arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Raunsætt mat

Einn okkar helsti sérfræðingur í utanríkismálum, Einar Benediktsson, fyrrverandi sendiherra, skrifar grein um stöðuna í alþjóðamálum í Fréttablaðið í dag. Einar tekur mið af síðustu atburðum í Úkraínu og segir að vonandi beri aðgerðir til að hefta framrás Rússa árangur, en hvorki Evrópuríki né Bandaríkin séu tilbúin að fara í stríð vegna Úkraínu:

En það kann að vera borin von, að einfaldar lausnir finnist í gömlum deilumálum og flækjast inn í austur-vestur samskiptin fyrrum og upplausn Sovétríkjanna. Þar er ekki að finna forsendur fyrir því að nú leiði til nýs kalds stríðs. Afskrifa verður þann möguleika að vopnuð átök verði vegna Úkraínu. Ekkert Evrópuríki er reiðubúið til að heyja stríð vegna þessarar deilu. Varnir NATO-ríkja, sem njóta tækniyfirburða Bandaríkjanna, útiloka árás á þau enda yrði slíkt tilefni heimsstyrjaldar.

Einar fjallar líka um hlut Kínverja á tíma þegar Bandaríkin og Atlantshafsbandalagið hafa minni áhuga á norðurslóðum en var á tíma Kalda stríðsins:

Því var það væntanlega, að Kínverjar hafa talið sér leik á borði í að flétta Ísland inn í sín áform enda ekki skort áeggjan af æðstu stöðum. Kínverjar eru þrotlausir í að nýta jarðgæði um heim allan. Það á við um námavinnslu á Grænlandi, olíu- og gasvinnslu á hafsbotni hér um kring og ekki hvað síst í mikilli hafnaraðstöðu á Íslandi vegna hinnar nýju norðaustur-siglingaleiðar um heimskautið. Fari svo að Rússar drottni í norðri ætti bandalag þeirra og Kínverja að duga þeim síðarnefndu til einhvers.

Síðan veltir Einar því fyrir sér hvað þessi þróun þýðir fyrir Ísland og stöðu þjóðarinnar á alþjóðavettvangi. Mat hans er býsna raunsætt:

Stefnumörkun í norðurskautsmálum er tækifæri að ná aftur virkari samvinnu við Bandaríkin um gagnkvæm öryggis- og varnarmál, svo sem nauðsynlegt er. Önnur hlið þjóðaröryggis lýtur að hinu efnahags- og viðskiptalega og þar er rétt ólokið því verki að samningur sýni svart á hvítu hvaða kjör bjóðast við aðild að Evrópusambandinu.
Game of Thrones – frábært sjónvarp

Ég hef kolfallið fyrir sjónvarpsþáttunum Game of Thrones.

Kveikti ekkert sérstaklega á þeim í fyrstu, en hef nú horft á alla sem hafa verið sýndir. Bíð eftir þætti sem verður í kvöld.

Þetta er frábært ævintýri, riddurum, skuggalegum köstulum, grimmum konungum, launráðum, svikum, morðingjum, nornum, drekum og afturgöngum – jú, það vantar heldur ekki ástir og kynlíf.

Þetta eru miklu skemmtilegra og kraftmeira en hið þunglamalega Lord of the Rings eða Hobbit. Þar eru persónurnar annað hvort vondar eða góðar, en í Game of Thrones eru þær flóknari, persónur sem maður hélt að væru vondar í gegn geta átt það til að gera göfugmannlega hluti en valda manni svo oft vonbrigðum aftur. Þeir sem maður hélt að væru góðir eru allt í einu farnir að vinna fólskuverk.

Vinátta spinnst á milli óvæntra persóna, maður fær ekki alltaf að vita hversu djúpt hún ristir eða hvað eru bara stundarhagsmunir. Maður er oft á nálum yfir svikráðunum. Sögupersónurnar eru líka furðu fljótar að falla og deyja ef svo ber undir. Persóna sem maður hélt að hlyti að endast út alla söguna er allt í einu úr myndinni, búið að skera hana á háls, eitra fyrir henni eða höggva af henni hausinn.

