arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Sagnaritun

Sagnaritun er annars vegar sú iðja kölluð að safna sögum og varðveita með skriflegum hætti; hins vegar getur sagnaritun einnig verið það að skrifa sögu í skilningi sagnfræðinnar, það er að segja að setja saman upp heildstæða frásögn af atburðum upp úr heimildum, annaðhvort frumheimildum eða stoðheimildum.

Söfnun frásagna.

Sögurnar, sem sagnaritarar safna, hafa oft varðveist í munnlegri geymd, það er að segja gengið manna á millum í endursögn, oft yfir langt tímabil. Þær tengjast gjarnan ákveðnum landsvæðum og geta fjallað um þjóðtrú, atburði, gengið fólk, örnefni og svo framvegis.

Einn best þekkti íslenski sagnaritarinn var Jón Árnason sem safnaði þjóðsögum sem oft hafa verið gefnar út undir nafninu Þjóðsögur Jóns Árnasonar, fyrst 1862.
Zac Efron

Zachary David Alexander Efron (f. 18. október 1987) er bandarískur leikari og söngvari. Hann byrjaði að leikferil sinn árið 2000 og varð þekktur meðal yngri áhorfenda eftir að hafa leikið í Disney Channel bíómyndinni "High School Musical" og Warner Bros sjónvarpsþáttunum "Summerland". Hann lék einnig í "Link Larkin" og í kvikmyndinni "Hairspray".

Árið 2008 lék hann í "Seventeen" sem Miki O'Donnell, "Footloose" sem Ren McCormick og "High School Musical 3" sem Troy Bolton. Efron á í ástarsambandi við Vanessu Anne Hudgens. (síðast staðfest í september 2008 þar sem þau voru trúlofuð)
Séstvallagata

Séstvallagata er ímynduð gata í Vesturbænum í Reykjavík. Svo snemma sem á fjórða áratug 20.aldar voru göturnar Ljósvallagata, Sólvallagata og Ásvallagata og fleiri "„-vallagötur“" uppnefndar svo. Brávallagata kann aftur á móti að vera kveikjan að uppnefninu, en hún liggur á bak við Elliheimilið Grund og verkamannabústaðina og „sést“ því varla. Einnig voru til uppnefnin "Finnstvallagata" og "Ervallagata".

Í frétt í Nýja dagblaðinu árið 1934 var staðhæft að nafnið Séstvallagata væri notað af gárungum um Brávallagötu, sem væri forarpyttur vegna vanhirðu bæjaryfirvalda.
Bændabrúnka

Bændabrúnka eða bóndabrúnka er heiti á sólbrúnku sem einkennist af því að einstaklingurinn hefur roðnað á þeim stöðum sem stuttermabolur hefur ekki hulið. Hún dregur nafn sitt af bændum í útivinnu.
Haraldur Hamar Thorsteinsson

Haraldur Hamar Thorsteinsson (20. febrúar 1892 – 23. nóvember 1957) var rithöfundur og sonur Steingríms Thorsteinssonar. Stúdent í Reykjavík 1913. Stundaði nám í fagurfræði við háskólann í Kaupmannahöfn 1913-1914, og tók þá upp skáldanafnið "Hamar", en dvaldist síðan í Englandi, aðallega í London til 1929 og fékkst þá mest við ritstörf og skáldskap. Hann veiktist á þessum árum og varð að dvelja á sjúkrahúsi en fékk aldrei fulla heilsu. Haraldur átti heima í Reykjavík til æviloka. Hann dó af slysförum (umferðarslysi), ókvæntur.

Fréttir af skáldfrægð.

Ýmsar fréttir bárust af skáldfrægð Haraldar Hamars til Íslands. Í tímaritinu Ísafold sem og í Morgunblaðinu birtist árið 1920 þessi grein:
Wig Wam

Wig Wam er norsk glys-rokk-hljómsveit, stofnuð í Halden árið 2001. Hún tók þátt í söngvakeppni evrópskra sjónvarpsstöðva 2005 með lagið „In my dreams“. Lagið lenti í 9. sæti ásamt Danmörku.
Ragnar og Þuríður syngja lög Jónatans Ólafssonar

