arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Wahhabismi

Wahhabismi er íhaldssöm hugmyndafræði innan súnní íslam sem varð til á átjándu öld og er nú ríkjandi í Sádi Arabíu.

Saga.

Upphafsmaður Wahhabisma var Múhameð ibn Abd al-Wahhab. Hann fæddist árið 1703 í bænum Uyayna á Arabíuskaganum þar sem Sádi Arabía er nú. Al-Wahhab lærði guðfræði og varð þar heillaður af hugmyndum Ibns Taymiyya sem var uppi á 14. öld og lagði áherslu á að samfélagið líktist samfélagi Múhameðs spámanns á 7. öld. Árið 1745 flúði al-Wahhab til al-Diríyya vegna ofsókna. Al-Diríyya er lítið þorp þar sem Múhameð al-Sád var leiðtogi en hann var forfaðir Sád fjölskyldunnar. Al-Wahhab gerði bandalag við al-Sád og hefur þetta bandalag staðið í nærri 300 ár. Samkomulagið felst í því að afkomendur al-Sád lofa að fylgja afkomendum al-Wahhab í trúarlegum málum og í staðinn lofa afkomendur al-Wahhab að styðja afkomendur al-Sád í veraldlegum efnum.

Hugmyndafræði.

Wahhabismi túlkar íslam mjög strangt og gengur út á hreintrúarstefnu. Eins og áður kom fram vilja wahhabistar að samfélagið sé eins og samfélag Múhameðs var og þar af leiðandi séu allar nýjungar eftir hans tíma bannaðar. Samkvæmt wahhabisma er mikilvægt að múslímar sverji veraldlegum höfðingja hollustu sína, til þess að tryggja líf eftir dauðann. Veraldlegi höfðinginn sem er í þessu tilfelli konungur Sádi-Arabíu hverju sinni, á þá rétt á algjörri hollustu þegna sinna svo lengi sem hann stjórnar eftir lögum Allah.

Al-Wahhab vildi meðal annars uppræta dýrlingadýrkun og pílagrímaferðir, þar af leiðandi hafa flestir staðir sem tengjast upphafi íslam verið eyðilagðir. Áætlað er að um 95% af sögulegum stöðum í Mekku og Medínu hafi verið eyðilagðir. Al-Wahhab benti á að samkvæmt Kóraninum er neysla áfengis bönnuð og fylgjendur wahhabismans telja einnig að tóbak eigi að vera bannað. Æskilegur klæðnaður er skilgreindur vandlega í wahhabisma, sérstaklega þegar kemur að konum. Skoðun al-Wahhab á öðrum trúarbrögðum var einstrengingsleg og hann taldi gyðinga og kristna menn villitrúarmenn og að hver sá sem sóttist eftir vernd eða bað um aðstoð hjá slíkum villitrúarmönnum myndi aldrei öðlast fyrirgefningu Allah.
Ólöf K. Sigurðardóttir

Ólöf Kristín Sigurðardóttir (f. 1961) er safnstjóri Listasafns Reykjavíkur.

Ævi og starf.

Ólöf er fædd og uppalin í Reykjavík og lauk stúdentsprófi frá Menntaskólanum í Reykjavík árið 1982. Hún fór í Myndlista- og handíðaskóla Íslands þar sem hún útskrifaðist frá málaradeild árið 1989. Hún tók meistaragráðu í stjórnun listastofnana frá School of the Art Institute of Chicago árið 2003.

Ólöf varð safnstjóri Hafnarborgar (menningar og listamiðstöðvar Hafnarfjarðar) árið 2008 og safnstjóri Listasafns Reykjavíkur árið 2015.

