Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. Eins og ég tók fram við 2, umr., hafði tollskrárnefnd ekki lokið athugunum öllum þeim erindum, sem fjhn. höfðu borizt og leitað umsagnar tollskrárnefndarinnar um. Tollskrárnefndin hefur nú sent umsögn um öll þessi erindi, og í samræmi við það flytur fjhn. á þskj. 516 5 brtt. við tollskrána í viðbót við þær till., sem hún áður hefur flutt og samþykktar voru við 2. umr. Ég skal fara örfáum orðum um þessar brtt., hvað í þeim felst. Fyrsta till. fjallar um það, að tollur á efnivörum til sútunar og málningargerðar er ákveðinn 35%, en það tollskrárnr., sem þessar vörur féllu áður undir, var í 110%. Í 2. brtt. felst það, að hleraskóm er bætt inn í tollskrárnr. 73.40.41, sem ýmiss konar veiðarfæri falla undir.. Er þetta gert samkv. ósk Landssambands ísl. útvegsmanna. í 3. brtt. felst það, að tollur á hreinlætistækjum til innanhúsnota og hluta til þeirra er lækkaður úr 100% í 80%. í 4. brtt. felst það, að tollur á prófílpípum til smíða eftir nánari skýrgreiningu og ákvörðun fjmrn. er lækkaður úr 35% í 15%. Og 1 5. brtt. felst það, að neyðartalstöðvar, eins og þær nánar eru skilgreindar í till., fara í 4% toll, en áður voru talstöðvar yfirleitt í 35% tolli. Hvað önnur erindi snertir, sem fjhn. hafa borizt og hún hefur óskað umsagnar tollskrárnefndarinnar um, þá hefur tollskrárnefndin ekki treystst til þess að mæla með þeim tili., sumpart með þeim rökum, að slíkt mundi vera brot á þeim grundvallarreglum, sem fylgt var við samningu tollskrárinnar, og sumpart vegna þess, að tollskrárnefndin taldi óframkvæmanlegt að greina ýmsar þær vörur, sem farið var fram á tollalækkanir á, frá öðrum vörum skyldum í tolli. Fjhn. eða a.m.k. meiri hl. hennar hefur því ekki treystst til þess að koma frekar til móts við þessi erindi en orðið er. Að lokum vildi ég aðeins minnast á brtt., sem borin var fram við 2, umr. málsins af þeim hv. 4. þm. Norðurl. e. (BJ) og hv. 9. þm. Reykv. (AG), þess efnis, að bifreiðum til öryrkja, sem veittar eru tollaívilnanir á, yrði fjölgað úr 150 í 250. Að vísu er það nú svo, að ég hef ekki orðið var við það, að erindi hafi um það borizt til fjhn., að rýmkað yrði um þetta, en ég vefengt samt ekkí, að meiri eftirspurn sé eftir þessum bifreiðum en fullnægja megi með þeirri tölu, sem tollaívilnanirnar nú ná til. En af tveim ástæðum treystist ég ekki til að mæla með samþykkt þessarar till. í fyrsta lagi vegna þess, að hér er um nokkurt fjárhagsatriði að ræða, vegna þess að bifreiðar eru, eins og kunnugt er, tollaðar mjög hátt og tollur af þeim töluverður liður í tekjuöflun ríkissjóðs. í öðru lagi er það svo með allar undanþágur af þessu tagi, að hætta er á misnotkun. Það er ekki til neinn hlutlægur mælikvarði á það, hverjir skuli njóta þessara ívilnana og hverjir ekki, og felst síður en svo í þessu nein aðdróttun eða vantraust á þeim, sem þessa úthlutun hafa með höndum. Þetta á við allar undanþágur af því tagi, sem um er að ræóa, og að mínu áliti er þeim mun meiri hætta á slíkri misnotkun, eftir því sem undanþágurnar eru rýmri. Að öðru leyti hlýtur þetta atriði auðvitað að verða til meðferðar frá ári til árs, hve margar bifreiðar sé hæfilegt að hafa með tollaívilnunum, en að svo stöddu treystist ég samkvæmt áður sögðu ekki til að mæla með þessari brtt.



