ประกาศคณะกรรมการปฏิบัติการตามพระราชบัญญัติการค้าข้าว พุทธศักราช 2489 ฉบับที่ 143 พ.ศ. 2548 เรื่อง ให้ผู้ประกอบการค้าข้าวขออนุญาตประกอบการค้าข้าว การกำหนดเงื่อนไขในหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว และการสั่งถอนหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว

ประกาศคณะกรรมการปฏิบัติการ

ประกาศคณะกรรมการปฏิบัติการ
ตามพระราชบัญญัติการค้าข้าว พุทธศักราช ๒๔๘๙
ฉบับที่ ๑๔๓ พ.ศ. ๒๕๔๘
เรื่อง ให้ผู้ประกอบการค้าข้าวขออนุญาตประกอบการค้าข้าว การกำหนดเงื่อนไขในหนังสือ
อนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว และการสั่งถอนหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว

ตามที่คณะกรรมการปฏิบัติการตามพระราชบัญญัติการค้าข้าว
พุทธศักราช ๒๔๘๙ ได้ออกประกาศกำหนดให้ผู้ประกอบการค้าข้าวขออนุญาตประกอบการค้าข้าวและกำหนดเงื่อนไขไว้ในหนังสืออนุญาตให้ผู้ประกอบการค้าข้าวต้องปฏิบัติไปแล้ว
นั้น

บัดนี้ เป็นการสมควรปรับปรุงการให้ผู้ประกอบการค้าข้าวขออนุญาตประกอบการค้าข้าวการกำหนดเงื่อนไขประกอบการค้าข้าว
และการสั่งถอนหนังสืออนุญาตประกอบการค้าข้าวเสียใหม่ให้เหมาะสมยิ่งขึ้น

อาศัยอำนาจตามความในมาตรา
๘ (๑) มาตรา ๙ มาตรา ๑๒ มาตรา ๑๓ และมาตรา ๑๕ แห่งพระราชบัญญัติการค้าข้าว
พุทธศักราช ๒๔๘๙ ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติการค้าข้าว (ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๔๘๙ อันเป็นพระราชบัญญัติที่มีบทบัญญัติบางประการเกี่ยวกับการจำกัดสิทธิและเสรีภาพของบุคคล
ซึ่งมาตรา ๒๙ ประกอบกับมาตรา ๓๑ มาตรา ๓๕ มาตรา ๓๖ มาตรา ๔๘ และมาตรา ๕๐ ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย
บัญญัติให้กระทำได้โดยอาศัยอำนาจตามบทบัญญัติแห่งกฎหมาย คณะกรรมการปฏิบัติการตามพระราชบัญญัติการค้าข้าว
พุทธศักราช ๒๔๘๙ จึงออกประกาศไว้ ดังต่อไปนี้

ข้อ ๑[๑]  ประกาศฉบับนี้ให้ใช้บังคับนับตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป

ข้อ ๒  ให้ยกเลิก
(๑) ประกาศคณะกรรมการปฏิบัติการตามพระราชบัญญัติการค้าข้าว พุทธศักราช ๒๔๘๙
ฉบับที่ ๓ พ.ศ. ๒๔๙๐ เรื่อง กำหนดแบบคำขออนุญาต
แบบหนังสืออนุญาต แบบรายงานการค้าข้าว และกำหนดอายุหนังสืออนุญาต ลงวันที่ ๔ มกราคม
พ.ศ. ๒๔๙๐
(๒) ประกาศคณะกรรมการปฏิบัติการตามพระราชบัญญัติการค้าข้าว พุทธศักราช ๒๔๘๙
ฉบับที่ ๑๓๗ พ.ศ. ๒๕๓๕ เรื่อง ให้ผู้ประกอบการค้าข้าวขออนุญาตประกอบการค้าข้าว
ลงวันที่ ๑๗ พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๕๓๕
(๓) ประกาศคณะกรรมการปฏิบัติการตามพระราชบัญญัติการค้าข้าว พุทธศักราช ๒๔๘๙
ฉบับที่ ๑๔๑ พ.ศ. ๒๕๓๘ เรื่อง แก้ไขเพิ่มเติมประกาศคณะกรรมการปฏิบัติการตามพระราชบัญญัติการค้าข้าว
พุทธศักราช ๒๔๘๙ ฉบับที่ ๑๓๗ พ.ศ. ๒๕๓๕
ลงวันที่ ๒๔ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๓๘