Ólöf Kristín Sigurðardóttir hefur stýrt sýningum bæði hér heima og erlendis og sinnt ýmsum trúnaðarstörfum innan myndlistarheimsins, samhliða stjórnunarstörfum á sviði myndlistar og menningar. Hún hefur einnig sinnt kennslu innan háskólasamfélagsins og trúnaðarstörfum fyrir safnamenn. Þar má nefna setu í stjórn Kynningarmiðstöðvar íslenskrar myndlistar sem ber ábyrgð á vali fulltrúa og framkvæmd á þátttöku Íslands í Feneyjatvíæringnum, formennsku Íslandsdeildar ICOM – Alþjóðaráðs safna og setu í Myndlistarráði.

Meðal listamanna sem Ólöf hefur stýrt sýningum hjá eru:
Körfuboltadeild Sindra

Sigyn er gyðja í norrænni goðafræði. Hún er eiginkona Loka og á með honum soninn Narfa. Minnst er á Sigyn í ýmsum íslenskum heimildum: Í Sæmundareddu, sem var unnin upp úr eldri heimildum á 13. öld, og í Snorra-Eddu.

Eina goðsagan þar sem Sigyn birtist í mikilvægu hlutverki er sagan um refsingu Loka eftir víg Baldurs. Í sögunni binda æsirnir Loka niður með þörmum sonar hans og hengja nöðru fyrir ofan hann svo eitrið drjúpi úr gini hennar í andlit Loka. Sigyn bregður þá á það ráð að standa yfir eiginmanni sínum með skál til þess að grípa eitrið áður en það drýpur framan í Loka. Öðru hverju þarf hún að bregða sér frá til þess að hella úr skálinni. Þá drýpur eitrið framan í Loka, sem skekur sig svo af sársauka að kippir hans valda jarðskjálftum.

Mynd af Sygin með skál sína yfir Loka er á Gosforth-krossinum frá 10. öld á Englandi. Einnig vísar kvæðið "Haustlöng" í Snorra-Eddu til Sigynjar.

Nafnsifjar.

Nafnið Sigyn er samsett úr orðunum „sigur“ og „að unna“ og gæti því útfærst sem „sú sem ann sigri“.

Ritaðar heimildir um Sigyn.

Í eftirmála kvæðisins "Lokasennu" í Sæmundareddu er stutt frásögn af fjötrun Loka og er þar vikið að hlutverki Sigynjar. Þar stendur:

Vikið er að sömu goðsögu í "Völuspá". Þar vitjar Óðinn völvu og hlýðir á ýmsar fregnir og forspár. Í 35. versi kvæðisins lýsir völvan fjötrun Loka og segir að Sigyn sitji hjá honum:

Í "Gylfaginningu" í Snorra-Eddu birtist áþekk frásögn af fjötrun Loka.

Í "Gylfaginningu" er það Narfi, sonur Loka og Sigynjar, sem er drepinn og þarmar hans notaðir til að fjötra Loka. Hann biður bana þegar æsirnir breyta bróður hans, Vála, í úlf og láta hann rífa Narfa á hol. Þessu er öfugt farið í "Lokasennu", en þar er það Narfi sem breytist í úlf og Váli sem er drepinn. Í 33. kafla "Gylfaginningar" er tekið fram að Narfi sé sonur Loka og Sigynjar en ekki er ljóst hvort Sigyn er einnig móðir Vála eða hvort Váli er launsonur Loka með einhverri frillu sinni.

Fornleifar.

Á Gosforth-krossinum frá 10. öld í Kumbaralandi í norðurhluta Englands eru ýmsar myndlýsingar bæði af kristnum og heiðnum goðsögum. Ein af myndunum á krossinum virðist vera af Loka hlekkjuðum og af Sigyn standandi með skálina til að grípa eitur nöðrunnar sem hangir yfir honum. Þessi mynd kallast á við aðra mynd á krossinum sem sýnir krossfestingu Jesú Krists og Maríu Magdalenu að hjálpa honum. Þessi líkindi milli atriðanna benda til þess að nokkurs konar upplýsingamiðlun kristinna hugmynda hafi farið fram með hjálp heiðinna goðsagna og að hér hafi goðsagan um Loka og Sigyn verið notuð til að gefa sögunni af Kristi aukið samhengi.
Ranavalona 3.

