Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga

Pjetur Þórðarson Með þessu frv. er ætlast til, að leidd sjeu í lög þýðingarmikil nýmæli í samgöngumálum. Það á að lögákveða það, hver skuli vera fram lagður kostnaður úr ríkissjóði til brúargerða í landinu um alllanga framtíð. Hv. frsm. (G. Sv.) gat þess áðan, að ekki hefði enn verið gerð nein veruleg grein fyrir brtt., sem fram eru komnar. Þetta er að vísu satt. En eins og hv.frsm. gat um síðar í ræðu sinni, hafa ástæðurnar fyrir brtt. á þgskj. 306 verið teknar fram í sambandi við annað mál; þær voru ræddar þegar þingsályktunartill. um vegamál var til umræðu hjer í deildinni. En ástæðurnar eru í stuttu máli þessar, að vegir þeir, sem brýr þær eru á, er hjer ræðir um, á þgskj. 306, eru þegar orðnar að miklu leyti þjóðbrautir, og verða það þó fyrirsjáanlega enn fremur, þegar fram líða stundir. Það mælir því öll sanngirni með, að meira verði lagt til þeirra en gert er ráð fyrir í núgildandi lögum. Önnur ástæða fyrir brtt. á þgskj. 306 er sú, að brýr þær, er hjer ræðir um, eru einar með þeim fyrstu, er landssjóður ljet gera, og sömuleiðis vegurinn, sem að þeim liggur, og var ver vandað til þess byrjunarverks en síðar gerðist um vega- og sjerstaklega brúagerðir. Það er sýnilegt, að samgöngur um þær slóðir, sem vegir þessir liggja um, færast smátt og smátt í það horf, að bygging þeirra og viðhald hlýtur að færast æ meir yfir á ríkiskostnað. Hv. samgöngumálanefnd hefir og viðurkent það, að sanngirni mæli með brtt. á þgskj. 306. og er jeg henni þakklátur fyrir góðar undirtektir hennar undir brtt. og fyrir það, að hún hefir viljað taka ástæður mínar til greina. Og þar sem vegamálastjóri, sem að mestu hefir samið frv. þetta, hefir þó tjáð sig fremur hlyntan tillögu minni, þá hefi jeg bestu vonir um, að henni verði framgengt; því að jeg treysti því, að þegar hv. deild hefir athugað alla þessa málavexti, þá muni hún taka tillögunni vel og sjá sjer fært að samþykkja hana og að hún sýni henni sömu velvild sem hv. nefnd hefir sýnt henni.

Björn R. Stefánsson Jeg gat ekki verið ánægður með upplýsingar þær, sem hv.frsm. (G. Sv.) gaf um brú þá, er jeg með brtt. á þgskj. 328 fer fram á, að tekin sje inn í frv., nje aðstöðuna að henni. Það var auðheyrt á öllu, að hv.frsm. (G. Sv.) talaði þar af ókunnugleik miklum umsögn hans öll bar þess bersýnilegan vott. Að vísu játaði hv.frsm. (G. Sv.), að brú þessi væri á þjóðvegi, en vildi þó í öðru orðinu jafnvel draga úr því, eða jafnvel vefengja, að svo væri; og umferð um veg þennan taldi hann harla litla. Hvort umferðina eigi að telja mikla eða litla fer nokkuð eftir því, hvað til samanburðar er tekið. Jeg skal játa það, að umferðin má teljast fremur lítil, sje hún borin saman við umferðina á veginum milli Reykjavíkur og Hafnarfjarðar, eða umferðina á veginum úr Reykjavík austur yfir Hellisheiði. En sjeu margir aðrir þjóðvegir teknir til samanburðar við þennan veg, þá má telja umferðina um hann mikla. Hv. frsm. (G. Sv.) hefir sennilega aldrei komið á Eskifjörð, ef hann veit ekki, að ströndin hinum megin við fjörðinn er hrjóstrug og ekki heyskaparland, og að vegur þessi muni því ekki geta verið heybandsvegur Eskfirðinga. Það er að vísu satt, að Eskfirðingar þurfa að fá hey að, en þeir sækja það til Reyðarfjarðar á bátum, en draga það ekki að sjer á hestum. Annað hefi jeg ekki um málið að segja en að biðja hv. deild að henda ekki miklar reiður á því, sem hv.frsm. (G. Sv.) sagði um brtt. mína, því að hann talaði um hana af auðsjáanlegum ókunnugleik.

