Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga

Framsm. (Eggert Pálsson) Jeg býst ekki við, að mörgum orðum þurfi að fara um útgjaldaliðina á upphaflega frv., sem hæstv. stjórn lagði fyrir þingið. Jeg geri ráð fyrir, að háttv. þingdm. hafi kynt sjer það, ásamt athugasemdum þeim, er því fylgdu. Þeim liðum þarf því ekki að fylgja löng greinargerð frá nefndarinnar hendi. Sama er að segja um þá liði, sem bætt var inn í frv. í háttv.Nd.Háttv. fjárveitinganefnd þar hefir gert grein fyrir þeim, á þgskj. 296, og býst jeg við því, að háttv. þingdm. sje kunnugt það, sem þar stendur. Það, sem skýra þarf, er því að eins breytingar þær, sem fjárveitinganefnd Ed. hefir gert á frv., og er að nokkru gerð grein fyrir þeim á þgskj. 617. Ef vjer athugum brtt. fjárveitinganefndar á þgskj. 617, sjáum vjer, að hækkanirnar nema samtals 8500 kr., ef reiknuð er með viðbótin til Brynjólfs Einarssonar, sem ætlast er til að greidd verði af símafje. En lækkanirnar, sem eru tveir liðir, 5000 kr. til Þórhalls Daníelssonar, í stað 7000 kr., og 22921 kr. 50 au. í dýrtíðaruppbót til pósta, í stað 23865 kr. 98 au., nema samtals 2944 kr. 50 au. Niðurstaðan verður þá sú, að hinar eiginlegu hækkanir nefndarinnar nema samtals 5555 kr. 50 au. Aðalhækkunin, sem nefndin fer fram á, er til sjúkraskýla. Fjárveitinganefnd Nd. hafði að vísu hækkað styrkinn til þeirra fyrir árin 1916 og 1917. En er fjárveitinganefnd Ed. athugaði málið, komst hún að þeirri niðurstöðu, að þessi fjárveiting væri ekki nægilega mikil. Fyrir nefndinni lágu sárar kvartanir frá stjórnarnefndum ýmsra sjúkraskýla utan af landi, t. d. frá sýslumanninum og sýslunefndinni í Strandasýslu, stjórnarnefnd sjúkraskýlisins Gudmanns Minde á Akureyri, bæjarfógeta Seyðisfjarðar, sýslumanninum í Skagafjarðarsýslu, hjeraðslækninum í Vopnafirði og sýslumanni og sýslunefnd í Barðastrandarsýslu, og þar var svo aumlega borið sig, að farið var fram á 1500 kr. hækkun fyrir árið 1916 og 2500 kr. fyrir árið 1917; en nefndinni datt auðvitað ekki í hug að miða hækkunina við þessa kröfu, enda mundi fjeð, sem hún leggur til að veitt verði til þessara stofnana, skamt hafa hrokkið með þeim mælikvarða. En þetta sýnir samt, hversu hagur sjúkraskýlanna er víða bágborinn. Nefndin kannast við, að ekki veitti af í raun og veru að tvöfalda tillagið, til þess að afstýra vandræðum og koma í veg fyrir, að taka þyrfti til þess örþrifaráðs að loka sjúkraskýlunum. Þá hefir nefndin bætt einum lið við 4. gr., sem sje 600 kr, til handavinnunáms á Akureyri. Fyrir þessari veitingu er gerð glögg grein í nefndarálitinu, og þarf því litlu við hana að bæta. En svo stendur á þessari fjárveitingu, að námsskeiðið, sem um er að ræða, hefir verið haldið, en forstöðukonan getur ekki fengið þann 600 kr. styrk, sem hún hefir haft að undanförnu af tillagi til unglingaskóla. Endurskoðunarmenn landsreikninganna þvertaka fyrir, að styrkurinn sje greiddur af fje því, er unglingaskólunum er ætlað. En ef ekki verður greitt úr þessu, mundi forstöðukonan tapa þessum 600 kr., því að þegar hún lagði út í að halda námsskeið síðastliðinn vetur, hefir hún treyst á styrkinn, sem hún hefir haft að undanförnu. Þá er þriðja hækkunin, 3000 kr. til bókasafns Austurlands, til þess að kaupa bækur Ásgeirs heitins Torfasonar. Eins og háttv.