arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Styrkir

Styrkir er áreiti sem fylgir tiltekinni hegðun sem eykur líkurnar á að hún endurtaki sig. Þegar hegðun eykst á þennan hátt kallast það styrking.

Fráreiti.

Fráreiti er, öfugt við styrkjandi áreiti, eitthvað sem við teljum óþægilegt eða sársaukafullt. Þegar fráreiti fylgir hegðun er ólíklegra að hegðunin eigi sér stað í framtíðinni en ef fráreiti er ekki til staðar. Refsing (punishment) er annað dæmi. Dæmi um fráreiti er þegar rottu er gefið raflost þegar hún sýnir ákveðna hegðun, s.s. ef hún styður framlöppunum á slá. Annað dæmi er að rassskella krakka þegar þeir gráta.

Ef virkt fráreiti er fjarlægt eftir að hegðun á sér stað er talað um neikvæða styrkingu (negative reinforcement). Ef það er t.d. slökkt á rafstraumi þegar rotta stendur á afturfótunum mun hún standa mun oftar á afturfótunum. Ef eiginkona hættir að rífast eftir að eiginmaðurinn vaskar upp er hann mun líklegri til að vaska oftar upp. Jákvæðu áhrifin fyrir viðkomandi felast þannig í því að fráreitið er ekki lengur til staðar eftir að hegðun kemur fram og það þjónar því sem styrkir. Ef fráreiti er ekki lengur til staðar þegar hegðun er sýnd er mun líklegra að hegðunin aukist í framtíðinni. Sumir atferlissinnar líta neikvæðum augum á fráreiti. Ástæðan er sú að áreitið sem styrkti upphaflegu hegðunina (s.s. að horfa á fótbolta í stað þess að vaska upp) hefur ekki verið fjarlægt, þrátt fyrir að neikvæða áreitið hafi vissulega verið fjarlægt (rifrildið). Áreitið sem upphaflega styrkti hegðunina er ennþá til staðar og það getur því ennþá haft áhrif á hegðunina.

Fólk gerir sér ekki oft fyrir áhrifum fráreitis og refsingar sem og því að refsing getur verið varasöm. Eins og áður segir er refsing það þegar óþægileg afleiðing fylgir röngu viðbragði (s.s. rassskellur þegar barn öskrar). Refsingin getur verið áhrifarík, þ.e. hún getur minnkað öskrið, en þó án þess að hún kenni nýja hegðun. Þegar einungis refsing er notuð er ekki víst hvaða hegðun tekur við af þeirri sem reynt er að slökkva. Það getur þannig alveg eins verið að grátur taki við af öskri. Refsing ein og sér kennir ekki nýja hegðun og þannig er í mörgum tilfellum gagnlegra að nota jákvæða styrkingu (s.s. að styrkja barnið þegar það öskrar ekki ef því mislíkar eitthvað).

Það getur verið erfitt að aðgreina neikvæða styrkingu og jákvæða. Ef maður er svangur og er svo gefið að borða. Er maturinn sem þú færð styrkir fyrir það að vera saddur eða er það að minnka hið neikvæða, þ.e. hungrið, merki um neikvæða styrkingu?
Roy Lichtenstein

Roy Lichtenstein (27. október 1923 – 29. september 1997 í New York-borg) var bandarískur myndlistarmaður sem einkum tengist popplistastefnunni.
Mína Mús

Mína Mús (fullt nafn Mínerva Mús) er skálduð teiknimyndapersóna eftir Walt Disney. Hún er svört mús með svört, kringlótt eyru sem standa upp í loftið. Hún gengur í kjól og í háhæluðum skóm. Hún er með slaufu á hausnum sem getur verið í öllum mögulegum litum. Kærasti hennar heitir Mikki Mús Hún kemur oftast fram ásamt honum og öðrum persónum í Músabæ. Hún kom fyrst fram á sama tíma og Mikki í teiknimyndinni "Plane Crazy" 15. maí 1928.
Lögmál Gay-Lussac

Lögmál Gay-Lussac er lögmál í efnafræði, nefnt eftir franska efnafræðingnum "Joseph Louis Gay-Lussac" (1778-1850), sem segir að þrýstingur gass í lokuðu íláti sé í réttu hlutfalli við hita gassins.

