આમ, ઉપરોક્ત  વિચારકોની વિચારણા પરથી અને એમના અવતરણો પરથી આપણે એટલા નિષ્કર્ષ પર તો અવશ્ય આવી  શકીએ કે, કલાને ન તો આપણે સંપૂર્ણ રીતે જીવન ખાતર માની નીતિની દાસી ગણી શકીએ કે ન  તો એને જીવનથી સંપૂર્ણ વિપરીત રીતે દૂર રાખી શકીએ.