Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. Í frv. því, sem hér liggur fyrir á þskj. 130, eru dregin saman í eina heild gildandi lög um skipulag fólksflutninga með bifreiðum. Það eru lög nr. 22 30. jan. 1945, lög nr. 12 1947 og lög nr. 3 1952. Tvenn þau síðarnefndu eru breytingar á fyrstnefndu lögunum, nr. 22 1945. Þá eru nokkrar nýjar breytingar á l. í frv., og er þær að finna í 1. gr. frv. á þskj. 130. Skal ég nú gera nokkra grein fyrir þeim. Í lögum nr. 22 30. jan. 1945, um skipulag á fólksflutningum með bifreiðum, er ákveðið í 1. gr., að sérstakt sérleyfi þurfi til þess að hafa með höndum fólksflutninga með bifreiðum, sem stærri séu en svo, að þær rúmi 6 farþega. Þegar lög þessi voru sett, voru yfirleitt ekki notaðar stærri bifreiðar til leiguaksturs á bifreiðastöðvum en svo, að þær tækju 5–6 farþega. Nú hefur sú breyting orðið á að nokkuð af 7–8 farþega bifreiðum hefur verið flutt til landsins og er á bifreiðastöðvunum til notkunar, en eins og áður segir, er ekki heimilt að óbreyttum lögum að nota þær til fólksflutninga á sérleyfisleiðum án sérleyfis. Til að gera þessar bifreiðar löglegar að þessu leyti, er gert ráð fyrir í frv. að breyta lögunum á þann veg að færa stærðartakmörkun úr 6 farþega í 8 farþega bifreiðar. Ég hef lítils háttar orðið var við það álit, að ákvæði þetta, ef að lögum yrði, mundi rýra hag sérleyfishafa, og væri því ekki óeðlilegt, að spurt væri, hvort þeir væru ekki mótfallnir þessum breytingum. En því er til að svara, að n. hefur kynnt sér það, að frv. er samið í samráði við stjórn Félags sérleyfishafa, og er það því með vitund þeirra og samþykki, að lagt er til, að þessi breyting verði gerð á lögunum. 1. málsl. 1. gr. frv. er þannig, með leyfi hæstv. forseta: „Engum er heimilt að hafa með höndum fólksflutninga með bifreiðum, sem stærri séu en svo, að þær rúmi 8 farþega“ - þarna voru í lögunum 6 - „nema hann hafi til þess sérleyfi frá ríkisstjórninni.“ Breytingin er sem sagt, að stærðarhlutfallið er fært í 8 farþega úr 6, og er þetta fyrsta breytingin. Þá segir í 2. málsl. 1. gr.: „Slíkt sérleyfi þarf og til þess að hafa á hendi fastar ferðir eða áætlunarferðir til fólksflutninga með bifreiðum, sem rúma 3–8 farþega .“ Þarna er um að ræða breytingu, því að í núgildandi lögum segir: „Slíkt sérleyfi þarf og til þess að hafa á hendi fastar ferðir eða áætlunarferðir til fólksflutninga með bifreiðum, er rúma 6 farþega eða færri.“ Samkvæmt þessu ákvæði er vörubifreiðum, sem rúma einn farþega eða tvo, óheimilt að taka farþega á sérleyfisleiðum. Þessu ákvæði sérleyfislaganna mun aldrei hafa verið framfylgt eða sama og ekki, og virðist vera rétt að nema það ákvæði úr lögunum. Við framkvæmd sérleyfislaganna hefur gætt nokkurs misskilnings eða ágreinings um ákvæðin, hvað skuli teljast fastar ferðir eða áætlunarferðir. Til að koma í veg fyrir ágreining eða misskilning og gera þetta ákvæði skýrara og ákveðnara er þessi málsl. tekinn upp í 1. gr. frv.: „Til áætlunarferða teljast í lögum þessum allar auglýstar ferðir og allar ferðir, þar sem farþegum eru seld einstök sæti í bifreiðum á ákveðinni leið.“ Þetta er sem sagt nýr málsl., sem settur er þarna inn til þess að gera þetta ákvæði skýrara og ákveðnara. Í núgildandi lögum er svo hljóðandi ákvæði, með leyfi hæstv. forseta: „Sérleyfi þarf ekki til fólksflutninga endrum og sinnum með bifreiðum, sem skráðar eru til vöruflutninga, enda sé umbúnaður þeirra til öryggis og þæginda farþeganna samkvæmt reglum, er ráðherra setur, og hafi bifreiðarstjóri þeirra rétt til að stýra leigubifreið til fólksflutninga.