arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. Ég gat þess í umr. um málið í dag, að það væru veigalitlar ástæður, sem fram eru færðar af flm. þessa frv. og þeim öðrum, sem mælt hafa með framgangi þess. En það mætti kannske segja undir venjulegum kringumstæðum, að ein ástæða væri þar til nefnd, - að það gæti orðið einhver lítilsháttar sparnaður í stjórn flugmálanna með því að fela einum manni þau störf, sem samkv. núgildandi l. eru falin 2 mönnum, flugmálastjórnina annars vegar og flugvallastjórnina hins vegar. Í frv. er gert ráð fyrir, að embætti flugmálastjóra verði lagt niður og starfið falli undir flugvallastjóra. Ég tel miklu eðlilegra, ef á að gera þessi mál einfaldari og fela þau einum manni, að það sé flugmálastjóri. Það embætti er eldra, og sá, sem hefur gegnt því, hefur, eins og ég drap á í dag, hlotið viðurkenningu fyrir að hafa leyst starfið vel af hendi, þ.e. viðurkenningu aðila, sem um þessa hluti ættu að vera dómbærir. Ég vil þessa vegna leyfa mér að leggja til, að þessum lítils háttar sparnaði, sem þarna gæti verið um að ræða, sé náð með því að leggja niður embætti flugvallastjóra og leggja starf hans á ný undir flugmálastjóra, eins og áður var. Vil ég því leggja fram skrifl. brtt. við 2. gr. frv., í fyrsta lagi, að upphaf gr. orðist svo: „Ráðherra skipar flugmálastjóra ríkisins“, í stað þess að í frv. segir: „Ráðherra skipar flugvallastjóra ríkisins“. Og til samræmis við þetta, að í stað orðsins „flugvallastjóri“ á þremur öðrum stöðum í gr. komi: flugmálastjóri. Ég þarf ekki að fara fleiri orðum um þetta. eins og hv. þdm. munu sjá, næst alveg sami árangur hvað sparnaðinn snertir, en aðeins eðlilegri og í meira samræmi við þá venju, sem skapazt hefur, að eldri starfsmaður sé ekki látinn víkja fyrir þeim yngri, ef ekki eru einhverjar alveg sérstakar ástæður fyrir hendi, sem hægt er að taka til greina. En þær tel ég ekki hér fyrir hendi.
Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga

forseti (BSt) : Nú er dagskrá þessa fundar tæmd, en ég vil biðja hv. þdm. að vera hér viðstadda, ef halda þarf fund síðar í dag. Ef svo verður ekki, þá er þetta síðasti fundur d. fyrir jól. Óska ég þeim hv. dm., sem eiga heima úti á landi, góðrar heimferðar, og öllum þdm. óska ég gleðilegra jóla og góðs og farsæls komandi árs.



Ég þakka hæstv. forseta hl,ýjar óskir í garð okkar dm. og leyfi mér fyrir hönd okkar allra að óska honum góðrar heimferðar og honum og hans frú gleðilegra jóla og farsæls nýárs.



Ég vil biðja hv. dm. að rísa úr sætum og taka þannig undir þessar óskir okkar til hæstv. forseta. - Dm. risu úr sætum.

Forseti (BSt) : Ég þakka hv. þm. Barð. hlýleg orð og góðar óskir í minn garð og þdm. undirtektir þeirra.
Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga

forseti (BSt) : Um leið og ég býð hv. þdm. velkomna til þings á ný eftir jólaleyfið, vil ég endurtaka ósk mína um gleðilegt ár þeim til handa, ásamt þökk fyrir samstarfið á liðna árinu.



Herra forseti. Á sínum tíma, er þetta mál var til umræðu í sjútvn., var nefndin að meiri hluta til samþykk því að mæla með frv. óbreyttu. En hún var þó ekki öll á einu máli, þar eð hv. 4. landsk. taldi sig mundu greiða atkv. á móti frv. - Sé ég svo ekki ástæðu til að fara fleiri orðum um þetta mál að sinni.



