arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Frumutala

Frumutala er mæling á fjölda frumna í mjólk, mæld í þúsund frumum í millilítra. Þessar frumur eru aflóga júgurfrumur sem og hvít blóðkorn (þau eru helmingur frumna í mjólk úr heilbrigðu júgra). Frumutala getur verið ágætis mælikvarði á júgurheilbrigði því við júgurbólgu hækkar frumutalan gjarnan. Þá hækkar hún með hærri aldri gripsins og há er hún einnig í geldmjólk og broddmjólk.

Eðlileg frumutala?

Eðlileg frumutala er mjög misjöfn milli gripa. Þannig geta sumir gripir haldið sinni frumutölu undir 100 þúsund mörg mjaltaskeið í röð á meðan aðrir gripir hækka sig jafnt og þétt með aldrinum. Eðlilega er frumutalan í broddi og geldmjólk mjög há, því þá eru varnir júgurs styrktar vegna þess hve álagið er meira. Þá getur frumutala hækkað með gangmáli (útvötnunaráhrifa gætir allt gangmálið nema þegar kýrin beiðir (og mjólkar þá minna)) og með óvönduðum vinnubrögðum við mjaltir (svo sem tómmjaltir, skemmdir á slímhúð í spenum). Fyrst við júgurbólgu getur frumutalan hækkað svo milljónum skipti.

Með hækkandi frumutölu gerast eftirfarandi breytingar á mjólkinni:

Mæling.

Tvær aðferðir eru algengastar við talningu á frumum í mjólk. Annars vegar er það skálaprófið ("California mastitis test", CMT) og hins vegar mælir sem litar frumurnar með sérstöku litarefni. Skálaprófið getur bóndinn framkvæmt sjálfur, það er ódýrt og auðvelt er að nota það til að ákvarða mun milli ólíkra spena á sömu kúnni. Það er þó ekki mjög nákvæmt, heldur er hægt að ákvarða nokkurn veginn ± 100 þúsund frumur í hverju sýni. Frumuteljarinn er þó með nákvæmni upp á 1000 frumur í hverjum millilítra.

Gjarnan eru tekin mánaðarlega, eða jafnvel hálfsmánaðarlega sýni úr hverri kú og þau send til rannsóknar á rannsóknarstofu. Þá fást einnig upplýsingar um efnainnihald mjólkurinnar í hverri kú. Sýni eru tekin úr mjólkurtanki og þau greind. Þannig fæst verðlagsgrunnur mjólkurinnar sem greidd er til bóndans. Sé ekki passað upp á að hræra vel í tankinum fyrir sýnatöku getur frumutala orðið nokkuð há því fitan sest ofan á mjólkina og frumurnar fylgja henni. Það eru því færri frumur neðst í óhrærðri mjólk.
Margrét Lára Viðarsdóttir

Margrét Lára Viðarsdóttir (f. 25. júlí 1986) er íslensk fyrrum knattspyrnukona. Hún er fædd og uppalin í Vestmannaeyjum og hóf ferilinn aðeins 15 ára gömul með ÍBV í úrvalsdeild kvenna. Síðar hélt hún til Vals þar sem hún vann 4 Íslandsmeistaratitla. Hún skoraði meira en 200 mörk í úrvalsdeild kvenna á Íslandi og er önnur til að gera það og varð fimm sinnum markahæst í deildinni.

Margrét spilaði í Svíþjóð og Þýskalandi á ferlinum, lengst af með Kristianstad. Hún og keppti í meistaradeild Evrópu og varð markahæst þrisvar.

Hún hlaut útnefningu Samtaka íþróttafréttamanna sem Íþróttamaður ársins 2007. Margrét er markahæsta landsliðskona Íslands með 79 mörk. Hún lagði skóna á hilluna árið 2019. Hún er sálfræðingur að mennt og starfar sem slíkur.

Tengill.

