arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Eysturoyargöngin

Eysturoyargöngin eða Austureyjargöngin (færeyska: "Eysturoyartunnilin") eru neðarsjávargöng frá Straumeyjar til Austureyjar í Færeyjum. Göngin hefjast við Hvítanes norðaustur af Tórshavn en skiptast í tvennt þegar komið er inn Skálafjörð og liggja göng til austur og vesturstranda fjarðarins. Göngunum seinkaði vegna efnahagskreppunnar árið 2008 og pólitískra deilna varðandi fyrirtæki sem standa áttu að göngunum.

Vinna við göngin hófst í febrúar 2017 (en vegagerð árið 2016) og voru verklok árið 2020, opnun var í desember það ár. Göngin eru 11,240 kílómetrar að lengd. Teknir verða vegtollar til að fjármagna göngin. Akstursvegalengd frá Tórshavn til byggðanna Runavík/Strendur styttist úr 55 kílómetrum í 17 kílómetra. Í göngunum er hringtorg og er listaverk á því miðju eftir Trónd Patursson.
Nútíminn (fréttavefur)

Nútíminn er íslenskur vefmiðill sem var opnaður 25. ágúst 2014 og var fyrst í eigu Fálka útgáfu ehf. Fyrsti ritstjóri vefsins var Atli Fannar Bjarkason en hann var jafnframt stofnandi og aðaleigandi miðilsins. Að eigin sögn flytur Nútíminn daglegar fréttir af fólki, pólitík og af erlendum vettvangi ásamt stuttum fréttaskýringar um ýmis málefni.
The Broads-þjóðgarðurinn

Broads-þjóðgarðurinn (enska: "The Broads") er verndað svæði 303 ferkílómetra af ám og vötnum í austur-ensku héruðunum Norfolk and Suffolk. Svæðið var gert að þjóðgarði árið 1989. Árnar eru sjö og vötnin, kölluð "broads", eru 63. Svæðið er vinsælt fyrir frístundasiglingar. Ríkulegt fuglalíf er þar og einnig eru þar einstök dýr eins og drekaflugur. Ofauðgun hefur verið reglulegt vandamál vegna landbúnaðar og skólps og þörungavöxtur farið úr hófi.
Ricky Gervais

Ricky Dene Gervais (fæddur 25. júní árið 1961) er breskur grínisti, leikari, handritshöfundur, leikstjóri, tónlistarmaður og fleira.

Gervais hóf feril sinn á 9. áratugnum í tónlist með hljómsveit sinni Seona Dancing og var umboðsmaður Suede áður en hann hóf að gera uppistand. Síðan var hann með spjallþátt á Channel 4 árið 2000. Eftir það byrjaði hann að semja og leika í grínþáttum, The Office og Extras sem nutu vinsælda. Gervais hefur einnig leikið í kvikmyndum.

Gervais hefur unnið til ýmissa verðlauna, meðal annars: 7 BAFTA-verðlaun, 5 British Comedy-verðlaun, 3 Golden Globe-verðlaun og 2 Emmy-verðlaun. Hann hefur verið kynnir nokkrum sinnum á Golden Globe.

Gervais býr í Hampstead ásamt konu sinni Jane sem hann kynntist árið 1982. Þau hafa ákveðið að eignast ekki börn. Hann er guðleysingi, veraldlegur húmanisti og meðlimur British Humanist Association. Hann styður réttindi dýra og er m.a. andsnúinn refaveiðum og nautaati.

Áið 2017 kom Gervais til Íslands og var með tvö uppistönd í Hörpu.
Larix speciosa

Larix speciosa, er tegund lauffellandi barrtrjáa. Það vex í suðvestur Xizang og norðvestur Yunnan (Hengduan fjöllum). Þar vex það í 2.600 til 4000 metra á fjallshlíðum.
Emmanuel Macron

Emmanuel Jean-Michel Frédéric Macron (fæddur 21. desember 1977 í Amiens) er franskur stjórnmálamaður og núverandi forseti Frakklands.

