atepeq/tico19 huggingface dataset:
Therefore, infected patients at the early phase or incubation period can produce a large amount of virus during daily activities, causing great difficulty for the control of the epidemic.
ដូច្នេះហើយ អ្នកជំងឺដែលបានឆ្លងនៅដំណាក់កាលដំបូង ឬក៏នៅក្នុងរយៈពេលដែលមិនទាន់ចេញរោគសញ្ញា អាចផលិតបាននូវបរិមាណមេរោគយ៉ាងច្រើនក្នុងអំឡុងពេលធ្វើសកម្មភាពរស់នៅប្រចាំថ្ងៃ ដែលនេះបណ្ដាលអោយមានការពិបាកក្នុងការគ្រប់គ្រងជំងឺរាតត្បាតនេះ។
However, the transmission of SARS-CoV was considered to occur when the patients are severely ill, while most transmission did not happen at the early phase.
ទោះជាយ៉ាងនេះក្តី ការបញ្ជូនបន្ត ឬការចម្លងនៃវីរុស SARS-CoV ត្រូវបានគេចាត់ទុកថាបានកើតឡើងនៅពេលដែលអ្នកជំងឺមានអាការធ្ងន់ធ្ងរ ខណៈដែលការឆ្លងភាគច្រើនមិនបានកើតឡើងនៅដំណាក់កាលដំបូងនោះឡើយ។
Thus, the current outbreak of COVID-19 is much more severe and difficult to control than the outbreak of SARS.
ដូច្នេះការផ្ទុះឡើងបច្ចុប្បន្ននៃ COVID-19 គឺមានសភាពធ្ងន់ធ្ងរនិងពិបាកគ្រប់គ្រងជាងការផ្ទុះឡើងនៃជំងឺសា (SARS) ។
Great efforts are currently underway in China including the lockdown of Wuhan and surrounding cities and continuous quarantine of almost the entire population in hopes of interrupting the transmission of SARS-CoV-2.
បច្ចុប្បន្ននេះកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងដ៏ធំកំពុងដំណើរការនៅក្នុងប្រទេសចិនរួមមានការបិទទ្វារទីក្រុងវូហាននិងទីក្រុងជុំវិញ និងការធ្វើច​ត្តា​ឡី​ស័កជាបន្តបន្ទាប់នៃប្រជាជនស្ទើរតែទាំងអស់ដោយសង្ឃឹមថាអាចនឹងរាំងស្ទះដល់ការចម្លងបន្តនៃជំងឺ SARS-CoV-2 ។
Although these actions have been dramatically damaging the economy and other sectors of the country, the number of new patients is declining, indicating the slowdown of the epidemic.
ទោះបីជាសកម្មភាពទាំងនេះបានធ្វើឱ្យខូចខាតដល់សេដ្ឋកិច្ចនិងវិស័យផ្សេងទៀតនៃប្រទេសក៏ដោយ ចំនួនអ្នកជំងឺថ្មីកំពុងថយចុះដែលបង្ហាញពីការថយចុះនៃការឆ្លងរាលដាល។
The most optimistic estimate is that the outbreak will end by March and the downswing phase will last for 3-4 months.
ការប៉ាន់ស្មានដ៏សុទិដ្ឋិនិយមបំផុត គឺថាការផ្ទុះឡើងនឹងបញ្ចប់នៅខែមីនា ហើយដំណាក់កាលធ្លាក់ចុះថមថយនឹងមានរយៈពេលពី 3-4 ខែ។
However, some other experts are not that optimistic.
ទោះយ៉ាងណាក៏ដោយ អ្នកជំនាញខ្លះទៀតមិនមានសុទិដ្ឋិនិយមដូចនេះទេ។
Paul Hunter, et al., estimated that COVID-19, which seems substantially more infectious than SARS, will not end in 2020.
លោក ផល ហាន់ធើរ (Paul Hunter) និងអ្នកដទៃទៀត បានប៉ាន់ប្រមាណថា ជំងឺ COVID-19 ដែលហាក់ដូចជា ឆ្លងខ្លាំងជាងជំងឺ SARS នឹងមិនបញ្ចប់នៅឆ្នាំ 2020 ទេ។
Ira Longini, et al., established a model to predict the outcome of the epidemic and suggested that SARS-CoV-2 could infect two-thirds of the global population.
លោកអ៊ីរ៉ា ឡងហ្គីនី (Ira Longini) និងអ្នកដទៃទៀត បានបង្កើតគំរូមួយ ដើម្បីព្យាករលទ្ធផលនៃការរីករាលដាល ហើយបានណែនាំថាវីរុស SARS-CoV-2 អាចឆ្លងដល់ទៅពីរភាគបីនៃចំនួនប្រជាជនពិភពលោក។
A Canadian group reported that SARS-CoV-2 was detected in both mid-turbinate and throat swabs of patients who recovered and left the hospital 2 weeks earlier, which indicates that the newly identified virus could become a cyclical episode similar to influenza.
ក្រុមកាណាដាមួយក្រុមបានរាយការណ៍ថា វីរុស SARS-CoV-2 ត្រូវបានគេរកឃើញទាំងនៅនឹងជ័រស៊កច្រមុះនិងជ័រចាក់ស៊កបំពង់ករបស់អ្នកជំងឺដែលបានជាសះស្បើយ និងចេញពីមន្ទីរពេទ្យកាលពី 2 សប្តាហ៍មុនដែលបង្ហាញថាវីរុសដែលត្រូវបានគេស្គាល់ថាថ្មីអាចក្លាយជាដំណាក់កាលវដ្តស្រដៀងនឹងជំងឺផ្តាសាយ។
However, promising signs have occurred in China based on the declining number of new cases, indicating the current strategies might have been working.
ទោះយ៉ាងណាក៏ដោយ សញ្ញាលេចធ្លោបានកើតឡើងនៅក្នុងប្រទេសចិន ដោយផ្អែកលើចំនួនករណីថ្មី ដែលកំពុងតែថយចុះ ដែលវាបង្ហាញថា យុទ្ធសាស្ត្របច្ចុប្បន្នអាចនឹងកំពុងដំណើរការ។
Ebola was originally predicted to cause up to a million cases with half a million deaths.
អេបូឡាត្រូវបានគេព្យាករណ៍ពីដំបូងថាអាចបណ្តាលឱ្យមានករណីដល់ទៅមួយលានករណីជាមួយនឹងការស្លាប់កន្លះលាននាក់។
However, via strict quarantine and isolation, the disease has eventually been put under control.
ទោះយ៉ាងណាក៏ដោយ តាមរយៈការធ្វើច​ត្តា​ឡី​ស័កនិងការដាក់ឱ្យនៅដាច់ឆ្ងាយពីគ្នា ជំងឺនេះត្រូវបានដាក់ឱ្យស្ថិតក្រោមការគ្រប់គ្រងបាន។
It is possible, similar to SARS-CoV, that SARS-CoV-2 might become weaker in infectivity and eventually die down or become a less pathogenic virus co-existent with humans.
វាអាចទៅរួច ដោយសារតែវាមានលក្ខណៈស្រដៀងនឹងវីរុស SARS-CoV ដែលថាវីរុស SARS-CoV-2 អាចចុះខ្សោយក្នុងការឆ្លង ហើយទីបំផុតក៏រលាយបាត់ទៅវិញ ឬក្លាយជាវីរុស ដែលបង្កជំងឺដែលមិនសូវមានចំពោះមនុស្ស។
A comparison of the epidemic of COVID-19 with that of SARS and MERS is provided below (Fig. ​(Fig.55).
ការប្រៀបធៀបរវាងការផ្ទុះឡើងជាសកលនៃជំងឺ COVID-19 ជាមួយជំងឺ SARS និងជំងឺ MERS គឺត្រូវបានបង្ហាញក្នុងតារាងខាងក្រោម (តារាង (តារាង 55)។
SARS-CoV-2 is highly transmittable through coughing or sneezing, and possibly also through direct contact with materials contaminated by the virus.
វីរុស SARS-CoV-2 មានអត្រាឆ្លងខ្ពស់តាមរយៈការក្អក កណ្តាស ឬក៏អាចឆ្លងតាមរយៈការប៉ះពាល់វត្ថុណាដែលមានផ្ទុកនូវវីរុសដោយផ្ទាល់។
The virus was also found in feces, which raises a new possibility of feces-to-mouth transmission.
វីរុសនេះក៏ត្រូវបានគេរកឃើញនៅក្នុងលាមកផងដែរដែលបង្កើនលទ្ធភាពថ្មីនៃការឆ្លងពីលាមកទៅមាត់បាន។
A recent study on 138 cases reported that 41% of the cases were possibly caused by nosocomial infections, including 17 patients with other prior diseases and 40 health-care providers.
ការសិក្សាថ្មីមួយទៅលើករណីចំនួន 138 បានរាយការណ៍ថា 41% នៃករណីសរុបគឺប្រហែលជាបានបង្កឡើងដោយការរីករាលដាលពីក្នុងមន្ទីរពេទ្យ ដោយមានអ្នកជំងឺ 17 នាក់មានជំងឺស្រាប់ រួមនឹងអ្នកផ្ដល់សេវាសុខភាព 40 នាក់។
Thus, great precaution should be used to protect humans, especially health-care providers, social workers, family members, colleagues, and even bystanders in contact with patients or infected people.
ហេតុដូច្នេះហើយ ការប្រយ័ត្នប្រយែងល្អបំផុត គួរតែត្រូវបានធ្វើឡើងក្នុងការការពារមនុស្សលោក ជាពិសេសអ្នកផ្តល់សេវាសុខភាព អ្នកធ្វើការងារសង្គម សមាជិកគ្រួសារ បុគ្គលិករួមការងារ ក៏ដូចជាអ្នក ដែលប្រឈមមុខផ្ទាល់ជាមួយអ្នកជំងឺ ឬក៏អ្នកដែលឆ្លង។
The first line of defense that could be used to lower the risk of infection is through wearing face masks; both the use of surgical masks and N95 respirator masks (series # 1860s) helps control the spread of viruses.
ខ្សែការពារទីមួយដែលអាចប្រើដើម្បីបន្ថយហានិភ័យនៃការឆ្លងគឺតាមរយៈការពាក់ម៉ាស់។ ទាំងការប្រើប្រាស់ម៉ាស់ពាក់វះកាត់ និងម៉ាស់ការពារដង្ហើម N95 (ស៊េរី # 1860s) ជួយគ្រប់គ្រងការរីករាលដាលនៃមេរោគ។
Surgical face masks prevent liquid droplets from a potentially infected individual from traveling through the air or sticking onto surfaces of materials, where they could be passed on to others.