Margrét Lára á vef KSÍ
Þágufallssýki

Þágufallssýki eða þágufallshneigð (eða méranir sem hlýst af því að nota persónufornafnið "mér" í stað "mig") nefnist sú tilhneiging í íslensku að hafa orð í þágufalli sem ætti samkvæmt viðurkenndri íslenskri málvenju að vera í þolfalli eða nefnifalli.

Dæmi eru um þágufallssýki í fornritunum. Hún er útbreidd um allt Ísland og er mjög algeng meðal yngra fólks.

Lengi hefur verið litið á þágufallssýki sem örgustu málvillu, en sumir (líkt og málfræðingurinn Eiríkur Rögnvaldsson) hvetja til þess að litið sé á hana sem eðlilega málbreytingu.

Uppruni.

Finna má dæmi um þágufallssýki í Grágás og fleiri fornum ritum en hún fer þó ekki að vera áberandi fyrr en um miðja 19. öld.

Orðið "þágufallssýki" kemur fyrst fyrir í grein eftir Helga Pjeturss í Vísi 1929: "„Hvergi hefi eg séð minst á ískyggilega málspillingu, sem er þó orðin svo mögnuð að hún gerir vart við sig hjá vel ritfærum mönnum. Málspillingu þessa mætti kalla þágufallssýki (dativitis), því að hún lýsir sér þannig, að menn nota mjög þágufall orða þar sem á að vera þolfall.“" Sumir málfræðingar kjósa þó fremur að nota orðið þágufallshneigð, þar sem það sé ekki eins gildishlaðið og þágufallssýki.

Landsmenn hafa stundum tengt þágufallsýkina við Reykvíkinga, en hún er útbreidd um allt land og er meðal annars mjög algeng meðal Vestur-Íslendinga.

Guðmundar G. Hagalín skrifar í Vísi 1944:

„Um hina hvimleiðu „þágufallssýki“ er það að segja, að hún mun ekki vera sér-vestfirzkt fyrirbæri. Þegar ég var að alast upp notuðu Vestfirðingar ekki þágufall ranglega svo að ég muni, nema í tveim samböndum. Þeir sögðu: "„Ég þori því ekki,“" og „"ég vil taka því fram.“" Þágufallssýkinni kynntist ég fyrst á Suðurlandi, en nú er hún víst orðin eins og landafjandi um allar byggðir og þorpagrundir, og mér dreymir og henni langar jafnt í dagblöðunum eins og á götum Reykjavíkur, Ísafjarðar og Siglufjarðar.“

Útbreiðsla.

Þágufallssýki er útbreidd meðal Íslendinga og hafa nær öll 11 ára börn á Íslandi einhverja þágufallssýki, eða um 90%. Hún er samt fátíðari á höfuðborgarsvæðinu en á landsbyggðinni, en algengust mældist hún á Austfjörðum samkvæmt könnun sem gerð var haustið 2001. Í þeirri könnun var úrtakshópurinn um 900 ellefu ára börn um land allt. Þetta var aukning samanborið við fyrri áratugi. Könnunin leiddi í ljós fylgni á milli þágufallssýki og menntunar móður. Aðeins 15% ellefu ára barna sögðu „ég hlakka til“, en alls notuðu 40% barnanna þolfall með sögninni og sögðu „mig hlakkar til“. 43% notuðu þágufall og sögðu „mér hlakkar til“.
Jónas Þórir - Sveitin milli sanda

Jónas Þórir - Sveitin milli sanda er 33 snúninga LP hljómplata gefin út af SG - hljómplötum árið 1978. Á henni leikur Jónas Þórir íslensk dægurlög. Jónas Þórir leikur á Baldwin-orgel, Baldwin syntha-sound og Yamaha flygil. Kristján Þórarinsson leikur á rafmagns- og kassagítara. Guðjón B. Hilmarsson leikur á trommur. Sigurður Árnason leikur á rafmagnsbassa í "Gvendur á eyrinni". Jónas Þórir Dagbjartsson leikur á fiðlu í "Stúlkan mín" og "Ég leitaði blárra blóma". Upptakan fór fram hjá Tóntækni h.f. síðari hluta ársins 1977. Upptöku annaðist Sigurður Árnason. Ljósmynd á framhlið: Jóhannes Long
Laugardælakirkja

