ระเบียบกรมสรรพสามิต ว่าด้วยการตรวจสอบภาษีสรรพสามิตตามพระราชบัญญัติภาษีสรรพสามิต พ.ศ. 2560

ระเบียบกรมสรรพสามิต
ว่าด้วยการตรวจสอบภาษีสรรพสามิต
ตามพระราชบัญญัติภาษีสรรพสามิต
พ.ศ. ๒๕๖๐[๑]

เพื่ออนุวัติตามความในพระราชบัญญัติภาษีสรรพสามิต พ.ศ. ๒๕๖๐
และเพื่อให้การปฏิบัติราชการของกรมสรรพสามิตเป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพและประสิทธิผล
อธิบดีกรมสรรพสามิต จึงวางระเบียบไว้ ดังต่อไปนี้

ข้อ ๑  ระเบียบนี้เรียกว่า ระเบียบกรมสรรพสามิต
ว่าด้วยการตรวจสอบภาษีสรรพสามิตตามพระราชบัญญัติภาษีสรรพสามิต พ.ศ. ๒๕๖๐

ข้อ ๒  ระเบียบนี้ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันประกาศเป็นต้นไป

ข้อ ๓  ในระเบียบนี้
การตรวจสอบภาษี หมายความว่า
การตรวจกำกับดูแล การตรวจสอบแบบเบ็ดเสร็จ ณ สถานประกอบการ
การตรวจสอบตามหนังสือเรียก และการตรวจค้น
การยึดหรืออายัดตามพระราชบัญญัติภาษีสรรพสามิต พ.ศ. ๒๕๖๐
เจ้าพนักงานสรรพสามิต หมายความว่า เจ้าพนักงานสรรพสามิตตามพระราชบัญญัติภาษีสรรพสามิต
พ.ศ. ๒๕๖๐
พนักงานเจ้าหน้าที่ หมายความว่า
พนักงานเจ้าหน้าที่ตามพระราชบัญญัติภาษีสรรพสามิต พ.ศ. ๒๕๖๐
ผู้เสียภาษี หมายความว่า ผู้มีหน้าที่เสียภาษีตามบทบัญญัติในมาตรา ๑๖ แห่งพระราชบัญญัติภาษีสรรพสามิต พ.ศ. ๒๕๖๐
สำนักงานสรรพสามิต หมายความว่า
สำนักตรวจสอบ ป้องกันและปราบปราม สำนักงานสรรพสามิตภาค
และสำนักงานสรรพสามิตพื้นที่
สถานประกอบการ หมายถึง
โรงอุตสาหกรรม สถานบริการ สถานแสดงรถยนต์เพื่อขายและคลังสินค้าทัณฑ์บน

ข้อ ๔  ให้ผู้อำนวยการสำนักตรวจสอบป้องกันและปราบปราม
รักษาการ ตามระเบียบนี้

หมวด
๑
การตรวจกำกับดูแล

ข้อ ๕ 
การตรวจกำกับดูแล หมายความว่า การเข้าไปในสถานประกอบการ เพื่อตรวจกระบวนการผลิต การให้บริการ ระบบบัญชี ตรวจสอบการชำระภาษี
และแนะนำการปฏิบัติให้เป็นไปตามพระราชบัญญัติภาษีสรรพสามิต พ.ศ. ๒๕๖๐ จากปัจจุบันย้อนหลังไม่น้อยกว่าหนึ่งเดือน

ข้อ ๖  อำนาจในการอนุมัติให้ออกตรวจกำกับดูแล
(๑) สรรพสามิตพื้นที่
ในเขตพื้นที่รับผิดชอบ
(๒) ผู้อำนวยการสำนักงานสรรพสามิตภาค
ในเขตพื้นที่รับผิดชอบ
(๓)
ผู้อำนวยการสำนักตรวจสอบ ป้องกันและปราบปราม ในเขตพื้นที่ทั่วราชอาณาจักร

ข้อ ๗  ก่อนการออกตรวจ
ให้ปฏิบัติดังนี้
(๑) รวบรวมข้อมูลทั้งข้อมูลภายใน
และข้อมูลภายนอก หรือหลักฐานอื่นที่จำเป็น
(๒) วิเคราะห์ข้อมูลและจัดทำบันทึกผลการวิเคราะห์
พร้อมเสนอความเห็นและประเด็นที่จะตรวจเสนอต่อผู้มีอำนาจอนุมัติตามข้อ ๖
(๓) จัดทำหนังสือนำตัวออกตรวจการเสียภาษีสรรพสามิต
ตามแบบ ตส. ๐๑ - ๐๗ ท้ายระเบียบนี้เสนอผู้มีอำนาจอนุมัติตามข้อ
๖ เพื่อลงนาม
(๔)
จัดทำสมุดสั่งการออกตรวจสอบภาษีสรรพสามิต ตามแบบ ตส. ๐๑ - ๐๘
ท้ายระเบียบนี้เสนอผู้บังคับบัญชาเหนือขึ้นไปเพื่อลงนาม
ทั้งนี้ ให้ออกตรวจภายในสิบห้าวัน นับแต่วันที่อนุมัติให้ออกตรวจ

ข้อ ๘  การออกตรวจ
ให้ปฏิบัติดังนี้
(๑) ให้มีข้าราชการซึ่งดำรงตำแหน่งไม่ต่ำกว่าระดับชำนาญการ
เป็นหัวหน้าคณะ และแต่งเครื่องแบบเจ้าพนักงานสรรพสามิต
เว้นแต่ผู้มีอำนาจอนุมัติสั่งการเป็นอย่างอื่น
(๒) ต้องแสดงบัตรประจำตัวพนักงานเจ้าหน้าที่
และหนังสือนำตัวออกตรวจการเสียภาษีสรรพสามิต ตามแบบ ตส. ๐๑ - ๐๗ ให้ผู้รับการตรวจทราบก่อนทำการตรวจ
(๓)
ถ้ามีสมุดบัญชีหรือเอกสารหรือตราสารหรือสินค้า ที่จะต้องนำมาทำการตรวจสอบ ณ สำนักงานสรรพสามิต ก็ให้ออกใบรับมอบและส่งมอบบัญชี
และเอกสาร ตามแบบ ตส. ๐๑ - ๑๑ ท้ายระเบียบนี้
(๔) ให้บันทึกคำให้การ ตามแบบ
ตส. ๐๑ - ๑๐ และ ตส. ๐๑ - ๑๐/๑ ท้ายระเบียบนี้
(๕) เมื่อทำการตรวจเสร็จแล้ว
ให้บันทึกผลการตรวจการเสียภาษีสรรพสามิต ตามแบบ
ตส. ๐๑-๑๓ ท้ายระเบียบนี้ จำนวน ๒ ฉบับ มีข้อความตรงกัน
โดยฉบับหนึ่งมอบให้ผู้รับการตรวจอีกฉบับหนึ่งเก็บในสำนวนการตรวจกำกับดูแล

ข้อ ๙  วิธีการตรวจ
อย่างน้อยต้องตรวจรายการที่เกี่ยวข้อง ดังต่อไปนี้
(๑) สภาพทั่วไป
(ก) ตรวจสอบลักษณะการประกอบกิจการ
(ข) ตรวจสอบกระบวนการผลิต / ขั้นตอนการให้บริการ
(ค) ตรวจสอบการควบคุมภายใน
(ง) ตรวจสอบระบบบัญชี
(จ) ตรวจสอบระบบการเสียภาษี
(ฉ) ตรวจสอบการเปลี่ยนแปลงของกิจการ
(๒) สินค้า
(ก) ตรวจสอบการรับจ่ายวัตถุดิบหลัก
(ข) ตรวจสอบการรับจ่ายสินค้าสำเร็จรูป
(ค) ตรวจสอบความสัมพันธ์ระหว่างวัตถุดิบหลักและสินค้าสำเร็จรูป
(ง) ตรวจนับวัตถุดิบหลักและสินค้าสำเร็จรูปคงเหลือ
(จ) ตรวจสอบการปฏิบัติตามที่กฎหมายกำหนด
(๓) บริการ
(ก) ตรวจสอบรายรับที่ต้องเสียภาษี
(ข) ตรวจสอบปริมาณการใช้บริการ
(ค) ตรวจสอบความสัมพันธ์ของรายรับกับสภาพข้อเท็จจริง
(ง) ตรวจสอบความสัมพันธ์ของรายรับกับค่าใช้จ่าย
(จ) ตรวจสอบการปฏิบัติตามที่กฎหมายกำหนด

ข้อ ๑๐  ให้ผู้ตรวจเสนอรายงานผลการตรวจให้ผู้บังคับบัญชาเหนือขึ้นไป
เพื่อเสนอผู้มีอำนาจอนุมัติทราบ อย่างช้าภายในห้าวันทำการ
นับแต่วันที่การตรวจกำกับดูแลแล้วเสร็จ
กรณีที่ได้นำเอกสารหลักฐานหรือสิ่งอื่นใดมาตรวจ ณ สำนักงานสรรพสามิต
ให้ดำเนินการตรวจสอบและรายงานผลให้แล้วเสร็จโดยเร็วภายในระยะเวลาที่ผู้บังคับบัญชาเหนือขึ้นไปกำหนด

