Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Hinn 20. september s.l. var gefið út svofellt bréf: Forseti Íslands gerir kunnugt: Ég hef ákveðið samkvæmt tillögu forsrh. að Alþingi skuli koma saman til fundar mánudaginn 10. okt. 1983. Um leið og ég birti þetta er öllum, sem setu eiga á Alþingi, boðið að koma nefndan dag til Reykjavíkur og verður þá Alþingi sett að lokinni guðsþjónustu í Dómkirkjunni, sem hefst kl. 13.30. Gjört í Reykjavík, 20. september 1983. Vigdís Finnbogadóttir. Steingrímur Hermannsson. Forsetabréf um að Alþingi skuli koma saman til fundar mánudaginn 10. október 1983.“ Samkvæmt bréfi því sem ég nú hef lesið lýsi ég yfir því, að Alþingi Íslendinga er sett. Íslenska þjóðin lítur jafnan með nokkurri eftirvæntingu til setningar Alþingis og fylgist grannt með orðum og athöfnum þeirra oddvita sinna sem hún hefur valið til að fara með mál sín og hugðarefni. Það þing sem nú hefur verið sett brýtur enn blað í þjóðarsögu okkar. Auk fulltrúa hinna rótgrónu stjórnmálaflokka landsins taka nú til starfa málsvarar tveggja nýrra stjórnmálasamtaka og framboða og hlýtur það að bregða nýjum blæ á störf og umræður þess þings sem hér hefur göngu sína. Allir alþingismenn skulu boðnir velkomnir til starfa, nýir sem þeir sem hagvanir eru á þessum virðulega stað. Stjórnmálaáhugi á Íslandi er mikill. Það verður okkur ætíð best ljóst þegar gengið er til kosninga. Ég hygg að í fáum löndum sé sá áhugi eins almennur og á Íslandi og er vísast að orsökin sé sú, að sakir fámennis lifum við í meira nábýli hvert við annað en víðast hvar á byggðu bóli. Orð og lífsafstaða manna, hvort sem um er að ræða stjórnmál eða önnur mál er varða þjóðarheill, berast inn á hvert heimili og hvern vinnustað og er þar veitt verðug athygli. Það er tunga okkar sem geymir sannleikann um okkur sjálf, öll sem eitt, frá degi til dags. Hugsun okkar og framkvæmd et bundin í þau orð sem við látum falla á hverri stundu. Öllum verkum okkar eru fundin orð sem vitnað er til. Verkin kunna að vera heil eða brotin en að baki þeim öllum liggur skoðun á mannlegri tilveru eins og hún birtist okkur og tjáning einstaklinga og hópa á þeirri sömu tilveru. Sagan samanstendur fyrst og síðast af slíkri tjáningu manna sem uppi eru í samtíð hverju sinni, enda verður sagan aðeins tjáð með þeim orðum sem tunga okkar kann að mæla. Lýðræði okkar Íslendinga hefur fram til þessa dags byggt á hugsun þeirra frumherja sem á 19. öld unnu að endurheimt lýðveldis og gáfu sig alla og líf sitt til að tjá okkur, þegnum þessa lands, hvernig þeir af reynslu genginna alda sáu málum okkar best borgið. Ég leyfi mér að minna enn einu sinni á fleyga alþingishugsjón Jóns Sigurðssonar, frelsishetju Íslendinga, sem felur í sér heilan sannleika þótt liðið sé á aðra öld síðan hann sendi hana löndum sínum til íhugunar: „Alþingi er frækorn allrar framfarar og blómgunar lands vors - eins konar þjóðskóli landsmanna til að venja þá á að hugsa og tala með greind og þekkingu um málefni þau sem alla varðar. - Alþingi er engan veginn sett höfðingjum í vil, heldur fyrst og fremst alþýðu.“ Okkur hefur verið gert ljóst, háttvirtu alþingismenn, að við lifum þessar stundir á erfiðari tímum en lengi hafa þekkst í landi okkar. Víst er að við Íslendingar hver og einn viljum allt af mörkum leggja til að þjóðarbú okkar standi með þeirri reisn sem við höfum viljað gefa því á undangengnum árum. Síðan lýðveldi var endurreist hefur enginn Íslendingur, það ég veit, gengið að verkum sínum með hangandi hendi, né talið ástæðu til að biðja afsökunar aðrar þjóðir á athöfnum okkar, þar sem við af auðæfum okkar, auð huga og handa, höfum sitthvað til mála að leggja og reyndar mikla gjöf að gefa. Hlutverk Alþingis er alla