Laugardælakirkja er kirkja að Laugardælum í Flóahreppi (til 2006 Hraungerðishreppi). Hún var vígð 1965. Kirkjan er steinsteypt og alls 300 fermetrar að flatarmáli. Í henni er pípuorgel og kirkjubekkirnir rúma 70 manns í sæti.

Bjarni Pálsson, byggingarfulltrúi á Selfossi, teiknaði kirkjuna, en hann teiknaði einnig Selfosskirkju. Sigfús Kristinsson byggingameistari sá um smíði kirkjunnar.

Kaþólskar kirkjur að Laugardælum voru helgaðar Guði, Maríu mey og heilagri Agötu. Kirkjan tilheyrir Selfossprestakalli.

Bobby Fischer, fyrrverandi heimsmeistari í skák, var jarðsettur í Laugardælakirkjugarði þann 21. janúar 2008.
Tíð

Tíð eða tíðir geta átt við eftirfarandi:
.cx

.cx er þjóðarlén Jólaeyju.
.gp

.gp er þjóðarlén Gvadelúp.
.li

.li er þjóðarlén Lichtenstein.
.mz

.mz er þjóðarlén Mósambík.
.om

.om er þjóðarlén Óman.
.rw

.rw er þjóðarlén Rúanda.
Mombasa

Mombasa er önnur stærsta borg Kenía á eftir Naíróbí. Hún stendur á Mombasaeyju við strönd Indlandshafs í suðurhluta landsins. Íbúar Mombasa eru rúmlega 915 þúsund talsins (2009). Kilindinihöfn er mikilvæg höfn sem var opnuð 1896 þegar vinna hófst við Úgandajárnbrautina sem liggur frá Mombasa til Úganda. Mombasaflugvöllur er alþjóðlegur flugvöllur.
Hreinlæti

Hreinlæti er það að vera hreinlátur, sem er að þvo eigin líkama með sápu, þrífa fatnað sinn og í kringum sig með þar til gerðum amboðum. Venjulega er hreinlæti til að koma í veg fyrir myndun sýkla eða óværu (s.s. lús í hári) og til að auka vellíðan.
.to

.to er þjóðarlén Tonga.
Flakkari

Flakkari gæti átt við:
Listamannaskálinn

Listamannaskálinn var sýningarskáli í Kirkjustræti sem var reistur af Félagi íslenskra myndlistarmanna árið 1943 fyrir söfnunar- og gjafafé. Hann var reistur sem bráðabirgðahúsnæði á lóð sem íslenska ríkið úthlutaði félaginu við hliðina á Alþingishúsinu milli Vonarstrætis og Kirkjustrætis við Austurvöll í Reykjavík. Skálinn var fyrsta sýningarhúsnæðið á Íslandi sem var sérstaklega reist fyrir myndlistarsýningar. Fyrsta sýningin sem þar var haldin var yfirlitssýning félagsins í apríl 1943. Hann var rifinn árið 1968, sama ár og framkvæmdir hófust við Kjarvalsstaði, og þótti þá mjög úr sér genginn. Á lóðinni stendur nú Skálinn, viðbygging við Alþingishúsið sem var reist árið 2002.
.vi

.vi er þjóðarlén Bandarísku Jómfrúaeyja.
Axel Oxenstierna

Axel Gustafsson Oxenstierna (16. júní 1583 – 28. ágúst 1654) greifi af Suðurmæri, var sænskur stjórnmálamaður. Hann varð ráðherra í leyndarráðinu 1609 og var ríkiskanslari Svíþjóðar frá 1612 til dauðadags. Hann var aðalráðgjafi Gústafs Adolfs og Kristínar Svíadrottningar.

