Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Hinn 12. september 2007 var gefið út svofellt bréf: „Forseti Íslands gjörir kunnugt: Ég hefi ákveðið, samkvæmt tillögu forsætisráðherra, að Alþingi skuli koma saman mánudaginn 1. október 2007. Um leið og ég birti þetta er öllum, sem setu eiga á Alþingi, boðið að koma nefndan dag til Reykjavíkur og verður þá Alþingi sett að lokinni guðsþjónustu í Dómkirkjunni, sem hefst kl. 13.30. Gjört á Bessastöðum, 12. september 2007. Ólafur Ragnar Grímsson. Geir H. Haarde. Forsetabréf um að Alþingi skuli koma saman mánudaginn 1. október 2007.“ Samkvæmt bréfi því sem ég hef nú lesið lýsi ég yfir að Alþingi Íslendinga er sett. Þegar þingmenn koma að nýju saman eru að venju fagnaðarfundir en um leið sorg og söknuður í hugum allra því einstakur þingskörungur er ekki lengur á meðal okkar, féll frá á fögrum degi, hné að moldu þegar hann var að klífa fegursta fjall sinnar heimabyggðar. Í síðasta viðtalinu sem tekið var við Einar Odd Kristjánsson, fáeinum dögum fyrir andlát hans og birt í höfuðblaði Vestfirðinga, brýndi hann menn til dáða í baráttunni fyrir lífskjörum fólksins á landsbyggðinni, áréttaði að í raun væri í húfi þjóðarhagur. Þessi orð urðu í reynd hinsta kveðja hans til Íslendinga: „En það er ákaflega dýrmætt fyrir framtíð þessarar þjóðar að við berum gæfu til að byggja þetta land. Ef það gengur ekki erum við í mikilli hættu, bæði menningarlega og siðferðislega.“ Þessi orð Einars Odds ættu að verða okkur öllum veganesti, leiðarljós í stefnumótun, grundvöllur í viðhorfum þings og þjóðar. Þau minna okkur á hverjar rætur Íslendinga eru, hvað umfram annað hefur gert okkur að einni þjóð, skapað samkennd og kraft sem dugðu best þegar á brattann var að sækja, þegar baráttan fyrir sjálfstæði og efnahagslegum rétti var í algleymingi og útfærsla landhelginnar kostaði hörð átök við nágrannaþjóð. Við lifum nú aðra tíma og njótum árangurs á mörgum sviðum, umsvif atvinnulífsins aldrei verið meiri og útrásin til annarra landa orðin arðsöm á einstæðan hátt. Meiri auður safnast nú á færri hendur en við höfum áður kynnst. Í þessu umróti öllu, í hraðfleygri sókn á vígstöðvum í ólíkum áttum, er áríðandi að missa ekki sjónar af þeim grundvallarþáttum sem gert hafa Íslendinga að einni þjóð, skapað sérhverri kynslóð reynslu og vitund sem tengdu fólkið í landinu saman. Einar Oddur Kristjánsson minnti okkur á að rætur Íslendinga eru á landsbyggðinni, að lífsbarátta bænda og sjómanna, fólksins í dreifðum byggðum, skóp jarðveginn sem nærði menningu okkar og siðferðisvitund. Þaðan erum við komin, flest. Sveitirnar og sjávarþorpin veittu okkur veganestið sem best hefur dugað. Framtíð þessara byggða vítt og breitt um landið allt verður því aldrei hægt að meta á arðsemiskvarðann einan, né árangurinn aðeins mældur í ársreikningum. Hér er meira en fjárhagur í húfi - öllu heldur sjálfar rætur þjóðarinnar, uppruni okkar og eðlisþættir. Þegar spurt er: Hvað hefur dugað Íslendingum einna best og gerir enn á okkar tímum? er svarið næsta einfalt: Arfurinn sem sjómenn og bændur, landsbyggðin, gaf okkur í heimanmund. Það verður því að hlúa að honum, ekki aðeins sem þakkargjörð við liðna tíma, heldur fyrst og fremst til að við glötum ekki sálu okkar, slítum ekki upp ræturnar í umrótinu sem fylgja mun hinni nýju öld. Sjálfsmynd