Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga

Búast má við atkvæðagreiðslum upp úr klukkan ellefu, að lokinni umræðu um 2. dagskrármálið, Fjármálafyrirtæki. Í framhaldi af því verður settur nýr fundur til að gera málið að lögum. Forseti vill vekja athygli á því að gert verður hádegishlé milli klukkan eitt og tvö í dag vegna fundar í forsætisnefnd. Klukkan tvö í dag fer fram umræða utan dagskrár um stöðu Hæstaréttar Íslands í ljósi málaferla fyrir landsdómi. Málshefjandi er hv. þm. Sigurður Kári Kristjánsson. Dómsmála- og mannréttindaráðherra Ögmundur Jónasson verður til andsvara. Umræðan fer fram samkvæmt 2. mgr. 50. gr. þingskapa og stendur í hálfa klukkustund. Klukkan hálfþrjú flytur forsætisráðherra munnlega skýrslu um viðbrögð ríkisstjórnarinnar við skuldastöðu heimilanna og stendur umræðan í klukkustund.

Virðulegi forseti. Við ræðum, held ég, á hverjum einasta degi og alls staðar þar sem menn koma fram um virðingu þingsins, breytt vinnubrögð og mikilvægi þess að við vinnum hér saman. Ég ætla ekki að fara yfir hversu mikilvægt það er. Ég tel hins vegar að það séu ákveðin grundvallaratriði sem menn verða að hafa til hliðsjónar ef menn meina það. Til dæmis held ég, og það er ekkert nýtt, að það sé skýr skylda framkvæmdarvaldsins að svara skýrt fyrirspurnum frá þinginu. Ég er hér með tvö dæmi, annars vegar um að hæstv. forsætisráðuneyti er með hreina og klára útúrsnúninga og hins vegar að það sinnir ekki því að svara fyrirspurnum. Annað er um það þegar við afgreiddum í þinginu fyrir nokkrum vikum sameiningar í Stjórnarráðinu. Ég tel að það sé á engan hallað þegar það er sagt að framkvæmdarvaldið var ekkert að þreyta þing eða þjóð með röksemdafærslu fyrir því af hverju það var gert. Hins vegar kom það fram á síðustu metrunum að það væri mikið um gögn og greinargerðir í forsætisráðuneytinu um það hvernig ætti að ná fram hagræðingu og sameiningu stofnana þvert á ráðuneyti. 10. september skrifaði ég bréf til forsætisráðherra og fór fram á að fá þessi gögn. Ég hef ekki fengið neitt svar. Ég bið þess vegna virðulegan forseta og þá sem eiga hlut að máli að ganga eftir því að þessu verði svarað. Hv. þm. Óli Björn Kárason spurði hæstv. forsætisráðherra um sérfræðikostnað og sérstaklega þann sem snýr að starfsmönnum háskólans. Svar forsætisráðherra, virðulegi forseti, var: Ráðuneytið hefur ekki starfsmannalista háskólanna og svaraði þar af leiðandi ekki spurningunni. 
             Virðulegi forseti. Ég mun fylgja þessari fyrirspurn eftir með linkinn á starfsmannalista háskólanna en hann er á internetinu.

