arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. Frv. það, sem hér liggur fyrir til girðingalaga, er komið frá Ed. og var samþ. þar samhljóða með nokkrum breytingum, sem prentaðar eru á þskj. 120 og öll landbn. stóð að. Frv. þetta er flutt vegna þess, að nefnd, sem skipuð var að tilhlutan landbrn., endurskoðaði girðingalögin samkv. áskorun, sem samþ. var á hv. Alþingi 3. apríl 1963, um endurskoðun girðingalaganna. Í n. áttu sæti Þorsteinn Sigurðsson, formaður Búnaðarfélags Íslands, Ásgeir L. Jónsson ráðunautur og Snæbjörn Jónasson verkfræðingur, sem var tilnefndur af vegagerðinni. Síðasta búnaðarþing fjallaði um frv. og gerði við það nokkrar brtt., og hafa þær brtt. verið teknar inn í frv. Þær brtt. eru prentaðar hér með sem fskj. með frv. og þarf því ekki að gera grein fyrir þeim. Till. þær, sem samþ. voru í Ed. að tilhlutan landbn., eru samtals 5, ekki veigamiklar, en ganga út á það að gera allt tryggilegra í l. en verið hefur, eins og frv. frá upphafi, þ.e. að gera girðingar traustari og betur úr garði gerðar en áður hefur verið. Þar sem hv. þm. hafa haft þetta frv. lengi á borðinu hjá sér og hafa þegar kynnt sér það, tel ég ekki ástæðu til að rekja það nánar, en vil leggja til, að málinu verði vísað til 2. umr. og hv. landbn.
Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga

Forseti (BF): Í samræmi við venju allmörg undanfarin ár hefur orðið samkomulag um það milli þingflokkanna að fresta þar til síðar á þinginu hinum svokölluðu eldhúsdagsumr., sem samkv. þingsköpum eiga að fara fram við framhald 1. umr. Ég mun nú leita afbrigða frá þingsköpum um þessa frestun eldhúsdagsumr.



Herra forseti. Fjvn. sér ekki ástæðu til þess að gera aths. við fjárlagafrv., en leggur til, að því verði að lokinni þessari umr. vísað til 2. umr.
Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. Ég held, að ég komist ekki hjá því að vekja athygli hv. þm. á einu ákvæði í þingsköpum, sem virðist hafa fallið úr minni margra þeirra. Í 44. gr. þingskapa segir svo: „Enginn þm. má greiða atkv. með fjárveitingu til sjálfs sín.“ Till. mín er um að fella niður það, sem gilt hefur áður, að einstaka menn, fáir þó, hafa fengið vörur hjá Áfengis- og tóbaksverzlun ríkisins með langtum lægra verði en almennt gerist þar í viðskiptum, og nokkrir af þessum mönnum eiga sæti hér á Alþingi. Vegna þessa ákvæðis í þingsköpum vil ég benda á það, að ég tel, að ef einhverjir þessara manna greiða atkv. gegn minni till., og sumir hafa gert það, sjálfsagt af vangá, nú þegar, þá beri ekki að telja mótatkv. þeirra með öðrum mótatkv.,sem greidd eru við þessa atkvgr. Þessu vildi ég skjóta til hæstv. forseta, þegar hann fer að úrskurða um úrslit atkvgr. - Ég segi já.
Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. Þetta frv. er komið frá Ed., en var flutt þar sem eitt af tveimur fylgifrv. með frv. til laga um laun hreppstjóra. En eins og fram kemur í aths., er ákvæði um stefnuvotta að finna í l. um laun hreppstjóra og aukatekjur með fleiru, en þegar verið var að endurskoða hreppstjóralaunin, þá varð úr að semja nýtt frv. til laga um hreppstjóra. Það hefur ekki enn þá komið frá Ed., en eins og ég sagði áðan, er þetta í raun og veru þáttur af því máli, og þegar kemur til endanlegrar afgreiðslu þessa máls hér, verður að hafa hliðsjón af því, að það er að sjálfsögðu ekki eðlilegt, að það nái fram að ganga, nema hitt frv. verði samþ. hér, þegar þar að kemur, um hreppstjórana. Að öðru leyti sé ég ekki ástæðu til að skýra málið frekar, en legg til, að að þessari umr. lokinni verði því vísað til 2. umr. og allshn.