របាំងមុខសម្រាប់វះកាត់ការពារដំណក់ទឹករាវពីបុគ្គល ដែលអាចងាយឆ្លងជំងឺ ដោយការពារពីការធ្វើដំណើរតាមខ្យល់នៃដំណក់ទឹកនេះ ឬធ្លាក់លើផ្ទៃនៃវត្ថុធាតុផ្សេងទៀត ដែលជាកន្លែង ដែលពួកគេអាចត្រូវបានបញ្ជូនបន្តទៅអ្នកដទៃ។
However, only N95 (series # 1860s) masks can protect against the inhalation of virions as small as 10 to 80 nm, with only 5% of the virions being able to penetrate completely; SARS-CoV-2 is similar to SARS-CoV in size and both are approximately 85 nm.
ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ មានតែម៉ាស់ប្រភេទ N95 (ស៊េរី # 1860s) ប៉ុណ្ណោះដែលអាចការពារប្រឆាំងទៅនឹងការជ្រាបចូលនៃវីរុសដែលមានទំហំតូចពី 10 ទៅ 80 nm ហើយ 5% នៃវីរុសប៉ុណ្ណោះដែលអាចជ្រាបចូលទៅក្នុងម៉ាស់នេះបាន។ SARS-CoV-2 មានលក្ខណៈស្រដៀងគ្នាទៅនឹង SARS-CoV ដែលទំហំពួកវាគឺ 85 nm។
Since particles can penetrate even five surgical masks stacked together, health-care providers in direct contact with patients must wear N95 (series # 1860s) masks but not surgical masks.
ដោយហេតុថាភាគល្អិតអាចជ្រាបចូលបានសូម្បីតែតាមរយៈម៉ាស់ពាក់វះកាត់ចំនួនប្រាំដែលដាក់ត្រួតគ្នា អ្នកផ្តល់សេវាថែទាំសុខភាពដែលទាក់ទងផ្ទាល់ជាមួយអ្នកជំងឺត្រូវតែពាក់ម៉ាស់ N95 (ស៊េរីកំឡុងឆ្នាំ 1860) ប៉ុន្តែមិនត្រូវពាក់ម៉ាស់វះកាត់ទេ។
In addition to masks, health-care providers should wear fitted isolation gowns in order to further reduce contact with viruses.
បន្ថែមពីលើការពាក់ម៉ាស់ អ្នកផ្តល់សេវាសុខភាពគួរតែពាក់ឈុតពេទ្យដាច់ដោយឡែកពីគ្នា ក្នុងគោលបំណងកាត់បន្ថយការប៉ះពាល់ផ្ទាល់ជាមួយវីរុសបន្ថែមទៀត។
Viruses can also infect an individual through the eyes.
វីរុសក៏អាចចម្លងដល់មនុស្សម្នាក់តាមរយៈភ្នែកផងដែរ។
On January 22, 2020, a doctor was infected with SARS-CoV-2 although he wore an N95 mask; the virus might have entered his body through his inflammatory eyes.
នៅថ្ងៃទី 22 ខែមករាឆ្នាំ 2020 វេជ្ជបណ្ឌិតម្នាក់បានឆ្លងវីរុs SARS-CoV-2 ទោះបីជាគាត់ពាក់ម៉ាស់ N95 ក៏ដោយ។ វីរុសប្រហែលជាចូលក្នុងខ្លួនរបស់គាត់តាមរយៈភ្នែករលាករបស់គាត់។
Thus, health-care providers should also wear transparent face shields or goggles while working with patients.
ហេតុដូច្នេះ អ្នកផ្តល់សេវាថែទាំសុខភាពក៏ត្រូវពាក់របាំងមុខឬវ៉ែនតាការពារភ្នែកផងដែរនៅពេលប្រតិបត្តិការជាមួយអ្នកជំងឺ។
For the general public in affected or potentially affected areas, it is highly suggested that everybody wash their hands with disinfectant soaps more often than usual, try to stay indoors for self-quarantine and limit contact with potentially infected individuals.
សម្រាប់ប្រជាជនទូទៅដែលស្ថិតនៅក្នុងតំបន់ដែលមានការឆ្លង ឬក៏ឆ្លងខ្លាំង ពួកគេគ្រប់គ្នាត្រូវបានណែនាំឲ្យលាងដៃជាមួយសាប៊ូសម្លាប់មេរោគឱ្យបានញឹកញាប់ជាងរាល់ដង ហើយព្យាយាមស្នាក់នៅក្នុងផ្ទះសម្រាប់ការធ្វើចត្តាឡីស័កខ្លួនឯង និងកំណត់ការប្រាស្រ័យទាក់ទងជាមួយនឹងបុគ្គលដែលអាចនឹងមានការឆ្លង។
Three feet is considered an appropriate distance for people to stay away from a patient.
បីហ្វីត ត្រូវបានគេចាត់ទុកថា ជាចម្ងាយសមរម្យសម្រាប់មនុស្សដែលត្រូវនៅឱ្យឆ្ងាយពីអ្នកជំងឺ។
These actions are effective methods to lower the risk of infection as well as prevent the spread of the virus.
សកម្មភាពទាំងនេះគឺជាវិធីសាស្ត្រដ៏មានប្រសិទ្ធភាពដើម្បីកាត់បន្ថយហានិភ័យនៃការឆ្លងក៏ដូចជាការពារនូវការរីករាលដាលនៃវីរុសនេះ។
Although SARS-CoV-2 came as a new virus to the human world, its high homology to SARS-CoV as reported on 7 January 2020 should have caused high alert to China based on her deep memory of the SARS outbreak in 2003.
ទោះបីជាវីរុសជំងឺ SARS-CoV-2 បានក្លាយជាវីរុសថ្មីសម្រាប់ពិភពមនុស្សក៏ដោយ ភាពដូចគ្នាខ្លាំងទៅនឹងវីរុសជំងឺសា (SARS-CoV) របស់វាដូចដែលត្រូវបានគេរាយការណ៍នៅថ្ងៃទី 7 ខែមករាឆ្នាំ 2020 គួរតែធ្វើឲ្យ​ប្រទេសចិនបានមានការប្រុងប្រយ័ត្នខ្ពស់ និងគួរតែបានចងចាំយ៉ាងច្បាស់អំពីការផ្ទុះឡើងនៃជំងឺសា (SARS) ក្នុងឆ្នាំ 2003 ។
However, not until 19 January 2020 did the director of the Center of Disease Control of Wuhan comfort the citizens by saying that the novel virus has low contagiousness and limited reproductivity from human to human and that it is not a problem to prevent and contain the disease.
ទោះយ៉ាងណាក៏ដោយ រហូតមកដល់ថ្ងៃទី 19 ខែមករាឆ្នាំ 2020 នាយកនៃមជ្ឈមណ្ឌលគ្រប់គ្រងជំងឺអ៊ូហានបានលួងលោមប្រជាពលរដ្ឋខ្លួនដោយនិយាយថា វីរុសថ្មីនេះមានការចម្លងទាប ហើយការបន្តពូជរបស់វាគឺនៅមានកម្រិតពីមនុស្សម្នាក់ទៅមនុស្សម្នាក់ទៀត ហើយវាគ្មានបញ្ហាក្នុងការការពារនិងទប់ទល់នឹងជំងឺនេះនោះទេ។
This message remarkably relaxed the alarm of the public, especially when the entire country was preparing for the Spring Festival, and the critical time was missed to contain the disease at its minimal scale in Wuhan.
សារនេះបានបន្ធូរបន្ថយនូវការប្រកាសអាសន្នដល់សាធារណជនជាពិសេសនៅពេលដែលប្រទេសទាំងមូលកំពុងរៀបចំសម្រាប់ពិធីបុណ្យនិទាឃរដូវ ហើយវាជាពេលវេលាដ៏សំខាន់ដែលបានខកខានក្នុងការទប់ស្កាត់នូវការនូវជំងឺនេះ កាលវានៅមានកម្រិតតិចតួចនៅឡើយនៅក្រុង វូហាន។
The disease control agencies in China may take this hard lesson and make critical improvements in the future.
ភ្នាក់ងារគ្រប់គ្រងជំងឺនៅក្នុងប្រទេសចិនអាចនឹងទទួលយកមេរៀនដ៏លំបាកនេះ និងធ្វើការកែលម្អយ៉ាងមុតមាំនាពេលអនាគត។
For example, these agencies should be (1) more careful when making public announcements as every word counts to citizens and can change their attitude and decisions; (2) more sensitive and reactive to unusual information from clinics rather than waiting for formal reports from doctors or officials; (3) more restrictive to contain a potential epidemic at its early stage rather than attempting to comfort the public; and (4) more often to issue targeted and effective drills to increase the public's awareness about epidemic diseases and to test and improve the response system of the society periodically.
ឧទាហរណ៍ ទីភ្នាក់ងារទាំងនេះគួរតែ (1) មានការប្រុងប្រយ័ត្នជាងមុននៅពេលធ្វើការប្រកាសជាសាធារណៈ ពីព្រោះគ្រប់ពាក្យទាំងអស់ គឺមានសារៈសំខាន់ណាស់ទៅដល់ពលរដ្ឋ ហើយវាអាចផ្លាស់ប្តូរអាកប្បកិរិយា និងការសម្រេចចិត្តរបស់ពួកគេបាន។ (2) ប្រុងប្រយ័ត្ន ហើយឆ្លើយតបឲ្យបានល្អចំពោះព័ត៌មានមិនប្រក្រតី ដែលបានមកពីគ្លីនិកជាជាងរង់ចាំរបាយការណ៍ផ្លូវការចេញពីវេជ្ជបណ្ឌិត ឬមន្រ្តី។ (3) រឹតត្បិតបន្ថែមទៀត ដើម្បីទប់ទល់នឹងការរាតត្បាត ដែលអាចកើតមាននៅដំណាក់កាលដំបូង ជាជាងព្យាយាមលួងលោមសាធារណជនដទៃ។ និង (4) ញឹកញាប់ជាងមុនក្នុងការហាត់អនុវត្តសាកល្បង ដែលមានគោលដៅ និងមានប្រសិទ្ធភាព ដើម្បីបង្កើនការយល់ដឹងរបស់សាធារណៈជនអំពីជំងឺរាតត្បាត និងដើម្បីធ្វើតេស្ត និងកែលម្អប្រព័ន្ធឆ្លើយតបរបស់សង្គមជាប្រចាំ។
The outbreak of COVID-19 caused by the novel virus SARS-CoV-2 started in the end of December 2019.
ការផ្ទុះឡើងនៃជំងឺ COVID-19 ដែលបណ្ដាលមកពីវីរុស SARS-CoV-2 បានចាប់ផ្ដើមនៅចុងខែធ្នូ ឆ្នាំ 2019។
In less than two months, it has spread all over China and near 50 other countries globally at the time of this writing.