Oxenstierna lék mikilvægt hlutverk í Þrjátíu ára stríðinu og var skipaður landstjóri í Prússlandi þegar Svíar lögðu það undir sig. Hann lagði einnig grunninn að sænskri stjórnsýslu og er talinn ein af áhrifamestu persónum sænskrar sögu.
Esja

Esja (oft með greini, Esjan) er fjall á Kjalarnesi, sem nú er innan borgarmarka Reykjavíkur, og er eitt af einkennum höfuðborgarsvæðisins. Hæsti tindur Esju er 914 metrar. Nokkrar gönguleiðir eru upp á fjallið og þar eru vinsæl útivistarsvæði, til að mynda við skógræktina við Mógilsá. Vinsælt er að ganga upp að "Steini" í 597 metrum og þaðan upp á Þverfellshorn í um 780 metrum.

Esja er syðsta blágrýtisfjall á Íslandi. Hæsti kambur á Esju miðri, séð úr Reykjavík, heitir "Kerhólakambur". Hætta er á snjóflóðum í fjallinu á ákveðnum stöðum. Hafa 4 látist í snjóflóðum frá 1979, síðast árið 2020.

Nafn.

Nafnið er líklega tengt norræna orðinu "esja" sem þýðir „flögusteinn“.

Í Kjalnesinga sögu er talað um bæinn "Esjuberg" þar sem landnámsmaðurinn Örlygur Hrappsson bjó þegar hann kom til Íslands frá Suðureyjum í Skotlandi. Í sögunni er sagt frá því að írsk kona að nafni "Esja" hafi komið í Kollafjörð.
Dægurblekill

Dægurblekill (fræðiheiti: "Coprinus ephemeroides") er agnarlítill blekill með fínlegan staf og aflangan hatt, 1-5 mm, sem er gáraður á hliðunum og með gráum flösum. Dægurblekill er eina blekilstegundin sem er með kraga á stafnum. Hann vex á hrossataði og kúaskít.

Á Íslandi er dægurblekill algengur um allt land.
Slöttblekill

Slöttblekill (fræðiheiti: "Coprinus atramentarius") er fremur stór blekill sem áður fyrr var notaður við framleiðslu á bleki. Hann er einna þekktastur bleksveppanna, ásamt ullblekli. Hatturinn verður 3-6sm í þvermál og er grábrúnn að lit með óreglulegar fellingar á jaðrinum (áður en hann tekur að blekast). Stafurinn verður 8-18sm að lengd, samlitur hattinum og verður fljótt holur að innan.

Slöttblekill kemur upp í klösum í graslendi um allt norðurhvel jarðar. Hann inniheldur efni (disulfiram) sem virkar svipað og antabus og veldur því eitrun ef áfengis er neytt með. Einkennin eru roði í andliti, ógleði, uppköst, lasleiki og hraður hjartsláttur. Þau koma fram frá 5-10 mínútum eftir neyslu og vara í 2-3 tíma.
Hneflur

Hneflur eða Hnefasveppir (fræðiheiti: "Russula") er stór ættkvísl hattsveppa sem telur um 750 tegundir um allan heim. Hneflur eru venjulega algengar, fremur stórar og í björtum litum, sem gerir þær að einni auðþekkjanlegustu ættkvíslinni meðal sveppafræðinga og sveppasafnara. Einkenni hnefla eru hvítt til gulbrúnt gróprent, brothættar lausstafa fanir og engar leifar af himnu á stafnum. Glætingar eru skyld ættkvísl og hafa svipaða eiginleika, en gefa frá sér mjólkurlitan vökva þegar fanirnar eru brotnar. Hold þessara sveppa er einkennandi stökkt og brotnar líkt og epli.

Þótt fremur auðvelt sé að greina hvort sveppur tilheyri þessari ættkvísl eða ekki, þá getur verið mjög erfitt að greina milli tegunda hnefla. Flestar hneflur eru ætar, en sumar eru óætar og nokkrar eitraðar.

