Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga

[15:01] Herra forseti. Ég beini máli mínu til hæstv. menntmrh. Ég vil inna hæstv. ráðherra eftir því hvar undirbúningsvinna varðandi færslu grunnskólans yfir til sveitarfélaganna sé á vegi stödd. Nú er það svo að tíminn líður hratt í þessu sambandi og það virðist óhjákvæmilegt að það þurfi að skýrast á allra næstu vikum, svo ekki sé sagt dögum, hvort raunhæft sé að reikna með að af þessari færslu geti orðið við mörk næstu skólaára og á í hönd farandi fjárlagaári. Þar eru mörg mál sem varða tekjuleg samskipti ríkis og sveitarfélaga, réttindamál kennara og annað því um líkt, sem er gjörsamlega óhugsandi að verði látin hanga í lausu lofti. Ég vil því spyrja hæstv. menntmrh. í fyrsta lagi hvað líður störfum verkefnisstjórnarinnar sjálfrar og störfum þeirra þriggja undirnefnda sem eru þar að störfum og varðar réttindi kennara, tekjustofna og fagleg málefni. Mér er tjáð að óleyst vandamál og jafnvel ágreiningur séu enn uppi, í a.m.k. tveimur af þremur þessara nefnda. Í öðru lagi spyr ég um kjarasamning kennara og undirbúning að þeim málum því að það virðist ljóst að ganga verði frá nýjum kjarasamningi við kennara á fyrstu mánuðum næsta árs ef ráðning þeirra til nýs vinnuveitenda á að geta farið eðlilega fram á vordögum. Í síðasta lagi spyr ég hæstv. menntmrh. hvort það komi til greina að hans mati að þessi færsla fari fram á næsta ári ef ekki verður komin niðurstaða í öll þessi atriði fyrir áramót, þ.e. áður en gengið verður frá fjárlögum næsta árs á Alþingi í desember.

[15:04] Herra forseti. Hér er um miklu viðameira mál að ræða en svo að unnt sé að svara öllum þessum spurningum sem lagðar voru fyrir mig á þeim skamma tíma sem við höfum hér til stefnu. Það er ljóst að markvisst hefur verið unnið að málinu frá því að lögin voru samþykkt á Alþingi 25. febr. með þeim fyrirvörum sem voru sett í þau og í samræmi við ákvæði laganna hefur verið unnið að framgangi málsins. Verkefnisstjórnin hefur unnið að málinu á undanförnum vikum og mánuðum og þrír hópar, eins og kom fram í máli hv. fyrirspyrjanda. Þessir hópar og verkefnisstjórnin hafa unnið starf sitt mjög skipulega. Ég held að þau atriði séu að skýrast sem þarf að taka ákvarðanir um til þess að þau skilyrði sem Alþingi setti fyrir endanlegri gildistöku laganna og yfirflutningnum til sveitarfélaganna frá og með 1. ágúst nk., komi fram og málið verði í þeim búningi sem Alþingi ákvað að skyldi vera. Að sjálfsögðu eru menn ekki sammála um allt eins og gengur en viðræðurnar standa yfir, allir aðilar málsins eru í þessum nefndum og eru í verkefnisstjórninni og koma að málinu og síðan þarf að lokum að taka ákvarðanir um einstök úrlausnarefni þegar þau hafa skýrst betur en nú er. Varðandi það hvort til þess komi að flytja skólana til sveitarfélaganna 1. ágúst 1996 þá hef ég ekki orðið var við neitt sjálfur sem eigi að hindra það. Þvert á móti finnst mér hugur manna standa til þess og allar viðræður og allt starfið miðar að því að þetta verði gert. En uppfylla þarf þau skilyrði sem Alþingi setti og að því er unnið og ég á von á að það muni takast í tæka tíð.

