arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Hinrik 8.

Hinrik 8. (28. júní 1491 – 28. janúar 1547) var konungur Englands á árunum 1509 til 1547 og lávarður Írlands og síðar konungur Írlands. Hann er einna helst frægur fyrir að hafa verið giftur sex sinnum og að hafa stofnað ensku biskupakirkjuna. Hinrik var sonur Hinriks 7. Englandskonungs og Elísabetar af York. Þrjú af börnum Hinriks urðu þjóðhöfðingjar Englands; Játvarður 6., María 1. og Elísabet 1..

Hinrik var fæddur árið 1491 og átti einn eldri bróður, eina eldri systur og eina yngri systur. Bróðir Hinriks, Arthúr, átti að verða erfingi ensku krúnunnar en hann dó skyndilega árið 1502 og því varð Hinrik erfingi. Hann giftist einnig eiginkonu Arthúrs, Katrínu af Aragon. Með Katrínu átti Hinrik dóttur, Maríu, sem síðar varð Englandsdrottning.

Hinrik reyndi síðar að fá páfa til þess að ógilda hjónabandið við Katrínu þar sem hann vildi giftast annari konu, Anne Boleyn, en það vildi páfinn ekki gera. Afleiðing þessara deilna varð sú að Hinrik sleit tengsl ensku kirkjunnar við páfann og gerðist sjálfur höfuð kirkjunnar. Hann giftist svo Anne Boleyn og eignaðist með henni dóttur sem skírð var Elísabet.

Árið 1536 var Anne Boleyn tekin af lífi eftir ásakanir um framhjáhald. Nokkrum dögum síðar giftist Hinrik Jane Seymour. Þau eignuðust soninn Játvarð en Seymour lést árið 1537.

Fjórða kona Hinriks var Anne af Cleves sem hann kvæntist árið 1540 en það hjónaband entist aðeins í nokkra mánuði og var dæmt ógilt. Sama ár kvæntist Hinrik Catherine Howard. Árið eftir fóru af stað sögur um framhjáhald Catherine sem hún játaði og var því tekin af lífi árið 1542.

Hinrik kvæntist sinni síðustu eiginkonu árið 1543, Catherine Parr, sem hann var giftur þar til hann lést árið 1547. Játvarður, sonur hans og Jane Seymour, tók við krúnunni af Hinrik, sem Játvarður 6. Englandskonungur.
Aukasetning

Aukasetning er hugtak í setningarfræði, og tegund af setningu. Aukasetning hefst oftast á aukatengingu (allar aðrar samtengingar en aðaltengingar).
Sambeyging

Sambeyging eða fallasamræmi kallast það að beygja saman nafnorð og lýsingarorð sem eina heild. Ef samnafn fer á undan sérnafni til skýringar er sérnafnið almennt beygt líka nema sérnafnið sé "fleiryrt" (samanstandi af fleira en einu orði).

Dæmi.

Dæmi um sambeygingu þar sem lýsingarorðið "lítill" beygist veikt í kvenkyni með kvenkyns nafnorðinu "telpa" með viðskeyttum greini:
Mosfellskirkja (Grímsnesi)

Mosfellskirkja er kirkja að Mosfelli í Grímsnes- og Grafningshreppi. Hún var byggð árið 1848 og endurvígð 15. júlí 1979 eftir endurbætur. Í kirkjunni er predikunarstóll eftir Ámunda Jónsson en ýmis listaverk í kirkjunni eru eftir Ófeig í Heiðarbæ.

Útkirkjur voru í Miðdal, á Stóru-Borg, að Búrfelli og á Úlfljótsvatni.
Óshlíðarvegur

Óshlíðarvegur var vegur á milli Hnífsdals og Bolungarvíkur, sem var oft varasamur í hálku eða á vetrum. Sífelld hætta var á grjóthruni allan ársins hring og á vetrum gátu fallið þar snjóflóð. Óshlíðarvegur var opnaður 1949 og fyrstu bifreið um veginn keyrði Sigurður Bjarnason alþingismaður en farþegar hans voru Hannibal Valdimarsson og Einar Guðfinnsson meðal annarra. Óshlíðarvegur var einn af Ó-vegum á Íslandi. Óshlíðarvegur hefur nú verið aflagður og vegatenging milli Hnífsdals og Bolungarvíkur er í gegnum Bolungarvíkurgöng .

