Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. Við tökum þá aftur til við að ræða um sölu kirkjujarðarinnar Streitis sem er í eign Eydalakirkju og við höfðum um nokkra umræðu fyrr í dag. Nú hafa mér borist til eyrna ýmsar nýjar upplýsingar í málinu, hverjar ég ekki hafði þegar við ræddum það fyrr í dag, sem sannfæra mig enn betur en áður um að það sé ekki rétt af hv. Alþingi að afgreiða þetta mál sem lög frá Alþingi. Mér hefur til að mynda borist til eyrna, og hæstv. landbrh. getur e.t.v. staðfest það ef hann er hér viðstaddur, að síðan beiðni um kaup á þessari jörð kom frá nefndum aðila, Magnúsi Þorleifssyni, hafi aðrir úr heimabyggð óskað eftir jörðinni til kaups og það aðilar sem hana hafi nytjað undanfarið. Ég fer fram á að upplýsingar um þetta atriði verði lagðar fram, hvort þetta er rétt. Fáist þær ekki tel ég með öllu ótækt að afgreiða málið og mun ekki stuðla að framgangi þess á nokkurn hátt hér, herra forseti, þó að það sé út af fyrir sig vilji minn ekki síður en annarra þm. að stuðla að þinglausnum. En ef það er tilfellið að þær umsagnir þar til bærra aðila sem eru birtar sem fskj. séu að þessu leyti til úreltar tel ég algerlega ótækt að afgreiða málið hér, herra forseti.



Herra forseti. Það er ekki vani minn að tefja umræður og verður allra síst gert nú á þingslitadaginn. Hér er búið að draga fram rök gegn þessu máli í góðum ræðum sem eru svo augljós að ekki þarf við að bæta, en þrátt fyrir það virðist Alþingi ætla að samþykkja þetta frv. Það getur þó varla verið markmið Alþingis í þeirri stöðu sem landbúnaðurinn er í í dag að veita fé úr opinberum sjóðum til uppbyggingar eyðijarða. Er það virkilega markmiðið að hefja nú uppbyggingu þeirra einmitt í dag eins og staða landbúnaðarins er, en það mundi leiða af samþykkt þessa frv.? Ef það er vilji Alþingis verða ekki vandræði að fá verulegt fjármagn úr ríkissjóði til að leysa þann mikla vanda sem blasir við landbúnaðinum núna á vordögum, þann vanda að stefnir í að hella verði niður mikilli mjólk. Gott er að eiga von á hjálp í þeim vanda í framhaldi af samþykkt þessa frv. og vonandi fyrir bændurna og þjóðfélagið mun ekki á henni standa. Að lokum: Á það að verða niðurstaðan á þingslitadaginn að selurinn sé felldur í Ed., en í Nd. streitist menn við að selja jörðina Streiti?



Herra forseti. Það fer vel á því að seinasta mál á dagskrá á þingslitadegi sé bæjarnafn með svo göfugu heiti, Streiti, sem mun vera einsdæmi á Íslandi þótt Örnefnastofnun tjái mér að eitthvert örnefni sé í Mývatnssveit sem beri sama heiti. Streiti er stofnskylt stríð og strit og það er göfugt stríð að streitast á móti sölu jarðar sem ber þetta göfuga nafn. Tvennar röksemdir gera út um það mál. Þar af vega þyngst þær nýju upplýsingar sem ekki hafa víst komið hér áður fram en í ræðu næstseinasta ræðumanns. Það er m.ö.o. upplýst að þau fskj. sem fylgja þessu máli eru með öllu ómerk. Þau eru samansett og samþykkt áður en það bar til að heimamenn, eins og fram kom í máli næstseinasta ræðumanns, sem nytjað hafa þessa jörð, óskuðu eftir því við hreppsnefnd að eiga kost á að kaupa hana. Þar með er það sjónarmið, sem ræður kannske afstöðu einhverra, að þetta sé einróma samþykkt sveitarstjórnar og jarðanefndar, úr gildi fallið. Í annan stað gildir svo hitt sjónarmiðið: Hér er augljóslega óeðlilegt, miðað við hver umsækjandinn er, þótt hann eigi hlað í grennd við hæstv. forsrh. í Mávanesi, að ef einhver alvara fælist í áformum hans um nýtingu á þessari jörð til að hirða æðarfugl og angórakanínur og stunda garðrækt, sem er ekki, samanber nafnið, mjög líklegt að sé best til þess fallin af jörðum á Íslandi, þá væri hægt að gefa honum kost á því með leigu uns það er sýnt hver alvara felst í búskaparáformum umsækjandans. Þess vegna tek ég undir það með hv. seinasta ræðumanni og óvæntum bandamanni mínum í landbn., hv. þm. Eggert Haukdal, að þetta stríð að streitast að móti sölu á Streiti er gott stríð og það væri við hæfi að meiri hluti þingheims lyki þingstörfum á þessu ári með því að láta þetta strit bera nokkurn árangur.



