arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Evrópsk frjálshyggjustofnun: Kennir Seðlabanka og peningastefnu um hrunið

Skýrsla frá European Enterprise Institute fjallar um hrunið á Íslandi. Þetta er stofnun sem vill stuðla að frjálsum markaðsbúskap í Evrópu, hún aðhyllist semsagt frjálshyggju,

Niðurstaða skýrslunnar er sú að frjálsum markaðsháttum sé ekki um að kenna að íslenska hagkerfið blés út eins og blaðra og sprakk síðan – og ekki heldur vondum kapítalistum – heldur sé Seðlabankanum um að kenna og rangri peningastefnu.

Í lokaorðum þessarar ítarlegu skýrslu segir:

„ The Icelandic financial and economic crisis is a nice lesson about the consequences of a failed monetary policy. Empirical evidence and research suggest that a misguided monetary policy was the main cause of the crisis. It should not be neglected that the fiscal cost of the financial crisis is greater in small and open economies. Economists and policymakers should learn that policy failures cause more adverse effects than market failures.

Icelands high public debt is the main obstacle to full economic recovery which shall be expected no sooner than in 2012. It would be mistaken to believe that Iceland could avoid the financial crisis since the latter was a worldwide phenomenon. However, if the central bank of Iceland had predicted the inevitable consequences of the unusually robust performance of the banking system caused by the central bank itself and led a prudent supervision, the crisis would certainly not have been as deep as it was.
Hrægammar

Í Fréttablaðinu í dag er grein um erlenda hrægamma sem voma yfir Íslandi í von um að hreppa hér einhver verðmæti.

Þeir eru ábyggilega til. En hins vegar er orðin lenska hér á landi að kenna útlendingum um hvernig er komið fyrir Íslandi.

En um leið er óþarfi að gleyma því að tap erlendra fjárfesta á hruni íslenska bankakerfisins er varla undir 3000 milljörðum króna. Það nemur um tíu milljónum á hvern Íslending.

Og að flestir hrægammarnir sem settu kerfið hér á hausinn eru Íslendingar, og að sumir þeirra eru ekki búnir að gefast upp við að hreppa góða bita eða halda þeim eftir.

Í þeim hópi eru meira að segja eigendur Fréttablaðsins.

Og ýmsir aðrir eru komnir á stúfana. Hér eru til dæmis tveir ansi stórtækir Kaupþingsmenn farnir að starfa í félagi sem nefnist Tindar – ásamt þekktum kaupsýslumönnum – en segjast nú ætla að beita sér fyrir góðum viðskiptaháttum og siðferði.
Jafndægur

Það er dýrðardagur úti. Sól skín í heiði. Í dag eru jafndægur að vori. Það var orðið bjart vel fyrir klukkan átta í morgun. Tími hinna björtu nátta er skammt undan.

Það er einkennilegt að sjá gróðurinn vaxa svo snemma árs – það er að koma brum á trén, grasið grænkar, í garðinum mínum eru vorblóm farin að blómgast.

Ég skoða veðurspána á hverjum degi – sem ég geri annars ekki – maður er svolítið hræddur um að komi kuldakast með gróðurskemmdum.

Það var bjart yfir bæjarlífinu í gær, dagurinn í dag gefur góð fyrirheit.

Íbúar Reykjavíkur fara ekkert sérlega snemma á fætur. Búðir og kaffihús opna yfirleitt ekki fyrr en í fyrsta lagi klukkan 10 um helgar, oft ekki fyrr en á hádegi. Það þætti seint í erlendum borgum.

Þegar maður gengur um Miðbæinn á morgni um helgar er flest fólkið sem er á ferli útlendir ferðamenn.

Svo renna saman í erlend og íslensk áhrif – Reykjavík er að verða skemmtilega alþjóðleg.

