Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. Ég ætla nú ekki að ræða svo mjög um þetta mál. Það er vitað mál, að hér er kjötskortur, og því er þannig háttað með okkur Íslendinga, að ef það vantar einhverja vöru stuttan tíma, þá má það með engu móti ske, að hennar sé ekki aflað. Með aðrar þjóðir er því svo hátað, að þær flytja út þær vörur, sem eru eftirsóttar í þeirra eigin landi, og skortur á þeim hjá þeim sjálfum. Það má víst til sanns vegar færa, að þar sem ekki er meira um matföng heldur en á Íslandi, þá sé erfitt að koma því svo fyrir, að hér vanti kjöt, og þá sérstaklega þann tíma, sem ferðamenn eru mikið í landinu, þó að móttaka þeirra sé ekki stór atvinnugrein. Þetta mál er nú þannig undirbúið, að ég sé, að framleiðsluráð landbúnaðarins hefur mælt með því, að kjöt verði flutt inn, og það er mælt með því af yfirdýralækni og aðaldýralækninum að Keldum, og sennilega þá af rannsóknastöðinni á Keldum. En hér í þessum umr. hefur verið skýrt frá því, að þetta kjöt mundi verða flutt inn frá landshluta, þar sem ekki sé nein sýkingarhætta, og það hefur verið sagt frá því af hæstv. landbrh., að kjöt mundi verða flutt inn frá Danmörku. Ég er nú ekki svo kunnugur erlendis, hvorki í Danmörku né annars staðar, að því er snertir húsdýrasjúkdóma, að ég viti, hvernig þar er ástatt. Ég veit að vísu, að þar hefur verið gin- og klaufaveiki, en sennilega svo háttað, fyrst læknarnir mæla með því, að kjötið verði flutt inn þaðan, að þess sjúkdóms hafi ekki gætt þar um lengri tíma eða síðasta ár. Ég vil þó segja það, að ég vildi, að það væri tekið til athugunar, fyrst þessi heimild verður gefin, sem er líklegt eða fyrirsjáanlegt að verður, hvort ekki sé hægt að flytja kjötið inn frá löndum, þar sem þessa sjúkdóms, gin- eða klaufaveikinnar, hefur aldrei gætt eða annarra sjúkdóma, sem eru mjög hættulegir alidýrasjúkdómar, en þau lönd hygg ég að séu til. Og ég vil mjög eindregið beina þeim tilmælum til ríkisstj. og þeirra, sem með þessi mál fara af hennar hálfu, að þetta atriði sé tekið til gaumgæfilegrar athugunar. Það er ekki hægt að neita því, að þetta mál, sem hér liggur fyrir, vekur hjá mér einkennilegar endurminningar frá störfum í þessu þingi. Ég bar einu sinni fram frv. um það, að flutt væri hér inn til kynbóta holdakyn, sem margir álíta að væri til bóta fyrir kjötframleiðsluna í landinu. Það eru margir og það meira að segja þeir, sem hafa reynt framleiðslu á kjöti á þennan hátt, að ala hér holdakyn, þeirrar skoðunar, að þessi atvinnuvegur geti borið sig mjög vel á Íslandi. Var gert ráð fyrir því í þessu frv., að gætt yrði allrar hugsanlegrar varúðar við innflutning; það yrði sett upp einangrunarstöð, sem átti að kosta stórfé og útbúa þannig að allt væri með fyllsta öryggi, og það átti að flytja inn ungviði af þessu holdakyni frá löndum eða landi, þar sem ekki höfðu verið hættulegir alidýrasjúkdómar, þ. á m. ekki gin- og klaufaveiki. En þessa var algerlega synjað af hv. Alþ. Það mátti ekki heyrast nefnt. Nú þegar skortir kjöt í þrjá mánuði, þá er undireins rokið til, þó að ég efist um, að hættan af innflutningi kjöts sé minni en hættan af því að flytja inn ungviði, sem er flutt inn frá löndum, sem eru ósýkt af þessum alldýrasjúkdómum. Nú er rokið til, og þá má flytja inn kjöt, þó að hættan sé ef til vill alveg eins mikil og við að flytja inn ungviði til að koma hér á stofn atvinnuvegi, sem ef til vill gæti verið framtíðaratvinnuvegur á Íslandi. Meðal annars hafa bænaur, sem standa engum að baki í þessu landi, hvað eftir annað gert ályktanir um að flytja inn holdakyn og einangra það í fleiri ár á afskekktum stað, - þeir hafa stungið upp á Grímsey í þessu skyni, - og það er mjög mikið vafamál, að þeim verði heimilað hér frá Alþ. að gera þessa tilraun, þó að hún sé sennilega ekki hættumeiri en það að flytja inn kjötið og þó að þessi innflutningur sé leyfður eingöngu vegna þess, að okkur vantar kjöt í tvo, þrjá mánuði, en sá innflutningur, sem þeir sennilega fara bráðlega fram á, og sá innflutningur, sem ég fór fram á, var til þess að skapa hér nýjan atvinnuveg. Meðal annars minnist ég þess, að ég átti ýtarlega fundi með dýralæknum landsins um þessi atriði. Þeir töluðu þar hver í kapp við annan um það, að þeir vildu ekki ráðleggja þennan innflutning, og þar á meðal var tilraunastöðin á Keldum fremst í flokki. Það er ómögulegt að neita því, að þetta er dálítið einkennilegt viðhorf hér á Alþ., og ég get ekki komizt hjá því að minna á það. Ég mun svo að öðru leyti láta afgreiðslu þessa máls afskiptalausa, eins og það er undirbúið af hálfu ríkisstj. af sérfræðingum og framleiðsluráði.



