arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Emma af Normandí

Emma af Normandí (um 985 – 6. mars 1052) var drottning Englands á 11. öld, seinni kona Aðalráðs ráðlausa og síðar kona Knúts mikla, móðir tveggja Englandskonunga og stjúpmóðir tveggja annarra. Hún var líka afasystir Vilhjálms bastarðs Englandskonungs.

Drottning tveggja konunga.

Emma var dóttir Ríkharðs óttalausa, hertoga af Normandí, og seinni konu hans, Gunnóru. Aðalráður ráðlausi Englandskonungur bað hennar til að tryggja sig gegn árásum frá Normandí og giftust þau árið 1002 og áttu saman tvo syni og eina dóttur. Börnin, Játvarður góði, Alfreð og Goda, voru send til Normandí þegar Knútur mikli gerði innrás í England 1013 og ólust þar upp. Aðalráður dó árið 1016. Sonur hans og stjúpsonur Emmu, Játmundur járnsíða, tók við ríkjum en dó í nóvemberlok sama ár og þá varð Knútur konungur Englands.

Knútur hafði lengi verið giftur eða búið með Alfífu frá Northampton og átti með henni tvo syni, Svein Alfífuson og Harald hérafót, en ef til vill var hjónaband þeirra ekki gilt að lögum, að minnsta kosti giftist hann Emmu í júlí, sennilega einnig til að tryggja gott samband við Normandí. Þegar Hörða-Knútur sonur þeirra fæddist hét hann því að hann skyldi erfa Danaveldi. Þau áttu líka dótturina Gunnhildi, sem giftist Hinrik 3. keisara.

Útlegð í Brügge.

Knútur dó 1035. Hörða-Knútur var þá í Danmörku og komst ekki strax til Englands til að tryggja stöðu sína þar svo að Haraldur hérafótur hálfbróðir hans náði þar völdum. Á meðal helstu andstæðinga hans voru Emma og synir hennar og Aðalráðs, sem höfðu snúið heim frá Normandí. Haraldur lét taka Alfreð og blinda hann og dó hann skömmu síðar en Játvarður komst undan til Normandi og sjálf hraktist Emma í útlegð til Flæmingjalands og settist að í Brügge.

Þangað kom Hörða-Knútur sonur hennar þegar hann lagði loks af stað í herför til Englands til að ná því úr höndum Haraldar en þá barst þangað sú fregn snemma árs 1040 að Haraldur hefði dáið óvænt. Var Hörða-Knútur þá tekinn til konungs og Játvarður gat snúið aftur heim. Knútur lýsti því yfir að ef hann eignaðist enga syni skyldi Játvarður verða konungur Englands og gekk það eftir, þegar Hörða-Knútur dó 1042. Emma studdi hann þó ekki, hún vildi fá Magnús góða fyrir konung, og lét Játvarður taka hana höndum og hafði hana í haldi um skeið. Raunar virðast litlir kærleikar hafa verið með þeim mæðginunum.

Emma dó 1052 og hefur þá verið hátt á sjötugsaldri.
Isla Fisher

Isla Lang Fisher (f. 3. febrúar 1976) er leikkona og höfundur. Hún byrjaði að leika í áströlsku sjónvarpi, í skammlífu sápuóperunni "Paradise Beach" áður en hún lék Shannon Reed í sápuóperunni "Home and Away". Síðan þá hefur hún orðið þekkt fyrir gamanhlutverk í "Wedding Crashers" (2005), "Hot Rod" (2007), "Definitely, Maybe" (2008) og "Confessions of a Shopaholic" (2009).
Lárós

Lárós gengur inn af Látravík í Eyrarsveit, norðan undir Búlandshöfða og vestan við fjallið Stöð við Grundarfjörð. Lárós er ós Lárvaðals og hefur verið þar laxeldi allt frá þá er Lárós var stíflaður árið 1965. Vatn þetta er um 1,6 ferkílómetri að umfangi og 11 metrar niður þar sem mest er dýpi. Mikið er af bleikju í sjálfu vatninu, Lárvaðli, en við lónið hefur verið gerð um 160 ha stífla og er meðaldýpi þar 2,5-3 m.
Skaldic Poetry of the Scandinavian Middle Ages

Skaldic Poetry of the Scandinavian Middle Ages – skammstafað SkP – er útgáfuverkefni, sem gengur út á að gefa út í nýrri vísindalegri útgáfu öll varðveitt dróttkvæði frá Íslandi og Noregi.