Herra forseti. Ég ætla ekki að fara að ræða þetta mál nokkuð að ráði nú, en vildi aðeins gera grein fyrir því, hvers vegna ég mun ekki greiða frv. þessu atkv. Eins og fram kemur í grg. hv. flm. frv., er eina breytingin, sem það gerir ráð fyrir frá núgildandi lögum um þetta efni, sú, að eins og er getur viðkomandi ráðherra því aðeins ákveðið frekari friðun einstakra svæða fyrir dragnótaveiðum, að fyrir liggi samhljóða meðmæli Fiskifélags Íslands og fiskideildar atvinnudeildar háskólans, en með þessu frv. er svo ákveðið, að ráðherra skuli aðeins leita umsagna þessara aðila, en geti síðan tekið ákvörðun um friðun alveg án tillits til þessara umsagna. Ég tel réttara að hafa ákvæði um þetta mál eins og áður, að þessir aðilar segi til um það, hvort frekari friðun sé nauðsynleg eða ekki, og að þeir hafi þá úrskurðarvald um það einnig, hvort henni verði komið á. Ég álít sem sagt ekki ástæðu til að gera breytingar á þessum lögum og mun því greiða atkv. á móti frv., en ég geri það ekki vegna þess, að ég sé á móti friðun þessara svæða, heldur er ég því fylgjandi, að hún fari fram, að svo miklu leyti sem fyrrnefndir aðilar telja heppilegt.
Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. Ég sé, að enginn ráðherranna, og þá heldur ekki utanrrh., er viðstaddur. Ef þeir hefðu verið viðstaddir, hefði ég borið fram fyrirspurn, hvort þeir hefðu í hyggju að hefja nokkra samninga við hinn ameríska hershöfðingja, Eisenhower. Þar sem þeir eru ekki viðstaddir, þá þýðir ekki að koma fram með þessa fyrirspurn. - Ég vildi þó ekki láta því ómótmælt, að sá háttur sé hafður að ganga fram hjá utanrmn. og Alþingi í þessu máli. Það hefur aldrei kunnað góðri lukku að stýra, þegar höfðingjarnir ganga svo fram hjá Alþingi. Vil ég mótmæla þessu.

Forseti (JPálm) : Út af þessari athugasemd hv. 2. þm. Reykv., þá mun ég sjálfur láta hæstv. ríkisstj. vita, að hún hefur komið hér fram.
Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. Till. sú, sem ég flyt á þskj. 528, er þess efnis, að Alþingi álykti að fela ríkisstj. að láta gera uppdrætti og kostnaðaráætlun yfir hitaveitu á Reykhólum, er sé nægileg fyrir fyrirhugaðar byggingar í landi staðarins. Skal verkið framkvæmt í samráði við skipulagsnefnd staðarins og því lokið á þessu ári. Það eru þegar hafnar stórkostlegar framkvæmdir á Reykhólum, og mikil eftirspurn er nú eftir lóðum þar til bygginga og annarra framkvæmda, m. a. til ræktunar við jarðhita. Ríkissjóður er nú eini eigandi jarðarinnar og því rétt, að hann láti framkvæma verk þetta. - Ég mun svo ekki ræða þetta nánar nú, en ég vildi óska eftir því við forseta, að hann láti fara fram atkvgr. um málið nú þegar á þessum fundi, þar sem mér er umhugað um, að málið komist sem fyrst í nefnd, svo að það nái afgreiðslu á þessu þingi. Fjvn. mun halda fund á morgun og gæti þá tekið málið fyrir, ef atkvgr. um það yrði lokið nú, og vildi ég því mælast til þess við forseta, að hann láti greiða atkv. um það nú.



Herra forseti. Snemma á þessu þingi lagði ég og hv. 11. landsk. þm. fram þáltill. á þskj. 61 um vélræna upptöku á þingræðum. Þetta mál var rætt í þinginu, og virtust ekki koma fram nein andmæli á móti því, sem farið var fram á í till. Þvert á móti virtust flestir samþykkir því, að hér þyrfti að breyta til. Málinu var vísað til n. og hefur sofið þar síðan. Það var spurt um þetta nýlega og hæstv. forseti beðinn að ýta á eftir nefndinni, að hún svæfi ekki að eilífu, og hafði hann um það góð orð. Nú vildi ég gjarnan fá að heyra, hvað málinu líður og hverju n. hefur svarað honum um ástæðuna til þess, að hún gefur ekki út nál. Ég get ekki látið mér nægja góð orð ein, en óska að sjá einhvern árangur. Ég er sannfærður um, að þegar á þessu þingi hefði mátt taka upp þessa vélrænu aðferð í annarri deildinni og spara með því stórfé.

