Elítan vill Evrópu (BJ)

Kosningaúrslitin voru fyrirsjáanleg að hluta. Það var samt ekki fyrr en á síðustu vikunni fyrir kosningar að ég áttaði mig á því hve djúp óánægja hefur grafið um sig í Sjálfstæðisflokknum. Sjálfstæðismenn hafa trúað því að hægt væri að treysta flokknum og forystumönnum hans. Þess vegna var bankahrunið og eignahrun almennings sem fylgdi í kjölfarið gífurleg vonbrigði fyrir þá fjölmörgu sem trúðu því að hægt væri að treysta Sjálfstæðismönnum á vaktinni.

Hvers vegna fékk Landsbankinn að veðsetja þjóðina með Icesave reikningunum? Hvers vegna fengu bankarnir að fylla peningamarkaðssjóðina af rusli? Hvers vegna tók Seðlabankinn við haldlausum tryggingabréfum? Hvers vegna ... ?

Landsmenn voru sem lamaðir eftir áfallið. Stjórnvöld hikuðu og hikuðu. Aftur og aftur gaf þjóðin stjórnvöldum tækifæri til þess að taka á sig rögg, móta stefnu. Þess í stað var hikað lengur. Stundum verða menn að þora að taka af skarið. Enginn veit fyrirfram hvort það sem gert er besta lausnin. Það er hins vegar óásættanlegt að gera ekki neitt. Gamla stjórnin fékk að gera ekkert frá október og út janúar. Eftir fjóra mánuði var þolinmæði þjóðarinnar þrotin.

Við tók ný stjórn sem hefur gert ekki neitt í þrjá mánuði. Þjóðin hefur beðið eftir kosningum. Nú eru þær afstaðnar og leiðtogar flokkanna ræða málin í sjónvarpssal. Nú eru bankavextir um 20%, atvinnuleysi um 10% evran nálgast 175 krónur, hallinn á ríkiskassanum milli 150 og 200 milljarðar og fyrirtæki og einstaklingar sjá ekki fram úr augum vegna skulda. Hvaða þjóðþrifamál gátu flestir foringjarnir verið sammála um að yrði að leysa á sumarþingi?

Breytingar á kosningalöggjöfinni.

Það er auðvitað leiðin út úr kreppunni.

...

Sjálfstæðismenn kusu glæsilegan nýjan formann á landsfundi. Í heimanmund fékk hann ræðu Davíðs og styrkina frá FL Group og Landsbankanum árið 2006.

Við þessu var engin vörn. Þegar þetta bættist ofan á það sem áður hafði gerst gat útkoman í kosningunum ekki orðið nema á einn veg.

Ég hef heyrt í tugum Sjálfstæðismanna sem sögðu mér, nánast með tárin í augunum og kökk í hálsi að þeir gætu ekki kosið flokkinn eftir allt þetta. Enda fór það svo að flokkurinn missti meira en þriðja hvern liðsmann frá síðustu kosningum.

Á landsfundi Sjálfstæðismanna var greinilegt að meirihluti fulltrúa vildi ekki gefa forystunni umboð til þess að semja um Evrópumálið. Ég var á fundinum og skynjaði það vel að umræðan í þeim hópi var á þann veg að valið var milli þess að sitja hjá, eins og í raun var gert með þeirri ályktun sem samþykkt var, eða samþykkja að ganga ekki í Evrópusambandið.

Eftir landsfundinn lýstu fjölmargir Sjálfstæðismenn yfir miklum vonbrigðum með niðurstöðuna. Ég hef sjálfur haft efasemdir um að skynsamlegt sé fyrir stjórnmálaflokk að móta stefnu í máli þar sem skoðanir flokksmanna eru svo gjörólíkar. Stjórnmálaflokkar eru bandalög um almenna lífssýn. Sjálfstæðisflokkurinn styður einkaframtak og frelsi einstaklingsins. Fram til þessa hefur flokkurinn líka viljað skipa Íslandi í sveit vestrænna lýðræðisríkja. Á landsfundi taldi stór hluti flokksmanna að betra væri að einangra landið stjórnmálalega.

