સરદાર વલ્લભભાઇ પટેલ ધીકતી વકીલાત છોડીને ગાંધીજીના સાચા અર્થમાં અનુયાયી બન્યા અને કોઠાસૂઝથી ઉપાડેલી લોકલડતના પહેલા શિરપાવરૂપે એમને સરદારનું અસરદાર બિરુદ મળ્યું, જે એમના વ્યક્તિત્વ સાથે બિલકુલ મેળ ખાતું હતું. સરદાર પટેલ આજીવન કોંગ્રેસમાં રહ્યા. નાના મોટા પદથી શરૂ કરીને પહેલી ભારતીય કેન્દ્રિય સરકારમાં નાયબ વડાપ્રધાન તરીકે પોતાની સેવાઓ આપી. દેશની આઝાદીની લડત પછી સમગ્ર ભારતને એકસૂત્રમાં બાંધીને વહીવટ કરવામાં જે સૌથી મોટી મુશ્કેલી હતી એ પ6ર નાના મોટા રાજા-રજવાડાં હતાં. પરંતુ સરદાર પટેલે પોતાની કુનેહથી એ સમસ્યાને સરળ કરી મૂકી અને અખંડ ભારતના શિલ્પી તરીકે ઓળખાયા.