“ Ákvæði þetta var sett í lögin vegna hinna svokölluðu „bodybíla“, en það voru, sem kunnugt er, vörubifreiðar með lausu farþegaskýli á vörupalli. Ákvæði þetta er ekki tekið upp í frv. nú, enda notkun þessara bifreiða til fólksflutninga að mestu fallin niður, a. m. k. á langleiðum, og er ekki eftir því að sjá, m. a. af öryggisástæðum, enda eru heimilaðir án sérleyfis fólksflutningar með stórum bílum innan lögsagnarumdæma eða hvers lögsagnarumdæmis, ef um hópferðir er að ræða á héraðsmót eða almennar skemmtanir. Allar þessar breytingar, sem ég nú hef minnzt á, er að finna í 1. gr. frv. 2.–9. gr. frv. eru sem sagt alveg samhljóða gildandi lögum um skipulag á fólksflutningum með bifreiðum, og sé ég ekki ástæðu til að fjölyrða um þær. 10. gr. er um það, hvenær lögin taki gildi, og jafnframt um það, að numin skuli úr gildi þau lög, sem gilda nú um þetta efni og ég hef minnzt á áður. Í frv. segir, eins og það liggur nú fyrir: „Lög þessi öðlast gildi 1. janúar 1956.“ Þar sem nú er komið fram í janúarmánuð, hefur n. verið sammála um að flytja brtt. við þetta; hún er prentuð á þskj. 268 og er svo: „Fyrri málsl. 10. gr. orðist svo: Lög þessi öðlast þegar gildi.“ Samgmn. hefur haft þetta frv. til meðferðar og lítur svo á, að breytingar þær, sem það felur í sér, séu yfirleitt til bóta. Leggja 4 nm. til, að frv. verði samþ. óbreytt eins og það liggur fyrir á þskj. 130. En einn nm., hv. þm. V-Sk. (JK), skrifar undir nál. með fyrirvara og hefur nú borið fram tvær brtt. við frv., og eru þær prentaðar á þskj. 257. Ég ætla ekki að ræða þessar brtt. neitt, en vil aðeins geta þess, að hv. fhn. þeirra minntist á þessi atriði undir meðferð málsins í n., en nm. gátu ekki fallizt á að gerast flm. að þeim eða taka þau upp sem sérstakar brtt. við frv. Og eins og segir í nál. frá n., leggja 4 nm. til, að frv. sé samþ. óbreytt eins og það liggur fyrir á þskj. 130. Að öðru leyti hafa nm. auðvitað óbundnar hendur um till. þessar, þegar að Alþingi. kemur.



Herra forseti. Ég hef skrifað undir nál. með fyrirvara. Sá fyrirvari þýðir ekki, að ég sé á móti þessu máli í heild. Þvert á móti er ég því fylgjandi í aðalatriðum og tel þær breytingar, sem gerðar hafa verið frá 1., til bóta. Fyrirvari minn er um það, að ég vildi gera nokkrar fleiri breytingar á l., en flyt þó aðeins tvær smávægilegar brtt. á þskj. 257. Fyrri brtt. er um það, að 2. málsgr. 1. gr. falli burt. Þar segir svo, með leyfi hæstv. forseta: „Ráðuneytinu er heimilt að taka í sínar hendur að nokkru eða öllu leyti póst- og farþegaflutning með eigin bifreiðum á þeim leiðum, er því þykir henta, enda fullnægi bifreiðar þess settum reglum fyrir sérleyfishafa.“ Ég tel óþarft og reyndar óviðeigandi að hafa svona ákvæði í lögum. Það ber ekki að skilja það þannig, að ég telji, að núverandi hæstv. ráðh., sem fer með þessi mál, mundi misbeita þessu á neinn hátt. En Alþingi getur ekki sagt um það, hver skipar þetta sæti í framtíðinni, og sá maður getur komið í sætið, sem telur ástæðu til þess að taka þetta upp og nota heimildina og verja til þess máske stórfé úr ríkissjóði. Þetta hefur gerzt, þetta getur gerzt aftur, og ég tel þar af leiðandi óviðeigandi að hafa þetta ákvæði. Miklu nær er, ef ástæða þykir að grípa í taumana, að gefa út brbl. og afla svo heimildar frá Alþ. fyrir þeim lögum. Það er í alla staði heilbrigðari meðferð en að hafa svona ákvæði. 