[15:06] Herra forseti. Ég þakka hæstv. ráðherra fyrir svörin svo langt sem þau ná. Ég varð satt best að segja ekki miklu nær um hver hin eiginlega staða málsins er. Ég spurði hæstv. ráðherra um það í lokin hvort hann gæti staðfest það hér að sá tími sem til stefnu væri væru þær vikur sem eftir lifa þessa árs og það kæmi ekki til greina að láta þetta mál vera enn í óvissu þegar gengið verður endanlega frá fjárlögum í desember. Það held ég að sé mikilvægur vendipunktur í málinu og mér hefði þótt betra ef hæstv. ráðherra hefði getað staðfest að þetta mikilvæga mál yrði ekki látið standa í óvissu um komandi áramót. Það er ekki bara einhver formskylda til að uppfylla fyrirvara í lögum sem Alþingi setti inn sl. vor. Ég held að öllum sé ljóst að það er mikilvægt málaflokksins vegna til þess að þetta geti gengið vel og að ekki verði um þetta nein óvissa. Ég held að það sé nauðsynlegt að menn átti sig á því hvaða tími er til stefnu og menn geri þá úrslitatilraun til að ljúka vinnunni núna á næstu vikum þannig að hlutirnir liggi fyrir í desember áður en fjárlög verða afgreidd eða taki ella ákvörðun þá um að fresta málinu a.m.k. um eitt ár.

[15:08] Herra forseti. Ef hv. þm. kynnir sér fjárlagafrv. og hvernig staðið er að fjárveitingum til grunnskólanna samkvæmt því ætti hann að átta sig á því að enginn vafi er um fjárveitingar til grunnskólans án tillits til þess hvort flutningurinn verður því þannig var staðið að öllum ákvörðunum vegna grunnskólans við gerð fjárlaganna að ekki er um neinar skerðingar að ræða og dæmið liggur mjög skýrt fyrir og er einstaklega skýrt í fjárlagafrv. Það ætti því ekki að valda neinum vandræðum að afgreiða fjárlögin fyrir áramót hvað sem líður öðrum ákvörðunum. En ég á von á því að þær verði unnt að taka á næstu vikum eins og hv. þm. orðaði það og sé enga ástæðu til að örvænta um að þetta takist ekki sem við ákváðum á þingi að skyldi gerast 1. ágúst 1996.

[15:09] Herra forseti. Ég beini máli mínu til hæstv. dómsmrh. Fram hefur komið hjá lögfræðingi samtaka iðnaðarins að bústjórar telji litla þýðingu hafa að kæra meint brot í rekstri fyrirtækja til Rannsóknarlögreglu ríkisins því vegna fjárskorts sé Rannsóknarlögreglunni ekki kleift að ráða til sín nógu margt hæft starfsfólk og geti því ekki gegnt lögbundnu hlutverki sínu. Ætlar hæstv. ráðherra að beita sér fyrir því að úr því verði bætt?

[15:10] Herra forseti. Eins og hv. þm. vita var ákveðið fyrir einu og hálfu ári að auka við fjárveitingar til Rannsóknarlögreglu til þess að gera henni frekar kleift að fást sérstaklega við efnahagsbrot. Auðvitað má ávallt um það deila hvort nægjanlegir fjármunir fari til þessa mikilvæga málaflokks að halda hér uppi virkri rannsóknarlöggæslu en ég tel að það hafi verið ágætlega vel staðið að framkvæmd þeirra mála að undanförnu og eins og fjárveitingar hafa verið eru þær auðvitað eins og allar fjárveitingar til opinberra verkefna sniðnar eftir þeim þrönga stakk sem við þurfum að búa við. En í meginatriðum hefur Rannsóknarlögreglan kappkostað við þær aðstæður að sinna verkefnum sínum af kostgæfni.