Útgáfan mun að mestu leysa af hólmi hið mikla verk Finns Jónssonar, "Den Norsk-Islandske Skjaldedigtning", Kbh. 1912–1915, og önnur hliðstæð rit.

Útgáfan er samvinnuverkefni fræðimanna frá mörgum löndum og hefur verið komið upp vefsíðu þar sem hægt er að kynna sér verkefnið og framgang þess.

Nokkrir Íslendingar taka þátt í verkefninu, t.d. dr. Guðrún Nordal, forstöðumaður Árnastofnunar. Hún er m.a. ritstjóri 4. bindis.

Komin eru út fimm bindi af níu sem áætluð eru, þ.e. 1., 2., 3., 7. og 8. bindi:
Mason-sýsla

Mason-sýsla getur átt við nokkrar sýslur í Bandaríkjum Norður-Ameríku:
Ericsson

Telefonaktiebolaget LM Ericsson betur þekkt sem Ericsson er sænskt fjarskiptafyrirtæki. Höfuðstöðvar fyrirtækisins eru í Stokkhólmi.
Mowi

Marine Harvest er norskt fyrirtæki sem framleiðir og selur sjávarafurðir. Höfuðstöðvar fyrirtækisins eru í Osló.
Lambastaðir

Lambastaðir voru bær á sunnanverðu Seltjarnarnesi, ein helsta jörðin í Seltjarnarneshreppi hinum forna, útvegsjörð, prestssetur og um tíma biskupssetur. Í landi Lambastaða hófst fyrsta þéttbýlismyndun í landi núverandi sveitarfélags, snemma á 20. öld.

Reykjavíkurprestur sat á Lambastöðum um 200 ára skeið. Þegar séra Geir Vídalín varð biskup Skálholtsbiskupsdæmis 1797 og flytja átti biskupsdæmið til Reykjavíkur fékkst ekki húsnæði fyrir biskupinn í kaupstaðnum og varð því úr að hann sat áfram á Lambastöðum og var þar biskupssetur um tíu ára skeið. Raunar mun Geir líka hafa viljað vera um kyrrt, þótti betra að stunda búskap á Lambastöðum en í kaupstaðnum og „Seltirningar siðugri en þeir í Vík“. Séra Brynjólfur Sívertsen, sem tók við af Geir sem dómkirkjuprestur, settist að í Seli.

Geir biskup var afar gestrisinn og gjöfull við þurfamenn og var mikil umferð að Lambastöðum og margir sem fengu þar mat. Sagt er að Geir hafi einhverntíma sagt að það væru tveir staðir þar sem aldrei slokknaði eldur, í helvíti og á Lambastöðum, og átti þá við að þar væri stöðugt verið að elda mat handa gestum og gangandi. Árið 1807 var svo komið að Geir, sem þá var orðinn biskup alls Íslands, varð gjaldþrota. Var honum þá gert að flytja frá Lambastöðum og í Aðalstræti 10, þar sem honum voru skammtaðar ákveðnar vörur til lífsviðurværis.

