TÜRKİYE CUMHURİYETİ
ANAYASA MAHKEMESİ
İKİNCİ BÖLÜM
KARAR
HÜSEYİN ÇAĞLIYAN BAŞVURUSU
(Başvuru Numarası: 2014/12553)
Karar Tarihi: 22/2/2018
İKİNCİ BÖLÜM
KARAR
Başkan : Engin YILDIRIM
Üyeler : Osman Alifeyyaz PAKSÜT
Recep KÖMÜRCÜ
Celal Mümtaz AKINCI
Recai AKYEL
Raportör : Mehmet Sadık YAMLI
Başvurucu : Hüseyin ÇAĞLIYAN
Vekili : Av. Serhat YURDAÖL
I. BAŞVURUNUN KONUSU
1. Başvuru, ödeme emirlerine karşı açılan davanın eksik inceleme
sonucu reddedilmesi nedeniyle adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddiasına
ilişkindir.
II. BAŞVURU SÜRECİ
2. Başvuru 21/7/2014 tarihinde
yapılmıştır.
3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan ön
incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur.
4. İkinci Bölüm Birinci Komisyonunca başvurunun kabul
edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.
5. Bölüm Başkanı tarafından başvurunun kabul edilebilirlik ve
esas incelemesinin birlikte yapılmasına karar verilmiştir.
III. OLAY VE OLGULAR
6. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ilgili
olaylar özetle şöyledir:
7. Sarıyer Vergi Dairesi Müdürlüğünce 2006 ve 2007 yıllarına
ilişkin vergi borcu bulunduğu gerekçesiyle başvurucu adınaödeme emirleri düzenlenerek tebliğ edilmiştir.
8. İradesi dışında adına işletme kurulduğu, imzası taklit
edilerek belgeler imzalandığı ve yapılan işlemlerin hukuka aykırı olduğu
iddialarıyla ödeme emirlerinin iptali istemiyle başvurucu tarafından İstanbul
3. Vergi Mahkemesi (Mahkeme) nezdinde dava açılmıştır. Mahkeme, öncelikle başvurucunun
iddialarının açıklığa kavuşturulması amacıyla bilirkişi incelemesi yaptırılması
gerektiğini belirtmiştir. İstanbul Üniversitesi Adli Tıp Enstitüsü Müdürlüğü
Belge İnceleme Birimi tarafından hazırlanan bilirkişi raporu ile 12/4/2006 tarihli işe başlamaya ilişkin yoklama fişindeki
imzanın başvurucuya ait olduğunun saptandığını ifade eden Mahkeme yine aynı
rapor uyarınca 11/4/2006 tarihli işe başlama bildirimi ve 27/3/2007 tarihli
2007 Şubat dönemine ilişkin katma değer vergisi düzeltme beyannamesindeki
imzaların başvurucuya ait olmadığının tespit edildiğini belirtmiştir. Başvurucu
tarafından imza edildiği anlaşılan 12/4/2006 tarihli
işe başlamaya ilişkin yoklama fişi ile başvurucunun şahsi mükellefiyetinden
haberdar olduğunun altını çizen Mahkeme; anılan yoklama fişi uyarınca
dekorasyon, doğal gaz, elektrik, toptan ve parekende satış işleri ile iştigal edildiğinin, işyerinde demirbaş olarak hangi eşyaların
bulunduğunun usulüne uygun olarak tespit edildiğini vurgulamıştır. Mahkeme, işe
başladığına ilişkin yoklama fişini mükellef sıfatıyla imzaladığı anlaşılan
başvurucunun şahsi mükellefiyetinden haberdar olması nedeniyle elektronik
ortamda verilen beyannameler üzerine tahakkuk eden vergiler için düzenlenen
ödeme emirlerinde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varmıştır. Diğer
taraftan başvurucunun imzalamadığı anlaşılan 27/3/2007 tarihli düzeltme beyannamesi üzerine tahakkuk eden vergilerin tahsili
maksadıyla düzenlenen ödeme emrinde ise hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna
varan Mahkeme kısmen iptal kısmen ret kararı vermiştir.
9. Başvurucu, davanın reddine ilişkin kısma itiraz etmiş ise dekarar İstanbul Bölge İdare Mahkemesinin 19/12/2013 tarihli ilamı ile onanmıştır.
10. Başvurucunun karar düzeltme talebi, aynı Mahkemenin 15/5/2014 tarihli ilamı ile reddedilmiştir. Bu karar,
başvurucu vekiline 20/6/2014 tarihinde tebliğ
edilmiştir.
