arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
María Markan

María Markan Östlund (fædd "María Einarsdóttir"; 25. júní 1905 – 15. maí 1995) var íslensk óperusöngkona. Hún er af mörgum talin ein helsta klassíska söngkona sem Ísland hefur alið. María starfaði mjög víða, til dæmis í Berlín, Kaupmannahöfn, London og New York. Hún var sæmd riddarakrossi Hinnar íslensku fálkaorðu árið 1940.

Æviágrip.

María fæddist í Ólafsvík og ólst síðar upp í Laugarnesinu í Reykjavík. Foreldrar hennar voru Einar Markússon, síðar aðalbókari ríkisins, og kona hans, Kristín Árnadóttir. María var alin upp á mjög tónelsku heimili og æfði píanóleik frá 8 ára aldri. Hún stundaði síðar nám við Kvennaskólann í Reykjavík í tvö ár, og hugðist leggja stund á hjúkrun en var hvött til að einbeita sér að tónlistinni. Hún hélt sína fyrstu sjálfstæðu tónleika á íslandi árið 1930. Hún stundaði svo söngnám hjá Ellu Schmucker í Berlín, en hún var sjálf nemandi Pauline Viardot-Garcia af hinni víðfrægu Garcia söngfjölskyldu. Maria Markan hélt fyrstu sjálfstæðu tónleika sína í Berlín árið 1935 og var ráðin sama ár að Schiller-óperunnni í Hamborg.

Á næstu árum söng hún víðsvegar um Þýskaland og Norðurlönd. Haustið 1938 söng María hlutverk greifafrúarinnar í Brúðkaupi Figaros eftir Mozart við Konunglega leikhúsið í Kaupmannahöfn. Þar heyrði hinn frægi hljómsveitarstjóri Fritz Busch til hennar og réð hana umsvifalaust til að syngja sama hlutverk við hina nafntoguðu óperu í Glyndebourne á Bretlandi.

Í upphafi síðari heimsstyrjaldarinnar fór Maria Markan í sex mánaða söngferðalag til Ástralíu. Þaðan lá leiðin til Kanada og loks til New York, þar sem María Markan var ráðin að Metropolitan-óperunni. María Markan starfaði við Metropolitan-óperuna á árunum 1941 – 42 en árið 1942 gekk hún að eiga Georg Östlund, sem var sonur Davíðs trúboða og prentsmiðjustjóra. Þau hjón bjuggu fyrst í New York, síðan í Kanada en fluttust til Íslands árið 1955. Þau eignuðust einn son, Pétur Östlund, sem er þekktur tónlistarmaður og býr og starfar i Svíþjóð.

Eftir heimkomuna rak Maria Markan söngskóla í Reykjavík og kenndi mörgum verðandi söngvurum. Eftir lát eiginmanns síns fluttist María Markan aftur í Laugarnesið.

Útgefið efni.

Fálkinn.

78 snúninga

45 snúninga

LP

Hljóðfærahús Reykjavíkur.

78 snúninga

Íslenskir Tónar.

78 snúninga

Einkaútgáfa.

78 snúninga
Skarfur

Skarfur (fræðiheiti: "Phalacrocoracidae") er ætt pelíkanfugla sem telur um 40 tegundir um allan heim nema á eyjum í miðju Kyrrahafi. Skarfar eru sjófuglar sem halda sig við ströndina eða á vötnum nálægt sjó. Flestir skarfar eru dökkleitir eða svartir, með langan mjóan gogg með krók á endanum. Skarfar lifa á fiski og kafa eftir æti. Þeir verpa í varpnýlendum á skerjum og í klettum.
Landráð

Landráð eða föðurlandssvik eru skilgreind sem brot gegn öryggi eða sjálfstæði ríkins, út á við eða inn á við. Sá sem gerir sig sekan um landráð er landráðamaður eða föðurlandssvikari.

Í íslensku merkti orðið „landráð“ upphaflega að ráða yfir landi og í fornum ritum er talað um að menn hafi farið með landráð og er þá átt við að þeir hafi stýrt landi. Orðið er þó einnig notað í nútímamerkingu í Heimskringlu.

Misjafnt er eftir löndum hvort hugtakið landráð nær einungis yfir athafnir sem stefnt er að því að skaða föðurlandið og þá oftast öðru ríki til hagsbóta eða hvort það er einnig haft um aðgerðir sem ætlað er að kollvarpa stjórnvöldum eða þjóðhöfðingja.

