મૂળ મુદો્ એ છે કે ચીન તિબેટને ચીનનો જ એક ભાગ ગણે છે અને તિબેટનો કે એના રાજકીય સ્વતંત્ર અસ્તિત્વને માન્યતા આપતો નથી. દલાઈ લામાના ભારત સાથેના સંબંધો તેમજ તેમનો તિબેટ પ્રવાસ પણ ચીનને હંમેશા ખૂંચ્યા કરે છે. ભારત સાથેના ચીનના રાજદ્વારી સંબંધો હાલના તબક્કે સુમેળ ભર્યા નથી. ચીનની પાકિસ્તાન તરફી નીતિ, ભારતની સીમા પર ચીનના સૈનિકોની ધુસણખોરી . અરુણાચલ પ્રદેશ અંગે ભારત સાથે મતભેદ, તાજેતરમાં જ જેનું નિરાકરણ આવ્યું છે તે ડોકલામ પ્રકરણ- જોતાં રાજકીય પંડિતો ભારત- ચીનના પરસ્પરના સંબંધો વધુ પડતા વણસ્યા હોવાનું માની રહ્યા છે. આથી સંબંધો વધુ ખરાબ થાય કે નિવારી ના શકાય એવી રાજકીય પરિસ્થિતિ સર્જાવાની સંભાવના હોય ત્યારે આ બાબત ગંભીરતાથી વિચારવી જોઈએ. આથી ભારતે ચીનને ઉશ્કેરાવાનું કારણ મળે તેવી સ્થિતિ ટાળવાનો પ્રયાસ કરવો જોઈએ. કૂટ વિદેશ નીતિના એક ભાગ તરીકે જ કદાચ આ ફરમાન કરવામાં આવયું હશે એવું અનુમાન છે…