arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Saarland

Saarland er minnsta sambandsland Þýskalands utan borgríkjanna Berlín, Hamborg og Bremen, aðeins 2.569 km² að flatarmáli. Íbúarnir eru aðeins tæp ein milljón (2021), sem gerir Saarland að næstfámennasta sambandslandi Þýskalands. Aðeins Bremen er fámennari. Saarland hefur lengi verið bitbein milli Þýskalands og Frakklands, rétt eins og Elsass (Alsace) og Lothringen (Lorraine).

Lega.

Saarland liggur suðvestarlega í Þýskalandi og á löng landamæri að Frakklandi í vestri. Vestasti oddinn tengist einnig Lúxemborg. Að öðru leyti er Saarland umlukið af sambandslandinu Rínarlandi-Pfalz.

Fáni og skjaldarmerki.

Fáni Saarlands er eins og þýski fáninn, nema hvað skjaldarmerki sambandslandsins er í miðjunni. Fáni þessi var tekinn upp 1957, þegar Saarland var stofnað sem sambandsland, gagngert til að sýna fram á að landið væri þýskt. Skjaldarmerki Saarlands er fjórskipt. Efst til vinstri er hvítt ljón á bláum grunni, en það var merki greifanna frá Saarbrücken. Efst til hægri er rauður kross á hvítum grunni, sem var merki kjörbiskupanna frá Trier. Neðst til vinstri eru þrír hvítir ernir í rauðum borða á gulum grunni, en það var merki hertogadæmisins Lothringen (Lorraine), sem í dag er franskt. Neðst til hægri er gyllt ljón á svörtum grunni, sem var merki hertogadæmisins Pfalz-Zweibrücken. Skjaldarmerki þetta var tekið upp 1. janúar 1957, daginn sem Saarland varð að sambandslandi.

Orðsifjar.

Saarland er nefnt eftir ánni Saar sem rennur í gegnum landið og er þverá Mósel. Áin hét Saravus á 3. öld og er heitið dregið af indógermanska orðinu ser, sem merkir "að fljóta". Áin Saar á upptök sín í Frakklandi og heitir Sarre á frönsku.

Borgir.

Stærstu borgir Saarlands eftir íbúafjölda:
Ásgeir Jónsson

Ásgeir Jónsson (f. 21. júní 1970) er íslenskur hagfræðingur, rithöfundur og núverandi seðlabankastjóri.

Hann starfaði áður sem yfirmaður greiningardeildar Kaupþingsbanka. Eftir bankahrunið skrifaði hann bókina "Why Iceland?: How one of the worlds smallest countries became the meltdown‘s biggest casualty." Ásgeir er sonur Jóns Bjarnasonar ráðherra og þingmanns Vinstri grænna.

Ásgeir lauk stúdentsprófi frá Menntaskólanum á Akureyri 1990 og BS-prófi í hagfræði frá Háskóla Íslands 1994. Lokaritgerð hans hét „Siglt gegn vindi" og var þjóðhagfræðileg greining á Íslenska hagkerfinu 1400-1600 og var birt í Fjármálatíðindum, seinna hefti árið 1994. Ásgeir lauk meistaraprófi í hagfræði frá Indianaháskóla 1997 og doktorsprófi frá sama skóla 2001.

Þann 24. júlí árið 2019 var tilkynnt að Ásgeir myndi taka við af Má Guðmundssyni sem bankastjóri Seðlabanka Íslands.
Stífkrampi

Stífkrampi (Tetanus) er sjúkdómur eða lífshættulegt krampaástand sem stafar af eitrinu "spasmin" sem kemur úr bakteríunni "Clostridium tetani". Þessi baktería er til staðar víða í náttúrunni, svo sem í jarðvegi og húsdýraskít og getur smitast með óhreinindum sem komast í sár. Bakterían getur aðeins vaxið í loftfirrtu umhverfi. Bakterían framleiðir spasmin eingöngu á smitstaðnum en þaðan berst eitrið með taugaþráðum um líkamann. Spasmin hefur áhrif á vöðva með herpingi og stífni sem getur leitt til dauða. Algengast er að einkenni komi fram 6-8 dögum eftir smit en þau geta líka komið frá frá einum degi til eins mánaðar frá smiti. Smit berst ekki á milli manna. Einkenni geta verið hiti, sviti, hraður púls, pirringur og staðbundnir verkir í vöðvum næst sárinu. Áhrif koma fyrst fram í andliti og hnakka því þar eru taugaþræðir stuttir og stífur hnakki og andliti eru þess vegna einkenni. Eitrið kemur í veg fyrir að vöðvar geti slakað á.

