arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Evrukrísan og innistæðutryggingar

Evran riðar til falls – fjármagn sogast ekki bara burt frá Grikklandi heldur leitar það líka frá löndum eins og Spáni, Portúgal og Ítalíu í öruggara skjól í Norður-Evrópu.

Ástandið er að verða þannig að hvert land er farið að hugsa meira um hagsmuni sína en Evrópu, þetta gæti snúist upp í einhvers konar viðskiptastríð þar sem, eins og Kristrún Heimisdóttir orðar það á Facebook:

„Hvert ríki ver sjálft sig og samskiptin hrynja vegna fjármagnsflutninga heim úr útibúum, óskýrra marka á bankaeftirliti milli ríkja og óvissu um innistæðutryggingar?“

Það má litlu muna að verði bankaáhlaup í löndunum við Miðjarðarhafið, að fólk þeysi út og reyni að ná peningunum sínum út úr bönkum. Við þetta gætu bankar fallið unnvörpum, og ólíklegt er að sparifjáreigendur fái peningana sína.

Hvorki löndin né Evrópa sem slík hafa innistæðutryggingakerfi sem ræður við þetta, kerfið er ekki hannað til að ráða við hrun margra banka.

En á sama tíma er Evrópusambandið aðili að dómsmáli gegn Íslandi vegna bankahruns og innistæðutrygginga…
Að borga sig inn á náttúruundur

Í gær fór ég í einn frægasta þjóðgarð í heimi, Banff þjóðgarðinn í Albertafylki í Kanada. Þetta er í Klettafjöllunum, náttúrufegurðin er einstök, fjöllin bera nafn með rentu, þau eru feikilega grýtt, barrskógur teygir sig langt upp í hlíðarnar, tindarnir eru snævi þaktir, inn á milli eru fjallavötn – ísa hefur enn ekki almennilega leyst af sumum þeirra.

Banff er elsti og vinsælasti þjóðgarður Kanada og ágangur ferðamanna er mikill. Það koma hátt í fimm milljón gestir á ári.

Fyrir utan náttúrufegurðina var eitt sem vakti athygli – maður borgar fyrir að komast inn í Banff. Fyrir einstakling er aðgangseyririnn 9,80 Kanadadollarar, en fjölskyldur borga 19,60. Það er einnig hægt að kaupa árskort sem kosta 136,40 dollara á fjölskyldu.

Ég ímynda mér ekki að gestum þyki neitt athugavert við þetta fyrirkomulag. En þetta virðist ekki mega á íslenskum ferðamannastöðum þar sem eru að skapast vandræði vegna átroðnings og aukins fjölda gesta.

Moraine vatn í Banff þjóðgarðinum. Í gær var það reyndar ísi lagt að hluta til, enda er vatnið 1884 metra yfir sjávarmáli.
Jón við þinghúsið

Við þinghús Manitobafylkis í Winnipeg eru tvær styttur mest áberandi, annars vegar af Viktoríu drottningu og hins vegar af Jóni Sigurðssyni.
Framtíðartækifærin

Í eldhúsdagsumræðum á Alþingi í kvöld var meðal annars rætt um framtíðartækifæri Íslands, þar var minnst á olíuvinnslu á Drekasvæðinu og siglingar um íshafið.

Nú vil ég ekki vera maðurinn til að draga úr bjartsýni – það er gaman þegar örlar á henni á Alþingi – en það er ekki alveg víst að þessi tækifæri séu í hendi.

Það vakti athygli að þegar boðin var út olíuleit á Drekasvæðinu voru engin erlend stórfyrirtæki með. Olía sem þar kann að vera er lengst úti á hafi, á miklu dýpi. Það kann að vera að ekki sé enn runninn upp sá tíma að álitið sé hagkvæmt að vinna hana.

Hvað varðar íshafssiglingar er vandséð hvernig við Íslendingar eigum að hagnast á þeim. Jú, það verða miklu meiri siglingar við landið – og þeim fylgir mengunarhætta.

