arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Jörundur Þorsteinsson (formaður Fram)

Jörundur Þorsteinsson (13. mars 1924 – 15. apríl 2001) var skrifstofumaður, knattspyrnudómari og formaður Knattspyrnufélagsins Fram.

Ævi og störf.

Jörundur fæddist og ólst upp í Reykjavík. Hann lék knattspyrnu með öllum flokkum Fram og tók þátt á fyrsta Íslandsmótinu í handknattleik árið 1940 sem leikmaður í öðrum flokki. Kunnastur varð hann þó af dómarastörfum sínum, en hann sinnti dómgæslu í þrjátíu ár frá 1944-74 og var því næst eftirlitsdómari fram á áttræðisaldurinn.

Hann var formaður Knattspyrnudómarasambands Íslands 1978-79.

Jörundur sat í stjórn Fram og var formaður 1954-55. Skömmu fyrir andlátið var hann útnefndur heiðursfélagi í Fram.
Antoni van Leeuwenhoek

Antoni van Leeuwenhoek (24. október 1632 – 26. ágúst 1723) var hollenskur smásjársmiður og vísindamaður. Hann er þekktastur fyrir að hafa lýst örverum fyrstur manna og er því gjarnan sagður faðir örverufræðanna. Hann var einnig fyrstur til að lýsa sæðisfrumum, byggingu vöðvatrefja, og blóðflæði í háræðum.

Æviágrip.

Leeuwenhoek, sem skírður var "Thonis Philipszoon" en varð fljótlega kenndur við æskuheimili sitt í Leeuwenpoort-stræti, var sonur körfugerðarmannsins Philip Thonisz og konu hans, Grietje Jacobs van den Berch. Faðir hans lést reyndar árið 1638 og ólst Thonis því upp föðurlaus frá unga aldri. Móðir hans giftist að nýju þremur árum síðar og sendi hann þá til náms, fyrst í menntaskóla nærri Leiden, en síðar til Amsterdam og mæltist til að hann lærði bókhald. Hann komst hins vegar í læri hjá skoskum álnavörukaupmanni og fékkst þar við afgreiðslu og bókhald. Í því starfi komst hann fyrst í snertingu við stækkunargler sem notað var til að að skoða vefnað. Hann heillaðist af stækkunarglerinu og varð sér úti um sitt eigið. Árið 1654 fluttist hann aftur heim til Delft og opnaði þar álnavörubúð. Þann 11. júlí það ár kvæntist hann Barböru de Mey og var nafn hans skráð við það tækifæri sem "Anthoni Leeuwenhouck". Þau Barbara eignuðust fimm börn, en fjögur þeirra dóu ung. Barbara lést árið 1666, en fimm árum síðar kvæntist Leeuwenhoek prestsdótturinni Corneliu Swalmius. Hann átti einnig eftir að lifa hana um all mörg ár, en hún lést 1694. Leeuwenhoek lifði fram á tíræðisaldur, en hann lést, saddur lífdaga, árið 1723.

Fræðastörf.

Antoni van Leewenhoek gekk aldrei í háskóla né lærði latínu, en gerði sig þó gildandi í evrópsku fræðasamfélagi með fádæma skarpri athyglisgáfu sinni og nákvæmni. Hann gerðist einnig öðrum mönnum leiknari í linsugerð og setti saman einnar linsu smásjár (í raun stækkunargler) sem stóðust fyllilega samanburð við samsettar smásjár þess tíma hvað upplausn og stækkunargetu varðaði. Hann hélt tækni sinni við linsugerðina vandlega leyndri og þótti furðu sæta hve hratt hann gat smíðað hágæða smásjár, en hann setti þær saman svo hundruðum skipti á starfsævi sinni. Smásjárnar notaði hann til að skoða hvers kyns sýni sem á vegi hans urðu. Árið 1673 kom hinn virti læknir og líffærafræðingur Reinier de Graaf, sem einnig bjó í Delft, honum í samband við Konunglega vísindafélagið (e. "Royal Society") í London og ritaði Leeuwenhoek félaginu reglulega bréf þar sem hann útlistaði athuganir sínar af fádæma nákvæmni. Bréfin voru þýdd á ensku og gefin út í riti félagsins, "Philosophical Transactions", og hélt Leeuwenhoek áfram að skrifa félaginu allt til dauðadags. Meðal þess sem Leeuwenhoek ritaði um má nefna ítarlega lýsingu á kjafti býflugna og ýmsum öðrum hlutum skordýra, byggingu kaffibaunarinnar, byggingu sæðisfrumna og smásæjar lífverur í regnvatni og ýmsum öðrum vökvum. Hann telst fyrstur manna til að lýsa bæði frumdýrum og gerlum.
Friðþjófur Thorsteinsson

