Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga

Forsætisráðherra (Steingrímur Hermannsson) Virðulegi forseti. Ég mæli fyrir till. til þál. um samþykki til frestunar á fundum Alþingis, skv. 23. gr. stjórnarskrárinnar. Með leyfi forseta vil ég lesa þessa tillögu: ,,Alþingi ályktar að veita samþykki til þess, að fundum þingsins verði frestað frá 22. desember 1989 eða síðar, ef henta þykir, enda verði það kvatt saman á ný eigi síðar en 22. janúar 1990.`` Það er ekki venja að vísa þessari tillögu til nefndar og geri ég ekki tillögu um það en legg til að að lokinni þessari umræðu verði tillögunni vísað til síðari umræðu.

Stefán Valgeirsson Virðulegi forseti. Ég hef varið Steingríms stjórn, stolt hans virðist ekki mikið. Að halda orð, það finnst þeim fórn, fátt var efnt en meira svikið. Loforð reynast létt á vikt, lengst af hægt að treysta orðum. Ekkert virðist orðið tryggt, ómerkingar taldir forðum.

Forsætisráðherra (Steingrímur Hermannsson) Virðulegi forseti. Mér sýndist nú þetta ljóð löngu ort, enda veit hv. þm. það að það samkomulag sem við gerðum 28. sept. þegar sú ríkisstjórn var mynduð, í fyrra, gilti alls ekki þegar ný ríkisstjórn var mynduð og var ekkert um það talað og ekki einu sinni farið fram á það af hv. þm.

Stefán Valgeirsson Virðulegi forseti. Ekkert mark og allt í plati eru svör frá valdastóli. Undrar vart þó Grímur glati gæfu og reisn í krata skjóli.

Guðrún Agnarsdóttir Hæstv. forseti. Hefðbundin afstaða okkar hefði getað verið sú að sitja hjá við þessa grein. En þessi brtt. sýnir hins vegar skattastefnu ríkisstjórnarinnar í hnotskurn. Kvennalistakonur hafa getað stutt nokkra þætti hennar en veigamestu þættir hennar stríða þó gegn skoðunum okkar í grundvallaratriðum. Nægir þar að nefna virðisaukaskatt, en hluti hans er hinn illræmdi matarskattur sem við erum algerlega mótfallnar. Hann er verið að festa í sessi nú. Tekju- og eignarskattar ríkisstjórnarinnar ganga einnig of nálægt lágtekju- og meðaltekjufólki að okkar mati. Ýmis önnur áhersluatriði brtt. eru með öðrum hætti en við hefðum kosið. Því segi ég nei.

Ólafur Þ. Þórðarson Herra forseti. Þessi grein er afleiðing af ákvörðunum sem Alþingi hefur tekið. Þetta eru útreikningar á því hver verði sennilegasta niðurstaðan á þeirri innheimtu sem gert er ráð fyrir á næsta ári á sköttum ríkisins. Mér er ekki ljóst hvernig það getur gengið upp að leggja skattana á en gera ekki ráð fyrir því að þeir séu innheimtir. Ég veit ekki aðra áætlun réttari en þá sem hér liggur fyrir og segi því já.

Pálmi Jónsson Hæstv. forseti. Afstaða okkar sjálfstæðismanna til skattastefnu ríkisstjórnarinnar hefur komið fram undir meðferð skattalagafrumvarpa ríkisstjórnarinnar hér á hinu háa Alþingi undanfarna daga, en einnig í umræðum um fjárlög, bæði við 2. og 3. umr. Þeir skattar sem hér er verið að greiða atkvæði um og leggjast á þjóðina með vaxandi þunga eru að sjálfsögðu gersamlega á ábyrgð núv. ríkisstjórnar og stjórnarliðsins og stjórnarandstaðan getur enga ábyrgð á þeim tekið né heldur fellt þá niður. Ég greiði ekki atkvæði.

