Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga

Frsm. (Jón Pálmason) Það verður ekki sagt með sanni, að hv.þm. V.-Húnv. láti sitt eftir liggja að hamla framgangi þessa litla frv. Við 2. umr. talaði hann sig dauðan með mótsögnum og þrætni, og það eru fullar líkur til, að svo muni einnig verða nú. Hann hefir nú snúið þessu máli upp í pólitíska ádeilu á mig sérstaklega. Sé ég ekki ástæðu til að standa í vegi fyrir þeim umr. eða þegja við, heldur mun ég svara eftir því, sem mér þykir ástæða til. En áður en ég geng inn á þá leið að svara þeim aðfinningum eða tala um þá hluti, vil ég víkja nokkuð að því, er hv.þm. sagði um frv. sjálft. Hann var að tala um álit frá Bf. Ísl., sem lægi fyrir landbn. Mér er algerlega ókunnugt um, að svo sé, hjá henni er ekkert álit, er snertir þetta frv., mér vitanlega, en ef svo er, þá mun form n. gera grein fyrir því undir umr.

Það er ekkert álit

. Þá kom hv. um, að því sama og við 2. umr., að Sigurður Sigurðsson biði við þetta fjárhagslegt tjón, en þó væri um svo lítið að ræða, að ekki væri hægt að draga fé saman á því, þar sem innflutningurinn nemur aðeins 3–4 þús. kr. árlega. Þetta stangast óneitanlega allóþyrmilega á. Þá hefir verið gefið tilefni til að víkja að nafngreindum manni. Er fjarri því, að ég með frv. þessu, sem hér liggur fyrir, sé að sýna þeim manni vantraust á einn eða annan hátt. Ég hefði fús viljað vinna að því, að hann hefði orðið skógræktarstjóri nú, þegar hann lætur af starfi sínu hjá Bf. Ísl., og fengi þessi mál öll í sínar hendur. En nú er því ekki svo farið, heldur er annar maður til þess kjörinn að hafa skógræktarmálin á hendi, og lít ég svo á, að sá maður sé einkar vel til þess fallinn, þó Sigurður sé það einnig. Það væri gersamlega óþarft að gera nokkrar ráðstafanir í þessu sambandi, ef ekki væru aðrir menn en Sigurður Sigurðsson fyrrv. búnaðarmálastjóri, sem hefðu haft þetta með höndum á undanförnum árum. Viðvíkjandi því, sem hv.þm. V.-Húnv. talaði um ólag á starfsemi Hákonar Bjarnasonar í þessu sambandi, þá get ég ekki með vissu um það sagt, hvort það er á rökum byggt, að hann hafi fengið trjáplöntur frá útlöndum fyrir ekki neitt og selt þær síðan hér á landi. En mér þykir það hálfóviðfeldið að kasta fram slíkum ásökunum í garð þessa unga starfsmanns hins opinbera, sem er að taka við þeim málum, sem hér er um að ræða, skógræktarmálunum, án þessa að færa fram sannanir fyrir þeim. Ef eitthvað hættulegt eða varasamt er að samþ. þetta frv., þá getur það ekki legið í öðru en því, að þessi skógræktarfræðingur, Hákon Bjarnason, sé ekki þessu starfi svo vaxinn, að honum sé treystandi til að fara með þessi mál. En ef honum er ekki treystandi til að fara með innflutning trjáplantna og hafa eftirlit með innflutningi trjáfræs, þá er honum sannarlega ekki treystandi til þess að vera skógræktarstjóri í landinu. Og þá væri rétt fyrir hv.þm. V.-Húnv. og aðra, sem svipað líta á málið og hann, að gera till. um, að breytt verði um mann í því starfi. En ég hefi ekki neitt fyrir mér, er bendi í þá átt, að Hákon Bjarnason eigi vantraust skilið í þeim efnum. Hann hefir fengið góða menntun á þessu sviði og hefir sýnt mjög mikinn áhuga í því að koma þessu starfi áleiðis á heillavænlegri braut. Mér barst núna áðan í hendur bréf, snertandi þetta mál, þar sem viðkomandi Hákon Bjarnason gefur nokkrar upplýsingar til áréttingar því, sem í grg. frv. stendur, um það, sem í raun og veru er aðaltilgangur frv., sem sé að koma í veg fyrir, að fluttar verði inn trjáplöntur, sem þrífast ekki hér og gætu orðið til þess, ef þær væru fluttar inn, að skapa vantraust hjá ýmsum mönnum á trjáræktinni, og annar aðaltilgangur frv. er að koma í veg fyrir sýkingarhættu af innflutningi trjáplantna. Með leyfi hæstv. forseta vil ég lesa upp kafla úr áminnztu bréfi, hv.