arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Frumsendur líkindafræðinnar

Frumsendur líkindafræðinnar (einnig kallaðar frumsendur Kolmogorovs eftir Andrey Kolmogorov, sem lagði þær fram) eru þrjár frumsendur sem notaðar eru til grundvallar allri líkindafræði.

Lögð eru til grundvallar mengi hugsanlegra útkoma, Ω, sigma-algebru F sem samanstendur af hlutmengjum í Ω, og fall P sem varpar stökum úr F yfir í rauntölur. Þá gildir fyrir sérhvern atburð formula_1:
Flateyrarhreppur

Flateyrarhreppur var hreppur í Vestur-Ísafjarðarsýslu, kenndur við Flateyri við Önundarfjörð.

Hreppurinn varð til árið 1922 þegar Mosvallahreppi var skipt í tvennt. Hinn 1. júní 1996 sameinaðist Flateyrarhreppur 5 öðrum sveitarfélögum á Vestfjörðum: Ísafjarðarkaupstað, Mosvallahreppi, Mýrahreppi, Suðureyrarhreppi og Þingeyrarhreppi, undir nafninu "Ísafjarðarbær".
19. janúar

19. janúar er 19. dagur ársins samkvæmt gregoríska tímatalinu. 346 dagar (347 á hlaupári) eru eftir af árinu.

Atburðir.
Flatey

Flatey getur átt við eftirfarandi:
Reykholt (Árnessýslu)

Reykholt er þéttbýlisstaður í Bláskógabyggð í Árnessýslu. Þar er jarðhitasvæði og gufugoshver.

Í Reykholti er Grunnskóli Bláskógabyggðar og félagsheimilið Aratunga. Í Reykholti bjuggu 236 íbúar 1. desember 2015.
Kirkja hins sanna Jesú

Kirkja hins sanna Jesú (真耶穌教會) er sjálfstæð kirkjudeild stofnuð í Peking í Kína árið 1917. Meðlimir kirkjunnar eru um 1,5 milljónir í öllum heimsálfum. Kirkjan er kínverskt afbrigði af Hvítasunnuhreyfingunni innan kristinnar trúar, sem kom fram á byrjun 20. aldar. Árið 1967 var Alþjóðaráð Kirkju hins sanna Jesú stofnað í Los Angeles í Bandaríkjunum. Núverandi formaður alþjóðaráðsins er Yung-Ji Lin predikari.

Fimm grunnkenningar.

Kirkja hins sanna Jesú byggir á fimm grunnkenningum. Þær eru eftirfarandi:
Geiradalshreppur

Geiradalshreppur var hreppur í Austur-Barðastrandarsýslu.

Hinn 4. júlí 1987 sameinaðist hreppurinn hinum fjórum hreppum sýslunnar: Reykhólahreppi, Gufudalshreppi, Múlahreppi og Flateyjarhreppi undir nafni "Reykhólahrepps".
T. S. Eliot

Thomas Stearns Eliot (1888 – 1965) var bandarískt ljóðskáld, leikskáld og gagnrýnandi. Hann hlaut Bókmenntaverðlaun Nóbels árið 1948. Þekktasta verk hans er ljóðið Eyðilandið.
24. janúar

24. janúar er 24. dagur ársins samkvæmt gregoríska tímatalinu. 341 dagur (342 á hlaupári) er eftir af árinu.

Atburðir. °°°°
Dáin.

[[Flokkur:Janúar]]
Hvammshreppur

Hvammshreppur hafa þrír hreppar heitið á Íslandi:
Skagahreppur

Skagahreppur var hreppur utarlega á Skaga í Austur-Húnavatnssýslu.

Hreppurinn varð til við skiptingu Vindhælishrepps í þrennt 1. janúar 1939.

Skagahreppur sameinaðist Vindhælishreppi á ný 9. júní 2002, þá undir nafninu "Skagabyggð".
Haganeshreppur

Haganeshreppur var hreppur í Fljótum nyrst í Skagafjarðarsýslu.

Hreppurinn varð til ásamt Holtshreppi árið 1898 (eða 1899) þegar Fljótahreppi var skipt í tvennt. Þeir sameinuðust aftur undir gamla nafninu 1. apríl 1988.