Ungur Bandaríkjamaður í bakaríinu í Lækjargötu sagði við afgreiðslustúkuna:

„Can I have one kleina?“

Og svo þegar ég labbaði út úr bakaríinu með birkirúnstykkin í poka heyrði ég tvo frönskumælandi menn segja:

„Est-ce quil faut avoir une kleina?“

Eigum við að fá okkur kleinu?
Deyfð færist yfir

Maður finnur hvernig doðinn leggst yfir þjóðmálaumræðuna.

Nú þegar hinni umdeildu þjóðaratkvæðagreiðslu um Icesave er lokið.

Það er áberandi lítið líf í bloggheimum.

Stjórnmálin virðast ekki bjóða upp á neitt annað en stagl.

Mótmælaaðgerðir á Austurvelli eru fámennar – mótmælendur eru farnir að rífast innbyrðis.

Það er beðið eftir skýrslu Alþingis – helsta viðkvæðið um hana er að það sé örugglega ekkert í henni.

Og svo koma sveitarstjórnarkosningar sem vekja lítil viðbrögð annað en áhugaleysi.
Merkir og endingargóðir bókaflokkar

Sumir bókaflokkar eru endingarbetri en aðrir.

Þannig er til dæmis með útgáfu hins svokallaða Fornritafélags á Íslendingasögunum. Útgáfan hófst um 1930 og gekk nokkuð greiðlega framanaf. Svo hægðist á, og seint og um síðir uppgötvaðist að allir sem voru í stjórn Fornritafélagsins voru dánir.

Þá var drifið í að kjósa nýja stjórn, og enn eru að koma út fornsögur undir nafni Fornritafélagsins.

Á þjóðhátíðinni 1974 var ákveðið að ráðast í ritun sögu Íslands. Hún hefur verið að koma út smátt og smátt síðan þá og hefur Hið íslenska bókmenntafélag séð um útgáfuna.

Bókmenntafélagið er elsta félag á Íslandi og mælir tímann í öldum en ekki árum eða áratugum.

Nú loksins hillir undir lok útgáfunnar, því ríkisstjórnin hefur ákveðið að veita styrk til að koma út síðasta bindinu sem á að fjalla um tuttugustu öldina.

Og samkvæmt frétt Morgunblaðsins mætti jafnvel álykta að nú hilli undir hin margumtöluðu endalok sögunnar.
Friðrik: Afskriftir, jafnræði og réttlæti

Hinn glöggi Friðrik Jónsson, hagfræðingur og friðargæsluliði í Afganistan, skrifar um skuldaafskriftir, rekur nokkur dæmi og kemst að eftirfarandi niðurstöðum í pistli hér á Eyjunni:

- - -

Almenn hlutfallslega jöfn skuldaniðurfelling tryggir skásta jafnræði og sanngirni.

Þau sem tóku gengislán eru í mestri hættu að koma illa út úr hvort heldur sem 110% reglu eða almennri skuldaafskrift þar sem “tölulega” eru mestar líkur á að þeirra afskriftir teljist fram úr “hófi” og sæti þ.a.l. skattlagningu ofan á það tap sem þau þegar hafa orðið fyrir.

Engin aðferð tryggir hins vegar fullkomið jafnræði.

Almenn afskrift, án skattlagningar, mun hins vegar án efa leysa vanda flestra heimila. Dregur þ.a.l. verulega úr þörf á endalausum sérlausnum og sértækum aðgerðum. Þeirra verður engu að síður án efa þörf fyrir einhverja.

Afleiðingar hrunsins fyrir skuldara þessa lands eru svo hörmulegar að sama hvaða aðferð verður beitt við skuldaafskriftir einstaklinga á fasteigna- og bílalánum er hæpið að nokkur “græði” á afskrift. Fyrirætlanir um skattlagningu þeirra afskrifta eru því stórfurðulegar.

