Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga

Páll Zóphóníasson Herra forseti. - Ég vildi gjarnan benda hæstv. atvinnu- og landbúnaðarráðherra á það, að almenningur er mjög í vafa um það, hvort nú verði greitt niður kjöt eða ekki. Ég geri ráð fyrir, að hann líti svo á, að eftir 1. gr. l. um áhrif kjötverðs á framfærsluvísitölu, frá 17. apríl 1946, verði kjötið að ganga enn inn í framfærsluvísitöluna á kr. 6.50, og verði því að greiðast niður með kr. 5:35, en mér er kunnugt um það af tali við menn og eftir því, sem mér hefur verið sagt í kjötverzlunum, að kjötsalan er minni en verið hefur, og það er af því, að almenningur veit ekki um þetta. Ég lít svo á, að skyldugt sé að greiða niður kjötið með kr. 5.35, en vildi spyrja að því, hvernig stendur á, að þetta er ekki tilkynnt. Ég skal ekki fara út í þetta meira. Mjólkin er greidd niður um 22 aura, og það er gert þannig, að það er auglýst falskt verð, sem menn borga, og til þess að þetta sé hægt vantar heimild. Ég vildi, að eitthvað væri sagt um þessa niðurgreiðslu á kjötinu, svo hið háa verð dragi ekki lengur úr sölu þess. Salan í fyrra haust var a.m.k. 1/5–1/3 minni en verið hafði undanfarið, af því hve kjötverðið var lengi í óvissu, og það lítur út fyrir, að þetta endurtaki sig í haust, af því að almenningur veit ekki, hvernig verðið er eða verður, og það tel ég ráðherrans skuld. Allir vita, að því minna, sem selst í sláturtíðinni, því meira þarf að flytja úr landinu. Ég vildi því óska þess, að hæstv. atvmrh. sæi sér fært að auglýsa þetta sem fyrst.

Forseti (JPálm): Ég vil leyfa mér, úr því að þingi er frestað, að óska þeim hv. þm., sem utan bæjar búa, góðrar heimferðar, en öllum hv. þm. góðs gengis. - Hæstv. forsrh. þakka ég hlýleg ummæli í minn garð og þingsins og óska honum og hæstv. ríkisstj. allra heilla.



Herra forseti. - Eins og hv. þm. er kunnugt, var þetta frv. samþ. sem brbl. á síðasta þingi. Fjhn. hefur athugað frv. og mun mæla með því, að það verði samþ. óbreytt. Þess skal getið, að þeir hv. 10. landsk. og þm. Str. voru ekki viðstaddir, þegar málið var afgr., og hafa því óbundnar hendur með tilliti til afgreiðslu málsins.



Í sambandi við þetta mál langar mig til að beina þeirri fyrirspurn til skattayfirvaldanna - og þá sennilega til hæstv. fjmrh. -, þar sem hér er um að ræða breyt. á l. um skattgreiðslu útlendinga, hvernig því sé varið með skattgreiðslu af þeim ágóða, sem útlendir listamenn hafa af ferðum sínum hingað til landsins, - af tekjum af skemmtunum þeim, sem þeir efna hér til. Það eru, eins og allir vita, síðan stríðinu lauk, talsvert mikil brögð að því, að hingað flykkist erlendir listamenn - og það listamenn á heimsmælikvarða -, og er sjálfsagt ekki nema gott eitt við því að segja. En þar sem það fé, sem almenningur lætur nú af hendi rakna til slíkra manna, er víst ekki orðin nein smáupphæð, þá þætti mér fróðlegt að vita, hvort slíkum mönnum ber nokkur skylda til að borga skatt, fyrir utan skemmtanaskattinn, sem væri nokkuð í líkingu við það, sem t.d. íslenzkir atvinnurekendur og íslenskur almenningur verður að borga. Það hefur engin athugun farið fram á því, hve mörg hundruð þúsund renna nú í vasa slíkra útlendinga, sem nú koma hingað og halda hér skemmtanir, kannske nokkrar í Reykjavík og stærstu bæjunum og hverfa svo af landi burt. En ég gæti vel trúað, að það fé næmi ekki neitt litlu, sem íslenzkur almenningur lætur þannig af hendi rakna. Ég ætla ekki að fara nánar út í þetta mál, það var aðallega það, sem ég vildi spyrja um í sambandi við skattalagaákvæði gagnvart slíkum útlendingum, hvort íslenzk löggjöf hefði nokkuð inni að halda, sem gerði útlendingum að borga af slíkum stundarhagnaði eftir stutta dvöl nokkuð, sem væri í samræmi við það, sem landsins fólk borgar sem skatt af tekjum sínum.



