atyko/rag_thai_laws huggingface dataset:
พระบรมราชโองการ ประกาศ พระปฐมบรมราชโองการในพระราชพิธีบรมราชาภิเษก พุทธศักราช 2562

ประกาศ
พระปฐมบรมราชโองการในพระราชพิธีบรมราชาภิเษก
พุทธศักราช ๒๕๖๒[๑]

เราจะสืบสาน
รักษา และต่อยอด
และครองแผ่นดินโดยธรรม
เพื่อประโยชน์สุขแห่งอาณาราษฎรตลอดไป

ประกาศ
ณ วันที่ ๔ พฤษภาคม พุทธศักราช ๒๕๖๒ เป็นปีที่ ๔ ในรัชกาลปัจจุบัน

ชญานิศ/จัดทำ
๗ พฤษภาคม ๒๕๖๒

วิชพงษ์/ตรวจ
๗ พฤษภาคม ๒๕๖๒

[๑] ราชกิจจานุเบกษา
เล่ม ๑๓๖/ตอนที่ ๑๔ ข/หน้า ๑/๔ พฤษภาคม ๒๕๖๒
พระราชโองการ ประกาศ เรื่อง สถาปนาสมเด็จพระราชินี

ประกาศ
เรื่อง
สถาปนาสมเด็จพระราชินี[๑]

สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวมหาวชิราลงกรณ
บดินทรเทพยวรางกูร

สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวมหาวชิราลงกรณ บดินทรเทพยวรางกูร
มีพระราชโองการโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมให้ประกาศว่า โดยที่ทรงประกอบพระราชพิธีราชาภิเษกสมรส
กับ พลเอกหญิง
สุทิดา  วชิราลงกรณ์ ณ อยุธยา ถูกต้องตามกฎหมาย
และราชประเพณีโดยสมบูรณ์ทุกประการแล้ว

จึงมีพระราชโองการให้สถาปนา พลเอกหญิง สุทิดา  วชิราลงกรณ์ ณ อยุธยา พระอัครมเหสี เป็น สมเด็จพระราชินีสุทิดา ทรงดำรงตำแหน่งพระอิสริยยศ
ฐานันดรศักดิ์แห่งพระราชวงศ์ ตั้งแต่บัดนี้เป็นต้นไป

ประกาศ
ณ วันที่ ๑ พฤษภาคม พุทธศักราช ๒๕๖๒ เป็นปีที่ ๔ ในรัชกาลปัจจุบัน

ชญานิศ/จัดทำ
๒
พฤษภาคม ๒๕๖๒

ปริญสินีย์/ตรวจ
๒
พฤษภาคม ๒๕๖๒

[๑] ราชกิจจานุเบกษา
เล่ม ๑๓๖/ตอนที่ ๑๑ ข/หน้า ๑/๑ พฤษภาคม ๒๕๖๒
ประกาศ เฉลิมพระปรมาภิไธยพระบาทสมเด็จพระปรเมนทรมหาอานันทมหิดล

ประกาศ

ประกาศ
เฉลิมพระปรมาภิไธยพระบาทสมเด็จพระปรเมนทรมหาอานันทมหิดล[๑]

ภูมิพลอดุลยเดช ป.ร.

พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช
มหิตลาธิเบศรรามาธิบดี จักรีนฤบดินทร สยามินทราธิราช
บรมนาถบพิตร

มีพระบรมราชโองการโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมให้ประกาศว่า
โดยที่ทรงพระอนุสรณ์คำนึงถึงพระบาทสมเด็จพระปรเมนทรมหาอานันทมหิดล
พระบรมเชษฐาธิราช ซึ่งได้ทรงรับพระราชภาระสืบราชสันตติวงศ์ดำรงพระองค์เป็นมิ่งขวัญของปวงชนชาวไทยและทรงบำเพ็ญพระราชกรณียกิจน้อยใหญ่เป็นคุณประโยชน์อย่างใหญ่หลวงแก่อาณาประชาราษฎร
แต่ได้ด่วนเสด็จสวรรคตก่อนได้รับบรมราชาภิเษกตามโบราณราชประเพณี
อันเป็นเหตุยังความเศร้าสลดแก่พสกนิกรทั่วไป คณะผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ในพระปรมาภิไธยพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดชได้ตระหนักถึงความจงรักภักดีอันมั่นคงของปวงชนชาวไทยหรือชาวต่างประเทศที่เข้ามาพึ่งพระบรมโพธิสมภาร
ที่มีต่อสมเด็จพระบรมเชษฐาธิราชผู้ทรงเป็นธรรมิกมหาราชา
จึงได้ดำเนินการสนองพระราชปรารภแห่งพระมหากษัตริย์ซึ่งสืบราชสันตติวงศ์ประกาศเฉลิมพระปรมาภิไธยสมเด็จพระบรมเชษฐาธิราชและถวายนพปฎลเศวตฉัตร
ดังความปรากฏตามประกาศเฉลิมพระปรมาภิไธยแล้วนั้น