หมวด ๑
การขออนุญาตประกอบการค้าข้าว

ข้อ ๓  ให้ผู้ประกอบการค้าข้าวประเภทดังต่อไปนี้ ขออนุญาตประกอบการค้าข้าวและเมื่อได้รับหนังสืออนุญาตแล้ว
จึงจะประกอบการค้าข้าวได้
(๑) ประเภทค้าข้าวส่งไปจำหน่ายต่างประเทศที่เป็นผู้ส่งออกทั่วไป ผู้ส่งออกข้าวสารบรรจุกล่องหรือหีบห่อ
ผู้ส่งออกชายแดน
(๒) ประเภทสีข้าว ที่เป็นโรงสีขนาดกลาง โรงสีขนาดใหญ่
(๓) ประเภทขายส่ง
(๔) ประเภทท่าข้าว

ข้อ ๔  ให้ผู้ประกอบการค้าข้าวตามข้อ ๓ ที่ประกอบการค้าข้าวอยู่ในวันที่ประกาศฉบับนี้ใช้บังคับขออนุญาตประกอบการค้าข้าวภายในสามสิบวัน
นับแต่วันที่ประกาศฉบับนี้ใช้บังคับ
กรณีมีการประกอบการค้าข้าวภายหลังวันที่ประกาศฉบับนี้ใช้บังคับให้ขออนุญาตก่อนประกอบการค้าข้าว
กรณีผู้ประกอบการค้าข้าวได้รับหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าวแล้วในวันที่ประกาศฉบับนี้ใช้บังคับให้ถือเป็นการขออนุญาตตามวรรคหนึ่ง
และให้ประกอบการค้าข้าวต่อไปได้จนกว่าหนังสืออนุญาตสิ้นอายุ แต่ต้องปฏิบัติตามเงื่อนไขข้อ
๑๘ ข้อ ๒๐ ข้อ ๒๑ หรือข้อ ๒๒ และให้ถือว่าเงื่อนไขดังกล่าวเป็นเงื่อนไขที่กำหนดไว้ในหนังสืออนุญาตนับแต่วันที่ประกาศฉบับนี้ใช้บังคับ

ข้อ ๕  ผู้ประกอบการค้าข้าวที่เคยถูกสั่งถอนหนังสืออนุญาตจะยื่นคำขออนุญาตประกอบการค้าข้าวได้เมื่อพ้นกำหนดระยะเวลาที่ถูกสั่งถอนหนังสืออนุญาตนั้น

