arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Hitabelti

Hitabelti eða brunabelti er loftslagsbelti jarðar sem samsvarar svæðinu umhverfis miðbaug þar sem ársmeðalhitinn er yfir 20 °C. Heittempraða beltið tekur við af hitabeltinu.
Karen Blixen

Barónsfrú Karen von Blixen-Finecke (17. apríl 1885 – 7. september 1962) (fædd "Karen Christentze Dinesen") var danskur rithöfundur. Hún skrifaði margar bækur undir eiginnafni sínu, Karen Blixen, en einnig undir dulnefninu "Isak Dinesen". Hún skrifaði bækur sínar hvortveggja á dönsku og ensku. Þekktust er hún fyrir bók sína Jörð í Afríku ("Out of Africa") sem segir frá árum hennar í Kenía sem kom út í íslenskri þýðingu árið 1952.
Spöng (æxlunarfæri)

Spöng (oft haft með greini; spöngin) kallast svæðið á milli pungs og endaþarmsops á karlmanni og píku og endaþarmsops á konum.
Lúðvík Jósepsson

Lúðvík Aðalsteinn Jósepsson (f. í Nesi í Norðfirði 16. júní 1914, d. 18. nóvember 1994) var íslenskur stjórnmálamaður, hann var þingmaður Alþýðubandalagsins og formaður flokksins árin 1977-1980. Hann var sjávarútvegsráðherra árin 1956-1958 og svo 1971-1974.

Ævi.

Lúðvík lauk gagnfræðiprófi á Akureyri árið 1933. Hann starfaði sem kennari við Gagnfræðaskólann í Neskaupstað 1934—1943. Hann starfaði við útgerð árin 1944 til 1948 og því næst sem forstjóri Bæjarútgerðar Neskaupstaðar til ársins 1952.
Eftirmáli

Eftirmáli er niðurlagsorð á bókmenntaverki eða leikverki og er stundum notað sem stílbragð í kvikmyndum. Eftirmáli í bókmenntum er oftast um höfund þess, verkið sjálft og tímabilið sem það er sprottið úr. Eftirmáli í leikritum og kvikmyndum er annars eðlis, þ.e. einhverskonar niðurlag á verkinu sem það fylgir, og segir annaðhvort af högum persóna eftir að sagan er fullsögð eða er lokahnykkurinn á verkinu sjálfu. William Shakespeare skrifaði oft eftirmála í lok leikverks, og er hann oftast fluttur af einni persónu verksins, sbr. í Rómeo og Júlíu.

Varast ber að rugla "eftirmála" í ofangreindri merkingu saman við "eftirmál" í merkingunni eftirköst, afleiðing. "Eftirmál" er hvorugkynsorð, og oftast haft í fleirtölu (dæmi: "sem betur fer urðu engin eftirmál vegna atburðanna"), en "eftirmáli" er karlkyns (dæmi: "vandaður eftirmáli var í bókarlok").
Næringarfræði

Næringarfræði er vísindagrein innan heilbrigðisvísinda og náttúruvísinda og snýst hún um rannsóknir á tengslum næringar og heilsu og fjallar um næringarefna í líkama mannsins.
Jónmundur Halldórsson

Séra Jónmundur Halldórsson (4. júlí 1874 – 9. júlí 1954) var þekktur prestur á Stað í Grunnavík, tröllvaxinn og allsérstakur persónuleiki. Af honum segir t.d. í ritum Vilmundar Jónssonar, landlæknis og í bók hins sænska myndlistamanns og rithöfundar Alberts Engström: "Til Heklu". Jónmundur fæddist að Götuhúsum á Akranesi. Foreldrar hans voru "Halldór Jónsson" og "Sesselja Gísladóttir".

Jónmundur Halldórsson útskrifaðist úr Latínuskólanum árið vorið 1896. Um haustið settist hann í Prestaskólann, þaðan sem hann útskrifaðist, kandídat í guðfræði, aldamótaárið 1900. Þann 25. september sama ár gekk hann að eiga "Guðrúnu Jónsdóttur" frá Eyrarkoti í Kjós. Í október sama ár vígðist hann aðstoðaprestur til sr. Helga Árnasonar í Ólafsvík og voru vígslubræður hans sr. Ólafur Briem, síðar prestur að Stóra-Núpi og æskulýðsleiðtoginn sr. Friðrik Friðriksson, stofnandi K.F.U.M og K.