Friðþjófur Thorsteinsson (28. ágúst 1895 – 13. apríl 1967) var íslenskur knattspyrnumaður, þjálfari og formaður Knattspyrnufélagsins Fram.

Ævi og störf.

Friðþjófur var sonur athafnamannsins Péturs J. Thorsteinssonar og Ásthildar Guðmundsdóttur. Hann ólst upp í Kaupmannahöfn og Reykjavík. Á fyrrnefnda staðnum hóf hann að æfa knattspyrnu og náði þegar töluverðri færni. Meðal systkina Friðþjófs voru Gunnar sem gegndi um tíma formennsku í Fram og Samúel, einn fremsti knattspyrnumaður sem Ísland hefur alið. Þeir voru allir bræður listamannsins Guðmundar „Muggs“ Thorsteinssonar.

Í Reykjavík gekk hann til liðs við hið nýstofnaða knattspyrnufélag Fram og lét þegar til sín taka. Hann skoraði bæði mörk Framara í frægum sigri á Fótboltafélagi Reykjavíkur á landsmóti UMFÍ á Melavellinum, 17. júní 1911. Sú viðureign hefur oft verið talin fyrsti opinberi knattspyrnuleikurinn á Íslandi.

Friðþjófur hélt til verslunarnáms í Edinborg í Skotlandi árið 1914 og dvaldi ytra í fjögur ár. Á þeim tíma mun hann hafa leikið knattspyrnu með áhugamannaflokki skoska stórliðsins Hibernian FC.

Sumarið 1918 sneri Friðþjófur aftur í herbúðir Framara og lék andstæðinga sína grátt. Í leikjunum þremur skoraði hann tólf af fjórtán mörkum Fram, þar af sex á móti KR-ingum, sem er met í efstu deild Íslandsmóts karla. Árið eftir endurtók hann afrekið og skoraði sex mörk í leik gegn Val. Engu að síður var hann gagnrýndur í Vísi fyrir að hafa verið latur í leiknum.

Friðþjófur var lykilmaður í íslenska úrvalsliðinu sem atti kappi við danska stórliðið Akademisk boldklub í fyrstu heimsókn erlends knattspyrnuliðs til Íslands sumarið 1919. Hann skoraði tvö af fjórum mörkum Íslendinganna í frægum sigurleik (sem sumir hafa þó viljað skýra að hluta til sem afleiðingar af reiðtúr dönsku leikmannanna).

Ekki naut Friðþjófs þó lengi við að þessu sinni. Hann fluttist fljótlega til Kanada og bjó þar um árabil, þar sem hann mun m.a. hafa leikið og þjálfað knattspyrnu.

Árið 1934 voru Framarar í þjálfaravandræðum og kviknaði þá sú hugmynd að leita til Friðþjófs og kanna hvort hann væri til í að snúa aftur heim. Þetta varð að ráði og þjálfaði Friðþjófur Framliðið sumrin 1934-37 og aftur 1940. Þá sá hann um þjálfun íslenska úrvalsliðsins sem hélt í keppnisför til Þýskalands sumarið 1935. Framliðið tók miklum framförum undir stjórn Friðþjófs, enda kynnti hann Íslendingum ýmsar nýjungar í knattspyrnunni, s.s. stuttan samleik.