ข้อ ๖  ผู้ประกอบการค้าข้าวที่ประสงค์จะขออนุญาตประกอบการค้าข้าวแต่ละประเภทตามข้อ
๓ เป็นทางการค้าปกติ ให้ยื่นคำขออนุญาตตามแบบที่คณะกรรมการกำหนดแนบท้ายประกาศนี้ พร้อมเอกสารหลักฐาน
ดังต่อไปนี้
(๑) ประเภทค้าข้าวส่งไปจำหน่ายต่างประเทศ
(ก) ผู้ส่งออกทั่วไป
๑) หนังสือรับรองของสำนักงานทะเบียนหุ้นส่วนบริษัทแสดงวัตถุประสงค์ในการค้าข้าวส่งไปจำหน่ายต่างประเทศ
รายชื่อกรรมการ ผู้มีอำนาจผูกพันนิติบุคคล ทุนจดทะเบียน สถานที่ตั้งสำนักงานซึ่งรับรองไว้ก่อนยื่นคำขออนุญาตไม่เกินหนึ่งเดือน
กรณีเป็นบริษัทจำกัด บริษัทมหาชนจำกัด รัฐวิสาหกิจประเภทบริษัทหรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคลที่ส่วนราชการมีทุนรวมอยู่ด้วย
๒) หนังสือรับรองของส่วนราชการที่กำกับดูแลรัฐวิสาหกิจ
โดยหนังสือรับรองให้แสดงรายชื่อคณะกรรมการ ผู้อำนวยการ ผู้จัดการ กรรมการซึ่งเป็นผู้แทนของรัฐวิสาหกิจในกิจการอันเกี่ยวกับบุคคลภายนอก
ทุน วัตถุประสงค์ในการค้าข้าวส่งไปจำหน่ายต่างประเทศซึ่งรับรองไว้ก่อนยื่นคำขออนุญาตไม่เกินหนึ่งเดือน
กรณีเป็นรัฐวิสาหกิจ
๓) ภาพถ่ายใบสำคัญรับจดทะเบียนสหกรณ์หรือกลุ่มเกษตรกร
และหนังสือรับรองของส่วนราชการที่กำกับดูแล โดยหนังสือรับรองให้แสดงรายชื่อคณะกรรมการ
กรรมการซึ่งเป็นผู้แทนของสหกรณ์หรือกลุ่มเกษตรกรในกิจการอันเกี่ยวกับบุคคลภายนอก ทุน
วัตถุประสงค์ในการค้าข้าวส่งไปจำหน่ายต่างประเทศ กรณีเป็นสหกรณ์หรือกลุ่มเกษตรกร
๔) หลักฐานการมีเงินทุนจดทะเบียนที่ได้เรียกชำระแล้วไม่น้อยกว่าห้าล้านบาท
กรณีเป็นบริษัทจำกัด บริษัทมหาชนจำกัด
๕) หลักฐานแสดงกรรมสิทธิ์
หรือสิทธิครอบครองในการมีสถานที่เก็บข้าวเพื่อส่งออกกรณีเป็นบริษัทจำกัด บริษัทมหาชนจำกัด
๖) หนังสือมอบอำนาจ
กรณีมอบอำนาจให้ผู้อื่นมายื่นคำขออนุญาต
๗) แผนที่โดยสังเขปแสดงที่ตั้งสำนักงาน
รวมทั้งแผนผังสถานที่เก็บข้าว กรณีเป็นบริษัทจำกัด บริษัทมหาชนจำกัด รัฐวิสาหกิจ ประเภทบริษัทหรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคลที่ส่วนราชการมีทุนรวมอยู่ด้วย
(ข) ผู้ส่งออกข้าวสารบรรจุกล่องหรือหีบห่อ
๑) หนังสือรับรองของสำนักงานทะเบียนหุ้นส่วนบริษัทแสดงวัตถุประสงค์ในการค้าข้าวส่งไปจำหน่ายต่างประเทศ
รายชื่อกรรมการ ผู้มีอำนาจผูกพันนิติบุคคล ทุนจดทะเบียน สถานที่ตั้งสำนักงานซึ่งรับรองไว้ก่อนยื่นคำขออนุญาตไม่เกินหนึ่งเดือน
กรณีเป็นบริษัทจำกัด บริษัทมหาชนจำกัด รัฐวิสาหกิจประเภทบริษัทหรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคลที่ส่วนราชการมีทุนรวมอยู่ด้วย
๒) หนังสือรับรองของส่วนราชการที่กำกับดูแลรัฐวิสาหกิจ
โดยหนังสือรับรองแสดงรายชื่อคณะกรรมการ ผู้อำนวยการ ผู้จัดการ กรรมการซึ่งเป็นผู้แทนของรัฐวิสาหกิจในกิจการอันเกี่ยวกับบุคคลภายนอก
ทุน วัตถุประสงค์ในการค้าข้าวส่งไปจำหน่ายต่างประเทศซึ่งรับรองไว้ก่อนยื่นคำขออนุญาตไม่เกินหนึ่งเดือน
กรณีเป็นรัฐวิสาหกิจ
