arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Digurbarkalegar yfirlýsingar eru kannski ekki málið

Það er gott að sýna ráðdeild í ríkisrekstri.

En það er ekki víst að þeir sem mæla mest fyrir henni slái alltaf rétta tóninn.

Digurbarkalegar yfirlýsingar þingmanna gagnvart ríkisforstjórum síðustu daga hafa holan hljóm – það er almælt.

Því almenningur hefur enn á tilfinningunni að heilbrigðiskerfið sé í fjársvelti.

Brynhildur Pétursdóttir, þingmaður Bjartrar framtíðar, ræddi þetta í viðtali við RÚV og var satt að segja býsna sannfærandi.

Brynhildur segir að þegar fjárlagafrumvarpið var rætt á sínum tíma hafi hún bent á að ónógt fé væri ætlað til sjúkratrygginga:

„Ef að ég, nýgræðingur í pólítík, gat sett það inn í nefndarálitið að þá væri ekki fræðilegur möguleiki að sjúkratryggingar gætu verið innan fjárlaga, þá gátu allir séð það. Án þess að ég sé að gera lítið úr sjálfri mér. Þetta lá alveg ljóst fyrir og á ekki að koma neinum á óvart.“

Og Brynhildur sagði ennfremur:

„En ástæðurnar fyrir hallarekstrinum eru mjög mismundandi. Mér finnst heldur ekki að við fjárlagagerðina sé hægt að setja alla ábyrgðina á forstjóra ríkisstofnanna sem eiga að sinna ákveðinni þjónustu en hafa ekki peninga til þess að sinna henni.“
Tími despóta

Því miður er ófriðlegra í veröldinni en um nokkurt skeið.

Það eru engar stórstyrjaldir í gangi, en maður fylgist hryggur með atburðum í Úkraínu, Palestínu og Írak.

Við erum líka að upplifa tíma þegar despótisma vex ásmegin.

Við höfum ekki á íslensku gott orð um þetta, en notuð hafa verið orð eins og harðstjórn, einræði, geðþóttaræði – þau ná þessu samt ekki.

Fremstur í flokki fer despótinn Vladimír Pútín. Nýkjörinn er sem forseti Tyrklands Recep Erdogan –hann hefur lengi verið forsætisráðherra og stjórn hans hefur verið að færast nær despótisma.

Verst er að í lýðræðisríkjum er fólk sem hrífst með – hrífst af despótunum og stjórnarháttum þeirra. Það boðar ekki gott – en kallar á að lýðræðisþjóðir standi saman.
Flugslys?

Sjá heimasíðu forseta Íslands:

Forseti á fund með Anton Vasiliev sendiherra Rússa á Íslandi um undirbúning að Hringborði Norðurslóða, Arctic Circle sem haldið verður á Íslandi í haust. Einnig var fjallað um viðbrögð við hinu hræðilega flugslysi í Úkraínu, nauðsyn alþjóðlegrar rannsóknar og náins samstarfs með hagsmuni fjölskyldna og ættingja þeirra sem létu lífið að leiðarljósi.

Var þessi lúalega árás, þetta skelfilega hryðjuverk, þá „flugslys“?
Ísland – ómögulegt eða best

Ísland er hvorki best í heimi né alveg ómögulegt.

Umræðan á það til að vera í ökkla eða eyra. Stundum finna Íslendingar mikið til sín, en svo er allt í einu komið svartnætti. Þá getum við ekki neitt – eða það má helst skilja.

Sigurður Már Jónsson, upplýsingafulltrúi ríkisstjórnarinnar, skrifar grein þar sem hann tínir saman ýmsar kannanir sem sýna að Ísland stendur mjög framarlega. Á sama tíma er gamall kollegi Sigurðar úr fjölmiðlum, Gunnar Smári Egilsson, að stofna flokk sem snýst um að Ísland eigi að ganga Noregi á hönd. Íslendingar kunni ekki fótum sínum forráð.