Friðþjófur Thorsteinsson gegndi formennsku í Fram 1919-20 og um nokkurt skeið árið 1935. Á þrjátíu ára afmæli félagsins var hann útnefndur heiðursfélagi.
Hlíðarhús á Snæfjallaströnd

Hlíðarhús er eyðibýli sem stendur innarlega á Snæfjallaströnd. Ofan við bæinn fellur Innra-Skarðsá í henni fossinn Möngufoss. Býlið fór í eyði 1932 þegar síðustu ábúendur fluttu þaðan burt en þá voru bæjarhús orðin léleg. Áfram var þó heyjað í nokkur ár af bændum í Æðey en býlið tilheyrir Æðeyjarjörðinni.
Liðagigt

Liðagigt (eða iktsýki) er sjálfsofnæmissjúkdómur sem veldur því að ónæmiskerfi líkamans ræðst gegn sjálfu sér og leiðir til þess að liðir líkamans bólgna upp. Bólgan getur svo orðið til að liðbrjóskið eyðist.
Endurnýjanleg eldsneyti

Endurnýjanleg eldsneyti eru unnin úr endurnýtanlegri orku eða unnið úr úrgangi. Dæmi um þetta eru metan, vetni og rafmagn. Andstæðan við endurnýjanlegt endsneyti er jarðefnaeldsneyti eins og bensín eða hráolía, líka er kjarnorka í þessum flokki.

Kostir.

Jarðefnaeldsneyti er takmörkuð auðlind og spár benda til þess að hámarks framleiðslan verði um árið 2020 og því er spáð að um miðja þessa öld eða um 2050 verði mjög gengið að olíubirgðum heimsins. OPEC samtökin segja reyndar að jarðolíumagnið endist í um 80 ár. Allt jarðefnaeldsneyti sem notað er á Íslandi er innflutt og kostar það mikinn gjaldeyri. Árið 2007 var heildar olíunotkun Íslendinga 827þúsund tonn. Með því að skipta yfir í endurnýjanleg eldsneyti sem væri hægt að framleiða hér heima myndu bæði gjaldeyrir sparast og orkulegt sjálfsstæði yrði meira. Hitnun jarðar vegna gróðurhúsaáhrifa ýtir líka undir það að finna betri lausnir í eldsneytismálum. Með því að auka notkun á endurnýjanlegu eldsneyti væri hægt að minka losun gróðurhúsalofttegunda.

Metan.

Sorpa framleiðir metan úr hauggasi og með því að nota það sem eldsneyti minkar losun gróðurhúsalofttegunda vegna þess að eftir bruna losnar bara koldíoxíð og og köfnunarefnisoxíð en vatnsgufur og er metan tuttugu sinnum virkari gróðurhúsaloftegund en koldíoxíð.(n1) metan hefur verið notað sem ökutækjaeldsneyti frá árinu 2000 á Íslandi. Metanframleiðslan á Álfsnesi er sögð duga sem eldsneyti á um 2.500-3.500 fólksbíla ef fullum afköstum yrði náð árið 2012. Einnig mun áfyllingarstöðvum fjölga eftir því sem metanbílarnir verða fleiri á götum höfuðborgarsvæðisins, í dag er ein.

Raforka.

Rafmagn er tiltölulega ódýrt á Íslandi og mikil þróun hefur verið á síðustu árum í rafbílum. Hægt væri að keyra allan íslenska bílaflotann á rafmagni og þyrfti til þess tæplega eina Kárahnjúkavirkum eða um 400MW. Þetta gæti hugsanlega verið hagkvæmt því dreifikerfið er þegar til staðar en stærsti gallinn eru rafgeymarnir sjálfir.

Vetni.