ក្នុងរយៈពេលតិចជាងពីរខែ វាបានរីករាលដាលពាសពេញប្រទេសចិននិងជិត 50 ប្រទេសផ្សេងទៀតនៅទូទាំងពិភពលោកនៅពេលនៃការសរសេរនេះ។
Since the virus is very similar to SARS-CoV and the symptoms are also similar between COVID-19 and SARS, the outbreak of COVID-19 has created a sense of SARS recurring.
ដោយសារវីរុសនេះមានលក្ខណៈស្រដៀងនឹងវីរុស SARS-CoV ហើយរោគសញ្ញាក៏ស្រដៀងគ្នារវាងជំងឺ COVID-19 និង SARS ការផ្ទុះឡើងនៃជំងឺ COVID-19 បានបង្កើតឱ្យមានអារម្មណ៍ថាជំងឺ SARS លាប់ឡើង​វិញ។
However, there are some remarkable differences between COVID-19 and SARS, which are essential for containing the epidemic and treating the patients.
បើទោះយ៉ាងណាក៏ដោយ មានភាពខុសគ្នាគួរឱ្យកត់សម្គាល់មួយចំនួនរវាងជំងឺ COVID-19 និងជំងឺ SARS ដែលចាំបាច់សម្រាប់ការទប់ស្កាត់កុំឲ្យមានការរាលដាលនិងដើម្បីព្យាបាលអ្នកជំងឺ។
COVID-19 affects more elderly individuals than youth and more men than women, and the severity and death rate are also higher in elderly individual than in youth.
ជំងឺ COVID-19 ប៉ះពាល់មនុស្សដែលមានវ័យចំណាស់ ច្រើនជាងយុវជន ហើយបុរសច្រើនជាងស្ត្រី និងភាពធ្ងន់ធ្ងរ និងអត្រាមរណភាពសម្រាប់អ្នកជំងឺ ដែលមានវ័យចំណាស់ខ្លាំង ក៏មានខ្ពស់ជាងយុវជនផងដែរ។
SARS has higher mortality than COVID-19 (10.91% versus 1.44%).
ជំងឺ SARS មានមរណៈភាពច្រើនជាងជំងឺ COVID-19 (10.91% ទល់នឹង 1.44%)។
COVID-19 patients transmit the virus even when they are symptomless whereas SARS patients do so usually when they are severely ill, which causes much greater difficulty to contain the spread of COVID-19 than SARS.
អ្នកជំងឺ COVID-19 ចម្លងវីរុសនេះទៅអ្នកដទៃបានបើទោះបីជាពួកគេមិនមានរោគសញ្ញាក៏ដោយ ខណៈដែលអ្នកជំងឺ SARS មិនមានរោគសញ្ញាអ្វីទៅវិញនៅពេលដែលពួកគេមានសភាពជំងឺធ្ងន់ធ្ងរ ដែលនេះវាធ្វើឱ្យកាន់តែលំបាកក្នុងការទប់ស្កាត់ការរីករាលដាលនៃ COVID-19 ជាង SARS។
This partially explains why SARS-CoV-2 spread much faster and broader than SARS-CoV.
ការនេះពន្យល់បានខ្លះៗពីមូលហេតុដែលវីរុស SARS-CoV-2 រីករាលដាលលឿនជាងវីរុស SARS-CoV ។
The regular RNA assay for SARS-CoV-2 can be negative in some COVID-19 patients.
ខ្សែស្រឡាយ RNA ជាធម្មតារបស់ SARS-CoV-2 អាចនឹងមិនមានវត្តមានក្នុងខ្លួនអ្នកជំងឺ COVID-19 មួយចំនួន។
On the other hand, cured patients can be positive for the virus again.
ម៉្យាងទៀត អ្នកជំងឺដែលបានព្យាបាលជាសះស្បើយហើយអាចមានវីរុសនេះវិជ្ជមានឡើងវិញ។
These findings dramatically increase the risk of virus spreading.
ការរកឃើញទាំងនេះបង្កើនហានិភ័យនៃការរាលដាលវីរុសយ៉ាងខ្លាំង។
Given such rapid progress in research on COVID-19, several critical issues remain to be solved, as follows:
ដោយមានការវិវឌ្ឍន៍យ៉ាងឆាប់រហ័សបែបនេះនៅក្នុងការស្រាវជ្រាវលើជំងឺ COVID-19 មានបញ្ហាសំខាន់ៗមួយចំនួនដែលត្រូវដោះស្រាយដូចខាងក្រោម៖
Where did SARS-CoV-2 come from?
តើជំងឺសា (SARS-CoV-2) មានដើមកំណើតចេញមកពីណា?
Although 96% genetic homolog was found between SARS-CoV-2 and two bat SARS-like CoVs, we still cannot conclude that SARS-CoV-2 is from bats.
ទោះបីជា 96% នៃភាពដូចគ្នានៃហ្សែនត្រូវបានគេរកឃើញរវាង SARS-CoV-2 និងវីរុសប្រភេទ SARS ពីសត្វប្រចៀវក៏ដោយក៏យើងនៅតែមិនអាចសន្និដ្ឋានបានថា SARS-CoV-2 គឺមកពីសត្វប្រចៀវ។
What animal was the intermediate species to transmit the virus from the original host, say bats, to humans?
តើសត្វអ្វីជាសត្វនៅកណ្តាលដែលអាចចម្លងវីរុសពីមេចម្លងដើម ឧទាហរណ៍ដូចជាសត្វប្រចៀវ ទៅកាន់មនុស្ស?
Without knowing answers to #1 and 2, we cannot efficiently cut the transmission, and the outbreak can relapse at any time.
ដោយមិនដឹងចម្លើយទី 1 និងទី 2 យើងមិនអាចកាត់បន្ថយការចម្លង ឬបញ្ជូនបានដោយប្រសិទ្ធភាពទេ ហើយការផ្ទុះឡើងអាចនឹងកើតឡើងវិញនៅពេលណាក៏បាន។
Although molecular modeling and biochemical assays have demonstrated that SARS-CoV-2 binds to ACE2, how exactly does the virus enter the airway cells and cause subsequent pathological changes?
ទោះបីជាមានការធ្វើគំរូម៉ូលេគុល និងការសាកល្បងធ្វើគីមីជីវសាស្រ្តក៏ដោយ ក៏វាបានបង្ហាញថា វីរុស SRAS-CoV-2 អាចបត់បែន និងជ្រាបចូលទៅក្នុង ACE2 ប៉ុន្តែថាតើ វីរុសនេះអាចចូលទៅក្នុងកោសិកាផ្លូវដង្ហើម ដែលបណ្ដាលឱ្យកើតជំងឺដោយរបៀបណា គឺមិនទាន់ដឹងច្បាស់នៅឡើយទេ?
Does the virus also bind ACE2-expressing cells in other organs?
តើវីរុសនេះអាចភ្ជាប់កោសិកាដែលបញ្ចេញ ACE2 ទៅក្នុងសរីរាង្គផ្សេងទៀតបានដែរឬទេ?
Without clear answers to these questions, we cannot achieve fast and accurate diagnosis and effective treatment.
ប្រសិនបើគ្មានចម្លើយច្បាស់លាស់ចំពោះសំណួរទាំងនេះទេ យើងមិនអាចទទួលបានការធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យបានលឿន និងត្រឹមត្រូវ និងការព្យាបាលប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាពនោះទេ។
How long will the epidemic last?
តើការរាតត្បាតនេះនឹងមានរយៈពេលយូរប៉ុនណា?
How is the virus genetically evolving during transmission among humans?
តើវីរុសមានការវិវត្តហ្សែនយ៉ាងដូចម្តេចអំឡុងពេលឆ្លងក្នុងចំណោមមនុស្ស?
Will it become a pandemic worldwide, die down like SARS or relapse periodically like the flu?
តើវានឹងក្លាយទៅជាជំងឺរាតត្បាតជាសកល ឬក៏បាត់ទៅវិញដូចជាជំងឺ SARS ឬក៏កើតឡើងវិញដូចទៅនឹងជំងឺផ្កាសាយធំ?
It is essential but may take some time to search for answers to the above and many other questions.
វាពិតជាមានសារៈសំខាន់ ប៉ុន្តែវាអាចត្រូវការពេលខ្លះដើម្បីធ្វើការស្រាវជ្រាវសម្រាប់ឆ្លើយតបនូវសំណួរខាងលើ ក៏ដូចជាសំណួរផ្សេងៗទៀត។
However, with whatever expense it may demand, we have no other choice but to stop the epidemic as soon as possible and bring our life back to normal.
ទោះយ៉ាងណាក៏ដោយ មិនថាត្រូវចំណាយអ្វីក៏ដោយ យើងគ្មានជំរើសអ្វីនោះទេ គឺយើងត្រូវតែបញ្ឈប់ការរីករាលដាលឱ្យបានឆាប់ និងធ្វើឱ្យជីវិតរបស់យើង វិលមករកភាពធម្មតាវិញ​។
Zoonotic origins of human coronaviruses
ដើមកំណើតហ្សូណូតិច (ចម្លងពីសត្វទៅមនុស្ស) នៃវីរុសកូរ៉ូណារបស់មនុស្ស
Mutation and adaptation have driven the co-evolution of coronaviruses (CoVs) and their hosts, including human beings, for thousands of years.
ការផ្លាស់ប្តូរនិងការបន្សាំខ្លួនបានជំរុញឱ្យមានសហនៃវីរុសកូរ៉ូណា (CoVs) និងភាវៈរស់ បួករួមទាំងមនុស្សជាតិអស់រយៈពេលរាប់ពាន់ឆ្នាំមកហើយ។
Before 2003, two human CoVs (HCoVs) were known to cause mild illness, such as common cold.
មុនឆ្នាំ 2003 គេបានរកឃើញមនុស្សពីរនាក់ដែលមានវីរុស CoVs (HCoVs) ដែលបង្កឲ្យ​មាន​ជំងឺស្រាលដូចជាជំងឺផ្តាសាយធម្មតា។
The outbreaks of severe acute respiratory syndrome (SARS) and the Middle East respiratory syndrome (MERS) have flipped the coin to reveal how devastating and life-threatening an HCoV infection could be.
ការផ្ទុះឡើងនៃរោគសញ្ញាផ្លូវដង្ហើមធ្ងន់ធ្ងរ (SARS) និងរោគសញ្ញាផ្លូវដង្ហើមមជ្ឈឹមបូព៌ា (MERS) បានបង្វែរគោលដៅ ដើម្បីបង្ហាញថា តើការឆ្លងមេរោគ HCoV គឺវាសាហាវ និងគ្រោះថ្នាក់ដល់អាយុជីវិតមនុស្សកម្រិតណា។
The emergence of SARS-CoV-2 in central China at the end of 2019 has thrusted CoVs into the spotlight again and surprised us with its high transmissibility but reduced pathogenicity compared to its sister SARS-CoV.
