arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Með kynlíf á heilanum

Frjálslyndu fólki er yfirleitt sama þótt aðrir séu að stunda kynlíf.

Og jafnvel þótt þeir séu að stunda einhverja tegund af kynlífi sem það myndi ekki iðka sjálft.

En svo eru þeir sem geta varla sofið á nóttinni vegna kynlífs annarra.

Eins og til dæmis páfinn í Róm og Rick Santorum og Rush Limbaugh.

Engir eru með kynlíf heilanum eins og karlar af þessu tagi. Þeir telja að stjórnmálin – hið opinbera líf – eigi líka að snúast um kynlíf.
Lítil ræma

Litla teiknimyndasagan Calvin & Hobbs er oft býsna sniðugt.

Þessi litla ræma segir meira en mörg orð um mál sem eru í gangi hér á Fróni.

„It couldnt be avoided“
Grein Jóns á ensku

Eyjan vitnar í umsögn Jóns Daníelssonar, hagfræðings við London School of Economics, um landsdómsmálið.

Rétt er að benda á að grein Jóns um málið er að finna á ensku á vef hans undir heitinu I did not know, I could not do, it's their fault.

Greinin er nokkuð ítarlegri en hin íslenska endursögn.
Kirkjan og aðskilnaðurinn

Ég læt mig ekki miklu varða hver verður biskup yfir Íslandi, þarna er ágætt fólk innanum í framboði.

En um daginn spurði dagblað eitt – ég man ekki hvaða – biskupsefnin nokkurra spurninga. Það sem vakti mesta athygli var spurning hvort þeir vildu taka þátt í gleðigöngu samkynhneigðra.

En það var önnur spurning sem mér fannst ekki síður forvitnileg.

Biskupsefnin voru spurð hvort þau vildu skilja milli ríkis og kirkju.

Flest þeirra svöruðu eitthvað í þá áttina að það væri í raun búið að skilja á milli. Þetta hefði gerst með samningnum þar sem ríkið fékk kirkjujarðir og lofaði á móti að borga laun presta.

Þessi samningur er frá 1997. Mig rekur ekki minni til þess að mikil umræða hafi farið fram um hann á sínum tíma. En ríkið er semsagt að borga hinni lútersk-evangelísku þjóðkirkju fyrir jarðir sem komust í eigu kirkjunnar í gegnum aldirnar – margar reyndar á tíma kaþólsku. Ekki veit ég betur en að þetta samkomulag sé frekar ónákvæmt – verði því ekki rift teygir það sig lengst inn í ókomna framtíð og svo er nátturlega spurning hvaða verðmat liggur að baki hvað varðar kirkjueignirnar.

Það er ansi hæpið að slík samningsgerð, þar sem er fundið ákveðið form á greiðslur ríkisins til kirkjunnar, teljist ígildi aðskilnaðar.

En þetta er svosem í anda stjórnarskrárinnar þar sem stendur í 62. grein:

„Hin evangeliska lúterska kirkja skal vera þjóðkirkja á Íslandi, og skal ríkisvaldið að því leyti styðja hana og vernda.“

Nú situr Stjórnlagaráð og leggur væntanlega síðustu hönd á stjórnarskrárdrög sem ríkisstjórnin vill að fari í þjóðaratkvæði. Í þessum drögum forðast Stjórnlagaráðið að takast á við spurninguna um þjóðkirkju. Kannski helgast það að einhverju leyti af því að nokkrir prestar sitja í Stjórnlagaráðinu – hugsanlega hefur ekki náðst niðurstaða í málið?
Að sprengja forsætisráðherra

Maður spyr stundum hvar mörkin liggja í samfélagi okkar – og hvort þau hafi verið að færast mikið til.

Í DV í morgun er viðtal við mann sem kom með sprengju að Stjórnarráðinu í byrjun árs.

En í viðtalinu segist hann hafa ætlað að fara með sprengjuna að heimili forsætirsáðherra.

En svo vissi hann ekki hvar hún ætti heima.

Það er bara sagt frá þessu sisvona – og svo er mynd af manninum þar sem hann mænir upp að Stjórnarráðinu.

Í raun er eitthvað verulega hrollvekjandi við þetta.
Blikkið

Ég var alinn upp í grennd við Melavöllinn, hann var eitt aðal leiksvæðið þegar ég var strákur. Oft var maður að þvælast þar í æsku, príla yfir girðingar eða undir þær, safna flöskum eða fylgjast með íþróttamönnum við æfingar.

