Þess vegna mótmælum við öll, grein Einars Más

Hér er grein eftir Einar Má Guðmundsson sem birtist í Morgunblaðinu í gær. Þar nefnir hann meðal annars þá einkennilegu staðreynd að þeir sem settu þjóðfélagið á hausinn ætli að sitja áfram eins og ekkert hafi í skorist, sömu aðilar haldi áfram að eiga fjölmiðlana – og hinn furðulega norska hernaðarráðgjafa sem er ríkisstjórninni til halds og trausts.

- - -

Hverju er verið að mótmæla? Jú, það verður æ augljósara að ríkisstjórn Geirs Haarde lítur svo að hún eigi mun fremur í stríði við fólkið í landinu en ástandið sem hún hefur leitt yfir fólkið í landinu. Þetta sést á viðhorfum Geirs Haarde og ríkisstjórnar hans til fólksins í landinu og algjöru viljaleysi þeirra sem í henni sitja til að axla nokkra ábyrgð á ástandinu sem þau voru vöruð við en gerðu ekkert í. Bara sú staðreynd með hvaða hætti Geir Haarde og Ingibjörg Sólrún fóru með auðjöfrunum til útlanda sem kynningarfulltrúar gjörspillts bankakerfis og reyndu að verja það í stað þess að grípa til aðgerða á staðnum gerir þau gjörsamlega óhæf til að leiða okkur út úr því ástandi sem þau hafa leitt okkur í. Ríkisstjórnin lítur á þjóð sína sem skríl og vandræðafólk. Væri hér um forræðismál að ræða og ráðamenn foreldrar okkar væru þeir dæmdir óhæfir og barnaverndarnefnd sett í málið. Alþjóðasamfélagið tekur ekki mark á þessu fólki vegna þeirrar augljósu spillingar sem ríkir. Þegar þau birtast spyr alþjóðasamfélagið: Eruð þið komin aftur? Við héldum að þið væruð búin að segja af ykkur eða ykkur hefði verið vikið frá völdum.

Gamla kerfið er enn við völd og ætlar að halda þeim. Það á að velta kreppunni yfir á fólkið í landinu og halda svo áfram einsog ekkert hafi í skorist. ICESAVE málið er í slíkum hnút að á það verður ekki höggvið með einhverju kennitöluflakki og þeirri sígildu sjálfsvorkunn að allir séu svo vondir við okkur. Þar verður einfaldlega að opna bókhald sannleikans og leiða hið rétta í ljós og láta þá sem leiddu þetta yfir okkur borga brúsann. Hverjum voru lánaðir ICESAVE peningarnir og hvað varð um hollenska sjóðinn? Fjármálaeftirlitið getur heldur ekki starfað einsog það hefur gert, með allan sinn ICESAVE pakka á bakinu, það gefur augaleið. Á meðan ríkisstjórnin getur ekki tekið á neinum af þessum málum veltur veruleikinn yfir fólk í formi skulda og atvinnumissis. Þúsundir standa við brún örvæntingarinnar og horfa ofan í hyldýpið og ríkisstjórnin segir okkur ekki nokkurn skapaðan hlut. Þess vegna mótmælum við og höldum því áfram þó þið kallið okkur skríl og beinið athyglinni að eggjum og öðrum aukaatriðum.

Þó virðist ríkisstjórnin hafa fundið eitt ráð. Hún hefur ráðið norskan hernaðarsérfræðing sér til halds og trausts. Maðurinn heitir Björn Richard Johansen. Hann birtist á sjónvarpsskjánum föstudaginn 7. nóvember síðastliðinn og tjáði okkur í gegnum fréttamann RUV að á Íslandi væru til neyðarráðstafanir gegn náttúruhamförum en ekki fjármálakreppum og að áætlunin sem að unnið væri eftir væri neyðaráætlun NATO. Einhvern tíma þýddi neyðaráætlun NATO herlög og fengu Grikkir að kenna á slíkri áætlun árið 1967. Sú hét Prómeþeifsáætlunin. Hvað skyldi okkar heita? Lokaplanið? Eða kannski er NATO ekki jafn goðafræðilega sinnað lengur. Á meðan Björn Richard Johansen tjáði sig runnu tvö myndskeið yfir sjónvarpsskjáinn, annað af þvögu mótmælenda að ganga niður Bankastrætið og hitt af ásatrúarmönnum við trúarathafnir sínar. Kannski skýrist þetta af því að Geir Haarde kallar okkur sem mótmælum friðsamlega þeirri meðferð sem þjóð okkar hefur hlotið skríl. Forsætisráðherrann kallar þegna sína skríl. Ég er skríll. Mér virðast Geir Haarde og ríkisstjórn hans komin í nákvæmlega sömu stöðu og austuþýski kommúnistaflokkurinn var árið 1953 þegar verkamenn mótmæltu og kröfðust lýðréttinda. Fyrst þjóðin, sem hann kallar skríl, velur hann ekki ætlar hann að velja sér þjóð. Þessu hljótum við öll að mótmæla einsog maðurinn sem stendur á Austurvelli og horfir á þinghúsið gerði á sínum tíma.