Sighvatur Björgvinsson Virðulegi forseti. Hér er verið að greiða atkvæði um tekjuáætlun fjárlagafrv. Sú undarlega afstaða hefur nú komið fram í atkvæðagreiðslunni hjá fulltrúum Kvennalistans hér á Alþingi að þessir hv. fulltrúar leggja fram tillögur um nærri 300 millj. kr. aukningu á útgjöldum ríkisins. Á sama tíma leggja þessir sömu þingmenn til að öll tekjuöflun ríkisins verði felld. Þeir leggja sem sé til að hækka útgjöld ríkisins frá því sem fjvn. leggur til og jafnframt leggja þessir sömu þingmenn til, og með atkvæði sínu núna, að felldar verði allar tekjuöflunartillögurnar sem þarf til að standa undir þeim útgjöldum. Þetta er undarleg afstaða og hefur aldrei áður komið fram á Alþingi svo að ég viti til. Ég segi já.

Danfríður Skarphéðinsdóttir Virðulegur forseti. Ég vil minna á fyrirheit ríkisstjórnarinnar um sérstakt átak í atvinnumálum kvenna á landsbyggðinni. Ekkert bólar enn á efndum þess fyrirheits og virðist ríkisstjórnin fá ráð kunna til að ráða fram úr vanda atvinnulífsins. Konur eru í miklum meiri hluta atvinnulausra og því ljóst að grípa verður til sérstakra aðgerða þeim til handa. Kvennalistinn hefur nú komið til móts við ráðleysi ríkisstjórnarinnar og flutt frv. um að stofnuð verði sérstök deild við Byggðastofnun sem einungis hafi það hlutverk að sinna atvinnuuppbyggingu kvenna. Það má ljóst vera að framtíð byggðarinnar í landinu hvílir á herðum kvenna og þar er hlutfallslega stærsti hópur atvinnulausra kvenna. Ef svo fer sem horfir munu konur neyðast til að flytja í þéttbýlið og þá þarf ekki að sökum að spyrja, ekki verða karlmennirnir einir eftir. Ég segi því já.

Eiður Guðnason Virðulegi forseti. Það er rétt að undirstrika það eins og hér hefur raunar þegar komið fram að hér er verið að greiða atkvæði um tillögu til hækkunar um 40 millj. Hún er flutt af þm. Kvennalistans sem áðan greiddu atkvæði gegn allri tekjuöflun ríkisins. Þetta er auðvitað mjög furðulegt mál. Ég treysti því fullkomlega að staðið verði við þau fyrirheit sem er að finna í stjórnarsáttmálanum um þessi efni og segi því nei við þessari tillögu.

Félagsmálaráðherra (Jóhanna Sigurðardóttir) Virðulegi forseti. Á vegum þriggja ráðaneyta, félmrn., iðnrn. og landbrn., hefur á þessu ári verið unnið að því að gera úttekt á atvinnumálum kvenna á landsbyggðinni. Skýrsla um þessa úttekt er nýlega fram komin og er núna til athugunar í ríkisstjórninni. Í þessari skýrslu koma m.a. fram tillögur um það hvernig hægt er að auka atvinnutækifæri kvenna á landinu. Fyrir liggur að ríkisstjórnin mun gera átak í þessu máli og mun leita leiða til að tryggja nauðsynlegt fjármagn svo hægt sé að gera átak í þessu máli á næsta ári. Ég segi nei.

Margrét Frímannsdóttir Virðulegi forseti. Ég er hér komin fyrst og fremst til að mótmæla því harðlega að ekkert hafi verið gert í atvinnumálum kvenna á landsbyggðinni. Á síðasta ári hafa tugir fiskvinnslufyrirtækja fengið fyrirgreiðslu og afgreiðslu hjá Atvinnutryggingarsjóði. Ég veit ekki betur en að í þessum fyrirtækjum vinni fjöldi kvenna, ekkert síður en karla. Ýmislegt hefur verið gert til þess að tryggja að þær haldi sinni atvinnu áfram. Í ljósi þess og þeirra yfirlýsinga sem hér komu frá hæstv. félmrh. segi ég nei.

Matthías Bjarnason Virðulegi forseti. Öll erindi sem berast Byggðastofnun eru tekin til afgreiðslu. Þá er metið og vegið hvar er mest þörf fyrir þá fjármuni sem um er beðið. Það hefur aldrei verið spurt um kynferði þeirra sem erindi senda og bæði kynin eiga jafnan rétt til fyrirgreiðslu hjá Byggðastofnun. Ég tel þessa tillögu því algeran óþarfa og segi nei.

