arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Hita upp fyrir hatrið

Laurie Goodstein segir í New York Times, að hatur og óbeit á íslam sé óspart prédikað í mörgum söfnuðum kristinnar kirkju í Bandaríkjunum. Þeir eru undir áhrifum þekktra sjónvarpsprédikara, Franklin Graham, Jerry Falwell, Pat Robertson og Jerry Vines, sem hituðu upp fyrir stríðið gegn Írak með hatursárásum á íslam og Múhameð spámann. Þeir gegndu svipuðu hlutverki og bandarískar sjónvarpsstöðvar, sem fengu Bandaríkjamenn til að trúa, að Írak stæði að baki árásarinnar á World Trade Center. Þegar búið er að kynda hatrið í hugum almennings, er auðveldara fyrir ríkisstjórn George W. Bush að breiða styrjöldina út til annarra landa íslams, fyrst til Írans.
Magna óróa og óvissu

Simon Tisdal segir í Guardian, að Bandaríkjastjórn sé komin á svipað stig hótana í garð Írans og hún var komin í garð Íraks fyrir innrásina í það land. Hún fullyrðir, að Íran hafi hættuleg gereyðingarvopn, eins og hún fullyrti um Írak áður. Hún virðist telja sig geta hafið stríð út og suður á grundvelli órökstuddra fullyrðinga, sem reynast síðan vera rangar. Dólgsleg ummæli ofstækisfullra ráðamanna Bandaríkjanna valda óróa og óvissu í miðausturlöndum. Tisdal telur þau ekki fallin til að fá ráðamenn þessara ríkja til að skríða í duftið.
Financial Times áttar sig

Paul Krugman, einn aðaldálkahöfundanna hjá New York Times, hefur tekið eftir forustugrein í hinu mjög svo íhaldssama Financial Times, sem ég hef misst af. Í grein FT segir, að “geðsjúklingarnir stjórna hælinu”, þegar skattalækkunarstefnu George W. Bush er lýst. FT hefur aldrei áður notað orðið “geðsjúklingar” til að lýsa ráðamönnum ríkis, hvað þá Bandaríkjanna. Krugman segir FT hafa sagt, að ríkisstjórn Bandaríkjanna sé “ekki nóg að rústa skipan alþjóðamála”, heldur hyggist hún líka “rústa tekjuskiptingarkerfi Bandaríkjanna”. Krugman leggur áherzlu á, að stjórn Bandaríkjanna sé ekki skipuð íhaldsmönnum, heldur róttæklingum, sem séu af ásettu ráði að setja allt á annan endann í efnahags- og fjármálum Bandaríkjanna til að afnema velferðarkerfið. Hann telur, að lánardrottnar Bandaríkjanna muni fyrr en síðar hætta afneitun sinni og átta sig á, að efnahagskerfi landsins sé á hraðferð til fjandans.
Galileo ræðst á GPS

Evrópusambandið hefur ákveðið að koma Galileo staðarákvörðunarkerfinu til framkvæmda árið 2006 og ljúka því árið 2008. Galileo er gervihnattakerfi, hliðstætt GPS-kerfinu bandaríska, sem nú er notað, til dæmis á Íslandi. Evrópusambandinu þykir ótraust að hafa slíkt kerfi eingöngu í höndum bandaríska stríðsmálaráðuneytisins eins og það er nú skipað. Þar sem Rumsfeld stríðsmálaráðherra getur fyrirvaralaust skrúfað fyrir kerfið, þegar hann er í vondu skapi, hefur verið hætt evrópskum deilum um, hvort hagkvæmt sé að hafa tvöfalt staðsetningarkerfi í heiminum. Ákvörðunin um Galileo var studd af öllum málsaðilum, meira að segja Bretlandi, sem studdi Bandaríkin í stríðinu gegn Írak. Ákvörðunin um Galileo er eitt skref af mörgum á leið Evrópu í átt til sjálfstæðis gagnvart Bandaríkjunum. En