daga að leiða þjóð okkar til farsældar. Stundum þarf leiðbeinandinn að tyfta, en það er aðalsmerki hvers uppalanda að beita aga af nokkurri mildi svo að sá sem lýtur forsjá finni hlýju og velvild sem veitt er til velfarnaðar. Aldrei má draga myndina upp í svo dökkum litum að sköpunarkraftur og þróttur verði drepinn í dróma. Ávani blindar fólk, slagorð blinda fólk, ekki síst séu þau einatt af neikvæðum toga. Fjárhagur, hvort sem hann er of rýr eða of rúmur, getur einnig slegið fólk blindu, í fyrra tilfellinu oft til uppgjafar. Við Íslendingar erum sterk og starfsöm þjóð, auðug af kröftum og skapandi á öllum sviðum. Sé aftur á móti ekki annað brýnt fyrir okkur en að við séum komin á vonarvöl og ráðum ekki við okkar mál er hætta á að við villumst inn í vítahring óttans - ótta við framtíðina. Þá lokast öll sund. Því munum við horfast í augu við erfiðleikana og sigrast á þeim. Hvenær sem harðnar á dalnum verður að veita hugarauðgi landsmanna verðugan byr - rækta hverja rót þjóðarjurtar okkar á þann veg að henni finnist að sér hlúð. Megi það jafnan reynast gæfa þjóðkjörinna fulltrúa á Alþingi Íslendinga. Þá þarf ekki að ugga um Ísland. Ég bið yður að rísa úr sætum og minnast ættjarðarinnar. [Þingheimur stóð upp og forsætisráðherra, Steingrímur Hermannsson, mælti: „Heill forseta vorum og fósturjörð. Ísland lifi.“ Þingmenn tóku undir þessi orð með ferföldu húrrahrópi.] Samkvæmt 1. gr. þingskapa ber nú aldursforseta að stjórna fundi þar til kosning forseta sameinaðs Alþingis hefur farið fram. Bið ég aldursforseta, Ólaf Jóhannesson, 9. þm. Reykv., að ganga til forsetastóls.



Í dag minnumst við tveggja látinna manna, sem sæti áttu á síðasta Alþingi, þeirra Vilmundar Gylfasonar, sem var endurkjörinn alþm. á síðasta vori en andaðist 19. júní á 35. aldursári, og Gunnars Thoroddsens, fyrrv. forsrh. og alþm., sem andaðist 25. sept., 72ja ára að aldri. Einnig verður minnst tveggja fyrrv. alþm., sem sátu hér á árum áður og nú eru látnir, þeirra Eðvarðs Sigurðssonar verkalýðsforingja, sem andaðist 9. júlí, tæpra 73 ára, og Sigurðar Thoroddsens verkfræðings, sem andaðist 29. júlí, 81 árs að aldri. Vilmundur Gylfason var fæddur í Reykjavík 7. ágúst 1948. Hann var sonur hjónanna Gylfa Þ. Gíslasonar prófessors, fyrrv. ráðh. og alþm., og Guðrúnar Vilmundardóttur. Hann lauk stúdentsprófi í Menntaskólanum í Reykjavík 1968 og stundaði síðan sagnfræðinám í Englandi, lauk B.A.-prófi í Manchester 1971 og M.A.-prófi í Exeter 1973. Frá 1973 var hann sagnfræðikennari í Menntaskólanum í Reykjavík, vann jafnframt fyrstu árin í fréttastofu útvarpsins og fékkst við blaðamennsku öðru hverju. Vorið 1978 var hann kjörinn alþm. Reykvíkinga og endurkjörinn 1979 og 1983, sat á 6 þingum alls. Hann var menntamála- og dóms- og kirkjumálaráðherra í minnihlutastjórn Alþfl. frá 15. okt. 1979 til 8. febr. 1980. Vilmundur Gylfason var á skólaárum sínum áhugasamur þátttakandi í félagslífi og þótti til forustu fallinn. Hann var hugmyndaríkur, mælskur og baráttuglaður. Í kennarastóli var hann fræðari af lífi og sál og naut hylli nemenda. Í þjóðmálum barðist hann í fylkingu jafnaðarmanna, fyrst í Alþfl., síðar í Bandalagi jafnaðarmanna, þar sem hann hafði forustu. Með eldmóði og sóknarhug í ræðu og riti hreif hann marga til liðs við sig og sinn flokk. Hann ól með sér róttækar hugmyndir um bætt þjóðskipulag og var óvæginn gagnrýnandi þess sem hann taldi miður fara í ríkjandi stjórnkerfi. Hann unni listum og orti ljóð, var hrifnæmur og fljóthuga. Vilmundur Gylfason var skapheitur og örgeðja tilfinningamaður. Hann fór oft geyst, lifði hratt og birtist stundum á stjórnmálasviðinu sem stormsveipur. Í orrahríð þjóðmálanna brá hann stundum yfir sig kaldhamraðri brynju en