arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Estrógen

Estrógen, östrógen eða brímahormón (einnig kallað kvenhormón) eru hópur kynhormóna sem finnast hjá báðum kynjum en mun meir í kvendýrum. Þau koma að skipulagi tíðahrings/gangferil, meðgöngu og fósturþroska. Þá hafa þau áhrif á kynhvöt og á þroska t.d. brjósta.

Estrógen myndast aðallega í eggjastokkum en einnig í nýrnahettum og legköku. Þá myndast sum þeirra t.d. í brjóstum og nýrum.

Þrjú algengustu estrógeninu eru estradíól, estríól og estron. Líkaminn framleiðir þau með því að umbreyta andrógenum með hjálp ensíma. Estradíól er framleitt úr testósteróni en estrón úr andróstendíoni. Estron hefur veikari áhrif en estradíól og fyrirfinnst í meira magni, en hið síðarnefnda, hjá konum á breytingaskeiðinu.

Estrógen í lyfjum.

Eins og áður hefur komið fram stjórnar estrógen tíðahring kvenna og því innihalda margar getnaðarvarnarpillur breyttu estrógeni. Kemur það til vegna þess að helmingurnartími hormónsins er mjög stuttur og erfitt er að fá tak í nægilegt magn til að hægt væri að fjöldaframleiða getnaðarvarnarpillur með því.
Eimskipafélag Reykjavíkur

Eimskipafélag Reykjavíkur var íslenskt skipafélag stofnað 1932. Þetta var annað íslenska skipafélagið sem stofnað var, hitt var Eimskipafélag Íslands árið 1914. Eimskipafélag Reykjavíkur eignaðist þrjú skip: Öskju, Kötlu og eitt annað skip. Rekstur þess var samofinn Eimskipafélagi Íslands og runnu skipafélögin tvö saman.
Magnús Jónsson - Sönglög

Sönglög er 33-snúninga LP-hljómplata gefin út af SG - hljómplötum árið 1964. Á henni flytur Magnús Jónsson fjórtán íslensk sönglög við undirleik Ólafs Vignis Albertssonar.
Dominic Howard

Dominic James Howard (fæddur 7. desember 1977 í Stockport, Englandi) er trommuleikari rokksveitarinnar Muse.
Quito

Quito (opinbert nafn San Fransisco de Quito) er höfuðborg Ekvador. Borgin stendur austan við Pinchincha, virka eldkeilu í Andesfjöllum. Árið 2011 var áætlaður íbúafjöldi borgarinnar 2.239.191 manns, sem gerir borgina að næststærstu borg landsins á eftir Guayaquil.
Game Boy

"Til að sjá allar Game Boy tölvunar, sjá Game Boy línan."

Game Boy (ísl. "„Leikjastrákur“") er handleikjatölva frá Nintendo sem kom á markað árið 1989. Game Boy var fyrsta handleikjatölvan sem náði almennum vinsældum og var fyrsta tölvan í Game Boy línunni. Með Game Boy fylgdi Tetris sem með ávanabindandi eigindum sínum átti að ná athygli kaupenda. Gunpei Yokoi betur þekktur sem Mr. Game Boy hannaði tölvuna en eftir fráfall hans var haldið áfram að framleiða þær, meðal annars Game Boy Color, Game Boy Pocket og Game Boy Light.
Ýrr

Ýrr er íslenskt kvenmannsnafn.

Dreifing á Íslandi.
1754

Árið 1754 (MDCCLIV í rómverskum tölum)

Á Íslandi.

Fædd

Dáin

Opinberar aftökur

Erlendis.

Fædd

Dáin
Fortálknar

Fortálknar (fræðiheiti: "Prosobranchia") eru undirflokkur snigla sem hafa möttulhol og loku úr hornkenndri plötu sem gerir þeim kleift að loka munna kuðungsins. Flestar tegundir þeirra lifa í sjó en færri í ferskvatni og nokkrar eru landsniglar.

