ระเบียบกระทรวงศึกษาธิการ ว่าด้วยการประเมินเทียบระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน พ.ศ. 2556

ระเบียบกระทรวงศึกษาธิการ

ระเบียบกระทรวงศึกษาธิการ
ว่าด้วยการประเมินเทียบระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน
พ.ศ. ๒๕๕๖

ด้วยกระทรวงศึกษาธิการ
เห็นสมควรปรับปรุงระเบียบกระทรวงศึกษาธิการว่าด้วยการประเมินเทียบระดับการศึกษาขั้นพื้นฐานให้เหมาะสมยิ่งขึ้น

อาศัยอำนาจตามความในข้อ ๒ และข้อ ๓ แห่งกฎกระทรวงว่าด้วยการแบ่งระดับและการเทียบระดับการศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัย
พ.ศ. ๒๕๔๖ และที่แก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๕๕๖
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ จึงวางระเบียบไว้ ดังต่อไปนี้

ข้อ ๑  ระเบียบนี้
เรียกว่า ระเบียบกระทรวงศึกษาธิการ ว่าด้วยการประเมินเทียบระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน
พ.ศ. ๒๕๕๖

ข้อ ๒[๑]  ระเบียบนี้ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป

ข้อ ๓  ให้ยกเลิก
(๑) ระเบียบกระทรวงศึกษาธิการ ว่าด้วยการประเมินเทียบระดับการศึกษาขั้นพื้นฐานและการศึกษาระดับอุดมศึกษาระดับต่ำกว่าปริญญา
พ.ศ. ๒๕๕๑
(๒) ระเบียบกระทรวงศึกษาธิการ ว่าด้วยการประเมินเทียบระดับการศึกษาขั้นพื้นฐานและการศึกษาระดับอุดมศึกษาระดับต่ำกว่าปริญญา
(ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๕๕๔

ข้อ ๔  ในระเบียบนี้
หน่วยงานต้นสังกัดของสถานศึกษา
หมายถึง สำนักงาน กศน. สำนักงาน กศน. จังหวัด หรือสำนักงาน กศน. กทม.
สถานศึกษา หมายถึง สถานศึกษา
หรือหน่วยงานที่เรียกชื่ออย่างอื่น
ที่รัฐมนตรีกำหนดให้ทำหน้าที่เทียบระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน
การเทียบระดับการศึกษา หมายถึง
การนำผลการเรียน ความรู้และประสบการณ์ที่ได้รับจากการศึกษานอกระบบที่จัดเป็นหลักสูตรเฉพาะ
หรือหลักสูตรฝึกอบรม ตามความต้องการของกลุ่มเป้าหมายและการศึกษาตามอัธยาศัย
การฝึกอาชีพ
หรือจากประสบการณ์การทำงานมาประเมินเพื่อเทียบระดับการศึกษาระดับใดระดับหนึ่ง
การเทียบระดับการศึกษาในระดับสูงสุดของการศึกษาขั้นพื้นฐาน หมายถึง การนำผลการเรียน ความรู้และประสบการณ์ที่ได้รับจากการศึกษานอกระบบที่จัดเป็นหลักสูตรเฉพาะ
หรือหลักสูตรฝึกอบรม ตามความต้องการของกลุ่มเป้าหมายและการศึกษาตามอัธยาศัย
การฝึกอาชีพ หรือจากประสบการณ์การทำงาน
มาประเมินเทียบระดับการศึกษาระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย
การเทียบระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน หมายถึง การเทียบระดับการศึกษา
และการเทียบระดับการศึกษาในระดับสูงสุดของการศึกษาขั้นพื้นฐาน

ข้อ ๕  ให้ปลัดกระทรวงศึกษาธิการ
รักษาการให้เป็นไปตามระเบียบนี้ และให้มีอำนาจออกประกาศ หลักเกณฑ์
รวมทั้งการตีความและวินิจฉัยปัญหาเกี่ยวกับการปฏิบัติตามระเบียบนี้

