arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Hvað er súrrealískt?

Nánast öll ríki í Evrópu eiga aðild að Evrópusambandinu, utan þau sem eru að reyna að komast þangað inn.

Undantekningin er Noregur með sinn mikla olíuauð sem gerir hann að eins konar undanþágutilfelli meðal þjóða og Sviss með sína miklu fjármálastarfsemi sem stendur á gömlum merg.

Allar hinar þjóðirnar eru með eða vilja fara inn. Í mörgum þessara landa hefur verið mikil velmegun og það gengur bærilega, þrátt fyrir efnahagshremmingar undanfarinna ára.

Hvað vitum við sem þessar þjóðir vita ekki? Hví telja þær ekki súrrealískt að vera í ESB?

Nú má vel vera að það verði ljóst að loknum samningaviðræðum að það sé ekki heppilegt fyrir Ísland að ganga í ESB. Kannski verður samningurinn ekki nógu góður, kannski verður hin pólítíska staða ekki góð. Evran gæti vissulega hrunið, það gæti skollið á meiriháttar kreppa í Evrópu og kannski öllum heiminum. Við myndum ekki fara varhluta af henni hér – enda er efnahagslífið á Íslandi ennþá í rúst eftir hrunið 2008.
Hagvöxtur í Evrópu

Hagfræðingurinn og dálkahöfundurinn David Blanchflower birtir eftirfarandi töflu um hagvöxt í nokkrum ríkjum Evrópusambandsins í grein á vef New Statesman. Tilgangur hans er aðallega að sýna hversu illa gengur í Bretlandi, en þarna má sjá að efst eru Eystrasaltsríkin sem lentu í miklum efnahagshremmingum fyrir fáum árum en hafa verið að ná sér vel á strik. Þarna eru líka Svíþjóð og Finnland og Austurríki – Svíþjóð notar ekki evruna en það gera Finnland og Austurríki. Eistland tók upp evruna um síðustu áramót.
Gegnsýrt af græðgi

Thomas Hüetlin skrifar um óeirðirnar í Bretlandi í Der Spiegel.

Hann fjallar um samfélag sem er gegnsýrt af græðgi og stjórnlausri peningahyggju, byggt á hugmyndum Thatcher og ofurselt fjölmiðlum Murdochs.

Þar sem er meiri ójöfnuður en víðast hvar á Vesturlöndum og allt gengur út á að kaupa og kaupa.
Hvítflibbaglæpir borga sig

Eva Joly hefur talað um það hvað dómskerfi eiga miklu auðveldara með að dæma fátæka en ríka, fremur lágstéttafólk en hástéttafólk.

Þetta er að sannast í Bretlandi. Aðeins fáum dögum eftir uppþotin þar er farið að dæma óeirðaseggi af mikilli hörku.

Fjársvikarar ganga hins vegar lausir og þurfa ekki að óttast um sinn hag. Það er margsannað að hvítflibbaglæpir borga sig.

Og kerfinu hefur gengið dæmalaust illa að taka á hinum svívirðilegu símhlerunum sem tengjast Rupert Murdoch og fjölmiðlum hans.
Ekki eyland

Efnahagsstefnan sem hér hefur verið rekin frá því eftir hrun er að lenda í ógöngum.

Vaxtahækkun Seðlabankans er til marks um það. Að hækka vexti í hagkerfi þar sem umsvif eru í lágmarki hljómar eins og geggjun – alls staðar á Vesturlöndum eru vextir mjög lágir. En menn hafa ekki stjórn á verðbólgunni, þrátt fyrir hægaganginn í hagkerfinu og gjaldeyrishöftin.

Það tekst ekki að koma á hallalausum fjárlögum eins og gert hafði verið ráð fyrir í áætlun Alþjóða gjaldeyrissjóðsins. Við blasir meiri niðurskurður og meiri skattahækkanir.

Seðlabankinn vill kaupa krónur á yfirgengi, 210 krónum og býður ríkisskuldabréf, en viðtökurnar eru nánast engar. Bankinn vildi kaupa 72 milljónir evra á þessu gengi, en fékk 3 milljónir. Þetta sýnir að traustið er ekki mikið – er raunverulegt gengi krónunnar enn lægra en þetta?