Herra forseti. Ég skal ekki lengja þessar umr., en ég vil nú samt segja það viðvíkjandi því, sem hv. þm. Str. (HermJ) sagði, að það er tvennt gerólíkt að flytja inn kjöt af skepnum eða lifandi skepnur. Má þá t.d. nefna smitandi kálfalát, sem ekki getur borizt með kjöti af skepnu, en getur borizt með lifandi skepnu og er einhver alhættulegasti og alskaðlegasti sjúkdómur, sem maður getur fengið í kýr sínar. Og það mætti nefna margt fleira. Þannig er samlíkingin, sem hann tók, ekki rétt. Að öðru leyti vil ég leggja ríka áherzlu á það, að þegar farið verður að framkvæma þetta, þá sé því framfylgt að flytja það frá landi, þar sem heilbrigðiseftirlitið í landinu sjálfu er sem sterkast. Það eru til lönd, þar sem ekki hefur verið gin- og klaufaveiki, það er rétt; en það eru þar ýmsir aðrir sjúkdómar, sem sumir geta borizt með kjöti. Það þarf þess vegna að gjalda varhuga við því, að fyrst og fremst ber að flytja það frá landi, þar sem heilbrigðiseftirlit heima fyrir er sem sterkast og þess vegna þar hægt að hafa mesta tryggingu fyrir því, að ekki berist nein sýking með kjötinu. Á þetta legg ég höfuðáherzlu. Að öðru leyti skal ég ekki láta málið til mín taka, en þetta vildi ég aðeins segja.



Herra forseti. Ég vil nú ekki fara að lengja umr., en út af því, að ég lét þau orð falla, að ég efaðist um, að það væri nokkuð minni sýkingarhætta af því að flytja inn kjöt heldur en ungviði, sem ekki eru sýkt, þá verð ég að segja það, að ég efast nú ákaflega mikið um þessar skýringar sérfræðinganna og hv. 1. þm. N-M. (PZ), þar sem ég a.m.k. veit svo mikið um gin- og klaufaveikina, að það er ekki kunnugt enn þá, hvernig hún berst.

