arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Chlodwig zu Hohenlohe-Schillingsfürst

Chlodwig Carl Viktor, fursti af Hohenlohe-Schillingsfürst og prins af Ratibor og Corvey (31. mars 1819 – 6. júlí 1901), yfirleitt kallaður furstinn af Hohenlohe, var þýskur stjórnmálamaður sem var kanslari Þýskalands og forsætisráðherra Prússlands frá 1894 til 1900. Hann hafði gegnt ýmsum embættum fyrir kanslaratíð sína: Meðal annars hafði hann verið forsætisráðherra Bæjaralands (1866–1870), sendiherra til Parísar (1873–1880), utanríkisráðherra (1880) og landstjóri Alsace-Lorraine (1885–1894). Hann var einn áhrifamesti frjálslyndi stjórnmálamaður síns tíma í Þýskalandi.

Æviágrip.

Chlodwig zu Hohenlohe-Schillingsfürst var kominn af aðalsætt sem hafði ráðið yfir furstadæminu Hohenlohe-Schillingsfürst í Heilaga rómverska ríkinu. Þegar Chlodwig fæddist árið 1819 hafði furstadæmið verið innlimað í konungsríkið Bæjaraland vegna herfara Napóleons.

Eftir ósigur Bæjara í austurrísk-prússneska stríðinu árið 1866 útnefndi Lúðvík 2. konungur Hohenlohe forsætisráðherra Bæjaralands. Hohenlohe var hlynntur samruna Bæjaralands við nýja þýska keisaraveldið, enda var þjóðerniskennd hans sem Bæjara ekki ýkja sterk. Eftir að Þýskaland sameinaðist í kjölfar fransk-prússneska stríðsins var Hohenlohe útnefndur varaforseti þýska ríkisþingsins og síðan sendiherra Þjóðverja til Parísar.

Árið 1894 féllst Hohenlohe, þá 75 ára, á beiðni Vilhjálms 2. Þýskalandskeisara um að taka við kanslaraembættinu af Leo von Caprivi. Ýmsar ástæður lágu að baki vali keisarans á Hohenlohe: Furstinn var trúr Hohenzollern-ættinni, hafði verið vinur Bismarcks og var því í náðinni hjá fjölmiðlum sem tengdust Bismarck og höfðu gagnrýnt Caprivi. Auk þess var Hohenlohe af góðum ættum sem prússnesku junkerarnir báru virðingu fyrir.

Hohenlohe lét minna á sér bera sem kanslari en forverar hans: Hann kom sjaldan fyrir þýsku þingin og leyfði ráðherrum sínum að starfa nokkuð sjálfstætt. Á kanslaratíð Hohenlohe tók fyrsta einkamálalögbók Þýskalands ("Bürgerliches Gesetzbuch" eða BGB) gildi. Hún er enn í gildi í dag og þykir ein sú besta sinnar tegundar.

Hohenlohe reyndi í orði kveðnu að hafa hemil á herskárri utanríkisstefnu keisarans og halda keisaranum fyrir utan borgaraleg stjórnmál en tókst ekki vel upp. Samband Þjóðverja við Breta versnaði mjög á þessum tíma vegna glannalegra ummæla Vilhjálms keisara og Hohenlohe fékk lítið að gert. Hohenlohe sagði af sér sem kanslari þann 17. október árið 1900.
Georg von Hertling

Georg Friedrich, Graf von Hertling (31. ágúst 1843 – 4. janúar 1919), var bæverskur stjórnmálamaður sem var forsætisráðherra Bæjaralands frá 1912 til 1917 og síðan forsætisráðherra Prússlands og kanslari Þýskalands frá 1917 til 1918. Hann var fyrsti stjórnmálamaðurinn úr skipulögðum stjórnmálaflokki sem gegndi kanslaraembættinu.

Æviágrip.

Hertling varð heimspekikennari í Háskólanum í München og samdi bækur um Aristóteles (1871) og Albertus Magnus (1880). Frá 1875 til 1890 og frá 1893 til 1912 sat hann á þýska ríkisþinginu og frá 1909 til 1912 var hann leiðtogi þýska Miðflokksins á þinginu. Árið 1891 gerði ríkisstjóri Bæjaralands Hertling að þingmanni til lífstíðar í efri deild bæverska héraðsþingsins.

