arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Vesturlönd takast á

Baráttan milli vestrænna ríkja fer harðnandi í kjölfar árásarinnar á Írak. Frakkland og Þýzkaland hafa myndað vísi að nýju varnarbandalagi með Belgíu og Luxemborg. Í Evrópusambandinu hafa kjarnaríkin Frakkland og Þýzkaland rúmlega helming efnahagslífsins og hyggjast nú breikka og dýpka samstarf sín í milli, einkum í hermálum. Bretland ítrekar, að heimurinn hafi aðeins einn stjórnmála- og hernaðarpól, þar sem eru Bandaríkin. Rússland hefur hafnað þessari einræðiskenningu og færist nær Frakklandi og Þýzkalandi. Þar sem róttækar hægri stjórnir eru við völd, á Ítalíu, Spáni, Danmörku og Íslandi, styðja þær Bandaríkin, sömuleiðis Pólland og sumar fleiri stjórnir í Austur-Evrópu, en aðrar tvístíga vegna viðskiptahagsmuna í Evrópusambandinu. Almenningur í öllum þessum löndum er hins vegar algerlega andvígur stríðinu við Írak og heimsyfirráðum Bandaríkjanna. Atlantshafsbandalagið er sjálfdautt, því að það getur ekki gert neitt nema einum rómi.
Sefasýki og lungnabólga

Hversu bráð, sem lungnabólgan fræga frá Kína er, þá er hún ekki bráðsmitandi, því að einungis einn af hverjum fimmþúsund íbúum Hong Kong hefur veikst af henni. Og ekki er hlutfall látinna hærra en í hverri annarri lungnabólgu. Skynsamlegt er að vera á varðbergi gegn henni eins og öðrum sjúkdómum. En sefasýki fjölmiðla og heilbrigðisyfirvalda er alveg út í hött, þar á meðal Íslandi. Gripið hefur verið til rándýrra aðgerða til að sýna fram á, að eitthvað sé gert í málinu. Efnahagslíf heimsins hefur orðið fyrir stórtjóni, ekki vegna lungnabólgunnar sjálfrar, heldur vegna sefasjúkra viðbragða opinberra aðila undir forustu Alþjóða heilbrigðisstofnunarinnar.

Philip Bowring skrifar um nokkra þætti málsins í International Herald Tribune.
Harmsaga sendiráðsmanns

Bandaríski sendiráðsmaðurinn í Aþenu, sem sagði af sér til að mótmæla stríðsæstri utanríkistefnu Bandaríkjanna,

John Brady Kiesling, skrifar langa grein í Boston Globe um aðdragana ákvörðunarinnar. Hann lýsir því, hvernig gamlir Ameríkuvinir í Grikklandi snerust vegna Íraksmálsins og hvernig Grikkir, sem voru kunningjar hans, vildu ekki lengur tala við hann. Hann skrifar um heiftarlega reiði almennings í garð Bandaríkjanna og viðbjóðinn, sem persóna og orðfæri George W. Bush vekur hjá venjulegu fólki í Grikklandi. Hann telur, að núverandi utanríkisstefna muni valda Bandaríkjunum stórfelldu tjóni. Hann telur, að Bandaríkin verði að læra af örlögum heimsvelda fortíðarinnar, áður en það verður orðið of seint.
Innheimt eftir kosningar

Augljóst er, að einhverjir munu eftir kosningar telja sig eiga inni stóra greiða hjá stjórnmálaflokkum. Sjálfstæðisflokkurinn, Samfylkingin og Framsóknarflokkurinn auglýsa hver fyrir sig í kosningabaráttunni fyrir tugmilljónir króna umfram það fé, sem fræðilega er hugsanlegt, að þeir geti aflað sér hjá gjöfulu og heittrúuðu stuðningsfólki. Sumir milljónagefendur vænta velþóknunar í einkavinavæðingu og aðrir geta hugsað sér að fá 20 milljarða króna ríkisábyrgð. Allt gengur þetta út á að misnota tök stjórnmálanna á atvinnulífinu. Spilltustu öflin í stjórnmálunum standa svo auðvitað fastast gegn auknu gegnsæi í fjárhagstengslum stórfyrirtækja og stjórnmálaflokka.
Ráðherra í skítverki

