Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga

Virðulegi forseti. Það eru ýmsir kostir við það að greiða fyrir því að fólk geti sjálft lækkað skuldastöðu sína með eigin sparnaði og það er jákvætt í sjálfu sér. Sú útfærsla sem hér liggur fyrir af hálfu ríkisstjórnarinnar hefur hins vegar marga ágalla. Í fyrsta lagi er málið seint fram komið og lítið færi gefist til að vinna það í þinginu. Nefndin hefur aukið mjög á umfang þess, en án þess að bera það aukna umfang undir umsagnaraðila eða leita álits á efnahagslegum áhrifum þess. Það er líka ljóst að þetta úrræði nær ekki til allra. Einungis þeir sem eru með atvinnutekjur geta nýtt sér stuðning af opinberu fé til þess að lækka skuldastöðu sína með þeim hætti sem frumvarpið kveður á um. Það er líka þannig að þeim mun hærri sem tekjur fólks eru, þeim mun meiri stuðning fær það af opinberu fé til þessa verkefnis. Það er auðvitað býsna öfugsnúið að við verjum opinberu fé til þess að styðja mest þá sem mest geta lagt fyrir til að lækka eigin skuldastöðu. Það er því óhjákvæmilegt að sitja hjá við afgreiðslu frumvarpsins og afgreiðslu 

Virðulegi forseti. Þetta frumvarp er mun skárra en frumvarpið um niðurfellingu höfuðstóls verðtryggðra lána.  Skattfrelsið sem í frumvarpinu felst er í boði komandi kynslóða. Það er ósjálfbær og slæm hagstjórn. En vegna þess að þetta frumvarp er skárra en hitt og við getum fellt okkur við ákveðna meginhugsun í þessu, að þetta er val fólks á milli 

Virðulegi forseti. Það er mikið fagnaðarefni að þetta mál sé að klárast. Besti sparnaðurinn fyrir fólk í landinu er án nokkurs vafa að greiða niður skuldir sínar, á því er enginn vafi. Sömuleiðis er mikilvægt, virðulegi forseti, í efnahagslegu tilliti að tappa af fjárfestingarþörf lífeyrissjóðanna. Við vitum að það er mikil hætta á allra handa bólumyndun þegar fjárfestingarþörfin er jafnmikil og raun ber vitni. Hér er í raun um að ræða stefnubreytingu. Það er verið að hjálpa fólki að eignast sitt húsnæði í stað þess að hvetja fólk til að skulda. Það eru öfugmæli, virðulegi forseti, þegar menn koma hér og tala um að við séum að missa framtíðarskatttekjur og taka ekki tillit til þess hvaða áhrif það hefur í þjóðfélagi þegar fólk er skuldlítið eða skuldlaust þegar kemur að lífeyrisaldri, fyrir utan að gera í þeim útreikningum ráð fyrir 3,5% raunávöxtun. Það er í besta falli bjartsýni, en í raun fullkominn barnaskapur.

Herra forseti. Það er vissulega svo að í þessu frumvarpi er að hluta til að finna efnisþætti sem eru það jákvæðasta í þessum skuldamálapakka, þ.e. þá hugsun að aðstoða fólk sem hyggur á húsnæðisöflun við að mynda sparnað eða höfuðstól með skattalegum stuðningi. En að hinu leytinu er þetta hluti af höfuðstólsniðurfærslunni og með þeim ágöllum að fólk er aðstoðað þeim mun meir sem hærri eru tekjurnar. Þá tel ég að sú ráðstöfun meiri hlutans að leggja til stækkun á umfangi aðgerðanna, sem eingöngu gagnast hinum tekjuhærri, með því að færa tekjumörkin sé algerlega vanhugsuð og mæli eindregið með því að menn greiði atkvæði gegn henni. Með hliðsjón af þessu tvíþætta efnisinnihaldi málsins mun a.m.k. sá sem hér talar sitja hjá við efnisgreinar frumvarpsins en greiða atkvæði gegn þeim hluta breytingartillagnanna sem stækka aðgerðina.