[15:11] Herra forseti. Ég þakka hæstv. dómsmrh. fyrir svör hans. En það hefur komið í ljós eins og ég sagði að nú á dögum telja menn ekki þýða að beina málum til Rannsóknarlögreglu ríkisins vegna þess að hún getur ekki sinnt þeim. Það hefur þýtt að upp koma hin og þessi gjaldþrotamál sem bæri að rannsaka en er ekki gert. Þó þetta mál sé í skoðun þá er það ekki nóg því öruggt er að allir þeir fjármunir sem til Rannsóknarlögreglunnar yrðu lagðir mundu skila sér aftur til ríkisins.

[15:12] Herra forseti. Ég ítreka að allir sem telja sig vera með þau mál í höndum sem ástæða er til að skjóta til Rannsóknarlögreglu geta gert það og eiga að gera það.

[15:13] Herra forseti. Ég beini fyrirspurn minni til hæstv. iðnrh. Í ofviðrinu sem gekk yfir landið fyrir tæpum hálfum mánuði varð gífurlegt tjón á raflínum sem metið er á um 400 millj. Undirritaður ásamt þingmönnum úr öllum flokkum, sem voru á 118. þingi, fluttu tillögu um sérstakt átak til að leggja dreifilínur í jörð. Ég held að m.a. vegna þessarar tillögu hafi verið gerður samningur um að Rarik skyldi verja 100 millj. til aðgerða í þessa veru og inn voru felldar kröfur um arðgreiðslur af hálfu ríkisins til Rariks. Við féllumst á að frekari afgreiðsla tillögunnar væri óþörf að svo komnu máli. En mér sýnist að málum geti verið komið þannig að það sé ástæða til að hreyfa þessu að nýju. Því ber ég fram eftirfarandi spurningar til hæstv. ráðherra: 1. Hversu mikið tjón hefur orðið af völdum veðurs á raflínum eða dreifilínum á landinu sl. þrjú ár? 2. Hversu miklum fjármunum hefur verið varið til að koma dreifilínum í jörð á verstu veðurfarssvæðunum? 3. Hyggst ráðherra beita sér fyrir sérstöku átaki til viðbótar þessum árlegu 100 millj. kr. til bóta á dreifikerfinu?

[15:14] Herra forseti. Það er rétt hjá hv. þm. að það er áætlað af hálfu Rafmagnsveitna ríkisins að tjón í ofviðrinu nú um daginn hafi verið í kringum 400 millj. kr., 120--130 millj. kr. hjá Orkubúi Vestfjarða og mismunurinn á því og 400 millj. kr. sem er rúnnuð tala er þá það tjón sem Rafmagnsveitur ríkisins urðu fyrir. Hv. þm. kemur mér dálítið í opna skjöldu með því að spyrja um tjón þrjú ár aftur í tímann. Ég verð að viðurkenna að þær tölur hef ég ekki nákvæmlega fyrir framan mig í óundirbúinni fyrirspurn. Hins vegar er það rétt hjá hv. þm. að á undanförnum árum hafa menn gert átak í því að koma þessum strengjum, sem uppi hafa verið, í jarðstreng, einfaldlega til þess að koma í veg fyrir þessi tjón. Áætlað að kostnaður við að setja þetta í jörð á þeim svæðum þar sem hægt er að leggja með svona sæmilega búnum tækjum, jarðýtu og plóg og öðru slíku, sé álíka mikill kostnaður og við að byggja upp línurnar aftur. Það er því átak í gangi í þessum efnum og þetta verður sérstaklega skoðað nú. Hins vegar er það svo að á mörgum stöðum er alls ekki hægt að koma streng í jörðu. Hvort þetta átak hafi allt saman byrjað út af þeirri þáltill. sem hér var flutt fyrir nokkrum árum síðan þori ég ekki að leggja mat á og vil ekki leggja mat á. Hins vegar er tillagan hjá hv. þm. ágæt. Hún var hins vegar ekki samþykkt á þinginu, lá þar fyrir í iðnn. Það er verið að skoða málið, hv. þm.

