Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Gefið hefur verið út svohljóðandi bréf: „Forseti Íslands gjörir kunnugt: Ég hefi ákveðið, samkvæmt tillögu forsætisráðherra, að Alþingi skuli koma saman til fundar þriðjudaginn 9. september 2014. Um leið og ég birti þetta er öllum sem setu eiga á Alþingi boðið að koma nefndan dag til Reykjavíkur og verður þá Alþingi sett að lokinni guðsþjónustu í Dómkirkjunni er hefst kl. 13.30. Gjört á Bessastöðum, 1. september 2014. Ólafur Ragnar Grímsson. Sigmundur Davíð Gunnlaugsson. Forsetabréf um að Alþingi skuli koma saman þriðjudaginn 9. september 2014.“ Samkvæmt bréfi því sem ég hef nú lesið lýsi ég því yfir að Alþingi Íslendinga er sett. Við upphaf hins nýja þings er við hæfi að minnast þess að 70 ár eru liðin frá stofnun lýðveldis á Þingvöllum við Öxará. Alþingi og tugþúsundir Íslendinga, reyndar einnig þeir sem staddir voru í fjarlægum byggðum, fögnuðu af heitu hjarta og heilum hug lokasigri í baráttunni fyrir sjálfstæði, sögulegum áfanga vegferðar sem hófst um 100 árum áður með herhvöt Fjölnis og Nýrra félagsrita, studd aflinu sem fólst í endurreisn Alþingis. Þá taldi þjóðin aðeins fáeina tugi þúsunda. Þorri bjó við mikla fátækt, án allra réttinda sem nú eru talin sjálfsögð. Hvorki vegir né önnur mannvirki léttu för og atvinnuhættir enn hinir sömu og verið höfðu um margar aldir, engin borg, aðeins fáein hrörleg þorp, torfbæir algengustu vistarverur. Djörfung og reisn, ríkuleg sjálfsvirðing, sómi studdur arfi bókmennta og minninga um þjóðveldið voru veganesti þeirra sem alla 19. öldina báru fram á Alþingi kröfurnar um aukinn rétt, stjórnskipun sem hæfði sýn Íslendinga á sess sinn í samfélagi þjóða heims. Heimastjórn og fullveldi í árdaga nýliðinnar aldar gaf Alþingi síðan kraft til að hefja nýja sókn, efla atvinnulíf, uppbyggingu á flestum sviðum, ná árangri í glímunni við kreppuna miklu og áföllin á mörkuðum heimsins. Samt voru Íslendingar enn við lýðveldisstofnun ein fátækasta þjóð álfunnar og einstakt á veraldarvísu að svo fámenn þjóð tæki ákvörðun um að verða sérstakt ríki. En slík var sjálfsvirðing og sýn Íslendinga á eigin sæmd að landsmenn voru nær einhuga á þessum tímamótum, ákvörðunin og stjórnarskrá hins nýja lýðveldis hlaut stuðning ríflega 90% kjósenda í þjóðaratkvæðagreiðslu sem heimurinn hafði aldrei áður skráð dæmi um. Það er líklega flestum framandi á okkar tímum að skilja til hlítar hve byltingarkennd stofnun íslenska lýðveldisins var á sínum tíma enda tók það nágrannaþjóðir okkar í Evrópu nær áratug að virða að fullu þjóðhöfðingjann, æðsta tákn þessara þáttaskila. Hafði hann þó að baki kjör á hátíðarfundi Alþingis og sigur í almennum kosningum, forseti Íslands, fyrsti þjóðhöfðinginn í veröldinni sem kosinn var með beinu lýðræðislegu vali þjóðar. Þótt lýðveldið væri umvafið dýrðarljóma og stolti sérhvers Íslendings voru efnahagslegar stoðir þess afar veikar, fiskur helsta útflutningsvaran og gjaldeyrir sem fékkst í krafti sjávarútvegs forsenda framfara því að nánast þurfti að flytja inn allt efni til byggingar skóla, sjúkrahúsa og annarra mannvirkja, stóran hluta matvæla, lyf og tæki, nauðsynjar til uppbyggingar þess samfélags sem við nú njótum. Í þessum efnum var Alþingi mikill vandi á höndum á fyrstu áratugum lýðveldisins því að erlend ríki tóku sér stóran hluta aflans, sendu togara