Ólafur Þ. Þórðarson Herra forseti. Ég hef undirgengist það, eins og aðrir fjárveitinganefndarmenn, stjórnarsinnar, að hækka ekki útgjöld fjárlaga frá því sem hér hefur verið lagt til. En ég vil undirstrika það að þá væri heldur betur misskipt fjármunum frá Byggðastofnun til atvinnuuppbyggingar ef konur ættu að hafa þar 40 millj. en karlmenn þá afganginn, kannski yfir milljarð á næsta ári. Það vekur undrun mína ef menn leggja til að andi jafnréttislaganna sé brotinn við atkvæðagreiðslu hér á þinginu. Ég segi því nei.

Jón Bragi Bjarnason Virðulegi forseti. Þessi brtt. er væntanlega flutt í tilefni samnings sem Háskóli Íslands og ríkisstjórnin gerðu vegna sértekna Háskólans af happdrættisfé sínu. Vil ég nota tækifærið og fagna þeim samningi um leið og ég lýsi þeim skilningi mínum að ríkisstjórn og Alþingi hafi fallist á þann skilning háskólaráðs að Háskólinn hafi með þessar sértekjur sínar að gera. Ég vil jafnframt taka þá áhættu að gerast ósmekklegur og benda á einn lið hér, 7. lið, sem mér er einnig kær og nær, um Raunvísindastofnun Háskólans. Það gerist stundum í svona vinnu að smáliðir fjúka í leiðinni. Hér er það liðurinn Tækjakaup deilda sem fellur brott. Til skýringar vil ég nefna að þessi upphæð var áður hluti af rekstrarfé Raunvísindastofnunar Háskólans. Fyrir nokkrum árum var þessu skipt upp í rekstur og tækjakaup og nú fellur hann alfarið út úr liðnum. En ég endurtek að ég fagna þessum samningi og þeim skilningi sem ég lagði í hann og segi því já.

Landbúnaðarráðherra (Steingrímur J. Sigfússon) Hæstv. forseti. Með vísan til þeirrar brtt. sem kemur til atkvæða næst á eftir þessari, þ.e. brtt. á þskj. 423, 8. liður þeirrar brtt., þar sem framlög til Háskólans á Akureyri eru talsvert hækkuð frá því sem var í frv. upphaflega og með þeim skilningi að þannig sé þar með fyrir fjárveitingum til Háskólans á Akureyri séð að ákvörðun um að hefja þar nám á sjávarútvegsbraut nái fram að ganga, segi ég nei við þessari brtt.

Jóhannes Geir Sigurgeirsson Virðulegi forseti. Þessi liður sem hér eru greidd atkvæði um, þ.e. framlag til rekstrar Háskólans á Akureyri, er sá liður sem forsvarsmenn skólans geta sætt sig við með þeirri breytingu sem verður á í þeirri brtt. frá meiri hl. fjvn. sem hér verða greidd atkvæði um á eftir. Hins vegar verð ég að lýsa vonbrigðum mínum yfir því að ekki skuli hafa náðst samstaða um hærri framlög til tækjakaupa og innréttinga. Ég treysti því hins vegar að staðið verði við fyrirheit um að kennsla í sjávarútvegsfræðum komist af stað á næsta ári og bind m.a. vonir við samstarf við hinar opinberu stofnanir sjávarútvegsins. Þess vegna segi ég nei.

Árni Gunnarsson Virðulegi forseti. Með vísan til þess sem fram kom í ræðu hv. formanns fjvn. um verulegar hækkanir til Háskólans á Akureyri frá því sem fjárlög gerðu ráð fyrir og með vísan til þess að sjávarútvegsbraut tekur til starfa eins og ráð var fyrir gert og með vísan til þess að hv. þm. hafa í kór talað um sparnað og niðurskurð og með vísan til þess að brtt. hv. þm. Stefáns Valgeirssonar felur í sér, þrír liðir hennar, 40 millj. kr. hækkun á fjárlögum, þá segi ég nei við þessari brtt.

