TÜRKİYE CUMHURİYETİ
ANAYASA MAHKEMESİ
İKİNCİ BÖLÜM
KARAR
SEMRA ÖZAYDINLIK BAŞVURUSU
(Başvuru Numarası: 2019/1295)
Karar Tarihi: 27/1/2021
İKİNCİ BÖLÜM
KARAR
Başkan : Kadir ÖZKAYA
Üyeler : Engin YILDIRIM
Celal Mümtaz AKINCI
Rıdvan GÜLEÇ
Basri BAĞCI
Raportör : Fatma Burcu NACAR YÜCE
Başvurucu : Semra ÖZAYDINLIK
I. BAŞVURUNUN
KONUSU
1. Başvuru, tazminat talebiyle açılan tam yargı davasında
hakkaniyete aykırı karar verilmesi ve yargılamanın uzun sürmesi nedeniyle adil
yargılanma hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
II. BAŞVURU
SÜRECİ
2. Başvuru 14/1/2019 tarihinde yapılmıştır.
3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden
yapılan ön incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur.
4. Komisyonca başvurunun kabul edilebilirlik
incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.
III. OLAY VE
OLGULAR
5. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle
ilgili olaylar özetle şöyledir:
6. Başvurucu hakkında çocuğunun tedavisi sebebiyle il
dışına gidiş gelişlerinde yolluk yevmiye bildirimlerinde usulsüzlük yapıldığı
iddiasıyla nitelikli dolandırıcılık suçundan açılan kamu davasında beraat
kararı verilmiştir.
7. Başvurucu ceza yargılamasının 9 yıl sürdüğünü ve
anılan davada yargılanmasına muhakkik raporlarının neden olduğunu ileri sürerek
idare aleyhine tam yargı davası açmıştır.
8. Başvurucunun 23/3/2016 tarihinde idare mahkemesinde
açtığı dava reddedilmiş ve davanın yargılaması 28/11/2018 tarihinde
tamamlanmıştır. Başvurucu, delillerin değerlendirilmesi ve hukuk kurallarının
uygulanmasında hata yapılarak gerekçesiz adil olmayan karar verilmesi ve
yargılamanın uzun sürmesi nedeniyle adil yargılanma hakkı, çalışma hakkı ve
mülkiyet hakkının ihlal edildiği iddiasıyla Anayasa Mahkemesine bireysel
başvuruda bulunmuştur.
IV. İNCELEME VE
GEREKÇE
9. Mahkemenin 27/1/2021 tarihinde yapmış olduğu
toplantıda başvuru incelenip gereği düşünüldü:
A. Makul Sürede
Yargılanma Hakkının İhlal Edildiğine İlişkin İddia
10. Başvurucu, tam yargı davasında makul sürede
yargılanma hakkının ihlal edildiğini ileri sürmüştür.
11. Başvurucu 9 yıl süren ceza davası sürecinden de
şikâyet etmiş ise de bireysel başvuru idare mahkemesinde açılan tam yargı
davasına özgü olduğundan bu kapsamda inceleme yapılmıştır.
12. Somut başvurunun dayanağını oluşturan makul sürede
yargılanma hakkı da adil yargılanma hakkının kapsamına dâhil olup ayrıca
davaların en az giderle ve mümkün olan süratle sonuçlandırılmasının yargının
görevi olduğunu belirten Anayasa’nın 141. maddesinin de Anayasa’nın
bütünselliği ilkesi gereği, makul sürede yargılanma hakkının
değerlendirilmesinde gözönünde bulundurulması gerektiği açıktır ( Selahattin
Akyıl, B. No: 2012/1198, 7/11/2013, § 39).
13. Medeni hak ve yükümlülüklerle ilgili uyuşmazlıklara
ilişkin makul süre değerlendirmesinde, sürenin başlangıcı kural olarak
uyuşmazlığı karara bağlayacak yargılama sürecinin işletilmeye başlandığı, başka
bir deyişle davanın ikame edildiği tarih olup sürenin bitiş tarihi ise çoğu
zaman icra aşamasını da kapsayacak şekilde yargılamanın sona erme tarihidir ( Güher
Ergun ve diğerleri, B. No: 2012/13, 2/7/2013, §§ 50-52).
14. Başvuru konusu davada, başvurucunun tarafı olduğu
davanın 23/3/2016 tarihinde açıldığı, Bölge İdare Mahkemesinin istinaf isteminin
reddine karar verdiği 28/11/2018 tarihinin nihai karar tarihi olduğu, buna göre
yargılama süresinin toplam 2 yıl 8 ay 5 gün olduğu, iki dereceli yargılama
sisteminde geçen bu sürenin ise davaya bütün olarak bakıldığında makul olduğu
sonucuna varılmıştır.
15. Açıklanan gerekçelerle başvurunun bu kısmının da
diğer kabul edilebilirlik koşulları yönünden incelenmeksizin açıkça
dayanaktan yoksun olması nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar verilmesi
gerekir.
B. Diğer İhlal
İddiaları
16. Başvurucu, delillerin değerlendirilmesi ve hukuk
kurallarının uygulanmasında hata yapılarak adil olmayan karar verilmesi
nedeniyle adil yargılanma ve diğer anayasal haklarının ihlal edildiğini ileri
sürmüştür. Başvurucunun belirtilen şikâyetleri yönünden açık bir ihlalin bulunmadığı
değerlendirildiğinden diğer kabul edilebilirlik koşulları yönünden
incelenmeksizin açıkça dayanaktan yoksun olması nedeniyle kabul
edilemez olduğuna karar verilmesi gerekmektedir.
V. HÜKÜM
Açıklanan gerekçelerle;
A. 1. Makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine
ilişkin iddianın açıkça dayanaktan yoksun olması nedeniyle KABUL
EDİLEMEZ OLDUĞUNA,
2. Diğer ihlal iddialarının açıkça dayanaktan yoksun
olması nedeniyle KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA,
B. Yargılama giderlerinin başvurucu üzerinde BIRAKILMASINA
27/1/2021 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.