Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga

Herra forseti. Framkoma hæstv. ríkisstjórnar í garð sjómanna, stjórnarandstöðunnar og Alþingis á þessum degi er sérlega fruntaleg. Hæstv. forsrh. hefur talað í fjölmiðlum í dag eins og til standi að setja bráðabirgðalög þó að Alþingi sitji að störfum. Málið ber allan keim af því að lagasetning hafi verið lengi í undirbúningi og aldrei hafi staðið til af hálfu útvegsmanna né ríkisstjórnar að leyfa sjómönnum að nýta samtakamátt sinn til að knýja fram úrlausn sinna mála. Ég mótmæli þessari framkomu við sjómenn, ég mótmæli þessari framkomu við stjórnarandstöðu, ég mótmæli þessari framkomu og lítilsvirðingu í garð Alþingis. Í ljósi þessa greiði ég atkvæði gegn afbrigðum og legg til að þetta mál fái venjubundna þinglega meðferð. 
            

Forseti biður gesti á pöllum að hafa hljótt.

Herra forseti. Við búum í lýðræðis- og þingræðisríki og það er lágmarksréttur þeirra sem í hlut eiga að fá að kynna sér mál. Í dag átti að knýja í gegn frv. um að banna verkfall sjómanna. Sjómenn hafa ekki fengið að kynna sér málið, þeim hefur ekki verið sýnt frumvarpið. Stjórnarandstaðan hefur ekki fengið að kynna sér málið, þingið hefur ekki farið yfir málið með eðlilegum hætti. Þjóðin hefur heldur ekki fengið að kynna sér þetta mál. Það er greinilegt að það var aldrei alvara af hálfu útgerðarmanna í þeim samningaviðræðum sem staðið hafa yfir vegna þess að útgerðarmenn treystu því að ríkisstjórnin mundi hlaupa undir bagga áður en yfir lyki. Þessu mótmæli ég og greiði atkvæði gegn afbrigðunum.

Hæstv. forseti. Hér er um það að ræða að binda endi á deilu sem öll þjóðin veit að deiluaðilar ná ekki að leysa. Það er nauðsynlegt vegna þjóðarhagsmuna að stjórnvöld grípi inn í þetta mál með lagasetningu. Því segi ég já.

Hæstv. forseti. Það liggur fyrir að brýn nauðsyn er fyrir Alþingi að takast á við að ræða það frv. sem hér hefur verið lagt fram. Ég hygg að flestir sem hafa fylgst með þessu máli hefðu óskað þess að það hefði ekki þurft að koma hér fyrir heldur að deiluaðilar hefðu náð saman um það. Þetta frv. er ekki lagt fram vegna þess að menn vilji það neitt sérstaklega heldur vegna þess að það er talin brýn nauðsyn að grípa inn í deiluna. Með því að heimila ekki afbrigði er einungis um það að ræða hversu langt verkfallið eigi að vera. Það vita allir sem nálægt þessu koma að það að leyfa ekki afbrigði lengir aðeins verkfallið en hefur engin áhrif á efnislega lausn málsins. Þess vegna segi ég já.

Hæstv. forseti. Eina ferðina enn sýnir ríkisstjórn Davíðs Oddssonar sitt rétta andlit, að þessu sinni gagnvart sjómönnum. Það er ekki nóg með að ríkisstjórnin vilji banna verkfall sjómanna með lögum, það er ekki nóg með að ríkisstjórnin sé staðráðin að þjóna útvegsmönnum hvað sem það kostar, það er ekki nóg með að hún leggi fram lagafrumvarp sem reisir vegatálma til að torvelda sjómönnum réttinda- og kjarabaráttu. Það er ekki nóg með allt þetta heldur fer ríkisstjórnin einnig þess á leit við Alþingi að það greiði fyrir valdníðslunni með sérstakri flýtimeðferð í Alþingi. Ég segi nei við ríkisstjórn sem beitir launafólk valdi. Ég segi nei við ríkisstjórn og fylgismenn hennar á hv. Alþingi sem misbeita valdi. Ég segi nei við þessari tillögu.