Maður hálfpartinn dáist að því hvað höfundurinn, George R. R. Martin er örlátur á persónur sínar – hann drepur þær unnvörpum, líka þær sem manni er farið að þykja vænt um, en með því nær hann að fara með söguna í óvæntar áttir.

Ég hef verið að blaða í Sturlungu meðfram þessu – það fer ágætlega saman. Game of Thrones lýsir sannkallaðri Sturlungaöld.

Þættirnir eru svo vel gerðir að telst meiriháttar afrek. Maður hefur sjaldan eða aldrei séð jafnmikið lagt í sjónvarpsþáttaröð. Þeir eru frábærlega leiknir, enda hellingur af frægum leikurum sem kemur við sögu, og sérlega vel skipað í hlutverkin. Þarna eru alvöru samtöl, ólíkt því sem gerist í Lord of the Rings og Hobbittanum þar sem persónurnar eru alltaf að flytja ávörp.

Þetta er tekið upp á Íslandi, Norður-Írlandi, Króatíu og Marokkó. Ísland er norðrið þar sem alls kyns kynjaverur eru á ferli, landið handan hins mikla Múrs sem er 700 fet á hæð, þakinn ís; suðrið er í senunum í Marokkó, þar fer um drottningin upprennandi, Daenerys Targaryen, leggur undir sig borgríki og leysir þræla úr ánauð og gerir þá að liðsmönnum í ört stækkandi her sínum. Það stefnir í mikið uppgjör í lokin. Nú er verið að sýna fjórðu seríuna, þær eiga að verða sex, skilst mér.

Þetta er frábært efni. Valar morghulis.

Tyrion Lannister er ein af persónunum sem maður getur látið sér líka vel við í Game of Thrones. En um leið óttast maður að kunni að fara illa fyrir honum mitt í öllu svikabrallinu.
Kápurnar á Alistair MacLean

Ég fór í gær á bókamarkað sem Ari Gísli Bragason og Bókin halda í gamla Sjálfstæðishúsinu við Austurvöll (Nasa).

Þarna er hægt að gera reyfarakaup – markaðurinn er opinn um helgar.

Ég keypti tvær bækur sem Helgafell gaf út á sínum tíma. Birting eftir Voltaire í þýðingu Halldórs Laxness og Mikkjál frá Kolbeinsbrú í þýðingu Gunnars Gunnarssonar.

Og svo keypti ég, já ég er ekki feiminn við að játa það, Arnarborgina eftir Alistair MacLean. Það var reyndar aðallega út af kápunni.

Bækur MacLeans seldust í bílförmum á Íslandi á sjötta og sjöunda áratugnum. Þær voru gefnar út fyrir jól – þetta var jólanæturlesning á mörgum íslenskum heimilum. Það var dálítill viðhafnarbragur á þessari útgáfu, kilirnir voru allir eins og fóru vel í bókahillu, svartir og grænir.

Svo hvarf þetta höfundarverk eins og dögg fyrir sól. Alistair MacLean er hvorki gefinn út né lesinn lengur.

En þetta er partur af íslenskri útgáfusögu og það er gaman að sjá hversu kápurnar voru fínar. Ég keypti semsagt Arnarborgina sem hér má sjá, en þarna eru líka tvær aðrar kápur sem eru skemmtilegar. Ég held að þær hafi verið íslensk framleiðsla.
Karla- og kvennakvöld undir smásjánni

Ég hef gert nokkrar tilraunir á ævinni til að halda ræður á árshátíðum eða karlakvöldum.

Í öllum tilvikum hefur það mistekist hrapallega.

Kannski er ég ekki nógu skemmtilegur – en svo kann skýringin líka að vera sú að ég kann ekki að segja dónabrandara.

Ég er frekar teprulegur.

Það er mjög sterk krafa um það á svona samkomum að ræðuhöld skuli vera klámfengin. Kannski er það nauðsyn – fólk sem er búið að fá sér í glas er ekki góðir áheyrendur.

En nú eru karla- og kvennakvöldin komin undir smásjána – og hugsanlega árshátíðirnar líka.

Þetta gerðist eftir að Guðni Ágústsson, einn vinsælasti tækifæriræðumaður landsins, gaf færi á að fara í framboð aftur. Tvíræðir brandarar af kvöldskemmtunum urðu fréttaefni af þessu tilefni.

