arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Orð eru ekki steinar

Orð er ekki úr steini, það flýtur eins og vatn. Hreyfingin gerir tungumálið flott. Blæbrigði eru á merkingu orðs eftir stöðu þess í setningu, málsgrein, málslið, efnisheild. Einnig er munur eftir áherzlu í framsögn og á rökrænu samhengi orðanna. Þess vegna er villandi, að segja klippt og skorið, orð þýði þetta og ekki hitt. Íslenzk lögfræði og dómvenja eru meingölluð af ofuráherzlu á orð. Til dæmis gera dómarar greinarmun og gæfumun á orðunum “skoða” og “rannsaka”. Orðskýringar lögfræði og dómstóla eiga sér litla stoð í málvenju. Þær leiða til orðhengilsháttar, sem einkennir íslenzka dómvenju.
Álfamálaráðuneytið

Allt sem varðar álfa og huldufólk á heima í þjóðremburáðuneyti eins og allt séríslenzkt og bezt. Þar ætti að fjalla um hvalveiðar og annað, sem er betra hér á landi en í útlandinu. Svo sem um Ögmund og Jón Bjarnason og Ásmund Einar, sem yrðu sendiherrar í eldhafinu. Í ráðuneytinu mundi Sigmundur sitja í lopapeysu í hásæti. Með uppstoppaðan lunda og mynd af skotnum hvítabirni sem veldissprota. Meðan starfsmenn syngja “Fram unga fólk undir Framsóknar merki”. Þeir annast svo útflutningsuppbætur og niðurgreiðslur á kokteilsósu og tvöföldum asna, bæjarins beztu og hamborgurum. Framsókn verður alfriðuð.
Hveravellir til skammar

Hveravellir hafa árum saman verið til skammar. Nýir aðilar hafa tekið við, sem betur fer. Ekki virkar, að ferðastaðir séu í umsjón sveitarfélaga. Gullfosssvæðið tekur af myndarskap við tugþúsundum gesta á góðum helgardegi, en Hveravellir stynja undir hundruðum. Þar var allt í skralli og jafnan vatnslaust, þegar ég kem þar. Hrákasmíði heimamanna er yfirgnæfandi, samanber klósettvirkið á miðju svæðinu. Furðulegt er, að ekki skuli vera hægt að hafa leiðslur og dælur í lagi. Ótækt er, að veðurhúsið sé notað sem sumardvalarstaður kontórista, þar á að vera gisting ferðafólks. Ástæða er til að ætla, að ástandið muni skána við stjórn Allrahanda á Hveravöllum.
Enginn listi utandyra

Húsavík er sá kaupstaður, sem flest ágætishús veitinga hefur utan hverfis 101 í Reykjavík. Þar er ágætur fiskur dagsins á boðstólum á þremur stöðum við höfnina. Þau eru Pallurinn, Gamli-Baukur og Naustið. En þar ríkir sú sérvizka, að ekki er matseðill eða verðlisti utan við dyr. Ekki heldur á vefnum. Þú verður að fara inn til að vita, hvað er í boði og á hvaða verði. Eins og staðirnir skammist sín fyrir matinn og verðlagið, sem hvort tveggja er óþarfi. Kaffihús eru hins vegar ekki merk á hafnarsvæðinu. Þýzkir túristar á Skuld urðu að gráta út kaffi, sem þeir voru þó búnir að borga.
Teboð Frosta á vefnum

Frosti Sigurjónsson framsóknarþingmaður er einn virkasti félaginn í vefhópi um “Eftirlit með hlutleysi RÚV”. Hann lemur þar á Ríkisútvarpinu og heimtar flokkapólitíska ritskoðun á efni þess. Hinn virkasti félaginn í þessum hópi er Hafþór Gunnarsson, sem lýsir andstöðu við múslima, mosku og innflutning útlendinga. Aðrir liðsmenn hópsins saka útvarpið um ómaklegar fréttir af Ísrael og andstöðu við bandarísku teboðshreyfinguna. Frosti fer semsagt fyrir svartasta afturhaldinu í umræðunni. Mér fannst hann koma skuggalega fyrir í kosningaskrumi Framsóknar, en virðist þó verri núna en ég hélt þá.
Hvað höfðingjarnir hafast að

