arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Guðný Helgadóttir (abbadís)

Guðný Helgadóttir (d. um 1368) var abbadís í Reynistaðarklaustri á 14. öld, á eftir Hallberu Þorsteinsdóttur, sem dó 1330. Raunar er ýmislegt óljóst um abbadísir á Reynistað á þessum tíma og einnig eru tilgreind nöfnin "Kristín" og "Katrín" á abbadísum sem sagðar eru hafa tekið við klaustrinu um þetta leyti. Líklegt er að þetta sé allt sama manneskjan og hafi Guðný tekið sér dýrlingsnafn, sennilega Kristín, þegar Egill Eyjólfsson biskup vígði hana 1332. Annars er fátt vitað um Guðnýju.

Á hennar tíma hófst deila um rekaítök á Skaga, svonefnda Ólafarparta, sem Benedikt Kolbeinsson á Auðkúlu, systursonur Hallberu abbadísar, hafði gefið klaustrinu með Ingibjörgu dóttur sinni þegar hún gekk í klaustrið. Egill Eyjólfsson biskup hafði gert þennan samning fyrir klaustrið en Björn Þorsteinsson ábóti á Þingeyrum vottað hann. Þó urðu út af þessu málaferli og runnu rekarnir á endanum til Hólastóls.

Ekki er alveg víst um dánarár Guðnýjar og eru árin 1367, 1368 og 1369 tilgreind í heimildum.
Agnes Jónsdóttir

Agnes Jónsdóttir (d. 1507) var príorissa og síðan abbadís í Reynistaðarklaustri frá 1461 til dauðadags, hin næstsíðasta í röðinni. Hún tók við af Þóru Finnsdóttur/Barböru, sem vígðist með henni sem nunna árið 1431.

Agnes var dóttir Jóns Jónssonar búlands, sýslumanns í Húnaþingi, og systir Ásgríms ábóta á Þingeyrum og Þorvaldar á Móbergi, föður Bjargar seinni konu Jóns Sigmundssonar lögmanns. Hún varð príorissa við lát Þóru en ekki er ljóst hvenær hún hlaut abbadísarvígslu. Hún mun ekki hafa viljað sveigja sig alveg undir vilja Hólabiskups, Ólafs Rögnvaldssonar, og reyndi að ráða Þorleif Árnason í Glaumbæ á móti vilja hans, en af því varð þó ekki og fékk hún áminningu biskups fyrir. Ráðsmaður klaustursins varð síðar Jón Þorvaldsson, bróðursonur Agnesar og seinna ábóti á Þingeyrum.

Um aldamótin 1500 eru taldar þessar nunnur í klaustrinu, auk Agnesar abbadísar: Guðbjörg Pálsdóttir, Helga Þorkelsdóttir, Steinvör Guðólfsdóttir, Þorgerður Jónsdóttir, Þórdís systurdóttir Agnesar og Solveig Hrafnsdóttir.

Agnes dó árið 1507, háöldruð, og tók Solveig við af henni og var síðasta abbadís klaustursins.
Að duga eða drepast

Að duga eða drepast (enska: "Make it or Break it") er þáttaröð frá 2009 og er til sýningar á sjónvarpstöðinni ABC Family í Bandaríkjunum. Þátturinn er sýndur á Ríkissjónvarpinu og er um fjórar fimleikastelpur sem keppast um að komast á Ólympíuleikana.
Zürich (fylki)

Zürich er fjölmennasta kantónan í Sviss með rúma 1,4 milljón íbúa (31. desember 2014). Höfuðborg hennar, borgin Zürich, er mesta fjármálamiðstöð landsins. Íbúarnir eru þýskumælandi.

Lega og lýsing.