Herra forseti. Þær brtt., sem við í minni hl. fjhn. höfum staðið að því að flytja við þetta frv., eru tvenns konar. Annars vegar eru það brtt., sem við í minni hl. flytjum einir og miða að því að lækka verulega tolla á nokkrum tilteknum vöruflokkum. Þessar till. voru felldar við 2. umr., og við teljum, að með því sé það fullreynt, að hv. stjórnarflokkar munu ekki vera fáanlegir að víkja í neinum grundvallaratriðum frá þeirri tollastefnu, sem mörkuð er. Hins vegar höfum við ásamt meiri hl. nefndarinnar staðið að flutningi tillagna af öðru tagi, nefnilega um ýmiss konar leiðréttingar og samningar. Flestar þessar till. eru til komnar á þann veg, að tilmæli hafa borizt frá ýmsum aðilum, eins og hv, frsm. nefndarinnar hefur gert grein fyrir. Þessum till. hefur síðan fjhn. vísað til tollskrárnefndar fjmrn. til umsagnar. Eftir að þær umsagnir hafa verið fengnar, hefur nefndin í heild flutt brtt. í samræmi við það á 2 þskj., annað lagt fram við 2. umr. málsins, og þær till. voru allar samþykktar, og á öðru þskj. við 3. umr. málsins, sem hv. frsm, hefur gert grein fyrir. En ég vil geta þess, sem ekki kom að mínum dómi nægilega skýrt fram hjá hv. frsm., að til nokkurra af þeim atriðum, sem til umr. voru í n. og n. bað tollskrárnefndina um umsögn um, hefur hún mér vitanlega ekki tekið afstöðu enn þá. Ég átti í dag tal við einn úr tollskrárnefndinni, og hann hefur tjáð mér, að nokkur slík atriði væru enn til meðferðar í n. og hann gerði sér vonir um, að n. gæti látið fjhn. hv. Nd. í té umsögn um þau atriði, þegar frv. kæmi þangað. Ég vil aðeins geta þessa, vegna þess að ég hefði kosið að fá tækifæri til þess að taka afstöðu til þessara atriða einnig hér í þessari hv. d. En á hinn bóginn sé ég, eins og nú er komið málum, ekki ástæðu til þess að tefja meðferð málsins, og í trausti þess, að hv. Nd. fái tækifæri til þess að fjalla um þessi atriði, sem ég hér hef í huga, þá mun ég ekki leggja stein í götu þess, að þetta frv. verði afgreitt nú til Nd.



Herra forseti. Ég get ekki látið hjá líða að lýsa vonbrigðum mínum yfir því, að brtt. okkar hv. 9. þm. Reykv. (AG) á þskj. 501 skuli ekki hafa getað fengið náð fyrir augum a. m, k. formanns hv. fjhn. Að vísu orðaði hann það svo, þegar hann ræddi um till., að hann gæti ekki persónulega mælt með till., og kann því að vera, að meiri hl. n. eða aðrir nm. séu þessu máli fylgjandi, og vil ég vona, að svo sé, og hann hafi þarna eingöngu verið að tala fyrir sína hönd persónulega, en ekki fyrir hönd n. En þetta eru mér því meiri vonbrigði sem ég hafði ástæðu til að ætla, sérstaklega vegna þess, að hv. formaður fjhn. var því a.m.k. hlynntur, áður en atkvgr. fór fram við 2. umr., að n. fengi þessar till. til athugunar, - þá hafði ég ástæðu til að ætla, að á þær yrði litíð með nokkurri sanngirni. En ég sé að vísu, og undrar mig það ekki, að hv. formaður n. hefur þurft 2–3 daga til þess að geta fundið mótrök gegn því, að þessar að mínu viti sjálfsögðu till. yrðu samþ. Og ég verð að segja það, að mér fundust þau harla einkennileg. Hann sagði, áður en hann fór að telja þessi rök íram, að það hefðu ekki borizt nein erindi til fjhn., og skildist mér, að það eitt fyrir sig kynni að vera næg ástæða til þess að hafna þessum till. Ég held, að þarna misminni hv. þm. Að vísu er það rétt, að það mun ekki hafa borizt erindi beint til fjhn., en ég held, að hver einasti þm. eigi að eiga í fórum sínum ýtarlegar samþykktir og bréf frá öryrkjasamtökunum um þetta mál, og það kom meira að segja snemma á þessum vetri, sennilega áður en þetta tollskrárfrv. var lagt fram, svo að ekki finnst