arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Guðmundur Ingi Guðbrandsson

Guðmundur Ingi Guðbrandsson (f. 28. mars 1977) er núverandi félags- og vinnumarkaðsráðherra, fyrrverandi umhverfis- og auðlindaráðherra Íslands og alþingismaður Vinstrihreyfingarinnar – græns framboðs í Suðvesturkjördæmi. Á kjörtímabilinu 2017-2021 gegndi hann embætti umhverfis- og auðlindaráðherra utan þings en gaf kost á sér í forvali Vinstri grænna í Suðvesturkjördæmi fyrir alþingiskosningarnar 2021. Frá 2011-2017 var hann framkvæmdastjóri Landverndar.

Starfsferill.

Guðmundur Ingi er með BSc-próf í líffræði frá Háskóla Íslands og meistarapróf í umhverfisfræði frá Yale-háskóla. Hann hefur unnið við rannsóknir í vistfræði og umhverfisfræði við Háskóla Íslands og hjá Landgræðslu ríkisins. Síðan starfaði hann á Veiðimála­stofn­un á Hólum í Hjartadal. Frá 2006 hefur hann verið stundakennari við Háskóla Íslands, Landbúnaðarháskóla Íslands og Háskólasetur Vestfjarða. Einnig starfaði hann sem landvörður í Þingvallaþjóðgarði og Vatnajökulsþjóðgarði.

Hann var einn af stofnendum Félags umhverfisfræðinga á Íslandi og formaður þess frá 2007 til 2010.

Guðmundur var sjálfkjörinn í embætti varaformanns Vinstri grænna á flokksþingi þeirra þann 19. október 2019.

Stærsta verkefni Guðmundar í umhverfis- og auðlindaráðuneytinu var frumvarp um hálendisþjóðgarð en það varð ekki að lögum á kjörtímabilinu.

Guðmundur Ingi varð félags- og vinnumarkaðsráðherra í annarri ríkisstjórn Katrínar Jakobsdóttur eftir Alþingiskosningarnar árið 2021, en Guðlaugur Þór Þórðarson tók við embætti umhverfisráðherra.
Félags- og jafnréttismálaráðherra Íslands

Félags- og jafnréttismálaráðherra er ráðherra í ríkisstjórn Íslands og starfar í dag undir velferðarráðuneytinu ásamt heilbrigðisráðherra.

Velferðarráðherra (2011–2013).

Með sameiningu heilbrigðisráðuneytisins og félags- og tryggingamálaráðuneytisins var velferðarráðuneytið stofnað. Sérstakur velferðarráðherra var starfandi frá 2011 til 2013 en eftir það var aftur settur sér heilbrigðisráðherra og félagsmálaráðherra.
Hvirfilblað

Hvirfilblað (e. parietal lobe, ) er staðsett aftan við ennisblað á heilaberkinum og stjórnar taugaboðum, tilfinningalegri skynjun ásamt því að tengja talmál og ritmál við minnið svo hægt sé að skilja það sem heyrt er og lesið.
Fyrsta franska lýðveldið

Fyrsta franska lýðveldið, formlega nefnt la République française á frönsku, var lýðveldi sem var á dögum í Frakklandi frá september 1792 til maí 1804. Lýðveldið var stofnað í kjölfar frönsku byltingarinnar og kom í stað þingbundinnar konungsstjórnar sem var lögð niður þann 10. ágúst 1792 eftir fall Tuilerieshallar. Fyrsta franska lýðveldið spannaði öll núverandi yfirráðasvæði Frakklands, auk héraða hins heilaga rómverska ríkis vestan Rínarfljóts þar sem í dag eru Belgía, Lúxemborg og hluti Þýskalands.