Ísland er að sönnu friðsælt land, hér er blómleg menning, góður staður til að ala upp börn, öruggt umhverfi, stutt í fallega náttúru. Lífskjörin hér eru ágæt, við erum frjáls, getum sótt okkur menntun víða um heim, hér er tjáningarfrelsi og þjóðin er almennt nokkuð umburðarlynd. Fólk er hraust og nýtur langlífis. Ferðamenn flykkjast til Íslands og líkar vel við það sem þeir sjá.

Gallarnir vega ekki eins þungt. Þar er fyrst og fremst að nefna óstöðugt efnahagslíf sem gerir það að verkum að við erum á ýmsum sviðum eftirbátar nágrannalandanna – þeirra sem við berum okkur helst við. Við komum okkur upp kerfum sem vaxa okkur yfir höfuð og við eigum erfitt með að breyta. Þarna má nefna landbúnað, sjávarútveg, peningakerfið – og að nokkru leyti menntakerfið. Hagsmunaaðilar hafa mikil völd.

Hér skortir stjórnfestu, að sumu leyti er fámenni um að kenna, það vantar hæft fólk og stofnanir eru of veikburða. Þar sem er svo fátt fólk getur frænd- og vinahygli verið vandamál – spillingin sem hér fyrirfinnst er aðallega fólgin í þessu. Stjórnmálamenningin er léleg – ráðherrum er alltof tamt að líta á embætti sín sem einhvers konar lén. Þjóðfélagsumræðan er þraskennd – það er mjög auðvelt að afvegaleiða hana og alls kyns draugar vaða uppi ár eftir ár.

Almennt hafa Íslendingar gott af samskiptum við útlönd. Það er ósköp fátt sem við finnum upp sjálf, sér-íslenskar leiðir hafa ekki gefist sérlega vel og yfirleitt eru vandamál okkar þekkt meðal annarra þjóða – þótt stundum megi ætla að stjórnmála- og þjóðfélagsumræðunni að við séum algjörlega einstök.
Palestína 1896

Hér er fyrsta kvikmyndin sem er tekin í Jerúsalem. Árið er 1896, myndin er gerð fyrir Lumiére-bræðurna. Hún sýnir mannlífið í borginni á þeim tíma, þá var hún hluti af Ottómanveldinu sem hafði miðstöð sína í Istanbul. Lífið líkist því sem var í ríki Ottómana, alls konar þjóðir lifa saman – ekki alltaf í sátt og samlyndi, en þó miklu nær því en nú er. Í Ottómanveldinu voru engin landamæri,en því var skipt upp í mismunandi stjórnsýslueiningar.

Þarna má sjá múslima við bænir, rétttrúaðan gyðing sem felur andlit sitt fyrir myndavélinni, konu sem er hulin blæju, prest sem er líklega frá Armeníu, gyðing sem biður við Grátmúrinn, hann er klæddur að hætti Ottómana.
Hatur á gyðingum, aröbum og fleira fólki sem langflest er saklaust

Umræðan um gyðingahatur í Evrópu er dálítið erfið.

Það er óþolandi ef gyðingahatur magnast – þá væntanlega vegna hinnar miklu reiði sem hefur brotist út í kjölfar framferðis Ísraelsstjórnar á hernumdu svæðunum í Palestínu.

En gyðingar eru auðvitað ekki samábyrgir fyrir þessu og í afar fáum tilvikum gyðingar sem búa annars staðar en í Ísrael.

Það er einmitt eitt af því ógeðslegasta við stríðsrekstur Ísraelsstjórnar – hún beitir sameiginlegri refsingu, þ.e. hún refsar heilum samfélögum, fyrir það sem fáir hafa gert.

Árásir á gyðinga í Evrópu spilla bara fyrir málstað Palestínumanna. Það hefur verið eitt skálkaskjól Ísraelsstjórnar að öll gagnrýni á framferði hennar sé í raun gyðingahatur – andsemítismi.