Og nú er sagt frá kvennakvöldi hjá íþróttafélagi í Kópavogi þar sem konurnar kröfðust þess að ungir karlmenn færu úr að ofan.

Er þá kominn tími til að hreinsa ærlega til á samkomum af þessu tagi? Gera dónaskapinn útlægan?

Þá ætti ég kannski aftur möguleika sem ræðumaður.
Gömlu Uppsalir

Þessi mynd sem er tekin af Uppsölum, stóru timburhúsi á horni Túngötu og Aðalstrætis, segir mikla sögu.

Uppsalir var frægt hús, þar voru ýmsar verslanir og veitingastaðir í gegnum tíðina. Þar var til dæmis staður sem einna fyrstur á Íslandi seldi espressokaffi.

Svo lenti það í niðurníðslu og var rifið. Þetta átti við um timburhús i borginni – þau voru yfirleitt orðin skelfing hrörleg þegar komið var fram á áttunda áratuginn. Það þótti eiginlega ekki taka því að gera þau upp.

Menn ímynduðu sér að timburhúsin ættu enga framtíð. Borgarskipulagið gerði ráð fyrir að þau yrðu rifin og hyrfu. Það átti að koma bílabraut gegnum Grjótaþorpið.

Uppsalir voru rifnir – en það kom ekkert í staðinn. Þar var lengi bílaplan – já, bílastæði – þangað til að byggt var hótel sem líkist Uppsölum talsvert að sniði. En í raun er það hrærigrautur gamals og nýs – endurbyggðar fornminjar, en bara til hálfs.

Auðvitað væri miklu glæsilegra ef Uppsalir hefðu fengið að standa í sinni upprunalegu mynd og líka Fjalakötturinn sem stóð innar í Aðalstræti.

En viðhorfin breyttust. Nú er merkilegt að sjá hvernig byggðin er að þróast. Götur sem voru í niðurníðslu eins og Njálsgata og Grettisgata eru orðnar svo litríkar og fallegar að sérlega skemmtilegt er að ganga þar um. Þar er timburhúsabyggðin býsna heilleg. Þetta eru sönn menningarverðmæti.
Linnulaus og smáskítlegur óhróður – í stað alvöru stjórnmálaþátttöku

Enski rithöfundurinn Hilary Mantel lenti í miklu fjölmiðla- og netfári í fyrra þegar hún lét óvinsæl ummæli falla um bresku konungsfjölskylduna og sérstaklega prinsessuna Kate Middleton. Mantel er afar virtur og vinsæll höfundur og hefur hlotið Booker-verðlaunin tvívegis á síðustu árin.

Mantel er í viðtali í nýjasta hefti tímaritsins New Statesman. Þar tjáir hún sig um þetta fár – viðtalið ber á ensku yfirskriftina I do think the level of public debate is debased.

Hér er brot úr viðtalinu sem gæti átt erindi víðar:

Ég tel að almenn umræða sé komin á mjög lágt plan. Til að skilja hvað þetta er djúpt sokkið, hvað þetta er slæmt, þarf maður eiginlega að verða fyrir hatursherferð sjálfur. Satt að segja, snerti það mig ekki jafn mikið að sumir gætu haldið.

En það sem veldur mér skelfingu er að fólk virðist telja að þessi linnulausi og smáskítlegi óhróður séu einhvers konar frelsi. “Sjáið, hér er ég, að segja mína skoðun!“ […] En þannig er það ekki. Þetta er eins og brauð og leikir til forna, leiðir okkur burt frá því sem skiptir máli.

Þetta hefur komið í staðinn fyrir alvöru þátttöku í stjórnmálum og samfélagsmálum. Mest af þessu er bara skammir og einelti. Þarna birtist þröng og andstyggileg einsleitni. Fólk er hrætt við að skera sig úr hópnum, kannski skiljanlega. Mér finnst þetta vera afskaplega döpur staða.

