Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. Á þskj. 150 hefur verið lagt fram stjfrv. um vitamál. Forsaga þessa máls er sú, að þáv. samgrh. skipaði í okt. 1974 þrjá menn í n. til að endurskoða lög frá 1933 um stjórn vitamála og vitabygginga og semja nýtt lagafrv. um þau efni. Fyrir fáum dögum, eða nánar tiltekið i. des. s.l., voru 100 ár liðin síðan kveikt var á fyrsta vita hér við land og fer því vel á því, að á 100 ára afmælinu sé sett ný löggjöf um vitamál. Elstu lög um vitamál, sem nú eru í gildi, eru frá árinu 1899, lög um afhendingu lóða til vitabyggingar o.fl. Síðan hafa verið sett mörg lög og reglugerðir um vitamálefni og eru flest þeirra orðin úrelt og samsvara ekki breyttum tímum og viðhorfum. Er því ekki seinna vænna að endurskoða vitalögin. Í áðurgreindum lögum frá 1933 fjallar I. kafli þeirra um stjórn vitamálanna. Kafli þessi er að verulegu leyti úreltur. Meginuppistaða laganna var upptalning á þeim vitum sem skyldi byggja. Á þeim tíma, sem liðinn er síðan, hafa flestir þeir vitar verið byggðir eða aðrir á nálægum stöðum sem taldir voru heppilegri. Ýmsar breytingar á útgerðarþáttum og tækni hafa auk þess komið til á tímabilinu og er því þessi meginkafli laganna bersýnilega úreltur. Í gildandi lögum og reglum eru ýmis ákvæði óljós um hlutverkaskiptingu og ábyrgð við gerð og rekstur vita og sjómerkja. Í frv. þessu er reynt að gera þeim málum slík skil, að ljóst sé hver skuli annast og bera ábyrgð á hinum ýmsu tegundum sjómerkja. Um vitagjald hafa gilt sérstök lög, nú lög nr. 61 frá árinu 1972. Þegar gjald þetta var sett á var það verulegur tekjustofn, og er óhætt að fullyrða að mikill hluti vitakerfisins hafi verið byggður upp fyrir fjármuni sem þannig var aflað. Á seinni árum, með vaxandi verðbólgu, hefur ekki tekist að halda í horfinu þannig að vitagjald gæfi eðlilegar tekjur, og hafa vitabyggingar m.a. af þeim orsökum dregist mjög saman. Því er gert ráð fyrir því í frv., að vitagjald verði að nokkru breytt, þannig að það komi jafnar niður á alla notendur vitakerfisins, og auk þess sé það ákveðið með reglugerð í stað laga, sem ætti að gera auðveldara að halda gjaldinu eðlilegu. Gert er ráð fyrir að vitagjaldinu sé einvörðungu varið til rekstrar og endurbóta á vitakerfinu og með tilliti til þess komið á fót n. vitamálastjórninni og rn. til ráðleggingar um það, hvernig vitagjaldinu skuli varið. Aðilar að n. þessari, vitanefnd, skulu vera notendur vitanna og þá jafnframt greiðendur vitagjaldsins. Með því að veita þannig greiðendum þess aðgang að ákvarðanatöku varðandi notkun þeirra fjármuna er þeir leggja til vitakerfisins ætti að vera tryggt að fénu yrði varið á sem hagkvæmastan hátt. Herra forseti. Ég vil leyfa mér að leggja til að að lokinni þessari umr. verði frv. vísað til hv. samgn.



Herra forseti. Fjh.- og viðskn. hefur haft þetta mál til athugunar. N. varð ekki sammála um afgreiðslu frv. Meiri hl. skilar áliti á þskj. 234, en minni hl., fulltrúar Sjálfstfl., skilar séráliti. Eins og fram kemur á nál. á þskj. 234, eru í meiri hl. fulltrúar Alþfl., þeir hv. þm. Vilmundur Gylfason og Finnur Torfi Stefánsson, sem skrifa undir nál. með fyrirvara, og þeir munu gera grein fyrir fyrirvara sínum við umr. málsins. Meiri hl. n. leggur til að frv. verði samþ., en vill þó gera eina minni háttar breytingu á 6. gr. frv. og kem ég að þeirri brtt. síðar. Þetta frv., sem hér er um að ræða, er eitt af mörgum frv. sem eru á dagskrá þessa fundar og öll eru tekjuöflunarfrv. ríkisstj. og að flestu leyti í samræmi við þá viðbótartekjuöflun fyrir ríkissjóð sem gefnar hafa verið yfirlýsingar um af hálfu stjórnarinnar áður að mundi verða leitað fyrir næsta ár. Til viðbótar eru svo ný skattgjaldsatriði, eins og frv. til l. um nýbyggingagjald og frv. til l. um skatt á skrifstofu- og verslunarhúsnæði, en þessi frv. eiga það öll sammerkt, að þau eru flutt til tekjuöflunar fyrir ríkissjóð í sambandi við afgreiðslu fjárlaga. Langsamlega þýðingarmest af þessum frv. er að sjálfsögðu það frv. sem hér er nú til umr., frv. til l. um breytingar á gildandi lögum um tekjuskatt og eignarskatt. Þar er þó ekki um verulegar breytingar að ræða á skattheimtu frá því sem verið hefur nú síðari hluta þessa árs eða ákveðið var með brbl. núv. hæstv. ríkisstj. sem gefin voru út í septembermánuði. Þó er gerð með þessu frv. nokkur breyting á þessari skattheimtu. Í 1. gr. þessa frv. er gert ráð fyrir að svonefnd verðstuðulsfyrning falli niður, og þær upplýsingar eru gefnar í sambandi við frv., að frádráttur félaga vegna þessarar verðstuðulsfyrningar hafi verið á yfirstandandi ári 3883 millj. kr. hjá félögum og hjá einstaklingum hafi þessi verðstuðulsfyrning numið 885 millj. kr. Talið er að það ákvæði að fella niður reglurnar um verðstuðulsfyrningu muni gefa ríkissjóði um 1300 millj, kr. auknar tekjur. Í 2. gr. frv. er síðan gert ráð fyrir því, að heimild til svonefndrar flýtifyrningar verði einnig felld niður hvað mannvirki áhrærir, en á öðrum eignum skuli færa flýtifyrninguna niður úr 30% í 10% og að ekki sé heimilt að nota þessi 10% meira en sem nemur 2% á ári. Það kemur einnig fram í upplýsingum með þessu máli, að á þessu ári hafi félög notfært sér flýtifyrningarreglur sem nemur 2078 millj. kr., en einstaklingar hafi notfært sér flýtifyrningu sem nemur 810 millj. kr. Áætlað er að tekjur ríkisins sem fengjust vegna þessara breytinga, mundu nema um 1060 millj. kr. Þarna er um nokkra hækkun að ræða á tekjum ríkisins frá því sem gert hafði verið ráð fyrir í fjárlagafrv. því sem lagt var fyrir þingið. Sú breyting er einna veigamest frá þeirri skatttöku sem verið hefur, að í stað þeirra reglna, sem giltu með hinni sérstöku skattlagningu samkv. lögum um kjaramál, þar sem lagður var á hinn svonefndi fyrningarskattur, þá er þeim reglum breytt samkv. þessu frv. í þá átt sem ég hef nú verið að lýsa, en gert er ráð fyrir svipaðri skatttöku samkv. þessari leið, þó nokkru hærri, en samkv. hinni leiðinni, sem farin var samkv. brbl. frá því í sept. Þá er í 3. gr. frv. gert ráð fyrir að breyta nokkuð tekjuskattinum af hærri tekjum, þannig að þar er bætt við nýju skattþrepi, 50%. Þessi hækkun á tekjuskattinum kemur í rauninni á einstaklinga í staðinn fyrir lög um skyldusparnað sem voru í gildi á þessu ári. Er talið að hækkun á tekjuskatti einstaklinga samkv. þessu mundi nema um 1850 millj. kr. á næsta ári. Rétt er að taka það fram, að hér er haldið sömu reglu og gilti varðandi skyldusparnaðinn, að þessi hækkaði skattur kemur aðeins á tiltölulega háar tekjur eða - eins og fram kemur í upplýsingum með þessu frv. - á einstaklinga sem hafa 3 millj. 848 þús. kr. í skattgjaldstekjur, sem talið er að mundi jafngilda vergum tekjum á framtali að upphæð 4 millj. 527 þús. kr. Hjá hjónum mundi þessi skattur lenda á tekjum sem eru fyrir ofan 5 millj. 63 þús. kr. skattgjaldstekjur eða sem jafngildir í vergum tekjum 6 millj. 751 þús. M.ö.o.: þessi aukni skattþungi lendir aðeins á tekjum sem eru fyrir ofan 6.7 millj. kr. hjá hjónum. Í 4. gr. frv. eru ný ákvæði um það, að ónotaður persónuafsláttur geti gengið til greiðslu á sjúkratryggingagjaldi. Þá er í 5. gr. frv. gert ráð fyrir því, að skattstiganum við skattlagningu á félög verði breytt þannig, að skattprósentan verði færð úr 53% í 65%. Hér er einnig um þá breytingu eina að ræða frá því sem verið hefur í gildi, að hér er skyldusparnaðurinn, sem lagður var á, sameinaður tekjuskattinum hjá félögum og gerður að föstum skatti í staðinn fyrir skyldusparnaðinn. Hins vegar ekki um aðra breytingu að ræða sem felst í þessu, en með því er gert ráð fyrir að ríkissjóður fái auknar tekjur um 1200 millj. kr. á næsta ári. Í 6. gr. frv. er um eignarskattinn að ræða, en eins og kunnugt er fólst í brbl. frá því í sept. hækkun á eignarskatti bæði einstaklinga og félaga. Nú eru þau ákvæði tekin upp í öðru formi, þ.e.a.s. skattgjaldsprósentan, sem var á einstaklingum 0.8% er færð upp í 1.2% eða sem nemur 50%, og skattgjaldsprósentan, sem var á félögum 0.8%, er tvöfölduð og verður þá 1.6%. Skattfrelsismörkin eru síðan hækkuð í samræmi við breytt eignarmat. Til viðbótar við þetta koma svo ákvæði um að létta þennan skatt nokkuð á þeim sem eru orðnir 67 ára og eldri eða eru öryrkjar, og er það til samræmis við þá afgreiðslu sem þegar hefur orðið í sambandi við hliðstæða skatttöku eftir ákvæðum brbl. Það er við þessa grein sem við í meiri hl. fjh.- og viðskn: flytjum sérstaka brtt. þar sem við leggjum til að hafður verði á sami háttur í meginatriðum varðandi þetta ákvæði og hér hefur áður verið samþ. varðandi brbl. um kjaramál, en brtt. okkar um þetta efni er á þskj. 235 og er á þessa leið, með leyfi hæstv. forseta: „Við síðustu mgr. 1. tölul. 6. gr. bætist nýr málsl., er orðist svo: Hjá öðrum mönnum, sem höfðu lægri vergar tekjur til skatts en 2.1 millj. kr., ef um einstaklinga er að ræða, en lægri vergar tekjur til skatts en 2.7 millj. kr., ef h jón eiga í hlut, skal eignarskattur, sem ekki nær 68 400 kr. hjá einstaklingi, en 102 600 kr. hjá hjónum, lækkaður um 20%.“ Hér er sem sagt ekki farin nákvæmlega sama leið og hafði áður verið samþ. um sama efni varðandi brbl. um kjaramál, en reynt að ná því sama sem þar var verið að reyna að ná, þ.e. að veita þeim nokkra ívilnun frá þessum skatti sem eru tekjulágir. Með þessu ákvæði er gert ráð fyrir að þeir aðilar, sem þannig stendur á um, beri ekki jafnháan eignarskatt og hinir, sem hafa hærri tekjur. Um önnur efnisatriði þessa frv. þarf ég ekki að hafa mörg orð. Það hefur þegar verið rætt við 1. umr. málsins, og í rauninni er þetta mál öllum hv. þm. svo vel kunnugt að ekki er þörf á því, eins og nú er ástatt um tíma þingsins, að hafa um þetta langt mál. Sú skattheimta, sem felst í þessu frv., er í rauninni sú sama sem fram kom í brbl. ríkisstj. frá því í septembermánuði, með þeim minni háttar breytingum sem ég hef gert grein fyrir. Og vegna þess að þau frv., sem ég minntist á í leiðinni, þ.e.a.s. frv. til l. um nýbyggingagjald og frv. til l. um skatt á skrifstofu- og verslunarhúsnæði, þessi frv. eru öll samhangandi í sambandi við tekjuöflun þá sem unnið er að nú að koma fram í sambandi við afgreiðslu fjárl., mun ég hafa fá orð um þau frv. þegar að þeim kemur, en bendi aðeins á að þessi frv. eru liður í því sama verki, þ.e.a.s. að afla ríkissjóði nægilegra tekna til þess að hægt sé að afgreiða fjárlög á þann hátt, sem ríkisstj. hefur gert grein fyrir og fram hefur komið í umr. um fjárlagafrv. Það er till. meiri hl. fjh.- og viðskn., að frv. verði afgreitt á þann hátt sem ég hef lýst, með þeirri einu brtt. sem fram kemur af hálfu meiri hl. n. á þskj. 235.