๓) ภาพถ่ายใบสำคัญรับจดทะเบียนสหกรณ์หรือกลุ่มเกษตรกร
และหนังสือรับรองของส่วนราชการที่กำกับดูแล โดยหนังสือรับรองให้แสดงรายชื่อคณะกรรมการ
กรรมการซึ่งเป็นผู้แทนของสหกรณ์หรือกลุ่มเกษตรกรในกิจการอันเกี่ยวกับบุคคลภายนอก ทุน
วัตถุประสงค์ในการค้าข้าวส่งไปจำหน่ายต่างประเทศ กรณีเป็นสหกรณ์หรือกลุ่มเกษตรกร
๔) หนังสือมอบอำนาจ
กรณีมอบอำนาจให้ผู้อื่นมายื่นคำขออนุญาต
๕) แผนที่โดยสังเขปแสดงที่ตั้งสำนักงาน
รวมทั้งแผนผังสถานที่เก็บข้าว
(ค) ผู้ส่งออกชายแดน
๑) หนังสือรับรองของสำนักงานทะเบียนหุ้นส่วนบริษัทแสดงวัตถุประสงค์ในการค้าข้าวส่งไปจำหน่ายต่างประเทศ
รายชื่อกรรมการ ผู้มีอำนาจผูกพันนิติบุคคล ทุนจดทะเบียน สถานที่ตั้งสำนักงานซึ่งรับรองไว้ก่อนยื่นคำขออนุญาตไม่เกินหนึ่งเดือน
กรณีเป็นนิติบุคคล
๒) หนังสือมอบอำนาจ
กรณีมอบอำนาจให้ผู้อื่นมายื่นคำขออนุญาต
๓) ภาพถ่ายใบทะเบียนพาณิชย์
กรณีเป็นบุคคลธรรมดา
๔) ภาพถ่ายบัตรประจำตัวประชาชน
กรณีเป็นบุคคลธรรมดา
๕) แผนที่โดยสังเขปแสดงที่ตั้งสำนักงาน
รวมทั้งแผนผังสถานที่เก็บข้าว
(๒) ประเภทสีข้าวที่เป็นโรงสีขนาดกลาง หรือโรงสีขนาดใหญ่
(ก) หนังสือรับรองของสำนักงานทะเบียนหุ้นส่วนบริษัทแสดงวัตถุประสงค์ในการค้าข้าวรายชื่อกรรมการ
ผู้มีอำนาจผูกพันนิติบุคคล ทุนจดทะเบียน สถานที่ตั้งสำนักงานซึ่งรับรองไว้ก่อนยื่นคำขออนุญาตไม่เกินหนึ่งเดือน
กรณีเป็นนิติบุคคล
(ข) หนังสือมอบอำนาจ กรณีมอบอำนาจให้ผู้อื่นมายื่นคำขออนุญาต
(ค) ภาพถ่ายทะเบียนพาณิชย์ กรณีเป็นบุคคลธรรมดา
(ง) ภาพถ่ายบัตรประจำตัวประชาชน กรณีเป็นบุคคลธรรมดา
(จ) ภาพถ่ายใบอนุญาตประกอบกิจการโรงงาน (รง.๔) ซึ่งยังคงได้รับอนุญาตอยู่จนถึงปีที่ยื่นคำขออนุญาต
(๓) ประเภทขายส่ง
(ก) หนังสือรับรองของสำนักงานทะเบียนหุ้นส่วนบริษัทแสดงวัตถุประสงค์ในการค้าข้าวรายชื่อกรรมการ
ผู้มีอำนาจผูกพันนิติบุคคล ทุนจดทะเบียน สถานที่ตั้งสำนักงานซึ่งรับรองไว้ก่อนยื่นคำขออนุญาตไม่เกินหนึ่งเดือน
กรณีเป็นนิติบุคคล
(ข) หนังสือมอบอำนาจ กรณีมอบอำนาจให้ผู้อื่นมายื่นคำขออนุญาต
(ค) ภาพถ่ายทะเบียนพาณิชย์ กรณีเป็นบุคคลธรรมดา
(ง) ภาพถ่ายบัตรประจำตัวประชาชน กรณีเป็นบุคคลธรรมดา
(๔) ประเภทท่าข้าว
(ก) หนังสือรับรองของสำนักงานทะเบียนหุ้นส่วนบริษัทแสดงวัตถุประสงค์ในการค้าข้าวรายชื่อกรรมการ
ผู้มีอำนาจผูกพันนิติบุคคล ทุนจดทะเบียน สถานที่ตั้งสำนักงานซึ่งรับรองไว้ก่อนยื่นคำขออนุญาตไม่เกินหนึ่งเดือน
กรณีเป็นนิติบุคคล
(ข) หนังสือมอบอำนาจ กรณีมอบอำนาจให้ผู้อื่นมายื่นคำขออนุญาต
(ค) ภาพถ่ายทะเบียนพาณิชย์ กรณีเป็นบุคคลธรรมดา
(ง) ภาพถ่ายบัตรประจำตัวประชาชน กรณีเป็นบุคคลธรรมดา
(จ) ภาพถ่ายหนังสือรับรองการเป็นตลาดกลางสินค้าเกษตร กรณีเป็นตลาดกลางในความส่งเสริมของจังหวัดและกรมการค้าภายใน
กระทรวงพาณิชย์
(ฉ) แผนที่โดยสังเขปแสดงที่ตั้งสำนักงาน รวมทั้งแผนผังสถานที่เก็บข้าว

