arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Sterk staða kvótahafa

Líklega hafa ítök kvótahafa aldrei verið sterkari en nú, þegar fer að sjá undir endann á ríkisstjórninni sem ætlaði að breyta fiskveiðistjórnunarkerfinu.

Í skjóli hinnar veiku krónu pumpast peningar inn í útgerðina. Makrílveiðar hafa líka skapað mikinn auð og loðnuveiðar ganga vel.

Útgerðin borgar há laun og gerist líka gjöful við sveitarfélögin – eins og til dæmis HB Grandi sem var að gefa kvikmyndasýningarbúnað í bíóið á Akranesi. Áróðursstaða kvótaeigenda er mjög sterk – eða má maður kannski ekki tala um eigendur í þessu sambandi?

Á sama tíma var Steingrímur J. Sigfússon – sem er sjávarútvegsráðherra auk alls hins – að breyta reglum um strandveiðar þannig að nú þurfa eigendur bátanna sem stunda þessar veiðar að róa sjálfir.

Það væri merkilegt að sjá ef sömu reglur giltu í stóra kerfinu, og Guðmundur í Brimi, Magnús Kristjánsson og Þorsteinn Már Baldvinsson þyrftu sjálfir að sækja fiskinn.

En það virðist nokkuð ljóst að meiriháttar breytingar á kvótakerfinu líta varla dagsins ljós. Ríkisstjórnin hefur einfaldlega ekki afl til þess.
Kanadíski sendiherrann afboðar sig

Vinur minn sem veit margt um pólitík og alþjóðasamstarf sagði við mig á fimmtudaginn.

„Ég skal veðja við þig fimm Kanadadollurum að kanadíski sendiherrann talar ekki á fundi Framsóknarflokksins á laugardaginn.“

Ég var þá nýbúinn að skrifa bloggfærslu um þetta.

Ég tók ekki veðmálinu – mér fannst einsýnt að þetta væri rétt hjá manninum – að sendiherranum yrði bannað að tala.
Tilnefndur rannsóknarblaðamaður með stöðu sakbornings

Við vorum fjögur sem vorum sökuð um að hafa brotið bankaleynd á sínum tíma, ég, Agnes Bragadóttir, Kristinn Hrafnsson og Þorbjörn Þórðarson.

Þetta var stuttu eftir hrun.

Það var sjálft Fjármálaeftirlitið sem sendi þessi mál til saksóknara.

Ég var sakaður um að hafa birt trúnaðarupplýsingar úr Glitni.

Að endingu fengum við öll bréf frá saksóknara þar sem málið var látið niður falla. Það er líka spurning hvort maður getur brotið bankaleynd ef maður vinnur ekki í banka.

Nú er Ingi Freyr Vilhjálmsson, einn okkar fremsti rannsóknarblaðamaður, sakborningur vegna máls sem varðar bankaleynd. Málið tengist Gunnari Andersen, fyrrverandi forstjóra FME, en trúr reglum blaðamannastarfsins mun Ingi auðvitað ekki gefa neitt upp um hvaðan hann fékk upplýsingar sínar.

Best væri auðvitað ef málið gegn honum væri látið niður falla hið fyrsta.

Þess má geta að Ingi er tilnefndur til Blaðamannaverðlaunanna sem Blaðamannafélag Íslands veitir – það er fyrir „umfangsmikinn og ágengan fréttaflutning af uppgjöri og afleiðingum fjármálahrunsins“.
Feldstein í boði Landsbankans

Martin Feldstein er ein aðalpersónan í hinni mögnuðu heimildarmynd The Inside Job sem hlaut Óskarsverðlaunin í fyrra.

Hlutverk Feldsteins í myndinni er mjög sérstætt, hann er eins og víti til varnaðar um spillt fjámálakerfi sem teygir anga sína inn í stjórnkerfið og háskólana.

Feldstein er prófessor í Harvard, en á sama tíma sat hann í stjórn hins gerspillta AIG tryggingarisa (sem reyndar breyttist í risastóran vogunarsjóð sem var nánast búinn að tortíma hagkerfi heimsins) og var ráðgjafi stjórnvalda.

Feldstein birtist í myndinni eins og einkennilega samviskulaus maður sem fann ekki neitt athugavert við að háskólamenn væru til sölu.

Ríkisbankinn Landsbanki hélt mikla ráðstefnu nú í byrjun mánaðarins – og hver skyldi vera aðalgesturinn?