Þess vegna fannst mér nauðsynlegt að finna leið til þess að þessi skoðanaágreiningur skaðaði ekki flokkinn. Þverpólitísk samtök þar sem menn skrifuðu undir yfirlýsingu um að þeir vildu að sótt yrði um aðild að Evrópusambandinu og myntbandalaginu. Með því að lýsa yfir stuðningi við slíkt geta sjálfstæðismenn eins og aðrir lýst skoðun sinni opinberlega og þurftu ekki að kjósa aðra flokka í kosningunum til þess að styðja aðildarumsókn að Evrópusambandinu. Þannig var aðkoma mín að www.sammala.is. Fjölmargir flokksmenn hafa undirritað áskorunina.

Líklega hefur þessi leið gengið upp. Fylgi flokksins var íðvið meira í kosningunum en skoðanakannanir höfðu gefið til kynna. Engu að síður er það ljóst, að frá því í haust hefur stuðningsmönnum Evrópuaðildar fækkað í fylgismannahópnum eftir því sem fylgið hefur minnkað. Stór hluti þessa fylgis hefur ekki komið til baka. Það þarf miklu meira til. Það er lífsnauðsyn fyrir Sjálfstæðisflokkinn að afgreiðsla Evrópumálsins tefjist ekki. Því fyrr sem botn fæst í málið, því betra fyrir flokkinn.

Flestir virtust vissir um það að Evrópumálin væru ekki á dagskrá við þessar kosningar. Kannanir sýndu að flest var kjósendum ofar í huga. Samt komust þau inn í umræðuna síðustu vikuna fyrir kjördag.

Það kemur vissulega á óvart að nú virðist greinilegur þingmeirihluti fyrir því að láta reyna á aðildarviðræður. Líklega yfir 40 þingmenn. En munu þeir láta hagsmuni þjóðarinnar ráða framhaldinu eða eitthvað annað?

Þegar traust umheimsins á Íslandi hefur beðið þann skaða sem raun ber vitni er það forgangsmál að sýna að þjóðin vilji móta sér ábyrga stefnu í peningamálum og ríkisfjármálum. Auk þess hefur reynslan sýnt að þjóðin verður að eignast pólitíska bandamenn. Stöðugleiki er aðalatriðið í uppbyggingarstarfinu þannig að hér bresti ekki á flótti fólks og fyrirtækja. Aðildarumsókn að ES er stórt skref í rétta átt, en síður en svo eina skrefið.

Á sínum var talað um gáfumannafélagið í Alþýðubandalaginu til aðgreiningar frá verkalýðsarminum. Nú hefur Steingrímur J. Sigfússon ákveðið að taka upp svipað nafn um stuðningsmenn Evrópusambandsaðildar. Elítan vill Evrópu.

(Það kemur þessu máli auðvitað ekkert við en viku fyrir kosningar var maður að nefni Steingrímur Sigfússon í viðtali hjá Sölva Tryggvasyni á Skjá einum og sagði: „Ég lærði það dálítið snemma í stjórnmálum að sumir sem eru mikið á yfirborðinu, þeir reyna að koma svona merkimiða á andstæðinga sína“.)

Líklega tapaði Steingrímur nokkrum prósentum atkvæða daginn fyrir kjördag með því að lýsa þeirri eindregnu afstöðu sinni að VG myndu ekki styðja Evrópuumsókn í sumar. Það var þó heiðarlegt að gera það fyrir kosningar.

Auðvitað hefur hann skömm á elítunni. Ég sé að alþýðumenn í Sjálfstæðisflokki eru sammála honum.

Nú kemur í ljós hvort drottning elítunnar, Jóhanna Sigurðardóttir, kyngir þessum ummælum um sína flokksmenn.

Hún gæti leitt flokk sinn á „sigursælu undanhaldi“ eins og sagt var um Napóleon keisara eftir herförina til Rússlands.

Benedikt Jóhannesson