Komið hefur í ljós, að Jón Kristjánsson ráðherra tók að sér það skítverk að láta fólk halda, að reist verði stífla í 566 metra hæð við Norðlingaöldu, en haga orðlagi úrskurðarins á þann hátt, að Landsvirkjun telur sér eigi að síður heimilt að reisa hana í 568 metra hæð. Blekking Jóns tvöfaldar flatarmál miðlunarlónsins úr 3,4 ferkílómetrum í 7,4 ferkílómetra og magnar tjónið á alþjóðlega viðurkenndu friðlandi Þjórsárvera. Gengishrun hefur orðið á orðum hins lúmska ráðherra, sem hingað til hefur ráfað um í sauðargæru.
Lýðræði með fyrirvara

Stríðsmálaráðherra Bandaríkjanna segir, að nú verði komið á fót lýðræði í Írak. Jafnframt segir hann, að ekki komi til mála, að þar verði klerkastjórn. Þar sem meirihluti kjósenda í landinu er strangtrúaður, þótt fátt sé um sálmaskáld á borð við strangtrúaðan ráðherrann, er tæplega til önnur lausn á málinu en sú, að kjörskrá hins nýja lýðræðisríkis takmarkist við þá trúarofstækismenn, sem sitja hinar frægu bænastundir með ráðherranum í bandaríska stríðsmálaráðuneytinu.
Colin Powell í kuldanum

Svo ískalt er sambandið milli stríðsmálaráðuneytis og utanríkisráðuneytis Bandaríkjanna, að Colin Powell utanríkisráðherra og fulltrúar frá utanríkisráðuneytinu eru ekki einu sinni boðnir, þegar stríðsmálaráðuneytið heldur hanastél fyrir sendiherra smáríkjanna, sem studdu árásina á Írak.

Maureen Dowd skrifar í New York Times um kalda stríðið milli ráðuneyta, þar sem annars vegar menn vilja stjórna heiminum með ógnunum, árásum og ofbeldi og hins vegar með samningum, hófsemi og fordæmum. Höfundurinn telur, að George W. Bush forseti hafi tekið afstöðu með hinum ofbeldishneigðu, stríðsmálaráðuneytið stjórni utanríkismálunum og að Colin Powell sé úti í kuldanum.
Tony Blair í kuldanum

Hver dálkahöfundurinn á fætur örðum heldur því fram, að klofningur milli Bandaríkjanna og Bretlands annars vegar og kjarnaríkja Evrópusambandsins hins vegar sé orðinn djúpstæður og varanlegur.

Kirsty Hughes segir í Observer, að á meginlandi Evrópu sé enn frekar en áður litið á Bretland sem aðskotadýr á útjaðri Evrópusambandsins. Nýju aðildarríkin í Mið-Evrópu muni taka upp evruna sem gjaldmiðil og smám saman taka afstöðu með kjarnaríkjum Evrópu, sem þegar eru farin að skipuleggja varnarmál sín framhjá Atlantshafsbandalaginu og Bretlandi, sem hvorki hefur tekið upp evru né er aðili að Schengen og gengur þar að auki yfirleitt erinda Bandaríkjanna í evrópsku samstarfi. Tony Blair, forsætisráðherra Bretlands, sé úti í kuldanum í evrópsku samstarfi.
Bush sameinar alla

Jeremy Rifkind segir í Guardian, að George W. Bush Bandaríkjaforseti hafi einstæða hæfilega til að sameina menn. Gegn sér. Enginn annar hafi getið sameinað aldagamla óvini, súnna og sjíta í Írak, gegn hernámi Bandaríkjanna. Enginn annar hafi getað sýnt milljónum Evrópumanna fram á, að þeir hafi sameiginlegt gildismat, sem sé gerólíkt gildismati helmings Bandaríkjamanna. Samhugur meginlands Evrópu er einstæður í sögu álfunnar. Þetta gildi ekki síður um almenningsálitið í þeim löndum, þar sem ríkisstjórnir studdu stríðið gegn Írak. Rifkind ræðir í greininni, hvert sé sameiginlegt gildismat Evrópumanna á nýrri öld, svo sem umhverfisvernd, mannleg reisn, þróunaraðstoð og stuðningur við Sameinuðu þjóðirnar.
Hver þarf bandamenn?

