Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. Fjhn. hefur haft þetta mál til meðferðar. N. hefur lesið saman frv. og ríkisreikninginn og kom ekkert athugavert fram við það. En eins og nál. á þskj. 280 ber með sér, mælir n. einróma með því, að það verði samþ. óbreytt.



Herra forseti. Við 2. umr. þessa máls lét ég þess getið, að allshn. hefði á sínum tíma sent þetta frv. til umsagnar Slysavarnafélagi Íslands og Rauða krossi Íslands. Slysavarnafélagið hefði sent jákvæða umsögn, en Rauði krossinn hefði engu svarað bréfi allshn. Hv. 9. þm. Reykv., sem var andvígur frv., lét þá skoðun í ljós, að Rauða krossinum, eða forstöðumönnum hans, mundi e.t.v. ekki hafa getizt að frv. og jafnvel óttazt, að það yrði til þess að veikja og rýra starfsemi Rauða krossins og þar sé að leita orsakanna til þess, að hann léti ekki til sín heyra um frv. Auk þess kynni að vera, að forstöðumenn Rauða krossins hefðu ekki viljað styggja meiri hl. þann, sem var frv. fylgjandi. Þetta kom fram í ræðu hv. 9. þm. Reykv. við 2. umr. málsins. Nú vill svo til, að umsögn Rauða krossins hefur borizt, eftir að 2. umr. um málið fór fram. Kemur þar fram, að stjórn Rauða krossins hefur fjallað um málið á fundi hinn 11. jan. s.l., og þá samið um það ályktun og umsögn. Skýringin á því, að þessi umsögn hefur ekki fyrr borizt til allshn., er einfaldlega sú, að orðið hafa á mistök starfsmanns á skrifstofu Rauða krossins, það gleymdist einfaldlega að sendar allshn. umsögnina. Ég vil nú, með leyfi hæstv. forseta, lesa þessa umsögn, hún er stutt og laggóð. Hún er dags. 27. febr. 1967 og er á þessa leið: „Á fundi stjórnar Rauða kross Íslands hinn 11. jan. s.l. var tekið til umræðu hv. bréf yðar, dags. hinn 15. nóv. s.l.; þar sem óskað er umsagnar um frv. til l. um breyt. á l. um almannavarnir. Rauði kross Íslands hefur ekkert við breytinguna að athuga, stjórn R.K.Í. getur því af sinni hálfu mælt með framangreindri breytingu. Varðandi atriði næstneðstu mgr. á 4. bls. frv., sem sérstaklega var óskað umsagnar um, vill stjórn R.K.Í. lýsa ánægju sinni yfir væntanlegu samstarfi við almannavarnir á sviði kennslu í slysahjálp fyrir hjálparog björgunarsveitir og almenning. Stjórn R.K.Í. vill í því sambandi benda hv. allshn. sérstaklega á samstarf Rauða krossins og almannavarna við skipulagningu í kennslustarfi í slysahjálp, sem R.K.Í. hyggst gefa út innan skamms. Virðingarfyllst, f.h. Rauða kross Íslands, Ólafur Stephensen, framkvstj. Til allshn. Ed. Alþingis.“ Skv. þessari umsögn, sem ég nú hef lesið, eru áhyggjur hv. 9. þm. Reykv. af afstöðu Rauða krossins með öllu ástæðulausar.



Herra forseti. Hv. síðasti ræðumaður lét orð falla um það, að ég væri andvígur frv. því, sem hér lægi fyrir. Þetta er ekki alveg nákvæmt. Ég vildi frekar segja, að ég væri andvígur afgreiðslu frv. eða efni þess á þessu stigi. Ég er engan veginn andvígur því, að hafður sé sérstakur viðbúnaður, ef til tjóna kemur eða kæmi af völdum náttúruhamfara. Það er langur vegur frá því. Þvert á móti. Ég vil, að það mál sé sérstaklega vel undirbúið, en það tel ég ekki vera gert nægilega með því frv., sem fyrir liggur. Þetta er mín afstaða til frv. Annars viðurkenni ég það, að mikið af mínum ræðutíma við 2. umr. þessa máls fór í gagnrýni á gildandi l. um almannavarnir, og af því hefði mátt draga þá ályktun, að ég væri neikvæður í þessu máli yfirleitt. En ég er hvorki neikvæður gagnvart almannavörnum né gagnvart viðbúnaði við tjóni af völdum náttúruhamfara. Það er mesti misskilningur. Ég gagnrýndi frv. til l. um almannavarnir harðlega 1962, og hvað hefur ekki komið á daginn? Mín gagnrýni var á rökum reist, það hefur reynslan sýnt. Þessi lög, eins og þau eru í dag, eru óframkvæmanleg. Það er þetta, sem ég legg svo mikla áherzlu á. Ég vil hvorki um þetta efni né önnur hafa lög, sem ekki eru annað en pappírsgagn, sem ekki er hægt að framkvæma. Á þetta hef ég bent rækilega nú og áður, og það er ekki mín sök, ef illa tekst til nú, eins og illa tókst til árið 1962. Það er stuðningur við hæstv. ríkisstj., að Slysavarnafélagið og Rauði krossinn skuli ekki hafa andmælt þessu, en ég hefði talið skynsamlegra af þessum samtökum, að þau hefðu athugað þetta mál gaumgæfilegar og gert við það þær aths., sem ég tel nauðsynlegt, að gerðar verði. Ég hefði, eins og ég hef áður sagt, vel treyst þessum félögum fyrir almannavörnum og öllum öðrum viðbúnaði í þessum efnum, en ég vantreysti samstarfi þessara aðila við almannavarnir vegna þess, hversu almannavarnir hafa reynzt gagnslausar, algerlega máttlausar, og ég var hræddur um, og er það enn, að þetta komi til með að bitna á þessum ágætu frjálsu samtökum um slysavarnir.