arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Hólar í Hjaltadal

Hólar í Hjaltadal eru bær, kirkjustaður og skólasetur í Hjaltadal í Skagafjarðarsýslu. Þar var settur biskupsstóll árið 1106 þegar Norðlendingar kröfðust þess að fá sinn eigin biskup til mótvægis við biskupinn í Skálholti. Fyrsti biskup á Hólum var Jón Ögmundsson. Hólabiskupsdæmi náði yfir stjórnsýslueininguna Norðlendingafjórðung eða frá Hrútafjarðará að Helkunduheiði og að Skoruvíkurbjargi á Langanesi.

Biskupssetur.

Hólar voru í raun höfuðstaður og helsta menningarsetur Norðurlands frá því í upphafi tólftu aldar til upphafs nítjándu aldar og frá fornu fari hafa Norðlendingar og þó einkum Skagfirðingar talað um að fara „heim að Hólum“. Biskupsstóllinn átti geysimiklar eignir og um siðaskipti var um fjórðungur af öllum jörðum í Norðlendingafjórðungi í eigu stólsins. Á Hólum var löngum rekinn skóli, þó líklega ekki óslitið nema frá því um siðaskipti, og prentsmiðja var starfrækt þar lengi. Aðalhöfn fyrir Hóla fram að siðaskiptum var Kolbeinsárós (Kolkuós). Þar komu að landi þau skip sem biskupsstóllinn átti í förum á miðöldum.

Hólabiskupar voru 23 í kaþólskum sið og 13 í lútherskum sið. Margir biskupanna á 14. og 15. öld voru þó erlendir og stóðu stutt við á Hólum eða komu jafnvel aldrei til landsins en dvöldust erlendis og létu fulltrúa sína sinna málefnum biskupsdæmisins. Af atkvæðamestu biskupum í kaþólskum sið má auk Jóns Ögmundssonar nefna Guðmund góða Arason (biskup 1203-1237), Norðmanninn Auðun rauða Þorbergsson (biskup 1313-1322), sem meðal annars reisti Auðunarstofu hina fyrri, og Jón Arason (1524-1550), síðasta biskup á Hólum í kaþólskum sið.

Fyrsti lúterski biskupinn á Hólum var Ólafur Hjaltason en atkvæðamestur lútherskra biskupa þar var Guðbrandur Þorláksson, sem sat staðinn í meira en hálfa öld, eða frá 1571 til 1627 og lét meðal annars þýða og prenta biblíuna sem við hann er kennd og kölluð Guðbrandsbiblía. Gísli Magnússon (biskup 1755-1779) lét reisa steinkirkjuna sem enn stendur á Hólum. Síðasti biskup á Hólum var Sigurður Stefánsson (biskup 1789-1798) en eftir lát hans voru biskupsdæmin tvö sameinuð og Hólastóll lagður niður en skólinn fluttur suður og sameinaður Hólavallaskóla. Eftir að biskupsstóllinn var lagður af og eignir hans seldar voru Hólar prestssetur til 1868 en þá var prestssetrið flutt í Viðvík. Hólar urðu aftur prestssetur 1952 og frá Hólum hefur þar verið vigslubiskupssetur.

Skólasetur.

Skagafjarðarsýsla keypti jörðina 1881 og árið eftir var bændaskóli stofnaður á Hólum, Frá 2003 hefur nám þar verið á háskólastigi og kallast skólinn nú Háskólinn á Hólum. Ýmsar stofnanir eru einnig á Hólum, þar á meðal Sögusetur íslenska hestsins, Guðbrandsstofnun, sem er rannsókna- og fræðastofnun í tengslum við skólann, og fiskeldisstöðin Hólalax. Á Hólum er grunnskóli og leikskóli. Þar er umfangsmikil ferðaþjónusta og á sumrin er rekið þar gistihús og veitingahús. Þar er einnig sundlaug.

Íbúar á Hólum voru 83 þann 1. janúar 2012.
Eyjafjallasveit

Eyjafjallasveit var hreppur í austanverðri Rangárvallasýslu, milli Markarfljóts og Jökulsár á Sólheimasandi.

Hreppnum var skipt í tvennt árið 1871, í Vestur- og Austur-Eyjafjallahrepp. Lágu hin nýju hreppamörk um Holtsós og Steinafjall.

