arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Hvar er Gummi Ben?

Tilnefningar til Edduverðlauna voru kynntar í dag. Það er svona upp og ofan eins og gengur og sitt sýnist hverjum. Pínu erfitt að verðlauna fólk á hverju ári í þessum örsmáa kvikmynda- og sjónvarpsbransa sem hér er.

En Íslendingar eignuðust á síðasta ári fyrstu alþjóðlegu sjónvarpsstjörnuna. Þeim hefur ekki verið til að dreifa hingað til.

Þetta er hinn frábæri knattleikjalýsandi Guðmundur Benediktsson. Efni með honum var spilað í sjónvarpi út um alla heimsbyggðina.

En hann er ekki tilnefndur sem sjónvarpsmaður ársins. Það er eiginlega alveg óskiljanlegt. Í hvaða heimi lifa þeir sem yfirsést hann?
Níræður öldungur þýðir heimsbókmenntir og brýnir okkur að gæta íslenskunnar

Kiljan fer aftur í loftið á Rúv í kvöld klukkan 20.35. Við sýnum stórmerkilegt viðtal við Sigurjón Björnsson, prófessor emeritus í sálfræði. Sigurjón er níræður, ótrúlega ern, og þýðir sígild rit á íslensku af miklu kappi.

Meðal þýðinga eftir Sigurjón má nefna heil fjórtán verk eftir Sigmund Freud, Um sálina eftir Aristóteles, Sögu Pelópseyjarstríðsins eftir Þúkýdídes, Helleníku eftir Xenófón og nú síðast tvær bækur eftir Stefan Zweig, það eru ævisögur sem hann ritaði um Erasmus frá Rotterdam og Honoré de Balzac. Ævisaga Balsacs kom út nú fyrir jólin.

Í framhaldi af þessu fór Sigurjón að þýða bækur eftir Balzac sjálfan, þennan mikla franska sagnameistara sem er furðu lítt þekktur á Íslandi. Hann hefur lokið við að þýða eitt höfuðverk hans, skáldsöguna Père Goriot, en hún er ekki enn komin út.

Sigurjón þýðir semsagt jöfnum höndum úr þýsku, frönsku og forngrísku. Merkilegt er svo að heyra í lok viðtalsins brýningu þessa öldungs um íslenska tungu.

Af öðru efni þáttarins má nefna að Jónína Leósdóttir segir frá nýrri spennusögu eftir sig. Við fjöllum um hinn stórbrotna bókaflokk Hrakninga og heiðavegi og útgáfu á úrvali greina úr honum. Í Bókum og stöðum segjum við frá Hólavallaskóla, þeirri aumu skólastofnun, og nefnum blaðamanninn og rithöfundinn Árna Óla og Jón Helgason biskup sem var mikill skrásetjari sögu Reykjavíkur. Gagnrýnendur þáttarins ræða um tvær bækur, Tvísaga eftir Ásdísi Höllu Bragadóttur og Heiða fjalldalabóndinn eftir Steinunni Sigurðardóttur.

Hrakningar á heiðavegum er úrval úr bókaflokknum Hrakningar og heiðavegir. Þetta eru uppáhaldsbækur Erlendar, söguhetju Arnalds Indriðasonar.
Þegar Örfirisey var lítil og Grandinn mjór

Þessar tvær ljósmyndir sýna borg sem hefur tekið miklum breytingum. Sú fyrri er tekin af tönkum sem sjást á neðri myndinni, þeir voru úti í Örfirisey, við Faxaverksmiðjuna svokölluðu, sem nú er farið að kalla Marshallhúsið. Þarna má sjá verbúðirnar meðfram Grandagarði en bak við þær er ekki annað en sjórinn.

Uppfyllingarnar sem eru komnar þarna á bakvið eru gríðarlega stórar og þar eru í dag alls konar fyrirtæki, meðal annars miðstöð matvöruverslunar í Vesturborginni í Bónus, Krónunni og Nettó. Gísli Hjálmar Ólafsson setti myndina inn á vefinn Gamlar ljósmyndir, en myndin er eftir Jóhannes Haraldsson.