Herra forseti. Eins og hér hefur komið fram varð fjh.- og viðskn. ekki sammála um afgreiðslu þessa máls. Ég geri hér grein fyrir áliti minni hl. sem leggur til að frv. verði fellt. Þetta frv. er eitt af mörgum skattpíningarfrv. sem ríkisstj. hyggst hespa af nú fyrir jólin. Jólaglaðningurinn til atvinnurekstrarins er í stórum dráttum þessi samkv. frv.: Verðstuðulsfyrningin, sem fyrri vinstri stjórn leiddi í lög árið 1972, er felld brott og þar koma 1300 millj. til ríkissjóðs. Flýtifyrningin er lækkuð úr 30% í 10% og felld niður á mannvirkjum og þar koma 1060 millj. til ríkissjóðs. Tekjuskattur félaga er hækkaður úr 53% í 65%, þar koma 1200 millj. í ríkissjóð. Eignarskattur á félög er tvöfaldaður. Svona mætti lengur telja, en samtals eru auknar álögur á atvinnureksturinn um 6000 millj. kr. Á fund n. í morgun komu fulltrúar frá Vinnuveitendasambandi Íslands. Þeir vöruðu eindregið við þeirri skattheimtu sem felst í þessu frv. og reyndar öðrum þeim tekjuöflunarfrv. sem hér eru til meðferðar á hv. Alþ. Þessi skattlagning hefur þær afleiðingar, að atvinnuöryggi í framleiðslugreinum er mjög skert, þar sem svo óhófleg skattlagning sem með þessu frv. sem öðrum er boðuð leiðir til rekstrarstöðvunar hjá fjölmörgum fyrirtækjum sem áttu í nægum erfiðleikum fyrir. Einstaklingar fara ekki varhluta af þessu skattlagningaræði ríkisstj. Eignarskattar eru stórhækkaðir og 50% skattþrep er tekið upp, kallað hátekjuskattur, en spurning er hvað verða nefndar hátekjur í framtölum næsta árs. Allar þessar aðgerðir, sem ég hef hér nefnt og ákvæði eru um í þessum frv., lama frumkvæði einstaklinganna, þær draga úr vinnuvilja og skerða þar með lífskjörin. En þetta er stefna Alþb. í framkvæmd, - stefna sem ríkisstj. hefur gert að sinni stefnu. Að vísu er þessi stefna í dálitlu ósamræmi við stefnu eins af stjórnarflokkunum fyrir kosningar, en fram hjá óþægindum má sigla með því að samþykkja þetta frv. með fyrirvara, sem í sjálfu sér kostar ekkert, og það má flytja talsvert langar ræður um slíka fyrirvara og verður sjálfsagt gert hér á eftir. En með þessum hætti leggur meiri hl. sem sagt til, fulltrúar stjórnarflokkanna, að frv. verði samþ., en við fulltrúar Sjálfstfl. leggjum til að frv. verði fellt. Ég þarf í sjálfu sér ekki að fara mörgum fleiri orðum um þetta mál, það hefur þegar verið rætt við 1. umr., en aðeins nokkur orð þó til viðbótar. Ég hef í sjálfu sér lítið að segja um þá brtt. sem hér var gerð grein fyrir, ekki annað en það, að hér er enn verið að blanda saman eignarskatti og tekjum manna, reynt að draga úr óréttlæti, sem slík gífurleg skattlagning hefur í för með sér, með því að draga úr skattlagningunni hjá þeim sem hafa lægstar tekjur. Hér er sem sagt fyrst og fremst verið að skattleggja atvinnureksturinn, og er satt að segja furðulegt að a.m.k. sumir stjórnarflokkanna skuli sýna þennan áhuga. Það er fróðlegt að vita hvort þetta er í raun og veru t.d. sérstakt áhugamál Framsfl., að ganga svona að atvinnurekstrinum. Afleiðingarnar hljóta að verða, eins og ég sagði áðan, atvinnuleysi. Atvinnureksturinn borgar of háa skatta í verðbólgunni, það eru staðreyndir. Hann fær ekki að draga frá útgjöld á réttu verði. Afskriftir eru ekkert annað en útgjöld, - útgjöld sem dreift er á mörg ár, og sá frádráttur verður á röngu verði í slíkri verðbólgu, sem hér er. Um einstakar greinar skal ég ekki fara mörgum orðum. 5. gr., sem hækkar tekjuskatt félaga úr 53% í 65%, er afsökuð með því núna, að hún jafngildi skyldusparnaðinum sem lagður var á í fyrra, en þar er að sjálfsögðu ólíku saman jafnað. Við fengum álit fulltrúa Vinnuveitendasambandsins í morgun á þessari gr., og einn gesta okkar á fundinum komst svo að orði, að hér væri um að ræða „ökonomískt brjálæði“, og ég geri þau orð að mínum. Með 6. gr. er svo aðeins verið að festa eignarskattsaukann í skattkerfinu eins og hann var í brbl. ríkisstj. frá í sept. Þetta frv. er eitt af fleirum og raunar löngum slóða sem hæstv. ríkisstj. dregur nú á eftir sér. Ég vænti þess, að hæstv. forseti hafi ekkert á móti því, að ég ræði um hin tekjuöflunarfrv., sem eru á dagskrá, nú í leiðinni, það styttir þá framsögu mína fyrir hinum nál. Við höfum hér einnig frv. um sérstakan skatt á verslunarhúsnæði. Þar er um að ræða mismunun í skattlagningu eftir tegundum eigna. Slík mismunun hefur að vísu viðgengist í tekjustofnalögunum að því er fasteignir varðar, en það réttlætir ekki að ríkissjóður fari nú út í slíka mismunun eins og þar hefur tíðkast. Þessi sérstaki skattur er talinn gefa ríkissjóði 550 millj. kr. á næsta ári. Mismunun í skattlagningu eins og hér er ráðgert á ekki að eiga sér stað. Ef slík mismunun á að koma fram verður það að vera í fasteignamatinu, en sami skattstigi ætti að vera á fasteignir, hverju nafni sem þær nefnast. Eins og ég sagði áðan hefur þessi mismunun tíðkast í tekjustofnalögunum, og með því að taka þetta ákvæði upp í lög um tekju- og eignarskatt eykst þessi mismunun enn og gerir atvinnurekstrinum enn erfiðara fyrir. Hér er í raun um enn nýjan fasteignaskatt að ræða. Þá höfum við einnig til meðferðar frv. til l. um nýbyggingagjald, 139. mál. Það sýnist mér vera eitt allra versta málið af mörgum slæmum sem hæstv. ríkisstj. er nú með á dagskrá. Þetta er angi af fjárfestingarhöftum sem virðast vera óskadraumur stjórnarflokkanna að koma á. Og þótt hér sé í sjálfu sér ekki um stórt mál að ræða eða það gefi ekki ríkissjóði mjög miklar tekjur, 300 millj. kr. á næsta ári, áætlað, þá er hér þó um að ræða eitt afmarkað svið sem ríkisstj. velur sér sem byrjun á fjárfestingarhöftunum. Það virðist sem sagt vera svo, að skattpíning sé eina úrræðið sem hæstv. ríkisstj. hefur til þess að stjórna efnahagsmálunum. Þetta frv. um nýbyggingagjaldið sýnir alveg sérstaka ósvífni gagnvart sveitarstjórnum í landinu. Þar er ákvæði um það, að sveitarstjórn er óheimilt að gefa út byggingarleyfi fyrir mannvirkjum sem gjaldskyld eru sé gjaldið ekki greitt, og sé þessa ekki gætt er sveitarstjórnin sjálf ábyrg. Það er ekki gengið að sveitarsjóði, heldur er gengið að sveitarstjórninni sjálfri. Það verður fróðlegt að sjá þá á bak við rimlana, nýja meiri hl. í borgarstjórn Reykjavíkur, ef þeim skyldi nú verða það á hjá byggingarfulltrúanum að gefa út byggingarleyfi án þess að sýnd verði kvittun fyrir þessum ósköpum sem hér er um að ræða. Gert er ráð fyrir samkv. 3. gr. frv. að leggja á 2% gjald af gjaldstofni sem raunverulega er ekki til. Það eru engar framkvæmdir hafnar þegar þetta gjald á að leggja á samkv. áætluðu kostnaðarverði. 2. gr. er sérlega óljós. Þar er að vísu sagt að íbúðarhúsnæði sé undanþegið gjaldskyldu, en síðan kemur heimildarákvæði til ráðh. eins og segir í greininni. „Heimilt er ráðh. að undanþiggja ákveðnar tegundir mannvirkja gjaldskyldu.“ Nauðsynlegt er að fá upplýst hvernig hæstv. ráðh. hyggst notfæra sér þessar heimildir, hvaða eignir það verða sem verða undanþegnar ákvæðum þessara laga.  Um mál þessi í heild má segja að þau geri margt illt af sér, en þó fyrst og fremst að þau flækja skattakerfið enn meir á sama tíma og menn eru í óðaönn að tala um einföldun skattakerfisins. Það er komið með nýja skatta sem engin fordæmi eru fyrir í íslenskri löggjöf. Þessir nýju skattar valda óvissu í álagningu. Það stýritæki, sem þessi löggjöf á að vera, er tilgangslaust. Þetta er aðeins til þess að gera erfiðara fyrir þar sem nægir erfiðleikar eru. E.t.v. er tilgangurinn sá að gera þetta allt svo flókið að enginn botni neitt í neinu og jafnvel svo að allt skattkerfið hrynji til grunna. Það er e.t.v. ætlunin, og þá verða væntanlega engir skattar lagðir á og Alþfl.-menn geta losnað við að vera með sífellda fyrirvara um samþykki við öllum þessum tekjuöflunarfrv. En það sýnist nú samt svo, að stjórnin ætli fram með alla þessa súpu sína, sem er fremur þunn og bragðvond þótt margt sé sett út í hana. Það er e.t.v. táknrænt fyrir allan afgreiðslumátann, að meðan fulltrúar Vinnuveitendasambandsins voru á fundi fjh.- og viðskn. í morgun, og voru þar að mótmæla þessum álögum og bera fram sín aðvörunarorð, þá sat ritari n. við að ganga frá bókun þess efnis, að meiri hl. n. mælti með samþykkt frv., auðvitað með hinum sígilda fyrirvara fulltrúa Alþfl., - fyrirvara sem er orðinn að aðhlátursefni félaga þeirra í svokölluðum samstarfsflokkum, - fyrirvara sem þeir gera náttúrlega ekkert með, en eru búnir að læra og færa óafvitandi til bókar. Þessum frv. má annars líkja við það,- mér dettur það í hug þegar ég sé einn hv. þm. hér í hliðarherbergi, - að ríkisstj. sé í eins konar pólitískum berjamó, eins og sá hv. þm. sagði hér fyrir nokkrum árum, að vísu af allt öðru tilefni, en það átti þó að nokkru við hæstv. núv. fjmrh. En málið er bara það, að farið hefur verið yfir landið áður og allt lesið af lynginu. Samt skal ekki látið staðar numið, heldur lyngið slitið upp líka. Þannig verður ekkert eftir og þessir herrar skilja eftir sig sviðna jörð.



