เทศบัญญัติของเทศบาลเมืองนราธิวาส เรื่อง ควบคุมการก่อสร้างอาคาร พุทธศักราช 2494

เทศบัญญัติของเทศบาล

เทศบัญญัติของเทศบาล
เมืองนราธิวาส
เรื่อง
ควบคุมการก่อสร้างอาคาร
พุทธศักราช
๒๔๙๔

โดยอนุมัติของรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย
ซึ่งอาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๑๕ แห่งพระราชบัญญัติควบคุมการก่อสร้างอาคาร
พุทธศักราช ๒๔๗๙ เทศบาลเมืองนราธิวาส ออกเทศบัญญัติไว้โดยคำแนะนำและยินยอมของสภาเมืองนราธิวาส
และโดยอนุมัติข้าหลวงประจำจังหวัด ดังต่อไปนี้

ข้อ ๑  เทศบัญญัตินี้ให้เรียกว่า เทศบัญญัติควบคุมการก่อสร้างอาคาร
พุทธศักราช ๒๔๙๔

ข้อ ๒ 
เทศบัญญัตินี้ให้ใช้บังคับในเขตควบคุมการก่อสร้างอาคาร ตามพระราชกฤษฎีกาให้ใช้พระราชบัญญัติควบคุมการก่อสร้างอาคาร
พุทธศักราช ๒๔๗๙ ในเขตเทศบาลบางแห่ง พ.ศ. ๒๔๙๓

ข้อ ๓[๑]  ให้ใช้เทศบัญญัตินี้ ตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป

หมวด ๑

วิเคราะห์ศัพท์

ข้อ ๔  ในเทศบัญญัตินี้
(๑) อาคารที่พักอาศัย
หมายความว่าตึก บ้าน โรง เรือน แพ ซึ่งโดยปกติบุคคลอาศัยอยู่ทั้งกลางวันและกลางคืน
(๒) อาคารพาณิชย์
หมายความว่าอาคารที่ใช้เพื่อประโยชน์แห่งการค้าหรือโรงงานที่ใช้เครื่องจักรซึ่งเทียบได้ไม่เกิน
๕ แรงม้า
หรืออาคารที่ก่อสร้างห่างแนวทางสาธารณะหรือทางซึ่งมีสภาพเป็นสาธารณะไม่เกิน ๑๔.๐๐
เมตร
(๓) ห้องแถว
หมายความว่าอาคารที่พักอาศัย หรืออาคารพาณิชย์ซึ่งปลูกสร้างติดต่อกันเป็นแถวเกินกว่า
๒ ห้อง และประกอบด้วยวัตถุอันมิใช่วัตถุทนไฟเป็นส่วนใหญ่
(๔) ตึกแถว
หมายความว่า อาคารที่พักอาศัย หรือ อาคารพาณิชย์ ซึ่งปลูกสร้างติดต่อกันเป็นแถวเกินกว่า
๒ ห้อง แต่ประกอบด้วยวัตถุถาวรและทนไฟเป็นส่วนใหญ่
(๕) โรงงานอุตสาหกรรม
หมายความว่า โรงงานสำหรับประกอบการอุตสาหกรรมโดยใช้เครื่องจักรซึ่งเทียบได้เกินกว่า
๕ แรงม้า เป็นปัจจัย
(๖) อาคารสาธารณะ
หมายความว่าโรงมหรสพ หอประชุม หรือสถานที่ซึ่งกำหนดให้เป็นที่ชุมนุมชนได้ทั่วไป
เช่นโรงแรม โรงเรียน ภัตตาคาร หรือโรงพยาบาลเป็นต้น
(๗) อาคารแผงลอย
หมายความว่า โต๊ะ แท่น แคร่ มีหลังคาตั้งอยู่บนพื้นดิน สามารถเคลื่อนที่ได้
ขนาดไม่เกิน ๔ ตารางเมตร ไม่มีฝาหรือผนัง ซึ่งใช้ประโยชน์แห่งการค้าย่อย
โดยมีกำหนดเวลาเข้าใช้สอยและเลิกเป็นประจำวัน และไม่ได้ใช้เป็นที่พักอาศัย
(๘) อาคารเลี้ยงสัตว์
หมายความว่าสิ่งปลูกสร้างเพื่อให้สัตว์พาหนะ เช่น ช้าง ม้า โค กระบือ พักอาศัย
(๙) อาคารชั่วคราว
หมายความว่าสิ่งปลูกสร้างซึ่งคณะเทศมนตรีพิจารณาเห็นว่าเพื่อใช้ประโยชน์เป็นการชั่วคราว
และมีกำหนดเวลาที่จะรื้อถอน
(๑๐) อาคารพิเศษ
หมายความถึงอาคารดังต่อไปนี้
ก. โรงมหรสพ อัฒจันทร์ หรือหอประชุม
ข. อู่เรือ คานเรือ หรือท่าเรือสำหรับเรือขนาดใหญ่เกินกว่า
๑๐๐ ตัน และโป๊ะ (ท่าเรือ)
ค. อาคารสูงกว่า ๑๕.๐๐ เมตร
หรือสะพานในที่ซึ่งติดต่อกับทางสาธารณะ หรืออาคารที่มี คานหรือโครงหลังคาช่วงหนึ่งยาวเกิน
๑๐.๐๐ เมตร
(๑๑) ผู้ออกแบบ
หมายความว่า ผู้รับผิดชอบในการคำนวณเขียนแบบ และกำหนดรายการเพื่อใช้ในการก่อสร้าง
(๑๒) นายงาน
หมายความว่า ผู้มีหน้าที่ควบคุมการปลูกสร้างให้ผู้ได้รับอนุญาต
(๑๓) นายช่าง
หมายความว่านายช่างตามความในพระราชบัญญัติควบคุมการก่อสร้างอาคาร พุทธศักราช ๒๔๗๙
(๑๔) แผนผัง
หมายความว่า แผนที่แสดงลักษณะที่ดินบริเวณปลูกสร้างอาคาร และที่ดินติดต่อ
(๑๕) แบบก่อสร้าง
หมายความว่า แบบเพื่อใช้ประโยชน์ในการปลูกสร้างตัวอาคาร
(๑๖) รายการ
หมายความว่า ข้อความชี้แจงรายละเอียดเกี่ยวแก่การปลูกสร้าง ตามแนวของแบบก่อสร้างนั้น
(๑๗) รายคำนวณ
หมายความว่า
รายละเอียดแสดงวิธีการคิดกำลังต้านทานของส่วนอาคารตามที่ปรากฏในแบบก่อสร้าง
(๑๘) แบบสังเขป
หมายความว่า แบบชนิดซึ่งเขียนไว้พอเป็นประมาณ
(๑๙) แผนอาคาร
หมายความว่า แบบแสดงลักษณะส่วนราบของอาคาร
(๒๐) รูปด้าน
หมายความว่า แบบแสดงลักษณะส่วนตั้งภายนอกของอาคาร
(๒๑) รูปตัด
หมายความว่า แบบแสดงลักษณะส่วนตั้งภายในของอาคาร
(๒๒) พื้นอาคาร
หมายความว่า เนื้อที่ส่วนราบของอาคารซึ่งอยู่ภายในขอบเขตของคาน หรือรอดที่รับพื้นนั้น
หรือภายในขอบเขตของเสาอาคาร
(๒๓) ฝา
หมายความว่า ส่วนก่อสร้างในด้านตั้ง ซึ่งกั้นแบ่งพื้นอาคารให้เป็นห้องๆ
(๒๔) ผนัง
หมายความว่า ส่วนก่อสร้างในด้านตั้ง
ซึ่งกั้นด้านนอกของอาคารให้เป็นหลังหรือหน่วยจากกัน
(๒๕) ผนังกันไฟ
หมายความว่า ผนังซึ่งทำด้วยวัตถุทนไฟ และไม่มีช่องที่จะให้ไฟผ่านได้
(๒๖) หลังคา
หมายความว่า หมายความว่า สิ่งปกคลุมส่วนบนของอาคารสำหรับบังแดดและฝน
รวมทั้งสิ่งใดซึ่งประกอบขึ้นเพื่อยึดเหนี่ยวสิ่งปกคลุมนี้ให้มั่นคงแข็งแรง
(๒๗) รากฐาน
หมายความว่า ส่วนรับน้ำหนักของอาคาร
นับจากใต้พื้นชั้นล่างลงไปจนถึงที่ฝังอยู่ในดิน
(๒๘) เสาเข็ม
หมายความว่า เสาที่ตอกลงไปในดินเพื่อช่วยรับน้ำหนักบรรทุกของอาคาร
(๒๙) ช่วงบันได
หมายความว่า ระยะตั้งบันไดซึ่งมีขั้นต่อกันโดยตลอด
(๓๐) ลูกตั้ง
หมายความว่า ระยะตั้งของขั้นบันได
(๓๑) ลูกนอน
หมายความว่า ระยะราบของขั้นบันได
(๓๒) บ่อตรวจระบาย หมายความว่า
ส่วนที่เปิดได้ของท่อระบาย ซึ่งกำหนดไว้ใช้ในการชำระล้างท่อ
(๓๓) บ่อพักขยะ
หมายความว่า ส่วนของทางระบายน้ำที่กำหนดกั้นขยะให้หยุดระบายไปด้วยกับน้ำ
(๓๔) อุปกรณ์อนามัย
หมายความว่า เครื่องประกอบอันใช้ประโยชน์ในการสุขาภิบาลของอาคาร
(๓๕) บ่ออาจม หมายความว่า
บ่อพักอุจจาระหรือสิ่งโสโครก อันไม่มีวิธีการระบายออกไป ตามสภาพปกติ
(๓๖) ลิฟต์
หมายความว่า เครื่องสำหรับใช้บรรทุกบุคคล หรือของ ขึ้นลงระหว่างพื้นต่างๆ ของอาคาร
(๓๗) ท่อเอกประปา
หมายความว่า ท่อน้ำประปาในทางสาธารณะ ซึ่งเป็นสมบัติของกองการประปา
(๓๘) วัตถุทนไฟ
หมายความว่า วัตถุก่อสร้างซึ่งไม่เป็นเชื้อเพลิง
(๓๙) วัตถุถาวร
หมายความว่า วัตถุทนไฟซึ่งตามปกติไม่แปลงสภาพได้ง่าย โดยน้ำ ลม ไฟ ดินฟ้าอากาศ
(๔๐) อิฐธรรมดา
หมายความว่า ดินชนิดที่ปั้นขึ้นเป็นแท่ง โดยไม่ใช้เครื่องอัด และเผาไฟสุกแล้ว
(๔๑) อิฐอัด
หมายความว่า อิฐชนิดซึ่งได้ประดิษฐ์ขึ้นโดยใช้เครื่องอัดให้แน่นก่อนเผา
(๔๒) คอนกรีต
หมายความว่า วัตถุซึ่งประกอบขึ้นด้วยส่วนผสมของซีเมนต์ ทราย น้ำ และหินหรือกรวด
(๔๓) คอนกรีตเสริมเหล็ก
หมายความว่า คอนกรีตซึ่งมีเหล็กฝังภายในให้ทำหน้าที่รับแรงได้มากขึ้นกว่าปกติ
(๔๔) เหล็กหล่อ
หมายความว่า เหล็กซึ่งถลุงมาจากแร่เหล็กอันจะใช้เชื่อมหรือชุบไม่ได้ผล
(๔๕) เหล็กล้วน
หมายความว่า เหล็กที่มีธาตุอื่นเจือปนน้อยที่สุด และจะชุบไม่ได้ผล
(๔๖) เหล็กถ่าน
หมายความว่า เหล็กซึ่งมีธาตุถ่านผสมทำให้เหนียวกว่าปกติ อันจะใช้ชุบได้ผล
(๔๗) เหล็กเสริม
หมายความว่า เหล็กถ่านที่ใช้สำหรับฝังในเนื้อคอนกรีต เพื่อเพิ่มกำลังขึ้น
(๔๘) ไม้อ่อน
หมายความว่า ไม้เนื้ออ่อนซึ่งไม่คงทนต่อดินฟ้าอากาศและตัวสัตว์ เช่นไม้ยาง
ไม้ตะแบก ไม้กระท้อน
(๔๙) ไม้แก่น
หมายความว่า ไม้เนื้อแข็งซึ่งคงทนต่อดินฟ้าอากาศและตัวสัตว์ได้ดีตามสภาพอันสมควร
เช่น ไม้ตะเคียน ไม้เต็งรัง ไม้เคี่ยม
(๕๐) ปูนขาว
หมายความว่า วัตถุประสานซึ่งประดิษฐ์ขึ้นจากหินธาตุปูนหรือเปลือกหอย
(๕๑) ซีเมนต์
หมายความว่า
วัตถุประสานซึ่งประดิษฐ์ขึ้นจากแร่ธาตุปูนและธาตุดินผสมกันเป็นส่วนใหญ่
(๕๒) ทราย
หมายความว่า ก้อนหินเมล็ดเล็กละเอียดเกิดตามธรรมชาติ ซึ่งมีขนาดโตไม่เกิน ๓
มิลลิเมตร
(๕๓) กรวด
หมายความว่า ก้อนหินเกิดตามธรรมชาติขนาดก้อนโตเกินกว่า ๓ มิลลิเมตร
(๕๔) ดินดาน
หมายความว่า หินชนิดที่มีเนื้อเปื่อยไม่แน่นเป็นก้อนแกร่ง
(๕๕) หินปูน หมายความว่า
หินธาตุปูนซึ่งมีเนื้อแน่นแกร่งเป็นก้อนปึก
(๕๖) หินทราย
หมายความว่า หินประกอบด้วยเมล็ดทรายและประสานด้วยวัตถุอื่นเป็นก้อนปึก
(๕๗) หินอัคนี
หมายความว่า หินที่มีเนื้อแข็งแกร่งเป็นก้อนปึก โดยไม่ต้องอาศัยวัตถุอื่นประสาน
(๕๘) แรงประลัย
หมายความว่า แรงขนาดที่ทำให้วัตถุนั้นแตกแยกออกจากกันเป็นส่วน
(๕๙) แรงดึง
หมายความว่า แรงที่จะทำให้วัตถุแยกออกห่างจากกัน
(๖๐) แรงอัด
หมายความว่า แรงที่จะทำให้วัตถุทลายเข้าหากัน
(๖๑) แรงเฉือน
หมายความว่า แรงที่จะทำให้วัตถุขาดออกจากกันดุจกรรไกรตัด
(๖๒) ส่วนปลอดภัย
หมายความว่า อัตราส่วนที่ใช้ทอนแรงประลัยลงให้ถึงขนาดที่จะใช้ได้ปลอดภัย
(๖๓) น้ำหนักบรรทุก
หมายความว่า
น้ำหนักที่กำหนดว่าจะมาเพิ่มขึ้นบนอาคารนอกจากน้ำหนักของตัวอาคารนั้นเอง
(๖๔) ส่วนลาด
หมายความว่า ส่วนระยะตั้งเทียบกับส่วนระยะยาวของฐาน
(๖๕) ทางสาธารณะ
หมายความว่า ที่ดินที่ประชาชนมีสิทธิใช้เป็นทางคมนาคมได้
(๖๖) ทางซึ่งมีสภาพเป็นสาธารณะ
หมายความว่า ที่ดินที่ไม่อยู่ในความดูแลของเจ้าหน้าที่ท้องถิ่น
ซึ่งประชาชนใช้เป็นทางคมนาคม ผ่านที่ดินต่างเจ้าของ เกินกว่า ๑๐ ปี
หรือที่ดินที่มอบให้เจ้าหน้าที่ท้องถิ่นรักษาแนวเขตเพื่อให้ประชาชนใช้เป็นทางคมนาคม
(๖๗) ทางน้ำสาธารณะ
หมายความว่า ทางน้ำที่ประชาชนมีสิทธิใช้เป็นทางคมนาคมได้
(๖๘) ทางระบายน้ำสาธารณะ
หมายความว่า ช่องน้ำไหลตามทางสาธารณะ ซึ่งกำหนดไว้ให้ระบายน้ำออกจากอาคารได้
(๖๙) ถนนสาธารณะ
หมายความว่า ทางสาธารณะที่รถเดินผ่านได้
(๗๐) แนวทางสาธารณะ
หมายความว่า อาณาเขตที่กำหนดให้เป็นทางสาธารณะทั้งทางบกและทางน้ำ
(๗๑) แนวทางซึ่งมีสภาพเป็นสาธารณะ
หมายความว่า แนวเขตที่ประชาชนได้ใช้เป็นทางคมนาคมผ่านที่ดินต่างเจ้าของเกินกว่า ๑๐
ปี หรือแนวเขตที่กำหนดไว้ให้ประชาชนคมนาคม โดยเจ้าหน้าที่ท้องถิ่นเป็นผู้รักษาแนวเขตนั้น
ทั้งทางบกและทางน้ำ
(๗๒) ระดับถนนสาธารณะ
หมายความว่า ความสูงของยอดถนนสาธารณะใกล้ชิดกับที่ดินปลูกสร้าง
เทียบกับระดับน้ำทะเล
(๗๓) แนวถนน
หมายความว่า เขตถนนและทางเดินที่กำหนดไว้ให้เป็นทางสาธารณะ