og staðfesta íslenskrar þjóðar hvílir einkum á þremur stoðum: Arfleifðinni sem íbúar dreifðra byggða hafa skapað. Samkenndinni sem hliðstæð lífskjör festu í sessi. Tungumáli sem gaf menningunni ávallt nýjan sköpunarkraft. Þessi þrenning arfleifðar, samkenndar og tungu á nú í vök að verjast og því er áríðandi að hugað sé vel að stefnumótun og ákvörðunum. Líkt og landsbyggðin glímir við margslunginn vanda á samkenndin undir högg að sækja því sífellt breikkar bilið í lífskjörunum. Hinn mikli auður sem umsvifin á erlendum vettvangi hafa skapað má ekki verða til þess að böndin trosni sem bundið hafa þjóðina saman. Hitt væri miklu frekar óskandi að vaxandi auðlegð verði til að útrýma fátæktinni meðal okkar og styrkja verkefni sem gefa sem flestum ný tækifæri - og einnig að hún nýtist okkur til að veita öflugt liðsinni öðrum þjóðum sem eru í vanda, þjóðum sem nú takast á við áskoranir sem við þekkjum margar frá fyrri tíð, erfiðleika sem Íslendingar glímdu fyrrum við. Ábyrgð þeirra sem skara fram úr er jafnan rík en sérstaklega á það þó við um okkur Íslendinga því öll erum við sprottin úr sama jarðveginum, eigum samkennd og samstöðu kynslóðanna mikið að þakka. Án hennar hefðum við litlum árangri náð. Um leið og hin mikla sigling atvinnulífsins heldur áfram verða stjórnendur hennar ávallt að hafa hugfast að það var þjóðin öll sem gerði þeim kleift að ýta úr vör. Keppnisandinn, þótt gagnlegur sé, má aldrei slíta véböndin sem tengt hafa fólkið í landinu hvert við annað og gert okkur að einni þjóð. Ef ólík lífskjör spilla friði á heimavelli er hætta á að vindurinn fari fyrr en varir úr seglum íslenskra fleyja sem stefna á markaði heimsins. Það skildi Einar Oddur manna best, oddviti atvinnulífsins sem ávallt bjó með sínu fólki í Önundarfirði, þekkti ræturnar og gætti þeirra af einstakri natni. Það var tungutakið vestan af fjörðum sem gerði honum kleift að móta nýjan þjóðarvilja. Íslenskan, móðurmálið, hefur verið akkeri og nægtabrunnur, auðlegð í aldanna rás þegar erlend áþján, kúgun og arðrán sviptu háa sem lága nær allri björg, lífæð baráttunnar fyrir sjálfstæðum rétti, uppspretta bókmennta sem gáfu Íslendingum aukinn kjark, efldi sjálfstraust sem til þurfti þegar hin fátæka þjóð var að hasla sér völl meðal ríkja heims. Með íslenskuna að vopni höfum við tileinkað okkur þekkinguna sem vísindin hafa hingað til aflað, gert æ fleiri fræðasvið að vettvangi okkar og auðgað menninguna í ríkum mæli. Engin efnisrök eru fyrir því að nú verði að víkja íslenskunni til hliðar ef háskólar og fyrirtæki eiga að ná í fremstu röð og hæpið að halda því fram að íslenskan geti ekki áfram verið jafnoki heimsmálanna í þekkingarsköpun og atvinnulífi. Þvert á móti ber að efla íslenskukennslu í skólum landsins um leið og við aukum leikni námsfólks í erlendum málum og hjálpum þeim sem hingað koma frá öðrum löndum að læra íslensku. Þótt hnattvæðingin skapi okkur fjölda nýrra tækifæra og gagnlegt sé að auðvelda aðgang erlendra manna að samvinnu við Íslendinga skulum við ekki gleyma því að sérstaðan gefur okkur gildi, ekki það að falla inn í fjöldann mikla, verða eins og allir hinir. Landsbyggðin, samkenndin, móðurmálið - þrenning sönn og ein, og þjóðargæfa að þessir þræðir ófust saman. Með þeim orðum bið ég alþingismenn að rísa úr sætum og minnast ættjarðarinnar. 