Þetta rennir því miður stoðum undir þá kenningu, eins vitlaus og óheiðarleg og hún er.

En það eru reyndar aðrir semítar sem hafa þurt að búa við mesta fordóma síðustu áratugina. Það er fólk af arabískum uppruna – og norður-afrískum – sem er tortryggt vegna þess að úr sama heimshluta hafa komið hryðjuverkamenn sem fólk á Vesturlöndum hefur óbeit á. Heilir stjórnmálaflokkar hafa jafnvel verið stofnaðir gegn þessu fólki.

Langflest þetta fólk er algjörlega saklaust – eins og gyðingarnir í Evrópu – og á að fá að lifa í friði og ró.
Hinn raunverulegi ógnvaldur í lekamálinu

Þorsteinn Pálsson, fyrrverandi formaður Sjálfstæðisflokksins sem eitt sinn var dómsmálaráðherra, skrifar í Fréttablaðið og fjallar um lekamálið. Í lok pistilsins ræðir Þorsteinn um „huldumanninn“ í ráðuneytinu, þann sem lak hinu umtalaða minnisblaði í fjölmiðla. Þorsteinn segir að þarna sé hinn raunverulegi „ógnvaldur“ sem „sveifli sverði yfir höfði ráðherrans“.

Hafi lögreglurannsóknin ekki leitt í ljós hver bar ábyrgð á því að skjalið umtalaða komst út úr ráðuneytinu þannig að hafið sé yfir allan vafa getur ríkissaksóknari ekki aðhafst. En málið er aftur á móti þannig vaxið að héðan af getur ráðherrann ekki sætt sig við að það sofni þannig án nokkurrar niðurstöðu.

Megi ganga út frá því sem vísu að öryggisreglur innanríkisráðuneytisins séu í lagi hefur skjalið varla komist til vandalausra án atbeina starfsmanns þess. Einhver hefur komið skjalinu út úr ráðuneytinu og til vitundar aðila sem ekki er bundinn af opinberum reglum um þagnarskyldu.

Hver sem þetta er þá er það svo að hann einn býr yfir þeirri vitneskju sem leyst getur ráðherrann úr klípunni. Þessi huldumaður er hinn raunverulegi ógnvaldur sem sveiflar sverðinu yfir höfði ráðherrans og sýnist gersamlega kæra sig kollóttan um pólitísk örlög hans.

Síðan segir Þorsteinn að Hanna Birna Kristjánsdóttir þurfi á því að halda að málið verði upplýst:

Ráðherrann þarf einfaldlega að geta hreinsað alla starfsmenn ráðuneytisins eða dregið einhvern þeirra til ábyrgðar. Takist það ekki gæti þrengst um varnir hans sjálfs.

Um greinina hafa þegar spunnist nokkrar umræður á Facebook, til dæmis skrifar Benedikt Jóhannesson:

Svo verður líka að spyrja sig um siðferði þess starfsmanns sem lak skjalinu úr ráðuneytinu (því ekki hefur það lekið sjálft). Meðan sá starfsmaður þegir eru allir starfsmenn undir grun og ráðherrann stöðugt í vanda. Hann er auðvitað sökudólgurinn, en hvorki einhverjir embættismenn né blaðamenn eins og nú virðist vera línan.
Best að tala varlega

Merkilegt er að sjá að lekamálið er komið á það stig að stuðningsmenn Hönnu Birnu Kristjánsdóttir telji forsvaranlegt að ráðast á embættismenn – ríkissaksóknara og umboðsmann Alþingis.

Umboðsmaður Alþingis hefur ekki gert annað en að kalla eftir upplýsingum um málið – og nú vill hann fá ögn nákvæmari upplýsingar en fyrr. Það er nákvæmlega ekkert óeðlilegt við það.

Ríkissaksóknara bíður að taka ákvörðun um málið, hvort tilefni til ákæru er nægilegt.

