ประกาศกรมการขนส่งทางบก เรื่อง กำหนดคุณลักษณะและระบบการทำงานของเครื่องบันทึกข้อมูลการเดินทางของรถสำหรับรถที่ใช้ในการขนส่งผู้โดยสารมาตรฐาน 4 (รถสองชั้น) พ.ศ. 2558

ประกาศกรมการขนส่งทางบก

ประกาศกรมการขนส่งทางบก
เรื่อง
กำหนดคุณลักษณะและระบบการทำงานของเครื่องบันทึกข้อมูลการเดินทางของรถ
สำหรับรถที่ใช้ในการขนส่งผู้โดยสารมาตรฐาน
๔ (รถสองชั้น)
พ.ศ. ๒๕๕๘[๑]

ตามที่กรมการขนส่งทางบกได้มีประกาศกำหนดให้รถที่ใช้ในการขนส่งผู้โดยสารที่มีความสูงตั้งแต่
๓.๖๐ เมตรขึ้นไป ต้องผ่านการทดสอบการทรงตัวของรถ
แต่โดยที่ประกาศดังกล่าวมิได้กำหนดให้รถที่ใช้ในการขนส่งผู้โดยสารมาตรฐาน ๔
(รถสองชั้น) ที่จดทะเบียนไว้ก่อนวันที่ ๑ มกราคม ๒๕๕๖ ต้องเข้ารับการทดสอบการทรงตัว
 ดังนั้น
เพื่อให้มีมาตรการควบคุมกำกับดูแลด้านความปลอดภัยสำหรับรถดังกล่าว
ซึ่งจะก่อให้เกิดความปลอดภัยในการใช้รถมากยิ่งขึ้น อาศัยอำนาจตามความในข้อ ๑ (๑)
(ต) แห่งกฎกระทรวง ฉบับที่ ๙ (พ.ศ. ๒๕๒๔) ออกตามความในพระราชบัญญัติการขนส่งทางบก พ.ศ.
๒๕๒๒ ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง ฉบับที่ ๖๐ (พ.ศ. ๒๕๕๒) ออกตามความในพระราชบัญญัติการขนส่งทางบก
พ.ศ. ๒๕๒๒ อธิบดีกรมการขนส่งทางบกออกประกาศไว้ ดังต่อไปนี้

ข้อ
๑  ประกาศนี้ให้ใช้บังคับกับรถที่ใช้ในการขนส่งผู้โดยสารมาตรฐาน
๔ (รถสองชั้น) ที่จดทะเบียนไว้ก่อนวันที่ ๑ มกราคม ๒๕๕๖

ข้อ
๒  รถตามข้อ ๑
ต้องติดตั้งและใช้เครื่องบันทึกข้อมูลการเดินทางของรถที่มีคุณลักษณะและระบบการทำงานตามที่กำหนดไว้ในประกาศนี้ให้แล้วเสร็จก่อนการตรวจสภาพรถเพื่อต่ออายุทะเบียนสำหรับรถนั้นในปี
พ.ศ. ๒๕๕๙

