Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. Ég mæli hér fyrir nál. sjútvn. Ed. um frv. til l. um breyt. á lögum um rannsóknir í þágu atvinnuveganna. Nefndin gerir eina breytingu, sem er í meginatriðum á þann veg að fjölga í stjórn Hafrannsóknastofnunar frá því sem gerð er till. um í frv., úr þremur í fimm, og er það nokkurn veginn í anda þeirra umsagna sem við fengum um frv., en þar vildu flestir, sem við leituðum til, eiga aðild að stjórn þessarar stofnunar. 11. gr. orðast því þannig að till. okkar nm.: „Í stjórn Hafrannsóknastofnunar skulu vera fimm menn, skipaðir af sjútvrh. til fjögurra ára í senn, þar af einn án tilnefningar, einn tilnefndur af Fiskifélagi Ístands, einn tilnefndur af Landssambandi ísl. útvegsmanna, einn tilnefndur af starfsmönnum Hafrannsóknastofnunar og einn tilnefndur sameiginlega af Sjómannasambandi Ístands og Farmanna- og fiskimannasambandi Íslands. Sömu aðilar tilnefna varamann. Ráðh. skipar formann stjórnar.“ Undir nál. rita Stefán Guðmundsson, Guðmundur Bjarnason, Karl Steinar Guðnason, Geir Gunnarsson, Guðmundur Karlsson. Fjarstaddir afgreiðslu málsins voru þeir Gunnar Thoroddsen og Egill Jónsson.



Herra forseti. Samgn. þessarar deildar hefur fjallað um frv. til l. um breytingu á loftferðalögum, stjfrv., 74. mál. Samgn. sendi þetta frv. m. a. flugráði til umsagnar. Þaðan komu nokkrar ábendingar um smávægilegar breytingar, þó varla stórar efnislega, sem n. þótti rétt að taka tillit til, og skal ég nú gera grein fyrir því. Það er fyrst nafnið á þessari nefnd, sem var áður kölluð rannsóknarnefnd flugslysa. Lagt er til að hún heiti flugslysanefnd. Einnig eru nokkru skýrari ákvæði um að nefndin ákveði sjálf, sem sagt hafi sjálfdæmi um það, hvaða mál hún kannar innan þess ramma sem henni er gert að starfa eftir. Einnig er brtt. í þá veru, að nefndin skuli gera tillögur til úrbóta í öryggismálum flugsins, eftir því sem rannsókn á orsökum flugslysa gefur tilefni til. Það er sem sagt ekki um neina verulega efnisbreytingu að ræða, miklu frekar áherslubreytingu og gert örlítið skýrara. Nefndin er sammála um að mæla með því að þetta verði samþykkt eins og það liggur fyrir í brtt. n. á þskj. 281.



Herra forseti. Ég tala hér fyrir nál. sjútvn. Ed. um frv. til l. um breyt. á lögum nr. 4 1. febr. 1980 og lögum nr. 29 3. maí 1982, um breytingu á lögum nr. 80 16. sept. 1971, um Aflatryggingasjóð sjávarútvegsins. Meginefni brtt. sem sjútvn. leggur hér til en hún var sammála um afgreiðslu þessa máls, er í því fólgið að breyta því marki sem var sett í sambandi við bótaskyldu á grásleppuveiðum. Það var bundið við 10 tunnu lágmarksafla á vertíð. En þannig fór á síðustu vertíð, árið 1982, að aflabrestur varð svo alger á heilu veiðisvæðunum og í heilu verstöðvunum að mjög margir náðu ekki því marki sem sett hafði verið. Því er það óeðlilegt, að okkar mati, að breyta hér ekki um. Það er okkar mat að fella beri niður þessa viðmiðun, 10 tunnu lágmarksafla, og við leggjum einnig til í sambandi við 4. gr., að þessi bótaákvæði falli undir 12. gr. laga um Aflatryggingasjóð og hann sjái um bótagreiðslurnar. Þetta rúmast þar eðlilega. Þeir hafa tjáð okkur hjá Aflatryggingasjóði að þeir gætu vel með sínu trúnaðarmannakerfi fylgst með því, hvernig að þessum veiðum væri staðið þannig að bótagreiðslur færu fram á eðlilegan og réttlátan hátt. Við sem undirritum þetta nál. erum: Stefán Guðmundsson, Guðmundur Bjarnason, Karl Steinar Guðnason, Geir Gunnarsson og Guðmundur Karlsson. Fjarverandi afgreiðslu málsins voru þeir Egill Jónsson og Gunnar Thoroddsen. Við leggjum sem sagt til að þetta verði samþykkt nú með þessum breytingum sem ég hef gert grein fyrir.



Herra forseti. Hér er um að ræða frv. til l. um breyt. á lögum um atvinnuréttindi skipstjórnarmanna á íslenskum skipum. Það er flutt til staðfestingar á brbl. sem út voru gefin 24. ágúst í sumar, en þeim fylgdi þá greinargerð, sem hljóðar svo, með leyfi hæstv. forseta: „ Samgrh. hefur tjáð mér, að í sambandi við gerð nýrra kjarasamninga milli kaupskipaeigenda og stéttarfélags yfirmanna á kaupskipum hafi fyrirsvarsmenn þessara samtaka orðið sammála um, sem eitt samningsákvæðanna, að gerð yrði breyt. á lögum um atvinnuréttindi skipstjórnarmanna á íslenskum skipum, nr. 69 30. apríl 1973, varðandi mönnun þessara skipa, m. a. með tilliti til tilsvarandi ákvæðis laga nr. 72 13. maí 1966, um atvinnuréttindi vélstjóra á íslenskum skipum.“ Samgn. Ed. leggur til að þetta frv. verði samþ. með einni smávægilegri breytingu. Í frv. stendur: „að fengnum tillögum mönnunarnefndar“. Okkur var ekki alveg ljóst hvort þetta væri nefnd sem ætti að sjá um að menn mönnuðust eða að manna skip. Í þessari ágætu nefnd eru menn sem láta sig varða íslenska tungu, og varð því niðurstaða okkar sú, að í stað orðsins „mönnunarnefnd“ komi: áhafnarnefnd. Sú breyting er gerð í samráði við samgrn. N. leggur sem sagt til að frv. verði samþykkt með þessari einu breytingu.



Herra forseti. Það frv. til l. um breytingu á lyfjalögum, nr. 49/1978, sem ég mæli hér fyrir hefur áður verið flutt hér á hv. Alþingi, en náði þá ekki fram að ganga. Veigamestu breytinguna er að finna í 7. gr. frv., þar sem lagt er til að veita megi undanþágu frá ákvæðum um hver skuli veita lyfjagerð um forstöðu, en í gildandi lögum er krafist sömu menntunar og af handhöfum lyfsöluleyfis. Um 7. gr. segir svo í grg.: „Heimildarákvæði þetta veitir möguleika til undanþágu frá skilyrðum þeim, er forstöðumenn lyfjagerða almennt þurfa að uppfylla, sé um að ræða framleiðslu á ofnæmisefnum handa mönnum eða dýrum, og má í þessu sambandi nefna framleiðslu tilraunastofnunar Háskólans í meinafræði að Keldum.“ Aðrar helstu breytingar þessa frv. eru þær, að lagt er til að lyfjanefndarmenn verði fimm í stað þriggja, en með því er horfið að verulegu leyti til fyrra fyrirkomulags. Þá eru einnig ákvæði um að setja skuli reglugerð um prófanir á lyfjum, sem m. a. taki til ábyrgðar og bótaskyldu, en slík ákvæði hefur vantað tilfinnanlega í lyfjalögin. Ég vil einnig vekja athygli hv. þd. á 2. gr. frv., en þar er fjallað um hvað teljast skuli vítamín. Þar er gerð tillaga um breytingu frá því, að öll vítamín skuli teljast lyf, ef magn þeirra í hverri mældri einingu er umfram 1.5 venjulegan dagskammt, og skulu mörkin nú nánar ákveðin í reglugerð samkv. þessu frv. í stað þess að nú er þetta ákvæði í lögum. Álitamál er hvort rétt sé að gildandi hámark, 1.5 dagskammtur, eigi að gilda ótvírætt fyrir öll vítamín. Með því að hafa þetta í reglugerð skapast aukið svigrúm og unnt er að taka afstöðu til hvers einstaks vítamíns. Hér er um að ræða atriði sem hefur verið mjög umdeilt á liðnum árum og hafa ýmis samtök, að mínu mati með réttu, bent á að óeðlilegt sé að takmarka ákvæði um þessi atriði við lagasetningu og eðlilegra sé að heimilt verði að setja reglugerðir í þessu skyni. Mér er kunnugt um að hv. alþm. eru flestir sama sinnis. Þess vegna var það mjög miður að á síðasta þingi skyldi ekki takast að afgreiða þetta ákvæði frv., þó að það væri látið liggja á milli hluta að öðru leyti. Ég vil benda á það, að þó að skammt lifi nú þings, ef að líkum lætur, er hugsanlegt að staldra við það að afgreiða einungis efni 2. gr., sem ég hygg að góð samstaða sé um hér í hv. Ed. og í þinginu, hvað svo sem líður öðrum ákvæðum frv. Þar sem hér er um að ræða endurflutning, herra forseti, tel ég ekki ástæðu til að fara ítarlegar yfir efni frv. þessa og legg til að því verði að lokinni þessari umr. vísað til 2. umr. og hv. heilbr.- og trn.



Herra forseti. Svo sem fram hefur komið tókst ekki að afgreiða þetta frv., sem hér er til umr., á liðnu þingi. Að mínum dómi lá til þess einkum ein ástæða. Hún var sú, að eins og hæstv. ráðh. kom inn á eru fjölmargir áhugaaðilar í þjóðfélaginu, sem jafnvel hafa myndað með sér samtök, - áhugaaðilar um margvísleg fæðubótaefni, þ. e. vítamín. Það kom fram við umfjöllun nefndarinnar um málið á liðnum vetri, að þeir aðilar, a. m. k. sumir þeirra, eru mjög áhugasamir um að öll meðferð vítamína eða fæðubótaefna verði nánast frjáls. Og ég hygg að öllu samanlögðu, að ástæðan fyrir því að frv. náði ekki fram að ganga hafi einmitt verið sú, að við treystum okkur ekki til þess að sinna óskum þeirra í hvívetna eins og þær voru lagðar fyrir okkur nm. Ég vildi aðeins koma þessu að hér. Að sjálfsögðu er ekkert hægt að fullyrða um hvort þetta frv. fær afgreiðslu á þessu þingi. Það skilja allir menn að um það verður ekki sagt hér. Hins vegar geri ég ráð fyrir að nefndin taki það til umfjöllunar eins og öll önnur mál sem til hennar er vísað.