Barry James hjá International Herald Tribune segir ákvörðunina hafa þá hliðarverkun, að flugumferðarstjórar verði óþarfir. Það eru vondar fréttir fyrir þá, sem hafa tekjur af slíku hér á landi.
Misgóð heilbrigðiskerfi

Franska heilbrigðiskerfið ber af öðrum að mati Alþjóða heilbrigðisstofnunarinnar. Í grein í Observer ber

Jo Revill það saman við brezka kerfið. Franska kerfið kostar 9,9% af landsframleiðslu, en brezka kerfið 7,7% og það bandaríska 14%. Sjúkrarúm eru helmingi fleiri í Frakklandi en í Bretlandi. Biðlistar eru engir í Frakklandi, en langir í Bretlandi. Allir fá læknisþjónustu í Frakklandi, en í Bandaríkjunum bara þeir, sem geta borgað eða eru sérstaklega tryggðir. Revill segir, að frönsk sjúkrahús séu glæsileg og vel búin. Hann er alveg gáttaður á, að meira að segja maturinn þar sé góður.
Kjúklingurinn drýgður

Evrópskur matvælaiðnaður drýgir kjúklingakjöt með afgöngum úr nautakjöti og svínakjöti, svo og kjúklingaskinni, en einkum þó með vatni, segir

Felicity Lawrence í Guardian. Evrópusambandið ráðgerir að krefjast merkinga um þetta á umbúðum matvæla, en margir munu ekki sjá merkingarnar, af því að þeir borða í mötuneytum og veitingahúsum eða kaupa heitan mat í bökkum. Matvælaeftirlit í Bretlandi og á meginlandi Evrópu er í gíslingu hjá verksmiðjuiðnaði matvæla að mati Lawrence. Ráðleggur hann lesendum að borða ekki kjúkling.
Kóngafiðrildið stýrir vel

Ég hefði ekki komizt heila 15 kílómetra í fyrradag, ef hestur hefði ekki verið svo vinsamlegur að bera mig. Þess vegna er mér gersamlega óskiljanlegt, að appelsínugula og svarta kóngafiðrildið í Norður-Ameríku skuli geta flogið 3200 kílómetra milli Mexikó og Kanada á um það bil hálfum þriðja mánuði. Það þykir vísindamönnum ekkert merkilegt. Þeim finnst hins vegar merkilegt, að fiðrildið notar innri klukku og sólina til að rata alla þessa vegalengd. Þessi þekking er í genum fiðrildisins, því að hvert fiðrildi flýgur leiðina aðeins einu sinni. Til að lenda á sama stað í Mexikó flýgur fiðrildi í Georgíu 270 gráður vestur, en fiðrildi í Texas flýgur 220 gráður suðvestur. Í

>Washington Post og víðar er sagt frá grein í tímaritinu Science um þetta efni.
Nató er sagt vera málþing

Atlantshafsbandalagið er tímaskekkja að sögn

Robert A. Levine í International Herald Tribune. Eftir lát Sovétríkjanna sé öryggi Evrópu ekki lengur ógnað og bandalagið eigi erfitt með að finna sér nýtt hlutverk. Það hafi verið síðbúið til aðgerða á Balkanskaga á síðasta áratugi síðustu aldar. Það sé illa í stakk búið til að fást við hryðjuverk, vandamál nýrrar aldar. Bandalagið hafi ekki lengur neitt hernaðarlegt gildi. Framvegis verði það skriffinnskustofnun og málþing.
Dollarinn rýrður markvisst

William Keegan skrifar í Observer um gengisfall dollarans og áhrif þess á evruna, sem hefur hækkað óðfluga undanfarnar vikur. Bandaríkjastjórn er farin að þrýsta dollarnum niður til að efla útflutning og koma auknu lífi í atvinnulífið fyrir næstu forsetakosningar. Keegan kallar þetta yfirlýsingu um stríð gegn evrunni og telur, að evrópski seðlabankinn muni neyðast til að slaka á andstöðunni við hugsanlega verðbólgu til að hindra frekari gengishækkun evrunnar. Vandamál Evrópu séu stöðnun og verðhjöðnun, en ekki spenna og verðbólga. Ef tveir helztu gjaldmiðlar heimsins falla í verði, má búast við að íslenzka krónan hækki óþægilega mikið og valdi erfiðleikum í útflutningi íslenzkra afurða.
Leiktjöld í Pétursborg