Neðri myndin er aðeins eldri, því þar er enn minni byggð á Grandagarði. Hún mun vera tekin 1950. Faxaverksmiðjan er risin, en þarna sjáum við hvað Örfirisey hefur í raun verið lítil og Grandagarðurinn mjór. Forðum var ekki fært þangað út nema þegar var fjara.

Ægisgarður er á sínum stað, en framar á myndinni er vöruhöfnin eins og hún var áður en hún var flutt inn í Sund. Þarna eru skemmur meðfram hafnarbakkanum en við bryggju liggja skip Eimskipafélagsins, gott ef Gullfoss er ekki þarna fremstur.
Mikilvæg orð Guðna

Þessi orð Guðna Th. Jóhannessonar, forseta Íslands, við hóp flóttamanna frá Sýrlandi eigum við að láta hljóma út um allt. Dreifum þeim til vina okkar og kunningja erlendis. Þetta er mikilvægt.

In Iceland we defend human rights: equality of the sexes, freedom of speech, freedom of religion, freedom of travel and last but not least freedom from fear. I welcome you with all my heart to Iceland.
Sic transit gloria mundi – hvert stefnir Bretland?

Boris Johnson, utanríkisráðherra Bretlands, sagði í gær að geltið í Trump væri verra en bit hans og að Bretar hefðu tækifæri til að gera góðan díl við Trumpstjórnina.

Theresa May bauð Trump í viðhafnarheimsókn til London. Það gæti orðið vandræðalegt á ýmsan hátt. Líklega brýst út gífurleg mótmælaalda og svo er sagt að ráðgjafar Trump vilji helst ekki hitta Karl prins vegna skoðana hans á loftslagsmálum. Þeir óttast að prinsinn fari að lesa yfir hausamótunum á honum.

Þröstur Ólafsson hagfræðingur skrifar stuttan pistil á Facebook og spyr hvaða vegferð Bretland er á þegar forsætisráðherrann fer um heimsbyggðina, hittir Trump og býður honum í heimsókn en er síðan mætt til Tyrklands að njóta samvista við Erdogan – hvað segir þetta um afstöðu bresku stjórnarinnar til lýðræðislegra vestrænna stjórnarhátta?

Ég hef verið haldinn þeirri áráttu um nokkuð skeið að reyna að færa fram rök fyrir yfirburðum vestræns, lýðræðislegs stjórnfyrirkomulags. Nú brá mér hins vegar í brún við að fylgjast með ferðalögum Theresu May, forsetisráðherra Breta, en Bretland er eitt af elstu, reyndustu og stöðugustu lýðæðisríkjum heims. Hún heimsækir Trump forseta og leggur heiður og sæmd Stóra-Bretlands að fótum Trumps og býður honum í drottningarlega ofurheimsókn til London. Það mætti halda að verið væri að heiðra stjórnmálaskörung sem aukið hefði hróður og frægð Bretlands áratugum saman.

Þetta gerir hún, þrátt fyrir að Trump hafi fótum troðið mannréttindi ,spottað og hótað flóttamönnum og sett lýðræðilegar leikreglur a.m.k. tímabundið til hliðar. (Hræddur er ég um að Elísabetu bregði í brún við að heyra talsmáta forsetans). May stundi því uppúr sér að yfirlýsing Trumps um gagnsemi pyntinga og nauðsyn lokunar landamæra fyrir ákveðnum trúarhópum og þegnum tiltekinna landa væri bandarískt innanríkismál. Það var ekki fyrr en hún var komin í skjól í Downingstreet sem hún var neydd til að segja að þessi ummæli Trumps eða tilskipun, væri ekki endilega til fyrirmyndar eða göfugt til eftirbreytni.

Næsta heimsókn hennar var til Erdógans, þess tyrkneska, sem afnumið gefur réttinn til frjálsrar fjölmiðlunar, fangelsað hefur tugþúsundir án dóms og vill koma á nýrri stjórnskipan í landi sínu þar sem lýðræðisleg vinnubrögð og starfshættir eru ekki nema að nafninu til. Eftir að hafa fengið Erdógan til að lofa að gera myndarlegan vopnakaupasamning við Bretland sneri hún aftur heim sátt og sæl í geði. Nú er að bíða eftir heimsókn hennar til Orbans og Pútíns. Sic transit gloria mundi.
Varúð – samskiptamiðlar!