og fiskiskip upp að ströndum landsins. Útfærsla landhelginnar var því í raun síðari áfangi sjálfstæðisbaráttunnar og ætíð þegar Alþingi efldi rétt Íslendinga, fyrst í fjórar mílur, þá 12, 50 og loks 200, var því svarað ýmist með viðskiptabanni eða herskipaflota. Samstaðan, trúin á málstaðinn og réttlætið, færði Íslendingum hins vegar sigur og undanfarna áratugi hefur þjóðin notið traustra stoða lýðveldisins, bæði í stjórnskipun og ríkulegum auðlindum lands og sjávar. Allt er þetta mikil saga, arfleifð sem Alþingi okkar tíma fékk í hendur, ávinningur sem hvílir á því að þingheimur beri gæfu til að standa saman þegar mest á reynir, saga sjálfstæðisbaráttu og lýðveldistíma sem fært hafa eina fátækustu þjóð Evrópu í fremstu röð um lífsgæði og velferð. Þótt fjármálakreppan fyrir fáeinum árum, hrun bankanna, ógnaði um tíma þessum árangri, einkum vegna harkalegra tilrauna annarra til að beygja okkur, tókst að snúa vörn í sókn og nú er hagvöxtur, lítið atvinnuleysi og sívaxandi styrkur fjölbreyttra útflutningsgreina og þjónustu vitnisburður um einstæðan árangur á evrópska vísu. Hér hafa margir lagt hönd á plóg og allir flokkar sem nú eiga fulltrúa á Alþingi hafa komið að því góða verki. Heiðurinn er við lok þessarar glímu alls þingheims og það ber í senn að virða og þakka. Sess Íslands í samfélagi ríkja heims var áfram tryggður, sess sem var áður mótaður með ákvörðunum Alþingis um þátttöku í alþjóðlegum samtökum. Strax á fyrstu árum lýðveldisins var aðildin að Sameinuðu þjóðunum og Norðurlandaráði burðarás á þessari braut, studdur samstöðu hér í salnum. Aðildin að Atlantshafsbandalaginu varð hins vegar djúpstætt átakaefni en þar réð för eindregin forusta ríkisstjórnar og vilji meiri hluta Alþingis. Skýr afstaða ráðandi afla löggjafar- og framkvæmdarvalds leiddi Ísland síðar í Fríverslunarsamtök Evrópu og Evrópska efnahagssvæðið en breiðari stuðningur hafði áður verið að baki þátttöku í Evrópuráðinu og við lok aldar einhugur um inngöngu í Norðurskautsráðið. Þessi fjölþætta aðild að samtökum ríkja myndar hornsteina í alþjóðlegum sessi lýðveldisins, vegvísa um árangur sem að stórum hluta má eigna Alþingi, enda hafa í öllum þessum áföngum ákvarðanir verið teknar á grundvelli einhuga forustu ríkisstjórna og eindregins vilja meiri hluta Alþingis. Öðrum aðildarríkjum var líka kappsmál að fá Ísland fljótt í sínar raðir. Sómi og sjálfsvirðing Íslands var ætíð leiðarljós í sérhverri för, vilji sem á djúpar rætur í sögu sjálfstæðisbaráttu og lýðveldis, í þeirri arfleifð sem Alþingi og okkur öllum sem þjóðin kýs ber að virða, arfleifð sem verk Alþingis, allt frá endurreisn, hafa mótað, arfleifð sem er afrakstur forustu þeirra kynslóða sem áður sátu í þessum sal og fjöldans á Þingvöllum fyrir 70 árum. Sérhvert þing smíðar nýjan hlekk í þessa keðju, mótar styrk hennar til lengri tíma, ber fjöregg lýðveldisins, sóma þess og reisn í hendur þeirra sem á eftir koma. Í anda þeirrar sýnar bið ég alþingismenn að rísa á fætur og minnast ættjarðarinnar. 
            

Forseti Íslands. Háttvirtir alþingismenn. Megi störf Alþingis sem nú er að hefjast verða landi og þjóð til heilla. Ég býð alla hv. þingmenn velkomna til starfa á nýju löggjafarþingi. Fyrir hönd okkar alþingismanna heilsa ég starfsfólki Alþingis og vænti þess að við megum eiga góða samvinnu við það eins og endranær.

