ધર્મ અંગે જે ચિંતન થયું છે, તે અલગ અલગ છે. માણસનો પ્રાદુર્ભાવ થયો, તેનો વિકાસ થયો. માણસે સૂર્ય જોયો, ચંદ્ર જોયો, અંધારી રાત જોઈ, વીજળીના ચમકારા જોયા, જંગલી જાનવરો જોયાં, એના પ્રત્યેની જિજ્ઞાસા અને ડરને લીધે તેણે ધર્મ શોધ્યો.