Hilary Mantel hefur fengið Booker verðlaunin tvívegis, fyrir Wolf Hall 2009 og fyrir Bring up the Bodies 2012. Báðar bækurnar fjalla um Thomas Cromwell, sem var valdamaður á tíma Hinriks konungs VIII.
Börn og byssuleikir

Það þykir sérstaklega ófínt að láta börn leika sér með byssur – þ.e. leikfangabyssur. Þetta er kannski ekki skrítið, við erum flest andsnúin ofbeldi og byssur eru öflug drápstæki. Eitt sinn var meira að segja uppi félagsskapur sem hét „Friðarömmur“ og stóð fyrir herferð gegn því að börnum væru gefnar leikfangabyssur.

Nú upplifum við tíma þegar er afskaplega erfitt að fá börn til að fara út og leika sér. Það er svo margt innandyra sem fangar hugann, og það er nánast eins og hugmyndaflugið til útileikjanna hafi þorrið. Leiksvæði barna eru líka miklu þrengri en áður, það stafar sumpart af því að þau eru verndaðri – jafnvel ofvernduð.

Samkvæmt minni reynslu hefur verið auðveldast að fá son minn og vini hans til að fara út og leika sér, og vera lengi að, ef þeir fá að vera með byssur. Einhvern veginn koma þær hugmyndafluginu í gang þannig að útileikurinn verður skemmtilegur og dugir lengi. Hann felur í sér hlaup og líkamlega áreynslu – sem er æskilegt.

Ég man eftir því þegar hann var afskaplega lítill og við létum hann ekki hafa byssu. Þá fann hann upp á því að nota sviðakjamma sem hann sagði að væri byssa eins og James Bond var með. (Varð þá til brandarinn: Með hverjum kjamma fylgir Bond-byssa.) Því er ekki hægt að neita að börn – sérstaklega drengir – hafa mjög sterka hvöt til þess að ímynda sér að leikföng þeirra séu vopn. Því hefur verið haldið fram að ekki sé æskilegt að kæfa þetta niður.

Guardian birtir í dag grein um börn og byssuleiki sem er tilefni þessara vangaveltna. Höfundurinn heitir Matt Gaw og hann segist hafa bannað börnunum sínum að leika með byssur. Svo hafi hann breytt um skoðun og heimilað byssuleikina. Þá hafi þeir reyndar ekki verið eins spennandi og virtist meðan þeir voru forboðnir.

Gaw segir í greininni að ekki sé vitað um neina fylgni milli byssuleikja barna – eða leikja með hermannadúkkur eins og Action Man – og ofbeldis síðar á lífsleiðinni.
Nýr flokkur – landsmálapólitíkin og borgarmálin

Nýr stjórnmálaflokkur – vinnuheiti Nýi Sjálfstæðisflokkurinn – hægra megin við miðju gæti átt ágæta möguleika. En það er úr vöndu að ráða.

Nú er rætt um að þessi flokkur – sem enn hefur ekki verið stofnaður – bjóði fram til borgarstjórnarkosninga í Reykjavík. Það er dálítið vogað.

Flokkurinn gæti lent í því að koma ekki saman góðum lista, málefnin gætu virst fátækleg, þetta gæti virkað ansi hraðsoðið. Ef fylgið skilar sér ekki og enginn borgarfulltrúi verður kjörinn af listanum, yrði það túlkað sem hrakfarir og flokkurinn sjálfur væri jafnvel andvana fæddur.

En flokkurinn óstofnaði glímir líka við það vandamál að þrjú ár eru til næstu þingkosninga, nema eitthvað óvænt gerist og ríkisstjórnin falli. Þrjú ár í flokki sem hefur hvergi fulltrúa – það er afar langur tími. Það er erfitt að halda liðinu saman við einungis greinaskrif í blöð og bloggfærslur.

Þá er betra að vera kominn með fótinn inn í borgarstjórn í Reykjavík – sem gæti aftur mistekist.

Á landsvísu getur þessi flokkur haft ýmis tækifæri hvað varðar málefni. Hliðstæðir flokkar eru til í nágrannalöndum og hafa víða náð mjög góðum árangri. Flokkurinn yrði alþjóðasinnaður og hallur undir ESB aðild og vestrænt samstarf, hann myndi boða aukið frjálsræði í landbúnaðarmálum, kosti einkaframtaks í menntamálum og heilbrigðismálum, frjáls viðskipti. Hann getur tileinkað sér grænar áherslur og boðað endalok ríkiskapítalisma og klíkukapítalisma. Helstu vændræðin gætu stafað af sjávarútvegsmálunum – nýir flokkar draga oft að sér einstaklinga sem hafa afar sterkar skoðanir á þeim og þá getur allt farið í háaloft.