Macron lærði heimspeki í Nanterre-háskóla í París og stjórnsýslu við skólanna Sciences Po og École nationale d'administration (ENA). Árin 2004 and 2008 vann hann í franska fjármálaráðuneytinu og gerðist síðar fjárfestir. Macron var meðlimur franska Sósíalistaflokksins 2006 til 2009 en varð síðar sjálfstæður frambjóðandi. Hann var skipaður efnahags- og fjármálaráðherra í annarri ríkisstjórn Manuel Valls árið 2014.

Macron stofnaði sinn eigin flokk En Marche! árið 2016. Hann er félagslega frjálslyndur og jákvæður gagnvart Evrópusamstarfi.

Árið 2017 bauð Macron sig fram í frönsku forsetakosningunum og komst í aðra umferð þar sem hann atti kappi við Marine Le Pen. Macron sigraði svo Le Pen í lokaumferðinni með um 65% atkvæða. Hann tók við embætti af François Hollande þann 14. maí, 2017.

Macron var endurkjörinn í forsetakosningum Frakklands árið 2022. Hann hlaut 58,2% atkvæðanna í seinni umferð kosninganna þann 24. apríl á móti Marine Le Pen. Í þingkosningum þann 19. júní sama ár töpuðu stuðningsflokkar Macrons hins vegar meirihluta sínum á franska þinginu og völd Macrons á seinna kjörtímabili hans koma því til með að vera talsvert skert.

Macron er giftur Brigitte Trogneux sem er 24 árum eldri en hann og var kennari hans í menntaskóla í Amiens.
Kúrdistan

Kúrdistan er lauslega skilgreint landsvæði í Mið-Austurlöndum þar sem Kúrdar eru meirihluti íbúa. Þetta svæði er að stærstum hluta í Tyrklandi (Norður-Kúrdistan) en nær inn í Sýrland (Rojava), Írak (Suður-Kúrdistan) og Íran (Austur-Kúrdistan). Kúrdistan nær yfir norðvesturhluta Zagrosfjalla og austurhluta Tárusfjalla.

Sumir kúrdískir þjóðernissinnar vilja stofna sjálfstætt ríki í Kúrdistan meðan aðrir vilja aukna sjálfstjórn innan núverandi landamæra. Kúrdar eru taldir vera á bilinu 35-45 milljónir talsins.

Íraska Kúrdistan fékk sjálfstjórn með samkomulagi við ríkisstjórn Íraks árið 1970. Kúrdistanhérað í Íran nýtur ekki sjálfstjórnar. Eftir að Borgarastyrjöldin í Sýrlandi hófst hafa Kúrdar þar tekið völdin í stórum hluta norðurhéraða landsins. Þeir hafa komið á eigin ríkisstjórn og óska eftir sjálfstjórn þegar stríðinu lýkur.
Rasídar

Rasídar eða Rasídætt voru konungsætt sem ríkti yfir emírsdæminu Jabal Shammar á Arabíuskaga frá 1836 til 1921. Rasídar voru helstu keppinautar Sáda um völd á skaganum. Höfuðborg þeirra var Ha'il sem var á pílagrímaleið. Stofnandi ættarinnar var Abdullah bin Rashid.
Sandur (Færeyjum)

Sandur er stærsta þéttbýli á Sandey í Færeyjum (Skopun er næststærst). Sandur telst ein af elstu byggðum í Færeyjum og var þar byggð á víkingatímanum; árið 825. Sandur rekur nafn sitt af sand/malarhaugum við byggðina. Þeir nefnast mølheyggjar og eru nú friðaðir. Byggðasafnið Sands fornminnissavn er í bænum og Sands Listasavn. B71 Sandoy heitir knattspyrnufélagið. Íbúar voru 539 árið 2015.

Heimild.