Tegundir.

Listi yfir nokkrar tegundir sem hafa íslensk nöfn:
Berry

Berry getur verið nafn:

Saga á Íslandi.

Mannanafnanefnd var gerð beiðni um að eiginnafnið Berry væri tekið til greina og fært á mannanafnaskrá en var því hafnað þann 18. desember 2001 á grundvelli þess að það taldi ekki uppfylli lagaákvæði um mannanöfn. Sjá einnig Mannanöfnum hafnað af Mannanafnanefnd.
Blindrafélagið

Blindrafélagið, samtök blindra og sjónskertra á Íslandi er félagasamtök blindra og sjónskertra á Íslandi. Félagsmenn eru um 500 talsins. Félagið var stofnað 19. ágúst 1939.

Hlutverk félagsins er að veita umsagnir til hins opinbera um hvert það mál sem lýtur að hagsmunum blindra og sjónskertra. Blindrafélagið býður einnig upp á námskeið og kynningar í skólum, fyrirtækjum og hjá samtökum. Félagið aðstoðar félagsmenn með atvinnuleit og umsóknarferlið. Það skipuleggur námskeið og margvíslegt tómstundarstarf.

Blindrafélagið gefur í hverri viku út hljóðdiskinn "Valdar greinar" þar sem er að finna upplestar greinar úr íslenskum blöðum. Útgáfa "Valdra greina" hófst árið 1976.

Félagið rekur Blindravinnustofuna þar sem blindir og sjónskertir vinna ýmis störf.
Bráðræðisholt

Bráðræðisholt er holt í vesturborg Reykjavíkur og nafnið er einnig notað um byggðina sem þar er -- sem eru nokkurn veginn norðvesturhluti Grandavegar, Lágholtsvegur, Álagrandi og Bárugrandi.
Brákarsund

Brákarsund var götutroðningur í austanverðri Reykjavík. Hún náði frá Langholtsvegi austur undir Kleppsvík, nokkru sunnan og austan við Holtaveg. Nú til dags er göngustígur þar sem áður var vesturendi Brákarsunds, sá göngustígur nær frá gatnamótum Langholtsvegar og Álfheima austur að Sæbraut. Samkvæmt BorgarVefsjá heitir stígurinn ennþá Brákarsund. Við endann á stígnum er leikskólinn Brákarborg.
Vatnsmýri

Vatnsmýri er svæði í Reykjavík, sem er fyrir austan Melana og Grímsstaðaholt, sunnan Tjörnina, vestan Öskjuhlíðar og norðan Nauthólsvíkur. Sjálf mýrin er að miklu leyti horfin undir Reykjavíkurflugvöll og aðra byggð, en þó er enn töluvert eftir af henni. Töluverður fjöldi fugla verpir þar, og er varplandið friðað á þeim tímum ársins sem varp stendur yfir. Vatnið í Tjörninni er að miklu leyti komið úr Vatnsmýrinni. Upp úr Síðari heimsstyrjöld var tívolí vestast í henni. Í og við Vatnsmýrina eru Norræna húsið, höfuðstöðvar Íslenskrar erfðagreiningar og Háskóli Íslands.

Til þess að skapa samkeppni um hönnun á skipulagi svæðisins efndi Reykjavíkurborg til verðlaunasamkeppni og opnað vefsíðuna Vatnsmyri.is árið 2005 til þess að auglýsa hana. Háskólinn í Reykjavík fékk úthlutað landi nálægt Nauthólsvík og opnaði þar 23.000 fermetra skólahús árið 2010. Árið 2017 hófst bygging nýs íbúðahverfis að Hlíðarenda við Öskjuhlíð, árið 2018 voru nýjar stúdentaíbúðir reistar við Nauthólsveg og árið 2019 fékk Vatnsmýrarsvæðið úthlutað póstnúmerinu 102. Hverfið markast af Suðurgötu í norðvestri, Miklubraut í norðri, Bústaðavegi í norðaustri og línu sem liggur þvert yfir Öskjuhlíð í austri. Nýtt hverfi nær því yfir svæði Háskóla Íslands austan við Suðurgötu, Skerjafjörðinn (sem áður voru í 101), Hlíðarenda og Nauthólsvík (sem áður voru í 105), en ekki yfir Fossvogskirkjugarð og Suðurhlíðar austan megin í Öskjuhlíð.

