Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. Fjh.- og viðskn. Ed. hefur fjallað um frv. þetta til l. um breyt. á lögum nr. 120 31. des. 1976, um tollskrá o. fl., með síðari breytingum. Frv. þetta er búið að fá afgreiðslu í Nd. og voru gerðar þar á því breytingar sem liggja fyrir, og eins og það kemur frá Nd. liggur það fyrir á þskj. 611. Nefndin varð sammála um að mæla með samþykkt þessa frv. með þeim breytingum sem gerðar voru á því í Nd. Fjarverandi afgreiðslu málsins voru hv. þm. Gunnar Thoroddsen, Ólafur Ragnar Grímsson og Sigurlaug Bjarnadóttir, en undir nál. rita þm. Guðmundur Bjarnason, Davíð Aðalsteinsson, Eiður Guðnason og Lárus Jónsson.



Herra forseti. Í þessu frv. er gert ráð fyrir að heimilt sé ráðh. að fella niður tolla og aðflutningsgjöld af gervilimum fyrir fatlaða og fyrir öryrkja. Því var hreyft í fjh.- og viðskn. að festa í lög að fella skyldi þessi gjöld niður, en ef frv. hefði verið breytt hefði það tafið framgang þess og það vildu menn ekki. En ef hæstv. ráðh. gæti upplýst hv. deild um, hvernig framkvæmd þessarar heimildar verður háttað, mundi ég samþykkja þetta mál með jákvæðari huga.



Herra forseti. Í frv. þessu segir: „Enn fremur er rn. heimilt að lækka eða fella niður fyrir framangreint fólk gjöld af gervilimum, sem ekki verða gerðir hér á landi, svo og af áhöldum og hjálpartækjum sem sérstaklega eru gerð með tilliti til þarfa þess og henta ekki öðru fólki.“ Ég held að það sé á nokkrum misskilningi byggt ef menn halda að þetta sé nýmæli í lögum. Þetta hefur verið í lögum og hefur verið framkvæmt undantekningarlaust. Ef um hefur verið að ræða fólk af þessu tagi hafa aðflutningsgjöld verið felld niður. Ég held því að það mundi engu breyta þó að þessi setning verði þannig orðuð að rn. sé skylt að lækka eða fella niður. Ég held að rn. telji sér a. m. k. siðferðilega skylt að láta eitt yfir alla ganga og heimildin sé því tvímælalaust notuð ef hún er talin eiga við. Ég vil hins vegar greina frá því hér, að um nokkurra ára skeið hefur verið deila milli þeirra sem hér eiga hlut að máli, og rn. um það, hvernig skilja beri orðið „gjöld“ í þessari mgr. Það hefði kannske verið frekar ástæða til að hreyfa við því orði, vegna þess að það hefur verið þarna umdeilanlegt eins og í mjög mörgum öðrum hliðstæðum tilvikum. Þetta orð má auðvitað annars vegar túlka þannig að það eigi einungis við aðflutningsgjöld, sbr. að hér er verið að ræða um tollskrá með síðari breytingum, en víða í löggjöf hefur það í reynd verið túlkað þannig að fella megi niður aðflutningsgjöld og sölugjald. Um þetta hafa verið deilur, en heimildin hefur verið túlkuð með hinum þrengri skilningi, þannig að einungis aðflutningsgjöld hafa verið felld niður. Nú fyrir skemmstu, þ. e. fyrir 10 dögum, var tekin ákvörðun um að fallast á þá eindregnu kröfu þeirra sem hér eiga hlut að máli, að sölugjöld falli hér eftir undir þessa heimild. Þetta held ég að eigi vel heima í þessum umr., en er að vísu annað atriði en spurt var um.



Herra forseti. Að gefnu tilefni í stuttri ræðu hv. þm. Lárusar Jónssonar vil ég vekja athygli á því, að gervilimir og hjálpartæki af slíku tagi eru, að því er mér er best kunnugt og ég hygg að það sé alveg öruggt, ekki pöntuð eftir verðlistum utan úr heimi og Tryggingastofnun ríkisins greiðir a. m. k. gervilimina til fólksins að fullu. Hitt er annað mál, að það skiptir ákaflega miklu máli hvort aðflutningsgjöldin eru felld niður og álagningin miðuð við verð vörunnar þegar búið er að fella gjöldin niður eða hvort þessi gjöld eru endurgreidd þannig að fyrst sé lagt fullt á vöruna, miðað við fullkomin aðflutningsgjöld og toll, og síðan þessi upphæð endurgreidd. Þetta er ákaflega mikið atriði í sambandi við afgreiðslu á frv. sem við fjöllum um núna, vegna þess að í hinum eldri lögum stendur að tollar og aðflutningsgjöld skuli felld niður að þessu marki, en reyndin hefur orðið sú, að þessi upphæð hefur verið endurgreidd. Innflytjendur hafa lagt fulla álagningu og þjónustugjöld ofan á tollinn fullgreiddan. Þetta fatlaða fólk hefur síðan fengið niðurfellinguna greidda til baka, en þá er innflytjandinn búinn að leggja fulla álagningu ofan á verðið eins og ekki hefði verið um nema niðurfellingu að ræða. Það virðist vera komin hefð á þetta þrátt fyrir skýlaus ákvæði laga. Nú mun það vera þannig, að stundum hefur viljað við bregða að lagabrot, sem iðkuð hafa verið mjög lengi með opinberri vitund, séu færð í lög. Nægir að minna á síldarmálin frægu við Eyjafjörð, þar sem það var raunar löggilt á sínum tíma, eftir að það var búið að „praktisera“ það lengi að falsa málin, að íslenski hektólítrinn skyldi vera 136 lítrar. Ég hygg að það sé alveg bráðnauðsynlegt að gera ráðstafanir til þess að þetta verði ekki iðkað á þann hátt sem verið hefur, að aðflutningsgjöldin verði raunverulega felld niður svo sem segir fyrir um í lögum og álagning verði síðan eingöngu miðuð við verð bifreiðarinnar plús hin raunverulegu aðflutningsgjöld. Ég beini því til fjmrh„ fyrst svo fór að það var ekki fellt í lögin sjálf hvernig verð skuli útreiknað, að sjá til þess, að þessi „praxís“ verði nú endurskoðaður.



Herra forseti. Þetta atriði, eins og það fyrra sem var til umr., kom á dagskrá í umr. í Nd. Það er hárrétt sem hv. þm. segir: Svona hefur framkvæmdin verið og það er ekki gott. Ég tel sjálfsagt að þessu verði breytt. Raunar hafði þetta verið rætt í rn. fyrir nokkrum vikum þegar bent hafði verið á þetta, og menn voru sammála um að stuðla að því, að þessu yrði breytt. Ég get lýst því yfir, að fjmrn. mun gera það sem í þess valdi stendur til að tryggja að þessi framkvæmd á álagningu, sem auðvitað getur ekki gengið og hefði aldrei átt að líðast, verði afnumin og að álagning verði einungis lögð á það raunverulega verð sem bifreiðin stendur í þegar hún kemur til kaupandans.