Trygging á öllum innistæðum í bönkum innanlands án hámarks er og verður aðgerð sem orkar verulega tvímælis, svo ekki sé meira sagt. Í því fólst stórkostleg mismunun á meðhöndlun eigna eignafólks, og allt í boði skattgreiðenda.
Fréttablaðskönnun: 40 prósent styðja engan flokk

Fréttablaðskönnunin sem birtist í dag er afskaplega vond fyrir ríkisstjórnina og stjórnarflokkana, og hún kemur líka á vondum tíma þegar mikill órói er á stjórnarheimilinu. Sérstaklega er hún vond fyrir Samfylkinguna sem mælist ekki með nema 23 prósenta fylgi af þeim sem tóku afstöðu.

Sjálfstæðisflokkurinn er aftur farinn að sjá tölur sem líta út eins og þegar flokkurinn var í því fylgi sem hann á að venjast en Framsókn stendur í stað. Óánægjufylgið leitar ekki þangað.

Hins vegar er ein tala mjög áberandi í skoðanakönnuninni. Það eru þeir sem ekki taka afstöðu. Það voru 40 prósent sem ekki lýstu yfir stuðningi við neinn flokkanna.

Það er ansi há tala – en segir sína sögu um þá kreppu sem íslenska flokkakerfið er í.
War og Lee Oskar

Man einhver þessa hljómsveit – War? Upprunalega var hún kennd við fyrrverandi söngvara Animals, kölluð Eric Burdons War, svo hætti hann – og hljómsveitin sló rækilega í gegn með soultónlist sinni sem var blandin fönki og rómönskum áhrifum.

Einn hvítur maður var í hljómsveitinni, munnhörpuleikarinn Lee Oskar sem blæs svo fagurlega í upphafi lagsins hér fyrir neðan.

Það liggur kannski ekki í augum uppi en Lee Oskar er danskur og heitir upprunalega Oskar Levetin Hanson.

Hann flutti til Bandaríkjanna átján ára og gat sér fljótt orð fyrir að vera einn besti munnhörpuleikari í heimi. Síðar fór hann að framleiða munnhörpur sem eru seldar undir nafni hans.

War varð frægust fyrir hljómplötuna The World is a Ghetto, en þar var að finna samnefndan smell og einnig lagið Cisco Kid. Hér er lag af plötu sem kom aðeins fyrr, en það nefnist All Day Music.

Sérstök athygli skal vakin á frábærum danstilþrifum áhorfenda.

[youtube=http://www.youtube.com/watch?v=hej8x3vc5Xc&feature=related]
Afmæli Sinfóníunnar

Sinfóníuhljómsveitin er toppurinn á því blómlega tónlistarlífi sem er stundað á Íslandi. Þetta tónlistarstarf er – eða ætti að vera – eitt helsta stolt þjóðarinnar.

Þetta er þeim mun merkilegra vegna þess að fyrir nokkrum mannsöldrum var eiginlega engin tónlist á Íslandi. Svo hafði verið um aldaraðir. Ég bý í mjög gömlu húsi. Hér bjó á nítjándu öld maður sem þótti nokkuð einstakur í bæjarlífinu vegna þess að hann hafði kennt sjálfum sér að spila á fiðlu.

Sinfónían er sextíu ára um þessar mundir. Fyrst spilaði hún í Austurbæjarbíói. Mér er sagt að fyrstu áratugina hafi ýmsir hljóðfæraleikarnarnir átt það til að spila feilnótur og falska tóna.

Svipurinn á tónleikagestunum hafi stundum verið skrítinn, en þeir tóku viljann fyrir verkið.

Þetta er ekki áhyggjuefni lengur. Sinfóníuhljómsveitin er prýðilega góð.

Stefnt var að því að halda afmælið í nýja tónlistarhúsinu, en það verður ekki. Byggingasaga hússins er orðin mikil sorgarsaga eins og margt annað sem tengist hofmóði útrásaráranna. Í raun er sérstakt verkefni að rannsaka það ferli allt eins og Baldur Andrésson arkitekt hefur bent á.