Bláeygð og saklaus höfum við sett ógurlegt magn af upplýsingum um okkur sjálf á Facebook og aðra samskiptamiðla. Um líf okkar, fjölskyldu okkar, atvinnu – og skoðanir.

Við höfum líka látið afstöðu okkar í ljós með því að læka alls konar hluti – stundum oft á dag. Ekki bara um sæta kettlinga, heldur um stjórnmál og skoðanir.

Vissulega hefur verið varað við þessu, en fæstir hafa látið það hafa áhrif á sig. Það er vitað að fyrirtæki hafa nota upplýsingarnar sem þarna er að finna með ýmsum hætti. Í sjálfu sér er það óþægileg tilhugsun.

En nú eru að komast til valda öfl sem eru þess albúin að rýna í þessar upplýsingar og nota þær – til dæmis til að meta hvort við eigum að njóta ferðafrelsis. Þetta er býsna skuggaleg þróun og setur samfélagsmiðla í nýtt ljós.

Í öfgafyllsta tilvikinu getum við gert okkur í hugarlund ef til dæmis Stasi eða Gestapo hefði haft samfélagsmiðla til að moða úr í allsherjareftirliti sínu með borgurunum.

Rennur kannski upp sá tími að við hættum að læka – og lokum jafnvel Facebook-síðunum okkar, til að gæta eigin öryggis?

Ég nefni í framhjáhlaupi að vinir mínir í Tyrklandi, sem eru allmargir, eru alveg hættir að tjá sig um stjórnmál á Facebook.
Að ala á hatri

Tölur sýna glöggt hversu tilhæfulausar ákvarðanir Donalds Trump í innflytjendamálum eru, að þær byggja einungis á lýðskrumi, duttlungum og þjónkun við öfgaöfl. Þarna má sjá hversu þessar aðgerðir eru í raun algjörlega þarflausar, bjarga ekki mannslífum – miðað við til dæmis ef settar væru harðari reglur um notkun skotvopna.

Í Economist má lesa að Alex Nowrasteh hjá Katóstofnuninni hefur reiknað út að líkurnar á að Bandaríkjamaður sé drepinn í hryðjuverkaárás sem er framin af flóttamanni sé einn á móti 3,6 milljörðum.

Og svo má lesa hér fyrir neðan hversu mikil hætta Bandaríkjamönnum stafar af þegnum ríkja sem nú er bannað að koma til Bandaríkjanna.

Forsetaframbjóðandinn Bernie Sanders hefur þetta að segja um ákvörðun forsetans – sem nú hefur reyndar verið hnekkt tímabundið fyrir dómstóli. Þetta gerir ekki annað en að ala á hatri.

En þetta skrifar Madeleine Albright, fyrrverandi utanríkisráðherra, sem var á sínum tíma flóttamaður undan nasistum.

Og loks eru það orð hins virta fréttamanns Dans Rather um það hvernig Bandaríkin grafa með þessum hætti undan sjálfum sér, lýðræðinu og áhrifavaldi sínu í heiminum.
Hin nýja innflytjendastefna Bandaríkjanna

Hleypum öllu í bál og brand í Írak, Sýrlandi, Líbýu og Jemen. Látum rigna sprengjum, en pössum svo upp á að fólkið sem reynir að flýja ofbeldið komist hvorki lönd né strönd.

Allavega ekki til Bandaríkjanna sem bera mesta ábyrgð á endalausum ófriðnum – ásamt taglhnýtingum þeirra í Bretlandi.

Og þá er líka víst að flóttamannastraumurinn mun leita upp til Evrópu þar sem býr fólk sem seint verður kennt um þennan styrjaldarrekstur en þarf að súpa seyðið af honum. Til dæmis Grikkir.

Hins vegar skulum við hafa undanþegin lönd eins og Saudi-Arabíu og Egyptaland. Þar hefur reyndar verið gróðrarstía fyrir hryðjuverk, en harðstjórar í þessum löndum teljast vera mikilvægir bandamenn – og þar eru Trump-hótel.