Virðulegi forseti. Ég vil kveðja mér hljóðs undir þessum lið til að ræða þá stöðu sem við erum í í kjölfar mikilla mótmæla á undanförnum dögum sem senda okkur á þinginu skýr skilaboð um hvert okkar verkefni er. Vissulega er krafa almennings ekki ein, forsendurnar eru margar, en ég held að við getum verið sammála um að það eru skuldamál heimila og fyrirtækja sem brenna helst á almenningi í landinu og krafan er sú að við stöndum okkur betur í því að koma með lausnir sem raunverulega duga. Krafan er mjög sterk á okkur í þinginu að vinna saman af heilindum að lausnum og það er krafa sem við verðum að taka mjög alvarlega. Hún er sanngjörn og eðlileg. Þó að við séum vön því að takast á með ólíka lífssýn og ólíkar stefnur er staðreyndin líka sú að við sýnum það á hverjum degi í nefndum þingsins að við getum unnið saman og við gerum það í langflestum málum, og þó að við komum að málum með ólíka stefnu eru menn vanir því að ná niðurstöðu sem tekur mið af mismunandi afstöðu til þeirra leiða sem í boði eru. Við verðum að átta okkur á því að við erum stödd í miðju byltingarástandi. Innviðir samfélagsins hrundu fyrir tveimur árum og þær lausnir sem við þurfum að finna koma ekki eins og hendi sé veifað. Það tekur mörg ár að byggja upp nýtt samfélag. Það verður ekki byggt upp með gamaldagsskotgrafarhernaði. Það verður byggt upp með nýrri tegund af samstarfi, allsherjarsamstarfi á landsvísu um endurreisn heimila og fyrirtækja í landinu. Ég tel að við eigum að finna leiðir til að setja á fót reglubundið samstarf fulltrúa allra stjórnmálaflokkanna, aðila vinnumarkaðarins, fulltrúa viðskiptabankanna og Seðlabanka Íslands, háskólasamfélagsins, Hagsmunasamtaka heimilanna og sérfræðinga um að finna lausnir sem hafa verið á borðum undanfarna mánuði og missiri, finna nýjar lausnir og ræða okkur til niðurstöðu. Við eigum líka að taka almenning að þessu borði, halda þjóðfundi í öllum kjördæmum þar sem menn sitja saman og ræða lausnir til niðurstöðu. Hér verðum við öll að brjóta odd af oflæti okkar, stjórnmálaflokkarnir, bankarnir, viðskiptaaðilar, 

Frú forseti. Ég vil aðeins taka upp þráðinn þar sem hv. þm. Skúli Helgason endaði og taka undir margt af því sem kom fram í máli hans. Það er alveg ljóst að samfélagið er mjög brothætt, við urðum öll vitni að mótmælunum sem voru úti á Austurvelli. Ég vil fyrir mitt leyti fagna því að forustumenn ríkisstjórnarinnar hafi nú opnað á þann möguleika að ráðast í almennar skuldaniðurfellingar. Það er einmitt eitt af því sem hefur verið gagnrýnt í störfum ríkisstjórnarinnar en Lilja Mósesdóttir hefur verið mjög ötul við að tala máli skuldsettra heimila og fyrirtækja. Ég tel að þingið allt verði að leggjast á eitt í þessu efni. Nú verðum við að stíga upp úr þeim skotgröfum sem við höfum verið í í þessu máli, snúa bökum saman og leita allra mögulegra leiða til að ráðast í róttækar aðgerðir í samfélaginu.

Frú forseti. Ég vil bara örstutt vegna þess sem hefur verið tekið upp undir þessum lið og fyrst í framhaldi af orðum hv. þm. Guðlaugs Þórs Þórðarsonar lýsa þeirri skoðun minni að ég tel ákaflega mikilvægt að ráðherrar og ráðuneyti svari fyrirspurnum sem frá Alþingi koma. Ég held að margir þingmenn hafi upplifað það að oft hefur dregist úr hömlu að svara fyrirspurnum. Það er ekkert nýtt í þingsögunni, það hefur lengi viðgengist. Samkvæmt þingsköpum eiga ráðherrar að svara fyrirspurnum og hafa til þess 10 daga en það gerist allt, allt of oft að sá frestur er ekki virtur. Ég tel að þingið þurfi að efla eftirlit sitt að þessu leyti og það hlýtur ekki síst að vera á verksviði forseta þingsins að ganga eftir slíku. Hvað varðar skuldastöðu heimilanna sem hv. þingmenn Skúli Helgason og Ásmundur Einar Daðason gerðu að umtalsefni vil ég einfaldlega taka undir með þeim. Ég tel að það sé mikilvægt að við snúum öll bökum saman í því að vinna á þeim mikla vanda sem víða blasir við og mörg heimili standa frammi fyrir. Sem betur fer hafa margir sloppið, ef nota má það orð, þokkalega frá þeirri kreppu sem við stöndum frammi fyrir og erum í miðri. En engu að síður er það líka þannig að mjög mörg heimili glíma við mikinn vanda og við eigum að leggja okkur fram um að finna sameiginlegar lausnir á því í samstarfi við hagsmunaaðila og frjáls félagasamtök, lífeyrissjóðina, Íbúðalánasjóð, bankastofnanir o.s.frv. og þar verða allir að leggja sitt af mörkum. Ég harma auðvitað að fulltrúar Sjálfstæðisflokksins hafi ekki mætt á samráðsfund með ríkisstjórninni sem fulltrúar annarra flokka voru boðaðir 

