ข้อบังคับสภาทนายความ ว่าด้วยการพิจารณาคดีมรรยาททนายความ พ.ศ. 2546

ข้อบังคับสภาทนายความ

ข้อบังคับสภาทนายความ
ว่าด้วยการพิจารณาคดีมรรยาททนายความ
พ.ศ. ๒๕๔๖

อาศัยอำนาจตามความในมาตรา
๒๗ (๓) มาตรา ๗๒ และด้วยความเห็นชอบของสภานายกพิเศษแห่งสภาทนายความ ตามมาตรา ๒๘
แห่งพระราชบัญญัติทนายความ พ.ศ. ๒๕๒๘
คณะกรรมการสภาทนายความออกข้อบังคับว่าด้วยการพิจารณาคดีมรรยาททนายความ ดังต่อไปนี้

ข้อ
๑  ข้อบังคับนี้เรียกว่า ข้อบังคับสภาทนายความ
ว่าด้วยการพิจารณาคดีมรรยาททนายความ พ.ศ. ๒๕๔๖

ข้อ
๒[๑]  ข้อบังคับนี้ให้ใช้บังคับเมื่อพ้นกำหนดเก้าสิบวันนับแต่วันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป
บรรดาคดีมรรยาททนายความที่ยังไม่ถึงที่สุดให้ใช้ข้อบังคับนี้
แต่ไม่กระทบถึงการใดๆ ที่ได้ทำไปแล้วก่อนวันที่ข้อบังคับนี้มีผลใช้บังคับ

ข้อ
๓  ให้ยกเลิกข้อบังคับสภาทนายความ ว่าด้วยการสอบสวนคดีมรรยาททนายความ
พ.ศ. ๒๕๓๕ และข้อบังคับสภาทนายความ ว่าด้วยการอุทธรณ์คำสั่งคดีมรรยาททนายความ
พ.ศ. ๒๕๓๕

ข้อ
๔  วิธีการพิจารณาใดซึ่งพระราชบัญญัติทนายความ
พ.ศ. ๒๕๒๘ และข้อบังคับนี้มิได้กำหนดไว้โดยเฉพาะ
ให้นำบทบัญญัติแห่งประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาใช้บังคับกับการพิจารณาคดีมรรยาททนายความเท่าที่ไม่ขัดต่อระบบไต่สวน

หมวด ๑
คณะกรรมการสอบสวน

ข้อ
๕  ทนายความที่จะได้รับการแต่งตั้งเป็นคณะกรรมการสอบสวนต้องมีคุณสมบัติดังต่อไปนี้
(๑)
เป็นทนายความมาแล้วรวมกันไม่น้อยกว่าสิบปี
(๒)
ไม่เคยถูกลงโทษฐานประพฤติผิดมรรยาททนายความ
หรือถูกลบชื่อออกจากทะเบียนทนายความตามมาตรา ๖๙ แห่งพระราชบัญญัติทนายความ พ.ศ. ๒๕๒๘
(๓)
ไม่เคยถูกจำหน่ายชื่อออกจากนายทะเบียนทนายความตามพระราชบัญญัติทนายความ พ.ศ. ๒๕๒๘ มาตรา ๔๓ เพราะเหตุขาดคุณสมบัติตามมาตรา ๓๕ (๔) (๕) และ (๖)

ข้อ
๖  ให้คณะกรรมการมรรยาททนายความจัดให้มีการสอบสวนคดีมรรยาททนายความเป็นรายคดีไป
คณะกรรมการสอบสวนที่ได้รับแต่งตั้งต้องทำการสอบสวนเฉพาะคดี นั้น ๆ
และพ้นหน้าที่เมื่อคดีถึงที่สุด

ข้อ
๗  กรรมการสอบสวนพ้นหน้าที่เมื่อ
(๑)
ตาย
(๒)
ลาออก
(๓)
ขาดจากการเป็นทนายความตามมาตรา ๔๔ แห่งพระราชบัญญัติทนายความ พ.ศ. ๒๕๒๘
(๔)
ถูกกล่าวหาว่าประพฤติผิดมรรยาททนายความและประธานกรรมการมรรยาททนายความมีคำสั่งรับเป็นคำกล่าวหาแล้ว
หรือเมื่อปรากฏแก่คณะกรรมการมรรยาททนายความว่ามีพฤติการณ์อันสมควรให้มีการสอบสวนมรรยาททนายความกับกรรมการผู้นั้น
(๕)
คณะกรรมการมรรยาททนายความมีมติให้พ้นหน้าที่ด้วยคะแนนเสียงข้างมากของกรรมการมรรยาททนายความที่มาประชุม
(๖)
ขาดคุณสมบัติตามข้อ ๕

ข้อ
๘  กรรมการสอบสวนอาจถูกคัดค้านได้ในกรณีดังต่อไปนี้
(๑)
เป็นผู้กล่าวหา
(๒)
เป็นคู่หมั้นหรือคู่สมรสของผู้กล่าวหาหรือผู้ถูกกล่าวหา
(๓)
เป็นญาติของผู้กล่าวหาหรือผู้ถูกกล่าวหาคือ
เป็นบุพการีหรือผู้สืบสันดานไม่ว่าชั้นใด ๆ หรือเป็นพี่น้องหรือลูกพี่ลูกน้องนับได้เพียงสามชั้น
หรือเป็นญาติเกี่ยวพันทางแต่งงานนับได้เพียงสองชั้น
(๔)
เป็นหรือเคยเป็นผู้แทนโดยชอบธรรมหรือผู้พิทักษ์หรือผู้แทนหรือตัวแทนของผู้กล่าวหาหรือผู้ถูกกล่าวหา
(๕)
เป็นเจ้าหนี้หรือลูกหนี้
หรือเป็นนายจ้างหรือลูกจ้างของผู้กล่าวหาหรือผู้ถูกกล่าวหา
(๖)
รู้เห็นเหตุการณ์ในเรื่องที่กล่าวหา
(๗)
มีประโยชน์ได้เสียในคดีที่สอบสวน
(๘)
มีสาเหตุโกรธเคืองกับผู้กล่าวหาหรือผู้ถูกกล่าวหา
(๙)
มีเหตุอื่นซึ่งอาจทำให้การสอบสวนเสียความเป็นธรรม