Framsetning.

eða

þar sem

Má einnig rita:

þar sem tölurnar 1 og 2 tákna kerfið fyrir og eftir breytingu á annað hvort hita eða þrýstingi.
Sjálfstæðisyfirlýsing Ísraels

Sjálfstæðisyfirlýsing Ísraels (hebreska: הכרזת העצמאות‎, "Hakhrazat HaAtzma'ut") er frá 14. maí 1948, sama dag og umboðsstjórn Breta í Palestínu rann út. Með sjálfstæðisyfirlýsingunni var lýst yfir stofnun nýs ríkis, Ísraels, á hluta þess svæðis sem umboðsstjórnin hafði náð til og á þeim svæðum sem hin fornu konungsríki gyðinga, Ísraelsríki, Júda og Júdea, höfðu náð yfir.

Bandaríkin viðurkenndu hið nýja ríki aðeins ellefu mínútum eftir yfirlýsinguna, og í kjölfarið einnig Íran, Gvatemala, Níkaragva og Úrúgvæ. Sovétríkin viðurkenndu hið nýja ríki 17. maí og í kjölfarið einnig Pólland, Tékkóslóvakía, Írland og Suður-Afríka.

Um leið og yfirlýsingin var gefin réðust herir Egyptalands, Írak, Transjórdaníu og Sýrlands, ásamt hersveitum frá Jemen og Sádí-Arabíu, inn á svæðið. Stríðið var kallað Stríð Ísraels og araba 1948.
Fjarskipti

Fjarskipti eru sending merkja um langan veg með hjálp fjarskiptakerfis. Tilgangurinn með fjarskiptum er að eiga samskipti yfir miklar fjarlægðir. Áður fyrr voru fjarskipti útfærð með reykmerkjum, trommum, fánum, vitum eða speglum. Í nútímanum fela fjarskipti í sér notkun rafknúinna senditækja og viðtækja eins og síma, sjónvarps, útvarps og tölva. Frumkvöðlar á sviði rafrænna fjarskipta eru t.d. Alexander Graham Bell, Guglielmo Marconi og John Logie Baird.

Grunnþættir fjarskiptakerfis eru:
Þallín

Þallín er frumefni með efnatáknið Tl og er númer 81 í lotukerfinu. Þessum mjúka, gráa, þjála trega málmi svipar til tins en hann aflitast við snertingu við loft. Þallín er mjög eitrað og er notað í nagdýra- og skordýraeitur, en sökum þess að það er krabbameinsvaldandi, hefur notkun þess verið dregin saman eða hætt algerlega í mörgum löndum. Það er líka notað í innrauða skynjara.
Skýstrokkur

Skýstrokkur, skýstrókur eða hvirfilbylur er ofsalegt, hættulegt óveður. Hann myndast úr loftdálki sem nær alveg niður að yfirborði jarðar og skúraskýi, eða stundum bólstraskýi. Skýstrokkar eru mjög mismunandi að stærð, en í lögun eru þeir oftast eins og trekt og snýr þá mjórri endi skýstrokksins niður og er oft umkringdur ryki og rusli.

Í flestum dæmigerðum skýstrokkum er vindhraði frá um það bil 18 m/s og upp í 50 m/s. Þeir eru yfirleitt um 75 m í þvermál og geta farið nokkra kílómetra áður en þeir eyðast. Dæmi eru þó um skýstrokka með vindhraða yfir 130 m/s (480 km/klst.). Þeir geta verið yfir 1,6 km í þvermál og farið nokkur hundruð kílómetra áður en þeir eyðast.

Skýstrokkar hafa sést í öllum heimsálfum nema á Suðurskautslandinu. Skýstrokkar eru þó algengastir í hinu svokallaða Tornado Alley í Bandaríkjunum en þeir geta átt sér stað hvar sem er í Norður-Ameríku. Þeir myndast líka stundum í Suður- og Austur-Asíu, á Filippseyjum, í austanverðri Suður-Ameríku, sunnanverðri Afríku, norðvestanverðri og suðaustanverðrí Evrópu, vestanverðri og suðaustanverðri Ástralíu og á Nýja-Sjálandi.