Hinn 6. júní 1998 sameinaðist svo Fljótahreppur 10 öðrum sveitarfélögum í Skagafirði og mynduðu þau saman "sveitarfélagið Skagafjörð".

Hreppsnefnd.

Síðasta hreppsnefnd Haganeshrepps var kosin í hreppsnefndarkosningunum 1986.
Mývatn

Mývatn er stöðuvatn í Suður-Þingeyjarsýslu, skammt frá Kröflu. Mývatn er fjórða stærsta stöðuvatn Íslands, um 37 ferkílómetrar að stærð. Vatnið er fremur grunnt, eða fimm metrar þar sem dýpst er. Í vatninu eru um 40 litlar eyjar og þykja þær gefa vatninu ægifagurt yfirbragð. Innrennsli í vatnið er að mestu frá lindum sem eru víða við það austan- og sunnanvert. Úr Mývatni rennur Laxá.

Mývatn er einna þekktast fyrir fjölskrúðugt fuglalíf - t.d. eru fleiri andategundir þar en á nokkrum öðrum stað heimsins. Kísiliðjan vann kísilgúr úr vatninu af í tæpa fjóra áratugi, en vinnslu var hætt 28. nóvember 2004 og verksmiðjan rifin ári síðar.

Sumir telja vatnið vera ofauðgað, þ.e. ofmettað af næringarefnum. Við Mývatn hefur verið starfrækt sjálfvirk veðurathugunarstöð síðan 1996.
Glæsibæjarhreppur

Glæsibæjarhreppur var hreppur sunnan Hörgár í Eyjafjarðarsýslu, kenndur við bæinn Glæsibæ.

Hinn 1. janúar 2001 sameinaðist Glæsibæjarhreppur Skriðuhreppi og Öxnadalshreppi undir nafninu "Hörgárbyggð".
Staðarsveit

Staðarsveit er sveit á sunnanverðu Snæfellsnesi, kennd við kirkjustaðinn Staðastað.

Staðarsveit var sjálfstæður hreppur til 11. júní 1994, en þann dag sameinaðist hún Breiðuvíkurhreppi, Neshreppi utan Ennis og Ólafsvíkurkaupstað undir nafninu "Snæfellsbær".
Borgarhjól

Borgarhjól er reiðhjól sem er hannað til notkunar við þéttbýlisaðstæður, þar sem er malbik og/eða gangstéttir, en eru ekki útbúin til hjólreiða á grófu undirlagi, eins og t.d. fjalllendi. Borgarhjól eru mun veikbyggðari en fjallahjól og hafa mjórri og sléttari dekk með grynnri rákum, og eru því einnig mun ódýrari. Við þéttbýlisaðstæður getur verið áreynsluminna að hjóla þeim en fjallahjólum sökum þess hve létt þau eru. Borgarhjól hafa gjarnan bögglabera að aftan, nokkuð sem finnst yfirleitt ekki á fjallahjólum eða götuhjólum.
John Logie Baird

John Logie Baird (fæddur 13. ágúst 1888, dó 14. júní 1946) var skoskur rafmagnsverkfræðingur og einn helsti frumkvöðullinn við þróun sjónvarpsins. Hann var fyrstur manna til að láta sjónvarpsútsendingu virka.
Borgarhreppur

Borgarhreppur var hreppur í Mýrasýslu, kenndur við landnámsbæinn og kirkjustaðinn Borg á Mýrum. Afmarkaðist hann af Langá vestan megin en Gljúfurá og Hvítá að austan.

Þorpið Borgarnes var upphaflega í hreppnum, en var gert að sérstökum hreppi árið 1913.