Erlendum mikilmennum hefur verið boðið að taka þátt í hátíð í tilefni af 300 ára afmæli Sankti Pétursborgar í Rússlandi í næstu viku. Til þess að þeir sjái ekki eymd borgarbúa hefur verið reistur tveggja metra hár veggur og tæplega tíu kílómetra langur, frá flugvellinum til borgarinnar. Svoleiðis veggir voru einu sinni kallaðir Pótemkin-tjöld. Byggingar, sem eru að hruni komnar, eru klæddar veggspjöldum. Kveikt var í garði Ekaterinu Mikailovu, svo að mikilmennin þurfi ekki að sjá tómata hennar og geitur úr gluggum Konstantinovsky-hallar. Allt er þetta gert til að sýnast fyrir umheiminum.

Nick Paton Walsh segir frá þessu í Guardian.
Frestuð ráðherraskipti

Mannaskipti í ríkisstjórninni sýna viðleitni, einkum Sjálfstæðisflokksins, til að mæta þreytu kjósenda og fylgistapi flokkanna. Valin var óvenjuleg leið með skilgreindu ferli hálft annað ár fram í tímann og jafnvel lengur. Vafalaust er leiðin valin til að milda áhrif hennar á einstaka málsaðila. Það þýðir, að þegar kemur að einstökum breytingum, eru þær viðbrögð við löngu liðnum atburðum, en ekki við verkefnum og atburðum líðandi stundar. Fyrir bragðið sitja sumir eins og lamaðar endur í embættum sínum og aðrir sitja í festum til jafnlengdar. Þetta auðveldar þrýstihópum að hafa áhrif á ráðuneytin og gerir ráðuneytunum erfiðara fyrir um varnir gegn þrýstihópum. Enda eru þess fá dæmi í nálægum löndum, að ráðherraskipti fari fram á þennan frestaða, langvinna hátt.
Evrópa fylgir Frakklandi

Margir valdamenn í Evrópu munu leggja hart að sér að halda góðu sambandi við Bandaríkin og sumir munu bugta sig mikið í því skyni. Undir niðri mun niðurlægingin svíða, enda er almenningsálitið í allri Evrópu andvígt því, að landsfeður beygi sig í duftið fyrir ruddalegum ráðamönnum Bandaríkjanna. Þótt valdamenn láti ekki á þessu bera, eru þeir óðum að átta sig á, að Gaullismi Frakklands var rétt stefna á sínum tíma og að Evrópa nútímans þarf sinn Gaullisma. Þetta er spurning um þjóðavitund og fullveldi og um stöðu evrópskrar menningar og þjóðskipulags. Þjóðverjar og Belgar eru farnir að hlusta á Frakka, sem hafa langa reynslu af að standa uppi í hárinu á Bandaríkjunum. Evrópa þarf sjálfstæða tilveru gagnvart einþykkum Bandaríkjunum og mun smám saman öðlast hana. Þessu spáir

William Pfaff í International Herald Tribune.
Hættulegastur vinnustaður

Í ársskýrslu Alþjóða blaðastofnunarinnar fyrir árið 2002 kemur fram, að Palestína var hættulegasti vinnustaður blaðamanna í heiminum í fyrra. Fjórir blaðamenn voru drepnir af hermönnum Ísraels, sem beinlínis gera sér leik að því að skjóta á blaðamenn eins og á starfsmenn alþjóðlegra hjálparstofnana. Margir blaðamenn voru limlestir af hermönnum Ísraels, sem ganga berserksgang á hernumdu svæðunum án þess að þurfa nokkru sinni að svara til saka. Heilar kynslóðir brenglaðra manna hafa verið aldir uppi af Ísraelsher í linnulausum ofsóknum Ísraels á hendur Palestínumönnum. Ástandið hefur einkum verið slæmt síðan fjöldamorðinginn Ariel Sharon varð forsætisráðherra Ísraels og hefur í skjóli Bandaríkjastjórnar fengið færi á að brjóta öll ákvæði Genfarsáttmála um meðferð fólks á hernumdum svæðum.
Vinirnir þekkjast úr

