Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. Það frv., sem hér liggur fyrir, er um það að veita ríkisstj. heimild til að fullgilda samning, sem undirritaður var í Stokkhólmi 20. nóv. s. l., en sá samningur eða það samkomulag felur í sér nokkrar breytingar á Norðurlandasamningi frá 1931 um hjúskap, ættleiðingu og lögráð. Ástæðan fyrir þessum viðbótarsamningi nú er sú, að Svíþjóð hefur sett hjá sér ný hjúskaparlög, sem eru nokkuð á annan veg en hin samræmdu hjúskaparlög á hinum Norðurlöndunum, og þessum viðbótarsamningi er ætlað að brúa það bil, sem þar er á milli, og leysa úr þeim vandkvæðum, sem af því lagamisræmi gætu hlotist. Það er gert ráð fyrir því, að þessi viðbótarsamningur á milli Norðurlandanna öðlist gildi 1. jan. eða 1. júlí næst á eftir, að hann hefur verið fullgiltur, og er nú lögð áhersla á það af hálfu hinna Norðurlandanna, að það sé gengið frá þessu fyrir l. jan. Þess vegna er óskað eftir þessari lagaheimild nú fyrir áramótin, og er óskað eftir því, að þetta frv. verði afgreitt, áður en þingi er frestað. Frv. hefur gengið í gegnum Ed., og var þar afgreitt alveg ágreiningslaust. Ég vona, að hér verði ekki heldur neinn ágreiningur um það og hægt verði að afgreiða það á þeim stutta tíma, sem eftir er fram að jólaleyfi. Samningur þessi er prentaður þarna með sem fskj., og í aths. eru gefnar skýringar á því, hvers efnis þær greinar eru, sem þar er um að ræða. Ég sé ekki ástæðu til að fara að lesa það upp hér eða gera nánari grein fyrir því, en ég vil leyfa mér að óska þess, að frv. verði að lokinni þessari 1. umr. vísað til hv. allshn. Vil ég beina þeim tilmælum til hennar, að hún vildi nú svo vel gera að afgreiða þetta frv. með nokkrum hraða. Ég veit ekki, hvort hér eru nokkrir allshn.-menn í salnum, en það verður þá reynt að hafa samband við þá. Ég leyfi mér sem sagt að leggja til, að frv. sé vísað til hv. allshn.

Heilbr.- og trmrh. (Magnús Kjartansson) : Herra forseti. Þess gerist ekki þörf, að ég fylgi þessu frv. úr hlaði hér í Nd. með langri ræðu. Ég flutti þetta mál á síðasta þingi og þá í hv. þd. hér. Um það urðu nokkrar umr., og um það var fjallað í n. Að þessu sinni var það hins vegar lagt fram í Ed., og stafaði það af því, að ég hef lagt það fyrir mín rn. að skipta málum á milli d. Það kom fram í fyrra réttmæt gagnrýni frá Ed. um, að það væru lögð fram fleiri mál í Nd. en Ed. Þess vegna lenti þetta mál þar fyrst að þessu sinni, og Ed. er búin að fjalla um það og afgreiða það frá sér. Þetta frv. fjallar um lyfjaframleiðslu. Í I. kafla þess eru almenn ákvæði um lyfjaframleiðslu, þar sem kveðið er á um eftirlit og öryggisatriði í sambandi við nútímaviðhorf á því sviði. II. kafli frv. er um sameiginlegt fyrirtæki um lyfjaframleiðslu, en þar er íslenska ríkinu heimilað að gerast stofnaðili að fyrirtæki ásamt einkaaðilum, og er að því stefnt, að hvor aðili eigi þarna helmingsaðild. Þetta er hugmynd, sem upphaflega er komin frá Apótekarafélagi Íslands. Rn. hefur rætt þetta mál við þá apótekara, sem stunda lyfjaframleiðslu, og mér virðist vera áhugi á því að koma slíku