Í fimm ár eftir hrun hefur almenningur séð kvótagreifa og útrásargreifa fá skuldir sínar afskrifaðar. Fólk sér, að hvers kyns greifar, stóri og smáir, fá syndirnar fyrirgefnar. Að þeir fá fyrirtækin aftur á silfurfati í sínar hendur. Að þeir haga sér eins og fyrri daginn, eyða og spenna villt og galið. Um svona ástand gildir gamla spakmælið: Hvað höfðingjarnir hafast að, hinir ætla sér leyfist það. Fólk vill sömu úrlausn mála og greifarnir hafa fengið. Spakmæli þess er einfalt: Við borgum ekki. Því er engin furða, þótt ósvífnir pólitíkusar græði fylgi á loforði um afskrift skulda strax á línuna.
Fylgizt með Vigdísi

Framsóknarflokkurinn er smám saman að taka sér stöðu, sem hefur rutt sér til rúms á hægri jaðrinum. Víðs vegar hafa risið þjóðrembdir pólitíkusar. Þeir tala eins og leigubílstjórar á útvarpi Sögu eða eins og Vigdís Hauksdóttir. Sérstaklega er þetta áberandi í Austur-Evrópu, allt norðan frá Finnlandi, suður til Ungverjalands. Þessir flokkar styðja bófaflokka hvítflibbunga á kostnað almennings. Styðja menn á borð við Finn Ingólfsson, Ólaf Ólafsson og Þórólf Gíslason. Fylgis afla þeir með vinsælli þjóðrembu, útlendingahatri, svo og andstöðu við minnihluta og velferð. Fylgizt með Vigdísi Hauksdóttur.
Tossi á þingi

Brynjar Níelsson þingmaður er í samkeppni í rugli við Vigdísi Hauksdóttur. Segir, að hálfar mánaðartekjur meðalfjölskyldu fari í að reka Ríkisútvarpið. 18.800 krónur á mann á ári eru 1.567 krónur á mann á mánuði. Örugglega innan við 5%, alls ekki nein 50%. Fullyrðing hans er því fjarstæða. Hugsanlega hefur hann týnt einu núlli í útreikningunum. Kannski biðst hann afsökunar á röngum tölum. Eða kennir einhverjum öðrum um og segist sæta einelti eins og Vigdís. Hún kenndi starfsliði Alþingis um rangar fullyrðingar sínar. Erfiðir eru þingmenn, sem skálda tölur og skeyta engu um augljósar staðreyndir.
Leið til jafnvægis

Til að draga úr tapi á ríkissjóði, þarf einkum að gera þrennt. Setja aftur inn álagið á auðlindarentuna, sem nýr stjórnarmeirihluti tók út. Setja aftur inn eðlilegan vask á ferðaþjónustu, sem nýr stjórnarmeirihluti tók út. Lækka greiðslur til hefðbundins landbúnaðar og vinnslu búvöru. Hins vegar má ekki lækka enn útgjöld til heilbrigðismála, sem áður var búið að skera inn að beini. Velferð verður ekki minnkuð meira, fyrr verður að draga úr fitunni hjá gæludýrum stjórnvalda. Hjá þeim, sem borguðu kosningabaráttu Framsóknar og sjálfstæðis. Fyrstu verk stjórnarinnar auka vandann, en minnka hann ekki.
Ólæsir á markaðslögmál

Eitt eiga sjávarútvegsráðherrar allra flokka sameiginlegt, hvort sem þeir heita Jón Bjarnason, Steingrímur J. Sigfússon eða Sigurður Ingi Jóhannsson. Þeir hafa ekki hundsvit á markaðslögmálum. Það sýna hinar undarlega flóknu útfærslur á auðlindarentu sjávarútvegsins. Ekki þarf að reikna neitt, ef farin er sú einfalda leið að láta markaðinn ráða rentunni. Á hverju ári sé kvóti næsta árs boðinn út og leigður hæstbjóðandi. Hver sem er getur boðið, sjómaðurinn, skipstjórinn, jafnvel kvótagreifinn. Þessi leið mun sýna, að útgerðin ber mun hærri rentu og hægt verður að lækka aðra skatta á línuna.
Nýr viðvörunarturn