þdm. til athugunar: „Á allra síðustu árum hafa verið fluttar um 500 hestakastaníur til bæjarins árlega. Innkaupsverð þeirra er allhátt í samanburði við önnur tré, og útsöluverð þeirra hér eftir því. Allt í allt munu vera komnar nokkur þúsund plöntur af þessu tægi hingað til lands, en hvar er árangurinn? Ekkert þessara trjáa hefir náð eðlilegum þroska, nokkur þeirra hjara og bæta aðeins nokkrum centimetrum við sig á ári hverju, en flest þeirra eru löngu úr sögunni. Á blöðum sumra þeirra trjáa, sem hafa hjarað, hefir orðið vart við svepp, sem ég því miður veit ekki nafnið á, en allt virðist benda til, að þessi sami sveppur hafi sýkt reyniviðarblöð. Sveppur þess hefir þó ekki gert neinn usla, en hann ætti að vera góð aðvörun, því að margir aðrir sveppir og hættulegri geta borizt með trjánum. Sem dæmi má nefna, að Íslendingur einn keypti plöntur í Hellerup Planteskole í nánd við Kaupmannahöfn, er hann var á ferð ytra. Það er aukaatriði í þessu sambandi, að hann keypti aðallega eikur og önnur tré, sem ekki geta þrifizt undir 15 stiga sumarhita, en í nánd við Hellerup Planteskole hefir orðið vart við vörtupest í kartöflum. Vörtupestarsýkillinn berst með jarðveginum, en ekki með plöntunum. Með trjáplöntunum kemur ávallt nokkur jarðvegur, og er ómögulegt að komast hjá því, að svo sé. En hingað til lands má ekki flytja kartöflur, sem vaxið hafa í minna en 5 kílómetra fjarlægð frá vörtupestarsýktum stöðum, samkv. auglýsingu í Lögbirtingablaðinu frá 1928. Prófessor Ferdinandsen, plöntusjúkdómafræðingurinn, sem var hér í fyrra, sagði mér, að þessi fyrirskipun væri algerlega ófullnægjandi, sakir þess, að hvaða plöntur sem væru gætu borið með sér sýkilinn, ef þær hefðu vaxið innan 5 kílómetra takmarka frá þeim stöðum, sem sýkinnar hefði orðið vart. Þess vegna hefðu plönturnar frá Hellerup Planteskole alveg eins getað borið vörtupest hingað til lands eins og kartöflur. Það eru engar hömlur á að flytja plöntur hingað til landsins, og því er landið næstum jafnopið fyrir vörtupest og það var áður en fyrrnefnd auglýsing í Lögbirtingablaðinu kom út.“ Af þessu sést, að um hættu er að ræða af sýkingu fleiri plantna en trjáplantna. Ennfremur segir svo í bréfinu: „Á síðari árum hefir orðið vart við mjög marga sveppi á runnum og trjám, sem vart munn hafa verið hér áður. Flestir þeirra eru lítt skaðlegir, en til þess eru vítin að varast þau. Þó mun sveppur einn, sem vex á reynivið, hafa orðið mörgum þeirra að fjörtjóni. Hann heitir Nectria galligena, og hafa mörg álitleg tré orðið að falla af hans völdum. Héðan af þýðir eðlilega ekki neitt að ætla sér að verjast honum, en þeir sárfáu álmviðir, sem hér eru, eiga sér bráðan bana búinn, ef menn framvegis mega flytja álmviði hingað til lands frá hvaða stað sem er. Fyrir nokkrum árum kom nefnilega upp sýki á álmi, sem steindrepur alla þá, sem hún smitar, og í öllum löndum eru nú til strangar reglugerðir um innflutning álma.“ Þá vil ég víkja að því, sem hv.þm. V.-Húnv. var að tala um og nokkuð kom fram við síðustu umr. málsins; þetta er það, að hv.þm. vill gera þetta litla mál að pólitísku númeri í þeim skilningi, að ég sé með flutningi þess á einhvern hátt að ganga inn á þá braut að styðja mína pólitísku andstæðinga. Og jafnvel lét sá hv.