Ranavalona 3. (22. nóvember 1861 – 23. maí 1917) var síðasta drottning Madagaskar. Hún ríkti frá árinu 1883 til 1897 og reyndi án árangurs að koma í veg fyrir að landið lenti undir nýlenduyfirráðum Frakka.

Æviágrip.

Ranavalona fæddist undir nafninu Razafindrahety. Hún var valin úr hópi ungra aðalskvenna til að gerast drottning eftir að frænka hennar, drottningin Ranavalona 2., lést árið 1861. Ranavalona var þá þegar gift, en forsætisráðherra landsins, Rainilaiarivony, lét slíta hjónabandi hennar eftir krýningu hennar og kvæntist henni sjálfur. Rainilaiarivony hafði áður verið kvæntur síðustu tveimur drottningum á undan henni og hafði verið forsætisráðherra í stjórnum þeirra. Sem slíkur sá hann að mestu leyti um daglega stjórn og utanríkismál Madagaskar.

Stjórnir Madagaskar höfðu eftirlátið Evrópumönnum nokkur áhrif á eyríkinu eftir tímabil einangrunarstefnu á stjórnartíð Ranavalonu 1. drottningar, en staða ríkisins gagnvart þessum nýlenduveldum var mjög viðkvæm. Á valdatíð sinni reyndi Ranavalona 3. að spyrna á móti nýlenduvæðingu Madagaskar með því að rækta nánari verslunar- og stjórnmálasambönd við Bandaríkin og Bretland. Frakkar gerðust æ ágengari gagnvart eyjarskeggjum og sóttust í auknum mæli yfir stjórn á landinu. Árið 1885 stofnuðu Frakkar nokkurs konar verndarsvæði á eyjunni og gerðu síðan allsherjar innrás í Madagaskar árið 1894. Frakkar gerðu árásir á hafnarbæi landsins og bundu árið 1895 loks enda á sjálfstæði Madagaskar með því að leggja undir sig drottningarhöllina í höfuðborginni Antananarívó.

Nýja franska nýlendustjórnin sendi Rainilairarivony umsvifalaust í útlegð til Algeirsborgar. Ranavalona og hirð hennar fengur fyrst um sinn að sitja áfram sem táknrænir þjóðhöfðingjar en þegar uppreisn braust út árið 1897 og Frakkar urðu áskynja launráðum gegn þeim innan hirðarinnar var drottningin handtekin og konungsveldið leyst upp. Drottningin var send í útlegð til frönsku eyjarinnar Réunion. Rainilaiarivony lést sama ár og Ranavalona var í kjölfarið flutt á setur í Algeirsborg ásamt ættingjum sínum. Þar bjuggu þau við talsverðan munað með lífeyri frá frönsku stjórninni og fóru stundum til Parísar í verslunar- og skoðunarferðir. Ranavalona fékk þó aldrei að snúa heim til Madagaskar þrátt fyrir ítrekaðar beiðnir sínar til franskra stjórnvalda. Hún lést úr segareki árið 1917 í Algeirsborg, þá 55 ára gömul. Hún var jarðsett þar í borginni en kista hennar var grafin upp 21 árum síðar og flutt til Madagaskar. Þar var henni komið fyrir í grafhýsi Rasoherinu drottningar í Antananarívó.
Húsfreyjan (tímarit)

Tímariðið Húsfreyjan er gefið út af Kvenfélagasambandi Íslands. Fyrsta blaðið kom út árið 1949 og hefur blaðið komið út óslitið síðan.

Tímaritið kemur út fjórum sinnum á ári og er einkum selt í áskrift en einnig í lausasölu í bókaverslunum. Í blaðinu eru m.a. viðtöl þar sem rætt er við einhverjar þeirra íslensku kvenna sem hafa skipt sköpum í íslensku samfélagi á einn eða annan hátt og birtar eru fréttir af starfi íslenskra kvenfélaga. Þá eru í blaðinu mataruppskriftir og fjölbreyttur handavinnuþáttur. Ýmiskonar fræðslupistlar um heilsu og lífsstíl, góð ráð og krossgáta, svo nokkuð sé nefnt.

