TÜRKİYE CUMHURİYETİ
ANAYASA MAHKEMESİ
BİRİNCİ BÖLÜM
KARAR
SAEED BANIASADI BAŞVURUSU
(Başvuru Numarası: 2017/20496)
Karar Tarihi: 28/1/2021
BİRİNCİ BÖLÜM
KARAR
Başkan : Hasan Tahsin GÖKCAN
Üyeler : Hicabi DURSUN
Muammer TOPAL
Recai AKYEL
Selahaddin MENTEŞ
Raportör : Hüseyin MECEK
Başvurucu : Saeed BANIASADI
Vekili : Av. Enes GEDİK
I. BAŞVURUNUN
KONUSU
1. Başvuru, sınır dışı etme kararı verilmesi nedeniyle
kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
II. BAŞVURU SÜRECİ
2. Başvuru 20/4/2017 tarihinde yapılmıştır.
3. Başvurucu, Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü’nün (İçtüzük)
73. maddesi uyarınca sınır dışı işleminin yürütmesinin tedbiren durdurulmasına
karar verilmesini talep etmiştir.
4. Komisyonca tedbir talebinin ve kabul edilebilirlik
incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.
5. Bölüm tarafından 21/4/2017 tarihinde İçtüzük'ün 73.
maddesi uyarınca sınır dışı işleminin durdurulmasına karar verilmiştir.
III. OLAY VE
OLGULAR
6. Başvuru formu ve ekleri, ilgili kurumlardan ve Ulusal
Yargı Ağı Bilişim Sistemi’nden (UYAP) elde edilen bilgi ve belgelere göre
olaylar özetle şöyledir:
7. 1984 doğumlu ve İran Cumhuriyeti vatandaşı olan
başvurucu 2011 yılında yasa dışı yollardan Türkiye’ye giriş yapmıştır.
8. 4/4/2013 tarihli ve 6458 sayılı Yabancılar ve
Uluslararası Koruma Kanunu’nun 77. maddesinin (1) numaralı fıkrasının (ç)
bendindeki “mazeretsiz olarak; bildirim yükümlülüğünü üç defa üst üste
yerine getirmemesi, belirlenen ikamet yerine gitmemesi veya ikamet yerini
izinsiz terk etmesi” düzenlemesine aykırılıktan ötürü başvurucunun
uluslararası koruma talebinin geri çekilmiş sayılmasına karar verilmiştir.
9. Sakarya Valiliğinin 14/7/2015 tarihli kararıyla 6458
sayılı Kanun’un 54. maddesinin (1) numaralı fıkrasının (i) bendi uyarınca
uluslararası koruma başvurusu geri çekilmiş sayıldığı için başvurucu hakkında
sınır dışı kararı verilmiştir.
10. Başvurucunun söz konusu işlemin iptali için Sakarya
1. İdare Mahkemesine açtığı dava 29/6/2016 tarihinde reddedilmiştir.
11. Ret kararı başvurucu vekiline 22/7/2016 tarihinde
tebliğ edilmiştir.
IV. İNCELEME VE
GEREKÇE
12. Mahkemenin 28/1/2021 tarihinde yapmış olduğu
toplantıda başvuru incelenip gereği düşünüldü:
A. Adli Yardım
Talebi Yönünden
13. Anayasa Mahkemesinin Mehmet Şerif Ay (B. No:
2012/1181, 17/9/2013) kararında belirtilen ilkeler dikkate alınarak geçimini
önemli ölçüde güçleştirmeksizin yargılama giderlerini ödeme gücünden yoksun
olduğu anlaşılan başvurucunun açıkça dayanaktan yoksun olmayan adli yardım
talebinin kabulüne karar verilmesi gerekir.
B. İhlal İddiaları Yönünden
14. Başvurucu; siyasi, etnik ve dinî sorunlar nedeniyle
2011 yılında Türkiye’ye geldiğini, sınır dışı edildiği takdirde kötü muameleye maruz
kalabileceğini belirterek kötü muamele yasağı ve etkili başvuru hakkının ihlal
edildiğini öne sürmüştür.
15. Başvurucu vekili, başvuru formunda tebligatın asile
yapılmadığını mazeret olarak öne sürüp başvurunun süresinde yapıldığının kabul
edilmesi gerektiğini ifade etmiştir.
16. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin
Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 47. maddesinin (5) numaralı
fıkrası ile İçtüzük'ün 64. maddesinin (1) numaralı fıkrası gereği bireysel
başvurunun başvuru yollarının tüketildiği, başvuru yolu öngörülmemiş ise
ihlalin öğrenildiği tarihten itibaren otuz gün içinde yapılması gerekir.
17. 11/2/1959 tarihli ve 7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun
11. maddesinde yer alan kural uyarınca vekil vasıtasıyla takip edilen işlerde
tebligat vekile yapılır ve tebliğ edilen evrakın içeriğine göre bir kanun
yoluna başvurulması söz konusu ise kanunda öngörülen süreler bu tarih
itibarıyla işlemeye başlar ( Yasin Yaman , B. No: 2012/1075, 12/2/2013, §
24).
18. Somut olayda başvurucunun vekiline nihai karar
22/7/2016 tarihinde tebliğ edilmiş olup otuz günlük başvuru süresi geçtikten
sonra 20/4/2017 tarihinde yapılan bireysel başvuruda süre aşımı bulunduğu
anlaşılmıştır.
19. Açıklanan gerekçelerle başvurunun diğer kabul
edilebilirlik koşulları yönünden incelenmeksizin süre aşımı nedeniyle
kabul edilemez olduğuna karar verilmesi gerekir.
V. HÜKÜM
Açıklanan gerekçelerle;
A. Adli yardım talebinin KABULÜNE,
B. Başvurunun süre aşımı nedeniyle KABUL EDİLEMEZ
OLDUĞUNA,
C. Sınır dışı etme işlemi konusundaki tedbir kararının
SONLANDIRILMASINA,
D. Kararın bir örneğinin İçişleri Bakanlığı Göç İdaresi Genel
Müdürlüğüne GÖNDERİLMESİNE,
E. 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri
Kanunu’nun 339. maddesinin (2) numaralı fıkrası uyarınca tahsil edilmesi
mağduriyete neden olacağından adli yardım talebi kabul edilen başvurucunun
yargılama giderlerini ödemekten TAMAMEN MUAF TUTULMASINA 28/1/2021 tarihinde
OYBİRLİĞİYLE karar verildi.