En auðvitað ræður ástandið erlendis miklu um hvernig Íslendingum reiðir af. Ef verður annað efnahagshrun, eins og hefur jafnvel verið spáð, munu Íslendingar sogast með. Það getur ekki farið öðruvísi. Við erum lítil eyja norður í höfum, en í efnahagslegum skilningi erum við ekki eyland – jafnvel þótt við höfum krónuna.
Ögmundur ekki á flótta

Sumir ráðherrar eru þannig að þeir láta ekki ná í sig heilu og hálfu árin. Þeir svara ekki skilaboðum, hafa um sig hirð aðstoðarmanna sem gætir þess að þeir séu ekki ónáðaðir.

Eftir langan starfsferil í fjölmiðlum þekki ég þetta nokkuð vel. Sumir ráðherrar verða mjög óvinsælir hjá fjölmiðlafólki fyrir vikið, aðrir komast upp með þetta, merkilegt nokk.

En Ögmundur hefur verið í sérflokki allan sinn stjórnmálaferil. Hann er yfirleitt boðinn og búinn að ræða við fjölmiðla – enda gamall sjónvarpsmaður sjálfur.

Ég hef enga trú á að Ögmundur stundi það að flýja fjölmiðla.
Leigumarkaður og séreignastefnan

Leigumarkaðurinn á Íslandi hefur alltaf verið frumskógur.

Ástæðan er einfaldlega sú að hér hefur séreignastefnan ríkt alla tíð. Hún gengur út á að fólk eigi að kaupa sitt eigið húsnæði, helst á ungum aldri – festa fé sitt og ráð í steinsteypu.

Þessi stefna hefur komið mörgum Íslendingum á kaldan klaka – maður man eftir óðaverðbólgunni um 1980 og aftur lenti fólk í vandræðum eftir hrunið 2008. Fólkið sem lenti í þeim hremmingum hefði verið miklu betur statt ef það hefði einfaldlega verið leigjendur. Það er betra að leigja og geta einfaldlega kvatt húsnæðið sem maður býr í en að vera í yfirskuldsettri eign sem maður eignast kannski aldrei.

En til þess þarf að vera skikkanlegur leigumarkaður – sem er ekki. Á Íslandi hefur verið litið niður á fólk sem leigir húsnæði. Á Norðurlöndunum og í Þýskalandi þykir þetta hins vegar sjálfsagt og eðlilegt búsetuform.

Friðrik Jónsson skrifaði grein um þetta hér á Eyjuna í gær og lagði til að lífeyrissjóðir kæmu að uppbyggingu leigumarkaðar.
Jóhanna verður klöppuð upp

Það eru landsfundir hjá Sjálfstæðisflokki og Samfylkingu í haust.

Á fyrri fundinum verður Bjarni Benediktsson endurkjörinn formaður Sjálfstæðisflokksins – þótt staða hans sé langt í frá að vera sterk.

Og Samfylkingin mun ekki eiga annarra kosta völ en að klappa upp Jóhönnu Sigurðardóttur sem formann. Flokkurinn veðjaði á hana eftir hrun og þótt vinsældir hennar hafi dvínað er varla annað í boði.

Lófatakið verður kannski ekki mjög djúpt eða innilegt – en það er vondur tími fyrir þá sem gætu hugsað sér að ná af henni formannsembættinu að láta til skarar skríða.

Árni Páll og Dagur eru líklega út úr myndinni sem framtíðarforingjar flokksins, Össur gæti tekið við en varla meðan staðan í ESB-umræðunum er eins og hún er – það er einna helst að Guðbjartur Hannesson njóti nægs álits til að geta gengt formennskunni. Hann virkar vænn, heiðarlegur og öfgalaus – en þess utan er ómögulegt að segja hvort hann veldur því að vera í allrafremstu röð.
Hvernig sjónvarpið eyðileggur líf fólks

Grínistinn Charlie Brooker fer á kostum þar sem hann dregur sjónvarp, neyslumenningu, frægðardýrkun og draumaverksmiðjur nútímans sundur og saman í háði.

Þetta er algjör snilld.

[youtube=http://www.youtube.com/watch?v=y8MjoB3vgv8&feature=share]
Nóg af vakúmpökkuðu

Einn vandinn við matvælamarkaðinn á Íslandi birtist í orðum forstjóra Sláturfélags Suðurlands.

Hann segir að það sé enginn kjötskortur, SS eigi nóg af marineruðu og frosnu kjöti.

En fólk er upp til hópa farið að gera aðrar kröfur en áður. Það er ekki jafn spennt fyrir vakúmpökkuðum matvælum í kæli- og frystiskápum.