Færeyska Wikipedia -Sandur. Skoðað 26. apríl, 2017
Austur-Álaborg

Austur-Álaborg (danska: "Aalborg Øst") er austasti bæjarhluti Álaborgar og liggur 6 km suðaustur frá miðbænum. Austur-Álaborg inniheldur hverfin Øster Sundby, Øster Uttrup, Sønder Tranders og Nørre Tranders. Stundum er hugtakið Austur-Álaborg notað í breiðari skilningi og inniheldur þá einnig Háskólahverfi Álaborgar, sem liggur milli Austur-Álaborgar og Gug.

Skólar.

Austur-Álaborg inniheldur þrjá skóla á grunnskólastigi. Mellervangskolen, Herningvejskole og Tornhøjskolen. Einnig liggur Álaborgarháskóli á mörkum hverfisins, en háskólasvæðið er svo stórt að það er yfirleitt flokkað sem eigið hverfi.

Íþróttafélög og tómstundarklúbbar.

Þekktasta íþróttafélag hverfisins er Aalborg BK, eitt elsta fótboltafélag danmerkur og það eina, ásamt AFK, sem hefur spilað í Superligaen frá upphafi. Heimavöllur Aalborg BK liggur í Aalborg Vestby. Austur Álaborg hýsir einnig tvö önnur fótboltafélög. Øster Sundby B32, sem spilar í þriðju deildinni og KB 81 Aalborg, sem spilar í fjórðu deild.

Austur-Álaborg hýsir einnig fjaðurboltafélagið ABC sem spilar í þriðju deild og hlaupaklúbbinn Aalborg Road Runners.

Íbúar.

Austur-Álaborg er eitt af fjölbreyttustu hverfum Álaborgar. Margir af íbúum hverfisins eru innflytjendur af erlendu bergi brotnu. Þar af eru margir Grænlendingar.
Losunarheimild

Losunarheimild er heimild til losunar tiltekins magns tiltekinna mengunarvalda á tilteknu tímabili. Verslun með losunarheimildir er aðferð til að takmarka mengun með því að nýta markaðsaðferðir og skapa hagræna hvata til að draga úr útblæstri mengunarvalda. Losunarheimildir eru dæmi um sveigjanlega umhverfislöggjöf, öfugt við staðla um bestu fáanlegu tækni eða opinber gjöld og styrki. Mörg ríki hafa tekið upp verslun með losunarheimildir, sérstaklega í samhengi við átak gegn loftslagsbreytingum.

Losunarheimildir eru skilgreindar af einhverju yfirvaldi (oft ríkisstofnun) sem úthlutar eða selur heimildir fyrir tiltekið magn tiltekinna mengunarvalda yfir afmarkað tímabil. Aðilar sem stunda mengandi starfsemi eru þá skyldaðir til að kaupa losunarheimildir sem samsvara þeirri mengun sem þeir valda. Ef mengandi starfsemi vill auka losun mengandi efna verður hún að kaupa frekari heimildir af einhverjum sem er tilbúinn til að selja þær. Afleiður losunarheimilda er hægt að kaupa og selja á fjármálamörkuðum.

Í þessu kerfi fá aðilar í mengandi starfsemi sem geta dregið úr losun mengunarvalda hvata til að gera það, sem verður til þess að kostnaðurinn sem fellur á samfélagið verður lægstur mögulegur kostnaður. Með þessari aðferð er hugmyndin að gefa atvinnulífinu efnahagslega hvata til að draga úr losun, og auka nýsköpun og hagvöxt um leið.

Til eru virkir markaðir með losunarheimildir nokkurra loftmengunarvalda. Losunarheimildir fyrir gróðurhúsalofttegundir eru oft kallaðar kolefniskredit. Eitt kolefniskredit jafngildir einu tonni af koltvíoxíðsígildi á einu ári. Umfangsmesta verslunarkerfið með losunarheimildir er viðskiptakerfi ESB fyrir losunarheimildir þar sem verslað er með „Evrópusambandsheimildir“ ("European Union Allowances" eða EUA). Í Kaliforníu er verslað með „Kaliforníukolefnisheimildir“, á Nýja-Sjálandi með „Nýja-Sjálandseiningar“ og „Ástralíueiningar“ í Ástralíu. Acid Rain Program í Bandaríkjunum notast við markaðsaðferðir til að draga úr losun brennisteinsdíoxíðs og köfnunarefnisoxíða sem valda súru regni.
Sníkjudýrafræði