Evrópskar stuðningsstjórnir hernaðarins gegn Írak eru auðþekktar. Samkvæmt ársskýrslu Alþjóða blaðastofnunarinnar er ástand prentfrelsis sérstaklega viðkvæmt í Póllandi og Ítalíu. Í Póllandi ofsækir ríkisstjórnin óháða fjölmiðla og reynir að koma í veg fyrir, að hún sæti gagnrýni á opinberum vettvangi. Á Ítalíu eru starfsmenn ríkisfjölmiðla reknir, ef þeir skríða ekki fyrir Berlusconi forsætisráðherra. Hann á sjálfur þar fyrir utan mikinn hluta ítalskrar fjölmiðlunar og beitir henni óspart gegn andstæðingum sínum. Hvorki Póllandi né Ítalía geta talist eðlileg lýðræðisríki, af því að almenningur hefur lítinn aðgang að óhlutdrægum upplýsingum um gang mála. Það er engin tilviljun, að þessar ríkisstjórnir eru einna helztar málpípur Bandaríkjastjórnar í Evrópu.
Blaðakóngar ráða ferð

Polly Toynbee telur í Guardian, að þrír róttækt hægri sinnaðir blaðakóngar, sem eiga 75% af brezkri pressu, Murdoch, Rothermere og Black, stjórni stuðningi Bretlands við hernað Bandaríkjanna í þriðja heiminum og tregðu Bretlands við að taka upp evruna sem gjaldmiðil. Hún segir, að þeir séu að reyna að draga Bretland úr Evrópusambandinu og Tony Blair forsætisráðherra þori ekki að hunza vilja þeirra. Hann var mikill Evrópusinni, þegar hann komst til valda, en hefur smám saman færzt yfir á hinn kantinn að undirlagi blaðakónganna.
Prófessorar gelta í túni

Nánasta hirð forsætisráðherra Íslands elskar hefnd og refsingu. Hún leitast við að sá ótta í hjörtu þeirra, sem taldir eru hafa stundað drottinsvik. Hirð Davíð hefur miklu lengri reynslu af þessu en hirð Bush Bandaríkjaforseta. Hin síðarnefnda rekur á alþjóðavettvangi svipaða stefnu hefnda, refsinga og ógnana og hin fyrrnefnda rekur innanlands. Einna fremstir í fylkingu hér á landi fara tveir prófessorar, annar eins konar alvöruprófessor og hinn bréfaskólaprófessor í “instant” lögfræði. Þeir eru sendir út á tún að gelta, þegar hallað er á húsbóndann. Nú hefur alvöruprófessorinn verið opinberlega sakaður um ógnanir í garð starfsbróður í vitna viðurvist.
Afganistan vont fordæmi

John Sifton og Sam Zia Zarifi skrifa í International Herald Tribune um tæplega tveggja ára hernám Bandaríkjanna og bandamanna þeirra í Afganistan. Human Rights Watch hefur nýlega komizt að raun um, að öryggi borgaranna fer minnkandi. Illræmdir herstjórar vaða uppi, fjármagnaðir og vopnaðir af Bandaríkjunum. Stuðningur almennings fer vaxandi við neðanjarðarhreyfingu Talibana. Lögregla, her og leynilögregla, sem hernámsliðið kom á fót, taka þátt í glæpum af ýmsu tagi. Víða er ástandið verra en á valdadögum Talibana. Vestræn áhrif eru eingöngu í höfuðborginni Kabúl og jafnvel þar eru herstjórar áhrifamiklir. Reynslan af hernámi Bandaríkjanna í Afganistan boðar ekki neitt gott um hernám Íraks.
Sundruðu þjóðirnar