Zürich er sjöunda stærsta kantóna Sviss með 1.729 km2. Hún liggur nær nyrst í Sviss og nemur norðurhlutinn við þýsku landamærin. Aðeins kantónan Schaffhausen liggur norðar. Kantónur sem að Zürich liggja eru Schaffhausen fyrir norðan, Thurgau fyrir austan, St. Gallen fyrir suðaustan, Schwyz og Zug fyrir sunnan og Aargau fyrir vestan. Zürich er hæðótt en ekki hálend, enda liggur hún fyrir norðan Alpafjöll. Hæsta fjallið, Schnebelhorn, er aðeins 1.293 m hátt. Zürichvatn gengur inn í landið í suðri og klýfur suðurhluta kantónunnar í tvennt. Íbúar eru 1,3 milljónir, sem gerir Zürich að fjölmennustu kantónu Sviss.

Skjaldarmerki.

Skjaldarmerki Zürich eru tvær rendur á ská. Fyrir ofan til hægri er hvítt en fyrir neðan til vinstri er blátt. Merki þetta kom fram á 15. öld sem dómsinnsigli. Ekki hefur tekist að útskýra tilurð litanna. Í gegnum tíðina hefur ýmislegt skraut verið sett í kringum merkið, svo sem ljón og ríkisörninn. Stundum er það enn notað. Skjaldarmerki kantónunnar Zürich og borgarinnar Zürich eru nákvæmlega eins.

Orðsifjar.

Kantónan heitir eftir borginni Zürich. Rómverjar nefndu staðinn Turicum, en þar voru þeir með hervirki. Talið er að heitið sé forngermanskt en það hefur ekki verið skýrt enn.

Borgir.

Stærstu borgir kantónunnar:
Salalaug

Sundlaugin Versölum eða Salalaug er ein af tveimur sundlaugum í Kópavogi. Hún er staðsett að Versölum 3. Við sundlaugina er íþróttamiðstöð með 4.095 fermetra íþróttasal með fimleikaðstöðu fyrir Íþróttafélagið Gerplu. Laugin opnaði 22. apríl 2005 og helgina þar á eftir var ókeypis fyrir alla í sundlauginna.

Aðalsundlaugin er 25x15 m að stærð og dýptin er frá 1 m – 1,6 m. Hitastigið er um 29°. Iðulaugin er eitt af einkennum Versala-laugarinnar. Þar eru nuddstútar og legubekkir og rúmgott svæði fyrir þá sem vilja slaka á. Hitastigið er um 38°. Innilaugin er 16.67x10 m að stærð og 0,75-0,9 m að dýpt. Hitastigið er 33-34°. Laugin er tilvalin fyrir ungabörn og yngri sungesti og í henni fer fram skólasund yngri barna grunnskólanna. Í sundlauginni Versölum er einnig að finna rennibraut, tvo heita potta og svokallað vatnsorgel.
Þórir Haraldsson

Þórir Haraldsson (d. 1323) var ábóti í Munkaþverárklaustri, vígður 1298 og tók við af Ljóti Hallssyni. Hann átti í deilum við Lárentíus Kálfsson Hólabiskup og einnig Auðun rauða, sem setti hann úr embætti árið 1317.

Tilefni deilna þeirra Lárentíusar og Þóris ábóta var að Solveig Loftsdóttir húsfreyja í Lönguhlíð (Skriðu) í Hörgárdal, systir Þorláks Loftssonar ábóta í Þykkvabæjarklaustri og bróðurdóttir Árna Helgasonar biskups og Agöthu abbadísar í Kirkjubæjarklaustri, drukknaði í Hörgá árið 1307. Hana hefði átt að grafa á Bægisá en maður hennar, Þorvaldur Geirsson, vildi að hún fengi legstað á Munkaþverá, og gaf klaustrinu mikið fé til að svo mætti vera. Hann var vel stæður, sonur Geirs auðga Þorvaldssonar á Silfrastöðum en Guðmundur dýri Þorvaldsson var langafi hans.