Herra forseti. Ég hef ekki tjáð mig í þessu máli áður en tel nauðsynlegt hér við 2. umr. málsins að fara yfir nokkur atriði sem varða þetta frv. Mér finnst það ekki óviðeigandi þar sem þetta varðar jörð í mínu kjördæmi, eins og sagt er, og menn voru að fjalla um listskreytingu Hallgrímskirkju í gær, utansóknarmenn, og mér fyndist óviðeigandi að ég sem búandi í Austurlandskjördæmi léti þetta mál algjörlega fram hjá mér fara. Það hefur verið upplýst að sá maður sem falast eftir jörð þessari til kaups er búsettur í Arnarnesi í Garðakaupstað og eins og hv. þm. vita eru það ekki allt kotungar sem í Arnarnesinu búa og þar niður undir sjó og getur það út af fyrir sig vakið nokkrar spurningar hvers vegna viðkomandi er að falast eftir jörð á útnesi eystra. Ég veit að vísu ekki fyllilega um landkosti í Arnarnesi en hæstv. forsrh. ætti að geta upplýst það, a.m.k. hvort ekki væri hugsanlegt að rækta þar æðarfugl, angórakanínur og jafnvel stunda garðrækt. Ég held að nauðsynlegt sé áður en lengra er haldið, herra forseti, að upplýsa þingheim svolítið nánar um þessa jörð, Streiti, og ég hef því aflað mér heimilda, bestu heimilda um sveitir og jarðir í Múlaþingi sem varða þessa jörð og ætla að leyfa mér, ef forseti heimilar, að lesa þær upp fyrir þingheim. Það er um jörðina Streiti í Breiðdalshreppi. "Jörðin er nefnd Stræti í þremur Landnámuhandritum en "Streiti" í einu (Hauksbók - sjá Ísl. fornrit I, L og 308). Í fornbréfum og á síðari tímum er hún alltaf kölluð Streiti og sú mynd sennilega upprunalegri (sjá Breiðdælu, 10). Heitið Streiti er skýrt út frá sögnunum að streitast og strita og má ætla að bær sé nefndur eftir ysta fjallinu milli Breiðdals og Berufjarðar, það er snarbratt og erfitt uppgöngu. Bæjarins er getið í Austfirðingasögum fornu, Þorsteins sögu Síðu-Hallssonar, og kallast þar Stræti. Þangað flyst þá að boði Þorsteins Þórhaddur draumamaður og ójafnaðarmaður frá Rannveigarstöðum í Álftafirði. Í fornbréfasafni eru elstu heimildir um bæi í Breiðdal frá Streiti þar sem jarðarinnar getur í máldaga sem talinn er frá 1179. Þar er þá kirkja sem þjónað er frá Heydölum og átti að messa í henni 32var sinnum á ári. Máldaginn er í Breiðdælu. Jörðin var eign Heydalakirkju og er ríkiseign nú. Yst á skaganum milli Breiðdalsvíkur og Berufjarðar er Streitishvarf (Hvarf í daglegu tali), lágur höfði við sjó. Þaðan eru um 4,5 km inn á hreppamörkin sem eru bein lína frá Háubökkum við sjó og upp um Flatafjallsröðul en frá Streitishvarfinu um 2 km inn að Ósmörkum við Krossá. Streiti er því syðsti bær í Breiðdalshreppi og stendur Berufjarðarmegin á ströndinni um 1,5 km utan við hreppamörkin. Meðfram Berufirðinum er flatlend votlendislengja um 500-600 m á breidd innan frá mörkum og út undir Streitishvarfið og þjóðvegurinn ofan við í rótum snarbrattra hlíðarbrekkna þar sem gróðurlendisspildur milli skorninga teygjast upp í skriður en ofar eru klettabelti löng og há, sums staðar slútandi. Fjöllin með þessar þungu blágrýtisbrúnir heita Flatafjall innst en Skoruhjallafjall utar og snúa norðvesturhlíðum að Krossdal. Inn af Krossdal eru Naphornsbotnar upp af Naphorni á hreppamörkunum." Síðan er nánari lýsing sem ég ætta að grípa niður í á þessari öndvegisjörð. "Á Hvarfinu er skjólgott í hléi við klettaborgir og bríkur og grær snemma á vorin. Mestur af bríkum er Skrúðskambur, tröllahlað sunnan á Hvarfinu. Þar á að vera bústaður bergbúa og í Tyrkjaurð norðan á Hvarfinu eiga að liggja dysjaðir 18 Tyrkir sem bóndi einn fann sofandi og rotaði með ístaði. Um 2 km út og norður af Streitishvarfi er skerið Hlaða. Þar stendur viti, byggður 1965, stóð áður á Hvarfinu frá 1922." Síðan er lýst afbýlum í Streitislandi en vegna þess að ég vil síst verða til að tefja fund í deildinni, þennan hugsanlega síðasta fund deildarinnar. ætla ég ekki að fjalla sérstaklega um afbýlin en vísa mönnum á þessa gagnmerku heimild. En aðeins nánar um Streiti.