Hinn 7. júní 1998 sameinaðist Borgarhreppur "Borgarbyggð", ásamt Álftaneshreppi og Þverárhlíðarhreppi.
Vé

Vé er sonur Bors, sonar Búra, sonar Auðhumlu. Bræður hans heita Óðinn og Vilji. Hann tekur þátt í sköpun heims, ásamt bræðrum sínum en virðist síðan hverfa, ásamt bróður sínum Vilja, að sköpun lokinni. Spurning er hvort að Vili og Vé séu einungis sjónhverfingar Óðins líkt og Hár Jafnhár og Þriðji. Hann er sagður hafa gefið mönnunum málið og ytri skilningarvit.
Capelinhos

Capelinhos er eldfjall staðsett á eyjunni Faial, sem er hluti af Asóreyjum (sem aftur er hluti Portúgals). Síðast gaus fjallið árin 1957 til 1958.
Lundarreykjadalshreppur

Lundarreykjadalshreppur (áður Syðri-Reykjadalshreppur) var hreppur í Borgarfjarðarsýslu, kenndur við Lundarreykjadal í Borgarfirði.

Hinn 7. júní 1998 sameinaðist Lundarreykjadalshreppur Andakílshreppi, Hálsahreppi og Reykholtsdalshreppi undir nafninu "Borgarfjarðarsveit".
Annað ráðuneyti Ólafs Thors

Annað ráðuneyti Ólafs Thors, og fyrsta ríkisstjórn Lýðveldisins Íslands sem studdist við þingræðislegan meirihluta var gjarnan nefnt "Nýsköpunarstjórnin". Togarar sem keyptir voru til landsins að undirlagi ríkisstjórnarinnar voru nefndir nýsköpunartogarar. Markmið stjórnarinnar var að skapa nýjungar í atvinnulífi landsmanna. Stjórnin hafði mikinn gjaldeyri til fjárfestinga, svonefndan stríðsgróða. Á endanum rofnaði stjórnarsamstarfið 10. október 1946 vegna deilna um veru bandarísks hers á Íslandi einkum og sér í lagi á grunni Keflavíkursamningsins. Stjórnin sat þó til 4. febrúar 1947 uns tekist hafði að mynda nýja stjórn.

Sjálfstæðisflokkur leiddi stjórnarsamstarfið með Alþýðuflokki og Sósíalistaflokki. Þetta var fyrsta aðkoma sósíalista að ríkisstjórn Íslands. Nokkrir þingmenn Sjálfstæðisflokksins, Pétur Ottesen, Jón Sigurðsson á Reynistað, Þorsteinn Þorsteinsson, Gísli Sveinsson og Ingólfur Jónsson voru í stjórnarandstöðu enda var þeim ekkert gefið um að vinna með sósíalistum.

Ólafur Thors, formaður Sjálfstæðisflokksins, var forsætis- og utanríkisráðherra.

Pétur Magnússon, varaformaður Sjálfstæðisflokksins, var fjármála- og viðskiptaráðherra.

Áki Jakobsson, Sósíalistaflokki, var sjávarútvegsráðherra; hann fór einnig með flugmál.

Brynjólfur Bjarnason, formaður miðstjórnar Sósíalistaflokksins, var menntamálaráðherra.

Emil Jónsson, Alþýðuflokki, var samgöngu- og iðnaðarmálaráðherra; hann fór einnig með kirkjumál.

Finnur Jónsson, Alþýðuflokki, var dóms- og félagsmálaráðherra; hann fór einnig með verslunarmál.
H. Harvard Arnason

H. Harvard Arnason eða Hjörvarður Árnason (1909 – 1986) var vestur-íslenskur listfræðingur. Hann fæddist í Kanada af íslensku foreldri og gekk í Manitoba-háskóla en fluttist síðar til Bandaríkjanna og varð bandarískur ríkisborgari árið 1940. Hann var fulltrúi á Íslandi í Seinni heimsstyrjöldinni. 1951 til 1961 var hann forstöðumaður Walker Art Center, eins af þekktustu nútímalistasöfnum Bandaríkjanna. Hann samdi þekkt rit um samtímalist, "A History of Modern Art" sem kom út árið 1968.

Fantasíurithöfundurinn Eleanor Arnason er dóttir hans.
Eyrarbakkahreppur

Eyrarbakkahreppur var hreppur suðvestan til í Flóa í Árnessýslu, kenndur við kauptúnið Eyrarbakka.

Hreppurinn var stofnaður með landshöfðingjabréfi hinn 18. maí 1897 við að Stokkseyrarhreppi var skipt í tvennt.