þm. er kunnugt af skrá, er lögð hefir verið fram á lestrarsal, er þetta töluvert mikið safn og þar að auki mjög vel umgengið. Bandið á bókunum er ágætt, mörgum hverjum, enda er svo til ætlast, að þær verði ekki ljeðar út af safninu, heldur að eins hafðar til afnota á lestrarsal. Kaupin mega heita góð, en eftir er að vita, hvort háttv. deild vill láta bókasafn Austurlands verða aðnjótandi safnsins, fremur en önnur söfn. Fjórða hækkunin er 700 kr. til Brynjólfs Einarssonar. Þessi maður slasaðist í þjónustu símans í mars í fyrra. Hann var uppi í símastaur við símalagningu, en símþráður slóst á hann, svo að hann fjell niður úr staurnum og varð hart leikinn. Áður hafði hann verið veill, en sá lasleiki ágerðist við byltuna, og hefir hann ekki mátt vinna síðan, að áliti lækna. Þegar hann sótti um styrkinn 28. júní í vor, hafði hann fengið 300 kr. styrk af landssjóðsfje, en nú sækir hann um frekari styrk. Og þegar hann sækir um þennan styrk, er heilsufar hans þannig, að útlit er fyrir, að hann verði aldrei heill heilsu aftur, og líkur til, að sjúkdómurinn dragi hann til dauða. Fjárveitinganefnd Nd. hefir lagt til, að honum yrðu veittar 1000 kr., en fjárveitinganefnd Ed. fanst rjett að miða styrkinn við slysatryggingarfrumvarpið, sem verið hefir til umræðu hjer í deildinni; því að ef þetta frv. hefði verið orðið að lögum, þegar slysið vildi til, mundi hann hafa fengið þessa fjárhæð. Þá fer nefndin fram á 2000 kr. lækkun á styrk til Þórhalls kaupmanns Daníelssonar í Hornafirði. 24. nóvember 1916 hefir kaupmaður þessi sótt um 10 þús. kr. styrk til stjórnarinnar, fyrir að halda uppi samgöngum við Hornafjörð, og telst honum svo til, að samgöngurnar hafi kostað 21 þús. kr. Stjórninni hefir fundist sanngjarnt, að Þórhalli yrði veitt einhver uppbót á þessum halla. Hann segir sjálfur, að áður en stríðið hófst hafi vöruflutningar til verslunarinnar kostað sig að jafnaði 7 þús. kr. á ári, en nú hafi þessi kostnaður numið 21 þús. kr. Ef honum yrðu veittar 10 þús. kr., eins og hann fer fram á, mundu honum vöruflutningarnir ekki miklu dýrari nú en á venjulegum tímum, 11 þús. kr., í stað 7 þúsunda kr. En sá munur gæti varla náð nokkurri átt, því að allir flutningar fyrir kaupmenn hafa gert meira en tvöfaldast. Nefndin áleit því sæmilegt að veita helming þeirrar fjárhæðar, sem kaupmaðurinn fer fram á, eða 5000 kr. Og sú skoðun kom meira að segja fram í nefndinni, eins og sjá má af þgskj. 662, að Þórhallur ætti ekki tilkall til neinnar uppbótar, með því að hann hefði lagt flutningskostnaðinn á vörurnar, eins og aðrir kaupmenn. Annars býst jeg við, að meðnefndarm. minn (K. E.) geri grein fyrir brtt. sinni, og ef hann sýnir fram á, að rjett sje að fella þennan lið burt, finst mjer það mæla heldur með því, að rjett sje að lækka hann, eins og farið er fram á á þgskj. 617. Þá er sú brtt. frá háttv.þm. Snæf. (H. St.), á þgskj. 633, að styrkurinn til Breiðafjarðarbátsins sje hækkaður úr 4000 kr. upp í 5000 kr. Þessi háttv.þm. mun hafa fært rök fyrir því í samgöngumálanefndinni, að nauðsyn væri á að hækka styrkinn upp í 6000 kr., en nú fer hann að eins fram á 1000 kr. hækkun. Fjárveitinganefndin hefir athugað þessa styrkbeiðni og verið einróma um nauðsynina á hækkun styrksins.