Enginn annar en Martin Feldstein.
Kynni mín af Humperdinck

Fyrir nokkrum árum var ég staddur á hóteli á eyjunni Barbados.

Á hótelinu var roskinn maður sem naut nokkurrar athygli – það var komið fram við hann dálítið eins og hann væri stjarna.

Ekki stórstjarna þó – allt var þetta í hófi.

Svo varð úr að ég og þessi maður tókum tal saman við sundlaugina.

Þetta reyndist vera Engelbert Humperdinck.

Humperdinck var vinsæll söngvari þegar ég var að alast upp, en lítið hefur heyrst frá honum hin síðari ár. Þangað til nú að kemur á daginn að hann á að vera fulltrúi Bretlands í Evróvisjon söngvakeppninni.

75 ára gamall.

Ég rakst nokkrum sinnum á Humperdinck eftir þennan fyrsta fund okkar – þetta virkaði sem hinn alúðlegasti maður.

(Nafnið hans hefur reyndar alltaf vakið hjá mér spurn – þótt ég spyrði hann ekki út í það. Engelbert Humperdinck var þýskur óperuhöfundur sem var uppi frá 1854-1921. en hinn breski Humperdinck heitir í rauninni Arnold Dorsey.)

Engelbert Humperdinck á yngri árum.
Vitnaleiðslur á mánudaginn

Ég hef verið mjög efins um að rétt sé að taka Geir Haarde einan úr hópi hrunverja og leiða hann fyrir landsdóm. Meðferð Alþingis á þessu máli er svo langt í frá að vera til fyrirmyndar.

Nú er ljóst að undan þessu verður ekki vikist – vitnaleiðslur í málinu hefjast nú á mánudaginn.

Og því verður ekki neitað að það verður forvitnilegt að heyra hvað fólk eins og Davíð Oddsson, Sigurjón Árnason, Sigurðurður Einarsson, Halldór J. Kristjánsson, Hreiðar Már Sigurðsson, Björgvin G. Sigurðsson, Árni M. Mathiesen, Ingibjörg Sólrún Gísladóttir, Guðlaugur Þór Þórðarson, Össur Skarphéðinsson, Jóhanna Sigurðardóttir, Baldur Guðlaugsson, Lárus Welding, Jónas Fr. Jónsson, Jón Sigurðsson – hvað þetta fólk segir frammi fyrir dómnum.

Eiðsvarið.
Siggi stormur úr Samstöðu

Andstæðingar Lilju Mósesdóttur segja að hún myndi geta gert ágreining þótt hún væri ein í herbergi.

Þetta hefur verið sagt í háðungarskyni við hana.

Nú er Sigurður Þór Ragnarsson – Siggi stormur – búinn að kveðja flokk hennar, Samstöðu, eftir aðeins örfáar vikur. Hann kom víða fram fyrir hinn nýstofnaða flokk í fjölmiðlum.

Í tilkynningu frá Samstöðu segir að flokkurinn muni ekki tjá sig frekar um málið.

Þetta vekur samt upp spurningar um samstarfshæfileikana – og samstöðuna.
Gömul mynd

Andrés Magnússon blaðamaður birtir þessa gömlu mynd af Reykjavík á Facebook. Ég er ekki viss um hvenær hún er tekin, en mér finnst líklegast að horft sé út um glugga á Herkastalanum eða Uppsölum – sjónarhornið er semsagt frá suðurenda Aðalstrætis.

Þetta er áður en hús voru rifin til að rýma fyrir Landsímahúsinu og síðar Miðbæjarmarkaðnum. Þarna sést yfir Fógetagarðinn svokallaðan, þar sýnist manni vera kálrækt í gangi, það sést í bakhliðina á Gamla kvennaskólanum sem nú hýsir skemmtistaðinn Nasa. Á þessum tíma er ekki búið að reisa viðbygginguna þar sem salur skemmtistaðarins er.

Þar í bakgrunni er hús Ísafoldar, sem stóð við Austurstræti, en var síðar flutt yfir í Aðalstræti þar sem það hýsir veitingastaðinn Fiskmarkaðinn.

Þarna er Veltusund og við vesturhlið þess líklega byggingar sem tilheyrðu Hótel Íslandi. Það brann 1944. Á rústum þess var löngum hið svonefnda Hallærisplan, það sást móta fyrir grunni hússins, en svo var því ásamt gamla Steindórsplaninu breytt í Ingólfstorg – eitthvert ljótasta torg sem ég hef komið á.