þm. á sér skilja með dylgjum, að ég væri hér að borga fyrir atkvæðafylgi sósíalista norður í Húnavatnssýslu. Ég veit nú ekki, hvort sósíalistar hafa greitt mér nokkurt atkv. eða ekki. En hitt veit ég, að ég hefi ekki gert samninga við neina um að borga atkvæðafylgi, hvorki með því að haga starfsemi minni hér á þingi eftir persónulegri ósk eins eða neins, né neinu þess háttar. En í hverju máli mun ég leitast við að fara einungis eftir því, sem ég álít réttast, án tillits til þess, hvort þessi eða hinn flokkur fylgir því. Ég skal að vísu játa það, sem öllum má eðlilegt þykja, að mér er geðfelldara að hafa fullt samstarf við flokksbræður mína en aðra menn. En takist það ekki, læt ég það samt ekki hafa áhrif á mig til að snúa mér frá máli, sem ég á annað borð er sannfærður um, að rétt sé að nái fram að ganga. Mér virðist það undarlegt að halda því fram, að þetta mál eigi að vera pólitískt númer, og einnig að í því felist nokkur hætta, að fá skógræktarfræðingi landsins í hendur vald til að hafa eftirlit með og ráða, hvaða trjáplöntur eru fluttar inn í landið og hvaða trjáfræ er notað. Þá fara pólitísk númer að verða smá, ef um það á að vera að ræða, að eitthvert stefnurof sé hér að koma fram með flutningi þessa frv. Annað mál er það, að ef eitthvað ætti að vera til þess fallið að hamla framgangi þessa frv., þá virðist mér eðlilegast að álíta, að það ætti helzt að vera það, og það eitt, að þetta mál sé of lítilfjörlegt mál til þess að hafa um það miklar umr. og eyða til þess tíma hæstv.Alþ. En úr því að hv.þm. V.-Húnv. hefir verið með dylgjur og glósur í sambandi við það í minn garð, þá mætti og minnast á það, að þessi hv.þm. hefir um rúmlega 6 ára skeið verið stuðningsmaður stj. á Alþ., þeirra stj., sem voru við völd frá 1927 og til 1933, og á öllu þessu tímabili hefir hann hagað störfum sínum þannig, að hann ber ábyrgð á ýmsum þeim skammarverkum, sem hafa á þessu tímabili verið unnin í íslenzkum stjórnmálum. Það er öllum kunnugt, að m. a. ber hann ábyrgð á því, sem á því tímabili var starfað að því að innleiða bönn og höft í íslenzkri verzlun. Það er þess vegna ákaflega undarlegt, ef slíkum manni ferst að vera með þær dylgjur um pólitísk númer, sem hann hefir látið sér sæma að vera með hér í sambandi við það smámál, sem hér liggur nú fyrir. Hv. þm. komst svo að orði við 2. umr. málsins, að hér væri um 3 þús. kr. upphæð að ræða, sem svo ætti að minnka ofan í ekki neitt. Ég skal ganga inn á, að þessi upphæð geti verið rétt. En hvað er þá hér um að ræða frá fjárhagslegu sjónarmiði? Sannarlega ekki mikið og ekki þannig, vaxið, að ástæða sé til að gera þetta að einhverju ákaflega miklu árásarefni né gera það að einhverjum voðalegum sósíalistískum draug hér á hæstv.Alþ. Það kann nú að vera, að þessi hv.þm. sé farinn að iðrast sinna fyrri skammarverka, og mætti vel vera, að svo væri. Þá væri vel þess vert að þakka honum það með virðingu. En á meðan hann er ekki búinn að sýna meiri alvöru í þá átt en hann þegar hefir gert, þá er of snemmt að þakka. Og ferst honum næsta illa að vera með dylgjur og glósur í garð þeirra manna, sem syndlausir eru í því efni. Fleiri orðum um þetta mál ætla ég svo ekki að fara hér, nema sérstakt tilefni gefist til.

Frsm. (Jón Pálmason) Ég sé ekki ástæðu til þess að láta ósvarað nokkrum ummælum, sem fram komu hjá hv. síðasta ræðumanni í næstsíðustu ræðu hans, snertandi þetta mál. Ég þarf ekki að fara út í langar umr. hvað efnishlið málsins snertir. Hv. þm. talaði um, að ég hefði látið tala mig upp í að vera fylgismaður þessa máls, að ég hefði gerzt ginningarfífl í þessu máli og að dómgreind mín væri í andarslitrunum. Slíkar glósur og heimskuleg fjarstæða er þannig vaxið, að í rauninni er það tæplega svaravert.