2. brtt. mín er um það að bæta inn nýrri gr. eftir 3. gr., svo hljóðandi: „Nú hefur félag eða einstaklingur haft sérleyfisleið eitt leyfistímabil eða lengur, enda rækt starfið svo, að ekki verði með réttu að fundið, og skal þá, sé leiðin óbreytt, sá aðili að öðru jöfnu sitja fyrir um sérleyfi áfram, ef hann æskir þess.“ Með þessu hef ég viljað ofur lítið tryggja öryggi sérleyfishafa. Eins og kunnugt er, hafa þeir að sjálfsögðu lagt mikið í kostnað við þetta starf, keypt mjög dýrar bifreiðar og ýmislegt til þeirra rekstrar, sem kostar mikið fé. Og þeir hafa margir hverjir máske byggt atvinnu sína blátt áfram á þessu starfi og lífsafkomu, og það væri vissulega hart, ef þeir hefðu ekkert öryggi fyrir starfið áfram, ef svita mætti þá fyrirvaralaust starfinu og baka þeim máske stórfellt tjón fjárhagslega, algerlega að ástæðulausu og tilefnislausu. Ég hélt, að hv. samgmn. mundi fallast á þessar brtt., og ég hafði nokkra von um, að það mundi verða svo. En þetta hefur ekki orðið, og þess vegna koma þær hér fram, en ég er reiðubúinn að taka till. aftur til 3. umr., ef n. vildi sérstaklega athuga þær. Það er rétt, sem frsm. sagði, þær hafa aldrei verið athugaðar í n. sérstaklega, heldur hef ég orðað þær þar. Ég vona einnig, að hæstv. ráðh., sem að vísu er hér ekki viðstaddur, geti ekki haft neitt við þessar brtt. mínar að athuga. En ef þær koma núna undir atkv., vænti ég þess, að hv. þd. taki till. vel.



Herra forseti. Frv. það um náttúruvernd, sem hér er til umr., er flutt af menntmn. fyrir ríkisstjórnina. Þetta var til umr. í þessari hv. d. á síðasta þingi, en var eftir till. menntmn. vísað til ríkisstj., einkum til þess að leita umsagnar sýslunefnda og bæjarstjórna, því að vitað var, að alilangan tíma mundi taka að fá þær umsagnir. N. sú, er undirbjó frv., hefur athugað þessi gögn, sem flest mæla með því, að frv. verði samþ. með litlum eða engum breytingum. Búnaðarfélag Íslands hefur í svari sínu gert nokkrar athugasemdir við frv., einkum við 2., 4., 6., 7. og 9. gr., en ekki geta þær kallazt róttækar, en benda einkum á rétt bóndans til nytja af landi sínu, sbr. um berjatínslu. Sams konar ummæli finnast einnig í umsögn sýslunefndar Kjósarsýslu og sýslunefndar Eyjafjarðarsýslu. Annars eru flestir þess fýsandi, að lög um þetta efni verði samþykkt. Frv. hefur tvennan tilgang, í fyrsta lagi að vernda sérstakar náttúruminjar, sem sjaldgæfar eru, svo að þær verði ekki eyðilagðar að óþörfu eða í hugsunarleysi, og setja reglur um umferð fólks, sem njóta vill hressingar og hvíldar úti í náttúrunni, og er þá að sjálfsögðu fyrst og fremst átt við fólk úr kaupstöðum og kauptúnum, en um leið að vernda rétt bænda fyrir ósanngjörnum ágangi á lönd þeirra, en umsjón með þessu er í höndum náttúruverndarnefndar í hverri sýslu,en náttúruverndarráð hefur úrskurð um þessi mál, og eru sjö menn í því undir yfirstjórn menntmrh. Þær sýslunefndir, sem helztar athugasemdir gera, eru næstar Reykjavík og Akureyri, en þaðan er aðallega að vænta ágangs á lönd bænda, einkum að því er snertir berjatínslu, svo og óþarfa styggð, sem kemur á búfé fyrir þennan ágang. Í 6. gr. frv. eru settar skorður við slíku óhagræði fyrir landeigendur, og því til styrktar hefur n. gert breytingu á 6. gr., eins og nál. ber með sér, og það er sú eina breyting, sem n. hefur gert á frv. Annars sker reynslan úr, ef frv. verður að lögum, og þá verður hægt að bæta um síðar, ef þörf þykir. Eins og ég gat um áðan, eru umsagnir Búnaðarfélags Íslands á þann veg, að það snertir