Til eru móteitur sem virkar ef nægilega fljótt er gripið til þess en eina örugga vörnin er bólusetning. Á Íslandi eru börn bólusett við stífkrampa við 3, 5 og 12 mánaða aldur og endurbólusett við 4ra og 14 ára aldur. Áhrif bólusetningar endast ekki ævilangt.
Dómkirkjan í Dresden

Dómkirkjan í Dresden kallast Hofkirche. Hún var reist 1739-55 í barokkstíl og er stærsta kirkjan í Saxlandi. Hún er að sama skapi mjög óvenjuleg að formi til. Kirkjan nær gjöreyðilagðist í loftárásum 1945. Endurreisnin stóð alveg til 1965. Í grafhvelfingu liggja tugir fyrirmenna Saxlands.

Saga dómkirkjunnar.

Það var Friðrik Ágúst II konungur Saxlands sem lét reisa dómkirkjuna 1739-1755. Kirkjan átti að verða konungskirkjan í borginni og var því kölluð Hofkirche, sem merkir "hallarkirkja". Hún var vígð 29. júní 1751 heilagri þrenningu. Kirkjan var á sínum tíma ein skrautlegasta bygging Saxlands. Hún er 92 metra löng og 86 metra há. Formið er mjög óvenjulegt, þar sem tveir turnar rísa við sitt hvorn enda kirkjuskipsins. Skipið sjálft er einnig óvenjulegt, en öll er byggingin í barokkstíl. Frá kirkjunni liggur lokuð brú til hallarinnar, þannig að konungur og hans fólk þurti ekki að fara út á götu til að fara í kirkju. Dómkirkjan gjöreyðilagðist í loftárásum í febrúar 1945. Þakið hrundi niður og stór hluti ytri veggjanna einnig. Nær allt innviðið eyðilagðist. Eftir að hafa legið sem rústir í mörg ár eftir stríð var hafist handa við að endurreisa kirkjuna. Því verki lauk 1965. Þó fékk kirkjan ekki nýtt orgel fyrr en 1971.

Listaverk og dýrgripir.

Styttur heilagra.

Utan á byggingunni er styttur af 78 heilögum, gerðar af ítalska listamanninum Lorenzo Matielli. Hér er um höfuðpostulana að ræða, en einnig ýmsa aðra heilaga frá ýmsum stöðum í Evrópu. Þar má nefna heilagan Benedikt frá Núrsíu, stofnanda Benediktsreglunnar, heilagan Bernhard frá Clairvaux, franskan munk og einn ötullegastan talsmann krossferðanna, heilagur Frans frá Assisí og Hinrik I keisara.

Altaristaflan.

Altaristaflan er gerð úr marmara og eru kantar gullslegnir. Málverkið er eftir Anton Raphael Mengs, sem málaði það 1752-1761. Það sýnir himnaför Jesú. Ramminn var gerður af konunglega myndhöggvaranum Joseph Deibel.

Grafhvelfing.

Í kirkjunni eru alls 49 kistur og hvíla þar ýmsir meðlimir kjörfursta- og konungsættarinnar í Saxlandi. Elsta kistan er frá 1721, en í henni hvílir sonur Ágústs III, sem lést ársgamall. Kirkjan sjálf var ekki vígð fyrr en 1751. Alls eru fjórar kistur eldri, en þær voru settar í grafhvelfinguna strax og hún var tilbúin. Yngsta kistan er frá 1947. Þá lá kirkjan í rústum, en kistan var sett í kirkjuna strax og hún hafði verið endurreist 1965.
985

985 (CMLXXXV í rómverskum tölum)
Vatnajarðfræði

Vatnajarðfræði (hydrogeology) er undirgrein jarðfræðinnar. Þar er jarðfræðin skoðuð með tilliti til hegðunar vatnsins. Vatnajarðfræði fæst við samspil vatns og jarðlaga.