Fyrirhugaður hótelturn við Höfðatorg er viðvörunarljós um, að því meira sem hlutirnir breytast, því meira eru þeir eins. Við hlið skrifstofuturnsins, sem stendur að hálfu auður til minnis um hrunið 2008. Sömu bankabófarnir veita sömu afskriftabófunum ofurlán til að byggja minnisvarða um næsta hrun. Frá afskrifuðum verktaka til afskrifaðs hótelstjóra. Bankabófar ímynda sér, að bara afskrifaðir geti komið “hjólum atvinnulífsins í gang”. En þau eru þegar á fullu. Ríkisstjórn Steingríms siðvæddi ekki banka, framlengdi ruglið í rekstri banka á framtaki. Þeir einir fá fé, sem sannað hafa vangetu sína.
Haltur leiðir blindan

Félagslegur rétttrúnaður í málfari breytist eftir aðstæðum. Langt er síðan fólk fór að nota orð á borð við vitleysingur til að lýsa frati á skoðanir. Með aukinni áherzlu á verndun þeirra, sem minna mega sín, var slíkt orðalag talið vera móðgun við geðfatlaða og greindarskerta. Árin hafa liðið og farið er að greina persónuvanda í sérhæfða sjúkdóma. Núna leyfir því félagslegur rétttrúnaður, að almenn orð á borð við vitleysingur notist sem skammaryrði. Séu menn næmir fyrir félagslegum rétttrúnaði, lenda þeir í textavanda. Móðga ég halta og blinda með að segja um Framsókn, að “haltur leiði blindan”?
Misvondir öfgar

Af tveimur öfgaklerkum, Snorra í Betel og Ahmad hjá Wahabítum, er sá síðari heimskari og öfgafyllri. Svipurinn í sjónvarpi er ótraustur. Hann getur ekki skýrt heimildir um tengsli homma og barnsrána. Endurspeglar, að íslam er að meðaltali karlrembdari og átakahneigðari trú en kristni. Öfgamúslimar eru hættulegri en öfgakristnir, þótt dæmi séu líka um hitt. Flestir útlendingar aðlagast nýjum löndum greiðar en múslimar gera. Það er engin tilviljun, að víðast hafa yfirvöld meiri gætur á múslimum en öðrum aðkomumönnum. Gera þarf þeim ljóst, að þeir þurfa að virða siði landsins, sem þeir flytjast til.
Síðasta vígi skálksins

Munur er á þjóðlegu og þjóðrembdu. Menn geta verið þjóðlegir án rembu. Geta fylgt siðum og venjum, haldið upp á tungu, náttúru og metið þjóðarsöguna. Þjóðremba er allt annað, rökþrota pólitík á flótta. Síðasta vígi skálksins, segir enska spakmælið. Í stað þess að tala um málin belgir þjóðrembingur sig út. Ber saman Ísland og útlandið. Hafnar rökum á þeirri forsendu, að þau séu óþjóðleg. Telur útlenda hagfræði ekki gilda um Ísland og notar það til að halda fram heimalöguðum firrum. Hampar útrásarbófum sem útrásarvíkingum. Telur útlandið sitja á svikráðum. Þetta eru til dæmis ÓRG, SDG og ÖJ.
Siðblinda þyrlar ryki

Litlu skiptir, þótt pólitískir plebbar rugli saman fréttamennsku, álitsgjöf og almannatengslum. Brynjar Níelsson og Frosti Sigurjónsson eru ómarktækir. Verra er, þegar menn rugla sinni eigin starfsstöðu. Þetta er svo sem ekki nýtt. Ég man eftir nýliða í fréttum, sem taldi sig geta tekið raðviðtöl við vini sína. En þetta hefur stórversnað, Fréttablaðið lýgur að minnsta kosti vikulega á hálfsíðu, að sjónvarpskokkur á Ínn sé einn bezti kokkur landsins. Þetta er siðblindan, sem hefur á breiðri víglínu haldið innreið sína. Menn ramba milli frétta, álits og almannatengsla eins og það sé sami grauturinn.
Skilgreining á fréttabarni

