ગુજરાતની આ ચૂંટણી ઝુંબેશ દરમિયાન મોદી દ્વારા જેટલી હદે વાક્છટા વાપરવામાં આવી છે, એનાથી બીજું એ પણ સ્પષ્ટ થયું છે કે વિકાસના નામે હિંદુત્વ આગળ ધપાવવામાં આવ્યું છે અને આવતું રહેશે. બધા માટે વિકાસ વિશેની તમામ ચર્ચાઓનો અર્થ મોટા પાયે નાટ્યાત્મક લાગણીઓને ઉશ્કેરવી, એ જ રહ્યો છે; લાલો લાભ વગર ન લોટે. વિકાસના વચનની પોકળતા તો સીપ્લેન સવારીના બનાવ પરથી જ સાબિત થઈ જાય છે. “વિકાસ”ની આવી છેતરામણી નિશાનીઓ દ્વારા મૂર્ખ બનાવી શકાય એવા મતદાતાઓને ઝાઝવા માટે કરેલો એ બેબાકળો પ્રયાસ હતો. પણ એવા વિકાસની વાતોથી ન તો કોઈનું પેટ ભરી શકાય અને ન કોઈના જીવનનું ગુજરાન ચલાવી શકાય. ઉપરાંત, અંતે તો, વાસ્તવિક હેતુ એટલે કે નેતા પ્રત્યેના ધર્મ, ઓળખ અને વફાદારીની તરફેણની વાત આવે ત્યારે આં બધાં વચનોનો ડૂચો વાળી ફેંકી દેવામાં આવે છે. જો આ અંગે કોઈને કંઈ શંકા હોય તો, ગુજરાતનો દાખલો લે. બધી શંકાઓ દૂર થઈ જશે. આગામી બે વર્ષમાં મોટાભાગના નફરતભર્યાં ભાષણો, વિભાજનકારી વ્યૂહરચનાઓ, લઘુમતીઓ અને તેમના અવાજને દબાવી દેવાતા પ્રયાસો અને ખુલ્લેઆમ આડંબરભર્યો બહુમતીવાદ જોવા મળશે. ભાજપની કાર્યસૂચિનાં સ્વર અને સામગ્રીથી વિરોધાભાસી હોય એવા વ્યાપક બયાનો રજૂ કરવાની હિંમત ભેગી કરવી એ વિરોધી પક્ષો માટે પડકારજનક રહેશે.