Það er alls ekki víst að þær framkvæmdir sem hafa verið á svæðinu áratugina frá því myndin er tekin séu til sérstakrar prýði.
Atburðir dagsins

Atburðir dagsins:

Stjórn Fjármálaeftirlitsins, sem var komin í ógöngur vegna brottrekstrar Gunnars Andersen, datt í lukkupottinn þegar hún fékk nýtt mál til að nota gegn honum. Hún beið ekki boðanna – lét strax henda honum út.

Það er alveg satt sem var sagt hér á síðunni um daginn – þeir eru margir sem vilja losna við Gunnar.

Í þinginu er samþykkt frávísun á tillögu um að vísa máli Geirs Haarde. Geir þar semsagt að standa frammi fyrir dóminum.

En í raun veikir þetta málið gegn honum enn. Hringlandinn er slíkur að þingmenn sem greiddu atkvæði með ákæru á hendur Geir á sínum tíma hafa skipt um skoðun og enn tekst nokkrum þingmönnum að verða fyrir sinnaskiptum frá því í síðustu atkvæðagreiðslu sem var í desember – eða svo virðist manni.

Ákæran byggir á vilja þings sem á í mestu erfiðleikum með að gera upp hug sinn. Það vekur ekki traust.
Frábært

Í dag er alþjóðlegi hrósdagurinn.

Í morgun sagði ég fjölskyldu minni að hún sé frábær.

Og ég sagði samstarfsfólki mínu að það sé frábært.

Það er alveg satt.
Ruglaðir af myrkrinu

Það er stundum eins og menn muni ekki neitt – eða vilji ekki muna.

Lítil skrifstofa á vegum Evrópusambandsins í Suðurgötu veldur mikilli geðshræringu.

Það er kannski dæmi um taugaveiklunina á Íslandi að menn nenni yfirleitt að fárast yfir þessu.

Önnur fáránleg mál sem maður hefur þurft að hlusta upp á síðustu daga eru umræðan um kvenhaturslistann og bullið um að Álfheiður Ingadóttir hafi stjórnað Búsáhaldauppreisninni.

Eitt sinn voru mál af þessu tagi kölluð „skammdegismál“, þau komu upp síðla vetrar, þegar menn voru orðnir hálf ruglaðir af myrkrinu.

En svo er víst ekki núna – því sumt af þessu er runnið undan rifjum hópa sem kunna sitthvað fyrir sér í áróðri.

En aftur af Evrópuskrifstofunni.

Árni Johnsen segir að þetta sé eins og Bandaríkin hefðu rekið hér áróður á tíma kalda stríðsins.

En það gerðu þeir einmitt. Hér var lengi opin Upplýsingaskrifstofa Bandaríkjanna, þar fór fram ýmisleg starfsemi, og í raun ekkert sérlega tortryggileg. Þar var bókasafn og þaðan var dreift Fulbright-styrkjum.

Á sama tíma voru reyndar stanslausar boðsferðir til Bandaríkjanna og til að skoða starfsemi Atlantshafsbandalagið. Sumir fóru mörgum sinnum í svona ferðir.

Sovétríkin létu ekki sitt eftir liggja, og voru með sína skrifstofu. Starfsemin var ekki jafn umfangsmikil, en við vitum það sem vorum í blaðamannastétt á þeim tíma að þar störfuðu stórmerkilegir karakterar sem voru sífellt að reyna að hella vodka í mann.

Jú, svo hafa Þjóðverjar rekið sitt Goethe-Institut og Frakkar eru með Alliance Francaise – kannski er ég að gleyma einhverju?
Útivist kúa

Ég hef komið inn í róbotafjós – ég get ekki sagt að það séu heillandi staðir.

Bóndinn í Botni getur haldið sínum skepnum inni árið í kring.

En þá vil ég fá mjólkina merkta þannig að öruggt sé að ekki dropi frá honum komi inn á mitt heimili.

Það er mitt val og ég er tilbúinn til að borga fyrir það – þótt ég sé ekki húsmóðir í Vesturbænum – rétt eins og hann telur það vera sitt val að setja ekki kýrnar út í náttúruna.
Ætlar Framsókn að taka upp Kanadadollar?

Framsóknarfélag Reykjavíkur auglýsir ráðstefnu um upptöku Kanadadollars á laugardaginn.

