Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Forseta hefur borist svohljóðandi bréf: „Alþingi 16. okt. 1984. Hér með er þess farið á leit að frestað verði stefnuræðu forsrh. og ræðan verði síðar flutt í samráði við formenn þingflokka. Steingrímur Hermannsson.“ Til þess að verða við þessari beiðni þarf að leita afbrigða. Það er leitað afbrigða frá 2. mgr. 52. gr. laga um þingsköp Alþingis, þar sem segir að innan tveggja vikna frá þingsetningu skuli útvarpa stefnuræðu forsrh. og umr. um hana, en eftirrit af ræðunni skuli afhent þingmönnum sem trúnaðarmál eigi síðar en viku áður en ræðan er flutt. Er farið fram á að fresta flutningi ræðunnar samkvæmt nánara samkomulagi forsrh. og formanna þingflokka.



Herra forseti. Ég hef á þskj. 42 leyft mér að bera fram fsp. til hæstv. sjútvrh. um aflamark á smábáta. Með lögum um breyt. á lögum um veiðar í fiskveiðilandhelgi Íslands, kvótalögunum svonefndu sem samþykkt voru hér á hv. Alþingi 20. des. 1983, var sjútvrh. veitt heimild til að ákveða skiptingu hámarksafla milli ákveðinna gerða veiðarfæra, gerða fiskiskipa og einstakra skipa, allt frá stærstu togurum til lítilla handfærabáta. Brtt. frá okkur Alþb.-mönnum um að undanskilja handfæra- og línubáta aflamarki eða kvóta var felld af stjórnarliðinu eins og aðrar brtt. okkar við þetta frv. Með stoð í þessum lögum gaf sjútvrh. út reglugerð þann 8. febr. 1984 um stjórn botnfiskveiða á yfirstandandi ári. Í þessari reglugerð eru sérstök ákvæði um botnfiskveiðar minni báta þar sem sameiginlegt heildaraflamark er sett á báta undir 10 brúttórúmlestum sem stunda botnfiskveiðar. Sameiginlegu aflamarki þeirra yfir landið er skipt niður á fjögur tímabil og skv. þeirri skiptingu gert ráð fyrir heimild fyrir þessa báta til að veiða samtals 8300 tonn af óslægðum þorski, mest á þriðja tímabili, mánuðina júlí og ágúst, en mun minna síðan af öðrum tegundum eins og nánar er tilgreint í þessari reglugerð. Hér var um mjög verulega skerðingu að ræða á heildarafla þessara báta af þorski miðað við árin á undan. Þeir mörgu, sem stunda smábátaútgerð víða á landinu, urðu kvíðnir og spurðu fljótlega hvort það gæti verið að beita ætti ákvæðum þessarar reglugerðar um hámarksaflamark sem þannig væri útbúin. Meðal þeirra sem mótmæltu þessari reglugerð voru um 40 smábátaeigendur í Neskaupstað sem í aprílmánuði sendu hæstv. sjútvrh. bréf þar sem þeir óskuðu eftir því að ákvæði þessarar nefndu reglugerðar yrðu úr gildi felld varðandi minni báta og tekin yrði til endurskoðunar, ef ekki yrði á það fallist, tilhögun þessara veiða og tekinn upp í staðinn fyrir sameiginlegt heildaraflamark kvóti miðaður við landshluta eða einstök byggðarlög. Við þessu erindi frá smábátaeigendum í Neskaupstað var ekki orðið og ég hygg að hliðstæðar óskir hafi borist víðar að af landinu. Ég kannaði það við embættismenn í sjútvrn. í lok maí eða byrjun júní hvort líkur væru á því að á ákvæði reglugerðar varðandi smábáta mundi reyna á þessu ári. Þá taldi viðkomandi embættismaður að svo mundi tæpast verða og átti ekki von á því að beita þyrfti þessum ákvæðum. Svo hefur þó farið að það hefur verið gert í tvígang og veiðar handfærabáta verið bannaðar tvívegis í viku í senn að ég hygg á liðnu sumri, í kringum verslunarmannahelgi og síðustu viku ágústmánaðar, með tilheyrandi röskun á útgerð og sókn þessarar gerðar báta. Nú kann mönnum að þykja að ekki sé óeðlilegt að skerðing gangi yfir smábáta eins og önnur fiskiskip fyrst á annað borð var horfið að því ráði að setja aflamark á skip. En það er mitt sjónarmið og okkar Alþb.-manna, eins og fram kom við umr. um þetta frv. og í brtt. okkar, að alveg sérstaklega hagi til um útgerð smábáta og eðlilegt hefði verið að undanþiggja þessa gerð skipa, þessa smábáta, aflamarki. Þannig hagar til á ýmsum útgerðarstöðum -  Það er því ljóst að tilhögun og fyrirkomulag á aflamarki, eins og hér var upp tekið, getur bitnað afar óþyrmilega á viðkomandi byggðarlögum og inn í það kemur veðrátta og aðrar aðstæður sem hamlað geta veiðum og útgerð þessara báta um lengri tíma. Ég hef af þessum sökum borið fram þá fsp., sem ég mæli hér fyrir til hæstv. sjútvrh., svohljóðandi: 1. Hvernig hefur verið staðið að framkvæmd takmarkana á veiðum báta undir 10 brúttórúmlestum að stærð það sem af er þessu ári? 2. Hvaða áform hefur ráðh. um breytingar á stjórn botnfiskveiða hjá sömu bátum á árinu 1985?