Herra forseti. Þetta frv. er komið frá hv. Ed., þar sem það hefur verið samþ. óbreytt og að ég ætla samhljóða. Efni þess er að hækka um 50 aura gjald það, sem lagt var á sælgæti til aðstoðar fötluðu fólki, en það var gert skv. tillögu n., sem um málefni öryrkja og fatlaðs fólks fjallaði, og sett var árið 1959. Blindir, sem eru æðimargir og hafa ýmsa starfsemi með höndum til styrktar sinum meðlimum, óskuðu einnig eftir því að fá aðstoð, og var leitað eftir því við samtök öryrkja, Sjálfsbjörg, að blindir menn gætu komið þar undir. En það náðist ekki samkomulag um að skerða þetta gjald, sem ætlað var fötluðum í 1. frá 1962, og þess vegna var það ráð tekið að hækka gjaldið um 50 aura og láta sjöunda hluta af því renna. til blindra. Það voru uppi ýmsar till. frá blindum um það, að aðrir hlutir yrðu skattlagðir í þessu skyni, en það þótti eftir atvikum hentara að hækka aðeins þetta gjald og láta hækkunina renna til þeirra. Þetta gjald, sem lagt er á sælgæti, 3 kr. á kg, var áætlað að mundi gefa á ársgrundvelli 1250 000 kr. en hefur reynzt tæp hálf önnur millj. eða 1440 þús. kr. Það er þess vegna líklegt, að þessi hækkun, sem hér er farið fram á, mundi geta gefið blindum um 240 þús. kr. á ári. Ég vil leyfa mér að leggja til, að að þessari umr. lokinni verði málinu vísað til 2. umr. og hv. heilbr.- og félmn.
Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga

Á 37. fundi í Ed., 19. des., mælti forseti (SÓÓ): Þar sem þetta verður að öllum líkindum síðasti fundur þessarar hv. d. fyrir þingfrestun, vil ég leyfa mér að færa hv. þdm. mínar beztu þakkir fyrir ánægjulega samveru og samvinnu, það sem af er þessu þingi. Ég óska öllum hv. þdm. og fjölskyldum þeirra gleðilegra jóla og farsæls nýs árs. Sömu óskir færi ég öllu starfsfólki Alþingis. Öllum utanbæjarþingmönnum óska ég góðrar heimferðar og ánægjulegrar heimkomu og hittumst svo öll heil að þinghléi loknu.



Ég vil sem elzti maður í þessari hv. d. leyfa mér fyrir hönd okkar þdm. að þakka hæstv. forseta fyrir hlý orð í garð okkar og þakka honum enn fremur fyrir samstarfið og röggsamlega og prúðmannlega forsetastjórn. Ég vil óska honum og fjölskyldu hans gleðilegra jóla og farsæls komandi árs og góðrar heimferðar. Og svo segi ég eins og hann: Hittumst heil að jólahléi loknu. Ég vil biðja ykkur, hv. þdm., að gera svo vel að rísa úr sætum og taka með því undir þessi orð. Dm. risu úr sætum.

Forseti (SÓÓ): Ég vil þakka hv. 1. þm. Norðurl. e. fyrir hlý orð og góðar óskir í minn garð og einnig hv. þdm. fyrir að taka undir þau orð hans.
Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga

Á 22. fundi í Sþ., 22. des., mælti forsrh. (Bjarni Benediktsson): Herra forseti. Forseti Íslands hefur gefið út svo hljóðandi forsetabréf: „Forseti Íslands gerir kunnugt: Að ég, að tilskildu samþykki Alþingis, veiti forsrh. umboð til þess að fresta um sinn fundum Alþingis, 85. löggjafarþings, frá 22. des. 1964 eða síðar, ef henta þykir, enda verði þingið kvatt til funda á ný eigi síðar en 1. febrúar 1965. Gjört að Bessastöðum, 18. desember 1964. Ásgeir Ásgeirsson. Bjarni Benediktsson. Forsetabréf um frestun á fundum Alþingis.“ Samkv, þessu umboði og með vísun til samþykkis Alþingis í dag lýsi ég hér með yfir því, að fundum þessa Alþingis, 85. löggjafarþings, er frestað frá deginum í dag að telja og verður það kvatt til fundar á ný eigi síðar en 1. febrúar 1965. Leyfi ég mér að árna hv. alþm. og starfsmönnum þingsins gleðilegra jóla og farsæls nýárs.

