arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Guðrún Nordal

Guðrún Nordal (f. 27. september 1960) er prófessor í íslensku við Háskóla Íslands og forstöðumaður Stofnunar Árna Magnússonar í íslenskum fræðum.

Æviágrip.

Foreldrar Guðrúnar eru Jóhannes Nordal fyrrum seðlabankastjóri, og Dóra Guðjónsdóttir Nordal píanóleikari og húsmóðir.

Guðrún útskrifaðist með BA próf í íslensku og almennri bókmenntafræði frá Háskóla Íslands árið 1982. Þá nam hún í Ludwig Maximiliens Universität í München 1982–83, og hlaut doktorsgráðu frá Oxford University, Christ Church College 1988.

Guðrún var fyrirlesari um Halldór Laxness við University College í London 1990–1993, gegndi rannsóknarstöðu með aðstöðu á Stofnun Árna Magnússonar 1993–1996 og starfaði síðan sem fræðimaður við Stofnun Árna Magnússonar 1997–2001. Hún varð síðan dósent íslenskum miðaldabókmenntum við hugvísindadeild Háskóla Íslands og prófessor 2005. Hún varð forstöðumaður Stofnunar Árna Magnússonar í íslenskum fræðum 1. mars 2009.

Helstu kennslusvið Guðrúnar eru íslenskar miðaldabókmenntir, Íslendingasögur, konungasögur, bókmenntafræði miðalda og Snorra-Edda, kveðskapur frá öndverðu til siðaskipta. Rannsóknarsvið hennar eru ritmenning íslenskra miðalda með megináherslu á ritun veraldlegra sagna og kveðskapar í ljósi bókmenntafræði miðalda. Helstu rannsóknarverkefni hennar síðustu misserin hafa verið dróttkvæði allt frá 9. öld til um 1400. Hún er einn fimm ritstjóra alþjóðlegrar heildarútgáfu á dróttkvæðum (Skaldic Poetry of the Scandinavian Middle Ages), og kom fyrsta bindið af níu út árið 2007. Hún ritstýrir þeim bindum sem geyma kveðskap í Íslendingasögum og í sögulegum verkum um Ísland. Sú útgáfa mun birtast í prentaðri og rafrænni gerð.

Doktorsritgerð Guðrúnar frá Oxford University var um Sturlungu (útgefin árið 1998, "Ethics and action in Thirteenth-century Iceland"). Árið 2001 kom út rannsókn á dróttkvæðum og lærdómshefð 12. og 13. aldar ("Tools of Literacy"). Í bókinni er fjallað um Snorra-Eddu og málfræðiritgerðirnar, og hin fræðilega umræða í þeim verkum sett í samhengi við alþjóðlega strauma í bókmenntafræði sem og kveðskapariðkun og mikilvægi skáldskapar í samfélaginu. Guðrún er einn höfunda "Íslenskar bókmenntasögu" 1, Rvík 1992, (2. útg. 2006).

Guðrún Nordal fékk íslensku fálkaorðuna 17. júní 2010.

Maki Guðrúnar er Ögmundur Skarphéðinsson arkitekt og eiga þau eina dóttur.

Tilvitnun.

„Dróttkvæðin eru einstakar heimildir um samtíma sinn og hafa ekki verið aðgengileg í greinargóðri og handhægri nútímaútgáfu, . . . Bókmenntalegt gildi dróttkvæðanna er auðvitað óumdeilt, . . . en kvæðin eru einnig mikilvægar heimildir um trúarviðhorf, hugmyndaheim, táknmál og skáldskaparhefð á fyrri tímum og nýtast því ýmsum ólíkum fræðasviðum.“ — Guðrún Nordal.

Helstu rit.

