ประกาศพระราชพิธีมั่น

ประกาศพระราชพิธีมั่น 

ประกาศพระราชพิธีมั่น[๑]

มีพระบรมราชโองการ
ในพระบาทสมเด็จพระรามาธิบดีศรีสินทรมหาวชิราวุธ พระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว
ดำรัสเหนือเกล้าสั่งว่า
ด้วยเมื่อวันที่ ๙ เดือนพฤศจิกายนนี้ ได้เสด็จออก ณ
พระที่นั่งไพศาลทักษิณ ประทับในที่ชุมนุมองคมนตรี และได้มีกระแสพระราชดำรัส
ในที่นั้นดังต่อไปนี้
ว่าได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ
ให้ประชุมองคมนตรีครั้งนี้เพื่อที่จะโปรดเกล้าฯ ให้ทราบพระบรมราชวินิจฉัยในการซึ่งเกี่ยวกับความเจริญของอาณาประชาชน
และเกี่ยวกับสรรพสุขสิริสวัสดิ์ในพระองค์สืบไปภายน่า
ด้วยว่ามีพระราชประสงค์ต่อไป จะให้ทำพระราชพิธีราชาภิเษกสมรส
ด้วยกับหม่อมเจ้าหญิงวัลลภาเทวี ในพระเจ้าบรมวงศ์เธอกรมหมื่นนราธิปประพันธ์พงศ์
และทรงทราบพระราชหฤทัยอยู่ฦกซึ้งแล้ว ว่าการที่ได้ทรงกระทำมั่นสัญญาอย่างนี้
เปนการสำคัญใหญ่ยิ่งแล้ว แต่การซึ่งได้มีพระบรมราชวินิจฉัยเช่นนี้
ก็โดยได้ทรงพระราชพิจารณามามากแล้ว และโดยความที่ทรงวางพระราชหฤทัยไว้ได้ว่า 
ด้วยเดชานุภาพพระราชสัทธาเลื่อมใสในคุณแห่งพระรัตนไตรย
การที่ได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้เปนไปในครั้งนี้ คงจะกระทำให้เกิดมีความสุขสำราญในพระราชฐานเปนมั่นคงขึ้นทันที
และทั้งจะมีคุณมีประโยชน์แก่บ้านเมืองด้วย
อีกประการหนึ่ง ตามเหตุการณ์ที่ได้ทรงมั่นดังกล่าวมานี้
จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้สถาปนาหม่อมเจ้าหญิงวัลลภาเทวีเปนพระวรกัญญาปทาน
พระองค์เจ้าวัลลภาเทวี ตั้งแต่นี้สืบไปจนถึงเวลาที่จะได้ทำพระราชพิธีราชาภิเษกสมรสในภายน่า
จึงทรงพระราชดำริห์เห็นสมควร ที่จะมีพระราชดำรัสนี้แก่องคมนตรีทั้งหลายเสียแต่เริ่มแรก
เพื่อให้ทราบความทั้งนี้ที่เปนการสำคัญที่สุด ทั้งในพระองค์กับทั้งประเทศนี้
อันเปนการที่ไว้วางพระราชหฤทัยได้แล้ว
ว่าอาณาประชาชนทั้งปวงคงจะเห็นเปนการดีการชอบด้วยทั่วกัน
ครั้นเมื่อได้มีพระราชดำรัสดังนี้แล้ว องคมนตรีทั้งหลายที่ได้ชุมนุมกันอยู่หน้าพระที่นั่งนั้น
ได้พร้อมกันกราบบังคมทูลพระกรุณา แสดงความชื่นชมยินดีเปนล้นเกล้าฯ
ในกระแสพระราชดำริห์นี้ และพร้อมกันมีมโนรถวิบูลย์
ที่จะกระทำการฉลองพระเดชพระคุณทุกสิ่งทุกอย่าง
เพื่อให้การสำเร็จตลอดไปดังพระบรมราชประสงค์ ทั้งถวายพระพรไชยมงคล และขอพระราชทานพระบรมราชานุญาต
ให้ประกาศกระแสพระราชดำรัสนี้ จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ
ให้ประกาศความตามที่กล่าวมานี้ ให้ทราบทั่วกัน

ประกาศมา ณ วันที่ ๙ พฤศจิกายน พระพุทธศักราช ๒๔๖๓ เปนปีที่
๑๑ ในรัชกาลปัตยุบันนี้

พระราชดำรัสในที่ประชุมองคมนตรี

ดูกรองคมนตรีทั้งหลาย
ข้าพเจ้าได้เรียกท่านทั้งหลายมาประชุมครั้งนี้
เพื่อที่จะแจ้งให้ทราบความที่ข้าพเจ้าได้คิดตกลงใจแล้วอันหนึ่ง
ซึ่งเกี่ยวกับความเจริญของอาณาประชาชน และเกี่ยวกับสรรพสุขสิริสวัสดิ์ในส่วนข้าพเจ้าสืบไปในภายน่า
ด้วยข้าพเจ้ามีประสงค์ต่อไป ว่าจะให้ทำพระราชพิธีราชาภิเษกสมรสด้วยกับหม่อมเจ้าหญิงวัลลภาเทวี
ในพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหมื่นนราธิปประพันธ์พงศ์ ข้าพเจ้าได้ทราบอยู่ในใจอันฦกซึ้งแล้ว
ว่าการที่ข้าพเจ้าได้กระทำมั่นสัญญาอย่างนี้เปนการสำคัญใหญ่ยิ่งนัก แต่การที่ข้าพเจ้าได้ตกลงใจเช่นนี้
ก็เปนไปโดยได้พิจารณามามากแล้ว และโดยที่ข้าพเจ้าไว้วางใจว่าด้วยเดชานุภาพความเลื่อมใสในคุณแห่งพระรัตนไตรย
การที่ข้าพเจ้าได้เปนไปในครั้งนี้
จะกระทำให้เกิดมีความสุขสำราญในครอบครัวของข้าพเจ้ามั่นคงขึ้นทันที และทั้งจะมีคุณมีประโยชน์แก่บ้านเมืองด้วย
อีกประการหนึ่ง เมื่อหม่อมเจ้าวัลลภาเทวี
เปนคู่มั่นของข้าพเจ้าตามเหตุการณ์ที่กล่าวมาแล้วนี้
ข้าพเจ้าจึงเห็นสมควรให้เปนพระวรกัญญาปทาน พระองค์เจ้าวัลลภาเทวี ตั้งแต่นี้สืบไปจนถึงเวลาที่จะได้ทำพระราชพิธีราชาภิเษกสมรสในภายน่า
ข้าพเจ้าเห็นสมควรว่าจะแจ้งความแก่ท่านทั้งหลายเสียแต่เริ่มแรก
เพื่อให้ทราบความทั้งนี้ ที่เปนการสำคัญที่สุดทั้งในส่วนตัวกับทั้งประเทศของเรา
อันเปนการที่ข้าพเจ้าไว้วางใจได้แล้ว ว่าอาณาประชาชนทั้งปวงคงจะเห็นเปนการดีการชอบด้วยทั่วกันฯ

สุกัญญา/ผู้จัดทำ
๑๙ ตุลาคม ๒๕๕๒
นฤดล/ตรวจ
๒๒ ธันวาคม ๒๕๕๓

[๑] ราชกิจจานุเบกษา
เล่ม ๓๗/-/หน้า ๒๘๐/๙ พฤศจิกายน ๒๔๖๓