Nú verður minnst látins fyrrverandi alþingismanns. Vilhjálmur Hjálmarsson, fyrrverandi alþingismaður og ráðherra, lést á heimili sínu, Brekku í Mjóafirði, 14. júlí sl., á hundraðasta aldursári. Vilhjálmur var fæddur á Brekku 20. september 1914. Foreldrar hans voru Hjálmar Vilhjálmsson útvegsbóndi og kona hans Stefanía Sigurðardóttir húsfreyja þar á bæ. Skólaganga Vilhjálms var ekki löng. Hann lauk héraðsskólaprófi á Laugarvatni 1935. Að því loknu hvarf hann heim á æskustöðvar og varð bóndi á Brekku í 30 ár, allt fram til ársins 1967, fyrst með föður og föðurbróður, síðar með syni sínum. Var hann jafnan kenndur við þann bæ, Vilhjálmur á Brekku. Jafnframt bústörfum var hann kennari við barnaskólann í Mjóafirði í áratug, og síðar, 1956–1967, var hann skólastjóri barnaskólans. Samhliða þessum störfum sinnti Vilhjálmur margvíslegum öðrum verkum, m.a. jarðvinnslu, vegagerð og ræktunarstörfum. Á árunum 1964–1970 rak hann með öðrum síldarsöltun í Mjóafirði. Eins og að líkum lætur með svo öflugan mann í fámennu sveitarfélagi hlóðust á Vilhjálm umfangsmikil félagsmálastörf þegar á ungum aldri. Hann sat í hreppsnefnd Mjóafjarðarhrepps 1946–1990, var lengi oddviti og sat í sýslunefnd Suður-Múlasýslu í tæpa þrjá áratugi. Hann sat fyrir Sunnmýlinga á fundum Stéttarsambands bænda, var í framleiðsluráði landbúnaðarins og í verðlagsnefnd landbúnaðarafurða. Vilhjálmur átti sæti í fjölda nefnda til að endurskoða mikilvæga lagabálka, einkum um landbúnað, og á síðari árum á sviði mennta- og menningarmála. Hann átti sæti í kirkjuráði í allmörg ár og var formaður útvarpsráðs 1980–1983. Sérstaka ánægju veitti það Vilhjálmi að vera formaður skólanefndar Húsmæðraskólans á Hallormsstað 1954–1974. Vilhjálmur Hjálmarsson hóf ungur afskipti af stjórnmálum og skipaði sér í sveit framsóknarmanna. Aðeins 28 ára gamall var hann í framboði í Suður-Múlasýslu fyrir kosningarnar haustið 1942 og síðan jafnan þar til hann hlaut kosningu til Alþingis haustið 1949. Hann sat tvö kjörtímabil, eða fram til 1956, og náði kosningu að nýju vorið 1959. Þegar ný kjördæmaskipan komst á haustið 1959 átti Framsóknarflokkurinn sex þingmenn á því svæði sem varð Austurlandskjördæmi, en gat vænst þess að fá þrjá menn kosna í kjördæminu. Vilhjálmur varð því að víkja fyrir reyndari mönnum og bíða átekta um sinn. Hann tók þó sæti fjórum sinnum sem varaþingmaður. Við alþingiskosningarnar 1967 var hann kosinn aðalmaður að nýju og sat þá í 12 ár, þar til hann hætti afskiptum af stjórnmálum 1979. Þingseta Vilhjálms nær þannig yfir 30 ára tímabil, þótt ekki sé hún samfelld, en hann sat á 26 löggjafarþingum alls. Á síðari hluta þingferils síns var Vilhjálmur Hjálmarsson í forustusveit síns flokks og þegar menntamálaráðuneytið féll í hlut Framsóknarflokksins 1974 valdist hann til ráðherra þess málaflokks. Það sætti tíðindum með svo lítt skólagenginn mann, en á fjórum árum í menntamálaráðuneytinu aflaði Vilhjálmur sér bæði trausts og vinsælda og kom fram mörgum þörfum málum á sviði mennta og menningar. Vilhjálmur Hjálmarsson var minnisstæður maður með sterk persónueinkenni. Gamansemi hans, græskulausri, og sagnagleði var við brugðið og var eins og óþrjótandi brunnur. Hann var alla ævi vaskur og verkglaður, naut trausts samþingmanna sinna þvert á flokksbönd fyrir hógværð í málflutningi og heiðarleika. Rætur hans stóðu traustar í íslensku bændasamfélagi þar sem framfaravilji og heilbrigðir lífshættir, ásamt trú á gildi menntunar og ræktunar í víðum skilningi, voru megingreinar á