Guðrún hefur ritað fjölmargar greinar og bókakafla um bókmenntir og ritmenningu miðalda, sjá skrár Landsbókasafns.
Egon Friedell

Egon Friedell (fæddur Egon Friedmann) (21. janúar 1878 - 16. mars 1938) var austurískur heimspekingur, sagnfræðingur, blaðamaður, leikari, kabarettlistamaður og leikhúsrýnir. Hann er einna þekktastur fyrir listasögu sína sem hann nefndi: "Kulturgeschichte der Neuzeit" ("Menningarsaga nútímans") og kom út í þremur bindum á árunum 1927-1931. Thomas Mann taldi Egon Friedell vera einn af helstu stílistum þýskrar tungu.
Spútnik 2

Spútnik 2 (rússneska: "Спутник-2") var sovéskt annað geimfar mannkynssögunnar á braut um Jörðu. Spútnik 2 var skotið á loft þann 3. nóvember, 1957 og innihélt tík sem hét Laíka. Farið sjálft var fjögurra metra hátt keilulaga hylki og um tveggja metra breitt þar sem það var breiðast. Þar var að finna hólf fyrir senditæki, fjarskiptasenda og -nema, forritunar-, endurnýjunar- og kælikerfi auk annarra vísindalegra áhalda. Annar innsiglaður klefi innihélt hundinn, Laíku.

Upplýsingar voru sendar frá gervihnettinum Tral D fjarskiptakerfinu sem sendi gögn til Jarðarinnar í fimmtán mínútur hvers hrings umhverfis Jörðina. Tveir geislamælar voru um borð til þess að mæla geimgeislun, útfjólublátt ljós og röntgengeisla frá Sólinni.

Yfirlit verkefnisins.

Spútnik 2 var skotið á loft með ICBM R-7 eldflaug, ekki ósvipaðri þeirri sem notuð var til að skjóta á loft Spútnik 1. Sporbaugur gervihnattarins var 212 × 1660 kílómetrar og umferðatíminn 103,7 mínútur. Hluti eldflauganna sem notaðar voru til að koma geimfarinu á loft losnuðu ekki rétt frá sem olli því að hitajöfnunarbúnaður farsins skemmdist að hluta til svo hitinn reis upp í allt að 40°C. Laíka lifði af tæplega fjórar umferðir um Jörðina í stað þeirra tíu daga sem gert var ráð fyrir. Braut Spútnik 2 afmyndaðist smám saman og þann 14. apríl, 1958 fór farið inn í gufuhvolf Jarðarinnar eftir 162 daga í geimnum.
Heimferð íslensku jólasveinanna

Heimferð íslensku jólasveinanna hefst eftir aðfangadag, samkvæmt ljóðinu „Jólasveinarnir“ í bókinni "Jólin koma" eftir Jóhannes úr Kötlum. Samkvæmt þeirri hefð sem ljóðið um jólasveinana þrettán byggist á, þá koma þeir til manna frá 12. desember og sá seinasti kemur á aðfangadag, 24. desember.

Í kvæðinu lýsir Jóhannes úr Kötlum heimferð jólasveinanna á þennan hátt:

Má af þessu ætla að á jóladag hafi fyrsti jólasveinninn, Stekkjastaur, lagt af stað aftur á fjöll. Svo einn af öðrum, uns sá síðasti, Kertasníkir, hverfur á braut á þrettándanum.
Þorskalýsi

Þorskalýsi er brædd þorskalifur sem inniheldur A-vítamín, D-vítamín og ómega-3 fitusýrur.
Lúdó

Lúdó er spil sem spilað er með spilaborði, peðum og með því að tveir til fjórir þátttakendur kasta til skiptis spilateningi. Spilaborðið er vanalega ferningur með krossi. hver hluti krossins skiptist í þrjá dálka sem vanalega er skipt í sex reiti. Miðja krossins er síðasti reiturinn og skiptist oftast í fjóra litaða þríhyrninga. Hver þeirra er tengdur lituðum miðju dálks og lítur út eins og ör sem bendir á endareitinn. Örvarskaftið er svo heimadálkur hvers keppanda og er fimm reita löng.

Hver þátttakandi hefur fjögur peð í sama lit sem er frábrugðinn lit annarra. Til að koma fyrsta peði inn á spilaborðið þarf leikmaður að fá upp töluna sex. Ef leikmaður fær aftur töluna sex þá getur hann sett annað peð í umferð.

