atepeq/tico19 huggingface dataset:
Little evidence exists to permit any solid conclusions about the nature of COVID-19 infection in pregnancy.
بەڵگەی بچووک هەن بۆ ڕێگەدان بەهەر دەرئەنجامێکی بەهێز دەربارەی سروشتی هەوکردنی COVID-19 لە دووگیانیدا.
A case series of 43 women from New York who tested positive for COVID-19 showed similar patterns to non-pregnant adults: 86% had mild disease, 9.3% had severe disease and 4.7% developed critical disease.
زنجیرە حاڵەتێکی 43 ژنی نیو یۆڕک کە تاقیکردنەوەکانیان ئەرێنی بۆ هەبوونی COVID-19 هەمان نیشانەی کەسانی نا دووگیانیان پیشاندا: %86 نەخۆشی سوکیان هەبوو، %9.3 نەخۆشی بەهێزیان هەبوو، وە %4.7 نەخۆشی ترسناکی پێشکەوتوویان هەبوو.
Fetal distress was reported in two.
نەگەیشتنی ئۆکسجین بە مناڵ بە دوو جۆر ڕاگەیەنرا.
None of the women developed severe COVID-19 pneumonia or died.
هیچ کام لە ژنانی توشبووی بەهێزی CODIV-19 توشی سی ئاوسان یان مردن نەبوون.
All of them had live birth pregnancies and no severe neonatal asphyxia was observed.
هەموویان مناڵەکانیان دەژیا کەلەدایک بوون و هیچ حاڵەتێکی خنکانی مناڵان بەهۆی کەمی ئۆکسجین تێبینی نەکرا.
The samples of breast milk, amniotic fluid, cord blood and neonatal throat swab were tested for SARS-CoV-2, and all results were negative.In another study on 15 pregnant women, majority of the patients presented with fever and cough, while laboratory tests yielded lymphocytopenia in 12 patients.
نموونەکانی شیری مەمک، شلەی نێو منداڵدان، خوێن مەین و لۆکەی پشکنینی گەرووی مناڵەکە تاقیکردنەوەیان لەسەر کرا بۆ SARS-CoV-2 و هەموو ئەنجامەکان نەرێنی بوون. لە تاقیکردنەوەیەکی تردا لەسەر 15 ژنی دووگیان، زۆربەی نەخۆشەکان تا و کۆکەیان هەبوو لە کاتێکدا پشکنینە تاقیگەییەکان پیشانیاندا 12 نەخۆش خڕۆکەی لیمفیایان کەمبوو.
Computed tomography findings of these patients were consistent with previous reports of non-pregnant patients, consisting of ground-glass opacities at early stage.
وێنەگرتنی تیشکی ئێکسی ئەو نەخۆشانە هاوشێوەی ڕاپۆرتەکانی پێشووی نەخۆشانی نادووگیان بوو، کە سۆنەری ڕەشوسپی دەگرێتەوە لە قۆناغی سەرەتاییدا.
Follow-up images after delivery showed no progression of pneumonia.Media reports indicate that over 100 women with COVID-19 might have delivered, and in March 2020, no maternal deaths were reported.
بەپێی وێنەکانی دوای لەدایک بوون هیچ سی ئاوسانێک پیشان نادات. ڕاپۆرتە میدیاییەکان دەریدەخەن کە 100 ژنی تووشبوو بە COVID-19 مناڵیان بووە. و لە مانگی 3 ساڵی 2020, هیچ مردنێکی ژنی دووگیان ڕانەگەیەنرابوو.
Their guidelines thus advise that any pregnant person admitted to hospital with a COVID-19 infection should receive at least 10 days of prophylactic low-molecular-weight heparin after being discharged from the hospital.
ڕێنامەکانیان هەروەکو ئامۆژگاریان دەکات کە هەر کەسێکی دووگیانی بردراو بۆ نەخۆشانە بەهۆی هەوکردنێکی COVID-19، دەبێت لانیکەم 10 ڕۆژ چارەسەری خۆپارێزی خوێن مەین وەربگرێت دوای دەرهێنانی لە نەخۆشخانە.
There are no data yet concerning the implications of COVID-19 infections for labour.
هێشتا هیچ زانیاریەک نیە تایبەت بێت بە توشبوونی هەوکردنی COVID-19 بۆ لەدایک بوونی مناڵان.
One infant girl born to a mother with COVID-19 had elevated IgM levels two hours after birth, suggesting that she had been infected in utero and supporting the possibility of vertical transmission in some cases.
مناڵێکی کچی لەدایک بوو لە دایکێکی تووشبووی COVID-19 ئاستەکانی IgM بەرزکردبۆوە دوو کاتژمێر دوای لەدایک بوون، پێشنیاری ئەوەکراوە کە لە منداڵدانیدا تووشبووبوو و پشتگیری ئەگەری گواستنەوە دەکات لە دایکەوە بۆ مناڵ لە هەندێک لە حاڵەتەکاندا.
A small study involving 6 confirmed COVID-19 mothers showed no indication of SARS-COV-19 in their newborns' throats or serum but antibodies were present in neonatal blood sera samples, including IgM in two of the infants.
تاقیکردنەوەیەکی بچووک بەبەژداری 6 دایکی توشبووی COVID-19 هیچ ئاماژەیەکی SARS-CoV-2 لە گەرووی یان لە شلەی خوێنی مناڵە تازە لەدایک بووەکان پیشانەدا بەڵام دژە تەن لە نموونەکانی خوێنی مناڵەکاندا هەبوو، کە IgM دەگرێتەوە لە دوو مناڵدا.
This is not usually passed from mother to fetus so further research is required to know whether the virus crossed the placenta or whether placentas of women in the study were damaged or abnormal.
هیچ گواستنەوەیەک نیە لەدایکەوە بۆ کۆرپە بۆیە توێژینەوەیەکی قوڵ داواکراوە بۆ زانینی ئەوەی ئەگەر ڤایرۆسەکە بپەڕێتەوە پزدان (ئەو تورەگەی ناڵی تێدایە) یان ئەگەر پزدانی ئافرەتان لە تاقیکردنەوەکەدا زیانی پێگەیشتووە یان نائاسایی بووە.
Since COVID-19 shows similarities to SARS-CoV and MERS-CoV, it is likely that their effect on pregnancy are similar.
لەو کاتەوەی COVID-19 لێکچوونەکانی بە SARS-CoV و MERS-CoV پیشان دەدات، وادەردەکەوێت کاریگاریان لەسەر دووگیانی هاوشێوە بێت.
Four of seven had first trimester miscarriage, two of five had fetal growth restriction in the second trimester, and four of five had preterm birth.
چوار لەسەر حەوت توشی لەبارچوون بوون سێ مانگی یەکەمدا، دوو لەسەر پێنج کێشەی گەشەی مناڵەکانیان هەبوو لە سێ مانگی دووەمدا، وە چوار لەسەر پێنج تووشی حاڵەتی زوو لەدایک بوون بوونەوە.
None of the newborns were infected with SARS-CoV.
هیچ کام لەو مناڵە تازە لەدایکبووانە تووشی SARS-CoV نەبووبوون.
A report of ten cases of MERS- CoV infection in pregnancy in Saudi Arabia showed that the clinical presentation is variable, from mild to severe infection.
ڕاپۆرتێکی دە حاڵەتی هەوکردنی MERS-CoV لە کەسانی دووگیاندا لە سعودیەی عەرەبی دەریخست کە پێشکەشکردنە پزیشکیەکە جاوازە لە هەوکردنی سوک بۆ بەهێز.
The outcome was favorable in a majority of the cases, but the infant death rate was 27%.A recent review suggested that COVID-19 appeared to be less lethal to mothers and infants than SARS and MERS but that there may be an increased risk of preterm birth after 28 weeks' gestation.
ئامانجەکە پەسەند بوو لە زۆربەی حاڵەتەکاندا، بەڵام ڕێژەی مردنی مناڵانی ساوا %27 بوو. پێداچوونەوەیەکی تازە پێشنیاریکرد کە COVID-19 بڵاوبووەوە کەمتر کوشتندە بێت بۆ دایکان و مناڵانی ساوا وەکو لە SARS و MRS بەڵام مەترسیەکی زیاتری زوو لەدایکبوونی هەیە لە دوای حەفتەی 28 سکپڕبوون.
The World Health Organization and Centers for Disease Control and Prevention of the United States advises pregnant women to do the same things as the general public to avoid infection, such as covering cough, avoid interacting with sick people, cleaning hands with soap and water or sanitizer.
ڕێخراوی تەندروستی جیهانی و سەنتەرەکانی کۆنتڕۆڵکردن و ڕێگریکردنی نەخۆشی لە نەتەوە یەکگرتووەکان ئامۆژگاری ژنانی دووگیان دەکەن بۆ کردنی هەمان شتەکانی تەندروسنی گشتی بۆ دووربوون لە هەوکردن، وەکو داپۆشینی کۆکین، دووربوون لە مامەڵەکردن لەگەڵ کەسانی نەخۆش، پاکردنەوەی دەستەکان با سابوون و ئاو یان شلەی پاکەرەوە.
