arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Glámuheiði nyrðri

Frá botni Mjóafjarðar í Ísafjarðardjúpi til Dýrafjarðar.

Á Sturlungaöld var ekki jökull á Glámu frekar en í dag og því var leiðin um hana kölluð Glámuheiði. Þorvaldur Vatnsfirðingur fór 1213 norðan úr Ísafirði um Glámuheiði til Arnarfjarðar í aðför að Hrafni Sveinbjarnarsyni á Eyri. Þorvaldur sendi 1222 Hallbjörn Kalason út yfir Glámu á Sanda í Dýrafirði til Odds Álasonar til að hvetja hann til að letja Hrafnssyni til hefnda. Órækja Snorrason fór 1234 yfir Hestfjarðarheiði og Grunnvíkingar samtímis yfir Glámuheiði og fundust þeir í Arnarfirði innan við Eyri og fóru að Oddi Álasyni.

Byrjum í Heydal í Mjóafirði í Ísafjarðardjúpi. Þaðan fóru menn vestsuðvestur um Heydal og síðan vestur brekkuna fyrir vestan Skötufjarðargil. Síðan liggur leiðin beint vestur um Glámu. Förum norðan við Þingmannavatn og Sjónfríði. Þar liggur leiðin vestur og niður í Dýrafjörð meðfram Botnsá að Botni í Dýrafirði. Syðri leiðin um Glámu liggur úr botni Ísafjarðardjúps til Arnarfjarðar.

24,5 km

Vestfirðir

Nálægar leiðir: Grafaskarð, Skötufjarðarheiði, Hestfjarðarheiði, Lambadalsskarð, Gljúfradalur.

Skrásetjari: Jónas Kristjánsson

Heimild: Árbækur Ferðafélagsins
Glámuheiði

Frá botni Ísafjarðardjúps til Arnarfjarðar.

Nú á dögum er Gláma sjaldan farin. Í Árbók FÍ er leiðin niður í Dýrafjörð talin liggja norðar en hér er sýnt, fyrir norðan Sjónfríði og um Þingmannavatn. Sú leið er hér kölluð Glámuheiði nyrðri.

Á Sturlungaöld var ekki jökull á Glámu frekar en í dag og því var leiðin um hana kölluð Glámuheiði. Þorvaldur Vatnsfirðingur fór 1213 norðan úr Ísafirði um Glámuheiði til Arnarfjarðar í aðför að Hrafni Sveinbjarnarsyni á Eyri. Þorvaldur sendi 1222 Hallbjörn Kalason út yfir Glámu á Sanda í Dýrafirði til Odds Álasonar til að hvetja hann til að letja Hrafnssyni til hefnda. Órækja Snorrason fór 1234 yfir Hestfjarðarheiði og Grunnvíkingar samtímis yfir Glámuheiði og fundust þeir í Arnarfirði innan við Eyri og fóru að Oddi Álasyni.

Byrjum í botni Ísafjarðardjúps. Úr Ísafirði fóru menn suður á heiðina um Gjörfadal, þar sem heitir Skálmardalsheiði. Beygðu svo til vesturs eftir háheiðinni. Einnig mátti fara upp á heiðina úr öðrum fjörðum Ísafjarðardjúps, Mjóafirði, Skötufirði, Hestfirði og Álftafirði. Niður af heiðinni mátti fara í botn Dýrafjarðar og þaðan út á Sanda eða niður í botn Arnarfjarðar og þaðan út að Eyri. Þannig var farið kruss og þvers um Glámu. Hún var þjóðvegur þess tíma, allt í 900 metra hæð. Þetta var stytzta og fljótasta leið milli fjarða á Vestfjörðum.

Glámuheiði 41,5 km

Vesfirðir

Nálægar leiðir: Eyrarfjall, Skálmardalsheiði, Mjólká, Lokinhamrar, Göngudalsskarð, Kvennaskarð.

Skrásetjari: Jónas Kristjánsson

Heimild: Árbækur Ferðafélagsins
Glaðheimar

Frá Kirkjufelli á Fjallabaksleið nyrðri um Glaðheima að Klappargili á Fjallabaksleið nyrðri.

Hliðarleið norðan aðalleiðarinnar á Fjallabaki nyrðra.