Einhverjir hafa talað um að bygga höfn fyrir þessar siglingar á Íslandi.

Ég spurði erlendan sérfræðing í flutningum sem ég hitti um daginn um þetta.

Hann sagði:

„Af hverju í ósköpunum ættu þessi skip að vera að stoppa á Íslandi?“
Skoplegar hliðar krísunnar

Guardian birtir frábæra seríu af skopmyndum eftir teiknarann Kipper Williams – hann veltir fyrir sér ýmsum hliðum efnahags- og evrukreppunnar, og ekki síst hvernig hún birtist í löndum eins og Grikklandi og Írlandi.
Línur dregnar

Það var athyglisvert að sjá hvaða leið Þóra Arnórsdóttir fór við opnun kosningamiðstöðvar sinnar í gær. Skoðanir hennar á forsetaembættinu hafa verið mjög á reiki, en þarna tók hún mjög íhaldssama afstöðu – hún stillti sér beinlínis upp við hlið Kristjáns Eldjárns og Vigdísar Finnbogadóttur.

Um leið segir hún að Ólafur Ragnar Grímsson sé ógn við stjórnskipunina í landinu, það eru býsna þung orð.

Í raun er þarna gefinn tónninn fyrir kosningarnar, Þóra vill forseta sem lætur flokkana um stjórnmálin – það verður að líta svo á að hún muni tæplega beita málskotsréttinum – en Ólafur Ragnar beitir sér fyrir virku og nokkuð pólitísku forsetavaldi.

Þóra stillir sér upp með þinginu – og á þá kannski von um stuðning innst úr herbúðum stjórnmálaflokkana – en Ólafur stillir sér upp á móti því.
Matarhefðir á Nýja Íslandi

Sigurveig skrifar skemmtilegan pistil fyrir bloggsíðuna Nynordisk mad um matarhefðir Vestur-Íslendinga, vínartertu og rúllupylsu sem erfast niður kynslóðirnar – og bragðast betur en á gamla Íslandi.
Forsetinn og utanríkisstefnan

Það ber vott um að nokkrar áhyggjur ríki í herbúðum Þóru Arnórsdóttur þegar stjórnarkona úr kvennahreyfingu Samfylkingarinnar skrifar og heldur því fram að Ólafur Ragnar Grímsson sé karlremba. Þetta fær nokkrar undirtektir hjá stuðningsmönnum Þóru á Facebook – jú, kannski hefur þetta einhver áhrif, en þetta er dálítið eins og að skjóta út í loftið í von um að það hitti.

Það eru þó miklu áhugaverðari hlutir að gerast í kosningabaráttunni, eins og þegar Ólafur Ragnar lýsir því yfir fullum fetum að forseti hafi utanríkisstefnu. Kristjáni Eldjárn og Vigdísi Finnbogadóttur hefði aldrei dottið í hug að þau hefðu sína eigin utanríkisstefnu. Bæði höfðu þau til dæmis verið á móti her í landi – það var stærsta deiluefni þeirra tíma – en þau pössuðu sig að hafa ekki neina skoðun á þessum málum á forsetastóli.

Ólafur gerist djarfari í túlkun sinni á forsetaembættinu með hverjum deginum. Hann virðist hafa eignast óvæntan bandamann í Svani Kristjánssyni. Stjórnmálamenn eru hins vegar farnir að skjálfa vegna þessa – og í raun gæti þarna verið tækifæri fyrir stuðningsmenn Þóru til að reyna að skilja eitthvað af Sjálfstæðisflokksfylginu frá Ólafi. Því forystu Sjálfstæðisflokksins líst alls ekki á Ólaf Ragnar í þessum ham, Sjálfstæðisflokkurinn gæti jú komist í ríkisstjórn og þurft að glíma við hann.