[15:15] Herra forseti. Það var spurt um hvort það væru undirbúnar fyrirspurnir sem væru á dagskrá. Ég gerði mér það erindi að eiga orðastað við hæstv. ráðherra út af þessum málum vegna þess að mér er heldur verr við að fá menn mikið upp á móti mér út af óundirbúnum fyrirspurnum eins og raun hefur orðið á. En það er alls ekki í þessu tilviki. Ég vil þakka hæstv. ráðherra ágæt svör svo langt sem þau náðu, en ég held að það væri rétt að menn athuguðu mjög vel samræmið á milli aðgerða og þeirra tjóna sem orðið hafa. Mér er kunnugt um að þau eru gífurleg og þeir fjármunir, hæstv. forseti, sem settir eru í þetta til úrbóta eru innan við 25% af þeim tjónum sem orðið hafa.

[15:17] Hæstv. forseti. Á fundi félmn. í morgun kom fram hjá fulltrúa Alþýðusambands Íslands að heyrst hefði að draga ætti úr og jafnvel hætta þeirri starfsmenntun sem nú er veitt í Fjölbrautaskólanum í Breiðholti, þ.e. þegar Borgarholtsskólinn nýi tekur til starfa. Í umræðum sem áttu sér stað fyrir nokkrum dögum um framhaldsskólafrv. kom fram að þingmenn og reyndar skólamenn eru þeirrar skoðunar að mjög mikil þörf sé á því að auka starfsmenntun í landinu. Því vil ég spyrja hæstv. menntmrh.: Er eitthvað hæft í þeirri fullyrðingu að það eigi að draga úr starfsmenntun í Fjölbrautaskólanum í Breiðholti?

[15:17] Herra forseti. Óhjákvæmilegt er þegar Borgarholtsskólinn tekur til starfa að breyting verði á verkaskiptingu framhaldsskólanna í Reykjavík. Það var einmitt það plagg sem var lagt fram á hinu háa Alþingi á fimmtudaginn var þar sem kynntar voru hugmyndir sem uppi eru um verkaskiptingu framhaldsskólanna. Eins og menn sjá ef þeir kynna sér það, þá eru þar vangaveltur um hlutverk Fjölbrautaskólans í Breiðholti og fleiri skóla. En ég sé ekki að unnt sé að túlka þær hugmyndir á þann veg að starfsmenntun verði hætt í Fjölbrautaskólanum í Breiðholti. En þetta er mál sem er til skoðunar í heild eins og liggur fyrir í þessu plaggi. Það er nú til umræðu í skólunum og verður til umræðu í menntmrn. og ákvarðanir verða teknar um þessi mál í ljósi þessara umræðna og þeirra tillagna sem fram koma. Öll gögn málsins hafa verið lögð fram á hinu háa Alþingi og menn geta kynnt sér þau, en ákvarðanir hafa ekki verið teknar. Framhaldsskólafrv. liggur fyrir og þar er lögð áhersla á að auka starsfmenntun. Ég tek því undir það með hv. þm. að það væri einkennilegt að leggja aukna áherslu á starfsmenntun ef síðan yrði dregið úr henni. En verkaskiptingin á milli skólanna er annað atriði sem menn verða að velta fyrir sér og taka afstöðu til í ljósi breyttra aðstæðna og heimildir um það hafa einnig verið kynntar hv. þingmönnum.

[15:19] Hæstv. forseti. Ég þakka hæstv. menntmrh. fyrir þessi svör. Ég þóttist vita að það hlyti eitthvað að hafa farið á milli mála í þessum upplýsingum og ég fagna því ef það er ekki ætlunin að skera niður starfsnám. Eins og ég nefndi hér áður þarf einmitt að auka það. Hins vegar er það að sjálfsögðu rétt stefna að það sé einhver verkaskipting á milli skólanna. Ég fletti upp í þessu plaggi sem lagt var fram sl. fimmtudag og hér kemur einmitt fram að Fjölbrautaskólanum í Breiðholti sé m.a. ætlað að sérhæfa sig á sviði lista, einkum myndlistar. Þetta mál mun væntanlega skýrast þegar við höldum áfram vinnu við framhaldsskólafrv. en ég ítreka að það er mjög mikil þörf á því að auka starfsmenntun í landinu.