Frá 2002 hefur sveitin verið hluti Rangárþings eystra.
Anwar Sadat

Mohamed Anwar al-Sadat (arabíska: محمد أنور السادات "Muḥammad Anwar al-Sādāt") (25. desember 1918 - 6. október 1981) var þriðji forseti Egyptalands. Hann var myrtur meðan hersýning stóð yfir af öfgamönnum eftir að hafa gert friðarsamkomulag við Ísrael eftir langvinn stríð milli landanna.
Robert Fulton

Robert Fulton (14. nóvember, 1765 – 24. febrúar, 1815) var bandarískur verkfræðingur og uppfinningamaður sem var þekktastur fyrir að hafa smíðað gufuknúna skipið Clermont árið 1809. Hann smíðaði auk þess fjöldan allan af gufuskipum, bæði fyrir Bandaríkin og fyrir Napóleon.
14. febrúar

14. febrúar er 45. dagur ársins samkvæmt gregoríska tímatalinu. 320 dagar (321 á hlaupári) eru eftir af árinu. Víðsvegar um hinn vestræna heim er haldið uppá Valentínusardag þann 14 Febrúar, en hann er vestræn útgáfa af hinni rómversku hátíð Lupercaliu.

Helstu atburðir. °°°°
Dáin.

Valentínusardagurinn
Mellowdrone

Mellowdrone er bandarísk hljómsveit stofnuð af Jonathan Bates seint á tíunda áratug tuttugustu aldar.

Meðlimir.

Fyrrverandi meðlimir:
Ígerð

Ígerð (læknisfræðiheiti: "abscessus"; þýðir „fjarverandi“ eða „að fara í burtu“) er afmörkuð söfnun graftar sem örverur valda oftast en einnig getur verið um að ræða aðskotahlut sem myndar holrúm í líkamsvef (svo sem flís eða byssukúlu). Graftarmyndunin er aðferð líkamans til að einangra sýkinguna og koma í veg fyrir frekari dreifingu hennar um líkaman. Ígerð getur myndast jafnt innan sem utan á líkamanum, jafnvel í líffærum eins og heilanum. Graftarmyndunin getur valdið tilfærslu eða þjöppum vefja í kring og það getur valdið sársauka.

Örverurnar eða aðskotahlutirnir drepa nærliggjandi frumur sem um leið gefa frá sér eiturefni sem veldur bólgumyndun með því að draga að sér hvít blóðkorn og auka blóðstreymi í sýkta vefnum. Gröfturinn er því samblanda af dauðum frumum, hvítum blóðkornum, örverum eða aðskotahlutum og eiturefnum sem örverurnar eða blóðkornin leysa úr læðingi. Að síðustu mynda frumurnar í kringum ígerðina svokallaðan ígerðarvegg sem einangrar sýkta svæðið enn frekar.
Hillingar

Hillingar eru loftfyrirbrigði sem verða til þegar ljósbylgjur breyta um stefnu og spegla þannig mynd af himninum eða fyrirbærum í nágrenninu. Við hitabreytingar, s.s. þegar kalt loft rís upp yfir hlýrra loft, geta orðið til miklar hillingar vegna þess að heitt loft endurspeglar betur og þannig verða til hillingar þegar ljósbylgjan „beygir frá“ hitauppstreyminu, hvort sem það er heitur sandur eða malbik.
Gullknötturinn

Gullknötturinn (franska: "Ballon d'Or") er viðurkenning sem franska knattspyrnublaðið "France Football" veitir þeim knattspyrnumanni sem hefur staðið upp úr á árinu.

Verðlaunin voru veitt í fyrsta sinn árið 1956. Fram til ársins 1994 var kjörið einungis opið evrópskum leikmönnum, en frá 1995 hefur verið kosið um alla þá sem spila með evrópskum liðum, hvort sem þeir eru evrópskir eður ei.