Að mati

Jonathan Steele í Guardian er staða Sameinuðu þjóðanna ekki eins veik og ætla mætti af opinberlega yfirlýstri fyrirlitningu Bandaríkjastjórnar á hinum sundruðu samtökum. Á móti tapi Sameinuðu þjóðanna fyrir Bandaríkjunum í Íraksmálinu kom í ljós töluverð seigla í andstöðu meirihluta öryggisráðsins. Þau 96% jarðarbúa, sem ekki eru Bandaríkjamenn, geta huggað sig við þau áhrif Sameinuðu þjóðanna, að fimm þróunarríki, sem Bandaríkin reyndu að múta og kúga til stuðnings við innrásina, létu ekki undan þrýstingi. Bandaríkin náðu því ekki meirihluta í ráðinu og fengu engan gæðastimpil á innrásina. Þessi seigla gæti haft víðtæk langtímaáhrif í alþjóðamálum.
Stríðsglæpirnir kærðir

George Monbiot fagnar í Guardian, að Thomas Franks, hershöfðingi Bandaríkjanna, hefur í Belgíu verið kærður fyrir stríðsglæpi, sem framdir voru í innrásinni í Írak. Kært er fyrir fjórar tegundir stríðsglæpa. Í fyrsta lagi fyrir að varpa 1.500 klasasprengjum, sem enn eru að drepa börn, er fikta í þeim. Í öðru lagi fyrir að skjóta á óvopnaðan almenning á mótmælafundum. Í þriðja lagi fyrir að eyðileggja innviði þjóðfélagsins af ásettu ráði, svo sem raflínur og vatnshreinsistöðvar. Í fjórða lagi fyrir að halda ekki uppi lögum og reglu á stöðum, þar sem fyrri yfirvöld voru hrakin frá völdum, fyrir að láta sjúkrahús drabbast niður og fyrir að skjóta á vel merkta sjúkrabíla. Allt eru þetta brot á Genfarsamþykktum um stríðsglæpi. Þótt kæran muni ekki ná fram að ganga, telur Monbiot, að hún hafi táknrænt gildi. Hún rifji upp þá staðreynd, að Bandaríkin séu glæparíki, sem ekki fari að alþjóðalögum. Hann rekur í greininni ýmis dæmi um það.
Barizt gegn lýðræði

Thomas Carothers rekur í Washington Post ýmis dæmi þess, að Bandaríkjastjórn vinni gegn lýðræðisöflum í heiminum. Paul Wolfowitz aðstoðarstríðsmálaráðherra kvartaði nýlega opinberlega yfir því, að tyrkneski herinn gerði ekki stjórnarbyltingu út af andstöðu ríkisstjórnar Tyrklands við aðild að stríðinu gegn Írak. Bandaríski herinn hefur tekið ástfóstri við harðstjórnarríkið Uzbekistan til að koma þar upp setuliði. Bandaríkin verðlaunuðu einræðisríkið Singapúr með sérstökum viðskiptasamningi, en neituðu á sama tíma að staðfesta viðskiptasamning við lýðræðisríki á borð við Chile, sem ekki vildi fara með í stríðið. Allir þekkja dólgsleg ummæli bandarískra ráðherra um Frakkland og Þýzkaland. Carothers telur raunveruleg lýðræðisríki í heiminum ekki svo mörg, að skynsamlegt sé af Bandaríkjastjórn að leggja þau í einelti.
Saddam var þó skárri

Ekkert lát er á óöldinni í Írak, af því að hernámsyfirvöld Bandaríkjanna og Bretlands hafa ekki rænu á að halda uppi lögum og reglu.