Hinn 7. júní 1998 sameinuðust hrepparnir tveir á ný og Sandvíkurhreppur og Selfossbær að auki undir merkjum "sveitarfélagsins Árborgar".
1895

Árið 1895 (MDCCCXCV í rómverskum tölum)

Á Íslandi.

Fædd

Dáin

Erlendis.

Fædd

Dáin
Jarðhitasvæði Íslands

Jarðhitasvæði Íslands kallast þau svæði þar sem jarðhita er að finna. Þó það sé á stóru svæði innan virka rekbeltisins ber þó að nefna helstu svæðin.
Golda Meir

Golda Meir (hebreska: גּוֹלְדָּה מֵאִיר) (fædd Golda Mabovitz þann 3. maí, 1898 – 8. desember, 1978) var einn af stofnendum Ísrael. Hún gegndi starfi flokksforingja verkamannaflokks landsins, utanríkisráðherra landsins og var fjórði forsætisráðherra þess frá 17. mars 1969 – 11. apríl 1974. Hún var kölluð járnfrú ísraelska stjórnmála, löngu áður en það hugtak festist við Margaret Thatcher. Hún er fyrsti og jafnframt eini kvenkyns forsætisráðherra Ísrael og þriðji kvenkyns forsætisráðherrann í heiminum.
Fatah

Fatah (arabíska: فتح); er tekið úr upphafsstöfum arabísku orðanna "Harakat al-Tahrir al-Watani al-Filastini", er stærsta hreyfingin innan palestínsku regnhlífarsamtakanna PLO, eða Frelsishreyfingar Palestínumanna.
808

Árið 808 (DCCCVIII í rómverskum tölum)
Risaeðlur

Risaeðlur (fræðiheiti "Dinosauria") voru hryggdýr sem drottnuðu yfir landrænu vistkerfi Jarðar í meira en 160 milljónir ára. Þær komu fyrst fram á sjónarsviðið fyrir um 230 milljónum ára. Í lok Krítartímabilsins, fyrir 65 milljónum ára, varð hamfaraatburður sem olli útdauða þeirra og þar með endalokum yfirráða þeirra á landi. Fuglar nútímans eru taldir beinir afkomendur risaeðlanna.

Allt frá því að leifar fyrstu risaeðlunnar fundust á 19. öld hafa steingerðar beinagrindur þeirra dregið að sér mikla athygli á söfnum um víða veröld. Risaeðlur eru orðnar nokkurs konar hluti af heimsmenningunni og ekkert lát virðist á vinsældum þeirra, sér í lagi á meðal barna. Fjallað hefur verið um þær í metsölubókum og kvikmyndum á borð við "Jurassic Park (Júragarðurinn)", og nýjustu uppgötvanir um risaeðlur birtast reglulega í fjölmiðlum.

Orðið "dinosaur" er einnig notað óformlega til að lýsa hvers kyns forsögulegum skriðdýrum eins og "pelycosaur Dimetrodon", hinum vængjaða "pterosaur", og vatnaskriðdýrunum "ichthyosaur", "plesiosaur" og "mosasaur", þrátt fyrir að engin þeirra séu í raun risaeðlur.
Frode Estil

Frode Estil (fæddur 31. maí 1972) er norskur gönguskíðagarpur. Hans helsti kostur er að geta skipt hratt um göngustíl og er hraður á upphlaupum að marki.

Á ÓL 2006 tók Frode þátt í 2x15 km eltigöngu, en það fór ekki betur en svo að hann féll í startinu og endaði aftastur í hópnum. Við fallið brotnaði annar stafurinn og annað skíðið svo hann þurfti að skipta. Við tók svo erfið gangan, að vinna sig upp fram að þeim sem fóru fyrir hópnum. Það lukkaðist, og þegar komið var inn á síðustu metrana vann Frode sig upp um 3 sæti í æsilegum eltingaleik við Rússann Jevgenij Dementiev, sem þó fór með sigur af hólmi.
12. febrúar

12. febrúar er 43. dagur ársins samkvæmt gregoríska tímatalinu. 322 dagar (323 á hlaupári) eru eftir af árinu.

