Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Þetta frv. var lagt fyrir þingið af ríkisstj. til staðfestingar á bráðabirgðal., sem hún setti 16. nóv. s. l., um breyt. á l. nr. 32 14. júní 1929, um loftferðir. Ástæðan fyrir því, að þessi bráðabirgðal. voru sett, var sú, að í þeim l. var ekki fullskýrt ákveðið um heimild til að taka eignarnámi lóðaréttindi og mannvirki vegna loftferða. Til þess að kveða skýrar á um þetta, þótti nauðsyn bera til, að slík bráðabirgðal. væru sett og enn fremur ákvæði um bætur vegna eignarnáms á landi til flugvallargerðar í Reykjavík. Frv. þetta hefur verið til meðferðar í Nd., og hefur hún gert þær breyt. á frv., að þar sem stóð í 1. frá 1929, að heimilt væri að taka lönd eignarnámi og einnig skerða eignarrétt manna á slíkum fasteignum í þessu skyni, þá tók d. burt ákvæðið um, að skerða mætti eignarréttmanna. Er það eina breyt., sem Nd. gerði á frv. En í frv. eins og það var lagt fyrir voru nánari fyrirmæli um framkvæmd slíkrar skerðingar. Þessi ákvæði eiga ekki heima í frv. eftir þá breyt., sem Nd. hefur gert á því, og leggur n. því til, að þau verði felld burt, þ. e. a. s. að 3. efnismálsgr. frv. falli niður. Sé ég svo ekki ástæðu til að hafa fleiri orð um þetta. N. leggur til, að frv. verði samþ. með þessari einu breyt.

Frsm. (Þorsteinn Þorsteinsson) : Frv. þetta um búreikningaskrifstofu ríkisins, sem nú er hér til 2. umr., var flutt af landbn. Nd., var samþ. óbreytt í Nd. og er nú hingað komið. Landbn. hefur orðið sammála um að mæla með, að frv. nái fram að ganga, en þó með nokkrum breyt., fyrst og fremst vegna þess, að eins og frv. barst hingað til d., var það ósamrýmanlegt eldri l., því að í 1. gr. 1. frá 1936, sem látið var óbreytt, var svo ákveðið, að Búnaðarfélag Íslands skyldi leggja skrifstofunni til nauðsynlegt starfsfé, en í 2. gr. samkv. frv. er svo skipað fyrir, að ríkissjóður skuli greiða þetta tillag. N. sá, að þessu varð að kippa í lag, og leggur því til, að 1. gr. frv. verði breytt þannig, að hún verði í samræmi við 1. gr. l., og fyrst koma varð með breytingar, töldum við einnig rétt að setja hámark á þá upphæð, sem greiða skal til þessarar skrifstofu, og leggjum til, að það verði 5 þús. kr. Ég verð að segja það frá mínu brjósti, að ekki sé neitt nauðsyn nú frekar en aðra tíma til að safna búreikningum, nema síður sé, því að þótt búreikningum sé safnað nú, þá er nú svo hagað um flesta hluti, að þeir búreikningar, sem gerðir væru á þessum tímum, væru ekki eins sterkur grundvöllur fyrir seinni tíma útreikning eins og ef þeir væru gerðir á venjulegum tímum, en samt sem áður töldum við, af því að allur kostnaður eykst nú mjög mikið, að rétt væri að hækka framlagið til þessarar skrifstofu upp í allt að 5 þús. kr., því að við gerðum ráð fyrir, að annaðhvort hætti skrifstofan að starfa eða hún eyði sem svarar þessu fé. Ég skal taka fram, að niður hefur fallið ein lína úr till. okkar, sem þar átti að sjálfsögðu að vera, sem sé: 4. gr. laganna orðist svo. - Við töldum óþarft að fara að leggja í þann kostnað að bera fram brtt. um það á sérstöku þskj., og ef enginn mælir því í gegn, þá megi skoða slíkt sem leiðréttingu. Þá berum við fram brtt. við 2. gr. Eins og frv. er nú, þá er gert ráð fyrir, að búreikningaskrifstofan hafi eftirlit með skólabúum og öðrum ríkisbúum, og eftir því virðist óhjákvæmilegt, að sá, sem stendur fyrir þessari skrifstofu, ferðist á milli búanna, og yrði hann þá að fá ferðakostnað, en það töldum við ekki rétt og vildum, að hann hefði aðeins með höndum endurskoðunareftirlit með reikningum búanna, sem væru sendir á skrifstofuna. Þetta vildum við, að kæmi skýrt fram, svo að ekki yrði neitt þref út af því, að ætlazt væri til, að greiddur væri ferðakostnaður til forstöðumanns skrifstofunnar.

Forsrh. (Hermann Jónasson) : Ég vildi, áður en gengið er frá frv. sem lögum, taka fram, að ég skil ákvæði þess svo, að þar sé aðeins átt við veðmálastarfsemi í sambandi við kappreiðar og á sjómannadaginn, er ekki t. d. við hvaða kappróður sem er, þann sem til íþrótta mætti teljast. Í öðrum lögum er íþróttamönnum leyft að hafa slíka veðmálastarfsemi í sambandi við íþróttakappleika almennt, og sá réttur verður ekki sterkur með þessu frv. Sjómenn eiga á hinn bóginn sanngirniskröfu á að fá að afla fjár á sjómannadaginn á þennan hátt í þeim tilgangi, sem frv. greinir.