ការលេចឡើងនៃ SARS-CoV-2 នៅភាគកណ្ដាលប្រទេសចិនកាលពីចុងឆ្នាំ 2019 បានធ្វើឱ្យមេរោគនេះស្ថិតក្នុងចំនុចក្តៅម្តងទៀត ហើយធ្វើឱ្យយើងភ្ញាក់ផ្អើលចំពោះការរាលដាលយ៉ាងខ្លាំងរបស់វា ប៉ុន្តែបែរជាមានការថយចុះនៃលទ្ធភាពបង្កជាជំងឺ បើប្រៀបធៀបទៅនឹង​បងស្រី SARS-CoV របស់វា។
HCoV infection is a zoonosis and understanding the zoonotic origins of HCoVs would serve us well.
ការឆ្លងមេរោគ HCoV គឺជាជម្ងឺហ្សូ៊ណូទិច (ឆ្លងពីសត្វទៅមនុស្ស) ហើយការស្វែងយល់ពីប្រភពហ្ស៊ូណូទិចនៃ HCoVs គឺអាចជួយយើងបាន។
Most HCoVs originated from bats where they are non-pathogenic.
HCoV ភាគច្រើនមានដើមកំណើតពីសត្វប្រចៀវដែលពួកវាមិនមែនជាអ្នកបង្ករោគ។
The intermediate reservoir hosts of some HCoVs are also known.
គេបានរកឃើញ​ធ្មួលអាងស្តុកកណ្តាលនៃមេរោគ HCoVs មួយចំនួន។
Identifying the animal hosts has direct implications in the prevention of human diseases.
ការកំណត់អត្តសញ្ញាណធ្មួលសត្វមានផលប៉ះពាល់ផ្ទាល់ក្នុងការការពារជំងឺរបស់មនុស្ស។
Investigating CoV-host interactions in animals might also derive important insight on CoV pathogenesis in humans.
ការស៊ើបអង្កេតអំពីអន្តរកម្មរបស់ CoV-host នៅក្នុងខ្លួនសត្វប្រហែលជាអាចផ្ដល់នូវការយល់ដឹងបន្ថែមសំខាន់ៗអំពីការបង្កមេរោគ CoV នៅក្នុងខ្លួនមនុស្ស។
In this review, we present an overview of the existing knowledge about the seven HCoVs, with a focus on the history of their discovery as well as their zoonotic origins and interspecies transmission.
នៅក្នុងការរំឮកឡើងវិញនេះ ពួកយើងនឹងបង្ហាញអំពីចំណេះដឹងដែលមានស្រាប់អំពីមេរោគ HCoVs ទាំងប្រាំពីរ ហើយយើងនឹងផ្ដោតសំខាន់ទៅលើប្រវត្តិនៃការរកឃើញ ក៏ដូចជាប្រភពដើមនៃការចម្លងពីសត្វមកមនុស្ស និងការចម្លងពីពូជមួយទៅពូជមួយទៀត។
Importantly, we compare and contrast the different HCoVs from a perspective of virus evolution and genome recombination.
សំខាន់ជាងនេះទៅទៀត ពួកយើងប្រៀបធៀបនឹង ធ្វើឱ្យឃើញភាពខុសគ្នារវាងវីរុស HCoVs និងទស្សនៈនៃការវិវត្តរបស់វីរុសក៏ដូចជាការប្រមូលផ្ដុំឡើងវិញ​នៃហ្សែនរបស់វា។
The current CoV disease 2019 (COVID-19) epidemic is discussed in this context.
ការរាតត្បាតនៃជំងឺ CoV ឆ្នាំ 2019 នាពេល​បច្ចុប្បន្ននេះ (COVID-19) ត្រូវបានពិភាក្សានៅក្នុងបរិបទនេះ។
In addition, the requirements for successful host switches and the implications of virus evolution on disease severity are also highlighted.
ជាងនេះទៀត គេក៏សង្កត់​ធ្ងន់លើ​តម្រូវការសម្រាប់ការផ្លាស់ប្តូរធ្មួលដោយជោគជ័យ និងផលប៉ះពាល់នៃការវិវត្តន៍របស់វីរុសលើភាពធ្ងន់ធ្ងរនៃជំងឺផងដែរ។
Coronaviruses (CoVs) belong to the family Coronaviridae, which comprises a group of enveloped, positive-sensed, single-stranded RNA viruses.
Coronaviruses (CoVs) ស្ថិតនៅក្នុងក្រុម Coronaviridae ដែលមានក្រុមវីរុស RNA ដែលមានលក្ខណៈជាស្រោម ញ្ញាណវិជ្ជមាន និងមានខ្សែតែមួយ។
These viruses harbouring the largest genome of 26 to 32 kilobases amongst RNA viruses were termed “CoVs” because of their crown-like morphology under electron microscope.
វីរុសទាំងនេះកំពុងផ្ដល់ជម្រកដល់ហ្សែនធំបំផុតពី 26 ទៅ 32 គឺឡូបេស ក្នុងចំនោម RNA របស់វីរុសដែលត្រូវបានគេឱ្យឈ្មោះថា“ CoVs” ដោយសារតែរូបសាស្រ្ដវារាងដូចម្កុដបើមើលក្នុងមីក្រូទ​ស្ស​ន៍ប្រើអេឡិចត្រុង។
Structurally, CoVs have non-segmented genomes that share a similar organization.
តាមរចនាសម្ព័ន្ធ CoVs មានសេណូមដែលមិនមានបំណែក ដែលស្ថិតក្រោមអម្បូរស្រដៀងគ្នា។
Approximately two thirds of the genome contain two large overlapping open reading frames (ORF1a and ORF1b), which are translated into the pp1a and pp1ab replicase polyproteins.
ប្រហែលជាពីរភាគបីនៃសេណូមមានទម្រង់អំណាន​ចំហជាន់គ្នាធំៗចំនួនពីរ (ORF1a និង ORF1b) ដែល​គេបានផ្ទេរទៅក្នុងប៉ូលីប្រូតេអ៊ីនវីភ្លីកាស់ pp1a និង pp1ab ។
The polyproteins are further processed to generate 16 non-structural proteins, designated nsp1~16.
ប៉ូលីត្រូតេអ៊ីនត្រូវបានដំណើរការបន្ថែមទៀតដើម្បីបង្កើតប្រូតេអ៊ីនដែលមិនមែនជារចនាសម្ព័ន្ធចំនួន 16 ដែលត្រូវបានកំណត់ដោយ nsp1~16។
The remaining portion of the genome contains ORFs for the structural proteins, including spike (S), envelope (E), membrane (M) and nucleoprotein (N).
ផ្នែកដែលនៅសល់នៃហ្សែនមានផ្ទុក ORFs សម្រាប់ប្រូតេអ៊ីនដែលមានរចនាសម្ព័ន្ធរួមមាន ស្ព៉ៃឃ៍ (spike (S)), អឹនវែលឡូប (envelope (E)), មឹមប្រេម (membrane (M)) និងប្រូតេអ៊ីននូក្លៀវ (nucleoprotein (N))។
A number of lineage-specific accessory proteins are also encoded by different lineages of CoVs.
ប្រូតេអ៊ីនអមជំនួយនៃខ្សែស្រឡាយមួយចំនួនត្រូវបានបញ្ចូលកូដផងដែរដោយខ្សែស្រឡាយ CoVs ខុសគ្នា។
Based on the difference in protein sequences, CoVs are classified into four genera (alpha-CoV, beta-CoV, gamma-CoV and delta-CoV), among which the beta-CoV genera contains most HCoVs and is subdivided into four lineages (A, B, C and D).
យោងតាមភាពខុសគ្នាក្នុងលំដាប់ប្រូតេអ៊ីន គេបានចាត់ COVs ចេញជាបួនប្រភេទ (alpha-CoV, beta-CoV, gamma-CoV និង delta-CoV) ក្នុងចំណោមប្រភេទទាំងនេះ beta-CoV មាន HCoVs ច្រើនបំផុត ហើយវា​បាន​បែងចែកចេញជាអំបូរបួនទៀត (A, B, C និង D)។
Phylogenetic evidence has shown that bats and rodents serve as the gene source of most alpha-CoVs and beta-CoVs, while birds are the main reservoir of gamma-CoVs and delta-CoVs.
ភស្តុតាងដែលបង្កើតអំបូរមនុស្សសត្វរុក្ខជាតិបានបង្ហាញថា សត្វប្រចៀវ និងសត្វកកេរ បម្រើជាប្រភពហ្សែននៃ alpha-CoVs និង beta-CoVs ច្រើនបំផុត ខណៈដែលសត្វស្លាបគឺជាជលដ្ឋានដ៏ចំបងនៃ gamma-CoVs និង delta-CoVs ។
For thousands of years, CoVs have constantly crossed species barriers and some have emerged as important human pathogens.
អស់រយៈពេលរាប់ពាន់ឆ្នាំមកហើយ CoVs បានឆ្លងកាត់រនាំងសត្វជាច្រើនប្រភេទ ហើយខ្លះបានលេចចេញជាភ្នាក់ងារបង្ករោគដ៏សំខាន់របស់មនុស្ស។
To date, seven human CoVs (HCoVs) are known.
មកដល់បច្ចុប្បន្ន គេបានរកឃើញអ្នកផ្ទុកវីរុស CoV (HCoVs) ​ចំនួន​ប្រាំពីរនាក់។
Among them HCoV-229E and HCoV-NL63 are alpha-CoVs.
ក្នុងចំណោមពួកវា HCoV-229E និង HCoV-NL63 គឺជា alpha-CoVs ។
The other five beta-CoVs include HCoV-OC43, HCoV-HKU1, severe acute respiratory syndrome coronavirus (SARS-CoV), Middle East respiratory syndrome coronavirus (MERS-CoV) and SARS-CoV-2.
Beta-CoV ចំនួនប្រាំប្រភេទទៀតរួមមាន HCoV-OC43, HCoV-HKU1, ជម្ងឺផ្លូវដង្ហើមធ្ងន់ធ្ងរ, ជម្ងឺប្រព័ន្ធផ្លូវដង្ហើមធ្ងន់ធ្ងរ (SARS-CoV), ជម្ងឺផ្លូវដង្ហើមមជ្ឈឹមបូព៌ាដែលមានផ្ទុកមេរោគ (MERS-CoV) និង SARS-CoV-2 ។
HCoV-229E, HCoV-OC43, HCoV-HKU1 and HCoV-NL63 usually cause mild symptoms, like common cold and/or diarrhea.