Johan Cruyff, Michel Platini og Marco van Basten hafa allir hlotið verðlaunin þrisvar. Cristiano Ronaldo hefur unnið til þeirra fimm sinnum en Lionel Messi er hlutskarpastur með 7 verðlaun.
Eystrahorn

Eystrahorn er fjall (756 m) fremst á Hvalnesi austan við Lón í Austur-Skaftafellssýslu. Á milli Eystrahorns og Vestrahorns er löng sandfjara og innan þess tveir firðir eða lón, Papafjörður og Lónsfjörður. Eystrahorn er snarbratt fjall, að mestu úr gabbró og granófýr. Ýmsir málmar svo sem gull, silfur og kvikasilfur hafa fundist í fjallinu.

Fyrrum hét fjallið Hvalneshorn og þá hét Vestrahorn Eystrahorn. Þá var Horn á Hornströndum kallað Vestrahorn.

Á Höfn var blaðið Eystrahorn gefið út.
27. febrúar

27. febrúar er 58. dagur ársins samkvæmt gregoríska tímatalinu. 307 dagar (308 á hlaupári) eru eftir af árinu.

Atburðir.
Menningarkreppa

Menningarkreppa er ástand sem skapast í samfélagi þegar innan ríkjandi menningar- eða siðakerfis koma svo margar nýjar hugmyndir, hugsjónir og breytingar að hið ríkjandi kerfi megnar ekki að melta með sér allt hið nýja. Átök grískrómverskrar menningar og kristni í fornöld, endurreisnartíminn í Evrópu og umbrota- og krepputímar í tengslum við upplýsinguna og iðnbyltinguna eru dæmi um menningarkreppu.
1790

Árið 1790 (MDCCXC í rómverskum tölum)

Erlendis.

Fædd

Dáin
Jöns Jakob Berzelius

Jöns Jakob Berzelius (20. ágúst 1779 - 7. ágúst 1848) sænskur efnafræðingur uppgötvaði prótín árið 1838. Hann er ásamt John Dalton og Antoine Lavoisier talinn faðir efnafræði samtíðarinnar.

Hann fæddist í Linköping í Austur-Gotlandi og lærði læknisfræði í Uppsalaháskóla. Árið 1802 hóf hann kennslu og fimm árum síðar var hann tilnefndur prófessor í læknisfræði í Stokkhólmi við skurðlækningaskóla, sem varð hluti af Medico-Chirurgisku stofnuninni árið 1810, sem seinna varð Karólínska stofnunin, en þar varð Jöns Jakob prófessor í efna og lyfjafræði.

Hann sýndi fram á að ólífræn efnasambönd væru samsett úr ólíkum frumefnum í ákveðnum hlutföllum út frá þyngd. Því útbjó hann töflu þar sem frumefnum var raðað út frá þyngd, súrefni gaf hann massann 100. Hann afsannaði kenningu Prouts sem sagði að öll efni væru úr vetni. Hann merkti ýmis efni með bókstöfum t.a.m. súrefni merkti hann O og járn Fe. Hlutföll frumefna í efnasamböndum merkti hann með tölum, svipað og tíðkast í dag, en þær ritaði hann fyrir ofan en ekki neðan tákn frumefnanna.

Nemendur hans uppgvötuðu liþíum, og vanadíum.

Ævisaga.

J. Erik Jorpes gaf út ævisögu Jöns Jakobs á sænsku 1949.
Laugarvatn

Laugarvatn er stöðuvatn í Laugardal í Bláskógabyggð, en við vatnið stendur samnefnt þorp. Vatnið er grunnt, mesta dýpi er um 2 metrar, og fullt af gróðri og við það er heit laug. Hermt er að sumir heiðingjar hafi eftir kristnitöku árið 1000 verið skírðir í þessari laug og hún kölluð Vígðalaug. En þar voru lík Jóns Arasonar, biskups og sona hans þvegin er þau voru flutt frá Skálholti norður yfir heiðar eftir aftöku þeirra í nóvember 1550.

