ระเบียบคณะกรรมการจัดรูปที่ดินกลาง ว่าด้วยหลักเกณฑ์ วิธีการและเงื่อนไขในการให้ราษฎรเช่าที่ดินของกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ที่ได้มา ตามกฎหมายว่าด้วยการจัดรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม (ฉบับที่ 1) พ.ศ. 2527 (ฉบับ Update ณ วันที่ 02/11/2549)

ระเบียบคณะกรรมการจัดรูปที่ดินกลาง
ว่าด้วยหลักเกณฑ์
วิธีการและเงื่อนไขในการให้ราษฎรเช่าที่ดินของ
กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ที่ได้มา
ตามกฎหมายว่าด้วย
การจัดรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม
(ฉบับที่
๑)
พ.ศ. ๒๕๒๗

อาศัยอำนาจตามความในมาตรา
๑๓ (๑๑) แห่งพระราชบัญญัติจัดรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม พ.ศ. ๒๕๑๗
คณะกรรมการจัดรูปที่ดินกลางออกระเบียบไว้ ดังต่อไปนี้

ข้อ ๑  ระเบียบนี้เรียกว่า ระเบียบคณะกรรมการจัดรูปที่ดินกลาง
ว่าด้วยหลักเกณฑ์
วิธีการและเงื่อนไขในการให้ราษฎรเช่าที่ดินของกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ที่ได้มา
ตามกฎหมายว่าด้วย การจัดรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม (ฉบับที่ ๑) พ.ศ. ๒๕๒๗

ข้อ ๒[๑]  ระเบียบนี้ ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันที่ ๒๘
ธันวาคม พ.ศ. ๒๕๒๗

ข้อ ๓[๒]  ในเขตโครงการจัดรูปที่ดินใด
ยังมีที่ดินเป็นทรัพย์สินของกระทรวงเกษตรและสหกรณ์
ตามกฎหมายว่าด้วยการจัดรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม ให้สำนักงานจัดรูปที่ดินจังหวัดที่ดูแลเขตโครงการจัดรูปที่ดินนั้น
เสนอต่อคณะกรรมการจัดรูปที่ดินจังหวัดเพื่อพิจารณาว่าสมควรจัดให้ที่ดิน
ตอนนั้นเป็นที่ดินสาธารณประโยชน์หรือให้ส่วนราชการใช้ที่ดินนั้นเพื่อประโยชน์ของทางราชการ
หรือจัดให้โอนที่ดินไปยังราษฎร ตามมาตรา ๒๓ แห่งพระราชบัญญัติจัดรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม
พ.ศ. ๒๕๑๗ หรือจัดให้ราษฎรเช่าที่ดินเพื่อประโยชน์ในการจัดรูปที่ดิน
ความเห็นของคณะกรรมการจัดรูปที่ดินจังหวัดนั้น
ให้ถือปฏิบัติต่อไปเมื่อได้รับความเห็นชอบจากคณะกรรมการจัดรูปที่ดินกลาง
เว้นแต่กรณีการจัดให้ราษฎรเช่าที่ดินตามระเบียบนี้ไม่ต้องขอความเห็นชอบจากคณะกรรมการจัดรูปที่ดินกลาง

ข้อ ๔[๓] 
ในกรณีที่คณะกรรมการจัดรูปที่ดินจังหวัดเห็นสมควรจัดให้ราษฎรเช่าที่ดินเพื่อประโยชน์ในการจัดรูปที่ดิน
ให้คณะกรรมการจัดรูปที่ดินจังหวัดประกาศแก่ราษฎร เพื่อให้ยื่นคำขอเช่าที่ดินต่อ
สำนักงานจัดรูปที่ดินจังหวัด ตามแบบที่คณะกรรมการจัดรูปที่ดินกลางกำหนด
ภายในระยะเวลาสิบห้าวันนับแต่วันปิดประกาศ
ประกาศตามวรรคหนึ่ง
ให้ปิดไว้ ณ ศาลากลางจังหวัด ที่ว่าการอำเภอ ที่ทำการตำบล
ในท้องที่ซึ่งที่ดินตั้งอยู่ แล้วแต่กรณี และที่ชุมนุมชนในเขตโครงการจัดรูปที่ดิน
ตามที่สำนักงานจัดรูปที่ดินจังหวัดเห็นสมควร  ทั้งนี้ ให้ระบุวันที่ปิดประกาศ ณ
สถานที่ต่าง ๆ ไว้ด้วย

