arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
MARPOL 73/78

MARPOL 73/78, MARPOL-samningurinn eða Alþjóðasamningur um varnir gegn mengun frá skipum, 1973, með breytingum samkvæmt bókun 1978 frá 17.2.1978 er mikilvægur alþjóðlegur samningur um umhverfismál. Hann var saminn af Alþjóðasiglingamálastofnuninni. Tilgangur hans er að draga úr mengun í hafi, þar með talið sorpmengun, olíumengun og loftmengun.

Upphaflegi samningurinn var undirritaður 17. febrúar árið 1973. Núverandi samningur inniheldur einnig bókun frá 1978. Hann tók gildi 2. október 1983. Sex viðaukar eru við samninginn og þurfa aðildarríki að fullgilda þá sérstaklega. Árið 2022 höfðu 160 ríki undirritað samninginn með viðaukum I-II en síðan fækkar ríkjum sem undirritað hafa síðari viðauka. Ísland gerðist aðili að samningnum árið 1983 og fullgilti viðauka I og II 1985 og viðauka III og V árið 1989. Viðauki VI var fullgiltur 2018 og viðauki IV 2019.
Batman (mælieining)

&lt;ns&gt;0&lt;/ns&gt;

&lt;revision&gt;

&lt;parentid&gt;1566110&lt;/parentid&gt;

&lt;timestamp&gt;2017-09-13T09:49:06Z&lt;/timestamp&gt;

&lt;contributor&gt;

&lt;username&gt;Stalfur&lt;/username&gt;

&lt;/contributor&gt;

&lt;minor /&gt;

&lt;model&gt;wikitext&lt;/model&gt;

&lt;format&gt;text/x-wiki&lt;/format&gt;

Batman var mælieining fyrir þyngd notuð í Tyrkjaveldi og meðal fólks af tyrkneskum ættum í Rússneska keisaraveldinu.

Ígildi eins batmans var mismunandi milli svæða en 1850 var eitt batman ígildi 7,484 kílógramma í Tyrkjaveldi. Við upptöku metrakerfisins 1931 í Tyrklandi varð eitt batman ígildi 10 kílógramma.
Borce Ilievski

Borce Ilievski Sansa (f. 3. ágúst 1972) er íslenskur körfuknattleiksþjálfari af makedónískum uppruna, fæddur í Stip. Hann hefur þjálfað á Íslandi síðan 2006 og er núverandi þjálfari ÍR í Úrvalsdeild karla. Hann þjálfaði Tindastól í Úrvalsdeild karla á árunum 2010 til 2011 og leiddi KFÍ til sigurs í 1. deild karla vorið 2010.
Ljóð vega menn

Ljóð vega menn er önnur ljóðabók Sigurðar Pálssonar skálds. Bókin kom út árið 1980, Mál og menning gaf bókina út.
Ljóðorkuþörf

Ljóðorkuþörf er fjórtánda ljóðabók Sigurðar Pálssonar. Bókin kom út hjá JPV árið 2009.
Tilmæli

Tilmæli er sautjánda og síðasta ljóðabók Geirlaugs Magnússonar. Bókin kom út árið 2005 og var gefin út af Guðmundi Ólafssyni.
Ferðamálayfirvöld Katar

Ferðamálayfirvöld Katar, sem heyrir undir ríkisstjórn Katar, er sá aðili sem ber ábyrgð á gerð og framkvæmd regla, reglugerða og laga sem tengjast þróun og kynningu ferðamála í Katar. Þetta ráðuneyti ber ábyrgð á ferðamannastöðum og gististöðum fyrir ferðamenn, og að stækka og auka við fjölbreytileika ferðamannaiðnaðar Katar, auk þess að byggja upp hlutverk ferðaþjónustu í vergri landsframleiðslu Katar og framtíðarvexti þess og félagslegri þróun.

Vinna Ferðamálayfirvalda Katar er grundvölluð á Ferðamálastefnu Katar 2030, gefin út í febrúar 2014, sem er áætlun fyrir framtíðarþróun iðnaðarins.