Þegar Seltjarnarneshreppur hinn nýi var stofnaður 1948 bjuggu þar um 500 manns, langflestir í Lambastaðahverfi. Landamerki Reykjavíkur og Seltjarnarness eru enn í dag að mestu hin sömu og gömlu landamerkin milli Víkur annars vegar og Lambastaða og Eiðis hins vegar.
Bernarsáttmálinn

Bernarsáttmálinn getur átt við:
Magnús Erlendsson

Magnús Erlendsson (um 1076 – 16. apríl 1115) var jarl á Orkneyjum. Hann var leiddur til höggs, sem var kallað píslarvætti. Hann var síðan álitinn helgur maður, sem Leó páfi XIII. staðfesti 1898. Á Norðurlöndum er Magnús talinn með norskum dýrlingum en í sumum öðrum löndum telst hann með skoskum dýrlingum.

Sögur.

Af Magnúsi eru sögur:

Finnbogi Guðmundsson gaf sögurnar út í Reykjavík 1965: "Orkneyinga saga", Íslenzk fornrit XXXIV.
Erfðamengjafræði

Erfðamengjafræði fjallar til dæmis um byggingu litninga, raðgreiningu erfðamengja, starfsemi erfðamengja og samanburð á erfðamengjum.

Erfðamengjafræðin er tiltölulega ný fræðigrein, og má rekja upphaf hennar til verkefnis sem miðaði að því að raðgreina allt erfðamengi (genome) mannsins. Það verkefni krafðist mikillar fjárfestingar í líftækni, verkfræði og hugbúnaði sem leiddi til þess að erfðamengi fjölmargra baktería, fornbaktería og heilkjörnunga hafa verið raðgreind.

Erfðamengjafræðin fjallar einnig um starfsemi erfðamengja, það er hvernig genin virka, hvar og hvenær þau eru tjáð, um hlutverk litningaenda, þráðhafta og hvernig stökklar og hlutlausar raðir hegða sér í erfðamenginu.

C-gildis ráðgátan (C-value paradox) er ein af elstu viðfangsefnum fræðigreinarinnar. C-gildið mælir magn erfðaefnis (DNA) í lífverum. Vísindamenn veittu því eftirtekt að magn erfðaefnis var mjög mismunandi meðal heilkjörnunga og ekki endilega mest í spendýrum eða mönnum, lífverum sem vísindamenn álitu flóknari en aðrar. Ráðgátan var sú, hví eru „einfaldar“ lífverur með meira DNA en flóknar lífverur? Svarið er að DNA magn er ekki í réttu samhengi við fjölda gena. Erfðamengi margra lífvera innihalda margar aðrar raðir (stundum kallaðar ruslDNA).

Markmið erfðamengjafræðinnar eru að:

Breytileiki í erfðaefni.

Erfðaefnið hvers einstaklings er ófullkomið afrit af erfðaefni foreldra (eða foreldris í tilfelli lífvera með kynlausa æxlun). Stökkbreytingar geta orðið þegar erfðaefnið er fjölritað og af þeim ástæðum er erfðafræðilegur munur á genum, þau eru með ólíkar genasamsætur.

Erfðamengjafræðin miðar að því að finna hvaða staðir í erfðaefninu eru breytilegir, hvaða hlutar gena eru stökkbreyttir og hvers eðlis eru breytingarnar. Margar aðferðir hafa verið notaðar til að skoða erfðabreytileika, en sú besta er að raðgreina erfðamengi í heild sinni. Nú í upphafi erfðamengjaaldar hafa erfðamengi margra einstaklinga nokkura tegunda verið raðgreind í heild sinni. Til að mynda voru erfðamengi 171 ávaxtaflugna greind í heild sinni og stefnt er að því að raðgreina erfðamengi 1001 stofna Vorskriðnablómsins (Arabidopsis thaliana)http://1001genomes.org/index.html
Loðvík 6. Frakkakonungur

Loðvík 6. (1. desember 1081 – 1. ágúst 1137), kallaður Loðvík digri (franska: "Louis le Gros") var konungur Frakklands frá 1108 til dauðadags, eða í 29 ár.

