TÜRKİYE CUMHURİYETİ
ANAYASA MAHKEMESİ
İKİNCİ BÖLÜM
KARAR
M.A.B. BAŞVURUSU
(Başvuru Numarası: 2019/7733)
Karar Tarihi: 11/5/2022
İKİNCİ BÖLÜM
KARAR
Başkan : Kadir ÖZKAYA
Üyeler : M. Emin KUZ
Rıdvan GÜLEÇ
Yıldız SEFERİNOĞLU
Kenan YAŞAR
Raportör : Habip OĞUZ
Başvurucu : M.A.B.
Vekili : Av. Hikmet TOKCAN
I. BAŞVURUNUN KONUSU
1. Başvuru, başvurucunun (sanığın) kabulü yönünde bir beyanı olmamasına karşılık hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmesi nedeniyle mahkemeye erişim hakkının ihlal ettiği iddiasına ilişkindir.
II. BAŞVURU SÜRECİ
2. Başvuru 6/3/2019 tarihinde yapılmıştır. Komisyon, mahkemeye erişim hakkına ilişkin şikâyetin kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar vermiştir.
3. Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığına gönderilmiştir. Bakanlık görüşünü bildirmiştir. Başvurucu, Bakanlığın görüşüne karşı beyanda bulunmuştur.
III. OLAY VE OLGULAR
4. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ve Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) aracılığıyla erişilen bilgi ve belgeler çerçevesinde ilgili olaylar özetle şöyledir:
5. İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığının (Başsavcılık) 12/10/2016 tarihli iddianamesiyle başvurucunun -diğerinin yanında- resmi belgede sahtecilik suçundan da cezalandırılması talebiyle iddianame düzenlenmiştir.
6. İddianamenin İstanbul 9. Ağır Ceza Mahkemesince (Mahkeme) kabulü ile başvurucu hakkında açılan davada, başvurucunun resmi belgede sahtecilik suçundan 1 yıl 8 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verilmiştir. Başvurucu, 27/1/2018 tarihli dördüncü celsede açıkça kabul etmediğini belirtmesine rağmen Mahkemece 4/10/2018 tarihli kararla başvurucu hakkındaki mahkûmiyet hükmünün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmiştir.
7. Başvurucunun 24/10/2018 tarihli itiraz dilekçesinde, başvurucu -diğerlerinin yanında- kabul etmediği halde Mahkeme tarafından hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiğini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
8. Anılan itiraz, İstanbul 10. Ağır Ceza Mahkemesinin 25/1/2019 tarihli kararıyla reddedilmiştir. Ret gerekçesinde başvurucunun itiraz ettiği hususlarla ilgili olarak bir değerlendirme yapılmamıştır.
9. Başvurucu 6/3/2019 tarihinde başvuruda bulunmuştur.
10. UYAP üzerinden yapılan incelemede, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca 17/12/2021 tarihli ihbarname ile İstanbul 9. Ağır Ceza Mahkemesinin 4/10/2018 tarihli kararı aleyhine kanun yararına bozma isteminde bulunulduğu; Yargıtay 11. Ceza Dairesinin 21/1/2022 tarihli kararı ile talep kabul edilerek " kanun yararına bozma istemine atfen düzenlenen ihbarnamedeki düşünce yerinde görüldüğünden, hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına dair İstanbul 9. Ağır Ceza Mahkemesinin 04.10.2018 tarihli,2016/315 Esas ve 2018/282 Karar sayılı kararına yönelik itirazın reddine ilişkin mercii İstanbul 10. Ağır Ceza Mahkemesinin 25.01.2019 tarihli ve 2019/57 Değişik İş sayılı kararının 5271 sayılı CMK’nin 309. maddesi uyarınca [bozulmasına]" karar verildiği tespit edilmiştir.
IV. İNCELEME VE GEREKÇE
11. Anayasa Mahkemesinin 11/5/2022 tarihinde yapmış olduğu toplantıda başvuru incelenip gereği düşünüldü:
A. Başvurucunun İddiaları ve Bakanlık Görüşü
12. Başvurucu, kabulü yönünde bir beyanı olmamasına karşılık hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmesi nedeniyle mahkemeye erişim hakkının ihlal edildiğini ileri sürmüştür.
13. Bakanlık görüşünde, başvurucunun bireysel başvuruda bulunduktan sonra kanun yararına bozma talebinde bulunduğu ve istinaf talebinin reddine ilişkin hususları Anayasa Mahkemesine bildirmediği, hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmesine ilişkin itirazlarını etkin bir şekilde ileri sürdüğü ifade edilmiştir.
14. Başvurucu Bakanlık görüşüne karşı beyanında, başvuru formunda dile getirdiği iddiaları yinelemiştir.
B. Değerlendirme
15. Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru, iddia edilen hak ihlallerinin derece mahkemelerince düzeltilmemesi hâlinde başvurulabilecek ikincil nitelikte bir hak arama yoludur. Bireysel başvuru yolunun ikincillik niteliği gereği Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunabilmek için öncelikle olağan kanun yollarının tüketilmesi zorunludur ( Ayşe Zıraman ve Cennet Yeşilyurt, B. No: 2012/403, 26/3/2013, §§ 16, 17).
16. Başvuru konusu olayda, bireysel başvuru sonrasında başvurucunun ihlal iddiasına konu ettiği yargılama sonucu verilen kararın kanun yararına bozulması talebine konu edildiği, Yargıtay 11. Ceza Dairesince talep yerinde görülerek kararın bozulduğu anlaşılmaktadır (bkz. § 10). Bireysel başvuru sonrasında yaşanan bu gelişmenin bireysel başvuru incelemesinde nazara alınacağı kuşkusuzdur.
17. Açıklanan gerekçelerle başvurunun diğer kabul edilebilirlik koşulları yönünden incelenmeksizin başvuru yollarının tüketilmemesi nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar verilmesi gerekir.
V. HÜKÜM
Açıklanan gerekçelerle;
A. Mahkemeye erişim hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddianın başvuru yollarının tüketilmemiş olması nedeniyle KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA,
B. Yargılama giderlerinin başvurucu üzerinde BIRAKILMASINA 11/5/2022 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.