arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Aðalstræti 10

Aðalstræti 10 er íslenskt hús sem stendur við Aðalstræti í Reykjavík. Það var reist árið 1762 og er elsta hús í miðbæ Reykjavíkur. Húsið var byggt sem hluti af Innréttingum Skúla Magnússonar.

Saga hússins fram á 20. öld.

Tveir skildir í húsinu vísa til uppbyggingar 8 húsa Innréttingana sem voru reist við mikinn fjárstuðning danska ríkisins. Húsið var byggt árið 1762 fyrir bókhaldara Innréttinganna, klæðageymslu og lóskurð. Þar var íbúð undirforstjóra Innréttinganna en húsið var nefnt „Kontor- og Magazinhus“.

Þegar innréttingarnar voru seldar um aldamótin 1800 keypti kaupmaðurinn Westy Petreus húsið. Árið 1807 fékk biskup Íslands það til íbúðar og var það þá nefnt Biskupsstofan. Biskup og kona hans hans bjuggu í húsinu til 1849. Jens Sigurðsson síðar rektor Lærða skólans bjó í húsinu 1855-1868 og hjá honum mun bróðir hans Jón Sigurðsson hafa búið þegar hann kom til Alþingis frá Kaupmannahöfn. Á eftir Jens bjuggu í húsinu landlæknir, Matthías Johannessen kaupmaður og fleiri.

Húsið á 20. öld.

Árið 1926 keyptu hinir þjóðkunnu kaupmenn, Silli og Valdi, húsið og ráku þar verslun í um hálfa öld. Frá árinu 1984 voru ýmsir veitingastaðir starfræktir þar, meðal annars „Fógetinn“.

Endurgerð og hönnun.

Reykjavíkurborg keypti húsið árið 2001 og hóf að færa það til upprunalegs horfs. Á neðri hæð gamla hússins er Reykjavíkurborg með aðstöðu til sýningarhalds. Að baki hússins var byggt nýtt hús og ný tengibygging úr gleri sem tengir gamla húsið við það nýja. Í nýbyggingunni er starfrækt verslunin Kraum sem selur íslenska hönnunarvöru.
Skessujurt

Skessujurt (fræðiheiti "Levisticum officinale") er stórvaxin jurt sem venjulega er 1 -1½ metri á hæð en getur þó orðið yfir 2 metrar. Hún er skyld sellerí og eru bæði laufblöð og fræ notuð sem krydd. Skessujurt blómgast í júlí og eru blómin gulgræn að lit.

Skessujurt getur bæði verið notuð til lækninga og matargerðar og eru laufin notuð sem krydd en jarðstöngull og rót til lækninga. Á miðöldum var skessujurt gjarnan ræktuð við klaustur.
1845

Árið 1845 (MDCCCXLV í rómverskum tölum)

Á Íslandi.

Fædd

Dáin

Erlendis.

Fædd

Dáin
Flokkun pottaplantna

Pottaplöntur greinast í tvo aðalhópa: Blómstrandi plöntur og græn- og blaðplöntur (sérstök laufblöð). Auk þess flokkast þær í fleiri undirhópa:
Félag eldri borgara Eyrarsveit

Félag eldri borgara Eyrarsveit er í Landssambandi eldri borgara
Félag eldri borgara Ísafirði

Félag eldri borgara Ísafirði er innan Landssambands eldri borgara.
Félag eldri borgara Húsavík

Félag eldri borgara Húsavík er innan Landssambands eldri borgara
Ræktunartankur

Ræktunartankur, gerjunarílát, gilker eða fermentor er sérútbúið ílát til ræktunar örvera eða annarra frumna með það að markmiði að framleiða afurðir, svo sem frumumassa, einfrumuprótín eða tiltekna efnaskiptaafurð. Ræktunartankar eru því grunnútbúnaður til framleiðslu á hvers kyns líftækniafurðum. Tankarnir geta verið af ýmsum stærðum og gerðum eftir notkun. Rannsóknastofutankar til skimunar eftir afurðarmyndandi frumum taka gjarnan rúmmál upp á fáeina millilítra, en ekki er óalgengt að tankar til verksmiðjuframleiðslu gerjunarafurða taki þúsundir rúmmetra.

