TÜRKİYE CUMHURİYETİ
ANAYASA MAHKEMESİ
BİRİNCİ BÖLÜM
KARAR
AYDIN ÇETİNKAYA BAŞVURUSU
(Başvuru Numarası: 2015/547)
Karar Tarihi: 18/4/2018
BİRİNCİ BÖLÜM
KARAR
Başkan : Burhan ÜSTÜN
Üyeler : Serruh KALELİ
Hasan Tahsin GÖKCAN
Kadir ÖZKAYA
Yusuf Şevki HAKYEMEZ
Raportör : Tuğçe TAKCI
Başvurucu : Aydın ÇETİNKAYA
Vekili : Av. Ersan ŞEN
I. BAŞVURUNUN KONUSU
1. Başvuru, Cumhuriyet savcısı görüşlerinin başvurucuya tebliğ
edilmemesi nedeniyle silahların eşitliği ilkesinin; gerekçesiz karar verilmesi
nedeniyle gerekçeli karar hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.
II. BAŞVURU SÜRECİ
2. Başvuru 12/1/2015 tarihinde yapılmıştır.
3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan ön
incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur.
4. Komisyonca başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm
tarafından yapılmasına karar verilmiştir.
III. OLAY VE OLGULAR
5. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ve Ulusal
Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) üzerinden ulaşılan bilgi ve belgelere göre
ilgili olaylar özetle şöyledir:
6. İstanbul 2 No.lu Devlet Güvenlik Mahkemesinin 18/7/2003
tarihli kararıyla başvurucu hakkında çıkar amaçlı suç örgütünün yöneticisi
olmak ve yağmaya teşebbüs suçlarından toplamda neticeten 8 yıl 17 ay 10 gün
hapis cezasıyla cezalandırılmasına hükmedilmiş, karar kesinleşmiştir.
7. Başvurucunun yeniden yargılama yapılması talebi İstanbul
(kapatılan) 10. Ağır Ceza Mahkemesinin (CMK 250. madde ile görevli) (Mahkeme)
9/10/2014 tarihli kararıyla yasal koşullar oluşmadığı gerekçesiyle
reddedilmiştir.
8. Başvurucunun red kararına itirazı
ise İstanbul 11. Ağır Ceza Mahkemesinin 20/11/2014 tarihli kararıyla kararda
bir isabetsizlik bulunmadığı ve yapılan itirazın yerinde olmadığı belirtilerek
reddedilmiştir.
9. Karar, başvurucuya 15/12/2014 tarihinde tebliğ edilmiştir.
10. Başvurucu 12/1/2015 tarihinde bireysel başvuruda
bulunmuştur.
11. Bireysel başvuru sonrasında başvurucunun 23/11/2016
tarihinde bulunduğu yeniden yargılama talebinin Mahkemenin 20/1/2017 tarihli
kararıyla kabul edildiği ve infazın durdurulmasına karar verildiği
anlaşılmıştır.
12. İstanbul 10. Ağır Ceza Mahkemesinin 2017/198 esasına kayıtlı
olan yargılamada başvurucu müdafiinin katılımyla 6/2/2018 tarihinde duruşma gerçekleştirilmiştir.
IV. İNCELEME VE GEREKÇE
13. Mahkemenin 18/4/2018 tarihinde yapmış olduğu toplantıda
başvuru incelenip gereği düşünüldü:
A. Başvurucunun İddiaları
14. Başvurucu; baskı altında alınan kolluk ifadelerine
dayanılarak verilen mahkûmiyet kararına ilişkin yargılamanın özel yetkili
mahkemelerin kaldırılması üzerine yeniden görülmesi talebinin haksız olarak
reddedildiğini, yeniden yargılama talebinin reddine ve bu karara karşı yapılan
itirazın reddine dair kararların matbu gerekçe içerdiğini, ayrıca yeniden
yargılama talebinin ve itirazın incelenmesi süreçlerinde Cumhuriyet savcısınınmütalaasının kendisine bildirilmediğini
belirterek gerekçeli karar hakkı ile silahların eşitliği ilkesinin ihlal
edildiğini ileri sürmüştür.