Loðvík var sonur Filippusar 1. og fyrri konu hans, Bertu af Hollandi, en þegar hann var um tíu ára aldur skildi faðir hans við móður hans og tók sér nýja konu, Bertrade de Montfort. Helsti ráðgjafi hans frá unga aldri var Suger ábóti af St. Denis, sem skráði sögu Loðvíks og varð síðan helsti ráðgjafi Loðvíks 7. sonar hans.

Mestalla ríkisstjóratíð sína þurfti Loðvík eins og faðir hans að berjast við stöðugar uppreisnir ódælla lénsherra. Þó tókst honum að styrkja konungsvaldið svo um munaði og varð hann einn sterkasti konungur Frakklands eftir að Karlungaríkið leið undir lok. Hann barðist meðal annars við Róbert stuttsokk, hertoga af Normandí, son Vilhjálms sigursæla.

Loðvík gekk að eiga Lucienne de Rochefort 1104 en Pascal II páfi ógilti hjónaband þeirra 1107. Árið 1115 giftist Loðvík svo Adélaide de Maurienne. Þau eignuðust sjö syni og eina dóttur. Elsti sonurinn, Filippus, var krýndur meðkonungur föður síns 1129 en lést 1131 efir fall af hestbaki. Þá varð Loðvík bróðir hans ríkisarfi en hann hafði ætlað að gerast munkur og var ekki sáttur við hlutskipti sitt. Vorið 1137 frétti Loðvík, sem þá var fárveikur, af því að Vilhjálmur 10. hertogi af Akvitaníu hefði dáið í pílagrímsferð til Santiago de Compostela. Fimmtán ára dóttir hans, Elinóra, erfði ríkið og hafði Vilhjálmur falið Loðvík forræði hennar. Hann brá snarlega við, sendi Loðvík son sinn þegar á vettvang og lét hann giftast hertogaynjunni ungu en dó svo úr blóðkreppusótt 1. ágúst 1137, áður en sonurinn komst heim með brúði sína.
Norræna stofnunin í Finnlandi

Norræna stofnunin í Finnlandi (Nifin) var menningarstofnun rekin af Norrænu ráðherranefndinni. Markmið stofnunarinnar var að miðla þekkingu um tungumál og menningu Norðurlandanna í Finnlandi og þekkingu um finnsku og menningu Finnlands annars staðar á Norðurlöndum. Enn fremur var Norræna stofnunin í Finnlandi í samvinnu við systurstofnanir sínar og hús á Norðurlöndunum um að efla menningartengsl milli Norðurlandanna og nágrannaríkja þeirra.

Í Nifin var að finna Norrænt bókasafn með u.þ.b. 16.000 titlum. Auk fagurbókmennta og fræðibóka var þar einnig að finna tímarit, geisladiska, myndbönd og margmiðlunarefni.

Nifin bauð reglulega upp á menningarviðburði af ýmsu tagi, m.a. rithöfundakvöld, lista- og kvikmyndasýningar og fyrirlestra um norræn málefni oft í samstarfi með öðrum stofnunum og menningarmiðstöðum. Ennfremur skipulagði Nifin ráðstefnur og bauð upp á tungumálanámskeið í norrænum málum, gaf út efni um Norðurlöndin og norræn tungumál.

Nifin starfaði náið með skólum og menntastofnunum í Finnlandi.

Nifin var sett á stofn árið 1997 og var til húsa í byggingu Norræna fjárfestingabankans við Kaisaniemenkatu 9 í miðbæ Helsinki. Nifin heitir síðan 2012 Norræna menningargáttin.
Lyferfðamengjafræði

Lyferfðamengjafræði miðar að því að beita verkfærum og nálgunum erfðamengjafræðinnar til að rannsaka eiginleika lyfja, leita að lífvirkum efnum og kanna viðbrögð sjúklinga við lyfjum og meðferð.