undir þeim stakki bjó listamannseðli og viðkvæm lund. Á skammri ævi auðnaðist honum að marka spor sem lengi verður eftir tekið. Gunnar Thoroddsen var fæddur í Reykjavík 29. desember 1910. Foreldrar hans voru Sigurður verkfræðingur og yfirkennari Thoroddsen og kona hans María Kristín Thoroddsen. Hann tók stúdentspróf í Menntaskólanum í Reykjavík 1929 og lauk lögfræðiprófi við Háskóla Íslands 1934. Framhaldsnám, aðallega í refsirétti, stundaði hann í Danmörku, Þýskalandi og Englandi frá apríl 1935 til júlí 1936. Doktorsprófi í lögum lauk hann 1968. Hann stundaði lögfræðistörf ásamt öðrum störfum 1936 –1940. Hann var prófessor í lagadeild Háskóla Íslands 1940 –1947 og borgarstjóri í Reykjavík 1947–1959 er hann var skipaður fjmrh. Ráðherrastörfum gegndi hann til vors 1965. Þá varð hann sendiherra í Danmörku og skömmu síðar jafnframt sendiherra í Tyrklandi. Hann fékk lausn frá sendiherrastörfum 31. des. 1969 og var skipaður hæstaréttardómari 1. jan. 1970. Að eigin ósk fékk hann lausn frá dómaraembætti í september á sama ári og var á næsta ári skipaður öðru sinni prófessor í lögum við Háskóla Íslands. Frá 1974 til 1978 var hann félmrh. og iðnrh. og að lokum forsrh. frá 8. febr. 1980 til 26. maí s.l. Gunnar Thoroddsen hóf ungur afskipti af stjórnmálum. Hann var kjörinn til setu á Alþingi 23 ára vorið 1934 og átti hér sæti sem landsk. þm. til 1937 og aftur á sumarþinginu 1942. Árin 1942–1949 var hann þm. Snæfellinga, 1949–1965 og 1971–1983 þm. Reykvíkinga. Sat hann á 43 þingum alls. Hann var formaður Heimdallar, félags ungra sjálfstæðismanna í Reykjavík 1935–1939, framkvæmdastjóri Landsmálafélagsins Varðar í Reykjavík 1936–1937, erindreki Sjálfstfl. 1937–1939, formaður Sambands ungra sjálfstæðismanna 1940–1942, varaformaður Sjálfstfl. 1961–1965 og 1974–1981 og formaður þingflokks sjálfstæðismanna 1973–1979. Í borgarstjórn Reykjavíkur sat hann 1938–1962, var borgarráðsmaður 1946–1960 og forseti borgarstjórnar 1959–1960. Auk þeirra fjölmörgu starfa sem nú hafa verið talin átti Gunnar Thoroddsen sæti í ýmsum nefndum og félagsstjórnum og verður fátt eitt af því talið hér. Hann var í skilnaðarnefnd 1944 og síðar í stjórnarskrárnefndum sem störfuðu frá 1945 með hléum fram á árið sem nú er að líða. Frá árinu 1978 var hann formaður nýrrar stjórnarskrárnefndar, sem auðnaðist að skila frv. að nýrri stjórnarskrá sem flutt var í lok síðasta Alþingis. Í bankaráði Landsbankans átti hann sæti 1961–1965. Hann var formaður Íslandsdeildar Þingmannasambands Norðurlanda 1945–1957, forseti sambandsins 1947 og 1957, formaður Íslandsdeildar Alþjóðaþingmannasambandsins 1951–1965, formaður Norræna félagsins á Íslandi 1954–1965 og 1970–1975. Gunnar Thoroddsen átti sér langa og viðburðaríka sögu sem fléttast á marga vegu inn í þjóðarsöguna á starfsárum hans. Hann var um áratugi áhrifamaður í þjóðmálum og átti þátt í örlagaríkum ákvörðunum sem forustumaður í flokki og á Alþingi og frumkvöðull í borgarmálum Reykvíkinga, svo sem æviágrip hans bendir ljóslega til. Hann var traustur málflytjandi, háttprúður og rökfastur, snjallrytur og gagnorður, vandaði málfar sitt í ræðu og riti. Menn, sem velja sér slíkt hlutskipti sem hann, sitja ekki á friðstóli öllum stundum, enda gustaði oft um hann á vettvangi stjórnmálanna, en hann kunni vel til verka í sókn og vörn. Hann sinnti lögfræðikennslu og fræðistörfum og samdi merkt fræðirit til doktorsprófs. Hann unni tónlist og iðkaði hana, lék á hljóðfæri og samdi lög. Hann var óvenjulega fjölhæfur maður. Eftir að hann lét af opinberum störfum hvarf hann að iðkun helstu hugðarefna sinna, en naut þeirra friðarstunda skamman tíma. Eðvarð Sigurðsson var fæddur 18. júlí 1910 í Nýjabæ í Garði í Gullbringusýslu. Foreldrar