A survey conducted in Shanghai among pregnant women in different trimesters of pregnancy identified a strong demand for online access to health information and services.
لە کارێکی پێوانەیدا لە شەنگای لەنێوان ژنانی دووگیان لە مانگە جیاوازەکانی دووگیانیدا دەریخست خواستێکی بەهێز هەیە بۆ دەستکەوتنی زانیاری تەندروستی و خزمەتگوزاریەکان لە ئۆنڵاین.
People expecting their first baby were more willing to have online consultation and guidance than who had previously given birth.The RCOG and RCM recommend that in-person appointments be deferred by 7 days after the start of symptoms of COVID-19 or 14 days if another person in the household has symptoms.
خەڵکی پێشبینی یەکەم مناڵانیان دەکەن زیاتر سەلامەت بێت بە هەبوونی ڕاوێژ و ڕێنامەی ئۆنڵاین لەوانە زووتر مناڵیان بووە. RCOG و RCM پێشنیاریان کرد کە یەکتربینینە کەسیەکان دواخرێن بۆ دوای 7 ڕۆژ لە دەستپێکردنی نیشانەکانی COVID-19 یان 14 ڕۆژ ئەگەر کەسێکی تر لەخێزانەکەدا نیشانەکانی هەبوو.
Fever subsequently developed in three asymptomatic patients.
تایەکی پێشکەوتوو هەیە لە سێ نەخۆشی بێ نیشانە.
One patient who had tested negative subsequently became symptomatic postpartum and tested positive three days after the initial negative test.
نەخۆشێک کە ئەنجامی پشکنینەکانی بۆ چەندجارێک نەرێنی بوو بووبە نیشانەدار دوای لەدایکبوون و پشکنینەکەی بوو بە ئەرێنی دوای چەند ڕۆژێک لە پشکنینە نەرێنیەکەی سەرەتا.
The doctors conducting the screening recommended that in order to reduce infection and allocate PPE, due to high numbers of patients presenting as asymptomatic, universal screening of pregnant patients should be conducted.
دکتۆرانی پشکنینی ئێکس بۆ کەمکردنەوەی هەوکردن پێشنیاری تەرخانکردنی PPE دەکەن، بەهۆی بەرزی ژمارەی نەخۆشان کە نیشانەداربوونە، پشکنینی جهانی تیشکی ئێکسی نەخۆشانی دووگیان دەبێت ڕێکبخرێت.
They also suggest that people with suspected or confirmed COVID-19 should have continuous electronic fetal monitoring.
هەروەها ئەوان پێشنیار دەکەن کەسانی گومانلێکراو یان توشبووی COVID-19 دەبێت بەبەردەوامی چاودێریان بکرێت بە شێوازی ئەلیکترۆنی.
The use of birthing pools is not recommended for suspected or confirmed cases of COVID-19 due to the risk of infection via faeces.
بەکارهێنانی مەلەوانگەی گەڕۆکی ماڵان پێشنیار نەکراوە بۆ گومانلێکراوان یان توشبووانی حاڵەتەکانی COVID-19 بەهۆی مەترسی هەوکردن بەهۆی پیسایی.
In the UK, official recommendations state that precautionary separation of a mother and a healthy baby should not be undertaken lightly and that they should be kept together in the postpartum period where neonatal care is not required.Literature from China recommended separation of infected mothers from babies for 14 days.
لە بەریتانیا ڕاسپاردە فەرمیەکان ڕایدەگەیەنن کە خۆپارێزی جیاکردنەوەی دایکێکدا و مناڵێکی تەندروست پێویست ناکات جێبەجێبکرێت بەئاسانی و دەبێت بەیەکەوە بهێڵرێنەوە لە ماوەی دوای لەدایک بوون کە چاودێریکردنی مناڵەکە داواکراونیە. زانیاریەکانی سین پێشنیاریکرد کە بە جیاکردنەوەی دایکانی توشبوو لە مناڵەکانیان بۆ 14 ڕۆژ.
In the US there is also the recommendation that newborns and mothers should be temporarily separated until transmission-based precautions are discontinued, and that where this is not possible the newborn should be kept 2 metres away from the mother.
لە نەتەوە یەکگرتووەکاندا ڕاسپاردەیەک هەیە کە دەڵێت مناڵانی تازە لەدایکبوو و دایکان دەبێت بۆ ماویەکی کاتی جیابکرێنەوە هەتاوەکو ئەگەر گواستنەوەی نەخۆشیەکە دەوەستێت، هەرکاتێک گونجا مناڵە تازە لەدایکبووەکە دەبێت 2 مەتر لە دایکیەوە دوور بێت.
b'COVID-19 surveillance involves monitoring the spread of the coronavirus disease in order to establish the patterns of disease progression.
چاودێریکردنی نەخۆشانی COVID-19 بەژداری دەکات بە چاودێریکردنی بڵاوبوونەوەی نەخۆشی ڤایرۆسی کۆڕۆنا بۆ دامەزراندنی شێوازێکی نوێی بەرەوپێشچوونی نەخۆشیەکە.
The World Health Organization (WHO) recommends active surveillance, with focus of case finding, testing and contact tracing in all transmission scenarios.
ڕێخراوی تەندروستی جیهانی (WHO) پێشنیاری چاودێریەکی چالاکی نەخۆشان دەکات، لەگەڵ تیشکخستنە سەر دۆزینەوەی حاڵەتەکان، پشکنین و پەیوەندی گەڕانەکان لە هەموو هەوڵەکانی گواستنەوە.
COVID-19 surveillance is expected to monitor epidemiological trends, rapidly detect new cases, and based on this information, provide epidemiological information to conduct risk assessment and guide disease preparedness.
چاودێریکردنی نەخۆشانی COVID-19 پێشبینیکراوە بۆ چاودێریکردنی بەڕێوبەرانی پەتاناس، بەخێرایی حاڵەتە نوێیەکە بدۆزنەوە، و بە پشت بەستن بەم زانیاریە، زانیاری پەتاناسی پێشکەش بکەن بۆ ڕێکخستنی بیرۆکەی مەترس و ڕێنیشاندانی ئامادەکاری نەخۆشی.
Syndromic surveillance is done based on the symptoms of an individual that corresponds to COVID-19.
ڕێگای چاودێری نەخۆشی تەواو بوو بە پشت بەستن نیشانەکانی کەسێک کە دەگونجێت لەگەڵ COVID-19.
As of March 2020, the WHO recommends the following case definitions:
لە مانگی 3 ساڵی 2020، WHO پێشنیار ئەم پێناسانەی حاڵەتەکان دەکات:
Probable case : "A suspect case for whom testing for the COVID-19 virus is inconclusive" OR "a suspect case for whom testing could not be performed for any reason".
حاڵەتی گونجاو: "حاڵەتێکی گومانلێکراو بۆ ئەوانەی پشکنینەکانی ڤایرۆسی COVID-19 کۆتایی نەهاتووە" یان "حاڵەتێکی گومانلێکراو بۆ ئەوانەی ناتوانن پشکنین بکەن بەهەر هۆکارێک بێت".
Confirmed case: "A person with laboratory confirmation of COVID-19 infection, irrespective of clinical signs and symptoms".
حاڵەتی چەسپاو: "کەسێکی چەسپاوی تاقیگەیی بە هەبوونی هەوکردنی COVID-19, بەبێ ڕەچاوکردنی ئاماژە پزیشکیەکان و نیشانەکان".
Direct physical contact with a probable or confirmed case;
پەیوەندنی ڕاستەوخۆی پزیشک لەگەڵ حاڵەتێکی شیاو یان چەسپاو:
Direct care for a patient with probable or confirmed COVID-19 disease without using proper personal protective equipment;
چاودێریکردنی ڕاستەوخۆ بۆ حاڵەتێکی شیاو یان چەسپاوی COVID-19 بەبێ بەکاهێنانی کەلوپەلی پارێزەری کەسی:
Other situations as indicated by local risk assessments".WHO recommends reporting of probable and confirmed cases of COVID-19 infection within 48 hours of identification.
بارودۆخەکانی تر کە دیاریکراوە لەلایەن یاساکانی مەترسی ناوخۆیی "WHO پێشنیاری ڕاگەیاندنی حاڵەتە شیاو و چەسپاوەکانی هەوکردنی COVID-19 دەکات لەدوای 48 کاتژمێر لە دیاریکردنی.
The countries should report on a case-by-case basis as far as possible, but in case of limitation in resources, aggregate weekly reporting is also possible.
وڵاتەکان دەبێت حاڵەت بە حاڵەت ڕاگەیەنن ئەگەر بگونجێت، بەڵام لە حاڵەتی کەمی کەرەستەکان، ڕاپۆرتی کۆکراوی هەفتانەی ئەگەر گونجا.