Herra forseti. Sem svar við fsp. frá hv. þm. Hjörleifi Guttormssyni vil ég segja að í fáum orðum hefur verið farið í einu og öllu eftir reglum. um botnfiskveiðar minni báta sem settar voru í reglugerð nr. 44 1984, 5. gr. Þá var bátum undir 10 brúttólestum úthlutað sameiginlegu aflamarki sem skipt var niður á fjögur tímabil. Tímabilin eru janúar til apríl, maí til júní, júlí til ágúst og september til desember. Aflamark það sem þessum bátum var úthlutað er í réttu hlutfalli við afla þeirra á viðmiðunarárunum 1. nóv. 1980 til 31. okt. 1983. Er því skipt eftir sömu reglu niður á þessi fjögur tímabil. Rn. var heimilað í reglugerðinni að stöðva veiðar þessara báta færu þeir fram úr úthlutuðu aflamarki sínu á áðurgreindu tímabili. Á fyrsta tímabilinu, í janúar til apríl, var þeim heimilt að veiða 1770 lestir, en veiðar bátanna námu þá 1483 lestum skv. bráðabirgðatölum Fiskifélags Íslands og færðist mismunurinn, 287 lestir, fram á næsta tímabil. Á öðru tímabili, maí til júní, var þeim heimilt að veiða 3185 lestir að viðbættum þeim 287 lestum er ég nefndi frá fyrra tímabili, eða alls 3472 lestir. Afli bátanna á þessu tímabili nam 3678 lestum og fór því 206 lestum fram úr settu aflamarki og kom það magn til frádráttar á næsta tímabili. Á þriðja tímabili, í júlí til ágúst, var bátunum heimilt að veiða 4598 lestir að frádregnum 206 lestum frá fyrra tímabili, eða alls 4392 lestir. Afli þeirra á þessu tímabili nam 4863 lestum, eða 471 lest meira en heimilt var. Á þriðja tímabili kom því fyrst til stöðvunar bátanna og voru þeir stöðvaðir í tvígang í ágúst, fyrst í fimm daga yfir verslunarmannahelgina og síðar í sjö daga í lok mánaðarins. Nam því stöðvunin alls 12 dögum og er, eins og áður gat, það eina sem gert hefur verið til að stöðva veiðar þessara báta. Ástæður þess að afli bæði á öðru og þriðja tímabili fór nokkuð fram úr settu marki er sú að tölur um afla úr einstökum verstöðvum berast nokkuð seint. Að jafnaði er ekki hægt að gera upp hvern mánuð fyrr en að liðnum 10 dögum af næsta mánuði á eftir og í reynd aldrei hægt að gera ráð fyrir því að tala þessi sé nákvæm fyrir svo mikinn fjölda báta. Nú er hafið síðasta tímabilið, frá 4. september til desember. Enn sem komið er er ekki vitað hver aflinn var í september en ljóst er að af þeim 2077 lestum sem heimilt er að veiða verður að draga 471 lest sem veiddar voru umfram sett mark á þriðja tímabili. Því eru til ráðstöfunar á síðasta tímabilinu 1606 lestir. Erfitt er að gera sér grein fyrir því hvort þær veiðitakmarkanir sem gripið hefur verið til gagnvart bátum undir 10 brúttólestum hafi komið misjafnt niður. Af aflaskýrslu Fiskifélags Íslands fyrir þessa báta má ráða að afli hafi skipst jafnt á landshluta það sem af er árinu að undanskildum ágústmánuði, en þá skera Austfirðir og Vestfirðir sig nokkuð úr með meiri afla en aðrir landshlutar. Þegar á heildina er litið verður ekki annað sagt en að þessir bátar hafi búið við mikið frjálsræði í veiðum sínum það sem af er árinu miðað við marga aðra. Það er á hinn bóginn sýnt að þeir stöðvast að líkindum í nóv. en þá er afli tekinn að tregast hjá þessari bátastærð og veður farin að gerast válynd til sjósóknar á þeim. Um annan lið fsp. hv. 4. þm. Austurl. er fátt hægt að segja að svo stöddu. Lagaheimildir sem gilda um stjórn fiskveiða gilda aðeins fyrir árið 1984 og