Byrjum á þjóðvegi F208 norðan við Kirkjufell á Fjallabaksleið nyrðri. Förum norðaustur utan í Stóra-Kýlingi og um fjallaskálann Höllina að Tungnaá. Beygjum síðan í austsuðaustur eftir línuvegi að Jökuldalakvísl. Síðan suðaustur um fjallaskálann í Glaðheimum norður og austur fyrir Réttarhnúk að þjóðvegi F208 vestan við Klappargil.

8,4 km

Rangárvallasýsla

Skálar:

Höllin: N63 59.892 W18 55.016.

Glaðheimar: N63 59.084 W18 49.978.

Glaðheimar eldri: N63 59.122 W18 50.050.

Jeppafært

Nálægir ferlar: Fjallabak nyrðra, Landmannaleið.

Skrásetjari: Jónas Kristjánsson

Heimild: Útivistarkort
Gjátindur

Frá Skælingaleið á suðurbrún Eldgjár upp að Gjátindi.

Af Gjátindi er mikið útsýni.

Byrjum á Skælingaleið sunnan við Eldgjá. förum norðaustur og upp með gjánni á Gjátind sunnan gjárinnar.

4,1 km

Skaftafellssýslur

Jeppafært

Nálægir ferlar: Skælingar.

Skrásetjari: Jónas Kristjánsson

Heimild: Útivistarkort
Gjárétt

Frá rétt sunnan við Elliðavatn um Hjalla og Gjárétt til Sörlastaða í Hafnarfirði.

Vinsæl leið hestamanna á Reykjavíkursvæðinu. Hringurinn um Flóttamannaveg, Gjáréttarveg og vestan við Elliðavatn er 25 kílómetrar.

Förum frá rétt við Heiðmerkurgirðingu sunnan Elliðavatns. Förum skáhallt upp og suðvestur hlíðina á Hjallaveg í Heiðmörk. Áfram Hjallaveg suðvestur í Gjárétt. Þaðan vestsuðvestur á Kaldárselsveg. Norður af þeim vegi á slóð undir Sléttuhlíð norðnorðvestur að Sörlastöðum.

10,9 km

Reykjavík-Reykjanes

Skrásetjari: Kortavefur LH

Heimild: Kortavefur LH
Gjáin/Stöng

Frá þjóðvegi 32 við Hjálparfoss í Þjórsárdal að sama vegi við Hólaskóg.

Gjáin er gróðursæl vin í eyðimörk Þjórsárdals. Lindir og smáfossar eru í Rauðá, sem sprettur upp í Gjánni, rennur þar um blóm og hvannir, hraun og stuðlaberg. Stöng var bær Gauks Trandilssonar og fór í eyði í Heklugosi 1104. Þá lagðist af byggð í Þjórsárdal. Gaukur hafði átt vingott við húsfreyjuna á nágrannabænum. Löngu síðar var ort: “Þá var öldin önnur/ er Gaukur bjó í Stöng. / Þá var ei til Steinastaða / leiðin löng”. Árið 1939 var Stangarbærinn grafinn upp og byggt yfir hann, en hefur lítt verið við haldið. Þjóðveldisbærinn undir Sámsstaðamúla er frjálsleg eftirlíking Stangarbæjarins.

Förum frá Hjálparfossi til norðurs vestan og norðan með Skeljafelli eftir jeppavegi að Stöng. Síðan eftir sama vegi austur með Gjánni, norðvestur að þjóðvegi 32 við Þjórsá. Við Stöng er hestagerði og við Gjána er girðing, þar sem gæta má hesta meðan menn fara niður í Gjána til að skoða sig um.

10,8 km

Árnessýsla

Skálar:

Gjáin: N64 08.996 W19 44.195.

Nálægir ferlar: Hraunin, Ísahryggur.

Nálægar leiðir: Þjórsárdalur.

Skrásetjari: Jónas Kristjánsson

Heimild: Útivistarkort
Gíslagata

Frá Gíslholti í Kjós upp á Reiðhjallaveg á Reynivallahálsi.

Farið er um Dauðsmannsbrekkur, þar sem Magnús á Fossá sat fyrir ferðamönnum á 18. öld. Förum frá Gíslholti á landamerkjum Vindáss og Reynivalla norðaustur og upp með Gíslalæk að norðanverðu. Þar er greinileg gata, sem heitir Gíslagata. Þegar upp er komið, sveigjum við í austur og förum austur um Dauðsmannsbrekkur á Reiðhjallaveg, sem liggur frá Múla í Kjós að Fossá í Brynjudal.

