Bréf um kennitölutrix, skúffufélög, jólagjafir og heimsmet í bjánahrolli

Húsnæðislán í Danmörku

Þú ert sjálfsagt að drukkna í tölvupóstum. Ég tek mér samt það bessaleyfi að senda þér einn póst um húsnæðislán í Danmörku svo fólk sjái hvað er verið að gera okkur hér á Íslandi – hreint og klárt rán og fordæmalaus eignaupptaka.

Vinur minn einn í Danmörku sendi mér eftirfarandi athugasemd þegar ég röflaði aðeins um ESB og evru:

„Sæll. Þetta er greinagóð samantekt hjá þér. Ég er eins og þú veist búsettur í Danmörku. Danir hafa ekki tekið upp evruna, en fylgi við upptöku hennar fer sívaxandi. Það kemur til af því mönnum er alltaf að verða það betur og betur ljóst að kostnaðurinn við að halda úti krónunni er of mikill. Ég á hús hér og er með húsnæðislán. Þegar ég tók lánið fyrir rúmum 2 árum voru vextirnir 3.5% breytilegir vextir óverðtryggðir en með þaki sem er 5%. Þetta eru að mér skilst hæstu húsnæðislánavextir i ESB. Og er það til komið vegna smæðar dönsku krónunar. En vegna smæðar hennar þarf danski seðlabankinn að halda stýrivöxtum um 2% stigum hærri en er á evrusvæöinu til að tryggja jafnvægi. Að þessu sögðu get ég ekki ímyndað mér hvernig Ísland á að geta verið sér myntsvæði.“

Hann gaf mér leyfi til að senda þetta á þig ef þú hefðir áhuga.

- - -

Liggur ekki þjófum á?

Það var að heyra á máli Lúðvíks Bergvinssonar að vegna þess hversu mikilvægt það er að koma í veg fyrir hrun margra atvinnufyrirtækja, þá sé afsakanlegt að gera ólöglega hluti ( þó hann segði það ekki beint) svo sem að selja eignir gömlu bankana sem eru í greiðslustöðvun.

En hvaða atvinnufyrirtæki er hann að vernda? Eru það FS fyrirtækin hans Jóns Ásgeirs og önnur fyrirtæki tengd fjármálaspillingunni?

Lúðvík Bergvinsson talaði líka um það í Kastljósi að halda verði utan um eignir gömlu bankana, þannig að verðmæti þeirra rýrnaði ekki og kröfuhafar fengju sem mest upp í skuldir, þ.e. kröfur sínar.

Hvaða eignir og hvaða kröfuhafa er Lúðvík að tala um?

Stór hluti eignanna liggja t.d. í lánakröfum til margra útrásarfyrirtækja, þannig skulda félög tengd Jóni Ásgeir og öðrum, gömlu bönkunum fleiri hundruð milljarða. Aðrar eignir eru eignahlutir í öðrum fyrirtækjum, sem kunna að tapast að mestu fari þau fyrirtæki í þrot.

Í sambandi við lánakröfur á hendur félögum tengdum Jóni Ásgeiri, þá hafa fróðir aðilar staðhæft að söluvirði þeirra nú sé langt í frá nægjanlegt til að standa undir þeim kröfum.

Þá vaknar spurningin, ætla skilanefndir bankanna að reyna að semja þannig við Jón Ásgeir og aðra, að meira fáist upp í lánakröfurnar í framtíðinni heldur en ef viðkomandi fyrirtæki færu í þrot nú eða eftir skamman tíma?

Varðandi eignir sem eru hlutabréf í öðrum fyrirtækjum, ætla skilanefndirnar að láta kannski nýju bankana dæla fé í sum þeirra fyrirtækja til að halda þeim á floti svo hlutaféð eyðist ekki í gjaldþroti?

Og þá eru það kröfuhafarnir. Það er t.d. fólk sem átti inni á bankareikningum ýmiskonar ( tryggðar innistæður), og séreignalífeyrissjóðum, Seðlabankinn og erlendir bankar.