eiginlega sameiginlega allar þær athugasemdir, sem fram hafa komið frá sýslufélögum og öðrum. Eins og ég gat um lauslega áðan, þá er í fyrsta lagi gerð athugasemd við 2. gr. frv., þar sem rætt er um jarðrask á jörðum. En við athugun á nál. og skýringum, sem þar fylgja, á þetta ekki að hafa neina hættu eða kostnað í för með sér, því að það er ekki skylt að hlíta þessu til fullnustu. Um 6. gr., sem n. hefur gert aths. við, er einnig rætt í bréfi Búnaðarfélags Íslands, og finnst þeim, að bændur eigi að hafa það mikinn rétt yfir löndum sínum, að þeir geti ákveðið um berjatínslu og annað og eigi að hafa fullar nytjar þess vegna. Undanfarin ár, a.m.k. nú um lengri tíma, hafa menn haft þann sið yfirleitt að biðja um leyfi til berjatínslu, og í þeim sveitum, þar sem berjalönd eru bezt, hafa menn selt þau á leigu, visst fyrir hvern mann, sem tínir ber, og t.d. sérstaklega í Kjósarsýslu er talsverð fjárhæð, sem borguð er fyrir þetta af ýmsum félögum og félagasamtökum, sem hafa farið í berjatínslu að haustinu. Ég hef ekki heyrt, að það hafi borið á því, að menn hafi gert neitt til að spilla landi, ekki hafa komið kvartanir, svo að ég viti. Og ég held, að með eftirliti, sem bændur jafnan hafa, er þeir leigja lönd til berjatínslu, sé mjög lítið úr þessu gert. Og þetta eru nú þær helztu aukatekjur, sem menn hafa af óræktuðu landi. Í þeirri breytingu, sem n. gerði á 6. gr., 2. málsgr., var skotið inn í greinina, að sé landið girt, er aðelns heimilt að fara gegnum hlið á girðingunni, svo að menn séu ekki að ráðast beint á girðingarnar, brjóta þær niður eða spilla á þann hátt. Í greininni stóð: „enda hafi dvöl manna þar ekki í för með sér mikið óhagræði“. Við fellum orðið „mikið“ niður, og þá geta bændur kvartað yfir ágangi við náttúruverndarnefndir og fengið þar úrskurð á. En n. sá sér ekki fært eða ástæðu til þess að breyta frv. neitt að öðru leyti en þessu, því að það getur eflaust verið margt í því, sem orki tvímælis, en þá hefði verið farið það langt út í það, að litið hefði kannske orðið eftir af frv. En nm. eru allir sammála um, að þetta sé gagnlegt mál og þarflegt að fá um það lög, sem reynslan síðar sker úr, hvort verði til gagns eða ekki.



Herra forseti. Þetta frv. er búið að vera alllengi óafgreitt, fyrst og fremst hjá hv. fjhn., og svo hafa bætzt við nokkrir dagar síðan n. lagði fram álit sitt. Meginástæðan fyrir því, að n. afgreiddi ekki sína afstöðu .fyrr, er sú, að n. taldi rétt að gefa nokkrum aðilum kost á að segja álit sitt um frv. Sama dag og þessi hv. d. vísaði málinu til n., eða 25. okt. s.l., ákvað n. að leita umsagna allra bankanna í landinu, en þeir eru fimm, og einnig leita umsagnar Verzlunarráðs Íslands og Sambands íslenzkra samvinnufélaga, og var þessum aðilum sent frv. til umsagnar sama dag. Sjálfsagt þótti að bera málið undir bankana, enda er ráð fyrir því gert í frv., að bankar taki þátt í stjórn kaupþings, auk þess sem slík starfsemi sem kaupþing kemur beint og óbeint inn á verksvið bankanna eins og það hefur verið. Verzlunarráðið og S.