arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Kóróna drottningarinnar

Kóróna Drottningarinnar. Golcondu-kórónan er unglingasaga eftir Henri Vernes.

Söguþráður.

Bob Moran er ekki af baki dottinn ... Á skemmtiferðaskipi, sem siglir um Indlandshaf kynnist hann ungri stúlku, sem er indversk-evrópsk

að uppruna og þar með er Bob kominn í hörkubaráttu við bófaflokk, sem er á hælum ungu stúlkunnar, því hún er erfingi að Golgondu-soldánanna,

en um það vissi Bob ekki til að byrja með ... Þau fara til Indlands til þess að ná í arfinn ... En það eru fleiri, sem hafa áhuga á þeim

miklu auðæfum, sérstaklega Golcondu-kórónunni, sem er úr skíra gulli og alsett dýrustu gimsteinum ... Bob hélt í fyrstu að þetta um auðæfin

væri aðeins þjóðsaga, en hann kemst að raun um annað, þegar keppinautur hans um Golcondu-fjársjóðinn er engin annar en herra Ming, sem Bob

kynnist betur síðar undir nafninu Guli skugginn. Þarna hefjast fyrstu kynni þeirra, og Bob bjargar lífi Gula skuggans, sem átti síðar eftir

að endurgjalda Bob þá skuld, þótt undarlegt megi virðast ... Sagan er hörkuspennandi frá upphafi til enda, baráttan tvísýn og djörf ...

en hetja okkar Bob vinnur þar auðvitað sigur að lokum ... og nær í Golcondu-kórónuna.

Aðalpersónur.

Bob Moran, Húbert Jason, Sarojini 'Jini' Savadra-Diamond, Herra Ming (Guli skugginn), Clarke, Dhumpa Rai

Sögusvið.

Colombo, Singalesí - Hyderabad, Phali, Kunwarklaustrið, Dekkan - Indland
Northrop N-3PB

Northrop N-3PB („"Patrol Bomber"“) var sjóflugvél frá fyrirtækinu Northrop til notkunar í hernaði. Eini kaupandinn nokkurn tíma var Flugfélag Konunglega norska sjóhersins sem pantaði 24 slíkar vélar 12. mars 1940. Þær áttu að koma í stað úreltra Farman MF.11-tvívængja. Vélin var eins hreyfils lágvængja með 14,91m vænghaf, tvö stór flotholt og þriggja manna áhöfn. Hún var 2,8 tonn að þyngd. Hreyfillinn var 1200 hestafla loftkældur Wright Cyclone stjörnuhreyfill. Hún var búin sex vélbyssum og gat borið eitt 2000 punda tundurskeyti eða sömu þyngd af sprengjum.

Áður en sendingin var afhent gerðu Þjóðverjar innrás í Noreg. Vélarnar voru því þess í stað afhentar Flugfélagi sjóhersins sem starfaði sem útlagadeild innan Konunglega breska flughersins á Íslandi. Þaðan var vélunum flogið til fylgdar skipalestum og í kafbátaeftirlitsferðir allt stríðið.

Eftir stríð voru einungis tvær vélar heilar af hinum upprunalegu 24 og var þeim báðum flogið til Noregs en á 6. áratugnum voru þær settar í brotajárn. Ekkert eintak var því til fyrr en flak einnar slíkrar vélar fannst 11. ágúst 1979 í Þjórsá. Flakið var sent til Kaliforníu þar sem það var gert upp og síðan til Noregs þar sem hægt er að sjá vélina á Flugsafni norska hersins í Gardermoen. 27. ágúst 2002 fannst annað heillegt flak slíkrar vélar á 8m dýpi í Skerjafirði. Fornleifavernd ríkisins ákvað að friðlýsa flakið og gildir köfunarbann í 20 metra radíus út frá því.
Æðvængjur

Æðvængjur (fræðiheiti: "Hymenoptera") er ættbálkur skordýra sem skipt í tvo undirættbálka, annars vegar sagvespur ("Symphyta") og hins vegar broddvespur ("Apocrita"). Sagvespur eru breiðar um mittið en broddvespur eru örmjóar. Lirfur sagvespa eru plöntuætur en flestar broddvespur eru sníkjuvespur þ.e. verpa eggjum sínum í eða á önnur dýr og aðrar eins og geitungar, býflugur og maurar eru félagsskordýr sem lifa í samfélögum.