Eiður Guðnason Virðulegi forseti. Ég fæ ekki betur séð, ef litið er á liði í næstu brtt. frá meiri hl. fjvn. þar sem eru framlög til Háskólans á Akureyri, Tæki, búnaður og Almennur rekstur, en að ef þessi tillaga sem hér er nú til umræðu væri samþykkt, sé um lægri upphæð að ræða en meiri hl. fjvn. leggur til að renni til Háskólans á Akureyri. Hér er því í rauninni um lækkunartillögu að ræða. Ég fylgi þeim tillögum sem meiri hl. fjvn. hefur gert tillögu um og segi nei.

Menntamálaráðherra (Svavar Gestsson) Virðulegi forseti. Í ágúst 1988 var gerður þríhliða samningur milli Akureyrarbæjar, fjmrn. og menntmrn. um Leikfélag Akureyrar og rekstur þess. Það er augljóst mál og hefur reyndar lengi verið að sá samningur stenst ekki miðað við þann pólitíska vilja sem legið hefur fyrir á Alþingi á undanförnum missirum. Þess vegna er algerlega óhjákvæmilegt að þessi samningur verði endurskoðaður og það verður gert. Ég tel þess vegna að það væri algerlega fráleitt að fara að ákveða nú að verja til Leikfélags Akureyrar fjármunum af því tagi sem hér er gerð tillaga um. Ég tel hins vegar rétt að láta það koma fram, virðulegi forseti, að ég tel nauðsynlegt og það sé metnaðarmál fyrir menntmrn. og menningarmálaráðuneytið í þessu landi að til verði atvinnuleikhús utan höfuðborgarsvæðisins. Ég tel tillöguna hins vegar óþarfa í þeirri stöðu sem nú er í málinu og segi því nei.

Halldór Blöndal Hæstv. forseti. Ég átta mig ekki alveg á málflutningi hæstv. menntmrh. í sambandi við Leikfélag Akureyrar. Það er ljóst að með þessari afgreiðslu fjárlaga sem nú liggur fyrir og með afgreiðslu fjáraukalaga fyrir þetta ár hefur ríkisvaldið ekki staðið við þau fyrirheit sem Leikfélagi Akureyrar voru gefin. Þar stendur upp á núv. hæstv. ríkisstjórn. Ég skil á hinn bóginn að hæstv. menntmrh. skuli reyna að fela skömm sína í þessu máli en sannleikurinn er sá að ekki hefur verið staðið við þau fyrirheit sem fólkinu á Akureyri voru gefin. Ég lýsi yfir fullum stuðningi við það fólk sem er að reyna að halda uppi atvinnuleikhúsi á Akureyri og segi að sjálfsögðu já.

Jón Bragi Bjarnason Virðulegi forseti. Hér er um brtt. að ræða sem gerir ráð fyrir lækkun á tölum. Þetta er hins vegar lækkun á sértekjum. Tilefni þessarar lækkunar og hækkunar á fjárlögum um 28,5 millj. er það að frv. sem varð að lögum í dag um veiðieftirlitsgjald var breytt í meðförum Alþingis. Þetta var stjfrv. þar sem gert er ráð fyrir að sérstakt gjald, veiðieftirlitsgjald, verði lagt á fyrir veiðileyfi. Frv. breyttist hins vegar þannig að gjaldið lækkar eða framlag atvinnugreinarinnar lækkar um helming vegna meðferðar Alþingis og því var ég andvígur. Hins vegar fagna ég því að þetta er komið á það stig sem nú er og tel þetta fyrsta skref í stjórn fiskveiða með sölu eða uppboði veiðileyfa og segi því já.

Matthías Bjarnason Virðulegi forseti. Ég tel öfugt farið við þann rökstuðning sem hv. þm. Jón Bragi Bjarnason hafði. Ég tel að sú breyting sem Alþingi gerði á frv. um veiðieftirlit hafi verið skynsamleg, að samfélagið taki að sér helming af þessum kostnaði á móti atvinnugreininni, og það gerði það að verkum að ég get stutt þessa tillögu fyrir mitt leyti. Það var of þungur biti að leggja á atvinnugreinina að standa að öllu leyti undir veiðileyfisgjaldinu, enda var það ekki ofverk ríkisvaldsins að gera það a.m.k. að hálfu og því segi ég já við þessari tillögu.