Í.S. eru fyrirtæki, sem málið skiptir að sjálfsögðu miklu. En svo undarlega fór, að aðeins Iðnaðarbankinn og verzlunarráðið hafa látið til sín heyra. Tómlæti hinna virðist varla afsakanlegt, sérstaklega bankanna fjögurra og þá ekki sízt þjóðbankans og Framkvæmdabankans, sem báðir hafa forustuhlutverki að gegna í fjármálum fyrir þjóðfélagið. Iðnaðarbankinn mælti með hugmynd þeirri, er fram kemur um stofnun kaupþings í frv., en óskaði eftir, að tillit yrði tekið til sín við skipun stjórnar kaupþingsins, en það er ekki gert í frv., enda er frv. samið fyrir 15 árum og því löngu áður en Iðnaðarbankinn varð til. Verzlunarráðið mælir einnig með stofnun kaupþings, en telur æskilegt, að mþn. athugi frv., áður en frá því er gengið og það gert að lögum. Fjhn. taldi sér ekki skylt að bíða lengur eftir svörum frá öðrum aðilum. Nefndarmenn líta svo á, að þetta sé merkilegt mál. Hins vegar greinir þá vafalaust á um einstök atriði og eru ekki við því búnir, nema þá flm. sjálfur, að samþykkja frv. eða gera fullnaðarbrtt. við það. Allir nm. eru sammála um, að mikilsvert væri, að „raunverulegur verðbréfamarkaður kæmist upp í landinu“, eins og flm. komst að orði í sinni ýtarlegu framsöguræðu við 1. umr. málsins. Meginatriði málsins er, eins og flm. sagði, „að koma á opnum verðbréfamarkaði og opinberri verðbréfaskráningu.“ Fjórir nm. telja, að málið þurfi meiri undirbúning og athugun en þetta Alþ. getur framkvæmt, og þó að hv. flm. sé á annarri skoðun, hefur hann þó fallizt á að vera með okkur hinum í að flytja þá rökstuddu dagskrá, sem kemur fram á þskj. 245, og að sjálfsögðu gerir hann það með tilliti til þess, að meiri athugun skaði ekki málið. Rökstudda dagskráin hljóðar svo: „Í trausti þess, að ríkisstj. láti athuga nauðsyn á stofnun kaupþings í Reykjavík og hvernig löggjöf um það verði hagfelldust og leggi niðurstöður þeirrar athugunar fyrir næsta reglulegt Alþingi, tekur deildin fyrir næsta mál á dagskrá.“ Ég legg áherzlu á það fyrir hönd n., að dagskráin verði samþykkt. Með því á málið að geta fengið rækilega athugun, sem sýnt er að það getur ekki fengið héðan af á þessu þingi.



Eins og kunnugt er, er ég flm. þessa frv. Ég hef samt sem áður fallizt á, að málið væri afgreitt með þeirri rökstuddu dagskrá, sem prentuð er á þskj. 245, og vil ég með fáum orðum gera grein fyrir því, hvers vegna ég hef á þetta fallizt. Að sjálfsögðu hefði ég helzt kosið, að frv. hefði verið afgreitt á þessu þingi og samþykkt, og ég tel, að til þess hefði verið nægur tími, a.m.k. ef vissir aðilar, sem n. leitaði til um málið, eins og hv. frsm. n. gat um, hefðu skilað áliti sínu og viljað vera n. til ráðuneytis um málið. Tel ég, að það sé lítt forsvaranlegt, að aðilar eins og sjálfur þjóðbankinn svari ekki þingnefnd, þegar hún biður um álit hans á máli elns og þessu. Vil ég, að það komi fram, að ég fyrir mitt leyti álít, að með þessu sé Alþ. sýnd nokkur lítilsvirðing. Hér er ekki um flm. málsins að ræða, því að það er nefndin, sem bað um álit þjóðbankans og fleiri aðila. En ástæður til þess, að ég þó féllst á, að frv. væri afgreitt með rökstuddri dagskrá, eru þær, að í fyrsta lagi var ég orðinn vonlaus um framgang málsins á þessu þingi, bæði vegna þess, að þó að málið hefði ekki verið mikið rætt í n., þá var mér þó ljóst, að verða mundi ágreiningur um afgreiðslu þess innan nefndarinnar, og í öðru lagi vegna þess, að ég sé það bæði á þessu þingi og hef séð það á undanförnum þingum, að það er alger undantekning, að þingmannafrv. gangi fram, nema það sé borið fram fyrir hönd ríkisstjórnarinnar. Þess vegna er það, að nú á síðustu þingum er það orðin venja, að þingmenn bera fram margar þáltill., þar sem skorað er á ríkisstj. að undirbúa löggjöf um eitt og annað, en bera ekki fram frumvörp um málin. Það virðist vera að færast í það horf, að frumkvæði einstakra þingmanna að löggjöf kemur einna helzt fram í því að beina áskorun til ríkisstj. um að undirbúa