arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Naddoður

Naddoður (eða Naddoddur ) fann Ísland fyrstur norrænna manna, samkvæmt Landnámubók. Naddoður, sem var Ásvaldsson , fæddist í Noregi en var meðal þeirra fyrstu sem settust að í Færeyjum. Eitt sinn, er hann var á leið frá Noregi til Færeyja, ásamt föruneyti, rak hann af leið og kom þá til Íslands.

Naddoður og menn hans gengu upp á fjall eitt hátt á Austfjörðum og lituðust víða um eftir reyk eða öðrum merkjum þess að landið væri byggt en sáu ekkert. Þegar þeir sigldu frá landinu snjóaði í fjöll og nefndi Naddoður landið því Snæland. Hann lofaði ennfremur landið mjög, ólíkt því sem Flóki gerði síðar.

Einn af niðjum Naddoðs deildi nokkuð við Einar Sigmundsson, sonarson Ketils þistils sem nam Þistilfjörð.
Röyksopp

Röyksopp er raftónlistar-hljómsveit frá Tromsø í Noregi. Í hljómsveitinni eru Torbjørn Brundtland og Svein Berge. Hljómsveitin var stofnuð árið 1998 í Bergen og gaf út fyrstu plötu sína "Melody A.M." árið 2001. Röyksopp er tegund af svepp sem kallast á íslensku gorkúla.

Útgáfur.

Smáskífur.

Af "Melody A.M.":

Af "The Understanding":
Verðlaun

Verðlaun er það sem veitt er einstaklingi eða hópi einstaklinga til að viðurkenna afrek á tilteknu sviði. Verðlaun fela oft í sér verðlaunagripi eða titla og oft fylgja fjárupphæðir. Frægustu verðlaun heims eru án efa Nóbelsverðlaunin sem veitt eru ár hvert.
Þemistókles

Þemistókles (forngríska: ; 524–459 f.Kr.) var leiðtogi aþenskra lýðræðissinna á tímum Persastríðanna. Hann barðist fyrir stækkun flotans til að verjast Persunum og sannfærði Aþeninga um að verja afgangi ríkissjóðsins í byggingu nýrra skipa. Aþenski flotinn óx úr 70 skipum í 200 skip. Afleiðing þessa var m.a. alger yfirráð Aþenu á sjó allt til loka Pelópsskagastríðsins.
9. öldin f.Kr.

9. öldin fyrir Krists burð eða 9. öldin fyrir okkar tímatal er tímabilið frá byrjun ársins 900 f.Kr. til enda ársins 801 f.Kr.
Flugvöllur

Flugvöllur eða flughöfn er mannvirki og nágrenni þess þar sem flugvélar og önnur loftför geta tekið á loft og lent. Á flugvelli er yfirleitt minnst ein flugbraut (eða lendingarpallur fyrir þyrlur), en önnur algeng aðstaða eru t.d. flugturn, flugskýli og flugstöðvarbyggingar. Á flugvöllum getur farið fram ýmis þjónusta eins og flugvallarþjónusta, flugumferðarstjórn og ýmis þjónusta við farþega.
Holdýr

Holdýr (fræðiheiti: "Cnidaria") eru fylking tiltölulega einfaldra dýra sem finnast aðallega í sjó. Fylkingin telur um 11.000 tegundir, þar á meðal sæfífla, marglyttur og kóralla. Holdýr eru algengir steingervingar og komu fyrst fram á sjónarsviðið á forkambríumtíma.