ข้อ ๗  การยื่นคำขออนุญาตประกอบการค้าข้าวให้ยื่นต่อพนักงานเจ้าหน้าที่
ณ สถานที่ราชการ ดังต่อไปนี้
(๑) ผู้ที่มีสำนักงานแห่งใหญ่ตั้งอยู่ในกรุงเทพมหานครให้ยื่น ณ กรมการค้าภายใน
กระทรวงพาณิชย์
(๒) ผู้ที่มีสำนักงานแห่งใหญ่ตั้งอยู่ในเขตท้องที่จังหวัดอื่นให้ยื่น ณ สำนักงานการค้าภายในจังหวัดแห่งท้องที่นั้น

ข้อ ๘  ให้ผู้ประกอบการค้าข้าวส่งไปจำหน่ายต่างประเทศแสดงเจตนาเป็นผู้ส่งออกทั่วไปผู้ส่งออกข้าวสารบรรจุกล่องหรือหีบห่อที่มีน้ำหนักข้าวสารสุทธิไม่เกินสิบสองกิโลกรัมต่อกล่องหรือหีบห่อหรือผู้ส่งออกชายแดนไว้ในคำขออนุญาตประกอบการค้าข้าวด้วย

หมวด ๒
การออกหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว

ข้อ ๙  เมื่อพนักงานเจ้าหน้าที่ได้รับคำขออนุญาตประกอบการค้าข้าวให้ตรวจสอบเอกสารหลักฐานให้ถูกต้องครบถ้วน
แล้วนำเสนอผู้มีอำนาจอนุญาต พร้อมเสนอความเห็นประกอบการพิจารณาอนุญาต
กรณีเอกสารหลักฐานไม่ครบถ้วนให้พนักงานเจ้าหน้าที่แจ้งให้ผู้ยื่นคำขออนุญาตประกอบการค้าข้าวแก้ไขและยื่นใหม่ให้ถูกต้องครบถ้วนภายในเจ็ดวันทำการนับแต่วันที่ได้รับแจ้ง
หากผู้ยื่นคำขออนุญาตประกอบการค้าข้าวไม่ดำเนินการภายในเวลาที่กำหนดให้จำหน่ายคำขออนุญาตดังกล่าว

ข้อ ๑๐  เมื่อพนักงานเจ้าหน้าที่ซึ่งมีอำนาจอนุญาตได้รับคำขออนุญาตประกอบการค้าข้าวให้พิจารณาออกหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว
ให้แล้วเสร็จภายในหนึ่งวันทำการ
ระยะเวลาตามวรรคหนึ่ง
ให้นับตั้งแต่เมื่อได้รับคำขออนุญาตและเอกสารหลักฐานครบถ้วนถูกต้อง
กรณีมีเหตุจำเป็นที่พนักงานเจ้าหน้าที่ซึ่งมีอำนาจอนุญาตไม่อาจออกหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าวภายในระยะเวลาตามวรรคหนึ่งให้ขยายเวลาออกไปได้อีกไม่เกินสองวันแต่ต้องมีหนังสือแจ้งการขยายเวลาและเหตุจำเป็นให้ผู้ประกอบการค้าข้าวที่ขออนุญาตทราบ

ข้อ ๑๑  ให้พนักงานเจ้าหน้าที่ซึ่งมีอำนาจอนุญาต ออกหนังสืออนุญาตให้ประกาศการค้าข้าวตามแบบที่คณะกรรมการกำหนดแนบท้ายประกาศนี้

ข้อ ๑๒  การออกหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว ให้ออกต้นฉบับให้แก่ผู้ได้รับหนังสืออนุญาตและเก็บคู่ฉบับไว้เป็นหลักฐาน

ข้อ ๑๓  กรณีมีการเปลี่ยนแปลงรายการในหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าวให้ยื่นคำขออนุญาต
พร้อมหนังสืออนุญาตฉบับเดิมและหลักฐานแสดงการเปลี่ยนแปลงรายการในหนังสืออนุญาต

ข้อ ๑๔  กรณีหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าวชำรุด
ถูกทำลาย สูญหาย ให้ยื่นคำขอใบแทนหนังสืออนุญาต โดยยื่นคำขอพร้อมหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าวฉบับเดิม
หรือหลักฐานการแจ้งความของสูญหายต่อพนักงานสอบสวน

ข้อ ๑๕  การยื่นคำขอตามข้อ ๑๓ หรือข้อ ๑๔ ให้ยื่นคำขอต่อพนักงานเจ้าหน้าที่ตามข้อ
๗ ภายในสิบห้าวัน นับแต่วันที่มีการเปลี่ยนแปลงรายการในหนังสืออนุญาตหรือทราบถึงการชำรุด
ถูกทำลาย สูญหายตามแบบที่คณะกรรมการกำหนดแนบท้ายประกาศนี้
การพิจารณาให้เปลี่ยนแปลงรายการในหนังสืออนุญาตและออกใบแทนหนังสืออนุญาตให้นำความในข้อ
๑๐ มาใช้บังคับโดยอนุโลม