Hægt er að framleiða vetni annað hvort með lífmassaniðurbroti eða með rafgreiningu vatns. Við bruna vetnis þá myndast orka og vatn sem aukaafurð. Vetni tekur mikið pláss og er erfitt að geyma vegna þess hversu lítil H2 sameindin er.
Kanaríeyjar

Kanaríeyjar eru eyjaklasi í Atlantshafinu sem er spænskt sjálfstjórnarsvæði og eitt af "ystu svæðum" Evrópusambandsins, það er að segja í jaðri sambandsins. Eyjarnar eru úti fyrir vesturströnd Norður-Afríku (100 km vestur af Marokkó og Vestur-Sahara). Önnur spænsk sjálfstjórnarsvæði í Afríku eru borgirnar Ceuta og Melilla. Marokkó hefur gert tilkall til allra þessara svæða. Sjávarstraumarnir sem koma frá Kanaríeyjunum báru skip oft til Ameríku á nýlenduöldinni. Nafnið kemur úr latínu, "Insularia Canaria", sem merkir "Hundaeyjar".

Á eyjunum eru tvær höfuðborgir, Santa Cruz de Tenerife og Las Palmas de Gran Canaria, sem eru líka höfuðborgir samnefndra héraða Santa Cruz de Tenerife og Las Palmas. Þriðja stærsta borg Kanaríeyja, San Cristóbal de La Laguna á eyjunni Tenerífe, er á heimsminjaskrá UNESCO. Fjarlægð frá miðbaug er um 3 100 km.

Landafræði.

Í sjálfstjórnarsvæði Kanaríeyja eru tvö héruð: Las Palmas og Santa Cruz de Tenerife. Aðaleyjarnar eru sjö og hverri þeirra stjórnar „eyjarráð“ sem heitir "cabildo insular". Auk þeirra eru einnig margar smáeyjar. Eyjarnar sjö og höfuðstaðir þeirra eru:

Ferðaþjónusta.

Fjöldi ferðamanna sem heimsóttu Kanaríeyjar árið 2016, eftir eyjum (í þúsundum):

Trú.

Meirihluti íbúanna tilheyrir kaþólsku kirkjunni, en íbúar aðhyllast einnig önnur trúarbrögð á borð við Íslam, Hindúatrú, Búddatrú, Kirkju Jesú Krists hinna síðari daga heilögu (mormónatrú), Gyðingdóm og fleira. Þar má einnig nefna nýheiðnu frumbyggjatrúarbrögðin "Kirkju Guanche-þjóðarinnar". Helstu pílagrímsstaðirnir er Basilíka Candelaria á Tenerife, helgidómur meyjarinnar Candelaria, verndardýrlings Kanaríeyja. Á Kanaríeyjum fæddust tveir kaþólskir heilagir menn: Pedro de Betancur og José de Anchieta, báðir trúboðar í Gvatemala og Brasilíu.
Heinz-Harald Frentzen

Heinz-Harald Frentzen (f. 18. maí 1967 í Mönchengladbach) er þýskur ökuþór og tók þátt í Formúlu 1 kappakstri 1994-2003. Hann sigraði í þremur keppnum og náði öðru sæti í stigagjöf ökumanna 1997.

Keppnisferill.

Ýmis mót.

Heinz-Harald Frentzen fæddist í þýsku borginni Mönchengladbach. Faðir hans var Þjóðverji, en móðir hans Spánverji. Frentzen var aðeins 13 ára þegar hann hóf keppni í Kart-keppni og varð þýskur unglingameistari ári síðar. Þegar hann var 16 ára kynntist hann Michael Schumacher í heimaborg hins síðarnefnda, Kerpen. Þar hafði Schumacher verið einvaldur í Kart-keppni en Frentzen sigraði hann strax í fyrstu keppni. 1986 hóf Frentzen keppni í atvinnukappakstri, Formúlu Ford 2000. Strax á fyrsta ári náði hann öðru sæti í stigagjöf ökumanna. Tveimur árum síðar varð hörð keppni um fyrsta sætið. Hún endaði á því að Austurríkismaðurinn Karl Wendlingar sigraði en Frentzen og Schumacher urðu saman í öðru sæti. Þessir þrír ökuþórar áttu eftir að etja kappi oftar. 1991 skipti Frentzen yfir í Formúlu 3000 en þar voru hann og Wendlingar á tímabili samherjar.

Formúla 1.