Á Laugarvatni er Menntaskólinn að Laugarvatni og Íþróttakennaraskóli Íslands og hefur myndast þorp kringum hann. Áður var það héraðsskóli, og stendur skólahúsið enn uppi að hluta. Þar eru tvö Eddu hótel og skipulagt tjaldsvæði með þjónustumiðstöð. Þar, sem víða í uppsveitum Árnessýslu, er jarðhiti mikill og því góð baðastaða í og við Laugarvatn er m.a. sundlaug og gufubað. Í nágrenni Laugarvatns hefur risið mikil sumarbústaðabyggð og eiga mörg stéttarfélög bústaði þar sem og einstaklingar. Skóglendi er mikið og víðlent og fallegar ár og lækir renna þar um.
Akurey

Akurey er nafn þriggja staða á Íslandi:
Nagdýr

Nagdýr eru fjölskipaðasti ættbálkur spendýra með um 2.000 til 3.000 tegundir. Flest nagdýr eru smá, en ein tegund, flóðsvínið, verður 45 kíló að þyngd. Það sem einkennir nagdýr eru stórar framtennur í efri og neðri góm sem eru rótopnar, þ.e. vaxa alla ævi svo dýrið verður að halda þeim við með því að naga stöðugt.

Kanínur og hérar eru stundum talin til nagdýra, en þau voru árið 1912 færð undir annan ættbálk í flokkunarfræðinni.

Hamstrar, kanínur, naggrísir og stökkmýs eru vinsæl gæludýr.
1805

Árið 1805 (MDCCCV í rómverskum tölum)

Á Íslandi.

Fædd

Dáin

Opinberar aftökur

Erlendis.

Fædd

Dáin
Svensk Filmindustri

AB Svensk Filmindustri eða SF er sænskur kvikmyndaframleiðandi og stór dreifingaraðili fyrir kvikmyndir á Norðurlöndunum. Að auki rekur SF fjölda kvikmyndahúsa í Svíþjóð. Fyrirtækið var stofnað 27. desember 1919 með sameiningu Svenska Bio og Filmindustri AB Skandia.
Le Tigre

Hljómsveitin Le Tigre var stofnuð árið 1998 af Kathleen Hanna, fyrrum söngkonu hljómsveitarinnar Bikini Kill. Aðrir hljómsveitarmeðlimir eru Johanna Fateman og JD Samson.

Tónlist Le Tigre er gjarnan lýst sem blöndu af raftónlist og póst-pönki, og textarnir eru flestir feminískir og pólitískir.
7. mars

7. mars er 66. dagur ársins (67. á hlaupári) samkvæmt gregoríska tímatalinu. 299 dagar eru eftir af árinu.

Atburðir.
Prince Buster

Prince Buster eða Cecil Bustamente Campbell (24. maí 1938 – 8. september 2016) var tónlistarmaður frá Jamaíka sem er talinn með upphafsmönnum ska- og rocksteady-tónlistar. Hann hóf feril sinn sem plötusnúður með því að reka hljóðkerfi (nokkurs konar ferðadiskótek) í Kingston fyrir Coxsone Dodd og þróaði þar sína eigin útgáfu af bandarískri ryþmablús-tónlist.

Árið 1960 framleiddi hann plötu fyrir Folkes Brothers (mento-hljómsveit) undir gælunafninu Prince Buster. Platan sló í gegn og brátt fór Prince Buster að framleiða lög bæði eftir sjálfan sig og aðra og lagði megináherslu á ska. Frá 1963 átti hann margar metsöluplötur á Jamaíka. Á sama tíma fór hann í tónleikaferðir um Bretland og varð fyrstur tónlistarmanna frá Jamaíku til að eiga smáskífu á metsölulista þar (smáskífan "Al Capone").

Á 8. áratugnum vann hann fyrst og fremst við að framleiða efni eftir aðra tónlistarmenn. Reggí hafði þá tekið við af ska-tónlist sem vinsælasta tónlistarstefnan á Jamaíka og Prince Buster lék meðal annars aukahlutverk í kvikmyndinni "The Harder They Come", sem átti þátt í að koma reggítónlist á kortið um allan heim. Undir lok áratugarins var hann kominn í alvarleg fjárhagsvandræði vegna misheppnaðra viðskiptaævintýra, en bjargaðist þegar önnur bylgja ska-tónlistar gekk yfir í Bretlandi, með hljómsveitum eins og Madness og The Specials, auk pönkhljómsveita eins og The Clash, sem áttu til að taka upp gömul lög eftir Prince Buster.

Breska hljómsveitin Madness og tónlistarmaðurinn Judge Dread (Alexander Minto Hughes) eru nefnd eftir lögum eftir Prince Buster.
Alþjóðlegur baráttudagur kvenna

Alþjóðlegur baráttudagur kvenna er haldinn hátíðlegur þann 8. mars. Í Bandaríkjunum var fyrst haldinn hátíðlegur baráttudagur kvenna þann 28. febrúar 1909 og tengdist það bandaríska jafnaðarflokknum. Fram til ársins 1913 héldu bandarískar konur daginn hátíðlegan síðasta sunnudag í febrúar.