Edmund L. Andrews og Susan Sachs segja í New York Times, að borgarar landsins séu farnir að sakna hins illræmda Saddam Hussein. Á hans tíma var haldið uppi ströngum aga í þjóðfélaginu, en nú er öllu stolið steini léttara. Höfundarnir segja reiði manna magnast í garð hernámsyfirvalda.
Geldof sendir tóninn

Bob Geldof skrifar grein í Guardian um skuldir þróunarlandanna. Hann bendir á, að innan þjóðfélaga séu til kerfi til að taka á gjaldþrotum, gera fólki kleift að rétta úr kútnum og hefja nýtt líf. Ekkert slíkt kerfi er til milli þjóðfélaga. Þess vegna dragast þróunarlönd dýpra í svaðið í stað þess að verða gjaldþrota og byrja á nýjan leik. Allir tapa á þessu ferli, skuldunautar og lánardrottnar. Og vandamál þriðja heimsins flytjast beint eða óbeint einnig til ríku landanna, til dæmis með útbreiðslu sjúkdóma, eiturlyfja og hryðjuverka. Hann gagnrýnir harðlega stefnu vesturlanda og Alþjóða gjaldeyrissjóðsins í garð þróunarlandanna, sem oft rekur erindi vestrænna sérhagsmuna.
Flugmiðar á vefnum

Þrátt fyrir stöðnun í efnahagslífi Vesturlanda og aukinn ótta við hryðjuverk gengur vel að selja flug á vefnum. 15% bandarískra farseðla eru seld á vefnum og 5% evrópskra. Þessar tölur fara ört vaxandi. Helztu seljendur af því tagi hafa verið Travelocity, Expedia og Orbitz.

Eric Pfanner segir frá þessu í International Herald Tribune. Sjálfur hef ég notað Travelocity og gengið vel. Gallinn við vefsöluna er, að seljendur nota upplýsingar úr Sabre og Amadeus og hafa því ekki nógu góðar upplýsingar um lággjaldaflugfélög.
Al Kaída á ferð og flugi

Mary Riddell segir í Observer, að hryðjuverkin í Ríad í Sádi-Arabíu og Casablanca í Marokko sýni, að al Kaída hryðjuverkasamtökin hafi notað tíma Íraksstríðsins til að treysta stöðu sína. Þau hafi nú 18.000 liðsmenn í 90 löndum. Þau hafi þegar náð þeim árangri, að ákveðið hefur verið að flytja bandaríska hermenn frá landinu helga, Sádi-Arabíu, og reyrt þjóðlíf Bandaríkjamanna í viðjar öryggisráðstafana, sem höggva nærri einstaklingsfrelsi þar í landi. Bandamönnum hafi mistekizt að endurreisa Afganistan og þar eflist nú Talibanar dag frá degi. Svipaðar séu horfur Íraks. Höfundurinn telur, að Bandaríkjastjórn hafi farið í stríð við Írak vegna hugmyndaskorts, henni hafi ekki dottið neitt betra í hug.
Bandaríkin borga ekki

Peter Beaumont segir í Observer, að Bandaríkjastjórn hafi ákveðið að fresta um óákveðinn tíma að afhenda völdin í Írak í hendur andstæðinga Saddam Hussein, meðal annars vegna kröfu sjíta um stjórn á trúarlegum grunni. Bandaríkjastjórn hafi einnig ákveðið að stjórna olíulindunum og láta Írak sjálft borga með olíupeningum fyrir tjónið, sem innrásarliðið olli landinu. Að svo miklu leyti sem það fé dugi ekki, vilji Bandaríkjastjórn að einhver önnur ríki borgi, til dæmis Frakkland og Þýzkaland, sem voru andvíg stríðinu. Samkvæmt útreikningi spænsku ríkisstjórnarinnar, sem stendur að hernámi Breta og Bandaríkjamanna, mun endurreisn Íraks úr rústum hernámsins kosta um 80 milljarða dollara, en þar af ætla Bandaríkin sjálf að borga minna en 3 milljarða. Samt vilja þau ekki hleypa Sameinuðu þjóðunum að málinu. Allt þetta mál lýsir Bandaríkjastjórn í hnotskurn.
Stjórnlaust Írak