Skýstrókur olli tjóni á Íslandi 2018

https://www.vedur.is/um-vi/frettir/vedurstofan-greinir-vegsummerki-skystroka

Skilgreiningar.

Samkvæmt Veðurstofu Íslands er skilgreining á skýstrokki vindsveipur með „þvermál 100 m eða meira, vindhraði allt að 100 m/s“. Vindsveipur með þvermál 10 m eða meira og vindhraða allt að 50m/s heitir sandstrokkur eða vatnsstrokkur og sveipur með þvermál 1 m eða meira og vindhraða allt að 10 m/s er ryksveipur.

Sandstrokkur á Íslandi.

Árið 2007 myndaðist lítill sandstrokkur á Skeiðarársandi.
Listi yfir forna rithætti íslenskra orða

Þetta er listi yfir forna rithætti sem sum íslensk orð hafa, sem voru notaðir í fornnorsku.

Dæmi.

Nafnorð.

Eignarfalls -s.

Stundum voru eignarfalls „-s“ skrifuð sem zeta:

„u“ var sleppt úr endingum.

Endingar í íslensku voru u-lausar

Endingar.

Miðmyndarendingin.

Miðmyndarendingin sem nú er "-st" var áður "-zt" eða "-sk".

Sjá einnig miðmyndarenginuna eins og hún var í forníslensku.
Eiginfjárhlutfall

Eiginfjárhlutfall er hlutfallið á milli eigin fjár fyrirtækis og bókfærðs virðis eigna þess.

formula_1

Eiginfjárhlutfallið segir einnig til um það að hve miklu leyti fyrirtækið hefur skuldsett sig.

formula_2

Hátt eiginfjárhlutfall er vísbending um það að fyrirtækið eigi vel fyrir skuldum sínum og hafi fjármagnað sig með hagnaði fyrri ára og hlutafé frekar en skuldasöfnun.
Fellibylur

Fellibylur (fellistormur eða felliveður) er sérlega kröpp lægð sem myndast í hitabeltinu og fær kraft sinn úr uppstreymi lofts í kringum stormaugað. Mikið af raka þéttist í uppstreyminu og skilar við það varmaorku sem nýtist við að knýja vindinn. Í öðrum heimshlutum eru ýmis orð notuð um fellibyl. Til dæmis nefnast fellibyljir austurlanda fjær "týfónar". Fellibyljir valda oft mjög miklu tjóni.

Fellibyljum má skipta í fimm flokka eftir styrkleika:

Orðaruglingur.

Varast ber að rugla saman fellibyl, fárviðri, hvirfilbyl og skýstrokkum. Fárviðiri er þegar vindur nær 32 m/s (eða 12 vindstigum). Enska orðið yfir 12 vindstig er "hurricane", en það er einnig notað yfir fellibyli, en þeir eiga alltaf uppruna sinn í hitabeltinu. Í ensku er orðinu "tropical" (hitabeltis-) bætt framan við þannig að "tropical hurricane" er fellibylur. Stundum er "hurricane" þýtt sem hvirfilvindur eða hvirfilbylur. Þessi þýðing þykir afar óheppileg (þó hún sé ekki í sjálfu sér röng) vegna þess að hún leiðir til ruglings við annað og gjörsamlega óskylt veðurfyrirbrigði - skýstrokkinn. Skýstrokkur er það sem á ensku nefnist "tornado" (stundum "twister"). Skýstrokkar eru mjög litlir um sig, oftast nokkrir tugir eða fáein hundruð metra í þvermál og eru oftast fylgifiskar veðraskila og þrumuveðra, sem slíkum skilum fylgja. Svo vill til að skýstrokkar eru mjög algengir í Bandaríkjunum og einkum þó á "sléttunum miklu". Þar koma fellibylir hins vegar aldrei í heilu lagi.
Heilsa

Heilsa er samkvæmt skilgreiningu Alþjóðaheilbrigðisstofnuninnar (WHO) ekki einungis fólgin í að vera sjúkdómalaus heldur í almennri velferð einstaklings bæði líkamlegri, andlegri og félagslegri.
Kristján Þorsteinsson

Kristján Þorsteinsson (fæddur á Brúum í Grenjaðarstaðahverfi 14. febrúar 1780, lést á Völlum í Svarfaðardal 7. júlí 1859) var íslenskur prestur. Hann var sonur sr. Þorsteins Hallgrímssonar prests í Stærra-Árskógi og fyrri konu hans Jórunnar Lárusdóttur Scheving frá Urðum.