Forseti (JPálm): Þessu máli er þannig varið, að n. hefur ekki enn afgr. það, svo sem kunnugt er og um var kvartað. En ég mun herða á því enn betur, að nál. verði gefið út um málið.
Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. Frv. það, sem hér er um að ræða, er komið frá Ed. og hefur fengið athugun í heilbr.- og félmn. þessarar deildar. Þar er lagt til, að lögfest sé sú litla breyting, að hið svokallaða skipulagsgjald, sem er 3% af hverri nýbyggingu í þeim bæjum, þar sem byrjað er að vinna að skipulagi, verði tryggt með lögveði. Einnig er til þess ætlazt, að gjaldið sé miðað við brunabótavirðingu hverrar nýbyggingar. - Nefndin leggur til, að frv. verði samþ. óbreytt.



Herra forseti. Ég ætla að biðja um, að þetta mál verði tekið út af dagskrá. Umr. voru um það í fjhn. fyrir helgi, og afgreiddi nefndin málið á fundi, sem haldinn var, en ég var ekki viðstaddur sökum veikinda. Óska ég þess, að málinu verði frestað, svo að mér gefist kostur á að ræða við nefndarmenn.



Herra forseti. Sem framsögumaður nefndarinnar fellst ég á, að málið sé tekið út af dagskrá.



Herra forseti. Þegar þetta mál var hér síðast til umr., en þetta mun vera frh. 2. umr., þá tók ég svo eftir, að umr. væri frestað með tilliti til þess, að iðnn. tæki málið til meðferðar, áður en lengra væri haldið. Frv. er flutt af meiri hl. nefndar og því ekki vísað sérstaklega til nefndar við 1. umr., og þess vegna liggur ekkert nál. fyrir í málinn. Ég skildi það svo, þegar málið var tekið út af dagskrá, að nefndin tæki það til meðferðar. Var gert ráð fyrir því, að af hálfu n. væri gerð grein fyrir málinu. Nú kveður enginn sér hljóðs af hálfu n. til þess að gera grein fyrir málinu. Vil ég skjóta þeirri fyrirspurn til forseta, hvort ekki sé rétt að fresta málinu, þar til nefndin hefur gert grein fyrir því. Hluti nefndarmanna er fjarverandi, og má vera, að það sé ástæðan. En málið hefur verið lítið rætt í þessari deild, og held ég, að ýmsir eða flestir hv. dm. hafi ekki gert sér grein fyrir því, þar sem ekkert nál. liggur fyrir. Hins vegar er hér um stórmál að ræða, stofnun nýs banka. Er æskilegt, að málið fái ýtarlegri meðferð en líkur eru til við þessa umr., þar sem ekkert nál. liggur fyrir. - Á þessu stigi skal ég ekki ræða málið frekar, en skjóta þeirri fyrirspurn til forseta, hvort ekki sé ástæða til að fresta umr., þar sem svona stendur á.

Forseti (JG) : Komið hefur fram ósk um að fresta umr. um málið og láta það ganga til iðnn. Tel ég rétt, að málið verði tekið út af dagskrá.
Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga

Forseti (ÞÞ): Ég lýsti því aðeins yfir, að þeir, sem sætu hjá, teldust hafa greitt atkv., svo að meiri hlutinn hefur greitt atkvæði, og eru því löglega veitt afbrigðin.