ข้อ ๑๑  การเก็บข้อมูลที่ได้จากการตรวจกำกับดูแลให้เก็บเป็นแฟ้มประวัติรายตัวผู้เสียภาษีรวมทั้งจัดเก็บเป็นข้อมูลอิเล็กทรอนิกส์
เพื่อใช้เป็นฐานข้อมูลในการตรวจสอบของหน่วยงานและหน่วยงานที่เกี่ยวข้องในครั้งต่อไป

ข้อ ๑๒  การตรวจกำกับดูแลสถานประกอบการแต่ละราย
ให้สำนักงานสรรพสามิตพื้นที่ออกตรวจอย่างน้อยหนึ่งครั้งต่อปี
แต่ไม่เกินสองครั้งต่อปี เว้นแต่มีเหตุจำเป็น หรือประเด็นอื่น
ให้สรรพสามิตพื้นที่สั่งออกตรวจอีกได้  ทั้งนี้ ต้องไม่เกินสามครั้งต่อปี
กรณีมีเหตุจำเป็น หรือกรณีพิเศษอย่างอื่น
ให้สำนักตรวจสอบป้องกันและปราบปราม
หรือสำนักงานสรรพสามิตภาค แล้วแต่กรณี มีอำนาจเข้าตรวจซ้ำได้  ทั้งนี้
เมื่อตรวจเสร็จสิ้นแล้วให้แจ้งผลการตรวจโดยระบุข้อเท็จจริง เหตุจำเป็น ผลการตรวจ
และข้อเสนอแนะ ให้สำนักงานสรรพสามิตพื้นที่นั้นทราบด้วย
เว้นแต่กรมสรรพสามิตจะสั่งการเป็นอย่างอื่น

ข้อ ๑๓  ในการตรวจให้เจ้าหน้าที่ให้คำแนะนำเกี่ยวกับหน้าที่ของผู้เสียภาษีตามกฎหมายด้วย

ข้อ ๑๔  หากพบว่าผู้เสียภาษีชำระภาษีไม่ถูกต้อง
ให้แจ้งผู้เสียภาษีรับทราบผลการตรวจสอบพร้อมลงลายมือชื่อรับรองความถูกต้อง
เพื่อให้ผู้เสียภาษีสามารถประเมินตนเองและยื่นชำระภาษีให้ถูกต้อง
หรือแจ้งข้อโต้แย้งภายในสิบห้าวัน นับแต่วันที่ผู้เสียภาษีได้รับแจ้ง
ในกรณีที่ได้ติดตามผลการปฏิบัติงานแล้วปรากฏว่า
ผู้เสียภาษีไม่ปฏิบัติตามผลการตรวจสอบแบบกำกับดูแล
ให้มีหนังสือแจ้งผลการตรวจสอบภาษี ณ สถานประกอบการ ตามแบบ ตส. ๐๑ - ๑๗ ท้ายระเบียบนี้ ให้ผู้เสียภาษีมาพบเพื่อรับทราบข้อเท็จจริง และข้อกฎหมายที่เกี่ยวข้องกับผลการตรวจสอบภาษีหรือนำเอกสารหลักฐานมาชี้แจงเพิ่มเติม
หากผู้เสียภาษีไม่ปฏิบัติตามให้แจ้งการประเมินภาษีเป็นหนังสือโดยให้นำความในข้อ ๕๐
วรรคสอง มาบังคับใช้โดยอนุโลม
การส่งหนังสือแจ้งผลการตรวจสอบภาษี ณ สถานประกอบการ และหนังสือแจ้งการประเมินภาษีดังกล่าว
ให้ปฏิบัติตามมาตรา ๑๑ แห่งพระราชบัญญัติภาษีสรรพสามิต พ.ศ. ๒๕๖๐

ข้อ ๑๕  เพื่อประโยชน์ในการตรวจกำกับดูแลตามหมวดนี้
ให้ผู้มีอำนาจอนุมัติตามข้อ ๖ มีอำนาจกำหนดแนวทางการปฏิบัติเพิ่มเติมได้เท่าที่ไม่ขัดหรือแย้งกับระเบียบนี้

หมวด
๒
การตรวจสอบแบบเบ็ดเสร็จ
ณ สถานประกอบการ (Field Audit)

ข้อ ๑๖  การตรวจสอบแบบเบ็ดเสร็จ ณ สถานประกอบการ (Field Audit) หมายความว่า
การตรวจสภาพแวดล้อมข้อเท็จจริง การตรวจบัญชีเอกสารหลักฐาน ณ สถานประกอบการ
เพื่อกำกับดูแลการเสียภาษีสรรพสามิต จากปัจจุบันย้อนหลังไม่น้อยกว่าสามเดือน

ข้อ ๑๗  หลักเกณฑ์ในการคัดเลือกรายที่จะออกตรวจสอบแบบเบ็ดเสร็จ
ณ สถานประกอบการ (Field Audit)
(๑) ผู้เสียภาษีที่มีความเสี่ยง
(๒) ผู้เสียภาษีที่มีแนวโน้มการชำระภาษีผิดปกติ
(๓) มีการวิเคราะห์ข้อมูลแล้วพบประเด็นสงสัยว่าจะมีการกระทำความผิด
(๔) ผู้เสียภาษีที่ไม่มีการตรวจกำกับดูแลมากกว่าหนึ่งปีขึ้นไป
(๕) กรณีอื่น ๆ
ตามที่กรมสรรพสามิตกำหนด

ข้อ ๑๘  ผู้มีอำนาจในการอนุมัติออกตรวจสอบแบบเบ็ดเสร็จ
ณ สถานประกอบการ (Field Audit) ให้เป็นไปตามความในข้อ
๖

ข้อ ๑๙  ก่อนการออกตรวจ
ให้ปฏิบัติดังนี้
(๑) รวบรวมและวิเคราะห์ข้อมูลของผู้เสียภาษีที่ถูกคัดเลือกในประเด็น
ดังต่อไปนี้
(ก) ข้อมูลเกี่ยวกับการจดทะเบียนสรรพสามิต
(ข) ข้อมูลเกี่ยวกับการเสียภาษีสรรพสามิต
(ค)
สรุปประเด็นที่เคยถูกประเมินภาษีจากสำนวนการตรวจสอบภาษี
(ง)
รวบรวมรายละเอียดรายชื่อผู้มีผลประโยชน์เกี่ยวข้องหรือร่วมกับผู้เสียภาษี
(จ) ข้อมูลภายนอก
(ฉ) อื่น ๆ ที่เกี่ยวข้อง
(ช) สรุปประเด็นที่จะออกตรวจ
(๒)
จัดทำหนังสือนำตัวออกตรวจการเสียภาษีสรรพสามิตตามแบบ ตส. ๐๑ - ๐๗ ท้ายระเบียบนี้ เสนอผู้มีอำนาจอนุมัติตามข้อ ๖ เพื่อลงนาม
(๓)
จัดทำสมุดสั่งการออกตรวจสอบภาษีสรรพสามิตตามแบบ ตส. ๐๑ - ๐๘ ท้ายระเบียบนี้เสนอผู้บังคับบัญชาเหนือขึ้นไปเพื่อลงนาม
ทั้งนี้ ให้ออกตรวจภายในสิบห้าวัน นับแต่วันที่อนุมัติให้ออกตรวจ

ข้อ ๒๐  การออกตรวจสอบแบบเบ็ดเสร็จ ณ สถานประกอบการ
(Field Audit) ให้นำความใน (๑) (๒) และ (๓) ของข้อ ๘ มาใช้บังคับโดยอนุโลม

ข้อ ๒๑  วิธีการตรวจสอบแบบเบ็ดเสร็จ
ณ สถานประกอบการ (Field Audit)
(๑) ตรวจสภาพแวดล้อมข้อเท็จจริง
การควบคุมภายใน
(๒) ตรวจสอบเอกสารหลักฐานทางบัญชี
หรือเอกสารหลักฐานอื่น ที่เกี่ยวข้องกับการเสียภาษีสรรพสามิต
นับแต่วันที่ทำการเข้าตรวจสอบแบบเบ็ดเสร็จ ณ สถานประกอบการ (Field Audit) ย้อนหลังไม่น้อยกว่าสามเดือน
(๓) ตรวจนับวัตถุดิบหลัก
สินค้าสำเร็จรูปคงเหลือ
เครื่องหมายแสดงการเสียภาษีและแสตมป์หรือสังเกตและประเมินการใช้บริการ
(๔) ให้บันทึกคำให้การ ตามแบบ ตส. ๐๑ -
๑๐ และ ตส. ๐๑ - ๑๐/๑
ท้ายระเบียบนี้ และหากพบว่าผู้เสียภาษีชำระภาษีไม่ถูกต้อง
ให้แจ้งผู้เสียภาษีรับทราบผลการตรวจสอบพร้อมลงลายมือชื่อรับรองความถูกต้อง
เพื่อให้ผู้เสียภาษีสามารถประเมินตนเองและยื่นชำระภาษีให้ถูกต้อง
หรือแจ้งข้อโต้แย้งภายในสิบห้าวัน นับแต่วันที่ผู้เสียภาษีได้รับแจ้ง
(๕)
ในการตรวจ ให้เจ้าหน้าที่ให้คำแนะนำเกี่ยวกับหน้าที่ของผู้เสียภาษีตามกฎหมายด้วย
(๖)
เมื่อทำการตรวจเสร็จแล้ว ให้บันทึกผลการตรวจการเสียภาษีสรรพสามิต ตามแบบ ตส. ๐๑ - ๑๓ ท้ายระเบียบนี้ จำนวน ๒ ฉบับ มีข้อความตรงกัน
โดยฉบับหนึ่งมอบให้ผู้รับการตรวจอีกฉบับหนึ่งเก็บในสำนวนการตรวจสอบ

