ระเบียบกระทรวงแรงงานและสวัสดิการสังคม ว่าด้วยการตรวจสอบสถานประกอบกิจการตามพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน พ.ศ. 2541 พ.ศ. 2542

ระเบียบกระทรวงแรงงานและสวัสดิการสังคม

ระเบียบกระทรวงแรงงานและสวัสดิการสังคม
ว่าด้วยการตรวจสถานประกอบกิจการตามพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน
พ.ศ.
2541 พ.ศ. 2542
---------------

                        เพื่อให้การปฏิบัติการตามหน้าที่ของพนักงานตรวจแรงงานในการตรวจสถานประกอบ
กิจการตามพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน พ.ศ. 2541  เป็นไปโดยเรียบร้องและมีประสิทธิภาพ
อาศัยอำนาจตามความในมาตรา 20  แห่งพระราชบัญญัติระเบียบบริหารราชการแผ่นดิน 
พ.ศ. 2534 
และมาตรา 6 แห่งพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน พ.ศ. 2541  รัฐมนตรีว่าการกระทรวง
แรงงานและสวัสดิการสังคมจึงวางระเบียบไว้  ดังต่อไปนี้
                        ข้อ  1 
ระเบียบนี้เรียกว่า "ระเบียบกระทรวงแรงงานและสวัสดิการสังคมว่าด้วยการ
ตรวจสถานประกอบกิจการตามพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน พ.ศ.
2541 พ.ศ. 2542"
                        ข้อ  2 
ระเบียบนี้ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป
                        ข้อ  3 
ในระเบียบนี้
                        "พนักงานตรวจแรงงาน"  หมายความว่า  ผู้ซึ่งรัฐมนตรีแต่งตั้งให้ปฏิบัติการตามกฎหมาย
ว่าด้วยการคุ้มครองแรงงาน
                        "สถานประกอบกิจการ"  หมายความรวมถึง  สำนักงานของนายจ้างและสถานที่ทำงาน
ของลูกจ้าง
                        "การตรวจสถานประกอบกิจการ"  หมายความว่า  การที่พนักงานตรวจแรงงานเข้าไปใน
สถานประกอบกิจการ 
เพื่อตรวจสภาพการทำงานของลูกจ้างและสภาพการจ้าง  สอบถาม
ข้อเท็จจริง 
ถ่ายภาพ 
ถ่ายสำเนาเอกสารที่เกี่ยวกับการจ้าง 
การจ่ายค่าจ้าง  ค่าล่วงเวลา  ค่าทำงาน
ในวันหยุด 
ค่าล่วงเวลาในวันหยุด 
และทะเบียนลูกจ้างเก็บตัวอย่างวัสดุหรือผลิตภัณฑ์เพื่อวิเคราะห์
เกี่ยวกับความปลอดภัยในการทำงานและกระทำการอย่างอื่นเพื่อให้ได้ข้อเท็จจริงในอันที่จะปฏิบัติ
การให้เป็นไปตามกฎหมายว่าด้วยการคุ้มครองแรงงาน
                        ข้อ  4 
ให้พนักงานตรวจแรงงานซึ่งเป็นข้าราชการในสังกัดกรมสวัสดิการและคุ้มครอง
แรงงานและสำนักงานปลัดกระทรวงแรงงานและสวัสดิการสังคมซึ่งปฏิบัติงาน  ณ 