Undanþágur frá vegabréfaáritun.

Ríkisborgarar Samstarfsráðs Arabaríkjanna við Persaflóa (Barein, Kúveit,Óman, Sádi Arabía og Sameinuðu arabísku furstadæmin) þurfa ekki vegabréfaáritun til að koma til Katar.

Vegabréfaáritun fyrir gesti.

Ríkisborgarar landanna 34 sem eru á listanum hér að neðan þurfa ekki vegabréfaáritun fyrir fram og geta fengið undanþágu frá vegabréfaáritun við komuna til Katar. Undanþágan gildir í 180 daga frá útgáfudagsetningu og veitir handhafa rétt til að eyða allt að 90 dögum í Katar, annað hvort í einni ferð eða mörgum ferðum.

Ríkisborgarar landanna 46 sem eru á listanum hér að neðan þurfa ekki vegabréfaáritun fyrir fram og geta fengið undanþágu frá vegabréfaáritun við komuna til Katar. Undanþágan gildir í 180 daga frá útgáfudagsetningu og veitir handhafa rétt til að eyða allt að 90 dögum í Katar, annað hvort í einni ferð eða mörgum ferðum. Undanþáguna má framlengja 30 daga í viðbót.

Katar ferðamannavegabréfaáritanir.

Gestir til Katar sem ferðast með hvaða flugfélagi sem er geta sótt um ferðamannavegabréfaáritun til Katar á netinu. Til að senda inn beiðni þurfa gestir að:

Gestir sem ferðast til Katar með Qatar Airways, geta sótt um Ferðamannavegabréfaáritun til Katar, fyrir farþegann og alla samferðamenn á sömu bókun.

Katar vegabréfaáritun til gegnumferðar.

Farþegar af öllum þjóðernum sem millilenda í Katar með Qatar Airways geta sótt um ókeypis 96 klukkutíma vegabréfaáritunar til gegnumferðar. Engu að síður eru vissir skilmálar sem eiga við, þess vegna er það einungis Innanríkisráðuneyti Katar sem hefur ákvörðunarrétt um útgáfu vegabréfaáritana.

Heimsóknarvegabréfaáritun fyrir ríkisborgara Samstarfsráðs Arabaríkjanna við Persaflóa.

Ríkisborgarar Samstarfsráðs Arabaríkjanna við Persaflóa sem eru með stöður í samþykktum atvinnugreinum og samferðamenn þeirra geta fengið heimsóknarvegabréfaáritun fyrir ríkisborgarar Samstarfsráðs Arabaríkjanna við Persaflóa við komuna til Katar. Vegabréfaáritunin sem gildir í eitt skipti, má fá fyrir gjald upp á 100 QAR sem borga má með kreditkorti, gildir í 30 daga og má endurnýja í þrjá mánuði í viðbót. Gestir sem vilja nota þetta vegabréfaáritunarkerfi gætu verið beðnir um að sýna opinber skjöl sem sýna atvinnugrein þeirra við komuna til Katar.
Innósentíus 3.

Innósentíus 3. (1160 eða 1161 – 16. júlí 1216) var páfi frá þeim 8. janúar 1198 til dauðadags. Hann fæddist undir nafninu Lotario dei Conti di Segni.

Innósentíus var einn voldugasti og áhrifamesti páfi fyrr og síðar. Hann var mikill áhrifamaður í öllum kristnum ríkjum Evrópu og leit á sig sem yfirboðara evrópskra konunga. Innósentíus studdi miklar umbætur á uppbyggingu kaþólsku kirkjunnar með úrskurðum sínum og með fjórða þinginu í Lateran-höll. Kirkjulög urðu fyrir vikið talsvert straumlínulagaðri. Innósentíus notfærði sér bannfæringar og önnur valdsvið páfans til að neyða fursta og konunga til að hlýða skipunum sínum, en það tókst þó ekki alltaf. Innósentíus kallaði eftir því að kristnir menn færu í krossferðir gegn Márum á Spáni og múslimum í landinu helga. Auk þess gekkst hann fyrir krossferð gegn katörum í Suður-Frakklandi.

