arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Meiri menningarferðamennsku

Við byggjum hótel og sköffum rútur og bílaleigubíla undir alla ferðamennina sem koma hingað. Aukingin var þrjátíu prósent í fyrra og stefnir í eitthvað svipað í ár. Það er í sjálfu sér áhyggjusamlegt og kannski óþarfi að efna til markaðsátaks fyrir Ísland eins og lesa má um hér. Kannski er ekki gott að fá miklu fleiri túrista í bili? Sjáum hvort við ráðum við þennan fjölda.

Uppbyggingin í borginni virkar hálf geðveikisleg á köflum, fjárfestar í leit að ávöxtun ryðjast inn um hverja glufu – það er kannski ekki von á góðu þegar hinir risastóru lífeyrissjóðir okkar eru ekki með nema fimmtung af fé sínu erlendis. Hvernig er hægt að ávaxta alla þessa peninga á Íslandi án þess að allt fari í vitleysu?

Svo er líka spurning hvað við erum að sýna ferðamönnunum hér í Reykjavík annað en hótel, minjagripabúðir og veitingahús?

Guðrún Nordal, forstöðumaður Árnastofnunar, bendir á hvernig okkar helstu þjóðardýrgripir, handritin, eru falin ofan í geymslu. Hús íslenskra fræða vestur á Melum er ennþá bara hola í jörðinni. Og handritin er ekki hægt að sýna. Að líkindum myndu þau draga að sér mörg hundruð þúsund gesti á ári, bæði innlenda og erlenda. Væri jafnvel hægt að selja inn og hafa af góðar tekjur.

Kvæði sem Bjarki Karlsson orti um holu íslenskra fræða er orðin alþekkt:

Híbýli vegleg úr holunni áttu að rísa

horfinna kynslóða bergmáli að miðla og lýsa,

horfinn er vélagnýr, hljótt er í ríkinu þvísa,

heyri ég burðarjálk andlegrar stöðnunar frýsa.

Annað sem er furðuleg vöntun á er náttúrusafn, safn um hafið í kringum okkur, eldfjöllin, jöklana, lífríkið. Langflestir ferðmennirnir sem hingað koma vilja skoða náttúruna. Jafnvel má gera því skóna að flestallir túristar sem koma til Reykjavíkur myndu vilja skoða náttúrusafn – ef það væri fallegt og vel upp sett. Hrakfarasaga náttúrusafns á Íslandi er reyndar ótrúlega löng, meira en aldargömul, en tækifærið hlýtur að vera núna. Þarna eru hugsanlega komnir milljón nýir gestir á ári. Og það er hægt að láta þá borga aðgangseyri, þarf ekki einu sinni að vera svo ódýrt inn. Pössum okkur bara á því að hafa safnið nógu flott.

Þetta gæti verið undirstaðan í aukinni menningarferðamennsku. Hún situr einhvern veginn á hakanum í gullgrafaraæðinu sem hefur gripið um sig í túrismanum.
Þeir lugu, það voru engin gereyðingarvopn

Loks þegar Donald Trump segir sannleikann, þá baula Repúblikanar á hann. Þetta er úr kappræðu Repúblikana í gær, Jeb Bush virkar afar móðgaður.
Ógnar flóttamannavandinn tilvist Evrópu?

John Kerry, utanríkisráðherra Bandaríkjanna ræður Bretum frá því að ganga út Evrópusambandinu. Það kemur svosem ekki á óvart – Bandaríkin hafa alla tíð frá því í seinni heimsstyrjöld verið hlynnt sameinaðri Evrópu þar sem ríkir stöðugleiki.

En þessa dagana eru Bandaríkin kannski ekki að gera mikið til að Evrópa tolli saman. Kerry sagði líka nýskeð að flóttamannavandinn ógnaði sjálfri tilvist Evrópu.

Ástandið hefur vissulega súrnað mjög síðan síðastliðið sumar þegar sum Evrópuríki kepptust við að bjóða flóttamenn velkomna. Það er farið að loka landamærum , Grikkjum er jafnvel hótað að norðurlandamærum þeirra verði skellt aftur svo flóttamenn komist ekki áfram norður.