Páll Pétursson Frú forseti. Þar sem rökstuðningur hv. þm. Jóns Braga Bjarnasonar er alrangur og þessi gjaldtaka kemur veiðileyfasölu ekkert við og er ekkert spor í áttina að veiðileyfasölu segi ég já.

Danfríður Skarphéðinsdóttir Virðulegur forseti. Við stöndum frammi fyrir þeirri dapurlegu staðreynd að ofbeldi fer vaxandi í þjóðfélaginu. Í byrjun þessa mánaðar höfðu jafnmargar konur leitað til Kvennaathvarfsins á þessu ári eins og þangað leituðu allt árið í fyrra. Konurnar sem vinna í Kvennaathvarfinu hafa sýnt fram á að þær geta gert raunhæfar áætlanir um rekstur þess, þ.e. áætlanir sem standast. Þær fara fram á 70% af framlagi til rekstrarkostnaðar frá ríkinu. Ég vil aðeins vekja athygli á að þær hafa nú gert fjárhagsáætlun þar sem aðeins er reiknað með 2% hækkun á milli ára og held ég að það hljóti að teljast einsdæmi. Þó hér sé um örlitla útgjaldaaukningu að ræða fyrir ríkissjóð nú getum við rétt ímyndað okkur hvaða útgjöld gætu orðið í framtíðinni ef við getum ekki hjálpað því fólki, þeim konum og þeim börnum sem fyrir ofbeldi verða nú, en það er einmitt eitt af mikilvægustu verkefnunum sem Kvennaathvarfið sinnir um þessar mundir, þ.e. fræðslu- og forvarnarstarf. Þær finna mjög fyrir þörfinni á því að gera meira fyrir barnahópana í Kvennaathvarfinu. Ég segi því já.

Ólafur Þ. Þórðarson Herra forseti. Ég er sannfærður um að í framtíðinni verður farið í rannsóknir þar norður frá og kannaðir möguleikar, m.a. á því hvort þarna muni vera olía í jörðu. Hins vegar tel ég að þetta mál þurfi að undirbúa betur en gert hefur verið, kynna það, og ég mun að þessu sinni ekki treysta mér til að standa að fjárveitingu til verkefnisins og segi því nei.

Árni Gunnarsson Virðulegi forseti. Hér eru á ferðinni rannsóknir sem þarf að vinna að og eru hinar merkustu í alla staði. Hins vegar hef ég þá vitneskju að undirbúningur þessara rannsókna sé of skammt á veg kominn og að framlög af þessu tagi, til sjálfra rannsóknanna, þjóni því ekki verulegum tilgangi á þessari stundu. Ég segi því nei.

Friðrik Sophusson Virðulegur forseti. Ætlun mín og annarra þm. Reykjavíkur var að flytja sérstaka tillögu um heimild fyrir hæstv. fjmrh. að gera samning við Reykjavíkurborg um uppgjör vegna framkvæmda í vegamálum. Frá því var horfið þegar ljóst varð af viðtölum við hæstv. fjmrh. og hv. formann fjvn. að samkvæmt þessari grein, þótt breytt hafi verið, geti hæstv. ráðherra gert slíkan samning. Í trausti þess að það verði gert segi ég já.