Ég ætla ekki að fjalla um það núna heldur gera litla játningu.

Mér finnst Háskólabíó fallegt hús. Kannski af því ég er svo vanur því, kannski af því mér líður vel þegar ég kem þangað inn – og af því ég er alinn upp þarna í grendinni.

En það hefur lengi verið talað illa um Háskólabíó – að húsið sé fyrir neðan virðingu Sinfóníunnar. Jú, hljómburðurinn er ekkert sérstakur. En hljómsveitin hefur samt vaxið og dafnað þar innandyra, og nú situr hún nánast ein að gamla stóra salnum. Því miður hafa bíósýningar þar nánast verið aflagðar.

Sinfóníunnar bíður líka erfitt verkefni – nefnilega að fylla upp í salinn í Tónllistarhúsinu þegar þangað kemur. Hann rúmar sautján hundruð manns, skilst mér, Háskólabíó innan við þúsund. Það verður ekki alveg einfalt dæmi.
Seinheppin ríkisstjórn

Allt verður ógæfu þessarar ríkisstjórnar að vopni.

En að henni tækist að endurvekja hermálið – ja, því hefði maður ekki trúað að óreyndu!
Tóku konur völdin?

Eftir hrun var reynt að ljúga því í erlenda fjölmiðla að konur hefðu tekið völdin á Íslandi og væru að þrífa upp skítinn eftir karlana.

Það mátti lesa þetta í útlendum fjölmiðlum – þar sem þessi saga var tekin upp hrá.

Ég frétti af því um daginn að hingað hefði komið blaðakona frá þekktum fjölmiðli og ætlað að skrifa þessa sögu.

En þegar hún komst að því að hún var ekki sönn varð hún mjög ókát.

Ein kona er bankastjóri stórum íslenskum banka. Nú er búið að endurráða hana, en við afar litla hrifningu.
Vondar minningar um herforingjastjórn og borgarastríð

Grikkland á við ýmis vandmál að stríða. Stjórnkerfið er spillt, stjórnmálamenn eru eins og smákóngar, þjóðinni er mjög illa við að greiða skatta – undir yfirborðinu þrífst stórt svart hagkerfi. Grísk stjórnvöld notuðu evruna sem skálkaskjól til að skuldsetja sig fram úr hófi, en þegar syrti á álinn fór þáverandi ríkisstjórn falsa hagtölur. Grikkland upplififði líka bólutíma þegar ofvöxtur hljóp í bankakerfið, húsnæðisverð rauk upp úr öllu valdi, fjölmenn stétt innflytjenda vann lökustu störfin. Grikkir hafa hins vegar ekki margt sem þeir geta framleitt og flutt út.

Á sama tíma naut almenningur talsverðrar velmegunar, Grikkir töluðu um að þeir væru að fara fram úr Ítalíu, Grikkland varð neysluhagkerfi, alls kyns velferðarþjónusta batnaði, ekki síst á stjórnartíma PASOK, sósíaldemókrataflokksins sem nú er aftur við völd eftir að hin svikula og vanhæfa ríkisstjórn Karamanlis er farin frá.

Svo hrundi þetta allt. Ríkisstjórn Papandreous glímir við vandann; Papandreou þykir almennt frekar ærlegur maður sem reynir að segja sannleikann um ástandið. En hann er ekki lýðforingi eins og hinn frægi faðir hans sem einnig var forsætisráðherra. Það er spurning hvað hann endist lengi í embætti.

Það er hins vegar afskaplega furðulegt að sjá menn sem eru yst til hægri og yst til vinstri fagna því þegar verkföll grípa um sig í Grikklandi og barist er á götunum – Grikkir hafa kannski tekið upp ýmsa vonda ósiði alþjóðakapítalismans, en að mörgu leyti geta þeir sjálfum sér um kennt.