ข้อ
๓  เครื่องบันทึกข้อมูลการเดินทางของรถต้องสามารถทำงานผ่านโครงข่ายคมนาคมและต้องมีคุณลักษณะ
ดังต่อไปนี้
(๑)
มีระบบบันทึกและส่งข้อมูลการใช้งานของรถ
ซึ่งต้องสามารถบันทึกและส่งข้อมูลได้อย่างน้อย ดังต่อไปนี้
(ก)
ตำแหน่งของรถในรูปแบบของระบบพิกัดบนพื้นโลกและสถานที่
โดยมีความคลาดเคลื่อนของตำแหน่งพิกัดในแนวราบไม่เกิน ๒๐ เมตร
(ข)
ความเร็วของรถเป็นหน่วยกิโลเมตรต่อชั่วโมง โดยมีค่าความละเอียดไม่เกิน ๑
กิโลเมตรต่อชั่วโมง และมีค่าความเร็วของรถในทุก ๆ ๑ นาที
(ค)
จำนวนชั่วโมงการขับรถของผู้ขับรถ โดยมีค่าความละเอียดไม่เกิน ๑ นาที
(ง)
วันเวลาที่บันทึกข้อมูล
(จ)
ชื่อและนามสกุลหรือเลขที่ใบอนุญาตเป็นผู้ขับรถที่ได้จากระบบบ่งชี้ผู้ขับรถ
(๒)
มีระบบส่งข้อมูลการใช้งานของรถในลักษณะที่เป็นปัจจุบัน (Real Time) หรือไม่น้อยกว่า ๑ ครั้งใน ๕ นาที
โดยเครื่องโทรคมนาคมและอุปกรณ์ที่ติดตั้งในเครื่องบันทึกข้อมูลการเดินทางของรถต้องได้รับการตรวจสอบและรับรองมาตรฐานตามกฎหมายว่าด้วยการประกอบกิจการโทรคมนาคมและประกาศคณะกรรมการกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ
เรื่อง การตรวจสอบและรับรองมาตรฐานของเครื่องโทรคมนาคมและอุปกรณ์
(๓)
มีระบบบันทึกข้อมูลการใช้งานของรถไว้ที่เครื่องเป็นระยะเวลาไม่น้อยกว่า ๒๔ ชั่วโมง
สำหรับกรณีที่ไม่สามารถเชื่อมต่อโครงข่ายโทรคมนาคมได้ในบางขณะ
(๔)
มีระบบบ่งชี้ผู้ขับรถ
โดยเป็นการเชื่อมโยงข้อมูลจากใบอนุญาตเป็นผู้ขับรถของกรมการขนส่งทางบกที่เป็นแบบแถบแม่เหล็ก
หรือเชื่อมโยงจากข้อมูลอื่นตามที่กรมการขนส่งทางบกกำหนด
(๕)
มีระบบควบคุมให้ผู้ขับรถแสดงตนผ่านระบบบ่งชี้ผู้ขับรถระบบใดระบบหนึ่ง ดังต่อไปนี้
(ก)
ระบบการแจ้งเตือนเป็นตัวอักษร สัญญาณเสียงหรือสัญญาณอื่น ๆ
หากเครื่องยนต์มีการทำงานหรือรถเคลื่อนที่โดยผู้ขับรถมิได้แสดงตนผ่านระบบบ่งชี้ผู้ขับรถ
โดยการแจ้งเตือนต้องทำงานต่อเนื่องเป็นเวลาไม่น้อยกว่า ๑๐ นาที
หรือจนกว่าจะหยุดเครื่องยนต์ หรือมีการแสดงตนผ่านระบบบ่งชี้ผู้ขับรถ
(ข)
ระบบป้องกันมิให้เครื่องยนต์ทำงานหรือรถเคลื่อนที่
หากผู้ขับรถมิได้แสดงตนผ่านระบบบ่งชี้ผู้ขับรถ
(๖)
มีระบบบันทึกและส่งข้อมูลการใช้งานของรถ
กรณีผู้ขับรถมิได้แสดงตนผ่านระบบบ่งชี้ผู้ขับรถ
(๗)
มีระบบแจ้งการปลดหรือถอดเครื่องบันทึกข้อมูลการเดินทางของรถ

ข้อ
๔  เครื่องบันทึกข้อมูลการเดินทางของรถต้องมีระบบการทำงาน
ดังต่อไปนี้
(๑)
ต้องทำงานตลอดเวลาที่เครื่องยนต์ทำงานหรือรถเคลื่อนที่
(๒)
สามารถทำงานให้เป็นไปตามคุณลักษณะที่กำหนดไว้ตามข้อ ๓
ได้อย่างมีประสิทธิภาพและสามารถจัดส่งข้อมูลดังต่อไปนี้ ในลักษณะที่เป็นปัจจุบัน (Real time) ผ่านทางโครงข่ายโทรคมนาคมหรือระบบสารสนเทศให้กรมการขนส่งทางบกตามรูปแบบและเงื่อนไขที่กำหนดไว้ท้ายประกาศนี้
(ก)
ข้อมูลเกี่ยวกับเครื่องบันทึกข้อมูลการเดินทางของรถ ได้แก่
หมายเลขการรับรองเครื่องบันทึกข้อมูลการเดินทางของรถ (Vendor Identifier) และหมายเลขเครื่องบันทึกข้อมูลการเดินทางของรถ (GPS
Unit Identifier)
(ข)
ข้อมูลการใช้งานของรถ ได้แก่ วัน เวลา ความเร็ว ตำแหน่งพิกัด
สถานะของเครื่องยนต์สถานะของสัญญาณ (GPS Fix Status) สถานะของข้อมูล (Data status)
และลำดับของข้อมูล (Record Sequence Number)
(ค)
ข้อมูลผู้ขับรถ ได้แก่ ประเภทใบอนุญาตขับรถ
หมายเลขใบอนุญาตขับรถและจังหวัดที่ออกใบอนุญาต
(ง)
ข้อมูลการปลดหรือถอดเครื่องบันทึกข้อมูลการเดินทางของรถ

