arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Juniperus drupacea

Juniperus drupacea, er tegund af eini upprunninn frá austurhluta Miðjarðarhafssvæðinu, frá suður Grikklandi (Parnon Oros, Peloponnese), suður Tyrklandi, vestur Sýrlandi, og Líbanon, og vex á klettóttum stöðum í 800 til 1700 m hæð yfir sjó.

Lýsing.

"Juniperus drupacea" er hávaxnasta tegund einis, 10 til 25 m hár, einstaka sinnum að 40m, og myndar keilulaga krónu, með stofn sem getur verið 1 til 2m þykkur. Nálarnar eru grænar, 5 til 25mm langar og 2 til 3mm breiðar, með tvöfaldri hvítri loftaugarák ofan til. Hann er einkynja, með plöntur annaðhvort karlkyns eða kvenkyns.

Berkönglarnir eru þeir stærstu hjá nokkrum eini, en harðir og þurrir, grænir óþroskaðir, en verða dökk-fjólubrúnir eftir 25 mánuði með fölbláa vaxhúð; þeir eru egg- til kúlulaga, 20 til 27mm langir og 20 til 25mm í þvermál, og eru með sex til níu samvaxnar hreisturflögur í 2 til 3 hvirfingum, hver hreisturflaga með lítið eitt upphækkuðum toppi. Hinar þrjár endastæðu (apiacal) hreisturflögur er hver með stakt fræ, en með fræin þrú samvaxin í staka berja-líka skel. Reklarnir eru í þyrpingu ólíkt öðrum einitegundum (5 til 20könglar saman), gulir, 3 til 4mm langir, og falla skömmu eftir að frjókornin eru fallin snemma vors.

Vegna sinna einkennandi berköngla með fræin þrjú samvaxin og reklana í klasa, hefur hann oft verið talinn til eigin ættkvíslar ("Arceuthos drupacea" (Labill.) Antoine &amp; Kotschy), en erfðarannsóknir hafa sýnt að hann er nokkuð náskyldur "Juniperus macrocarpa" og "Juniperus oxycedrus".
Blóðgjöf

Blóðgjöf er þegar einstaklingur gefur blóð sjálfviljugur með blóðtöku. Blóðgjafar eru metnir með tilliti til öryggis blóðs þeirra, til að mynda vegna smitsjúkdóma. Þeir eru spurðir út í sjúkrasögu og heilsufar. Dæmigert magn blóðtöku eru 450 millilítrar og er tökustaður vanalega úr bláæð í olnbogabót. Almennt mega fullorðnir karlmenn gefa á 3 mánaða fresti en konur á 4 mánaða fresti.

Blóðflokkar skiptast í A, B, AB, eða O en einnig með tilliti til svokallaðs rhesus-þáttar. Í blóðgjöf milli fólks verður að taka tillit til blóðflokka þeirra en ekki mega allir blandast saman. Blóðvökvi getur geymst í allt að 1-2 ár, rauð blóðkorn í 35-42 daga og blóðflögur í mesta lagi viku. Blóðgjafir eru meðal annars mikilvægar í læknisaðgerðum og þegar alvarleg slys eiga sér stað. Þá þarf að bæta upp fyrir blóðmissi.

Blóðbankar eru oftast þær stofnanir sem sjá um meðhöndlun blóðgjafa og tengjast þeir öðrum sjúkrastofnunum.

Alþjóðaheilbrigðisstofnunin WHO er með Alþjóðablóðgjafardaginn þann 14. júní.

Blóðgjöf á Íslandi.

Fyrsta skipulagða starfsemi til blóðgjafar var árið 1935 þegar blóðgjafasveit Rover-skáta Væringjafélagsins í Reykjavík gaf blóð. Blóðbankinn á Íslandi var stofnaður árið 1953 og var á Barónstíg þar til ársins 2007. Blóðbankinn hefur nú starfsstöðvar á Snorrabraut 60 í Reykjavík og á Glerártorgi, Akureyri.

