Bréf um viðskiptavild, svefngengla, skuldadaga og útgáfu ástarbréfa

Ástarbréf

Í byrjun árs 2008 voru bankarnir komnir í fjármögnunarvandræði og Glitnir stóð einna verst. Til að þess að ná sér á lánsfjármagn vildi Glitnir gefa út skuldabréf með engum veðum og fá aðra fjármálastofnun til að kaupa skuldabréfin. En ekki stóðu þau vel en með hjálp Seðlabankans mátti setja þau inn að veði þar og fá lán hjá Seðlabankanum. Þannig kom það til að Glitnir byrjaði að gefa út ógrynni af skuldabréfum sem minni fjármálafyrirtækin keyptu og fjármögnuðu hjá Seðlabankanum. Á þessum tíma voru engin mörk hvað mátti fjármagna mikið af þessum skuldabréfum og Icebank keypti yfir 150 milljarða af þessum bréfum og þú sérð að eigið fé þeirra var á þeim tíma ca. 15 milljarðar. Skuldabréfin voru þess eðlis til að minnka vaxta áhættu fyrir minni fjármálafyrirtæki að þau báru vexti sem námum ca. 0,5 til 1% hærri vextir en stýrivextir Seðlabanka hverju sinni og því sáu minni fjármálafyrirtækin sér leik á borði og gátu grætt heljarinnar upphæðir, eina sem mátti ekki gerast er að bankarnir færu á hausinn. En þú sérð að efnahagsreikningur Icebank belgdist út á þessum tíma og menn spyrja sig kannski hvort þeir hafa mátt gera þetta. CAD hlutfallið eða áhættuleiðrétt eiginfjárhlutfall breyttist ekki við þetta því Bankarnir höfðu AAA lánshæfiseinkunn og því höfðu þessi skuldabréf takmörkuð áhrif á CAD hlutfallið. Stjórnmálamenn hafa talað um að minni fjármálafyrirtæki hafa stundað milligöngu milli Seðlabanka og stóru bankanna en það er alls ekki rétt þeir reyndu bara að nýta sér ástandið og gátu tekið gríðarlega áhættu og hefðu grætt á tá og fingri ef bankarnir hefðu lifað af. Það eitt að Seðlabankinn hafi lánað svona háar fjárhæðir án þess að átta sig á því hvað var að gerast er óafsakanlegt og eitt og sér verðskuldar afsögn Seðlabankastjóra og greinilegt að þeir höfðu ekki hugmynd um hvað var að fara gerast.

Svo þegar bankarnir fóru á hausinn er ljóst að skuldabréf Landsbankans eru verðlaus en milli 10-30% ca. fæst upp í skuldir hinna tveggja. Þá er ljóst að Icebank getur aldrei borgað svo háar fjárhæðir, 150 ma. er allt of há fjárhæð fyrir banka sem er með 15 ma. í eigið fé og mér er ekki skiljanlegt hvernig hann getur starfað áfram. Aðrir bankar gerðu þetta einnig þ.á.m. VBS og Saga Capital og nú hef ég heimildir fyrir því að það eigi lána einhverjum af þessum fyrirtækjum fyrir allri upphæðinni sem þeir lánuðu stóru bönkunum á vildarkjörum, hef heyrt frá 2-4% verðtryggðum vöxtum til 5 ára. Ávöxtunarkrafa á bréfum Íbúðalánssjóðs er nú yfir 6% á jafngreiðslubréfum til 2014. Það er ljóst að Steingrímur J. Sigfússon er að gera þetta á bak við tjöldin og ekkert gagnsæi er í ferlinu. Það er verið að lána fé skattborgara til fyrirtækja sem tóku áhættu líkt og gert hefur verið í Bandaríkjunum. Ef marka má orð Nissam Taleb þá er líklegt að þeir muni taka mikla áhættu til að reyna græða til baka tapið en ef það tekst ekki mun ríkissjóður tapa enn meiri vegna lánveitingarinnar.

- - -

Óefnislegar eignir

Skemmtilegt (já, hreinlega pínulítið fyndið) að lesa orð Georgs Andersen hjá Straumi um óefnislegar eignir (a la ENRON) á vef Viðskiptablaðsins í dag:

,,Straumur gjaldfærði óefnislegar eignir, þar á meðal viðskiptavild, fyrir um 327 milljónir evra vegna síðasta árs. Eftir standa óefnislegar eignir fyrir um 168 milljónir evra.

Georg Andersen, yfirmaður samskiptasviðs hjá Straumi, segir að afskriftirnar séu að stærstum hluta vegna Burðaráss, finnska bankans eQ og tékkneska fjárfestingarbankans Wood & Company.

