Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Ég vil vekja athygli á því, að sjútvn. hefur alls ekki gefizt tími til að taka málið fyrir, en það hafa verið gerðar talsverðar breyt. á því í Ed. Ég vil eindregið óska þess, að n. verði gefinn kostur á að taka málið til meðferðar, áður en það verður afgr. frá d.

Félags- og dómsmrh. (Finnur Jónsson) : Ég vil ekki tefja þetta mál að neinu leyti, en legg til, að því verði vísað til heilbrigðis- og félagsmálanefndar.



Ég vil ekki tefja þetta mál, en vil þó benda nefndinni á, að í 4 gr. frv. er ákvæði þess efnis, að einungis eitt byggingarfélag megi vera í hverjum kaupstað eða kauptúni. Nú er það þó þannig, að hér í Reykjavík hafa verið starfandi tvö byggingarfélög, þ. e. byggingarfélag alþýðu og byggingarfélag verkamanna. Byggingarfélag alþýðu hefur byggt um 170 íbúðir, en nú verður þetta félag svipt rétti til lána úr byggingarsjóði samkv. frv. Ég vil vænta þess, að hv. n. taki þetta til athugunar og leitist við að bæta úr þeim misrétti, sem hér er gerður.



Ég vildi aðeins minnast á nokkur atriði í þessu máli, áður en það fer til n. Það er að vísu dálítið erfitt að ræða frv. á sömu stundu og því er útbýtt. En það, sem ég vildi sérstaklega benda á, að þyrfti athugunar við, er það, hvort þess væri ekki þörf, um leið og slíkt frv. er samþ., að gera ráðstafanir til þess, að byggingar yrðu ódýrari en nú er. Húsaleigunefnd í Rvík metur íbúð í nýju húsi á 60 þús. krónur, tvö herbergi og eldhús, og á 90 þús. krónur 3 herbergi og eldhús. Það liggur í augum uppi, að það er ofvaxið flestum að búa í slíkum húsum. Nú er á það bent, að þetta verði viðráðanlegra fyrir þá, sem eru í byggingarfélögum, en aðalatriðið er það að gera byggingarnar ódýrari. Í 4. gr. frv. er gert ráð fyrir, að lána megi allt að 90% út á hús til 42–75 ára. Mér virðist ískyggilegt að leggja þær byrðar á komandi kynslóðir að byggja mikið af þessum dýru húsum. Ég er þeirrar skoðunar, að hægt sé að lækka byggingarkostnaðinn allverulega. Það mun satt vera, að einstakir menn og byggingarhlutafélög hafa safnað óhæfilegum gróða á þann hátt að byggja og selja hús undanfarin ár. Þess munu og dæmi, að teknar séu 10 þús. kr. fyrir að hafa eftirlit með smíði á einni íbúð. Ef byggingarfélögin hins vegar hefðu í sinni þjónustu fasta starfsmenn, sem litu yfir og aðstoðuðu einstaklinga við byggingarnar, gæti það orðið miklu ódýrara. Ég veit til þess, að bankamenn hér í bæ, sem eiga von á tilbúnum húsum frá Svíþjóð, hafa ákveðið að vinna sjálfir að uppsetningu húsanna í frístundum sínum. Ég held, að þetta sé mjög til fyrirmyndar. Það er hollt fyrir þá, sem vinna, t. d. í skrifstofum, að vinna sjálfir að því að koma sér upp húsi í tómstundum. Ég vildi nú beina því til hv. n., hvort hún sæi ekki ráð til þess að aðstoða slíka menn, sem vilja reisa sér hús sjálfir. Ég hef veitt því athygli, að í 18. gr., c-lið, í frv. um byggingarsamvinnufélög er gert ráð fyrir því, að menn byggi hús sín sjálfir, en ég hef ekki fundið hliðstæð ákvæði í frv. um verkamannabústaði, og vildi ég einnig beina því til n., hvort ekki væri rétt að setja hliðstæð ákvæði þar inn. Þá finnst mér nokkuð mikill munur á aðstoð þeirri, sem byggingarsamvinnufélög og verkamannabústaðir eiga að njóta, og þætti mér réttmætt, að þar væri meiri jöfnuður.