Meðal þeirra sem ávarpa samkomuna eru Sigmundur Davíð Gunnlaugsson, formaður Framsóknarflokksins, og Alan Bones, sendiherra Kanada.

Óneitanlega athyglisvert – sérstaklega nærvera sendiherrans.
Selfoss, Oddný Eir, Reykvíkingar

Í Kiljunni í kvöld förum við á Selfoss og hittum Gunnar Marel Hinriksson, sagnfræðing og skjalavörð. Gunnar hefur nýskeð gefið út bók sem nefnist einfaldlega Selfoss, hún inniheldur ljósmyndir eftir hann og textabrot sem tengjast bænum með einum og öðrum hætti. Myndin sýnir enga sérstaka glansmynd af Selfossi, enda eru einkunnarorð bókarinnar komin úr lagi eftir Tom Waits – I Like My Town With a Little Drop of Poison.

Í þáttinn kemur Oddný Eir Ævarsdóttir sem hlaut Fjöruverðlaunin fyrir bók sína Jarðnæði.

Við fjöllum um hið mikla verk Reykvíkingar, fólkið sem breytti Reykjavík úr bæ í borg, en ritstjóri þess er Þorsteinn Jónsson. Nú er komið út annað bindi verksins, en í því er að finna upplýsingar um alla Reykvíkinga samkvæmt íbúatali 1910 ásamt miklum fjölda ljósmynda. Fæstar þeirra hafa sést áður – og sumar eru hreint stórkostlegar.

Páll Baldvin og Kolbrún brugðu sér á Bókamarkaðinn í Perlunni og við fáum að sjá hvaða bækur þau völdu sér.

En Bragi er kominn á Facebook.

Ein af ljósmyndum Gunnars Marels frá Selfossi.
Vandræði vegna uppsagnar Gunnars

Flestir sem til þekkja segja að stjórn Fjármálaeftirlitsins sé í talsverðum vandræðum vegna uppsagnar Gunnars Andersen. Uppsögnin þykir lagalega á mjög hæpnum forsendum og hljótist af því dómsmál eru allar líkur á að Gunnar myndi vinna það.

Þá væri sjálfhætt fyrir stjórnina. Hún þykir standa mjög tæpt.

Uppi eru vangaveltur um að stjórnin hafi misreiknað sig og talið að Gunnar myndi taka boði hennar um að hætta. Gunnar þykir með eindæmum þrjóskur maður og þetta var aldrei sérlega liklegt.

En það er ekki víst að allir syrgi Gunnar – ýmsir hafa reyndar hag af því að hann fari.

Þá er ekki bara átt við þá sem eru til rannsóknar vegna efnahagsbrota – það mun ekki vera ofmælt að Gunnar sé crime buster – heldur líka menn innan kerfisins eins og Má Guðmundsson seðlabankastjóra sem vill að Fjármálaeftirlitið verði deild í Seðlabankanum og Steingrímu J. Sigfússon, en hann og Gunnar hafa eldað grátt silfur saman vegna sparisjóða.

Líklega eru Már og Steingrímur valdamestu menn á Íslandi um þessar mundir – og báðir eru sífellt að teygja sig til meiri áhrifa.

Eins og áður segir er Gunnar þrjóskur og einþykkur. Í starfi eins hann gegnir getur það verið kostur, en hann getur líka virst ósamvinnufús og hefur fengið marga upp á móti sér.
Litlar refsingar við grófu ofbeldi

Sífellt vekur furðu hversu dómar fyrir gróft ofbeldi eru vægir á Íslandi.

Þrír menn eru dæmdir fyrir að misþyrma grískum ferðamanni í Bankastræti. Árásin var algjörlega tilefnislaus. Þetta byrjaði með því að þeir vildu neyða hann til að drekka áfengi úr flösku, en hann vildi ekki þiggja.

Það er sagt að þeir hafi ítrekað sparkað í höfuð hans þar sem hann lá í götunni.

Tveir mannanna voru dæmdir í tveggja ára fangelsi, einn í sextán mánaða fangelsi, en maður sem var í för með þeim var dæmdur í skilorðsbundið fangelsi fyrir aðkomu að öðru ofbeldisverki sem sömu menn stóðu fyrir.

Þeir verða líklega lausir eftir ár.

En Grikkinn, hann er dáinn. Móðir hans bar vitni símleiðis fyrir dómnum og lýsti sálrænum áhrifum árásarinnar á hann. Maður getur reynt að ímynda sér hversu hræðilegt er að verða fyrir ofbeldi af þessu tagi.