Leiðbeiningarstöð heimilanna er með fastan pistil blaðinu.
Glossolepis leggetti

Glossolepis leggetti er tegund af regnbogafiskum sem er frá Wapoga-á í norðurhluta Nýju-Gíneu. Tegundinni var lýst af Allen og Renyaan, 1998.
Chilatherina lorentzii

Chilatherina lorentzii er tegund af regnbogafiskum frá Nýju-Gíneu. Tegundinni var lýst af Weber, 1907.
Fjórða iðnbyltingin

Fjórða iðnbyltingin er hugtak sem vísar til tækniframfara nútímans og náinnar framtíðar. Þar er átt við aukna sjálfvirknivæðingu og fyrirbæri eins og gervigreind, vélmenni, sjálfkeyrandi farartæki, hlutanet og fleira.

Hugtakið komst fyrst í almenna notkun í ársbyrjun 2016 eftir að Klaus Schwab stjórnarformaður Alþjóðaefnahagsráðsins (World Economic Forum) gaf út samnefnda bók og var fundur ráðsins tileinkaður hugtakinu.

Áhrif byltingarinnar munu vera: Fækkun starfa í sumum starfsgreinum (framleiðsla, pappírsdreifing) en ný gætu skapast. Stofnanir eins og bankar, tryggingafélög, verslanir, bílafyrirtæki, skólar og heilsugæsla munu nota rafræn úrræði og verslun færist meir á internetið. Þrívíddar- og nanótækni munu ryðja sér til rúms.
Svæðisgarnabólga

Svæðisgarnabólga eða Crohns-sjúkdómur er gerð af langvinnum bólgusjúkdómi í meltingarveginum. Bólgan getur komið fram í hvaða hluta meltingarvegarins sem er, frá munni að endaþarmi. Einkenni geta verið kviðverkur, niðurgangur (ef bólgan er mikil getur blóð verið í hægðum), hiti, og þyngdartap. Önnur einkenni geta verið , , , bólgur í augum, og þreyta.

Orsök svæðisgarnabólgu er ekki þekkt, en talið er að hún komi fram vegna samblöndu af umhverfisþáttum, ónæmisþáttum, bakteríum, og erfðum. Það leiði til þess að ónæmiskerfið ráðist á meltingarveginn og valdi þannig langvinnri bólgu. Svæðisgarnabólga er tengd ónæmiskerfinu, en hún virðist ekki vera sjálfsofnæmissjúkdómur (þ.e.a.s., ónæmiskerfið er ekki að reyna að ráðast á líkamann, heldur er mögulegt að ónæmiskerfið sé að ráðast á bakteríur í meltingarveginum).
Melanotaenia ammeri

Melanotaenia ammeri er tegund af regnbogafiskum sem frá Nýju-Gíneu.
Framkvæmdasýsla ríkisins

Framkvæmdasýsla ríkisins (FSR) er sjálfstæð ríkisstofnun sem fer með stjórn verklegra framkvæmda á Íslandi af hálfu ríkisins. Stofnuninni er ætlað að bæta verklag og auka skilvirkni, hagkvæmni og gæði við framkvæmdir ríkisins. FSR er fjármögnuð með fjárframlögum frá ríkinu og heyrir undir fjármálaráðuneyti. Stofnunin sem var komið á fót árið 2001 hefur aðsetur í Reykjavík.

Hlutverk og starfssemi.

Hlutverk FSR er skilgreint í lögum um skipan opinberra framkvæmda nr. 84 frá árinu 2001. Stofnuninni er ætlað að vera leiðandi afl á sviði opinberra framkvæmda með það að markmiði að bæta verklag og auka skilvirkni, hagkvæmni og gæði við framkvæmdir ríkisins.