HCoV-NL63, HCoV-229E និង HCoV-OC43, HCoV-HKU1 ជារឿយៗបង្កឱ្យមានរោគសញ្ញាកម្រិតស្រាល ដូចជាផ្ដាសាយធម្មតា និង/ឬរាគរួស។
In contrast, SARS-CoV, MERS-CoV and the newly-identified SARS-CoV-2 are highly pathogenic, causing severe lower respiratory tract infection in relatively more patients with a higher chance to develop acute respiratory distress syndrome (ARDS) and extrapulmonary manifestations.
ផ្ទុយទៅវិញ SARS-CoV, MERS-CoV និង SARS-CoV-2 ដែលត្រូវបានរកឃើញថ្មី គឺជាភ្នាក់ងារបង្ករោគខ្ពស់ ដែលបង្កឱ្យមានការឆ្លងមេរោគផ្លូវដង្ហើមផ្នែកខាងក្រោម នៃផ្លូវដង្ហើមធ្ងន់ធ្ងរ ចំពោះអ្នកជំងឺ ដែលមានភាគរយខ្ពស់ក្នុងការវិវត្តទៅជាជំងឺថប់ផ្លូវដង្ហើមធ្ងន់ធ្ងរ (ARDS) និងការបង្ហាញអាការៈខាងក្រៅសួត ។
The first HCoV-229E strain, B814, was isolated from the nasal discharge of patients with common cold in mid-1960s.
ពូជវីរុស HCoV-229E ប្រភេទ B814 ដំបូង ត្រូវបានបំបែកចេញពីការហៀរទឹកចេញពីច្រមុះរបស់អ្នកជំងឺដែលមានជំងឺផ្តាសាយធម្មតាកាលពីពាក់កណ្តាលទសវត្សឆ្នាំ 1960 ។
Since then, more knowledge was accumulated through extensive studies on HCoV-229E and HCoV-OC43, both of which cause self-limiting symptoms.
ចាប់តាំងពីពេលនោះមក គេបាន​ប្រមូលចំណេះដឹងជាច្រើនតាមរយៈការសិក្សាយ៉ាងទូលំទូលាយលើ HCoV-229E និង HCoV-OC43 ដែលវិរុសទាំងពីរនេះបណ្តាលឱ្យមានរោគសញ្ញាដែល​មាន​រយៈពេល​កំណត់។
Indeed, the concept had been widely accepted that infection with HCoVs is generally harmless until the outbreak of SARS.
ជាការពិតណាស់ គោលគំនិតនេះត្រូវបានគេទទួលយកជាទូទៅដែលការឆ្លងមេរោគ HCoVs ជាទូទៅគឺគ្មានគ្រោះថ្នាក់ឡើយ រហូតទាល់តែមានការផ្ទុះឡើងនៃជម្ងឺ SARS ។
The SARS outbreak occurred in 2003 is one of the most devastating in current history, infecting over 8,000 people with a crude case fatality of approximately 10%.
ការផ្ទុះឡើងនៃជំងឺ SARS ដែលបានកើតឡើងកាលពីឆ្នាំ 2003 គឺជាការបំផ្លិចបំផ្លាញយ៉ាងសម្បើមមួយក្នុងប្រវត្តិសាស្រ្តបច្ចុប្បន្ន ដែលបានឆ្លងដល់មនុស្សជាង 8000 នាក់ ហើយមានអត្រាមរណភាពសរុបប្រមាណជាង 10%។
Ten years later, the Middle East respiratory syndrome (MERS) outbreak resulted in a persistent epidemic in the Arabian Peninsula with sporadic spreading to the rest of the world.
ដប់ឆ្នាំក្រោយមក ការផ្ទុះជម្ងឺផ្លូវដង្ហើមមជ្ឈឹមបូព៌ាបណ្តាលឱ្យមានការរីករាលដាលឥតឈប់ឈរនៅឧបទ្វីបអារ៉ាប់ជាមួយនឹងការរីករាលដាលជាបណ្តើរៗទៅកាន់ពិភពលោក។
The 2019 novel HCoV (2019-nCoV), which has subsequently been renamed SARS-CoV-2, is the causative agent of the ongoing epidemic of coronavirus disease 2019 (COVID-19), which has claimed more than 3,120 lives and infected more than 91,000 people as of March 3, 2020.
វីរុសណូវែល HCoV ឆ្នាំ 2019 (2019-nCoV) ដែលត្រូវបានប្តូរឈ្មោះជាថ្មី SARS-CoV-2 គឺជាភ្នាក់ងារបង្កហេតុនៃការរីករាលដាលនៃវីរុសកូរ៉ូណា 2019 (COVID-19) ដែលបានសម្លាប់មនុស្សជាង 3120 នាក់និងឆ្លងច្រើនជាង 91,000 នាក់គិតត្រឹមថ្ងៃទី 3 ខែមីនា ឆ្នាំ 2020។
The alarm has been ringing and the world has to prepare for the coming pandemic of SARS-CoV-2.
សំឡេងរោទិ៍កំពុងរោទិ៍ ហើយពិភពលោកត្រូវត្រៀមសម្រាប់ការរាតត្បាត SARS-CoV-2 ដែលជិតមកដល់នេះ ។
All seven HCoVs have a zoonotic origin from bats, mice or domestic animals.
HCoV ទាំងប្រាំពីរមានដើមកំណើតហ្សូណូតិចមកពីសត្វប្រចៀវ សត្វកណ្តុរ ឬសត្វចិញ្ចឹមក្នុងស្រុក។
Multiple lines of evidence support an evolutionary origin of all HCoVs from bats, where viruses are well adapted and non-pathogenic but show great genetic diversity.
ភ័ស្តុតាងជាច្រើនគាំទ្រដល់ប្រភពដើមនៃការវិវត្តនៃ HCoVs ទាំងអស់ពីសត្វប្រចៀវដែលវីរុសងាយប្រែប្រួល និងមិនបង្ករោគ ប៉ុន្តែបង្ហាញពីភាពចម្រុះនៃហ្សែនដ៏អស្ចារ្យ។
The COVID-19 epidemic has presented enormous medical, scientific, social and moral challenges to China and the world.
ការរាតត្បាតជំងឺ COVID-19 បានបង្ហាញពីបញ្ហាប្រឈមដ៏ខ្លាំងខ្លា ខាងវេជ្ជសាស្ត្រ វិទ្យាសាស្ត្រ សង្គម និងសីលធម៌ ចំពោះប្រទេសចិន និងពិភពលោក។
Tracing the zoonotic origins of HCoVs provides a framework to understand the natural history, driving force and restriction factors of species jumping.
ការតាមដានប្រភពហ្ស៊ូណូទិចនៃ HCoVs ផ្តល់នូវក្របខ័ណ្ឌដើម្បីស្វែងយល់ពីប្រវត្តិធម្មជាតិ កម្លាំងជំរុញ និងកត្តាកំហិតនៃប្រភេទឆ្លងពីមួយទៅមួយ។
This might also guide or facilitate the search for the reservoir, intermediate and amplifying animal host(s) of SARS-CoV-2, with important implications in the prevention of future spillovers.
នេះក៏អាចជួយណែនាំឬសម្រួលដល់ការស្វែងរកមេផ្ទុកសត្វរីករាលដាល មេផ្ទុកកណ្តាល មេផ្ទុកអាងស្តុកនៃ SARS-CoV-2 ជាមួយនឹងផលប៉ះពាល់សំខាន់ៗក្នុងការការពារការផ្ទុះឡើងនាពេលអនាគត។
In this review we present an overview of the zoonotic origins, interspecies transmission and pathogenesis of HCoVs.
នៅក្នុងការពិនិត្យនេះ ពួកយើងបង្ហាញពីទិដ្ឋភាពទូទៅអំពីដើមកំណើតនៃការចម្លងពីសត្វទៅមនុស្ស ការចម្លងពីប្រភេទមួយទៅប្រភេទមួយ និងការបង្កមេរោគ HCoVs ។
Particularly, we highlight and discuss the common theme that parental viruses of HCoVs are typically non-pathogenic in their natural reservoir hosts but become pathogenic after interspecies transmission to a new host.
ជាពិសេស ពួកយើងបានកត់ចំណាំ និងពិភាក្សាទៅលើប្រធានបទមួយដែលបាននិយាយថា ពូជអម្បូរដើមនៃ HCoVs មិនអាចបង្កជាជំងឺបានទេ នៅពេលដែលវារស់នៅក្នុងធ្មួលដើមរបស់វា ប៉ុន្តែវាប្រែជាអាចបង្កជំងឺ ក្រោយពេលដែលវាបានចម្លងទៅកាន់ធ្មួលថ្មី។
We also review the trend of HCoV evolution in which the increase in transmissibility often comes with the decrease in pathogenicity.
យើងក៏ពិនិត្យមើលឡើងវិញនូវនិន្នាការនៃការវិវត្ត HCoV ដែលការកើនឡើងនៃការបញ្ជូនអាចកើតមានជាញឹកញាប់ជាមួយនឹងការថយចុះនៃធាតុបង្កជម្ងឺ។
The outcome of the ongoing SARS-CoV-2 outbreak is also discussed in this context.
លទ្ធផលនៃការផ្ទុះឡើងនៃ SARS-CoV-2 ដែលកំពុងបន្តនេះក៏ត្រូវបានយកមកពិភាក្សានៅក្នុងបរិបទនេះដែរ។
Animal CoVs have been known since late 1930s.
CoVs ក្នុងខ្លួនសត្វត្រូវបានគេស្គាល់ចាប់តាំងពីចុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ 1930 ។
Before the first isolation of HCoV-229E strain B814 from the nasal discharge of patients who had contracted common cold, different CoVs had been isolated in various infected animals, including turkey, mouse, cow, pig, cat and dog.
មុនពេលការបំបែកចេញដំបូងនៃវីរុស HCoV-229E ប្រភេទ B814 ពីការហូរទឹកតាមច្រមុះរបស់អ្នកដែលមានជំងឺផ្តាសាយធម្មតា CoVs ផ្សេងៗគ្នាត្រូវបានញែកដាច់ពីគ្នានៅក្នុងសត្វដែលឆ្លង​ជំងឺផ្សេងៗរួមមាន មាន់ទួរគី កណ្តុរ គោ ជ្រូក ឆ្មា និងឆ្កែ។
In the past decades, seven HCoVs have been identified.
ជាច្រើនទសវត្សរ៍កន្លងមក HCoV ចំនួនប្រាំពីរត្រូវបានគេស្គាល់អត្តសញ្ញាណ។
A brief summary of the history of HCoV discovery in chronological order (Table ​1) would be informative and instructive.