Æðvængjur hafa yfirleitt greinilega þrískiptan bol og grannt mitti milli frambols og afturbols, kúlulaga höfuð, margliðskipta fálmara sem stundum eru mjög langir, áberandi augu og sterka bitkjálka. Þær hafa tvö pör af vængjum og eru aftari vængirnir mun minni. Mörg kvendýr hafa áberandi varppípu á afturenda. Sumar æðarvængjur hafa stungugadd sem tengdur er í eiturkirtil.

Á Íslandi hafa fundist um 260 tegundir æðvængna. Langflestar þeirra eru sníkjuvespur.
Sníkjuvespur

Sníkjuvespur (fræðiheiti: "Parasitica") eru æðvængjur sem flestar teljast til broddvespna. Þær lifa sníkjulífi á öðrum dýrum, aðallega á öðrum liðdýrum. Margar tegundir þeirra svo sem ættin "Braconidae" eru nytsamar í ræktun því þær eru notaðar til að hefta útbreiðslu meindýra.
Alkmajon frá Króton

Alkmajon (forngríska: Ἀλκμαίων) frá Króton (á Suður-Ítalíu) (uppi á fyrri hluta 5. aldar f.Kr.) var forngrískur heimspekingur. Faðir hans hét Piriþos og er það umdeilt hvort hann hafi verið nemandi Pýþagórasar. Alkmajon ritaði einkum um læknisfræði og náttúruspeki. Hann virðist einnig hafa fengist við stjórnufræði og veðurfræði. Lítið sem ekkert er vitað um ævi hans.
Skammtaljósfræði

Skammtaljósfræði er sú grein innan eðlisfræðinnar sem fjallar um skammtaeiginleika ljóss og víxlverkun þess við atóm.

James Clerk Maxwell setti fram jöfnur sínar sem lýstu rafsegulbylgjum með 4 diffurjöfnum og gerðu ráð fyrir því að ljós væri samfelld rafsegulbylgja. En í byrjun 20. aldarinnar var sýnt fram á að ljós hegðaði sér einnig sem eindir. Síðan þá hefur verið talað um tvíeðli ljóss, þ.e. að ljós er bæði bylgja og eind, kölluð ljóseind.

Skammtaljósfræði nýtir sér einmitt þessa tvíræðni ljóssins og skilgreinir ljós sem skammta af rafsegulbylgjum og er lýst stærðfræðilega með skammtarafsegulfræði,
Hengibrú

Hengibrú er ein gerð brúar, þar sem brúargólfið eða brautin, hangir í burðarköplum sem festir eru í akkeri við báða enda. Hengibrýr í frumstæðri mynd eru eflaust nokkur þúsund ára gamlar, og eru dæmi um slíkar brýr í Kína á 2. öld fyrir Krist.

Á 19. öld kom fram sú hugmynd að lyfta burðarköplunum með háum turnum, eða stöplum, og má segja að þá hafi komið fram hengibrýr í nútímamerkingu. Með tækniframförum á síðustu áratugum hefur tekist að byggja lengri hengibrýr en áður var mögulegt. Er þar bæði verið að uppfylla ákveðnar þarfir í samgöngum, en einnig að fullnægja metnaði verkfræðinga og þjóða, með því að fara að ystu mörkum þess sem er tæknilega mögulegt. Auk þess eru hengibrýr oft glæsileg mannvirki.

