arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Landsbankinn sukkar

Ríkisendurskoðun gerir athugasemdir við nokkrar sölur Landsbanks í lokuðu ferli. Í ýmsum tilvikum telur hún, að bankinn hafi fengið of lítið verð fyrir eignirnar. Bankinn hafi ekki sýnt eðlilega aðgát og skynsamlegt verðmat. Er í eigu ríkisins, svo að hann kemur almenningi beint við. Þarna hafa opinber verðmæti rýrnað um milljarða að undirlagi Steinþórs Pálssonar bankastjóra, sem er frægur að endemum. Hefur þó ekki enn verið dreginn fyrir dómstóla eins og kollegar hans í Kaupþingi sáluga. Fræg er leynisalan á Borgun til Engeyinga, þar sem töpuðust milljarðar. Ríkisendurskoðun segir trúverðugleika bankans hafa þar verið stefnt í hættu.
Eftirgjafir í stjórnarmyndun

Píratar hafa þegar gefið eftir í tveimur mikilvægum atriðum við stjórnarmyndun. Gera ekki kröfu til að ráðherrar hinna flokkanna séu ekki jafnframt þingmenn. Og gera ekki kröfu til að afgreiða fyrst stjórnarskrá og hafa kjörtímabilið stutt. Ljóst var, að ekki yrði af nýrri stjórn með þessum tveimur atriðum. Að vísu á eftir að afgreiða eftirgjöfina í vefkosningu pírata. Á meðan væri æskilegt, að hinir flokkarnir fjórir áttuðu sig á, að óhófleg sérstaða í öðrum málum er ekki vænleg til árangurs. Séu þeir jafn fúsir og píratar að liðka fyrir í ágreiningi, er líklegt, að þessi eftirsótta fimm flokka ríkisstjórn komist fljótt á koppinn.
Lestur versnandi fer

Þegar ég var barn, var talið eðlilegt að kunna að lesa. Afi kenndi mér að lesa fjögurra ára. Fimm ára fór ég í forskóla og sex ára í skóla hjá frægri Kristínu á Bárugötu. Hún kenndi m.a. biblíusögur og landafræði. Ég var búinn að lesa þetta áður, enda var það algengt á þeim tíma. Man svo ekki, hvort ég lærði eitthvað í barnaskóla. Nú er þriðjungur barna talinn vera ólæs sér til gagns, þegar hann er kominn úr barnaskóla. Er sem sagt skemmra á veg komin tólf ára en ég var fjögurra ára. Eitthvað er bogið við þetta annað en tölvan og síminn. Fólk þarf þó að geta lesið á skjáinn eins og pappírinn. Getur ólæst fólk bjargað sér í lífsbaráttunni?
Brúnu umslögin

Bandarískir pólitíkusar hoppa yfir í sérhagmuni, þegar þeir hrökklast úr pólitík. Ósiðurinn byggist á loforðum um feitar stöður, þegar þeir sitja við samningaborð gagnvart sérhagsmunum. Líka farið að tíðkast hjá Evrópusambandinu, að yfirmönnum sé mútað með loforðum af þessu tagi. Hér er þetta byrjað. Einar K. Guðfinnsson verður forstjóri Landssamtaka fiskeldisstöðva. Og Katrín Júlíusdóttir er orðinn forstjóri Samtaka fjármálafyrirtækja, hafandi verið fjármála og efnahagsráðherra. Slík ráðning varpar skugga á allan feril pólitíkusa, er eiga sem ráðherrar að halda í skefjum sífelldum árásum gráðugra sérhagsmuna á veika almannahagsmuni.
Heimildir nýtast ekki