Kristján varð stúdent 1805 og hóf kennimannsferil sinn sem djákni á Grenjaðarstað 1806-1809 og gerðist síðan aðstoðarprestur í Stærra-Árskógi 1809-1810. Árið 1810 fór hann til Grímseyjar, en eyjan þótti eitt rýrasta brauð á Íslandi í þann tíð, þar þjónaði hann til 1812 en flutti þá í land og settist á Þönglabakka í Fjörðum, sem þótti ef eitthvað var heldur síðra brauð en Grímsey. Fjörðum þjónaði Kristján fram til 1820 þá fékk hann Glæsibæ og var þar til 1838, fór þá að Bægisá og var til 1843, þá á Tjörn í Svarfaðardal og var þar til 1846 og að lokum í Velli sem hann þjónaði til æviloka. Kristján þótti gáfnadrjúgur, mælskur vel, dugnaðarbóndi, greiðasamur, gestrisinn og fordildarlaus kennimaður. Hann var þríkvæntur. Fyrsta kona hans var Þorbjörg Þórarinsdóttir frá Múla í Aðaldal, f. 19. júlí 1786 á Myrká, d. 19. júlí 1846 á Völlum. Önnur kona Þorbjörg Bergsdóttir (1807-1851) frá Eyvindarstöðum í Sölvadal. Þriðja kona Guðrún Sigfúsdóttir (1812-1864). Hún var 32 árum yngri en brúðguminn, sem var 72 ára er hann kvæntist henni. Kristján var einn fjögurra bræðra sem allir voru prestar við Eyjafjörð á fyrstu áratugum 19. aldar, þetta voru auk hans sr. Hallgrímur á Hrauni faðir Jónasar, sr. Stefán á Völlum faðir Skafta Tímóteusar og sr. Baldvin á Upsum faðir Hans Baldvinssonar

Syni tvo átti Kristján með Þorbjörgu, fyrstu konu sinni, sem báðir voru fæddir á Þönglabakka:
Meðaltal

Meðaltal er aðferð til að einfalda talnagögn niður í eina tölu en með henni er stefnt að því að finna miðsækni í ákveðnu þýði. Þetta er framkvæmt með því að finna summu talnanna sem um ræðir og deila þeim með fjölda þeirra. Aðferðin virkar þó eingöngu vel þegar fyrrnefndar tölur dreifast jafnt yfir talnabilið (þ.e.a.s. í normalkúrfu). Önnur leið til þess að finna tölu sem er lýsandi fyrir þýði er að reikna út miðgildið.

Skilgreining.

Meðaltal safns "X", með "N" fjölda staka fæst með eftirfarandi hætti:

formula_1.

Vegið meðaltal mengis "n" staka

með tilheyrandi mengi jákvæðra vigtarstuðlun

er reiknað þannig:

Dæmi.

Reynt er að finna meðaltal fyrir tölurnar 2, 6 og 7. Þá skal leggja saman tölurnar (reikna út formula_5):

formula_6

Fjöldi talnanna er 3 svo að við vitum að formula_7

Þetta reiknast þá út þannig:

formula_8

Meðaltalið af 2, 6 og 7 er þá 5.
Margfætlur

Margfætlur eru flokkur liðdýra af undirfylkingu fjölfætla. Einkenni margfætla er eitt par fóta á líkamshluta auk eitraða klóa fremst á líkamanum enda eru öll dýr í flokknum rándýr sem er óalgengt. °°°°
Uppbygging.