กรุงเทพมหานครหรือจังหวัดอื่นดำเนินการตรวจสถานประกอบกิจการที่ตั้งอยู่ในเขตท้องที่ในความ
รับผิดชอบ 
เพื่อให้คำแนะนำหรือมีคำสั่งเป็นหนังสือตามมาตรา 139 (3)  แห่งพระราชบัญญัติ
คุ้มครองแรงงาน พ.ศ. 2541  ให้นายจ้างปฏิบัติให้ถูกต้องตามพระราชบัญญัติดังกล่าวและตรวจ
ติดตามผลในกรณีที่นายจ้างยังปฏิบัติไม่ถูกต้องตามกฎหมาย
                        ข้อ  5 
ให้พนักงานตรวจแรงงานซึ่งเป็นข้าราชการในสังกัดส่วนราชการอื่นนอกจากข้อ  4
ดำเนินการตรวจสถานประกอบกิจการในลักษณะเป็นการตรวจทั่วไปตามคู่มือการตรวจสถาน
ประกอบกิจการของกรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงานเพื่อให้คำแนะนำแก่นายจ้างในการปฏิบัติ
ตามกฎหมาย 
โดยให้จัดทำแผนการตรวจในรอบหนึ่งเดือนประสานงานกับพนักงานตรวจแรงงาน
ตามข้อ 
4 
เป็นการล่วงหน้าเพื่อมิให้เกิดความซ้ำซ้อนในการตรวจ
                        เมื่อได้ดำเนินการตรวจสถานประกอบกิจการตามวรรคหนึ่งแล้ว  ให้พนักงานตรวจแรงงาน
ดังกล่าวประสานกับพนักงานตรวจแรงงานตามข้อ 4 
เพื่อแจ้งผลการดำเนินการหรือร่วมดำเนินการ
ในขั้นตอนต่อไปนี้ในกรณีที่นายจ้างยังปฏิบัติไม่ถูกต้องตามกฎหมาย
                        ข้อ  6 
ในกรณีที่มีคำร้องหรือความปรากฏแก่พนักงานตรวจแรงงานตามข้อ 4  ว่า นายจ้าง
ฝ่าฝืนหรือไม่ปฏิบัติตามกฎหมาย
ให้พนักงานตรวจแรงงานนั้นดำเนินการสอบสวนข้อเท็จจริง
โดยด่วน 
หากพบว่านายจ้างฝ่าฝืนหรือไม่ปฏิบัติตามกฎหมาย
ให้มีคำสั่งเพื่อให้นายจ้างปฏิบัติตาม
กฎหมายต่อไป
                        ถ้ามีคำร้องหรือความปรากฏแก่พนักงานตรวจแรงงานในสังกัดส่วนราชการอื่นให้
ประสานงานกับพนักงานตรวจแรงงานตามข้อ 4  เพื่อดำเนินการตามวรรคหนึ่ง   ทั้งนี้  พนักงาน
ตรวจแรงงานนั้นจะร่วมดำเนินการด้วยก็ได้
                        ข้อ  7 
ในกรณีที่พนักงานตรวจแรงงานมีคำสั่งให้นายจ้างปฏิบัติตามกฎหมายให้กำหนด
ระยะเวลาในการปฏิบัติตามคำสั่งและให้แจ้งสิทธิอุทธรณ์คำสั่งนั้นไว้ท้ายคำสั่ง   ทั้งนี้  เพื่อให้
นายจ้างที่ไม่เห็นด้วยกับคำสั่ง  อุทธรณ์ต่อพนักงานตรวจแรงงานผู้ทำคำสั่งภายในสิบห้าวันนับแต่
วันที่ทราบคำสั่ง
                        ให้พนักงานตรวจแรงงานผู้ทำคำสั่งพิจารณาคำอุทธรณ์และแจ้งผู้อุทธรณ์ทราบโดย
ไม่ชักช้าแต่ต้องไม่เกินสามสิบวันนับแต่วันที่ได้รับอุทธรณ์  ในกรณีที่เห็นด้วยกับคำอุทธรณ์
ไม่ว่าทั้งหมดหรือบางส่วนก็ให้ดำเนินการเปลี่ยนแปลงคำสั่งตามความเห็นของตนภายในกำหนด
เวลาดังกล่าวด้วย