ข้อ ๑๖  หนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าวให้มีอายุถึงวันที่สามสิบเอ็ดธันวาคมของปีที่ได้รับอนุญาต
การขอต่ออายุหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าวจะต้องยื่นคำขอก่อนใบอนุญาตสิ้นอายุพร้อมหนังสืออนุญาตฉบับเดิมและเอกสารหลักฐานประกอบคำขออนุญาตตามข้อ
๖

ข้อ ๑๗  การเลิกประกอบการค้าข้าวต้องแจ้งให้พนักงานเจ้าหน้าที่ตามข้อ
๗ ทราบภายในสิบห้าวันนับแต่วันที่เลิกประกอบการค้าข้าว ตามแบบที่คณะกรรมการกำหนดแนบท้ายประกาศนี้

หมวด ๓
การกำหนดเงื่อนไขในหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว

ข้อ ๑๘  ผู้ได้รับหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว
ประเภทค้าข้าวส่งไปจำหน่ายต่างประเทศที่เป็นผู้ส่งออกทั่วไปต้องปฏิบัติตามเงื่อนไขที่ระบุไว้ในหนังสืออนุญาตดังต่อไปนี้
(๑) มีข้าวสารเป็นกรรมสิทธิ์ของตนเองไม่น้อยกว่าห้าร้อยเมตริกตันภายในกำหนดสิบห้าวันนับแต่วันที่ได้รับหนังสืออนุญาตประกอบการค้าข้าว
และตลอดเวลาที่ได้รับหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว
(๒) เก็บข้าวไว้ในสถานที่เก็บข้าวตามที่ยื่นหลักฐานไว้
(๓) การเปลี่ยนแปลง การเพิ่ม หรือลดจำนวนสถานที่เก็บข้าวต้องแจ้งเป็นหนังสือต่อพนักงานเจ้าหน้าที่ภายในสิบห้าวัน
นับแต่วันเปลี่ยนแปลง เพิ่ม หรือลดจำนวนสถานที่เก็บข้าว

ข้อ ๑๙  ความในข้อ ๑๘ มิให้ใช้บังคับแก่
(๑) รัฐวิสาหกิจ หรือบริษัทที่ส่วนราชการหรือรัฐวิสาหกิจมีทุนรวมอยู่ด้วย
(๒) สหกรณ์หรือกลุ่มเกษตรกร
(๓) ผู้ประกอบการค้าข้าวประเภทค้าข้าวส่งไปจำหน่ายต่างประเทศที่เป็นผู้ส่งออกข้าวสารบรรจุกล่องหรือหีบห่อ
ที่มีน้ำหนักข้าวสารสุทธิไม่เกินสิบสองกิโลกรัมต่อกล่องหรือหีบห่อ
(๔) ผู้ประกอบการค้าข้าวประเภทค้าข้าวส่งไปจำหน่ายต่างประเทศที่เป็นผู้ส่งออกชายแดน

ข้อ ๒๐  ผู้ได้รับหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าวประเภทค้าข้าวส่งไปจำหน่ายต่างประเทศที่เป็นผู้ส่งออกข้าวสารบรรจุกล่องหรือหีบห่อต้องส่งข้าวสารไปจำหน่ายต่างประเทศเฉพาะข้าวสารบรรจุกล่องหรือหีบห่อที่มีน้ำหนักข้าวสารสุทธิไม่เกินสิบสองกิโลกรัมต่อกล่องหรือหีบห่อ

ข้อ ๒๑  ผู้ได้รับหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าวประเภทค้าข้าวส่งไปจำหน่ายต่างประเทศที่เป็นผู้ส่งออกชายแดนต้องส่งข้าวสารไปจำหน่ายเฉพาะประเทศที่มีชายแดนติดต่อกับประเทศไทย
โดยมีมูลค่าการส่งออกไม่เกินวันละหนึ่งล้านบาท

ข้อ ๒๒  ผู้ได้รับหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าวประเภทสีข้าว
และประเภทท่าข้าวต้องปฏิบัติตามเงื่อนไขดังต่อไปนี้
(๑) ใช้เครื่องชั่งและเครื่องวัดความชื้นข้าวที่มีคำรับรองจากกรมการค้าภายในตามกฎหมายว่าด้วยมาตราชั่งตวงวัด
ไม่ใช้หรือมีไว้เพื่อใช้เครื่องชั่ง เครื่องวัดที่มีความเที่ยงผิดเกินอัตราเผื่อเหลือเผื่อขาดที่กำหนดและไม่กระทำการใด
ๆ เพื่อให้เครื่องชั่ง เครื่องวัดที่มีคำรับรองแสดงน้ำหนัก ปริมาณ ผิดไปจากที่ได้รับการตรวจสอบความเที่ยงกับแบบมาตราเกินอัตราเผื่อเหลือเผื่อขาดตามที่กำหนด
(๒) ไม่เอาเปรียบเกษตรกรในการซื้อขาย การชั่งน้ำหนัก การหักลดน้ำหนักความชื้น
การหักสิ่งเจือปน
(๓) ไม่ปลอมปนข้าว
(๔) ปฏิบัติตามนโยบายหรือระเบียบของทางราชการเกี่ยวกับการค้าข้าวโดยเคร่งครัด