Í 91. grein íslenskra hegningarlaga segir svo:

Einn þekktasti landráðamaður allra tíma var Norðmaðurinn Vidkun Quisling, sem var leiðtogi norska nasistaflokksins "Nasjonal Samling" og forsætisráðherra leppstjórnarinnar 1942-1945. Hann var tekinn af lífi 24. október 1945. Föðurlandssvikarar eru oft kenndir við hann og kallaðir "kvislingar".
G-20

G-20 eru samtök sem samanstanda af fjármálaráðherrum og seðlabankastjórum 20 ríkja ásamt fulltrúm Evrópusambandsins. Samtökin eru umræðuvettvangur um málefni er varða hagkerfi heimsins.

Þau hagkerfi sem eiga aðild að G-20 eru:
981

981 (CMLXXXI í rómverskum tölum)
Forseti Þýskalands

Forseti Þýskalands (þýska: "Bundespräsident") er þjóðhöfðingi þýska sambandsríkisins. Líkt og í mörgum öðrum þingræðisríkjum er forseti Þýskalands fremur valdalítill, en telst þó æðsti embættismaður þjóðarinnar. Forsetakjör í Þýskalandi fer fram á sérstökum kjörmannafundi sem skipaður er þingmönnum Sambandsþingsins og jafn mörgum fulltrúum kosnum af þingum sambandslandanna sextán.

Núverandi forseti Þýskalands er Frank-Walter Steinmeier og er hann sá 12. í röðinni frá stofnun Sambandlýðveldisins árið 1949.
Marattaveldið

Marattaveldið var ríki hindúa stofnað 1674 af Shivaji í vesturhluta Suður-Asíu þar sem nú er héraðið Maharashtra. Shivaji gerði fyrst uppreisn gegn íslömsku Dekkansoldánsdæmunum á suðurhluta Indlandsskaga og síðan gegn Mógúlveldinu fyrir norðan. Á hátindi sínum um miðja 18. öld myndaði Marattaveldið ríkjasamband sem náði yfir nær allan Indlandsskaga. Eftir orrustuna við Panipat gegn Durraniríkinu í Afganistan varð ríkjasambandið laustengdara og Bretar lögðu þessi ríki svo smám saman undir sig í þremur styrjöldum 1777-1818.
Tungusveit

Tungusveit getur átt við:
Þýringaland

Þýringaland (þýska: Thüringen) er eitt af sambandslöndum Þýskalands. Íbúar eru rúmlega 2,1 milljónir talsins (2021), en höfuðborgin heitir Erfurt. Þýringaland var heimaland og eitt helsta áhrifasvæði Marteins Lúthers á 16. öld. Þar má nefna kastalavirkið Wartburg þar sem hann faldist og þýddi Nýja testamentið á þýsku.

Lega.

Þýringaland er nokkuð miðsvæðis í Þýskalandi og var áður suðvestasta héraðið í gamla Austur-Þýskalandi. Það er umkringt öðrum sambandslöndum og nær hvergi að sjó. Fyrir sunnan er Bæjaraland, fyrir vestan er Hessen, fyrir norðvestan er Neðra-Saxland, fyrir norðan er Saxland-Anhalt og fyrir austan er Saxland.

Orðsifjar.

Héraðið hét upphaflega Turingia (eða Thuringia) og er nefnt eftir samnefndum germönskum þjóðflokki sem þar bjó. Getgátur eru uppi um það að forskeytið "thur-" sé dregið af gamla germanska orðinu "þorri", sem merkir "fjöldi".

Fáni og skjaldarmerki.

Fáni Þýringalands hefur tvær láréttar rendur, hvít að ofan og rauð að neðan. Litirnir eru fengnir að láni frá gamla skjaldarmerki Konráðs von Thüringen frá 13. öld. Fáni þessi var tekinn upp 1920 er landið Thüringen var stofnað.

Skjaldarmerkið er tvílitað ljón, rautt og hvítt á bláum grunni. Í kringum það eru átta hvítar stjörnur, sem tákna þau sjö fríríki sem Thüringen var sett saman úr 1920, auk einnar stjörnu fyrir Prússland. Ljónið er merki Ludowinger-ættarinnar. Merkið var tekið upp í breyttu formi 1945. Núverandi merki var tekið upp 1990, við sameiningu Þýskalands.