Mörg slys hafa orðið á Óshlíðarveginum. Þann 8. júlí 1951 biðu tveir íþróttamenn bana og aðrir tveir slösuðust mikið er bjarg lenti á 30 manna rútu sem þeir voru í.
Metamorphoses

Metamorphoses getur átt við:
Zíonismi

Zíonismi (einnig ritað síonismi) er stefna í stjórnmálum, sem telur að gyðingar eigi rétt á eigin landi, "Fyrirheitna landinu". Stefnan er afbrigði þjóðernishyggju og á sér djúpar rætur í gyðingdómi. Zíonisma óx fiskur um hrygg eftir útkomu bókar ungverska blaðamannsins Theodor Herzl, "Gyðingaríkið", árið 1896. Eftir stofnun Ísraelsríkis 1948 hafa fylgjendur stefnunnar stutt ríkið. Fylgjendur stefnunnar eru andvígir því að gyðingar samlagist öðrum þjóðum og telja að gyðingar um víða veröld eigi að snúa til Ísrael til að komast undan mismunun vegna gyðingahaturs.

Árið 1903 kom út í Rússlandi rit að nafni Reglur öldunganna í Zíon. Það var þýtt á ótal tungumál og hlaut mikla útbreiðslu. Ritið lýsir áætlunum gyðinga til að ná heimsyfirráðum og er falsað. Því var tekið sem ófölsuðu af nasistum í Þýskalandi sem og víðar, til að mynda í Bandaríkjunum þar sem bílaframleiðandinn Henry Ford dreifði hálfri milljón eintaka um Bandaríkin á þriðja áratugnum. Ritið ól mjög á kenningum um heimsyfirráðastefnu gyðinga.

Eftir helförina naut zíonismi mikillar hylli á Vesturlöndum, ekki síst í BNA, sem eiga sterk tengsl við Ísraelsríki, bæði efnahagsleg og stjórnmálaleg. Stefnan nýtur þó lítillar hylli í íslamsríkjum og er víða fordæmd þar. Eftir ólgu í Palestínu síðustu áratugi 20. aldar hefur gagnrýni Vesturlanda á zíonisma aukist og telja gagnrýnendur zíonisma vera heimsvaldastefnu, byggða á kynþáttahyggju.
Tréblásturshljóðfæri

Tréblásturshljóðfæri er fjölskylda blásturshljóðfæra með munnstykki úr tré. Inni í munnstykkinu er reyrblað sem titrar þegar blásið er í hljóðfærið og þannig myndast hljóð.
Bezt í heimi

„Best í heimi“ (eða oft „Ísland - bezt í heimi“) er íslenskur frasi sem er oft notaður af Íslendingum í hálfkæringi eða sem þjóðremba. Inniheldur frasinn bókstafinn ‚z‘ þrátt fyrir að hann hafi verið lagður úr gildi í september 1973, af því að zetan er einfaldlega það góður bókstafur. Einnig hefur verið lagt til að frasinn yrði gerður að þjóðarslagorði Íslands.["ártal vantar"]
Hiiumaa

Hiiumaa (þýska og sænska: "Dagö"), eða Dagey á íslensku, er næststærsta eyjan við Eistland og er 989 km² að stærð. Hún liggur í Eystrasalti. Á eyjunni er bærinn Kärdla með um 3.500 íbúa.

Tenglar.
Vellir

Vellir er bær, kirkjustaður og áður prestssetur í Svarfaðardal. Bærinn er austan megin Svarfaðardalsár en handan árinnar er kirkjustaðurinn Tjörn. Upp af Völlum rís Vallafjall um 1000 m hátt en inn af því er Messuhnjúkur og Rimar, hæsta fjall við utanverðan Svarfaðardal, yfir 1300 m hátt. Vellir hafa löngum verið meðal helstu jarða í dalnum og oft einskonar miðstöð sveitarinnar enda var hreppurinn fyrrum nefndur eftir staðnum og kallaðist Vallahreppur. Þar var komið upp símstöð þegar landssímastrengur var lagður um Norðurland 1907 en þá var hann lagður um Svarfaðardal og vestur um Heljardalsheiði.

