กฎกระทรวง ฉบับที่ 109 (พ.ศ. 2534) ออกตามความในพระราชบัญญัติการผังเมือง พ.ศ. 2518

กฎกระทรวง

กฎกระทรวง
ฉบับที่ ๑๐๙ (พ.ศ. ๒๕๓๔)
ออกตามความในพระราชบัญญัติการผังเมือง
พ.ศ. ๒๕๑๘[๑]

อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๕ และมาตรา
๒๖ แห่งพระราชบัญญัติการผังเมือง พ.ศ. ๒๕๑๘
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยออกกฎกระทรวงไว้ ดังต่อไปนี้

ข้อ
๑  กฎกระทรวงนี้ให้มีอายุห้าปี

ข้อ
๒  ให้ใช้ผังเมืองรวมบังคับ
ในท้องที่ตำบลบ้านไผ่ ตำบลในเมือง ตำบลหัวหนอง ตำบลหินตั้ง ตำบลหนองน้ำใส
ตำบลบ้านลาน และตำบลโนนศิลา อำเภอบ้านไผ่ จังหวัดขอนแก่น
ภายในแนวเขตตามแผนที่ท้ายกฎกระทรวงนี้

ข้อ
๓ 
การวางและจัดทำผังเมืองรวมตามกฎกระทรวงนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อใช้เป็นแนวทางในการพัฒนา
และการดำรงรักษาเมืองและบริเวณที่เกี่ยวข้องหรือชนบท
ในด้านการใช้ประโยชน์ในทรัพย์สิน การคมนาคมและการขนส่ง การสาธารณูปโภค
บริการสาธารณะ และสภาพแวดล้อมในบริเวณแนวเขตตามข้อ ๒
ให้สอดคล้องกับการพัฒนาระบบเศรษฐกิจและสังคมของประเทศ ตามแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ

ข้อ
๔ 
ผังเมืองรวมตามกฎกระทรวงนี้มีนโยบายและมาตรการเพื่อจัดระบบการใช้ประโยชน์ที่ดินให้มีประสิทธิภาพ
สามารถรองรับและสอดคล้องกับการขยายตัวของชุมชนในอนาคต ส่งเสริมและพัฒนาเศรษฐกิจ
และโครงข่ายบริการสาธารณะ โดยมีสาระสำคัญ ดังต่อไปนี้
(๑) ให้ชุมชนเมืองเป็นศูนย์กลางการบริหาร การปกครอง
การศึกษา และการคมนาคมขนส่งของอำเภอบ้านไผ่ จังหวัดขอนแก่น
(๒) ส่งเสริมการพัฒนาด้านที่อยู่อาศัย พาณิชยกรรม
และการบริการ ให้สัมพันธ์กับการขยายตัวของชุมชนและระบบเศรษฐกิจของอำเภอบ้านไผ่
จังหวัดขอนแก่น
(๓) ส่งเสริมอุตสาหกรรมการเกษตร และอุตสาหกรรมบริการ
(๔) พัฒนาการบริการทางสังคม
การสาธารณูปโภคและสาธารณูปการให้เพียงพอและได้มาตรฐาน
(๕) อนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม

ข้อ
๕ 
การใช้ประโยชน์ที่ดินภายในเขตผังเมืองรวม
ให้เป็นไปตามแผนผังกำหนดการใช้ประโยชน์ที่ดินตามที่ได้จำแนกประเภท
แผนผังแสดงโครงการคมนาคมและขนส่ง และรายการประกอบแผนผัง ท้ายกฎกระทรวงนี้

