TÜRKİYE CUMHURİYETİ
ANAYASA MAHKEMESİ
BİRİNCİ BÖLÜM
KARAR
KHADIJEH MOHAMMADIPIRAGHAJ BAŞVURUSU
(Başvuru Numarası: 2017/21577)
Karar Tarihi: 14/9/2017
BİRİNCİ BÖLÜM
KARAR
Başkan : Burhan ÜSTÜN
Üyeler : Serruh KALELİ
Nuri
  NECİPOĞLU
Hicabi DURSUN
Hasan Tahsin
  GÖKCAN
Raportör : M. Serhat
  MAHMUTOĞLU
Başvurucu : Khadıjeh MOHAMMADIPIRAGHAJ
Vekili : Av. Özgür
  ÖZKAN
I. BAŞVURUNUN KONUSU
1. Başvuru, öldürülme veya kötü muameleye maruz kalma riski
bulunan ülkeye sınır dışı edilme kararı verilmesi nedeniyle kötü muamele
yasağının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
II. BAŞVURU SÜRECİ
2. Başvuru 28/4/2017 tarihinde yapılmıştır.
3. Başvurucu, Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü’nün (İçtüzük) 73. maddesi uyarınca sınır dışı işleminin yürütmesinin tedbiren durdurulmasına karar verilmesini talep etmiştir.
4. Birinci Bölüm Üçüncü Komisyonunca tedbir talebinin Bölüm
tarafından karara bağlanması gerekli görüldüğünden İçtüzük'ün 73. maddesinin (2) numaralı fıkrası uyarınca başvurunun kabul edilebilirlik
incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.
5. Bölüm tarafından tedbir talebinin karara bağlanabilmesi için
ek bilgi ve belgelere ihtiyaç duyulmuş ve sınır dışı işleminin yeniden
değerlendirmek üzere 1/6/2017 tarihine kadar geçici olarak durdurulmasına karar
verilmiştir.
6. Bölüm tarafından 1/6/2017 tarihinde yapılan değerlendirme
neticesinde tedbir talebinin kabulüne karar verilmiştir.
III. OLAY VE OLGULAR
7. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ilgili
olaylar özetle şöyledir:
8. Başvurucu 1973 doğumlu olup İran İslam Cumhuriyeti
vatandaşıdır.
9. İzmir Valiliği İl Göç İdaresi Müdürlüğü tarafından kamu
güvenliği açısından tehdit oluşturduğu gerekçesiyle başvurucunun idari gözetim
altına alınmasına ve sınır dışı edilmesine karar verilmiştir.
10. Başvurucu 28/4/2017 tarihinde bireysel başvuruda
bulunmuştur.
11. Başvurucu 2/6/2017 tarihli dilekçesiyle bireysel
başvurusundan feragat ettiğini ve kendi rızasıyla ülkesine dönmek istediğini
belirtmiştir.
IV. İNCELEME VE GEREKÇE
12. Mahkemenin 14/9/2017 tarihinde yapmış olduğu toplantıda
başvuru incelenip gereği düşünüldü:
A. Başvurucunun İddiaları
13. Başvurucu, sınır dışı edilmesi hâlinde ülkesinde yaşamı ile
maddi ve manevi varlığının tehlikeye düşebileceğini belirterek yaşam hakkı ve
kötü muamele yasağının ihlal edileceğini ileri sürmüş; adli yardım ve sınır
dışı işleminin durdurulması taleplerinde bulunmuştur.
B. Değerlendirme
1. Adli Yardım Talebi
Yönünden
14. Anayasa Mahkemesinin Mehmet
Şerif Ay (B. No: 2012/1181, 17/9/2013) kararında belirtilen ilkeler
dikkate alınarak geçimini önemli ölçüde güçleştirmeksizin yargılama giderlerini
ödeme gücünden yoksun olduğu anlaşılan başvurucunun açıkça dayanaktan yoksun
olmayan adli yardım talebinin kabulüne karar verilmesi gerekir.
2. Diğer İddialar Yönünden
15. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin
Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun'un “Kararlar” kenar başlıklı 50.
maddesinin (5) numaralı fıkrası şöyledir:
“ Davadan
feragat hâlinde, düşme kararı verilir. ”
16. İçtüzük'ün “ Düşme kararı ” kenar başlıklı 80.
maddesinin (1) numaralı fıkrasının ilgili kısımları ve (2) numaralı fıkrası
şöyledir:
“ (1) Bölümler ya da
komisyonlarca yargılamanın her aşamasında aşağıdaki hallerde düşme kararı
verilebilir:
a) Başvurucunun davadan açıkça feragat etmesi
…
(2) Bölümler ya da Komisyonlar; yukarıdaki
fıkrada belirtilen nitelikteki bir başvuruyu, Anayasanın uygulanması ve
yorumlanması veya temel hakların kapsamının ve sınırlarının belirlenmesi ya da
insan haklarına saygının gerekli kıldığı hâllerde incelemeye devam
edebilir."
17. Başvurucu 2/6/2017 tarihinde Anayasa Mahkemesine yaptığı
bireysel başvurudan feragat etmiş ve kendi isteğiyle ülkesine dönmek istediğini
belirtmiştir. Somut olayda başvurudan feragat edilmesine rağmen başvurunun
incelenmesinin sürdürülmesini haklı kılan bir neden de bulunmamaktadır.
18. Açıklanan nedenlerle başvurunun kabul edilebilirlik şartları
yönünden incelenmeksizin feragat nedeniyle düşmesine karar verilmesi gerekir.
V. HÜKÜM
Açıklanan gerekçelerle,
A. Adli yardım talebinin KABULÜNE,
B. Başvurunun feragat nedeniyle DÜŞMESİNE,
C. Tedbir kararının SONLANDIRILMASINA,
D. Yargılama giderlerinin tahsilinin başvurucunun mağduriyetine
neden olacağı anlaşıldığından 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk
Muhakemeleri Kanunu’nun 339. maddesinin (2) numaralı fıkrası uyarınca
başvurucunun yargılama giderlerini ödemekten TAMAMEN MUAF TUTULMASINA,
E. Kararın bir örneğinin İçişleri Bakanlığı Göç İdaresi Genel
Müdürlüğüne GÖNDERİLMESİNE 14/9/2017 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.