ការសង្ខេបប្រវត្តិនៃការរកឃើញ HCoV តាមលំដាប់លំដោយ (តារាងទី 1) នឹងផ្តល់ព័ត៌មាននិងការណែនាំ។
The first HCoV-229E strain was isolated from the respiratory tract of patients with upper respiratory tract infection in the year of 1966, and was subsequently adapted to grow in WI-38 lung cell lines.
ពូជមេរោគ HCoV-229E ដំបូងត្រូវបានបំបែកចេញផ្តាច់ចេញពីផ្លូវដង្ហើមរបស់អ្នកជំងឺដែលមានការឆ្លងមេរោគផ្លូវដង្ហើមផ្នែកខាងលើក្នុងឆ្នាំ 1966 ហើយក្រោយមកត្រូវបានសម្របខ្លួន ដើម្បីរីកលូតលាស់នៅក្នុងខ្សែកោសិកាសួត WI-38 ។
Patients infected with HCoV-229E presented with common cold symptoms, including headache, sneezing, malaise and sore-throat, with fever and cough seen in 10~20% cases.
អ្នកជំងឺដែលឆ្លងវីរុស HCoV-229E មានរោគសញ្ញាផ្តាសាយទូទៅរួមមានឈឺក្បាល កណ្តាស ល្ហិតល្ហៃ និងឈឺបំពង់ក ជាមួយនឹងគ្រុនក្ដៅ និងក្អក ដែលគេបានប្រទះឃើញក្នុងករណី 10~20% ។
Later in 1967, HCoV-OC43 was isolated from organ culture and subsequent serial passage in brains of suckling mice.
ក្រោយមកនៅឆ្នាំ 1967 HCoV-OC43 ត្រូវបានបំបែកចេញពីការចិញ្ចឹមសរីរាង្គ និងការចម្លងជាបន្តបន្ទាប់តាមលំដាប់​នៅក្នុងខួរក្បាលសត្វកណ្តុរទើបនឹងកើត។
The clinical features of HCoV-OC43 infection appear to be similar to those caused by HCoV-229E, which are symptomatically indistinguishable from infection with other respiratory tract pathogens such as influenza A viruses and rhinoviruses.
លក្ខណៈពិសេសគ្លីនិកនៃការឆ្លងមេរោគ HCoV-OC43 ហាក់ដូចជាស្រដៀងនឹងរោគសញ្ញា ដែលបណ្តាលមកពី HCoV-229E ដែលត្រូវបានសម្គាល់ជារោគសញ្ញាមិនខុសគ្នា ពីការឆ្លងមេរោគជាមួយភ្នាក់ងារបង្ករោគផ្លូវដង្ហើមដទៃទៀត ដូចជាផ្តាសាយធំ A វីរុស និងវីរុសរាយណូ (rhinoviruses)។
Both HCoV-229E and HCoV-OC43 are distributed globally, and they tend to be predominantly transmitted during the season of winter in temperate climate.
ទាំង HCoV-229E និង HCoV-OC43 ត្រូវបានចែកចាយទូទាំងពិភពលោកហើយពួកវាមានទំនោរទៅរកការដែលគេបញ្ជូនជាទូទៅក្នុងរដូវរងាក្នុងអាកាសធាតុក្តៅមធ្យម។
Generally, the incubation time of these two viruses is less than one week, followed by an approximately 2-week illness.
ជាទូទៅ រយៈពេលភ្ញាស់នៃវីរុសទាំងពីរនេះ គឺតិចជាងមួយសប្តាហ៍​ បន្ទាប់មកមានជំងឺប្រមាណជា 2 សប្តាហ៍។
According to a human volunteer study, healthy individuals infected with HCoV-229E developed mild common cold.
យោងតាមការសិក្សាស្ម័គ្រចិត្តដោយមនុស្ស អ្នកដែលមានសុខភាពល្អហើយឆ្លងវីរុស HCoV-229E បានវិវត្តទៅជាជំងឺផ្តាសាយធម្មតាបែបស្រាល។
Only a few immunocompromised patients exhibited severe lower respiratory tract infection.
មានតែអ្នកជម្ងឺដែលមានប្រព័ន្ធការពាររាងកាយខ្សោយទេដែលបង្ហាញការឆ្លងមេរោគផ្លូវដង្ហើមផ្នែកខាងក្រោមផ្លូវដង្ហើមធ្ងន់ធ្ងរ។
SARS, also known as “atypical pneumonia”, was the first well documented HCoV-caused pandemic in human history and the etiological agent is SARS-CoV, the third HCoV discovered.
ជំងឺ SARS ដែលត្រូវបានគេស្គាល់ថាជា “ជំងឺរលាកសួតខុសពីធម្មតា” ដែលត្រូវបានកត់ត្រាថាជាជំងឺរាតត្បាតបណ្តាលមកពី HCoV ដំបូងគេបង្អស់ក្នុងប្រវត្តិសាស្រ្តមនុស្ស ហើយភ្នាក់ងារជីវសាស្ត្របង្កជំងឺគឺ SARS-CoV ដែលជា HCoV ទីបីដែលគេបានរកឃើញ។
The first case of SARS can be traced back to late 2002 in Guangdong Province of China.
ករណីដំបូងនៃជម្ងឺ SARS អាចកើតមានតាំងពីចុងឆ្នាំ 2002 នៅខេត្តក្វាងទុងប្រទេសចិន។
The SARS epidemic resulted in 8,096 reported cases with 774 deaths, spreading across many countries and continents.
លទ្ធផលនៃការរាតត្បាតជំងឺ SARS ត្រូវបានរាយការណ៍ថាមាន 8096 ករណី ស្លាប់ 774 នាក់ ដោយបានរាតត្បាតទៅកាន់ប្រទេស និងទ្វីបជាច្រើន។
Apart from the super-spreaders, it was estimated that each case could give rise to approximately two secondary cases, with an incubation period of 4 to 7 days and the peak of viral load appearing on the 10th day of illness.
ក្រៅពីការរីករាលដាលខ្លាំង វាត្រូវបានគេប៉ាន់ស្មានថា ករណីនីមួយៗអាចបណ្តាលឱ្យមានករណីបន្ទាប់បន្សំ ប្រហែលពីរតាមរយៈពេលភ្ញាស់ពី 4 ទៅ 7 ថ្ងៃ និងកម្រិតខ្ពស់​បំផុតរបស់វីរុសលេចឡើងនៅថ្ងៃទី 10 នៅពេលមានជំងឺ។
Patients infected with SARS-CoV initially present with myalgia, headache, fever, malaise and chills, followed by dyspnea, cough and respiratory distress as late symptoms.
អ្នកជំងឺដែលឆ្លងមេរោគ SARS-CoV ដំបូងមានអាការឈឺសាច់ដុំ ឈឺក្បាល គ្រុនក្តៅ អស់កម្លាំង និងរងាញាក់ បន្ទាប់មកមានការហត់ ក្អក និងពិបាកដកដង្ហើម ដែលជារោគសញ្ញាក្រោយៗ។
Lymphopenia, deranged liver function tests, and elevated creatine kinase are common laboratory abnormalities of SARS.
ឡាំផូផេនី ការធ្វើតេស្តការចុះខ្សោយតួនាទីថ្លើម និងការកើនឡើង Creatine kinase គឺជាភាពខុសប្រក្រតីក្នុងមន្ទីរពិសោធន៍ទូទៅនៃជំងឺ SARS ។
Diffuse alveolar damage, epithelial cell proliferation and an increase of macrophages are also observed in SARS patients.
គេបាន​សង្កេត​អ្នក​ជំងឺ SARS ឃើញថាមាន ការបែកធ្លាយកូនថង់ទងសួតជាច្រើន ការកើនឡើងកោសិកាអេពីតេ​ឡែាយ៉ាងឆាប់រហ័ស និងការកើនឡើងគ្រាប់ឈាមស។
Approximately 20-30% of patients subsequently require intensive care and mechanical ventilation.
ប្រមាណ 20-30% នៃអ្នកជំងឺជាបន្តបន្ទាប់ត្រូវការការថែទាំយ៉ាងយកចិត្តទុកដាក់ និងការបញ្ចេញបញ្ចូលខ្យល់ដោយម៉ាស៊ីន។
In addition to lower respiratory tract, multiple organs including gastrointestinal tract, liver and kidney can also be infected in these severe cases, usually accompanied with a cytokine storm, which might be lethal particularly in immunocompromised patients.
បន្ថែម​ពី​លើការឆ្លងមេរោគផ្លូវដង្ហើមផ្នែកខាងក្រោម សរីរាង្គជាច្រើន រួមមាន​ ក្រពះ ពោះវៀន ថ្លើម និងតម្រងនោមក៏អាចឆ្លងក្នុងករណីធ្ងន់ធ្ងរមួយចំនួនដែរ ជាធម្មតាអមជាមួយការកើនឡើងស៊ីតូគិន ដែលអាចមានគ្រោះថ្នាក់ដល់ជីវិត​ចំពោះអ្នកជំងឺដែលមានប្រព័ន្ធភាពស៊ាំខ្សោយ។
The virus was first isolated from the open lung biopsy of a relative of the index patient who travelled to Hong Kong from Guangzhou.
វីរុសនេះត្រូវបានបំបែកចេញ​ជា​លើក​ដំបូង​ពីការកាត់យកជាលិកាសួតចំហររបស់សាច់ញាតិរបស់អ្នកជំងឺដែលបានធ្វើដំណើរទៅហុងកុងពីក្វាងចូវ។
Since then, tremendous efforts have been dedicated to HCoV research.
ចាប់តាំងពីពេលនោះមក គេបានផ្តល់កិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងយ៉ាងខ្លាំងសម្រាប់ការស្រាវជ្រាវ HCoV។
HCoV-NL63 was isolated from a 7-month-old child from the Netherlands during late 2004.
HCoV-NL63 ត្រូវបានបំបែក​ចេញ​ពី​ក្មេង​អាយុ 7 ខែ ដែលមកពី​ប្រទេស​ហូឡង់​ក្នុងអំឡុងពេលចុងឆ្នាំ 2004 ។
It was initially found to be prevalent in young children, the elderly and immunocompromised patients with respiratory illnesses.
ដំបូងវាត្រូវបានគេរកឃើញថា មាន​ការរីករាលដាល​ចំពោះកុមារតូចៗ មនុស្សចាស់ និងអ្នកជំងឺ ដែល​មាន​ប្រព័ន្ធ​ការពារ​រាងកាយខ្សោយ​ជាមួយនឹងជំងឺផ្លូវដង្ហើម។
Presentation of coryza, conjunctivitis, fever, and bronchiolitis is common in the disease caused by HCoV-NL63.