Sem leiðtogi stærsta flokksins á bæverska héraðsþinginu var Hertling árið 1912 útnefndur forsætisráðherra og utanríkisráðherra Bæjaralands. Hann var fyrsti forsætisráðherrann sem var útnefndur í embættið í valdi meirihluta á þingi. Lúðvík 3. konungur Bæjaralands gaf honum síðar greifanafnbót. Eftir að fyrri heimsstyrjöldin braust út árið 1914 studdi Hertling ríkisstjórn Theobalds von Bethmann-Hollweg kanslara en afþakkaði boð um að taka við kanslaraembættinu þegar Bethman-Hollweg neyddist til að segja af sér árið 1917. Eftir að Georg Michaelis féll úr embættinu í nóvember sama ár féllst Hertling á að taka við kanslaraembættinu og gerðist jafnframt forsætisráðherra Prússlands. Hertling var fyrsti stjórnmálamaðurinn sem gegndi þessum embættum; forverar hans höfðu verið stjórnsýslumenn eða hermenn.

Hertling var íhaldsmaður sem vildi stefna að algerum sigri Þýskalands. Vegna aldurs síns og íhaldssemi var hann illa í stakk búinn til að keppast um völdin við yfirstjórn hersins sem laut forystu hershöfðingjanna Pauls von Hindenburg og Erichs Ludendorff. Líkt og Michaelis á undan honum var í síauknum mæli litið á Hertling sem strengjabrúðu Hindenburgs og Ludendorffs, sem höfðu á síðasta kafla styrjaldarinnar í raun breytt Þýskalandi í herforingjastjórn. Á stjórnartíð Hertlings fór allt út um þúfur fyrir þýska herinn á vesturvígstöðvunum. Þar sem Hertling tókst ekki að leysa úr kreppunni neyddist hann í lok ársins 1918 til að segja af sér svo furstinn Maximilian von Baden gæti gerst kanslari og samið um frið við bandamenn.
Kínverskur faxhundur

Kínverskur faxhundur er hundategund sem einkennist af hárleysi á mest öllum líkama. Kínverskir faxhundar geta fæðst bæði hárlausir og með feld, kallaðir á ensku "Hairless" og "Powderpuff".
1. deild kvenna í knattspyrnu 2014

Wilhelm Marx (15. janúar 1863 – 5. ágúst 1946) var þýskur lögfræðingur, stjórnmálamaður og meðlimur í kaþólska Miðflokknum. Hann var tvisvar kanslari Þýskalands, frá 1923 til 1925 og aftur frá 1926 til 1925. Hann var einnig forsætisráðherra Prússlands í stuttan tíma árið 1925. Samanlagt sat hann lengst allra kanslara Weimar-lýðveldisins.

Æviágrip.

Marx var sonur skólastjóra í Köln. Hann ólst upp í borginni, gekk þar í Dreikönigsskólann og fékk þaðan bakkalársgráðu árið 1881. Hann stundaði síðan laganám í háskólanum í Bonn. Eftir útskrift úr laganámi vann hann ýmis störf sem lögfræðingur og dómari auk þess sem hann hóf þátttöku í stjórnmálum sem meðlimur kaþólska Miðflokksins. Sem kaþólikki átti Marx erfitt uppdráttar í lagageiranum á tíma þýska keisaraveldisins þar sem prússneskir mótmælendur nutu ýmissa forréttinda. Marx sat lengi bæði á prússneska héraðsþinginu og þýska ríkisþinginu og var þar þekktur sem óumdeildur stjórnmálamaður og samningamaður sem tókst vel að miðla málum.

Eftir að keisaraveldið hrundi og Weimar-lýðveldið var stofnað var Marx skipaður forseti hæstaréttarins og síðar forseti hæstaréttar Berlínar.