[15:20] Hæstv. forseti. Samkvæmt lögum sem samþykkt voru á Alþingi í febrúar er gert ráð fyrir að samræmd neyðarsímsvörun á landsvísu verði komið á fyrir áramót. Í yfirlýsingum fyrir alþingiskosningar sögðu forsvarsmenn stjórnarflokkanna að ekki stæði til að einkavæða þessa þjónustu. Hins vegar kæmi til álita að gera samstarfssamning þeirra aðila sem að neyðarþjónustu koma. Í framhaldi af þessu vil ég spyrja hæstv. dómsmrh. hvort rétt sé að lögreglan í Reykjavík standi fyrir utan þessa þjónustu, en komi til með að verða viðtakandi símtala sem fyrirtæki í höndum einkaaðila á borð við Securitas, Vara og Sívaka vísi áfram frá sérstakri stjórnstöð. Einnig vil ég spyrja hvort það sé rétt að Slökkviliðið í Reykjavík sé að leggja niður sína svörunarþjónustu vegna þessarar einkavæðingar. Og hvað með landsbyggðina að þessu leyti? Verða sömu milligönguaðilar fyrir hana?

[15:21] Herra forseti. Samræmd neyðarsímsvörun er tekin upp frá og með næstu áramótum á grundvelli sérstakrar löggjafar sem samþykkt var á Alþingi sem m.a. fól það í sér að unnt yrði að stofna til fyrirtækis um þetta verkefni þar sem kæmu að ýmsir þeir aðilar sem hafa slíka starfsemi með höndum. Þar eru aðilar eins og Slökkviliðið í Reykjavík, Slysavarnafélag Íslands, Póstur og sími og þar koma öryggisfyrirtæki að. Þetta er allt gert á grundvelli þeirrar löggjafar sem um þetta var samþykkt og miðaði að því að koma á slíkri starfsemi fyrir tilskilinn tíma með sem minnstum tilkostnaði fyrir ríkissjóð. Lögreglan taldi ekki rétt af sinni hálfu að flytja stjórnstöð sína inn í þetta nýja fyrirtæki, en fær að sjálfsögðu skilaboð í gegnum neyðarnúmerið og sömuleiðis viðbragðsaðilar annars staðar á landinu. Óhætt er að fullyrða að þetta mun verða til mikils hagræðis og aukins öryggis, ekki síst úti á landsbyggðinni þar sem víða hefur verið erfitt að samræma neyðarsímanúmer og koma á markvissu skipuagi með sólarhringsvöktum. Það er alveg óhætt að fullyrða að með upptöku þessa neyðarnúmers, þá verður þessi þjónusta bætt mjög verulega.

[15:23] Hæstv. forseti. Ég vil þakka hæstv. dómsmrh. fyrir hans svör. Hér hefur komið fram að lögreglan muni, alla vega að hluta til, standa fyrir utan þetta kerfi. Það kom ekki fram í svari hæstv. ráðherra hvort það sé rétt að Slökkviliðið í Reykjavík sé að leggja niður sína svörunarþjónustu. Að mínu mati er hér um mikið alvörumál að ræða. Ég vil að það komi skýrt fram að ég tel það vera sjálfsagt framfaramál að samræma neyðarþjónustuna í landinu og þá með þeim hætti að einkafyrirtæki og félagasamtök komi þar að. Það er hins vegar grundvallaratriði að forsjá með slíkri þjónustu sé í höndum lögreglu og slökkviliðs, aðila sem búa yfir sérþekkingu og reynslu og lúta almannastjórn. Það hefur enginn amast við því að einkafyrirtæki bjóði upp á öryggisþjónustu, en forræði yfir neyðarþjónustu landsmanna á ekki að setja í hendur einkaaðila hversu góðir og gildir sem þeir kunna að vera og hvort sem þeir heita Slysavarnafélag Íslands, Vari, Sívaki eða Securitas. En hér hefur það verið upplýst að samkvæmt fyrirætlunum ríkisstjórnarinnar verði þessir aðilar milligönguaðilar fyrir lögreglu og slökkvilið í landinu. Mér finnst þetta alvarlegt mál. Ég mun leggja fram fyrirspurn og óska eftir skriflegum svörum frá dómsmrn. og taka þetta mál upp að nýju í kjölfarið hér á Alþingi.