Úr sögu Staðarins.

Vellir eru að öllum líkindum landnámsjörð og nafn bæjarins kemur fyrir í fornsögum. Þar bjó Valla-Ljótur Ljótólfsson, en hann var sonur Ljótólfs goða á Hofi. Valla-Ljóts saga segir frá deilum hans við Guðmund ríka á Möðruvöllum. Guðmundur góði Arason var prestur á Völlum áður en hann varð biskup á Hólum. Af öðrum Vallaprestum má nefna annálaritarann Eyjólf Jónsson (1670-1745) höfund Vallaannáls, Pál Jónsson (1812-1889) sálmaskáld (sem samdi t.d. Ó Jesú bróðir besti) og sr. Stefán Snævarr en hann var síðasti prestur sem sat á Völlum. Þegar hann flutti til Dalvíkur 1967 lögðust Vellir af sem prestssetur.

Litla Sveitabúðin.

Á Völlum er lífræn ræktun á berjum, grænmeti og kryddjurtum og þar er einn stærsti sólberjaakur landsins. Eigendur og ábúendur jarðarinnar eru hjónin Hrafnhildur Ingimarsdóttir og Bjarni Óskarsson, veitingamaður, sem oft er kenndur við veitingahúsakeðjuna Nings. Í Litlu sveitabúðinni á Völlum er hægt að kaupa alls kyns vörur beint frá býli. Þetta er sælkeraverslun sem hefur vakið athygli fyrir sérstætt og óvenjulegt vöruúrval. Þar er til dæmis boðið upp á sólþurrkaðan saltfisk, ostrusveppi, pressaða hvönn og reykta osta, ís og alskyns heimagerðar sultur. Eigendurnir nýta jurtir úr umhverfinu og telja mikilvægt að þekking Íslendinga á lækningarmætti jurta glatist ekki. Á Völlum er einnig rekinn veislusalur fyrir hópa.

Á bæjarhlaðinu stendur mikill og áletraður steinn sem helgaður er Guðmundi góða Arasyni, sem var prestur á Völlum seint á tólftu öld, og þar er nývígður Gvendarbrunnur.

Vallakirkja var byggð árið 1861 og er því elsta kirkjan í Svarfaðardal og Dalvíkurbyggð.
Listi yfir klifurhnúta

Listi yfir hnúta sem eru notaðir í klettaklifri og fjallamennsku:
Tenerífe

Tenerífe er stærst og fjölmennust Kanaríeyja sem tilheyra Spáni og liggja við strönd Vestur-Afríku í Atlantshafinu. Tenerífe er jafnframt fjölmennasta eyja Spánar. Höfuðborg eyjarinnar er Santa Cruz de Tenerife. Flatarmál Tenerífe er 2.034 km² og er eyjan í laginu eins og þríhyrningur.

Árið 2014 bjuggu 889.936 íbúar á eyjunni. Eyjan er mjög vinsæll áfangastaður ferðamanna. Árlega heimsækja um fimm milljónir ferðamanna eyjuna. Tenerífe er vinsælasta eyjan af Kanaríeyjunum og einn vinsælasti áfangastaður ferðamanna á Spáni.

Á Tenerífe er eldfjallið Teide (3,718 m á hæð) sem er hæsta fjall Spánar og þriðja stærsta eldfjall í heimi. Á norðurhluta Tenerífe er borgin San Cristóbal de La Laguna sem er á heimsminjaskrá UNESCO. Í höfuðborginni er árlega haldin ein stærsta kjötkveðjuhátíð í heimi, á eftir kjötkveðjuhátíðinni í Rio de Janeiro í Brasilíu, kjötkveðjuhátíðin í Santa Cruz de Tenerife.

Söguágrip.

