TÜRKİYE CUMHURİYETİ
ANAYASA MAHKEMESİ
İKİNCİ BÖLÜM
KARAR
KADİR KADİROĞULLARI BAŞVURUSU
(Başvuru Numarası: 2014/3570)
Karar Tarihi: 13/4/2017
İKİNCİ BÖLÜM
KARAR
Başkan : Engin
  YILDIRIM
Üyeler : Serdar
  ÖZGÜLDÜR
Osman Alifeyyaz PAKSÜT
Muammer
  TOPAL
M. Emin KUZ
Raportör : Akif
  YILDIRIM
Başvurucu : Kadir
  KADİROĞULLARI
Vekili : Av. İsmail
  Hakkı TEKAY
I. BAŞVURUNUN KONUSU
1. Başvuru, yargılamanın makul sürede sonuçlandırılmaması nedeniyle
adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
II. BAŞVURU SÜRECİ
2. Başvuru 14/3/2014 tarihinde yapılmıştır.
3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan ön
incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur.
4. Komisyonca makul sürede yargılanma hakkının ihlali dışındaki
iddialar yönünden kısmi kabul edilemezlik kararı verilerek başvurunun makul
sürede yargılanma hakkına ilişkin kısmının kabul edilebilirlik incelemesinin
Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.
5. Bölüm Başkanı tarafından başvurunun kabul edilebilirlik ve
esas incelemesinin birlikte yapılmasına karar verilmiştir.
6. Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığına
(Bakanlık) gönderilmiştir.
III. OLAY VE OLGULAR
7. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ilgili
olaylar özetle şöyledir:
8. Başvurucu, İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığınca yürütülen
soruşturma kapsamında uyuşturucu madde imal etme ve suç işlemek amacıyla
kurulan örgüte üye olma suçlarından 16/2/2009 tarihinde gözaltına alınmış;
İstanbul 9. Ağır Ceza Mahkemesinin 20/2/2009 tarihli ve 2009/24 Sorgu sayılı
kararıyla aynı suçlardan tutuklanmıştır.
9. İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığının 4/5/2009 tarihli
iddianamesi ile başvurucunun söz konusu suçlardan cezalandırılması istemiyle
kamu davası açılmıştır.
10. İstanbul 13. Ağır Ceza Mahkemesinin (CMK 250. madde ile
görevli) 28/6/2011 tarihli kararıyla başvurucunun atılı suçlardan mahkûmiyetine
ve tutukluluk hâlinin devamına karar verilerek başvurucuya tefhim edilmiştir.
11. Gerekçeli karar 10/2/2012 tarihinde yazılmıştır.
12. Başvurucunun temyizi üzerine Yargıtay 10. Ceza Dairesinin
7/11/2013 tarihli kararıyla başvurucu hakkında uyuşturucu madde imal etme
suçundan verilen karar onanmış, suç örgütüne üye olma suçundan verilen hüküm
ise bozulmuştur.
13. Bozma üzerine Bakırköy 8. Ağır Ceza Mahkemesinde yapılan
yargılama sonunda başvurucu hakkında müsnet suçtan
hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına 24/6/2014 tarihinde karar verilmiştir.
Anılan karar 2/7/2014 tarihinde kesinleşmiştir.
14.Anılan karar,başvurucuya aynı tarihte tefhim edilmiştir.
15.Bireysel başvuru 11/3/2014 tarihinde yapılmıştır.
IV. İNCELEME VE GEREKÇE
16. Mahkemenin 13/4/2017 tarihinde yapmış olduğu toplantıda başvuru
incelenip gereği düşünüldü:
17. Başvurucu, makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğini
ileri sürmüştür.
A. Kabul Edilebilirlik
Yönünden
18. Açıkça dayanaktan yoksun olmadığı ve kabul edilemezliğine
karar verilmesini gerektirecek başka bir neden de bulunmadığı anlaşılan makul
sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddianın kabul edilebilir
olduğuna karar verilmesi gerekir.
B. Esas Yönünden
19. Ceza yargılamasının süresi tespit edilirken sürenin
başlangıç tarihi olarak, bir kişiye suç işlediği iddiasının yetkili makamlar
tarafından bildirilmesi veya isnattan ilk olarak etkilendiği arama ve gözaltı
gibi bir takım tedbirlerin uygulandığı tarih; sürenin sona erdiği tarih olarak,
suç isnadına ilişkin nihai kararın verildiği, yargılaması devam eden davalar
yönünden ise Anayasa Mahkemesinin makul sürede yargılanma hakkının ihlal
edildiğine ilişkin şikâyetle ilgili kararını verdiği tarih esas alınır ( B.E. , B. No: 2012/625, 9/1/2014, § 34)
20. Ceza yargılamasının süresinin makul olup olmadığı
değerlendirilirken yargılamanın karmaşıklığı ve kaç dereceli olduğu, tarafların
ve ilgili makamların yargılama sürecindeki tutumu ve başvurucunun yargılamanın
süratle sonuçlandırılmasındaki menfaatinin niteliği gibi hususlar dikkate
alınır ( B.E. , § 29).
21. Anılan ilkeler ve Anayasa Mahkemesinin benzer başvurularda
verdiği kararlar dikkate alındığında, somut olayda örgüt üyesi olma suçuna
yönelik ve yaklaşık 5 yıl 4 aylık yargılama süresinin makul olmadığı sonucuna
varmak gerekir.
22. Açıklanan gerekçelerle Anayasa’nın 36. maddesinde güvence
altına alınan makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine karar verilmesi
gerekir.
C. 6216 Sayılı Kanun'un
50. Maddesi Yönünden
23. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin
Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 50. maddesinin (1) numaralı
fıkrası şöyledir:
“Esas inceleme sonunda, başvurucunun hakkının
ihlal edildiğine ya da edilmediğine karar verilir. İhlal kararı verilmesi
hâlinde ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için yapılması gerekenlere
hükmedilir…”
24. Başvurucu, maddi ve manevi tazminat talebinde bulunmamıştır.
25. Dosyadaki belgelerden tespit edilen 206,10 TL harç ve 1.800
TL vekâlet ücretinden oluşan toplam 2.006,10 TL yargılama giderinin başvurucuya
ödenmesine karar verilmesi gerekir..
V. HÜKÜM
Açıklanan gerekçelerle;
A. Makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine ilişkin
iddianın KABUL EDİLEBİLİR OLDUĞUNA,
B. Anayasa’nın 36. maddesinde güvence altına alınan makul sürede
yargılanma hakkının İHLAL EDİLDİĞİNE,
C. 206,10 TL harç ve 1.800 TL vekâlet ücretinden oluşan toplam
2.006,10 TL yargılama giderinin BAŞVURUCUYA ÖDENMESİNE,
D. Ödemenin, kararın tebliğini takiben başvurucunun Maliye
Bakanlığına başvuru tarihinden itibaren dört ay içinde yapılmasına, ödemede
gecikme olması hâlinde bu sürenin sona erdiği tarihten ödeme tarihine kadar
geçen süre için yasal FAİZ UYGULANMASINA,
E. Kararın bir örneğinin bilgi için Bakırköy 8. Ağır Ceza Mahkemesine( E.2014/104, K.2014/218) GÖNDERİLMESİNE,
F. Kararın bir örneğinin Adalet Bakanlığına GÖNDERİLMESİNE
13/4/2017 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.