TÜRKİYE CUMHURİYETİ
ANAYASA MAHKEMESİ
İKİNCİ BÖLÜM
KARAR
ZAMOW MUHAMMED BAŞVURUSU
(Başvuru Numarası: 2017/19685)
Karar Tarihi: 5/7/2017
İKİNCİ BÖLÜM
KARAR
Başkan : Engin
  YILDIRIM
Üyeler : Osman Alifeyyaz PAKSÜT
Recep
  KÖMÜRCÜ
Celal Mümtaz
  AKINCI
Muammer
  TOPAL
Raportör : M. Serhat
  MAHMUTOĞLU
Başvurucu : Zamow MUHAMMED (Suriye Arap
  Cumhuriyeti)
Vekili : Av. Yıldız
  DALĞIÇ
I. BAŞVURUNUN KONUSU
1. Başvuru, öldürülme veya kötü muameleye maruz kalma riski
bulunan ülkeye sınır dışı edilme kararı verilmesi nedeniyle kötü muamele
yasağının; idari gözetim altında tutulma nedeniyle kişi hürriyeti ve güvenliği
hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
II. BAŞVURU SÜRECİ
2. Başvuru 10/4/2017 tarihinde yapılmıştır.
3. Başvurucu, Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü’nün (İçtüzük) 73. maddesi uyarınca sınır dışı işleminin yürütmesinin tedbiren durdurulmasına karar verilmesini talep etmiştir.
4. İkinci Bölüm Üçüncü Komisyonunca tedbir talebinin Bölüm
tarafından karara bağlanması gerekli görüldüğünden İçtüzük'ün 73. maddesinin (2) numaralı fıkrası uyarınca başvurunun kabul edilebilirlik
incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.
5. Bölüm tarafından tedbir talebinin kabulüne ve sınır dışı
işleminin durdurulmasına karar verilmiştir.
III. OLAY VE OLGULAR
6. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle olaylar
özetle şöyledir:
7. Başvurucu, 1998 doğumlu olup Suriye Arap Cumhuriyeti
vatandaşıdır.
8. Başvurucu, belirlenemeyen bir tarihte Türkiye'ye giriş
yapmıştır.
9. İstanbul Valiliği İl Göç İdaresi Müdürlüğü tarafından
3/2/2017 tarihinde,kamu güvenliği açısından tehdit oluşturduğu gerekçesiyle başvurucunun idari gözetim
altına alınmasına ve sınır dışı edilmesine karar verilmiştir.
10. Başvurucu, İstanbul 1. İdare Mahkemesinde sınır dışı
kararının iptali için dava açmış ancak anılan davanın sınır dışı etme kararının
uygulanmasını kendiliğinden durdurmadığını belirterek 10/4/2017 tarihinde
bireysel başvuruda bulunmuştur.
11. Başvurucu 1/6/2017 tarihli dilekçesiyle gönüllü olarak
ülkesine dönmek istediğini ve bu nedenle bireysel başvurusundan feragat
ettiğini belirtmiştir.
IV. İNCELEME VE GEREKÇE
12. Mahkemenin 5/7/2017 tarihinde yapmış olduğu toplantıda
başvuru incelenip gereği düşünüldü:
A. Başvurucunun İddiaları
13. Başvurucu, sınır dışı edilmesi hâlinde ülkesinde yaşamı ile
maddi ve manevi varlığının tehlikeye düşebileceğini, haksız olarak idari
gözetim altında tutulduğunu belirterek yaşam hakkı, kötü muamele yasağı, kişi
hürriyeti ve güvenliği hakkının ihlal edildiğini ileri sürmüş; adli yardım,
sınır dışı işleminin durdurulması ve idari gözetim kararının sonlandırılması
taleplerinde bulunmuştur.
B. Değerlendirme
1. Adli Yardım Talebi Yönünden
14. Anayasa Mahkemesinin Mehmet Şerif Ay (B. No: 2012/1181,
17/9/2013) kararında belirtilen ilkeler dikkate alınarak, geçimlerini önemli
ölçüde güçleştirmeksizin yargılama giderlerini ödeme gücünden yoksun olduğu
anlaşılan başvurucunun açıkça dayanaktan yoksun olmayan adli yardım talebinin
kabulüne karar verilmesi gerekir.
2. İddialar Yönünden
15. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin
Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun'un “Kararlar” kenar başlıklı 50.
maddesinin (5) numaralı fıkrası şöyledir:
“ Davadan
feragat hâlinde, düşme kararı verilir. ”
16. İçtüzük'ün “ Düşme kararı ” kenar başlıklı 80.
maddesinin (1) numaralı fıkrasının ilgili kısımları ve (2) numaralı fıkrası
şöyledir:
“ (1) Bölümler ya da
komisyonlarca yargılamanın her aşamasında aşağıdaki hallerde düşme kararı
verilebilir:
a) Başvurucunun davadan açıkça feragat etmesi
…
(2) Bölümler ya da Komisyonlar; yukarıdaki
fıkrada belirtilen nitelikteki bir başvuruyu, Anayasanın uygulanması ve yorumlanması
veya temel hakların kapsamının ve sınırlarının belirlenmesi ya da insan
haklarına saygının gerekli kıldığı hâllerde incelemeye devam edebilir."
17. Başvurucu 1/6/2017 tarihinde Anayasa Mahkemesine yaptığı
bireysel başvurudan, gönüllü olarak ülkesine dönmek istediğini belirterek
feragat etmiştir. Somut olayda başvurudan feragat edilmesine rağmen başvurunun
incelenmesinin sürdürülmesini haklı kılan bir neden de bulunmamaktadır.
18. Açıklanan nedenlerle başvurucunun başvurudan feragat ettiği
anlaşıldığından başvurunun kabul edilebilirlik şartları yönünden
incelenmeksizin feragat nedeniyle
düşmesine karar verilmesi gerekir.
V. HÜKÜM
Açıklanan gerekçelerle,
A. Adli yardım talebinin KABULÜNE,
B. Başvurunun feragat nedeniyle DÜŞMESİNE,
C. Tedbir kararının SONLANDIRILMASINA,
D. Yargılama giderlerinin tahsilinin başvurucunun mağduriyetine
neden olacağı anlaşıldığından 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk
Muhakemeleri Kanunu’nun 339. maddesinin (2) numaralı fıkrası uyarınca
başvurucunun yargılama giderlerini ödemekten tamamen MUAF TUTULMASINA,
E. Kararın bir örneğinin İçişleri Bakanlığı Göç İdaresi Genel
Müdürlüğüne GÖNDERİLMESİNE 5/7/2017 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.