Svo voru þar kappleikir og mót – maður borgaði sig kannski ekki alltaf inn, því það var frekar auðvelt að svindla sér inn á Melavöllinn. Maður þekkti alla verðina í sjón – þetta voru yfirleitt eldri menn sem báru þartilgerð kaskeiti – og kunni að forðast þá.

En ég sá þarna fótboltaleiki í öllum veðrum – ég man eftir að hafa séð Gunnar Felixson KR-ing skora beint úr hornspyrnu eða kannski fauk boltinn bara í markið. Ég man lika eftir leik milli Akraness og Vals þar sem allt var á kafi í snjó.

Svo voru haldin frjálsíþróttamót og þar voru ýmsar kempur. Ég fylgdist með, strákstauli, þegar Guðmundur Hermannsson setti ótrúlegt Íslandsmet í kúluvarpi – kastaði miklu lengra en Huseby sem áður hafði verið fremstur kúluvarpara.

Stundum á vetrum var Melavöllurinn sprautaður með vatni til að búa til skautasvell – þar var oft fullt af börnum – en syðst á vallarsvæðinu var líka aðstaða til að leika íshokkí.

Ég verð dálítð meyr af þessum minningum – og ég hlakka til að sjá mynd sem Kári Schram hefur gert um Melavöllinn. Hún nefnist Blikkið og verður frumsýnd nú um helgina.

Nafnið á myndinni er skemmtilegt. Það er sagt að KR-ingar hafi gjarnan hrópað „blikkið, blikkið“ þegar stutt var eftir af leikjum þar sem þeir voru yfir.

Þetta þýddi að spyrna skyldi boltanum fast yfir girðinguna á vellinum og helst alla leið út að Háskóla til að tefja leikinn. Á þeim tíma voru menn ekki að nota meira en einn bolta.

Ungir og áhugasamir áhorfendur við girðinguna á Melavellinum.
Frambjóðendur?

Í Fésbókargrúppunni sem kallar sig Betri valkost á Bessastaði er mikið talað um Þóru Arnórsdóttur og Stefán Jón Hafstein sem forsetaframbjóðendur.

En það er ljóst að þau höfða til nokkurn veginn sama mengis af kjósendum.

Þannig er eiginlega ekki pláss fyrir þau bæði í kosningunum – þau myndu bara taka fylgi hvort af öðru.

Ef þau ætla fram þá er eiginlega spurning um hvort verður fyrra til.

Hins vegar er spurning hvort þau gætu fellt Ólaf Ragnar – bæði myndu að miklu leyti sækja fylgi sitt til stuðningsmanna núverandi ríkisstjórnar.

Þriðji frambjóðandinn sem hefur verið nefndur er Elín Hirst. Hún kemur úr allt öðrum hópi.

Elín hefur ekki mikið tjáð sig um pólitík sjálf, en hún hefur verið tengd ýmsum ráðamönnum í Sjálfstæðisflokknum eins og til dæmis Kjartani Gunnarssyni.

Framboð hennar fengi sjálfsagt ágætan hjómgrunn á þeim bæ.

Í framhaldi af þessu má benda á þessa hárbeittu grein eftir Friðriku Benónýs sem birtist í Fréttablaðinu í morgun.
Á báðum stöðum

Þessi brandari fer eins og eldur í sinu um Facebook:

„Hvað er líkt með Þjóðleikhúsinu og Þjóðmenningarhúsinu?

Jú – það er verið að sýna Vesalingana á báðum stöðum.“
Sarkozy snýr sér að innflytjendum

Sarkozy Frakklandsforseti sækist nú eftir endurkjöri undir kjörorðinu Sterkt Frakkland.

En Sarkozy á í erfiðleikum, það sem helst getur bjargað honum er að mótframbjóðendur hans eru veikir.

Þegar Sarkozy var kosinn fyrir fimm árum var það með fyrirheitum um að breyta Frakklandi í átt þess sem hefur gerst í Bretlandi, hann ætlaði að vinna í anda markaðshyggju.

Svo kom efnahagskreppan 2008 og þá sneri Sarkozy við blaðinu. Frakkland stóð nokkuð vel af sér kreppuna til að byrja með – þá var það lína Sarkozys að Frakkland hefði sérstöðu með sínu blandaða hagkerfi.