Þann 21. september 1793 ákváðu fulltrúar franska stjórnlagaþingsins einróma að leysa upp franska konungdæmið. Þótt stofnun lýðveldis hafi aldrei verið formlega lýst yfir hefur síðar verið miðað við þann 22. september 1792 sem upphaf fyrsta franska lýðveldisins. Þann 25. september 1792 var því lýst yfir að franska lýðveldið væri „eitt og órjúfanlegt“. Frá 1792 til 1802 var Frakkland nánast óslitið í stríði við alla Evrópu. Auk þess var mikið um innanlandsátök, sérstaklega í Vendée-stríðunum svokölluðu.

Fyrsta lýðveldið skipti tvisvar sinnum um stjórnarfyrirkomulag og því má skipta sögu þess í þrennt:
Lán

Lán er þar sem einn aðili (lánveitandi) lánar öðrum aðila (lántaki) peninga. Lán er skuld sem einstaklingur eða fyrirtæki veitir með vöxtum. Lánið skal greiða niður fyrir tiltekinn eindaga sem lánveitandinn ákveður. Tilgangur vaxta er að hvetja lántakann til að greiða niður lánið.

Að veita lán er lykilatriði í starfsemi margra fjármálastofnana svo sem banka.

Tegundir.

Veðlán.

Veðlán er lán þar sem lántakinn veðsetur eign eins og fasteign eða bíl til að tryggja lánið. Komi til þess að lánið sé ekki endurgreitt (þ.e. lántakinn er í vanskilum) getur lánveitandinn leyst til sín eignina og endurheimt skuldina.

Fasteignaveðlán er algengasta tegund veðláns. Við veitingu fasteignaveðláns öðlast lánveitandinn veðrétt í fasteign og getur leitað fullnustu skuldarinnar með því að ganga að fasteigninni ef vanefndir verða á endurgreiðslu lánsins. Um fasteignaveðlán gilda almennar reglur kröfuréttar og veðréttar eftir því sem við á, en um fasteignalán til neytenda gilda þar að auki sérreglur á sviði neytendaréttar (sjá umfjöllun um neytendalán).

Ótryggt lán.

Ótryggt lán er lán þar sem engin eign er veðsett gegn skuldinni. Dæmi um ótryggð lán eru kreditkort, yfirdrættir og skuldabréf.
Nukuʻalofa

Nukuʻalofa er höfuðstaður Tonga. Liggur bærinn á norður strönd Tongatapu-eyjar.

Um 25.000 manns búa í bænum.
Kingston (Tennessee)

Kingston er borg í Tennessee í Bandaríkjum. Íbúafjöldi var 5.840 árið 2016.
Harry Kane

Harry Edward Kane (fæddur 28. júlí 1993) er enskur knattspyrnumaður sem spilar sem framherji fyrir enska úrvalsdeildarliðið Tottenham Hotspur og enska landsliðið. Hann er 3. hæsti markaskorari úrvalsdeildarinnar frá upphafi og 2. hæsti í landsliðinu. Kane hefur skorað 330 mörk í öllum keppnum í efstu stigum knattspyrnu og flest mörk fyrir sama úrvalsdeildarlið á Englandi.

Kane hóf að leika með aðalliði Tottenham árið 2011 en var þá ekki orðinn fastamaður og var lánaður til ýmissa liða (Leyton Orient, Millwall, Leicester City og Norwich City). Tímabilið 2014–15 var hann orðinn fastamaður í Tottenham og skoraði 21 mark í deildinni og alls 31 mark á tímabilinu. Tímabilin 2015–16, 2016–17 og 2020-2021 (og stoðsendingahæstur) varð Kane markakóngur úrvalsdeildarinnar.

Árið 2017 sló hann 22 ára gamalt met Alan Shearer yfir mörk skoruð á einu ári og í byrjun árs 2018 náði hann þeim áfanga að skora 100 mörk í úrvalsdeildinni. Hann sló einnig met sitt yfir mörk skoruð á einu tímabil; 30 mörk (Mohamed Salah varð hins vegar markakóngur með 32 mörk).