Hildibrandur Jónsson prestur á Bægisá kærði þetta til Lárentíusar, sem þá var hér vísitator erkibiskupsins í Niðarósi ásamt munkinum Birni, og gaf hann út bréf þess efnis að Solveigu skyldi jarða á Bægisá og bannaði messusöng í klausturkirkjunni á Þverá meðan ekki væri farið að boði hans. Þórir ábóti, Jörundur Hólabiskup og fleiri fengu þá bróður Björn til að gefa út annað bréf sem gekk þvert á bréf Lárentíusar og heimilaði að Solveig væri grafin á Munkaþverá. Þegar Lárentíus kom í Munkaþverá með fylgdarmönnum og ætlaði að koma sínu fram gripu Þórir ábóti og hans menn bréfið sem Lárentíus hafði gefið út, rifu það og brutu innsigli og vörpuðu svo Lárentíusi og mönnum hans út úr kirkjunni og kirkjugarðinum. Bendir þetta ekki til þess að Þóri hafi verið sýnt um að láta að stjórn yfirboðara sinna.

Árið 1312, þegar Lárentíus var fallinn í ónáð Jörundar Hólabiskups, sendi Þórir þó eftir honum og bauð honum að koma til sín og kenna í klaustrinu. Lárentíus þáði það og kenndi í eitt ár á Munkaþverá og er sagt að „margir tóku mikinn þrifnað af hans læring“. Einn af nemendum hans þar var Bergur Sokkason, fræðimaður og síðar ábóti á Munkaþverá. Þeir Lárentíus urðu miklir vinir og vígðust saman í Þingeyraklaustur 1316 ásamt Árna syni Lárentíusar.

Samkvæmt annálum var Brandur nokkur vígður ábóti á Munkaþverá 1310 en Þórir var þó áfram ábóti eftir það. Auðunn rauði Þorbergsson Hólabiskup setti hann úr embætti 1317. Hann ætlaði til Noregs 1318 en skipið brotnaði í hafís við Austfirði en menn björguðust. Þórir fór svo utan 1321 og er talið að hann hafi dáið í Noregi 1323. Ef til vill hefur Brandur sá sem áður er nefndur gegnt ábótastarfi fyrst eftir að Þórir vék þaðan en Bergur Sokkason var príor frá 1322 og ábóti frá 1325.
Þorgils (ábóti í Munkaþverárklaustri 1379-1385)

Þorgils var ábóti í Munkaþverárklaustri á 14. öld. Hann varð ábóti 1379 þegar Árni Jónsson skáld og ábóti sigldi til Noregs og átti ekki afturkvæmt.

Um Þorgils er annars ekkert vitað nema hvað hann var settur úr embætti 1385 og hefur það verið Jón skalli Eiríksson sem afsetti hann en óvíst er fyrir hvaða sakir. Eftirmaður hans var Hallur, sem verið hafði munkur í Þingeyraklaustri.
Finnbogi Einarsson (ábóti)

Finnbogi Einarsson (d. 1532) var íslenskur prestur og síðar ábóti í Munkaþverárklaustri og tók þar við af föður sínum, Einari Benediktssyni, þegar hann dó 1524, og hafði áður verið aðstoðarmaður hans frá 1517. Hann var vígður ábóti 1525 og gegndi embættinu til 1529 en dó þremur árum síðar.

Móðir Finnboga var fylgikona Einars, Guðrún Torfadóttir, sem var dóttir Torfa Arasonar hirðstjóra og Akra-Kristínar konu hans. Hann er nefndur sem prestur 1495. Árið 1502 var hann orðinn prestur á Hólum í Hjaltadal og var þar til 1507, en þá fékk hann Grenjaðarstað eftir að séra Eiríkur Einarsson lést. Hann var prestur þar til 1528 en var þó að mestu á Munkaþverá, var aðstoðarmaður föður síns frá 1517 og hélt þar skóla og varð svo ábóti þegar faðir hans lést. Hann var sagður mjög lærður og góður latínumaður eins og faðir hans.

Fylgikona Finnboga var Ingveldur Sigurðardóttir. Þau áttu þrjú börn, Gísla sterka, sem var prestur norðanlands, faðir Guðrúnar barnsmóður Guðbrands Þorlákssonar biskups, Svein prest og Guðrúnu, móður Einars Sigurðssonar skálds og prests í Eydölum.