William Pfaff segir í International Herald Tribune, að menn hafi talað í austur og vestur á virðulegri ráðstefnu Evrópu og Ameríku í vikunni. Atlantshafsbandalagið sé svo gott sem dautt, enda telja Bandaríkjamenn sig ekki þurfa lengur á föstum bandamönnum að halda, heldur kalla þá til einn og einn eftir hendinni. Þeir segja sig frá skuldbindingum bandalaga, þegar það hentar þeim. Þeir vilja engar vangaveltur og umræður, heldur skilyrðislausa hlýðni. Þeir hlusta gjarna á Tony Blair, forsætisráðherra Bretlands, en taka ekki neitt minnsta mark á því, sem hann segir. Evrópumenn segjast vera efnahagslega og fjárhagslega í betri málum en Bandaríkjamenn. Ruddaskapur Bandaríkjamanna sé að sameina þjóðir Evrópu í stuðningi við stjórnmálamenn, sem neita að hlýða Bandaríkjunum. Svo virðist, sem Bandaríkjamenn kveiki ekki á þessu.
Frakkar sigla ótrauðir

Franska ríkisstjórnin heldur sínu striki, þrátt fyrir stanzlausar yfirlýsingar bandarískra ráðamanna um, að Frakklandi verði refsað fyrir andstöðuna við stríðið við Írak. Hún telur, að refsiaðgerðir muni stranda á Heimsviðskiptastofnuninni. Hún neitar að löggilda árásina og hernám Íraks í öryggisráðinu. Hún krefst, að leitin að gereyðingarvopnum verði aftur látin í hendur Sameinuðu þjóðanna, þar sem vopnaleit Bandaríkjanna sem málsaðila sé ekki trúverðug og geti falsað gögn. Hún rekur kraftmikla utanríkisstefnu í þriðja heiminum og selur grimmt franskar vörur og franska þjónustu. Frá þessu segir

Elaine Sciolino í New York Times. Spyrjið bara, hvor selji flugvélar grimmt þessa dagana, jafnt í Bandaríkjunum sem í Kína, Airbus eða Boeing.
Lofa, undirrita og opna

Eftir að hafa slegið eigið Íslandsmet í loforðum um lækkun skatta, sem ekki er ráðgert að efna, eru ráðherrar núna að slá eigið Íslandsmet í undirritunum og opnunum, sem síðan daga uppi, af því að þeir uppgötva eftir kosningar, að ekki er til fé á fjárlögum til að framkvæma hinn fjölþætta góðvilja þeirra. Kjósendur munu margir láta sér vel líka að vera hafðir að fífli rétt eina ferðina.
Evran malar örugglega

Roy Denman segir í International Herald Tribune, að Frakkland og Þýzkaland muni áfram ráða ferðinni í Evrópusambandinu, þrátt fyrir stækkun þess, meðal annars vegna tregðu Bretlands við að taka upp evru. Hann segir, að dálæti ríkisstjórna í Austur-Evrópu á Bandaríkjunum muni víkja fyrir mikilvægi evrunnar og markaða í Evrópusambandinu. Hann segir, að japönsk fyrirtæki séu að skipta úr fjárfestingu í Bretlandi yfir í fjárfestingu á evru-svæðinu. Raunar er evran stöðugt að styrkjast gagnvart dollar og er nú komin tíu sentum framúr honum. Meðan svo fer fram, sjá fleiri sér hag í að skipta peningalegum eignum sínum úr dollurum yfir í evrur.
Fréttir frá CIA og Mossad

