กฎกระทรวงกำหนดเครื่องแต่งกาย เครื่องหมาย ประวัติคนขับรถ บัตรประจำตัวคนขับรถ และการแสดงบัตรประจำตัวคนขับรถยนต์สาธารณะ รถยนต์บริการธุรกิจ รถยนต์บริการทัศนาจร และรถจักรยานยนต์สาธารณะ พ.ศ. 2548

กฎกระทรวง

กฎกระทรวง
กำหนดเครื่องแต่งกาย
เครื่องหมาย ประวัติคนขับรถ
บัตรประจำตัวคนขับรถ
และการแสดงบัตรประจำตัวคนขับรถยนต์สาธารณะ
รถยนต์บริการธุรกิจ
รถยนต์บริการทัศนาจร และรถจักรยานยนต์สาธารณะ
พ.ศ.
๒๕๔๘[๑]

อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๕ (๑๕) แห่งพระราชบัญญัติรถยนต์
พ.ศ. ๒๕๒๒ ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติรถยนต์ (ฉบับที่ ๑๓) พ.ศ. ๒๕๔๗ อันเป็นกฎหมายที่มีบทบัญญัติบางประการเกี่ยวกับการจำกัดสิทธิและเสรีภาพของบุคคล
ซึ่งมาตรา ๒๙ ประกอบกับมาตรา ๓๑ มาตรา ๓๕ มาตรา ๓๖ มาตรา ๔๘ และมาตรา ๕๐ ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย
บัญญัติให้กระทำได้โดยอาศัยอำนาจตามบทบัญญัติแห่งกฎหมาย รัฐมนตรีว่าการกระทรวงคมนาคมออกกฎกระทรวงไว้
ดังต่อไปนี้

ข้อ ๑  ให้ยกเลิกกฎกระทรวง ฉบับที่ ๔ (พ.ศ. ๒๕๒๔) ออกตามความในพระราชบัญญัติรถยนต์
พ.ศ. ๒๕๒๒

ข้อ ๒  ในขณะขับรถรับจ้าง คนขับรถยนต์สาธารณะต้องแต่งกายให้สะอาด
สุภาพเรียบร้อย และรัดกุมด้วยเครื่องแต่งกาย ดังต่อไปนี้
(๑)  เสื้อเชิ้ตคอพับแขนยาวหรือแขนสั้น ไม่มีลวดลาย
การสวมเสื้อให้สอดชายล่างของเสื้ออยู่ภายในกางเกง
(๒)  กางเกงขายาวสีเดียวกับเสื้อและไม่มีลวดลาย โดยสีกางเกงอาจจะเข้มกว่าสีเสื้อก็ได้
(๓)  รองเท้าหุ้มส้นหรือหุ้มข้อ
(๔)  ในกรณีที่จะสวมหมวกต้องเป็นหมวกทรงหม้อตาล สีเดียวกับสีเสื้อ

ข้อ ๓  ในขณะขับรถรับจ้าง คนขับรถยนต์บริการธุรกิจและรถยนต์บริการทัศนาจรต้องแต่งกายให้สะอาด
สุภาพเรียบร้อยและรัดกุม ด้วยเครื่องแต่งกาย ดังต่อไปนี้
(๑)  เสื้อเชิ้ตคอตั้งหรือคอพับ แขนยาวหรือแขนสั้น
ไม่มีลวดลาย การสวมเสื้อให้สอดชายล่างของเสื้ออยู่ภายในกางเกง ยกเว้นเสื้อที่โดยสภาพไม่ต้องสอดชายล่างให้อยู่ภายในกางเกง
(๒)  กางเกงขายาวสีเดียวกับเสื้อและไม่มีลวดลาย โดยสีกางเกงอาจจะเข้มกว่าสีเสื้อก็ได้
(๓)  รองเท้าหุ้มส้นหรือหุ้มข้อ
นอกจากเครื่องแต่งกายที่กำหนดตามวรรคหนึ่งแล้ว คนขับรถอาจแต่งกายตามแบบที่ได้รับความเห็นชอบจากกรมการขนส่งทางบกก็ได้

ข้อ ๔  ในขณะขับรถรับจ้าง คนขับรถจักรยานยนต์สาธารณะต้องแต่งกายให้สะอาด
สุภาพ เรียบร้อย และรัดกุม ด้วยเครื่องแต่งกาย ดังต่อไปนี้
(๑)  เสื้อแขนยาวหรือแขนสั้น การสวมเสื้อให้สอดชายล่างของเสื้ออยู่ภายในกางเกง
ยกเว้นเสื้อที่โดยสภาพไม่ต้องสอดชายล่างให้อยู่ภายในกางเกง
(๒)  เสื้อกั๊กหรือเสื้อคลุมตามที่กรมการขนส่งทางบกประกาศกำหนด
(๓)  กางเกงขายาวทรงสุภาพ
(๔)  รองเท้าหุ้มส้นหรือหุ้มข้อ