Ég held að Stræti sé réttara.

Ja, það kynni nú að vera en það kannske sannast eftir því hvernig lyktir verða í þessu máli hvort réttara er, hæstv. menntmrh., Stræti eða Streiti. "Á Streiti hafa búið samtímis mest fjórir bændur en oftast tveir til þrír á þessari öld fram til 1947 - skipt túni og engjum - en einn síðan. Árið 1956 voru býlin sameinuð í eitt býli. Jörðin er" - og ég bið menn um að taka eftir - "og var vel til búskapar fallin, ræktunarskilyrði hagfelld og geysimikil með framræslu, ásetningur fyrr baggi á kind og hagar góðir fyrir alla gripi. Gamla túnið var raklent en grasgefið, engjar víðlendar og fremur grasgefnar en votlendar. Fjörubeit var ágæt, einkum á svonefndu Rifi inn og niður af bæ, en viðsjál." Svo kemur hér smásaga sem ég held að menn ættu að leggja á minnið: "Einhvern tímann var það að bóndinn á Vafrastöðum" - það er eitt af útbýlunum eða afbýlunum sem svo eru kölluð - "missti þar allt sitt fé í sjóinn nema eina á morukollótta og rytjulega. Hann henti henni margsinnis í sjóinn í bræði sinni yfir eignatjóninu en hana rak jafnharðan svo að hann gafst upp og út af Mosu eignaðist hann ágætan fjárstofn með undraskjótum hætti." Þetta er hluti af þeim upplýsingum sem er að finna um jörðina Streiti í heimildinni Sveitir og jarðir í Múlaþingi og ég gæti til upplýsingar farið yfir ábúendatal og sitthvað fleira en ég ætla ekki að gera það að þessu sinni, ekki við þessa umræðu, herra forseti, nema sérstakt tilefni gefist til að rekja það, svo og ættir þeirra sem á Streiti hafa búið. Hins vegar kemst ég ekki hjá því að upplýsa nýtt atriði sem varðar þessa jörð sem einn af grönnum hæstv. forsrh. er að falast eftir til kaups. Hæstv. utanrrh. hefur upplýst mig um það að frá Streiti séu ekki aðeins komnir góðir stofnar í fé og mannfólki heldur einnig í hrossum. Hvorki meira né minna en góðhesturinn Blakkur 129 er frá Streiti ættaður og ég leyfi mér að koma á framfæri þeirri hugmynd frá hæstv. utanrrh. að reistur verði veglegur minnisvarði við þjóðveginn í landi Streitis um þennan ágæta fola og sýnist mér að verðugast væri náttúrlega að ríkisstjórnin fengi frv. til nánari meðferðar og umsýslu, þar sem þetta tengist a.m.k. tveimur ráðherrum í ríkisstjórninni þó með nokkuð óbeinum hætti sé að sumu leyti. Þar sem ég þykist vita að margir vilji ræða þetta mál frekar ætla ég, herra forseti, ekki að staldra lengur við það. Ég hefði kosið að ríkisstjórnin fengi málið, en að öðrum kosti að við fengjum að ræða það aftur á næsta þingi.



Herra forseti. Mér sýnist ég verða að taka það skýrt fram að ég á engra hagsmuna að gæta í þessu máli.