Fólk er ekki betur upplýst, þótt samskiptatækni hafi margfaldazt. Wikipedia og Google ættu að geta veitt svör um staðreyndir. Samt rífst fólk um staðreyndir án þess að skoða heimildir, sem Wikipedia og Google vísa á. Greiðari aðgangur að upplýsingum gagnast ekki, ef hann er ekki notaður. Þar að auki hafa áður meintar heimildir tapað vægi. Ljóst er að stjórnvöld ljúga, skýrslur ljúga, löggan lýgur og svo framvegis. Dæmin hrannast upp í leka á pósti stjórnvalda og bankatölum frá aflandseyjum. Engum er lengur að treysta. Misvísandi upplýsingar eru um flestan ágreining, til dæmis um stöðu múslima á Vesturlöndum. En fólk nennir ekki lengur.
Draga verður í land

Í vímu hagstæðra skoðanakannana fyrri hluta ársins horfðu Píratar fram á sigur í haustkosningunum. Höfðu smíðað stefnuskrá, sem var miðuð við stærri hlut en kom upp úr kjörkössunum. Ég sagði strax, að ekki þýddi að setja öðrum það skilyrði, að þeir mættu ekki velja þingmenn til ráðherradóms. Auðvitað töluðu Píratar bara um sig sjálfa, því þeir geta ekki stýrt öðrum flokkum, allra sízt ef þeir eru jafnstórir. Því er ljóst, að Píratar þurfa að slá af ýtrustu kröfum eins og aðrir. Þar eru engin atriði ófrávíkjanleg. Meðan Píratar eru sömu stærðar og vinstri græn og Viðreisn+Björt framtíð mun hamingjan felast í hænuskrefum.
Umbrotin í Evrópu

Er landnámsmenn komu hingað, blómstraði íslam meira en kristni. Cordoba á Spáni og Istanbul í Tyrklandi voru menningarmiðstöðvar Evrópu. Þar þróuðust fræði þess tíma. Þar laust saman trú og vísindum. Smám saman dró úr veldi múslima í álfunni, Márar hröktust frá Spáni og Tyrkir frá Balkanskaga. Er kaþólikkar voru að sigra múslima við Miðjarðarhafið, voru mótmælendur að sigra kaþólikka í norðanverðri álfunni. Miðaldir voru umbrotatími. Erfingjar sögunnar urðu Evrópumenn, sem urðu sigursælir um alla jörð. Frá þeim þróaðist nútími trúleysu og tækni. Fólk rakti menningu sína til Hellas. Má þakka múslimum fyrir að varðveita gríska arfinn um myrkar miðaldir.
Hún hefur vigt

Eðlilegt er, að hefðbundnir pólitíkusar séu hræddir við Pírata. Sá flokkur er öðru vísi smíðaður og með öðru hugarfari en hefðbundnir flokkar. Til dæmis hefur stefna flokksins smám saman orðið til í hópum flokksmanna og henni síðar verið breytt með sama hætti. Þetta veldur óróa, þegar píratar eru í samstarfi við aðra og þurfa að lúta samstarfinu frekar en nýjum vilja flokksmanna. Píratar þurfa að taka á vandamálum, sem stafa af brýnu samstarfi. Hitt er svo rangt, að píratar séu rugludallar. Birgitta er til dæmis rúmlega höfðinu hærri en aðrir íslenzkir pólitíkusar, þegar kemur að samskiptum við erlent mektarfólk. Hún hefur vigt.
Frexit eltir Brexit

Með Brexit og Trump siglir þjóðremba þöndum seglum. Bretland og Bandaríkin eru komin í þjóðrembda flokkinn með Rússlandi, Kína og mörgum smærri ríkjum. Næst eru forsetakosningar í Frakklandi, þar sem reiknað er með, að frambjóðandi Front National komist langt. Le Pen sem forseti gæti framið Frexit í stíl Brexit og þar með lamað evruna og Evrópusambandið. Víðs vegar um Evrópu eru fleiri andvígir innflytjendum en eru þeim meðmæltir. Þar á meðal eru Danmörk og Finnland. Meira að segja í Þýzkalandi eru þjóðrembingar með góðan byr. Eina birtan, sem skín inn í þessa myrku mynd, felst í, að fjölþjóðasinnar eru yngri en gömlu þjóðremburnar.
Að hugsa í lausnum

