બુદ્ધનિર્વાણને "બિનશરતી" (અસાંખતા) મન તરીકે વર્ણવે છે,એવુ મન કે જે સંકલ્પ રચનાઓનુ ઉત્પાદન બંધ થઇ જવાથી સંપૂર્ણ શુદ્ધતા અને સ્પષ્ટતાની સ્થિતિએ પહોંચી ગયું છે. તેને બુદ્ધે "અમરતા" (પાલી: અમતા કે અમરાવતી ) તરીકે વર્ણવેલ છે અને ઉચ્ચતમ અધ્યાત્મિક પ્રાપ્તિ તરીકે,કે જે વ્યક્તિ સદ્‌ગુણી વર્તન અને મહા અષ્ટાવક્ર માર્ગ મુજબ આચરણનું જીવન જીવે છે તેને સ્વાભાવિક પરિણામરૂપે મળે છે. આવું જીવન કર્મ(સંસ્કૃત; પાલી, કમ્મ )ની ઉત્પત્તિ પર નિયંત્રણ પેદા કરે છે. એ હકારાત્મક પરિણામો સાથે સ્વસ્થ કર્મ ઉત્પન્ન કરે છે અને અંતે કર્મના મૂળની સમાપ્તિ સાથે સંપૂર્ણપણે નિબ્બાનની પ્રાપ્તિ થાય છે. અન્યથા,અસ્તિત્વ હંમેશાં ઇચ્છાઓ,આકાર અને નિરાકારના નાશવંત અને વેદના-દાયી ક્ષેત્રો જેને એકસાથે સંસાર કહે છે,તેમાં ભટક્યા કરે છે.દરેક સ્વતંત્ર વ્યક્તિ નવા કર્મની ઉત્પત્તિ કરતો નથી,પરંતુ એક ચોક્કસ વિશિષ્ટ વ્યક્તિત્વને જાળવે છે જે તેના કે તેણીના કાર્મિક ઇતિહાસના અંશનું પરિણામ છે. તે બહુ સત્ય છે કે અરહંતના શેષ જીવનકાળ દરમ્યાન મનો-શારીરિક ઉપસ્થિતિ કર્મની અવિચ્છિન્ન અસર દર્શાવે છે.[૪]પહેલાના શાસ્ત્રોનું એવું વલણ છે કે હાલના કે કોઇ ભવિષ્યના જન્મમાં નિબ્બાનની પ્રાપ્તિ પ્રયત્નો પર આધારિત છે, અને પૂર્વ-નિર્ધારિત નથી.[૫]