Pjetur Jónsson Jeg er að bisast hjer með eina brú á þjóðvegi, sem hv. nefnd hefir gleymt að setja inn í frv. sitt; það er brúin á Reykjadalsá. Þykir mjer rjett að gera hv. þingdeild nokkra grein fyrir, hvernig hjer stendur á. Í vegalögunum er svo ákveðið, að þjóðvegur skuli vera frá Einarsstöðum í Reykjadal að Reykjahlíð, en ekki tekið til, hvar hann eigi að liggja. Leiðirnar eru þrjár um að velja. Nyrsta leiðin er póstleiðin; hún liggur út að Grenjaðarstað, upp Laxárdal og þaðan yfir Hólasand, að Reykjahlíð. Þessi leið er lengst og einna lökust; þó er pósturinn látinn fara hana; en ekki geri jeg ráð fyrir, að þjóðvegur verði lagður þar, þegar að því kemur. Önnur leiðin er frá Einarsstöðum, þvert yfir í Laxárdalinn, yfir Laxá og sömu leið upp Hólasand. Hún hefir þann kost fyrir ríkissjóð, að hún liggur mestmegnis um óbygð, og því mun varla verða farið að kosta fje til aðgerða á henni nokkru sinni. Mjer fanst vegamálastjóra hjer um árið líka hún einna best, af því að minstu þyrfti upp á hana að kosta. Þriðja leiðin liggur fram Reykjadal og yfir stutta heiði, í Mývatnssveit, og þaðan upp að Mývatni og með fram því. Sú leið liggur að mestu eftir bygð. Hún er 2–3 kílómetrum lengri en miðleiðin, en 4–5 kílómetrum styttri en póstleiðin. Á tveim hinum fyr nefndu vegum liggur leiðin bæði yfir Reykjadalsá og Laxá. En ef syðsta leiðin er farin, má fara sunnan við Mývatn, sýsluveginn sem nú er, og sleppa þá við Laxá; hún er allstór, og munar það landssjóð almiklu að sleppa við að láta brúa hana. Vegamálastjóri tók ekki brú á Reykjadalsá á áætlun sína, af því að enn væri eigi ákveðið, hvar þjóðvegurinn skyldi liggja. Þriðja leiðin er upp Reykjadal og yfir heiðina þar, að Mývatnssveit norðanverðri. Nú er það svo, að hver leiðin sem valin verður fyrir þjóðveg, þá verður yfir Reykjadalsá að fara. Og svo er Laxá á báðum nyrðri leiðunum, en við hana má sleppa á syðstu leiðinni með því að leggja þjóðveginn fyrir sunnan Mývatn. Ef nyrðri leiðirnar eru valdar, þarf að brúa á þeim bæði Reykjadalsá og Laxa. En jeg tek til að eins brú á Reykjadalsá, og fer ekki fram á tvær brýr, eins og þyrfti, ef önnurhvor hin leiðin væri valin. Jeg fer og fram á þetta af því, að jeg veit, að málsaðiljar munu helst kjósa, að þjóðvegurinn sje lagður fyrir sunnan Mývatn, og að Reykjadalsá verði brúuð einmitt á þeirri leið, enda verður þar framtíðarleiðin að sjálfsögðu.

Stefán Stefánsson Jeg á hjer enga brtt., og skal því ekki verða margorður. Að eins ætla jeg að leyfa mjer að gera örstutta fyrirspurn til hv. samgöngumálanefndar. Í fjárlögunum fyrir 1918–1919 eru ætlaðar 85,000 kr. til brúargerðar á Eyjafjarðará, sem þó ekki verða notaðar á þessu fjárhagstímabili; og í fjárlögunum, sem nú liggja fyrir, eru 170,000 kr., ætlaðar til þessarar brúargerðar. Ef þetta frv. um brúargerðir verður samþykt á þinginu, geri jeg ráð fyrir, að fjárveitingarnar til brúargerða verði teknar út af fjárlögunum. En þá er mjer spurn: Hvernig hugsar hv. nefnd að haga skuli framkvæmd brúargerða þeirra, sem stjórnin hefir tekið upp í sitt fjárlagafrumvarp? Í athugasemdunum við það segir hún, ,,að ekki þyki rjett að draga nú lengur brúargerð á Eyjafjarðará, og að fjárveitingin til hennar sje miðuð við tillögur vegamálastjóra“. Um þetta vildi jeg fá ákveðið svar hjá hv frsm. (G. Sv.), svo að það sjáist svart á hvítu, hvað hv. nefnd ætlast fyrir um þessar framkvæmdir.