Herra forseti. Sú breyt., sem gerð var á þessu frv. í Nd., var ekki efnisleg, heldur aðeins orðalagsbreyting. Þetta sýnir glöggt, hve ríkisstj. hefur vandað undirbúning þess. Ég tel, að með þessu frv. geti verið efnt til stórvandræða, en á engan hátt til bóta fyrir þjóðfélagið. Ég greiði því að sjálfsögðu atkv. gegn því.
Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. Ég vil fara fram á það við hæstv. forseta, að atkvgr. þessari verði frestað. Alþ. hefur ekki enn borizt skýrsla frá hæstv. ríkisstj. um breytingu á stjórn áburðarverksmiðjunnar, sem áður hefur verið kosin hér, og mér finnst rétt, að þm. hafi nokkurn tíma til að athuga þetta mál, eftir að sú tilkynning berst. Ég er ekki með þessu að fara fram á, að málið verði dregið á langinn, en þó að því yrði frestað til morguns, þá er það ekki mikil töf. En venjulega, þegar slíkar kosningar hafa farið hér fram, þá hefur hæstv. forseti sett þær á dagskrá a. m. k. einu sinni áður en þær hafa farið fram. Af þeim ástæðum og vegna þess, að ekki hefur borizt nein tilkynning um breytingu á stjórninni, þá finnst mér eðlilegt, að kosningunni verði frestað, og beini þeirri ósk til hæstv. forseta.

Forseti (JPálm) : Ég sé, að hæstv. landbrh. er hér staddur, og vildi því gjarnan vita álit hans í þessu efni, áður en ég tek nokkra ákvörðun um það.

Landbrh. (Hermann Jónasson) : Það er óneitanlega mikil nauðsyn á því að þessi kosning fari sem fyrst fram, þar sem beðið er eftir því með afgreiðslu ýmissa mála, en þar sem leitað er eftir frestun, þá mun ég leggja slíkt á vald hæstv. forseta.

Forseti (JPálm) : Úr því að hæstv. ráðh. leggur þetta á mitt vald, og þar sem ósk liggur fyrir um að fresta þessari kosningu, þá mun ég verða við þeirri ósk. Forseti tók málið af dagskrá.
Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. Hæstv. forsrh. er hér ekki viðstaddur, en þetta mál skýrir sig sjálft. - Það er ljóst, að störfum þessa Alþ. mun ekki verða lokið fyrir 15. febr., og þarf því að ákveða með l. annan samkomudag reglulegs Alþingis 4954 fyrir þann tíma. Eins og menn sjá, er lagt til í þessu frv. að ákveða samkomudag reglulegs Alþ. fyrr en gert var í fyrra, sem sé 1. okt., og er það gert með það fyrir augum, að auðveldara verði að ljúka fjári. fyrir jól en annars yrði, og eru þannig meiri líkur til, að þinghaldi geti orðið lokið fyrir jól, heldur en ef það kæmi saman þann 10. okt. Það er líka eðlilegt, að þing komi fyrr saman nú, þar sem það þing, sem nú er að enda, verður miklu styttra en það í fyrra, og verður þannig langtum lengra milli þinga nú heldur en þá. Ég leyfi mér að vænta, að frv. fái greiðan framgang hjá hv. d.