Grikkir eru smáþjóð með afskaplega háar hugmyndir um sjálfa sig. Það eru þeir sem bjuggu til heitið barbara um nágrannaþjóðir sínar. Eins og önnur smáþjóð sem á gamla bókmenntahefð telja þeir sig vera algjörlega einstaka í veröldinni. Þeim er líka mjög gjarnt að kenna öðrum um ófarir sínar (sérstaklega Tyrkjum) – og nú Þjóðverjum.

En það er vont að horfa upp á mikla pólitíska ólgu í Grikklandi. Síðast þegar það gerðist rændi völdum herforingjastjórn sem sat í sjö ár. Og þaráður háðu Grikkir blóðuga borgarastyrjöld.
Haraldur: Þegar Kanar vildu kaupa Ísland og Grænland

Hinn merki eldfjallafræðingur Haraldur Sigurðsson, sem lengi starfaði á erlendri grund og rannsakaði meðal annars Vesúvíus, og ummerki eldgosa í Karíbahafi og Indónesíu, heldur úti bloggi þar sem hann tekur saman fróðleik um ýmsa hluti. Í nýrri færslu segir hann frá William H. Seward, utanríkisráðherra á tíma Lincolns forseta, sem stjórnaði því að Bandaríkin keyptu Alaska af Rússum og Jómfrúreyjar í Karíbahafi af Dönum – sem þóttu miklir þrælapískarar – og var með hugmyndir um að fala einnig Grænland og Ísland til kaups.

Eins og Haraldur bendir á þá hefðu Bandaríkjamenn náð hér ítökum mun fyrr en raunin varð í seinni heimstyrjöld.
Pirringur út af listamannalaunum

Það eru veittir alls kyns styrkir til vísinda- og rannsókna og til íþrótta. Til menningar- og listastofnana.

En það er út af listamannalaununum sem allt verður brjálað reglulega. Samt eru ekki stórar fjárhæðir þar í húfi.

Skyldi ein skýringin vera sú að listamannalaun er hægt að tengja við andlit – en aðrar styrkveitingar eru „andlitslausar“?
Uppnefni

Í þessum skrifum á vefnum AMX birtist undarlegur hugarheimur. Þeir hafa fundið uppnefni á Ólaf Stephensen og Bubba Morthens en eiga í vandræðum með að finna uppnefni á Einar Kárason.

Hins vegar vefst ekki fyrir Skafta að finna uppnefni á mig.

Koma þeir svo saman á fundum vinirnir og ræða um fólk með uppnefnum? Já, það hlýtur að vera góð skemmtun.
Kemur skýrslan 1. apríl

Læknir lungna og lýðheilsu, Hans Jakob Beck, spáði því skömmu eftir áramót að skýrsla rannsóknarnefndar kæmi út 1. apríl – sem í ár ber upp á skírdag. Og svo yrði hún lesin á föstudaginn langa.

Skyldi læknirinn óljúgfróði veriða sannspár?
Smá athugasemd

Ég er fjölmiðlamaður, ekki pólitíkus. Er ekki viss um að pólitík myndi henta mér vel. Ég myndi held ég ekki rekast vel í flokki. Það væri erfitt fyrir mig að fara eftir línu frá einhverri flokksforystu eða spunamönnum, þar sem maður þarf að fara með einhverjar fyrirfram ákveðnar rullur eða jafnvel tala sér þvert um geð.

Í Silfri Egils koma fram alls konar raddir. Það er langt í frá að ég sé sammála þeim öllum. Ég var spurður að því hvers vegna ég hleypti fólki í þáttinn sem talaði „gegn þjóðarhag“. Ég get ekki skilið það öðruvísi en sem óbeina ritskoðunarkröfu; fjölmiðlamenn gæta ekki þjóðarhags. Skyldan er við tjáningarfrelsið, opna og lýðræðislega umræðu, ekki einhvern opinberan sannleika sem kann að henta stjórnvöldum hverju sinni.