Árið 2021 fengu samkynhneigðir karlmenn fyrst að gefa blóð.

Tenglar.

Blóðbankinn
Hvítlenja

Hvítlenja (Fræðiheiti: "Nothofagus pumilio", "lenga" á máli mapuche-frumbyggja) er lauftré eða runni af ættkvíslinni "Nothofagaceae" sem vex á suðurodda Suður-Ameríku, í Argentínu og Síle frá 35. til 56. breiddargráðu. Tréð getur náð allt að 30 metra hæð en er á norðurhluta útbreiðsluvæðis síns runni í um 1000 metrum. Skyld tegund er snælenja. Takmörkuð reynsla er af tegundinni á Íslandi en meðal annars finnst stæðilegt tré í trjásafninu í Fossvogi.
Broddþinur

Abies bracteata, eða Broddþinur, er sjaldgæfur þinur, bundinn við hlíðar og botna grýttra gilja í Santa Lucia fjöllum við miðströnd Kaliforníu, Bandaríkjunum.

Lýsing.

Þetta er 20 til 35 metra hátt tré, með grönnu, turnspírulegu formi. Börkurinn er rauðbrúnn með hrukkum, línum og kvoðublöðrum. Greinarnar eru niðursveigðar. Barrið er nálarlaga, og raðast í spíral eftir sprotanum, en er undið neðst til að standa út til hvorrar hliðar á sprotanum í tvemur framvísandi röðum með v laga geil ofan til á sprotanum; hart og stíft með hvössum enda, 3.5 tl 6 sm langt og 2.5 til 3 mm breitt, með tvær skærhvítar loftaugarákir að neðan. Könglarnir eru egglaga, 6 til 9 sm langir (að 12 sm með stoðblöðum), og er frábrugðinn öðrum þintegundum með að endi stoðblaðanna er mjög langur, útbreiddur, gulbrún burst (bristle) 3 til 5 sm langur; könglarnir sundrast að hausti til að losa vængjuð fræin. Karlkyns könglarnir eru 2 sm langir og losa frjóduftið að vori.
Grikkjaþinur

Abies cephalonica eða Grikkjaþinur er þintegund ættuð úr fjöllum Grikklands , aðallega á Peloponnesos og eyjunni Kefallonia, og rennur saman við hinn náskylda Búlgaríuþin lengra norður í Pindus fjöllum Norður-Grikklands. Þetta er meðalstórt sígrænt tré sem verður 25 til 35 metra (sjaldan 40m) hátt og með stofnþvermál að einum meter. Hann vex í 900 til 1700 metra hæð yfir sjávarmáli, á fjöllum með úrkomu yfir 1000mm á ári.

Lýsing.

Barrið er nálarlaga, flatt, 1.5 til 3 sm langt og 2mm breitt og 0.5mm þykkt, gljáandi dökkgrænt að ofan, og með tvær bláhvítar loftaugarákir að neðan. Oddurinn á barrinu er yddur, yfirleitt nokkuð hvass en stundum sljór, sérstaklega á hægvaxandi sprotum á eldri trjám. Könglarnir eru 10 til 20 sm langir og 4 sm breiðir, með um 150 til 200 köngulskeljum, hver með lítið eitt útstæðu stoðblaði og tvemur vængjuðum fræjum; könglarnir sundrast þegar þeir eru fullþroska til að losa fræin.

Hann er einnig náskyldur Nordmannsþini austur í norður Tyrklandi.

Nytjar.

Grikkjaþinur var mikilvægur áður fyrr til timburs í byggingar, en er nú of sjaldgæfur til að vera til mikilla nytja. Hann er einnig ræktaður til prýðis í almenningsgörðum og öðrum stórum görðum, þó á svæðum sem fá sein vorfrost hættir honum til að fá skemmdir, þar sem hann er eitt af fyrstu barrtrjánum til að byrja vöxt að vori.
Evrópuþinur

Abies alba, eða Evrópuþinur, er þintegund ættuð úr fjöllum Evrópu, frá Pýreneafjöllum norður til Normandí, austur að Ölpunum og Karpatafjöllum, Slóveníu, Króatíu, Bosníu og Hersegóvínu, Serbíu og suður til Ítalíu, Búlgaríu og norður Grikklandi.