Sníkjudýrafræði er undirgrein líffræðinnar sem fæst við rannsóknir á snýkjudýrum, hýslum þeirra, og sambandinu á milli þeirra. Þeir sem leggja stund á greinina kallast sníkjudýrafræðingar.
Kunoy (þorp)

Kunoy er þorp á samnefndri eyju í Færeyjum, Kunoy, og er eina byggðin á vesturhluta eyjarinnar. Íbúar voru 71 árið 2015. Rétt fyrir ofan byggðina er plantaður skógur, Viðarlundin í Kunoy.
Tannkrem

Tannkrem er hrjúft krem sem notað er til að hreinsa tennurnar. Tilgangur tannkrems er m.a. að losa skán og matarleifar, draga úr andremmu og koma í veg fyrir ýmsa sjúkdóma eins og tannskemmd og tannholdsbólgu. Tannkrem gerir það jafnframt að verkum að tannbursti renni slétt yfir tennurnar.

Tannkrem getur innihaldið virk efni eins og flúor sem ætlað er til að styrkja glerung tanna. Ekki er ætlast til þess að tannkremi sé kyngt vegna þess að það inniheldur flúor. Ef litlu magni tannkrems er kyngt er það yfirleitt ekki skaðlegt en ráðlegt er að leita til læknis ef mikils magns er neytt. Tannkrem inniheldur einnig viðbætt bragðefni, yfirleitt myntubragð.
Edward L.J. Bernays

Edward Bernays (22. nóvember 1891 − 9. mars 1995) var austurrískur-amerískur brautryðjandi á sviði almannatengsla og áróðurs. Hann hefur gjarnan verið kallaður "faðir almannatengsla". Bernays var nefndur einn af 100 mest áhrifamestu Bandaríkjanna á 20. öldinni af Life tímaritinu. Fjallað var ítarlega um hann í ævisögunni "The Father of Spin" (1999) og í heimildarmynd BBC "The Century of the Self".

Af fjölda bóka hans fengu "Crystallizing Public Opinion" (1923) og "Propaganda" (1928) mesta athygli sem brautryðjendastarf til að skilgreina og setja kenningar fyrir almenningatengsl. Bernays vísaði í verk höfunda eins og Gustave Le Bon, Wilfred Trotter, Walter Lippmann, og frænda síns Sigmund Freud. Hann lísti almenningi sem órökvísum sem fylgdu fjöldanum og útskýrði hvernig hægt væri að nota sálfræði fjöldans og sálgreiningu til að stjórna þeim á þeim hátt sem hann vildi.
Íbúprófen

Íbúprófen (selt á Íslandi undir sérlyfjaheitinu Íbúfen) er bólgueyðandi lyf notað til að meðhöndla verki, hita og bólgu. Íbúprófen má nota við liðagigt, slitgigt, tíðaverkjum, tannpínu, höfuðverk og mígrena. Íbúprófen má gefa í töfluformi, sem míxtúru eða beint í æð. Verkunartími íbúprófens er u.þ.b. korter við hausverki en getur verið allt að viku við gigt. Á Íslandi jafnt sem í öðrum löndum er íbúprófen fáanlegt án lyfjaseðils.

Aukaverkanir íbúprófens eru meðal annars brjóstsviði og útbrot. Íbúprófen eykur líkurnar á hjartabilun, nýrnabilun og lifrarbilun. Í litlum skömmtum virðist íbúprófen ekki auka líkurnar á hjartaáfalli en áhættan er meiri með stærri skammta. Einnig getur íbúprófen gert astma verra. Óljóst er hvort óhætt sé að taka íbúprófen snemma í meðgöngu en ekki er mælt með að taka það á seinustu mánuðum hennar.