ការបង្ហាញពីជំងឺផ្តាសាយរលាកច្រមុះ coryza ជម្ងឺរលាកភ្នែក គ្រុនក្តៅ និងរលាកទងសួតគឺជារឿងធម្មតានៅក្នុងជំងឺដែលបណ្តាលមកពី HCoV-NL63 ។
Another independent study described the isolation of the same virus from a nasal specimen from an 8-month-old boy suffering from pneumonia in the Netherlands.
ការសិក្សាឯករាជ្យមួយទៀតបានរៀបរាប់ពីការបំបែក​វីរុសដូចគ្នាចេញ​ពីសំណាកច្រមុះរបស់ក្មេងប្រុសអាយុ 8 ខែ ដែលរងគ្រោះពីជំងឺរលាកសួតនៅប្រទេសហូឡង់។
Although it was identified in Netherlands, it is actually distributed globally.
ទោះបីជាគេបានកំណត់អត្តសញ្ញាណវា​ឃើញនៅក្នុងប្រទេសហូឡង់ក៏ដោយ គេពិតជាបានចែកចាយវាទូទាំងសាកល​លោកមែន។
It has been estimated that HCoV-NL63 accounts for approximately 4.7% of common respiratory diseases, and its peak incidence occurs during early summer, spring and winter.
គេបានប៉ាន់ប្រមាណថា HCoV-NL63 មានចំនួនប្រហែល 4.7% នៃជំងឺផ្លូវដង្ហើមទូទៅ ហើយការកើនឡើងខ្ពស់បំផុតរបស់វាគឺនៅដើមរដូវក្តៅ និទាឃរដូវ និងរដូវរងា។
HCoV-NL63 is associated with obstructive laryngitis, also known as croup.
HCoV-NL63 ជាប់ទាក់ទងនឹងជំងឺស្ទះ និងរលាកបំពង់ក ដែលត្រូវបានគេស្គាល់ថាជាជំងឺ Croup។
In the same year, HCoV-HKU1 was isolated from a 71-year-old man who had been hospitalized with pneumonia and bronchiolitis in Hong Kong.
ក្នុងឆ្នាំដដែល HCoV-HKU1 ត្រូវបានបំបែកចេញពីបុរសម្នាក់អាយុ 71 ឆ្នាំដែលបានសម្រាកព្យាបាលនៅមន្ទីរពេទ្យដោយសារជំងឺរលាកសួត និងរលាកទងសួតនៅហុងកុង។
Besides community-acquired pneumonia and bronchiolitis, HCoV-HKU1 was reported to be associated with acute asthmatic exacerbation.
ក្រៅពីជំងឺរលាកសួត និងជំងឺរលាកទងសួតដែលទទួលបានដោយសហគមន៍ HCoV-HKU1 ត្រូវបានគេរាយការណ៍ថាមានជាប់ទាក់ទង​នឹងជំងឺហឺតធ្ងន់ធ្ងរ។
Similar to HCoV-NL63, HCoV-229E and HCoV-OC43, HCoV-HKU1 was found worldwide, causing mild respiratory diseases.
ស្រដៀងគ្នាទៅនឹង HCoV-NL63, HCoV-229E និង HCoV-OC43 ដែរ HCoV-HKU1 ត្រូវបានគេរកឃើញនៅទូទាំងពិភពលោកដែលបង្កឱ្យមានជំងឺផ្លូវដង្ហើមកម្រិតស្រាល។
All these four community-acquired HCoVs have been well adapted to humans and are generally less likely to mutate to cause highly pathogenic diseases, though accidents did occur for unknown reasons as in the rare case of a more virulent subtype of HCoV-NL63, which has recently been reported to cause severe lower respiratory tract infection in China.
រាល់ HCoV ដែលទទួលបាន​តាម​សហគមន៍​ទាំងបួននេះ នេះបានសម្របខ្លួនយ៉ាងល្អក្នុងខ្លួនមនុស្ស ហើយជាទូទៅមិនងាយនឹងបង្កឱ្យមានជំងឺបង្ករោគខ្ពស់ទេ ទោះបីជាមានឧប្បទ្ទវហេតុបានកើតឡើងដោយមិនដឹងមូលហេតុ ដូចក្នុងករណីកម្រនៃប្រភេទរងវីរុស HCoV-NL63 ដែលថ្មីៗនេះ គេបានរាយការណ៍ថាបណ្តាលឱ្យមានការឆ្លងមេរោគរលាកផ្លូវដង្ហើមខាងក្រោមធ្ងន់ធ្ងរ ក្នុងប្រទេសចិន។
Generally, when these HCoVs acquire the abilities to transmit efficiently and to maintain themselves continuously within humans, they also become less virulent or pathogenic.
ជាទូទៅ នៅពេលដែល HCoVs ទាំងនេះទទួលបានសមត្ថភាពក្នុងការបញ្ជូនប្រកប ដោយប្រសិទ្ធភាព និងដើម្បីរក្សាខ្លួនពួកគេជាប្រចាំនៅក្នុងខ្លួនមនុស្ស ពួកវាក៏ក្លាយទៅជាស្លូតឬបង្ករោគតិច។
MERS-CoV was first isolated in 2012 from the lung of a 60-year-old patient who developed acute pneumonia and renal failure in Saudi Arabia.
MERS-CoV ត្រូវបានបំបែកចេញ​ជាលើកដំបូងនៅឆ្នាំ 2012 ពីសួតរបស់អ្នកជំងឺដែលមានអាយុ 60 ឆ្នាំ ដែលបានវិវត្តទៅជាជំងឺរលាកសួតស្រួចស្រាវ និងខ្សោយតម្រងនោមនៅអារ៉ាប៊ីសាអូឌីត។
Whereas most of the laboratory-confirmed cases originate from the Middle East, imported cases with occasional secondary spreads to close contacts have been reported in various European countries and Tunisia.
ក្នុងករណីភាគច្រើន ដែលបាន​បញ្ជាក់ពីមន្ទីរ​ពិសោធន៍មានប្រភពមកពីមជ្ឈឹមបូព៌ា គេបាន​រាយការណ៍ថា មានករណីដែលបាននាំចូល ដោយ​មានការរាលដាល​លំដាប់ទីពីរម្តងម្កាល​ដោយសារការទាក់ទងជិតស្និទ្ធ នៅក្នុងបណ្តា​ប្រទេសនៅ​អឺរ៉ុប និងទុយនីស៊ី។
Another secondary outbreak occurred in South Korea in 2015 with 186 confirmed cases.
ការផ្ទុះជំងឺលំដាប់ទីពីរមួយទៀតបានកើតឡើងនៅប្រទេសកូរ៉េខាងត្បូងកាលពីឆ្នាំ 2015 ដោយ​មាន​ករណីដែល​បាន​បញ្ជាក់​ចំនួន 186 ករណី។
Clinical manifestations of MERS resemble those of SARS, characterized by progressive acute pneumonia.
ការបង្ហាញរោគសញ្ញាបែបវេជ្ជសាស្រ្តនៃ ជំងឺ MERS មានសណ្ឋាន​ដូចនឹងជំងឺ SARS ដែរ គេ​សម្គាល់​លក្ខណៈ​បាន​តាមរយៈ​ដោយ​ជំងឺរលាកសួត​ស្រួចស្រាវ​ដែល​ចេះតែ​ធ្ងន់ធ្ងរទៅៗ។
Unlike SARS, many patients with MERS also developed acute renal failure, which is thus far unique for MERS among HCoV-caused diseases.
មិនដូចជម្ងឺ SARS ទេ អ្នកជម្ងឺជាច្រើនដែលមានជម្ងឺ MERS ក៏បានវិវត្តទៅជាជម្ងឺខ្សោយតំរងនោមស្រួចស្រាវផងដែរ ដែលវាមានលក្ខណៈប្លែកសម្រាប់ជម្ងឺ MERS ក្នុងចំណោមជម្ងឺដែលបង្កដោយ HCoV ។
More than 30% of patients present with gastrointestinal symptoms, such as diarrhea and vomiting.
ច្រើនជាង 30% នៃអ្នកជម្ងឺដែលមានរោគសញ្ញាក្រពះពោះវៀនដូចជារាគ និងក្អួត។
As of February 14, 2020, over 2500 laboratory confirmed cases were reported with a high case fatality of 34.4%, making MERS-CoV one of the most devastating viruses known to humans.
គិតត្រឹមថ្ងៃទី 14 ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ 2020 ករណីដែលបានបញ្ជាក់នៅមន្ទីរពិសោធន៍ជាង 2500 ករណីត្រូវបានគេរាយការណ៍ថា មានអត្រាស្លាប់ខ្ពស់ 34.4% ដែលធ្វើឱ្យ MERS-CoV ក្លាយជាវីរុសដ៏សាហាវបំផុតមួយ ដែលមនុស្សធ្លាប់ជួប។
During middle to late December 2019, clusters of pneumonia patients retrospectively known to be associated with SARS-CoV-2 infection were detected in Wuhan, Hubei Province, China.
ក្នុងអំឡុងពាក់កណ្តាលដល់ចុងខែធ្នូ ឆ្នាំ 2019 គេបាន​រក​ឃើញ​ក្រុមអ្នកជំងឺរលាកសួត​ដែល​ធ្លាប់​មានទំនាក់ទំនងជាមួយការឆ្លង SARS-CoV-2 នៅទីក្រុងវូហាន ខេត្តហ៊ូប៉ី ប្រទេសចិន។
World Health Organization declared the ongoing outbreak of lower respiratory tract infection caused by SARS-CoV-2 a Public Health Emergency of International Concern and also named the disease COVID-19.
អង្គការសុខភាពពិភពលោកបានប្រកាសអំពីការផ្ទុះឡើងនៃការឆ្លងមេរោគរលាកផ្លូវដង្ហើមទាបដែលបណ្តាលមកពីជម្ងឺ SARS-CoV-2 ជាភាពអាសន្នផ្នែកសុខភាពសាធារណៈនៃការព្រួយបារម្ភអន្តរជាតិហើយក៏បានដាក់ឈ្មោះជម្ងឺនេះថា COVID-19 ។
As of March 3, 2020, 90,053 cases have been confirmed worldwide, with a crude case fatality of 3.4%.
គិតត្រឹមថ្ងៃទី 3 ខែមីនា ឆ្នាំ 2020 ករណីដែល​បាន​បញ្ជាក់​ទូទាំងពិភពលោក​មាន​ចំនួន 90,053 ករណី ដោយ​មានករណី​ស្លាប់សរុប 3.4%។
Notably, the case fatality in Hubei, China is 4.2%, whereas the one outside of it is 1.2%.