Eitt af vandamálunum er í raun ábyrgðar- og afstöðuleysi Bandaríkjanna. Þau bera einna mesta sök á ástandinu í Sýrlandi og Írak, en straumur flóttamanna liggur um Evrópu, frá Grikklandi og norður. Bandaríkjamenn hafa gert sáralítið til að hjálpa við að leysa þennan vanda. Það er skammarlegt, ef litið er á framferði þeirra í Mið-Austurlöndum frá tíma Íraksstríðsins.

Hinum megin eru svo Rússar sem hella sprengjum á Sýrland eins og enginn sé morgundagurinn og magna þannig upp flóttamannastrauminn. Því er líkast að Pútín líki þetta ágætlega. Þannig nær hann að sundra Evrópu og styrkja pópúlíska stjórnmálamenn í Evrópu sem eru handgengnir honum.

Evrópuríkin sem verða fyrir bylgju flóttamanna bera mörg hver ekki minnstu ábyrð á þessari stöðu. En þau sitja uppi með vandann og er gert að leysa hann. Á endanum er það aðeins hægt með alþjóðlegu átaki. Eitt og eitt ríki getur lokað sig af, en það mun aðeins gera ástandið verra.
Væri hægt að opna Lækinn aftur?

Hér er falleg ljósmynd sem sýnir gamla lækinn sem Lækjargata fær nafn sitt af. Hann var einfaldlega kallaður Lækurinn, rann frá Tjörninni og út í sjó. Læknum var lokað 1913 og þá hurfu líka brýrnar yfir hann, Skólabrúin fyrir neðan Menntaskólann og Bakarabrúin fyrir neðan Bankastræti, sem áður nefndist Bakarabrekka.

Lækurinn var að mörgu leyti til vandræða. Hann átti það til að flæða yfir bakka sína. Fólk datt líka stundum ofan í hann, ekki síst ölvaðir menn. Svo var stundum vond lykt af honum, en þess er þó að gæta að á þessum tíma voru enn opin ræsi meðfram götum í Reykjavík svo lyktin í bænum hefur almennt ekki verið góð.

Ég stakk upp á því fyrir mörgum árum að lækurinn yrði opnaður aftur – og þetta var meira að segja rætt í borgarstjórn. Fegrun bæjarins þarf nefnilega ekki einungis að felast í því að byggja stór hús. Reyndar er hægt að finna ágætis fyrirmynd að slíkum framkvæmdum.

Í Árósum í Danmörku rennur á sem lengi var hulin undir götu sem var nefnd Aaboulevarden. Bæjarstjórnin hefur smátt og smátt verið að fletta steypunni ofan af ánni – framkvæmdirnar hafa verið í áföngum en náðu alla leið að höfninni síðasta áfanga, 2013 til 2014. Svæðið meðfram ánni er mjög vinsælt meðal borgarbúa – það er vitað að rennandi vatn hefur aðdráttarafl á fólk.

Hvort lækurinn yrði til vandræða aftur ef hann yrði opnaður? Það þyrfti náttúrlega að breyta eitthvað fyrirkomulagi bílaumferðar í gegnum Miðborgina. En það er öruggt að hann myndi draga að sér fólk, bæði innfædda og ferðamenn. Það er líklegt að eitthvað af gömlu steinhleðslunum sem sjást á myndinni efst hafi varðveist. Með verkfræðiþekkingu nútímans ætti varla að vera erfitt að hamla flóðum – og lykt þyrfti ekki að vera verri en af Tjörninni sjálfri.
Afar síðbúið bréf þar sem hvatt er til uppgjörs

Bréf Árna Páls Árnasonar til flokksmanna í Samfylkingunni þar sem eru játuð alls kyns mistök í ríkisstjórninni 2009 til 2013 kemur náttúrlega ansi seint. Stjórnmálaflokkur með góðu og heilbrigðu starfi hefði farið í svona endurskoðunarvinnu strax eftir að hann beið afhroð í kosningunum 2013. Í staðinn settist nokkuð aldraður og móður flokkur inn á þing, mun smærri en áður, og gerði voða lítið í „sínum málum“.

Nú er komið árið 2016, formaðurinn hefur setið í þrjú ár.

Þessi mál hefði líka mátt ræða á landsfundinum í fyrra, þegar Árni var endurkjörinn formaður með einu atkvæði, en í stað snerist hann um mótframboð frá þingmanninum Sigríði Ingibjörgu Ingadóttur sem dúkkaði upp á síðustu stund, umræðu- og undirbúningslaust, og líktist fremur tilraun til hallarbyltingar. Það var flokknum ekki til framdráttar.