Ílát sem nefna mætti ræktunartanka hafa verið notuð til framleiðslu gerjaðra matvæla, svo sem bjórs, víns og sojasósu, um árþúsund, en nútíma ræktunartankar eru öllu þróaðri og gefa kost á nákvæmri stýringu ýmissa umhverfis- og næringarþátta, svo sem á hitastigi, blöndunarhraða, froðumyndun, sýrustigi, súrefnisstyrk, magni og hlutföllum næringarefna og ýmsu fleiru.
Félag eldri borgara Borgarfirði eystra

Félag eldri borgara Borgarfirði eystra er innan Landssambands eldri borgara
Iker Casillas

Iker Casillas Fernández (f. 20. maí 1981 í Madríd) er spænskur fyrrum knattspyrnumaður sem spilaði sem markvörður.

Casillas spilaði lengst af með Real Madrid en endaði ferilinn 2020 með portúgalska félaginu FC Porto. Hann spilaði með spænska landsliðinu 2000-2016 og vann 2 evróputitla og einn heimsmeistaratitil. Hann er talinn einn af bestu markmönnum sögunnar ásamt Gianluigi Buffon.

Casillas spilaði yfir 1000 leiki á ferlinum og á met yfir að halda hreinu marki með spænska landsliðinu, í Meistaradeild Evrópu og Evrópukeppni karla í knattspyrnu. Hann er leikjahæstur í Meistaradeildinni með 177 leiki.
Carl Larsson

Carl Larsson (28. maí 1853 í Stokkhólmi – 22. janúar 1919 í Falun) var sænskur listmálari.
Hjartalind

Hjartalind (fræðiheiti: "Tilia cordata") er tré af stokkrósaætt. Útbreiðsla er í Evrópu til Kákasus og V-Asíu. Tréð verður 20-40 metra hátt. Það blómstrar og eru býflugur tíðir gestir blómanna. Hjartalind eru fræg að fornu og nýju og þeirra oft getið í skáldskap. Það er þjóðartré Tékklands og Slóvakíu.

Hjartalind þrífst á Íslandi en vex hægt.
Isiah Thomas

Isiah Lord Thomas III (fæddur 30. apríl 1961) er bandarískur körfuknattleiksþjálfari og fyrrverandi körfuknattleiksmaður í NBA-deildinni. Hann var leikstjórnandi fyrir Detroit Pistons frá 1981 til 1994 og vann meistaratitil með liðinu 1989 og 1990. Hann var valinn í hóp 50 bestu leikmanna NBA-deildarinnar frá upphafi.
Ungmennasamband Eyjafjarðar

Ungmennasamband Eyjafjarðar eða UMSE var stofnað 8. apríl 1922.
Ungmenna- og íþróttafélagið Smári

Ungmenna- og íþróttafélagið Smári var stofnað 1995 þegar fjögur félög í framanverðum Skagafirði sameinuðst um íþróttastarfsemi. Þessi félög voru Glóðafeykir, Fram, Framför og Æskan.
Memfis (Egyptalandi)

Memfis (úr grísku: "Μέμφις"; fornegypska: "inb hD" „hvítur veggur“) var höfuðborg Gamla ríkisins í Egyptalandi hinu forna frá um 2700 f.Kr. til um 2200 f.Kr. Á tíma Miðríkisins var hún höfuðstaður 1. umdæmis Neðra Egyptalands. Borgarrústirnar eru um 20km sunnan við núverandi höfuðborg Egyptalands, Kaíró.

Gríska nafnið Memfis (Μέμφις) er dregið af heiti pýramída Pepis 1. Menefer ("mn nfr") sem farið var að nota um borgina frá átjándu konungsættinni.