Borgir.

Stærstu borgir Þýringalands.
Geldungur

Geldungur er eyja eða sker sunann við Heimaey, norður af Súlnaskeri. Þetta var áður ein eyja og gat í gegnum hana með steinboga yfir en hann hrundi í jarðskjálfta 1896 og urðu eyjarnar þá tvær, Stóri Geldungur og Litli Geldungur.

Nokkur sker eru við Geldung og má þar nefna Hundasker, Þúfusker og Bládrangur, en hann hrundi í brimi um 1907 og eru aðeins leifar hans eftir. Gróður í Geldungi fór illa í Surtseyjargosinu. Þar verpir súla og fleiri sjófuglar.
Syðridalur

Syðridalur er dalur sem gengur upp af víkinni sem Bolungarvík er kennd við. Tveir dalir ganga upp af þeirri vík en það eru Syðridalur og Tungudalur og er fjallið Ernir á milli þeirra.

Syðridalur er nokkuð breiður og í mynni hans er sandur. Inn af sandinum er Syðridalsvatn. Áin Ósá rennur frá Syðridalsvatni til sjávar.
Stigahlíð

Stigahlíð getur átt við:
Ólafsdalsskólinn

Ólafsdalsskólinn var bændaskóli sem starfræktur var 1880 til 1907 í Ólafsdal í Gilsfirði. Skólastjóri hans var Torfi Bjarnason.

Ólafsdalsskólinn var fyrsti bændaskóli á Íslandi og tilgangur með stofnun hans að kenna bændum verklega og bóklega jarðrækt. Húnvetningar höfðu haft hug á að stofna til þessa sérstaklega fyrirmyndarbú og fá Torfa til forustu þess. Í því skyni sigldi Torfi til Skotlands til að læra jarðyrkju fyrstur íslendinga og hafði Torfi meðferðis til baka búfræðiþekkingu frá Skotlandi. Ólafsdalsskóli var settur á stofn fyrir sakir áhrifa strauma erlendis frá, en með stofnun hans var formgerð þekking Torfa og fleiri sem þá störfuðu víða um land sem farandbúfræðingar. Skólinn var settur i fyrsta sinn 1. júní 1880 þegar fimm ungir menn hófu þar nám. Var námsárið frá vori til vors og námstíminn tvö ár. Voru nemendur ráðnir til ársvistar í senn með áskilnaði um skipulagt jarðræktarnám. Áhersla í námi var á kennslu í notkun hestaverkfæra við jarðræktarstörf og heyskap og komu nemendur jafnframt að smíði á eigin verkfærum. Bókleg kennsla var í reikningi, efnafræði, grasa- og jarðræktarfræði, hagfræði og teikningu, húsdýrafræði og eðlisfræði. Nemendur gengu jafnt til allra verka sem og undirbúnings fyrirlestra kennarans. Innritaðir nemendur á starfstíma Ólafsdalskóla 1880-1907 töldu 154 alls. Í Skotlandsdvöl sinni 1866-1867 kynnti Torfi sér m.a steinsmíði er nýttist vel við uppbyggingu húsakosts í Ólafsdal. Skólahúsið frá 1896 var viðgert og allt yfirfarið 1995-1996 og stendur þar enn.
Lífsval ehf.

Lífsval ehf. er íslenskt fyrirtæki í eigu fjársterkra aðila og hefur lagt áherslu á að kaupa upp jarðir með kvóta eða vatnsréttindi. Talið er félagið eigi nú yfir 40% af öllum mjólkurkvóta í landinu auk verulegs kjötkvóta.

Í Morgunblaðinu 2005 segir frá kaupum Lífsvals á Skógum II í Reykjahverfi, en þar hafði Lífsval áður keypt samliggjandi jörð. Í blaðinu er talað um undrun bænda á kaupunum. Þar segir:
Bárðarlaug

Bárðarlaug er sporöskjulaga köld tjörn í gjallgíg vestanvert við veginn að Hellnum. Laugin var friðlýst sem náttúruvætti 1980.

Sögur og sagnir.