ข้อ ๕  ในขณะขับรถรับจ้าง คนขับรถยนต์สาธารณะต้องติดเครื่องหมาย
ดังต่อไปนี้
(๑)  ชื่อตัวและสกุลของผู้ขับรถยนต์เป็นภาษาไทย ขนาดตัวอักษรสูงไม่น้อยกว่า
๑.๕๐ เซนติเมตร ตัวอักษรต้องเป็นแบบตัวพิมพ์ อ่านได้ง่าย โดยเย็บติดหรือปักไว้ที่อกเสื้อด้านซ้าย
สีของตัวอักษรให้ตัดกับสีเสื้อ
(๒)  เครื่องหมายตาม (๑) ต้องติดให้มองเห็นได้ชัดเจน
มิให้มีสิ่งใดปิดบังไว้

ข้อ ๖  ในขณะขับรถรับจ้าง คนขับรถยนต์บริการธุรกิจและรถยนต์บริการทัศนาจรต้องติดเครื่องหมาย
ดังต่อไปนี้
(๑)  ชื่อตัวและสกุลของผู้ขับรถยนต์เป็นภาษาไทยและภาษาอังกฤษ
ขนาดตัวอักษรสูงไม่น้อยกว่า ๑.๕๐ เซนติเมตร ตัวอักษรต้องเป็นแบบตัวพิมพ์ อ่านได้ง่าย
โดยเย็บติดหรือปักไว้ที่อกเสื้อด้านซ้าย สีของตัวอักษรให้ตัดกับสีเสื้อ
(๒)  เครื่องหมายตาม (๑) ต้องติดให้มองเห็นได้ชัดเจน
มิให้มีสิ่งใดปิดบังไว้

ข้อ ๗  ในขณะขับรถรับจ้าง คนขับรถจักรยานยนต์สาธารณะต้องติดเครื่องหมาย
ดังต่อไปนี้
(๑)  ชื่อตัวและสกุลของผู้ขับรถจักรยานยนต์เป็นภาษาไทย
ขนาดตัวอักษรสูงไม่น้อยกว่า ๑.๕๐ เซนติเมตร ตัวอักษรต้องเป็นแบบตัวพิมพ์ อ่านได้ง่าย
โดยเย็บติดหรือปักไว้ที่อกเสื้อด้านซ้ายของเสื้อกั๊กหรือเสื้อคลุม สีของตัวอักษรให้ตัดกับสีเสื้อ
(๒)  ที่ด้านหลังเสื้อกั๊กหรือเสื้อคลุม มีชื่อสถานที่รอรับคนโดยสารและหมายเลขประจำตัวคนขับรถตามที่กรมการขนส่งทางบกประกาศกำหนด
โดยแสดงที่ด้านหลังของเสื้อกั๊กหรือเสื้อคลุม
(๓)  เครื่องหมายตาม (๑) และ (๒) ต้องติดให้มองเห็นได้ชัดเจน
มิให้มีสิ่งใดปิดบังไว้

ข้อ ๘  ให้เจ้าของรถยนต์สาธารณะ รถยนต์บริการธุรกิจ
รถยนต์บริการทัศนาจรและรถจักรยานยนต์สาธารณะจัดทำประวัติคนขับรถตามหลักเกณฑ์ วิธีการ
และเงื่อนไขที่กรมการขนส่งทางบกกำหนด

ข้อ ๙  ผู้ใดประสงค์จะขอรับบัตรประจำตัวคนขับรถ เพื่อขับรถยนต์สาธารณะ
รถยนต์บริการธุรกิจ และรถยนต์บริการทัศนาจร ให้ยื่นคำขอตามแบบที่กรมการขนส่งทางบกกำหนด
พร้อมด้วยหลักฐาน ดังต่อไปนี้
(๑)  ใบอนุญาตขับรถยนต์สาธารณะหรือใบอนุญาตขับรถยนต์สามล้อสาธารณะ
หรือใบแทนใบอนุญาตขับรถดังกล่าว พร้อมด้วยภาพถ่าย
(๒)  รูปถ่ายขนาด ๕ x ๖.๕ เซนติเมตร
จำนวน ๓ รูป ซึ่งเป็นรูปถ่ายครึ่งตัวหน้าตรง ไม่สวมหมวกหรือแว่นตาสีเข้ม และไม่ใส่ผ้าคลุมใบหน้าหรือผ้าโพกศีรษะ
เว้นแต่ผู้ซึ่งมีความจำเป็นตามศาสนา นิกายของศาสนา หรือลัทธินิยมของศาสนาของตน และถ่ายก่อนวันยื่นคำขอไม่เกินหกเดือน