บัดนี้ รัฐบาลตลอดทั้งพสกนิกรยังคงคำนึงถึงพระมหากรุณาธิคุณในพระบาทสมเด็จพระปรเมนทรมหาอานันทมหิดล
ซึ่งเป็นพระมหากษัตริย์อันเป็นที่รักและเคารพของอเนกนิกรชนเสมอมาไม่เสื่อมคลาย
กอปรกับในศุภสมัยอันเป็นมหามงคลพระราชพิธีฉลองทรงครองสิริราชสมบัติครบ ๕๐ ปี
สมควรจะได้สนองพระเดชพระคุณถวายพระเกียรติยศให้ปรากฏแผ่ไพศาลยิ่งขึ้น
คณะรัฐมนตรีได้มีฉันทานุมัติให้นายกรัฐมนตรีนำความกราบบังคับทูลพระกรุณาทราบฝ่าละอองธุลีพระบาท
ซึ่งทรงปิติโสมนัสด้วยมีพระราชหฤทัยระลึกถึงพระมหากรุณาธิคุณของสมเด็จพระบรมเชษฐาธิราช
จึ่งทรงพระกรุณาโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมให้ถวายเพิ่มพระนามพระบาทสมเด็จพระปรเมนทรมหาอานันทมหิดล
เป็นพระปรมาภิไธยอันวิเศษตามแบบแผนโบราณราชประเพณีว่า พระบาทสมเด็จพระปรเมนทรมหาอานันทมหิดล
อดุลยเดชวิมลรามาธิบดี จุฬาลงกรณราชปรียวรนัดดา มหิตลานเรศวรางกูร
ไอศูรยสันตติวงศวิสุทธ์ วรุตมขัตติยศักตอรรคอุดม จักรีบรมราชวงศนิวิฐ ทศพิธราชธรรมอุกฤษฏนิบุณ
อดุลยกฤษฎาภินิหารรังสฤษฎ์ สุสาธิตบูรพาธิการ ไพศาลเกียรติคุณอดุลยพิเศษ
สรรพเทเวศรานุรักษ์ ธัญอรรคลักษณวิจิตรโสภาคยสรรพางค์ มหาชโนตมางคประณตบาทบงกชยุคล
อเนกนิกรชนสโมสรสมมต ประสิทธิวรยศมโหดมบรมราชสมบัติ
นพปฎลเศวตฉัตราดิฉัตร สรรพรัฐทศทิศวิชิตไชย สกลมไหศวริยมหาสวามินทร
มเหศวรมหินทรมหารามาธิราชวโรดม บรมนาถชาติอาชาวไศรย พุทธาทิไตรรัตนสรณารักษ์
วิศิษฏศักตอัครนเรศราธิบดี เมตตากรุณาสีตลหฤทัย อโนปมัยบุญการ
สกลไพศาลมหารัษฎาธิบดี พระอัฐมรามาธิบดินทร สยามินทราธิราช บรมนาถบพิตร

ขอให้ทรงพระเกียรติคุณวิบุลยยศปรากฏแผ่ไพศาลในสากลจักรวาล
จิรัฎฐิติกาล ตลอดนิจนิรันดร์ เทอญ

ประกาศ ณ วันที่ ๘ มิถุนายน พุทธศักราช ๒๕๓๙ เป็นปีที่ ๕๑
ในรัชกาลปัจจุบัน

ผู้รับสนองพระบรมราชโองการ
บรรหาร  ศิลปอาชา
นายกรัฐมนตรี

สุกัญญา/ผู้จัดทำ
๒๐ ตุลาคม ๒๕๕๒
นฤดล/ตรวจ
๒๒ ธันวาคม ๒๕๕๓

[๑] ราชกิจจานุเบกษา
เล่ม ๑๑๓/ตอนที่ ๑๑ ข/หน้า ๑/๘ มิถุนายน ๒๕๓๙
พระราชโองการ ประกาศ สถาบันพระมหากษัตริย์ตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย

ประกาศ
สถาบันพระมหากษัตริย์ตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย[๑]

สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวมหาวชิราลงกรณ
บดินทรเทพยวรางกูร

สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวมหาวชิราลงกรณ บดินทรเทพยวรางกูร
มีพระราชโองการโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมให้ประกาศว่า

สถาบันพระมหากษัตริย์ไทยเป็นศูนย์รวมและเป็นที่ยึดเหนี่ยวจิตใจของประชาชนชาวไทยพระมหากษัตริย์และพระบรมราชวงศ์ทุกพระองค์ทรงดำรงสถานะอยู่เหนือการเมือง และทรงประกอบพระราชกรณียกิจเพื่อประเทศชาติและประชาชนมาโดยตลอด
ดังเป็นที่ประจักษ์ชัดแจ้งว่าตลอดระยะเวลา ๗๐ ปี
แห่งการครองสิริราชสมบัติของพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดชบรมนาถบพิตร
ทรงปฏิบัติพระราชกรณียกิจนานัปการเพื่อความผาสุกและความอยู่ดีกินดีของประชาชนทรงปกครองประเทศด้วยทศพิธราชธรรม
และนำพาประเทศให้ผ่านพ้นวิกฤตต่าง ๆ ไม่ว่าจะเป็นภัยก่อการร้าย ภัยพิบัติ
และภัยที่เกิดจากวิกฤตการณ์ทางการเมืองในประเทศ ทรงบำบัดทุกข์บำรุงสุขและดูแลปกป้องประชาชนด้วยน้ำพระราชหฤทัยที่เปี่ยมด้วยพระมหากรุณาอย่างมิอาจประมาณได้ ประชาชนทุกหมู่เหล่าเคารพรัก
และเทิดทูนพระองค์เสมือนด้วยบิดา จึงทรงเป็น พ่อแห่งแผ่นดิน โดยแท้จริง

ทูลกระหม่อมหญิงอุบลรัตนราชกัญญา สิริวัฒนาพรรณวดี เป็นพระราชธิดาพระองค์ใหญ่ในพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร
และสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ ทั้งยังเป็นพระเชษฐภคินีในสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว
และพระบรมราชวงศ์ทุกพระองค์ แม้จะทรงกราบถวายบังคมลาออกจากฐานันดรศักดิ์ไปแล้วตามกฎมณเฑียรบาล
โดยได้กราบบังคมทูลพระกรุณาเป็นลายลักษณ์อักษร หากยังทรงสถานะและดำรงพระองค์ในฐานะสมาชิกแห่งพระบรมราชจักรีวงศ์ทรงเป็นที่รักใคร่ของสมเด็จพระบรมชนกนาถ
และสมเด็จพระบรมราชชนนี
ตลอดจนเป็นที่เคารพยกย่องของพระบรมราชวงศ์ทุกพระองค์และประชาชนชาวไทยมาอย่างต่อเนื่องยาวนานด้วยทรงประกอบพระกรณียกิจเพื่อประโยชน์สุขของประชาชน
โดยในการดำรงพระองค์และการประกอบพระกรณียกิจต่าง ๆ นั้นทรงปฏิบัติด้วยการถวายงานของข้าราชการในพระองค์
และหน่วยราชการต่าง ๆ ของหน่วยราชการในพระองค์ตลอดมา การนำสมาชิกชั้นสูงในพระบรมราชวงศ์มาเกี่ยวข้องกับระบบการเมือง
ไม่ว่าจะโดยทางใดก็ตาม จึงเป็นการกระทำที่ขัดต่อโบราณราชประเพณี ขนบธรรมเนียม
และวัฒนธรรมของชาติถือเป็นการกระทำที่มิบังควรไม่เหมาะสมอย่างยิ่ง