Herra forseti. Hér er verið að óska eftir afbrigðum eða flýtimeðferð um frv. um stöðvun verkfalla á fiskiskipaflotanum. Hæstv. ríkisstjórn setur í búning, orð og lagaumgjörð hugsanir og vilja Kristjáns Ragnarssonar og hans félaga í fimm lagagreinum. Þó að brýna nauðsyn beri til að leysa þessa deilu er ekki hægt að samþykkja slík vinnubrögð. Sjómannafélögin fengu tilkynningu í dag kl. 16.45 um þessa aðgerð á faxi. Ég hafna slíkum vinnubrögðum og met þau sem aðför. Ég segi nei.

Herra forseti. Það er ekki af hinu góða að sett eru lög sem grípa inn í kjaradeilur yfirleitt. Þegar frv. fær efnislega umræðu í þinginu mun ég að sjálfsögðu gera grein fyrir afstöðu minni en við þinglegri meðferð þessa máls segi ég já.

Gestir eru velkomnir á þingpalla en það er algjört skilyrði að þeir hafi hljóð.

Virðulegi forseti. Hér er lagt til að sett verði lög á verkfall sjómanna með flýtiaðferð eins og um bráðabirgðalög væri að ræða og verkfallinu aflýst. Það á sem sagt enn einu sinni að taka samningsrétt af sjómönnum og það fram í júlí, eina ferðina enn. Þetta frv. er lagt fram án samráðs og gegn vilja bæði sjómanna og stjórnarandstöðu. Aðilar þurfa því tíma til að átta sig á þessari nýju stöðu og því tel ég rétt að málið fái eðlilega þinglega meðferð en ekki flýtimeðferð. Ég segi því nei við að veita afbrigði.

Herra forseti. Hér er búið að leggja fram frv. til laga vegna deilu sjómanna og útgerðarmanna. Það sem greitt er atkvæði um nú er hvort efnisleg umræða megi fara fram strax eða hvort bíða eigi í tvær nætur eftir að slík umræða geti hafist. Þar sem ég hygg að stjórnarandstaðan muni lítt hugsa þessar tvær nætur um málið og ekki batnar umræðan við biðina, þá tel ég að það sé fyrirsláttur að þá skorti þekkingu til að ræða málið strax því þeir fóru í utandagskrárumræðu fyrir viku síðan um þetta mál. Ég segi því já.

Herra forseti. Hér er verið að beita fantavinnubrögðum við framlagningu þessa máls bæði gagnvart þinginu og sjómönnum. Þeim hefur ekki einu sinni verið kynnt málið eða fengið tækifæri til að kynna sér efnisinnihald frv. Þetta er makalaus ósvífni af hálfu ríkisvaldsins gagnvart sjómannastéttinni sem hefur staðið í löngum kjaradeilum. Ríkisstjórnin verður að gera sér grein fyrir því að þingið situr og hún getur ekki hagað sér þannig að málið fái meðferð eins og um bráðabirgðalög væri að ræða. Ríkisstjórnin er að fótumtroða lýðræðið og þingræðið í landinu. Ég mótmæli slíkum vinnubrögðum og segi nei.

Hæstv. forseti. Ég er andvíg því að stjórnvöld grípi inn í kjaradeilur með lagasetningu. Slík mál á að leysa með samningum. Ég mun greiða atkvæði gegn frv. sem hér á að taka á dagskrá. Þetta er vinnumarkaðsmál og ég vil gera þá kröfu nú þegar að hv. félmn. fái þetta mál til umsagnar. Það þarf þó afar sterk rök til að greiða atkvæði gegn því að málið verði tekið á dagskrá og þess munu afar fá dæmi í þingsögunni að slíkum beiðnum sé hafnað. Meginmálið er að frv. fái þinglega meðferð og rækilega umfjöllun í nefnd og að allir fái þar að tjá skoðun sína á málinu. Ég treysti mér ekki til að greiða atkvæði gegn afbrigðunum og greiði því ekki atkvæði.