Ég var ekkert sérlega trúaður á fræði Arthurs Laffer þegar hann kom fram í Silfrinu og talaði um skattakúrfuna sína, og ég set stóran fyrirvara við frásagnir Johns Perkins um efnahagslega leigumorðingja, við Max Keiser erum heldur ekki skoðanabræður um alla hluti, þótt hann hafi spáð rétt fyrir um hrun Íslands, og ég er heldur ekki viss um að ég myndi kjósa flokk Evu Joly og Alain Lipietz þótt ég hefði kost á.

Ég get nefnt fleira umdeilt fólk sem hefur komið í Silfrið: Daniel Hannan, Ayan Hirsi Ali, Björn Lomborg, Michael Hudson, Roger Boyes, Joseph Stiglitz. Þetta er fólk sem vekur heitar tilfinningar, það er áhugaverðir viðmælendur – en það er ekki þar með sagt að maður kvitti undir allt sem það segir eða geri það að leiðtogum lífs síns.

Viðtal í Silfrinu við Alex Jurshevski hefur orðið umdeilt. Hann varaði Íslendinga við að taka meiri lán. Talaði um að skuldastaða okkar væri nánast óbærileg. Sagði að við þyrftum að reyna að ná betri samningum við lánadrottna, en tók fram að við værum þó ekki á því stigi að við þyrftum að leita til Parísarklúbbsins svokallaðs. Síðan hefur þeirri sögu verið komið á flot að hann sé hrægrammur sem ætli að græða mikið fé á hruni íslenska hagkerfisins.

Samt er engin leið að horfa framhjá því að sjónarmiðin sem hann setti fram eru umhugsunarverð. Það virðist til dæmis vera meiri stemming fyrir því hjá stjórnarflokkunum að taka lán en að ráðast í niðurskurð á kerfinu.

Og maðurinn virðist þó ekki talinn ómarktækari en svo hann er að hitta tvær þingnefndir þessa dagana, ef ég skil rétt.

Svo má líka geta þess að þetta er nokkuð í anda þeirra sjónarmiða sem gætti fyrir hrun, að þeir sem flyttu Íslendingum vondar fréttir væru að gæta annarlegra hagsmuna. Þetta var til dæmis viðkvæðið gagnvart greinendum Danske bank sem spáðu mest og best fyrir um hrunið – það var eilíflega verið að halda því fram að þeir væru annað hvort öfundsjúkir eða að þeir ætluðu að græða á óförum Íslendinga.
Enn töf á skýrslunni

Hvað þýðir að skýrslan komi „um eða eftir páska“?

Erum við að tala um föstudaginn langa?
Síðustu skáldsögur Halldórs, Njörður og íslensk klassík

Í Kiljunni í kvöld verður fjallað um þrjár síðustu skáldsögur Halldórs Laxness, Kristnihald undir Jökli, Innansveitarkróniku og Guðsgjafaþulu. Haukur Ingvarsson, bókmenntafræðingur og útvarpsmaður, hefur ritað bókina Andlitsdrættir samtíðarinnar þar sem fjallað er um þessi verk, og ekki síst hvernig þau komu samtíðarmönnum fyrir sjónir. Í bókinni er einnig sagt frá því þegar Halldór fékk Sonningverðlaunin dönsku og stúdentar mótmæltu ákaft. Haukur færir rök fyrir því að í bakgrunni hafi verið danskir kommúnistar sem hugsuðu Halldóri þegjandi þörfina vegna Skáldatíma.

Við heimsækjum Njörð P. Njarðvík sem hefur nýlega sent frá sér ljóðabókina Hlustaðu á ljósið.

Halldóra Kristín Thoroddsen segir frá uppáhaldsbókum sínum.