Meðan staðan er svona er best að tala með gát. Þetta er í höndum áðurnefndra embættismanna – og það er heldur illa til fundið að ætla að fara að grafa undan þeim í pólitískum tilgangi.
Úkraínumálið, utanríkisráðherrann og forsetinn

Einörð afstaða Gunnars Braga Sveinssonar utanríkisráðherra í Úkraínumálinu er fagnaðarefni. DV hefur eftirfarandi eftir Gunnari Braga í dag.

Ísland styður fyllilega lýðræðislega stjórn Úkraínu og harmar stuðning Rússlands við uppreisnaröfl í austurhluta landsins, ólöglega innlimum Rússlands á Krím og mannfall óbreyttra borgara af völdum átakanna. Ísland hvetur Rússland til þess að sýna í verki að það vilji stuðla að friðsamlegri lausn Úkraínumálsins.

Það er spurning hvernig þetta kemur út gagnvart þeirri utanríkisstefnu sem forseti Íslands hefur rekið. DV segir að forsetinn hafi hitt sendiherra Rússlands í þrígang til að ræða norðurslóðamál síðan átökin í Úkraínu brutust út.

Á sama tíma hefur Gunnar Bragi farið þrívegis til Úkraínu sjálfur og rætt við ráðamenn þar. Gunnar Bragi segir við DV að samskipti þjóðanna séu í lágmarki.

Það virðist sem Rússar ætli að halda áfram að kaupa fisk af Íslandi. Það kann að vera vegna þess að Ísland er smátt og skiptir litlu máli í hnattrænu samhengi, en það gæti líka tengst norðurslóðum – og jafnvel vináttu forseta Íslands við Pútín og hans menn.

Ólafur Ragnar er hvatamaður félagsskapar sem heitir Arctic Circle. Næsti fundur hans er á Íslandi í október. Meðal stjórnarmanna er sérstakur vinur Pútíns, Artur Chillingarov, sá sami og stýrði leiðangri kafbáts sem kom fyrir rússneskum fána á hafsbotninum undir Norðurpólnum og 2007. Chillingarov er eindreginn útþenslumaður og fullyrti við það tækifæri – Rússar eru einmitt að auka mjög hernaðarumsvif sín í Norður-Íshafinu:

Norðurskautið er rússneskt.
Landbúnaðarkerfi að molna í sundur

Verður 2014 munað sem árið þegar íslenska landbúnaðarkerfið tók að hrynja?

Ýmislegt bendir til þess, einfaldlega vegna þess að það er engin lógík í kerfinu lengur.

Íslenskum neytendum er boðið upp á að kaupa hakk og svínakjöt sem þeir fatta síðar að er frá Spáni, írskt smjör og og útlenda kjúklinga.

En við fáum helst ekki að vita um upprunann – það selst sem íslenskt.

Auðvitað er það hreinræktaður skrípaleikur – og svindl.

Staðreyndin er sú að íslenskur landbúnaður annar ekki markaðnum – við hafa bæst milljón túristamunnar sem þarf líka að fæða.

Þetta eru auðvitað góðar fréttir, það er hægt að framleiða meira og fjölbreyttar. Eftirspurn eftir gæðamatvöru eykst.

Á sama tíma farið að framleiða skyr í gríð og erg fyrir erlendan markað. Verð á lambakjöti til framleiðenda erlendis er mun hærra en það er á Íslandi eins og sjá má í þessum pistli þingmannsins Guðlaugs Þórs Þórðarsonar. Það munar meira en helmingi.

Það er spurning hvort nú sé ekki einmitt tími til að vinda ofan af haftakerfinu í landbúnaði – með þeim hætti að enginn bíði skaða, ekki heldur bændur.
Hvernig getur staðið á því?

Ísland er ekki á listanum yfir þær þjóðir sem Rússar ætla ekki að kaupa matvæli frá. Líklegast er að þetta komi verst niður á Rússum sjálfum, en hér á landi eru menn aðallega að spekúlera í því hvernig þetta komi út fyrir Ísland.