Eftirmaður Finnboga var Pétur Pálsson, sem var vígður 1532 og var næstsíðasti ábóti í Munkaþverárklaustri.
Acorn Computers

Acorn Computers Ltd. (síðar nefnt Element 14 Ltd.) var breskt tölvufyrirtæki sem stofnað var í Cambridge árið 1978. Fyrirtækið framleiddi nokkrar vinsælar tölvur sem seldust vel á Bretlandi. Meðal þeirra voru Acorn Electron, BBC Micro og Acorn Archimedes. Tölvan BBC Micro sem fyrirtækið framleiddi í samstarfi við BBC var ein vinsælasta tölva í breskum skólum á níunda og tíunda áratugunum. Fyrirtækinu var skipt í nokkur önnur fyrirtæki árið 1998 og arfur tilveru þess er þróun RISC-tölva. Stýrikerfi fyrirtækisins, RISC OS, er ennþá þróað í tveimur útgáfum af RISCOS Ltd og RISC OS Open. Nokkur dótturfyrirtæki Acorn er enn til í dag, til dæmis ARM Holdings, sem er eitt helsta örgjörvahönnunarfyrirtæki í heimi fyrir farsíma og lófatölvur.

Vegna þess að Acorn var mikið nýsköpunarfyritæki er það stundum kallað „breska Apple“.
Listi yfir hin fornu héruð Frakklands

Frakklandi var að fornu skipt í héruð (stjórnsýslusvæði) fram til 4. mars 1790, þegar þau voru lögð af og í staðinn teknar upp „sýslur“ (Département français) við umfangsmiklar stjórnkerfisbreytingar eftir frönsku byltinguna.

Með því að leggja niður héruðin ætlaði byltingarstjórnin að ná nokkrum markmiðum. Í fyrsta lagi vildu menn fjarlægja síðustu leifar af lénsskipulaginu, rjúfa gömul hagsmunatengsl ínnan héraðanna og stuðla að tryggð við miðstjórnina í París og uppbyggingu franskrar þjóðerniskenndar. Í öðru lagi vildu menn hafa sýslurnar það litlar að auðvelt væri að stjórna þeim. Í þriðja lagi voru öll gömul sérréttindi, staðbundin lög og stjórnkerfi lögð niður og í staðinn komið á samræmdu stjórnkerfi sem skipulagt var frá höfuðborginni París.

Mörg af gömlu héraðanöfnunum lifa áfram sem nöfn á landshlutum Frakklands, og þau eru enn hluti af menningarlegri vitund margra Frakka.

Listi yfir hin fornu héruð Frakklands.

Hér á eftir fer listi yfir héruð Frakklands fyrir byltinguna.

Innan sviga er franska heitið, ef það er annað, ártal fyrir innlimun í franska konungsríkið, og nafn höfuðborgar héraðsins.

Nr. 35–39 voru ekki hluti af Frakklandi fyrir byltinguna, en voru sameinuð því síðar.
Dave Barry

David Barry eða Dave Barry (f. 3. júlí 1947) er bandarískur rithöfundur sem unnið hefur til Pulitzer verðlaunanna. Hann hefur skrifað nokkrar skopstælingar auk þess að skrifa gamansögur.
Brandönd

Brandönd (fræðiheiti: "Tadorna tadorna") er stórvaxin og skrautleg önd sem minnir á gæs bæði hvað varðar stærð og lögun. Goggur andarinnar er rauðbleikur, fæturnir bleikir og búkurinn hvítur með brúnum og svörtum flekkjum. Höfuðið og hálsinn eru dökkgræn. Brúnt belti er um miðju og nær það aftur á bakið. Axlarfjaðrir eru svartar. Dökk rák nær frá bringu eftir endilöngum kviðnum. Kynin eru svipuð í útliti en kvenfuglarnir eru minni.

Brandendur eru léttar í gangi og á sundi og hefja sig snögglega til flugs án tilhlaups. Þær eru áberandi hálslangar á flugi. Brandönd verpir yfirleit 8 eggjum sem klekjast út á mánupi og verða ungarnir fleygir á 6-7 vikum. Báðir foreldrar sjá um uppeldi unga. Kjörlendi brandanda er grunnsævi og leirur þar sem þær sía fæðu úr leðjunni. Þær halda sig við voga og árósa og fara sjaldan lengra en 1 - 2 km frá sjó. Karlfuglinn tístir og flautar um varptíma en kvenfuglinn gargar og kvakar.