Atburðir.
Sin City

Sin City getur átt við:
Treasure Island

Treasure Island getur átt við:
Kaplakriki

Kaplakriki er heimavöllur Fimleikafélags Hafnarfjarðar sem er betur þekkt sem FH. Örnefnið er kennt við kapla í merkingunni hryssur.

Íþróttahúsið með tveimur handboltavöllum rúmar ríflega 2200 manns í sæti, og var vígt árið 1990. Knattspyrnuvöllur er á svæðinu og rúmar hann rétt yfir 3000 manns í sæti og stefnt er að frekari stækkun áhorfendastúkna. Einnig er þar frjálsíþróttaaðstaða og innanhúsaðstaða tekinn i notkun vorið

2015 handa frjálsíþróttafólki félagsins. Sumarið 2004 var svo vígt knatthús nefnt Risinn sem nýtist til æfinga allan ársins hring, síðan haustið 2015 var tekið í notkun minna knatthús sem fékk nafnið Dvergur.
Hannes Hafstein

Hannes Þórður Hafstein (f. 4. desember 1861, d. 13. desember 1922) var íslenskt skáld, sýslumaður og fyrsti ráðherra Íslands.

Ævi.

Hannes var sonur Péturs Havsteens amtmanns á Möðruvöllum í Hörgárdal. Hann varð fyrsti inspector scholae Lærða skólans skólaárið 1879-1880. Hannes lauk námi við Lærða skólann 1880 og hélt í laganám til Kaupmannahafnar. Hann dundaði sér við skriftir á námsárum sínum og gat sér gott orð á Íslandi fyrir skáldskapargáfu. Hann lauk lögfræðiprófi frá Kaupmannahafnarháskóla árið 1886. Þegar hann kom heim varð hann settur sýslumaður í Dalasýslu og sat að Staðarfelli í eitt ár uns hann gerðist málafærslumaður við landsyfirréttinn. Tveimur árum síðar varð Hannes ritari hjá Magnúsi Stephensen landshöfðingja.

Árið 1895 var hann skipaður sýslumaður á Ísafirði, í kjölfar Skúlamála - Skúla Thoroddsen og fór til Ísafjarðar árið eftir. Árið 1899 fór Hannes á landhelgisbátnum Ingjaldi út í breska togarann "Royalist", sem var að ólöglegum veiðum í íslenskri landhelgi í Dýrafirði. Togarinn kafsigldi bátinn með þeim afleiðingum að þrír af þeim fjórum ósyndu mönnum sem voru með Hannesi í för drukknuðu. Bretarnir björguðu Hannesi um borð og hættu veiðunum.

Hannes sat á Alþingi fyrir Ísfirðinga 1900-1901 og fyrir Eyfirðinga 1903-1915. Loks var hann kjörinn af konungi til setu á Alþingi 1916-1922 en hann sat síðast á Alþingi 1917. Hann varð foringi Heimastjórnarmanna á Alþingi þegar dönsk ríkisstjórn Venstre féllst á hugmyndir Heimastjórnarmanna um ráðherra á Íslandi, og bauð Íslendingum heimastjórn að fyrra bragði, eftir að Valtýr Guðmundsson hafði fengið frumvarp sitt samþykkt á Alþingi 1901, árið 1903.

Ráðherra.

Hannes varð fyrsti ráðherra Íslands frá og með 1. febrúar 1904. Meðan Hannes var ráðherra var sími lagður til landsins (sjá "Símamálið"). Deilur risu um uppkast að nýrri stjórnarskrá og var kosið um „"Uppkastið"“ árið 1908. Andstæðingar "Uppkastsins" unnu sigur og Björn Jónsson varð ráðherra 31. mars 1909. Þá varð Hannes bankastjóri Íslandsbanka.

Hannes varð ráðherra í annað sinn 24. júlí 1912, þá fyrir Sambandsflokk, þegar Kristján Jónsson lét af embætti, og sat til 21. júlí 1914. Á því tímabili var fánamálið mjög til umræðu, og tapaði Hannes atkvæðagreiðslu um skipan nefndar um tilhögun og tillögugerð í fánamálinu. Tók Sigurður Eggerz við ráðherraembætti af Hannesi. Hannes settist þá aftur í bankastjórastól Íslandsbanka og sat þar til 1917 er hann sagði af sér vegna heilsubrests.
25. febrúar

25. febrúar er 56. dagur ársins samkvæmt gregoríska tímatalinu. 309 dagar (310 á hlaupári) eru eftir af árinu.

