‘વેગુ’ પરિવારના સભ્યશ્રી દીપકભાઈ ધોળકિયાના સૂચનથી પ્રેરાઈને અહીં ‘સમાસ’ વિષે મારા વિચારો વ્યક્ત કરવાનો અવિચારી(!) વિચાર કરી રહ્યો છું અને આ લખાણનો પ્રારંભ કરી દઈને એ વિચારને અમલમાં પણ મૂકી રહ્યો છું. મારા ‘અવિચારી’ શબ્દપ્રયોગનું તાત્પર્ય એ છે કે અહીં નાના મોઢામાં મોટો કોળિયો મૂકવા જેવી બાલિશ ચેષ્ટા છે. મેં ક્યાંક કે કેટલીક જગ્યાએ એ જણાવી દીધું છે કે ભાષા કે વ્યાકરણ અંગેની મારી વાતો શાસ્ત્રીયતા કે આધારભૂતતાના માપદંડોએ માપવા કે મૂલવવા જેવી હરગિજ નહિ જ હોય! શબ્દાંતરે કહેતાં અહીં સીધી (By Direct Method) જ ભાષા શીખવા/શિખવવા જેવી વાત છે. નાનાં બાળકો પોતપોતાની માતૃભાષાઓ વગર વ્યાકરણે સાંભળી સાંભળીને કોઈપણ જાતના ઔપચારિક શિક્ષણ વગર શીખતાં હોય છે. ભાષાવિજ્ઞાનીઓ પણ લગભગ સર્વસંમતિએ સ્વીકારે છે કે આપણે સાંભળી શકીએ છીએ, માટે જ આપણે બોલી શકીએ છીએ. પહેલાં ‘મૂકબધિર’ એવા શબ્દનો પ્રયોગ થતો હતો, હવે માત્ર ‘બધિર’ શબ્દનો જ પ્રયોગ થાય છે.