Í byrjun tímabils 2020 lagði Kane upp 4 mörk á Son Heung-min í leik gegn Southampton sem er met í úrvalsdeildinni. Samspil þeirra tveggja hefur skilað um 40 mörkum og slógu þeir met Frank Lampard og Didier Drogba árið 2022.

Í maí 2021 lýsti Kane því yfir að hann vildi yfirgefa Spurs eftir tímabilið sem var að ljúka. Líkleg félög til að kaupa Kane voru Manchester City, Chelsea og Manchester United. Kane ákvað að lokum að halda kyrru hjá Spurs.

Landsliðsferill.

Kane hefur spilað með aðallandsliðinu síðan 2015. Hann varð markakóngur á HM 2018 með alls 6 mörk. Hann skoraði 3 mörk úr vítaspyrnum og þrennu í leik gegn Panama. Kane sló met í nóvember 2019 þegar hann skoraði þrennu tvo leiki í röð á Wembley.

Auk þess skoraði hann í öllum átta leikjum undankeppni EM 2020 og varð markahæstur með 12 mörk.

Sumarið 2022 skoraði Kane 50. landsliðsmark sitt í 1-1 jafntefli gegn Þýskalandi í Þjóðadeildinni.
Junya Ito

Junya Ito (fæddur 9. mars 1993) er japanskur knattspyrnumaður. Hann spilaði 3 leiki með landsliðinu.
Milton Queiroz da Paixão

Milton Queiroz da Paixão (fæddur 1. apríl 1958) er brasilískur knattspyrnumaður. Hann spilaði 31 leiki og skoraði 6 mörk með landsliðinu.
Haffræði

Haffræði er undirgrein jarðvísindanna sem fæst við rannsóknir á höfum. Þeir sem leggja stund á greinina kallast haffræðingar.
Ivica Osim

Ivica Osim (fæddur 6. maí 1941; d. 1. mai 2022) var Bosníaskur knattspyrnumaður. Hann spilaði 16 leiki og skoraði 8 mörk með landsliðinu.
Gordon Milne

Gordon Milne (fæddur 29. mars 1937) er enskur knattspyrnumaður. Hann spilaði 13 leiki með landsliðinu.
Július Bielik

Július Bielik (fæddur 8. mars 1962) er knattspyrnumaður. Hann spilaði 18 leiki með landsliðinu.
Nguyễn Tuấn Anh

Nguyễn Tuấn Anh (fæddur 16. maí 1995) er knattspyrnumaður. Hann spilaði 6 leiki og skoraði 1 mörk með landsliðinu.
Yunnanfura

Pinus yunnanensis, Yunnanfura, er tegund af furum í þallarætt. Hún vex í kínversku héruðunum Yunnan, Sichuan, Guizhou, og Guangxi.
Robert Walser

Robert Walser (f. 15. apríl 1878, d. 25. desember 1956) var þýskumælandi svissneskur rithöfundur. Walser hafði áhrif á marga rithöfunda, þar á meðal Robert Musil, Hermann Hesse, Stefan Zweig, Walter Benjamin og Franz Kafka. Fleyg eru orð Hermann Hesse sem sagði " Heimurinn væri betri ef Robert Walser ætti hundrað þúsund lesendur". Walser dáði Heinrich von Kleist og var fyrir áhrifum frá þeim brotakennda frásagnarmáta sem einkennir Kleist. Frans Kafka var aðdáandi Walser og varð fyrir svo miklum árhifum af stílbrögðum hans að fyrsta bók Kafla "Betrachtung" var kölluð "stæling á Robert Walser". Walser hefur verið kallaður týndi hlekkurinn milli Kleist og Kafka.

