TÜRKİYE CUMHURİYETİ
ANAYASA MAHKEMESİ
İKİNCİ BÖLÜM
KARAR
YÜKSEL ŞENOL BAŞVURUSU
(Başvuru Numarası: 2014/687)
Karar Tarihi: 8/3/2017
İKİNCİ BÖLÜM
KARAR
Başkan : Engin
  YILDIRIM
Üyeler : Serdar
  ÖZGÜLDÜR
Celal Mümtaz
  AKINCI
Muammer
  TOPAL
M. Emin KUZ
Raportör : Akif
  YILDIRIM
Başvurucu : Yüksel ŞENOL
I. BAŞVURUNUN KONUSU
1. Başvuru, yargılamanın makul sürede sonuçlandırılmaması
nedeniyle adil yargılanma hakkının ihlal edildiğine ilişkindir.
II. BAŞVURU SÜRECİ
2. Başvuru 16/1/2014 tarihinde yapılmıştır.
3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan ön
incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur.
4. Bölüm Başkanı tarafından başvurunun kabul edilebilirlik ve
esas incelemesinin birlikte yapılmasına karar verilmiştir.
5. Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığına
gönderilmiştir.
III. OLAY VE OLGULAR
6. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle olaylar
özetle şöyledir:
7. Başvurucu, hakkında yürütülen soruşturma kapsamında 27/6/2007
tarihinde gözaltına alınmış, 27/2/2008 tarihinde tutuklanmış ve 21/4/2008
tarihinde tahliye edilmiştir.
8. Sütçüler Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen iddianameyle
başvurucu hakkında yaralama suçundan kamu davası açılmıştır.
9. Sütçüler Asliye Ceza Mahkemesinin görevsizlik kararıyla
dosya, Isparta Ağır Ceza Mahkemesine gönderilmiştir. Isparta 1. Ağır Ceza Mahkemesi( Mahkeme) 27/6/2007 tarihinde yaralama suçundan
başvurucunun mahkûmiyetine hükmetmiştir.
10. Temyiz üzerine Yargıtay 1. Ceza Dairesi, 14/3/2013 tarihinde
Mahkemenin söz konusu kararını bozmuştur.
11. Bozmaya uyan Mahkeme, 12/6/2014 tarihli ve E.2013/164, K.2014/201
sayılı kararıyla başvurucuyu, atılı suçtan 3 yıl 1 ay 15 gün hapis cezasına
mahkûm etmiştir. Hüküm Yargıtay denetiminden geçerek 4/11/2015 tarihinde
kesinleşmiştir.
12. Bireysel başvuru 16/1/2014 tarihinde yapılmıştır.
IV. İNCELEME VE GEREKÇE
13. Mahkemenin 8/3/2017 tarihinde yapmış olduğu toplantıda
başvuru incelenip gereği düşünüldü:
A. Makul Sürede
Yargılanma Hakkının İhlal Edildiğine İlişkin İddia
14. Başvurucu, makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğini
ileri sürmüştür.
1. Kabul Edilebilirlik
Yönünden
15. Açıkça dayanaktan yoksun olmadığı ve kabul edilemezliğine
karar verilmesini gerektirecek başka bir nedeninin de bulunmadığı anlaşılan
makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddianın kabul
edilebilir olduğuna karar verilmesi gerekir.
2. Esas Yönünden
16. Ceza yargılamasının süresi tespit edilirken sürenin
başlangıç tarihi olarak bir kişiye suç işlediği iddiasının yetkili makamlar
tarafından bildirildiği veya isnattan ilk olarak etkilendiği arama ve gözaltı gibi
birtakım tedbirlerin uygulandığı tarih; sürenin sona erdiği tarih olarak suç
isnadına ilişkin nihai kararın verildiği, yargılaması devam eden davalar
yönünden ise Anayasa Mahkemesinin makul süre şikâyetiyle ilgili kararını
verdiği tarih esas alınır ( B.E. ,
B. No: 2012/625, 9/1/2014, § 34)
17. Ceza yargılamasının süresinin makul olup olmadığı
değerlendirilirken yargılamanın karmaşıklığı ve kaç dereceli olduğu, tarafların
ve ilgili makamların yargılama sürecindeki tutumu ve başvurucunun yargılamanın
süratle sonuçlandırılmasındaki menfaatinin niteliği gibi hususlar dikkate
alınır ( B.E. , § 29).