Tveimur árum síðar fékk sr. Jónmundur veitingu fyrir Barði í Fljótum þar sem hann gerðist umsvifamikill bóndi og félagsmálamaður. Stofnaði m.a. pöntunarfélag, er hann stjórnaði um skeið. Árið 1915 var honum veitt Mjóafjarðarprestakall eystra, þar sem hann sat til ársins 1918. Í Mjóafirði stundaði hann sjóróðra, ásamt búskapnum. sr. Jónmundur undi sér ekki lengi eystra og sótti því um Staðarprestakall í Grunnavík, sem hann fékk veitingu fyrir vorið 1918. Þar var hann einnig um langt skeið í hreppsnefnd og oddviti, skólanefndarmaður og sat í sýslunefnd í áratugi og var einnig kennari um skeið.

Séra Jónmundur lést 5 dögum eftir áttræðisafmæli sitt.
Brenda Song

Brenda Song (f. 27. mars 1988 í Kaliforníu) er bandarísk leik- og söngkona.

Brenda ákvað að fara í leiklist eftir að móðir hennar og og hvöttu hana til þess, en systir hennar er einnig leikkona. Brenda varð fyrst fræg þegar hún lék í þáttunum um The Suite Life sem skart Sprouse tvíburunum, en þeir voru óhemju vinsælir á meðal yngri áhorfenda. Alla tíð hefur systir hennar Mia Song verið fyrirmynd hennar. Árið 2003 lék hún eitt af 12 börnum í myndinni College Road Trip, en í henni fór Martin Lawerance með aðalhlutverkið. Hún hefur einnig leikið í myndunum Ultimate Christmas Present, Stuck In The Suburbs, Get A Clue, Like Mike og . Fyrsta kvikmynd sem Brenda lék í var True Woman, en í henni fór Angelina Jolie með stórt hlutverk. Brenda var aðeins tíu ára gömul þá. Brenda hefur leikið mjög mikið af aukahlutverkum í sjónvarpsþáttum m.a. George Lopez og Fraiser. Þegar hún kom fyrst fram í sjónvarpi var hún sjö ára en þremur árum seinna byrjaði hún að leika í kvikmyndum. Hún hefur skapað sína eigin fatalínu sem fékk nafnið og er til sölu í Target verslunum.
Heiðagullhnappur

Heiðagullhnappur (fræðiheiti: "Trollius ranunculinus") er blóm af sóleyjaætt.
Mararlykill

Mararlykill (fræðiheiti "Primula glaucescens") er blóm af ættkvísl lykla.
Eimsnælda

Eimsnælda (eða gufukúla) (fræðiheiti: "aeolopile") er gufuknúinn vél sem Heron frá Alexandríu fann upp, og er fyrsta gufuvélin sem sögur fara af, svo vitað sé. Eimsnælda hans var hol málmkúla með tveimur stútum og var föst við snúningslegur. Snúningslegurnar voru fastar við íholar pípur sem lágu ofan í vatnsketil sem var lokaður. Undir honum var kveiktur eldur og þegar vatnið fór að sjóða þrýstist gufan upp í eimsnælduna sem við það tók að snúast.

Eimsnælda var einnig tæki sem notað var til að auka vélaafl og minnka kolaeyðslu gufuvéla í upphafi 20. aldar.
Kvarsít

Kvarsít (eða kvarssandsteinn) er hörð bergtegund sem flokkast sem umbreytingarberg, þar eð hún var áður sandsteinn, en hefur fyrir tilverknað þrýstings og hita breyst í kvarsít. Kvarsít má ekki rugla saman við kvars.
Afhending

Afhending er bragarháttur sem er einn rímnahátta og þekkist best af því að vera aðeins tvær línur að lengd. Er fyrri línan gjarnan tólf atkvæði, skiptist í sex hnígandi tvíliði og hefur ávallt tvo stuðla og einn höfuðstaf. Síðari línan er oftast átta atkvæði, eða fjórir hnígandi tvíliðir, og hefur aðeins tvo stuðla. Línurnar tvær ríma með endarími, sem gjarnan er hálfrím.

