Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga

Frsm. (Eyjólfur K. Jónsson) Hæstv. forseti. Fjh.- og viðskn. hefur fjallað um frv. þetta og orðið sammála um að leggja til að það verði samþ. Það þarf ekki að eyða að því mörgum orðum hve sjálfsagt það er að skáld okkar og listamenn njóti einir þeirra verðlauna, sem þeir ávinna sér á erlendri grund með verkum sínum og að þau séu ekki skattlögð af ríki eða sveitarfélögum. Raunar hefur þetta áður verið svo, bæði þegar Halldór Laxness hlaut Nóbelsverðlaunin á sínum tíma og eins Sonning-verðlaunin. Þá voru sérstök lög sett til að undanþiggja þetta fé sköttum. Sömuleiðis var það svo er Magnús Már Lárusson árið 1970 hlaut svonefnd Henrik Steffens-verðlaun í Þýskalandi, þá voru gerðar ráðstafanir til þess að þau verðlaun væru skattfrjáls með sama hætti og hér er lagt til að verði um verðlaun Norðurlandaráðs. En hér er um almenna löggjöf að ræða, sem eingöngu taki til þessara sérstöku verðlauna, og þess vegna ekki talin ástæða til að setja inn í þessi lög sérstaka heimild vegna annars skálds sem verðlaun fékk í Þýskalandi, hin sömu verðlaun og Magnús Már, Henrik Steffens-verðlaunin árið 1975, en það er Hannes Pétursson skáld, eins og hv. þdm. er kunnugt. Það hafa ekki verið gerðar sérstakar ráðstafanir til þess enn að þau verðlaun yrðu skattfrjáls, en að sjálfsögðu á eitt yfir alla að ganga í því efni. Nefndin hefði þar af leiðandi gjarnan viljað fella inn í þetta frv. ákvæði um að verðlaunin til Hannesar væru skattfrjáls. En hins vegar hefur fjmrh. lýst því yfir að hann muni gera ráðstafanir til þess, að eins verði farið með þau verðlaun og þau sem Magnús Már fékk árið 1970, þ.e.a.s. lagt verði til í fjárlögum að þau verði undanþegin skatti. Í trausti þess að það verði gert og skatturinn verði ekki innheimtur í millitíðinni þá tel ég að nm. muni sætta sig við þá meðferð málsins. Hér er því lagt til að almennt - um alla framtíð væntanlega - verði tónlistar- og bókmenntaverðlaun Norðurlandaráðs skattfrjáls, en síðan verði með sérstökum ráðstöfunum tekin afstaða til annarra verðlauna, og yfirlýsing fjmrh. liggur fyrir um það, að verðlaun Hannesar Péturssonar verði skattfrjáls eða hann muni leggja til, að svo verði. við afgreiðslu fjárlaga. Þess vegna flytjum við ekki brtt., en sættum okkur við þessa afgreiðslu.



Herra forseti. Ég sé ástæðu til þess í sambandi við afgreiðslu þessa máls að þakka sérstaklega viðbrögð ríkisstj. og hraða og góða afgreiðslu hv. n. á þessu máli. Skattfrelsi bókmennta- og tónlistarverðlauna Norðurlandaráðs er mikið áhugamál manna almennt í Norðurlandaráði. Til þess að auka gildi þessara verðlauna fyrir þá, sem þau hljóta hverju sinni, er skattfrelsið að sjálfsögðu mjög mikilvægt. Til þess að auka skilning manna í hverju aðildarríkjanna á því, hvers virði það er hverri þjóð að listamenn hennar fái slík verðlaun sem hér um ræðir, þá eru menn einnig einhuga um og áhugasamir um að það verði lögleitt í öllum löndunum að skattfrelsi tónlistar- og bókmenntaverðlauna Norðurlandaráðs verði frambúðarregla, eins og raunar kom fram í ræðu hv. frsm. að stefnt væri að hér á landi. Ég vil segja það hér, að það er mjög mikið ánægjuefni þeim þm., sem eiga sæti í Íslandsdeild Norðurlandaráðs, að verðlaun þessi hafa nú fallið íslendingum í skaut, bæði á sviði tónlistarinnar og bókmenntanna. Við höfum þegar orðið þess vör að þessi tilviljun, ef svo má segja, að bæði þessi verðlaun skyldu að þessu sinni falla íslendingum í skaut, hefur orðið til þess að vekja athygli á menningarmálum íslendinga almennt, auk þess sem það að sjálfsögðu vekur athygli og aukinn skilning á listaverkum þeirra manna sem hér eiga í hlut. Við höfum einnig orðið þess vör, að það hefur komið fram mikill skilningur á þessu atriði af hálfu listamannanna sjálfra. Þeir fluttu báðir mjög athyglisverðar og góðar ræður í ráðhúsi Kaupmannahafnarborgar þegar verðlaunaafhendingin fór fram nú fyrir skömmu, þar sem þeir lögðu áherslu á það í listamannslegri hógværð sinni, að jafnframt því sem þeir gleddust yfir því, að þeim hlotnaðist þessi heiður nú, þá teldu þeir um leið þeirra eigin þjóð vera sýndur mikill sómi og listgrein hvors um sig aukinn skilningur meðal annarra Norðurlandaþjóða. Þetta í sjálfu sér tel ég að hafi mjög mikið gildi fyrir okkar þjóð og vildi þess vegna með þessum fáu orðum þakka þann skilning sem fram hefur komið á þessu máli með afgreiðslu frv. Og ég efast ekki um að það hljóti greiðan gang áfram í gegnum Alþ. - Þökk fyrir.



Herra forseti. Um leið og ég vil þakka hv. fjh.- og viðskn. afgreiðslu hennar á þessu máli, þá vil ég staðfesta það sem kom fram í ræðu frsm. n., hv. 4. þm. Norðurl. v., varðandi verðlaun til handa Hannesi Péturssyni rithöfundi á s.l. ári.