચિતોની વેદનાની વાવ એટલે દલિત સાહિત્ય. જોકે, જ્ઞાતિગત અર્થ ન લેતાં જે કોઈ સામાજિક અસહિષ્ણુતા અને વિષમ વાસ્તવિકતાનો ભોગ બન્યા છે એ બધાનું આ સાહિત્ય છે. દલિત જ દલિત સાહિત્ય સર્જે એવું નથી.