Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. Við framsögu þessa máls lýsti hv. 1. flm. frv., þm. Str., því svo rækilega, og það er svo stutt um liðið síðan, að það er ekki ástæða til að taka það hér upp. Meiri hl. fjhn., þ. e. a. s. allir, sem viðstaddir voru á fundi n., voru sammála um að leggja til, að frv. gengi fram eins og það var lagt fyrir þessa hv. d. - Yfirleitt er hér um svo litla upphæð að ræða, að það munar í raun og veru ríkissjóðinn engu, þó þetta frv. verði samþ., ef ekki verður gengið lengra, en gert er í frv. Ég áskil mér rétt til að bera fram brtt. við 3. umr. við frv. En eins og sakir standa, legg ég til fyrir hönd okkar fjögurra nm., að þetta frv., eins og það nú liggur fyrir, verði samþ. Það leikur ekki á tveim tungum um það, að þetta mál er nauðsynjamál, að auka skóggræðsluna hér á landi. Og það er öðruvísi háttað með skóggræðsluna en um aðra ræktun, þannig að skóggræðslan kemur svo seint til nota. Þar sem brotið er land til grasræktar, getur það jafnvel á næsta ári gefið fullan arð. En viðkomandi skóggræðslunni getur liðið hálfur mannsaldur og jafnvel meira, frá því að plönturnar eru gróðursettar og þangað til plönturnar verða til nytja. Og þessi gróður verður að eign í landinu. Og þó að einstaklingar framkvæmi þetta skóggræðslustarf, þá þykir mér ekki síður ástæða til að styrkja þá til þess að koma skóggræðslunni áfram heldur en að ríkið leggi fram stórfé til þess að koma skóggræðslunni áleiðis.



Herra forseti. Ég skal ekki ræða efnislega um frv. sjálft eða nauðsyn þess, að þessi fríðindi séu gefin til þess að koma áfram þessum málum. En í sambandi við það að fara inn á þessa braut vil ég leyfa mér að gera hér brtt. við frv. og leggja hana fram hér, svo hljóðandi: „Við 1. gr. a. Aftan við gr. bætist nýr stafliður, svo hljóðandi: i. Gjafir til Sambands íslenzkra berklasjúklinga. b. Í stað orðanna „kemur nýr stafliður“ í 1. málsgr. 1. gr. komi: koma tveir nýir stafliðir.“ Það leikur ekki á tveim tungum, að sú starfsemi í landinu, sem hér um ræðir í brtt., er einhver sú merkasta starfsemi, sem rekin er. Það grettistak, sem þessi félagsskapur hefur lyft á undanförnum árum, er svo einstætt í sinni röð, ekki aðeins fyrir það að hafa komið upp myndarlegum byggingum, heldur og í öllu skipulaginu á rekstrinum á fyrirtækinu., að það er til fyrirmyndar fyrir allan annan sjúkrahúsrekstur í landinu. Það er vitanlegt, að reksturinn sjálfur hefur gefið arð - að undanteknu einu ári - og alveg sérstaklega hefur þessi góða niðurstaða fengizt vegna þess, hversu þetta hefur verið vel skipulagt. Það eru nú um 80 rúm til í vinnuhælinu. En hins vegar er einnig vitanlegt, að félagsskap þennan vantar enn töluvert fé til þess að standa undir byggingarkostnaði. Á þessu ári hefur m. a. hæstv. ráðuneyti séð nauðsyn á því að lækka framlagið til þessa fyrirtækis um 200 þús. kr., sem torveldar að sjálfsögðu þessum félagsskap nokkuð áframhaldandi byggingar. Hins vegar eru fjöldamargir menn í landinu. sem vilja styrkja þennan félagsskap með gjöfum. - Og ég tel, að sjálfsagt sé, úr því að farið er að fara inn á þessa braut, sem í frv. er gert ráð fyrir, að láta þetta. sem í brtt. getur. verða fyrsta málið, sem fær aðgang að þessum fríðindum. Ef hv. fjhn. óskar eftir að ræða efni brtt. nánar á fundi, er ég fús til að taka brtt. aftur til 3. umr. og fylgja frv. fram við þessa umr. óbreyttu, ef það er ósk hv. frsm. n. En annars mun ég ekki sjá mér fært að fylgja þessu frv., nema mín brtt. sé tekin til greina.