Lúdó er einfölduð útgáfa af indverska leiknum Pachisi.

Heimild.

Leikjabankinn
Skæri

Skæri er tæki til að klippa með, t.d. pappír eða klæðisefni. Skærin samanstanda af tveimur örmum, sem nefnast kinnar, og eru yfirleitt úr málmi. Kinnarnar falla þannig hver að annarri að skörpu brúnirnar saxa hver að annarri þegar finguraugunum er japlað sundur og saman. Skæri eru notuð til að klippa alls konar efni, en einnig til að skerða hár og klippa til mat, en ýmis íslensk þjóðtrú mælir gegn því. Klippur eru svipaðar skærum en öllu stærri.

Til eru allavega skæri til ýmissa nota, t.d. barnaskæri með bitlausum kinnum úr plasti. Þau eru þá aðeins ætluð til að klippa pappír. Skæri sem notuð eru til að klippa hár eða fataefni eru öllu beittari. Stærstu skærin, nefnd klippur, eru notuð til að klippa málm eða limgerði (þ.e. garðklippur). Önnnur skæru er til dæmis: saumaskæri, sem eru með aðra kinnina beitta en hina bitlausa, naglaklippur, með stuttum bognum blöðum til að klippa tá- og fingurneglur. Annað dæmi um sérstök skæri eru takkaskæri, sem eru með aðra kinnina sagtennta og sem þá myndar bylgjaðan skurð þegar klippt er.

Talið er að skærin hafi verið fundin upp í Egyptalandi hinu forna 1500 f.Kr. Elstu þekktu skærin voru brúkuð í Mesópótamíu fyrir 3000 til 4000 árum síðan.
Hægriflokkurinn (Svíþjóð)

Sænski Hægriflokkurinn (s. Moderata samlingspartiet, yfirleitt stytt í "Moderaterna"; nafnið gæti útlagst á íslensku sem Hófsami einingarflokkurinn) var stofnaður 17. október 1904. Eins og nafnið ber með sér er flokkurinn til hægri í sænskum stjórnmálum og því er oft vísað til hans í daglegu tali sem Hægriflokksins (s. "Högerpartiet"). Flokkurinn var stofnaður sem Almenni þingmannaflokkurinn (s. "Allmänna valmansförbundet") og var svar við risi Sósíaldemókrataflokksins (stofnaður árið 1889) og Frjálslynda flokksins (stofnaður 1902). Þó sænskir íhaldsmenn hafi verið atkvæðamiklir í stjórnmálum á nítjándu öld höfðu þeir ekki haft með sér formlegan félagsskap fram að þessu. Gullöld flokksins var á millistríðsárunum en Arvid Lindman var þá áhrifamesti leiðtogi flokksins. Eftir ris Sósíaldemókrataflokksins á fjórða áratugnum skrapp fylgi Miðflokksins saman og á eftirstríðsárunum dróst fylgi hans enn frekar saman. Á síðustu áratugum hefur fylgi flokksins vaxið að nýju og vann hann afgerandi sigur í kosningunum 2010. Núverandi formaður Hægriflokksins er Ulf Kristersson.

Flokkurinn hefur tvisvar skipt um nafn. Frá 1938 til 1952 hét flokkurinn "Högerns riksorganisation" og frá 1952 til 1969 hét hann einfaldlega "Högerpartiet". Þó flokkurinn hafi tekið að sér það hlutverk að leiða stjórnarandstöðuna gegn sósíaldemókrötum dróst fylgi flokksins saman frá 1934, og náði það lágmarki í kosningunum 1968 þegar flokkurinn varð minnsti stjórnarandstöðuflokkurinn. Flokkurinn tók þá nýja stefnu og nafn sem endurspeglaði stefnubreytinguna, "Moderata samlingspartiet". Í kosningunum 1976 misstu Sósíaldemókratar þingmeirihluta sinn sem þeir höfðu haldið með stuttum hléum frá 1932 og tók Hægriflokkurinn þá þátt í myndun ríkisstjórnar með Miðflokknum undir forsæti Thorbjörn Fälldin. Árið 1981 sleit Hægriflokkurinn stjórnarsamstarfinu og í kjölfar kosninganna 1982 mynduðu sósíaldemókratar ríkisstjórn að nýju. Í kjölfar kosninganna 1991 mynduðu hægriflokkarnir að nýju ríkisstjórn, nú undir forsæti Carl Bildt, formanns Hægriflokksins.