Einkenni á holdýrum er að þau eru með aðeins eitt meltingarop þar sem matur fer inn og úrgangur út. Meltingarvegurinn er líka lífhol dýrsins og er því kallað meltingarhol (gastrodermis). Umhverfis meltingaropið eru griparmar og á þeim stingfrumur (brennifrumur) sem gefa frá sér eitur til að drepa bráðina og til að verja holdýrin fyrir óvinum. Líkamsveggur holdýra er úr þremur lögum:

Holdýr eru geislótt samhverf í laginu. Þau skiptast í holsepa (með opið upp) og hveljur (með opið niður). Holsepar eru sívalir og er annar endi þeirra botnfastur en armar og munnhol snúa upp. Í holsepum er utanfrumulagið þunnt lag. Hveljur fljóta um sjóinn og snýr munnur þeirra niður og armar hanga niður. Þær minna á regnhlífar. Hjá hveljum er utanfrumulagið mjög þykkt. Sum holdýr fara í gegnum báðar líkamsgerðir á lífsferli sínum en sum eru eingöngu hveljur eða holsepar allan lífsferilinn. Sambýli hefur þróast hjá sumum holsepum.

Æxlun holdýra er tvenns konar, kynæxlun og hins vegar kynlaus æxlun, knappskot þar sem nýr einstaklingur vex út úr þeim eldri.
Świnoujście

Świnoujście (Þýska: "Swinemünde") er hafnarbær í Póllandi og liggur við Eystrasalt og við Szczecin Lón, á eyjunum Uznam (Usedom), Wolin og Karsibór (Vestur-Pommern). Nálægasti flugvöllur er í Goleniów (um 75 km frá miðborg Świnoujście).
Halldór Ásgrímsson

Halldór Ásgrímsson (f. 8. september 1947 á Vopnafirði, dáinn í Reykjavík 18. maí 2015) var formaður Framsóknarflokksins og forsætisráðherra Íslands.

Hann sat á Alþingi Íslendinga, 1974-78 og síðan 1979-2006. Halldór lét af þingmennsku að loknu flokksþingi Framsóknarflokksins í ágúst 2006, eftir 31 árs setu á þingi, en hann var starfsaldursforseti þingsins er hann lét af þingmennsku. Halldór gegndi ráðherraembætti nær samfellt í tvo áratugi, rúm 19 ár, og hefur aðeins Bjarni Benediktsson gegnt lengur ráðherraembætti í stjórnmálasögu landsins. Halldór var sjávarútvegsráðherra 1983 – 1991, dóms- og kirkjumálaráðherra 1988 – 1989, ráðherra norrænnar samvinnu 1985 – 1987, utanríkisráðherra 1995 – 2004 og forsætisráðherra 2004 – 2006. Halldór sat á þingi fyrir Austurlandskjördæmi, fyrst 1974 - 1978 og síðar 1979 - 2003, og loks fyrir Reykjavík norður 2003 - 2006.

Halldór tók við af Davíð Oddssyni sem forsætisráðherra þann 15. september 2004. Hann er fimmtándi maðurinn sem gegnir embætti forsætisráðherra frá stofnun lýðveldisins. Þann 5. júní 2006 tilkynnti Halldór Ásgrímsson að hann hygðist hætta sem forsætisráðherra og sem formaður Framsóknarflokksins. Þessi tilkynning kom í kjölfar slæms gengis Framsóknarflokksins í sveitarstjórnarkosningum það sama ár. Halldór lét af embætti forsætisráðherra á ríkisráðsfundi þann 15. júní 2006 og lét með því af ráðherraembætti eftir rúmlega 19 ára setu í ríkisstjórn samtals. Halldór lét af formennsku í Framsóknarflokknum á flokksþingi þann 19. ágúst 2006, eftir að hafa verið formaður og varaformaður flokksins í rúmlega aldarfjórðung samfellt, sem varaformaður 1980 - 1994 og formaður 1994 - 2006.

1. janúar 2007 tók Halldór við sem framkvæmdastjóri Norrænu ráðherranefndarinnar og sinnti hann því embætti til ársins 2013.