Some organizations have created crowdsourced apps for syndromic surveillance, where people can report their symptoms to help researchers map areas with concentration of COVID-19 symptoms.
هەندێک ڕێخراو بەرنامەی سەرچاوەی کۆبوونەوەیان دروست کردووە بۆ ڕێگاکانی چارەسەری نەخۆشی کە خەڵکی دەتوانن نیشانەکانیان ڕاگەیەنن بۆ یارمەتیدانی توێژەران تا نەخشەی ناوچە پەیوەندیدارەکان بە نیشانەکانی COVID-19 بکێشن.
Virological surveillance is done by using molecular tests for COVID-19.
چارەسەری نەخۆشی ڤایرۆسی تەواوکرا بەبەکاهێنانی پشکنینی بۆماوەیی بۆ COVID-19.
WHO has published resources for laboratories on how to perform testing for COVID-19.
WHO کەرەستەکانی تاقیگەیی بڵاوکردەوە لەسەر چۆنێتی جێبەجێکردنی تاقیکردنەوە بۆ COVID-19.
In the European Union, laboratory confirmed cases of COVID-19 are reported within 24 hours of identification.
لە یەکێتی ئەوروپا، تاقیگە حاڵەتە چەسپاوەکانی COVID-19 ڕاگەیاند لە 24 کاتژمێری دیاریکردنیدا.
At least 24 countries have established digital surveillance of their citizens.
لانیکەم 24 وڵات چاودێری نەخۆشی دیجیتاڵیان بۆ هاوڵاتیانیان دامەزارندووە.
The digital surveillance technologies include apps, location data and electronic tags.
تەکنەلۆژیای چاودێری نەخۆشی دیجیتاڵی، نەخشەکان، زانیاری شوێنەکان و کارتە ئەلیکترۆنیەکان دەگرێتەوە.
The Center For Disease Control and Prevention in USA tracks the travel information of individuals using airline passenger data.
سەنتەری کۆنتڕۆڵکردن و ڕێگریکردنی نەخۆشی لە نەتەوە یەکگرتووەکانی ئەمریکا زانیاریەکانی گشەکردنی کەسەکان دەدۆزێتەوە بە بەکارهێنانی زانیاری گەشتیارانی ئاسمانی.
In Hong Kong, authorities are requiring a bracelet and an app for all travellers.
لە هۆنگ کۆنگ، دەسەڵاتدارن داوای بازنەیەک و بەرنامەیەک بۆ گەشتیاران دەکەن.
A GPS app is used to track the locations of individuals in South Korea to ensure against quarantine breach, sending alerts to the user and to authorities if people leave designated areas.
بەرنامەیەکی GPS بەکاردێت بۆ دۆزینەوەی شوێنی کەسەکان لە باشووری کۆریا بۆ دڵنیابوون لە شکاندنی یاسای کەرەنتینەکردن، ئاگاداریەکان بۆ بەکارهێنەران و دەسەڵاتداران دەنێرێت ئەگەر خەڵکی شوێنە دیاریکراوەکان جێبهێڵن.
In Singapore, individuals have to report their locations with photographic proof.
لە سەنگافور، کەسەکان دەبێت شوێنەکانیان بە وێنەی سەلمێنەر ڕابگەیەنن.
Thailand is using an app and SIM cards for all travelers to enforce their quarantine.
تایلەند بەرنامەیەک و سیم کارتێک بەکاردەهێنێت بۆ هەموو گەشتیاران بۆ بەزۆرەملێ کردنی کەرەنتینەکەیان.
Human rights organizations have criticized some of these measures, asking the governments not to use the pandemic as a cover to introduce invasive digital surveillance.
ڕێخراوی مافەکانی مرۆڤ ڕەخنەی لە هەندێک لە یاساکان گرتووە، داوای لە حکومەت کردووە کە ئەم نەخۆشیە وەکو پارێزەر بەکارنەهێنن بۆ ناساندنی چاودێری نەخۆشی بەهێزی دیجیتاڵی.
b'A COVID-19 vaccine is a hypothetical vaccine against coronavirus disease 2019 (COVID-19).
پێکوتێکی COVID-19 پێکوێکی پێشبینیکراوە دژی نەخۆشی ڤایرۆسی کۆڕۆنای 2019 (COVID-19).
Although no vaccine has completed clinical trials, there are multiple attempts in progress to develop such a vaccine.
هەرچەندە هیچ پێکوتێک تاقیکردنەوە پزیشکیەکانی تەواو نەکردووە، چەندین هەوڵ لە ئاستی پێشکەوتوودا هەن بۆ گەشەپێدانی پێکوتێک.
In late February 2020, the World Health Organization (WHO) said it did not expect a vaccine against SARS-CoV-2, the causative virus, to become available in less than 18 months.
لە کۆتاییەکانی مانگی 2 ساڵی 2020، ڕێکخراوی تەندروستی جیهانی (WHO) ڕایگەیاند پێشبینی پێکوتەی ناکرد دژی SARS-CoV-2, ڤایرۆسە توشکەرەکەرە، تا کەمتر لە 18 مانگدا بەردەستبێت.
Five vaccine candidates were in Phase I safety studies in April.
پێنج پێکوتە بەربژێرکرابوون لە قۆناغی یەکەمی توێژینەوە سەلامەتەکان لە مانگی 4.
COVID-19 was identified in December 2019.
COVID-19 لە مانگی 12 ساڵی 2020 دیاریکرابوو.
A major outbreak spread around the world in 2020, leading to considerable investment and research activity to develop a vaccine.
چەندین بڵاوبوونەوە لە سەرتاسەری جیهاندا لە ساڵی 2020، دەبێت هۆی چالاکی وەبەرهێنان و توێژینەوە بۆ گەشەپێدانی پێکوتێک.
Many organizations are using published genomes to develop possible vaccines against SARS-CoV-2.
چەندین ڕێخراو بۆماوەزانی دامەزرێنراو بەکاردەهێنن بۆ گەشەپێدان بە پێکوتەی شیاو دژی SARS-CoV-2.
Stated in April, imperatives of the CEPI initiative for vaccine development are speed, manufacturing capacity, deployment at scale, and global access.
لە مانگی 4 پێداویستە گرینگەکانی دەست پێشخەری CEPI بۆ پەرەپێدانی پێکوتە ڕاگەیاندرا کە خێرایی، توانای دروستکردن، کەرەستەکان بەڕێخراوی و بەیەکگەیشتنی جیهانی دەگرتەوە.
In April, CEPI scientists reported that 10 different technology platforms were under research and development during early 2020 to create an effective vaccine against COVID-19.
لە مانگی 4, زانایانی CEPI ڕایانگەیاند کە 10 تەکنەدۆژیای پلاتفۆڕمی جیاوازلە ژێر توێژینەوە و گەشەپێدان دابوون لە ماوەی سەرەتای 2020 بۆ دروستکردنی پێکوتێکی کاریگەر دژی COVID-19.
Major platform targets advanced into Phase I safety studies include:
چەندین پلاتفۆڕمی ئامانجی پێشکەوت لە قوناغی 1 توێژینەوە سلامەتەکان کە ئەمانە لەخۆدەگرێت:
nucleic acid (DNA and RNA) (Phase I developer and vaccine candidate: Moderna, mRNA-1273)
ترشی ناوکی (DNA و RNA) (قۆناغی 1 گەشەپێدەر و پێکوتی بەربژێرکراو: moderna, mRNA-1273)
viral vector (Phase I developer and vaccine candidate: CanSino Biologics, adenovirus type 5 vector)
ڤایرۆسی ئاراستەکراو (قۆناغی 1 گەشەپێدەر و پێکوتی بەربژێرکراو: کانسینۆی زیندەزانیەکان (CanSino Biologics)، ڤایرۆسی ئادینۆ (adenovirus) جۆری ئاراستەکەری 5.
As reported by CEPI scientists in April, 115 total vaccine candidates are in early stages of development, with 78 confirmed as active projects (79, according to the Milken Institute), and 37 others announced, but with little public information available (presumed to be in planning or being designed).
هەروەکو ڕایگەیەنراوە لەلایەن زانایانی CEPI لە مانگی 4, کۆی گشتی 115 پێکوتە بەربژێرکرابوون لە سەرەتاکانی قۆناغەکانی پەرەپێدان، هەروەها 78 دانەیان چەسپێنران وەکو پڕۆژەی چالاک (79 بەپێی پەیمانگای میلکین)، هەروەها 37 دانەیتر ڕاگەیەنران، بەڵام بە بەردەستبوونی زانیاری گشتی کەم (کە دانراوە لە پلانەکاندا بێت یان نەخشەی بکێشرێت).
A Phase I-II trial conducts preliminary safety and immunogenicity testing, is typically randomized, placebo-controlled, and at multiple sites, while determining more precise, effective doses.