Ég átti við í sambandi við sveppina

. Hv. þm. V.-Húnv. fer flestum mönnum verr að vera með slíkar glósur og dylgjur í garð annara hér í hv. deild, og hann getur ekki sýnt fram á það með neinum rökum, að ég hafi gerzt ginningarfífl annara manna. Viðvíkjandi því, sem hv.þm. talaði um, að það hafi eingöngu verið Sigurður búnaðarmálastjóri, sem flutti inn plöntur, þá vil ég taka það fram, að ef svo hefir verið, þá væri engin þörf neinna aðgerða, en sökum þess að hér er um ýmsa aðra að ræða, og eins af því, að hér getur verið stefnt til umbóta með því að koma fastri skipan á þessi mál, þá sé ég ekki ástæðu til þess að láta þá hagsmuni, sem minn gamli vinur, Sigurður búnaðarmálastjóri, kann að hafa haft að gæta í þessu máli, hamla mér frá því að fylgja þessu máli. Sem umboðsmaður annara manna hér á hv. þingi hefi ég engan rétt til þess að gera hér kunningjabragð, hvorki fyrir hann né neinn annan minna vina. Viðvíkjandi þeim ásökunum, sem hv.þm. er alltaf með í garð skógræktarstjórans, þá vil ég taka það fram, að ég stend ekki vel að vígi með vörn, því að það er atriði, sem ekki er strax unnt að fá fullar sannanir um og erfitt er að færa sannanir fyrir, sem hægt er að taka fullkomlega gildar. Ég tel illa farið að ráðast á opinberan starfsmann, sem nýlega er búinn að taka við þýðingarmiklu starfi, sem áður hefir, því miður, ekki verið eins vel rækt og æskilegt hefði verið. Mér finnst því allskostar óréttmætt að vera með dylgjur og getsakir í garð þessa unga manns áður en nokkur reynsla er fengin fyrir því, hvort hann er fær um að rækja þetta starf eins og vera ber. Ég veit ekki betur en að þessi maður hafi hlotið góða þekkingu í þessu efni, og hann er, eins og kunnugt er, af góðu bergi brotinn, og m. a. þess vegna góðs af honum að vænta. Þess vegna er engin ástæða til þess að ætla annað en að þessi maður sé efnilegur til þess að inna þetta starf af hendi. Ef hann reynist illa, þá getur bæði hv.þm. V.-Húnv. og aðrir, sem áhrif hafa á þetta mál, unnið að því, að skipt verði um mann. Viðvíkjandi því, sem hv.þm. V.-Húnv. sagði, að Skógræktarfélag Íslands, sem hlutaðeigandi maður hefir starfað fyrir, hafi eingöngu flutt inn plöntur frá Danmörku, þá vil ég taka fram, að þetta er rangt, því að það voru einnig fluttar inn plöntur frá Noregi, Alaska og ýmsum öðrum stöðum, sem aðrir hafa ekki flutt plöntur frá. Ef það skyldi vera, að þessi maður eða aðrir hafi flutt inn þessa vöru frá einhverjum stöðum, sem hún hefir ekki fyrr verið flutt frá, þá er hverjum þeim manni, sem hafa vill áhrif í þessu efni, skylt að leggja svo fyrir, að skógræktarstjórinn geri á þessu breytingu, sem til bóta horfir. Skal ég svo ekki fara fleiri orðum um þetta, því að ég vona, að hv.þdm. sjái, hvernig þetta mál er vaxið, og sjái m. a., að þessi einkasölugrýla, sem þyrlað hefir verið upp í sambandi við þetta litla mál, sem af öðrum ástæðum er fram komið, er svo lítils virði, að kynlegt er, ef það atriði á að ráða úrslitum þessa máls hér á hv. þingi.

Sigurður Einarsson Mér er vitanlega ekki kunnugt um, hvort hv. landbn. hefir í fórum sínum álit frá Bf. Ísl., en ég geri ráð fyrir, ef hún hefir það, að hún láti það uppi. ég skal taka það fram, að ég sé enga ástæðu til að taka það nærri sér eða taka það hátíðlega, þó fram komi kvörtun um, að þetta sé áleitni við vissa menn. Það er aðeins þetta venjulega, sem alltaf er kastað fram af vissum mönnum, ef einhverju umbótamála er hreyft. Engar umbætur eru gerðar svo, að kyrrstöðumennirnir tali ekki um, að það sé áleitni við vissa menn. Ég ætla heldur ekki að fjölyrða um það atriði, heldur annað, sem fram kom hjá síðasta ræðumanni. Hann var hér með dylgjur um fjarv. mann, sem engin tók hefir á að svara hér fyrir sig sjálfur, nefnilega Hákon Bjarnason skógræktarfræðing.