Herra forseti. Ég skal ekki fara mikið út í þetta mál. Mönnum er þetta kunnugt áður. Ég hef yfirleitt verið á móti undanþágum til einstakra manna viðkomandi skattgreiðslum, og er það enn. En það, sem ég vildi sérstaklega benda á hér, er það, að fyrir þessari hv. d. liggja tvö frv. um breyt. á l. um tekjuskatt og eignarskatt, og fóru bæði frv. í sömu nefnd. Annað er frá því í haust á þskj. 86, og hitt er það frv., sem hér liggur fyrir, sem er 104. mál. Þegar svona lagað liggur fyrir eins og hér, finnst mér alveg sjálfsagt að sameina þetta í eitt. Við höfum nóg af lögum og breyt. á l., þó að við séum ekki að leika okkur að því á sama þingi að láta koma tvær lagabreyt. á sömu l. Ef hv. þd. er ekki staðráðin í að svæfa það frv. um breyt. á þessum l., sem er á þskj. 86, þá á að sameina þessi tvö frv. og láta þá koma frá þessu þingi lög um aðeins eina breyt. á þessum l. og ekki meira. En ef hv. þd. er staðráðin í að svæfa málið á þskj. 86, þá er bezt að fá að vita það. Það mun sýna sig, að þegar einhver hreppstjóri einhvers staðar flettir upp í Stjtíð., þá er hann ekki svo hugkvæmur, að hann geri ráð fyrir, að það hafi verið gerðar margar breyt. á sömu l. á sama þingi, og þá fara önnur lögin bara fram hjá honum. Því að honum dettur ekki í hug, að Alþ. sé að lengja ræðutíma og auka prentunarkostnað og fyrirhöfn og gera mönnum örðugra fyrir yfirleitt með því að breyta tvisvar einum og sömu l. á einu og sama þingi. Ég vildi því, að hv. fjhn. samræmdi þessi tvö frv., þannig að það verði aðeins ein breyt., sem gerð verði á þessum l. á þessu þingi, en ekki að þeim verði breytt tvisvar á þinginu. Ég vil mjög mælast til þess, að hv. n. athugi þetta, ef hún er ekki staðráðin í að svæfa frv. á þskj. 86. Og jafnvel þó að hún ætlaði sér það, væri rétt að láta það þá koma fram í sambandi við afgreiðslu þessa máls, sem hér liggur fyrir nú. Maður getur hugsað sér, að hv. n. ætli sér að svæfa það mál, á þskj. 86, þar sem hún er ekki komin fram með það enn þá.



Herra forseti. Ég vil taka undir það með hv. 1. þm. N-M., að það fer auðvitað miklu betur á því, þegar hægt er að koma því við - það er ekki alltaf hægt -, en þegar hægt er að koma því við og fyrir liggja till. um margar breyt. á sömu l. á sama þingi, að reyna þá að hafa afgreiðslu þeirra í einu og sama frv. frá þinginu. Því að það eru fleiri en hreppstjórar, sem ruglast af slíkum vinnubrögðum, að afgr. í fleiri lagafrv. breyt. á sömu l. á sama þingi. Með því er öllum, sem um mál fjalla í sambandi við þau l., gert erfiðara fyrir með að átta sig á svo grautarlegri lagasmíði. - Ég hef ekki athugað í sambandi við þetta frv., sem hér liggur fyrir, það frv., sem hv. 1. þm. N-M. minntist á, á þskj. 86. En ég vil taka undir ábendingar þessa hv. þm. um, að hv. nefnd athugaði, hvort hægt sé að sameina þessi tvö lagafrv. eða ekki. En ég ætlaði annars ekki að gera þetta að umræðuefni hér, heldur taka undir þá till., sem hv. þm. Barð. gerði varðandi sína eigin brtt., að því máli, brtt. hv. þm. Barð., sé skotið á frest til 3. umr. - Í sjálfu sér er það auðvitað hinn mesti ósiður - má segja - að flytja skriflegar brtt., sérstaklega um veigamikil atriði; nema þess sé brýn þörf. Hér er um að ræða breyt., sem mér skilst, að sé allt að því eins veigamikil, ef ekki veigameiri, heldur en sjálft frv., sem fyrir liggur. Og mér finnst, sannast sagt, ekki hægt fyrir hv. þd. að taka afstöðu til þessarar brtt. nú - ég er a. m. k. ekki reiðubúinn til þess - án þess að n. líti á efni hennar áður og segi álit sitt um það og án þess að þingið hafi þetta prentað fyrir augum. Virðist mér, að n. ætti að athuga till. til hlítar. Þessi sama skoðun lýsti sér nokkuð í orðum hv. flm. brtt. En af því að hv. frsm. n. hefur enn ekki borið fram ósk um það, að brtt. verði frestað til 3. umr., vil ég gera það að minni till. og beina því til hv. flm., að hann taki brtt. aftur til 3: umr., til þess að n. geti athugað brtt. þangað til. Annað getur líka verið hagkvæmt, að fresta umr. þessari og gefa út framhaldsnál. Það er líka vel hugsanlegt.