Talið er að frumbyggjar Tenerife (Guanches) hafi komið til eyjarinnar á árinu 1000 f.k. Krist. Talið er að þeir hafi komið frá norður-Afríku. Þeir áttu ríka goðafræði með mörgum guðum og öndum og blönduðust sumir siðir þeirra trúarbrögðum og siðum síðari íbúa Tenerife. Eyjan var í fyrstu nefnd "Achinet".

Á 15. öld komu trúboðar frá Katalóníu til eyjarinnar. Eftir yfir 100 ára átök Evrópulanda um völd á eyjunni var hún innlimuð í Spánarveldi árið 1496 undir stjórn Ísabellu 1. af Kastilíu.

Borgin San Cristóbal de La Laguna varð í fyrstu höfuðborg Kanaríeyjum, þar til á 19. öld þegar Santa Cruz de Tenerife tók við. Englendingar réðust árið 1797 á eyjuna. Biðu þeir ósigur.

Ferðaþjónusta.

Helstu ferðamannastaðir eyjarinnar eru: Teide, hæsta fjall á Spáni og þriðja stærsta eldfjall í heimi. "Parque Nacional del Teide" er mest heimsótt á Spáni og er á heimsminjaskrá UNESCO.

Tenerife er einnig þekktur fyrir að vera mikill ferðamannastaður á Spáni og erlendis og fær meira en fimm milljónir ferðamanna á ári.

Borgin San Cristóbal de La Laguna er heimsminjaskrá UNESCO frá árinu 1999. Borgin hefur fjölda kristinna kirkna og klaustur. Þar er Dómkirkjan í San Cristóbal de La Laguna, aðsetur biskups Vestur-Kanaríeyja.

Anaga er skóglent fjalllendi á norðurhluta eyjarinnar og var verndað síðan 2015.
Bræðslumark

Bræðslumark fasts efnis er það hitastig þar sem efnið breytist úr föstu formi yfir á vökvaform.

Ólíkt suðumarki er bræðslumark mestmegnis óháð þrýstingi.

Þegar breytingin er úr vökvaformi yfir í fast form, er það ýmist kallað frostmark eða storknunarmark. Sem dæmi er frostmark kvikasilfurs, sem flestir þekkja aðeins á fljótandi formi, 234,32 K (−38,83 °C), en frostmark vatns er núll á selsíuskvarða.

Flest efni mynda kristalla við að breytast úr vökvaformi í fast form. Þó geta nokkur efni, eins og til dæmis gler, breyst í fast form án þess að kristallast. Þannig efni eru kölluð formlaus efni.

Grafít er það efni sem hefur hæstu staðalaðstæður. Það bráðnar við 3948,0 á Kelvin (3674,9 °C).
Jöfnur Maxwells

Jöfnur Maxwells eru mikilvægustu jöfnur innan rafsegulfræðinnar, fyrst settar fram af James Clerk Maxwell 1861.
Hending

Hending er sjálfstæð lína í kvæði eða vísu, þ.e. braglína eða vísuorð.

Hending getur haft fleiri merkingar, sbr.:
Pólon

Pólon er frumefni með skammstöfunina Po og er númer 84 í lotukerfinu.

Sjaldgæfur geislavirkur málmungur, pólon er efnafræðilega svipað tellúr og bismút og finst í úran málmgrýti. Pólon hefur verið rannsakað vegna hugsanlegra nota við hitun á geimförum.
Kastrupflugvöllur

Kaupmannahafnarflugvöllur, oftast kallaður Kastrupflugvöllur, er alþjóðaflugvöllur í Kaupmannahöfn, Danmörku. Hann var lagður 1925 og er stærsti flugvöllur Danmerkur. Flugvöllurinn er staðsettur á eynni Amager, 8 kílómetrum sunnan við miðborg Kaupmannahafnar og 24 kílómetrum vestan við miðborg Malmö sem er hinum megin við Eyrarsundið.

Flugvöllurinn er einn af þremur miðstöðvum Scandinavian Airlines og er einnig miðstöð fyrir Cimber Sterling, Thomas Cook Airlines Scandinavia og Norwegian Air Shuttle. 60 flugfélög eru með áætlunarflug til flugvallarins og hann þjónar 62.000 farþegum á dag. Flugvöllurinn er rekinn af Københavns Lufthavne A/S sem einnig á flugvöllinn í Hróarskeldu.