Flestir fortálknar gjóta eggjum í þunnum, hornkenndum eða leðurkenndum hylkjum sem dýrin festa saman í sívala ströngla eða eggjabú og festa það á þara eða steina. Unginn kemur oftast úr egginu sem lítt þroskað svifdýr eða lirfa, með aðeins vísi að fæti og skel sem rétt er farin að myndast. Þó eru nokkrar tegundir sem ljúka lirfustiginu í egginu en aðrar lifa sem svifdýr uns þær ná fullum þroska. Nokkrar tegundir fæða lirfur í stað eggja og af íslenskum tegundum gera klettadoppa og brúðarhetta það.

Þekktar eru um 33.000 tegundir af fortálknum en einungis 135 þeirra hafa fundist við Ísland innan 400 metra dýptarlínu.* Meðal fortálkna eru kóngar svo sem beitukóngur og hafkóngur og doppur eins og fjörudoppa og þangdoppa.
Flókadalur (Skagafirði)

Flókadalur er bæði dalur og byggðarlag í Skagafjarðarsýslu og er kenndur við Hrafna-Flóka Vilgerðarson, sem sagður er hafa numið þar land þegar hann sneri aftur til Íslands löngu eftir að hann hafði vetrardvöl í Vatnsfirði og gaf landinu nafn.

Framan við Flókadal er Hópsvatn og skilur lágur malargrandi það frá hafinu. Inni í dalnum er Flókadalsvatn. Um Flókadal rennur Flókadalsá. Allnokkrir bæir eru í dalnum, sem er grösugur en snjóþungur á vetrum. Nokkrir þverdalir ganga inn úr Flókadal og er þar afrétt sveitarinnar.

Láglendisræman við ströndina, frá mörkum Sléttuhlíðar við Stafá og að mynni Flókadals, kallast „á Bökkum“. Þar er Reykjarhóll, sérkennilegur, strýtulaga hóll og er laug í kolli hans. Hann er á náttúruminjaskrá.
XSL Formatting Objects

XSL Formatting Objects (skammstafað XSL-FO) er XML-mál notað til að setja stíla á XML-skjöl.
WML

WML getur meðal annars þýtt:
Sykur (aðgreining)

Sykur getur átt við eftirfarandi:

en einnig:

Orðsifjar.

Sykur er tökuorð í íslensku úr dönsku: "sukker". Orðið sykur er komið á Norðurlönd úr arabísku: "sukkar" og indversku: "sakkara", sbr. sakkarín, en í latínu er grískættaða orðið "saccharinus", sem þýðir: sætur. Sykur er bæði karlkyns og hvorugkyns í íslensku, sykurinn og sykrið. "Sparaðu ekki sykrið að hneppa þar í", segir í Gilsbakkaþulu, en í Aravísum er spurt: "Hví er sykurinn sætur?"
Kilían

Kilían er íslenskt karlmannsnafn.

Dreifing á Íslandi.
Tóki

Tóki er íslenskt karlmannsnafn.

Dreifing á Íslandi.
Tegucigalpa

Tegucigalpa (framburður: [ˌteɰusiˈɰalpa]) er höfuðborg og stærsta borg Hondúras. Nafnið kemur úr nahúatl, "teguz-galpa" sem merkir „silfurhólar“. Árið 2006 bjuggu um 1.200.000 manns í borginni.
Sjálfbær þróun

Sjálfbær þróun er þróun sem mætir þörfum nútímans án þess að skerða möguleika komandi kynslóða á að mæta þörfum sínum. Slík þróun snýst um að auka efnahagsleg verðmæti um leið og gæðum náttúrunnar er viðhaldið og mannréttindi efld fyrir alla jarðarbúa til langs tíma. Markmið sjálfbærrar þróunar er að koma á sjálfbærni í samfélaginu í heild og á jörðinni. Sjálfbærni er markmið sjálfbærrar þróunar.

Sjálfbær þróun byggir á þremur meginstoðum; vistfræðilegri, félagslegri og efnahagslegri, sem eru óaðskiljanlegar og háðar hverri annarri. Hugtakið er notað í hnattrænu samhengi en ekki um einstakar einingar án samhengis við hið hnattræna.

Stundum er talað um að eitthvað sé sjálfbært t.d. sjálfbær neysla, sjálfbær nýting náttúruauðlinda, sjálfbær framleiðsla. Þá er átt við að það styðji meira við sjálfbæra þróun en önnur sambærileg fyrirbæri. Samfélagsleg ábyrgð fyrirtækja hefur verið að ryðja sér til rúms á síðustu misserum, en markmið hennar er að stuðla að sjálfbærri þróun.