Frú forseti. Það er mikil reiði í þjóðfélaginu og það er mikil reiði á Alþingi sem við þurfum endilega að sefa. Þessi reiði í þjóðfélaginu byggist á ótta. Fólk óttast að missa vinnuna eða þekkir einhvern sem hefur misst vinnuna og alveg sérstaklega óttast menn að missa heimili sín. 24. júní sl. voru samþykkt nokkur frumvörp sem urðu að lögum sem tengjast umboðsmanni skuldara. Þarna vann stjórn og stjórnarandstaða mjög náið saman í því að finna lausnir. Ég taldi að eftir að þessi lög hefðu komið fram yrði ekki um það að ræða að heimili einstaklinga yrðu boðin upp, ég taldi það. Þess vegna varð ég mjög hissa þegar ég sá í blöðum að það ætti að fara að bjóða upp ekki hundruð heldur þúsundir heimila. Ég vil því spyrja hv. þm. Sigríði Ingibjörgu Ingadóttur, sem er formaður félags- og tryggingamálanefndar, að því hvort breyta þurfi lögum enn frekar til að koma í veg fyrir þessi uppboð því að það átti að koma í veg fyrir þau, eða hvort við þurfum að skerpa á framkvæmdinni, hvort eitthvað sé að framkvæmdinni, hvort framkvæmdarvaldið, þ.e. ráðuneytin eða undirstofnanir þeirra vinni ekki eins og til var ætlast. Það var meiningin með þessu að þarna yrði fundin lausn á þeim vanda sem heimilin standa frammi fyrir, lausn á þeim ótta sem fólk býr við, fólk sem þekkir einhvern sem er að missa íbúðina sína eða er sjálft í þeirri stöðu að vera að missa íbúðina sína. Það er óþolandi ástand, frú forseti, sem ég taldi að við værum búin að koma í veg fyrir með þessari lagasetningu.

Hæstv. forseti. Ég þakka hv. þm. Pétri Blöndal fyrir að taka þetta mál upp. Við gætum ekki verið meira sammála því að húsnæðisöryggi er grundvöllur þess að velferð fái þrifist hjá fjölskyldum. Það er rétt hjá þingmanninum að félags- og tryggingamálanefnd hefur verið mjög lausnamiðuð í störfum sínum og hefur unnið sem einn maður að hagsmunum skuldugra heimila. Við erum núna búin að kalla til okkar fulltrúa bankanna og óska eftir mati þeirra á stöðunni og hvers er ætlast til af stjórnvöldum því að það hefur oft brunnið við að stjórnvöld hafa ekki fengið upplýsingar fyrr en skaðinn er skeður og þá koma upplýsingarnar í gegnum fjölmiðla. Það er ljóst að til þess að við getum verið með þann viðbúnað sem þarf verðum við að vera með upplýsingar frá þeim sem lána fjármuni og eru að setja heimili fólks á nauðungaruppboð. Þess vegna munum við í félags- og tryggingamálanefnd í áframhaldi af þessari vinnu fá til okkar á morgun umboðsmann skuldara og spyrja hverjir séu vankantarnir á greiðsluaðlöguninni. Við erum þegar byrjuð að smíða lagafrumvarp eða það er að segja breytingar á lögunum til að sníða af agnúa og við vissum svo sem fyrir að væri líklegt að til þess kæmi. Einnig munum við fá til okkar fulltrúa frá Íbúðalánasjóði en í ljós hefur komið að sjóðurinn á þó nokkuð af þessum uppboðsbeiðnum þó að margt af því séu íbúðir verktaka sem eru ekki heimili í dag. Ég tek undir með hv. þingmanni að það er mjög mikilvægt að koma í veg fyrir sem flest nauðungaruppboð og ef nauðungaruppboð eru eina lausnin verður að tryggja húsnæðisöryggi og þá þurfum við líka að tryggja að dómsmálaráðherra sjái til þess að sýslumenn rukki ekki okurleigu af fólki sem er búið 