Hann hefir Sigurð Einarsson

. Ég sagði, að hann hefði engin tök á að svara hér fyrir sig sjálfur.

Jú, Sigurð Einarsson

. Mér finnst þetta nokkuð einkennileg aðferð og einkennileg framkoma hjá hv.þm., að vera að dylgja um þennan mann, sem að allra dómi, er til þekkja og vit hafa á, er manna fróðastur um þessi mál. Hann er viðurkenndur fyrir þekkingu, dugnað og ósérplægni. Það eru nægar sannanir fyrir því, að hann hefir verið sívinnandi, leiðbeinandi og liðlegur við alla, án þess að heimta borgun fyrir leiðbeiningar sínar. Það getur vel verið, að hægt sé að finna plöntur, sem ekki hafa þrifizt, bæði hjá honum og öðrum. Ég hygg, að líka megi finna plöntur, sem ekki hafa þrifizt, hjá þeim mönnum, hverra hagsmuni hv.þm. þykist bera fyrir brjósti, og að þær geti dáið, þó hann hafi strokið þeim með sínum fínu höndum. Að bjóða þm. suður í Fossvog til að sjá, hvernig gróðrarstöðin er rekin, nú þegar allt er undir snjó, virðist mér bara vera gert til að slá um sig. Mér er til efs, að hv.þm. hafi nokkurntíma komið suður í Fossvog, eða hafi yfirleitt nokkurt vit á þessum hlutum. Um það, hvort plöntur Hákonar Bjarnasonar hafi verið gefins og þess vegna teknar frá Sjálandi, skal ég ekkert segja, en mér skilst, að hv.þm. hefði getað ásakað fyrrv. landbúnaðarráðh. - sem stendur honum allnærri - fyrir að hafa gefið eftir tollinn af þessum greiðslum, sem ég býst ekki við, að hann hafi gert af því, að hann hafi álitið þessar plöntur vera ómerkilegt „skítti“, heldur af því, að hann hafi álitið þær einhvers virði. Vil ég ráðleggja hv.þm. að taka þennan flokksbróður sinn ærlega í karphúsið á næsta flokksfundi; það mun þá fyrr hafa verið urrað á þeim fundum.

Hannes Jónsson [óyfirl.]: Það var ekki svo lítill rembingurinn í hv. 9. landsk., enda er hann þekktastur að stóryrðum og rembingi, en minna að rökum og heilbrigðri skynsemi. Það kemur því engum á óvart, þótt hann rasi dálítið fyrir ráð fram hér í hv. d. Það er eins og Hákon Bjarnason sé eitthvert átrúnaðargoð, sem hv.þm. tilbiður. Ég veit ekki, af hverju það stafar. Þegar farið er fram á að fá þessum manni í hendur einkarétt á innflutningi trjáplantna til landsins, finnst mér nægileg ástæða vera fyrir hendi til þess að benda á þá starfsaðferð, sem hann hefir viðhaft, og vil ég óska þess, að hv.þdm. kynni sér þetta mál einhversstaðar annarsstaðar frá en frá hv. 9. landsk., því þaðan eru heimildir ekki góðar. Hann færði engar sönnur fyrir því, að ekki hefði verið rétt fram tekið hjá mér, að Hákon Bjarnason hafi fengið plöntur sínar gefins frá Danmörku, enda viðurkenndi hv.