قۆناغی 1-2 تاقیکردنەیەک سەلامەتی سەرەتایی و پشکنینی بەرهەڵستی نەخۆشی بەرهەمدەهێنێت، بەشێوەیەکی ئاسایی تاقیکردنەوەی لەسەر کراوە، دەرمانی بێ زیانی دەستبەسەرداگرتن و لە هەردوو لادا، لەکاتی دیاریکردنی دەرمان بە شێوازێکی وردتر، کاریگەر تر.
Phase III trials typically involve more participants, including a control group, and test effectiveness of the vaccine to prevent the disease, while monitoring for adverse effects at the optimal dose.
قۆناغی 3 تاقیکردنەوەکان بەشێوەیەکی ئاساییانە بەژداربووی زیاتر دەگرێتەوە، کە گرووپێکی کۆنتڕۆڵ و پشکنینی کاریگەری پێکوتە بۆ ڕێگریکردنی نەخۆشیەکە دەگرێتەوە لەکاتێکدا چاودێریکردنی کاریگەریە خراپەکان لە ژەمی دەرمان خواردن.
Of 79 vaccine candidates in active development (confirmed as of early April 2020), 74 were not yet in human evaluation (still in "preclinical" research).
لە کۆی 79 پێکوتەی بەربژێرکراو لە پەرەپێدانی چالاکدا (لە سەرەتای مانگی 4 ساڵی 2020 چەسپێنراوە), 74 دانەیان لە ئاستی هەڵسەنگاندنی مرۆڤدا نەبوون (هێشتا لە توێژینەوەدا بوون)
Around 24 January 2020 in Australia, the University of Queensland announced that it is investigating the potential of a molecular clamp vaccine that would genetically modify viral proteins in order to stimulate an immune reaction.
لە 24/1/2020 لە ئوستڕاڵیا، زانکۆی کوینسلاند ڕایگەیاند کە پشکنین دەکات بۆ گەردە شاراوەکەی ڤاکسینەکە کە بۆماوەییانە پڕۆتینە ڤارۆسیەکان دەگۆڕێت بۆ هاندانی کاردانەوەیەکی پارێزەر.
Around 24 January 2020 in Canada, the International Vaccine Centre (VIDO-InterVac) at the University of Saskatchewan announced the commencement of work on a vaccine, aiming to start human testing in 2021.
لە 24/1/2020 لە کەنەدا، سەنتەری پێکوتەی جیهانی (VIDO-InterVac) لە زانکۆی ساسکەچیوان دەستپێکردنی کار لەسەر پێکوتەیە ڕاگەیاند، ئامانجیان دەستپێکردنی پشکینینی مرۆڤە لە 2021.
Vaccine development projects were announced at the Chinese Center for Disease Control and Prevention on 26 January 2020, and the University of Hong Kong on 28 January.
پڕۆژەکانی گەشەپێدانی پێکۆتە ڕاگەیەنران لە سەنتەری سینی بۆ کۆنتڕۆڵ کردن و ێگریکردنی نەخۆشی لە 26/1/200, وەهەروەها زانکۆی هۆنگ کۆنگ لە 28/1/2020.
Around 29 January 2020, Janssen Pharmaceutical Companies, led by Hanneke Schuitemaker, announced that it had begun work on developing a vaccine.
لە 29/1/2020, کۆمپانیاکانی دەرمانسازی Janssen Pharmaceutical، بەڕابەرایەتی Hanneke Schuitemakr ڕایگەیاند کە دەستیان کردبوو بەکارکردن لەسەر گەشەپێدانی پێکوتەیەک.
Janssen is co-developing an oral vaccine with its biotechnology partner, Vaxart.
جانسیێم کۆمپانیای پەرەپێدانی پێکوتێکی کرداریە لەگەڵ هاوبەشە زیندەییە تەکنەلۆژیاییەکەی، ڤاکسارت
On 18 March 2020, Emergent BioSolutions announced a manufacturing partnership with Vaxart to develop the vaccine.
لە 18/3/2020, چارەسەری زیندەیی تازە هاوبەشێیەکی پیشەسازی لەگەڵ ڤاکسارت ڕاگەیاند بۆ گەشەپێدانی پێگوتە.
On 8 February 2020, the laboratory OncoGen in Romania published a paper on the design of a vaccine with similar technology to the one used for cancer neoantigen vaccination therapy.
لە 8/2/020, تاقیگەی OncoGen لە ڕۆمانیا پەڕێکی نەخشەکێشراوی پێکوتەیەکی دامەزراند لەگەڵ تەکنەلۆژیای هاوشێوە بۆ ئەو دانەیەی کە بەکارهاتبوو بۆ چارەسەری ژێرپەنجەی مناڵانی ساوا.
On 25 March the head of the research institute announced that they had finalized the synthesis of the vaccine and were beginning the tests.
لە 25/3 بەڕێوبەری ڕێخراوە توێژینەوەکە ڕایگەیاند کە ئەوان کۆتا بەشی پێکهێنانی پێکۆتەکەیان تەواوکردبوو و دەستیان دەکرد بە پشکنین.
On 27 February 2020, a Generex subsidiary company, NuGenerex Immuno-Oncology, announced they were beginning a vaccine project to create an Ii-Key peptide vaccine against COVID-19.
لە 27/2/2020 کۆمپانیایەکی سەر بە کۆمپانیای Generex ـ NuGenerex Immuno-Oncology ڕایگەیاند دەستیان کردووە بە پڕۆژەیەکی پێکوتە بۆ دروستکردنی پێکوتەیەکی li-key peptde دژی COVID-19.
They wanted to produce a vaccine candidate that could be tested in humans "within 90 days."
ئەوان ویستیان بژاردەیەکی پێکۆتە دروست بکەن کە بتوانرێت لەسەر مرۆڤ تاقیبکرێتەوە "لە 90 ڕۆژدا"
On 5 March 2020, Washington University in St. Louis announced its projects to develop a vaccine.
لە 5/3/2020, زانکۆی واشنتۆن لە St.Louis پڕۆژەکەیان ڕاگەیاند بۆ پەرەپێدان بە پێکوتەیەک.
On 5 March 2020, the United States Army Medical Research and Materiel Command at Fort Detrick and the Walter Reed Army Institute of Research in Silver Spring, both in western Maryland, announced they were working on a vaccine.
لە 5/3/2020, سوپای پزیشکی توێژینەوەی نەتەوە یەکگرتووەکان و سوپای فەرماندەیی لە Fort Detrick و سوپای توێژینەوەی Walter Reed لە Silver Spring, هەردووکیان لە خۆرئاوای Marylad، ڕایانگەیاند کار لەسەر پێکوتەیەک دەکەن.
Around 10 March 2020, Emergent Biosolutions announced that it had teamed with Novavax Inc.
لە 10/3/2020 چارەسەری زیندەیی تازە ڕایگەیاند کە پەیوەندی لەگەڵ کۆمپانیای نۆڤاڤاکس هەبووە.
in the development and manufacture of a vaccine.
لە گەشەپێدان و دروستکردنی پێکوتەیەک.
The partners further announced plans for preclinical testing and a Phase I clinical trial by July 2020.
هاوبەشە گەورەکان پلانەکانیان ڕاگەیاند بۆ پکشنینە تەواو نەکراوەکە و قوناغی 1 تاقیکردنەوەی پزیشکی لە مانکی 7 ساڵی 2020.
On 12 March 2020, India's Health Ministry announced they are working with 11 isolates, and that even on a fast track it would take at least around one-and-a-half to two years to develop a vaccine.
لە 21/3/2020, وەزیری تەندروستی هێندستان ڕایگەیاند ئەوان کارلەسەر 11 جیاکراوە دەکەن، و تەنانەت لە هەنگاوێکی خێرادا ئەوە کەمترین خولی ساڵ و نیوێک بۆ دوو ساڵ دەخایەنێت بۆ پەرەپێدانی پێکوتەیەک.
On 12 March 2020, Medicago, a biotechnology company in Quebec City, Quebec, reported development of a coronavirus-like particle under partial funding from the Canadian Institutes for Health Research.
لە 12/3/2020, Medicago، کۆمانیایەکی تەکنەلۆژیای زیندەیی لە شاری Quebec، گەشەسەندنێکی ڤایرۆسی کۆڕۆنای وەکو بەشێکی بچووک لە ژێر بەشی پارەبەخشین ڕاگەیاند لە پەیمانگاکانی کەنەدا بۆ توێژینەوەی تەندروستی.
The vaccine candidate is in laboratory research, with human testing planned for July or August 2020.
پێکوتە بەربژێرکراوەکە لە ژێر توێژینەوەی تاقیگەییدایە، لەگەڵ تاقیکردنەوەی بۆ مرۆڤی پلانی بۆ دانراوە بۆ مانگی 7 و 8 ساڵی 2020.
