દલપતરામ ડાહ્યાભાઈ કવિનો જન્મ વતન વઢવાણમાં થયો હતો. તેમણે અમદાવાદ આવીને વસવાટ કર્યો હતો. અર્વાચીન ગુજરાતી કવિતાના સુધારાયુગના તેઓ મહ્ત્વના સર્જક છે. કેટલીક બાબતે મધ્યકાલીન રસરુચિ ધરાવનારા દલપતરામે સુધારાની દ્રષ્ટીએ પણ ગુજરાતની મોટી સેવા કરી છે. તેમણે ‘લક્ષ્મી’ અને ‘મિથ્યાભિમાન’ નામનાં બે નાટકો આપ્યાં છે, જેમાં ‘મિથ્યાભિમાન’ લોકપ્રિય નાટક છે, જે આજેય ભજવાતું રહ્યું છે. તેમની પાસેથી ‘દલપતકાવ્ય’, ‘ફાર્બસવિરહ’, ‘વનેચરિત્ર’, ‘હુન્નરખાનની ચઢાઈ’, ‘માંગલિક ગીતાવલી’ જેવાં કાવ્યોનાં પુસ્તકો મળ્યાં છે. તેમની સમગ્ર કવિતા ‘દલપત ગ્રંથાવલિ’ના ત્રણ ભાગમાં સંગૃહિત થઈ છે. ગુજરાતના સંસ્કાર ઘડતરમાં એમની કવિતાનો ફાળો નોંધપાત્ર છે. સાદી, સરળ, વર્ણાનુપ્રાસ અને ચમક વગેરેથી મધુર ચાતુરીયુક્ત શૈલીમાં લખાયેલી એમની કવિતાએ મનોરંજન સાથે નીતિબોધ પણ આપ્યો છે. બાળકો – કિશોરોને જ્ઞાન, સદબોધ સાથે હાસ્યનો અનુભવ કરાવતાં કાવ્યો પણ તેમણે લખ્યાં છે. ગુજરાતના હાસ્યકવિઓમાં તેમનું સ્થાન મહત્વનું છે. બુદ્ધિના ચમકારા, મનુષ્યસ્વભાવની પરખ અને વાસ્તવિક પરિસ્થિતિની સ્વસ્થ સમજ એમની કવિતામાં નિરૂપણ પામ્યાં છે. તેમણે ગદ્યમાં ‘ભૂતનિબંધ’, ‘જ્ઞાતિનિબંધ’ વગેરે નિબંધો આપ્યા છે. તેમના છંદશાસ્ત્રના ‘દલપતપિંગળ’ પુસ્તકે અનેક કવિતાઓને પ્રેરણા અને માર્ગદર્શન આપ્યાં છે. તેમણે સંપાદન -અનુવાદનું કેટલુંક મહત્વનું કાર્ય પણ કર્યું છે. ગુજરાત વર્નાક્યુલર સોસાયટી (હાલની ગુજરાત વિદ્યાસભા) ના તેઓ મંત્રી હતા. ‘બુદ્ધિપ્રકાશ’ સામાયિકના તેઓ સ્થાપનાકાળથી જ તંત્રી હતા.