Eftir að ríkisstjórn Gustavs Stresemann sprakk í nóvember árið 1923 fól Friedrich Ebert forseti Marx að mynda nýja ríkisstjórn og gerast kanslari. Marx myndaði minnihlutastjórn með Miðflokknum, þýska Þjóðarflokknum, bæverska Þjóðarflokknum og þýska Demókrataflokknum. Ríkisstjórn Marx kynnti nýjan gjaldmiðil, þýska rentenmarkið, til að styrkja bágstaddan efnahaginn, samdi við aðskilnaðarsinna í Rínarlandi-Pfalz og dró úr spennu á svæðum sem Frakkar og Belgar höfðu hernumið. Marx tókst ekki að endurnýja ríkisstjórn sína eftir þingkosningar í lok ársins 1924.

Eftir að Ebert forseti lést árið 1925 bauð Marx sig fram í forsetakosningum sem frambjóðandi Miðflokksins. Hann hlaut 14,5% atkvæða í fyrri umferð kosninganna. Hann tapaði að endingu fyrir Paul von Hindenburg þar sem kommúnistinn Ernst Thälmann var einnig í framboði og klauf atkvæðahóp frjálslyndra og miðvinstrimanna sem vildu ekki harðlínumanninn Hindenburg sem forseta.

Í janúar árið 1926 varð Marx dómsmálaráðherra í ríkisstjórn Hans Luthers. Hann tók við sem kanslari eftir að Luther sagði af sér í maí sama ár. Ríkisstjórn Marx hrundi eftir að Jafnaðarmaðurinn Philipp Scheidemann leiddi í ljós á þingfundi að þýski herinn hefði átt í samstarfi við rauða herinn. Marx tókst að halda í stjórnartaumana með því að fá öfgahægriflokkinn DNVP inn í stjórnarsamstarfið en ríkisstjórn hans hrundi endanlega í júní árið 1928 vegna deilna um skólalög sem Marx hugðist setja.
Constantin Fehrenbach

Constantin Fehrenbach (11. janúar 1852 – 26. mars 1926) var þýskur stjórnmálamaður sem var einn af helstu leiðtogum kaþólska Miðflokksins á árum Weimar-lýðveldisins. Hann var forseti þýska ríkisþingsins árið 1918 og forseti stjórnlagaþingsins í Weimar frá 1919 til 1920. Í júní árið 1920 varð Fehrenbach kanslari Þýskalands. Hann sagði af sér í maí næsta ár til að mótmæla stríðsskaðabótum sem Þýskaland átti að greiða bandamönnum úr fyrri heimsstyrjöldinni. Fehrenbach leiddi þingflokk Miðflokksins frá 1923 til dauðadags árið 1926.

Æviágrip.

Constantin Fehrenbach fæddist árið 1852 í bænum Wellendingen í þáverandi stórhertogadæminu Baden. Hann nam guðfræði og síðan lögfræði í háskólanum í Freiburg. Hann vann sem lögfræðingur í bænum en hóf þátt í stjórnmálum árið 1884 þegar hann gekk á borgarþingið í Freiburg. Næsta ár gekk hann á héraðsþing Baden fyrir kaþólska Miðflokkinn. Fehrenbach gekk á þýska ríkisþingið árið 1903 og var kjörinn forseti þess árið 1918. Fehrenbach var síðasti forseti ríkisþingsins á árum þýska keisaraveldisins.

Fehrenbach sat áfram sem forseti ríkisþingsins eftir stofnun Weimar-lýðveldisins árið 1918. Í júní árið 1920 myndaði Fehrenbach fyrstu ríkisstjórn Weimar-lýðveldisins án aðkomu Jafnaðarmannaflokksins. Á kanslaratíð Fehrenbach voru atvinnuleysisbætur hækkaðar og hámarksbætur til einhleypra karlmanna yfir 21 árs aldri fóru úr 7 mörkum í 10 mörk.

