พระราชบัญญัติยาสูบ พ.ศ. 2509

พระราชบัญญัติ

พระราชบัญญัติ
ยาสูบ
พ.ศ. ๒๕๐๙

ภูมิพลอดุลยเดช ป.ร.
ให้ไว้ ณ วันที่ ๒๙
พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๕๐๙
เป็นปีที่ ๒๑
ในรัชกาลปัจจุบัน

พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช
มีพระบรมราชโองการโปรดเกล้าฯ ให้ประกาศว่า

โดยที่เป็นการสมควรปรับปรุงกฎหมายว่าด้วยยาสูบ

จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ
ให้ตราพระราชบัญญัติขึ้นไว้โดยคำแนะนำและยินยอมของสภาร่างรัฐธรรมนูญ ในฐานะรัฐสภา
ดังต่อไปนี้

มาตรา ๑ 
พระราชบัญญัตินี้เรียกว่า พระราชบัญญัติยาสูบ พ.ศ. ๒๕๐๙

มาตรา ๒[๑] 
พระราชบัญญัตินี้ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป

มาตรา ๓ 
ให้ยกเลิก
(๑)
พระราชบัญญัติยาสูบ พุทธศักราช ๒๔๘๖
(๒)
พระราชบัญญัติยาสูบ (ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๔๙๐
(๓)
พระราชบัญญัติยาสูบ (ฉบับที่ ๓) พ.ศ. ๒๔๙๒
บรรดาบทกฎหมาย
กฎ
และข้อบังคับอื่นในส่วนที่มีบัญญัติไว้แล้วในพระราชบัญญัตินี้หรือซึ่งขัดหรือแย้งกับบทแห่งพระราชบัญญัตินี้
ให้ใช้พระราชบัญญัตินี้แทน

มาตรา ๔ 
ในพระราชบัญญัตินี้
ต้นยาสูบ หมายความว่า พืชนิโคเชียนาทาแบกกุ้ม (NICOTIANATABACUM)
พันธุ์ยาสูบพื้นเมือง หมายความว่า
ต้นยาสูบที่ปลูกในประเทศไทยมาแต่ดั้งเดิม และเมื่อบ่มด้วยแดดแล้วใบเป็นสีน้ำตาล
ใบยา หมายความว่า ใบยาสดหรือใบยาแห้งของต้นยาสูบ
ยาอัด หมายความว่า
ส่วนใดส่วนหนึ่งของต้นยาสูบซึ่งได้ป่นและทำเป็นแผ่น
ยาเส้น หมายความว่า
ใบยาหรือยาอัดซึ่งได้หั่นเป็นเส้นและแห้งแล้ว
ยาสูบ หมายความว่า บุหรี่ซิกาแรต บุหรี่ซิการ์
บุหรี่อื่น ยาเส้นปรุง และให้รวมตลอดถึงยาเคี้ยวด้วย
บุหรี่ซิกาแรต หมายความว่า
ยาเส้นหรือยาเส้นปรุงซึ่งมวนด้วยกระดาษ
บุหรี่ซิการ์ หมายความว่า
ใบยาแห้งหรือยาอัดหรือยาเส้นหรือยาเส้นปรุงซึ่งมวนด้วยใบยาแห้งหรือยาอัด
บุหรี่อื่น หมายความว่า
ยาเส้นหรือยาเส้นปรุงซึ่งมวนด้วยวัตถุอื่นที่มิใช่กระดาษหรือใบยาแห้งหรือยาอัด
ยาเส้นปรุง หมายความว่า
ใบยาแห้งที่บ่มด้วยวิธีอื่นนอกจากบ่มด้วยแดดซึ่งได้หั่นเป็นเส้นและปรุงแต่งให้คุณภาพแตกต่างไปจากเดิม
ยาเคี้ยว หมายความว่า
ส่วนใดส่วนหนึ่งของใบยาแห้งซึ่งบ่มด้วยวิธีอื่นนอกจากบ่มด้วยแดดและปรุงแต่งให้คุณภาพแตกต่างไปจากเดิมเพื่ออมหรือเคี้ยว
ผู้เพาะปลูกต้นยาสูบ หมายความว่า
ผู้ได้รับอนุญาตให้ทำการเพาะปลูกต้นยาสูบ
ผู้บ่มใบยา หมายความว่า
ผู้ได้รับอนุญาตให้ทำการบ่มใบยาสดเป็นใบยาแห้ง
โรงบ่มใบยา หมายความว่า
สิ่งปลูกสร้างซึ่งใช้บ่มใบยา
สถานีบ่มใบยา หมายความว่า สถานที่ตั้งโรงบ่มใบยา
และให้รวมตลอดถึงสถานที่ซึ่งใช้เกี่ยวกับการซื้อขายหรือเก็บใบยาซึ่งอยู่ในบริเวณเดียวกันด้วย
ผู้อบใบยา หมายความว่า
ผู้ได้รับอนุญาตให้ทำการอบใบยาแห้งด้วยเครื่องจักรเพื่อปรับระดับความชื้น
โรงอบใบยา หมายความว่า โรงเรือนซึ่งติดตั้งเครื่องอบใบยาและให้รวมตลอดถึงโรงเรือนที่เก็บใบยาแห้งในบริเวณเดียวกันด้วย
ผู้ประกอบอุตสาหกรรมยาสูบ หมายความว่า
ผู้ได้รับอนุญาตให้ทำยาอัด ยาเส้น หรือยาสูบเพื่อการค้า
โรงอุตสาหกรรมยาสูบ หมายความว่า
สถานที่ซึ่งใช้ในการทำยาอัด ยาเส้น หรือยาสูบเพื่อการค้า
และให้รวมตลอดถึงบริเวณแห่งสถานที่นั้นด้วย
ซอง หมายความรวมตลอดถึง ห่อ กะทอ กระป๋อง กล่อง ขวด
หรือสิ่งอื่นซึ่งใช้บรรจุหรือผูกมัดยาเส้นหรือยาสูบ
แสตมป์ยาสูบ
หมายความรวมตลอดถึงเครื่องหมายอย่างอื่นที่ใช้แทนแสตมป์ยาสูบ
อธิบดี หมายความว่า อธิบดีกรมสรรพสามิต
รัฐมนตรี หมายความว่า
รัฐมนตรีผู้รักษาการตามพระราชบัญญัตินี้

