Æfingin skapar meistarann (BJ)

Ég lenti á ráðstefnu um helgina. Lenti er rétt. þó að það gefi til kynna að ég hafi verið að ráfa um bæinn og fyrir tilviljun verið kominn inn á ráðstefnu, svona rétt eins og menn lenda fyrir bíl. Ráðstefnan var á Selfossi og ég er sjaldan á röltinu þar. En þarna voru grunnskólakennarar í stærðfræði að hittast og ég var fenginn til þess að tala í pallborði um stærðfræði í lífinu.

Ég hef aldrei kennt í grunnskóla en hins vegar hefur verið talsverð stærðfræði í mínu lífi og það er líklega ástæðan fyrir því að ég var beðinn að koma. Yfirleitt segi ég alltaf já ef einhver vill fá mig til þess að tala einhvers staðar. Eins og mér finnst leiðinlegt á fundum, finnst mér gaman að hlusta á sjálfan mig tala. Oft undrast ég hvað ég er orðheppin, fundvís á snjallar líkingar og segi skynsamlega hluti.

Ekki er víst að þetta sé almenn skoðun. Um daginn skrifaði ég smásögu. Aðalsöguhetja er prestur sem er fenginn til þess að skíra barn í Hjómskálagarðinum. Ég bað Vigdísi konu mína að lesa söguna yfir til þess að vita hvort óhætt væri að setja hana fyrir almenningssjónir.

„Jú,“ hún dró seiminn. „Er þetta dæmisaga um Icesave?“

Að hugsa sér að ég skuli hafa atvinnu af því að skrifa og konan mín skilur mig ekki einu sinni.

Á leiðinni austur fyrir fjall velti ég því aðeins fyrir mér hvað ég ætti að tala um. Pallborð virkar yfirleitt þannig að maður svarar einhverjum spurningum sem snjall stjórnandi setur fram. Svo getur maður líka sagst vera sammála síðasta ræðumanni, en mjög andsnúinn því sem sagt var þar á undan. Enginn man hvað sagt er hvort sem er þannig að þetta virkar vel.

Til öryggis hringdi ég í son minn á leiðinni. Hann er ekki mikið í stærðfræði, held ég, en hann er talsvert í lífinu. Svo vel vildi til að þetta tvennt hafði blandast saman hjá honum einmitt í vikunni. Vinkona hans sagði við hann: „Ég skil aldrei hvað þú ert að tala um. Þú þarft alltaf eitthvað að blanda tölum í allt sem þú segir.“

Mér datt i hug að segja að það væri algengt vandamál að konur skildu mann ekki, en mig langaði til þess að vita hvað hann hefði sagt sem hefði farið út fyrir skilningssvið vinkonunnar.

„Það var eiginlega ekkert merkilegt. Ég sagði að það væru svona fifty-fifty líkur á að ég færi á fótboltaæfingu um kvöldið.“

Svona getur stærðfræðin blandast í daglegt líf saklausra stúlkna. Svo sagði hann mér líka frá meðfylgjandi mynd. Ég taldi að hún væri of erfið fyrir grunnskólakennarana, en vegna þess að þessa dálka les enginn með greindarvísitölu undir 200 læt ég hana fljóta með hér.

Á Selfossi var vel tekið á móti mér og ég hitti meðpanelista mína. Annar sagði mér að hann hefði vaknað klukkan 4.45 um nóttina til þess að semja erindið. Ég hélt að hann væri að grínast þar til hann byrjaði að lesa það upp.

Eftir 20 mínútur kom panelisti númer tvö með sitt innlegg. Hann var með glærusjóv.

Þeir stóðu báðir í pontu. Það fannst mér lítið pallborð.

Loks kom röðin að mér eftir þrjú kortér. Ég sat sem fastast við borðið (sem var reyndar ekki á palli). Mitt erindi var svona:

„Sagt er að einu sinni hafi þeir verið saman í London að tala um íslenska menningu Jón Baldvin Hannibalsson og Guðbergur Bergsson rithöfundur. Um þetta áttu þeir að hafa tíu mínútna framsögu hvor.

Fyrstur talaði Jón Baldvin og fór um víðan völl. Tæpum klukkutíma síðar settist hann aftur.

Þá kom Guðbergur upp og sagði: „Góðir áheyrendur. Umræðuefnið hefur verið tæmt.“

Mig langar til þess að gera orð Guðbergs að mínum.“

Svo þagnaði ég í drykklanga stund, en talaði svo a la Jón Baldvin. Mikið um lífið og lítið um stærðfræði.

Eftir þessa miklu speki alla spurðu ráðstefnugestir og komu með komment frá eigin brjósti. Flestir voru ánægðir með panelistana, en einn sagði: „Mér fannst inngangserindin mjög góð að flestu leyti.“

Bíddu hægur. Að flestu leyti. Var hann ánægður með hina tvo en ekki mig? Tveir af þremur eru flestir. Þetta hélt vöku fyrir mér á leiðinni aftur í bæinn.

Miklar umræður sköpuðust um hvort gott væri að æfa sig í stærðfræði. Drepa æfingarnar ekki niður áhugann? Líklega er það rétt. Ég heyrði um daginn auglýsingu frá Tónastöðinni: Drepleiðinlegar píanóæfingar komnar í miklu úrvali. Allir sem hafa lært á hljóðfæri vita hvað við er átt. En það verður enginn góður nema leggja á sig drepleiðinlegar æfingar.

Umræðan hafði leiðst að leikfimi og gagnsemi hennar. Enginn spyr: Hvers vegna lærum við leikfimi? þó að margir velti því fyrir sér hvers vegna stærðfræðin sé kennd. Ég gerði skoðanakönnun á staðnum hve margir hefðu farið í kollhnís undanfarið ár. Það var einn í fimmtíu manna hópi. Ekki veltir nokkur maður því fyrir sér til hvers við lærum að fara í kollhnís.

Niðurstaðan var sú að allir þyrftu að æfa sig þangað til þeir læra það sem að er stefnt og geta gert það léttilega. Eftir það er nóg að halda sér við af og til.

Baldur frændi minn Hafstað sagði frá því að Ragnhildur langamma okkar hefði kennt mömmu hans að lesa. „Og gerði það svo vel að hún kann það enn í dag.“

Eftir því sem leið á ráðstefnuna datt mér í hug að kannski yrði skilningur þeirra sem í salnum væru á efninu svipaður og grafið sem ég fékk frá Jóhannesi. Eftir því sem lengra liði á spjall okkar sveiflaðist skilningurinn frá 0 í 100%. Og svo aftur í núll.

Ég man eitt sem félagi minn í pallborðinu sagði: „Við viljum öll fara í vellaunuð störf og eignast skemmtilega vini. Svo endum við í skemmtilegu starfi og eigum vellaunaða vini.“

Benedikt Jóhannesson