Það vill gjarnan borða lambakjöt, en það vill vita hvar og hvernig það var alið. Og það vill helst ekki hafa plastbragð af því.

Og það er öruggt að það þýðir ekki að flytja út marineraða vakúmpakkaða kjötið.

Íslensk náttúra gefur af sér talsvert af góðum mat – en því miður er matvælaframleiðslan hér ekki á pari við það.
Merkilegt viðtal við Soros

Samfélagsrýnirinn og fjárfestirinn George Soros er í merkilegu viðtali við Der Spiegel.

Soros segir meðal annars að það sé engin leið að hætta að nota evruna nema með skelfilegum afleiðingum – skipbrot evrunnar gæti orsakað heimskreppu eins og þá sem hófst 1929. Evran sé veruleiki. Þjóðverjar verði að horfast í augu við þetta, lönd á evrusvæðinu verði að fá að fjármagna skuldir sínar á viðunnandi kjörum. Soros telur að óhjákvæmilegt sé að koma á laggirnar evrópskum skuldabréfum.

Soros segir einnig að aðferðum Keynes hafi verið beitt þegar bankakerfi heimsins riðaði til falls 2008. Við séum enn í sama öldudal og þá. Ríki hafi dælt peningum í hagkerfið, sem hafi verið í anda Keynes, en vandinn sé sá að ríkin sem þetta gerðu voru þegar skuldug – skuldirnar sem þarna bættust við geri skuldastöðuna nærri óviðráðanlega. En Soros telur að peningarnir sem ríkið setti í hagkerfið hefðu þurft að fara í meira mæli í menntun og uppbyggingu á innviðum samfélagsins.

Soros er þeirrar skoðunar að rétt sé að banna skortsölur, þær séu hættulegar og auki líkurnar á neikvæðri útkomu. Einnig telur hann að vegferð matsfyrirtækjanna sé mjög einkennileg, þau séu farin að fylgjast meira með stjórnmálaþróun en áður og dæma eftir því.

Loks talar Soros um Kína sem hann segir að hafi verið mesti sigurvegari hnattvæðingarinnar. En Kína muni tapa stórt ef hnattvæðingunni verður snúið við. Kínverjar telji það sér til dæmis í hag að halda evrunni uppi, þar styðji þeir ríkisstjórnir Evrópu. Hann telur að Kínverjar kaupi mikið af evrum – og segist sjálfur ekki myndi veðja gegn evrunni vegna þessa.
Bandaríkin og vúdúhagfræðin

Einhver sérkennilegasta kenning sem hefur veri sett fram í hagfræði er að ef skattar á ríkt fólk séu nógu lágir þá muni ríkidæmi þess leka niður til þeirra sem hafa minni aura.

Ekkert í mannkynssögunni rennir stoðum undir þessa kenningu.

Aðallinn í Evrópu gaf ekki upp forréttindi sín fyrr en eftir stjórnarbyltingar, eftir hina miklu atvinnuhátttabyltingu á 19. öld háði alþýða manna baráttu upp á líf og dauða fyrir bættum kjörum.

En þessi kenning, sem hefur verið kölluð vúdúhagfræði, á ennþá fylgismenn víða, ekki síst í Bandaríkjunum. Þar hefur hún orðið fastur þáttur í stjórn ríkisins.

Afleiðingin er sú að Bandaríkin eru í alvarlegri skuldakreppu, það vantar fé til að standa undir skólum og innviðir ríkisins eru að grotna niður. Þetta hefur mjög alvarlegar afleiðingar fyrir allt hagkerfið. Ójöfnuður vex, tugir milljóna eru fastir í fátækt. Það er heldur ekki nóg að hafa vinnu, sum störf eru einfaldlega of illa borguð til að hægt sé að lifa af þeim.

Ef þetta heldur svona áfram má tala um að Bandaríkin séu hnignandi heimsveldi. Peter Bofinger skrifar í Der Spiegel og segir að Bandaríkin verði að hækka skatta.
Bjarni, landsfundurinn og ESB

Fyrir tveimur árum var Bjarni Benediktsson þeirrar skoðunar að Ísland ætti taka afstöðu til Evrópusambandsaðildar, en nú hefur hann skipt um skoðun.

Það er í sjálfu sér ekkert að því. Evran er í alvarlegri kreppu og horfur í Evrópusambandinu ekki sérlega góðar. Það er fráleitt að ætla að sambandið muni liðast í sundur, en hins vegar kunna að verða breytingar á því.