Nú koma fréttir um það að ríkið ætli að bjóða erlendum bönkum að fá hluti í nýju bönkunum upp í kröfur í gömlu bönkunum.

Ríkisstjórn Íslands kann sér í raun ekki læti, ætlar að útdeila, eða selja eignir út og suður, bæði úr nýju og gömlu bönkunum.

Hún virðir í því brölti sínu engan lagaramma og gerir ekki skil á eignum nýju og gömlu bankana, enda ekki fullsamið efnahagsreikninga fyrir nýju bankana ennþá, að ég best veit. Og það bólar ekkert á virku, óháðu eftirlitsteymi. Þeim liggur á, segir Lúðvík. Þá spyr maður af réttmætri tortryggni, liggur ekki þjófum alltaf óskaplega á á ránstað?

- - -

Það féll saman þjóðfélag

Athygliverð frétt í Mogga í dag, á forsíðu meira að segja.

“Mannréttindum fóks stefnt í hættu.

….friðhelgi einkalífsins sé hætta búið verði lagafrumvarp um rannsókn að aðdraganda og orsökum bankahrunsins samþykkt….”

Athygliverðast er að lögmenn sjái ekki hvaða almannahagsmunir geti verið sterkari en einstaklingshagsmunir. Kannski lögmenn hafi ekki fylgst með fréttum! Það féll saman eitt stykki þjóðfélag. Þjóðin telur sig eiga rétt á að vita hvað gerðist! Hverjir bera ábyrgð? Þessvegna þarf að rannsaka, rétt eins og gert hefur verið í löndum sem hafa lent í svipuðum aðstæðum.

Egill, þakka þér fyrir að halda uppi beittri ádeilu og umræðu.

- - -

Skúffufélög

Það ætti að vera hverjum manni ljóst að miklar brotalamir eru á viðskiptaregluverkinu á Íslandi og á hverjum degi flýtur meiri sori upp á yfirborðið. Margar af af þessum skúffuhlutafélagasvikamyllum virðast bara vera siðlausar en ekki ólöglegar og ekkert sem bannar þér að endurtaka leikinn á morgun.

Er háttvirtur viðskiptaráðherra eða ríkisstjórnarflokkarnir að gera eitthvað til að koma lögum yfir þennan ósóma eða á þetta bara að viðgangast áfram?

Það ætti að vera auðvelt að þýða bara regluverkið frá einhverju hinna Norðurlandanna sem eru mun betur úr garði gerð en okkar.

Þetta hlýtur reyndar að hafa verið FME og fleirum ljóst í langan tíma þannig að það er spurnig hvort einhver vill rétta upp hönd og taka ábyrgð?

- - -

Agressívir söluhættir

Ég vann í Íslandsbanka og Íslandsbanka-FBA. Þegar FBA kom inn í bankann, breyttist allt. Þeir vildu meiri hraða og “aggressivitet”. Stofnuð var söludeild inann markaðsdeildar, þar sem átti að ná nýjum kúnnum (og gömlum) inn í þjónustur, s.s. lífeyrissparnað, stofna reikninga, tryggingar, vild, gullvild, framtíðarreikninga etc. Starfsmenn fengu 2000 kr fyrir hvern nýjan kúnna sem þau náðu inn í bankann. Kvað svo rammt við að heimtað var að við færum í fermingarveislurnar með undirskriftarblað og létum ættingjana skrifa undir. (það varð reyndar allt brjálað og hætt var við það).

Siðan eru það krakkavefirnir, xy.is og leikni.is þar sem stílað var á krakka frá 8-16 ára, með gylliboðum um ýmislegt eins og tilboð í síma, bíó og að sjálfsögðu debetkort/hraðbankakort (og seinna kredit).

Því bankarnir vita að lengi býr að fyrstu gerð og viðskiptavinir hætta ekki svo glatt í viðskiptum við bankana.

