ઇ. સ. ૧૧૯૨ના વર્ષમાં તહેરાઇનના યુદ્ધમાં મોહમ્મદ ઘોરી સામે હારી ગયા બાદ દિલ્હીની સત્તા પર પૃથ્વીરાજ ચૌહાણના શાસનનો અંત થઇ ગયો અને એના પુત્ર ગોવિન્દરાજે રણથંભોરને પોતાની રાજધાની બનાવી હતી. ગોવિન્દ રાજ સિવાયના વાલ્હણ દેવ, પ્રહલાદન, વીરનારાયણ, વાગ્ભટ્ટ, નાહર દેવ, જૈમેત્ર સિંહ, હમ્મીરદેવ, મહારાણા કુમ્ભા, રાણા સાંગા, શેરશાહ સુરી, અલ્લાઊદીન ખિલજી, રાવ સુરજન હાડા મુગલો ઉપરાંત આમેરના રાજાઓ આદિનું સમય - સમય પર નિયંત્રણ રહ્યું પરંતુ આ દુર્ગની સૌથી વધારે ખ્યાતિ હમ્મીર દેવ (૧૨૮૨ થી ૧૩૦૧)ના શાસન કાળમાં રહી હતી. હમ્મીરદેવના ૧૯ વર્ષોના શાસનનો સમય આ દુર્ગ માટેનો સ્વર્ણિમ યુગ હતો. હમ્મીરદેવ એ ૧૭ યુદ્ધ કર્યા જેમાં ૧૩ યુદ્ધો માં તેને વિજય શ્રી મળી. લગભગ એક શતાબ્દી સુધી આ દુર્ગ ચિત્તોડ ના મહરાણાઓના અધિકારમાં પણ રહ્યો. ખાનવા યુદ્ધ માં ઘાયલ રાણા સાંગા ને ઇલાજ માટે આ જ દુર્ગ માં લવાયા હતા.