arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Sögulegir veitingastaðir í Kaupmannahöfn

Ég dvaldi í Kaupmannahöfn í vikutíma og hafði dálítinn tíma aflögu þegar kvöldaði. Það er einstaklega þægilegt að ganga um Kaupmannahöfn, borgin stendur náttúrlega á flatlendi, hún er þéttbyggð og vegalengdirnar ekki miklar. Maður er ekki lengi að labba lengst utan af Vesturbrú yfir á Austurbrú eða ofan frá Vötnunum niður að Gömluströnd.

Ég dvaldi talsvert í Kaupmannahöfn sem ungur maður, en hef ekki komið mikið þangað síðan. Svo ég gerðist nostalgískur og tók myndir af nokkrum stöðum sem voru vinsælir á áttunda áratugnum, þegar ég var Höfn.

Margt fólk úr mínum aldurshópi á ábyggilega minningar frá þessum stöðum.

Café Sommersko í Kronprinsensgade. Þetta var smartasta kaffihús á Norðurlöndunum þegar það opnaði 1976, í frönskum stíl. Þegar maður kom þarna fann maður mikið til sín. Staðurinn hefur ekki mikið breyst, en núorðið fattar fólk varla hvað var mikið nýnæmi að honum.

Skarv eða Skarfurinn. Færeyskur bar í Pilestræde. Þarna komu Íslendingar líka, segja má að staðurinn hafi um tíma verið vestnorrænn. Á Skarfinn var farið til þess að drekka, oft eftir að aðrir staðir voru búnir að loka. Þar var semsagt mikið fyllerí.

Ítalski pitsustaðurinn í Fiolstræde. Ekki veit ég hvort hann er rekinn af Ítölum, en þarna voru seldar pitsur í árdaga neyslu slíkrar fæðu á Norðurlöndunum. Í lofti héngu rauðvínsflöskur í bastkörfum og þótti afar smart á þeim tíma. Þarna bragðaði ég fyrst pitsu – og auðvitað óraði mann ekki fyrir að þetta yrði þjóðarréttur Íslendinga.
Píratar stærstir alls staðar nema á Norðvesturlandi – Sjálfstæðisflokkur með mest fylgi í landbúnaðarkjördæmi

Niðurstöður skoðanakannana halda áfram að vera stórmerkilegar – í þeim felst hávær krafa um miklar breytingar á íslenskum stjórnmálum.

RÚV fékk Gallup til að greina nýjustu skoðanakönnunina með tilliti til búsetu. Þar er margt sem kemur á óvart.

Píratar eru langstærstir í höfuðborginni, með 40,4 prósenta fylgi í Reykjavík norður. Þar hefur Sjálfstæðisflokkurinn ekki nema 18,8 prósent, en Framsókn 3,8 prósent.

Píratar eru meira en 8 prósentustigum hærri en Sjálfstæðisflokkurinn í höfuðvígi hans, Suðvesturkjördæmi. Útreikningar sýna að þar fengju Píratar 5 þingmenn, en Sjálfstæðisflokkurinn 2.

Sterkasta kjördæmi Sjálfstæðisflokksins er er núorðið mesta sveitahéraðið, Norðvesturkjördæmi. Þar er flokkurinn með 28,8 prósent. Þetta er líka sterkt kjördæmi Framsóknar sem fær 19,5 prósent. Norðvesturland er eina kjördæmið þar sem Píratar eru ekki stærstir.

Norðausturland er sterkasta kjördæmi Framsóknar. Þar hefur flokkurinn 20,8 prósent. En líka þar eru Píratar stærstir með 23,4 prósent.

Og loks er það Suðurkjördæmi og þar eru niðurstöðurnar sláandi. Píratar með 34,2 prósent.

Samfylking, VG og Björt framtíð virðast svo ekki eiga sér viðreisnar von samkvæmt þessari skoðanakönnun. Sérstaklega er merkilegt að sjá hrun Bjartrar framtíðar.

Við þetta má svo bæta könnun MMR frá því fyrir viku en þar kom í ljós að fylgi Pírata á aldursbilinu 18-29 ára er 44,5 prósent en fylgi Sjálfstæðisflokks hjá þessum aldurshópi 12,5 prósent.
FIFA tekið á beinið

Það er stórkostlegt að sjá John Oliver draga hin hryllilegu samtök FIFA sundur og saman í háði.