หมวด ๒

การอนุญาตก่อสร้าง

ข้อ ๕ 
การขออนุญาตปลูกสร้างอาคารตามความหมายในมาตรา ๗ แห่งพระราชบัญญัติ
ให้ยื่นคำขอต่อคณะเทศมนตรี ตามแบบ อ.๑
ท้ายเทศบัญญัตินี้พร้อมด้วยแผนผัง แบบก่อสร้าง และรายการอย่างละ ๓ ชุด
ผู้ขออนุญาตปลูกสร้างอาคารจะต้องเป็นเจ้าของอาคารที่จะปลูกสร้างขึ้นหรือเป็นตัวแทนของผู้นั้น
ซึ่งได้รับมอบอำนาจโดยชอบด้วยกฎหมาย

ข้อ ๖  การขอใบอนุญาตชั่วคราวตามความในมาตรา ๙
วรรค ๒ แห่งพระราชบัญญัติ นอกจากจะแสดงความประสงค์ในคำขออนุญาตแล้ว
ให้ผู้ขออนุญาตกำหนดขั้นของงานและระยะเวลาสำเร็จในแผนผัง
แบบก่อสร้างและรายการไว้ให้ชัดเจน

ข้อ ๗  ใบอนุญาตให้ปลูกสร้างอาคาร ตามความในมาตรา
๙ แห่งพระราชบัญญัติ ให้ทำตามแบบ อ.๒
ท้ายเทศบัญญัตินี้

ข้อ ๘ 
คำสั่งของคณะเทศมนตรีให้แก้ไขเปลี่ยนแปลงแผนผัง แบบก่อสร้าง
หรือรายการตามความในมาตรา ๑๐ แห่งพระราชบัญญัติให้ทำตามแบบ อ.๓
ท้ายเทศบัญญัตินี้ และให้จัดส่งให้ผู้ขออนุญาตโดยให้ลงนามรับเป็นหลักฐานไว้
แต่ถ้าส่งให้ไม่ได้ก็ให้ประกาศไว้ให้ทราบที่ป้ายโฆษณาของสำนักงานเทศบาล

ข้อ ๙  สำหรับอาคารตามความในมาตรา ๑๔
แห่งพระราชบัญญัติ
ให้เจ้าหน้าที่บังคับบัญชาการก่อสร้างแจ้งให้คณะเทศมนตรีทราบเป็นหนังสือก่อนกำหนดก่อสร้างอย่างน้อยเป็นเวลา
๓๐ วัน พร้อมด้วยแผนผังและแบบก่อสร้างหนึ่งชุด

ข้อ ๑๐ 
ถ้าคณะเทศมนตรีมีข้อแก้ไขสำหรับอาคารตามความในมาตรา ๑๔ แห่งพระราชบัญญัติ
ให้มีหนังสือแจ้งเหตุผลให้เจ้าหน้าที่บังคับบัญชาการก่อสร้างทราบภายในกำหนด ๑๕ วัน
นับจากเวลาที่ได้รับแจ้งความนั้น

หมวด ๓

แผนผัง
แบบก่อสร้าง และรายการ

ส่วนที่ ๑
แผนผัง

ข้อ ๑๑  แผนผังให้ใช้มาตราส่วนไม่เล็กกว่า ๑ ใน
๑,๐๐๐ แสดงขอบเขตที่ดินและบริเวณติดต่อและแสดงขอบนอกของอาคารที่มีอยู่แล้ว
กับอาคารที่ขออนุญาตปลูกสร้างใหม่ด้วยลักษณะและเครื่องหมายต่างกันให้ชัดเจน
พร้อมด้วยเครื่องหมายทิศ