Þar sem afhending er sami bragarháttur og samrímuð braghenda, fyrir utan að síðustu línunni er sleppt í afhendingu, vilja sumir flokka hana sem undirtegund af braghendu. Hins vegar er stúfhenda undirtegund af afhendingu, með annarri línulengd.

Dæmi um afhendingu:
Frjálslyndi flokkurinn (2)

Frjálslyndi flokkurinn var íslenskur stjórnmálaflokkur sem var stofnaður í Reykjavík árið 1973 að undirlagi Bjarna Guðnasonar sem áður hafði klofið sig frá Samtökum frjálslyndra og vinstri manna. Flokkurinn hafði sömu stefnuskrá og Samtökin höfðu samþykkt á stofnfundi sínum 1969. Við klofninginn missti fyrsta ríkisstjórn Ólafs Jóhannessonar meirihluta í neðri deild Alþingis.

Frjálslyndi flokkurinn bauð fram í borgarstjórnarkosningum í Reykjavík 1974 en fékk engan mann kjörinn. Hann bauð ekki fram í alþingiskosningum sama ár.
E-161b

Lútín eða E-161b er andoxunarefni sem finnst í blaðgrænmeti eins og spínat og káli. Það er karótínefni.
Ósman 2.

Ósman 2. (líka þekktur sem Genç Osman sem merkir „Ósman ungi“ á tyrknesku) (ósmanska: عثمان ثانى "‘Osmān-i sānī") (3. nóvember, 1604 – 20. maí, 1622) var Tyrkjasoldán frá 1618 til dauðadags. Hann var sonur Akmeðs 1. sem lést þegar hann var aðeins þrettán ára. Fjórtán ára varð hann soldán í kjölfarið á hallarbyltingu gegn föðurbróður hans, Mústafa 1.. Hann samdi um frið við Safavídaríkið í Íran og hélt með her inn í Pólland í Moldavísku stórmennastyrjöldunum. Eftir ósigur gegn Pólverjum í orrustunni um Kotin 1621 sneri hann aftur til Istanbúl með skömm og kenndi lífverðinum, janissörum, um ófarirnar. Hann hóf að reyna að brjóta lífvörðinn niður með því að loka kaffihúsum þeirra og koma á fót nýjum her skipuðum Tyrkjum. Janissarar brugðust við með uppreisn, handtóku soldáninn og létu kyrkja hann.
Yasuo Fukuda

Yasuo Fukuda (福田 康夫 "Fukuda Yasuo", f. 16. júlí 1936) var 91. forsætisráðherra Japans og formaður Frjálslynda lýðræðisflokksins þar til hann sagði af sér vegna óvinsældar í september 2008. Hann varð forsætisráðherra eftir að Shinzō Abe sagði af sér í september 2007. Yasuo er sonur Takeo Fukuda sem einnig var forsætisráðherra Japan á áttunda áratugnum. Yasuo var kjörinn á neðrideild japanska þingsins árið 1990.
Góðtemplarahús Reykjavíkur

Góðtemplarahús Reykjavíkur (jafnan kallað Gúttó) var einlyft bárujárnsklætt timburhús sem stóð á uppfyllingu í Tjörninni sunnan við Alþingishúsið á horni Templarasunds og Vonarstrætis. Húsið var rifið 1968 og þar er nú bílastæði þingmanna.

Húsið var reist af Góðtemplarastúku Reykjavíkur og vígt 2. október 1887. 1890 var komið þar fyrir kassasviði og fóru leiksýningar þar fram, þar til Leikfélag Reykjavíkur tók til starfa í Iðnó 1897. Fjöldi annarra félagasamtaka hafði einnig aðstöðu í húsinu um lengri eða skemmri tíma. Frá 1903 var bæjarstjórn Reykjavíkur með fundi í húsinu, en hún hafði áður komið saman í Hegningarhúsinu Skólavörðustíg. Síðasti bæjarstjórnarfundurinn sem haldinn var í húsinu var sá sem endaði með Gúttóslagnum 9. nóvember 1932.