ข้อ ๕[๔] 
ให้คณะกรรมการจัดรูปที่ดินจังหวัดกำหนดอัตราค่าเช่าที่ดิน
เพื่อประโยชน์ในการจัดรูปที่ดิน
ตามที่คณะกรรมการจัดรูปที่ดินจังหวัดเห็นสมควรกำหนดให้ผู้เช่าเข้าทำประโยชน์ในที่ดินแปลงที่เช่า

ข้อ ๖[๕]  ผู้ยื่นคำขอเช่าที่ดิน ตามข้อ ๔
ต้องมีคุณสมบัติ ดังต่อไปนี้
(๑) เป็นบุคคลธรรมดา มีสัญชาติไทยโดยการเกิด
(๒) บรรลุนิติภาวะแล้ว
(๓) เป็นผู้ยากจน หรือเป็นผู้มีรายได้น้อย
(๔) เป็นผู้มีความประพฤติดีและซื่อสัตย์สุจริต
(๕) เป็นผู้มีความสามารถเข้าทำประโยชน์เพื่อการจัดรูปที่ดินได้ด้วยครอบครัวของตนเอง
(๖) เป็นผู้ยินยอมปฏิบัติตามระเบียบ
ข้อบังคับและเงื่อนไขที่คณะกรรมการจัดรูปที่ดินจังหวัดกำหนด

ข้อ
๗  เมื่อพ้นระยะเวลาประกาศตามข้อ ๔
วรรคหนึ่งแล้ว ให้คณะกรรมการจัดรูปที่ดินจังหวัดตรวจสอบและประกาศรายชื่อผู้ยื่นคำขอเช่าที่ดินไว้
ณ สถานที่ในข้อ ๔ วรรคสอง
เมื่อได้มีการประกาศรายชื่อตามวรรคหนึ่งแล้ว
ถ้าผู้ใดเห็นว่าผู้มีชื่อในประกาศรายชื่อเป็นผู้ที่ขาดคุณสมบัติ
หรือมีลักษณะต้องห้ามตามข้อ ๖ ผู้นั้นมีสิทธิยื่นคำคัดค้าน พร้อมด้วยหลักฐานต่อคณะกรรมการจัดรูปที่ดินจังหวัดได้ภายในสามสิบวัน
นับแต่วันประกาศรายชื่อ
หรือในกรณีที่คณะกรรมการจัดรูปที่ดินจังหวัดมีหลักฐานแสดงว่าผู้มีรายชื่อในประกาศผู้ใดเป็นผู้ขาดคุณสมบัติ
ให้คณะกรรมการจัดรูปที่ดินจังหวัดประกาศว่า ผู้นั้นไม่มีสิทธิเช่าที่ดิน
ประกาศดังกล่าวให้ปิดไว้ ณ สถานที่ตามวรรคหนึ่ง

ข้อ
๗ ทวิ[๖] 
ให้คณะกรรมการจัดรูปที่ดินจังหวัดพิจารณาความเหมาะสมของที่ดินว่ามีความเหมาะสมที่จะให้เช่าที่ดินเพื่อประโยชน์ในกิจการประเภทใด
เช่น เกษตรกรรม ที่อยู่อาศัย หรือกิจการอื่นที่เอื้อประโยชน์ต่อการจัดรูปที่ดิน
ตลอดจนจำนวนเนื้อที่ที่จะให้เช่าแต่ละประเภท แต่ละราย  ทั้งนี้
จำนวนเนื้อที่ที่จะให้เช่าเพื่อปลูกสร้างที่อยู่อาศัย เนื้อที่ไม่เกิน ๑-๐-๐๐ ไร่
ข้อ ๗ ตรี[๗] 
ให้คณะกรรมการจัดรูปที่ดินจังหวัดพิจารณาคัดเลือกบุคคลผู้ยื่นคำขอแสดงความจำนงเช่าที่ดินแต่ละประเภท
โดยจัดลำดับก่อนหลัง ดังต่อไปนี้
(๑)
ถ้าผู้ยื่นคำขอแสดงความจำนงเช่าที่ดินเป็นผู้ซึ่งเข้าทำประโยชน์ในที่ดินนั้นอยู่ก่อนที่
คณะกรรมการจัดรูปที่ดินจังหวัดกำหนดเขตพื้นที่ที่จะให้เช่าตามข้อ ๓
ก็ให้ได้รับการคัดเลือกเป็นลำดับแรก
(๒) ถ้ายังมีที่ดินเหลืออยู่จากการจัดที่ดิน ตาม (๑) ให้คัดเลือกจากผู้ยื่นคำขอแสดงความจำนงเช่าที่ดิน
ซึ่งอยู่ในเขตโครงการจัดรูปที่ดินที่ที่ดินนั้นตั้งอยู่ในตำบล อำเภอ
หรือจังหวัดเดียวกันตามลำดับ โดยใช้วิธีจับฉลาก