þm., að svo hefði verið, eins og ég sagði. Hv. þm. sagði, að hann hefði gefið þær aftur, en hann á eftir að sanna það. Ég hefi fyllstu ástæðu til þess að ætla, að rétt sé, að hann hafi selt plönturnar, en nokkuð ódýrara en aðrir gátu selt þær. Ég hafði borið fram fyrirspurn um það, hvernig þessar plöntur hafi gefizt, sem hann flutti inn til landsins frá Bergen. Hann hefir að sjálfsögðu getað fengið sömu upplýsingar um þetta, því að gera má ráð fyrir, að þessi upplýsingarskrifstofa, sem hv. 9. landsk. leitar til, sé ekki langt í burtu. Það er ekki sveigt að neinum ákveðnum manni í þessari grg., sem ég las upp, hvorki að Sigurði búnaðarmálastjóra né neinum öðrum; það er bara sveigt að öllum, sem hér geta átt hlut að máli, með því að gera það undantekningarlaust að reglu, að þessar plöntur, sem inn voru fluttar, hafi yfirleitt orðið mönnum til stórtjóns, fyrir það að plönturnar voru svo illa valdar, að þær hafi ekki þrifizt og því drepizt. En ásökuninni er beint til þeirra allra, og ég vil fullyrða, að hún er óréttmæt. Engum blandast hugur um, hvaðan þessar ásakanir eru komnar. Þær eru hvorki komnar frá hv.þm. A.-Húnv. né heldur frá hv. 9. landsk. Þessu hefir verið spýtt í þá af einhverjum, sem þótzt hefir hafa aðstöðu til þess að geta farið með einhverjar upplýsingar í þessum sökum. Hann hefir haft þá aðstöðu, að þessir menn hafa flaskað á þessu og tekið það trúanlegt án þess að reyna sjálfir að rannsaka, hve miklum rökum þetta væri byggt á. Ég gæti haldið lengur áfram í þessu máli, ef ástæða væri til þess. Ég gæti bent á þá starfsemi, sem þessi maður hefir haft með höndum, og er mér sama, þótt sagt verði, að ég sé að ráðast á fyrrv. landbráðh. Hafi hann látið flaskast af sömu ástæðum af sama manni í þessu máli, þá er það ekki heldur rétt. Ég hefi aldrei látið undir höfuð leggjast að finna að við mína flokksmenn, ef ég hefi álitið, að þeir hafi gert það, sem ekki var rétt. Þessi maður mun hafa fengið fyrrv. landbráðh. til þess að gefa sér forréttindi til að flytja inn kartöfluduft við kartöflusýki. Þessi innflutningur átti sér stað af þeirri stofnun, sem aðallega verzlar með landbúnaðarvörur, Sambandi ísl. samvinnufélaga. Ég hefi fyrir satt, að duft Sambandsins hafi verið jafngott og það, sem Hákon Bjarnason hafði, en hann lagði mikla áherzlu á að fá innflutninginn, af því að hann hafði einkaumboð fyrir þá, sem hann keypti af. Það getur verið, að hér sé um mjög samvizkusaman mann að ræða, sem ekki hugsar um peninga. En mér hefir samt fundizt, að hann hefði nokkuð mikinn hug á að komast yfir fjármuni, t. d. þegar hann fór að þýða ritgerð um plöntusjúkdóma, sem átti að vera um kartöflusýki, en kom svo ekkert nálægt henni, heldur fjallaði um ýmsar aðrar plöntur. Þetta var þannig skýrt fyrir Búnaðarfélaginu, að hér væri um mikilsverðar upplýsingar að ræða. Ég sé, að hæstv. forseti er að gefa mér merki um að hætta. Ég vil aðeins bæta því við, að höfundur fékk 500 kr. fyrir viðvikið, en 200 kr. þurfti til þess að koma verkinu fyrir almenningssjónir.