Kolbrún og Páll ræða um bækur sem hafa komið út að undanförnu í bókaflokknum Íslensk klassík: Snöruna eftir Jakobínu Sigurðardóttur, 79 af stöðinni eftir Indriða G. Þorsteinsson og Undir kalstjörnu eftir Sigurð A. Magnússon.

En Bragi dregur fram gamla víxla.
Nokkrar staðreyndir

Fólki á Íslandi fækkar. Það flytur burt.

Umferð minnkar verulega. Við keyrum minna.

Notum minna af bensíni.

Áfengisneysla dregst saman – nema menn séu aftur farnir að brugga.

Fæðingum fjölgar hins vegar.
Flensufár

Í ítarlegri grein velta blaðamenn Der Spiegel fyrir sér svínaflensunni og hinum ofsafengnu viðbrögðum við henni og spyrja hvernig tiltölulega meinlaust afbrigði af infúensu varð að slíku fári. Greinin er á ensku.
Avatar-terta

Afmælistertan var blá.

Þegar var liðið á veisluna uppgötvuðum við að þetta myndi vera Avatar-terta.
Vorblóm

Fyrsti krókusinn var sprunginn út í beðinu við útidyratröppurnar i gær.
Ólafur Reynir: Ríkisbrestir

Ólafur Reynir Guðmundsson flytur fyrirlestur um bresti í íslenska ríkiskerfinu við Endurmenntunarstofnun Háskóla Íslands klukkan fjögur á morgun.

Hann var gestur í Silfrinu í gær og fjallaði um ríkisbrestina á mjög áhugaverðan hátt – og benti á leiðir til úrbóta.

Erindi hans er mjög tímabært nú þegar nauðsyn er að gera endurbætur á stjórnsýslunni, stjórnkerfinu og stjórnmálunu í þessu landi.

Viðtalið við Ólaf Reyni má sjá með því að smella hérna.
Jurshevski: Kerfisbreytingar, auðlindagjald og verðtrygging

Eftir Silfrið í gær er Alex Jurshevski orðinn umdeildur maður á Íslandi.

Þeir sem vilja kynna sér hugmyndir hans betur geta til dæmis skoðað þetta blogg.

http://www.recoverypartners.biz/blog/2010/01/

Þar stendur meðal annars um kerfisbreytingar (Structural Reform):

„ Iceland must free up parts of its economy and make increased revenues available to the Government as part of the attempt to did itself out of this hole. For example Icelands Treasury currently receives no recurring revenue from the domestic fishery. Fishing Licenses have become a “rentier” instrument whose benefits accrue to a narrow slice of the populace This needs to be changed to the benefit of the entire country rather than the few insiders who now control the licenses.

Among the other issues to address is the free lunch given to financial firms through debt indexation which places the burden of adjustment primarily on households and has led to a rash of mortgage defaults.“
Eiríkur: Ráðdeildarsömum refsað

Eirikur Bergmann Einarsson skrifar pistil á vef Pressunnar undir yfirskriftinni Skussum bjargað – ráðdeildarsömum refsað. Upphaf pistilsins er svohljóðandi:

- - -

Samkvæmt nýlegum fréttum hefur komið í ljós að húsnæðislánið mitt – og annarra lántakanda – hjá Glitni var fært niður um ríflega helming þegar það var fært yfir í Íslandsbanka.

Í sjálfu sér er ekkert óeðlilegt við það að lánin hafi verið færð niður eftir að höfuðstóllinn hafði rokið upp úr öllu valdi í verðbólgufellbylnum sem gekk yfir við hrunið. Þá varð einfaldlega forsendubrestur sem rétt er að leiðrétta.

Það eina sem er undarlegt er að við, hinir almennu skuldarar, höfum ekki enn fengið nokkurn hlut í niðurfærslunni. Samt eru þetta okkar peningar.