ข้อ ๒๒  การปฏิบัติเมื่อกลับถึงสำนักงานสรรพสามิต
ให้นำความในข้อ ๑๐ มาใช้บังคับโดยอนุโลม

ข้อ ๒๓  ในกรณีที่ได้ติดตามผลการปฏิบัติงานแล้วปรากฏว่า
ผู้เสียภาษีไม่ปฏิบัติตามผลการตรวจสอบแบบเบ็ดเสร็จ ณ สถานประกอบการ (Field Audit) ให้มีหนังสือแจ้งผลการตรวจสอบภาษี ณ
สถานประกอบการ ตามแบบ ตส. ๐๑ - ๑๗ ท้ายระเบียบนี้
ให้ผู้เสียภาษีมาพบเพื่อรับทราบข้อเท็จจริงและข้อกฎหมายที่เกี่ยวข้องกับผลการตรวจสอบภาษี
หรือนำเอกสารหลักฐานมาชี้แจงเพิ่มเติมหากผู้เสียภาษีไม่ปฏิบัติตาม
ให้แจ้งการประเมินภาษีเป็นหนังสือ โดยให้นำความในข้อ ๕๐ วรรคสอง มาบังคับใช้โดยอนุโลม
การส่งหนังสือแจ้งผลการตรวจสอบภาษี ณ สถานประกอบการ
และหนังสือแจ้งการประเมินภาษีดังกล่าว ให้ปฏิบัติตามมาตรา ๑๑ แห่งพระราชบัญญัติภาษีสรรพสามิต
พ.ศ. ๒๕๖๐

หมวด
๓
การตรวจสอบตามหนังสือเรียก

ข้อ ๒๔  การตรวจสอบตามหนังสือเรียก
หมายความว่า การตรวจบัญชีเอกสารหลักฐาน ณ สำนักงานสรรพสามิต การตรวจสอบไต่สวน
สืบสวน และให้รวมถึงการตรวจการปฏิบัติของผู้เสียภาษี ณ สถานประกอบการด้วย

ส่วนที่
๑
ขอบเขตอำนาจในการออกหนังสือเรียก

ข้อ ๒๕  อำนาจในการออกหนังสือเรียก
(๑) ให้ผู้อำนวยการสำนักตรวจสอบ
ป้องกันและปราบปราม มีอำนาจออกหนังสือเรียกผู้มีหน้าที่เสียภาษีได้ทั่วราชอาณาจักร
(๒) ให้ผู้อำนวยการสำนักงานสรรพสามิตภาค
มีอำนาจออกหนังสือเรียกผู้มีหน้าที่เสียภาษีได้ดังนี้
(ก)
กรณีผู้มีหน้าที่เสียภาษีมีสถานประกอบการอยู่ในเขตท้องที่ที่รับผิดชอบ
(ข) กรณีอื่นนอกจาก (ก) ให้มีอำนาจออกหนังสือเรียกผู้มีหน้าที่เสียภาษี
ซึ่งมีภูมิลำเนาอยู่ในเขตท้องที่ที่รับผิดชอบ
(๓) ให้สรรพสามิตพื้นที่มีอำนาจออกหนังสือเรียกผู้มีหน้าที่เสียภาษีได้ดังนี้
(ก)
กรณีผู้มีหน้าที่เสียภาษีมีสถานประกอบการอยู่ในเขตท้องที่ที่รับผิดชอบ
(ข) กรณีอื่นนอกจาก (ก) ให้มีอำนาจออกหนังสือเรียกผู้มีหน้าที่เสียภาษี
ซึ่งมีภูมิลำเนาอยู่ในเขตท้องที่ที่รับผิดชอบ

ข้อ ๒๖  ในกรณีที่ผู้มีอำ นาจออกหนังสือเรียกตามข้อ
๒๕ ไม่อาจปฏิบัติราชการได้เมื่อผู้รักษาราชการแทนได้ดำเนินการออกหนังสือเรียกแล้ว
ต้องรายงานเป็นหนังสือให้ผู้มีอำนาจออกหนังสือเรียกทราบโดยเร็ว

ส่วนที่
๒
การขออนุมัติออกหนังสือเรียก

ข้อ ๒๗  การดำเนินการก่อนขออนุมัติออกหนังสือเรียกผู้เสียภาษีมาตรวจสอบ
ให้พนักงานเจ้าหน้าที่ปฏิบัติดังนี้
(๑) รวบรวมหลักฐานและทำการวิเคราะห์ข้อมูลจากข้อมูลภายใน
ข้อมูลภายนอกหรือข้อมูลอื่นที่จำเป็น
และให้จัดทำบันทึกผลการวิเคราะห์การชำระภาษีสรรพสามิตตามแบบ ตส. ๐๑ - ๐๑ ท้ายระเบียบนี้
(๒) การขออนุมัติออกหนังสือเรียก
(ก) ให้ปฏิบัติตามระเบียบกรมสรรพสามิต
ว่าด้วยทะเบียนควบคุมการตรวจสอบภาษีสรรพสามิตตามพระราชบัญญัติภาษีสรรพสามิต พ.ศ. ๒๕๖๐
(ข) ให้ใช้แบบขออนุมัติออกหนังสือเรียกตามแบบ ตส. ๐๑ - ๐๒ ท้ายระเบียบนี้
(๓) การขออนุมัติออกหนังสือเรียกผู้เสียภาษีมาตรวจสอบ
สามารถกระทำได้สำหรับทุกเดือนที่ปรากฏความผิด
หรือมีเหตุอันควรสงสัยว่าเสียภาษีไว้ไม่ถูกต้อง
แต่จะต้องไม่เรียกซ้ำกันกับเดือนที่เคยออกหนังสือเรียกไปแล้ว เว้นแต่กรณีที่มีหลักฐานหรือข้อมูลซึ่งไม่ซ้ำกับที่เคยตรวจสอบไปก่อนแล้วหรือกรณีมีเหตุอันสมควรอื่นก็ให้ขออนุมัติออกหนังสือเรียกตรวจสอบใหม่ได้เฉพาะราย

ส่วนที่
๓
การออกหนังสือเรียก
การส่งหนังสือเรียก
และการปฏิบัติตามหนังสือเรียก

ข้อ ๒๘  เมื่อได้รับอนุมัติแล้ว
ให้ดำเนินการออกหนังสือเรียกให้แล้วเสร็จภายใน ๑๕
วันนับแต่วันได้รับแจ้งการอนุมัติ  ทั้งนี้
เว้นแต่ผู้มีอำนาจอนุมัติจะสั่งการเป็นอย่างอื่น
หนังสือเรียกให้เป็นไปตามแบบ ตส. ๐๑ - ๐๓
ท้ายระเบียบนี้
เมื่อได้ออกหนังสือเรียกแล้ว ให้สำเนาหนังสือเรียกส่งให้สำนักตรวจสอบป้องกันและปราบปราม
สำนักงานสรรพสามิตภาค สำนักงานสรรพสามิตพื้นที่ แล้วแต่กรณี
ทราบอย่างช้าไม่เกินสามวันนับแต่วันที่ได้ออกหนังสือเรียก

ข้อ ๒๙  การส่งหนังสือเรียก
ให้ปฏิบัติดังนี้
(๑) ต้องส่งหนังสือเรียกตามวิธีการที่กำหนดในมาตรา
๑๑ แห่งพระราชบัญญัติภาษีสรรพสามิต พ.ศ. ๒๕๖๐
และต้องให้เวลาบุคคลนั้นไม่น้อยกว่าเจ็ดวัน นับแต่วันที่ได้รับหนังสือเรียกนั้น
(๒) กรณีผู้เสียภาษีเป็นบริษัท
หรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคลที่แจ้งเลิก
และอยู่ระหว่างการชำระบัญชีให้ส่งหนังสือเรียกไปยังผู้ชำระบัญชี ณ ภูมิลำเนา
หรือสำนักงานของผู้ชำระบัญชีตามที่ได้แจ้งไว้กับกระทรวงพาณิชย์
และให้ทำหนังสือถึงนายทะเบียนหุ้นส่วนบริษัท ขอให้ระงับการจดทะเบียนเสร็จการชำระบัญชีไว้ก่อน
(๓) กรณีผู้เสียภาษีเป็นบริษัทหรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคลที่แจ้งเลิก
และจดทะเบียนเสร็จการชำระบัญชีแล้ว แต่ยังไม่เกินสองปี นับแต่วันจดทะเบียนเสร็จการชำระบัญชี
ให้ส่งหนังสือเรียกไปยังผู้ชำระบัญชี ณ ภูมิลำเนาหรือสำนักงานของผู้ชำ
ระบัญชีตามที่แจ้งไว้กับกระทรวงพาณิชย์และให้หน่วยตรวจสอบรีบดำเนินการประเมินภาษีโดยเร็ว
เนื่องจากต้องฟ้องเรียกหนี้สินจากบริษัทหรือห้างหุ้นส่วน นิติบุคคลให้เสร็จภายในสองปี
นับแต่วันจดทะเบียนเสร็จการชำระบัญชี
(๔) เมื่อได้ส่งหนังสือเรียกแล้ว
ให้นำหลักฐานที่แสดงว่าผู้เสียภาษีได้รับหนังสือเรียกแล้วมาติดสำนวนเรื่องไว้ด้วย

