arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Jelena Slesarenko

Jelena Vladimirovna Slesarenko (rússneska: Елена Владимировна Слесаренко, fædd 28. febrúar 1982 í Volgograd) er rússneskur hástökkkvari. Hún vann gull á Ólympíuleikunum 2004, gull á innanhúsmeistaramótunum 2004 og 2006 en silfur á sama móti árið 2008. Á Ólympíuleikunum 2008 endaði hún í 4. sæti.
Síari

Síari er dýr sem nærist á því að sía smáar lífverur og lífrænar agnir úr sjónum, yfirleitt með því að sía sjóinn í gegnum líffæri sem alsett eru fínum hárum eða burstum.

Dæmi um síara eru skeldýr, dýrasvif, hrúðurkarlar, svampdýr. Einnig skíðishvalir og margir fiskar, þar á meðal nokkrir hákarlar. Sumur fuglar eins og flæmingjar og einnig nokkrar tegundir af öndum eru einni síarar.
Kötlutangi

Kötlutangi er syðsti tangi meginlands Íslands. Hann er á Mýrdalssandi suður af Hjörleifshöfða í Vestur-Skaftafellssýslu. Kötlutangi myndaðist í Kötlugosinu 1918 en þá færðist ströndin út vegna mikils framburðar í jökulhlaupinu sem fylgdi gosinu. Fyrir þann tíma var Dyrhólaey syðsti tangi landsins.

Síðan þá hefur sjórinn hins vegar jafnt og þétt étið af Kötlutanga og hefur því verið spáð að innan tíðar muni Dyrhólaey ná aftur þeirri stöðu að vera syðsti tangi meginlandsins. Bið verður þó á því, því samkvæmt Landmælingum Íslands sem byggja á gervihnattamyndum árið 2004 var Kötlutangi 500 metrum sunnar en Dyrhólaey þá. Áætlað að að Kötlutangi styttist um 10 til 20 metra á ári.
Gróið land

Gróið land kallast allt það land sem hefur vissa gróðurþekju, svo sem 50-75% mælt við svörð.
Ulrik Christian Gyldenløve

Ulrik Christian Gyldenløve (eða Úlrik Kristján Gyldenlöve) (1678 – desember 1719) var aðmíráll í danska sjóhernum og launsonur Kristjáns 5. danakonungs. Móðir hans var Sophie Amalie Moth, greifynja af Samsø. Gyldenløve var eftirnafn sem laungetnum börnum dönsku konunganna Kristjáns 4., Friðriks 3. og Kristjáns 5. var gefið.

Ulrik Christian Gyldenløve er einna þekktastur á Íslandi fyrir það að hafa verið skipaður fyrsti stiftamtmaður hérlendis, aðeins 5 ára gamall, og hafði hann í sjálfu sér alls engin afskipti af Íslandsmálum framan af. Fimmtán ára að aldri var hann sendur til Hollands í sjóliðsforingjanám og fékk aðmírálstign þegar heim kom. Árið 1701 varð hann yfirmaður alls danska flotans og fékk leyfi hjá Friðrik 4. hálfbróður sínum, sem þá var orðinn konungur, til að láta koma á fót sjóliðsforingjaskóla í Kaupmannahöfn.

Þegar Danir sögðu Svíum stríð á hendur 1709 og sænski flotinn settist um Kaupmannahöfn þótti Gyldenløve standa sig mjög vel við varnir borgarinnar, tók sjálfur þátt í sjóorrustunum og særðist illa. Hann féll svo í sjóorrustu á Køge-flóa rétt áður en stríðinu lauk, þegar sænsk leyniskytta skaut hann í hnakkann.