Íslenska ríkið keypti húsið árið 1935, en templarar og önnur félagasamtök höfðu þó afnot af húsinu áfram. 1968 var húsið rifið.
Hvammsvík

Hvammsvík er jörð í Kjósarhreppi. Hvammur er landnámsjörð samkvæmt Landnámabók en Hvammsvíkur er fyrst getið sem hjáleigu á sautjándu öld. Breski og bandaríski herinn höfðu aðstöðu á jörðinni í síðari heimstyrjöldinni og byggðu þar töluvert magn mannvirkja, svo sem bragga, höfn, skotfærageymslur, vöruskemmur, aðstöðu til íþróttaiðkunar og ýmislegt fleira. Á jörðinni eru um 80 fornminjar á fornminjaskrá. Jarðirnar eru um 600 hektarar að stærð og ná frá sjó í innanverðum Hvalfirði upp í 400 metra yfir sjó á Reynisvallahálsi. Á 8. og 9. áratuginum rak Skúli Pálsson umsvifamikið fiskeldi á jörðinni þar sem jarðhitinn kom í góðar þarfir.

Hitaveita Reykjavíkur (nú Orkuveita Reykjavíkur) keypti jörðina 1996 og var jörðin þá nýtt til almennrar útivistar fyrir almenning. Þar var níu holu golfvöllur, lítil tjörn sem hægt var að veiða í, aðstaða til kajaksiglingar, kræklinur í fjörunni og mikið fuglalíf, ásamt tjaldstæði, fullbúinni grillaðstöðu og aðstöðu til að matast, innan og utandyra. Árið 2011 seldi Orkuveitan jörðina til Skúla Mogensen athafnamanns fyrir 230 milljónir króna. Skúli sagði um söluna að hann hlakkaði "til að fást við þetta skemmti­lega verk­efni. Byggja þarna upp og rækta og nýta jörðina fyr­ir framtíðar ferðamanna- og úti­vist­ar­svæði.“ Árið 2016 var lokað fyrir umferð almennings um Hvammsvíkurveg sem liggur að Hvammsvík og Hvammi.

Jarðhiti.

Á jörðunum er jarðhiti og þóttu þær áður henta vel til útivistar og skógræktar fyrir íbúa Reykjavíkur. Í síðari heimstyrjöldinni hlóðu bandarískir hermenn heita laug í fjöruborðinu við Bátsmýri, sem enn má sjá leifar af. Síðar hlóð nýr jarðeigandi aðra laug sem enn stendur en hefur hún staðið tóm síðan 2013. Skúli Mogensen, eigandi jarðanna, sagði að lauginni hefði þurft að loka vegna slæmrar umgengni. Síðar sagði hann þó að takmarka þyrfti aðgengi vegna framkvæmda.
Georg David Anthon

Georg David Anthon 1714 – 1781) var danskur arkitekt. Hann teiknaði nokkur hús á Íslandi, t.d. "Hegningarhúsið" (eða "Múrinn") sem síðar varð Stjórnarráðshúsið (1765), Viðeyjarkirkju (1766), Landakirkju á Heimaey árið 1774 og Bessastaðakirkju árið 1777.

Georg David Anthon var lærisveinn Nicolai Eigtved.
Jóhann Friðgeir Valdimarsson

Jóhann Friðgeir Valdimarsson er íslenskur tenór, fæddur í Reykjavík þann 12. desember 1967. Hann hóf ungur tónlistarnám og lærði á píanó og trompet í Tónmenntaskólanum og Tónlistarskólanum í Reykjavík. Söngferil sinn hóf hann árið 1995 í Söngskólanum í Reykjavík hjá Garðari Cortes. Hann nam síðar hjá Magnúsi Jónssyni, Bergþóri Pálssyni og Þuríði Pálsdóttur og lauk 8. stigs prófi vorið 1998. Sama ár fór hann til náms í Mílanó hjá prófessor Giovanna Canetti, yfirkennara hjá Conservatori Giuseppi Verdi. Hann sótti líka einkatíma hjá M. Angelo Bertacchi í Modena og M. Franco Ghitti í Brescia. Jóhann Friðgeir hefur sungið fjölda einsöngstónleika á meginlandi Evrópu og Íslandi þar sem hann hefur ávallt fengið framúrskarandi viðtökur og dóma.