Lengi stóð reyndar styrr um hvort móðirin fengi yfirleitt að bera vitni í málinu – og þurfti það að fara bæði fyrir Héraðsdóm og Hæstarétt.
Fer einhver í Ólaf Ragnar?

Það er þetta með forsetaframboð.

Það er ekki auðvelt að taka af skarið og bjóða sig fram eftir að sami forsetinn hefur setið í sextán ár. Það er afskaplega lítil reynsla sem hægt er að byggja á – og það er svo stóreinkennilegt að aldrei í sögu lýðveldisins hefur komið fram alvöru framboð gegn sitjandi forseta.

Í raun er það ótrúleg staðreynd – sýnir að skilningur okkar á embættinu hefur kannski ekki verið sérlega lýðræðislegur. En nú þegar Ólafur Ragnar Grímsson hefur breytt embættinu frá því sem hefðin var, líkega varanlega, er tæpast við því að búast að sitjandi forsetar geti setið fjölda kjörtímabila óáreittir.

En það var tímasetningin sem ég ætlaði að velta fyrir mér – hvernær er best að tilkynna framboð? Líklega ekki of snemma, þá getur skapast ákveðinn leiði – í því ástandi sem ríkir núna gæti jafnvel verið snjallt að koma seint og óvænt inn í baráttuna. Koma utan af kanti og inn á völlinn.

Hins vegar er hún dálítið spennandi hugmyndin að einhver taki sig beinlínis til og fari gegn Ólafi Ragnari meðan hann er að hugsa sig um – að einhver frambjóðandi sýni alvöru kjark og hjóli bara beint í forsetann.
Ljótur listi

Bókin Karlar sem hata konur fjallar um karlmenn sem drepa konur, nauðga þeim og gera þeim allt til miska.

Að nota þetta sem yfirskrift á lista um menn sem hafa gerst sekir um óvarleg, heimskuleg eða ruddaleg ummæli á Facebook – það er í besta falli smekklaust.

Að hata er býsna þungt orð og á ekki að nota í hálfkæringi.

Það virðist líka vera algjörlega handahófskennt hvernig menn lenda á listanum – og svo er honum dreift út um internetið.

En ég held ekki að neinn af þessum mönnum sé morðingi eða nauðgari eða neitt slíkt – nokkra þeirra þekki ég reyndar og þykist vita að þeir hata ekki konur.
Sagan endurskrifuð – með rugli

Þegar mótmælin miklu voru í byrjun október 2010 vissu stjórnarliðar ekki hvaðan á sig stóð veðrið. Þeir töluðu sig upp í það að þetta væri Ríkisútvarpinu að kenna, að Ríkisútvarpið hefði æst til mótmælanna. Þetta varð útbreidd skoðun innan Vinstri grænna og Samfylkingarinnar.

Og nú er sömuleiðis verið að dreifa þeirri skoðun að Ríkisútvarpið hafi æst til Búsáhaldauppreisnarinnar 2009.

Það er liður í að endurskrifa söguna – annar liður í því eru fáránlegar vangaveltur lögreglumanns um að mótmælin hafi verið skipulögð innan úr þinghúsinu, af Vinstri grænum.

Ríkisútvarpið, eins og aðrir fjölmiðlar, flutti fréttir af þessum atburðum – og líka hugmyndunum sem þar voru að gerjast. Það var meira að segja efnt til útsendinga frá borgarafundum sem komu í kjölfarið. Skárra væri það nú – þetta eru einhverjir stærstu atburðir sem hafa orðið í sögu lýðveldisins.

Eða hvernig þætti mönnum ef fjölmiðlar þegðu til dæmis um mótmælin sem hafa verið vegna efnahagshörmunganna í Grikklandi? Þessi mótmæli felldu stjórn Papandreous.

Dettur einhverjum í hug að þar sé við fjölmiðlana að sakast?
Silfrið: Ólafur Margeirsson

Hér er viðtal um umdeilt efni úr Silfri gærdagsins. Ólafur Margeirsson hagfræðingur um aðferðir til að létta á skuldabyrði. Það væri gaman að fá málefnalega umræðu um þetta, ekki bara upphrópanir.

Þökk sé Láru Hönnu sem bjó svona um efnið.
Ólafur Ragnar og ákvörðunin

Ólafur Ragnar taldi sig hafa talað skýrt í áramótaávarpinu.