Ein örlagaríkasta ákvörðun Innósentíusar var að skipuleggja fjórðu krossferðina. Upphaflega var ætlunin að ráðast á Jerúsalem í gegnum Egyptaland en óvæntar aðstæður leiddu til þess að krossfararnir settust þess í stað um Konstantínópel og hertóku borgina. Árásin gekk þvert gegn fyrirskipunum Innósentíusar og hann bannfærði krossfarana fyrir vikið, en þó sætti hann sig með semingi við útkomuna og leit á hana sem merki um vilja Guðs til að sameina latnesku og austurkirkjuna á ný. Til lengri tíma litið leiddu þessi atvik þó fremur til aukins rígs á milli kirkjudeildanna tveggja.
Potemkin-þorp

Potemkin þorp er orðatiltæki sem notað er um byggingu (raunverulega eða ímyndaða) sem er byggð eingöngu til að blekkja aðra til að halda að ástandið sé betra en það raunverulega er. Orðatiltækið er upprunnið úr sögu um færanleg gerviþorp sem byggð voru til að blekkja keisaraynjuna Katrínu 2. á ferðalagi hennar um Krímskagann árið 1787. Sagan segir að elskhugi hennar Grígoríj Pótemkin hafi látið setja upp færanleg gervihús meðfram bökkum fljótsins Dnjepr til að blekkja keisaraynjuna. Þegar hún hafa farið framhjá þá voru húsin tekin niður og svo sett upp aftur lengra meðfram ferðaleið hennar.
Georges Jacques Danton

Georges Jacques Danton (26. október 1759 – 5. apríl 1794) var franskur lögfræðingur og stjórnmálamaður. Danton var einn af lykilpersónunum í frönsku byltingunni. Danton var kraftmikill ræðumaður og þótti mikil andstæða Maximiliens Robespierre hvað varðaði bæði persónuleika og hæfileikasvið. Danton skaut Frökkum eldmóð í brjóst þegar innrásir vofðu yfir Frakklandi í byrjun frönsku byltingarstríðanna og lét þau orð falla að til þess að bjarga Frakklandi þyrfti „eldmóð, meiri eldmóð og ávallt meiri eldmóð“ ("„Il nous faut de l’audace, encore de l’audace, toujours de l’audace, et la France est sauvée!“"). Danton hikaði þó ekki við að reyna að semja við konungsveldin sem sóttu að franska lýðveldinu um skjótan frið.

Danton var hálshöggvinn á fallöxinni að frumkvæði Robespierre þann 5. apríl 1794. Þegar hann var leiddur fram hjá Robespierre á leið í fallöxina kallaði Danton til hans: „Robespierre, þú átt eftir að fylgja mér! Húsið þitt verður jafnað við jörðu og salti stráð yfir!“

Líkt og Robespierre hefur goðsögn myndast í kringum Danton sem erfitt er að skilja frá manninum. Orðspor Dantons er mjög ólíkt meðal stuðningsmanna hans og Robespierre: Á meðal hinna síðarnefndu er Danton talinn hugsjónalaus og spilltur klækjarefur sem var reiðubúinn til að svíkja byltinguna en meðal hinna fyrrnefndu er hann talinn hafa verið heitur lýðveldissinni og föðurlandsvinur.
Patrice Lumumba

Patrice Émery Lumumba (2. júlí 1925 – 17. janúar 1961) var kongóskur sjálfstæðisleiðtogi og fyrsti lýðræðislega kjörni forsætisráðherra Lýðveldisins Kongó (nú Lýðstjórnarlýðveldisins Kongó). Lumumba var lykilmaður í að semja um sjálfstæði Kongó frá Belgíu og var stofnandi og leiðtogi Kongósku þjóðernishreyfingarinnar (fr. "Mouvement national congolais"; MNC).