FIFA er eins og ágeasarfjós sem þarf að moka út úr, þetta er glæpafélag, samfélag mútuþega. En hreinsunin virðist ekki ætla að verða fyrr en Sepp Blatter sjálfur verður leiddur burt í járnum.

En tvennt er alveg nauðsynlegt:

Að koma í veg fyrir að HM 2018 verði haldið í Moskvu – þar sem Pútín, einkavinur Blatters, er við völd – og að koma í veg fyrir að HM 2022 verði haldið í Qatar. Eins og kemur fram í umfjöllun Olivers munu leikmenn þar spila á líkamsleifum þúsunda verkamanna sem láta lífið við að byggja leikvanga.

Svo má sérstaklega benda á kaflann í máli Olivers þar sem hann fjallar um hina viðurstyggilegu kvenfyrirlitningu sem tíðkast innan FIFA.
Í hagkerfi ónýts gjaldmiðils

Það má vera að verði ekki stór verðbólguhrina í kjölfar kjarasaminganna nú í vor. Þó er líklegt að flest fyrirtæki séu þess albúin að ýta þessu út í verðlagið. Og þá hækka lánin – og ávinningurinn af kjarasamingunum verður fljótur að hverfa. En samt er ekki annað hægt en að hækka launin.

Þetta er vítahringur sem íslenska hagkerfið er í.

Fyrir nokkru birtist viðtal við þáverandi forstjóra Íbúðalánasjóðs. Á þeim tíma var rætt um að sjóðurinn byði í meiri mæli upp á óverðtryggð lán. Forstjórinn sagði hreinskilnislega að það væri ekki hægt, þá myndi Íbúðalánasjóður örugglega fara á hliðina. Hann bætti svo við að enginn gæti rekið fyrirtæki með slíkum hætti á Íslandi.

En það er þetta sem íslenskum heimilum er boðið upp á. Hagfróður maður sendi þessar línur:

En þannig eru nú flest íslensk heimili rekin með fáum undantekningum. Lánin eru í verðtryggðum krónum en tekjurnar í óverðtryggðum krónum. Þessu fylgir rosaleg áhætta eins og þeir þekkja sem hafa lent í því að eigið fé þeirra í húsnæði sem hefur tekið mörg ár að borga – gufar hreinlega upp.

Við þessar aðstæður er alveg ljóst að launþegahreyfingin er að taka hrikalega sjéns með að knýja fram launakröfur sem verður væntanlega velt út í verðlagið. Þannig er mekaníkinn í hagkerfi ónýts gjaldmiðils.

Íslenskt samfélag er samt fjarri því að taka upp alvöru gjaldmiðil, við höldum áfram að nota krónuna sem líka er undirrót stéttaskiptingar. ESB aðildin er lifandi dauð. Ég er reyndar með þá kenningu að ef við færum í ESB yrði það game changer, eins og það kallast, það myndi breyta öllum forsendum og viðmiðum. Við myndum upplifa tækifæri og nýtt hugarfar. Það yrði óumræðanleg lyftistöng fyrir íslenskt þjóðlíf.

Fljótlega eftir það myndi engum heilvita manni detta í hug að ganga úr bandalaginu.
Eins og köttur Schrödingers

Snjall maður, Haukur Már Helgason, bendir á að aðildarumsókn Íslands að Evrópusambandinu sé eins og köttur Schrödingers.

Um köttinn er það að segja að þetta er hugsuð tilraun á sviði skammtafræði þar sem köttur verður fyrir blásýrueitrun og er bæði lífs og dauður.

Svoleiðis er um þessa umsókn, hún er dauð eða bráðfeig en svo kemur í ljós að hún er líka lifandi og kannski bara lifandi og dauð í senn.
Áhugavert að verða norskur

Hér er opna úr dagblaðinu Bergensavisen frá því um helgina.

Íslendingar vilja verða hluti af Noregi, segir þar.

Í undirfyrirsögn er haft eftir Nökkva Jóhannessyni að Ísland þurfi hjálp. Honum þyki, líkt og öðrum Íslendingum í Bergen, mjög áhugaverð tilhugsun að verða norskur.
Murdoch snýr við blaðinu – styður áframhaldandi aðild að ESB

Þetta eru líklega einhver stærstu tíðindi í breskri pólitík lengi. Fjölmiðlakóngurinn Rupert Murdoch lýsir því yfir að hann vilji ekki að Bretland gangi úr Evrópusambandinu.