Nú er Árni kominn alveg út í horn og boðar til umræðu um mistök varðandi ESB, Icesave, skuldamál heimilanna, endurreisn banka, kvótann og stjórnarskrá. Öll stóru málin frá síðasta kjörtímabili. Syndaregistrið virkar langt og stórt og hann setur flokksfélaga í ansi erfiða stöðu með þessu – þegar er innan við ár áður en baráttan fyrir næstu kosningar byrja og þangað til verður stillt upp á framboðslista. Þetta er sannarlega ekki upptakturinn sem flokkur vildi vera í fyrir kosningar, naflaskoðun með tilheyrandi sálarangist.

Fylgi Samfylkingarinnar er lítið núna, og það er alveg möguleiki á að það lækki enn. Það er afar ólíklegt að þrátt fyrir þetta útspil nái Árni að vera formaður áfram. Sagt er að nýir vendir sópi best, en það er lítið af þeim í sjónmáli í Samfylkingunni. Hugsanlega þarf Katrín Júlíusdóttir að taka að sér djobbið, en hún var líka í hópnum sem gerði öll þessi mistök samkvæmt Árna Páli. Og það er alls ekki víst að fylgið aukist þótt hún verði formaður.

Að sumu leyti má samt segja að þetta sé klókt útspil hjá Árna frá sjónarhóli innanflokksátaka. Hann beinir sjónum að félögum sínum í flokknum í stað þess að sitja einn uppi með skömmina eins og hann hefur gert um hríð. Það er svo annað mál hvernig þetta virkar útávið. Væri kannski hægt að segja að þarna staðfestist illur grunur um Samfylkinguna – og að kannski sé allt rétt sem Sigmundur Davíð hefur sagt um flokkinn? Formaðurinn sé barasta sammála því.
Frábær ljósmynd af skautafólki á Tjörninni

Þetta er frábær ljósmynd sem birtist á vefnum Gamlar ljósmyndir og er sagt að hún sé eftir Alidu Visscher Schinn.

Myndin mun vera tekin 1941 og sýnir mikinn fjölda fólks á skautum á Tjörninni. Í mínu ungdæmi var Tjörnin ennþá þessi samkomustaður á vetrum, börn flykktust þangað á skauta, það var leikin tónlist úr hátölurum og ef ég man rétt var hægt að kaupa kakó í kjallara húss sem stóð þar sem Ráðhúsið er núna.

Þarna fór maður með vinum sínum – og kynntist börnum úr öðrum hverfum.

Þetta er mestanpart liðin tíð, borgin lætur reyndar einstöku sinnum hefla lítið skautasvell á Tjörnina, en það hefur ekki verið mikil stemming í kringum það. Í vetur hefur verið óvenju margir dagar sem er ís á Tjörninni, en reyndar er bent á það í umræðum um þessa mynd að meira ryk setjist á ísinn en áður – skýringin gæti þá verið sú að bílum hefur fjölgað og nagladekk þyrla upp ryki og skít.

En það þarf líka að halda við svellinu. Slökkviliðið var eitt sinn í Tjarnargötu og það sá stundum um að sprauta vatni á ísinn til að slétta hann fyrir skautafólk.

Það er gaman að rýna í myndina. Ekki sést bíll á ferð á Fríkirkjuveginum, en húsalengjan þar hefur nákvæmlega ekkert breyst. Það hefur tekist betur að varðveita byggðina við Tjörnina en annars staðar. Svo má sjá að börnin eru ekki bara á skautum, heldur eru margir á skíðasleðum eins og voru mjög vinsælir í eina tíð.
Vantar metnað til að gera Kvosina að fögru umhverfi?

Byggingar sem nú eru sýndar í fjölmiðlum og eiga að standa við norður-suður öxul Miðbæjarins, vestan megin lækjar, hafa hvorki þennan persónuleika, svipmót né fínlegt aðlögunargildi. Að mínu áliti er mjög ólíklegt að þær veki hrifningu. Hver veit? Kannski munu þær svara þörfum og allir verða ánægðir. En ef til vill vantar hér metnað og vilja til gera Kvosina að fögru umhverfi.

Þetta skrifar Björn Ólafs, arkitekt í París, í grein sem birtist í Fréttablaðinu í dag. Greinin er hófstillt en þó er ljóst að höfundi er talsvert niðri fyrir. Hann ræðir um hversu viðkvæmt er að byggja í Kvosinni í Reykjavík, á þessum litla bletti sem borgarbúum þykir þrátt fyrir allt afar vænt um.