Guðmundur G. Þórarinsson Virðulegi forseti. Það mál sem hér eru greidd atkvæði um snýst um að fella burt úr fjárlagafrv. heimild til að kaupa húseign í nágrenni Listasafns Íslands. Ég hygg að fjvn. hafi ekki haft á borði sínu allar upplýsingar þegar hún fjallaði um þetta mál. Sem formaður byggingarnefndar Listasafns hef ég í höndum samning sem Listasafn Íslands eða byggingarnefnd þess gerði við húseiganda þarna í grenndinni. Þar er sú kvöð lögð á Listasafnið að kaupa ákveðna húseign að tilskildu samþykki Alþingis. Samningur sá sem hér um ræðir er staðfestur af þáv. menntmrh. Ragnari Arnalds og fjmrn., Höskuldi Jónssyni þáv. ráðuneytisstjóra. Ég hygg að þar sem í þessum samningi eru ákvæði um að hann taki ekki gildi fyrr en 7 árum eftir undirskrift liggi sú skýring að fjvn. hefur ekki haft þessi gögn undir höndum og ekki borist þau við afgreiðslu málsins. Frá húseiganda liggur fyrir bréf, svo að menn geri sér grein fyrir stærð málsins, um verð á þessari húseign þegar bréfið er ritað sem er 10--11 millj. kr. Ég hef sjálfur undirritað þennan samning sem formaður byggingarnefndar og gerði mér vonir um að staðið yrði við hann, enda tel ég hann glettilega skýran. Viðræður mínar við fjmrh. um þetta mál hafa snúist á þann veg að ég hef orð hans fyrir því að þetta mál verði tekið upp eftir áramótin. Ég geri mér að sjálfsögðu vonir og enda kröfu um að staðið verði við þann samning sem gerður hefur verið. Í ljósi þess tel ég að um það sé að ræða að samningurinn haldi sínu gildi, við hann verði staðið. Þar af leiðandi hef ég ekkert við það að athuga sem slíkt að þessi liður falli niður og segi þess vegna já.

Pálmi Jónsson Hæstv. forseti. Með þessari tillögu er gert ráð fyrir að veitt verði heimild til þess að kaupa dagblöð fyrir skóla, sjúkrahús og aðrar þjónustustofnanir ríkisins, allt að 500 eintökum af hverju blaði umfram aðrar heimildir sem í fjárlögunum eru. Aðrar heimildir eru til þess að kaupa 250 eintök fyrir stofnanir ríkisins. Í þriðja lagi er gert ráð fyrir því á 4. gr. að styrkur til dagblaðanna sé samtals 61 millj. 830 þús. kr. Hér sýnist mér of í lagt og ástæðulaust að stefna að þessum útgjöldum ríkissjóðs en með tillögunni er mér sagt að um útgjöld muni verða að ræða sem nemi 54 millj. kr. Ég hef ekki sjálfur sannprófað hvort það er rétt. Ég tel að þessi mikli styrkur til blaðanna og til blaðakaupa í þeirri stöðu sem ríkissjóður er nú sé ekki þess efnis að mögulegt sé að verða við því. Ég er þessu líka gersamlega andvígur. Ég segi nei.

Eyjólfur Konráð Jónsson Hæstv. forseti. Við 2. umr. málsins greiddi ég atkvæði gegn öllum styrkjum til blaða öðrum en blaðakaupum, 250 eintökum, einmitt til þess að þeim yrði dreift á sjúkrastofnanir og ég tel eðlilegt að það sé gert. En hér er allt of mikið í lagt að kaupa 500 blöð í viðbót 

Geir H. Haarde Virðulegi forseti. Þeir sem hafa talað fyrir þessum lið á fjárlögum, lið 6.1, kaupum á dagblöðum fyrir stofnanir ríkisins, hafa nú kastað grímunni vegna þess að hér stendur umbúðalaust að það eigi að kaupa 500 blöð til viðbótar umfram það sem veitt er til blaðanna. Hér er umbúðalaust verið að tala um þetta sem styrk til blaðanna og var kominn tími til að menn köstuðu grímunni í þessu efni. Hér er verið að tala um ... 

Hreggviður Jónsson Hæstv. forseti. Hér er hin pólitíska spilling í hæsta gæðaflokki, ef maður getur sagt svo. Núverandi ríkisstjórn er að hygla sínum eigin blöðum, blöðum sem eru svo leiðinleg að fólkið í landinu les þau ekki, blöðum sem væri betur komin annars staðar en að troða þeim upp á sjúklinga. Ég segi nei.

Matthías Bjarnason Virðulegi forseti. Þessi tillaga hljóðar svo: ,,Að kaupa dagblöð til skóla, sjúkrahúsa og annarra þjónustustofnana ríkisins allt að 500 eintökum af hverju blaði umfram það sem veitt er til blaðanna í 4. gr. og í lið 6.1.`` Ef hér er átt við að kaupa 500 eintök á ári, þá er þetta ekki mjög mikil útgjaldaaukning. Í trausti þess að sú sé meiningin læt ég þessa tillögu afskiptalausa og greiði ekki atkvæði.