1994 tók Frentzen í fyrsta sinn þátt í Formúlu 1 og keppti fyrir Sauber-liðið. Fyrsta mótið hans var Brasilíukappaskturinn og ók hann út af. Seinna á þessu ári létust ökuþórarnir Ayrton Senna og Roland Ratzenberger. Auk þess lenti Wendlinger í hörðum árekstri í Mónakó og lá í dái í nokkrar vikur. Þessir atburðir voru mikið áfall fyrir Frentzen, sem ekki náði miklum árangri hjá Sauber næstu þrjú árin. Williams-liðið bauð honum að taka sæti Senna en hann hafnaði því. 1997 tók hann hins vegar boði Williams og tók þar sæti Damons Hill, sem hafði orðið heimsmeistari með liðinu. Strax á fyrsta ári sínu hjá liðinu tókst honum að landa fyrsta sigri sínum, er hann kom fyrstur í mark í Imola á undan Michael Schumacher og Eddie Irvine. Þetta ár var hans besta í Formúlu 1 en hann náði öðru sæti í stigagjöf ökumanna. Heimsmeistari var samherji hans Jacques Villeneuve. Á næsta ári var ýmsum reglum í Formúlu 1 breytt og reyndist Williams liðið ekki vel í stakk búið til að aðlagast nógu vel. Villeneuve og Frentzen stóðu sig báðir frekar illa. 1999 skipti Frentzen yfir í Jordan-liðið og stóð sig mjög vel. Á því ári náði hann að sigra tvisvar (í Magny-Cours í Frakklandi og í Monza á Ítalíu), einu sinni lenti hann í öðru sæti og einu sinni í þriðja sæti. Þegar uppi var staðið náði hann þriðja sæti í stigagjöf ökumanna, á eftir Mika Häkkinen og Eddie Irvine. Fjögur síðustu ár sín í Formúlu 1 voru ekki sérlega gæfurík fyrir Frentzen. Hann náði á þeim tíma aðeins þrisvar sinnum þriðja sæti. 2001 ók hann fyrir Prost, 2002 fyrir Arrows og 2002-2003 fyrir Sauber. Síðast keppti Frentzen í Japanskappakstrinum 2003.

Önnur mót.

2004 keppti Frentzen fyrir Opel í DTM ("Deutsche Tourenwagen-Masters"), þar sem aðallega er keppt í Þýskalandi á þýskum bílum. Frentzen keppti fyrst fyrir Opel, síðan fyrir Audi. Síðustu ár hefur hann keppt á hinum og þessum mótum, sérstaklega á Speedcar Series mótum í Asíu.
Sísallilja

Sísallilja (fræðiheiti: "Agave sisalana") er hitabeltisplanta af þyrnililjuætt en úr trefjum blaða hennar er unninn sísalhampur. Sísalhampurinn er meðal annars notaður í mottur og kaðla. Til þess að gera hampinn hæfan til spuna, þarf að láta hann fara margar ferðir gegnum kembivélar, þar sem hann fyrst er grófkembdur og siðan fínkembdur. Hampiðjan framleiddi sísalhamp á árum áður.
Kistufell

Kistufell er 1.450 metra hátt fell skammt frá rótum Dyngjujökuls, norður af Vatnajökli. Kistufell er þekkt jarðskjálftasvæði og þar er björgunarskýli.

Engir stórir skjálftar, 4 til 5 á Richter, hafa mælst við Kistufell síðan gaus í Gjálp árið 1996. Þann 26. apríl árið 2010 varð skjálfti þar sem mældist 3,3 stig samkvæmt heimasíðu Veðurstofunnar.
Sveitarstjórnarkosningar á Íslandi 1942

Sveitarstjórnarkosningar á Íslandi 1942 voru sveitarstjórnarkosningar haldnar árið þann 25. janúar 1942 alls staðar nema í Reykjavík þar sem kosningarnar voru haldnar 15. mars. Kosningunum hafði verið frestað með bráðabirgðalagasetningu af öðru ráðuneyti Hermanns Jónassonar vegna þess að verkfall prentara hafði staðið yfir frá áramótum og einungis Alþýðublaðið kom út. Ritstjórum Morgunblaðsins fannst þetta vera „kosningabrella Alþýðuflokksins [sem] mistókst“ þegar blaðið kom út þann 23. janúar eftir þriggja vikna stöðvun. Sjálfstæðisflokkurinn hélt meirihluta sínum, átta mönnum.