- - -

Jólagjöf

Er þetta ekki svona í grunninn?

Einmitt það sem við þurftum á að halda nú. Jólagjöf þjóðarinnar til „útrásarvíkinganna“. Var ekki komið nóg í bili? Auglýsingatekjur eina óháða fjölmiðilsins sem eftir er.

Gleðileg… TIL; Jóns Ásgeirs og Hreins

FRÁ; Íslensku þjóðinni

Auðvitað grunaði mann að þegar „veislan“ endaði kæmi aftur þessi umræða með auglýsingatekjurnar.

Ég er ekkert ósammála þessu í prinsippinu. En ekki nú.

Hafa þessir kappar ekki fengið nóg frá okkur í bili?

- - -

Lög um endurskoðendur

9. gr. Endurskoðanda er óheimilt að endurskoða hjá stofnunum og fyrirtækjum: 1. ef hann er að einhverju leyti ábyrgur fyrir skuldbindingum viðkomandi stofnana eða fyrirtækja, 2. ef hann er undir stjórn eða á annan hátt háður stjórnarmönnum, framkvæmdastjóra, prókúruhafa eða þeim starfsmönnum sem annast eða hafa eftirlit með bókhaldi og fjármálum, 3. ef hann er eða hefur verið maki aðila skv. 2. tölul., skyldur eða mægður aðila í beinan legg eða að öðrum lið til hliðar eða tengdur aðila með sama hætti vegna ættleiðingar, 4. ef hann sjálfur, venslamenn hans skv. 3. tölul. eða næstu yfirmenn eiga meira en óverulegra hagsmuna að gæta hjá viðkomandi stofnun eða fyrirtæki, 5. ef hann er fjárhagslega háður þeim sem endurskoða á, 6. ef að öðru leyti eru fyrir hendi þær aðstæður sem eru fallnar til þess að draga óhlutdrægni hans í efa með réttu.

Ný lög um endurskoðendur

VI. kafli. Óhæði endurskoðenda.

19. gr. Í endurskoðunarverkefnum skal endurskoðandi og endurskoðunarfyrirtæki vera óháð viðskiptavini sínum, bæði í reynd og ásýnd. Endurskoðandi skal eigi framkvæma endurskoðun ef einhver þau tengsl eru á milli endurskoðandans og viðskiptavinar hans sem eru til þess fallin að vekja efa um óhæði hans hjá vel upplýstum þriðja aðila, svo sem atvinnutengsl, bein eða óbein fjárhagsleg tengsl eða viðskiptatengsl önnur en leiðir af endurskoðuninni.

Hver ætli hafi verið endurskoðandi Stoða (FL)?

- - -

Fyrir handvömm

Gaman væri að vita hvernig FME hefði úrskurðað í máli bankastýru Glitnis ef í ljós hefð komið að hún hefði tapað fjármunum þ.e. bankarnir hefðu ekki hrunið og hún ætlað að selja hlutina sína sem aldrei voru bókaðir á fyrirtækið hennar “fyrir handvömm í bankanum” sem þarf eða má ekki skýra nánar… skrýtið.

Spurning hvort að einhver starfsmaður bankans hefði þá fengið bágt fyrir (látinn sæta ábyrgð og rekinn) og að allt hefði verið leiðrétt henni í hag (afturvirkt) til að fyrirtækið hennar skaðaðist ekki af villu sem gerð var í bankanum?

Það er einhver fnykur af þessu.

- - -

Mikil þörf fyrir fjármagn

Það getur verið ágætt að rifja upp undanfarna mánuði og jafnvel ár.