Hengibrýr eru oft flokkaðar eftir því hvað þær spanna langt haf milli meginstöpla. Lengstu hengibrýr í heimi eru nú:
Vallarhverfi

Vallarhverfi er hverfi í Hafnarfirði á Íslandi. Í Vallarhverfi er m.a. Ásvallalaug.
New Cutie Honey

New Cutie Honey er framhald Cutie Honey og kom út 21. apríl 1994 til 21. nóvember 1995 á myndbandi í Japan. Serían var þýdd yfir á ensku af A.D. Vision og er fyrsta teiknaða útgáfan af Cutie Honey sem kemur út á ensku og sú eina hingað til.

Sagan gerist í borginni Cosplay City mörgum árum eftir upprunalegu þættina og ekki hefur sést til Cutie Honey síðan Panther Claw voru sigruð í fyrstu seríunni. Eftir að undarlegur fíkniefnahringur hefur verið uppgötvaður fara glæpir í vöxt og borgarstjóri Cosplay, Mayor Light, er staðráðinn í því að uppræta glæpina í borginni. Unglingsstrákurinn Chokkei Hayami stendur með Light og ritara hans, Honey Kisaragi, sem er í raun Cutie Honey, en minnis- og kraftlaus. Eftir að Honey var í miðju árásar á borginna man hún eftir fyrra lífi sínu sem Cutie Honey og fær aftur krafta sína.
Íslensk sveitarfélög eftir mannfjölda

Íslensk sveitarfélög eftir mannfjölda er listi yfir sveitarfélög á Íslandi í röð eftir mannfjölda 1. desember ár hvert, ásamt upplýsingum um breytingu frá fyrra ári bæði hvað varðar fjölda einstaklinga og hlutfallslega. Upplýsingarnar eru fengnar af vef Hagstofu Íslands.

Þar sem sveitarfélög hafa sameinast á árinu miðast eldri tölur við samanlagðan íbúafjölda í þeim sveitarfélögum sem sameinuðust.
Hreiðar Levý Guðmundsson

Hreiðar Levý Guðmundsson (f. 29. nóvember 1980) er íslenskur handknattleiksmaður sem leikur með sænska liðinu Sävehof. Hann er markvörður.

Hreiðar lék með íslenska landsliðinu í handknattleik þegar það vann silfurverðlaun á Ólympíuleikunum í Peking árið 2008 og þegar það vann bronsverðlaun á Evrópumeistaramótinu í Austurríki 2010. Hann keppti einnig á Heimsmeistaramótinu í Svíþjóð 2011.
Rejsen til Saturn

Rejsen til Saturn (Íslenska. "Ferðin til Satúrnusar") er tölvuteiknuð mynd sem fjallar um hóp af dönskum geimförum sem eru sendir til plánetunar Satúrnusar í leit að náttúruauðlindum. Myndin er byggð á samnefndum teiknimyndasögum eftir Claus Deleuran.
Het Wapen van Amsterdam

Het Wapen van Amsterdam (stundum nefnt gullskipið) var hollenskt skip sem sigldi frá Austur-Indíum árið 1667. Það strandaði á Skeiðarársandi 19. september 1667. Skipið var hlaðið dýrmætum varningi og með 200 manns innanborðs. Af þeim björguðust 60 eftir mikla hrakninga en hinir 140 létust úr sjóvolki og kulda. Margar tilraunir hafa verið gerðar til að finna skipið í sandinum en þær hafa ekki borið árangur. Ýmsir töldu að skipið hefði borið verðmætan farm frá Austur-Indíum sem hefði grafist með flakinu í sandinn en á móti hafa menn bent á heimildir sem gefa til kynna að skipið hafi verið rifið og viðir þess nýttir í áratugi eftir strandið.

Leitin að gullskipinu.