Fehrenbach sagði af sér í maí árið 1921 af því að þýski Þjóðarflokkurinn hafði dregið stuðning sinn við ríkisstjórn hans til baka vegna ósættis með tilraunir Fehrenbach til að vinna með bandamönnum að greiðslu stríðsskaðabóta. Fehrenbach tókst ekki að fá þingstuðning fyrir frumvarpi sem tilgreindi 132 milljarða gullmarka sem andvirði stríðsskaðabótanna. Fehrenbach sagði formlega af sér þann 4. maí en sat áfram í starfsstjórn þar til Joseph Wirth tók við embættinu þann 10. maí.

Árið 1922 varð Fehrenbach dómari á dómstólnum "Staatsgerichtshof für das Deutsche Reich" sem átti að standa vörð um stjórnarskrá Weimar-lýðveldisins. Seint næsta ár gerðist Fehrenbach þingflokksformaður Miðflokksins og gegndi því hlutverki til dauðadags. Hann varð einnig varaformaður samtakanna "Verein zur Abwehr des Antisemitismus", sem áttu að berjast gegn gyðingahatri.
Inkassodeild kvenna í knattspyrnu 2018

Árið 2018 verður Íslandsmótið í knattspyrnu kvenna haldið í 37. sinn.

Liðin.

Staðan í deildinni.

Stigatafla.

"Staðan fyrir 18. umferð, 14. september 2018".

Markahæstu leikmenn.

"Staðan eftir 18. umferð, 14. september 2018".
Hrossaþari

Hrossaþari (fræðiheiti "Laminaria digitata") er stórvaxinn brúnþörungur af ættinni "Laminariaceae" sem vex í Norður-Atlantshafi.

Hrossaþara vex í norðvestur Atlantshafi allt frá Grænlandi suður til Cape Cod og í norðaustur Atlantshafi frá norðurhluta Rússlands og við Ísland suður til Frakklands. Hrossaþari er algengur við strendur Bretlandseyja nema við austurströnd Englands.

Hrossaþari myndar stórar breiður á hafsbotni og getur verið ríkjandi þörungategund. Hann vex mjög hratt miðað við aðrar þörungategundir. Hann er viðkvæmur fyrir beit ígulkerja.

Hrossaþari hefur verið notaður til áburðar og til að bera á land. Á 18 öld var hrossaþari brenndur til að einangra úr honum pottösku sem var notuð við glergerð. Á 19. öld var unnið joð úr hrossaþara. Fyrr á tímum voru þurrkaðir stilkar hrossaþara notaðir til að framkalla fósturlát og að koma af stað fæðingarhríðum.
Klemens 1.

Klemens I (nefndur á latínu: "Clemens Romanus") var fjórði páfi kaþólsku kirkjunnar frá 88 til 99. Hann er talinn fyrsti postullegi faðirinn meðal Rómarbiskupa.
Barnarót

Barnarót (fræðiheiti "Coeloglossum viride") er fremur lágvaxin jurt af brönugrasaætt. Hún vex í mólendi og oft í skóglendi. Blóm eru í klasa efst á stöngli. Ytri blómhlífarblöð eru rauðbrún.

Hún líkist friggjargrasi og hjónagrasi en þekkist frá þeim á lögun neðri varar og rauðbrúnum blómum.

Barnarót er algeng um allt Ísland og vex frá láglendi upp í um 700 m hæð.

Notkun.

"Coeloglossum viride" var. "bracteatum" er nú rannsakað í tengslum við æðavitglöp.
Omalotheca

Omalotheca er fjölskylda jurta innan körfublómaættar.
Fáni Mongólíu

Fáni Mongólíu er settur saman af þremur lóðréttum borðum, tveimur rauðum til hliðanna og einum bláum í miðjunni.

Rauði liturinn táknaði upprunalega sósíalisma en er nú sagður tákna framfarir. Blái liturinn er þjóðarlitur Mongólíu. Á rauða borðanum til vinstri er gula merkið svonefnt soyombo, sem er gamalt mongólskt tákn. Guli liturinn er sagður tákna órjúfandi vináttu.

Merkið á fánanum er í raun bókstafur í stafrófinu soyombo, sem var búið til 1686 af mongólska munknum Bogdo Zanabazar, vegna þess að það vantaði mongólskt ritróf. Stafrófið má einnig nota til að skrifa tíbesku og sanskrít.

