Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga

Magnús Torfason Eins og háttv. þingi er kunnugt er jeg ekki framsögumaður þessa máls, heldur forseti sameinaðs þings (K. D.). Hv. allsherjarnefnd Ed. hefir þess vegna óskað, að jeg mælti nokkur orð í hans stað um frumvarp þetta. Allsherjarnefnd Ed. hefir ekki borið fram neina brtt. við frumvarpið, og táknar það, að nefndin álítur, að fallast megi á frv. óbreytt, enda þótt hún telji það dálítið skemt frá því, er það fór úr Ed. Jeg mundi hafa sparað mjer að fjölyrða frekar um málið, ef ummæli allsherjarnefndar Nd. á þgskj. 453 hefðu ekki knúið mig til þess. Hún vill halda því þar fram, að orðin: »þó svo, að vitni sæki dómþing« í nefndaráliti allsherjarnefndar Ed. merki, að það beri vitni. En þetta hefir allsherjarnefnd Ed. aldrei komið til hugar. Allsherjarnefnd Ed. gerir glöggan greinarmun á því að sækja dómþing og bera vitni. Henni var það ljóst, að menn geta sótt dómþing án tilhlutunar málsaðilja, og að þá eigi þau enga vitnaþóknun að fá, fremur en aðrir áheyrendur. Og jeg hefi einmitt rekið mig á þetta. Jeg hefi horft á menn trana sjer fram og bjóðast til að bera vitni. Og allsherjarnefnd Ed. leit svo á, að ekki væri rjettlátt að skylda neinn til að greiða slíkum vitnum þóknun, sem fyrirfram hafa sýnt, að þau eru ekki hlutlaus. Og frá þessari skoðun hvikar nefndin ekki. Þessi athugasemd allsherjarnefndar Nd. er bygð á meinlegum misskilningi, og tilvitnunin í nefndaráliti hennar því algerlega röng.

Einar Arnórsson Enginn skyldi halda, að jeg ætli mjer að fara að yrðast við háttv.þm. Ísaf. (M. T.), með því líka, að engin brtt. er komin frá allsherjarnefnd Ed. við frv. Hún er því auðsæilega á sama máli og allsherjarnefnd Nd. í þessu efni. Og að fleiri hafi skilið till. allsherjarnefndar Ed. eins og jeg, sannar, að einn þm. í Ed. benti einmitt á þetta, en því var þá ekki sint þar, enda var málið þá til 3. umr. Hinu mótmæli jeg, að nefndarálit allsherjarnefndar Nd. sje bygt á misskilningi. Misskilningurinn er eingöngu af hálfu allsherjarnefndar Ed. Hún virðist ekki hafa athugað, hvað felst í hugtakinu »vitni«. Í frv. er það tekið fram, hverjum beri þóknun. En allir lagamenn vita, að það er ekki nóg að koma á þingstaðinn ótilkvaddur til þess að bera vitni. Eftir vorum rjettarfarsreglum getur enginn borið vitni í einkamálum, nema málsaðili krefjist þess og dómari leyfi það, og í opinberum málum að eins að tilhlutun dómara. Annars skal jeg ekki fjölyrða um þetta atriði, og þar eð um engan skoðanamun á milli nefndanna er að ræða, vona jeg, að hv. Alþingi samþykki frv. Þess vegna býst jeg við, að jeg sjái ekki ástæðu til að yrðast frekar við hv.þm. Ísaf. (M. T.) út af þessu, þótt hann standi upp til þess að bera blak af allsherjarnefnd Ed. Mjer er það næg játning frá hans hendi og nefndarinnar í Ed., að engin breytingartillaga við frv., eins og Nd. gekk síðast frá því, er fram komin.

Sigurður Sigurðsson Þingsályktunartill. þessari, um hafnargerð í Þorlákshöfn, hefir verið breytt nokkuð í háttv.Ed. En þar sem við flm. hennar fáum ekki annað sjeð en að hjer sje frekar um orða- en efnisbreytingu að ræða, væntum vjer þess, að till. verði samþ. hjer í háttv.Sþ. Munurinn er í raun og veru sá einn, að í till., eins og hún var upphaflega, var skorað á stjórnina að láta rannsaka sem fyrst byggingu öruggrar hafnar í Þorlákshöfn. En háttv.Ed. vill láta leggja mælingar hr. Jóns Ísleifssonar, verkfræðings, til grundvallar þeirri rannsókn. Flm. vilja því mælast til þess, að háttv.þm.samþ.till., í því trausti, að rannsókn þessi fari fram sem fyrst, svo að brátt verði unt að byrja á verkinu, sem er svo mikið nauðsynjamál fyrir hjeruð þau, sem hjer eiga hlut að máli.