Herra forseti. Hér er á ferðinni mikið alvörumál eins og menn vita og ég hef verið að reyna að afla mér upplýsinga um sögu þessa staðar, hvað það geti verið sem er svo girnilegt að menn ákveði að hætta búsetu í Arnarnesi en flytja að Streiti. Satt best að segja er ekki um mjög auðugan garð að gresja en þó hefur þessi staður komið við sögu í ýmsu tilliti. M.a. er það vitað að Tyrkir gerðu áhlaup á þennan stað á sínum tíma. Ég hygg að það geti varla ráðið úrslitum í þeim efnum að menn leita svo stíft eftir búsetu á þessum stað en þó gæti verið fróðlegt að kynna sér að þarna er nokkuð auðvelt að komast að landi og spurning hvort það hefur einhver áhrif á áhuga manna á búsetunni. Ég hef aftur á móti aflað mér þeirra upplýsinga, þó að þær séu munnlegar en ekki skriflegar, að þetta er með kaldari stöðum á Austfjörðum og dregur það mjög úr því að hagstætt sé að stunda þar garðyrkju. En varðandi kanínurnar hefur komið í ljós að landið er fjöllótt og gæti verið hæpið að sleppa kanínunum. Ég vakti athygli á því áðan að við blasir að án þess að hafa búsetu þarna allan ársins hring er hæpið að það sé gjörlegt að stunda kanínurækt en sé ætlunin að sleppa kanínunum hlýtur það að vera mikið atriði að landið sé þannig að sæmilegt sé að smala þeim þegar í það verk er farið. Mér sýnist allt benda til þess, hvort sem mönnum líkar það betur eða verr, að þetta mál sé ekki þann veg undirbúið að nokkuð mæli með því að rjúka til og afgreiða það út úr þinginu. Mér skilst að það þurfi verulegan undirbúning til þess að hægt sé að hefja þarna búskap og það er ekkert sem kæmi í veg fyrir að viðkomandi aðili ætti kost á því að fá jörðina leigða til búsetu og gæti farið að viða að sér efni í uppbyggingu jarðarinnar. Hins vegar sýnist mér að ef menn rjúka til og afgreiða þetta mál á þann hátt sem hér er lagt til sé fenginn sölugrundvöllur fyrir flestum jörðum sem ríkið hefur í sinni eigu til þéttbýlisins á höfuðborgarsvæðinu, hvort sem menn mundu þá útbúa trúverðugri skýrslu um fyrirhugaðan búskap en hér liggur fyrir. Ég er yfirleitt andvígur því að þingið láti svona mál frá sér fara, að leggja til að jörð sé seld aðila sem leitar eftir henni og hefur áður hafnað því að taka hana á leigu með eðlilegum hætti, vitandi það að jörðin er nú nytjuð af ábúanda í þessari sömu sveit og viðkomandi ábúandi hefði þá allt eins hug á því að kaupa jörðina heldur en tapa þeim nytjum sem hann hefur af henni. Mér sýnist að það séu ákaflega fá rök sem mæla með því að þetta sé gert. Þau einu rök hafa komið fram sem tengja þennan umrædda einstakling við þessa jörð að móðir hans sé fædd á þessum stað og út af fyrir sig ætla ég ekki að gera lítið úr því að tilfinningatengsl geti skapast vegna slíkra hluta en samt sem áður get ég ekki talið það nægan grundvöll til ákvarðanatöku um sölu á jörðinni. Mér sýnist að eitthvað meira þurfi að koma til og ég held að landbn. hefði þurft að hugleiða það betur hvaða dyr hún er að opna með þeim hugmyndum sem hér eru fram settar. Mér finnst það dálítið undarlegt að þrátt fyrir harða gagnrýni í þingsal hefur talsmaður nál., hv. 1. þm. Norðurl. v., talið það