Framtíðaráform.

Ef flugvöllurinn verður lagður niður eða fluttur, mun mikið byggingarland losna þar sem hann er núna. Áætlanir um skipulag svæðisins eru ekki tilbúnar, en almennt er búist við því að nýtt íbúðahverfi verði byggt á svæðinu.
Örnefnastofnun Íslands

Örnefnastofnun Íslands var íslensk stofnun sem hafði það hlutverk að safna íslenskum örnefnum og skrá og varðveita þau á aðgengilegan hátt. Stofnun Árna Magnússonar tók við því hlutverki og var Örnefnastofnun lögð niður.
NFL (aðgreining)

NFL getur átt við um:
Konuey

Konuey eða Koney (færeyska: "Kunoy", danska: "Kunø") er eyja í Færeyjum, á milli Karlseyjar og Borðeyjar. Eyjan er 35,5 km² að flatarmáli og er nú tengd með landfyllingu við Borðey en áður gekk ferja á milli.

Konuey er hálendasta eyja Færeyja og þar er afar lítið undirlendi. Hæsta fjallið á eyjunni heitir Kúvingafjall og er 830 metra hátt. Nyrst á eynni er Kunoyarnakkur (820 m) en norðurhlið fjallsins er standberg, næstum lóðrétt upp úr sjó, en á nágrannaeynni Viðey er Enniberg, sem rís 754 metra alveg lóðrétt og er hæsta lóðrétta standberg heims.

Tvær byggðir eru nú á Konuey: Kunoy (71 íbúar 1. janúar 2015) og Haraldssund (76 íbúar). Á milli þeirra eru jarðgöng sem opnuð voru 1988. Þriðja byggðin var áður á eynni, Skarð, en hún fór í eyði eftir að sjö menn (allir karlmenn í byggðinni að frátöldum sjötugum öldungi og fjórtán ára unglingi) fórust á sjó á aðfangadag árið 1913. Ekkjurnar ákváðu að flytja til Haraldssunds og Skarð lagðist í eyði. Þaðan var skáldið og skólastjórinn Símun av Skarði, (f. 1872, d. 1942) en hann var fluttur til Þórshafnar þegar slysið varð. Hann er þekktur fyrir að hafa samið þjóðsöng Færeyja, Tú alfagra land mítt.
Kringlumýri

Kringlumýri er svæði í Reykjavík, sem nú er þekktast fyrir verslanamiðstöðina Kringluna sem þar stendur. Hún var eiginlegt mýrlendi fram á tuttugustu öld, og náði þá yfir megnið af svæðinu milli Grensáss og Rauðarárholts. Mýrin var ræst fram nálægt miðri öldinni (skurðurinn/lækurinn rann norður í Fúlutjörn), og byggðist á síðari hluta hennar. Kringlan og Kringlumýrarbraut draga nafn sitt af henni.
Skrauthóll

Skrauthóll er hóll í Viðey á Kollafirði undan ströndum Reykjavíkur. Hann er vestan við Viðeyjarstofu.
Þekkingarstjórnun

Þekkingarstjórnun felst í að hagnýta á skipulegan hátt innri þekkingu skipulagsheildar. Innri þekking er bæði skráð t.d. í skipulögðu skjalakerfi og óskráð hjá starfsmönnum sjálfum. Þekkingarstjórnun hefur verið kennd sem háskólagrein frá 1995. Fyrirtæki sem nýta þekkingarstjórnun hagnýta þætti úr upplýsingatækni og starfsmannastjórnun.
Gústaf 6. Adólf

Gústaf 6. Adólf (Oscar Fredrik Wilhelm Olaf Gustaf Adolf, fæddur 11. nóvember 1882, dáinn 15. september 1973) var konungur Svíþjóðar frá 1950 til dánardags. Hann var af Bernadotte-ætt, elsti sonur Gústafs 5. og konu hans Viktoríu af Baden. Kjörorð Gústafs 6. var: "Plikten framför allt" (Skyldan öllu æðri).