Allir þeir síbreytilegu þættir sem vatnafræði, vatnajarðfræði og jarðfræði spanna eru einu nafni nefndir vatnafar. Sá sem stundar fræðigreinina nefnist vatnajarðfræðingur (hydrogeologist). Sérstök gerð korta lýsa vatnafari. Þau nefnast vatnafarskort.

Vatnafar er hugtak sem notað er um almenna eiginleika og hegðun ferskvatns bæði ofanjarðar og neðan og gagnkvæmt samspil þess við umhverfið. Orðið gefur til kynna síbreytilegt ástand og er hliðstætt orðinu veðurfar. Í ensku er ekkert eitt orð til yfir hugtakið en hydrologiocal conditions er oft notað.
Tæring

Tæring er sundrun efnis í frumefni sín vegna efnahvarfa við önnur efni (aðallega oxíð) í umhverfi þess.
Steinsstaðir

Steinsstaðir er bær í Tungusveit í Skagafirði, fornt höfuðból og landnámsjörð Kráku-Hreiðars. Búskapur lagðist niður á Steinsstöðum 1943 en jörðinni var þá skipt niður í nokkur nýbýli og nú hefur risið dálítið þéttbýli í landi Steinsstaða.

Mikill jarðhiti er í landi Steinsstaða og næstu jarðar, Reykja. Þar var frá fornu fari þvottalaug, Steinsstaðalaug, sem mestöll sveitin nýtti sér. Sveinn Pálsson, læknir og náttúrufræðingur, sem fæddur var á Steinsstöðum 1762, lýsir lauginni svona árið 1792: „Spottakorn fyrir sunnan Reyki er hin fagra Steinsstaðalaug, sem er ekki heitari en svo að þægilegt er að þvo í henni. Þess vegna hefur verið gert þar þvotta- og þófarastæði fyrir hérumbil alla sveitina (þófara­bálkur).“ Páll Sveinsson silfursmiður á Steinsstöðum, faðir Sveins, smíðaði vatnsmyllu við laugarlækinn.

Árið 1822 hóf Jón Þorláksson Kærnested sundkennslu sem mun hafa farið fram í Steinsstaðalaug þótt oft sé sagt að hún hafi verið á Reykjum. Er talið vel líklegt að Fjölnismenn, eða einhverjir þeirra, hafi þá verið meðal nemenda hans, því Jónas Hallgrímsson og Brynjólfur Pétursson voru við nám í Goðdölum og Konráð Gíslason átti heima skammt frá. Eftir það var sund kennt þar öðru hverju og frá 1890 á hverju vori. Síðar var hlaðin upp laug á Steinsstöðum og var þar fyrsti opinberi sundstaður Skagafjarðarsýslu. Árið 1925 var svo hafist handa við að steypa upp sundlaug og var það fyrsta steinsteypta laug sýslunnar. Núverandi sundlaug var tekin í notkun 1980.

Á Steinsstöðum reis skóli fyrir sveitina 1949 og var þar heimavist til 1976. Kennslu var hætt í Steinsstaðaskóla vorið 2003 og farið að flytja alla nemendur í Varmahlíðarskóla. Nú er skólahúsið nýtt til ferðaþjónustu. Félagsheimilið Árgarður var vígt 1974.

Í landi jarðarinnar hafa risið mörg nýbýli, iðnaðarbýli og íbúðarhús, þar á meðal þjónustu- og ferðamannamiðstöðin Bakkaflöt. Þar er einnig nokkur sumarbústaðabyggð.
Brettingsstaðir (Laxárdal)

Brettingsstaðir er eyðibýli efst (það er syðst) í Laxárdal í Suður-Þingeyjarsýslu, vestan Laxár, sem rennur meðfram endilöngu landi jarðarinnar. Þar eru margir ágætir silungsveiðistaðir.