Herra forseti. Ég gleðst yfir því að heyra þau orð frá hæstv. dómsmrh., að þetta þing sé senn á enda og verði því miklu styttra en síðasta þing. En ástæðan fyrir því, að ég kvaddi mér hljóðs, var sú, að það er orðin lenzka hér að halda haustþing, og er því borið við, að það sé nauðsynlegt að halda þing seint á fjárhagsárinu, því að fyrr sé ekki hægt að afgreiða fjárl. en seint á fjárhagsárinu. Einnig hefur það seinkað samkomudegi Alþ. á haustin, að margir þm. utan af landi, sem landbúnað stunda, eiga erfitt með að koma til þings fyrr en sláturtíð er um garð gengin og aðrar þær annir, sem bændur þurfa að ljúka undir veturinn. En nú hefur hv. Nd. sætt sig við, að Alþ. komi saman 1. okt., og tel ég að því mikla bót frá því, sem verið hefur. Ég er hins vegar þeirrar skoðunar, að það eigi ekki að halda haustþing, og vil því láta breyta fjárhagsárinu og láta það enda um mánaðamótin júní–júlí og semja þá annaðhvort fjári. fyrir hálft árið, til 1. júlí, eða einhvern tíma á þingi til 11/2 árs og breyta fjárhagsárinu í samræmi við það. Ég vil, að þinghald fari alltaf fram eftir áramótin, hefjist helzt fyrri hluta janúar, því að það er áreiðanlega bezti tíminn fyrir alla, og þá yrði þingi líka að ljúka seint á fjárhagsárinu. Þetta vil ég biðja hæstv. ríkisstj. að taka til alvarlegrar athugunar, því að af þessum haustþingum hefur leitt það, að þing hefur setið fram yfir áramót og við höfum verið fjárlagalaus með því móti. Ég er sannfærður um, að þetta er miklu betra fyrirkomulag en það, sem nú er, því að það er til skammar að halda þing ársins 1950, þegar komið er fram á árið 1951, þótt að vísu sé búið að afgreiða fjárl. og þetta þing sé að því leyti skárra en verið hefur undanfarin ár. Ég leyfi mér að vænta, að hæstv. ríkisstj. taki þessa till. mína til athugunar.
Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. Þetta mál er komið frá hv. Ed. og hefur verið þar alllanga stund. Ég ætla, að ákvæði þessa frv. séu þannig úr garði gerð, að vel megi hlíta því, þó að málið gangi fram. Þetta er til þess að auðvelda innheimtuna, en ætti þó jafnframt ekki að koma að sök þeim, sem á að standa straum af þeim greiðslum, sem verða innheimtar samkvæmt þessum l. Ég sé á meðferð málsins í Ed., að allshn. þar hefur verið ásátt um afgreiðslu þess og borið fram breyt. á 1. gr. frv. og hv. Ed. hefur samþ. hana. Sú breyt., sem þar hefur verið gerð á hinu upphaflega frv., er til þess að tryggja enn betur hagsmuni gerðarþola. Annað atriðið, sem breytt er, er það, að þegar búið er að birta, að taka skuli lögveð, þá er gert ráð fyrir því í frv. með hálfs mánaðar fyrirvara, en eftir breyt. í Ed. með mánaðar fyrirvara. Hitt atriðið er, að frv. gerði ráð fyrir, að eftir að hálfur mánuður væri liðinn, þá mætti selja lögveð, en þetta hefur verið fært í d. upp í 30 daga, þannig að enn betur er séð fyrir hagsmunum þeirra, sem annast greiðslur á slíkum kröfum. Þetta hefur hv. allshn. Ed. verið sammála um og d. fallizt á. Ég ætla þess vegna, að það sé svo fyrir þessum atriðum séð, að vel megi við þessi ákvæði hlíta.
Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga

mælti forseti (SB) : Þetta verður væntanlega síðasti fundur deildarinnar á þessu þingi, og vil ég leita leyfis til handa mér og skrifara hjá hv. þdm. til þess að ganga frá gerðabók þriggja síðustu funda síðar, og skoðast það samþ., ef því verður ekki andmælt. - Ég vil að lokum þakka hv. þdm. fyrir ánægjulegt og gott samstarf á liðnum vetri á þessu þingi, og utanbæjarþingmönnum óska ég góðrar heimferðar og góðrar heimkomu og vil óska þess, að allir hv. þdm. hittist hér á næsta þingi heilir á húfi.



Herra forseti. Ég vil leyfa mér fyrir hönd okkar dm. að þakka hæstv. forseta fyrir góðar óskir í okkar garð. Einnig vil ég leyfa mér - og veit ég, að ég mæli fyrir munn allra þdm. - að þakka honum fyrir góða og réttsýna fundarstjórn og gott samstarf við okkur þm. Ég vil óska honum þess, að við sjáum hann hér heilan aftur í haust, og vil ég biðja hv. þdm. að taka undir óskir mínar til hæstv. forseta með því að rísa úr sætum. - Deildarmenn risu úr sætum.

