Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. Það var á þingi 1950, að gerð var breyt. á l. um húsaleigu frá 1943, og voru þá m.a. gerðar þær breyt., að viss ákvæði skyldu falla niður á ákveðnum tímamótum. Þau fyrstu skyldu þá falla niður 1. okt. 1950, nokkur önnur 14. maí 1951 og svo loks nokkur 14. maí 1952. Meðal þeirra ákvæða, er skyldu falla niður 14. maí 1951, var ákvæðið um leiguíbúðir, sem eru í því sama húsi sem húseigandi býr sjálfur í, en í l. er bæjar- og sveitarstjórnum heimilt að ákveða, að sum ákvæði l. gildi áfram fyrir hlutaðeigandi bæjar- eða sveitarfélag. S.l. vor, er ákvæðin skyldu ganga úr gildi, kom beiðni frá bæjarstjórn Reykjavíkur um, að sett yrðu brbl. um hámark húsaleigu og ákvæði, er tryggi forgangsrétt bæjarmanna að leiguhúsnæði í bænum að því er tekur til leiguhúsnæðis í húsum, sem eigandi býr sjálfur í, m.ö.o., sömu ákvæðin og áttu að ganga úr gildi. Þar sem þarna kom fram einróma beiðni, voru sett brbl. 25. maí um þetta atriði. Frv. er hér fram borið til að fá staðfestingu hæstv. Alþ. á þessum brbl. Ég sé ekki ástæðu til að fara fleiri orðum um þetta mál. Legg ég til, að málinu verði vísað til 2. umr. og allshn.



Herra forseti. Þetta frv. hefur verið flutt á undanförnum þingum, og er hv. þm. kunnugt efni þess. En aldrei hefur það þó náð að komast úr n. á Alþingi. Mér og verkamönnum, - en frv. er flutt að tilhlutun Verkamannafélagsins Dagsbrúnar, finnst það þess virði, að n. fjalli um það og skili áliti. Það er tekið fram í grg. frv., að atvinna hefur farið minnkandi og atvinnuleysi vaxandi. Það er athugandi viðvíkjandi þessu máli, að áður fyrr var alltaf í fjárlögum upphæð til styrktar atvinnuleysingjum. Er það nú hætt, þegar á því þarf að halda. Með þessu frv. er gert ráð fyrir, að þar, sem verkalýðsfélög eru starfandi á landinu, sé ákveðin upphæð lögð til hliðar til að mæta atvinnuleysinu á hverjum tíma og sjóðurinn falinn verkalýðsfélögunum. Þá eru sterkar líkur til, að ekkert af fjármununum lendi í eigu skrifstofumanna, og það er ekki lítils virði. Hugsið ykkur, hve heimilin væru miklu betur stödd, ef frv. hefði verið samþ., þegar það var hér fyrst á ferðinni, en nú er, þegar menn neyðast til að flytja sig til staða eins og t. d. Keflavíkurflugvallar, þar sem enga vinnu er að fá heima fyrir. Það er ekki að undra, þótt fólkið safnist á einn stað, þegar ekkert er gert til að halda fólkinu heima. Yrði það mikil trygging fyrir fólkið, ef þessi sjóður yrði stofnaður. Ég er sannfærður um, að ef þetta á að koma að fullum notum, verður að leyfa þeim mönnum, sem vinna verkin, að hafa einhver áhrif í þessum málum. Þau verða betur geymd í höndum þeirra manna en annarra. Mér finnst ekki þörf á að útskýra þetta nánar, það eru sömu rök sem styðja þetta mál og fyrr. Vænti ég þess, að n. líti á málið og athugi. hvort það er ekki þess vert að taka það til athugunar. Ég er reiðubúinn að koma með breytingar, ef það kynni að þykja heppilegra. En aðalatriðið er, að sjóðurinn sé falinn mönnum sem trygginganna eiga að njóta, og vaxandi fjárhagslega öryggi haldi fólkinu á sínum stað. - Legg ég til, að frv. verði vísað til 2. umr. og heilbr.- og félmn.



Herra forseti. Það er gerð grein fyrir þessari breytingu á gengisskráningarl. í grg. fyrir brbl., og eru hv. þm. mjög vel kunnar ástæðurnar. Þær eru í stuttu máli þessar: Eins og kunnugt er, var gert ráð fyrir, að kaupgjaldshækkun yrði stöðvuð í janúar s. l. og að landbúnaðarafurðir hækkuðu ekki samkvæmt vísitölu, heldur þyrfti nýjar breytingar og þá samkv. ákveðnum kjarasamningi. Á sama tíma stöðvaðist sú hækkun, sem framleiðsluráð landbúnaðarins hafði fyrirhugað á mjólkurafurðum. Kom fram óánægja hjá báðum aðilum, einkum þó bændum, sem gerðu ráð fyrir að kaup hækkaði. Bændastéttin var verr sett en verkamenn, nema ef kaup hækkaði frá 1. jan. til 1. sept., þá var því lýst yfir, að ekki yrði staðið gegn því, að bændur fengju einnig hækkun. Voru gefin út brbl., og liggja l. þau hér fyrir. Legg ég til, að málinu verði vísað til 2. umr. og landbn., ef ástæða þykir til.



Herra forseti. Ég hef borið fram á þskj. 24 frv. um breytingu á vegalögum. Efni þess er það, að nokkrir vegakaflar í Vestur-Húnavatnssýslu verði teknir í tölu þjóðvega. Af fram komnum brtt. þykist ég sjá, að hv. þm. líti frv. hýru auga og vilji gera það fullkomnara. Vænti ég þess, að málið fái afgreiðslu nú, þó að svo hafi ekki orðið á tveimur þingum að undanförnu. - Legg ég til, að frv. verði vísað til 2. umr. og samgmn.