Margfætlur eru yfirleitt grábrúnar með brún og rauð litbrigði, tegundir sem lifa í hellum eða neðanjarðar skortir oft litarefni og tegundir af scolopendromorphaættbálknum sem lifa í hitabeltinu eru oft með áberanti varnarliti.
Sóróismi

Sóróismi er heimspeki og trúarbrögð sem byggja á kenningum sem eignaðar eru spámanninum Sóróaster eða Saraþústra. Masdaismi er trú á guðinn Ahúra Masda sem Sóróaster boðaði.

Sóróismi var eitt sinn ríkjandi trúarbrögð á Íranssvæðinu en vék fyrir íslam á miðöldum. Iðkendur eru nú um tvær milljónir, aðallega í Íran og á Indlandi.
Jóga

Jóga (Sanskrít: योग, "Yoga") er tegund fornra andlegra iðkana sem eiga uppruna sinn á Indlandi. Ólíkar gerðir eru til af jóga og má segja að til séu "líkamleg afbrigði" og svo "andleg afbrigði" þar sem ýmsar gerðir jóga fela í sér aðeins andlegar iðkanir og viðleitni til að tengjast æðri mætti í formi hugleiðslu á meðan önnur leggja aðeins áherslu á líkamlegar æfingar. Jóga ástundum þýðir í raun "að þekkja hið guðlega" sem býr innra með hverjum og einum. Jóga hefur verið iðkað á vesturlöndum í nokkra áratugi. Það hefur verið haldið fram lengi að Jóga iðkun getur meðhöndlað kvíða og stuðlað að líkamlegri vellíðan.
Sesín

Sesín eða sesíum (úr latínu: "caesius", „himinblár“) er frumefni með efnatáknið Cs og sætistöluna 55 í lotukerfinu. Þetta er mjúkur, silfur-gulllitaður alkalímálmur. Það er einn af fimm málmum sem eru í vökvaformi við stofuhita. Sesín er þekktast fyrir notkun þess í atómklukkum.

Sesín er fyrsta frumefnið sem uppgötvaðist með litrófsgreiningu 1860, þar sem það þekktist af tveimur skærbláum línum.

Einkenni.

Sesín er silfur-gylltur, mjúkur og sveigjanlegur málmur sem hefur minnstu jónunarorku allra frumefna. Það er sjaldgæfast ógeislavirku alkalímálmanna fimm (fransín er sjaldgæfasti alkalímálmurinn en það hefur engar stöðugar samsætur). Sesín, gallín, fransín, rúbidín og kvikasilfur eru einu málmarnir sem eru í vökvaformi við stofuhita.

Sesínhýdroxíð (CsOH) er mjög sterkur basi sem ætir gler auðveldlega. Þegar sesín hvarfast við kalt vatn verður sprenging. Það hvarfast líka við ís yfir -116 °C.

Sesín á sér 39 þekktar samsætur með atómmassa frá 112 til 151. Einungis ein af þessum samsætum, 133Cs, er stöðug í náttúrunni. Flestar hinar samsæturnar hafa helmingunartíma frá nokkrum dögum að nokkrum sekúndum. Samsætan 137Cs verður til við geislun í kjarnorkusprengingum og í kjarnorkuverum. Frá 1945 hefur nokkuð magn 137Cs farið út í andrúmsloftið, mest í Tsjernóbylslysinu 1986. Þaðan fellur það til jarðar sem geislavirkt úrfelli en helmingunartími þess er 30,17 ár.

Notkun.

Helsta notkun sesíns er í borvökva í olíuiðnaðinum vegna þess hve það er þétt, en jafnframt lítið geislavirkt.

Sesín er líka notað í atómklukkur sem halda nákvæmni sinni í þúsundir ára. Frá 1967 hefur grunneining tíma í alþjóðlega einingakerfinu byggt á eiginleikum sesíns.
Leirkeragerð

Leirkeragerð kallast það þegar keramikhlutir eru gerðir af leirkerasmiðum úr leir og öðrum efnum, og brenndir við háan hita til að herða þá og gera þá endingarbetri. Helstu gerðir leirs eru jarðleir, steinleir og postulín, sem eru brenndar við misháan hita.