Halldór lést í Reykjavík 18. maí 2015, 67 ára að aldri, af völdum hjartaáfalls.
Príamos

Príamos (forngríska Πρίαμος, Priamos) var konungur í Tróju í Trójustríðinu og yngsti sonur Laomedons. Príamos var marggiftur en frægasta kona hans var Hekúba. Hann átti 50 syni og allnokkrar dætur. Elsti sonur hans var Æsakos, en móðir hans var Arisba; Æsakos lést áður en Trójustríðið hófst. Frægustu synir Príamosar voru Hektor og París. Neoptolemos, sonur Akkillesar drap Príamos þegar Trója var lögð í eyði.
Rosalind Franklin

Rosalind Elsie Franklin (f. 25. júlí 1920 - d. 16. apríl 1958) var breskur eðlisefnafræðingur og kristallafræðingur. Rannsóknir hennar gegndu lykilhlutverki í skilningi manna á uppbyggingu DNA, vírusa, kols og grafíts. Franklin er best þekkt fyrir þátt sinn í uppgötvun á uppbyggingu DNA sameindarinnar árið 1953. Hún lést árið 1958 úr krabbameini.
Kristín Eiríksdóttir

Kristín Eiríksdóttir (f. 3. nóvember 1981) er íslenskt ljóðskáld og rithöfundur. Hennar fyrsta ljóðabók, "Kjötbærinn," sem Bókaútgáfan Bjartur gaf út 2004, vakti mikla athygli og henni fylgdi hún eftir með annarri ljóðabók, "Húðlit auðnin", hjá Nýhil 2006, en ljóð eftir hana birtust einnig í safnritinu "Ást æða varps" sem Nýhil gaf út 2005. Síðan þá hefur hún sent frá sér margskonar ritverk, ljóð, leikrit, smásögur og skáldsöguna "Hvítfeld", sem kom út hjá JPV útgáfu árið 2012 og var tilnefnd til Fjöruverðlaunanna. Árið 2014 sendi Kristín síðan frá sér ljóða- og myndverkabókina "Kok" sem tilnefnd var til Íslensku bókmenntaverðlaunanna það ár. Hún hefur einnig skrifað fyrir leikhús, leikritin "Karma fyrir fugla" ásamt Karí Ósk Grétudóttur, og Kristín Jóhannesdóttir setti upp í Þjóðleikhúsinu 2013, einþáttunginn "Skríddu" sem Kristín Eysteinsdóttir setti upp í Borgarleikhúsinu 2013 og "Hystory" sem Sokkabandið setti upp í Borgarleikhúsinu 2015.

Kristín er dóttir Ingibjargar Haraldsdóttur, rithöfundar og þýðanda.
Stefán Ólafsson (prófessor)

Stefán Ólafsson (f. 29. janúar 1951) er prófessor í félagsfræði við Háskóla Íslands og forstöðumaður Þjóðmálastofnunar við Háskóla Íslands.

Stefán lauk MA-prófi í félagsfræði við Edinborgarháskóla og doktorsgráðu við Háskólann í Oxford (Nuffield College). Stefán hefur kennt við Háskóla Íslands síðan 1980, forstöðumaður Félagsvísindastofnunar HÍ 1985 – 1999 og varð prófessor við félagsvísindadeild 1991. Frá 2000 til 2005 var hann forstöðumaður Borgarfræðaseturs, sem var 5 ára samstarfsverkefni Háskóla Íslands og Reykjavíkurborgar.

Verk.

Stefán hefur haldið því fram, m.a. í skýrslunni "Örorka og velferð á Íslandi" sem hann vann fyrir Öryrkjabandalag Íslands, að skattbyrði hafi aukist á Íslandi á síðasta áratug eða svo. Hann segir ástæðu þess vera þá að skattleysismörk hafi verið aftengd þróun launa og þess í stað látin fylgja þróun verðlags. Skattleysismörk ættu því að vera hærri en þau eru en fyrir vikið þarf lágtekjufólk að greiða meira í skatt en ella. Á sama tíma heldur Stefán því fram að hátekjufólki sé sérstaklega umbunað t.d. með afnámi hátekjuskatts. Saman veldur þetta því að ójöfnuður í samfélaginu eykst.
Ludwig Mies van der Rohe

Ludwig Mies van der Rohe (27. mars 1886 – 17. ágúst 1969) var þýskur arkitekt sem er almennt talinn vera einn af frumkvöðlum nútímabygginarlistar ásamt Walter Gropius og Le Corbusier. Verk hans einkennast af einföldum formum úr stáli og gleri. Hann kallaði list sína „skinn og bein“-arkitektúr og var þekktur fyrir notkun orðtakanna „minna er meira“ og „guð er að finna í smáatriðunum“.
María Skotadrottning

