arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Veröld sem var (BJ)

Það sem flestir muna eftir frá því að þeir voru litlir var hvað veðrið var gott. Eiginlega var alltaf sólskin á sumrin. Heimurinn var einfaldur hjá okkur Íslendingum. Malargötur, skurðir, lítil kók og lakkrísrör. Þetta eru bernskuminningar frá sjöunda áratugnum.

Ég var að reyna að rifja það upp hvort einhver af þeim sem voru þekktir menn í gamla daga væru enn á lífi. Núna þýðir „í gamla daga“ áður en ég varð tíu ára gamall. Flosi Ólafsson var einn þeirra sem uppfyllti þetta skilyrði. Það er ekki langt síðan ég fór yfir það með Vigdísi hver söguþráðurinn væri í Biedermann og brennuvörgunum. Ég man vel eftir leikritinu í útvarpinu, en Flosi var einmitt í einu af aðalhlutverkunum. Hann var í Leikfélaginu Grímu. Hann gat verið skemmtilegur karl.

Rúnar Júlíusson var líka frægur þegar ég var lítill. Hann uppfyllti það að vera sameign þjóðarinnar rétt eins og Flosi. Nú eru þeir báðir dánir löngu áður en fólk sættir sig við. Auðvitað eru einhverjir enn á lífi frá þessum tíma sem hægt var að líta á sem sameign þjóðarinnar. Raggi Bjarna er þekktasta dæmið hugsa ég. Gunnar Eyjólfsson er annar. Sem betur fer hefur ekki allt horfið.

Í fljótu bragði man ég ekki eftir neinum landsþekktum stjórnmálamanni frá því fyrir 1965 sem er enn á lífi. Sigurður Bjarnason var reyndar allþekktur sem ritstjóri Morgunblaðsins, alþingismaður og sendiherra, en hann var aldrei í fremstu röð íslenskra stjórnmálamanna. Hann er reyndar eini maðurinn sem sat á þingi þegar Ísland varð lýðveldi sem er enn á lífi. Hann er löngu horfinn úr sviðsljósinu.

Tveir landsþekktir hagfræðingar frá þessum árum eru enn á lífi þeir Jóhannes Nordal og Jónas Haralz. Jónas skrifar enn í blöð og mætir í viðtöl. Fáir ná að halda góðri heilsu og kröftum svo lengi, en Jónas varð nýlega níræður.

Öll viljum við gjarnan stöðugleika. Kaupmaðurinn á horninu var lengi vel tákn um að ekki væri allt í veröldinni hverfult. Svo hvarf hann. Með ævintýrum útrásarvíkinganna hvarf heil veröld. En það er sumt enn til síðan í gamla daga þó að við gleymdum öllu um stund í heimi einkaþotna og atvinnumannaliða.

Þjóðin fór í fimm ára ferðalag út í heim, en skyndilega hafði hún gleymt erindinu og hvert hún ætlaði. Og þegar hún kom heim aftur var gamli heimurinn ekki lengur á sínum stað.

Benedikt Jóhannesson

www.heimur.is/benedikt
Að fortíð skal hyggja (BJ)

Að undanförnu hef ég verið að lesa fornsögurnar, nánar til tekið Flateyjarbók. Hafi ég einhvern tíma efast um að höfundar þessara bókmennta hafi verið snillingar er sá vafi algerlega horfinn. Ein þeirra sagna sem ég hef aldrei áður lesið er Grænlendinga saga. Þar segir af ferðum Leifs heppna og annarra til Vínlands. Sú frásögn er miklu merkilegri en ég áttaði mig á, bæði vegna lýsinga á staðháttum þar sem Leifur tók land og líka vegna þess hvernig skrælingjum er lýst og viðureign við þá. Einkenni á mörgum fornsögum er að engir tungumálaerfiðleikar eru þó að kappar fari víða. Í Grænlendinga sögu koma þau tvisvar fyrir. Í annað skiptið hverfur Tyrkir, ráðsmaður Leifs, og þegar hans er leitað finnst hann loks en mælir þá á þýðverska tungu, sem menn skildu ekki. Hann var þá orðinn ofurölvi af vínþrúgum sem hann fann. Síðar er þess getið að í samskiptum við skrælingja skyldi hvorugur mál hinna.