Niðurstöður eftir sveitarfélögum.

Akranes.

Þessar bæjarstjórnarkosningar á Akranesi fóru fram 25. janúar.

&lt;br clear="all"&gt;

Akureyri.

Þessar bæjarstjórnarkosningar á Akureyri fóru fram 25. janúar. Sjálfstæðisflokkurinn klofnaði þannig að sérstakt framboð óháðra borgara bauð fram. Efsti maður á lista óháðra náði ekki kjöri vegna útstrikana en annar maður listans, Jón Sveinsson fyrrverandi bæjarstjóri náði kjöri í hans stað.

&lt;br clear="all"&gt;

Eskifjörður.

Þessar bæjarstjórnarkosningar á Eskifirði fóru fram 25. janúar.

&lt;br clear="all"&gt;

Hrísey.

Þessar hreppsnefndarkosningar í Hrísey fóru fram 25. janúar 1942.

&lt;br clear="all"&gt;

Húsavík.

Þessar bæjarstjórnarkosningar á Húsavík fóru fram 25. janúar.

&lt;br clear="all"&gt;

Neskaupstaður.

Þessar bæjarstjórnarkosningar í Neskaupstað fóru fram 25. janúar.

&lt;br clear="all"&gt;

Reykjavík.

Þessar bæjarstjórnarkosningar í Reykjavík fóru fram 15. mars.

&lt;br clear="all"&gt;

Stokkseyri.

Þessar hreppsnefndarkosningar á Stokkseyri fóru fram 25. janúar.

&lt;br clear="all"&gt;

Vestmannaeyjar.

Þessar bæjarstjórnarkosningar í Vestmannaeyjum fóru fram 25. janúar.

&lt;br clear="all"&gt;

Tengt efni.

Kosningasaga
Sveitarstjórnarkosningar á Íslandi 1954

Sveitarstjórnarkosningar á Íslandi 1954 voru sveitarstjórnarkosningar haldnar árið 1954.

Niðurstöður eftir sveitarfélögum.

Akranes.

Þessar bæjarstjórnarkosningar á Akranesi fóru fram 31. janúar. Í framboði voru annars vegar sameiginlegur listi Alþýðuflokks, Framsóknarflokks og kommúnista og hins vegar listi Sjálfstæðisflokksins.

&lt;br clear="all"&gt;

Akureyri.

Þessar bæjarstjórnarkosningar á Akureyri fóru fram 31. janúar.

&lt;br clear="all"&gt;

Djúpivogur.

Þessar hreppsnefndarkosningar á Djúpavogi áttu að fara fram 31. janúar. Engir listar komu fram og var fyrri hreppsnefnd því sjálfkrafa endurkjörin.

&lt;br clear="all"&gt;

Hrísey.

Þessar hreppsnefndarkosningar í Hrísey áttu að fara fram 31. janúar. Aðeins kom fram einn listi og var hann því sjálfkjörinn.

&lt;br clear="all"&gt;

Húsavík.

Þessar bæjarstjórnarkosningar á Húsavík fóru fram 31. janúar.

&lt;br clear="all"&gt;

Kópavogur.