[15:25] Herra forseti. Það er á grundvelli sérstakra laga sem Alþingi samþykkti að stofnað yrði sérstakt fyrirtæki til þess að starfrækja samræmda neyðarsímsvörun. Að því fyrirtæki koma ýmsir aðilar. Það er opið fyrir nýja aðila og það hefur verið vandað mjög til alls undirbúnings og samningagerðar um þessi efni, enda hefur hún tekið þó nokkurn tíma. Þannig að ég tel að þarna hafi verið mjög vandlega að verki staðið og fyllilega í samræmi við þau lög sem Alþingi setti. Þar er til hins ýtrasta gætt allra sjófnarmiða varðandi þá öryggisstarfsemi sem þarna fer fram. Lögreglan taldi hins vegar eðlilegt að halda áfram rekstri sinnar stjórnstöðvar vegna þess að þar koma inn fjölmörg önnur símtöl og upplýsingar en í gegnum neyðarnúmerið sjálft. En að sjálfsögðu fær hún upplýsingar eins og allir aðrir viðbragðsaðilar í gegnum neyðarsímanúmerið.

[15:27] Herra forseti. Ég beini fyrirspurn til hæstv. menntmrh. í framhaldi af skriflegu svari hans við fyrirspurn minni um hvernig opinbert fé eins og styrkir úr Menningarsjóði útvarpsstöðva hefur skilað sér í dagskrárefni. Í skriflega svarinu kemur fram að hjá sjóðnum hafi ekki verið haldin heilstæð skráð um stöðu einstakra verkefna sem styrkt hafa verið. Mér telst til að af því opinbera fé sem ætlað var samkvæmt lögum að færi í menningarlega dagskrárgerð séu yfir 90 millj., að ótöldu því fé sem er í verkefnum í vinnslu og í úthlutun frá því í ár, sem ekki hefur verið gerð grein fyrir hvort eða hvernig hafi skilað sér í dagskrá ljósvakamiðlanna. Hvað hyggst hæstv. menntmrh. gera til að fylgjast betur með því að opinbert fé skili sér í þau verkefni sem þeim er ætlað samkvæmt lögum, í þessu tilviki styrkveitingar úr Menningarsjóði útvarpsstöðva? Mun hann leggja vinnu í að kanna afdrif þessara a.m.k. 90 millj. sem ekki fengust upplýsingar um í skriflega svarinu við fsp. minni?

[15:28] Herra forseti. Að sjálfsögðu á að gera grein fyrir því hvernig farið er með opinbert fé. Einnig verða þeir sem fá styrki úr sjóðum að vera til þess búnir að gera grein fyrir því. En eins og reglum er háttað um svör við fyrirspurnum á hinu háa Alþingi er settur þar ákveðinn tímafrestur. Innan þess tímafrests gafst ekki tóm til að svara fyrirspurnum með öðrum hætti en hér liggur fyrir. Ég hef lesið í viðtölum við þá menn sem bera ábyrgð á þessum málum að þeir eru reiðubúnir til þess að afla frekari upplýsinga um þetta og þá er sjálfsagt að þær komi fram. En svarið er veitt samkvæmt bestu vitund miðað við þær reglur sem um slík svör gilda og þann tímaramma sem settur er. Ég er sammála hv. þm. um að auðvitað á að gera grein fyrir því hvernig farið er með opinbert fé, jafnt styrkveitingar og annað, og í þessu efni erum við þingmennirnir einnig sammála um það að Menningarsjóði verður að breyta frá því sem hann er í núverandi mynd. Hv. þm. vill leggja hann niður, en ég hef ekki gengið lengra en að lýsa því yfir að honum skuli breytt og þá þarf einnig að huga að þeim reglum sem um þetta gilda og skýrslugjöf styrkþega til stjórnar sjóðsins um það hvernig fénu er varið.