Stuttu eftir að Kongó hlaut sjálfstæði árið 1960 gerði herinn uppreisn sem markaði upphaf Kongódeilunnar. Lumumba biðlaði til Bandaríkjanna og Sameinuðu þjóðanna um hjálp við að kveða niður aðskilnaðarsinnana í Katanga en hafði ekki erindi sem erfiði. Því leitaði hann þess í stað til Sovétríkjanna. Þetta leiddi til ágreinings Lumumba við Joseph Kasa-Vubu forseta og starfsmannastjórann Joseph-Desiré Mobutu auk þess sem ákvörðunin styggði mjög Bandaríkin og Belgíu. Í kjölfarið var Lumumba handtekinn af ráðamönnum undir stjórn Mobutu, framseldur aðskilnaðarsinnunum í Katanga og tekinn af lífi. Lík hans var síðan bútað í sundur og líkamshlutarnir leystir up í sýru. Eftir dauða hans fóru sjálfstæðissinnar í Afríku að líta á Lumumba sem píslarvott sem hefði látið lífið í viðleitni til að endurheimta sjálfstæði nýlendanna.

Bæði belgísk og bandarísk stjórnvöld liggja undir grun sem þátttakendur í samsærinu sem leiddi til dauða Lumumba. Viðhorf þeirra til Lumumba litaðist af kalda stríðinu og voru þau tortryggin í hans garð þar sem hann þótti hallur undir Sovétríkin. Lumumba sagðist þó ekki vera kommúnisti, heldur hafi hann neyðst til að leita á náðir Sovétríkjanna þar sem enginn annar vildi hjálpa honum að leysa Kongó úr viðjum nýlenduyfirráða. Belgískir liðsforingjar fóru fyrir aftökusveitinni sem batt enda á líf Lumumba. Bandaríska leyniþjónustan hafði auk þess lagt drög að áætlunum til að koma Lumumba fyrir kattarnef og Dwight D. Eisenhower Bandaríkjaforseti hafði sjálfur viljað hann feigan.

Það eina sem varðveittist af jarðneskum leifum Lumumba var ein gulltönn sem belgískur lögreglumaður reif úr líkinu og fór með til Belgíu. Tönnin varðveittist í fórum fjölskyldu hans fram til ársins 2020, en þá úrskurðaði belgískur dómstóll að tönninni skyldi skilað til Kongó.
Alnus acuminata

Alnus acuminata er elritegund lauffellandi trjáa í birkiætt (Betulaceae). Hann finnst í fjallaskógum frá mið-Mexíkó til Argentínu.

Lýsing.

"Alnus acuminata" verður að 25m hátt tré með beinan stofn allt að 150 sm gildum.

Það eru þrjár undirtegundir:

Útbreiðsla og búsvæði.

"Alnus acuminata" vex á milli 1500 og 3200m hæð yfir sjávarmáli í fjallakeðjum í mið og Suður-Ameríku, frá Mexíkó til Norður -Argentínu. Hann vex helst á svæðum með 1000 til 3000 mm úrkomu, á hlíðum og dölum. Hann þolir lélegan jarðveg og súran, en þrífst best í botnleðju eða sandjarðvegi. Þetta er hraðvaxandi tré, frumherjategund til verndar vatnasvæða og einnig nýttur til að bæta jarðveg með niturbindingu sinni.

Timbur.

Timbrið er létt eða meðalþungt, rauðbrúnt og fínkornótt. Hann er notaður í smíði brúa og í stoðir, í kistur, kassa, húsgögn og krossvið. Hann er einnig góður eldiviður með stöðugum bruna.
Súrkál

Súrkál () er fínt skorið hvítkál sem hefur verið gerjað með ýmsum mjólkursýrumyndandi bakteríum. Súrkál hefur langt geymsluþol og einkennandi súrt bragð, en þessi tvö atriði koma til vegna mjólkursýru sem myndast þegar bakteríurnar gerja sykurinn í hvítkálinu.

Yfirlit.

Gerjaður matur á sér langa sögu í mörgum menningarheimum, en súrkál er þekktasta og hefðbundnasta meðlætið sem samanstendur af gerjuðu hvítkáli.