11. Başvurucu 21/7/2014 tarihinde
bireysel başvuruda bulunmuştur.
IV. İNCELEME VE GEREKÇE
12. Mahkemenin 22/2/2018 tarihinde
yapmış olduğu toplantıda başvuru incelenip gereği düşünüldü:
A. Başvurucunun İddiaları
13. Başvurucu; adına düzenlenen ödeme
emirlerinin dayanağı olan mükellefiyet kaydını kendisinin yaptırmadığını,
ilgili belgelerdeki imzaların kendisine ait olmadığını, hatta bazı belgelerde
adının yanlış yazıldığını, bu mükellefiyetten ödeme emri gönderildiğinde
haberdar olduğunu, talebi üzerine yapılan imza incelemesinde sadece yoklama
fişindeki imzanın kendisine ait olduğunun, diğer imzaların ise kendisine ait
olmadığının tespit edildiğini, bu tespitler üzerine Vergi Mahkemesince
beyannamelerin iptaline karar verilerek davanın bu kısmının kabul edildiğini
ancak e-beyannameler bakımından davanın reddedildiğini oysa e-beyanname
bulunduğu hususunu bu aşamada öğrendiğini, e-beyanname için Vergi Dairesine
başvuru yapmadığını ve şifre almadığını, bu yöndeki iddiaları araştırılmaksızın
ve karşılanmaksızın karar verildiğini belirterek adil yargılanma hakkının ihlal
edildiğini ileri sürmüştür.
B. Değerlendirme
14. Anayasa’nın 148. maddesinin dördüncü fıkrasında, kanun
yolunda gözetilmesi gereken hususlara ilişkin şikâyetlerin bireysel başvuruda
incelenemeyeceği belirtilmiştir. Bu kapsamda ilke olarak mahkemeler önünde dava
konusu yapılmış maddi olay ve olguların kanıtlanması, delillerin
değerlendirilmesi, hukuk kurallarının yorumlanması ve uygulanması ile uyuşmazlıkla
ilgili varılan sonucun adil olup olmaması bireysel başvurukonusu olamaz. Ancak bireysel başvuru kapsamındaki hak ve özgürlüklere müdahale teşkil
eden, bariz takdir hatası veya açık keyfîlik içeren
tespit ve sonuçlar bu kapsamda değildir ( Ahmet
Sağlam , B. No: 2013/3351, 18/9/2013 , § 42).
15. Başvuruya konu olayda Vergi Mahkemesi başvurucunun
mükellefiyete ilişkin iddialarını araştırmak amacıyla bilirkişi incelemesi
yaptırmıştır. İstanbul Üniversitesi Adli Tıp Enstitüsü Müdürlüğü Belge İnceleme
Birimi tarafından hazırlanan raporda 12/4/2006 tarihli
işe başlamaya ilişkin yoklama fişindeki imzanın başvurucunun eli ürünü olduğu,
diğer belgelerdeki imzaların ise başvurucuya ait olmadığı tespit edilmiştir.
Vergi Mahkemesi anılan tespite dayanarak başvurucunun işyeri adresine gidilerek
yapılan işe başlama yoklamasında başvurucunun işe başladığına ilişkin yoklama
fişini mükellef sıfatıyla imzaladığı; dolayısıyla şahsi mükellefiyetinden
haberdar olduğunu ifade etmiştir. Bu durumda elektronik ortamda verdiği
beyannameler üzerine tahakkuk eden vergilerin vadesinde ödememesi üzerine
kesinleşen amme alacağından sorumlu olacağı gerekçesine yer vererek davayı
kısmen reddetmiştir. Karar itiraz mercilerince incelenerek kesinleşmiştir.
16. Başvurucu tarafından ileri sürülen iddialar, derece
mahkemesince delillerin değerlendirilmesi ve hukuk kurallarının yorumlanmasına
ilişkin olup Mahkeme kararında bariz takdir hatası veya açık birkeyfîlik oluşturan bir durumun da bulunmadığı dikkate
alındığında ihlal iddialarının kanun yolu şikâyeti niteliğinde olduğu
anlaşılmaktadır.
17. Açıklanan nedenlerle başvurunun diğer kabul edilebilirlik
koşulları yönünden incelenmeksizin açıkça
dayanaktan yoksun olması nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar
verilmesi gerekir.
V. HÜKÜM
Açıklanan gerekçelerle;
A. Başvurunun açıkça
dayanaktan yoksun olması nedeniyle KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA,
B. Yargılama giderlerinin başvurucu üzerinde BIRAKILMASINA 22/2/2018 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.