คำแนะนำของประธานศาลฎีกา เกี่ยวกับวิธีการรอการกำหนดโทษ

คำแนะนำของประธานศาลฎีกา

คำแนะนำของประธานศาลฎีกา
เกี่ยวกับวิธีการรอการกำหนดโทษ[๑]

โดยที่ประมวลกฎหมายอาญา มาตรา ๕๖
กำหนดให้ศาลมีอำนาจใช้วิธีการรอการกำหนดโทษกับผู้ซึ่งถูกพิพากษาว่ามีความผิด
ในกรณีที่ผู้กระทำความผิดยังไม่สมควรต้องรับโทษอันเนื่องมาจากสภาพของผู้กระทำความผิดนั้นเอง
ลักษณะและผลของการกระทำ
ตลอดจนสภาวะแวดล้อมอันเป็นสาเหตุหรือเกี่ยวเนื่องกับผู้กระทำความผิดหรือการกระทำความผิดนั้น
เพื่อให้ผู้กระทำความผิดมีโอกาสกลับตัวโดยไม่มีประวัติว่าเคยต้องโทษจำคุก ดังนั้น
เพื่อให้การใช้วิธีการดังกล่าวเป็นไปในแนวทางเดียวกันและเกิดประโยชน์ต่อสังคมโดยรวม

อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๕ แห่งพระธรรมนูญศาลยุติธรรม
ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติแก้ไขเพิ่มเติมพระธรรมนูญศาลยุติธรรม (ฉบับที่
๓) พ.ศ. ๒๕๕๑ ประธานศาลฎีกาจึงออกคำแนะนำ ดังต่อไปนี้

ข้อ ๑  ภายใต้บังคับมาตรา
๕๖ แห่งประมวลกฎหมายอาญา ในคดีความผิดซึ่งตามบัญชีมาตรฐานการลงโทษของศาลกำหนดให้รอการลงโทษได้
หรือความผิดอื่นใดซึ่งศาลเห็นว่าจำเลยยังไม่สมควรถูกจำคุก
หากพฤติการณ์แห่งคดีปรากฏว่า
(๑)
การกระทำความผิดของจำเลยมีสาเหตุมาจากความยากจนหรือกระทำไปโดยรู้เท่าไม่ถึงการณ์และความเสียหายที่เกิดขึ้นมีเพียงเล็กน้อย
(๒)
จำเลยได้สำนึกถึงความผิดและพยายามบรรเทาผลร้ายที่เกิดขึ้น
และในกรณีที่มีผู้เสียหายบุคคลดังกล่าวไม่ติดใจที่จะดำเนินคดีแก่จำเลย
(๓)
ผู้เสียหายกับจำเลยมีความสัมพันธ์กันในทางหนึ่งทางใด เช่น เป็นญาติ
เพื่อนบ้านหรือผู้ร่วมงาน และความผิดที่เกิดขึ้นเป็นความผิดไม่ร้ายแรงซึ่งทั้งสองฝ่ายต่างมีความเข้าใจที่ดีต่อกันแล้ว
(๔) เป็นความผิดที่ได้กระทำโดยประมาท
และผู้เสียหายเป็นบุคคลในครอบครัวหรือญาติของจำเลยหรือตัวจำเลยได้รับผลร้ายอย่างรุนแรงจากการกระทำความผิดนั้น
หรือ
(๕) พฤติการณ์อื่นในทำนองเดียวกับ (๑) ถึง (๔)
ซึ่งศาลเห็นว่าจำเลยไม่ควรมีประวัติต้องโทษติดตัว
ศาลพึงพิจารณาใช้วิธีการรอการกำหนดโทษเพื่อให้โอกาสจำเลยกลับตัวภายในระยะเวลาที่ศาลเห็นสมควรกำหนด