อนึ่ง
บทบัญญัติของรัฐธรรมนูญทุกฉบับรวมทั้งฉบับปัจจุบัน มีหมวดว่าด้วยพระมหากษัตริย์เป็นการเฉพาะ
ซึ่งเป็นบทบัญญัติที่รองรับสถานะพิเศษของสถาบันพระมหากษัตริย์
ตามประเพณีการปกครองระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข
พระมหากษัตริย์ทรงดำรงอยู่เหนือการเมืองและทรงดำรงอยู่ในฐานะอันเป็นที่เคารพสักการะ
ผู้ใดจะละเมิด กล่าวหา หรือฟ้องร้องพระมหากษัตริย์ในทางใด ๆ มิได้
ซึ่งบทบัญญัติในรัฐธรรมนูญดังกล่าวย่อมครอบคลุมถึงพระราชินี พระรัชทายาทและพระบรมราชวงศ์ซึ่งมีความใกล้ชิดกับพระมหากษัตริย์
ดังที่ได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมให้ปฏิบัติพระราชกรณียกิจร่วมกับพระองค์หรือแทนพระองค์อยู่เป็นนิจ
 ดังนั้น พระราชินี พระรัชทายาท
และพระบรมราชวงศ์ทุกพระองค์ จึงอยู่ในหลักการเกี่ยวกับการดำรงอยู่เหนือการเมืองและความเป็นกลางทางการเมืองของพระมหากษัตริย์ด้วย
และไม่สามารถดำรงตำแหน่งใด ๆ ในทางการเมืองได้ เพราะจะเป็นการขัดกับเจตนารมณ์ของรัฐธรรมนูญ
และประเพณีการปกครองระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข

ประกาศ
ณ วันที่ ๘ กุมภาพันธ์ พุทธศักราช ๒๕๖๒ เป็นปีที่ ๔ ในรัชกาลปัจจุบัน

พรวิภา/จัดทำ
๑๒ กุมภาพันธ์ ๒๕๖๒

นุสรา/ตรวจ
๑๓ กุมภาพันธ์ ๒๕๖๒

[๑] ราชกิจจานุเบกษา
เล่ม ๑๓๖/ตอนพิเศษ ๓๗ ง/หน้า ๑/๘ กุมภาพันธ์ ๒๕๖๒
ประกาศสถาปนา สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์

ประกาศสถาปนา

ประกาศสถาปนา
สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ
เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์[๑]

ภูมิพลอดุลยเดช ป.ร.

พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช
มหิตลาธิเบศรรามาธิบดี จักรีนฤบดินทร สยามินทราธิราช
บรมนาถบพิตร

มีพระบรมราชโองการโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมให้ประกาศว่า
โดยที่ทรงพระราชดำริว่า สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา
เป็นสมเด็จพระโสทรเชษฐภคินีอันสนิทแต่พระองค์เดียว
ที่ได้ทรงร่วมสุขร่วมทุกข์กันมาแต่ยังทรงพระเยาว์ ทั้งเป็นผู้ที่ทรงเคารพนับถือในฐานะที่ทรงมีอุปการคุณมาแต่หนหลัง
ดังมีข้อความปรากฏอยู่ในประกาศสถาปนาเป็น สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้า นั้นแล้ว
ต่อมาสมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา
ก็ยังใฝ่พระหฤทัยมั่งคงอยู่มิได้ทอดทิ้งในอุปการกิจที่มีแก่พระองค์ โดยเจตจำนงมุ่งหมายแต่จะให้ทรงพระเกษมสุขและทรงพระเจริญยิ่งด้วยพระราชอิสริยยศในมไหศูรยสมบัติ
ได้ทรงปฏิบัติพระราชกิจแทนพระองค์ในหลายวาระ และทรงรับเป็นพระธุระในการส่วนพระองค์สมเด็จพระบรมราชชนนี
ให้ดำเนินลุล่วงไปด้วยความเรียบร้อย ทั้งได้ปฏิบัติวัฏฐากสมเด็จพระบรมราชชนนีอย่างใกล้ชิดในที่ทุกสถาน
และรักษาพยาบาลเมื่อทรงพระประชวร โดยมิได้มีความเบื่อหน่ายย่อหย่อนด้วยมีพระประสงค์จะแบ่งเบาพระราชภาระ
ทำให้ทรงคลายพระราชวังกล และวางพระราชหฤทัยในการส่วนสมเด็จพระบรมราชชนนีได้เป็นอันมาก

นอกจากนั้น สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา
ยังมีพระหฤทัยเปี่ยมไปด้วยพระเมตตากรุณาปรารถนาที่จะให้ประชาชนทุกชนชั้น ได้มีวิชาความรู้มีฐานะความเป็นอยู่
และมีสุขภาพอนามัยที่ดีถ้วนหน้า จึงทรงพระอุตสาหะรับเป็นอาจารย์สอนอยู่ในสถาบันอุดมศึกษาต่าง
ๆ โดยมิได้ทรงคิดเห็นแก่ความเหนื่อยยาก ทั้งทรงรับเป็นพระธุระบริหารกองทุนการกุศลสมเด็จย่า
ทรงเป็นประธานมูลนิธิโรคไตมาแต่แรกเริ่ม และทรงรับมูลนิธิตลอดจนสมาคมอื่น ๆ
ที่เกี่ยวข้องกับการศึกษา การสังคมสงเคราะห์ และการสาธารณสุข ไว้ในพระอุปถัมภ์อีกเป็นจำนวนมาก
ได้ทรงปฏิบัติบริหารกองทุนมูลนิธิที่ทรงเป็นประธานและบริหารอยู่โดยเต็มพระสติกำลังปรีชาสามารถ
และได้พระราชทานความช่วยเหลือนานัปการแก่มูลนิธิและสมาคมที่อยู่ในพระอุปถัมภ์
ทำให้กิจการต่าง ๆ ของกองทุน มูลนิธิ และสมาคมเหล่านั้น ดำเนินก้าวหน้ามาด้วยความมั่นคง
และก่อเกิดประโยชน์แก่ประเทศชาติ และประชาชนอย่างใหญ่หลวง
พระเกียรติคุณด้านนี้เป็นที่ประจักษ์เด่นชัด ด้วยเหตุนี้ สถาบันอุดมศึกษาในประเทศและองค์การระหว่างประเทศมากแห่งจึงได้ถวายปริญญาดุษฎีบัณฑิตกิตติมศักดิ์ในสาขาวิชาต่าง
ๆ และเหรียญสดุดีพระกิตติคุณ

