ประกาศคณะกรรมการกิจการกระจายเสียง กิจการโทรทัศน์ และกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ เรื่อง หลักเกณฑ์และวิธีการพิจารณากำหนดผู้มีอำนาจเหนือตลาดในกิจการโทรคมนาคม พ.ศ. 2557

ประกาศคณะกรรมการกิจการกระจายเสียง กิจการโทรทัศน์

ประกาศคณะกรรมการกิจการกระจายเสียง
กิจการโทรทัศน์
และกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ
เรื่อง
หลักเกณฑ์และวิธีการพิจารณากำหนดผู้มีอำนาจเหนือตลาดในกิจการโทรคมนาคม
พ.ศ. ๒๕๕๗

โดยที่เป็นการสมควรปรับปรุงประกาศคณะกรรมการกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ
เรื่อง หลักเกณฑ์และวิธีการพิจารณาผู้มีอำนาจเหนือตลาดในกิจการโทรคมนาคม พ.ศ. ๒๕๕๒
อันเป็นมาตรการกำกับดูแลล่วงหน้าเพื่อป้องกันมิให้ผู้มีอำนาจเหนือตลาดอย่างมีนัยสำคัญใช้อำนาจในการจำกัดหรือกีดกันการแข่งขันในตลาด
สอดคล้องกับหลักการส่งเสริมการแข่งขันโดยเสรีอย่างเป็นธรรม และมาตรการเพื่อป้องกันมิให้มีการกระทำอันเป็นการผูกขาดหรือก่อให้เกิดความไม่เป็นธรรมในการแข่งขันในกิจการโทรคมนาคม
รวมทั้งสอดคล้องกับสภาวการณ์ในปัจจุบัน

อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๒๗ (๑๑) และ (๒๔)
แห่งพระราชบัญญัติองค์กรจัดสรรคลื่นความถี่และกำกับการประกอบกิจการวิทยุกระจายเสียง
วิทยุโทรทัศน์ และกิจการโทรคมนาคม พ.ศ. ๒๕๕๓ และมาตรา ๒๑
แห่งพระราชบัญญัติการประกอบกิจการโทรคมนาคม พ.ศ. ๒๕๔๔ คณะกรรมการกิจการกระจายเสียง
กิจการโทรทัศน์ และกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ จึงออกประกาศไว้ ดังต่อไปนี้

ข้อ ๑  ประกาศนี้เรียกว่า
ประกาศคณะกรรมการกิจการกระจายเสียง กิจการโทรทัศน์
และกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ เรื่อง
หลักเกณฑ์และวิธีการพิจารณากำหนดผู้มีอำนาจเหนือตลาดในกิจการโทรคมนาคม พ.ศ. ๒๕๕๗

ข้อ ๒[๑]  ประกาศนี้ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป

ข้อ ๓  ให้ยกเลิกประกาศคณะกรรมการกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ
เรื่อง หลักเกณฑ์และวิธีการพิจารณากำหนดผู้มีอำนาจเหนือตลาดในกิจการโทรคมนาคม พ.ศ.
๒๕๕๒

ข้อ ๔  บรรดาประกาศ
ระเบียบ ข้อบังคับ และคำสั่งอื่นใดในส่วนที่มีกำหนดไว้แล้วในประกาศนี้
หรือซึ่งขัดหรือแย้งกับประกาศนี้ ให้ใช้ประกาศนี้แทน

ข้อ ๕  ในประกาศนี้
ตลาดที่เกี่ยวข้อง หมายความว่า
ตลาดที่เกี่ยวข้องตามประกาศคณะกรรมการกิจการกระจายเสียง กิจการโทรทัศน์
และกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ เรื่อง
นิยามของตลาดและขอบเขตตลาดโทรคมนาคมที่เกี่ยวข้อง พ.ศ. ๒๕๕๗
ผู้รับใบอนุญาต หมายความว่า
ผู้รับใบอนุญาตประกอบกิจการโทรคมนาคมตามกฎหมายว่าด้วยการประกอบกิจการโทรคมนาคม
และให้หมายความรวมถึงผู้ได้รับอนุญาตสัมปทาน
หรือสัญญาให้ประกอบกิจการโทรคมนาคมจากองค์การโทรศัพท์แห่งประเทศไทย
หรือการสื่อสารแห่งประเทศไทยอยู่ก่อนวันที่พระราชบัญญัติการประกอบกิจการโทรคมนาคม
พ.ศ. ๒๕๔๔ ใช้บังคับ
อำนาจเหนือตลาดอย่างมีนัยสำคัญ
หมายความว่า
ความสามารถของผู้รับใบอนุญาตที่มีอำนาจตลาดในลักษณะสามารถกีดกันการแข่งขันที่มีประสิทธิผล
โดยใช้อำนาจของตนในเชิงพฤติกรรมในตลาดที่เกี่ยวข้อง
ผู้มีอำนาจเหนือตลาดอย่างมีนัยสำคัญ หมายความว่า ผู้รับใบอนุญาตที่คณะกรรมการกิจการกระจายเสียง
กิจการโทรทัศน์
และกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติพิจารณากำหนดให้เป็นผู้มีอำนาจเหนือตลาดอย่างมีนัยสำคัญในตลาดที่เกี่ยวข้องตามประกาศนี้
บริษัทย่อย หมายความว่า
บริษัทย่อยของผู้รับใบอนุญาตตามข้อ ๒ (๙) ของประกาศคณะกรรมการกิจการกระจายเสียง
กิจการโทรทัศน์ และกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ เรื่อง
หลักเกณฑ์และวิธีการการควบรวมและการถือหุ้นไขว้ในกิจการโทรคมนาคม พ.ศ. ๒๕๕๓
คณะกรรมการ หมายความว่า
คณะกรรมการกิจการกระจายเสียง กิจการโทรทัศน์ และกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ
สำนักงาน หมายความว่า
สำนักงานคณะกรรมการกิจการกระจายเสียง กิจการโทรทัศน์และกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ

ข้อ ๖  เพื่อให้มีมาตรการกำกับดูแลล่วงหน้าในการส่งเสริมการแข่งขันโดยเสรีอย่างเป็นธรรมในกิจการโทรคมนาคม
ให้คณะกรรมการมีอำนาจกำหนดผู้มีอำนาจเหนือตลาดอย่างมีนัยสำคัญในแต่ละตลาดที่เกี่ยวข้องตามประกาศนี้
หรือเพื่อให้เป็นไปตามประกาศคณะกรรมการกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ เรื่อง
มาตรการเพื่อป้องกันมิให้มีการกระทำอันเป็นการผูกขาดหรือก่อให้เกิดความไม่เป็นธรรมในการแข่งขันในกิจการโทรคมนาคม
พ.ศ. ๒๕๔๙

ข้อ ๗  ในการพิจารณากำหนดผู้มีอำนาจเหนือตลาดอย่างมีนัยสำคัญในตลาดที่เกี่ยวข้องตามข้อ
๖ ให้ดำเนินการตามขั้นตอน ดังต่อไปนี้
(๑) กำหนดตลาดที่เกี่ยวข้อง
(๒)
วิเคราะห์ระดับความมีประสิทธิภาพของการแข่งขันในตลาดที่เกี่ยวข้อง
(๓) กำหนดผู้มีอำนาจเหนือตลาดอย่างมีนัยสำคัญในตลาดที่เกี่ยวข้อง
หากพบว่าตลาดนั้นมีระดับความมีประสิทธิภาพของการแข่งขันต่ำ

ข้อ ๘  ให้ถือว่าตลาดที่เกี่ยวข้องที่มีลักษณะอย่างใดอย่างหนึ่งหรือหลายอย่างดังต่อไปนี้เป็นตลาดที่มีระดับความมีประสิทธิภาพของการแข่งขันต่ำ
(๑) ตลาดที่มีการกระจุกตัวสูง โดยพิจารณาจากค่าดัชนี Herfindahl-Hirschman Index (HHI)
ตามที่คณะกรรมการกำหนด
(๒)
ตลาดที่มีอุปสรรคในการเข้าสู่ตลาดสูงและอุปสรรคนั้นไม่ได้มีอยู่แบบชั่วคราว
โดยอาจเป็นอุปสรรคด้านโครงสร้าง ด้านกฎหมาย หรือด้านการกำกับดูแล
(๓) ตลาดที่มีระดับการแข่งขันต่ำและไม่มีแนวโน้มการแข่งขันที่ดีขึ้น