Gústaf Adólf var 67 ára þegar faðir hans dó og hann tók við konungdæminu. Hann var vinsæll meðal þegna sinna, þótti lítillátur og fremur óformlegur í framgöngu. Hann var vel menntaður og talaði mörg tungumál. Hann var mikill áhugamaður um fornleifafræði og tók þátt í fornleifarannsóknum í Kína, Grikklandi, Kóreu og á Ítalíu. Einnig var hann heiðursmeðlimur í bresku akademíunni. Hins vegar var hann lítill áhugamaður um stjórnmál og var fyrsti sænski konungurinn frá 1772 sem nær ekkert beitti áhrifum sínum á stjórn ríkisins.

Fjölskylda.

Fyrri kona Gústafs Adólfs (gift 5. júní 1905) var Margrét af Connaught, dóttir Arthurs hertoga af Connaught, þriðja sonar Viktoríu Bretadrottningar. Hún dó 1. maí 1920 og varð því aldrei drottning. Þann 3. nóvember 1923 giftist Gústaf Adólf svo lafði Lovísu Mountbatten, dóttur Louis prins af Battenberg, sem breytti nafni fjölskyldunnar í Mountbatten í fyrri heimsstyrjöldinni. Hún var einnig afkomandi Viktoríu drottningar. Þau Gústaf Adólf eignuðust eina dóttur sem fæddist andvana en með fyrri konu sinni átti Gústaf Adolf fimm börn:

Þar sem Gústaf Adolf erfðaprins lést á meðan faðir hans og afi lifðu var það sonarsonur Gústaf 6., Karl 16. Gústaf, sem erfði krúnuna eftir afa sinn. Gústaf 6. var einnig afi Margrétar Danadrottningar.
Magnús Ólafsson

Magnús Ólafsson getur átt við:
Klæðskiptingur

Klæðskiptingur (eða transa) er einstaklingur sem klæðist fötum sem almennt eru viðtekin klæðnaður gagnstæða kynsins, eins og t.d. karl sem klæðist háhæluðum skóm og kjól, eða kona sem klæðir sig í jakkaföt með karlmannssniði og notast við pípu sem fylgihlut.
Bernd Koberling

Bernd Koberling (f. 1938 í Berlín) er þýskur listmálari, einn af „nýju villingunum“ (Neuen Wilden), sem Þjóðverjar kalla svo.

Hann starfaði fyrst sem kokkur 1955-1958, stundaði nám í "Hochschule für Bildende Künste" í Berlín 1958-1960. Námsdvöl á Englandi 1961-1963. Var styrkþegi "Villa Massimo" í Róm 1969-1970, og dvaldist síðan í Köln til 1974. Á árunum 1976-1981 var hann gestafyrirlesari í listaháskólum í Hamborg, Düsseldorf og Berlín. Hann var prófessor í "Hochschule für bildende Künste" í Hamborg 1981-1988, og frá 1988 í "Hochschule der Künste" í Berlín. Hefur flutt fyrirlestra um vatnslitamálun í Listaháskóla Íslands.

Árið 1961 varð hann félagi í "Vision-hópnum", ásamt málaranum Karl Horst Hödicke.

Bernd Koberling býr og starfar í Berlín, en er yfirleitt á sumrin í Loðmundarfirði.