ข้อ ๓๐  ให้พนักงานเจ้าหน้าที่ผู้มีหน้าที่ตรวจสอบ
ดำเนินการตรวจสอบแต่ละรายให้แล้วเสร็จไม่เกินหนึ่งปี
นับแต่วันออกหนังสือเรียก หากไม่แล้วเสร็จภายในกำหนดเวลาดังกล่าว ให้ชี้แจงเหตุผลและข้อเท็จจริงต่อผู้มีอำนาจออกหนังสือเรียก
ตามแบบ ตส. ๐๑ - ๒๐ ท้ายระเบียบนี้ เพื่อขออนุมัติขยายเวลาได้ครั้งละไม่เกินสามเดือน
แต่รวมระยะเวลาการตรวจสอบแล้วต้องไม่เกินสองปี นับแต่วันที่ออกหนังสือเรียก
เว้นแต่ ผู้มีอำนาจออกหนังสือเรียกจะสั่งการเป็นอย่างอื่น

ข้อ ๓๑  หากผู้ถูกออกหนังสือเรียกหรือผู้เสียภาษีไม่สามารถจะมาให้ถ้อยคำ
และหรือนำบัญชีหลักฐานมาให้ตรวจสอบตามหนังสือเรียกด้วยตนเองได้
จะมอบอำนาจให้บุคคลหนึ่งบุคคลใดที่บรรลุนิติภาวะแล้ว
และมีความรู้เกี่ยวกับการดำเนินกิจการนั้นเป็นอย่างดีมาแทนก็ได้ โดยทำหนังสือมอบอำนาจตามแบบ
ตส. ๐๑ - ๐๖ ท้ายระเบียบนี้
หรือตามแบบอื่นที่มีผลในทางนิตินัยผูกพันผู้เสียภาษีในทำนองเดียวกัน
กรณีที่ผู้รับมอบอำนาจไม่ทราบข้อเท็จจริงเพียงพอ หรือพยายามประวิงเวลา
หรือไม่อำนวยความสะดวกแก่พนักงานเจ้าหน้าที่หรือกรณีไม่ให้ถ้อยคำในสาระสำคัญ
ก็ให้อยู่ในดุลยพินิจของพนักงานเจ้าหน้าที่ที่จะสั่งให้ผู้เสียภาษีมาให้ถ้อยคำชี้แจงด้วยตนเองได้
การมอบอำนาจดังกล่าว สามารถมอบอำนาจช่วงต่อไปได้เพียงใด
ก็ให้เป็นไปตามหนังสือมอบอำนาจนั้น

ข้อ ๓๒  ในกรณีที่มีการขอให้ระงับการจดทะเบียนเสร็จการชำระบัญชีสำหรับรายที่ออกหนังสือเรียก
จะต้องติดตามดำเนินการขอขยายการระงับการจดทะเบียนเสร็จการชำระบัญชีต่อไปเมื่ออายุการขอระงับการจดทะเบียนเสร็จการชำระบัญชีสิ้นสุดลง
จนกว่าจะได้ดำเนินการประเมินภาษีครบถ้วนแล้ว

ข้อ ๓๓  ในกรณีพนักงานเจ้าหน้าที่จะไปตรวจสอบ
หรือผู้ถูกออกหนังสือเรียก
หรือผู้เสียภาษีร้องขอให้พนักงานเจ้าหน้าที่ไปทำการตรวจสอบ ณ
สำนักงานของผู้ถูกออกหนังสือเรียก หรือสถานประกอบการตามที่ระบุไว้ในหนังสือเรียก
หรือสถานที่อื่นใดในเขตพื้นที่รับผิดชอบ ให้ผู้อำนวยการสำนักตรวจสอบ
ป้องกันและปราบปราม หรือผู้อำนวยการสำนักงานสรรพสามิตภาค
หรือสรรพสามิตพื้นที่พิจารณาให้เป็นราย ๆ ไป ในกรณีสำนักงานผู้ถูกออกหนังสือเรียก
หรือผู้เสียภาษีร้องขออยู่นอกเขตพื้นที่รับผิดชอบ
ให้ส่งเรื่องไปยังสำนักงานสรรพสามิตภาคที่รับผิดชอบ
หรือกรมสรรพสามิตแล้วแต่กรณีเพื่อสั่งการต่อไป
ในการออกตรวจสอบครั้งแรก
ให้มีพนักงานเจ้าหน้าที่ซึ่งดำรงตำแหน่งไม่ต่ำกว่าระดับชำนาญการเป็นหัวหน้าคณะ
และให้มีหนังสือนำตัวออกตรวจการเสียภาษีสรรพสามิตตามแบบ ตส.๐๑-๐๗ ท้ายระเบียบนี้ไปแสดงด้วย
การออกตรวจตามวรรคหนึ่ง
จะต้องจัดทำสมุดสั่งการออกตรวจสอบภาษีสรรพสามิตไว้ ตามแบบ ตส. ๐๑ - ๐๘
ท้ายระเบียบนี้ โดยให้ผู้บังคับบัญชาเหนือขึ้นไป
และผู้รับคำสั่งลงลายมือชื่อไว้เป็นหลักฐาน

ข้อ ๓๔  ผู้เสียภาษีรายใดได้รับหนังสือเรียกแล้วไม่ปฏิบัติตามหนังสือเรียก
โดยไม่แจ้งเหตุขัดข้องใด ๆ ให้ทราบ
ให้พนักงานเจ้าหน้าที่มีหนังสือเตือนให้ปฏิบัติตามหนังสือเรียกตามแบบ ตส. ๐๑ - ๐๕ ท้ายระเบียบนี้ ไปยังผู้เสียภาษีรายนั้นอีกครั้งหนึ่ง
หากยังฝ่าฝืนก็ให้ดำเนินการประเมินภาษีตามพยานหลักฐานที่มีอยู่ตามมาตรา ๘๖ (๓) แห่งพระราชบัญญัติภาษีสรรพสามิต พ.ศ. ๒๕๖๐

หมวด
๔
การดำเนินการตรวจสอบภาษี

ส่วนที่
๑
การตรวจสอบไต่สวน

ข้อ ๓๕  เมื่อผู้ได้รับหนังสือเรียกได้มาพบตามกำหนดนัดหมาย
ให้พนักงานเจ้าหน้าที่ดำเนินการดังนี้
(๑) ทำการไต่สวนเบื้องต้นเกี่ยวกับการดำเนินการของผู้เสียภาษี
(๒)
ทำบันทึกคำให้การตามแบบ ตส. ๐๑ - ๑๐ ท้ายระเบียบนี้
ถ้าบันทึกถ้อยคำมีหลายแผ่นให้ใช้แบบคำให้การต่อตามแบบ
ตส. ๐๑ - ๑๐/๑ ท้ายระเบียบนี้
โดยให้ผู้ให้ถ้อยคำและพนักงานเจ้าหน้าที่ผู้ไต่สวนลงลายมือชื่อกำกับไว้ด้านล่างมุมขวาทุกแผ่น
หากผู้ให้ถ้อยคำไม่สามารถลงลายมือชื่อได้ให้นำบทบัญญัติตามมาตรา ๙ แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์
มาใช้บังคับโดยอนุโลม
กรณีที่ผู้ให้ถ้อยคำไม่ยินยอมลงลายมือชื่อในบันทึกคำให้การเกี่ยวกับภาษี
ให้พนักงานเจ้าหน้าที่บันทึกข้อโต้แย้งดังกล่าว
พร้อมด้วยเหตุผลหรือข้อเท็จจริงที่ผู้ให้ถ้อยคำไม่ยินยอมลงลายมือชื่อไว้ให้ปรากฏในบันทึกคำให้การนั้น
พร้อมกับลงลายมือชื่อกำกับด้วย
(๓) คำให้การของผู้เสียภาษีถือเป็นเอกสารสำคัญของทางราชการผู้ใดจะคัดลอกหรือสำเนาภาพถ่ายมิได้
เว้นแต่จะได้รับอนุมัติจากผู้มีอำนาจออกหนังสือเรียกก่อน
(๔)
เมื่อผู้ได้รับหนังสือเรียกหรือผู้เสียภาษีได้นำบัญชีเอกสารหรือหลักฐานต่าง ๆ มาส่งมอบให้พนักงานเจ้าหน้าที่ตรวจรับบัญชีเอกสารดังกล่าวโดยให้ออกใบรับมอบและส่งมอบบัญชี
และเอกสารตามแบบ ตส. ๐๑ - ๑๑ ท้ายระเบียบนี้ ๒ ฉบับ มีข้อความตรงกัน
ฉบับหนึ่งให้ติดไว้กับสำนวนการตรวจสอบอีกหนึ่งฉบับให้มอบแก่ผู้ส่งมอบไป