Rómversku rithöfundarnir

Cato (í "De Agri Cultura") og Columella (í "De re Rustica") minnast báðir á geymslu hvítkáls og rófna með salti.

Súrkál náði fótfestu í Mið - og Austur-Evrópskri matargerð, en einnig í öðrum löndum eins og Hollandi, þar sem það er þekkt sem "zuurkool", og í  Frakklandi, þar sem það kallast "choucroute". Enska heitið er tekið úr þýsku og þýðir bókstaflega "súr jurt" eða "súrt hvítkál". Slavnesk og önnur Mið-og Austur-Evrópsk heiti á súrkáli hafa svipaða merkingu og það þýska: "gerjað hvítkál" eða "súrt hvítkál".

Áður en frosinn matur og ódýr flutningur frá hlýrri svæðum varð aðgengilegur í norður, mið og austur-Evrópu, var súrkál, eins og önnur niðurlögð matvæli,  uppspretta næringarefna á veturna. James Cook tók alltaf birgðir af súrkáli með í sjóferðir sínar, en reynslan hafði kennt honum að það kæmi í veg fyrir skyrbjúg.

Orðið "Kraut", sem tekið er af orðinu sauerkraut er niðrandi orð fyrir Þjóðverja

Í fyrri heimstyrjöldinni merktu amerískir súrkálsgerðarmenn vörurnar sínar sem "Liberty cabbage" á meðan á stríðinu stóð, vegna hræðslu um að almenningur myndi ekki kaupa vöru merkta þýsku nafni.
Dilma Rousseff

Dilma Vana Rousseff, oft einfaldlega kölluð Dilma (f. 14. desember 1947) er brasilískur hagfræðingur og stjórnmálamaður sem var 36. forseti Brasilíu frá 2011 þar til henni var vikið úr embætti þann 21. ágúst 2016. Hún er fyrsti lýðræðislega kjörni kvenforseti í heimi sem hefur verið vikið úr embætti fyrir lögbrot. Hún hafði áður verið starfsmannastjóri í ríkisstjórn forvera síns, Luiz Inácio Lula da Silva, frá 2005 til 2010.

Rousseff er dóttir innflytjanda frá Búlgaríu og ólst upp á miðstéttarheimili í Belo Horizonte. Hún gerðist sósíalisti sem ung kona og gekk til liðs við marxískar skæruhersveitir sem börðust gegn einræðisstjórninni sem þá réð Brasilíu. Rousseff var handtekin, pyntuð og geymd í fangelsi frá 1970 til 1972.

Eftir að henni var sleppt hóf Rousseff nýtt líf í Porto Alegre með Carlos Araújo, sem var eiginmaður hennar í 30 ár. Þau voru bæði stofnmeðlimir brasilíska Lýðræðislega verkamannaflokksins í Rio Grande do Sul og tóku þátt í ýmsum kosningabaráttum hans. Hún varð féhirðir Porto Alegre í ríkisstjóratíð Alceu Collares og síðar orkuráðherra Rio Grande do Sul undir Collares og Olívio Dutra. Árið 2000 gekk Rousseff úr Lýðræðislega verkamannaflokknum og gekk til liðs við Verkamannaflokkinn.

Árið 2002 varð Rousseff orkumálaráðgjafi forsetaframbjóðandans Luiz Inácio Lula da Silva, sem gerði hana að orkumálaráðherra sínum eftir að hafa unnið kosningarnar. José Dirceau starfsmannastjóri sagði af sér árið 2005 eftir hneykslismál. Rousseff tók við af honum og var starfsmannastjóri til 31. mars 2010, þar til hún steig til hliðar til að einbeita sér að eigin forsetaframboði. Hún var kjörinn forseti í annarri umferð kosninganna þann 31. október 2010. Hún vann naumt endurkjör árið 2014.