Forseti (BF): Ég vil þakka hæstv. forsrh. fyrir hlýjar óskir í garð okkar þm. Ég óska öllum hv. þm. og fjölskyldum þeirra gleðilegra jóla og velfarnaðar á nýja árinu. Ég þakka þeim öllum samveruna og góða samvinnu á árinu, sem er senn á enda. Utanbæjarþm. óska ég góðrar heimferðar og heimkomu og ég óska þess, að við megum öll hittast hér heil, þegar þing verður kvatt saman á ný. Skrifstofustjóra og öðru starfsfólki þingsins vil ég einnig óska gleðilegra jóla og farsæls nýárs og þakka því vel unnin störf.



Ég vil leyfa mér að þakka hæstv. forseta árnaðaróskir hans þingheimi til handa. Ég þakka hæstv. forseta góða samvinnu við þm. á því ári, sem nú er að enda. Ég óska honum og fjölskyldu hans gleðilegra jóla og farsæls nýs árs og vona, að víð hittum hann heilan, þegar Alþingi kemur aftur saman snemma á næsta ári. Ég bið þm. að gera þessar þakkir og árnaðaróskir að sínum með því að rísa úr sætum. – 
            

Forseti (BF): Ég þakka hv. 1. þm. Austf. fyrir vinsamleg orð og góðar óskir í minn garð og minnar fjölskyldu og einnig þakka ég hv. þm. fyrir þeirra undirtektir. Þessum fundi er slitið.



Herra forseti. Í samráði við þingflokka hefur verið ákveðið að fresta fundum Alþingis frá því í dag 22. des., þangað til 1. febr. á næsta ári, og er þessi till, til þál. til staðfestingar því. Þess skal getið, að ef sérstakar ástæður þykja til eða hentara þykir vegna starfa þingsins fyrri hluta næsta árs að kalla saman þingið fyrir 1. febr., mun svo verða gert með hæfilegum fyrirvara.
Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga

forseti (SÓÓ): Ég leyfi mér að bjóða hv. þdm. velkomna til þingstarfa að nýju og óska ykkur öllum ásamt starfsliði þingsins farsældar á hinu nýbyrjaða ári.
Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. Þetta frv. er flutt venju samkv. og er nauðsynlegt eins og þinghaldi nú orðið er háttað. Það hefur þegar fengið greiðan framgang í hv. Nd., og ég vonast til, að það verði einnig í þessari hv, d. Leyfi ég mér að leggja til, að frv. verði vísað til 2. umr. og þar sem hér er mál, sem enginn ágreiningur er um, heldur hrein formleg afgreiðsla, þá sé ég ekki ástæðu til að leggja til, að frv. verði vísað til n., heldur vonast til, að það geti fengið framgang án þess að verða sent til nefndar.



Herra forseti. Þetta frv. er flutt að ósk Sambands íslenzkra fiskframleiðenda, og það gerir ráð fyrir því, að lækkaður sé tollur á flökunarvélum og hausskurðarvélum til vinnslu á fiski úr 35% í 10%. Ríkisstj. hefur haft til athugunar um nokkurt skeið að lækka almennt tolla á vélum, sérstaklega vélum og tækjum til vinnslu útflutningsafurða, svo og öðrum vélum og tækjum þess iðnaðar, sem framleiðir vörur og veitir þjónustu fyrir innlendan markað. Þeirri athugun er ekki lokið enn. En vegna þess að inn í hana hefur spunnizt víðtækari endurskoðun tollskrárinnar en upphaflega var ráðgert, þykir þó rétt að flytja þetta frv. sérstaklega, því að vertíð er hafin og atvinnurekendur hafa lagt áherzlu á, að þessi breyting taki gildi nú þegar. Þess vegna er þetta frv., þó að hið almenna frv. um lækkun á vélatollum sé ekki tilbúið, flutt nú, til þess að unnt sé að lækka aðflutningsgjald á vélum þessum nú þegar. Það er ósk ríkisstj., að þetta frv. fái greiða göngu í gegnum þingið. Ég legg til, að frv. gangi til 2. umr. og hv. fjhn.