hans voru hjónin Sigurður Eyjólfsson sjómaður, á Litlu-Brekku á Grímsstaðaholti í Reykjavík, og Ingibjörg Jónsdóttir frá Nýjabæ. Hann ólst upp í Reykjavík, stundaði framan af ævi verkamannsstörf, en frá árinu 1944 var hann starfsmaður verkamannafélagsins Dagsbrúnar. Hann var í stjórn þess félags frá 1942, lengst af ritari, en síðar formaður frá 1961. Í miðstjórn Alþýðusambands Íslands var hann 1954–1980 og formaður Verkamannasambands Íslands 1964–1975. Hann var í nefnd sem undirbjó lög um atvinnuleysistryggingar 1956 og í stjórn Atvinnuleysistryggingasjóðs frá stofnun hans sama ár. Hann átti sæti í verðlagsnefnd landbúnaðarvara 1959– 1971. Hann var landsk. alþm. 1959–1971 og þm. Reykv. 1971–1978, sat á 23 þingum alls. Eðvarð Sigurðsson kynntist ungur að árum lífi og starfi reykvískra verkamanna. Hann vann með þeim framan af ævi, en hlaut síðan þjónustu- og forustuhlutverk í félagsmálum þeirra. Hann naut trausts í störfum meðal umbjóðenda sinna, enda hélt hann með festu á málstað þeirra þegar þess þurfti með. Hann var lengi einn helsti málsvari verkalýðsins í samningum um kaup og kjör, dáður af félögum sínum og virtur af viðsemjendum. Á Alþingi beitti hann sér fyrst og fremst fyrir kjara- og réttarbótum til handa félögum sínum í verkalýðshreyfingunni. Hann var staðfastur maður og heilsteyptur. Sigurður Thoroddsen var fæddur að Bessastöðum á Álftanesi 24. júlí 1902. Foreldrar hans voru hjónin Skúli Thoroddsen ritstjóri og alþm. og Theodóra Thoroddsen. Hann hóf ungur nám í Menntaskólanum í Reykjavík og lauk stúdentsprófi tæpra 17 ára vorið 1919. Síðan nam hann byggingarverkfræði í tækniháskólanum í Kaupmannahöfn og lauk þaðan prófi 1927. Hann var verkfræðingur við Reykjavíkurhöfn 1927 og hjá vita- og hafnamálastjóra 1928–1931, rak eigin verkfræðistofu 1932–1961, en stofnaði þá ásamt samstarfsmönnum sínum sameignarfélagið Verkfræðistofu Sigurðar Thoroddsen og var framkvæmdastjóri hennar til 1975. Sigurður Thoroddsen var kennari við Iðnskólann, Menntaskólann í Reykjavík og Samvinnuskólann á árunum 1928–1934. Í verkfræðistörfum sinnti hann fyrstu árin aðallega undirbúningi að gerð hafnarmannvirkja, en lengst af var aðalstarf hans á sviði virkjunarmála. Hann átti sæti í milliþinganefnd í raforkumálum 1944–1945, í raforkuráði 1947–1949,í náttúruverndarráði 1956–1977, í stjórn Landsvirkjunar 1965–1969 og í raforkunefnd 19711975. Hann var formaður Félags ráðgjafarverkfræðinga 1961–1966 og formaður Verkfræðingafélags Íslands 1962–1964. Hann var landsk. alþm. 1942–1946 og sat þá á fjórum þingum alls. Sigurður Thoroddsen var einn af virtustu verkfræðingum þessa lands. Hann hafði snemma að eigin frumkvæði unnið að athugun á virkjunarmöguleikum í helstu stórám landsins og samið áætlun um möguleika á orkunýtingu þeirra. Sú þekking, sem hann öðlaðist á þennan hátt, kom að notum þegar honum var síðar falinn undirbúningur að vatnsaflsvirkjunum og umsjón með framkvæmd þeirra. Ásamt samstarfsmönnum sínum vann hann að hönnun fjölmargra orkuvera víða um land. Við undirbúning mannvirkja var honum jafnan mikið í mun að náttúru landsins yrði ekki spillt meira en nauðsyn bæri til. Á Alþingi hafði hann mest afskipti af orkumálum, sem þá voru til umræðu, og eftir hann liggja fræðigreinar um orkumál í blöðum og tímaritum. Hann var góður teiknari, málaði mikið í tómstundum og hélt nokkrar sýningar á teikningum og málverkum. Ég vil biðja þingheim að minnast Vilmundar Gylfasonar, Gunnars Thoroddsens, Eðvarðs Sigurðssonar og Sigurðar Thoroddsens með því að rísa úr sætum. Rannsókn kjörbréfa - varamenn taka þingsæti. Aldursforseti kvaddi sér til aðstoðar sem fundarskrifara Friðrik Sophusson, 2. þm. Reykv., og Davíð Aðalsteinsson, 5. þm. Vesturl.