Samkvæmt öðrum fréttum sem nú berast innan úr bönkunum hefur niðurfærslan á almennum húsnæðislánum þvert á móti verið notuð til að fella niður skuldir óreiðumanna – fólksins sem tók alltof mikil lán til að kaupa allt of stór hús, bíla, sumarbústaði, vélsleða og glænýtt innbú.

Fyrir þetta eru almennir húsnæðislánaskuldarar látnir greiða. Og nú berast þær fréttir að afgangurinn af afslættinum sem Íslandsbanki fékk á láninu mínu eigi að nota til að færa niður bílalán.
Regla númer eitt í íslenskri pólitík

Aldrei hlusta á hugmynd eða tillögu ef hún kemur frá pólitískum andstæðingi.
Bónusar

Hér er frétt úr DV, frá því í ágúst í fyrra, þar er rætt við Vilhjálm Bjarnason sem segir að bónusar séu eitt af því sem setti banka á hausinn.

En á því nýja Íslandi sem við lifum á – og líkist því gamla furðu mikið – er talin mikil nauðsyn á að endurvekja bónusa í bönkunum.

Eiginlega forgangsmál.
Sami söngur og fyrir hrun

Merkilegt er hvernig hlutirnir endurtaka sig. Á vefsíðunni Herðubreið les maður svohljóðandi texta:

„ Það er alvarlegt og stöðugt tilefni til nöldurs, sumsé afgreiðsla fréttastofu RÚV á ummælum Kanadamannsins. Þar var fylgt viðtekinni hefð íslenzkra fjölmiðla sem felst í þessu: „Frétt, frétt: Hér er (útlenzkur) maður með skoðun.“ Og þar við sat.“

Þetta er nákvæmlega sami söngurinn og heyrðist fyrir hrun þegar erlendir menn voru að reyna að benda á brestina í íslenska hagkerfinu. Þá var sagt að þeir skildu þetta barasta ekki, þeir þyrftu á „endurmenntun“ að halda.

Og í öðru lagi:

„ Innan Alþjóðagjaldeyrissjóðsins, Seðlabanka Íslands, fjármálaráðuneytisins, viðskipta- og efnahagsráðuneytisins og fleiri stofnana er saman kominn fáfróðasti og jafnheimskasti söfnuður hagfræðinga sem um getur á vestrænu byggðu bóli. Það hefði átt að vera fyrsta frétt, en ekki hin. Ef þessir sérfræðingar eru aftur á móti ekki svona vitlausir og fávísir, þá hlýtur að vera á ferðinni eitthvert óskiljanlegt og ógnarvíðfeðmt samsæri þessara stofnana gegn landinu og íbúum þess. Það hefði líka átt að vera fyrsta frétt.“

En voru það ekki nákvæmlega þessir sömu sérfræðingar sem teymdu þjóðina ofan í svaðið? Var það ekki einmitt seðlabankastjórinn núverandi sem er einn aðalhöfundur hávaxtastefnunnar sem er ein meginorsök hrunsins. Að maður tali ekki um sérfræðingana í ráðuneytunum – ekki er beint eins og þeir hafi brillerað fyrir hrunið.

Annars er merkilegt að heyra spunamenn afflytja boðskap Kanadamannsins Jurshevskis. Það sem hann var að segja var einfaldlega að við þyrftum að reyna að ná betri samningum við lánadrottna okkar í stað þess að taka fleiri og stærri lán og skuldsetja þjóðina enn frekar. Hann benti á að það sé varasamt að nota lánsfé til að halda uppi gengi gjaldmiðilsins. Því eins og hann sagði, erum við þegar komin yfir rauða strikið í því efni. Og hann bætti við að Íslendingar væru óvanir að fást við skuldavanda og afleiðingar hans.

Og er það ekki svo, að meira að segja sauðsvartur almúginn, með sín venjulegu lán, veit að það bætir sjaldnast fjárhagsstöðu manns til langframa að taka fé að láni?

Þetta er altént mál sem mætti skýra miklu betur út.