Saga skipulegrar leitar að skipsflakinu í sandinum hófst á því að Bergur Lárusson frá Kirkjubæjarklaustri fékk árið 1960 leyfi frá forsætisráðherra til að leita að skipinu gegn hlut í því sem fyndist. Leitin hófst samt ekki fyrr en árið 1971 þegar hópur athafnamanna með Kristinn Guðbrandsson, kenndan við fyrirtækið Björgun, innanborðs kom að málinu í samstarfi við Berg. 1974 kom ábending frá starfsmönnum Varnarliðsins um skipsflak á ákveðnum stað í sandinum. Uppgröftur leiddi ekkert í ljós en 1981 sýndu mælingar annað flak á öðrum stað en talið var að skipið hefði strandað. Mikill uppgröftur var hafinn þar með 50 milljón króna ríkisábyrgð árið 1983 en þegar til kom reyndist það vera flak af þýska togaranum "Friedrich Albert" frá Getsemünde sem strandaði 19. janúar 1903.

Bækur og kvikmyndir.

Tvær barnabækur eftir Ármann Kr. Einarsson frá 7. áratugnum fjalla um leit að gullskipinu, "Óli og Maggi með gullleitarmönnum" 1966 og "Óli og Maggi finna gullskipið" 1968. Kvikmynd Ágústs Guðmundssonar "Gullsandur" frá 1985 fjallar um tvo bandaríska hermenn sem hyggjast leita að skipinu. 1986 kom síðan út ævisagan "Kristinn í Björgun" eftir Árna Johnsen þar sem saga leitarinnar er rakin.

Tenglar.

Gullskipsleitin
Guðmundur Einarsson (f. 1816)

Guðmundur Einarsson (f. í Skáleyjum á Breiðafirði 25. mars 1816 – d. á Breiðabólstað á Skógarströnd 31. október 1882). Prestur, prófastur, alþingismaður.

Ævi.

Foreldrar Guðmundar voru Einar Ólafsson (1770-1843) bóndi í Skáleyjum og meðhjálpari, og kona hans Ástríður Guðmundsdóttir (1771-1865) húsfreyja og ljósmóðir. Guðmundur var móðurbróðir Matthíasar Jochumssonar (1835-1920) prests og sálmaskálds. Lærði fyrst hjá séra Friðriki Jónssyni á Stað á Reykjanesi, síðan tvo vetur hjá Sveinbirni, síðar rektor, Egilssyni; tekinn í efri bekk Bessastaðaskóla 1835, stúdent 1838 með hæstu einkunn, fékk verðlaun á fæðingardegi konungs fyrir iðjusemi. Varð skrifari og kennari hjá Eiríki sýslumanni Sverrissyni. Vígðist 26. júní 1842 aðstoðarprestur séra Ólafs Sívertsen (1790-1860) í Flatey á Breiðafirði; bjó í Skáleyjum og gegndi Múlasókn á Skálmarnesi; fékk Kvennabrekku 1848, fluttist þangað 1849; fékk Breiðabólstað á Skógartrönd 18. ágúst 1868 og hélt til æviloka. Prófastur í Dalasýslu 1864-1869 . Var 1. þjóðfundarmaður Dalasýslu 1851, þingmaður Dalamanna 1853-1857, og 1869-1881. „Búhöldur mikill, gáfumaður, skáldmæltur. Ljúfmenni". (Texti að megni til úr Íslenzkum æviskrám).

Ritstörf.

"Um nautpeningsrækt", Rvk. 1859

"Hugvekjusálmar", Kh. 1860

"Um bráðapestina", Rvk. 1876

"Undirstöðuatriði búfjárræktar", Rvk. 1877

"Um sauðfénað", v. 1879

Í forstöðunefnd Gests Vestfirðings. Ritaði greinar og grafskriftir og erfiljóð í blöð, og átti Húskveðju í útfararminningu séra Jóns Matthíassonar, Rvk. 1860. Safnaði ýmsu um leiki, skemmtanir, gátur og þjóðsiði o. fl. (Þjóðsögur Jóns Árnasonar). Á 7 sálma í Sálmabókinni 1871.

Fjölskylda.