María 1. Skotadrottning eða María Stúart (8. desember 1542 — 8. febrúar 1587) var drottning Skotlands frá 14. desember 1542 til 24. júlí 1567 þegar hún var neydd til að afsala völdum sínum í hendur eins árs gamals sonar síns, Jakobs. Hún var jafnframt drottning Frakklands 1559-1560. Foreldrar hennar voru Jakob V Skotakonungur og Mary of Guise, kona hans, sem var frönsk.

Móðir Jakobs V var Margaret Tudor, sem var systir Hinriks VIII og var María því næst á eftir Elísabetu 1. í erfðaröðinni að ensku krúnunni og auk þess kaþólsk þannig að mótmælendur í Skotlandi og Englandi litu á hana sem ógnun. Hún ólst upp við frönsku hirðina og giftist árið 1558 Frans 2. Frakkakonungi. Þegar hann lést 1560 sneri hún aftur til Skotlands.

Árið 1565 giftist hún hinum enska Darnley lávarði og átti með honum soninn, Jakob, en Darnley efndi til samsæris gegn henni og var myrtur 1567. Gifting hennar og James Hepburn af Bothwell gerði það að verkum að skoski aðallinn snerist gegn henni og hún var neydd til að segja af sér. Þegar hún flúði til Englands lét Elísabet handtaka hana og halda henni í fangelsi næstu árin. Þegar vísbendingar komu fram um aðild hennar að samsæri gegn Elísabetu lét hún draga hana fyrir rétt þar sem hún var dæmd fyrir svik og tekin af lífi.
Örorka

Örorka nefnist það þegar einstaklingur hefur takmarkaða starfsgetu sökum lömunar, fötlunar eða sjúkdóms. Þetta verður þá einnig til þess að viðkomandi getur ekki lifað „venjulegu” lífi.

Örorka getur þannig verið sökum meðfædds eiginleika eða slyss eða veikinda sem eiga sér stað seinna á lífsleiðinni.

Örorka á Íslandi.

Á Íslandi vinna félagasamtökin Öryrkjabandalag Íslands að því að verja hagsmuni öryrkja og vinna að framförum á aðstæðum þeirra. Íslenska velferðarkerfið tryggir öryrkjum bætur í formi örorkulífeyrisbóta. Við þær bætur geta bæst aukalegar greiðslur, svo sem ellilífeyrir eða aldurstengdar örorkubætur, allt eftir aðstæðum.

Árið 2017 var áætlað að u.þ.b. 17.900 einstaklingar fengju örorkulífeyrisbætur á Íslandi eða 8,1% fólks á aldrinum 16-66 ára.
Víkin (Reykjavík)

Víkin eða Reykjavík er heiti á vík í suðurhluta Kollafjarðar í Faxaflóa. Víkin nær frá Laugarnesi í austri að Örfirisey í vestri.
Vatnajökulsþjóðgarður

Vatnajökulsþjóðgarður var stofnaður árið 2008. Hann nær yfir allan Vatnajökul og stór svæði í nágrenni hans, á miðhálendinu og yfir þjóðgarðana sem fyrir voru í Skaftafelli og Jökulsárgljúfrum. Þjóðgarðurinn spannar um 14% af flatarmáli Íslands (14.967 ferkílómetrar árið 2021) og er næststærstur þjóðgarða í Evrópu á eftir Yugyd Va-þjóðgarðinum í Úralfjöllum Rússlands.

Árið 2019 var þjóðgarðurinn stækkaður og m.a. Herðubreið og Herðubreiðarlindir bættust við. Einnig komst þjóðgarðurinn á heimsminjaskrá UNESCO 5. júlí 2019.