Segir sagan að Bárðarlaug sé baðstaður Bárðar Snæfellsáss. Hann mun hafa numið land á Snæfellsnesi og verið af risaættum. Bárður kallað jökulinn Snjófell og Snæfellsnesið Snjófallaströnd. Hann lenti í útistöðum við frændur sína og nágranna og lét sig hverfa en talið er að hann hafi gengið í jökulinn. Upp frá því fóru menn að ákalla hann og hlaut hann þá nafnið Snæfellsás.
Héraðsskjalasafn Vestmannaeyja

Héraðsskjalasafn Vestmannaeyja er íslenskt skjalasafn staðsett í Vestmannaeyjum. Umdæmi safnsins er Vestmannaeyjabær.
Héraðsskjalasafn Svarfdæla

Héraðsskjalasafn Svarfdæla er íslenskt skjalasafn staðsett í Dalvík. Umdæmi safnsins er Dalvíkurbyggð.
Ketill þistill

Ketill þistill var landnámsmaður í Norður-Þingeyjarsýslu og nam Þistilfjörð á milli Hundsness (Rauðaness?) og Sauðaness á Langanesi.

Ekkert er sagt í Landnámabók um uppruna Ketils eða búsetu en sonur hans var Sigmundur landnámsmaður á Laugarbrekku á Snæfellsnesi, faðir Laugarbrekku-Einars, sem frásögn er af í Landnámu og í Bárðar sögu Snæfellsáss.
How I Met Your Mother (3. þáttaröð)

Þriðja þáttaröðin af bandaríska gmanþættinum "How I Met Your Mother" byrjaði 24. september 2007 og lauk þann 19. maí 2008. Þættirnir voru 20 og hver var að meðaltali 22 mín. að lengd. CBS sýndi þættina á mánudagskvöldum í Bandaríkjunum til 10. desember 2007 þegar útstendingar trufluðust vegna verkfalls handritshöfunda en þáttaröðin seri aftur 17. mars 2008. Þáttaröðin var sýnd á þriðjudagskvöldum á Stöð 2.

Söguþráður.

Robin snýr aftur úr ferð til Argentínu með kærastanum Gael (Enrique Iglesias) og verður Ted að sætta sig við Robin er bara vinur hans. Marshall og Lily ákveða að flytja í sitt eigið húsnæði og verða ástfangin af íbúð sem þau hafa ekki efni á. Marshall kemst að því að Lily er haldin kaupæði og skuldi mikla peninga, sem kemur í veg fyrir að þau geti tekið hagstætt lán. Þrátt fyrir það geta þau keypt draumaíbúðina en komast þá að því að hún er illa staðsett og í mun verra ástandi en þau gerðu sér greinfyrir. Barney er sleginn í þriðja skiptið á þakkargjörðinni en Marshall kallar hátíðina „Slapsgiving“.

Ted segir börnunum sínum að hann hitti móður þeirra í gegum sögu af gulu regnhlífinni hennar. Hann finnur regnhlífina á klúbbi og tekur hana heim með sér eftir að hafa farið í partý á degi heilags Patreks þar sem framtíðar-konan hans var, þrátt fyrir að þau hafi ekki hist. Ted reynir að heilla Stellu (Sarah Chalke), húðsjúkdómalækni sem hann fer til vegna vandræðalegs húðflúrs. Þetta leiðir til eftirminnilegs tveggja mínútna stefnumóts, sem inniheldur samtal, kvöldmat, kvikmynd, kaffi, tvær leigubílaferðir og koss, allt á innan við tveimur mínútum. Robin sefur hjá Barney eftir að hann huggar hana eftir sambandsslit, sem leiðir til þess að Ted vill ekki vera vinur hans lengur. Eftir það ákveður Ted að vera ekki vinur Barneys lengur. Á meðan fer ókunnug kona að eyðileggja tilraunir Barneys til að næla í stelpur. Það reynist var Abby (Britney Spears), ritari Stellu, en hún er fúl út í hann fyrir að hafa ekki hringt í hana eftir að þau sváfu saman.

Í lokaþættinum, eftir að Ted og Barney lenda hvort í sínu bílslysinu og lenda á spítala, endurnýja þeir vináttuna. Það kemur í ljós að Barney ber miklar tilfinningar til Robin og Ted biður Stellu að giftast sér.
How I Met Your Mother (4. þáttaröð)

Fjórða þáttaröð bandaríska gamanþáttarins "How I Met Your Mother" fór af stað þann 22. september 2008 og lauk 18. maí 2009. Þáttaröðin samanstóð af 24 þáttum og var hver þeirra að meðaltali 22 mín. að lengd. CBS sýndi þættina á mánudögum í Bandaríkjunum. Þeir voru sýndir á þriðjudagskvöldum á Stöð 2.