Kona Guðmundar, 3. nóv. 1843, var Katrín Ólafsdóttir (1823-1903) húsfreyja, dóttir Ólafs Sívertsen (1790-1860) prófasts i Flatey, og Jóhönnu Friðriku Eyjólfsdóttur (1798-1865) húsfreyju og yfirsetukonu. Börn þeirra urðu 14 að tölu; upp komust, Ásthildur Jóhanna (1857-1938) húsfreyja, síðar kona Péturs J. Thorsteinsson (1845-1929); Ólafur Sívertsen (1861-1906) héraðslæknir að Stórólfshvoli, kvæntist Margréti Magnúsóttur Ólsen; Theodóra Friðrika (1863-1954) skáldkona, giftist Skúla Thoroddsen sýslumanni, ritstjóra og alþingismanni.

Heimild.

Páll Eggert Ólason: Íslenzkar æviskrár, 1948-1976
Sigurður Valur Sveinsson

Sigurður Valur Sveinsson (eða Siggi Sveins) (fæddur 5. mars 1959) er íslenskur handknattleiksmaður. Hann spilaði með landsliðinu í fjölda ára, alls 242 landsleiki. Sigurður skoraði alls 736 mörk á ferli sínum með landsliðinu og er 5. markahæsti leikmaður landsliðsins frá upphafi.

Árið 1969 byrjaði Sigurður að æfa með Þrótti, bæði í handbolta og nokkru fyrr í knattspyrnu. Tímabilið 1975-1976 varð hann Reykjavíkurmeistari með Þrótti 16 ára gamall og Íslandsmeistari í 3. flokki. Árið 1977 spilaði Sigurður fyrsta A-landsleikinn sinn. Leikið var í Vestmannaeyjum gegn Dönum. Árið eftir lék hann með Olympíu í Svíþjóð. 1979-1980 var hann aftur kominn til Þróttar. Liðið komst upp úr 2. deild. 1980-1981 urðu Þróttarar bikarmeistarar og í 2. sæti í 1. deild. 1981-1982 var hann með Þrótti og lenti í 3. sæti í 1. deild. Liðið var slegið út í undanúrslitum Evrópukeppni bikarhafa af Dukla Prag.

1982-1983 lék Sigurður eitt ár með Nettelstedt í Þýskalandi. Tímabilið 1983-1988 lék hann með Lemgó í Þýskalandi og varð markakóngur í 1. deild einn veturinn. 1988-1990 lék hann með Val og liðið varð bikarmeistari. 1989-1990 lék Sigurður með Dortmund í Þýskalandi og varð markakóngur í 2. deild. 1990-1991 lék Sigurður með Atletico Madrid á Spáni. 1991-1992 lék hann með Selfossi og liðið tapaði fyrir FH í úrslitakeppninni.
Skjaldbreiður

Skjaldbreiður er 1.060 m há dyngja á Íslandi. Skjaldbreiður myndaðist í eldgosi fyrir um 9000 árum síðan en í sama gosi myndaðist umgjörð Þingvallavatns. Gígurinn er um 300 m í þvermál.

Fjallið er fagurformaður hraunskjöldur norðaustur af Þingvallasveit og sést hann mjög vel frá útsýnispallinum hjá upplýsingamiðstöð Þjóðgarðsins á Þingvöllum.

Skjaldbreiður er önnur stærsta dyngja landsins. Uppi á háfjallinu er mikill og djúpur gígur, um 300 m að þvermáli og u.þ.b. 50 m djúpur.

Vel þekkt er kvæði Jónasar Hallgrímssonar "Fjallið Skjaldbreiður" (sjá:Wikiheimild).

Jarðfræði.

Fjallið myndaðist í langvinnu gosi fyrir rúmlega 9.000 árum.

Stuttu eftir að síðustu ísöld lauk, runnu frá Skjaldbreið mikil hraun sem náð hafa suður til Þingvallavatns. Hraunin eru nú hulin yngri hraunum sem runnu frá eldstöðvum austan Hrafnabjarga.Gríðarleg gosvirkni varð í kjölfar jöklahörfunar á Þingvallasvæðinu og mynduðust tvær umfangsmiklar dyngjur, Skjaldbreiður og Eldborgir, sunnan Hrafnabjarga. Hraunin fylltu upp í lægðina við norðanvert Þingvallavatnið og stífluðu aðkomu jökulvatnsins frá Langjökli. Upp frá því er það aðrennsli neðanjarðar.