หมวด ๑
บททั่วไป

ข้อ ๖  การเทียบระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน
ให้คำนึงถึงความสะดวกของผู้ขอเทียบระดับการศึกษาขั้นพื้นฐานและความพร้อมของสถานศึกษาเป็นสำคัญ

ข้อ ๗  สถานศึกษาที่มีหน้าที่ดำเนินการเทียบระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน
จะต้องประกาศกำหนดให้ผู้ขอเทียบระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน
ยื่นคำร้องขอเทียบระดับการศึกษาขั้นพื้นฐานและดำเนินการเทียบระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน
เป็นการทั่วไป ไม่น้อยกว่าปีการศึกษาละหนึ่งครั้ง

ข้อ ๘  การประเมินเทียบระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน
มี ๒ วิธี คือ การประเมินเทียบระดับการศึกษา และการประเมินเทียบระดับการศึกษาในระดับสูงสุดของการศึกษาขั้นพื้นฐาน

หมวด ๒
การเทียบระดับการศึกษา

ข้อ ๙  ผู้ขอเทียบระดับการศึกษา
ต้องมีคุณสมบัติดังนี้
(๑) มีสัญชาติไทย
(๒) มีอายุไม่ต่ำกว่า ๒๐ ปีบริบูรณ์ นับถึงวันที่สมัครรับการประเมิน
(๓) มีพื้นความรู้ในระดับการศึกษาที่ต่ำกว่าระดับที่ประสงค์จะขอเทียบระดับการศึกษาหนึ่งระดับ
ยกเว้นการขอเทียบระดับประถมศึกษา
(๔) ไม่เป็นนักเรียนหรือนักศึกษา
ซึ่งกำลังศึกษาอยู่ในสถานศึกษาที่จัดการศึกษาในระบบหรือการศึกษานอกระบบที่แบ่งระดับเช่นเดียวกับการศึกษาในระบบ
(๕) เป็นผู้มีประสบการณ์ในการประกอบอาชีพที่ขอเทียบระดับการศึกษา
และประกอบอาชีพอยู่ในเขตบริการของสถานศึกษาที่ทำหน้าที่เทียบระดับการศึกษา
ไม่น้อยกว่า ๑ ปี

ข้อ ๑๐  ผู้ที่ประสงค์จะเทียบระดับการศึกษา
ให้ยื่นคำร้องขอเทียบระดับการศึกษาที่สถานศึกษาในเขตบริการซึ่งตนประกอบอาชีพตั้งอยู่
พร้อมจัดส่งหลักฐานการมีคุณสมบัติตามข้อ ๙

ข้อ ๑๑  ให้สถานศึกษาแต่งตั้งคณะกรรมการประเมินเทียบระดับการศึกษา
จำนวนไม่เกินห้าคน โดยแต่งตั้งจากผู้ที่มีความรู้และประสบการณ์ในสาขาวิชาของการศึกษาระดับนั้น
จำนวนไม่น้อยกว่าสามคน และเป็นผู้มีความรู้และประสบการณ์ด้านวัดผลและประเมินผลจำนวนหนึ่งคน
ดำเนินการประเมินเทียบระดับการศึกษา
ให้คณะกรรมการตามวรรคหนึ่ง
เลือกกรรมการคนหนึ่งเป็นประธานกรรมการและให้หัวหน้าสถานศึกษาแต่งตั้งเจ้าหน้าที่ของสถานศึกษานั้นจำนวนหนึ่งคนเป็นเลขานุการ
 ทั้งนี้
อาจแต่งตั้งคณะอนุกรรมการหรือคณะทำงานเพื่อพิจารณาหรือปฏิบัติอย่างใดอย่างหนึ่งตามที่คณะกรรมการมอบหมาย
ให้สำนักงาน กศน. จัดทำมาตรฐานการเรียนรู้ระดับการศึกษา
เพื่อใช้สำหรับประเมินเทียบระดับการศึกษาที่สอดคล้องกับจุดหมายของหลักสูตร
จัดทำหลักเกณฑ์ วิธีการ กรอบและเครื่องมือประเมินเทียบระดับการศึกษา