Með þessum orðum Bjarna verður Evrópusambandsaðildin enn fjarlægari en áður – það er ljóst að hann er ekki síst að beina orðum sínum að landsfundi Sjálfstæðisflokksins sem haldinn verður innan tíðar. Þetta gefur grænt ljós á mjög harðorðar ályktanir sem fundurinn mun örugglega samþykkja gegn ESB.

ESB-sinnar innan flokksins verða lítt áberandi á þessum fundi, enda erfitt að mæla fyrir aðild meðan ástandið á evrunni er eins og það er.

Og þetta kemur því sennilega til leiðar að Bjarni þarf ekki að hafa áhyggjur af formannssætinu. Harðir andstæðingar ESB, sem finnst hann vera óþarflega linur, munu kjósa hann.
Íslenski fiskveiðikvótinn og norska olían

Á bloggsíðu Einars Steingrímssonar stærðfræðings er fróðleg umræða um kvótamál og háskóla, sem spinnst af þeirri staðreynd að LÍÚ kosta stöðu sérfræðings í auðlindamálum við Háskóla Íslands. Þetta hefst með athugasemd Helga Áss Grétarssonar við skrif Einars, en svo eru ýmsir sem skrifa í ummælakerfið.

Einn þeirra sem gerir athugasemd kallar sig Finn og segir meðal annars:

„Svona almennt þá finnst mér sumir lögfræðingar sem fjalla um þetta vera komnir ansi langt í orðhengilshætti. T. d. hefur Sig. Líndal sagt að ,,þjóðin” eigi ekkert heldur sé það íslenska ríkið. Mér datt aldrei annað í hug þegar menn segja ,,þjóðin” í þessu samhengi en að átt væri við ísl. ríkið. Það er munur á almennu talmáli og lögfræðilegum hugtökum. En þegar menn eru svo niðursokknir í fræðin að þeir eru hættir að gera greinarmun á almennu talmáli og fræðilegu lögfræðimáli þá má spyrja sig hversu hæfir þeir eru til að gera greinarmun á öðrum og flóknari hlutum?

Úthlutun aflaheimilda (kvótaréttur) á sínum tíma var fest við ákveðin skip, ókeypis að ég best veit, og eignuðust þá eigendur skipa þessara gífurleg verðmæti í formi framseljanlegra aflaheimilda. Engu síður stendur skýrt í lögum um stjórn fiskveiða, frá upphafi, að slík úthlutun veiti ekki eignarétt. Sérfræðingar (sumir) í eignarétti hafa samt komist að þeirri niðurstöðu að ,,þegjandi samkomulag” ef svo má segja, hafi skapað eignarétt á þessum aflaheimildum með tímanum því þær hafi verið keyptar í ,,góðri trú” og/eða skv. ,,réttmætum væntingum” svo einhver lögfræðileg hugtök séu notuð. En samt sem áður þvert á settan rétt, almenn lög.

Það er ekki skrítið að margir telji þetta óréttlátt. Að allir hafi ekki setið við sama borð frá upphafi og takmörkuð auðlind þjóðar (ríkisins, lýðveldisins Íslands) sé nú í raun í eigu fárra aðila. Hvað myndu Norðmenn segja ef olíunni hefði verið útdeilt á sínum tíma frítt til fárra einstaklinga og allur vinnslu- og nýtingarréttur væri nú í eigu fárra aðila? Og þeir hagnast með slíkum hætti að þeir væru ráðandi í norsku atvinnulífi?

Allt í nafni þess að útflutningur á olíunni skapaði svo miklar gjaldeyristekjur að Noregur í heild sinni nyti góðs af og að einstaklingar myndu alltaf reka þetta með mestri hagkvæmni, sem aftur þýddi að öll þjóðin myndi græða mest á því?

Sjá menn fyrir sér að þetta gengi upp? Það þarf ekki lögfræðing til að skilgreina ,,réttlæti”.“
Má ekki skamma Jón

Það er skrítið ástand í landi þar sem má ekki segja Jóni Bjarnasyni til syndanna.

Ástæðurnar eru svosem ekki flóknar. Jón hefur líf ríkisstjórnarinnar í hendi sér – hann getur hótað að hætta að styðja hana.

Og stjórnarandaðan vill ekki heldur styggja Jón, því hún sér í honum bandamann gegn Evrópusambandinu.