Fulltrúadeild brasilíska þingsins hóf rannsóknir á möguleikanum á því að víkja Rousseff úr embætti þann 3. desember 2015. Þann 12. maí 2016 var Rousseff svipt forsetavaldi og skyldum í sex mánuði á meðan rætt var um hvort ætti að víkja henni úr embætti eða sýkna hana. Michel Temer varaforseti tók við skyldum hennar sem bráðabirgðaforseti á meðan rætt var um mál hennar á þinginu. Þann 31. ágúst 2016 kaus þingið með 61 atkvæðum gegn 20 að víkja Rousseff úr embætti fyrir að brjóta gegn lögum um ríkisútgjöld.
Vjatsjeslav Molotov

Vjatseslav Míkhaílovítsj Molotov (kyrillískt letur: Вячесла́в Миха́йлович Мо́лотов) fæddur undir nafninu Skrjabín (Скря́бин) (9. mars 1890 – 8. nóvember 1986) var sovéskur stjórnmálamaður og erindreki úr flokki Bolsévika. Hann var einn af helstu valdamönnum Sovétríkjanna frá þriðja áratugnum en þá komst hann til metorða sem fylgismaður Jósefs Stalín. Molotov varð formaður þjóðfulltrúaráðs (þ.e.a.s. forsætisráðherra) Sovétríkjanna frá 1930 til 1941 og utanríkisráðherra frá 1939 til 1941 og aftur 1953 til 1956. Hann var aðstoðarforsætisráðherra frá 1942 til 1957 en þá var hann leystur frá störfum af undirlagi Níkíta Khrústsjov. Molotov settist í helgan stein árið 1961 og hafði þá verið lítið sýnilegur í sovéskum stjórnmálum í nokkur ár.

Molotov var fulltrúi Sovétríkjanna við undirritun griðasáttmála þeirra við Þýskaland nasismans árið 1939. Samningurinn var kallaður Molotov-Ribbentrop-sáttmálinn í höfuðið á Molotov og Joachim von Ribbentrop utanríkisráðherra Þjóðverja. Í leynilegum viðauka sáttmálans var samið um að Póllandi yrði skipt á milli Þýskalands og Sovétríkjanna. Molotov vissi á þessum tíma um fjöldamorð Sovétmanna við Katyn sem framin voru eftir innrásina í Pólland árið 1940.

Eftir seinni heimsstyrjöldina tók Molotov þátt í samningaviðræðum við bandamenn og varð þar rómaður fyrir samningahæfni sína. Hann varð áfram helsti ríkiserindreki Sovétmanna til ársins 1949 en þá féll hann úr náð Stalíns og var leystur frá störfum sem utanríkisráðherra. Samband hans við Stalín varð æ kaldara þegar Stalín gagnrýndi hann í ræðu á 19. flokksþingi sovéska kommúnistaflokksins. Eftir dauða Stalíns var Molotov þó svarinn andstæðingur af-Stalínvæðingar Khrústsjovs. Molotov varði stefnumál og arfleifð Stalíntímans þar til hann lést árið 1986 og gagnrýndi eftirmenn Stalíns harkalega, sérstaklega Khrústsjov.
Alnus matsumurae

Alnus matsumurae er elritegund frá Japan sem var lýst af Alfons S. Callier. Engar undirtegundir eru skráðar.
Alnus paniculata

Alnus paniculata er elritegund sem var lýst af Takenoshin Nakai. Engar undirtegundir eru skráðar.

Alnus paniculata er upprunninn frá Kóreu.
Tönn

Tönn er hart líffæri á kjálkum margra hryggdýra. Aðaltilgangur tanna er að rífa og tyggja mat en sum dýr, sérstaklega rándýr nota þær einnig sem vopn.

Tennurnar skiptast í framtennur, vígtennur og jaxla.

Uppbygging.

Allar tennur skiptast í "krónu" og "rót" er tannbeinið aðaluppistaða tanna. Það hefur mjúkt lag æða og tauga. Neðri hluti þess (rót tannarinnar) er þakin tannlími (eða -skorpu) og efri hluti þess (krónan) er þakin tannglerungi. Glerungur þessi hefur harðan klæðvefjarhjúp sem inniheldur mikið kalsíum og fosfór.