Á vesturmörkum jarðarinnar er Másvatn og vestan þess jarðirnar Víðar og Máskot. Fyrir sunnan eru jarðirnar Helluvað og Laxárbakki í Mývatnssveit. Handan (austan) ár eru Hofstaðir og norðan þeirra eyðibýlið Hamar. Á milli Brettingsstaða og Ljótsstaða, jarðar fyrir neðan (það er norðan) sem einnig er í eyði, er eyðibýlið Varastaðir og Varastaðaskógur, fallegur birkiskógur sem er á náttúruminjaskrá.

Bílfært er með varfærni úr Mývatnssveit að Brettingsstöðum og þaðan liggur vinsæl gönguleið niður Laxárdal.

Brettingsstaðir fóru í eyði árið 1954. Þar hafa fundist fornar kirkjurústir.
Smáeyjar

Smáeyjar eru vestur af Heimaey í Vestmannaeyjum. Eyjarnar eru fjórar en fjöldi dranga og smáskerja í kring.

Hani er stærstur Smáeyja og heitir hæsti hluti hans Hanahöfuð og er það 97 metrar á hæð. Mikið gras er í Hana. Hæna er syðst eyjanna og er hún 57 m há. Áberandi hellir er á eynni og heitir hann Kafhellir. Þriðja eyjan er Hrauney. Hún er gróin að ofan en áberandi grýttir hamrar koma upp úr grrasinu. Í Hana og Hraunsey eru ból og þar er lundaveiði stunduð. Minnst eyjanna er Grasleysa og er hún ólík hinum vegna þess að ekki er eitt stingandi strá þar að finna. Í kringum þessar eyjar eru drangar og sker eins og Nafar, Jötunn og Potturinn.
Gatklettur

Gatklettur getur átt við
Amtmenn á Íslandi (1688-1770)

Amtmenn á Íslandi á árunum 1688-1770:
Ólafsdalur

Ólafsdalur er um 5 km langur dalur og samnefndur bóndabær í Gilsfirði. Þar var Ólafsdalsskólinn sem var fyrsti bændaskólinn á Íslandi. Bærinn er núna í eyði. Skólasel Menntaskólans við Sund í Reykjavík var þar um tíma.

Landnámabók um Ólafsdal;

"Óláfur belgur, er Ormur hinn mjóvi rak á brutt úr Óláfsvík, nam Belgsdal og bjó á Belgsstöðum, áður þeir Þjóðrekur ráku hann á brutt; síðan nam hann inn frá Grjótvallarmúla og bjó í Óláfsdal. Hans son var Þorvaldur, sá er sauðatöku sök seldi á hendur Þórarni gjallanda Ögmundi Völu-Steinssyni; fyrir það vó hann Ögmund á Þorskafjarðarþingi."

Ólafsdalur í Gilsfirði heitir þannig eftir sama Ólaf og Ólafsvík á Snæfellsnesi.
Magma Energy Corp

Magma Energy Corp var kanadískt fyrirtæki sem sérhæfir sig í kaup á grænum orkufyrirtækjum. Þeir eru taldir hafa stofnað dóttur- og skúffufyrirtækið "Magma Energy Sweden AB" til að vera heimilt að kaupa hlut í HS Orku. Um þetta hafa spunnist þó nokkrar deilur.

Ákvarðanir um sölu á hlut í HS orku til Magma Energy voru teknar af meirihluta Sjálfstæðismanna í Reykjanesbæ, en í forsvari fyrir þá var Árni Sigfússon. Að þeim umræðum kom líka Orkuveita Reykjavíkur.

