Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. Frv. það, sem hér er til umr., fjallar um kaupstaðarréttindi til handa Bolungarvíkurkauptúni. Ástæðan til þess, að það var fram borið á þessu þingi, er sú, að hreppsnefnd Hólshrepps hefur farið þess á leit við þm. Vestf., að þeir flyttu frv. um kaupstaðarréttindi fyrir Bolungarvíkurkauptún. Allir þm. Vestfjarða standa að flutningi þessa frv. Það liggja ýmsar ástæður fyrir réttmæti þess að veita Bolungarvíkurkauptúni kaupstaðarréttindi, og skal ég ekki fara út í þá sálma að tíunda þær ástæður hér. Það liggur svo augljóst fyrir, enda er enginn ágreiningur um þetta frv. Um þessar mundir eru ýmis frv. í meðferð Alþ. um kaupstaðarréttindi til ýmissa kauptúna á landinu. Það mun ekki vera ágreiningur, að ég hygg, um réttindi þeim kauptúnum til handa. Þegar svo er, sýnist mér, að það sé augljóst, að menn geti verið sammála um að veita svo merkum stað sem Bolungarvík þessi réttindi. Bolungarvík er nefnilega merkur staður, allt frá því að byggð Íslands hófst. Það er svo, að eftir því sem heimildir herma, mun Bolungarvík vera elsta verstöð á landinu. Landnáma segir frá því, að Þuríður sundafyllir, sem nam þar land, hafi sett Kvíarmið á Ísafjarðardjúpi, og svo virðist sem þá hafi hafist hin þróttmikla útgerð í Bolungarvík, sem alla tíð hefur einkennt þennan stað. Bolungarvík er líka merkisstaður fyrir það, að þar var sonur Þuríðar sundfyllis, Völvu-Steinn. Ég ætla ekki að fara að ræða um Völu-Stein hér. En þess má geta, að það hafa komið fram kenningar um það, að þessi frumbyggi Bolungarvíkur sé höfundur Völuspár. Sá maður, sem hefur komið með þessa tilgátu, er ekki ómerkilegri maður en Sigurður Nordal. Um Völuspá segir hann, að kynni sín af kvæðinu hafi sannfært sig um, að í engu Eddukvæða sé slíkur arnsúgur dreginn frá upphafi til enda. Sigurður Nordal segir einnig, að þessi maður, höfundur Völuspár, hafi ekki verið einhamur. Þetta er að finna í Íslenskri menningu, bók Sigurðar Nordals. Þannig hófst saga þessa staðar, og staðurinn er merkur enn í dag og skarar fram úr á ýmsum sviðum. Það er alkunna, með hvílíkum myndarbrag uppbygging Bolungarvíkur hefur verið á undanförnum árum og áratugum. Á þetta jafnt við framfarir í atvinnulegu tilliti sem félagslegu tilliti. Það má því segja, að arnsúgur einkenni allt atferli þeirra Bolvíkinga, og slíkar eru framfarir í þessu byggðarlagi, að einhvern tíma hefði verið sagt, að Bolvíkingar væru ekki einhamir. Ég tel ekki ástæðu til þess að fjölyrða frekar um þetta mál, því að ég hef þá ánægju að kynna fyrir hv. d., að félmn. d. mælir einróma með þessu frv.



Herra forseti. Frv. þetta, sem hér ræðir um, er komið frá hv. Nd. og var þar shlj. samþykkt. Það fjallar um kaupstaðarréttindi til handa Dalvíkurkauptúni með öllum þeim lögfylgjum, sem eru samfara slíkum réttindum. Ég er ekki í neinum vafa um það, að Dalvíkurkauptún sem önnur þau, sem eru á ferðinni um sams konar efni, eigi skilið þessi réttindi. Hins vegar er ég ekki svo kunnugur Dalvík og búendum þar, að ég geti haft mörg orð um. En ég hygg, að þetta kauptún sé í landnámi Helga magra, og það segir nokkuð. Ef ég færi nánar að grennslast eftir sögu Dalvíkur og þeirra, sem þar hafa átt og eiga bólstað, gæti ég trúað því, að ég kæmist að líkri niðurstöðu og kom fram hjá frsm. félmn. í sambandi við Bolungarvík, að vísu að breyttu breytanda. Ég efast ekki um, að það megi jafna myndarskap og framförum á Dalvik hátt í það á borð við það, sem gerist í Bolungarvík. - Félmn. þessarar d, mælir með samþykkt þessa frv.