Líklega hoppa Isis og Al-Queda af kæti í dag, enda markmið þessara samtaka að magna upp tortryggni og hatur. Þeim hefur aldeilis orðið ágengt. Þarna hafa þeir sannarlega fundið pópúlista til að stíga við sig skuggadansinn.

Tvískinnungurinn er himinhrópandi. 15 af 19 árásarmönnum 11. september 2001 voru frá Saudi-Arabíu. En það er ekki beint eins og ameríska meginlandinu sé ógnað að utan – líklega hefur það sjaldan verið öruggara. Aðalvandamálið þar er eins og lengi áður, bandarískir þegnar sem drepa hver aðra.
Óttarr lendir í prófraun

Óttar Proppé sýnist manni vera fyrsti ráðherrann í nýrri ríkisstjórn sem lendir í verulegum vandræðum – og kemur kannski ekki á óvart miðað við málaflokkinn sem hann tók að sér og hvernig stofnað var til stjórnarinnar.

Strax og stjórnin er tekin við völdum er kominn þrýstingur á einkavæðingu í heilbrigðiskerfinu, í þessu tilviki er það Klíníkin í Ármúla sem vill opna einkareikna legudeild vegna liðskiptaaðgerða. Bak við Klíníkina eru einstaklingar sem eiga sterk ítök í Sjálfstæðisflokknum, Ásdís Halla Bragadóttir og Ásta Þórarinsdóttir.

Óttar mun vera nokkuð tvístígandi, og það gerir róðurinn þyngri að Páll Matthíasson, forstjóri Landspítalans, skuli stíga fram og mótmæla þessum áformum. Páll segir að þetta flæki og grafi undir starfsemi Landspítalans.

Því að sérhæft starfsfólk, læknar og líka annað starfsfólk, er takmörkuð auðlind og við eigum þegar alveg nóg með það að tryggja viðunandi mönnun og sérhæfingu á Landspítalanum á þessu sviði.

Þannig að þetta er ansi mikil prófraun fyrir Óttarr og getur ráðið miklu um framhaldið og stöðu hans í ríkisstjórninni.
La la land, Þögnin og Óskarstilnefningar

Það er máski nokkuð vel í lagt að láta kvikmyndina La la land fá fjórtán Óskarstilnefningar. En þetta er samt indæl mynd, gæti jafnvel dregið fullorðið fólk í bíó. Þetta er söngvamynd – þó ekki með svo mörgum söngvum – sem vísar í gamla Hollywoodhefð, en líka í myndir sem fransk leikstjórinn Jacques Demy gerði á sjöunda áratugnum. Allt sem við sjáum á tjaldinu er frábærlega fallegt og fágað, fötin og leikmyndin og litirnir, og tónlistin er notalega melódísk – en svo slær hún líka út í alvöru djass og það er haldið uppi ágætri málsvörn fyrir þá tónlistarstefnu. Leikstjórinn, Damien Chazelle, gerði síðast aðra mynd um djass, Whiplash.

Ofbeldi og ljótleiki og vonskan í heiminum eru víðs fjarri, það er ágætt mitt í þeirri endalausu byssudýrkun sem einkennir kvikmyndaiðnaðinn bandaríska og ofurhetjumyndunum sem lítið lát er á. Þarna er gamla góða draumaverksmiðjan að störfum.

Sjálfur hef ég séð talsvert af myndunum sem eru tilnefndar til Óskarsverðlaunanna – ég fer ennþá í bíó, jafnvel vikulega. Þetta hefur fylgt mér síðan ég var krakki og laumaðist á fimmsýningar í Háskólabíó. Ég hef ekki séð Moonlight sem miklum sögum fer af, hún er nú sýnd í Bíó Paradís, en mikið af hinu eru myndir sem eru varla nema rétt fyrir ofan meðallag.

Arrival byrjar ágætlega, það er frekar áhugavert að búa til mynd um geimverur sem byggir á málfræði (ég frétti meira að segja af hópi málfræðinga sem fór á myndina), en það vantar úthaldið til að fylgja þessu eftir, í seinnipartinum leysist hún upp í hefðbundið melódrama. Hell or High Water má í besta falli skoða sem leik að klisjum um bandaríska suðrið – en dettur í raun í að vera ein stór klisja sjálf. Á sinn hátt er þetta stúdía í heimsku og þröngsýni.