1910 var haldin alþjóðleg ráðstefna Alþjóðasamtaka sósíalískra kvenna undir nafninu "Vinnandi konur" í Kaupmannahöfn. Þar lagði Clara Zetkin, kvennréttindakona og leiðtogi kvennadeildar þýska jafnaðamannaflokksins, fram þá tillögu að stofnaður yrði alþjóðlegur baráttudagur kvenna. Ráðstefnan, sem sótt var af yfir 130 konum frá 16 löndum, samþykkti tillöguna samhljóma.

Hvaða dag skildi halda upp á Alþjóða baráttudag kvenna var ekki ákveðið á ráðstefnunni en samt ákveðið að hann skyldi vera á sunnudegi þar sem það var eini frídagur verkakvenna í þá daga. Því voru dagsetningar nokkuð breytilegar fyrstu árin en þó alltaf í mars. Fyrstu árin voru baráttumál kvennadagsins kosningaréttur kvenna og samstaða verkakvenna.

Fyrstu löndin til að halda upp á daginn meðal sósíalískra kvenna voru Danmörku, Þýskalandi, Austurríki og Sviss þann 19. mars árið 1911. Árið 1912 bættust Svíþjóð, Frakkland og Holland við og 1913 Tékkóslóvakía og Rússland. 1914 safnaðist fjöldi kvenna saman í Þýskalandi 8. mars og var það upphafið að stórum mótmælafundum og kröfugöngum verkamanna og –kvenna sem stóðu í heila viku. Árið 1917 gerðu konur í Pétursborg verkfall til að krefjast betri kjara og friðar. Þrátt fyrir almenn mótmæli stjórnmálamanna héldu konurnar sínu striki. Þennan dag bar upp á 8. mars og fjórum dögum síðar sagði keisarinn af sér og bráðabirgðastjórn veitti konum kosningarétt.

Hér á landi var dagsins sennilega fyrst minnst á árshátíð Kvenfélags Sósíalistaflokksins 8. mars 1948, sem stofnað var árið 1939.

Tengill.

Um 8. mars á vef Kvennasögusafns Íslands.
Metal Gear Solid

Metal Gear Solid (skammstafað MGS) er „stealth“-tölvuleikur eftir Hideo Kojima fyrir PlayStation-leikjatölvuna. Metal Gear Solid er framhald af Metal Gear-seríunni sem kom fyrst fram á sjónarsviðið seint á níunda áratugnum og var þemað að komast framhjá óvinum án þess að lenda í skotbardaga. Það komu aðeins tveir leikir úr þeirri seríu: Metal Gear og . Leikurinn kom út í Japan í september 1998. Í Bandaríkjunum kom hann út í október sama ár og í Evrópu kom hann út í febrúar 1999.

Leikurinn.

Leikurinn er svo kallaður stealth game þar sem maður á helst að forðast það að verða séður af óvinunum sem eru yfirleitt einhverjir verðir. Ef einhver sér mann þá verður allt vitlaust og óvinirnir byrja að elta mann. Í Metal Gear Solid eru nokkur stig fyrir uppgötvun. Venjulega spilar maður leikinn án þess að verðirnir viti af manni og hafa ákveðnar vöktunarleiðir og maðurinn hefur sérstaka ratsjá efst í hægra horninu. Uppgötvi þeir mann fer maður í hættustig eða "Alert Phase" og verðirnir elta mann uppi og ratsjáin virkar ekki og maður hefur úr tvennu að velja: að berjast eða flýja. Réttast væri að flýja því yfirleitt er maður með svo lítið líf að það tæki því ekki að berjast við þá. Ef manni tekst að komast undan fer maður í undankomustigið eða "Evasion Phase" þar sem óvinurinn hefur misst sjónar á manni en leitar samt að manni í ákveðinn tíma. Þegar sá tími rennur út fer maður aftur í upphafsstigið.

