atepeq/tico19 huggingface dataset:
about how long have these symptoms been going on?
ئەم نیشانانه لە کەیەوە بوونیان هەیە؟
and all chest pain should be treated this way especially with your age
وه لەگەڵ هەموو ئازارێکی سنگ دەبێت بەم شێوەیە مامەڵه بکرێت بەتایبەت لە تەمەنی تۆدا
and along with a fever
وه لەگەڵ تا
and also needs to be checked your cholesterol blood pressure
وه هەروەها پێویسته کۆلسترۆڵ و پەستانی خوێنت بپشکێندرێت
and are you having a fever now?
وه ئایا ئێستا هەست بە تا دەکەی؟
and are you having any of the following symptoms with your chest pain
وه ئایا هیچ یەک لەم نیشانانەی خوارەوەت هەیە وێڕای ئازاری سنگت
and are you having a runny nose?
وه ئایا بەربوونی ئاوی لوتت هەیە؟
and are you having this chest pain now?
و ئایا ئێستا ئازاری سنگت هەیە؟
and besides do you have difficulty breathing
و لەگەڵ ئەمانەشدا ئایا هەست بە دژواری هەناسەدان دەکەیت
and can you tell me what other symptoms are you having along with this?
و ئایا دەتوانی پێم بڵێی لەگەڵ ئەمەدا چ نیشانەگەلێکی دیکەت هەیە؟
and does this pain move from your chest?
و ئایا ئەم ئازاره جووڵه دەکات لە سنگتدا؟
and drink lots of fluids
وه ئایا زۆر ئاو دەخۆیتەوە
and how high has your fever been
وه ئایا تاکەت چەندە بەرز دەبێتەوه
and i have a cough too
وه هەروەها دەکۆکم
and i have a little cold and a cough
وه تۆزێک هەست بە هەڵامەت و کۆکه دەکەم
and i'm really having some bad chest pain today
وە بەڕاستی ئەمڕۆ ئازارێکی زۆرم هەبوو لە سنگمدا
and is this the right time for your hay fever
وە ئایا ئەمە ئەو کاتەیە کە تووشی پووشە تا دەبی
and it get the chest pain
وه ئایا تووشی ئازاری سنگت دەکات
and i think i have a little bit of a fever
وە هەست دەکەم کەمێک تام هەیە
and i want you to describe where the chest pain is
وە دەمەوێ پێت بڵێم کە ئازاری سنگ لە کوێدایه
and she is sorta have the same symptoms
وە ئەویش هەست بە جۆرێک لەم نیشانانە دەکات
and tell me what symptoms are you having now?
وە ئەو نیشانانەم پێ بلێ کە ئێستا هەتە؟
and they're having some fevers as well
وە ئەوانیش تایان هەیە
and with your history of diabetes
وە لەگەڵ پێشینەی نەخۆشی شەکرەت
and you know it feels like my chest is like gonna crush
وە دەزانی هەستەکەی وەکوو ئەوە وایه کە سنگم دەیەوێ وردوخاش ببێت
and you know people cough on me all the time
وە دەزانی خەڵک بەردەوام دەکۆکن لە ڕوومدا
and you're having chest pain
وه ئایا ئێستا ئازاری سنگت هەیە
and your symptoms do not go away in five days
وە نیشانەکانت زیاتر لە پێنج ڕۆژ درێژەیان دەبێت
and you said this is a pressure in your chest
وە تۆ وتت ئەمە وەکوو گوشارێکه لەسەر سنگت
anyone in the family have a heart problem heart disease heart attack high cholesterol high blood pressure
ئایا کەسێک لە ناو خێزانەکەتدا کێشەی دڵ نەخۆشی دڵ جەڵتەی دڵ بەرزی رێژەی چەوری یان بەرزی پەستانی خوێنی هەیە
any other symptoms or problems that you notice with the muscle aches?
ئایا هەست بە هیچ ئازارێک یان نیشانەی ئازاری ماسوولکەکانت دەکەیت؟
any sharp pain on your left side of your chest?
ئایا هەست بە ئازاری توند دەکەیت لە لای چەپی سنگتدا؟
are there other people sick as you at home with your same symptoms?
ئایا لەناو ماڵەکەتان کەسی دیکه هەیە نەخۆش بێت و هەمان نیشانەکانی تۆی هەبێت؟
are you having any difficulty breathing now
ئایا ئێستا هیچ کێشەت هەیە لە هەناسەدان
are you having any other symptoms?
ئایا هیچ لە نیشانەکانی دیکەت هەیە؟
are you having any shortness of breath?
ئایا هەست بە هەناسه تەنگی دەکەیت؟
are you still having the chest pain
ئایا هێشتا ئازاری سنگت هەیە
because this is flu season
چونکە ئەمە وەرزی ئەنفلەوەنزایه
besides the diabetes do you have other problems or important diseases?
سەرباری شەکره، ئایا هیچ نەخۆشیەکی گرنگ یان کێشەی تەندروستی دیکەت هەیە؟
but also we shouldn't be put aside for the heart cardiac origin chest pain
بەڵام نابێت نیگەرانی ئازاری سنگ بە بۆنەی سەرچاوەی نەخۆشی دڵەوە بین
but a more important problem now is this chest pain
بەڵام کیشەی گرنگتر ئێستا ئازاری سنگه
but if you have the cough
بەڵام ئەگەر کۆکەت هەیە
but i have difficulty breathing
بەڵام هەناسەم توندە
but i know lot of people cough on me
بەڵام دەزانم زۆر کەس دەکۆکن بە ڕوومدا
but we need to treat every chest pain with the utmost seriousness
بەڵام دەبێ بە ئەوپەڕی جددیەتەوه مامەڵە لەگەڵ هەموو ئازارێکی سنگ بکەین
but you're breathing all right right now right?
بەڵام ئێستا زۆر بە باشی هەناسه دەدەی، وایه؟
cause of this chest pain i totally forgot
بەهۆی ئەم ئازاری سنگەوە بە تەواوەتی لەبیرم کرد
cause they're having a cough
چونکه ئەوان دەکۆکن
does it feel like somebody squeezing your chest
ئایا وەکوو ئەوە وایه کەسێک سنگت بگووشێت
do still feel like shortness of breath
ئایا هێشتا هەست بە هەناسه تەنگی دەکەیت
do they complain of being sick similar symptoms?
ئایا سکاڵا له نەخۆشبوون بە هەمان نیشانەکانەوه دەکەن؟
do you have any blood pressure problem as far as you know?
ئایا بە گوێرەی زانیاری خۆت بەرزی پەستانی خوێنت هەیە؟
do you have any other chronic like high blood pressure or anything like that?
ئایا هیچ نەخۆشیەکی درێژخایەنی دیکه وەکوو بەرزی پەستانی خوێن یان نەخۆشی دیکەی لەم شێوەیەت هەیە؟
do you have any other diseases chronic medical problems like diabetes?
ئایا هیچ کێشەی پزیشکی نەخۆشی درێژخایەنی دیکەی وەکوو شەکرەت هەیە؟
do you have any shortness of breath with that chest pain?
ئایا لەگەڵ ئازاری سنگ هەناسه تەنگیشت هەیە؟
do you have high blood pressure?
ئایا بەرزی پەستان خوێنت هەیە؟
do you have some shortness of breath goes with that?
ئایا لەگەڵ ئەوەدا هەناسه تەنگیشت هەیە؟
do you know what symptoms she was having?
ئایا دەزانی نیشانەکانی ئەو چین؟
do your relatives have the same symptoms
ئایا لەناو خزمەکانتدا ئەو نیشانانه هەیە
do you see the image?
ئایا ئەم وێنەیە دەبینی؟
drink plenty of fluids today
ئەمڕۆ شلەی زۆر بخۆرەوە
have a dry cough a cold and runny nose vomiting diarrhea
کۆکەی وشک هەڵامەت بەربوونی ئاوی لووت سکچوون ڕشانەوە
however i take tests for the diabetes
بە هەرحاڵ من پشکنینی شەکرە دەکەم
however she has symptoms quite similar to mine
نیشانەکانی بە تەواوەتی وەکوو ئەوانەی من وان
how high is your fever?
پلەی گەرمیت تا چەندە لەسەرەوەیە؟
how' s your blood pressure?
پەستانی خوێنت چەنده؟
i don't think i have high blood pressure
پێم وانیه بەرزی پەستانی خوێنم هەبێت
i feel a pain in the chest here in the front part of the chest
هەست بە ئازاری سنگم دەکەم لێرەدا لە بەشی پێشەوەی سنگمدا
if you continue to have high fevers
ئەگەر تاکەت بەردەوامبوو
if you have a fever of a hundred and two or higher
ئەگەر بەرزی پلەی گەرمیت له سەد و دوو پلەی فارنهایت زیاتر بێت
if you think that your symptoms or problems warrant a better look
ئەگەر پێت وایه که نیشانەکانت یان کێشەکەت ڕوو له باشتربوونه
i got a fever yesterday
دوێنی تام هەبوو
i got a slight fever too
هەروەها کەمێک تام هەبوو
i had a fever yesterday
دوێنێ تام هەبوو
i had a short sharp pain in my chest
ئازارێکی توندم له سنگمدا هەبوو
i have a sharp pain here in the chest
ئازارێکی توندم هەیە لێرەی سنگمدا
i have hay fever though too
هەروەها پووشە تام هەیە
i have made on the body around the chest area?