Fráleitast er að Silence eftir Martin Scorsese skuli ekki fá tilnefningu. Myndin er byggð á skáldsögu eftir japanska höfundinn Endo og hún er að sönnu ekki auðveld áhorfs. Þetta er næstum þriggja tíma verk um jesúítapresta sem reyndu að kristna Japani á 16. öld, varð fyrst vel ágengt en mættu svo mikilli mótspyrnu og ofsóknum, en söfnuðir þeirra voru þurrkaðir út. Myndin er trúarlegs eðlis, fjallar um trúarsannfæringu og þjáningu, og það er kannski ekki vænlegt til vinsælda. En þetta er stórvirki, minnir í raun fremur á klassíska evrópska kvikmyndagerð en þá amerísku, og jafnvel kvikmyndahöfunda sem glímdu mikið við trúna eins og Dreyer og Bergman.

En það verður forvitnilegt að sjá hvert kvikmyndaiðnaðurinn fer á tíma Donalds Trump. Óskarsverðlaunahátíðin er í næsta mánuði. Þar eru flestallir andsnúnir Trump, líkt og mikill meirihluti Kaliforníubúa. Maður myndi jafnvel halda að upp rynni aftur tími pólítískra kvikmynda, ádeilumynda, líkt og var á einu blómaskeiði kvikmyndanna í Bandaríkjunum, á valdaskeiði Richards Nixon.
Boðar varla gott um þingstörfin

Er hugsanlegt að stjórnarandstaðan hafi gert mistök með því að fara í fýlu við kosningu í nefndir? Jú, það er gott að standa í lappirnar, en niðurstaðan er sú að stjórnarandstaðan fær ekki eina einustu nefnd. Og þannig gæti hún farið í gegnum heilt kjörtímabil.

En það má auðvitað spyrja líka hvort ríkisstjórnarflokkarnir hafi sýnt einhverja sérstaka sáttfýsi í málinu? Það hefði ef til vill mátt sýna aðeins meiri lipurð, ekki síst í ljósi þess hversu meirihlutinn í þinginu er tæpur.

Niðurstaðan er sú að Sjálfstæðisflokkurinn fær sex þingnefndir, þeir þingmenn hans sem fengu ekki ráðherraembætti, raða sér í formannsstólana í nefndunum. Viðreisn fær aðeins eina nefnd, utanríkismálnefndina en Björt framtíð fær formennsku í velferðarnefnd. Sjálfstæðisflokkurinn hefur semsagt tögl og hagldir í þinginu líkt og í ríkisstjórn – og eiginlega merkilegt hvað samstarfsflokkarnir hafa reynst meðfærilegir.

Kannski hefðu Viðreisn/BF þurft að leggja aðeins meiri áherslu á samstarf við stjórnarandstöðuna og þá ekki bara í ljósi fyrri fyrirheita, heldur líka til ákveðins mótvægis við Sjálfstæðisflokkinn. Þeir eru farnir að virka dálítið eins og dvergar í samanburði við hann.

Svo er varla hægt að segja að þetta boði gott um þingstörfin á næstunni og starfsfriðinn í þinginu.
Brexit og tækifærin

Talsvert er talað um sóknarfæri sem kunni að felast í úrsögn Breta úr Evrópusambandinu, Brexit. Það hefur reyndar vakið litla umræðu hér heima en breska stjórnin telur ekki koma til greina að fara íslenska eða norska leið með aðild að Evrópska efnahagssvæðinu. Slíkt hefur verið alveg slegið út af borðinu.

Ein hugsanleg afleiðing Brexit er að Bretland færist nær Bandaríkjunum. Trump og Theresa May ætla að hittast á næstunni. En víst er að mörgum mun þykja það ógeðfellt – fyrstu dagar Trumps í embætti benda til þess að hann ætli að standa við gífuryrði sín. Og ef hann hefst handa við að grafa undan Nató og varnarkerfi Evrópu verða Bretar ekki hrifnir. Varla kusu þeir sig út úr Evrópusambandinu (með naumum meirihluta) til að verða hjálenda Bandaríkjanna. (Það er athyglisvert að í nýjum pistli leggur Styrmir Gunnarsson til að Íslendingar stóraukin tengslin við Þýskaland, enda sé það leiðandi ríki í Evrópu.)