Í leiknum þarf maður líka að berjast við endakalla og hafa þeir hver sinn veikleika sem maður á að nota gegn þeim. Yfirleitt notar maður flest vopnin í endakallabardögum frekar en í leiknum. Vopnin sem eru einungis bara fyrir endakallabardaga má nefna: handsprengjur, Stinger-eldflaugavörpur og leyniskytturiffil. En annars notar maður flest vopnin alltaf í bardögum eða til að opna vegi fyrir manni. Slík vopn sem opna vegi fyrir manni má nefna C4-sprengiefnin og hin skálduðu fjarstýðu NIKITA-flugskeytin. En skammbyssuna, vélbyssuna, og nokkrar handsprengjur notar maður við uppgötvanir ásamt því að geta varist með berun hnefum.
Rimaskóli

Rimaskóli er grunnskóli í Reykjavík. Aðsetur skólans eru við Rósarima 11, 112 Reykjavík.

Skólastjórn.

Skólastjórnendur eru Þóranna Rósa Ólafsdóttir sem gegnir starfi skólastjóra, Marta Karlsdóttir sem er aðstoðarskólastjóri og Guðlaug Ósk Gunnarsdóttir sem einnig er aðstoðarskólastjóri. Katrín R. Hjálmarsdóttir og Jóhann Þór Björgvinsson eru deildarstjórar. Fjöldi nemanda er um 750 í 36 bekkjardeildum, kennarar eru 74 og annað starfslið skólans er 36 manns.
21. mars

21. mars er 80. dagur ársins (81. á hlaupári) samkvæmt gregoríska tímatalinu. 285 dagar eru eftir af árinu.

Áramót eru 21. mars í ýmsum trúarbrögðum svo sem sóróisma, súfisma og baháítrú.

Í kaþólsku kirkjunni var þetta dagur vorjafndægra sem markaði upphaf Páskahátíðarinnar en eiginleg vorjafndægur voru breytileg þar til Gregoríus 13. páfi breytti tímatalinu þannig að vorjafndægur bæri alltaf upp á 21. mars árið 1582.

Atburðir.
Papa Roach

Papa Roach er rokkhljómsveit frá Vacaville í Kaliforníu. Hljómsveitin var stofnuð árið 1993 og kom fyrsta markverða breiðskífan þeirra, Infest, út árið 2000. Hljómsveitarmeðlimir sveitarinnar eru Jacoby Shaddix, Jerry Horton, Tony Palermo og Tobin Esperance. David Buckner var einnig í hljómsveitinni en hann hætti í janúar 2008.
Stanford Encyclopedia of Philosophy

Stanford Encyclopedia of Philosophy er alfræðirit um heimspeki á veraldarvefnum sem rekið er af Metaphysical Research Lab við Center for the Study of Language and Information hjá Stanford University. Aðalritstjóri er Edward N. Zalta, stofnandi alfræðiritsins. Aðgangur að vefsíðunni er ókeypis.

Greinar á vefnum eru skrifaðar af sérfræðingum en meðal greinarhöfunda eru prófessorar í heimspeki frá 65 háskólum frá öllum heimshornum. Leitast er við að tryggja gæði greina á vefnum með því að

Ritstjórnarstefna Stanford Encyclopedia of Philosophy leyfir að fleiri en ein grein fjalli um sama efni. Þannig má endurspegla ágreining fræðimanna á fræðilegan máta.

Edward N. Zalta stofnaði Stanford Encyclopedia of Philosophy í september árið 1995 með það í huga að alfræðirit á veraldarvefnum mætti uppfæra oft og koma þannig í veg fyrir að það úreldist eins og óhjákvæmilegt er um prentaðar bækur.
Prófunarskýrsla

Prófunarskýrsla er notuð við hönnun hugbúnaðar. Mjög mikilvægt er að gera góða prófunarskýrslu þegar prufa skal hugbúnað sem í þróun er til þess að taka á sem flestum villum sem koma upp í ferlinu. Prófunarskýrsluna skal viðhalda út þróunartímann og ýtra eftir því sem við á. Prófunarskýrsla getur verið mjög mismunandi eftir því hver semur hana og til hvers hún er notuð. Góð prófunarskýrsla á að taka á sem flestum villum sem upp koma í kerfinu.
Minkur