ข้อ ๑๒  การประเมินเทียบระดับการศึกษา
ให้ประเมินมวลประสบการณ์และความรู้ที่เป็นองค์รวมของบุคคล
ให้ครอบคลุมลักษณะที่สำคัญ ทั้งด้านความรู้ ทักษะ กระบวนการ คุณธรรม จริยธรรมและค่านิยม
ให้เป็นไปตามมาตรฐานการเรียนรู้ระดับการศึกษา
ที่สอดคล้องกับจุดมุ่งหมายของหลักสูตร

ข้อ ๑๓  ผู้ขอเทียบระดับการศึกษา
จะต้องได้รับการประเมินผ่านมาตรฐานการเรียนรู้ระดับการศึกษาที่กำหนด
จึงจะถือว่าสำเร็จการศึกษาโดยผ่านการประเมินเทียบระดับการศึกษา
ผู้ขอเทียบระดับการศึกษา ที่ไม่ผ่านการประเมินตามวรรคหนึ่ง
สามารถเก็บสะสมผลการประเมินในส่วนที่ผ่านไว้ได้
แต่ต้องเข้ารับการประเมินเทียบระดับการศึกษา
ให้ผ่านครบมาตรฐานการเรียนรู้ระดับการศึกษาตามที่กำหนดภายใน ๕ ปี
นับแต่วันที่อนุมัติผลตามคำร้องขอเทียบระดับการศึกษาครั้งแรก

ข้อ ๑๔  ให้สถานศึกษาจัดทำหลักฐานระเบียนแสดงผลการประเมินเทียบระดับการศึกษาเก็บไว้เป็นหลักฐานที่สถานศึกษาหนึ่งฉบับ
และมอบให้ผู้ขอเทียบระดับการศึกษาหนึ่งฉบับ
นอกจากหลักฐานระเบียนแสดงผลการประเมินเทียบระดับการศึกษาตามวรรคหนึ่ง
ให้สถานศึกษาจัดทำรายงานผู้ผ่านการเทียบระดับการศึกษาส่งให้สำนักงาน กศน. จังหวัดหรือสำนักงาน
กศน. กทม. หนึ่งฉบับ และเก็บไว้ที่สถานศึกษาหนึ่งฉบับ
หลักฐานระเบียนแสดงผลการประเมินเทียบระดับการศึกษาตามวรรคหนึ่ง
และแบบรายงานผู้ผ่านการประเมินเทียบระดับการศึกษาตามวรรคสอง
ให้เป็นไปตามประกาศกระทรวงศึกษาธิการ

หมวด ๓
การเทียบระดับการศึกษาในระดับสูงสุดของการศึกษาขั้นพื้นฐาน

ข้อ ๑๕  ผู้ขอเทียบระดับการศึกษาในระดับสูงสุดของการศึกษาขั้นพื้นฐาน
ต้องมีคุณสมบัติดังนี้
(๑) มีสัญชาติไทย
(๒) มีอายุไม่ต่ำกว่า ๒๐ ปีบริบูรณ์ นับถึงวันที่สมัครรับการประเมิน
(๓) มีพื้นความรู้ไม่ต่ำกว่าการศึกษาระดับประถมศึกษา
(๔) ไม่เป็นนักเรียนหรือนักศึกษา ที่กำลังศึกษาอยู่ในสถานศึกษาที่จัดการศึกษาในระบบหรือการศึกษานอกระบบที่แบ่งระดับเช่นเดียวกับการศึกษาในระบบ
(๕) มีประสบการณ์ประกอบอาชีพเป็นหลักแหล่งไม่น้อยกว่า ๓ ปี