ข้อ ๓๖  การออกตรวจการปฏิบัติของผู้เสียภาษี ณ
สถานประกอบการ ให้นำความในข้อ ๖ ข้อ ๗ ข้อ ๘ ข้อ ๙ ข้อ ๑๐ และข้อ ๑๓ ของหมวด ๑
มาใช้บังคับโดยอนุโลม

ข้อ ๓๗  การตรวจสอบสำนวนเรื่องใดยังไม่แล้วเสร็จ
ถ้าผู้ตรวจสอบผู้นั้นได้รับคำสั่งแต่งตั้งให้ไปดำรงตำแหน่งใหม่
หรือได้รับคำสั่งให้ปฏิบัติราชการในหน่วยงานอื่นซึ่งไม่สามารถดำเนินเรื่องให้แล้วเสร็จได้ให้เสนอผู้บังคับบัญชาผู้มีอำนาจพิจารณาสั่งการ
ว่าจะมอบหมายสำนวนการตรวจสอบให้พนักงานเจ้าหน้าที่ผู้ใดต่อไป
การส่งมอบสำนวนการตรวจสอบ
ให้ส่งมอบบัญชีเอกสารที่ได้รับตามหนังสือเรียกโดยให้พนักงานเจ้าหน้าที่ผู้ส่งมอบรายงานผลการตรวจบัญชีเอกสาร
ว่าได้ดำเนินการตรวจสอบบัญชีเอกสารไปแล้วเพียงใด พบประเด็นความผิดหรือไม่อย่างไร
โดยให้จัดทำบันทึกมอบหมายสำนวนการตรวจสอบภาษีสรรพสามิตต่อกันไว้เป็นหลักฐาน ตามแบบ
ตส. ๐๑ - ๒๑ ท้ายระเบียบนี้ บันทึกดังกล่าวให้จัดทำเป็น ๒ ฉบับ
มีข้อความตรงกัน
โดยให้ผู้มอบเก็บไว้หนึ่งฉบับและผู้รับมอบนำไปติดในสำนวนการตรวจสอบหนึ่งฉบับ

ข้อ ๓๘  การตรวจสอบผู้เสียภาษีรายใดยังไม่แล้วเสร็จ
หากผู้เสียภาษีรายนั้นได้ย้ายภูมิลำเนาไปอยู่ในเขตท้องที่อื่น
ให้หน่วยงานที่ออกหนังสือเรียกเดิมส่งสำนวนการตรวจสอบและบัญชีเอกสารต่าง ๆ ไปให้หน่วยงานที่มีหน้าที่ตรวจสอบภาษีในเขตพื้นที่ที่ผู้เสียภาษีย้ายภูมิลำเนาไปอยู่ใหม่
เป็นผู้ทำการตรวจสอบและประเมินภาษีสรรพสามิตต่อไป

ข้อ ๓๙  สำนวนการตรวจสอบให้จัดเรียงลำดับวัน
เดือน ปี ที่ตรวจสอบ และให้กำหนดเลขลำดับหน้าของเอกสารไว้ทุกฉบับ

ข้อ ๔๐  เมื่อดำเนินการตรวจสอบเสร็จสิ้นแล้ว
ให้ผู้ตรวจสอบเชิญผู้เสียภาษีมารับทราบประเด็นความผิดที่ตรวจพบ
เพื่อเปิดโอกาสให้ผู้เสียภาษีได้ชี้แจงหรือโต้แย้งหรือยื่นพยานหลักฐานเพิ่มเติมโดยต้องดำเนินการดังนี้
(๑) แจ้งรอบระยะเวลาที่ทำการตรวจสอบ
วิธีการตรวจสอบ ประเด็นความผิดที่ตรวจพบรายละเอียดข้อเท็จจริง ข้อกฎหมาย
(๒) รับมอบเอกสารหลักฐานหรือพยานอื่นใดเพิ่มเติมไว้พิจารณาต่อไป

ส่วนที่
๒
การรายงานผลการตรวจสอบภาษี

ข้อ ๔๑  เมื่อได้ดำเนินการตรวจสอบไต่สวนถูกต้องครบถ้วนแล้ว
ให้สรุปเสนอตามแบบสรุปผลการตรวจสอบภาษีสรรพสามิตตามแบบ ตส. ๐๑ - ๑๔ แบบรายงานการตรวจสอบภาษีสรรพสามิตตามแบบ ตส. ๐๑ - ๑๔/๑
และแบบรายละเอียดแสดงผลการตรวจสอบภาษีสรรพสามิตตามแบบ ตส.๐๑ - ๑๔/๒ ท้ายระเบียบนี้ โดยให้สรุปข้อเท็จจริง
ข้อกฎหมาย พร้อมหลักฐานอ้างอิงที่จะต้องใช้เป็นหลักฐานให้ผู้เสียภาษียอมรับสภาพหนี้ภาษี
หากประเด็นใดที่เป็นปัญหาข้อกฎหมายก็ให้หยิบยกขึ้นมาเสนอ ผู้อำนวยการสำนักตรวจสอบ
ป้องกันและปราบปราม หรือผู้อำนวยการสำนักงานสรรพสามิตภาค หรือสรรพสามิตพื้นที่
พิจารณาสั่งการต่อไป
ในกรณีที่ทำการตรวจสอบไต่สวนเสร็จสิ้นแล้ว หากไม่ปรากฏพฤติการณ์หรือข้อเท็จจริงหรือหลักฐานพอที่จะเป็นพยานหลักฐานเพื่อจะทำการประเมินเรียกเก็บภาษีเพิ่มเติมได้
ก็ให้สรุปข้อเท็จจริงข้อกฎหมายและหลักฐานต่าง
ๆ เสนอต่อ ผู้อำนวยการสำนักตรวจสอบ ป้องกันและปราบปราม
หรือผู้อำนวยการสำนักงานสรรพสามิตภาค หรือสรรพสามิตพื้นที่ เพื่อทราบรายงานผลการตรวจสอบภาษีต่อไป

ข้อ ๔๒  ในรายงานผลการตรวจสอบภาษี อย่างน้อยต้องระบุให้ทราบดังนี้
(๑) รายละเอียดเกี่ยวกับผู้เสียภาษี
มูลเหตุที่ทำการตรวจสอบ รอบระยะเวลาที่ตรวจสอบ
(๒) ประเด็นความผิดที่ตรวจสอบ
รายละเอียดข้อเท็จจริง ข้อกฎหมาย ตลอดถึงเหตุผลที่ประเมินเรียกเก็บภาษีในแต่ละเดือนแต่ละปี
ผู้เสียภาษีจะต้องรับผิดเสียภาษี เบี้ยปรับและเงินเพิ่มเป็นจำนวนเท่าใด
(๓) ข้อโต้แย้งและเหตุผลของผู้เสียภาษีเกี่ยวกับข้อเท็จจริง
และข้อกฎหมาย
(๔) สรุปความเห็นของเจ้าหน้าที่ผู้ตรวจสอบ
(๕) ข้อมูลอื่น ๆ ที่ควรรายงาน

ข้อ ๔๓  เมื่อผู้ตรวจสอบได้เสนอสำนวนการตรวจสอบต่อผู้มีอำนาจออกหนังสือเรียกแล้วให้ผู้มีอำนาจออกหนังสือเรียกพิจารณาอนุมัติการประเมินภาษีหรือสั่งการให้เสร็จสิ้นภายในสามสิบวันนับแต่วันที่ได้รับสำนวนการตรวจสอบ
ถ้ายังพิจารณาสั่งการไม่แล้วเสร็จภายในกำหนดเวลาดังกล่าวให้บันทึกข้อขัดข้องให้ปรากฏไว้ในสำนวนด้วย

ข้อ ๔๔  เมื่ออนุมัติการประเมินภาษีรายใดแล้ว
ให้ผู้ตรวจสอบดำเนินการแจ้งให้ผู้เสียภาษีมาพบพนักงานเจ้าหน้าที่เพื่อรับทราบผลการตรวจสอบภาษี
และสิทธิของผู้เสียภาษีดังนี้
(๑) ประเด็นความผิดที่ตรวจพบ
และรายละเอียดข้อเท็จจริง ข้อกฎหมาย
(๒) จำนวนเงินภาษี
เบี้ยปรับและเงินเพิ่ม เหตุผลที่ประเมินเรียกเก็บ
(๓) สิทธิขอลดหรืองดเบี้ยปรับและเงินเพิ่ม
ตลอดจนการอุทธรณ์การประเมินภาษี
ในกรณีที่ผู้เสียภาษีประวิงเวลาหรือไม่มาพบพนักงานเจ้าหน้าที่
ให้ผู้ตรวจสอบแจ้งเป็นหนังสือแจ้งการรับทราบผลการตรวจสอบภาษีสรรพสามิตตามแบบ
ตส. ๐๑ - ๑๗/๑
ท้ายระเบียบนี้
และต้องให้เวลาบุคคลนั้นไม่น้อยกว่าเจ็ดวัน นับแต่วันที่ได้รับหนังสือนั้น