Forseti. Ég átta mig ekki alveg á því hvar á vogarskálunum þessi aðgerð liggur, hvort þetta sé jákvætt eða neikvætt skref. Á heildina litið gerir þetta ekki neitt fyrir suma hópa og er mjög gagnlegt fyrir aðra. Píratar munu því sitja hjá. Ég held að margt í þeirri hugmyndafræði sem liggur þarna á bak við sé bara fínt. Ég hefði viljað fá lengri tíma til þess að vinna þetta á Alþingi og í samræmi við og samhangandi með aðgerðum fyrir þá sem munu ekki fá neina leið til þess að spara í þessum aðgerðum og sér í lagi hef ég áhyggjur af stöðu þeirra sem eru á leigumarkaði. Við píratar munum ekki greiða atkvæði gegn þessu, en við munum sitja hjá.

Hæstv. forseti. Ég gerði grein fyrir afstöðu minni til þessa frumvarps í þingræðu í gær og lýsti þar mjög jákvæðum viðhorfum til frumvarpsins og til þess yfirleitt að greiða fyrir því að séreignarsparnaður í lífeyriskerfinu rynni til höfuðstólslækkunar lána eða húsnæðissparnaðar og færði ég reyndar rök fyrir því að æskilegt væri að taka þessa grein lífeyrissparnaðar til endurskoðunar til framtíðar með slík markmið í huga. Hins vegar vantar mikið inn í þessar aðgerðir gagnvart hópum sem standa utan vinnumarkaðar. Þá er á það að líta að þetta frumvarp um séreignarsparnað er þáttur í öðrum aðgerðum ríkisstjórnarinnar í skuldamálum þjóðarinnar sem enn er til umræðu á þinginu. Ég tel að líta verði á aðgerðirnar sem heildstæðan pakka þótt hann sé aðgreinanlegur í einstaka þætti. Þar er sumt gott, annað gagnrýni vert og enn annað óljóst í þessum aðgerðum og get ég því ekki stutt þær lagabreytingar og kýs að sitja hjá af þeim sökum.

Herra forseti. Það er myljandi stemning fyrir þessu frumvarpi eins og maður sér hér á ráðherrabekknum mér til hægri handar þar sem enginn ráðherra ríkisstjórnarinnar er mættur til þess að styðja það. 
             Að því er varðar það frumvarp sem hér er undir eru margar meginlínur í því mjög jákvæðar. Það er góð hugsun í því að mörgu leyti. Það sker sig frá hinu frumvarpinu sem við ræðum hér síðar í dag að því marki að í því er miklu meira réttlæti að finna. Ég tel t.d. að húsnæðissparnaðarleiðin sem þar er kynnt sé mjög góð þó að henni sé áfátt og að það sé kannski besta hugsunin sem fram hefur komið í þessu. Það sem vefst fyrir mér í þessu máli er að komið hafa fram upplýsingar um að sveitarfélögin tapa gríðarlegum upphæðum á þessu. Það var staðfest í gær af hv. þm. Frosta Sigurjónssyni að það yrðu hugsanlega 23 milljarðar. Það er ábyrgðarhluti að axla það þegar ríkisstjórnin hefur ekki sagt neitt um að koma til móts við það. Á þessu stigi að minnsta kosti hef ég ekki axlir til þess að standa undir því þannig að ég mun sitja hjá við þetta frumvarp.

Herra forseti. Við greiðum nú atkvæði um skuldaleiðréttingafrumvarp Sjálfstæðisflokksins. Eins og ég hef komið inn á í ræðum við meðferð málsins á Alþingi er það kosningaloforð sem Sjálfstæðisflokkurinn lagði upp með prýðilega vel uppfyllt þannig að sjálfstæðismönnum skal hrósað fyrir það. Þeir standa þar við kosningaloforð sitt. Þetta mun þó hafa neikvæð áhrif á ríkissjóð, eins og segir í nefndaráliti meiri hlutans, með leyfi forseta: „Fyrir nefndinni kom fram að tekjutap ríkissjóðs yrði að fullu fjármagnað með auknum skatttekjum ríkisins.“ Þetta mun koma til baka hvað það varðar. Píratar munu engan veginn og hafa engan veginn staðið í vegi fyrir þessu máli á nokkurn hátt. Þetta er á ábyrgð Sjálfstæðisflokksins og þeirra sem greiða atkvæði með því. Þetta er kosningaloforð Sjálfstæðisflokksins og þeir eru að uppfylla það. Við munum sitja hjá.