Söguþráður.

Stella játast Ted. Robin tekur nýju starfi í Japan en hættir fljótlega og snýr aftur til NEw York til að fara í brúðkaup Teds. Stella yfirgefur Ted við altarið og byrjar aftur með barnsföður sínum, Tony. Barney glímir við tilfiningar sínar í garð Robin þegar fyrirtækið hans setur hann í framkvæmdarhóp nýs fyrirtækis, Goliath National Bank (GNB).

Marshall og Lily flytja inn í nýju íbúðina og velta því fyrir sér hvort að þau séu tilbúin til að eignast börn. Robin verður sambýlingur Teds þegar hún fær starf sem stjórandi morgunþáttar sem fer í loftið klukkan fjögur á morgnana. Ted kemst að því að Barney er ástfanginn af Robin þegar Ted og Robin byrja að sofa saman til að koma í veg fyrir sífelldar deilur.

Ted kemst að því að Lily hefur eyðilagt öll sambönd hans með konum sem henni líkaði ekki við og gæti hafa hjálpað til við sambandsslit hans og Robin. Robin og Ted enda á því að tala um það, og verður það til þess að vinátta þeirra verður betri. Þegar Barney sefur loksins hjá 200. konunni, eftir að hafa nuddað því framan í strák sem stríddi honum þegar hann var yngri, hugsar hann um hvað hann eigi að gera það sem eftir er lífsins, en það gerir hann enn vissari um tilfinningar sínar í garð Robin.

Þegar Ted er með gulu regnhlífina rekst hann á Stellu og Tony. Tony kemur seinna í heimsókn og vottar honum samúð sína eftir að hafa misst Stellu. Tony býður honum starf sem kennari í arkitektúr en Ted hafnar því.

Í lokaþættinum kemst Robin að því að Barney er ástfanginn af henni. Ted ákveður að hann sé hættur að vera arkitekt og ákveður að fara að kenna frekar. Lokaþátturinn endar á því að Ted er að undirbúa sig fyrir fyrsta tímann og Framtíðar-Ted segir að ein af konunum í bekknum sé móðir þeirra.
Brákarey

Brákarey er lítil klettaey fram af Borgarnesi og er eyjan tengd við land með brú yfir Brákarsund.

Eyjan er sögð nefnd eftir Þorgerði brák, sem var ambátt á Borg og fóstra Egils Skallagrímssonar. Í Egils sögu segir að Skallagrímur Kveldúlfsson á Borg, faðir Egils, hafi banaði Þorgerði brák á Brákarsundi með steinkasti.
Hítarvatn

Hítarvatn á Mýrum er stöðuvatn í Hítardal, um níu km frá samnefndu fornu bæjarstæði, klaustur- og kirkjustað. Hítarvatn er 7,6 km að flatarmáli og er mesta dýpt þess 24 m. Grasi vaxnir hólmar eru í vatninu og þar er góð veiði. Skammt frá þar er Hítará rennur úr Hítarvatni má sjá í rústir af bæ Björns Hítdælakappa og er þar nú sæluhús. Við vatnið eru fjöllin Tröllakirkja, Geirhnúkur, Smjörhnúkur og Foxufell, þar hjá er Bjarnarhellir. Vatnið dregur nafn sitt af tröllskessunni Hít sem sögð var búa við það.
Daniel Clowes

Daniel Clowes (fæddur 14. apríl 1961) er bandarískur myndasöguhöfundur. Meðal þekktari verka hans eru myndasögurnar "Ghost World" og "David Boring" en eins og flestar af þeim sögum sem hann hefur samið birtust þær upprunalega í tímaritinu "Eightball".