Sigurður: Einarsson: Ég skal nú ekki flytja langa ræðu um þetta mál umfram það, sem ég þegar hefi tekið fram. Ég hefi látið þetta mál til mín taka vegna þess, að ég var einn af flm. þess á síðasta þingi. Þegar ég sá það, að málið átti, að vonum, þar sem það er gott mál, að vísu ekki merkilegan, en ötulan andstæðing, þar sem var hv.þm. V.-Húnv., þá taldi ég mér skylt að láta í ljós mitt álit um málið. Það er ákaflega hlálegt, að þessi hv.þm. skuli yfir höfuð voga sér hér í þessari hv. d. að vanda um við þm. út af því, hvernig þeir fari með upplýsingar og heimildir. Hann sagði hér í ræðu, sem hann flutti fyrir nokkrum mínútum, að tiltekinn maður, Hákon Bjarnason, hafi fengið getins plöntur, sem hann hafi flutt til landsins og selt hér, og að hann ennfremur hafi fengið gefinn eftir innflutningstoll af þessum sömu plöntum, og svo sagði hv.þm., að það gæti orðið reikningsþraut fyrir hv.þm. A.-Húnv. að reikna út, hve mikinn ágóða Hákon hafi haft af þeirri verzlun. Það vill nú svo til, að ég hefi haft tækifæri til að afla mér vitneskju um, hversu rétt hv.þm. V.-Húnv. fer með þessi atriði. Þau eru helber ósannindi frá upphafi til enda. Þessum manni, sem hér á hlut að máli, voru gefnar plöntur, sem hann svo flutti til landsins og gaf félagi, sem hann starfar fyrir, og hefir unnið það starf með mikilli ósérplægni. Þær eru allar gróðursettar í gróðrarreit félagsins, og ekki ein einasta af þeim hefir verið seld. Enginn innflutningstollur hefir heldur verið gefinn eftir, sem hv.þm. vill vera láta. Það eru líka ósannindi, sem hv.þm. hefir borið hér fram, til þess eins að reyna að flækja málið. Og hann notar þá aðstöðu, sem honum gefst hér í hv. d. til þess að rægja og afflytja mann, sem enga aðstöðu hefir til að bera hönd fyrir höfuð sér hér í d., ekki vegna þess að hann eigi sökótt við þennan mann, heldur hins, að þm. álítur, að hann með því geti þjónað fyrrv. búnaðarmálastjóra, Sigurði Sigurðssyni. Við skulum deila um sandgræðslumálið þegar það er á dagskrá. En þegar þessi hv.þm. belgir sig upp og hrósar sjálfum sér fyrir það, hve rétt og ráðvandlega hann fari með heimildir, jafnframt því sem hann þvælist fyrir góðu máli og reynir að tálma framgangi þess, þá finnst mér of mikið af því góða. Það er ekki verið að leggja út á neina háskabraut, þó að skógræktarstjóra, sem vel er undir starf sitt búinn og um mörg ár hefir sýnt, að hann hefir áhuga á þessum málum, sé falin umsjón með innflutningi á trjáplöntum og trjáfræi. Nei, hér er ekki um annan háska að ræða en þann ímyndaða háska, sem hv.þm. hyggur Búnaðarfélag Íslands og Sigurð Sigurðsson vera í, ef frv. þetta nær samþykki. Það hefir gengið svo til svo að segja í hverju máli, að þessi þm. hefir rokið upp til að reyna að afla Sigurði fyrrv. búnaðarmálastjóra álits. Það eru ósannindi, eins og hver maður sér, sem frv. les, að í því sé sveigt einu einasta kaldyrði að þeim manni. Þess er ekki getið þar með gylltum stöfum né breyttu letri, hverjir af þeim, sem flutt hafa inn plöntur, hafi flutt inn góðar plöntur. En þess er þar getið, að ekki hafi verið svo tryggilega um hnúta búið í þessu efni sem skyldi. Og það er satt. Skal ég svo ekki þreyta hv.þdm. með lengri umr. um þetta mál. Það er augljóst mál, að það er Búnaðarfélagi Íslands óviðkomandi að annast um þessa hluti, en að það er fyrst og fremst tilheyrandi verksviði skógræktarstjóra, þegar litið er á eðli þessa máls.