Brandönd er farfugl og var áður fáséður flækingsfugl á Íslandi. Fyrsta varp sem vitað er um á Íslandi er 1990. Síðan hefur hún sést árlega í Borgarfirði. Stofninn á Íslandi telur nú vel yfir þúsund fugla og eru höfuðstöðvar hans við ósa Hvítár í Borgarfirði.

Brandönd er alfriðuð.
Schaffhausen

Schaffhausen er borg í samnefndri kantónu í Sviss. Hún er jafnframt nyrsta borgin í Sviss.

Lega og lýsing.

Schaffhausen liggur við norðanvert Rínarfljót, aðeins steinsnar fyrir norðan Rínarfossana frægu. Hún er nyrsta borgin í Sviss, enda er hún hérumbil umlukin Þýskalandi á þrjá vegu. Næstu borgir eru Winterthur fyrir sunnan (25 km), Konstanz í Þýskalandi til austurs (50 km), Zürich til suðausturs (55 km) og Basel til vesturs (100 km). Schaffhausen er næststærsta svissneska borgin við Rínarfljót. Borgin er landbúnaðarborg.

Skjaldarmerki.

Skjaldarmerki Schaffhausen sýnir svartan sauð sem stekkur úr hvítu borgarhliði. Bakgrunnurinn er gulur, undirstaðan græn. Merki þetta er gengið undan rifjum klaustursins Allerheiligen frá 12. öld, sem stóð þar nálægt. Hugmyndin er hljóðfræðileg tengsl við heiti bæjarins, Schaf ("sauður") og hausen ("bær"). Fram til 1831 voru tveir sauðir á merkinu. En við skiptingu borgarinnar og kantónunnar fengu einingarnar hvor sinn sauðinn.

Orðsifjar.

Bærinn hét upphaflega Scephusen og er dregið af orðinu "Scehp", sem merkir "skip". Með tímanum breyttist Sceph í Schaff. Heiti borgarinnar hefur því ekkert með kindur að gera ("Schaf" á þýsku).

Íþróttir.

Árangursríkasta knattspyrnulið borgarinnar er FC Schaffhausen, er féll í aðra deild 2008. Liðið komst tvisvar í úrslit í bikarkeppninni (1988 og 1994).

Í handbolta leikur félagið Kadetten Schaffhausen í efstu deild. Liðið hefur þrisvar orðið svissneskur meistari (síðast 2007) og fjórum sinnum bikarmeistari (síðast 2006). Á leiktíðinni 2007/2008 sameinaðist liðið Grasshoppers frá Zürich til að skapa úrvalslið sem tæki þátt í Evrópukeppninni, en dæmið gekk fjárhagslega ekki upp. Íbúar í Schaffhausen neituðu fjárhagsaðstoð með atkvæðagreiðslu.

Kvennablakliðið VC Kanti leikur í efstu deild. Liðið hefur ekki orðið svissneskur meistari, en varð bikarmeistari árin 2000 og 2009. Liðið leikur í Evrópudeild og gerir það gott þar.
Lestölva

Lestölva er tæki sem hannað er til lesturs á rafrænum bókum svo sem lófabókum og rafbókum. Lestölvur eru sambærilegar í stærð og snjalltöflur og eru handhægar með skjái sem rúma hefðbundna bókablaðsíðu.

Lestölvur notast við sérstaka skjátegund sem kölluð er rafeindapappír. Rafeindapappír er tækni til þess að líkja eftir prentuðum pappír. Hann birtir svarthvítan texta og myndir án þess að nota innri lýsingu. Lesa þarf rafeindapappír í birtu alveg eins og venjulegan pappír. Auðvelt og þægilegt er að lesa af rafeindapappírnum í birtu og úti í sólskini ólíkt skjám sem notaðir eru í fartölvum og snjalltöflum. Rafhlöðuending er sérstaklega góð og getur ein hleðsla enst vikum saman við lestur.