nú alveg á næstunni verður flutt frv. um heimild til stjórnar fiskveiða á næsta ári og lengur. Ráðgjafarnefnd um stjórn botnfiskveiða hefur nýverið hafið störf og einnig hafa verið haldnir fundir með sjútvn. Alþingis um mál þessi. Í samvinnu við þessa aðila mun verða fjallað um stjórn veiðanna á næsta ári, þar með taldar veiðar þessara báta sem annarra. Það hefur að sjálfsögðu komið ýmislegt til tals um breytingar í þessu sambandi, m.a. að skipta aflamarkinu niður á landshluta fyrir þessa bátastærð, eins og hv. þm. kom inn á, þannig að mismikil aflasæld í landi geti ekki leitt til ójafnaðar komi til veiðistöðvana. Ég get hins vegar ekki séð að jafnvel þótt það hafi ekki verið gert á þessu ári hafi það breytt miklu. Þær stöðvanir sem þessir bátar hafa orðið fyrir eru sem sagt 12 dagar en árið áður voru stöðvanir 7 dagar. Það liggur hins vegar nokkuð ljóst fyrir að til stöðvunar þeirra kemur seinni hluta ársins sem ekki var áður. En í flestum tilvikum geta þessir bátar mjög lítið athafnað sig á þeim tíma. Ég vænti þess að þetta svar gefi þær upplýsingar sem hv. þm. Hjörleifur Guttormsson var að leita eftir með þessari fsp.



Herra forseti. Ég þakka hæstv. sjútvrh. fyrir hans svör við minni fsp. Eins og ég gat um staðfesti hann að hér hefði orðið tvívegis um stöðvun að ræða hjá smábátum vegna þessa sameiginlega aflamarks. Hæstv. ráðh. taldi að ekki hefði breytt miklu þó að gilt hefði kvóti miðað við landshluta. Ég vil ekki leggja neitt endanlegt mat á það, enda hef ég ekki ákveðnar upplýsingar um þetta atriði. Hæstv. ráðh. gaf þær heldur ekki hér sundurliðaðar eftir landshlutum en byggir þó eflaust á einhverri vitneskju um þetta efni. Mér er þó kunnugt um að veruleg óánægja ríkti með þetta fyrirkomulag m.a. á Austurlandi síðastliðið sumar. Þar gerðist það að tregfiski var fyrri hluta sumars, t.d í júlímánuði á Austfjarðamiðum á smábáta að hluta til á meðan allvel veiddist annars staðar. Því töldu menn að sú skerðing sem sett var á í ágústmánuði hefði komið óeðlilega niður. Ég vil beina þeim tilmælum til hæstv. ráðh. að hann hugleiði við undirbúning þess frv., sem er í mótun á vegum hans ráðuneytis, að fella smábátaútgerðina undan aflamarki miðað við að gert sé ráð fyrir kvótasetningu áfram eins og gefið hefur verið til kynna. Ég teldi það eðlilegt að smábátar féllu ekki undir slíkar reglur. Hér er um þjóðhagslega mjög hagkvæma útgerð að ræða og heildaraflinn skiptir engu teljandi í því dæmi sem hér er verið að fást við í sambandi við takmörkun veiða. Auk þess eru einstaka staðir sem ekki hafa annað bjargræði í rauninni en smábátaútgerðina. Sameiginlegt aflamark eða stöðvanir á þessum veiðum geta komið mjög illa við þessa staði. Sem varatillögu af minni hálfu ítreka ég það sjónarmið að ef á annað borð er haldið fast við það að hafa aflamark á smábáta sé réttmætt að tekin sé upp skipting a.m.k. eftir landshlutum og helst eftir byggðarlögum. Þá væri byggt á reynslu varðandi afla og þeim viðmiðunum sem almennt eru notaðar við setningu á aflamarki þannig að mönnum sé ekki mismunað með þeim hætti sem hlýtur að verða í einhverjum mæli þegar um slíkt sameiginlegt aflamark er að ræða fyrir stóran fjölda báta frá mörgum útgerðarstöðum. Ég sé ekki hvað ætti að vera á móti því að slík skipting væri upp tekin ef ekki er fallist á að undanskilja smábátana aflamarki.