Brezkir fjölmiðlar fjalla um gagnrýni

Greg Dyke, brezka útvarpsstjórans, á bandaríska fjölmiðlun, sérstaklega Fox sjónvarpskeðjuna. Hann telur brýnt, að hin hlutdræga, bandaríska stríðsfréttamennska verði ekki innleidd í Bretlandi. Hér á landi skiptast erlendar fréttir í tvö horn. Annars vegar eru DV, Fréttablaðið og Ríkisútvarpið með svipaðar fréttir og maður sér á vefnum hjá fjölþjóðlegum fréttastofnunum, sæmilega traustvekjandi, og hins vegar undarlegar fréttir í Morgunblaðinu og á fréttastofum sjónvarps. Innan síðari hópsins eru annars vegar fréttir í Morgunblaðinu og Ríkissjónvarpinu, sem virðast vera frá CIA og fengnar frá sendiráðinu, og hins vegar fréttir á Stöð 2, sem virðast koma beint frá Mossad.
Hættur heimsveldis

Paul Kennedy er einn helzti sagnfræðingur nútímans, höfundur undirstöðuritsins: “Ris og hnignun heimsvelda”, sem kom út árið 1987. Hann skrifar í Washington Post langa og lærða grein um “Hættur heimsveldis”, þar sem hann vekur athygli á, að stríð Bandaríkjanna við Írak og önnur afskipti þeirra af miðausturlöndum minni óþægilega mikið á sigursælan hernað Bretlands í Írak og afskipti af miðausturlöndum við lok fyrri heimsstyrjaldarinnar, sem allt rann út í sandinn. Kennedy telur, að ömurleg reynsla af íhlutunum Bandaríkjanna í málefni Rómönsku Ameríku gefi ekki tilefni til að ætla að þeim vegni betur í Miðausturlöndum. Þau muni ekki láta Bandaríkin breyta sér frekar en þau létu Bretland breyta sér fyrir 83 árum. Kennedy spyr líka, hvort það sé nothæf utanríkisstefna að gera jafnvel rólynda Hollendinga dauðhrædda við Bandaríkin.
Geðveika drottningin

Ef fjölmiðlar hefðu verið gefnir út í Undralandi, hefði Lísa á hverjum morgni fengið fréttir af því, að geðveika drottningin hafi orðið reið út af höfnun Kanada á aðild að stríði við Írak, ofsareið út af undankomu fjölskyldna írakskra ráðamanna til Sýrlands, og gengið af göflunum út af andstöðu Frakklands í öryggisráði Sameinuðu þjóðanna. Fjölmiðlar Undralands hefðu flutt fréttir af því, að geðveika drottningin ógnaði Kanada, hótaði Sýrlandi öllu illu og heimtaði sí og æ, að Frakklandi yrði refsað. Reiði og refsing voru alfa og ómega geðveiku drottningarinnar. Bandaríkin eru Undraland nútímans og George W. Bush er geðveika drottningin.
“Viðurstyggilegt”

Amnesty hefur harðlega gagnrýnt, að Bandaríkin hafa lengið haldið 13-15 ára börnum frá Afganistan í fangabúðum í Guantanamo-flóa í trássi við alþjóðalög. Þau hafa ekki aðgang að lögmanni og hafa vita ekki, hvort þau verða einhvern tíma ákærð fyrir eitthvað eða endalaust lokuð inni. Fangabúðir þessar eru alræmdar, enda hafa 17 fangar gert samtals 25 tilraunir til að svipta sig lífi. Kunnugt er, að geðveikur forseti Bandaríkjanna hafnar því alfarið, að ærulaust ríki hans þurfi að fara eftir alþjóðlegum sáttmálum um meðferð stríðsfanga og meðferð borgara í hernumdum löndum. Kunnugt er, að fyrir utan Sómalíu eru Bandaríkin eina ríkið í heiminum, sem ekki hefur samþykkt sáttamála Sameinuðu þjóðanna um barnavernd. Amnesty segir alla framgöngu Bandaríkjanna í máli þessu vera “gersamlega viðurstyggilega”. Frá þessu segir