Fræðigreinin hefur haslað sér völl á undanförnum áratug. Sérstakt tímarit "Pharmacogenomics" var einmitt stofnað árið 2000.
Hringurinn (kvikmynd)

Hringurinn er tilraunakvikmynd eftir Friðrik Þór Friðriksson. Í myndinni keyrir myndatökumaður Hringveginn (Þjóðveg 1) í kringum Ísland með myndavél á þaki bílsins. Myndavélin tekur svo einn ramma á hverjum 12 metrum. Þegar myndin er svo sýnd á 24 römmum á sekúndu samsvarar það því að ferðast á hljóðhraða. Hringferðin tekur um 80 mínútur.
Hansa 303

Access 303 er lítill 3,03 metra langur og 1,35 metra breiður kjölbátur fyrir einn til tvo siglingamenn með eitt bermúdasegl og sjálfvendandi fokku hannaður af ástralska skútuhönnuðinum Chris Mitchell fyrir fyrirtæki sitt Access Dinghies Systems. Bátnum er ætlað að vera öruggur kjölbátur sem hentar líka fötluðum siglingamönnum. Líkt og í Access 2.3 sitja siglingamennirnir ofaní bátnum hlið við hlið þannig að þeir snúa fram og stýra með stýripinna aftan á kjölkistunni sem er tengdur við stýrið með böndum. Bóman situr hátt á mastrinu svo hún rekist ekki í höfuð siglingamanna í vendingum. Fellikjölurinn er 30 kíló og báturinn er borðhár og -breiður til að veita hámarksöryggi. Hægt er að fá Access 303 með rafmótorstýringu fyrir stýri og stórskaut fyrir siglingamenn með takmarkaða hreyfigetu.

Einn bátur af þessari gerð var tekinn í notkun af siglingafélaginu Nökkva árið 2011.
Jenis av Rana

Jenis av Rana (f. 7. janúar 1953 í Trongisvágur) er færeyskur læknir og kristilegur stjórnmálamaður. Hann er formaður Miðflokksins í Færeyjum.

Hann útskrifaðist sem læknir árið 1983 og hefur síðan þá starfað við lækningar í Þórshöfn.

Hann var bæjarráðsmaður í Þórshöfn á árunum 1993-1996. Hann hefur gegnt þingmennsku fyrir Miðflokkinn á Lögþingi Færeyja frá árinu 1994. Fyrir stofnun Miðflokksins árið 1992 var hann meðlimur í Kristilega Fólkaflokknum.

Jenis av Rana hefur verið lýst sem fordómafullum bókstafstrúarmanni. Hann hefur í gegnum tíðina skrifað reglulega í færeyska fjölmiðla um samkynhneigð en hann hefur það á stefnuskrá sinni að Færeyjum verði stjórnað eftir „lögum Biblíunnar.“ Hann hefur verið sakaður um að vera haldinn fordómum gagnvart samkynhneigðum en samkynhneigð er enn viðkvæmt umræðuefni meðal Færeyinga.

Jenis av Rana vakti mikla athygli á Íslandi í byrjun september 2010 þegar hann neitaði að sitja veislu með Jóhönnu Sigurðardóttur, forsætisráðherra Íslands, og eiginkonu hennar, Jónínu Leósdóttur, vegna samkynhneigðar þeirra. Veislan var haldin í tilefni af heimsókn Jóhönnu til Færeyja, en Jenis taldi heimsókn hennar „hreina ögrun“ þar sem hún væri „ekki í samræmi við heilaga ritningu.“ Honum hafi því ekki dottið í hug að sitja veisluna.
Magnús Ólafsson (prestur í Bjarnanesi)

Magnús Ólafsson (1746 – 14. október 1834) fæddist í Haga á Barðaströnd. Foreldrar hans voru Ólafur Árnason sýslumaður (1707 – 1754) og kona hans, Halldóra Teitsdóttir (1718 – 1800). Magnús var útskrifaður úr Skálholtsskóla 1769. Hann var aðstoðarprestur í Reynisþingum í Mýrdal 1771 – 1773 en sóknarprestur í Berufirði í Suður-Múlasýslu 1773 – 1785 og í Bjarnanesi í Nesjum í Hornafirði 1785 – 1829. Á árunum 1801 – 1834 bjó hann ekki á prestsetrinu, heldur hjáleigunni Stapa.