Jóhann Friðgeir hefur gefið út þrjá hljómdiska frá árunum 2001, 2002 og 2006. Fjórði og nýjasti geisladiskur Jóhanns Friðgeirs, Sacred Arias var síðan gefinn út í nóvember 2010. Jóhann hefur síðustu ár sungið með Frostrósum ásamt því að vera stofnandi og einn af íslensku "Tenórunum þremur".

Jóhann Friðgeir hefur sungið mörg aðalhlutverk óperubókmenntanna bæði hér heima, víða í Evrópu og Bandaríkjunum eins og Alfredo í La Traviata, Macduff í Macbeth, Hertogann í Rigoletto, Don Carlo í Don Carlo, Manrico í Il Trovatore, Ismaele í Nabucco og Radames í Aidu eftir Verdi. Cavaradossi í Toscu og Pinkerton í Madama Butterfly eftir Puccini. Turiddu í Cavalleria Rusticana eftir Mascagni, Canio í Pagliacci eftir Leoncavallo og t.d. Dmitri/Grigorij í Boris Godunov eftir Mussorgsky ásamt miklum fjölda sálumessa.
Málmblanda

Málmblanda er samsetning, annaðhvort í lausn eða sem efnasamband, tveggja eða fleirri frumefna, þar sem að minnsta kosti eitt þeirra er málmur og þar sem að niðustaðan er efni með málmkennda eiginleika sem að eru frábrugðnir eiginleikum uppistöðuefnanna.

Málmblöndur eru yfirleitt hannaðar til að hafa eiginleika sem að eru eftirsóknaverðari en uppistöðuefni þeirra. Sem dæmi er stál sterkara en járn sem að er eitt aðaluppistöðuefni þess, og látún er endingarbetra en kopar, en fallegra en sink.

Ólíkt hreinum málmum hafa málmblöndur ekki einungis eitt bræðslumark. Í stað þess hafa þær bræðslumarkssvið, þar sem að efnið er blanda af storku- og vökvaham. Sérstakar málmblöndur hafa verið hannaðar sem að hafa bara eitt bræðslumark og eru þær kallaðar jafnstorkublöndur.

Stundum er málmblanda nefnd einungis eftir undirstöðumálminum, eins og til dæmis 14 karata gull, sem að er blanda gulls og annarra frumefna. Sama gildir um silfur sem að notað er í skartgripi og ál sem að notað er í burðarramma.

Dæmi um málmblöndur:
Vörðuskóli

Vörðuskóli (sem hét til ársins 1974 Gagnfræðaskóli Austurbæjar) er skólabygging við Barónstíg í Reykjavík. Þar var áður gagnfræðaskóli en nú er skólinn hluti af Tækniskólanum og fer kennsla í tölvugreinum þar fram. Vörðuskóli er í næsta húsi við Austurbæjarskóla. Byggingin var teiknuð af Guðjóni Samúelssyni húsameistara og var fullbyggt 1949.
Morgunþáttur

Morgunþáttur er sjónvarps- eða útvarpsþáttur sem fram fara að morgni til. Morgunþættir á Íslandi eru t.d. "Zúúber" (FM957 og Skífan tv), "Ísland í bítið" (Bylgjan en var einu sinni á Stöð 2) og "Morgunvakt Rásar 2" (Rás 2).
Ken Livingstone

Kenneth Robert Livingstone (fæddur 17. júní 1945) er breskur jafnaðarmaður og stjórnmálamaður. Hann hefur tekið við embætti Lundúna tvisvar:

einu sinni sem stjórnandi ráðs stórborgarsvæðið Lundúna og síðar sem borgarstjóri Lúnduna frá 2000 til 2008, þegar Boris Johnson varð stjórnandi. Hann var einnig þingmaður Brent East frá 1987 til 2001.