Gyldenløve var stiftamtmaður til dauðadags en átti lítinn þátt í landsstjórninni. Með árunum lagði hann þó jafnan gott til Íslandsmála en varð að sjá allt með annara augum, því að hann kom aldrei til Íslands.
Kyndilmessa

Kyndilmessa (á latínu Praesentatio Domini; þ.e. "Kynning Herrans", einnig nefnd á latínu Missa Candelarum, og "Purificatio Mariæ") er kristinn helgidagur, einkum í kaþólsku og rétttrúnaðarkirkjunum, sem haldinn er hátíðlegur 2. febrúar. Nafnið er dregið af latneska orðinu "candelarium" sem merkir kerti. Hátíðin er haldin til minningar um þegar Jesúbarnið var fram borið í musterinu í Jerúsalem. Kyndilmessa er þess vegna hreinsunardagur Maríu meyjar, 40 dögum eftir fæðingu Krists. Á íslensku hefur hún einnig verið kölluð „hreinsunarhátíð blessaðrar Maríu meyjar”.

Tímasetning.

Samkvæmt Móselögum (3. Mósebók 12, 2-4) og hefðum gyðinga er kona talin óhrein í fjörutíu daga eftir að hún hefur fætt sveinbarn. Samkvæmt Lúkasarguðspjallinu tóku María og Jósef Jesúbarnið til musterisins fjörutíu dögum eftir fæðingu hans. Upphaflega var hátíðin haldin 14. febrúar enda var fæðing Jesú í frumkristni talin hafa átt sér stað 6. janúar. Á fjórðu öld var fæðingardagurinn fluttur yfir á 25. desember.

Saga.

Á fyrstu öldum kristni var hátíðin haldin til minnis um fund Símeons og Jesú í musterinu samkvæmt 2. kapítula Lúkasarguðspjalls 25-40 enda var hátíðin þá nefnd "Dagur heilags Símeons" eða "Hypapante" (úr grísku "fundur"). Elstu heimildir um hreinsunarhátíð Maríu eru frá Jerúsalem snemma á 4. öld, en er þá reyndar bundin við 14. febrúar, þar sem þá var fæðingardagur Jesú enn talinn 6. janúar. Hátíðin var svo fyrirskipuð árið 524 af Jústiníanusi keisara í Konstantínópel. Árið 690 skipaði Sergius I. páfi í Róm, að á hreinsunarhátíðinni skyldi vígja öll kerti sem ætlað væri til helgigjörða á árinu. Á þessum degi var á miðöldum farin skrúðganga utan og innan kirkjubyggingarinnar og einnig út í kirkjugarð. Báru prestar og söfnuður logandi kerti í göngunni.

Hátíðin fékk því nafnið "missa candelarum" á latínu en það þýðir kertamessa. Það sést oft í íslenskum fornbréfum frá 15. og 16. öld en eftir siðbreytingu er orðið kyndilmessa orðið allsráðandi.

Kyndilmessa á Íslandi.

Eftir siðaskipti lagðist hátíðin af eins og önnur Maríudýrkun en í kaþólskum sið og rétttrúnaðakirkjunni er ennþá haldið upp á daginn með ljósamessu. Á kyndilmessu er vetur hálfnaður en vetrarvertíð hófst áður fyrsta virka dag eftir kyndilmessu.
Maren

Maren getur átt við eftirfarandi:
Sólarljóð

Sólarljóð – (nafnið er yfirleitt haft í fleirtölu: Sólarljóðin) – eru gamalt íslenskt helgikvæði sem líkist sumum Eddukvæðum að bragarhætti og myndmáli. Það hefur að geyma kristna lífsspeki og minnir um margt á Hávamál. Það er alls 82 (eða 83) erindi, er kveðið undir ljóðahætti, rétt eins og t.d. Hávamál og Hugsvinnsmál. Sólarljóð flokkast oftast undir leiðslukvæði. Höfundur þeirra er óþekktur.

Uppruni Sólarljóða.

Í kvæðinu birtist kristinn og heiðinn hugarheimur á sérstæðan hátt, og töldu margir að kvæðið væri ort á mörkum heiðni og kristni. Nú er talið að eigið hugarflug skáldsins og kynni af Eddukvæðum hafi haft þessi áhrif. Þó að skiptar skoðanir séu um aldur kvæðisins, hallast flestir að því að kvæðið sé ort á árunum 1200–1250. Sólarljóð eru varðveitt í 44 pappírshandritum, og eru þau elstu frá 17. öld. Í einu þeirra er vitnað til skinnhandrits sem skrifað var eftir.