18. Anılan ilkeler ve Anayasa Mahkemesinin benzer başvurularda
verdiği kararlar dikkate alındığında, somut olayda yaklaşık 8 yıl 4 ay süren
yargılamanın makul sürede sonuçlanmadığı görülmektedir.
19. Açıklanan gerekçelerle, Anayasa’nın 36. maddesinde güvence
altına alınan makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine karar verilmesi
gerekir.
B. Diğer İhlal İddiaları
20. Başvurucu; yargılandığı davada delillerin usulüne uygun
toplanmadığını, müdafi olarak atanan avukatların görevlerini yerine getirmemesi
nedeniyle savunma hakkının sınırlandığını, yargılamanın usulüne uygun
yapılmadığını, bu sebeplerle anayasal haklarının ihlal edildiğini ileri
sürmüştür.
21. Somut olayda, Mahkeme kararı temyiz aşamasındayken
yukarıdaki iddialarla bireysel başvuruda bulunulmuştur. Başvurucu, nihai
kararın onanmasıyla aynı iddialarla yeniden başvuruda bulunmuş (B. No: 2016/2714) ve Komisyonca bu şikâyetler yönünden 23/3/2016 tarihinde
kabul edilemezlik kararı verilmiştir.
22. Başvurucunun makul sürede yargılanma hakkının ihlali
dışındaki iddiaları hakkında kesin nitelikte kabul edilemezlik kararı verildiği
görüldüğünden başvurunun bu kısmına yönelik karar verilmesine olanak
bulunmadığı anlaşılmıştır.
C. 6216 Sayılı Kanun'un
50. Maddesi Yönünden
23. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin
Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 50. maddesinin (1) numaralı
fıkrası şöyledir:
“Esas inceleme sonunda, başvurucunun hakkının
ihlal edildiğine ya da edilmediğine karar verilir. İhlal kararı verilmesi
hâlinde ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için yapılması gerekenlere
hükmedilir…”
24. Başvurucu,15.000 TL tazminat talebinde bulunmuştur.
25. Somut olayda makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiği
sonucuna varılmıştır.
26. İhlal tespitiyle giderilemeyecek olan manevi zararları karşılığındabaşvurucuya net 8.400 TL manevi tazminat
ödenmesine karar verilmesi gerekir.
27. Dosyadaki belgelerden tespit edilen 206,10 TL harçtan oluşan
yargılama giderinin başvurucuya ödenmesine karar verilmesi gerekir.
V. HÜKÜM
Açıklanan gerekçelerle;
A. Makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine ilişkin
iddianın KABUL EDİLEBİLİR OLDUĞUNA,
B. Anayasa’nın 36. maddesinde güvence altına alınan makul sürede
yargılanma hakkının İHLAL EDİLDİĞİNE,
C. Başvurucuya net 8.400 TL manevi tazminat ÖDENMESİNE,
D. 206,10 TL harçtan oluşan yargılama giderinin BAŞVURUCUYA
ÖDENMESİNE,
E. Ödemelerin, kararın tebliğini takiben başvurucunun Maliye
Bakanlığına başvuru tarihinden itibaren dört ay içinde yapılmasına, ödemede
gecikme olması hâlinde bu sürenin sona erdiği tarihten ödeme tarihine kadar
geçen süre için yasal FAİZ UYGULANMASINA,
F. Kararın bir örneğinin bilgi için Isparta 1. Ağır Ceza Mahkemesine( E.2013/164, K.2014/201) GÖNDERİLMESİNE,
G. Kararın bir örneğinin Adalet Bakanlığına GÖNDERİLMESİNE
8/3/2017 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.