En það er erfitt að koma sér upp borgarmálastefnu í snarhasti. Út á hvað á hún að ganga? Átakalínurnar í borginni snúast eiginlega ekkert um vinstri eða hægri. Það er helst deilt um skipulagsmál. Ef boða á skattalækkanir á borgarbúa verður það að vera mjög vel ígrundað – það þarf að sýna fram á að þjónusta skerðist ekki. Kröfur kjósenda ganga nefnilega mikið út á aukna þjónustu, betri skóla, aukna dagvistun, fleiri umferðarmannvirki.
Söknuður eftir gömlum gosbrunni – tíminn þegar mátti helst ekki neitt

Myndsleiðið hér að neðan er úr safni British Pathé. Myndir frá Íslandi úr safninu hafa nýskeð verið settar á netið, eins og áður hefur verið getið hér.

Þetta mun vera frá 1961, þetta er í fallegum litum þess tíma. Þarna er fjallað um börn og unglinga sem eru farin að vinna, eins og tíðkaðist á Íslandi þess tíma, það eru sýndar myndir frá fiskveiðum og -vinnslu, garðrækt og frá gömlu sundlaugunum í Laugardal.

Ég upplifði það sem strákur að vera í ýmsum störfum. Í fiski, í sveit, uppskipun, byggingavinnu, ég var sendill og vann í blikksmiðju og prentaði myndir á boli. Þetta var ekkert óvenjulegt.

Þessi fjölbreytta atvinnuþáttaka heyrir mestanpart sögunni til. Ástæðan er einfaldlega sú að það er ekki sama þörf fyrir þetta vinnuafl. Þetta tíðkaðist í samfélagi sem var býsna frábrugðið því sem við lifum í nú.

Ég staldraði sérstaklega við myndirnar af garðyrkjunni. Þær eru teknar í Hallargarðinum – sem er á mótum Fríkirkjuvegar og Skothúsvegar í Reykjavík.

Þarna má sjá ungar stúlkur við störf, en einnig sést glitta í gosbrunninn sem var þarna í garðinum. Þessi gosbrunnur hafði mikið aðdráttarafl fyrir börn – ég man eftir því að hafa buslað í honum á sumardögum.

En svo fór gosbrunnurinn í niðurníðslu, á endanum var fyllt upp í hann og nú sjást hans engin merki.

Svona var andrúmsloftið dálítið á þessum árum, á áttunda áratugnum, það mátti ekki hafa neitt sem var skemmtilegt og helst ekki staði sem fólk safnaðist saman á. Borgarstjórinni og yfirvöldum var afskaplega illa við slíkt. Eitt sinn var meira að segja bannað að afgreiða fólk innandyra í sjoppum, það varð að gerast í gegnum lúgur eða op.

Þetta var gert til að koma í veg fyrir svokallað „sjoppuhangs“, en það fólst í því að fólk staldraði við sjoppum og ræddi saman.

Það er söknuður að gosbrunninum. Það hafa heldur ekki komið aðrir gosbrunnar í staðinn. Í þessu landi, þar sem er nóg af bæði köldu og heitu vatni, er eins og menn átti sig ekki á því að fólki þykir gott að vera þar sem er vatn á hreyfingu.
Safnahúsið endurreist til fyrra hlutverks og virðingar

Það er sannkallað gleðiefni að eitt fegursta og merkasta hús Reykjavíkur skuli aftur fá sitt gamla nafn.

Nú fær að að heita Safnahúsið eins og í upphafi í stað hins óímunnberanlega nafns Þjóðmenningarhús.