Stjórnarmyndun ætti ekki að snúast um, hver getur otað sínum tota harkalegar en hinir. Hún á að snúast um, að flokkar, sem eiga ýmislegt sameiginlegt, ákveði að gera málamiðlanir. Þannig er núna unnið í tilraun Katrínar Jakobsdóttur. Það eru samráðastjórnmál í stað átakastjórnmála. Eftir helgina verður komið í ljós, hvort þetta gengur upp. Séu einhverjir ekki í alvöru að semja, heldur að fara gegnum eins konar forleik, gengur þetta ekki upp. Það kemur þá í ljós, hverjir hugsa á þann veg. Utan frá að sjá eru sjónarmið þessara fimm flokka ekki svo ólík, að þeir geti ekki með góðum vilja náð samkomulagi. Málið er að hugsa í lausnum.
Harðgreint hörkutól

Þótt Katrín Jakobsdóttir brosi blítt, er hún harðgreint hörkutól. Lætur ekki segja sér fyrir verkum. Hún er miklu klárari en Bjarni Benediktsson. Til dæmis mun hún ekki lúta vilja Steingríms Sigfússonar við myndun ríkisstjórnar. Hún er ekki háð kvótagreifum frekar en öðrum frekum miðaldra körlum. Sé til sáttaleið fimm flokka í markaðsvæðingu fiskikvótans, mun hún geta samið við Viðreisn eins og aðra. Ríkisstjórn með bófaflokkunum er kannski einfaldari í smíðum, en mundi ekki verða Vinstri grænum til gæfu. Píratar verða ljúfir við hana, enda hafa þeir þegar mælt með henni sem forsætisráðherra. Og hún mun vinna hraðar en Bjarni Ben.
Takmörk samræðustjórnmála

Gott er, ef hægt er að innleiða meiri samræðu- og samstarfsstjórnmál á alþingi í stað uppþota og málþófs. Fólk verður þó að átta sig á, að samræður í vinsemd eiga sér takmörk, þegar sérhagsmunir eru í húfi. Kvótagreifar hafna markaðslausnum í sjávarútvegi. Eru jafnvel enn að heimta, að ríkið borgi hluta af launum áhafna. Yfirgangur greifanna á sér engin takmörk og bófaflokkar alþingis taka mið af því. Sjálfstæðisflokkurinn mun áfram iðka sömu stjórnmálin, hvað sem tautar og raular, og Framsókn jafnvel líka. Því dugir ekki að ætlast til meiru af samræðupólitík en samstarfi fimm stjórnarflokka. Það eitt er mikilvægt markmið komandi alþingis.
Veruleikinn birtist hægt

Flókin röð tilrauna til stjórnarmyndunar dregur hana á langinn. Á móti kemur í ljós, hvar eru helztu sáttaefni og ágreiningsefni flokka. Nú sést til dæmis, að Sjálfstæðisflokkurinn er bófaflokkur, sem hafnar markaðsrekstri í sjávarútvegi. Og að Viðreisn og Björt framtíð eru hörð á markaðsrekstri. Þegar Katrín Jak fær umboðið, kemur í ljós, hvar Vinstri græn standa í uppboðum veiðileyfa og öllum fiski á markað. Þá kemur líka í ljós, hversu langt er hægt að ganga í innleiðingu nýrrar stjórnarskrár. Líklega eru allir sammála innspýtingu fjár í heilsukerfið. Litlu skiptir, hvernig fer með þjóðaratkvæði um EBE, aðild verður ekki samþykkt í náinni framtíð.
Spillingin gafst upp