Á landsfundi flokksins 2003 breytti flokkurinn enn um áherslur og Fredrik Reinfeldt tók við stjórn flokksins. Í kosningunum 2006 vann hann stórsigur, 26,23% atkvæða, stærsta kosningasigur sinn síðan 1928. Reinfeld varð í kjölfarið forsætisráðherra í samsteypustjórn hægriflokkanna. Í kosningunum 2010 bætti flokkurinn við sig, og fékk nú 30,06% atkvæða.
Loftsteinatungl

Lofsteinatungl eru fylgihnettir smástirna og lofsteina. Það fyrsta sem fannst var eina tungl 532 Herkúlínu sem fannst snemma árs 1978. Nú hafa rúmlega 190 lofsteinatungl.
Tölvuþrjótur

Tölvuþrjótur (einnig tölvurefur, hjakkari, hakkari eða tölvuhakkari) í almennu tali á við einstakling sem nýtir sér afburða tölvukunnáttu sína til að brjótast inn í tölvukerfi (eða gagnavinnslukerfi) í þeim tilgangi að hagnast, stela upplýsingum, vinna skemmdarverk eða einfaldlega vegna þess að hann stenst ekki mátið. Í nútímanum hefur myndast stærðarinnar „undirmenning“ tölvuþrjóta í netheiminum. Tölvuþrjótar eru einnig þekktir fyrir að hanna og þróa tölvuvírusa sem þeir nota í sama tilgangi. Margir tölvuþrjótar af gamla skólanum, sem látið hafa af aðgangsbrotum sínum, hafa skapað sjálfum sér veglegan frama með því að selja tölvufyrirtækjum þekkingu sína og búa til öryggisforrit sem hafa það meginmarkmið að verjast árásum tölvuþrjóta og vírusa.

Julian Assange forsprakki uppljóstrunarsíðunar Wikileaks er dæmi um tölvuþrjót af gamla skólanum sem hefur nýtt sér þekkingu sína til að skapa hina umdeildu vefsíðu.

Flokkun.

Tölvuþrjótum hefur verið skipt í þrjá megin hópa og þeim gefnir litir eftir því hvernig aðgangsbrot þeir stunda. Þessi flokkun hófst eftir að lög um „innbrot“ og gagnastuld úr tölvukerfum voru sett laggirnar, flokkunin var upprunalega gerð til þess að auka skilning almennings á mismunandi aðgangsbrotum tölvuþrjóta og aðgreina betur þá sem stunda glæpsamleg athæfi og þá sem stunda löglegt „tölvufikt“. Tölvuþrjótur þarf ekki endilega að stunda glæpsamleg aðgangsbrot en þar sem fréttamiðlar hafa notað sama hugtakið til að fjalla um allar gerðir tölvuþrjóta í gegnum tíðina er þessi flokkun lítið þekkt og allar gerðir þeirra hljóta oftar en ekki glæpsamlegan stimpil í augum almennings. Flokkun tölvuþrjóta er:

Tölvuþrjótar í vinsælli dægurmenningu.

Kvikmyndir

Bækur

Tövluþrjótar og Ísland.