Walser var alla tíð fátækur og sá fyrir sér með að skrifa smásögur, pistla og ritgerðir í dagblöð og tímarit í Prag, Berlín og Zurich. Hann bjó lengst af í Sviss. Walser skrifaði sína fyrstu bók 26 ára gamall en þá starfaði hann í banka í Zurich. Það var bókin Ritgerðir Fritz Kochers. Walser flutti síðar til Berlínar og gekk þar um hríð í þjónaskóla en sneri sér svo að skáldskap og samdi sögurnar "Geschwister Tanner", "Der Gehiilfe" og "Jakob von Gunten". Walser flutti svo til Biel í Sviss og síðar til Bern. Hann samdi stutta prósatexta en bjó við kröpp kjör og gerðist einrænn og undarlegur og lagðist inn á geðveikrahæli árið 1929 og bjó þar til æviloka.

Skáldsagan Jakob von Gunten kom út í íslenskri þýðingu Níels Rúnars Gíslasonar árið 2017.
Súesdeilan

Súesdeilan, þriggjaveldainnrásin, Kadesh-aðgerðin eða Sínaí-stríðið var innrás Ísraels, Bretlands og Frakklands í Egyptaland árið 1956. Markmið innrásarríkjanna var að endurheimta völd vesturveldanna á Súesskurðinum og hrekja Gamal Abdel Nasser forseta Egyptalands, sem hafði þá nýlega þjóðnýtt skurðinn, frá völdum. Eftir að átökin hófust beittu Bandaríkin, Sovétríkin og Sameinuðu þjóðirnar þrýstingi á innrásarríkin til að stöðva innrásina. Þessi atburðarás var mikil auðmýking fyrir Breta og Frakka og styrkti mjög stöðu Nassers.

Þann 29. október réðust Ísraelsmenn inn á yfirráðasvæði Egypta á Sínaískaga. Bretar og Frakkar sendu sameiginlega úrslitakosti til beggja aðila um að hætta átökum nærri Súesskurði. Þann 5. nóvember lentu breskir og franskir fallhlífaliðar við Súesskurðinn. Egypski herinn var sigraður en tókst þó að loka ferð allra kaupskipa um skurðinn. Það varð síðar ljóst að innrás Ísraelsmanna og árás Breta og Frakka sem fylgdi í kjölfarið höfðu verið skipulagðar fyrirfram af ríkjunum þremur.

Bandamennirnir þrír náðu flestum hernaðarmarkmiðum sínum en skurðurinn var nú ónothæfur. Stjórnmálaþrýstingur frá Bandaríkjunum og Sovétríkjunum leiddi til þess að bandamenn drógu herafla sína burt úr Egyptalandi. Dwight D. Eisenhower Bandaríkjaforseti hafði varað Bretland gegn því að gera innrás og hótaði nú alvarlegum efnahagsrefsingum gegn Bretum með því að selja skuldabréf sem Bandaríkjastjórn átti í breskum pundum. Sagnfræðingar telja Súesdeiluna almennt marka endalok Bretlands sem heimsveldis. Súesskurðurinn var lokaður frá október 1956 fram í mars 1957. Ísraelsmönnum tókst að ná fram sumum markmiðum sínum, eins og að tryggja siglingarétt Ísraelsmanna í gegnum Tíransund, sem Egyptar höfðu lokað fyrir þeim frá árinu 1950.

Vegna átakanna stofnuðu Sameinuðu þjóðirnar sérsveit friðargæslusveita Sameinuðu þjóðanna ("UNEF") til þess að standa vörð um landamæri Egyptalands og Ísraels. Anthony Eden forsætisráðherra Bretlands sagði af sér, Lester B. Pearson utanríkisráðherra Kanada vann friðarverðlaun Nóbels og Sovétríkin fengu hugsanlega kjark til þess að ráðast inn í Ungverjaland.
Nothofagus

Nothofagus eða lenjur, einnig suðurbeyki, er ættkvísl trjáa sem hefur útbreiðslu syðst í Suður-Ameríku, Nýja-Sjálandi, Ástralíu og Nýju-Gíneu ásamt Kyrrahafseyjum.