Hann var kosinn sem sjálfstæður stjórnandi þegar Verkamannaflokkurinn ákvað að hann var ekki að vera frambjóðandi þeirra. Verkamannaflokkurinn ákvað árið 2004 að viðurkenna Ken aftur inn í flokknum.
Bergþór Pálsson

Bergþór Pálsson (fæddur 22. október 1957) er íslenskur baritónsöngvari og skólastjóri Tónlistarskóla Ísafjarðar.

Hann fæddist í Reykjavík og foreldrar hans eru Hulda Baldursdóttir (1923-2013) ritari og Páll Bergþórsson (f. 1923) fyrrverandi veðurstofustjóri. Eiginmaður Bergþórs er Albert Eiríksson. Bergþór á einn son.

Bergþór lauk stúdentsprófi frá Menntaskólanum við Sund árið 1978 og BA gráðu í tónlist frá Indiana háskóla í Bandaríkjunum árið 1985, MA gráðu í tónlist frá sama skóla árið 1987 og útskrifaðist sem leikari frá Drama Studio í London árið 1997.

Hann var óperusöngvari við Óperuna í Kaiserslautern í Þýskalandi frá 1988-1991 og hefur sungið í fjölda verka sem Íslenska óperan hefur sett upp. Bergþór var ráðinn skólastjóri Tónlistarskóla Ísafjarðar árið 2020.

Bergþór var lengi orðaður við forsetaframboð í forsetakosningunum 2016 en í kjölfarið af því að Ólafur Ragnar Grímsson, sitjandi forseti, tilkynnti að hann myndi sækjast eftir endurkjöri ákvað Bergþór að bjóða sig ekki fram.
Pétur Halldórsson

Pétur Halldórsson (fæddur 26. apríl 1887, dáinn 26. nóvember 1940) var borgarstjóri Reykjavíkur frá 1935 til dauðadags 1940. Pétur tók stúdentspróf frá MR árið 1907 og hóf nám í Kaupmannahafnarháskóla en hvarf frá námi eftir einn vetur. Hann keypti Bókaverslun Sigfúsar Eymundssonar árið 1909 og rak hana til æviloka. Pétur var alþingismaður Reykvíkinga (Sjálfstæðisflokksins) árið 1932 til 1940.

Pétur átti mörg systkini, þar á meðal Gunnar Halldórsson stofnfélaga og formann Knattspyrnufélagsins Fram. Faðir þeirra var Halldór Jónsson, bæjarfulltrúi í Reykjavík.

Meðal barna Péturs var Halldór Pétursson teiknari.
Andakílsá

Andakílsá er dragá sem fellur úr Skorradalsvatni og rennur um 12 kílómetra leið uns hún fellur í Hvítá í Borgarfirði. Í ánni eru fossar, Andakílsárfossar. Í Andakílsá er Andakílsárvirkjun en hún var byggð á árunum 1946-47. Virkjunin er í dag rekin af Orkuveitu Reykjavíkur. Virkjað afl er 8.2 megavött og ársafköst 32 gígawattstundir. Rennsli árinnar getur sveiflast allt frá 3 til 22 m3/sek.

Í ánni veiðist bæði lax og silungur.
Fyrsta skóflustunga

Fyrsta skóflustunga er athöfn sem fram fer við upphaf byggingarframkvæmdar. Oft eru það stjórnmálamenn eða athafnamenn sem taka fyrstu skóflustunguna. Athöfnin getur farið fram mörgum mánuðum (eða jafnvel árum) áður en hin eiginlega framkvæmd hefst. Fyrsta skóflustungan er þannig yfirlýsing um að ætlunin sé að byggja á þeim stað fremur en eiginlegt upphaf framkvæmdatímans. Stundum er skóflan sem notuð er varðveitt eftir athöfnina og stillt út til sýnis þegar byggingin er fullbúin.
Sjóflugvél