Atburðir.
Oakland

Oaklandborg var stofnuð 1852 í kjölfar gullæðisins í Kaliforníu um miðbik 19. aldar. Borgin er staðsett við austurströnd San Francisco-flóa og heyrir undir Alameda sýslu. Samkvæmt opinberum tölum voru íbúar alls 397.067 1. júlí árið 2006.

Helstu kennileiti eru Bay Bridge sem tengir Oakland við San Francisco og Port of Oakland sem er ein stærsta innflutningshöfn Bandaríkjanna á Vesturströndinni. Einnig er vert að geta The Coliseum, heimavallar Oakland Athletics.

Íþróttir.

Oakland er heimaborg bandarískra stórliða.

Háskólar.

Helstu háskólar í Oakland og næsta nágrenni eru:
Sogblettir

Sogblettir var íslensk pönkhljómsveit sem starfaði á árunum 1986 til 1988. Sogblettir var ein af fyrstu hljómsveitunum sem Smekkleysa gaf út á plötu. Arnar Sævarsson (hálfbróðir Bjarkar Guðmundsdóttur), Ari Eldon og Gunnar Sæmundsson höfðu spilað saman í nokkur ár áður en Jón Júlíus Filippusson fór að syngja með þeim veturinn 1986-87. Sogblettir voru iðnir við tónleikahald og þykir ein eftirminnilegasta rokkhljómsveitin frá þessum tíma, enda valin efnilegasta hljómsveit ársins af umsjónarmanni rokksíðu Morgunblaðsins 1987. Tónlist Sogbletta var hrá og kraftmikil og textarnir ágengir. Fyrir jólin 1987 sendi sveitin frá sér sína fyrstu plötu og Jón söngvari hætti skömmu seinna. Nýr söngvari, Grétar, tók við og eftir þetta fór vegur Sogbletta minnkandi. Hljómsveitin hætti eftir aðra plötu sína síðla árs 1988. Arnar og Jón spiluðu seinna saman í hljómsveitinni Niður (1992-1997) og Ari Eldon með hljómsveitinni Bless (1988-1990).
Arnar Sævarsson

Arnar Sævarsson (fæddur 2. júlí 1970) tónlistarmaður og bróðir Bjarkar Guðmundsdóttur söngkonu. Hann hefur m. a. spilað í pönkhljómsveitunum Sogblettir, Brak og Niður en einnig fengist við ýmislegt annað tengt íslenskri rokktónlist.
1788

Árið 1788 (MDCCLXXXVIII í rómverskum tölum)

Á Íslandi.

Fædd

Dáin

Erlendis.

Fædd

Dáin
Heimskringla

Heimskringla Snorra Sturlusonar er eitt höfuðrita íslenskrar bókmenntaarfleifðar. Í Heimskringlu er sögð saga Noregskonunga frá ómunatíð fram á miðja 12. öld. Heimskringla er varðveitt í nokkrum skinnhandritum, þar á meðal Fríssbók (Codex Frisianus) sem hefur safnmarkið AM 45 fol. (í það handrit vantar þó Ólafs sögu helga). Þá hefur stakt skinnblað varðveist af Heimskringlu sem er nefnt Kringlublaðið, það er geymt á Landsbókasafni Íslands - Háskólabókasafni.

Heimskringla var fyrst prentuð á frummálinu árið 1697 í Stokkhólmi.

Heimildir Snorra.

Heimskringla inniheldur sögur Noregskonunga fram að 1177, en rekur einnig sögu Uppsalakonunga og byrjar á Óðni, sem talinn er forfaðir þeirra. Þar styðst Snorri við Ynglingatal, ættarsögu í ljóðum, sem sennilega er ort af norska skáldinu Þjóðolfi í Hvini, sem var hirðskáld Haraldar hárfagra. Í formálanum rekur Snorri þær heimildir, sem hann hefur notað og ræðir um sannleiksgildi þeirra. Þegar hann nefnir sögumenn sína, getur hann þess frá hverjum þeir hafi heimildir sínar og hvort þær hafi farið margra á milli. Þannig byggir hann frásögn sína á aldagömlum frásögnum. En kvæðin segir hann að sér þyki „sízt úr stað færð, ef þau eru rétt kveðin og skynsamlega upp tekin".