Höfuðguð borgarinnar var Ptah og sagnkonungurinn Menes var sagður hafa reist hof þar honum til heiðurs. Egypski sagnaritarinn Maneþon notaði heitið "ḥw.t-k3-Ptḥ" („hús lífsanda ("ka") Ptah“) yfir borgina sem á grísku varð Aί γυ πτoς (Ai-gy-ptos), en þaðan er heiti Egyptalands fengið.
Maal og Minne

Maal og Minne er norskt tímarit, sem kemur út tvisvar á ári og „birtir fræðilegar greinar sem varpa m.a. ljósi á norskt mál, mállýskur og málheimildir af öllu tagi, miðaldabókmenntir, norsk örnefni og þjóðfræði.“ Tímaritið var stofnað árið 1909 af Magnúsi Olsen, og er gefið út á vegum Bymålslaget af forlaginu Det Norske Samlaget.

Í "Maal og minne" eru birtar ritrýndar greinar og ritdómar á norsku, en einnig er heimilt að birta þar efni á dönsku, sænsku, ensku og þýsku. Þar hafa birst greinar eftir íslenska fræðimenn.
Verpa eggjum

Verpa eggjum er leikur þar sem þarf einn bolta, einn eða fleiri leikmenn og húsvegg.

Hvernig er leikið.

Leikmenn standa í röð fyrir framan vegginn og sá sem er fyrstur tekur boltann og kastar honum í vegginn. Um leið og boltinn skoppar til baka hoppar leikmaðurinn yfir boltann með fæturna í sundur, þannig að hann fari á milli fótanna, líkt og hann sé að verpa eggi. Sá sem er næstur í röðinni grípur og gerir það sama. Leikmaðurinn fer svo aftast í röðina og þannig gengur leikurinn eins lengi og leikmenn hafa þrek og þol til.
Rauði herinn

Rauði herinn var her Sovétríkjanna sem Lev Trotskíj stofnaði á tímum rússnesku

byltingarinnar. Árið 1930 var Rauði herinn orðinn einn stærsti her sögunnar. Árið 1946 sameinaðist herinn sovéska flotanum og myndaði Sovétherinn.
O tempora o mores!

O tempora o mores er fræg tilvitnun eftir Cíceró á latínu í ræðum hans gegn Catilinu og er þýtt sem „Hvílíkir tímar! Hvílíkir siðir!“ og er upprunalega útgáfan notuð í lok Erfðahyllingarinnar.
Þorgerður Egilsdóttir

Þorgerður Egilsdóttir (10. – 11. öld) var húsfreyja á Goddastöðum og í Hjarðarholti í Laxárdal í Dalasýslu. Hún var kona Ólafs páa Höskuldssonar og því tengdadóttir Melkorku og Höskuldar Dala-Kollssonar. Þorgerður var dóttir Egils Skalla-Grímssonar og hét eftir Þorgerði brák, sem var ambátt Skalla-Gríms og fóstra Egils. Þau Þorgerður og Ólafur áttu átta börn, þar á meðal Kjartan Ólafsson, og auk þess fóstruðu þau Bolla bróðurson Ólafs.

Þegar Egill á Borg, faðir Þorgerðar, missti son sinn, Böðvar, í sjóslysi í Borgarfirði ætlaði hann að svelta sig til bana. Þá var Þorgerður sótt vestur og með klókindum gat hún fengið karlinn til að hætta í sveltinu og yrkja frekar kvæði. Þá varð kvæðið Sonatorrek til.

Um Þorgerði er fjallað í Egils sögu og í Laxdæla sögu.
Kondór

Kondór er heiti haft yfir tvær tegundir nýja-heims hrægamma. Tegundirnar eru flokkaðar í sitt hvora ættkvíslina innan hrævaættar sem báðar hafa engar frekari tegundir. Kondórinn er með risavaxið vænghaf og flýgur fugla hæst. Kondórtegundirnar tvær eru:
Samgöngu- og sveitarstjórnarráðuneyti Íslands

Samgöngu- og sveitar­stjórnar­ráðuneyti Íslands er eitt af ráðuneytum Stjórnarráðs Íslands. Æðsti yfirmaður ráðuneytisins er samgöngu- og sveitar­stjórnar­ráðherra og æðsti embættismaður þess er ráðuneytisstjóri. Ráðuneytið sér um samgöngur, fjarskipti, netöryggi, og sveitarstjórnar- og byggðamál.