Eftirfarandi fréttir rifjuðust upp fyrir mér þegar ég skoðaði launaseðilinn minn í dag og velti í kjölfarið fyrir mér öllum þessum fjármunum sem fara inn í lífeyrissjóðina. Þörfin fyrir fjármagn var greinilega mikil hjá þessum fyrirtækjum og einskis svifist til að komast í pottana.

http://www.mbl.is/mm/frettir/innlent/2006/07/08/yrdi_maett_af_fullri_horku/

http://mbl.is/mm/frettir/innlent/2006/07/07/naudsynlegt_ad_lifeyrissjodir_nalgist_markadinn_med/

http://www.mbl.is/mm/frettir/innlent/2006/07/10/list_illa_a_hugmyndir_um_stofnun_lifeyrissjods_star/

Hver ætli staða starfsmanna hjá þessum fyrirtækjum væri í dag hefði Baugur og FL hefðu látið verða af þessu?

- - -

Mikilvægt hlutverk fjölmiðla

Guð minn góður, mér líður bara eins og ég þurfi áfallahjálp eftir að hafa

fylgst með fréttum undanfarna daga. En það sem fyllti endanlega mæliinn

voru annarsvegar fréttir dagsins í dag um að fjármalaeftirlitið !! já

einmitt stofnunin sem allir landsmenn bera svo mikið traust til telji

ekkert athugavert við viðskipti núverandi bankastjóra Nýja Glitnis, það

er bara ekki í lagi. Svo voru það börn þessa lands fyrir framan

stjórnarráðið að mótmæla sem gerði það nú næstum því að verkum að ég fór

að gráta, Íslendingar hafa hingað til verið seinþreyttir til mótmæla en

börnunum okkar er greinilega misboðið spillingin og viðbjóðurinn sem er í

gangi og virðist eiga að viðgangast. En það sem gerði endanlega útslagið

var Kastljósið. Venjulega finnst mér Kastljósið ákaflega lélegur þáttur og

hef alltaf á tilfinningunni að einhver hönd sé yfir þeim þætti en í kvöld

var hann bara alveg ágætur. Ég hef hinsvegar á tilfinningunni að

viðskiptaráðherra þjáist annaðhvort af sömu veikindum og gamall

borgarstjóri sem við höfðum hér í borgini fyrir ekki svo löngu síðan eða

að hann sé verulega vanhæfur í starfi. Hvernig getur hann ekki viðtað um

KPMG?? Lúðvík Bergvinsson kom líka verulega illa út í þessu viðtali því

ekki veit ég hvað hann er að gera á þingi, hann les allavega ekki blöðin og

bæði hann og viðskiptaráðherra vita minna um hvað er að gerast en

almenningur í landinu.

Ég flutti aftur til landsins fyrir tæpum fimm árum eftir tíu ára dvöl við

nám og störf með fjölskyldu minni erlendis og á í raun auðvelt með að

flytja aftur þegar barnið okkar verður búið að ljúka menntaskóla. Og ég

verð að segja það að ég get ekki hugsað mér að vera hér til frambúðar í

landinu ef hlutirnir eiga að falla aftur í sama farið.

Ég vill ítreka það að nú er ábyrgð fjölmiðla meiri og starf þeirra

mikilvægara en nokkru sinni fyrr. Það voru blaðamenn sem knúðu fram að

eitthvað yrði aðhafst í Enron í Bandaríkjunum á sínum tíma og það verða

eingöngu blaðamenn og sérfræðingar sem þeir fá sér til aðstoðar sem koma

til með að breyta einhverju á Íslandi.

Þú hefur verið að standa þig mjög vel Egill en ég verð þó að viðurkenna að

ég sakna þess að það sé ekki farið betur ofan í það sem er að gerast í

bönkunum í Silfrinu. Hvernig væri að fá sérfræðing til að fara með þér

yfir það sem er að gerast inn í bönkunum í hverri viku eða aðra hverja

viku þar til öll drulla er komin út því það er væntanlega eina leiðin til

að eitthvað verði í alvöru gert.

Eitt í viðbót hvernig getur maður eins og Björn Ingi verið með

fréttaskýringaþátt ? Ég mundi ekki treysta honum fyrir umslagi á milli

húsa?