Hugtakið „sjálfbær þróun“ kom fyrst fram um 1980, en festist í sessi með útkomu Brundtland-skýrslunnar „Sameiginleg framtíð vor“ árið 1987. Skýrslan var undanfari Heimsráðstefnu Sameinuðu þjóðanna um umhverfi og þróun í Ríó 1992.
Bandaríska frelsisstríðið

Bandaríska frelsistríðið (einnig þekkt sem Bandaríska byltingin) var uppreisn þrettán breskra nýlenda á austurströnd Norður-Ameríku gegn breskum yfirráðum, sem stóð frá 19. apríl 1775 til 3. september 1783. Frelsisstríðið varð kveikjan að stofnun fyrsta nútímalýðræðisríkisins, Bandaríkja Norður-Ameríku, sem síðar leiddi til frekari byltinga víða um veröld. Fyrstu hernaðarátök byltingarinnar áttu sér stað 19. apríl 1775 í námunda þorpanna Lexington og Concord í Massachusetts.

Þann 4. júlí 1776 samþykkti Annað meginlandsþing Bandaríkjanna (e. "Second Continental Congress") sjálfstæðisyfirlýsingu Bandaríkjanna.

Framan af fóru herir byltingarmanna í nýlendurnum halloka en árið 1778 gerðust Frakkar samherjar nýlendubúa. Markmið Frakkakonungs var að grafa undan veldi Englendinga og ná sér þannig niðri á þeim eftir ósigurinn í nýlendustríðinu. Auk þess að eiga við heri nýlendubúa í Norður-Ameríku þurftu Bretar nú að hafa áhyggjur af franska flotanum og her Frakkakonungs. Þar sem kraftar breska heimsveldisins voru nú dreifðir gátu byltingarmenn náð undirtökum. Árið 1783 sömdu Bretar frið og skrifuðu undir samning þar sem þeir samþykktu sjálfstæði hinna nýstofnuðu Bandaríkja Norður-Ameríku.
Ólafsvík

Ólafsvík er bær á utanverðu Snæfellsnesi í sveitarfélaginu Snæfellsbæ. 976 manns bjuggu í Ólafsvík árið 2015.

Ólafsvík var upphaflega í Neshreppi, síðan í Neshreppi innan Ennis eftir að Neshreppi var skipt í tvennt. Þeim hreppi var svo aftur skipt í tvennt árið 1911 og varð þá "Ólafsvíkurhreppur" til, sem og Fróðárhreppur þar austur af. Ólafsvík var fyrsti bærinn á íslandi að fá Kaupstaðaréttindi frá danakonungi árið 1687 14. apríl. Þann 1. apríl 1990 sameinaðist Fróðárhreppur Ólafsvík á ný, að þessu sinni undir merkjum kaupstaðarins.

Hinn 11. júní 1994 sameinaðist Ólafsvíkurkaupstaður Neshreppi utan Ennis, Breiðuvíkurhreppi og Staðarsveit undir nafninu "Snæfellsbær".

Bæjarbúar byggja afkomu sína á sjávarútvegi og í auknum mæli á ferðaþjónustu.
Bakú

Bakú (aserbaídsjanska: Bakı) er höfuðborg og stærsta borg Aserbaídsjan. Bakú nútímans samanstendur af þremur borgarhlutum, innri hlutanum, uppgangsbænum og Sóvéthlutanum. Árið 2020 var áætlaður íbúafjöldi borgarinnar 2,3 milljón manns. Bakú er austast í Aserbaídsjan og er á skaga út í Kaspíahaf. Þar er unnin mikil olía. Í Bakú eru margar frægar byggingar eins og Flame towers og stóri sjónvarpsturninn. Innri bærinn er á minjalista UNESCO. Í Bakú var Söngvakeppni evrópskra sjónvarpsstöðva haldin árið 2012 í Kristalhöllinni.
1119

Árið 1119 (MCXIX í rómverskum tölum)
1127

Árið 1127 (MCXXVII í rómverskum tölum)
1139

Árið 1139 (MCXXXIX í rómverskum tölum)
1188

Árið 1188 (MCLXXXVIII í rómverskum tölum)

Á Íslandi.