            

Forseti Íslands, háttvirtir alþingismenn. Megi störf Alþingis, 135. löggjafarþings, sem er að hefjast, verða landi og þjóð til heilla. Fyrir hönd okkar alþingismanna heilsa ég starfsfólki Alþingis og vænti þess að við megum eiga góða samvinnu við það eins og endranær.

Við þingsetningu söknum við alþingismenn og minnumst eins úr okkar hópi. Einar Oddur Kristjánsson, 8. þm. Norðvest., varð bráðkvaddur í fjallgöngu 14. júlí, 64 ára að aldri. Einar Oddur Kristjánsson var fæddur á Flateyri 26. desember 1942. Foreldrar hans voru hjónin Kristján Ebenezersson, skipstjóri þar, og María Jóhannsdóttir símstöðvarstjóri. Einar Oddur stundaði nám í Héraðsskólanum á Núpi í Dýrafirði og í Menntaskólanum á Akureyri. Á skólaárunum var hann á sjó en einnig við fiskvinnslu í landi. Hann var skrifstofumaður á Flateyri 1961–1965 og póstafgreiðslumaður þar 1965–1968. Frá árinu 1968 starfaði Einar Oddur við sjávarútveg, fyrst sem einn af stofnendum og framkvæmdastjóri hlutafélagsins Fiskiðjunnar Hjálms. Hann var síðar stjórnarformaður hlutafélaganna Hjálms, Vestfirsks skelfisks og Kambs. Einar Oddur Kristjánsson hóf snemma afskipti af stjórnmálum í heimabyggð sinni. Hann sat í hreppsnefnd Flateyrarhrepps 1970–1982, var formaður Sjálfstæðisfélags Önundarfjarðar 1968–1979, formaður fulltrúaráðs Sjálfstæðisflokksins í Vestur-Ísafjarðarsýslu 1979–1990 og formaður kjördæmisráðs Sjálfstæðisflokksins á Vestfjörðum 1990–1992. En aðalstarfsvettvangur Einars Odds Kristjánssonar var í atvinnulífinu. Þar voru honum falin margvísleg trúnaðarstörf á landsvísu, einkum á sviði efnahags- og atvinnumála. Hann sat í stjórn Vinnuveitendafélags Vestfjarða frá árinu 1974. Hann var í varastjórn Sölumiðstöðvar hraðfrystihúsanna 1983–1989, í aðalstjórn 1989–1994, stjórnarformaður Vélbátaútgerðarfélags Ísfirðinga frá árinu 1984. Hann átti sæti í stjórn Icelandic Freezing Plant í Grimsby 1987–1989 og í stjórn Samtaka fiskvinnslustöðva 1981–1996. Hann var formaður efnahagsnefndar ríkisstjórnarinnar 1988. Formaður Vinnuveitendasambands Íslands var hann 1989–1992 og í stjórn Atvinnuleysistryggingasjóðs 1995. Einar Oddur Kristjánsson var kjörinn alþingismaður fyrir Sjálfstæðisflokkinn í Vestfjarðakjördæmi 1995–2003 og var síðan alþingismaður Norðvesturkjördæmis 2003 til dánardægurs. Á Alþingi átti hann sæti í mörgum nefndum en lengst og mest starfaði hann í fjárlaganefnd, var varaformaður hennar 1999–2007 og jafnframt aðaltalsmaður síns flokks í ríkisfjármálum. Hann var einnig virkur þátttakandi í alþjóðastarfi þingsins, átti meðal annars sæti í Íslandsdeild Vestnorræna ráðsins og NATO-þingsins. Einar Oddur Kristjánsson kom sem ferskur gustur að gerð kjarasamninga sem nýr formaður Vinnuveitendasambands Íslands í lok 9. áratugar síðustu aldar og var einn aðalhöfundur þjóðarsáttarsamninganna svokölluðu, ásamt forustumönnum verkalýðshreyfingarinnar, sem lögðu grunn að stöðugleika og efnahagslegum framförum lengi síðan. Hann var sjálfstæður í skoðunum og ódeigur að fylgja sannfæringu sinni. Honum var einkar lagið að komast fljótt að kjarna málsins og setja flókna hluti fram á einfaldan hátt svo að fólkið skildi hann vel og treysti málflutningi hans. Einar Oddur Kristjánsson var eftirminnilegur einstaklingur sem náði að snerta streng í brjóstum flestra Íslendinga og bar gæfu til þess að hafa heillavænleg áhrif á þróun íslensks samfélags um sína daga.