มาบัดนี้ สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา
ทรงเจริญด้วยวัสสายุกาลวัยวุฒิ กอปรด้วยพระอัธยาศัยซื่อตรง
ดำรงพระองค์มั่นอยู่ในสุจริตธรรมสัมมาจารีมีความกตัญญูกตเวทีเป็นอย่างยิ่ง
ทั้งทรงพระคุณแก่บ้านเมืองปรากฏอยู่เป็นอเนกปริยาย สมควรที่จะสถาปนาพระอิสริยศักดิ์ให้สูงขึ้น
โดยอนุโลมตามแบบอย่างโบราณราชประเพณี

จึงมีพระบรมราชโองการดำรัสสั่งให้สถาปนา
สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา ขึ้นเป็นสมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ
เจ้าฟ้าต่างกรมฝ่ายใน มีพระนามตามจารึกในพระสุพรรณบัฏว่า สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ
เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์ ขอจงเจริญพระชนมายุ พรรณ สุข พล
ปฏิภาณ คุณสารสมบัติ สรรพสิริสวัสดิ์พิพัฒนมงคล อิฐศุภผลธนสารสมบูรณ์
วรเกียรติคุณอดุลยยศ ปรากฏยั่งยืนนาน เทอญ

ประกาศ ณ วันที่ ๖ พฤษภาคม พุทธศักราช ๒๕๓๘ เป็นปีที่ ๕๐
ในรัชกาลปัจจุบัน

ผู้รับสนองพระบรมราชโองการ
ชวน  หลีกภัย
นายกรัฐมนตรี

สุกัญญา/ผู้จัดทำ
๒๐ ตุลาคม ๒๕๕๒
นฤดล/ตรวจ
๒๒ ธันวาคม ๒๕๕๓

[๑] ราชกิจจานุเบกษา
เล่ม ๑๑๒/ตอนพิเศษ ๑๔ ง/หน้า ๑/๖ พฤษภาคม ๒๕๓๘
ประกาศสถาปนาสมเด็จพระบรมโอรสาธิราช สยามมกุฎราชกุมาร

ประกาศสถาปนาสมเด็จพระบรมโอรสาธิราช

ประกาศสถาปนาสมเด็จพระบรมโอรสาธิราช
สยามมกุฎราชกุมาร[๑]

ภูมิพลอดุลยเดช ป.ร.

พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช
มหิตลาธิเบศรรามาธิบดี จักรีนฤบดินทร สยามินทราธิราช บรมนาถบพิตร 

มีพระบรมราชองการโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมให้ประกาศว่า
ได้ทรงพระอนุสรณ์คำนึงถึงเหตุการณ์ในบ้านเมืองอันเป็นมาตลอดจนปัจจุบัน
ทรงพระราชวิจารณ์เทียบเคียงกับความเป็นไปในสกสมัยและปรสมัยในทางนิยมแห่งประชาชนพลเมืองเหล่าต่าง
ๆ หลายแบบหลายเหล่าโดยถ้วนถี่ ทรงพระราชดำริเป็นแน่วแน่ในพระราชหฤทัยว่า
ฉันใดจะเป็นความผาสุก จะยังให้เกิดความสมบูรณ์ยิ่งแก่พลเมืองหมู่ใหญ่
ฉันใดจะส่งเสริมธรรมจริยานุวัตรอันควรจะยึดถือเป็นหลักสืบไป
ฉันนั้นจักทรงพระอุตสาหะปฏิบัติบรรหารให้เรียบร้อยเป็นยุติธรรม และให้เป็นที่ตั้งแห่งความสามัคคีทั่วหน้า
ก็โดยราชนีติอันมีมาในแผ่นดินนั้น
เมื่อสมเด็จพระบรมราชโอรสซึ่งจะทรงรับรัชทายาทสืบราชสันตติวงศ์ทรงพระเจริญวัยสมควรแล้ว
ย่อมโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมให้เฉลิมพระอิสริยยศตั้งแต่งไว้ในตำแหน่ง
สมเด็จพระยุพราชมกุฎราชกุมาร
ในกาลปัจจุบันนี้ประชาชนทั้งหลายตลอดถึงชาวต่างประเทศทั่วไปในโลก
ย่อมพากันนิยมยกย่องว่า สมเด็จพระเจ้าลูกยาเธอเจ้าฟ้าวชิราลงกรณ
ทรงอยู่ในฐานะที่จะรับราชสมบัติปกครองราชอาณาจักรสืบสนองพระองค์
สมเด็จพระเจ้าลูกยาเธอพระองค์นั้นเล่าก็ทรงพระเจริญพระชนมายุบรรลุนิติภาวะ ทรงพระวีรยภาพและพระสติปัญญาสามารถที่จะรับภาระของแผ่นดินตามพระอิสริยศักดิ์ได้ถึงสมัยที่จะสถาปนาเป็นองค์รัชทายาท
ควรจะทรงอนุวัตรให้เป็นไปตามธรรมนิยมและขัตติยราชประเพณี
ตามความเห็นชอบเห็นดีของมหาชนและผู้บริหารประเทศทุกฝ่าย
เฉลิมพระเกียรติยศขึ้นให้สมบูรณ์ตามตำแหน่งทุกประการ
จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมให้สถาปนาสมเด็จพระเจ้าลูกยาเธอเจ้าฟ้าวชิราลงกรณ
ขึ้นเป็นสมเด็จพระบรมโอรสาธิราช สยามมกุฎราชกุมาร เฉลิมพระนามตามที่จารึกในพระสุพรรณบัฏว่า สมเด็จพระบรมโอรสาธิราช
เจ้าฟ้ามหาวชิราลงกรณ บดินทรเทพยวรางกูร สิริกิติยสมบูรณสว่างควัฒน์
วรขัตติยราชสันตติวงศ์ มหิดลพงศอดุลยเดช จักรีนเรศยุพราชวิสุทธ สยามมกุฎราชกุมาร
มุสิกนาม พระราชทานพรให้ทรงพระเจริญสิริสวัสดิ์ ทรงมั่นอยู่ในขัตติยราชธรรม ทศพิธอันเป็นหลักของผู้ปกครองบ้านเมืองในสยามประเทศนี้
ขออำนาจแห่งคุณพระศรีรัตนตรัย ทั้งบุญญานุภาพแห่งพระสยามเทวาธิราช
และเทพดาเจ้าผู้ศักดิ์สิทธิ์ทั้งหลาย จงอภิบาลรักษาให้ทรงวัยวัฒนายุกาล ทรงพรรณ
สุข พล ปฏิภาณ คุณสารสมบัติพิพัฒมงคล วิบุลศุภผล สกลเกียรติยศ
ปรากฏกฤดาบารมีมโหฬาร ตลอดจิรัฎฐิติกาลเทอญ