löggjöf í því efni, sem þingmennirnir hafa áhuga á. Önnur ástæðan til þess, að ég get fallizt á þessa afgreiðslu málsins, er sú, að sú dagskrártill., sem hv. n. hefur lagt hér fram, er jákvæð, og ég lít svo á, að hún þoki þessu máli áfram. Hún er um það, að deildin treysti því, að ríkisstj. láti athuga nauðsyn á stofnun kaupþings í Reykjavík og hvernig löggjöf um það verði hagfelldust og leggi niðurstöður þeirrar athugunar fyrir næsta reglulegt Alþingi. Í trausti þess tekur deildin fyrir næsta mál á dagskrá. Þess vegna er það, að þessi rökstudda dagskrá hefur raunverulega sama gildi og þáltill. Það má því segja, að samþykkt þessarar dagskrár sé meðmæli með málinu. Þótt það sé ef til vill ekki með frv. í öllum atriðum, þá er það meðmæli með málinu, og því má segja, að það sé hálfur sigur fyrir mig sem flm. þessa frv. Það eru liðin nokkur ár síðan þetta frv. var fyrst samið, eins og ég gat um í framsöguræðu við 1. umr., og bar ég það þó fram óbreytt frá því, sem þá hafði verið gengið frá því, og eins og ég gerði grein fyrir, var það af þeirri ástæðu, að ég var ekki einn höfundur þessa frv., heldur var það samið af n., sem ég átti sæti í, og vildi ég ekki á fyrsta stigi breyta frv. frá því, sem n. hafði gengið frá, heldur láta þingnefnd um það og yfirleitt Alþingi. Ég vildi ekki fara að gera mig að eina höfundi þessa máls, þar sem þeir voru fimm. Samt sem áður lít ég svo á, þó að það séu nokkur ár liðin síðan frv. var samið, að það hafi ekki verið mjög úrelt orðið. Þó eru úrelt ákvæðin um bankana í frv., vegna þess að það eru fleiri bankar í landinu nú en þá voru, og kannske einstaka atriði. En ég hygg, að það hefði verið auðvelt að breyta frv. þannig, að það ætti á allan hátt við okkar tíma. Þrátt fyrir vissa frávísun málsins, sem hv. fjhn. leggur til, vil ég þó þakka hv. n. fyrir þau meðmæli með málinu, sem felast í dagskrártillögunni.



Ég held, að þetta sé mjög þarft mál, en þurfi að afgreiðast á Alþ. þegar til kemur í töluvert öðru formi en hér liggur fyrir. Og ef hæstv. ríkisstj. tæki málið til meðferðar, þá langaði mig til þess að benda á í því sambandi, að þegar þar að kemur, þurfa að liggja fyrir nokkrar ákveðnar upplýsingar. Muni ég rétt, var fyrir nokkrum árum byrjað af prívatmönnum að koma hér á nokkurs konar kauphöll, þar sem byrjað var að selja og kaupa verðbréf opinberlega. Eitthvað þótti athugavert við það, og þá var hlaupið í skarðið og Landsbankinn að einhverju leyti fyrir opinbera aðstöðu látinn fara að setja á stofn það, sem kallað var kauphöll. Jón Halldórsson mun hafa átt að stjórna henni. Ég er nú ekki kunnugur, hvernig það gekk, en langlíf varð sú stofnun ekki. Nokkra mánuði og kannske á annað ár hefur hún hangið að nafninu til, en langlíf var hún ekki, og ég hygg, að sú reynsla, sem þar fékkst, sýni mönnum, að bankarnir eiga ekki að koma nærri forstöðu stofnunarinnar. Þeir geta verið eins og hverjir aðrir viðskiptavinir og keypt og selt, en þeir eiga ekki að hafa neina stjórn eða neitt yfir kauphöllinni að segja. Það, sem mig langaði til að hæstv. ríkisstj. léti athuga, þegar hún færi að athuga gang þessa máls og stofnunar aftur, er í fyrsta lagi saga þessa máls hjá okkur sjálfum, hvernig það opinbera greip þar fram fyrir hendur prívatmannanna, sem voru að reyna að koma kauphöllinni á, hvernig Landsbankinn fór af stað með það og hvers vegna það lognaðist út af í höndunum á honum, og svo helzt, að hún reym að byggja það þannig upp, að bankarnir komi ekki nærri því.