- - -

Makríll veiddur í bræðslu

Langaði að benda þér á þessa grein: http://www.fishnewseu.com/latest-news/scottish/296-iceland-spain-threaten-scots-mackerel-hopes.html

Þar stendur meðal annars:

,,The Icelandic mackerel bycatch was almost entirely reduced to meal and oil.

And the Pelagic Regional Advisory council had agreed to write to EU fisheries Commissioner Joe Borg in a bid to stop this „damaging“ fishery.“

Í raun er þetta ein mesta grimmdarveiði allra tíma. Skammtíma hugsun kvótakerfisins og íslensks sjávarútvegs er með eindæmum. Makríll er án efa einn verðmætasti uppsjávarfiskur í Norður-Atlantshafi og þykir sælkermatur um víða veröld. Sannleikurinn er sá að íslensk sjávarútvegsfyrirtæki hafa ekki framleiðsugetuna í þá veiði sem framkvæmd var síðasta sumar á Íslandi, þ.s. veiðin var 108.000 tonn og 75% aflans fór í bræðslu. Það bræðir enginn heilbrigður maður lax og því síður makríl. Talað er um að verð fyrir eitt kg af makríl í bræðslu hafi verið í kringum 20 ÍSK en verð fyrir Makrílsflök 3-400 kr/kg. Því hefði nægt flotanum að veiða aðeins fisk sem framleiðsuskipin hefðu getað unnið verðmætar afurðir til manneldis. Svar LÍU við þessum ásökunum er að síld og makríll hafi veiðst saman og því ekki hægt að sleppa því að veiða makrílin. En til hvers að veiða síld og makríl ef við reynum ekki að hámarka nýingu aflans? Í kvótakerfinu er enginn hvati til að gera betur en “samkeppnisaðili“ gerir. Skipir í raun engu máli ef þú átt kvótann hvernig þú vinnur hann. Þess vegna getur hver sem á kvóta verið með eldgamla bræðslufleka á veiðum, þ.s. sá hinn sami þarf ekki að taka áhættu í að útbúa nýtt skip sem hámarkar afköst og nýtingu auðlindarinnar þjóðinni til hagsbóta vegna aukins gjaldeyrisinnstreymis fyrir sölu verðmætari afurða en áður.

- - -

Fólk fer ef enginn ber ábyrgð

Það kann að vera að farið sé full frjálslega með staðreyndir en það er hins vegar öruggt að í gegnum útibú bankanna i Lúx hafa streymt umtalsverðar fjárhæðir gagngert með það fyrir augum að komast hjá því að borga skatta af þeim. Það eru því mjög líklega gríðarlegir hagsmunir fyrir fólkið í landinu að komist verði að hinu sanna og það hratt og án undanbragða.

Hins vegar telur fólk að þetta muni ekki gerast því stórir kallar í stjórnkerfinu eru samsekir fjárglæframönnunum í því að mylja undir sig risafjárhæðir sjáið t.d. ráðuneytisstjóra fjármálaráðuneytisins, fjármálaráðherra, menntamálaráðherra, syni ætlaðra saksóknara sem hættu síðan við, son forstjóra KPMG, son forstjóra Kauphallarinnar spillingarmálin virðast endalaus

Það að fregnir berist um að einhverjir standi í veg fyrir upplýsingaöflun ríkisskattstjóra er þvi olía á eld ásakana um spillingu og stórþjófnaði

Það sem mun skaða Ísland mest af öllu til lengri tíma litið er það að enginn ætlar að axla neina ábyrgð, enginn er sekur um neitt og síðan verða þessi mál svæfð í alls kyns nefndum og rannsóknum þar til allt verður við það sama að því undanskildu að réttlætistilfinning almennings hefur borið óbætanlegan skaða sem mun aftur leiða til þess að ungt fólk í vonleysi flytur til útlanda og kemur ekki aftur, þetta gerðist líka í Færeyjum í þeirra kreppu sem var þó léttari og minni en okkar.