Ég verð að játa, að ég hef ekki athugað þetta atriði sérstaklega. Ég ætla þó, að ég fari rétt með það, að samkv. ísl. l. séu tekjur, slíkar sem hér ræðir um, ekki skattskyldar. Eftir frv., sem hér liggur fyrir, er gert ráð fyrir, að þriggja mánaða dvöl hér á landi skapi manni skattskyldu á þeim tekjum, sem hann hefur hér, en það, sem hv. þm. Vestm. er að ræða um, er það, að menn, sem ekki dvelja hér svo lengi, verði hér skattskyldir. Það er náttúrlega rétt, sem hann segir, að ekki er alls kostar eðlilegt, að tekjur, sem aflað er á þennan hátt, séu undanþegnar skatti í landinu, öðrum en skemmtanaskatti, sem segja má að sé greiddur af innlendum mönnum, en þó mundi væntanlega verða að kynna sér, hvernig þessu væri háttað hjá nágrannaþjóðunum, því að ef það er svo, að slíkir menn séu ekki skattlagðir þar, mundi það valda óánægju, ef farið væri inn á þá braut, svo að tekjur, sem íslenzkir listamenn öfluðu sér annars staðar, yrðu skattlagðar. Hins vegar vil ég taka þetta til athugunar, og mætti þá til 3. umr. hafa fyrir hendi gögn í málinu.



Ég vil þakka hæstv. ráðh, fyrir það, að hann vill láta gera athugun á þessu. Mér finnst alveg tímabært, þegar tekið er tillit til þess kostnaðar, sem það hefur í för með sér að sækja þær skemmtanir, sem hér um ræðir, að þetta sé tekið til athugunar. Það er rétt, að fáir eða engir af þessum mönnum dvelja hér í 3 mánuði, en nú rekur hver heimsóknin aðra, - og er ekki nema gott eitt um það að segja, - og stendur það máske í sambandi við þann orðróm, sem fer af ríkidæmi manna hér á landi. Mér er sagt, að í einni stórborg hafi frægur listamaður unnið sér inn mörg þúsund krónur, en meira en helmingurinn af því var tekinn í skatta, og þetta var maður, sem var á yfirferð, en átti ekki heima á staðnum. Ég get ekkert fullyrt um þetta, en þykist vita, að hæstv. fjmrh. geti fengið upplýsingar um, hvað venjulegt er að gera í þessu efni. Með tilliti til okkar eigin þegna, þegar þeir eru á ferð erlendis, þá er það vitaskuld svo, að í margmenni stóru landanna ber náttúrlega miklu minna á því, þótt íslenzkur listamaður komi þar fram, en hér ber á hinum fokdýru listamönnum, sel hafa sótt þetta land heim síðan ófriðnum lauk.



Herra forseti. - Ég vildi beina því til n., þegar hún fer að athuga þetta mál, að vel er hægt að ná því fram, sem hv. þm. Vestm. er að tala um, með því að setja inn í 2. gr. frv. ekki aðeins tímatakmarkið, heldur líka launaupphæðina. Þetta er í samræmi við skattal. okkar, að mörkin sé tvö, annars vegar tíminn og hins vegar upphæðin. Á þennan hátt má ná til manna, sem ekki dvelja hér nema stuttan tíma, en vinna sér inn upphæðir, sem eru hærri en þær, sem aðrir menn vinna sér inn á þrem mánuðum.