ข้อ
๙  การคัดค้านผู้ได้รับการแต่งตั้งเป็นกรรมการสอบสวน
ให้ทำเป็นหนังสือยื่นต่อกรรมการสอบสวนภายในเจ็ดวันนับแต่วันรับทราบคำสั่งแต่งตั้งคณะกรรมการสอบสวน
หรือวันทราบเหตุแห่งการคัดค้าน
โดยแสดงข้อเท็จจริงที่เป็นเหตุแห่งการคัดค้านไว้ในหนังสือคัดค้านด้วยว่า
จะทำให้การสอบสวนไม่ได้ความจริงหรือเสียความเป็นธรรมอย่างไร
แต่ทั้งนี้ต้องยื่นคำคัดค้านก่อนการสอบสวนเสร็จสิ้น
ให้ผู้รับคำคัดค้านตามวรรคหนึ่งส่งสำเนาคำคัดค้านด้านดังกล่าวแก่ประธานกรรมการมรรยาททนายความทันที
และสำเนารวมไว้ในสำนวนการสอบสวนด้วย
ให้คณะกรรมการสอบสวนงดการสอบสวนเมื่อได้รับคำคัดค้าน
จนกว่าจะได้รับคำสั่งจากประธานกรรมการมรรยาททนายความ

ข้อ
๑๐  ให้ประธานกรรมการมรรยาททนายความหรือผู้ที่ประธานกรรมการมรรยาททนายความมอบหมาย
เป็นผู้พิจารณาคำคัดค้าน ในการพิจารณาคำคัดค้านดังกล่าว
ผู้ถูกคัดค้านอาจทำคำชี้แจงได้ หากเห็นว่า
คำคัดค้านมีเหตุผลรับฟังได้ให้มีคำสั่งให้ผู้ถูกคัดค้านพ้นจากการเป็นกรรมการสอบสวน
และให้รีบแต่งตั้งกรรมการสอบสวนแทน หากเห็นว่า
คำคัดค้านไม่มีเหตุผลพอที่จะรับฟังได้ ให้ยกคำคัดค้านนั้น
โดยให้แสดงเหตุผลในการพิจารณาสั่งการดังกล่าวด้วย
พร้อมทั้งแจ้งให้ผู้คัดค้านและคณะกรรมการสอบสวนทราบ คำสั่งเกี่ยวกับคำคัดค้านนี้
ให้เป็นที่สุด

ข้อ
๑๑  ในกรณีที่กรรมการสอบสวนเห็นว่า
ตนเองหรือกรรมการสอบสวนอื่นมีเหตุอันอาจถูกคัดค้านตามข้อ ๘
ให้กรรมการสอบสวนผู้นั้นรายงานต่อประธานกรรมการมรรยาททนายความ และให้นำข้อ ๙
และข้อ ๑๐ มาใช้บังคับโดยอนุโลม

ข้อ
๑๒  การพ้นหน้าที่กรรมการสอบสวน
หรือการเปลี่ยนแปลงกรรมการสอบสวน ไม่กระทบถึงการสอบสวนที่ได้ดำเนินการไปแล้ว

ข้อ
๑๓  คณะกรรมการสอบสวนมีหน้าที่สอบสวนตามหลักเกณฑ์
วิธีการและระยะเวลาที่กำหนดในข้อบังคับนี้
เพื่อแสวงหาพยานหลักฐานในเรื่องที่กล่าวหาและให้เกิดความเป็นธรรม

หมวด ๒
คำกล่าวหา

ข้อ ๑๔  คำกล่าวหาว่า ทนายความประพฤติผิดมรรยาททนายความต้องทำเป็นหนังสือ
มีรายละเอียดชื่อตัว ชื่อสกุล และที่อยู่ของผู้กล่าวหา
ข้อกล่าวหาว่าทนายความคนใดประพฤติผิดมรรยาททนายความอย่างใดและลายมือชื่อผู้กล่าวหาพร้อมสำเนาบัตรประจำตัวประชาชนหรือหลักฐานแสดงตนที่ทางราชการออกให้
หรือสำเนาหนังสือเดินทาง สำเนาทะเบียนบ้าน หรือหนังสือรับรองการเป็นนิติบุคคล และหลักฐานประกอบการพิจารณาความผิดของผู้ถูกกล่าวหา
กรณีได้รับแจ้งเป็นหนังสือจากศาล
พนักงานอัยการ หรือพนักงานสอบสวนไม่จำต้องแนบเอกสารตามวรรคหนึ่ง

ข้อ
๑๕  คำกล่าวหาให้ยื่นต่อประธานกรรมการมรรยาททนายความ
ในการนี้อาจยื่นคำกล่าวหาโดยส่งทางไปรษณีย์ก็ได้