Leirkeragerð er ein af elstu uppfinningum mannsins og kom fram á sjónarsviðið fyrir Nýsteinöld. Leirfígúrur hafa fundist í tengslum við Gravette-menninguna frá því um 29.000 til 25.000 f.o.t. í Tékklandi, og leirker frá um 18.000 f.o.t. hafa fundist við Jiangxi í Kína. Elstu minjar um leirkeragerð hafa fundist í Japan (10.500 f.o.t.), Austurhéruðum Rússlands (14.000 f.o.t.), Afríku sunnan Sahara (9.400 f.o.t.), Suður-Ameríku (9.-7. árþúsundið f.o.t.) og Mið-Austurlöndum (7.-6. árþúsundið f.o.t.).

Leirmunagerð felst í því að móta hluti úr leir og brenna þá síðan við háan hita (600 til 1600˚C) á báli, í gryfju eða leirbrennsluofni. Hitinn veldur efnabreytingu í leirnum sem harðnar og verður samfelldur. Algengt er að móta nytjahluti úr leir, en leirkeragerð getur líka verið hreinræktuð myndlist. Eftir að hluturinn hefur verið brenndur er hægt að skreyta hann, til dæmis með málningu eða glerjun.

Helstu leirgerðir sem notaðar eru í leirkeragerð eru jarðleir, steinleir og postulín. Af þessum þremur er postulín sérstæðast og brennt við hæsta hitann. Allar þrjár gerðirnar eru ýmist glerjaðar eða óglerjaðar og skreyttar á mismunandi hátt í mismunandi tilgangi.
Háþrýstingur

Háþrýstingur er það kallað þegar blóðþrýstingurinn fer yfir 130 mmHg.
Mykjufluga

Mykjufluga (fræðiheiti: "Scathophaga stercoraria") er ein af algengustu flugunum víða á norðurhveli. Fullorðin dýr veiða minni flugur, en lirfurnar lifa í skít eða mykju.
Rósakál

Rósakál (fræðiheiti: "Brassica oleracea") er kál af krossblómaætt.er ræktað til þess að nytja brumknappana (oft 2.5 - 4cm í þvermál) sem líkjast dvergvöxnu kálhöfði. Rósakál er hollustumatur og notað sem grænmeti með ýmsum réttum.
Snípur

Snípurinn er hluti af kynfærum kvenkyns spendýra. Sýnilegi hluti snípsins sést þar sem innri skapabarmarnir mætast, fyrir ofan þvagrásaropið. Snípurinn er afar næmur og er helsta örvunarsvæði píkunnar, í snípshúfunni er áætlað að séu um 8.000 taugaendar.

Snípurinn myndast út frá ákveðnum vef í fóstri sem kallast kynhnjótur. Ef fóstrið er útsett fyrir karlhormónum verður kynhnjóturinn að typpi, annars verður hann að sníp.
Ófeigsfjörður

Ófeigsfjörður er fjörður í Strandasýslu, á milli Ingólfsfjarðar að sunnan og Eyvindarfjarðar að norðan. Fjörðurinn er kenndur við Ófeig Herröðarson landnámsmann, bróður Eyvindar og Ingólfs, sona Herröðar hvítaskýs.

Fjörðurinn er nú í eyði og er þar einungis sumarábúð afkomenda Ófeigsfjarðarbænda en húsum er haldið vel við á staðnum. Í firðinum endar vegurinn norður Strandir en úr Ingólfsfirði er þó einungis sumarslóði og þarf að sæta sjávarföllum til að aka hann. Um fjörðinn liggur hin vinsæla gönguleið um Hornstrandir.

Tvær stórar ár renna í fjörðinn en það eru Húsá og Hvalá. Til stendur að virkja Hvalá en hún er mesta vatnsfall Vestfjarða. Í Hvalá er Hvalárfoss sem er slæðufoss og einn af fallegri fossum á Vestfjörðum. Það eru fremur fáir sem hafa séð fossinn þar sem vegurinn endar á hlaðinu á bænum í Ófeigsfirði. Það mun vera hægt að aka yfir Húsá á vaði og fara eftir slóða út ströndina að Hvalárfossi. Ekki er þó ráðlegt að fara þetta einbíla. Í Húsá er einnig slæðufoss sem sést vel af sjó af Húnaflóa og var fossinn fyrrum notaður sem mið af sjófarendum.
Wels