Nú er Frakkland í efnahagsörðugleikum eins og stór hluti Evrópu. Samkvæmt síðustu mælingum er hagvöxtur þar sama og enginn, margir franskir bankar þykja standa tæpt.

En þá snýr Sarkozy sér að útlendingum. Hann er reyndar af innflytjendaættum sjálfur – en nú álítur hann það vænlegast til árangurs að færa sig nær öfgahægrikonunni Marine Le Pen til að reyna að ná af henni einhverju fylgi.

Mörgum virtist eins og Sarkozy væri harður nagli þegar hann var kosinn forseti. Nú er aðallega talað um hann sem tækifærissinna – og arfleifð hans er aðallega sú að hafa kvænst ítalskri fyrirsætu.
Samfélagsmein

Það var hryllilegur atburður þegar starfsmaður á lögfræðiskrifstofu var stunginn ítrekað – og, eins og ég hef áður sagt, hlýtur að flokkast sem morðtilraun. Ódæðismaðurinn var með hníf með sér og því er þetta ekki gert í einhverju stundaræði.

Það vekur samt athygli að skuldin sem hann fór til að semja um var upprunalega 11 þúsund krónur en var orðin að 80 þúsund krónum. Hún hafði semsagt ríflega sjöfaldast þessi litla skuld.

Það er hægt að segja að menn eigi að borga skuldir sínar á réttum tíma – en sumir eiga í erfiðleikum með að gera það, hvort sem það er vegna fátæktar, tímabundinna blankheita eða fjármálaóreiðu.

Margsinnis hefur verið rætt um hversu lögfræðiinnhemtur eru frekar og harðar á Íslandi og hversu fljótt skuldir hlaða utan á sig óskaplegan kostnað.

Maður hefur líka tekið eftir því að fyrirtæki og stofnanir eru ótrúlega fljótar að senda skuldir í lögfræðiinnheimtu. Harkan hefur frekar aukist eftir hrun, þegar margt fólk á einmitt í fjárhagsörðugleikum.

Það hefur verið bent á að á Norðurlöndunum séu meiri hömlur á lögfræðinnheimtu – til dæmis hversu mikinn kostnað megi leggja á vangreidda reikninga. Og oft hefur verið talað um að það þurfi að gera bragarbót á þessum málum hér – almenningur á ekki að þurfa að vera upp á náð og miskunn innheimtufyrirtækja.

Með þessu er ég á engan hátt að afsaka eða réttlæta hinn hræðilega verknað – en þarna er samfélagsmein sem þarf að taka á. Því miður er þetta frumskógur.
Stóra sagan

Það er stundum talað um grand narrative.

Stóru söguna sem liggur á bak við allt hitt.

Stóra sagan í Landsdómsmálinu er frekar einföld.

Þarna koma helstu valdamenn landsins í langan tíma hver af öðrum.

Og játa að þeir hafi verið algjörlega búnir að missa tökin á landstjórninni.

Það er í raun grundvallaratriðið í vörn þeirra. Eini munurinn á frásögn þeirra er í raun hvenær allt hafi verið komið í óefni. Sumir fara alveg aftur til ársins 2005.

Í raun virðist hafa verið stjórnleysi hér um langt skeið – en hafi einhver stjórnað, þá voru það fjármálamenn sem fengu að keyra allt fram af bjargbrúninni.
Vissi ekki, gat ekki

Það sem er að koma út úr Landsdómsvitnisburðinum er líkt og maður sem missir stjórn á lífi sínu vegna óreiðu.

Að lokum fer hann þrot og tómar rústir í kringum hann.

En hann þybbast við og vill helst ekki kannast við neitt.

Eins og Guðmundur Ólafsson orðar það. Það eru bara tvö svör sem fást:

„Ég vissi ekki. Ég gat ekki.“
Allt öðrum að kenna

Það var löng yfirheyrsla yfir Davíð Oddssyni í Þjóðmenningarhúsinu í gær. Þessi fyrrverandi forsætisráðherra þjóðarinnar er einkennilega samsettur maður.

Hann ber aldrei ábyrgð á neinu, og í þau fáu skipti sem ábyrgð er rakin upp í túnfótinn hjá honum, þá kemst hann að því að hann hafi í raun ekki haft nein völd sjálfur.

Það er alltaf allt öðrum að kenna. Hann hefur aldrei haft rangt fyrir sér. Og það er óhugsandi að biðjast afsökunar á neinu, það er frekar að veruleikanum sé snúið á haus en að viðurkenna mistök.