Georg segir að varast beri að líta svo á að viðskiptavild sé almennt tilkomin vegna óeðlilegra vinnubragða. „Ef til vill má færa rök fyrir því að mjög tengdir aðilar hafi reynt að misnota þessar reglur að einhverju leyti en í langflestum tilvikum hafa aðilar á markaði verið að fylgja eftir þeim reglum sem fyrir liggja.”

- - -

Spurningar vegna sölu Kaupþings í Lúx

1. Hver hefur óskað eftir sölu Kaupþingsbanka í Luxembourg?

2. Hver/hverjir eru væntanlegir kaupendur á bankanum?

3. Hvað vald hefur skilanefnd gamla Kaupþings til að ákveða um sölu bankans?

4. Hverjir skipa skilanefnd gamla Kaupþings?

5. Hafa einhverjir í skilanefnd gamla Kaupþings persónulega hagsmuni tengda sölu þessari?

6. Hver er aðkoma fyrrverandi eigenda Kaupþings að söluferlinu? Hafa þeir persónulega hagsmuni af sölunnii?

7. Hversvegna aflar Fjármálaeftirlitið ekki nauðsynlegra gagna í málinum og lætur rannsóknarnefnd Alþingis þær í té?

8. Hafa einhverjir sem skipa stjórn FME eða stjórnendur þess persónulega hagsmuni af sölunni?

9. Hefur þú sem ráðherra bankamála eða starfsmenn ráðuneytis þíns óskað eftir upplýsingum úr Kaupþingsbanka í Luxembourg sem gagnast geta rannsóknarnefnd Alþingis?

10. Hefur þú vald til að fresta eða stöðva sölu Kaupþingsbanka í Luxembourg?

- - -

Komið að skuldadögum

Bara algerlega sammála því að það þarf að setja upp eignaumsýslufélög og hætta þessu bulli með að halda lífi í gömlum skýjaborgum eins og Exista.

Það er komið að skuldadögum og ég held að menn sem vilja að rannsóknarnefnd þingsins vinni á bak við luktar dyr séu af gamla skólanum, Eva Joly er af þeim nýja.

Hversvegna er ekki hægt að fá hana til starfa hér á landi? Á hvaða línu er sérstakur saksóknari efnhagsbrota, gamla skólanum eða Evu Joly skólanum? Það væri gott að vita?

Hvaða máli skiptir það þó að persónulegir hagir einhverra fjárglæframanna komi fyrir almenningsjónir? Á sama tíma og það á að verja ELÍTUNA eru settar reglur um að almannatryggingakerfið geti óhindrað fengið aðgagn að öllum persónulegum fjármálum bótaþega milliliðalaust úr bönkunum.

Þetta hljómar öfugsnúið og asnalegt. Af hverju á ekki að yfirheyra fyrir opnum tjöldum? Er verið að vernda klíkurnar? Jú, það mun ríkja tortryggni í áraraðir ef hlutirnir eru ekki fyrir opnum tjöldum.

Svo er það loksins núna sem það kemur uppá yfirborðið að okkar sérstaki saksóknari hafði bara engar ehimildir til að gera nokkurn skapaðan hlut og nýr dómsmálaráðherra ætlar sem betur fer að breyta því!

- - -

Svefngenglar

Svo finnst mönnum skrítið af hverju bankakerfið okkar er óstarfhæft með svona loftbólufyrirtæki þvers og kruss.

Icelandair er eitt af þessum fyrirtækjum sem er óstarfhæft v. eigenda.

Vís, Síminn og dótturfélög, Lýsing, Öryggismiðstöðin eru í sömu stöðu v. Exista.

Dótturfélög Teymis eru í sama bullinu sem og þá líka 365 eða hvað?

Þetta er að fara mjög illa bæði með þessi félög sem eru stopp með allar framtíðarpælingar sem og atvinnumarkaðinn.

En pólitíkusarnir á sama tíma þvaðra um einhverjar kíótóbókanir og seðlabankann og ….

Persónulega er ég svakalega óhress með það hvernig þetta þróast. Það þarf eins og ég hef áður sagt að kúpla þessum Zombíum frá og skera undan þeim starfhæf fyrirtæki þannig að efnahagslífið haldi áfram. Á sama tíma þarf að koma bönkunum í starfhæft ástand og stýrivöxtum niður. Þá fyrst er hægt að fara að plana endurreisn.

Þannig að svarið mitt er já, það þarf að taka þessi fyrirtæki öll yfir og koma hjólunum af stað.