(૬૦) ‘હે રાજા, જ્યારે પોતાના સ્વાભાવિક અદભૂત સંપ્રસાદમાં જીવાત્માએ એક વાર જાણી લીધું કે, (હું આનંદસ્વરૂપ છું, ત્યારે, જાગ્રત તથા સ્વપ્નમાં અંતઃકરણ તથા પ્રારબ્ધને કારણે કદાચને કંઈ દુઃખોની પ્રતીતિ થવા પણ પામે, તો, થતી છતી તે નથી થતી હોતી. અને જો મૃત્યુ પછી, માયાને લીધે, દુઃખ દર્દ તો નહિ, બલકે સત્ય સંકલ્પપણું ને સત્ય કામ પણું વગેરે પ્રાપ્ત થાય, તો, જીવાત્માના સ્વરૂપમાં તો સત્યસંકલ્પ કે સત્યકામ જેવું કશું નથી, તો યે, એ ન હોવા છતાં મળી જ જાય છે, એમાંની પહેલી (દુઃખ દર્દ હોવા છતાં ન હોવાપણાની) અવસ્થા રોકડી મુક્તિ, ને બીજીને મફત મુક્તિ કહેવામાં આવે છે, કેમકે, એ વગર કામનાએ, ને વિના સંકલ્પે આવી મળે છે. કેમકે, જે કેવળ જ્ઞાનથી પ્રાપ્ત થાય છે, તે જ કૈવલ્ય છે. એની પ્રાપ્તિમાં તપની કે કર્મોની આવશ્યકતા નથી, તેથી એને મફત મુક્તિ કહી. અને એની ઓળખ એજ છે, કે જાગ્રત, સ્વપ્ન, તથા સુષુપ્તિમાં, એ ‘એકલ, અસંગ’ છે. તથા શું જાગ્રત, શું સ્વપ્ન, કે શું સુષુપ્તિ, એ બધાં, ‘અન્ય’ તેનાથી ભિન્ન છે, ને એ, એકલ આત્મા, એ અન્યોમાં આવેલો છતાં અન્ય નથી થઈ જતો.