Fædd

Dáin

Erlendis.

Fædd

Dáin
Kirsuberjablóm

Kirsuberjatré eða sakura (japanskt kanji &amp; kínverskir stafir: 桜 eða 櫻; katakana: サクラ). Sakura er japanska nafnið fyrir tréin "Prunus serrulata", og blómstur þeirra.
Ýmsir - Danslagakeppni Útvarpsins

Úrslitalögin í Danslagakeppni Útvarpsins er 33-snúninga LP hljómplata gefin út af SG - hljómplötum árið 1966. Á henni flytja ýmsir tónlistamenn úrslitalögin í Danslagakeppni Útvarpsins, veturinn 1966. Útsetningar og hljómsveitarstjórn voru í höndum Magnúsar Ingimarsson. Ljósmynd á framhlið tók Gunnar Hannesson.
1184

Árið 1184 (MCLXXXIV í rómverskum tölum)

Á Íslandi.

Fædd

Dáin

Erlendis.

Fædd

Dáin
1161

Árið 1161 (MCLXI í rómverskum tölum)

Á Íslandi.

Fædd

Dáin

Erlendis.

Fædd

Dáin
1027

Árið 1027 (MXXVII í rómverskum tölum)
1156

Árið 1156 (MCLVI í rómverskum tölum)

Á Íslandi.

Fædd

Dáin

Erlendis.

Fædd

Dáin
Strandferðaskip

Strandferðaskip er skip sem flytur minni farm og farþega milli nokkurra hafna á einni strandlengju eftir tiltekinni siglingaáætlun. Á Íslandi voru strandferðaskip í notkun allt þar til innanlandsflug varð almennt á síðari hluta 20. aldar. Sum nútímastrandferðaskip, eins og Hurtigruten í Noregi, eru nú aðallega notuð sem skemmtiferðaskip.
Stafnes

Stafnes ("Starnes", "Sternes", "Stapnes", "Stafsnes") er lítið nes á Reykjanesskaga, nánar tiltekið vestast á Miðnesi, nálægt Hvalsnesi. Þar er samnefnd jörð sem tilheyrði Rosmhvalaneshreppi en í dag Sandgerði. Upphaflega hefur nesið heitið "Starnes" (líklega eftir melgresi sem vex þar í fjörunni) og kemur fyrir undir því nafni í heimildum frá því um 1270 og síðar. Nafnið "Stafnes" kemur fyrst fyrir í Jarðabókum undir lok 17. aldar.

Stafnes er í Hvalsnessókn.

Jörðin Stafnes.

Jörðin Stafnes hefur verið stórbýli frá upphafi með margar hjáleigur og útgerð, þótt höfuðbólið Hvalsnes hafi verið stærra, en varð fyrir miklum skemmdum vegna stórflóða og sandblásturs á 17. og 18. öld. Stafnes var keypt af Magnúsi Einarssyni biskupi fyrir Skálholt kringum árið 1140, en hefur síðan gengið til Viðeyjarklausturs, hugsanlega við stofnun þess. Við siðaskiptin varð Stafnes konungsjörð. Jörðin var boðin upp í Reykjavík 27. júní 1792 ásamt 24 öðrum konungsjörðum á Miðnesi, en boðin sem fengust voru svo lág að stjórnin féllst ekki á neitt þeirra. 10. september 1805 var jörðin svo loks seld á kaupþingi í Keflavík og komst í bændaeigu.

Útgerð frá Stafnesi.

Á Stafnesi var ein mesta konungsútgerð á Miðnesi frá því fyrir 16. öld og fram um miðja 18. öld. Árið 1548 eru í skilagrein Kristjáns skrifara talin upp á staðnum fimm skip í eigu konungs; einn tólfæringur, tveir teinæringar og tveir áttæringar, en með tímanum minnkuðu skipin og undir lokin voru tvíæringar orðnir algengastir á Miðnesi. Auk konungs gerðu útvegsbændur báta sína út frá Stafnesi, eins og kauphöfninni Básendum lítt sunnan við. Útgerð frá Stafnesi hélst töluverð fram undir miðja tuttugustu öld, en eftir það sáralítil.