Semsagt hvort íslenskir útflytjendur tapi einhverjum viðskiptum, eða hvort við getum kannski grætt á þessu öllu – með því þá að selja meiri matvæli til Rússlands.

Það er ógeðfelld tilhugsun.

Kolbeinn Árnason, framkvæmdastjóri LÍÚ, orðar þessa hugsun svo – taka skal fram að ekkert bendir til þess að Kolbeinn sé að hvetja til aukinna viðskipta við Rússland:

Ef samkeppnisþjóðir okkar eru ekki að ná að flytja inn á Rússland þá í sjálfu sér skapar það tækifæri þar.

Ríkisstjórnin íslenska hefur verið samstiga öðrum Evrópuþjóðum í afstöðunni til yfirgangs Rússa í Úkraínu. Gunnar Bragi Sveinsson utanríkisráðherra hefur meira að segja farið tvívegis til Úkraínu síðustu mánuðina.

En hvers vegna eru Íslendingar þá undanþegnir? Er það vegna þess að við erum svo smá, vegna þess að við gleymdumst eða vegna þess að við höfum einhverja sérstaka stöðu í augum Rússa?

Ef svo er, hvernig gæti staðið á því?
Fylgisflokkurinn

Gunnar Smári Egilsson boðar stofnun Fylkisflokksins, hann á að stefna að sameiningu Íslands við Noreg.

Ég kæri mig kollóttan um það – nema það sé líklegt til vinsælda.

Ég er að hugsa um að stofna Fylgisflokkinn.

Flokkurinn hefur það markmið að hafa sem mest fylgi. Ekkert annað.
Best að þegja?

Björt framtíð er stærsti stjórnarandstöðuflokkurinn samkvæmt skoðanakönnunum, með 19,2 prósenta fylgi í könnun MMR sem birtist í dag.

Þetta er merkilegt, því sáralítið heyrist frá Bjartri framtíð. Heimasíða flokksins hefur til dæmis ekki verið uppfærð síðan 4. júní, þá birtist pistill um gengi flokksins í sveitarstjórnakosningunum.

Síðan hefur það reyndar gerst að Björt framtíð er komin í bæjarstjórn í Reykjavík, Kópavogi og Hafnarfirði.

Er þetta lykillinn að góðu gengi flokksins – að hafa sig lítið í frammi? Að þegja bara?
Hungurleikar Pútíns

Framferði Rússa verður æ skrítnara. Nú velta menn fyrir sér hvort þeir séu raunverulega að íhuga innrás í Úkraínu. Einn vandinn er auðvitað sá hversu gjörsamlega er logið að almenningi í Rússlandi í gegnum fjölmiðla sem eru undirgefnir Pútínstjórninni.

Þannig eykst despótisminn stöðugt í Rússlandi.

Svar Rússa við viðskiptaþvingunum sem hafa verið teknar upp vegna yfirgangs þeirra er meðal annars bann við innflutningi á matvælum.

Það verður merkilegt að sjá hvernig þetta kemur út, en á vefsíðu Moscow Times er gert grín að því hvernig þetta gæti litið út.

Rússnesk alþýða er svosem vön að gera sér að góðu kál og rófur, en það er spurning með yfirstéttina sem lifir í vellystingum praktuglega og étur matvöru og á veitingahúsum sem sauðsvartur almúginn getur ekki látið sig dreyma um.

Nú má vera að bann á innflutningi við matvælum frá Evrópu og Bandaríkjunum komi illa við framleiðendur. En jafn líklegt er að þetta muni hitta Pútínstjórnina beint í hausinn aftur og valda miklum verðhækkunum.

Samkvæmt frétt Guardian verður innflutningur á matvælum líka bannaður frá Noregi. Það er athyglisvert. En ekki er minnst á Ísland í þessu sambandi.

Bannið nær yfir matvörur frá Bandaríkjunum, ESB, Kanada, Ástralíu og Noregi. Semsagt frá helstu lýðræðisríkjum.
Í Hjómskálagarði

Hér er skemmtileg ljósmynd – óvíst hvenær hún er tekin. Hún birtist á vefsíðu sem nefnist Gamlar ljósmyndir.