Sjóflugvél er flugvél, sem getur tekið á loft og lent á stöðuvatni eða sjó og flýtur á vatni eins og bátur. Sumar sjóflugvélar geta einnig lent á flugvöllum.
Göksu

Göksu (einnig nefnd Geuk Su, Goksu Nehri, Salef, Kalykadnos) er fljót í héraðinu Çukurova í Tyrklandi. Áin á upptök sín í Tárusfjöllum og rennur þaðan 260 km út í Miðjarðarhafið.
Margrét Skúladóttir Sigurz

Margrét Skúladóttir Sigurz vann Ungfrú Ísland keppnina árið 1994 og keppti svo fyrir Íslands hönd í Miss World.
Dvergsóley

Dvergsóley (fræðiheiti: "Ranunculus pygmaeus") er sóleyjartegund sem vex á Norðurslóðum og til fjalla í Noregi og í Klettafjöllunum. Litlir stofnar vaxa í austurhluta Alpafjalla og Tatrafjöllum í Evrópu.

Dvergsóley er lítil jurt sem myndar litlar þúfur. Stilkarnir eru 1-5sm langir og bera eitt gult blóm með fimm krónublöðum. Við rótina vex síðan fjöldi laufblaða sem skiptast í 3-5 blöð.

Á Íslandi vex dvergsóley á hálendinu og til fjalla um allt land en ekki á láglendi.
Édith Piaf

Édith Piaf (19. desember 1915 – 10. október 1963) var frönsk söngkona, og er einna þekktust fyrir lög eins og: „La vie en rose“ (1946), „Hymne à l'amour“ (1949), „Milord“ (1959) og „Non, je ne regrette rien“ (1960).

Uppvaxtarár.

Margar ævisögur hafa verið gefnar út um ævi Piaf en samt er ævi hennar enn að miklu leyti óþekkt. Hún fæddist sem Édith Giovanna Gassion í Belleville, París. Hún var nefnd eftir Edith Cavell, sem var bresk hjúkrunarkona í fyrri heimstyrjöldinni, og var tekin af lífi fyrir að hjálpa frönskum hermönnum að flýja þýskar herbúðir. Seinna nafn Édith, Piaf, þýðir á frönsku „Lítill fugl“ sem hún tók sér þegar hún var um tvítugt.
Leikstjórnandi (körfuknattleikur)

Leikstjórnandi er ein af fimm leikstöðum í körfuknattleik. Leikstjórnandinn er venjulega minnsti maður liðsins og staðan er líklega sú sérhæfðasta innan liðsins. Leikstjórnandinn stjórnar sókninni, með því að stjórna boltanum og sjá til þess að réttur leikmaður fái hann á réttum tíma. Eftir að mótherjarnir skora, er það venjulega leikstjórnandinn sem kemur með boltann upp völlinn til að hefja nýja sókn.

Góð yfirsýn yfir leikvöllinn og hæfileikar til að senda boltann eru nauðsynlegir til að geta spilað stöðuna. Góðir leikstjórnendur eru oft frekar metnir út frá fjölda stoðsendinga en skoraðra stiga. Samt sem áður ætti góður leikstjórnandi að búa yfir áreiðanlegu stökkskoti og að geta skorað af löngu færi.

Meðal færustu leikstjórnenda heims í dag má nefna Stephen Curry, Chris Paul, Tony Parker, Kyrie Irving, Damian Lillard og Derrick Rose. Meðal þekktra leikstjórnenda fyrri tíma eru Magic Johnson, Bob Cousy, Isiah Thomas, Gary Payton, Allen Iverson, Steve Nash og John Stockton.