Frsm. (Sigurjón Á. Ólafsson) : Allshn. mælir með frv. með þeirri brtt., sem er á þskj. 359, þar sem lagt er til að bæta inn orðunum : „er fari fram á sjómannadaginn“ - á eftir ákvæðinu um veðmálastarfsemi við kappróður sjómannadagsráðsins. Þessa brtt. virðist hæstv. forsrh. ekki hafa haft fyrir framan sig, er hann tók nú til máls, því að hún tekur af tvímælin um að festa þann skilning í frv., sem hann vildi láta festa. - Ég gerði nokkra grein fyrir því við 1. umr., hvað í frv. felst. Ég held þetta þurfi engum árekstrum að valda við íþróttalögin. Ég gat þess, að rætt hefði verið við stjórn hestamannafélagsins Fáks, og taldi hún, að um enga árekstra við starfsemi félagsins gæti verið að ræða. Ég vona, að hættulaust sé að samþ. frv. með brtt.

Forsrh. (Hermann Jónasson) : Það er þá staðfest, ef brtt. nær samþykki, að í frv. skuli leggja þann skilning, sem ég lýsti yfir, að ég teldi óhjákvæmilegt að leggja í það, - og miða við sjómannadaginn eða þann dag, sem til kappróðursins yrði tekinn, ef veðurástæður neyða til frestunar.



Það skal vera stutt. Ég kvaddi mér hljóðs fyrir nærfellt mánuði, 7. apríl, þegar málið var síðast á dagskrá, til að þakka mínum með nefndarmönnum fyrir góðar undirtektir og geta þess um leið, að þær brtt., sem n. hefur gert, hef ég fallizt á, og eru aðalbreytingarnar gerðar eftir fund með skólastjóra stýrimannaskólans og viðtöl við fleiri góða og gegna menn. Einstök atriði skal ég ekki tefja við, nema þörf gerist. Ég vil vænta þess, að hinn mikli dráttur, sem orðið hefur á málinu, verði ekki látinn hindra afgreiðslu þess.

Forseti (EÁrna) : Ég hef beðið með þetta mál eftir óskum hæstv. atvmrh., en þótt hann geti ekki enn verið við afgreiðslu þess, verður það nú borið undir atkvæði.

Frsm. (Ingvar Pálmason) : Eins og fyrirsögn frv. ber með sér, þá fer þetta frv. fram á, að ríkisstj. sé gefin heimild til að selja Siglufjarðarkaupstað kirkjujörðina Hvanneyri á Siglufirði. Allshn. hefur athugað þetta frv. og grg. þess, þar sem bent er á nauðsyn Siglufjarðarkaupstaðar á að fá eignarrétt á þessari jörð. Enn fremur hefur n. sent málið til umsagnar ríkisstj., og hefur hún ekkert við það að athuga, að þessi heimild sé gefin, og leggur n. því til, að frv. verði samþ. Hins vegar sér n. ekki ástæðu til að láta 2. gr. standa í frv., þar sem svo er fyrir mælt, að greiðsla kaupverðs skuli fara fram samkvæmt ákvæðum 13. gr. 1. mgr. l. nr. 50 frá 16. nóv. 1907, um sölu kirkjujarða, þar sem búið er að nema þessi l. úr gildi. N. lítur þannig á, að þar sem ríkisstj. að sjálfsögðu hefur óskertan ákvörðunarrétt um söluverð, þá sé einnig rétt, að hún ákveði söluskilmála. Ég skal taka fram, að með þessu er n. þó ekki að láta í ljós neina vanþóknun sína á því, að söluskilmálar verði á sama hátt og var í l. um sölu kirkjujarða, þvert á móti getur n. fyrir sitt leyti fallizt á það; en henni fannst óviðeigandi, að vitnað væri til l., sem numin hafa verið úr gildi, og í þessu tilfelli er það líka alveg ástæðulaust. Að öðru leyti hefur n. ekkert við frv. að athuga og leggur til, að það verði samþ.



Ég vil þakka n. fyrir afgreiðslu hennar á þessu máli. Ég skal taka fram f. h. okkar flm., að við höfum ekkert á móti því, að þessi brtt. n. verði samþ. Að vísu má líta svo á, að engin fjarstæða sé að segja, að fara skuli eftir reglum, sem gilt hafa, þó að þær séu úr gildi fallnar, því að þær eru þá endurnýjaðar að því er þetta sérstaka tilfelli snertir, og l. um sölu kirkjujarða voru ekki afnumin vegna þess, að reglurnar um greiðsluskilmálana þættu óheppilegar, heldur af því, að rétt þótti að hætta að selja kirkjujarðir án sérstakrar lagaheimildar. En það má vel vera, að þetta sé óþarft. Og ég hef ekkert á móti brtt.