Þetta er Hljómskálagarðurinn og suðurendi Tjarnarinnar. Þarna má sjá hvernig verið er að byggja Skothúsveginn yfir Tjörnina. Þetta er góðviðrisdagur og fólk er prúðbúið.

Hér er önnur mynd, tekin í blíðviðrinu í gærkvöldi. Þarna er búið að setja styttuna af Hafmeyjunni út í Tjörnina á nýjan leik, en hún var sprengd um áramótin 1960. Mér skilst að sumir viti hverjir voru þar að verki – mér hefur aldrei verið sagt það.

Þetta var auðvitað ljótur leikur hjá sprengjumönnunum, ekki síst gagnvart höfundi styttunnar, Nínu Sæmundsen. Það verður samt að segja eins og er að þetta er ekki góð höggmynd. Hafmeyjan var sett upp aftur í Tjörninni í sumar. Það sést kannski ekki vel á myndinni ef fuglar hafa verið iðnir við að skíta á hana.

Á myndinni sést einnig gosbrunnurinn sem stundum var kallaður Himinmiga. Hann var á sínum tíma gjöf frá bandarískum sendiherra sem fór í kvöldgöngur í Hljómskálagarðinum og leiddist. Gosbrunnurinn var á þeim tíma of kröftugur og of nálægt bakka Tjarnarinnar, því vatn gusaðist gjarna á vegfarendur og tún breyttust í mýrar.

Þetta hefur verið lagað, og gosbrunnurinn er minni núorðið, lengra frá bakkanum og bunan ekki jafn kröftug.
Munurinn á Borgarahreyfingunni og Bjartri framtíð

Það er afar forvitnilegt að Margrét Tryggvadóttir skuli ætla að skrifa um Borgarahreyfinguna og afdrif hennar. Borgarahreyfingin varð fólkuspunktur óánægju á stuttum tíma eftir hrun, það er líklega rétt hjá henni að þar hafi safnast saman „reiðasta fólk Íslands“.

Stjórnmálahreyfingar sem eru stofnaðar á slíkum forsendum geta ekki átt sér líf, enda fór Borgarahreyfingin að klofna frá fyrsta degi. Fólk innan annarra flokka sem hefði átt samleið með henni fór heldur ekki þangað inn – það vildi frekar fá að vera eitt í sinni gremju og ekki slá neitt af sínum prívatskoðunum.

Borgarahreyfingin var náttúrlega opin öllum, þetta voru hreinræktuð grasrótarsamtök – en þegar komið var á þing, athygli fjölmiðla var á félagsskapnum, það voru komnir peningar í spilið, fór allt í hund og kött.

Besti flokkurinn og Björt framtíð fóru allt öðruvísi að. Það eru stjórnmálahreyfingar sem eru beinlínis stofnaðar af vinahópum og handvalið þangað inn. Það er passað upp á að hafa ekki mjög sterkar eða einstrengingslegar skoðanir, svo kjósendur fælist ekki burt – miðað við hinn óþægilega mikla pólitíska hita Borgarahreyfingarinnar er þetta nánast eins og and-pólitík.

En Björt framtíð lifir enn, ólíkt Borgarahreyfingunni. Hún virkar enn jafn skoðanalítil, líkt og aðalmarkmið meðlimanna sé að vera í pólitík – sem var svo sannarlega ekki í Borgarahreyfingunni. Björt framtíð gæti jafnvel komist í ríkisstjórn innan tíðar – en þingmenn Borgarahreyfingarinnar hafa löngu misst þingsæti sitt og eru meira og minna atvinnulausir.
Varfærinn Bjarni – ólíkt sumum öðrum í Sjálfstæðisflokknum

Bjarna Benediktssyni er ómögulegt að lýsa yfir fullum stuðningi við Hönnu Birnu Kristjánsdóttur meðan mál henni tengt er til rannsóknar hjá lögreglu og fer hugsanlega fyrir dómstóla, ef ríkissaksóknari ákveður svo.