Íbúprófen virkar með því að hamla framleiðslu á próstaglandínefnum með því að draga úr virkni ensímsins sýklóoxýgenasi. Stewart Adams uppgötvaði íbúprófen árið 1961 en kom fyrst á markaðinn í Bretlandi árið 1969. Íbúprófen var skráð á Íslandi árið 1972. Íbúprófen er grunnlyf samkvæmt Alþjóðaheilbrigðismálastofnuninni: lyf sem hefur mest áhrif og mest þörf er á í heilbrigðiskerfinu. Íbúprófen er samheitalyf.
Oviedo

Oviedo (astúríska: "Uviéu") er borg á Spáni við Biskajaflóa og höfuðborg spænska sjálfstjórnarhéraðsins Astúría.

Borgin ku rekja uppruna til ársins 761 þegar tveir munkar settust þar að og stuttu síðar var kirkja byggð á svæðinu. Í spænska borgarastríðinu var þriggja mánaða umsátur um borgina sem féll að lokum fyrir sveitum Francos árið. 3000 manns létu lífið og dómkirkjan skemmdist.

Íbúar Oviedo voru um 222 þúsund árið 2016. Nálægar borgir eru Gijon og Aviles.
Engjakrókus

Crocus pulchellus, (Engjakrókus) er tegund af blómstrandi plöntum í sverðliljuætt, ættaður frá norður Balkanskaga til norðvestur Tyrklands.
Arnarbæli (Fellsströnd)

Arnarbæli á Fellsströnd í Dalabyggð, þótti ein fyrr á öldum þegar litið var til hlunninda, veðurfars, gróðurfars, ræktunarlands og fl. Gróður er mikill, hlunnindi eru góð, ræktarland er mikið og sæmileg tún. Landslagið samanstendur af mýrlendi, miklum trjágróðri, klettaborgum og eyjum.

Eins og nafnið gefur til kynna, þá hefur í gegnum aldir verið mikið arnarvarp á og í kringum jörðina og er enn. Ekki er óalgengt að sjá erni þar í hópum.
Stjórnarskrá Noregs

Stjórnarskrá Noregs (opinbert heiti á dönsku: "Kongeriget Norges Grundlov", bókmál: "Kongeriket Norges Grunnlov", nýnorska: "Kongeriket Noregs Grunnlov") tók fyrst gildi þann 16. maí 1814 og var undirrituð og dagsett 17. maí af norska stjórnlagaþinginu í Eiðsvelli. Á sínum tíma var hún talin vera ein frjálslyndasta og lýðræðislega stjórnarskráin í heimi. Hún er næstelsta stjórnarskrá Evrópu á eftir stjórnarskrá Póllands (3. maí 1791). Undirskriftardagur stjórnarskrárinnar, 17. maí, er þjóðhátíðardagur Noregs.

Árið 2014 samþykkti Stórþingið umfangsmestu breytingar á stjórnarskránni frá 1814 en nýjum ákvæðum um mannréttindi var bætt við. Aðrar breytingar hafa verið gerðar á stjórnarskránni í tímans rás. Árið 1851 var ákvæði sem meinti gyðingum inngöngu inn í Noreg var fellt niður. Eftir breytingu á stjórnarskránni árið 1898 fengu karlmenn kosningarétt en almennur kosningaréttur var innleiddur með breytingu á stjórnarskránni árið 1913.

Vegna sögulegs mikilvægs atburða ársins 1814 er málfar í stjórnarskránni mjög íhaldssamt. Á þeim tíma sem hún var skrifuð var danska ennþá opinbera tungumál Noregs en norska var talin dönsk mállýska. Árið 1903 var málfari stjórnarskrárinnar breytt með því að uppfæra rithátt nokkurra orða sem hafði breyst síðan hún var fyrst sett á blað. Með öllum nýlegum breytingum er reynt að halda málfari eins nálægt því sem finnst í útgáfunni frá 1903. Til dæmis er orðið „umhverfi“ ritað með gamla rithættinum "Milieu" en ekki "miljø" eins og á nútímanorsku, þrátt fyrir að þetta orð hafi ekki verið til árið 1903.