Það versta við þennan mannauðsflótta er auðvitað að þetta eru “bestu” einstaklingarnir þ.e. þeir sem eru best menntaðir og þess vegna mest virðisaukandi fyrir samfélagið

Þetta verður högg sem við finnum eftir 20 ár þegar 20-50.000 færri Íslendingar verða á vinnumarkaði en ella hefði orðið.

Því miður er ekki hægt að sjá að neitt standi til batnaðar á Íslandi heldur þvert á móti, þjófahyskið ætlar að herða tökin, færa spilaskuldirnar yfir á almenning en halda eignunum eftir.

- - -

Ég var að lesa pistilinn um að sönnunargögn í bönkunum lægju undir skemmdum á Eyjublogginu. Allir eru uppteknir af því að endurskoðunarfyrirtækin þrjú séu að rannsaka misfærslur í bönkunum og hugsanlegt svindl en enginn virðist veita því eftirtekt að þetta er ekki eina hlutverk þeirra í „rannsókninni“ heldur þvert á móti er þeim aðeins ætlað að tilkynna ef þau verða vör við eitthvað slíkt á meðan þau sinna meginhlutverki sínu sem er að leggja mat á þær eignir sem nýju bankarnir taka yfir.

Samkvæmt ákvörðun FME frá seinnihluta október eiga nýju bankarnir að greiða gömlu bönkunum matsvirði þeirra eigna sem þeir taka yfir með því að gefa út skuldabréf fyrir andvirðinu. Hér á sér stað stærsta sala á íslenskum eignum sem Ísland hefur upplifað. Fram til þessa hafa einmitt þessi sömu endurskoðanafyrirtæki endurskoðað ársreikninga gömlu bankanna og það kæmi mér ekki á óvart að matsniðurstöður þeirra verði á svipuðum nótum og síðasta uppgjör gömlu bankanna.

Á mannamáli þýðir þetta að eigendur nýju bankanna (íslenska ríkið) koma til með að borga fullt verð fyrir þær eignir sem þeir taka yfir. Meðal eignanna eru hin svokölluðu ástarbréf Davíðs Oddsonar sem ekki þóttu nægilega trygg til að veita lán útá, auk verðbréfa í fyrirtækjum þar sem að hátt eiginfjárhlutfall hefur að mestu byggst á verðmati á viðskiptavild og vandræðalegum vinnubrögðum endurskoðendanna við að meta virðisrýrnun hennar (eitt rannsóknarefnið enn, þ.e. veldisvaxandi veðhæfi eigna útrásarfyrirtækja ár frá ári).

Það sem hefur viðgengst hér í of miklum mæli er að endurskoðunarskrifstofur hafa séð um verðmætamat á eignum viðskiptavina sinna í stað þess að halda sig við að fara yfir möt og reikninga og staðfesta að allt sé rétt. Af þessum sökum tel ég að endurskoðunarfyrirtækin þrjú séu öll vanhæf um að meta eignir gömlu bankanna.

Læt hér fylgja með nokkra tengla á opinber gögn þar sem þetta kemur fram:

http://fme.is/lisalib/getfile.aspx?itemid=5723 Grein nr. 11 og 12

http://fme.is/lisalib/getfile.aspx?itemid=5681 Grein nr. 11 og 12

http://fme.is/lisalib/getfile.aspx?itemid=5677 Grein 10 og 11

http://www.althingi.is/altext/136/s/0189.html Grein 6

Það sem er merkilegt við þingsályktunina er að dagsetningar sem þar koma fram eru liðnar áður en ályktunin er samþykkt (5. des). Einnig það að í henni eru að finna öll svokölluð „skilyrði Alþjóðagjaldeyrissjóðsins“ sem sum hver voru komin til framkvæmda áður en að sjóðurinn hafði samþykkt aðstoð.