Nú situr forsætisráðherrann sem ritstjóri Morgunblaðsins og kennir öllum öðrum um hvernig fór á þeim langa tíma sem hann var valdamesti maður landsins.

Bak við þetta býr sérstæð sýn á tilveruna – hún byggir á því að samfélagið sé samansett úr gengjum sem takast á. Þessi sýn virðist hafa litað allan stjórnmálaferil hans.

Það var upplýst í fjölmiðlum í gær að það væru ellefu gengi að störfum hér á landi – en samkvæmt þessari sýn eru þau miklu fleiri.
Hvalfjörður, Léttir og 21 egg

Í Kiljunni í kvöld förum við í Hvalfjörð með Magnúsi Þór Hafsteinssyni. Magnús hefur skrifað bókina Dauðann í Dumbshafi, en þar fjallar hann um skipalestirnar miklu sem sigldu framhjá Íslandi á leiðinni til Sovétríkjanna í heimstyrjöldinni síðari. Hvalfjörður var lægi fyrir þessi skip – oft voru þar tugir skipa. Þetta er dramatísk saga af miklum hildarleik.

Við lítum á stríðsminjar í Hvalfirði og sjáum stórmerkilegar kvikmyndir frá þessum tíma.

Jónína Leósdóttir kemur í þáttinn og segir frá nýrri bók eftir sig sem nefnist Léttir.

Páll Baldvin og Kolbrún fjalla um tvær bækur: Mannvist, sýnisbók íslenskra fornleifa, eftir Birnu Lárusdóttur og Með heiminn í vasanum eftir Margréti Örnólfsdóttur. Báðar bækurnar fengu fjöruverðlaunin um daginn, hvor í sínum flokki.

Bragi talar um höfund sem borðaði 21 egg.

Hvalfjörður fullur af skipum í heimstyrjöldinni. Mikil leynd hvíldi yfir skipalestunum.
Að missa stjórn

Maður veltir fyrir sér þegar maður fylgist með vitnaleiðslum í Landsdómi hvað hafi verið að gerast með fólkið sem var að stjórna landinu á þessum tíma?

Eða réttar sagt:

Fólkið sem var búið að missa stjórnina.

Því það er í raun málsvörn þeirra – við misstum stjórnina.
Merkileg heimild

Þessi skýrsla er merkileg heimild. Bankakerfið var í höndum braskara, það var í gangi þagnarsamsæri um að þetta væri allt komið í rugl, en það skyldi þó passað upp á ímynd landsins – í þessari skýrslu forsætisráðherra.
Poppstjörnur með pabba og mömmu

Hér er stórkostleg myndasíða þar sem má sjá poppstjörnur með foreldrum sínum – árið er 1971, myndirnar eru úr tímaritinu Life. Myndirnar eru gleðigjafi.

Þarna eru karlar eins og David Crosby, Frank Zappa, Eric Clapton og Elton John, ægilegir töffarar, og hin æðislega Grace Slick – með mömmu og pabba.

Barnið sem Slick heldur á er líklega China Wing Kantner sem hún átti með söngvaranum og gítarleikaranum Paul Kantner, hann var líka í Jefferson Airplane.

Foreldrarnir eru annars ekkert sérstaklega glamúrlegir.

Merkilegt er að sjá innréttingar þessa tíma – þær þættu ekki allar smekklegar í dag, nema að sumt telst líklega retró.
Heitur Stefán Jón

Eins og hefur komið fram leitar hópurinn Betri valkost á Bessastaði ákaft af forsetaframbjóðanda gegn Ólafi Ragnari.

Ragna Árnadóttir virðist gefa þetta nokkuð eindregið frá sér.

En Stefán Jón Hafstein virkar heitur. Hann er reyndar staddur í Malawí – þar er heitt – en hann tekur ekki ólíklega í framboð á Facebook. Á einum stað segir hann að hann geti þetta ekki einn.

Stefán hefur haldið uppi beittri ádeilu á spillingu á Íslandi – eins og lesa mátti í nýlegu hefti Tímarits Máls og menningar og sjá mátti í viðtali í Silfri Egils nú stuttu eftir áramót.

Framboð hans yrði þannig fráleitt upp á punt.

Það gæti þó háð Stefáni að hann er meðlimur í Samfylkingunni – það væri hægt að líta á hann sem forsetaefni Samfylkingarfólks. Á Facebook síðunni Betri valkost á Bessastaði er fólk úr Samfylkingunni langmest áberandi.