Pjetur Ottesen Jeg mintist á það við 1. umr. þessa máls, að jeg mundi koma fram með brtt. við 2. gr. VII., og hefi jeg nú borið hana fram, ásamt brtt. við 2. gr. B. en jeg lýsi yfir því, að síðari lið brtt. minnar tek jeg aftur, með því að hv. samgöngumálanefnd hefir fært upphæð þá, sem um ræðir, úr 15,000 upp í 20,000, og nálgast það svo mjög brtt. mína, sem fór fram á 22.000 kr., að jeg sætti mig við það. Aftur á móti held jeg fast við fyrri lið brtt. minnar, að upphæðin 50,000 kr. sje færð upp í 80,000 kr. Hv. frsm. (G. Sv.) tók það fram, að hv. nefnd vildi ekki fallast á þessa brtt. Hvað sem þessum ummælum líður, hefi jeg þó heyrt, að einhverjar raddir hafi heyrst í samgöngumálanefndinni um það, að hækka framlagið úr ríkissjóði svipað því, sem brtt. fer fram á. Það er vitanlegt, að nú er lagt mikið kapp á og mikið fje í vegagerðir hjer á landi. Jeg held því, að þessi upphæð, 50 þús. kr., muni hvergi nærri hrökkva til að gera þær stórbrýr, sem vantar á þessum vegum, hvað þá heldur einnig allan þann fjölda af smábrúm, sem þarf. Jeg held því naumast, að hægt sje að gera ráð fyrir afgangi árlega, svo að fje safnist saman og bætist við fjárveitingarupphæðina. Nú er þess að gæta, að vegamálastjóri hefir gert ráð fyrir, að ekki yrði varið úr ríkissjóði meiru en tveim þriðju hlutum til þessara vegagerða. En nú hefir hv. nefnd, sem jeg er henni þakklátur fyrir, hækkað tillagið upp í þrjá fjórðu hluta. þegar um stærri brýr á vegum er að ræða, og í samræmi við það veitt 50 þús. stað 40 þús. kr. En það, sem hvatti mig til að koma með brtt., var að mjer var kunnugt um, að hv. 2. þm., N.-M. (Þorst. J.) var með till. um að hækka tillag ríkissjóðs upp í 5/6 hluta af kostnaðinum. Ef hún verður samþykt, er auðvitað nauðsynlegt að hækka jafnframt þetta 50 þús. kr. tillag. Jeg álít till. þessa hafa fullan rjett á sjer, því að það er nauðsynlegt, að ríkissjóður leggi af mörkum fje svo um muni til stórbrúa á aðalvegum og sýsluvegum, þar sem er þjóðvegur og margar sýslur nota. Jeg vænti þess vegna, að hv. deild taki vel í þessa till, svo að hún nái fram að ganga. Þá vil jeg enn fremur þakka hv. nefnd undirtektir hennar undir till., er jeg flutti með hv.þm. Mýra. (P. Þ.), um að landsþjóðir kosti endurbygging þeirra brúa, sem bygðar eru á flutningabrautum og þjóðvegaköflum. Jeg skildi hv.frsm. svo, að hann tæki vel í hana og væri með henni, og vona jeg, að hv. deild geri það sömuleiðis. Mjer þykir vænt um, að nefndin gerir þetta, og álít jeg, að hún bæti með því töluvert upp þá stóru yfirsjón, er hún lagðist á móti till. um að rannsaka, hvort ekki væri rjett að ljetta viðhaldi flutningabrauta af sýslunum. Þá held jeg, að það sje af gleymsku, að ein brú, á Andakílsá, hefir fallið burtu úr upptalningunni í frv. Þar eru taldar tvær brýr í Borgarfirði, á Grímsá og Reykholtsdalsá. En það stendur eins á með Andakílsá og þessar ár, að hún er oft mikil og ill yfirferðar. Jeg held, að henni hafi verið slept af gleymsku, og mun ef til vill tala við vegamálastjóra um það, og þá flytja brtt. við 3. umr.