Björn segir að austanmegin Lækjargötu séu falleg gömul hús og svo styttan af Ingólfi, sem syngi „hvert með sínu nefi en saman í bráðfallegum kór“. Byggingar vestanmegin götunnar séu hins vegar ekki eins vel heppnaðar, þar muni nú rísa 5 til 6 hæða hús.

Í „aðalatriðum“ er ekkert við þetta að athuga. Um er að ræða lóðir sem betra er að byggja á en standi auðar. En aðalatriði sem ekki er ákveðið í deiliskipulagi er hvernig þessi hús líti út og hvernig þau gætu myndað fallega heildarmynd með byggðinni hinum megin við götuna. Það er kallað byggðarmynstur á lélegri íslensku, en er yfirleitt ekki hluti af skilmálum deiliskipulaga í Reykjavík, því miður.

Björn segir einnig að auðvelt ætti að vera að sýna með þrívíddarmyndum hvernig þessi hús falla að umhverfi sínu. Það sé hins vegar ekki gert.

Myndefni sem ég hef séð birt sýnir það ekki. Eðlilegt er að jafn mikilvægt borgarlandslag sé sýnt almenningi í sjónvarpi en ekki aðeins í illlæsilegum smámyndum í skrifstofuhúsi í Borgartúni.
Viljum við Kanann aftur?

Bandaríkjaher kemur aftur með herflugvélar á Keflavíkurflugvöll. Þett kemur vissulega nokkuð á óvart, en það eru auðvitað viðsjár í heimsmálunum. Bandaríkin vilja að Evrópa taki stöðu gegn vígvæðingu í Rússlandi. Íslendingar eru ennþá meðlimir í Nató, í Keflavík hefur verið starfrækt „loftrýmisgæsla“ á vegum bandalagsins með erlendum herþotum – og já, varnarsamningurinn er enn í gildi.

Allt í einu rifjast upp gamlar átakalínur í íslenskri pólitík – gjáin sem var milli hægri og vinstri í marga áratugi. Víglínan sem var dregin í gegnum huga þjóðarinnar. Deilur sem hafa virst svo fjarlægar – og að sumu leyti óraunverulegar í seinni tíð.

En tímarnir eru breyttir. Línurnar eru orðnar óskýrar. Það er ekkert kalt stríð, heldur bara kraumandi átök hér og þar í veröldinni. Bandaríkin er ekki vinsæl lengur, meira að segja innan núverandi stjórnarflokka – sem eitt sinn voru kenndir við hermangið – er mörgum alveg meinilla við þau. Samúð með Rússlandi og Pútín nær frá hægri til vinstri, líklega er hún minnst svona um miðbik stjórnmálanna. Það kæmi á óvart ef sérstök stemming væri fyrir því að fá Kanann aftur.

Hugurinn leitar samt til alls þess sem hægt er að endurnýta. Allra slagorðanna, plakatanna, söngvanna og ljóðanna.

Svo eru hér tvær forsíður, frá því í maí 1951. Nokkuð ólíkar, en sýna hörkuna sem var í herstöðvamálinu. Takið eftir að þetta var á mánudegi og þá voru yfirleitt engin dagblöð. En bæði Morgunblaðið og Þjóðviljinn gáfu út aukablöð.
Svellaveturinn mikli

Ef það er eitthvað sem hefur einkennt þennan vetur þá er það endalaus hálka. Það snjóar, hlánar aðeins, frystir aftur, út um allar grundir eru gömul skítug svell. Eftir síðustu snjókomu og blota eru þau mjög þykk – og í frostinu í dag virka þau hörð eins og demantar.

Maður skilur vel hvers vegna landið er stundum kallað Klakinn.

Við höfum tiplað yfir svellin síðan í nóvember. Það hafa verið örfáir dagar sem ekki er hálka síðan þá. Og líklega heldur þetta áfram svona fram í mars. Maður má þakka fyrir að sleppa óbrotinn í vetur.