Virðulegi forseti. Þann 2. september var fundur í sjávarútvegs- og landbúnaðarnefnd um ákvörðun sjávarútvegsráðherra um veiðar á úthafsrækju. Þar lá fyrir lögfræðiálit frá Lex lögmannsstofu, frá Karli Axelssyni hæstaréttarlögmanni, þar sem mjög sterklega er gefið til kynna að ráðherrann hafi brotið lög með ákvörðun sinni og færð fyrir því sterk rök. Fulltrúar ráðuneytisins á þessum fundi lofuðu því að niðurstaða þeirra mundi liggja fyrir þann 7. september um gagnálit á umræddu lögfræðiáliti. Við fengum fund aftur 20. september í sjávarútvegsnefnd og þá kom fram hjá ráðuneytinu að þeir hefðu ekki óskað eftir skriflegu lögfræðiáliti til svara og að þeir hefðu talað við sína lögmenn en ekkert lægi fyrir um afstöðu þeirra. Í síðustu viku kom síðan álit frá Hafrannsóknastofnun um mjög veika stöðu stofnsins þannig að 7.000 tonna kvótaráðgjöf þeirra er mjög raunsæ og rífleg miðað við stöðu stofnsins. Það hefur mjög alvarlegar afleiðingar. Vitað er að nú eru stór skip að búa sig til veiða á úthafsrækju, það eru 7.000 tonn sem Hafrannsóknastofnun leggur til að veitt verði en veiðar eru frjálsar. Ef tveir togarar fara á þessar veiðar fara þeir svona 10 túra samtals og þá er búið að veiða helminginn af kvótanum, 3.500 tonn. Það er samdóma álit þeirra sem til þekkja í þessu að það muni rústa miðin og fara algjörlega með þennan stofn. Markaðsmál eru í uppnámi þar sem við erum farin að stunda ósjálfbærar veiðar úr veikum stofni og keppinautar okkar erlendis eru farnir að nýta sér það á markaðnum þar sem þeir hafa umhverfisverndarmerki á sínum veiðum. Ég spyr hv. þm. Ásmund Einar Daðason sem situr í sjávarútvegsnefnd hvort um það sé sátt hjá Vinstri grænum, hvort það sé í anda sjálfbærrar nýtingar náttúruauðlinda sem þeir tala svo mjög fyrir.

Frú forseti. Hv. þm. Jón Gunnarsson ræddi hérna réttilega hvernig þessum málum hefur verið háttað en eitt gleymdist þó í ræðu hv. þingmanns; undanfarin ár hefur sá rækjukvóti sem gefinn hefur verið út ekki verið nýttur. Hann hefur verið nýttur í brask og því um líkt, það hefur ekki verið veitt það magn sem gefið hefur verið út.

Þetta er rangt, þingmaður.

- Það hefur ekki verið veitt það magn sem gefið hefur verið út.

Þetta er rangt.

En varðandi skýrsluna  
             Mig langar aðeins að koma inn á það sem hv. þm. Pétur H. Blöndal og Sigríður Ingibjörg Ingadóttir ræddu varðandi hv. félagsmálanefnd og skuldug heimili. Þar hefur verið unnið gott starf, hv. þm. Pétur H. Blöndal hefur sýnt þar gott fordæmi sem stjórnarandstöðuþingmaður og ég tek hatt minn ofan fyrir honum vegna þess. Ég held að við þurfum að skoða þær hugmyndir, til að mynda þær sem komið hafa upp um að víkka út embætti umboðsmanns skuldara þannig að öllum sé beint þar inn, hvort sem þeir geta farið í greiðsluaðlögun eða eru verr staddir en þeir sem þar eru. En við þurfum líka að huga að almennum aðgerðum, það er það sem kallað er eftir núna og sem margir hafa bent á. Við þurfum einnig að ræða hvort ekki sé rétt að taka svokallað lyklafrumvarp Lilju Mósesdóttur aftur á dagskrá í þinginu.