Þess má geta að Færeyingar nefna lenjur "", þ.e. "eldlandsbeyki" en tréð vex suður á Eldlandi, syðsta odda Suður-Ameríku. Lenjur hafa reynst vel í skógrækt í Færeyjum, og eru algengar í Viðarlundinum í Þórshöfn.

Flokkun.

Ætthvíslin er flokkuð í eftirfarandi undirættkvíslir:

Nýlega hefur verið sett fram tillaga að endurskoðun á flokkun Nothofagaceae þar sem undirættkvíslirnar eru settar sem sjálfstæðar ættkvíslir. Þessi endurskoðun breytir litlu og hefur ekki verið samþykkt fyrir utan Nýja Sjáland.
Rella

Rella eða vindrella er skrautlegt leikfang með litlum hreyflum sem snúast í vindi. Það var fyrr á tímum gert þannig að tréspaði lék laus á skapti sem snerist ótt og títt mót vindi. Gjarnan var hlaupið með relluna til að fá meiri vind í spaðann.
Jules Grévy

François-Judith-Paul Grévy (15. ágúst 1807 – 9. september 1891), yfirleitt kallaður Jules Grévy, var franskur stjórnmálamaður sem var forseti Frakklands frá 30. janúar 1879 til 2. desember 1887. Þar áður hafði hann setið á franska fulltrúaþinginu. Forverar Grévy í forsetaembættinu höfðu verið konungssinnar sem reyndu án árangurs að endurreisa franska konungdæmið og Grévy var því fyrsti forseti Frakklands sem studdi lýðveldið heils hugar.

Æviágrip.

Jules Grévy fæddist inn í fjölskyldu lýðveldissinna. Hann var lögmenntaður og vann sem lögfræðingur í París. Stjórnmálaferill hann hófst í frönsku byltingunni árið 1848 sem steypti af stóli Loðvík Filippusi Frakkakonungi og varð til stofnunar hins stuttlífa annars franska lýðveldis. Grévy varð hluti af stjórnarskrárnefnd nýja lýðveldisins og mælti gegn því að til yrði forsetaembætti sem kosið yrði um í almennum kosningum þar sem hann vildi ekki að völd lýðveldisins söfnuðust saman í höndum eins leiðtoga. Eftir valdarán Louis-Napoléons Bonaparte forseta árið 1851 var Grévy fangelsaður en síðan sleppt. Hann varð gagnrýnandi Napóleons III á tímum hins endurreista franska keisaraveldis.

Þegar keisaraveldið leið undir lok árið 1870 vegna ósigurs Frakka gegn Prússum í fransk-prússneska stríðinu, sem Grévy hafði mótmælt, steig Grévy aftur inn á svið stjórnmálanna. Í febrúar sama ár var hann kjörinn forseti franska þjóðþingsins. Hann varð síðan forseti fulltrúaþingsins frá 8. mars 1876 og gerðist leiðtogi hófsamra lýðveldissinna eftir dauða Adolphe Thiers árið 1877. Hann bauð sig fram í forsetakosningum árið 1873 en tapaði fyrir Patrice de Mac Mahon.

MacMahon sagði af sér þann 30. janúar 1879 eftir að hafa neitað að skrifa undir uppsögn nokkurra hershöfðingja. Sama dag kaus þingið Jules Grévy sem forseta með 563 atkvæðum. Í ræðu sinni fyrir þinginu tilkynnti Grévy að hann myndi aldrei fara gegn vilja þjóðarinnar og frábað sér rétt forsetans til að leysa upp þing. Í reynd setti túlkun Grévy á forsetaembættinu fordæmi fyrir þingræði í Frakklandi sem eftirmenn hans áttu eftir að fylgja allt fram að stofnun fimmta lýðveldisins árið 1958, sem kom á blöndu af þingræði og forsetaræði. Stjórnarskrárbreytingar voru gerðar í samræmi við þessar hugmyndir, auk annarra viðbóta: Þjóðhátíðardagur Frakklands var settur þann 14. júlí og "La Marseillaise" gert að þjóðsöngi. Élysée-höllin var formlega gerð að aðsetri þjóðhöfðingjans.