Í Færinga sögu eru mörg gullkorn. Sagt er um mann að hann hafi verið íþróttum hlaðinn. Ekki þarf þar árar um að draga, þegar ekki þarf að efast um eitthvað. Sagt er frá því að jarl hafi verið vinsæll mjög í Noregi, enda frjálsræði mikið. Herkvaðning og skattpíning eru illa þokkaðar. Hnitmiðaðar mannlýsingar gefa manni strax hugmynd um hvernig einstaklingarnir voru. Í örstuttu máli er sögð löng saga, saga sem nútímarithöfundar þyrftu margar blaðsíður til þess að segja. Líklega hefur það verið helsti kostur þess hve kálfskinnið var dýrt að menn neyddust til að vera knappir í máli.

Um helgina fór ég í nokkrar kirkjur og virti fyrir mér altaristöflur og legsteina. Þar kom í ljós að ekki höfðu menn alltaf verið búnir að teikna upp textann sem koma átti fyrir áður en pensillinn eða meitillinn voru komnir á loft. Skiptingar eins og dó-ttir komu fyrir og í lok ritningargreina voru öll orð skammstöfuð, þeim til hrellingar sem ekki kunnu þær fyrir. Mér er sagt að í fornum handritum sé líka mikið um skammstafanir. Mörg gátan sem heldur enn fyrir mönnum vöku stafar af misritun eða skammstöfun í gamla daga.

Með í kirkjuferðinni voru sex Norðmenn frá Gaulum í Sognfirði. Það er ekki langt frá fæðingarbyggð Ingólfs Arnarsonar. Þegar við ókum framhjá Gaulverjabæ áttaði ég mig á því að líklega eru Gaulverjar þeir sem koma frá Gaulum. (Í Asterix-bókunum var látið eins og Gaulverjar væru Gauls eða íbúar Gallíu, en á fullorðinsíslensku heitir sá þjóðflokkur auðvitað Gallar). Ingólfur hafði vetursetu í Ölfusi, sem lengi hefur valdið mönnum höfuðverk, en líklegasta skýringin er sú að Ölf-us sé í raun Elvu-ós. Reyndar blasir það við þegar maður matast í Hafinu bláa við ós Ölfusár. Þessa skýringu las ég reyndar í norskri bók, ef ég man rétt.

Sá eini sem ég veit til að hafi ætlað að endurskrifa bók í Íslendingasagnastíl er Halldór Laxness í Gerplu. Honum fannst hins vegar svo gaman að hann gat ekki hætt og bókin varð allt of löng. Hann hefði betur þurft að koma sinni sögu á dýrt kálfskinn.

Þess vegna er pistill dagsins stuttur.

Benedikt Jóhannesson

www.heimur.is/benedikt
Leiðin úr örvæntingunni

Ofuraflið sem leysist úr læðingi þegar innbyrgð reiði brýst út getur valdið íslensku þjóðfélagi slíkum skaða að enginn hefur áður kynnst slíku hér á landi. Eyðileggingin gæti orðið gífurleg og sárin sem eftir sitja á þjóðarsálinni gróa seint. Skynsamir ráðamenn leggja nótt við dag að leysa skammtímavanda og vilja geyma þau mál sem þeir telja að geti beðið. Þjóðin vill hins vegar fá skýra stefnu strax.

Stjórnmálamenn verða að losa sig úr viðjum úreltra hugmynda og móta stefnu sem fólk skilur. Á Austurvöll koma þúsundir óttasleginna einstaklinga til þess að fá útrás. Fólk sem skilur ekki hvað er að gerast og telur að ekkert sé gert til þess að forða því að tjónið verði enn meira. Stjórnvöld geta ekki leyst vandann á skömmum tíma, en þau geta létt óvissunni af þegnunum. Til þess þarf ríkisstjórnin strax að lýsa yfir eftirfarandi:

Fólk verður ekki borið út úr íbúðum sínum þó að það geti ekki greitt af lánum á næstunni. Bankar muni í einhverjum tilvikum eignast hlut í íbúðunum en fólki gefst kostur á að leigja þær áfram. Óttinn við að missa heimili sitt er óþolandi. Einhliða yfirlýsing um að íbúðir séu griðastaður fjölskyldnanna róar almenning.