Lýsing.

"Abies alba" er stórt sígrænt barrtré sem verður 40 til 50 metra (í undantekningartilvikum að 60 metra) hár og yfirleitt með stofnþvermál að 1.5 m. Hæsta mælda tréð var 68 metra hátt og 3.8 metra. Hann vex í 300 til 1700 metra (aðallega yfir 500m) hæð yfir sjávarmáli, á fjöllum með úrkomu yfir 1000mm á ári.

Barrið er nálarlaga, flatt, 1.8 til 3 sm langt og 2 mm breitt og 0.5mm þykkt, gljáandi dökkgrænt að ofan, og með tvær grænhvítar rendur af loftaugarákum að neðan. Oddurinn á barrinu er yfirleitt aðeins sýldur í endann. Könglarnir eru 9 til 17 sm langir og 3 til 4 sm breiðir, með um 150 til 200 hreisturblöð, hvert með tvemur vængjuðum fræjum. Könglarnir sundrast við þroska og losa fræin. Viðurinn er hvítur sem hefur gefið tegundinni heitið "alba".

Hann myndar skóga með öðrum þinum og beyki. Hann er náskyldur Búlgaríuþin ("Abies borisii-regis") sem er lengra í suðaustur á Balkanskaga, Spánarþini ("Abies pinsapo") á Spáni og Marokkó, og Sikileyjarþini ("Abies nebrodensis") á Sikiley, frábrugðinn þeim og öðrum skyldum Evrópu-Miðjarðrarhafs þinum í gisnara barri, með barrið útbreitt til hvorrar hliðar á sprotanum, sem gerir sprotann greiðlega sýnilega að ofan. Sumir grasafræðingar telja Búlgaríuþin og Sikileyjarþin sem afbrigði af Evrópuþin; sem "A. alba" var. "acutifolia" og "A. alba" var. "nebrodensis".

Vistfræði.

Evrópuþinur er mikilvægur hluti "Dinaric calcareous Silver Fir forest" í vestur Balkanskaga.

Köngulskeljarnar eru étnar af lirfum "Cydia illutana", meðan "C. duplicana" nærist á berki í kring um skemmdir eða átu (canker).

Efnafræði.

Börkur og viður Evrópuþins er ríkur af andoxunar polyphenólum. Sex phenólsýrur(phenolic acid) voru greindar (gallic, homovanillic, protocatehuic, p-hydroxybenzoic, vanillic og p-coumaric), þrir flavóníðar (catechin, epicatechin og catechin tetramethyl eter) og fjögur lignan (taxiresinol, 7-(2-methyl-3,4-dihydroxytetrahydropyran-5-yloxy)-taxiresinol, secoisolariciresinol og laricinresinol).

Nytjar.

Hægt er að vinna úr honum kvoðukennda ilmkjarnaolíu. Þessi furu-ilmandi olía hefur róandi eiginleika, og er notuð í smyrsl, baðvörur og úða-innöndunarlyf.

Greinarnar (með barri, berki og viði) voru notaðar í framleiðslu á grenibjór(spruce beer). Sýnt hefur verið fram á að útdráttur (extrect) hamli æðakölkun (í naggrísum) og að hafa hjartaverndandi áhrif. Þykkni(extract) úr Evrópuþini hefur minnkað sykursvörun eftir máltíð (styrkur sykurs í blóðinu eftir máltíð).

Evrópuþinur er sú tegund sem fyrst var notuð sem Jólatré, en hefur að mestu verið skift út fyrir Nordmannsþin (sem hefur þéttara, meira aðlaðandi barr), Rauðgreni (sem er ódýrara að rækta), og fleiri tegundir. Viðurinn er sterkur, léttur, ljós, fínkornaður, með jafna áferð og með langar trefjar. Timbrið er aðallega notað sem mótatimbur, krossviður, timburmassa og í pappírsframleiðslu.
Burknar

Burknar (fræðiheiti: "Pteridopsida") er hópur plantna með um 10,560 þekktar núlifandi tegundir sem fjölga sér með gróum en ekki fræjum og hafa ekki blóm.