Jónas Jónsson, fyrrverandi alþingismaður og búnaðarmálastjóri, andaðist 24. júlí, sjötíu og sjö ára að aldri. Hann var fæddur í Ystafelli í Köldukinn 9. mars 1930. Foreldrar hans voru hjónin Jón Sigurðsson bóndi þar, rithöfundur og skólamaður, sonur Sigurðar Jónssonar, alþingismanns og ráðherra, og Sigfríður Helga Friðgeirsdóttir húsmóðir. Jónas lauk stúdentsprófi frá Menntaskólanum á Akureyri 1952, búfræðiprófi frá Hólum 1953 og kandídatsprófi frá landbúnaðarháskólanum á Ási í Noregi 1957. Eftir það stundaði hann framhaldsnám við breskar jurtakynbótastöðvar og háskóla 1961–1962. Jónas vann í Gunnarsholti sumrin 1960–1963, var kennari við bændaskólann á Hvanneyri 1957–1963, sérfræðingur við Rannsóknastofnun landbúnaðarins í Reykjavík 1963–1966 og jarðræktarráðunautur Búnaðarfélags Íslands 1966–1971, starfsmaður Búnaðarfélagsins sem ritstjóri 1974–1980 og búnaðarmálastjóri 1980–1995. Jónas Jónsson varð ungur að árum áhugasamur um stjórnmál og gekk til liðs við Framsóknarflokkinn. Hann var í framboði fyrir flokkinn í Norðurlandskjördæmi eystra 1967 og 1971 og aðstoðarmaður landbúnaðarráðherra 1971–1974. Við fráfall Gísla Guðmundssonar alþingismanns í nóvember 1973 varð Jónas Jónsson þingmaður Norðurlandskjördæmis eystra og sat á því þingi uns það var rofið 9. maí 1974. Áður hafði hann tekið sæti sem varamaður á árunum 1969 til 1973 og sat samtals á fimm þingum. Jónas Jónsson átti sæti í mörgum nefndum og stjórnum á sviði landbúnaðarmála sem hann var ýmist kjörinn til eða skipaður í eftir að hann kom heim frá námi og hóf að nýta þekkingu sína íþágu íslensks landbúnaðar. Það verður ekki talið hér. Áhugi hans beindist í margar áttir en landnýting og landgræðsla skipuðu þar stóran sess. Hann var í forustu Skógræktarfélags Íslands um áratugaskeið og formaður þess 1972–1981. Jónas var ritfær og afkastamikill við ritstörf. Hann ritstýrði meðal annars og var aðalhöfundur að sögu æðarræktar á Íslandi og vann ásamt fleirum síðustu árin að samningu heildarrits um sögu íslensks landbúnaðar frá öndverðu til okkar tíma. Jónas Jónsson var af þingeyskum bændum kominn langt aftur í ættir og æskuslóðir hans voru þar sem vagga samvinnuhreyfingarinnar stóð. Þeim hugsjónum, sem þessari arfleifð tengdust, var hann trúr til hinstu stundar. Ég bið þingheim að minnast Einars Odds Kristjánssonar alþingismanns og Jónasar Jónssonar fyrrverandi alþingismanns með því að rísa úr sætum. - 
            

Ég býð háttvirta alþingismenn velkomna til þingsetningar og fagna nærveru gesta við þessa athöfn. Við höfum nú gengið til Dómkirkju eins og gert hefur verið frá því hið endurreista Alþingi kom fyrst saman árið 1845. Með því höldum við í gamla og góða venju sem líklega er elsta hefð sem tengist þessum degi. Eins og háttvirtir alþingismenn sjá og heyra hafa orðið nokkrar breytingar á umgjörð þingsetningarathafnarinnar frá því sem verið hefur. Leiðir það af breytingum á