Í tilefni hundrað ára afmælis stjórnarskrárinnar var hún gefin út bæði á bókmáli og nýnorsku.
William Gibson

William Gibson (f. 17. mars 1948) er bandarískur furðusagnahöfundur sem er almennt talinn upphafsmaður undirgreinar vísindaskáldsögunnar sem nefnist sæberpönk. Snemma á 9. áratugnum birtust fyrstu smásögurnar hans sem voru dystópískar sögur um nálæga framtíð í film noir-stíl. Margar af þessum sögum komu út 1986 í smásagnasafninu "Burning Chrome". Árið 1984 kom þekktasta skáldsaga hans, "Neuromancer", út. Hún varð fyrsta vísindaskáldsagan sem vann öll þrjú þekktustu verðlaunin sem veitt eru fyrir slíkar bókmenntir; Nebula-verðlaunin, Hugo-verðlaunin og Philip K. Dick-verðlaunin. Í kjölfarið fylgdu tvær skáldsögur úr sama söguheimi, "Count Zero" (1986) og "Mona Lisa Overdrive" (1988). Árið 1990 kom út gufupönksagan "The Difference Engine" og síðan nýr þríleikur sem gerist í nálægri framtíð, "Virtual Light" (1993), "Idoru" (1996) og "All Tomorrow's Parties" (1999). Eftir 2000 hafa komið út nokkrar efsögur sem gerast í hliðstæðusamtíð okkar eigin samtíðar.

Margoft hefur verið reynt að gera kvikmyndir eftir sögum Gibsons en aldrei orðið af því. "Johnny Mnemonic" frá 1995 er lauslega byggð á fyrsta þríleiknum og "New Rose Hotel" frá 1998 er byggð á samnefndri smásögu eftir Gibson sem gerist í sama söguheimi.
Lensutungljurt

Lensutjungljurt (fræðiheiti: "Botrychium lanceolatum") er burkni af naðurtunguætt sem vex víða á Íslandi en er þó nokkuð sjaldgæf.
Nýsjálensk enska

Nýsjálensk enska er sú enska mállýska sem meirihluti Nýsjálendinga talar. Enska er ásamt maórísku og nýsjálensku táknmáli opinbert tungumál á Nýja-Sjálandi. Enska er móðurmál meirihluta Nýsjálendinga.

Enska barst fyrst til Nýja-Sjálands með breskum nýlendubúum á 19. öld. Hún er „eitt nýjasta tilbrigði innfæddra enskumælandi málhafa sem til er, tilbrigði sem hefur þróast og orðið greinilegt einmitt á síðustu 150 árum.“ Nýsjálensk enska hefur sætt áhrifum frá ástralskri ensku, suðurenskri ensku, írskri ensku, skoskri ensku og maórísku. Nýsjálenskri ensku svipar mest til ástralskrar ensku hvað varðar framburð.

Ritreglur nýsjálenskrar ensku eru að mestu leyti eins og þær fyrir breska ensku, þó einhver munur sé. Ekki tala allir Nýsjálendingar með sama hreim, sumir eru með hreim sem svipar meira til ensku efri stéttanna á Bretlandi.
Menexenos (Platon)

Menexenos er sókratísk samræða eftir Platon.Viðmælendur eru þeir Sókrates og Menexenos.

Kjarninn í "Menexenosi" er löng útfararræða sem er skopstæling á þeirri sem Períkles flytur í riti Þúkýdídesar um Pelópsskagastríðið. "Menexenos" er sér á báti meðal verka Platons í þessu tilliti; samræðan sjálf þjónar þeim tilgangi einum að koma ræðunni að. Ef til vill af þeim sökum hefur verið dregið í efa að "Menexenos" sé ósvikin samræða Platons. Á hinn bóginn myndu flestir fræðimenn fallast á að hún sé ósvikin.