ข้อ ๑๒ 
ในแผนผังให้แสดงทางสาธารณะที่ติดต่อกับที่ดินปลูกสร้างโดยบริบูรณ์
กับทางระบายน้ำออกจากอาคารที่ปลูกสร้างนั้น จนถึงทางระบายน้ำสาธารณะ
และตามแนวทางระบายน้ำนั้น ให้แสดงเครื่องหมายชี้ทางน้ำไหลพร้อมด้วยส่วนลาด

ข้อ ๑๓  ในแผนผังให้แสดงระดับของพื้นชั้นล่างของอาคารและให้แสดงการสัมพันธ์กับระดับถนนสาธารณะ
หรือระดับพื้นดินตรงที่ปลูกสร้าง

ส่วนที่ ๒
แบบก่อสร้าง

ข้อ ๑๔  แบบก่อสร้างให้ใช้มาตราส่วนไม่เล็กกว่า ๑
ใน ๑๐๐ แสดงแผนอาคารของรากฐานและพื้นชั้นต่างๆ ของอาคาร รูปด้านและรูปตัดเนื่องกันไม่ต่ำกว่า
๒ ด้าน รูปรายละเอียดส่วนสำคัญ ขนาด
และเครื่องหมายวัตถุประกอบแผนอาคารชัดเจนพอที่จะคิดรายการและสอบรายคำนวณได้

ข้อ ๑๕ 
แบบก่อสร้างอาคารสาธารณะและอาคารที่บุคคลอาจเข้าอยู่หรือใช้สอยได้ตั้งแต่สามชั้นขึ้นไป
ให้แสดงรายคำนวณกำลังของส่วนสำคัญต่างๆ ของอาคารไว้โดยบริบูรณ์

ข้อ ๑๖  อาคารพิเศษนั้น
นอกจากต้องปฏิบัติตามกฎหมายต่างๆ ที่มีกำหนดควบคุมอยู่โดยเฉพาะแล้ว
ให้เสนอรายคำนวณอย่างละเอียดด้วย

ข้อ ๑๗ 
แบบก่อสร้างสำหรับการปลูกสร้างโดยต่อเติมหรือดัดแปลงอาคารที่มีอยู่แล้ว
ตามความในมาตรา ๗ แห่งพระราชบัญญัติ
ให้แสดงแบบของส่วนเก่าและส่วนที่จะต่อเติมหรือดัดแปลงให้เห็นชัดเจนต่างกัน

ข้อ ๑๘ 
อาคารชั่วคราวเพื่อประโยชน์ในการปลูกสร้างอาคารถาวร
หรือเพื่อประโยชน์อย่างอื่น จะต้องเสนอแบบก่อสร้าง เป็นแบบสังเขปก็ได้ 

ส่วนที่ ๓
รายการ

ข้อ ๑๙  รายการให้แสดงลักษณะของวัตถุก่อสร้างอันเป็นส่วนประกอบสำคัญของอาคารโดยละเอียดชัดเจนพร้อมด้วยวิธีก่อสร้าง

ส่วนที่ ๔
ทั่วไป

ข้อ ๒๐  มาตราส่วน ขนาด ระยะ น้ำหนัก
และหน่วยการคำนวณต่างๆ ของแผนผัง และแบบก่อสร้างรายการ หรือรายคำนวณนั้น
ให้ใช้วิธีเมตริก

ข้อ ๒๑  ในแผนผัง แบบก่อสร้าง และรายการนั้นให้ลงนามและแจ้งชื่อสำนักงาน
หรือที่อยู่ของผู้กำหนดแผนผัง ออกแบบก่อสร้าง ทำรายการ
และคิดรายคำนวณไว้ด้วยเสมอไป พร้อมด้วยเครื่องหมายวิทยฐานะ (ถ้ามี)
ว่าเป็นผู้สามารถสมควรทำการเหล่านั้นได้

หมวด ๔

ลักษณะอาคารต่างๆ

ข้อ ๒๒  อาคารที่พักอาศัยซึ่งมิได้ทำด้วยวัตถุถาวรหรือทนไฟเป็นส่วนใหญ่นั้น
จะปลูกสร้างเกินกว่าสองชั้นและมีครัวไฟอยู่ในอาคารนั้นไม่ได้ 

ข้อ ๒๓ 
อาคารที่พักอาศัยเกินกว่าสองชั้นต้องทำด้วยวัตถุถาวรและทนไฟเป็นส่วนใหญ่
และต้องมีทางลงหนีไฟไว้ด้วย เว้นแต่มีบันไดขึ้นลงมากพอที่จะใช้เป็นทางลงหนีไฟได้ดีพอสมควรแล้ว

ข้อ ๒๔  ห้องแถว ตึกแถว ให้ทำกว้างไม่น้อยกว่า
๓.๕๐ เมตร ระหว่างผนัง และต้องมีทางคนเข้าออกได้ทั้งข้างหน้ากับข้างหลัง
ถ้าปลูกสร้างติดต่อกัน ต้องมีผนังกันไฟทุกระยะ ๕ ห้อง เป็นอย่างน้อย

ข้อ ๒๕  ห้องแถว ตึกแถว อาคารพาณิชย์
โรงงานอุตสาหกรรม และอาคารสาธารณะ ต้องมีที่ว่างเป็นทางเดินด้านหลังอาคาร
เพื่อใช้เป็นทางคมนาคมได้ถึงกันกว้างไม่น้อยกว่า ๒.๐๐ เมตร
ทั้งนี้ให้กันเขตบริเวณทางเดินดังกล่าวนี้ให้ปรากฏ
ถ้าที่ดินที่ก่อสร้างนั้นตั้งอยู่ติดที่สาธารณะหรือทางซึ่งมีสภาพเป็นสาธารณะให้ทำทางเดินหลังอาคารนั้นออกติดต่อกับทางนั้นด้วย
แต่ในกรณีที่มีการตกลงกันระหว่างเจ้าของที่ดิน
จะใช้ทางเดินติดต่อทางนี้ร่วมกันก็ได้
ห้ามทำการก่อสร้างสิ่งใดปกคลุม
หรือก่อสร้างอาคารลงบนทางเดินหลังอาคารนี้ให้เป็นการกีดขวาง
หรือการทำอย่างหนึ่งอย่างใดลงบนทางเดินหลังอาคารนี้ ต้องหมดไปหรือน้อยลงกว่าเดิม
ในเมื่ออาคารนั้นยังคงสภาพอยู่

ข้อ ๒๖  อาคาร บ้าน เรือนโรง
จะปลูกสร้างบนที่ดินซึ่งถมด้วยขยะมูลฝอยมิได้
เว้นแต่ขยะมูลฝอยนั้นจะได้กลายสภาพเป็นดินแล้ว
หรือได้ทับด้วยดินกระทุ้งแน่นไม่ต่ำกว่า ๐.๓๐ เมตร
และมีลักษณะไม่เป็นอันตรายแก่อนามัย และมั่นคงพอควรแก่การปลูกสร้างแล้ว

ข้อ ๒๗  รั้วหรือกำแพงกั้นเขต ให้ทำได้สูงไม่เกิน
๓.๐๐ เมตร เหนือระดับถนน ประตูรั้ว หรือกำแพงทางรถเข้าเมื่อมีคานบน
ให้วางคานนั้นสูงตั้งแต่ ๓.๐๐ เมตร ขึ้นไปจากระดับถนน

ข้อ ๒๘ 
สะพานสำหรับรถข้ามได้ต้องมีช่องกว้างเป็นทางจราจรไม่น้อยกว่า ๓.๐๐ เมตร
และลาดขึ้นสูงไม่ชันกว่า ๑ ใน ๑๐ ถ้ามีหลังคาคลุม ต้องวางคานบนสูงไม่ต่ำกว่า ๓.๐๐
เมตร จากระดับพื้นสะพาน

ข้อ ๒๙ 
ป้ายโฆษณาที่เป็นอาคารต้องติดตั้งโดยไม่บังหน้าต่าง หรือประตู
และต้องติดตั้งด้วยวัตถุติดต่ออันถาวรเพื่อป้องกันการหลุดออก

ข้อ ๓๐  การปลูกสร้างโดยต่อเติม
หรือดัดแปลงอาคารซึ่งจำต้องได้รับอนุญาตนั้นมีกำหนดดังนี้
ก. ขยายพื้นชั้นหนึ่งชั้นใด
ตั้งแต่ห้าตารางเมตรขึ้นไป
ข. เปลี่ยนหลังคา
หรือขยายหลังคาให้ปกคลุมเนื้อที่มากขึ้นกว่าเดิม
ค. เพิ่ม ลดจำนวน หรือเปลี่ยนเสา คาน บันได และผนัง

หมวด ๕

ส่วนต่างๆ
ของอาคาร

ข้อ ๓๑ 
ห้องนอนหรือห้องใช้เป็นที่พักอาศัยในอาคารให้มีส่วนกว้างหรือส่วนยาวไม่ต่ำกว่า
๒.๕๐ เมตร กับรวมเนื้อที่พื้นทั้งหมดไม่น้อยกว่า ๙ ตารางเมตร
และให้มีช่องประตูและหน้าต่างเป็นเนื้อที่รวมกันไม่น้อยกว่าส่วน ๑ ใน ๑๐ ของพื้นที่ของห้องนั้น
โดยไม่รวมนับส่วนประตูหรือหน้าต่างอันติดต่อกับห้องอื่นๆ

ข้อ ๓๒  ห้องของอาคารซึ่งบุคคลเข้าไปได้
จะต้องมีช่องระบายลมให้เพียงพอ ในเมื่อปิดประตูทั้งหมด วิธีระบายลมนั้น
ให้ทำตามแบบซึ่งเหมาะสมกับสภาพของอาคารนั้น

ข้อ ๓๓  ช่องทางเดินภายในอาคาร
ให้ทำกว้างไม่น้อยกว่า ๑.๐๐ เมตร กับมิให้มีเสากีดกั้นให้ส่วนใดแคบกว่ากำหนดนั้น
ทั้งให้มีแสงสว่างธรรมชาติแลเห็นได้เวลากลางวันด้วย

ข้อ ๓๔ 
หน้าต่างและประตูของห้องนอนหรือห้องพักอาศัย
ให้ทำสูงจากพื้นถึงยอดไม่น้อยกว่า ๒.๐๐ เมตร
และให้บุคคลสามารถเปิดออกจากห้องนั้นได้โดยสะดวก