Herra forseti. Eins og hv. frsm. lýsti áðan skrifuðum við fulltrúar Alþfl. undir nál. þetta með þeim skilmála sem ég vil nú lýsa. Frv. þetta er eitt af tekjuöflunarfrv. ríkisstj. sem flutt eru í tengslum við gerð fjárl. Við Alþfl.-menn höfum áður á Alþ. lýst þeim fyrirvara við endanlega afstöðu okkar til fjárlagagerðar, að hún muni ráðast af viðbrögðum ríkisstj. við frv. okkar um jafnvægisstefnu í efnahagsmálum og samræmdar aðgerðir gegn verðbólgu og þar með einnig því, hverjar heildarniðurstöður fjárl. verða. Þessi fyrirvari okkar gildir einnig um afstöðu okkar til þessa frv. sem hér er til umr. Þar sem við viljum ekki hindra eðlilega þinglega meðferð málsins munum við greiða atkv. með því við 2. umr., en hins vegar áskiljum við okkur rétt til að greiða atkv. með því eða á móti við 3. umr. með tilvísun til þess sem ég hef áður sagt. Enn fremur væntum við þess, að 3. umr. fari ekki fram fyrr en afstaða ríkisstj. til frv. okkar um jafnvægisstefnu o.fl. liggur fyrir. Þessi fyrirvari gildir um öll þau tekjuöflunarfrv., sem hér eru til umr., þ.e.a.s. frv. sem er 138. mál, á þskj. 188, um skatt á skrifstofu- og verslunarhúsnæði, frv. um nýbyggingagjald á þskj. 189, 139. mál, og það frv. sem hér er til umr. um tekjuskatt og eignarskatt, sem er á þskj. 190, og enn fremur frv. um flugvallagjald á þskj. 206. Ég held að ég geti leyft mér að gera grein fyrir þessum fyrirvara við öll málin í einu, svo að ég þurfi ekki að koma miklu oftar í ræðustól að þessu sinni.