Við Stafnes hafa verið tíð sjóslys um aldir, enda skerjótt þar úti fyrir. Á síðustu öld má nefna strand togarans Jóns forseta árið 1928, en þá fórust 15 menn og 10 björguðust. Þetta sjóslys mun hafa valdið miklu um stofnun Slysavarnafélags Íslands og fyrstu björgunarsveitar þess, sem er Sigurvon í Sandgerði. Á Stafnesi var reistur viti árið 1925.
1149

Árið 1149 (MCXLIX í rómverskum tölum)
Elínora

Elínora er íslenskt kvenmannsnafn.

Dreifing á Íslandi.
1164

Árið 1164 (MCLXIV í rómverskum tölum)

Á Íslandi.

Fædd

Dáin

Erlendis.

Fædd

Dáin
Bratislava

Bratislava (slóvakíska: ; ; ungverska: "Pozsony"; þýska: "Pressburg") er höfuðborg og stærsta borg Slóvakíu. Í borginni búa 419.678 manns (31. desember 2014), en á stórborgarsvæðinu um 600 þúsund. Bratislava stendur á bökkum Dónár í suðvesturhluta landsins. Bratislava er eina höfuðborg heims sem á landamæri að tveimur löndum, Austurríki og Ungverjalandi.

Tenglar.

Opinber vefsíða Bratislava
Benedikt Erlingsson

Benedikt Erlingsson (f. 31. maí árið 1969) er íslenskur leikari og kvikmyndargerðarmaður. Hann varð líklegast fyrst þjóðþekktur fyrir leik sinn í sjónvarpsþáttunum Fóstbræður. Hann hefur hlotið mikið lof fyrir kvikmyndir sínar "Hross í oss" (2013) og "Kona fer í stríð" (2018).
.jo

.jo er þjóðarlén Jórdaníu.
Sálin hans Jóns míns (hljómsveit)

Sálin hans Jóns míns var íslensk hljómsveit úr Reykjavík sem starfaði frá 10. mars 1988 til 20. október 2018 er hún hélt lokatónleika í Hörpu. Einn af stofnendum sveitarinnar, sem lék í upphafi sálartónlist, var Jón Ólafsson og vísast nafn sveitarinnar til þess en jafnframt til íslenskrar þjóðsögu.

Saga.

Snemma árs 1988 ákváðu Jón Ólafsson, Rafn Jónsson og Haraldur Þorsteinsson úr Bítlavinafélaginu ásamt Stefáni Hilmarssyni og Guðmundi Jónssyni að stofna nýja hljómsveit Þeir héldu sína fyrstu tónleika í Bíókjallaranum við Lækjargötu þann 10. mars 1988 sem telst það stofndagur hljómsveitarinnar.

Framan af var nokkuð um mannaskipti en skipanin hélst nokkuð óbreytt frá 1999 þó Stefán og Guðmundur væru meðlimir frá byrjun og Friðrik Sturluson og Jens Hansson frá 1989.

Fyrsti smellur hljómsveitarinnar var "Á tjá og tundri" en meðal vinsælla laga eru m.a. "Undir þínum áhrifum", "Hjá þér" og "Okkar nótt". Sérstakur aðdáendaklúbbur var stofnaður um 2003 og hlaut nafnið "Gullna liðið". Á 20 ára afmæli sveitarinnar 2008 voru 1.389 manns skráðir í klúbbinn.

Hljómsveitin ákvað að leggja upp laupana árið 2018 og hélt lokatónleika í Hörpu þann 20. október. Aðspurðir hvort von væri á endurkomu svaraði Guðmundur: „Þetta er ekki gert í einhverju „bríeríi“, þetta er búið að meldast lengi. Þessi hljómsveit var stofnuð til þriggja mánaða en er búin að duga í 30 ár. Og við ákváðum bara að segja þetta gott. Og í staðinn fyrir að „feida“ út ætlum við að taka þetta með glans og fá sem flesta með okkur í endasprettinn.“

Meðlimir.

Hljómsveitina skipuðu:

Plötur Sálarinnar.