Saga vallarinns.

Völlurinn var vígður 20. apríl 1925 með grasilögðum flugbrautum og fimm árum síðar, 1930 byrjaði fyrsta flugfélagið SAS áætlunarflug frá flugvellinum. Á næsta áratug, fjórða áratugnum sexfaldaðist árlegur farþegafjöldi upp í 72.000. Flugvöllurinn var orðinn of lítill og því var flugvöllurinn stækkaður í apríl 1939. Það var gert með því að malbika flughlaðið, fjölga flugbrautum og byggja nýja flugstöðvarbyggingu.

Um vorið 1941 var fyrsta flugbrautin steinsteypt. Flugbrautin var 1.400 metra löng og 65 metra breið. Í kjölfarið 1946 varð flugvöllurinn viðurkenndur alþjóðaflugvöllur. Lestartenging við flugvöllinn opnaði 1. júlí 2000.

Flugfélög og áfangastaðir.

Flugvöllurinn hefur fjögur flughlið. Flughlið 1 er notað fyrir innanlandsflug. Um flughlið 2 og 3 fer alþjóðaflug og þær deila tollafgreiðslu og töskusal. Fjórða flughliðið, CPH Go var opnað 31 október 2010 og er sérstaklega ætlað fyrir lággjaldaflugfélög.
Stofn

Stofn getur átt við um:
Heiðarskóli

Heiðarskóli er grunnskóli í Reykjanesbæ, sem hefur verið starfræktur frá árinu 1998.
Samskynjun

Samskynjun er þegar áreiti sem venjulega skynjast með einu skynfæri skynjast með fleiri skynfærum. Dæmi um þetta er að sumt fólk finnur bragð að tónum eða finnst bókstafir eða tölur hafa lit.
Læsi

Læsi kallast það að geta skrifað, lesið eða að tala tungumál. Þetta hugtak er oftast notað í því samhengi að geta lesið og skrifað nógu vel til að tjá sig almennilega eða nógu vel til þess að viðkomandi geti tjáð sig og skilið hugmyndir bóklærðra einstaklinga sem og látið eitthvað af hendi rakna sjálfur. Mennta-, vísinda- og menningarstofnun Sameinuðu þjóðanna eða UNESCO hefur gefið eftirfarandi skilgreiningu; „Læsi er hæfileikinn til að bera kennsl á, skilja, túlka, skapa og tjá sig með því að nota prentað eða ritað efni um mismunandi samhengi. Læsi tengist áframhaldandi lærdómi til að leyfa einstaklingi að uppfylla markmið sín, að þroska og leggja stund við þekkingu og hæfni sína og að taka betur þátt í samfélaginu í heild sinni.“
Ungbarnadauði

Ungbarnadauði er dauði barns á fyrsta aldursári. Tíðni ungbarnadauða er skilgreind sem fjöldi látinna barna 12 mánaða og yngri á hver 1.000 börn sem fæðast lifandi. Vöggudauði, óútskýrt skyndilegt andlát barns undir 12 mánaða aldri, er ein orsök ungbarnadauða. Barnadauði er dauði barna undir fimm ára aldri, og burðarmálsdauði er dauði fósturs eða nýbura, eftir 22 vikna meðgöngu og áður en barnið er 28 daga gamalt.

Ástæður ungbarnadauða eru margvíslegar og tengjast meðal annars sjúkdómum, umhverfisþáttum og efnahagslegum þáttum. Algengar orsakir ungbarnadauða eru köfnun í fæðingu, lungnabólga, fæðingargallar, vandamál í meðgöngu eða við fæðingu, nýburasýking, niðurgangur, malaría, mislingar og vannæring. Skortur á læknisþjónustu á meðgöngu, áfengisneysla, reykingar og eiturlyfjaneysla, eru meðal áhrifaþátta. Tíðni ungbarnadauða tengist mörgum öðrum breytum eins og menntunarstigi móður, umhverfisaðstæðum, samfélagslegum innviðum og heilbrigðisþjónustu. Aðgerðir eins og bætt hreinlætisaðstaða, aðgangur að hreinu drykkjarvatni, bólusetningar gegn algengum smitsjúkdómum og aðrar lýðheilsuráðstafanir draga úr tíðni ungbarnadauða.