Mörgum sárnaði eðlilega, þegar Björt framtíð fór strax á bólakaf í viðræður við aflandseyjakónginn um myndun ríkisstjórnar. Enda kom ekkert út úr þeim viðræðum annað en tveggja vikna seinkun. Sjálfstæðisflokkurinn tekur ekki í mál að efna til markaðsbúskapar í sjávarútvegi og þar við situr. Ef allt er með felldu á Bessastöðum, verður Katrínu Jakobsdóttur núna falin tilraun til stjórnarmyndunar. Píratar hallast að stjórn undir forsæti hennar. Samtals hafa þeir tveir flokkar tuttugu þingmenn og þurfa því að leita liðsinnis Viðreisnar með sjö þingmenn og miðflokkanna með aðra sjö. Slík stjórn ætti að geta komið á markaðslögmálum í sjávarútvegi.
Sjálfvirkur einkagróði

Rafræn skilríki einfalda starf stofnana og fyrirtækja og spara fyrirhöfn. Samt á almenningur að borga fyrir þau. Áður fyrr hafði fólk íslykil og það var alveg nóg dulkóðun. Þá var stofnað einkafyrirtæki um rafræn skilríki, fyrst auðkennislykil. Hann var frír og því verður hann lagður niður um áramót. Þá fer fólk að borga fyrir hvert sinn, sem það skoðar heimabankann. Fyrstir eru bankarnir og svo koma aðrir. Fólk er skyldað til að hafa rafræn skilríki. Einkafyrirtæki græðir á tá og fingri út á einkaleyfi frá fjármálaráðherra einkavinanna. Gefið er hlutverk ríkisins, svo að pilsföldungar geti okrað á því eina, sem þeir kunna, – að stela.
Treystir ekki þingflokki

Össur Skarphéðinsson var naskari í morgun en aðrir álitsgjafar. Tók eftir, að Bjarni Ben valdi sér aðstoðarmenn og flokksritarann í viðræðurnar um nýja ríkisstjórn. Óttar Proppé valdi hins vegar þingmenn. Össur útskýrir réttilega, að Bjarni gerir þetta til að geta samið við aðra flokka. Með Kristjáni Þór eða Jóni Gunnarssyni væri ekki hægt að semja um fiskikvótann. Með Haraldi Benediktssyni væri ekki hægt að gera skárri búvörusamning. Þarna hefur hver þingmaður skyldur við eigendur sína, ekki við kjósendur. Með tæknifólki getur Bjarni samið. Og síðan reynt að reka samninginn ofan í kok á flokksbræðra sinna á alþingi.
Vill mannbæta Bjarna Ben

Ósætti er komið upp hjá Bjartri framtíð um framhald myndunar ríkisstjórnar með Sjálfstæðis. „Ég tel, að við eigum enga samleið,“ segir Páll Valur Björnsson, stjórnarmaður í Bjartri framtíð og fyrrverandi alþingismaður. Páll Valur segir Bjarta framtíð vera róttækan mannréttindaflokk, umhverfisflokk og alþjóðlega sinnaðan. „Það var kosið út af Panamaskjölunum og þar var Bjarni,“ segir hann og vonar, að Óttar Proppé standi á forsendum flokksins. Óttar virðist stefna að hugarfarsbyltingu Bjarna, þannig að friður myndist á þingi. Því mun reyna á leikhæfni Bjarna Ben, þegar hann verður að þykjast vera hjartahreinn með öllu.
Kosningar nægja ekki

Í ljós kemur, að Íslendingar eiga erfitt með kjósa sig frá spillingunni. Eftir svínarí síðustu þriggja ára fær Sjálfstæðisflokkurinn þriðjung allra þingmanna. Er að mynda uppvakning ríkisstjórnar spillingar með því að skipta um hækjur. Því virðist vera langt að bíða endurræsingar landsins með nýju hugarfari og nýrri skiptingu þjóðartekna. Þjóðin er einfaldlega ekki undir það búin að ákveða sjálf örlög sín. Vill áfram fela þjálfuðum pólitíkusum að hafa vit fyrir sér. Þannig rýrna hinar miklu þjóðartekjur og hverfa í skattaskjól áður en allar koma til skiptanna. Það stafar einfaldlega af, að þjóðin treystir sér ekki til að stjórna.
Árás á heilsu aldraðra