ข้อ ๑๖  ผู้ที่ประสงค์จะเทียบระดับการศึกษาในระดับสูงสุดของการศึกษาขั้นพื้นฐาน
ให้ยื่นคำร้องขอเทียบระดับการศึกษาที่สถานศึกษาในเขตบริการซึ่งตนประกอบอาชีพตั้งอยู่
พร้อมจัดส่งหลักฐานการมีคุณสมบัติ ตามข้อ ๑๕

ข้อ ๑๗  ให้สถานศึกษาแต่งตั้งคณะกรรมการประเมินเทียบระดับการศึกษาในระดับสูงสุดของการศึกษาขั้นพื้นฐาน
จำนวนไม่เกินห้าคน โดยแต่งตั้งจากผู้ที่มีความรู้และประสบการณ์ในรายวิชาที่จะดำเนินการประเมินเทียบระดับการศึกษา
จำนวนไม่น้อยกว่าสามคนและเป็นผู้มีความรู้และประสบการณ์ด้านวัดผลและประเมินผลจำนวนหนึ่งคน
ดำเนินการประเมินเทียบระดับการศึกษาในระดับสูงสุดของการศึกษาขั้นพื้นฐาน
ให้คณะกรรมการตามวรรคหนึ่ง เลือกกรรมการคนหนึ่งเป็นประธานกรรมการและให้หัวหน้าสถานศึกษาแต่งตั้งเจ้าหน้าที่ของสถานศึกษานั้นจำนวนหนึ่งคนเป็นเลขานุการ
 ทั้งนี้ อาจแต่งตั้งคณะอนุกรรมการ
หรือคณะทำงานเพื่อพิจารณาหรือปฏิบัติอย่างใดอย่างหนึ่งตามที่คณะกรรมการมอบหมาย

ข้อ ๑๘  การประเมินเทียบระดับการศึกษาในระดับสูงสุดของการศึกษาขั้นพื้นฐาน
ให้ประเมินความรู้ ความสามารถ ทักษะ การบริหารจัดการ และคุณธรรม จริยธรรม
ตามมาตรฐานการเรียนรู้ระดับการศึกษาที่ไม่ต่ำกว่ามาตรฐานการศึกษาระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย
โดยมุ่งเน้นการนำความรู้ความสามารถไปสร้างผลผลิตและผลลัพธ์ที่เกิดผลต่อตนเอง
ครอบครัว หรือชุมชน
ให้สำนักงาน กศน. และหน่วยงานกลางทางการศึกษาที่เกี่ยวข้อง
ร่วมจัดทำมาตรฐานการเรียนรู้ระดับการศึกษาและเครื่องมือวัดผลและประเมินผลที่ไม่ต่ำกว่ามาตรฐานการศึกษาระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย

ข้อ ๑๙  การผ่านการเทียบระดับการศึกษาในระดับสูงสุดของการศึกษาขั้นพื้นฐานต้องผ่านการประเมินตามมาตรฐานการเรียนรู้ที่กำหนดในระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย
จึงจะถือว่าสำเร็จการศึกษาในระดับสูงสุดของการศึกษาขั้นพื้นฐาน
ผู้ขอเทียบระดับการศึกษาในระดับสูงสุดของการศึกษาขั้นพื้นฐานที่ไม่ผ่านการประเมินตามวรรคหนึ่ง
สามารถเก็บสะสมผลการประเมินในส่วนที่ผ่านไว้ได้
แต่ต้องเข้ารับการประเมินเทียบระดับการศึกษา
ให้ผ่านครบมาตรฐานการเรียนรู้ระดับการศึกษาตามที่กำหนดภายใน ๕ ปี
นับแต่วันที่อนุมัติผลตามคำร้องขอเทียบระดับการศึกษาในระดับสูงสุดของการศึกษาขั้นพื้นฐานครั้งแรก