ประกาศ
ณ วันที่ ๒๘ ธันวาคม พุทธศักราช ๒๕๑๕ เป็นปีที่ ๒๗ ในรัชกาลปัจจุบัน

ผู้รับสนองพระบรมราชโองการ
จอมพล ถนอม  กิตติขจร
นายกรัฐมนตรี

สุกัญญา/ผู้จัดทำ
๒๐
ตุลาคม ๒๕๕๒
นฤดล/ตรวจ
๒๒ ธันวาคม ๒๕๕๓

[๑] ราชกิจจานุเบกษา
เล่ม ๘๙/ตอนที่ ๒๐๐/ฉบับพิเศษ หน้า ๑/๒๘ ธันวาคม ๒๕๑๕
ประกาศแต่งตั้งประธานองคมนตรีชั่วคราว

ประกาศ

ประกาศ
แต่งตั้งประธานองคมนตรีชั่วคราว[๑]

ภูมิพลอดุลยเดช ป.ร.

พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช
มีพระบรมราชโองการโปรดเกล้าฯ ให้ประกาศว่า

โดยที่จะได้เสด็จพระราชดำเนินไปเยือนสาธารณรัฐฟิลิปปินส์เป็นทางการตลอดระยะเวลาตั้งแต่วันที่
๙ ถึงวันที่ ๑๔ กรกฎาคม ๒๕๐๖ และได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ
แต่งตั้งให้ประธานองคมนตรีเป็นผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ตลอดเวลาที่ไม่ประทับอยู่ในราชอาณาจักรครั้งนี้
จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ แต่งตั้งให้ เจ้าพระยาศรีธรรมาธิเบศ
เป็นประธานองคมนตรีชั่วคราวตลอดเวลาที่ไม่ประทับอยู่ในราชอาณาจักร

ประกาศ ณ วันที่ ๒ กรกฎาคม พุทธศักราช ๒๕๐๖ เป็นปีที่ ๑๘
ในรัชกาลปัจจุบัน

ผู้รับสนองพระบรมราชโองการ
จอมพล ส.  ธนะรัชต์
นายกรัฐมนตรี

สุกัญญา/ผู้จัดทำ
๒๐ ตุลาคม ๒๕๕๒
นฤดล/ตรวจ
๒๒ ธันวาคม ๒๕๕๓

[๑] ราชกิจจานุเบกษา
เล่ม ๘๐/ตอนที่ ๖๙/ฉบับพิเศษ หน้า ๑๐/๘ กรกฎาคม ๒๕๐๖
ประกาศแต่งตั้งผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์

ประกาศ

ประกาศ
แต่งตั้งผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์[๑]

ภูมิพลอดุลยเดช ป.ร.

พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช
มีพระบรมราชโองการโปรดเกล้าฯ ให้ประกาศว่า

โดยที่จะได้เสด็จพระราชดำเนินไปเยือนสาธารณรัฐฟิลิปปินส์เป็นทางการตลอดระยะเวลาตั้งแต่วันที่
๙ ถึงวันที่ ๑๔ กรกฎาคม ๒๕๐๖ เป็นการสมควรที่จะแต่งตั้งผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์
ในระหว่างที่มิได้ประทับอยู่ในราชอาณาจักรและโดยที่ทรงพระราชดำริว่า พระวรวงศ์เธอ
กรมหมื่นพิทยลาภพฤฒิยากร ประธานองคมนตรี สมควรจะทรงรับพระราชภาระในการนี้
จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ แต่งตั้ง พระวรวงศ์เธอ กรมหมื่นพิทยลาภพฤฒิยากร
ประธานองคมนตรี เป็นผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ตลอดเวลาที่ไม่ประทับอยู่ในราชอาณาจักรครั้งนี้

ประกาศ ณ วันที่ ๒ กรกฎาคม พุทธศักราช ๒๕๐๖ เป็นปีที่ ๑๘
ในรัชกาลปัจจุบัน

ผู้รับสนองพระบรมราชโองการ
พลเอก หลวงสุทธิสารรณกร
ประธานสภาร่างรัฐธรรมนูญ

สุกัญญา/ผู้จัดทำ
๒๐ ตุลาคม ๒๕๕๒
นฤดล/ตรวจ
๒๒ ธันวาคม ๒๕๕๓

[๑] ราชกิจจานุเบกษา
เล่ม ๘๐/ตอนที่ ๖๙/ฉบับพิเศษ หน้า ๘/๘ กรกฎาคม ๒๕๐๖
ประกาศแต่งตั้งผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์

ประกาศ

ประกาศ
แต่งตั้งผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์[๑]

ภูมิพลอดุลยเดช ป.ร.

พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช
มีพระบรมราชโองการโปรดเกล้าฯ ให้ประกาศว่า

โดยที่มีพระราชประสงค์จะทรงผนวชเป็นพระภิกษุในพระพุทธศาสนาในเดือนตุลาคม
พ.ศ. ๒๔๙๙ เป็นการสมควรที่จะแต่งตั้งผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย
และทรงพระราชดำริเห็นว่า สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินี
เป็นผู้ทรงพระปรีชาสามารถในอันที่จะรับพระราชภารกิจในคราวนี้ได้

อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๑๗
ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทยพุทธศักราช ๒๔๗๕ แก้ไขเพิ่มเติม พุทธศักราช ๒๔๙๕
และด้วยความเห็นชอบของสภาผู้แทนราษฎร จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ
แต่งตั้งสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินี เป็นผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ในระหว่างที่ทรงผนวช

ประกาศ ณ วันที่ ๑๘ กันยายน พุทธศักราช ๒๔๙๙ เป็นปีที่ ๑๑
ในรัชกาลปัจจุบัน

ผู้รับสนองพระบรมราชโองการ
พลเอก ประจนปัจจนึก
ประธานสภาผู้แทนราษฎร

สุกัญญา/ผู้จัดทำ
๒๐ ตุลาคม ๒๕๕๒
นฤดล/ตรวจ
๒๒ ธันวาคม ๒๕๕๓

[๑] ราชกิจจานุเบกษา
เล่ม ๗๓/ตอนที่ ๗๖/หน้า ๑๐๓๕/๒๕ กันยายน ๒๔๙๙
ประกาศ แต่งตั้งผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์

ประกาศ

ประกาศ
แต่งตั้งผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์[๑]

โดยที่คณะองคมนตรีได้สนองพระนาม พระเจ้าบรมวงศ์เธอ
พระองค์เจ้ารังสิตประยูรศักดิ์ กรมขุนชัยนาทนเรนทรซึ่งทรงทำหน้าที่ผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์อยู่ในขณะนี้ว่าทรงเป็นผู้ที่สมควรดำรงตำแหน่งผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ต่อรัฐสภาเพื่อขอความเห็นชอบ
และเมื่อวันที่ ๒๓ มิถุนายน พุทธศักราช ๒๔๙๒ รัฐสภาได้ประชุมร่วมกันปรึกษาให้ความเห็นชอบแล้ว

ประธานรัฐสภา อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๒๐
ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย จึงประกาศในพระปรมาภิไธยสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวภูมิพลอดุลยเดช  แต่งตั้งพระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้ารังสิตประยูรศักดิ์
กรมขุนชัยนาทนเรนทร เป็นผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ ตั้งแต่บัดนี้เป็นต้นไป

ประกาศ ณ วันที่ ๒๓ มิถุนายน พุทธศักราช ๒๔๙๒ เป็นปีที่ ๔
ในรัชชกาลปัจจุบัน

ศรีธรรมาธิเบศ
ประธานรัฐสภา

สุกัญญา/ผู้จัดทำ
๒๐ ตุลาคม ๒๕๕๒
นฤดล/ตรวจ
๒๒ ธันวาคม ๒๕๕๓

[๑] ราชกิจจานุเบกษา
เล่ม ๖๖/ตอนที่ ๓๔/หน้า ๔๙๑/๒๘ มิถุนายน ๒๔๙๒
ประกาศเฉลิมพระอภิไธย สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินี

ประกาศเฉลิมพระอภิไธย

ประกาศเฉลิมพระอภิไธย
สมเด็จพระนางเจ้าฯ
พระบรมราชินี[๑]

ภูมิพลอดุลยเดช ป.ร.

พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช
มีพระบรมราชโองการโปรดเกล้าฯ ให้ประกาศว่า ตามราชประเพณีเมื่อสมเด็จพระนางเจ้าฯ
พระบรมราชินี ได้ทรงดำรงตำแหน่งผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ เคยมีประกาศให้ออกพระนามว่า
สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ และทรงพระราชดำริเห็นว่า
สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีได้ทรงดำรงตำแหน่งผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์
ในระหว่างที่ทรงผนวช และได้ทรงปฏิบัติพระราชการกิจแทนพระองค์ด้วยพระปรีชาสามารถ
สนองพระราชประสงค์เป็นที่เรียบร้อยเป็นการสมควรที่จะได้เฉลิมพระอภิไธยให้เชิดชูพระเกียรติยศยิ่งขึ้น

จึ่งทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ
ให้เฉลิมพระอภิไธยสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีว่า
สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ

ประกาศ ณ วันที่ ๕ ธันวาคม พุทธศักราช ๒๔๙๙ เป็นปีที่ ๑๑
ในรัชกาลปัจจุบัน

ผู้รับสนองพระบรมราชโองการ
จอมพล ป.  พิบูลสงคราม
นายกรัฐมนตรี

สุกัญญา/ผู้จัดทำ
๒๐ ตุลาคม ๒๕๕๒
นฤดล/ตรวจ
๒๒ ธันวาคม ๒๕๕๓

[๑] ราชกิจจานุเบกษา
เล่ม ๗๓/ตอนที่ ๑๐๓/หน้า ๑๖๔๐/๑๑ ธันวาคม ๒๔๙๙
ประกาศสถาปนา

ประกาศสถาปนา 

ประกาศสถาปนา[๑]