William Pfaff segir í International Herald Tribune, að algert stjórnleysi ríki í Írak. Enginn skipuleggjandi stríðsins virðist hafa gert sér neina grein fyrir eftirmálunum. Hinir bandarísku landstjórar fari ekki út úr húsi nema í skjóli herflokka. Þeir hitti enga, sem geta hjálpað, ekki einu sinni ráðamenn hjálparstofnana. Hann segir, að Sameinuðu þjóðirnar hafi reynslu í rekstri hernuminna svæða og gætu gert mikið gagn í Írak. Bandaríkjastjórn hati Sameinuðu þjóðirnar hins vegar svo mikið, að hún geti ekki hugsað sér aðstoð þaðan. Pfaff segir líka, að svokallað vegakort um stofnun Palestínuríkis sé ekkert annað en bandarísk sýndarmennska til að afla stuðnings við stríðið gegn Írak. Vegakortið verði alls ekki framkvæmt, heldur muni Bandaríkjastjórn áfram styðja hryðjuverka- og útþenslustefnu Ísraelsstjórnar.
Afturhvarf Sádi-Araba

Martin Woollacott segir í Guardian, að stríðið við Írak muni leiða til vinslita milli stjórnvalda í Bandaríkjunum og Sádi-Arabíu. Hryðjuverkin gegn útlendingum í Sádi-Arabíu muni ekki leiða til harðari aðgerða þarlendra stjórnvalda gegn ofsatrúarmönnum, heldur muni þau reyna að bæta sambúðina við þá, fremur en sambúðina við Bandaríkin. Hann telur, að Sádi-ættin viti, að ógnin við ættina sé innanlands og að óformleg uppreisn ofsatrúarmanna sé þegar hafin. Sádar muni fremur reyna að ná sáttum við þjóðina, heldur en að verða við bandarískum kröfum um breytta stjórnarhætti. Raunar telji Sádar, að það muni styrkja sig í sessi að fjarlægjast Bandaríkin.
Kaupa ekki fjölnota gemsa

Treglega gengur að sannfæra símanotendur um ágæti nýrra tegunda gemsa, sem taka ljósmyndir og/eða sjá um tölvupóst. Fróðleg grein um símaþróun eftir

Jennifer L. Schenker er í International Herald Tribune. Gemsar með tölvupósti hafa selzt vel í Japan, minna í Taívan, lítið í Evrópu og ekkert í Bandaríkjunum. Í Evrópu felst fyrirstaðan meðal annars í, að margir símnotendur hafa vanið sig á SMS-skilaboð. Þeim finnst tölvupósturinn ekki bæta miklu við þau, enda erfitt að skrifa og lesa langan tölvupóst í svo litlu tæki, sem gemsinn er. Erfitt er að spá um framtíðina á þessu sviði, því reynslan sýnir, að notendur geta tekið við sér löngu eftir tæknibreytinguna. Ljóst er, að framleiðendur eru spenntir fyrir notendavænum leiðum til að sameina gemsann, myndavélina og fistölvuna.
Póstur Microsoft opnaður

Thomas Fuller skrifar í International Herald Tribune um viðskiptahætti hugbúnaðarrisans Microsoft og birtir kafla úr tölvupósti milli ráðamanna fyrirtækisins og milli ráðamanna þess og lögmanna. Þar kemur fram, að fyrirtækið beitir bellibrögðum, sem bönnuð eru í Evrópusambandinu. Þau beinast einkum gegn finnska stýrikerfinu Linux, sem breiðist út í Evrópu og þriðja heiminum. Gott er líka að minnast þess, að Bill Gates, forstjóri Microsoft, er einn af helztu bakhjörlum George W. Bush og fjármagnar þannig ruddalegar tilraunir Bandaríkjaforseta til að kúga Evrópu og þriðja heiminn.
Ritskoðun í Írak

Því meira sem hlutirnir breytast, því meira eru þeir eins. Samkvæmt grein eftir

Saul Hudson hjá Reuters kvarta starfsmenn sjónvarpsins í Írak yfir ritskoðun Bandaríkjahers, sem til dæmis bannar, að lesið sé upp úr kóraninum. Fréttirnar eru ritskoðaðar af eiginkonu Kúrdaforingjans Jalal Talabani. Dan North, kanadiskur sjónvarpsráðgjafi, sem raunar var ráðinn af hernum, segir að óhugsandi sé á vesturlöndum, að stjórnmálaforingjar stýri sjónvarpi á þann hátt. Áður kúgaði Saddam Hussein sjíta-meirihlutann, en nú kúgar Bandaríkjaher sjíta-meirihlutann. Því meira sem hlutirnir breytast, því meira eru þeir eins.
Fiskurinn er að hverfa