mér sú ástæða geta verið veigamikil. Mig undrar það ekki, að hv. formaður fjhn. skuli ekki vefengja það, að æskilegt væri, að fleiri bifreiðar kæmu til úthlutunar, enda er það mála sannast og hefði verið auðvelt fyrir hann að fá upplýst hjá þeirri n., sem hefur haft með þetta að gera, að umsóknir hafa venjulega verið 4–5 sinnum fleiri en unnt hefur verið að sinna. Og það er auðvitað mjög fjarri því, þó að þessi tala hefði verið hækkuð um 100 bifreiðar, að ófatlaðir hefðu farið að njóta þessara hlunninda, eins og hann gaf í skyn að hætta væri á og taldi fram, að sú hætta væri fyrir hendi, vegna þess að það væri ekki til neitt hlutlægt mat, sem þarna lægi til grundvallar. Ég hygg, að a.m.k. læknastéttinni þyki það ákaflega einkennileg kenning, ef ekki er til hlutlægt mat á örkumlum, því að þau eru metin og það meira að segja mjög nákvæmlega, og þarna er þess vegna um hreina gerviástæðu að ræða, enda eru ákvæðin, sem úthluta á eftir, það ströng, að ekkí virðast vera neinir möguleikar að ganga fram hjá þeim. Viðvíkjandi hinni mótbárunni hjá hv. formanni n., að þarna sé um nokkurt fjárhagsatriði að ræða fyrir ríkissjóð, þar er ég á algerlega öndverðri skoðun. Að vísu er það rétt, að eftirgjöf á 100 bifreiðum til viðbótar mundi þýða, ef maður gerði ráð fyrir því, að þetta fólk gæti flutt þær inn á fullu verði, 5–7 millj. kr. á ári. En málið er bara ekki þannig vaxið, að hægt sé að reikna út frá því, vegna þess að áreiðanlega er svo ástatt fyrir langsamlega mestum hluta af þessu fólki, að það hefur enga möguleika á því að eignast farartæki nema með þeim skilmálum, sem eftirgjafirnar veita. Ég get þess vegna ekki, af þeim ástæðum, sem ég nú hef greint frá, tekið þessi rök hv. formanns fjhn. gild að neinu leyti, og við munum vissulega halda fast við till. okkar. Og ég vil vona, að aðrir fjhn: menn og aðrir hv. þm. í d. séu ekki á sama máli og hv. síðasti ræðumaður.



Herra forseti. Að gefnu tilefni vegna ræðu hv. 6. þm. Sunnl. vildi ég aðeins taka það fram, að s.l. mánudagskvöld afhenti fulltrúi tollskrárnefndar mér brtt. n. og gat þess ekki við mig, að n. hugsaði sér að athuga nánar önnur erindi, sem borizt höfðu, en ég hafði lagt á það áherzlu við tollskrárn., að hún lyki athugun sinni, áður en málið yrði afgreitt úr þessari hv. d. Nú upplýsir hv. 6. þm. Sunnl., að hann hafi átt tal síðar við einn tollskrárnefndarmanninn og hafi hann tjáð honum, að n. hygðist afgreiða endanlega eitt eða fleiri erindi, eftir að málið væri komið til meðferðar í Nd. Ég vefengi ekki, að svo sé. Þetta er vafalaust rétt, en við því er þá ekkert að gera. Ef þessi mál fá jákvæða afgreiðslu, þá verður frv. breytt í Nd. og sent hingað aftur. Í tilefni af orðum þeim, sem hv. 4. þm. Norðurl. e. mælti hér áðan, er rétt, að ég staðfesti það, að það, sem ég sagði um brtt. hans, er eingöngu frá eigin brjósti. Vegna þess, hve hraða hefur þurft meðferð þessa máls af ástæðum, sem ég gerði grein fyrir við 2. umr., hefur ekki verið mögulegt að taka þessa brtt. til meðferðar í n., svo að það var eingöngu mitt persónulega viðhorf, sem ég túlkaði áðan. En að öðru leyti hef ég ekki neinu að bæta við það, sem ég sagði í fyrri ræðu minni um þetta atriði, nema aðeins það, að ég talaði um, að það væri ekki til neitt hlutlægt mat á verðleika manna í þessu sambandi. Það stend ég við. En mér er vel kunnugt um það, sem hv. þm. nefndi, að það eru til aðferðir til þess að meta örorku, sem kunna að vera meira eða minna umdeildar eða ekkí eftir atvikum. Ég er ekki fær að dæma um það. En að mínu áliti getur það ekki verið hlutlægt mat, heldur huglægt mat.