Rannsókn árin 2015-2016 sýnir, að gamlingjar svelta á heilbrigðisstofnunum og líka heima hjá sér, fái þeir heimsendan mat. Tveir þriðju aldraðra sjúklinga á Landakoti þjást af næringarskorti. Venjulega er vannæring sjúklinga ekki skoðuð sérstaklega. Enginn næringarfræðingur starfar í heimaþjónustu eða á heilsugæslu. Heimsendur matur er ekki framleiddur með tilliti til næringar. Margir þurfa á næringardrykkjum að halda, en Sjúkratryggingar hafna yfirleitt óskum um slíkt. Af því leiðir, að öldruðum sjúklingum versnar hratt og þeir verða næmari fyrir alls konar sjúkdómum. Þetta er þáttur í árásum Sjálfstæðisflokksins á heilsu fólks.
Plato snýr sér í gröfinni

Þegar fólk talar um vestræna menningu, er oftast átt við langa fæðingu. Fyrst meðal grískra heimspekinga, síðar yfir til rómverskra, þaðan til múslima og loks frá þeim um spánskar menntaborgir til byltingar-stjórnarskráa Frakka og Bandaríkjamanna. Þetta er of mikil einföldun, helzt eru það betri háskólar sem láta vestræna menningu skara framúr íslamskri. En vestrænn nútími er meginpart enginn toppur á hugsun kynslóðanna. Hún er donuts og hamborgarar, söngvakeppnir, keppni í bolta, sápuóperur, brjóst og rassar, Donald Trump, Sjálfstæðisflokkurinn og Sigmundur. Lágkúra og neyzluhyggja er botn, en enginn toppur á tilverunni.
Spillingin skiptir um hækju

Í tæp fjögur ár hefur Framsókn verið hækja Sjálfstæðis í spillingunni. Hlutverkið hæfir Framsókn vel, en nú dugar hún ekki lengur, nánast fylgislaus. Hlutverkið er yfirtekið af Viðreisn með hjálp Bjartrar framtíðar. Sjálfstæðis getur haldið áfram að rústa innviðum samfélagsins til að einkavæða þá. Flokkurinn getur haldið áfram að nota lagasetningu til að færa fé frá fátækum til ríkra. Flokkurinn getur haldið áfram að leggja blessun sína yfir umfangsmikinn þjófnað kvótagreifa á auðlindarentu þjóðarinnar. Að þessu sinni eru hækjurnar einnota. Kjósendur þeirra láta ekki plata sig aftur. Svona fer, þegar kjósendur trúa kosningaáróðri flokka.
Hvað er þá í veginum

Samfylkingin sýnir ábyrgð með að hverfa frá afneitun stjórnarþátttöku og bjóðast til aðildar. Ég skil ekki tregðu pírata. Kunna að hafa skynsamlegar skýringar, sem ég hef ekki séð. Þeim ber að taka þátt í ríkisstjórn Katrínar. Píratar geta skipað fagfólk sem sína ráðherra, þótt aðrir flokkar vilji ekki fyrir sitt leyti. Þessir þrír flokkar eiga margt sameiginlegt með Viðreisn og Bjartri framtíð, að minnsta kosti á pappírnum. Í sumum tilvikum kunna pappírsgögn að vera marklítil. Allir vildu þessir fimm flokkar hverfa frá spillingunni, sem gegnsýrir Framsókn og Sjálfstæðis. Allir vilja þeir breyta kvótakerfinu. Hvað er þá í veginum?
Sameinast um siðvæðinguna

Pólitíska staðan er ekki lengur eins flókin og við álitsgjafar höfum haldið um skeið. Bjarni Benediktsson getur bara ekki myndað stjórn. Vegna þess að allir aðrir en sjálfstæðismenn telja hann tæpast viðræðuhæfan vegna Panamamálsins og fleiri grárra mála, sem ekki hæfa ráðherrum. Þess vegna hafa Viðreisn og Björt framtíð heimtað siðvæðingu, sem Bjarni getur ekki staðið undir. Þegar Framsókn er komin úr spilinu er spillingin einkamál Sjálfstæðisflokksins. Traustasta stjórnin í kortunum eru Vinstri grænir, Píratar og Viðreisn með hjálp smáflokkanna. Kominn er tími til að kanna, hvort hægri-mið-vinstri geti ekki sameinazt um siðvæðingu.
Hrósað upp í rjáfur

