આયરની નામનો આ અંગ્રેજી શબ્દ જૂની ગ્રીક સુખાન્તિકા (કૉમેડિ) ના આઈરન નામના એક પાત્ર પરથી ઊતરી આવ્યો છે. ભોળા હોવાનો દેખાવ કરનાર આ પાત્ર ચતુરો કરતા વધારે બુદ્ધિ અને ચબરાકિયાપણું પ્રગટ કરે છે. ગુજરાતીમાં આયરની માટે વક્રોક્તિ, વ્યંગ્યોક્તિ, અન્યોક્તિ, કટાક્ષવચન, અવળવાણી, માર્મિક કથન વગેરે શબ્દો પ્રયોજવામાં આવે છે. વિપરીત લક્ષણા અને વ્યાજસ્તુતિ અલંકાર પણ આ જ ભાવર્થને પ્રગટ કરે છે.[૨]