Hannes Jónsson [óyfirl.]: Ég hafði búizt við, að hv. landbn. myndi koma á framfæri hér í d. áliti frá Búnaðarfél. Ísl., sem ég hygg, að liggi fyrir í þessu máli. Ef til vill hefir flm. þótt hyggilegra að stinga því undir stól, og get ég vel skilið það eftir fyrri framkomu. En þangað til eitthvað heyrist frá hv.n. því ég geri ráð fyrir, að landbn. muni vilja birta hér í þinginu áliti frá Bf. Ísl. -, þá vil ég kvitta örlítið fyrir sendingu frá hv.þm. A.-Húnv., sem hann sendi mér við 2. umr. þessa máls hér í d., eftir að ég hafði talað mig dauðan. Hann vildi gera mikið úr því, að ræða mín þá hefði verið full af mótsögnum, þar sem ég héldi því fram, að með frv. þessu væri verið að skapa Sigurði Sigurðssyni fyrrv. búnaðarmálastjóra fjárhagslegt tjón, en teldi þó, að ríkið mundi hafa litlar tekjur af einkasölu þessari. Fyrst og fremst talaði ég ekki um fjárhagslegt tjón, sem Sig. Sig. bíði við samþykkt frv. þessa, eða nokkur annar maður, en ég taldi frv. óþarfa áleitni við menn eins og Sig. Sig., sem hefir sýnt, að hann er fyllilega fær um að sjá um innflutning trjáplantna. Þetta er ekki annað en útúrsnúningur hv.þm. A.-Húnv., sem ég vona, að hann færi ekki að halda fram aftur nú, að neinir einstakir menn missi stóran gróða, þó þessi einkasala sé stofnuð. Ég held, að það sé ekki alveg ástæðulaust, þó ég fari nánar út í þetta mál eða út í starfsemi þess manns, sem nú er ætlazt til, að taki þetta í sínar hendur, að hann dregst hér inn í umr., er ekki mér að kenna, heldur verða flm. að taka þá ábyrgð á sig. Ég skal fyrst minnast á, að þessi maður, sem á nú að taka við þessari verzlun, hefir haft slíka verzlun á hendi 2 síðastl. ár. Og hvernig hefir hann rekið þetta? Getum við búizt við, að þegar hann er orðinn alveg einráður, fari þessi starfsemi honum betur úr hendi? Hann byrjar á því fyrsta árið að flytja inn trjáplöntur frá Sjálandi - frá Danmörku - frá þeim stað, þar sem bezt skilyrði eru til trjáræktar. Er þetta hyggilegt? Það er talið mjög vafasamt af þeim, sem bezt vit hafa á þessum málum, og ég held, að ég megi fullyrða, að enginn þeirra hafi flutt inn trjáplöntur þaðan, heldur t. d. frá Jótlandsheiðum eða frá Noregi. Jú. Hann hefir flutt inn plöntur lítilsháttar frá Bergen, aðallega barrplöntur. Ég vil spyrja hv.þm., hvernig reynzt hafi þessar barrplöntur, sem hann flutti inn frá Bergen. Það verður ekki hjá því komizt að minnast á gróðrarstöð eða tilraunastarfsemi, sem hann hefir haft umsjón með fyrir Skógræktarfélag Íslands. Ég vil ráðleggja hv.þm. að fara suður í Fossvog, svo þeim gefist á að líta, hvernig þessum manni farast störfin úr hendi. Það er minnzt á það í grg., og framsöguræðu hv.þm., hve óheyrilega dýrar plöntur væru, og að Skógræktarfélag Íslands gæti útvegað þær ódýrari. Þarna er náttúrlega átt við plönturnar frá Sjálandi, sem hann fékk gefins. Það er stærðfræðileg þraut fyrir hv.þm. A.-Húnv. að reikna út, hve mörg 5% hafa verið lögð á plönturnar, þegar hann fékk þær fyrir ekki neitt, og þar að auki losnaði við að greiða toll, eða komst hjá því að greiða innflutningsgjald af þeim, sem Sig. Sig. eða aðrir innflytjendur hafa ekki komizt hjá að borga. E. t. v. hefir það ráðið úrslitum, hvaðan plönturnar voru fluttar inn, að hann fékk þær gefins frá Sjálandi. En er það aðalatriði að fá plönturnar gefins? Ég held, að svo sé ekki. Ég held, að hitt skipti meiru máli, að plönturnar þoli þau skilyrði, sem þeim eru boðin hér á landi. - Ég vil svo ekki lengja umr. mikið um þetta mál, en get að lokum sagt það, að þegar ég las grg frv. og hlustaði á hv.þm. A.-Húnv. flytja framsögu, þá datt mér í hug kafli úr sögunni af Þuríði formanni, þegar Kristín kona Gottsvins las húslesturinn og eitthvað stóð þar um börn djöfulsins, þá sagði hún: „þetta átt þú nú, Gottsveinn“, og þegar minnzt var á mannanna börn, sagði hún: „þetta eigið þið nú, börnin góð“, en þegar minnzt var á guðs börn: „þetta á ég sjálf“. Eins er með hv.þm. A.-Húnv., að hann þarf að láta alla hafa nokkuð. Hann hefir fengið styrk nokkurn frá sósíalistum, sem ekki hafa allir vitað um, og nú vill hann friða þessar fáu sálir á Blönduósi með því að geta sagt: Ég gat þó látið ykkur hafa eitthvað. Ég verð að segja um þessa útdeilingu gæða lífsins til ýmsra flokka, að ég get ekki séð, að þetta sé svo matarmikið, sem hér er boðið, að nokkur geti orðið feitur af. Vil ég ráðleggja hv.þm. A.-Húnv. að vera ekki með þessi látalæti, heldur ganga alveg á hönd sósíalistum; þá væri einhver leið fyrir hann að hafa eitthvað upp úr þessu daðri.