Ekkert bendir til stöðvunar á auknum straumi ferðamanna til Íslands. Þvert á móti sýna pantanir og flugáætlanir töluvert meiri fjölgun en er á þessu ári. Árið 2017 verður mesta ferðamannaár sögunnar. Bretar eru í kreppu, en ætla samt að koma fleiri en áður. Allar umsagnir ferðamanna eru jákvæðar. Stórkostlegt er að koma hingað og Íslendingar taldir vinsamlegir. Gistingu og mat er hrósað upp í rjáfur. Þetta er beinlínis hástig lífsins að mati margra. Engar líkur eru á, að þetta breytist á næstu árum. Við þurfum að vísu að gera fólki kleift að kúka og pissa og gera fleirum kleift að koma upp Airbnb heima hjá sér. Það bjargar þjóðarhag.
Bingó, ný stefna

Strax eftir lokun kjörstaða breyttust Viðreisn og Björt framtíð úr miðflokkum í hægri flokka. Þeir sóttust stíft eftir samstarfi við Sjálfstæðisflokkinn, en höfnuðu Framsókn. Sá flokkur breyttist eftir fall Sigmundar Davíðs flokksformanns úr hægri flokki í miðflokk. Allar þessar breytingar sýna, hversu lítið er að marka orð og stefnu hinna hefðbundnu flokka. Þeir líta flestir á kjósendur eins og erkifífl, sem þeir raunar eru. Allir eru þeir sammála um, að Píratar séu ekki stjórntækir, enda eru þeir hinir einu, sem segja kjósendum sannleikann. Slíkt gegnsæi þykir enn ekki nógu stofuhæft fyrir afæturnar, er liggja uppi á þjóðinni.
Stöðugleiki pilsfaldsins

Í kosningunum kom í ljós, að gömlu slagorð Íhaldsins virkuðu bezt. Stöðugleiki, staðfesta, traust. Þetta hafði betri áhrif á kjósendur en slagorðið: Endurræsing. Fólk kvartaði að vísu og kveinaði yfir meðferðinni á öldruðum og öryrkjum, yfir húsnæðisvandræðum unga fólksins og rústun Landspítalans. Þegar í kjörklefann var komið, valdi fólk samt heldur meintan stöðugleika. Einhvern veginn tókst Íhaldinu að telja fólki trú um, að það forði þjóðinni frá ókyrrð og tilraunum. Þjóðin er í hjarta sínu íhaldssöm og óttast breytingar. Leitaði skjóls hjá lénsherrum sínum. Fær því stöðugleika í svindlbraski og gjöfum ríkiseigna til pilsfaldafólksins.
Uppreisn alþýðunnar

Jæja, Trump hafði það, þvert á kannanir. Eins og Brexit líka, þvert á kannanir. Verðbréf falla í Bandaríkjunum eins og þau gerðu í Bretlandi í kjölfar Brexit. Alþýðan reis upp gegn yfirstéttinni, sem sér sitt óvænna. Gengi dollarsins sígur sennilega. Yfirstéttin titrar af skelfingu, lénsherrarnir sjálfir. Miklar hættur eru á ferðinni út af persónu Trumps. Hann virðist hafa talað á máli rauðhálsanna, sem fyrirlíta jakkalakkana. Alþýðan finnur misjafnan farveg, til hægri, vinstri eða á miðju. Hér á Íslandi lánaðist hún ekki, fólk hélt tryggð við kvalara sína, enda erum við ekki forustuþjóð í pólitík. Alþýðan hefur hér enn bara 15% fylgi.
Viðreisn laug sig inn