Herra forseti. Það verður ekki hjá því komist að vekja athygli á því enn á ný í umr. um þetta frv., að samfara stórauknum skattaálagningum af hálfu ríkisvaldsins eru samhliða á ferðinni mjög stórauknar álögur af hálfu sveitarfélaga, eins og fram hefur komið í fyrirætlunum borgarstjórnar Reykjavíkur undir forustu meiri hl. sem er myndaður af sömu stjórnmálaflokkum og standa að núv. hæstv. ríkisstj. Hv. þm. Ólafur G. Einarsson, frsm. minni hl. fjh.- og viðskn., gerði grein fyrir því, í hverju auknar álögur fælust vegna þessara skattafrv. af hálfu ríkisins. Ég tel að það sé rétt að það komi hér fram, að eingöngu hér í Reykjavík mun hækkun fasteignaskatta og lóðarleigu og aðstöðugjalda hafa í för með sér um það bil 1400 millj. kr. aukningu skatta á atvinnurekstur í borginni, þannig að hér er um milljarða kr. aukna skatta að ræða á atvinnuvegi landsmanna í heild. Nú er það öllum ljóst, að vandi atvinnuveganna er mikill, og mér er minnisstætt, að bæði á síðasta vetri og á liðnu sumri í stjórnarmyndunarviðræðum var það stefna Alþb. að unnt væri að gera hvort tveggja í senn, að jafna halla atvinnuveganna og greiða niður vöruverð í landinu án þess að breyta gengi íslensku krónunnar, en beita tilfærslu fjármuna í þjóðfélaginu. Alþb. hefur að vísu ráðið ferðinni í þessu stjórnarsamstarfi, eins og öllum hv. þm. og reyndar öllum landsmönnum er kunnugt. En að einu leyti hefur stefnan þó sýnst vera óframkvæmanleg, að því leyti er snýr að afkomu útflutningsatvinnuveganna, vegna þess að þegar á fyrsta starfstímabili ríkisstj. var gengislækkun beitt og síðan hefur æ ofan í æ verið beitt gengissigi í framhaldi af því og fyrirsjáanlegt er annað tveggja: áframhaldandi gengissig eða hrein og bein gengislækkun, allt undir leiðsögu Alþb. og forustu þess, þar sem hæstv. viðskrh. skrifar upp á gengissigið og hæstv. ríkisstj. skrifar upp á gengislækkun. Það er rétt að leggja áherslu á að stefna Alþb: hefur að þessu leyti ekki reynst framkvæmanleg, vegna þess, eins og þessi skattafrv. sýna, að leitað er allra fanga, mögulegra og ómögulegra, til aukningar á skattálögum á landsmenn og atvinnuvegi þeirra til þess eingöngu að hafa upp í niðurgreiðslur vöruverðs sem þannig eru fölsun á vísitölu og þar með kaupmætti fólksins í landinu. Þessar skattaálögur nægja þó ekki til þessarar útgjaldaaukningar af ríkisvaldsins hálfu né heldur nægja þessar auknu skattaálögur til að standa undir stórauknum útgjöldum ríkissjóðs að öðru leyti undir forustu núv. ríkisstjórnarflokka umfram það sem verðbólguþróun réttlætir. Það er því full ástæða til að spyrjast fyrir um það, hvernig á því standi, að saman geti farið að skoðun hæstv. ríkisstj. að atvinnufyrirtækin og atvinnuvegirnir í landinu geti ekki borgað kaupgjald það sem fólst í gildandi samningum og kjörorði stjórnarflokkanna tveggja a.m.k. um samningana í gildi, hvers vegna þurft hafi að rifta kaupgjaldsvísitölu t.d. um síðustu mánaðamót með þeirri röksemd, að atvinnuvegirnir stæðu ekki undir hærra kaupgjaldi, sem ég út af fyrir sig er sammála, en aftur á móti gætu atvinnuvegirnir staðið undir svo auknum skattaálögum sem þarna er um að ræða. Það er ekki að ófyrirsynju, að stjórn Vinnuveitendasambands Íslands, en innan þeirra samtaka eru fulltrúar allra atvinnugreina, hefur mótmælt harðlega þessum nýju álögum stjórnvalda á atvinnulífið í landinu og varað við að með þeim sé atvinnuöryggi landsmanna stefnt í bráða hættu. Ég vil í tengslum við þessi mál, sem hér eru til umr., spyrjast fyrir um það hjá hæstv. félmrh. eða hæstv. fjmrh., - ég sé að hæstv. félmrh. er í salnum, en ekki hæstv. fjmrh. svo að ég beini fsp. minni til hans, - hvernig ætlunin sé af hálfu hæstv. ríkisstj. að standa að lagaheimildum til handa sveitarfélögum í landinu hvað snertir útvarsálagningu. Eins og kunnugt er er heimild sveitarfélaga nú bundin við 10% útsvars með 10% álagi eða 11% í heild og þarf sérstaka heimild félmrn. og ríkisstj. til þess að ellefta prósentið sé nýtt. En heyrst hefur, að ríkisstj. eða hæstv. félmrh. hafi gefið grænt ljós í viðræðum við fulltrúa sveitarfélaga að hækka þessa hlutfallstölu í 12% á komandi sumri, en lagaheimildar til þess ekki aflað fyrr en þessi skattahrina er gengin hjá. Það er full ástæða til að upplýsa þetta atriði nú þegar. Þá er rétt að spyrjast fyrir um það, með hvaða hætti sveitarfélögum verði bættur sá missir tekjustofns sem minnkandi tekjur í Jöfnunarsjóð sveitarfélaga hafa í för með sér, þar sem afnám söluskatts af matvörum rýrir tekjur Jöfnunarsjóðs. Skiptir þetta allmiklu máli. Ef séð væri fyrir tekjuöflun til sveitarfélaga að þessu leyti gæti það komið í veg fyrir þá óheillaþróun í öðrum sveitarfélögum sem hafin er hér í Reykjavík með stórauknum álögum á borgarbúa og atvinnurekstur þeirra. Síðan held ég að að lokum sé rétt að undirstrika það, að þessar stórauknu álögur á atvinnufyrirtækin og atvinnuvegina eru auðvitað til þess fallnar að grafa undan atvinnuöryggi og grafa undan framþróun í atvinnuvegunum, - framleiðniaukningu sem ein getur staðið undir bættum lífskjörum í framtíðinni og hækkandi kaupgjaldi í landinu. En þessar skattaálögur á landsmenn sem heild og einstaklinga eru samhliða til þess fallnar að draga úr framtaki, vinnuvilja og verðmætasköpun manna, en um leið einnig til þess fallnar að örva menn til undandráttar á skattgreiðslum og skapa þannig því miður skilyrði fyrir versnandi siðferði á þessu sviði, þar sem frekar var þörf á endurbótum en að skattakerfið sjálft yrði gróðrarstía spillingar eins og nú horfir við.



Herra forseti. Við höfum hlýtt á það undanfarin dægur, að einn stjórnarflokkanna hefur gert fyrirvara um öll mál sem máli skipta í sambandi við afgreiðslu fjárl. Hér eru til umr. frv. til l. sem manni skilst, ef að lögum verða, að hljóti að vera undirstaða fjárl., og enn á ný er gerður strangur fyrirvari um það af hálfu eins stjórnarflokksins að þau nái fram að ganga. Nú er það góður siður, sem ég mæli eindregið með að viðhaldið sé, að milli stjórnar og stjórnarandstöðu takist að jafnaði góð samvinna um afgreiðslu þingmála, og svo er enn. Á annatímum gera þessir aðilar með sér samkomulag um að greiða fyrir málum, þó þannig vitanlega að stjórnarandstaðan komi að sjónarmiðum sínum. Þessi háttur er á hafður enn og við erum nú á síðustu annadögum þings fyrir jólahlé, en samt er það svo að stjórnarandstaðan hefur ekki hugmynd um hvað upp eða niður snýr í sambandi við þessi vinnubrögð hæstv. ríkisstj. Ég vil vara alvarlega við því, að stjórnarandstaðan hljóti að slíta allri samvinnu og öllu samkomulagi um afgreiðslu mála ef þessu heldur fram sem horfir. Það er alveg gersamlega útilokað að taka afstöðu til þessara örlagaríku mála með þeim hætti, að enginn veit hvort yfirleitt á að afgreiða nokkur fjárlög eða ekki. Það breytir mjög viðhorfinu, ef svo fer fram sem virtist horfa í gær í umr. í Ed. sem ég var áheyrandi að, að einn stjórnaraðstöðuflokkurinn getur ráðið því að sínu leyti, a.m.k. ef stjórnarandstaðan fylkir liði með honum, fengið því framgengt að fjárlög verði ekki afgreidd fyrir jól, heldur þegar þing kemur saman á nýjan leik. Ég sem sagt vil nota þetta tækifæri, gefið tækifæri, til þess að vara við því, að stjórnarandstaðan þoli ekki þessi vinnubrögð og slíti því samkomulagi sem sjálfsagt er að gera um þessa hluti, ef svo heldur fram sem horfir. Ég veit að hæstv. ríkisstj. gerir sér fyllstu grein fyrir því, til hvaða ráða við getum gripið í því sambandi, og t.a.m. get ég orðið liðtækur í þeim efnum. Þessu vildi ég koma á framfæri, þannig að hæstv. ríkisstj. og stjórnarflokkarnir reyni ekki um of á þolinmæði stjórnarandstöðunnar, því að með þessu háttalagi, sem er líka til vanvirðu við hið háa Alþingi, hlýtur að draga til þess, að við endurskoðum afstöðu okkar.