มาตรา ๕ 
ให้รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังรักษาการตามพระราชบัญญัตินี้
และให้มีอำนาจออกกฎกระทรวงกำหนดค่าธรรมเนียมและค่าแสตมป์ยาสูบไม่เกินอัตราท้ายพระราชบัญญัตินี้
และกำหนดกิจการอื่นเพื่อปฏิบัติการตามพระราชบัญญัตินี้
กฎกระทรวงนั้น
เมื่อได้ประกาศในราชกิจจานุเบกษาแล้วให้ใช้บังคับได้

มาตรา ๖ 
ให้อธิบดีมีอำนาจกำหนดให้ผู้เพาะปลูกต้นยาสูบในท้องที่ใดท้องที่หนึ่งใช้พันธุ์ยาสูบใด
ๆ ได้ตามที่เห็นสมควรโดยประกาศในราชกิจจานุเบกษา
บทบัญญัติมาตรานี้มิให้ใช้บังคับแก่สถานีทดลองปลูกพันธุ์ยาสูบ

มาตรา ๗ 
ผู้ใดทำการเพาะปลูกต้นยาสูบ ต้องได้รับอนุญาตจากเจ้าพนักงาน
การขออนุญาต
การออกใบอนุญาตและเงื่อนไขว่าด้วยการเพาะปลูกต้นยาสูบ
ให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์และวิธีการที่อธิบดีกำหนดโดยประกาศในราชกิจจานุเบกษา
ใบอนุญาตที่ออกตามมาตรานี้สิ้นอายุเมื่อครบกำหนดหนึ่งปีนับแต่วันออกใบอนุญาต
บทบัญญัติมาตรานี้มิให้ใช้บังคับแก่ผู้ปลูกต้นยาสูบเพื่อใช้เองไม่เกินสามร้อยต้น
แต่ต้องใช้พันธุ์ยาสูบพื้นเมือง

มาตรา ๘ 
ห้ามมิให้ผู้เพาะปลูกต้นยาสูบจำหน่ายใบยาสดแก่ผู้อื่นนอกจากผู้บ่มใบยาตามที่กำหนดไว้ในใบอนุญาต
เว้นแต่จะได้รับอนุญาตเป็นหนังสือจากอธิบดี
บทบัญญัติมาตรานี้มิให้ใช้บังคับแก่การจำหน่ายใบยาพันธุ์ยาสูบพื้นเมืองหรือใบยาที่ผู้บ่มใบยาไม่รับซื้อ

มาตรา ๙ 
ผู้ใดตั้งสถานีบ่มใบยาหรือสร้างโรงบ่มใบยาเพิ่มจำนวนขึ้นต้องได้รับอนุญาตจากอธิบดี
การขออนุญาต
การออกใบอนุญาตและเงื่อนไขว่าด้วยการสร้างสถานีบ่มใบยาหรือโรงบ่มใบยา
ให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์และวิธีการที่อธิบดีกำหนดโดยประกาศในราชกิจจานุเบกษา
ใบอนุญาตที่ออกตามมาตรานี้มีอายุตลอดไป
บทบัญญัติมาตรานี้มิให้ใช้บังคับแก่ผู้ตั้งสถานีบ่มใบยาพันธุ์ยาสูบพื้นเมือง

มาตรา ๑๐ 
ผู้ใดทำการบ่มใบยา ต้องได้รับอนุญาตจากเจ้าพนักงาน
การขออนุญาต
การออกใบอนุญาตและเงื่อนไขว่าด้วยการรับซื้อใบยาสด การบ่มใบยา
การเก็บรักษาใบยาแห้ง ตลอดทั้งการทำบัญชี
ให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์และวิธีการที่อธิบดีกำหนดโดยประกาศในราชกิจจานุเบกษา
ใบอนุญาตที่ออกตามมาตรานี้สิ้นอายุเมื่อครบกำหนดหนึ่งปีนับแต่วันออกใบอนุญาต
บทบัญญัติมาตรานี้มิให้ใช้บังคับแก่ผู้บ่มใบยาพันธุ์ยาสูบพื้นเมือง

มาตรา ๑๑ 
ห้ามมิให้ผู้บ่มใบยาจำหน่ายใบยาแห้งแก่ผู้อื่นนอกจากผู้ซื้อใบยาตามมาตรา ๒๕
เว้นแต่จะได้รับอนุญาตเป็นหนังสือจากอธิบดี
บทบัญญัติมาตรานี้มิให้ใช้บังคับแก่การจำหน่ายใบยาพันธุ์ยาสูบพื้นเมือง