Virðulegi forseti. Það er vissulega dálítið óvanalegt að þegar óskað er eftir flýtimeðferð í þinginu segi stór hópur þingmanna nei. En þetta mál er þannig til komið að í langan tíma hafa sjómenn átt í kjaradeilu, m.a. vegna þess að lögbundinn réttur þeirra, lög sem við settum, hafa ekki verið virt. Það er stór hluti af þeirri ástæðu að þeir grípa til þeirrar nauðvarnar að fara í verkfall. Það hefur ekki af hálfu ríkisstjórnarinnar verið brugðist við því. En þegar svo er komið að þeir sjá enga aðra leið en að fara í verkfall, þá stendur ekki á viðbrögðum ríkisstjórnarinnar að setja lög á kjaradeiluna. Við skulum taka þetta mál til umræðu og láta það hafa eðlilegan framgang í þinginu en gefa okkur og þeim stéttum sem þarna eiga hlut að máli tíma til að skoða það. Ég segi nei.

Virðulegi forseti. Þingflokkur jafnaðarmanna greiðir atkvæði gegn því að veita afbrigði fyrir þessu máli og sér ekki ástæðu til að frv. fái sérstaka flýtimeðferð í þinginu. Með frv. er gripið inn í kjaradeilu sem er á ábyrgð samningsaðila. Það er ekki verjandi að banna verkfall eins og lagt er til í frv. en verkfallinu er ekki frestað heldur bannað um tiltekinn tíma. Verkfallið hefur einungis staðið í örfáa daga og frv. er gert þannig úr garði að meira að segja er stuðst við orðalag LÍÚ í frumvarpstextanum. Framkoma ríkisstjórnarinnar gagnvart sjómönnum í dag þar sem þeim var ekki kynnt efni frv. þrátt fyrir fyrirheit þar um er sérlega ámælisverð. Með frv. er stefnt að lögfestingu þátta sem tilheyra kjarasamningum. Þingflokkur jafnaðarmanna er andvígur frv. og mun takast á við ríkisstjórnina um efni þess en vill að það fái eðlilega umræðu á Alþingi. Hugmyndir ríkisstjórnarinnar að knýja fram bann á löglegt verkfall  Virðulegi forseti. Þingflokkur jafnaðarmanna mun ekki greiða fyrir afgreiðslu málsins með sérstakri undanþágu frá þingsköpum. Þingflokkurinn greiðir atkvæði gegn afbrigðum. Ég segi nei.

Herra forseti. Dagurinn í dag er fyrsti dagurinn þegar reynir á sjómannaverkfall því að dagurinn í dag er fyrsti dagur sem stóru bátarnir fara ekki á sjó en hefðu ella getað farið á sjó vegna helgarfrís. Þann dag, fyrsta dag verkfalls, velur hæstv. ríkisstjórn til að leggja fram frv. það sem hér er til umræðu og ætlast til að það verði tekið til afgreiðslu á Alþingi strax, áður en nokkur hagsmunaaðili hefur getað kynnt sér efni málsins. Það er erfitt fyrir alla að þurfa að þola verkfall, það er tjón fyrir þjóðarbúið. Hvað segir hæstv. ríkisstjórn um þá sjómenn sem hún er nú að dæma með þessum frumvarpsflutningi til að sætta sig við einn fjórða af þeim aflahlut sem sjómenn eiga rétt á samkvæmt kjarasamningum. Hvaða tjón er það, virðulegi forseti, fyrir þá sjómenn og fjölskyldur þeirra? Ég segi nei.

Herra forseti. Nú hefur það gerst að mikill minni hluti þingsins hefur fellt tillögu þess efnis að mál sem er mikilvægt fyrir þjóðarhagsmuni fái að koma á dagskrá og menn hafa sagt úr þessum ræðustól að þeir vilji að málið fái eðlilega málsmeðferð. Það er algerlega nauðsynlegt að þjóðin viti að sú málsmeðferð, sem mikill minni hluti þingsins hefur ákveðið, er ekki eðlileg. Hún er algerlega óeðlileg og reyndar óþekkt. Það er ekki venja, og þvert á móti gerist það einmitt aldrei, að neitað sé um afbrigði þannig að mál megi fást á dagskrá. Það eina sem felst í þessu er að tveir sólarhringar líða þar til brýnt mál fæst rætt í þingsölum. Hv. þingmenn, sem hefðu viljað fá meiri umræðu um málið, hefðu getað beitt sér gegn afbrigðum á síðari stigum máls ef þeir hefðu kosið. En þeir kjósa að tefja umræður um málið um tvo sólarhringa. Það væri vit í því að gera þetta ef þeir vissu að málið mundi leysast á meðan á þessum töfum stendur. Ef þeir hafa engar heimildir fyrir því og engar skoðanir á því, þá eru þeir að tefja lausn málsins og hafa af mönnum fé, sjómönnum sem þjóðinni allri. Ábyrgð þeirra er því gríðarlega mikil.