หมวด ๔
การรายงานการค้าข้าว

ข้อ ๒๓  ผู้ได้รับหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว
ประเภทค้าข้าวส่งไปจำหน่ายต่างประเทศประเภทสีข้าว ประเภทขายส่ง ประเภทท่าข้าว ได้รับการยกเว้นไม่ต้องทำรายงานการค้าข้าวประจำวัน

ข้อ ๒๔  ผู้ได้รับหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว
ประเภทค้าข้าวส่งไปจำหน่ายต่างประเทศ ประเภทสีข้าว ประเภทขายส่ง ประเภทท่าข้าว ต้องยื่นรายงานการค้าข้าวประจำเดือนภายในวันที่เจ็ดของเดือนถัดไปต่อพนักงานเจ้าหน้าที่ตามข้อ
๗ ตามแบบที่คณะกรรมการกำหนดแนบท้ายประกาศนี้
การยื่นรายงานตามวรรคหนึ่งจะยื่นโดยทางไปรษณีย์ลงทะเบียนตอบรับหรือทางโทรสารก็ได้โดยให้ถือวันที่ที่ได้ประทับตราประจำวัน
ณ ที่ทำการไปรษณีย์ต้นทางเป็นวันแจ้ง ในกรณีที่แจ้งทางโทรสารจะถือวันที่ได้รับโทรสารเป็นวันแสดงเจตนาในการแจ้ง
แต่การแจ้งจะสมบูรณ์ก็ต่อเมื่อผู้ประกอบการค้าข้าวได้ส่งต้นฉบับให้พนักงานเจ้าหน้าที่แล้ว

หมวด ๕
การสั่งถอนหนังสืออนุญาตประกอบการค้าข้าว

ข้อ ๒๕  ในกรณีที่ผู้ได้รับหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว
ประเภทสีข้าวหรือประเภทท่าข้าว ไม่ปฏิบัติหรือปฏิบัติผิดเงื่อนไขอย่างหนึ่งอย่างใด
ตามข้อ ๒๒ ให้อธิบดีกรมการค้าภายในหรือผู้ว่าราชการจังหวัด ซึ่งเป็นพนักงานเจ้าหน้าที่ผู้ได้รับมอบอำนาจ
แล้วแต่กรณี โดยความเห็นชอบของคณะกรรมการ สั่งถอนหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว
ดังนี้
(๑) กรณีปฏิบัติผิดเงื่อนไขครั้งแรก ให้สั่งถอนหนังสืออนุญาตได้ไม่เกินหกเดือน
(๒) กรณีปฏิบัติผิดเงื่อนไขครั้งที่สอง ให้สั่งถอนหนังสืออนุญาตได้ไม่เกินสองปี

ข้อ ๒๖  ในการพิจารณาสั่งถอนหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าวตามข้อ
๒๕ อธิบดีกรมการค้าภายในหรือผู้ว่าราชการจังหวัด ต้องเปิดโอกาสให้ผู้ได้รับหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าวและพนักงานเจ้าหน้าที่ซึ่งเกี่ยวข้องชี้แจงและแสดงหลักฐานประกอบคำชี้แจงของตนตามสมควร

ข้อ ๒๗  คำสั่งถอนหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าวให้ทำเป็นหนังสือแจ้งให้ผู้ได้รับหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าวทราบโดยทางไปรษณีย์ตอบรับ
และให้ถือว่าผู้ได้รับหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าวได้รับทราบเมื่อครบกำหนดเจ็ดวันนับแต่วันส่ง

ข้อ ๒๘  ผู้ได้รับหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าวซึ่งได้รับคำสั่งถอนหนังสืออนุญาตตามข้อ
๒๕ ไม่เห็นด้วยกับคำสั่งดังกล่าวมีสิทธิ์อุทธรณ์ต่ออธิบดีกรมการค้าภายในหรือผู้ว่าราชการจังหวัดแล้วแต่กรณี
ภายในสามสิบวันนับตั้งแต่วันที่ทราบคำสั่งนั้น