Frú forseti. Vegna þeirrar umræðu sem á sér stað vil ég koma því á framfæri að hv. þm. Kristján L. Möller hefur beðið um umræðu utan dagskrár við hæstv. sjávarútvegs- og landbúnaðarráðherra um rækjuveiðarnar. Það hefur, eins og fram kom í máli hv. þm. Jóns Gunnarssonar, verið rætt ítarlega í hv. sjávarútvegs- og landbúnaðarnefnd á undanförnum vikum og verður það væntanlega áfram. Að sjálfsögðu hljóta þingmenn að styðja það að málin verði skoðuð með tilliti til álits Hafrannsóknastofnunar sem er nýkomið, að því er ég best veit. Hvað varðar önnur umræðuefni vil ég styðja það sem hv. þm. Guðlaugur Þór Þórðarson sagði um að fá öll gögn úr ráðuneytum er varða sameiningu ráðuneyta og stofnana svo greinargerðir og rökstuðningur liggi fyrir í nefndum og í umræðum í þinginu. Ég tel að þar séu ekki bara greinargerðir heldur einnig skýrslur sem megi byggja umræðu og fagleg störf á hér í þinginu. Hvað varðar húsnæðisöryggi og málefni þau sem eru til umræðu í hv. félags- og tryggingamálanefnd tók ég sæti í þeirri nefnd í gær. Það er rétt sem formaður nefndarinnar, Sigríður Ingibjörg Ingadóttir, segir, þar vinna þingmenn stjórnarmeirihluta og stjórnarandstöðu sem einn maður að því að finna lausnir, að því að gera nauðsynlegar lagabreytingar og skapa þann grundvöll sem húsnæðisöryggi þarf að vera fyrir velferð í landinu. Ég hef fulla trú á því að það takist í góðri samvinnu við ríki, sveitarfélög og Íbúðalánasjóð að koma málum þannig fyrir að hér fari enginn á götuna.

Virðulegi forseti. Ég vil fyrst þakka hv. þm. Þórunni Sveinbjarnardóttur fyrir orð hennar um upplýsingar. Ég veit að hún er einlæg í þeirri afstöðu sinni og mun fylgja því eftir. Stóra málið sem við höfum rætt hér er að við þurfum að sýna athafnir í stað orða þegar kemur að skuldamálum heimilanna. Við þurfum að koma í veg fyrir fjöldagjaldþrot heimilanna, það er krafa um almennar leiðréttingar og við þurfum að koma atvinnumálunum af stað. Við erum að tala um ný vinnubrögð. Þá höfum við ekki efni á því að búa til endalaus ný hugtök og tala um þessa hluti, þetta snýst bara um að fólkið vinni saman. Það snýr að stærstum hluta að forustunni í ríkisstjórninni, hvort sem okkur líkar það betur eða verr. Við getum ekki boðið þjóðinni upp á einhvern spuna um fundarboð, það er ekki hægt, við skulum bara hætta því núna. Ef menn boða til fundar eða segja í fjölmiðlum að einhver hafi verið boðaður til fundar sem ekki hefur verið boðaður eru menn fyrst og fremst að slá keilur í fjölmiðlum, menn reyna þá ekki að setjast niður til þess að vinna af einlægni að málinu. Það er allt of mikið undir núna. Hættum þessum hráskinnaleik. Það er öllum ljóst - hv. þm. Pétur H. Blöndal er bara eitt dæmi um hvernig menn vinna sem stjórnaraðstaða í nefndum. Ég er búinn að biðja um það í þrjár vikur að viðskiptanefnd hittist til þess að fara yfir gengistryggðu lánin, dóminn. Það er ekki til þess að vera í einhverri pólitík, það er vegna þess að við verðum að fara yfir það. Virðulegi forseti. Einhver skrifaði á bloggið sitt - ég held að það hafi verið Egill Helgason - þegar umræðan var um fundinn: Við vorum ekki að biðja um fundi, við vorum að biðja um aðgerðir. Og það er það sem þetta snýst um. Þetta snýr að okkur, við skulum ekki flækja það, göngum í málin. Ég veit að hv. þingmenn stjórnarliðsins vilja það en það þarf að breyta ákveðnum vinnubrögðum hjá forustu ríkisstjórnarinnar 