Ólafur Þ. Þórðarson Herra forseti. Við lestur þess sem hér stóð komst ég að sömu niðurstöðu og hv. 1. þm. Vestf. Hann er nú aldraður en ungur maður í liði sjálfstæðismanna, reikningsglöggur og settur í fjh.- og viðskn. og í erfið mál fyrir þá og fyrrv. starfsmaður í fjmrn., hefur túlkað þetta á allt annan veg miðað við þær upphæðir sem hann gaf upp og því segi ég já.

Páll Pétursson Frú forseti. Að sjálfsögðu er túlkun hv. 1. þm. Vestf. röng. Hér er átt við 500 árganga af þessum blöðum. Ég segi já.

Með tilliti til að kaupa 500 árganga þá held ég að ég verði að fá að greiða atkvæði.

Þm. vill breyta atkvæði sínu og nú verður það --- ?

Nei.

Hjörleifur Guttormsson Virðulegur forseti. Jólapósturinn er nú að berast inn á borð okkar þingmanna eins og til annarra landsmanna og hingað inn á borð Alþingis hafa borist bréf frá utanrrn. Íslands í formi fréttatilkynningar. Það má heita að það séu dagblöð. Annað varðar atburði í Rúmeníu, hitt atburði í Panama. Ég ætla ekki að hafa mörg orð um hið fyrra nema að við hljótum að fagna því að í Rúmeníu hafa landsmenn fyrir eigin tilverknað feykt burt illvirkja og einræði. Við skulum vona að þar blasi við betri tíð. En hið síðara, virðulegur forseti, í þessum pósti snertir hernaðaríhlutun og innrás í Panama sem sjálfstætt ríki 

Forseti (Guðrún Helgadóttir) Ég verð að biðja hv. þm. um að blekkja ekki forseta með því að biðja um umræðu um þingsköp en tala síðan um það sem fremur mætti heyra undir utandagskrárumræðu.

Viðskiptaráðherra (Jón Sigurðsson) Virðulegi forseti. Ég vil vekja athygli þingheims á því að kjarninn í þeirri fréttatilkynningu sem hér barst nýlega frá utanrrn. er, og með leyfi hæstv. forseta ætla ég að lesa hann: ,,Íslensk stjórnvöld árétta þá stefnu að leysa beri alþjóðleg deilumál með friðsamlegum hætti í samræmi við sáttmála Sameinuðu þjóðanna. Á grundvelli þessarar meginreglu þjóðaréttar er ástæða til að harma að bandarísk stjórnvöld hafa talið sig knúin til að beita vopnavaldi í samskiptum sínum við Panama.`` Þetta er boðskapurinn. Þetta er sá friðarboðskapur sem utanrrh. hefur látið frá sér fara nú rétt fyrir jólin en ekki það sem hv. 2. þm. Austurl. hélt hér fram áðan.

Menntamálaráðherra (Svavar Gestsson) Virðulegi forseti. Ég vil nota þetta tækifæri í umræðum um þingsköp til að láta koma hér fram að ég tel að það sé algerlega óhjákvæmilegt að ríkisstjórnin fjalli um þá afstöðu sem fram kemur í fréttatilkynningu utanrrn. nr. 111 og birtist í dag.

Forseti (Guðrún Helgadóttir) Forseta þykir þetta nú allkyndug þingskapaumræða.

Þorsteinn Pálsson Frú forseti. Ég tek undir það, þetta er býsna kyndug þingskapaumræða. En hún hefur þegar hafist og nauðsynlegt er að vekja á því athygli að hér á hinu háa Alþingi gerist það nú orðið á hverjum degi þegar hæstv. ríkisstjórn lýsir afstöðu Íslendinga til mikilvægra mála sem gerast á erlendum vettvangi að upp kemur alvarlegur ágreiningur milli stjórnarflokkanna. Hæstv. utanrrh. varð að setja ofan í við hæstv. forsrh. þegar fjallað var hér um blaðaviðtal við sendiherra Bandaríkjanna á Íslandi. Og nú hefur það komið upp enn einu sinni að ríkisstjórnin er þverklofin í afstöðu sinni í þessu efni. Sú yfirlýsing sem hæstv. utanrrh. hefur gefið í þessu efni, og ég er í öllum meginatriðum sammála, gengur gegn þeim yfirlýsingum sem hæstv. forsrh. hefur gefið af sama tilefni. Það hefur því enn einu sinni gerst að hæstv. utanrrh. hefur þurft að setja ofan í við hæstv. forsrh. vegna afstöðu til mikilvægra mála sem gerst hafa á erlendum vettvangi. Ég hygg að ekki einasta sé nauðsynlegt að hæstv. ríkisstjórn ræði um þessi efni sín á milli, heldur væri ástæða til þess, frú forseti, að efna til umræðu hér á hinu háa Alþingi um afstöðu Íslendinga í þessum efnum svo fljótt sem verða mál.