Til þess að prófa kjörbréf og kosningu þm. ber nú að skipa þingmönnum eftir hlutkesti í þrjár jafnar deildir. Sá háttur mun hafður á að um leið og nafn þingmanns er lesið m,un skrifari draga miða er segir til um kjördeild þingmannsins. Þessu næst skiptust þingmenn í kjördeildir og urðu í: 1. kjördeild: ÁJ, EH, EBS, FrS, GB, GA, HÁ, HG, JBH, KP, KH, MB, ÓlJ, PJ, RH, SkA, SV, SvG, VI, ÞS. 2. kjördeild: AS, DA, EG, FÞ, GeirG, GJG, GGS, HS, JS, KSG, KolJ, LJ, ÓE, PP, RA, SDK, StG, SJS, TÁ, ÞK. 3. kjördeild: AG, BÍG, EgJ, EKJ, GSig, GE, GHelg, HBl, IG, JHelg, KJóh, KSK, MÁM, OÞÞ, PS, SalÞ, StB, StH, SvH, ÞP.



Þingmönnum hefur nú verið skipað í kjördeildir og munu þær skipta með sér verkum í samræmi við ákvæði þingskapa, þannig að 1. deild fær 2. deild, 2. deild fær 3. deild og 3. deild fær 1. deild kjörbréf þeirra þm. sem eru í hverri þeirra fyrir sig.



Áður en kjördeildirnar taka til starfa vil ég leyfa mér að lesa bréf sem borist hafa. Það er fyrst bréf frá 23. sept. 1983: „Herra forseti. Hér með tilkynnist yður að ég mun af persónulegum ástæðum taka mér frí frá þingstörfum um óákveðinn tíma frá og með 1. okt. n.k. Óska ég þess að varamaður taki sæti mitt á Alþingi þar til annað verður ákveðið. Ég óska þess jafnframt að vera tekinn af launaskrá Alþingis frá og með sama tíma. Virðingarfyllst. Ellert B. Schram.“ Þá er bréf dags. í dag, 10. okt. 1983. „Þar sem Garðar Sigurðsson, 4. þm. Suðurl., dvelst nú erlendis í opinberum erindum og verður fjarverandi næstu vikur leyfi ég mér samkv. beiðni hans og með skírskotun til 138. gr. laga um kosningar til Alþingis að óska þess að 1. varamaður Alþb. í Suðurlandskjördæmi, Margrét Frímannsdóttir oddviti, taki sæti á Alþingi í fjarveru hans, og fylgir með kjörbréf fyrir varamann. Ragnar Arnalds, formaður þingflokks Alþb.“ Ennfremur er bréf líka dagsett í dag: „Samkvæmt beiðni Halldórs Blöndals, 5. þm. Norðurl. e., sem er erlendis í opinberum erindum, leyfi ég mér með skírskotun til 138. gr. laga um kosningar til Alþingis að óska þess að 1. varamaður hans, Björn Dagbjartsson matvælafræðingur, taki á meðan sæti hans á Alþingi. Ólafur G. Einarsson, formaður þingflokks sjálfstæðismanna.“ Ég vil biðja þær kjördeildir sem hafa fengið til meðferðar kjörbréf Ellerts B. Schram, Garðars Sigurðssonar og Halldórs Blöndals að taka um leið til athugunar kjörbréf þeirra varamanna sem óskað er eftir að taka sæti þeirra á Alþingi nú, Geirs Hallgrímssonar, hæstv. utanrrh., varaþm. Ellerts B. Schram, Margrétar Frímannsdóttur oddvita, sem óskað er eftir að taki sæti Garðars Sigurðssonar, og Björns Dagbjartssonar, sem óskað er eftir að taki sæti Halldórs Blöndals, og taka afstöðu til kjörbréfa varamannanna eins og til kjörbréfa aðalmanna. Fundarstaðir fyrir kjördeildir verða sem hér segir: Fyrsta kjördeild hér í fundarsal Nd., önnur kjördeild í fundarsal Ed. og þriðja kjördeild í flokksherbergi Sjálfstfl. Ég bið hv. 3. þm. Suðurl. Árna Johnsen að kalla saman fyrstu kjördeild, hæstv. félmrh. Alexander Stefánsson að kalla saman aðra kjördeild og hæstv. fjmrh. Albert Guðmundsson að kalla saman þriðju kjördeild. Nú verður gert hlé á þessum fundi á meðan kjördeildir starfa. - Fundarhlé.