อานันทมหิดล

สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวอานันทมหิดลมีพระบรมราชโองการโปรดเกล้าฯ
ให้ประกาศว่า โดยที่ทรงพระราชดำริว่าสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ
เจ้าฟ้ากรมพระนริศรานุวัดติวงศ์ได้ทรงรับราชการสนองพระเดชพระคุณสมเด็จพระอัยยกาธิราช
พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว และสมเด็จพระปิตุลาธิราช
พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว ในตำแหน่งสำคัญอันต้องการความสามารถโดยสุขุม
ได้ทรงขัดราชการให้สำเร็จไปได้ดังพระราชประสงค์ทั้งฝ่ายทหาร และพลเรือนมาเป็นหลายตำแหน่ง
ดังมีข้อความปรากฏอยู่ในประกาศ เมื่อครั้งทรงรับพระสุพรรณบัฏเป็นสมเด็จพระเจ้าน้องยาเธอ
เจ้าฟ้ากรมหลวง และพระสุพรรณบัฏเป็นสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้ากรมพระนั้นแล้ว
ต่อมาได้ทรงรับราชการสนองพระเดชพระคุณสมเด็จพระปิตุลาธิราช
พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัวในตำแหน่งอภิรัฐมนตรี
และเมื่อพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัวเสด็จพระราชดำเนินไปรักษาพระองค์ต่างประเทศก็ได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ
ไว้วางพระราชหฤทัยให้เป็นผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ ได้ทรงปฏิบัติพระกรณียกิจด้วยพระปรีชาญาณอันสุขุม
เป็นที่นิยมนับถือของปวงประชาชนโดยทั่วกัน ครั้นในรัชชกาลปัจจุบัน
ถึงแม้ว่าทรงพระชราแล้ว ก็ยังได้ทรงช่วยราชการนานัปปการ ฉะเพาะอย่างยิ่ง โดยประทานความรู้ในศิลปวิทยาการ
ตลอดจนภาษาและราชประเพณี ซึ่งไม่มีผู้ใดจะให้ความรู้ได้ พระองค์ทรงเป็นพระบรมวงศ์ผู้ใหญ่
ซึ่งมีพระเมตตาอารีเป็นที่เคารพรักใคร่นับถือของพระบรมวงศานุวงศ์โดยทั่วกัน สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวก็ทรงเคารพนับถืออยู่ว่า
มีพระอัธยาศัยอันซื่อตรงคงในสุจริตจารี มีความจงรักภักดีต่อใต้ฝ่าละอองธุลีพระบาทอยู่โดยปรากฏ
สมควรที่จะยกย่องพระเกียรติยศให้ใหญ่ยิ่งขึ้น

จึงมีพระบรมราชโองการดำรัสสั่งให้เลื่อนสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอเจ้าฟ้ากรมพระนริศรานุวัดติวงศ์
ขึ้นเป็นสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้ากรมพระยา มีพระนามตามจารึกในพระสุพรรณบัฏว่า
สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอเจ้าฟ้ากรมพระยานริศรานุวัดติวงศ์ มหามงกุฏพงศนฤบดินทร์
ปรมินทรานุชาธิเบนทร์ อัฐเมนทรราชอัยยกา สวามิภักดีสยามวิชิตสรรพศิลปสิทธิวิทยาธร สุรจิตรกรศุภโกศล
ประพันธปรีชาชาญโบราณคดี สังคีตวาทิตวิธิวิจารณ์ มโหฬารสีตลัธยาศัย พุทธทิไตรรัตนสรณานุวัตน์
ขัตติยเดชานุภาพบพิตร นาคนามทรงศักตินา ๕๐๐๐๐ ตามพระราชกำหนดอย่างสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ
เจ้าฟ้าต่างกรมในพระบรมราชตระกูลอันสูงศักดิ์ จงทรงเจริญพระชนมายุ พรรณ สุข พล ปฏิภาน
คุณสารสมบัติสรรพสิริสวัสดิพิพัฒนมงคล วิบุลศุภผลสกลเกียรติยศ
อิสสริยศักดิ์เดชานุภาพมโหฬารทุกประการ
ให้ทรงเลื่อน เจ้ากรม เป็นพระยานริศรานุวัดติวงศ์
ถือศักดินา ๑๐๐๐
ให้ทรงเลื่อน ปลัดกรม เป็นพระจำนงบริรักษ์ ถือศักดินา ๘๐๐
ให้ทรงเลื่อน สมุห์บัญชี เป็นหลวงพลพรรคภิบาล ถือศักดินา
๕๐๐
ให้ผู้ซึ่งได้เลื่อนตำแหน่งยศทั้ง ๓ นี้
ทำราชการในหลวงและในกรมตามอย่างธรรมเนียม เจ้ากรม ปลัดกรม
สมุห์บัญชีในสมเด็จเจ้าฟ้าต่างกรมทั้งปวงสืบไป ให้มีสุขสวัสดิ์เจริญเทอญ

ประกาศ ณ วันที่ ๓๑ ธันวาคม พุทธศักราช ๒๔๘๘ เป็นปีที่ ๑๓
ในรัชชกาลปัจจุบัน

ผู้รับสนองพระบรมราชโองการ
ม.ร.ว. เสนีย์  ปราโมช
นายกรัฐมนตรี

สุกัญญา/ผู้จัดทำ
๒๐ ตุลาคม ๒๕๕๒
นฤดล/ตรวจ
๒๒ ธันวาคม ๒๕๕๓

[๑] ราชกิจจานุเบกษา
เล่ม ๖๓/ตอนที่ ๑/หน้า ๕/๑ มกราคม ๒๔๘๙
ประกาศให้หม่อมเจ้าใช้นามสกุล

ประกาศให้หม่อมเจ้าใช้นามสกุล 

ประกาศให้หม่อมเจ้าใช้นามสกุล[๑]

มีพระบรมราชโองการ ในพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาประชาธิปก
พระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว ดำรัสเหนือเกล้าฯ ว่า
ประเพณีออกนามหม่อมเจ้าที่ใช้มาแต่ก่อน ย่อมใช้นามพระบิดาต่อให้ปรากฏว่าเป็นหม่อมเจ้าในกรมใดหรือพระองค์ใด
ทรงพระราชดำริว่า บัดนี้ได้พระราชทานนามสกุลสำหรับต่างกรมและพระองค์เจ้าแล้ว
ให้ใช้นามสกุลต่อนามหม่อมเจ้าแทนใช้นามกรมอย่างแต่ก่อน แต่หม่อมเจ้าซึ่งทรงสถาปนาให้มีพระเกียรติยศเป็นพระองค์เจ้านั้น
ไม่ต้องใช้นามสกุลต่อท้ายพระนาม