Í tilefni af 20 ára afmæli sveitarinnar, 2008, sendi hún frá sér safnútgáfu með útgefnum breiðskífum fram að því. Bar hún nafnið "Vatnaskil".
Hár

Hár kallast próteinútvextir úr hársekkjum í leðurhúð spendýra. Hár er aðallega úr hyrni, löngum amínósýrukeðjum. Jurtir, s.s. vallhæra, bera annars konar hár; en skordýr hafa hár úr kítíni. Einungis spendýrum vex hár og maðurinn er sú tegund spendýra sem lengst getur látið sér vaxa hár.
Úranus (aðgreining)

Úranus getur átt við eftirfarandi:
Ákvörðun

Ákvörðun er hugmynd eða val um það sem maður kýs að gera í einhverri tiltekinni stöðu.
Fúnafútí

Fúnafútí er höfuðborg smáríkisins Túvalú. Árið 2012 bjuggu um 6.000 í borginni sem gerir hana að þéttbýlasta kjarna landsins.
Kisínev

Kisínev er höfuðborg Moldóvu, auk þess að vera stærsta borg, iðnaðar- og verslunarmiðja landsins. Borgin er í miðju landsins við ána Bîc. Íbúar borgarinnar eru um 640.000 talsins (2019).
Nostalgía

Nostalgía er hugtak sem merkt getur tvennt: ljúfsáran söknuð til fyrri tíma (þegar allt var einfaldara, betra, viðkomandi var yngri o.s.frv.) og í öðru lagi heimþrá. Orðið kom fyrst upp árið 1688, en það ár var "Johannes Hofer" (1669-1752), svissneskur læknastúdent, að reyna þýða þýska orðið "Heimweh" sem merkir heimþrá. Orðið nostalgía er samsett úr tveimur grískum orðum (νόστος = "nostos" = að snúa heim, and άλγος = "algos" = verkur/sársauki). Íslenska orðið "heimhugur" þýðir hið sama og þýska orðið, en "heimhugur" merkir "löngun, þrá til að komast heim". Orðið "nostalgía" fékk síðan víðtækari merkingu og merkir nú oftast söknuð til liðinna tíma.
1180

Árið 1180 (MCLXXX í rómverskum tölum)

Á Íslandi.

Fædd

Dáin

Erlendis.

Fædd

Dáin
Árni Pétur Reynisson

Árni Pétur Reynisson (f. 21. nóvember 1970) er íslenskur leikari.
Síðmiðaldir

Síðmiðaldir er hugtak sem notað er yfir það tímabil í sögu Evrópu sem nær frá 14. öld til 16. aldar, þ.e. frá lokum hámiðalda til nýaldar. Á þessu tímabili átti endurreisnin sér stað og það nær að stórum hluta saman við endurreisnartímabilið. Lok tímabilsins eru ýmist miðuð við uppgötvun Ameríku 1492, siðaskiptin 1517 eða jafnvel andlát Leonardo da Vinci 1519. Vísindabyltingin hefst á síðmiðöldum.
1667

Árið 1667 (MDCLXVII í rómverskum tölum) var 67. ár 17. aldar sem hófst á laugardegi samkvæmt gregoríska tímatalinu en þriðjudegi samkvæmt júlíska tímatalinu sem er tíu dögum á eftir.

Atburðir.

Ódagsett

Fædd.

Ódagsett

Dáin.

Ódagsett

Opinberar aftökur
1021

Árið 1021 (MXXI í rómverskum tölum)
1043

Árið 1043 (MXLIII í rómverskum tölum)
1629

Árið 1629 (MDCXXIX í rómverskum tölum) var 29. ár 17. aldar sem hófst á mánudegi samkvæmt gregoríska tímatalinu en fimmtudegi samkvæmt júlíska tímatalinu sem er tíu dögum á eftir.
Slackware

Slackware er ein elsta GNU/Linux útgáfan.
Sýning

Sýning getur átt við um:
Tófukvæði

Tófukvæði er norrænt danskvæði, vikivaki eða sagnadans. „Tófa“ er hér íslenskun á kvenmannsnafninu Tove. Kvæðið er ævagamalt og er talið að Íslendingar hafi kynnst kvæðinu á kaþólskum tíma. Kvæðið birtist í kvæðabók Gissurar Sveinssonar frá 1665. Kvæðið lifði enn á vörum Íslendinga um miðja 20. öld og íslenskt þjóðlag hefur varðveist við það.