Slíkt val og mat heimilda var ekki vandi sagnfræðinga miðaldanna. Og þegar talað er um sagnfræðilegt mat á heimildum, þá má líklega óhætt líkja Snorra við Polybios hinn gríska og Þjóðverjann Leopold von Ranke.

Efnisyfirlit.

"Heimskringla" skiptist í eftirfarandi hluta:
Kirkja

Kirkja eða guðshús er samkomustaður kristinna manna fyrir trúarlegar athafnir. Orðið kirkja er einnig haft um stofnunina sem slíka og þá oftast með ákveðnum greini: "kirkjan, kirkjunnar menn". "Útkirkja" (annexía) kallast kirkja á jörð án prestseturs.

Söfnuðir og kirkjudeildir eru oftar en ekki kenndar við kirkju eins og t.d. rómversk-kaþólska kirkjan og Þjóðkirkjan.
Ingólfur Júlíusson

Ingólfur Júlíusson (fæddur 4. maí 1970, dáinn 22. apríl 2013) var íslenskur tónlistarmaður, ljósmyndari og kvikmyndatökumaður. Hann spilaði meðal annars með pönkhljómsveitunum Q4U og Niður og gerði tónlistarmyndbönd fyrir færeysku þungarokkshljómsveitina Týr og íslensku rokkhljómsveitina Vonbrigði.
1803

Árið 1803 (MDCCCIII í rómverskum tölum)

Á Íslandi.

Fædd

Dáin

Erlendis.

Fædd

Dáin
Bæjarnúmeraskrá Gnúpverjahrepps

Bæjarnúmeraskrá Gnúpverjahrepps er listi yfir öll býli í Gnúpverjahreppi sem hafa fengið úthlutuðu bæjarnúmeri samkvæmt Markaskrá.
Landspítali

Landspítali er stærsta sjúkrahús á Íslandi og háskólasjúkrahús. Það varð til árið 2000 við samruna Landspítalans (Ríkisspítala), sem tók til starfa 20. desember 1930, og Sjúkrahúss Reykjavíkur (Borgarspítalans). Reglugerð um samrunann var gefin út 3. mars 2000. Stofnfundur spítalans var í Borgarleikhúsinu 16. maí 2000. Hinn nýi spítali nefndist Landspítali - háskólasjúkrahús (skammstafað LSH) til 1. september 2007, þegar nafninu var breytt í Landspítali, en skammstöfunin hélt sér.

Svið.

Skipuriti Landspítala var breytt frá 1. október 2019. Á Landspítala eru nú þrjú svið; meðferðarsvið, aðgerðasvið og þjónustusvið. Einnig skrifstofa Landspítala en undir henni eru skrifstofa forstjóra, skrifstofa framkvæmdastjóra hjúkrunar og lækninga, skrifstofa fjármála og skrifstofa mannauðsmála.

Stjórn.

Framkvæmdastjórn stjórnar daglegum rekstri Landspítala. Hana skipa forstjóri og 8 framkvæmdastjórar.
Simone de Beauvoir

Simone Lucie Ernestine Marie Bertrand de Beauvoir (9. janúar 1908 – 14. apríl 1986) var franskur rithöfundur og heimspekingur. Hún skrifaði skáldsögur, rit um heimspeki, stjórnmál og þjóðfélagsmál, ritgerðir, ævisögur og sjálfsævisögu. Hún var fræðikona, femínisti og pólitískur aktívisti sem hún aðhylltist tilvistarstefnuna.

Þekktust er hún fyrir fræðirit sitt "Le Deuxième Sexe" (Hitt kynið) frá 1949 en þar er að finna ítarlega athugun og greiningu á kúgun kvenna. Er ritið talið hafa lagt grunninn að samtímafemínisma.
5. mars

5. mars er 64. dagur ársins (65. á hlaupári) samkvæmt gregoríska tímatalinu. 301 dagur er eftir af árinu.