ข้อ
๑๖  ให้ประธานกรรมการมรรยาททนายความหรือผู้ที่ประธานกรรมการมรรยาททนายความมอบหมาย
ทำการตรวจสอบคำกล่าวหา หากเห็นว่าคำกล่าวหามีข้อบกพร่อง
หรือมีข้อความที่อ่านไม่เข้าใจหรือผิดหลงอันเห็นได้ชัดว่า เกิดจากความไม่รู้หรือความเลินเล่อ
หรือยังขาดรายละเอียดตามข้อบังคับนี้ หรือรายละเอียดยังไม่ชัดแจ้ง
ประธานกรรมการมรรยาททนายความหรือผู้ที่ประธานกรรมการมรรยาททนายความมอบหมายอาจมีคำสั่งให้ผู้ยื่นคำกล่าวหา
แก้ไขเพิ่มเติมคำกล่าวหาให้ถูกต้องครบถ้วน หรือให้ชี้แจงข้อเท็จจริงและหลักฐานเพิ่มเติม
เพื่อประกอบการพิจารณาก็ได้

ข้อ
๑๗  หากประธานกรรมการมรรยาททนายความหรือผู้ที่ประธานกรรมการมรรยาททนายความมอบหมายเห็นว่า
คำกล่าวหาชอบด้วยกฎหมายและข้อบังคับ หรือมีเหตุอันสมควรให้มีการสอบสวนคดีมรรยาททนายความดังกล่าว
ก็ให้รับเป็นคำกล่าวหา
หากประธานกรรมการมรรยาททนายความหรือผู้ที่ประธานกรรมการมรรยาททนายความมอบหมายเห็นว่า
คำกล่าวหาไม่ชอบด้วยกฎหมายหรือข้อบังคับ หรือสิทธิกล่าวหาสิ้นสุดลงแล้ว
หรือมีเหตุอันไม่สมควรให้มีการสอบสวนคดีมรรยาททนายความก็ให้มีคำสั่งไม่รับคำกล่าวหา
โดยให้แจ้งแก่ผู้กล่าวหาทราบโดยเร็วพร้อมแสดงเหตุผลแห่งการไม่รับคำกล่าวหา

ข้อ
๑๘  เมื่อประธานกรรมการมรรยาททนายความหรือผู้ที่ประธานกรรมการมรรยาททนายความมอบหมายมีคำสั่งรับเป็นคำกล่าวหาแล้ว
ให้ประธานกรรมการมรรยาททนายความส่งสำเนาคำกล่าวหาให้ผู้ถูกกล่าวหา
พร้อมแจ้งสิทธิของผู้ถูกกล่าวหาในการยื่นคำแก้ข้อกล่าวหาให้ทราบด้วย
ให้ประธานกรรมการมรรยาททนายความเสนอแต่งตั้งคณะกรรมการสอบสวนต่อที่ประชุมคณะกรรมการมรรยาททนายความ

ข้อ
๑๙  ให้คณะกรรมการมรรยาททนายความพิจารณาแต่งตั้งคณะกรรมการสอบสวนที่มีคุณสมบัติตามที่บัญญัติไว้ในหมวด
๑ เป็นจำนวนไม่น้อยกว่าสามคนเพื่อทำการสอบสวนข้อเท็จจริงแห่งคดี
และให้มีอำนาจหน้าที่ตามที่กำหนดในข้อบังคับนี้และตามที่บัญญัติในพระราชบัญญัติทนายความ
พ.ศ. ๒๕๒๘
ในการนี้ให้คณะกรรมการมรรยาททนายความกำหนดให้กรรมการสอบสวนคนหนึ่งคนใดทำหน้าที่เป็นประธานคณะกรรมการสอบสวน
และกำหนดจังหวัดอันเป็นที่ตั้งทำการสอบสวนด้วย
ให้ประธานกรรมการมรรยาททนายความแจ้งคำสั่งการแต่งตั้งคณะกรรมการสอบสวนให้ผู้กล่าวหา
ผู้ถูกกล่าวหา และคณะกรรมการสอบสวนทราบ

หมวด ๓
การส่งคำกล่าวหา
หรือการแจ้ง

ข้อ
๒๐  การส่งสำเนาคำกล่าวหา
หรือการแจ้งใด ๆ ให้แก่ผู้ถูกกล่าวหาซึ่งส่งไปยังสำนักงาน
หรือภูมิลำเนาของผู้ถูกกล่าวหาที่จดแจ้งไว้ต่อนายทะเบียนทนายความโดยทางไปรษณีย์ลงทะเบียนตอบรับหรือโดยเจ้าหน้าที่ของสภาทนายความให้ถือว่าเป็นการส่งโดยชอบแล้ว
ในกรณีที่มีเหตุอันควรสงสัยว่า
ผู้ถูกกล่าวหายังไม่ได้รับสำเนาคำกล่าวหาหรือการแจ้งใด ๆ และคณะกรรมการสอบสวนได้ตรวจสอบภูมิลำเนาของผู้ถูกกล่าวหาจากหน่วยงานราชการแล้วปรากฏว่า
ภูมิลำเนาของผู้ถูกกล่าวหาได้เปลี่ยนแปลงไปจากที่ได้จดแจ้งไว้ต่อนายทะเบียนทนายความ
ให้ส่งสำเนาคำกล่าวหา หรือการแจ้งใด ๆ ให้แก่ ผู้ถูกกล่าวหา ณ
ภูมิลำเนาที่ตรวจสอบได้ดังกล่าว
ในกรณีที่ตรวจสอบจากหน่วยงานราชการแล้ว
ไม่พบภูมิลำเนาของผู้ถูกกล่าวหาให้ประกาศแจ้งคำกล่าวหา หรือการแจ้งใด ๆ ณ
สภาทนายความ หรือ ณ
ที่ทำการสภาทนายความประจำจังหวัดที่ผู้ถูกกล่าวหาจดแจ้งไว้ต่อนายทะเบียนทนายความ