ข้อ
๖ 
การใช้ประโยชน์ที่ดินตามแผนผังกำหนดการใช้ประโยชน์ที่ดินตามที่ได้จำแนกประเภทท้ายกฎกระทรวง
ให้เป็นไปดังต่อไปนี้
(๑) ที่ดินในบริเวณหมายเลข ๑.๑
ถึงหมายเลข ๑.๒๓ ที่กำหนดไว้เป็นสีเหลือง
ให้เป็นที่ดินประเภทที่อยู่อาศัยหนาแน่นน้อย
(๒) ที่ดินในบริเวณหมายเลข ๒.๑
ถึงหมายเลข ๒.๗ ที่กำหนดไว้เป็นสีส้ม
ให้เป็นที่ดินประเภทที่อยู่อาศัยหนาแน่นปานกลาง
(๓) ที่ดินในบริเวณหมายเลข ๓.๑
ถึงหมายเลข ๓.๗ ที่กำหนดไว้เป็นสีแดง ให้เป็นที่ดินประเภทพาณิชยกรรมและที่อยู่อาศัยหนาแน่นมาก
(๔) ที่ดินในบริเวณหมายเลข ๔.๑
ถึงหมายเลข ๔.๒ ที่กำหนดไว้เป็นสีม่วง
ให้เป็นที่ดินประเภทอุตสาหกรรมและคลังสินค้า
(๕) ที่ดินในบริเวณหมายเลข ๕.๑
ถึงหมายเลข ๕.๒ ที่กำหนดไว้เป็นสีม่วงอ่อน
ให้เป็นที่ดินประเภทอุตสาหกรรมเฉพาะกิจ
(๖) ที่ดินในบริเวณหมายเลข ๖.๑
ถึงหมายเลข ๖.๑๗ ที่กำหนดไว้เป็นสีเขียว
ให้เป็นที่ดินประเภทชนบทและเกษตรกรรม
(๗) ที่ดินในบริเวณหมายเลข ๗.๑
ถึงหมายเลข ๗.๔ ที่กำหนดไว้เป็นสีเขียวอ่อน
ให้เป็นที่ดินประเภทที่โล่งเพื่อนันทนาการและการรักษาคุณภาพสิ่งแวดล้อม
(๘) ที่ดินในบริเวณหมายเลข ๘.๑
ถึงหมายเลข ๘.๑๔ ที่กำหนดไว้เป็นสีเขียวมะกอก
ให้เป็นที่ดินประเภทสถาบันการศึกษา
(๙) ที่ดินในบริเวณหมายเลข ๙.๑
ถึงหมายเลข ๙.๒๒ ที่กำหนดไว้เป็นสีเทาอ่อน
ให้เป็นที่ดินประเภทสถาบันศาสนา
(๑๐) ที่ดินในบริเวณหมายเลข ๑๐.๑
ถึงหมายเลข ๑๐.๑๑ ที่กำหนดไว้เป็นสีน้ำเงิน
ให้เป็นที่ดินประเภทสถาบันราชการ การสาธารณูปโภคและสาธารณูปการ

ข้อ
๗ 
ที่ดินประเภทที่อยู่อาศัยหนาแน่นน้อย
ให้ใช้ประโยชน์เพื่อการอยู่อาศัยเป็นส่วนใหญ่ โดยให้ใช้พื้นที่เพื่อการอยู่อาศัย
การสาธารณูปโภคและสาธารณูปการไม่น้อยกว่าร้อยละ ๘๕
ของที่ดินประเภทนี้ในแต่ละบริเวณ
และห้ามใช้ประโยชน์ในที่ดินเพื่อกิจการตามที่กำหนด ดังต่อไปนี้
(๑) โรงงานทุกประเภท
เว้นแต่โรงงานที่ประกอบกิจการโดยไม่ก่อเหตุรำคาญตามกฎหมายว่าด้วยการสาธารณสุข
หรือไม่เป็นมลพิษต่อชุมชนหรือสิ่งแวดล้อม
(๒) คลังเชื้อเพลิงเพื่อการขายส่ง
(๓) สถานที่บรรจุก๊าซและสถานที่เก็บก๊าซ
ตามกฎหมายว่าด้วยการบรรจุก๊าซปิโตรเลียมเหลว
แต่ไม่หมายความรวมถึงสถานีบริการและร้านจำหน่ายก๊าซ
(๔) คลังวัตถุระเบิด
(๕) กำจัดมูลฝอย