Frá 2011 til 2017 fór innanríkisráðuneytið með málefni samgöngu- og sveitastjórnarráðuneytisins.

Málefni ráðuneytisins.

Ráðuneytið fer með þau mál er varða:
Eiríkur á Brúnum

Eiríkur Ólafsson (oftast nefndur Eiríkur á Brúnum) (19. nóvember 1823 – 14. október 1900) var íslenskur bóndi og mormóni. Hann er frægastur fyrir ferðasögur sínar og sagnaþætti sem út komu í einni bók um miðja 20. öld. Eiríkur var fyrirmynd Halldórs Laxness að Steinari í Hlíðum undir Steinahlíðum í skáldsögu hans "Paradísarheimt".

Eiríkur bjó að Brúnum undir Eyjafjöllum í 23 ár. Á síðustu búskaparárum sínum, árið 1876, tók hann sér ferð á hendur til Kaupmannahafnar til að skoða sig um og ef til vill jafnframt til að hitta góðhest sem Valdimar prins hafði fengið hjá honum þegar hann var hér á ferð í fylgd með konunginum föður sínum tveimur árum áður. Eiríkur fluttist að Ártúnum í Mosfellshreppi og tók hann þar mormónatrú. Hann fór til Utah í Bandaríkjunum árið 1881 og var þar í 8 ár. Var hann þá einu sinni sendur hingað heim til trúboðs og var þá illa tekið. Eiríkur sagði skilið við mormónatrú árið 1889 og fluttist þá heim til Íslands og lést í Reykjavík árið 1900.

Eiríkur, Þórbergur og Laxness.

Þórbergur Þórðarson varð einna fyrstur til að minnast á sögu Eiríks á prenti í bók sinni "Ofvitanum" sem kom ut á árunum 1940-1941. Þórbergur segir sögu hans í kaflanum "Bókfell aldanna" vegna þess að Eiríkur hafði einu sinni verið íbúi í Bergshúsi. Árið 1946 kom svo út rit Eiríks á einni bók á vegum Ísafoldarprentsmiðju. Vakti sú útgáfa mikla athygli. Eiríkur varð síðar fyrirmynd Halldórs Laxness að Steinari í Hlíðum undir Steinahlíðum í skáldsögu hans "Paradísarheimt" sem kom út 1960.
Fahrenheit

Fahrenheit er mælieining hita. Hún er nefnd eftir eðlisfræðingnum Daniel Gabriel Fahrenheit (1686–1736), sem setti hana fram árið 1724. Selsíuskvarðinn hefur leyst Fahrenheit af hólmi á flestum stöðum. Fahrenheit er þó enn notaður til daglegs brúks í Bandaríkjum Norður Ameríku og nokkrum öðrum löndum eins og Belize.

Frostmark vatns er 32° í Fahrenheit (°F) en suða kemur upp við , miðað við staðalþrýsting.
Ísis

Ísis (fornegypska: 3st, "Aset"; forngríska: Ίσις, "Isis") er egypsk frjósemis- og móðurgyðja, systir og kona Ósírisar og móðir Hórusar. Hún er sýnd sem kona með tákn hásætis á höfði. Hún er verndari manna og oft sýnd með barnungan Hórus á handleggnum. Ísis tók yfir nokkur af hlutverkum kýrgyðjunnar Haþor og er þannig stundum sýnd með horn á höfði líkt og Haþor. Dýrkun Ísisar, sem var tilbeðin mjög víða í Rómaveldi, er talin undanfari dýrkunar Maríu meyjar í kristni.
Lirfa

Lirfa er eitt þróunarstig skordýra sem hefur gengið í gegnum fyrstu myndbreytingu. Lirfur líta stundum allt öðruvísi út en skordýrið sjálft, t.d. er tólffótungurinn mjög ólíkur fiðrildinu sjálfu. Gangur tólffótungsins nefnist "kryppugangur", en lirfan hefur þrjú fótapör á fremstu liðunum en tvö pör af gangvörtum á aftasta lið og færir sig úr stað með kryppugangi ("fetar sig áfram"). Lirfur eru oft mikill skaðvaldur á trjám og gróðri.