ข้อ
๒๑  การส่งสำเนาคำแก้ข้อกล่าวหา
การแจ้งใด ๆ ให้แก่ผู้กล่าวหาซึ่งส่งไปยังภูมิลำเนาของผู้กล่าวหาที่แจ้งไว้ในคำกล่าวหาให้ถือว่าเป็นการส่งโดยชอบแล้ว
ในกรณีที่มีเหตุอันควรสงสัยว่า
ผู้กล่าวหายังไม่ได้รับสำเนาคำแก้ข้อกล่าวหา การแจ้งใด ๆ
ให้ส่งสำเนาคำแก้ข้อกล่าวหา การแจ้งใด ๆ ให้แก่ผู้กล่าวหาใหม่ ณ
ภูมิลำเนาที่ตรวจสอบได้จากหน่วยงานราชการ
ในกรณีที่ตรวจสอบจากหน่วยงานราชการแล้ว
ไม่พบภูมิลำเนาของผู้กล่าวหา ให้ประกาศแจ้งคำแก้ข้อกล่าวหา หรือการแจ้งใด ๆ ณ
สภาทนายความ หรือ ณ
ที่ทำการสภาทนายความประจำจังหวัดที่ผู้กล่าวหาแจ้งภูมิลำเนาไว้ในคำกล่าวหา

หมวด ๔
การสอบสวน

ข้อ
๒๒  ทนายความที่ถูกกล่าวหามีสิทธิทำคำแก้ข้อกล่าวหาเป็นหนังสือภายใน
๑๕ วันนับแต่วันที่ได้รับสำเนาคำกล่าวหา
หรือภายในกำหนดระยะเวลาซึ่งประธานกรรมการมรรยาททนายความได้ขยายให้

ข้อ
๒๓  เมื่อคณะกรรมการสอบสวนได้รับหนังสือแต่งตั้งคณะกรรมการสอบสวน
ให้ประธานคณะกรรมการสอบสวนเรียกประชุมคณะกรรมการสอบสวนภายใน ๓๐
วันนับแต่วันที่ได้รับหนังสือแต่งตั้งเพื่อพิจารณาแนวทางในการสอบสวนและกำหนดวันนัดพร้อมแล้วแจ้งให้ผู้กล่าวหา
ผู้ถูกกล่าวหา และกรรมการสอบสวนที่ไม่ได้มาร่วมประชุมทราบด้วย

ข้อ
๒๔  ในวันนัดพร้อม
ให้คณะกรรมการสอบสวนสอบถามผู้กล่าวหาและผู้ถูกกล่าวหาว่ามีพยานบุคคลกี่ปาก
มีภูมิลำเนาอยู่ที่ใด
จะนำพยานดังกล่าวมาพบคณะกรรมการสอบสวนเองหรือต้องให้คณะกรรมการสอบสวนออกหนังสือเรียกให้มามีพยานหลักฐานอื่นใดอีก
ต้องให้คณะกรรมการสอบสวนมีหนังสือเรียกพยานหลักฐานดังกล่าวจากผู้ครอบครองพยานหลักฐานดังกล่าวหรือไม่
และคาดว่าจะต้องใช้เวลาทำการสอบสวนกี่วันจึงจะแล้วเสร็จ
โดยให้คณะกรรมการสอบสวนกำหนดวันนัดสอบสวนพยานผู้กล่าวหา
และผู้ถูกกล่าวหาให้ครบถ้วนตามที่ทั้งสองฝ่ายได้แถลงต่อคณะกรรมการสอบสวน

ข้อ
๒๕  หากในวัดนัดพร้อม
ผู้กล่าวหาหรือผู้ถูกกล่าวหาทราบนัดโดยชอบแล้วไม่มาพบคณะกรรมการสอบสวนและไม่แจ้งเหตุขัดข้องให้ทราบให้คณะกรรมการสอบสวนกำหนดวันนัดสอบสวนพยานผู้กล่าวหาและผู้ถูกกล่าวหาตามที่ปรากฏในสำนวน
โดยแจ้งวันนัดสอบสวนให้ฝ่ายที่ไม่มาทราบ

ข้อ
๒๖  ในกรณีที่ผู้กล่าวหาและพยานผู้กล่าวหาไม่มาให้ทำการสอบสวนโดยคณะกรรมการสอบสวนได้ให้โอกาสพอสมควรแล้ว
ให้คณะกรรมการสอบสวนมีคำสั่งว่าผู้กล่าวหาไม่มีพยานมาให้ทำการสอบสวน
และนัดสอบสวนพยานผู้ถูกกล่าวหาแล้วนัดทำความเห็นเสนอคณะกรรมการมรรยาททนายความต่อไป
ในกรณีที่ผู้ถูกกล่าวหาและพยานผู้ถูกกล่าวหาไม่มาให้ทำการสอบสวนโดยคณะกรรมการสอบสวนให้โอกาสพอสมควรแล้ว
ให้คณะกรรมการสอบสวนมีคำสั่งว่าผู้ถูกกล่าวหาไม่มีพยานมาให้สอบสวน
และให้กรรมการสอบสวนทำความเห็นเสนอให้คณะกรรมการมรรยาททนายความพิจารณาต่อไป