Herra forseti. Allshn. hv. d. hefur haft þetta frv. til meðferðar. Það felur í sér nokkrar breyt. á l. um nafnskírteini, en höfuðatriðin eru þó aðallega tvö. Í fyrra lagi er það, að aldursmark þeirra, sem útgefin fá nafnskírteini, verði hækkað í 14 ár úr 12, Allir þeir, sem hafa haft mest með mál af þessu tagi að gera, eru á einu máli um, að það hafi tiltölulega mjög litla þýðingu, að börn undir fermingaraldri fái í hendur gögn af þessu tagi, auk þess sparist verulega kostnaður, ef hætt yrði við útgáfu til barna á aldrinum 12–14 ára. Í síðara lagi er það 4. gr. frv., sem segir fyrir um nokkra breytingu, á þá leið, að hverjum lögreglustjóra sé heimilt, að því er varðar hans umdæmi, að kveða á um, að nafnskírteini einstaklinga á aldursbilinu 18–23 ár skuli ekki vera gilt sönnunargagn um aldur, nema lagt sé fram sérstaklega útgefið skírteini með öðrum lit en hin almennu skírteini bera. Þetta ákvæði er talið og mun gera það að leysa af hólmi verulega skírteinaútgáfu, sem annars er mjög fyrirferðarmikil og kostnaðarsöm fyrir Hagstofuna og eins fyrir þá einstaklinga, sem leysa til sín skírteini. Ekki er síst ástæða til að minnast á sönnunargögn í sambandi við aldur, þar sem er ökuskírteini, sem eru mjög notuð í því skyni við margs konar tækifæri. En með þessari breytingu samkv. 4. gr. frv., er þó fullnægt öllum öryggiskröfum, sem gera verður í þessu efni, a.m.k. eins og kostur er á. Aðrar breytingar í þessu frv. eru smávægilegar, og ég tel ekki ástæðu til að rekja þær. Ég vil að öðru leyti leyfa mér að skírskota til ítarlegrar framsöguræðu hæstv, menntmrh. og enn fremur grg. fyrir frv. Umsagnir liggja fyrir frá þrem aðilum: frá lögreglustjóranum í Reykjavík, Félagsmálastofnun Reykjavíkur og í þriðja lagi frá barnaverndarráði Íslands, og þær eru allar sammála um það, að þetta frv. nái fram að ganga. - Ég vil geta þess, að í einni umsögninni, þ.e.a.s. frá barnaverndarráði Íslands, er getið um það í lokin í umsögn ráðsins, að því sé treyst, að börnum á aldrinum 12–14 ára verði fengið í hendur svokallað skólaskírteini og það sé þá gert með hliðsjón af kvikmyndaeftirliti. - En eins og ég hef sagt, mælir allshn. með samþykkt þessa frv.



Herra forseti. Frv. þetta var flutt í Nd, af þrem hv. þm. þar, og ástæður þess voru ærnar, þar sem fyrir lá ráðuneytisúrskurður um það, að íbúðarhús í sveitum gætu ekki fallið undir lög um heilsuspillandi húsnæði. Frv. þetta tekur af öll tvímæli þar um, hvort heldur lánin sem slík væru veitt af Stofnlánadeild landbúnaðarins eða af H^.ísnæðismálastofnun ríkisins. Þetta er því hið mesta réttlætis- og sanngirnismál, sem allir munu sammála um, að eigi fyllsta rétt á sér. Félmn. hefur athugað frv., eins og það er komið frá Nd., og mælir einróma með samþykkt þess, en fjarverandi afgreiðslu málsins var Páll Þorsteinsson.