Þjóðmenningarhúsið varð til upp úr einhverju furðulegu bralli í kringum aldamótin síðustu. Þá voru bæði Landsbókasafn og Þjóðskjalasafn flutt af Hverfisgötunni, fyrst var þá hugmyndin að fara með forsætisráðuneytið þarna inn – það var líkt og liður í viðleitni Davíðs Oddssonar til að samsama sig Hannesi Hafstein – en þegar það gekk ekki eftir var Þjóðmenningarhúsið stofnað.

Því miður hafði Þjóðmenningarhúsið aldrei neitt inntak. Þarna hefur verið reynt að setja inn einhverjar sýningar, en um leið hefur þetta verið ráðstefnu-, veislu- og kokkteilhúsnæði fyrir ríkið.

Þjóðmenningarhúsið hefur verið opið fyrir ferðamenn – á erlendum ferðavefsíðum má lesa að þetta sé einn af þeim stöðum í Reykjavík sem helst valda ferðamönnum vonbrigðum.

Nú er ætlunin að í Safnahúsinu verði sett upp sýning í samstarfi Þjóðminjuasafnsins, sem sér um rekstur hússins, Listasafns Íslands, Náttúruminjasafns Íslands, Þjóðskjalasafnsins, Landsbókasafns og Stofnunar Árna Magnússonar.

Þarna er tækifæri til að ljá þessu merka húsi alvöru inntak – sem rímar við hið upprunalega hlutverk þess.
Sigmundur Davíð um aðlaðandi borgarumhverfi

Meðal hörðustu gagnrýnenda nýs Aðalskipulags í í Reykjavík hefur verið Guðrún Bryndís Karlsdóttir, sem var í öðru sæti á framboðslista Framsóknarflokksins, segist vera tibúin að taka við fyrsta sætinu, en starfaði áður með Hægri grænum.

Hér er dæmi um ummæli sem hún hefur látið falla um Aðalskipulagið á Facebook.

AR 2010-30 endurskilgreinir götur sem almenningsrými og setur þær í fagurfræðilegan búning, þannig gleymist þjónustuhlutverk þeirra.

Þetta er reyndar mikil einföldun á því sem stendur í Aðalskipulaginu, en þetta stingur líka mjög í stúf við sýn Sigmundar Davíðs Gunnlaugssonar, formanns Framsóknarflokksins, á borgarskipulag. Hana setti Sigmundur meðal annars fram í viðtali í Silfri Egils 2008.

Þar leggur Sigmundur áherslu á nauðsyn þess að bogarumhverfið sé aðlaðandi og fagurt, hann segir að komið sé nóg af arkitektúr eins og hann hafi birst í úthverfabyggðum, hann leggur áherslu á að miðjan þurfi að vera sterk og á nauðsyn þess að byggðin hafi heildarsvip. Á þessum árum höfðu orðið mörg skipulagsslys í Reykjavík og Sigmundur fjallar nokkuð um þau. Hann leitar svo fyrirmynda í erlendum borgum þar sem gamlir miðbæir hafa vaknað til lífsins.

Kannski hefði Framsókn átt að setja þessar hugmyndir á oddinn í borgarmálunum?

Hér er fyrri hluti viðtalsins við Sigmund:

Og hér er seinni hlutinn:
Hvers vegna hætti Guðni við? Hvað gerir Framsókn?

Frétt Eyjunnar frá því í gærkvöld, þess efnis að Guðni Ágústsson væri hættur við að fara fram í Reykjavík, kom eins og sprengja.

Lesendur voru forviða – og þeir eru það enn. Það hefur ekki komið fram nein almennileg skýring á því hvað gerðist.

Það var búið að boða til kjördæmisfundar sem átti að fara fram í dag og svo var áformaður blaðamannafundur á sjálfum Reykjavíkurflugvelli.

Þetta virtist allt klappað og klárt. En hvað gerðist? Hvers vegna skeði þetta svo snögglega?

Framboð Guðna hefur verið aðalfréttin síðustu vikuna – og aðalumræðuefnið á Facebook.

Reyndar verður að segjast eins og er að margir fóru algjörlega fram úr sér – sjaldan hefur maður séð jafn illa talað um mann á þessum umræðuvettvangi og Guðna síðustu vikuna.

Óhroðinn var eiginlega með eindæmum.