Þess vegna getur þessi furðulegi ráðherra farið sínu fram eins og honum sýnist.
Ofurlögga til Bretlands

Bresk stjórnvöld hafa kallað til bandaríska „ofurlöggu“, Bill Bratton frá Los Angeles, vegna óeirðanna í borgum Bretlands.

En þá ber svo við að Bratton segir að ráðast verði að undirliggjandi vandamálum – hann tekur ekki undir með þeim sem telja að óeirðirnar hafi verið einhvers konar „sport“, eða að hvítt fólk sé allt í einu farið að haga sér eins og svart fólk eins og einn jakkafatarasistinn orðar það.

Nei, Bratton segir að það þurfi að draga úr spennu milli kynþátta, að leiðtogar í bæjar- og sveitarstjórnum þurfi að beita sér meira á því sviði, að það þurfi fólk af fleiri kynþáttum í lögregluna. En hann segir líka að lögreglan þurfi meira fé og betri búnað, nokkuð sem George Osborne fjármálaráðherra tekur ekki í mál.

Bratton segir líka að það sé óráðlegt að beita handtökum í of miklum mæli til að ráðast gegn vandanum – það sé ekki lausn sem dugi til frambúðar. Dómstólar í Bretlandi vinna nú á næturvöktum við að dæma óróaseggi – en einnig er verið að beita ráðum eins og að vísa fjölskyldum þeirra sem tóku þátt í óeirðunum úr félagslegu húsnæði.
Áform um að loka netinu

Aðeins 30 prósent aðspurðra telja að David Cameron, forsætisráðherra Bretlands, hafi höndlað óeirðirnar í landinu vel. Þetta kemur fram í nýrri skoðanakönnun.

Boris Johnson, borgarstjóri í London, fær enn verri útreið, en almenningur virðist álíta að lögreglan hafi staðið sig vel.

En það er furðulegt með óeirðirnar, að viðbrögð stjórnvalda minna á það sem gerðist i Egyptalandi í uppreisninni þar – það er talað um að trufla farsíma og loka samskiptasíðum á netinu.
Skrítin umræða

Umræðan um Evrópu getur orðið býsna furðuleg hér á landi – og einhvern veginn úr tengslum við allt sem maður upplifir þegar maður er í burtu frá Íslandi. Hér virðist reyndar vera nokkuð stór hópur sem dreymir um að Evrópusambandið liðist í sundur – eða hið evrópska stórríki eins og það er gjarnan kallað – þessi málflutningur er furðulega hatursfullur.

Og svo eru alls konar vitleysur sem vaða uppi, það tekst stundum að leiðrétta þær í smátíma – en svo skjóta þær upp kollinum aftur.

Eins og til dæmis þessi sem er úr nýlegri grein eftir fyrrverandi ritstjóra Morgunblaðsins:

„Stórveldi gera allt til að halda stöðu sinni. Þess vegna horfir hið fallandi evrópska stórveldi norður í Atlantshaf til lítillar eyju, þar sem býr fátt fólk. Sú eyja gæti opnað hnignandi veldi aðgang að nýjum auðlindum í norðurhöfum, sem gætu fært því nýtt líf um skeið.“

Það er fátt sem bendir til þess að Evrópusambandið hafi einhvern ofuráhuga á Íslandi – Ísland sótti um aðild og það er óljóst hvort í boði er nógu góður samningur til að aðild sé fýsileg. Það mun koma í ljós. Í Evrópu er ekki talað um að Ísland skipti máli varðandi framtíð sambandsins.

Íslendingar hafa auðlindir sem ættu að vera nægar fyrir þjóðina ef skynsamlega er á málum haldið. Við höfum okkar fiskistofna – fiskurinn er mestanpart seldur til Evrópu – og við höfum okkar orku, en hún er ekki í slíku magni að hún skipti neinum sköpum fyrir Evrópu. Náttúruvernd setur líka miklar takmarkanir á notkun orkunnar.

Hvað varðar hugmyndir um nýtingu auðlinda í Norður-Íshafinu, þá er staðreyndin sú að Íslendingar hafa engan aðgang að þeim. Við getum í mesta lagi búist við auknum siglingum framhjá landinu vegna bráðnunar íssins í norðurhöfum, þótt vafasamt sé að þær verði sérlega umfangsmiklar á næstu áratugum.