Wels er borg í fylkinu Efra Austurríki í Austurríki. Áætlaður íbúafjöldi árið 2014 var 59 þúsund.
Sjintóismi

er þjóðartrú Japans. Shinto er fjölgyðistrú sem felur í sér dýrkun , þýtt sem andar, goð eða vættir.
Vogvængjur

Vogvængjur (fræðiheiti: "Odonata") er ættbálkur skordýra sem deilast í tvo undirættbálka, drekaflugur ("Anisoptera") og meyjarflugur ("Zygoptera"), einnig nefndar "glermeyjar".

Þær eru mjög stór skordýr, sem einkennast af stórum augum og að hafa tvö pör af löngum glærum vængjum með þéttriðnu æðaneti. Í hvíld halda drekaflugur vængjunum láréttum út frá bolnum en glermeyjar leggja þá saman lárétt aftur bolinn. Annar munur á drekaflugum og glermeyjum er sá að á drekaflugum er munur á fram- og afturvængjum en þeir eru nánast eins á glermeyjum.

Vogvængjur eru ásamt dægurflugum annar tveggja eftirlifandi ættbálka í "Palaeoptera" innflokknum.
Kalíníngrad

Kalíníngrad (rússneska "Калининград", þýska "Königsberg", litháíska "Karaliaučius", pólska "Królewiec") er rússnesk borg við Eystrasalt. Borgin og samnefnt hérað í kring liggja milli Litháens og Póllands en eru aðskilin frá öðrum hlutum Rússlands af Eystrasaltslöndunum og Hvíta-Rússlandi. Borgin, sem lengst af hét Königsberg, var stofnuð á miðöldum af Þýsku riddurunum, var prússnesk fram til sameiningar Þýskalands árið 1871 og eftir það þýsk fram til loka Síðari heimsstyrjaldar, en var þá hertekin af Rauða hernum og hefur verið undir yfirráðum Sovétmanna, síðar Rússa, æ síðan. Hún var endurnefnd árið 1946 eftir Mikhaíl Kalínín (1875 - 1946), forseta Æðstaráðs Sovétríkjanna, sem lést það ár.

Íbúar voru rúmlega 475.000 árið 2018.
Ermarsundsgöngin

Ermarsundsgöngin (enska "Channel Tunnel", "Chunnel" eða "Eurotunnel"; franska "le tunnel sous la Manche") eru 50,450 km járnbrautargöng undir Ermarsundinu á Dover-sundi sem tengja saman Folkestone í Kent á Englandi og Coquelles nálæg Calais á Frakklandi. „Göngin“ hafa þrjú aðgreind göng: tvö einbreið göng 7,6 m að þvermáli og ein þjónustugöng 4,8 m að þvermáli á milli.

Þau voru stórverk og höfðu mörg þjófstört, verkefnið byrjaði 1988 og lauk árið 1994. Ermarsundsgöngin eru önnur stærstu járnbrautargöng í heimi á eftir Seikan-göngunum í Japan.

Verkefnið kostaði £ 4,65 billjónir sem er jafnt og um 12 billjónir í dag. Unnið var á báðum hliðum hjá Folkestone í Englandi og nálægt Calais í frakklandi. Hraðinn á lestinni er merkilegur því það tekur hana aðeins 35 mínútur að fara yfir 50 kílómetra. Árið 2015 græddi fyrirtækið 500 milljónir en áður tapaði það miklum peningi og gat ekki borgað skatta núna ætti það að geta borgað skattana og haldið rekstri áfram. Lestinn er opinn allan sólarhringinn og miði, til og frá kostar £ 31

Árið 1802 var kom fyrsta hugmyndin af þverrásargöng, þar færu hestvagnar í gegn og átti að vera lýst með olíu lömpum

Svo árið 1880 var reynt að framkvæma verkefnið en það mistókst, en eru til hlutar af gönginni.
Tom De Mul

