arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Manndómur Piers Morgan

Þegar fjölmiðlamaðurinn Piers Morgan var í Bretlandi varð hann ein af táknmyndum hins illa fjölmiðlaveldis Murdochs. Hann var ritstjóri sorpblaða eins og News of the World og The Sun. Hann er sagður hafa átt þátt í hlerunahneykslinu sem hefur skekið Murdoch-fjölmiðlana í Bretlandi.

En nú er hann kominn til Ameríku og starfar sem þáttastjórnandi á CNN. Hann varð frægur vestan hafs þegar hann var dómari í þáttunum America's Got Talent.

Það er ekki alltaf sérlega merkileg stöð. Um daginn kom hingað fréttamaður af CNN, Richard Quest, að nafni, hann aflaði frétta með því að rúnta um með Ólafi Ragnari Grímssyni og sjóða saman einhverja vitleysu upp úr því.

En Piers Morgan hefur sýnt óvæntan manndóm síðustu daga, svo mjög að uppi eru kröfur um að reka hann burt frá Bandaríkjunum, 31 þúsund Bandaríkjamenn hafa skrifað undir áskorun þessa efnis.

Morgan hefur tekið harða afstöðu gegn byssubrjálæðinu sem tíðkast vestra.

Ballið byrjaði þegar Morgan tók viðtal við karlmann sem er frammámaður í samtökum byssueigenda. Byssumaðurinn sagði að harðari reglur um sölu skotvopna myndu ekki hafa þau áhrif að fækka dauðsföllum vegna þeirra. Hann hélt áfram og sagði að þar sem byssur væru útbreiddar væri morðtíðni mjög lág.

„Þú ert mjög heimskur maður,“ sagði Morgan.

Hann endaði svo viðtalið með því að segja um viðmælenda sinn að hann væri hættulegur maður sem væri að breiða út hættulega vitleysu.
Góð jólasaga

Sagan um bóndann sem tók á móti strokufanganum um hánótt er jólasagan í ár.

Strokufanginn fékk hangikjöt, súpu og jólaköku. Maður dáist að æðruleysi bóndans og dóttur hans.

Þetta hefði getað endað illa. Strokufanginn hefur hlotið hermennskuþjálfun og hann var vopnum búinn. Hefði til dæmis orðið umsátur hefði einhver getað látið lífið.

Bóndinn, Sigurður Páll Ásólfsson, segist hafa hvatt Matthías til að leita sér menntunar meðan hann var í fangelsi.

Vonandi hlítir hann því ráði – og farnast vel.

Annars eru þetta björt og falleg jól hér suðvestanlands, sólin skein yfir Reykjanes hér áðan og á Reykjavíkurtjörn.

Gleðileg jól!
Jólakveðjur

Hér eru þrjár jólakveðjur sem mér hafa borist síðustu daga, þær eru skemmtilegar hver á sinn hátt.

Þessi er frá borgarstjóranum í Reykjavík og sýnir fólk á skautum á Tjörninni. Það kemur ekki fram hvenær myndin er tekin, en hún er líklega margra áratuga gömul eins og sjá má á klæðnaðinum, reiðhjólinu á myndinni og reyk úr strompum. Myndin gæti verið áminning til borgarstjórnarinnar sjálfrar að hugsa betur um ísinn á Tjörninni, það þarf að slétta hann og hreinsa og lýsa upp til að gott sé að vera þar á skautum.

Þessi er frá Aþenu og sýnir aðaltorg bæjarins, Syntagma eða Stjórnarskrártorg, í jólaskrúða. Það er kreppa í Grikklandi og ófriðlegt í stjórnmálunum, en lífið heldur líka áfram sinn vanagang – gleymum því ekki.

Þessi var svo á Facebook-síðu vinar míns, þarna er mynd af manni sem var snöggur að afgreiða jólagjafirnar – eins og margt annað.
Og allir komu þeir aftur

Jón Ásgeir Jóhannesson rekur stærsta fjölmiðlafyrirtæki landsins – og er byrjaður í matvörubransanum að nýju.

Björgólfur Thor Björgólfsson á símafyrirtækið sem mestur vöxtur er í.

Og Hannes Smárason er aftur farinn að veita ráðgjöf um fjármál Íslenskrar erfðagreiningar.
Gamlir – og fremur nýir jólasiðir

Það er dálítið gaman að spá í hefðir – uppruna þeirra og hversu gamlar þær eru. Oft kemur á óvart hvað þær eru í raun ungar.