Fjölmiðlar Murdochs hafa gríðarleg áhrif í Bretlandi – ekki síst á kjósendur sem hafa litla menntun. Þeir hafa lengi úthúðað Evrópusambandinu en nú snýr Murdoch við blaðinu og telur að útganga Breta kunni að vera meiriháttar áhætta eins og lesa má í Daily Mail.

Þetta gerir líf Davids Cameron ansi miklu þægilegra – en hann mun mæla með því að Bretar haldi áfram í ESB. Murdoch-pressan hefði getað skaðað hann verulega, til dæmis gerði hún líf Johns Major óbærilegt þegar hann var forsætisráðherra.

Þetta þýðir einfaldlega að líkurnar á að Bretar haldist í ESB hafa stóraukist.

Frægar forsíður The Sun þar sem Evrópusambandið fær fyrir ferðina. Nú virðist ætla að verða annar tónn í blaðinu.
Stéttaskipting af völdum krónunnar

Skipta má þjóðinni niður í þrjá hópa eftir því hvaða gjaldmiðli þeir hafa aðgang að. Þetta segir Andri Geir Arinbjarnarson í nýjum pistli hér á Eyjunni. Það er ansi mikilvægt að skilja þetta nú þegar verið er að gera kjarasamninga.

Í fyrsta flokki eru, samkvæmt Andra, þeir sem hafa óheftan aðgang að erlendum gjaldeyri:

Þeir sem standa í útflutningi og gera upp í erlendum gjaldeyri. Stærstu aðilarnir í þessum hópi, eins og sjávarútvegsfyrirtækin eru að mestu leyti einangruð frá krónuverkuleikanum. Þau geta tekið erlend lán og þessi hópur upplifir krónuna meir eins og erlendir ferðamenn, fá helling af krónum fyrir sinn gjaldeyri.

Í öðrum flokki eru þeir sem geta notað verðtryggðar íslenskar krónur:

Þetta eru t.d. fjárfestar, leigusalar, aðilar sem standa í sjálfstæðum rekstri og geta velt verðhækkunum fyrir á aðra, og svo lífeyrisþegar sem fá greitt úr sjóðum sem eiga miklar verðtryggðar eignir. Þá er fjármálageirinn að miklu leyti í þessum hópi enda auðvelt að haga hlutum svo að tekjur þar séu að mestu verðtryggðar.

Í þriðja og neðsta flokknum eru svo launamennirnir sem fá greitt í óverðtryggðum krónum, sá lifir jafnframt í áhættusamasta efnahagsumhverfinu:

Þessi hópur ber oftast minnst úr býtum en ber stærstu áhættuna af óstöðugleika og verðbólgu. Verst staddir í þessum þriðja flokki eru lífeyrisþegar og öryrkjar sem þurfa að treysta alfarið á hið opinbera kerfi. Þar fara saman lægstu kjörin en mesta áhættan. Svo er þessi hópur verðlagður út af helstu mörkuðum landsins svo sem húsnæðismarkaði og fjármálamarkaði af fólki í fyrsta og öðrum flokki.

Eins og Andri bendir á er ekki til nema ein leið út úr þessu. Að allir noti sama gjaldmiðilinn, nefnilega stöðuga erlenda mynt!
Matarmarkaður þarf birtu og loft

Hverfið í kringum Hlemm á mikla framtíð fyrir sér. Íbúum þar fjölgar mjög, hótel rísa – miðborgarlíf færist þangað uppeftir. Það er allt öðruvísi útlits þarna en fyrir nokkrum árum, nýir veitingastaðir og litlar búðir opna.

Nú ætlar borgin að taka yfir hús biðstöðvarinnar á Hlemmi sem hefur verið í umsjá Strætó. Það er ágætt. Það er talað um að setja upp matarmarkað þarna. En við húsið er ekkert annað að gera en að rífa það.

Byggingin er skelfing frá einu versta skeiði arkítektúrs – brútalismanum. Hrá steinsteypa með rauðum handriðum – það verður ekki verra.

