Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. Menntmn. Nd. hefur athugað þetta frv., sem nú liggur fyrir Alþ. um Stýrimannaskólann í Reykjavík. Eins og þm. vita, hefur þetta frv. þegar verið rætt og fjallað um það í Ed., og sú hv. d. afgreiddi málið á þá lund að gera tvær breytingar á frv. Önnur var við 6. gr. og hin við 14. gr. Í 6. gr. var breytingin fólgin í því, að fellt var niður ákvæði um tímalengd skólans, þannig að það er óbundið, hversu lengi hann stendur. En í 14. gr. var gerð sú breyting að auka á skólalýðræðið í þeim skilningi að veita nemendum Stýrimannaskólans aukna þátttöku í stjórn skólans, og er það í samræmi við nútímahugmyndir um skólalýðræði. Þessar breytingar eru án efa til bóta, og menntmn. Nd. hefur orðið einhuga um það að afgreiða þetta frv. óbreytt og leggur til, að það verði samþ., eins og það nú liggur fyrir.



Herra forseti. Því miður var ég fjarverandi úr d., þegar frv. þetta var hér til 2, umr., en ég var með í huga að koma fram með ábendingu við eina gr. þess, en það er 8. gr., þar sem ræðir um prófdómara. Þar er gert ráð fyrir, að breytt verði frá því, sem áður var, en í gildandi lögum er það ákvæði, að einn prófdómari skuli vera við hverja grein nema í fallfögum. Þar skulu vera tveir prófdómarar. Mér tókst ekki fyrir fundinn nú að ná sambandi við Stýrimannaskólann í Reykjavík, en ég ræddi þetta atriði við Stýrimannaskólann í Vestmannaeyjum og spurði um hans álit á þessu. Hann taldi, að varðandi a.m.k. eina kennslugrein, siglingafræðina, væri mjög varhugavert að stíga þetta skref aftur á bak að fækka prófdómurum úr tveimur í einn. Ég var með í huga að bera fram skrifl. brtt. nú við 3. umr., en vildi þó áður leyfa mér að spyrjast fyrir um hjá hv. frsm. menntmn., hvort þetta atriði hafi verið sérstaklega rætt í n. eða rætt við skólastjóra Stýrimannaskólans í Reykjavík eða þá, sem frv. sömdu. Ég tel, að það sé um svo mikilvæga kennslugrein að ræða, þar sem er siglingafræðin, að þar beri að hafa alla gætni við, að eftirlit sé eins öruggt og við verður komið. Siglingafræði fer fram í fjórum skriflegum prófum og tveimur munnlegum prófum, og ef það er aðeins á valdi kennara og eins prófdómara kannske að meta námsgetu eða námsárangur einstakra nemenda, þá hygg ég, að þeir geti stundum lent þar í nokkrum vanda. Þetta er ákaflega flókin námsgrein, og er tekið próf í henni, eins og ég sagði, í fjórum skriflegum greinum og tveimur munnlegum. En áður en ég legg þessa till. fram, langaði mig að spyrjast fyrir um það hjá hv. frsm. n„ hvort þetta atriði hafi sérstaklega verið tekið til meðferðar og rætt við skólastjórann eða þá n., sem samdi frv. En þarna er vissulega verið að stiga skref aftur á bak frá því, sem áður var í lögum og er enn í gildandi lögum, sem ég tel að þurfi að skoða vel, áður en það verður gert.



Herra forseti. Frv. þetta er komið frá Ed., og hefur verið samþykkt þar óbreytt. Þær breytingar, sem gert er ráð fyrir í frv. frá gildandi lögum, eru um það að hækka nokkuð útflutningsgjald af sjávarafurðum, og er þar fyrst og fremst um að ræða hækkun á svonefndu magngjaldi, en sá háttur hefur verið á, að útflutningsgjaldið hefur verið reiknað sem sérstakt magngjald af vissum tegundum. Það má því segja, að nú, þegar verulegar verðhækkanir hafa orðið á útfluttum sjávarafurðum, hafi útflutningsgjaldið raunverulega lækkað á þessum vörutegundum, sem tekið er magngjald af, í samanburði við útflutningsgjaldið af ýmsum öðrum afurðum, þar sem gjaldið er miðað við hundraðshluta af verðmæti. Það hefur því þótt rétt að fallast á það að hækka magngjaldið þannig, að hlutfallið á milli hinna einstöku tegunda haldist þar nokkurn veginn hið sama og áður hafði verið, enda er um brýna þörf að ræða hjá Tryggingasjóði fiskiskipa, en það er ætlazt til þess, að allur tekjuaukinn, sem reiknað er með að geti orðið kringum 45 millj. kr., renni í Tryggingasjóð fiskiskipa, því að þann sjóð vantar raunverulega fjármagn til þess að hann geti staðið við allar skuldbindingar sínar, ef ekki verður um einhverjar verulegar breytingar á starfsreglum þess sjóðs að ræða. Það hefur farið fram athugun á starfsreglum sjóðsins og standa vonir til þess, að hægt verði að draga þar eitthvað úr útgjöldum hans, en eins og sakir standa er full þörf á þessum tekjuauka fyrir þennan sjóð. Ég vil vænta þess, að sú n., sem fær málið til athugunar, geti afgreitt það tiltölulega fljótlega, af því að það er í rauninni orðið brýnt fyrir þá, sem hafa með innheimtu á þessum gjöldum að gera, að fá úr því skorið, hvort hér á að verða breyting á varðandi framleiðslu þessa árs. En það er gert ráð fyrir því í frv., að öll framleiðsla yfirstandandi árs falli undir þessa nýju gjaldtöku. Herra forseti. Ég vil svo leyfa mér að leggja til, að að lokinni þessari umr. verði frv. vísað til hv. sjútvn. til fyrirgreiðslu.



Herra forseti. Heilbr.-– og félmn. hefur fjallað um þetta mál og hefur orðið á einu máli um að leggja til, að því verði vísað til ríkisstj. Þegar n. hóf að kynna sér málið, varð henni ljóst, að athugun fer þegar fram á efni till. og af hálfu hæstv. félmrh. eða hans rn. var n. kunngert, að sú athugun, sem fjallað er um í till., muni verða leidd til endanlegra lykta og n. dró af því þá ályktun, að hæstv. ríkisstj. teldi hér vera um athyglisvert mál að ræða, sem hún vonar, að fái hina rækilegustu athugun, sem síðan verði birt hinu háa Alþingi, þegar henni er endanlega lokið, sem okkur var tjáð, að ætti að geta orðið á næsta Alþingi. Það er því samhljóða till. n., að málinu verði vísað til ríkisstj.