stofni. Þótt Vilhjálmur léti af þingmennsku 65 ára gamall settist hann ekki í helgan stein, heldur hóf þá langan rithöfundarferil með á þriðja tug bóka um sagnfræðileg efni, þjóðlegan fróðleik, stjórnmál og byggðasögu síns héraðs. Þeim ferli lýkur fyrst nú síðar í þessum mánuði þegar síðasta verk frá hendi Vilhjálms Hjálmarssonar kemur út að honum látnum á 100. afmælisdegi hans. Það má teljast einstætt afrek. Með Vilhjálmi Hjálmarssyni er hniginn að velli merkur stjórnmálamaður, fjölfróður alþýðumaður sem naut almennrar virðingar og hylli landsmanna. Ég bið þingheim og viðstadda gesti að minnast Vilhjálms Hjálmarssonar með því að rísa úr sætum. - 
            

Hv. þingmenn. Ég endurtek kveðjur mínar til alþingismanna og gesta Alþingis við þingsetningarathöfnina. Ég vænti þess að eiga gott samstarf við alla hv. alþingismenn á nýju löggjafarþingi. Starfsáætlun Alþingis fyrir komandi þing hefur verið send alþingismönnum og er hún með sama sniði og á undanförnum þingum. Á umliðnum árum hefur okkur tekist oftar en ekki að standa í meginatriðum við þá starfsáætlun sem við setjum fyrir upphaf þings. Ég tel mikilvægt að starfsáætlunin sé marktæk vinnuáætlun Alþingis. Það er þýðingarmikið að hver og einn alþingismaður geti á grundvelli hennar og vikuáætlana skipulagt störf sín vel, ekki síst þegar þinghaldið hefur verið lengt með því að þingfundir hefjast nú í septemberbyrjun. Ég minni á að nú á tímum eru gerðar miklar kröfur til alþingismanna og ráðherra um þátttöku í margs konar stjórnmálastarfi utan við vettvang þingsins. Á síðasta þingi var unnið að endurskoðun þingskapa og hefur afrakstur þeirrar vinnu verið sendur þingflokkunum til umfjöllunar. Þegar viðbrögð þingflokka liggja fyrir mun þingskapanefndin taka þráðinn upp að nýju og ég vænti þess að hún geti skilað fullbúnum tillögum fyrir lok þessa þings. Á síðasta ári fékk ég umboð forsætisnefndar til að undirbúa siðareglur fyrir alþingismenn þar sem horft yrði til siðareglna Evrópuráðsþingsins. Niðurstaðan varð sú að láta þýða og staðfæra þær. Nú er kannað hvort samkomulag geti náðst meðal þingmanna um að láta siðareglur Evrópuráðsþingsins gilda, að breyttu breytanda, sem siðareglur þingmanna á Alþingi, a.m.k. fyrst um sinn. Minni ég á að nær öll þjóðþing Evrópu eiga aðild að þingi Evrópuráðsins. Þessar siðareglur hafa nýlega verið sendar þingflokkunum til umfjöllunar og vænti ég þess að þeir taki sem fyrst afstöðu til þeirra. Þegar alþingismenn koma nú saman til þings mætir þeim nýr ræðustóll í þingsalnum sem þó líkist hinum gamla svo vart má sjá mun á. Stóllinn stendur aðeins framar en forveri hans og er ögn breiðari. Nýi stóllinn er haganlega útbúinn í því skyni að fatlaðir þingmenn eigi greiðan og hindrunarlítinn aðgang að honum. Þannig á það líka að vera, að sem flestum hindrunum fatlaðs fólks sé rutt úr vegi, og hvergi er skyldan ríkari en einmitt hér á Alþingi. Ég vona að hv. alþingismenn kunni breytingunni vel. Um hana hefur verið haft samráð við sem flesta, bæði innan þings og utan, og það var sannarlega gleðiefni þegar fulltrúar Sjálfsbjargar, landssambands fatlaðra, komu í Alþingishúsið í gær, prófuðu ræðustólinn og færðu okkur þann blómvönd sem stendur hér í glugganum mér á hægri hönd. Það er ánægjulegt að finna slíkan skilning og vinsemd sem samtök fatlaðra sýna viðleitni Alþingis í þessa veru. Á síðustu þremur árum hafa verið gerðar veigamiklar breytingar á löggjöf sem miða að því að styrkja eftirlitshlutverk Alþingis. Með breytingum á þingskapalögum var