þingsköpum sem Alþingi samþykkti sl. vor, en þá var m.a. ákveðið að kosning forseta á fyrsta fundi eftir almennar alþingiskosningar sé ekki bundin við hvert löggjafarþing eins og verið hefur. Þessi breyting þingskapanna varð tilefni þess að ég fór að leiða hugann að því hvort ekki væri tímabært að breyta nokkuð yfirbragði þessarar athafnar en hún hefur verið í mjög föstum skorðum áratugum saman. Við alþingismenn þurfum þó að hafa í huga að Alþingi er okkar elsta og virðulegasta stofnun og því mikilvægt að sýna mikla varkárni við allar breytingar. Við viljum eðlilega halda í góðar hefðir sem efla samstöðu okkar og styrkja Alþingi sem stofnun. Við þessa athöfn er nú í fyrsta sinn leikin íslensk tónlist í flutningi frábærra listamanna. Tónlistin göfgar og snertir streng í hjörtum okkar allra, hún sameinar hugi okkar mest og best og setur hátíðlegan blæ á sérhverja samkomu. Mökum alþingismanna er nú í fyrsta skipti öllum boðið að vera viðstaddir athöfnina. Makar okkar eru óhjákvæmilega beinir og óbeinir þátttakendur í störfum okkar alþingismanna og er það sérstök ánægja að sjá hversu margir þeirra eru með okkur hér í dag. Að venju eru hér einnig fyrrverandi forsetar Alþingis, biskupinn yfir Íslandi, dómarar Hæstaréttar, sendiherrar erlendra ríkja og ýmsir æðstu embættismenn ríkisins auk fleiri góðra gesta. Í ávarpi mínu við lok sumarþings lýsti ég þeirri skoðun minni að það væri ýmislegt í aðstöðu þingmanna og starfsháttum þingsins sem mætti bæta. Að þessu hef ég unnið í sumar og mótað tillögur í þeim efnum með góðum stuðningi forsætisnefndar. Ég hef rætt við formenn stjórnmálaflokkanna og formenn þingflokkanna og kynnt þeim hugmyndir mínar um bætta starfshætti þingsins. Ég hef haft að leiðarljósi að Alþingi njóti virðingar með þjóðinni og starfshættir þingsins skapi trúverðugleika. Í viðræðum okkar í sumar hafa fjölmörg atriði verið rædd en það sem ég hef einkum lagt áherslu á lýtur að starfstíma þingsins, umræðuforminu á þinginu, starfi fastanefnda og starfsaðstöðu þingmanna. Almennur stuðningur virðist vera meðal þingmanna fyrir því að starfstími Alþingis verði lengdur. Með breytingu á starfstímanum er ekki stefnt að því að fjölga þingfundum heldur að þingstörf dreifist betur yfir lengri tíma til hagsbóta fyrir þingmenn og allt skipulag þingsins. Þannig gætu þingfundadagar verið jafnmargir og nú er en nefndadögum yrði fjölgað. Það mætti hugsa sér að taka viku og viku í þingnefndastörf einvörðungu, en slíkt gæti stuðlað að góðri samfellu í störfum nefnda við tímafrek mál. Loks yrði kjördæmadögum fjölgað, þ.e. hléum á þingfunda- og þingnefndastörfum, þannig að þingmenn hefðu áætlaðan tíma til skipulegra fundahalda í kjördæmum og þá væri tryggt að slíkir fundir rækjust ekki á við starfsdaga Alþingis. Annað meginatriði í þeim hugmyndum sem ég hef sett fram er nýr rammi við umræður um þingmál á Alþingi. Hér hef ég í huga að gera umræður markvissari og