Innihald ljóðanna.

Í Sólarljóðum birtist faðir syni sínum í draumi, og ávarpar hann frá öðrum heimi. Kvæðið getur því talist til leiðslubókmennta, sem voru vinsælar á miðöldum. Kvæðið birtir kaþólska heimsmynd og leiðsögn um refilstigu lífsins. Sá sem hafði tileinkað sér boðskap kvæðisins kunni bæði að lifa og deyja, og gat því hlotið eilífa sáluhjálp.

Nafnið "Sólarljóð" kemur fram í 81. erindi, og er sótt í vísur 39-45, sem allar byrja á orðunum, "Sól eg sá ...".

Sólarljóð eru með þekktustu kvæðum íslenskum, og þykja „eitt stórkostlegasta trúarljóð sem ort hefur verið á íslenska tungu“ (Njörður P. Njarðvík). Sólarljóð eru einnig auðskilin nútíma lesendum; t.d. er seinni hluti 82. erindis fluttur við flestar íslenskar jarðarfarir:

Í sumum handritum er bætt við 83. erindinu, sem er talið yngri viðauki og er sleppt í flestum útgáfum. Það hljóðar svo:

Sæmundur fróði og Sólarljóðin.

Sólarljóð eru í sumum handritum eignuð Sæmundi fróða, en það er úr lausu lofti gripið, og er höfundurinn óþekktur. Sú hugmynd kemur þó fram í þjóðsögum. Í Þjóðsögum Jóns Árnasonar stendur: „Sæmundur andaðist 1133, en með hverjum atburðum höfum vér eigi heyrt; þó segja menn, að hann þrídagaður hafi úr líkrekkjunni risið og þá kveðið þá drápu, er hans Ljóða-Eddu er vön að fylgja og kallast Sólarljóð.“

Útgáfur.

Sólarljóð eru til í allmörgum útgáfum, oft sem viðauki með Eddukvæðum. Af útgáfum má einkum nefna:
Jón Gíslason

Dr. Jón Gíslason (23. febrúar 1909 – 16. janúar 1980) var skólastjóri Verzlunarskóla Íslands og mikilsvirtur þýðandi. Hann þýddi t.d. nokkra af grísku harmleikjunum í óbundnu máli, s.s. "Persa", "Sjö gegn Þebu", "Prómeþeif fjötraðan", "Agamemnon", "Dreypifórnfærendur" og "Refsinornir" eftir Æskýlos, "Ödípús konung", "Ödípús í Kólonos" og "Antígónu" eftir Sófókles og "Medeu", "Hippolýtos" og "Alkestis" eftir Evripídes. Hann skrifaði einnig bók um gríska goðafræði sem nefndist "Goðafræði Grikkja og Rómverja: forsögualdir, trúarbragðaþróun, guðir og hetjur" og kom fyrst út árið 1944.

Tenglar.

Greinar eftir Jón Gíslason
Fellibylurinn Gustav

Fellibylurinn Gustav var 4. stigs fellibylur sem myndaðist í Karíbahafi árið 2008. Gustav olli alvarlegum skemmdum og mannfalli á Haítí, í Dóminíska lýðveldinu, á Jamaíka, Caymaneyjum, Kúbu og í Bandaríkjunum.
Asklepiosarstafurinn

Asklepiosarstafurinn er stafur eða sproti sem snákur hlykkjast um og er tákn læknisvísindanna, enda var Asklepios, sem stafurinn er kenndur við, guð læknisfræðinnar og lækninga í grískri goðafræði. Asklepiosarstafinum er oft ruglað saman við Hermesarstafinn.
Tungnárjökull

Tungnárjökull er skriðjökull sem gengur út af Vatnajökli í vesturátt innan Vatnajökulsþjóðgarðs.
Jökulsá á Fjöllum

Jökulsá á Fjöllum er önnur lengsta á Íslands, 206 km að lengd. Eins og nafnið gefur til kynna er hún jökulá sem rennur frá Vatnajökli, nánar tiltekið Dyngjujökli og Brúarjökli. Fossarnir Selfoss, Dettifoss, Hafragilsfoss og eru í ánni. Nálægt eru þjóðgarðurinn Jökulsárgljúfur og Ásbyrgi.