Virðulegi forseti. Ég kem hingað upp til að ræða tvennt, annars vegar meint lögbrot hæstv. sjávarútvegs- og landbúnaðarráðherra varðandi úthafsveiðirækjukvótann og síðan þá áhugaverðu staðreynd að hér skuli þingmenn, þá ekki síst stjórnarliðar, ætla að ræða það við ráðherrann. Ég held að það sé tímanna tákn að við í þinginu séum tilbúin að taka mál til okkar og afgreiða þau með þeim hætti sem við teljum bestan og að það sé meiri hluti í þinginu fyrir að afgreiða þau, ég tel að ráðherrarnir verði að sinna framkvæmdarhlutverksstarfi sínu en að þeir stýri okkur ekki. Ég held að þetta gæti verið áhugavert upphaf og þarf að gerast hratt því að við ætlum fyrst og fremst á næstu dögum í þinginu að velta fyrir okkur erfiðum skuldamálum heimila og fyrirtækja og atvinnumálum sem við þurfum að horfa til og síðan fjárlögunum sem hanga yfir okkur eins og dálítið þung „snjóbyrðisslytta“ sem getur fallið í hausinn á okkur ef við komum okkur ekki saman um að reyna að moka hana frá. Ég held að í mörgum af þessum málum sé meiri hluti í þinginu til að leysa málin á skynsamlegan hátt og að oft og tíðum séu það ráðherrarnir í ríkisstjórninni sem þvælist fyrir. Ég held að við ættum að taka höndum saman um það á næstu dögum að leysa mörg af þessum málum, skuldamál heimila o.fl., með almennum aðgerðum. Ég tel að það sé meiri hluti fyrir þeim. Ég er sannfærður um það, umræðan hefur verið þannig í langan tíma. Ég tek undir það með öðrum þingmönnum sem komið hafa upp í dag að við eigum að einhenda okkur í það verkefni og ráðherrarnir eiga síðan að framkvæma það sem við segjum að eigi að gera.

Frú forseti. Í lok janúar 2009 þegar rætt var um þjóðstjórn á Íslandi komu nokkrir þingmenn fram, t.d. þáverandi hæstv. félagsmálaráðherra, og sagði að ekki þyrfti fleiri um aðgerðaleysið, það mundi duga að Samfylkingin og Vinstri grænir væru á því sviði. Auðvitað áttaði sig enginn á því á þeim tíma að verið var að boða nýja aðgerðaleysisstefnu nýju ríkisstjórnarinnar. Það trúði því auðvitað enginn í raun en nú er komið á daginn að það var það sem verið var að tala um. Og að sjálfsögðu var það rétt hjá hæstv. fyrrverandi félagsmálaráðherra að ekki þyrfti nema þessa tvo flokka til að gera ekki neitt. Það sem við ræðum í dag sýnir ágætlega fram á að það hefur ekki staðið á þingmönnum Sjálfstæðisflokksins eða öðrum þingmönnum stjórnarandstöðuflokkanna í þinginu á vettvangi nefnda að eiga ágætissamstarf við stjórnarflokkana um lausnir á einstaka málum. Það hefur ekki staðið á okkur. Við erum hins vegar ekki tilbúin til að taka þátt í einhverju sjónarspili ríkisstjórnarinnar sem er gjörsamlega vanhæf um að leysa öll stærstu vandamál þjóðarinnar á þessum tíma uppi í ráðuneytum með ráðherrum þegar það er ekkert sem liggur fyrir um stefnu stjórnarinnar. Stjórnin er ekki með stefnu í neinu af mikilvægustu málunum, ekki í atvinnumálum, hún getur ekki laðað hingað fjárfestingu, henni er algjörlega fyrirmunað að koma með lausnir sem duga vegna vanda heimilanna. Og samstarfið sem menn tala hér um, hv. þm. Skúli Helgason talar fyrir því að nú þurfi að halda þjóðfundi um allt land, það segir auðvitað ekki neitt annað en að landið sé stjórnlaust. Það er það sem hv. þingmaður er að segja. Hann segir að ríkisstjórnin ráði ekki við málið og nú þurfi þingið að taka völdin. Ég get tekið undir það, landið er stjórnlaust vegna þess að hér skortir stefnu. Það sem við þurfum fyrst og fremst nú er ný, skýr stefna, stefna sem laðar að fjárfestingu, stefna sem skapar ný störf, og við munum ekki láta á okkur standa, þingmenn Sjálfstæðisflokksins, 