Herra forseti. 1. kjördeild.fékk til athugunar kjörbréf 3. kjördeildar og voru kjördeildarmenn samþykkir að mæla með samþykkt þeirra og að kosningin yrði tekin gild, en kjörbréfin eru: 1. Kjörbréf Alberts Guðmundssonar, 1. þm. Reykv. 2. Kjörbréf Birgis Ísl. Gunnarssonar, 4. þm. Reykv. 3. Kjörbréf Egils Jónssonar, 11. landsk. þm. 4. Kjörbréf Eyjólfs Konráðs Jónssonar, 4. þm. Norðurl. v. 5. Kjörbréf Garðars Sigurðssonar, 4. þm. Suðurl. 6. Kjörbréf Guðmundar Einarssonar, 4. landsk. þm. 7. Kjörbréf Guðrúnar Helgadóttur 10. landsk. þm. 8. Kjörbréf Halldórs Blöndals, 5. þm. Norðurl. e. 9. Kjörbréf Ingvars Gíslasonar, 1. þm. Norðurl. e. 10. Kjörbréf Jóns Helgasonar, 5. þm. Suðurl. 11. Kjörbréf Kjartans Jóhannssonar, 3. þm. Reykn. 12. Kjörbréf Kristínar S. Kvaran, 1. landsk. þm. 13. Kjörbréf Matthíasar Á. Mathiesens 1. þm. Reykn. 14. Kjörbréf Ólafs Þ. Þórðarsonar, 5. þm. Vestf. 15. Kjörbréf Péturs Sigurðssonar, 12. þm. Reykv. 16. Kjörbréf Salome Þorkelsdóttur, 4. þm. Reykv. 17. Kjörbréf Stefáns Benediktssonar 8. þm. Reykv. 18. Kjörbréf Steingríms Hermannssonar, 2. þm. Vestf. 19. Kjörbréf Sverris Hermannssonar, 3. þm. Austurl. 20. Kjörbréf Þorsteins Pálssonar, 1. þm. Suðurl. 1. kjördeild fékk einnig til athugunar kjörbréf varamanna Halldórs Blöndals og Garðars Sigurðssonar, þeirra Björns Dagbjartssonar og Margrétar Frímannsdóttur. Kjördeildin gerir engar athugasemdir við umrædd kjörbréf og mælir með samþykkt þeirra. Það eru kjörbréf Björns Dagbjartssonar, 1. varaþm. Sjálfstfl. í Norðurl. e., og Margrétar Frímannsdóttur, 1. varaþm. Alþb. í Suðurl.



Herra forseti. 2. kjördeild fékk til meðferðar kjörbréf 1. kjördeildar og niðurstaða 2. kjördeildar var sú, að við mælum með því að kjörbréfin verði samþykkt. Þau eru: 1. Kjörbréf Árna Johnsens, 3. þm. Suðurl. 2. Kjörbréf Eggerts Haukdals, 6. þm. Suðurl. 3. Kjörbréf Friðriks Sophussonar, 2. þm. Reykv. 4. Kjörbréf Matthíasar Bjarnasonar, 1. þm. Vestf. 5. Kjörbréf Halldórs Ásgrímssonar, 1. þm. Austurl. 6. Kjörbréf Ólafs Jóhannessonar, 9. þm. Reykv. 7. Kjörbréf Guðmundar Bjarnasonar, 6. þm. Norðurl.e. 8. Kjörbréf Hjörleifs Guttormssonar, 5. þm. Austurl. 9. Kjörbréf Karvels Pálmasonar, 3. þm. Vestf. 10. Kjörbréf Jóns Baldvins Hannibalssonar, 5. þm. Reykv. 11. Kjörbréf Guðrúnar Agnarsdóttur, 3. landsk. þm. 12. Kjörbréf Skúla Alexanderssonar, 4. þm. Vesturl. 13. Kjörbréf Pálma Jónssonar, 1. þm. Norðurl. v. 14. Kjörbréf Kristínar Halldórsdóttur, 7. landsk. þm. 15. Kjörbréf Ragnhildar Helgadóttur, 10. þm. Reykv. 16. Kjörbréf Stefáns Valgeirssonar, 3. þm. Norðurl. e. 17. Kjörbréf Svavars Gestssonar, 3. þm. Reykv. 18. Kjörbréf Valdimars Indriðasonar, 3. þm. Vesturl. 19. Kjörbréf Þórarins Sigurjónssonar, 2. þm. Suðurl. Þá er hér kjörbréf Geirs Hallgrímssonar, sem kemur inn fyrir Ellert B. Schram. Það bárust kjördeildinni tvö bréf frá Ellert B. Schram. Fyrra bréfið, sem hæstv. forseti las hér, var dagsett 23. 