vitlegast að víkja úr salnum meðan umræðan fer fram og skyldi maður þó ætla að hann hefði ekki talið sér neitt að vanbúnaði að verja þetta mál ef hann teldi að hann hefði kannað það svo gjörla sem hefur verið látið í skína. Ég veit ekki hvort það er nokkuð verri meðferð á þessu efni en sú sem hefur verið viðhöfð að lesa hér örstuttan kafla, með leyfi forseta, þar sem minnst er á þegar Tyrkir gerðu áhlaup á sínum tíma og hjuggu þar strandhögg og kannske segir það okkur vissa hluti um þennan stað. Ég gæti hugsað mér, með leyfi forseta, að lesa örstuttan kafla upp úr bókinni Tyrkjaránið á Íslandi sem Sögufélagið gaf út og prentað var í prentsmiðju Gutenbergs 1906-1909. Þar er sagt frá málum á Austfjörðum. Það er búið að gera grein fyrir árásum á aðra staði og þetta er úr miðjum kaflanum: "Sem þetta fólk frá Hamri var komið til skips fóru þeir enn aftur yfir um fjörðinn að Berunesi og fóru svo norður yfir fjöllin til þess þeir komu í Breiðudali." Með leyfi forseta. Þetta er frásögnin af árás Tyrkjanna á þennan stað. "Þeir voru átta í hóp og komu fyrst á þann bæ sem heitir Ós. Þar fundu þeir þrjá karlmenn og bundu þá bæði á höndum og fótum. Það var Gísli Þórarinsson og hans sonur og Ásmundur Hermannsson og þeir settu tvo vopnlausa að geyma þá á meðan hinir hlupu eftir mönnunum yfir um ána frá Eydölum sem áttu að koma undan nokkrum kistum síra Höskuldar. En þegar þeir voru í burt farnir flýði Jón frá Streiti með sitt fólk, en hann vissi ekki af neinum ófriði í Breiðudölum. En þá þessir tveir vaktarar sáu þetta fólk flýðu þeir upp í fjallið en Jón á Streiti leysti þessa menn og svo flýðu þeir með honum inneftir Breiðudölum og upp í Hérað. En þeir menn sem með kisturnar fóru yfirgáfu þær og flýðu sjálfir. Úr þeim kistum tóku ræningjarnir nærri til 30 hundraða, sem var klæði og silfur, en þeir klufu kisturnar í sundur; en aldrei fóru þeir til Eydala því þeim sýndist það vera klettur sem staðurinn var. En þeir leituðu víða um Breiðdalinn að mönnunum og fundu þá ekki en þeir rændu á bæjunum sem þeir komu og sneru svo aftur til skipanna. Á sunnudaginn fóru þeir enn aftur inn í Breiðudali og vildu vita hvort fólkið vitjaði ei aftur heim til bæjanna og lágu í leyndum hér og hvar. En síra Höskuldur Einarsson hafði tilsett átta menn á njósn að forvitnast um hvað þeir sæi nýlegt um ræningjana og þeir ætluðu að ríða heim til Eydala, en áður en þeir komust heim til staðarins urðu í vegi fyrir þeim átta ræningjar sem stukku upp úr einni lág og tóku strax til að elta þá. Og þá þeir höfðu elt þá nokkra stund náðu þeir einum en á meðan þeir bundu hann þá riðu hinir þeim hvarf og komust svo undan." Herra forseti. Ég ætla ekki að hafa þennan formála lengri, en á þessum tíma virðist ekki hafa verið gjörlegt að stunda svo mikinn búskap á þessum bæ að þar væri nein auðs von því það er talað um Jón einan úr hópi karlmanna með sitt heimafólk. Og enn vaknar sú spurning hvaða hugmyndir það geta verið að flytja búsetur úr Arnarnesinu og austur á þessa jörð. Hvaða hugmyndir eru það sem geta verið svo girnilegar að menn taki slíkar ákvarðanir?  