Með opinberri framkvæmd er átt við gerð, viðhald eða breytingar á mannvirki sem kostuð er af ríkissjóði að nokkru eða öllu leyti, enda sé áætlaður kostnaður ríkissjóðs a.m.k. 5 milljónir kr.

FSR skal beita sér fyrir að hagkvæmni sé gætt í skipan opinberra framkvæmda. Til að sinna þessu hlutverki ber stofnuninni að:

Um útboð opinberra framkvæmda fer samkvæmt lögum um opinber innkaup.

Skipulag.

FSR sem heyrir undir fjármála- og efnahagsráðuneytið sem ábyrgð á opinberum framkvæmdum á Íslandi. Stofnunin hefur ekki sérstaka stjórn og er forstjóri hennar því ábyrgur beint gagnvart ráðherra.

Ráðuneytið sem fer með fjármálalega yfirstjórn opinberra framkvæmda, sinnir frumathugunum og áætlunargerð. FRS fer síðan með yfirstjórn verklegrar framkvæmdar, úttektar og að lokum gerð skilamats. Með skilamati er gerð grein fyrir því hvernig framkvæmd hefur tekist miðað við áætlanir og hliðstæðar framkvæmdir.

Stofnuninni er skipt í fjörug svið:

Stofnunin er á A hluti fjárlaga og starfar opinber stofnun samkvæmt lögum um opinber fjármál.

Í marsmánuði 2019 voru 21 starfmenn skráðir á vef FRS. Starfsstöð stofnunarinnar er í Reykjavík.
Melanotaenia pygmaea

Melanotaenia pygmaea er tegund af regnbogafiskum sem er einlend í Ástralíu.
Melanotaenia maccullochi

Melanotaenia maccullochi er tegund af regnbogafiskum sem er frá norðvestur Ástralíu.
Melanotaenia manibuii

Melanotaenia manibuii er tegund af regnbogafiskum sem er frá Nýju-Gíneu.
Melanotaenia veoliae

Melanotaenia veoliae er tegund af regnbogafiskum sem er frá Nýju-Gíneu.
Gildi

Gildi getur vísað til:
Hvítmæruætt

Hvítmæruætt (fræðiheiti: Icmadophilaceae) er ætt fléttna. Ættin inniheldur fimm ættkvíslir og 13 núlifandi tegundir. Tvær tegundir ættarinnar finnast á Íslandi: hvítmæra ("Dibaeis baeomyces") og ormagrös ("Thamnolia vermicularis").

Einkenni flestra tegunda af hvítmæruætt er ljós litur, ávalar og oft stuttstilkaðar askhirslur og glær, einhólfa gró sem oft hafa fáa þverveggi.
Albert 2.

Albert 2. getur átt við eftirfarandi:
Fáni Katar

Fáni Katar er vínrauður og hvítur, um einn þriðji er hvítur og við skilin milli litanna er oddalína með níu oddum.

Fáninn í sinni núverandi mynd var tekinn í notkun þann 9. júlí 1971. Fáninn minnir um margt á fána Barein en tilurð beggja fána má rekja til samnings Bretland gerði við Arabalönd árið 1820.
Silkiroðla

Silkiroðla (fræðiheiti: "Entoloma sericeum") er fansveppur af roðluætt. Silkiroðla er algengasta roðlutegundin á Íslandi.

Útlit.

Silkiroðla dökkbrún og silkiglansandi, stafurinn er 2-7 cm langur og hatturinn 1-5 cm breiður. Fanir silkiroðlu eru fyrst ljósgráar og svo rauðgrábrúnar en stafurinn er ljósgrábrúnn með silfruðum þráðum og klofnar þegar hann er handleikinn. Holdið inni í hettunni er ljóst.

Gró silkiroðlu eru 7,5-10,5 x 7-8,5 µm.

Búsvæði.

