Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Hér liggja fyrir þrjú bréf: "Þar sem ég er á förum til útlanda í opinberum erindum og get því ekki sótt þingfundi á næstunni leyfi ég mér með skírskotun til 130. gr. laga um kosningar til Alþingis að óska þess að 1. varamaður Framsfl. í Norðurl. v., Sverrir Sveinsson, rafveitustjóri á Siglufirði, taki sæti á Alþingi í fjarveru minni. Páll Pétursson, 2. þm. Norðurl. v." Sverrir Sveinsson hefur áður setið á þingi á þessu kjörtímabili og þarf ekki að kanna kjörbréf hans. Ég býð Sverri Sveinsson velkominn til setu á Alþingi. Þá er hér bréf frá Steingrími Hermannssyni 2. þm. Vestf.: "Þar sem ég er á förum til útlanda í opinberum erindum og get því ekki sótt þingfundi á næstunni leyfi ég mér með skírskotun til 130. gr. laga um kosningar til Alþingis að óska þess að 1. varamaður Framsfl. í Vestfjarðakjördæmi, Magnús Reynir Guðmundsson, bæjarritari á Ísafirði, taki sæti á Alþingi í fjarveru minni." Borist hefur bréf frá Magnúsi Reyni Guðmundssyni sem hljóðar þannig: "Ísafirði, 21. okt. 1985. Ég undirritaður, Magnús Reynir Guðmundsson bæjarritari, 1. varaþm. Framsfl. í Vestfjarðakjördæmi, lýsi því hér með yfir að ég get því miður ekki vegna mikilla anna í starfi tekið sæti Steingríms Hermannssonar í fjarveru hans frá þingstörfum næstu vikur. Ég óska því eftir því að frú Magðalena Margrét Sigurðardóttir, 2. varamaður Framsfl. í Vestfjarðakjördæmi, taki sæti að þessu sinni. Þetta tilkynnist yður hér með. Magnús Reynir Guðmundsson, Skipagötu 2, Ísafirði." Magðalena Margrét Sigurðardóttir er komin til þings sem varamaður Steingríms Hermannssonar. Hún hefur einnig setið á þingi áður á þessu kjörtímabili. Ég býð hana velkomna til þingstarfa.



Herra forseti. Í fjarveru forsrh. mæli ég hér fyrir frumvarpi til laga um breytingu á lögum um þingsköp Alþingis. Í 15. gr. laga um þingsköp Alþingis kveður svo á að fjvn. skuli skipuð níu mönnum. Nú hefur það verið ákveðið í samkomulagi þingflokkanna hér á Alþingi að leggja til að fjvn. skuli skipuð 10 mönnum og þar af leiðandi er þessi lagabreyting nauðsynleg í samræmi við þennan vilja þingflokkanna. Ég sé ekki ástæðu til að gera frekari grein fyrir þessu máli þar sem það hefur þegar verið rætt ítarlega í þingflokkunum og þar af leiðandi sé ég heldur ekki ástæðu til að máli þessu verði vísað til nefndar. Legg ég því til að málinu verði vísað til 2. umr.