ข้อ ๓๕  ระยะดิ่งระหว่างพื้นถึงเพดาน ยอดฝา
หรือยอดผนัง สำหรับห้องในอาคารที่พักอาศัยต้องไม่ต่ำกว่า ๓.๐๐ เมตร
สำหรับห้องทั้งหลายอันเป็นประธานในอาคารสาธารณะ โรงงานอุตสาหกรรม อาคารพาณิชย์
ห้องแถว ตึกแถว โรงรถ หรือคอกสัตว์ที่มีห้องคนพักอาศัยอยู่ชั้นบน
ระยะนั้นต้องไม่ต่ำกว่า ๓.๕๐ เมตร

ข้อ ๓๖  พื้นชั้นล่างของอาคารที่พักอาศัยนั้น
ต้องมีระดับสูงกว่าพื้นดินปลูกสร้างอาคารอย่างน้อย ๙๐ เซนติเมตร
แต่ถ้าเป็นพื้นซีเมนต์ อิฐ หิน หรือวัตถุแข็งอย่างอื่นที่สร้างตันติดพื้นดิน
ต้องมีระดับสูงกว่าพื้นดินปลูกสร้างอาคารอย่างน้อย ๑๐ เซนติเมตร และถ้าเป็นอาคารตั้งอยู่ริมแนวถนนในที่ราบ
จะเป็นอาคารที่พักอาศัยหรือไม่ก็ตาม ต้องสูงกว่าระดับถนนนั้นไม่ต่ำกว่า ๓๐
เซนติเมตร

ข้อ ๓๗  ถ้าครัวไฟอยู่ติดกับห้องนอนหรือห้องส้วม
ห้ามมิให้มีประตู หน้าต่าง หรือช่องลมในด้านที่ติดต่อกันนั้น

ข้อ ๓๘  เตาไฟสำหรับการอุตสาหกรรมหรือการพาณิชย์
ชนิดเป็นเตาก่อหรือเตาเหล็ก
ให้ตั้งได้เฉพาะในอาคารซึ่งประกอบด้วยวัตถุทนไฟเป็นส่วนใหญ่
เตาไฟและปล่องระบายควันไฟจะต้องทำมิให้ฝา หรือผนัง หรือหลังคารับความร้อนจัดได้

ข้อ ๓๙  ประตูสำหรับอาคารสาธารณะ โรงงานอุตสาหกรรม
และอาคารพาณิชย์ ต้องมีธรณีประตูเสมอเรียบกับพื้น หรือไม่มีเลย

ข้อ ๔๐ 
บันไดสำหรับอาคารที่พักอาศัยต้องทำขนาดกว้างไม่น้อยกว่า ๙๐ เซนติเมตร
ช่วงหนึ่งสูงไม่เกิน ๓.๐๐ เมตร และลูกตั้งไม่สูงกว่า ๒๐ เซนติเมตร
ลูกนอนไม่แคบกว่า ๒๒ เซนติเมตร ถ้าตอนใดที่ทำเลี้ยว มีบันไดเวียน ส่วนแคบที่สุดของลูกนอนต้องไม่แคบกว่า
๑๐ เซนติเมตร

ข้อ ๔๑  บันไดอันเป็นประธานสำหรับอาคารสาธารณะ
โรงงานอุตสาหกรรม และอาคารพาณิชย์ต้องทำขนาดกว้างไม่น้อยกว่า ๑.๕๐ เมตร
ช่วงหนึ่งสูงไม่เกิน ๔.๐๐ เมตร และลูกตั้งไม่สูงกว่า ๑๙ เซนติเมตร
ลูกนอนไม่แคบกว่า ๒๔ เซนติเมตร และถ้าไม่มีบันไดขึ้นลงให้มากพอที่จะใช้เป็นทางลงหนีไฟได้ดีพอสมควรแล้ว
จะต้องมีทางลงหนีไฟอีก ถ้าตอนใดที่ทำเลี้ยวมีบันไดเวียน
ส่วนแคบที่สุดของลูกนอนต้องไม่แคบกว่า ๑๐ เซนติเมตร

ข้อ ๔๒ 
บันไดซึ่งมีช่วงระยะสูงกว่าที่กำหนดไว้ในข้อ ๔๐ หรือข้อ ๔๑
ให้ทำที่พักมีขนาดกว้างยาวไม่น้อยกว่าส่วนกว้างของบันไดนั้น

ข้อ ๔๓  ลิฟต์สำหรับบุคคลใช้สอย
ให้ทำได้แต่ในอาคารซึ่งประกอบด้วยวัตถุทนไฟเป็นส่วนใหญ่
และโดยเฉพาะส่วนต่อเนื่องกับลิฟต์นั้น ต้องเป็นวัตถุทนไฟทั้งสิ้น
และลิฟต์นั้นจะต้องมีส่วนปลอดภัยไม่น้อยกว่าสี่เท่าของน้ำหนักที่กำหนดไว้

ข้อ ๔๔  วัตถุมุงหลังคา ให้ทำด้วยวัตถุทนไฟ
แต่ทั้งนี้คณะเทศมนตรีอาจพิจารณาผ่อนผันให้ใช้วัตถุอื่นมุงได้ เมื่อมีเหตุอันสมควร
สำหรับอาคารซึ่งตั้งอยู่ห่างอาคาร ต่างครัวเรือน
และเขตที่ดิน หรือทางสาธารณะเกิน ๔๐.๐๐ เมตร จะใช้มุงด้วยวัตถุอื่นก็ได้

ข้อ ๔๕  อาคารซึ่งอยู่ต่อเนื่องกับทางสาธารณะนั้น
ถ้าคณะเทศมนตรีเห็นสมควรจะอนุญาตให้ส่วนรากฐานซึ่งอยู่ใต้ดินของอาคารนั้นเหลื่อมล้ำเข้าไปในทางสาธารณะก็ได้แต่ต้องไม่เกิน
๑.๐๐ เมตร และต้องไม่กีดขวางสิ่งก่อสร้างซึ่งได้มีอยู่ในทางสาธารณะนั้นแล้ว
และระดับของส่วนรากฐานที่ยื่นออกมาในทางสาธารณะ
จะต้องไม่สูงกว่าระดับที่คณะเทศมนตรีกำหนดให้ ความลึกของรากฐานนั้น
จะให้อยู่ในระดับใดให้คณะเทศมนตรีกำหนด

ข้อ ๔๖ 
รากฐานของอาคารจะต้องทำเป็นลักษณะถาวรมั่นคงพอที่จะรับน้ำหนักของตัวอาคารและน้ำหนักบรรทุกได้โดยปลอดภัย
ในกรณีสงสัยให้คณะเทศมนตรีเรียกรายคำนวณ หรือผลของการทดลอง หรือทั้งสองอย่าง
เพื่อประกอบการพิจารณาได้

หมวด ๖

น้ำหนักวัตถุและน้ำหนักบรรทุก

ข้อ ๔๗ 
ในการคำนวณกำลังต้านทานแรงอัดส่วนอาคารประกอบด้วยอิฐประสานด้วยปูนผสมส่วนต่างๆ
ให้กำหนดใช้ไม่เกินอัตราดังต่อไปนี้

ชนิดอิฐ

ส่วนปูนขาว
ตามปริมาตร

ส่วนปูนซีเมนต์
ตราช้าง
ตามปริมาตร

ส่วนทราย
ตามปริมาตร

กำลังอัดต่อ
   ๑ ตารางเซนติเมตร

ธรรมดา

๑

-

๓

๒
  กิโลกรัม



๑

๑

๖

๓
  กิโลกรัม



-

๑

๔

๔
  กิโลกรัม



-

๑

๓

๕
  กิโลกรัม

อัด

๑

-

๓

๔
  กิโลกรัม



๑

๑

๖

๖
  กิโลกรัม



-

๑

๔

๘
  กิโลกรัม



-

๑

๓

๑๐ กิโลกรัม

ข้อ ๔๘  ให้ใช้ส่วนปลอดภัยโดยใช้กำลังไม่เกิน ๑ ใน
๔ ของแรงประลัยแห่งเหล็ก กำลังต้านทานแรงประเภทต่างๆ
ของส่วนอาคารประกอบด้วยเหล็กชนิดต่างๆ ที่มีส่วนปลอดภัย โดยใช้กำลังไม่เกิน ๑ ใน ๔
ของแรงประลัยแห่งเหล็กนั้น ถ้าไม่มีเอกสารของผู้ชำนาญแสดงผลทดลองให้เชื่อถือได้เป็นอย่างอื่น
ให้คำนวณโดยอัตราแรงไม่เกินอัตราต่อไปนี้

ชนิดเหล็ก

แรงดึงต่อ
   ๑ 
ตารางเซนติเมตร

แรงอัดต่อ
   ๑ 
ตารางเซนติเมตร

แรงเฉือนต่อ
   ๑ 
ตารางเซนติเมตร

เหล็กหล่อ

      ๒๐๐ กิโลกรัม

   ๑,๒๐๐ กิโลกรัม

      ๒๐๐ กิโลกรัม

เหล็กล้วน

      ๗๐๐
  กิโลกรัม

      ๗๐๐
  กิโลกรัม

      ๖๐๐
  กิโลกรัม

เหล็กถ่านอ่อน

   ๑,๐๐๐
  กิโลกรัม

   ๑,๐๐๐
  กิโลกรัม

      ๘๐๐
  กิโลกรัม

เหล็กเสริม

   ๑,๒๐๐
  กิโลกรัม

   ๑,๒๐๐
  กิโลกรัม

      ๘๕๐
  กิโลกรัม

ข้อ ๔๙  ให้ใช้ส่วนปลอดภัยโดยใช้กำลังไม่เกิน ๑ ใน
๔ ของแรงประลัยแห่งไม้ แต่ไม่ให้ความแอ่นของไม้เกิน ๑ ใน
๒๐๐ ของช่วงคาน กำลังต้านทานแรงประเภทต่างๆ ของไม้ชนิดต่างๆ
ที่มีส่วนปลอดภัยโดยใช้กำลังไม่เกิน ๑ ใน ๔ ของแรงประลัยแห่งไม้นั้น
และถ้าไม่มีเอกสารของผู้ชำนาญแสดงผลทดลองให้เชื่อถือได้เป็นอย่างอื่น
ก็ให้คำนวณโดยอัตราแรงไม่เกินดังต่อไปนี้