Herra forseti. Á fundi þessarar hv. d. í gær gerði ég nokkuð að umræðuefni það frv. til l. um skráningu og mat fasteigna, sem hér er til 3. umr. nú. Ég gerði aths. við og lýsti mig andvígan ákvæði, sem er að finna í 16. gr. frv., og hef því leyft mér að flytja brtt. við þá gr., þar sem lagt er til, að 2. mgr. hennar falli niður. En eins og ég ræddi um í gær, sýnist mér með öllu óeðlilegt að hafa annan hátt á um mat á bújörðum en öðrum eignum landsmanna, einnig og ekki síður fyrir það, að það ákvæði er að finna í þessari sömu gr., að til þess eins, að bújörð skuli metin á sama hátt og aðrar fasteignir í landinu, þarf að búa illa á jörðinni eða vera með hana í niðurníðslu, til þess að hún komist undir almenn ákvæði. Ég vil benda á það í þessu sambandi, að þegar fasteignamat var gert siðast á áratugnum milli 1960 og 1970 og lokið á árinu 1970, voru það fyrirmæli til fasteignamatsnefndanna, að miða skyldi við gangverð eða söluverð, eftir því sem föng væru á. Mér er kunnugt um það af starfi mínu í fasteignamatsnefnd Árnessýslu, að þó að við iðulega reyndum að finna verð út eftir öðrum leiðum heldur en þeirri, hvað við byggðum, að eign mundi seljast á, þá urðu niðurstöðurnar þær, að þar sem við fréttum eða urðum varir við, að sölur hefðu farið fram, var matið mjög nálægt því. Ég tel því, að ef horfið yrði að þessu ráði, að meta bújarðir með einhverjum öðrum hætti, sem ekki er skilgreint í l., hvernig skuli gert, þá sé horfið frá þeim starfsaðferðum, sem áður voru viðhafðar. Ég segi, að það sé ekki skilgreint, hvernig þetta mat skuli vera undirbyggt. Þar er aðeins sagt, að bújarðir skuli metnar miðað við notkun þeirra til búskapar, á meðan þær eru nýttar þannig. Þetta segir ekkert um það, hvernig matið skuli uppbyggt. Ef miðað er við það, hvernig verð jarðanna vegur í uppbyggingu verðlagsgrundvallar landbúnaðarafurða, sem manni kannske gæti dottið í hug, að þarna skyldi lagt til grundvallar, þá segir þar, að vextir af eigin fé séu 5%, vextir af lánum úr Stofnlánadeildinni séu 7.07%, en lausafjárvextir eða víxlavextir eru metnir þar 12%. Auk þess er í meðalverðlagsgrundvellinum, ef ég man rétt, eitthvað milli 400 og 500 þús. kr. verðmæti, sem engum vöxtum er látið svara í verðlagsgrundvellinum enn sem komið er, þó að það sennilega leiðréttist að nokkru leyti á næsta 11/2 ári eftir þeim samningum, sem fyrir eru. Með þetta allt í huga hef ég leyft mér að leggja fram þessa brtt., og mér þykir rétt að geta þess hér um leið, að í umsögnum, sem bárust til þeirrar hv. n., sem hafði þetta frv. til athugunar, er vikið að þessu a.m.k. á þremur stöðum. Það er í umsögn frá Sambandi ísl. sveitarfélaga, þar sem segir, með leyfi hæstv. forseta: „Ekki er ljóst af 2. mgr. 16. gr., hvernig meta eigi bújarðir. Ástæðulaust virðist að hafa sérreglur um bújarðir hvað þetta snertir Þetta er frá Sambandi ísl. sveitarfélaga. Þá segir Fasteignamat ríkisins um þessa hluti í umsögn, sem það hefur gefið til fjh: og viðskn., undir 4. tölul. umsagnar sinnar á þessa leið, með leyfi hæstv. forseta: „Í 16. gr. frv. eru sett fram ákvæði um, hvernig meta skuli tilteknar fasteignir, þ.e. bújarðir, hlunnindi og verðmætaskiptingu leigulands, milli landeigenda og leigutaka. Hér er um að ræða vafasöm einhliða ákvæði, ef að lögum verða.“ Og í þriðja lagi hef ég séð hér í umsögn frá hús- og landeigendasambandi Íslands, að þeir gera ekki aths. við það, þar sem lagt er til, að fasteignir séu metnar á gangverði, og benda á það, eins og ég var að benda á í upphafi ræðu minnar, að við það var miðað í eldri lögum. Ég tel ekki þörf á því, herra forseti, að ég hafi um þessa till. mína öllu fleiri orð en ég hef nú gert. Ég þykist hafa tínt fram það veigamikil rök í þessu máli, að það sé með öllu óeðlilegt að ætla að nota einhverja aðra uppbyggingu á mati um bújarðir, auk þess sem engin fyrirmæli eru um það, á hverju það mat skuli byggt. Og ég er andvígur því, eins og ég tók fram hér í gær, að bújarðirnar séu metnar sem annars flokks eigu í landinu. Ég vil benda á, að það eru engar líkur til þess, að með þessu ákvæði muni bændur verða firrtir fasteignasköttum. Eins og ég gat um áðan, eru bújarðirnar núna metnar eftir gangverði, og síðan það gangverð var sett, er tvisvar búið að hækka matið með tilliti til álagningar fasteignaskatta, búið að hækka það um 45%, frá því að matið var gert, svo að það eru engar líkur til annars en það verði í svipuðu horfi um skattlagningu, þó að metið sé eftir gangverði eignanna, eins og nú er gert.



Herra forseti. Út af brtt. þeirri, sem hv. 6. þm. Sunnl. flytur á þskj. 674 og hann var að gera hér grein fyrir áðan, vil ég geta þess í sambandi við þetta frv., að sá aðili, sem m. a, fjallaði um undirbúning þess, var yfirfasteignamatsnefnd ríkisins. Í henni eiga sæti Gaukur Jörundsson, sem er form. n., Torfi Ásgeirsson og hv. 5. þm. Norðurl. v., Pálmi Jónsson. Ég hafði því talið, að þessum mönnum, a.m.k. tveimur af þeim, væri fulltrúandi til að gæta þeirra hagsmuna, sem hv. þm. taldi, að ekki hefði verið gætt í sambandi við þessa gr. frv. En með leyfi hæstv. forseta vil ég geta þess, hvað segir um þetta í aths. með frv., en þar segir svo um 16. gr. frv.: „Efnislega svarar þessi gr. til 14. gr. gildandi l. Hin almenna regla um mat til gangverðs við kaup og sölu er óbreytt í frv. frá gildandi l. Er gert ráð fyrir, að mat þetta verði reist á bestu fáanlegri vitneskju um verð eigna við kaup og sölu. Gerð er þó till. um fasta reglu við mat hlunninda, sem miðast við margfeldi af árlegum nettóarði af þeim. Að því er varðar bújarðir, er gert ráð fyrir, að þær séu metnar sem slíkar, svo lengi sem þær eru notaðar þannig, en ekki miðað við það verð, sem fá mætti fyrir þær við kaup og sölu, t.d. sumarbústaðaland. Meginreglan, sem frv. gerir till. um, er hins vegar, að við slíkt fáanlegt gangverð skuli miðað í mati, ef jarðir eru ekki notaðar til búskapar.“ Hér sýnist mér, að sé gerð skilgreining á því, sem átt er við í sambandi við þetta mat, og það skýrir því alveg megintilgang l. um hugsunina um mat á bújörðum, að það eigi ekki að fara að meta þær við gangverði, sem miðað er við laxveiði eða önnur slík hlunnindi, sem eru fjarri öllu því verðlagi, eða sumarbústaðalönd, sem eru fjarri öllu því verðlagi, sem gildir um jarðaverð almennt. Einnig er sú hugsun lögð þarna til grundvallar, að matið sé miðað við það, að hægt sé að reka búskap með eðlilegum hætti á þessum jörðum. Ég sé því ekki, að það væri betur farið að fella þessa gr. niður eða þann lið, sem að þessu lýtur, því að þá hlyti að koma upp sú spurning, hvort ætti að taka við mat jarða tillit til þess hluta jarða, sem seldur er undir sumarbústaðaland, eða sérstakra veiðilanda, eins og komið hefur fram hér í umr, áður fyrr. Ég sé því ekki ástæðu til, að þessi till. verði samþykkt, og tel hana skemma frv. Hin till. er á þskj. 671 frá hv. þm. Halldóri Blöndal, og enda þótt hann sé skrefdrjúgur, hélt ég, að sá hv. þm. færi ekki að skipta sér af málum annarra kjördæma. Meginreglan í sambandi við niðurröðun á staðsetningu þeirra matsstofnana, sem gert er ráð fyrir í þessu frv., er að miða við það, að það benti kjördæminu sem best til þeirrar sóknar, sem almennt er átt við, þegar farið er um kjördæmið allt. Ég vil geta þess, að allir almennir fundir, sem baldnir eru í Vesturlandskjördæmi, eru haldnir í Borgarnesi. Er sama, hvort um er að ræða stjórnmálaflokka eða aðra, vegna þess að það er skemmst að sækja úr kjördæminu í heild í Borgarnes. Þess vegna er þetta gert. Ég ætla ekki að fara að metast hér á um staði innan kjördæmisins, ég sé ekki ástæðu til þess, en þetta er miðað við þetta eitt, en ekki annarleg sjónarmið. Ég legg því eindregið til, að þetta fái að vera í friði í frv. eins og aðrir staðir, sem þar eru tilgreindir.



Herra forseti. Ég held, að ég hafi ekki miklu við að bæta það, sem fram kom hjá mér við 2. umr. málsins. En síðan hafa komið fram brtt. Ég vil taka fram, að ég er andvígur brtt. hv. þm. Steinþórs Gestssonar, sem leggur til, að 2, mgr. 16. gr. verði felld niður, þannig að bújarðir verði metnar miðað við gangverð, en ekki miðað við notkun þeirra til búskapar. Ég er sannfærður um, að bújarðir eru í dag tiltölulega lágt metnar miðað við raungildi þeirra á almennum markaði, og þær hækkanir, sem orðið hafa á fasteignamati og hafa verið bundnar við ákveðna prósentutölu yfir landið allt, eru ekki í mörgum tilvikum a.m.k. í neinu sambandi við raunverulega hækkun gangverðs, ef miðað væri við, að löndin væru nytjuð til allt annarra hluta en búskapar eða þau væru bútuð niður í sumarbústaðalönd. Ég er því sannfærður um, að samþykkt till. hv. þm. mundi leiða til þess, að fasteignamat á mörgum jörðum mundi stórhækka og með því væri tvímælalaust verið að torvelda búskaparmöguleika á þessum jörðum. Ég get samþykkt það, að frá almennu sjónarmiði er að sjálfsögðu eðlilegast, að allar fasteignir í landinu séu metnar út frá sömu reglunni. Hv. þm. getur að sjálfsögðu kallað þær eignir annars flokks, sem metnar eru út frá annarri reglu. En þetta skiptir bara ekki máli. Ég er sannfærður um það, að lægra fasteignamatsverð á bújörðum mun ekki torvelda sölu þeirra, og það mun ekki heldur hafa áhrif á gangverðið sem slíkt. Gangverðið getur verið með öðrum hætti. En með þessu er verið að torvelda búskaparmöguleika á þessum jörðum, og ég er sannfærður um, að bændum er enginn greiði gerður með samþykkt þessarar till. hv. þm. Þess vegna er ég henni andvígur og mun greiða atkv. gegn henni. Ég hef á þskj. 678 lagt fram örlitla brtt. við 2. gr. vegna umkvartana, sem komu frá hv. þm. Steinþóri Gestssyni um orðið „landmörk“. Ég var honum fyllilega sammála um, að þetta orð væri hortittur í frv. og bæri að lagfæra. Ég nefndi það hér við 2, umr., að hægt væri að hugsa sér annaðhvort að tala um landamörk eða landamerki. Ég hef lagt fram brtt. á þskj. 678, og með hliðsjón af því, að ég tel eðlilegra, að orðalagið verði landamerki, þannig að í stað orðsins „landmarka“ komi landamerkja, en ekki landamörk, eins og stendur á þskj. 678, þá óska ég eftir því, að till. verði borin upp með þeim hætti og prentuð upp með þessari leiðréttingu.



Herra forseti. Ég ætlaði ekki að taka til máls um þetta frv., en út af orðum hæstv, fjmrh. vil ég segja nokkur orð um þá till., sem hv. þm. Halldór Blöndal flutti. Ég vil taka það fram, að ég beindi þessum tilmælum til n, og óskaði eftir því, að hún gerði þessa breytingu á frv. Það var vegna eindreginna tilmæla heiman frá Akranesi, sem ég kom þessu á framfæri. Það er mér ekki hugstætt að vera að metast um staði innan kjördæmisins. En það, sem liggur til grundvallar hjá Akurnesingum, er fyrst og fremst þetta, að þeir segja, að á Akranesi er jafnhá íbúatala og á öllum hinum þéttbýlissvæðunum í kjördæminu samanlagt: Búðardal, Borgarnesi, Stykkishólmi, Grundarfirði, Ólafsvík og Hellissandi. Það segir sig sjálft, að í sambandi við þau störf, sem hér um ræðir, þ.e. fasteignamatið, þá mun sá maður, sem veitir því forstöðu, hafa mest verkefni á þeim stað, þar sem fjölmennið er mest, og það er Akranes. Um annað, sem hæstv. ráðh. sagði, varðandi fundahöld í kjördæminu, þá hefur oltið á ýmsu með hina almennu stjórnmálafundi, hvar þeir séu haldnir. Við í Sjálfstfl. höfum haft þann hátt á, t.d. um okkar kjördæmisráðsfundi, að þeir eru haldnir til skiptis á hinum ýmsu stöðum í kjördæminu. Í ár er fundur á Akranesi, næsta ár í Búðardal eða Stykkishólmi og í Grundarfirði eða Borgarnesi næsta ár á eftir. Okkur þykir eðlilegt í sambandi við almenna stjórnmálafundi og annað þess háttar að hnika því til nokkuð eftir árum, þannig að allir séu við sama borð í þeim efnum, þegar þeir þurfa að ferðast á slíka sameiginlega fundi, sem haldnir eru fyrir kjördæmið allt. Ég sé ekki ástæðu til að orðlengja frekar um málið eða þessa umræddu tillögu.



Herra forseti. Ég mun ekki tefja þessar umr. neitt sem heita má, en ég get ekki látið hjá liða að segja hér örfá orð vegna þeirra ummæla, sem hæstv. landb.- og fjmrh. hafði hér áðan varðandi till. mína. Hann sagði eitthvað á þá leið, að verð bújarðanna mætti ekki miða við laxveiði eða önnur hlunnindi. Það var ekki það, sem ég var að ræða um, því að ég veit ekki betur en það séu fyrirmæli um það í l., að hlunnindi séu metin sér, og þrátt fyrir það, þó að þeir, sem sömdu frv., séu áreiðanlega allir af vilja gerðir að gera engri atvinnustétt órétt eða neinum manni órétt, sem lögin varða, þá er ekki þar með sagt, að þeim hafi ekki getað yfirsést um neitt. Ég verð að segja það, að þær skýringar, sem hér eru gefnar um 16. gr. og hæstv, ráðh. las upp, gefa enga vísbendingu um það, við hvað á að miða matið. Það segir aðeins: „Að því er varðar bújarðir er gert ráð fyrir, að þær séu metnar sem slíkar“. En á hvern hátt? Ég var að reyna að lýsa því hér áðan, að hvað varðaði fjármagnskostnað við uppbyggingu verðlags, þá verður ekki séð, að þar sé nein algild regla að fara eftir, og ég hef ekki séð, að það geti verkað eins og hæstv. ráðh. gerði ráð fyrir. Hins vegar vildi ég árétta það, sem ég bygg, að ég hafi þó komið að hér áðan, að það er mjög algengt, að gildandi fasteignamat + 45% hækkun, sem gerð er, vegna álagningar fasteignaskatta, sé haft til viðmiðunar við sölu á bújörðum austur í Árnessýslu.



Herra forseti. Ég vakti athygli á því í fjh: og viðskn, og hef einnig vakið athygli á því við 2., umr. þessa máls, að í þessu frv. er gert ráð fyrir sérstökum 6 mánaða uppsagnarfresti á þeim starfsmönnum, sem ráðnir eru samkv. frv. Sami háttur er hins vegar ekki hafður á um aðrar nýjar stofnanir, sem gert er ráð fyrir að setja á laggirnar samkv. till. ríkisstj. Ég vil benda á, að þessi 6 mánaða uppsagnarfrestur, sem hér er gert ráð fyrir í sambandi við matsmenn, er í mótsögn við 4. gr. l. um réttindi og skyldur starfsmanna ríkisins, en þar segir svo, með leyfi forseta: „Nú er maður skipaður í stöðu, og ber þá að líta svo á, að hann skuli gegna stöðunni, þar til eitthvert eftirgreindra atriða kemur til: 1. Að hann brýtur af sér í starfinu, svo að honum beri að víkja úr starfi. 2. Að hann fullnægi ekki skilyrðum 3. gr. þessara laga. 3. Að hann fær lausn samkv. eigin beiðni. 4. Að hann hefur náð hámarksaldri, sbr. 13. gr. 5. Að hann flyst í aðra stöðu hjá ríkinu. 6. Að skipunartími hans samkv. tímabundnu skipunarbréfi er runninn út. 7. Að staðan er lögð niður, sbr. 14. gr.“ Nú er ég ekki að segja, að ég geti ekki hugsað mér einhverjar breytingar á l. um réttindi og skyldur starfsmanna ríkisins. Hins vegar tel ég nauðsynlegt, að það sé samræmi í þessu efni í lagasetningu Alþ., og ef engar sérstakar ástæður liggja fyrir um, að þessi háttur er hafður á í þessu frv., mun ég gera það að till. minni og leggja til skriflega, að þessi orð „með 6 mánaða uppsagnarfresti“ falli niður í 18. gr., þar sem segir: „Mat fasteigna annast sérstakir matsmenn, sem ráðherra ræður með 6 mánaða uppsagnarfresti úr hópi umsækjenda.“ Sömu till. mun ég gera í sambandi við 7. gr., þar sem segir: „Fasteignaskrá starfar undir stjórn forstjóra, sem ráðh. ræður til starfs með 6 mánaða uppsagnarfresti“ o.s.frv. Nú er ekki gert ráð fyrir þessu t.d. í stofnun um ríkismat á fiskafurðum. Þar er gert ráð fyrir því, að forstjórinn verði ráðinn með venjulegum kjörum. Brtt. mín hnígur í þá átt, að um alla opinbera starfsmenn gildi hin sama regla, sú sem kveðið er á um í l. um réttindi og skyldur opinberra starfsmanna.