Skjaldbreiður er líka mjög formfagurt fjall. Hlíðar þess ná mest um 8° halla við toppinn en meira dreifist úr neðri lögunum. Eins og þekkt er núna, t.d. frá gosum í Kilauea eða Surtsey, er í dyngjugosum yfirleitt ekki mikið flæði frá toppgígnum, sem er að mestu fylltur af hrauntjörnum, heldur renna hraunin neðanjarðar og koma upp víðs vegar um hlíðar fjallsins. Þannig myndast margföld lög af hrauntungum sem liggja hver yfir aðra og hlaða upp fjallið.

Tveir móbergshnjúkar, Karl og Kerling, eru sunnan í Skjaldbreið, nær kaffærðir í hraununum.

Samgöngur.

Til forna var farinn Skessubásavegur, Hellisskarðsleið frá Haukadal norður á Hlöðuvelli, en þaðan fyrir norðan Skjaldbreið vestur á Kaldadal. Þessi leið er aflögð.

En línuvegur er til í dag milli Árnessýslu og Borgarfjarðar sem fylgir meira og minna sömu slóðum.

Í dag er líka á góðum vetrardegi hægt að aka alveg upp á fjallið á snjósleða eða breyttum jeppa.

Uppgangan.

Leiðin á háfjallið er ekki erfið. Venjulega er farið frá stað þar sem línuvegurinn liggur sem hæst í Skjaldbreið við gíghólinn Hrauk (605m). Stutt ökuslóð liggur þaðan frá línuveginum.
Akureyri handboltafélag

Akureyri handboltafélag er handknattleiksfélag frá Akureyri. Félagið var stofnað árið 2006 þegar handknattleiksdeildir Íþróttafélagsins Þórs og Knattspyrnufélags Akureyrar ákváðu að hefja samstarf sín á milli. Í Nóvember 2010 skrifuðu svo formenn bæði Þórs og KA undir nýjan samning sem innihélt samkomulag um samvinnu liðanna til ársins 2015.

Eftir ellefu ára veru í efstu deild féll Akureyri úr Olís-deildinni vorið 2017 og í kjölfarið urðu töluverðar breytingar á starfsemi félagsins. KA sagði sig úr samstarfinu og stofnaði nýtt lið og léku bæði Akureyri handboltafélag og KA í Grill66-deildinni tímabilið 2017-2018.

Akureyri vann deildina og leikur í Olís-deildinni 2018-2019.

Titlar og gengi Akureyrar.

1: 2018
Síðujökull

Síðujökull er skriðjökull sem gengur niður úr suðvesturhorni Vatnajökuls innan Vatnajökulsþjóðgarðs.
Smárinn (íþróttahús)

Smárinn er íþróttahús í Kópavogi og heimavöllur Breiðabliks.
Félagsvera

Félagsvera er lífvera sem á í félagslegum samskiptum við aðra einstaklinga af sömu tegund.
Þorbjörg Helga Vigfúsdóttir

Þorbjörg Helga Vigfúsdóttir (fædd 5. september 1972) er frumkvöðull og fyrrverandi borgarfulltrúi fyrir Sjálfstæðisflokkinn í Reykjavík og sat í borgarstjórn frá árinu 2006 til ársins 2014. Þorbjörg Helga sat meðal annars sem formaður Umhverfis- og samgönguráðs, formaður menningar- og ferðamálaráðs og formaður leikskólaráðs. Þorbjörg Helga er gift Hallbirni Karlssyni verkfræðingi og eiga þau fjögur börn. Hún stofnaði fyrirtækin Trappa ehf. og Kara Connect ehf.