Herra forseti. Ég gat þess þegar ég talaði fyrir hönd meiri hl. fyrir því máli sem rætt var áðan, að það tekjuöflunarfrv. væri í fylgd með öðrum, og ræddi þá jafnframt um leið nokkuð um það frv. sem nú er á dagskrá, þ.e.a.s. frv. til l. um sérstakan skatt á skrifstofu- og verslunarhúsnæði. Fjh.og viðskn. hefur fjallað um þetta mál. Hún varð ekki sammála um afgreiðsluna, eins og kemur fram í nál. meiri hl. á þskj. 239. Fulltrúar Sjálfstfl. í n. skila séráliti. Með tilvísan til þess, sem ég hafði sagt áður um þessi mál, þar sem ég ræddi nokkuð um þau öll í einu, sé ég ekki þörf á því að hefja hér miklar almennar umr. um þetta frv., en vil þó rétt aðeins í leiðinni svara örlitlu af því sem hefur komið fram í ræðum hv. þm. Sjálfstfl. sem gert hafa að umtalsefni þessar nýju skattaálögur. Ég vil segja það, að þeir njóta þess að það er ekki langur tími hér til umr. Þeir njóta þess, að við höfum ekki tíma til þess að fara að rifja upp fyrir þeim hvað þeir hafa sjálfir gert í þessum efnum. Þeir tala um að núv. hæstv. ríkisstj. hafi sýnt alveg sérstakt frumkvæði í því að leggja á ný skattgjöld. Kannske ég minnist aðeins á í leiðinni nokkur ný gjöld sem fyrrv. ríkisstj. fann upp. Hún lagði á svonefnt olíugjald með þeim hætti, að þegar búið var að leggja á ákveðið gjald til þess að styðja við bakið á þeim sem þurftu að kynda hús sín með notkun á olíu sem fór ört hækkandi í verði, þá hrifsaði ríkisstj. þetta gjald í ríkissjóð og gerði að föstum tekjustofni. Þetta var mjög frumlegt á sínum tíma. Það var fyrrv. ríkisstj. sem fann upp skyldusparnaðarskattinn. Það var hún sem fann upp flugvallaskattinn. Það var hún sem fann upp að leggja sérstakan skatt á gjaldeyrisleyfi. Það var hún sem fann upp sjúkratryggingagjaldið sem nemur, eins og komið var, um 6 milljörðum kr. á almenning í landinu. Það var hún sem fann upp tímabundið vörugjald. Það var hún sem margsinnis hækkaði söluskattsprósentuna. Og það voru einmitt þeir, sem voru í þeirri stjórn, sem fundu upp launaskattinn á sínum tíma. Þetta er ekki nema lítið brot af því sem ég gæti talið upp, enda var það svo, að í tíð fyrrv. ríkisstj. voru fjárl. um 40 milljarðar kr., en voru auðvitað komin hátt í 200 milljarða kr., þegar hún fór frá, sem sýnir að hún hafði sig allvel í frammi í sambandi við skatttöku. En eins og allir vita er auðvitað ekki tími til þess nú að fara út í almennar umr. um hvorki fjármálastjórnina í landinu né efnahagsmálin, það verður ekki gert við þessa umr. En ég verð að segja það, að mér þykja endurtekin ummæli hv. þm. Geirs Hallgrímssonar, formanns Sjálfstfl., um eitt atriði varðandi aðgerðir í efnahagsmálum svo athyglisverð, að ég hlýt að minnast á þau. Hann endurtók það nú í ræðu sinni, en hefur margsinnis sagt það að undanförnu, að núv. ríkisstj. hafi greitt niður verð á matvælum, greitt niður vísitöluna og, eins og hann sagði nú, þar með falsað vísitöluna. Formaður Sjálfstfl. er farinn að gera þetta að föstu viðlagi í ræðum sínum, að sú aðgerð að greiða niður verðlag, sem auðvitað hefur áhrif nú eins og alltaf áður á vísitöluútreikning, þýði fölsun vísitölunnar. Það er býsna athyglisvert, að hann skuli halda þessu fram. Ég vil nú minna hann á að síðast þegar hann greip til þess að auka niðurgreiðslur, nokkru áður en hann fór frá völdum, þá minntist enginn á að þær auknu niðurgreiðslur þýddu fölsun á vísitölu, af því að það hefur verið viðurkennt allan tímann, að niðurgreiðslur á nauðsynjavarningi kæmu þeim til góða sem þurfa að kaupa þennan varning og nota hann. En hv. þm. formaður Sjálfstfl., Geir Hallgrímsson, munar ekki mikið um að reyna að fleyta sér áfram á fullyrðingum eins og þessum. Varðandi það sem kom fram hjá hv. þm. Sverri Hermannssyni, þá get ég að vísu tekið undir það með honum, að það fer illa á því, þegar tími er naumur til afgreiðslu á málum á Alþ., að það skuli ekki geta legið sem skýrast fyrir, hvernig ætlunin er að standa að afgreiðslu þeirra mála sem afgreiða þarf á tiltölulega skömmum tíma, t.d. fyrir jólaleyfi. En ég hlýt að benda honum á það, að hæstv. forsrh. hefur gefið hér yfirlýsingar um það ítrekað, hvaða mál það séu sem hann stefni að að láta afgreiða hér fyrir jólaleyfi, og auðvitað er það fjárlagafrv. Ég tel því að það eina, sem hægt er að styðjast við í þeim efnum, séu þessar yfirlýsingar forsrh. fyrir hönd ríkisstj., og við það eitt verður auðvitað að miða. Hvort ríkisstj. hefur svo endanlega nægilegan styrk á Alþ. til þess að koma fram þessum málum, úr því verður vitanlega aldrei skorið fyrr en atkvgr. fer fram um málin. Þá reynir auðvitað á það, hvort sá fyrirvari, sem Alþfl.menn hafa í sambandi við þessi mál, leiðir til þess, að þeir snúist gegn afgreiðslu fjárl. og tekjuöflunarfrv. ríkisstj. sem þeir hafa fyrirvara um, eða hvort þeir telja að þeir geti stutt afgreiðslu þessara mála, svo að tal um þessi mál hefur auðvitað ekki mikið gildi við þær aðstæður sem við búum við. Vegna þess að mér er ljóst að hér er um lítinn tíma að ræða, þá skal ég ekki fara út í frekari umr. um málið, en segi, að meiri hl. fjh.- og viðskn. hefur yfir farið þetta frv. og mælir með því, að það verði samþ. óbreytt. Hér er um viðbótarskattlagningu að ræða á skrifstofu- og verslunarhúsnæði sem áætlað er að muni gefa ríkissjóði í auknar tekjur um 550 millj. kr.



Herra forseti. Það er kannske ástæða til að þakka hv. þm. Lúðvík Jósepssyni hvað hann fer mildum höndum um okkur stjórnarandstæðinga, að við njótum þess að það sé ekki tími til að ræða hér málin. Mér sýnist við hafa nógan tíma. Við hljótum að hafa tíma a.m.k. þangað til hæstv. ríkisstj. hefur svarað þessum fyrirvörum Alþfl. Það verður ekkert afgreitt hér fyrr en þeim fyrirvörum hefur verið svarað, og meðan þeim er ekki svarað sé ég ekki annað en við getum rabbað saman um þessi mál. Ég er alveg til. En kannske er ekkert að marka þetta allt saman og þessa fyrirvara. Hv. þm. taldi upp ýmsa skatta sem fyrrv. ríkisstj. hafði fundið upp. Ég spyr nú bara: Af hverju notar núv. ríkisstj. ekki tækifærið til þess að afnema þessi ósköp? Hún gerir það ekki, heldur þvert á móti finnur hún upp nýja. Af hverju ætli hún geri það? Það er vegna þess að hún er nefnilega í brýnni þörf fyrir tekjur í ríkissjóð og þessi þörf er miklu, miklu brýnni en hún hefur nokkru sinni fyrr verið og ástæðan er einfaldlega allar þær millifærslukúnstir sem núv, hæstv. ríkisstj. stendur í. Til þess þarf hún peninga. Ég skal ekki hafa um þetta miklu fleiri orð. Í sjálfu sér gaf ræða hv. frsm. meiri hl. ekki neitt sérstakt tilefni til þess að ræða þetta sérstaka mál frekar en ég gerði í ræðu minni áðan. Ég ítreka það aðeins, að hér er raunverulega um að ræða nýjan fasteignaskatt og hann á eingöngu að leggjast á skrifstofu- og verslunarhúsnæði. Þetta er til viðbótar öllu öðru sem fyrir er í löggjöfinni. Það er fasteignaskattur til sveitarfélaga sem er eðlilegur tekjustofn þeirra og ríkið á ekki að ásælast fasteignir á nokkurn hátt sem skattandlag. En fyrir utan fasteignaskattinn til sveitarfélaga er eignarskatturinn. Það er eignarskattsaukinn sem verið er að lögfesta núna áfram, það er þessi sérstaki skattur á verslunarhúsnæði og það er nýbyggingagjaldið sem við erum hér einnig með til meðferðar. Annars er álit minni hl. það, að þetta frv. beri að fella.



Herra forseti. Ég skal ekki eyða mörgum orðum, ég ætlaði einungis að taka það fram, að sá fyrirvari, sem ég gerði grein fyrir áður, þegar við ræddum 140. mál, á einnig við um þetta mál.