Annar gjaldmiðill verður tekinn upp svo fljótt sem auðið er. Kannski er þetta flókið og seinvirkt, kannski einfalt. Aðalatriðið er að stjórnvöld marki þá stefnu að krónan verði ekki sá myllusteinn um háls þjóðarinnar í framtíðinni sem hún er nú.

Skipuð verður ný forysta í Seðlabankanum nú þegar. Á þeim örlagatímum sem við lifum er nauðsynlegt að þeir sem eru í forystu í efnahagslífinu njóti trausts þjóðarinnar. Það traust ríkir ekki nú. Engum er greiði gerður með því að setjast nú á rökstóla um hvort vantraustið sé verðskuldað eða ekki. Traustið þarf að endurreisa strax.

Forsætisráðherra byrji sérhvern dag á því að halda fund með leiðtogum allra stjórnmálaflokka, forystumönnum af vinnumarkaði og öðrum sem halda þarf upplýstum. Á þessum fundum skýri hann frá stöðu mála og útdeili verkefnum. Það vilja allir góðir Íslendingar leggja sitt af mörkum til þess að leysa vandann. Blaðamannafundir verði haldnir í lok hvers einasta dags og þjóðinni haldið upplýstri.

Fenginn verður þekktur og vammlaus, erlendur maður til þess að stjórna rannsókn á aðdraganda kreppunnar. Rannsóknina þarf að hefja nú þegar og vinna hratt til þess að eyða tortryggni og sögusögnum.

Ríkisbankarnir fá skýr fyrirmæli um það að þeir skuli bjóða fyrirtækjum þar sem eitthvert vit er í rekstrinum að skuldum verði breytt í hlutafé. Með breytingunni minnkar hlutur núverandi eigenda í fyrirtækjunum, en þau fara ekki á hausinn. Án fyrirtækja er engin vinna fyrir einstaklingana. Þegar betur árar selur ríkið aftur sinn hlut.

Þjóðin veit að hún þarf að færa miklar fórnir. Hún vill vita að þær verði ekki til einskis. Þess vegna þarf að marka stefnu strax. Engin lýðræðisleg ríkisstjórn getur stjórnað ef hún nýtur ekki trausts þjóðarinnar. Oftast hafa stjórnir langan tíma til þess að sannfæra almenning. Nú er tíminn hins vegar að renna út.

Benedikt Jóhannesson

Greinin birtist í Morgunblaðinu 13. nóvember 2008
Áramótaheit (BJ)

Ég hef farið þrisvar í leikfimi á þessu ári. Þar af þrisvar á undanförnum fjórum dögum. Nei, það var ekki nýársheit. Enda virkar þetta engan veginn til þess að léttast ef einhver heldur það. Þvert á móti virðist heldur bætast við þyngdina, ef marka má vigtina (sem ég efast reyndar um). Þetta styður kenningu mína um að allar hefðbundnar tilraunir til þess að léttast séu dæmdar til þess að mistakast. Ég hef til dæmis tekið eftir því að það er yfirleitt feitara fólk sem drekkur diet kók en venjulegt kók. Það blasir við að diet kók er fitandi.

Reyndar verð ég að koma hér að ábendingu sem ég sá í grein um tíu einföld atriði til þess að grenna sig. Það er nóg að breyta smáatriðunum. Höfundur greinarinnar var 110 kíló í upphafi. Í lokin var hann 90 kíló.

Það var enginn vandi.