Herra forseti. Þetta frumvarp er flutt samkvæmt samkomulagi þingflokkanna eins og segir í athugasemdum við lagafrumvarpið. Ég staðfesti það fyrir hönd þingflokks sjálfstæðismanna að samkomulag varð um flutning frumvarpsins. Það þýðir hins vegar ekki að allir þingmenn flokksins greiði því atkvæði sitt. Hins vegar mun enginn leggja stein í götu þess að það verði afgreitt með afbrigðilegum hraða hér frá deildinni. Ég mun því ekki tefja afgreiðslu þess með því að setja hér á langa tölu, en ég má til með að láta þess getið að ég er í grundvallaratriðum andvígur því sem frumvarpið felur í sér. Frumvarpið er flutt til að tryggja Kvennalista fulltrúa í fjvn. svo sem var á síðustu tveimur þingum gert með sérstakri samþykkt Alþingis. Ég hef ekkert á móti því að Kvennalistinn eigi fulltrúa í fjvn. eða öðrum nefndum þingsins. En til þess að svo megi verða þarf listinn sem aðrir listar að hafa til þess nægilegt atkvæðamagn á Alþingi. Það hefur hann hins vegar ekki. Ég vara við því að haldið skuli áfram á þeirri braut, sem nokkrum sinnum hefur verið gengin, að veita flokki, samtökum eða lista, sem ekki hafa til þess afl á Alþingi, sæti í nefndum með því að fjölga þar sætum. Ég bið hv. þdm. að hyggja að því fordæmi sem þarna er gefið. Við vitum ekki hvernig skipan þingsins kann að verða í framtíðinni, hversu margir smáflokkar kunna að eiga hér fulltrúa. Hvar ætla menn þá að draga mörkin? Afl flokka til áhrifa á Alþingi ræðst af kjörfylgi þeirra með þjóðinni í almennum kosningum. Alþingi getur því ekki breytt þingsköpum eftir úrslitum kosninga hverju sinni til þess að veita þeim sem ekki hafa hlotið nægilegt fylgi með þjóðinni sérstök réttindi á Alþingi. Það sem ég hef sagt ætti að leiða til þeirrar niðurstöðu að ég greiddi atkvæði gegn þessu frumvarpi. Það mun ég þó ekki gera heldur sitja hjá. Sú er niðurstaða mín vegna þess að fyrir því finnast rök að ekki skuli breyta um hátt á miðju kjörtímabili. Þannig má heita víst að tíu hefðu setið áfram í fjvn. á þessu þingi ef ekki hefðu verið sett ný lög um þingsköp Alþingis á sl. vori þar sem kveðið er á um að þar skuli sitja níu. Ég tel til bóta við þetta frv. frá því sem áður var í hliðstæðum frv. að hér er einungis gert ráð fyrir að breytingin standi út þetta þing, 108. löggjafarþing. Þingmönnum gefst því tóm til að athuga sitt ráð og enginn sérstakur skaði skeður þótt þessi háttur verði hafður á á þessu þingi.



Herra forseti. Eins og kunnugt er hafa ekki allir þingflokkar nægilegan þingstyrk til setu í öllum nefndum þingsins. Við upphaf þessa kjörtímabils virtist sá skilningur ríkjandi að rétt væri og sanngjarnt að auðvelda þessum þingflokkum aðgang að öllum upplýsingum eins og frekast væri unnt, m.a. með því að veita þeim áheyrnaraðild sem ekki hefðu fullgilda aðild. Hins vegar var samdóma álit allra þá að því ég best veit að um fjvn. gegndi öðru máli. Lögunum var því breytt haustið 1983 á þann veg að í fjvn. sætu tíu manns. Vegna nýrra þingskapalaga kom þetta mál aftur upp í upphafi þessa þings og kom mér svolítið á óvart að breytingin, sem ráðgerð er í fyrirliggjandi frv. á þskj. 52, virtist ekki eiga jafnvíðtækan hljómgrunn og fyrir tveimur árum þrátt fyrir nákvæmlega sömu forsendur. Að mínu viti hlýtur það að vera kappsmál allra lýðræðislega hugsandi valddreifingarsinna, eins og flestir vilja nú kalla sig að manni skilst, að tryggja svo sem frekast er unnt að sjónarmið sem flestra fái að njóta sín. Auk þess er markmiðið ekki eingöngu að auðvelda viðkomandi þingflokkum störf heldur einnig að auðvelda þingstörfin í heild og veitir nú ekki af að margra áliti. Allt þetta hljóta þingmenn að skilja hvort sem þeir eru í litlum eða stórum þingflokkum. Ég get lofað hv. 9. landsk. þm. og fleiri sem eru sama sinnis því að ég mun alltaf styðja alla flokka í því að koma sjónarmiðum á framfæri þegar á þarf að halda.



Herra forseti. Vegna orða síðasta ræðumanns, hv. þm. Ólafs Þ. Þórðarsonar, vil ég taka það fram að tveir hv. þm. sem kjörnir hafa verið í allshn. hafa horfið hér úr þingsal til þess að láta boða fund í hv. allshn. sem allra fyrst. Þannig að sá fundur ætti að geta orðið mjög fljótt.