Viðreisn tókst fyrir kosningar að telja fólki trú um, að hún væri frjálslyndur flokkur á miðjunni. Margir vöruðu við þessum orðum, enda komu frambjóðendurnir flestir úr yfirstéttinni. Ég benti á, að fortíð frambjóðenda Viðreisnar benti til hægri stefnu. Þarna var fólk úr fjármálageiranum og frá samtökum atvinnurekenda. Eftir kosningar kom strax í ljós, að þetta var rétt. Kosnir þingmenn Viðreisnar komu fram í viðtölum og fluttu skoðanir, sem Sjálfstæðisflokkurinn þorði ekki að halda á lofti. Sögðu, að skattar væru ofbeldi. Að þjóð gæti ekki átt eignir. Þetta pólitíska trúarrugl er í Ayn Rand stíl á hægra jaðri nýfrjálshyggjunnar.
Meirihluti um uppboð kvótans

Ef við trúum stefnuskrám, er meirihluti á alþingi fyrir frjálsum uppboðum kvóta í sjávarútvegi. Aðeins Sjálfstæðis og Framsókn vilja standa vörð um gjafakvótann. Undir eðlilegum kringumstæðum ætti því að vera hægt að mynda ríkisstjórn um að breyta þessu kerfi. Önnur mikilvæg hugsjónamál ná ekki meirihluta, til dæmis ekki um 11% landsframleiðslu til heilbrigðismála og ekki um nýju stjórnarskrána. Slík mál mættu því bíða, þangað til kjósendur þroskast. Ekki eru því líkur á miklum framförum á þessu kjörtímabili. Meirihluti kjósenda hefur ákveðið, að svokölluð staðfesta sé mikilvægari en svokölluð endurræsing. Vonandi með minni spillingu.
Blokkirnar eru veikar

Ég sé tvær blokkir í pólitíkinni eftir kosningar. Öðru megin er hægri-íhalds blokk og hinu megin vinstri-frjálslynd blokk. Í fyrri eru Sjálfstæðis, Vinstri græn og Framsókn með 39 þingmenn alls + Viðreisn. Í síðari eru Vinstri græn, Viðreisn (aftur), Píratar, Samfylkingin og Björt framtíð með 34 þingmenn alls. Tilraun Pírata í þá átt tókst hins vegar ekki og fyrri blokkin virðist sennilegri. Til dæmis með því að skipta Framsókn út fyrir Viðreisn og Bjarta framtíð, með alls 32 atkvæðum. Virðist þó vera ákaflega tæpur eins manns meirihluti. Sumir flokkar geta talizt í báðum blokkum og Björt framtíð raunar í öllum blokkum, sem gæfu ráðherrasæti.
Finna ekki taktinn sinn

Sjálfstæðisflokkurinn fékk nægt fylgi til að kallast stóri flokkurinn. Nógu stór til að fá frumkvæðið að stjórnarmyndun. Þótt formaður flokksins sé landsþekktur braskari á gráa svæðinu með fé sitt í skattaskjóli á aflandseyju. Kjósendur vildu ekki refsa honum fyrir það og því erum við í þessari klípu. Fáir vilja starfa með spilltum flokki og sízt þeir, sem standa honum hugmyndafræðilega næst. Stjórnin er fallin og framsókn útskúfuð. Samt hefur fyrrverandi stjórnarandstaða ekki bolmagn til að sameinast um meirihluta. Vinstri græn, Píratar og Viðreisn finna ekki taktinn sinn og því erum við í þessari klípu. Kannski fram yfir nýársdag.
Heimska öfgafrjálshyggju