Oliver Burkeman í Guardian.
Fimm forsendur

Eðlilegt er að greiða ríkisstjórnarflokkunum atkvæði, ef menn eru 1) fylgjandi hraðvaxandi stéttaskiptingu í landinu, 2) fylgjandi forgangi útgerðaraðalsins að auðlindum hafsins, 3) fylgjandi fleiri orkuverum á ósnortnum víðernum landsins, 4) fylgjandi hrikalega hárri og áhættusamri ríkisábyrgð handa bandaríska fyrirtækinu deCode, sem verður afgreidd eftir kosningar, og 5) fylgjandi undirlægjuhætti stjórnvalda gagnvart nýrri heimsvaldastefnu Bandaríkjanna, sem einkum beinist gegn smáríkjum.
Nóttin eina í Sviss

Þegar haldinn verður tveggja daga toppfundur efnahagsvelda í Évian í Frakklandi í vor, mun George W. Bush Bandaríkjaforseti gista um nóttina handan landamæranna í Sviss. Það gerir hann til að refsa Frakklandi fyrir að vera andvígt stríði hans við Írak. Hinir refsiglöðu ráðamenn Bandaríkjanna áttuðu sig ekki á, að Sviss var enn andvígara stríðinu en Frakkland var og leyfði ekki einu sinni yfirflug bandarískra herflugvéla. Frá þessu segir

Elisabeth Bumiller í New York Times. Hún hefur oft verið skrítin alþjóðapólitíkin, en nú er hún orðin barnaleg, enda ráða geðsjúklingar ferðinni.
Evran er eina vörnin

George Monbiot segir í Guardian, að Bandaríkin muni ráða, hvernig öll ríki heims sitji og standi, nema Evrópa spyrni við fótum. Bandaríkin stefni að því að rústa allar fjölþjóðastofnanir á þeirri forsendu, að þær standi í vegi fyrir óheftu valdi Bandaríkjanna. Evrópa geti unnið gegn einræðinu með því að afla evrunni stöðu og festu sem alþjóðlegs gjaldmiðils, er leysi dollarinn af hólmi á ýmsum sviðum, svo sem í olíuviðskiptum. Þetta sé hægt, af því að fjármál ríkjanna, sem standa að evrunni, séu ólíkt traustari en botnlaus taprekstur Bandaríkjanna. Meira vit sé í að fórna minna af fullveldinu með því að taka upp evru í stað eigin gjaldmiðils, heldur en að fórna meiru af því með því að sitja og standa eins og Bandaríkin vilja.
Lög gegn ruslpósti

Talið er, að ruslpóstur hafi aukizt úr 16% af tölvupósti fólks í janúar í fyrra upp í 45% í byrjun þessa árs og jafnvel upp í 70% þessa dagana. Hugbúnaður til að sía ruslpóstinn sjálfvirkt og eyða honum verður sífellt fullkomnari, en tækni ruslpóstmanna batnar enn hraðar. Freistingin er mikil, því að ruslpóstur er svo ódýr, að einungis þarf að ná einni sölu á hver 100.000 tölvupóstbréf til að svara kostnaði. Búast má við, að víða á vesturlöndum verði fljótlega sett lög, sem skyldi ruslpóstmenn 1) til að tilgreina sendanda nákvæmlega, 2) til að setja fyrirsagnir á póstinn, sem séu í samræmi við innihaldið, og 3) til að veita viðtakendum auðvelda aðferð til að strika nafn sitt út af póstlistum. Brot á reglum valdi sektum. Frá þessu segir