Árfarvegur Jökulsár á Fjöllum er mótaður af miklum jökulhlaupum sem flest tengjast líklega eldgosum í Vatnajökli. Áin rennur austan við Herðubreiðarlindir og markar austurjaðar Ódáðahrauns, norður eftir Kelduhverfi. Sandurinn sem áin hefur borið með hefur myndað sandana og flatlendið í Öxarfirði og Kelduhverfi.

Vatnasvið.

Í Jökulsá á Fjöllum berst vatn undan Dyngjujökli og kvíslast um flatar eyrar áður en það safnast einn farveg. Hin meginupptökin eru undan Brúarjökli og heita aðalkvíslarnar Kreppa og Kverká. Þær sameinast fyrst í eitt vatnsfall og síðan vesturkvíslinni rétt austan við Herðubreiðarlindir.

Virkjanahugmyndir.

Áin er hvergi virkjuð og sumarið 2008 gaf Landsvirkjun út yfirlýsingu þar sem tekið var fram að ekki stæði til að virkja Jökulsá á Fjöllum.

Árið 2019 var áin friðlýst fyrir orkuvinnslu.
Próventa

Próventa var fé sem einhverjum var gefið með því skilyrði að hann sæi fyrir gefanda í ellinni. Það tíðkaðist mjög fyrr á öldum, að aldrað fólk gæfi með sér eignir, með þeim skilmálum, að það hefði fullt framfæri, hvort sem það lifði lengur eða skemur. "Próventumaður" (eða "próventukarl") og "próventukona" voru þ.a.l. manneskjur sem höfðu gefið einhverjum eignir sínar og bjuggu svo í umsjá viðkomandi. Próventa gat líka merkt eignir eða jarðeignir kirkju.
Harpa (tónlistarhús)

Harpa er tónlistar- og ráðstefnuhús í Reykjavík, nánar tiltekið á austurbakka Reykjavíkurhafnar, fyrir neðan Seðlabanka Íslands. Byggingin er hluti af stærri framkvæmd sem átti upprunalega að fela í sér 400 herbergja hótel, viðskiptamiðstöðina World Trade Center Reykjavík, nýjar höfuðstöðvar Landsbankans, verslanir, íbúðir, veitingahús, bílastæðahús og göngugötu. Verkið var boðið út af ríki og borg og að útboði loknu kom athafnamaðurinn Björgólfur Guðmundsson að fjármögnun byggingar Hörpu en eftir bankahrunið 2008 þurfti Reykjavíkurborg að hlaupa undir bagga. Hætt var við viðskiptamiðstöðina, hótelið og bankabygginguna. Bílastæðahúsið varð minna en upphaflega var gert ráð fyrir. Um mitt ár 2010 var áætlað að heildarkostnaður frá upphafi næmi um 27,7 milljörðum.

Kjallarar hússins, m.a. þar sem bílakjallarar eru, eru að hluta undir og við sjávarborð. Sérstakar ráðstafanir voru gerðar til að koma í veg fyrir að loftfyllt byggingin flyti upp. Einnig var gert ráð fyrir hækkun yfirborðs sjávar vegna loftslagsbreytinga. Upphaflegar teikningar gerðu ráð fyrir að umferð bíla fram hjá svæðinu mundu að mestu fara neðanjarðar, til að tengja Hörpu betur við miðborgina. Seinna var fallið frá þessum áformum, að hluta vegna kostnaðar. Þegar leið á byggingartímabílið, var stígur gangandi og hjólandi sem lá norðanmegin Kalkofnsvegar skorinn, á meðan fjögurra akreina akvegur var látin halda sér mestan hluta byggingartímabilsins.