Lestölvurnar koma með innbyggðum hugbúnaði til rafbókalesturs frá viðkomandi framleiðanda. Lestarhugbúnaður ólíkra framleiðenda styðja mismunandi gerðir lófa- og rafbóka. Yfirleitt hafa þeir beina tengingu við ákveðna netverslun eða lófabókaveitu sem er á vegum framleiðandans en oftast er hægt að flytja aðrar bækur inn á tækið. Sumar lestölvur eru einnig með vefskoðara. Lestölvur eru ekki með litaskjái og bjóða yfirleitt ekki upp á viðbótar hugbúnað eða leiki. Þekktustu lestölvurnar eru Kindle frá Amazon, eReader frá Sony og Nook frá Barns &amp; Nobles en ótrúlega margar aðrar tegundir af lestölvum eru á markaðnum.
Langhalaætt

Langhalaætt (fræðiheiti: "Macrouridae") er ætt djúpsjávarfiska af ættbálki þorskfiska.
William Ian Miller

William Ian Miller (f. 1946) er prófessor í lögfræði við Michigan-háskóla, Bandaríkjunum. Hann hefur ritað mikið um íslenskar fornbókmenntir frá lögfræðilegu sjónarhorni, með hliðsjón af mannfræði og félagsfræði.

Miller hefur starfað við lagadeild Michigan háskóla frá 1984, og gegnir þar stöðu sem kennd er við Thomas G. Long. Rannsóknir hans hafa einkum snúist um túlkun Íslendingasagna, og þangað sækir hann efni í bækur sínar "Bloodtaking and Peacemaking" (1990), "Audun and the Polar Bear" (2008), ""Why is your axe bloody:" A Reading of Njáls Saga" (2014) og fleiri.

Hann hefur einnig fjallað um tilfinningar, einkum óþægilegar, sbr. bækurnar: "Humiliation" (1993), "The Anatomy of Disgust" (1997) — tilnefnd besta bók ársins 1997 í mannfræði og félagsfræði af Félagi bandarískra bókaútgefenda; "The Mystery of Courage" (2000), "Faking It" (2003), og "Losing It" (2011), þar sem hann beinir sjónum að fordómum gagnvart öldrun og hrörnun. The Chicago Tribune og Macleans Magazine of Canada töldu "Losing It" meðal bestu fræðibóka ársins 2011.

"Eye for an Eye" (2006) er ítarleg umfjöllun um hefndarlögmálið.

Miller tók BA próf í Wisconsin-háskóla og doktorspróf í ensku (PhD) og lögfræði (Juris Doctor, JD) frá Yale-háskóla. Hann hefur einnig verið gestaprófessor í Háskólunum í Yale, Chicago, Björgvin, Tel Aviv og Harvard. Árið 2008 varð hann Carnegie Centenary Trust prófessor við St. Andrews-háskóla á Skotlandi, þar sem hann er nú heiðursprófessor í sagnfræði.

Helstu rit tengd íslenskum fornbókmenntum.

William Ian Miller hefur ritað greinar og bókakafla um íslenskar miðaldabókmenntir, sjá skrár Landsbókasafns.
Loðmundur (ábóti)

Loðmundur (d. 30. desember 1313) var ábóti í Þykkvabæjarklaustri snemma á 14. öld. Hann var vígður árið 1307 en Runólfur Sigmundsson ábóti hafði dáið sama ár. Hann var ábóti til 1311 en lét þá af embætti, eða að minnsta kosti sinnti eftirmaður hans ábótastörfum eftir það.

Um Loðmund er annars ekkert vitað nema hvað annálar greina frá því að hann hafi dáið á sjötta dag jóla árið 1313. Eftirmaður hans var Þorlákur Loftsson.
Eyjólfur Pálsson

Eyjólfur Pálsson (d. 1377) varð ábóti í Þykkvabæjarklaustri árið 1354, eftir lát Þorláks Loftssonar. Hann hafði áður verið prestur og ráðsmaður í Skálholti. Hann er talinn hafa verið af Svínfellingaætt.