Karl Einarsson Eins og brtt. á þgskj. 662 ber með sjer hefi jeg ekki getað orðið nefndinni að öllu leyti samfara. Okkur hefir ekki komið saman um styrkveitinguna til Þórhalls Daníelssonar. Jeg fæ ekki sjeð, að venjulegt sje að greiða fje úr landssjóði á þennan hátt. Jeg skal að vísu játa, að erfitt er um flutninga til Hornafjarðar; en þá lægi næst, að stjórnin hefði heitið þeim manni fje, sem vildi annast samgöngur við Hornafjörð, og væri þá auðvitað sjálfsagt að samþykkja kostnaðinn, því að þá vissu menn, að hverju þeir ættu að ganga, enda væri kostnaðurinn þá ekki lagður á vörurnar. En það hefir Þórhallur auðvitað gert. Jeg sje þess vegna ekki, að nokkur sanngirni mæli með því að veita þessum manni styrk, enda álít jeg slíkt skaðlegt fordæmi.

Jóhannes Jóhannesson Jeg skal geta þess, í sambandi við ræðu háttv.þm. Vestm. (K. E.), að Þórhallur Daníelsson skýrði samgöngumálanefndinni frá því, að hann hefði farið fram á það við stjórnina, að hún sæi um samgöngur við Hornafjörð, og að hún hefði tekið þessari umleitan sinni vel, en samt hefði þetta ekki lánast fyrir henni, þegar til kom. En þegar útsjeð var um, að stjórnin gæti nokkuð gert í þessu efni, dreif Þórhallur sig til, með miklum dugnaði, og útvegaði skip til þess að annast samgöngurnar á sinn kostnað. Þannig tókst honum að afstýra þeim vandræðum, sem yfir sýslunni vofðu vegna samgönguleysis. Það sannaðist líka í samgöngumálanefndinni, að vörur höfðu verið seldar með sama verði á Hornafirði og á Djúpavogi. Það votta þm. Austur-Skaftfellinga og þm. Sunnmýlinga. Og samgöngumálanefndin komst að þeirri niðurstöðu, að tapið, sem Þórhallur hafi beðið, með því að kosta samgöngurnar, hafi numið um 10,000 kr. Nefndin lagði til, að um ? tapsins skyldi endurgreitt úr landssjóði. En nú hefir meiri hluti fjárveitinganefndar lagt til, að Þórhalli skuli greiddar 5000 kr., en það nemur ekki nema helmingi tapsins. Og jeg get ekki trúað, að hv. deild vilji hafa þessar skaðabætur lægri, einkum þegar þess er gætt, að kaupmaður beið skaðann af því að birgja upp eina sýslu landsins að nauðsynjavörum, úr því að landsstjórninni gat ekki tekist það.

Halldór Steinsson Jeg á brtt. á þgskj. 633, sem fer í þá átt, að styrkurinn til Breiðafjarðarbátsins verði hækkaður um 1000 kr. Tilefnið til þessarar fjárveitingar er, að stjórn Breiðafjarðarbátsins fór fram á það við þingið, að veittar yrðu 6000 kr. í aukafjárlögunum til bátsins, aðallega vegna þess, að fjelagið hafði tapað á ferðunum þetta ár. En þetta tap stafaði af því, að báturinn var látinn halda uppi ferðum yfir veturinn, til þess að bæta úr samgönguleysinu; en á vetrarferðunum skaðaðist fjelagið mest. Jeg sá mjer ekki fært að fá styrkinn hækkaðan upp í 6000 kr., eins og farið var fram á í fyrstu, en vildi heldur fara meðalveginn, og fór því fram á 5000 kr. Jeg vonast því til að háttv. deild taki vel þessari beiðni, því að fylsta sanngirni virðist vera í því, að fjelaginu sje að einhverju leyti bættur sá halli, er það hafði af því að halda uppi vetrarferðum, sem það bar engin skylda til. Loks skal jeg þakka háttv. fjárveitinganefnd það, hversu vel hún hefir tekið beiðninni, og álít jeg, að jeg þurfi ekki að fjölyrða frekar um þetta mál.