Í miðjunni má ennfremur sjá tajitu eða yin og yang-táknið (kínverska: 阴阳). Hæð fánans á móti breidd er 1:2. Fáninn tók formlega gildi 12. febrúar 1992.

Fyrrverandi fánar.

Fáni Alþýðulýðveldisins Mongólíu (1949–1992) hafði sósíalíska stjörnu yfir soyombo-merkinu. Stjarnan var fjarlægð eftir fall Sovétríkjanna. Fáninn sem notaður var frá 1924 – 1949 hafði engan bláan borða. Soyombo-merkið var blátt og stóð í miðjunni en ekki til vinstri. Fáninn frá 1921 hafði hvorki bláan borða né soyombo, heldur var sól og máni (sem var tekið úr soyombo) efst til vinstri.
Fáni Svíþjóðar

Fáni Svíþjóðar hefur verið í núverandi mynd frá 16. öld, þó einungis formlega lögfastlega frá 1906. Fáninn er blár með gulum krossi í miðjunni og hefur því sama form og aðrir fánar Norðurlanda.

Blá-gulu litirnar þekkjast þegar frá 13. öld en form og lögun þó aðeins frá um 1500. Ætla má að fánninn taki mið af þeim danska sem er elsti óbreytti þjóðarfáni í heimi.

Fyrst sem maður heyrir um sænska fánann er í upphafi 16. aldar undir Gustav Vasa. Árið 1562 sagði í konunglegri fyrirskipun að fáninn skildi vera „gult udi korssvijs fördeelt påå blot“, sem vitaskuld þýðir gulur kross lagður á bláum. Nákvæmlega hvernig fáninn varð til er ekki vitað en sumir segja að hann hafi orðið til á 15. öld sem mótsetning við danska fánananum. Danskir kóngar undir Kalmarsambandinu voru ennfremur kóngar yfir Svíþjóð.

Hlutföll og litir.

Hlutföll fánans eru 10:16. Bláu fletirnir til vinstri skulu vera 4:5 en þeir til hægri 4:9. Hæð krossarmanna skal vera helmingur hæðar bláu flatanna.

Samkvæmt NCS-litakerfinu skulu litir fánans vera:

Litirnir skilgreinast þannig samkvæmt Pantone-litakerfinu:
Blóðarfi

Blóðarfi (fræðiheiti: "Polygonum aviculare") er einær jurt í súruætt ("Polygonaceae"). Hann finnst víða á tempruðum svæðum, en virðist vera upprunninn frá Evrasíu og Norður-Ameríku.

Undirtegundir.

"Blóðarfi" er mjög útbreiddur og eru nokkrar undirtegundir viðurkenndar:
Nothofagaceae

Lenjuætt (fræðiheiti: "Nothofagaceae") er lítil ætt í beykibálki með útbreiðslu á suðurhveli. Hún inniheldur nú eina ættkvísl ("Nothofagus") með 35 tegundir, en vilja sumir grasafræðingar skifta henni upp í fjórar. Í eldri flokkunum Cronquists system var ættin sett undir beykiætt ("Fagaceae").
Mýraeik

Mýraeik (fræðiheiti: "Quercus palustris") er eikartegund sem er ættuð frá austur og mið Bandaríkjunum, frá Connecticut vestur til austur Kansas, og suður til Georgia, vestur til austur Oklahoma og Kansas. Hún finnst einnig syðst í Ontaríó í Kanada.

Hún kýs helst blautan og leirkenndan jarðveg eins og nafnið gefur til kynna. Hún verður 18 til 22 m há, með bol allt að 1 m í þvermál.
Baugaeik

Baugaeik (fræðiheiti: "Quercus ellipsoidalis") er eikartegund sem er ættuð frá miðhluta Norður-Ameríku, aðallega við Vötnin miklu og efri hluta Missisippidals. Hún vex í rökum, leirkenndum jarðvegi. Baugaeik verður um 15 til 20 m há og líkist mjög skarlatseik, og skarast útbreiðslusvæði þeirra nokkuð.
Eitursnákar

Eitursnákar (fræðiheiti: "Elapidae") eru eitraðar slöngur með grannan búk og lítinn haus og nokkrar þær banvænustu sem þekktar eru. Eitur þeirra er yfirleitt taugaeitur, sem getur lamað hjarta og lungnastarfsemi fórnarlambsins. Konungskóbra er stærsti eitursnákur og stærsta eiturslanga heims.

