1921-1930

Eftir stríð streymdi gjaldeyrir úr landi. Í fyrstu var brugðist við með innflutningshindrunum, en þegar það dugði ekki til var gengið fellt á miðju ári 1922. Þar með varð skilnaður með íslensku og dönsku krónunni. Á þessum árum fylgdu mörg Evrópuríki harðri peningastefnu með það að markmiði að tengja gjaldmiðla sína aftur gulli. Í apríl 1925 gengi sterlingspundsins fest miðað við gull á sama gengi og fyrir stríð. Stefna Íhaldsflokksins 1924-1927 var í ætt við þetta. Stjórnin beitti aðhaldi í ríkisfjármálum og lagði áherslu á stöðugt verðlag. Gengi krónunnar stórhækkaði 1924 og fram á haust 1925, þegar það var fest. Gengi hélst síðan nær óbreytt gagnvart sterlingspundi fram til 1939. Á þessum árum fór verðlag lækkandi hér á landi. Fyrirtæki kvörtuðu undan hágenginu, en hlutfallslegt verðlag (raungengi) miðað við Bretland og Bandaríkin hélst tiltölulega stöðugt allt til seinni heimstyrjaldar.

Til voru þeir sem höfðu stórtækar áætlanir. Einn þeirra var Einar Benediktsson sem hafði miklar fyrirætlanir um virkjun fossa fyrir stóriðju á Íslandi. Lengst komust áætlanir um virkjun Þjórsár við Búrfell. Tvisvar er talið að hann hafi safnað nægu hlutafé til að hefja framkvæmdir, undir lok fyrra stríðs og 1926, en í bæði skiptin varð andstaða íslenskra stjórnvalda á endanum til þess að ekkert varð úr. Það var þó ekki svo að stjórnvöld styddu ekki við bakið á mönnum á þessum tíma. Árið 1925 samþykkti Alþingi að leyfa frjálsan innflutning á olíuvörum og í kjölfarið var Landsverslunin lögð niður. Sósíalistinn Héðinn Valdimarsson var í forystu fyrir Landsverslunina og var mikill talsmaður ríkisverslunar. Hann stofnaði fyrirtækið Olíuverslun Íslands hf. árið 1927 ásamt öðrum, þar á meðal starfandi fjármálaráðherra. Olíuverslun Íslands keypti síðan eignir Landsverslunarinnar og hóf innflutning á olíuvörum. Það má segja að þetta hafi verið fyrsta einkavæðing á Íslandi og um leið fyrsta ,,einkavinavæðingin“.

Árið 1921 var Elliðaárvirkjun vígð og rafveita tók til starfa í Reykjavík. Áður var rafveita á Seyðisfirði. Rafmagnið var í fyrstu einkum notað til lýsingar en áður hafði gas verið notað en það var lagt í pípum um Reykjavík árið 1910. Heitt vatn var leitt í Austurbæjarskólann árið 1930, en á næstu árum var hitaveita lögð í Landspítalann og nokkur hús í nágrenni hans. Hitaveita var svo lögð í stóran hluta bæjarins á stríðsárunum, en ekki í allan bæinn fyrr en á sjöunda áratugnum.

Þriðji áratuginn var erfiður útgerð og landbúnaði. Það kom niður á bönkunum, ekki síst Íslandsbanka. Snemma árs 1930 hríðféllu hlutabréf bankans á verðbréfamarkaði í Kaupmannahöfn. Upp úr því barst út sá orðrómur í Reykjavík að bankinn rambaði á barmi gjaldþrots. Þá héldu margir í bankann til þess að taka út innstæður sínar. Bankastjórnin fór þess á leit við stjórnvöld að ábyrgðust skuldbindingar Íslandsbanka, en innlán í Landsbankanum voru tryggð með ríkisábyrgð, samkvæmt lögum frá 1928. Ályktunartillaga þessa efnis hlaut ekki meirihlutafylgi á alþingi og var bankanum þá lokað. Á rústum hans var Útvegsbankinn stofnaður 1930, en þar varð ríkið stærsti hluthafinn. Ólafur Björnsson prófessor, sem ritaði sögu Íslandsbanka, taldi að bankalöggjöfin frá 1928 hefði skipt sköpum um endalok hans, en samkvæmt henni færðist seðlaútgáfa frá Íslandsbanka til Landsbankans. Telur Ólafur Landsbankann hafa misbeitt seðlaútgáfuvaldi sínu á kostnað keppinautar síns. Hann segir lokun Íslandsbanka sennilega mestu fjármálamistök hér á landi frá því að Íslendingar öðluðust forræði yfir fjármálum sínum. Það eru ekki lítil orð þegar horft er á ýmis önnur fjármálamistök sem hér hafa verið gerð.

Undir lok áratugarins hóf útvarpið útsendingar og þjóðin hlustaði af athygli á þennan nýja miðil sem alla tíð hefur einkennst af mjög metnaðarfullri dagskrá, svo metnaðarfullri að strax í upphafi var kvartað yfir hvað hún væri leiðinleg. Útvarpið hefði sennilega mátt taka Jóhannes Jósefsson til fyrirmyndar sem opnaði Hótel Borg sama ár 1930, sem var með stærstu húsum borgarinnar. Jóhannes hefur sennilega verið einn sá fyrsti á Íslandi sem bar eitthvað skynbragð á þjónustustjórnun því að á hverju borði hafði hann lagt miða með ávarpi til gesta þar sem hann bað þá um að segja sér ef þeir væru ekki ánægðir. Ásamt Hótel Borg voru Café Rosenberg og Hótel Hekla vinsælustu skemmtistaðirnir, þar sem landinn dillaði sér við lifandi tónlist. Hótel Borg hefur alla tíð síðan haft veglegan sess í skemmtanalífi Reykjavíkurborgar.