มาตรา ๑๒ 
ผู้ใดตั้งโรงอบใบยาหรือเพิ่มจำนวนเครื่องอบใบยาต้องได้รับอนุญาตจากอธิบดี
การขออนุญาต
การออกใบอนุญาตและเงื่อนไขว่าด้วยการสร้างโรงอบใบยาให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์และวิธีการที่อธิบดีกำหนดโดยประกาศในราชกิจจานุเบกษา
ใบอนุญาตที่ออกตามมาตรานี้มีอายุตลอดไป

มาตรา ๑๓ 
ผู้ใดทำการอบใบยา ต้องได้รับอนุญาตจากเจ้าพนักงาน
การขออนุญาต
การออกใบอนุญาตและเงื่อนไขว่าด้วยการอบใบยา การเก็บรักษาใบยา ตลอดทั้งการทำบัญชี
ให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์และวิธีการที่อธิบดีกำหนด โดยประกาศในราชกิจจานุเบกษา
ใบอนุญาตที่ออกตามมาตรานี้สิ้นอายุเมื่อครบกำหนดหนึ่งปีนับแต่วันออกใบอนุญาต

มาตรา ๑๔ 
ผู้ใดทำการหั่นใบยา ต้องได้รับอนุญาตเป็นหนังสือจากอธิบดี
หรือต้องได้รับอนุญาตตามประกาศที่อธิบดีกำหนด

มาตรา ๑๕ 
ให้อธิบดีมีอำนาจประกาศกำหนดราคาใบยา
การซื้อขายใบยา
ให้เป็นไปตามราคาที่อธิบดีประกาศกำหนด

มาตรา ๑๖ 
การประกอบอุตสาหกรรมบุหรี่ซิกาแรตเป็นการผูกขาดของรัฐ

มาตรา ๑๗ 
ผู้ใดประกอบอุตสาหกรรมยาสูบ ต้องได้รับอนุญาตจากอธิบดี
การขออนุญาต
การออกใบอนุญาตและเงื่อนไขว่าด้วยการประกอบอุตสาหกรรมยาสูบ การนำยาอัด ยาเส้น
หรือยาสูบออกจากโรงอุตสาหกรรมยาสูบ ตลอดทั้งการทำบัญชี
ให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์และวิธีการที่อธิบดีกำหนดโดยประกาศในราชกิจจานุเบกษา
ใบอนุญาตที่ออกตามมาตรานี้สิ้นอายุเมื่อสิ้นปีปฏิทิน

มาตรา ๑๘ 
ให้ผู้ประกอบอุตสาหกรรมยาสูบบรรจุยาเส้นหรือยาสูบในซองและปิดแสตมป์ยาสูบตามพระราชบัญญัตินี้ก่อนนำออกจากโรงอุตสาหกรรมยาสูบ
ยาเส้นหรือยาสูบที่ได้รับอนุญาตให้ส่งออกไปขายนอกราชอาณาจักรไม่ต้องปิดแสตมป์ยาสูบ
แต่ต้องปฏิบัติตามหลักเกณฑ์และวิธีการที่กำหนดในกฎกระทรวง

มาตรา ๑๙ 
ห้ามมิให้ผู้ใดมียาสูบที่มิได้ปิดแสตมป์ยาสูบตามพระราชบัญญัตินี้ไว้ในครอบครองเกินกว่าห้าร้อยกรัม
นอกจากผู้ประกอบอุตสาหกรรมยาสูบ
ให้ผู้มียาสูบที่ไม่ต้องปิดแสตมป์ยาสูบหรือผู้มียาสูบที่ปิดแสตมป์ยาสูบตามพระราชบัญญัติยาสูบ
พุทธศักราช ๒๔๘๖ เกินกว่าห้าร้อยกรัม
ปิดแสตมป์ยาสูบให้ถูกต้องตามพระราชบัญญัตินี้ภายในหกสิบวันนับแต่วันที่พระราชบัญญัตินี้ใช้บังคับ

มาตรา ๒๐ 
ห้ามมิให้ผู้ใดมียาเส้นที่มิได้ปิดแสตมป์ยาสูบตามพระราชบัญญัตินี้ไว้ในครอบครองเกินกว่าหนึ่งกิโลกรัม
นอกจากผู้ปลูกต้นยาสูบเพื่อใช้เองไม่เกินสามร้อยต้น หรือผู้ประกอบอุตสาหกรรมยาสูบ
ให้ผู้มียาเส้นที่ไม่ต้องปิดแสตมป์ยาสูบหรือผู้มียาเส้นที่ปิดแสตมป์ยาสูบตามพระราชบัญญัติยาสูบ
พุทธศักราช ๒๔๘๖ เกินหนึ่งกิโลกรัม
ปิดแสตมป์ยาสูบให้ถูกต้องตามพระราชบัญญัตินี้ภายในหกสิบวันนับแต่วันที่พระราชบัญญัตินี้ใช้บังคับ

มาตรา ๒๑ 
ผู้ใดขายยาเส้นหรือยาสูบ หรือนำยาเส้นหรือยาสูบออกแสดงเพื่อขายต้องได้รับอนุญาตจากเจ้าพนักงาน
การขออนุญาต
การออกใบอนุญาตและเงื่อนไขว่าด้วยการรับยาเส้นหรือยาสูบมาขาย การขาย
หรือการนำออกแสดงเพื่อขาย ให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์และวิธีการที่กำหนดในกฎกระทรวง
ใบอนุญาตที่ออกตามมาตรานี้สิ้นอายุเมื่อสิ้นปีปฏิทิน
บทบัญญัติมาตรานี้มิให้ใช้บังคับในกรณีที่เจ้าพนักงานเป็นผู้ขาย