Rangt er að kalla blaðamenn á þrítugsaldri fréttabörn. Það er slagorð, sem við notum nokkrir gamlingjar um vanda í þessum hópi, ekki um aldursflokkinn allan. Orðið fréttabarn táknar mann, sem misst hefur af landafræði og sögu. Sem hefur tæpa menntun í bókmenntum og erlendum tungumálum. Sem hefur fylgst minna með stjórnmálum og alþjóðamálum en tíðkaðist í þá gömlu, góðu daga. Sumpart afleiðing breyttra skóla og innreiðar nýrra áhugamála. Við bætist skortur á prófarkalestri. Útkoman er röng málfræði, vondur stíll, misþyrming máltækja og vanþekking á fréttasögu. Samanlagður vandinn heitir fréttabarn.
Græðgin drepur bankana

Verstu mistök síðustu ríkisstjórnar voru að siðvæða ekki banka og nefndir, sem áttu að fylgjast með þeim. Í stjórn Fjármálaeftirlitsins og Bankasýslu ríkisins var valið fólk af sama toga og bankafólkið, sem olli hruninu. Þar fóru meira að segja inn fallistar úr hruninu. Afleiðingin er, að allt situr við það sama, stjórnlaus græðgi við völd. Starfsfólk fær kaupauka fyrir að hafa fé af fólki. Erlendum kröfuhöfum er kennt um ruglið, en Bankasýslan gat hindrað það. Bankarnir eru að verða sama krabbamein og þeir voru fyrir hrun. Þar eiga ekki að vera græðgisfíklar, heldur landsins virtustu siðspekingar.
STASI-löndin

Bandaríkin og Bretland eru orðin STASI-lönd, hafa alla undir eftirliti. Að því leyti er eftirlitið harðara en var í Austur-Þýzkalandi, að það er núna tölvusamkeyrt. Ríkin hafa breytzt í lögregluríki, þar sem allir liggja undir grun, borgarar jafnt sem útlendingar. Leyniþjónustur leika lausum hala á vegum þessara ríkja í skjóli lýðræðislegra kjörinna fulltrúa. Flautublásarar hafa opnað okkur sýn inn í Kafka-heim. Þar varpa leynilegir dómstólar mönnum í ævilangt fangelsi á grundvelli grunsemda einna. Þótt Austur-Þýzkaland hafi fengið snöggt andlát, gengur það tvíeflt aftur í Bandaríkjunum og Bretlandi.
Gafst upp á Ísrael

Evrópusambandið gafst loksins upp á Ísrael, sem svíkur öll loforð um byggðir landþjófa á herteknum svæðum. Evrópa gagnrýndi landstuldinn áratugum saman. Tók sérstaklega fram, að styrkir sambandsins ná ekki til þeirra né heldur til byggða í austurhluta Jerúsalem. Styrkirnir voru inntir af hendi allt frá friðarsamningnum í Osló 1993, án þess að Ísrael stæði við hann. Ísrael hefur mjólkað Evrópu í tvo áratugi. 520.000 manns komu sér á þessum tíma fyrir á herteknu svæðunum. Ísrael sprengdi og eyðilagði innviði Palestínu, er Evrópa borgaði. Nú er loksins komið

viðskiptabann á landþjófa Ísraels í Palestínu.
Monsanto á flótta

Evrópusambandið hefur sett óvinsælasta fyrirtæki heims stólinn fyrir dyrnar. Helztu löndin, Þýzkaland, Frakkland og Ítalía, bönnuðu ræktun erfðabreytts maís frá Monsanto. Fyrirtækið gafst upp á stríðinu, er hætt að reyna ræktun í Evrópu. Enda hafa víðáttumikil svæði utan landanna þriggja verið friðlýst fyrir erfðabreyttri ræktun. Hnykkja þarf á, að öll matvæli, sem innihalda erfðabreytt efni, verði sérstaklega merkt sem slík. Þar á meðal amerískt fóður. Ísland er skítaríki utan varna Evrópu, leyfir útiræktun erfðabreytts korns. Mikilvægt er, að umbúðir matvæla vísi á erfðabreytt innihald fóðurs.
Biðröð við veitingahús