snarpari en nú er, en draga úr löngum ræðum og fá þannig betur fram mismunandi sjónarmið þingflokka og þingmanna til mála. Til grundvallar þessum breytingum á umræðuformi liggur líka það sjónarmið að nú á tímum eru gerðar miklar kröfur til alþingismanna og ráðherra um margvíslega þátttöku í stjórnmálastarfi utan við vettvang þingsins. Breytt kjördæmaskipan hefur einnig haft veruleg áhrif á störf alþingismanna. Gerðar eru ríkar kröfur til þess að þingmenn sinni kjördæmi sínu og málefnum kjósenda sinna en slíkt kallar á ferðalög og fjarvistir frá þingstaðnum. Er þá ekki minnst á vaxandi alþjóðlegt samstarf þingmanna og fjarvistir sem því tengjast. Allt þetta kallar á betri skipulagningu þingstarfanna þannig að hver og einn þingmaður geti á grundvelli starfsáætlunar þingsins og vikuáætlana þess skipulagt önnur störf sín vel. Mikilvægur þáttur í slíkri skipulagningu er að umræðurnar á þinginu séu innan skynsamlegra og hæfilegra marka og að áætla megi fyrir fram hve langan tíma þær geti tekið. Næturfundir ættu auðvitað ekki að þekkjast. Þingmenn og starfsfólk Alþingis eiga eins og annað fólk að geta sinnt eðlilegu fjölskyldulífi. Umræður hér á Alþingi snúast eðli máls samkvæmt ekki eingöngu um þingmál. Þingmenn þurfa að geta efnt til almennrar umræðu í þinginu um aðkallandi og pólitísk mál með skömmum fyrirvara. Enginn efi er að slík almenn pólitísk umræða er mikilvæg og einn þáttur í eftirlitshlutverki Alþingis og aðhaldi þess með störfum framkvæmdarvaldsins. Núverandi fyrirkomulag er um margt gallað. Það má einfalda það og gera það skýrara. Ég tel að slík almenn pólitísk umræða geti farið fram í upphafi hvers þingfundar og þar eigi jafnframt að vera möguleiki til þess fyrir þingmenn að eiga orðastað við fleiri en ráðherra, t.d. formenn nefnda og formenn þingflokka. Síðasta meginatriðið sem ég vil nefna hér og ég hef rætt við formenn þingflokka varðar nefndastarfið, en ég tel brýnt að efla það. Svigrúm nefnda til fundastarfa er oft mjög þröngt. Það er þess vegna nauðsynlegt að gefa nefndum rýmri tíma í störfum Alþingis. Þá tel ég að efla beri hlutverk nefnda í eftirlitshlutverki þingsins. Sem lið í því væri eðlilegt að ráða sérstaka starfsmenn á skrifstofu þingsins sem einkum mundu vinna fyrir minni hluta í nefndum. Jafnframt tel ég að til greina komi að opna einstaka nefndafundi fyrir fjölmiðlum. Fleiri úrbætur hafa verið í undirbúningi sem verða ekki tíundaðar nú. Þær hugmyndir sem ég hef hér reifað stuttlega endurspegla þá afstöðu mína að taka tillit til þess mikilvæga hlutverks sem stjórnarandstaðan gegnir í lýðræðisríki og er þýðingarmikið í íslensku stjórnkerfi þar sem meirihlutastjórnir eru venjan og staða ríkisstjórnar því að jafnaði sterk. En það er líka mikilvægt fyrir stjórnarandstöðu, jafnt sem stjórnarþingmenn, að Alþingi njóti trausts almennings í landinu. Einn þáttur í að ávinna sér slíkt traust og viðhalda því er að umræðan á