TÜRKİYE CUMHURİYETİ
ANAYASA MAHKEMESİ
BİRİNCİ BÖLÜM
KARAR
İLYAS YILDIZ BAŞVURUSU
(Başvuru Numarası: 2019/2903)
Karar Tarihi: 14/5/2025
BİRİNCİ BÖLÜM
KARAR
Başkan : Hasan Tahsin GÖKCAN
Üyeler : Recai AKYEL
Yusuf Şevki HAKYEMEZ
Selahaddin MENTEŞ
İrfan FİDAN
Raportör : Aydın AYGÜN
Başvurucu : İlyas YILDIZ
I. BAŞVURUNUN ÖZETİ
1. Başvuru, ceza infaz kurumunda tutuklu olarak bulunan başvurucunun süreli yayın temin edilmesi talebinin reddedilmesi nedeniyle ifade özgürlüğünün ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
2. Başvurucu, olayların yaşandığı dönemde Osmaniye 1 No.lu T Tipi Yüksek Güvenlikli Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda (Ceza İnfaz Kurumu) silahlı terör örgütüne üye olma suçundan tutuklu olarak bulunmaktadır.
3. Başvurucu; sınavlara, sosyal ve eğitsel faaliyetlere katılmasının engellendiğini, açık görüş, kapalı görüş, avukatıyla gizlilik içerisinde görüşme, din görevlisiyle görüşme, telefonla görüş haklarının kısıtlandığını, mektupların denetlenerek Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemine (UYAP) kaydedildiğini, havalandırma üzerine fens teli çekildiğini belirterek bu uygulamaların sonlandırılması için Osmaniye İnfaz Hâkimliğine başvurmuştur.
4. İnfaz Hâkimliğinin başvurucunun talepleri hakkında verdiği ret kararından sonra başvurucu, bu karara itiraz etmiştir. İtirazı inceleyen Osmaniye 1. Ağır Ceza Mahkemesi başvurucunun itirazını İnfaz Hâkimliğinin kararının usul ve kanuna uygun olduğu gerekçesiyle reddetmiştir. Başvurucu, bu şikâyetleri yönünden süresi içinde Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunmuştur. Söz konusu bireysel başvuru 2018/10984 numaralı başvuru olarak kaydedilmiştir.
5. Bireysel başvurunun incelendiği süreçte başvurucu gönderdiği bir ek dilekçe ile Ceza İnfaz Kurumundan talep ettiği gazetenin temin edilmediğini belirterek yukarıda belirtilen bireysel başvuru dosyasında yer alan şikâyetlerinden farklı bir şikâyette bulunmuştur. Bu nedenle başvurucunun dilekçesi yeni bir bireysel başvuru kapsamında olduğundan ayrılarak işbu dosyaya kaydedilmiştir.
6. Anayasa Mahkemesi 2018/10984 başvurulu bireysel başvuru dosyasına yönelik incelemeyi kabul edilemezlik kararıyla tamamlamıştır.
7. Eldeki başvuru yönünden ise bazı eksiklikler olduğunun tespit edilmesi üzerine başvurucuya Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü’nün (İçtüzük) 66. maddesi uyarınca eksiklik bildiriminde bulunulmuştur. Bu bildirimde başvuru konusu ile ilgili olarak kanunda öngörülmüş idari ve yargısal başvuru yollarının tamamının tüketildiğine ilişkin kesin karar ve bu kararın tebliğine ilişkin belgeler ile bireysel başvuru formundaki eksikliklerin tamamlanması zorunluluğu açıklanmıştır. Bu yazıda, bildirimin tebliğinden itibaren on beş gün içinde eksikliklerin tamamlanması gerektiği ifade edilerek tespit edilen eksikliklerin geçerli bir mazeret olmaksızın süresinde tamamlanmaması durumunda başvurunun reddedileceği açıklanmıştır.
8. Yapılan eksiklik bildiriminin 13/12/2023 tarihinde başvurucuya tebliğ edildiği başvurucunun ise eksiklikleri tamamlaması için gereken tebliğden itibaren onbeş gün içinde anılan eksiklikleri tamamlamadığı görülmüştür.
9. Başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.
II. DEĞERLENDİRME
10. Ödeme gücünden yoksun olduğu anlaşılan başvurucunun adli yardım talebinin kabulüne karar verilmesi gerekir.
11. Başvurucu; Ceza İnfaz Kurumundan bir gazetenin temin edilmesini istediğini ve bu talebinin reddedildiğini belirterek ifade özgürlüğünün ihlal edildiğini iddia etmiştir.