ชนิดไม้

แรงดึงตามเสี้ยน
ต่อ ๑
  ตาราง
เซนติเมตร

แรงอัดตามเสี้ยน
ต่อ ๑
  ตาราง
เซนติเมตร

แรงเฉือนตามเสี้ยนต่อ
  ๑ ตารางเซนติเมตร

ไม้อ่อน

๑๐๐
  กิโลกรัม

๘๐
  กิโลกรัม

๖
  กิโลกรัม

ไม้ปานกลาง

๑๑๐
  กิโลกรัม

๙๐
  กิโลกรัม

๑๐
  กิโลกรัม

ไม้แข็ง

๑๒๕
  กิโลกรัม

๑๐๐
  กิโลกรัม

๑๕
  กิโลกรัม

ข้อ ๕๐  ให้ใช้ส่วนปลอดภัยโดยใช้กำลังไม่เกิน ๑ ใน
๔ ของแรงประลัยแห่งคอนกรีต เมื่อครบอายุ ๒๘ วันแล้ว 
กำลังต้านทานแรงอัดของคอนกรีตธรรมดา
ที่มีส่วนปลอดภัยโดยใช้กำลังไม่เกิน ๑ ใน ๔ ของแรงประลัยแห่งคอนกรีต เมื่อครบอายุ
๒๘ วันแล้วนั้น ถ้าไม่มีเอกสารของผู้ชำนาญแสดงผลทดลองให้เชื่อถือได้เป็นอย่างอื่น
ให้คำนวณโดยอัตราแรงต่อไปนี้

ส่วนซีเมนต์ตามปริมาตร

ส่วนทรายตามปริมาตร

ส่วนหินตามปริมาตร

แรงต่างๆ
   กิโลกรัมต่อ ๑ ตารางเซนติเมตร

แรงอัดสำหรับคาน

แรงอัดสำหรับเสา

แรงเฉือน

แรงยึด

๑

๑

๓

๕๐

๔๐

     ๕

๗

๑

๒

๔

๔๕

๓๖

     ๔.๕

๖

๑

   ๒ 

๕

๔๐

๓๒

     ๔

๖

๑

๓

๖

๓๕

๒๘

     ๓.๕

๕

๑

     ๓ 

๗

๓๐

๒๔

     ๓

๔

๑

๔

๘

๑๕

๑๒

     ๑.๕

๓

ถ้าความยาวของเสามากกว่า ๑๒
เท่าของด้านแคบหรือของเส้นผ่าศูนย์กลาง (Diameter)
ให้ใช้ค่าในตารางข้างบนคูณด้วย (๑.๓๓ - )
หมายเหตุ
ให้  ส =
ยาวของเสา
                        บ
= ด้านที่แคบของเสา
กฎนี้ให้ใช้ได้ทั้งเสาคอนกรีตและเสาไม้

ข้อ ๕๑ 
ในการคำนวณกำลังแรงของส่วนอาคารประกอบด้วยคอนกรีตเสริมเหล็ก
ให้ผู้คำนวณแสดงรายคำนวณจนพอใจคณะเทศมนตรีว่าอยู่ในลักษณะปลอดภัย
ถ้าไม่มีเอกสารของผู้ชำนาญแสดงผลทดลองให้เชื่อถือเป็นอย่างอื่นได้ ให้ถือหลักการคำนวณดังต่อไปนี้
ก. พิกัดยึดของคอนกรีต = ๑.๔ x ๑๐๖ เมตริกตันต่อ ๑ ตารางเมตร
ข. พิกัดยึดของเหล็กเสริม = ๒๑ x ๑๐๖ เมตริกตันต่อ ๑ ตารางเมตร
ค. ส่วนผสมของคอนกรีต ซีเมนต์ ๑ ทราย ๒ และหิน ๔
ตามปริมาตร
ง. แรงอัดของคอนกรีตไม่เกิน ๔๕ กิโลกรัมต่อ ๑
ตารางเซนติเมตร
จ. แรงดึงของเหล็กเสริมไม่เกิน ๑,๒๐๐ กิโลกรัมต่อ ๑
ตารางเซนติเมตร
ฉ. แรงเฉือนของเหล็กเสริมไม่เกิน ๘๕๐ กิโลกรัมต่อ ๑
ตารางเซนติเมตร
ช. สำหรับคานคอนกรีตเสริมเหล็ก
ให้มีคอนกรีตหุ้มเหล็กหนาไม่น้อยกว่า ๒.๕ เซนติเมตร
และไม่น้อยกว่าขนาดของเหล็กเสริมเส้นใหญ่ที่สุด
ซ.
สำหรับพื้นคอนกรีตเสริมเหล็กให้มีคอนกรีตหุ้มเหล็กหนาไม่น้อยกว่า ๑.๕ เซนติเมตร
และไม่น้อยกว่าขนาดของเหล็กเสริมเส้นใหญ่ที่สุด
ฌ. ให้มีช่องว่างระหว่างเหล็กที่ขนานกันไม่น้อยกว่า
๒.๕ เซนติเมตร และไม่ต่ำกว่าขนาดของเหล็กเสริม
อย่างไรก็ดีต้องโตกว่าขนาดของหินที่โตที่สุดที่ใช้อยู่ ๐.๕ เซนติเมตร
ญ. คานคอนกรีตเสริมเหล็กต้องมีส่วนยาวไม่เกิน ๒๔
เท่าของส่วนหนา เว้นแต่จะมีเหตุผลเป็นพิเศษและไม่ใช้เหล็กเสริมแนวนอนเล็กกว่า ๖
มิลลิเมตร
ด. เสาคอนกรีตเสริมเหล็กรับน้ำหนัก
ต้องมีเหล็กเสริมตามลำไม่น้อยกว่า ๑ เส้นทุกมุม ถ้าเป็นเสากลมต้องไม่น้อยกว่า ๖
เส้นและส่วนเหล็กไม่น้อยกว่า ๐.๘ ใน ๑๐๐ ของคอนกรีต
และขนาดของเหล็กเสริมต้องไม่น้อยกว่า ๑๒.๗ มิลลิเมตร
ปริมาตรของเหล็กปลอกต้องไม่น้อยกว่า ๐.๔ ใน ๑๐๐ ของปริมาตรของคอนกรีต
และระยะห่างของเหล็กปลอกต้องไม่เกิน ๑๖ เท่า ของขนาดเหล็กแกนหรือ ๔๘ เท่าของขนาดเหล็กปลอก
หรือไม่เกินด้านแคบที่สุดของเสา

ข้อ ๕๒ 
น้ำหนักบรรทุกบนพื้นที่จะใช้ในการคำนวณออกแบบอาคารประเภทต่างๆ
นอกจากที่เครื่องจักรกลและอุปกรณ์อย่างอื่นซึ่งทราบน้ำหนักแน่นอนอยู่แล้ว
ต้องไม่ต่ำกว่าอัตราที่กำหนดไว้ ดังต่อไปนี้
ก. อาคารที่พักอาศัย ๑๕๐ กิโลกรัมต่อ ๑ ตารางเมตร
ข. โรงเรียนชั้นประถม และมัธยม ๒๐๐ กิโลกรัมต่อ ๑
ตารางเมตร
ค. โรงเรียนชั้นเตรียมอุดมขึ้นไป โรงพยาบาล โรงแรม
อาคารสำนักงาน ๓๐๐ กิโลกรัม ต่อ ๑ ตารางเมตร 
ง. โรงงาน โรงพิมพ์ ร้านขายของ โรงมหรสพ หอประชุม
ภัตตาคาร ๔๐๐ กิโลกรัม ต่อ ๑ ตารางเมตร
จ. คลังสินค้า ห้องสมุด พิพิธภัณฑ์ โรงกีฬา ๕๐๐
กิโลกรัม ต่อ ๑ ตารางเมตร 
ฉ. โรงเก็บรถยนต์ นอกจากโรงเก็บรถยนต์ส่วนบุคคล
โรงเก็บเครื่องจักร โรงงานอุตสาหกรรม ตั้งแต่ ๕๐๐ กิโลกรัม ต่อ ๑ ตารางเมตรขึ้นไป
แต่ถ้าเนื้อที่ส่วนใดแห่งอาคารนั้นจะรับบรรทุกสิ่งที่มีน้ำหนักมากกว่าอัตราที่กล่าวแล้ว
เช่นเครื่องจักร ก็ให้คำนวณน้ำหนักบรรทุกเพิ่มขึ้นให้พอที่จะรับน้ำหนักนั้นได้

ข้อ ๕๓ 
แรงลมอย่างสูงขนานกับพื้นดินสำหรับอาคารที่สูงกว่า ๑๕.๐๐ เมตรขึ้นไป
ให้ถือกำหนดแรงเท่ากับ ๑๐๐ กิโลกรัมต่อ ๑ ตารางเมตร ส่วนที่ต่ำกว่านี้ลงมาให้ลดอัตราแรงลมเป็น
๕๐ กิโลกรัมต่อ ๑ ตารางเมตร

ข้อ ๕๔ 
น้ำหนักบรรทุกบนดินที่รากฐานของอาคารนั้นต้องคำนวณให้เหมาะสมเพื่อความมั่นคงและปลอดภัย
ซึ่งถ้าไม่มีเอกสารของผู้ชำนาญแสดงผลทดลองให้เชื่อถือได้เป็นอย่างอื่น
จะต้องไม่เกินอัตรากำหนดสำหรับดินประเภทต่างๆ ดังต่อไปนี้
ก. ดินอ่อนหรือดินถมไว้แน่นตัวเต็มที่ ๒ เมตริกตันต่อ
๑ ตารางเมตร
ข. ดินปานกลางหรือทรายร่วน ๑๐ เมตริกตันต่อ ๑
ตารางเมตร
ค. ดินแน่นหรือทรายหยาบ ๒๐ เมตริกตันต่อ ๑ ตารางเมตร
ง. กรวดหรือดินดาน ๔๐ เมตริกตันต่อ ๑ ตารางเมตร
จ. หินปูนหรือหินทราย ๘๐ เมตริกตันต่อ ๑ ตารางเมตร
ฉ. หินอัคนี ๑๕๐ เมตริกตันต่อ ๑ ตารางเมตร
ทั้งนี้
เว้นไว้แต่จะได้แสดงให้เป็นที่เชื่อถือได้ว่าจะจัดการเพิ่มอัตรารับน้ำหนักบรรทุกแห่งรากฐานของอาคารให้เป็นอย่างอื่น