2,2 km

Reykjavík-Reykjanes

Nálægar leiðir: Maríuhöfn, Reiðhjalli.

Skrásetjari: Jónas Kristjánsson

Heimild: Árbækur Ferðafélagsins
Gimbrafell

Frá Ingólfsskála norðan Hofsjökuls til Eystripolla og leiða niður í Skagafjörð og Eyjafjörð.

Förum frá Ingólfsskála í 840 metra hæð norður frá skálanum og síðan til austur fyrir norðan Ásbjarnarvötn, norðan við Rauðhóla og sunnan við Gimbrafell. Síðan að krossgötum í Skagafjörð og Laugafell. Um Hraunlæk og yfir Austari-Jökulsá á Eyfirðingavaði, að krossgötum Eystri-Pollaleiðar úr Eyjafirði í Laugafell.

27,6 km

Skagafjörður

Skrásetjari: Jónas Kristjánsson

Heimild: Útivistarkort
Gilsbrekkuheiði

Frá Syðri-Dal í Bolungarvík að Gilsbrekku í Súgandafirði.

Ekki talin hættuleg, en þó er sagt, að átján manns hafi einu sinni farist á heiðinni á leið frá jólagleði á Hóli í Bolungarvík.

Förum frá Syðri-Dal suður með Syðradalsvatni vestanverðu að Gili, síðan vestur og upp í Hrossahjalla og suðvestur á Gilsbrekkuheiði, í 580 metra hæð. Að lokum niður um Duggholu í Gilsbrekkudal að eyðibýlinu Gilsbrekku.

14,5 km

Vestfirðir

Nálægar leiðir: Geirsteinshvilft, Súgandi, Heiðarskarð, Grárófuheiði, Skálavíkurheiði.

Skrásetjari: Jónas Kristjánsson

Heimild: Herforingjaráðskort
Gilsárvatn

Frá Friðmundarvatnsleið norðan Deildartjarnar um Gilsárvatn að Kjalvegi sunnan orkuversins við Blöndu.

Þetta er gömul reiðleið, stundum kölluð Bugsvegur. Vestan við hana er leiðin um Úlfkelshöfða. Saman eru þessar leiðir gömul þjóðleið milli Vatnsdals og Blöndudals.

Byrjum á Friðmundarvatnsleið frá Blöndulóni að Svínadal. Förum frá norðanverðri Deildartjörn norður yfir Ásendalæk og síðan áfram norður milli Ásendatjarnar að vestan og Gilsárvatns að austan. Um 3 km norðan Gilsárvatns beygjum við til austsuðausturs að þjóðvegi F35.

11,5 km

Húnavatnssýslur

Jeppafært

Nálægar leiðir: Friðmundarvatn, Öldumóða, Úlfkelshöfði, Stóradalsháls.

Skrásetjari: Jónas Kristjánsson

Heimild: Árbók FÍ
Giljamúli

Frá Giljum í Vesturdal í Skagafirði um Giljamúla að Stafnsvatnarústum.

Hliðarleið á leiðinni suður í Orravatnsrústir.

Byrjum við þjóðveg F752 við Giljar í Vesturdal í Skagafirði. Förum suðsuðaustur upp Giljamúla milli Vesturdals og Giljadals. Förum suðaustur heiðina í Giljamýrar. Þaðan suður við Stafnsvatnarústir á Orravatnsrústaleið, sem heldur áfram suður heiðina.

15,1 km

Skagafjörður

Nálægar leiðir: Stafnsvötn.

Skrásetjari: Jónas Kristjánsson

Heimild: Herforingjaráðskort
Gilhagadalur

Frá Bugaskála við Aðalmannsvatn á Eyvindarstaðaheiði að Gilhaga í Skagafirði.

Eiríkur landnámsmaður í Goðdölum sendi Rönguð þræl á fjall í landaleit. Rönguður fór Gilhagadal og síðan um Blönduvöð á Kjöl. Hann fór suður Kjöl og fann í leirflagi fótspor að sunnan. Þar hlóð hann Rangaðarvörðu, sem fyrir löngu er týnd.