þinginu beri með sér að þingmenn vandi alla lagasetningu og komi til umræðunnar vel undirbúnir. Við skulum ekki gleyma því að umræður í þessum sal ná inn á heimili landsmanna og á grundvelli þeirra kveður þjóðin m.a. upp sinn dóm í kosningum. Eins og háttvirtum þingmönnum er kunnugt er mestur hluti húsnæðis Alþingis leiguhúsnæði sem hefur ekki verið byggt miðað við starfsemi þingsins. Ýmis óþægindi og kostnaður fylgir slíku fyrirkomulagi og því hefur á undanförnum árum mikið verið um það rætt hvernig tryggja mætti til frambúðar aðstöðu þingsins á Alþingisreitnum. Hugmyndir að framtíðarskipulagi liggja nú fyrir og má kynna sér þær á vef Alþingis. Mikilvægur þáttur í skipulagningu Alþingisreitsins hefur verið að tryggja varðveislu íslenskrar byggingararfleifðar á reitnum. Ég lít svo á að það sé skylda okkar að hafa í heiðri þá löggjöf sem við höfum sett um húsafriðun og hef ég því beitt mér fyrir því, með góðum stuðningi forsætisnefndar og borgaryfirvalda, að Skjaldbreið við Kirkjustræti verði endurgerð og að húsið við Vonarstæti 12, Skúlahús, verði varðveitt og flutt og sett við hlið Skjaldbreiðar á horni Tjarnargötu og Kirkjustrætis. Með því forðum við gömlum og sögulegum húsum frá niðurrifi sem hefði ekki verið í þeim anda húsafriðunar sem hefur ríkt við uppbyggingu á reitnum. Jafnframt verður með endurgerð Skjaldbreiðar og flutningi Skúlahúss til samstæð götumynd sem verður í góðu samræmi við þær endurbætur sem gerðar hafa verið í Aðalstræti. Það er von mín að góð samstaða geti tekist um það á Alþingi að vinna að þessari uppbyggingu í hæfilegum áföngum á kjörtímabilinu. Alþjóðlegt samstarf verður sífellt fyrirferðarmeira í störfum alþingismanna og á það ekki síður við um forseta þingsins. Fyrir nokkrum dögum fór ég ásamt öðrum forsetum þjóðþinga Norðurlanda og Eystrasaltsríkjanna í heimsókn til Georgíu. Forsetar Eystrasaltsríkjanna hvöttu til ferðarinnar, minnugir öflugs stuðnings Norðurlandaþjóðanna við þá á erfiðum umbrotatímum. Markmiðið er að styðja við lýðræðisþróunina í Georgíu og bjóða þinginu til samstarfs og stuðnings í þessum mikilvægu skrefum í lýðræðisátt. Það voru sannarlega áhrifamiklir fundir sem við áttum með helstu forustumönnum landsins enda er þjóðfélagsástandið viðkvæmt. Þegar við nú hefjum nýtt löggjafarþing skulum við minnast þess að lýðræðisleg þingstörf eru ekki alls staðar raunin. Þau eru einungis forréttindi hluta mannkyns. Það minnir okkur á hversu dýrmæt lýðræðishefðin er okkur Íslendingum og hversu mikilvægt það er að standa vörð um það frelsi sem við búum við sem sjálfstæð og fullvalda þjóð sem hefur öll efni til þess að búa við félagslega og efnahagslega velsæld. Þessum þingfundi verður brátt frestað og vil ég biðja gesti að þiggja veitingar í tilefni dagsins í Skála Alþingis. Þingflokksfundir hefjast kl. 3.40. Ég bið hæstv. forsætisráðherra að ganga með mér til Skála. Þessum fundi er frestað til kl. 4 síðdegis.