Þegar nánar er aðgætt kemur í ljós að þessi norski hernaðarráðgjafi Geirs Haarde er fyrrverandi ráðgjafi Bjarna Ármannssonar og spunameistari Glitnis. Bara sú fortíð mannsins gerir nærveru hans óásættanlega. Björn Richard Johansen er titlaður yfirmaður fjárfestingartengsla Glitnis í Noregi og í fréttum frá 2007 er greint frá því hvernig hann stóð sig á erlendum vettvangi við að hvítþvo íslenska bankakerfið. Nú skýtur hann aftur upp kollinum og segist vera með neyðaráætlun NATO í vasanum og ætlar í stríð við ásatrúarmenn og mótmælendur. Þarf frekari vitnanna við? Þetta er hrein og klár móðgun við fólkið í landinu. Ég krefst þess að þið losið við þennan mann og Ingibjörg Sólrún Gísladóttir og Össur Skarphéðinsson geri grein fyrir þessu máli. Samt er þetta svo lýsandi um það hverjir hafa haldið um valdataumana, hverjir halda um valdataumana og hverjir ætla sér að halda um valdataumana. Íslenskur almenningur á að hreinsa upp eftir þetta lið, auðmennina og stjórnmálmenn þeirra, í margar kynslóðir og það ætlar að halda áfram að stjórna okkur. Það er búið að skuldsetja okkur út á kaldan klaka, veðsetja okkur inn í framtíðina og þegar við mótmælum fáum við á okkur skrílsstimpil ríkisstjórnarinnar. Það á ekki að bæta tjónið með því að sækja það til þeirra sem ollu því heldur á að velta því yfir á almenning, enn einu sinni. En nú segir almenningur NEI. Þess vegna mótmælum við.

…

Lítill strákur, sem var á ferð með föður sínum, sá fána í hálfa stöng. Hann spurði föður sinn af hverju fáninn væri svona. Faðir hans sagði að það væri af því að einhver hefði dáið. “Nú, hann hefur þá ekki náð að hífa hann alla leið,” sagði strákurinn. Þannig er ríkisstjórnin okkar. Fáni hennar er í hálfa stöng. Það sjá bæði feður og synir. Hún nær ekki að hífa hann alla leið úr þessu. Ég tek það fram að fréttin úr ríkissjónvarpinu um norska hernaðarsérfræðinginn var ekki á vegum Spaugstofunnar og að þetta er grafalvarlegt mál. Kannski nær norski hernaðarsérfræðingurinn að blása lífi í þessa drukknuðu ríkisstjórn með einhverjum löngu gleymdum Glitnisgöldrum eða björgunarbrellum frá Bjarna Ármannssyni, en síðasta þjóðhátíðardag, 17. júní, fór ég niður á Austurvöll og sá ríkisstjórnina sitja á stólum við styttu Jóns Sigurðssonar. Ég hugðist drekka í mig hátíðleikann og meðtaka skilaboð leiðtoganna, en ósköp var uppskeran rýr, nánast einsog seglin hans Þórbergs Þórðarsonar. Þau voru fannhvít í huga Þórbergs en reyndust barkarlituð í veruleikanum. Það voru mikil vonbrigði fyrir mig, segir Þórbergur.

Nú veit ég af hverju þessi hátíðarsamkoma var svona mikil vonbrigði fyrir mig og aðra sem þarna voru. Ráðamenn vissu hvert stefndi. Það var ekki verið að fagna stofnun lýðveldisins. Þetta var útför þess. Og nú ætla forsöngvarar útfarinnar, sjálfur kirkjukórinn, að fara að stjórna endurreisninni. Baugsveldið, sem haldið hefur okkur í fáfræði, á enn að stjórna fréttaflutningi og bankarnir skulu færðir örlítið aftur í tímann, en allt sama gamla liðið uppi á dekki. Það á að halda öllum nýjum hugsunum og öllum nýjum vindum eins langt í burtu og hægt er. Lætur almenningur í stjórnarflokkunum bjóða sér þetta eða er enginn almenningur lengur í stjórnarflokkunum? Er þar bara forysta, umkringd jáfólki, svipað og var í Austur-Evrópu?

Hefur mér tekist að útskýra hvers vegna við erum að mótmæla, hverju við erum að mótmæla og af hverju við ætlum að halda áfram að mótmæla? Við erum að mótmæla ríkisstjórninni, fjármálakerfinu og auðstéttinni sem sölsað hefur undir sig ómælda fjármuni, veðsett sjálfsvirðingu okkar og virðist í engu tilbúin að bæta ráð sitt. Þvert á móti virðist hún reiðubúin að endurtaka leikinn. Ef marka má nýjustu fréttir hefur þessi auðstétt ekki verið með neitt annað í huga en að bjarga eigin skinni og notað upplýsingar úr bankakerfinu til þess. Það var beinlínis aumkunarvert að horfa á tvo framsóknarmenn í sjónvarpsþættinum Markaðurinn væla yfir óförum sínum í sjónvarpinu og ætla að kenna ummælum Davíðs Oddssonar í einhverju samkvæmi um þær. Það er alveg sama með hvaða mynt þessir menn hefðu fengið að valsa um heiminn, kerfi þeirra var jafn sjúkt og spillt fyrir því. Þannig er verið að reyna að drepa umræðunni á deif, finna tæknileg mistök, kenna öðrum um og benda á hinn. Þannig er ég ekki að draga úr ábyrgð Seðlabankans. Hún er gríðarleg, en auðmennirnir vísa hver á annan og kerfið er alveg eins. Þetta fólk sem biður okkur almenning að persónugera ekki vandann kann sjálft ekkert nema að persónugera vandann. Eftir standa Samfylkingarmennirnir einsog landafræðikennarar og segja okkur hvar Evrópa sé og Sjálfstæðismenn einhvers staðar milli skips og bryggju. Á meðan þessu fer fram sleppa allir við að tala um það sem skiptir máli, samfélagið hér og nú. Ástandið er ekki tæknilegs eðlis. Hér er þjóðfélagsmeinsemd á ferð þar sem auðstéttin, allir stjórnarflokkar undangenginna ára, eftirlitskerfi og bankar er meinið. Framsóknarmenn eru óþreytandi við að tilkynna okkur það að þeir séu ekki í ríkisstjórn. Við vitum það ósköp vel, en þeir rifja aldrei upp sinn þátt í einkavæðingunni og hvernig þeir færðu sínum mönnum ómælda fjármuni á silfurfati.

Já loksins þegar einhver segir af sér þá er það framsóknarmaður og þá fyrir að hafa rétt fyrir sér. En hvað segir það um flokkinn að Bjarni Harðarson fari þessa leið? Ef Framsóknarflokkurinn vill ná í eitthvað af einhverju sem hann eitt sinn hafði þarf hann fleygja hnífasettum og leggja niður samsærin, bæði í huganum og veruleikanum. Framsóknarflokkurinn þarf að hafna jakkafatavæðingu frjálshyggjunnar, fara í vinnuskyrturnar og setjast upp á traktorana, í stuttu máli sagt, spjalla við sitt fólk, spjalla við bændur. Bændur þurfa svo sannarlega á talsmönnum að halda, en Framsóknarflokkurinn hefur svikið bændur, því forystunni þótti svo sveitó að standa með sínu fólki. Björn Ingi Hrafnsson spjallaði við Kaupþingsfurstann Sigurð Einarsson í Markaðnum. Eða á að kalla þetta spjall? Þetta minnti meira á miðilsfund. Björn Ingi var einmitt krónprins hins spillta framsóknarflokks, sjálf fatahreyfingin holdi klædd, maður sem gekk um með greiðslukort flokksins og keypti sér sokka og skyrtur og kom fram sem fullkominn spjátrungur. Framsóknarflokkurinn er fyrir löngu búinn að kokgleypa allt sem hann á ekki að gera, steingleyma öllu er varðar jafnvægi í byggðum, tengsl manns og náttúru, enda arkítekt þess kvótakerfis sem leikið hefur byggðir landsins grátt, og því mun þessi flokkur aldrei komast úr sporunum fyrr en hann hefur tekið til í rústum fortíðarinnar, gert upp við kvótakóngana, kauphallarbraskarana og S-hópana. Svipað og Albert Camus álítur að Sýsifos hafi verið hamingjusamur maður kýs ég að líta svo á að Bjarni Harðarson hafi verið að reyna að gera uppreisn innan flokksins, en tæknin sveik hann, sem er auðvitað dæmigert fyrir Framsóknarflokkinn.

Ég er í stuttu máli að segja að þetta er spurning um trúverðugleika. Svipaðan vanda á Samfylkingin við að etja. Ég hélt um daginn erindi með Samfylkingarmanni fyrir hóp útlendinga. Það helsta sem Samfylkingarmaðurinn hafði upp á bjóða var að kynna útlendingunum, sem flestir voru í Evrópusambandinu, reglugerðir Evrópusambandsins og hvaða skilyrði lönd þyrftu að uppfylla til að vera gjaldgeng í þeim klúbbi. Vitaskuld gekk þessi Samfylkingarmaður á dyr þegar ég hóf mál mitt, enda virðist þessi flokkur lítt vilja heyra sjónarmið hins almenna borgara. Suma Samfylkingarmenn dreymir um að tilheyra pólitískri embættismannastétt innan yfirbyggingar Evrópusambandsins. Þá yrðu þeir enn lengra frá þjóðinni og gætu dælt yfir hana ópersónulegum reglugerðum um allt milli himins jarðar. Þessi þróun hefur verið mjög gagnrýnd af öðrum Evrópubúum sem þurfa að búa við þessar reglugerðir innan Evrópusambandsins.. Ef það verður uppstokkun í pólitíkinni, sem örugglega verður, geri ég alveg ráð fyrir að þessi armur Samfylkingarinnar og “fatahreyfing” Framsóknarflokksins geti átt samleið á meðan jafnaðarmenn úr Samfylkingu og Vinstri grænum muni þétta raðir sínar. Hér er ég ekki að taka neina endanlega afstöðu til Evrópusambandsins, bara að benda á hvað umræðan hefur verið takmörkuð, og í hana vantað marga þætti.

…

Landið er í pólitískri kreppu, hvort sem pólitíkusarnir sjá það eða ekki. Orðin: Ríkisstjórnarsamstarfið gengur vel, eru öfugmæli sem allir hlæja að. Gangi það vel er það líka eina af ástæðunum fyrir því hvað allt gengur illa. Pólitísku kreppuna hefur mátt sjá í hnotskurn í ringulreiðinni sem ríkt hefur í borgarstjórnarmálunum. Skoðið til dæmis spillta afstöðu borgarstjórnarmeirihlutans í heilbrigðismálum sem kristallaðist í tillögum Jórunnar Frímannsdóttur um húsnæðisvandræði áfengissjúklinga og fíkla; það mál var eins konar míkrókosmos hinnar þjóðfélagslegu kreppu; og nú er Heilsuverndarstöðin, gæluverkefni einkavæðingarinnar, farin á hausinn. En myndin í borgarstjórnarmálunum er bara skopmynd við hlið hryggðarmyndarinnar sem blasir við á landsvísu, í nánast óstarfhæfu þingi og ríkisstjórn sem sendir ekki frá sér nein skilaboð og hefur engan trúverðugleika. Baráttufólkið sem kemur saman á Austurvelli og víðar hefur ekki verið að skipa sér í pólitískar fylkingar. Þetta er sjálfspottin hreyfing fjöldans. Við erum að mótmæla ástandinu einsog við höfum greint það. Það hlaut að koma að því að fólk léti í sér heyra og við hefðum betur verið fyrr á ferðinni, en betra er seint en aldrei. Þess vegna hittumst við hjá styttunni af Jóni Sigurðssyni og mótmælum öll.