Þeir eru frábrugðnir mosum sem einnig fjölga sér með gróum, að því leyti að þeir hafa æðakerfi sem flytur um þá vatn og næringu. Burknar eru með greinda stofna og blöð eins og aðrar æðplöntur.

Á Íslandi er að finna 23 tegundir burkna og er tófugras að öllum líkindum algengasti burkni landsins.
Helgiþinur

Helgiþinur eða Abies religiosa (þekktur sem "oyamel" á spænsku) er þintegund frá fjöllum mið og suður Mexíkó (Trans-Mexíkanska gosbeltisins, Sierra Madre del Sur) og vestur Guatemala. Hann vex hátt yfir sjó (í 2100 til 4100 metrum) í skýjaskógum með svölum rökum sumrum og þurrum vetrum á stærsta hluta búsvæðis síns. Í ríkinu Veracruz, er h úrkoma allt árið. Tegundin þolir reglulega vetrarsnjókomu.

Lýsing.

"Abies religiosa" er meðalstórt til stórt sígrænt tré sem verður 25 til 50 metra hátt, með stofnþvermál að 2 metrum. Barrið er nálarlaga, flatt, 1.5 til 3.5 sm langt og 1.5 breitt og 0.5 mm þykkt, dökkgrænt að ofan, og með tvær bláhvítar loftaugarákir að neðan; oddurinn er hvass. Barrið stendur í spíral eftir sprotanum, Það er í spíral eftir sprotanum, en hvert undið breytilega neðst svo þau liggja flatt til hvorrar hliðar og ofan til á sprotanum, með engin neðan til. Sprotarnir eru rauðbrúnir, hárlausir eða með gisinni hæringu.

Könglarnir eru 8 til 16 sm langir og 4 til 6 sm breiðir, dökk-blápurpuralitir fyrir þroska; hreisturblöðkurnar eru purpuralitar eða grænleitar, meðallangar, með endann sýnilegan í lokuðum könglum. Vængjuð fræin losna þegar könglarnir sundrast við þroska, um 7 til 9 mánuðum eftir frjóvgun. Tré frá vestari hluta útbreiðslusvæðisins á Nevado de Colima í Jalisco hafa köngla með stærri aftursveigðum hreisturblöðku (svipað og hjá eðalþins könglum); þau eru stundum talin til eigin tegundar, "Abies colimensis".

Orðsifjar.

Spænska nafnið "oyamel" kemur frá Nahuatl orðinu "oyametl" ("oya", að þreskja; "metl", agave; bókstaflega "þreskja agave"). Það er einnig kallað "árbol de Navidad" (jólatré) í Mexíkó. Íslenska og enska heitið kemur úr fræðiheitinu "Abies religiosa", bókstaflega "trúarlegur þinur". Þetta kemur frá notkun afskorinna greina í trúarhátíðum í Mexíkó, sérstaklega jólum.

Mikilvægi.

Helgiþinur er það tré sem ("Danaus plexippus") kýs helst að vera á á meðan dvala þess stendur í skógum Trans-Mexíkanska gosbeltisins. Þó að þau þekkist í öðrum hlutum suður hálendi Mexíkó, þar sem ekki er öll tegundin fardýr, safnast megnið af þeim í Monarch Butterfly Biosphere Reserve nálægt bæjunum Angangueo (Michoacán) og Avándaro (Mexíkó (ríki)), frá desember til mars.

