Hann má vera þar sem hann vill (JGH)

„Hann ræður því hvar hann hefur sín fyrirtæki skrásett,“ sagði Árni Mathiesen í tíufréttum RÚV um þau orð Björgólfs Thors Björgólfssonar, að til greina kæmi að flytja Straum-Burðarás til útlanda, t.d. til Englands eða Írlands. Þessi viðbrögð Árna hafa vakið talsverða athygli og sitt sýnist hverjum. Sumum finnst þetta með því besta sem hann hafi látið út úr sér – öðrum finnst að hann hefði átt að telja upp að tíu áður en hann léti þetta flakka. Sjálfum fannst mér þetta tiltölulega saklaust hjá honum og þetta var ekki sagt í neinum skætingi. Þetta er hins vegar funheitt mál sem menn skulu passa sig á - og það er engin ástæða til að hafa það í flimtingum.

Árna fannst hins vegar nett hótun í þessu hjá Björgólfi Thor, sem og það var, og svaraði til baka nokkuð kokhraustur undir gömlu formerkjunum um að pólitíkusar láti nú ekki peningamenn ráðskast með sig. Árni sagði að þessi ríkisstjórn hefði stuðlað að stórauknu frelsi hjá bönkunum og ekki væri verið að snúa þar við blaðinu. Eftir stendur hins vegar hvort Árni Mathiesen fjármálaráðherra hafi ekki hlustað á Geir H. Haarde forsætisráðherra á Viðskiptaþingi nýlega. Þar var annað hljóð í strokknum. Þess vegna þyrftu þeir Geir og Árni helst að bera saman bækur sínar þegar Árni kemur til landsins.

Geir H. Haarde forsætisráðherra sagðist á Viðskiptaþingi vilja halda stóru fyrirtækjunum heima – sem og flestum eignarhaldsfélögum – því ríkissjóður hefði verulegar tekjur af þessum fyrirtækjum. Hann boðaði í ræðu sinni betra Ísland og umbætur í skattamálum og taldi eðlilegt að breyta ákvæðum skattalaga og leggja niður skattlagningu söluhagnaðar hlutabréfa líkt og gert er í mörgum nágrannalanda okkar. Hann sagði að þar með mætti ætla að þau eignarhaldsfélög, sem vegna þessa skatts, hefðu verið skráð í öðrum löndum, eins og Hollandi, sneru aftur til landsins. Hann taldi þetta alls ekki hafa tekjutap ríkisins í för með sér heldur myndi starfsemin flytjast aftur til landsins á nýjan leik. Þá sagði forsætisráðherra í ræðu sinni á Viðskiptaþingi að það væri glapræði að hækka fjármagnstekjuskatt í 18% og bætti við: „Það er sem sumir fáist ekki til að skilja að 10% af miklu er mun meira en 18% af engu.“

Ekki bar á öðru en að Björgólfur Thor, stjórnarformaður Straums-Burðarás, hefði allar prósentur á hreinu í ræðu sinni á aðalfundi bankans. Hann sagði að þau gjaldeyrishöft sem ríkisstjórnin hefði ákveðið að skella á íslensk fjármálafyrirtæki yrðu til þess að menn færu að kanna ýmsa möguleika. „Slíkar fyrirvaralausar breytingar knýja fyrirtæki á borð við Straum Burðarás til að kanna möguleika á að færa félagið til annars lands. Til greina koma bæði Bretland og Írland þar sem í boði er 12,5% tekjuskattur til 10 ára að lágmarki.“ Því má bæta hér við að tekjuskattur fyrirtækja á Íslandi er 18%.

Þegar Morgunblaðið gekk á Björgólf Thor eftir aðalfundinn sagði hann það ólíklegt að bankinn flytti úr landi. „En mér er skylt að segja hluthöfum frá því að það sé verið að skoða þetta sem eitt af þeim úrræðum sem við höfum ef það tekur að þrengja að starfsumhverfi okkar hér.“

Þetta er funheitt mál og satt að segja heitara og viðkvæmara en margur gerir sér grein fyrir. Auðvitað skiptir það miklu fyrir almenning á Íslandi að stóru fyrirtækin sjái sér hag í því að vera hér skrásett. Það þarf varla að ræða það! Gleymi menn því heldur ekki að það er auðveldara fyrir fjármagnið að flytjast á milli landa en fólk. Hagnaður bankanna fjögurra á síðasta ári var 206 milljarðar króna og má lauslega áætla að þeir greiði um 35 til 37 milljarða króna í tekjuskatt. Er það ekki meira en helmingurinn af Símapeningunum frægu (66,7 milljarðar kr.) sem stjórnmálamenn hafa dundað sér við að úthluta út og suður – m.a. í vegagerð og hátæknisjúkrahús?

„Það er sem sumir fáist ekki til að skilja að 10% af miklu er mun meira en 18% af engu.“

Jón G. Hauksson

[email protected]