Forseti (SB) : Ég vil leyfa mér að þakka hv. 2. þm. Reykv. fyrir hlýleg orð í minn garð og hv. þm. fyrir að hafa tekið undir þau. Ég endurtek svo árnaðaróskir mínar til hv. þm., og segi fundi slitið. Þingfundir hafa verið haldnir: Í neðri deild 85 Í efri deild 86 Í sameinuðu þingi 50 Alls 221 þingfundur. Þingmál og úrslit þeirra: I. Lagafrumvörp: 1. Stjórnarfrumvörp: a. Lögð fyrir neðri deild 30 b. Lögð fyrir efri deild 28 c. Lögð fyrir sameinað þing 3 - 61 2. Þingmannafrumvörp: a. Borin fram í neðri deild 49 b. Borin fram í efri deild 25 - 74 - - 135 Í flokki þingmannafrumvarpa er talið 21 frumvarp, sem nefndir fluttu, þar af 15 að beiðni ríkisstjórnarinnar eða einstakra ráðherra. Úrslit lagafrumvarpa urðu þessi: a. Afgreidd sem lög: Stjórnarfrumvörp 53 Þingmannafrumvörp 24 Alls 77 lög. b. Felld: Þingmannafrumvörp 2 c. Afgreidd með rökstuddri dagskrá Þingmannafrumvörp 11 d. Ekki útrædd: Stjórnarfrumvörp 8 Þingmannafrumvörp 37 135 II. Þingsályktunartillögur, allar bornar fram í sameinuðu þingi 54 Þar af: a. Ályktanir Alþingis 17 b. Afgreiddar með rökst. dagskrá 2 c. Vísað til ríkisstjórnarinnar 2 d. Ekki útræddar 33 54 III. Fyrirspurnir, allar bornar fram í sameinuðu þingi, 19, en sumar eru fleiri saman á þingskjali, svo að málatala þeirra er ekki nema 8 Allar þessar fyrirspurnir voru ræddar. Mál til meðferðar i þinginu alls 197 Tala prentaðra þingskjala alls 836
Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga

forseti (BSt) : Ég geri ráð fyrir, að þetta verði síðasti fundur þessarar deildar á þessu þingi. Bið ég um umboð deildarinnar til að ganga ásamt skrifurum frá tveimur síðustu fundargerðum. Skoða ég það samþ., ef enginn mælir því í gegn. Hv. alþingismenn Ed. Ég vil nota tækifærið til að þakka samveruna á því þingi, sem er að ljúka. Enn fremur þakka ég starfsmönnum deildarinnar, varaforsetunum, sem tvisvar hafa hlaupið í skarðið í veikindaforföllum mínum og skrifurum deildarinnar, fyrir ágæta aðstoð. Óska ég þeim þm., sem eiga heima utan Reykjavíkur, góðrar heimfarar og góðrar heimkomu. Öllum þm. óska ég góðrar framtíðar, árs og friðar.



Herra forseti. Ég vil leyfa mér fyrir hönd alþingismanna að þakka forseta árnaðaróskirnar. Leyfi ég mér að óska, að hann verði heill og hraustur, þar til við sjáum hann aftur, og að hann og kona hans fái góða heimferð. Vil ég sérstaklega þakka honum réttláta, góða og prúða framkomu í forsetastóli. Vil ég að lokum biðja hv. þm. að standa upp og votta forseta þakklæti fyrir hans störf. - Deildarmenn risu úr sætum.

Forseti (BSt) : Ég þakka hv. þm. Barð. hlýleg orð í minn garð, og þingmönnum þakka ég fyrir undirtektirnar. Segi ég svo þessum fundi slitið.
Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga

Viðskmrh. (Björn (Ólafsson): Herra forseti. Þau l., sem nú eru í gildi um fuglaveiðar og fuglafriðun, eru mjög ófullkomin, og hefur þess vegna verið hafizt handa um það að semja fullkomnari l., sem þá gætu verið í samræmi við alþjóðasamþykktir um þessi mál. Ísland hefur verið aðili að alþjóðasamtökum um fuglafriðun. og árið 1948 skipaði þáverandi menntmrh. nefnd. sem skyldi koma fram fyrir landsins hönd gagnvart sambandinu um þessi mál. Þetta sama ár endurskoðaði svo þessi n. lög um friðun fugla og eggja. N. þessi hefur nú lokið störfum, og árangurinn af störfum hennar er frv. það, sem hér liggur fyrir. Alþjóðasamþykktir um friðun fugla voru fyrst settar árið 1902, en þær samþykktir eru nú fyrir löngu úreltar. Þegar alþjóðafuglaverndarsambandið var stofnað, árið 1922, voru þessar samþykktir endurskoðaðar, og nú hafa ríkisstj. verið send tilmæli um aðild Íslands að alþjóðasamþykktinni, og með tilliti til aðildar Íslands að þessum samþykktum er þetta frv. samið. Ég ætla ekki að fara út í einstök atriði frv. Ég er málinu ekki nægilega kunnugur, og frv. þetta er umfangsmikið. Mér finnst líklegt, að þau atriði, sem einkum kunna að valda ágreiningi, séu, hvaða fuglar skuli friðaðir og hversu lengi á ári hverju, hverjir skuli alfriðaðir og hverjir ekki. Þetta eru atriði, sem að mörgu leyti geta verið álitamál, og mun svo hafa verið, er nefndin samdi þetta frv. Ég skal svo ekki fara fleiri orðum um þetta mál, en óska þess, að frv. verði vísað til 2. umr. og menntmn. að þessari umr. lokinni.
Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. Þetta litla frv.. er flutt vegna þess, að því hefur verið veitt athygli, að í hegningarlögunum er gert ráð fyrir því, að hér sé konungur í landinu, en ekki forseti, og ákvæðin til verndar hinum æðsta handhafa ríkisvaldsins miðuð við konung, en ekki forseta. Það þótti rétt að breyta þessu, og af því tilefni er frv. flutt. - Ég legg til, að frv. verði vísað til hv. allsherjarnefndar.



Herra forseti. Eins og hv. þm. muna, þá var á stríðsárunum heimild í l. til þess að brugga og selja öl til brezka setuliðsins, sem þá dvaldist hér. Nú, þegar erlent varnarlið er komið til landsins, þótti eðlilegt, að sams konar heimild yrði veitt. Við athugun kom í ljós, að gamla heimildin nægði ekki, og því þótti rétt að veita þessa heimild með þeim hætti, sem gert er í þeim brbl., sem hér er leitað staðfestingar á. Hins vegar hygg ég, að enn þá hafi ekki orðið úr þessari framleiðslu eða framkvæmdum. Þar sem þetta mál varðar aðeins tiltekinn hluta áfengislaganna, en ekki áfengislögin öll, og hér er nánast um iðnaðarframleiðslu að ræða innanlands, sem þó ekki kemur borgurum landsins beinlínis til nota, þá þykir mér eðlilegast að vísa málinu til hv. iðnaðarnefndar.



Ég skal ekki gera neina breyt. við það, að þetta mál fari til iðnn., þó að ég geti ekki neitað því, að ég lít svo á, að hér sé spor stigið til breytinga á áfengisl., sem styður að því, að hér verði framleitt sterkara öl en áður. Ég vil leyfa mér að spyrja hæstv. ráðh. að því, hvort engin fyrirmæli eru um það, hve sterkt þetta öl megi vera. Ég tel, að hér sé um varhugavert mál að ræða, sem vel þurfi að athuga í n., en ég skal ekki leggja á móti því, að það fari til iðnaðarnefndar.



Herra forseti. Ég bið afsökunar á því, að ég hef ekki við höndina þær reglur, sem um þetta eru settar, og hef ekki í höfðinu einstök atriði úr þeim fyrirmælum. Ég held hins vegar, að reynslan á stríðsárunum hafi sýnt, að hér geti naumast verið um hættulegt fordæmi að ræða. Það átti sér þá stað öll þau ár bruggun á öll með sama eða svipuðum hætti og hér er ráðgert, og ég held, að það hafi alls ekki komið út á meðal Íslendinga, a.m.k. varð ég þess ekki var. Og í þeim deilum, sem orðið hafa um sjálft ölmálið, hef ég aldrei heyrt þess getið, að sérstaklega hafi verið vitnað í þetta. Hér er nánast eingöngu um að ræða gjaldeyrisöflun af hálfu Íslendinga, og þess vegna finnst mér þetta nánast iðnaðarmál. Hvort menn vilja leyfa þetta eða ekki, það er komið undir ýmsum atriðum, og í sjálfu sér legg ég ekki mikið upp úr því, en það var álit okkar í ríkisstj., að það þyrfti að hafa sams konar heimild og fyrr.