Skattar eru ekki ofbeldi, þótt Pawel Bartoszek og Heiðrún Lind Marteinsdóttir haldi það. Þeir eru aðferð manna til að búa til siðað samfélag, er heldur saman sem ein þjóð. Ríkið er stjórntæki samfélags, sem hafnar ofbeldi. Ríkið getur átt eignir og þjóðin sem slík getur líka átt eignir. Munurinn er einkum sá, að ríkið getur í vissum tilvikum selt ríkiseignir, en getur ekki selt þjóðareignir. Þær ber ríkinu að varðveita fyrir hönd þjóðarinnar. Séu þjóðareignir markaðsleg verðmæti, má leigja þær út fyrir markaðsverð. Rentan af því finnst með því að ríkið bjóði aðgang með frjálsum uppboðum. Möntrur öfgafrjálshyggju eru heimska.
Fólk þarf að rabba saman

Sé fátt athugavert við samstjórn Sjálfstæðisflokks og Vinstri grænna, til dæmis með stuðningi Pírata. Vinstri og hægri verða að læra að vinna saman í ríkisstjórn eins og í ýmsum minni valdastofnunum. Fráfarandi ríkisstjórn lagðist of mikið í öfgar. Til dæmis í lækkun kvótarentu og tilheyrandi niðurskurði í heilsukerfinu. Fólk verður að læra að setjast niður og leysa slíkan vanda yfir borðið í stað þess að öskra hvert á annað. Píratar hafa einmitt lagt til, að menn venji sig á að rabba saman. Tækifærið er ágætt, þegar nærri annar hver þingmaður er nýr í starfinu. Og ágætt, að hinar hefðbundnu andstæður byrji á samræðustjórnmálunum.
Fyrir siðað samfélag

„Skattar eru gjaldið sem við greiðum fyrir siðað samfélag.“ Þannig eru viðbrögð eðlilegs fólks við byrðum af samfélaginu. Allir greiða skatta eftir útreikningum, sem taka tillit til ýmissa sjónarmiða, svo sem jöfnunar. Siðblindir hugsa öðru vísi. Þeir segja: „Skattar eru ofbeldi“. Þeir segja líka: „Þjóðin getur ekki átt neitt“. Þetta eru möntrur upp úr kennslubókum öfgafrjálshyggjunnar. Notaðar til að verja gildandi skipan skattaívilnana fyrir ríka og kvóta fyrir ríka. Notaðar til að verjast kröfum um dreifingu auðs í samfélaginu og um markaðsverð á kvóta. Siðblindir vilja ekki taka þátt í siðuðu samfélagi, heldur bara tudda sér áfram.
Hættulegri en Íhaldið

Sjálfstæðisflokkurinn hefur alltaf verið meiri íhaldsflokkur en markaðsflokkur. Á þessari öld hefur þverstæðan komið upp á yfirborðið og orðið sýnilegri. Í raun hefur markaðshyggjan fremur verið kápa á herðum, en innihaldið verið drifið af pilsfaldi ríkisins. Flokkurinn aftengdist verkalýðsleiðtogum og kaupsýslumönnum markaðahagkerfisins og varð að pólitískum armi kvótagreifa í sjávarútvegi. Þannig stendur hann núna í vegi markaðsvæðingar sjávarútvegs, uppboði kvótans og öllum fiski á markað. Úr flokknum kvarnast kaupsýslumenn og sértrúarmenn markaðshyggju og safnast saman í Viðreisn. Sem er ekki síður hættuleg fátæklingum en Íhaldið.
Sár fátækt magnast ört

Rauði krossinn hefur látið gera rækilega rannsókn á íslenzkri fátækt. Í ljós kom, að 7-10% þjóðarinnar „búa við erfið kjör eða fátækt“. Þetta eru kannski um það bil 30.000 manns. Rosalega há tala, sem hækkar ört með aukinni stéttaskiptingu. Láglaunafólk, öryrkjar og gamalmenni hafa alveg gleymst og húsnæðiserfiðleikum ungs fólks hefur ekki verið sinnt. Þúsundir barna lifa við varanlega fátækt. Ég endurtek: Þúsundir barna lifa við varanlega fátækt. Nú hefur þjóðin kosið óðan flokk stéttaskiptingar til forustu, ásamt með nýjum flokki, sem segir, að skattar séu „ofbeldi“. Við eigum því ekki von á góðu vegna firringar meirihluta kjósenda.