គួរកត់សម្គាល់ថាករណីស្លាប់នៅហ៊ូប៉ីប្រទេសចិនមានចំនួន 4.2% ចំណែកភាគរយនៅក្រៅពីនោះគឺ 1.2%។
SARS-CoV-2 causes severe respiratory infection like SARS-CoV and MERS-CoV, presented as fever, cough and dyspnea.
SARS-CoV-2 បណ្តាលឱ្យមានការឆ្លងមេរោគផ្លូវដង្ហើមធ្ងន់ធ្ងរដូចជា SARS-CoV និង MERS-CoV ដែរ ដែលត្រូវបានបង្ហាញថាជាគ្រុនក្តៅ ក្អក និងហត់អស់កម្លាំង។
Diarrhea is also seen in some patients.
គេក៏ប្រទះឃើញអ្នកជំងឺមួយចំនួនមានជំងឺរាគរូសផងដែរ។
Pneumonia is one of the most severe symptoms and can progress rapidly to acute respiratory distress syndrome.
ជំងឺរលាកសួត គឺជារោគសញ្ញាមួយក្នុងចំណោមរោគសញ្ញាធ្ងន់ធ្ងរផ្សេងទៀត ហើយអាចវិវឌ្ឍយ៉ាងលឿនទៅជាវិបត្តិផ្លូវដង្ហើមធ្ងន់ធ្ងរ។
Although SARS-CoV and SARS-CoV-2 are very similar due to high nucleotide sequence homology of 82%, they cluster into different branches in the phylogenetic tree.
ទោះបីជា SARS-CoV និង SARS-CoV-2 មានលក្ខណៈស្រដៀងគ្នា ដោយសារតែភាពដូចគ្នានៃលំដាប់នូក្លេអូថាយខ្ពស់ចំនួន 82% ក៏ដោយ ពួកវាបានផ្ដុំ​ចេញ​ជាសាខាផ្សេងៗគ្នាក្នុងមែកធាងហ្សែនអម្បូរ។
SARS-CoV-2 is apparently less pathogenic but more transmissible compared to SARS-CoV and MERS-CoV.
SARS-CoV-2 មើលទៅមិនសូវជាបង្ករោគប៉ុន្មានទេ ប៉ុន្តែវាអាច​ចម្លង​បានលឿនជាង បើប្រៀបធៀបទៅនឹង SARS-CoV និង MERS-CoV ។
Asymptomatic subjects infected with SARS-CoV-2 have been reported and might contribute to its rapid spreading around the world.
គេបានរាយការណ៍អំពីប្រធានបទដែលមានមិនបង្ហាញរោគសញ្ញាដែលឆ្លងមេរោគ SARS-CoV-2 ហើយ​អាចរួមចំណែកដល់ការរីករាលដាលយ៉ាងឆាប់រហ័សរបស់​វានៅទូទាំងពិភពលោក។
Comparing and contrasting SARS-CoV-2 with the other six HCoVs reveal similarities and differences of great interest.
ការប្រៀបធៀប និងការផ្ទុយគ្នារវាង SARS-CoV-2 និងក្រុម HCoVs ទាំង​ប្រាំមួយផ្សេងទៀត បង្ហាញពីភាពស្រដៀងគ្នា និងភាពខុសគ្នានៃផល​ប្រយោជន៍ដ៏អស្ចារ្យ។
First, the incubation period and the duration of the course of HCoV disease are very similar.
ទីមួយ រយៈពេលភ្ញាស់ និងរយៈពេល​រិវត្តន៍ជំងឺ HCoV គឺស្រដៀង​គ្នាខ្លាំងណាស់។
In this regard, SARS-CoV-2 follows the general trend of the other six HCoVs.
ក្នុងន័យនេះ SARS-CoV-2 ដើរតាមនិន្នាការទូទៅនៃ HCoVs ប្រាំមួយផ្សេងទៀត។
Second, the severity of symptoms of COVID-19 lies between SARS-CoV and the four community-acquired HCoVs (i.e. HCoV-229E, HCoV-OC43, HCoV-HKU1 and HCoV-NL63).
ទីពីរ ភាពធ្ងន់ធ្ងរនៃរោគសញ្ញា COVID -19 គឺអាស្រ័យលើ SARS-CoV និងក្រុមទាំងបួនរបស់ HCoVs (ឧ. HCoV-229E, HCoV-OC43, HCoV-HKU1 និង HCoV-NL63)។
On one hand, SARS-CoV-2 infection exhibits features that are more commonly seen during infection with community-acquired HCoVs, including the presentation of non-specific, mild or even no symptoms.
ម្យ៉ាងវិញទៀត ការឆ្លងជំងឺ SARS-CoV-2 នេះបានបង្ហាញលក្ខណៈមួយចំនួន ដែលដូចគ្នាទៅនឹងការឆ្លងជំងឺជាសហគមន៍នៃ HCoVs រួមជាមួយភាពមិនច្បាស់លាស់បន្តិចបន្តួច ឬក៏គ្មានរោគសញ្ញាសោះតែម្ដង។
On the other hand, a small subset of severe cases of COVID-19 can also be seen as in the case of SARS-CoV infection, although the ratio is a bit lower.
និយាយមួយបែបទៀត គេក៏អាច​មើលឃើញ សំណុំរងតូចមួយនៃករណីជំងឺ COVID-19 ធ្ងន់ធ្ងរ ដូចនៅក្នុងករណីឆ្លងជំងឺ SARS-CoV ដែរ ទោះបីជា​សមាមាត្រ​ទាបជាង​បន្តិចក៏​ដោយ។
Third, the transmission of SARS-CoV-2 also shows interesting patterns characteristic of both community-acquired HCoVs and SARS-CoV.
ទីបី ការចម្លង SARS-CoV-2 ក៏បង្ហាញ​ពីលក្ខណៈ​គំរូគួរឱ្យ​ចាប់អារម្មណ៍ផងដែរនៃ HCoVs និង SARS-CoV ដែលទទួលបានពី​សហគមន៍។
On one hand, the transmissibility of SARS-CoV-2 is at least as high as that of community-acquired HCoVs.
ម្យ៉ាងវិញទៀត យ៉ាងហោចណាស់​សមត្ថភាព​ចម្លងរបស់ SARS-CoV-2 អាចមាន​កម្រិត​ខ្ពស់ដូច HCoVs ដែលទទួលបាន​សហគមន៍​ផងដែរ។
On the other hand, it remains to be verified whether the transmissibility of SARS-CoV-2 decreases after passages in humans as in the cases of SARS-CoV and MERS-CoV.
ម្យ៉ាងវិញទៀត គេនៅតែត្រូវផ្ទៀងផ្ទាត់សារឡើងវិញ ថាតើមានការថយចុះការឆ្លង SARS-CoV-2 បន្ទាប់ពីការចម្លងទៅកាន់មនុស្សផ្សេងទៀតដូចជានៅក្នុងករណី SARS-CoV និង MERS-CoV ដែរឬទេ។
Finally, same as the other HCoVs, SARS-CoV-2 can be detected in fecal samples.
ជាចុងក្រោយ ដូចគ្នានឹង HCoVs ផ្សេង​ទៀត​ដែរ គេអាចរកឃើញ​ SARS-CoV-2 នៅ​ក្នុង​សំណាក​លាមក។
Whether fecal-oral transmission of SARS-CoV-2 plays an important role as in the case of SARS-CoV at least under some circumstance remains to be clarified by future studies.
ថាតើការចម្លងពីលាមកទៅមាត់នៃ SARS-CoV-2 ដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ដូចក្នុងករណី SARS-CoV ដែរឬទេ យ៉ាងហោចណាស់ស្ថិត​ក្រោមកាលៈទេសៈខ្លះដែលនៅតែត្រូវបញ្ជាក់ឱ្យច្បាស់ដោយការសិក្សានាពេលអនាគត។
It is also of particularly great interest to see whether SARS-CoV-2 might exhibit seasonality as in the cases of community-acquired HCoVs.
វាក៏គួរឱ្យចាប់អារម្មណ៍ផងដែរក្នុងការមើលថាតើ SARS-CoV-2 អាចបង្ហាញតាមរដូវកាលដូចករណី HCoVs ដែលទទួលបានដោយសហគមន៍ដែរឬទេ។
Nevertheless, the features of SARS-CoV-2 including its transmissibility, pathogenicity and sustainable spreading after passages in humans will be influential on the ultimate fate of the ongoing outbreak of COVID-19.
ទោះបីជាយ៉ាងណាក៏ដោយ លក្ខណៈនៃ SARS-CoV-2 ដែលបូករួមទាំងការឆ្លង ការបង្កជាជំងឺ និងការរីករាលដាលរបស់វាពីមនុស្សម្នាក់ទៅមនុស្សម្នាក់នឹងជំរុញឱ្យមានការផ្ទុះឡើងនៃ COVID-19។
All four community-acquired HCoVs causing mild symptoms have been well adapted to humans.
រាល់ HCoVs ទាំងបួន ដែលទទួលបាន​ពី​សហគមន៍​ដែលបណ្តាល​ឱ្យមានរោគសញ្ញា​ស្រាលបានសម្របខ្លួនបានយ៉ាងល្អទៅ​ក្នុង​ខ្លួនមនុស្ស។
From another perspective, it might also be true that humans have been well adapted to these four HCoVs.
តាមទិដ្ឋភាពផ្សេងទៀត វាអាចជាការពិតដែលមនុស្សបាន​សម្របខ្លួន​យ៉ាងល្អទៅ​នឹង HCoVs ទាំងបួន​ប្រភេទ​នេះ។
In other words, both could be the survivors of ancient HCoV pandemics.
ក្នុងន័យផ្សេងទៀត ពួកវាទាំងពីរអាចជាពពួកនៅរស់រានមានជីវិតពីជំងឺរាតត្បាត HCoV តាំងពីបុរាណ។
HCoVs that cause severe diseases in humans and humans who developed severe HCoV diseases have been eliminated.
HCoVs ដែលបង្កឱ្យមានជំងឺ​ធ្ងន់ធ្ងរចំពោះ​មនុស្ស និងមនុស្សដែលវិវត្តទៅជំងឺ HCoV ធ្ងន់ធ្ងរត្រូវបានលុបបំបាត់ចោល។
For this to happen, HCoVs have to replicate in humans to sufficient extent to allow the accumulation of adaptive mutations that counteract host restriction factors.
ដើម្បីឱ្យរឿងទាំងអស់នេះអាចកើតឡើង HCoV ត្រូវតែបំបែកខ្លួនក្នុងរាងកាយមនុស្ស ដើម្បីឱ្យមានសមត្ថភាពគ្រប់គ្រាន់ ដែលប្រមូលផ្តុំគ្នាប្រឆាំងទៅនឹងភា្នក់ងារការពារធ្មួល។