Ragnar og Þuríður syngja lög Jónatans Ólafssonar er 33 snúninga LP hljómplata gefin út af SG - hljómplötum árið 1976. Á henni syngja Ragnar og Þuríður dægurlög eftir Jónatan Ólafsson. Útsetningar gerði Jón Sigurðsson, bassaleikari og stjórnaði hann jafnframt hljómsveitarundirleik. Er plata þessi tvímælalaust enn ein skrautfjöðrin í hans landskunna útsetjarahatt. Upptaka fór fram hjá Tóntækni h.f. undir stjórn Sigurðar Árnasonar. Mynd á framhlið tók Kristján Magnússon.
Flogaveiki

Flogaveiki er sjúkdómur sem er samsafn einkenna sem stafa af óeðlilegum truflunum á rafboðum í heila sem valda því að líkamshreyfingar fólks verða óvenjulegar eða það sem í daglegu máli er kallað flog. Flogaveiki er ólæknanleg nema í fáum tilfellum þar sem hægt er að framkvæma sérstaka heilaskurðaðgerð. Af lyfjum sem beitt er gegn flogaveiki má nefna fenemal og fenantoín.
Þrjú á palli - Tekið í blökkina

Þrjú á palli - Tekið í blökkina er 33 snúninga LP hljómplata gefin út af SG - hljómplötum árið 1976. Á henni flytja Þrjú á palli sjómannakvæði eftir Jónas Árnason við írsk þjóðlög.
The Benchwarmers

The Benchwarmers er bandarísk kvikmynd frá árinu 2006. Hún segir frá þremur körlum sem urðu fyrir einelti í skóla og vinna nú á vídeóleigu og við blaðburð. Þeir ákveða að æfa hafnarbolta og reyna að vinna bikarinn. Með aðalhlutverkin fara Rob Schneider, Jon Heder og David Spade.
Windows Live Messenger

Windows Live Messenger (WLM), er spjallforrit hannað af Microsoft fyrir Windows XP, Windows Server 2003, Windows Vista og Windows Mobile. Það kom fyrst á markaði þann 13. desember 2005 og er hluti af Windows Live-vörumerkinu. Nýjasta útgáfan er Windows Live Messenger 8.5 sem var gefið út þann 6. nóvember 2007.

Til stendur að leggja Windows Live Messenger niður og sameina það við Skype.
Háhraðalest

Háhraðalest er lest sem ferðast á töluvert meiri hraða heldur en hefðbundin lest. Ekki er til neinn einn staðall sem segir til hvenær lest flokkast undir það að vera háhraðalest. Samkvæmt stöðlum Evrópusambandsins er lest flokkuð sem háhraðalest þegar hún ferðast á 200 km/klst eða hraðar en lestir í Bandaríkjunum flokkast sem háhraðalestir þegar þær ferðast á 145 km/klst eða hraðar. Háhraðalestir í sinni núverandi mynd eru upprunnar í Japan og ganga lestirnar þar í landi undir nafninu Shinkansen. Fyrsta Shinkansen lestin hóf starfsemi sýna árið 1964 og tengdi saman japönsku stórborgirnar Tókýó og Osaka. Hún ferðaðist á allt að 210 km/klst og var hraðinn seinna meir aukinn upp í 220 km/klst. Í dag eru lestirnar notaðar í löndum víðsvegar um heim og sem dæmi um lönd sem hafa háhraðalestir eru Taívan, Belgía, Frakkland og Bandaríkin.

Leiðir sem eru ákjósanlegar fyrir háhraðalestir.