Árið 1990 létust 8,8 milljón börn undir 12 mánaða aldri í heiminum. Árið 2015 var þessi tala komin niður í 4,6 milljónir. Tíðni ungbarnadauða minnkaði úr 65 í 29 andlát á 1.000 fæðingar á heimsvísu á sama tíma. Árið 2017 létust 5,4 milljón börn fyrir fimm ára aldur, en árið 1990 var þessi tala 12,6 milljónir. Talið er að hægt væri að fyrirbyggja 60% þessara andláta með tiltölulega einföldum aðgerðum eins og samfelldri brjóstagjöf, bólusetningum og bættri næringu.

Tíðni ungbarnadauða.

Samkvæmt Sameinuðu þjóðunum voru eftirtalin fimm lönd með hæsta tíðni ungbarnadauða 2015-2020:

Samkvæmt sömu heimild voru eftirtalin fimm lönd með lægsta tíðni ungbarnadauða 2015-2020:
Laplacevirki

Laplacevirki er mikilvægur virki í stærðfræði og eðlisfræði sem nefndur er í höfuðið á Pierre-Simon Laplace. Sé virkjanum beitt á samfellt, deildanlegt fall, φ fæst summa allra annarra hlutafleiða fallsins, sem jafngildir því að reikna sundurleitni af stigli fallsins, þ.e. "div" ("grad" "φ"). Virkinn er táknaður með formula_1  eða formula_2 , sem rita má þannig í kartesíuhnitum:

formula_3

Jafna Laplace er jafnan Δ φ = 0, sem er gífurega mikilvæg í stærðfræðilegri eðlisfræði, en lausnirnar nefnast þýð föll.
Sjálfsævisaga

Sjálfsævisaga eða æviminningar er ævisaga þar sem höfundurinn er umfjöllunarefnið.

Matthías Jochumsson ritaði sjálfsævisögu („Sögukaflar af sjálfum mér“), en í kaflanum „Þriðja útförin mín“ segir hann frá yrkingu Lofsöngsins.
Samhverfa

Samhverfa er mikilvægt hugtak, sem hefur margvíslega merkingu innan vísinda, en á almennt við að mögulegt sé að spegla tiltekið fyrirbæri. Fyrirbæri sem ekki er unnt að spegla kallast "ósamhverf".

Málfræði.

Sum orð, setningar, bókstafa-, talna- eða táknarunur má spegla á þann hátt að þau verð eins hvort sem lesið er áfram eða afturábak, t.d.

Stærðfræði.

Samhverfa gegnir mikilvægu hlutverki innan stærðfræðinna, því hún leyfir einföldun og alhæfingar, t.d.

Eðlisfræði.

Eðlisfræðin leyfir alhæfingar, sem byggjast á samhverfu, t.d.

Efnafræði.

Efnafræðin fallar m.a. samhverfu sameinda og efnahvarfa, t.d.
Kjalfell ehf

Kjalfell ehf er þjónustufyrirtæki á Blönduósi sem skiptist í tvo megin hluta, dekkjaverkstæði og tölvuþjónustu. Í húsnæði fyrirtækisins að Efstubraut 2 á Blönduósi er að finna dekkjaverkstæði, smurþjónustu, kerrusmíði og sprautuverkstæði. Í leiguhúsnæði að Húnabraut 19 á Blönduósi er að finna verslun og tölvuþjónustu.

Saga.