ข้อ ๔๕  ผู้เสียภาษีรายใดไม่มีข้อโต้แย้ง
ให้ผู้เสียภาษีลงลายมือชื่อในรายละเอียดแสดงผลการตรวจสอบภาษีสรรพสามิตตามแบบ
ตส. ๐๑ - ๑๔/๒ ท้ายระเบียบนี้
และทำบันทึกข้อตกลงยินยอมการชำระภาษีสรรพสามิตตามแบบ
ตส. ๐๑ - ๑๕ ท้ายระเบียบนี้
กรณีผู้เสียภาษีได้ยื่นคำร้องของดหรือลดเบี้ยปรับหรือขอลดเงินเพิ่ม
ให้พนักงานเจ้าหน้าที่รายงานการพิจารณา ของดหรือลดเบี้ยปรับเงินเพิ่มตามแบบ ตส. ๐๑
- ๑๖ ท้ายระเบียบนี้ เสนอต่อผู้อำนวยการสำนักตรวจสอบ ป้องกันและปราบปราม
หรือผู้อำนวยการสำนักงานสรรพสามิตภาค หรือสรรพสามิตพื้นที่ พิจารณาสั่งการ

ข้อ ๔๖  ถ้าผู้เสียภาษีรายใดมีข้อโต้แย้งไม่ยินยอมชำระภาษีตามที่ผู้ตรวจสอบแจ้ง
หรือไม่ยินยอมลงลายมือชื่อในบันทึกคำให้การเกี่ยวกับภาษี ให้พนักงานเจ้าหน้าที่บันทึกข้อโต้แย้งดังกล่าวพร้อมด้วยเหตุผลหรือข้อเท็จจริงที่ผู้ให้ถ้อยคำไม่ยินยอมลงลายมือชื่อไว้ให้ปรากฏในบันทึกคำให้การพร้อมกับลงลายมือชื่อกำกับด้วย
เสนอผู้อำนวยการสำนักตรวจสอบ ป้องกันและปราบปราม หรือผู้อำนวยการสำนักงานสรรพสามิตภาค
หรือสรรพสามิตพื้นที่ พิจารณาสั่งการ

หมวด
๕
การประเมินและสั่งเรียกเก็บภาษีสรรพสามิตเพิ่มเติม

ข้อ ๔๗  การแจ้งการประเมินภาษี
ให้ใช้หนังสือแจ้งการประเมินภาษีสรรพสามิต ตามแบบ ตส. ๐๑ - ๑๘ ท้ายระเบียบนี้

ข้อ ๔๘  ให้ผู้มีอำนาจออกหนังสือเรียกเป็นผู้ลงนามในหนังสือแจ้งการประเมินภาษี
และให้เจ้าหน้าที่ผู้ตรวจสอบเตรียมแบบแจ้งการประเมิน
ลงลายมือชื่อและตำแหน่งกำกับไว้ด้วย
ถ้าในการประเมินภาษีมีประเด็นจะต้องประเมินเรียกเก็บหลายประเด็น
โดยมีทั้งประเด็นที่ผู้เสียภาษีมิได้โต้แย้งและโต้แย้ง
ให้แยกประเด็นทำการประเมินได้
การแยกประเมินเรียกเก็บภาษี
ให้ประเมินเฉพาะประเด็นที่ผู้เสียภาษีมิได้โต้แย้งไปก่อนถ้าการประเมินนั้นจะไม่ทำให้เป็นผลเสียต่อสำนวนหรือประเด็นที่ผู้เสียภาษีโต้แย้ง
ส่วนประเด็นที่ผู้เสียภาษีโต้แย้งก็ให้แจ้งการประเมินโดยแยกแบบแจ้งการประเมินไปต่างหาก

ข้อ ๔๙  การส่งหนังสือแจ้งการประเมินภาษีให้ใช้วิธีส่งตามหลักเกณฑ์ในมาตรา
๑๑ แห่งพระราชบัญญัติภาษีสรรพสามิต พ.ศ. ๒๕๖๐ โดยเฉพาะกรณีต่อไปนี้ ให้ดำเนินการดังนี้
(๑) กรณีผู้เสียภาษีเป็นบุคคลธรรมดาได้แจ้งย้ายภูมิลำเนาออกแล้ว
แต่ยังไม่ได้แจ้งย้ายเข้าให้ประเมินตั้งค้างไว้ที่ภูมิลำเนาเดิม
ในการส่งหนังสือแจ้งให้เสียภาษีหรือแบบแจ้งการประเมิน
ให้ส่งไปยังภูมิลำเนาเดิมและที่อ้างว่าย้ายไปอยู่ใหม่
(๒) กรณีผู้เสียภาษีเป็นบริษัท
หรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคล
ที่แจ้งเลิกและอยู่ระหว่างการชำระบัญชีหรือจดทะเบียนเสร็จการชำระบัญชีแล้วแต่ยังไม่เกินสองปี
นับแต่วันจดทะเบียนเสร็จการชำระบัญชีให้ส่งหนังสือแจ้งให้เสียภาษีหรือแบบแจ้งการประเมินให้แก่ผู้ชำระบัญชี
ณ ภูมิลำเนา หรือสำนักงานของผู้ชำระบัญชีตามที่ได้แจ้งไว้กับกระทรวงพาณิชย์
(๓) เมื่อได้ส่งหนังสือแจ้งให้เสียภาษี
หรือแบบแจ้งการประเมินแล้ว ให้นำหลักฐานที่แสดงว่าผู้เสียภาษีได้รับแล้วมาติดไว้ในสำนวนด้วย

ข้อ ๕๐  ในรายที่ไม่มีการประเมินเรียกเก็บภาษีสรรพสามิต
ให้ทำหนังสือแจ้งผลการตรวจสอบภาษีสรรพสามิตตามแบบ ตส. ๐๑ - ๑๙ ท้ายระเบียบนี้ จำนวน ๔ ฉบับ
โดยต้นฉบับส่งให้แก่ผู้เสียภาษีสำเนาคู่ฉบับแนบไว้กับสำนวนการตรวจสอบภาษี
และสำเนาส่งให้สำนักตรวจสอบ ป้องกันและปราบปราม สำนักงานสรรพสามิตภาค
สำนักงานสรรพสามิตพื้นที่ แล้วแต่กรณี
ในรายที่มีการประเมินภาษี
ให้ทำหนังสือแจ้งการประเมินภาษีสรรพสามิตตามแบบ ตส. ๐๑-๑๘ ท้ายระเบียบนี้ จำนวน ๕ ฉบับ โดยต้นฉบับส่งให้แก่ผู้เสียภาษี สำเนาคู่ฉบับแนบไว้กับสำนวนตรวจสอบภาษี
และสำเนาส่งให้สำนักตรวจสอบ ป้องกันและปราบปราม
สำนักงานสรรพสามิตภาคสำนักงานสรรพสามิตพื้นที่ แล้วแต่กรณี และสำนักกฎหมาย

ข้อ ๕๑  การตรวจสอบผู้เสียภาษีในรายที่ปรากฏแน่ชัดว่าจะต้องมีการประเมินเรียกเก็บภาษีเพิ่มเติมเป็นจำนวนมาก
และผู้เสียภาษีมีพฤติการณ์ส่อแสดงว่าจะไม่ยินยอมชำระภาษีเพิ่มเติมให้พนักงานเจ้าหน้าที่เร่งตรวจสอบให้แล้วเสร็จโดยเร็วที่สุดเป็นกรณีพิเศษ
หากการตรวจสอบผู้เสียภาษีในรายที่มีพฤติการณ์ส่อแสดงว่าจะหลีกเลี่ยงภาษี
ให้พนักงานเจ้าหน้าที่รายงานข้อเท็จจริงพร้อมพยานเอกสารหลักฐานที่ตรวจพบ
แก่ผู้มีอำนาจออกหนังสือเรียกเพื่อพิจารณา
หากผู้มีอำนาจออกหนังสือเรียกพิจารณาเห็นสมควรให้ดำเนินคดีอาญากับผู้เสียภาษีรายดังกล่าว
ก็ให้ส่งเรื่องให้หน่วยงานที่มีหน้าที่ดำเนินคดีดำเนินการต่อไป

ข้อ ๕๒  ในกรณีพนักงานเจ้าหน้าที่ได้ทำการประเมินภาษีสรรพสามิตไม่ถูกต้องหรือมีข้อผิดพลาดให้บันทึกรายงานผู้มีอำนาจออกหนังสือเรียก
เพื่อเสนอขออนุมัติแก้ไขการประเมินต่อไป

หมวด
๖
การคืนบัญชีเอกสารและการเก็บรักษาสำนวน

ข้อ ๕๓  การคืนบัญชีเอกสารตามหนังสือเรียก
ให้ปฏิบัติดังนี้
(๑) กรณีที่อยู่ระหว่างดำเนินการตรวจสอบ
หากผู้เสียภาษีมีความจำเป็นที่จะขอคืนบัญชีเอกสาร
หลักฐานที่ส่งมอบไว้แล้วเป็นการชั่วคราว
ให้เจ้าหน้าที่ผู้ตรวจสอบเสนอผู้มีอำนาจออกหนังสือเรียกพิจารณาสั่งการ
(๒) กรณีตรวจสอบภาษีรายใดเสร็จแล้ว
และผู้เสียภาษีมิได้ยื่นอุทธรณ์การประเมินภาษีให้เจ้าหน้าที่ผู้ตรวจสอบเจ้าของเรื่องแจ้งให้ผู้เสียภาษีมารับคืนบัญชีเอกสาร
ภายในสามสิบวันนับแต่วันที่แจ้ง
หากผู้เสียภาษีไม่มารับคืนบัญชี เอกสารภายในกำหนดเวลา
ให้ส่งโดยวิธีที่มีหลักฐานการรับ เช่น
พัสดุไปรษณีย์ลงทะเบียน หรือกรณีไม่อาจนำส่งได้ ให้นำระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรี ว่าด้วยงานสารบรรณ
มาใช้บังคับโดยอนุโลม