Mikil dramatík varð í kringum þessar hreppsnefndarkosningar í Kópavogi sem áttu upphaflega að fara fram 31. janúar 1954. Þeim var frestað til 14. febrúar af yfirkjörstjórn eftir að sýslumaður Gullbringu- og Kjósarsýslu hafði ógilt undirbúning kosninga sökum deilna Óháðra kjósenda og Sjálfstæðisflokksins um listabókstafinn D. Þegar úrslitin úr kosningunum þann 14. febrúar voru gerð ljós munaði aðeins einu atkvæði á milli A-lista og B-lista. 8. apríl gekk úrskurður sýslunefndar Kjósarsýslu varðandi kæru vegna ógiltra utankjörfundaratkvæða og dæmdi kosningarnar ómerktar. Kjörræðismaður Íslendinga í Minneapolis hafði rifið fylgibréfin frá kjörseðlunum sjálfum og þannig ógilt atkvæðin. Aðeins hafði munað einu atkvæði á milli Framsóknarflokks og Alþýðuflokks og því ljóst að atkvæðin hefðu getað haft úrslitavægi þar á milli. Úrslitin voru því dæmd ómerk og sömu listar og frambjóðendur því í framboði aftur. Kosið var því aftur 16. maí. Skipting hreppsnefndarfulltrúa breyttist ekki. G-listi Óháðra kjósenda hélt meirihluta sínum.

&lt;br clear="all"&gt;

Ári síðar fékk Kópavogur kaupstaðarréttindi og bæjarstjórnarkosningar voru haldnar í október 1955.

Ólafsfjörður.

Þessar bæjarstjórnarkosningar á Ólafsfirði fóru fram 31. janúar.

&lt;br clear="all"&gt;

Patreksfjörður.

Þessar bæjarstjórnarkosningar á Patreksfirði fóru fram 31. janúar. Fjórum árum fyrr var hreppsnefndin sjálfkjörin.

&lt;br clear="all"&gt;

Raufarhöfn.

Þessar hreppsnefndarkosningar á Raufarhöfn áttu að fara fram 31. janúar. Engir listar komu fram og var fyrri hreppsnefnd því endurkjörin ásamt Hólmsteini Helgasyni sem hafði leyst Eiríks Ágústsson af hólmi á kjörtímabilinu.

&lt;br clear="all"&gt;

Reykjavík.

Þessar bæjarstjórnarkosningar í Reykjavík fóru fram 31. janúar.

Seltjarnarnes.

Þessar hreppsnefndarkosningar á Seltjarnarnesi fóru fram 31. janúar 1954. Sjálfstæðismenn héldu meirihluta.

&lt;br clear="all"&gt;

Suðureyri.

Þessar hreppsnefndarkosningar á Suðureyri áttu að fara fram 31. janúar. Aðeins kom fram einn listi og var hann því sjálfkjörinn.

&lt;br clear="all"&gt;

Tengt efni.

Kosningasaga
Hamm

Hamm er borg í þýska sambandslandinu Norðurrín-Vestfalíu og er með 180 þúsund íbúa (2019).

Lega.

Hamm liggur fyrir norðaustan Ruhr-héraðið, norðarlega í sambandslandinu. Næstu borgir eru Dortmund til suðvesturs (25 km), Münster til norðurs (40 km) og Bielefeld til norðausturs (60 km).

Skjaldarmerki.

Skjaldarmerki Hamm er nær alveg gult en fyrir miðju þrjár litlar rendur með hvítum og rauður skákreitum. Merki þetta var þegar til á 13. öld, en var tekið upp í núverandi formi 1934.

Orðsifjar.

Hamm hefur ætíð heitið svona. Orðið merkir beygju í árfarvegi, en borgin stendur við samflæði Lippe og Ahse. Á latnesku heitir borgin Hammona.
Bergsson

Bergsson getur átt við:
Leverkusen

Leverkusen er borg í þýska sambandslandinu Norðurrín-Vestfalíu og er með 164 þúsund íbúa (2018). Borgin er þekkt fyrir iðnaðarrisann Bayer. Hún er hluti af Rín-Ruhr-stórborgarsvæðinu.

Lega.

Leverkusen liggur við Rínarfljót, fyrir sunnan Ruhr-héraðið. Næstu borgir eru Köln til suðurs (10 km) og Düsseldorf til norðvesturs (20 km).

Skjaldarmerki.