Saul Hansell í New York Times.
Bush: Pólitískt stórslys

New York Times segir í leiðara, að innanlandsstefna George W. Bush sé stórslys, eitt allsherjar járnbrautarslys. Stórfelldur hallarekstur ríkissjóðs og fyrirhugaðar skattalækkanir hans í þágu hinna allra ríkustu geri honum kleift að halda fram, að ekki séu til peningar í ríkissjóði til umhverfisverndar, heilsuverndar, menntamála og húsnæðismála. Blaðið nefnir fjölmörg önnur dæmi um, að Bush sé óvenjulega skelfilegur forseti, sem muni verða þjóðinni dýrkeyptur.
Stríð: Pólitískt eiturlyf

Gary Younge segir í Guardian, að George W. Bush Bandaríkjaforseti þurfi reglubundið pólitísk eiturlyf á borð við stríðið við Írak til að halda völdum. Tvær milljónir starfa hafa farið forgörðum í Bandaríkjunum síðan hann tók við völdum og nærri fjórðungur hefur hrunið af verðmæti bandarískra fyrirtækja samkvæmt kauphallarskráningu. Ríkissjóður stóð vel, þegar Bill Clinton fór frá, en hefur farið á hvolf eftir að Bush tók við. Kjósendur hafa illan bifur á áformum hans um skattalækkanir, sem fyrst og fremst koma hinum allra ríkustu til góða.
Þéttriðið net herstöðva

Ian Traynor segir í Guardian, að Bandaríkin séu að ríða net herstöðva um allan heim, þar á meðal á svæðum, þar sem þau hafa ekki verið áður. Hann hefur eftir bandarískum embættismönnum, að þau hyggist hafa fjórar herstöðvar í Írak til frambúðar. Í tengslum við stríðið gegn Afganistan komu Bandaríkin sér upp herstöðvum níu löndum umhverfis landið. Viðræður standa yfir um bandarískar herstöðvar í Póllandi, Rúmeníu og Búlgaríu. Paul Wolfowitz, hugmyndafræðingur bandaríska stríðsráðuneytisins, sagði í viðtali við New York Times, að tilgangur bandarískra herstöðva væri meira pólitískur en hernaðarlegur. Þær sendi skilaboð til allra jarðarbúa um að halda sér á mottunni gagnvart Bandaríkjunum.
Sykurmenn gegn heilbrigði

Sarah Boseley segir í Guardian, að bandaríski sykurvöruiðnaðurinn sé að reyna að koma Alþjóða heilbrigðisstofnuninni á hné með því að fá bandaríska þingið til að neita að borga til stofnunarinnar, ef hún fresti ekki birtingu ráðlegginga um mataræði. Í ráðleggingunum, sem birtar verða opinberlega á morgun, er sagt, að sykur og sykrur megi ekki vera yfir 10% fæðunnar, en sykurvöruiðnaðurinn vill, að miðað verði við 25%. Sykurvöruiðnaðurinn neitar að viðurkenna, að gosdrykkjaþamb leiði til offitu, og telur sig njóta skilnings hjá núverandi forseta Bandaríkjanna, sem hefur reynzt vera afar fjandsamlegur alþjóðlegum stofnunum.
77 formæður hrossa

Hestakyn nútímans eru ekki komin út af einu kyni á einum stað eins og flest önnur húsdýr. DNA-rannsóknir sýna, að 77 ólíkar hryssur á ýmsum stöðum í heiminum voru formæður hrossa nútímans. Þetta kemur fram í rannsóknum við Cambridge háskóla í Bretlandi. Talið er, að byrjað hafi verið að temja hross fyrir 4000 eða 4500 árum og að þau hafi verið orðin algeng fyrkr 2000 árum í Evrópu, Asíu og Norður-Afríku. Frá þessu segir í

BBC.
Lifa á metan og vetni

Science Daily segir frá rannsóknum á hverum, sem fundust á hafsbotni á Atlantshafshryggnum fyrir tveimur árum, þar á meðal á 60 metra háum turni, sem spýr heitu lofti með metan og vetni. Þar eru lífverur, sem lifa á þessum efnum og telja sumir það vera frumstig lífs á jörðinni. Framhaldsrannsóknir á hverunum eru nú að hefjast.
Hliðarverkanir lyfja

New England Journal of Medicine segir rannsóknir hafa leitt í ljós, að fjórði hver sjúklingur þjáist af hliðarverkunum lyfja og að fæstir læknar geri sér grein fyrir þessu. Um þetta er fjallað í

Boston Globe.
Skilja ekki íslam

Jonathan Raban segir frá því í langri og óvenjulegri grein í Guardian, hvernig ráðamenn Bandaríkjanna skilji ekki, að hugtök og orð hafa aðra merkingu í heimi íslams en á vesturlöndum. Þeir skilji ekki, hvernig hernaður þeirra í Írak hafa fyllt hjörtu almennings í miðausturlöndum af linnulausu hatri í garð Bandaríkjanna, sterkara vopni en flugher Bandaríkjanna. Þeir skilji ekki, hvernig tilraunir til að koma á bandarísku stjórnarfari í löndum íslams muni leiða til klerkastjórna að írönskum hætti.
Fullkomin Bandaríki

John Gray segir í Guardian, að ráðamenn Bandaríkjanna telji veraldarsöguna hafa endað með Bandaríkjum nútímans, sem séu hið fullkomna ástand mannkyns. Afganginum af heiminum gangi misjafnlega að laga sig að bandarískum nútíma. Skortur á þessari aðlögun sé einkenni á löndum múslima. Með hernaðarlegum afskiptum af miðausturlöndum séu Bandaríkin að trufla þróun þeirra og framkalla róttæka trúarhyggju og klerkastjórnir í þeim heimshluta.
Hvernig heim viltu?

Ramesh Thakur spyr í International Herald Tribune, hvers vegna þurfti að slátra almenningi í Írak, þótt þar hafi ekki reynzt vera nein gereyðingarvopn og engin uppspretta skæruhernaðar á Vesturlöndum. Hann spyr, hvort heimurinn sé reiðubúinn að samþykkja, að Bandaríkin geti ákveðið, hvaða ríkisstjórnum beri að velta úr sessi. Hann spyr, hvort heimurinn sé reiðubúinn að heimila Bandaríkjunum að sundra fjölþjóðastofnunum, þar á meðal Sameinuðu þjóðunum, Atlantshafsbandalaginu og Evrópusambandinu, þremur mikilvægustu stofnunum laga og réttar í heiminum. Hann spyr, hvort heimurinn mundi sætta sig við nýtt Rómarveldi, eða taka saman höndum um að verða ekki Írak morgundagsins.
Hægri sinnuð hefndarkirkja

Giles Fraser skrifar í Guardian um grundvallarágreining í kristinni kirkju um eðli föstudagsins langa milli manna meginstraums kristinnar kirkju á borð við Desmond Tutu, sem prédikar fyrirgefningu og góðvilja, og ofstækismanna hefndar, stríðs og manndrápa, sem einkenna Bandaríkin í upphafi 21. aldar og eru raunar við stjórnvölinn þar í landi. Íslenzk lúterskirkja er nærri sjónarmiðum Desmond Tutu, en íslenzkir ofsatrúarsöfnuðir, sem reka sjónvarpsstöðina Omega, standa nær illum anda amerísku línunnar. Dæmigert fyrir afvegaleiðingu hinna síðarnefndu er að telja ritninguna boða, að Ísrael eigi að stjórna lýðum fyrir botni Miðjarðarhafs.
Samstarf um góð mál

Fengur væri að ríkisstjórn, sem næði auðlindum hafsins úr höndum forréttindaaðila með því að fyrna veiðiheimildir þeirra. Fengur væri að ríkisstjórn, sem stöðvaði skelfileg spjöll á víðernum landsins. Fengur væri að ríkisstjórn, sem stöðvaði þýlyndi gagnvart róttækum andstæðingum smáríkja, ráðamönnum Bandaríkjanna. Fengur væri að ríkisstjórn, sem stöðvaði aukna stéttaskiptingu, sem hefur einkennt allt of langt valdaskeið núverandi ríkisstjórnar. Stjórnarandstaða ætti að geta sameinazt um þessi góðu mál. Það er næg ástæða til að bjóða hana velkomna til valda í vor. Það tekst, ef kjósendur verða ekki of meðteknir af uppsprengdum loforðum um skattalækkanir, loforðum þeirra, sem ekki hafa notað tólf ára valdaskeið til að lækka skatta.
Þræla meira fyrir minna

Bandaríkjamenn vinna 1978 tíma árlega, níu vikum lengur en Evrópumenn, sem vinna 1628 tíma árlega. Bandaríkjamenn unnu raunar 199 tímum lengur árið 2000 en þeir gerðu árið 1973. Öll framleiðniaukning Bandaríkjanna á þessum tíma fór í að efla auðmagnið, en láglaunafólk hafði lægri rauntekjur árið 2000, en það hafði haft árið 1973. Venjulegur Norðmaður vinnur 29% minna en Bandaríkjamaður, en hefur þó aðeins 16% lægri tekjur. Evrópumenn hafa fimm-sex vikna sumarfrí, en Bandaríkjamenn aðeins tveggja vikna. Svona ólíkt er gildismatið austan og vestan Atlantshafs.

John de Graaf skrifar um þetta í International Herald Tribune.
Sannleikur í Borgarnesi

Sjálfsagt er að nota kosningabaráttuna til að minna á ruddaskap forsætisráðherra í garð forseta landsins og biskups. Sjálfsagt er að nota kosningabaráttuna til að minna á tilraunir forsætisráðherra til að tryggja, að þóknanleg gæludýr eignist rétt hlutabréf í réttum fyrirtækjum. Sjálfsagt er að nota kosningabaráttuna til að minna á afskipti forsætisráðherra af ritstjórum Morgunblaðsins til að tryggja auðsveipni blaðsins. Réttmæt er gagnrýni Ingibjargar Sólrúnar Gísladóttir í Borgarnesi á tilraunir forsætisráðherra til að stýra landinu með ógnunum, hótunum og fælingu. Vonandi verður núna bundinn endir á allt of langt valdaskeið einræðisherrans og skjálfandi undirlægja hans.
Andbandarísk viðhorf

Jeffrey E. Garten segir í International Herald Tribune, að Bandaríkin muni tapa utanríkisviðskiptum vegna Íraks, þótt bandarísk fyrirtæki sitji að verkefnum í Írak. Víða um heim séu menn farnir að sniðganga bandarískar vörur og bandaríska þjónustu. Hann telur, að andbandarísk viðhorf í heiminum séu annars eðlis en þau voru áður. Þá einkenndu þau fámenna hópa, en nú séu þau orðin að almannaviðhorfi um allan heim. Áður hafi menn verið andvígir því, sem Bandaríkin gerðu, en nú séu menn andvígir því, sem Bandaríkin séu. Andstaða við Bandaríkin sé að verða hreyfiafl alþjóðastjórnmála.
Gömlu brýnin bíta Blair

Robin Cook, fyrrum utanríkisráðherra Bretlands, sem nýlega sagði af sér sem forseti brezka þingsins, gagnrýndi í New Statesman harðlega Bandaríkjastuðning brezku stjórnarinnar. Hann segir, að sambúð stjórnar Tony Blair við róttæka hægri stjórn í Bandaríkjunum sé stærsta utanríkisvandamál Bretlands. Þessi árás kemur beint í kjölfar þess, að John Major, fyrrverandi forsætisráðherra Bretlands, sagði í Today þættinum í sjónvarpinu, að diplómatískur skaði Breta af völdum Íraksstríðsins sé óbætanlegur. Í greininni segir Cook, að samband Reagan og Thatcher hafi verið eðlilegt, þar sem þau voru á sama væng stjórnmálanna, en sama gildi ekki um Bush og Blair. Hann segir, að Bretland hafi einangrast í Evrópu og sé illa þokkað í þriðja heiminum vegna fylgispektar Blair við Bush.