Hæstv. forseti. Um leið og ég tek undir orð hv. þm. Bjarna Benediktssonar vil ég ítreka fyrst og fremst að það sem við okkur blasir núna er að mínu mati tvíþætt. Annars vegar er það hinn bráði skuldavandi heimila sem þarf að finna lausnir á og hins vegar er það sá vandi sem við er að glíma í atvinnulífinu sem þarf að leysa til þess að við séum fær um að losna úr því kreppuástandi sem við nú erum í. Bráðaaðgerðir, hugsanlega frestanir og skuldaleiðréttingar eru ekki varanleg lausn á efnahagskreppunni. Þær skipta gríðarlegu máli en það þarf meira til og annað til að koma okkur upp úr hjólförunum sem við núna erum í. Það er hárrétt sem nefnt hefur verið að það þarf vinna mjög skjótt t.d. að því að efla fjárfestingu hér á landi. Það hefur verið alveg sláandi hve fjárfesting í atvinnulífinu hefur verið lítil undanfarin tvö ár. Það er skiljanlegt af mörgum ástæðum en ef við ætlum að ná okkur upp úr kreppunni þarf þetta að aukast. Til þess eru leiðir og þær þurfum við að leiða fram. Þar eru vandamál við að glíma sem þarf að losna við. Það þarf að losna við það neikvæða viðhorf gagnvart fjárfestingu í atvinnulífinu sem hefur því miður gætt af hálfu núverandi ríkisstjórnar. Það þarf að losna við skattapólitík núverandi ríkisstjórnar sem er mjög fjandsamleg atvinnulífinu, hræðir menn frá því, bæði innlenda og erlenda aðila, að fjárfesta í nýjum atvinnutækifærum 

Virðulegi forseti. Ég þakka fyrir þá umræðu sem hér hefur farið fram um skuldamál heimilanna. Ég nefndi það áðan að allir verða að brjóta odd af oflæti sínu. Ég tel t.d. að við í stjórnarflokkunum þurfum að taka til skoðunar með mun markvissari hætti hugmyndir um almennar leiðréttingar. Ég rifja það upp að þær hugmyndir voru hér á borðinu í aðdraganda síðustu kosninga . Við höfum m.a. dregið athyglina að því að allar aðgerðir sem við förum í fyrir heimilin í landinu þurfa að vera raunverulegar lausnir. Eitt af því sem við höfum horft á varðandi almennar leiðréttingar er að lausnir sem þýða að verðmiðinn er 100–200 milljarðar kr. og hann lendir á ríkissjóði eru ekki raunverulegar lausnir fyrir almenning í landinu því að þær koma til baka, þær koma í bakið á okkur aftur í formi skattahækkana, niðurskurðar og versnandi lífskjara. En ef til eru leiðir að þessu marki sem eru almennar niðurfellingar skulda sem ekki kosta þessar búsifjar fyrir ríkissjóð eigum við að sjálfsögðu að skoða þær og útfæra þær með nákvæmum hætti. Viðbrögð við ræðu hv. þm. Bjarna Benediktssonar áðan um aðgerðaleysi, ég tel að þetta sé ekki málefnaleg umræða að lýsa aðgerðum ríkisstjórnarinnar á undanförnum missirum með þessum hætti. Ég held að staðan sé sú að það hafi mjög margt verið gert. Við getum farið yfir það í löngu máli, greiðslujöfnun, sértæk skuldaaðlögun, greiðsluaðlögun o.s.frv., en við eigum að sjálfsögðu að viðurkenna að þetta hefur ekki dugað til. Þetta hefur hjálpað tugum þúsunda Íslendinga, 60–80 þúsund Íslendingar hafa nýtt sér þessi úrræði en þetta er flókið samhengi af úrræðum. Ýmsir hafa enn þann dag í dag ekki hafa fengið úrlausn sinna mála og þess vegna dugar þetta ekki til. Þess vegna verðum við að setjast niður og þess vegna eigum við að taka alla með í þennan leiðangur. Það er ekki af því að það séu engar lausnir til, að menn séu úrræðalausir og hafi ekki upp á neitt að bjóða,