Álitshnekkir í Þýskalandi

Heimildarmaður síðunnar sem þekkir vel til í Þýskalandi sendi þetta bréf.

- - -

Þetta er svakalegt áfall fyrir Ísland í Þýskalandi. Hvergi hefur verið betra að vera Íslendingur en í Þýskalandi þar sem manni hefur verið sýnd virðing og mikill velvilji. En Þjóðverjar taka peningamál sín mjög alvarlega og er þessi umfjöllun sérstaklega slæm fyrir ímynd Íslands.

Fyrir þá sem skilja ekki þýsku má benda á að þarna er meðal annars vísað í síðu sem veitir nokkurs konar áfallahjálp þeim til handa sem voru nógu vitlausir að treysta Kaupþingsmönnum fyrir peningum sínum.

Rauði þráðurinn í þessari umfjöllun er líka sá að vissulega sé tap innstæðueigenda sárt en að þeir geti sjálfir sér um kennt að hafa fallið fyrir falsi og gylliboðum braskara ofan af Íslandi. Gagnrýnt er að Þjóðverjar láni Íslandi 300 milljónir evra til að endurgreiða innstæðueigendum, sem hefðu átt að gera sér grein fyrir hinni miklu áhættu.

Eftir stendur fyrir almenning á Íslandi þetta (og svona er þetta þrátt fyrir tilraunir Sigurðar Einarssonar að skella skuldinni að mestu á stjórnmálamenn og Davíð Oddsson). Augljóst er að íslensku bankarnir voru komnir í þrot um mitt árið 2007. Þá vildu menn ekki lengur lána þeim á hinum risavaxna evrópska millibankamarkaði. Meðan aðrir bankar gátu fjármagnað sig með því að gefa út skammtímabréf allt upp í átján mánaða, svonefnd EMTN (European Medium Term Notes).

Þá hefði verið hægt að segja Seðlabankanum og stjórnvöldum hér á landi sannleikann. Þess í stað var farið að seilast í sparifé almennings og stofnana í Bretlandi. Fjárþörfin var greinilega gríðarleg, því ekki var numið staðar í Bretlandi, fyrr á þessu ári bættust Holland og Belgía við og svo Edge í Þýskalandi. Allri svikamyllunni í þessum löndum, ekki síst Þýskalandi hefði verið hægt að afstýra ef yfirstjórn FME hefði sýnt algjöra lágmarks tilburði til eftirlits. Hvers vegna hringdi það engum viðvörunarbjöllum hjá FME og Seðlabanka þegar Kaupþing fór inn í Þýskaland og yfirbauð þar Deutsche Bank myndarlega í innlánsvöxtum? Töldu menn að Íslendingar væru fjármálasérfræðingum Deutsche Bank svona miklu fremri? Já, þótt ótrúlega megi virðast þá er það svo. Viðskiptaráðherra staðfesti það eftirminnilega í pistli sínum í byrjun ágúst á heimasíðu sinni sem nú er horfin. Á honum hljótum við að hafa skömm og fyrirlitningu fyrir að axla ekki ábyrgð.

Það er grátlega stutt síðan Edge reikningarnir hófu innreið sína í Þýskaland og Benelúx. Þá hefðu stjórnvöld og eftirlitsstofnanir löngu að hafa verið búin að grípa í taumana. Óskiljanlegt er hversu lengi bönkunum var leyft að stunda sína fjárglæfrastarfsemi, sem var ábyrgð af íslenskum stjórnvöldum (án þess að almenningur gerði sér nokkra grein fyrir því). En fjárþörfin var að því er virðist óþrjótandi, sem bendir til að bankarnir hafi verið miklu ver reknir en nokkurn óraði fyrir.

Þjóðverjar komu seint inn í uppgjörsferlið eftir hrun fjármálakerfisins á Íslandi í boði bankanna þriggja. Davíð var hættur að rífa kjaft við útlendinga. Árni Matt og Björgvin voru hættir að bulla á fundum í útlöndum. Geir var hættur að blaðra um að ekki yrði borgað fyrir bruðl einkafyrirtækja í útlöndum. Þjóðverjar létu Ísland að nafninu til hafa 300 milljónir evra í lán í endurreisn. En í raun er þetta ekki lán til Íslands í þeim skilningi, heldur er þessum fjármunum varið beint í að greiða þýskum innstæðueigendum sem áttu 308 milljónir evra inni á Edge reikningum samkvæmt fjölmiðlum.

Í þýskum fjölmiðlum er þeim sem lögðu peninga inn á Edge reikninga Kaupþings í Þýskalandi líkt við fjárhættuspilara. En vandi þeirra hefur verið leystur og fá þeir endurgreitt að fullu.

Bætist þessi lánabaggi á hinn óhemjuháa lánastafla sem íslenskum almenningi er gert að greiða um ókomin ár vegna þess að allt stjórnkerfið, gerspillt eins og það var, brást herfilega.

Og orðstírinn er farinn. Héðan í frá verður maður að þykjast vera Norðmaður ef maður er inntur eftir uppruna í Þýskalandi. Hver hefði trúað þessu?