Tónlistar og ráðstefnuhúsið er hannað af teiknistofunni Batteríið arkitektar og Teiknistofu Hennings Larsens í Danmörku og stór glerhjúpur sem umlykur bygginguna er hannaður af Ólafi Elíassyni.

Sinfóníuhljómsveit Íslands og Íslenska óperan hafa aðsetur í húsinu.

Húsið var tímabundið kallað "Tónlistar- og ráðstefnuhúsið í Reykjavík" en fékk síðan nafnið "Harpa" á degi íslenskrar tónlistar 11. desember 2009.

Fyrstu tónleikarnir voru haldnir 4. maí 2011, en þar flutti Sinfóníuhljómsveit Íslands 9. sinfóníu Beethovens undir stjórn Vladímírs Ashkenazys. Opnunartónleikar voru haldnir 13. maí, en næstu tvo daga var opið hús með fjölbreyttri tónlistardagsskrá og komu þá um 32 þúsund manns í húsið eða um tíundi hluti íslensku þjóðarinnar.
Jay Sean

Jay Sean (fæddur Kamaljit Singh Jhooti 26. mars 1979) er breskur r'n'b-söngvari af asískum uppruna. Hann er þekktastur fyrir lögin „Stolen“, „Eyes On You“ og „Ride It“. Jay Sean hefur gefið út tvær breiðskífur; "Me Against Myself" (2004) og "My Own Way" (2008).
PlayStation Home

PlayStation Home er þjónusta fyrir samfélag notenda Playstation tölva.

Þjónustan hefur verið í vinnslu síðan 2005 af og hún varð opin til almennings á 11. Desember 2008.
Ölfusborgir

Ölfusborgir eru orlofshúsabyggð sem telur 38 hús í eigu ýmissa stéttarfélaga í hlíðum Reykjafjalls 15km austur af Hveragerði. Húsin voru reist á 12 hektara spildu í landi Reykjatorfu í Ölfushreppi 1962-1965 með framlagi á fjárlögum frá 1957 til byggingar orlofshúsa á vegum ASÍ. Öll húsin voru teiknuð af Sigvalda Tordarson arkitekt og einkennast af stórum gluggum sem snúa í suður og afturhallandi flötu þaki. Fyrstu húsin voru tekin í notkun 12. september 1965.
Vindbelgur

Vindbelgur (Vindbelgjarfjall eða Belgjarfjall) er 529 m hátt keilulaga móbergsfjall í Mývatnssveit. Norður úr fjallinu gengur lægri rani sem nefnist "Buski". Austan í fjallinu, syðst eru örnefnin "Skútahellir" og "Skútaskriða", en þjóðsögur herma að þar hafi Víga-Skúta varist. Þess er þó ekki getið í fornsögunum.
Lárus Ingólfsson

Lárus Ingólfsson (22. júní 1905 – 22. september 1981) var íslenskur leikari. Hann var vinsæll gamanleikari og gamanvísnasöngvari og helsti leikmynda- og búningateiknari á sinni tíð.
Lúðrasveitin Svanur

Lúðrasveitin Svanur (oft nefnd Svanurinn) er íslensk lúðrasveit sem var stofnuð þann 16. nóvember 1930 og hefur starfað óslitið síðan. 1962 kom Svanurinn sér upp búningum sem eru einkenni Svansins enn í dag. Búningarnir eru bláir að lit og fyrirmyndin frá Bandaríkjunum, en allir saumaðir á Íslandi. Árið 1970, á fjörutíu ára afmæli Svansins, spilaði Svanurinn inn á fyrstu innlendu steríóplötuna á Íslandi. Fálkinn gaf hana út, en um upptökuna sá Pétur Steingrímsson. Þetta var fjögurra laga plata og vakti mikla athygli, og þrátt fyrir þær frumstæðu aðstæður sem platan var tekin upp við er útkoman merkilega góð allavega er spilamenskan bara nokkuð góð, þetta voru eitt af þeim góðu og mörgum hlutum sem Jón Sigurðsson gerði fyrir Svaninn.