Karl Einarsson Háttv. þm. Seyðf. (Jóh. Jóh.) gat þess, að vitnast hefði í samgöngumálanefndinni, að Þórhallur Daníelsson hefði beðið 10,000 kr. skaða af að halda uppi samgöngum við Hornafjörð. Jeg gat þess í ræðu minni áðan, að Þórhallur hafi hlotið að leggja þennan samgöngukostnað á vörur sínar, og nú skal jeg leyfa mjer að lesa upp, með leyfi hæstv. forseta, verðskrá yfir helstu vörutegundir, sem kaupmaður þessi seldi sumarið 1916. Verðskrá þessi er gefin af honum sjálfum, og hljóðar þannig: Rúgmjöl . . . pr. 100 kg. 37,00 kr. Rúgur .... - - - 36,00 - Rísgrjón ... - - - 54,00 - Bankabygg . . - - - 52,00 - Hafragrjón . . - - - 58,00 - Hveiti nr. 1 . . - - - 54,00 - Maísmjöl ... - - - 30,00 - Hafrar .... - - - 32,00 - Kaffi .... - 1 - 1,90 - Export .... - - - 1,30 - Melis, högginn . - - - 0,94 - - í toppum. - - - 0,90 - Melís, steyttur. . . pr. kg. 0,88 kr. Kol pr. tonn 95,00 - Salt - - 95,00 - Steinolía kg. 0,46 tunnan . . 60,00 - Sementstunnan 20,00 - Ef vjer berum nú þetta verð saman við verð á sömu vörutegundum hjer sunnanlands á sama tíma, sjáum vjer, að verðið hjá Þórhalli er svo miklu hærra, að hann hefir hlotið að fá venjulegan verslunararð með þeirri verðhækkun, sem hann hefir lagt á vörurnar, og meira en það, flutningskostnaðinn líka. Sumar vörutegundir eru þriðjungi dýrari en þær voru þá hjer syðra. Jeg get þess vegna ekki sjeð, að nokkur sanngirni mæli með því, að Þórhalli sje veittur þessi styrkur. Annars skal jeg ekki þrátta frekar um þetta mál. Ef háttv. deild sjer sjer fært að greiða þennan styrk, mun það verða gert.

Atvinnumálaráðherra (S. J.) Jeg sje, að háttv. fjárveitinganefnd hefir ekki gert margar breytingar á frv., frá því sem það var, er það fór úr Nd., og mjer finst, að jeg geti verið henni sammála um flestar breytingar hennar. Ein hækkunin, sem nefndin leggur til, fer í þá átt að hækka styrk til sjúkraskýla. Það er auðsætt mál, að þennan styrk verður að hækka, ef sjúkraskýlin eiga á annað borð að geta haldið áfram starfsemi sinni. Og þetta er svo mikilsvarðandi mál, að ekki gæti náð nokkurri átt að loka sjúkraskýlum, þótt skólum yrði t. d. lokað. Um veitinguna til handavinnunámsskeiðsins á Akureyri er það að segja, að námsskeið þetta hefir verið ákaflega vinsælt og borið góðan árangur, að vitnisburði þeirra, er til þess þekkja, og á það því þennan styrk skilið. Hið sama er að segja um styrkinn til Brynjólfs Einarssonar. Eins og háttv.frsm. (E. P.) tók fram hefði hann fengið eins miklar skaðabætur og farið er fram á í brtt. fjárveitinganefndar Ed., ef slysatryggingarlög fyrir starfsmenn í þjónustu landsins hefðu verið gengin í gildi, þegar slysið vildi til. Einnig ætla jeg mjer að greiða atkvæði með fjárveitingunni til bókasafns Austurlands. Þetta bókasafn er eitthvert yngsta bókasafnið á landinu, og hefir ekki legið þungt á landssjóði. Þá kem jeg að styrkveitingunum til strandferðanna, sem sje Breiðafjarðarbátsins og Hornafjarðarbátsins. Eins og öllum er kunnugt lögðust strandferðirnar niður að miklu leyti síðastliðinn vetur, og varð þá að bjargast við þann farkost til strandferða, sem völ var á, en það voru helst smábátar. Þannig var ástatt um Breiðafjörð, að þangað höfðu ekki komið vörur um langan tíma. En við að koma vörunum til Hornafjarðar get jeg sagt, að það mál var mikið skýrt fyrir stjórnarráðinu, þegar farið var fram á aukafjárveitingu í þessu skyni. Eftir þeim skjölum, sem lágu fyrir og því, sem stjórnarráðið fjekk þá að vita um verðlag á vörum, þótti því sanngjarnt, að maðurinn fengi einhvern styrk. Jeg vil ekki blanda mjer neitt inn í það, sem háttv.þm. Vestm. (K. E.) sagði, að vörurnar hefðu verið miklu dýrari en við hefði mátt búast. En eftir þeim skilríkjum, sem fyrir lágu í vetur, þótti rjett að veita styrkinn.