En áleit svo að það væri vanvirðing að hann væri að skýra orð sín nánar. (Við hvern?)

Síðan eru liðnir tveir mánuðir.

Og nú ætlar hann að hugsa sig um þessa viku og kannski fram í þá næstu.

Atburðarásin er þannig að hann verður að íhuga að endurskoða afstöðu sína – segir hann.

Sú staðreynd að ekki hefðu komið fram aðrir frambjóðendur gerði stöðu hans erfiðari.

Fræðimenn og ungir fjölmiðlamenn skilja ekki forsetaembættið.
Uppáhaldsleikari kvikmyndaskálda

Erland Josephson var þannig leikari að ef maður sá hann einu sinni var andlitið hans eins og greipt í vitund manns.

Maður man aðallega eftir honum í myndum Bergmans, Senum úr hjónabandi og Fanný og Alexander, en hann lék líka hjá Tarkovskí, í Nostalgíu og Fórninni – og hjá Angelopoulos.

Þetta var stórkoslega gáfaður og mikilhæfur listamaður. Hann skrifaði sögur og ljóð, var sviðsleikari og leikhússtjóri í Dramaten, sem er þjóðleikhús Svía.

Hann varð ekki frægur kvikmyndaleikari fyrr en hann var orðinn vel fullorðinn maður, andlitið var alltaf rúnum rist – það mundi enginn hvernig hann leit út þegar hann var ungur. Ásjónan tjáir djúpa hugsun, reynslu og depurð – og það var kannski þess vegna að hann hentaði þessum miklu kvikmyndaskáldum.

Erland Josephsson í hlutverki Ísaks í Fanný og Alexander.
Ekki í framboð

Ólafur Ragnar Grímsson hefur boðað til blaðamannafundar í dag.

Þar mun hann væntanlega svara vangaveltum um að hann kunni að fara enn einu sinni í forsetaframboð – og áskorunum þar um.

Ég ætla að spá því að Ólafur tilkynni að hann ætli ekki í framboð.

Þannig skildi ég áramótaræðu hans og sá skilningur hefur ekki breyst.
Úr Sifrinu: Sævar Þór Jónsson

Hér er viðtal úr Silfri gærdagsins. Þetta er Sævar Þór Jónsson lögmaður að tala um innheimtuaðferðir fjármálafyrirtækja:

Þökk sé Láru Hönnu.
Stjórnarmyndun á tíma Búsáhaldabyltingar

Menn eru að velta fyrir sér Búsáhaldabyltingunni.

Ég skrifaði fyrr í kvöld að líklega hefði stjórn Geirs Haarde verið fallin fyrir hana. Reyndar má segja að hún hafi fengið náðarhöggið kvöldið sem mótmælendur þustu upp í Þjóðleikhúskjallara og umkringdu fund hjá Samfylkingarfélaginu í Reykjavík.

Samfylkingarfólk hefur brugðist illa við því orðalagi að mótmælendurnir hafi tekið yfir fundinn, það segir að rétt sé að mikil óánægja hafi verið innan Samfylkingarinnar og hún hafi brotist fram á fundinum.

Samfylkingin var mjög skelkuð, hún hafði jú setið í ríkisstjórn með Sjálfstæðisflokknum – í hrunstjórninni – í hátt í tvö ár. Það reið á fyrir foringja Samfylkingarinnar að bjarga sínu pólitíska skinni – Ingibjörg Sólrún var veik og alveg fjarverandi þessa daga.

Að líkindum var farið að þreifa fyrir um myndun ríkisstjórnar Samfylkingar og VG strax um áramótin – nokkuð fyrir Búsáhaldamótmælin. Heimildir eru fyrir því að Össur Skarphéðinsson, Lúðvík Bergvinsson, Ögmundur Jónasson og Steingrímur J. Sigfússon hafi átt fundi á heimili Lúðvíks. Össur var þá iðnaðarráðherra, Lúðvík formaður þingflokksins.

Á þeim tíma höfðu þessir tveir flokkar einungis 27 þingmenn. Þeir þurftu að tryggja sér stuðning til að geta myndað ríkisstjórn. Hann birtist í líki Sigmundar Davíðs sem var einmitt kjörinn formaður Framsóknarflokksins í janúar þetta ár.

Það var svo ákveðið snilldarbragð að gera Jóhönnu Sigurðardóttur að forsætisráðherra, hún var eini þingmaður Samfylkingarinnar sem gat notið trausts í það starf á þeim tíma.