9. s.l. og þar stendur, með leyfi forseta: „Hér með tilkynnist yður að ég mun af persónulegum ástæðum taka mér frí frá þingstörfum um óákveðinn tíma frá og með 1. okt. n.k. Óska ég þess að varamaður taki sæti mitt á Alþingi þar til annað verður ákveðið. Ég óska þess jafnframt að vera tekinn af launaskrá Alþingis frá og með sama tíma. Virðingarfyllst. Ellert B. Schram.“ Þá kemur hér annað bréf sem er dagsett 10. október s.l. og stílað til Alþingis. „Með tilvísun til bréfs míns til herra forseta Sþ., dags. 23. september s.l., þar sem ég óska að varamaður taki sæti mitt á Alþingi, vil ég með skírskotun til 138. gr. laga um kosningar til Alþingis taka fram að forföll mín munu vara a.m.k. fram yfir jólaleyfi Alþingis. Ellert B. Schram.“ Kjördeildin varð sammála um að taka þetta til greina og mæla með því að kjörbréf Geirs Hallgrímssonar sem 1. varaþm. í Reykjavíkurkjördæmi verði samþykkt. Ég endurtek: Kjördeildin varð sammála um að leggja til að öll þessi kjörbréf með þessari athugasemd verði tekin gild.



Herra forseti. 3. kjördeild hefur haft til meðferðar kjörbréf þm. 2. kjördeildar, en kjörbréfin eru: 1. Kjörbréf Guðmundar J. Guðmundssonar, 7. þm. Reykv. 2. Kjörbréf Sigríðar Dúnu Kristmundsdóttur, 11. þm. Reykv. 3. Kjörbréf Gunnars G. Schram, 2. þm. Reykn. 4. Kjörbréf Geirs Gunnarssonar, 5. þm. Reykn. 5. Kjörbréf Friðjóns Þórðarsonar, 1. þm. Vesturl. 6. Kjörbréf Alexanders Stefánssonar, 2. þm. Vesturl. 7. Kjörbréf Davíðs Aðalsteinssonar, 5. þm. Vesturl. 8. Kjörbréf Þorv. Garðars Kristjánssonar, 4. þm. Vestf. 9. Kjörbréf Páls Péturssonar, 2. þm. Norðurl. v. 10. Kjörbréf Ragnars Arnalds, 3. þm. Norðurl, v. 11. Kjörbréf Stefáns Guðmundssonar, 5. þm. Norðurl. v. 12. Kjörbréf Lárusar Jónssonar, 2. þm. Norðurl. e. 13. Kjörbréf Steingríms J. Sigfússonar, 4. þm. Norðurl. e. 14. Kjörbréf Helga Seljan, 2. þm. Austurl. 15. Kjörbréf Tómasar Árnasonar, 4. þm. Austurl. 16. Kjörbréf Jóhönnu Sigurðardóttur, 2. landsk. þm. 17. Kjörbréf Eiðs Guðnasonar, 5. landsk. þm. 18. Kjörbréf Karls Steinars Guðnasonar, 6. landsk. þm. 19. Kjörbréf Kolbrúnar Jónsdóttur, 8. landsk. þm. 20. Kjörbréf Ólafs G. Einarssonar, 9. landsk. þm. Kjördeildin hafði ekkert við þessi kjörbréf að athuga. Leggur hún til að kosning þessara þingmanna verði tekin gild og kjörbréfin samþykkt.

Aldursforseti (Ólafur Jóhannesson) Frsm. kjördeilda hafa hver fyrir hönd sinnar kjördeildar lagt til að þau kjörbréf sem deildirnar hafa haft með höndum verði samþykkt og kosning og kjörgengi þm. tekið gilt. Þetta gildir um 60 alþm. og auk þess um þá þrjá varamenn sem óskað er eftir að taki sæti nú á Alþingi, hæstv. utanrrh. Geir Hallrímsson, Björn Dagbjartsson og Margréti Frímannsdóttur. Þetta eru samhljóða tillögur og ég tel rétt að bera þetta upp í einu lagi ef enginn hreyfir mótmælum.