ข้อ
๘ 
ที่ดินประเภทที่อยู่อาศัยหนาแน่นปานกลาง ให้ใช้ประโยชน์เพื่อการอยู่อาศัยเป็นส่วนใหญ่
โดยให้ใช้พื้นที่เพื่อการอยู่อาศัย การสาธารณูปโภคและสาธารณูปการไม่น้อยกว่าร้อยละ
๗๐ ของที่ดินประเภทนี้ในแต่ละบริเวณ
และห้ามใช้ประโยชน์ในที่ดินเพื่อกิจการตามที่กำหนด ดังต่อไปนี้
(๑) โรงงานทุกประเภท
เว้นแต่โรงงานที่ประกอบกิจการโดยไม่ก่อเหตุรำคาญตามกฎหมายว่าด้วยการสาธารณสุข
หรือไม่เป็นมลพิษต่อชุมชนหรือสิ่งแวดล้อม
(๒) คลังเชื้อเพลิงเพื่อการขายส่ง
(๓) สถานที่บรรจุก๊าซและสถานที่เก็บก๊าซ
ตามกฎหมายว่าด้วยการบรรจุก๊าซปิโตรเลียมเหลว
แต่ไม่หมายความรวมถึงสถานีบริการและร้านจำหน่ายก๊าซ
(๔) คลังวัตถุระเบิด
(๕) เลี้ยงม้า โค กระบือ สุกร แพะ แกะ ห่าน เป็ด
หรือไก่ เพื่อการค้าหรือโดยก่อเหตุรำคาญตามกฎหมายว่าด้วยการสาธารณสุข
(๖) กำจัดมูลฝอย
(๗) ซื้อขายเศษวัสดุ

ข้อ
๙ 
ที่ดินประเภทพาณิชยกรรมและที่อยู่อาศัยหนาแน่นมากให้ใช้ประโยชน์เพื่อพาณิชยกรรมและการอยู่อาศัยเป็นส่วนใหญ่
โดยให้ใช้พื้นที่เพื่อพาณิชยกรรมและการอยู่อาศัย
การสาธารณูปโภคและสาธารณูปการไม่น้อยกว่าร้อยละ ๘๐
ของที่ดินประเภทนี้ในแต่ละบริเวณ
และห้ามใช้ประโยชน์ในที่ดินเพื่อกิจการตามที่กำหนด ดังต่อไปนี้
(๑) โรงงานทุกประเภท
เว้นแต่โรงงานที่ประกอบกิจการโดยไม่ก่อเหตุรำคาญตามกฎหมายว่าด้วยการสาธารณสุข
หรือไม่เป็นมลพิษต่อชุมชนหรือสิ่งแวดล้อม
(๒) คลังเชื้อเพลิงเพื่อการขายส่ง
(๓) สถานที่บรรจุก๊าซและสถานที่เก็บก๊าซ
ตามกฎหมายว่าด้วยการบรรจุก๊าซปิโตรเลียมเหลว แต่ไม่หมายความรวมถึงร้านจำหน่ายก๊าซ
(๔) คลังวัตถุระเบิด
(๕) เลี้ยงม้า โค กระบือ สุกร แพะ แกะ ห่าน เป็ด
หรือไก่ เพื่อการค้าหรือโดยก่อเหตุรำคาญตามกฎหมายว่าด้วยการสาธารณสุข
(๖) ไซโลเก็บผลิตผลการเกษตร
(๗) สุสานหรือฌาปนสถาน
(๘) กำจัดมูลฝอย
(๙) ซื้อขายเศษวัสดุ
(๑๐) สถานที่เก็บยาปราบศัตรูพืชเพื่อการขายส่ง