Silkiroðla er algengasta roðlutegundin á Íslandi. Hún er rotvera sem vex í graslendi, mest í gömlum túnum og beitihögum. Hún sprettur frá júlí til október.

Silkiroðla var með fyrstu sveppategundunum til að finnast í Surtsey. Hún fannst þar sumarið 2005 þar sem hún óx innan um vallarsveifgras og melgresi inni í máfavarpi sunnarlega á eyjunni.

Matgæði.

Silkiroðla er ekki talin æt og jafnvel lítilsháttar eitruð.

Hún hefur milt mjölkennt bragð og mjöl- eða ávaxtakennda lykt. Skyld tegund, "Entoloma sericoides" hefur svipuð einkenni og silkiroðlan nema daufari lykt og brúnni lit.
Wichita

Wichita er borg í Kansas í Bandaríkjunum. Íbúar voru um 390.000 árið 2017 en á stórborgarsvæðinu eru um 645.000 manns (2015).

Borgin er sunnan við miðju fylkisins og liggur við Arkansas-fljót. Hún var verslunarstaður og viðkomustaður búsmala um miðja 19. öld og byggðist þannig upp með viðurnefnið "cowtown" (kúabær). Á 20. öld varð Wichita miðstöð flugvélaframleiðslu og olíuvinnslustöðvar spruttu þar upp eftir fund á olíu í fylkinu.

Dwight D. Eisenhower-flugvöllurinn er við borgina og Wichita State University er þriðji stærsti háskólinn í ríkinu. Nafn borgarinnar kemur frá samnefndum frumbyggjaættbálki.
Actinidia

Actinidia er ættkvísl viðarkenndra plantna, og með fáeinum undantekningum tvíkynja plantna ættuðum frá tempruðum svæðum austur Asíu, frá mestöllu Kína, Taívan, Kóreu, og Japan, og nær norður í suðurhluta austast í Rússlandi og suður í Indókína.

Tegundir.

Meðal 40–60 tegunda "Actinidia" eru:
Sioux Falls

Sioux Falls er fjölmennasta borg Suður-Dakóta í Bandaríkjunum. Íbúar eru 187.000 (2019) og á stórborgarsvæðinu eru um 260.000.
Oobius agrili

Oobius agrili er sníkjuvespa af ættinni Encyrtidae sem er ættuð frá Norður-Asíu. Hún sníkir á skartbjöllunni "Agrilus planipennis" Fairmaire, sem er ágeng tegund og meindýr á eskitrjám í Evrópu og Norður-Ameríku.
Actinidia vitifolia

Actinidia vitifolia er stór klifurrunni í Actinidiaceae ætt. Hún er einlend í Kína.
Skúli Mogensen

Skúli Mogensen (f. 18. september 1968) er íslenskur fjárfestir sem stofnaði og rak flugfélagið WOW air. Flugfélagið lagði niður starfsemi þann 28. mars árið 2019.

Ferill.

Skúli gekk í Háskóla Íslands og nam þar heimspeki. Hann stofnaði sitt fyrsta fyrirtæki, OZ Communications, á meðan hann var enn í skóla og hætti námi sínu þegar rekstur fyrirtækisins fór að skila arði. Hann var forstjóri fyrirtækisins þar til Nokia keypti það af honum árið 2008. Skúli var einnig meðal stofnenda Vodafone á Íslandi og Arctic Ventures.

Skúli stofnaði WOW air árið 2011 og tók við af Baldri Baldurssyni sem forstjóri félagsins næsta ár.

Skúli er stjórnarmeðlimur í Securitas, MP Fjárfestingabanka, Datamarket, Redline Communications og ýmsum öðrum fyrirtækjum.

Skúli Mogensen var nefndur viðskiptamaður ársins á Íslandi árin 2011 og 2016.
Montsoreau

Montsoreau er bær í Mið-Frakklandi. Hún liggur um það bil 250 km fyrir sunnan París. Montsoreau er höfuðstaður sýslunnar Maine-et-Loire, Anjou. Borgin liggur við ána Leiru.