Viðurinn er frekar mjúkur og þar af leiðandi ekki hentugur í trésmíði. Hinsvegar fer útbreiðsla hans minnkandi vegna skógarhöggs fyrir eldivið og öðrum ágangi manna.
FreeBSD

FreeBSD er frjálst Unix-líkt stýrikerfi komið af AT&amp;T UNIX upprunalega frá Berkeley Software Distribution (BSD) í gegnum 386BSD og 4.4BSD stýrikerfin. Það keyrir á Intel x86-fjölskyldunni (IA-32) IBM PC-samhæfum tölvum, DEC Alpha, Sun UltraSPARC, IA-64, AMD64, PowerPC, ARM og NEC PC-9801-örgjörvum að ógleymdu Xbox frá Microsoft. Stuðningur við MIPS-örgjörvana er fáanlegur í 8-CURRENT sem á eftir að gefa út.
Abies × sibiriconephrolepis

Abies" × "sibiriconephrolepis er náttúrulegur blendingur sem hefur komið upp á milli "Abies nephrolepis" og "Abies sibirica". Hann hefur nýlega fundist í norðurhluta Heilongjiang í Kína.
Adolf Sax

Antoine-Joseph "Adolf" Sax (6. nóvember 1814 – 7. febrúar 1894) var belgískur uppfinningamaður og tónlistamaður sem fann upp saxofóninn árið 1846.

Sax fæddist í Dinant í frönskumælandi Belgíu, skammt frá landamærunum við Frakkland. Foreldar hans voru báðir hljóðfærahönnuðir.
Abies × vasconcellosiana

Abies × vasconcellosiana er blendingur á milli Abies pindrow og spánarþins (A. pinsapo).
Flokkur

Flokkur getur átt við:
Abies hidalgensis

Abies hidalgensis er sígrænt tré í þallarætt. Hann er einlendur í Mexíkó, þar sem þekkist eingöngu í Hidalgo.

Honum var fyrst vísindalega lýst 1995. Hann vex í þokuskógum ásamt "Buddleja cordata", "Cupressus lusitanica", og "Pinus patula".

Hann hefur yfirleitt einn stofn með greinum sem fyrst eru nokkuð upp og svo niður. Krónan er keilulaga. Börkurinn er sléttur og ljósgrár á ungum trjám, springur í skífur og sést í "blóðrauðan" börkinn undir á eldri eintökum. Hærðirs sprotarnir eru fyrst ljósbrúnir, síðar grábrúnir. Könglarnir verða að 8 sm langir og 4 sm breiðir.
Clemens von Pirquet

Clemens Peter Freiherr von Pirquet (12. maí 1874 – 28. febrúar 1929) var austurrískur vísindamaður og barnalæknir, einkum þekktur fyrir framlög sín til bakteríufræði og ónæmisfræði. Bróðir hans, Guido, var einnig merkur vísindamaður, verkfræðingur og eldflaugafræðingur sem á stóran gíg á tunglinu nefndan eftir sér.

Starfsferill.

Pirquet var fæddur í Vín. Hann lagði stund á nám í guðfræði við háskólann í Innsbruck og heimspeki við kaþólska háskólann í Leuven áður en hann skráði sig til náms við háskólann í Graz þar sem hann útskrifaðist árið 1900 með læknispróf. Hann hóf þá störf sem barnalæknir í Vín.

Árið 1906 tók hann eftir að sjúklingar sem áður höfðu fengið sprautu af bólusetningu gegn hlaupabólu sýndu skjótari og verri viðbragð við annari eins sprautu. Hann varð fyrstur til að skilgreina ofnæmi ónæmisfræðilega og bjó til alþjóðlega orðið fyrir ofnæmi „allergie“ ásamt Bela Schick. Orðið bjó hann til úr grísku orðunum "allos" sem merkir „annað“ og "ergon" sem merkir áhrif eða viðbragð.

Skömmu eftir uppgötvunina um hlaupabóluna áttaði Pirquet sig á að túberkúlín, sem Robert Koch hafði einangrað út frá bakteríum sem orsaka berklaveiki árið 1890, gæti valdið álíka viðbrögðum. Charles Mantoux greip þessar athuganir Pirquet og bjó til svonefnt Mantoux-próf, þar sem túberkúlíni er sprautað inn í húðina. Þetta varð að greiningarprófi fyrir berklaveiki árið 1907.