Ekki er litið á háhraðalestir sem samgöngumáta sem leysir af bíla eða flugsamgöngur. Heldur er frekar litið á þær sem viðbót við hina tvo samgöngumátana. Þau svæði sem best henta til þess að leggja háhraðalest eru svæði á milli tveggja borga. Dæmi um slíkar lestir er lestin sem tengir saman japönsku stórborgirnar Tókýó og Osaka eða Eurostar sem tengir saman Lundúnir og París. Það má segja að bestu svæðin til þess að leggja lest séu vegalengdir sem eru of langar til þess að ferðast með bíl (eða eru ófærar með bíl), en of stuttar til þess að ferðast með flugvél. Aðrar leiðir þar sem háhraðalestir eru hentugar eru leiðir á stóra ferðamannastaði eins og frá París til Frönsku Alpana, skemmtigarða, ferðamannastaða við Miðjarðarhaf eða við strönd Atlantshafsins. Til eru lestir eins og norska lestin Flytoget sem tengir Gardermoen flugvöll við Osló, höfuðborg Noregs. Aðrar leiðir sem taldar eru ákjósanlegar eru leiðir notaðar til vöruflutninga. Eins og háhraðalest yfir Síberíu frá Sankti Pétursborg til Peking eða lest sem færi frá Ítalíu í gegnum Alpana til Þýskalands. Eins og með háhraðalestir fyrir borgara, þá myndi háhraðalest fyrir vöruflutninga ekki leysa af vöruflutninga með skipum, bílum eða flugvélum heldur aðeins vera valmöguleiki þar sem lestir væru hentugari heldur en hinir þrír möguleikarnir. Sem dæmi má taka að háhraðalest frá Sankti Pétursborg til Peking gæti flutt vörur frá Austurlöndum til Evrópu á aðeins þremur dögum á meðan það tæki vörur með skipi mánuði að komast á sama áfangastað (flugvél gæti aftur á móti flutt vörur sömu vegalengd á mun styttri tíma en lest).
Landnemi

Landnemi er sá sem stofnar til búsetu á nýjum stað eða landnáms. Einnig er talað um að þegar ný dýrategund eða gróður festir rætur þar sem tegundin hefur ekki verið fyrir, er talað um landnema.
Landsyfirréttur

Landsyfirréttur var æðsti dómstóllinn sem var staðsettur á Íslandi í 119 ár, eða frá 10. ágúst 1801 til 22. desember 1919. Málum hans var þó hægt að áfrýja til Hæstaréttar Danmerkur en það var þó lítill hluti mála sem rataði þangað sökum torveldra samgangna þess tíma. Þann 6. júní árið 1800 skipaði Danakonungur svo fyrir að Alþingi skyldi lagt niður. Þá tók Landsyfirréttur í Reykjavík við hlutverki Lögréttu. Með gildistöku stjórnarskrár konungsríkisins Íslands árið 1920 fékk Hæstiréttur Íslands stöðu æðsta dómstóls Íslands og var Landsyfirréttur samhliða lagður niður.

Fyrsti dómstjóri Landsyfirréttar var Magnús Stephensen, en meðdómendur Benedikt Gröndal eldri og Ísleifur Einarsson.
John Tyler

John Tyler, Jr. (29. mars 1790 – 18. janúar 1862) var tíundi forseti Bandaríkjanna og þjónaði því embætti frá 1841 til 1845. Tyler var fyrsti forsetinn sem fæddist eftir að stjórnarskrá Bandaríkjanna tók gildi.

Tyler var kjörinn varaforseti Bandaríkjanna í forsetaframboði Williams Henry Harrison árið 1840. Harrison lést aðeins einum mánuði eftir að hann tók við embætti og Tyler varð þar með forseti Bandaríkjanna. Þetta var í fyrsta skipti sem forseti landsins lést í embætti og því var nokkur lagaleg óvissa um það hvort varaforsetinn myndi sjálfkrafa taka við embættinu og gegna því út kjörtímabilið, eða hvort hann yrði aðeins starfandi forseti. Tyler átti nokkurn þátt í að fastmóta þá reglu að varaforsetinn væri réttkjörinn forseti fram að næstu kosningum í þessum aðstæðum.

Harrison og Tyler höfðu náð kjöri fyrir flokk Vigga en eftir að Tyler varð forseti lenti hann í útistöðum við flokkinn og var að endingu rekinn úr honum. Á forsetatíð Tylers innlimuðu Bandaríkin Lýðveldið Texas, sem hafði klofið sig frá Mexíkó áratugi fyrr. Innlimun Texas leiddi til stríðs Mexíkó og Bandaríkjanna, sem hófst eftir að Tyler lét af embætti.

Þegar þrælastríðið hófst árið 1961 studdi Tyler Suðurríkjasambandið á móti ríkisstjórn Bandaríkjanna. Tyler var eini fyrrum forsetinn sem tók opinberlega afstöðu með uppreisnarmönnunum. Hann var kjörinn á þing Suðurríkjasambandsins en lést í janúar 1962 í Richmond áður en hann gat tekið við þingsætinu. Jefferson Davis, forseti Suðurríkjasambandsins, gaf Tyler ríkisútför og lét sveipa fána Suðurríkjasambandsins um líkkistu hans. Tyler er eini forseti Bandaríkjanna sem hefur verið grafinn undir öðrum fána en fána Bandaríkjanna.
Jón Trausti

Guðmundur Magnússon (12. febrúar 1873 – 18. nóvember 1918), þekktastur undir skáldaheitinu Jón Trausti, var íslenskur rithöfundur. Þekktustu skáldsögur hans eru "Heiðarbýlið", "Anna frá Stóruborg" og "Halla", en auk þeirra skrifaði hann fjölmargar smásögur og styttri skáldsögur.

Jón Trausti er fæddur á Rifi á Melrakkasléttu og ólst upp í fátækt. Foreldrar hans voru í húsmennsku þegar hann fæddist en þau voru Magnús Magnússon frá Daðastöðum í Núpasveit og Guðbjörg Guðmundsdóttir frá Sigurðarstöðum á Sléttu. Þau fluttu vorið 1873 að heiðarbýlinu Hrauntanga í Öxarfjarðarheiði. Faðir hans lést árið 1877 og var Jóni Trausta komið fyrir á bænum Skinnalóni þar sem hann dvaldist í fimm ár. Móðir hans giftist aftur og hóf búskap á jörðinni Núpskötlu við Rauðanúp. Þangað fór Jón Trausti 10 ára gamall og var þar fram yfir fermingu. Eftir það var hann fyrst í vinnumennsku en hóf svo prentnám hjá Skafta Jósefssyni ritstjóra blaðsins Austra á Seyðisfirði. Sumarið 1895 fór hann til Reykjavíkur og var við prentstörf í Ísafoldarprentsmiðju. Sumarið 1896 fór hann í ferðalag um Norðurland með Daniel Bruun. Jón Trausti fór svo til Kaupmannahafnar haustið 1896 og var þar í tvö ár í prentnámi. Sumarið 1898 kvæntist hann Guðrúnu Sigurðardóttur og flutti til Akureyrar en þau fluttu svo til Reykjavíkur árið 1899. Þau áttu kjördótturina Mörtu Magnúsdóttur.

Árið 1899 kom út fyrsta kvæðasafn hans, "Heima og erlendis", með ljóðum sem flest voru ort á Kaupmannahafnarárum hans. Bókin fékk ekki góða dóma. Árið 1903 kom út önnur ljóðabók hans, "Íslandsvísur", sem prýdd er myndum eftir hann sjálfan og Þórarinn B. Þorláksson listmálara. Í þeirri bók eru ljóðin "Íslandsvísur", sem hefst á ljóðlínunni "Ég vil elska mitt land", og "Draumalandið", en þau ljóð hafa orðið vinsæl sönglög. Séra Bjarni Þorsteinsson samdi lag við "Íslandsvísur" árið 1903.

Jón Trausti lést úr spænsku veikinni árið 1918.
Mynddiskur

Mynddiskur eða DVD (enska: "Digital Versatile Disc" eða "Digital Video Disc") er gagnadiskur sem er helst notaður til geymslu kvikmynda og tónlistar. Mynddiskur er jafn stór og geisladiskur en svoleiðis DVD-diskur getur geymt sexfalt gagnamagn eða 4,7 gígabæti (meira ef gögn geymd í tveimur lögum en ekki einu og/eða ef báðar hliðar disks eru notaðar, þá fjögur, eða tvö, lög). Ólíkt t.d. VHS, sem býður bara upp á mono, og stereo hljóð, býður DVD upp á sama og að auki surround hljóð (fyrir 5 hátalara plús bassabox). DVD hefur líka marga aðra fídusa, meira eða minna notaða, s.s. er hægt að velja sjónarhorn, ef leikstjóri tók mörg upp og býður upp á, en þetta er sjaldnast boðið upp á.

