TÜRKİYE CUMHURİYETİ
ANAYASA MAHKEMESİ
BİRİNCİ BÖLÜM
KARAR
FATIMA ALMOHAMAD BAŞVURUSU
(Başvuru Numarası: 2017/19088)
Karar Tarihi: 14/9/2017
BİRİNCİ BÖLÜM
KARAR
Başkan : Burhan ÜSTÜN
Üyeler : Serruh KALELİ
Nuri NECİPOĞLU
Hicabi DURSUN
Hasan Tahsin GÖKCAN
Raportör : M. Serhat MAHMUTOĞLU
Başvurucu : Fatıma ALMOHAMAD
Vekili : Av. Ayşegül KARPUZ
I. BAŞVURUNUN KONUSU
1. Başvuru, öldürülme veya kötü muameleye maruz kalma riski
bulunan ülkeye sınır dışı edilme kararı verilmesi nedeniyle kötü muamele
yasağının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
II. BAŞVURU SÜRECİ
2. Başvuru 31/3/2017 tarihinde yapılmıştır.
3. Başvurucu, Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü’nün (İçtüzük) 73. maddesi uyarınca sınır dışı işleminin yürütmesinin tedbiren durdurulmasına karar verilmesini talep etmiştir.
4. Birinci Bölüm Üçüncü Komisyonunca tedbir talebinin Bölüm
tarafından karara bağlanması gerekli görüldüğünden İçtüzük'ün 73. maddesinin (2) numaralı fıkrası uyarınca başvurunun kabul edilebilirlik
incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.
5. Bölüm tarafından tedbir talebinin karara bağlanabilmesi için
ek bilgi ve belgelere ihtiyaç duyulmuş ve sınır dışı işleminin yeniden
değerlendirmek üzere 24/4/2017 tarihine kadar geçici olarak durdurulmasına
karar verilmiştir.
6. Bölüm tarafından 12/4/2017 tarihinde yapılan değerlendirme
neticesinde tedbir talebinin kabulüne karar verilmiştir.
III. OLAY VE OLGULAR
7. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle olaylar
özetle şöyledir:
8. Başvurucu 1965 doğumlu olup Suriye Arap Cumhuriyeti
vatandaşıdır.
9. İzmir Valiliği İl Göç İdaresi Müdürlüğü tarafından 28/3/2017 tarihindekamu güvenliği açısından tehdit oluşturduğu
gerekçesiyle başvurucunun idari gözetim altına alınmasına ve sınır dışı
edilmesine karar verilmiştir.
10. Başvurucu, idare mahkemesinde sınır dışı kararının iptali
için açılacak davanın sınır dışı etme kararının uygulanmasını kendiliğinden
durdurmadığını belirterek 31/3/2017 tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur.
11. Başvurucu 23/5/2017 tarihli dilekçesiyle herhangi bir
gerekçe sunmaksızın bireysel başvurusundan feragat ettiğini belirtmiştir.
IV. İNCELEME VE GEREKÇE
12. Mahkemenin 14/9/2017 tarihinde yapmış olduğu toplantıda
başvuru incelenip gereği düşünüldü:
A. Başvurucunun İddiaları
13. Başvurucu, sınır dışı edilmesi hâlinde ülkesinde yaşamı ile
maddi ve manevi varlığının tehlikeye düşebileceğini belirterek yaşam hakkı ve
kötü muamele yasağının ihlal edileceğini ileri sürmüş; adli yardım ve sınır
dışı işleminin durdurulması taleplerinde bulunmuştur.
B. Değerlendirme
1. Adli Yardım Talebi Yönünden
14. Anayasa Mahkemesinin Mehmet
Şerif Ay (B. No: 2012/1181, 17/9/2013) kararında belirtilen ilkeler
dikkate alınarak geçimini önemli ölçüde güçleştirmeksizin yargılama giderlerini
ödeme gücünden yoksun olduğu anlaşılan başvurucunun açıkça dayanaktan yoksun
olmayan adli yardım talebinin kabulüne karar verilmesi gerekir.
2. Sınır Dışı İşlemi Yönünden
15. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin
Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun'un “Kararlar” kenar başlıklı 50.
maddesinin (5) numaralı fıkrası şöyledir:
“ Davadan
feragat hâlinde, düşme kararı verilir. ”
16. İçtüzük'ün “ Düşme kararı ” kenar başlıklı 80.
maddesinin (1) numaralı fıkrasının ilgili kısımları ve (2) numaralı fıkrası
şöyledir:
“ (1) Bölümler ya da
komisyonlarca yargılamanın her aşamasında aşağıdaki hallerde düşme kararı
verilebilir:
a) Başvurucunun davadan açıkça feragat etmesi
…
(2) Bölümler ya da Komisyonlar; yukarıdaki
fıkrada belirtilen nitelikteki bir başvuruyu, Anayasanın uygulanması ve
yorumlanması veya temel hakların kapsamının ve sınırlarının belirlenmesi ya da
insan haklarına saygının gerekli kıldığı hâllerde incelemeye devam
edebilir."
17. Başvurucu 23/5/2017 tarihli dilekçesiyle bireysel başvurudan
feragat ettiğini belirtmiştir. Somut olayda başvurudan feragat edilmesine
rağmen başvurunun incelenmesinin sürdürülmesini haklı kılan bir neden de
bulunmamaktadır.
18. Açıklanan nedenlerle başvurunun kabul edilebilirlik şartları
yönünden incelenmeksizin feragat nedeniyle düşmesine karar verilmesi gerekir.
V. HÜKÜM
Açıklanan gerekçelerle,
A. Adli yardım talebinin KABULÜNE,
B. Başvurunun feragat nedeniyle DÜŞMESİNE,
C. Tedbir kararının SONLANDIRILMASINA,
D. Yargılama giderlerinin tahsilinin başvurucunun mağduriyetine
neden olacağı anlaşıldığından 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk
Muhakemeleri Kanunu’nun 339. maddesinin (2) numaralı fıkrası uyarınca
başvurucunun yargılama giderlerini ödemekten TAMAMEN MUAF TUTULMASINA,
E. Kararın bir örneğinin İçişleri Bakanlığı Göç İdaresi Genel
Müdürlüğüne GÖNDERİLMESİNE 14/9/2017 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.