Það er sagt að Björn Bjarnason ætli að styðja Ara Trausta Guðmundsson. Það kemur vel á vondan, því Ari var í langan tíma foringi í einhverjum hörðustu kommúnistasamtökum sem hafa starfað á Íslandi.

En þarna eru markalínur. Ólafur Ragnar seilist til æ meiri valda, en á Þóru er að heyra að hún hafi aðrar hugmyndir um embættið. Hún mun ábyggilega ekki koma sér upp sinni eigin utanríkisstefnu og nú talar hún um að beita eigi málskotsréttinum í ítrustu neyð. Maður veit svosem ekki hver slík neyðartilvik yrðu – Vigdís tók sem dæmi eftir að hún lét af embætti að hún hefði aldrei samþykkt að dauðarefsingar yrðu teknar upp – en ef má marka þetta er hugsanlegt að Þóra myndi aldrei nota málskotsréttinn næði hún kjöri.
Mogginn og fjórða ríkið

Það er merkileg umræðan sem geisar um sendiherra Evrópusambandsins á Íslandi. Þessi sérlega kurteisi maður hefur haldið nokkra kynningarfundi um Evrópusambandið – hver sem er getur komið á þessa fundi, líka andstæðingar ESB og lagt fyrir sendiherrann erfiðar spurningar – já, alveg níðþungar ef út í það er farið.

Það þarf kannski ekki að minna á að við Íslendingar eigum í aðildarviðræðum við ESB, við erum ennfremur með aukaaðild að ESB í gegnum EES samninginn. Af einhverjum ástæðum leggja mjög fáir til að honum verði sagt upp, ekki einu sinni Morgunblaðið.

Yfir þessu er vælt eins og þarna sé í gangi starfsemi sem jaðri við landráð. Þetta hefur mátt lesa á síðum hins forðum virðulega blaðs – þar sem stjórnmálaskrif eru núorðið furðulega ofstækisfull og sjálfhverf.

Þýski sendiherrann andmælti þessu í bréfi. Líklega gerði hann mistök, það er nefnilega ekki víst að þetta hafi verið svaravert – og það er illt að æra óstöðugan. Í svari sem birtist í svonefndu Reykjavíkurbréfi er reyndar farið með ótrúlegt fleipur þegar segir:

„Er það ekki meginregla í samskiptum þjóða að sendiherrar gistiríkis gæti þess sérstaklega að ganga ekki gegn sjónarmiðum mikils meirihluta þjóðar þess?“

Og svo er líklega ósmekklegasta lesendabréf sem hefur birst á síðum íslensks dagblaðs, en það má sjá í Morgunblaðinu í dag. Ritstjórn blaðsins getur varla haldið því fram að hún hafi bara birt þetta eins og önnur lesendabréf, því það er merkt sem opið bréf til þýska sendiherrans og segir meðal annars að Hitler hefði aldeilis verið ánægður með hann. Ennfremur:

„Ég legg til að þér finnið yður flutning heim í fjórða ríki frú Merkel. Því að vér Íslendingar fengum nóg af þriðjaríki Hitlers og sendiherrum þess og vantar ekki fjórða ríkis sendiherra.“
Upprifjun frá 2004

Það eru breyttir tímar í kringum forsetaembættið. 2004 var árið þegar Ólafur Ragnar Grímsson neitaði að skrifa undir fjölmiðlalögin, samt var ekki haldin nein þjóðaratkvæðagreiðsla, en þáverandi forsætisráðherra lagði sig í líma við að bjóða forsetanum ekki í hátíðarhöld vegna afmæli heimastjórnarinnar.