Árið 1959 hóf Bernd Koberling að ferðast um norðurslóðir á sumrin, fyrst um sænska hluta Lapplands og Norður-Noreg. Stundaði hann m.a. lax- og silungsveiðar, en náttúrufar og þjóðlíf þessara héraða veitti honum einnig innblástur í list sinni. Í Þýskalandi kynntist hann listamanninum Dieter Roth, sem giftur var íslenskri konu, og fór með honum til Íslands, m.a. til Loðmundarfjarðar. Hann heillaðist svo af staðnum, að hann hefur verið þar á hverju sumri frá 1977. Þar málar hann aðallega vatnslitamyndir. Í Berlín hefur hann málað stærri myndir í svipuðum stíl, á sérmeðhöndlaðar álplötur, með aðferð sem hann hefur sjálfur þróað.

Á síðustu árum hefur hann myndskreytt nokkrar bækur íslenskra skálda:

Bernd Koberling hefur haldið fjölda einkasýninga, m.a. hér á landi.

Einnig tekið þátt í fjölda samsýninga, m.a. í Skaftfelli, menningarmiðstöðinni á Seyðisfirði.

Verk hans eru meðal annars í eftirtöldum listasöfnum:
Verdun-samningurinn

Verdun-samningurinn var samningur um skiptingu hins mikla Evrópuveldis Karlunga milli þriggja sona Lúðvíks guðhrædda Frankakeisara, árið 843. Samningurinn, sem gerður var í Verdun í Frakklandi, batt enda á átök bræðranna um yfirráð yfir ríkinu eftir lát föður þeirra þar sem Lóþar hafði staðið einn gegn bandalagi yngri bræðra sinna.

Lát Lúðvíks keisara og borgarastyrjöld.

Áður en hann dó hafði Lúðvík guðhræddi gert syni sína að konungum hvern í sínu ríki: Karl sköllótta yfir Akvitaníu, Lúðvík þýska yfir Bæjaralandi og Lóþar yfir Ítalíu. Þessi skipting var meðal annars niðurstaðan af átökum keisarans við syni sína eftir tilraunir hans til að gera Karli sköllótta, syni af seinna hjónabandi, jafn hátt undir höfði og hinum tveimur.

Þegar Lúðvík keisari síðan dó árið 840 gerði elsti sonur hans, Lóþar, kröfu um að erfa keisaratignina og þar með yfirráð yfir löndum bræðra sinna. Þetta leiddi til borgarastyrjaldar og bandalags milli yngri bræðranna tveggja gegn eldri bróður sínum. Þegar yngri bræðurnir tveir, Lúðvík og Karl, sóru eið árið 842, gegn Lóþari, sá hann sér ekki annan kost en semja.

Skipting Evrópu.

Við samninginn í Verdun var ríkinu skipt þannig að Karl fékk svæði sem gróflega svarar til Frakklands, Lúðvík fékk svæði sem samsvarar Hinu heilaga rómverska keisaradæmi og Lóþar fékk miðhlutann, sem svarar til Norður-Ítalíu, Provence, Búrgúndí, Elsass, Lothringen ("Lóþar-ingen"), og Niðurlanda.

Samningurinn hafði afgerandi áhrif á þá ríkjaskiptingu sem gilt hefur í Evrópu til okkar daga.
Yfirborðsflatarmál

Yfirborðsflatarmál er flatarmál "sýnilegra" hliða rúmfræðilegs hlutar. Einfaldasta dæmið er yfirborðsflatarmál stjarfs ferhyrnings þar sem hliðarlengd og -breidd eru margfölduð saman. SI eining flatarmáls er "m²". Yfirborð kúlu er fundið með formúlunni "4πr²" þar sem "r" er radíus.
Einkunn

Einkunn er fallorð sem stendur með öðru fallorði og lýsir því nánar. Einkunn myndar eina heild með fallorðinu. Einkunn getur staðið í öllum föllum (nefnifalli, þolfalli, þágufalli og í eignarfalli). Ef einkunn stendur í eignarfalli kallast hún eignarfallseinkunn.