Earlier that week, The Guardian reported that the US President Donald Trump had offered CureVac "'large sums of money' for exclusive access to a Covid-19 vaccine", against which the German government protested.
پێش ئەو حەفتەیە، ڕۆژنامەی گواردیان Guardain ڕایگەیاند کە سەرۆکی نەتەوە یەکگرتووەکان توناڵد تڕامپ CureVac پێشکەشکردووە "بڕێکی زۆر پارە" بۆ دۆزینەوەی ڕێگایەک بۆ پێکوتەیەکی Covid-19, دژی ناڕەزایی وڵاتی ئەڵمانیا.
On 17 March 2020, American pharmaceutical company Pfizer announced a partnership with German company BioNTech to jointly develop a mRNA-based vaccine.
لە 17/3/2020, کۆمپانیای دەرمانسازی ئەمریکی Pfizer پەیوەندیەکی هاوبەشی لەگەڵ کۆمپانیای ئەڵمانی BioNTech ڕاگەیاند بۆ پەرەپێدان بە پێکوتی mRNA-based بەهاوبەشی.
mRNA-based vaccine candidate BNT162, currently in pre-clinical testing with clinical trials expected to begin in April 2020.
پێکوتەی mRNA-based بەربژێرکراو BNT162, ئێستا لە پشکنینی تەواو نەکراو و تاقیکردنەوە پزیشکیەکان پێشبینیکراوە لە مانگی 4 ساڵی 2020 دەستپێبکات.
In Italy on 17 March 2020, Takis Biotech, an Italian biotech company announced they will have pre-clinical testing results in April 2020 and their final vaccine candidate could begin human testing by fall.
لە ئیتاڵیا لە بەرواری 17/3/2020, کۆمانیای ئیتاڵیای زیندەزانی،تەکنەلۆژیا Takis Biotech ڕایگەیاند ئەنجامی پشکنینە تەواو نەکراوەکە دەست دەکەوێت لە مانگی 4 ساڵی 2020 و کۆتا بژاردەی پێکوتە دەتوانرێت لەسەر مرۆڤ تاقیبکرێتەوە بە شێوەیەکی ئازاد.
In France on 19 March 2020, the Coalition for Epidemic Preparedness Innovations (CEPI) announced a US$4.9 million investment in a COVID-19 vaccine research consortium involving the Institut Pasteur, Themis Bioscience (Vienna, Austria), and the University of Pittsburgh, bringing CEPI's total investment in COVID-19 vaccine development to US$29 million.
لە فەڕەنسا لە 19/3/2020, یەکگرتن بۆ داهێنانی ئامادەکاری پەتایی (CEPI) ڕایگەیاند 4.9 میلیۆن دۆلاری ئەمریکی دەبەخشن بۆ کۆمەڵە توێژینەوەکی پێکوتەی COVID-19 کۆمەڵەکۆمپانیایەک کە پەیمانگای (Pasteur) و (Thems Bioscience (ڤیەنا و نەمسا) ) و زانکۆی (Pittsbourg)، هەموو بەخشینەکەی CEPI's دەکاتە 29 میلیۆن دۆلاری ئەمریکی لە پەرەپێدانی پێکوتی COVID-19.
CEPI's other investment partners for COVID-19 vaccine development are Moderna, Curevac, Inovio, Novavax, the University of Hong Kong, the University of Oxford, and the University of Queensland.
وەبەرهێنانە هاوبەشەکانی تری CEPI بۆ پەرەپێدانی پێکوتەی COVID-19 ئەمانەن Moderna و Curevac و Inovio و Novavax و زانکۆی Hong Kong) و زانکۆی Oxford و زانکۆی Queensland
On 20 March 2020, Russian health officials announced that scientists have begun animal testing of six different vaccine candidates.
لە 20/3/2020، دەسەڵاتدارانی تەندروستی ڕووسیا ڕایانگەیاند کە زاناکان دەسیان کردووە بە تاقیکردنەوەی شەش پێکوتی بەربژێکراوی جیاواز لەسەر ئاژەڵان.
Imperial College London researchers announced on 20 March 2020 that they are developing a self-amplifying RNA vaccine for COVID-19.
توێژەرانی کۆلێژی ئیمپڕاتۆری لەندەن لە بەرواری 20/3/2020 ڕایانگەیاند پەرە بە پێکوتێکی خۆبەهێزکەر دەدەن بۆ COVID-19.
The vaccine candidate was developed within 14 days of receiving the sequence from China.
پێکوتە بەربژێرکراوەکە پەرەی پێدرا لە 14 ڕۆژدا بە بەجێبەجێکردنی پلانەکان لە سیندا.
In late March, the Canadian government announced C$275 million in funding for 96 research projects on medical countermeasures against COVID-19, including numerous vaccine candidates at Canadian companies and universities, such as the Medicago and University of Saskatchewan initiatives.
لە کۆتاییەکان مانگی 3، حکومەتی کەنەدا ڕایگەیاند 275 میلیۆن دۆلاری بەخشی بۆ 96 پڕۆژەی توێژینەوە دژە تەنێکی پزیشکی دژی COVID-19, کە ژمارەیەک پێکوتی بەربژێرکراو لە کۆمپانیا کەنەدیەکان و زانکۆکان دەگرێتەوە، وەکو (Medicago) و زانکۆی (Saskatchewan) دەست پێشخەر.
Around the same time, the Canadian government announced C$192 million specifically for developing a COVID-19 vaccine, with plans to establish a national "vaccine bank" of several new vaccines that could be used if another coronavirus outbreak occurs.
لە هەمان کاتدا، حکومەتی کەنەدا ڕایگەیاند 192 میلۆن دۆلاریان تەرخانکردووە بەتایبەتی بۆ پەرەپێدانی پێکوتی COVID-19, لەگەڵ پلانەکان بۆ دامەزراندنی "بانکێکی پێکوت" چەندین پێکوتی نێودەوڵەتی نوێ کە دەتوانرێت بەکاربهێنرێت ئەگەر نەخۆشیەکی تری ڤایرۆسی کۆڕۆنا بڵاوبۆیەوە.
On 2 April 2020, researchers at the University of Pittsburgh School of Medicine reported on testing of PittCoVacc, a possible COVID-19 vaccine in mice, stating that "MNA delivered SARS-CoV-2 S1 subunit vaccines elicited potent antigen-specific antibody responses [in the mice] that were evident beginning 2 weeks after immunization."
لە 2/4/2020, توێژەرانی زانکۆی Pittsburgh قوتابخانەی پزیشکی ڕایگەیاند Pittsburgh پشکنینی پێکوتێکی COVID-19 لەسەر مشک ئەنجامدا، ڕایدەگەینن کە "ڤاکسینە بنچینەیەکانی MNA بۆ SARS-CoV-2 S1 وڵامی دژەتەنی بەهێزی پارێزەری پوختکرد [لە مشکدا] کە بە ئاشکرایی دەستیپێکردووە 2 حەفتە دوای پاراستن.
In Canada on 16 April 2020, the University of Waterloo School of Pharmacy announced design of a DNA-based vaccine candidate as a possible nasal spray.
لە 16/4/2020 لە کەنەدا زانکۆی دەرمانسازی Waterloo نەخشەی پێکوتی DNA بەربژێرکراو بە شێوازی پرژاندن ڕاگەیاند.
Using bacteriophages, the DNA will be designed to replicate inside human bacteria to produce harmless virus-like particles, which may stimulate the immune system to produce antibodies against the SARS-CoV-2 virus.
بەکارهێنانی بەکتریاخۆرکەکان, DNA نەخشە دەکێشرێت بۆ لەبەرگرتنەوەی بۆناو بەکتریای مرۆڤەکە بۆ بەرهەمهێنانی ڤایرۆسی بێ زیان وەکو تەنۆلکەکان، بۆ هاندانی سیستەمی بەرگری بۆ بەرهەمهێنانی دژەتەن دژی ڤایرۆسی SARS-CoV-2.
In March 2020, the US government, industry, and three universities pooled resources to access supercomputers from IBM, combined with cloud computing resources from Hewlett Packard Enterprise, Amazon, Microsoft, and Google.
لە مانگی 3 ساڵی 2020, حکومەتی نەتەوە یەکگرتووەوەکان، پیشەسازی و سێ زانکۆ ئامرازەکانیان کۆکردەوە بۆ گیشتن بە کۆمپیوتەری ئاست برز لە IBM، تێکەڵکراوە لەگەڵ ئامرازەکانی ژماردن لە Hewlett Packard Enterprise و Amazon و Microsoft و Google
Some vaccines have heterologous effects, also called non-specific effects.
هەندێک پێکوت کاریگەری جیاوازیان هەیە، هەروەها پێیان دەڵێن کاریگەری نادیاریکراو.
That means they can have benefits beyond the disease they prevent.