Það er til dæmis skötuát á jólum. Þegar ég var að alast upp stundaði nokkuð fámennur hópur skötuát – það var aðallega fólk sem var ættað að vestan.

Nú er þetta útbreiddur siður – og skata á boðstólum á fjölda veitingahúsa og heimila. Í stigagöngum fjölbýlishúsa er deilt um skötufýlu, ég er ennþá með hana í skyrtunni síðan ég fór inn í fiskbúð í dag.

Svo er það laufabrauðið. Þegar ég var strákur var það bundið við fólk að norðan. Í búðum fékkst ekki laufabrauð – ég sá þetta aldrei nema hjá frænku minni sem var úr Húnavatnssýslu. Aðrir ættingjar mínir voru að sunnan og þekktu ekki þennan sið.
Tími mannanna verka og tími fjallsins

Þetta er falleg og dálítið jólaleg mynd sem kemur frá Ljósmyndasafni Reykjavíkur. Hún er líklega tekin um eða rétt fyrir aldamótin 1900, hún er semsagt rúmlega hundrað ára gömul. En breytingarnar eru miklar.

Þarna er horft norður Lækjargötu, húsið sem er næst stendur enn, það er á horninu við Skólabrú. Aðrar byggingar á myndinni eru horfnar. Það er söknuður að mörgum þeirra, það sem kom í staðinn var ljótara en ekki síður forgengilegt. Við endann sjást hús við Lækjartorg.

Gamli lækurinn er á hægri hönd með brúm yfir – ljóskerið sem stendur við eina brúna er sérlega fallegt.

Það sem er eiginlega skemmtilegast við myndina er fjallið sem er í bakgrunni – það hefur ekkert breyst heldur er það nákvæmlega eins og við þekkjum það á vetrardögum. Og svona verður það um ókomnar kynslóðir.

Tími fjallanna er dálítið annar en tími okkar fólksins og mannvirkjanna sem við reisum og hreykjum okkur af.
Ósmekkleg völvuspá

Ég verð að viðurkenna að af öllu heimskulegu efni sem birtist í fjölmiðlum er mér hvað mest í nöp við svonefndar „völvuspár“. Ég veit ekki hverjir semja svona vitleysu, en auðvitað eru það ritstjórnir blaða sem bera ábyrgð á efninu.

Yfirleitt hefur maður verið laus við svona efni í stærstu fjölmiðlunum, en í gær birti Fréttablaðið stóra spá um næsta ár.

Þar rekur hver smekkleysan aðra. Þóru Arnórsdóttur er spáð heilsuleysi, að Selma Björns verði í kreppu allt árið, að Elín Hirst gangi úr Sjálfstæðisflokknum, en Ragnhildur Steinunn flytji til Ástralíu. Að fjölmiðillinn Pressan leggi upp laupana og að ósætti verði í leikhúsinu Vesturporti.

Hver er tilgangurinn með svona skrifum?
Valdabrölt Murdochs og misnotkun hans á fjölmiðlum

Carl Bernstein leggur út af frétt sem er upprunnin frá félaga hans, Bob Woodward, um þá fyrirætlun fjölmiðlamógúlsins Ruperts Murdoch að koma hershöfðingjanum David Petraeus í forsetastól í Bandaríkjunum.

Bernstein og Woodward eru blaðamennirnir sem flettu ofan af Watergate-hneykslinu – sem var í raun upphafið að nútíma rannsóknarblaðamennsku. Nú er Bernstein misboðið vegna þess hversu fréttin um valdabrölt Murdochs hefur vakið litla athygli.

Í fréttinni segir að Murdoch hafi ætlað að nota fé sitt og fjölmiðla til að fá Petraeus kjörinn forseta nú í ár. Hann ætlaði að láta aðalhugmyndafræðing Fox News, Roger Ailes, stjórna báráttunni – ætlunin var að sjónvarpsstöðinni yrði beitt óspart.

Bernstein segir að þetta sýni glöggt hversu viljugur Murdoch er til að misbeita fjölmiðlaveldi sínu sem hefur ótrúleg áhrif bæði í Bandaríkjunum og Bretlandi. Aðferðir hans eiga ekkert skylt við blaðamennsku, að sögn Bernsteins.

En Petraeus hikaði. Hann var svo gerður að forstjóra CIA, en sagði af sér í vetur vegna framhjáhaldsmála.