Minkur (fræðiheiti: "Neovison vison") er rándýr af marðarætt sem lifir um alla Norður-Ameríku og á Íslandi þangað sem hann var fluttur til loðdýraræktar árið 1931, slapp fljótlega út og breiddist hratt út um allt land. Almennt er litið á minkinn sem aðskotadýr og meindýr á Íslandi og kerfisbundið reynt að halda honum í skefjum. Minkurinn er lítill (um 40 cm á lengd), langur og grannur með lítið höfuð, svartan feld, langt og loðið skott og hvítan blett undir hökunni. Minkurinn er mjög fær að synda í ám og vötnum þar sem hann veiðir fisk og fugla.
Ernest Nagel

Ernest Nagel (fæddur 16. nóvember 1901 í Prag, Tékkóslóvakíu, dáinn 22. september 1985 í New York) er af mörgum talinn meðal mikilvægustu Vísindaheimspekingum síns tíma.

Nagel fluttist til Bandaríkjanna tíu ára að aldri. Hann hlaut BS gráðu frá New York's City College árið 1923 og Ph.D. gráðu frá Columbia University árið 1930. Hann kenndi í eitt ár (1966-1967) við Rockefeller University en varði annars allri starfsævi sinni við Columbia University, þar sem hann varð prófessor emeritus 1967.

Meginverk hans, "The Structure of Science", sem kom út 1961, ýtti úr vör rökgreiningarhefðinni innan vísindaheimspekinnar. Hann er höfundur þeirrar hugmyndar að með því að koma orðum að greiningarjafngildi (eða „brúarlögmálum“) milli hugtaka ólíkra vísindagreina, smættaði maður verufræðilegar skuldbindingar annarrar vísindagreinarinnar í verufræðilegar skuldbindingar hinnar, sem er almennari. Ásamt Rudolf Carnap, Hans Reichenbach og Carl Hempel telst hann einn þrautseigasti málsvari rökfræðilegrar raunhyggju. Nagel var einnig ritstjóri tímaritanna "Journal of Philosophy" (1939-1956) og "Journal of Symbolic Logic" (1940-1946).

Árið 1958 gaf hann út ásamt James R. Newman bókina "Gödel's proof", sem er vinsælt rit um hina frægu grein Gödels. Meðal frægustu og áhrifamestu nemenda Nagels var heimspekingurinn Harry Binswanger.
23. maí

23. maí er 143. dagur ársins (144. á hlaupári) samkvæmt gregoríska tímatalinu. 222 dagar eru eftir af árinu.

Atburðir.
Slobodan Milošević

Slobodan Milošević (serbneska: Слободан Милошевић, ), (20. ágúst 1941 - 11. mars 2006) var serbneskur leiðtogi og um tíma forseti Júgóslavíu.

Hann var forseti Serbíu innan Júgóslavíu frá 1989 til 1997 og síðan forseti Sambandslýðveldisins Júgóslavíu frá 1997 til 2000. Hann var leiðtogi Sósíalistaflokks Serbíu frá stofnun hans 1992 til 2001.

Hann var lykilpersóna í Júgóslavíustríðunum á tíunda áratug 20. aldar. Á meðan Kósóvóstríðinu stóð árið 1999 varð hann fyrsti sitjandi þjóðarleiðtogi í heiminum til að sæta ákæru um stríðsglæpi. Seinna bættust við ákærur um glæpi gegn mannkyni, þjóðarmorð, þjóðernishreinsanir og fjöldanauðganir bæði vegna Kósóvó og átakanna í Bosníu og Króatíu.

Eftir að Milošević neitaði að viðurkenna ósigur sinn í forsetakosningum árið 2000 gerðu landsmenn uppreisn gegn honum og að lokum neyddist hann til þess að segja af sér 5. október 2000. Í kjölfarið var hann framseldur til stríðsglæpadómstóls Sameinuðu þjóðanna í Haag. Þann 11. mars 2006 lést hann í haldi þegar stutt var eftir af vitnaleiðslum í málinu. Opinber dánarorsök hans var hjartaáfall. Þrátt fyrir að vera hjartveikur fyrir hafa ekki allir verið tilbúnir að samþykkja þá skýringu. Þann 5. apríl sama ár tilkynnti dómstóllinn hins vegar að hann hefði látist af eðlilegum orsökum.