Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga

Ólafur Þ. Þórðarson Herra forseti. Það hefur komið í ljós að þrátt fyrir yfirlýsingar um að það eigi að fara að þjóðnýta atvinnuvegi Íslands hefur stjórnarandstaðan ekki talið rétt að greiða atkvæði gegn því heldur setið hjá. Hér eru aftur á móti greidd atkvæði um hvort upprunaleg tillaga stjórnarandstöðunnar um skipun stjórnar eigi að vera í höndum framkvæmdarvaldsins eða ekki. Mér sýnist að þessu sé á margan hátt skynsamlega fyrir komið og segi já.

Albert Guðmundsson Virðulegi forseti. Það er ekki rétt, sem kom fram hjá hv. 2. þm. Vestf., að stjórnarandstaðan eða a.m.k. ég sitji hjá vegna þess að við séum að hálfu með og að hálfu móti þessu frv. heldur geri ég grein fyrir minni hjásetu við þetta frv. með því að segja það, sem ég hef þegar sagt í þessari umræðu um frv., að hér er um slíka blekkingastarfsemi að ræða, það er verið að selja hlutdeild í engu, mynda sjóð til að kaupa hlutafé, sjóð sem ekki á að borga vexti heldur að kaupa hlutafé af fyrirtækjum sem aldrei hafa gefið arð og borgar ekki vexti af þessu fé, þannig að það er ekki hægt að greiða atkvæði um neitt. Hér er um blekkingartillögu að ræða og þess vegna sit ég hjá og ég held áfram að taka ekki þátt í afgreiðslu á þessum málum.

Hreggviður Jónsson Hæstv. forseti. Það var ekki rétt, sem 2. þm. Vestf. sagði, að allir hefðu setið hjá við atkvæðagreiðsluna. Ég sagði nei við fyrri atkvæðagreiðslu um fyrri lið og ég get ekki tekið þátt í því að greiða atkvæði með þessum lið né þeim fyrri vegna þess að hér er um blekkingar að ræða, hér er verið að staðfesta þjóðnýtingarstefnu ríkisstjórnarinnar. Og ég segi nei.

Friðrik Sophusson Virðulegur forseti. Ég tel ástæðu til að spyrja hæstv. forsrh. einnar spurningar er varðar atkvæðagreiðslu um frv. sem nú er til lokameðferðar á hinu háa Alþingi. Það snertir gildistökuákvæðið, en í 12. gr. frv. segir að lög þessi öðlist þegar gildi og gildi til 10. apríl 1989. Það vekur hins vegar athygli eftir að frv. hefur verið breytt að nánast í öllum atriðum hafa dagsetningar breyst og má segja að nánast allar greinar ljúki sínu ætlunarverki í síðasta lagi 1. mars nema ef vera skyldi 5. gr. frv. 8. og 9. gr. eru teknar upp í öðrum lögum sem nú eru til umfjöllunar og klárast fyrir 1. mars á ég von á en það er ekki víst að það sé svo. En ef þetta er rétt sýnist mér að það eina sem eftir standi frá 1. mars til 10. apríl sé að atvinnurekendum sé óheimilt að hækka laun, þóknanir og hvers konar hlunnindagreiðslur umfram það sem samið hefur verið um í kjarasamningum eða kveðið er á um í lögum þessum. Mig langar áður en atkvæðagreiðslan fer endanlega fram að spyrja hæstv. forsrh. hvort þetta sé rétt skilið og það virðist þá vera ástæðan fyrir því að ekki er hreyft við gildistökuákvæðinu.

Forsætisráðherra (Steingrímur Hermannsson) Herra forseti. Það er raunar rétt sem hv. fyrirspyrjandi sjálfur sagði þegar hann skýrði þetta ákvæði. Hér er um að ræða staðfestingu á bráðabirgðalögum sem fyrri ríkisstjórn setti 20. maí ef ég man rétt og það er rétt að í meðferð þeirra hefur gildisákvæðum verið breytt og ákveðnir gildistökudagar settir, en hins vegar þó ekki í sambandi við 5., 8. og 9. gr. Sérstaklega eru það 8. og 9. gr. 8. gr. gerir óheimilt að verðtryggja fjárskuldbindingar sem eru til skemmri tíma en tveggja ára og 9. gr. heimilar Seðlabankanum að setja kaupskyldu á verðbréfasjóði. Það er rétt að fyrir þinginu liggur frv. þar sem þessi ákvæði eru tekin inn í viðkomandi lög, en ég lít ekki svo á að öruggt sé að það frv. verði að lögum fyrir 1. mars og því hefur ríkisstjórnin talið eðlilegt að halda þessu ákvæði með 10. apríl.

Páll Pétursson Herra forseti. Ég vek athygli á því að í brtt. meiri hl. segir svo: ,,Seðlabanki Íslands skal`` --- og ég undirstrika orðið skal --- ,,láta sömu reglur, eftir því sem við getur átt, gilda um verðbréfasjóði að því er varðar bundið fé og settar eru innlánsstofnunum`` o.s.frv. Ég tel að þetta sé fullnægjandi orðalag. Ég tel að það beri ekki mikið á milli við flm., en tel að það orðalag sem er á grein eins og meiri hl. leggur til sé fullnægjandi.

Hvað ber nú á milli?

Það ber þarna á milli að hv. þm. Auður Eiríksdóttir óskar eftir því að út falli orðin ,,eftir því sem við getur átt``. Ég tel að það sé óþarfi að fella þau út og segi nei.

Albert Guðmundsson Virðulegur forseti. Ég tel að þessi brtt. sé til bóta. Greinin eins og hún er orðuð í brtt. meiri hl. fjh.- og viðskn. er allt of handahófskennd. ,,Eftir því sem við getur átt`` þýðir að menn geta ákveðið hvað á við hverju sinni. Ég segi því já.

Friðrik Sophusson Virðulegur forseti. Þessi brtt., ef samþykkt yrði, mundi koma í veg fyrir að Seðlabankinn gæti látið sömu reglur gilda ,,eftir því sem við getur átt``. Vegna umræðna sem farið hafa farið um þessi mál og sérstaklega yfirlýstar skoðanir hæstv. ráðherra er augljóst að ekki á að beita þessu ákvæði nema verðbréfasjóðir taki upp á því að verða eins konar innlánsstofnanir. Þar sem samþykkt þessarar tillögu gæti breytt því og orðið til þess að skylda Seðlabankann til að láta sömu reglur gilda fortakslaust segi ég nei.