Carl Bernstein telur að Murdoch hafi óeðlileg áhrif með fjölmiðlum sínum bæði í Bandaríkjunum og Bretlandi.
Er Jón lengur í VG?

Þingmenn geta hlaupið út undan sér í ýmsum málum – og flokksagi er auðvitað misjafn.

Þannig kemur ekki sérlega á óvart að Jón Bjarnason skuli standa að áliti um að slíta aðildarviðræðum við ESB í utanríkismálanefnd. Þetta fellur meira að segja vel í kramið hjá sumum í VG. Hjálpar jafnvel flokknum – hann getur þá sýnt tvö andlit í ESB málum.

En fáum dögum síðar situr hann hjá við afgreiðslu fjárlaga. Fjárlög eru langstærsta mál hverrar ríkisstjórnar – á þeim hanga flest önnur mál. Sá stjórnarþingmaður sem ekki greiðir atkvæði með fjárlögum getur í raun ekki talist vera í stjórnarliðinu lengur. Og það er líka spurning með stjórnarflokkinn – það hlýtur að vera álitamál hvort Jón sé lengur í þingliði VG?

Hann er reyndar að fara í prófkjör í kjördæmi sínu – og etur þar kappi við Lilju Rafneyju Magnúsdóttur sem hefur verið dyggur liðsmaður flokksforystunnar. Það verður forvitnilegt að sjá hvern VG-arar í Norðvesturkjördæmi velja.
Höft til frambúðar

Það hafa verið uppi miklar heitstreingingar um afnám gjaldeyrishafta. Í lögum stendur að þau skuli hverfa fyrir árslok 2013. Viðskiptaráð var með vinnuhóp sem taldi að ekkert mál yrði að afnema höftin á einu ári, þar sátu ýmsir stórlaxar úr viðskiptalífinu. Forstjóri Kauphallar Íslands hefur margsinnis talað um að léttur leikur væri að losna við höftin.

Og stjórnmálamenn hafa ýmsir talað í þá veru að þetta sé stærsta málið á Íslandi.

En sá pólitíski veruleiki sem nú blasir við er annar. Það hefur myndast politísk samstaða á þingi um að hafa gjaldeyrishöft áfram ótímabundið. Það er líka að myndast samstaða um að ríkisstjórnin fái völd yfir nauðasamningum bankanna svo þeir ógni ekki stöðugleika. Þetta eru merkileg tíðindi.

Það er auðvitað ómögulegt að spá hversu höftin verða lengi í gildi nú þegar svona er komið. Síðasta haftatímabil stóð í marga áratugi. Við verðum býsna lengi að bíta úr nálinni með efnahagshrunið 2008.
Bandalag stórfyrirtækja og verkalýðshreyfingar

Athyglisverðasta blaðagrein dagsins er eftir Bjarna Jónsson, stjórnarformann fyrirtækis sem nefnist Nordic Store. Greinin birtist í Fréttablaðinu.

Bjarni skrifar um bandalag verkalýðshreyfingarinnar og stórfyrirtækja, sem hann segir að sé „óskilvirkt, óarðbært og hindrar efnahagslegar framfarir“

Allir stjórnmálaflokkar hafa stutt þetta bandalag, segir hann.

Eðli bandalagsins er að greidd eru laun sem eru langt undir því sem hægt er að lifa á. Ríkið hleypur svo undir bagga til að tryggja þeim sem vinna á strípuðum töxtum lágmarksframfærslu.

„Vinstri menn og verkalýðsfélögin eru býsna ánægð með þetta fyrirkomulag. Ánægðust eru þó, sýnist mér, stórfyrirtæki sem greiða eftir þessum töxtum.“

Bjarni segist reka lítið fyrirtæki og honum detti ekki í hug að greiða taxtalaun. Svo sé málum háttað í mörgum litlum fyrirtækjum. Hann segist telja að ekki sé grundvöllur fyrir rekstri fyrirtækja ef þau geta ekki greitt mannsæmandi laun. Ríkið eigi ekki að greiða stóran hluta framfærslunnar með skattfé:

„Ég rek fyrirtæki þar sem vinna um 20 starfsmenn og mér dettur ekki í hug að bjóða laun samkvæmt taxta kjarasamninga. Sama held ég að gildi um flest lítil fyrirtæki. Stórfyrirtæki eru nánast þau einu sem greiða laun samkvæmt kjarasamningum. Ég lít svo á að ef reksturinn getur ekki greitt laun sem menn geta lifað á, þá er enginn grundvöllur fyrir slíkan rekstur. Menn eiga þá að hætta rekstri. Ríkið á ekki að greiða stóran hluta framfærslunnar með skattpeningum frá vel reknum fyrirtækjum og starfsmönnum þeirra – sem eru síðan í samkeppni við stórfyrirtækin. Í þessu fyrirkomulagi er mikil sóun á skattfé og vinnuafli. Að auki dregur það úr vilja manna til vinnu þar sem jaðaráhrif skatta eru mjög mikil.