2004 hélt þáverandi forseti Alþingis, Halldór Blöndal, líka þrumuræðu þar sem hann skammaði forsetanum fyrir að beita málskotsrétti sínum. Halldór sagði meðal annars:

„Synjunarvald stjórnarskrárinnar eru leifar af þeirri trú, að konungurinn, einvaldurinn, fari með guðsvald. Þingið stóð gegn vilja konungs og leiðrétti vald eins manns með því að taka það til sín. Alþingi er kjörið af þjóðinni. Þar á fólk með ólíkar skoðanir og stefnur sína fulltrúa. Þar ráða menn ráðum sínum og leiða mál til lykta. Þótt forseti lýðveldisins sé kjörinn á sama hátt getur hann ekki mælt sig við Alþingi.“

Þetta fór svo illa í þingmenn að nokkrir gengu út undir ræðu forseta Alþingis. Í þeim hópi voru Steingrímur J. Sigfússon og Össur Skarphéðinsson.
Misræmi milli skoðanakannana

Skoðanakönnun Fréttablaðsins þar sem Ólafur Ragnar er kominn með hraustlegt forskot á Þóru Arnórsdóttur vekur athygli, hún stangast nokkuð á við kannanir sem hafa verið gerðar að undanförnu.

Þetta hlýtur að leiða til þess að menn skoði betur aðferðafræðina bak við skoðanakannanir – það er eiginlega skylda fjölmiðla að skýra þær betur út þegar svona ber undir.

Skoðanakönnun Fréttablaðsins er úthringikönnun, það er hringt þar til náð er í 800 manns.

Aðrar kannanir sem hafa verið að birtast undanfarið eru netkannanir, ef ég skil rétt. Þá eru svarendur hópur sem kallast netpanell. Hins vegar hefur skort upplýsingar um hvernig þessar kannanir eru framkvæmdar.
Augljóslega rangt

Lesandi síðunnar sendi þetta bréf í framhaldi af grein Svans Kristjánssonar þar sem því er haldið fram að allir forsetar Íslands hafi tekið afdrifaríkari ákvarðanir en Ólafur Ragnar Grímsson.

- - -

Þú værir kannski tilbúinn að birta fyrir mig þessa áskorun til Svans

Kristjánssonar um lítilvæga leiðréttingu.

Hann hélt altso þeirri áhugaverðu skoðun fram að allir fyrri

forsetar lýðveldisins hefðu tekið afdrifaríkari ákvarðanir en núverandi

forseti. Það sem mest stingur í augun eru fullyrðingar hans um Kristján

Eldjárn og þingrofið.

En nokkrum áratugum áður, á því herrans ári 1931, rauf Tryggvi

Þórhallsson forsætisráðherra þing í umboði konungs. Þetta var

ríkisstjórn Framsóknarflokksins, einna þekktust fyrir dómsmálaráðherrann

(Hriflu-Jónas) og framan af hafði hún notið stuðnings Alþýðuflokksins,

en var í raun búin að missa hann. Sjálfstæðisflokkurinn og

Alþýðuflokkurinn höfðu á þessum tímapunkti náð samkomulagi um að mynda

aðra ríkisstjórn á meðan kosningakerfinu yrði breytt, en það ívilnaði

Framsóknarflokknum. Og þegar umræða um vantrauststillögu hófst á Alþingi

fór Tryggvi í ræðustól, rauf þing og boðaði til kosninga – sem komum

öllum í opna skjöldu, og ígildi hálfgerðs valdaráns.

Það er óhætt að segja að Reykjavík hafi logað í kjölfarið. Ræðu Tryggva

var útvarpað í beinni, í fyrsta skipti sem það var gert, og að henni

lokinni þusti fólk út á göturnar. Setið var um heimili bæði Tryggva og

Jónasar í marga daga – og gott ef Morgunblaðið laug því ekki að lesendum

sínum að Jónas væri farinn úr bænum því það óttaðist um öryggi hans, þó

það hataði hann líka út af lífinu.

Þetta var í meira lagi afdrifarík ákvörðun og síðan þá hefur alla jafna

verið litið svo á að í íslenskri stjórnskipan hafi forsætisráðherra

þingrofsvald, og geti skotið sér undan vantrauststillögu á Alþingi með

því að rjúfa þing og boða til kosninga. Bjarni Benediktsson, síðar

formaður Íhaldsins og forsætisráðherra í Viðreisnarstjórninni, skrifaði

til að mynda um þetta löngu síðar og staðfesti þennan skilning.