Lagið er að finna á hljómdisknum "Raddir" sungið af Brynjúlfi Sigurðssyni frá Starmýri í Álftafirði (Suður-Múlasýslu).
Krummavísa

Krummavísa eða Krummi krunkar úti er íslensk lausavísa eða barnagæla sem sungin er við geysivinsælt íslenskt þjóðlag. Lagið kom út í bókinni "Íslenzk þjóðlög" eftir Bjarna Þorsteinsson 1906. Bjarni segist hafa lært það af Ólafi Davíðssyni en hann sagðist hafa lært það í æsku í Sléttuhlíð.
Pink

Alecia Beth Moore (P!nk) (f. 8. september 1979 í Doylestown í Pennsylvaníu) er bandarísk poppsöngkona.
Íslensk málfræði

Íslensk málfræði nær yfir allar þær reglur í íslensku sem gilda um uppbyggingu orða, orðasambanda og setninga. Á Íslandi er hefð fyrir forskriftarmálfræði, þar sem reglur eru lagðar fram og þær kenndar sem „rétt mál“, en meðal málfræðinga er lýsandi málfræði ríkjandi. Í lýsandi málfræði er leitast við að gera grein fyrir málinu eins og það er notað í dag. Þar af leiðandi teljast fyrirbæri svo sem þágufallssýki til viðurkenndra tilbrigða en ekki er litið á þau sem „rangt mál“.

Íslenska er beygingamál með fjórum föllum: nefnifalli, þolfalli, þágufalli og eignarfalli. Í íslensku geta nafnorð haft eitt af þremur málfræðilegum kynjum: karlkyn, kvenkyn eða hvorugkyn. Nafnorð, fornöfn og lýsingarorð beygjast í falli og tölu (annaðhvort eintölu eða fleirtölu). Lýsingarorð hafa bæði sterka og veika beygingu og stigbreytast (frumstig, miðstig, efsta stig).

Sagnir beygjast eftir persónu (fyrstu, annarri eða þriðju), tölu (eintölu eða fleirtölu), tíð (nútíð eða þátíð), hætti (framsöguhætti eða viðtengingarhætti) og mynd (germynd og miðmynd). Með hjálparsögnum má mynda önnur horf og myndir svo sem dvalarhorf, lokið horf og þolmynd.

Saga fræðilegrar umfjöllunar.

Fyrsta skriflega umfjöllunin um íslenska málfræði sem vitað er um er Fyrsta málfræðiritgerðin. Fyrsta málfræðiritið sem gefið var út á prentuðu formi var "Grammatica Islandica rudimenta" (sem er latína og þýðir „grunnkennsla í íslenskri málfræði“) sem er oft stytt í "Rudimenta" eftir Runólf Jónsson (latínu: "Runolphus Jonae") sem kom út árið 1651 og var prentað í Oxford árið 1689. Fyrsta forníslenska orðabókin var "Specimen lexici runici" prentuð 1650. Fyrsta orðabók nútímaíslensku var "Lexicon Islandicum" eftir Guðmund Andrésson.

Beygingarfræði.

Beygingarkerfi íslensku svipar til annarra germanskra og indóevrópskra mála. Þó hafa mörg náksyld mál svo sem danska og enska glatað beygingarkerfi sínu að miklu leyti. Nafnorð beygjast í kyni, falli, tölu og ákveðni. Lýsingarorð beygjast í falli, tölu, kyni og ákveðni. Þar sem lýsingarorð eru notuð með nafnorðum eða fornöfnum hljóta þau beygingarleg atriði þaðan. Í íslensku er eingöngu ákveðinn greinir en hann er til sem viðskeyti eða sem laus greinir.

Sagnir beygjast eftir persónu, tölu, tíð, hætti og mynd.

Nafnorð.

Skipta má nafnorðum í tvo flokka eftir því hvort stofninn endar á samhljóði (sterk nafnorð) eða sérhljóði (veik nafnorð).
Auðkennislykill

Auðkennislykill er tæki sem gerir notanda tölvuþjónustu auðveldara fyrir að bera kennsl á sig. Hugtakið á einnig við um hugbúnað sem gegnir sama hlutverki.