Lögun og gerð.

Krónur tanna eru ólíkar að lögun eftir tilgangi. Framtennur eru gjarnan meitillaga, vígtennur eru keilumyndaðar til að rífa og slíta á meðan jaxlar eru breiðir en að öðru leyti ólíkir milli tegunda. Þannig eru jaxlar grasbíta nokkuð sléttir en gárast með sliti (og verða sléttir aftur við háan aldur) en jaxlar kjötætna eru mjög gáróttir og misjafnir að lögun.

Rætur tanna eru misjafnar. Framtennur hafa ógreinda rót en jaxlar hafa misgreindar rætur. Dæmi um þetta er að jaxlar nautgripa hafa mun greindari rætur en hrossa. Þá vaxa tennur sumra tegunda alla ævi, svo sem vígtennur svína og framtennur nagdýra. Slíkar tennur kallast "rótopnar tennur".

Tannskipti og slit.

Ungviði fæðist með fáar eða engar tennur en fljótlega koma "mjólkurtennur" ("barnatennur" í mönnum) upp úr tannholunum. Þessar tennur eru mun minni en fullorðinstennurnar sem seinna koma upp og ýta mjólkurtönnunum út.

Tannskipti eru reglubundin innan hverrar tegundar fyrir sig svo hægt er að nota þau til að áætla aldur einstaklinga. Þannig er auðvelt að lesa aldur óskilahrossa og þess háttar. Þó verður að taka með í reikninginn tennur í dýrum sem ganga á sendnu landi slitna hraða en þeirra sem til dæmis ganga á vallendi.
Alnus × pubescens

Alnus × pubescens er elriblendingur sem var fyrst lýst af Ignaz Friedrich Tausch. Þetta er blendingur Alnus glutinosa × Alnus incana, og kemur fyrir í norður og mið Evrópu.
Kúrúkí

Kúrúkí er dravídamál talað af um 1 milljón í Bíhar-fylki á Norðaustur-Indlandi.
Svartur föstudagur

Svartur föstudagur (úr ensku "Black Friday", einnig nefndur svartur fössari á íslensku) er fjórði föstudagur í nóvember á hverju ári en í mörgum löndum er hann talinn fyrsti dagur jólaverslunartímans. Margar verslanir bjóða upp á afslátt og lengja opnunartíma sinn þann dag.

Hina „svörtu“ nafngift má rekja til þess að þann dag breyttust bókhaldstölur verslana úr rauðum (neikvæðar) í svartar (jákvæðar).

Svartur föstudagur er haldinn daginn eftir þakkagjörðarhátíðina í Bandaríkjunum, en þaðan má rekja hefðina til ársins 1932. Þar er svartur föstudagur talinn tekjuhæsti dagur ársins í mörgum verslunum.

Svartan föstudag er nú að finna í mörgum löndum, þar á meðal Kanada, Bretlandi, Þýskalandi, á Íslandi og víðar. Þessi hefð ruddi sér fyrst rúms á Íslandi árið 2013 þegar Húsgagnahöllin bauð uppá afslátt á Svörtum föstudegi. Árið eftir fylgdu fleiri verslanir og þeim fer fjölgandi með ári hverju.

Á þessum degi eru verslanir með mikinn fjölda af vörum á afslætti. Algengt er að afsláttur sé mikill og takmarkað magn af vörum svo það þarf að hafa hraðar hendur. Oft hafa brotist út slagsmál því að spennan og æsingurinn er svo mikill að ná þeim vörum sem verið er að sækjast eftir. Árið 2006 slösuðust 98 manns og 7 dauðsföll tengd þessum degi voru tilkynnt í Bandaríkjunum. Dæmi eru um að fólk tjaldi jafnvel fyrir utan verslanir daginn áður til að komast inn um leið og hún opnar og geti þá tryggt sér þær vörur sem þau vilja.
Fennísk tungumál

Fennísk tungumál eru grein úralskra mála sem töluð eru á svæðinu í kringum Eystrasalt, helst í Finnlandi og Eistlandi. Málhafar fennískra mála eru um það bil 7 milljónir.