Dalurinn er oft talinn austasti hluti Skagfirðingavegar, sem lá um heiðar Húnavatnssýslu til Borgarfjarðar. Mælifellsdalur, sem er aðeins norðar, er hins vegar oft talinn austasti hluti Kjalvegar. Vegirnir mættust á þeim slóðum, þar sem nú er fjallaskáli við Galtará.

Förum frá Bugaskála til austurs fyrir sunnan vatnið, norðaustur yfir Háheiði og austur fyrir Vatnsfell. Síðan norður og niður í Vatnsfellsflóa í Gilhagadal, um hlíðina austan flóans og fram dalinn til norðurs, yfir Gljúfurá í gili og norðaustur og niður að Gilhaga í Skagafirði við veg 752.

23,2 km

Húnavatnssýslur, Skagafjörður

Skálar:

Bugaskáli: N65 13.183 W19 25.981.

Jeppafært

Nálægir ferlar: Mælifellsdalur, Eyvindarstaðaheiði.

Nálægar leiðir: Hraungarður, Fossakvísl.

Skrásetjari: Jónas Kristjánsson

Heimild: Herforingjaráðskort
Gestreiður

Frá Skjaldklofaleið ofan Skjöldólfssstaða á Jökuldal að Ferjuhyl á Jökulsá á Fjöllum.

Fyrr á öldum var þetta höfuðleið Austfirðinga yfir Jökulsá og einnig síðar til Möðrudals. Löngum var þetta póstleið Austfirðinga um Möðrudal. Skammt er af leiðinni norður að eyðibýlinu Gestreiðarstöðum, sem veitti ferðalöngum skjól á langri ferð milli byggða.

Í Ljósvetningasögu segir frá ferð Þorkels Geitissonar til Þorsteins Síðu-Hallssonar: “Um sumarið búast þeir heiman að með sex tigu manna hvorir og ríða til Jökulsár. En þá voru góð vöð á ánni víða. Þar skiptu þeir liði. Þorkell og Þorsteinn og þrír aðrir fóru alfaraleið til Vaðlaþings, en flokkurinn allur fór fyrir ofan Mývatn til Króksdals og Bleiksmýrardals og svo fyrir neðan heiði.” Þeir fóru yfir Jökulsá við Ferjufjall eins og Sámur í Hrafnkels sögu Freysgoða.

Byrjum við norðurenda Skjaldklofa ofan Skjöldólfsstaða á Jökuldal. Við förum vestur yfir þjóðveg 1. Síðan áfram til vesturs norðan við Lindarsel, sunnan við Þrívörður, norðan við Axlir og Einbúa, vestur um nyrðra Gestreiðarskarð, vestur Dyngjuskarð, um Dyngjudyr og Staðarás og síðan í Möðrudal. Þaðan suðvestur til Húshólsfells og austan við fellið að Kjalfellshnaus, síðan í Lónabotna og loks suðvestur að gömlum ferjustað á Jökulsá á Fjöllum við Ferjuhyl andspænis Ferjufjalli.

36,1 km

Austfirðir

Nálægir ferlar: Grágæsadalur.

Nálægar leiðir: Skjaldklofi, Skjöldólfur, Leiðaskarð, Byttuskarð.

Skrásetjari: Jónas Kristjánsson

Heimild: Útivistarkort
Geldingsárdrög

Frá slóðinni um Vatnahjalla að slóðinni upp úr botni Eyjafjarðar að fjallaskálanum Laugafelli.

Förum frá fjallaskálanum Berglandi á Vatnahjallavegi suður um Geldingsárdrög að slóðinni upp úr botni Eyjafjarðar til fjallaskálans í Laugafelli.

17,3 km

Eyjafjörður

Jeppafært

Skrásetjari: Jón Garðar Snæland

Heimild: Jón Garðar Snæland
Gerpisskarð

Frá Vöðlavík um Gerpisskarð til Sandvíkur.

Skarðið liggur hærra en Tregaskarð, er um 700 metrar, en greiðfærara og fært hestum. En það er töluverður krókur.

Förum frá Vöðlum í Vöðlavík austnorðaustur um Gerpisdal í Gerpisskarð. Þaðan norður og niður að Gerpisvatni og vestnorðvestur dalinn að Sandvíkurá og beygjum þar til norðausturs með ánni. Leiðin endar á Parti í Sandvík eða við sæluhúsið í Sandvík.