ข้อ ๒  นอกเหนือจากเงื่อนไขเพื่อคุมความประพฤติตามประมวลกฎหมายอาญา
มาตรา ๕๖ วรรคสอง (๑) (๒) (๓) (๔) แล้ว ศาลอาจกำหนดเงื่อนไขอื่นตามมาตรา ๕๖
วรรคสอง (๕) ดังต่อไปนี้ ให้จำเลยปฏิบัติเพิ่มเติมก็ได้
(๑)
ให้ชดใช้ค่าสินไหมทดแทนแก่ผู้เสียหายหรือเยียวยาความเสียหายทางร่างกายหรือจิตใจให้แก่ผู้เสียหายโดยวิธีอื่นตามที่จำเลยและผู้เสียหายตกลงกัน
(๒) ให้เข้ารับคำแนะนำจากแพทย์ นักจิตวิทยา
นักสังคมสงเคราะห์
หรือบุคคลซึ่งทำหน้าที่ให้คำปรึกษาเพื่อแก้ไขปัญหาทางด้านจิตใจหรือทางสังคม
ตามที่ศาลกำหนด
(๓)
ให้ปฏิบัติศาสนกิจตามที่ศาลเห็นสมควรและจำเลยยินยอม
(๔) ให้บริจาคเงินเพื่อการกุศลหรือสาธารณประโยชน์
ตามที่จำเลยยินยอม
(๕) ห้ามออกนอกสถานที่อยู่อาศัยในระหว่างเวลาที่ศาลกำหนด
(๖) ห้ามเข้าไปในสถานที่ที่ศาลกำหนด
(๗)
ให้ทำทัณฑ์บนว่าจะไม่ก่อเหตุร้ายหรือก่อให้เกิดภัยอันตรายแก่ผู้อื่น
(๘) ไม่เสพสุราหรือยาเสพติดให้โทษ
(๙)
ไม่ประพฤติตนหรือกระทำการอย่างหนึ่งอย่างใดอันอาจนำไปสู่การกระทำความผิดอีก

ข้อ ๓  ในระหว่างรอการกำหนดโทษ
นอกจากพนักงานคุมประพฤติแล้ว
ศาลอาจแต่งตั้งบุคคลในครอบครัวของจำเลยหรือบุคคลที่ศาลเห็นสมควรซึ่งยอมรับดูแลจำเลยเป็นผู้ควบคุมให้คำแนะนำช่วยเหลือ
หรือตักเตือนจำเลยด้วยก็ได้

ข้อ ๔  ถ้าภายในเวลาที่ศาลกำหนดตามข้อ ๑
จำเลยไม่ปฏิบัติตามเงื่อนไขที่ศาลได้วางไว้หรือกระทำความผิดขึ้นอีกแต่ศาลมิได้พิพากษาให้จำคุกในคดีหลัง
ศาลอาจดำเนินการอย่างหนึ่งอย่างใดดังต่อไปนี้ก็ได้
(๑) ตักเตือนจำเลย
(๒)
เปลี่ยนแปลงหรือเพิ่มเติมเงื่อนไขเพื่อคุมความประพฤติ
(๓) กำหนดโทษแต่รอการลงโทษไว้
(๔) กำหนดโทษแล้วลงโทษซึ่งรอไว้นั้น

ข้อ ๕  ในกรณีที่จำเลยได้กระทำความผิดอีกภายในเวลาที่รอการกำหนดโทษไว้
และศาลในคดีหลังจะพิพากษาลงโทษจำคุกจำเลย
ให้ศาลที่พิพากษาคดีหลังกำหนดโทษที่รอไว้ตามพฤติการณ์แห่งคดีเท่าที่ปรากฏในสำนวนคดีก่อน
เพื่อบวกเข้ากับโทษในคดีหลัง
หากสำนวนคดีก่อนอยู่ที่ศาลอื่น ให้ศาลที่พิพากษาคดีหลังยืมสำนวนจากศาลนั้นหรือจะขอให้ศาลนั้นส่งเอกสารเท่าที่จำเป็นมาทางโทรสาร
ไปรษณีย์อิเล็กทรอนิกส์
หรือสื่อเทคโนโลยีสารสนเทศอื่นเพื่อใช้ประกอบการพิจารณากำหนดโทษก็ได้

ข้อ ๖  ในกรณีที่ต้องมีวิธีการใดในทางธุรการเพื่อให้การปฏิบัติตามคำแนะนำนี้เป็นไปด้วยความเรียบร้อย
ให้เลขาธิการสำนักงานศาลยุติธรรมเป็นผู้กำหนดแนวทางปฏิบัติหรือดำเนินการในเรื่องนั้นได้ตามความจำเป็น

ประกาศ
ณ วันที่ ๒๗ กันยายน พ.ศ. ๒๕๕๕
ไพโรจน์
 วายุภาพ
ประธานศาลฎีกา

ปริยานุช/ผู้จัดทำ
๑๕ พฤศจิกายน
๒๕๕๕

ชาญ/ผู้ตรวจ
๒๐ พฤศจิกายน
๒๕๕๕

[๑] ราชกิจจานุเบกษา
เล่ม ๑๒๙/ตอนที่ ๑๐๖ ก/หน้า ๘๓/๑๔ พฤศจิกายน ๒๕๕๕