ข้อ
๕  เพื่ออำนวยความสะดวกแก่ผู้ประกอบการขนส่งให้สามารถเลือกติดตั้งเครื่องบันทึกข้อมูลการเดินทางของรถที่มีคุณลักษณะและระบบการทำงานเป็นไปตามที่กำหนดไว้ในประกาศนี้
และเพื่อประโยชน์ในการควบคุมกำกับดูแลให้มีการปฏิบัติการเป็นไปตามที่กฎหมายกำหนด
เครื่องบันทึกข้อมูลการเดินทางของรถที่จะติดตั้งบนรถต้องได้รับการตรวจสอบและรับรองจากกรมการขนส่งทางบก

ข้อ
๖  การขอรับการตรวจสอบและรับรองคุณลักษณะและระบบการทำงานของเครื่องบันทึกข้อมูลการเดินทางของรถ
ให้ผู้ให้บริการระบบติดตามรถยื่นคำขอ ณ สำนักวิศวกรรมยานยนต์ กรมการขนส่งทางบก
พร้อมด้วยเอกสารหลักฐาน ดังต่อไปนี้
(๑)
ภาพถ่ายบัตรประจำตัวประชาชน กรณีเป็นคนต่างด้าวให้ยื่นภาพถ่ายใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าวพร้อมด้วยใบสำคัญถิ่นที่อยู่ตามกฎหมายว่าด้วยคนเข้าเมือง
(๒)
กรณีเป็นนิติบุคคลให้ยื่นภาพถ่ายหนังสือรับรองการจดทะเบียนเป็นนิติบุคคล
พร้อมด้วยภาพถ่ายบัตรประจำตัวประชาชนของผู้มีอำนาจลงนาม
กรณีผู้มีอำนาจลงนามเป็นคนต่างด้าวให้ยื่นภาพถ่ายใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าวพร้อมด้วยใบสำคัญถิ่นที่อยู่ตามกฎหมายว่าด้วยคนเข้าเมือง
(๓)
หนังสือมอบอำนาจพร้อมด้วยภาพถ่ายบัตรประจำตัวประชาชนของผู้รับมอบอำนาจกรณีมีการมอบอำนาจให้กระทำการแทน
(๔)
ภาพถ่ายใบอนุญาตประกอบกิจการโทรคมนาคม
(๕)
ภาพถ่ายใบรับรองเครื่องโทรคมนาคมและอุปกรณ์
(๖)
ชนิด แบบและเอกสารแสดงข้อกำหนดทางเทคนิค (Technical Specification) ของเครื่องบันทึกข้อมูลการเดินทางของรถ อุปกรณ์บ่งชี้ผู้ขับรถ
พร้อมด้วยเอกสารรับรองอื่นที่เกี่ยวข้อง
(๗)
คู่มือการใช้งานเครื่องบันทึกข้อมูลการเดินทางของรถ พร้อมอุปกรณ์บ่งชี้ผู้ขับรถ

ข้อ
๗  เมื่อตรวจสอบแล้วปรากฏว่า
เครื่องบันทึกข้อมูลการเดินทางของรถมีคุณลักษณะเป็นไปตามที่กำหนด และผู้ให้บริการระบบติดตามรถดำเนินการเชื่อมต่อข้อมูลเข้ากับศูนย์บริหารจัดการเดินรถด้วยระบบกำหนดตำแหน่งบนโลก
(Global Positioning System: GPS) ของกรมการขนส่งทางบกเรียบร้อยแล้ว
กรมการขนส่งทางบกจะออกหนังสือรับรองให้แก่ผู้ให้บริการระบบติดตามรถ

ข้อ
๘  ผู้ให้บริการระบบติดตามรถที่ได้รับการรับรองจากกรมการขนส่งทางบกต้องจัดทำเครื่องหมายการรับรองจากกรมการขนส่งทางบกเพื่อแสดงว่าเครื่องบันทึกข้อมูลการเดินทางของรถของผู้ให้บริการระบบติดตามรถเป็นชนิดและแบบที่ได้รับการรับรองจากกรมการขนส่งทางบก
โดยต้องมีรายละเอียด ดังต่อไปนี้
(๑)
หมายเลขการรับรองจากกรมการขนส่งทางบก
(๒)
ชนิดและแบบของเครื่องบันทึกข้อมูลการเดินทางของรถ
(๓)
หมายเลขของเครื่องบันทึกข้อมูลการเดินทางของรถ
(๔)
เลขทะเบียนรถและหมายเลขคัสซีของรถคันที่ติดตั้ง
(๕)
ชื่อผู้ให้บริการระบบติดตามรถ
เครื่องหมายการรับรองเครื่องบันทึกข้อมูลการเดินทางของรถให้เป็นไปตามแบบที่กำหนดไว้ท้ายประกาศนี้