Þó hefur aðeins einu sinni reynt á þetta, og það var téð þingrof

Kristjáns Eldjárn að beiðni Ólafs Jóhannessonar. Þessi ákvörðun var

alfarið forsætisráðherra og ég held að hvorki fyrr né síðar hafi nokkur

málsmetandi maður haft orð á því að með henni hafi Kristján Eldjárn

tekið afdrifaríka ákvörðun – hans er reyndar helst minnst fyrir að hafa

gert forsetaembættið hlutlaust með öllu um allt sem tengdist

stjórnmálum, meðan fyrri forsetar höfðu beitt áhrifum sínum svo lítið

bar á.

Það var afdrifarík ákvörðun þegar þingrof var samþykkt á miðju

kjörtímabili þegar vantrauststillaga með meirihlutastuðning á þingi lá

fyrir. Sú ákvörðun var hins vegar tekin árið 1931, og síðan þá hafa

engar þær breytingar orðið á stjórnarskrá sem taka þetta vald af

forsætisráðherra. Dæmin sem Svanur tiltók af hinum forsetinum eru

misglannaleg, eins og gengur, en þetta sker sig úr að því leyti að það

augljóslega rangt og er í rauninni handan allrar frekari umræðu.

Því hljótum við að skora á Svan Kristjánsson að lagfæra þessa

fullyrðingu sína: Að þrír fyrri forsetar hafi tekið afdrifaríkari

ákvarðanir. Og danski kóngurinn líka.
Ekkert föðurland

Það er oft merkilegt að heyra hvernig fólk talar um innflytjendamál.

Á sínum tíma fluttu tugmilljónir snauðra Evrópubúa til Norður-Ameríku í leit að betra lífi. Ég held að engum detti í hug að tala af óvirðingu um þetta fólk.

Við lifum í breyttum heimi – þeir sem reyna að komast frá fátækum löndum þar sem er lítil framtíð mæta hvarvetna lögregluvaldi. Þeir komast varla lönd og strönd – og neyðast oft til að brjóta lög sem kveða á um að menn skuli hafa rétta pappíra. Margir koma reyndar frá löndum þar sem er mjög erfitt að fá vegabréf.

Jú, þeir gætu svosem setið heima og sætt sig við hlutskipti sitt, ólíkt til dæmis Íslendingunum sem á sínum tíma fóru til Kanada.

Við getum sett fyrirvara á að taka við innflytjendum – þótt vissulega komumst við ekki af án þeirrra í gömlu Evrópu – en við skulum ekki leyfa okkur að tala um þá af óvirðingu.

Því þeir eru í nákvæmlega sömu sporum og ættmenni okkar fyrir aðeins meira en 100 árum – og eins og þekkt er úr sögu okkar var það oft dugmesta fólkið sem fór. Þetta er fólk sem yfirgefur ættjörð, heimili, fjölskyldu og vini og það upplifir sömu tilfinningar og við myndum gera í þeirra sporum – von, en líka söknuð og heimþrá.

Stephan G. Stephansson var einn Íslendinganna sem flutti til Kanada. Sagt er að hann sé eitt merkasta skáld þess lands. Hann orti þessar línur: „Ég á orðið einhvern veginn ekkert föðurland.“
Eygló: Þingræði

Ég hef áður sagt að þingið myndi snúast til varnar ef forseti sýndi tilburði í þá átt að setja ríkisstjórn af, eins og sumir segja að stjórnarskráin heimili honum. Eygló Harðardóttir, þingmaður Framsóknarflokksins, svarar áskorun þessa efnis nokkurn veginn á þann hátt sem ég hefði búist við í bréfi sem hún birtir á heimasíðu sinni.