Guðjón Guðlaugsson Það er vegna brtt. á þgskj. 633, sem jeg stend upp, og líka vegna annarar, á þgskj. 662. Það stendur nokkuð ólíkt á með þessar brtt. Hvað snertir brtt. á þgskj. 633, um aukna borgun til Breiðafjarðarbátsins fyrir unnið starf, þá finst mjer gild ástæða til þess að samþykkja þessa breytingu. Það varð ofan á í sameiginlegri samgöngumálanefnd þingsins að greiða að eins 4000 krónur; kom það til af því, að í nefndinni voru nokkrir menn, er mæltu mjög í móti þessari greiðslu; sjerstaklega var einn, sem fór fram á að færa hana niður fyrir rjett takmörk, og þá vill maður reyna að miðla málum, eins og hægt er. En eftir að jeg hefi talað við menn frá Breiðafirði, t. d. einn mann úr stjórn bátsins, sem nú er staddur hjer, þá verð jeg að álíta, að 5000 kr. sje rjettara en 4000 kr., því að 6000 kr. hefði ekki verið ofmikið fyrir það, sem báturinn hefir leyst af hendi ótilknúður. En auðvitað er ekki nema rjett að spara fje landssjóðs, og því get jeg verið með því, að hjer sje farið dálítið niður. Menn verða að athuga það, að ástandið í vetur var alls ekki gott, og því mjög þakkarvert, að fjelagið tókst á hendur að bæta úr því, án nokkurrar vissu um að bera það úr býtum fyrir verkið, sem það átti skilið. Hvernig hefði farið, ef Breiðfirðingar hefðu ekki haft bát? Þeir hefðu liðið talsverðan skort, og ef ekki hefði verið bætt úr samgönguvandræðunum, þá hefðu þeir ef til vill beðið óbætanlegt tjón af því að hafa engar samgöngur, og því er eðlilegt, að stjórn og þing sjái það við menn, sem gera slíkt ótilkvaddir, eins þótt það verði eftir á. Brtt. á þgskj. 662 fer alveg í gagnstæða átt. Hún fer fram á, að fjárupphæðin til Þórhalls Daníelssonar, kaupmanns á Hornafirði, sje numin burt. Jeg álít það algerðar öfgar og verð að segja það, að jeg get ekki greitt henni atkvæði, vildi helst, að það stæði alveg óhaggað, sem er í frv. sjálfu. Jeg get því ekki greitt atkvæði með brtt. nefndarinnar, fyr en jeg sje, að þess þarf endilega með, eða fyr en jeg sje, að þess þarf til þess að komast ekki í annað verra, nefnilega brtt. á þgskj. 662. Kaupmaður þessi hefir haldið uppi samgöngum við þennan stað, sem stjórnin sá sjer ekki fært að gera neitt fyrir. Háttv. þingm. Seyðf. (Jóh. Jóh.) tók fram, að þess hefði verið getið, að verðlag á vörum í Hornafirði hefði ekki verið hærra, heldur í mörgum greinum fult eins gott og á Djúpavogi, sem er þar nokkru austar, og eru strandferðir þangað styrktar af almannafje. Um það, sem háttv.þm. Vestm. (K. E.) tók fram, að verðmunur hefði verið við það, sem hjer er sunnanlands, þá verður að gæta þess, að þar er alt annað verslunarlag en hjer; að minsta kosti verð jeg að segja það að því er snertir verslun hjer í Reykjavík; hjer þekkist varla annað en peningaverslun, nefnilega gegn peningum út í hönd, eða þá mánaðarborgun að minsta kosti. Ef á að fara að bera saman verðlag á vörum þar sem rótgróin lánsverslun á sjer stað, að eins borgað í sumar- og haustkauptíð, þá er það augljóst, að ekki er hægt að halda sama verðlagi og þar, sem alt er borgað út í hönd. Heima hjá mjer veit jeg til þess, að bændur, sem gætu borgað út í hönd ef þeir vildu, gera það ekki, af því að þetta verslunarlag er orðið svo rótgróið. Þeir eru farnir að hafa það þannig, að þegar þeir eiga inni í versluninni við nýár, þá taka þeir innieign sína og leggja hana í sparisjóðinn; vilja heldur ávaxta peninga sína þar heldur en að láta þá liggja heima hjá sjer og hafa þá til vara, þegar þeir næst þurfa að grípa til þeirra. Því verður það, að þegar eitt sinn er búið að lána, þá er láninu altaf haldið áfram - framlengt - á þessum stöðum, og þannig getur lánið varað svo að tugum ára skifti, jafnvel upp á lífstíð.