มาตรา ๒๒ 
การขายยาเส้นต้องขายทั้งซอง ห้ามแบ่งขาย

มาตรา ๒๓ 
ให้อธิบดีมีอำนาจประกาศกำหนดราคายาสูบ
การขายยาสูบ
ห้ามมิให้ขายเกินราคาที่อธิบดีประกาศกำหนด

มาตรา ๒๔ 
ห้ามมิให้ผู้ใดขายหรือมีไว้เพื่อขายซึ่งยาเส้นหรือยาสูบที่มิได้ปิดแสตมป์ยาสูบตามพระราชบัญญัตินี้
ให้ผู้มียาเส้นไว้เพื่อขายที่ไม่ต้องปิดแสตมป์ยาสูบหรือผู้ขายยาเส้นหรือยาสูบที่ปิดแสตมป์ยาสูบตามพระราชบัญญัติยาสูบ
พุทธศักราช ๒๔๘๖
ปิดแสตมป์ยาสูบให้ถูกต้องตามพระราชบัญญัตินี้ภายในหกสิบวันนับแต่วันที่พระราชบัญญัตินี้ใช้บังคับ

มาตรา ๒๕ 
ผู้ใดซื้อใบยาแห้งจากผู้บ่มใบยา ต้องได้รับอนุญาตจากอธิบดี
การขออนุญาต
การออกใบอนุญาตและเงื่อนไขว่าด้วยการซื้อใบยาแห้ง ตลอดทั้งการทำบัญชี
ให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์และวิธีการที่อธิบดีกำหนดโดยประกาศในราชกิจจานุเบกษา
ใบอนุญาตที่ออกตามมาตรานี้สิ้นอายุเมื่อสิ้นปีปฏิทิน
บทบัญญัติมาตรานี้มิให้ใช้บังคับแก่การซื้อใบยาพันธุ์ยาสูบพื้นเมือง

มาตรา ๒๖ 
ห้ามมิให้ผู้ใดนำใบยาแห้งตั้งแต่หนึ่งกิโลกรัมขึ้นไปออกนอกเขตจังหวัด
เว้นแต่จะได้รับอนุญาตจากอธิบดีหรือเจ้าพนักงานที่ได้รับมอบหมายจากอธิบดี
การขออนุญาต
การออกใบอนุญาตและเงื่อนไขว่าด้วยการนำใบยาแห้งออกนอกเขตจังหวัด
ให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์และวิธีการที่อธิบดีกำหนดโดยประกาศในราชกิจจานุเบกษา
บทบัญญัติมาตรานี้มิให้ใช้บังคับแก่การนำใบยาพันธุ์ยาสูบพื้นเมืองออกนอกเขตจังหวัด

มาตรา ๒๗ 
ห้ามมิให้ผู้ใดนำเมล็ดพันธุ์ยาสูบ ต้นยาสูบ ใบยา ยาอัด
ยาเส้นหรือยาสูบเข้ามาในหรือส่งออกไปนอกราชอาณาจักร
เว้นแต่จะได้รับอนุญาตจากอธิบดีหรือเจ้าพนักงานที่ได้รับมอบหมายจากอธิบดี
การขออนุญาต
การออกใบอนุญาตและเงื่อนไขว่าด้วยการนำสิ่งของตามมาตรานี้เข้ามาในหรือส่งออกไปนอกราชอาณาจักร
ให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์และวิธีการที่อธิบดีกำหนดโดยประกาศในราชกิจจานุเบกษา
การขออนุญาตนำสิ่งของตามมาตรานี้เข้ามาในราชอาณาจักรเพื่อเป็นตัวอย่างสินค้า
หรือมิใช่เพื่อการค้าตามจำนวนอันสมควร
จะขอเมื่อสิ่งของนั้นมาถึงด่านศุลกากรแล้วก็ได้
เฉพาะยาเส้นหรือยาสูบให้ปิดแสตมป์ยาสูบตามพระราชบัญญัตินี้ก่อนที่จะรับมอบไปจากเจ้าพนักงานศุลกากร
เว้นแต่อธิบดีจะอนุญาตให้ปิดภายหลังตามเงื่อนไขที่อธิบดีกำหนด

มาตรา ๒๘ 
ให้อธิบดีมีอำนาจผ่อนผันผู้เดินทางในบางกรณีนำยาเส้นหรือยาสูบติดตัวเข้ามาในหรือออกไปนอกราชอาณาจักรได้ตามจำนวนที่เห็นสมควร
และจะผ่อนผันไม่ต้องปิดแสตมป์ยาสูบด้วยก็ได้ การผ่อนผันให้ประกาศในราชกิจจานุเบกษา

มาตรา ๒๙ 
ให้ผู้ได้รับใบอนุญาตตามพระราชบัญญัตินี้แสดงใบอนุญาตไว้ในที่เปิดเผย
ดังที่ระบุไว้ในใบอนุญาต
ในกรณีที่ใบอนุญาตหายหรือชำรุดเสียหายมาก
ให้ผู้ได้รับใบอนุญาตขอใบแทนใบอนุญาตจากผู้มีอำนาจออกใบอนุญาตภายในสามสิบวันนับแต่วันที่ใบอนุญาตหายหรือชำรุดเสียหายมาก

