Fólkið fann að forsætisráðherra var misboðið og því var líka misboðið

Davíð Oddsson fer á kostum í viðtali í jólablaði Vísbendingar. Þar gagnrýnir hann svifaseinar eftirlitsstofnanir, ræðir um afskipti ríkisvaldsins og það hvort hann hafi misbeitt valdi við Búnaðarbanka-Kaupþing. Er þá fátt eitt talið. Jólablað Vísbendingar fæst í betri bókabúðum. Hér á eftir koma glefsur úr viðtalinu.

Svifaseinar eftirlitsstofnanir

Það er ekki vafi á því að eftir að markaðurinn varð frjáls og við-skiptaleg landamæri nánast hurfu þá eru þær stofnanir hér sem eiga að sjá til þess að lögum og reglum sé fylgt, s. s. Fjármálaeftirlitið, Ríkislögreglustjóri, Skattrannsóknarstjóri, Skattstofa og slíkir aðilar, mjög á eftir tímanum. Þeir sem starfa á markaðinum eru afar fljótir að finna nýjar leiðir sem hið gamla kerfi veit varla út á hvað ganga. Eftirlitsaðilarnir halda bara áfram að eltast við tuttugu og fimm kallinn hér og þrjátíu kallinn þar hjá Jóni og Gunnu sem er mjög ósanngjarnt ef það er síðan raunin að stórar upphæðir fljóta framhjá eftirlitinu. Ekki þannig að ég vilji að menn séu að eltast við alla hluti og gefa sér fyrirfram að menn séu að fara út fyrir öll mörk. Það er samt enginn vafi að þessi tilbrigði eru til eins og í hinum stóru skattamálum, þar sem menn eru að reyna að fela þetta allt saman með tengslum sínum við útlönd. Þeir ganga á svig við allar þær reglur sem hér gilda af því að eftirlitsstofnanirnar eru litlar og fámennar og hafa ekki náð að fylgjast eins hratt með breytingum og þeir sem starfa á markaðinum. Enginn vafi leikur á að í þeim efnum þurfum við að styrkja okkur og erum reyndar byrjuð á því. Fjármálaeftirlitið er að styrkjast og það er í æ nánara samstarfi við aðrar slíkar stofnanir í löndunum í kringum okkur.

Afskipti ríkisvaldsins

Það er auðvitað rangt, sem hér hefur verið haldið fram, að við séum með óvenjumikil afskipti af fyrirtækjum, það er öðru nær, því við höfum gætt mjög hófs í þeim efnum. Yfirvöld hafa rannsakað mál nokkurra fyrirtækja og kannski gert það í sumum tilvikum of gassalega, það má vel vera, en það er miklu oftar og harðar á þessu tekið annars staðar í veröldinni. Í Bandaríkjunum eru menn leiddir út í handjárnum ef svo ber undir og dómar eru oft stórir og þungir. Þegar hið nýja mál Kaupþings- Búnaðarbanka kom upp þá var það það fyrsta sem menn sögðu að enginn annar forsætisráðherra myndi skipta sér af slíkum málum með þeim hætti sem ég gerði. Þremur dögum seinna kom Göran Persson fram með alveg sömu sjónarmiðin í Svíþjóð og ég hafði haldið fram hér. Það var einmitt talað um að þeir sem væru farnir að starfa í Svíþjóð upplifðu allt annan anda í viðskiptalífinu, þar væri enginn svona hálfgalinn forsætisráðherra á ferðinni. Það eru auðvitað látalæti að segja að við höldum hér fastar utan um þetta en annars staðar, það er ekki svo. Þar sem þessi ágætu aðilar eru að starfa annars staðar, teljast þeir til smáfyrirtækja og kannski þess vegna vekja þeir ekki mikla athygli. En hér á landi teljast þeir til stórfyrirtækja margir hverjir og fara ekki alveg eftir leikreglum, að er það sem maður kann ekki að meta. Ekki þeirra vegna heldur vegna þess að það hefur vond áhrif á framtíð markaðarins. Ég trúi því að lipur og lifandi markaður sé til hagsbóta fyrir mig, þó að ég sé ekki í viðskiptum, eins og fyrir allan almenning. þannig er mér þvert um geð að þurfa að blanda mér í slíka hluti, hins vegar tel ég mér það skylt þegar einhverjir menn eru að reyna að eyðileggja það andrúmsloft sem hér hefur skapast og skemma það sem menn hafa verið að byggja upp. Þeir kunna sér ekki hóf og fara ekki eftir reglunum. Ég tala nú ekki um þegar menn eru farnir að brjóta lög.

Tjáningarfrelsið

Ég hef stundum verið gagnrýndur fyrir að tjá mig, t. d. fyrir afskipti mín af Kaupþingi- Búnaðarbanka. Þá heyrði ég menn segja, meira að segja kennara við Háskólann, að ég hefði beitt óhóflegu valdi. Ég horfði nú á þetta, ég er nú lögfræðingur og kann orðið eitthvað í stjórnsýslulögum, en það var engu líkara en ég hefði sent herinn á vettvang eins og því var lýst. Það eina sem ég gerði var að ég tjáði mig, bæði með orðum og athöfnum. Ég hvatti engan til þess að gera það sama og ég. Fólkið fann að forsætisráðherra var misboðið og því var líka misboðið. Ég beitti engan valdi sem mér er fært með lögum og reglum. Kannski er ég kominn eftir svona langan tíma í þannig stöðu að menn rugla þessu öllu saman. Ég tek til að mynda eftir því að mjög margir telja að ég hafi almennt ekki málfrelsi. Það sé stórkostlegt hneyksli ef ég segi nokkurn skapaðan hlut en allir aðrir megi tjá sig. Meira að segja forsetinn, sem á að vera sameiningartákn þjóðarinnar, hann virðist mega tjá sig um alla skapaða hluti en ég, sem er forystumaður í stjórnmálum, formaður stærsta flokksins, ef ég tjái mig þá telja sumir það vera eitthvað stórkostlega hættulegt, valdbeitingu af versta tagi.