બનાવટી એ એક શબ્દ છે જે બે ચલો વચ્ચેના આંકડાકીય સંબંધને વર્ણવવા માટે વપરાયેલ છે, જે પ્રથમ નજરમાં, કાર્યક્ષમ રીતે સંબંધિત હોવાનું જણાય છે, પરંતુ નજીકની તપાસ પર માત્ર સંયોગ દ્વારા અથવા ત્રીજા, મધ્યસ્થી ચલ ની ભૂમિકાને કારણે જ દેખાય છે.