B. Değerlendirme
15. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin
Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun'un " Başvuru hakkının kötüye kullanılması "
kenar başlıklı 51. maddesi şöyledir:
" Bireysel başvuru
hakkını açıkça kötüye kullandığı tespit edilen başvurucular aleyhine, yargılama
giderlerinin dışında, ayrıca ikibin Türk Lirasından
fazla olmamak üzere disiplin para cezasına hükmedilebilir. "
16. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün (İçtüzük) " Başvuru hakkının kötüye
kullanılması " kenar başlıklı 83. maddesi şöyledir:
" Başvurucunun istismar
edici, yanıltıcı ve benzeri nitelikteki davranışlarıyla bireysel başvuru
hakkını açıkça kötüye kullandığının tespit edilmesi hâlinde başvuru reddedilir
ve yargılama giderleri dışında, ilgilinin ikibin Türk
Lirasından fazla olmamak üzere disiplin para cezasıyla cezalandırılmasına karar
verilir. "
17. İçtüzük'ün " Bireysel başvuru formu ve ekleri "
kenar başlıklı 59. maddesinin (5) numaralı fıkrası şöyledir:
" Başvurucuların,
adreslerinde veya başvuruyla ilgili koşullarda herhangi bir değişiklik meydana
geldiğinde bunu Mahkemeye bildirmeleri zorunludur. "
18. Anılan düzenlemelerde, genel olarak bir hakkın öngörüldüğü
amaç dışında ve başkalarını zarara sokacak şekilde kullanılmasının hukuk
düzenince himaye edilmeyeceğini ifade eden hakkın kötüye kullanılmasının
bireysel başvuru alanında özel olarak ele alındığıaçıkça görülmektedir. Bu bağlamda bireysel başvuru usulünün amacına açıkça aykırı olan
ve Anayasa Mahkemesinin başvuruyu gereği gibi değerlendirmesini engelleyen
davranışların başvuru hakkının kötüye kullanılması olarak değerlendirilmesi
mümkündür ( S.Ö. , B. No:
2013/7087, 18/9/2014, § 28; Mehmet Güven
Ulusoy [GK], B. No: 2013/1013, 2/7/2015, § 31).
19. Bu kapsamda başvurunun değerlendirilmesi sürecinde vuku
bulan ve söz konusu değerlendirmeyi etkileyecek nitelikte yeni ve önemli
gelişmeler hakkında Mahkemenin bilgilendirilmemesi suretiyle başvuru hakkında
doğru bir kanaat oluşturulmasının engellenmesi durumunda başvuru hakkının
kötüye kullanıldığı kabul edilebilecektir ( S.Ö .,
§ 29; Mehmet Güven Ulusoy , § 32).
20. Somut olayda başvurucunun bireysel başvurudan sonra
bulunduğu olağanüstü kanun yolu niteliğinde olan yargılamanın yenilenmesi talebi
kabul edilmiş olup yeniden yapılan yargılama derdesttir ve başvurucu müdafii duruşmada hazır bulunmuştur (bkz. § 12).
21. Bu itibarla başvuru sonrasında gerçekleşen ve başvurunun
değerlendirilmesini etkileyecek nitelikteki bir konuda bilgi verilmeyerek
Anayasa Mahkemesini yanıltıcı, öte yandan yeniden yargılamayla ilgili
işlemlerin başlatılmasına yol açabilecek bir davranışın ortaya konduğu
anlaşılmaktadır (Benzer yönde kararlar için bkz. Abdurrehman Uray , B. No: 2013/6140, 5/11/2014, § 38; S.Ö. , § 29).
22. Açıklanan gerekçelerle başvurunun başvuru hakkının kötüye kullanılması nedeniyle reddine ve
30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama
Usulleri Hakkında Kanun'un 51. maddesi uyarınca başvurucu hakkında takdiren 1.000 TL disiplin para cezasına hükmedilmesine
karar verilmesi gerekir.
V. HÜKÜM
Açıklanan gerekçelerle;
A. Başvurunun başvuru
hakkının kötüye kullanılması nedeniyle REDDİNE,
B. 6216 sayılı Kanun'un 51. maddesi uyarınca başvurucunun 1.000
TL disiplin para cezasıyla CEZALANDIRILMASINA,
C. Yargılama giderlerinin başvurucu üzerinde BIRAKILMASINA
18/4/2018 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.