ข้อ ๕๕ 
ในการคำนวณน้ำหนักที่ลงบนรากฐานและเสาของอาคารสูงเกินสองชั้นขึ้นไป ให้คำนวณน้ำหนักของอาคารรวมทั้งน้ำหนักบรรทุกเต็มอัตรา
ส่วนน้ำหนักบรรทุกของอาคารซึ่งมิใช่อาคารพิเศษ คลังสินค้า ห้องสมุด
หรือโรงงานอุตสาหกรรมนั้น ให้ลดส่วนลงได้ตามชั้นของอาคารดังนี้
ก. ชั้นถัดจากชั้นยอด            ลดอัตราลง
      ๑๐ ใน ๑๐๐
ข. ชั้นถัดลงมา                                      ๒๐
ใน ๑๐๐
ค. ชั้นถัดลงมา                                      ๒๐
ใน ๑๐๐
ง. ชั้นถัดลงมา                                      ๒๐
ใน ๑๐๐
ทุกชั้นที่ถัดลงมาจากนี้ลดอัตราลง
๕๐ ใน ๑๐๐

ข้อ ๕๖  ในการคำนวณกำลังต้านทานของรากฐาน
ให้คำนวณน้ำหนักของอาคารเต็มอัตรา และ (เข็มรากฐานบนดินอ่อน)
ให้เข็มรับน้ำหนักทั้งหมด โดยไม่คิดเอาแรงฝืดของดินรอบๆ เข็มมาช่วยรับน้ำหนัก
สำหรับปลายเข็มจดดินแข็ง ดินดาน หรือวัตถุพื้นแข็ง ให้คำนวณเข็มนั้นเช่นลักษณะเสา
แต่ถ้าเข็มอยู่ในวัตถุอ่อนอาศัยแรงฝืดพยุง ให้เข็มไม่สั้นกว่า ๓.๐๐ เมตร
และให้ใช้แรงฝืดดินตามสูตรต่อไปนี้
     ฝ
= ๔๐๐ + ๓๕ ย
ให้  ฝ =
แรงฝืดดินเป็นกิโลกรัมต่อตารางเมตรของเนื้อที่ผิวเข็ม
     ย
= ความยาวของเสาเข็มเป็นเมตร
ถ้าความยาวของเข็มเกิน ๑๒.๐๐ เมตร
ต้องมีการทดลองกำลังน้ำหนักบรรทุกของเสาเข็ม
เนื้อที่ของรากฐานทั้งหมดจะต้องไม่น้อยกว่า ๑
ใน ๑๐ ของเนื้อที่ผิวของเสาเข็มทั้งหมดซึ่งอยู่ภายใต้รากฐานนั้น
ในกรณีที่ไม่สามารถตอกเข็มได้ เพราะพื้นดินแข็งเป็นดินปานกลางหรือทรายร่วน
ในการคำนวณความต้านทานของดินใต้แผ่นฐานรากจะต้องไม่เกิน ๑๐ ตันต่อตารางเมตร
ถ้าจะใช้มากกว่านี้จะต้องแสดงหลักฐานให้เป็นที่เชื่อถือได้
สำหรับเครื่องตอกเข็มด้วยแรงคน

ถ้าตอกด้วยเครื่องจักร ซึ่งตอกได้ไม่น้อยกว่า ๔๐
ครั้งต่อ ๑ นาที

ให้  บ =
น้ำหนักบรรทุกได้โดยปลอดภัยเป็นกิโลกรัม
     น
= น้ำหนักลูกตุ้มเป็นกิโลกรัม
     ส
= ระยะลูกตุ้มตกเป็นเซนติเมตร
     จ
= ระยะที่เข็มจมครั้งสุดท้ายเป็นเซนติเมตร

หมวด ๗

แนวอาคารและระยะต่างๆ

ข้อ ๕๗  ห้ามมิให้บุคคลใดปลูกสร้างอาคารหรือส่วนของอาคารยื่นออกมาในหรือเหนือทางที่ดินสาธารณะ
เว้นแต่จะได้รับอนุญาตจากคณะเทศมนตรีเป็นหนังสือ ซึ่งจะต้องไม่เกินกำหนดต่อไปนี้
สำหรับกันสาดของพื้นชั้นแรกเหนือระดับถนน
ระยะยื่นของกันสาดไม่เกิน ๒.๐๐ เมตร จากผนัง
ระยะปลายกันสาดไม่ต่ำกว่า ๓.๐๐ เมตร เหนือทางเท้า
ระยะยื่นของกันสาดจะต้องไม่เกินกำหนดของสูตรนี้ด้วย
ย = 
สำหรับส่วนประณีตสถาปัตยกรรมของพื้นชั้นอื่นๆ
ระยะยื่นของชายคาไม่เกิน ๑.๕๐ เมตร จากผนัง
ระยะยื่นของส่วนปราณีตสถาปัตยกรรมไม่เกิน ๑.๒๐ เมตร
จากผนัง
ระยะยื่นที่กล่าวนั้นจะต้องไม่เกินกำหนดของสูตรต่อไปนี้ด้วย
ย = 
ให้  ย = ระยะยื่นออกจากฝาหรือผนังเป็นเมตร
     ก =
ความกว้างของถนนเป็นเมตร
     ร =
ระยะผนังอาคารจากแนวถนนเป็นเมตร

ข้อ ๕๘ 
ห้ามมิให้ปลูกสร้างอาคารมีระยะดิ่งระหว่างพื้นดินถึงเพดานตรงยอดฝาหรือยอดผนังสูงเกินกว่าระยะราบจากผนังด้านหน้าของอาคารแต่ละชั้นจดถึงแนวถนนฟากตรงข้าม
เว้นแต่ในกรณีอาคารตามข้อ ๕๙ หรือได้รับอนุญาตจากคณะเทศมนตรีเป็นพิเศษ

ข้อ ๕๙ 
สำหรับอาคารหลังเดียวกันซึ่งมีถนนสองสายขนาบอยู่และถนนสองสายขนาดไม่เท่ากัน
เมื่อส่วนกว้างของอาคารนั้นไม่เกิน ๑๕.๐๐ เมตร
อนุญาตให้ปลูกสร้างถึงระดับสูงเท่าตอนแนวถนนที่กว้างกว่าได้ทั้งหลัง
สำหรับอาคารหลังเดียวกันซึ่งอยู่ที่มุมถนนสองสายขนาดไม่เท่ากัน
อนุญาตให้ปลูกสร้างด้านถนนแคบถึงระดับสูง ๑ ของความกว้างแห่งถนนแคบ และให้ปลูกสร้างอาคารสูงดังว่านี้ได้เป็นระยะยาวจากมุมถนนเพียงสองเท่าของความกว้างแห่งถนนแคบนั้น
อาคารซึ่งอยู่ริมถนนที่มีความกว้างไม่ถึง ๘.๐๐ เมตร
แต่ไม่น้อยกว่า ๔.๐๐ เมตร อนุญาตให้ปลูกสร้างได้สูงไม่เกิน ๘.๐๐ เมตร

ข้อ ๖๐ 
อาคารที่ปลูกชิดกับที่ดินของผู้อื่นหรือชิดกับอาคารอีกหลังหนึ่งนั้น
ถ้ามีระยะห่างน้อยกว่า ๒.๐๐ เมตร สำหรับอาคารสองชั้นลงมา หรือน้อยกว่า ๓.๐๐ เมตร
สำหรับอาคารเกินสองชั้นขึ้นไป ห้ามมิให้มีหน้าต่าง
ประตูหรือช่องระบายลมในด้านที่ชิดกับเขตที่ดิน หรืออาคารอื่นนั้น
อย่างไรก็ตามอาคารที่ปลูกชิดกับที่ดินของผู้อื่นนั้นจะมีระยะห่างจากเขตที่ดินนั้นต่ำกว่า
๕๐ เซนติเมตรไม่ได้ เว้นแต่จะปลูกสร้างโดยวิธีตกลงทำผนังร่วมกัน
แต่ทั้งนี้ต้องไม่เสียประโยชน์ในทางสถาปัตยกรรม

ข้อ ๖๑ 
ห้ามมิให้ปลูกสร้างอาคารริมแนวทางสาธารณะโดยมีระยะดิ่งระหว่างพื้นดินถึงเพดานตรงยอดฝาหรือยอดผนังสูงเกิน
๔๐.๐๐ เมตร ถึงแม้ว่าตรงนั้นจะเป็นถนนขนาดกว้างเท่าใดก็ตาม

ข้อ ๖๒ 
อาคารที่ก่อสร้างในที่ดินแปลงเดียวกันเป็นหลังๆ
ต้องมีระยะห่างจากกันแต่ละหลังไม่น้อยกว่า ๔.๐๐ เมตร ยกเว้นห้องครัวไฟ ห้องส้วม
ซึ่งใช้กับอาคารนั้นๆ ซึ่งสูงจากพื้นดินถึงยอดหลังคาไม่เกิน ๔.๐๐ เมตร
สำหรับอาคารแผงลอยอนุญาตให้ห่างกันได้ไม่น้อยกว่า
๒.๐๐ เมตร 

ข้อ ๖๓ 
อาคารที่ก่อสร้างเพื่อกระทำการหรือใช้ประโยชน์เพื่อการดังกล่าวในข้อนี้
ต้องอยู่ห่างเขตที่ดินต่างผู้ครอบครอง และมีที่ว่างอันปราศจากหลังคา
หรือสิ่งใดปกคลุมโดยรอบอาคารนั้นไม่น้อยกว่า ๒๐.๐๐ เมตรทุกด้านและในกรณีที่ก่อสร้างอยู่ริมทางสาธารณะหรือทางซึ่งมีสภาพเป็นสาธารณะหรือทางน้ำสาธารณะ
อนุญาตให้อยู่ห่างแนวทางสาธารณะหรือแนวทางซึ่งมีสภาพเป็นสาธารณะฟากตรงกันข้ามได้ไม่น้อยกว่า
๒๐.๐๐ เมตร คือ
๑. การทำสบู่
๒. การเคี่ยวหนังสัตว์ เอ็นสัตว์ ไขสัตว์
๓. การเคี่ยวและการอัดเอาน้ำมันทุกชนิด
๔. การเลื่อยไม้
๕. การทำน้ำแข็ง
๖. การปั่นฝ้ายหรือนุ่น
๗. การทำดินเผา