Árið 2015 voru íbúar bæjarins 447 manns.
Calico Jack

John Rackham (26. desember 1682 – 18. nóvember 1720), þekktari undir viðurnefninu Calico Jack, var enskur sjóræningi á 18 öld. Calico nafnið er fengið úr Calico-fötunum sem hann var í og Jack er gælunafn fyrir John.
Zuzana Čaputová

Zuzana Čaputová (f. 21. júní 1973) er slóvakískur stjórnmálamaður, lögfræðingur og aðgerðasinni sem er núverandi forseti Slóvakíu. Hún var kjörin forseti í mars árið 2019 og tók við embættinu þann 15. júní sama ár. Čaputová er fyrsti kvenforseti Slóvakíu og auk þess yngsti forseti í sögu landsins.

Čaputová varð þjóðþekkt í Slóvakíu fyrir störf sín sem umhverfislögfræðingur. Hún leiddi tíu ára baráttu gegn því að ríkisstjórn Slóvakíu leyfði byggingu nýrra urðunarstaða nálægt heimabæ hennar, Pezinok. Umhverfissinnar færðu rök fyrir því að urðunarstaðurinn myndi hafa neikvæð áhrif á heilsu borgarbúa með því að menga jörð, loft og vatn í kringum borgina. Čaputová og bandamenn hennar unnu baráttuna árið 2013 þegar hæstiréttur Slóvakíu úrskurðaði að gerð urðunarstaðsins stæðist ekki lög. Čaputová vann Goldman-umhverfisverðlaunin árið 2016 fyrir að leiða baráttuna gegn urðunarstaðnum.

Čaputová ákvað að bjóða sig fram til forseta Slóvakíu eftir að blaðamaðurinn Ján Kuciak var myrtur ásamt konu sinni á heimili sínu árið 2018. Lögreglan í Slóvakíu ályktaði að Kuciak hefði verið myrtur vegna rannsóknarblaðamennsku sinnar á tengslum stjórnmálamanna við skipulagða glæpastarfsemi. Čaputová lagði áherslu á baráttu gegn spillingu og talaði einnig fyrir réttindum aldraðra og minnihlutahópa, umhverfisvernd og umbótum á réttarkerfinu til að færa völd lögreglu og dómstóla burt frá stjórnmálamönnum

Čaputová vann sigur í annarri umferð slóvakísku forsetakosninganna þann 30. mars árið 2019 með 58,38% atkvæða á móti Maroš Šefčovič, framkvæmdastjóra orkumála hjá Evrópusambandinu.
Actinidia rongshuiensis

Actinidia rongshuiensis er klifurrunni í Actinidiaceae ætt. Hún er einlend í Kína (Guangxi.).
Actinidia umbelloides

Actinidia umbelloides er klifurrunni í Actinidiaceae ætt. Hún er einlend í Kína (Yunnan.).
Kínadegli

Pseudotsuga sinensis er sígrænt tré í þallarætt. Það er tré sem verður að 50 m hátt með stofnþvermál að 2 m. Það er vex í Kína (Anhui, Fujian, Guangxi, Guizhou, Hubei, Hunan, Jiangxi, Shaanxi, Sichuan, Yunnan, og Zhejiang) og Taiwan sem og nyrsta hluta Víetnam.

"Pseudotsuga sinensis" var. "wilsoniana", taívandöglingur, er stundum talin sjálfstæð tegund, "Pseudotsuga wilsoniana". Það afbrigði er landfræðilega einangrað (bara í Taívan) en ekki svo frábrugðið útlitslega frá var. "sinensis" frá Kína.
Hæðakirna

Hæðakirna (fræðiheiti: "Brigantiaea fuscolutea") er flétta af kirnuætt. Hæðakirna er eina fléttan af kirnuætt sem finnst á Íslandi.

Útlit.