einni fastanefnd þingsins, stjórnskipunar- og eftirlitsnefnd, falið eftirlitshlutverkið að meginverkefni. Jafnframt var upplýsingaréttur þingnefnda styrktur, réttur minni hluta til þess að afla gagna og upplýsa skýrður og loks var kveðið á um upplýsingaskyldu ráðherra. Síðast en ekki síst voru sett lög um rannsóknarnefndir árið 2011 og á grundvelli þeirra hafa tvær nefndir starfað. Það er mikilvægt að við gerum okkur grein fyrir því að með því sem hér hefur verið lýst tók Alþingi meðvitaða ákvörðun um að styrkja eftirlitshlutverk sitt. Hér var á margan hátt farið inn á nýjar brautir. Þær þrjár rannsóknarnefndir, sem þingið hefur skipað, hafa allar lokið störfum. Vitaskuld eru skiptar skoðanir um hvernig til hefur tekist. Á það bæði við um efni máls og þann kostnað sem starfsemi þeirra hefur haft í för með sér. Ljóst er að heildarkostnaður af starfi þessara nefnda hefur orðið mun meiri en áformað var. Ekki er þó sanngjarnt að ræða eingöngu um heildartölur í þessu sambandi heldur þarf að skoða reynsluna af hverri nefnd fyrir sig, enda er hún sannarlega býsna mismunandi. Nú er mjög mikilvægt að við lærum af reynslunni. Forsætisnefnd Alþingis ákvað á fundi sínum fyrir ári að hefja slíka endurskoðun og er hún nú komin vel á veg. Jafnframt ákvað nefndin að hefjast ekki handa við frekari störf rannsóknarnefnda fyrr en slík endurskoðun lægi fyrir og búið væri að breyta lögum sem nauðsynlegt teldist. Var það gert þrátt fyrir að fyrir lægi samþykkt Alþingis um starf einnar rannsóknarnefndar til viðbótar við þær sem þegar hafa lokið störfum. Það er því ljóst að þessi mál hafa verið tekin föstum tökum, enda er ákaflega mikilvægt að vel takist til með þetta úrræði sem fest hefur verið í lög og er þýðingarmikill þáttur eftirlitshlutverks Alþingis sem ríkur vilji hefur staðið til að efla. Á starfstíma nefndanna hefur Alþingi reynt að fylgjast sem best með kostnaði við starfsemi þeirra. Þar er þó við margháttaðan vanda að etja. Rannsóknarnefndirnar eru í störfum sínum óháðar fyrirmælum frá öðrum, þar með talið Alþingi, eins og segir í lagatextanum. Það eru þannig ekki lagalegar heimildir til íhlutunar um verklag rannsóknarnefnda, umfram það sem Alþingi ákveður með samþykktum sínum um verkefni þeirra. Þetta fyrirkomulag leiðir líka af eðli máls. Nefndunum er meðal annars ætlað að fjalla um mál sem eiga uppruna sinn í ákvörðunum Alþingis. Íhlutun af okkar hálfu um efnistök gætu því ekki samrýmst því hlutverki sem rannsóknarnefndunum er ætlað. Það er því úr vöndu að ráða þegar í ljós kemur í miðju kafi að kostnaðurinn er umfram það sem Alþingi áætlaði. Við þær aðstæður eru ekki margir kostir tiltækir, nema vitaskuld að stöðva vinnuna áður en henni lýkur. Það hefur þó aldrei komið til álita, enda hafa engar kröfur verið settar fram um slíkt. Rannsóknarnefndir af þeim toga sem við búum við þekkjast í fleiri þjóðþingum. Athyglisvert er að mjög svipaðar umræður og hér fara fram eiga sér stað í öðrum löndum, ekki síst um kostnaðarhliðina. Tökum dæmi frá Danmörku. Þar hafa fjórar rannsóknarnefndir lokið störfum og annar eins fjöldi er enn að verki. Starfstími þeirra var allt frá tveimur til tíu ára og heildarkostnaðurinn er á fjórða milljarð íslenskra króna. Þar og í fleiri löndum fer nú fram umræða og endurskoðun á þessu fyrirkomulagi, rétt eins og hér. Nauðsynlegt er að lagalegt úrræði sé til staðar um rannsóknarnefndir þótt varla verði þær reglulegur liður í starfsemi Alþingis. Gætum að því að stofnun rannsóknarnefndanna þriggja tengdist