Nöfn hinna ýmsu lirfa.

Lirfa brunnklukkunnar nefnist vatnsköttur, lirfa mýflugunnar nefnist híðormur og lirfa maðkaflugunnar nefnist maðkur. Kálormur (einnig nefndur bröndungur) er fiðrildislirfa, meindýr í káli, og haft um ýmsar tegundir getur verið að ræða.
Rómantísk gamanmynd

Rómantísk gamanmynd er tegund af gamanmynd þar sem meginþráður myndarinnar er ástarsaga. Rómantískar gamanmyndir eru arftakar svokallaðra screwball-gamanmynda þar sem furðulegar uppákomur, misskilningur og ærsli einkenna samdrátt elskendanna. Rómantískar gamanmyndir eru yfirleitt mun alvarlegri en screwball-myndir og farsar og einkennast gjarnan af söguþræði þar sem söguhetjurnar kynnast, skilja (oft ósáttar) en gera sér síðan smátt og smátt grein fyrir að þær eru „skapaðar hvor fyrir aðra“. Rómantískar gamanmyndir hafa alltaf góðan endi þar sem söguhetjurnar játa ást sína í lokin. Söguþráður af þessu tagi er vel þekktur t.d. úr verkum Shakespeares á borð við "Ys og þys út af engu".
Kaş

Kaş er lítill hafnarbær í Antalyahéraði í Suður-Tyrklandi, bærinn er 168 km vestan við borgina Antalya. Samkvæmt talningu árið 2007 bjuggu 5.922 manns í Kaş.

Saga.

Þetta svæði í Tyrklandi hefur verið í byggð síðan á steinöld. Talið er að Kaş hafi verið stofnað af Lycia-fólki og á tungumáli þeirra hét Kaş "Habesos" eða "Habesa". Mikilvægi bæjarins á þeim tíma sést á því að þar var einn stærsti greftrunarstaður þeirra.

Forn-Grikkir nefndu borgina "Antifellos" eða "Antífilos" þar sem bærinn þjónaði sem höfn fyrir borgina Fellos. Á tímum Rómaveldis var "Antifellos" þekkt fyrir útflutning á svömpum og timbri. Plinius eldri minntist á bæinn í fimmtu bók í riti sínu "Naturalis Historia". Eftir 395 varð "Antifellos" hluti af Austrómverska keisaradæminu og fram eftir Miðöldum var biskupsdæmi þar.

Í kjölfar krossfaranna sóttu Arabar stíft að "Antifellos" og lögðu undir sig sem "Andifli" sem var nú hluti af Soldánsdæminu Rüm í Anatólíu undir stjórn Seljúktyrkja. Eftir að Seljúkveldið leið undir lok komst svæðið undir stjórn Tyrkjaveldis. Tyrkjaveldi leið undir lok 1922 og þá, strax eftir að Tyrkland hafði lýst yfir sjálfstæði, skiptust Grikkland og Tyrkland á fólki eftir stríð þeirra á milli. Þá yfirgaf meirihluti bæjarbúa bæinn þar sem þau voru grískt að uppruna.

Snemma á tíunda áratug 20. aldar tók ferðamannaiðnaðurinn við sér í Kaş. Ferðamennirnir voru aðallega frá Bretlandi og Þýskalandi. Þessi mikla aukning af ferðamönnum þýddi að mikil uppbygging tók við sem er umdeild.
Fiat Uno

Fiat Uno er bifreið framleidd af Fiat. Hann var framleiddur á Ítalíu frá 1983 - 1995 en annars staðar frá 1983 til þessa dags. Gerðirnar hétu eftir hestöflum, t.d. 45, 55, 60, 75, 90. Fiat Uno var arftaki Fiat 127. Fiat Uno var kosinn bíll ársins 1984.

Fiat Uno var boðinn sem 3 eða 5 dyra hlaðbaki. Árið 1985 var svo boðið upp á Fiat Uno Turbo, sem var hraðskreiðari og sportlegri.
Guðmundur Böðvarsson

Guðmundur Böðvarson (1. september 1904 – 3. apríl 1974) var íslenskt skáld, þýðandi og bóndi.