Haustið 2021 var hann stækkaður í norður, við Bárðdælaafrétt

Sérstaða Vatnajökulsþjóðgarðs felst einkum í fjölbreytilegum landslagsformum sem samspil eldvirkni, jarðhita, jökuls og vatnsfalla hafa skapað. Vatnajökulsþjóðgarður er einstakur á heimsvísu vegna jarðsögu sinnar sem einkum er skrifuð af langvarandi átökum elds og íss. Margir staðir skarta eldfjöllum eða jöklum og sumir hvoru tveggja en enginn þeirra státar af átökum flekaskila, möttulstróks og hveljökuls eins og Vatnajökulsþjóðgarður. Samspil þessara fyrirbæra og annarra landmótunarafla hefur skapað síbreytilega og fjölbreytta náttúru.
Sigurörn

Sigurörn er nafn á haferni sem Sigurborg Sandra Pétursdóttir (fædd 1994) frá Grundarfirði kom til hjálpar í júní 2006. Fann hún fuglinn grútarblautan og ófleygan þegar hún var í útreiðartúr á Snæfellsnesi.

Örninn reyndist ekki hafa stélfjaðrir svo honum var komið fyrir í Fjölskyldu- og húsdýragarðinum í Reykjavík. Þar var hann þrifinn og að honum hlúð þar til fjaðrirnar uxu aftur. Var hann farinn að fljúga aftur innan þriggja mánaða sem þótti ótrúlega stuttur tími.

Björgun fuglsins var tilefni nokkurrar fjölmiðlaumfjöllunnar og var ekki síður umfjöllun í aðdraganda þess að honum var sleppt aftur út í náttúruna 26. nóvember 2006. Var það gert á sama stað og hann fannst. Til greina kom að lóga fuglinum þegar upp kom grunur um að þrjár landnámshænur í húsdýragarðinum hefðu í sér mótefni fuglaflensu en í ljós kom að sá ótti var ástæðulaus. Öllum öðrum fuglum garðsins að undanskildum fálka var þó fargað, en sýni sem tekin voru og rannsökuð eftir það sýndu engin merki um flensu í öðrum fuglum.
Ferðafélag Íslands

Ferðafélag Íslands er íslensk félagasamtök áhugafólks um útivist á Íslandi. Félagsmenn eru um sjö þúsund talsins...

Félagsmenn fá á hverju árbók og fá afslátt af gistingu í skálum sem félagið rekur og á ferðagjaldi í skipulagðar ferðir.

Að stofnun félagsins komu Sveinn Björnsson þáverandi sendiherra í Kaupmannahöfn, Björn Ólafsson verslunarmaður og Jón Þorláksson verkfræðingur, síðar forsætisráðherra. Stofnfélagar voru 63.

Höfundur merkis: Gunnar Hjaltason
Interpol

Interpol (stendur fyrir "Inter"national Criminal "Pol"ice Organization) eða Alþjóðalögreglan er alþjóðastofnun sem var stofnuð árið 1923 til að auðvelda alþjóðlegt samstarf á sviði löggæslu og rannsókna sakamála. Stofnunin er þriðja stærsta alþjóðastofnun heims á eftir Sameinuðu þjóðunum og Alþjóðaknattspyrnusambandinu með 186 aðildarríki. Höfuðstöðvar stofnunarinnar eru í Lyon í Frakklandi.
Efnahags- og framfarastofnunin

Efnahags- og framfarastofnunin (enska: "Organization for Economic Cooperation and Development"; skammstafað OECD) er alþjóðastofnun 36 þróaðra ríkja sem aðhyllast fulltrúalýðræði og markaðshagkerfi. Hún var stofnuð árið 1948 sem Stofnun um efnahagssamstarf Evrópuríkja (OEEC) til að aðstoða við framkvæmd Marshalláætlunarinnar í Evrópu eftir Síðari heimsstyrjöldina. Síðar var ríkjum utan Evrópu boðin aðild og árið 1961 tók stofnunin upp núverandi nafn.