Réttkjörinn forseti Sþ. er því Þorv. Garðar Kristjánsson og mun hann nú taka við fundarstjórn. Ég óska honum allra heilla í starfi.



Ég þakka hæstv. aldursforseta árnaðaróskir. Ég þakka hv. þm. það traust sem þeir hafa sýnt mér. Ég vænti þess að eiga góða samvinnu við þingheim allan. Gengið var til kosningar fyrri varaforseta. Kosningu hlaut Helgi Seljan, 2. þm. Austurl., með 58 atkv. Birgir Ísl. Gunnarsson, 4. þm. Reykv., hlaut 1 atkv., en 1 seðill var auður. Gengið var til kosningar annars varaforseta. Kosningu hlaut Ólafur Þ. Þórðarson, 5. þm. Vestf., með 51 atkv. Eggert Haukdal, 6. þm. Suðurl., Friðjón Þórðarson, 1. þm. Vesturl., og Ingvar Gíslason, 1. þm. Norðurl. e., hlutu 1 atkv. hver. 5 seðlar voru auðir, en einn ógildur. Þessu næst voru kosnir skrifarar Sþ. að viðhafðri hlutfallskosningu. Fram komu tveir listar. Á A-lista var ÁJ, á B-lista ÞS. - Þar sem eigi voru fleiri menn tilnefndir en kjósa skyldi lýsti forseti yfir að kjörnir væru án atkvgr.: Árni Johnsen, 3. þm. Suðurl., og Þórarinn Sigurjónsson, 2. þm. Suðurl. Þá fór fram kosning kjörbréfanefndar. Fram komu þrír listar með jafnmörgum nöfnum samtals og menn skyldi kjósa. Samkvæmt því lýsti forseti yfir að kjörnir væru án atkvgr.: Birgir Ísl. Gunnarsson (A), Skúli Alexandersson (C), Ólafur Jóhannesson (B), Gunnar G. Schram (A), Guðmundur Einarsson (C), Þorsteinn Pálsson (A), Eiður Guðnason (C).



Með því að ekki eru tilnefndir fleiri en kjósa á til efri deildar lýsi ég að rétt kjörnir eru til Ed.: Albert Guðmundsson, Árni Johnsen, Egill Jónsson, Eyjólfur Konráð Jónsson, Lárus Jónsson, Salome Þorkelsdóttir, Valdimar Indriðason, Þorv. Garðar Kristjánsson, Ólafur Jóhannesson, Tómas Árnason, Jón Helgason, Davíð Aðalsteinsson, Ragnar Arnalds, Helgi Seljan, Skúli Alexandersson, Eiður Guðnason, Karl Steinar Guðnason, Stefán Benediktsson, Kolbrún Jónsdóttir, Sigríður Dúna Kristmundsdóttir. Aldursforseti, Ólafur Jóhannesson, 9. þm. Reykv., setti fundinn. Deildina skipuðu þessir þingmenn: 1. Albert Guðmundsson, 1. þm. Reykv. 2. Árni Johnsen, 3. þm. Suðurl. 3. Davíð Aðalsteinsson, 5. þm. Vesturl. 4. Egill Jónsson, 11. landsk. þm. 5. Eiður Guðnason, 5. landsk. þm. 6. Eyjólfur Konráð Jónsson, 4. þm. Norðurl. v. 7. Helgi Seljan, 2. þm. Austurl. 8. Jón Helgason, 5. þm. Suðurl. 9. Karl Steinar Guðnason, 6. landsk. þm. 10. Kolbrún Jónsdóttir, 8. landsk. þm. 11. Lárus Jónsson, 2. þm. Norðurl. e. 12. Ólafur Jóhannesson, 9. þm. Reykv. 13. Ragnar Arnalds, 3. þm. Norðurl. v. 14. Salome Þorkelsdóttir, 4. þm. Reykn. 15. Sigríður Dúna Kristmundsdóttir, 11. þm. Reykv. 16. Skúli Alexandersson, 4. þm. Vesturl. 17. Stefán Benediktsson, 8. þm. Reykv. 18. Tómas Árnason, 4. þm. Austurl. 19. Valdimar Indriðason, 3. þm. Vesturl. 20. Þorv. Garðar Kristjánsson, 4. þm. Vestf. Kosning forseta og skrifara. Gengið var til forsetakosningar. Kosningu hlaut Salome Þorkelsdóttir, 4. þm. Reykn., með 18 atkv. 1 seðill var auður.