Hæðakirna vex mosagreinum eða sinu á jarðvegsyfirborði. Þar myndar hún hvítt eða gráleitt þunnt þal yfir mosann. Yfirborð hæðakirnu er smákornótt þar sem kornin eru um 0,1-0,2 mm í þvermál. Askhirslur hæðakirnu eru disklaga og vaxa upp úr þalinu. Þær eru gulleitar vegna litarefnisins parietíns, 1-3 mm í þvermál, stundum með dekkri þalrönd.

Askgróin eru 1-2 í aski, glær, egglaga, 30-75 x 15-37 µm að stærð. Gróin eru marghólfa múrskipt.

Útbreiðsla.

Hæðakirna vex gjarnan utan í hæðum og á jarðvegi í mólendi, sérstaklega þar sem loftslag er nokkuð rakt. Hún er algeng um allt land nema helst á láglendi Suður- og Vesturlands og í innsveitum Norðausturlands.

Greining.

Nokkuð auðvelt er að greina hæðakirnu ef hún hefur þroskað askhirslur en án askhirslna er auðvelt að rugla henni saman við skilmur ("Ochrolechia"). Hæðakirna hefur þó þynnra þal en skilmurnar auk þess sem það er heldur grárra á litinn.

Efnafræði.

Hæðakirna inniheldur fléttuefnin parietín og atranórin.

Þalsvörun hæðakirnu er K+ gul en askhirslur eru K+ rauðar, C+ gul, KC+ gul og P-.
Heilbrigði trjágróðurs

Heilbrigði trjágróðurs: Skaðvaldar og varnir gegn þeim (ISBN 9979-1-0333-7) er bók um meindýr og sjúkdóma í trjágróðri á Íslandi eftir Guðmund Halldórsson skordýrafræðing og Halldór Sverrisson plöntusjúkdómafræðing. Hún var gefin út af Iðunn árið 1997 og endurútgefin og aukin 2014 (ISBN 978-9979-1-0528-2).
Fururoðavespa

Fururoðavespa (fræðiheiti: "Acantholyda erythrocephala"), einnig nefnd furuþéla er tegund af sagvespum. Hún er ættuð frá Evrópu en er komin til Norður-Ameríku þar sem hún er ágeng tegund. Í Evrópu sníkja flugur af tegundinni "Myxexoristops hertingi" á henni svo hún veldur litlum skaða þar. Á Íslandi hefur hún fundist á suðvesturlandi.
Mön (Danmörku)

Mön (á dönsku Møn) er dönsk eyja. Hún er vinsæll ferðamannastaður og er þekkt fyrir hvíta kletta, sveitir, og strendur. Hún er 218 km2 og voru íbúar 9.385 talsins árið 2017.
Trans Ísland

Trans-Ísland var stofnað árið 2007 og hefur verið starfrækt síðan þá. Félagið eru stuðnings- og baráttu samtök fyrir trans fólk á Íslandi og hefur í gegnum tíðina verið helstu málsvari transfólks á Íslandi.
Flögur

Flögur (fræðiheiti: "Rhizoplaca") er ættkvísl fléttna af törguætt. Tvær tegundir flaga eru skráðar á Íslandi: vörðuflaga og "Rhizoplaca chrysoleuca".
Cavariella theobaldi

Cavariella theobaldi er blaðlúsartegund sem var fyrst lýst af David D. Gillette og Bragg 1918.
Laufrani

Laufrani (fræðiheiti: "Isochnus populicola") er ranabjöllutegund sem hefur fundist á Íslandi. Hann leggst á víði
Köngulingur

Köngulingur (fræðiheiti: "Oligonychus ununguis") er lítill áttfætlumaur sem er algeng óværa í greni.

Þetta er evrasísk tegund sem barst til Íslands 1948 og finnst nú um allt land. Hann veldur litlum skaða nema í jólatrjáarækt.
Elatobium blackmani

Elatobium momii er skordýrategund úr Suðaustur-Evrópu sem leggst á þin.