Enda er Bjarni mjög varfærinn í orðum sínum um lekamálið. Bjarni segir:

Ráðherra sem situr er með fullt traust til þess að gegna sínu starfi. Ráðherra sem hefur glatað trausti tekur pokann sinn. Ég á mjög erfitt með að skilja kröfu um að reglulega sé verið að biðja mig um gefa út einhverjar traustsyfirlýsingar.

Og ennfremur:

Í þessu tilliti er umræðan ein og sér alltaf ákveðið áhyggjuefni. Þetta er nokkuð sem ráðherra hefur þurft að meta sjálfur og ég ætla ekki að blanda mér í það mat.

Aðrir þingmenn Sjálfstæðisflokks sem hafa tekið til máls eru afdráttarlausari, en orð þeirra hafa náttúrlega ekki eins mikla vigt og orð formanns flokksins.

Ragnheiður Elín Árnadóttir talar eins og hún muni styðja Hönnu Birnu hvað sem á gengur – það er nokkuð stór yfirlýsing:

Að sjálfsögðu styðjum við Hönnu Birnu algjörlega og alla leið. Hún er öflugur stjórnmálamaður, dugleg og vinnusöm…en umfram allt heiðarleg og vandvirk í öllu sem henni er treyst fyrir.

Brynjar Níelsson tekur mjög sérstaka afstöðu og finnst skrítið að efnt hafi verið til lögreglurannsóknar, eftir að ráðuneytið sjálft var búið að rannsaka málið og virðist telja að aðalvandinn sé að friðhelgi ráðuneytismanna sé ekki nægilega virt.
Mikka Músar hagkerfi?

Á Facebook er sagt frá barni sem talaði um Mikka Mús hús á peningnum.

Og þegar nánar var að gáð kom þetta í ljós – á þúsund kallinum.

Mikki Mús.

Eru þetta dulin skilaboð, svona eins og píramíðinn og augað á dollaraseðlum. Þá kannski um Disneyvæðingu? Eða kannski um að við búum í Mikka Mús(ar) hagkerfi?
Innihaldsríkt ævistarf

Í Læknablaðinu birtist sérlega ágætt viðtal við Jóhannes Ólafsson, lækni og kristniboða, móðurbróður minn. Það er Þröstur Haraldsson blaðamaður sem tók viðtalið. Eins og kemur fram í viðtalinu hefur Jóhannes starfað mestallan feril sinn í Eþíópíu.

Myndirnar eru afar skemmtilegar, hér sést Jóhannes við skurðaðgerð á sjöunda áratugnum.

Og hér er hann með hinum fræga Haile Selassie, keisara Eþíópíu.

Og hér er Jóhannes ásamt móður minni Guðrúnu og Hjördísi systur þeirra á uppvaxtarárunum í Kína.

Ég mæli sterklega með þessu viðtali. Jóhannes er hógvær maður, en niðurlagið er á þessa leið.

Það er kannski engin furða að Jóhannes svari því játandi þegar ég spyr hvort hann sé ánægður með ævistarf sitt. „Já, mér finnst það hafi verið innihaldsríkt. Það er mikilvægt að hjálpa fólki og ég sá árangur af því. Ég þurfti að starfa á öllum sviðum læknisfræðinnar og sinna farsóttarsjúklingum, mæðrum í barnsnauð, skurðlækningum og svo framvegis. Ég er með viðurkenningu sem skurðlæknir og það kom sér oft vel, enda ómögulegt að þurfa að senda konur langa leið ef þær þurftu í keisaraskurð. Ég þurfti að kunna eitthvað um allt,“ segir Jóhannes Ólafsson kristniboði og læknir – í þeirri röð.
Ólík sýn Heiðars Más og Andra Geirs – gjaldþrot eða samningar