Framsm. (Eggert Pálsson) Jeg hefi ekki miklu að svara. Jeg held, að till. nefndarinnar hafi mætt fremur góðum undirtektum, nema ef vera kynni í ræðu háttv. 4. landsk.þm. (G. G.), þar sem hann gat þess, að hann vildi helst ekki lækka neitt styrkinn til Þórhalls kaupmanns Daníelssonar, en aðallega gekk sú ræða hans í móti ræðu háttv.þm. Vestm. (K. E.); myndi hann hafa svarað þeirri ræðu, ef hann væri ekki »dauður«, og því óheppilegt, að háttv. 4. landsk.þm. (G. G.) skyldi ekki hafa haldið þessa ræðu sína áður en háttv.þm. Vestm. (K. E.) »dó«. Þótt jeg hafi ekki fylgst með háttv.þm. Vestm. (K. E.) um brtt. hans, þá finst mjer jeg skilja ósköp vel skoðun hans, því að þess er að gæta, að krafa Þórhalls kaupmanns Daníelssonar kemur svo að segja ekki fyr en eftir dúk og disk. Það er 24. nóv., sem hann fer fram á að fá þóknun fyrir að hafa annast aðflutninga til Hornafjarðar. Ef hjer hefði verið farið að eins og venja er til, þá hefði hann átt að semja við stjórnina um þessa flutninga. Mjer finst jeg því skilja vel þá skoðun háttv.þm. Vestm. (K. E.), að ekki eigi að veita styrkinn eftir að menn á eigin ábyrgð hafa ráðist í slíkar framkvæmdir. Enn fremur má benda á eitt, sem háttv.þm. (K. E.) gerði ekki. Hann las upp verðlag á vörum á Höfn í Hornafirði í kauptíð 1916, en sumar vörutegundir hafa stigið afarmikið eftir þann tíma, og það eru vitanlega vörur, sem hafa verið keyptar inn áður en verð fór að stíga; t. d. er verð á rúgmjöli í kauptíð 1916 kr. 37,00, en er í janúar komið upp í kr. 43,00, og rúgur kominn úr kr. 36,00 upp í kr. 43,00 pr. 100 kíló, og ýmsar fleiri vörutegundir, sem dálítið hafa stigið. Þetta er því hreint og beint fundið fje fyrir kaupmanninn, því að hann hefir ekki getað flutt inn vörur seinni hluta sumars eða haustið 1916, eftir því sem hjer til hagar. En sem sagt skal jeg ekki vera neitt að berjast fyrir þessari brtt.hv.þm. Vestm. (K. E.); jeg vildi að eins geta þessa af því, að háttv.þm. (K. E.) er fallinn frá. Jeg hefi ekkert sjerstakt að athuga frá nefndarinnar hálfu, af því að brtt. hennar hafa ekki mætt neinum andblæstri. Jeg vil að eins taka það fram, að jeg tel það nauðsynlegt, er til atkvæðagreiðslu kemur, að bera fyrst upp brtt. á þgsk. 662, því að tilgangur hennar er annar en 4. brtt. nefndarinnar. Tilgangur brtt. á þgskj. 662 er sá, að liðurinn falli alveg burt, en í hinni sá að flytja hann að eins til. Þess vegna er rjettast að bera fyrst upp brtt. á þgskj. 662.