ข้อ ๒๐  ให้สถานศึกษาจัดทำหลักฐานระเบียนแสดงผลการเทียบระดับการศึกษาในระดับสูงสุดของการศึกษาขั้นพื้นฐานเก็บไว้เป็นหลักฐานที่สถานศึกษาหนึ่งฉบับ
และมอบให้ผู้ขอเทียบระดับการศึกษาหนึ่งฉบับ
นอกจากหลักฐานระเบียนแสดงผลการเทียบระดับการศึกษาในระดับสูงสุดของการศึกษาขั้นพื้นฐานตามวรรคหนึ่ง
ให้สถานศึกษาจัดทำรายงานผู้ผ่านการเทียบระดับการศึกษาในระดับสูงสุดของการศึกษาขั้นพื้นฐานส่งให้สำนักงาน
กศน. จังหวัดหรือสำนักงาน กศน. กทม. หนึ่งฉบับ และเก็บไว้ที่สถานศึกษาหนึ่งฉบับ
หลักฐานระเบียนแสดงผลการเทียบระดับการศึกษาในระดับสูงสุดของการศึกษาขั้นพื้นฐานตามวรรคหนึ่ง
และแบบรายงานผู้ผ่านการเทียบระดับการศึกษาในระดับสูงสุดของการศึกษาขั้นพื้นฐานตามวรรคสอง
ให้เป็นไปตามประกาศกระทรวงศึกษาธิการ

หมวด ๔
การดำเนินงาน

ข้อ ๒๑  ให้หัวหน้าสถานศึกษาเป็นผู้พิจารณาอนุมัติผลการเทียบระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน

ข้อ ๒๒  การออกประกาศนียบัตร
ให้เป็นไปตามระเบียบกระทรวงศึกษาธิการว่าด้วยการออกประกาศนียบัตร

ข้อ ๒๓  ให้หน่วยงานต้นสังกัดของสถานศึกษา กำกับ
ดูแล และตรวจสอบ การดำเนินการเทียบระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน ให้ได้มาตรฐาน
เป็นธรรม และกำหนดหลักเกณฑ์ แนวปฏิบัติที่สอดคล้องกับการจัดการศึกษาของหน่วยงานต้นสังกัด

ข้อ ๒๔  ให้สถานศึกษาเรียกเก็บเงินค่าธรรมเนียมการเทียบระดับการศึกษาขั้นพื้นฐานได้ตามหลักเกณฑ์ที่สำนักงานปลัดกระทรวงศึกษาธิการกำหนด

ข้อ ๒๕  ให้สำนักงาน
กศน. เป็นหน่วยงานกลาง ทำหน้าที่จัดทำนโยบายแผนพัฒนา และประสานงานการดำเนินงานการเทียบระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน

บทเฉพาะกาล

ข้อ ๒๖  การใดอยู่ระหว่างดำเนินการเทียบระดับการศึกษาตามระเบียบกระทรวงศึกษาธิการ
ว่าด้วยการประเมินเทียบระดับการศึกษาขั้นพื้นฐานและการศึกษาระดับอุดมศึกษา
ระดับต่ำกว่าปริญญา พ.ศ. ๒๕๕๑ และระเบียบกระทรวงศึกษาธิการ ว่าด้วยการประเมินเทียบระดับการศึกษาขั้นพื้นฐานและการศึกษาระดับอุดมศึกษา
ระดับต่ำกว่าปริญญา (ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๕๕๔
ให้ดำเนินการตามระเบียบดังกล่าวต่อไปจนกว่าจะแล้วเสร็จ

ประกาศ
ณ วันที่ ๑๙ มีนาคม พ.ศ. ๒๕๕๖
พงศ์เทพ
 เทพกาญจนา
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ

ปริยานุช/ผู้จัดทำ
๑๐ เมษายน ๒๕๕๖

ณัฐพร/ผู้ตรวจ
๑๐ เมษายน ๒๕๕๖

[๑] ราชกิจจานุเบกษา
เล่ม ๑๓๐/ตอนพิเศษ ๔๖ ง/หน้า ๒/๙ เมษายน ๒๕๕๖