Árið 2011 sameinuðust Magma Energy Corp og Plutonic Power Corp í fyrirtækið Alterra Power Corp.
Héraðsskjalasafn Kópavogs

Héraðsskjalasafn Kópavogs er íslenskt skjalasafn staðsett í Kópavogsbæ. Umdæmi safnsis er Kópavogsbær.
Héraðsskjalasafn Þingeyinga

Héraðsskjalasafn Þingeyinga er íslenskt skjalasafn staðsett á Húsavík. Umdæmi safnsins er Langanesbyggð, Norðurþing, Skútustaðahreppur, Svalbarðshreppur, Tjörneshreppur og Þingeyjarsveit.
Héðinn Þorsteinsson

Héðinn Þorsteinsson var landnámsmaður í Suður-Þingeyjarsýslu. Hann fór til Íslands ásamt Höskuldi bróður sínum, en þeir voru synir Þorsteins þurs. Þeir námu land fyrir austan Laxá en innan Tunguheiði, sem er milli Tjörness og Kelduhverfis, og er Húsavík í landnámi þeirra. Héðinn bjó á Héðinshöfða en Höskuldur í Skörðum.

Kona Héðins hét Guðrún og dóttir þeirra Arnríður. Maður hennar var Ketill, sem kallaður var Fjörleifarson, en faðir hans var Þórir leðurháls, sonur Þorsteins Gnúpa-Bárðarsonar. Þau bjuggu í Húsavík.
Sweet Taste of Liberty

Sweet Taste of Liberty er þriðji þáttur 1. þáttaraðar bandarísku gamanþáttanna "How I Met Your Mother". Þátturinn var fyrst sýndur 3. október 2005. Næsti þáttur er „Return of the Shirt“.

Söguþráður.

Barney hefur ákveðið að það sé kominn tími til að Ted hætti að fara alltaf á sama barinn. Hann segir Ted að hann vilji gera eitthvað „sögulegt“ (e. „legendary“). Barney dregur Ted inn í leigubílinn sinn og segir honum að hann þurfi að sækja einhvern á flugvöllinn. Ted gerði sér ekki grein fyrir því að Barney væri að fara á JFK-flugvöllinn til að ná sér í stelpur. Barney segir Ted að þeir séu að leika alþjóðlega viðskiptamenn sem eru nýkomnir úr vel heppnaðri ferð til Japan. Barney ákveður síðan að þeir muni fljúga til Fíladelfíu, bara vegna þess að tvær fallegar konur eru líka að fara þangað. Barney hringir í Marshall (sem á að vera upptekinn við að læra lögfræði) til að koma líka til Fíladelfíu í Fieronum, vegna þess að þetta eigi eftir að vera „sögulegt“. Ted og Barney komast að lokum að því stelpurnar eiga kærasta sem spila fyrir Philadelphia Eagles. Ennfremur eru Ted og Barney handteknir af öryggisvörðum flugvallarins, þar sem þeir skildu farangurinn eftir á JFK-flugvellinum. Þeim er haldið þar í nokkra stund en er sleppt þegar það kemur í ljós að taska Barneys var full af smokkum og orkustöngum. Þeir fara síðan heim til Söschu (Sascha var öryggisvörðurinn á flugvellinum), en það er ekki mikið teiti þar (þrátt fyrir að Barney haldi því fram að það verði „sögulegt“), aðallega vegna þess að afi hennar er sofandi uppi. Barney — vegna þess að hann hitti öryggisvörð hjá Frelsisbjöllunni (e. Liberty Bell) — ákveður að það væri „sögulegt“ að sleikja Frelsisbjölluna. Ted neitar í fyrstu, en eftir að Barney segir Ted að hann sé besti vinur hans, samþykkir Ted það. Allan þennan tíma, hringja Barney og Ted í Marshall og segja honum annaðhvort að snúa við og fara heim vegna þess að það er ekkert spennandi að gerast, eða að koma vegna þess að þetta verður „sögulegt“.