Magnús Torfason Það er að eins fyrirspurn til stjórnarinnar, sem jeg vildi gera. Á síðastliðnu vori gat sýslunefnd Norður-Ísafjarðarsýslu ekki fengið neinn bát til að ganga um Djúpið fyrir 5000 kr. á ári. Það var símað til stjórnarráðsins um þetta, og það símaði aftur til okkar, að það myndi leggja til, að styrkurinn yrði 6000 kr. þetta ár, og svo gerði sýslunefndin samning við bátseiganda eftir þessu. Nú lít jeg svo á, að þetta eigi að koma í fjáraukalögum nú, en jeg sje, að það hefir ekki verið gert. Jeg vildi því hafa orð á þessu nú, stjórninni og fjáraukalaganefndinni til athugunar til næstu umræðu. Annars verð jeg að segja það, að það gleður mig, að fleiri þm. en jeg líta svo á, að ekki sje rjett að leggjast á mál eftir að flutnm. þeirra eru »dauðir«. Jeg vil undirstrika það!

Magnús Kristjánsson Jeg hafði ekki ætlað mjer að taka til máls að þessu sinni, því að mjer fanst háttv. framsm. (E. P.) skýra svo vel till. nefndarinnar. En hins vegar kom mjer það dálítið undarlega fyrir, þegar hann fór heldur að leggja liðsyrði brtt. á þgskj. 662. Jeg áleit, að hv.flm.till. (K. E.) mundi ekki taka sjer það neitt sjerlega nærri, þótt hún yrði feld; jeg geri ráð fyrir, að hann hafi búist við því, að hún næði aldrei fram að ganga. Jeg vil taka það fram, að jeg er algerlega sammála háttv. 4. landsk.þm. (G. G.) um það, að ekki geti komið til mála að lækka þessa viðurkenningu fyrir sjerstakan dugnað í að bjarga einu hjeraði frá stórvandræðum, þar sem stjórnin sá sjer ekki fært að útvega þangað flutningatæki. Það er líka annað, sem gerir það, að jeg teldi það dálítið misráðið hjá þessari háttv. deild að fella þetta algerlega niður. Það er það, að miklar líkur hafa verið færðar fyrir því, að maðurinn hafi orðið að greiða úr eigin vasa 10,000 kr., og þar sem háttv. samgöngumálanefndir hafa fallist á hærri fjárupphæð, og fjárveitinganefnd háttv.Nd. hefir einnig fallist á þá skoðun, þá virðist mjer þessi hv. deild muni taka sjer fullmikið vald með því að fella alveg niður þennan styrk, ekki hærri en hann nú er orðinn. Jeg geri því ráð fyrir, að það verði ekki gert. Jeg skal svo ekki fjölyrða meir um þetta; jeg vildi að eins lýsa yfir skoðun minni af því, að jeg var dálítið við málið riðinn í nefndinni, og af því, að jeg áleit, að þetta væri líklegast til þess að ná fram að ganga. Loks vildi jeg nefna þennan litla styrk til handavinnunámsskeiðs kvenna á Akureyri, en jeg þarf ekki að fjölyrða neitt um hann, vegna þess, að hv. framsm. (E. P.) hefir skýrt svo nákvæmlega frá, hvernig á því stendur, að nauðsynlegt er að taka hann hjer upp, og enn fremur hefir hæstv. atvinnumálaráðherra lagt honum liðsyrði. Að eins vil jeg benda á, að það gæti verið tilfinnanlegt fyrir forstöðukonuna, ef hún ætti að borga úr sínum vasa þessar 600 kr., svo að jeg treysti því, að þessi till. nefndarinnar, eins og reyndar allar till. hennar, nái fram að ganga.

Frsm (Hannes Hafstein) Eins og tekið er fram í nál. hefir nefndin aðhylst breytingar þær, sem gerðar voru á frv. í háttv.Nd., og leggur því til, að það verði samþykt, eins og það er nú orðað.