[15:29] Herra forseti. Ég þakka hæstv. menntmrh. fyrir hans svör. Ég geri mér fulla grein fyrir því að tímafrestur er skammur til að afla svo viðamikilla upplýsinga sem spurt var um, en þar sem þetta eru mjög háar upphæðir, yfir 90 millj. kr. sem ekki er gerð grein fyrir, þá tel ég og tek undir með hæstv. ráðherra að það er full ástæða til þess að það verði gerð grein fyrir því hvernig þessum peningum hefur verið varið. Ég tek einnig undir að það þurfi að breyta formi á styrkveitingum til dagskrárgerðar. Ég haf lagt til að Menningarsjóður útvarpsstöðva verði lagður niður, en það er ekki þar með sagt að það komi ekki eitthvað annað í hans stað. Ég þakka hæstv. menntmrh. fyrir og vonast til að fá upplýsingar um hvað hefur orðið af þessum fjármunum fyrr en síðar.

[15:30] Enn er þremur fyrirspurnum ósvarað sem óskað hefur verið eftir að koma á framfæri en tíminn sem er til umráða styttist. Ef hv. þm. og hæstv. ráðherra nota sér ekki sinn ýtrasta rétt má kannski koma þeim að.

[15:31] Herra forseti. Nú er það svo að árið 1994 voru samþykkt í sölum Alþingis lög um húsaleigubætur. Samkvæmt 1. gr. laganna er meginmarkmið þeirra að jafna aðstöðumun á húsnæðismarkaði á milli þeirra sem leigja húsnæði annars vegar og hins vegar þeirra sem eiga húsnæði eða eins og segir í 1. gr. laganna að lækka húsnæðiskostnað tekjulágra leigjenda og draga úr aðstöðumun á húsnæðismarkaðnum. Nú skilst mér að við úthlutun lána úr Lánasjóði ísl. námsmanna sé það svo að húsaleigubætur komi til frádráttar námsláni en vaxtabætur ekki og mér sýnist það vera í andstöðu við meginmarkmið laganna um húsaleigubætur. Ég vil því spyrja hæstv. menntmrh. hvort hann telji þessa framkvæmd vera í samræmi við markmið laganna um húsaleigubætur og ef svo er hvort hann hyggist þá beita sér fyrir því að framkvæmdin við úthlutun úr lánasjóðnum sé í samræmi við það meginmarkmið.

[15:32] Herra forseti. Því miður hef ég ekki tök á því að svara neinu til um markmið laganna um húsaleigubætur. Ég hef ekki þá þekkingu að ég geti svarað hvernig staðið er að framkvæmd laganna um húsaleigubætur. Hins vegar varðandi framkvæmd laganna um Lánasjóð ísl. námsmanna sem eru á mínu verksviði vona ég að þær úthlutunarreglur sem þar hafa verið settar séu í samræmi við lögin og ég heyrði í sjálfu sér ekki að hv. þm. væri að gera athugasemdir við það en um framkvæmd húsaleigubótalaganna verð ég að vísa til hæstv. félmrh.

