લેખકના જીવન અને દર્શનનું આછું પાતળું પ્રતિબિંબ તેઓની કૃતિઓમાં પડે છે એમ માનીને કાલિદાસના જીવન વિશે થોડી માહિતી તેઓની કૃતિઓ પરથી તારવી શકાય કે કાલિદાસ જાતે બ્રાહ્મણ હશે, ધર્મે શૈવ હશે. એ શિવના ઉપાસક હશે, કારણ કે તેઓનાં નાટકોની નાન્દીમાં શિવની સ્તુતિ છે. છતાં બ્રહ્માની કુમારસંભવમાં અને વિષ્ણુની રઘુવંશમાં સ્તુતિ આપી હોવાથી તેઓ ધર્માંધતાની સંકુચિત ભાવના કે વાડાઓની બેડીઓથી પર હશે. તેઓએ વેદ, ઉપનિષદ, દર્શનગ્રંથો, ધર્મશાસ્ત્રો, સ્મૃતિઓ, પુરાણો, રામાયણ, મહાભારત વગેરે તે સમયના ઉપલબ્ધ સાહિત્યનો પૂરતો અભ્યાસ કર્યો હશે. વ્યાકરણ, છંદ, જ્યોતિષ વગેરેનો પણ તેઓનો ઊંડો અભ્યાસ હશે. સંગીત, નૃત્ય, ચિત્ર, નાટ્ય વગેરે કલાઓથી તેઓ સુપરિચિત હશે. રાજદરબારના રીતરિવાજો, નીતિનિયમો તેમજ દૂષણો અને ભૂષણોથી તેઓ જ્ઞાત હશે. સેનાપતિ કે સૈનિક, સખી કે મહર્ષિ, મિત્ર કે મદન સહુના સ્વભાવોનું સુંદર ચિત્રણ તેઓ કરી શકે છે. તેઓએ ભારતભરમાં લાંબો પ્રવાસ ખેડ્યો હશે એમ રઘુના દિગ્વિજય, રામના વિમાનપ્રવાસ અને મેઘમાર્ગના વર્ણન પરથી માની શકાય છે. તેમને સૌંદર્ય- પછી તે સ્ત્રીનું હોય કે પ્રકૃતિનું- પેટ ભરીને જોવાની દષ્ટિ હશે. તેઓને બાળકો તરફ વાત્સલ્ય હશે; ધર્મ તરફ અનુરાગ, સમાજ તરફ સ્નેહ અને કુટુંબ તરફ પ્રેમ હશે. તેઓ મિત્રનો હંમેશ આદર કરતા હશે અને ફરજ તરફ હંમેશ સભાન હશે. પ્રસન્ન દામ્પત્યને તેઓએ અવશ્ય માણ્યું હશે. વધુ તો શું, પણ એમ કહી શકાય કે તેઓએ જીવનનું દર્શન સમગ્રતાથી અને તેનું વિવેચન સૌંદર્યલક્ષી દષ્ટિથી કર્યું હશે. તેઓએ ભારતીય સંસ્કૃતિના વારસાને પચાવ્યો હતો, પોતાનો બનાવ્યો હતો, સમૃદ્ધ કર્યો હતો અને પહેલાં કરતાં પણ વધુવ્યાપક રીતે રજૂ કર્યો હતો. આથી જ તો સંસ્કૃત સાહિત્યના નંદનવનમાં વ્યાસ અને વાલ્મીકિ જેવાં કલ્પવૃક્ષોની વચ્ચે યુગોથી કાલિદાસ પારિજાત માફક પોતાનો પમરાટ પ્રસરાવે છે.