ئەمە واتا دەتوانن سوودیان هەبێت لە دوای ڕاگرتنی نەخۆشیەکە.
A further randomized trial in Australia is seeking to enrol 4,170 healthcare workers.
قاتیکردنەوەیەکی بەهێزی هەڕەمەکی لە ئوستراڵیا دەگەڕێت بۆ ناونوسکردنی 4,170 کارمەندی چاودێری تەندروستی.
It is possible vaccines in development will not be safe or effective.
دەشێت پێکوتەکانی پەرەپێدان سەلامەت نەبن یان کاریگەربن.
Early research to assess vaccine efficacy using COVID-19-specific animal models, such as ACE2-transgenic mice, other laboratory animals, and non-human primates, indicate a need for biosafety-level 3 containment measures for handling live viruses, and international coordination to ensure standardized safety procedures.
توژینەوەیەکی زوو بۆ دیاریکردنی کاریگاری پێکوتە نموونەکانی COVID-19 لە ئاژەڵی تایبەت بەکاردەهێنن، بۆ نموونە مشکی بۆماوە مادەی دەرەکی (ACE2), پێداویستیەکی بۆ ڕێگاکانی سەلامەتی زیندەیی ئاستی 3 بۆ مامەڵەکردن لەگەڵ ڤایرۆسە زیندووەکان، بەڕێوەبردنی نێودەوڵەتی بۆ دڵنیابوون لە پێوانەی سەلامەتی تاقیکردنەوەکان.
Vaccines against SARS and MERS have been tested in non-human animal models.
پێکوتەکان دژی SARS و MERS تاقیکرانەوە لەسەر نموونەی ئاژەڵی لە مرۆڤ نەچوو.
As of 2020, there is no cure or protective vaccine for SARS that has been shown to be both safe and effective in humans.
لە ساڵی 2020, هیچ پێکوتێکی چارەسەر یان پارێزەر نیە بۆ SARS کە پیشاندرابێت هەم سەلامەت و هەم کاریگەر بێت لە مرۆڤدا.
According to research papers published in 2005 and 2006, the identification and development of novel vaccines and medicines to treat SARS was a priority for governments and public health agencies around the world.There is also no proven vaccine against MERS.
بەپێ پەڕەکانی توێژینەوەیەک لە ساڵی 2005 و 2006 بڵاوکراونەتەوە، دیارکردن و پەرەپێدانی پێکوتی نوێ و پزیشکی بۆ چارەسەری SARS گرینگترین شتی حکومەت و بریکارەکانی تەندروستی گشتی بوو لە جیهاندا. هەروەها هیچ پێکوتێکی سەلمێنراو نیا دژی MERS.
When MERS became prevalent, it was believed that existing SARS research may provide a useful template for developing vaccines and therapeutics against a MERS-CoV infection.
کاتێک MERS بوو بە نەخۆشیەکی باو، باوەڕیان وابوو کە هەبوونی توێژینەوەی SARS لەوانەیە دارێژراوێکی بەسوود پێشکەش بکات بۆ پەرەپێدان با پێکوت و کرداری چارەسەرکردن دژی هەوکردنی MERS-CoV.
As of March 2020, there was one (DNA based) MERS vaccine which completed phase I clinical trials in humans, and three others in progress, all of which are viral-vectored vaccines, two adenoviral-vectored (ChAdOx1-MERS, BVRS-GamVac), and one MVA-vectored (MVA-MERS-S).
لە مانگی 3 ساڵی 2020، یەک دانە پێکوتی (DNA based)ـی MERS هەبوو کە قۆناغی 1 تاقیکردنەوە پزیشکیەکانی تەواو کردبوو لە مرۆڤدا، و سێ دانەیتر لە پێشکەوتندان، هەموویان پێکوتی ئاراستەکراوی ڤایرۆسن، دوو دانەیان ڤایرۆسی ئەدینۆی ئاراستەکراون (ChAdOx1-MERS وBVRS-GamVac)، و یەک ئاراستەکراوی MVA-vectored ـ (MVA-MERS-S)
Social media posts have promoted a conspiracy theory claiming the virus behind COVID-19 was known and that a vaccine was already available.
بڵاوکراوەکانی تۆڕی میدیایی پلانی پیردۆزی دروستکردنی ڤایرۆسەکەیان بڵاوکردۆتەوە لە پشتی COVID-19 زانرابوو کە پێکوتەیەک پێشووتر بەردەست بووە.
The patents cited by various social media posts reference existing patents for genetic sequences and vaccines for other strains of coronavirus such as the SARS coronavirus.
داهێنانەکان خرانە ڕوو بەهۆی ئاماژەی بڵاوکراوەکانی ڤایرۆسی لە تۆڕە کۆمەڵایەتیەکان بەهەبوونی داهێنان بۆ کرداری بۆماوەیی و پێکوتە بۆ ڕەگەزەکانی تری ڤایرۆسی کۆڕۆنا وەکو ڤایرۆسی کۆڕۆنای SARS.
b'Coronaviruses are a group of related viruses that cause diseases in mammals and birds.
ڤایرۆسە کۆڕۆناکانی b گرووپێک ڤایرۆسی پەیوەندیدارن کە دەبنە هۆکاری نەخۆشی لە گیانلەوەری شیردەر و باڵندەکان.
In humans, coronaviruses cause respiratory tract infections that can range from mild to lethal.
لە مرۆڤدا، ڤایرۆسی کۆڕۆنا دەبنە هۆکاری هەوکردنی ناوچەی هەناسەدان کە دەتوانێت درێژە بکێشێت لە سوکەوە بۆ کوژەر.
Mild illnesses include some cases of the common cold (which has other possible causes, predominantly rhinoviruses), while more lethal varieties can cause SARS, MERS, and COVID-19.
نەخۆشیە سوکەکان هەندێک هۆکاری هەڵامەت دەگرنەوە (کە هۆکاری شیاوی تریان هەیە، بەزۆری ڤایرۆسەکانی ڕینۆ)، لەکاتێکدا ئەو جۆرانەی زیاتر کوشندەن دەتوانن بنەهۆکاری (SARS-MERS-COVID-19)
Symptoms in other species vary: in chickens, they cause an upper respiratory tract disease, while in cows and pigs they cause diarrhea.
نیشانەکان لە نموونە جیاوازەکانی تردا: لە مریشکدا، دەبنە هۆکاری نەخۆشی ناوچەی هەناسەیی بەرزتر، لە بەرازەکاندا دەبنە هۆکاری سکچوون.
There are yet to be vaccines or antiviral drugs to prevent or treat human coronavirus infections.
هێشتا ماویەتی ببنە پێکوتە یان دەرمانی دژە ڤایرۆسی بۆ ڕاگرتن یان چارەسەرکردنی هەوکردنەکانی ڤایرۆسی کۆڕۆنا لە مرۆڤدا.
Coronaviruses constitute the subfamily Orthocoronavirinae, in the family Coronaviridae, order Nidovirales, and realm Riboviria.
ڤایرۆسەکانی کۆڕۆنا خێزانێکی دوومی ڤایرۆسی کۆڕۆنای دروست پێکدەهێنن، لە خێزانی ڤایرۆسی کۆڕۆنا ڤایرۆس، ڤایرۆسی نیدۆڤیریتڵسی فرمانی (Nidovirales), و ڤایرۆسی شاهانەیی ڕیبۆڤیریا (Riboviria).
They are enveloped viruses with a positive-sense single-stranded RNA genome and a nucleocapsid of helical symmetry.
ئەوانە ڤایرۆسی بەرگدارن بە بۆماوە مادەیەکی بەکارهێنی هەستی تەنهای RNA و نیکلیۆکاپسیدێکی لولپێچی گونجاو.
The genome size of coronaviruses ranges from approximately 26 to 32 kilobases, one of the largest among RNA viruses.
قەبارەی بۆماوە مادەکەی ڤایرۆسی کۆڕۆنا درێژدەبێتەوە بە نزیکەیی لە 26 بۆ 32 کیلۆبەیس، یەکێکە لە درێژترین RNA ڤایرۆس.
They have characteristic club-shaped spikes that project from their surface, which in electron micrographs create an image reminiscent of the solar corona from which their name derives.
تایبەندمەندی شێوەی دڕکاویان هەیە کە ڕووەکانی دەگرێتەوە، کە وردبینە ئەلکترۆنیەکان وێنەیەکی یادەوەری کۆڕۆنا خۆریەکە دروست دەکات لە ناوە پەرەپێرداوەکانیدا.
Coronaviruses were first discovered in the 1930s when an acute respiratory infection of domesticated chickens was shown to be caused by infectious bronchitis virus (IBV).
ڤایرۆسی کۆڕۆنا کە یەکەم جار لە ساڵی 1930دۆزایەوە کاتێک هەوکردنێکی بەهێزی هەناسەیی لە مریشکە خێزانیەکان دەرخرا کە هۆکارەکەی ڤایرۆسی هەوردنی چیکڵدانۆچکەیە (IBV).