Samgmrh. (Emil Jónsson) : Herra forseti. Við síðustu umr. hér í d. bárum við hv. þm. N.-Ísf. fram brtt. við þetta frv., sem náði ekki fram að ganga, en hún var borin fram vegna þess, að ég taldi tæplega unnt að framkvæma l. eins og þau eru. Ég hef því hugsað mér að bera fram aðra brtt. við þetta frv. nú við þessa umr., en er ekki undir það búinn, því að málið var til umr. í gær, og hefði því helzt óskað eftir því, að hæstv. forseti hefði séð sér fært að fresta málinu til morguns.



Ég er út af fyrir sig samþykkur þeirri stefnu, sem kemur fram í þessari till., en eins og hv. þm. er kunnugt um, er þetta frv. sumpart samkomulag milli flokkanna, þó að um það sé ágreiningur í ýmsum atriðum, og vegna þess samkomulags, sem gert hefur verið, greiði ég atkv. á móti till. og segi nei. Brtt. 722,4-5 teknar aftur. - 735,1 samþ. með 22 shlj. atkv. Brtt. 735,2 samþ. með 20:4 atkv. - 717,2 samþ. með 21:1 atkv. - 735,3 samþ. með 25 shlj. atkv. Frv., svo breytt, samþ. með 27 shlj. atkv, og afgr. til Ed.



Herra forseti. Nú á þessum fundi var útbýtt nál. og brtt. á þskj. 772 um þetta mál. Ég skrifaði undir þetta nál. með fyrirvara og ætlaði að koma með brtt., en þar sem brtt. á þskj. 772 eru svo gerbreytandi, þá hljóta mínar brtt. að miðast við það. Mínar brtt. geta legið fyrir á næsta fundi, og vil ég mælast til þess við hæstv. forseta, að hann fresti umr. Ég mun hraða brtt. mínum, svo að málið tefjist ekki.

Frsm. (Gunnar Thoroddsen) : Herra forseti. Þær brtt., sem eru á þskj. 772, frá menntmn., hafa verið ræddar í n., og vissi hv. þm. A.-Sk. vel um þær, og vil ég fara fram á, að hann taki aftur tilmæli sín, því að hann getur komið með brtt. sínar við 3. umr.



Herra forseti. Ég tel æskilegt að fá betri skýringar á þessu hjá hv. frsm. og sérstaklega hvaða þörf er að afgr. þetta svo fljótt. Eftir því sem hér er um að ræða, þá á að veita ráðherra heimild til að veita mörg embætti og einnig heimild til að veita undanþágu frá menntunarkröfum þessara sérfræðinga. Ég tel æskilegt að fá að heyra frá hv. frsm., hvaða breytingar það eru, sem hér er lagt til, að verði gerðar. Og hvað mörg embætti á að veita? Ég vil líka spyrja hann, hvort svo er sem mér skilst, að ráðh. ráði, hvað marga sérfræðinga hann tekur, og hvort hann fái einnig að ákveða, hvaða menntun þeir hafi.

Frsm. (Gunnar Thoroddsen) : Þessi ræða er sérkennileg, að bölsótast áður en umr. fara fram og ekki er búið að halda framsöguræðu. Ég mun gera grein fyrir þessu máli fyrir hönd menntmn. Með lögum frá 1935 var stofnað til rannsókna í þágu atvinnuveganna, og árið eftir var sett í háskólalögin, að ein deildin skyldi heita atvinnudeild. Menntmrh. skipaði í fyrra nefnd, sem gera skyldi till. um atvinnudeild háskólans og samband hennar við þá stofnun. Þessi n. skilaði ýtarlegu áliti, og er þetta frv. að mestu byggt á till. hennar. Breytingar þær, sem þetta frv. felur einkum í sér frá því, sem áður var, eru þessar: 1. Atvinnudeildin er lögð undir stjórn háskólans. 2. Tekin skal upp kennsla í náttúrufræði við deildina. 3. Rannsóknir varðandi búfjársjúkdóma teknar undan landbúnaðardeild og lagðar undir læknadeild. 4. Stofnun fiskiðnaðardeildar. 5. Rannsókn byggingarefna í samræmi við óskir síðasta Alþingis. Menntmn. flytur á þskj. 772 allvíðtækar brtt. við frv., þótt hún hins vegar fallist á meginefni þess, og skal ég rekja nokkuð efni þessara brtt. Ég vil fyrst geta þess, að frv. er þannig byggt upp, að fyrst eru ákvæði um kennslu þá, sem þar á að fara fram. N. þótti rétt að snúa þessu við, þannig að fyrst kæmu ákvæði um atvinnudeildina sem rannsóknastofnun, þar eð það verður aðalverkefni hennar. 1. gr. samkv. brtt. n. er í meginatriðum ábreytt 5. gr. eins og hún er í frv., eða að öðru leyti en því, að í stað fiskirannsóknadeildar kemur fiskideild. 2. gr. skv. brtt. er nánari skýring á verkefnum fiskideildarinnar. Eftir till. sérfræðinga var fellt niður ákvæðið um vatnarannsóknir. 3. gr. skv. till. n. svarar til 7. gr. í frv. og hljóðar svo: Fiskiðnaðardeild starfar að rannsóknum á hagnýtingu sjávarafurða, tilreiðslu þeirra til markaða og geymslu. 4. brtt. n. svarar til 8. gr. frv. og fjallar um verkefni iðnaðardeildarinnar 5. brtt. n. svarar til 9. gr. frv. og fjallar um verkefni landbúnaðardeildar. 6. brtt. n. svarar til 10. gr. frv. 7. brtt. er um starfsmenn atvinnudeildarinnar. Í frv. er gert ráð fyrir, að forseti skipi forstöðumenn hverrar deildar og hafi þeir sama rétt sem prófessorar, en aðra sérfræðinga á ráðherra að skipa, og hafa þeir sama rétt sem dósentar við háskólann. Mjög var um það rætt í n., hvort ekki væri rétt að hafa hér 3 flokka. Varð sú skoðun ofan á, að rétt mundi, að forstöðumenn undirdeildanna væru skipaðir úr hópi sérfræðinganna til 4 ára í senn, svo að þetta starf gengi á milli starfsmanna deildanna. 2. flokkur væru sérfræðingarnir, skipaðir af ráðherra með sömu réttindum og dósentar. N. taldi rétt að binda hér starfsmannafjöldann, eins og tíðkast við aðrar deildir háskólans, og taldi hæfilegt, að miðað væri við 13 sérfræðinga. Er það ekki fjölgun frá því, sem nú er. N. þótti ekki fært að ákveða í lögum fleiri starfsmenn, en gerir ráð fyrir, að ráðherra geti á hverjum tíma bætt við sérfræðingum, eftir því sem verkefni kalla og fjármagn leyfir. 8. brtt. n. svarar til 1. gr. frv. og fjallar um að atvinnudeildin skuli veita nemendum með stúdentspróf kennslu í náttúrufræði og nokkrum öðrum fræðigreinum skyldum. 9. gr. eftir till. n. samsvarar 2. gr. frv. og gerir ráð fyrir, að nemendur ljúki prófi úr þessari deild eftir 3 ára nám, og veiti það próf rétt til kennslu í náttúrufræði í gagnfræðaskólum og öðrum skyldum skólum. Þeir, sem kunnugir eru, telja að mikill skortur sé á kennurum í þessum greinum og fulla þörf á að bæta úr. Í fylgiskjali með frv. er bréf frá mþn. í skólamálum, bar sem upplýst er, að nú þegar vanti 10–12 náttúrufræðinga og 3 árlega hin næstu ár. Af þessu má slá, hve brýn þörf er fyrir þessa deild. Mjög kom til orða í n., að þessi kennsla færi fram við væntanlega kennaradeild við háskólann, en hins vegar þótti ekki fært að fela þetta deild, sem enn þá er ekki stofnuð, þótt þetta væri eðlileg skipan. En vitanlega má breyta þessu síðar. 10. brtt. fjallar um kennsluskyldu og svarar til 3. gr. frv. Í frv. er gert ráð fyrir, að sérfræðingum atvinnudeildar sé ákveðin þóknun af ráðherra fyrir kennslu í þeim greinum, sem atvinnudeildin veitir kennslu í. N. þótti sjálfsagt, að þessi kennsla teldist til starfa sérfræðinganna, og felldi því niður ákvæðið um aukagreiðslur: En aftur á móti þótti rétt, að undanþiggja mætti suma kennsluskyldu vegna rannsóknastarfa. 11. brtt. er samsvarandi 4. gr. frv. 12. gr. frv. skal falla niður í samræmi við fyrri brtt. Verður þá 13. gr. 12. gr. og hljóðar svo samkv. brtt. n.: Atvinnudeild lýtur lögum og reglugerð Háskóla Íslands, nema á annan veg sé mælt í lögum þessum. 14. gr. frv. er óbreytt, en verður 13. gr. samkvæmt framangreindu. 15. brtt. n. er við 15. gr. frv., sem verður 14. gr., og skal bætast við hana ný málsgr., svo hljóðandi: „Um lagning vegar að tilraunastöðinni á Keldum frá þjóðveginum um Mosfellssveit gilda ákvæði IV. kafla vegalaga, nr. 101 1933.“ Jörðin að Keldum var fyrir nokkru keypt til starfa fyrir landbúnaðardeildina sem nokkurs konar rannsóknarstöð vegna búfjársjúkdóma. Nú hefur Rockefellersstofnunin gefið 1 millj. kr. til þessara rannsókna, en sett það skilyrði, að viðkomandi tilraunastöð lyti læknadeild háskólans, og eru þessar brtt. í samræmi við það. Hins vegar lítur n. svo á, að ekki sé rúm fyrir aðrar tilraunir samhliða á þessari jörð, en sér þó ekki ástæðu til að gera neinar till. um, hvernig ráða má bót á þeirri vöntun, sem er á jarðnæði fyrir aðrar tilraunir, svo sem jurtakynbætur o. fl. 16. brtt. fjallar um þau ákvæði í lögum, sem falla úr gildi með samþykkt þessa frv. 17. brtt. er einungis leiðrétting. Loks er 18. brtt. um að ákvæði til bráðabirgða falli niður. Verkefni mþn. var m. a. að gera till. um, hvaða greinir skuli teknar til meðferðar í atvinnudeild háskólans. Þetta þótti n. sjálfsagt að hafa óbreytt til að halda þessum tengslum við landbúnaðinn. Ég sé ekki ástæðu á þessu stigi málsins til að ræða frekar um frv., en vil aðeins taka fram, að þetta hefur verið mjög lengi til rækilegrar athugunar í n. og rætt við helztu aðila, sem þetta mál snertir. Ég vil leggja til, að brtt. verði samþ. og frv. þannig breytt gangi fram.



Herra forseti. Ég var búinn að kveðja mér hljóðs, áður en hv. frsm. hélt framsöguræðu sína, þó að hæstv. forseti veitti því ekki athygli. Ég ætla mér þess vegna ekki að ræða frv., en vildi undirstrika það, að ég tel það illa farið, ef á að keyra svona mál áfram þannig, að menn hafi í raun og veru engan tíma til að athuga það. Ég vil þess vegna undirstrika það og mælast til þess, að málinu sé frestað til morguns, svo að það geti fengið nokkra athugun. Þetta er talsvert stórt mál og snertir allmjög landbúnaðinn. Það er nú lagt á borðið fyrir framan mig, og ég er ekki svo fljótur að átta mig, að ég geti farið að ræða mál á sömu stundu og það er lagt fyrir mig til athugunar, þegar það er líka jafnstórt frv. og mér sýnist við fljótan yfirlestur þetta vera. Ég ætla því ekki að ræða málið frekar, en ef það er meiningin að keyra það fram nú, þá mun ég ekki skipta mér af afgreiðslu þess.

Forseti (BG) : Þar sem ekki er farið fram á meiri frest en einn sólarhring, þá þykir rétt að verða við óskum hv. 2. þm. Skagf. um frestun. Umr. er því frestað og málið tekið af dagskrá.



Herra forseti. Þetta mál hefur verið til athugunar hjá fjhn. d., en vegna þess að eigi hafði unnizt tími til að taka það fyrir á fundi nýlega, en hins vegar málið tekið á dagskrá í d., þá sé ég mér ekki annað fært en bera fram till. um breyt., sem ég vildi fá á frv. Liggja þær fyrir á þskj. 758. Þessar brtt. bar ég fram með vitund hv. form. fjhn., sem hafði ekkert við þá málsmeðferð að athuga, að ég flytti þessar till., þar sem n. hafði ekki unnizt tími til að ganga frá sameiginlegum till. um málið. 1. brtt. mín er við 6. lið 1. gr. frv. og er um innflutningsgjald á hjólbörðum og slöngum á bifreiðar. Legg ég til, að hjólbarðar og slöngur á bifreiðar og bifhjól, dráttarvélar og veghefla verði tollfrjáls. Næst er. brtt. 2. a., og er um lækkun á tolli á gólfmottum og kátsjúksetum í 39. kafla tollskrárinnar, að hann fari úr 30% í 10%, toll. Það er þannig um þá vöru, sem hér er um að ræða, að hún er allmikið notuð og þykir mjög hentug í sæti á bifreiðar og til annarra nota. Eftirspurn er mikil eftir þessu, og þykir því ástæða til að lækka nokkuð verðtoll á þessari vöru. Næst koma nokkrar brtt. frá mér um tolllækkun á timbri, það er b-liður í 2: tölul. og a-, b- og c-liður í 3. tölul. Þessar brtt. allar eru um lækkun á verðtolli á algengasta timbri úr 8% í 2%. Hins vegar er gert ráð fyrir, að vörumagnstollurinn, sem er 10 aurar á teningsfet, haldist óbreyttur. Þarna er og till. um lækkun á nokkrum dýrari viðartegundum úr 15% í 8%. - Þá er d-liður 3. tölul. brtt. um lækkun tolla af tilbúnum húsum. Tollur af þessum húsum mun nú vera 7 aurar á hvert kg., sem mun vera á aðra krónu af teningsfeti, og er það meira en tollur á óunnu timbri. Tel ég ekki ástæðu til að hafa húsatollinn svo háan og legg til, að hann verði lækkaður úr 7 aurum í 1 eyri pr. kg. Einnig legg ég til, að verðtollurinn verði lækkaður niður í 2 af hundraði. Það gæti bætt nokkuð úr húsnæðisvandræðum, ef hægt væri að flytja inn tilbúin hús, en hinir háu tollar hafa aukið mjög á erfiðleika í þeim efnum. - Þá er till. um að lækka verðtoll á hurðum og gluggum úr 30% í 8%, en vörumagnstollurinn haldist óbreyttur. - Næsta till. er um að lækka toll á húsgrindum og tilbúnum húsgögnum. Tollur af húsgögnum er nú 50%, og legg ég til, að hann verði lækkaður í 30%. Ég hef ekki séð mér fært að ganga lengra, enda munar það allmiklu, hvort greiddur er 30% eða 50% tollur. Húsgagnasmiðir hafa verulega tollvernd, þó að þessi till. verði samþ. - Þá hef ég lagt til, að verðtollur af húsgagnagrindum verði lækkaður úr 30% í 15%. Þá er brtt. um lækkun tolla af búsáhöldum niður í 10%. - Þá legg ég til í 4. og 5. lið, sem er varðandi 8. og 9. tölul. frv., að þeir falli niður. Í 6. brtt., sem er við 11. tölul., legg ég til, að orðið „sívöl“ falli niður. Ég sé ekki ástæðu til að rekja sérstaklega næstu brtt., en f-liður í 7. brtt., við nr. 3 í 66. kafla, er um aluminíumplötur. Það er svo með þessa vöru, að hún er talin hentug til húsagerðar og notuð í þök í staðinn fyrir bárujárn. Mér finnst því ekki ástæða til að hafa á henni hærri toll en á bárujárni og legg til, að vörumagnstollurinn falli niður, en verðtollurinn verði sá sami og á bárujárni. - Síðasta brtt. við 1. gr. frv. er um að fella niður toll af dráttarvélum. Eins og kunnugt er, er mikið flutt inn af þeim, og eru þetta mjög nauðsynleg verkfæri. 1. málsgr. 2. gr. frv. er um að niður falli að skylt sé að endurgreiða toll af ákveðnum vörum. Þetta vil ég ekki fallast á og legg til, að skylt verði að endurgreiða toll af efni í umbúðir og umbúðum um innlenda framleiðslu, sem flutt er til útlanda til sölu þar. Ég vil leyfa mér að vekja athygli hæstv. forseta á prentvillu neðst á bls. 2 á þskj. 758. Þar stendur „og umbúðir“, en á að vera: umbúðum. - Ég skal geta þess, að þessi brtt. mín er um sama efni og frv., sem hv. þm. Borgf. flutti á þskj. 272 og var lagt fyrir fjhn., en hefur ekki verið afgr. Ég tel eðlilegt að endurgreiða toll af þessum umræddu umbúðum, vegna þess við hvað mikla erfiðleika útflutningsframleiðslan hefur að stríða. - Önnur brtt við 2. gr. frv. er afleiðing af þeirri fyrstu, að 2. tölul. falli niður. Þá legg ég til, að á undan 3. tölul. frv. komi tveir nýir liðir : a. Í stað „áburðarsala ríkisins“ í c-lið greinarinnar komi: Búnaðarfélag Íslands. b. d-liður orðist svo: Meðan heimilt er að hækka gjald af innlendum tollvörutegundum sbr. núg. l. nr. 99 12. des. 1945, að hækka tilsvarandi aðflutningsgjöld af sömu vörutegundum aðfluttum. Síðan legg ég til, að aðrir undirliðir í 2. gr. falli niður, en við 3. gr. tollskrárinnar bætist nýr liður um kynbótadýr. - Það hefur borizt beiðni um þetta í bréfi frá loðdýraræktarfélagi Íslands. Þau kynbótadýr, sem flutt eru inn, eru í háu verði, enda háir tollar. Legg ég til, að þeir verði felldir niður, þar sem ekki er um það mikinn innflutning að ræða, að það muni ríkissjóð neitt verulega. Það hefði verið ástæða til að bera fram víðtækari brtt. um tollalækkanir, því að þeir eru alltof háir í fleiri tilfellum en hér hefur verið minnzt á. T. d. eru sérstaklega háir tollar á vefnaðarvörum og fatnaði, en ég hef ekki séð mér fært að flytja till. um meiri tollalækkanir en ég hef nú gert á þskj. 758. Það er vegna þess að hagur ríkissjóðs er ekki þannig, að hann megi við mikilli tekjulækkun. Hvað snertir toll á timbri, er það að segja, að nú er verið að reyna að fá timbur frá Ameríku, þar sem ekki hefur tekizt að fá nægilega mikið frá Norðurlöndum. Þetta hefur í för með sér ógurlegan flutningskostnað, eða sennilega meiri upphæð en nokkurn tíma kaupverðið. Timbrið verður því tilfinnanlega dýrt, einkum ef borga þarf 8% verðtoll. Það er nú á döfinni frv. um aðstoð við byggingar í kaupstöðum og kauptúnum með verulegu framlagi frá hinu opinbera. Mér finnst alveg eins koma til mála að láta stuðninginn í té með tollaeftirgjöf eða tollalækkun á efni til bygginga. - Sé ég svo ekki ástæðu til að fjölyrða frekar um þetta.



Ég skal ekki tefja umræður lengi, en ég verð að láta undrun mína í ljós yfir öllum þessum brtt. við tollskrána frá hv. þm. V.-Húnv. Hv. þm. var falin framsaga í fjhn., og að gera till., sem nefndin svo athugaði, en málið hefur aldrei komið fyrir í fjhn., og varð ég því ekki lítið hissa, þegar ég sá þetta umrædda þskj. Það er gott dæmi um, hvernig þessi vinnubrögð eru, að þm. flytur till. á þskj. 758 um að fella niður toll af kynbótadýrum. Um þetta atriði lá bréf hjá fjhn., ekki sent n. til þess að einn maður athugaði það, heldur öll nefndin, og tæki síðan afstöðu til málsins. Í samræmi við þetta frumhlaup eru margar till. Ef hv. þm. hefur mikinn áhuga á þessu máli, hefði verið heppilegra og eðlilegra að hafa um það samráð við nefndina heldur en flytja það einn, auk þess, hvað það hefði verið miklu sigurvænlegra. Ég er sammála þessum hv. þm. um sumar till. á þessu þskj., en ég óska, að fjhn. athugi málið áður en atkvgr. fer fram. Ég sá í Tímanum, að lýst hefur verið þessum till. þm. V.-Húnv. og gefið í skyn, að ef þær næðu fram, þá yrði um verulega lækkun á dýrtíðinni að ræða. Þetta á svo sem að sýna vilja Framsfl. En ef hv. þm. ætlast til, að þessar till. nái samþykki, hefði hann farið aðra leið. Það munu nú flestir sammála um, að æskilegt væri að losna við sem flesta tolla, þeir eru lagðir á af illri nauðsyn. Ég hef ekki gert mér nákvæma grein fyrir, hvaða áhrif á tekjur ríkissjóðs þessar till. hafa, ef þær næðu fram að ganga, en hitt minnir mig, að þessi hv. þm. hafi talið óvarlega áætlaðar tekjurnar af tollum á síðustu fjárlögum. - Það þarf að fá uppgefið hvað mikið hefur verið flutt inn af hverri vörutegund. - Það væri æskilegt, að hægt væri að létta tolli af timbri og gera dráttarvélar tollfrjálsar. Tollur á dráttarvélum er lágur, og því ætti þetta ekki að vera svo veigamikið, en sú till. er sanngjörn, því að dráttarvélar eru verkfæri, sem flutt eru inn af brýnni nauðsyn. Ég held ég hafi átt tal um það við hv. þm. V.-Húnv., að mér þætti sanngjarnt að lækka toll á húsum, hurðum og gluggum. En mér finnst nú, að fyrr megi lækka toll, þótt ekki verði farið svo langt sem hv. þm. leggur til. Það hefði verið hægara að fá samþ. till. um helmingslækkun, og hefði það munað miklu fyrir þá, sem flytja inn timbur í hús. Um glugga og hurðir leggur hv. þm. til, að verðtollur veriði 8%. Verðtoll á bólstruð húsgögn vill hann lækka úr 30% í 10%, ýmis búsáhöld úr 30% í 10%. Ég held, að ef gera á breytingar á tollskrá til stórkostlegrar lækkunar, verður að gera það áður en fjárlög eru samin eða um leið. Hv. þm. hefði því átt að koma með sínar till. í haust. Það eru einstöku till., sem ég vil ljá atkv. mitt, og aðrar, sem ég vil semja um. Það er því nauðsynlegt, að fjhn. haldi fund um málið, en sá háttur verði ekki hafður, að einn nefndarmanna komi fram með brtt. án þess að hafa sýnt þær meðnm. sínum. Ég vil svo vona, að hæstv. forseti verði við þeirri ósk minni að fresta málinu. Eftir að þskj. kom fram hef ég athugað málið og get því betur rætt við hv. þm. um málið í nefnd. Hér eru ýmis atriði, sem lækka mætti toll á, en mér finnst rétt að hafa samráð við hæstv. fjmrh. um það. Ég býst við, að hv. þm. V.-Húnv. svari því til, að nú sé komið að þinglokum og því naumur tími til að athuga málið í nefnd, og að form. fjhn. hafi verið meðmæltur þessari aðferð. Því er þá til að svara, að hann og form. n. skapa ekki meiri hluta í nefndinni. Ég geri ekki ráð fyrir því, að form. skorist undan því að halda fund um þetta mál. Það er annað mál, sem þarf að halda fund um, áhrif kjötverðs á vísitölu. Fundinn væri hægt að halda í dag eða á morgun. Jafnvel þótt þinginu yrði lokið fyrir páska, væri samt hægt að athuga málið í nefnd. Svo vona ég, að málinu verði frestað.



Ég skal ekki ræða þetta mál á þessu stigi. Ég vil taka það fram, að störf fjhn. trufluðust töluvert, er form. hennar, hv. þm. V.-Ísf., fór burtu og við tók hv. 4. þm. Reykv. Ég vil líka segja, að þótt þessi aðferð sé lagaleg, þá er þetta leiðinleg afgreiðsla og þyrfti málið að athugast betur í nefnd. Hins vegar verð ég að segja, að hv. þm. V.-Húnv. hafði orð á því við mig, að hann vildi fá aðstöðu til að koma málinu fram, ég tók undir það, að ekki væri hægt að meina honum að koma með till. í eigin nafni. - Frv. þetta er undirbúið af fjármálaráðuneytinu. Í greinargerð þess segir svo, með leyfi hæstv. forseta: „Frv. er flutt skv. tilmælum fjármálaráðuneytisins, og hafa nefndarmenn óbundið atkvæði um málið.“ Ég tel, að þessar breytingar, sem komið hafa fram frá fjármálaráðuneytinu, verði að taka til greina, en það er ekki ætlazt til, að tollskránni sé gerbreytt, heldur er hér aðeins verið að taka af agnúa. Ef gerbreyta ætti tollskránni, væri það geysimikið verk. Ég tel margar till. hv. þm. V.-Húnv. allþýðingarmiklar, en þær þurfa meiri athugunar við. Ég lít því svo á, að það beri að halda sig við og styðja frv. eins og það er samið af skrifstofustjóra fjármálaráðuneytisins og binda sig við óskir fjármálaráðherra. Ég skal minnast á brtt. á þskj. 617, frá hv. 2. þm. Eyf., um að 11. liður 1. gr. falli niður. Þá brtt. vildi ég samþ., en mun að öðru leyti halda mér við frv. Nú er komin fram till. frá hv. 2. þm. Rang. um að fresta málinu, en ég vildi þó láta það koma fram hér, að hv. þm. V.-Húnv. hafði átt tal við mig um þetta.



Það er fyrst út af því, sem hv. 3. þm. Reykv. var að tala um. Ég held, að þótt brtt. frá hv. 2. þm. Eyf. yrði samþ. Þá næðist ekki það, sem sá hv. þm. talaði um við 2. umr. Sú leiðrétting, sem hann vill fá, næst ekki nema með minni brtt. Hv. 2. þm. Rang. virtist vera óánægður. Hann sagði, að mér hefði verið falið málið til athugunar, eins og rétt er, og ég ætti að leggja það fyrir nefnd. Ég skýrði frá mínum athugunum á fundi í nefndinni, en þá var ekki hægt að halda fundinum áfram. Síðan hef ég vikið að því við form. nefndarinnar að halda fund um málið, en. það hefur atvikazt þannig, að fundur hefur ekki verið kallaður saman. Hins vegar var það svo, að í fyrradag var málið í deildinni, en þá var form. ekki viðstaddur, og óskaði ég eftir, að málið yrði tekið af dagskrá, og gerði forseti það. Ég vænti þess, að kallaður yrði saman fundur í n. þann dag. En er leið að kvöldi, sá ég, að nú yrði tæplega lengur frestað að koma fram með brtt. Áður en ég afhenti þær í skrifstofuna, átti ég tal við hv. 3. þm. Reykv., og sagði hann, að ég yrði að leggja fram brtt. frá mér sjálfum og hann hafði ekkert við það að athuga, auk þess átti ég um þetta tal við hv. 2. þm. Eyf. Ég tel, að ég hafi ekki farið öðruvísi að en eðlilegt var, því að ég vildi ekki tefja málið. Þá var hv. 2. þm. Rang. að tala um, að ég hafi átt sæti í fjvn. og hefði unnið að afgreiðslu fjárlaga og ég hefði verið sammála öðrum nm. um, að tolltekjurnar væru þannig áætlaðar, að ekki væri ráðlegt að ætla, að þær yrðu hærri. Það er rétt, að ég var með í tekjuáætluninni. En tolltekjurnar urðu 61 millj. krónur árið sem leið, en það var ekki upplýst þá, því að áætlaðar tolltekjur voru 41 millj. kr. Ég vil spyrja hv. 2. þm. Rang., hvenær hann búist við, að hægt verði að lækka tollana. Ég trúi því ekki, að það verði hægt nokkurn tíma, ef það verður ekki gert nú. Ég tel, að ríkisstjórnin gæti aflað tekna á annan hátt en að leggja nýja háa skatta á neyzluvörur, t. d. með því að heimta inn vangoldna skatta, sem greiðast eiga í ríkissjóð. Varðandi meðferð málsins er það að segja, að almennt er talið, að þingi fari brátt að ljúka, og því er undir hælinn lagt, hvort takast megi að afgr. málið. En ég tel þess fulla þörf, að það verði afgr. þegar á þessu þingi, og óhæfa að fresta því. En ég hygg, að ekki sé unnt að halda fund í fjhn., þar eð formaður hennar er nú ekki viðstaddur eða a. m. k. ekki hér inni í hv. d. Verið getur, að hann sé vant við látinn, er e. t. v. bundinn við einhver nauðsynleg störf. Þó sé ég enga ástæðu til að fresta málinu og get eigi fallizt á rök þau, er að því þykja hníga.