Herra forseti. Við lifum í þingræðislandi. Í slíku landi sækir löggjafarsamkundan vald sitt til fólksins en ekki til forsrn. Forsenda fyrir því að löggjafarsamkundan geti afgreitt lög rétt og satt er sú að þeir sem hafa hagsmuna að gæta, fólkið í landinu sem verið er að fjalla um í þessum lagasetningum og samtök þeirra, fái tækifæri til að skoða mál og tjá sig um þau, ekki síst þegar verið er að svipta þessi samtök félagslegum lögvernduðum réttindum til að semja um kaup og kjör. Ég ætla ekki á þessu stigi að fara efnislega í það frv. sem hefur verið lagt fram. Við munum gera það síðar. En það er lýðræðisleg krafa fólksins í landinu og samtaka, sem slíkri lagasetningu er beint gegn, að þeim sé sýnd sú virðing að þau fái möguleika til að fjalla um tillögugerð hæstv. ríkisstjórnar áður en málið er tekið til umræðu og síðan afgreiðslu á Alþingi. Það er það sem á skortir. Sjómönnum var lofað, virðulegi forseti, í morgun að frá málinu yrði ekki gengið öðruvísi en að þeir yrðu a.m.k. látnir vita af því. Það var hins vegar ekki gert og það sýnir að Alþingi ber sú skylda að tryggja að hagsmunaaðilar í þjóðfélaginu og fólkið í landinu geti fengið að fjalla um mál áður en umræða hefst á Alþingi. Það er ekkert óeðlilegt, það er þinglegt, virðulegi forseti, að teknir séu tveir sólarhringar í slíka skoðun á málum.

Herra forseti. Þingsköp Alþingis eru lög. Lögin eru sett af meiri hluta Alþingis og það lagaákvæði sem er um að ræða var sett samhljóða af öllum þingmönnum þannig að árás hæstv. forsrh. áðan á stjórnarandstöðuna er árás á þingið, er árás á lögin; lítilsvirðing við þingið, lítilsvirðing við lögin. Þótt ekkert annað komi til en að það var bersýnilega nauðsynlegt að láta hæstv. forsrh. vita hvernig lýðræðislegar og þingræðislegar leikreglur eru, var nauðsynlegt að láta það koma áðan skýrt fram vegna þess að hótanir hans gagnvart þinginu, lítilsvirðing hans gagnvart þinginu, lítilsvirðing hans gagnvart stjórnarandstöðunni, gagnvart sjómannastéttinni í landinu og gagnvart þjóðinni er með slíkum endemum að því verður að svara hér og annars staðar.

Herra forseti. Hér hafa vissulega orðið þó nokkur tíðindi. Hér hefur verið beitt því sem ég vil leyfa mér að kalla þingtæknilegum brögðum eða brellu til að koma í veg fyrir að mál komist á dagskrá með þeim hætti sem er alvanalegur hér  Vissulega er athyglisvert að stjórnarandstaðan skuli velja þetta mál til að hefja upp stríð við stjórnarflokkana um atriði sem lúta að störfum þingsins og þingsköpunum, og það er geymt en ekki gleymt. 