Tilgangur samtakanna er að bera saman stefnumótun stjórnvalda í aðildarríkjunum, greina sameiginleg vandamál og benda á bestu aðferðir við stefnumótun í innanríkismálum og alþjóðasamstarfi. Stofnunin er hugsuð sem samræðugrundvöllur þar sem umræða og gagnrýni getur leitt til stefnubreytingar aðildarríkja með því að skapa þrýsting frá þegnum ríkjanna, fremur en sem vettvangur fyrir bindandi samninga eða lagasetningu.

Höfuðstöðvar OECD eru í París í Frakklandi.
1831

Árið 1831 (MDCCCXXXI í rómverskum tölum)

Á Íslandi.

Fædd

Dáin

Erlendis.

Fædd

Dáin
Íþróttafélagið Magni

Íþróttafélagið Magni á Grenivík var stofnað þann 10.júlí árið 1915. Það hefur lengst af leikið í neðstu deild Íslandsmótsins í knattspyrnu en vann sér rétt til þátttöku í 2. deild sumarið 2007. Öflugt yngri flokka starf er rekið hjá Magna og sendir félagið nokkur lið til keppni á hverju sumri. Árið 2017 komst Magni í næst efstu deild, þá í annað sinn í sögunni.
Grænlandsjökull

Grænlandsjökull er íshella sem þekur um 80% af yfirborði Grænlands. Jökullinn er um 2,400 km að lengd frá norðri til suðurs og er breiðastur 1,100 km á breiddargráðu 77° N. Lesa má sögu loftslags hundruð þúsunda ára með kjarnaborunum í Grænlandsjökli.
Listi yfir mangaka

Listi af mangaka:
1389

Árið 1389 (MCCCLXXXIX í rómverskum tölum)

Á Íslandi.

Fædd

Dáin

Erlendis.

Fædd

Dáin
1827

Árið 1827 (MDCCCXXVII í rómverskum tölum)

Á Íslandi.

Fædd

Dáin

Erlendis.

Fædd

Dáin
Greifi

Greifi er háttsettur konunglegur embættismaður á miðöldum, en getur verið titill aðalsmanns.

Einn þekktasti skáldsagnakendi greifi í heimi er Drakúla greifi.
Slayer

Slayer var bandarísk þrasshljómsveit stofnuð árið 1981. Hún varð þekkt árið 1986 með útgáfu plötunnar "Reign in Blood." Slayer hefur verið nefnd sem ein af fjórum höfuð hljómsveitunum sem áttu þátt í að skapa og móta stefnu þrassins en hinar eru Anthrax, Metallica og Megadeth. Textagerð Slayer var oft öfgakennd og viðfangsefni sem þeir hafa notað er meðal annars: Fjöldamorðingjar, stríð, hryðjuverk, upplausn og ofbeldi.

Saga.

Hljómsveitin var stofnuð í Huntington Park í Kaliforníu af þeim Kerry King, Tom Araya, Jeff Hanneman og Dave Lombardo. Nafn hljómsveitarinnar er þannig til komið að meðlimunum datt fyrst í hug „DragonSlayer“ en ákváðu að hafa það bara „Slayer“ vegna þess að „Dragon“ þótti úrelt.

Slayer byrjaði á því að spila ábreiðulög áður en þeir fóru að semja sín eigin. Þeir spiluðu á tónleikum á klúbbnum „Woodstock“ og eitt sinn og þar tók Brian Slagel sem starfaði hjá plötuútgáfunni Metal Blade eftir þeim og bauð þeim að vera með á safnplötunni „Metal Massacre III“. Hljómsveitin samdi við Slagel að taka upp fyrstu stúdíóplötu sína, "Show No Mercy" og kom hún út árið 1983. Platan var undir áhrifum frá Judas Priest og Iron Maiden og bresku þungarokki en var samt með smá nýstárslegum keim af harðkjarna-pönki. Árið 1986 kom út platan "Reign in Blood" sem þykir vera ein einkennisplatna þrassmetals.

Síðan "Show No Mercy" kom út hefur hljómsveitin gefið út tíu breiðskífur og hafa fjórar þeirra náð gullsölu í Bandaríkjunum. Milli áranna 1991 og 2004 seldust 3,5 milljón platna þeirra í Bandaríkjunum.