Hugsum okkur að þessu yrði nú breytt þannig að almennir launataxtar yrðu hækkaðir um segjum 50%, þ.e. upp í það sem mörg smærri félög eins og mitt greiðir í dag. Þau fyrirtæki sem ekki gætu greitt þessi laun yrðu að hagræða hjá sér eða færu hreinlega í þrot – sem væri hreinsun fyrir efnahagslífið því önnur arðbærari kæmu í staðinn og veittu sömu þjónustu. Samhliða væru skattar lækkaðir á fyrirtæki og einstaklinga, t.d. tryggingargjald og skattprósenta á laun, og persónuafsláttur nánast afnuminn. Ríkið fengi álíka skatta af launum og fyrirtækjum eftir sem áður vegna hærri skattstofns og hvati til vinnu væri mun meiri þar sem jaðaráhrif skatta yrðu lítil. Allir myndu græða á slíku kerfi nema verkalýðsforystan, félagar þeirra hjá stórfyrirtækjum og stjórnmálamenn sem hefðu ekki eins mikil völd og áhrif.“
Þýski hneykslisbankinn

Þetta er forsíða nýjasta heftis þýska tímaritsins Der Spiegel.

Það er fjallað um stærstu fjármálastofnun Þýskalands, Deutsche Bank, og segir að hann hafi eyðilagt orðspor sitt.

Þýski hneykslisbankinn er hann nefndur í greininni.

Þess má geta að það var Deutsche Bank sem lánaði hinum trylltu íslensku fjármálamönnum hvað mest fé á árunum fyrir hrun.

Hér má lesa enska útgáfu af forsíðugreininni í Der Spiegel. Það eru margháttuð hneykslismál sem Deutsche Bank er flæktur í og lögregluyfirvöld hafa látið til skarar skríða gegn gegn bankanum. Sérstakur saksóknari á Íslandi er ekki alveg einn á báti – það má kannski fremur segja að við höfum gengið á undan með góðu fordæmi í því að rannsaka fjármálaglæpi.
Hvað verður um ESB-umsóknina eftir kosningar?

Ég skrifaði greinarkorn í fyrradag þar sem ég sagði að ESB væri óseljanleg vara á Íslandi eins og hinn pólitíski veruleiki er – bæði hér heima og í Evrópu.

Ég hygg að sé ekkert ofmælt í þessu sambandi.

Aðeins tveir stjórnmálaflokkar fara í næstu kosningar sem beinlínis eru hlynntir aðild, Samfylkingin og Björt framtíð. Flokkarnir ná í mesta lagi 35 prósenta fylgi sameiginlega – líklega verður það þó nokkuð minna.

Hinir flokkarnir sem fara í kosningar með fyrirheit um að hætta viðræðum – og nokkuð stríðan málflutning þess efnis – munu væntanlega gera eitt af þessu þrennu:

Slíta viðræðunum.

Fresta viðræðunum.

Efna til þjóðaratkvæðagreiðslu um áfrahald viðræðna.

Slík atkvæðagreiðsla yrði ábyggilega mjög ófriðleg, en hún er í raun besti „díllinn“ sem aðildarsinnar geta fengið. Það er alltaf möguleiki að framhald viðræðna verði samþykkt.

En það tjóar ekki mikið þótt Írar, sem eru að taka við forystu í ESB, segist ætla að hraða viðræðunum við Íslendinga. Það er heldur seint í rassinn gripið, nú þegar aðeins fjórir mánuðir eru til alþingiskosninga.
Ofsóknaræði stórveldis og íslenskar hafnir

Forráðamenn Eimskipafélagsins eru mjög æstir vegna öryggisgæslu í íslenskum höfnum – í Fréttablaðinu í dag segir forstjóri félagsins að við verðum sett í flokk með Sýrlendingum ef ekki verður bætt þarna úr.