ข้อ ๖๔ 
อาคารที่ก่อสร้างเพื่อกระทำการหรือใช้ประโยชน์เพื่อการดังกล่าวในข้อนี้
ต้องอยู่ห่างเขตที่ดินต่างผู้ครอบครองและมีที่ว่างอันปราศจากหลังคาหรือสิ่งใดปกคลุมโดยรอบอาคารนั้น
ไม่น้อยกว่า ๑๐.๐๐ เมตรทุกด้าน
และในกรณีที่ก่อสร้างอยู่ริมทางสาธารณะหรือทางซึ่งมีสภาพเป็นสาธารณะหรือทางน้ำสาธารณะ
อนุญาตให้อยู่ห่างแนวทางสาธารณะหรือแนวทางซึ่งมีสภาพเป็นสาธารณะฟากตรงกันข้ามได้ไม่น้อยกว่า
๑๐.๐๐ เมตร คือ
๑. การสะสมเขาสัตว์ กระดูกสัตว์ ขนสัตว์ หนังสัตว์
๒. การย้อมที่ทำให้เกิดกลิ่นเหม็น หรือสี
๓. การทำกะปิ น้ำปลา น้ำเคย ไตปลา เต้าเจี้ยว ซีอิ๊ว
หอยแดง
๔. การทำ การหมัก การสะสม ปลาร้า ปลาเจ่า กุ้งเจ่า
น้ำบูดู
๕. การทำและตากปลาเค็ม เนื้อเค็ม เป็ดเค็ม หนังหมู
กุ้งแห้ง
๖. การนึ่งปลา การต้มปลา ซึ่งใช้แทนการนึ่ง
เว้นการนึ่งหรือต้มภายในโรงแรม หรือร้านข้าวแกง เพื่อปรุงอาคารในนั้น
และการนึ่งหรือต้มเพื่อปรุงอาหารเร่ขายด้วยตนเอง
๗. การทำกุนเชียง หมูตั้ง
๘. การทำเส้นหมี่ ขนมจีน ก๋วยเตี๋ยว เกี้ยมอี้
๙. การทำแบะแซ
๑๐. การเผาเปลือกหอย
๑๑. การล้าง การรม การสะสมยาง การรีดยาง
๑๒. การตีหรือกลึงโลหะทุกชนิด
๑๓. การซอยไม้
๑๔. การอุตสาหกรรม และการพาณิชย์
ซึ่งต้องใช้เตาไฟเพื่อกิจการนั้น เว้นแต่มีไว้เพื่อประกอบอาหารภายในภัตตาคาร
โรงแรม และร้านข้าวแกง
๑๕. การค้าอื่นใด
ซึ่งเป็นที่รังเกียจหรืออาจเป็นอันตรายแก่สุขภาพซึ่งคณะเทศมนตรีจะได้ประกาศระบุเพิ่มเติมต่อไปด้วย

ข้อ ๖๕  อาคารประเภทต่างๆ
จะต้องมีที่ว่างอันปราศจากหลังคาหรือสิ่งใดปกคลุมไม่น้อยกว่าส่วนที่กำหนดไว้ต่อไปนี้
ก. อาคารที่พักอาศัยแต่ละหลังให้มีที่ว่างอยู่ ๔๐ ใน
๑๐๐ ส่วนของพื้นที่
ข. ห้องแถวหรือตึกแถว แต่ละห้องให้มีที่ว่างในอาคารอยู่ไม่น้อยกว่า
๓๐ ใน ๑๐๐ ส่วน ของพื้นที่ภายในของเขตที่ก่อสร้าง
เฉพาะห้องแถว ตึกแถว
ที่ได้กันที่ดินไว้เป็นทางเดินหลังอาคารตามข้อ ๒๕
อนุญาตให้คิดรวมเนื้อที่หลังอาคารนี้เป็นที่ว่างได้อีกครึ่งหนึ่งของทางเดินหลังอาคารแต่ละห้องนั้น
ค. ห้องแถว ตึกแถว อาคารพาณิชย์
และอาคารสาธารณะซึ่งก่อสร้างอยู่มุมทางสาธารณะ หรือทางซึ่งมีสภาพเป็นสาธารณะ
กว้างไม่น้อยกว่าสายละ ๑๐.๐๐ เมตร และลึกไปตามทางทั้งสองด้านไม่เกินด้านละ ๑๕.๐๐
เมตร หรือก่อสร้างอยู่ริมทางสาธารณะ หรือทางซึ่งมีสภาพเป็นสาธารณะสองสายขนานอยู่กว้างไม่น้อยกว่าสายละ
๑๐.๐๐ เมตร กว้างระหว่างทั้งสองสายไม่เกินกว่า ๑๕.๐๐ เมตร จะไม่มีที่ว่างเลยก็ได้
ง. อาคารพาณิชย์ โรงงานอุตสาหกรรม และอาคารสาธารณะ
นอกจากที่กล่าวไว้แล้วในข้อ ค. ให้มีที่ว่างอยู่ ๑๐ ใน ๑๐๐ ส่วนของพื้นที่
เว้นแต่ในกรณีพิเศษที่การระบายลมและให้แสงสว่างเหมาะสมเพียงพอแล้ว
คณะเทศมนตรีจะอนุมัติให้ก่อสร้างโดยมีที่ว่างน้อยกว่าที่กำหนดก็ได้
แต่ถ้าใช้เป็นที่พักอาศัยด้วย ให้มีที่ว่างอยู่ ๓๐ ใน ๑๐๐ ส่วนของพื้นที่
เฉพาะอาคารพาณิชย์ โรงงานอุตสาหกรรม
และอาคารสาธารณะที่ได้กันที่ดินไว้เป็นทางเดินหลังอาคารตามข้อ ๒๕
อนุญาตให้คิดรวมเนื้อที่หลังอาคารที่เป็นที่ว่างได้อีกครึ่งของทางเดินหลังอาคารนั้น

ข้อ ๖๖ 
ห้ามทำการปลูกสร้างสิ่งใดปกคลุมหรือปลูกสร้างอาคารลงบนที่ดินซึ่งได้เว้นระยะห่างเขตและเป็นที่ว่างดังกล่าวแล้วในข้อ
๖๐, ๖๒, ๖๓, ๖๔ และ ๖๕ ให้เป็นการกีดขวาง หรือกระทำการอย่างหนึ่งอย่างใดให้ที่ว่างนี้ต้องหมดไป
หรือน้อยกว่าเดิมในเมื่ออาคารนั้นยังคงสภาพอยู่

ข้อ ๖๗  อาคารซึ่งสร้างมาก่อน และขัดกับข้อ ๖๓, ๖๔
แห่งเทศบัญญัตินี้ ห้ามทำการต่อเติม หรือขยาย หรือดัดแปลง
เว้นแต่การดัดแปลงหน้าร้านซึ่งทำเพื่อความเป็นระเบียบเรียบร้อยและสวยงาม

หมวด ๘

การสุขาภิบาล

ข้อ ๖๘ 
อาคารที่ปลูกสร้างต้องมีทางระบายน้ำออกจากอาคารไปได้สะดวก และอุปกรณ์ต่างๆ
สำหรับการต่อท่อระบายน้ำจะต้องมีลักษณะถูกต้องเพื่อประโยชน์ในทางอนามัยตามแบบนิยมในทางวิชาการ
ถ้าไม่มีทางระบายน้ำสาธารณะหรือทางน้ำสาธารณะผ่านเขตที่ดินที่ปลูกสร้างอาคารให้ระบายน้ำลงบ่อซึม
ซึ่งจักทำขึ้นโดยเฉพาะ และให้มีฝาปิดบ่อซึมนั้นโดยมิดชิด

ข้อ ๖๙ 
การทำทางระบายน้ำจากอาคารไปสู่ทางน้ำสาธารณะหรือทางระบายน้ำสาธารณะ
จะต้องให้มีลาดไม่ต่ำกว่า ๑ ใน ๒๐๐ ตามแนวตรงที่สุดที่จะทำได้
ถ้าจะใช้ท่อกลมเป็นทางระบาย ต้องมีบ่อตรวจทุกระยะ ๓๐.๐๐ เมตร และทุกมุมเลี้ยวด้วย

ข้อ ๗๐ 
ถ้าจะระบายโสโครกออกจากอาคารไปสู่ทางน้ำสาธารณะหรือทางระบายน้ำสาธารณะ
ซึ่งมิได้จัดเตรียมไว้โดยเฉพาะแล้ว คณะเทศมนตรีอาจไม่ยอมอนุญาตให้
จนกว่าเจ้าของอาคารจะได้จัดการให้น้ำโสโครกนั้นมีลักษณะดีขึ้นตามที่เห็นสมควรก็ได้

ข้อ ๗๑ 
อาคารที่บุคคลอาจพักอาศัยใช้สอยได้ให้มีส้วมไว้ตามจำนวนอันสมควร
แต่ต้องไม่น้อยกว่าอัตราตามที่กำหนดไว้ดังนี้
ก. อาคารที่พักอาศัย ให้มี ๑ แท่นทุกหลัง
ข. ห้องแถวหรือตึกแถว ให้มี ๑ แท่นทุกห้อง
ค. โรงแรม ให้มี ๑ แท่นต่อกำหนด ๑๐ คน ที่อาคารนั้นจะให้คนพักแรมได้
ง. โรงเรียนซึ่งมีนักเรียนอยู่พักอาศัยให้มีส้วม ๑
แท่นต่อ ๒๐ คน ที่กำหนดให้ใช้สอยอาคารนั้น
จ. โรงเรียนซึ่งไม่มีนักเรียนอยู่พักอาศัย
โรงงานอุตสาหกรรม อาคารพาณิชย์ และภัตตาคาร ให้มีส้วม ๑ แท่นต่อ ๕๐ คน
ที่กำหนดให้ใช้สอยอาคารนั้น
ฉ. หอประชุม โรงมหรสพ
และอาคารสาธารณะนอกจากที่กล่าวมาแล้ว ให้มีส้วม ๑ แท่นต่อ ๓๐๐ คน
ที่กำหนดให้ใช้สอยอาคารนั้น และต้องมีที่ถ่ายปัสสาวะเท่าจำนวนส้วมที่กำหนดให้ด้วย
โดยแบ่งสำหรับหญิงและชายจำนวนเท่าๆ กัน

ข้อ ๗๒  ห้องส้วมต้องมีขนาดเนื้อที่ไม่ต่ำกว่า
๑.๕๐ ตารางเมตรต่อ ๑ แท่น มีลักษณะที่จะรักษาความสะอาดได้ง่ายเรียบร้อย
และมีพื้นที่ไม่ซึมกับมีช่องระบายลมตามสมควร
ถ้าเป็นส้วมระบายน้ำให้ทำในตัวอาคารได้ แต่ถ้าเป็นส้วมวิธีอื่น
ต้องทำเป็นส่วนหนึ่งต่างหากนอกออกไปจากตัวอาคารนั้น

