TÜRKİYE CUMHURİYETİ
ANAYASA MAHKEMESİ
BİRİNCİ BÖLÜM
KARAR
FADİ MANSOUR BAŞVURUSU
(Başvuru Numarası: 2015/10717)
Karar Tarihi: 8/5/2019
BİRİNCİ BÖLÜM
KARAR
Başkan : Hasan Tahsin GÖKCAN
Üyeler : Burhan ÜSTÜN
Hicabi DURSUN
Kadir ÖZKAYA
Yusuf Şevki HAKYEMEZ
Raportör : Sinan ARMAĞAN
Başvurucu : Fadi MANSOUR
Vekili : Av. Aysu KAPAKLIKAYA
I. BAŞVURUNUN KONUSU
1. Başvuru; ülkeye girişe izin verilmeyen yabancıyı kabul
edilemez yolcu salonunda tutmanın hukuki olmaması nedeniyle kişi hürriyeti ve
güvenliği hakkının, tutulma koşulları nedeniyle de kötü muamele yasağının ihlal
edildiği iddialarına ilişkindir.
II. BAŞVURU SÜRECİ
2. Başvuru 29/6/2015 tarihinde yapılmıştır.
3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan ön
incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur.
4. Komisyonca başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm
tarafından yapılmasına karar verilmiştir.
5. Bölüm Başkanı tarafından başvurunun kabul edilebilirlik ve
esas incelemesinin birlikte yapılmasına karar verilmiştir.
III. OLAY VE OLGULAR
6. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle olaylar
özetle şöyledir:
7. Suriye Arap Cumhuriyeti (Suriye) vatandaşı olan başvurucu
1988 doğumludur.
8. 11/3/2015 tarihinde Kuala Lumpur uçağıyla İstanbul Atatürk
Havalimanı'na gelen fakat ibraz ettiği pasaportun sahte olduğu anlaşılan
başvurucunun ülkeye girişine izin verilmemiştir. Başvurucu kabul edilemez (INAD) yolcu kapsamında
Malezya'ya gönderilmiş ise de bu ülke tarafından yeniden aynı yolla iade
edilmiştir. Bunun üzerine başvurucu, havalimanında bulunan kabul edilemez yolcu salonu nda tutulmaya
başlanmıştır.
9. Ülkeye girişine izin verilmeyen başvurucu, uluslararası
koruma başvurusunda bulunmuştur.
10. Göç İdaresi Genel Müdürlüğü (Göç İdaresi) 23/4/2015
tarihinde başvurucunun uluslararası koruma talebini reddetmiştir.
11. Başvurucu söz konusu kararın iptali amacıyla Ankara 1. İdare
Mahkemesine (Mahkeme) dava açmıştır. Başvurucu, bireysel başvuru tarihi
itibarıyla davanın derdest olduğunu bildirmiştir.
12. 2/6/2015 tarihinde başvurucu idari gözetim kararına itiraz
etmiştir. Bakırköy 1. Sulh Ceza Hâkimliği 8/6/2015 tarihli kararıyla
-uluslararası koruma başvurusu konusunda Mahkemede görülen davanın neticesine
kadar idari gözetim altında tutmanın hukuka uygun olduğu gerekçesiyle- itirazı
reddetmiştir.
13. Başvurucu 8/6/2016 tarihli dilekçesiyle bireysel
başvurusundan feragat ettiğini belirtmiştir.
14. Göç İdaresinin sunduğu belgelerden, Avustralya vizesi alan
başvurucunun gönüllü olarak 10/6/2016 tarihinde ülkeden çıkış yaptığı
anlaşılmıştır.
IV. İNCELEME VE GEREKÇE
15. Mahkemenin 8/5/2019 tarihinde yapmış olduğu toplantıda
başvuru incelenip gereği düşünüldü:
A. Başvurucunun İddiaları
16. Başvurucu, Türkiye'ye giriş yapmak isterken sahte pasaportla
yakalanmasının ardından idari gözetim altına alınarak 4/4/2013 tarihli ve 6458
sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu'na aykırı olarak kabul edilemez
yolcu salonunda uzun süre tutulduğunu ve kabul edilemez yolcu salonundaki
koşulların insan haysiyetiyle bağdaşmadığını belirterek kişi hürriyeti ve
güvenliği hakkı ile kötü muamele yasağının ihlal edildiğini iddia etmiştir.
B. Değerlendirme
1. Adli Yardım Talebi
Yönünden
17. Başvurucu, bireysel başvuru harç ve masraflarını karşılama
imkânının bulunmadığını belirterek adli yardım talebinde bulunmuşlardır.
18. Anayasa Mahkemesinin Mehmet
Şerif Ay (B. No: 2012/1181, 17/9/2013) kararında belirtilen ilkeler
dikkate alınarak geçimini önemli ölçüde güçleştirmeksizin yargılama giderlerini
ödeme gücünden yoksun olduğu anlaşılan yabancı başvurucunun açıkça dayanaktan
yoksun olmayan adli yardım talebinin kabulüne karar verilmesi gerekir.
2. Başvuruya Konu
Şikayetler Yönünden
19. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin
Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun'un " Kararlar " kenar başlıklı 50.
maddesinin (5) numaralı fıkrası şöyledir:
“ Davadan
feragat hâlinde, düşme kararı verilir. ”
20. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün " Düşme kararı " kenar
başlıklı 80. maddesinin (1) numaralı fıkrasının ilgili kısımları ve (2)
numaralı fıkrası şöyledir:
“ (1) Bölümler ya da komisyonlarca yargılamanın her
aşamasında aşağıdaki hallerde düşme kararı verilebilir:
a) Başvurucunun davadan açıkça feragat etmesi
…
(2)
Bölümler ya da Komisyonlar; yukarıdaki fıkrada belirtilen nitelikteki bir başvuruyu,
Anayasanın uygulanması ve yorumlanması veya temel hakların kapsamının ve
sınırlarının belirlenmesi ya da insan haklarına saygının gerekli kıldığı
hâllerde incelemeye devam edebilir."
21. Başvurucu 8/6/2016 tarihinde, Anayasa Mahkemesine yaptığı
bireysel başvurudan feragat ettiğini belirtmiştir. Somut olayda başvurudan
feragat edilmesine rağmen başvurunun incelenmesinin sürdürülmesini haklı kılan
bir neden bulunmamaktadır.
22. Açıklanan gerekçelerle başvurunun kabul edilebilirlik
şartları yönünden incelenmeksizin feragat nedeniyle düşmesine karar verilmesi gerekir.
V. HÜKÜM
Açıklanan gerekçelerle;
A. Adli yardım talebinin KABULÜNE,
B. Başvurunun feragat nedeniyle DÜŞMESİNE,
C. Kararın bir örneğinin İçişleri Bakanlığı Göç İdaresi Genel
Müdürlüğüne GÖNDERİLMESİNE
D. 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri
Kanunu’nun 339. maddesinin (2) numaralı fıkrası uyarınca tahsil edilmesi
mağduriyete neden olacağından başvurucunun yargılama giderlerini ödemekten
TAMAMEN MUAF TUTULMASINA 8/5/2019 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.