Það er auðvitað ekkert sem segir að megi ekki rífa svona hús vegna fagurfræði eða vegna þess að þau eru ónothæf.

Í staðinn þyrfti að byggja hús sem væri miklu léttara. Slíkt hentar vel undir matarmarkað, slík starfsemi þarf birtu og loft, það er ekki hægt að hafa hana í húsi sem lítur út eins og byrgi.

Það er reyndar til ágætis fyrirmynd – matarmarkaðurinn Torvehallerne í Kaupmannahöfn.

Torvehallerne í Kaupmannahöfn að kvöldlagi.
Er formúlan kannski ekki til?

Eftir langan tíma þar sem hún hefur verið að sökkva, er hugsanlegt að ríkissjórnin hafi náð viðspyrnu með nýjum kjarasamningum og skattabreytingum og átaki í húsnæðismálum sem er boðað í tengslum við þá.

Ef verðbólga fer af stað eftir þessa kjarasamninga og ónýtir þá er það enn ein sönnun þess að íslenska krónan dugir ekki lengur. Þetta verður forvitnilegt að sjá.

Ef allt væri með felldu væri líklega hægt að senda Alþingi heim í frí fljótlega. Það er einsýnt að makrílfrumvarpið fer ekki í gegn og varla heldur breytingar á rammáaætlun. Bæði málin mættu þess vegna fara í salt. Þau eru illa undirbúin og stjórninni ekki til framdráttar.

En það er beðið eftir stærsta málinu. Hinu margboðaða afnámi gjaldeyrishafta.

Málið hefur verið lengi að velkjast í kerfinu, enda er það ásteytingarsteinn milli Framsóknarflokks og Sjálfstæðisflokks. Þetta er skýringin á mótsagnakenndum fréttum af málinu og langri bið.

Vandinn er ekki síst þá að hugmyndin er að reyna að ná fram einhverju sem hugsanlega er ekki hægt.

Nefnilega að taka fé af ákveðnum aðilum, erlendum, en láta aðra í friði með sitt. Formúlan að þessu hefur ekki fundist og kannski er hún ekki til.
Economist: Bandaríkin þurfa að taka harðar á fjármálaglæpum

Bandaríkin meðhöndla fjármálaglæpi með mjög óskýrum hætti, svo mildum að það er skaðlegt, má lesa í leiðara í síðasta hefti Economist.

Blaðið bendir á að eftir fjármálahrunið mikla 2007-2008 hafi enginn meiriháttar bankastjóri verið settur í fangelsi. Þetta er ólíkt því sem var í sparisjóðahruninu á níunda áratugnum þegar um 1000 manns voru dregin fyrir dóm og meira en 800 sakfelldir.

Í þetta sinn hafa yfirvöld ekki dregið banka eða einstaka bankamenn fyrir dóm, heldur náð samkomulagi við banka bak við tjöldin um að greiða háar sektir. Þannig eiga, samkvæmt nýlegum fréttum, sex stórir alþjóðlegir bankar að borga 5 milljarða dollara í sekt. Þrátt fyrir þetta viðurkenna bankarnir engin afbrot.

Þetta er skrítinn skollaleikur og öldungadeildarþingmaðurinn Elizabeth Warren hefur verið mjög ötul við að benda á að þetta sé rangt.

Economist er ekki hrifið af Warren, en segir að í þessu efni hafi hún alveg rétt fyrir sér. Ef bankar hafa gerst sekir um svo alvarlegt framferði að það verðskuldar sektir upp á marga milljarða dollara, þá hljóti einhverjir starfsmenn þeirra að hafa framið glæpi. Samningar af þessu tagi geti ekki komið í staðinn fyrir hefðbundin dómsmál.

Obamastjórnin hafi valið að horfa í hina áttina þegar ýmsir fjármálaglæpir eiga í hlut, eins og peningaþvætti og skattsvik. Þetta veki mikla reiði, ekki bara á vinstri vængnum heldur líka hægra megin í Teboðshreyfingunni. Meira að segja bankamönnum sé nóg boðið. Þetta þurfi samt ekki að vera svona. Það sé ekkert því til fyrirstöðu að sækja einstaklinga til saka, afleiðingin gæti meira að segja orðið sú að fjármálakerfið sjálft verði heilbrigðara. Afleiðingarnar fyrir bankana þurfi að vera í samræmi við glæpina sem framdir eru.