Mynddiskar, þ.e. DVD diskar, tóku við af VHS spólum, og myndbandstæki fyrir þær létu undan síga. Á sama hátt tóku Blu-ray diskar við af DVD sem betri tækni, þ.e. líka með enn hærri upplausn. Þeir eru jafn stórir að umfangi (en hulstrin utanum þá höfð heldur hætti til aðgreiningar) en taka mun meira gagnamagn. Það er nánast alltaf notað fyrir hærri upplausnina "full HD" en ekki til að koma mun meira af efni á diskinn (það er þó hægt; og enn frekar ef lægri upplausn, t.d. sama og DVD diskum, er notuð). Nýrri útgáfa af Blu-ray, Ultra HD Blu-ray, hefur svo enn hærri upplausn. Líkt og með Blu-ray, þarf nýja spilara fyrir þá nýju tegund af diskum, en yfirleitt ráða nýjir spilarar við allar eldri tegundir diska. HD DVD er á sama hátt diskur sem átti að taka við af DVD, en varð undir í samkeppninni við Blu-ray, svo almennt er ekki hægt að gera ráð fyrir að nýrri spilarar ráði við þá tækni.

Líkt og með hefðbundna geisladiska, komu DVD og Blu-ray diskar síðar í skrifanlegri útgáfu fyrir almenna tölvunotendur. DVD (og CD) voru algengir til að dreifa hugbúnaði, eða til afritunartöku, en þótt Blu-ray hafi mun meira pláss og sum fyrirtæki noti þannig, er það ekki almennt gert af almenningi, því harðir diskar frá svipuðu tímabili taka mun meira gagnamagn. Einnig hefur afritunartaka í gegnum internetið tekið við sem góður kostur. Á sama hátt hefur dreifing á hugbúnaði með nokkurs konar geisladiskum (eða öðrum físískum miðlum) látið undan sækja fyrir dreifingu í gegnum internetið. Það á einnig við um kvikmyndir og tónlist, sem er í auknum mæli streymt í stað þess að leigja (eða kaupa) diska með efni.

Þó svo að upphaflegi geisladiskurinn hafi verið fyrir tónlist, þá kom útgáfa af honum CD Video sem náði ekki neinu flugi á flestum stöðum í heiminum s.s. Íslandi, þar sem gagnamagnið var ekki aukið og DVD var því mun betra, en var notað eitthvað í löndum þar sem DVD þótti of dýrt (Kína bjó einnig til sinn eigin staðal fyrir mynddiska). Og nokkuð áður en DVD varð vinsælt kom LaserDisc fram á sjónarsviðið. Þeir, ólíkt öllum öðrum diskum sem hér um ræðir, byggðu ekki á stafrænni tækni, heldur hliðrænni (líkt og VHS). Þeir voru mun stærri, á við vínylplötur og nutu ekki mikilla vinsælda, en þáðu þó einhverri útbreiðslu í Japan.
Ópíöt

Ópíöt eru efni sem örva viðtakanema á frumuhimnum mismunandi fruma sem staðsettar eru víða í miðtaugakerfinu. Þetta veldur meðal annars tilfinningaleysi, ofkælingu og slökun. Af þessum sökum eru ópíöt oft notuð sem verkjastillandi lyf. Helstu ópíötin eru morfín og heróín, en einnig má nefna kódín, metadón og petidín.

Ópíöt eru mjög vanabindandi efni sem fólk getur myndað mikið þol við. Því þurfa neytendur efnanna sífellt að auka skammtastærð til þess að ná fram sömu virkni og áður. Ófrískar konur sem taka ópíöt geta jafnframt gert barn sitt háð efninu. Eftir fæðingu þarf barnið því áfram að fá efnið til þess að fá ekki fráhvarseinkenni (sem geta verið hættuleg). Smám saman er þó hægt að minnka efnaskammtinn og að lokum hætta að gefa það.
Sameinaða danska gufuskipafélagið

Sameinaða danska gufuskipafélagið (eða Sameinaðafélagið) (danska: "Det Forenede Dampskibs-Selskab") er danskt skipafélag, og var um tíma eitt það stærsta í heimi. Það varð til við sameiningu nokkurra smærri skipafélaga. Í forsæti félagsins á fyrstu árum þess var Carl Frederik Tietgen. Sameinaðafélagið var stofnað þann 11. desember 1866 og stundaði í lok 19. aldar og upphafi þeirrar 20. siglingar með vörur til Íslands og sá um strandsiglingar um landið.