Í ábótatíð Eyjólfs, árið 1360, voru bein Þorláks Loftssonar ábóta tekin upp og geymd í klausturkirkjunni í Þykkvabæ, því hann var talinn helgur maður. Eyjólfur dó árið 1377 og varð Runólfur Magnússon eftirmaður hans.
Kollgrímur Koðránsson

Kollgrímur Koðránsson (d. eftir 1526) eða Kolgrímur var íslenskur prestur og síðan ábóti í Þykkvabæjarklaustri frá 1523, næstsíðastur í röð ábóta þar. Hann tók við sem ábóti þremur árum eftir lát Árna Steinmóðssonar.

Kollgrímur var austfirskur og hefur verið í röð hefðarklerka, varð prestur 1492 og var á Valþjófsstað í Fljótsdal 1502-1514 og síðan í Vallanesi á Völlum til 1523, þegar hann varð ábóti. Hann var mikill vinur Ögmundar Pálssonar biskups og tók Ögmundur son Kollgríms, Eyjólf, að sér og gerði hann að sveini sínum og síðar skipstjóra á skipi biskupsstólsins. Eyjólfur var mikill ofláti og ribbaldi, stór maður og sterkur. Endalok hans eru sögð hafa verið þau að hann var í vísitasíuferð með biskupi en hann og aðrir sveinar voru ölvaðir og sáust lítið fyrir. Eyjólfur sveiflaði í kringum sig stórri lensku en stakk henni fyrir slysni í kvið sinn og varð það bani hans.

Kollgrímur ábóti var á prestastefnu 1524 og aftur 1526 og er ekkert vitað um hann eftir það en hann hefur látist eða sagt af sér embætti skömmu síðar því Sigvarður Halldórsson varð ábóti 1527.
Vesturfrísnesku eyjarnar

Vesturfrísnesku eyjarnar (hollenska: Waddeneilanden) eru eyjaklasi í Vaðhafinu undan norðurströnd Hollands og tilheyra Hollandi. Aðaleyjarnar eru fimm og eru þær allar í byggð. Eyjarnar mynda beina línu við Austurfrísnesku eyjarnar, sem tilheyra Þýskalandi. Auk þeirra eru einnig til Norðurfrísnesku eyjarnar sem tilheyra Þýskalandi og Danmörku.

Jarðfræði.

Eyjarnar mynduðust við hreyfingar sjávar, þannig að sandrif hlóðust upp í Vaðhafinu. Þessi rif stækkuðu með tímanum og náði gróður að skjóta þar rótum. Því liggja eyjarnar í beinni línu, nema Texel sem liggur frá norðaustri til suðvesturs. Sökum hafstrauma hreyfast eyjarnar smátt og smátt í austurátt, þ.e. það brotnar af þeim að vestan og hleðst á austurendann. Slíkar hreyfingar taka hins vegar langan tíma. Norðurströnd eyjanna er að mestu úr sandi, en suðurströndin úr leir. Þegar fjarar út koma víðáttumiklar leirur í ljós, þannig að hægt er að ganga marga kílómetra til suðurs, jafnvel allt til meginlandsins. Þar er boðið upp á gönguferð til eyjarinnar Schiermonnikoog með vönum leiðsögumanni. Á milli eyjanna eru sterkir straumar þar sem sjór þrýstist ýmist til norðurs þegar fjarar út, eða til suðurs þegar flæðir að.

Eyjarnar.

Megineyjarnar eru fimm að tölu og eru allar í byggð. Auk þeirra eru smærri eyjar og rif sem flestar eru friðaðar vegna náttúrunnar. Þar verpa fuglar í stórum stíl og í mörgum þeirra kæpa selir. Eyjarnar tilheyra flestar héraðinu Fríslandi, nema Texel sem tilheyrir Norður-Hollandi.

Listi yfir Vesturfrísnesku eyjarnar eftir stærð:

Óbyggðar eyjar. Tölusetningin er af myndinni að ofan:
Is It True?

