બીજ ું જોડ ું દગક્ષણાયન-ઉિરાયન િળીને વું ત્ ર (વિમ) રપ છે. ત્રીજ ું અજવાગળયાું-અંધાહરયાું, પખવાહડયા ુંિળીન ેિા રપ છે. પાુંચિો મપતૃ અન્ન છે. જેનાિા ુંવીયમને રજનો િેળ છે. (૧૩) (એ બધાું પૂણ્ય-પાપ, સ ખ-દ ુઃખ વિેરે દ્વુંદ્વોના રપકો જ છે.) એિાું પ્રકાશિય, તે મપતા, ને અંધકારિય, તે ું ારિાું ખેંચનાર િાતા, એવી કલ્પના છે. (૧૪) જે મપતાઓની શ્રેણી છે, એ બધા પ્રાણ, અથામત્ પ્રજાપમતના આધ્યાત્ત્િક તનાવો છે. ને િાતા-શ્રેણી રયી. અથામત્ પ્રજાપમતના શાહરરીક સ્થૂળ તત્વો છે. (જે કિમફળ કહેવાય છે.) (એ સ્થૂળ તત્વો) કિમફળ અન ાર, પાછળ કહેલી િમતઓ રીતે, બદલાયા કરે છે. (Energy) પ્રાણશક્તત વમ ુંજોિોિાું એની એ રહે છે. (16/76) ને જેનાિાું એનો ુંચાર થાય છે. એ (Matter) દ્રવ્યોના પ્રકાર અનેક હોય છે. બદલાયા કરે છે. (૧૫) (કિમકાુંડની ભાવના, અહીં કે સ્વિમિાું પણ) જન્િ િરણની હોવાથી િયામ પછી જીવ, એક આવા બીજા મપતૃય િલને પાિે, એ બધાું જ િહાપ્રાણ પ્રજાપમતના પ ત્રો, પ્રજા ઉપજાવનારા જ છે. (૨૫) (17/76) (18/76)