Sæslöngur ("Hydrophiidae") eru gjarnan flokkaðar til eitursnáka, en sumar þeirra eru baneitraðar.
Siggi Reim

Sigurður Reimarsson (2. júní 1928 – 27. júní 2016), betur þekktur sem Siggi Reim, starfaði um hríð hjá Lifrarsamlaginu en lengst af starfaði hann hjá Vestmannaeyjabæ við sorphirðu og síðar við hreinsun á götum bæjarins. Siggi Reim var brennukóngur á Þjóðhátíðinni í rúmlega hálfa öld.

Siggi fæddist í Vestmannaeyjum.
Quercus hartwissiana

Quercus garryana er stórvaxin eikartegund sem er frá suðvestur Búlgaríu, norður Litlu-Asíu meðfram Svartahafi, og Kákasus. Henni var lýst af finnsk-rússneska grasa-og skordýrafræðingnum Christian von Steven 1857.
Reyðarfura

Reyðarfura (fræðiheiti: "Pinus resinosa") er fura ættuð frá Norður-Ameríku. Hún finnst frá Nýfundnalandi vestur til Manitoba, og suður til Pennsylvaníu, með nokkrum smærri aðskildum útbreiðslusvæðum í Appalasíufjöllum í Virginía og Vestur-Virginíu, sem og smá svæðum nyrst í New Jersey og norður Illinois.

Reyðarfura er héraðstré Minnesota.

Vistfræði.

Hún þolir illa skugga, en er vindþolin. Hún þrífst best í vel drenuðum jarðvegi. Hún nær háum aldri, en hámarkið er um 500 ár. Viðurinn er verðmætur í skógrækt á útbreiðslusvæðinu.
Nacho Monreal

Nacho Monreal (fæddur 26. febrúar 1986) er spænskur fótboltamaður sem spilar fyrir Real Sociedad. Hann spilar iðulega sem vinstri bakvörður, en getur einnig spilað sem hafsent.

Hann hefur spilaði fyrir Osasuna og Villareal, áður en hann var keyptur til Arsenal árið 2013. Hann á að baki 22 landsleiki fyrir spænska landsliðið.
2. deild kvenna í knattspyrnu 1986

Leikar í 2. deild kvenna í knattspyrnu hófust í 5. sinn árið 1986.
Berbaloðapi

Berbaloðapi (fræðiheiti: "Macaca sylvanus"), er tegund af austuröpum sem er einstök fyrir útbreiðslu sína fyrir utan Asíu. Finnst hann í Atlasfjöllum í Alsír og Marokkó ásamt litlum hópum af óþekktum uppruna í Gíbraltar.

Loðapar borða aðallega plöntur og skordýr og finnast þeir í fjölda búsvæða. Karldýr verða um 25 ára og kvendýr að 30 ára.

Lýsing.

Berbaloðapi er gulbrúnn til grár með ljósari feldi á kviði. Kvendýr eru að jafnaði 55 sm langur og karlar um 63 sm. Vigtin er 9,9 ± 1,03 kg hjá kvendýrum og 14,5 ± 1,75 kg hjá körlum. Andlitið er dökkbleikt og er rófan stutt (vestigial), getur verið frá 4 til 22mm. Karlarnir hafa oft lengri rófurnar. Framleggirnir eru lengri en afturleggirnir. Kvendýrin eru minni en karldýrin.

Vistfræði.

Berbaloðapi finnst aðallega í Atlas og Rif-fjallgörðunum í Marokkó og Alsír. Þetta er eina tegundin af loðöpum sem hefur útbreiðslu fyrir utan Asíu. Búsvæðin eru breytileg; sedrus, eikar og furuskógar, graslendi og runnar, sem og gróðursæl urð.