                        ถ้าพนักงานตรวจแรงงานนั้นไม่เห็นด้วยกับคำอุทธรณ์ไม่ว่าทั้งหมดหรือบางส่วนก็ให้
เร่งรายงานความเห็นพร้อมเหตุผลไปยังผู้มีอำนาจพิจารณาคำอุทธรณ์ภายในกำหนดเวลาตาม
วรรคสอง 
ให้ผู้มีอำนาจพิจารณาคำอุทธรณ์พิจารณาให้แล้วเสร็จภายในสามสิบวันนับแต่วันที่
ตนได้รับรายงาน 
ถ้ามีเหตุจำเป็นไม่อาจพิจารณาให้แล้วเสร็จภายในระยะเวลาดังกล่าวให้ผู้มีอำนาจ
พิจารณาอุทธรณ์มีหนังสือแจ้งให้ผู้อุทธรณ์ทราบก่อนครอบกำหนดเวลาดังกล่าว  ในการนี้ให้
ขยายระยะเวลาพิจารณาอุทธรณ์ออกไปได้ไม่เกินสามสิบวันนับแต่วันที่ครบกำหนดเวลาดังกล่าว
                        ข้อ  8 
ในกรณีที่พนักงานตรวจแรงงานตามข้อ 4 
พบว่า 
นายจ้างฝ่าฝืนหรือไม่ปฏิบัติตาม
กฎกระทรวงว่าด้วยความปลอดภัย อาชีวอนามัย
และสภาพแวดล้อมในการทำงานที่ออกตาม
มาตรา 103 
แห่งพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน พ.ศ. 2541  ให้พนักงานตรวจแรงงานแนะนำ
หรือออกคำสั่งเป็นหนังสือตามมาตรา 104  แห่งพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน พ.ศ.
2541  
ให้นายจ้างปรับปรุงสภาพแวดล้อมในการทำงาน อาคาร สถานที่
หรือจัดทำหรือแก้ไขเครื่องจักร
หรืออุปกรณ์ที่ต้องใช้ในการปฏิบัติงานหรือที่เกี่ยวข้องกับการปฏิบัติงานให้ถูกต้องหรือเหมาะสม
ภายในระยะเวลาที่กำหนด
                        ในกรณีที่พนักงานตรวจแรงงานตามข้อ
4  พบว่า  สภาพแวดล้อมในการทำงาน อาคาร
สถานที่ เครื่องจักร 
หรืออุปกรณ์ที่ลูกจ้างใช้จะก่อให้เกิดความไม่ปลอดภัยแก่ลูกจ้าง หรือนายจ้าง
ไม่ปฏิบัติตามคำสั่งของพนักงานตรวจแรงงานตามวรรคหนึ่งเมื่อได้รับอนุมัติจากอธิบดีหรือผู้ซึ่ง
อธิบดีมอบหมาย
ให้พนักงานตรวจแรงงานสั่งให้นายจ้างหยุดการใช้เครื่องจักรหรืออุปกรณ์
ดังกล่าวทั้งหมดหรือบางส่วนเป็นการชั่วคราวได้ตามมาตรา
105  แห่งพระราชบัญญัติคุ้มครอง
แรงงาน พ.ศ. 2541   ทั้งนี้
                        ให้นำข้อ
6  วรรคสอง 
มาใช้บังคับแก่กรณีที่พนักงานตรวจแรงงานในสังกัดส่วนราชการ
อื่นที่พบการกระทำตามวรรคหนึ่งและวรรคสอบโดยอนุโลม
                        ในกรณีที่พนักงานตรวจแรงงานมีคำสั่งให้นายจ้างปฏิบัติตามวรรคหนึ่งหรือวรรคสอง
ให้กำหนดระยะเวลาในการปฏิบัติตามคำสั่ง 
และให้แจ้งสิทธิอุทธรณ์คำสั่งนั้นไว้ท้ายคำสั่ง   ทั้งนี้
เพื่อให้นายจ้างที่ไม่เห็นด้วยกับคำสั่ง
อุทธรณ์ต่อคณะกรรมการความปลอดภัย อาชีวอนามัย และ
สภาพแวดล้อมในการทำงานภายในสามสิบวันนับแต่วันที่ทราบคำสั่ง  คำวินิจฉัยของ
คณะกรรมการนั้นให้เป็นที่สุด
                        ข้อ  9 