Það sem er ef til vill áhugaverðast við "Menexenos" er að hún er ein af fáum heimildum um aþenskar útfararræður, enda þótt hún sé skopstæling á slíkri ræðu.
Jihad

Jihad (arabíska: جهاد‎‎ "jihād" ) er arabískt orð sem merkir bókstaflega „strit, erfiði“. Í samhengi íslams hefur orðið mörg blæbrigði, svo sem að leitast við að bæta eigin breyskleika, eða samfélagið í heild sinni. Í sjaríalögum á orðið við vopnaða baráttu gegn þeim sem ekki trúa á íslam en íslamskir fræðimenn telja það merkja „varnarhernaður“.

Orðið "jihad" kemur oft fyrir í kóraninum án hernaðarmerkingar, oft í orðatiltækinu „að erfiða á vegi Guðs“ ("al-jihad fi sabil Allah"). Lögfróðir menn á tíma íslömsku gullaldarinnar tengdu merkingu orðsins oft við hernað. Þeir bjuggu til flóknar reglur um jihad sem fólu í sér meðal annars bann gegn því að ráðast gegn þeim sem ekki börðust. Í dag hefur orðið glatað löglegri þýðingu sinni og er frekar notað í hugmyndafræðilegum skilningi. Þótt nústarfandi íslamskir fræðimenn hafi leitast við að leggja áherslu á þau blæbrigði orðsins sem ekki tengjast hernaði hafa herskáir íslamistar snúið út úr upprunalegu merkingu orðsins eins og hún var upprunalega sett fram í kóraninum.

Tegundir og saga jihads.

Til eru tvær skilgreindar tegundir af jihadi: Hið stærra jihad (arabíska: "jihad al-akbar") og hið smærra jihad (arabíska: "jihad al-aksar"). Með hinu stærra jihadi er átt við þá baráttu sem maður háir innra með sér hvern einasta dag til þess að standast freistingar djöfulsins. Þessi tegund jihads er talin erfiðari og mikilvægari en sú smærri. Hið smærra jihad snýr að ytri aðgerðum og er skilgreint sem barátta múslima gegn trúleysingjum.

Hið smærra jihad er grundvöllur að ýmsum stríðsreglum sem múslimar eiga að fylgja ef þeim stafar ógn af völdum trúleysingja. Meðal annars tala reglurnar um að gefa verði óvininum tækifæri til að snúast til íslams, ekki megi drepa konur og börn óvinarins og að ýmsum boðum og bönnum verði að fylgja í meðferð stríðsfanga. Jafnframt tekur kóraninn fram að stríðsmenn sem láta lífið undir formerkjum jihads fái umsvifalaust greiðan aðgang að himnaríki og þurfi ekki að bíða fram að heimsendi líkt og aðrir.

Umdeilt er meðal íslamskra fræðimanna hvort beita má hinu smærra jihadi í sókn gegn trúleysingjum eða hvort eingöngu má vísa til þess í sjálfsvörn gegn innrásarmönnum. Vers kóransins stangast hvert á við annað hvað þetta varðar og því hafa fjölmargar mismunandi túlkanir á beitingu jihads verið lagðar fram í gegnum aldirnar. Frá 19. öld lýstu ýmsir múslimar oft yfir jihadi til þess að hvetja til andspyrnu gegn nýlenduyfirráðum vesturlanda.

Síðasta skiptið sem löggildur kalífi lýsti yfir jihadi var árið 1914 þegar Mehmed 5. Tyrkjasoldán lýsti yfir heilögu stríði gegn bandamönnum í fyrri heimsstyrjöldinni. Þessi yfirlýsing var pólitískt útspil sem Tyrkir vonuðust til að myndi fá múslima sem byggju innan landsvæðis bandamannaríkjanna til að rísa upp gegn nýlenduherrum sínum. Þetta rættist ekki og yfirlýsing soldánsins hafði engin marktæk áhrif á stríðið. Fæstir múslimar tóku alvarlega þá hugmynd að þátttaka í stríði milli kristinna þjóða gæti talist heilagt stríð.
Walter Scott

Walter Scott (15. ágúst 1771 – 21. september 1832) var skoskur rithöfundur, leikskáld og ljóðskáld. Meðal þekktustu verka hans eru sögulegu skáldsögurnar "Ívar hlújárn" og "Rob Roy".