ข้อ
๒๗  ในกรณีที่ผู้กล่าวหาถึงแก่ความตายก่อนที่จะทำการสอบสวนผู้กล่าวหาแล้วเสร็จ
ให้คณะกรรมการสอบสวนรอการสอบสวนไปจนกว่าทายาท ผู้จัดการมรดก ผู้ปกครองทรัพย์มรดก
หรือผู้สืบสิทธิของผู้กล่าวหาจะมีคำขอเข้ามาแทนที่ผู้กล่าวหาผู้ถึงแก่ความตาย
หรือผู้มีส่วนได้เสียจะมีคำขอเข้ามา
โดยมีคำขอเข้ามาเองหรือโดยที่คณะกรรมการสอบสวนมีหนังสือเรียกให้เข้ามาเนื่องจากฝ่ายหนึ่งฝ่ายใดมีคำขอ
คำขอเช่นนี้จะต้องยื่นภายในกำหนดหนึ่งปีนับแต่วันที่ผู้กล่าวหาถึงแก่ความตายหากไม่มีคำขอของบุคคลเช่นว่านั้นภายในกำหนดเวลาหนึ่งปีดังกล่าว
ให้คณะกรรมการสอบสวนสรุปความเห็นเสนอคณะกรรมการมรรยาททนายความเพื่อจำหน่ายคดีต่อไป
หากคณะกรรมการมรรยาททนายความเห็นว่ามีพยานบุคคลอื่นที่รู้เห็นข้อเท็จจริงตามคำกล่าวหา
จะมีคำสั่งให้คณะกรรมการสอบสวนนัดสอบสวนพยานบุคคลที่ปรากฎในสำนวนดังกล่าวพร้อมทั้งนัดสอบสวนพยานผู้ถูกกล่าวหาต่อไปโดยไม่จำต้องเรียกทายาทของผู้กล่าวหามารับมรดกความก็ได้
ในกรณีที่ผู้ถูกกล่าวหาถึงแก่ความตาย
ให้คณะกรรมการสอบสวนรวบรวมหลักฐานใบมรณบัตรของผู้ถูกกล่าวหา
และเสนอคณะกรรมการมรรยาททนายความเพื่อจำหน่ายคดีต่อไป

ข้อ
๒๘  การสอบสวนของคณะกรรมการสอบสวนไม่จำต้องทำต่อหน้าผู้กล่าวหาและผู้ถูกกล่าวหา
แต่คณะกรรมการสอบสวนต้องแจ้งวันนัดสอบสวนให้ผู้กล่าวหาและผู้ถูกกล่าวหาทราบ

ข้อ ๒๙  หากคณะกรรมการสอบสวนเห็นว่า
พยานหลักฐานที่ได้สอบสวนมาเพียงพอที่จะวินิจฉัยได้แล้ว
คณะกรรมการสอบสวนมีอำนาจสั่งให้งดการสอบสวนและนัดประชุมคณะกรรมการสอบสวนเพื่อทำความเห็นเสนอคณะกรรมการมรรยาททนายความต่อไป

ข้อ
๓๐  คณะกรรมการสอบสวนอาจตรวจสอบและแสวงหาพยานหลักฐานและข้อเท็จจริงได้ตามความเหมาะสม
ในการนี้ คณะกรรมการสอบสวนจะรับฟังพยานบุคคล พยานเอกสาร พยานผู้เชี่ยวชาญ หรือพยานหลักฐานอื่นนอกเหนือจากพยานหลักฐานของคู่กรณีได้ตามที่เห็นสมควร

ข้อ
๓๑  ในการสอบสวนคดีมรรยาททนายความให้กรรมการสอบสวนเป็นผู้ซักถามพยาน
ผู้กล่าวหาและผู้ถูกกล่าวหาจะนำทนายความหรือที่ปรึกษาของตนเข้าร่วมในการสอบสวนก็ได้
แต่ผู้กล่าวหา ผู้ถูกกล่าวหา
ทนายความและที่ปรึกษาจะซักถามพยานได้เมื่อได้รับอนุญาตจากคณะกรรมการสอบสวน
โดยการซักถามพยาน ให้อยู่ภายใต้การควบคุมของคณะกรรมการสอบสวน
การใดที่ทนายความหรือที่ปรึกษาได้กระทำตามวรรคหนึ่ง
ให้ถือว่าเป็นการกระทำของผู้กล่าวหาหรือผู้ถูกกล่าวหา แล้วแต่กรณี

ข้อ
๓๒  ในการสอบสวนพยานบุคคล
ให้คณะกรรมการสอบสวนเรียกพยานเข้ามาในที่สอบสวนคราวละหนึ่งคน
ห้ามพยานบุคคลซึ่งยังไม่ได้สอบสวนอยู่ในที่สอบสวน
การสอบสวนพยานบุคคล
ให้คณะกรรมการสอบสวนบันทึกถ้อยคำพยาน แล้วอ่านให้ผู้ให้ถ้อยคำฟัง
หรือจะให้พยานอ่านเองก็ได้ เมื่อพยานรับว่าถูกต้องแล้วให้พยานผู้กล่าวหา
ผู้ถูกกล่าวหา และคณะกรรมการสอบสวนที่มาในวันดังกล่าวลงลายมือชื่อไว้
การแก้ไขข้อความที่ได้บันทึกไว้แล้ว
ให้ใช้วิธีขีดฆ่าหรือตกเติม และให้คณะกรรมการสอบสวนลงลายมือชื่อกำกับไว้ทุกแห่ง