sameiginlegu fyrirtæki á laggirnar. Raunin er sú, að lyfjaframleiðsla hér á Íslandi hefur verið að dragast saman, vegna þess að við höfum ekki komið upp nægilega öflugu og myndarlegu fyrirtæki, vegna þess að markaður okkar er svo takmarkaður, að við höfum naumast tök á því að reka lyfjaframleiðslu í stórum stíl nema í einu fyrirtæki. II., kafli fjallar um þetta. III kafli fjallar svo um verðlagningu lyfjaframleiðslu og önnur ákvæði eru í IV. kafla. Þegar þetta mál var til umr. í Ed., kom fram nokkur gagnrýni á fyrirkomulag frv. Menn töldu, að hægt hefði verið að stefna að þessu marki á annan hátt en gert er ráð fyrir í frv. En mér virtist af þeim umr., sem ég fylgdist þar með, ekki vera neinn ágreiningur um það meginmarkmið að koma á samvinnu ríkisins og einkaaðila um að reyna að efla innlenda lyfjagerð, og frv. var að lokum samþ. þar mótatkvæðalaust. Ég legg, svo til. herra forseti, að frv, verði að lokinni 1. umr. vísað til 2. umr. og hv. heilbr.- og trn.



Herra forseti. Þegar þetta mál var hér á dagskrá í Nd. á s. l. þingi, gerði ég grein fyrir sjónarmiðum mínum við 1. umr. þess máls, þar sem ég hreyfði margvíslegum aths. við þetta frv. En það frv., sem nú er lagt fram, er í öllum aðalatriðum mjög líkt því frv., sem þá var lagt fram. Með hliðsjón af því, að fram hafa komið aths. í Ed. gegn þessu frv., sem hafa hnigið í svipaða átt og aths. mínar gerðu á s. l. vetri, tel ég ekki ástæðu til að fara mörgum orðum um þetta frv. eða endurtaka sjónarmið mín, sem hér hafa komið fram, en almennt segja, að ég tel fulla ástæðu til þess, að ábendingar, sem fram hafa komið frá þeim aðilum, sem hafa sent umsagnir, séu skoðaðar af gaumgæfni, og ég sé enga knýjandi ástæðu til, að þetta mál fái neina sérstaka og skjóta afgreiðslu hér í þinginu. Ég á bágt með að skilja, hversu áhugi hæstv. heilbrrh. er mikill á að fá þetta frv. samþykkt á þeim tíma, þegar almennt er talað um það meðal stjórnmálamanna og reyndar meðal þjóðarinnar, að nóg sé um ríkisútgjöld og kostnað af hálfu hins opinbera, þótt ekki sé verið að bæta þar enn á, eins og þetta frv. gerir ráð fyrir. Samkv. fróðra manna áliti má gera ráð fyrir því, að ef þetta frv. verður að lögum, muni það kosta tugi, ef ekki hundruð millj. fyrir ríkissjóð, og ekki síst með hliðsjón af því, að sú starfsemi, sú framleiðsla, sem frv. gerir ráð fyrir, er nú í nokkuð góðum höndum og hana mætti laga innan núv. ramma, er enn minni ástæða til þess, að þetta frv. fái skjóta afgreiðslu eða sé endilega samþykkt að svo stöddu. Ég ítreka það, að ég mun ekki fara hér út í efnislegar umr. eða gera einstakar aths., en ég álít, að það sé nauðsynlegt, að sú n., sem fær þetta mál til meðferðar, skoði það frá öllum hliðum og átti sig á því, hvort ekki sé mögulegt að hrinda þeim málum í framkvæmd, sem gert er ráð fyrir, innan þeirrar löggjafar, sem nú er. Þær aths., sem ég hef við þetta frv., fjalla fyrst og fremst um II. kafla frv., en ekki um I. kafla, sem ég tel vera eðlilegan og reyndar vera þannig, að hægt sé að samþykkja eða setja inn í núgildandi lög, án þess að þetta frv. sé samþykkt.