ข้อ
๙  เครื่องบันทึกข้อมูลการเดินทางของรถที่ได้รับการรับรองตามประกาศกรมการขนส่งทางบก
เรื่อง
กำหนดคุณลักษณะและระบบการทำงานของเครื่องบันทึกข้อมูลการเดินทางของรถสำหรับรถที่ใช้ในการขนส่งวัตถุอันตราย
พ.ศ. ๒๕๕๕ ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยประกาศกรมการขนส่งทางบก เรื่อง
กำหนดคุณลักษณะและระบบการทำงานของเครื่องบันทึกข้อมูลการเดินทางของรถสำหรับรถที่ใช้ในการขนส่งวัตถุอันตราย
(ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๕๕๗ ให้ถือว่าได้รับการรับรองตามประกาศนี้
โดยผู้ให้บริการระบบติดตามรถต้องปฏิบัติและดำเนินการให้เป็นไปตามประกาศนี้ด้วย

ข้อ
๑๐  เมื่อผู้ให้บริการระบบติดตามรถติดตั้งเครื่องบันทึกข้อมูลการเดินทางของรถให้แก่ผู้ประกอบการขนส่งรายใดแล้ว
ต้องปฏิบัติให้เป็นไปตามที่กำหนด ดังต่อไปนี้
(๑)
ติดเครื่องหมายการรับรองจากกรมการขนส่งทางบกไว้ที่เครื่องบันทึกข้อมูลการเดินทางของรถหรือบริเวณใกล้เคียงกับเครื่องบันทึกข้อมูลการเดินทางของรถ
หรือภายในห้องผู้ขับรถ ในตำแหน่งที่เห็นได้ชัดเจน โดยเครื่องหมายดังกล่าวต้องชัดเจน
ไม่ลบเลือน
(๒)
ออกหนังสือรับรองการติดตั้งเครื่องบันทึกข้อมูลการเดินทางของรถตามแบบที่กำหนดไว้ท้ายประกาศนี้
ให้กับผู้ประกอบการขนส่งหรือเจ้าของรถนำไปใช้เป็นหลักฐานประกอบการตรวจสภาพรถและดำเนินการทางทะเบียน
(๓)
ส่งข้อมูลการติดตั้ง เปลี่ยน ถอด หรือยกเลิกการใช้เครื่องบันทึกข้อมูลการเดินทางของรถให้แก่กรมการขนส่งทางบก
(๔)
ส่งข้อมูลตามข้อ ๔ (๒) ให้แก่กรมการขนส่งทางบกในลักษณะที่เป็นปัจจุบัน (Real time)
(๕)
จัดเก็บข้อมูลการใช้งานของรถที่ติดตั้งเครื่องบันทึกข้อมูลการเดินทางไว้ไม่น้อยกว่า
๖ เดือน และต้องจัดส่งข้อมูลดังกล่าวให้แก่กรมการขนส่งทางบกเมื่อมีการร้องขอ หรือเมื่อต้องการตรวจสอบ
การส่งข้อมูลตาม
(๓) และ (๔) ให้เป็นไปตามที่กำหนดไว้ท้ายประกาศนี้

ประกาศ ณ วันที่ ๔
ธันวาคม พ.ศ. ๒๕๕๘
สนิท  พรหมวงษ์
อธิบดีกรมการขนส่งทางบก

[เอกสารแนบท้าย]

๑. การส่งข้อมูลตามประกาศข้อ
๑๐ (๓) และ (๔)
๒. แบบเครื่องหมายการรับรองเครื่องบันทึกข้อมูลการเดินทางของรถ
๓. แบบหนังสือรับรองการติดตั้งเครื่องบันทึกข้อมูลการเดินทางของรถ

(ดูข้อมูลจากภาพกฎหมาย)

ปริยานุช/จัดทำ
๑๘ มกราคม ๒๕๕๙

วิศนี/ตรวจ
๑๘ มกราคม ๒๕๕๙

[๑] ราชกิจจานุเบกษา
เล่ม ๑๓๓/ตอนพิเศษ ๓ ง/หน้า ๙/๖ มกราคม ๒๕๕๙