ข้อ ๙  ในกรณีที่ตลาดที่เกี่ยวข้องมีระดับความมีประสิทธิภาพของการแข่งขันต่ำตามข้อ
๘
ให้คณะกรรมการพิจารณากำหนดผู้รับใบอนุญาตที่มีลักษณะดังต่อไปนี้เพียงรายเดียวเป็นผู้มีอำนาจเหนือตลาดอย่างมีนัยสำคัญในตลาดที่เกี่ยวข้องนั้น
(๑) ผู้รับใบอนุญาตที่มีส่วนแบ่งตลาดตั้งแต่ร้อยละ ๔๐ ขึ้นไป หรือ
(๒) ผู้รับใบอนุญาตมีส่วนแบ่งตลาดตั้งแต่ร้อยละ ๒๕ แต่ไม่ถึงร้อยละ
๔๐
และคณะกรรมการพิจารณาจากปัจจัยดังต่อไปนี้แล้วเห็นว่าสมควรกำหนดเป็นผู้มีอำนาจเหนือตลาดอย่างมีนัยสำคัญ
(ก) ขนาดของกิจการโดยรวม
(ข) การควบคุมโครงสร้างพื้นฐานที่จำเป็น
(ค) ความได้เปรียบหรือเหนือกว่าทางเทคโนโลยีเมื่อเทียบกับผู้รับใบอนุญาตรายอื่นในตลาดที่เกี่ยวข้อง
(ง) อำนาจในการต่อรองของผู้ซื้อ
(จ) ความง่ายในการเข้าถึงแหล่งเงินทุน
(ฉ) ความหลากหลายของสินค้าหรือบริการ
(ช) การประหยัดจากขนาด
(ซ) การประหยัดจากขอบเขตการผลิต
(ฌ) การรวมตัวในแนวตั้งของธุรกิจที่ให้บริการ
(ญ) ระดับหรือแนวโน้มการกระจายและขายสินค้าที่สูง
(ฎ) ศักยภาพในการแข่งขันของคู่แข่งในตลาดอยู่ในระดับต่ำ
(ฏ) อุปสรรคในการขยายกิจการ
(ฐ) ความสามารถในการเข้าสู่ตลาดของผู้ประกอบการรายใหม่
การพิจารณาส่วนแบ่งตลาดของผู้รับใบอนุญาตตามวรรคหนึ่ง
ให้รวมถึงส่วนแบ่งตลาดของบริษัทย่อยของผู้รับใบอนุญาตที่เป็นผู้รับใบอนุญาตในตลาดที่เกี่ยวข้องเดียวกันด้วย

ข้อ ๑๐  ในกรณีที่ไม่อาจกำหนดผู้มีอำนาจเหนือตลาดเพียงรายเดียวตามข้อ
๙ ได้เพราะเหตุที่มีผู้รับใบอนุญาตที่มีลักษณะตามข้อ ๙ หลายราย
ให้คณะกรรมการพิจารณากำหนดผู้มีอำนาจเหนือตลาดอย่างมีนัยสำคัญแบบหลายรายร่วมกัน
โดยคำนึงถึงปัจจัยอย่างใดอย่างหนึ่งหรือหลายอย่าง ดังต่อไปนี้
(๑) การกระจุกตัวของตลาด
(๒) สินค้าและบริการที่จัดอยู่ประเภทเดียวกัน
(๓) โครงสร้างต้นทุนที่คล้ายคลึงกัน
(๔) ส่วนแบ่งตลาดที่ใกล้เคียงกัน
ในการพิจารณากำหนดผู้มีอำนาจเหนือตลาดอย่างมีนัยสำคัญแบบหลายรายร่วมกันตามวรรคหนึ่ง
คณะกรรมการอาจใช้เกณฑ์และปัจจัยอื่นที่ใช้กันในทางวิชาการพิจารณาประกอบด้วยก็ได้
เช่น ความโปร่งใสตลาดในสภาวะเติบโตเต็มที่หรืออิ่มตัว
การเติบโตอย่างชะงักงันด้านอุปสงค์ อุปสงค์ของสินค้าหรือบริการ มีความยืดหยุ่นต่ำ
นวัตกรรมทางเทคนิคหรือเทคโนโลยีที่เติบโตเต็มที่หรืออิ่มตัว
กำลังการผลิตส่วนเกินอุปสรรคในการเข้าสู่ตลาดสูง อำนาจในการต่อรองของผู้ซื้อ
การแข่งขันที่มีศักยภาพ กลไกของการโต้กลับและขอบข่ายของการแข่งขันด้านราคา เป็นต้น

ข้อ ๑๑  ให้สำนักงานจัดทำรายงานการวิเคราะห์ตามข้อ
๘ ข้อ ๙ และข้อ ๑๐
พร้อมข้อเสนอในการกำหนดผู้มีอำนาจเหนือตลาดอย่างมีนัยสำคัญในแต่ละตลาดที่เกี่ยวข้อง
และมาตรการเฉพาะในการกำกับดูแลเพื่อเสนอต่อคณะกรรมการเพื่อพิจารณากำหนดผู้มีอำนาจเหนือตลาดอย่างมีนัยสำคัญรวมถึงกำหนดมาตรการเฉพาะเป็นประจำทุกสองปี
หรือตามระยะเวลาที่คณะกรรมการเห็นสมควรโดยคำนึงถึงความเปลี่ยนแปลงของเทคโนโลยีและความต้องการของตลาดตลอดจนสภาพการแข่งขัน