Og það verð ég að viðurkenna að ekki skil ég túrista sem nenna að koma í þetta hérna um hávetur. Maður sér þá klöngrast hérna yfir svellbunkana. Ætli þeir viti af allri hálkunni áður en þeir koma?
Frjótt ímyndunarafl bankanna

Ég hef kvartað undan því hér á þessum vettvangi að stjórnmálamenn sporni ekki við hinu yfirgengilega peningaplokki íslenskra banka Við eigum ekki annan kost en að fá launin okkar greidd inn í banka sem síðan eru sífellt að kroppa af okkur litlar fjárhæðir.

Safnast síðan þegar saman kemur. Fyrir bankana eru þetta auðvitað álitlegur ábati. Það er líkt og þar inni sitji her sérmenntaðra manna við að upphugsa nýjar og nýjar leiðir til að plokka. Þetta er í raun og sann þjóðfélagsmein og ber vott um mikið virðingarleysi gagnvart viðskiptavinum – þótt önnur mynd birtist í auglýsingum frá bönkunum.

Nú stígur fram þingmaðurinn Karl Garðarsson og hefur tekið saman lista yfir ýmis gjöld sem bankarnir rukka inn. Ég birti í heild sinni grein sem Karl setti hér inn á Eyjuna:

Bankar og önnur fjármálafyrirtæki rukka almenning um tugi milljarða í formi alls kyns þjónustugjalda, sem sífellt fara hækkandi. Það er ljóst að það þarf bæði frjótt ímyndunarafl og sterkan vilja til að finna upp öll þau gjöld sem fyrir hendi eru. Gjörið svo vel, hér er listi sem þarf ekki að vera tæmandi:

Tilkynningargjald

Seðilgjald

Úttektargjald

Úrvinnslugjald

Umsýslugjald

Umsjón

Innheimtukostnaður

Þóknun

Dráttarvextir

Hraðbankagjald

Debetkortagjald

Vörsluþóknun

Útskriftargjald

Þóknun vegna peningaúttektar innanlands

Svargjald bankaþjónustu

Greiðslugjald

Greiðsluseðlagjald

Kortagjald

Milliinnheimtuþóknun

Þjónustugjald

Innheimtuviðvörun

Greiðsluáskorun

Birting greiðsluáskorunar

Innheimtuþóknun

Vextir á verðbætur

Banka- og seðilgjald

Skuldfærð þóknun

Leigugjald beinis (ekki banki)

Línugjald (ekki banki)

Á einni áminningu var tilkynningarkostnaður 260 krónur, en ef ekki var látið vita, þá kostaði það ekki nema 160 krónur.

Er nema von að fólki blöskri og sé búið að fá nóg? Og er nema von að uppi sé krafa um nýtt og heiðarlegra bankakerfi?
Áhugaleysi á einum forsetakosningum en mikill áhugi á öðrum

Það eru forsetakosningar á Íslandi eftir tæpa fimm mánuði, en það merkilega er að maður upplifir enga alvöru spennu í kringum þær.

Enn eru ekki komnir fram neinir frambjóðendur sem eru líklegir til að sigra – og þeir virðast ekki einu sinni vera í sjónmáli. Einhvern tíma hljóta slíkir frambjóðendur þó að gefa sig fram?

Getur verið að ein ástæða þessa sé að fólk viti innst inni hvað forseti Íslands hefur lítil völd – hvað embættið skiptir í raun litlu máli?

Það er kannski ekki skrítið heldur að frambjóðendur hiki. Það eitt að gefa upp áhuga á að gegna embættinu getur bendir til þess að maður sé alveg að springa úr hégóma. Því forsetaframboð á Íslandi eru ekki sprottin úr stjórnmála- eða samfélagshreyfingum, heldur er „komið að máli við menn“. Frambjóðendur eru ekki fulltrúar neins nema sjálfra sín. Það getur verið dálítið erfið aðstaða.

Svo er líklegt að þeir sem eru í framboðshugleiðingum séu hikandi – hvern langar að stinga höfðinu inn í mannorðsmorðshakkavélina sem malar dag út og dag inn á Facebook? Er hægt að komast í gegnum svona framboð án þess að bíða sálartjón? Er hægt að taka áhættuna – og tapa svo?

En eins og áður segir er virkar áhuginn á þessum kosningum ekki mikill. Hins vegar finnur maður að fólk upplifir bandarísku forsetakosningarnar mjög sterkt, þótt enn sé ekki nema tími fyrstu forkosninganna. Þetta er auðvitað eðlilegt. Kosningarnar í Bandaríkjunum eru að þróast mjög einkennilega. Þar eru meðal frambjóðenda öfgamenn og vitleysingar sem maður óttast að gætu jafnvel komist til valda í þessu mikla heimsveldi.