Árið 1887 kom alvarlegt hneykslismál upp í ríkisstjórn Grévy: Tengdasonur forsetans var sakaður um að selja útnefningar til frönsku heiðursorðunnar gegn reiðufé. Grévy neitaði í fyrstu að segja af sér vegna málsins en lét loks til leiðast og lét af forsetaembættinu þann 2. desember. Málið gróf undan trú Frakka á lýðveldinu og jók hættu á valdaráni stuðningsmanna Georges Ernest Boulanger hershöfðingja.
Lífland (fyrirtæki)

Lífland er íslenskt fyrirtæki sem hét áður "Mjólkurfélag Reykjavíkur". Fyrirtækið var stofnað árið 1917 og seldi þá ýmsar vörur til bænda, s.s. kjarnfóður. Árið 2005 var nafninu breytt og einnig áherslum. Lífland rekur 5 verslanir á landinu, en í verslunum Líflands eru seldar ýmsar hestavörur, garðvörur, vörur fyrir útivist og sumarhús en einnig ýmsar vörur fyrir bændur. Lífland starfrækir einnig einu hveitimyllu landsins og markaðssetur mjölvörur undir vörumerkinu Kornax.
Misodendron macrolepis

Misodendron macrolepis er viðarkennd jurt sem var fyrst lýst af Rodolfo Amando Philippi. "Misodendron macrolepis" er í ættkvíslinni "Misodendron" og ættbálkinum Misodendraceae. Engar undirtegundir eru skráðar í Catalogue of Life.
Pat Fraley

Patrick Howard "Pat" Fraley (f. 1949) er bandarískur leikari.
Vlamertinge

Vlamertinge er þorp í Belgíu héraði Vestur-Flæmingjanna og borg í borginni Ypres. Þorpið miðju Vlamertinge liggur rétt fyrir utan miðbæ Ypres, meðfram þjóðveginum N38 að nálægum bænum Poperinge.

Í viðbót við miðbæ Ypres sjálft er Vlamertinge stærsta borgin í Írlandi. Vestur við Vlamertinge, meðfram veginum til Poperinge, er þorpið Brandhoek.

Saga.

Fyrstu gögnin um Vlamertinge eru frá miðöldum. Árið 857 var kapella byggð í Vlamertinge. Árið 970 var Jörð eyðilagt og kapellan af Vlamertinge brennt niður. Elstu skjalið, sem hingað til er þekkt, sem inniheldur nafnið Flambertenges, er gjörningur ársins 1066. Baudouin van Lille, talsmaður Flanders, eiginkonu hans Adela og sonur þeirra Baudouin, í þessu verki gaf vörur til kirkjunnar og kaflann frá Sint-Pieters í Lille. Þessar vörur voru meðal annars tíundi staðsett í Elverdinge og einnig tíundi í Vlamertinge - "In territorio Furnensi, in villa Elverzenges, decinam unam ; Flambertenges decinam similiter unam ".

Undir Ancien var Régime Vlamertinge dýrð Veurne-Ambacht með 22 á bak og orðið mikið af sieges í nágrenninu Ypres.

Landafræði.

Vlamertinge er 17 metra yfir sjávarmáli. Sveitarfélagið liggur einnig Ypres í austri, Voormezele í Suðaustur, Kemmel og Dikkebus í suðri, Reningelst í suðvestur, Poperinge í vestri, Elverdinge í norðri og Brielen í norðausturhluta.

Lýðfræðileg þróun.