Merkilegt er að sjá hversu Heiðar Má Guðjónsson og Andra Geir Arinbjarnarson greinir á um hvernig eigi að leysa mál kröfuhafa íslensku bankanna. Báðir eru þeir fjarska vel að sér um viðskipti- og efnahagsmál og hafa sagt ýmislegt viturlegt um þau á síðustu árum. En þarna er sýn þeirra gerólík. Heiðar Már vill að gömlu bankarnir verði settir í gjaldþrot, skuldir slitabúa bankanna séu ekki skuldir íslenska ríkisins og það væri glapræði að ganga til samninga um þær:

Sömu lög giltu á Íslandi um gjaldþrot þegar bankarnir seldu skuldabréf alþjóðlega og gilda nú. Það getur því enginn haldið því fram að ekki sé farið eftir settum reglum þótt íslenska ríkið gangi ekki til samninga um uppgjör þessara búa heldur fari eftir þeim lögum sem giltu um gjaldþrot þegar skuldabréfin voru gefin út.

Og ennfremur:

Hagsmunir Íslendinga eru að farið sé að íslenskum lögum, en ekki að einn hópur, kröfuhafar, fái að semja sig fram hjá þeim, það rýrir hag rétthafa lífeyrissjóðanna með því að viðhalda gjaldeyrishöftunum og leggur óbærilega áhættu af alþjóðlegum málaferlum á komandi kynslóðir.

Andri Geir mælir hins vegar fyrir samningaleiðinni sem virðist um þessar mundir vera ofan á í ríkisstjórninni, samanber grein hans hér á Eyjunni:

Það eru gríðarlegir hagsmunir fólgnir í því að setja bú kröfuhafa í þrot. En hagsmunir hverra?

Mál kröfuhafa er ólíkt Icesave málinu að því leyti að Icesave var skuldamál en kröfuhafar eiga eignir. Með eignir er hægt að braska. Þetta verða menn að hafa í huga.

Ef bú kröfuhafa verða sett í þrot verður samtímis slegið upp stærstu brunaútsölu Íslandssögunnar. Þar mun gefast einstakt tækifæri til auðsöfnunar sem varla verður endurtekið á þessari öld. Þar mun öllu máli skipta að vera á réttum stað og hafa rétt sambönd.

En það er áhætta fólgin í gjaldþrotaleiðinni, eins og AGS bendir á, og sú áhætta mun að mestu leyti lenda á herðum almennings á meðan vildarvinir stjórnmálamannanna reyna að fleyta rjómann af eignum kröfuhafa.

Lexía Argentínu er að standa faglega að samningum við kröfuhafa og þar hefur fjármálaráðherra gert rétt í því að ráða Lee Buchheit til að leiða þá vinnu.

Samningaleiðin er leið fagmannsins, en gjaldþrotaleiðin er leið braskarans.
Spurningar sem er ósvarað

Eftir viðtöl við Hönnu Birnu Kristjánsdóttur í fjölmiðlum síðasta sólarhringinn eru ýmsar spurningar sem er ósvarað.

Fyrst og fremst – hver lak minnisblaðinu (og bætti við það upplýsingum frá sjálfum sér)?

Varla lak minnisblaðið sjálfu sér?

Af hverju bendir allt til þess að þetta hafi verið aðstoðarmaður ráðherrans?

Hafi þetta verið hann, vissi ráðherrann ekkert um að hann hefði gert þetta? Ekki á tíma verknaðarins, ekki síðar og kannski ekki núna?

Eða var það einhver allt annar sem lak – þrátt fyrir allar vísbendingarnar um að aðstoðarmaðurinn hafi verið að verki?

Það virðist ljóst að sá sem lak minnisblaðinu gerði sig sekan um refsivert athæfi. Það er atburðarásin síðan þá sem hefur gert stöðu ráðherrans svo erfiða, ekki síst grunurinn um yfirhylmingu.

Hvað segir ríkissaksóknari – verður ákært í málinu?