Þorsteinn Jónsson Jeg gat þess við 1. umr. þessa máls, að jeg myndi bera fram brtt. við frv. þetta. Frá mínu sjónarmiði er það alls ekki rjett að leggja jafnmiklar byrðar á herðar sýslusjóðum og gert er samkvæmt gildandi lögum. Eins og menn vita, eru tekjur sýslusjóða ekki svo miklar, að það sje meira en nægi til nauðsynlegustu útgjalda, svo sem vegagerða. Ef sýslusjóðir eiga að kosta brýr á sýsluvegum að miklu leyti, þá mun ganga seint að byggja þær. En eins og jeg hefi áður tekið fram, eru margar ár á sýsluvegum, sem engu minni ástæða er til að brúa bráðlega en margar ár á þjóðvegum, af þeirri ástæðu, að margir sýsluvegir eru ekki ófjölfarnari en þjóðvegirnir. Hv. þm. V.-Sk. (G. Sv.) sagði, að ef brtt. mín væri samþykt, þá mætti svo heita, að ríkissjóður kostaði eins miklu til brúa á sýsluvegum og þjóðvegum. Jafnvel þótt jeg teldi það rjettmætt, þá gengur till. alls ekki svo langt, eins og allir sjá. Ef t. d. brú á sýsluvegi kostar 50 þús. kr., á eftir till. minni að greiða 10 þús. kr. úr sýslusjóði, og mun það undir mörgum kringumstæðum reynast fullerfitt sýslusjóðum að greiða þá upphæð. Að vísu hafði vegamálastjóri ekki lagt til, að svona langt væri gengið, eins og jeg ætlast til. En hann virtist, eftir viðtali sínu við samgöngumálanefnd, ekki mótfallinn því, að samgöngumálanefndin gengi fult svo langt og hann í sínu frv. Ef svo færi, að ekki yrði gerð hið fyrsta breyting á vegalögunum í þá átt, að gera ýmsa sýsluvegi, sem nú kallast, að þjóðvegum, þá er því nauðsynlegra að samþykkja þessa till., því að hún er þó dálítil bót frá því herfilega misrjetti, sem nú ríkir. Till. mín er sanngjörn, og þótt hv. meðnefndarmenn mínir hafi ekki getað gengið svo langt, vona jeg, að hv. deild sjái, hve sjálfsögð hún er, og samþykki hana.

Frsm. (Gísli Sveinsson) Jeg hefi ekki mörgu að svara eða andmæla af því, sem hv. tillögumenn hafa látið um mælt. Jeg skal geta þess fyrst, að um brú þá, sem hv.þm. S.-Þ. (P. J.) leggur til, hefir nefndin ekki tekið ákveðna afstöðu, og hefir hver nefndarmaður þar alveg óbundnar hendur. Jeg fyrir mitt leyti sje ekkert því til fyrirstöðu, að þessi brú sje tekin með. Frá mínu sjónarmiði er fleira, sem mælir með því, að sú brú sje tekin með, en sagt verður um brúna á þgskj. 328. Sú á mun vera, hvort sem mikill heyskapur er fluttur yfir hana eða ekki, ein af þessum smáám eða bæjarsprænum, sem gott væri auðvitað að fá brú á, svo að hundur væti sig þar ekki í löppina, en þola vitanlega engan samanburð við þau manndrápsvötn, sem enn eru óbrúuð víðs vegar á landinu, og verða að vera það. Það getur auðvitað verið gott fyrir einstaka þingmenn að fá svo mikið af brúm fyrir kjördæmi sín, að menn geti þar allir gengið þurrum fótum, en það átti ekki alment að vera hv.þm., og því síður öllum landslýð, keppikefli, að hver smáspræna sje brúuð á einhverjum stað, meðan svo margt er óbrúað af stærri vatnsföllum á öðrum stöðum. Það mun rjett vera, að þessi á er á þjóðvegi, en honum mjög fáförnum, en það er þýðingarmikið atriði í þessu sambandi. En nefndin hefir enga ákvörðun tekið til þessa, og eru mönnum því frjáls atkvæði sín um hana sem hina. En það er í raun og veru mjög einfalt atriði, að eins fjáratriði, hvort gera á ráð fyrir fjárveitingu til þessarar brúar. Margar sprænur munu hafa eins mikinn rjett á sjer. Annars virtist mjer flm., hv. 2. þm. S.