Hef fylgst með Laugaási síðan hann var nýjung árið 1980. Þá var ég að byrja að skrifa um íslenzk veitingahús. Hef alltaf verið hrifinn af þessu 40 sæta bistró. Sem frá upphafi bauð létta útgáfu af íslenzkri fiskimatreiðslu fyrir lítinn pening. Alltaf verið í eigu sömu fjölskyldu. Haldið nokkurn veginn sínu striki í meira en þrjá áratugi. Undanfarið hefur staðurinn verið með bezta móti. Í gærkvöldi var þar fyrirmyndar bláskeljasúpa á þúsundkall, fín humarsúpa og góður þorskur dagsins. Fleiri en ég einn hafa dálæti á staðnum. Þegar ég fór, biðu 27 manns úti í rigningunni eftir að fá borð á Laugaási.
Alræðisríkið

Obama hefur fengið endurnýjað leyfi dómara til að halda fólki ótímabundið í fangelsi án dóms og hefðbundinna laga. Fær því leyfi til að nota Guantanamo fangabúðirnar áfram. Þar sitja grunaðir menn og unglingar árum saman án þess að vera kærðir og án þess að mál þeirra séu afgreidd. Þetta tíðkaðist hjá geðbiluðum einræðisherrum fyrri tíma í Evrópu, en hefur lengi verið bannað. Meira að segja Pútín gerir þetta ekki í Rússlandi. Enda er búið að hafa endaskipti á vestrænum gildum. Menn leita jafnvel mannréttinda á flugvelli við Moskvu og í Suður-Ameríku, er til skamms tíma var leikvöllur bófaflokka.
Auðvelt esperanto

Esperanto er eina alþjóðamálið, sem hefur lifað, milljón manns skilja það. Flestar heimsbókmenntir fást á því, auk þess sem bókmenntir eru beinlínis skrifaðar á því. Kostur þess er, að það er flestum auðskilið og er miklu einfaldara og aðgengilegra en enska. Samræmi milli stafsetningar og hljóða og allar reglur málsins án undantekninga. Um helgina hefst hér alþjóðaþing esperantista með þúsund þátttakendum. Ísland á sess í þessu samfélagi, meðal annars fyrir áhrif rithöfundarins Þórbergs Þórðarsonar. Margt færi betur í fjölþjóðlegu samstarfi, ef auðvelt esperanto leysti erfiða ensku af hólmi.
Getur bara fengið kast

Yndisleg deila er risin um stórkarlalega þýðingu Moggans á enska hugtakinu accession process sem aðlögunarferli. Orðabókarskilningurinn segir accession þýða aðild og accession process þýða aðildarferli. Mogginn er svo harður á villu sinni, að hann gagnrýnir fréttamann útvarpsins fyrir að þýða hugtakið rétt. Ritstjóra Moggans er þetta tilefni enn eins æðiskastsins í hatri hans á útvarpinu. Að undanförnu hafa margir bloggarar tjáð sig um botnlausa heift Davíðs Oddssonar. Áður lýsti hún sér í, að hann afskaffaði kontórista og heilar stofnanir, sem honum þóknaðist ekki. Nú getur hann bara fengið kast.
Álfur út úr hól

Gunnar Bragi Sveinsson ráðherra er dæmigerður Íslendingur. Getur ekki beitt rökum og mundi ekki skilja rök, þótt þau væru útskýrð. Fullyrðingar eru það eina, sem hann getur beitt fyrir sig. Hallgrímur Helgason rithöfundur birti pistil, sem auðvelt var að gagnrýna efnislega. En Gunnar Bragi gerði það ekki. Í staðinn lýsti hann persónu Hallgríms og stuðningi við Samfylkinguna. Og þörfinni á skipulögðu jafnvægi í aðgangi stjórnmálanna að Ríkisútvarpinu. Fór í manninn og stofnunina, ekki í málefnið. Hinn dæmigerði Íslendingur og hinn dæmigerði Framsóknarmaður er álfur út úr hól í allri vitrænni umræðu.
Spenna tveggja tíma