Í fyrsta lagi hafði hann áður fyrr alltaf drukkið tíu flöskur af kóki á dag (hann gat ekki um stærð). Hann hætti því og fór að drekka vatn í staðinn. Í

öðru lagi hafði hann alltaf borðað heilan poka af flögum yfir sjónvarpinu. Núna borðar hann bara handfylli af flögum á hverju kvöldi.

Ég man ekki atriði 3-10 en það var allt álíka einfalt.

Með þessu móti náði hann að létta sig um 7 kíló. Hinum 13 segist hann hafa náð með því að æfa í líkamsræktarstöðinni tvo tíma á dag, sjö daga í viku.

Flóknara var það nú ekki.

Reyndar hélt ég að það hefði verið enn einfaldara, hann hefði til dæmis látið taka af sér annan fótinn. Miklu fljótvirkari aðferð. Og fóturinn kemur ekki aftur. Það er einmitt það sem margir kvarta undan að ístran geri.

Ég hef hins vegar aldrei náð meira en 90 kílóum og þarf því ekkert að gera. Þess vegna fer ég bara í ræktina að gamni mínu. Ég sé að þar eru margir sjónvarpsskjáir og stöðvar sem ég vissi ekki að væru til. Ein er til dæmis NOVA TV. Ég reikna með að hún sé á vegum NOVA símafyrirtækisins. Ég ætla að fá mér NOVA síma. Á skjánum á NOVA TV er mjög mikið af flottum gellum. Hugsanlega eru þetta tónlistarmyndbönd, um það get ég ekki fullyrt því að það er ekkert hljóð með skjánum. Amk er ég NOVA maður héðan í frá.

Aftur að áramótaheitum. Ég strengdi auðvitað nokkur heit.

1. Ég ætla ekki að byrja að reykja á árinu. Ég hef aldrei reykt og 2009 verður ekki árið sem ég byrja.

2. Ég ætla ekki að auka kaffidrykkju á árinu. (Ég drekk ekki kaffi og hef ekki gert í fjögur ár. Byrjaði reyndar varla fyrr en 35 ára þannig að það var stutt sæla).

3. Ég ætla ekki að auka bjórdrykkju á árinu. (Sjá 2).

4. Ég ætla ekki að kjósa Frjálslynda flokkinn á árinu. (Sjá 1).

Fjögur heit er ágætt. Auðvitað gæti ég sagt eitthvað um heilbrigt og gott líferni en mér finnst áramótin ekki rétti tíminn til þess að hugsa um slíkt.

Kannski ég bæti því við að fara fjórum sinnum í leikfimi á árinu. Þá hef ég eitthvað að keppa að.

Benedikt Jóhannesson

Heimasíða mín

Greinar mínar um Evrópumál:

Fyrsta, önnur og þriðja

Minningargrein um Ólöfu Ben. frænku mína
Nú er komið 2009 (BJ)

Flestum fannst árið 2008 slappt ár. Ég verð að teljast í þeim hópi. Var hálfsmeykur þegar það byrjaði þó að ég bæri það ekki á torg. Sá ótti reyndist á rökum reistur. Samt var 2008 ekki alvont, en óþægilegt ár. Eitthvað var þó í lagi. eflaust miklu fleira en manni fannst. Best að rifja eitthvað upp.

Ég fór tvisvar til Stokkhólms í sömu vikunni, tvisvar til Englands, tvisvar til Frakklands. Aðalferðin var þó til Indlands. Ferðasagan þangað kemur fljótlega.

Þrisvar fórum við hjónin á Vestfjarðakjálkann á tveimur vikum. Við gengum á Eyjafjallajökul annað vorið í röð. Nú vorum við í betri þjálfun en vorið 2007. Ég gekk á Trölladyngju, Vaðalfjöll, Hlöðufell, Geirólfsgnúp (Geirshöfða frá sjó), Reykjafell og fleiri tinda tengda því og fjölmörg fjöll sem ég hafði gengið á áður. Líklega nálægt 26 fjallgöngum á um 15 fjöll.

Nú skrifaði ég vel yfir 200 greinar (þmt 50 pistla á heimur.is). Langflestar voru í Vísbendingu, en líka nokkrar í Ský.