Árið 1909 afþakkaði Pirquet stöðu hjá Pasteur-stofnuninni í París til að taka við prófessorstöðu við Johns Hopkins-háskóla. Rúmu ári síðar árið 1910 kom hann til baka til Evrópu til að taka við störfum í Breslau og síðar Vín.

Þann 28 febrúar 1929 frömdu Clemens von Pirquet og eiginkona hans sjálfsmorð með inntöku blásýru.
Breyskjuætt

Breyskjuætt (fræðiheiti: "Stereocaulaceae") er ætt fléttna. Tvær ættkvíslir breyskjuættar finnast á Íslandi: breyskjur ("Stereocaulon") og frikjur ("Lepraria"). Breyskjuætt er studd með DNA-raðgreiningum.
Silfurösp

Silfurösp, Populus alba,er tegund af ösp. Hún vex frá Marokkó og Íberíuskaga um mið Evrópu (norður til Þýskalands og Póllands) til mið Asíu. Hún vex á rökum svæðum, oft við vötn eða ár, á svæðum með heitum sumrum og köldum til mildum vetrum.

Lýsing.

Þetta er meðalstórt tré, um 16 til 27 metra hátt (sjaldan meira), með stofn að 2metrum í þvermál og breiða ávala krónu. Börkurinn er sléttur og græn-hvítur með einkennandi dökkum, demantslaga blettum á ungum trjám, og verður svartleitur og sprunginn á eldri trjám.

Blendingar.

Silfurösp blandast við skylda tegund; blæösp "Populus tremula"; blendingurinn er þekktur sem gráösp ("Populus × canescens"), og er milli foreldranna í útliti. Flestar gráaspir í ræktun eru karlkyns, en kventré koma fyrir í náttúrinni og er stundum fjölgað.

Ræktun og nytjar.

Vegna saltþols hennar er henni oft plantað til að festa sandöldur við strendur.

Viðurinn er mjúkur, og er notaður í sellúlósa og í ódýr box.

Meirihluti ræktaðra Silfuraspa í Norður-Evrópu eru kvenkyns.

Keilulaga afbrigði frá Túrkestan, "Populus alba" 'Pyramidalis' (Bolle's Poplar; syn. "Populus bolleana") er stundum notaður í almenningsgörðum.
Opið efni

&lt;ns&gt;0&lt;/ns&gt;

&lt;revision&gt;

&lt;parentid&gt;1558573&lt;/parentid&gt;

&lt;timestamp&gt;2020-09-12T02:23:27Z&lt;/timestamp&gt;

&lt;contributor&gt;

&lt;username&gt;InternetArchiveBot&lt;/username&gt;

&lt;/contributor&gt;

&lt;comment&gt;Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.7&lt;/comment&gt;

&lt;model&gt;wikitext&lt;/model&gt;

&lt;format&gt;text/x-wiki&lt;/format&gt;

Opið efni er efni sem er í opnum aðgangi, með aðgengilegan grunnkóða og opið afnotaleyfi samkvæmt 5R-skilgreiningunni.

Opið efni er líkt opnu menntaefni eða opnum hugbúnaði. Samt er það ekki alveg það sama og má ekki rugla þessum hugtökum saman.

Saga opins efnis.

David Wiley kom fyrstur með hugtakið opið efni árið 1998. Hann líkti því við opinn hugbúnað og sagði að það væri hliðstætt því.

Frá því 1998 hefur hugtakið opið efni verið notað yfir efni sem fellur undir 5R-skilgreininguna hér að neðan, sem snýr að því hvernig má endurnýta það, endurskoða, endurhljómblanda og dreifa af almenningi án þess að brjóta höfundarréttarlög.

Þó opið efni hafi verið lýst sem mótvægi við höfundarétt, þá er treyst á handahafa höfundarréttar að hann leyfi verk sín, svipað og copyleft gefur, að höfunda sé getið.

Skilgreining á hugtakinu opið efni.