Fæðan er blanda af plöntum og skordýrum. Næstum allir hlutar plantnanna eru étnir. Þeir veiða og éta skordýr, sporðdreka, köngulær, ánamaðka, snigla og jafnvel halakörtur.

Það finnast sannanir fyrir verslun með berbaloðapa síðan jafnvel á járnöld. Leifar þeirra hafa fundist í Emain Macha í Írlandi, frá að minnst kosti 95 BC; járnaldarvirkið Titelberg í Lúxembourg; og tvemur rómverskum stöðum í Bretlandi.
Gregoríska tímatalið

Gregoríska tímatalið (einnig kallað nýi stíll eða gregoríanska tímatalið) er tímatal sem innleitt var í katólskum löndum árið 1582 og kennt er við Gregoríus 13. páfa. Tímatalið tók við af rómverska tímatalinu, sem oftast er kallað júlíanska tímatalið eða "gamli stíll" og kennt við Júlíus Sesar, en mikil skekkja var orðin í því.

Leiðréttingin var miðuð við vorjafndægur og gekk út á það að felldir voru niður 10 dagar árið sem það var tekið í notkun og kom þá 15. október í stað 5. október. Eingöngu fjórða hvert ár varð hlaupár og það aldamótaár sem talan 400 gengur upp í, í stað allra aldamótaára áður. Þannig var 1900 ekki hlaupár, en 2000 var það. Bæði hefðu verið hlaupár í gamla stíl.

Í löndum annara kirkjudeilda tók sums staðar upp undir tvær aldir að koma breytingunni á og flestar deildir austurkirkjunnar (Rétttrúnaðarkirkjunnar) hafa ekki enn tekið það upp. Því hefur til að mynda jóladagur þeirra á 20. öld verið þann 6. janúar vegna skekkjunnar sem er í júlíanska tímatalið, en ekki 25. desember eins og í því gregoríska.

Gregoríska tímatalið var tekið upp á Íslandi árið 1700 ásamt flestum ríkjum mótmælenda í Evrópu. Var skekkjan þá orðin 11 dagar frá júlíanska tímatalinu, en hafði verið 10 dagar þegar tímatalið var fyrst tekið í notkun árið 1582 og voru þessir 11 dagar felldir niður úr árinu, þannig að 28. nóvember kom í stað 17. nóvember.
2. deild kvenna í knattspyrnu 1993

Leikar í 1. deild kvenna í knattspyrnu hófust í 12. sinn árið 1993.
Pumori

Pumori (nepalska: पुमोरि) er fjall á landamærum Nepal og Tíbet. Það er 8 kílómetrum vestur af Mount Everest og er 7161 metra hátt. Nafnið þýðir fjallsdóttir á tungumáli sjerpa en enski fjallgöngumaðurinn George Mallory gaf því nafn. Pumori er bratt og er mikil hætta á snjóflóðum á því.

Lík tveggja ís­lenskra fjall­göngumann, Krist­ins Rún­ars­son­ar og Þor­steins Guðjóns­son­ar, fund­ust við fjallið árið 2018, rúmum 30 árum eftir að þeir fórust á niðurleið af því árið 1988.

Annar Íslendingur, Ari Kristins Gunnarsson, kleif tindinn árið 1991 en fórst líklega í snjóflóði á niðurleið. Hann er ófundinn.

&lt;br&gt;
Stan Lee

Stan Lee (fæddur undir nafninu Stanley Martin Lieber; 28. desember 1922 – 12. nóvember 2018) var bandarískur myndasöguhöfundur, ritstjóri og útgefandi. Hann var ritstjóri Marvel-myndasögufyrirtækisins og síðar útgáfustjóri og stjórnarformaður þess. Undir stjórn Stans Lee þróuðust Marvel-myndasögurnar úr því að vera lítil undirdeild stærra útgáfufyrirtækis til þess að verða margmiðlunarrisi með veruleg umsvif í bandaríska myndasöguiðnaðinum.