- - -

Kennitölutrix

Talandi um svona kennitölutrix! Ég þekki vel til fyrirtækis sem bjó til svona nokkurskonar dótturfyrirtæki utan um rekstur og þessi deild fékk nýja og flotta kennitölu! Fyrirtækið sjálft er svo með aðra kennitölu og svo fær dótturfyrirtækið gott og feitt verkefni og peningarnir flæða inn á annari kennitölunni, þ.e reikningarnir eru sendir út á annari kennitölu heldur en allt efnið og þjónusta til verksins er skrifað á! Þetta er snilldar ráð til að svína vel á birgjum og öllum þeim er eru svo óheppnir að koma í viðskipti við fyrirtækið! Svo er þetta dótturfyrirtæki keyrt í þrot, Intrum og allir orðnir vitlausir en peningarnir fóru allir inn í kassann á hinni kennitölunni. Ég hef orðið vitni að þessu hjá íslensku fyrirtæki og þetta virtist virka prýðilega

- - -

Hvar er þessi snillingur?

Er ekki möguleiki á því að hafa upp á þessum snillingi sem gerði þessi heppilegu mistök fyrir Birnu Einarsdóttur? Eins og kom fram hjá Fjármálaeftirlitinu var hún hvítþvegin frá þessu misstökum.

Þar sem við hjónin eru með ríflegan yfirdrátt í þessum banka – og aldrei hafa horfið yfidrættir né aðrar skuldir okkar – þrátt fyrir það að vera skuldunautar þessa fyrirtækis frá upphafi stofnun þess, gæti komið okkur vel – að hafa upp að þessari persónu.

- - -

Úr ritum Jóns forseta

Ég rakst á þessa umfjöllun Jóns Sigurðssonar um yfirhylmingar og óhóf í

einni ritgerða hans, sem Jakob Benediktsson tók saman og birtust í bókinni

‘Hugvekja til Íslendinga.

Lestur þessarar umfjöllunar er afar forvitnilegur í ljósi núverandi

ástands, og því skrifa ég hana upp fyrir þig og aðra sem gætu haft gaman

af:

„… og þessu [þ.e. stjórn þeirra fáu sem fengið hafa völdin í hendur og

„fara sinna ferða, vilja koma öllu í horf hverr eptir sínu höfði og þola

engin mótmæli] ferr fram þángaðtil einhver vandræði ber að höndum og taka

verður til liðveizlu þjóðarinnar. Þá er það opt að þjóðin sér fyrst hversu

hún hefir verið tæld.“

Og í kjölfarið fylgir þessi stórmerka neðanmálsgrein:

