Lífið og dauðinn (BJ)

„Lífið er það sem gerist meðan maður er að hugsa um eitthvað annað.“ Eitthvað á þessa leið söng John Lennon, en hann stal þessu örugglega frá einhverjum öðrum. Auðvitað skiptir það ekki máli hver sagði þetta fyrst eða svosem hve mikið vit er í því. Þetta er eftirminnileg setning.

Á undanförnum vikum hafa tveir kennarar sem ég þekkti einu sinni vel kvatt jarðlífið. Svo vill til að báðir voru konur sem kenndu raungreinar. Brynhildur Kjartansdóttir kenndi stærðfræði og vélritun í Vogaskóla og Sigríður Theódórsdóttir kenndi eðlisfræði held ég í Menntaskólanum við Hamrahlíð. Mér fannst þær báðar ágætar því þó að ég hafi ekki kynnst þeim mjög mikið held ég að ég hafi þekkt þær býsna vel.

Brynhildur var umsjónarkennarinn minn þetta eina ár sem ég var í Vogaskólanum. Hún hélt alltaf mikið upp á mig af þremur ástæðum: 1) Ég var strákur, en henni fannst miklu meira til um stráka en stelpur. 2) Hún hafði haldið upp á Tómas bróður (sem líka var strákur) þegar hann var í Vogaskólanum heilum mannsaldri á undan mér. 3) Ég var alltaf til í að fara upp á töflu að reikna þegar hún spurði: „Hver vill reikna þetta dæmi?“

Brynhildur var stór og mikil kona en mamma sagði mér að hún hefði verið gullfalleg þegar hún var ung. Við gerðum svo mikið úr því bekkjarbræðurnir hve mikilfengleg hún væri að þegar mamma Gunna Magg. kom í foreldraviðtal varð hún fyrir vonbrigðum. Hún var geysilega ströng en strákarnir komust samt stundum upp með að reikna ekki heima en ef stelpurnar reyndu það máttu þær biðja guð að hjálpa sér.

Ég kunni ekki mikið á ritvél á þeim árum en stærðfræðin fleytti mér upp í átta í vélritun. Ekki man ég mikið eftir tímunum nema hvað við áttum að vélrita 20 fyrstu æfingarnar í bók Þórunnar Felixdóttur. Líklega hef ég klárað þær flestar, en ekki var ég mjög fljótur. Það var ekki fyrr en tölvurnar komu til sögunnar að ég fór að njóta mín á lyklaborðinu. Sérstaklega fannst mér erfitt að slá á kommuna yfir stafi og a-ið, litlu fingurnir voru máttlitlir á gömlu stífu ritvélina hans pabba.

Einu sinni var ég kallaður til skólastjórans og þurfti að sitja undir löngu og vitlausu eintali yfirkennarans, sem var mjög sár yfir því að nemendur úr Langholtsskólanum kæmu í skólann í eitt ár og fengju hærri meðaleinkunn en nemendur sem hefðu verið átta ár í Vogaskólanum. Brynhildur sat við borðendann og átti erfitt með að leyna glottinu yfir þessu þvaðri.

Mamma hafði verið í Kvenstúdentafélaginu í gamla daga og til þess að hjálpa drengnum sínum ákvað hún að verða virk aftur, en Brynhildur var í stjórn félagsins. Ekki spillti það. Að minnsta kosti skammaði Brynhildur mig aldrei, jafnvel þó að ég hefði ekki verið búinn að reikna heima.

Ég sá hana síðast í Hallgrímskirkju fyrir nokkrum árum. Þá kom hún til mín eftir messu og kynnti sig. Mér þótti vænt um það. Hún var einn af uppáhaldskennurunum mínum, þó að ég muni ekkert eftir því að hún hafi kennt sérlega vel í tímum. Hún lét mig læra sjálfan og það er einmitt það sem góðir kennarar gera.

Sigríði Theódórsdóttur eða Siggu Te sá ég fyrst vorið 1983. Hún var í fráfarandi stjórn Félags Raungreinakennara í framhaldsskólum, stjórn sem hafði setið í þrjú ár en var aðgerðalítil seinni árin. Á aðalfundinn komu örfáir kennarar og einhverjir höfðu gefið kost á sér í stjórn en enginn vildi vera formaður. Björn Búi stakk þá upp á mér, en ég hafði ekki komið á fundinn mjög metnaðarfullur, ætlaði bara að fylgjast með fundarstörfum. Einhver kennari úr Menntaskólanum við Sund maldaði í móinn og talaði um „samvirka forystu“. Ég held að hann sé núna í Samfylkingunni. Þá kom Sigga Te til skjalanna og sagði: „Benedikt verður náttúrlega formaður“ og þar með var það ákveðið.

Ég vissi ekkert hver þessi kona var en mamma sagði mér að þær hefðu verið vinkonur í gamla daga og að Sigga væri mikill kommi. Þessi ár sem ég var formaður í félaginu talaði ég oft við Siggu og við vorum alltaf sammála.

Kannski finnst einhverjum skrítið að ég sé að kalla fullorðna konu Siggu Te, en hún var alltaf kölluð það af þeim sem ég þekkti og mér fannst það ósköp vinalegt. Þegar ég kenndi var ég strangur kennari og gerði kröfur til nemenda. Flestir kennarar sem þá kenndu þjáðust af jafnaðarmennsku og í skólastefnu ráðuneytisins stóð skýrum stöfum að ekki mætti „mismuna nemendum eftir andlegu eða líkamlegu atgervi.“ Við vorum þrjú á móti þessu bulli, Sigga Te, Jón Hafsteinn Jónsson kennari við MA og ég. Jón var enn meiri kommi en Sigga og þegar hann talaði um Einar Olgeirsson ljómaði hann allur. Mér fannst það athyglisvert að þeir einu sem voru á sömu línu og ég voru gamlir stalínistar. Afar gott fólk og miklir vinir mínir.

Það eru örugglega meira en fimmtán ár síðan ég sá Siggu Te síðast. En mér þykir vænt um að hafa fengið að kynnast skemmtilegri og metnaðarfullri konu af gamla skólanum. Skóla sem ég hefði betur átt heima í en þeim nýja með jafnaðarstefnunni.

...

Út í allt aðra sálma. Ég gefst ekki upp þó að móti blási og kaupi geisladiska með Paul McCartney. Mogginn er að bulla um að deilur séu um hvort hann eða John hafi samið A Day in the Life. Lennon samdi aðallagið og McCartney stubbinn: „Woke up, fell out of bed ...“ Þetta hafa þeir báðir sagt, en þessi börn á Mogganum kunna ekki bítlafræðin nógu vel.

En ætli McCartney þyki ekki leiðinlegt hvað hann er alltaf hallærislegur meðan Lennon var alltaf töff? Ég læt tvær myndir af hvorum um sig fylgja máli mínu til stuðnings.

Ég held að það sé eitt gott lag á nýju plötunni og nokkur sæmileg. Ekkert frábært. En eins og Lennon sagði: „Since youve gone youre just another day.“

Benedikt Jóhannesson