Mér finnst ólíklegt að þingmenn til dæmis Sjálfstæðisflokksins myndu hafa aðra afstöðu – þá væru þeir einfaldlega að fara gegn skilningi sem flokkurinn hefur alltaf haft á forsetaembættinu. Sjálfstæðisflokkurinn hefur aldrei viljað að forsetinn tæki meiri völd en á tíma Kristjáns, Vigdísar og Ásgeirs. Guðlaugur Þór Þórðarson alþingismaður baðst í gær afsökunar vegna þess að hann hafði ritað nafn sitt í undirskriftasöfnunina þar sem skorað er á forsetann að rjúfa þing.

Bréf Eyglóar er svohljóðandi:

„Ég og minn þingflokkur eigum ekki aðild að þessari ríkisstjórn og hún situr ekki í mínu umboði.

Ég hef rætt áður við Ástu og Rakel Sigurgeirsdóttur um að við búum við þingræði en ekki forsetaræði. Erfiðar aðstæður og óvinsæl ríkisstjórn réttlæta ekki að þingræðinu sé vikið til hliðar, og einum manni í raun falin stjórn landsins.

Það væri fullkomlega andstætt grundvallarstefnuskrá Framsóknarflokksins þar sem segir: „Hann [Framsóknarflokkurinn] stendur vörð um stjórnarfarslegt, efnahagslegt og menningarlegt sjálfstæði Íslendinga, byggt á lýðræði, þingræði og réttaröryggi.“.
Möguleg ríkisstjórn?

Ásta Hafberg, sem er einn frumkvöðla að undirskriftasöfnun þar sem skorað er á forsetann að setja ríkisstjórnina af, segir að fólk komi að undirskriftasöfnuninni af mismunandi ástæðum – sumir telji að ekkert uppgjör hafi átt sér stað eftir hrun, aðrir séu ósáttir við skuldir heimilanna og svo séu þeir sem eru á móti niðurskurði ogskattahækkunum.

Það má þá spyrja hvort í kortunum gæti verið ríkisstjórn sem myndi efna til ærlegs uppgjörs, laga skuldastöðu heimilanna, skera ekki niður og lækka skatta?

Hverjir gæti nú myndað slíka stjórn?
Brött túlkun á forsetaembættinu

Mér sýnist Svanur Kristjánsson prófessor fara heldur villur vega í túlkun sinni á forsetaembættinu.

Hann segir að Vigdís Finnbogadóttir hafi tekið stærri ákvörðun en Ólafur Ragnar Grímsson nokkurn tíma þegar hún sleppti því að beita synjunarvaldi sínu vegna EES samingsins.

Staðreyndin er sú að synjunarvaldinu hafði aldrei verið beitt – og Vigdís fylgdi þeirri línu þótt hún hafi kannski velt fyrir sér að gera annað. Ég man reyndar ekki betur en líkurnar á að hún neitaði samningnum um samþykki hafi verið taldar hverfandi á þeim tíma, þetta var einfaldlega ekki stíll Vigdísar.

Það má spyrja hversu stór ákvörðun það sé að aðhafast ekki neitt. Vigdís fylgdi einfaldlega þingræðishefðinni.

Sveinn Björnsson myndaði utanþingsstjórn meðan hann var ríkisstjóri, ekki þegar hann var forseti. Þá hafði verið langvinn stjórnarkreppa í landinu. Túlkanir á því hvernig Ásgeir Ásgeirsson og Kristján Eldjárn fóru með stjórnarmyndunarumboð eru líka mjög brattar. Þarna fengu formenn stjórnmálaflokkanna mestanpart að ráða, eins og hefur verið venjan á Íslandi. Stjórnarmyndunarumboð á Íslandi gengur einatt hinn venjulega hring, frá hinum stærsta til hins minnsta, stundum hafa verið farnir fleiri hringir, ef það gengur ekki upp getur forsetinn íhugað aðrar leiðir – en það hefur lítt reynt. Gunnar Thoroddsen kom með starfhæfa meirihlutastjórn til Kristjáns veturinn 1980.