Listi yfir þekkta íslenska tölvuþrjóta, aðgangsbrot sem framin hafa verið á gegn íslenskum fyrirtækjum og stofnunum, eða erlenda tölvuþrjóta sem valdið hafa uppþoti á Íslandi.
Umeå

Umeå (finnska: "Uumaja"; samíska: "Ubmi") er borg í Norður-Svíþjóð. Íbúar eru 79.594 (2010).
Stökkull (sameindalíffræði)

Stökkull (enska "transposon") er DNA-röð sem getur flutt sig (enska "to transpose") á nýjan stað í erfðamenginu innan einnar frumu.
Codex Boreelianus

Codex Boreelianus (Skammstafað Fe (Wettstein), 09 (Gregory) eða ε 86 (von Soden) er með handrit af Nýja testamentinu. Það er skrifað með hástöfum á forngrísku og var unnið á 9. öld e.Kr. Handritið er geymt í Universität Utrecht (Ms. 1) í Utrecht.

Í handritinu eru textar guðspjallanna fjögurra. Handritið er nú 204 blöð (28,5 x 22 cm).

Textinn er í 2 dálkum, 19 línur á hverri síðu.
ENSEMBL

Ensembl er samvinnuverkefni EMBL-EBI og Wellcome Trust Sanger Institute. Þetta er gagnagrunnur sem inniheldur upplýsingar um erfðamengi valinna hryggdýra og annarra heilkjörnunga og eru þessar upplýsingar aðgengilegar á vefnum. Aðalhugmyndin með þessu verkefni samtvinna og setja fram með myndrænum hætti röð genum og önnur erfðafræðileg gögn, heimildir og upplýsingar. Vefsíðan inniheldur öflugt kerfi Biomart til að finna og hlaða niður hluta gagnagrunnsins, fyrir afmarkaðar rannsóknir.
Jens Lekman

Jens Martin Lekman (fæddur 6. febrúar 1981 í Angered, Svíþjóð) er sænskur söngvari sem býr í Melbourne í Ástralíu. Hann spilar sjálfstætt popp og notar aðallega gítarhljoð blönduð með úrtökum og hljóðum strokhljóðfæra. Söngtextarnir hans eru oft fyndnir, rómantískir en svolítið þunglyndir. Tónlistamennirnir Jonathan Richman og Belle &amp; Sebastian hafa haft mikinn áhríf á tónlist hans. Hann hefur verið samanborinn við Stephin Merritt úr The Magnetic Fields og David Byrne.
Kyntákn

Kyntákn er frægur einstaklingur annaðhvort karl eða kona, að jafnaði leikari, söngvari, ofurfyrirsæta eða íþróttamaður, sem þekktur er fyrir kynþokka sinn. Slúðurblöð, stjörnuljósmyndarar og slúðurgjarnir spjallþættir öll leika hlutverk sitt í að skapa skynjun almennings á kyntákn. Eftirspurn frá almenningi eftir kynferðislegum myndum og myndböndum af stjörnum knýr þessa iðnaði fram. Dæmi um þetta eru fjölmiðlafár í blöðum eins og "Maxim", og óheimildar myndir sem teknar hafa verið af stjörnuljósmyndurum.

Nokkur dæmi um kyntákn eru Elvis Presley, Michael Jackson, Marilyn Monroe, Madonna, Pamela Anderson, Janet Jackson og Orlando Bloom.
Vivien Leigh

Vivian Leigh einnig þekkt sem Lady Olivier (5. nóvember, 1913 – 7. júlí, 1967) var fræg ensk leikkona. Hún fékk tvenn Óskarsverðlaun á ferli sínum, sinn fyrri fyrir leik sinn sem Scarlett O'Hara í "Gone with the Wind" og þann seinni fyrir leik sinn sem Blance DuBois í myndinni "A Streetcar Named Desire" sem að var hlutverk sem að hún hafði einnig leikið í leikhúsi í London.

Á meðan að hún var á lífi lék hún oft á móti eiginmanni sínum Laurence Olivier sem að leikstýrði mörgum myndum með henni. Hlutverk hennar voru mismunandi og teygðu sig frá verkum William Shakespeare til ævisögu Kleópötru.

