લસણથી કૅન્સર થતું અટકે છે કે કૅન્સર મટે છે એવી વાતો સાંભળ્યા પછી ‘ને કોઈને કહેતાં પહેલાં સામાન્ય રીતે બહુમતને ‘વાત ખોટી હોઈ શકે’ એવો કોઈ ખાસ વિચાર નથી આવતો. ગણિતમાં પ્રતીપ વિધાન આવતું. વરસાદ પડે એટલે રોડ ભીનો થાય તેનું પ્રતીપ વિધાન રોડ ભીના છે એટલે વરસાદ પડ્યો છે એવું ખરું કરનારા ખોટા પડતા. પણ, દુનિયા ગણિત નહીં, ગણતરીથી ચાલે છે. અહીં ધુમાડો થયો છે એટલે ચોક્કસ આગ લાગી હશે એ પ્રતિપાદિત સત્ય ગણાય છે. કેલ્ક્યુલેશન એ મેથમેટિક્સનો એક ભાગ માત્ર છે. તે છતાં સામાન્ય જનતા તો ઠીક ઘણી વાર પત્રકાર/લેખક પણ કૂથલી, ચુગલી કે ગપાષ્ટક પર શબ્દનું ઇબાદતખાનું ચણી નાંખતા હોય છે. અમેરિકા હોય કે ભારત, ક્યારેક કાનૂન પણ ખોટી સજા આપી દે છે. સારું છે ફોરેન્સિક સાયન્સ આગળ વધ્યું છે, પણ સામે ઓટલા-પરિષદો ડિજિટાઇઝડ થઈ ગઈ છે. અફવા પ્રકાશ કરતાંય વધુ વેગથી સ્થળાંતર કરે છે. એક વિચાર મનમાં જન્મે એ પહેલાં બહારથી રેડીમેડ તારણ મનાંતર કરીને મગજના સાત/બારમાં એન્ટ્રી પાડી દે છે. ભારતના પોલીસ રેકર્ડ મુજબ એક વ્યક્તિ મૃત્યુ પામે છે, કુટુંબ ‘ને સમાજ એનો અગ્નિદાહ જુએ છે ‘ને ૫ વર્ષ પછી એ બહારગામથી જીવતો પાછો આવે છે. એક માબાપ વર્ષો પોતાની લાપતા દીકરી મરેલી માનવા તૈયારી કરે છે. એક રોજ એમની પૌત્રી ઘરે આવે છે ‘ને એ બા-દાદા બની જાય છે. જાહેરમાં દેખાતું ‘ને ગુપ્ત રહીને જોતું સત્ય આઉટ ઑફ ધ બ્લુ બદલાઈ જતું હોય છે. શું છે આ સત્ય?