„Is It True?“ er lag sem íslenska söngkonan Jóhanna Guðrún flutti og var framlag Íslands í Söngvakeppni evrópskra sjónvarpsstöðva 2009 sem haldin var í Moskvu, Rússlandi. Lagið var samið af Óskari Páli Sveinssyni og náði öðru sæti í keppninni. Lagið komst í fyrsta sæti á íslenska vinsældalistanum og komst líka á topp 10 listana í Svíþjóð, Noregi, Finnlandi, Grikklandi og Sviss.
Apeldoorn

Apeldoorn er næststærsta borgin í héraðinu Gelderland í Hollandi með 157 þúsund íbúa (2014). Verið er að reisa tvö ný hverfi, þannig að íbúatalan á eftir að hækka mikið.

Lega og lýsing.

Apeldoorn liggur við hollenska skipaskurðinn, sem liggur í norður/suðurstefnu í austurhluta Hollands. Veluwe, stærsta skógarsvæði Hollands liggur við vesturenda borgarinnar. Næstu borgir eru Arnhem til suðurs (30 km), Ede til suðvesturs (40 km), Zwolle til norðurs (40 km) og Utrecht til vesturs (65 km). Apeldorn er ákaflega græn borg, með fáum háhýsum.

Skjaldarmerki.

Skjaldarmerki Apeldoorn sýnir rauðan örn, með bláar klær og nef, og lykil fyrir framan. Örninn er tákn um gamla þýska ríkið. Lykillinn er tákn borgarinnar.

Orðsifjar.

Apeldoorn merkir eplatré á gamalli hollensku. Apel = "epli" (sbr. "Apfel" á þýsku). Doorn er notað um ýmsa runna.

Viðburðir.

Jazz in the woods er árleg tónlistarhátíð í miðborg Apeldoorn í maílok. Spilað er jazz, en einnig popp og blús. Aðgangur er ókeypis. Um 60-80 þúsund manns sækja hátíð þessa heim.

Midwinter-Marathon er árlegt Maraþonhlaup í borginni. Það hefur verið haldið í janúarmánuði síðan 1974 og er næstelsta Maraþonhlaupið í Hollandi
Margaret Clunies Ross

Margaret Clunies Ross (fædd 1942) er McCaughey-prófessor í ensku og fornenskum bókmenntum við Háskólann í Sydney, Ástralíu. Hún veitir forstöðu "Centre for Medieval Studies" við sama skóla. Hún stundaði nám í Somerville College í Oxford.

Æviágrip.

Margaret Clunies Ross hefur einkum fengist við rannsóknir á íslenskum fornbókmenntum, og sögu þeirra fræða.

Frá 1997 hefur hún verið einn af ritstjórum hinnar nýju heildarútgáfu íslenskra og norskra dróttkvæða, Skaldic Poetry of the Scandinavian Middle Ages.

Hún hefur einnig ritað greinar um menningu frumbyggja Ástralíu, gefið út kvæði þeirra og unnið með mannfræðingum og þjóðfræðingum við að rannsaka hvernig þau voru flutt. Þá hefur hún fengist við fornensk fræði og lagt fram efni í "Oxford Dictionary of National Biography".

Clunies Ross varð heiðursdoktor við Háskólann í Gautaborg og er félagi í Kungliga Gustav Adolfs Akademien för svensk folkkultur í Uppsölum.
Vigfús Árnason (prestur á Hofi)

Vigfús Árnason (1600 – 1673) var dómkirkjuprestur í Skálholti, síðan skólameistari við Hólaskóla og síðast prestur á Hofi í Vopnafirði og prófastur í Múlaprófastsdæmi.

Vigfús var sonur Árna Magnússonar sýslumanns á Eiðum og konu hans Guðrúnar Jónsdóttur. Hann var dómkirkjuprstur í Skálholti 1630-1632 en varð þá skólameistari á Hólum og var þar í sex vetur. Árið 1638 varð hann prestur á Hofi í Vopnafirði og var þar til dauðadags, eða í 35 ár. Hann var prófastur í Múlaprófastsdæmi frá 1652-1671.

Kona Vigfúsar var Valgerður Skúladóttir, systir Þorláks Skúlasonar biskups og dótturdóttir Guðbrands Þorlákssonar. Þau áttu fjölda barna.