Þorbjörg Helga er fædd og uppalin í Reykjavík, dóttir Vigfúsar Árnasonar endurskoðanda og Ólafar Björnsdóttur ljósmóður og hjúkrunarfræðings. Hún er stúdent frá Verslunarskóla Íslands. Hún er með BA-próf í uppeldisfræði frá Háskóla Íslands og MA-próf í námssálfræði frá Washington-háskóla í Seattle. Áður starfaði hún sem verkefnastjóri og kennari við Háskólann í Reykjavík og sem ráðgjafi menntamálaráðherra Þorgerðar Katrínar Gunnarsdóttur.

Þorbjörg Helga sat í Háskólaráði Háskóla Íslands og í stjórn Lánasjóðs Sveitarfélaga. Hún sat í stjórn Orkuveitu Reykjavíkur, stjórn Sorpu, stjórn Strætó og var formaður hússtjórnar Borgarleikhússins.
Tannhvalir

Tannhvalir (fræðiheiti: "Odontoceti") er annar tveggja undirættbálka hvala, hinn flokkurinn er Skíðishvalir ("Mysticeti"). Flokkunarfræðingar telja tæplega 80 tegundir tannhvala, en nákvæmur fjöldi tegunda er umdeildur. Tannhvalir finnast í öllum heimshöfum og í mörgum stórfljótum.

Tannhvalir eru tenntir eins og nafnið bendir til. Tennurnar eru þó ekki eins í öllum tannhvölum. Hjá sumum hvalategundum eru tennurnar allar af sömu gerð (það er þær greinast ekki í framtennur, vígtennur og jaxla) og eru keilulaga með einfalda rót. Fjöldi tanna er einnig misjöfn eftir tegundum, sumar tegundir vatnahöfrunga ("Platanistidae") eru með allt að tvö hundruð tennur, en náhvalir ("Monodon monoceros") hafa aðeins eina tönn sem skagar fram úr höfðinu.

Að búrhval ("Physeter catodon") undanskildum eru flestar tegundir tannhvala talsvert minni en skíðishvalir. Tannhvalir hafa eitt öndunarop en skíðishvalir tvö. Hægri og vinstri hauskúpuhelmingar tannhvala er ekki eins og er það vegna þess að þeir nota bergmálsmiðun við fæðuleit og hefur aðlögun að slíkri skynjun gert það að verkum að hauskúpa þeirra er ósamhverf.

Tannhvalir eru nær undantekningalaust hópdýr og fjölkvænisdýr með flókið félagsatferli. Fullvaxnir tannhvalstarfar eru oft verulega stærri en kýrnar. Hóparnir eru afar misstórir, allt frá nokkrum dýrum upp í tugi einstaklinga og jafnvel allt að þúsund dýr eins og þekkist meðal höfrunga. Samskipti einstaklinga innan hópsins eru mjög flókin og nota þeir meðal annars mismunandi hljóð til samskipta.

Helsta fæða tannhvala er fiskur, smokkfiskur og kolkrabbar. Sumir háhyrningsstofnar lifa á öðrum hvölum, hreifadýrum og mörgæsum.

Ættir tannhvala.

Vísindamenn eru ekki sammála um hvernig flokka beri tannhvali í ættir en algengt er að skipta núlifandi tannhvölum í sjö ættir.

Fimm tegundir teljast til vatnahöfrunga og lifa þær í fljótum í Suður-Ameríku og Asíu.

Ætt hvíthvela telur einungis tvær tegundir, mjaldur ("Delphinapterus leucas") og náhvalur ("Monodon monoceros").

Sex tegundir teljast til hnísuættarinnar og eru þær minnstar núlifandi hvala, stærstu tegundirnar verða aðeins um 2,5 metrar á lengd. Minnsta tegundin, Vaquinta ("Phocoena sinus") sem lifir við strendur Norður-Ameríku, er aðeins 1,2 -1,5 m á lengd og 30-55 kg að þyngd.