Fyrir öld voru Tyrkland og Egyptaland, Sýrland og Grikkland deigla jaðarins milli kristni og íslams. Tvær skyldar menningar lifðu samhliða og kölluðust á. Með Mústafa Kemal tók Tyrkland forustu í að hefja evrópska siði, viskí og jakkaföt. Engin samlegð varð, spennan hélzt og Tyrkland missir af aðild að Evrópusambandinu. Samt er Evrópa sterk í hinum forna Miklagarði og í hinni gömlu Kairó. Ungt menntafólk heimtar vestrænt lýðræði á torgunum Taksim og Tahrir, en afturhaldsklerkar stjórna fylgi fjöldans í kosningum. Við höfum vasaútgáfu hér í spennu milli búsáhaldabyltingar og afturhalds-framsóknar.
Ósjálfbær atvinnugrein

Íslenzkur landbúnaður er ósjálfbær. Helmingur tekna hans kemur frá ríkinu, skattgreiðendum. Þar getur Vigdís Hauksdóttir sparað. Enn keyra sjálfhverfir bændur sauðfé sitt á sanda og auðnir, sem reynt hefur verið að friða. Þar á meðal eru Almenningar í Þórsmörk og Mývatnsöræfi. Bændaforingjar halda uppi stríði við viðskiptafólk sitt á mölinni. Kalla það latte-lepjandi aumingja, sem er dálítið fyndið, því latte þýðir mjólk. Tolla innflutta búvöru út af kortinu, til dæmis góða osta. Bjóða í staðinn íslenzka gúmmíosta. Íslenzkur landbúnaður er ekki heiðvirður atvinnuvegur, heldur félagsmálastofnun.
Að festa rætur

Sjálfsagt er að hafna svínakjöti í skólamat. Ekki af trúarástæðum múslima, heldur er þetta varhugaverð verksmiðjuvara. Sjálfsagt er að reisa moskur í Reykjavík, því að hér á að vera trúfrelsi. Hins vegar á ekki að leyfa notkun hátalara til að kalla múslima til bæna, ef það raskar ró fólks síðla nætur. Hér er gróið samfélag, gott eða vont eftir atvikum. Vilji fólk koma hingað út til að festa rætur, þarf það að laga sig að helztu siðum og venjum. En um leið þurfum við að laga okkur hóflega að fjölmenningu. Aðflutning fólks ber að stórauka, en þá eingöngu þeirra, sem vilja fella slæður og festa rætur.
Efnir hótanir sínar

Bjarni Benediktsson laug ekki fyrir kosningar. Sagðist mundu leggja niður álagið á auðlindarentu kvótagreifa. Sagðist vilja einkarekstur ýmissa þátta opinberrar þjónusta. Núna er hann bara að gera það, sem hann hótaði fyrir kosningar. Það er heiðarlegt. Öðru máli gegnir um Sigmund Davíð Gunnlaugsson og 300 milljarða loforð hans. Þau voru út í bláinn og hafa síðan bara verið sett í nefndir. Verða vonandi aldrei efnd. Eftir kosningar styður Framsókn það, sem Sjálfstæðis hótaði fyrir kosningar. Enda er Framsókn þjóðrembd útgáfa af Sjálfstæðis. Þjónustustofnun gæludýra pilsfalda-kapítalismans.
Ofsöltun fer vaxandi

