એના પપ્પાએ મહેનત કરવાની ? મને સમજણ ન પડી. રિષભે મારા ખભા પકડી કહ્યું કે ‘મા, હું જો ઓછા માર્ક્સ લાવીશ તો એન્જિનિયરિંગ કોલેજમાં મારું એડમીશન મેળવવા પપ્પાએ બે-પાંચ લાખ રૂપિયા કેપીટેશન ફી આપવી પડશે. એટલા પૈસા કમાવવા પપ્પાએ વધુ મહેનત કરવાની. એનો ભાર હું ઉંચકી લઉં તો ?’ રિષભે આખું વર્ષ મહેનત કરી. હવે એની પરીક્ષા પૂરી થઈ ત્યારે મેં સાફસૂફીની વાત કરી ત્યારે એ બોલ્યો : ‘મમ્મી, હવે ઘરમાંયે કંટાળો આવે છે ! આખું વર્ષ ચાર દિવાલની વચ્ચે ચોપડાઓની ગુફામાં ભરાઈને પડ્યો રહ્યો. હવે થાય છે કે ભાગી છૂટું અહીંથી. હું પંદર-વીસ દહાડા મામાને ત્યાં જઈ આવું.’ મારા પિયરના સંયુક્ત કુટુંબમાં મામાઓના દીકરાઓ જોડે મજા કરવા રિષભ ચાલ્યો ગયો. એમને ધંધાના કામે બહારગામ જવાનું હોવાથી અને પુત્રી ગોલુ એની બહેનપણીઓ જોડે સવારથી પીકનીકમાં ચાલી ગઈ એટલે બપોરના બાર પછી હું નવરી પડી. જૂનો ગાઉન પહેરી, જૂના કપડાના ટુકડા, ઝાડુ-સુપડી લઈ હું પહોંચી ગઈ ભંડકિયામાં.