Ekkert erlent félag var á sínum tíma eins mikið riðið við alla framþróun á Íslandi og Sameinaðafélagið. Það hélt uppi siglingum til landsins frá 1867, að undanskildum nokkrum árum sem danska stjórnin annaðist siglingar á skipinu Diönu.
John Travolta

John Joseph Travolta (fæddur 18. febrúar 1954) er bandarískur leikari, dansari og söngvari. Travolta skaust á stjörnuhimininn eftir kvikmyndirnar "Saturday Night Fever" og "Grease". Frægðarframi hans fór nokkuð dvínandi með árunum en með kvikmyndinni "Pulp Fiction" tókst Travolta að endurlífga frama sinn og hlaut meðal annars Óskarsverðlaun fyrir frammistöðu sína í myndinni.
Atferlismeðferð

Atferlismeðferð er ein tegund sálfræðimeðferðar. Hún er notuð til að meðhöndla ýmsar tegundir af geðröskun og hegðunarvandamálum. Meðferðin byggist á að nota klassíska og virka skilyrðingu til að breyta hegðun fólks.

Atferlismeðferð hefur gefist vel á ýmsum sviðum, svo sem til að meðhöndla fælni og áráttu-þráhyggjuröskun.

Tengt efni.

Hugræn atferlismeðferð
Gæsir

Gæsir kallast fuglar af andaætt (fræðiheiti "Anatidae"). Þær hafa verið haldnar sem húsdýr í margar aldir. Gæsir eru grasbítar.
Matthew Perry

Matthew Langford Perry (fæddur 19. ágúst 1969) er kanadískur/bandarískur leikari og þekktastur fyrir hlutverk sitt sem Chandler Bing í gamanþáttunum Friends. Hann lék einnig persónuna Matt Albie í þáttunum Studio 60 on the Sunset Strip.
Guðjón Friðriksson

Guðjón Friðriksson (fæddur þann 9. mars 1945) er sagnfræðingur og rithöfundur frá Reykjavík.

Ferill.

Guðjón lauk stúdentsprófi frá Menntaskólanum í Reykjavík árið 1965 og BA-prófi í íslensku og sagnfræði frá Háskóla Íslands árið 1970. Hann var kennari í Gagnfræðaskólanum við Laugalæk 1970 - 1972 og íslenskukennari í Menntaskólanum á Ísafirði 1972 - 1975. Blaðamaður á Þjóðviljanum í Reykjavík 1976 - 1985, þar af ritstjóri Sunnudagsblaðs Þjóðviljans 1980 - 1984. Árið 1985 var Guðjón ráðinn af Reykjavíkurborg sem einn af ritstjórum Sögu Reykjavíkur og var í því starfi til 1991. Síðan hefur hann verið sjálfstætt starfandi rithöfundur og sagnfræðingur og liggja eftir hann fjölmörg ritverk. Starfandi í Reykjavíkurakademíunni 2001-2015.

Helstu félagsstörf.

Í Stúdentaráði Háskóla Íslands 1966 - 1967, menningarráði Ísafjarðar 1974 - 1975, stjórn Torfusamtakanna frá 1985, formaður þeirra 1988 - 1996, stjórn Minja og sögu 1988-2016, stjórn Búseta um tíma, stjórn Rithöfundasambands Íslands 1996 - 2002, stjórn,Minjaverndar 1997 - 2000 og menningaráði Hannesarholts 2012-2016.
Sker

Sker er klettur nálægt yfirborði sjávar. Þau standa oft upp úr sjónum og sjást þá gjarnan vel, til dæmis þegar öldur brotna á þeim, en stundum eru þau undir yfirborðinu og kallast þá blindsker.
Souvanna Phouma

Prins Souvanna Phouma (7. október 1901 – 10. janúar 1984) var leiðtogi hinna hlutlausu í átökum vinstri og hægri í Laos á árunum 1945 til 1975. Hann var einnig mörgum sinnum forsætisráðherra í konunglegu ríkisstjórninni í Laos, 1951 – 1952, 1956 – 1958, 1960 og 1962 – 1975.

Souvanna Phouma fæddist inn í varakonugsfjöldskylduna í Luang Prabang, hann var náfrændi Sisavangvong konungs Laos. Hann fékk franska menntun í Hanoi, Paris og Grenoble, þar útskrifaðist hann sem arkitekt og byggingaverkfræðingur.