Ungir kokkar salta meira en feðurnir, eins mikið og afarnir gerðu. Líklega er byrjað að kenna ofsöltun í hótelskólanum. Ég verð í auknum mæli var við þetta á veitingahúsum. Sérstaklega er það í fiski, sem er viðkvæmur í bragði og þolir litla kryddun. Sé hann ofsaltaður, verður bara saltbragð að honum. Núna er ég farinn að biðja sérstaklega um, að hófs sé gætt í saltinu. Hefur takmörkuð áhrif, hann kemur samt ofsaltaður. Hugsanlega starfa bragðlaukar öðruvísi hjá þeim, sem aldir eru upp á salthnetum og frönskum kartöflum. En hæfileg stutteldun á fiski nýtist aðeins í bragði, ef hófs er gætt í salti.
Græðgin var minni

Sjálfstæðisflokkurinn var annar í gamla daga, þegar ég var á þrítugsaldri. Á tíma Bjarna Ben eldri voru verkalýðsleiðtogar áhrifamiklir í flokknum. Þar voru Pétur Sigurðsson, Björn Þórhallsson og Guðmundur Garðarsson. Stétt var með stétt. Auðmenn flokksins skildu, að sátt þurfti milli þjóðfélagshópanna. Flokkurinn var ekki grimmur. Þetta breyttist með aðkomu Davíðs Oddssonar og Hannesar Hólmsteins Gissurarsonar. Græðgin varð að stefnu og hugsjón. Græðgi er góð, sagði Hannes. Taumlaus græðgi varð leiðarljós auðgreifa flokksins. Sjónarmiðum verr stæðra var svo kastað út á hafsauga í tíð Bjarna Ben yngri.
Sjálfbærir lífeyrissjóðir

Hægt og raunar sanngjarnt er að gera lífeyrissjóðina sjálfbæra. Vegna hærri lífaldurs er eðlilegt að hækka eftirlaunaaldur upp í 70 ár, einnig hjá opinberum starfsmönnum. Líka er eðlilegt að lækka útgreiðslur til opinberra úr 76% í 56% meðalævitekna eins og hjá öðrum lífeyrissjóðum. Í þriðja lagi ber ríkinu að standa við árlegar skuldbindingar sínar. Að svo miklu leyti sem þessar ráðstafanir duga ekki, er til viðbótar hægt að auka inngreiðslur í sjóðina umfram þessi 12%, sem nú gilda. Þar sem hlutfall vinnandi fólks lækkar sífellt, er gegnumstreymi hins vegar óráð. Það verður ósjálfbært og vinnandi fólk mun að lokum segja: Við borgum ekki.
Óttinn við Láru Hönnu

Yfirgengileg er hræðsla pólitísku bófaflokkanna við Láru Hönnu Einarsdóttur. Hún var efst á lista pírata yfir fyrirhugaða útvarpsráðsfulltrúa. Allt fór í gang. Vanhæf, görguðu þeir, sem rækta vanhæfni upp fyrir haus í vali í allar nefndir. Hún þýðir The Bold and the Beautiful í verktöku fyrir Stöð 2, jesús pétur. Pírata brast kjarkur og þeir settu Láru Hönnu niður í varasæti. Nægði þó ekki Illuga Gunnarssyni ofsóknastjóra menningarmála. Sendi henni einni af átján fulltrúum kröfu um, að hún afsanni vanhæfnina. Bófarnir fá martröð af klippum hennar af fjölbreyttri framgöngu þeirra í sjónvarpi. Hún er ofurhæf.
Dauður maður dæmdur

Þótt flautublásari hafi fengið tímabundið skjól á flugvelli í Moskvu, eru mannréttindi á útleið í Rússlandi. Dæmi um alræðisfíkn Pútíns eru ofsóknir lögreglu hans gegn rannsóknablaðamanninum Alexei Navalny, sem býður sig fram til borgarstjóra í Moskvu. Skrítnasta dæmið er þó dómsmálið gegn braskaranum Sergei Magnitsky. Hann lézt nefnilega fyrir nokkrum árum í fangelsi Pútíns vegna ósæmilegrar meðferðar og skorts á læknisaðstoð. Reiði Pútíns nær því yfir gröf og dauða. Á Vesturlöndum falla mál niður við andlát sakbornings. En í ríki alræðis er Pútín eins og Stalín herra yfir lifandi og dauðum.
Gróði handa gráðugum