ข้อ ๘ 
เมื่อคณะกรรมการจัดรูปที่ดินจังหวัดได้ดำเนินการคัดเลือกผู้เช่าที่ดินครบตามจำนวนแปลงที่ดินแล้ว
ให้คณะกรรมการจัดรูปที่ดินจังหวัดมีหนังสือแจ้งผู้เช่าที่ดินมาแสดงตนต่อหัวหน้า
สำนักงานจัดรูปที่ดินจังหวัด เพื่อประชุมทำความตกลงเลือกแปลงที่ดิน
โดยแจ้งให้ทราบล่วงหน้าไม่น้อยกว่าสามสิบวัน

ข้อ ๙ 
เมื่อได้กำหนดแปลงที่ดินและผู้เช่าที่ดินเรียบร้อยแล้ว ให้หัวหน้าสำนักงานจัดรูปที่ดินจังหวัดดำเนินการทำสัญญาเช่าที่ดิน
ตามแบบที่คณะกรรมการจัดรูปที่ดินกลางกำหนด

ข้อ ๑๐ 
ผู้มีสิทธิเช่าที่ดินรายใดไม่ไปแสดงตนเพื่อประชุมตกลงเลือกแปลงที่ดิน
หรือไม่ทำสัญญาเช่าที่ดินหรือไม่เข้าทำประโยชน์ในที่ดินภายในระยะเวลาที่คณะกรรมการจัดรูปที่ดินจังหวัดกำหนด
โดยไม่แจ้งเหตุขัดข้องอันสมควรเป็นหนังสือให้หัวหน้าสำนักงานจัดรูปที่ดินจังหวัดทราบภายในสิบห้าวัน
นับแต่วันที่มีการประชุมตกลงเลือกแปลงที่ดิน
หรือวันที่กำหนดให้มาทำสัญญาเช่าที่ดิน หรือวันที่กำหนดให้เช่าทำประโยชน์ในที่ดิน
ให้ถือว่าผู้นั้นถอนคำขอที่ยื่นไว้ต่อสำนักงานจัดรูปที่ดินจังหวัด

ข้อ ๑๑ 
ในกรณีที่ผู้เช่าที่ดินตกเป็นผู้ขาดคุณสมบัติหรือมีลักษณะต้องห้ามตามข้อ ๖
หรือเป็นผู้ถอนคำขอตามข้อ ๑๐
ให้คณะกรรมการจัดรูปที่ดินจังหวัดคัดเลือกบุคคลผู้ยื่นคำขอเช่าที่ดินตามประกาศรายชื่อในข้อ
๗ ที่ยังเหลืออยู่ หากไม่มีบุคคลดังกล่าวเหลืออยู่
ให้คณะกรรมการจัดรูปที่ดินจังหวัดดำเนินการคัดเลือกบุคคลผู้ยื่นคำขอเช่าที่ดินใหม่ตามระเบียบนี้

ข้อ ๑๒ 
เมื่อมีการกำหนดแปลงที่ดินให้แก่ผู้เช่าที่ดินตามข้อ ๙ แล้ว
ให้คณะกรรมการจัดรูปที่ดินจังหวัดปิดประกาศแผนผังแสดงแปลงที่ดิน
พร้อมด้วยรายชื่อผู้เช่าที่ดินโดยปฏิบัติตามข้อ ๔ โดยอนุโลม
การตกลงแลกเปลี่ยนแปลงที่ดินที่จะเช่าอาจกระทำได้
โดยให้ผู้เช่าที่ดินที่เกี่ยวข้องแจ้งเป็นหนังสือต่อคณะกรรมการจัดรูปที่ดินจังหวัดภายในสามสิบวัน
นับแต่วันปิดประกาศตามวรรคหนึ่ง เมื่อคณะกรรมการจัดรูปที่ดินจังหวัดอนุมัติแล้ว
ให้ดำเนินการแลกเปลี่ยนที่ดินจะเช่ากันต่อไปได้

ข้อ ๑๓  ผู้เช่าที่ดินต้องเป็นผู้ออกค่าใช้จ่าย
ตามมาตรา ๔๗ แห่งพระราชบัญญัติจัดรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม พ.ศ. ๒๕๑๗
ตามหลักเกณฑ์และวิธีการที่คณะกรรมการจัดรูปที่ดินกลางกำหนด