Ég var á palli á fundi í Háskólabíói en náði ekki að gera meira en kynna mig. Mætti óvenjuoft í útvarp meðal annars í spurninga- og vísnaþátt. Eftir hann fékk ég símhringingu um að ég væri einn helsti hagyrðingur landsins. Það var skemmtilegt komment. Kannski komment ársins.

Kláraði tvær smásögur. Held þeim enn fyrir mig. Náði gulu stigi á píanó en þorði ekki í próf fyrir jól 2008. Hafði ekki æft mig nóg.

Eftirfarandi pistlar frá mér voru talsvert lesnir árið 2008,held ég:

nóvember 24 | Frestur er á öllu bestur (BJ) xml:namespace prefix = o ns = "urn:schemas-microsoft-com:office:office" /?

nóvember 17 | Lausnin (BJ)

október 19 | Steinn í lífsins götu (BJ)

ágúst 25 | Kæra dagbók (BJ)

ágúst 05 | Innipúkinn (BJ)

maí 18 | Heitir hún Oddný? (BJ)

apríl 07 | Frægð og frami (BJ)

mars 24 | Berlínarbollurnar (BJ)

mars 12 | Stutt ævi (BJ)

mars 03 | Ég er ekki að skilja þetta (BJ)

janúar 27 | Sköllótti borgarstjórinn (BJ)

Fjórar góðar frænkur mínar dóu á árinu. Nú síðast Ólöf móðursystir mín, en áður Guðrún Guðjónsdóttir, dóttir hennar og Ólöf Pétursdóttir og Ragnheiður Baldursdóttir. Mér þykir vænt um þær allar og á um þær góðar minningar.

Í ársbyrjun er gott að vera bjartsýnn. Flestum fannst árið 2008 örugglega frekar lélegt í heildina tekið. Samt hafði það sínar góðu hliðar. Það er okkar að gera það besta úr málunum.

Hamingjan felst í því að spila sem best úr þeim spilum sem maður fær á hendi hverju sinni. Jafnvel þó að það séu tómir hundar.

Benedikt Jóhannesson
Gauragangur

Skáldsaga Ólafs Hauks Símonarsonar, Gauragangur hefur átt lengri lífdaga en flestar aðrar unglingasögur. Kemur þar fyrst og fremst til að sagan er vel skrifuð og fyndinn og margir sjá eitthvað af sjálfum sér í hinni bráðskemmtilegu persónu Ormi Óðinssyni. Þá hefur ekki haft síður áhrif tvær velheppnaðar uppfærslur á sviði þar sem sagan var færð í söngleikjaform.

Kvikmyndin Gauragangur ætti síðan að viðhalda sögunni í nánustu framtíð, hvort sem það er til góðs eða ills því satt best að segja nær Gauragangur í kvikmyndgerð Gunnars. B. Guðmundssonar aldrei neinu flugi, neistann vantar. Myndin rennur samt vel í gegn enda varla hægt að klúðra Ormi Óðinssyni, sem er sem áður mjög eftirminnileg persóna, unglingur sem er illa haldinn af unglingaveikinni og heldur sjálfan sig misskilinn snilling, sem hann kannski er. Það sem aðskilur hann frá öðrum unglingum er að hann er fljótur til svars og gerða, stundum of fljótur, sem gerir hann að þeirri persónu sem okkur öllum þykir vænt um, enda góður strákur inn við beinið þó ekki beri hann það utan á sér.

Framvindan í myndinni er hröð og samtöl unglinganna vel unnin og skemmtileg. Stundum tekst að breiða yfir galla í bakgrunninnum sem ekki stenst þegar haft er í huga að myndinni á að gerast 1979. Þar er mest áberandi þau atriði þegar Ormur stendur fyrir framan húsið á Tjarnargötunni með tjörnina og umferðina í bakgrunninum. Allir sem muna þrjátíu ár aftur í tímann taka eftir ósamræminu, tala nú ekki um þegar nýmóðins strætó ekur yfir tjarnarbrúnna. Þetta ósamræmi ásamt fleirum, til dæmis klæðnaði unglinganna, leiðir hugann að því af hverju sagan var ekki færð í nútímann í kvikmyndinni, hún gengur alveg eins upp í nútímanum og fortíðinni og öll sviðsmynd hefði þá verið einfaldari í framkvæmd. Svo er það annað mál að unglingar dagsins í dag eru kannski ekkert að velta sér upp úr þessu og það er jú markhópurinn.