Forseti (JörB): Samkvæmt því, er nú hefur verið tilkynnt, hefjast fundir Alþingis að nýju. Ég vil óska hv. þingmönnum og sömuleiðis starfsfólki þingsins gleðilegs og farsæls árs.

forseti (GíslJ): Nú hefur hv. Nd. lokið störfum að þessu sinni. Þar hafa verið afgreidd tvö frv., annað frv. til laga um veitingu ríkisborgararéttar, 161. mál, Nd., en tekið þar svo miklum breytingum, að ógerlegt væri að ljúka því máli hér á fundi í kvöld, þótt það væri tekið á dagskrá. Málið yrði sennilega að fara til n., og mundi ekki vinnast tími til þess að ljúka afgreiðslu málsins á þessu þingi; það mál er því ekki tekið á dagskrá hér í þessari hv. d. Hitt málið, sem hefur einnig fengið meðferð í hv. Nd., er frv. til laga um húsaleigu, 125. mál, Ed. Það mál hefur tekið svo víðtækum breytingum, að raunverulega má segja, að hér sé um nýtt mál að ræða. Það mundi einnig þurfa svo langan tíma til athugunar og umr., að sá tími, sem nú er til starfa, mundi ekki heldur duga til þess að afgr. það mál; það mál verður því ekki heldur tekið á dagskrá í þessari hv. deild. - Þar með er þá verkefni þessa fundar lokið, og þetta mun þá verða síðasti fundur þessarar hv. deildar. Hv. alþingismenn. Það fer nú að líða að þingslitum. Verður þessi fundur hinn síðasti í hv. d. á þessu þingi. Fundargerðir síðustu þriggja funda hafa eigi legið frammi. Vil ég óska eftir leyfi hv. d. til þess að undirrita þær síðar og skoða það samþ., ef enginn mælir því í gegn. Þetta þing hefur afgr. ýmis merk lög, sem marka munu djúp spor á framfarabraut og skapa á komandi árum betri lífskjör og bjartari framtíð, svo sem raforkulögin, skatta- og tollalögin, lög um smáíbúðalán og ýmis önnur lög snertandi fjárhag og atvinnulíf landsmanna. Þá hafa verið afgreidd hér í dag lög um happdrætti dvalarheimilis aldraðra sjómanna. Eru þau makleg og virðuleg sumargjöf til þeirra, sem á langri ævi hafa oft hætt lífi sínu öðrum fremur til þess, að hér mætti búa þjóð með vaxandi menningu og framfarir á öllum sviðum, - menn, sem fórnuðu hátíðum og helgidögum, svefni, hvíld og heimilisunaði, vikum og mánuðum saman, til þess að aðrir gætu átt betri daga. Megi þessi sumargjöf verða hinum öldruðu sjómönnum til mikillar gleði og blessunar og veita þeim í elli þeirra mikið öryggi og friðsælar, áhyggjulausar stundir eftir langan og erfiðan vinnudag. Þetta þing er hið fyrsta, er ég hef verið í forsæti. Mér hefur verið það mikil gleði, hversu hv. dm. hafa auðveldað mér fundarstjórn með því að sýna fram úr skarandi prúðmennsku í öllum málaflutningi, óvenjulega skyldurækni í hvívetna, bæði í störfum sínum í nefndum og á fundum í deildinni, er allt hefur aukið á virðingu þessarar hv. deildar. Fyrir það flyt ég alveg sérstaklega hv. dm. alúðarþakkir. Þeim hv. þm., er nú halda til annarra landa, svo og þeim, er halda til heimila sinna fjær og nær, óska ég góðrar ferðar og góðrar heimkomu. Þeim og fjölskyldum þeirra svo og öllu starfsliði Alþingis óska ég gleðilegra páska og gleðilegs komandi sumars, um leið og ég þakka þeim fyrir veturinn og samstarfið um þingtímann. Hittumst öll heil við setningu næsta reglulegs Alþingis.



Herra forseti. Ég vil leyfa mér - og vænti, að ég tali þar í umboði deildarmanna allra - að þakka hæstv. forseta fyrir hlý orð og góðar óskir. Ég vil einnig flytja honum þakkir fyrir röggsama og óhlutdræga fundarstjórn og gott samstarf á því þingi, sem nú er að ljúka. Ég vil færa honum beztu árnaðaróskir, óska honum góðrar hátíðar og heillaríks sumars og vænti, að við hittumst hér allir heilir, þegar þing byrjar næst störf sín. Að endingu vil ég biðja þm. um að rísa úr sætum og taka undir orð mín til forseta. Deildarmenn risu úr sætum.