હાર્ટ ડિસિઝની વાત કરીએ તો આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે ખ્યાતિપ્રાપ્ત ત્રણ ભારતીય ડોકટરોએ ભારતમાં હાર્ટ ડિસિઝના ટ્રેન્ડ અંગે ૨૦૧૬માં એક આંતરરાષ્ટ્રીય પેપર રજુ કર્યું હતું. આ પેપરમાં આપેલી વિગતો મુજબ ૨૦૦૪-૦૫માં હાથ ધરવામાં આવેલા એનએસએસઓ સર્વેના પાંચમાં રાઉન્ડ અંતર્ગત દેશના કુલ ૩,૯૦,૯૧૩ નાગરિકોનો સર્વે હાથ ધરવામાં આવ્યો હતો અને સર્વે અંતર્ગત ગ્રામીણ તથા શહેરી વિસ્તાર અને મહિલાઓ તથા પુરુષો બન્નેને સમાવિષ્ટ કરવામાં આવ્યા હતા. સર્વેના તારણ મુજબ હોસ્પિટલાઇઝેશન કે ક્લિનિકલ ટેસ્ટને આધારે જેને હાર્ટને લગતા રોગ છે એની પુષ્ટિ થઇ હોઇ એવા લોકોનું પ્રમાણ શહેરી વિસ્તારોમાં ૧૦ ટકા અને ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં ૬ ટકા જોવા મળ્યું હતું. આમ કુલ વસ્તીમાં હાર્ટ સંબંધિત રોગો ધરાવતા હોય એવા લોકોનું સરેરાશ પ્રમાણ ૬ ટકા નોંધાયું હતું. હવે મા યોજના અંતર્ગત કુલ ૩ કરોડ નાગરિકોને આવરી લેવાનો દાવો કરવામાં આવે છે, ત્યારે ૬ ટકા લેખે હાર્ટ સંબંધિત રોગો ધરાવતા હોય એવા લોકોનું પ્રમાણ ૧૮ લાખ જેટલું થવા જાય છે. આ સર્વે ૨૦૦૪-૦૫માં થયેલો છે અને હાર્ટ ડિસિઝ માટે જવાબદાર પરિબળો જેમ કે સ્મોકિંગ, પ્રદુષણ, બિનઆરોગ્યપ્રદ લાઇફ સ્ટાઇલ વગેરેનું પ્રમાણ વધ્યું છે ત્યારે આ રોગના પ્રમાણની ટકાવારી વધે એ સ્વાભાવિક છે, વધુમાં, તાજેતરમાં અમદાવાદ સિવિલના ડોકટરોએ કરેલા એક અભ્યાસના તારણ મુજબ ગુજરાતીઓમાં અન્ય પ્રદેશના લોકોની સરખામણીએ ૧૦ વર્ષ વહેલો હૃદયરોગ જોવા મળે છે. આમ છતાં એનએસએસઓના સર્વે મુજબ ૩ કરોડ લોકોમાંથી માત્ર ૧૮ લાખ લોકોને જ હાર્ટ સંબંધિત સારવાર લેવાની શક્યતા ઊભી થાય એમ માની લઇએ તો પણ હકીકત એ છે કે મા કાર્ડ હેઠળ સારવાર આપતી કુલ ૧૪૪ હોસ્પિટલોમાંથી હાર્ટની સારવાર આપતી હોય એવી હોસ્પિટલોની સંખ્યા માત્ર ૭૦ જ છે. આ ૭૦ હોસ્પિટલોમાં આમ તો કુલ ૧૮૯ કાર્ડિયોલોજીસ્ટ અને ૯૭ કાર્ડિયાક સર્જન સેવા માટે ઉપલબ્ધ હોય છે, પરંતુ હકીકત એ છે કે ૯ સરકારી હોસ્પિટલો સિવાયની બાકીની ૬૧ ખાનગી હોસ્પિટલોમાં ઉપલબ્ધ કાર્ડિયોલોજિસ્ટ અને કાર્ડિયાક સર્જન માટે વિઝિટર્સ તરીકે અઠવાડિયામાં એક દિવસ કે બે દિવસ સેવા આપે છે. આ તમામ વિઝિટિંગ ડોકટર્સમાંથી મોટા ભાગના ખાનગી હોસ્પિટલો પણ ધરાવે છે. એટલે કાર્ડિયોલોજિસ્ટ અને કાર્ડિયાક સર્જનની સંખ્યા ભલે અનુક્રમે ૧૮૯ અને ૯૭ હોય પણ તેમની સંબંધિત હોસ્પિટલમાં એક કે બે દિવસની ઉપલબ્ધિને ધ્યાનમાં લઇએ તો કુલ ડોકટરોની સંખ્યા એનાથી અડધાથી પણ ઓછી થાય. આમ ૧૦૦ જેટલા કાર્ડિયોલોજિસ્ટ અને ૫૦ જેટલા કાર્ડિયાક સર્જન સ્વાભાવિક રીતે જ હાર્ટના ૧૮ લાખ જેટલા દર્દીઓની સારવાર કરવા માટે ઓછા ગણાય. ઉલ્લેખનીય છે કે ગુજરાતમાં અંદાજે ૨૫૦ જેટલા કાર્ડિયોલોજીસ્ટ અને ૧૨૫ જેટલા કાર્ડિયાક સર્જન કાર્યરત છે, જેમાંથી મોટા ભાગના મા કાર્ડ માટે એમ્પેનલ્ડ હોસ્પિટલમાં વિઝિટિંગ કન્સલ્ટન્ટ તરીકે જ સેવા આપે છે.