Það var snemma árs 2005 að bræðurnir Rúnar og Kristján sem báðir eru fæddir og uppaldir Blönduósingar en búsettir í Reykjavík og Akureyri fóru að sá í fyrirtækjarekstur á Blönduósi. Í júní byrjun sama ár var svo fyrirtækið Kjalfell ehf var stofnað og með í för voru Ásgeir Blöndal og Bryndís Bragadóttir. Haustið 2007 eignuðust svo Rúnar og Kristján fyrirtækið að fullu þegar þeir keyptu hlut hinna stofnfélaganna. 17.ágúst 2005 hófst svo starfsemin opinberlega eftir að húsnæðið að Efstubraut 2 hafði verið breytt og sniðið að kröfum nýrrar starfsemi. Í upphafi var Kjalfell einungis hjólbarðaverkstæði, smurstöð og tölvuþjónusta, og öll starfsemin var til húsa að Efstubraut 2 en í febrúar 2006 fluttist tölvuþjónustan að Húnabraut 19 og þá opnaði tölvutengda verslunin. Fljótlega fór Kjalfell ehf út í að smíða vélsleðakerrur og svo ýmis fjölnota kerrur og tölvuþjónustan opnaði verslun. Áramótin 2007-8 var gengið frá kaupum á húsnæði við hliðina á verkstæðinu að Efstubraut og þar opnar sprautuverkstæði á fyrri hluta ársins 2008.

Af hverju Kjalfell ?

Nafnið Kjalfell var ákveðið eftir helgarferð með fjölskyldunni á Áfangafelli. Kjalfell er um 900m hátt fell á milli Langjökuls og Hofsjökuls, 7 km vestan við Kjalveg og 10km sunnan við Hveravelli (N64 46.621 W19 32.007). Áður en Kjalfells nafnið var ákveðið var reynt til þrautar að finna nafn á fyrirtækið sem lýsti starfsemi þess.
Þangprjónn

Þangprjónn (fræðiheiti: "Syngnathus typhle") er útlendur fiskur af sænálaætt.
Joð

Joð (Enska: "iodine", sem kemur úr gríska orðinu "iodes", sem þýðir „fjólublár“), er frumefni með efnatáknið I og sætistöluna 53 í lotukerfinu. Þetta er óuppleysanlegt efni sem er nauðsynlegt snefilefni fyrir lífverur. Efnafræðilega séð er joð minnst hvarfgjarnt af öllum halógenunum og einnig hið rafeindagæfasta af málmkenndu halógenunum. Joð er aðallega notað í læknisfræði, rotvarnarefni, ljósmyndun og í litarefni.

Frakkinn Bernard Courtois einangraði joð fyrstur manna árið 1811. Joð er stálgrátt, fast efni sem glampar á, en í loftkenndu formi er það fjólublátt. Joð er geislavirkt efni.
Þessir grallaraspóar

Þessir grallaraspóar (enska: "Those Scurvy Rascals") er bresk tölvuteiknuð 26 þátta sjónvarpsþáttaröð fyrir börn. Hún var frumsýnd á sjónvarpsstöðinni Nickelodeon UK í maí 2005. Þáttaröðin hefur verið sýnd í Ríkissjónvarpinu frá 2007.
Veisla

Veisla, teiti, samkvæmi eða gleðskapur (líka partí eða partý) er mannfögnuður sem getur verið af trúarlegum eða menningarlegum ástæðum. Orðið á við um mannfagnaði þar sem lítill hópur fólks kemur saman til að skemmta sér á litlu afmörkuðu svæði, ólíkt hátíð þar sem mannfjöldi kemur saman af einhverju tilefni.

Dæmi um veislur eru til dæmis afmælisveislur, skírnarveislur, matarboð, kveðjuveislur og erfidrykkjur.
Það

Það getur átt við:
Eintala

Eintala er hugtak í málfræði. Eintala er tala, sem gefur til kynna eitt.

Listi yfir eintöluorð í íslensku.