มาตรา ๓๐ 
ห้ามมิให้ผู้ได้รับใบอนุญาตเปลี่ยนสถานที่ที่ระบุไว้ในใบอนุญาต
เว้นแต่จะได้รับอนุญาตเป็นหนังสือจากผู้มีอำนาจออกใบอนุญาต
การขอและการอนุญาตให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์และวิธีการที่อธิบดีกำหนดโดยประกาศในราชกิจจานุเบกษา

มาตรา ๓๑ 
การโอนใบอนุญาตจะกระทำได้ต่อเมื่อได้รับอนุญาตเป็นหนังสือจากผู้มีอำนาจออกใบอนุญาต
การขอและการอนุญาตให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์และวิธีการที่อธิบดีกำหนดโดยประกาศในราชกิจจานุเบกษา

มาตรา ๓๒ 
ใบอนุญาตที่ได้ออกให้ก่อนวันที่พระราชบัญญัตินี้ใช้บังคับ
ให้คงใช้ได้ต่อไปจนสิ้นอายุใบอนุญาตนั้น
ผู้ใดทำยาเส้นเพื่อการค้าหรือขายยาเส้นอยู่ก่อนวันที่พระราชบัญญัตินี้ใช้บังคับ
ถ้าประสงค์จะดำเนินการต่อไป
ให้ขออนุญาตภายในสามสิบวันนับแต่วันที่พระราชบัญญัตินี้ใช้บังคับ

มาตรา ๓๓ 
ให้อธิบดีมีอำนาจสั่งพักใช้ใบอนุญาตมีกำหนดไม่เกินหกเดือน
หรือสั่งเพิกถอนใบอนุญาต เมื่อปรากฏว่าผู้ได้รับใบอนุญาต
(๑)
ไม่ปฏิบัติตามพระราชบัญญัตินี้ หรือกฎกระทรวงที่ออกตามความในพระราชบัญญัตินี้
(๒)
ไม่ปฏิบัติตามเงื่อนไขที่อธิบดีกำหนดตามพระราชบัญญัตินี้ หรือ
(๓)
ต้องคำพิพากษาถึงที่สุดว่าได้กระทำความผิดตามพระราชบัญญัตินี้
คำสั่งเช่นว่านั้นให้ทำเป็นหนังสือและแจ้งให้ผู้ที่ถูกสั่งพักหรือเพิกถอนใบอนุญาตทราบ
ในกรณีที่ไม่พบตัวผู้ถูกสั่งดังกล่าว ให้เจ้าพนักงานปิดคำสั่งไว้ ณ
สถานที่ที่ปรากฏในใบอนุญาต และให้ถือว่าผู้นั้นได้ทราบคำสั่งนั้นแล้วตั้งแต่วันที่ปิดคำสั่ง

มาตรา ๓๔ 
ผู้ถูกสั่งพักหรือเพิกถอนใบอนุญาตมีสิทธิอุทธรณ์คำสั่งพักใช้ใบอนุญาตหรือคำสั่งเพิกถอนใบอนุญาตต่อรัฐมนตรีได้
โดยยื่นอุทธรณ์ต่ออธิบดีหรือเจ้าพนักงานผู้ออกใบอนุญาตภายในสามสิบวันนับแต่วันที่ได้ทราบคำสั่ง
คำวินิจฉัยชี้ขาดของรัฐมนตรีให้เป็นที่สุด

มาตรา ๓๕ 
ยาเส้นหรือยาสูบที่ยังมีเหลืออยู่ในวันที่ถูกสั่งพักหรือเพิกถอนใบอนุญาต
ให้ผู้ที่ถูกสั่งพักหรือเพิกถอนใบอนุญาต แล้วแต่กรณี
ขายหรือนำออกแสดงเพื่อขายได้ภายในสิบห้าวันนับแต่วันที่ได้ทราบคำสั่ง

มาตรา ๓๖ 
ผู้ใดถูกเพิกถอนใบอนุญาตแล้วจะขออนุญาตใหม่อีกไม่ได้จนกว่าจะพ้นกำหนดหนึ่งปีนับแต่วันที่ได้ทราบคำสั่ง

มาตรา ๓๗ 
เมื่อเจ้าพนักงานต้องการทราบชนิดและปริมาณของเมล็ดพันธุ์ยาสูบ ใบยา ยาเส้น
ยาสูบ หรือต้องการทราบรายละเอียดในการดำเนินงานเกี่ยวกับการเพาะปลูกต้นยาสูบ
การบ่มใบยา การอบใบยา การประกอบอุตสาหกรรมยาสูบ ให้ผู้เพาะปลูกต้นยาสูบ ผู้บ่มใบยา
ผู้อบใบยา หรือผู้ประกอบอุตสาหกรรมยาสูบ แล้วแต่กรณี แจ้งให้เจ้าพนักงานทราบ

มาตรา ๓๘ 
ให้เจ้าพนักงานมีอำนาจเข้าตรวจสถานีบ่มใบยา โรงอบใบยา
หรือโรงอุตสาหกรรมยาสูบ รวมตลอดทั้งเอกสารและบัญชีต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้องในระหว่างเวลาทำงาน
และมีอำนาจที่จะเข้าควบคุมสถานีบ่มใบยา โรงอบใบยา หรือโรงอุตสาหกรรมยาสูบ
แล้วแต่กรณี เพื่อให้ปฏิบัติตามพระราชบัญญัตินี้
ผู้บ่มใบยา
ผู้อบใบยาหรือผู้ประกอบอุตสาหกรรมยาสูบต้องให้ความสะดวก
ตลอดทั้งการจัดที่พักและที่ทำงานตามสมควรแก่เจ้าพนักงานซึ่งปฏิบัติการตามมาตรานี้