Herra forseti. Það liggja að sjálfsögðu fyrir nákvæmar tölur frá Fiskifélagi Íslands um afla þessara báta fyrir mánuðina janúar til ágúst. Ég ætla ekki að fara að lesa upp allar þær tölur en að sjálfsögðu getur hv. þm. fengið afrit af þeim upplýsingum. Ef við lítum á þá tvo mánuði sem hann minntist hér á, þ.e. júlí og ágúst, þá var aflinn samtals í júlímánuði 3103 lestir, þar af á Suður- og Suðvesturlandi 7781/2 lest, á Vestfjörðum 7631/2, á Norðurlandi 663.2 og á Austurlandi 898. Í ágústmánuði var aflinn aftur á móti á Suður- og suðvesturlandi 255.7, á Vestfjörðum 516.5, Norðurlandi 398 og á Austurlandi 590. Þegar um takmarkanir er að ræða halda menn oft að skerðingin komi mest við þá sjálfa enda finna menn alltaf mest fyrir því eins og eðlilegt er og hafa oft á tíðum ekki nákvæmar upplýsingar um aflabrögð á öðrum stöðum. Ég tel mig geta fullyrt að þær fullyrðingar sem menn höfðu í frammi m.a. á Austfjörðum í sumar hafi ekki haft við rök að styðjast. En það er mjög eðlilegt að slík umræða sé í gangi, sérstaklega þegar fullnægjandi upplýsingar hafa ekki borist. Það finnst að sjálfsögðu öllum slæmt að geta ekki róið í góðum veðrum en það er nú svo að bátar sem voru 10 rúmlestir og stærri bjuggu við það að vera með sérstakan aflakvóta. Það er afar lítill munur á annars vegar 10 rúmlesta bát og hins vegar bát sem er 9.5 rúmlestir. Ef þeir bátar sem eru undir þessu marki búa ekki við neinar takmarkanir en hinir hins vegar verður þar um óeðlilegan mismun að ræða. Hins vegar virðist það koma mjög til álita að þeir bátar sem stærri eru, t.d milli 10 og 20 tonn og jafnvel eitthvað stærri, veiði einnig úr sameiginlegum kvóta. Það er ekkert launungarmál að ýmsir þeir bátar sem voru rétt yfir 10 rúmlestir lentu fremur illa út úr þessum takmörkunum og að mínu mati verr en bátar sem voru rétt undir 10 rúmlestum. Þetta þarf að sjálfsögðu að hafa í huga við ákvörðun á reglum sem þessum. Í ljósi reynslunnar sýnist mér að meiri ástæða sé til að huga betur að þeim sem voru yfir 10 rúmlestum en þeim sem voru rétt undir þessum mörkum. Það mun verða viðfangsefni nú á haustmánuðum að setja slíkar reglur í samráði við hagsmunaaðila og þm. í sjútvn. og í ljósi þeirrar reynslu sem menn hafa nú öðlast á þessu ári.



