Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga

Frsm. (Björn Kristjánsson) Eins og kunnugt er, var frumvarp það, sem hjer er til umræðu, borið fram af stjórninni, og segir í ástæðunum fyrir því, að kostnaður við eftirlit lyfjabúðanna muni ekki vera minna en 2500 kr., og þykir rjett, að lyfsalarnir beri þann kostnað. Leggur stjórnin því til, að kostnaði þessum sje ljett af ríkissjóði og lyfsalarnir sjálfir látnir greiða hann, eins og t. d. tíðkast í Danmörku. Fjárhagsnefnd neðri deildar hefir lagað frv. þetta að því leyti, að hún hefir tekið skýrar fram, að gjald þetta renni í ríkissjóð, og ennfremur bætt því við, að það megi taka lögtaki. Jafnframt hefir hún athugað, hvort ekki væri ástæða til að hafa gjaldið mismunandi á hinum einstöku lyfjabúðum, en ekki sjeð ástæðu til þess. Leggur hún því til, að gjaldið sje alstaðar jafnt, sem sje 250 kr. á hverri lyfjabúð. Verður það því í alt 2500 kr., því lyfjabúðirnar eru nú 10. Fjárhagsnefnd efri deildar hefir og athugað frv. þetta og komist að sömu niðurstöðu. Leggur hún því til, að hv. deild samþykki það eins og það liggur fyrir.

Forsætisráðherra (SE): Jeg vil aðeins þakka hv.fjhn. fyrir, hvernig hún hefir tekið í mál þetta, og vænti þess, að það gangi óbreytt í gegnum deildina.

Forsætisráðherra (SE): Ástæðan fyrir því, að stjórnin lagði frv. þetta fyrir þingið, var sú, að kostnaðurinn við kirkjugarðinn hjer var orðinn mjög mikill. Hv. allshn. Nd, hefir lækkað legkaupið frá því, sem gert var ráð fyrir, að það væri eftir frv. stjórnarinnar. Legg jeg samt til, að hv.Ed. samþykki það eins og það liggur fyrir nú, og að því verði vísað til allshn. að umræðunni lokinni.

Fjármálaráðherra (KlJ): Þau ákvæði eru í 1. nr. 6, 31. maí 1921, að seðlaútgáfan hverfi til ríkissjóðs Íslands jafnóðum og Íslandsbanki dragi inn sína seðla. Og það var ennfremur ákveðið í sömu lögum, að fyrir 1. júní 1922 skyldi setja lög um það, hversu seðlaútgáfunni skuli komið fyrir. En á þinginu 1922 kom ekkert frv. fram um þetta, heldur var því frestað um eitt ár, og á þinginu 1923 var ákveðið, að fyrir 1. júní þessa árs skyldi vera komin lög um þetta efni. Jeg áleit því, að þetta mætti alls ekki dragast svona ár frá ári lengur, og vildi fá enda á þetta mál hið allra bráðasta. En það hefir þó reynst erfitt. Jeg skrifaði stjórn Landsbankans brjef 17. október f. á., og fór þess á leit við hana, að hún kæmi með frv. í málinu, svo snemma, að stjórnin gæti lagt það fyrir þingið. Bankastjórnin tók þessu mjög vel. Fyrir miðjan janúar síðastliðinn átti jeg svo fund með bankastjórninni um þetta mál, og sagði hún þá, að málið væri mjög erfitt viðfangs, og kvaðst vilja bera sig saman við stjórn Íslandsbanka. Mjer fanst þetta mjög eðlilegt, og sjálfsagt, að stjórnir bankanna gætu verið samhentar í þessu máli, og gaf því mitt samþykki til þess. Samt hefir farið svo, að frv. er fyrst nú nýlega komið til mín, og sýnir það best, hve vandasamt málið hefir þótt. En nú hefi jeg fengið frv. frá stjórn Landsbankans, þar sem gert er ráð fyrir því, að Landsbankinn fari með seðlaútgáfuna, og um skipulag hennar, en greinargerð vantar enn, svo jeg er ekki alveg viðbúinn að leggja það fram. Það er því satt hjá hv.flm., að frv. er að vísu eigi komið fram ennþá, en það er alveg rangt hjá honum, að stjórnin hafi ekkert gert í málinu. - Annars talaði hv.flm. um hina „fráförnu“ stjórn, en það hefði nú sjálfsagt verið nóg að segja fráfarandi stjórn, því stjórnin er ekki farin frá ennþá, þótt hún hafi sagt af sjer. Það er ekki stjórnarinnar sök, þótt málið sje ekki komið lengra en þetta. Hún hefir gert sitt til þess að flýta fyrir því, en það má hinsvegar vera, að hv.flm. hafi eigi verið kunnugt um það, en furðu fljótur hefir hann orðið á sjer í þessu máli, eins og reyndar hefir átt sjer stað um fleiri flokksmenn hans á þessu þingi. Jafnskjótt og greinargerðin kemur, verður frv. prentað, og vænti jeg þess, að það verði bráðlega. Jeg er hv.flm. sammála um það, að frv. þessu skuli vísað til fjhn., og mun jeg þá líka afhenda fjhn. mitt frv., og getur þá hv. nefnd valið það frv., er henni líkar betur, eða jafnvel tekið nokkurt tillit til beggja. Jeg styð því till.hv.flm. um það að vísa málinu til fjhn.

Flm. (Björn Kristjánsson) Það er gott að heyra skýringu hæstv. fjrh. á því, hvað stjórnin hefir gert í þessu máli. En þar eð hann finnur að því við mig, að jeg hafi sagt, að stjórnin hafi ekkert gert, þá er það ekki rjett, að jeg hafi sagt það, heldur talaði jeg aðeins um það, að stjórnin hefði enn eigi komið fram með frv. í málinu. Annars er ekki nema gott að heyra það, að fleiri hafa hugsað um málið en jeg, og það væri best, að sem flestir gerðu það. Hitt, að tala um hina fráförnu stjórn, það var alveg rjett hjá mjer í þessu sambandi, því stjórnin hefir þegar sagt af sjer, og getur því ekki komið með fleiri frv., eða það eru að minsta kosti engin dæmi þess í þingsögunni, að stjórn hafi komið fram með frv. eftir að hún hefir sagt af sjer.

Fjármálaráðherra (KlJ): Jeg skal þó geta þess, að þessi fráfarna stjórn hefir komið fram með frv. í hv.Nd., eftir að hún sagði af sjer, enda mun slíkt oft hafa komið fyrir, þó hv.flm. sje ókunnugt um það.

Flm. (Björn Kristjánsson) Það er þá víst í fyrsta sinni í þingsögunni, að slíkt hefir verið gert, enda er frv. ekki lagt fram af stjórninni á venjulegan hátt, þó handrit af því sje afhent nefnd.