Herra forseti. Mér virðist tvennt vera alveg ljóst af viðbrögðum hæstv. forsrh. og fleiri stjórnarsinna. Það fyrra er, og það á sérstaklega við um hæstv. forsrh., að hæstv. forsrh. getur ekki sætt sig við að ráða ekki bæði lögum og lofum. Það er ósköp einfaldlega þannig að ef eitthvað annað gerist en það sem hæstv. forsrh. hefur ákveðið fer allt í hnút hjá honum og við sjáum birtast þann mann sem talaði áðan og sama manninn og sleit þinginu og sendi það heim í fússi áður en forseti fékk að flytja lokaræðu sína vorið 1992. Hið síðara er að hæstv. ríkisstjórn og stjórnarliðar eru að reyna að snúa málinu við í ljósi þeirrar ofboðslegu framkomu sem hæstv. ríkisstjórn sýnir með lagasetningu sinni og íhlutun þar sem verkfalli er ekki frestað heldur aflýst og verkfallsrétturinn tekinn af mönnum um mánaðarskeið, að reyna að snúa þessu upp á stjórnarandstöðuna. Það mun ekki takast. Þjóðin mun sjá í gegnum þetta. Ég vek svo að lokum, herra forseti, athygli á því að hæstv. forsrh. gaf sér að með niðurstöðu atkvæðagreiðslunnar, sem fór fram á fundinum, væri ákveðið að málið kæmi ekki fyrir fyrr en á miðvikudag. Það er ekki svo. Það sem hefur gerst er eingöngu það að fundurinn hefur hafnað því að taka málið fyrir með afbrigðum og annað hefur ekki verið ákveðið. Það er þá hæstv. forsrh. sjálfur sem er í því skyni að koma höggi á stjórnarandstöðuna og velta ábyrgðinni af eigin herðum að reyna að láta líta svo út sem að þar með hafi málið verði afgreitt með þessum hætti. 
            

Við skulum hafa hljóð í salnum.

Þegar Alþingi ákveður að gera eitthvað annað en það sem það ákvað núna, þá hefur það fullt vald til þess, hv. frammíkallandi. Það er alveg ljóst. Það sem hér hefur verið gert er ósköp einfaldlega að fella það að taka málið fyrir með afbrigðum á fundinum. Um það snerist atkvæðagreiðslan. Ég held að það sé alveg skýrt.

Virðulegi forseti. Ég sé mig knúna til að taka þátt í umræðunni þó undarleg sé. Það er hárrétt að oft á vetri greiðum við atkvæði með afbrigðum um að taka frumvörp ríkisstjórnarinnar á dagskrá vegna þess að þau eru seint fram komin og það liggur á að mæla fyrir þeim, koma þeim til nefndar, vinna með þau þar og gera þau að lögum á skömmum tíma. Við höfum oft gagnrýnt að okkur skuli boðið upp á þetta. Samt höfum við alltaf greitt atkvæði með slíkum afbrigðum. En hvað gerðist í dag? Eftir hádegi í dag eru okkur þingflokksformönnum kynnt áform ríkisstjórnarinnar um að setja þau lög sem átti að taka á dagskrá með afbrigðum. Hlupum við til í offorsi og upphlaupi og sögðum nei, takk? Aldeilis ekki. Við í stjórnarandstöðunni höfum átt saman efnislega fundi í þingflokkum okkar í dag og kallað á fund okkar fulltrúa sjómannasamtakanna sem eiga hlut að málum. Eftir ítarlega umfjöllun og niðurstöðu okkar förum við á fund forseta og hver eru skilaboð okkar? Hver eru skilaboð okkar, virðulegi forseti? Eingöngu þessi: Það er niðurstaða stjórnarandstöðunnar að hún fellst ekki á að sitja hjá við afbrigði og hleypa málinu þar með á dagskrá fundar í dag. Virðulegi forseti. Að gefnu tilefni ætla ég að segja að það var ekki spurt: Hvað með morgundaginn? Það var bara sagt: Úr því að málið er ekki tekið á dagskrá í dag eru það tveir dagar. Að sjálfsögðu ... 

Hljóð í salnum.

Allt í lagi, forseti. Ég er alveg róleg að standa hér til að ljúka máli mínu. Að sjálfsögðu er eðlileg málsmeðferð á almennu frv. að leggja það fram og taka það til umræðu að tveim dögum liðnum. Þetta vildi ég sagt hafa að gefnu tilefni, virðulegi forseti.