Fyrri kona séra Magnúsar var Guðrún Bergsdóttir yngri (1746 – 1786). Af fimm börnum þeirra komust þrjú upp: Bergur, f. 1772, Ingibjörg, f. 1773, Ólafur, f. 1781. Seinni kona séra Magnúsar 1787 var Rannveig Jónsdóttir (1768 – 1845). Af 17 börnum þeirra komust ellefu upp: Jón, f. 1788, Páll, f. 1789, Mensalder Raben, f. 1790, Herdís, f. 1791, Guðrún, f. 1793, Bergur, f. 1797, Þóra, f. 1798, Sigurður, f. 1800, Þorleifur, f. 1802, Matthías, f. 1805, Guðbjörg, f. 1806. Seinni kona séra Magnúsar var bróðurdóttir fyrri konunnar. Fjölmenn ætt er frá prestinum og konum hans.

Í Þjóðskjalasafni eru prestsþjónustubók séra Magnúsar 1784 – 1816 og mörg skjöl með hendi hans.
6. apríl

6. apríl er 96. dagur ársins (97. á hlaupári) samkvæmt gregoríska tímatalinu. 269 dagar eru eftir af árinu.

Atburðir.
Sveinsstaðafundur

Sveinsstaðafundur eða Sveinsstaðareið var sögufrægur bardagi á Sveinsstöðum í Húnaþingi á 16. öld, þar sem þeir tókust á, Jón Arason, þá biskupsefni, og Teitur Þorleifsson ríki í Glaumbæ, sem þá var sýslumaður í Húnaþingi.

Teitur hafði tekið að sér mál Einars, sonar Jóns Sigmundssonar lögmanns, sem Jón taldi hafa fallið í sekt við Hólastól af því að hann hafði samneytt föður sínum meðan hann var bannfærður, en Teitur mótmælti því og neitaði að framselja Einar. Jón fór vestur í Húnaþing 31. janúar 1522 með stóran hóp fylgismanna, þar á meðal Grím Jónsson lögmann og Hrafn Brandsson, sýslumann Skagfirðinga, og ætluðu þeir að sækja málið á Sveinsstaðaþingi.

Teitur vildi ekki leyfa þeim að setja þingið á hefðbundnum þingstað og var það sett á hól í Sveinsstaðalandi. Þangað kom Teitur með sveit manna og sló í bardaga á milli sveitanna. Einn maður úr liði Jóns féll, Árni Bessason, og nokkir særðust úr báðum liðum, þar á meðal Teitur sýslumaður, en Grímur lögmaður skaut hann með ör í handlegginn. Teitur hélt því raunar fram að Jón Arason hefði haldið sér föstum meðan hann var skotinn. Helgi Höskuldsson, ábóti í Þingeyraklaustri, kom með lið manna á vettvang og tókst að skilja fylkingarnar að og var honum þakkað að ekki varð meira mannfall.

Jón Arason lét svo dæma Teit í þungar sektir en Teitur harðneitaði að taka mark á dómnum. Á Alþingi um sumarið var hann svo kjörinn lögmaður í stað Gríms og var sýknaður af kæru Jóns með tylftardómi.