Pawel Bartozsek hefur öðruvísi uppruna en annað fólk sem hingað til hefur setið á þingi á Íslandi. Hann er íslenskur borgari, en frá Póllandi. Fáar þjóðir í Evrópu fóru verr út úr tuttugustu öldinni en Pólverjar. Pawel skrifar á bloggsíðu sína:

Daginn sem Bretland gengur úr Evrópusambandinu og yfirgefur EES-svæðið munu Íslendingar ekki lengur geta flutt óhindrað til Bretlands og Bretar munu ekki lengur geta flutt óhindrað til Íslands.

Vissulega má semja um annað. Vonandi verður það gert, vonandi vilja Bretar sjálfir að það verði gert. En útganga Bretlands eins og sér þýðir nákvæmlega það og ekkert annað. Regluverk ESB, þar með regluverk um frjálst flæði fólks, hættir einfaldlega að gilda með þeim kostum og ókostum sem því fylgja. Það er sá núllpunktur sem verður að ganga út frá.

Úrsögn úr Evrópusambandinu er úrsögn úr Evrópusambandinu.

***

Frændi minn sem býr í litlum bæ vestur af Varsjá spurði mig um daginn hvað ég héldi að ég þyrfti að stoppa oft á ljósum ef ég ætlaði að keyra til Lissabon.

Ég nefndi einhverja tölu sem mér þótti líkleg en var bent á að svarið væri “Núll.” Það væri hraðbraut alla leið.

Já, þannig Evrópu hefur tekist á búa til. Sá sem vill fara frá Varsjá til Lissabon þarf bara að fara upp í bíl og keyra. Hann gæti þurft að borga á stöku stað eða stoppa vegna tímabundins landamæraeftirlits en að öðru leyti þarf hann hvorki að spyrja kóng né prest. Ferðalangurinn er tryggður alla leið, og ef hann finnur sér vinnu og íbúð á áfangastaðnum þá getur hann bara tekið vinnunni og sest að.

***

Þannig var heimur foreldra minna ekki og ekki heldur heimur foreldra þeirra. Og það þarf ekkert að vera að heimur barna okkar verði þannig. En mér finnst skipta máli að hann verði það. Að heimurinn verði sem opnastur, og að sem flestir geti notið hans.

Að því leyti verð ég að viðurkenna að ég sé ekki sóknarfærin sem felast í því að ríki gangi úr ESB. Ekki nema við notum „sóknarfæri“ í einhverri stórfyrirtækja-straumlínustjórnunarmerkingu sem „vandræði“. Vandræði sem við verðum að lágmarka og reyna að búa til eitthvað sem er kannski jafngott.
Heilleg timburhúsabyggð

Þessi ljósmynd mun vera tekin árið 1930, væntanlega úr nýbyggðu Hótel Borg. Það er merkilegt að sjá hversu tilburhusabyggðin hefur verið heilleg í kvosinni og upp í Grjótaþorpi á þessum tíma. Þarna standa enn timburhús við Austurvöll, meðal annars gamla apótekið með styttum ofan á, þarna er nú Landsímahúsið með afar ljótri viðbyggingu sem verið er að breyta í hótel. Í sjálfu sér er það ekki vitlaust, því gamla Landsímahúsið kallast á sinn hátt við Hótel Borg, er eiginlega systurbygging.

Að baki er svo stór garður, þar sem eitt sinn var Víkurkirkjugarður, og svo taka við timburhúsin, Uppsalir með turni, húsið þar við hliðina, Aðalstræti 16, sem stóð fram undir síðustu aldamót og hýsti undir það síðasta útvarpsstöð sem kallaðist Aðalstöðin. Allt var þetta rifið og á endanum var holað þarna niður fremur mislukkaðri byggð sem á að vera í gömlum stíl, en er í raun aldrei nema hálfkák, skrítin blanda af eftirlíkingum og nútímabyggingum.