Ástæðan er sögð vera óánægja bandarískra yfirvalda – þá væntanlega svokallaðs heimavarnaráðuneytis – með að einn og einn laumufarþegi hefur reynt að komast frá Íslandi til Bandaríkjanna.

Kannski verður að breyta þessu vegna óbilgjarnra krafa stórveldisins. En í leiðinni væri ágætt að benda bandarískum yfirvöldum á ofsóknaræðið sem liggur að baki þessu og allir skynja sem fara til Bandaríkjanna eða eiga samskipti við þau.

Það eru liðin meira en ellefu ár frá 11/9 – hversu margir Bandaríkjamenn hafa farist í hryðjuverkum síðan þá?
Limrur, Lýður læknir, Síðasta freisting Krists og stór skammtur af gagnrýni

Síðasta Kiljan fyrir jól er á dagskrá í kvöld.

Í þættinum er tvöfaldur skammtur af gagnrýni líkt og í síðustu Kilju. Við fjöllum um eftirtaldar bækur: Skáld eftir Einar Kárason, Bjarna-Dísu eftir Kristínu Steinsdóttur, Gísla á Uppsölum eftir Ingibjörgu Reynisdóttur, Íslendingablokk eftir Pétur Gunnarsson, Fjarveruna eftir Braga Ólafsson, Töfrahöllina eftir Böðvar Guðmundsson og Millu eftir Kristínu Ómarsdóttur.

Við kynnum okkur Limrubókina sem Pétur Blöndal hefur tekið saman. Þetta er úrval limrukveðskapar eftir ýmsa höfunda, bæði þekkta og óþekkta.

Sigurður A. Magnússon segir frá þýðingu sinni á Síðustu freistingu Krists eftir Nikos Kazantzakis. Þetta er mikil bók að vöxtum og einhver umdeildasta skáldsaga tuttugustu aldarinnar. Vegna hennar fékk Kazantzakis, helsti rithöfundur Grikkja á öldinni, ekki að hvíla í kirkjugarði – hann var úthrópaður af kirkjunni. Deilur um bókina mögnuðust aftur upp þegar Martin Scorsese gerði kvikmynd eftir henni. Þær bárust meðal annars til Íslands. Sjónvarpið sýndi ekki myndina vegna kvörtunar frá þáverandi biskupi, Ólafi Skúlasyni.

Loks kemur í þáttinn Lýður Árnason, læknir og þúsundþjalasmiður. Hann hefur lagt gjörva hönd á margt, stundað læknisstörf á Vestfjörðum og nú í Kópavogi, samið tónlist og leikið inn á hljómplötur, gert kvikmyndir og sjónvarpsþætti, setið í Stjórnlagaráði, en nú hefur hann sent frá sér fyrstu skáldsögu sína sem nefnist Svartir túlípanar.

Við skoðum jólaskreytingar hjá Braga.

Tvívegis hefur allt orðið brjálað út af skáldsögu Kazantzakis Síðustu freistingu Krists. Fyrst þegar bókin kom út 1953 og aftur þegar Scorsese gerði kvikmynd eftir henni 1988. Myndin fékkst ekki sýnt í sjónvarpi á Íslandi, en nú kemur bókin út í þýðingu Sigurðar A. Magnússonar.
ESB er óseljanleg vara

Ályktun utanríkismálanefndar staðfestir það sem reyndar hefur lengi legið fyrir – að aðildarumsókn Íslands að Evrópusambandinu er í raun farin út um þúfur. Það breytir ekki miklu þótt Jón Bjarnason og Ragnheiður Elín Árnadóttir séu á leið í prófkjör, það kann vel að vera skýringin á þessari atburðarás en það er ekkert aðalatriði.

Í dag eru opnaðir stórir kaflar í samningaviðræðunum, það er ekki vonum seinna, og á sama degi verður þessi uppákoma

Það má vera að enn sé naumur meirihluti fyrir umsókninni á Alþingi, en hann verður ekki fyrir hendi eftir kosningar. Mikill meirihluti þjóðarinnar er líka á móti aðild – sá meirihluti fer vaxandi fremur en hitt.

Það er óhugsandi að mynduð verði evrópusinnuð ríkisstjórn eftir kosningar. Það er ekki tölfræðilegur möguleiki. Skásta útkoma stuðningsmanna aðildar gæti verið sú að málið yrði sent í þjóðaratkvæðagreiðslu. Þar gæti verið glufa að áframhaldandi viðræður verði samþykktar.