Öldungadeildarþingmaðurinn Elizabeth Warren vill að harðar sé tekið á glæpum banka. Economist er ekki hrifið af Warren, en blaðið er sammála henni í þessu máli.
Karl gerir Sigmundi engan greiða

Stjórnmálaleiðtogar þurfa að vera sterkir og þeir þurfa líka að virðast vera sterkir.

Það er nú svo skrítið að stjórnmálamenn geta stundum virst sterkir þegar þeir játa á sig mistök eða segja að þeir viti ekki allt.

Þetta virðast fáir skilja í íslenskri pólitík.

En það er ekki gott fyrir stjórnmálamenn þegar þeir eru orðnir svo veiklaðir – eða virðast vera svo veiklaðir – að stuðningsmenn þeirra fara að biðja þeim griða. Biðja um frí frá gagnrýni.

Þegar svo er komið eru þeir komnir á slíka niðurleið að hún verður vart stöðvuð.

Þess vegna er varla klókt hjá Karli Garðarssyni að halda því fram að Sigmundur Davíð Gunnlaugsson sé lagður í einelti. Það er öruggt að slíkt hjálpar Sigmundi ekki neitt – hefur eiginlega bara þau áhrif að láta hann virðast hræddan og svekktan.

Karl er í raun að kalla á meðaumkvun, en hún er það síðasta sem stjórnmálamaður þarf á að halda. Hún gengur ekki í augun á kjósendum.
Er það tóm vitleysa að fólk hafi það svo gott?

Þegar Gunnar Smári Egilsson var á DV á níunda áratugnum var hann afar óvinsæll í fjármálaráðuneytinu. Þar sátu á þeim tíma menn eins og Jón Baldvin og Ólafur Ragnar.

Ráðuneytismönnum leiddist Gunnar Smári. Hann var nefnilega síreiknandi og verandi býsna talnaglöggur rak hann þá stundum á gat.

Nú er Gunnar Smári aftur kominn á stúfana og hefur reiknað út að fullyrðingar forsætisráðherra og fjármálaráðherra um að fólk hafi aldrei haft það svo gott séu tóm vitleysa.

Hann segir einfaldlega að þetta sé fífldirfska í þeim og ófyrirleitið. Ráðstöfunartekjur hafi minnkað um 34,5 prósent en tekjur HB Granda hafi aukist um 59 prósent.

Nú er svosem ekki hægt að segja að útreikningar Gunnars Smára séu endanlegur dómur en enn einu sinni rekum við okkur á að á Íslandi er enginn sem gefur út upplýsingar um þjóðarhag sem hægt er að treysta. Því geta menn þrasað um efni sem auðvelt á að vera að byggja á grunni staðreynda.
Stutt og snörp kosningabarátta í Danmörku

Það er boðað til kosninga í Danmörku, þær verða 18. júní. Forsætisráðherrann, Helle Thorning-Schmidt, tilkynnti þetta í morgun.

Merkilegt var að fylgjast með því að örskömmu síðar voru stjórnmálaflokkarnir komnir út á göturnar með dreifimiða, borða og plaköt.

Þetta var semsagt allt tilbúið, en dregið fram á því augnabliki að kallað er til kosninganna. Að dönskum sið er kosningabaráttan stutt og snörp. Það er engin ástæða til að eyða of miklum tíma í kosningar.

Margir flokkar eru í framboði, en valið stendur samt milli tveggja fylkinga. Annað hvort verður Helle Thorning-Schmidt forsætisráðherra áfram eða Lars Lökke Rasmussen, helsti leiðtogi hægri flokkanna, tekur við.

Á forsíðu Politiken í morgun mátti lesa að Danir treystu Thorning-Schmidt mun betur – hún þykir hafa vaxið mjög í embætti – en Rasmussen væri samt líklegri til að verða forsætisráðherra.

Í dönskum stjórnmálum eru sjaldnast ógnarlegar sveiflur eins og sjá má á Íslandi um þessar mundir. Framrás flokks eins og Pírata væri óhugsandi. Í Danmörku ríkir stöðugleiki og reyndar sagði fróð manneskja við mig í dag að Danir væru meira eða minna sammála um 90 prósent af málunum.

Hér að neðan má sjá kosningaplaköt sem voru komin upp í dag.
Allt í kalda koli?