Frá 1487 til 1697 sjáum við mikla lækkun íbúa Vlamertinge. Líklegasta skýringin á þessu hefði verið stríðið í áttatíu ár í Hollandi. Á fyrri heimsstyrjöldinni sjáumst við að íbúar séu aftur á móti. Þetta er vegna þess að nálægt Ypres, sem þá var framan bæinn, var mikið sprengjuð og Vlamertinge þjáðist mikið af þessum sprengjuárásum.
Boltaíþrótt

Boltaíþrótt er íþrótt spiluð með bolta.
Hesputré

Hesputré er áhald úr tré til að vinda garn. Hesputré er handsnúið áhald þar sem ullarþráðurinn er undinn upp í hespur.
Plága

Plága er smitsjúkdómur sem orsakast af bakteríunni "Yersinia pestis". Einkenni plágu eru hiti, veikleiki og höfuðverkur. Einkenni birtast yfirleitt einum til sjö dögum eftir smit.

Kýlapest er tegund plágu sem smitast milli manna í gegnum flær. Kýlapest fylgir eitlabólga. Lungnapest er plága sem smitast í gegnum sýkla í loftinu. Einkenni lungnapestar eru mæði, hóstahviða og brjóstverkir. Greining á plágu fer yfirleitt fram með því að leita að bakteríunni í eitlavökva, blóði eða hráka.

Mælt er með bólusetningu gegn plágu hjá viðkvæmum einstaklingum. Þá sem hafa hugsanlega komið í snertingu við bakteríuna má meðhöndla með lyfjum. Smitaða má meðhöndla með sýklalyfjum og líknarmeðferð. Helstu sýklalyfin sem notuð eru við plágu eru gentamísín og flúorkínólón. Dauðalíkur eftir meðferð eru 10% eða 70% án meðferðar.

Um það bil 600 tilvik plágu koma fyrir á hverju ári, helst í Austur-Kongó, Madagaskar og Perú. Stórir plágufaraldrar hafa átt sér stað í gegnum söguna. Einn sá þekktasti er svartidauði sem átti sér stað á 14. öld. Talið er að hann hafi kostað 50 milljón manns lífið.
Sæti Artúrs

Sæti Artúrs (skosk gelíska: "Suidhe Artair", enska: "Arthur's Seat") er hæsti tindur í Edinborg. Fellið liggur í hverfinu Holyrood við skoska þingið, austan við miðborgina og Edinborgarkastala. Fellið er 250,5 m að hæð og á tindinum er gott útsýni yfir borgina. Fara má upp fellið úr hvaða átt sem er en greiðasta leiðin er frá austri.

Talið er að fellið gæti dregið nafn sitt af þjóðsögum um Artúr konung.
Norðursjávarolía

Norðursjávarolía er sameiginlegt heiti á því kolvetni (þ.e. olíu og gasi) sem liggur undir botni Norðursjávar. Fyrstu olíulindirnar á Norðursjávarsvæðinu voru uppgötvaðar í upphaf sjöunda áratugsins og síðan hafa flest lönd í kringum Norðursjóinn hafið vinnslu á þessari verðmætu auðlind. Framleiðsla á olíu náði hámarki árið 1999 þegar dagsframleiðsla var 1 milljóna m², en jarðgassframleiðsla náði 1 milljarða m² hámarki nokkrum árum síðar. Síðan þá hefur framleiðslan farið minnkandi.

Olíu- og gasslindir Norðursjávar eru meðal þeirra stærstu sem fundnar hafa verið frá heimsstyrjöldinni síðari. Þær myndu þó eingöngu dekka olíueftirspurn heimsins í þrjú ár. Norðursjór hefur að geyma mestu olíuauðlindir Evrópu og er eitt mesta olíuvinnslusvæði utan yfirráðasvæðis Samtaka olíuframleiðsluríkja (OPEC).

Norðursjávarolía hefur haft áberandi áhrif á efnahagslíf, atvinnumarkaði og orkunotkun viðkomandi landa. Mestu áhrifin hafa verið í Noregi og Bretlandi, en Holland, Danmörk og í minni mæli Þýskaland hafa öll notið góðs af lindunum.