Stefán gæti verið sterkur frambjóðandi, hann er mælskur og rösklegur – og hefur hugsað margt um þjóðfélagsmál síðustu árin. Ferill í hjálparstarfi getur ekki skaðað.

En svo gæti hann reyndar farið aðra leið og tekið að sér formennsku í Samfylkingunni, hann er kannski formaðurinn sem þann flokk vantar svo sárlega?
Myndræn útsending

Ég ætla að stela þessu frá Elíasi Péturssyni vini mínum:

Fyrir alllöngu var haldinn fundur í Reykjavík, myndin hér að neðan er það sem næst kemst myndrænni útsendingu… í dag voru vitnaleiðslur fyrir landsdómi og ekki ósvipað aðgengi að upplýsingum og á fundinum forðum, nema kannski að nú fá 75 (fyrstur kemur, fyrstur fær) að horfa og hamast við sendingar sundurlausra smáskilaboða yfir pöpulinn sem ekkert má sjá, en fær molana í formi twitter og sms-a…
Hörmulegur atburður

Það er mikil reiði og æsingur í íslensku samfélagi.

Maður finnur þetta víða – jafnvel bara í umferðinni.

Að sumu leyti er þetta nánast kæfandi.

Atburðurinn sem varð í dag, þegar maður gengur inn á lögfræðistofu, og stingur starfsmann mörgum sinnum er þannig að manni bregður við.

Þetta lítur út eins og morðtilraun – það er samstarfsmaður þess sem varð fyrir árásinni sem kemur honum til varnar.

Íslenskt samfélag færðist eitt skref í áttina að því að verða andstyggilegra.
Um leikrit í Þjóðmenningarhúsi

Baldur Andrésson er höfundur þessarar greinar:

- - -

Haustið 2007 var kreppa í íslensku fjármálalífi skollin á,

sem augljóslega hlaut að leiða til heljarhruns.

1. Óheft innstreymi á erlendu lánsfé til banka stöðvaðist.

2. Fasteignamarkaður fraus, skilaboð um verðandi verðhrun.

3. Hlutabréfamarkaður dapraðist skyndilega, en með svindli

tókst um skamman tíma að halda hlutabréfaverði í stað.

4. Krónugengið var augljóslega að falli komið. Fyrsta stór-

falli varð þó varnað með brögðum, þar til í mars 2008.

Allt þetta átti að vera heyrum kunnugt strax frá hausti 2007.

Hvernig brást Alþingi við í aðdraganda heljarhruns 2008 ? :

Alþingi ákvarðaði sjálfu sér afar langt páskafrí vorið 2008

en einmitt á þeim frívikum Alþingis féll gengi krónu um 40%.

Í kjölfar páskfrísins ákvarðaði Alþingi sér afar langt sumafrí 2008.

Þingmenn voru heimtir úr löngu sumarleyfi ( fjallgöngum sínum,

barnabókaskrifum, Spánargleðskap) haustið 2008, þá

til setningar neyðarlaga: Heljarhrunið var staðreynd orðin.

Alþingi,sem stofnun, m.a. þingmenn sem 2008 nutu langra,, frímánaða“

ákváðu í kjölfarið að finna þá,sem brugðust á vaktstöðu sinni árið 2008,

ekki síst þegar Alþingi hafði ákveðið sjálfu sér langvarandi leyfi frá sinni vakt.

Þannig varð Alþingi að ákæruvaldi gegn ,, þeim sem svaf“ í aðdraganda hruns.

Áður hafði Alþingi afhent völd sín og áhyggjumál flest framkvæmdavaldinu.

Framkvæmdavaldið, með samþykki Alþingis,hafði áframvísað sínum

verkhluta að miklu leyti til ,,markaðsafla“- þ.e. til peningaafla í samfélaginu.

Þetta var eðlileg framvinda í ríkjandi trú á nýfrjálshyggju, nýkapitalisma.

( T.d. var Þjóðhagsstofnun aflögð, en greiningardeildir einkabanka urðu í

kjölfarið helstu trúnaðarstoðir í efnahagsmálum- og Kauphöll Íslands.)

Forsætisráðherra samstjórnar Sjálfstæðisflokks og hægri-krata, Geir Haarde,

var heima í taugaáfalli þegar Alþingi naut langra frímánaða sinna 2008. Hann

er að auki sagður hafa verið án gleraugna , þegar strandstaður átti að blasa við.