Uppi á Landakotshæðinni sendur enn gamla kirkjan með turni, en steinkirkjan sem var vígð 1929 er risin. Gamla kirkjan var síðan flutt aðeins ofar á hæðina og breytt í íþróttahús sem gekk undir heitinu ÍR-húsið. Löngu síðar var það flutt – í algjöru tilgangsleysi – alla leið upp í Árbæ, en ekkert kom í staðinn nema bílastæði á horni Hofsvallagötu og Túngötu.

Gamli Landakotsspítalinn stendur þarna ennþá, en byggðin er farin að taka á sig mynd fyrir sunnan Landakotstúnið. Húsin sem þar glittir í held ég að standi við Sólvallagötu fremur en Hávallagötu. Í Garðastrætinu handan Túngötu er ekki annað að sjá en byggingu sem lengi hefur hýst rússneska sendiráðið.
Geir þungbúinn á embættistöku Trumps

Hér á vef CNN má sjá mynd af embættistöku Donalds Trumps í mjög hárri upplausn, gigapixel eins og það er kallað þarna. Það er hægt að fara inn í myndina og skoða fólk og ýmis smáatriði.

Erling Ó. Aðalsteinsson gerði þetta og fann íslenska sendiherrann, Geir H. Haarde. Hann situr þarna í plasthlíf til að verjast rigningunni og er satt að segja ekki mjög glaður á svipinn.
Blóm og ljós fyrir Birnu

Við Laugaveg 31, staðinn þar sem hún sást síðast á lífi. Minningarvottur, virðingarvottur, sorgarvottur. Ósköp lítið en samt eitthvað. Blessuð sé minning hennar.
Trump og fjölmiðlarnir

Ein ástæða þess að Donald Trump náði kjöri sem forseti Bandaríkjanna var taumlaus áhugi fjölmiðla á honum. Fjölmiðlarnir gátu ekki fengið nóg af honum, hann reyndist vera úrvals smellubeita – út á það gengur svo mikið í fjölmiðlun samtímans. Trump tvítaði og það endurómaði í fjölmiðlum um allan heim. Keppinautar hans í forvali Repúblikana fengu samanlagt miklu minni athygli en hann einn. Samt var furðu seint farið að skoða vafasama fjármálagjörninga Trumps og viðhorf hans til kvenna – eins og hefði legið beint við að gera frá upphafi.

Trump á semsagt fjölmiðlunum ýmislegt að þakka, en nú í upphafi forsetatíðar sinnar er hann kominn í stríð við þá. Hann er búinn að ákveða að fjölmiðlar verði helsti andstæðingur hans í forsetaembætti. Þetta felur í sér, frá hendi forsetans, að ekki verði neitt að marka það sem fjölmiðlar segja og skrifa um hann. Allt verður hægt að afgreiða með því að þeir séu andsnúnir honum. Og þeir sem aðhyllast Trump munu taka látlaust undir þetta og kenna fjölmiðlum um allt sem aflaga fer.

Hver veit? Kannski virkar þetta? Að minnsta kosti setur þetta fjölmiðlana í nokkuð erfiða stöðu – þetta er jú bíræfin tilraun til að þagga niður í þeim svo þeir áræði ekki að birta gagnrýni um hann eða upplýsingar sem koma sér illa fyrir hann.

Svo getur þetta auðvitað tekið á sig skoplegar myndir eins og deiluna um hversu margir voru viðstaddir embættistöku Trumps. Trump heldur því fram sjálfur að það hafi verið metaðsókn, og Sean Spicer, hinn nýi blaðafulltrúi Hvíta hússins, gerði sig að fífli á fyrsta fundi sínum þegar endurtók í sífellu að aldrei hefðu fleiri fylgst með embættistöku forseta, bæði á staðnum og í sjónvarpi.

Allar upplýsingar benda til hins gagnstæða. Það er ekki erfitt að sanna og hefur verið gert bæði í fjölmiðlum og á samskiptamiðlum. En fyrir Trump og hans menn skiptir það ekki máli. Hernaðarlist þeirra er að viðurkenna ekki staðreyndir, eins og þær séu ekki til, heldur sé þar einungis um að ræða tilbúning í fjandsamlegum fjölmiðlum.