Vangaveltur um að forseti geti sett ríkisstjórn af eru athyglisverðar. Jú, það er „tæknilega“ hægt, en ekki er vitað til þess að forseti hafi nokkurn tíma íhugað að grípa til þess úrræðis. Við vitum svosem ekki hvað forsetar eru fantasera heima hjá sér, en slík inngrip forseta væru talin algjörlega fráleit af Alþingi. Mestar líkur eru á að þingið myndi samþykkja vantraust á forsetann ef þetta kæmi upp – það gæti þingið með 3/4 hlutum atkvæða.

Forseti gæti tekið sér þetta vald með ítrustu túlkun á stjórnarsránni, en í henni stendur líka að á Íslandi sitji þingbundin stjórn. Það er meira að segja fyrsta greinin. Það sem þetta sýnir fyrst og fremst er að stjórnarskráin er algjör grautur, full af mótsögnum, þegar kemur að forsetaembættinu – og þar stangast hún líka við hefðirnar sem hafa myndast.
Þóra dregur í land

Aðalmálið fyrir þessar forsetakosningar er beiting málskotsréttarins, frambjóðendur þurfa að skýra hvernig og hvort þeir ætla að nota þetta valdatæki forsetans. Það er ljóst að Ólafur Ragnar hefur virkjað það allrækilega – hann talar jafnvel um að synja kvótafrumvörpum samþykkis og setja þau þannig í þjóðaratkvæðagreiðslu.

Í grein sem Þóra Arnórsdóttir skrifaði Morgunblaðið í lok apríl talaði hún nokkuð frjálslega um beitingu málskotsréttarins, nefndi eins og Ólafur Ragnar gerir oft þing sem nýtur lítils trausts, og sagði að forseti ætti að standa með þjóðinni. Hún nefndi sérstaklega að kæmi til greina að beita málskotsréttinum ef stór mál færu í gegnum þingið með litlum meirihluta.

Í bréfi sem Þóra skrifar til stuðningsmanna sinna í gær dregur hún nokkuð í land með þetta, því nú segir hún að forseti eigi aðeins að „taka í taumana ef brýna nauðsyn krefur“.
Donna og Gibbbróðirinn

Með stuttu millibili deyja Donna Summer og Robin Gibb.

Og þá er tími til að gera játningu, á unglingsárum mínum þótti ekki sérlega fínt að hlusta á tónlistina sem kom frá dívunni Donnu og hinum skræku Bee Gees.

Ég segi ekki að maður hafi hlustað á þetta í laumi, en þetta var tími pönksins og nýbylgjunnar og það var ýmislegt sem þótti mun markverðara.

Í partíum voru plötur með Donnu og Bee Gees dregnar fram og þá hófst stuðið. Annars var stöðugt verið að hnýta í hina fyrirlitnu tónlistarstefnu diskó.

Innst inni fannst mér þetta alltaf skemmtilegra en pönkið – jú, og ég er löngu kominn á þá skoðun að þetta var miklu snjallari og frumlegri tónlist.

Donna var einstök sönggyðja og snilldarlögin sem liggja eftir Bee Gees eru legíó.
Bruni hjá Eyþóri

Sorgaratburður varð á Seyðisfirði um helgina. Krá bæjarins, Frú Lára, brann til kaldra kola.

Þetta hefur verið staður þar sem bæjarbúar og ferðamenn hittast, ekki síst á sumrin þegar mikill fjöldi fólks á leið um Seyðisfjörð. Húsið er rúmlega hundrað ára gamalt og úr timbri – á Seyðisfirði er einhver fallegasta timburhúsabyggð á Íslandi.

Eigandi Frú Láru er Eyþór Þórisson. Hann er þekktur maður, mikill höfðingi og sérlega skemmtilegur. Eyþór er á áttræðisaldri – hann bjargaðist út úr húsinu þegar það brann. Eyþór er reyndar föðurbróðir Sigurveigar konu minnar – og maður er óneitanlega dapur yfir þessum tíðindum. Nú er jafnvel talað um að safna fé til að byggja Láru upp á nýtt.

Eyþór er einstakur maður og ævisaga hans kom út fyrir nokkrum árum, skráð af Tryggva Harðarsyni.
Facebook í frjálsu falli

Það er ljóst að reynt var að blása upp bólu í kringum markaðsvirðið á Facebook.

Þetta mistókst hrapallega – kaupendur hlutabréfa eru varir um sig. Þeir eru kannski ekki alveg búnir að gleyma tveimur sprungnum bólum á síðasta áratug.

Það var meira að segja farið að reikna út gróða eigenda Facebook miðað við væntingarnar sem blásnar voru upp. Þannig var sagt að írski tónlistarmaðurinn Bono myndi græða sem nemur 180 milljörðum króna á hlutabréfaútboðinu.

Í staðinn hefur verðið á Facebook verið í frjálsu falli – sem er í raun frekar hughreystandi.
Viðtalið við Pál Skúlason

Í Silfri Egils í gær var viðtal við Pál Skúlason, prófessor í heimspeki, um forsetakosningar, forsetaembættið, tilgang þess og skilgreiningar á því í stjórnarskránni.

Viðtalið má sjá með því að smella hérna.
Frábær fótboltamynd

Þetta er einhver skemmtilegasta fótboltamynd sem maður hefur séð. G-8 leiðtogarnir eru að horfa á úrslitaleik Chelsea og Bayern München í Meistaradeild Evrópu.

David Cameron fagnar ákaft, Chelsea er sennilega að skora, Barack Obama brosir og virðist nokkuð ánægður, Angela Merkel er mjög þung á svip, en François Hollande lítur út eins og hann hafi sáralítinn áhuga á þessu.
Hvað breyttist?

Í kosningaauglýsingu frá því fyrir síðustu kosningar segir að Framsókn vilji nýja stjórnarskrá sem sé samin af sérstöku stjórnlagaþingi – í auglýsingunni segir að flokkurinn vilji lýðræðisumbætur.

Nú standa nokkrir þingmenn flokksins í málþófi – þar sem allt önnur sjónarmið eru uppi.

Hvað var það sem breyttist?
Þarf kannski ekki fleiri orð

Það er spurning hvort endanlegur sannleikur um íslenska hrunið sé ekki sagður í teiknimyndasögunni Calvin and Hobbes sem birtist í gær.

Þar er stefnt fram af hamrabrún í einhvers konar sæluvímu og sagt:

„Lykillinn að hamingjunni eru heimskulegir eiginhagsmunir.“

Og svo:

„Passaðu þig, við ætlum ekki að læra neitt af þessu!“
Einfeldningslegar fullyrðingar um erfðabreytta ræktun

Það er rétt hjá Jónasi Kristjánssyni að fáránlegt er að halda því fram eins og einhverri trúarsetningu að erfðabreytt matvæli séu skaðlaus. Þetta eru líka mál sem þarf að skoða í miklu víðara samhengi.

Mikil umræða fer fram um erfðabreytta ræktun í heiminum, og meðal þess sem er litið til er vöxtur ofurillgresis sem erfitt er að ráða við – það er nefnilega aldrei hægt að vita hvar fiktið endar – og svo hinar félagslegu afleiðingar sem felast í vexti risafyrirtækja eins og Monsanto. Monsanto er líklega verst þokkaða fyrirtæki í heiminum, en eitt markmið þess er að ná einkarétti á sáðkorni. Þetta hefur valdið miklum hörmungum meðal bænda víða um heim.

Hér er grein úr Guardian þar sem segir að vísindamenn séu hræddir við að andmæla framrás erfðabreyttrar ræktunar – þetta getur meðal annars kostað þá styrkjafé – og að erfðabreytt korn sé ekki að bæta matvælaástandið í heiminum.