Atburðir.
Robert Moog

Dr. Robert A. Moog (23. maí 1934 - 21. ágúst 2005) er bandarískur frumkvöðull í hönnun á tækjabúnaði til notkunar við tónlist. Þekktastur er hann fyrir að hafa fundið upp Moog-tóngervilinn (e. synthesizer).

Moog tók B.Sc. gráðu bæði í eðlisfræði og rafmagnsverkfræði og útskrifaðist svo með doktorsgráðu í eðlisverkfræði frá Cornell-háskóla árið 1957. Hann lést af völdum heilaæxlis haustið 2005.

Moog-tóngervillinn hefur haft gríðarleg áhrif á vestræna tónlist allt frá því að hann kom fyrst á sjónarsviðið, þá eitt fyrsta rafhljóðfærið. Dæmi um tónlistarmenn sem notað hafa Moog-tóngervla eru Stevie Wonder og The Beatles (meðal annars á plötunni Abbey Road).
Kyrrleg breyta

Í tölvunarfræði hefur kyrrleg breyta (e. static variable) nokkrar merkingar sem fara eftir notkun og samhengi. Í öllum tilfellum vísar þó nafnið til þess að breyta haldist óbreytt og stundum tiltæk á fleiri stöðum í forriti en aðeins þar sem hún er skilgreind.

Staðværar breytur eru stundum kallaðar fastar (e. constant variables) til þess að þeim verði ekki ruglað við kvikar breytur (e. volatile variables).

Meðal annars er hægt að nota kyrrlegar breytur sem fasta, sem breytur í local föllum og sem klasa breytur.
Jómfrúaeyjar

Jómfrúaeyjar eða Jómfrúreyjar eru eyjaklasi í Karíbahafinu. Eyjunum er skipt upp í tvo hluta. Annar er breskt yfirráðasvæði handan hafsins og kallast Bresku Jómfrúaeyjar. Hinn hlutinn kallast Bandarísku Jómfrúaeyjar og tilheyra Bandaríkjunum.

Kristófer Kólumbus skírði eyjarnar "Santa Ursula y las Once Mil Vírgenes" (stytt í "Las Vírgenes") eftir heilagri Úrsúlu og 11.000 jómfrúm hennar. Á tímum landafundanna bjuggu þar Karíbar en þeim var útrýmt snemma á nýlendutímanum.

Til eyjanna voru seinna fluttir afrískir þrælar og látnir vinna á sykurplantekrum. Plantekrurnar eru nú horfnar, en afkomendur þrælanna búa enn á eyjunum. Ferðaþjónusta er nú aðalatvinnugreinin.

Á bæði Bresku og Bandarísku Jómfrúaeyjum er vinstri umferð en gjaldmiðillinn er Bandaríkjadalur.
Auðgað úran

Auðgað úran er úran með hækkað hlutfall af U-235. Náttúrulegt úran er blanda af U-238 (~99,3%), U-235 (~0,7%) og U-234 í snefilmagni. Allar samsæturnar hafa 92 róteindir í kjarna en U-238 hefur 146 nifteindir, U-235 hefur 143 og U-234 142. Af þessum samsætum er U-235 gjarnast á að klofna. Við það leysist mikil orka úr læðingi, sem hægt er að nýta til dæmis til rafmagnsframleiðslu í þar til gerðum kjarnorkuverum. Þess vegna leitast menn við að hækka hlutfall þess með því að aðskilja samsæturnar. Auðgað úran inniheldur nálægt 5% af U-235 og því um það bil 95% af U-238.

Auðgað úran er einnig notað við framleiðslu kjarnorkusprengju, en þá er hlutfall U-235 miklu hærra, um 85% eða meira.

Efnisleifarnar sem eftir standa, þegar búið er að fjarlægja auðgað úran, nefnist sneytt úran og er notað í skotfæri, sprengjuodda og brynvörn skriðdreka.
19. mars

19. mars er 78. dagur ársins (79. á hlaupári) samkvæmt gregoríska tímatalinu. 287 dagar eru eftir af árinu.

Atburðir.