Herra forseti. Þetta frv. er í meginatriðum í samræmi við það samkomulag, sem gert var í júní s.l. , og legg ég til, að frv. verði vísað til 2. umr. og hv. heilbr.- og félmn.
Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. Að því er varðar tilefni þess, að þetta frv., sem hér liggur fyrir, er fram borið, leyfi ég mér að visa til grg. fyrir frv. og framsöguræðu hæstv. fjmrh. við 1. umr. málsins. Fjhn. hefur haft málið til meðferðar, og eins og nál. á þskj. 252 ber með sér, leggur hún einróma til, að frv. verði samþ., þó með brtt., sem n. flytur á umrædda þskj, og felst í því, að orðinu flatningsvélar er bætt inn í þá upptalningu, sem lækka á tollana á. Þetta er gert til þess að taka af öll tvímæli um það, að flatningsvélarnar falli undir þetta. Ég hafði samband við tvo tollskrárnefndarmenn um þetta, og þeir töldu að vísu, að ekki væri nauðsynlegt að gera þessa breyt., þar sem þetta mundi verða túlkað þannig, að flatningsvélarnar féllu undir þetta, en höfðu þó ekkert við það að athuga, að n. gerði þessa breyt., og það var skoðun n., að það væri til bóta.
Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. Frv. þetta er flutt að ósk Sambands ísl. fiskframleiðenda og gerir ráð fyrir því, að tollur verði lækkaður á flökunarvélum, flatningsvélum og hausskurðarvélum úr 35% í 10%. Ríkisstj. hefur haft til athugunar um nokkurt skeið lækkun almennra tolla á vélum, sérstaklega á vélum og tækjum til vinnslu útflutningsafurða, en einnig á vélum og tækjum þess iðnaðar, sem framleiðir vörur og veitir þjónustu fyrir innlendan markað. Þeirri athugun er ekki lokið enn, og inn í hana hefur spunnizt viðtækari endurskoðun tollskrárinnar heldur en upphaflega var ráðgert. En það þykir rétt að flytja þetta frv. sérstaklega, þar sem vertíð er fyrir nokkru hafin og atvinnurekendur hafa lagt sérstaka áherzlu á, að þessi breyting komi til framkvæmda nú þegar. Þó að hinni almennu athugun á tollum o.fl. sé ekki lokið, er þetta frv. flutt, og er það ósk ríkisstj., að það fái greiða göngu gegnum þingið. Frv. hefur verið samþ. í Ed., og varð þar alger samstaða um málið. Ég legg til, að frv. verði vísað til 2. umr. og hv. fjhn.

forseti (SB): Forseta hefur borizt svo hljóðandi bréf: „Reykjavík, 22. febr. 1965. Þar sem ég undirritaður vegna veikinda mun ekki geta sinnt þingstörfum um sinn, leyfi ég mér, með skírskotun til 138. gr. l. um kosningar til Alþingis, að óska þess, að 1. varamaður Framsfl. í Norðurl. v., Jón Kjartansson forstjóri, taki á meðan sæti mitt á Alþingi. Skúli Guðmundsson. Til forseta neðri deildar.“ Jón Kjartansson hefur áður tekið sæti á Alþingi og undirritað drengskaparheit um að halda stjórnarskrána og kjörbréf hans hefur veríð rannsakað. Samkv. því tekur hann sæti Skúla Guðmundssonar á Alþingi og býð ég hann velkominn til þingstarfa.
Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. Frv, þetta var flutt í Nd. til staðfestingar á brbl., sem gefin voru út 10. des. s.l. Efni þess er breyt. á 1. um framleiðsluráð landbúnaðarins, að því er snertir leyfi til sauðfjárslátrunar í sláturhúsum, og eru engar breytingar við framleiðsluráðslögin aðrar en þær, sem felast í frv., og þar sem þetta frv. hefur ekki sætt neinum mótmælum og er afgreitt samhljóða frá landbn. hér í þessari hv. d. 14. des., sem mælir með, að frv. verði samþ. óbreytt, sé ég ekki ástæðu til að ræða það frekar.
Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. Þetta mál var, sem kunnugt er, flutt af hæstv. ríkisstj. í Ed. og er þaðan komið með þeirri breytingu, sem þar var gerð á frv., að bætt var við upptalninguna undir lið 0.5: flatningsvélar. Fjhn. hefur fjallað um þetta mál og orðið sammála um að leggja til, að frv. í núverandi mynd verði samþ. óbreytt.
Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga

Á 29. fundi í Sþ., 4, marz, mælti forseti (BF): Mér hefur borizt svo hljóðandi bréf: „Reykjavík, 4. marz 1965. Björn Fr. Björnsson, 4. þm. Sunnl., hefur ritað mér á þessa leið: „Vegna aðkallandi embættisanna heima í héraði get ég ekki sinnt þingstörfum um nokkurn tíma. Vildi ég því mega biðja um fjarvistarleyfi og með skírskotun til 138. gr. l. um kosningar til Alþingis jafnframt óska þess, að fyrsti varamaður Framsfl. í Suðurlandskjördæmi, Óskar Jónsson bókari, Selfossi, taki sæti á þingi í fjarveru minni.“ Þetta er yður, herra forseti, hér með tilkynnt. Sigurður Bjarnason, forseti neðri deildar. Til forseta sameinaðs Alþingis.“ Kjörbréf Óskars Jónssonar bókara, Selfossi, hefur áður verið rannsakað. Þarf því ekki að fara fram rannsókn á því að þessu sinni og tekur hann sæti á þingi sem 9. þm. Sunnl. Býð ég hann velkominn til þingstarfa.
Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. Frv. þetta er til staðfestingar á brbl., sem út voru gefin 19. júní s.l. , um breyt. á l. nr. 1 5. jan. 1938, um síldarverksmiðjur ríkisins. Eins og fram kemur í grg. fyrir brbl., eru þau sett samkv. óskum stjórnar síldarverksmiðja ríkisins og L.Í.Ú. Efni frv. er í því fólgið að afnema forgangsrétt samningsbundinna viðskiptamanna fyrir öðrum um móttöku síldar. Samkv. l. um síldarverksmiðjur ríkisins frá 1938 hefur alla tíð verið hafður á sá háttur, að samningsbundin skip hafa haft forgangsrétt til löndunar í þeirri röð, sem þau komu að landi. Gegn þessum forréttindum hafa svo þessir viðskiptamenn síldarverksmiðjanna orðið að skuldbinda skip sín til að leggja upp allan bræðsluafla hjá verksmiðjunum. Þetta ákvæði hefur oft komið sér illa, t.d. á meðan síldarverksmiðjur ríkisins höfðu engar verksmiðjur austar en á Raufarhöfn. Þá urðu þau skip, sem voru á veiðum fyrir Austurlandi, að sigla með aflann í sumum tilfellum alla leið til Siglufjarðar, þar sem móttaka á Raufarhöfn var af eðlilegum orsökum takmörkuð. Þetta hafði það í för með sér, að skipin töfðust oft um langan tíma frá veiðum, vegna þess að það tók af skiljanlegum ástæðum miklu lengri tíma að koma aflanum að landi, þegar þurfti að fara um svo langan veg, en það var óhjákvæmilegt, vegna þess að þótt verksmiðjurými og þróarpláss væri fyrir hendi á Austurlandi, höfðu skipin ekki leyfi til þess að afsetja neitt af aflanum í aðrar síldarverksmiðjur og urðu því að leggja í sumum tilfellum í langar siglingar til þess að afsetja aflann. Þessu ákvæði um forgangsréttinn var komið á í sambandi við þann rétt, sem viðskiptamenn verksmiðjanna öðluðust í sambandi við að leggja afla sinn upp til vinnslu, og máttu þau skip, sem voru þannig í samningum við síldarverksmiðjurnar, ekki heldur leggja afla sinn upp annars staðar. Eins og frv. ber með sér, er það, sem hér um ræðir, einungis í þá átt að fella niður þetta forgangsákvæði og ekki talið nauðsynlegt að halda því lengur. Sjútvn. var á einu máli um að m,æla með því, að frv, verði samþ. óbreytt, eins og það liggur fyrir.
Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga

Forseti (BF): Svo hljóðandi bréf hefur borizt: Reykjavík, 6. marz 1965. Benedikt Gröndal, 5. þm. Vesturl., hefur ritað mér á þessa leið: „Þar sem ég er á förum til útlanda og verð fjarverandi næstu vikur, leyfi ég mér að biðja um fjarvistarleyfi og með skírskotun til 138. gr. l. um kosningar til Alþingis að fara þess á leit, að 2. varamaður Alþfl. í Vesturlandskjördæmi, Hálfdán Sveinsson kennari, í forföllum 1. varamanns, taki sæti á Alþingi í fjarveru minni.“ Þetta er yður, herra forseti, hér með tilkynnt með ósk um, að þér látið fram fara í sameinuðu Alþingi rannsókn á kjörbréfi varamanns. Sigurður Bjarnason, forseti neðri deildar. Til forseta sameinaðs Alþingis.“ Fyrir liggur einnig svo hljóðandi bréf frá Pétri Péturssyni: „Reykjavík, 27. febr. 1965. Með því að ég er á förum til útlanda í opinberum erindum, er mér ókleift að taka sæti Benedikts Gröndals á Alþingi sem varamaður hans. Virðingarfyllst, Pétur Pétursson. Til forseta neðri deildar Alþingis, Reykjavík.“ Þá liggur einnig fyrir kjörbréf, útgefið af yfirkjörstjórn í Vesturlandskjördæmi til handa Hálfdáni Sveinssyni og vil ég biðja hv. kjörbréfanefnd að taka kjörbréfið til rannsóknar. Á meðan verður gert fundarhlé. – Fundarhlé.