Guðmundur fæddist að Kirkjubóli í Hvítársíðu í Borgarfirði og bjó þar mestalla ævi sína. Hann vakti athygli með fyrstu ljóðabók sinni, "Kyssti mig sól", árið 1936. Alls gaf hann út tíu frumsamdar ljóðabækur og þýddi auk þess, tólf kviður úr "Gleðileiknum guðdómlega" eftir Dante Alighieri. Auk þess gaf hann út eina skáldsögu, þrjú sagnasöfn og skrifaði ótal greinar, enda var hann virkur í pólitískri baráttu, einkum gegn bandarískri hersetu á Íslandi. Guðmundur sat mörg ár í hreppsnefnd í Hvítársíðu og var í nokkur ár formaður skólanefndar Reykholtsskóla.

Guðmundur kvæntist frænku sinni Ingibjörgu Sigurðardóttur frá Hvammi í Hvítársíðu, árið 1931 og bjó með henni þangað til hún lést 1971. Þau eignuðust þrjú börn saman. Guðmundur var jarðsunginn á Gilsbakka
Lög unga fólksins

Lög unga fólksins getur átt við um:
Effendi

Effendi (arabíska: أفندي Afandī; persneska: آفندی ) er hefðartitill hjá Tyrkjum álíka og lávarður eða herra og er nokkurskonar ávarpsnafn heldri manna og lærðra manna sem ekki hafa nafnbæturnar Pasha eða Bey.
Gjögur (aðgreining)

Gjögur getur átt við eftirfarandi:
Edduverðlaunin

Edduverðlaunin eru íslensk sjónvarps- og kvikmyndaverðlaun veitt af Íslensku sjónvarps- og kvikmyndaakademíunni fyrir bestu frammistöðu og verk sérhvers árs í nokkrum verðlaunaflokkum.

Edduverðlaunin voru fyrst veitt 15. nóvember 1999 og hafa verið árlegur viðburður síðan.

Verðlaunaflokkar.

Verðlaunaflokkarnir á Edduverðlaununum hafa tekið stöðugum breytingum frá ári til árs. Upphaflega voru veitt verðlaun í átta flokkum en síðan hafa flokkarnir að jafnaði verið um fimmtán talsins.
Bar (þrýstingur)

Bar er mælieining fyrir þrýsting. 1 bar er skilgreint sem 100.000 pasköl þ.e er skilgreint sem 100kPa(kílóPascal). Það er lítið eitt minna en 1 loftþyngd, sem er skilgreind sem 101325 pasköl. Loftþrýstingur er oft gefinn upp í millibörum (mb) en 1 mb er einn þúsundasti úr bari. Þannig er 1 mb jafnt og 1 hektópaskal (100 paskal), sem er sú eining sem nú er miðað við víðast hvar þegar loftþrýstingur er mældur.
Haustfeti

Haustfeti (fræðiheiti: "Operophtera brumata") er lítið fiðrildi af fetaætt. Haustfetinn verpir eggjum sínum á trjágreinar. Þar bíða þau vors og klekjast þegar brum fer að springa. Lirfurnar eru allt fram eftir júní að vaxa. Þær éta laufblöð margra trjátegunda og geta skaðað þau verulega. Karldýrin eru nokkuð áberandi. Þau sitja oft í verulegum fjölda á húsveggjum, gulgrá á lit. Á lygnum kvöldum laðast haustfetinn gjarnan að útiljósum eða ljósum í gluggum. Kvendýrin eru öllu óásjálegri og verða fæstir þeirra varir. Í stað vængja hafa þau aðeins örlitla vængstúfa.

Haustfeti á Íslandi.