ข้อ
๓๓  การนำเอกสารหรือวัตถุมาใช้เป็นพยานหลักฐานในสำนวนการสอบสวนให้กรรมการสอบสวนบันทึกลำดับเลขหมายของเอกสารหรือวัตถุ
และบันทึกแยกเป็นเอกสารหรือวัตถุของผู้กล่าวหา หรือผู้ถูกกล่าวหา หรือกรรมการสอบสวน
พร้อมทั้งลายมือชื่อกรรมการสอบสวนและวันที่ยื่นเอกสารหรือวัตถุดังกล่าว
เอกสารที่ใช้เป็นพยานหลักฐานให้ใช้ต้นฉบับ
เว้นแต่มีกฎหมายกำหนดให้รับฟังสำเนาได้
ถ้าต้นฉบับเอกสารสูญหาย
หรือถูกทำลาย หรือไม่สามารถนำต้นฉบับมาได้โดยประการอื่น จะใช้สำเนาเอกสารหรือพยานบุคคลมาให้สอบสวนก็ได้

ข้อ
๓๔  พยานเอกสารซึ่งเป็นภาษาต่างประเทศ
ให้ผู้ยื่นพยานเอกสารดังกล่าวจัดทำคำแปลเป็นภาษาไทยที่มีผู้แปลรับรองความถูกต้อง

ข้อ
๓๕  ในกรณีที่ผู้กล่าวหา
หรือผู้ถูกกล่าวหาได้โต้แย้งว่าการสอบสวนไม่ชอบ ด้วยกฎหมายหรือข้อบังคับ ให้คณะกรรมการสอบสวนวินิจฉัยคำโต้แย้งดังกล่าวโดยคณะกรรมการสอบสวนจะมีคำสั่งเพิกถอนการสอบสวนที่มีการโต้แย้งหรือยกคำโต้แย้งดังกล่าวก็ได้โดยให้แสดงเหตุผลการวินิจฉัย
และรวมคำโต้แย้งดังกล่าวหรือบันทึกคำโต้แย้งไว้ในรายงานการสอบสวน

ข้อ
๓๖  ในกรณีมีเหตุจำเป็นต้องทำการสอบสวนพยานนอกเขตจังหวัดอันเป็นที่ตั้งที่ทำการสอบสวน
ให้คณะกรรมการสอบสวนขออนุมัติต่อประธานกรรมการมรรยาททนายความเป็นคราว ๆ ไป

ข้อ
๓๗  ในกรณีที่คณะกรรมการสอบสวนเห็นเป็นการสมควรที่ต้องทำการสอบสวนพยานบุคคลนอกเขตจังหวัดอันเป็นที่ตั้งที่ทำการสอบสวน
ให้คณะกรรมการสอบสวนแจ้งประธานกรรมการมรรยาททนายความเพื่อให้คณะกรรมการมรรยาททนายความพิจารณาแต่งตั้งคณะอนุกรรมการสอบสวนในจังหวัดที่จะทำการสอบสวนพยานบุคคลนั้น
โดยให้คณะกรรมการสอบสวนรวบรวมสำนวนส่งแก่ประธานกรรมการมรรยาททนายความ
เพื่อส่งแก่คณะอนุกรรมการสอบสวนต่อไป
ให้นำบทบัญญัติว่าด้วยคณะกรรมการสอบสวน
และการสอบสวนในข้อบังคับนี้ ใช้กับการสอบสวน โดยคณะอนุกรรมการสอบสวนด้วย
และให้ถือว่าการสอบสวนของคณะอนุกรรมการเป็นการสอบสวนของคณะกรรมการสอบสวนด้วย
เมื่อคณะอนุกรรมการสอบสวนได้ทำการสอบสวนพยานดังกล่าวแล้วเสร็จ
ให้รวบรวมถ้อยคำสำนวนส่งประธานกรรมการมรรยาททนายความเพื่อส่งให้คณะกรรมการสอบสวนดำเนินการต่อไป

ข้อ
๓๘  ให้สภาทนายความจ่ายค่าป่วยการ
ค่าใช้จ่ายในการเดินทาง
และค่าที่พักในการสอบสวนให้แก่คณะกรรมการสอบสวนและคณะอนุกรรมการสอบสวนตามระเบียบของสภาทนายความ
หรือตามมติของคณะกรรมการสภาทนายความ

ข้อ
๓๙  เมื่อคณะกรรมการสอบสวนได้ทำการสอบสวนเสร็จแล้วให้นัดประชุมเพื่อทำความเห็นเสนอคณะกรรมการมรรยาททนายความโดยเร็ว
ความเห็นของคณะกรรมการสอบสวนต้องประกอบด้วย
สรุปคำกล่าวหา คำแก้ข้อกล่าวหา ข้อเท็จจริงจากการสอบสวน
โดยแสดงเหตุผลและข้อเสนอในการลงโทษ โดยให้คณะกรรมการสอบสวนที่ร่วมทำความเห็นลงลายมือชื่อไว้

ข้อ
๔๐  ในการสอบสวนหรือดำเนินการประชุมต้องมีกรรมการสอบสวนเกินกึ่งหนึ่ง
จึงเป็นองค์คณะหรือองค์ประชุม แล้วแต่กรณี
ในการทำความเห็น
ให้ถือตามเสียงข้างมากของคณะกรรมการสอบสวนที่มาร่วมประชุม ถ้าคะแนนเสียงเท่ากัน
ให้ประธานคณะกรรมการสอบสวนออกเสียงอีกเสียงหนึ่งเป็นเสียงชี้ขาด
กรรมการสอบสวนฝ่ายเสียงข้างน้อยจะทำความเห็นแย้งก็ได้