อนึ่งสร้อย ณ อยุธยา นั้น ถ้าเป็นหม่อมเจ้า หม่อมราชวงศ์ หม่อมหลวง
ไม่ต้องใช้ เพราะมีคำแสดงศักดิ์ในราชตระกูลปรากฏอยู่แล้ว

ประกาศมา ณ วันที่ ๕ มิถุนายน พุทธศักราช ๒๔๗๒ เป็นปีที่ ๕
ในรัชชกาลปัจจุบัน

สุกัญญา/ผู้จัดทำ
๒๐ ตุลาคม ๒๕๕๒
นฤดล/ตรวจ
๒๒ ธันวาคม ๒๕๕๓

[๑] ราชกิจจานุเบกษา
เล่ม ๔๖/-/หน้า ๑๙/๙ มิถุนายน ๒๔๗๒
ประกาศวางระเบียบ ตำแหน่งหน้าที่นางสนองพระโอฐและนางพระกำนัล

ประกาศวางระเบียบ

ประกาศวางระเบียบ
ตำแหน่งหน้าที่นางสนองพระโอฐและนางพระกำนัล[๑]

มีพระบรมราชโองการ
ในพระบาทสมเด็จพระปรมินทร มหาประชาธิปก พระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว ดำรัสเหนือเกล้าฯ
ให้ประกาศทราบทั่วกันว่า

โดยที่ทรงพระกรุณาจะพระราชทานพระบรมราชวโรกาศให้ฝ่ายนารีอันมีศักดิ์
ได้มีโอกาสรับราชการฉลองพระเดชพระคุณบ้าง จึ่งได้ทรงตั้งตำแหน่งนางสนองพระโอฐและนางพระกำนัลขึ้นไว้
บัดนี้เพื่อให้การเปนระเบียบเรียบร้อยอันดีและเพื่อให้มีโอกาสหมุนเวียนผลัดเปลี่ยนกัน
จึ่งทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้วางระเบียบขึ้นไว้ดั่งต่อไปนี้

ข้อ
๑  เพื่อให้กิจการอันเปนหน้าที่ของนางสนองพระโอฐและนางพระกำนัลดำเนิรไปโดยเรียบร้อย
ให้มีตำแหน่งท้าวนางผู้หนึ่งเปนผู้บังคับบัญชา

ข้อ
๒  ท้าวนางผู้ซึ่งโปรดเกล้าฯ
ให้เปนผู้บังคับบัญชามีหน้าที่ดั่งต่อไปนี้
(ก)
ปกครองและบังคับการในหน้าที่นางสนองพระโอฐและนางพระกำนัลโดยทั่วไป
(ข)
เปนผู้นำความอันอยู่ในหน้าที่โดยตรง ขึ้นกราบบังคมทูลพระกรุณา

ข้อ
๓  ผู้ซึ่งทรงพระกรุณาเลือกสรรให้รับราชการในตำแหน่งนางสนองพระโอฐและนางพระกำนัลนั้น
ให้พึงเข้าใจว่าเปนผู้ซึ่งทรงไว้วางพระราชหฤทัยในความจงรักภักดีเปนพิเศษ

ข้อ
๔  ให้นางสนองพระโอฐและนางพระกำนัลทั้งปวงฟังบังคับบัญชาของท้าวนางผู้ซึ่งทรงตั้งแต่งให้เปนผู้บังคับบัญชาตามระเบียบการในเรื่องเข้าเวรประจำการ
หรือเรื่องใด ๆ อันเปนหน้าที่ราชการแห่งตน

ข้อ
๕  ผู้ที่รับราชการในตำแหน่งนางสนองพระโอฐและนางพระกำนัล
จะพระราชทานเข็มเครื่องหมายตามตำแหน่ง ตามประกาศลงวันที่ ๒๑ สิงหาคม พ.ศ. ๒๔๖๙

ข้อ
๖  ผู้ที่เปนนางสนองพระโอฐหรือนางพระกำนัล
ตามธรรมดาให้อยู่ในตำแหน่งประจำการมีกำหนดเพียง ๒ ปี
เมื่อครบกำหนดแล้วและมีความสมัคจะฉลองพระเดชพระคุณต่อไปอีก ถ้าทรงพระราชดำริห์เห็นสมควรจะพระราชทานให้รับราชการต่อไปอีกก็ได้
ตามพระราชอัทธยาศัย

ข้อ
๗  ผู้ซึ่งเปนนางสนองพระโอฐก็ดี
นางพระกำนัลก็ดี ถ้ามีเหตุดั่งกล่าวต่อไปนี้ คือ
(ก)
ต้องหาเปนจำเลยในคดีอาญา
ซึ่งกระทำให้เปนที่เสื่อมเสียเกียรติยศและขาดความไว้วางพระราชหฤทัยก็ดี
(ข)
มีหนี้สินล้นพ้นตัวก็ดี
(ค)
ประพฤติตนไม่สมกับตำแหน่งอันเปนเหตุกระทำให้เสื่อมเสียชื่อเสียงและเกียรติยศของตนจนเปนที่พึงรังเกียจก็ดี
ให้ท้าวนางผู้บังคับบัญชานำความขึ้นกราบบังคมทูลขอพระบรมราชวินิจฉัย
ถ้าสมควรจะปลดออกจากตำแหน่งนางสนองพระโอฐ นางพระกำนัล ก็จะได้โปรดเกล้าฯ
ให้ปลดออกเสีย

ประกาศมา
ณ วันที่ ๗ มิถุนายน พุทธศักราช ๒๔๗๐ เปน ปีที่ ๓ ในรัชกาลปัจจุบัน

สุกัญญา/ผู้จัดทำ
๒๐
ตุลาคม ๒๕๕๒
นฤดล/ตรวจ
๒๒ ธันวาคม ๒๕๕๓

[๑] ราชกิจจานุเบกษา
เล่ม ๔๔/-/หน้า ๒๖/๑๒ มิถุนายน ๒๔๗๐