ข้อ ๑๒  ผู้รับใบอนุญาตมีหน้าที่ต้องจัดส่งข้อมูลตามที่สำนักงานร้องขอเพื่อใช้ในการวิเคราะห์และพิจารณาตามประกาศนี้
ในกรณีที่สำนักงานมีหรือได้รับข้อมูลไม่เพียงพอเพื่อประกอบการวิเคราะห์หรือพิจารณา
สำนักงานอาจใช้หลักเกณฑ์ตามหลักวิชาเศรษฐศาสตร์ในการกำหนดสมมติฐานหรือประมาณค่าที่เหมาะสมเพื่อใช้ในการประกอบในการคำนวณหรือการพิจารณาก็ได้

ข้อ ๑๓  ในกรณีที่ปรากฏว่ามีผู้มีอำนาจเหนือตลาดในตลาดที่เกี่ยวข้อง
ให้คณะกรรมการพิจารณากำหนดมาตรการเฉพาะอย่างใดอย่างหนึ่งหรือหลายอย่างสำหรับผู้รับใบอนุญาตที่เป็นผู้มีอำนาจเหนือตลาดอย่างมีนัยสำคัญตามประกาศนี้
โดยจะต้องสอดคล้องกับสภาพอุปสรรคในการแข่งขันในตลาดที่เกี่ยวข้อง
มาตรการเฉพาะตามวรรคหนึ่ง ให้หมายความรวมถึง
(๑) การแยกระบบบัญชีออกจากกันในการให้บริการบางประเภท
(๒) การเปิดเผยหรือแจ้งข้อมูล
(๓) การกำหนดให้คิดต้นทุนการให้บริการใหม่
(๔) การกำหนดอัตราขั้นสูงของค่าบริการบางประเภท
(๕) การกำหนดให้มีการให้บริการแก่ผู้รับใบอนุญาตรายอื่น
(๖) การบังคับให้แยกขายบริการ
(๗) การสั่งให้ยกเลิกหรือแก้ไขเงื่อนไขของสัญญาให้บริการ
(๘)
คำสั่งให้กระทำการหรืองดเว้นกระทำการอย่างใดอย่างหนึ่งหรือหลายอย่าง
อันเป็นหรืออาจเป็นการผูกขาด หรือลด หรือจำกัดการแข่งขัน

ข้อ ๑๔  ผู้รับใบอนุญาตรายใดที่เป็นผู้มีอำนาจเหนือตลาดอย่างมีนัยสำคัญตามประกาศนี้
ให้ถือว่าเป็นผู้มีอำนาจเหนือตลาดตามข้อ ๑๐
ของประกาศคณะกรรมการกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ เรื่อง
มาตรการเพื่อป้องกันมิให้มีการกระทำอันเป็นการผูกขาดหรือก่อให้เกิดความไม่เป็นธรรมในการแข่งขันในกิจการโทรคมนาคม
พ.ศ. ๒๕๔๙

ข้อ ๑๕  ในวาระเริ่มแรก
ให้สำนักงานจัดทำรายงานการวิเคราะห์ตามข้อ ๘ ข้อ ๙ และข้อ ๑๐
พร้อมข้อเสนอในการกำหนดผู้มีอำนาจเหนือตลาดอย่างมีนัยสำคัญในแต่ละตลาดที่เกี่ยวข้องและมาตรการเฉพาะในการกำกับดูแล
เสนอต่อคณะกรรมการภายในระยะเวลา ๑๘๐ วันนับตั้งแต่วันที่ประกาศนี้มีผลใช้บังคับ เพื่อให้คณะกรรมการพิจารณากำหนดผู้มีอำนาจเหนือตลาดอย่างมีนัยสำคัญรวมถึงกำหนดมาตรการเฉพาะต่อไป

ข้อ ๑๖  ให้คำสั่งคณะกรรมการกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ
ที่ ๓๒/๒๕๕๓ เรื่อง
ระบุผู้มีอำนาจเหนือตลาดอย่างมีนัยสำคัญในแต่ละตลาดที่เกี่ยวข้อง
และคำสั่งอื่นใดที่เกี่ยวข้องกับผู้มีอำนาจเหนือตลาดอย่างมีนัยสำคัญ
ยังมีผลบังคับใช้ไปจนกว่าคณะกรรมการจะมีคำสั่งกำหนดผู้มีอำนาจเหนือตลาดอย่างมีนัยสำคัญ
รวมทั้งมาตรการเฉพาะตามประกาศนี้

ประกาศ
ณ วันที่ ๓ กันยายน พ.ศ. ๒๕๕๗
พลอากาศเอก
ธเรศ  ปุณศรี
ประธานกรรมการกิจการกระจายเสียง
กิจการโทรทัศน์
และกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ

ปริยานุช/ผู้จัดทำ
๑๙ กันยายน
๒๕๕๗

กฤษดายุทธ/ผู้ตรวจ
๑๙ กันยายน
๒๕๕๗

[๑] ราชกิจจานุเบกษา
เล่ม ๑๓๑/ตอนพิเศษ ๑๘๔ ง/หน้า ๙/๑๘ กันยายน ๒๕๕๗