Herra forseti. Ég held að það sé alveg ljóst eftir atkvæðagreiðsluna að málið verður ekki tekið fyrir fyrr en á miðvikudag samkvæmt þingsköpum. Ef menn hafa einhvern annan skilning þarf það að koma betur fram. Hér er um mjög alvarlegt mál að ræða og auðvitað má deila um það hvort sú aðgerð sem farið er út í er rétt eða ekki. Það er eðlilegt að menn deili um það. En ég held að það megi vera alveg ljóst að fyrst þessi aðgerð er hafin mun verkfallinu ekki ljúka nema Alþingi ljúki störfum um málið. Hverjum er greiði gerður með því að fresta því sem mest? Haldið þið að ekki liggi alveg ljóst fyrir af frv. hvað um er að ræða? Ekkert þýðir að segja að það þurfi langan tíma til þess að setja sig inn í það. Málið er ekki þannig vaxið. Við verðum að átta okkur á því að gífurlegir hagsmunir eru í húfi og þess vegna eru það ekki aðeins stjórnarliðar sem bera mikla ábyrgð í þessu heldur líka stjórnarandstaðan. Ef stjórnarandstaðan er að tilkynna okkur það að hún sé tilbúin að fallast á þinglega meðferð á morgun held ég að það sé nauðsynlegt að það komi fram því að auðvitað óskum við eftir því að þingleg meðferð málsins fari fram sem fyrst. Það er öllum fyrir bestu.

Hæstv. forseti. Þessi fýla í stjórnarandstöðunni sem hefur komið fram í atkvæðagreiðslunni kostar að sjálfsögðu stórfé og ég held að það væri öllum fyrir bestu að Alþingi fengi að takast á við málið efnislega. Mér fannst áðan í ræðum tveggja hv. þingmanna stjórnarandstöðunnar, m.a. ræðu hv. formanns sjútvn., að eitthvað aðeins væri að léttast á honum brúnin í sambandi við málið. Ég spyr hvort ekki sé hægt að boða fund þegar að loknum þessum fundi og byrja að takast á um þetta mál.

Virðulegi forseti. Hv. stjórnarsinnar láta í veðri vaka að við stjórnarandstæðingar viljum koma í veg fyrir þinglega meðferð málsins. Málið er þegar komið til þinglegrar meðferðar. Því hefur verið dreift á Alþingi og þingleg meðferð þess er hafin og fer eftir eðlilegum reglum um þinglega meðferð mála. Hins vegar er stundum brugðið út af hefðbundnum reglum. Í fyrsta lagi ef samstaða er um mál eru gjarnan veitt afbrigði til þess að flýta meðferð þess í gegnum þingið. Í öðru lagi er það líka gert þótt ekki sé samstaða um efnisleg atriði máls ef samstaða er um að það þurfi að hraða viðkomandi lagasetningu eins og kostur er. Ekki er samstaða um efnisleg atriði málsins og það er heldur ekki samstaða um að það þurfi að taka það svo hratt til 1. umr. að hagsmunaaðilum gefist ekki eðlilegt færi á að tjá sig. Þess vegna velur stjórnarandstaðan að veita málinu ekki flýtimeðferð til 1. umr. en stjórnarandstaðan styður þinglega meðferð málsins. Hún hefur ekkert á móti því að málið fái eðlilega þinglega umfjöllun. Sú umfjöllun hófst um leið og málinu var dreift til þingmanna og sú þinglega meðferð mun halda eðlilega áfram eins og þingleg meðferð flestra annarra mála er á Alþingi Íslendinga. Það er því ósatt að stjórnarandstaðan sé að koma í veg fyrir eðlilega þinglega meðferð málsins.

Herra forseti. Aðeins af því menn tala um eðlileg þingsköp og notkun þeirra og að veita ekki flýtimeðferð og undantekningar. Það er ekkert dæmi þess, svo að sérfræðingum hér sé kunnugt, að stjfrv. hafi áður í þingsögunni verið meinað að komast á dagskrá við 1. umr. 

En þetta er nýtt ákvæði, forsrh.

Það hefur aldrei komið fyrir fyrr í sögunni ...

Þetta er nýtt ákvæði.

Það hefur þurft afbrigði, en það hefur aldrei komið fyrir í þingsögunni að stjfrv. hafi ekki fengið að koma til 1. umr. Svo tala menn eins og að við séum að biðja um eitthvað undarlegt en aðrir séu að halda uppi eðlilegri þingumræðu. Og svo byrja menn að draga í land, byrja að hlaupa til og segja: ,,Við vorum að vísu að ákveða að málið yrði að bíða í tvo daga. En við gætum kannski komið núna eitthvað smávegis ... Hleypt þessu af stað fyrr og þess háttar.`` Menn eru komnir með bakþanka eins og skot. 