8,5 km

Austfirðir

Skrásetjari: Jónas Kristjánsson

Heimild: Hjörleifur Guttormsson
Geldingavellir

Frá eyðibýlinu Koti við Heklubraut um Geldingavelli að Hafrafelli við Eystri-Rangá.

Leið um Hekluhraun, víða einstigi.

Förum frá Koti um króka vestsuðvestur um Hekluhraun. Fyrst um Pálssteinshraun og síðan um Geldingavelli. Komum norðan að Hafrafelli og förum til austurs með því að norðanverðu að vegi F210.

16,2 km

Rangárvallasýsla

Nálægir ferlar: Knafahólar, Heklubraut, Hungurfit, Grasleysufjöll, Krakatindur.

Nálægar leiðir: Kirkjustígur, Tröllaskógur.

Skrásetjari: Jónas Kristjánsson

Heimild: Jónas Kristjánsson
Geldingatjörn

Frá Bringum í Mosfellssveit upp á Kóngsveginn til Þingvalla.

Var áður þjóðleið milli Mosfellssveitar og Þingvalla.

Byrjum við þjóðveg 36 neðan við Seljabrekku. Förum eftir jeppaslóð suðaustur að eyðibýlinu Bringum. Þaðan austnorðaustur fyrir norðan Geldingatjörn og síðan fyrir sunnan Leirvogsvatn. Austur um Illaklif og áfram austur að Þrívörðu. Þar mætum við Kóngsveginum, sem liggur áfram til Þingvalla.

10,3 km

Reykjavík-Reykjanes, Árnessýsla

Nálægar leiðir: Kóngsvegur, Illaklif, Mosfellsheiði.

Skrásetjari: Jónas Kristjánsson

Heimild: Árbækur Ferðafélagsins
Geldingafell

Frá fjallakofanum Egilsseli við Kollumúlavatn um Geldingafell og Eyjabakka að Glúmsstaðaseli í Fljótsdal.

Eyjabakkar eru stjarna þessarar leiðar, víðáttumiklir flóar með margvíslegum gróðri. Þeir eru ófærir hestum, þegar utar dregur.

Förum frá Egilssel norður Víðidal og síðan norðvestur Víðidalsdrög með Hnútu að vestanverðu. Úr dalbotninum förum við beint norður á Leiðaröxl og Marköldu. Þar sveigjum við beint vestur að fjallaskálanum í Geldingafelli. Frá skálanum förum við norðnorðvestur um Múlahraun að Eyjabökkum. Förum norður Eyjabakka og norðvestur meðfram Jökulsá í Fljótsdal um Hrakströnd og síðan út með Jökulsá að austan. Leiðinni lýkur við Glúmsstaðasel í Fljótsdal. Þaðan er stutt að þjóðvegi 934 um Fljótsdal.

36,8 km

Austfirðir

Skálar:

Hrakstrandarkofi: N64 50.851 W15 23.221.

Geldingafell: N64 41.682 W15 21.690.

Egilssel: N64 36.662 W15 08.718.

Nálægar leiðir: Aðalbólsleið, Sauðárvatn, Egilssel, Illikambur, Hofsdalur.

Skrásetjari: Jónas Kristjánsson

Heimild: Árbækur Ferðafélagsins
Geldingadragi

Frá Ferstiklu við Hvalfjörð um Geldingadraga að Drageyri í Skorradal.

Þessa leið nefnir Konrad Maurer Hálsveg, fór hana 1858. Um Geldingadraga lá gamla póstleiðin norður í land yfir Andakílsá á brú skammt frá Skorradalsvatni, um Hestháls að Hvítárbrú. Hörður hólmverji og Geir Grímsson fóru eftir jól ásamt fjörutíu manns um Álftaskarð og Svínadal og þaðan í Skorradal. Þeir leyndust um daginn en fóru til sauðahúsa um nóttina. Þaðan ráku þeir áttatíu geldinga sem Indriði átti uppi hjá Vatni. Er þeir nálguðust Geldingadraga brast á aftakaveður með snjókomu. Forustusauðirnir mæddust og vildi Geir þá hætta við allt saman. Hörður tók þá forustusauðina í sitt hvora hendi og dró þá upp Geldingadraga. Þannig er komið nafn heiðarinnar.

Förum frá Ferstiklu með þjóðvegi 520 alla leið að Drageyri.