Hún var fræg fyrir fegurð hennar, en Vivien fannst það koma í veg fyrir að vera tekinn alvarlega sem leikkona. Hún kljáðist einni við slæma heilsu og hún var einnig með sinnisveiki sem að orsakaði stöðugar geðsveiflur hjá henni. Hún varð fræg fyrir að vera erfið að vinna með og það leið oft langur tími á milli hlutverka hjá henni. Snemma á fimmta áratugi 20. aldar var hún greind með berkla sem að fylgdu henni í yfir tuttugu ár þangað til að hún dó úr þeim árið 1967.

Æska.

Vivian Mary Hartley fæddist í borginni Darjeeling í bresku nýlendunni í Indlandi til hjónanna Gertrude Robinson Yackje og Ernest Hartley sem að var enskur liðsforingi í indverska riddaraliðinu. Foreldrar hennar höfðu gifst árið áður og bjuggu í Darjeeling fyrstu fimm ár æfi hennar. Þá flutti faðir hennar til borgarinnar Bangalore en Vivien og móðir hennar fóru til Ootacamund. Frá því að hún var ungabarn langaði Vivien að verða leikkona og þó að móðir hennar hafði reynt að kveikja hjá henni áhuga í bókmenntun með því að láta hana lesa sögur H. C. Andersen og Lewis Carroll en ekkert bældi niður áhuga hennar á leiklistinni. Þegar að hún var sex ára var hún send í skóla í klaustri í London sem að var hefð fyrir betri stúlkur í Englandi. Þar hitti hún aðra stelpu sem að varð seinna önnur stór leikkona, Maureen O'Sullivan og þær töluðu oft saman um hversu mikið þær þráðu að verða leikkonur.
Oscar Carlén

Oscar Carlén (fæddur 11. maí 1988) er sænskur handboltamaður. Hann hefur leikið með liði Flensborgar frá árinu 2008 en hann fer til Hamborgar árið 2011. Carlén er hægri skytta og er sonur handboltamannsins Pers Carlén sem var rekinn frá þjálfun Flensborgar. Carlén er 193 cm að hæð og spilar í treyju númer 6 hjá Flensburg. Uppeldisfélag Carlén er Ystads IF HF í Svíþjóð en þar lék hann í Meistaraflokki frá árinu 2005 til 2008 en þá hélt hann til Flensborgar. Fyrsti leikur Carléns fyrir sænska landsliðið var árið 2007, 2. apríl gegn Noreg.
Hverfisgata 29

Hverfisgata 29 er hús við Hverfisgötu í Reykjavík sem reist var árið 1913. Kaupmennirnir og bræðurnir Sturla og Friðrik Jónssynir (sem kunnir voru undir nafninu "Sturlubræður") höfðu reist veglegt timburhús á lóðinni árið 1903 og bjuggu þar ásamt móður sinni. Það hús brann á árinu 1912. Árið eftir reistu þeir steinhús það sem enn stendur.

Árið 1919 seldu Sturlubræður dönsku stjórninni húsið og hefur sendiráð Danmerkur verið þar síðan.
Nýár

Nýár eða nýársdagur, einnig nefndur "áttidagur" eða "áttadagur" í fornum ritum, vegna þess að hann er áttundi dagur jóla, er 1. janúar ár hvert. Í vestrænni menningu er hann fyrsti dagur nýs almanaksárs á Gregoríska tímatalinu. Mjög breytilegt er og hefur verið um heim allan hvenær haldið er upp á áramót. Sem dæmi má nefna að Kínverjar hafa eigin áramót sem lúta allt öðrum reglum en hér á Vesturlöndum og einnig í Íslamska tímatalinu sem er annað en hið Gregoríska.

Saga nýársdags.

Í Evrópu var byrjun ársins lengi vel mjög á reiki. Rómverjar höfðu í öndverðu látið árið hefjast 1. mars og bera nokkur mánaðarheiti enn þess merki; október þýðir í raun 8. mánuður ársins, nóvember þann 9. og desember 10. mánuður ársins. Frá fyrstu öld fyrir upphaf tímatals okkar létu Rómverjar svo árið byrja 1. janúar.