Lily og Robin fara á barinn til að eiga stelpukvöld. Lily verður afbrýðissöm út í Robin, því hún er einhleyp, og það er ennþá reynt við hana og strákar kaupa drykki handa henni. Hún spyr Marshall hvort hún megi taka trúlofunarhringinn af og Marshall samþykkir það. Lily reynir þá að laða til sín stráka en það gengur ekki vel en henni tókst aðeins að fá samkynhneigðan mann til að segja henni að hún sæti á vínberi. Robin verður pirruð þegar Lily breytir hegðun sinni og sannfærir hana um að hún hafi það sem flestar einhleypar stúlkur dreymir um að eiga: góðan kærasta. Homminn býðst til að hjálpa henni að losna við vínbersblettinn og Marshall labbar inn um leið og hann er að hjálpa henni. Marshall, sem kom aðeins vegna þess að hann hafði áhyggjur af því að Lily hafði fjarlægt hringinn þetta kvöld, var tilbúinn að lemja gaurinn en faðmaði hann þegar hann komst að því að hann væri hommi. Þá kemur kærasti hans, líka afbrýðissamur, og slæst við Marshall.
Mælifellshnjúkur

Mælifellshnjúkur er fjall í vestanverðum innsveitum Skagafjarðar. Hann er 1138 metrar á hæð, gnæfir yfir öll nærliggjandi fjöll og er mjög áberandi og eitt þekktasta fjall Skagafjarðar. Sagt er að í björtu veðri sjáist á hnjúkinn úr tíu sýslum. Af honum er einnig mjög víðsýnt og er því vinsælt að ganga á hann, enda er uppgangan tiltölulega auðveld.

Hnjúksins er getið í Landnámabók, þar sem sagt er frá því að Kráku-Hreiðar Ófeigsson, landnámsmaður í Tungusveit, kaus að deyja í Mælifell. Nafnið vísar til þess að í sveitunum utan við hnjúkinn var frá alda öðli talið hádegi þegar sól var yfir honum. Hnjúkurinn hefur líka verið notaður til að spá fyrir veðri; ef þokubelti er um hann miðjan en toppurinn stendur vel upp úr er talið víst að þurrkur verði daginn eftir. Í austanverðum hnjúknum er fönn fram á sumar sem þykir líkjast hesti, séðum frá hlið. Hún minnkar svo þegar líður á sumarið og þegar hesturinn var farinn í sundur um bógana var talið að Stórisandur væri orðinn fær, en forn þjóðleið suður á Stórasand og Kjalveg lá um Mælifellsdal, vestan við hnjúkinn.

Undir hnjúknum er bærinn Mælifell, kirkjustaður og áður prestssetur.

Jakob H. Líndal rannsakaði jarðfræði Mælifellshnjúks og skrifaði grein um hana í Náttúrufræðinginn, 10. árg. 1940. Ýmsir hafa rannsakað fjallið síðar. Mælifellshnjúkur er gerður úr móbergi (kubbabergi og móbergstúffi) sem hvílir á miklu eldri basalthraunlögum. Hann hefur orðið til við gos undir þykkum ísaldarjökli á skammvinnu eldgosaskeiði sem kom upp í Skagafirði löngu eftir að aðaljarðlagastafli héraðsins hafði hlaðist upp og megin drættir landslagsins höfðu mótast. Drangey, Málmey, Þórðarhöfði og jarðmyndanir yst á Skaga urðu til á sama skeiði. Mælifellshnjúkur er talinn vera um milljón ára gamall.
Hraun í Fljótum

Hraun í Fljótum er bær í Fljótum í Skagafirði, ysti bær í héraðinu að austan. Ysti bærinn í vestanverðri Skagafjarðarsýslu, yst á Skaga, heitir einnig Hraun en sá er munur að þar er nafnið í eintölu en hér er það haft í fleirtölu. Bæirnir liggja álíka norðarlega en Hraun á Skaga þó aðeins utar.

Frá Hraunum er góð útsýn um Fljótin og yfir Skagafjörð. Bærinn stendur í brekku fyrir ofan Miklavatn og milli þess og sjávar er langur grandi sem kallast Hraunamöl. Þaðan var útræði áður fyrr. Norðan við hana er vik er nefnist Hraunakrókur. Þar var drepinn hvítabjörn sem gekk á land á Hraunum árið 1870. Þjóðleiðin til Siglufjarðar lá og liggur enn framhjá Hraunum — áður upp Hraunadal um Siglufjarðarskarð en nú um Almenninga og Strákagöng — og þar var því mjög gestkvæmt fyrr á tíð. Seint á 19. öld var komið þar á fót verslun sem síðar fluttist þó til Haganesvíkur.