ข้อ
๑๐  ที่ดินประเภทอุตสาหกรรมและคลังสินค้า
ให้ใช้ประโยชน์เพื่ออุตสาหกรรมและคลังสินค้าเป็นส่วนใหญ่
โดยให้ใช้พื้นที่เพื่ออุตสาหกรรม คลังสินค้า และกิจการที่เกี่ยวข้อง
การสาธารณูปโภคและสาธารณูปการไม่น้อยกว่าร้อยละ ๘๐
ของที่ดินประเภทนี้ในแต่ละบริเวณ และห้ามใช้ประโยชน์ในที่ดินเพื่อกิจการตามที่กำหนด
ดังต่อไปนี้
(๑) สถานสงเคราะห์หรือรับเลี้ยงคนชรา
(๒) สถานสงเคราะห์หรือรับเลี้ยงเด็ก
(๓) สุสานหรือฌาปนสถาน

ข้อ
๑๑  ที่ดินประเภทอุตสาหกรรมเฉพาะกิจ
ให้ใช้ประโยชน์เพื่ออุตสาหกรรมบริการ
และอุตสาหกรรมที่ประกอบกิจการโดยไม่เป็นมลพิษต่อชุมชนหรือสิ่งแวดล้อมเป็นส่วนใหญ่
โดยให้ใช้พื้นที่เพื่ออุตสาหกรรมบริการ
และอุตสาหกรรมที่ประกอบกิจการโดยไม่เป็นมลพิษต่อชุมชนหรือสิ่งแวดล้อม
การสาธารณูปโภคและสาธารณูปการไม่น้อยกว่าร้อยละ ๗๕
ของที่ดินประเภทนี้ในแต่ละบริเวณ
และห้ามใช้ประโยชน์ในที่ดินเพื่อกิจการตามที่กำหนด ดังต่อไปนี้
(๑) โรงงานทุกประเภท
เว้นแต่โรงงานที่ประกอบกิจการเกี่ยวกับอุตสาหกรรมบริการ
และโรงงานที่ประกอบกิจการโดยไม่เป็นมลพิษต่อชุมชนหรือสิ่งแวดล้อม
(๒) สถานสงเคราะห์หรือรับเลี้ยงคนชรา
(๓) สถานสงเคราะห์หรือรับเลี้ยงเด็ก
(๔) สุสานหรือฌาปนสถาน

ข้อ
๑๒  ที่ดินประเภทชนบทและเกษตรกรรม
ให้ใช้ประโยชน์เพื่อเกษตรกรรมเป็นส่วนใหญ่
โดยให้ใช้พื้นที่เพื่อเกษตรกรรมหรือเกี่ยวข้องกับเกษตรกรรม
การสาธารณูปโภคและสาธารณูปการไม่น้อยกว่าร้อยละ ๙๐
ของที่ดินประเภทนี้ในแต่ละบริเวณ และห้ามใช้ประโยชน์ในที่ดินเพื่อกิจการตามที่กำหนด
ดังต่อไปนี้
(๑) จัดสรรที่ดินเพื่อการอยู่อาศัย
ประกอบการพาณิชย์หรือประกอบการอุตสาหกรรม
(๒) โรงงานทุกประเภท
เว้นแต่โรงงานที่ประกอบกิจการโดยไม่เป็นมลพิษต่อชุมชนหรือสิ่งแวดล้อม

ข้อ
๑๓ 
ที่ดินประเภทที่โล่งเพื่อนันทนาการและการรักษาคุณภาพสิ่งแวดล้อม
ให้ใช้ประโยชน์เพื่อนันทนาการหรือเกี่ยวข้องกับนันทนาการการรักษาคุณภาพสิ่งแวดล้อมหรือสาธารณประโยชน์เท่านั้น

ข้อ
๑๔  ที่ดินประเภทสถาบันการศึกษา
ให้ใช้ประโยชน์เพื่อการศึกษาหรือเกี่ยวข้องกับการศึกษา หรือสาธารณประโยชน์เท่านั้น

ข้อ
๑๕  ที่ดินประเภทสถาบันศาสนา
ให้ใช้ประโยชน์เพื่อการศาสนาหรือเกี่ยวข้องกับการศาสนา การศึกษา
หรือสาธารณประโยชน์เท่านั้น