Fennísk mál eru átta samtals. Stærstu tvö málin eru finnska og eistneska en þau eru opinber mál í þeim löndum þar sem þau eru töluð. Meðal hinna fennísku málanna eru ingríska og votíska, sem töluð eru í Ingríu við Kirjálabotn, líflenska sem töluð var einu sinni um sundið við Riga. Í norðaustri eru kirjálska, lúdíska og vepsíska talaðar.

Smærri málin í fennísku greininni eru í útrýmingarhættu. Síðasti málhafi lívonísku lést árið 2013 en aðeins tylft málhafa vótíska er enn á lífi.
Mansí

Mansí (áður kallað "vógúl") er úralskt mál á úgrísku greininni talað af nokkur þúsund manns í Omsk-fylki í Vestur-Síberíu. Þótt mælendur séu fáir, um það bil 940 (2010), eru mállýskur samt nokkrar. Elsti textinn á mansí er þýðing á Nýja testamentinu frá 1868.
Illýríska

Illíríska er lítið þekkt útdautt indóevrópskt mál sem talað var í Illýría vestur á Balkanskaga að fornu.

Litlar sem engar heimildir eru til um illírísku en hægt hafa verið að álykta einhverjar hljóðbreytingar frá frumindóevrópsku með því sem vitað er um málið. Engar illírískar bókmenntir hafa varðveist nema messapískar áletranir en deilt er um hvort þær teljist illírískar. Ekki er vitað hverjum öðrum indóevrópskum málum illíríska er skyld og þess vegna hefur hún verið flokkuð í sína eigin grein.
Alþjóðlegur baráttudagur gegn kynbundnu ofbeldi

Þann 17. desember 1999 ákvað Allsherjarþing Sameinuðu þjóðanna að 25. nóvember skyldi vera alþjóðlegur baráttudagur gegn kynbundnu ofbeldi til minningar um Mirabal-systurnar. Tilgangur barráttudagsins er að vekja athygli á því að konur um allan heim verða fyrir nauðgun, heimilsofbeldi og annars konar ofbeldi og að slíkt ofbeldi er oft eðli sínu samkvæmt dulið.
Koddi

Koddi er púði sem sofið er á og notaður til að styðja hausinn meðan á legið er í rúmi. Í vesturlöndum samanstanda koddar af "koddaveri" og uppstoppuðum púða sem settur er í koddaverið. Koddi getur ýmist verið fylltur af náttúrulegu efni eins og dúni eða manngerðu efni eins og plastsvampi.
Heilbrigðisráðherra Íslands

Heilbrigðisráðherra er ráðherra í ríkisstjórn Íslands og starfar í dag undir velferðarráðuneytinu ásamt félags- og jafnréttismálaráðherra.

Velferðarráðherra (2011–2013).

Með sameiningu heilbrigðisráðuneytisins og félags- og tryggingamálaráðuneytisins var velferðarráðuneytið stofnað. Sérstakur velferðarráðherra var starfandi frá 2011 til 2013 en eftir það var aftur settur sér heilbrigðisráðherra og félagsmálaráðherra.
Caminhos do Coração

Caminhos do Coração er brasilískur sjónvarpsþáttur.
A Indomável

A Indomável er brasilískur sjónvarpsþáttur.
Sænska þingið

Sænska þingið (sænska: "riksdagen") er löggjafarþing Svíþjóðar. Frá 1971 hefur þingið komið saman í einni deild með 349 þingmönnum. Þingmenn eru þjóðkjörnir samkvæmt hlutfallskosningu til fjögurra ára í senn. Sænska þinghúsið stendur á Helgeandsholmen í miðborg Stokkhólms. Forveri sænska þingsins var sænska stéttaþingið sem kom fyrst saman árið 1435 í Arboga og var leyst upp árið 1866 þegar núverandi þing var stofnað.