Þremur árum síðar náði Jón biskup fram hefndum. Þá fékk hann Hrafn Brandsson, sem skömmu síðar varð tengdasonur hans, kjörinn lögmann í stað Teits. Hrafn stefndi svo Teiti fyrir rétt og krafðist vígsbóta fyrir Árna Bessason. Teitur mætti ekki til réttarhaldsins en þar dæmdi Hrafn hann sekan og útlægan og hálft fé hans til konungs en hálft til erfingja. Eftir að hafa fengið konungsstaðfestingu á dómnum hrakti hann Teit burt úr Skagafirði og lagði eignir hans undir sig.
Skiptá

Skiptá er á í Kjálkafirði og er áin mörk Austur- og Vestur-Barðastrandasýslu. Í ánni er fossinn Skiptárfoss.
Framtakssjóður Íslands

Framtakssjóður Íslands eða FSÍ er íslenskur fjárfestingarsjóður sem stofnaður var 8. desember 2009. Hlutverk sjóðsins sem er í eigu 16 lífeyrissjóða er að stuðla að endurreisn íslensks atvinnulífs í kjölfar bankahrunsins 2008. Sjóðnum er ætlað að starfa tímabundið en reiknað er með að starfstími sjóðsins verði allt að 10 ár með mögulegri framlengingu um 2 ár í viðbót .
Rúnturinn

Rúnturinn er hugtak sem haft er um nokkuð fastmótaða hringleið í miðbæ borgar sem ungt fólk vanar til að sjást og sjá aðra. Rúnturinn er venjulega farinn til að drepa tímann, en einnig til að sjá aðra og/eða kynnast verðandi kærasta eða kærustu. Rúnturinn er venjulega til í öllum stærri þéttbýliskjörnum. Í sambandi við rúntinn þá er talað um að "rúnta", "fara á rúntinn" eða "vera á rúntinum".

Reykjavík.

Upphaflega, í lok 19. aldar og byrjun þeirrar 20.stu, var rúnturinn í miðborg Reykjavíkur farinn á tveimur jafnfljótum. Hann taldist þá vera Austurstræti, Aðalstræti, Kirkjustræti og Pósthússtræti. Rúntinum frá þessum tíma er vel lýst í Ofvitanum eftir Þórberg Þórðarson. Nú er rúnturinn í Reykjavík farinn á bílum og er upp Hverfisgötuna, niður Laugarveg, Bankastræti og Austurstræti og svo beygt við Ingólfstorg til norðurs og svo Hafnarstræti til austurs og svo upp Hverfisgötuna á ný. Einnig er stundum farinn hlykkur frá Bankastræti út Lækjargötu til suðurs og svo Pósthússtræti til norðurs og svo beygt inn á Austurstræti.

Keflavík.

Í Keflavík er rúntað aðallega upp og niður Hafnargötuna, og snúið við á hringtorgum við Vesturgötu og Ægisgötu, og Faxabraut og Víkurbraut. Sandgerðishringurinn er einnig hluti af rúntinum hjá sumum, þar sem keyrt er Sandgerðisveginn frá Flugvallarhringtorgi, út í Sandgerði, þaðan er Garðskagavegur tekinn út í Garð og síðan er hann kláraður til þess að ljúka hringnum og enda aftur í Keflavík.

Stafneshringur er aðeins stærri og frekar hættulegur á veturnar. Keyrt er frá herskýlinu á Ásbrú í átt að Höfnum. Síðan er tekin hægri beygja hjá skilti sem bendir í átt að Stafnesi. Þessi vegur nær til Sandgerðis og fer í kringum flugvöllinn. Síðan er hægt að fara beint til Keflavíkur eða klára Sandgerðishringinn með því að fara út í Garð og þaðan til Keflavíkur.

Grindavíkurhringurinn er enn lengri og lengstur af þekktum rúnthringjum í Keflavík. Lagt er af stað frá sama stað og Stafneshringur en í staðin fyrir að beygja er haldið áfram. Ef haldið er áfram nógu lengi endar maður í Grindavík og getur þaðan keyrt hvert sem er. Keyrt er framhjá Höfnum á leiðinni og hægt er að stoppa þar og kíkja á húsin og fólkið þar.
Ingibjörg Jónsdóttir

Ingibjörg Jónsdóttir getur átt við:
Mývatnssveit

Mývatnssveit er sveitin umhverfis Mývatn í Suður-Þingeyjarsýslu og setur vatnið mjög svip á sveitina, náttúru hennar og lífríki, en það er um 37 ferkílómetrar og mjög vogskorið.