هەستی پێدەکەم له شوێنەکانی دەورووبەری سنگمدا؟
i have some difficulty breathing too
هەروەها هەناسەم تونده
i'll send you an image
وێنەیەکت بۆ دەنێرم
i'm having some chest pain today
ئەمڕۆ هەست بە ئازاری سنگم دەکەم
i'm just having some headaches and some fever today
ئەمڕۆ کەمێک سەرئێشه و تام هەیە
in my opinion it is flu
بە ڕای من ئەنفلەوەنزایه
in my opinion this is a little flu
بەڕای من ئەنفلەوەنزایەکی سووکه
i see it going from the center of your chest going up to your neck
دەبینم ئازارەکە لە ناوەڕاستی سنگتەوە دەچێته سەرەوە بەرەو ملت
is it like some heavy heavy person sitting on your chest?
ئایا وەکوو ئەوە وایه کەسێکی زۆر قورس لەسەر سنگت دانیشتبێت؟
it all started with the headaches and with the fever about the same time
بە سەرئێشەوه دەستی پێکرد و لە هەمان کاتیشدا هەستم بە تا کرد
it hurts in the chest
ئازار لە سنگ دروست دەکات
it hurts in the middle of my chest
هەست بە ئازار دەکەم لە ناوەڕاستی سنگمدا
it is a pressure like chest pain
گوشارێکه وەکوو ئازاری سنگ وایه
it is in my chest
ئەوه لە سنگمدایه
it is in the center of my chest
لە ناوەڕاستی سنگمدایه
it is in the center of the chest
لە ناوەڕاستی سنگدایه
it is occurring right in the middle of my chest
ڕاست لە ناوەڕاستی سنگمدا ڕوودەدات
it is right in the center of my chest
ڕاست لەناوەڕاستی سنگمدایه
it sounds like you just may have the garden variety cold or a flu
پێدەچێت تەنها هەڵامەت یان ئەنفلەوەنزایەکی ئاساییت هەبێت
i've got pain in my chest
هەست بە ئازارێک دەکەم لە سنگمدا
i've very concerned of this chest pain
زۆر نیگەرانی ئەم ئازاری سنگە بووم
i want you to tell me in describing this chest pain
دەمەوێ ئەم ئازاری سنگەم بۆ وەسف بکەیت
i will send you an image
وێنەیەکت بۆ دەنێرم
i will send you an image on your screen
وێنەیەک دەنێرمه سەر شاشەکەت
like high blood pressure or diabetes
وەکوو بەرزی پەستانی خوێن یان شەکره
like right in the center of the chest
ڕاست وەکوو لە ناوەڕاستی سنگ
most of the time it is this type of chest pain
زۆربەی کات لەم جۆره ئازاری سنگەیە
my sister has similar symptoms
خوشکەکەم هەمان نیشانەکانی هەیە
now for the fever you can take a tachipirina sweet
ئێستا بۆ تایەکەت دەتوانی تاچیپیرینا وەربگری
now i send you an image
ئێستا وێنەیەکت بۆ دەنێرم
now mary how many days have you had the symptoms
ماری ئێستا چەند ڕۆژه ئەم نیشانانەت هەیە
now you said you have a chest pain
ئێستا وتت ئازاری سنگت هەیە
occasionally i have some chest pain
جاروبار کەمێک ئازاری سنگم هەیە
okay are you having any other symptoms along with this other than just the pain
باشه ئایا هیچ نیشانەیەکی دیکەت هەیە بێجگه له ئازارەکە
or if you have high blood pressure
یان ئەگەر بەرزی پەستانی خوێنت هەیە
or somebody sitting on your chest?
یان کەسێک لەسەر سنگت دانیشتووه؟
pretty much the same with the fever and the cough headache and muscle pains
بە تەواوەتی وەکوو تا و کۆکه و سەرئێشه و ئازاری ماسوولکه وایه
right in the middle of my chest
ڕاست لە ناوەڕاستی سنگمدا
show me on this image where you feel the pain
لەسەر ئەم وێنەدا شوێنی ئازارەکەم پێ پیشان بده
since you have a fever
لەبەر ئەوەی تات هەیە
so do you think that some of these symptoms could be related to being pregnant?
ئایا پێت وایه هەندێک لەم نیشانانه دەتوانێت پەیوەندی بە دووگیانیەوه ببێت؟
so your chest pain started this morning
کەواته ئازاری سنگت ئەم بەیانیه دستی پێکرد
so your children are having some of the same symptoms?
کەواته ئایا منداڵەکانت هەندێک له هەمان نیشانانەیان هەیە؟
tell me about your chest pain
دەربارەی ئازاری سنگت قسەم بۆ بکه
the fever increases at night
تاکە له کاتی شەودا بەرز دەبێتەوه
the fever i've had for the last two days
لە ماوەی دوو ڕۆژی ڕابردوودا تام هەبووه
the fever started to increase last night
تاکه دوێنێ شەو دەستی بە بەرزبوونەوە کرد
the fever started two days ago
تاکه دوو ڕۆژ لەمەوپێش دەستی پێکرد
the muscle pains with the hay fever
ئازاری ماسوولکه لەگەڵ پووشە تا
this is doctor porter in the emergency room triage center
من دوکتۆر پۆرتێرم لە بەشی فریاکەوتنی سەنتەری تریاژ
well can you tell me a little bit more about your chest pain?
باشه ئایا دەتوانی کەمێک زیاتر باسی ئازاری سنگتم بۆ بکەی؟
well from my point of view it is a little flu
باشه بەڕای من ئەنفلەوەنزایەکی سووکه
well i feel a pain in the front of my body here in my chest
باشه من هەست بە ئازارێک دەکەم لە بەشی پێشەوەی جەستەم له سنگمدا
well i've been having a strong pain in my chest
باشه من ئازارێکی توندم له سنگمدا هەبووه
well madam from listening to your symptoms it sounds like you've got one of the flu viruses
باشه خاتوون بە گوێرەی ئەو نیشانانەی کە باست کرد پێدەچێت تووشی ڤایرۆسێکی ئەنفلەوەنزا بووبیت
well when i have that pain in my chest
باشه کاتێک من ئەو ئازارەم هەبوو لە سنگمدا
what kinda pain do you have in your chest?
چ جۆره ئازارێکت هەیە لە سنگتدا؟
when this chest pain started?
کەی ئەم ئازاری سنگه دەستی پیکرد؟
where do you have the pain in the chest?
ئازاری سنگەکە لە کام ناوچەی سنگتدایه؟
where you feel this chest pain eel this chest t
{NS}
you are probably having chest pain
پێدەچێت ئازاری سنگت هەبێت
you feel like tightness on your chest
ئایا هەست بە توندی دەکەیت لە سنگتدا
you know i got diabetes and stuff
دەزانی من نەخۆشی شەکرە و ئەوانەم گرتووه
you said you're having this chest pain
تۆ وتت ئازاری سینگت هەیە
Rapidly increasing cumulative incidence of coronavirus disease (COVID-19) in the European Union/European Economic Area and the United Kingdom, 1 January to 15 March 2020
ڕێژەی کەڵەکەبووی بەخێرایی لەحاڵی زیادبوونی نەخۆشی کۆرۆنا 19-COVID لە یەکێتی ئەوروپا/ناوچەی ئابووری ئەوروپا و بەریتانیا، 1 ی کانوونی دووەم تاکوو 15 ی ئازاری 2020
The cumulative incidence of coronavirus disease (COVID-19) cases is showing similar trends in European Union/European Economic Area countries and the United Kingdom confirming that, while at a different stage depending on the country, the COVID-19 pandemic is progressing rapidly in all countries.
ڕەوتی هاوشێوەی ڕێژەی کەڵەکەبووی حاڵەتەکانی نەخۆشی کۆرۆنا 19-COVID لە وڵاتەکانی یەکێتی ئەوروپا/ناوچەی ئابووری ئەوروپا و بەریتانیا ئەوە پشتڕاست دەکاتەوە که، سەرباری ئەوەی قۆناغەکان بە گوێرەی وڵاتەکان جیاوازن، گشتگیری کۆڤید-19 ڕەوتێکی خێرای لە هەموو وڵاتەکان گرتووەتە بەر.
Based on the experience from Italy, countries, hospitals and intensive care units should increase their preparedness for a surge of patients with COVID-19 who will require healthcare, and in particular intensive care.
بەگوێرەی ئەزموونەکانی ئیتالیا، وڵاتەکان، نەخۆشخانەکان و یەکەکانی چاودێری چڕی پزیشکی دەبێت ئامادەبوونیان زیاد بکەن بۆ ڕووبەڕووبوونەوە لەگەڵ تەوژمی تووشبوەکانی کۆڤید-19 کە پێویستیان بە چاودێری پزیشکی و چاودێری چڕی تایبەت هەیە.