Af íslenskum leikstjórnendum má nefna Jakob Örn SIgurðarson, Jón Kr. Gíslason, Fal Harðarson, Jón Arnór Stefánsson, Jón Arnar Ingvarsson, Tómas Holton, Pál Kolbeinsson, Eirík Önundarson og Friðrik Ragnarsson.
Marstjarna

Marstjarna (fræðiheiti: "Aster tripolium") er jurt sem vex í norður Evrópu og helst við saltmerski, ármynni eða árósa þar sem gætir sjávarfalla og í söltum jarðvegi. Marstjarnan er fjölær jurt sem getur orðið allt að 50 sm að hæð.
Fræfill

Fræfill (frævill eða fræll) er karlkyns æxlunarfæri blóms, venjulega gert úr frjóþræði, frjóhnappi eða frjódufti.
Sveinn Ásgeirsson - Úr útvarpsþáttum

Sveinn Ásgeirsson - Úr útvarpsþáttum er 33 snúninga LP hljómplata gefin út af SG - hljómplötum árið 1980. Á henni má heyra úrval úr útvarpsþáttum Sveins Ásgeirssonar frá árunum 1952 - 1960.

Textar við myndir á framhlið plötuumslags.

Efsta mynd á framhlið. Rímsnillingarnir og Sveinn Ásgeirsson. Frá v. Helgi Sæmundsson, Guðmundur Sigurðsson, Sveinn Ágeirsson, Steinn Steinarr og Karl Ísfeld.

Miðmynd á framhlið. Spurningasnillingarnir og Sveinn. Frá v. Skúli Thoroddsen, Friðfinnur Ólafsson, Haraldur Á. Sigurðsson, Sveinn Ásgeirsson og Hersteinn Pálsson.

Neðsta mynd á framhlið. Annar hópur spurninga-snillinga. Frá v. Helgi Sæmundsson, Friðfinnur Ólafsson, Sigurður Magnússon, Sigurður Ólason og Indriði G. Þorsteinsson.
Lambagras

Lambagras (fræðiheiti: "Silene acaulis") er lítil jurt sem vex á Norðurslóðum og í fjöllum á suðlægari breiddargráðum í Evrópu og Norður-Ameríku. Það vex á melum, í þurrum sendnum jarðvegi. Það myndar kúlulaga þúfur með þéttum löngum stönglum sem bera 3-5 lítil lauf á endanum og leifar af eldri laufum neðar á stönglinum. Þúfan er með eina mjög langa stólparót sem kallast "holtarót". Þegar jurtin blómgast koma mörg lítil bleik eða hvít blóm á þúfuna, fyrst sunnan megin.

Á Íslandi er lambagras algengt um allt land, bæði á láglendi og hálendi.
Sverðbræður

Sverðbræður (latína: "Fratres militiæ Christi Livoniae", þýska: "Schwertbrüderorden") var riddararegla sem Albert Líflandsbiskup stofnaði árið 1202 í Líflandi. Innósentíus 3. páfi staðfesti stofnun reglunnar tveimur árum síðar.

Eftir ósigur gegn Litháum í orrustunni við Sól 1236 var reglan innlimuð í Þýsku riddararegluna sem sjálfstæð deild.
Gufubaðið á Laugarvatni

Gufubaðið á Laugarvatni var náttúrulegt gufubað byggt yfir hver sem kemur upp við Laugarvatn og veitti bullandi hver gufunni upp gegnum gólfið. Við hlið gufubaðsins stóð smíðahús. Gamla gufubaðinu hefur verið lokað og til stendur að byggja nýtt.
Rauði listi IUCN

Rauði listi IUCN eða Rauði listi Alþjóðlegu náttúruverndarsamtakanna yfir tegundir í útrýmingarhættu er stærsta heildaryfirlit yfir ástand stofns lífvera. Alþjóðlegu náttúruverndarsamtökin (IUCN) hafa haldið þennan lista frá árinu 1963. Á listanum eru lífverur flokkaðar í níu flokka eftir ástandi. Mat um helmings lífvera á listanum er unnið úr gögnum annarra samtaka á borð við BirdLife International, Zoological Society of London og World Conservation Monitoring Centre.

Síðasta útgáfa listans kom út 19. júlí 2012. Á listanum voru þá 63.837 tegundir og af þeim voru 19.817 metnar í hættu.

Listinn var gagnrýndur árið 1997 vegna skorts á gagnsæi varðandi uppruna þeirra gagna sem hann byggist á. Í kjölfarið var skjölun bætt og gefinn möguleiki á ritrýni.