Souvanna Phouma, ásamt hálfbræðrum sínum tveim, Phetsarath (1891-1959) og Souphanouvong (1909-1995), hóf afskipti af stjórnmálum í lok seinni heimsstyrjaldarinnar þegar hreyfingin Lao Issara var stofnuð til að berjast gegn frönskum yfirráðum yfir Laos.

Ráðherrastörf.

Við kosningarnar 1951 vann flokkur Souvanna Phouma stórsigur og hann var gerður að forsætisráðherra.

Eftir kosningarnar 1955 var Souvanna Phouma á ný valinn sem forsætisráðherra og hafði hann þjóðasátt sem sitt höfuðmál. Souvanna Phouma og Pathet Lao gerðu bandalag 1956 um að mynda „ríkisstjórn allrar þjóðarinnar“. Það var þó ekki fyrr en 1958 sem tveir fulltrúar Pathet Lao tóku sæti í ríkisstjórninni og var annar þeirra Souphanouvong. Þótti endurkoma Souvanna Phouma heldur slæmar fréttir í Bandaríkjunum. Í júní sama ár steyptu hægri menn stjórninni og skipaði konungur prins Boun Oum forsætisráðherra í staðinn.

Hluti herliðs konungssinna hertóku Vientiane 1960 og kröfðust þess að landið yrði lýst hlutlaust. Souvanna Phouma var enn að nýju í forsæti ríkisstjórnarinnar og samdi við Souphanouvong fyrir hönd Pathet Lao. Í desember 1960 gerðu hersveitir úr konunglega hernum, að þessu sinnu undir stjórn hægrimanna, uppreysn og hertóku Vietiane. Souvanna Phouma ásamt fjölda stuðningsmanna flúði til svæða sem voru undir stjórn Pathet Lao. Mörg lönd, bæði þau sem voru undir stjórn kommúnista og eins hlutlaus eins og Indland studdu Souvanna Phouma sem réttmætan forsætisráðherra Laos. Bandaríkin og stuðningsríki þeirra studdu herstjórnina í Vientiane sem var formlega undir stjórn Boun Oum.

Þegar John F. Kennedy varð forseti í Bandaríkjunum 1961 var tekin upp ný stefna gagnvart Laos. Var nú stefnan að Laos ætti að var hlutlaust land. Ný Gefarráðstefna var kölluð saman í maí 1961 og var þar enn samþykkt að Laos skildi vera hlutlaust. Í júní sama ár gerði prinsaþrenningin, Boun Oum, Souvanna Phouma og Souphanouvong samþykkt um að mynda samsteypustjórn.

Nýja stjórnin tók ekki við völdum fyrr en í júlí 1962 með Souvanna Phouma sem forsætisráðherra. Stjórnsamstarfið einkenndist af miklum deilum og leystist stjórnin upp um mitt ár 1964. Dróst nú Laos af fullum krafti inn í Víetnamstríðið (sem eiginlega ætti að heita seinni Indókínastyrjöldin). Hægrisinnaðar hersveitir konungssinna réðu að mestu í Vientiane með aðstoð leynilegra bandarískra sveita. Souvanna Phouma sat samt áfram sem valdalítill forsætisráherra allt fram til 1975 þegar kommúnistar náðu völdum í öllu landinu. Souvanna Phouma lifði áfram í Laos til dauðadaga og var mildilega meðhöndlaður af hinum nýju valdhöfum miðað við marga aðra.
JPV

JPV er bókaforlag, stofnað árið 2001 af Jóhanni Páli Valdimarssyni.

Þann 1. október 2007 sameinaðist JPV bókaforlögunum Máli og menningu, Vöku-Helgafelli og Iðunni undir nafninu Forlagið. Bækur eru enn gefnar út undir merkjum forlaganna fjögurra, svo og undir merki Forlagsins.
Loftfar

Loftfar er farartæki sem ferðast um andrúmsloft jarðar. Getur verið "léttara en loft", eins og t.d. loftbelgur, eða "þyngra en loft" eins og flugvél. Flest loftför eru knúin áfram með hreyflum, en sviffluga og svifdreki nota uppstreymi til að haldast á lofti.

Sjá einnig.

Dróni