ข้อ ๑๔  เมื่อคณะกรรมการจัดรูปที่ดินจังหวัดได้ดำเนินการตามระเบียบนี้แล้ว
ให้รายงานคณะกรรมการจัดรูปที่ดินกลางเพื่อทราบในทุกขั้นตอน

ข้อ ๑๕ 
คณะกรรมการจัดรูปที่ดินจังหวัดอาจแต่งตั้งคณะอนุกรรมการขึ้นคณะหนึ่งหรือหลายคณะ
เพื่อทำหน้าที่คัดเลือกผู้เช่าที่ดิน ตามหลักเกณฑ์
วิธีการและเงื่อนไขที่กำหนดในระเบียบนี้

ข้อ ๑๖ 
ในกรณีมีปัญหาเกี่ยวกับการดำเนินการตามระเบียบนี้
ให้คณะกรรมการจัดรูปที่ดินจังหวัดเป็นผู้พิจารณาวินิจฉัย
คำวินิจฉัยนั้นให้สำนักงานจัดรูปที่ดินจังหวัดรายงานแก่สำนักงานจัดรูปที่ดินกลางทราบโดยไม่ชักช้า

ประกาศ
ณ วันที่ ๒๘ ธันวาคม พ.ศ. ๒๕๒๗
ผัน  บุญชิต
รัฐมนตรีช่วยว่าการฯ
ปฏิบัติราชการแทน
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์
ประธานกรรมการจัดรูปที่ดินกลาง

ระเบียบคณะกรรมการจัดรูปที่ดินกลาง
ว่าด้วยหลักเกณฑ์
วิธีการและเงื่อนไขในการให้ราษฎรเช่าที่ดินของกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ที่ได้มา
ตามกฎหมายว่าด้วย การจัดรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม (ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๕๔๙[๘]

วชิระ/จัดทำ
๑๕ สิงหาคม ๒๕๕๐

ศิรวัชร์/ปรับปรุง
๑ สิงหาคม ๒๕๖๐

[๑] ราชกิจจานุเบกษา
เล่ม ๑๒๓/ตอนที่ ๑๑๖ ง/หน้า ๙๒/๒ พฤศจิกายน ๒๕๔๙

[๒] ข้อ ๓
แก้ไขเพิ่มเติมโดย ระเบียบคณะกรรมการจัดรูปที่ดินกลาง ว่าด้วยหลักเกณฑ์ วิธีการและเงื่อนไขในการให้ราษฎรเช่าที่ดินของกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ที่ได้มา
ตามกฎหมายว่าด้วย การจัดรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม (ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๕๔๙

[๓] ข้อ ๔
แก้ไขเพิ่มเติมโดย ระเบียบคณะกรรมการจัดรูปที่ดินกลาง ว่าด้วยหลักเกณฑ์ วิธีการและเงื่อนไขในการให้ราษฎรเช่าที่ดินของกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ที่ได้มา
ตามกฎหมายว่าด้วย การจัดรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม (ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๕๔๙

[๔] ข้อ ๕
แก้ไขเพิ่มเติมโดย ระเบียบคณะกรรมการจัดรูปที่ดินกลาง ว่าด้วยหลักเกณฑ์ วิธีการและเงื่อนไขในการให้ราษฎรเช่าที่ดินของกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ที่ได้มา
ตามกฎหมายว่าด้วย การจัดรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม (ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๕๔๙

[๕] ข้อ ๖
แก้ไขเพิ่มเติมโดย ระเบียบคณะกรรมการจัดรูปที่ดินกลาง ว่าด้วยหลักเกณฑ์ วิธีการและเงื่อนไขในการให้ราษฎรเช่าที่ดินของกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ที่ได้มา
ตามกฎหมายว่าด้วย การจัดรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม (ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๕๔๙

[๖] ข้อ ๗
ทวิ เพิ่มโดย ระเบียบคณะกรรมการจัดรูปที่ดินกลาง ว่าด้วยหลักเกณฑ์ วิธีการและเงื่อนไขในการให้ราษฎรเช่าที่ดินของกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ที่ได้มา
ตามกฎหมายว่าด้วย การจัดรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม (ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๕๔๙

[๗] ข้อ ๗
ตรี เพิ่มโดย ระเบียบคณะกรรมการจัดรูปที่ดินกลาง ว่าด้วยหลักเกณฑ์ วิธีการและเงื่อนไขในการให้ราษฎรเช่าที่ดินของกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ที่ได้มา
ตามกฎหมายว่าด้วย การจัดรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม (ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๕๔๙

[๘] ราชกิจจานุเบกษา
เล่ม ๑๒๓/ตอนที่ ๑๑๖ ง/หน้า ๙๖/๒ พฤศจิกายน ๒๕๔๙