Tvær kvikmyndir hafa verið gerðar eftir verkum Clowes, "Ghost World" og "Art School Confidential" en þeim var báðum leikstýrt af Terry Zwigoff.
Fríða og dýrið (kvikmynd 1991)

Fríða og dýrið (enska: "Beauty and the Beast") er bandarísk Disney-kvikmynd frá árinu 1991. Hún byggir á sögunni "Fríða og dýrið" eftir franska 18. aldar rithöfundinn Jeanne Marie Le Prince de Beaumont sem aftur byggði á lengri skáldsögu eftir Gabrielle-Suzanne Barbot de Villeneuve.
Kalmanstunga

Kalmanstunga er stórbýli í Hvítársíðu og efsti og austasti bær í Borgarbyggð, um 50 km frá sjó. Að sögn Landnámu heitir bærinn svo eftir suðureyskum landnámsmanni sem flutti þangað bú sitt frá Katanesi eftir að synir hans drukknuðu í Hvalfirði.

Kalmanstunga var á árum áður hvoru tveggja í senn, afskekkt sveitabýli umgirt torfærum ám og stórbýli í þjóðbraut þá er fjölfarinn reiðvegur lá norðan úr landi um Stórasand og Arnarvatnsheiði og áfram um Kaldadal suður á Þingvelli. Það var ekki fyrr en á sjötta tug síðustu aldar að Kalmanstunga komst í varanlegt og gott vegasamband, þegar brýr voru gerðar yfir Norðlingafljót og Hvítá.

Kalmanstunguland er hvað víðáttumest landareign í Mýrasýslu og er þar undir meðal annars allt Hallmundarhraun inn að jöklum. Kirkja var í Kalmanstungu til 1812, en aðeins tveir aðrir bæir áttu þar kirkjusókn. Eftir það átti Kalmanstunga kirkjusókn til Gilsbakka til 1907 þegar sú sókn var sameinuð Reykholtsprestakalli.
Knappsstaðir

Knappsstaðir eru eyðibýli, kirkjustaður og áður prestssetur í Stíflu í Fljótum í Skagafirði, landnámsjörð Þórðar knapps og Æsu Ljótólfsdóttur frá Hofi í Svarfaðardal. Bærinn fór í eyði árið 1974. Hann stendur undir fjalli sem heitir Breiðarkollur og er 932 m á hæð.

Kirkja hefur verið á Knappsstöðum frá því mjög snemma á öldum og þar sátu prestar sóknarinnar. Knappsstaðabrauð þótti þó alltaf með rýrari brauðum, enda er Stífla snjóþung og þótti harðbýl þótt sumarfagurt hafi verið þar áður en Skeiðsfossvirkjun sökkti stórum hluta sveitarinnar undir vatn.

Þann 12. júní 1838 stórskemmdist Knappsstaðakirkja í jarðskjálfta. Ákveðið var að reisa nýja kirkju. Var hún vígð 1840 og er elsta timburkirkja landsins og ein hinna minnstu. Kirkjubyggingin var meðal annars fjármögnuð með því að selja Guðbrandsbiblíu, sem kirkjan átti, og barst hún til útlanda en var síðan gefin aftur til Íslands 1933 og er nú í Landsbókasafni.

Knappsstaðabrauð var lagt niður 1881 og kirkjan lögð undir Barð. Eftir að Stífla fór í eyði að mestu voru sóknirnar sameinaðar og eru síðan tvær kirkjur í Barðssókn. Messað er í kirkjunni einu sinni á ári og eru þær messur jafnan fjölsóttar.
Laxá

Laxá getur átt við:
Laxá á Ásum

Laxá á Ásum, stundum kölluð Neðri-Laxá, er bergvatnsá á Ásum í Austur-Húnavatnssýslu, um 14 km að lengd. Hún var lengi gjöfulasta og dýrasta laxveiðiá landsins þótt dregið hafi úr veiðinni á síðari árum. Áin fellur úr Laxárvatni en í það fellur aftur Fremri-Laxá úr Svínavatni. Laxá á Ásum rennur svo í Húnavatn, sem Vatnsdalsá fellur einnig í, og síðan um Húnaós í Húnaflóa.

Áin er fremur vatnslítil en í hana hefur oftast gengið mjög mikið af laxi og gat áin áður fyrr gefið gífurlega mikla veiði, allt að 1800 laxa á þriggja mánaða tímabili. Hefur jafnvel verið fullyrt að hún hafi verið besta laxveiðiá í heimi en á árunum fyrir 1990 var áin ofveidd og stofninn lét verulega á sjá. Þar er nú aðeins leyfð fluguveiði og er veiðin á uppleið að nýju. Margir heimsfrægir menn hafa í áranna rás veitt í Laxá og sumir koma ár eftir ár.