Á Hraunum var löngum stórbýli, enda fylgja jörðinni ýmis hlunnindi, svo sem veiði í Miklavatni og æðarvarp. Einna þekktastur Hraunabænda á síðari öldum er Einar Baldvin Guðmundsson (1841-1910), alþingismaður og kaupmaður. Hann var þríkvæntur og átti fjölda barna og kallast afkomendur hans Hraunaætt.
Ingjaldshóll

Ingjaldshóll er eyðibýli, fyrrum þingstaður og höfuðból í Neshreppi utan Ennis.

Ingjaldshóll er um 1 km frá Hellissandi og þar hefur staðið kirkja frá árinu 1317 og var hún fram á 19du öld þriðja stærsta kirkja landsins, á eftir dómkirkjunum í Skálholti og á Hólum, en áður var þar bænhús. Bæði var að sóknin var fjölmenn og eins mun hafa verið þar margmenni víða að af landinu á vertíðum og mun kirkjan hafa rúmað um 400 manns. sjá má merki um stærð hennar út frá hornsteinum sem þar sjást enn í kirkjugarðinum. Núverandi Ingjaldshólskirkja er elsta steinsteypta kirkja á landinu og raunar í öllum heiminum, reist árið 1903 og meðal gripa hennar er altaristafla sem danskir kaupmenn gáfu árið 1709 og lánuð var Brimilsvallakirkju 1923. Sú altaristafla sem nú er þar er eftirlíking af altaristöflu Dómkirkjunnar í Reykjavík frá 1903.

Sögur og sagnir.

Svo segir frá Ingjaldi í Bárðar sögu Snæfellsáss, að hann hafi átt í útistöðum við Hettu, tröllkonu í Ennisfjalli. Vildi Hetta þessi Ingjald feigan og gjörði honum eitt sinn gjörningsveður er hann var á sjó. Taldi tröllkonan verknaðinn fullunninn og fór að Ingjaldshóli hvar hún kvað eftirfarandi:

Ingjaldur var þarna hætt kominn, en mun hafa bjargast fyrir tilverknað Bárðar Snæfellsáss.

Sagnir hafa gengið um að sumarið 1477 hafi komið tiginn maður á skipi að Rifi og haft vetursetu á Ingjaldshóli. Hefur getum verið leitt að því að þar hafi farið Kristófer Kólumbus (1447-1506) sem þangað hafi komið til að kynna sér siglingar norrænna manna vestur um haf.
Magnús Arason (sýslumaður)

Magnús Arason (1599 – 14. nóvember 1635) var íslenskur sýslumaður á 17. öld. Hann bjó á Reykhólum og hafði sýsluvöld í Barðastrandarsýslu frá 1633.

Magnús var elsti sonur Ara Magnússonar í Ögri og konu hans Kristínar Guðbrandsdóttur, Þorlákssonar biskups. Magnús ólst upp í Ögri hjá foreldrum sínum og var með föður sínum þegar hann fór að baskneskum skipbrotsmönnum við Ísafjarðardjúp 1615. Hann átti sjálfur töluverðan þátt í Spánverjavígunum því að hann hafði byssu og felldi Spánverjana einn af öðrum með skotum.

Magnús fór til náms í Hamborg en kom svo heim, kvæntist ungur og bjó á Reykhólum. Hann var umboðsmaður föður síns í Ísafjarðarsýslu og Strandasýslu 1629-1630 en varð sýslumaður í Barðastrandarsýslu 1633 og hélt til dauðadags.

