Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. - Þegar þetta frv. var hér til umr. fyrr í dag, lágu fyrir tvær brtt. við það, í fyrsta lagi frá minni hl. hv. allshn. og í öðru lagi frá fjórum hv. þm. Þessar brtt. voru báðar felldar af stuðningsmönnum hæstv. ríkisstj., svo að frv. er nú við 3. umr. eins og það var í fyrstu lagt fyrir. 1. gr. frv. kveður svo á um, að reglulegt Alþ. 1945 skuli koma saman 1. dag októbermánaðar, hafi forseti Íslands eigi tiltekið annan samkomudag fyrr á árinu. Mér finnst ekki vera hægt að skilja þetta öðruvísi en þannig, að hæstv. ríkisstj. ætli sér ekki að kveðja hv. Alþ. saman til fundar fyrr en 1. október n.k., nema eitthvað óvænt komi fyrir, m.ö.o., að Alþ. verði ekki kvatt saman fyrr, nema eitthvað það komi fyrir, sem nú er ófyrirsjáanlegt, sem geri, að dómi hæstv. ríkisstj., nauðsynlegt að kveðja það saman fyrr. Ég get ekki skilið efni gr. öðruvísi en á þennan veg. Nú vil ég benda á í þessu sambandi, að fyrir hv. Ed. liggur frv. til l. um breyt. á l. um dýrtíðarráðstafanir, sem hefur legið alllengi fyrir Alþ., og eftir því, sem fram hefur komið frá hæstv. ríkisstj., mun mega gera ráð fyrir, að þetta frv. verði samþ. nú, áður en þ. lýkur. Þetta frv. er um bráðabirgðaákvæði, sem eiga að falla úr gildi 15. sept. n.k. eða hálfum mánuði fyrr en hæstv. ríkisstj. ætlar að kalla þ. saman til fundar. Nú er það ljóst, að ef engar sérstakar ráðstafanir verða gerðar í stað þessara bráðabirgðaákvæða, þegar þau falla úr gildi um miðjan sept. n.k., þá hlýtur það að hafa þær afleiðingar, að dýrtíðin eykst verulega, en hins vegar virðist svo, eftir þessu frv. um samkomudag reglulegs Alþ., sem hæstv. ríkisstj. ætli sér upp á eigin spýtur að ráða fram úr þessum dýrtíðarmálum,. án þess að hafa Alþ. þar með í ráðum. Það, að þetta bráðabirgðaákvæði fellur niður um miðjan sept. n.k., er fyrirsjáanlegt nú í dag og er því. ekki eitt af því óvænta, sem fyrir kynni að koma, sem gerði það að verkum, að hæstv. ríkisstj. teldi ástæðu til að kalla hv. Alþ. fyrr saman. Ég get því ekki dregið aðra ályktun af þessu en hæstv. ríkisstj. ætli sér að gera þær ráðstafanir, sem henni kunna að þykja nauðsynlegar í þessum dýrtíðarmálum upp á eigin spýtur, án þess að hafa á þ. starfandi til þess að afgreiða þau mál. Út af þessu vil ég leyfa mér að beina þeirri fyrirspurn til hæstv. ríkisstj., hvort hún hafi nú þegar tekið nokkrar ákvarðanir um það, hvernig hún muni snúast við þessu máli, þegar þar að kemur, eða hverjar ráðagerðir hún kunni að hafa á prjónunum um þessi mál. Þetta er síðasta umr. um þetta frv. hér í hv. d., og þess vegna vil ég leyfa mér að bera fram þessa spurningu fyrir hæstv. ríkisstj. og óska svars.



Herra forseti. - Ég geri ráð fyrir því, að hv. þm. V.-Húnv. geri sér sjálfum ljóst, að enda þótt það frv., sem hér liggur fyrir, hljóði eins og hann las það nú hér upp, þá segir ekkert í því um það, að ríkisstj. hugsi sér ekki að kalla saman þ. nema eitthvað alveg óvænt komi fyrir. Varðandi það, sem hv. þm. sagði, gætu málin m.a. legið þannig fyrir 1. eða 10. sept. n.k., að ríkisstj. teldi sig ekki þurfa af þeim ástæðum að kalla saman þ., og mun hún þá ekki verða bundin til að kalla þ. saman, en ef ríkisstj. álítur hins vegar af þessum eða öðrum ástæðum, sem hvorki hv. þm. né ég getum sagt um með neinni vissu, þörf á að kalla saman þ. fyrir hinn tiltekna dag, þá mun hún gera það. Í ræðu hv. þm. kom ekkert nýtt fram. Frsm. minni hl. allshn. tók fram þessi atriði fullglögglega hér í dag, svo að fyrirspurn hans er óþörf. Ég vil og í tilefni af öðrum ræðum, sem hér hafa verið fluttar í dag, endurtaka það, sem ég hef áður sagt, að ég legg enga áherzlu á að fara að karpa um þetta mál, en legg áherzlu á, að það nái fram að ganga. Að öðru leyti getur hver sagt sem honum þóknast. Skúli Guðmundsson: Út af ræðu hæstv. forsrh. finnst mér ástæða til þess að beina til hans þeirri fyrirspurn, hvort hæstv. ríkisstj. gerir ráð fyrir því að gera einhverjar ráðstafanir í dýrtíðarmálunum, þegar bráðabirgðaákvæðin falla úr gildi, án þess að kalla þ. saman til þeirra ákvarðana.

Forsrh: (Ólafur Thors): Ríkisstj. mun á þeim tíma gera það, sem hún hyggur farsælast í þessu máli sem öðrum.