Laxá var virkjuð um 1930 til að afla rafmagns fyrir Blönduós og nærliggjandi sveitir og var þá gerð stífla sem myndaði uppistöðu (Laxárvatn). Þar var gerður laxastigi svo að laxinn kæmist áfram upp í Fremri-Laxá.
Helgisaga Ólafs Haraldssonar

Helgisaga Ólafs Haraldssonar eða Helgisaga Óláfs konungs er konungasaga sem fjallar um Ólaf helga Noregskonung. Hún er með köflum nánast samhljóða "Elstu sögu Ólafs helga", sem er að miklu leyti glötuð. Sagan er frekar sundurlaus og stirðlega samin og er að nokkru byggð á dróttkvæðum. Í sögunni er Ólafur konungur ekki sveipaður neinum dýrðarljóma, en í lok hennar er sagt frá nokkrum jarteiknum (kraftaverkum) Ólafs, sem eru ástæðan fyrir helgisögu-nafninu. Í sögunni hefur varðveist athyglisverður kveðskapur.

Sagan er varðveitt í einu norsku handriti frá miðri 13. öld eða skömmu fyrr, og er þar heil, sem er óvenjulegt um svo gamalt handrit.

Höfundurinn er ókunnur, en gæti hafa verið Norðmaður. Talið er að sagan sé samin skömmu eftir 1200.

Snorri Sturluson virðist ekki hafa notað hana, þegar hann setti saman "Ólafs sögu helga hina sérstöku" og "Heimskringlu".
31. mars

31. mars er 90. dagur ársins (91. á hlaupári) samkvæmt gregoríska tímatalinu. 275 dagar eru eftir af árinu.

Atburðir.
Nokian Tyres

Nokian Tyres er finnskt fyrirtæki sem framleiðir hjólbarða. Höfuðstöðvar fyrirtækisins eru í Nokia.
Umboðsmaður skuldara

Embætti Umboðsmanns skuldara er ríkisstofnun sem heyrir undir velferðarráðuneyti á að gæta hagsmuna skuldara gagnvart lánastofnunum og veita umbjóðendum sínum aðstoð til að komast úr skuldavanda. Embættið tók til starfa 1. ágúst 2010 samkvæmt lögum um umboðsmann skuldara, nr. 100/2010. Stofnunin er byggð á grunni Ráðgjafarstofu um fjármál heimilanna sem starfað hafði síðan á tíunda áratug síðustu aldar.

Runólfur Ágústsson lögfræðingur var skipaður umboðsmaður skuldara og tók við embættinu þann 1. ágúst 2010. Tveimur dögum síðar, þann 3. ágúst, sagði Runólfur sig frá embættinu eftir að fjölmiðlar höfðu fjallað um fjárhagsleg málefni hans. Þann 4. ágúst 2010 var Ingi Valur Jóhannsson þáverandi deildarstjóri í í félags- og tryggingamálaráðuneytinu settur tímabundið til að gegna embætti umboðsmanns skuldara. Ásta Sigrún Helgadóttir lögfræðingur tók svo við embættinu 5. ágúst 2010. Hún hafði áður gegnt forstöðu Ráðgjafarstofu um fjármál heimilanna.

Hlutverk umboðsmanns skuldara samkvæmt lögum er m.a. að gæta hagsmuna skuldara og veita þeim aðstoð þegar við á. Einnig á hann að veita einstaklingum sem eiga í verulegum greiðsluerfiðleikum endurgjaldslausa aðstoð við að öðlast heildarsýn á fjármál sín og leita leiða til lausnar. Í kjölfarið að hafa hafa milligöngu um samskipti og samninga við lánardrottna með hagsmuni skuldara að leiðarljósi. Önnur hlutverk eru að veita aðstoð við gerð samninga um greiðsluaðlögun og að veita alhliða ráðgjöf og fræðslu um fjármál heimilanna. Þá á Umboðsmaður skuldara að vera félags- og tryggingamálaráðherra til ráðuneytis um málefni skuldara og stefnumörkun á því sviði og útbúa framfærsluviðmið og uppfæra þau reglulega og taka við erindum og ábendingum skuldara um ágalla á lánastarfsemi og senda áfram til viðeigandi eftirlitsstjórnvalds.

Hjá umboðsmanni starfa í dag um 70 starfsmenn.