Líkast til hefur það meiri áhrif á líf okkar hér hver er forseti Bandaríkjanna en hver er forseti Íslands. Enda er maður með kvíðahnút í maganum yfir kosningunum vestra.
Hvað ætli sé bilað?

Hérna er lítil færsla sem birtist á vef sem kallast Veitur.

Atvinnulífið treystir á að við útvegum því ferskt og gott vatn og við leggjum okkur fram um að gera það. Við fengum sendar þessar myndir teknar á hóteli á Skólavörðuholtinu. Öll 100 sýnin sem tekin voru til rannsókna úr vatnsveitunni okkar í Reykjavík árið 2015 voru pottþétt. Þess vegna er engin ástæða til að vara við kranavatninu nema eitthvað sé bilað innanhúss.

-Hvað ætli sé bilað?

‘
Píratarnir og málin tvö

Maður reynir að koma auga á hvað það gæti verið sem myndi leiða til þess að Píratar missi fylgi.

Ein er sú að þeim mistakist illilega að raða upp á framboðslista. Að framboðslistarnir verði barasta mjög óálitlegir. Það gæti gerst. Píratar munu væntanlega reyna að hafa valið á framboðslista sem lýðræðislegast, þeir hafa verið varaðir við lukkuriddurum, kveruúlöntum og einsmálsfólki. Kannski tekst þeim að sneiða framhjá því. En listauppstillingin mun reyna á Píratana.

Ungt fólk virðist ætla að kjósa Pírata í stórum stíl, en líklegt er að fylgi þeirra sem eldri eru hverfi að einhverju leyti aftur á gamlar slóðir. Samfylkingin ætti að geta endurheimt eitthvað af fylginu nema hún sé alveg heillum horfin – og Framsókn er þekkt fyrir að sveifla sér upp í kosningum. Það eru gömul sannindi að ekki er alltaf mikið að marka skoðanakannanir á miðju kjörtímabili. En fylgisaukningin hefur verið stöðug í næstum ár.

Svo eru það stefnumálin – jú, og framkvæmd stefnunnar. Birgitta Jónsdóttir hefur verið ótrauð að lýsa því yfir að Píratar vilji að næsta kjörtímabil – þar sem þeir komast hugsanlega til valda – verði stutt. Á landsfundi Pírata í ágúst síðastliðnum var samþykkt að það myndi snúast um tvö mál: Stjórnarskrána í útgáfu stjórnlagaráðs og þjóðaratkvæðagreiðslu um Evrópusambandið. Svo var greint frá samþykktinni eftir fundinn:

Að næsta kjörtímabil verði stutt og þar á þinginu verði eingöngu til umfjöllunar tvö mál; stjórnarskrármálið og aðildarumsóknin að Evrópusambandinu. Og þingið gangi út á það að samþykkja að færa þjóðinni þetta hvort tveggja; annars vegar í þjóðaratkvæðagreiðslu hvað varðar Evrópusambandsmálið og hins vegar að samþykkja nýja stjórnarskrá, sem sagt ný stjórnskipunarlög byggð á tillögum stjórnlagaráðs. Við höldum að þetta sé aðalmálið hjá þjóðinni.

Birgitta ítrekaði þetta varðandi stjórnarskrána í viðtali í sjónvarpsþættinum Eyjunni í dag.

En nú er spurning hvort kjósendur kæra sig yfirleitt um að ganga til kosninga upp á þau býti að þetta verði aðalmálin – og að kosið verði fljótt aftur? Og þingmennirnir sem verða kosnir fyrir Pírata (þeir eru nú 3 en verða kannski 25), verða þeir til í að gefa sætin sín eftir jafnóðum aftur?

Það gæti líka reynst býsna erfitt fyrir Píratana að útskýra þetta í kosningaumræðum: Tvö mál, stjórnarskrá og Evrópa. Hvorugt virkar eins og það sé ofarlega á listanum yfir forgangsmál kjósenda, að minnsta kosti ekki eins og sakir standa. Þetta misserið virkar a.m.k. eins og heilbrigðis- og velferðarmál séu efst á baugi.
Rubio lendir í vandræðum vegna innantómra frasa

Chris Christie, ríkisstjóri í New Jeresy, og Marco Rubio öldungadeildarþingmaður lentu í harðri hríð í kappræðum Repúblikana.