Herra forseti. Á síðasta þingi flutti hæstv. heilbrmrh. frv. til l. um Ljósmæðraskóla Íslands. Málið var lagt fram í Ed. og varð 204. mál þingsins á þskj. 366. Þetta frv. var samið af nefnd sem skipuð var í okt. 1980 af þáv. heilbr.- og trmrh. til þess að endurskoða lög um Ljósmæðraskóla Íslands. Í nefndinni áttu sæti m.a. fulltrúi frá skólanum og einnig frá Ljósmæðrafélagi Íslands. Í frv. voru ýmsar breytingar til bóta og voru flestir þeir er um það fjölluðu sammála um það að hér væri á ferðinni hið þarfasta mál. Í frv. er tiltekið að inntökuskilyrði skólans séu að umsækjendur skuli hafa lokið prófi í hjúkrunarfræði. Síðan er námstími Ljósmæðraskólans tvö skólaár. Þarna er því um að ræða 5 ára nám að loknu stúdentsprófi, fyrst í háskóla, síðan í sérmenntunarskóla eða framhaldsnámi. Bæði í umr. þm. í deildum og eins við umfjöllun heilbr.- og trn. beggja deilda um málið kom fram vilji og skilningur til þess að tryggja ljósmæðrum sem besta menntun og undirbúning undir störf sín og jafnframt viðurkenning á mikilvægi starfa þeirra og ósk um að þau störf yrðu áfram í höndum ljósmæðra en færðust ekki smám saman yfir á hendur annarra. Hins vegar voru ofarlega í hugum margra efasemdir um það að svo langur námstími væri endilega eðlilegasta og skynsamlegasta leiðin til þess að tryggja hæfilega menntun ljósmæðra. Og það komu einmitt fram áhyggjur yfir því að þeim kynni að fækka sem legðu út í svo langt nám. Þær hugmyndir komu fram að eðlilegra væri að samræma nám í hjúkrunarfræðum og ljósmæðrafræðum þannig að komið yrði á sameiginlegu grunnnámi í t.a.m. tvö ár, en síðan greindist námið í frekara hjúkrunarnám eða ljósmæðranám. Heilbr.- og trn. Nd. hafði samband við fulltrúa úr stjórn Ljósmæðrafélags Íslands meðan á umfjöllun málsins stóð og samþykktu þeir að skynsamlegt væri að kanna þennan samræmingarmöguleika til þrautar svo og aðra kosti sem stytta mundu námið. En vitað er að menntunarmál ljósmæðra hafa verið mjög mikið rædd innan ljósmæðrastéttarinnar um langt árabil og ekki allir á eitt sáttir um lausn eða hentugast fyrirkomulag þeirra mála. Það var því ákveðið að fresta afgreiðslu málsins og leggja til að nefnd yrði skipuð í sumar til að endurskoða þennan þátt. Ég tel þetta hið þarfasta mál og fagna því að hæstv. heilbrmrh. flutti það á síðasta þingi og tel að þetta mál megi ekki tefjast. Þess vegna langar mig til að spyrja hæstv. heilbrmrh.: Hvað líður endurskoðun frv. til l. um Ljósmæðraskóla Íslands?