In the 1940s, two more animal coronaviruses, mouse hepatitis virus (MHV) and transmissible gastroenteritis virus (TGEV), were isolated.Human coronaviruses were discovered in the 1960s.
لە ساڵەکانی 1940, دوو ڤایرۆسی تری کۆڕۆنا، ڤایرۆسی هەڵئاوسانی جگەری مشک (MHV) و ڤایرۆسی گواستراوەی نەخۆشی گەسترۆینتێریتس (TGEV)، کە جیاکرابوونەوە. ڤایرۆسی کۆڕۆنای مرۆڤ لە ساڵی 1960 دۆزایەوە.
The earliest ones studied were from human patients with the common cold, which were later named human coronavirus 229E and human coronavirus OC43.
سەرەتاترین توێژینەوەکان لەسەر نەخۆشەکانی هەڵامەتی باو لە مرۆڤ بوون، کە ناوەکەی دواتر ڤایرۆسی کۆڕۆنای 229E بوو وەهەوەها ڤایرۆسی کۆڕۆنای OC43.
They were first imaged by Scottish virologist June Almeida at St. Thomas Hospital in London.
یەکەم جار وێنەیان گیرا لەلایەن ڤایرۆسناسی سکۆتلەندنی June Almeida لە نەخۆشخانەی St. Thomas لە لەندەن.
Other human coronaviruses have since been identified, including SARS-CoV in 2003, HCoV NL63 in 2004, HKU1 in 2005, MERS-CoV in 2012, and SARS-CoV-2 in 2019.
ڤایرۆسەکانی تری کۆڕۆنای مرۆڤ کە دیاریکراون ،ئەمانە دەگرێتەوە (SARS-CoV لە ساڵی 2003، HCoV NL63 لە ساڵی 2004، HKU1 لە ساڵی 2005، MERS-CoV لە ساڵی 2012، و SARS-CoV-2 لە ساڵی 2019.
Most of these have involved serious respiratory tract infections.
زۆربەی ئەمانە هەوکردنی بەهێزی ناوچەی هەناسەدان دەگرێتەوە.
The name was first used in 1968 by an informal group of virologists in the journal Nature to designate the new family of viruses.
ناوەکە سەرەتا لە ساڵی 1968 بەکارهاتووە لەلایەن گرووپێکی نافەرمی Nature ڤایرۆسناسی لە گۆڤاری بۆ دیاریکردنی خێرانی نوێی ڤایرۆسەکان.
The name refers to the characteristic appearance of virions (the infective form of the virus) by electron microscopy, which have a fringe of large, bulbous surface projections creating an image reminiscent of a crown or of a solar corona.
ناوەکە ئاماژە بۆ تایبەتمەندی دەرکەوتنی ڤایرۆنەکان(شێوازە گواستراوەکەی ڤایرۆس) دەکات بە وردبینی ئەلیکترۆنی، کە بەرگێکی گەورەی هەیە، ڕووە باریکە دیارکەرەکان نوێنەیەکی یادەوەری تاجێک یان خۆری کۆڕۆنا دروست دەکەن.
This morphology is created by the viral spike peplomers, which are proteins on the surface of the virus.
ئەم مۆرفۆلۆجیە دروستکرا لەلایەن پێپلۆمەکانی ڤایرۆسی دڕکاوی، کە پڕۆتینی سەر ڕووی ڤایرۆسەکەن.
Coronaviruses are large pleomorphic spherical particles with bulbous surface projections.
ڤایرۆسەکانی کۆڕۆنا پلۆیمۆرفیکی گەورەی پارتیکڵی گۆیین لەگەڵ ڕووی باریکی دیاریکردن.
The envelope of the virus in electron micrographs appears as a distinct pair of electron dense shells.The viral envelope consists of a lipid bilayer where the membrane (M), envelope (E) and spike (S) structural proteins are anchored.
بەرگی ڤایرۆسەکە لە وردبینە ئەلیکترۆنیەکە دەردەکەوێت وەکو توێکڵێکی دوو ئەلیکترۆنی ڕوونی چڕ. بەرگە ڤایرۆسیەکە پێکدێت لە پێکهاتە پڕۆتینەکانی (lipid bilayer) کە مێمبرەین (membrane) (M) و بەرگ (E) و بزماری (S) کە ڕاگیرکراون.
The lipid bilayer envelope, membrane proteins, and nucleocapsid protect the virus when it is outside the host cell.
بەرگی lipid bilayer و پڕۆتینەکانی membrane و نیکلیۆکپست ڤایرۆسەکە دەپارێزن کاتێک لە دەرەوەی خانە خوێیەکەیە.
Coronaviruses contain a positive-sense, single-stranded RNA genome.
ڤایرۆسەکانی کۆڕۆنا هەستێکی ئەرێنی، بۆماوە مادەیەکی تەنهای RNA لەخۆدەگرن.
The genome size for coronaviruses ranges from 26.4 to 31.7 kilobases.
قەبارەی بۆماوە مادەی ڤایرۆسەکانی کۆڕۆنا درێژدەبنەوە لە 26.4 بۆ 31.7 کیلۆبەیس.
The genome size is one of the largest among RNA viruses.
قەبارەی بۆماوە مادەکە یەکێکە لە گەورەترینەکان لەنێوان RNA ڤایرۆسەکان.
The open reading frames 1a and 1b, which occupy the first two-thirds of the genome, encode the replicase/transcriptase polyprotein.
تەنە خوێندراوە کراوەکانی 1a و 1b، کە لە یەکەم دوو بۆماوە مادەی سێیەم دێن، زانیاری فرە پڕۆتینێکی هاندەر دەگۆڕن.
The replicase/transcriptase polyprotein self cleaves to form nonstructural proteins.The later reading frames encode the four major structural proteins: spike, envelope, membrane, and nucleocapsid.
فرە بڕۆتینە هاندەرەکە خۆی دوو کەرت دەکات بۆ شێوە پڕۆتینە ناپێکهاتەییەکان. تەنە خوێندراوەکانی دواتر زانیاری پێکهاتەی چوار پڕۆتینەکە دەگۆڕێت کەئەمانەن: بزماری (spike), بەرگی (envelope), مێمبرەین (membrane)، نیکلیۆکاپسد (nucleocapsid).
Interspersed between these reading frames are the reading frames for the accessory proteins.
دابەشکرا لە نێوان ئەو تەنە خوێندراوانەی تەنی خوێندراوەن بۆ پڕۆتیەنە یارمەتیدەرەکان.
The number of accessory proteins and their function is unique depending on the specific coronavirus.
ژمارەی پڕۆتینە یارمەتیدەرەکان و ئەرکەکەی بێ هاوتان پشت دەبەستن بە ڤایرۆسی کۆڕۆنای تایبەت.
Infection begins when the viral spike (S) glycoprotein attaches to its complementary host cell receptor.
هەوکردن دەست پێدەکات کاتێک ڤایرۆسی بزماری (S) پڕۆتینی گلیکۆ دەچێتە پاڵ وەرگری تەواوکەری خانە خوێیەکەی.
After attachment, a protease of the host cell cleaves and activates the receptor-attached spike protein.
دوای بەیەکەوە لیکان، ئەنزیمێکی پڕۆتینی خانەخوێی خانەکە وەرگرە نوساوەکەی لوتکەی پڕۆتینەکە لەت دەکات و چالاکی دەکات.
Depending on the host cell protease available, cleavage and activation allows the virus to enter the host cell by endocytosis or direct fusion of the viral envelop with the host membrane.On entry into the host cell, the virus particle is uncoated, and its genome enters the cell cytoplasm.
بەپشتبەستن بە ئەنزیمێکی خانەخوێی خانەی بەردەست، لەتکردن و چالاکردن ڕێگە بە ڤایرۆسەکە دەدەن بچێتە ژوورەوە بۆ خانەخوێی خانەکە بە جێهێشتنی خانەکە یان ڕاستەوخۆ لەبەرگی ڤایرۆسەکەدا لەگەڵ شانەی خانە خوێیەکەدا، لەگەڵ چوونە ناو خانە خوێی خانەکە، بچوکترین بەشی خانە بێبەرگ دەبێت، و مادە بۆماوەییەکەی دەچێتە سایتۆپلازمی خانەکەوە.
The host ribosome translates the initial overlapping open reading frame of the virus genome and forms a long polyprotein.
ڕایبۆسۆمی خانەخوێیەکە تەنە سەرەتاییە خوێنراوە کراوەکەی بۆماوە مادەی ڤایرۆسەکە وەردەگێڕێت و فرە پڕۆتینێکی درێژ پێکدەهێنێت.
The polyprotein has its own proteases which cleave the polyprotein into multiple nonstructural proteins.