Tegundaríkusta ætt tannhvala eru höfrungar en það eru taldar rúmlega 30 tegundir. Að undanskildum háhyrningum (Orchinus orca) eru höfrungar tiltölulega litlir samanborið við aðra hvali.

Svínshvelaætt er talin tegundaríkasta ætt hvala á eftir höfrungum og eru í henni 21 tegundur í 6 ættkvíslum. Svínshvalir eru meðalstórir hvalir, á bilinu 3,5 – 13 metrar á lengd og vega á bilinu 1-15 tonn.

Búrhveli er stærstur tannhvala en fullorðnir tarfar geta orðið um 20 metra langir. Höfuðið er einn þriðji af heildarlengdinni kjafturinn sérstakur, neðri kjálkinn er með fjölda hvassra tanna en efri kjálkinn er því sem næst tannlaus.

Dvergbúrraætt skiptist í tvær ættir, litli búrhvalurinn (Kogia breviceps) og dvergbúrhvalurinn ("Kogia sima"). Báðar tegundirnar lifa í heitum eða heittempruðum sjó umhverfis jörðina.
Línuaðgerð

Línuaðgerð eða einföld línuaðgerð er aðgerð, sem notuð er til að leysa línuleg jöfnuhneppi. Línuaðgerðir eru eftirfarandi:
Boeing 747

Boeing 747 er farþegaþota framleidd af Boeing. Flugvélin er tveggja hæða. Efri hæðin er um það bil þriðjung yfir vélinni, það er að segja önnur hæð er þrisvar sinnum styttri en fyrsta hæð, önnur hæð er nú fyrsta farrými. Hún er oft kölluð „júmbóþota" og ein þekktasta flugvél í heimi.

Boeing 747 er tvisvar og hálfum sinnum stærra en Boeing 707 sem var ein algengasta farþegaþota sjötta áratugsins. Fyrsta flug Boeing 747 var árið 1969.

747-100

Var fyrsta tegundin af Boeing 747 þotu eins og allar 747 þoturnar var hún með tvær hæðir á 100 voru 6 gluggar á efri hæðinni, enda styttri heldur en þessar nýju. Núna er búið að taka nærri allar 747-100 í gegn og breyta þeim í flutningaþotur, 167 747-100 hafa verið byggðar.

747SR

Var stærri gerð af -100 týpunum en Japanir vildu fá slíka þotu til að nota til innanlandsflug.

747-100B

Seinni gerðin af -100 þotunum sem hafði meira flugþol og betri hönnun.

747SP

Pan Am og Iran Air báðu um þessa vél til lengri fluga en þessi vél á metið "Lengsta flug án stopps" sem var 12.000 kílómetra leið frá Sydney til San Francisco enda var það markmiðið með SP þotunni. Hún var styttri í lengd og hafði 12 glugga á efri hæðinni.
Finkur

Finkur (fræðiheiti: "Fringillidae") eru spörfuglar með keilulaga gogg sem lifa á fræjum. Útbreiðsla þeirra er aðallega á norðurhveli jarðar og í Afríku. Deilt er um hvernig finkur skuli flokkaðar en innan ættarinnar "Fringillidae", sem kalla mætti „sannar finkur“, eru um 140 tegundir. Finkur eru 10-27 cm að lengd og með sterklegan, keilulaga gogg sem hentar vel til að brjóta fræ. Finkur eru miklir söngfuglar.

Sönnum finkum ("Fringillidae") er skipt niður í tvær undirættir. Sú fyrri er "Fringillinae" en henni tilheyra þrjár tegundir. Þær næra unga sína á skordýrum en finkur af hinni undirættinni, "Carduelinae", næra unga sína á fræjum. Þeirri undirætt tilheyra 137 tegundir.

Bókfinkan sem er algengasta finkan í Evrópu er af undirættinni "Fringillinae".

Kanarífuglar, krossnefur, fjallafinka og rósafinka eru af undirættinni "Carduelinae" og næra unga sína á fræjum.