Evrópa er í skuldakreppu – og Ísland reyndar líka. Það getur vel verið að þetta ástand muni hafa áhrif á uppbyggingu Evrópusambandsins, en það er fátt sem bendir til þess að það muni liðast í sundur.

Og það er öruggt að Ísland mun ekki geta bjargað Evrópusambandinu – eða fært því nýtt líf.
Wajda og Katyn

Katyn er stórmynd eftir Andrzej Wajda, pólskan öldung sem er einn merkasti kvikmyndaleikstjóri sögunnar. Ferill Wajda spannar marga áratugi – en í myndum sínum hefur hann oft fjallað um einstaklinga sem upplifa stóra sögulega atburði og þurfa að velja milli andófs og háska og persónulegs öryggis.

Fáir listamenn hafa fjallað af slíkri dýpt um hin hrikalegu örlög Pólverja á 20. öld. Grunnurinn að myndinni er land sem er klemmt milli tveggja risa þar sem ríkja helstefnur 20. aldarinnar – Þjóðverjar réðust inn í Pólland vestanmegin, Sovétmenn austanmegin, landið var þurrkað út á örskömmum tíma. Báðum megin hófst ofsafengin kúgun og ofbeldi.

Katyn segir frá einum hræðilegasta atburði í pólskri sögu – er þó af nógu að taka – fjöldamorðunum á pólskum liðsforingjum í Katynskógi í Úkraínu.

Það voru Þjóðverjar sem fundu fjöldagröfina árið 1943. Þeir kölluðu til ljósmyndara og alls kyns vitni – atburðurinn varð strax umtalaður, Þjóðverjar sögðu að sökin væri Sovétmanna, fjöldamorðin hefðu verið framin í apríl og maí 1940. Aldrei þessu vant sagði þýska nasistastjórnin satt.

Þegar Sovétmenn lögðu undir sig Pólland og settu á stofn kommmúnistastjórn var sögunni breytt. Þá var því haldið fram að morðin hefðu verið framin 1941, eftir innrás Þjóðverja í Sovétríkin. Þjóðverjar væru semsagt sökudólgarnir. Þeim sem efuðust opinberlega um þessa útgáfu á sögunni var refsað grimmilega. Það er ekki fyrr en nýlega að Rússar viðurkenndu ábyrgð sína á Katynmorðunum – það er svo eins konar eftirmáli við harmleikinn að forseti Póllands og margir frammámenn þar í landi fórust í flugvél sem var á leið í minningarathöfn vegna Katyn í fyrra.

Togstreitan í myndinni er milli þeirra sem vilja sannleikann og þá sem er tilbúnir að gera málamiðlun til að lifa áfram. Hún er sögð annars vegar frá sjónarhóli hinna föngnu liðsforingja, það voru ekki einungis atvinnuhermenn, heldur var líka mikið af menntamönnum sem höfðu verið kvaddir í herinn. Það er talið að 22 þúsund menn hafi verið myrtir í Katyn – með einföldu skoti í gegnum höfuðið eins og er lýst á átakanlegan hátt í myndinni. Morðin eru þaulskipulögð og algjörlega kaldrifjuð.

Hins vegar fylgjumst við með eftirlifendunum, fjölskyldunum sem bíða eiginmanna, sona og heimilisfeðra – og hvernig þær upplifa hvernig Þjóðverjar nota atburðina í áróðursskyni og síðan hvernig Sovétmenn og pólska stjórnin umlykja þá lygi uns er orðið háskalegt að segja satt um Katyn.

Katyn eftir Wajda: Sovétmenn og Þjóðverjar skipta með sér Póllandi eftir griðasáttmála landanna 1939. Bæði alræðisríkin beittu skefjalausri kúgun og ofbeldi – Þjóðverjar opnuðu sínar illræmdu fangabúðir og Sovétmenn fluttu fólk í stórum stíl í Gúlagið.
Cameron og siðferðið

Grínistinn Nathaniel Tapley skrifar stórskemmtilegt opið bréf til foreldra Davids Cameron. Hann spyr hvort þeim hafi mistekist að kenna honum grundvallarsiðferði – nefnir að Cameron hafi verið í klúbbi í Oxford þar sem meðlimir fóru um og eyðilögðu eigu annarra.

Svo rifjar Tapley upp framferði þingmanna – félaga Camerons – sem víluðu ekki fyrir sér að skammta sér af peningum skattborgara í alls kyns munað.