Scott fæddist í Edinborg þar sem hann starfaði sem lögmaður og dómari. Hann var Toríi (íhaldsmaður) og félagi í Hálandafélaginu og Konunglegu akademíunni í Edinborg þar sem hann var forseti í 12 ár.

Scott átti þátt í endurheimt krúnudjásna Skotlands í Edinborgarkastala árið 1818. Árið 1822 var hann fenginn til að skipuleggja heimsókn Georgs 4. til Skotlands. Heimsóknin átti eftir að hafa mikil áhrif á sjálfsmynd Skota. Scott fékk konunginn til að klæðast skotapilsi með hefðbundnu mynstri sem hafði verið bannað frá 1745.

Scott gaf bækur sínar út í prentsmiðju vinar síns James Ballantyne. Árið 1809 fékk hann Ballantyne til að flytja prentsmiðjuna til Edinborgar og gerðist viðskiptafélagi hans. Þegar verðbréfahrunið 1825 átti sér stað varð prentsmiðjan gjaldþrota og Scott missti allar eigur sínar í hendur lánadrottna. Hann hélt áfram að skrifa þótt heilsu hans færi hrakandi. Hann lést úr taugaveiki sem gekk í Skotlandi árið 1832.
Gásar

Gásar er fyrrverandi verslunarstaður við Hörgárósa og stendur við Eyjafjörð, 11 km norðan við Akureyri. Á Gásum var Gásakaupstaður, sem var veigamesti kaupstaður á Norðurlandi á miðöldum. Hann var það sem nefnist "sumarverslunarstaður" og var við lýði allt frá 12. öld og jafnvel allt að því að verslun hófst á Akureyri á 16. öld. Þar hafa meðal annars verið grafnar upp leifar af niðurgröfnum búðum og rústir stórrar trékirkju frá 14. öld.
Brautryðjandinn

Brautryðjandinn er lágmynd eftir Einar Jónsson sem felld er inn í framhlið fótstallsins sem stytta Jóns Sigurðssonar stendur á Austurvelli.
Göltur (fjall)

Göltur er fjall sem stendur við utanverðan Súgandafjörð til móts við byggðina á Suðureyri. Talið er að neðstu hraunlögin í Gelti séu eitt elsta berg sem finna megi ofansjávar á Íslandi eða 15 - 16 milljón ára gamalt. Elsta bergsýni sem greint hefur verið á Íslandi með því að mæla magn geislavirkra frumefna í bergi er úr fjallinu Spilli sem er hinum megin Súgandafjarðar ofan við Suðureyri.
Skjaldburkni

Skjaldburkni (fræðiheiti Polystichum lonchitis) er tegund af burkna, sem vex á Norðurhveli; frá Evrasíu til Alaska til Grænlands og suður í fjallendi í miðri Norður Ameríku. Hann vex í rökum, skuggsælum, grýttum fjallendu búsvæði. Þessi burkni er með nokkur upprétt og beinvaxin blöð að 60 sm löng. Hvert blað er myndað úr mörgum lensulaga til aflöngum smáblöðum að 3 til 4 sm löngum, þau lengstu nokkurnveginn við miðju og þau neðstu minnst og þríhyrningslaga. Blöðkurnar eru tenntar og oft stingandi enda.

Litningatalan er 2n = 82.
Hiroshi Nanami

(fæddur 28. nóvember 1972) er japanskur fyrrverandi knattspyrnumaður. Hann spilaði 67 leiki og skoraði 9 mörk með landsliðinu.
Takashi Hirano

(fæddur 15. júlí 1974) er japanskur fyrrverandi knattspyrnumaður. Hann spilaði 15 leiki og skoraði 4 mörk með landsliðinu.
Tomokazu Myojin

(fæddur 24. janúar 1978) er japanskur knattspyrnumaður. Hann spilaði 26 leiki og skoraði 3 mörk með landsliðinu.
Keisuke Tsuboi

(fæddur 16. september 1979) er japanskur knattspyrnumaður. Hann spilaði 40 leiki með landsliðinu.