Auðkennislyklar eru notaðir til að sanna auðkenni manneskju á rafrænan hátt. Talnaruna ásamt eða í stað lykilorðs er notuð til að sanna að viðskiptavinurinn sé sá sem hann segist vera.

Sumir lyklana innihalda dulkóðaða lykla, eins og stafræna undirskrift, lífsýni eða fingraför á meðan aðrir eru með lítil lyklaborð til að stimpla in PIN númer eða takka sem gefur upp talnarunu.

Auðkennislyklar á íslandi.

Á íslandi býður fyrirtækið Auðkenni ehf upp á svokallaða takka auðkennislykla. Þessir lyklar eru notaðir til innskráningar í íslenska vefbanka og eru af gerðinni Todos eCode Ez Token. Íslensku bankarnir fengu sérstakt leyfi fyrir auðkennislyklunum frá samkeppniseftirlitinu.
Egill Heiðar Anton Pálsson

Egill Heiðar Anton Pálsson (f. 26. október 1974) er íslenskur leikari.
1637

Árið 1637 (MDCXXXVII í rómverskum tölum) var 37. ár 17. aldar sem hófst á fimmtudegi samkvæmt gregoríska tímatalinu en sunnudegi samkvæmt júlíska tímatalinu sem er tíu dögum á eftir.
Tómhyggja

Tómhyggja eða níhilismi (áður nefnd alneitunarstefna) er stefna í heimspeki, sem staðhæfir að alheimurinn, einkum þó tilvist mannskepnunnar, sé án einhvers raunverulegs gildis, markmiðs, sannleika eða ómissandi tilgangs.

"Tómhyggjumenn" eða "níhilistar" trúa ýmist öllum eða einhverju af eftirfarandi hugmyndum: það er engin rökbundin sönnun fyrir tilvist „æðri drottnara“ eða skapara, „sannur“ siðaboðskapur er með öllu óþekktur og einhver sönn siðferðisgildi sem ná eiga yfir alla veröldina eru ómöguleg; lífið hefur engan ósvikinn æðri „sannleika“ að geyma og engar gjörðir manna né dýra eru í raun „ákjósanlegri“ eða „betri“ en einhverjar aðrar.

Orðið "níhilismi" er dregið af latneska fornafninu "nihil" sem þýðir einfaldlega „ekkert“. Hugtakið varð fyrst fleygt eftir að það kom fyrir í skáldsögu rússneska rithöfundarins Ivans Turgenévs (1818–1883), "Feður og synir". Hin svonefnda Nihilistahreyfing í Rússlandi tók orðið upp á sína arma og gerði að stefnu sinni en Nihilistahreyfingin lýsti sig andsnúna öllu valdi og varð mjög umdeild í Rússlandi á nítjándu öld.
Enevold Kruse

Enevold Kruse (d. 1626) var danskur aðalsmaður og hirðstjóri á Íslandi frá 1601 til 1606.

Hann var yfirliðþjálfi hjá Kristjáni IV og féll í orrustunni við Lutter am Barenberg 27. ágúst árið 1626.
Wikiorðabókin

Wikiorðabók er samstarfsvettvangur sem hefur það markmið að safna saman orðabókaskilgreiningum. Hún er fjöltyngd orðabók svo hún virki bæði sem venjuleg orðabók og til þýðinga á milli tungumála. Hún er eitt af verkefnum Wikimedia almannaheillasamtökunum sem rekur systurverkefni Wikipediu. Fyrsta wikiorðabókin var stofnuð á ensku 12. desember 2002. Á ensku eru greinarnar orðnar tæplega 80.000, en fæstar eru svo stórar, til dæmis hefur sú íslenska aðeins 24 greinar (þann 20. júlí 2005).
STÆ

STÆ getur átt við:
.uz

.uz er þjóðarlén Úsbekistans.
SAG

SAG gæti átt við:
Þóranna Krístín Jónsdóttir

Þóranna Krístín Jónsdóttir (f. 15. janúar 1976) er íslensk leikkona.