ข้อ ๕๔  สำนวนการตรวจสอบภาษีที่เสร็จแล้ว
ให้ส่งมอบแก่เจ้าหน้าที่ผู้ได้รับมอบหมายให้มีหน้าที่เก็บรักษาสำนวนการตรวจสอบภาษี
เพื่อเก็บรักษาต่อไป

ข้อ ๕๕  การตรวจสอบภาษี
ให้ถือเป็นความลับของทางราชการ ห้ามมิให้เปิดเผยแก่ผู้ใด เว้นแต่
เป็นการเปิดเผยในการปฏิบัติราชการหรือเพื่อประโยชน์ในการสอบสวนหรือการพิจารณาคดีโดยได้รับอนุมัติจากผู้มีอำนาจออกหนังสือเรียก

หมวด
๗
การตรวจค้น
การยึดหรืออายัด

ข้อ ๕๖  การขออนุมัติทำการตรวจค้น
ยึดหรืออายัดบัญชีเอกสารหรือหลักฐานต่าง ๆ ซึ่งเกี่ยวกับหรือสันนิษฐานว่าเกี่ยวกับภาษีตามมาตรา
๑๒ แห่งพระราชบัญญัติภาษีสรรพสามิต พ.ศ. ๒๕๖๐
กระทำได้ต่อเมื่อมีเหตุอันควรเชื่อว่ามีการหลีกเลี่ยงการเสียภาษี
ในการทำการตรวจค้นให้พึงถือเป็นราชการลับตั้งแต่ขั้นสืบสวน
ขั้นประมวลหลักฐานขั้นวิเคราะห์แบบ ตลอดจนขั้นตอนอื่น ๆ ของการตรวจค้น
จนกระทั่งถึงการเสนอผลการตรวจค้นต่อผู้อำนวยการสำนักตรวจสอบ ป้องกันและปราบปราม
หรือผู้อำนวยการสำนักงานสรรพสามิตภาค หรือสรรพสามิตพื้นที่

ข้อ ๕๗  คำสั่งให้ตรวจค้นให้จัดทำตามแบบ ตส. ๐๑ - ๐๙ ท้ายระเบียบนี้ โดยจัดทำเป็น ๒ ฉบับ ต้นฉบับให้นำไปแสดงกับผู้ครอบครองสถานที่ที่ระบุไว้ในคำสั่งให้ตรวจค้น
เมื่อเสร็จแล้วให้นำไปติดไว้กับสำนวนการตรวจสอบ
สำเนาคู่ฉบับให้ติดไว้กับสมุดคำสั่งให้ตรวจค้น ภายหลังจากการตรวจค้นเสร็จสิ้นแล้ว
สมุดคำสั่งให้ตรวจค้น
ให้ทำแบบเดียวกับสมุดสั่งการออกตรวจสอบภาษีสรรพสามิต

ข้อ ๕๘  การออกตรวจค้นตามข้อ
๕๖ ให้ปฏิบัติดังนี้
(๑) ให้มีข้าราชการซึ่งดำรงตำแหน่งไม่ต่ำกว่าระดับชำนาญการหรือชำนาญงานเป็นหัวหน้าคณะ
(๒) แต่งเครื่องแบบเจ้าพนักงานสรรพสามิต
เว้นแต่ผู้อำนวยการสำนักตรวจสอบ ป้องกันและปราบปราม
หรือผู้อำนวยการสำนักงานสรรพสามิตภาค หรือสรรพสามิตพื้นที่
จะสั่งการตามที่เห็นสมควร
(๓) ก่อนลงมือตรวจค้น
ให้แสดงบัตรประจำตัวข้าราชการและคำสั่งให้ตรวจค้นต่อเจ้าของหรือผู้ครอบครองสถานที่ที่จะทำการตรวจค้น
และผู้เป็นหัวหน้าคณะจะต้องแจ้งความประสงค์ในการตรวจค้นให้เจ้าของหรือผู้ครอบครองสถานที่ที่จะทำการตรวจค้นทราบก่อน
โดยให้บันทึกแสดงความยินยอมให้ตรวจค้นสถานที่
และแสดงความบริสุทธิ์ให้บุคคลดังกล่าวทราบด้วยว่าพนักงานเจ้าหน้าที่มิได้นำสิ่งหนึ่งสิ่งใด
ที่ผิดกฎหมายซุกซ่อนเข้าไปด้วยแต่อย่างใด  ทั้งนี้
ให้บันทึกเป็นหลักฐานไว้ด้านหลังของคำสั่งให้ตรวจค้นที่นำไปแสดง
(๔) ให้ทำการตรวจค้นต่อหน้าเจ้าของหรือผู้ครอบครองสถานที่หรือบุคคลที่ทำงานในสถานที่นั้นถ้าหาบุคคลดังกล่าวไม่ได้
ให้ค้นต่อหน้าบุคคลอื่นอย่างน้อยสองคนซึ่งพนักงานเจ้าหน้าที่ได้ขอร้องมาเป็นพยาน
(๕) ให้ทำการตรวจค้นอย่างละเอียดถี่ถ้วนโดยเฉพาะบัญชีเอกสารสำคัญที่เกี่ยวกับหรือสันนิษฐานว่าเกี่ยวกับภาษีสรรพสามิต
 ทั้งนี้
ผู้ทำการตรวจค้นจะต้องมีปฏิภาณไหวพริบพึงรู้ว่าเอกสารเกี่ยวกับภาษีเก็บไว้ที่ใด
สมควรจะยึดเอกสารชิ้นใดมาทำการตรวจสอบบ้าง สถานที่หรือตู้เก็บเอกสารใดหากไม่สามารถทำการตรวจค้นได้ในขณะนั้น
ให้อายัดไว้ก่อนและนัดทำการเปิดเพื่อตรวจค้นโดยเร็วที่สุดเท่าที่จะกระทำได้
(๖) ให้ทำการตรวจโดยสุภาพ
พยายามมิให้มีการเสียหายและกระจัดกระจายเท่าที่จะทำได้และระมัดระวังอย่าให้เป็นที่เดือดร้อน
หรือขัดขวางการประกอบธุรกิจจนเกินความจำเป็น
(๗) การตรวจค้น
ต้องทำในระหว่างเวลาพระอาทิตย์ขึ้นถึงพระอาทิตย์ตก หรือในระหว่างเวลาทำการของผู้ประกอบกิจการนั้น
เว้นแต่การตรวจค้นในเวลาดังกล่าวยังไม่แล้วเสร็จ จะกระทำต่อไปหรือจะดำเนินการอายัดหลักฐานที่ตรวจค้นไม่แล้วเสร็จไว้ก่อนเพื่อดำเนินการตรวจค้นในวันแรกที่เปิดทำการตามปกติก็ได้

ข้อ ๕๙  ให้ผู้ตรวจค้นแยกบัญชีเอกสารที่ยึดมาทำการตรวจสอบไว้เป็นสัดส่วน
และออกใบรับตราสารและหลักฐานต่าง ๆ ตามแบบ ตส. ๐๑ - ๑๒
ท้ายระเบียบนี้ โดยแสดงรายละเอียดเกี่ยวกับบัญชีเอกสารที่จะยึดมาทำการตรวจสอบ
ใบรับให้ทำเป็น ๓ ฉบับ ฉบับที่ ๑ ติดสำนวนการตรวจสอบ ฉบับที่ ๒ มอบให้ผู้ถูกตรวจค้นหรือผู้นำให้ทำการตรวจค้น
ฉบับที่ ๓ ติดไว้กับต้นเรื่อง
บัญชีเอกสารที่ยึดมานั้นจะต้องเป็นบัญชีเอกสารที่เกี่ยวข้องกับการเสียภาษีสรรพสามิตโดยตรงห้ามมิให้ยึดบัญชีและเอกสารหรือสิ่งใดที่ไม่สามารถใช้เป็นพยานหลักฐานในการจัดเก็บภาษีมาเป็นอันขาดบัญชีและเอกสารที่ยึดมานั้น
ผู้ตรวจค้นและผู้ถูกตรวจจะต้องลงชื่อไว้เป็นหลักฐานว่าเป็นบัญชีและเอกสารที่ยึดไปจากสถานที่นั้นจริง
เว้นแต่กรณีบัญชีและเอกสารที่ยึดเป็นจำนวนมากก็ให้อยู่ในดุลยพินิจของหัวหน้าคณะว่าจะลงนามและให้ลำดับเลขที่ในบัญชีเอกสารใดบ้าง
 ทั้งนี้
โดยพิจารณาถึงความสำคัญและประโยชน์ของบัญชีเอกสารนั้น ๆ ว่ามีมากน้อยเพียงใด
ในกรณีที่ไม่มีเจ้าของหรือผู้นำให้ทำการตรวจค้น
ก่อนที่จะนำบัญชีเอกสารที่ตรวจค้นหรือยึดได้กลับสำนักงานสรรพสามิต
ให้แจ้งตำรวจท้องที่เพื่อลงบันทึกประจำวันไว้เป็นหลักฐานด้วย