Herra forseti. Það var mér sérstök ánægja að falla frá orðinu til þess að hleypa hv. 2. landsk. þm., Finni Torfa Stefánssyni, að til að gera grein fyrir áliti eins nefndarbrots stjórnarflokkanna. Að öðru leyti gefur hv. frsm. meiri hl. fjh.- og viðskn., ef meiri hl. á að kalla, mér tilefni til að segja hér nokkur orð. Ég held að hann þurfi ekkert að hlífa okkur við löngum ræðum. Við erum alveg tilbúnir til þess að hlusta á langar ræður og flytja langar ræður ef svo býður við að horfa. En ef hann sem stjórnarsinni óskar eftir að mál nái fram, þá væri betra fyrir hann að byrja ekki á slíkum ræðuhöldum sem hann hljóp til nú rétt áðan. Hv. þm. var stórhneykslaður á því, að ég teldi niðurgreiðslur núv. ríkisstj. falsa vísitöluna. Þetta er samt staðreynd sem fólgin er annars vegar í því, að inn í vísitöluna er tekið verð á vörum sem ekki eru til, sbr. verð á gamla kjötinu nú í haust, og í öðru lagi með því að vísitölutímabilið er í raun og veru stytt. Í stað þess að miða við vöruverð í byrjun ágúst var miðað við vöruverð í miðjum sept. og í stað þess að miða við vöruverð 1. nóv. er miðað við vöruverð fram í miðjan des., allt til þess að falsa vísitöluna og draga úr kaupmætti launa. Þetta er ekkert ný starfsaðferð hjá fulltrúum Alþb. í ríkisstj. eða hjá hæstv. yfirráðh. núv. ríkisstj., hv. þm. Lúðvík Jósepssyni. Þegar hann var í ríkisstj. á árinu 1973 var kaupgjaldsvísitalan reiknuð út fjórum sinnum. Fjórum sinnum var ýmist gert að auka niðurgreiðslur eða fjölskyldubætur fyrir útreikningsdag kaupgreiðsluvísitölu til þess svo aftur að draga úr niðurgreiðslum eða fjölskyldubótum eftir útreikningsdag, - ráðstafanir sem voru eingöngu til þess fallnar að falsa vísitöluna og draga úr kaupgjaldi, fara á bak við launþega í landinu í stað þess að segja landsmönnum hreinskilnislega hvaða ráðstafanir væru nauðsynlegar til þess að atvinnuvegirnir gætu greitt það kaupgjald sem væri í samræmi við afkomu þeirra. Og hvað er það annað en tilraun til fölsunar á vísitölu, hvað er það annað en að fara á bak við landsmenn þegar í fjárlagafrv. núna er ekki gert ráð fyrir fullum kostnaði, árskostnaði, við niðurgreiðslu kaupgjaldsvísitölunnar um 10.5%, eins og er staðreynd og margupplýst hér í umr. um fjárlagafrv.? Hvað þýðir þetta í raun og veru, að það vantar á milli 2.8 milljarða og jafnvel upp í 4 milljarða að fjárveitingar samkv. fjárlagafrv. standi undir niðurgreiðslum er dugi til þess að lækka kaupgjald um 10.5%? Það þýðir það, að annað tveggja á sér stað á næsta ári, að ríkissjóður verður rekinn með halla, sá halli eykur á verðbólguna, eða hitt, að stórlækka verður niðurgreiðslurnar þegar líður á árið, sem gerir það að verkum, að allt vöruverð hækkar þeim mun meir. Ef við miðum við 2.8 milljarða, þá gæti ég trúað því, að í stað þess að niðurgreiðslan nemi 10.5% mundi hím nema um það bil 7%. Þetta eru starfsaðferðir Alþb. þegar Alþb. er í ríkisstj., og fulltrúar Alþfl. og Framsfl. eru leiðitamir. Það á að blekkja fólkið og telja því trú um annað en það sem staðreyndir málsins segja til um. Það er þess vegna auðvelt að færa rök að þeirri staðhæfingu minni, að núv. hæstv. ríkisstj. hefur bæði falsað vísitöluna, falsað kaupmátt launa og ætlar að halda uppteknum hætti á næsta ári. Þá nefndi hv. yfirráðh., hv. 1. þm. Austurl., að fyrrv. ríkisstj. sem og aðrar ríkisstj. hefðu viðurkennt niðurgreiðsluaðferðina sem hagstjórnartæki, og það er alveg rétt. En það er allmikill munur á því, hvort niðurgreiðslurnar eru orðnar svo háar, að það skekki alla verðmyndun í landinu og framleiðsluþætti í þjóðarbúinu, eða hvort hóflega er með þetta hagstjórnartæki farið. Það er auðvitað að stjórnvöld hafa gripið til niðurgreiðslna vegna þess að unnt er að greiða niður kaupgjald í landinu með ódýrara hætti á þann veg en með því að greiða það í beinhörðum peningum af hálfu atvinnuveganna. Þetta liggur í því m.a., að framfærsluvísitalan vegur ekki með réttum hætti útgjaldaþætti hinnar almennu fjölskyldu í landinu. M.a. er þetta skýringin á þessu misvægi. Þess vegna eru niðurgreiðslur vandmeðfarnar og það er ekki eingöngu stigsmunur, heldur eðlismunur á því, hvort til þeirra er varið mörgum tugum milljarða eða nokkrum milljörðum. Þá nefndi hv. þm. ýmsa skatta er hann taldi fyrrv. ríkisstj. hafa sett á. Ég skal ekki rekja í einstökum atriðum þessa skatta, en sumir eru þess eðlis, að ekki er um skatta að ræða, eins og skyldusparnaður. Það er allmikill munur á því, hvort skattþegnar eiga von á að fá endurgreitt það sem innheimt er hjá þeim og endurgreiðslan sé þar að auki ýmist með fullri verðtryggingu eða bæði fullri verðtryggingu og vöxtum, eins og var um skyldusparnað þann sem lagður var á landsmenn í tíð fráfarandi ríkisstj., eða að slík greiðsla sé innheimt óafturkræft hjá landsmönnum, eins og er um skattafrv. þau sem við erum nú að ræða um. Það er líka athyglisvert, að núv. ríkisstj. hrósar sér af því sjálfsagt að gera tilhlaup að lækka sjúkratryggingagjaldið, sem fyrrv. stjórnarandstaða, hv. þm. Lúðvík Jósepsson, gagnrýndi sem óréttlátan skatt. Hann treystir sér ekki til að afnema þennan óréttláta skatt eða breyta honum í annað skattform nema að mjög litlu leyti. Og hvernig breytir hann þá þessum skatti í annað skattform? Jú, með því að gefa ákaflega litla lækkun á sjúkratryggingagjaldinu sjálfu á mjög takmörkuðu tekjubili, þar sem tiltölulega fáir njóta þess, en hækkar um leið þau gjöld sem tekin eru af sjúklingunum sjálfum og hljóta kannske að bitna mest á fólki á þessu tekjubili, a.m.k. ekki síður en á öðrum tekjubilum. Hér er því allt á sömu bókina lært. Það, sem menn hrósa sér af að gefa, er tekið aftur með hinni hendinni. Það má nefna tímabundna vörugjaldið sem sætti mikilli andstöðu og átti að vera tímabundinn skattur. Hvað hefur núv. ríkisstj. gert? Farið í hámark þess skatts og hækkað vörugjaldið að hluta til upp í 30%. En í drögum að fjárlagafrv., sem fráfarandi ríkisstj. eða fráfarandi fjmrh. hafði undirbúið, var gert ráð fyrir því, að skref væri stigið til þess að lækka vörugjaldið almennt niður í 13 prósentustig, en samkv. fjárlagafrv. núna eru það ýmist 18 prósentustig eða 30 prósentustig. Ekki er lækkaður einn einasti skattur af þeim sem hv. þm. gagnrýndi og taldi fráfarandi ríkisstj. hafa tekið upp. Öllum þessum sköttum er viðhaldið og við þá aukið, en þessu til viðbótar höfum við þm. dæmi um nýjar skattatillögur, nýjar skattaleiðir, þar sem öllum ráðum er beitt og allar leiðir farnar til þess að ná sem mestu af einstaklingum og atvinnufyrirtækjum í landinu. Þetta stingur vissulega í stúf við það sem átti sér stað á tímabili fráfarandi stjórnar. Það, sem mestu máli skiptir, er auðvitað hver heildarskattheimtan er, og af ríkisins hálfu lækkaði heildarskattheimtan úr 31% miðað við þjóðarframleiðslu niður í 27–28% af þjóðarframleiðslu í tíð fráfarandi ríkisstj. Nú boðar hæstv. ríkisstj. að þetta hlutfall hækki í 30%, og spá mín er sú, að þegar fjárlagafrv. verður endanlega afgreitt og skattar samkv. því endanlega innheimtir, þá verði þetta hlutfall orðið umtalsvert hærra. Þá skiptir það og máli, eins og hér hefur verið nefnt á, í hvaða formi sú skattheimta á sér stað, sem nauðsynlegt er að hið opinbera standi fyrir. Í tíð fráfarandi ríkisstj. var hlutfall beinna skatta lækkað úr 22% í 18% af heildarskattheimtu ríkisins. Nú er stefnt að hækkun hlutfalls beinna skatta yfir 20% a.m.k., og bendir allt til þess að það hlutfall muni enn hækka. Þarna sjá menn svart á hvítu muninn á skattastefnu fráfarandi ríkisstj. og núv. ríkisstj., og það mun víst og öruggt, að landsmenn munu kveða upp sinn dóm í fyllingu tímans um hvorri skattastefnunni þeir vilja fylgja Varðandi sérstaklega það skattafrv. sem hér liggur fyrir um aukaskatt á verslunar- og skrifstofuhúsnæði, þá vil ég endurtaka það sem ég sagði við 1. umr. um þessi frv., að það eru ekki rök til þess að gera mun á mismunandi notkun húsnæðis. Í fyrsta lagi er það til þess fallið, að farið sé á bak við hið opinbera í þessum efnum, og eykur þannig á spillingu í þjóðfélaginu, en í öðru lagi og það er veigameira - er verslunar- og skrifstofuhúsnæði út af fyrir sig ekki ónauðsynlegra húsnæði en hvað annað húsnæði annarra atvinnugreina, því verslun og stjórnun fyrirtækja, sem fram fer á skrifstofu, er alveg eins fallin og annar atvinnurekstur til þess að auka framleiðni og afköst í þjóðfélaginu og bæta lífskjör landsmanna.



Herra forseti. Eins og ég hef þegar tekið fram, er þetta eitt með fleiri frv. sem eiga nokkuð saman í sambandi við nýja tekjuöflun fyrir ríkissjóð. Meiri hl. fjh.- og viðskn. hefur skilað nál. um þetta frv. á þskj. 240 og leggur til að frv. verði samþ. óbreytt. En um þetta gildir sami fyrirvari og hefur verið gerð grein fyrir áður af hálfu þeirra Vilmundar Gylfasonar og Finns Torfa Stefánssonar, fulltrúa Alþfl. í nefndinni. Hér er um tiltölulega mjög einfalt mál að ræða sem þegar hefur verið gerð grein fyrir við 1. umr. Ég sé því ekki ástæðu til að orðlengja það frekar. Hér er um nýtt skattgjald að ræða á öll mannvirki, sem lúta reglum um fasteignamat. Gert er ráð fyrir sérstöku 2% skattgjaldi, en þó er ráðh. veitt heimild til þess í 2. gr. að undanþiggja ýmsar byggingar þessu. Meiri hl. n. mælir með því, að frv. verði samþ. óbreytt. Frsm. minni hl.



Herra forseti. Ég skal ekki setja á lengri tölu um þetta mál en ég hef þegar gert, en geri hér aðeins grein fyrir áliti minni hl. fjh.- og viðskn. Álit minni hl. er á þskj. 243 og þar leggjum við til að þetta frv. verði fellt.