Ég held að öll sú umræða sem hér hefur farið fram um að þessi jörð sé æskileg til enduruppbyggingar, það girnileg að það sé skynsamur valkostur hjá einhverjum aðila úti í Arnarnesi að láta þar eigur sínar í skiptum fyrir jörð austur á fjörðum, nema e.t.v, sé hugsunin sú að þessi jörð verði aldrei seld nema fyrir mjög lága upphæð og tilgangurinn sé yfir höfuð ekki sá að flytja austur. Þá spyr maður sjálfan sig hvort hugsanlegt sé að ætlunin sé sú ein að kaupa jörðina og hafa þetta sem nokkurs konar sel yfir sumartímann, e.t.v. til þess að fylgjast með æðarkollunum og ekkert nema gott um það að segja.  Hér er það fyrst og fremst staðreynd að ákveðnir aðilar hafa valið þann kostinn að verða við tilmælum um að selja ríkisjörð í trássi við vilja þess manns sem hefur þó nytjað jörðina, hvort sem mönnum finnst að það hafi verið á þann veg að það mætti nýta hana betur eða verr. Og það er einnig upplýst að sá aðili, sem leitar eftir að fá jörðina keypta, átti kost á því að hefja búskap á jörðinni. Þá hefði hann að sjálfsögðu fallið inn í þá eðlilegu reglu að eiga rétt á að kaupa þessa jörð eftir tíu ára búsetu á henni. Undir þeim kringumstæðum hefði það verið sjálfgefið mál að honum hefði verið seld jörðin. Ég efa stórlega að það sé þinginu til virðingar að menn setji annars vegar almennar leikreglur sem eigi að gilda fyrir þá sem búa á íslenskum ríkisjörðum en taki svo upp hjá sjálfum sér að útbúa aðra leikreglu sem ætlunin er að gildi ef einhverjir vel stöndugir menn á þéttbýlissvæðinu finna það út að þeir eigi ættartengsl við ákveðnar jarðir úti á landi og því sé sjálfgefið að þeir leiti þar eftir kaupum á viðkomandi jörðum. Herra forseti. Það væri hægt að tala langt mál um þessa hluti. Hins vegar er það mjög bagalegt að flm. meirihlutaálitsins skuli vera horfinn úr salnum, en ég hefði gjarnan viljað spyrja hann örfárra spurninga og tel nánast að ég geti ekki lokið máli mínu fyrr en hann verður hér til staðar til að útskýra þá hluti. Mér hefur sem sagt m.a. láðst að spyrja að því hvert sé búmark þessarar jarðar því að hugsanlegt er að það fylgi henni svo stórt og mikið búmark að viðkomandi aðili sjái sér hag í því af þeirri ástæðu að komast yfir jörðina og væru þá komnar á því skýringar hvers vegna málið er sótt með slíkri festu. En þetta verður vafalaust ekki upplýst nema flm. nefndarinnar mæti hér og geri grein fyrir þessum hlutum. Hér í umræðunni hefur komið í ljós að viðurkenndur stóðhestur mun vera ættaður frá þessum stað. Vissulega er það rétt að viðurkenndir stóðhestar geta verið mjög verðmiklir og hugsanlegt væri að selja þá út fyrir verulega fjármuni, en þetta segir náttúrlega ekkert um það hvort landrými er þarna til staðar almennt til að hafa einhverja hrossarækt eða hvort þarna hafa verið örfáir hestar og það er nú varla hugsanlegt að það sé rekstrargrundvöllur fyrir slíkum búskap ef niðurstaðan er sú að landrými sé af skornum skammti til þess að hafa þar stóð. En það er bagalegt að frsm. nefndarinnar skuli vera farinn úr salnum - en hann er mættur í salinn og því er rétt að spyrja hv. 1. þm. Norðurl. v.: Hvaða búmark fylgir viðkomandi jörð og hvernig skiptist það? 