فرە پڕۆتینەکە ئەنزیمی خودکاری خۆی هەیە کە فرە پڕۆتینەکە لەت دەکات بۆ کۆمەڵە پڕۆتینێکی نا پێکهاتەیی.
A number of the nonstructural proteins coalesce to form a multi-protein replicase-transcriptase complex (RTC).
ژمارەیەک لە پرۆنیە ناپێکهاتەکان یەک دەگرن بۆ بەرهەمهێنانی چەندین گروپی پڕۆتینی دروستکەری RNA لەبەرگرتنەوە(RTC).
The main replicase-transcriptase protein is the RNA-dependent RNA polymerase (RdRp).
پڕۆتینە دروستکەرەکەی RNA لەبەرگرتنەوە RNA پشتبەستەری RNA پۆلیمەریە.
It is directly involved in the replication and transcription of RNA from an RNA strand.
ئەمە بەڕاستەوخۆیی بەژداریپێکراوە لە دروستکردن و لەبەرگرتنەوەی RNA لە تەڵە RNAدا.
The other nonstructural proteins in the complex assist in the replication and transcription process.
پڕۆتینە ناپێکهاتەکانی تر لە کۆمەڵەکەدا یارمەتی کرداری دروستکردن و لەبەرگرتنەوەکە دەدەن.
The exoribonuclease nonstructural protein, for instance, provides extra fidelity to replication by providing a proofreading function which the RNA-dependent RNA polymerase lacks.One of the main functions of the complex is to replicate the viral genome.
پڕۆتینە ناپێکهاتە پلەنزمەکان، بۆ نموونە، وردی و دەقیقی زیاتر دابیندەکات بۆ پێکهێنانەکە بە دابینکردنی ئەرکێکی دژە خوێندنەوە کە RNA پشتبەستەر بە RNA پۆلیمەر نایبێت. یەکێک لە گرینگترین ئەرکەکانی گرووپەکە لەبەرگرتنەوەی بۆماوە مادەی ڤایرۆسەکەیە.
RdRp directly mediates the synthesis of negative-sense genomic RNA from the positive-sense genomic RNA.
RdRp ڕاستەوخۆ RNA دروستکەری هەستی نەرێنی بۆماوە مادە لە RNA دروستکەری هەستی ئەرێنی بۆماوە مادە لێکجیادەکاتەوە.
This is followed by the replication of positive-sense genomic RNA from the negative-sense genomic RNA.
ئەمە وڵامی هەستی ئەرێنی بۆماوە مادەیی RNA دوایکەوتووە لە هەستی نەرێنی بۆماوە مادەی RNA.
The other important function of the complex is to transcribe the viral genome.
گرینگیەکی تری کۆمەڵەکە لەبەرگرتنەوەی بۆماوە مادەی ڤایرۆسەکەیە.
RdRp directly mediates the synthesis of negative-sense subgenomic RNA molecules from the positive-sense genomic RNA.
RdRp ڕاستەوخۆ چارەسەری گەردە پیکهاتنەکەی بۆماوە مادەی دووەمی هەستی نەرێنی RNA دەکات لە بۆماوە مادەی هەستی ئەرێنی بۆماوە مادەی RNA.
This is followed by the transcription of these negative-sense subgenomic RNA molecules to their corresponding positive-sense mRNAs.
ئەمە لەبەرگرتنەوەی ئەو گەردە پێکهاتانەی بۆماوە مادەی دووەمی هەستی نەرێنی RNA بەدوادادێت بۆ هاوتا هەستە ئەرێنیەکەی mRNAs.
The replicated positive-sense genomic RNA becomes the genome of the progeny viruses.
بۆماو مادەی هەستی ئەرێنی لەبەرگیراوەی RNA دەبنە مادەی بۆماوەیی بۆ وەچەی ڤایرۆسەکان.
The mRNAs are gene transcripts of the last third of the virus genome after the initial overlapping reading frame.
mRNAs بۆماوە مادەهەڵگرەکانی کۆتا سێ بۆماوە مادەی ڤایرۆسین لەدوای تێکڵکردنی سەرەتایی تەنە خوێندراوەکە.
These mRNAs are translated by the host's ribosomes into the structural proteins and a number of accessory proteins.
ئەو mRNAs وەرگێڕدراون لەلایەن خانەی خوێی ڕایبۆسۆمەکە ribosomes بۆ پێکهاتەی پڕۆتینەکان و ژمارەیەک لە پڕۆتینە یاریدەدەرەکان.
RNA translation occurs inside the endoplasmic reticulum.
وەرگێڕانی RNA ڕوودەدات لە ناو تۆڕی ئیندۆپلاسمیک
The viral structural proteins S, E, and M move along the secretory pathway into the Golgi intermediate compartment.
پێکهاتەی ڤایرۆسی پڕۆتینەکانی S و E و M بەرێگەیەکی جیاوازدا دەچنە ڕێڕەوی ڕاستەوخۆی گۆلجی Golgi
There, the M proteins direct most protein-protein interactions required for assembly of viruses following its binding to the nucleocapsid.
لەوێدا، پڕۆتینەکانی M کۆنتڕۆڵی زۆربەی پڕۆتینەکە - کارلێکەکانی پڕۆتینەکان کۆکراوەی ڤایرۆسەکانی داواکردووە کە لە دوای بەرگەکەی دەکەوێت بۆ نیکلۆکاپسید
Progeny viruses are then released from the host cell by exocytosis through secretory vesicles.
پاشان وەچەی ڤایرۆسەکان بەرەڵا دەکرێن لە خانەخوێی خانەکە لەلایەن گوێزەرەوەکان بەهۆی گوێزەرەوەکانی ڤیسیکڵەکانەوە.
The interaction of the coronavirus spike protein with its complement host cell receptor is central in determining the tissue tropism, infectivity, and species range of the virus.
کارلێکردنی پڕۆتینی بزماری ڤایرۆسی کۆڕۆنا لەگەڵ وەرگری تەواوکەری خانەخوێی خانەکە گرینگترین شتە لە دیاریکردنی خانەکانی گەشەپێدەری ڤایرۆس، هەوکردنبوون، نموونەکانی ڤایرۆسی هەمەجۆر.
The SARS coronavirus, for example, infects human cells by attaching to the angiotensin-converting enzyme 2 (ACE2) receptor.
ڤایرۆسی کۆڕۆنای SARS، بۆ نموونە، خانەی مرۆڤ توشی هەوکردن دەکات، بەهێرشکردنە سەر وەرگری ئەنزیم گۆڕینی ئەنجیۆتێنسین 2 (ACE2).
The scientific name for coronavirus is Orthocoronavirinae or Coronavirinae.
ناوی زانستی بۆ ڤایرۆسی کۆڕۆنا بریتیە لە Orthocoronavirinea یان Coronavirinea.
Coronaviruses belong to the family of Coronaviridae, order Nidovirales, and realm Riboviria.
ڤایرۆسی کۆڕۆنا دەگەڕێتەوە بۆ خێرانی کۆڕۆناڤیردیا Coronaviridea, فەرمانی نیدۆڤایرەڵس ، وەهەروەها تاجی ڕیبۆڤایریە .
Genus Betacoronavirus; type species: Murine coronavirus
ڕەگەزی بێتاکۆڕوناڤایرەس : جۆری نموونەکان: ڤایرۆسی کۆڕۆنای مشک.
Species: Betacoronavirus 1 (Bovine Coronavirus, Human coronavirus OC43), Human coronavirus HKU1, Murine coronavirus, Pipistrellus bat coronavirus HKU5, Rousettus bat coronavirus HKU9, Severe acute respiratory syndrome-related coronavirus (SARS-CoV, SARS-CoV-2), Tylonycteris bat coronavirus HKU4, Middle East respiratory syndrome-related coronavirus, Hedgehog coronavirus 1 (EriCoV)
جۆرەکان: بێتاکۆڕۆناڤایرۆسی 1 Betacoronavirus ـ (ڤایرۆسی کۆڕۆنا بۆوڤاین و ڤایرۆسی کۆڕۆنای مڕۆیی OC43، ڤایرۆسی کۆڕۆنای مرۆیی HKU1، ڤایرۆسی کۆڕۆنای مشک، ڤایرۆسی کۆڕۆنای شەمشەمەکوێرەی پیپیسترێڵ HKU5 ـ ، ڤایرۆسی کۆڕۆنای ڕۆوسێتوس HKU9 ـ، نیشانەی توند و بەهێزی هەناسەیی پەیوەندیدار بە ڤایرۆسی کۆڕۆنا SARS-CoVو SARS-CoV-2)، ڤایرۆسی کۆڕۆنای شەمشەمەکوێرەی تیلۆنیکتیریس HKU4 ـ Tylonycteris، نیشانەکانی هەناسەیی خۆرهەڵاتی ناوەڕاستی پەیوەندیدار بە ڤایرۆسی کۆڕۆنا، ڤایرۆسی کۆڕۆنای ژیشک 1 (EriCoV).