Herra forseti. Ég verð að segja það, að mér finnst þessi brtt. koma eins og andskotinn úr sauðarleggnum - ekki að ég sé að meina, að það sé neinn sauðarleggur, sem sendir hana.  En fyrst hæstv. ráðherra fór hér sérstaklega að spyrjast fyrir um þetta, þá ætla ég að segja það - ja, fyrst ætla ég að halda kurteisisreglum og ætla þá sérstaklega að óska hæstv. dómsmrh. til hamingju með þetta nýja pólitíska tilhugalíf, sem mér sýnist vera að byrja í deildinni milli hans og hv. 1. þm. N-M., því að það hefur komið hvað eftir annað fyrir, að svo lítur út sem ekki sé ráðið ráð, nema sá hv. þm. hafi forgönguna. - En svo maður sé ekki að teygja lopann um þá hluti, þá er því að svara, ef maður ber saman frv. á þskj. 86 við það, sem hér liggur fyrir, þá er þar um allt annað mál að ræða. Hér í þessu frv., sem fyrir liggur, er ekki um nema svo lága upphæð að ræða, vegna þess að það er ekki nema einstaka maður sem ræðst í þessa ræktun. En ef liðurinn í brtt. hv. þm. Barð. væri látinn ná fram að ganga, þá getur það tekið til margra skattgreiðenda í landinu, sem þá geta losnað við að greiða skatt í ríkissjóðinn, en gætu þá látið gjaldið renna til þessa fyrirtækis í Reykjalundi, sem er vitanlega prýðilegt fyrirtæki. En ef þannig á að fara með skattgreiðslur í landinu, þá verða ekki fullar hendur fjár, held ég, á næstunni fyrir hv. form. fjvn. til að skammta úr aski handa okkur hinum. En viðkomandi frv. á þskj. 86 er það að segja, að það er um efni, sem er að miklu leyti óskylt efni þessa frv., sem hér liggur fyrir til umr. En ég mun ekki á þessu stigi málsins fara að karpa um þetta. Það er hv. form. n., sem hefur ráðið þessum vinnubrögðum. Og við höfum alls ekki sofið á þessu máli, heldur hefur n. sent það til umsagnar, þetta 61. mál. En ég vil skora á hv. flm. þessarar brtt., þm. Barð., að taka brtt. aftur til 3. umr. Og þá geri ég ráð fyrir, að hv. form. fjhn. athugi málið og n. í heild fyrir 3. umr. Og eins geri ég ráð fyrir, að sé með hitt málið, sem n. getur tekið til athugunar líka, hvort henni sýnist ráð að hafa það samferða þessu máli eða ekki.



Herra forseti. Ég gat því miður ekki mætt á fundi hv. fjhn., þegar hún afgr. þetta mál, og gat því ekki tekið þátt í athugun þess og afgreiðslu frá nefnd. Svo kann að virðast, að hér sé um smáatriði að ræða, er stuðli að gagnlegum framkvæmdum, og það sé því eðlilegt, að fallizt sé á till. n. Ég held þó, að athuga þurfi málið betur, áður en farið er inn á þessa braut. Hv. dm. er vel kunnugt, að oft er sterklega leitað eftir því að fá ýmsar greiðslur gerðar frádráttarhæfar. Hér er farið fram á það, að ákveðinn hluti - 2/3 hlutar - af fé, sem varið er til skógræktar, að vissu hámarki, megi dragast frá skattskyldum tekjum. Verði þetta samþ., held ég, að á eftir komi umleitanir um, að sama regla verði látin gilda um ýmsar aðrar greiðslur, sem ekki er hægt að segja, að skili arði jafnóðum, eins og er um flestar greiðslur í sambandi við jarðræktarframkvæmdir. Af hverju skyldu t. d. ekki kornræktartilraunir, þar sem líklegt er að akurlendi geti orðið í framtíðinni, njóta sömu hlunninda? Þannig mætti lengi telja. Ef skógræktin á að njóta þessara fríðinda, því þá ekki skrúðgarðar og svo framvegis? Á því er enginn efi, að leitað verður eftir þessum fríðindum á mörgum sviðum, ef þessi till. verður samþ. Ég vil taka það fram, að ég er ekki á móti þessu að öðru leyti en því, að ég tel, að þetta sé byrjun, er geti haft þær afleiðingar, er ég áður hef getið. Af þeim ástæðum get ég ekki greitt atkv. með till. Um till. hv. þm. Barð. er sama að segja, nema haldið er áfram á sömu braut og áður, að framlög til Reykjalundar séu skattfrjáls. Ég gat ekki verið þessu samþ., er það náði fram að ganga, af áðurgreindum ástæðum. Það er hætt við því, að fleiri sæki í sama farið. Einhvern tíma voru framlög til barnaspítala frádráttarhæf, og svo mun um fleiri framlög. Ég tel rétt að stinga við fæti í þessum efnum og fara ekki lengra. Ef rétt er talið að styrkja þessar framkvæmdir, er eðlilegast, að ríkissjóður styrki þær sem þessu nemur. Ég læt svo þetta nægja.

Forseti (BSt): Það virðist svo sem heill þingflokkur hafi gert verkfall, og er því umr. frestað og þetta mál tekið út af dagskrá. En hér eru tvö mál á dagskrá. er aðeins þurfa til 2. umr. og væri hægt að afgreiða þau, þó þessa menn vanti, ef engir aðrir hverfa burt. - Það virðist ekki hægt að halda fundi áfram, og eru því 2. og 3. dagskrármálið tekin út af dagskrá.