Margir fjölmiðlar, þar á meðal

>Boston Globe, segja frá niðurstöðum fjölþjóðlegrar og umfangsmikillar 10 ára rannsóknar á fiskistofnum heimshafanna, sem birtist í dag í tímaritinu Nature. Rannsóknir sýnir, að einungis eru 10% eftir af stofnum stórvaxinna fiska á borð við þorsk, lúðu og skötu. Niðurstaðan er sú, að stofnarnir séu orðnir svo litlir, að þeim verði ekki bjargað frá algeru hruni, nema afli heimsins verði skorinn niður um meira en helming. Ef stefnt yrði að endurreisn fiskistofnanna til fyrra horfs, yrði aflinn að minnka um níu fiska af hverjum tíu, sem veiddir eru. Þetta er miklum mun verra ástand, en áður hefur verið talið. Hvar er nú hið léttlynda Fiskifélag Íslands með átrúnaðargoð sitt, Björn Lomborg?
Falsfrétt Ríkissjónvarps

Í stíl við eindregið Bandaríkjasinnaðar fréttir Ríkissjónvarpsins frá útlöndum birtist þar í gær undarleg frétt um bandarískt kærumál á hendur Evrópusambandinu vegna erfðabreyttra matvæla. Þar kom fram sá grundvallarmisskilningur, að Evrópusambandið banni innflutning erfðabreyttra matvæla. Svo er ekki. Evrópusambandið krefst þess aðeins, að erfðabreytt matvæli verði merkt á umbúðunum sem slík og hyggst fylgja þeirri kröfu eftir með banni á ómerktum matvælum, sem hefur ekki enn verið ákveðið. Bandaríkin vilja ekki fallast á merkingar, af því að varfærnir evrópskir neytendur mundu þá sneiða hjá vörunni. Ríkissjónvarpið reyndi að láta þetta líta út eins og bann sé í gildi og það sé til að vernda evrópskan landbúnað.

Elizabeth Becker skrifar um þetta í New York Times.
Kjaradómur á kjördag

Kjaradómur er gott dæmi um bananalýðveldi. Á sjálfan kjördaginn hækkaði hann laun stórhvela ríkisins langt umfram aðra og heldur niðurstöðunni leyndri fram yfir lokun kjörstaða. Vafalaust hefur dómurinn talið, að kjósendur væru ekki hæfir til að frétta af niðurstöðunni áður en þeir greiddu atkvæði. Það er sennilega rétt mat, en það er ekki hlutverk dómsins að framkvæma slíkt mat á hæfni kjósenda. Vinnubrögð Kjaradóms gefa skýra mynd af hugarfari þeirra, sem hann skipa, og þeirra, sem völdu þessa menn umfram aðra til að skipa dóminn.
Ekkert líf án gemsans

Brezk rannsókn, sem staðið hefur í þrjú ár, leiddi í ljós, að gemsar eru orðnir svo ómissandi þáttur í lífi margra, að þeir fara á taugum, ef þeir týna gemsanum. 46% manna telja sig ekki geta lifað án gemsans. Í rannsókninni er fólki skipt í þrjá flokka. Einn skipa þau, sem eru í tilfinningasambandi við gemsann og líta á hann sem hluta af eigin sjálfi. Annan skipa þau, sem enn muna, hvernig lífið gekk fyrir sig fyrir daga gemsans og líta á hann sem framlengingu á eigin sjálfi, fremur en sem hluta af því. Þriðja hópinn skipa þau, sem líta á gemsann sem nytsamleg tæki. Þessi síðasti hópur sendir ekki skilaboð með símanum. Frá þessu segir í fréttum

BBC.