મોંઘવારી આસમાને આંબી ગઈ હતી, ખાદ્ય-﻿ચીજવસ્તુઓની અછત સામાન્ય હતી, છતાં આ તમામ પરિબળો કરતાં વધારે ચિંતા ભારતની એકતા અને અખંડિતતાને લઈને હતી, જે એ સમયે જોખમમાં હતી. . આ પૃષ્ઠભૂમિમાં ‘ગૃહ વિભાગ'ની આતુરતાપૂર્વક રાહ જોવાતી હતી અને વર્ષ 1947ના જૂન મહિનામાં એની રચના કરવામાં આવી.