ข้อ ๑๐  ผู้ใดประสงค์จะใช้ใบอนุญาตเป็นผู้ขับรถในประเภทการขนส่งประจำทาง
การขนส่งไม่ประจำทาง หรือการขนส่งโดยรถขนาดเล็กตามกฎหมายว่าด้วยการขนส่งทางบก เพื่อขับรถยนต์สาธารณะ
รถยนต์บริการธุรกิจ และรถยนต์บริการทัศนาจร ให้ยื่นคำขอรับบัตรประจำตัวคนขับรถตามแบบที่กรมการขนส่งทางบกกำหนด
พร้อมด้วยหลักฐาน ดังต่อไปนี้
(๑)  ใบอนุญาตเป็นผู้ขับรถในประเภทการขนส่งประจำทาง
การขนส่งไม่ประจำทาง หรือการขนส่งโดยรถขนาดเล็กตามกฎหมายว่าด้วยการขนส่งทางบก หรือใบแทนใบอนุญาตขับรถดังกล่าวพร้อมด้วยภาพถ่าย
(๒)  บัตรประจำตัวประชาชนหรือบัตรอื่นที่ใช้แทนบัตรประจำตัวประชาชน
พร้อมด้วยภาพถ่าย
(๓)  สำเนาทะเบียนบ้านหรือภาพถ่าย
(๔)  รูปถ่ายตามที่กำหนดในข้อ ๙ (๒)

ข้อ ๑๑  ผู้ขอรับบัตรประจำตัวคนขับรถตามกฎกระทรวงนี้
ต้องยื่นคำขอตามสถานที่ที่กรมการขนส่งทางบกประกาศกำหนด

ข้อ ๑๒  ผู้ขอรับบัตรประจำตัวคนขับรถต้องผ่านการอบรมหรือทดสอบตามหลักเกณฑ์
วิธีการ และเงื่อนไขที่กรมการขนส่งทางบกประกาศกำหนด

ข้อ ๑๓  บัตรประจำตัวคนขับรถให้เป็นไปตามแบบที่กรมการขนส่งทางบกกำหนดโดยประกาศในราชกิจจานุเบกษา

ข้อ ๑๔  ให้คนขับรถยนต์สาธารณะ รถยนต์บริการธุรกิจ และรถยนต์บริการทัศนาจรแสดงบัตรประจำตัวคนขับรถ
โดยใส่กรอบติดไว้ภายในรถด้านหน้าตอนบน และด้านหลังของพนักพิงที่นั่งตอนหน้าในลักษณะที่ผู้โดยสารสามารถมองเห็นได้ชัดเจน
และมิให้มีสิ่งใดปิดบังไว้

ให้ไว้
ณ วันที่ ๗ ตุลาคม พ.ศ. ๒๕๔๘
พลเอก
ชัยนันท์ เจริญศิริ
รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงคมนาคม
ปฏิบัติราชการแทน
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงคมนาคม

หมายเหตุ
:- เหตุผลในการประกาศใช้กฎกระทรวงฉบับนี้ คือ เนื่องจากกฎกระทรวง ฉบับที่ ๔ (พ.ศ. ๒๕๒๔)
ออกตามความในพระราชบัญญัติรถยนต์ พ.ศ. ๒๕๒๒ ที่กำหนดเครื่องแต่งกาย เครื่องหมาย และการแสดงบัตรประจำตัวคนขับรถยนต์สาธารณะ
รถยนต์บริการธุรกิจ และรถยนต์บริการทัศนาจร ใช้บังคับมาเป็นเวลานานแล้วประกอบกับมาตรา
๕ (๑๕) แห่งพระราชบัญญัติรถยนต์ พ.ศ. ๒๕๒๒ ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติรถยนต์
(ฉบับที่ ๑๓) พ.ศ. ๒๕๔๗ กำหนดให้ออกกฎกระทรวงกำหนดเครื่องแต่งกาย เครื่องหมาย ประวัติคนขับรถ
บัตรประจำตัวคนขับรถ และการแสดงบัตรประจำตัวคนขับรถยนต์สาธารณะ รถยนต์บริการธุรกิจ
รถยนต์บริการทัศนาจร และรถจักรยานยนต์สาธารณะ จึงจำเป็นต้องออกกฎกระทรวงนี้

ฐิติพงษ์/ผู้จัดทำ
๒๕
ตุลาคม ๒๕๔๘

[๑]
รก.๒๕๔๘/๙๘ก/๑๔/๑๙ ตุลาคม ๒๕๔๘