Virðulegi forseti. Ég fagna þessari tillögu og fagna því að stjórnarflokkarnir standi við kosningaloforð sín, því að það var kosningaloforð beggja flokka, ekkert síður Framsóknarflokksins, að gefa fólki kost á því að velja hvort sparnaður þess færi inn í lífeyrissjóðakerfið eða í fasteignir eða hvort það kysi að eyða honum í eitthvað annað. Það hlýtur að vera fagnaðarefni að fólk hafi val um hvernig það sparar eða hvort það sparar yfirleitt.

Herra forseti. Ég fagna þessu frumvarpi. Í því felst skattalækkun. Ég er ávallt hlynntur skattalækkun sem hvetur fólk til að stækka skattstofninn. Svo er það auk þess hvatning til sparnaðar og það þykir mér ekki síður ljúft. Í fyrsta skipti í langan tíma er fólk hvatt til sparnaðar. Svo er ég mjög ánægður með þá breytingartillögu sem hv. efnahags- og viðskiptanefnd gerir við frumvarpið, að meta meira einstaklinginn en fjölskylduna, þannig að tekið er tillit til þess að hluta til að einstaklingurinn geti sparað eins og hjón.

Virðulegi forseti. Hér eru greidd atkvæði um einstaklinga. Ég get ekki samþykkt það árið 2014 að einstaklingur sem gengur í hjónaband skuli eftir atvikum tapa 50% af réttindum sínum ellegar hvor um sig 25%. Það að hjón skuli metin einn og hálfur einstaklingur er gjörsamlega óþolandi í landi sem telur sig þess umkomið að flytja út lýðræði og mannréttindi. Ég get ekki samþykkt þessa fornaldarhugsun og mun því greiða atkvæði gegn þessum lið. Hann misbýður samvisku minni. Ég segi því nei við þessum lið.

Herra forseti. Við greiðum hér atkvæði um frumvarp um að lengja fyrningarfrestinn sem margir bíða eftir með ofvæni. Ég fagna því að við skulum vera að klára þetta mál núna.

Herra forseti. Við greiðum atkvæði um fyrningu uppgjörskrafna. Í nefndinni voru allir hagsmunaðailar sem komu þar að sammála um að það þyrfti að lengja frestinn. Þeir sem verja hagsmuni fjármálakerfisins vildu hafa frestinn tvö ár, aðrir vildu hafa hann lengri. Nefndin lagði til fjögur ár og það var lendingin. Fólk á því ekki á hættu að kröfur þess fyrnist á þessum tíma.

Virðulegur forseti. Stundum hafa lög nr. 151/2010 verið töluð niður eins og í þeim hafi ekki falist neinar réttarbætur fyrir skuldara. Þau lög hafa stundum gengið undir nafninu Árna Páls-lögin. Hér sameinast þingheimur hins vegar í atkvæðagreiðslu um það að framlengja mikilvæg ákvæði þeirra laga. Ég fagna því vegna þess að það er mikilvægt að þessi réttindi séu hjá skuldurum sem eru í þessari stöðu og mikilvægt að þau gildi áfram enn um sinn, eins og það var mikilvægt að þau voru sett í upphafi.

Herra forseti. Þessi breytingartillaga er orðalagsbreyting á 7. mgr. 33. gr. lyfjalaga nr. 93/1994, um skilgreiningu á samhliða innfluttu lyfi. Samkvæmt dómaframkvæmd Evrópudómstólsins hefur það verið talið nægilegt til að lyf teljist til samhliða innflutts lyfs að það sé ekki bara lyf sem er þegar skráð og hefur markaðsleyfi hér á landi, heldur einnig ef það er nægilega sambærilegt öðru lyfi sem þegar er skráð og hefur markaðsleyfi hér á landi. Þessi breytingartillaga lýtur að því að samræma þessa skilgreiningu laganna við dómaframkvæmd Evrópudómstólsins.