„Eg tek hér eitt dæmi, sem minnisstætt mun gömlum mönnum, og það er

hvernig þeir mistu bánkaseðlana, sem þeir höfðu lagt upp áttúngum saman,

að sagt er, auðmennirnir. Það er nú fyrst nýliga orðið nákvæmliga ljóst,

hvernig aðdragandi að því hruni var í upphafi. Þegar Friðrekur hinn fimti

var á dögum, þá var ekki sparað fé til ýmisligs kostnaðar, optast að vísu

í góðum tilgángi en óviturliga og ráðlausliga, sem raun varð að á Íslandi,

og ósjaldan eða optast óheppiliga. Við þetta jukust skuldir, en óvinsælt

þótti að leggja á skatta, og von var um að batna mundi þegar ávöxtur þess,

sem eytt var til handiðna o. fl., færi að sjást; því var tekið til bragðs

að taka lán í bánkanum, en af því mátti enginn vita; stjórnarmenn bánkans

voru þá fengnir til að þegja yfir því, og þeir gjörðu það einnig trúliga,

þvert á móti skyldu sinni við þjóðina og einkum þá sem áttu hlut í

bánkanum. Lán þetta varð á ekki allmörgum árum nokkrar milliónir dala, en

af því það var í pukri, varð að draga það undan ábata þeim, sem skipt var

á ári hverju meðal þeirra sem hlut áttu í bánkanum. Síðan bauð konúngur að

kaupa hlutabréf (Actíur) þeirra, og bauð þeim meira fyrir enn svaraði

ábata þeim sem þeir höfðu árliga, því hann og menn hans vissu bezt hvers

bánkinn var verður. Kaupinu varð framgengt einsog nærri mátti geta, en

síðan var bánkinn hafður til að bæta hverja peníngaeklu sem varð,

þángaðtil á stríðsöldinni seinustu að framúr keyrði, og bánkinn gat ekki

leyst seðla sína og ríkisfjársjóðurinn ekki hjálpað honum. Við það

ónýttust seðlarnir og seinast urðu þau úrræði konúngs (1818) að afsala sér

bánkanum og fá þjóðinni í hendur, einsog nú er.“

Mikil er ábyrgð þeirra, sem yfir mikið eru settir.

- - -

Útlendinga í nefndina

Ég skil ekki af hverju Alþingi ætlar ekki að setja útlending(a) í

þessa rannsóknarnefnd. Rökin fyrir slíku eru vitaskuld að það eykur

trúverðuleika nefndarinnar. Þau rök eru held ég mjög mikilvæg í ljósi

þess hvað það eru margir sem eiga hagsmuna að gæta varðandi þessa

rannsókn á Íslandi. En ég hef ekki heyrt nein sannfærandi mótrök.

- - -

Hið alþjóðlega hagkerfi riðar til falls

Það er sorglegt að almenningur á Íslandi sé ekki upplýstur nægjanlega hvað

er að gerast í hinu alþjóðlega hagkerfi og hvað muni mögulega gerast.

Fjölmiðlar á Íslandi eru allt of miðaðir inn á þröngan íslenskan veruleika

sem sannarlega er nánast útópískur. Vandinn sem hagkerfi heimsins á við að

stríða er hins vegar af þeirri stærðargráðu og alvarleik að það eru miklar

líkur á að kerfið hrynji innan frá.

Hér að neðan er línkur sem lýsir nokkuð vel hvernig efnahagsástandið er

orðið slæmt:

http://money.cnn.com/galleries/2008/fortune/0812/gallery.market_gurus.fortune/index.html

- - -

Heimsmet í bjánahrolli

Ég hef haft talsverða fordóma gagnvart íslenskum stjórnmálamönnum í útlöndum eftir að Halldór Blöndal heimsótti Noreg hér um árið. Hann var þá forseti Alþingis og átti að flytja ræðu. Halldór var að sjálfsögðu ekki talandi á nokkurt erlent tungumál þannig að hann flutti ræðuna á íslensku en kona ein var fengin til að þýða ræðuna jafn óðum. Þegar líða tekur á ræðuna byrjar maðurinn að vitna í dróttkveðnar vísur á fullu og ætlast til að greyið konan bara skelli þessu sí svona yfir á norsku. Á þessum tímapunkti var sett óopinbert heimsmet í bjánahrolli.

Hér er ein dróttkveðin vísa sem þið getið spreytt ykkur á að þýða:

Lætr, sás Hákun heitir,

– hann rekkir lið – bannat,

– jörð kann frelsa – fyrðum

friðrofs – konungr – ofsa;

sjalfr ræðr alt ok Elfar,

ungr stillir sá, milli

– gramr á gipt at fremri –

Gandvíkr, jöfurr, landi.

(Háttatal Snorra-Eddu, 1. v.)

Eruð þið ekki búin að þýða? Það að íslensk yfirvöld séu að reka sendiráð út um allar trissur er eiginlega talsvert áhyggjuefni ef við höfum söguna af Halldóri í huga. Í dag er Halldór Blöndal sem betur fer bara formaður bankaráðs Seðlabanka Íslands þannig að við þurfum ekki að hafa áhyggjur af því að hann sé að eyðileggja neitt fyrir okkur í útlöndum lengur.