Fyrstu fiðrildin birtast á Íslandi upp úr miðjum september, en flest þó ekki fyrr en í október. Stöku haustfetar sjást fram í miðjan nóvember. Haustfeti er útbreiddur um allt sunnanvert landið og hefur auk þess fundist á Akureyri. Hann er ekki vandlátur í fæðuvali og sækir á flestöll lauftré sem ræktuð eru hér á landi. Haustfetinn varð að töluverðri plágu á Akureyri árið 1976-1977.
Dugga

Dugga var lítið fiskiskip sem enskir fiskimenn notuðust við til úthafsveiða í Norðursjó og við Ísland á 16. og 17. öld. Duggur voru yfirleitt með eina stórsiglu þversiglda, en hugsanlega með gaffalsegli að aftan og eina litla messansiglu aftast með loggortusegli á, og bugspjót að framan með stagseglum. Einfaldur reiðabúnaður gerði það að verkum að auðvelt var að athafna sig við borðstokkinn þegar veitt var með línu og neti. Duggur voru hlutfallslega breiðar og borðháar. Þær voru 13 tonn að stærð, um 15 metra langar og 4,5 metra breiðar. Þær drógu einn léttabát til að áhöfnin kæmist í land. Sumar voru búnar fallbyssum og notaðar sem herskip í stríði.

Sjómenn á duggum voru kallaðir „duggarar“.
Haraldur Johannessen

Haraldur Johannessen (fæddur 25. júní 1954) er íslenskur lögfræðingur og fyrrverandi ríkislögreglustjóri og fangelsismálastjóri. Haraldur var upphaflega skipaður ríkislögreglustjóri í febrúar 1998 til fimm ára. Hann var skipaður á ný 2003, 2008, 2013 og 2018 án auglýsingar. Hjördís Hákonardóttir, nú hæstaréttardómari, kvartaði til kærunefndar jafnréttismála. Nefndin taldi Harald hæfari til starfans.

Haraldur hóf embættisferil sinn á embætti ríkislögmanns árið 1986, skipaður þangað af þáverandi fjármálaráðherra Jóni Baldvini Hannibalssyni. Hann var svo skipaður fangelsismálastjóri 1. október 1988 af Jóni Sigurðssyni þv. dómsmálaráðherra.

Árið 1996 var Haraldur skipaður af þáv. dómsmálaráðherra Þorsteini Pálssyni til embættis varalögreglustjóra í Reykjavík. Hann gegndi því embætti til 1. febrúar 1998 er hann var valinn úr hópi 9 umsækjenda til að gegna nýju embætti ríkislögreglustjóra.

Haraldur er sonur hjónanna Matthíasar Johannessens, skálds og fyrrverandi ritstjóra Morgunblaðsins og Hönnu Johannessen hárgreiðslumeistara.

Þann 23. september árið 2019 lýstu átta af níu lögreglustjórum Íslands ásamt formönnum Landssambands lögreglumanna yfir vantrausti gegn Haraldi og skoruðu á hann að stíga til hliðar úr embætti ríkislögreglustjóra. Gagnrýni þeirra á hendur Haraldi snýst meðal annars um þunga yfirbyggingu og yfirstjórn hjá embætti hans auk þess sem mikillar óánægju gætti með ummæli sem hann lét falla um „valdatafl innan lögreglunnar“ í viðtali við Morgunblaðið þann 21. september. Þann 24. september greindi Áslaug Arna Sigurbjörnsdóttir dómsmálaráðherra frá því að Haraldur myndi þó ekki stíga til hliðar úr embætti ríkislögreglustjóra.

Haraldur ákvað að hætta störfum í desember sama ár eftir 22 ár í starfi.
6 mR

Sex metra kjölbátur (6 mR eða sexa) er gerð af kappsiglingaskútum sem eru smíðaðar samkvæmt alþjóðlegu metrareglunni. Reglan skilgreinir tiltekna jöfnu með tilteknum málum bátsins og útkoman úr henni á að vera sex. "Sex metra" á því ekki við um lengd bátsins, en sex metra kjölbátar eru að jafnaði um ellefu metrar að lengd. Sexur geta verið mjög ólíkar innbyrðis.

Sexur voru notaðar sem Ólympíubátar frá Ólympíuleikunum 1908 til 1952.

