Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. - Ég hafði búizt við, að þetta mál fengi hér þá þinglegu meðferð að fara til n. og yrði athugað þar. Með því að það er nú ekki, vildi ég benda á, að í 11. gr. virðist orðalagið vera þannig, að það þurfi breytingar við, en gr. hljóðar þannig: „Lög þessi ná til allra þjóðfána, sem notaðir eru á venjulegan hátt, svo að almenningur eigi kost á að sjá þá úti eða inni, en ekki til skrautfána, borðfána eða því um líkra fána, sem þó skulu jafnan vera gerðir þannig, að réttir séu litir og stærðarhlutföll reita og krossa“. Ég vildi því leggja fram brtt. þannig, að orðin: „til allra þjóðfána, sem notaðir eru á venjulegan hátt, svo að almenningur eigi kost á að sjá þá úti eða inni, en“ - falli niður. Ég skal geta þess, að ég átti tal um þetta við formann allshn. í Nd., sem féllst á, að þetta væri eðlileg breyt. N. hafði lítinn tíma til að athuga málið, enda þótt frv. hafi tekið miklum breyt. frá upphafi, eins og sést af þskj. 253, og bendir það til þess, að málið hafi fengið of lítinn undirbúning frá hæstv. ríkisstj. Ég hafði hugsað mér, að þetta gengi til n., en af því að það hefur ekki orðið, leyfi ég mér að afhenda hæstv. forseta skrifl. brtt.

Forseti (StgrA): Afbrigði þarf fyrir till., því að hún er skrifl. og of seint fram komin.



Herra forseti. - Í tilefni af brtt. hv. þm. Barð. vil ég taka það fram, að mér sýnist hún óþörf og varla þess verð að hrekja frv. milli deilda út af henni. Ég tel, að orðalag 11. gr. geti ekki á nokkurn hátt valdið misskilningi, og þó að ég skuli játa, að frv. hefði getað verið betur orðað, finnst mér ekki nauðsynlegt, að brtt. verði samþ., þar sem það mundi hafa í för með sér, að frv. yrði enn að fara milli deilda.



Ég skal ekki fara mörgum orðum um þetta, en ég er á móti þessari brtt., af því að hún eykur enn meira þessa afskiptasemi, sem mér þykir ganga fulllangt í þessu frv. um notkun þjóðfána okkar. Mér þykir skína út úr þessu frv., að þjóðinni sé ekki treyst til að þykja vænt um og vilja virða fánann. Mér finnst skína út úr því þessi nýgræðingsháttur, að við séum alls staðar að láta bera á því, að við eigum fána. Meðal þjóða, sem átt hafa sinn fána um langt skeið, er þetta öðruvísi. Ég man t.d., að í æsku sá ég enskt reyktóbaksbréf, sem hét „English Flag“. Ég veit ekki, hvað Íslendingar segðu um slíkt. Þó held ég, að Englendingar virði fána sinn. Þetta er eins og um mann, sem eignast falleg föt einu sinni og þarf alls staðar að láta taka eftir þeim. Í 12. gr. frv. - er t.d. sagt: „Óheimilt er einstökum stjórnmálaflokkum að nota þjóðfánann í áróðursskyni“, og er þar sennilega einkum átt við það, að stjórnmálaflokkar megi ekki hafa fánann á bílum sínum á kosningadögum o.s.frv. Ég skal ekki fara frekar út í þetta, en mér finnst, að með þessari brtt. sé enn verið að auka á þessa afskiptasemi. Ég veit ekki, hvernig hægt er að hafa eftirlit með þessu, - með borðfánum og bréffánum, sem settir eru á jólatré. Ég hélt, að þetta frv. ætti að fjalla um þjóðfánann sjálfan og þess vegna kæmi þar ekki annað til greina en að ákveða hlutföll hans og annað slíkt.

Samkvæmt gr. og brtt. á þetta ekki að ná til slíkra smáfána, því að orðið „ekki“ á ekki að falla niður.

Þá finnst mér brtt. alveg óþörf, og get ég þá sparað mér frekari ræðuhöld. En ég vildi ekki láta auka á þessar takmarkanir um notkun fánans. Það er allt að því, að ekki sé óhætt að eiga fána, a.m.k. verður að viðhafa ýtrustu varfærni, svo að lögreglan geti ekki gert hann upptækan.



Herra forseti. - Ég þarf ekki að svara hv. 1. þm. Reykv. Athugasemd hans var byggð á misskilningi. En hv. þm. Seyðf. hefur viðurkennt það, sem rétt er, að gr. hefði verið betur orðuð með því að gera þessa breyt. á henni, og hann bar ekki annað fyrir en það, að leitt væri að verða að hrekja frv. milli deilda. En þetta er engin afsökun. Hins vegar er það rétt, að 11. gr., eins og hún er nú, er algerlega óþörf að undanteknu því atriði, að l. taki ekki til borðfána, skrautfána og því um líkra fána. Það þarf ekki að setja neina gr. í frv. til að taka það fram, að l. nái til íslenzka þjóðfánans. Það er hugsunarvilla, og þess vegna þarf þessi brtt. að koma. Ég vænti þess, að hv. d. samþ. brtt. mína, eftir að hún hefur fengið þessa skýringu á málinu. Það þarf ekki að tefja málið, þó að það fari til Nd. aftur. Hvað viðvíkur 12. gr., hefði ég óskað, að ýmislegt hefði verið nánar tiltekið þar, en ég vænti þess, að hæstv. ríkisstj. taki það fram á sínum tíma í reglugerð þar að lútandi, að ekki megi nota fánann fyrir snýtuklúta, illeppa eða bleiur, eins og gert hefur verið. Þessi l. eru til þess, að ekki sé hægt að nota fánann á alls konar varning, eins og fyrir hefur komið. Ég vænti þess, að till. verði samþ. Hún er til þess að bæta frv., en ekki skemma það.



Herra forseti. - Það var ætlunin, að hv. 6. þm. Reykv. hefði framsögu í þessu máli, en þar sem hann er fjarverandi vegna aðkallandi anna, fylgi ég frv. úr hlaði. Frv. er samið af dómsmrh. og flutt á þessu þ. í samráði við hann. Um ástæðu fyrir frv. vil ég vísa til grg., en ástæðan til þess, að því er ætlað að ganga í gegnum þ. nú, er sú, að það stendur í sambandi við náðanir, sem ætlað er, að fari fram nú, þegar stofna á lýðveldið. Ég tel ekki ástæðu til, að frv. fari til n., þar sem það er flutt af nefnd.