Forseti sér það af hyggjuviti sínu að hv. frsm. meiri hlutans er að gæta í bækur um þetta, hvert búmarkið muni vera.

Því verður vart trúað, herra forseti, að slík fljótaskrift hafi verið á afgreiðslu málsins að flm. hafi ekki kynnt sér landkosti og möguleika til búskapar áður en hann afgreiddi málið. En þó er hugsanlegt að þetta sé rétt og vildi ég þá, með leyfi forseta, mega gera hlé á ræðu minni þar til hv. 1. þm. Norðurl. v. gengur aftur í salinn, því ég hugðist leggja fyrir hann fleiri spurningar.

Ég vil spyrja hv. þm. hvort hann mundi ekki vilja halda áfram ræðu sinni.

Það er eins og ég sagði ákaflega erfitt að spyrja þann ágæta þm., 1. þm. Norðurl. v., spurninga þegar hann er ekki við, en þó skal reynt að halda því áfram. Komið hefur í ljós og hefur ekki verið mér vitanlega mótmælt af neinum að jörðin hentar illa undir garðrækt. Nú er það fram tekið að það þurfi að áskilja ríkinu land undir veg. Og mér er nú spurn hvort jörðin hentar undir kanínurækt ef ekki er vegur að býlinu. Því eftir því sem ég best veit þá mun nokkur þörf fyrir aðföng og eins hitt að flytja afurðir burtu sé þar kanínurækt og því æskilegt að vegur sé til staðar.  Hitt atriðið sem ég ætlaði að spyrja hv. 1. þm. Norðurl. v. út úr, er hvort þarna séu heppilegir hagar fyrir stóðhald, því það er heimilt að hafa stóð þó að búmark sé ekki til staðar. Hrossaeign er fyrir utan búmarkið og því hugsanlegt að maðurinn ætti möguleika á því að hafa þarna kynbótabú, e.t.v. hrossarækt út af Blakk nr. 101, ef ég man þetta rétt.  Mér sýnist að það séu margir lausir endar í þessu máli, herra forseti. Og mig undrar það satt best að segja að landbn. skyldi flýta sér svo að afgreiða þetta mál og að það skuli svo á eftir því rekið að sá sem er 1. flm. málsins, hv. 1. þm. Norðurl. v., telji nú á elleftu stundu að hann þurfi að vera á hlaupum út um borg og bý eftir upplýsingum í stað þess að vera hér í salnum til að svara athugasemdum. Það verður að teljast alveg merkileg málsmeðferð, herra forseti, ef það er eðlilegt að hér standi menn í ræðustóli og spyrji og spyrji um upplýsingar en þeir sem ættu að skrifa niður og búa sig undir að svara séu bara horfnir úr salnum.  Ég ætla ekki að hafa mál mitt lengra. herra forseti, en vænti þess að það komi svör við þeim spurningum sem hér hefur verið varpað fram.



Umræðum um þetta mál er lokið og málið er tekið út af dagskrá. Það eru fleiri mál sem þarf að ræða hér og það er komið að fundarlokum. Það hafa verið áætluð þingslit, eftir því sem forseti Nd. best veit, eftir tæpan klukkutíma og við það verður miðað hér í þingfundarstörfum í dag. - Það hefur komið fram ósk frá hæstv. forsrh. um það að fundarstörfunum hér ljúki ekki ef eitthvað það skyldi gerast í Ed. sem gerði það nauðsynlegt að halda hér fundarstörfum áfram og við því verður að sjálfsögðu orðið. Það verður þá gert hlé á fundi þar til kl. hálfsjö. Umr. frestað.



Nú er komið að starfslokum í hv. þingdeild. Þetta er síðasti fundur deildarinnar. Af því tilefni leyfi ég mér að þakka hv. þingdeildarmönnum ágætt samstarf og ánægjulegar samvistir á þessu þingi, Ég þakka varaforsetum mikilvæga aðstoð við mig, svo og skrifurum deildarinnar. Skrifstofustjóra og starfsliði þingsins öllu þakka ég störf og samstarf við mig. Ég óska þingdeildarmönnum og fjölskyldum þeirra allra heilla og velfarnaðar á komandi sumri og ég óska þeim einnig góðrar heimferðar og góðrar heimkomu.



Herra forseti. Fyrir hönd þm. hér í Nd. vil ég þakka hæstv. forseta fyrir hlý orð og góðar óskir í okkar garð. Ég flyt honum þakkir okkar fyrir samveruna í vetur, fyrir ljúfa og sanngjarna fundarstjórn og fyrir umburðarlyndi í okkar garð. Ég óska honum og fjölskyldu hans gleðilegs sumars og vænti þess að við fáum að hitta hann heilan að hausti. Ég vil enn fremur nota tækifærið og þakka skrifstofustjóra og starfsliði Alþingis fyrir samveruna í vetur og fyrir mikil og vel unnin störf á þessu þingi. Og ég vona að við megum öll njóta góðs og gjöfuls sumars og hittast endurnærð að hausti. Ég vil svo biðja hv. þingdeildarmenn að rísa úr sætum og taka með því undir orð mín. - Deildarmenn risu úr sætum.



Ég þakka hv. 7. landsk. þm. fyrir hlý orð í minn garð. Ég endurtek þakkir mínar til hv. þingdeildarmanna og vænti þess að þeir eigi gott sumar og við megum hittast hér, ef auðið verður, á næsta hausti. Og ég endurtek þakkir mínar til allra hv. þingdeildarmanna fyrir mjög ánægjulegt samstarf.



Ég þakka hv. 7. landsk. þm. fyrir hlý orð í minn garð. Ég endurtek þakkir mínar til hv. þingdeildarmanna og vænti þess að þeir eigi gott sumar og við megum hittast hér, ef auðið verður, á næsta hausti. Og ég endurtek þakkir mínar til allra hv. þingdeildarmanna fyrir mjög ánægjulegt samstarf.