12. Somut olayda başvurucuya eksiklik bildirim yazısı 13/12/2023 tarihinde tebliğ edilmiştir.
13. Başvuru evrakındaki eksikliklerin tamamlanmasıyla ilgili mevzuat hükümleri şöyledir:
i. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un “ Bireysel başvuru usulü ” kenar başlıklı 47. maddesinin (6) numaralı fıkrasına göre başvuru evrakında herhangi bir eksiklik bulunması hâlinde Anayasa Mahkemesi Yazı İşleri Birimi, eksikliğin giderilmesi için başvurucu veya varsa vekiline on beş günü geçmemek üzere bir süre verir ve geçerli bir mazeret olmaksızın bu sürede eksikliğin tamamlanmaması durumunda başvurunun reddine karar verileceğini bildirir.
ii. Anayasa Mahkemesi, İçtüzük'ün “ Form ve Eklerinin Ön İncelemesi ve Eksiklikler ” kenar başlıklı 66. maddesi uyarınca başvuru formunda veya eklerinde herhangi bir eksiklik tespit edilmesi hâlinde bunların tamamlattırılması için başvurucuya, varsa avukatına veya kanuni temsilcisine on beş günü geçmemek üzere kesin bir süre verilir. Eksikliklerin tamamlattırılmasına dair yazıda, başvurucuya verilen kesin sürede eksiklikleri geçerli bir mazereti olmaksızın tamamlamadığı takdirde başvurusunun reddine karar verileceği bildirilir. Tespit edilen eksikliklerin verilen kesin sürelerde tamamlanmadığı hâllerde Komisyonlar başraportörü tarafından başvurunun reddine karar verilir ve bu durum başvurucuya tebliğ edilir. Bu karara karşı tebliğ tarihinden itibaren yedi gün içinde Komisyona itiraz edilebilir. Bu konuda Komisyonların verdiği kararlar kesindir.
14. İçtüzük’te eksikliklerin verilen kesin sürelerde tamamlanmadığı hâllerde başvurunun Komisyonlar başraportörü tarafından reddedileceği belirtilse de eksikliklerin süresinde tamamlanıp tamamlanmadığı bireysel başvurunun her aşamasında resen gözetilmesi gereken bir husustur. Bu bağlamda eksikliklerin süresinde tamamlanması başvurunun esastan incelenebilmesi için ön şarttır ( Mehmet Encu ve diğerleri , B. No: 2014/11864, 24/2/2016, § 36).
15. Anılan tespit ve değerlendirmeler çerçevesinde somut başvuruya dönüldüğünde; eksiklik bildirim yazısını13/12/2023 tarihinde tebliğ alan, başvuruda tespit edilen eksiklikleri tamamlaması için kendisine on beş günlük süre verilen ve bildirilen eksikliklerin eksiklik bildirim yazısının tebliğinden itibaren 15 gün içinde mazeret olmaksızın giderilmemesi hâlinde başvurunun reddine karar verileceği hususu kendisine ihtar edilen başvurucu, verilen kesin süre 29/12/2023 tarihinde dolmasına rağmen eksiklik bildiriminde belirtilen belgeleri ibraz etmemiştir. 6216 sayılı Kanun’un 47. maddesinin (1) numaralı fıkrası uyarınca bireysel başvuruların Kanun’a ve İçtüzük’te belirtilen düzenlemelere uygun olarak yapılması zorunludur.
16. Başvurucu yazılan müzekkereye karşı beyanda bulunmamış, anılan süre içinde eksikliği tamamlamadığı gibi bu süre içinde herhangi bir mazeret de ileri sürmemiştir. Başvurucunun bu özensizliği dikkate alındığında bireysel başvurunun incelenmesinin sürdürülmesini haklı kılan bir neden bulunmadığı değerlendirilmiştir. Dolayısıyla somut olayın koşullarında başvurunun takipsiz bırakıldığı ve incelenmesine devam etmeyi gerekli kılan başka bir haklı neden de bulunmadığı anlaşılmıştır.
17. Açıklanan gerekçelerle başvurunun geçerli mazeret olmaksızın eksikliğin süresinde tamamlanmaması nedeniyle reddine karar verilmesi gerekir.
III. HÜKÜM
Açıklanan gerekçelerle;
A. Adli yardım talebinin KABULÜNE,
B. Başvurunun eksikliğin geçerli mazeret olmaksızın süresinde tamamlanmaması nedeniyle REDDİNE,
C. 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 339. maddesinin (2) numaralı fıkrası uyarınca tahsil edilmesi mağduriyetine neden olacağından adli yardım talebi kabul edilen başvurucunun yargılama giderlerini ödemekten TAMAMEN MUAF TUTULMASINA, 14/5/2025 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.