Sum nafnorð í íslensku eru eintöluorð, en það eru orð sem ekki eru til í fleirtölu. Hér fyrir neðan er listi yfir þau helstu:
Æxlunarfæri

Æxlunarfæri eru líffærakerfi í lífverum sem notast við kynæxlun.
Krypton

Krypton er frumefni með efnatáknið Kr og sætistöluna 36 í lotukerfinu. Það er litlaust eðalgas og finnst í mjög litlu magni í andrúmsloftinu. Það er einangrað með því að þátta loft í vökvaformi og er mikið notað með öðrum eðalgösum í flúrljós. Krypton er í flestöllum tilfellum algerlega óvirkt en þó er vitað að það myndar stundum efnasambönd með flúor. Krypton getur einnig myndað holefni með vatni þegar kryptonatóm eru föst í grindverki af vatnssameindum.
Koolyanobbing

Koolyanobbing er bær staðsettur 54 kílómetra norð-norðaustur af bænum Southern Cross í Vestur-Ástralíu. Járnóxíð er unnið úr jörðinni þar af Portman Ltd, og er svo flutt með lest til Esperance í Vestur-Ástralíu til iðnaðar. WA Salt Supply vinna salt úr Deborahvatni sem fer svo með járnbraut til Kwinana í Vestur-Ástralíu.
959

959 (CMLIX í rómverskum tölum)
Max Beckmann

Max Beckmann (12. febrúar 1884 – 28. desember 1950) var þýskur listmálari, teiknari, mótlistamaður og rithöfundur. Hann er venjulega flokkaður sem expressjónisti, en hann afneitaði bæði hugtakinu og hreyfingunni.
Tata Motors

Tata Motors Limited er stærsti bílaframleiðandi Indlands, stofnað árið 1945. Fyrirtækið er hluti af Tata Group og er með höfuðstöðvar í Mumbai. Á lista Alþjóðasamtaka bílaframleiðanda árið 2007 er Tata 21. stærsti bílaframleiðandi í heiminum.

Tata setti bíl sinn Tata Nano á markað 10. janúar 2008 en hann hefur vakið athygli fyrir að vera ódýrasti bíll sem framleiddur er, en áætlað verð er um 160þús ÍSK.

Fyrri hluta árs 2008 hefur fyrirtækið verið í viðræðum við bílaframleiðandann Ford um kaup á þeirri deild sem sér um framleiðslu á Land Rover og Jagúar.
Leyndarskjalavörður

Leyndarskjalavörður – (danska: gehejmearkivar) – var embættistitill yfirmanns Leyndarskjalasafnisins í Kaupmannahöfn. Þetta var bæði virðulegt og ábyrgðarmikið embætti, sem framan af fól m.a. í sér skjalagerð, en að meginhluta var um skjalavörslu að ræða.

Þrír Íslendingar voru leyndarskjalaverðir:

Af öðrum leyndarskjalavörðum má nefna:

Árið 1883 var Leyndarskjalasafninu stjórnað af Adolf Ditlev Jørgensen sem einnig veitti Skjalasafni konungsríkisins (Kongerigets arkiv, stofnað 1861) forstöðu. Þegar Ríkisskjalasafnið var stofnað, 1889, tók hann við embætti ríkisskjalavarðar (sem samsvarar embætti þjóðskjalavarðar hér á landi).
Franska Súdan

Franska Súdan (franska: "Soudan") var frönsk nýlenda í Frönsku Vestur-Afríku sem var til á tveimur aðskildum tímabilum: fyrst frá 1890 til 1899 og síðan frá 1920 til 1960. Nýlendan fékk sjálfstæði og varð ríkið Malí 22. september árið 1960 eftir að hafa um stutt skeið myndað sambandsríki með Senegal.
Jón Helgason

Jón Helgason getur átt við:
Newark (New Jersey)

Newark er stærsta borgin í New Jersey í Bandaríkjunum. Íbúar borgarinnar voru rúmlega 285 þúsund árið 2017 og var þar með 64. stærsta borg Bandaríkjanna. Borgin var stofnuð árið 1693 sem bæjarfélag en hlaut borgarréttindi þann 11. apríl 1836.

Newark liggur um 8 km vestan Manhattan-eyju og rúmlega 3 km norðan Staten Island. Borginni er skipt í fimm svæði eða borgarhluta: Norður-, suður-, vestur-, austur- og mið-hluta.

Höfn borgarinnar er ein af meginhöfum stórborgarsvæðis New York-borgar. Borginni þjónar Newark Liberty International Airport, sem er einn af þremur meginflugvöllum stórborgarsvæðisins og elstur þeirra.