[15:32] Herra forseti. Ég þakka svör ráðherrans þó að það hafi kannski litlu verið svarað. Ég er að reyna að koma því á framfæri að það hlýtur að vera svo að stjórn Lánasjóðs ísl. námsmanna þurfi að fara að landslögum og þar sem þetta er meginmarkmið laga um húsaleigubætur skyldi maður ætla að þetta meginmarkmið væri haft í huga við framkvæmd laganna um Lánasjóð ísl. námsmanna. Annars hefði verið tækifæri til að gera fyrirvara um það í lögunum um húsaleigubætur að þau ættu að gilda um alla landsmenn nema námsmenn sem mér sýnist að hljóti að verða niðurstaðan af þessu svari ráðherrans.

[15:34] Herra forseti. Ég beini máli mínu til hæstv. félmrh. Fram hefur komið í opinberri umræðu að undanförnu að nokkrar sveitarstjórnir hafa hlutast til um að byggðar hafi verið óeðlilega margar og dýrar íbúðir í viðkomandi sveitarfélagi með fjármagni úr húsnæðiskerfinu að því er virðist einkum til að halda uppi atvinnu án tillits til raunverulegra þarfa. Meðal annars hefur komið fram í dagblaðagreinum eftir húsnæðisnefndar- og sveitarstjórnarmenn að slík vinnubrögð séu viðhöfð. Ég spyr því: Ætlar hæstv. félmrh. að hlutast til um að kannað verði hvort fullyrðingar um misnotkun í húsnæðiskerfinu eigi við rök að styðjast?

[15:34] Herra forseti. Ég hef ekki hugsað mér að gera einhverja lögreglurannsókn á því hvernig þessar félagslegu íbúðir hafa verið reistar. Hitt er aftur augljóst mál að það eru vandamál í mörgum sveitarfélögum og félagslega íbúðakerfið þarfnast endurskoðunar. Það hafa ekki orðið þau úrræði fyrir fátækt fólk eða tekjulágt fólk sem því var ætlað að verða í upphafi. Í mörgum tilvikum hafa íbúðirnar orðið of dýrar. Kaupskylda sveitarfélaganna gerir það að verkum að þeim er skilað til sveitarfélaganna en sveitarfélögin verða að leysa þær til sín, sitja uppi með þær og þær standa í mörgum tilfellum auðar. Svarað var fyrirspurn um auðar íbúðir í skriflegu svari sem liggur á borðum hv. þm. Ég hef í samstarfi við Samband ísl. sveitarfélaga sett nefnd á fót til þess að leita lausna á þessum vanda í félagslega húsnæðiskerfinu. Sú nefnd er að störfum. Hún er ekki búin að skila mér áliti en ég hef fullan hug á að vinna að því á næstunni að reyna að kippa þessu í lag í góðu samstarfi við Samband ísl. sveitarfélaga. Mér sýnist sjálfum fljótt á litið að e.t.v. sé eina leiðin til þess að koma þessum auðum íbúðum í gagnið að færa þær niður í verði með einhverjum hætti þannig að þær verði annaðhvort seljanlegar á almennum markaði eða þá að sveitarfélögin geti rekið þær sem leiguíbúðir á viðráðanlegum kjörum fyrir leigjendurna og sveitarfélagið. Ég vil láta þess getið að ég held að eitt af því sem vantar í húsnæðiskerfi okkar og þurfi að ráða bót á séu öruggari, traustari og rýmri leigumarkaðir.

[15:37] Herra forseti. Ég þakka hæstv. félmrh. svör hans. Mér sýnist hann hafa fullan skilning á hvernig annars ágætt húsnæðiskerfi hefur verið misnotað, hvernig íbúðir hafa verið byggðar miðað við þarfir verktaka en ekki fólksins sem á að búa í þeim. Það er alvörumál því það erum við landsmenn allir sem komum til með að borga brúsann.

[15:37] Herra forseti. Ég tek fram að það er ekki eingöngu verktökum að kenna hve íbúðirnar hafa orðið dýrar. Þær kröfur sem settar voru upphaflega um gerð og frágang íbúðanna voru að mínu mati óskynsamlega strangar. Það er ekkert vit í því að ætla að fara fram á það við verktakana að þeir gróðursetji tré á lóðinni o.s.frv.