-M. (B. St.), vera óþarflega hviss í garð nefndarinnar, mín, eða vegamálastjóra, eða einhverra. Jeg hefi látið þetta nál laust og óbundið, en það verður að skýra frá hverju máli eins og rjett er. Nefndin hefir líka óbundin atkvæði um till. á þgskj. 306, og jeg hefi farið hlýjum orðum um hana sem undantekning frá þeirri reglu, sem verður að gilda nú, að viðhald flutningabrauta hvíli fyrst um sinn á hendi sýslusjóðanna. Það er augljóst og þarfnast ekki frekari röksemda. En um einstök verk eins og þetta, að endurbyggja trjebrýr á stöku vatnsföllum, getur maður sagt, að ganga megi inn á. En hitt var algerlega órjettmætt í þessu sambandi, að hv. þm Borgf. (P. O.), sem hjer er gerð sjerstök aðhlynning með undirtektunum undir till. hans, fari að telja þetta yfirbót fyrir, að nefndin hafði áður lagst á móti gersamlega órjettmætri og óhæfilegri till. frá honum og hv.þm. Mýra. (P. Þ.). Það er gott, að þingmenn beri umhyggju fyrir sínu hjeraði, en svo mikil hreppapólitík, sem ekkert lát er á, er jafnvel ekki hv.þm. Borgf. (P. O.) til neins sóma. Það var öllum vitanlegt, að sú flutningabraut, er fyrir honum vakti, er hann flutti þá till., var Borgarfjarðarbrautin.  (P. O.: Nei! Margendurtekinn útúrsnúningur!)  Það kom fram í skýringum hans, hvaða braut það var. Hv. þm. Borgf. (Þ. O.) tók, eins og rjett var, aftur 2. brtt. á þgskj. 309, þar sem nefndin hafði gengið inn á hakkað tillag til þess liðar. En hitt er verra, að hann hefir ekki tekið aftur hina tillöguna á sama þgskj., því að hún er hálfu ósanngjarnari og órjettmætari. Það er ekki tiltökumál, þótt hinn liðurinn væri hækkaður úr 15 þús. kr. upp í 20 þús. kr., en að stökkva úr 50000 kr. upp í 80000 kr. er á engum rökum bygt. Jeg hefi sýnt fram á það, að þessar brýr á sýsluvegum geta ekki gerst í einu kasti, svo að meira fje verði notað en hjer er til taks. Hv. þm. Borgf. (P. O.) hjelt því fram, að hjer væri um að tala að brúa slíkar ár allar, stórar og smáar. En það er ekki rjett. Allar stærri brýrnar eru undir A, en hinar minni undir B. En stærri brýr á sýsluvegum verða ekki gerðar svo ört, að 100,000 kr. á fjárhagstímabili nægi ekki. En háttv.þm. (P. O.) bætti því að vísu við, að sín till. væri bundin við það, að önnur till., frá háttv. 2. þm.N.-M. (Þorst. J.), næði fram að ganga. Það eru auðvitað rök, sem rjett er að hlýða á. En það er mjög ólíklegt, að brtt. hans verði samþ. Mjer sem frsm. og nefndinni finst það mjög ólíklegt, að þingið vilji ganga inn á þá breytingu, sem hv. 2. þm.N.-M. (Þorst. J.) fer fram á. Hann taldi, háttv. 2. þm.N. M. (Þorst. J.), í enda ræðu sinnar, að vegamálastjóri myndi því ekki mótfallinn, þótt tillagið af hálfu ríkissjóðs væri hækkað frá því sem var í frv. hans. Jeg hefi nú skýrt frá því, að nefndin hafi hækkað tillagið úr 2/3 upp í er um stórbrýr væri að ræða. En það er að hverfa frá reglunni, og það á því sviði, þar sem viðlit er að veita undantekningar, en það er þar, sem kostnaður er helst til mikill til að falla að 1/3 á sýslufjelögin. Er miðað við fyrirtæki, sem kosta 40 þús. kr. eða meira. Mjer finst sjálfsagt, að deildin haldi sjer við þetta. Einhversstaðar verður að setja takmörkin, og smærri brúarfyrirtæki verða ekki tekin hjer með, nema algerlega sje horfið frá reglunni. En það stappar nær því, ef till. á þgskj. 328 er samþykt, að öllum kostnaðinum sje velt af sýslusjóðunum yfir á ríkissjóð, eða með öðrum orðum, að landssjóði sje að öllu leyti ætlað að kosta allar brýr á landinu. En allar lagasetningar, sem hjer gilda í landi, fara í bág við þetta. Ef horfið er út frá grundvellinum, leiðir það til margs, sem er nú alveg óútreiknanlegt, en það er mjög óhyggilegt og óheppilegt. En jeg skal geta þess út af orðum sama háttv.þm. um tekjustofna sýslusjóðanna, að hjer hefir verið samþykt þingsályktunartill. frá samgöngumálanefnd, um það meðal annars, að stjórnin rannsaki og geri tillögur um gjaldstofna sýslusjóða vegna vegagerða, aðra eða fleiri en nú eru. Vona jeg, að árangur þeirrar rannsóknar verði lagður fyrir Alþingi. Þar sem sú till. hefir verið samþykt, er þegar búið að vinna í áttina að því að ætla sýslufjelögunum meiri tekjustofna; er þá ósamræmi í því að velta um sama leyti öllum kostnaði við brúargerðir á sýsluvegum yfir á ríkissjóð. Nú má geta þess, að þær brýr, sem háttv. 2. þm.N.-M (Þorst. J.) hefir hjer augastað á, eru brýrnar í Vopnafirði. Þær mega með nokkrum rjetti kallast stórbrýr, og eiga að kostast að nokkru leyti af sýslusjóði. Jeg skal og geta þess, að í sömu till., sem jeg áður nefndi, er ætlast til, að rannsakað sje, hvort ekki skuli gera breytingar um þjóðvegina, og var tilefni til þess meðal annars málaleitun frá þessum sama háttv.þm. (Þorst. J.), um að tekin væri í þjóðvegatölu sá vegur, sem þessar ár eru á. Og ef það yrði ofan á, að þessi vegur kæmist í flokk þjóðvega, þá kæmu þessar brýr alveg á ríkissjóðinn. Jeg tel ekki rjett að samþykkja till., sem þá yrði að gilda einnig um allar svipaðar brýr á landinu, og nefndin vill ekki víkja frá rjettum grundvelli með því. Nú man jeg ekki eftir fleiru, sem athugasemda þarf við, nema ef vera skyldi fyrirspurn háttv. 1. þm. Eyf. (St. St.), hvað nefndin hefði hugsað sjer um framkvæmdir ýmsra brúargerða, sem ákveðnar hafa verið áður, og tók t. d. brúna á Eyjafjarðará, sem er í fjárlögum. Nefndin hefir ekki hugsað sjer það neitt frekar en liggur í eðli málsins og tekið er fram í 1. gr. frv., að þær verði framkvæmdar eftir því, sem atvik og ástæður leyfa, og í þeirri röð, sem landsstjórninni í samráði við vegamálastjóra þykir rjett. Þar með hefir þingið væntanlega að mestu afsalað sjer því, að geta keyrt fram með atkvæðamagni jafnvel stórar brýr á móti till. vegamálastjóra. En jeg skal geta þess, að röðin er alls ekki miðuð við það, er stendur hjer í frv. Og jeg get frætt hv. 1. þm. Eyf. (St. St.) um það, að brúin á Eyjarfjarðará og ýmsar aðrar munu gerðar einna fyrstar, þótt seinna sjeu taldar en aðrar, eftir því, sem vegamálastjóri hefir sjálfur skýrt frá, og gefur það að skilja, þar sem þær hafa þegar verið teknar upp í fjárlög.

Björn R. Stefánsson Háttv. frsm. (G. Sv.) hefir enn gert sjer mikið far um að gera lítið úr þessu vatnsfalli, sem jeg flyt hjer brtt. um að láta brúa. Mjer skildist, að hann hafi tekið svo í málið einkum fyrir þá sök, að jeg hefði verið eitthvað hvassyrtur í garð vegamálastjóra eða nefndarinnar. En svo var ekki. En hvassyrðin í garð hv.frsm. voru ekki önnur en þau, sem makleg voru, að það lýsti miklum ókunnugleika, þar sem hann talaði um, að þessi vegur væri einkum heybandsvegur. Hann gerði mikið úr því, hve þetta væri lítið vatnsfall. Það er satt, að hún er lítil að öllum jafnaði, saman borið við stórvötnin, en þó getur hún valdið miklum farartálma. Þar sem vegurinn liggur að henni eru leirur, sem flæðir yfir þegar hásjávað er.  (G. Sv.: En þornar alveg í þurkum)  . Menn þurfa oft að svamla þarna í nokkrar mínútur eða að öðrum kosti  (G. Sv.: Það þarf því að brúa sjóinn)  verður að krækja alllangt um mjög ógreiðan veg. En fyrir utan þessar leirur er mjór ós, og er þar tilvalið brúarstæði. En vatnsfall þetta er annars hinn versti farartálmi, því krókurinn er bæði langur og torsóttur þegar hásjávað er. Þá vill hann gera lítið úr því, að nokkur veruleg umferð sje um þessar slóðir, og fæst af því sjeu þá nytsamar ferðir. Þarna kemur líka fram ókunnugleiki hans. Vegurinn er alls ekki fáfarinn, heldur þvert á móti. Svo veit jeg ekki betur, þegar talað er um vegi alment, en þá sje sjaldnast verið að spyrja um það, hvort ferðirnar, sem farnar eru um þá, sjeu allar nytsamar eða ekki. Við skulum t. d. taka ferðirnar suður í Hafnarfjarðarhraun hjeðan eða upp að Baldurshaga. Jeg hygg, að þær, að minsta kosti margar þeirra, sjeu ekki nytsamari en ferðirnar yfir Eskifjarðará, og þó telur þingið sjer skyldugt að sjá þar fyrir góðum ferðum, á þessum leiðum, vegna þess, hve oft sje um þá farið, og þá ekkert að því spurt, hvað margar af þeim ferðum eru óþarfa ferðir. Jeg gat ekki leitt hjá mjer að gefa deildinni frekari upplýsingar en frsm. (G. Sv.) gaf, sem greinilega talaði af stakasta ókunnugleik á málinu, og hefði þá átt færra um það að segja.

Pjetur Ottesen Jeg skal vera stuttorður, en út af hnútunum, sem hv.þm. V.-Sk. (G. Sv.) sendi til mín, get jeg ekki stilt mig um að segja fáein orð. Hann hafði það sem aðalviðbáru gegn brtt. minni og hv.þm. Mýra. (P. Þ.), að við værum með henni að ljetta útgjöldunum af einum stað, þ. e. Borgarfirði. En það er alls ekki verið að ljetta neinum kostnaði af neinum einun stað, því vegamálastjórinn á að ákveða alt um brýrnar, og það ætti að vera ástæðulaust að brigsla honum um hreppapólitík, þó hv.þm. (G. Sv.) sje að væna okkur þess, að við látum stjórnast af henni. En mundi ekki vera ástæða til að væna hv.þm. (G. Sv.) um hreppapólitík, því svo virðist, sem hann vilji, að mikið af fjenu komi niður í Skaftafellssýslu. Annars er það alkunnugt um þennan hv.þm. (G Sv.), að hann er haldinn þeim veikleik, að þykjist ætíð hafa rjett fyrir sjer, þótt rök og heilbrigð skynsemi sýni það gagnstæða. En ef til vill telur hann það sinn mesta styrkleik.