Við höfum fordæmið frá Bandaríkjunum, þar sem fólk borgar 100.000 krónur á mánuði í einkareknar sjúkratryggingar. Þar er langdýrasta heilbrigðiskerfi í heimi. Við höfum líka fordæmið hér, þar sem tannlækningar eru einkareknar og kosta of mikið fyrir fátæka. Við höfum fordæmi Eirar og Hraðbrautar, þar sem græðgiskarlar moka fé úr opinberum rekstri. Þess vegna hefur Sjálfstæðis ákveðið, að gott sé að einkareka heilsugæzlustöðvar og hluta af sjúkrahúsum. Það gefur gráðugum gæludýrum gróða. Sjálfstæðismenn kunna það eitt í bisness að láta einkarekstur liggja uppi á ríkissjóði. Skattgreiðendur borga tapið.
Enn laug Sigmundur

Sigmundur laug í gær um Vaðlaheiðargöng: “… sérstakt við þetta verkefni var þetta mikla frumkvæði heimamanna og að þeir væru tilbúnir til þess að leggja í þetta áhættufé og borga jafnvel fyrir …”. Forsætis opnar ekki svo munninn, að hann segi satt. Í raun leggja heimamenn ekki fram krónu. Allt fé og allar ábyrgðir koma frá ríkinu. Sigmundi tókst svo vel að ljúga Framsókn inn á þjóðina í kosningabaráttunni, að hann heldur auðvitað áfram. Að vísu hrynur fylgið af flokknum, þegar loforðið var bara sett í nefndir. En allt verður gleymt og grafið. Sigmundur mætir í næstu kosningar með nýjar lygar.
Lögbrot varð skylda

Aukin vernd flautublásara snýst um, að samfélagið þarf leiðir til að rjúfa þagnarmúr um glæpi í viðskiptum og pólitík. Víða á vesturlöndum hafa verið sett lög til að vernda þá fyrir hefnd hinna spilltu kerfa. Þar á meðal hér á landi. Stríðsglæpadómstóllinn í Nürnberg hóf þennan feril með orðunum: “Einstaklingum ber skylda til að brjóta gegn landslögum til þess að hindra glæpi gegn mannkyninu og heimsfriði.” Samkvæmt hinu fjölþjóðlega siðalögmáli ber að vernda Edward Snowden flautublásara gegn ofsóknaræði Bandaríkjanna. Sem undir stjórn hins vænisjúka Barack Obama eru orðin mesta ógn mannkyns.
Gæludýrið afturgengið

Afreksmaður í öflun peninga á snertifleti ríkisrekstrar og einkarekstrar er kominn í gang eftir nokkurra ára hlé. Ólafur H. Johnson vill endurreisa menntaskólann Hraðbraut í skjóli Illuga Gunnarssonar menntaráðherra. Undir verndarvæng Þorgerðar Katrínar Gunnarsdóttur náði hann prívat tugmilljónum úr tapi skólans, að mati Ríkisendurskoðunar. Pilsfaldakappi einkarekstrar mjólkaði skattgreiðendur og vangreiddi kennurum laun. Telur Ríkisendurskoðun hafa brugðið fæti fyrir vel heppnað sukk. Hefur lengi beðið eftir ráðherra Flokksins til að hefja aftur fyrri iðju. Fylgist vel með þessu gæludýri.
Hvalur er skrípó

Hvalaskoðun er bisness, sem gefur evrur, alvörupening. Ekki skrípó eins og flótti á hvalkjöti undir dulnefni milli hafna við Norðursjó. Kjötinu var svo snúið aftur til Íslands. Verðlaus afurð, sem enginn vill flytja, enginn vill geyma og enginn vill kaupa. Hrefnan er skrípó. Hvalveiðar eru að vísu ekki ógnun við náttúru, heldur ógnun við bisness. Síðan þrengir Sigurður Ingi ráðherra að hvalaskoðun til að efla hvalveiði. Situr svo undir bandarískum hótunum um viðskiptaþvinganir. Þrautseigur karl eins og Kristján Loftsson, eins og Bjartur í Sumarhúsum, eins og þjóðin sjálf. Alveg fram í andlátið.