Forseti (Guðrún Helgadóttir) Forseti lofar að beita sér fyrir því þegar þing kemur saman að nýju að fram fari umræða af þessu tagi.

Forseti (Guðrún Helgadóttir) Aðventan hefur verið með annasamara móti hér á hinu háa Alþingi að þessu sinni og friður og ró jólahátíðarinnar er því kærkomið hlé. Hv. alþm. öllum þakka ég góða samvinnu á því ári sem nú hefur senn runnið sitt skeið. Varaforsetum færi ég sérstakar þakkir, svo og hæstv. forsetum deilda. Ég færi starfsfólki Alþingis hugheilar óskir um góða og gleðiríka jólahátíð og þakka því vel unnin störf og mikla þolinmæði í erli daganna. Ég óska þeim sem um langan veg eiga heim að fara góðrar ferðar og góðrar heimkomu og bið fyrir kveðju til fjölskyldna þeirra. Megi okkur öllum auðnast að koma aftur til starfa á nýju ári með frið jólahátíðarinnar í sál og sinni.

Kristín Einarsdóttir Virðulegi forseti. Ég þakka virðulegum forseta fyrir hlýjar óskir í garð okkar þingmanna og fjölskyldna okkar. Það hefur oft reynt á virðulegan forseta í vandasömu starfi hér í Sþ. það sem af er vetrar. Ég vil fyrir hönd okkar þingmanna þakka henni fyrir líflega og röggsama fundarstjórn og fyrir hönd okkar allra óska ég henni og fjölskyldu hennar gleðilegra jóla og farsældar á komandi ári. Enn fremur vil ég færa öllu starfsliði Alþingis þakkir okkar þingmanna fyrir ómetanleg og vel unnin störf í þágu þingsins, ekki síst nú síðustu daga í þeim önnum sem ríkt hafa. Ég óska því gleðilegrar jólahátíðar og farsæls komandi árs. Vil ég biðja hv. þm. að taka undir þessi orð mín með því að rísa úr sætum. 
            

Forseti (Guðrún Helgadóttir) Ég þakka hv. 12. þm. Reykv. fyrir hlýhug til mín og fjölskyldu minnar og öllum hv. alþm. fyrir að taka undir orð hennar. Ég endurtek óskir mínar um gleðileg jól og gæfuríkt ár öllum hv. alþm. og starfsliði Alþingis til handa, svo og Íslendingum öllum.

Forsætisráðherra (Steingrímur Hermannsson) Virðulegi forseti. Forseti Íslands hefur gefið út svohljóðandi bréf: ,,Forseti Íslands gerir kunnugt: Að ég, að tilskildu samþykki Alþingis, veiti forsætisráðherra umboð til þess að fresta um sinn fundum Alþingis, 112. löggjafarþings, frá 22. desember 1989 eða síðar ef henta þykir, enda verði þingið kvatt til fundar á ný eigi síðar en 22. janúar 1990. Gert í Reykjavík 29. desember 1989. Vigdís Finnbogadóttir. Steingrímur Hermannsson. Forsetabréf um frestun á fundum Alþingis.`` Samkvæmt þessu umboði og með tilvísun til samþykktar Alþingis lýsi ég því hér með yfir að þessu þingi, 112. löggjafarþingi, er frestað frá og með deginum í dag og verður kvatt til fundar eigi síðar en 22. janúar 1990. Ég vil jafnframt, virðulegi forseti, leyfa mér að nota tækifærið og óska öllum hv. þm., starfsliði og landsmönnum öllum gleðilegra jóla og farsæls komandi árs.