Herra forseti. Það vekur reyndar athygli, að þetta er fyrsta frv. af þessum þremur, sem hér liggja fyrir um aukna skattáþján þjóðarinnar, sem Alþfl. gerir ekki fyrirvara um eða setur skilmála fyrir, og er það vissulega athyglisvert. Eitthvað hlýtur að vera að gerjast í þeim herbúðum þessa stundina. Alþfl. lýsti miklum áhyggjum sínum fyrir síðustu kosningar um skattaáþján og skattpíningu þjóðarinnar. Þá var talað mikið um gerbreytta efnahagsstefnu og skattalækkun. Nú heyrist ekkert nema fyrirvarar og skilmálar. Það er jafnframt athyglisvert, að fsp., sem hv. þm. Geir Hallgrímsson varpaði hér fram til fjmrh. eða í fjarveru hans til hæstv. félmrh., sem var þá staddur í salnum, um hvað yrði gert við útsvörin, því að auðvitað hangir þetta allt saman: útsvör, skattar til sveitarfélaga, annars vegar og skattar til ríkisins hins vegar, en engin svör fengust við því, ekki einu sinni svör með fyrirvörum. Nú er hér til umr, eitt af þremur skattafrv. sem hafa verið til umr. í dag. Hafa farið fram talsverðar umr. um þessi mál og ég skal ekki orðlengja þær mjög. Ég tek það strax fram, að ég hef sömu skoðun á þessum málum og hér hefur verið lýst af hv. frsm. minni hl. fjh.- og viðskn., og enn fremur er ég sammála þeim viðhorfum, sem komu fram hjá hv. þm. Geir Hallgrímssyni, og um málsmeðferð alla hjá hv. þm. Sverri Hermannssyni. Það er augljóst, að ef það er tilgangur löggjafans að koma í veg fyrir að fjárfesting renni í arðsama farvegi, þannig að komi sé í veg fyrir gegndarlausa fjárfestingu í landinu, þá er þetta ekki aðferðin til þess. Á það hefur verið bent margoft hér á hv. Alþ., að aðrar leiðir eru heppilegri, og þær umr. fóru fram þegar rætt var um frv. til breytinga á seðlabankalögunum eða um raunvaxtamálin, þar sem þetta mál bar mjög á góma í þeim umr. Að sjálfsögðu er ekki aðaltilgangurinn að koma í veg fyrir gengdarlausa fjárfestingu, þótt áhrifin verði eflaust þau. Aðaltilgangurinn er auðvitað að ná meiri peningum í ríkissjóð vegna þess að hæstv. ríkisstj., sem nú situr, hefur smíðað sér þau axarsköft nú þegar að til þess þarf ærið fjármagn að leysa þann vanda sem hún sjálf hefur skapað. Í þessum umr. hefur komið fram h á hv. 1. þm. Austurl., að fyrr hefðu setið ríkisstj. á Íslandi sem fundið hefðu upp ýmsa skatta og ég skal gjarnan taka undir þau sjónarmið. En ég held að það sé öllum ljóst núna, að hv. yfirráðh. þessarar ríkisstj., 1. þm. Austurl., á núverandi Íslandsmet í þessum efnum, og ég á satt að segja ekki von á því, að það verði slegið á næstu árum. Það er athyglisvert í umr. öllum hér á Alþ., að þegar skattar eru hækkaðir er aldrei minnst á kjararýrnun, en þegar skattar eru lækkaðir, eins og t.d. var getið um varðandi aðgerðirnar 1. des. s.l., þá var talað um kjarabót í formi skattalækkana. Ég fæ þetta ekki heim og saman í kollinum á mér, en eflaust fást á þessu einhverjar skýringar síðar. Ég hef leyft mér að flytja brtt. við frv. sem hér er til umr. Það er brtt. við 2. gr. og henni hefur þegar verið dreift og ég óska eftir afbrigðum, þannig að hún geti komið til atkvgr. nú við 2. umr. málsins. Í 2. gr. frv. segir, með leyfi forseta: „Íbúðarhúsnæði er undanþegið gjaldskyldu samkv. lögum þessum. Heimilt er ráðh. að undanþiggja ákveðnar tegundir mannvirkja gjaldskyldu.“ Og í aths. við frv. segir, með leyfi forseta: „Heimilt er fjmrh. með reglugerð að undanþiggja ákveðnar tegundir fasteigna gjaldskyldu, sbr. einnig heimild í 10. tölul. 16. gr. laga nr. 94 frá 1976.“ Ef litið er á þessa lagagr., kemur í ljós að þarna er um að ræða mannvirki sem undanþegin eru fasteignamati í 16. gr. Það eru vegir og götur. Það eru einnig auð svæði, rafveitur, vatnsveitur, dýpkanir, flugbrautir, fjarskiptavirki, greftrunarstaðir og vitar, en 10. tölul. fjallar um það, að ráðh. geti í reglugerð undanþegið ákveðnar fasteignir eða tegundir fasteigna fasteignamati. Í þeirri till., sem hér liggur frammi til breytinga á frv., geri ég ráð fyrir því, að enn fremur verði undanþegnar gjaldskyldu samkv. 2. gr. þær nýbyggingar sem um getur í 5. gr. tekjustofnalaga sveitarfélaga, þ.e.a.s. sjúkrahús, kirkjur, skólar, íþróttahús, endurhæfingarstöðvar, barnaheimili, orlofsheimili launþegasamtaka, skipbrotsmannaskýli, sæluhús, félagsheimili og samkomuhús sem ekki eru rekin í ágóðaskyni o.s.frv. Mér þykir það afar óeðlilegt, að ríkisvaldið, sem nú fer inn á þessa skattheimtubraut, fái að taka gjöld af byggingum, sem sveitarfélögin fá síðan ekki að taka gjöld af. Þess vegna flyt ég þessa tillögu. Í ræðu hæstv. fjmrh. kom fram, að ríkisstj. gerði ráð fyrir að í ríkissjóð kæmu 300 millj. með þessu gjaldi, sem mun þýða að gjaldstofninn sé um 15 milljarðar. Ég hef því miður ekki gert úttekt á því, hvað þetta þýðir í raun, hvort sé ráðgert að í reglugerð hæstv. fjmrh. verði þau mannvirki, sem ég hef talið upp og um getur í 5. gr. tekjustofnalaganna, undanþegin þessu gjaldi. Komi það hins vegar fram úr ræðustól hjá hæstv. fjmrh., að ætlunin sé að svo verði gert, þá mun ég að sjálfsögðu draga till. mínar til baka. En meðan ekki fást skýrari svör en þau sem hæstv. fjmrh. gaf í umr., þ.e. að eflaust mætti hugsanlega kanna hvort leggja skyldi gjöld á fyrirhugaðar kirkjubyggingar, skólabyggingar o.s.frv., þá tel ég ástæðu til þess að binda hendur handhafa framkvæmdavaldsins þannig að Alþ. fái um þessi mál ráðið. Það skal tekið fram, að flestöll mannvirki, sem hér getur, eru byggð með þeim hætti að lagt er fram fé á móti ríkisvaldinu, annaðhvort frá einstaklingum, félögum þeirra eða sveitarfélögum. Ég tel þess vegna vera óeðlilegt að byrja á því, áður en hafist er handa um byggingarframkvæmdir, að leggja skatt á þessa aðila sem geri það jafnvel að verkum að ekki verði hægt að hefjast handa. Hugsanlega er þó tilgangurinn sá að koma í veg fyrir að umsóknir úr t.d. félagsheimilasjóði og öðrum slíkum sjóðum komi fram á næsta ári, en það auðvitað sparar ríkinu heilmiklar upphæðir. Um það vil ég gjarnan fá skýr svör. Ég vænti þess, að hæstv. ráðh. sjái sér fært að koma í ræðustól og segja skýrt og skorinort hvernig sú reglugerð verður sem hann hyggst setja í þessu máli, en að öðrum kosti skora ég á hv. þdm. að samþykkja þá brtt. sem ég hef lagt fram.



Herra forseti. Ég skal ekki lengja umr. almennt um skattamálin, en aðeins undirstrika þá meginstefnu sem kemur fram í þessum frv. öllum. Hún er sú að lækka skatta á lágtekjufólki í landinu, en hækka skatta á þeim sem hafa hærri tekjur. Varðandi það atriði, sem hv. þm. Friðrik Sophusson ræddi um, sem snertir 2. gr. frv. til l. um nýbyggingagjald, þá er auðvitað ljóst að heimildarákvæðið um að undanþiggja ákveðnar tegundir mannvirkja gjaldskyldu er að sjálfsögðu í frv. af ákveðnum ástæðum og þeim ástæðum fyrst og fremst að undanþiggja ýmis af þeim mannvirkjum sem hv. þm. ræddi um. Ég geri ráð fyrir því, án þess að ég vilji lýsa neinu ákveðnu yfir í því efni án þess að athuga það nánar, að með reglugerðarheimild verði fylgt svipaðri stefnu og kemur fram í 1. mgr. 5. gr. laga nr. 8 frá 1972. Ég geri ráð fyrir því, en vil ekki á þessu stigi málsins segja meira um það mál.



