મલિક અયાઝ અંગે ઇતિહાસકાર મકરંદ મહેતા લખે છે કે, ગુજરાતનું રક્ષણ કરનાર અને ગુલામી કરતા મોતને પસંદ કરનાર મલિક અયાઝ સાચો જ્યોર્જિયન ગુજરાતી હતો. અલબત્ત પોર્ટુગીઝોની દાદાગીરીને પિછાનીને તેણે કેટલીક વાર બાંધછોડ કરી હતી પણ તે અણનમ રહ્યો હતો. તેણે ઇજીપ્તનાં વહાણવટીઓનો સહકાર પ્રાપ્ત કરીને 1508 અને 1521 માં પોર્ટુગીઝ વહાણોનો કચ્ચરઘાણ વાળી નાંખ્યો હતો. મૃત્યુપર્યંત એણે પોર્ટુગીઝો સામે સંઘર્ષ ચાલુ રાખ્યો હતો. તે એટલે સુધી કે 1521 માં જ્યારે ડિયોગો લોયઝે જાફરાબાદ ઉપર દરિયાઇ હુમલો કર્યો ત્યારે 70 વર્ષનાં વયોવૃદ્ધ એડમિરલ મલિય અયાઝે તેના શૂરવીર વાઇસ એડમીરલની મદદથી પોર્ટુગીઝ વહાણો પર સતત તોપમારો ચલાવીને જીવસટોસટનાં દરિયાઇ યુદ્ધમાં દુશ્મનોનાં નૌકાદળને દરિયામાં ડુબાડ્યા હતા. મલિક અયાઝે લોખંડનાં નાળચામાંથી ગોળા છોડીને એલચી કપ્તાનને સહિત અન્યને વીંધી નાંખ્યા હતા.