ให้พนักงานตรวจแรงงานตามข้อ 4 ดำเนินคดีทางพนักงานสอบสวนโดยไม่ต้อง
มีคำแนะนำหรือคำสั่งให้นายจ้างปฏิบัติตามกฎหมายเสียก่อน  เมื่อมีการฝ่าฝืนหรือไม่ปฏิบัติตาม
กฎหมายในกรณีดังต่อไปนี้
                        (1)  การใช้แรงงานเด็กโดยมีการทารุณ  หน่วงเหนี่ยว  กักขัง 
หรือซึ่งมีการกระทำความผิด
อาญาอื่นๆ รวมอยู่ด้วย
                        (2)  ความปลอดภัยในการทำงาน 
ถ้ามีลูกจ้างได้รับอันตรายบาดเจ็บสาหัสหรือถึงแก่
ความตายโดยมิได้เกิดจากความประมาทของลูกจ้าง
                        (3) 
การล่วงเกินทางเพศต่อลูกจ้างซึ่งเป็นหญิงหรือเด็กตามมาตรา 16
แห่งพระราชบัญญัติ
คุ้มครองแรงงาน พ.ศ. 2541
                        (4)  การฝ่าฝืนหรือไม่ปฏิบัติตามมาตรา 37
มาตรา 38 มาตรา 39 มาตรา 42 มาตรา 47 
มาตรา 48 มาตรา 49 หรือมาตรา 50
แห่งพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน พ.ศ. 2541 
เป็นเหตุให้
ลูกจ้างได้รับอันตรายแก่กายหรือจิตใจหรือถึงแก่ความตาย  ซึ่งมีโทษตามมาตรา 144 วรรคสอง
                        การดำเนินคดีตามวรรคหนึ่ง
ให้เปํนไปตามระเบียบกระทรวงแรงงานและสวัสดิการสังคม
ว่าด้วยการดำเนินคดีอาญาและการเปรียบเทียบผู้กระทำความผิดตามกฎหมายว่าด้วยการคุ้มครอง
แรงงาน พ.ศ. 2541
                        ข้อ  10 
ในกรณีที่นายจ้างได้ปฏิบัติตามคำสั่งของพนักงานตรวจแรงงานตามข้อ 4 ข้อ 6 
หรือข้อ 8 
ภายในระยะเวลาที่กำหนด หรือภายในกำหนดอุทธรณ์ตามข้อ 7 ถ้าระยะเวลาที่กำหนด
ในคำสั่งสั้นกว่าระยะเวลาอุทธรณ์  การดำเนินคดีอาญาต่อนายจ้างนั้นให้เป็นอันระงับไป  แต่ถ้า
นายจ้างไม่ปฏิบัติให้ถูกต้องภายในระยะเวลาดังกล่าวให้พนักงานตรวจแรงงานใช้มาตรการบังคับ
ตามคำสั่งโดยการดำเนินคดีอาญา   ทั้งนี้ 
ตามระเบียบกระทรวงแรงงานและสวัสดิการสังคมว่าด้วย
การดำเนินคดีอาญาและการเปรียบเทียบผู้กระทำความผิดตามกฎหมายว่าด้วยการคุ้มครองแรงงาน
พ.ศ. 2541
                        ข้อ  11 
ให้รัฐมนตรีว่าการกระทรวงแรงงานและสวัสดิการสังคมรักษาการตามระเบียบนี้

                                                            ประกาศ  ณ 
วันที่  14  พฤศจิกายน  พ.ศ. 2542

จองชัย  เที่ยงธรรม                                                            
                                                                                                                 รัฐมนตรีช่วยว่าการฯ
ปฏิบัติราชการแทน

รัฐมนตรีว่าการกระทรวงแรงงานและสวัสดิการสังคม