Svanurinn gaf út sína aðra plötu 1980. Á A-hlið lék Svanurinn og Big-band Svansins á B-hlið. Eingöngu voru leikin lög eftir Árna Björnsson. Sæbjörn Jónsson stórnaði.

Lúðrasveitin Svanur er fastagestur á lúðrasveitarhátíðinni í Bad Orb. Sveitin hefur farið þangað á tveggja ára fresti um árabil.

Árið 2015 stóð Svanurinn fyrir hópfjármögnun fyrir nýja búninga og náði setti marki. Í framhaldi af því komu nýjir búningar sem frumsýndir voru 17. júní 2016. Búningana hannaði Ragna Fróðadóttir og eru þeir frábrugðnir gömlu búningunum að því leyti að jakkinn er lokaður að framan. Gömlu búningarnir voru með opinn jakka að ofan. Þurfti því ávallt að vera í hvítri skyrtu með bindi undir jakkanum.

Svanurinn hefur ávallt verið í fremstu röð lúðrasveita á Íslandi og er núverandi vinningshafi Monthlemmsins mikla - farandgrips sem keppt er um árlega frá árinu 2018. Monthlemmurinn mikli veitir viðkomandi vinningssveit ótakmarkaðan montrétt í eitt ár - þar til keppnin fer fram að nýju. Fyrsta keppnin fór fram 18. ágúst 2018 á Menningarnótt í Reykjavík.

Lúðrasveitin Svanur er með netsíðuna Svanur.is

Stjórnendur Svansins hafa verið:

Heiðursfélagar Svansins eru:
Nornavöndur

Nornavöndur (fræðiheiti: "Taphrina") er sveppasjúkdómur á trjám, og kemur fram sem þéttur greinavöndur, einkum á birki.
Samtalsgreining

Samtalsgreining eða samræðugreining er aðferð til rannsókna á samskiptum fólks með því að greina samtöl út frá uppskrifuðum hljóðupptökum. Samtalsgreining var fyrst þróuð af Harvey Sacks og Emanuel Schlegoff út frá athugunum Sacks sem hann lýsti í röð fyrirlestra við Kaliforníuháskóla 1964 til 1972. Í fyrirlestrunum byggði Sacks meðal annars á reynslu sinni við greiningu á hljóðupptökum frá hjálparlínu fyrir fólk í sjálfsvígshugleiðingum. Í fyrirlestrunum fjallaði hann vítt og breitt um samskipti og samtöl, en samstarfsmenn hans, m.a. Schlegoff og Gail Jefferson þróuðu aðferðina eftir lát hans 1975. Samtalsgreining greinir litla þætti sem koma reglulega fyrir í samtölum, s.s. aðferðir við lotuskipti (hvernig fólk skiptist á að tala), hik, samstæðupör o.fl. í þeim tilgangi að reyna að átta sig á hlutverki þeirra í samskiptum þátttakenda. Samtalsgreiningu hefur einkum verið beitt á samtöl sem fara fram við formlegar aðstæður; vitnaleiðslur, læknaviðtöl, innkaup og þess háttar. Samtalsgreining er oft flokkuð sem grein af félagsháttafræði og er stundum stillt upp sem andstæðu við orðræðugreiningu.
Laufás

Laufás getur átt við eftirfarandi:
Guðrún Lárusdóttir

Guðrún Lárusdóttir (fædd 8. janúar 1880 á Valþjófsstað í Fljótsdal, dáin 20. ágúst 1938) var íslenskur rithöfundur, bæjarfulltrúi í Reykjavík 1912 – 1918 og þingkona tvö kjörtímabil, fyrst óflokksbundin árin 1930 – 1934 og svo fyrir Sjálfstæðisflokkinn árin 1934 – 1938. Guðrún var önnur íslenska konan til þess að vera kosin á Alþingi (hin fyrri var Ingibjörg H. Bjarnason) en sú fyrsta til þess að vera kosin fyrir Sjálfstæðisflokkinn.