Það er svo sérstakt rannsóknarefni að eftir þetta fékk Sigmundur Davíð svo mikla óbeit á Samfylkingunni að það setur mikinn svip á stjórnmálin.

En það var ólga víðar – hvort sem við tengjum það Búsáhaldabyltingunni eða ekki. Landsfundur Sjálfstæðisflokksins var haldinn í mars, þá lét Geir Haarde af formennsku í Sjálfstæðisflokknum eftir aðeins þrjú og hálft ár í embætti og Bjarni Benediktsson tók við.

Sjálfstæðismenn hafa tekið upp miklar varnir fyrir Geir, en á þessum tíma voru þeir gjörsamlega búnir að missa trú á honum.
Ekki bylting, ekki skipulagt af stjórnmálaflokkum

Það er eitt sem kannski ætti að liggja ljóst fyrir núorðið: Búsáhaldabyltingin var ekki bylting.

Ríkistjórn Geirs Haarde féll vegna þess að Samfylkingin vildi ekki eða treysti sér ekki til að starfa í henni lengur. Vendipunkturinn var þegar mótmælendur stormuðu upp í Þjóðleikhús og tóku yfir fund Samfylkingarfélagsins í Reykjavík.

Það spilaði inn í að formaður flokksins, Ingibjörg Sólrún, var veik og hafði ekki lengur stjórn á flokknum.

En stjórnin var búin á því – og heimildir eru um að þreifingar um nýja stjórn hafi verið byrjaðar fyrir búsáhaldamótmælin. Þau brutust út í janúar 2009.

Mótmælin fjöruðu út þegar ný stjórn tók við, stjórn Samfylkingar og Vinstri grænna með hlutleysi Framsóknarflokksins.

Vinstri grænir knúðu á að kosningar yrðu haldnar sem fyrst, þeir vissu að þeir ættu kosningasigur vísan. Kosningarnar voru haldnar í apríl. Margir voru þeirrar skoðunar að rétt hefði verið að halda kosningarnar um haustið, þá hefðu grasrótarhreyfingar náð að skipuleggja sig betur.

Nú hefur ríkisstjórn Samfylkingar og Vinstri grænna setið í þrjú ár, hún hefur ekki reynst sérlega byltingarsinnuð, og það hafa orðið skil milli hennar og stórs hluta þeirra sem tóku þátt í búsáhaldamótmælunum.

Það var heldur aldrei krafa í mótmælunum að Steingrímur og Jóhanna kæmust til valda, miklu frekar einkenndust þau af almennri vantrú á stjórnmálamönnum.

Ragnar Þór Pétursson skrifar ágæta grein um þetta á vefsíðu sína sem nefnist Maurildi.

Ragnar telur upp ýmsa hópa sem tóku þátt í búsáhaldamótmælunum, anarkista, bumbuslagara, unglinga, eldra fólk, áhugafólk um mannlífið, fjölskyldufólk, fatlaða, reiða fólkið, róttæka vinstri menn.

Hann segir eins og rétt er að einungis í síðasta hópnum hafi verið fólk sem hafði einhverja „pólitíska tengingu eða stýringu“. Þessi hópur hafði sig hins vegar mikið í frammi og kann því að hafa verið sérlega áberandi í augum lögreglunnar.

En, semsagt, þetta var ekki bylting, og langfæstir sem voru þarna voru á vegum stjórnmálaflokka.
Erfið staða VG

Það hefur lengi legið fyrir að ekki yrði hægt að klára aðildarviðræður við Evrópusambandið fyrir kosningar sem á að halda í apríl 2012 – hvað þá að fara í þjóðaratkvæðagreiðslu um samninginn.

En Vinstri grænir eru mjög farnir að ókyrrast eins og heyra má á tali þeirra beggja, fjandvinanna Steingríms og Ögmundar.

Þeir sjá fram á að fara í kosningar með málið hangandi í lausu lofti yfir sér – og fylgið alveg við botn.

En þeir eiga í raun enga leið út – Vinstri grænir hafa lagt allt undir í ríkisstjórninni og þeir geta ekki sprengt hana í loft upp – þeir hafa varla upp á annað að bjóða í kosningum en þrautseigju Steingríms og hugsanlegan efnahagbata.

Á meðan getur Samfylkingin farið inn í kosningar flaggandi því að hún sé eini alvöru valkostur þeirra sem vilja ESB.