Umræðan verður stöðugt heiftúðugari – sumt sem birtist, meira að segja á vefsíðum fyrrverandi ráðherra, er reyndar hálf galið – og flokkarnir fylgja á eftir, manni sýnist að málflutningur Sjálfstæðisflokksins og Framsóknarflokksins verði þannig fyrir kosningar að forysta þessara flokka eigi ekki neinn kost annan en að slíta viðræðunum, ef þeir komast til valda. Þó verður að geta þess að slík viðræðuslit yrðu að sumu leyti andstæð þeim aðferðum sem Sjálfstæðismenn iðkuðu lengstum í utanríkispólitík.

Það er auðvitað hugsanlegt að Samfylking eða Björt framtíð – einu evrópuflokkarnir – komist í ríkisstjórn. En hafa þeir þá nokkra samningsstöðu? Hvaða kröfur geta þeir gert?

Taktík Samfylkingarinnar – og bæði Guðmundur Steingrímsson og Róbert Marshall voru þar innan dyra á þeim tíma – byggði á að hægt væri að koma Íslandi fljótt og örugglega í Evrópusambandið. Þá voru horfur á því að kreppan hér yrði löng og djúp, en Evrópa virtist vera í lagi. Svo tók Ísland aftur að rísa en Evrópa byrjaði að sökkva. Þá var ekki til neitt plan b nema að draga umræðurnar á langinn í von um að úr rættist.

Og þótt launin séu bágborin á Íslandi og vextirnir háir er óvissan í Evrópu einfaldlega svo mikil að ESB freistar ekki. Evrópusambandið er óseljanleg vara á Íslandi.
Rammaáætlun er bullandi pólitík

Umræðan um rammáaætlun er einkennileg.

Það er sagt að hún eigi að vera fagleg og ópólitísk – og að í henni eigi að felast sátt.

En það getur hún auðvitað aldrei orðið.

Sumir stjórnmálaflokkar vilja helst virkja hverja sprænu og hvern hver – í því sambandi eru meira að segja notuð rök eins og sum landsvæði séu svo fjarskalega ljót.

Aðrir flokkar vilja helst ekki neitt virkja. Ekki heldur það sem er í nýtingarflokki í rammaáætluninni.

Þess utan er alls engin sátt um í hvað eigi að nýta orkuna – við getum ekki einu sinni komist að niðurstöðu um hvort borgar sig yfirleitt að halda áfram með stóriðju.

Aðrir halda á lofti draumum um að selja orku í gegnum sæstreng til útlanda.

Sjónarmiðin eru gerólík og það er rugl að halda því fram að niðurstaða í svona máli geti verið ópólitísk og fagleg – hún mun alltaf ráðast af þeirri stjórn sem er við völd hverju sinni.
Lobbýisminn og beina lýðræðið

Einn vandinn í stjórnkerfum heimsins eru vald lobbýista. Þetta orð er notað yfir fulltrúa stórfyrirtækja og hagsmunahópa sem reyna að hafa áhrif á stjórnmálin. Í Bandaríkjunum kveður svo rammt að þessu að lobbýistar semja heilu frumvörpin og koma þeim áfram til þingmanna. Vald þeirra er ógurlegt: Frá fyrirtækjunum og hagsmunahópunum renna peningarnir í stríðum straumum inn í stjórnmálin – uns nokkuð erfitt verður að sjá erinda hverra pólitíkusarnir ganga.

Þetta er líka til hér á landi – vandinn er bara afskaplega illa kortlagður og það er líka ákveðin feimni við að ræða þetta opinberlega. En hagsmunahópar eru mjög sterkir í íslensku samfélagi og hafa lengi verið. Það er ljóst að löggjöf sem gildir í ýmsum málum er fráleitt í samræmi við vilja almennings.

Sitthvað er hægt að gera til að bæta úr. Reglur um fjármál stjórnmálaflokka og frambjóðenda hafa verið hertar til muna – það var nauðsynlegt. Beint lýðræði – eins og það birtist til dæmis í tillögum stjórnlagaráðs – er önnur leið. Krafan um beint lýðræði er víðar uppi en hér á landi og hún er ekki ný af nálinni – einn þeirra sem hefur verið talsmaður hennar er Styrmir Gunnarsson sem hefur fjallað um íslenska pólitík lengur ern aðrir menn.