On 31 December 2019, a cluster of pneumonia cases of unknown aetiology was reported in Wuhan, Hubei Province, China.
لە 31 ی کانوونی یەکەمی 2019، کۆمەڵێک لە حاڵەتەکانی سیەسۆی سەرهەڵداو له هۆکارێکی نەناسراو لە شاری ووهانی پارێزگای هوبێی وڵاتی چین ڕاگەیەندرا.
On 9 January 2020, the China Center for Disease Control and Prevention reported the causative agent as being a novel coronavirus now referred to as severe acute respiratory syndrome coronavirus 2 (SARS-CoV-2).
لە 9 ی کانوونی دووەمی 2020، سەنتەری کۆنترۆڵ و پێشگیری نەخۆشیەکانی چین هۆکاری نەخۆشیەکەی بە ناوی کۆرۆنا ڤایرۆسی نوێ پێناسه کرد کە ئێستا بە ناوی کۆرۆنا ڤایرۆسی 2 ی سەندرۆمی هەوکردنی کۆئەندامی هەناسە 2-SARS-CoV دەناسرێت.
Since, the illness resulting from SARS-CoV-2 infection has been named coronavirus disease (COVID-19).
لەو کاتەوە، نەخۆشی هەوکردنی دەرئەنجامی 2-SARS-CoV بە ناوی نەخۆشی کۆرۆنا کۆڤید-19دەناسرێت.
Evidence to date is that ca 80% of individuals with COVID-19 have a mild disease, i.e. a respiratory tract infection with or without pneumonia, and most of these recover.
بەڵگەکان تا ئەمڕۆ وا پیشان دەدەن که 80% ی تووشبووانی کۆڤید-19 تووشی نەخۆشیەکی سووک، واته هەوکردنێکی کۆئەندامی هەناسه بە بێ هەوکردنی سیەکان یان لەگەڵ هەوکردنی سیەکان دەبن و زۆربەیان چاک دەبنەوە.
In ca 14% cases, COVID-19 develops into a more severe disease requiring hospitalisation while the remaining 6% cases experience critical illness requiring intensive care.
14% ی حاڵەتەکانی تووشبووی کۆڤید-19 پێویستیان بە خەواندنی ناو نەخۆشخانە و 6% ەکەی دیکەی نەخۆشەکانیش پێویستیان بە چاودێری چڕی پزیشکی دەبێت.
The mortality of patients hospitalised due to COVID-19 is ca 4%.
ڕێژەی مردن لەناو تووشبووه خەوێندراوەکانی کۆڤید-19 نزیکەی 4% ه.
In this study, we assess the trends in the cumulative incidence of COVID-19 in each European Union/European Economic Area (EU/EEA) country and the United Kingdom (UK) and compare them to that of Hubei Province, China.
لەم توێژینەوەدا ئێمه ڕەوتەکانی ڕێژەی کەڵەکەبووی کۆڤید-19 لە هەریەک له وڵاتەکانی یەکێتی ئەوروپا/ناوچەی ئابووری ئەوروپا (EU/EEA) و بەریتانیا هەڵدەسەنگێنین و بەراوردی دەکەین لەگەڵ ڕەوتی پارێزگای هۆبێی چین.
We also compare the current number of COVID-19 cases in EU/EEA countries and the UK with that in Italy during 31 January–15 March 2020.
ئێمه هەروەها ژمارەی حاڵەتەکانی ئێستای کۆڤید-19 لە وڵاتەکانی یەکێتی ئەوروپا/ناوچەی ئابووری یەکێتی ئەوروپا و بەریتانیا لەگەڵ ژمارەی حاڵەتەکانی ئیتالیا لە مەودای 31 ی کانوونی دووەم-15 ی ئازاری 2020 بەراورد دەکەین.
COVID-19 cases in EU/EEA countries and the UK
حاڵەتەکانی کۆڤید-19 لە وڵاتەکانی یەکێتی ئەوروپا/ناوچەی ئابووری ئەوروپا و بەریتانیا
Subsequent to China, COVID-19 underwent further geographical spread and the dynamic of the COVID-19 pandemic in the rest of the world currently follows that of this country.
لەپاش چین، کۆڤید-19 پەرەیەکی جۆگرافیایی زیاتری سەند و داڕێژەی گشتگیریی پەتای کۆرۆنا لە وڵاتەکانی دیکەی جیهاندا هەمان ڕەوتی وڵاتی چینی گرتەبەر.
On 11 March 2020, the Director General of the World Health Organization (WHO) declared COVID-19 a pandemic.
له 11 ی ئازاری 2020، بەڕێوەبەری گشتی ڕێکخراوی تەندروستی جیهانی (WHO) پەتای کۆڤید-19 ی وەکوو پەتایەکی گشتگیر ڕاگەیاند.
In the 5 March issue of Eurosurveillance 2020, Spiteri et al. reported on the first European confirmed COVID-19 cases according to the WHO case definition.
له 5 ی ئازار بە گوێرەی Eurosurveillance 2020، Spiteri و هاوکارەکانی بە پێی پێناسەی WHO یەکەمین حاڵەتی تووشبوونی پشتڕاستکراوی کۆڤید-19 یان لە ئەوروپا ڕاگەیاند.
In the EU/EEA, the first three confirmed cases were reported by France on 24 January 2020 in persons returning from Wuhan, Hubei Province, China.
لەناو وڵاتەکانی یەکێتی ئەوروپا/ناوچەی ئابووری ئەوروپا، یەکەم سێ حاڵەتی تووشبووی پشتڕاستکراو له بەرواری 24 ی کانوونی دووەمی 2020 لە ناو ئەو کەسانەی له ووهانی پارێزگای هۆبێی چینەوە گەڕابوونەوە ڕاگەیەندرا.
As at 15 March 2020, COVID-19 cases had been detected in all 30 EU/EEA countries and the United Kingdom (UK), whereby between 31 December 2019 and that date included, 39,768 cases and 1,727 deaths had been reported, with 17,750 cases and 1,441 deaths from Italy alone.
لە 15 ی ئازاری 2020، حاڵەتی تووشبوونی کۆڤید-19 لە هەر هەموو 30 وڵاتەکەی یەکێتی ئەوروپا/ناوچەی ئابووری ئەوروپا و بەریتانیادا بینرا، کە بە هۆیەوە لەنێوان 31 ی کانوونی یەکەمی 2019 هەتاکوو ئەم بەرواره 39,768 حاڵەتی تووشبوون و لە نێویاندا 1,727 مردن ڕاگەیەندرا، کە لەم ژمارەیە 17,750 تووشبوو و 1,441 مردن تەنها لە ئیتالیا ڕوویدا.
Obtaining cumulative number and cumulative incidence of COVID-19 cases
بەدەستهێنانی ژمارەی کەڵەکەبوو و ڕێژەی کەڵەکەبووی حاڵەتەکانی کۆڤید-19
At the European Centre for Disease Prevention and Control (ECDC), the notified COVID-19 case counts in each country worldwide, obtained from only official sources such as the countries’ Ministry of Health, national and regional health authorities and the WHO, are updated each day at 8:00 a.m.
لە سەنتەری کۆنترۆڵ و پێشگیری نەخۆشیەکانی ئەوروپی (ECDC)، ژمارەی حاڵەتە ڕاگەیەندراوەکانی کۆڤید-19 لە هەموو وڵاتەکانی جیهان، تەنها لە سەرچاوە فەرمیەکانی وەکوو وەزارەتی تەندروستی وڵاتەکان، دەسەڵاتدارانی تەندروستی هەرێمی و WHO وەردەگیردرێت و هەموو ڕۆژ کاتژمێر 8:00 ی بەیانی نوێ دەکرێتەوه.
These data were used for assessing the trends of COVID-19 in EU/EEA and the UK, and comparing them to that in Italy.
لەم داتایانە بۆ هەڵسەنگاندنی ڕەوتی کۆڤید-19 لە وڵاتانی یەکێتی ئەوروپا و بەریتانیا و بەراورد کردنیان لەگەڵ ئیتالیا کەڵک وەرگیرا.
As a proxy of the prevalence of active COVID-19 cases, we calculated the 14-day truncated cumulative incidence of COVID-19 cases, thus taking into account the natural course of COVID-19, in each EU/EEA country and the UK, during the 1 January–15 March 2020 period.
وەکوو بریکارێکی پەرەسەندنی حاڵەتە چالاکەکانی کۆڤید-19، ئێمه ڕێژەی کەڵەکەبووی کورتکراوی 14 ڕۆژەی حاڵەتەکانی کۆڤید-19 مان لێکدایەوە و بەم جۆرەش خولی سروشتی کۆڤید-19 لە هەر یەک لە وڵاتەکانی یەکێتی ئەوروپا و بەریتانیا لە ماوەی 1 ی کانوونی دووەم-15 ی ئازاری 2020 ڕەچاو کرا.