ข้อ
๔๑  ในกรณีที่ประธานคณะกรรมการสอบสวน
หรือกรรมการสอบสวนคนหนึ่งคนใด ได้ทราบนัดประชุม หรือนัดสอบสวนโดยชอบแล้ว
ไม่มาร่วมทำการสอบสวนติดต่อกันสองครั้ง โดยไม่แจ้งเหตุขัดข้องให้คณะกรรมการสอบสวนทราบ
ให้กรรมการสอบสวน
หรือประธานคณะกรรมการสอบสวนที่มาปฏิบัติหน้าที่มีหนังสือแจ้งเหตุดังกล่าวให้ประธานกรรมการมรรยาททนายความทราบ
ให้ประธานกรรมการมรรยาททนายความมีหนังสือให้ประธานคณะกรรมการสอบสวน
หรือกรรมการสอบสวนดังกล่าวชี้แจงแสดงเหตุผล หรือขัดข้องที่ไม่มาร่วมการสอบสวนภายในเวลาที่กำหนด
เพื่อเสนอคณะกรรมการมรรยาททนายความพิจารณาและมีคำสั่งตามที่เห็นสมควรต่อไป

ข้อ
๔๒  ในวันประชุมคณะกรรมการสอบสวน
วันนัดสอบสวน หรือวันนัดพิจารณาใด ๆ ให้คณะกรรมการสอบสวนจดบันทึกในรายงานการสอบสวนไว้โดยให้กรรมการสอบสวน
ผู้กล่าวหา และผู้ถูกกล่าวหาที่มาร่วมในการประชุม
หรือการสอบสวนดังกล่าวลงลายมือชื่อไว้ทุกครั้ง
รายงานการสอบสวนต้องมีรายการต่อไปนี้
(๑)
เลขคดี
(๒)
ชื่อผู้กล่าวหา ผู้ถูกกล่าวหา
(๓)
วัน เวลา และสถานที่ที่คณะกรรมการสอบสวนทำการสอบสวน
(๔)
ข้อความโดยย่อเกี่ยวด้วยเรื่องที่กระทำและรายการข้อสำคัญอื่น ๆ เช่น
ข้อแถลงของผู้กล่าวหา ผู้ถูกกล่าวหา คำวินิจฉัยของคณะกรรมการสอบสวน เป็นต้น

ข้อ
๔๓  ในกรณีที่ผู้ใดไม่อาจกระทำการอย่างหนึ่งอย่างใดภายในระยะเวลาที่กำหนดไว้ในกฎหมาย
หรือข้อบังคับนี้ เพราะมีพฤติการณ์ที่จำเป็นอันมิได้เกิดขึ้นจากความผิดของผู้นั้น
ถ้าผู้นั้นมีคำขอต่อประธานกรรมการมรรยาททนายความหรือคณะกรรมการสอบสวน แล้วแต่กรณี
อาจขยายระยะเวลาดังกล่าวได้  ทั้งนี้
ต้องยื่นคำขอภายในสิบห้าวันนับแต่พฤติการณ์เช่นว่านั้นได้สิ้นสุดลง

หมวด ๕
การพิจารณาของคณะกรรมการมรรยาททนายความ

ข้อ
๔๔  ให้ประธานกรรมการมรรยาททนายความจ่ายสำนวนคดีมรรยาททนายความที่คณะกรรมการสอบสวนได้ทำการสอบสวนและทำความเห็นแล้วให้แก่กรรมการมรรยาททนายความคนหนึ่งคนใดเพื่อทำการตรวจสำนวนและทำความเห็น
เมื่อผู้ตรวจสำนวนทำความเห็นแล้ว
ให้นำเสนอที่ประชุมคณะกรรมการมรรยาททนายความ
เพื่อพิจารณาตามข้อบังคับสภาทนายความว่าด้วยการประชุมคณะกรรมการมรรยาททนายความ

ข้อ
๔๕  ในกรณีที่ผู้กล่าวหาได้ยื่นคำร้องขอถอนคำกล่าวหาให้คณะกรรมการมรรยาททนายความพิจารณาคำร้องขอถอนคำกล่าวหาเสียก่อนว่าจะอนุญาตหรือไม่

ข้อ
๔๖  ในกรณีที่คณะกรรมการมรรยาททนายความเห็นว่าการสอบสวนไม่ชอบด้วยกฎหมาย
หรือข้อเท็จจริงที่ได้จากการสอบสวนยังไม่เพียงพอ
หรือมีพยานหลักฐานอื่นที่ต้องทำการสอบสวน
คณะกรรมการมรรยาททนายความมีอำนาจเพิกถอนการสอบสวนดังกล่าวและย้อนสำนวนให้คณะกรรมการสอบสวนดำเนินการให้ถูกต้องหรือสอบสวนข้อเท็จจริงเพิ่มเติมได้
หากคณะกรรมการมรรยาททนายความเห็นว่า
ข้อเท็จจริงในสำนวนเพียงพอที่จะวินิจฉัยได้แล้ว
ให้คณะกรรมการมรรยาททนายความพิจารณาคดีต่อไป
ในการนี้คณะกรรมการมรรยาททนายความอาจมีคำสั่งให้จำหน่ายคดี ยกคำกล่าวหา
หรือลงโทษผู้ถูกกล่าวหาตามรูปคดี