Ásamt ýmsum samstarfsmönnum, sér í lagi Jack Kirby og Steve Ditko, tók Lee þátt í því að skapa fjölmargar frægar myndasöguhetjur, þar á meðal Köngulóarmanninn (enska: Spider-Man), Hulk og X-Mennina. Lee var frumkvöðull í raunsærri persónusköpun í ofurhetjugeiranum en hafði áður tíðkast og átti þátt í því að létta á ritskoðun á myndasögum fyrir börn og ungmenni í Bandaríkjunum með skrifum sínum.

Eftir að Lee settist í helgan stein var hann áfram nokkurs konar opinbert andlit Marvel-myndasagnanna og dundaði sér við ýmis sjálfstæð verkefni alveg fram á tíræðisaldur. Hefð myndaðist fyrir því að Stan Lee birtist í aukahlutverkum í kvikmyndum byggðum á Marvel-ofurhetjum eftir aldamótin. Lee var því tíð sjón á hvíta tjaldinu á efri árum og birtist í stuttum feluhlutverkum í fjölmörgum stórmyndum, þar á meðal öllum 20 myndunum í Marvel-kvikmyndaheimnum sem komu út fyrir dauða hans.
1. deild kvenna í knattspyrnu 1998

Leikar í 1. deild kvenna í knattspyrnu hófust í 17. sinn árið 1998.
Egill Egilsson

Egill Egilsson (fæddur 25. október 1942 á Grenivík, látinn 13. desember 2009 í Reykjavík) var íslenskur eðlisfræðingur, kennari og rithöfundur.

Egill vann fyrir Orkustofnun við vatnsmælingar á 7. áratugnum. Hann fluttist til Kaupmannahafnar síðar og nam þar eðlisfræði. Hann kenndi síðar fagið við Kaupmannarhafnarháskóla, Háskóla Íslands, MH og MR.

Egill var um tíma fréttaritari ríkisútvarpsins í Kaupmannahöfn. Egill var tilnefndur til Menningarverðlauna DV árið 1992 fyrir bók sína "Spillvirkjar".

Árið 2009 reisti Egill Landsvirkjun níðstöng með hrosshaus í mótmælum gegn Hvammsvirkjun.

Kona Egils var Guðfinna Eydal, sálfræðingur og eignuðust þau þrjú börn. Bróðir Egils var Valgarður Egilsson, læknir og rithöfundur.
Liðormar

Liðormar (fræðiheiti: "Annelida") eru fylking dýra sem finnst aðallega í vatni eða nálægt vatni en þá oftast í hafinu. Þeir eru þekktir fyrir að vera stórir og fjölliðaðir. Bolurinn er langur og í flestum tilvikum greinilega liðskiptur. Þeir hafa totur á liðunum sínum sem þeir nota til sunds, á totunum eru annað hvort venjulegir burstar eða stuttir og fínir burstar, einnig eru til tegundir sem hafa enga bursta á liðunum. Á liðamótum þeirra er styrktarspöng en ef hana skortir þá hverfur liðskipting á ytra borði þeirra. Bolur liðorma er gerður úr teygjanlegu kollageni. Kollegenið kemur úr frumuhúðinni sem liggur undir bolnum þeirra.

Liðormar eru vatnadýr en nokkrir lifa í jarðvegi en þá er jarðvegurinn rakur.

Tegundir liðorma.

Undirtegundir liðorma eru meðal annars ánamaðkur, burstaormar, iglur (blóðsugur), og skeri. Ánamaðkar og burstaormar (sjávarormar) finnast helst í sjónum á meðan blóðsugur, iglur og skeri halda sér helst á rökum jarðvegi.

Burstaormur.

Burstaormar (fræðiheiti: "Polychaeta") er algengasta undirtegund liðorma sem finnast helst í sjónum og er algengast að stærð þeirra sé um 10 mm á lengd. Þeir eru þekktir fyrir að vera litríkir ásamt því að hafa bursta sem þeir nota til þess að synda. Burstaormur er ein af undirtegundum liðorma en talið er að 70% liðorma tilheyri burstaormum. Þeir halda sér helst á botninum og grafa sig í botninn og lifa þar á groti, oft búa þeir sér til göng á sjávarbotninum.