Fyrstu páfarnir héldu sér við þá dagsetningu enda var ekki enn búið að ákvarða hinn opinbera fæðingardag Jesú Krists. Í Austrómverska ríkinu ákvað Konstantínus mikli hins vegar að árið skyldi hefjast 1. september og sumir páfar fylgdu þeim sið.

Um árið 800 fyrirskipaði Karl mikli að í ríki sínu skyldi árið hefjast á boðunardegi Maríu meyjar 25. mars. Englendingar tóku snemma upp jóladag sem nýársdag og héldu sér við hann fram á 12. öld en þá færðu þeir hann einnig yfir á 25. mars. Á næstu öldum gat opinber byrjun ársins verið ólík eftir ríkjum, héröðum og jafnvel hertogadæmum.

Nýársdagur á Íslandi.

Íslendingar tóku jóladag sem nýársdag eftir ensku biskupakirkjunni eins og fleiri siði og héldu sér við hann fram til siðaskipta um 1540 en þá fluttu þeir hann á 1. janúar aftur. Árið 1582 fyrirskipaði Gregoríus páfi 13. að upphaf ársins skyldi aftur fært á 1. janúar. Mótmælendur í norðurálfunni aðrir en Íslendingar, þrjóskuðust lengi við en að lokum breyttu þeir einnig tímatali sínu. Í norðurhluta Þýskalands, Danmörku og Noregi var því 1. janúar tekinn upp sem nýársdagur árið 1700. Englendingar fylgdu ekki í kjölfarið fyrr en árið 1752 en Svíar reyndust allra þjóða fastheldnastir og gerðu 1. janúar ekki að nýársdegi fyrr en árið 1783.

Íslendingar virðast í þessu efni hafa verið á undan mörgum öðrum þjóðum hins lúterska rétttrúnaðar og reyndar á undan sjálfum páfanum. Í Nýja testamenti Odds Gottskálkssonar frá 1540 stendur nýársdagur við 1. janúar. Sama er að segja um þýðingu Gissurar Einarssonar Skálholtsbiskups á kirkjuskipan Kristjáns konungs 3. árið 1537. Guðbrandur Þorláksson Hólabiskup gerði slíkt hið sama í nokkrum bóka sinna kringum 1600.

Meðan Íslendingar héldu áramótin á sama tíma og jólin er greinilegt að 1. janúar hefur verið meiriháttar veisludagur. Um Gissur Þorvaldsson segir til dæmis árið 1241 að „hann hafði fjölmennt jólaboð og bauð vinum sínum að hinum átta degi. Þar var mjöður blandinn og mungát heitt.“
Eskilstuna

Eskilstuna er borg í sveitarfélaginu "Eskilstuna kommun" í Södermanlandi í Svíþjóð. Íbúar eru um 67.000 (2015).
Titanic II

Titanic II (einnig þekkt sem Endurreisn Titanics) var tillöguuppdráttur að skipi. Tillagan kom frá suður afrískum viðskiptamanni, Sarel Gous, sem stofnaði fyrirtækið RMS Titanic Shipping Holdings með það markmið að byggja nákvæma eftirlíkingu af skemmtiferðaskipinu RMS Titanic. Gous hafði komist yfir upprunalegar teikningar af Titanic og hefði skipið verið smíðað væri það 290 metrar á lengd og 33 metrar á breidd.
Santa Catarina (fylki)

Santa Catarina er fylki í Suður-Brasilíu. Fylkishöfuðborgin er Florianópolis.

Í norður er Parana-fylki, í austur er Atlantshaf, í suður er Rio Grande do Sul og í vestur er Argentína.
Listi yfir CSI:NY (3. þáttaröð)

Velferðarráðuneyti Íslands var eitt af níu ráðuneytum Stjórnarráðs Íslands þar til því var skipt upp í heilbrigðisráðurneyti og félagsmálaráðuneyti árið 2018. Æðstu yfirmenn velferðarráðuneytis voru félags- og jafnréttismálaráðherra og heilbrigðisráðherra. Æðsti embættismaður þess er ráðuneytisstjóri. Ráðuneytið varð til með sameiningu heilbrigðisráðuneytis og félags- og tryggingamálaráðuneytis og tók til starfa 1. janúar 2011.

