પરબ્રહ્મનું યથાર્થ જ્ઞાન થાય,એ પછી વાસનાનો ક્ષય કરનારા ઉત્તમ પ્રકારના વૈરાગ્યને પ્રાપ્ત કરવા માટે જે યત્ન કરવામાં આવે છે-તે "વિવેક" શબ્દથી કહેવાય છે.તે વિવેક ચિત્ત-શુદ્ધિ થતાં ઉદય પામે છે.