14,1 km

Borgarfjörður-Mýrar

Bílvegur

Nálægar leiðir: Grafardalur.

Skrásetjari: Jónas Kristjánsson

Heimild: Herforingjaráðskort
Geitland

Frá Bergsstöðum í Miðfirði um eyðibýlið Geitland til Sporðshúsa í Víðidal.

Förum frá Bergsstöðum norðaustur um eyðibýlið Geitland, sunnan Miðfjarðarvatns, að þjóðvegi 1 vestan eyðibýlisins Sporðshúsa í Víðidal.

7,6 km Húnavatnssýslur

Nálægir ferlar: Húnaþing.

Nálægar leiðir: Hrútafjarðarháls.

Skrásetjari: Jónas Kristjánsson

Heimild: Herforingjaráðskort
Kennir stórþjófnaði

Einn af heimsins mestu þjófum hefur námskeið í Hörpu í maí á vegum íslenzkra starfsbræðra. Ekki er ljóst, hvort hann hyggst læra frumlegar aðferðir hér eða predika sínar kunnu aðferðir. Jordan Belfort var um aldamótin dæmdur fyrir fjársvik og peningaþvott. Hlaut fjögurra ára fangelsi og var dæmdur til að endurgreiða 110 milljónir dollara, tæpa þrettán milljarða króna. Af þessu öllu hefur Belfort hlotið tryllta virðingu bankabófa. Er eftirsóttur á ráðstefnur og morgunverðarfundi siðblindingja. Eina sérgrein getur hann kennt íslenzkum bankabófum. Það er, hvernig á að gera eigin börn gjaldþrota.
Í þá gömlu góðu daga

Vigdís Hauksdóttir saknar þess tíma, er þingmenn nutu virðingar og voru ekki ávarpaðir af puplinum. Það var í þá daga, þegar fundin voru upp orð á borð við háttvirtur og hæstvirtur. Núna er öldin önnur, þingmenn verða eins og aðrir að vinna fyrir virðingu sinni. Til dæmis með því að hóta ekki fólki og heimta brottrekstur þess. Til dæmis með því að fara vel með tungumálið og misþyrma ekki málsháttum. Hefðir skila sér ekki sjálfkrafa inn í nútímann, þegar þingmenn frekjast eins og smákrakkar. Vigdís, þú öðlast ekki virðingu fyrir að vera alþingismaður. Þú verður eins og aðrir að vinna þér hana inn.
„É’á’ða, é’má’ða“

Eins og margir bændasynir hatar Sigurður Ingi Jóhannsson umhverfið. Þráir að setja jarðýtur á það og virkja. Til að álver fái orku á tombóluverði. Lýsti vilja til að leggja niður umhverfisráðuneytið. Hatar ekki bara umhverfið, heldur beitir fólsku til að ná fram vilja sínum. Fannst ráðuneytisstjórinn ekki nógu auðsveipur við að ná fram gráðugum vilja sínum. Svældi gagnmerkan embættismann burt til að koma að meðfærilegri stjóra. Afturkallaði ádrepu, sem Stefán Thors hafði veitt embættismanni fyrir örðug samskipti. Ráðherra umhverfismála fer fram í gerræði og fólsku. “Éáða, émáða”-stefnan.
Samsafn ömurðar

Ég hef aldrei séð þvílíkt samsafn ömurðar og núverandi lénsherra landsins. Siðblindur hópur lygara, svikara og loddara dregur dám af Íslandsmeistaranum Sigmundi Davíð Gunnlaugssyni. Fæstir eru þeir þó eins staffírugir út í eitt. Sumir roðna, þá sjaldan þeir segja satt, einkum Frosti Sigurjónsson. Ofan á siðblinduna eru margir þeirra of heimskir til að gegna ábyrgðarstöðum. Aðrir eru of mikil fól til að hafa mannaforráð, svo sem Sigurður Ingi Jóhannsson. Sumir þjást af þessu hvoru tveggja, til dæmis Gunnar Bragi Sveinsson og Vigdís Hauksdóttir. Sannarlega fylking „óframfylgjanlegra ómögulegheita“.
Geithelladalur

Frá Geithellum í Álftafirði um Geithelladal að fjallaskálanum Leirási.

Athugið, að dalurinn heitir Geithelladalur, ekki Geithellnadalur.

Hvor hluti dalsins heitir eftir höfuðbóli hvors um sig. Jeppaslóðir liggja inn dalinn beggja vegna árinnar inn að fjallaskálanum Leirási. Landslag er fjölbreytt í þessum langa dal, trjágróður þó meiri í Geithelladal. Svo segir í Árbók FÍ 2002: “Áin er báðum [dölum] sameiginleg og ýmsir drættir í landslagi í dalnum svipaðir, berglög sem mynda ása ganga víða hallandi niður að ánni beggja vegna og bera sumpart hliðstæð nöfn. Augljósast er þetta þar sem fram koma litbrigði í líparíti og flikrubergslögum. Fjallgarðarnir hvor sínum megin ganga út frá Hraunum og eru báðir gilskornir, en norðan dalsins eru fjöllin jafnhærri en að sunnanverðu.; þar rís Þrándarjökull í 1248 m hæð …”

Förum frá Geithellum vestnorðvestur inn Geithelladal norðan ár um Einidal, Land og Virkishóla og síðan um Kambsel, Lönguhlíð og Þrándarholt og loks um Þormóðshvamma og Afrétt að fjallaskálanum Leirási.

21,2 km

Austfirðir

Skálar:

Leirás: N64 39.153 W14 57.842.

Nálægar leiðir: Fossbrekkur, Egilssel, Hofsdalur.

Skrásetjari: Jónas Kristjánsson

Heimild: Herforingjaráðskort
Geitaskarð

Frá Geitaskarði í Langadal um Geitaskarð í Laxárdal.

Upp frá Geitaskarði er um 300 metra brekka upp í skarðið. Eyðibýlið Skarðssel eða Holtstaðasel er í miðju skarðinu. Geitaskarð hefur verið stórbýli frá fornu fari. Þar hafa búið tólf sýslumenn.

Förum frá Geitaskarði norðaustur upp í Geitaskarð í 380 metra hæð og síðan norðaustur um skarðið til Laxárdals.

7,8 km

Húnavatnssýslur

Nálægar leiðir: Laxárdalur, Kirkjuskarð.

Skrásetjari: Jónas Kristjánsson

Heimild: Herforingjaráðskort
Geirþjófsfjörður

Frá Ósi í Mosdal í Arnarfirði um Geirþjófsfjörð í botn Trostansfjarðar.

Geirþjófsfjörður er sögusvið Gísla sögu Súrssonar. Um það segir í Wikipedia: “Meðal annars má sjá rústir nálægt bæjaránni sem sagðar eru vera af bæ Auðar, konu Gísla. Einnig hafa fundist tóftir sunnan við ánna sem taldar eru hafi verið fylgsni Gísla. Samkvæmt sögunni var Gísli veiginn á klettinum Einhamri þar sem hann varist liðsmönnum Eyjólfs gráa. Í samband við Alþingishátíðina 1930 var höggvin í Einhamar minning um Gísla Súrsson og Auði Vésteinsdóttur.”

Förum frá Ósi vestur með ströndinni um Lauganes og Brimnes. Síðan vestur á Langanes og suðaustur og inn Geirþjófsfjörð. Vestur og út með firðinum að sunnanverðu, fyrir Norðfjall og suðsuðaustur í Norðdal í Trostansfirði. Þaðan að þjóðvegi 63 í Sunndal í Trostansfirði.

37,6 km

Vestfirðir

Nálægar leiðir: Kirkjubólsheiði, Hokinsdalur, Dynjandisheiði Tóbakslaut, Lækjarheiði, Breiðaskarð.

Skrásetjari: Jónas Kristjánsson

Heimild: Herforingjaráðskort
Geirsteinshvilft

Frá Bolungarvík til Súgandafjarðar.

Förum frá Bolungarvík suður með Syðradalsvatni vestanverðu, vestur í Hrossahjalla, suður yfir Flatahjalla, um Geirsteinshvilft, niður í botn Súgandafjarðar.

12,5 km

Vestfirðir

Nálægar leiðir: Botnsheiði, Súgandi, Gilsbrekkuheiði, Heiðarskarð, Skálavíkurheiði, Grárófuheiði.

Skrásetjari: Jónas Kristjánsson

Heimild: Herforingjaráðskort
Geirhildarstígur

Frá Goðdölum í Skagafirði vestan Goðdaladals um Fremribug að Eyvindarstaðaheiðarleið.

Förum frá Goðdölum inn Vesturdal að Dalkoti fyrir sunnan Hlíðarstaðarétt. Beygjum þar til hægri upp hlíðarnar vestan við Goðdaladal. Höldum okkur vestan við gljúfur Vestari-Jökulsár um Fremribug að fjallaskálanum Hraunlæk í Fremribug. Rétt vestan skálans komum við á jeppaveginn suður Eyvindarstaðaheiði.

16,7 km

Skagafjörður, Húnavatnssýslur

Skálar:

Hraunlækur: N65 11.573 W19 02.973.

Nálægir ferlar: Eyvindarstaðaheiði.

Nálægar leiðir: Stafnsvötn.

Skrásetjari: Jónas Kristjánsson

Heimild: Herforingjaráðskort
Gásasandur

Frá Illugastöðum í Fnjóskadal að Þjórsá við Sóleyjarhöfða.

Bleiksmýrardalur er ófær jeppum. Bílvegurinn liggur austan Mjóadals, nær Skjálfandafljóti.

Sprengisandur var kallaður Gásasandur í Sturlungu. 1242 kom Þórður kakali út í Eyjafirði. Reið skjótt um Vaðlaheiði, suður Fnjóskadal og Bleiksmýrardal á flótta undan Kolbeini unga Arnórssyni. Fór suður Sprengisand til Rangárvalla að leita liðveizlu hjá Hálfdáni Sæmundarsyni á Keldum og systur sinni Steinvöru Sighvatsdóttur. Fallnir voru bræður hans og faðir í Örlygsstaðabardaga. Þórður kom félaus og vopnlítill úr Noregi og án fylgismanna. Ferðin suður Sprengisand var upphafið að linnulausum herferðum og blóðugum átökum, þar sem Þórður sigraði að lokum. Oftast var farið aðeins austar upp á Sprengisand, upp úr Bárðardal um Mjóadal og í Kiðagilsdrög.

Förum frá Illugastöðum í Fnjóskadal suður með þjóðvegi 833 vestan Fnjóskár að Reykjum og þaðan suður þröngan Bleiksmýrardal. Við eyðibýlið Skarðssel suðaustan undir Hágöngum kemur hér inn slóð um Gönguskarð úr Eyjafirði. Áfram höldum við Bleiksmýrardal um fjallaskálann Bleik og alveg upp úr suðurenda dalsins, þar sem við komum á Sprengisand. Þar komum við á jeppaslóð, sem liggur á Sprengisandsveg. Þeim vegi fylgjum við um Kiðagilsdrög og förum vestur fyrir Fjórðungsvatn að fjallaskálanum í Nýjadal vestan undir Tungnafellsjökli. Þaðan förum við vestur jeppaslóð, sem kallast Styttingur og liggur að stíflu í Háumýrum við Þjórsárlón. Þar getum við farið Arnarfellsleið yfir Þjórsá og síðan um Arnarfellsmúla, Nauthaga og Tjarnarver að fjallaskálanum í Tjarnarverum. Líklegri og almennari leið frá Háumýrum er austan Þjórsár um Eyvindarver, Biskupsþúfu og Ferðamannaöldu að vaðinu á Þjórsá við Sóleyjarhöfða. Þaðan er stutt að áðurnefndum fjallaskála í Tjarnarverum. Þaðan liggur vörðuð slóð suður afrétt Gnúpverja um fjallaskálana Bjarnalækjarbotna, Gljúfurleit og Hólaskóg niður í Þjórsárdal, þar sem brátt eru vöð á Þjórsá yfir á Land og Rangárvelli.

69,2 km

Þingeyjarsýslur, Rangárvallasýsla

Skálar:

Bleikur: N65 24.320 W17 46.405.

Bleiksbúð: N65 07.954 W17 52.103.

Sandbúðir: N64 55.920 W17 59.239.

Nýidalur: N64 44.103 W18 04.323.

Nálægir ferlar: Fnjóskadalur, Bíldsárskarð, Hellugnúpsskarð, Fjórðungsalda, Háöldur.

Nálægar leiðir: Bleiksmýrardalur, Gönguskarð vestra, Kiðagil, Miðleið, Kambsfell.

Skrásetjari: Jónas Kristjánsson

Heimild: Sturlunga