Heilbr.- og trmrh. (Matthías Bjarnason): Herra forseti. Í febrúar s.l. mælti ég fyrir frv. til l. um Ljósmæðraskóla Íslands sem samið var af stjórnskipaðri nefnd sem í áttu sæti m.a. fulltrúar frá Ljósmæðraskóla Íslands og Ljósmæðrafélagi Íslands. Áður en til framlagningar kom var leitað samráðs við menntmrn. um yfirstjórn skólans og varð að samkomulagi að heilbrmrn. annaðist hana áfram. Í frv. var lagt til að ljósmæðranám yrði framhaldsnám hjúkrunarfræðinga og var því til stuðnings á það bent að ljósmóðurfræði eins og þau fræði eru nefnd á síðari tímum, væri sérgrein innan hjúkrunarfræðinnar og að þróunin væri þessi í þeim nágrannalöndum sem byggju við svipað heilbrigðiskerfi og við Íslendingar. Ég lagði ekki sjálfur efnislegt mat á þessa skipan en lagði á það sérstaklega áherslu að þau atriði sem mestu máli skipta fengju gaumgæfilega umfjöllun í fullu samráði við hagsmunaaðila í nefnd þeirri sem áður er vikið að. Ég vissi ekki betur en að samstaða ríkti um málið. Annað kom hins vegar á daginn. Þegar frv. var til meðferðar í nefndinni linnti ekki athugasemdum. Um miðjan mars s.l. fór ég því þess á leit við þingnefnd í fyrri deild, í Ed., að gerðar yrðu ákveðnar breytingar á frv. ef það mætti auðvelda lausn málsins. Það bar ekki tilætlaðan árangur og fór svo að málið var afgreitt í fyrri n. og fyrri deild, Ed., og vísað til n. í Nd. sem ekki skilaði áliti. Hefði mér verið kunnugt um þann hringlanda sem ríkti um nokkur veigamikil atriði frv. hefði ég aldrei lagt það fram á síðasta þingi í þeirri mynd sem það var lagt fyrir. Ég fæ ekki séð að úr þessu hafi ræst þann tíma sem liðið hefur milli þinga og ég kannast ekki við að hafa fengið nein tilmæli um að endurskoða frv. frá þessum aðilum eða frá heilbr.- og trn. Nd. Það er því í fyrsta sinn sem ég heyri það nú hjá hv. fyrirspyrjanda. Ég fæ því ekki séð að úr þessu hafi ræst þennan tíma sem liðið hefur milli þinga og ég mun ekki að óbreyttu ástandi leggja málið fyrir yfirstandandi þing. Ég hef í engum manni heyrt frá félaginu síðan þetta frv. var hér til meðferðar svo að ekki bendir það til að mikill áhugi sé fyrir að koma þessu máli fram. En mér er það sönn ánægja að flytja frv. að nýju ef þessir aðilar geta náð samkomulagi um þessi efnisatriði frv. Um það reyndi ég að fá samkomulag en tókst ekki betur en þetta. Málið dagaði sem sagt uppi í nefnd í Nd. og aðallega út af einu atriði sem Alþingi hefði þá átt að höggva á. En á meðan ekki heyrist frá þeim sem hér eiga hagsmuna að gæta mun ég ekki flytja frv., a.m.k. ekki fyrr en það kemur frá þessum aðilum og samkomulag næst um þessi tilteknu atriði.



Herra forseti. Ég vil leyfa mér að skjóta hér nokkrum orðum inn í þessa umr. Það sem kemur mér nokkuð á óvart í máli hæstv. ráðh. er það að því aðeins sé von á frv. að þeir sem þarna eiga hagsmuna að gæta leggi til hvernig það frv. á að vera. Ég get upplýst það að við sátum báðar, hv. fyrirspyrjandi og ég, í þeirri nefnd sem fjallaði um þetta mál á síðasta þingi og það er alveg hárrétt, sem kemur fram hjá hæstv. ráðh., að við höfðum við það nokkuð að athuga, t.d það að það er nokkur nýlunda í íslensku menntakerfi ef fólk, sem lokið hefur prófi frá Háskóla Íslands, á síðan að fara í tveggja ára viðbótarnám í stofnun sem í raun og veru heyrir ekki undir Háskóla Íslands. Við þetta gerðum við vissulega athugasemd. Ég held að það sé hárrétt, sem fram kom hjá hv. fyrirspyrjanda, að víst þarf að ganga frá frv. um menntun ljósmæðra. En ég held að það frv., sem lagt var fram á síðasta þingi, sé ekki endilega rétt lausn á því. Hins vegar vil ég leggja á það áherslu að ég tel að það sé ekki endilega hlutverk starfsstétta að búa til frv. um sín eigin mál. Ég hefði haldið að það væri heilbrigðisyfirvalda og yfirvalda menntamála að móta þá stefnu sem þau vilja hafa í menntunarmálum heilbrigðisstétta. Ég vil þess vegna mælast til þess að hæstv. ráðh. kasti þeirri ábyrgð ekki gjörsamlega í þessu tilviki á ljósmæður landsins, heldur reyni að afla sér upplýsinga og aðstoðar við að vinna skynsamlega stefnu í þeim málum er varða menntunarmál ljósmæðra. Ég minnist þess að hv. þm. Kristín Halldórsdóttir talaði um það hér á síðasta þingi að í stað þessara sex ára, sem ljósmæðranám tæki, væri hugsanleg leið að skipta hjúkrunarfræðinganámi eftir t.d tveggja ára nám, að greina það sundur síðari tvö árin. Á þessu ætla ég mér ekki að hafa skoðun, ég er ekki nærri nógu kunnug því. En ég held að vel sé gerlegt að finna þarna leiðir til úrbóta. Eftir stendur að ég held að það hljóti að vera skylda hæstv. ráðh. að hafa frumkvæðið um að þessi mál verði leyst því að það er alveg áreiðanlegt að brýnt er að þessum málum verði skipað á einhvern skynsamlegan veg.