Opinber trú G.H. gerði þó ekki ráð fyrir öðru en ,,sjálfsstýringu markaðarins“.

Skríparéttarhöld blasa nú við. Sýkna er fyrirséð, en Alþingi sér mestan hag í að

,,öllur réttlæti verði fullnægt“. Þá verður allt gott aftur- og öllum breytingum forðað.
Erlendir fjölmiðlar hafa áhuga

Mál Geirs Haarde er að vekja athygli víða um heim. Ég hef verið í viðtölum við fimm erlenda fjölmiðla í dag vegna þessa – tvo á Brelandseyjum, einn á Spáni og tvo í Bandaríkjunum.

Eins og oft er veruleikinn ekki alveg klipptur og skorinn þegar maður fer að skýra hann út. Ég hef allavega ekki verið að tala í fyrirsögnum.

Eftir að hafa fylgst aðeins með því sem hefur verið að gerast í Þjóðmenningarhúsinu í dag finnst manni eins og Geir eigi líklega skilið nokkur viðurnefni sem honum hafa verið gefin – sögnin „að haardera“ varð ekki til að ástæðulausu – hann virkar eins og harla lítill stjórnvitringur, maður sem lætur sig berast með straumnum – getur virkað innan hóps en er slappur leiðtogi.

En hvort það dugir til að dæma hann það er annað mál. Ég hef sagt við hina erlendu fjölmiðlamenn að mér þyki alveg jafn líklegt að Geir verði sýknaður og að það sé erfitt að komast framhjá ásökunum um að réttarhaldið sé orðið of pólitískt til að það geti talist neins konar uppgjör við hrunið.
Stéttarvitund forstjóra

Engir eru jafn stéttvísir og forstjórar stórfyrirtækja.

Stéttavindund þeirra birtist í mjög sterkri tilheigingu þeirra til að hækka laun sín og þeirra sem eru í kringum þá.

Forstjórar sitja gjarnan í stjórnum annarra fyrirtækja – og eru þá látnir samþykkja laun annarra forstjóra. Sem síðan samþykkja launin þeirra.

Með þessum hætti getur verið ótrúlegur stígandi í forstjóralaunum á stuttum tíma.

Nú sjáum við að vöxtur er aftur hlaupinn í forstjóralaun á Íslandi – langt umfram það sem gerist á almennum vinnumarkaði.

Þarna sjá forstjórar um sig og sína – en að auki er þetta til marks um einkennilega efnahagsbólu sem er að verða til í landinu mitt inni í höftunum.
Ekki í hópnum

Að gefnu tilefni ætla ég að taka það fram að ég skráði mig ekki í Facebook-hópinn sem Viðskiptablaðið kallar Frægir gegn forsetanum.

Ég var settur þangað inn að mér forspurðum – og hef fjarlægt nafn mitt.
Grúppa gegn Ólafi

Nú er búið að stofna á Facebook hóp sem nefnist Betri valkost á Bessastaði.

Nokkur fjöldi fólks hefur gengið til liðs við hann. Markmiðið er að finna einhvern til að fara í framboð gegn Ólafi Ragnari Grímssyni.

Þar fara fram vangaveltur um hvernig persóna þetta eigi að vera. Sitt sýnist hverjum, hjá sumum er eins og það þurfi bara að finna einhvern. Helst konu.

Maður finnur að mikil heift hefur brotist út gagnvart Ólafi Ragnari eftir tilkynninguna í gær.

Maður veit aldrei, en þetta kynni jafnvel að virka öfugt. Afla honum samúðar – eins og hér um árið þegar hópur bisnessmanna fór að auglýsa að hann væri óhæfur til að vera forseti.

Áhugaverðast er þó að líklega hafa flestir sem nú eru á móti Ólafi verið í hópi kjósenda hans og stuðningmanna á einhverjum tíma.
Þversögn?

Innan Samfylkingarinnar leita menn logandi ljósi að forsetaframbjóðanda sem gæti átt séns í Ólaf Ragnar Grímsson.

Hann hefur ekki fundist enn, en þar binda menn mestar vonir við Rögnu Árnadóttur. Hún er reyndar nýorðin aðstoðarforstjóri Landsvirkjunar.