Skjaldarmerki Leverkusen sýnir rautt ljón með bláa kórónu á dökkgráum grunni. Lárétt þvert yfir skjöldinn er svört takkalína. Ljónið er tákn hertogadæmisins Berg (Bergisch Land) sem Leverkusen lá í áður fyrr. Takkalínan er tekin úr merki Opladen en það var tákn tveggja bræðra sem réðu yfir þeim bæ á 13. öld. Opladen og Leverkusen sameinuðust 1930. Skjaldarmerki þetta var tekið upp og samþykkt 1976.

Orðsifjar.

Borgin er nefnd eftir athafnamanninum Carl Leverkus, sem setti á fót verksmiðjur síðla á 19. öld.

Íþróttir.

Aðalíþróttafélag borgarinnar er Bayer Leverkusen sem er starfrækt í mörgum íþróttagreinum. Knattspyrnudeildin leikur að öllu jöfnu í 1. deild og er besti árangur hennar 2. sætið (fjórum sinnum alls). Félagið varð þó bikarmeistari 1993 og Evrópumeistari bikarhafa 1988 (sigraði þá Espanyol Barcelona frá Spáni) og komst í úrslit Meistaradeildar Evrópu 2002 (tapaði þá fyrir Real Madrid).

Byggingar og kennileiti.

Bayer-krossinn er helsta kennileiti Leverkusen. Það var upphaflega reist 1933 og hékk þá milli tveggja stórra iðnaðarreykháfa. Í seinna stríðinu varð að fjarlægja merkið, en núverandi merki var sett upp 1958. Það hangir á tveimur 118 metra háum möstrum, en sjálft er merkið 51 metri í þvermál. Á kvöldin eru ljósin á merkinu kveikt og sést það þá víða að. 2007 ráðgerði fyrirtækið Bayer að taka merkið niður, en sökum mikilla mótmæla frá íbúum var hætt við þann ráðahag.
Medea (Corneille)

Medea er harmleikur í fimm þáttum eftir Pierre Corneille frá 1635. Leikritið byggir á samnefndum harmleik eftir Seneca yngri sem byggir á goðsögunni um Medeu frá Kolkis sem var svikin af Jasoni. Medea er fyrsti harmleikur Corneilles.

Í útgáfu Seneca kemur Medea fram sem hálfguðlegur hefndarandi og norn en Corneille, sem annars fylgir Seneca eftir, leggur meiri áherslu á harmræna túlkun persónunnar og túlkar barnamorðið sem hetjulega sjálfsfórn fremur en æði.
Reynishverfi

Reynishverfi er byggðarlag í Mýrdal í Vestur-Skaftafellssýslu. Á milli Reynishverfis og Víkur í Mýrdal gengur Reynisfjall (340 m) fram í sjó. Sunnan þess, úti í sjó, eru Reynisdrangar, háir og þverhníptir drangar.

Bæirnir í Reynishverfi standa undir Reynisfjalli, sem er bratt og víða mikil hrunhætta úr því. Einnig getur verið snjóflóðahætta undir fjallinu og í mars 1968 fórst fjöldi fjár er snjóflóð féllu á fjárhús á tveimur bæjum.

Hverfið dregur nafn af landnámsjörðinni Reyni, en þar bjó landnámsmaðurinn Reyni-Björn. Reynir var áður prestssetur en Reynisþing voru sameinuð Sólheimaþingum og hét prestakallið eftir það Mýrdalsþing og prestssetrið var flutt til Víkur 1932. Útræði var töluvert úr Reynishverfi fyrr á tíð. Sveinn Pálsson, náttúrufræðingur og læknir í Vík, liggur í Reyniskirkjugarði.

Syðsti bær á Íslandi er Garðar í Reynishverfi. Þar skammt frá er eyðibýli sem nefnist Hellur. Þar eru nokkrir hellar og í einum þeirra, Baðstofuhelli, bjó séra Jón Steingrímsson fyrsta vetur sinn á Suðurlandi, en hann var bóndi í Mýrdal í fimm ár áður en hann varð prestur þar. Þar var líka þingstaður hreppsins um skeið. Hellirinn er nú friðlýstur og rústir eyðibýlisins einnig. Fagrar stuðlabergsmyndanir eru í Reynisfjalli skammt frá Görðum.