Herra forseti. Ég vil fara nokkrum orðum um það meistarastykki stjórnarliða sem gengur undir nafninu: Frv. til l. um nýbyggingagjald, og bið þá hv. þm., sem kunna að hafa áhuga á sveitarstjórnarmálum, að hlusta augnablik. Um þetta nýbyggingagjald, sem er 2% og á að gefa 300 millj. kr. tekjur í ríkissjóð, segir svo, með leyfi forseta, og þá ætla ég að leyfa mér að lesa upp 6. gr.: „Taka má gjald samkv. lögum þessum lögtaki hjá byggingarleyfishafa eða eiganda mannvirkis. Nýbyggingagjaldinu fylgir lögveð í mannvirki því sem gjaldið er lagt á og skal ásamt dráttarvöxtum og innheimtukostnaði ganga fyrir öllum öðrum veðkröfum er á eigninni hvíla. Ef mannvirki eyðileggst eftir að gjaldið er fallið í eindaga er sami lögveðréttur fyrir því í tryggingaupphæðum þess. Sveitarstjórn er óheimilt að gefa út byggingaleyfi fyrir mannvirkjum, sem gjaldskyld eru samkv. lögum þessum, nema fyrir liggi sönnun þess að gjaldið hafi verið að fullu greitt. Sé þessa ekki gætt er sveitarstjórn ábyrg fyrir greiðslu gjalds af viðkomandi eign og getur innheimtumaður ríkissjóðs gengið beint að sveitarstjórn við innheimtu þess.“ - Ég ætla að endurtaka þetta: „Sé þessa ekki gætt er sveitarstjórn ábyrg fyrir greiðslu gjalds af viðkomandi eign og getur innheimtumaður ríkissjóðs gengið beint að sveitarstjórn við innheimtu þess.“ Ég sé ekki ástæðu til þess að lesa þessa grein frekar, en með leyfi forseta hljóðar 7. gr. svo: „Brot gegn lögum þessum skulu varða sektum allt að 7 millj. kr., sem renna í ríkissjóð, nema þyngri refsing liggi við í öðrum lögum. Um meðferð slíkra mála skal fara að hætti opinberra mála.“ Ég vil aðeins draga athygli þeirra, sem eiga þennan króga, á því, að hér er verið að gera sveitarstjórnir ábyrgar fyrir þessari gjaldtöku eða skilum á þessu nýbyggingagjaldi. 15. gr., sem snertir Reykjavík, segir svo, með leyfi forseta: „Gjald samkv. lögum þessum skal lagt á og innheimt af innheimtumönnum ríkissjóðs, í Reykjavík tollstjóra.“ Ég sé ekki heldur ástæðu til þess að lesa alla 5. gr. Ég hef haldið að tollstjóraembættið væri alveg nógu upptekið embætti við þau verkefni sem það hefur á hendi að vinna. Það sýnir biðtíminn eftir einföldustu afgreiðslum þar, hvort sem er um skattgreiðslur að ræða eða tollafgreiðslur. Og ég tel alveg fráleitt að bæta meiri vinnu á tollstjóraembættið en gert er, eins og ég tel fráleitt að innheimta það gjald sem hér er lagt til að verði innheimt. Hvernig á svo að standa að þessu? Það er ekkert ákveðið. Það er eins og það sé eftir geðþótta annars vegar Hagstofunnar og hins vegar Fasteignamats ríkisins hvað þetta gjald á að vera og það á að vera á mati einstakra embættismanna, hvers konar álagning á sér stað. Getur það verið, ef tvö hús eru afskaplega lík, annað er byggt á stórri súlu til að halda uppi viðkomandi byggingu, en hitt er ekki á súlum, að það eigi að hafa áhrif á gjaldtökuna? Hér segir, með leyfi forseta, og gríp ég þá inn í 3. gr.: „Skal byggingarkostnaður í þessu sambandi miðast við rúmmetratölu mannvirkis og áætlaðan byggingarkostnað á þeim tíma er sú áætlun fer fram. Skal Hagstofa Íslands gefa út skrá um áætlaðan byggingarkostnað á rúmmetra í hinum ýmsu tegundum mannvirkja og skal gjaldstofn miðaður við þá áætlun. Skrár þessar skulu gefnar út í desembermánuði og júnímánuði ár hvert og skal gjaldtaka miðuð við þær næstu sex mánuði miðað við 1. jan. og 1. júlí ár hvert.“ Sem sagt: í öllum venjulegum byggingum utan íbúðabygginga. Liggur við að þm. stjórnarandstöðunnar ættu að standa upp hver á fætur öðrum og þakka hæstv. ríkisstj. fyrir þá manngæsku, að hún skuli sleppa íbúðabyggingum við þennan skatt. Það er Hagstofa Íslands sem á að meta á hverjum tíma þetta gjald. Og eftir þessu á áætlun í upphafi byggingarframkvæmda eða þegar byggingarleyfi er gefið út að vera hið endanlega skattverð sem goldið er. En svolítið neðar í 3. gr. segir: „Heimilt er að ákveða með reglugerð að skrár Hagstofu Íslands samkv. 2. mgr. skuli ekki taka til ákveðinna tegunda mannvirkja.“ Hvaða tegundir mannvirkja eru það? Það er ekki nokkur leið að fá þá hugsun, sem liggur bak við þessa lagagerð, fram hjá hæstv. ríkisstj. Á þetta að vera geðþóttaákvörðun hverju sinni? Hver á að meta hvað hátt gjald skuli taka? Er það Hagstofan eða Fasteignamat ríkisins? Og hver á svo að innheimta þetta? Við vitum að það á að falla á tollstjórann í Reykjavík. Ég verð að segja alveg eins og er, að ef hreinsunardeild Alþfl. lætur sér stundum detta í hug líkingar eins og t.d. kálgarðsráðh., þá verð ég að segja alveg eins og er, að þegar ég horfi á sumt af því sem kemur frá hæstv. ríkisstj. lítur það út eins og brotajárnshaugur, og það er ekki góð samlíking. Vildi ég þá heldur halda mig við kálgarðinn. Að sveitarstjórnir skuli vera gerðar ábyrgar fyrir innheimtu á opinberum gjöldum er nákvæmlega það sama og öll verslunarstéttin eins og hún leggur sig er hneppt í fjötra í sambandi við innheimtu á söluskattinum. Verður öll verslunarstéttin og þeir sem eru sjálfstæðir atvinnurekendur og fyrirtæki einstaklinga að vinna kauplaust fyrir ríkissjóð sem innheimtumenn ríkissjóðs. Og nú á að „móbilisera“ - ef ég má nota það orð - allar sveitarstjórnir á landinu sem innheimtuaðila fyrir ríkissjóð. Er ekki komið nóg af svona lögum og þvingunar- og þrælahaldi á vegum ríkisstj.? Það er ekki nóg að hver og einn einasti einstaklingur og fyrirtæki eru orðin fyrirvinna ríkisstj. að því marki, að tæplega er nóg eftir fyrir rekstri atvinnufyrirtækjanna og heimilanna, heldur á að taka það sem eftir er og gera sveitarstjórnirnar sjálfar að hálfgerðum þrælum og innheimtumönnum ríkissjóðs. Ég vil aftur benda á það atriði, að sveitarstjórnirnar eru hér gerðar ábyrgar fyrir skattheimtu til ríkissjóðs. Þarna er verið að skipta á milli annars vegar Hagstofunnar og hins vegar Fasteignamats ríkisins að ákveða hvaða gjald skuli tekið af viðkomandi mannvirkjum án þess að skilgreina hvað á að vera hlutverk Hagstofunnar að meta og hvað á að vera hlutverk Fasteignamats ríkisins. Fyrir utan að mótmæla þessu, taka undir öll þau mótmæli sem hafa komið gegn þessum nýbyggingaskatti, vil ég líka benda á það, að það fer ekkert á milli mála, að auðvitað dregur þetta úr byggingarframkvæmdum, auðvitað er þetta ein tilraun til viðbótar til að draga úr vinnumarkaðinum. Það fer ekkert á milli mála, að ríkisstj. stefnir að því að skapa hér minnkandi eftirspurn eftir vinnuafli, sem getur leitt til atvinnuleysis, og líklega hugsar hún sem svo: Það vantar svolítið atvinnuleysi til þess að við getum pínt fólk áfram og ráðið betur við það. Fólki vegnar of vel, það er orðið of auðvelt að vinna fyrir sér á Íslandi. - Ég vil vara við þessu hættulega frv.



Herra forseti. Frv. þetta er komið frá Ed. Fjh.- og viðskn. hefur fjallað um málið og voru allir nm. sammála um að mæla með samþykkt frv. í því formi sem það er þegar það kemur frá Ed.



Herra forseti. Frv. þetta er einnig komið frá Ed. og hefur fengið afgreiðslu þar. Fjh.og viðskn. hefur fjallað um þetta mál og mælir með því, að frv. verði samþ. Tveir nm., þeir hv. þm. Ólafur G. Einarsson og Matthías Á. Mathiesen, skrifa undir nál. með fyrirvara.



Herra forseti. Frv. þetta hefur einnig hlotið afgreiðslu í Ed. og tók þar allmiklum breytingum. Hér er um að ræða gjald sem hefur verið í gildi, en nú er gert ráð fyrir nokkurri hækkun á þessu gjaldi og einnig gert ráð fyrir því, að eftir að það hefur runnið í ríkissjóð á komandi ári eigi gjaldið áfram að renna til framkvæmda í flugmálum. Fjh.- og viðskn. hefur fjallað um málið og meiri hl. n. mælir með að það verði samþykkt, en tveir af þeim sem skrifa undir nál. á þskj. 237, þeir Vilmundur Gylfason og Finnur Torfi Stefánsson, skrifa undir nál. með fyrirvara.

Frsm. minni hl. (Matthías Á Mathiesen): Herra forseti. Eins og fram kemur í nál. minni hl. fjh.- og viðskn. munu sjálfstæðismenn ekki taka þátt í þeirri skattaáþján sem nú ríður yfir þjóðina, og því leggjum við til að þetta frv. verði fellt.