Ragna er talin einna líklegust til að geta sigrað Ólaf. Ekki er vitað hvort hún hafi nokkurn áhuga á framboði – hvað þá gegn sitjandi forseta.

En þá gæti komið upp einkennileg staða.

Íslendingar hafa yfirleitt kosið forseta sem virkar ekki eins og frambjóðandi kerfisins.

En framboð Rögnu – sem nýtur velþóknunar ríkisstjórnarflokka og kannski einhvers hluta Sjálfstæðisflokks líka – gæti orðið býsna kerfislegt. Svolítið eins og framboð Péturs Hafstein á sínum tíma.

Meðan framboð Ólafs Ragnars Grímssonar sem hefur setið sem forseti í sextán ár gæti virkað svolítið uppreisnarlegt.

Það er í raun enginn stjórnmálaflokkur sem er hrifinn af Ólafi Ragnari – nema Framsókn. Gömlu stuðningsmennirnir úr Samfylkingunni hafa ekki bara yfirgefið hann – þeir leggja upp til hópa fæð á hann.

Þversögn?
Framboð gegn Ólafi Ragnari?

Ég spáði vitlaust – sagði að Ólafur Ragnar myndi ekki fara fram aftur. Ókei, Ólafur hefur alltaf verið óútreiknanlegur. Meiri sérfræðingar í honum en ég spáðu því að hann myndi fara fram.

Menn eiga lengi eftir að deila um hvort þetta var plott hjá honum, að tefja svona lengi að gefa þetta upp.

Nú stöndum við frammi fyrir þeirri staðreynd að alvöru framboð hefur aldrei komið á móti sitjandi forseta, ekki í næstum 68 ára sögu lýðveldisins.

Þau framboð sem hafa verið á móti forsetum hafa verið vegna þess að einhver vildi vekja athygli á sér eða einhverjum málstað – það var aldrei möguleiki á að þau gætu ógnað forsetanum.

Ný spyr maður hvort þetta breytist að þessu sinni.

Til að fella Ólaf Ragnar úr embætti þarf ekki bara góðan frambjóðanda, heldur líka fjármagn og öflugan hóp stuðningsmanna.

Það er spurning hvort einhver þeirra sem hafa verið nefndir til sögunnar vilji gefa sig í þetta – sigurmöguleikarnir eru hugsanlega litlir og það hefur aldrei þótt gott að hafa það á bakinu á Íslandi að vera tapari.

Þegar svo við bætist að hver sem hættir sér út á opinberan vettvang á Íslandi á von á skelfing vondu umtali, ja, þá er spurning hvort nokkurn langi?

(Það hefur verið talað illa um Ólaf Ragnar síðan löngu fyrir 1970, svo kannski er hann ónæmur?)
Út og suður

Ég hef stundum velt því fyrir mér hvort talið um Nýja norðrið helgist ekki af því hvernig menn lesa á landakort. Landakort einkennnast af línum, lengdarbaugum og breiddarbaugum. En þessar línur er eu ekki til í rauninni, þær eru einfaldlega mælieiningar sem eru settar á kortin.

Við erum á ákveðnu svæði norðlægrar breiddar – það eru lönd eins og Rússland og Kanada líka. Þótt þessi lönd muni njóta einhverra auðæfa sem kunna að leynast í norðrinu er fátt sem bendir til þess að þetta hafi sérstök áhrif á okkur.

Það sem við þurfum helst að kaupa frá útlöndum er að finna sunnar í veröldinni. Það er einkum matvæli, vélar og tækjabúnaður og eldneyti. Á móti flytjum við út fisk sem er eftirsóttur sunnar í löndum.

Þótt til dæmis yrði farið að dæla upp olíu við Grænland færi það varla að hafa mikil áhrif á okkur – við munum áfram kaupa olíu á verði sem er ákveðið allt annars staðar í heiminum.

Samskipti þjóða fara nefnilega ekki eftir lengdar- eða breiddarbaugum – þau eru zikk zakk, út og suður.

Breytingarnar fyrir Ísland munu líklega aðallega felast í siglingaleiðum sem opnast og gætu þýtt aukna umferð í hafinu í kringum okkur. Þar eru bæði tækifæri og hættur. Ef slíkar siglingar ná sér verulega á strik munum við ábyggilega ekki hafa bolmagn til að hafa nauðsynlegt eftirlit með þeim – en um leið er hugsanlegt að einhverjar tekjur falli til vegna skipa sem nýta hafnaraðstöðu á Íslandi.