Af sviðsetningu frátaldri og klæðnaðinum þá er Gauragangur ágæt skemmtun og vel leikin þar sem fremstur fer Alexander Briem í hlutverki Orms. Hann nær virkilega góðum tökum á persónunni og sér til þess að enginn gleymir Ormi Óðinssyni um sinn.

Leikstjóri Gunnar B. Guðmundsson. Handrit: Gunnar B. Guðmundsson og Ottó B. Borg eftir skáldsögu Ólafs Hauks Símonarsonar. Kvikmyndataka: Tómas Tómasson. Tónlist Jón Ólafsson. Leikarar: Alexander Briem, Eygló Hilmarsdóttir, Hildur Arndal og Atli Óskar Fjalarson. 105 mín.

Hilmar Karlsson
Life as We Know It

Life as We Know It stendur ekki undir því að vera kölluð rómantísk gamanmynd. Fyrst og fremst er hún aldrei skemmtileg, hvað þá fyndin og söguþráðurinn sem á að heita rómantískur felst aðallega í því að við erum að fylgjast með tveimur sjálfselskum persónum sem kunna ekki að umgangast lítið barn. Það sem gerir það að verkum að hún fær þó tvær stjörnur eru aðalleikararnir, Katherine Heigl og Josh Duhamel og litlir þríburar sem fá það verkefni að leika eitt barn sem verður foreldralaust. Þrenning þessi hefur sjarma og útgeislun sem skilar sér til áhorfenda og breiðir yfir annars mislukkaða kvikmynd.

Aðalpersónurnar eru Holly (Katherine Heigl) sem gerir út veisluþjónustu með góðum árangri og þolir illa hvers kyns óreiðu og Eric (Josh Duhamel) sem ætlar sér að ná langt í upptökustjórn á beinum íþróttalýsingum og er mikill slóði í einkalífinu. Þau eiga góða vini, hjón með litla dóttur, Sophie, vini sem árangurslaust hafa reynt að koma þeim saman á stefnumót. Þegar foreldrarnir deyja í umferðarslysi kemur stendur í erfðaskrá þeirra að komi eitthvað fyrir þau eigi Holly og Eric að sjá um uppeldi Sophie. Þar sem þau þola ekki hvort annað þá gengur eins og við er að búast mikið á í barnauppeldinu og þarf ekki að hafa mörg orð um hver endirinn verður, allt samkvæmt bókinni og var ég þeirri stund fegnastur þegar myndinni lauk.

Það eru ekki margir leikarar sem koma úr sjónvarpinu yfir í kvikmyndirnar sem fullskapaðar kvikmyndastjörnur og hafa nokkrir slíkir farið flatt á því að hætta í vinsælum sjónvarpsseríum til að reyna fyrir sér í kvikmyndum, en Katherine Heigl og Josh Duhamel eru undantekningar. Heigl sem lék árum saman í Greys Anatomy og Josh Duhamel sem lék í Las Vegas í nokkur ár hafa á síðustu misserum verið að festa sig í sessi í kvikmyndaheiminum og þá aðallega í rómantískum myndum og þó ég hafi ekki séð þau áður í slíkum myndum þá ætla ég rétt að vona að árangurinn hafi verið betri en hér því annars verður leiðin brött niður á við. Heigl og Duhamel hafa útlitið og ágæta hæfileika og bjarga því sem bjargað verður í Life as We Know It en eiga þó land í land þegar frammistaða Söndru Bullock og Hugh Grant í slíkum kvikmyndum er höfð til hliðsjónar, svo leikarar séu nefndir sem hafa náð virkilega langt í rómantískum gamanmyndum.