Dave Lombardo upprunalegi trommari Slayer hefur sagt skilið við hana þrisvar, síðast árið 2013. Paul Bostaph (Forbidden, Testament) leysti hann oftast af hólmi.

Jeff Hanneman, stofnmeðlimur, lést úr lifrarbilun árið 2013. Gítarleikarinn Gary Holt úr Exodus hafði spilað með Slayer frá 2011 vegna veikinda Hannemann en varð síðar fullgildur meðlimur. Tom Araya fór í aðgerð á hálslið árið 2010 og þurfti að hætta að "headbanga" á tónleikum.

Árið 2018 ákvað Slayer að fara í sitt síðasta tónleikaferðalag og hefja þeir það í Norður-Ameríku um sumarið.

Slayer spilaði á Secret Solstice hátíðinni árið 2018 á lokatúr sínum og var það í fyrsta og eina sinn sem hún kom til Íslands. Sveitin lögsótti síðar hátíðina fyrir vangoldin laun.

=Útgefin verk=
Tuttugasta og fyrsta konungsættin

Tuttugasta og fyrsta konungsættin í sögu Egyptalands hins forna var fyrsta konungsættin sem getið er á þriðja millitímabilinu. Þetta tímabil einkenndist af hægfara hnignun miðstjórnarvalds. Faraóarnir ríktu yfir Neðra Egyptalandi í Tanis en Efra Egyptaland var undir stjórn æðstupresta Amons í Þebu.
Tilvistarstefna

Tilvistarstefna er heimspekistefna, sem á rætur að rekja til 19. aldar í verkum Sørens Kierkegaard og Friedrichs Nietzsche, en var einkum mótuð af af þýskum og frönskum heimspekingum upp úr 1920 og fram yfir miðja 20. öldina. Kunnastir munu Martin Heidegger, Karl Jaspers, Gabriel Marcel, Albert Camus, Simone de Beauvoir og Jean-Paul Sartre. Verk rithöfundanna Fjodor Dostojevskíj og Franz Kafka eru talin bera vott um tilvistarstefnu og hafa haft áhrif á hugsuði sem á eftir komu. Hún hefur, einkum í meðförum þess síðast nefnda, haft töluverð áhrif innan bókmennta, bæði vegna þess að viðfang hennar — tilvistarvanda einstaklingsins — varðar þær mjög og sökum þess að franskir tilvistarspekingar settu skoðanir sínar oft fram í bókmenntaverkum.

Kierkegaard, sem var danskur heimspekingur og er almennt talinn faðir tilvistarspekinnar, hélt því fram að sannleikur væri huglægur, í þeim skilningi að það sem er mikilvægast lifandi veru eru spurningar er varða innri tengsl hennar við tilvistina. Hlutlægur sannleikur (t.d. í stærðfræði) er mikilvægur en ótengd hugsun eða athugun getur aldrei fyllilega hent reiður á mannlegri tilvist. Nietzsche hélt því fram að mannleg tilvist væri „viljinn til valda“, þrá eftir fullkomnun eða mikilleika. Framúrskarandi einstaklingar finna upp eigin gildi og skapa þær kringumstæður þar sem þeir skara fram úr. Hugmyndir Kierkegaards um riddara trúarinnar og Nietzsches um ofurmennið eru dæmi um þá sem skilgreina eðli eigin tilvistar.

Á grundvelli þessara hugmynda hafnar tilvistarspekin hugmyndinni um mannlegt eðli en reynir þess í stað að laða fram getu hvers og eins til að lifa raunverulega, eða með öðrum orðum er hver manneskja fær um að skilgreina og ákvarða eigið líf.
Innréttingarnar

Innréttingarnar var framtak nokkurra Íslendinga, þeirra á meðal Skúla Magnússonar, til að koma á laggirnar verksmiðjuframleiðslu á Íslandi.

Stofnun "Hins íslenska hlutafélags".