Heilbr.- og trmrh. (Matthías Bjarnason): Herra forseti. Ég held að það sé rétt munað hjá mér að fyrirrennari minn í heilbr.- og trmrn. hafi skipað þá nefnd sem samdi þetta frv. Þetta frv. var búið að liggja æði lengi í ráðuneytinu og hvorki gekk né rak vegna þess að ekki var samkomulag á milli heilbrmrn. og menntmrn. um það hvort þessi litli skóli ætti að fara alfarið yfir til menntmrn. og undir stjórn þess eða að vera áfram undir stjórn heilbrmrn. Ég hófst handa um að leysa það mál og það leystist með þessum hætti, að það varð að samkomulagi að heilbrmrn. hefði skólann undir sinni stjórn, enda er ýmislegt sem mælir með því, en hins vegar er aftur ýmislegt annað sem mælir gegn því. Menntunarmál hjúkrunarfræðinga heyra alfarið undir menntmrn. og sú breyting sem þar varð gerði það að verkum að þetta frv. varð nokkuð erfitt úrlausnar. Ég lagði mig fram um að koma á og flytja tvö frv. í þágu þessarar stéttar, frv. til ljósmæðralaga, sem náði fram að ganga með nokkrum breytingum, og þetta frv. sem ég lagði mig einnig fram um að fá breytt í Ed. til samkomulags við þá aðila. Ég segi fyrir mitt leyti að þegar maður veit ekki hvað menn vilja frá degi til dags þá get ég ekki staðið í því að elta menn hingað og þangað út í bæ til að kanna hvað það er sem ber á milli. Þess vegna verður eitthvað að koma fram um að áhugi sé fyrir þessu máli. Þá mun ekki standa á mér. En ég ætlast til þess að þegar samkomulag er gert þá sé við það samkomulag staðið. Ég ætla ekkert að fara að skattyrðast hér við þessa tvo hv. þm. út af heilbr.- og trn. Nd. Um þetta atriði var ágreiningur og það má auðvitað alveg eins segja að nefndin hefði getað flutt brtt. við frv. Þetta var mér ekkert heilagt mál þá frekar en núna. En það verður fyrst og fremst að sjá hvort þessir aðilar hafa áhuga á því að fá þetta mál fram. Til þess verður þá að nást fyrir fram friður um málið og að flytja það í samráði við viðkomandi nefndir þingsins. En þannig stendur málið að ég hef ekki heyrt í einum einasta manni frá því að málið sofnaði værum svefni rétt fyrir þinglok í vor í örmum þeirra ágætu nefndarmanna sem skipa heilbr.og trn. hv. Nd.



Herra forseti. Ég þakka hæstv. heilbr.- og trmrh. fyrir svör hans og það var fjarri lagi að ég ætlaði að skattyrðast nokkuð við hæstv. ráðh. Öllu heldur þakka ég honum velvilja hans til málsins. Það er ekki hans sök að málið er ágreiningsmál. En ég vil samt undirstrika að þetta var samdóma álit allrar nefndarinnar. Það voru ekki bara þeir tveir þm. sem hér hafa tekið til máls heldur var það samdóma álit. Það komu líka skýrt fram í máli þeirra þm. sem ræddu frv. áhyggjur yfir því að lengja námið svo. Ég tel nauðsynlegt að málið verði ekki tafið og það var aldrei ætlunin að svæfa það heldur að betrumbæta það þannig að allir aðilar mættu una vel við sitt. Og því skora ég á hæstv. heilbrmrh. að beita sér fyrir því að hinir ýmsu málsaðilar komi saman og ræði um mögulegar betrumbætur á þessu máli.