mjög afdrifaríkum atburðum í sögu síðustu ára. Það verður því trauðla tilefni til svo umfangsmikilla rannsókna á næstu árum. Það er þó augljóst að standa þarf að undirbúningi mála með öðrum og markvissari hætti en gert hefur verið. Í því sambandi má nefna eftirfarandi: Íhuga þarf vel hvort tilefni sé til skipunar rannsóknarnefnda. Þar þarf sérstaklega að skoða hvort uppfyllt sé það skilyrði laganna að um sé að ræða mikilvægt mál sem almenning varðar. Miklu varðar einnig að áður en nefndin hefur störf sé rækilega farið ofan í umfang rannsóknar, gögn og heimildir, og kostnaður vandlega áætlaður. Afla þarf traustra upplýsinga um væntanlegt verkefni og mætti hugsa sér að leitað verði ráðgjafar sérfræðinga með reynslu og þekkingu á störfum rannsóknarnefnda og á því viðfangsefni sem ætlað er að rannsaka. Mikilvægt er að þetta eigi sér stað áður en kemur að því að afmarka endanlega umboð nefndarinnar og gera tillögu um formann og aðra nefndarmenn. Með þessum hætti verður umboð nefndanna skýrara og grunnurinn að skipan þeirra traustari. Þá er rétt að hafa einnig hugfast að ýmis önnur úrræði en skipun rannsóknarnefndar eru þegar tiltæk, svo sem að Ríkisendurskoðun sé falin athugun á tilteknu máli. Nefna má í þessu sambandi að í Danmörku hefur því verið velt upp hvort ástæða sé til þess að opna leið fyrir úrræði sem ekki séu jafn viðurhlutamikil og rannsóknarnefndirnar og því ekki jafn tímafrek og kostnaðarsöm. Þessi mál verða viðfangsefni okkar á næstu mánuðum. Vonir mínar standa til þess að þessari vinnu ásamt nauðsynlegum lagabreytingum ljúki á þessu þingi.

Forseta hefur borist svohljóðandi bréf frá Árna Þór Sigurðssyni, 8. þm. Reykv. n., þar sem hann segir af sér þingmennsku frá og með 18. ágúst 2014: „Með bréfi þessu segi ég af mér sem alþingismaður frá og með deginum í dag að telja þar sem ég mun á næstunni taka við starfi sendiherra í utanríkisþjónustunni. Við þessi tímamót færi ég alþingismönnum þakkir fyrir samstarfið síðan ég var kosinn fyrst á Alþingi fyrir rúmum sjö árum, 2007. Enn fremur þakka ég starfsfólki þingsins fyrir ómetanlega aðstoð við mig í störfum mínum sem alþingismaður undanfarin ár. Þótt oft sé tekist á harkalega í umræðum á Alþingi og stormasamt með köflum stendur upp úr vinátta og trúnaður þeirra fjölmörgu sem ég hef öðlast í stjórnmálastarfi undanfarna tvo áratugi. Ég óska alþingismönnum og starfsfólki Alþingis farsældar í störfum og læt jafnframt í ljós þá einlægu ósk að Alþingi eflist á komandi árum og gegni með vaxandi reisn mikilvægu hlutverki sínu í samfélaginu sem æðsta og elsta stofnun þjóðarinnar. Virðingarfyllst, Árni Þór Sigurðsson, 8. þingmaður Reykjavíkurkjördæmis norður.“ Við afsögn Árna Þórs Sigurðssonar tekur Steinunn Þóra Árnadóttir sæti hans á Alþingi og verður 8. þm. Reykv. n. Steinunn Þóra hefur áður tekið sæti á Alþingi og er boðin velkomin til starfa á ný. Við afsögn Árna Þórs Sigurðssonar færi ég honum fyrir hönd Alþingis alúðarþakkir fyrir störf hans í þágu Alþingis á undangengnum árum sem alþingismaður, einn af varaforsetum Alþingis, formaður þingflokks og formaður utanríkismálanefndar. Við kveðjum góðan samstarfsmann og ötulan þingmann með árnaðaróskum okkar allra honum og fjölskyldu hans til handa á nýjum starfsvettvangi. Þessum þingfundi verður brátt frestað og vil ég biðja þingmenn og gesti að þiggja veitingar í tilefni dagsins í Skála Alþingis. Ég bið hæstv. forsætisráðherra að ganga fremstan með mér úr salnum til Skála. Þessum fundi verður nú frestað til kl. 16.