ข้อ
๑๖  ที่ดินประเภทสถาบันราชการ
การสาธารณูปโภคและสาธารณูปการให้ใช้ประโยชน์เพื่อกิจการของรัฐ
กิจการเกี่ยวกับการสาธารณูปโภคและสาธารณูปการ หรือสาธารณประโยชน์เท่านั้น

ข้อ
๑๗ 
ให้ผู้มีอำนาจหน้าที่ในการอนุญาตก่อสร้างอาคารหรือประกอบกิจการในเขตผังเมืองรวมปฏิบัติการให้เป็นไปตามกฎกระทรวงนี้

ให้ไว้ ณ วันที่ ๑๙
กรกฎาคม พ.ศ. ๒๕๓๔
พลเอก
อิสระพงศ์  หนุนภักดี
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย

[เอกสารแนบท้าย]

๑.
รายการประกอบแผนผังกำหนดการใช้ประโยชน์ที่ดินตามที่ได้จำแนกประเภทท้ายกฎกระทรวง
ฉบับที่ ๑๐๙ (พ.ศ. ๒๕๓๔) ออกตามความในพระราชบัญญัติการผังเมือง พ.ศ. ๒๕๑๘
๒.
รายการประกอบแผนผังแสดงโครงการคมนาคมและขนส่งท้ายกฎกระทรวง ฉบับที่ ๑๐๙ (พ.ศ.
๒๕๓๔) ออกตามความในพระราชบัญญัติการผังเมือง พ.ศ. ๒๕๑๘
๓.
แผนผังแสดงโครงการคมนาคมและขนส่งท้ายกฎกระทรวง ฉบับที่ ๑๐๙ (พ.ศ. ๒๕๓๔)
ออกตามความในพระราชบัญญัติการผังเมือง พ.ศ. ๒๕๑๘
๔.
แผนที่ท้ายกฎกระทรวง ฉบับที่ ๑๐๙ (พ.ศ. ๒๕๓๔)
ออกตามความในพระราชบัญญัติการผังเมือง พ.ศ. ๒๕๑๘
๕.
แผนผังกำหนดการใช้ประโยชน์ที่ดินตามที่ได้จำแนกประเภทท้ายกฎกระทรวง ฉบับที่ ๑๐๙
(พ.ศ. ๒๕๓๔) ออกตามความในพระราชบัญญัติการผังเมือง พ.ศ. ๒๕๑๘

(ดูข้อมูลจากภาพกฎหมาย)

หมายเหตุ :-
เหตุผลในการประกาศใช้กฎกระทรวงฉบับนี้ คือ
โดยที่สมควรกำหนดให้ใช้บังคับผังเมืองรวม ในท้องที่ตำบลในเมือง ตำบลหัวหนอง ตำบลหินตั้ง
ตำบลหนองน้ำใส ตำบลบ้านลาน และตำบลโนนศิลา อำเภอบ้านไผ่ จังหวัดขอนแก่น
เพื่อใช้เป็นแนวทางในการพัฒนา และการดำรงรักษาเมืองและบริเวณที่เกี่ยวข้องหรือชนบท
ในด้านการใช้ประโยชน์ในทรัพย์สิน การคมนาคมและการขนส่ง การสาธารณูปโภค
บริการสาธารณะ และสภาพแวดล้อม  ทั้งนี้
เพื่อให้บรรลุวัตถุประสงค์ของการผังเมือง ซึ่งตามมาตรา ๒๖
แห่งพระราชบัญญัติการผังเมือง พ.ศ. ๒๕๑๘ บัญญัติว่าการใช้บังคับผังเมืองรวม
ให้กระทำโดยกฎกระทรวง  จึงจำเป็นต้องออกกฎกระทรวงนี้

วิภา/ปรับปรุง
๗ ธันวาคม ๒๕๕๐

[๑] ราชกิจจานุเบกษา
เล่ม ๑๐๘/ตอนที่ ๒๓๓/ฉบับพิเศษ หน้า ๑/๒๗ ธันวาคม ๒๕๓๕