ભારતની આર્યસંસ્કૃતિમા શિરસ્ત્રાણનું આગવું સ્થાન અને મહત્વ જોવા મળે છે, શિરસ્ત્રાણ ભાગ ૧ માં આપણે અગાઉ જોઈગયા એ પ્રમાણે એના ઘણા પ્રકારો છે જે અંતર્ગત પાઘ અને પાઘડી ભારતીય આર્યસંસ્કૃતિ માં મૂળભૂત રીતે સમાવિષ્ટ છે આ સિવાય મુગટ દેવતાઓ ના શિલ્પો માં જોવા મળે છે, તેના પ્રતિરૂપ કે પ્રતિનિધિ ગણાતા રાજા કે એને સમાન રાજકીય હોદ્દેદારો (પટરાણી, યુવરાજ) પ્રાચીન સમય માં ધારણ કરતા બાકીના બધા પાઘ કે પાઘડી ધારણ કરતા, આસીવાય યુદ્ધ દરમિયાન કવચ ધારણ કરતા અને મસ્તકની રક્ષા કાજે લોહ કે તેને સમાન ધાતુ ના મુગટ ધારણ કરતા જે આપણી મૂળભૂત સંસ્કૃતિનો ભાગ ગણાય.