Í janúar 2015 var Norðursjór virkasta úthafsborunarsvæði heims með 173 virkum borpöllum. Í maí 2016 dróg lækkandi olíuverð töluvert úr arðbærni olíuvinnslu á Norðursjávarsvæðinu.
Pierre Laval

Pierre Jean-Marie Laval (28. júní 1883 – 15. október 1945) var franskur stjórnmálamaður. Hann var þingmaður og borgarstjóri Aubervilliers og nokkrum sinnum forsætisráðherra Frakklands í þriðja franska lýðveldinu.

Ásamt Philippe Pétain var Laval þekktasti stjórnandi Vichy-stjórnarinnar og fremstur meðal þeirra Frakka sem kusu að aðstoða hernámslið Þriðja ríkisins í Frakklandi. Laval var einn stofnenda Vichy-stjórnarinnar í júlí árið 1940 og var bæði varaforsætisráðherra og fyrirhugaður eftirmaður Pétain þar til hann var skyndilega leystur frá störfum þann 13. desember 1940. Hann kom aftur til valda sem ríkisstjórnarleiðtogi þann 18. apríl 1942 og gegndi því hlutverki til 19. ágúst 1944. Þann 22. júní 1942 flutti hann fræga ræðu þar sem hann sagði meðal annars: „Ég vona að Þjóðverjar vinni stríðið því annars mun bolsévismi festa rót alls staðar.“

Eftir að Frakkland var frelsað undan hernáminu var Laval handtekinn, ákærður og dæmdur til dauða fyrir landráð og samsæri gegn ríkinu af hæstarétti bráðabirgðastjórnar Frakklands. Hann var tekinn af lífi af skotsveit Frakka þann 15. október 1945.
Don Stark

Donald "Don" Stark (f. 5. júlí 1954) er bandarískur leikari.
Byltingin á Kúbu

Byltingin á Kúbu ("Revolución cubana" á spænsku) var vopnuð stjórnarbylting „26. júlí-hreyfingarinnar“ undir stjórn Fidels Castro gegn einræðisstjórn kúbverska forsetans Fulgencio Batista. Byltingin hófst í júlí 1953 og hélt áfram með hléum þar til byltingarmönnunum tókst loks að steypa Batista af stóli þann 1. janúar 1959. Í stað stjórnar hans var stofnuð sósíalísk byltingarstjórn. 26. júlí-hreyfingin endurhannaði sig að kommúnískri fyrirmynd og varð kúbverski kommúnistaflokkurinn í október 1965.

Kúbverska byltingin hafði mikil áhrif um heim allan, sérstaklega á milliríkjasamskipti Kúbu við Bandaríkin. Samskipti ríkjanna stirðnuðu mjög og hafa ekki bæst mikið fyrr en á síðustu árum. Í kjölfar byltingarinnar hóf ríkisstjórn Castro að þjóðnýta efnahag og almenningsþjónustur ríkisins. Byltingin boðaði einnig aukin afskipti Kúbverja að erlendum deilum, þar á meðal af borgarastyrjöldinni í Angóla og byltingunni í Níkaragva.
Kranavatn

Kranavatn er vatn sem veitt er til heimila um krana. Kranavatn er notað til neyslu, eldunar, þrifa og í klósett. Kranavatni er dreift um hús í gegnum pípulagnir. Þótt slíkar lagnir hafi verið notaðar í árþúsundir voru þær ekki algengar fyrir seinni hluta 19. aldar í þróuðum löndum. Aðgangur að kranavatni í þróunarlöndum batnaði mikið á 20. öld.

Í flestum löndum er kranavatn einnig neysluvatn þó ekki alls staðar. Vatnsgæði eru mjög breytileg eftir heimshlutum. Þar sem vatnsgæði eru lélegri er stundum nauðsynlegt að sía eða sjóða vatnið til að drepa gerla í vatninu og gera það drykkjarhæft. Heilsufar þeirra sem hafa aðgang að hreinu kranavatni er oft betra þeirra sem ekki hafa aðgang að slíku.