TÜRKİYE CUMHURİYETİ
ANAYASA MAHKEMESİ
İKİNCİ BÖLÜM
KARAR
HALİL ÇAĞATAY BAŞVURUSU
(Başvuru Numarası: 2014/20389)
Karar Tarihi: 13/4/2017
İKİNCİ BÖLÜM
KARAR
Başkan : Engin
  YILDIRIM
Üyeler : Serdar
  ÖZGÜLDÜR
Osman Alifeyyaz PAKSÜT
Muammer
  TOPAL
M. Emin KUZ
Raportör Yrd. : İsmail Emrah
  PERDECİOĞLU
Başvurucu : Halil
  ÇAĞATAY
Vekili : Av. Zeynep
  DOĞAN AKARKEN-Av. Hakan AKARKEN
I. BAŞVURUNUN KONUSU
1. Başvuru; kamu kurum ve kuruluşları aleyhine verilmiş,
ekonomik değere ilişkin ve icra edilebilir bir yargı kararının uzun süre icra
edilmemesi nedeniyle mahkemeye erişim hakkı ile mülkiyet hakkının ihlal
edildiği iddiasına ilişkindir.
II. BAŞVURU SÜRECİ
2. Başvuru 30/12/2014 tarihinde yapılmıştır.
3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan ön
incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur.
4. Komisyonca ekonomik değere ilişkin ve icra edilebilir bir
yargı kararının icra edilmemesi nedeniyle mahkemeye erişim hakkı ile mülkiyet
hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddia dışındaki iddialar yönünden kısmi kabul
edilmezlik kararı verilerek mahkemeye erişim hakkının ve mülkiyet hakkının
ihlal edildiğine ilişkin iddia yönünden kabul edilebilirlik hususu karara
bağlanmadan dosyanın Bölüme gönderilmesine karar verilmiştir.
5. Bölüm Başkanı tarafından başvurunun kabul edilebilirlik ve
esas incelemesinin birlikte yapılmasına karar verilmiştir.
6. Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığına
(Bakanlık) gönderilmiştir.
III. OLAY VE OLGULAR
7. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ilgili
olaylar özetle şöyledir:
8. Başvurucu tarafından 10/4/2013 tarihinde Sincan 2. Asliye
Hukuk Mahkemesinde Milli Savunma Bakanlığı aleyhine açılan kamulaştırmasız el
atma nedeniyle tazminat davasında 13/2/2014 tarihli karar ile 61.250 TL
tazminatın dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte
başvurucuya ödenmesine hükmedilmiş, temyiz incelemesi sonucu İlk Derece
Mahkemesi kararı Yargıtay 5. Hukuk Dairesince 10/11/2014 tarihinde onanmış,
taraflarca karar düzeltme yoluna başvurulmaması üzerine yargılama süreci sona
ermiştir.
9. Başvurucu 15/11/2016 tarihinde sunduğu beyanı ile Sincan 2.
Asliye Hukuk Mahkemesince lehine hükmedilen tazminatın 19/8/2015 tarihinde
ödendiğini ifade etmiştir.
IV. İNCELEME VE GEREKÇE
10. Mahkemenin 13/4/2017 tarihinde yapmış olduğu toplantıda
başvuru incelenip gereği düşünüldü:
11. Başvurucu; ilgili idare aleyhine verilmiş, ekonomik değere
ilişkin ve icra edilebilir yargı kararının uzun süre icra edilmemesi nedeniyle
mahkemeye erişim hakkı ile mülkiyet hakkının ihlal edildiğini ileri sürmüştür.
A. Kabul Edilebilirlik
Yönünden
12. Açıkça dayanaktan yoksun olmadığı ve kabul edilemezliğine
karar verilmesini gerektirecek başka bir neden de bulunmadığı anlaşılan
mahkemeye erişim hakkı ile mülkiyet hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddianın
kabul edilebilir olduğuna karar verilmesi gerekir.
B. Esas Yönünden
13. Kamu kurum ve kuruluşları aleyhine verilmiş, icra edilebilir
bir yargı kararının hiç icra edilmemesi ya da icranın makul süre içinde
yapılmaması, kararın verildiği yargılamada sağlanmış olan mahkemeye erişim
hakkı dâhil adil yargılanma hakkı güvencelerini anlamsız hâle getirir. Dolayısıyla
böyle bir durum mahkemeye erişim hakkının ihlali sonucunu doğurur ( Kenan Yıldırım ve Turan Yıldırım, B. No:
2013/711, 3/4/2014, §§ 37-54).
14.Öte yandan mahkeme kararına dayanan icra edilebilir bir
alacak, mülkiyet hakkı kapsamında korunan ekonomik bir değer ifade eder. Kamu
kurum ve kuruluşları aleyhine hükmedilmiş böyle bir alacağın hiç ödenmemesi ya
da ödenmesinin uzun sürmesi suretiyle oluşan belirsizlik, mülkiyet hakkının
ihlaline neden olur ( Kenan Yıldırım ve Turan
Yıldırım, §§ 55-75).
15. Anılan ilkeler ve Anayasa Mahkemesinin benzer başvurularda
verdiği kararları dikkate alındığında somut olayda yukarıda belirtilen
nitelikteki yargı kararının yaklaşık on ay geçtikten sonra icra edilmiş olması
nedeniyle mahkemeye erişim hakkı ile mülkiyet hakkının ihlal edilmediği
sonucuna varmak gerekir (Benzer yönde değerlendirme için bkz. Arman Mazman , B.
No: 2013/1752, 26/6/2014; Nejdet Sakaoğlu ve diğerleri , B. No: 2013/9404,
18/11/2015).
16. Açıklanan gerekçelerle Anayasa’nın 36. maddesinde güvence altına
alınan mahkemeye erişim hakkı ile Anayasa’nın 35. maddesinde güvence altına
alınan mülkiyet hakkının edilmediğine karar verilmesi gerekir.
V. HÜKÜM
Açıklanan gerekçelerle;
A. Mahkemeye erişim hakkı ile mülkiyet hakkının ihlal edildiğine
ilişkin iddianın KABUL EDİLEBİLİR OLDUĞUNA,
B. Anayasa’nın 36. maddesinde güvence altına alınan mahkemeye
erişim hakkı ile Anayasa’nın 35. maddesinde güvence altına alınan mülkiyet
hakkının İHLAL EDİLMEDİĞİNE,
C. Yargılama giderlerinin başvurucu üzerinde BIRAKILMASINA
13/4/2017 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.