Herra forseti. Kjörbréfanefnd hefur komið saman á fullskipaðan fund og tekið fyrir fyrirliggjandi kjörbréf til handa Hálfdáni Sveinssyni kennara á Akranesi, útgefið af kjörstjórn Vesturlandskördæmis, sem 2. varaþm. Alþfl. í því kjördæmi, en fyrir fundinum lá einnig bréf frá 1. varaþm. flokksins í sama kjördæmi, Pétri Péturssyni, þar sem hann segir sér ókleift að mæta á þingi vegna fjarveru af landi. Kjörbréfanefnd mælir einróma með því, að kosning Hálfdáns sé tekin gild og kjörbréf hans samþykkt.
Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. Þegar landbn. skilaði áliti og brtt. við 2. umr. þessa máls, var raunar ein gr. frv. enn til nokkurrar umr. og hugmyndir um breytingar á henni, sem hafa síðan verið ræddar, og í morgun á fundi landbn. ákvað n. að flytja enn eina brtt., og er hún við 5. gr. Þessi gr. fjallar um launakjör héraðsráðunauta og hafði gætt nokkurrar óánægju í þeirra hópi út af því, að gert var ráð fyrir, að laun þeirra væru ákveðin af landbrh. eftir tillögum frá Búnaðarfélagi Íslands. Nú hefur orðið að samkomulagi innan landbn. á fundi í morgun að gera brtt., eins og ég sagði, og vil ég leyfa mér, með leyfi hæstv. forseta, að lesa upp gr., eins og hún yrði, ef þessi brtt. yrði samþ. „Kostnaður við framkvæmd laga þessara greiðist úr ríkissjóði eftir reikningi, er landbrh. samþ.“ Þetta er óbreytt, síðari málsliður gr. orðist svo: „Ríkissjóður greiðir búnaðarsamböndunum 65% af launum héraðsráðunauta, aðstoðarmanna og trúnaðarmanna, og skulu laun þeirra, sem sá hundraðshluti miðast við, samþ. af landbrh. að fengnum till, frá Búnaðarfélagi Íslands.“ Breytingin, sem í þessu felst frá því, sem frv. gerir ráð fyrir, er sú, að búnaðarsamböndin semji við ráðunautana um launakjör. Hins vegar, þar sem lögin gera ráð fyrir því, að ríkissjóður greiði 65% af launum ráðunautanna, en búnaðarsamböndin 35%, þá er talið eðlilegt, að landbrh. hafi íhlutun um það, hver launin verða, og greiði ekki nema 65% af því, sem hann getur fallizt á að launin verði að fegnum till. Búnaðarfélagsins. Það er samkomulag um þessa breytingu. Að vísu mættu ekki allir nm. í landbn., þegar hún var ákveðin, en ég hef ástæðu til að ætla, að þeir, sem ekki mættu, muni ekki beita sér fyrir því að torvelda það, að þessi breyt. nái fram að ganga. Þá er þess í öðru lagi að geta, að af vangá hefur fallið niður hjá n. að gera breyt. á 39. gr., sem hefst á þessum orðum: „Lög þessi öðlast gildi 1. jan. 1965.“ Þar sem nú er komið langt fram yfir þennan tíma, taldi n. sjálfsagt að breyta þessu þannig: „Lög þessi öðlast þegar gildi.“ Ég vil leyfa mér að afhenda hæstv. forseta þessar skriflegu brtt. með ósk um það, að hann leiti afbrigða fyrir því, að þær verði teknar til afgreiðslu við þessa umr.
Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. Hér liggur fyrir frv. til l. um lífeyrissjóð hjúkrunarfólks, en það heiti var þessu gefið í hv. Ed., þegar það var þar til meðferðar. Ég verð að segja það, að ég kann verr við þetta heiti á sjóðnum heldur en það, sem hann ber núna, sem er lífeyrissjóður hjúkrunarkvenna. Þetta mál kom til meðferðar hjá hv. fjhn. í þessari deild. Ég var ekki á þingi, þegar það gerðist, og tók því ekki þátt í athugun nefndarinnar á þessu frv., en hún skilaði brtt. um það, að sjóður þessi skyldi heita lífeyrissjóður hjúkrunarkvenna og hjúkrunarmanna, en það er það heiti, sem frv. upphaflega bar. Nú finnst mér það dálítið skothent að setja í lög ákvæði um konur og menn, - konur og karlar hefði frekar getað staðizt, - en þar sem ég tel það miklu eðlilegra, að sjóðurinn haldi sínu gamla heiti og nefnist lífeyrissjóður hjúkrunarkvenna, hef ég leyft mér að bera fram brtt. á þskj. 351, sem fela þetta í sér. Nú hefur að vísu verið á það bent, að dæmi séu þess, að karlar séu farnir að læra hjúkrunarstörf og stunda þau. Ég vil nú vænta þess, að það séu undantekningar, en til þess að þeir verði ekki alveg utan við sjóðinn, legg ég til í 7. brtt. minni, að inn í frv. komi ný gr., þannig, með leyfi hæstv. forseta: „Ákvæði þessara laga gilda einnig um karla, er annast hjúkrunarstörf og hafa réttindi til þess skv. hjúkrunarlögum.“ Ég vil benda á það, að alveg hliðstætt ákvæði þessu er í frv. til hjúkrunarlaga, sem liggur fyrir. Í. 1.-6. gr. þess frv., eins og það nú er, er eingöngu talað um hjúkrunarkonur, en í 7. gr. frv. er ákvæði um það, að ákvæði frv. taki einnig til karla, sem ljúka hjúkrunarnámi og hafa þá rétt til að kalla sig hjúkrunarmenn. Nú geri ég ráð fyrir, að þetta verði samþykkt í hjúkrunarlögunum, og þá tel ég rétt að hafa alveg hliðstætt ákvæði í lögunum um lífeyrissjóð, þannig að karlar geti komið undir þau, ef þeir fást við þessi störf. Mættu þá allir vel við una. Ég geri ráð fyrir, að hjúkrunarkonur vilji helzt halda hinu gamla nafni á sínum lífeyrissjóði. Ég vil gera ráð fyrir, og það er ákveðin von mín og ósk, að hér eftir sem áður verði það nær eingöngu konur, sem taka að sér hjúkrunarstörf. Það er svo gott að fá aðhlynningu frá góðri konu, þegar maður er sjúkur. Ég mundi alls ekki fella mig við það, að í stað konu kæmi karlmaður til að stumra yfir mér og hjálpa mér, þegar ég er lasinn. Á þessu tvennu geri ég ákaflega mikinn mun, því er alls ekki saman jafnandi. Ég vil því vænta þess, að það verði svo sjaldgæft, að til undantekninga megi teljast, að karlmenn fari að starfa á þessu sviði, - kann að vísu að vera, að þeir gætu snúizt eitthvað fyrir veikar konur á kvennadeildum sjúkrahúsa með sæmilegum árangri, - en fyrst og fremst og ég vil segja nær eingöngu eiga hjúkrunarstörfin að vera unnin af konum hér eftir sem áður, og því vil ég láta kenna lífeyrissjóð þennan við konur eins og áður og nefna hann lífeyrissjóð hjúkrunarkvenna.