Ég dvaldi mikið í Kaupmannahöfn þegar ég var unglingur. Þá var eins og allar leiðir lægju þangað.

En það er langt síðan ég kom síðast til Hafnar til annars en að millilenda.

Nú er ég hérna út af vinnu og fer víða um bæinn. Það er merkilegt að sjá breytingarnar.

Það er ekki bara búið að byggja ótal ný hús, grafa neðanjarðarlest heldur er líka merkilegt að sjá hvað öllu er vel við haldið, gömlum byggingum og hverfum.

Það sem blasir við manni alls staðar er í raun ótrúlegt ríkidæmi og velmegun.

En Danir eru auðvitað í Evrópusambandinu, svo þetta hlýtur að vera missýning – það er auðvitað allt í kalda koli.
Kjarasamningar, „þið hafið aldrei haft það svo gott“, á ríkisstjórnin von?

Nú berast fréttir um að stór verkalýðsfélög séu að ná samningum við atvinnurekendur,

Þetta eru svosem engin ósköp sem verið er að semja um, lágmarkslaun fara í 300 þúsund árið 2018 – eftir þrjú ár.

Heitir víst að semja á „skynsamlegum“ nótum. En er kannski ekkert sérlega skynsamlegt fyrir láglaunafólk. Skynsemin virðist mestöll vera á hinn veginn.

En fyrir ríkisstjórnina verður talsverður áfangi ef tekst að klára samninga sem víðast. Hún er á mjög erfiðu róli þessa dagana og stór verkföll gætu nánast riðið henni að fullu.

Það er býsna holur hljómurinn í stjórnarliðum sem koma fram hver af öðrum og fullyrða að ástandið hafi aldrei verið betra á Íslandi.

Fræg eru orð Harolds Macmillan, forsætisráðherra Bretlands, sem sagði í frægri ræðu árið 1957:

You never had it so good!

Einn af ráðgjöfum Davids Cameron varð að segja af sér árið 2010 þegar hann endurtók þessi orð. Fullyrðingin þótti svo fáránleg.

Það má þó taka fram að árin eftir að Macmillan hélt ræðu sína var mikill uppgangur í Bretlandi – sem og mestallri Evrópu – og Íhaldsmenn unnu mikinn kosningasigur 1959.

Það er spurning hvort sé enn von fyrir ríkisstjórnina þrátt fyrir hræðilegar skoðanakannanir sem sýna Framsókn með 8,6 prósent og Sjálfstæðisflokkinn svo fylgislausan hjá ungu fólki að nær vonlaust er að hann nái fyrri stærð.

Ef leiðin er fyrir stjórnina upp úr öldudalnum þá er hún í gegnum kjarasamninga sem sæmileg sátt næst um og vel heppnaðar aðgerðir til að losa um gjaldeyrishöftin, snjóhengjuna og erlendar kröfur í gömlu bankana. Hún felst líka í því að hætta við makrílfrumvarpið og róta ekki meir í aðildarumsókninni að ESB.

Hún felst líka í meiri auðmýkt, talsvert rólegra samtali við þjóðina, meiri skilningi á lífi hennar og kjörum hennar – að stjórnarliðar tali ekki svona yfir hausamótunum á fólki. Að þeir séu ekki sífellt að kvarta eða skammast yfir skilningsleysi. Reyni aðeins að lægja reiðina og hrokann. Einhvern veginn ímyndar maður sér að ráðgjafar og spunalæknar ríkisstjórnarinnar viti þetta – en að þeir nái ekki alveg í gegn.
Ungt fólk vill Pírata en hafnar Sjálfstæðisflokknum

Þetta er merkilegt niðurbrot á skoðanakönnun MMR frá því í dag, þar sem flokkur forsætisráðherrans er kominn í 8,6 prósent, en Píratar í 32,7 prósent.

Þarna má til dæmis sjá að fylgi Píratanna á aldrinum 18-29 ára er 44,5 prósent, þar hefur Sjálfstæðisflokkurinn aðeins 12,5 prósent, eða langt undir heildarfylginu.

Það má líka sjá að Sjálfstæðisflokkurinn er með 30 prósent hjá fólki sem er komið yfir fimmtugt.

En 24 prósent þeirra sem eru komnir yfir sextugt segjast ætla að kjósa Pírata – það er allnokkuð.