Virðulegur forseti. Þar sem við erum að greiða atkvæði um þessi stóru og mikilvægu mál sem tengjast, bæði breytingin á sýslumönnunum og breytingin er varðar lögreglustjóra, vil ég þakka þingheimi innilega fyrir að klára þetta mál og þakka þingnefndinni og formanni hennar fyrir góða vinnu. Þetta er eins og þingheimur þekkir risastórt hagsmunamál fyrir landið okkar, sem mun breyta miklu og fela í sér ýmis ný tækifæri. Þingheimur hefur nokkrum sinnum andvarpað yfir þessum málum enda hafa þau verið ansi lengi til umræðu á hinu háa Alþingi, en nú er okkur að takast að afgreiða þau í mikilli og góðri sátt og fyrir það vil ég þakka. Ég vil líka þakka fyrrverandi innanríkisráðherra, Ögmundi Jónassyni, fyrir að hafa undirbúið málið vel og tryggt að þegar ég kom að verkefninu var hægt að fara í það með þeim hraða sem nú hefur tekist, þannig að með samstilltu átaki í nokkur ár hefur þingheimi tekist að vinna þetta vel og farsællega. Ég er viss um að út um allt land anda menn léttar yfir að loksins sé komin niðurstaða í þessi stóru mál.

Virðulegi forseti. Þessi breytingartillaga er gerð til að koma til móts við athugasemdir Persónuverndar sem varða upplýst samþykki þeirra sem er flett upp við umsókn á starfi hjá lögreglunni. Ég vil taka það fram að það kom önnur athugasemd frá Persónuvernd um það að við ættum að gæta meðalhófs, eins og við eigum auðvitað alltaf að gera, og þar sem lagt var til að þetta gilti ekki um annað starfsfólk hjá lögreglunni, svo sem fólk í mötuneyti eða ræstitækna eða slíkt starfsfólk sem væri ekki með valdheimildir. Ég vil taka það fram að ég er efnislega ósammála Persónuvernd þegar kemur að þessu. Ég tel réttmætt að afla þeirra upplýsinga um það starfsfólk vegna þess að um er að ræða störf þar sem er aðgangur að upplýsingum, aðgangur að fólki o.s.frv. Mér finnst fullt tilefni til þess að nefna það á þessum tímapunkti.

Herra forseti. Hér koma til atkvæðagreiðslu þrír fríverslunarsamningar sem gerðir hafa verið á vettvangi EFTA. Ég var því miður ekki viðstaddur á fundi utanríkismálanefndar þegar málin voru afgreidd og afstaða mín þar kemur ekki fram í nefndarálitum. Einn samningurinn sérstaklega, þ.e. samningurinn við Kólumbíu, hefur margsinnis verið til umræðu á Alþingi á undanförnum árum og Alþingi ekki treyst sér til þess að staðfesta hann. Það á sér stoð í stöðu mannréttindamála í Kólumbíu. Það liggur fyrir neikvæð umsögn frá Alþýðusambandinu um staðfestingu þessa samnings sérstaklega. Hins vegar höfum við farið mjög rækilega yfir málið og kynnt okkur þá þróun sem átt hefur sér stað í Kólumbíu og meðal annars hvernig Alþjóðavinnumálastofnunin hefur tekið á þessum máli og sumpart breytt afstöðu sinni gagnvart málinu í Kólumbíu. Við vitum að stjórnvöld þar í landi hafa lagt sig fram um að vinna með forustu verkalýðsfélaga til þess að stuðla að friði og öryggi þar í landi. Við tökum að sjálfsögðu alvarlega 

Virðulegi forseti. Það er ánægjuefni að við séum að greiða atkvæði um fríverslunarsamninga EFTA og annarra ríkja og það er ánægjulegt að sjá að samstaða er um það meðal þingheims. Það er forsenda þess að við getum haldið uppi góðum lífsskilyrðum á landi að við séum með frjálsa verslun milli landa. Það er gott að við erum að stíga þessi skref. Það eru mikil tækifæri á vettvangi EFTA þar sem við erum í samstarfi með Sviss, Noregi og vinum okkar í Liechtenstein og ég vona að þetta sé aðeins upphafið að enn fleiri fríverslunarsamningum. Ég greiði að sjálfsögðu atkvæði með þessu.