Kona hans var Þórunn ríka Jónsdóttir (1594 – 17. október 1673). Hún hafði áður verið gift Sigurði, syni Odds Einarssonar biskups, en hann dó 1617. Dóttir þeirra, Hólmfríður, giftist síðar Jóni Arasyni presti í Vatnsfirði, bróður stjúpa síns. Á meðal barna Magnúsar og Þórunnar voru þeir Jón sýslumaður á Reykhólum og Sigurður sýslumaður á Skútustöðum, faðir Magnúar í Bræðratungu.
Hraundalsréttir

Hraundalsréttir eru fjárréttir í mynni Hraundals á Mýrum, skammt frá eyðibýlinu Syðri-Hraundal. Réttin er margbreytileg bygging og liggja dilkarnir í ranghölum inn á hraunið.

Hraundalsréttir voru á árum áður með fjölmennustu og þekktustu réttum landsins.

Sögur og sagnir.

Í ferðabók Eggerts Ólafssonar og Bjarna Pálssonar lýsir Eggert Hraundalsréttum ítarlega sem nokkurs konar markaði, þar sem komi saman bændur og sjómenn til að skiptast á sjávarafurðum og landbúnaðarvörum. Segir þar enn fremur að réttardagar séu þrír eða fjórir og sé þar stundum drykkjuskapur með tilheyrandi illdeilum og áflogum.
Botnsdalur

Botnsdalur getur átt við:
Baldvin L. Baldvinsson

Baldvin Lárus Baldvinson (26. október 1856 – 7. desember 1936) var vestur-íslenskur skósmiður, ritstjóri Heimskringlu, þingmaður og aðstoðarfylkisritari.

Baldvin var sonur Baldvins skálda Jónssonar og Helgu Egilsdóttur yfirsetukonu. Hann ólst upp með móður sinni, fyrst á Akureyri, en svo tvö ár í Reykjavík þar til amma hans fyrir norðan, Guðný Kráksdóttir, tók við honum á þrettánda ári. Var hann í fóstri hjá henni og eiginmanni hennar Steini Kristjánssyni járnsmið til 1873 en það ár fluttist hann til Vesturheims aðeins 17 ára gamall. Baldvin kom til Toronto í félagi við Árna Friðriksson og bjó þar í tæp níu ár. Þar lærði hann skósmíði og stundaði enskunám í kvöldskóla.

Þegar Íslendingar voru orðnir fjölmennir í Manitoba fluttist hann til Winnipeg, vorið 1882, en þar starfaði hann í verslun. Baldvin eignaðist síðar skóverslun í félagi við aðra í Winnipeg. Aðalstarf hans á þessum árum var þó að fara til Íslands og annast margskonar umsýslu á vegum kanadískra stjórnvalda vegna innflytjenda. Hann fór sex sinnum til Íslands og taldist sjálfum svo til að hann hefði leiðbeint rúmelga sjö þúsund Íslendingum vestur um haf.

Baldvin sneri sér aftur að viðskiptum 1894 og eftir verslunarrekstur og fasteignaviðskipti ýmiskonar keypti hann blaðið Heimskringlu og gerðist ritstjóri þess 1898. Baldvin og Sigtryggur Jónasson, ritstjóri Lögbergs, deildu um árabil harkalega í blöðum sínum og spörðu ekki stóryrðin. Þeir voru þó synir hálfsystra, samfeðra, mæður beggja hétu Helga Egilsdóttir en afi Sigtryggs og Baldvins var Egill Tómasson sem bjó á Bakka, Engimýri og fleiri bæjum í Öxnadal. Þeir tilheyrðu tveimur andstæðum flokkum, Baldvin Íhaldsflokknum ("Conservative Party of Manitoba") og Sigtryggur Frjálslynda flokknum. Árið 1899 komst Baldvin á þing fyrir Manitoba og var endurkjörinn 1903.

Eftir þingsetuna varð Baldvin aðstoðarfylkisritari og var þá enn öflugur í félagsmálum Íslendinga, var meðal annars einn forkólfanna þegar safnað vr fjárframlögum meðal Vestur-Íslendinga til stofnunar Eimskipafélags Íslands 1914.

Baldvin kvæntist Helgu Sigurðardóttur úr Skagafirði 1886 og eignuðust þau sex börn. Baldvin lést í Kaliforníu þar sem hann bjó síðustu árin hjá dóttur sinni.