Gallinn við beina lýðræðið getur þó verið að fjölmiðlarnir fái óhófleg völd til að móta almenningsálitið. Í því sambandi getur eignarhaldið á þeim skipt miklu máli. Við sjáum til dæmis hvernig fjölmiðlar Murdochs hafa hegðað sér í Bretlandi – og fjölmiðlar Berlusconis á Ítalíu.
Ég kemst í jólafíling – not!

Íslendingar eru komnir í mikinn ham að breyta alls konar tónlist í jólalög. Ætli tónlistarmenn meðal annarra þjóða séu svona duglegir við þetta?

Bubbi var að reyna að gera Across the Universe, hið heimspekilega Lennonlag, að jólasöng. Kannski fáum við aldrei að heyra það.

Við þurfum stundum að hlusta upp á hrylling sem á íslensku heitir Ef ég nenni – það er upprunalega lag með Ítala sem nefnist Zucchero.

Sonur minn opnaði tölvuna áðan, ég sat við morgunverðarborðið í mesta sakleysi, og heyrði að lagið klassíska með Righteous-bræðrunum, You've Got That Loving Feeling er orðið að jólalagi á Íslandi undir nafninu Ég kemst í jólafíling.

Í gær var ég að hneykslast þegar ég heyrði hið klassíska þjóðlag Morning Has Broken – sem er frægast í flutningi Cat Stevens – með íslenskum jólatexta. En þar hefði ég kannski átt að þegja, því Wikipedia segir að þetta gelíska lag sé jólasöngur. Það hljómar þó ekki þannig hjá Cat.
Guð hatar Ísland

Það eru einföld skilaboð frá bandaríska prédíkaranum Jim Osborne – Guð hatar Ísland.

Vegna forsætisráðherrans, gleðigöngunnar, reðursafnsins, velefrðarkerfisins, friðarstefnunnar – og hann hefur refsað okkur með t.d. loftslagi og bankahruni. Þetta er þó líklega grín – þegar öllu er á botninn hvolft.

GOD HATES ICELAND!

The Icelandic Flag mocks the cross by turning it sideways. Satanists mock Jesus by turning a cross upside down. This is very similar. This is proof that Iceland hates Jesus!
Aðalstræti anno 1905

Í kjallaranum í Iðuhúsinu við Lækjargötu getur að líta þetta stórfenglega líkan – Aðalstræti eins og það leit út árið 1905. Það eru Finnur Arnar Arnarson og Þórarinn Blöndal sem hafa gert líkanið og óhætt að segja að þeir hafa nostrað við verkið.

Á þessari efri myndinni er horft suður Aðalstræti frá Hótel Íslandi, sem stóð þar sem nú er Ingólfstorg, þarna má sjá Fjalaköttinn, það mikla stórhýsi, það var illu heilli rifið 1985.

Ég hef stundum velt því fyrir mér hvort óðir menn hafi stjórnað borginni, slík var skemmdarfýsnin. Fjalakötturinn hvarf þegar orðin var nokkur vakning um vernd gamalla húsa, áður höfðu Uppsalir verið rifnir – það er stórbyggingin sem sést á neðri myndinni, með turninum, og var á horni Aðalstrætis og Túngötu.

Þar á móti var Fógetagarðurinn og við norðurhlið hans stórt og glæsilegt hús sem stóð fram undir 1970.

Nokkur hús í Aðalstræti brunnu svo – mér er minnisstætt að ég horfði á eitt þeirra fuðra upp á gamlárskvöld þegar ég var unglingur. Brunarnir voru ekki síst af vanhirðu – kannski vegna þess að fólki var sama um þessi hús.

Nú tregar maður þau – líkanið sýnir ágætlega hvað gatan hefur verið heilleg og glæsileg.

Horft suður Aðalstræti, Hótel Ísland, Fjalakötturinn og handan hans eina húsið af þessum sem enn stendur, það er elsta hús Reykjavíkur, partur af Innréttingum Skúla Magnússonar.

Útsýn norður Aðalstræti. Á horninu eru Uppsalir, stórhýsi sem var rifið 1969. Þar var lengi bílaplan en loks var reist hótel í stíl gamla hússins – en það getur ekki talist vera annað en eftirlíking. Húsin sem eru í baksýn hurfu á sjöunda og áttunda áratugnum. Það sem kom í staðinn, sérlega ljótir steinkumbaldar, var ekki til bóta.