ข้อ ๖๐  เมื่อทำการตรวจค้นเสร็จแล้ว ให้บันทึกผลการตรวจการเสียภาษีสรรพสามิตตามแบบ
ตส. ๐๑ - ๑๓ ท้ายระเบียบนี้ จำนวน ๒ ฉบับ มีข้อความตรงกัน
โดยมอบให้ผู้รับการตรวจค้น ๑ ฉบับ นำติดสำนวนตรวจสอบ ๑ ฉบับ
พร้อมทั้งให้ทำบันทึกผลการตรวจค้น โดยมีข้อความสำคัญที่ควรจะบันทึกไว้ให้ปรากฏดังนี้
(๑) ก่อนลงมือตรวจค้น พนักงานเจ้าหน้าที่ได้แสดงคำสั่งตรวจค้นให้ผู้ถูกตรวจค้นดูแล้วพร้อมกับได้แสดงบัตรประจำตัวผู้ทำการตรวจค้นทุกคน
นอกจากนี้ก่อนทำการตรวจค้นพนักงานเจ้าหน้าที่ได้แสดงความบริสุทธิ์แล้ว
ผู้รับการตรวจค้นยินยอมให้รับการตรวจค้นได้
(๒) ในบันทึกการตรวจค้นจะต้องให้ปรากฏชื่อผู้ถูกตรวจค้นหรือผู้นำให้ทำการตรวจค้นไว้ให้ชัดแจ้ง
(๓) ได้ทำการตรวจค้นตั้งแต่เวลาใด
แล้วเสร็จเวลาใด การตรวจค้นมีปัญหาหรืออุปสรรคประการใดบ้าง
(๔) กรณีที่พบเอกสารสำคัญที่เกี่ยวกับหรือสันนิษฐานว่าเกี่ยวกับภาษีสรรพสามิตให้บันทึกว่าพบ
ณ ที่ใด อยู่ลักษณะอย่างใด ปิดบังซ่อนเร้นไว้หรือไม่ประการใด
หรือผู้รับการตรวจค้นได้นำมามอบให้พนักงานเจ้าหน้าที่ด้วยตนเอง
(๕) กรณีที่ได้ยึดบัญชีเอกสารใด
ก็ให้บันทึกสรุปรายการบัญชีและเอกสารหลักฐานที่ยึดมานั้นด้วย
(๖) เมื่อเสร็จการตรวจค้นจะต้องบันทึกให้ปรากฏว่าผู้ตรวจได้แสดงความบริสุทธิ์อีกครั้งหนึ่งนอกจากนี้ในบันทึกการตรวจค้นจะต้องให้ปรากฏว่า
ผู้ตรวจค้นมิได้ทำให้เกิดความเสียหาย
หรือบุบสลายซึ่งทรัพย์สินของผู้ถูกตรวจค้นหรือเป็นการขัดขวางการประกอบธุรกิจตามปกติจนเกินความจำเป็นและรับรองว่า
ข้อความในบันทึกตรงตามข้อเท็จจริงทุกประการ

ข้อ ๖๑  เมื่อกลับถึงสำนักงานสรรพสามิต
ให้ผู้ที่ไปทำการตรวจค้นเสนอการตรวจค้นให้ผู้บังคับบัญชาผู้ลงนามในคำสั่งให้ตรวจค้นทราบในวันที่ทำการตรวจค้น
หรืออย่างช้าในวันแรกที่เปิดทำการตามปกติ

ข้อ ๖๒  เมื่อได้ออกตรวจค้น
และยึดบัญชีเอกสารมาเพื่อทำการตรวจสอบตามคำสั่งตรวจค้นแล้วเพื่อให้การตรวจสอบและประเมินเรียกเก็บภาษีเป็นไปโดยชอบด้วยกฎหมายและระเบียบแบบแผนให้แจ้งทะเบียนควบคุมการตรวจสอบภาษีสรรพสามิต
และให้ออกหนังสือเรียกตรวจสอบทุกราย

หมวด
๘
อื่น
ๆ

ข้อ ๖๓  การปฏิบัติตามระเบียบนี้ให้อยู่ในอำนาจหน้าที่และการควบคุมของสำนักตรวจสอบป้องกันและปราบปราม สำนักงานสรรพสามิตภาค
หรือสำนักงานสรรพสามิตพื้นที่ แล้วแต่กรณี หากมีปัญหาเกี่ยวกับแนวทางปฏิบัติที่มิได้กำหนดไว้ตามระเบียบนี้
ให้รายงานให้กรมสรรพสามิตเป็นผู้วินิจฉัย

หมวด
๙
บทเฉพาะกาล

ข้อ ๖๔  การดำเนินการเกี่ยวกับการตรวจสอบภาษี
และประเมินภาษีตามพระราชบัญญัติภาษีสรรพสามิต พ.ศ. ๒๕๒๗
ให้ใช้ตามระเบียบกรมสรรพสามิต ว่าด้วยการตรวจสอบภาษีตามพระราชบัญญัติภาษีสรรพสามิต
พ.ศ. ๒๕๒๗ พ.ศ. ๒๕๕๓
จนกว่าการดำเนินการตรวจสอบภาษีและประเมินภาษีนั้นจะเสร็จสิ้นไป

ประกาศ ณ วันที่ ๒๙ กันยายน พ.ศ. ๒๕๖๐
สมชาย  พูลสวัสดิ์
อธิบดีกรมสรรพสามิต

เอกสารแนบท้าย

๑. แบบฟอร์มตามระเบียบกรมสรรพสามิต ว่าด้วยการตรวจสอบภาษีสรรพสามิต ตามพระราชบัญญัติภาษีสรรพสามิต
พ.ศ. ๒๕๖๐
๒. บันทึกผลการวิเคราะห์การชำระภาษีสรรพสามิต (ตส. ๐๑ - ๐๑)
๓. ขออนุมัติออกหนังสือเรียก (ตส. ๐๑ - ๐๒)
๔. หนังสือเรียกตามพระราชบัญญัติภาษีสรรพสามิต พ.ศ. ๒๕๖๐ (ตส. ๐๑ - ๐๓)
๕. หนังสือเชิญเกี่ยวกับภาษีสรรพสามิต (ตส. ๐๑ - ๐๔)
๖. หนังสือเตือนให้ปฏิบัติตามหนังสือเรียก (ตส. ๐๑ - ๐๕)
๗. หนังสือมอบอำนาจ (ตส. ๐๑ - ๐๖)
๘. หนังสือนำตัวออกตรวจการเสียภาษีสรรพสามิต (ตส. ๐๑ - ๐๗)
๙. สมุดสั่งการออกตรวจสอบภาษีสรรพสามิต (ตส. ๐๑ - ๐๘)
๑๐. คำสั่งให้ตรวจค้น (ตส. ๐๑ - ๐๙)
๑๑. คำให้การ (ตส. ๐๑ - ๑๐)
๑๒. ใบรับมอบและส่งมอบบัญชี และเอกสาร (ตส. ๐๑ - ๑๑)
๑๓. ใบรับตราสารและหลักฐานต่างๆ (ตส. ๐๑ - ๑๒)
๑๔. บันทึกผลการตรวจการเสียภาษีสรรพสามิต (ตส. ๐๑ - ๑๓)
๑๕. สรุปผลการตรวจสอบภาษีสรรพสามิต (ตส. ๐๑
- ๑๔)
๑๖. รายงานการตรวจสอบภาษีสรรพสามิต (ตส. ๐๑
- ๑๔/๑)
๑๗. รายละเอียดแสดงผลการตรวจสอบภาษีสรรพสามิต (ตส. ๐๑ - ๑๔/๒)
๑๘. บันทึกข้อตกลงยินยอมการชำระภาษีสรรพสามิต (ตส. ๐๑ - ๑๕)
๑๙. รายงานการพิจารณา ของดหรือลดเบี้ยปรับเงินเพิ่ม (ตส. ๐๑ - ๑๖)
๒๐. หนังสือแจ้งผลการตรวจสอบภาษี ณ สถานประกอบการ (ตส. ๐๑ - ๑๗)
๒๑. หนังสือแจ้งการรับทราบผลการตรวจสอบภาษีสรรพสามิต (ตส. ๐๑ - ๑๗/๑)
๒๒. หนังสือแจ้งการประเมินภาษีสรรพสามิต ตามมาตรา ๘๘ แห่งพระราชบัญญัติภาษีสรรพสามิต
พ.ศ. ๒๕๖๐ (ตส. ๐๑ - ๑๘)
๒๓. หนังสือแจ้งผลการตรวจสอบภาษีสรรพสามิต (ตส. ๐๑ - ๑๙)
๒๔. ขอขยายเวลาการตรวจสอบภาษีสรรพสามิต (ตส. ๐๑ - ๒๐)
๒๕. บันทึกมอบหมายสำนวนการตรวจสอบภาษีสรรพสามิต (ตส. ๐๑ - ๒๑)

(ดูข้อมูลจากภาพกฎหมาย)

พัชรภรณ์/จัดทำ
๒๔
กันยายน ๒๕๖๑

[๑] ราชกิจจานุเบกษา
เล่ม ๑๓๕/ตอนพิเศษ ๑๑๙ ง/หน้า ๖๖ (เล่มที่ ๑)/๒๔
พฤษภาคม ๒๕๖๑