Notendur efnis sem er skilgreint sem opið efni hefur frjálst og ævarandi leyfi til að nota efnið eftir skilgreiningu 5R.

5R er rammi sem leggur mat á það að hve miklu leyti innihald efnisins er opið. Opið efni er:

Þetta er víðari skilgreining en hjá opnum hugbúnaði. Efni í opnum hugbúnaði má nota í atvinnuskyni fyrir almenning. Hins vegar eru þau svipuð að því sem snýr að opinni fræðslu sem felur í sér almenna notkun ásamt höfundarrétti.
Populus davidiana

Populus davidiana er trjátegund sem fyrst var lýst af Dode. "Populus davidiana" er í víðiætt. Einnig er til undirtegundin "P. d. tomentosa".
Vetrarólympíuleikarnir 1992

Vetrarólympíuleikarnir 1992 voru 16. vetrarólympíuleikarnir sem fóru fram í Albertville í Frakklandi 8. til 23. febrúar 1992. Þetta voru síðustu vetrarólympíuleikarnir sem voru haldnir sama ár og sumarólympíuleikar og þeir fyrstu þar sem vetrarólympíuleikar fatlaðra voru haldnir á sama stað.

Samveldi sjálfstæðra ríkja (fyrrum Sovétlýðveldi) sendi sameinað lið á þessa ólympíuleika. Þýskaland var sigursælast á leikunum með 10 gullverðlaun og 10 silfurverðlaun. Ísland sendi fimm keppendur í alpagreinum og skíðagöngu.
Húron-vatn

Húron-vatn (enska: "Lake Huron", franska: "Lac Huron") er eitt af fimm Vötnunum miklu. Ontaríó-fylki Kanada er á austurströnd vatnsins og Michigan-fylki Bandaríkjanna á vesturströndinni. Franskir landkönnuðir nefndu vatnið eftir Húrónum, frumbyggjum svæðisins. Húron-vatn er næststærst Vatnanna miklu að flatarmáli, 59.590 km2.

Vatnið tengist Michigan-vatni um Mackinac-sund. Í norðausturenda vatnsins er stór flói, Georgian Bay. Fljótið St. Marys rennur í vatnið en St. Clair-fljót úr því. Manitoulin-eyja er stærst eyja í vatninu og stærsta stöðuvatnseyja í heimi, tæplega 2800 km2. Um 30.000 eyjar eru í vatninu. Á 20. öld var náttúrulegur stofn vatnasilungs í Húron-vatni ofveiddur og hefur ekki náð sér eftir það. Framandi fisktegundir hafa fjölgað sér.

Borgir með yfir 10.000 íbúa við vatnið eru: Sarnia og Saugeen Shores í Kanada og Bay City, Port Huron og Alpena í Bandaríkjunum.
Picea spinulosa

Picea spinulosa, er grenitegund ættuð frá austur Himalajafjöllum, í Indlandi (Sikkim), Nepal og Bútan. Það vex í 2,400 til 3,700 metra hæð í blönduðum barrskógum.

Það verður 40 til 55 metra hátt (einstaka sinnum að 65 metrum), og með stofnþvermál að 1 til 2.5 metrum. Það er með keilulaga krónu með láréttum greinum og yfirleitt hangandi smágreinum.

Sprotarnir eru hvítleitir til föl gulbrúnir, hárlausir. Barrið er nálarlaga, 1.7 til 3.2 sm langt, grannt, tígullaga til lítið eitt útflatt í þversniði, gljáandi grænt að ofan, með tvær bláhvítar loftaugarákir að neðan. Könglarnir eru sívalir til keilulaga, 6 til 12 sm langir og 2 sm breiðir, grænir eða rauðmengaðir óþroskaðir, verða gljáandi rauðgulbrúnir til rauðbrúnir við þroska, og 3 sm breiðir, 5 til 7 mánuðum eftir frjóvgun; köngulhreistrið er í meðallagi stíft, með mjúkyddum enda.

Litninga tala þess er 2n = 24.