Undir velferðarráðuneytinu störfuðu tveir ráðherrar, félags- og jafnréttismálaráðherra og heilbrigðisráðherra.
Kathy Bates

Kathleen Doyle Bates (fædd þann 28. júní árið 1948) betur þekkt sem Kathy Bates er bandarísk kvikmyndaleikkona og leikstjóri. Hún varð fræg árið 1990 þegar hún vann óskarsverðlaunin fyrir leik sinn í myndinni Misery sem var byggð á samnefndri bók eftir Stephen King. Hún er einnig þekkt fyrir leik sinn sem Molly Brown í kvikmynd James Camerons Titanic. Hún hefur einnig leikstýrt sjónvarpsþáttum en aldrei stórri kvikmynd.
Rallýspilið

Rallýspilið er íslenskt borðspil sem gefið var út af fyrirtækinu Spilaborg árið 1978. Árið áður hafði sama fyrirtæki gefið út Útvegsspilið sem naut mikilla vinsælda. Spilið var hannað af Hauki Halldórssyni myndlistarmanni ásamt fleirum. Spilaborðið er Íslandskort með rallýleiðum merktum inn á kortið sem leikmenn, mislitir bílar úr plasti, aka eftir.
Ríkisháskólinn í Ohio

Ríkisháskólinn í Ohio (oftast nefndur Ohio State eða OSU) er ríkisrekinn rannsóknarháskóli með aðalháskólasvæði í Columbus í Ohio í Bandaríkjunum. Skólinn var stofnaður árið 1870. Um 55 þúsund nemendur stunda nám við skólann í Columbus en um 8 þúsund nemendur á öðrum háskólasvæðum.
Black Swan

Black Swan er sálfræðilegur tryllir frá árinu 2010 sem Darren Aronofsky leikstýrði. Natalie Portman, Vincent Cassel og Mila Kunis fara með aðalhlutverkin. Myndin snýst um uppfærslu af "„Swan Lake“" hjá virtu dansfélagi í New York-borg. Í sýningunni þarf ein ballerína að leika bæði hvíta og svarta svaninn. Listdansarinn Nina (leikin af Portman) er græskulaus alveg eins og hvíti svanurinn og Lily (leikin af Kunis) er nautnafull eins og svarti svanurinn. Þegar að þær tvær byrja að keppast um hlutverkið kemst Nina að því að hún á sér svarta hlið.

Framleiðsla myndarinnar hófst í New York-borg árið 2009 eftir að myndverið Fox Searchlight Pictures ákvað að framleiða hana. Ráðstöfunarfé myndarinnar átti upprunalega að vera á milli tíu og tólf milljóna bandaríkjadala en það var að lokum hækkað upp í $13 milljónir bandaríkjadala. Portman og Kunis þurftu báðar að æfa ballet í nokkra mánuði áður en að tökur hófust. Frumsýning myndarinnar átti sér stað á 67. Alþjóðlegu Kvikmyndahátíð Feneyja þann 1. september 2010. Myndin var svo upprunalega gefinn út í örfáum kvikmyndahúsum í Bandaríkjunum þann 3. desember 2010 en mikil aðsókn leiddi til þess að hún fór í kvikmyndahús út um all land þann 17. desember sama ár.

Gagnrýnendur gáfu myndinni almennt mjög góða dóma og var myndin tilnefnd til fjögurra Golden Globe verðlauna þar á meðal sem besta kvikmynd, besta leikkona í aðal- og aukahlutverki. Natalie Portman hlaut verðlaunin sem besta leikkona.
Stofnstærð

Stofnstærð er fjöldi einstaklinga í stofni lífvera.
Rúmenska karlalandsliðið í handknattleik

Rúmenska karlalandsliðið í handknattleik er landslið Rúmeníu í handknattleik og er undir stjórn Handknattleikssambands Rúmeníu.