Guðrún lét lífið í bílslysi við brú á Tungufljóti þar sem hún var á ferð með eiginmanni sínum Sigurbirni, guðfræðingi og kennara, tveimur dætrum, Guðrúnu Valgerði og Sigrúnu Kristínu og einkabílstjóra þegar bílinn fór út af veginum og út í ána. Bílstjórinn og Sigurbjörn björguðust en dætur hennar drukknuðu með henni. Þetta var eitt fyrsta alvarlega bílslysið sem átti sér stað á Íslandi.

Ævi.

Faðir Guðrúnar var Lárus Halldórsson, þingmaður og prestur. Móðir hennar var Kirstín Katrín Pétursdóttir Guðjohnsen, húsmóðir en faðir hennar Pétur Guðjohnsen var einnig þingmaður. Guðrún var þriðja systkynið í hópi sex og árið 1885 fluttist fjölskyldan til Reyðarfjarðar þar sem Lárus faðir hennar gerðist prestur fríkirkjusafnaðarins. Guðrún gekk ekki í skóla heldur hlaut menntun í heimahúsi. Rétt fyrir aldamótin, 1899 fluttist fjölskylda hennar svo til Reykjavíkur. Árið 1902 giftist Guðrún Sigurbirni Ástvaldi Gíslasyni, presti og stofnanda elliheimilisins Grundar. Guðrún var húsfreyja í Ási á Sólvöllum í Reykjavík frá 1906 til æviloka. Hún og Sigurbjörn eignuðust alls tíu börn en helmingur þeirra dóu ung og barnlaus.

Guðrún sat í bæjarstjórn Reykjavíkur árin 1912 – 1918 og var í skólanefnd. Hún var fátækrafulltrúi í Reykjavík 1912 – 1923 og svo aftur 1930 – 1938. Hún var mjög virk í ýmsu félagsstarfi, hún var í stjórn KFUK frá 1922, þar af formaður 1928 – 1938 og í stjórn Barnavinafélagsins Sumargjafar. Þá var hún formaður Kristniboðsfélags kvenna í Reykjavík frá 1926, sömuleiðis til æviloka. Hún kom að stofnun Húsmæðrafélags Reykjavíkur og var fyrsti formaður þess 1935 – 1938.
Avant

Avant var íslenskt fjármögnunarfyrirtæki á sviði öku- og atvinnutækja. Það var stofnað af tryggingarfélaginu Sjóvá og varð svo dótturfélag Askar Capital. Framkvæmdastjóri fyrirtækisins var Magnús Gunnarsson og Benedikt Árnason formaður stjórnar. Árið 2011 sameinaðist það Landsbankanum.
Flotmeisa

Flotmeisa (fræðiheiti: "Parus major") er fugl sem telst til meisuættarinnar ("Paridae") og er flækingur á Íslandi.
Handelshøyskolen BI

Handelshøyskolen BI (Ísl: Norski viðskipta- og stjórnunarháskólinn BI) er einkaskóli, með höfuðstöðvar í Ósló í Noregi. Árið 2002 voru um 19.500 nemendur við skólan, af þeim voru um 10.000 í fullu námi, og um 390 starfsmenn. Skólinn býður upp á fjölbreytt nám í viðskiptafræðum bæði á norsku og ensku. Nær allt nám til mastersgráðu er á ensku.

Skólinn var stofnaður árið 1943 sem ráðgjafafyrirtæki er bauð upp á kvöldskóla í bókfærslu. Síðan þá hefur skólanum vaxið fiskur um hrygg og er nú alþjóðlegur skóli sem býður upp á nám í viðskipta- og stjórnunarfræðum. Í dag er BI stærsti viðskiptaháskóli í Evrópu og næststærsta skólastofnun í Noregi.
Ungmennafélagið Afturelding

Ungmennafélagið Afturelding er íþróttafélag í Mosfellsbæ, stofnað 11. apríl 1909. Íþróttadeildir félagsins eru badminton, frjálsar, karate, körfubolti, taekwondo, tennis og knattspyrna. Karlalið og kvennalið félagsins leika í 1. deild í knattspyrnu.