We also presented the cumulative number of notified cases of each country as at 15 March 2020 8:00 a.m. compared with that of Italy for the 31 January–15 March 2020 period.
ئێمە هەروەها ژمارەی کەڵەکەبووی حاڵەتە ڕاگەیەندراوەکانی هەر یەک لە وڵاتەکانمان له کاژێر 8:00 ی بەیانی 15 ی ئازار بە بەراورد لەگەڵ ئەو ژمارەیە لە ئیتالیا لە مەودای 31 کانوونی دووەم-15 ی ئازار پێشکەشکرد.
Trends of COVID-19 in EU/EEA countries and the UK
ڕەوتی کۆڤید-19 لە وڵاتانی یەکێتی ئەوروپا و بەریتانیا
The trends in the 14-day truncated cumulative incidence of COVID-19 cases in EU/EEA countries and the UK generally followed that of Hubei Province (China) (Figure 1).
ڕەوتی ڕێژەی کەڵەکەبووی کورتکراوەی 14 رۆژەی حاڵەتەکانی کۆڤید-19 لە وڵاتانی یەکێتی ئەوروپا و بەریتانیا بە گشتی گوێڕایەڵی ڕەوتی پارێزگای هۆبێیه لە چین (شێوەی 1.
For the EU/EEA and the UK overall, the cumulative incidence of COVID-19 started to increase around 21 February and then increased sharply around 28 February 2020 (Supplementary material).
لە وڵاتانی یەکێتی ئەوروپا و بەریتانیا بە گشتی، ڕێژەی کەڵەکەبوونی کۆڤید-19 لە 21 ی شوباتەوه دەستی بە زیادکردن کرد و له 28 ی شوباتی 2020 بەرزبوونەوەیەکی بەرچاوی بە خۆیەوه بینی (مادەی ناسەرەکی).
This was mostly driven by the rapid increase in the number of reported cases from Italy, but all other EU/EEA countries and the UK showed similar increasing trends of the cumulative incidence of COVID-19 (Supplementary material).
ئەمەش زیاتر بە هۆی زیادبوونی خێرای ژمارەی تووشبووانی ئیتالیا بوو، بەڵام هەموو وڵاتەکانی دیکەی یەکێتی ئەوروپا و بەریتانیا ڕەوتێکی ڕوو لە زیادبوونەوەی هاوشێوەیان لە ڕێژەی کەڵەکەبووی کۆڤید-19 ی خۆیاندا پیشاندا مادەی ناسەرەکی.
Figure 2 shows the cumulative number of COVID-19 cases, in EU/EEA countries and the UK compared with that in Italy for the 31 January–15 March 2020 period.
شێوەی 2 ژمارەی کەڵەکەبووی حاڵەتەکانی کۆڤید-19 لە وڵاتەکانی یەکێتی ئەوروپا و بەریتانیا بە بەراورد لەگەڵ ئیتالیا لە مەودای نێوان 31 ی کانوونی دووەم-15 ی ئازاری 2020 پیشان دەدات.
It highlights that, as at 15 March 8:00 a.m., 15 other EU/EEA countries and the UK had already reported a total number of cases comparable to that of Italy just 3 weeks prior or less.
ئەمەش ئەوە پیشان دەدات کە لە کاژێر 8:00 ی بەیانی 15 ی ئازاردا،کۆی گشتی تووشبووەکانی 15 وڵاتی دیکەی یەکێتی ئەوروپا و بەریتانیا یەکسانبووه لەگەڵ کۆی گشتی تووشبووەکانی ئیتالیا لە 3 هەفتە یان کەمتر لەم بەروارە بووه.
Our results indicate that the number of notified cases of COVID-19 is rapidly increasing in the EU/EEA and the UK.
ئەنجامەکانی ئێمه پیشاندەدات کە ژمارەی تووشبووە ڕاگەیەندراوەکانی کۆڤید-19 لە وڵاتانی یەکێتی ئەوروپا و بەریتانیادا بەخێرایی لەحاڵی زیادبووندایه.
The observed trends in the cumulative incidence of COVID-19 suggest that the pandemic is progressing at a comparable speed in all countries.
ڕەوته بینراوەکانی ڕێژەی کەڵەکەبووی کۆڤید-19 دەریدەخات کە ئەم گشتگیرییه بە خێراییەکی هاوشێوە لە هەموو وڵاتەکاندا خەریکی بەرەوپێشچوونه.
This is despite countries being at different stages, variations in national public health responses, and possibly different case definitions in countries and different protocols for selecting patients that must be tested for confirmation of COVID-19, including catch-up testing.
ئەمە سەرەڕای ئەوەیه که وڵاتەکان هەم له قۆناغی جیاوازدان و هەمیش لە ڕووی کاردانەوەی تەندروستی گشتی نەتەوەیییەوه وەکوو یەک نین، هەروەها لە ڕووی پێناسەی حاڵەتەکان و پرۆتۆکۆلەکانی دەسنیشانکردنی نەخۆشەکان بۆ تاقیکردنەوە بە مەبەستی پشتڕاسکردنەوەی تووشبوون بە کۆڤید-19 جیاوازی لە نێوانیاندا هەیە.
Early March 2020, doctors in the affected regions of Italy described a situation in which ca 10% of patients with COVID-19 required intensive care and media sources reported that hospitals and intensive care units in these regions had already reached their maximum capacity.
لە سەرەتای مانگی ئازاری 2020، پزیشکانی ناوچە تووشبووەکانی ئیتالیا دۆخەکەیان ئەوها وەسف کرد کەوا نزیکەی 10% لە تووشبووەکانی کۆڤید-19 پێویستیان بە چاودێری چڕی پزیشکیه و سەرچاوه مێدیاییەکان ڕایانگەیاند که نەخۆشخانەکان و یەکەکانی چاودێری چڕی پزیشکی لەم ناوچانەدا گەیشتوونەتە ئاستی لووتکەی توانای خۆیان.
Data on admission of COVID-19 cases in a hospital and/or an intensive care unit are currently available at EU/EEA level for only 6% and 1% cases, respectively (data not shown).
داتاکانی خەواندنی نەخۆشەکانی کۆڤید-19 لە نەخۆشخانەیەک و لە یەکەیەکی چاودێری چڕ لە وڵاتەکانی یەکێتی ئەوروپا/ناوچەی ئابووری ئەورپادا ئیستا بە پێی ڕیز تەنها له ئاستی 6% و 1% ی حاڵەتەکانه (داتاکان پیشان نەدراون).
They should, however, be collected in a systematic fashion to complement current surveillance data that focus on the number of reported cases and the number of deaths.
هەرچۆنێک بێت، ئەم داتایانه دەبێت بە شێوازێکی ڕێکخراو کۆ بکرێنەوه تاکوو داتاکانی چاودێری ئێستا کە تیشک دەخەنە سەر ژمارەی حاڵەتە ڕاگەیاندراوەکان و ژمارەی مردنەکان تەواو بکرێن.
A study performed in 2010–11 showed a large variation in the availability of intensive care and intermediate care beds in Europe, ranging from 29.2 in Germany to 4.2 beds per 100,000 population in Portugal.
توێژینەوەیەکی ئەنجامدراو لە مانگی 11 ی ساڵی 2010 دا جیاوازیەکی بەرچاو پیشان دەدات لە ژمارەی بەردەستبوونی قەرەوێڵەکانی چاودێری چڕ و چاودێری ناوەندیی پزیشکی لە ئەوروپادا، بە شێوەیەک کە ئەم ژمارەیە لە ئەڵمانیا 29.2 و لە پورتوگالدا 4.2 قەرەوێڵەیە بۆ هەر 100,000 کەس.
This means that countries may have more or less resources than Italy (12.5 intensive care and intermediate care beds per 100,000 population in 2010–11).
ئەمەش ئەوە پیشان دەدات کە لەوانەیە وڵاتەکان سەرچاوەی کەمتر یان زیاتریان هەبێت بە بەراورد لەگەڵ ئیتالیا (12.5 قەرەوێڵەی چاودێری پزیشکی چڕ و ناوەندیی بۆ هەر 100,000 کەس لە مانگی 11 ی 2020 دا)
Modelling scenarios related to healthcare capacity saturation, with estimates for each EU/EEA country and the UK of the prevalence of hospitalised COVID-19 cases associated with a &gt; 90% risk of exceeding intensive care bed capacity, are provided in the sixth update of the ECDC rapid risk assessment on COVID-19.
سێناریۆکانی بەمۆدێلکردنی بەستراو به تێربوونی توانای چاودێری تەندروستی، لەگەڵ مەزەندەکانی هەرکام لە وڵاتەکانی یەکێتی ئەوروپا و بەریتانیا لەڕووی بڵاوبوونەوەی حاڵەتەکانی پێویست بە خەواندنی کۆڤید-19 کە پەیوەندیداره لەگەڵ مەترسی زیاتر لە 90٪ ی زیادبوونی توانای قەرەوێڵەکانی چاودێری چڕی پزیشکی، لە شەشەمین نوێکردنەوەی هەڵسەنگاندنی مەترسی خێرای کۆڤید-19 ی ECDC دا هاتووه.
Since cases have so far clustered in certain regions in EU/EEA countries and the UK, and hospitals and intensive care units usually serve a defined regional catchment population, information about cases and intensive care beds should preferably be made available at the Nomenclature of territorial units for statistics 2 (NUTS-2) level.
لەبەر ئەوەی حاڵەتەکان لە وڵاتانی یەکێتی ئەوروپا و بەریتانیادا کۆ بوونەتەوه، و نەخۆشخانەکان و یەکەکانی چاودێری چڕی پزیشکی خزمەت بە دانیشتوانی ناوچەیەکی دیاریکراو دەکەن، زانیاریەکان سەبارەت بە حاڵەتەکان و قەرەوێڵەکانی چاودێری چڕ باشتر وایه له کۆمەڵە زاراوەی یەکەکانی ناوچەیی بۆ ئاستی 2 ی (2-NUTS) ئاماری وەربگیرێن.
The experience from Italy and the current trends in other countries show that the COVID-19 pandemic is progressing rapidly in the EU/EEA and the UK.
ئەزمونی ئیتاڵیا و ڕەوتی ئێستای وڵاتانی تر پیشانی دەدات کە ڤایرۆسی کۆڤید-19 بە خێرایی لە وڵاتانی یەکێتی ئەوروپا و بەریتانیا بڵاودەبێتەوه.
Countries, hospitals and intensive care units should thus prepare themselves for a scenario of sustained community transmission of SARS-CoV-2 and an increase in the number of patients with COVID-19 requiring healthcare, and in particular intensive care, such as the one occurring in the affected regions of Italy.
وڵاتەکان، نەخۆشخانەکان و یەکەکانی چاودێری چڕی پزیشکی پێویسته خۆیان ئامادە بکەن بۆ سێناریۆیەکی گواستنەوەی بەردەوامی کۆرۆنا ڤایرۆسی SARS-CoV-2 لە ناو کۆمەڵگا و هەروەها بەرزبوونەوەی ژمارەی تووشبووەکانی کۆڤید-19 کە پێویستیان بە چاودێری تەندروستی و لە هەندێکیاندا چاودێری چڕی پزیشکی هەیە، وەکوو ئەوەی کە ئێستا له ناوچە تووشبووەکانی ئیتالیا ڕوودەدات.
As pointed out in the recent ECDC rapid risk assessment, a rapid, proactive and comprehensive approach is essential to delay the spread of SARS-COV-2, with a shift from a containment to a mitigation approach, as the anticipated rapid increase in the number of cases may not provide decision makers and hospitals enough time to comprehend, accept and adapt their response accordingly if not implemented ahead of time.
هەروەها کە لە دوایین هەڵسەنگاندنی مەترسی خێرای ECDC دا هاتووه، ڕێبازێکی گشتگیر و چالاکانە و خێرا پێویسته بۆ دواخستنی بڵاوبوونەوەی کۆرۆنا ڤایرۆسی 2-SARS-COV، لەگەڵ گۆڕینی ڕیباز له ڕاگرتنەوە بۆ هێورکردنەوە، لەبەر ئەوەی بە گوێرەی بەرزبوونەوەی خێرایی پێشبینیکراوی ژمارەی حاڵەتەکان کاتی تەواو بەردەست نابێت بۆ بڕیاردەران و نەخۆشخانەکان بۆ تێگەیشتن، قایلبوون و گونجاندنی کاردانەوەکانیان ئەگەر بێت و لە کات پێش نەکەون.
The rapid risk assessment also lists the public health measures to mitigate the impact of the pandemic.
هەڵسەنگاندنی مەترسی خێرا هەروەها پێوانەکانی تەندروستی گشتی بۆ دامرکاندنی کاریگەریەکانی ئەم پەتا گشتگیره ڕیز دەکات.
There is a short window of opportunity during which countries have the possibility to further increase their control efforts to slow down the spread of SARS-CoV-2 and decrease the pressure on healthcare.
ئێستا پەنجەرەیەکی بچووکی دەرفەت کراوەیە کە وڵاتەکان دەتوانن هەوڵەکانی کۆنترۆڵکردنی خۆیان بۆ هێورکردنی بڵاوبوونەوەی کۆرۆنا ڤایرۆسی 2-SARS-CoV و کەمکردنەوەی گوشاری سەر بەشی چاودێری تەندروستی زیاتر بکەن.
Failing this, it is likely that the healthcare systems of other EU/EEA countries will face a surge of patients that require intensive care within the coming days or weeks.
ئەگەر بێت و ئەمە شکست بهێنێت، سیستەمی چاودێری تەندروستی وڵاتەکانی دیکەی یەکێتی ئەوروپا لە ڕۆژەکان یان هەفتەکانی داهاتوودا دەکەونه بەر تەوژمی ئەو تووشبووانەی پێوێستیان بە چاودێری چڕی پزیشکیه.
The outbreak of Coronavirus disease 2019 (COVID-19), caused by severe acute respiratory syndrome (SARS) coronavirus 2 (SARS-CoV-2), has thus far killed over 3,000 people and infected over 80,000 in China and elsewhere in the world, resulting in catastrophe for humans.
گشتگیری نەخۆشی کۆرۆنا ڤایرۆسی 2019(19-COVID)، بە هۆی کۆرۆناڤایرۆسی 2 ی (2-SARS-CoV) سەندرۆمی هەوکردنی کۆئەندامی هەناسه (SARS) تا ئێستا لە چین و وڵاتانی دیکەی جیهاندا زیاتر له 3,000 کەسی کوشتووە و زیاتر له 80,000 کەسی تووشکردووه، کە ئەمە دەتوانێت کارەسات بخولقێنێت بۆ مرۆڤ.
Similar to its homologous virus, SARS-CoV, which caused SARS in thousands of people in 2003, SARS-CoV-2 might also be transmitted from the bats and causes similar symptoms through a similar mechanism.
هەروەکوو ڤایرۆسی هاوشێوەی خۆی، واته کۆرۆنا ڤایرۆسی SARS-CoV، کە لە ساڵی 2003 بووە هۆی تووشبوونی هەزاران کەس،کۆرۆنا ڤایرۆسی نوێیش SARS-CoV-2 لەوانەیە لە شەمشەمەکوێرەوە گواسترابێتەوه و لەڕێگەی میکانیزمی هاوشێوەوە ببێته هۆی دەرکەوتنی نیشانەی هاوشێوە.
However, COVID-19 has lower severity and mortality than SARS but is much more transmissive and affects more elderly individuals than youth and more men than women.
هەرچەنده توندی و ڕێژەی مردنی کۆڤید-19 کەمتره لە SARS، بەڵام ڕێژەی گواستنەوەی زۆر زیاترە و کاریگەریی لەسەر بەساڵاچووان و پیاوان زیاتره لە گەنجان و ئافرەتان.
In response to the rapidly increasing number of publications on the emerging disease, this article attempts to provide a timely and comprehensive review of the swiftly developing research subject.
ئەم وتاره لە وەڵامی ژمارەی ڕوو لە زیادبوونی بڵاڤۆکەکانی پەیوەندیدار لەگەڵ ئەم نەخۆشیه تازه سەرهەڵداوەدا، هەڵسەنگاندنێکی بە وەخت و گشتگر بۆ مژاری بەخێرایی لەحاڵی پەرەپێدانی توێژینەوەکه پێشکەش دەکات.
We will cover the basics about the epidemiology, etiology, virology, diagnosis, treatment, prognosis, and prevention of the disease.
ئێمه بنەما سەرەکیەکانی پەتاناسی، هۆکارناسی، ڤایرۆس‌ناسی، دەسنیشانکردن، چارەسەرکردن، پێشبینی و پێشگیری نەخۆشیەکە باس دەکەین.
Although many questions still require answers, we hope that this review helps in the understanding and eradication of the threatening disease.
هەرچەنده زۆربەی پرسیارەکان هێشتا پێویستیان بە وەڵامه، هیوادارین ئەم هەڵسەنگاندنه یارمەتیدەر بێت بۆ تێگەیشتن و نەهێشتنی ئەم نەخۆشیە مەترسیداره.
The Spring Festival on January 25, 2020 has become an unprecedented and unforgettable memory to all Chinese who were urged to stay indoors for all the holiday and for many weeks after due to the outbreak of a novel viral disease.
فێستیڤاڵی بەهاری 25 ی کانوونی دووەمی 2020 بوو بە بیرەوەریەکی بێوێنه و لەبیرنەچوو بۆ خەڵکی چین لەبەر ئەوەی ناچاربوون هەموو ڕۆژەکانی پشوویان بۆ ماوەی چەندین هەفته له ماڵەوە بمێننەوه دوابەدوای بڵاوبوونەوەی نەخۆشییەکی ڤایرۆسیی نوێ.
The virus is highly homologous to the coronavirus (CoV) that caused an outbreak of severe acute respiratory syndrome (SARS) in 2003; thus, it was named SARS-CoV-2 by the World Health Organization (WHO) on February 11, 2020, and the associated disease was named CoV Disease-19 (COVID-19).
ئەم ڤایرۆسه بە ڕادەیەکی زۆر هاوشێوەی کۆرۆنا ڤایرۆسه (CoV) کە بووە هۆی سەندرۆمی هەوکردنی کۆئەندامی هەناسه (SARS) لە ساڵی 2003؛ بۆیه لەلایەن ڕێکخراوی تەندروستی جیهانیەوه (WHO) لە 11 ی شوباتی 2020 ناوی لێنرا کۆرۆنا ڤایرۆسی SARS-CoV-2 و نەخۆشیە لێکەوتووەکەی ناوی لێنرا نەخۆشی کۆڤید-19.
The epidemic started in Wuhan, China, and quickly spread throughout the entire country and to near 50 others all over the world.
ئەم پەتایه لە شاری ووهانی وڵاتی چینەوە سەری هەڵدا و بەخێرایی لە سەرتاسەری ئەو وڵاتە و نزیکەی 50 وڵاتی دیکەی جیهاندا بڵاوبووەوە.
As of March 2, 2020, the virus has resulted in over 80,000 confirmed cases of COVID-19, with more than 40,000 patients discharged and over 3,000 patients who died.
لە بەرواری 2 ی ئازاری 2020 ڤایرۆسەکە 80,000 حاڵەتی پشتڕاستکراوی کۆڤید-19 ی تۆمارکرد، کە لەم ژمارەیە 40,000 کەس چاکبوونەوە و زیاتر لە 3,000 کەسیش مردن.
WHO warns that COVID-19 is “public enemy number 1” and potentially more powerful than terrorism.
WHO هۆشداری دەدات کە کۆڤید-19 "دوژمنی گشتیی ژمارە 1 " ە و زۆر لە تێرۆریزم بەهێزتره.
According to PubMed (https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/), in less than two months, over 200 papers have been published on COVID-19 including its virology, epidemiology, etiology, diagnosis, and treatment since the first report on January 7, 2020 that determined the sequence of the virus isolated from multiple patients.
بە وتەی PubMed(https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/) له ماوەی کەمتر لە دوو مانگدا، زیاتر لە 200 وتار دەربارەی کۆڤید-19 بڵاوکراوەتەوه کە بوارەکانی ڤایرۆس‌ناسی، پەتاناسی، هۆکارناسی، دەسنیشانکردن و چارەسەرکردنی ئەم نەخۆشیە لە پاش یەکەم حاڵەته ڕاگەیەندراوەکەی لە 7 ی کانوونی دووەمی 2020 لە خۆ دەگرنەوە و زنجیرەی جینۆمی ڤایرۆسەکەیان لە چەندین نەخۆش جیاکراودا دیاری کردووه.
This review attempts to summarize the research progress in the new and swiftly developing subject area.
ئەم هەڵسەنگاندنه هەوڵدەدات ڕەوتی توێژینەوەکه لەم مژاره نوێی بەخێرایی لەحاڵی پەرەسەندنەدا پوخته بکات.
Whenever possible, we will try to compare COVID-19 with SARS and another CoV-caused disease, Middle East respiratory syndrome (MERS, an outbreak in 2012).
هەرکاتێک دەست بدات، ئێمە هەوڵ دەدەین کۆڤید-19 لەگەڵ سارس و نەخۆشیەکانی دیکەی کۆرۆنا ڤایرۆس و سەندرۆمی کۆئەندامی هەناسەی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست (MERS، گشتگیریەکی ساڵی 2012) بەراورد بکەین.
We will also discuss what we have learned so far regarding the prevention and prognosis of the disease as well as some remaining yet urgent questions.
هەروەها سەبارەت بەوەی تا ئێستا دەزانین دەربارەی پێشگیری و پێشبینی نەخۆشیەکە و هەروەها هەندێک لە پرسیارە بەپەلەکان کەتا ئێستا وەڵام نەدراونەتەوه باس دەکەین.
CoVs have been traditionally considered nonlethal pathogens to humans, mainly causing approximately 15% of common colds 4.
کۆرۆنا ڤایرۆس بە شێوەی نەریتی وەکوو پاتۆجێنە نۆنلێتالەکان بۆ مرۆڤ دادەنرێت و بە گشتی دەبێته هۆی نزیکەی 15% ی هەڵامەتە باوەکانی 4 ە.
However, in this century, we have encountered highly pathogenic human CoVs twice, i.e., SARS-CoV and MERS-CoV, which caused an outbreak originally in China in 2003 and Saudi Arabia in 2012, respectively, and soon spread to many other countries with horrible morbidity and mortality.
لەگەڵ ئەوەشدا، لەم سەدەیەدا، ئێمه دوو جار ڕووبەڕووی کۆرۆنا ڤایرۆسی مرۆڤیی گشتگیر بووین، کە بریتین لە سارس SARS-CoV و مێرس MERS-CoV، کە بوون بە هۆی بڵاوبوونەوەی پەتا سەرەتا لە چین لە ساڵی2003 و لە سعوودیه لە ساڵی 2012، و زۆر زوو لە زۆرێک لە وڵاتەکانی جیهاندا بڵاوبوونەوە و ڕێژەیەکی تووشبوون و مردنی تۆقێنەریان تۆمارکرد.
Therefore, the current COVID-19 is the third CoV outbreak in the recorded history of humans.
کە واته کۆڤید-19 ی ئێستا سێهەمین گشتگیری ڤایرۆسی کۆرۆنایه لە مێژووی تۆمارکراوی مرۆڤدا.
As shown in Fig. ​Fig.1,1, clusters of pneumonia that had unknown origins were first reported from Wuhan on December 31, 2019 to the China National Health Commission.
هەروەها کە لە شێوەی.1،1، پیشاندراوه، هێشووەکانی هەوکردنی هەناسه کە سەرچاوەیان نادیاربووه یەکەمجار لە ووهانەوە لە 31 ی کانوونی یەکەمی 2019 بە دەستەی تەندروستی نەتەوەیی چین ڕاگەیەندراون.
Seven days later the sequence of the CoV was released.
هەفت ڕۆژ دواتر زنجیرەی جینۆمی کۆرۆنا ڤایرۆس بڵاوکرایەوه.
On January 15, 2020 the first fatal case from Wuhan was reported.
لە 15 ی کانوونی دووەمی 2020 یەکەم حاڵەتی مردن لە ووهان ڕاگەیەندرا.
Meanwhile, the epidemic rapidly spread to the neighboring cities, provinces, and countries.
تا ئەو کاتە، گشتگیریەکه بە خێرایی لە شارەکان، پارێزگاکان و وڵاتانی دەورووبەردا بڵاوبووەوە.
On January 20, the infection of health-care providers was reported, suggesting that human-to-human transmission was possible.
لە 20 ی کانوونی دووەمدا، هەوکردن لەناو کارمەندانی بەشی تەندروستی ڕاگەیەندرا و ئاماژە بەوە کرا کە ئەم نەخۆشیە توانای گواستنەوەی لە مرۆڤ-بۆ-مرۆڤیەوە هەیە.
On January 23, the city of Wuhan was locked down with all its public transportation stopped.
لە 23 ی کانوونی دووەم، شاری ووهان کەرەنتین کرا و هەموو بەشەکانی گواستنەوەی گشتی ڕاگیران.
On January 24 the first clinical study on the disease reported that, out of 41 patients with confirmed cases, only 21 had direct contact with the Wuhan seafood market that was considered the starting site of the infection from an unknown animal source.
لە 24 ی کانوونی یەکەمدا یەکەم توێژینەوەی پزیشکی ڕایگەیاند کە لە 41 حاڵەتی پشتڕاستکراوی نەخۆشیەکە، تەنها 21 کەس بەرکەوتنی ڕاستەوخۆیان بووه لەگەڵ بازاڕی خۆراکه دەریاییەکان و بەم جۆره یەکەم شوێنی سەرهەڵدانی نەخۆشیەکە لە سەرچاوەیەکی ئاژەڵیی نەناسراوەوە دیاریکرا.
On January 30, WHO declared the outbreak a global health emergency.
لە 30 ی کانوونی دووەم، ڕێکخراوی تەندروستیی جیهانی بڵاوبوونەوەی بارێکی لەناکاوی تەندروستی جیهانیی ڕاگەیاند.
By the time of this report, the disease has already spread throughout China and near 50 other countries all over the world (Fig. ​(Fig.2).2).
هەتاکوو کاتی ئەم ڕاپۆرته، نەخۆشیەکە لە هەموو چین و نزیکەی 50 وڵاتی جیهاندا بڵاو بووەتەوه. شێوەی. (شێوەی.2).2.
As the situation is rapidly evolving, the final scope and severity of the outbreak remain to be determined.
بە هۆی ئەوەوە که دۆخەکە بەخێرایی لەحاڵی گەشەکردندایە، دوایین مەودا و توندی گشتگیریەکه بە کراوەیی دەمێنێتەوە.
On February 11, 2020, a multi-center study on 8,866 patients including 4,021 confirmed COVID-19 patients presented a more updated illustration of the epidemic as follows (https://mp.weixin.qq.com/s/UlBi-HX_rHPXa1qHA2bhdA).
لە 11 ی شوباتی 2020، توێژینەوەیەکی فرەناوچەیی لەسەر 8،866 نەخۆش ئەنجامدرا که 4,021 کەسیان نەخۆشی پشتڕاستکراوی کۆڤید-19 بوون وێنەیەکی نوێی لە گشتگیریەکه بەم شێوەیه پیشان دا (https://mp.weixin.qq.com/s/UlBi-HX_rHPXa1qHA2bhdA).
SARS-CoV-2 infected people of all ages, but mainly at the age of 30-65.
کۆڕۆناڤایرۆسی SARS-CoV-2 خەڵکی لەهەموو تەمەنێکدا توشکردووە، بەڵام زۆربەیان تەمەنەکانی 30-65 ساڵان توشبوون.
Almost half (47.7%) of the infected individuals were over 50 years old, very few were under 20, and only 14 infected individuals were under the age of 10.
نزیکەی نیوەی (47.7%) ی تووشبووەکان تەمەنیان سەرووی 50 ساڵ بووه، زۆر کەمیان تەمەنیان لە خوارووی 20 ساڵ و تەنها 14 تووشبوو تەمەنیان کەمتر لە 10 ساڵ بووه.
SARS-CoV-2 infected more men (0.31/100,000) than women (0.27/100,000).
ڕێژەی تووشبوونی کۆرۆنا ڤایرۆسی SARS-CoV-2 لە ناو پیاواندا زیاتر بووه (0.31/100,000) لە ئافرەتان (0.27/100,000).
COVID-19 expanded in clusters mainly in and around Hubei.
هێشووەکانی کۆڤید-19 بە گشتی لە هۆبێی و ناوچەکانی دەورووبەری پەرەی سەندووه.
COVID-19 took an average of 5 (2-9) days from onset to diagnosis.
کۆڤید-19 بەشێوەی مامناوەند 5 (9-2) ڕۆژی دەوێت هەتاکوو لە کەسەکەدا دەسنیشان بکرێت.
The average incubation period was 4.8 (3.0-7.2) days.
بەشێوەی مامناوەند مەودای نێوان تووشبوون هەتاکوو دەرکەوتنی نەخۆشیەکە 4.8 (7.2-3.0) ڕۆژه.
The average time from onset to death was 9.5 (4.8-13) days.
هەروەها بەشێوەی مامناوەند لە ماوەی 9.5 (13-4.8) ڕۆژدا کەسەکە دەکوژێت.
The basic reproductive number (R0) was 3.77 (95% CI: 3.51-4.05), and the adjusted R0 was 2.23-4.82.
نرخی زاوزێی سەرەتایی (R0) ی نەخۆشیەکە 3.77 (95% CI:3.51-4.05)، و نرخی زاوزێی ڕێککراوی R0 4.82-2.32 بوو.
The number of infected people increased exponentially before 23 Jan. 2020, matching the time of massive transportation before the Spring Festival in China.
ژمارەی تووشبووەکان پێش 23 ی کانوونی یەکەم بەشێوەیەکی بەرچاو گەشەی کرد کە هاوکات بوو لەگەڵ هاتووچۆ و گواستنەوەی بەربڵاوی خەڵک پێش فێستیڤاڵی بەهاری چین.
The mortality of patients with confirmed cases was 1.44% (95% CI: 1.10-1.86%), and the adjusted mortality of all the patients was 3.06% (95% CI: 2.02-4.59%).
ڕێژەی مردن لەناو حاڵەتە پشتڕاستکراوەکاندا 1.44% (95% CI:1.10-1.86%) و ڕێژەی مردنی ڕێککراو لەناو هەموو تووشبووەکاندا 3.06% (95% CI:2.02-4.59%) بووە.
Three major risk factors for COVID-19 were sex (male), age (≥60), and severe pneumonia.
سێ هۆکاری سەرەکی مەترسیی کۆڤید-19 بریتین لە ڕەگەز (نێر)، تەمەن (سەرووی 60) و هەوکردنی هەناسەی چڕ.
CoVs are a subfamily of large and enveloped viruses containing a single strand of sense RNA.
ڤایرۆسی کۆرۆنا لە خێزانی ڤایرۆسە گەورە و داپۆشراوەکانه که له RNA ی تاکه شریت پێکدێت.
They can be divided into four genera, i.e., alpha, beta, gamma, and delta, of which alpha- and beta-CoVs are known to infect humans.
ئەم ڤایرۆسه دەتوانرێت دابەش بکرێت بۆ چوار ڕەگەز، واته؛ئەڵفا، بێتا، گاما و دێڵتا. کە ڕەگەزەکانی ئەڵڤا و بێتای کۆرۆنا دەتوانن مرۆڤ تووش بکەن.
The envelope spike (S) glycoprotein binds to its cellular receptors angiotensin-converting enzyme 2 (ACE2) and dipeptidyl peptidase 4 (DPP4) for SARS-CoV and MERS-CoV, respectively, and then membrane fusion occurs.
لە کۆرۆنا ڤایرۆسەکانی SARS-CoV و MERS-CoV بەرگه گلیکۆپرۆتینی سپایک (S) بە پێی ڕیز دەلکێت بە ئەنزیمی گۆڕەری ئانجیۆتێنسینی 2 (ACE2) و دیپێپتایدل پێپتایدایزی 4 (DPP4) ی وەرگرەکەیەوه و لەگەڵ ئەمەشدا پێکەوەلکانی پەردەیی ڕوودەدات.
The viral RNA genome is released into the cytoplasm; after replication of the viral genome, genomic RNA accompanied by envelope glycoproteins and nucleocapsid proteins forms virion-containing vesicles, which then fuse with the plasma membrane to release the virus.
جینۆمی RNA ی ڤایرۆسەکە لەناو سایتۆپلازمدا ئازاد دەبێت؛ پاش دووپاتکاری جینۆمی ڤایرۆسەکە، RNA ی بۆماوەیی لەگەڵ بەرگە گلیکۆپرۆتینەکان و پرۆتینەکانی نۆکلیۆساپسید ڤێزیکلەکانی ڤایرۆسەکە دروست دەکەن کە دواتر لەگەڵ پەردەی پلازمادا تێکەڵ دەبن بۆ بەرەڵاکردنی ڤایرۆسەکە.
The first genomic sequence of SARS-CoV-2 was reported on January 10, 2020.
یەکەمین زنجیرەی جینۆمی کۆرۆنا ڤایرۆسی SARS-CoV-2 لە 10 ی کانوونی دووەمی 2020 ڕاگەیەندرا.
SARS-CoV-2 was found to be a new type of beta-CoV with more than 99.98% genetic identity among 10 sequenced samples collected from the original site of the outbreak, the Huanan Seafood Market in Wuhan.
ڤایرۆسی کۆرۆنای SARS-CoV-2 جۆرێکی نوێی کۆرۆنای بێتایه کە 99.98% له پێناسەی بۆماوەیی نێوان 10 نموونەی کۆکراو لە شوێنی سەرەکی سەرهەڵدانی ڤایرۆسەکە له بازاڕی خۆراکی دەریایی هوانان لە ووهانی تێدایه.
SARS-CoV-2 is genetically more similar to SARS-CoV than to MERS-CoV.
کۆرۆنا ڤایرۆسی SARS-CoV-2 لەڕووی بۆماوەییەوه زیاتر هاوشێوەی SARS-CoV ه هەتا MERS-CoV.
Through transmission electron microscopy, SARS-CoV-2 particles were found in ultrathin sections of human airway epithelium.
لەڕێگەی مایکرۆسکۆپیی بڵاوکردنی ئەلیکترۆنیەوە، تەنۆڵکەکانی کۆرۆنا ڤایرۆسی SARS-CoV-2 لە ناو بەشەکانی ئۆڵتراسینی توێژی داپۆشی ڕێگە هەواکانی مرۆڤدا بینرا.
Human ACE2 was found to be a receptor for SARS-CoV-2 as well as SARS-CoV.
ACE2 ی مرۆڤ وەکوو وەرگرێک بۆ هەردوو کۆرۆنا ڤایرۆسی SARS-Cov-2 و SARS-CoV دەرکەوت.
However, the S protein of SARS-CoV-2 binds to human ACE2 more weakly than that of SARS-CoV, which is coincident with the fact that SARS-CoV-2 causes less severe infection in patients than SARS-CoV.
لەگەڵ ئەوەشدا، کۆرۆنا ڤایرۆسی SARS-CoV-2 زۆر لاوازتر لە SARS-CoV دەلکێت بە ACE2 ی مرۆڤەوە، هەر لەبەر ئەمەشه کە توندی هەوکردنی دەرەنجامی کۆرۆنا ڤایرۆسی SARS-CoV-2 لە تووشبوەکاندا کەمتره لە تووشبووەکانی SARS-CoV.
SARS-CoV-2 can also form a novel short protein encoded by orf3b and a secreted protein encoded by orf8.
هەروەها کۆرۆنا ڤایرۆسی SARS-CoV-2 دەتوانێت پرۆتینێکی کۆرتی نوێی ڕەمزێندراو لەڕێگەی orf3b و پرۆتینێکی چۆڕاوی ڕەمزێندراو لەڕێگەی orf8 پێکبهێنێت.
The orf3b of SARS-CoV-2 may play a role in the viral pathogenicity and inhibit the expression of IFNβ; however, orf8 does not contain any known functional domain or motif.
orf3b ی کۆرۆنا ڤایرۆسی SARS-CoV-2 لەوانەیە ڕۆڵی هەبێت لە پاتۆجێنیسیتی ڤایرۆسەکەدا و ڕێگری بکات لە دەربڕینی IFNβ؛ لە حاڵێکدا که، orf8 هیچ ڕۆڵێکی کردەیی ناسراوی نیه.
On February 18, 2020, Zhou, et al., reported the cryo-EM structure of the full-length human ACE2 at 2.9 Å resolution in complex with the amino acid transporter B0AT1.
لە 18 ی شوباتی 2020، ژوو و هاوکارەکانی، پێکهاتەی cryo-EM ی تەواوی ACE2 ی مرۆڤیان له ڕێزولوشێنی A 2.9 بە تێکەڵبوون لەگەڵ گۆزەری ئەمینۆ ئەسیدی B0AT1 ڕاگەیاند.
They found that the complex, which had open and closed conformations, was assembled as a dimer and the ACE2-B0AT1 complex can bind two S proteins, which provides evidence for CoV recognition and infection.
بۆیان دەرکەوت کە ئەم پێکهاتەیە که بە دوو شێوازی کراوە و داخراوەیە، وەکوو دیمەرێک کۆکراوەتەوە و ئاوێتەی ACE2-B0AT1 دەتوانێ دوو پرۆتینی S پێکەوە بلکێنێت، ئەمەش بەڵگەیەک دابین دەکات بۆ ناسینەوە و لێگرتنەوەی ڤایرۆسی کۆرۆنا.
B0AT1 may become a therapeutic target for drug screening to suppress SARS-CoV-2 infection.
B0AT1 دەتوانێ ببێته ئامانجێکی چارەسەرییانه بۆ پشکنینی دەرمان بەمەبەستی دامرکاندنی تەنینەوەی کۆرۆنا ڤایرۆسی SARA-CoV-2.
The origin and intermediate host
بنچینه و خانەخوێی ناوەندی
It has been known that both SARS-CoV and MERS-CoV originated from bats and were transmitted to humans via civet cats and camels, respectively.
وا دەرکەوتووه کە سەرچاوەی هەردووک کۆرۆنا ڤایرۆسی SARS-CoV و MERS-CoV شەمشەمەکوێرەیە و ئەم ڤایرۆسانه لەڕێگەی پشیلەی سیڤێت و حوشترەوە گوازراونەتەوە بۆ مرۆڤ.
Through a phylogenetic comparison of SARS-CoV-2 with other CoVs, bats were considered the native host of SARS-CoV-2 as the new virus is 96% identical to two SARS-like CoVs from bats called bat-SL-CoVZX45 and bat-SL-CoVZX21.
لەڕێگەی بەراوردی فیلۆجێنێتیکی ڤایرۆسی کۆرۆنای SARS-CoV-2 لەگەڵ کۆرۆنا ڤایرۆسەکانی دیکەدا، شەمشەمەکوێره وەکوو خانەخوێی ڕەسەنی کۆرۆنا ڤایرۆسی SARS-CoV-2 ناسرا چونکه ئەم ڤایرۆسه نوێیه 96% هاوشێوەی ئەو دوو کۆرۆنا ڤایرۆسی SARS ی شەمشەمەکوێرەی دیکەیە کە پێیان دەگوتری bat-SL-CoVZX45 و bat-SL-CoVZX21.
However, what intermediate host helped the virus cross the species barrier to infect humans remains unknown, and the transmission route is yet to be elucidated.
سەرەڕای ئەمە، ئەوەی کە خانەخوێی ناوەندی چۆن یارمەتی ڤایرۆسەکە دەدات بۆ پەڕینەوە لە بەربەستی جۆرەکان و گواستنەوەی بۆ مرۆڤ هیشتا نەدۆزراوەتەوه و ڕێڕەوی گواستنەوەکه هێشتا پێویستی بە ڕوونکردنەوە هەیە.
Ji, et al., proposed snakes as a carrier of the virus from bats to humans which involved homologous recombination within the S protein.
جی و هاوکارەکانی، ماریان وەکوو گوێزەرەوەی ڤایرۆسەکە لە شەمشەمەکوێرەوە بۆ مرۆڤ پێناسه کرد کە تێکەڵبوونێکی هاوتا لەگەڵ پرۆتینی جۆری S دروست دەکات.
According to a study, researchers in Guangzhou, China, suggested that pangolins - long-snouted, ant-eating mammals often used in traditional Chinese medicine - are the potential intermediate host of SARS-CoV-2 based on 99% genetic homology in a CoV discovered in pangolins and SARS-CoV-2.
بەگوێرەی توێژینەوەیەک، توێژەرەکان له گوانگژۆی چین، ڕایانگەیاند که پانگۆلین- کە گیاندارێکی شیردەری مێرۆخۆره و بە زۆری لە پزیشکی نەریتی چینیدا کەڵکی لێ وەردەگیرێت-لەوانەیە خانەخوێی ناوەندی کۆرۆنا ڤایرۆسی SARS-CoV-2 بێت چونکه 99% هاوتایی بۆماوەیی هەیە لەنێوان ئەو ڤایرۆسەی له پانگۆلیندا دۆزراوەتەوە لەگەڵ ڤایرۆسی کۆرۆنای SARS-CoV-2.
However, 1% difference spread all over two genomes is still a big difference; thus, conclusive results for concrete evidence are awaited (Fig. ​(Fig.33).
سەرەڕای ئەمە، 1% جیاوازی بۆماوەیی نێوان ئەو دوو ڤایرۆسه هێشتا جیاوازیەکی گەورەیە، بۆیه، چاوەڕێی بەڵگەی بەهێزتر دەکرێت بۆ دەرچوونی ئەنجامە یەکلاکەروەکان شێوەی. (شێوەی.33.
The physicochemical properties of SARS-CoV-2 are largely not yet known.
تایبەتمەندییە فیزیایی و کیمیاییەکانی ڤایرۆسی کۆرۆنای SARS-CoV-2 هێشتا بەتەواوەتی نەدۆزاوەتەوە.
SARS-CoV and MERS-CoV can survive in vitro for 48 hours in a dry environment and up to 5 days under 20 °C and 40%-50% humidity.
کۆرۆنا ڤایرۆسەکانی SARS-CoV و MERS-CoV لە دۆخی دەرو جەستەییدا دەتوانن بۆ ماوەی 48 کاتژمێر له ژینگەیەکی وشک و تاکوو 5 ڕۆژ له پلەی گەرمی کەمتر له 20 پلەی سەدی و ڕێژەی شێداری 40%-50% بە زیندوویی بمێننەوه.
SARS-CoV-2 may possess similar properties.
ڤایرۆسی کۆرۆنای SARS-CoV-2 لەوانەیە تایبەتمەندی هاوشێوەی ببێت.
It has been reported that SARS-CoV-2 is sensitive to ultraviolet rays and heat at 56 °C for 30 minutes; ether, 75% ethanol, chlorine-containing disinfectant, peracetic acid, chloroform, and other fatty solvents, but not chlorhexidine, can effectively inactivate the virus.
ڕاگەیەندراوه که کۆرۆنا ڤایرۆسی SARS-CoV-2 هەستیارە به تیشکی سەروو وەنەوشەیی و گەرمی 56 پلەی سەدی بۆ ماوی 30 خولەک؛ کهۆلی ئەسیلی، ئێتانۆلی 75%، کلۆر ئەگەر دژە ڤایرۆسی تێدابێت، ئەسید پێراسێتیک، کلۆرۆفۆرم، و توێنەرەکانی چەوری دیکه، بێجگه له کلۆرهێگزایدین، دەتوانن به شێوەیەکی کاریگەر ئەم ڤایرۆسه لەناو ببەن.
The entire human population generally lacks immunity to SARS-CoV-2 and hence is susceptible to the novel virus.
مرۆڤ بە گشتی خاوەن بەرگری لە بەرامبەر کۆرۆنا ڤایرۆسی SARS-CoV-2 نیه و ئەگەری تووشبوونی بەم ڤایرۆسه نوێیه هەیە.
Currently, no detailed study has been reported regarding the immunological response to SARS-CoV-2.
لەکاتی ئێستادا، هیچ توێژینەوەیەکی ورد سەبارەت بە کاردانەوەی بەرگەگری بۆ کۆرۆنا ڤایرۆسی SARS-CoV-2 ڕانەگەیەندراوە.