Landslag og náttúra.

Landslag sveitarinnar er einnig mjög mótað af eldstöðvum og eldfjöllum sem hafa spúð ösku og hrauni yfir sveitina og má þar nefna Kröflu og Hverfell eða Hverfjall, sem er einn stærsti sprengigígur heims, um 1 km í þvermál og myndaðist í öflugu þeytigosi fyrir um 2500 árum. Auðvelt er að ganga upp á brún gígsins.

Í Mývatnssveit eru einnig gervigígar, sem verða til þegar hraun rennur yfir vatn eða votlendi. Verður þá gufusprenging undir hrauninu og gervigigarnir myndast. Þekktastir eru Skútustaðagígar, sem eru friðlýstir sem náttúruvætti frá 1973.

Mikilfenglegastar þykja hraunmyndanirnar þó í Dimmuborgum, austan vatnsins. Þar eru alls konar furðulegar hraunmyndanir, hellar og gatklettar. Dimmuborgir mynduðust í gosi í Þrengslaborgum fyrir um 2000 árum. Síðustu gos í sveitinni voru Mývatnseldar árin 1724-1729 og Kröflueldar 1975-1984.

Af öðrum þekktum fjöllum sem umkringja sveitina má nefna Vindbelg, Sellandafjall, Bláfjall og Reykjahlíðarfjall. Austan við Námafjall er mikið brennisteinshversvæði og þar voru brennisteinsnámur fyrr á öldum og brennisteinninn fluttur út. Mikill jarðhiti er í Mývatnssveit og í Bjarnarflagi er elsta gufuaflsvirkjun landsins en Kröfluvirkjun er þó mun stærri og þekktari.

Byggð.

Áður var talið að Mývatnssveit hefði byggst í lok landnámsaldar, þegar láglendið var fullbyggt, og Landnámabók eru taldir upp þrír menn sem fyrstir bjuggu í sveitinni en enginn þeirra er kallaður landnámsmaður. Þetta voru þeir Þorsteinn Sigmundarson, sem líklega bjó í Reykjahlíð, Þorkell hái, sem bjó á Grænavatni, og Geiri, sem bjó á Geirastöðum sunnan Mývatns. Hins vegar hafa fornleifarannsóknir gefið til kynna að sveitin hafi byggst strax um 870. Mikill fornleifauppgröftur og rannsóknir hafa farið fram á Hofstöðum í Mývatnssveit á undanförnum árum.

Sauðfjárbúskapur og silungsveiði voru löngum aðalatvinnuvegir Mývetninga. Á síðustu öld var starfrækt þar kísilþörungavinnsla í nærri fjörutíu ár og höfðu margir atvinnu í kísiliðjunni en rekstri hennar var hætt árið 2004. Nú er ferðaþjónusta mikilvægur atvinnuvegur í sveitinni. Þéttbýlt er við Mývatn og í Reykjahlíð er þorp, auk þess sem dálítill byggðarkjarni er á Skútustöðum.

Jarðböð.

Jarðböð eða gufuböð hafa lengi verið stunduð við Mývatn og eru ýmsar fornminjar og sagnir til merkis um það, svo og örnefnið Jarðbaðshólar. Grjótagjá var vinsæll baðstaður í helli hálffullum af heitu vatni en í Kröflueldum um 1977 hækkaði hitastig vatnsins í gjánni svo mjög að ógerlegt var að baða sig þar. Það hefur þó lækkað eitthvað að nýju á síðustu árum. Stóragjá tók að einhverju leyti við sem baðstaður en var þó mun óhentugri en Grjótagjá hafði verið. Árið 2004 voru Jarðböðin við Mývatn opnuð en þar er baðlón með hveravatni og náttúruleg gufuböð.

Tengt efni.

Mývatnsöræfi