Afturelding spilar heimaleiki sína á Varmárvelli í Mosfellsbæ en um er að ræða gervigrasvöll. Á árum áður spilaði liðið á grasvellinum á Varmárvelli.

Afturelding vann 2. deild karla árið 2918 og endaði í 8. sæti í 1. deild árið 2019. Leikjahæsti leikmaður félagsins er Wentzel Steinarr Ragnarsson Kamban.
Smiður Andrésson

Smiður Andrésson (dáinn 8. júlí 1362) var hirðstjóri á Íslandi á 14. öld. Eyfirðingar felldu hann og nokkra menn hans í Grundarbardaga.

Smiður og var að öllum líkindum norskur að ætt, bróðir eða ættingi Bótólfs Andréssonar sem áður hafði verið hirðstjóri, því að seinna er þess getið að Hrafn Bótólfsson lögmaður hafi verið grafinn á Hólum hjá Smiði frænda sínum. Smiður kom til landsins 1361 með Grindavíkurskipi og hafði tekið landið á leigu til þriggja ára með sköttum og skyldum. Hann virðist fljótt hafa dregist inn í deilur hérlendis. Seinni alda sagnir bera honum heldur illa söguna, Hann hafi þótt ganga hart fram í skattheimtu og er sagður hafa verið svallgjarn og djarfur til kvenna.

Haustið 1361 risu norðlenskir prestar undir forystu séra Þorsteins Hallssonar á Hrafnagili upp á móti Jóni skalla Eiríkssyni Hólabiskupi og neituðu að viðurkenna hann sem yfirboðara sinn. Sáttafundur var á Hólum 14. apríl 1362 og var Smiður þar en ekki varð af sáttum. Um sumarið eftir Alþingi reið Smiður norður í Eyjafjörð með hóp manna, þar á meðal lögmennina báða, Jón skráveifu Guttormsson og Orm Snorrason, og ætlaði að kveða niður mótþróa Eyfirðinga. Séra Þorsteinn hafði þá siglt til Noregs með Þorsteini Eyjólfssyni á Urðum og Ólafi Péturssyni í Gnúpufelli, en Smiður kom á Grund í Eyjafirði daginn fyrir Seljumannamessu. Þar bjó þá Grundar-Helga, móðir Björns Jórsalafara.

Sagnir, skráðar mörgum öldum seinna, segja að Helga hafi veitt gestunum vel og hafi þeir orðið mjög ölvaðir. Smiður á að hafa heimtað konu í sæng til sín um kvöldið og menn hans einnig, en Helga húsfreyja sagði stúlkum þeim sem þjónuðu mönnunum til sængur að snúa við annarri skálminni á brókum þeirra svo þeim yrði tafsamt að klæða sig. En á meðan veislan stóð hafði hún látið sendimenn sína fara um sveitina og safna saman vopnfærum mönnum. Samtímaheimildir segja þó að Eyfirðingar hafi safnast saman þegar þeir fréttu af ferðum Smiðs og förunauta hans og hitt þá fyrir á Grund. Komu þeir að Grund snemma morguns, réðust til inngöngu og sló í bardaga. Ein heimild segir að "fortogi" þeirra hafi verið bróðir Helgu, Gunnar Pétursson sem þá bjó á Hólum í Eyjafirði.

Smiður var vel vígur og er sagður hafa varist fimlega þótt drukkinn væri, stökk upp á skálabitana og hljóp á milli þeirra. Á endanum gat þó einhver komið lagi á háls hans og segir þjóðsagan að höfuðið hafi lent í mjólkurtrogi húsfreyjunnar, en Helga hefði ekki viljað láta hella mjólkinni, heldur sagt „að saman skyldi slá öllu til grautargerðar“. Jón skráveifa féll einnig og fimm eða sex aðrir af mönnum Smiðs, en sex úr liði Eyfirðinga.

Rithöfundurinn Jón Trausti lýsir Smiði þannig í skáldsögu sinni: Veislan á Grund: