arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Það þarf nýtt Bretton Woods

Það er skelfilegt hvað efnahagskerfi heimsins eru viðkvæm.

Það nötrar allt vegna Grikklands, sem er smáríki með ellefu milljón íbúa. En bankar hafa lánað þangað stórar fjárhæðir og svo eru aðrar fjármálastofnanir sem hafa tryggt þessar skuldir.

Það er talað um að vandinn frá Grikklandi breiðist út, og í vikunni var röðin komin að Ítalíu. Um tíma óttuðust menn hrun vegna Ítalíu, en svo bjargaðist það í bili og nú er ítalska þingið búið að samþykkja niðurskurðarfjárlög.

Matsfyrirtækin lækka einkunnir ríkja til vinstri og hægri, og allir virðast hafa gleymt því að þau gáfu bönkum vestan hafs og austan bestu meðmæli rétt áður en þeir hrundu.

Í Bandaríkjunum tala menn um yfirvofandi hrun vegna þess að forsetinn kemur ekki í gegn áformum um að hækka skuldaþak ríkisins. Ef það tekst ekki er sagt að það geti ekki staðið við skuldbindingar sínar.

Þetta er óþolandi ástand, og ekki bætir úr skák að fjölmiðlun nútímans er slík að allar fréttir berast um heimsbyggðina á örskotsstundu – og að vegna þess hvað fjölmiðlunin er linnulaus er stundum erfitt að sjá hlutina í samnhengi, greina aðalatriði frá aukaatriðum.

Suma dreymir um að þetta kerfi hrynji einfaldlega og að nýtt verði byggt upp. Það kann þó að vera hættulegur draumur. Efnahagshrunið 1929 leiddi miklar skelfingar yfir mannkynið. Við höfum þrátt fyrir allt lifað mikla velmegunartíma og miðað við það sem oft hefur verið áður er friður í veröldinni. Besta vonin er að hægt verði að gera umbætur á efnahagskerfinu sem gætu dugað til langframa, ekki ólíkt Bretton Woods kerfinu sem var komið á í stríðslok. Það reyndist mjög farsælt.

Eftir hörmungar stríðsins skildu stjórnmálamenn að nauðsyn var að koma á stöðugleika. En aðstæður í veröldinni eru aðrar, víða ráða skammtímasjónarmið og sérhagsmunir, svo maður er ekki alltof vongóður.
Sá hann þetta ekki?

Lesandi síðunnar sendi þessar línur:

- - -

http://eyjan.is/2011/07/14/styrmir-stjornmalastettin-og-bankar-i-samsaeri-gegn-almenningi/

Styrmir segir:

„Smátt og smátt er að koma í ljós [SIC] að hinir kjörnu fulltrúar fólksins hafa verið að breytast í pólitíska yfirstétt, sem á sinna sérstöku hagsmuna að gæta en hefur komið sér vel fyrir í skjóli hins lýðræðislega valds, sem fylgir kjöri þeirra en jafnframt á kostnað skattgreiðenda.“

Stymir virðist ekki átta sig á því að þessa orð gætu átt við um allt lýðveldistímabil Íslands. Og kannski lengra aftur.

Hann var ritstjóri Mbl í áratugi. Sá hann þetta ekki þá? Var maðurinn blindur?
Syntagma

Ég fór á Syntagmatorg í Aþenu í gærkvöldi og í morgun.

Þar eru ennþá tjaldbúðir mótmælenda. En þær eru orðnar nokkuð sjúskaðar og krafturinn virtist ekkert sérlega mikið.

Þarna er talsvert af anarkistum, en líka tjald þar sem flaggað Palestínufánanum og annað þar sem er flaggað með gamla konungsfánanum og fána býsantínska veldisins.

Það eru opin ræðuhöld á palli og svo var sungið fram á nóttina.

En kaffihúsin voru líka opin og þarna fóru um karlar að selja lottómiða.

Það er þó ljóst að mótmælin geta gosið upp aftur með litlum fyrirvara. Maður sér að ástandið í Aþenu er ekki gott. Það er mikið um lokaðar búðir, tómt verslunarhúsnæði og veitingahús sem hafa lagt upp laupana.

Grikkir gengu í gegnum langvarandi góðæri sem reyndist vera falskt og fyrst og fremst byggt á ódýru lánsfé. Eftirstöðvarnar eru býsna hrikalegar. Það eru ýmsar hugmyndir á lofti og þær eru kannski ekki allar jafn gáfulegar.

Einn maður sagði við mig að þetta væri samsæri til að ná auðlindum Grikklands, olíu, gulli, málmum og fleiru.

Ég sagði einmitt – og lét þar við sitja.
Sævar

Ég kynntist Sævari Ciecielski eftir að hann slapp úr fangelsi á níunda áratugnum.

Ég man að rétt eftir það sátum við Illugi á Gauknum með Sævari og ónefndum alþingismanni.

Mér fannst það skemmtilegt. Alþingismaðurinn, við drykkfelldu ungu blaðamennirnir og frægasti sakamaður Íslands.

Sú frægð hefur ábyggilega reynst Sævari þung í skauti.

Sævar hélt alltaf fram sakleysi sínu. Hann barðist fyrir að sanna það. Svo ótalmargt hefur komið fram sem sýnir að málatilbúnaðurinn var hreint hneyksli – nú síðast bók Hauks Guðmundssonar, fyrrverandi rannsóknarlögreglumanns í Keflavík.

Sævar mun ekki upplifa að mál hans verði tekið upp að nýju. En það breytir því ekki að það er vel hægt að taka málið upp – og veita Sævari uppreisn æru ef sú verður niðurstaðan.

Sævar átti erfitt líf og deyr fyrir aldur fram. Síðustu árin gaf hann sig vímunni á vald, dvaldi aðallega í Kaupmannahöfn. Blessuð sé minning hans.
Spillingarnet Murdochs

Rupert Murdoch var sérstakur vinur Margaret Thatcher. Hann hélt meira að segja jól með henni. Um hann er samt ekki orð í ævisögu hennar.

Fjölmiðlar Murdochs snerust gegn John Major – og studdu Tony Blair til að verða forsætisráðherra.

Þeir lögðu hins vegar Gordon Brown í einelti. Brown var skíthræddur við Murdoch-pressuna.

David Cameron er besti vinur Rebekah Brooks, sem er forstjóri News Incorporated, fyrirtækis Murdochs. Og jú, þau eru saman á jólunum. Cameron réð Andy Coulson, ritstjóra News of the World, sem talsmann sinn. Hann varð að segja af sér eftir að símhlerunarmálin komust í hámæli. Símhleranirnar hafa nú reynst vera miklu víðtækari og alvarlegri en fyrst var haldið.

Murdoch studdi stríðið í Írak eindregið – það má jafnvel segja að fjölmiðlar hans hafi riðið baggamuninn um stuðninginn við stríðið.

Þegar hins vegar hermennirnir fóru að koma heim í líkpokum fóru Murdoch-fjölmiðlarnir að hlera síma ættmenna þeirra til að ná í fréttir og sögur.

Marina Hyde skrifar um þetta spillingarnet í Guardian.
Mál Strauss-Kahn tryggir lélegum forseta endurkjör

Mál Dominique Strauss-Kahn veldur því að Nicolas Sarkosy, sem þykir lélegur og óvinsæll forseti, verður áfram í embætti. Strauss-Kahn þótti mjög líklegur til að velta forsetanum.

Eva Joly sigraði glæsilega í forvali græningja, en hún á ekki möguleika. Framboð hennar er heldur ekki hugsað með þeim hætti, hún er einfaldlega í baráttunni til að vekja athygli á málstað græningjanna.

Ég hef áður skrifað um að þrjár konur gætu verið á móti Sarkozy, Eva Joly, Marina Le Pen og Martine Aubry.

Marine Le Pen er dóttir hins gamla leiðtoga Þjóðfylkingarinnar, Jean Marie Le Pen, en hún er hefur klætt boðskapinn í neysluvænni búning. Stefnan er vond, en Marine er klár stjórnmálamaður.

Martine Aubry er stórmerkileg kona, og í raun prýðilegt forsetaefni. Hún er dóttir Jacques Delors, sem eitt sinn var framkvæmdastjóri Evrópusambandsins. En hún virðist heldur ekki eiga mikla möguleika – kannski er hún ekki nógu mikill ræðuskörungur, kannski vilja Frakkar ekki konu sem forseta. Aubry er núverandi formaður Sósíalistaflokksins, hins gamla flokks Mitterrands.

Í staðinn er það Francois Hollande, fyrrverandi formaður Sósíalistaflokksins, sem helst virðist skáka Sarkozy í skoðanakönnunum. Hollande á samt tæplega möguleika í kosningunum. Hann þykir heldur léttvægur stjórnmálamaður.

Í Frakklandi er kosið milli allra frambjóðenda í fyrri umferð forsetakosninga, en á milli tveggja efstu í síðari umferðinni.
Réttarfarið og klíkurnar

DV birti í gær merkilega útttekt á því hvernig Byr var misnotaður af Jóni Ásgeiri, Pálma í Fons og þeim félögum.

Samkvæmt dómnum sem féll í Exetermálinu verður þó varla hægt að koma lögum yfir þá félaga vegna þessa athæfis – dómurinn gengur út á að þurfi að sanna að fyrir hendi sé ásetningur um að valda tjóni.

Þannig þurfa menn í raun að játa að hafa ætlað að vinna mein til að hægt sé að dæma þá fyrir svona athæfi.

Þetta er eiginlega nýung í íslensku réttarfari, en viti menn, formaður lögmannafélagsins fagnar þessu, rétt eins og yfirleitt þegar fjárplógsmenn eygja von um að sleppa undan réttvísinni – og raunar kynferðisglæpamenn líka. Formaðurinn er ágætt skemmtiefni í bloggheimum, en það er furðulegt að stéttin skuli velja hann sem foringja sinn og talsmann.

Talað er um að Hæstiréttur muni snúa við þessum dómi, en ég hef enga obboslega trú á því. Við erum lítið samfélag sem skiptist í klíkur – og það virðist lítið ætla að breytast þrátt fyrir hrun.
Engin takmörk

Ég skrifaði pistil fyrr í dag um að menn væru líklega full bjartsýnir varðandi siglingar um Norðurpólinn og fékk þau viðbrögð á vef sem fjallar um stjórnmál að ég vilji líklega selja Þingvelli.

Svona er stjórnmálaumræðan á Íslandi í dag. Maður verður dapur.

Verst er að þessi skrif bera handbragð manna sem hafa tekið þátt í stjórnmálum og fjallað um þau og ættu að vita betur.

En þeir virðast telja að aðstæðurnar séu slíkar að allt sé leyfilegt. Það séu engin takmörk lengur.

En norðursiglingarnar eru viðkvæmt mál – það er kannski vegna þess að í þeim felst blautur draumur um að Bandaríkin komi aftur með lið sitt á okkar svæði.
Langt í norðursiglingar

Tal um hið „nýja norður“ kann að vera nokkuð fljótfærnislegt, enda er það að miklu leyti sett fram í áróðursskyni í umræðunni hér á landi. Það er talað um að framtíð þjóðarinnar liggi þar, en í raun er þetta afskaplega óljós málflutningur.

Það sem gerist í Norðurhöfum þegar ísinn hopar er að siglingaleiðir kunna að opnast og einnig aukast möguleikar á olíu- og námavinnslu og fiskveiðum.

Það er spurning hvernig Íslendingar njóta þessa. Við eigum ekki strönd að Norður-Íshafinu og getum ekki gert tilkall til auðæfa þar. Íslendingar hafa stundað fiskveiðar þarna norðurfrá, en Rússar og Norðmenn virðast stefna í að skipta þeim á milli sín.

Aðalbreytingin hvað Ísland varðar eru siglingarnar. Þeim fylgja bæði hættur og tækifæri. Hins vegar er þetta ekkert sem er að fara að gerast á morgun eða hinn, eins og Einar Sveinbjörnsson veðurfræðingur segir í nýrri bloggfærslu:

„Opnun þessarar nýju siglingaleiðar kann að vera tálsýn þegar horft er til þess að eins og oft hefur verið bent á að þá verða hafsvæðin um austanvert Ísahfið, þ.e. með Skandinavíu og Síberíu íslaus kannski frá miðjum ágúst og fram til loka september. Hlýnun loftslag mun vissulega haf gríðarlega mikil áhrif á ísmagn og útbreiðslu. Hún kemur þó ekki í veg fyrir það að hið seltulága Íshaf leggur yfir veturinn. Sjálfur hef ég stundum bent hinum bjartsýnu með siglingaleiðina að í október eftir að kólna tekur að ráði, þá myndast ís á hafsvæðum þarna norðurfrá sem eru um 10 x flatarmál Íslands !

Stephen Carmel bendur auk þess á það að þó leiðin sé styttri á korti, þýði það ekki að hún sé ódýrari þegar flutningar eru annars vegar. Ýmsar hættur og tafir geta fylgja sjóferðum ef þræða þarf á milli ísspanga og rekíss.

Vera kann með aukinni hlýnun að ísinn bráðni fyrr að sumrinu og íslausar vikur verði mun fleiri. En það verður vart fyrr en eftir einhverja áratugi og kemur ekki í veg fyrir þá staðreynd að áfram mun frysta þarna norður frá að haustinu þegar sólin gengur undir. Seltulítill yfirborðsjórinn mun þá áfram frjósa og mynda heilu hafþökin af illfærum hafís fyrir flutningaskip…“
Sigrún: Erfitt starf sérstaks saksóknara

Sigrún Davíðsdóttir skrifar á ensku á bloggsíðu sína um dóminn í Byrsmálinu. Hún segir að Sérstakur saksóknari gæti líklega pakkað saman ef hann yrði staðfestur í Hæstarétti. Þarna séu öll merki um athæfi sem vinni gegn hagsmunum bankans en hins vegar túlki dómurinn það svo að um ásetning sé ekki að ræða, ólíkt því til dæmis þegar verið er að dæma fíkniefnasala. Niðurlag greinarinnar er svohljóðandi:

„The Byr ruling was a test case for the Special Prosecutor. So many of the cases that he will bring to court will most likely reflect similar situation: the charged has done things that cause a loss to a listed company. Since these were clever people and there is a certain purpose to the deals the Prosecutor will charge them for a criminal intent. The Byr case shows that there can be judges who absolutely cant see any criminal intent. Just negligence.

There are many cases in Iceland where a drug dealer has been caught with a bag of ‘goods and he just says he didnt know what it was whereas the judge rules that it had to be clear to him what he was supposed to do with the drugs. In these cases, the judge reads into the circumstances certain intent. In the Byr case, the judge sees the loans, sees the losses they cause, but he cant see anything intentional though the loans make no sense except understood in the context they were made.

If this will be the case regarding pending charges, its clear that it will be very hard for the Special Prosecutor to get rulings in his favour. It will be of utmost interest and importance to see what the Supreme Court makes of the Byr case. Not all is yet lost and its still too early to send the Special Prosecutor packing. The Byr case shows that the Special Prosecutor has some formidable hurdles in court. And Icelanders are asking if it really is the case that circa 30 individuals who turned the Icelandic economy on its head will be able to live happily ever after with the proceeds that most Icelanders will see as ill begotten.“
Í belg og biðu

Það er held ég nokkuð fjarri lagi að halda því fram að vinstri menn stjórni umræðunni á Íslandi.

Stærstu dagblöðin tvö lúta til dæmis ritstjórn manna úr Sjálfstæðisflokknum.

Að öðru leyti veit ég ekki til þess að stjórnendur fjölmiðla á Íslandi séu sérstaklega flokksbundnir.

Það er líka spurning hvar hægrið er í pólitíkinni? Sumir segja þessa dagana að Sigmundur Davíð Gunnlaugsson sé eindregnasti talsmaður hægristefnu á Íslandi.

Á móti hefur mér sýnist manni Styrmir Gunnarsson sé kominn býsna langt til vinstri. Hann virðist vera á nokkurn veginn sama stað í pólitík og gamli vinur hans, Ragnar Arnalds.

En er Ragnar Arnalds vinstrimaður?

Þorvaldur Gylfason er oft flokkaður með vinstri mönnum, en ég veit ekki betur en að hann sé eindreginn talsmaður frjálsrar verslunar, hafi verið einkavæðingarsinni um langt skeið og vilji leggja á skólagjöld.

Er það til hægri eða vinstri að vera á móti Evrópusambandinu? Hægrimenn eru við völd víðast hvar í Evrópu. Og landbúnaðurinn – er það til hægri eða vinstri að vilja ekki breyta því? Hvað þá með kvótakerfið – er andstaða gegn því hægra eða vinstra mál? Endurreisn bankanna? Aðkoma Alþjóða gjaldeyrissjóðsins?

Þetta er einhvern veginn allt í belg og biðu og snýst meira um persónur og gamla flokkadrætti en hugmyndir, hugsjónir, vinstri eða hægri.
Eðlileg beiðni

Það er fullkomlega eðlilegt að Guðbjartur Hannesson heilbrigðisráðherra biðli til Norðmanna um að taka ekki frá okkur læknana.

Það er sagt að Norðmenn gætu hæglega gleypt íslensku heilbrigðisþjónustuna í einu lagi.

Noregur er miklu ríkara land en Ísland. Við munum seint geta keppt við Norðmenn í velmegun – eða launum. Þeir hafa olíuna og gasið.

Þannig að þessi þróun getur verið okkur mjög erfið. Ein leiðin væri náttúrlega að flytja inn lækna frá löndum þar sem launin eru lægri en hér. Talsverður hluti af heilbrigðisþjónustunni í Bretlandi er mannaður af læknum frá Indlandi og Pakistan.
Meyjarnar mig völdu

Einu sinni þótti býsna ævintýralegt – og næstum rómantískt – að vinna við stórframkvæmdir uppi á hálendi.

Þá sungu Lónlí Blú Bojs ljóðlínurnar frábæru:

þegar vann ég við Sigöldu

meyjarnar mig völdu

til þess að stjórna sínum draumum

En nú les maður að erfitt sé að finna fólk til að vinna störfin við Búðarhálsvirkjun. Hvað veldur?
Illmennið, aðstoðarkonan og sorpblaðið

Illmenni í Bondmyndum hafa oft býsna vafasamar aðstoðarkonur.

Ég hef margoft líkt Rupert Murdoch við skúrk í Bondmynd – fjölmiðlaveldi hans er ein mesta ógnin við lýðræðið í Bretlandi – og vonda aðstoðarkonan hans heitir Rebekah Wade – nú Brooks.

Hún var ritstjóri News of the World þegar blaðið stóð í því að hlera síma. Nú er komið í ljós að símhlerarnirnar voru miklu víðtækari og svívirðilegri en áður var talið.

Murdoch bregst við hneykslinu með því að loka News of the World og reka starfsfólkið þar. Talið er að hann verði kominn með nýtt sorpblað á göturnar eftir stuttan tíma.

En Rebekah Brooks hefur klifið hærra í veldi hans, hún er nú forstjóri News International, eins af fyrirtækjum Murdochs, og hún fær að sitja þar áfram.
Blátt

Eiríkur Jónsson segist hafa spurnir af því að standi til að stofna hægrisinnaðan vefmiðil undir nafninu blatt.is.

Það gæti verið ágætlega tímabært.

Hér eru starfræktir tveir hægri vefmiðlar, en þeir ganga aðallega út á taumlausa leiðtogadýrkun í garð Davíðs Oddssonar og stæka andúð á Evrópusambandinu. Það virðist núorðið vera kjarninn í hægrimennsku á Íslandi.

Víða í Evrópu eru hins vegar hægrisinnaðir fjölmiðlar sem eru nokkuð hlynntir Evrópusambandinu og hafa varla heyrt minnst á Davíð Oddsson.
Námskeið í róttækni

Róttæki sumarháskólinn auglýsir námskeið um róttækni. Námskeiðslýsingin er svona:

„Í námskeiðinu er ætlunin er að velta vöngum yfir hugtakinu „róttækur“, hvaða merkingu það hafi á ólíkum sviðum samfélagsins og hvað sameini mismunandi merkingu þess. Merking hugtaksins verður skoðuð með hliðsjón af gömlum íslenskum dagblöðum og textum hugsuða á borð við Friedrich Nietzsche, Theodor Adorno, Hönnu Arendt, Michel Foucault og Pierre Bourdieu. Auk þess verður hugað að því hverjir leitist við að vera róttækir, hvað búi að baki og hvort ávallt gildi reglan: því róttækara því betra.“

Þetta er líklega hið þarfasta framtak. Íslensk vinstri hreyfing hefur til dæmis lengi ruglað saman róttækni og þjóðrembu.
Af þjóðsögum og snillingum

Elías Pétursson er höfundur þessarar greinar.

- - -

Sæll Egill,

Ein þjóðsaga sem hefur riðið hér röftum er sú að vegna snilli stjórnmálamanna hafi Íslenska þjóðin sloppið „extra“ vel við fjárútlát, oft hefur verið talað um hina séríslensku leið við björgunaraðgerðir.

Eftir að hafa lesið grein http://visir.is/deilan-um–oreidumannastefnuna-/article/2011707029993 sem Þorsteinn Pálsson skrifaði þá fór ég að skoða þetta mál aðeins…

Vafraði ég inn á þessa http://www.oecd.org/country/0,3731,en_33873108_33873476_1_1_1_1_1,00.html síðu hjá OECD því Þorsteinn vísaði svo til stofnunarinnar „Í nýrri skýrslu OECD kemur fram að Írar gengu langsamlega lengst allra þjóða í að ábyrgjast skuldbindingar banka. Ísland er í öðru sæti á þeim lista en ekki utan hans.“

Eftir svolitla leit þá fann gögnin sem ég held að Þorsteinn hafi vísað til http://www.oecd.org/document/16/0,3746,en_33873108_33873476_43946384_1_1_1_1,00.html

Þar segir meðal annars:

„Total direct fiscal costs of the recent financial crisis amount to about 20% of GDP, which is higher than in any other country except Ireland (Figure). To restore Icelands public finances to a sustainable path, the government is implementing a fiscal consolidation programme agreed with the IMF. The budget deficit is set to fall below 3% of GDP in 2011, and a small surplus is projected by 2013. The fiscal framework has been strengthened but the government should go further by adopting a medium-term budget balance fiscal rule consistent with a debt target.“

Upp úr gögnum sem nálgast má á síðunni bjó ég til þessa mynd…

Á henni má sjá að þjóðsagan um forsjálni og snilli þáverandi herra okkar þeirra Geirs og Ingibjargar var ekkert svo mikil…frekar má sennilega tala um ákveðna heppni að ástandið varð ekki verra. Það var jú einlægur vilji stjórnvalda að verja bankanna og halda þeim lifandi, þar nægir að benda á fjölmargar yfirlýsingar og fréttaviðtöl.

Því er hálf ömurlegt að horfa á fv forsætisráðherra koma núna og tala um sig sem bjargvætt þjóðarinnar, en því er svo sem ágætlega svarað hér http://www.visir.is/uti-i-moa/article/2011707059979 í grein eftir Guðna Th… þar sem segir m.a.: „Skaparar sögunnar ætla augljóslega að skrifa hana líka. Það er skiljanlegt, ekki síst ef menn þurfa að taka til varna í pólitískum réttarhöldum. Þar að auki er sumt af því sem eftiráspekingar halda fram svo ósanngjarnt að fólki hlýtur að svella móður. En ýmis orð að undanförnu um snilld íslenskra ráðamanna í hruninu eru samt líkust því að ökumaður, sem missti stjórn á bíl sínum þannig að hann valt ótal sinnum áður en hann stöðvaðist ónýtur úti í móa, segi sigri hrósandi: „Sjáiði bara, ég náði að láta hann lenda á hjólunum.““

Þú athugar Egill að allt breytir samt engu um þá skoðun mína að landsdómsmálið allt sé einhver mesta ömurð íslenskra stjórnmála í marga áratugi og er þar nú langt til jafnað, allt það klúður eiga VG og Samfylkingin skuldlaust.

Elías Pétursson
Skeinipappír með Exista-lógóinu á

Bloggarinn Agnar Kristján Þorsteinsson rifjar upp samskipti sín við Exista og segir meðal annars:

„Eitt orð fær mig alltaf til að gnísta tönnum þegar á það er minnst í umræðunni.

Það er orðið Exista.

Ástæðan er fyrri reynsla af því þegar fyrirtækið sölsaði undir sig þessi litlu hlutabréf sem ég átti í Símanum og það gegn vilja mínum með barbabrellum sem ég lýsti í grein sumarið 2008( finnst m.a. hér hjá Agli Helga), grunlaus um hvert stefndi en fannst viðskiptasiðferðið vægast sagt non-Existant hjá stjórnendum fyrirtækisins. Greininni var svo svarað strax daginn eftir í Morgunblaðinu af yfirmanni samskiptasviðs Exista í þeim dúr að maður væri bara einhver fýlupúki fyrir að vera ósáttur enda væri Exista æðislegt fyrirtæki.

Exista hafði ekki einu sinni efni á því að yfirtaka Símann þá líkt og kom í ljós eftir Hrun heldur var farið út í það að gefa út hlutabréf í sjálfu sér fyrir uppkaupunum, nokkuð sem við grufl í fyrra, virtist hafa verið meginregla hjá fyrirtækinu þegar kom að kaupum á einhverju: gefin út hlutabréf og lítið sem ekkert fé skipti um hendur, bara verðlaus skeinipappír með Exista-lógóinu á.

Á sama tíma stóð fyrirtækið í gegndarlausum lántökum frá Kaupþingi og stöðutöku gegn krónunni líkt og margoft hefur komið fram í fjölmiðlum sem og skýrslu RNA. Fyrirtækið virðist hafa í reynd verið tæknilega gjaldþrota og það fyrir 2008, en haldið á floti meðan það sogaði til sín lánsfé og stóð svo í svona barbabrellum og blekkingaleikjum um stöðu þess.

Fyrir utan að maður spyr sjálfan sig um hvað ætli hafi orðið um þessa milljarða sem hurfu inn í fyrirtækið en fóru ekki í eignakaup eða annað þá er ýmislegt sem manni finnst ósvarað með Exista-brellur á árinu 2008 þegar kemur að Símanum.

Það fyrsta er hversvegna fyrirtækinu var leyft að fara í þessa sölu og uppkaup í trássi við samninginn um einkavæðinguna þar sem ákvæði var um að Síminn skyldi seldur á hlutabréfamarkaði í dreifða eignaraaðild og ekkert gera þegar Exista svo kipti fyrirtækinu út af markaði í framhaldi til að yfirtaka það með hlutabréfaaukningu í sjálfu sér.“
Hægri- og vinstri öfgamenn berjast

Grikkir sem ég ræði við eru uggandi um ástandið í landinu. Þeir hafa algjörlega misst trúna á stjórnmálaflokkunum. En um leið óttast þeir uppgang öfgaafla í landinu.

Þessi ljósmynd er ein sú magnaðasta úr átökunum í Aþenu.

Hún sýnir hægri- og vinstri öfgamenn berjast á götum borgarinnar.

Ein vinkona mín grísk spurði: „Hvaðan kom þetta fólk?“
Orsakavaldar að hruni – og gjaldeyrishöftum

Gunnar Tómasson hagfræðingur setti inn eftirfarandi athugasemd hér á vefinn í gær:

„Í fljótu bragði má nefna eftirfarandi orsakavalda að hruninu – og gjaldeyrishöftum í kjölfar þess.

1. Hugmyndafræði nýfrjálshyggju, sbr. umsögn Árna Mathiesen fjármálaráðherra í útvarpsviðtali að það væri ekki hlutverk stjórnmálamanna að segja bankamönnum til verka. Þeir væru sérfræðingar á sínu sviði sem vissu hvernig bezt væri staðið að hlutunum.

2. Ólögleg gengistrygging útlána sem leiddi til glórulausrar útlánagleði banka og annarra lánastofnana.

3. Ólögleg uppsöfnun neikvæðs gjaldeyrisjafnaðar viðskiptabankanna – við hrun bankanna í október 2008 var gjaldeyrisjöfnuður þeirra neikvæður um 2800 milljarða en skv. reglugerð SÍ á grundvelli 13. gr. seðlabankalaga var bönkunum skylt að takmarka hann við 10% af eigin fé sem jafngilti 100 milljörðum.

4. Samspil Seðlabanka Íslands með reglugerðarbroti viðskiptabankanna með því að skilgreina ólógleg gengistryggð krónulán sem gjaldeyriseign við útreikning á gjaldeyrisjöfnuði.

5. Hávaxtastefna Seðlabanka Íslands sem leiddi af sér það innstreymi skammtíma erlends fjármagns sem núna stendur í vegi fyrir eðlilegum gjaldeyrisviðskiptum íslenzku efnahagslífi til óhagræðis.

Allt var þetta á ábyrgð Ríkisstjórnar Íslands.“