Tom De Mul (fæddur 4. mars 1986 í Kapellen) er belgískur knattspyrnumaður. Hann leikur með Sevilla FC á Spáni en lék áður með AFC Ajax í Amsterdam.
Walvis Bay

Walvis Bay (afrikaans: "Walvisbaai", þýska: "Walfischbucht" eða "Walfischbai" sem merkir „Hvalabugt“) er hafnarborg í Namibíu. Íbúafjöldi er 65 þúsund manns.
Allsherjarþing Sameinuðu þjóðanna

Allsherjarþing Sameinuðu þjóðanna er ein af sextán helstu stofnunum Sameinuðu þjóðanna (S.þ.), þar hafa öll aðildarríki jafnan rétt. Hlutverk allsherjarþingsins, sem er skilgreint í kafla fjögur í Stofnsáttmála Sameinuðu þjóðanna, er að: ákveða fjárútlát fyrir S.þ., kjósa hina tíu meðlimi Öryggisráðsins sem ekki hafa fastasæti, fara yfir skýrslur frá öðrum undirstofnunum S.þ. og samþykkja ályktanir.

Allsherjarþingið kemur saman einu sinni á ári. Þingið hefst þriðja þriðjudag í september og varir fram í desember. Sérstök þing er hægt að halda á öðrum tímum ársins og neyðarfundi eftir því sem þörf krefur. Þinginu stýrir forseti, sem kosinn er af aðildarríkjunum á ný á hverju ári, eða aðalritari S.þ.

Þegar kemur að "þýðingarmiklum málum", það er málum sem varða: heimsfrið og öryggi, kosningu til öryggisráðsins, kosning meðlima í efnahags- og félagsmálaráðið, inntaka nýrra meðlima í S.þ, afnám til bráðabirgða á réttindum og sérréttindum, sem fylgja þátttöku, brottrekstur meðlima og mál varðandi fjárhagsáætlanir þarf ⅔ hluta atkvæða til samþykkis tillögu. Eins og áður hefur komið fram hefur hvert aðildarríki eitt atkvæði. Í öðrum málum nægir meirihluti.
Hlynir

Hlynir (fræðiheiti: "Acer") er ættkvísl trjáa af sápuberjaætt. Þetta eru um 128 tegundir. Hlynir eru oftast einstofna tré með mjög breiða krónu. Þeir þurfa frjósaman jarðveg og skjól í æsku en verða vind- og saltþolin tré.

Á Íslandi.

Nokkrar tegundir hafa verið reyndar hérlendis. Þar á meðal:

Heimild.
Kristján Harðarson

Kristján Þór Harðarson (f. 28. júlí 1964) er íslenskur frjálsíþróttamaður sem keppti fyrir Ármann. Hann setti íslandsmet í langstökki 3. mars 1984 sem stóð í tíu ár (7,79 metra). Hann keppti fyrir Íslands hönd á Ólympíuleikunum 1984 og lenti þar í 22. sæti - stökk 7,09 metra.
Smjörsýra (eiturlyf)

Smjörsýra ("gamma hydroxybutyrate" eða GHB) er sljóvgandi efni. Var það upprunalega þróað sem svæfingarlyf.

Tenglar.

(Skoðað 3.3.2008)
Körfuvíðir

Körfuvíðir (fræðiheiti: "Salix viminalis") er víðitegund upprunalega úr Evrópu og vesturhluta Asíu. Hann nær oft 3 til 6 metra hæð í heimkynnum sínum og er vaxtahraðinn mikill. Börkurinn er grágrænn og greinarnar langar. Blöðin eru löng.

Nafn sitt dregur hann af því að greinar hans hafa verið notaðar til að búa til körfur en einnig er hann ræktaður til eldiviðar, s.s. í Svíþjóð.

Körfuvíðir á Íslandi.

Um 1910 var farið að rækta afbrigði í görðum á Íslandi afbrigði af körfuvíði sem kallað var Vesturbæjarvíðir. Sú tegund barst einmitt með tágakörfum til Íslands. Annað afbrigði af körfuvíði, þingvíðir, var gróðursett í Alþingisgarðinum og barst þaðan víða og af var ræktað mikið frá 1940 til 1963 en þau tré féllu í páskahreti 1963.