Talað barst að um reynsluleysi Rubios. Afrekaskrá hans er heldur rýr. En hann hefur náð flugi í kosningabaráttunni með því að reyna að móðga engan, hvorki þá sem eru yst til hægri í Repúblikanaflokknum né þá sem eru nær miðjunni.

En Cristie fór ansi illa með Rubio og vakti athygli á því að hann svaraði spurningum með tillærðum og innantómum frösum – sem eru komir af minnisblöðum frá aðstoðarmönnum.

Eins og Christie sagði, svona ræður leysa engin vandamál. Rubio svaraði með því að gagnrýna aðgerðaleysi Christies þegar frægur snjóbylur skall á New Jersey og skuldir sem ríkið hefur safnað á tíma hans.

En það var baulað á Rubio – í fyrsta sinn í kappræðum.
Næsti forseti Bandaríkjanna – Marco Rubio? (Langt til hægri við George W. Bush)

Það sem er merkilegt við bandarísku forsetakosningarnar er hversu frambjóðendurnir eru lítt kjósanlegir. Þeir eru eiginlega hver öðrum veikari, bæði hjá Demókrötum og Repúblikönum.

Við vitum núorðið allt um Ted Cruz og Donald Trump. Þeir eru pópúlistar sem gera út á lægstu hvatir kjósenda. Trump er með eindæmum ófyrirleitinn og því miður elska fjölmiðlarnir að sýna hann – líka þeir sem eru mótfallnir honum – en um Cruz hefur verið sagt að enginn sem hafi kynnst honum kunni vel við hann.

Demókratamegin eru svo Hillary Clinton og Bernie Sanders. Sanders sækir að Clinton. Hann boðar eindregnari vinstri stefnu en sést yfirleitt í bandarískum stjórnmálum og hrífur marga með sér, sérstaklega ungt fólk. En líkurnar á að Sanders nái kjöri sem forseti eru litlar sem engar. Hægri pressan hamast á Clinton en lætur Sanders mestanpart í friði. En þegar þar að kemur getur hún hamrað á því að Sanders sé sósíalisti og 74 ára gamall – það mun nægja til að gera út af við framboð hans.

Hillary Clinton er líka mjög veikur kandídat. Hún kemur innan úr kerfinu, hefur verið forsetafrú og utanríkisráðherra, og þykir handgengin fjármagnsöflunum. Það er erfitt að verða innblásinn af Hillary og hún höfðar ekki sérstaklega til almennings. Og eins og áður segir gengur Fox News og hægri pressan mjög langt í að níða hana niður, það getur verið erfitt að verjast slíku. Kannski spilar líka inn í að hún er kona?

Eins og sakir standa gæti maður jafnvel farið að halda að sá sem er líklegastur til að ná kjöri sem næsti forseti sé repúblikaninn Marco Rubio, öldungadeildarþingmaður frá Florída. Hann styrkti stöðu sína í forkosningum í Iowa þar sem hann var rétt á eftir Cruz og Trump. Hann er þóknanlegri innabúðarmönnum í Repúblikanaflokknum en þeir. Rubio er þó í raun lengst til hægri – hann virkar einungis hófsamur við hliðina á náungum eins og Cruz og Trump. Hann er sagður vera langt til hægri við George W. Bush.

Uppi eru nokkrar vangaveltur um að Michael Bloomberg, fyrrverandi borgarstjóri, kunni að taka slaginn sem óháður frambjóðandi. Hann hefur sagt að hann muni kannski fara fram ef annað hvort Trump/Cruz eða Sanders vinna útnefningu flokka sinna. Bloomberg er íhaldssamur í fjárhagsefnum en frjálslyndur hvað varðar félagsleg mál. Hann er auðkýfingur og er sagður vera tilbúinn að eyða einum milljarði dollara í forsetakjör. Bloomberg var mjög farsæll borgarstjóri í New York en hefur ekki verið í stjórnmálum á landsvísu.

En óháður frambjóðandi hefur aldrei náð að sigra í forsetakosningum í Bandaríkjunum og margir telja að Bloomberg muni færa Repúblikönum kosningarnar á silfurfati ef hann býður sig fram.

Marco Rubio. Hann þykir nú langlíklegastur til að hljóta útnefningu Repúblikana sem forsetaefni. Og hann gæti sigrað Clinton eða Sanders.