Milk

Milk er saga borgar- fulltrúans, Harvey Milks, í San Francisco, sem var myrtur ásamt borgarstjóranum, George Moscone, af fyrrverandi borgarfulltrúa, Dan White, fyrir þrjátíu árum. Milk var fyrsti samkynhneigði karlmaðurinn sem kosinn var í borgarstjórn í Bandaríkjunum, alla vega sá fyrsti sem viðurkenndi kynhneigð sína. Á þessum árum var mikil herferð í gangi, sem stjórnað var af söngkonunni Anitu Bryant, þar sem lagt var til að samkynhneigðir kennarar fengju ekki að kenna börnum. Þessi herferð hafði allsstaðar mælst vel fyrir og lög voru sett í borgum og fylkjum. Nú var komið að Kaliforníu, þar sem Milk beitti áhrifum sínum af fullum kröftum til að koma í veg fyrir að slík lög yrðu sett og er þessari baráttu hans lýst á áhrifamikinn hátt í síðari hluta myndarinnar.

Milk gerist á átta árum, frá þeim tíma sem Harvey Milk (Sean Penn) ákveður að fara fyrst í framboð og þar til hann er myrtur, en hann tapaði slagnum nokkrum sinnum áður en hann hlaut kosningu. Milk rifjar sjálfur upp sögu sína þar sem hann situr einn og talar inn á segulband. Hann byrjar á fertugs afmælisdaginn þegar hann pikkar upp Scott Smith (James Franco) á járnbrautarstöð. Leið þeirra liggur til San Francisco, höfuðborg frjálslyndis og hippamenningu, sem löngu er liðin tíð. Hommar eru ofsóttir af lögreglunni og Milk fórnar skeggi og gallabuxum fyrir jakkaföt og hefur baráttu sína. Á leið hans í borgarstjórnina verður á vegi hans fólk, sem annaðhvort styður hann eða hatar hann, enginn millivegur, fyrir utan eina undantekningu, sem er fyrrum lögreglumaðurinn, Dan White (Josh Brolin), sem nær kosningu í borgarstjórn á sama tíma og Milk. White er flókinn persónuleiki, rangur maður á röngum stað og sterklega er gefið í skyn að þrátt fyrir púrítanayfirborðið sé hann í raun samkynhneigður.

Eins og flestar kvikmyndir Gus Van Sant þá hefur Milk hrátt yfirbragð sem passar sérstaklega vel þegar verið er að blanda saman fréttamyndum og leiknum atriðum. Virðist stundum eins og myndinni hafi verið naumt skammtað af fjármunum, en þegar betur er að gáð þá er það stíll Van Sant að hafa myndina brothætta, eins og hún sé stundum á mörkunum að fara yfir strikið. Milk heldur þó alltaf dampi og þessi aðferð Van Sant gerir myndina að áhrifamikilli lýsingu á lífi manns sem hefur mikla réttlætiskennd, flækir einkalífið full mikið að mati vina hans, en er með húmorinn í lagi og alltaf með bros á vör þó á móti blási. Milk er því óður til þess besta sem prýðir manninn um leið og hún sýnir fyrirlitningu og fordóma þeirra sem telja sig hafna yfir aðra í nafni guðstrúar.

Ekki er það þó stíll Gus Van Sant né áhrifamikil saga Harvey Milks, sem situr eftir þegar upp er staðið, heldur er það leikur Sean Penns í hlutverki Milks. Langt er síðan Penn sannaði sig sem afburðaleikari og hæfileikar hans njóta sín vel í hlutverki Milks. Penn er nánast í mynd allan tímann og með næmni fyrir persónunni lýsir hann á áhrifamikinn hátt manninum Harvey Milk, hvort sem er viðbrögðum hans út á við eða innstu tilfinningum. Mjög auðvelt er að sjá í gegnum brosið og húmorinn mann sem mörgum sinnum á lífsleiðinni hefur átt í baráttu við sjálfan sig en hefur að lokum fundið tilgang með lífi sínu, tilgang sem ekkert getur stöðvað.

Leikstjóri: Gus Van Sand. Handrit: Dustin Lance Black. Kvikmyndataka: Harris Savides. Tónlist: Danny Elfman. Leikarar: Sean Penn, Joss Brolin, Emile Hirsch, James Franco og Alison Pill. 124 mín.

Hilmar Karlsson