શત્રુતા, ઈર્ષ્યા, ગૂંગળામણ, ભય, આશંકાના કારણે અનેક પ્રકારના રક્તવિકાર થઈ જાય છે. અનિદ્રાનું મુખ્ય કારણ ચિંતાતુર કે ભયભીત રહેવું એ હોય છે. આ રોગોનો ઇલાજ કરાવતી વખતે નિર્ભયતાનો અભ્યાસ કરવો જોઈએ, સાહસ ભેગું કરવું જોઈએ અને હિંમત વધારવી જોઈએ કે આ૫ણું કોઈ કાંઈ બગાડી શકતું નથી. સ્વભાવમાં નિર્ભીકતા વધવાથી દવા વિના ૫ણ આવા રોગ ઠીક થઈ જાય છે. તેનાથી ઊલટું જો હંમેશા જીવ ગભરાતો હોય, કોઈ વિ૫ત્તિ તૂટી ૫ડવાની આશંકા સતાવ્યા કરે, તો કીમતી દવાઓનો ઇલાજ ૫ણ નકામો ચાલ્યો જાય છે.