ข้อ ๗๓  ห้องปัสสาวะต้องมีเนื้อที่ไม่น้อยกว่า ๑
ตารางเมตรต่อ ๑ ที่ มีลักษณะที่จะรักษาความสะอาดได้ง่ายเรียบร้อยและพื้นที่ไม่ซึม
กับมีช่องระบายลมตามสมควร และจะต้องมีทางระบายน้ำปัสสาวะตรงลงบ่อซึมหรือบ่อเกรอะ

หมวด ๙

การตรวจควบคุมการก่อสร้าง

ข้อ ๗๔ 
ผู้ได้รับอนุญาตก่อสร้างอาคารต้องเก็บรักษาหนังสืออนุญาต แผนผังแบบก่อสร้าง
และรายการไว้ ณ บริเวณก่อสร้าง ๑ ชุด
เพื่อให้นายช่างที่ตรวจการก่อสร้างขอตรวจดูได้เสมอตามเวลาที่สมควร

ข้อ ๗๕  การควบคุมการก่อสร้าง
ให้มีนายงานรับผิดชอบควบคุม เพื่อให้เป็นไปตามกำหนดอนุญาต
และให้เป็นการปลอดภัยต่อคนงานหรือผู้ที่เกี่ยวข้องกับอาคารนั้น
นายงานต้องมีความสามารถสมควรทำการก่อสร้างตามหน้าที่ได้
ถ้านายงานไม่อยู่ประจำตลอดเวลาก่อสร้าง จะต้องมีตัวแทนทำกำกับการไว้เสมอ
คำสั่งของนายช่างที่ตรวจการก่อสร้างซึ่งมอบให้กับนายงานหรือตัวแทนนั้น
ให้ถือว่าได้ให้ไว้กับเจ้าของอาคารเอง

ข้อ ๗๖  ถ้านายช่างตรวจพบการก่อสร้างอาคารผิดจากแผนผัง
แบบก่อสร้าง รายการ หรือเงื่อนไขตามที่ระบุไว้ในหนังสืออนุญาต
ให้ตักเตือนเจ้าของอาคารหรือนายงานผู้ควบคุม และรายงานให้คณะเทศมนตรีทราบ
คณะเทศมนตรีจะแจ้งกำหนดเวลาอันสมควรให้เจ้าของอาคารจัดการแก้ไขการก่อสร้างเสียให้ถูกต้อง
ซึ่งเมื่อพ้นกำหนดเวลาไปแล้ว
การแก้ไขยังไม่เสร็จเรียบร้อยก็ให้ดำเนินการต่อไปตามมาตรา ๑๑ แห่งพระราชบัญญัติ

ข้อ ๗๗  วัตถุก่อสร้างอาคาร
ต้องมีคุณภาพตามกำหนดของรายการและรายคำนวณ
ถ้านายช่างเห็นว่ามีเหตุสงสัยในคุณภาพของวัตถุอย่างไร
ก็ให้ตรวจดูหนังสือสำคัญแสดงผลทดลองกำลังจากเจ้าของอาคารหรือเรียกตัวอย่างวัตถุตามปริมาณสมควร
เพื่อตรวจสอบโดยการทดลองตามวิธีการซึ่งเจ้าของอาคารจะต้องจัดการส่งให้ตามต้องการโดยไม่คิดมูลค่าของนั้น
และค่าธรรมเนียมการทดลอง เจ้าของอาคารต้องเป็นผู้จ่ายทั้งสิ้น

ข้อ ๗๘  การปลูกสร้างรากฐานของอาคาร
โดยปกติให้ทำได้เฉพาะเวลากลางวัน
เว้นแต่จะได้รับอนุญาตจากนายช่างให้ทำเวลากลางคืนได้
ถ้ารายคำนวณของรากฐานไม่แน่นอนในหลักการ
นายช่างอาจขอให้เจ้าของอาคารทำการทดลองบรรทุกน้ำหนักบนส่วนรากฐานตามสมควร
และเจ้าของอาคารจะก่อสร้างต่อไปมิได้จนปรากฏว่าผลการทดลองนั้นเป็นการมั่นคงปลอดภัยตามหลักวิชาการ

ข้อ ๗๙  อาคารปลูกสร้างติดต่อกับทางสาธารณะ
จะลงมือปลูกสร้างได้ต่อเมื่อได้นัดหมายให้นายช่างทราบและตกลงกำหนดเวลากันแล้ว
เพื่อมิให้มีภัยต่อผู้ใช้ทางสาธารณะหรือทางซึ่งมีสภาพเป็นสาธารณะนั้น
เจ้าของอาคารจะต้องแสดงวิธีการและชั้นของงานจนเป็นที่พอใจนายช่าง ก่อนดำเนินงานนั้น

ข้อ ๘๐ 
เมื่อนายช่างประสงค์เข้าตรวจอาคารที่ปลูกสร้างไว้เสร็จแล้วว่าอยู่ในภาวะอันสมควรหรือไม่
ก็ให้แจ้งกำหนดเวลาตรวจให้เจ้าของอาคารทราบเป็นหนังสือก่อนตรวจอย่างน้อย ๔๘
ชั่วโมง เจ้าของอาคารหรือตัวแทนจะต้องให้ความสะดวกต่อนายช่างในการตรวจเป็นอย่างดี

ข้อ ๘๑ 
เมื่อนายช่างตรวจพบอาคารซึ่งไม่อยู่ในภาวะสมควร น่าจะเป็นอันตรายต่อร่างกาย
ชีวิต หรือทรัพย์สิน ให้รายงานคณะเทศมนตรีทราบ
คณะเทศมนตรีจะสั่งเจ้าของอาคารเปลี่ยนแปลงแก้ไข หรือรื้อถอน ตามแบบ อ.๔
ท้ายเทศบัญญัตินี้ ถ้าคำสั่งเป็นการเปลี่ยนแปลงแก้ไขให้ถือการอนุญาตก่อสร้างนั้นเป็นการเร่งร้อนโดยออกหนังสืออนุญาตตามแบบชั่วคราวให้เวลาขออนุญาต
คำสั่งของคณะเทศมนตรี
ซึ่งออกตามความในข้อนี้ถ้าส่งให้เจ้าของไม่ได้ก็ให้ประกาศไว้ให้ทราบที่ป้ายโฆษณาของสำนักงานเทศบาลและที่อาคารนั้น

หมวด ๑๐

ค่าธรรมเนียมการตรวจแบบก่อสร้าง

ข้อ ๘๒ 
ค่าธรรมเนียมการตรวจแบบก่อสร้างรวมทั้งการออกใบอนุญาตให้เรียกเก็บดังนี้
๑. อาคารที่พักอาศัยซึ่งทำด้วยวัตถุถาวร
คำนวณตามเนื้อที่ของพื้นอาคารทุกชั้น ตารางเมตรละ ๑๐ สตางค์
๒. อาคารที่พักอาศัยซึ่งทำด้วยวัตถุอันมิใช่วัตถุถาวร
คำนวณตามเนื้อที่ของพื้นที่อาคารทุกชั้น ตารางเมตรละ ๕ สตางค์
๓. ท่อ รางระบายน้ำ รั้วหรือกำแพง
กับทั้งประตูรั้วหรือประตูกำแพงนั้น คำนวณตามระยะยาว เมตรละ ๕ สตางค์
๔. เขื่อน ท่าน้ำ หรือสะพานท่าน้ำ คำนวณตามระยะยาว
เมตรละ ๒๐ สตางค์
๕. สะพาน อู่เรือ คานเรือ หรือป้ายโฆษณา
คำนวณตามเนื้อที่ ตารางเมตรละ ๔๐ สตางค์
๖. อาคารอย่างอื่น
คำนวณตามเนื้อที่ของพื้นอาคารทุกชั้น ตารางเมตรละ ๔๐ สตางค์
แต่ถ้าเป็นอาคารชนิดที่ไม่ใช้เนื้อที่ภายใน
คำนวณตามระยะยาว เมตรละ ๒๐ สตางค์
๗. ในการคิดค่าธรรมเนียม เศษของเมตรหรือตารางเมตร
ถ้าต่ำกว่ากึ่งให้ปัดทิ้ง ตั้งแต่กึ่งขึ้นไปให้ปัดเป็นหนึ่ง

ข้อ ๘๓  การตรวจแบบก่อสร้างรวมทั้งการออกใบอนุญาตสำหรับอาคารชั่วคราว
ไม่ให้เรียกเก็บค่าธรรมเนียม

ข้อ ๘๔  ค่าธรรมเนียมการออกใบอนุญาต
ต่ออายุหรือใบแทน ฉบับละ ๑.๐๐ บาท

หมวด ๑๑

การรักษาเทศบัญญัติ

ข้อ ๘๕  ให้นายกเทศมนตรีเทศบาลเมืองนราธิวาส
มีหน้าที่รักษาการให้เป็นไปตามเทศบัญญัตินี้และให้มีอำนาจออกข้อบังคับ
เพื่อปฏิบัติการให้เป็นไปตามเทศบัญญัตินี้

ประกาศไว้ ณ วันที่ ๑๕ พฤศจิกายน พุทธศักราช
๒๔๙๓
จรูญ  เจริญพงศ์
นายกเทศมนตรี

อนุมัติ
ประสงค์  ปัทมทิน
ปลัดจังหวัดลงนามแทน
ข้าหลวงประจำจังหวัดนราธิวาส

[เอกสารแนบท้าย]

๑. 
คำขออนุญาตปลูกสร้างอาคาร (อ. ๑)
๒. 
ใบอนุญาตให้ปลูกสร้างอาคาร (อ. ๒)
๓. 
คำสั่งเปลี่ยนแปลงแบบอาคาร (อ. ๓)
๔. 
คำสั่งให้แก้ไขอาคาร (อ. ๔)

(ดูข้อมูลจากภาพกฎหมาย)

สุกัญญา/พิมพ์
๑๕
พฤษภาคม ๒๕๕๐
ฐิติพงษ์/ตรวจ
๒๙
พฤศจิกายน ๒๕๕๐

[๑] ราชกิจจานุเบกษา
เล่ม ๖๘/ตอนที่ ๑๘/หน้า ๓๔๖/๒๐ มีนาคม ๒๔๙๔