આવીએ છીએ એકલા અને જતી વખતે પણ કોઈ કે કાંઈ સાથે તો આવતું જ નથી! તો વચ્ચેના સમયમાં ટકટક કરતા રહેવાનો કોઈ અર્થ નથી. કલહમાં બહુ વધુ કાળ પસાર થઈ જાય છે. પ્રેમનો પણ કાળ સાથે એ જ સંબંધ છે. પ્રિયતમ અને પ્રિયતમાને એમ જ લાગે છે કે દરેક સ્થળે સમય ઝડપથી પસાર થઈ જાય છે. કલહમાં અને પ્રણયમાં કાળ ક્યાં અને ક્યારે વીતી જાય છે એની ખબર જ રહેતી નથી તો કલહને બદલે પ્રેમનો માર્ગ પસંદ કરવો હિતકારી છે. કલહનો માર્ગ કોઈ પસંદ કરતું નથી, અહંકાર જ એ પસંદ કરાવે છે. મોટા ભાગના કિસ્સાઓમાં મારી વાત સાચી છે – એ જ અહંકારની બુનિયાદ હોય છે. મારી વાત કદાચ સાચી એટલો સુધારો થાય તોય બ્રહ્માંડની બારીઓ ખૂલી જાય અને મારી વાત સાચી ન પણ હોઈ શકે એ વિવેકનું પ્રાથમિક આરંભ બિંદુ છે. બધી જ યાત્રા ખરેખર તો ત્યાંથી શરૃ કરવી જોઈએ. માનવ જાતનું એ દુર્ભાગ્ય છે કે શરૃઆતમાં તો એને કાનની કળા શીખવવાની કોઈ વ્યવસ્થા જ નથી હોતી. પછી જો સંગીતની શિક્ષા-દીક્ષા મળે તો કાનની કળાનો પરિચય થાય છે. સંગીત જેઓ જાણે છે, તેનાથી ઘોંઘાટ સ્વયં દૂર રહે છે. સંગીત સર્વ સાધનાઓનો સેતુ છે જો એ શાસ્ત્રીય હોય તો! સંગીત પાસે કિલ્લોલ અને કલશોર છે, કલહ અને કલેશ નથી.