Sexan átti sitt blómaskeið á 3. og 4. áratugnum og skútuhönnuðir kepptust við að hanna sem hraðskreiðastar útgáfur. Hún þótti vera dýr og óaðgengileg fyrir almenning. Um 1930 var farið að keppa á ódýrari fimm metra skútum og 1949 var alþjóðlegi 5,5 metra kjölbáturinn skilgreindur. Það markaði endalok vinsælda sexunnar.

Frá 9. áratugnum hefur áhugi á sexunni vaxið aftur og keppnir eru reglulega haldnar í flokknum.
Frosta

Frosta er byggðarlag, skagi og sveitarfélag í Norður-Þrændalögum. Að austan liggur Frosta að sveitarfélaginu Levanger.

Á Frostu var að fornu eitt af fjórum landshlutaþingum í Noregi: Frostaþing. Það var í grennd við bæinn Lögtún. Þar er steinkirkja frá því um 1500, en áður var þar timburkirkja sem notuð var við þinghaldið.

Við vesturodda Frostu er eyjan Tötra í Þrándheimsfirði, milli Frostu og Leksvik. Norðarlega á eynni eru rústirnar af Tötru-klaustri, sem stofnað var 1207. Sunnar á eynni var árið 1999 ákveðið að stofna nunnuklaustur. Hornsteinninn var lagður árið 2003, og klaustrið tekið í notkun sumarið 2006.
Kirjálabotn

Kirjálabotn eða Finnski flói (finnska: "Suomenlahti", sænska: "Finska viken", rússneska: "Финский залив", eistneska: "Soome laht") er austasti angi Eystrasaltsins. Flóinn nær frá Finnlandi í norðri til Eistlands í suðri og allt til Sankti Pétursborgar í austri þar sem áin Neva rennur í hann. Meðal annarra stórborga við flóann má nefna Helsinki og Tallinn. Austurhluti flóans tilheyrir Rússlandi og þar eru sumar af mikilvægustu olíuhöfnum Rússa. Flóinn hefur um aldir verið Rússum afar mikilvægur vegna Sankti Pétursborgar sem stendur við botn hans.
Kleitomakkos

Kleitomakkos (á forngrísku: Κλειτόμαχος, 187 f.Kr. – 109 f.Kr.), fæddur Hasdrúbal, var karþóskur heimspekingur sem nam í Aþenu frá 146 f.Kr. undir leiðsögn Karneadesar. Kleitomakkos tók við af Karneadesi sem skólastjóri Akademíunnar árið 129 f.Kr. Hann var efahyggjumaður eins og lærimeistari hans. Ekkert er varðveitt af ritum hans, sem fjölluðu um heimspekileg viðhorf Karneadesar, en Cicero studdist við þau í sumum af ritum ritum sínum og eru þau meðal mikilvægustu heimilda um Kleitomakkos.

Æviágrip.

Kleitomakkos fæddist í Karþagó árið 187 f.Kr. og hét þá Hasdrúbal. Hann kom til Aþenu þegar hann var um fertugt árið 146 f.Kr. Þar kynntist hann upphafsmanni nýju akademíunnar, heimspekingnum Karneadesi, og gerðist nemandi hans. Kleitomakkos nam þó einnig stóuspeki og kenningar aristótelískra heimspekinga.

Árið 129 f.Kr. varð hann skólastjóri Akademíunnar að Karneadesi látnum Hann kenndi áfram í Aþenu að minnsta kosti til ársins 111 f.Kr. því þá mun Crassus hafa hlýtt á hann þar. Fílon frá Larissu tók við stjórn Akademíunnar að Kleitomakkosi látnum.

Ritverk.

Ekkert er varðveitt nema titlar verka hans sem fylltu um 400 bækur. Helsta markmið hans var að gera grein fyrir heimspekilegum viðhorfum kennara síns, Karneadesar. Cicero mat rit hans mikils og studdist að einhverju marki við þau í ritun ssinna eigin verka, þar á meðal "De Natura", "De Divinatione" og "De Fato".

Tvö af ritum Kleitomakkosar voru tileinkuð kunnum Rómverjum, skáldinu Gaiusi Luciliusi og ræðismanninum Luciusi Marciusi Censorinusi og gefur það til kynna að rit hans hafi verið lesin í Róm.