มาตรา ๓๙ 
ให้เจ้าพนักงานมีอำนาจเข้าตรวจที่เพาะปลูกต้นยาสูบ
สถานที่ขายยาเส้นหรือยาสูบ ระหว่างเวลาตั้งแต่พระอาทิตย์ขึ้นถึงพระอาทิตย์ตก
และมีอำนาจตรวจบัญชีเอกสารเกี่ยวกับการเพาะปลูกต้นยาสูบ การขายยาเส้นหรือยาสูบ
รวมตลอดทั้งยาเส้นหรือยาสูบที่มีไว้ด้วย
ผู้เพาะปลูกต้นยาสูบ
ผู้ขายยาเส้นหรือยาสูบ
ต้องให้ความสะดวกตามสมควรแก่เจ้าพนักงานซึ่งปฏิบัติการตามมาตรานี้

มาตรา ๔๐ 
ให้เจ้าพนักงานผู้มีอำนาจหน้าที่จับกุมและปราบปรามตามพระราชบัญญัตินี้มีอำนาจยึดยาเส้นหรือยาสูบของผู้กระทำผิดหรือของผู้ที่มีเหตุอันควรสงสัยว่ากระทำผิดตามพระราชบัญญัตินี้
รวมทั้งหีบห่อยาเส้นหรือยาสูบนั้น
ยาเส้นหรือยาสูบรวมทั้งหีบห่อที่ได้ยึดไว้ตามความในวรรคแรก
ถ้าไม่ทราบตัวเจ้าของ หรือพนักงานอัยการสั่งเด็ดขาดไม่ฟ้องคดี
หรือศาลไม่พิพากษาให้ริบและผู้เป็นเจ้าของหรือผู้ครอบครองมิได้ร้องขอรับคืนภายในกำหนดหกเดือนนับแต่วันยึด
หรือวันทราบคำสั่งเด็ดขาดไม่ฟ้องคดี หรือวันที่คำพิพากษาถึงที่สุด แล้วแต่กรณี
ให้ตกเป็นของกรมสรรพสามิต
ถ้ายาเส้นหรือยาสูบที่ยึดไว้นั้นจะเป็นการเสี่ยงความเสียหาย
หรือค่าใช้จ่ายในการเก็บรักษาจะเกินค่าของยาเส้นหรือยาสูบ
อธิบดีหรือเจ้าพนักงานที่ได้รับมอบหมายจากอธิบดีจะจัดการขายทอดตลาดยาเส้นหรือยาสูบรวมทั้งหีบห่อก่อนถึงกำหนดตามความในวรรคสองก็ได้
ได้เงินเป็นจำนวนสุทธิเท่าใดให้ยึดไว้แทนยาเส้นหรือยาสูบนั้น

มาตรา ๔๑ 
ให้รัฐมนตรีมีอำนาจจัดให้มีขึ้น เปลี่ยนแปลงหรือยกเลิกซึ่งแสตมป์ยาสูบ
โดยประกาศในราชกิจจานุเบกษา

มาตรา ๔๒ 
การปิดและขีดฆ่าแสตมป์ยาสูบ
ให้เป็นไปตามวิธีการที่อธิบดีกำหนดโดยประกาศในราชกิจจานุเบกษา

มาตรา ๔๓ 
ห้ามมิให้ผู้ใดมีไว้ในครอบครองซึ่งแสตมป์ยาสูบปลอมหรือใช้แล้วเพื่อขายหรือเพื่อนำออกใช้โดยรู้ว่าเป็นแสตมป์ยาสูบปลอมหรือใช้แล้ว

มาตรา ๔๔ 
เมล็ดพันธุ์ยาสูบ ต้นยาสูบ ใบยา ยาอัด ยาเส้น ยาสูบ
หรือเครื่องอุปกรณ์ในคดีกระทำผิดพระราชบัญญัตินี้ รวมทั้งหีบห่อ
ให้ศาลมีอำนาจสั่งริบเป็นของกรมสรรพสามิต
บุหรี่ซิกาแรตและเครื่องอุปกรณ์ในการผลิตบุหรี่ซิกาแรตในคดีกระทำผิดบทบัญญัติมาตรา
๑๗ หรือบุหรี่ซิกาแรตในคดีกระทำผิดบทบัญญัติมาตรา ๑๘ มาตรา ๑๙ มาตรา ๒๔ หรือมาตรา
๒๗ รวมทั้งหีบห่อ ให้ศาลสั่งริบเป็นของกรมสรรพสามิต

มาตรา ๔๕ 
ผู้ใดฝ่าฝืนมาตรา ๒๙ ต้องระวางโทษปรับไม่เกินหนึ่งร้อยบาท

มาตรา ๔๖ 
ผู้ใดฝ่าฝืนมาตรา ๖ มาตรา ๗ มาตรา ๘ มาตรา ๑๔ มาตรา ๑๕ วรรคสอง มาตรา ๒๑
มาตรา ๒๒ มาตรา ๒๓ วรรคสอง มาตรา ๓๐ มาตรา ๓๗ มาตรา ๓๘ วรรคสอง มาตรา ๓๙ วรรคสอง
หรือมาตรา ๔๒ ต้องระวางโทษปรับไม่เกินห้าร้อยบาท

มาตรา ๔๗ 
ผู้ใดฝ่าฝืนมาตรา ๙ มาตรา ๑๐ มาตรา ๑๒ หรือมาตรา ๑๓
ต้องระวางโทษปรับไม่เกินสองพันบาท

มาตรา ๔๘ 
ผู้ใดฝ่าฝืนมาตรา ๑๗ หรือมาตรา ๑๘ ต้องระวางโทษปรับไม่เกินหนึ่งหมื่นบาท

มาตรา ๔๙ 
ผู้ใดฝ่าฝืนมาตรา ๑๙ หรือมาตรา ๒๐
ต้องระวางโทษปรับสิบเท่าของค่าแสตมป์ยาสูบที่จะต้องปิด

มาตรา ๕๐ 
ผู้ใดฝ่าฝืนมาตรา ๒๔
ต้องระวางโทษปรับสิบห้าเท่าของค่าแสตมป์ยาสูบที่จะต้องปิด

มาตรา ๕๑ 
ผู้ใดฝ่าฝืนมาตรา ๑๑ มาตรา ๒๕ หรือมาตรา ๒๖
ต้องระวางโทษปรับกิโลกรัมละหกสิบบาท

มาตรา ๕๒ 
ผู้ใดฝ่าฝืนมาตรา ๒๗ ต้องระวางโทษจำคุกไม่เกินหกเดือน
หรือปรับไม่เกินสองพันบาท หรือทั้งจำทั้งปรับ

มาตรา ๕๓ 
ผู้ใดฝ่าฝืนมาตรา ๔๓ ต้องระวางโทษจำคุกไม่เกินสองปี
หรือปรับไม่เกินสี่พันบาท หรือทั้งจำทั้งปรับ

มาตรา ๕๔ 
บรรดาความผิดตามพระราชบัญญัตินี้ซึ่งมีโทษปรับสถานเดียวให้อธิบดีหรือผู้ที่ได้รับมอบหมายจากอธิบดีมีอำนาจเปรียบเทียบได้

มาตรา ๕๕ 
ให้อธิบดีมีอำนาจแต่งตั้งข้าราชการกรมสรรพสามิตเป็นเจ้าพนักงานปฏิบัติการตามพระราชบัญญัตินี้
หรือเป็นเจ้าพนักงานมีอำนาจหน้าที่จับกุมและปราบปรามผู้กระทำความผิดตามพระราชบัญญัตินี้โดยประกาศในราชกิจจานุเบกษา

ผู้รับสนองพระบรมราชโองการ
จอมพล ถนอม  กิตติขจร
นายกรัฐมนตรี

บัญชีอัตราค่าธรรมเนียมและค่าแสตมป์ยาสูบ

หมายเลข

รายการ

อัตรา

๑

ค่าธรรมเนียมใบอนุญาตตั้งสถานีบ่มใบยา

สถานีละ     ๑,๐๐๐   บาท

๒

ค่าธรรมเนียมใบอนุญาตผู้บ่มใบยา

๒๐ บาท ต่อ ๑ โรงบ่ม

๓

ค่าธรรมเนียมใบอนุญาตตั้งโรงอบใบยา

โรงละ      ๑๐,๐๐๐   บาท

๔

ค่าธรรมเนียมใบอนุญาตผู้อบใบยา

๑,๐๐๐ บาท
  ต่อ ๑ เครื่องอบ

๕

ค่าธรรมเนียมใบอนุญาตผู้ประกอบอุตสาหกรรม

ยาสูบ

(๑) บุหรี่ซิกาแรต

ฉบับละ      ๕,๐๐๐    บาท

(๒) บุหรี่ซิการ์

ฉบับละ        ๕๐๐    บาท

(๓) ยาอัด

ฉบับละ        ๕๐๐    บาท

(๔) ยาเส้น

ฉบับละ        ๕๐๐    บาท

(๕) ยาเส้นปรุง

ฉบับละ        ๕๐๐    บาท

(๖) บุหรี่อื่น

ฉบับละ        ๒๕๐    บาท

(๗) ยาเคี้ยว

ฉบับละ        ๒๕๐    บาท

๖

ค่าธรรมเนียมใบอนุญาตขายยาเส้นหรือยาสูบ

ยาเส้น

ประเภท
  ๑ ขายโดยไม่จำกัดจำนวน

ฉบับละ        ๑๐๐    บาท

ประเภท
  ๒ ขายครั้งละไม่เกินน้ำหนัก ๒ กิโลกรัม

ฉบับละ          ๑๐    บาท

ประเภท ๓ 
  ผู้เพาะปลูกต้นยาสูบขายยาเส้นที่ทำจากใบยาที่ปลูกเอง

ฉบับละ          ๑๐    บาท

ยาสูบ

ประเภท ๑  ขายโดยไม่จำกัดจำนวน

ฉบับละ        ๒๐๐    บาท

ประเภท ๒  ขายครั้งละไม่เกิน ๑๐,๐๐๐ มวน
  ถ้าเป็นยาเส้นปรุงหรือยาเคี้ยวครั้งละไม่เกินสิบกิโลกรัม

ฉบับละ        ๑๐๐    บาท

ประเภท ๓  ขายครั้งละไม่เกิน ๒๐๐ มวน
  ถ้าเป็นยาเส้นปรุงหรือยาเคี้ยว ครั้งละไม่เกิน ๒๐๐ กรัม

ฉบับละ          ๒๐    บาท

๗

ค่าธรรมเนียมใบอนุญาตซื้อใบยาแห้ง

ฉบับละ      ๓,๐๐๐    บาท

๘

ค่าธรรมเนียมใบอนุญาตนำใบยาแห้งออกนอกเขตจังหวัด

ฉบับละ            ๕    บาท

๙

ค่าธรรมเนียมใบอนุญาตนำเมล็ดพันธุ์ยาสูบ
  ต้นยาสูบ ใบยา ยาอัด ยาเส้น หรือยาสูบ เข้ามาหรือส่งออกไปนอกราชอาณาจักร

ฉบับละ          ๑๐    บาท

๑๐

ค่าธรรมเนียมการเปลี่ยนสถานที่ที่ระบุไว้ในใบอนุญาต

ฉบับละ ๑ ใน ๔
  ของค่าธรรมเนียมใบอนุญาตนั้น ๆ แต่ไม่ต่ำกว่าหนึ่งบาท

๑๑

ค่าธรรมเนียมการโอนใบอนุญาต

ฉบับละ ๑ ใน ๔
  ของค่าธรรมเนียมใบอนุญาตนั้น ๆ แต่ไม่ต่ำกว่าหนึ่งบาท

๑๒

ค่าธรรมเนียมการออกใบแทนใบอนุญาต

ฉบับละ ๑ ใน ๑๐
  ของค่าธรรมเนียมใบอนุญาตนั้น ๆ แต่ไม่ต่ำกว่าหนึ่งบาท

๑๓

ค่าแสตมป์ยาสูบ

ยาเส้น

(๑)
  ยาเส้นที่ผลิตในประเทศ

สิบกรัมต่อหนึ่งสตางค์
  เศษของสิบกรัมให้นับเป็นสิบกรัม

(๒)
  ยาเส้นที่ผลิตในต่างประเทศ

หนึ่งกรัมต่อหนึ่งสตางค์
  เศษของหนึ่งกรัมให้นับเป็นหนึ่งกรัม

ยาสูบ

(๑) บุหรี่ซิกาแรตที่ผลิตในประเทศ

ร้อยละสี่สิบของราคาขายปลีกในประกาศของอธิบดี

(๒)
  บุหรี่ซิกาแรตที่ผลิตในต่างประเทศ

หนึ่งกรัมต่อยี่สิบสตางค์
  เศษของหนึ่งกรัมให้นับเป็นหนึ่งกรัม

(๓)
  บุหรี่ซิการ์ที่ผลิตในประเทศ

หนึ่งกรัมต่อสองสตางค์
  เศษของหนึ่งกรัมให้นับเป็นหนึ่งกรัม

(๔)
  บุหรี่ซิการ์ที่ผลิตในต่างประเทศ

หนึ่งกรัมต่อยี่สิบสตางค์
  เศษของหนึ่งกรัมให้นับเป็นหนึ่งกรัม

(๕)
  บุหรี่อื่นที่ผลิตในประเทศ

หนึ่งกรัมต่อหนึ่งสตางค์
  เศษของหนึ่งกรัมให้นับเป็นหนึ่งกรัม

(๖)
  บุหรี่อื่นที่ผลิตในต่างประเทศ

หนึ่งกรัมต่อยี่สิบสตางค์
  เศษของหนึ่งกรัมให้นับเป็นหนึ่งกรัม

(๗)
  ยาเส้นปรุงที่ผลิตในประเทศ

หนึ่งกรัมต่อห้าสตางค์
  เศษของหนึ่งกรัมให้นับเป็นหนึ่งกรัม

(๘)
  ยาเส้นปรุงที่ผลิตในต่างประเทศ

หนึ่งกรัมต่อยี่สิบสตางค์
  เศษของหนึ่งกรัมให้นับเป็นหนึ่งกรัม

(๙)
  ยาเคี้ยวที่ผลิตในประเทศ

หนึ่งกรัมต่อหนึ่งสตางค์
  เศษของหนึ่งกรัมให้นับเป็นหนึ่งกรัม

(๑๐)
  ยาเคี้ยวที่ผลิตในต่างประเทศ

หนึ่งกรัมต่อยี่สิบสตางค์
  เศษของหนึ่งกรัมให้นับเป็นหนึ่งกรัม

หมายเหตุ :-
เหตุผลในการประกาศใช้พระราชบัญญัติฉบับนี้ คือ
เนื่องจากกฎหมายว่าด้วยยาสูบที่ใช้อยู่ในปัจจุบันนี้ได้ใช้มาเป็นเวลานานถึง ๒๐ ปี
และได้มีการแก้ไขเพิ่มเติมถึง ๒ ครั้ง
ถึงกระนั้นก็ยังไม่เหมาะสมกับเหตุการณ์ปัจจุบัน เช่น ค่าธรรมเนียม ค่าแสตมป์ยาสูบ
ได้กำหนดไว้ตามค่าน้ำเงินในสมัยนั้นและบทกำหนดโทษยังต่ำกว่าที่ควรอยู่มาก
นอกจากนี้ยังมีบทบัญญัติที่ไม่เหมาะสมอีกหลายประการ
จึงสมควรปรับปรุงกฎหมายว่าด้วยยาสูบให้เหมาะสมยิ่งขึ้น

วศิน/ผู้จัดทำ
๒๐ กุมภาพันธ์ ๒๕๕๒

ชาตินัย/ปรับปรุง
๕ กันยายน ๒๕๕๔

[๑] ราชกิจจานุเบกษา
เล่ม ๘๓/ตอน ๑๑๗/หน้า ๙๖๓/๒๗ ธันวาคม ๒๕๐๙