En Framsóknarflokkurinn er í alvarlegum vandræðum. Það er ekki gott að geta ekki mannað framboðslista í sjálfri höfuðborg landsins – og einungis 35 dagar til kosninga.

Guðni gat verið leiðin til að bjarga flokknum – sem er sá næst stærsti á landsvísu – frá afhroði í borginni. Nú er vandséð hvaða ráða flokkurinn getur gripið til. Það getur ekki verið auðvelt fá fólk til að ganga til liðs við framboð sem hefur sama og ekkert fylgi og enga málefnastöðu – og þá allra síst eftir þessa furðulegu atburðarás.

Guðni var ataður auri á Facebook, en ekki veit maður hvort það olli því að hann hætti við.
Miklar vinsældir Katrínar – en tortryggni í garð Sigmundar, Bjarna og Árna Páls

Könnun MMR á áliti almennings á persónuleika stjórnmálamanna gefur ýmsa möguleika á vangaveltum.

Í fyrsta lagi er það staða Katrínar Jakobsdóttur. Hún algjörlega rústar samkeppninni. Hún er talin vera heiðarleg, gædd persónutöfrum, hún er sögð standa við sannfæringu sína, vera í tengslum við almenning og hún er talin ákveðin og sterk.

Sá eini sem getur keppt við hana er Jón Gnarr sem er á leið út úr stjórnmálum. Og jú – Ólafur Ragnar Grímsson er talinn vera sterkur og ákveðinn, fæddur leiðtogi, en hann skorar ekkert sérlega hátt í heiðarleikanum.

Ef marka má þetta ættu Katrínu að vera allir vegir færir í stjórnmálum. Það virkar eiginlega eins og það sé félagsskapurinn – flokkurinn sem hún veitir forystu – sem dregur hana niður. Í öðrum hópi gæti Katrín orðið forsætisráðherra – eða hvað?

Karlmennirnir, Sigmundur Davíð Gunnlaugsson, Árni Páll Árnason, og Bjarni Benediktsson, veita forystu flokkum sem njóta talsvert meira fylgis en VG. En þeir koma allir mjög illa út úr þessari könnun, sérstaklega hvað varðar mat fólks á heiðarleika þeirra, sannfæringu og skilningi á kjörum almennings.

Það mætti næstum álykta að þar sé öfugt farið en með Katrínu – að þeir þrír dragi flokka sína niður.

Ef marka má könnun MMR ber Katrín Jakobsdóttir höfuð og herðar yfir þá sem eru í landsmálapólitíkinni. Hvers vegna nær hún þá ekki meiri árangri?
Verðlaunaþýðing Ingunnar – og hinar sem eru líka frábærar

Ingunn Ásdísardóttir er feikilega vel að Íslensku þýðingarverðlaununum komin. Þau hlýtur hún fyrir bókina Ó – sögur um djöfulskap eftir Carl Jóhan Jensen. Bókin er þýdd úr færeysku – þetta er stór bók bæði í sniði og hugsun, það var ekki áhlaupaverk að þýða þennan texta.

En það gerir Ingunn af feikilegri list.

Annars er þetta eiginlega hálf sorglegt – eða kannski gleðilegt.

Þarna voru nefnilega tilnefndar aðrar þýðingar sem hefðu verið mjög verðugar þessara verðlauna. Jú, það er sorglegt að þær séu ekki verðlaunaðar, en gleðilegt að slíkar afbragðsbókmenntir skuli birtast í góðum íslenskum þýðingum.

Þarna er hið mikla rit Rannsóknir eða Istoriai eftir Heródótos, verkið sem segir frá stríðunum milli Grikkja og Persa. Stefán Steinsson gerði þá þýðingu.

Þarna er heildarsafn ljóða Tomasar Tranströmer, Nóbelsverðlaunahafans sænska, í þýðingu Njarðar P. Njarðvík.

Og þarna er eitt af höfuðverkum bandarískra bókmennta, As I lay dying, Sem ég lá fyrir dauðanum, en það þýddi Rúnar Helgi Vignisson.

Það hefur ekki verið auðvelt að velja milli þessara þýðinga, hver þeirra sem er hefði getað hreppt verðlaunin. Lesendur síðunnar eru hvattir til að kynna sér þessar bækur.