Tarpley notar orð Camerons og tekur undir að sumir hlutar samfélagsins séu ekki bara brotnir – heldur líka sjúkir.
Alvarlegur misskilningur

Sumarliði Einar Daðason setti þessa athugasemd hér á vefinn í dag, í umræðum um grein Þórðar Snæs Júlíussonar sem birtist í Viðskiptablaðinu:

„Meðal ástæðna fyrir því að gull er verðmætt er af því það eldist vel miðað við önnur efni og viðheldur eiginleikum sínum lengur enn annað. Almennt er viðurkennt að allt rýrnar. Fólk eldist, viður fúnar, matur rotnar o.s.frv.

Einhverra hluta vegna eru íslendingar búnir að koma sér upp kerfi sem á að vera skothelt fyrir rýrnun og jafnvel skila arðsemi. Þetta er kallað verðtrygging. Oft eru rökin sú að sá sem fær einn hest að láni eigi að skila nákvæmlega sama hesti í nákvæmlega sama ástandi eftir fimm ár – og borga fyrir afnotin að auki. Í hinum fullkomna heimi þar sem ekkert rýrnar eða eldist væri þetta kannski sanngjarnt.

Hins vegar mun hesturinn eldast og rýrna hvort sem einhver notar hann eða ekki. Það sama gildir um fasteignir og annað sem er á jörðinni.

Sá sem á mikla peninga, eða marga hesta, á að fagna því að einhverjir vilja taka þátt í því að minnka rýrnun hans á eignum og vera til staðar þegar viðkomandi eldist.

Áður fyrr voru vextir hugsaðir sem hóvær og sanngjörn umbun sem báðum aðilum þóknaðist.
Engar fjárfestingar

Bjarni Benediktsson segir að hér hafi ekki verið minni fjárfestingar síðan 1944.

En það er ákveðið vandamál með fjárfestingarnar. Það er sáralítið hérna sem útlendingar vilja eða geta fjárfest í.

Nema orkan og það sem tengist henni.

Og innan ríkisstjórnarinnar er ágreiningur um hvernig eigi að fara með slíkar fjárfestingar. Þar er allt fast. Það er verið að ræða um að selja hluti í bönkunum til að afla fjár, en það er ekki á vísan að róa.

Ætli sé mikill áhugi á að kaupa í þeim?
Laxveiði-omerta

Það er í laxveiðum sem íslenska karlasamfélagið nær saman. Bondar eins og það heitir á vondu máli.

Á árbakkanum eða í hlýju veiðihúsanna.

Þetta hefur verið svona lengi. Kolkrabbinn var eilíflega að veiða lax og sömuleiðis bankastjórar gömlu ríkisbankanna.

Svo kom útrásin og þá keyptu nýeinkavæddu bankarnir og og eignarhaldsfélögin upp veiðidaga í öllum fínu ánum, buðu vinum og vildarvinum.

En eins og Bubbi segir þá má ekki kjafta frá því með hverjum maður veiðir lax.

Það varð til dæmis uppi fótur og fit á Stöð 2 hér um árið þegar kom á daginn að Geir Haarde, sem þá var fjármálaráðherra, hafði farið að veiða lax í boði Kaupþings. Frá þessu mátti helst ekki segja og það skildi stjórn fyrirtækisins. Það var brot á þagnarskyldu karlasamfélagsins, omertunni eins og það heitir á máli samtaka sem starfa suður í löndum.

.
Þórður Snær: Höfð að fíflum

Blaðamaðurinn Þórður Snær Júlíusson skrifar pistil í Viðskiptablaðið um möguleika ungs fólks á að kaupa sér húsnæði við núverandi aðstæður. Niðurlag pistilsins er svohljóðandi, ég hvet ykkur til að lesa hann allan á vef Viðskiptablaðsins:

„Á meðan að kaupmáttur launa minna rýrnar stöðugt, þó krónutala þeirra hækki kannski, þá er ég seint að fara að safna fyrir útborgun á íbúð. Á meðan að verðtrygging og vanvitahagstjórn tryggja að ég borgi rúmlega 100 milljónir til banka fyrir að fá 24 milljónir lánaðar þá er ég ekki að fara að taka lán. Ég vænti þess að þetta eigi við um flest skynsamt fólk. Á þessu þurfa varðmenn verðtryggingar og allt of hás húsnæðisverðs að átta sig. Komandi kynslóðir munu ekki láta þá hafa sig af fíflum lengur.“