Leikstjóri: Greg Berlanti. Handrit: Ian Deitchman og Kristin Rusk Robinson. Kvikmyndataka: Andrew Dunn. Tónlist: Blake Neely. Leikarar: Katherine Heigl, Josh Duhamel, Josh Lucas, Christine Hendricks og Alexis, Brynn og Brooke Clagett. 114 mín.

Hilmar Karlsson
The Next Three Days

The Next Three Days er enn ein misheppnuð Hollywood endurgerð franskrar kvikmyndar. Í þetta skiptið er það Pour elle frá árinu 2008 sem þótti með betri þrillerum þess árs, sem verður að dæmigerðri Hollywood afþreyingu sem skilur lítið eftir sig. Kemur á óvart að Russell Crove, sem varla hefur stigið feilspor, skuli láta hafa sig í slíkt innantómt spennudrama. Ekki vantar að hugmyndin er góðra gjalda verð, en myndin fjallar um heiðarlegan mann sem í örvæntingu sinni ákveður að frelsa eiginkonu sína úr fangelsi þar sem hún situr inni fyrir morð sem hún hefur ekki framið.

Í upphafi erum við komin þrjú ár aftur í tímann á heimili ósköp venjulegrar fjölskyldu sem á góða samverustund þegar lögreglan kemur askvaðandi og handtekur eiginkonuna, Lara (Elizabeth Banks), fyrir morð og bendir á að öll líkindi bendi til þess að hún hafi myrt yfirmann sinn. Hún segist saklaus og eiginmaðurinn, John (Russell Crove), trúir henni. Þremur árum síðar er Lara enn í fangelsi og hefur þrisvar sinnum verið synjað um endurupptöku á málinu. Þegar Lara reynir sjálfsmorð grípur John til þess örvæntingarráðs að reyna að frelsa hana úr fangelsi. Fær hann ráðleggingar frá fyrrum fanga (Liam Neeson) sem segir honum að ef hann fari út í slíka aðgerð þá verði hann að vera viðbúinn því að hann verði skotinn sjáist til hans. John lætur ekki segjast og næstu þrír dagar skera úr um hvort honum takist ætlunarverk sitt.

Það reynir mikið á Russell Crove í hlutverki Johns og finnst mér hann ekki alveg á þurru landi hvað varðar nútíma hasarhetju, kann betur við hann í fortíðinni sem Hrói höttur eða skylmingarþræll. Það vantar lítið upp á þungann í leik hans en hann er aldrei mjög sannfærandi. Það sama verður ekki sagt um Liam Neeson sem er mjög sannfærandi í hlutverki fangans fyrrverandi og bestur allra í myndinni.

Leikstjórinn og handritshöfundurinn Paul Haggis hefði átt að geta gert betur þegar fyrri afrek eru höfð í huga, en hann leikstýrði hinn frábæru Crash og litlu síðri In the Valley of Elah. Auk þess skrifaði hann handritið að James Bond myndinni Quantum of Solace. Í The Next Three Days fetar hann í sömu spor og þekktir leikstjórar spennumynda á borð við Tony Scott og Michael Bay, þar sem allt er gert út á hraða atburðarás og raunsæið látið liggja á milli hluta, en hefur ekki erindi sem erfiði. The Next Three Days er að vísu sæmilegasta afþreying ef hún er eingöngu skoðuð sem slík og veltir upp nokkrum áhugaverðum spurningum sem betur hefði mátt hlúa að. Er ég viss um um að ef Paul Haggis hefði haft minni pening milli handanna þá hefði hann gert betri kvikmynd.

Leikstjóri: Paul Haggis. Handrit: Paul Haggis eftir handriti Fred Cavayé og Guillaume Lemans . Kvikmyndataka: Stéphane Fontaine. Tónlist: Danny Elfman og Alberti Iglesias. Leikarar: Russell Crove, Elizabeth Banks, Liam Neeson og Olivia Wilde. 122 mín.

Hilmar Karlsson