ข้อ ๒๙  ให้อธิบดีกรมการค้าภายในหรือผู้ว่าราชการจังหวัด
พิจารณาอุทธรณ์ให้แล้วเสร็จภายในสามสิบวันนับแต่วันที่ได้รับอุทธรณ์
กรณีที่อธิบดีกรมการค้าภายในหรือผู้ว่าราชการจังหวัด
ไม่เห็นด้วยกับคำอุทธรณ์ไม่ว่าทั้งหมดหรือบางส่วนให้รายงานความเห็นพร้อมเหตุผลไปยังคณะกรรมการภายในสามสิบวันนับแต่วันที่ได้รับอุทธรณ์

ข้อ ๓๐  ให้คณะกรรมการพิจารณาวินิจฉัยอุทธรณ์ให้แล้วเสร็จภายในสามสิบวันนับแต่วันที่ได้รับรายงาน
แล้วแจ้งคำวินิจฉัยเป็นหนังสือไปยังผู้อุทธรณ์
การแจ้งคำสั่งของคณะกรรมการให้นำความในข้อ
๒๗ มาใช้บังคับโดยอนุโลม

ข้อ ๓๑  กรณีที่มีเหตุจำเป็นไม่อาจพิจารณาให้แล้วเสร็จภายในระยะเวลาตามข้อ
๒๙ หรือข้อ ๓๐ ได้ให้ผู้มีอำนาจพิจารณาอุทธรณ์มีหนังสือแจ้งให้ผู้อุทธรณ์ทราบก่อนครบกำหนดเวลาดังกล่าว
ในการนี้ให้ขยายเวลาออกไปอีกไม่เกินสิบห้าวัน แต่ให้บันทึกแสดงเหตุผลและความจำเป็นที่ต้องขยายเวลาไว้ในการพิจารณาวินิจฉัยด้วย

ประกาศ ณ วันที่ ๑๕ กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๕๔๘
วัฒนา  เมืองสุข
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงพาณิชย์
ประธานคณะกรรมการปฏิบัติการตามพระราชบัญญัติการค้าข้าว
พุทธศักราช ๒๔๘๙

[เอกสารแนบท้าย]

๑.
คำขออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว (ประเภทค้าข้าวส่งไปจำหน่ายต่างประเทศ ประเภทสีข้าว
ประเภทขายส่ง ประเภทท่าข้าว และประเภทอื่นๆ) (แบบ ค.ข. 1)
๒.
คำขอเปลี่ยนแปลงรายการในหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว (แบบ ค.ข. 2)
๓.
คำขออนุญาตต่ออายุหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว (แบบ ค.ข. 3)
๔.
คำขอแจ้งเลิกประกอบการค้าข้าว (แบบ ค.ข. 4)
๕.
คำขอใบแทนหนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว (แบบ ค.ข. 5)
๖.
หนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว ประเภทค้าข้าวส่งไปจำหน่ายต่างประเทศ
(ผู้ส่งออกทั่วไป) (แบบ ค.ข. 6)
๗.
หนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว ประเภทค้าข้าวส่งไปจำหน่ายต่างประเทศ
(ผู้ส่งออกข้าวสารบรรจุกล่องหรือหีบห่อ) (แบบ ค.ข. 7)
๘.
หนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว ประเภทค้าข้าวส่งไปจำหน่ายต่างประเทศ
(ผู้ส่งออกชายแดน) (แบบ ค.ข. 8)
๙.
หนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว ประเภทสีข้าว (แบบ ค.ข. 9)
๑๐.
หนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว ประเภทขายส่ง (แบบ ค.ข. 10)
๑๑.
หนังสืออนุญาตให้ประกอบการค้าข้าว ประเภทท่าข้าว (แบบ ค.ข. 11)
๑๒.
รายงานการค้าข้าวประจำเดือน.......... (แบบ ค.ข. 12)

(ดูข้อมูลจากภาพกฎหมาย)

พัชรินทร์/ผู้จัดทำ
๑๘ กรกฎาคม ๒๕๔๘

จุฑามาศ/ปรับปรุง
๒๒ กรกฎาคม ๒๕๕๘

[๑] ราชกิจจานุเบกษา
เล่ม ๑๒๒/ตอนพิเศษ ๒๕ ง/หน้า ๖๐/๒๓ มีนาคม ๒๕๔๘