Björt framtíð virðist vera að tapa öllu fylgi – og Samfylkingin og VG eru við botninn eins og aðrir fjórflokkar.

Ég hélt því fram um daginn að drjúgur hluti fylgis Pírata kæmi frá fólki sem síðast kaus Framsókn. Margir mótmæla því, en hérna má sjá að 32,4 prósent fylgis Píratanna koma frá Framsókn, það er allnokkuð.
Himinhrópandi smekkleysi

Konungsættin í Saudi-Arabíu er einhver smekklausasti og mest dekadent samsöfnuður fólk sem finnst á jörðinni.

Nú er þetta fólk, sem liggur eins og afætur á olíuauð eyðimerkurríkisins, að breyta hinni helgu borg Mekka í Las Vegas.

Innsetningar listafólks í Feneyjum eiga ekkert í þetta.

Nú á að reisa í Mekka hótel sem er 45 hæðir, með 10 þúsund herbergi og 70 veitingahús. Þarna verða innanum rándýrar svítur, en efstu hæðirnar eru fráteknar fyrir konungsættina með tilheyrandi þyrlupöllum.

Eins og má sjá teygir þessi bygging sig ekki bara upp í himininn, heldur er smekkleysið himinhrópandi.
Nýja vinstrið sigrar á Spáni

Niðurstöðurnar í spænsku sveitarstjórnakosningunum eru stórmerkilegar í evrópsku- og alþjóðlegu samhengi.

Þjóðarflokkurinn, sem er við stjórnvölinn á Spáni, virðist ætla að tapa Madrid þar sem hann hefur ríkt um langt skeið.

Og í Barcelona sigra indignados, grasrótarhreyfing sem inniheldur meðal annars Podemos og óháða borgara. Þar verður borgararstjóri Ana Colau, baráttukona gegn fátækt og fyrir réttindum heimilislausra.

Þarna er á ferðinni nýja vinstrið – rétt eins og í Grikklandi þegar Syriza vann sinn kosningasigur.

Gunnar Smári Egilsson orðar það þannig á Facebook:

Enn tapar fjórflokkurinn. Nú spænsku fylkis- og sveitastjórnarkosningunum. Nýja endurreisnarvinstrið vinnur mest. Þar sem vinstrið hefur ekki endurnýjast vinnur hægrið. Við vitum allt um það.

Munu Píratar kannski sigra í kosningum á Íslandi á sama hátt?
Auðvitað er verkalýðsbaráttan pólitísk

Sigmundur Davíð Gunnlaugsson segir að verkalýðshreyfingin sé í pólitískri baráttu. Maður verður reyndar var við þennan málflutning víðar, til dæmis í Viðskiptablaðinu sem er helsta málgagn auðvalds á Íslandi.

Auðvitað er verkalýðsbarátta pólitísk! Hvað annað? Í henni er tekist á um skiptingu auðs í samfélaginu. Og það er ærið tilefni til eins og staðan er.

Meira að segja Magnús Pétursson ríkissáttasemjari, sá orðvari maður, kemur auga á þetta þegar hann segir:

Ég held að það sé heilmikil ólga í samfélaginu. Við sjáum átök hér um fjölmörg málefni ekki bara um kaupið heldur um ýmis önnur atriði í samfélaginu. Það er skipting auðlindanna, arðurinn af auðlindum, hvernig á að skipta því. Það eru átök eða ágreiningur milli hópa; hver er betur settur en annar. Þannig að það er ágreiningur um fjölmargt í samfélaginu, sem að ég er alveg sannfærður um að hefur áhrif á stöðu kjaraviðræðna.

Það bætir svo ekki úr, eins og Þorsteinn Pálsson bendir á, að hluti efnahagslífsins er í hagkerfi þar sem er alvöru gjaldmiðill en almenningur og minni fyrirtæki eru í krónuhagkerfinu.

Dettur mönnum í hug að það verði nokkurn tímann hægt að brúa bilið á milli hins kalda veruleika efnahagslífsins og tilfinninga um það sem menn telja réttlátt á meðan þessi mismunun ríkir í efnahagslífinu? Ég held að það sé ekki hægt.

Og hér er annað, frá Gallup – launafólk er ekki að upplifa veisluna sem því er sagt að sé í gangi.