ข้อ
๔๗  เมื่อคณะกรรมการมรรยาททนายความมีมติตามข้อ
๔๖ วรรคสองแล้ว
ให้ส่งสำนวนพร้อมคำสั่งดังกล่าวให้คณะกรรมการสภาทนายความพิจารณาต่อไป

หมวด ๖
การพิจารณาของคณะกรรมการสภาทนายความ

ข้อ
๔๘  ให้นำข้อบังคับ ข้อ ๔๔ ถึง ๔๖
มาใช้บังคับในการพิจารณาคดีมรรยาททนายความของคณะกรรมการสภาทนายความโดยอนุโลม

ข้อ
๔๙  เมื่อคณะกรรมการสภาทนายความมีคำสั่งแล้ว
ให้นายกสภาทนายความแจ้งคำสั่งพร้อมส่งสำนวนคดีคืนประธานกรรมการมรรยาททนายความ

ข้อ
๕๐  ให้ประธานกรรมการมรรยาททนายความมีหนังสือแจ้งคำสั่งของคณะกรรมการสภาทนายความให้ผู้กล่าวหา
ผู้ถูกกล่าวหาและคณะกรรมการสอบสวนทราบ

ข้อ
๕๑  เมื่อคดีถึงที่สุดให้ลงโทษผู้ถูกกล่าวหาแล้ว
ให้ประธานกรรมการมรรยาททนายความแจ้งแก่นายทะเบียนทนายความเพื่อบันทึกไว้ในประวัติทนายความ

หมวด ๗
การอุทธรณ์

ข้อ ๕๒  ผู้ถูกกล่าวหาซึ่งถูกลงโทษตามมาตรา ๕๒
แห่งพระราชบัญญัติทนายความ พ.ศ. ๒๕๒๘
อาจอุทธรณ์คำสั่งดังกล่าวต่อสภานายกพิเศษแห่งสภาทนายความภายในสามสิบวันนับแต่วันที่ได้รับแจ้งคำสั่ง

ข้อ
๕๓  อุทธรณ์ตามข้อ ๕๒
ต้องทำเป็นหนังสือลงลายมือชื่อผู้ถูกกล่าวหาประกอบด้วยสรุปคำกล่าวหา
คำแก้ข้อกล่าวหา ผลการพิจารณาของคณะกรรมการสภาทนายความ รายละเอียดการโต้แย้งคำสั่ง
ตลอดจนความประสงค์ของการอุทธรณ์คำสั่งด้วย

ข้อ
๕๔  การยื่นอุทธรณ์คำสั่งให้ยื่นต่อประธานกรรมการมรรยาททนายความ
ในการนี้อาจยื่นโดยส่งทางไปรษณีย์ก็ได้

ข้อ
๕๕  ให้ประธานกรรมการมรรยาททนายความพิจารณาคำอุทธรณ์
หากเห็นว่า มีข้อความที่อ่านไม่เข้าใจ ฟุ่มเฟือย เสียดสี ไม่สุภาพ หรือบกพร่อง
มีอำนาจสั่งให้ผู้ถูกกล่าวหายื่นอุทธรณ์ฉบับใหม่
หรือแก้ไขข้อบกพร่องดังกล่าวภายในระยะเวลาที่เห็นสมควร
หากผู้ถูกกล่าวหาไม่ปฏิบัติตามคำสั่ง
หรือประธานกรรมการมรรยาททนายความเห็นว่าอุทธรณ์ไม่ชอบด้วยกฎหมาย ให้มีคำสั่งไม่รับอุทธรณ์หากมีคำสั่งไม่รับอุทธรณ์และผู้ถูกกล่าวหาโต้แย้งคำสั่งภายในกำหนด
๑๕ วัน
นับแต่วันได้รับแจ้งคำสั่งให้รวบรวมถ้อยคำสำนวนส่งสภานายกพิเศษแห่งสภาทนายความพิจารณาต่อไป

ข้อ
๕๖  เมื่อประธานกรรมการมรรยาททนายความเห็นว่า
คำอุทธรณ์ชอบด้วยกฎหมายและยื่นภายในกำหนดเวลาที่กฎหมายกำหนดหรือภายในระยะเวลาที่ประธานกรรมการมรรยาททนายความมีคำสั่งอนุญาตแล้ว
ให้มีคำสั่งรับอุทธรณ์และให้รวบรวมถ้อยคำสำนวนส่งให้สภานายกพิเศษแห่งสภาทนายความพิจารณาโดยด่วน

ข้อ
๕๗  ในกรณีคดีถึงที่สุดโดยสภานายกพิเศษแห่งสภาทนายความมีคำสั่งลงโทษ
ให้นายทะเบียนทนายความแจ้งผลคำสั่งลงโทษให้ผู้ถูกกล่าวหาทราบพร้อมแจ้งสิทธิในการฟ้องร้องต่อศาลปกครองภายในเก้าสิบวันนับแต่วันทราบคำสั่งด้วย

ประกาศ
ณ วันที่ ๒๗ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๔๖
สัก  กอแสงเรือง
นายกสภาทนายความ

มณฑิตา/ผู้จัดทำ
๒ พฤศจิกายน ๒๕๕๓
นฤดล/ผู้ตรวจ
๑๑ มกราคม ๒๕๕๔

[๑] ราชกิจจานุเบกษา เล่ม
๑๒๐/ตอนพิเศษ ๖๘ ง/หน้า ๓/๑๔ มิถุนายน ๒๕๔๖