Picea spinulosa er stöku sinnum ræktað sem prýðistré í stórum görðum í vestur og mið Evrópu vegna aðlaðandi hangandi smágreinanna.
Snjóþrúguhéri

Snjóþrúguhéri (fræðiheiti: "Lepus americanus") er hérategund sem finnst í Norður-Ameríku, aðallega í barrskógabeltinu. Útbreiðsla er frá Nýfundnalandi og vestur til Alaska, suður til Kaliforníu, Utah og New Mexico. Einnig finnst hann í Appalasíu-fjöllum í Norður-Karólínu og Tennessee. Snjóþrúguhéri er aðallega á ferðinni í rökkri og á nóttunni. Hann er virkur allt árið.

Eyru hérans eru minni en á flestum hérum. Svartar rendur eru á efri hluta þeirra. Mataræði er aðallega jurtatengt (víðilauf og fræ úr könglum) en tegundin á til að éta hræ af öðrum dýrum, aðallega músum.

Kvendýrið getur gotið allt að fjórum sinnum á ári og berjast karldýrin um kvendýrin. Gaupa er helsti óvinur snjóþrúguhéra og stofnar beggja tegunda sveiflast saman. Önnur spendýr, stór sem lítil éta snjóþrúguhéra og einnig ránfuglar: Uglur, ernir og haukar.

Snjóþrúgan vísar til stórra fóta hérans en stærðin hindrað að hann sökkvi í snjóinn. Snjóþrúguhéri er ryðbrúnn á sumrin en verður hvítur á veturna. Kviðurinn helst hvítur á sumrin þó.

Snjóþrúguhéra er stundum ruglað saman við snæhéra á íslensku.
Hérar

Hérar eru nagdýr af ættkvíslinni "Lepus" og af ættinni "Leporidae", þeirri sömu og kanínur. Búsvæði héra er í Afríku, Evrópu, Norður-Ameríku og Japanska eyjaklasanum. Ólíkt mörgum nagdýrum grafa þeir sig ekki niður og fæða ekki afkvæmin í holum og ólíkt kanínum eru þeir ekki haldnir sem húsdýr. Hraðskreiðustu hérar geta hlaupið á 50-64 km. hraða. Ýmsir menningarheimar borða héra. Þrátt fyrir nafnið er múshéri hvorki af sömu ættkvísl né ætt og hérar heldur af sama ættbálki.

Tegundir.

32 skráðar tegundir:

"Subgenus Macrotolagus"

Subgenus Poecilolagus

"Subgenus Lepus"

"Subgenus Proeulagus"

"Subgenus Eulagos"

"Subgenus Sabanalagus"

"Subgenus Indolagus"

"Subgenus Sinolagus"

"Subgenus Tarimolagus"

"Óflokkað"
Rindilþvari

Rindilþvari (Ixobrychus minutus) er evr­ópsk­ur fugl sem finnst víða í Suður- og Mið-Evr­ópu og aust­ur eft­ir Rússlandi. Hann fer til Afr­íku yfir vetr­ar­mánuðina. Hann er af hegra­ætt og segja má að hann sé lítið annað en háls­inn og haus­inn.

Aðeins er að finna tvö staðfest tilvik rindilþvara á Íslandi, annarsvegar 2011 að hann fanst í Hafnafirði og var gerð um það lítil frétt í Morgunblaðinu og hins vegar á Suðurnesjum 1823.
Annette Tison

Annette Tison (fædd 1942 í Hossegor, Aquitaine, Frakklandi) er franskur arkitekt og rithöfundur, einkum þekkt fyrir að hafa búið til barbafjölskylduna ásamt bandarískum eiginmanni sínum Talus Taylor.

Tison lauk prófi frá École Spéciale d'Architecture.

Barbafjölskyldan var upprunalega gefin út sem bók árið 1970, en varð fljótlega að teiknimindaritröð fyrir dagblöð og barnatímariti.
Listi yfir þjóðgarða í Síle

Þjóðgarðar í Síle eru alls 36 talsins sem þekja 91.412 ferkílómetra: