Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. Þetta frv., sem hér liggur fyrir á þskj. 22, felur í sér það eitt að breyta l. um útflutning hrossa á þá leið, að hann sé heimill yfir nóvembermánuð, en samkvæmt lögum frá síðasta þingi er takmarkið lok októbermánaðar. Á síðasta þingi var þetta mál til meðferðar og samþ. í þessari hv. d. á sömu leið og þetta frv. fer fram á, en breytt á síðustu stundu í Ed. þannig að stytta heimildina um þennan eina mánuð. Það er kunnugt mál, að á mörgum undanförnum árum hefur gengið mjög illa að koma hrossum í verð og eiginlega enginn markaður á löngu tímabili annar, en sláturmarkaður og þá helzt fyrir folaldakjöt. Hins vegar er það vitað, að það eru tugir þúsunda af stóði í landinu, sem nauðsynlegt er að koma í verð og það ber þess vegna að fagna hverjum þeim möguleika, sem skapast til þess, að hrossin geti orðið seld til útflutnings. Sá möguleiki, sem hér hefur verið um að ræða með sölu til Þýzkalands, er að vísu mjög takmarkaður, en ég verð að segja það, og það er skoðun landbn., að það fer illa á því, ef Alþ. er að gera takmarkanir á þeim möguleika. Landbn., þeir fjórir nm., sem mættir voru á fundi í gær, var sammála um að mæla með þessu frv. óbreyttu, en 5. nm., hv. 6. landsk. (GJóh), var ekki mættur í þinginu í gær og hafði fjarvistarleyfi. Eins og menn sjá, er þetta frv. miðað við það, að það þarf að samþykkjast í gegnum þingið fyrir mánaðarlok og vil ég því fyrir hönd landbn. fara fram á, að því verði sem mest flýtt og vildi mega vænta þess, að hv. Ed. færi ekki að setja fótinn fyrir þessa breytingu, eins og á síðasta þingi.



Herra forseti. Það er í sjálfu sér ekki neitt í sambandi við þetta frv. sérstaklega, sem gefur mér tilefni til að taka til máls. Í því felst aðeins að rýmka heimildina um þann tíma, sem leyfður er til hrossaútflutnings. En málið hefur áður verið á dagskrá hér, og mér dettur í hug, hvort ekki sé tímabært að hreyfa hér almennri athugasemd í sambandi við hrossaútflutninginn. Eins og málið horfir núna við, þá skilst mér, að það sé helzt að vænta markaðs í Þýzkalandi og þá vegna þess, að það sé í uppsiglingu, að menn vilji nota og eiga íslenzka hestinn til reiðmennsku. Af því tilefni langar mig til að spyrja, hvort það hafi þá ekki komið til umræðu fyrr eða síðar í landbúnaðarnefndum þingsins, hvort ekki sé orðið tímabært að setja almennar reglur um það, hvernig hrossaútflutningnum skuli hagað. Ef hér er verið að selja í bili á markað, sem er álitlegur og gæti kannske í framtíðinni orðið álitlegur, vitum við náttúrlega ekkert um, hvenær þessi markaður verður orðinn lokaður vegna þess, að þeir, sem kaupa hesta nú, verða búnir að koma sér upp hrossabúum úti, miðað við það, hvernig útflutningnum hefur verið hagað fram til þessa, þar sem bæði eru fluttar út merar og folöld og ung hross og óvanaðir hestar og ekkert því til fyrirstöðu, að menn, sem kynnu að hafa „interessu“ af því, kæmu hreinlega upp íslenzkum hrossabúum erlendis til þess að sitja að þessum reiðhestamarkaði, sem mér skilst, að nú sé fyrir hendi. Ég vildi aðeins varpa fram þessari aths., hvort þessi sjónarmið hafi ekki komið til athugunar nú eða áður innan landbúnaðarnefndanna og hvort það sé ekki orðið tímabært, að það mál sé sérstaklega tekið til athugunar, þótt ég viðurkenni, að það snerti ekki sérstaklega framgang þessa frv., sem hér um ræðir.



Út af þessari aths. frá hv. síðasta ræðumanni vil ég taka fram, að það hefur ekki verið rætt neitt sérstaklega í landbn., hvorki í fyrra né nú, hvernig hrossaútflutningnum verði hagað, en auðvitað leggjum við áherzlu á það, og það hefur líka verið gert, að það sé sem fullkomnastur útbúnaður á þeim skipum, sem hrossin flytja. Hins vegar lít ég svo á, að þessi sala, eins og önnur sala á landbúnaðarafurðum, heyri undir yfirráð framleiðsluráðs landbúnaðarins og beri að snúa sér til þess með það, sem sérstaklega þarf að athuga í því sambandi. Annars vitum við, að það er hrossaræktarráðunauturinn, Gunnar Bjarnason, sem hefur haft forustuna fyrst og fremst fyrir því, að þessi möguleiki til sölu í Þýzkalandi hefur opnazt, og því meira sem væri hægt að hugsa sér að selja af hrossum út úr landinu, því betra, því að nóg er til af þeim og því miður ekki líkur til þess, að það sé alltaf tryggt með fóður handa þeim, eins og vera þyrfti.



Herra forseti. Ég fékk nú litlar upplýsingar í sambandi við það mál, sem ég var að gera athugasemd um hér. Ég skal hvorki tefja framgang þessa máls né umr. meira nú. Ég tel, að eftir atvikum geti þetta frv. gengið fram. En ég held, að það sé orðið tímabært, þó að það hafi, eins og fram kom, ekkert verið rætt enn þá innan þingsins, að málið í heild sé tekið til nokkru nánari athugunar en verið hefur, einmitt með hliðsjón af því, sem ég vakti athygli á í minni fyrri ræðu áðan.