Innréttingarnar gengu undir ýmsum nöfnum þegar í upphafi. Það var stofnað af íslensku hlutafélagi sem á íslensku hét "„Hið íslenska hlutafélag”" og var fyrsta sinnar tegundar sem stofnað var á landinu. Félagið var stofnað af íslenskum embættismönnum á Þingvöllum 17. júlí 1751 til að vinna að viðreisn íslensks efnahags. Hálfu ári eftir að félagið var stofnað, í janúar 1752, fékk það stórfelldan fjárstuðning og sérleyfi konungs til framkvæmda. Þá var heiti þess snarað úr íslensku á dönsku, og nefnt: "„Det Privilegerte Islandske Interessentskab”." Skammstöfunin var PII, og átti að geta staðið fyrir nafni félagsins bæði á dönsku og latínu.

Starfsemi.

Við þessi þáttaskil efldist félagið mjög að fjármunum og verkefnum. Starfsemin varð fjölþætt, tók til jarðræktartilrauna, brennisteinsvinnslu, ullarvefsmiðja, litunar, kaðlagerðar, skinnaverkunar, skipasmíða og útgerðar svo það helsta sé nefnt. Starfsemin fór fram víða um land, en miðstöð framkvæmdanna var í Reykjavík og nágrenni. Þessar framkvæmdir voru á danskri tungu kallaðar "„De Nye Indretninger”," eða „hinar nýju framkvæmdir”. Þaðan kom því heitið "„Innréttingarnar”" sem fór að festast við athafnir og verkstæði „Hins íslenska hlutafélags“. Fyrsta áratuginn var flest það sem að ofan er nefnt í fullri starfsemi, en eftir 1760 tengdist Innréttingaheitið fyrst og fremst ullarvefsmiðjunum í Aðalstræti, en þær störfuðu til ársins 1803. Brennisteinsvinnslan hélt einnig velli fram yfir aldamótin 1800, fyrst í Krýsuvík en síðan á Húsavík. Á Íslandi hefur oft verið talað um starfsemi Hins íslenska hlutafélags sem „Innréttingar Skúla Magnússonar landfógeta”, en í dönskum skjölum eru þær fremur nefndar „Hans Majestæt Høystsalig Kong Friderich den 5. stiftede Indretninger.”
Sálfræðileg sérhyggja

Sálfræðileg sérhyggja er sú kenning allar mannlegar athafnir ráðist af eiginhagsmunum, jafnvel þegar menn virðast gera góðverk. Sálfræðilegri sérhyggju má ekki rugla saman við siðfræðilega sérhyggju, sem kveður á um að mannlegar athafnir "ættu" að ráðast af eiginhagsmunum, né skynsemissérhyggju, sem er sú kenning að í öllum aðstæðum sé "skynsamlegast" að breyta með hliðsjón af eiginhagsmunum.

Algengasta útgáfan af sálfræðilegri sérhyggju er sálfræðileg nautnahyggja, þ.e. sú kenning að á endanum ráðist allar mannlegar athafnir af því að menn sækist eftir ánægju og forðist sársauka.
Walter C. Dornez

Walter C. Dornez (Japanska: ウォルター・C（クム）・ドルネーズ, Worutā C. (kumu) Dorunēzu) er persóna úr anime og manga seríunni "Hellsing. Motomu Kiyokawa talsetur hann í bæði þáttunum og OVA seríunni, en Ralph Lister sér um enska talið.
1314

Árið 1314 (MCCCXIV í rómverskum tölum)

Á Íslandi.

Fædd

Dáin

Erlendis.

Fædd

Dáin
1354

Árið 1354 (MCCCLIV í rómverskum tölum)

Á Íslandi.

Fædd

Dáin

Erlendis.

Fædd

Dáin
Framhlaðningur

Framhlaðningur eða músketta er framhlaðið handskotvopn (þ.e.a.s. hlaðið er í framanvert hlaupið) og er með breytilega (mjúka) hlaupvídd. Framhlaðningur kom fyrst fram á 16. öld og var einkum notaður af fótgönguliði þess tíma og er forveri riffilsins og haglabyssunnar.