Virðulegi forseti. Ég heyrði ekki betur en þessi umræða færi fram undir heitinu stjórn fundarins.

Nei, störf þingsins.

Ég hef nú haft þann skilning að umræða um athugasemdir um störf þingsins ætti að gerast í upphafi fundar en efni þessarar umræðu er að stjórnarliðar eru að upplifa þá tilfinningu að verða undir í lýðræðislegri kosningu á hinu háa Alþingi og ausa úr skálum reiði sinnar yfir stjórnarandstöðuna vegna þess arna. Hér hefur verið rétt og lýðræðislega að málum staðið og menn verða að horfast í augu við þann veruleika. Þetta mál er komið til þingsins og þingið mun afgreiða það á réttum tíma og á réttan hátt þegar það hefur lokið sinni umfjöllun. Flóknara er þetta mál ekki. Ég hygg því að tími sé til kominn að menn ljúki þessari kúnstugu umræðu, þessum sárindum sem er að finna hjá stjórnarliðum þannig að menn geti farið í að kynna sér það efni máls sem þegar er komið til þingsins. Ég legg til, virðulegi forseti, að við ljúkum þessari undarlegu umræðu.

Henni er að ljúka.

Hæstv. forseti. Mig langaði til að fagna þessari umræðu alveg sérstaklega. Hér áðan gerði ég grein fyrir því að ríkisstjórn Davíðs Oddssonar væri núna að sýna sitt rétta andlit, valdhrokann og yfirganginn, að þessu sinni gagnvart sjómönnum. Nú hefur ríkisstjórnin líka sýnt afstöðu sína, yfirganginn og valdhrokann gagnvart Alþingi. Það er rangt að hér sé verið að reyna að koma í veg fyrir þinglega meðferð. Menn eru hins vegar að koma í veg fyrir að sjómenn verði beittir órétti. Það er verið að tala um lög sem banna löglega boðað verkfall sjómanna. Þetta er mjög alvarlegur hlutur. Ef við gætum treyst á dómgreind meiri hluta þingmanna sem við tryðum að mundu hlusta á rök í málinu, með og á móti --- þau rök sem sjómenn hafa fram að færa og sem útgerðarmenn hafa fram að færa --- þá þyrftum við ekki að hafa áhyggjur af framgangi málsins. En við vitum vel hvað þingleg meðferð Davíðs Oddssonar þýðir. Hún þýðir að Alþingi gleypi hrátt frv. sem því er skipað að samþykkja og það er gegn þessum vinnubrögðum sem Alþingi er að rísa og ég fagna því.

Virðulegi forseti. Ég heyrði þessi orð hjá hæstv. forsrh.: ,,Hér heldur stjórnarandstaðan mönnum í verkfalli.`` Ég hef hlustað á það þegar menn segja að tap þjóðarbúsins verði svo og svo mikið vegna þess að umræðan fer ekki fram fyrr en á miðvikudag. Við séum að halda sjómönnum í verkfalli. En það hefur enginn nefnt hvers vegna þeir eru í verkfalli. Það hefur enginn nefnt það af því hv. stjórnarliði sem hér hefur talað. Við búum við ranga fiskveiðilöggjöf. Samningsbundin réttindi sjómanna og lögbundin hafa verið brotin æ ofan í æ. Þetta er í þriðja sinn síðan 1994 sem þeir fara í verkfall vegna þessa og tapi þjóðarbúið, sem það gerir í sjómannaverkfalli eins og reyndar alltaf þegar gripið er til þessa vopns sem enginn gerir nema út úr neyð, þá er það vegna þess að búið er að ganga á rétt þessarar stéttar í mjög langan tíma. Þeir eru búnir að reyna allt til þess að ná fram rétti sínum. Um þetta snýst málið. Við ætlum að taka þessa tvo daga í að skoða þetta og við ætlum að ræða þetta mál málefnalega þegar þar að kemur og það verður tekið á dagskrá.