Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Frú forseti. Með lögum nr. 3/1986, um ráðstafanir í ríkisfjármálum, verðlags- og lánsfjármálum, voru gerðar ýmsar ráðstafanir í ríkisfjármálum til þess að greiða fyrir gerð kjarasamninga aðila vinnumarkaðarins. Einn þáttur þessara aðgerða fólst í því að lækka aðflutningsgjöld af bifreiðum í því skyni að ná niður framfærslukostnaði sem samsvarar 1,5% í framfærsluvísitölu. Ráð var fyrir því gert að ná þessu marki bæði með lækkun tolla og lækkun á sérstöku innflutningsgjaldi sem lagt hefur verið á eftir vélarstærð bifreiðar. Í ljós hefur komið við framkvæmd þessara laga að í þeim meðaltalsútreikningum sem byggt var á við undirbúning og samþykkt löggjafarinnar var stuðst við upplýsingar sem ekki eru í fullu samræmi við breyttan innflutning. Í ljós hefur komið að innflutningur á minni bílum hefur aukist miklu meira en þær upplýsingar, sem stuðst var við þegar frv. var undirbúið, gáfu vísbendingar um. Því hefur komið í ljós að löggjöfin, eins og hún var samþykkt, hefur ekki skilað þeirri verðlagslækkun sem að var stefnt. Ríkisstj. vill fyrir sitt leyti standa við það samkomulag sem gert var við aðila vinnumarkaðarins og tryggja að sú lækkun framfærslukostnaðar sem að var stefnt með þessum aðgerðum nái fram að ganga. Því er nauðsynlegt að gera á nokkra breytingu og lækka tolla af fólksbifreiðum meir en ráð var fyrir gert, eða niður í 10%, og breyta innflutningsgjaldinu og leggja það á í 7 flokkum eftir sprengirýmisstærð véla, úr 0 og upp í 32%. Það frv. sem hér liggur fyrir miðar að því að gera þessar breytingar og þær eiga að tryggja fyllilega að það markmið náist sem um var samið og þau verðlagsáhrif komi til framkvæmda þegar í stað. Ég vænti þess að góð samstaða náist um að hraða afgreiðslu þessa máls hér á hinu háa Alþingi og legg til að málinu verði vísað til 2. umr. að lokinni þessari umræðu og hv. fjh.- og viðskn.



Frú forseti. Ég hef ekkert við þetta frv. sjálft að athuga og tel eðlilegt að þingdeildin bregðist vel við að greiða götu þess svo að hinum upphaflega tilgangi manna með þessum aðgerðum verði náð. Aftur á móti get ég ekki látið hjá líða að hugleiða a.m.k. stöðu okkar þingmanna þegar svona mál ber á okkar borð. Eins og málum var háttað þegar hið upphaflega frv. var skoðað tóku menn sem góðar og gildar þær upplýsingar sem þar komu fram, ekki frá ríkisstj. sjálfri í raun og veru, heldur frá ráðgjöfum ríkisstj., frá ráðuneytum og Þjóðhagsstofnun, og töldu enga ástæðu til þess að draga þær upplýsingar í efa. Síðan kemur það í ljós örfáum dögum síðar að þessar upplýsingar eru ekki upplýsingar í sjálfu sér vegna þess að þær byggjast sjálfar á alröngum forsendum, þ.e. alröngum upplýsingum. Mér finnst að við þingmenn ættum kannske, með þetta mál og fleiri í huga, að láta þetta verða okkur að lærdómi og hugsa til þess í framtíðinni að draga að okkur upplýsingar með þeim hætti að við þurfum ekki að treysta eingöngu á upplýsingar frá mjög fáum aðilum, jafnvel kannske bara einum aðila, um mál eins og þessi. Óneitanlega hvarflaði að manni þegar frv. var lagt fyrir með þessa rúmtakshámörkun sem þar er tilgreind, þ.e. 2000 cm3, að hér væri í raun og veru um að ræða nánast allar bifreiðar sem fluttar eru inn á Íslandi, allar fólksbifreiðar. Og tilfellið er að það gildir líklega nánast um allar bifreiðar sem fluttar eru inn frá Evrópu þannig að undantekningarnar um bifreiðar yfir þessu rúmtaki væru tiltölulega miklu færri heldur en margir vildu ætla. Enda hefur það komið í ljós við nánari athugun manna að hlutfalI þessara bifreiða í innflutningi er langtum stærra en menn höfðu gert ráð fyrir. En þetta eru praktískir hlutir sem lúta að okkar starfsaðstöðu og möguleikum okkar til þess að afla okkur óháðra upplýsinga og ættu að verða okkur að lærdómi.



Eins og hv. þingdeildarmönnum er kunnugt er hér um að ræða frv. sem ætlunin er að koma í gegnum þessa hv. deild til Nd. og gegnum þingið í dag þannig að nú verður gert hlé á þessum fundi svo að fjh.- og viðskn. geti fjallað um málið. Ég held að það verði gerð tilraun til að hafa þetta hlé til kl. hálfþrjú til að byrja með. Fundinum er frestað til kl. hálfþrjú. - Fundarhlé.

Landbrh. (Jón Helgason) Hæstv. forseti. Frv. það sem hér liggur fyrir um talnagetraunir á þskj. 460 og þegar hefur verið afgreitt frá hv. Nd. felur í sér heimild til að veita Íþróttasambandi Íslands, Ungmennafélagi Íslands og Öryrkjabandalagi Íslands leyfi til getraunastarfsemi. Getraunastarfsemi þessi fari fram með þeim hætti að á þar til gerða miða er skráð eða valin röð talna og/eða bókstafa. Tilgangur þessara getrauna yrði að afla fjár fyrir starfsemi þessara aðila, annars vegar til eflingar íþróttum á vegum áhugamanna um íþróttir í landinu, í félögum innan vébanda Íþróttasambands Íslands og Ungmennafélags Íslands, hins vegar til að greiða stofnkostnað við íbúðarhúsnæði fyrir öryrkja á vegum Öryrkjabandalags Íslands eða til að standa undir annarri starfsemi þess bandalags í þágu öryrkja. Frv. þetta er byggt á samkomulagi sem þau landssamtök sem ég hef áður nefnt hafa gert um þennan rekstur, þar á meðal um stjórn, skiptingu ágóða o.fl. Er gert ráð fyrir því sem meginreglu að íþróttahreyfingin njóti 60% ágóða en Öryrkjabandalagið 40%. Að því er varðar skiptingu milli íþróttasamtakanna innbyrðis er gert ráð fyrir því að hlutur ÍSÍ verði 46,67% og UMFÍ 13,33% og eru það sömu hlutföll og gilda um ágóðaskiptingu skv. lögum um getraunir, þ.e. íþróttagetraunir. Frv. um getraunir Öryrkjabandalags Íslands var lagt fram í hv. Nd. á síðasta þingi. Þar var gert ráð fyrir að það bandalag fengi heimild til bókstafagetrauna. Þá náðist ekki samstaða í hv. Nd. um afgreiðslu frv. þar sem talið var að gengið væri á hlut íþróttahreyfingarinnar sem skv. lögum frá 1972 hefur heimild til að starfrækja talnagetraunir. Niðurstaðan varð sú að þessi samtök leituðu samkomulags sín á milli um getraunastarfsemi og er frv. þetta flutt á grundvelli slíks samkomulags. Hæstv. forseti. Ég tel ekki að frekari greinargerð þurfi að fylgja með frv. þessu og vísa að öðru leyti til athugasemda með frv. Að sjálfsögðu munu fulltrúar þessara samtaka og ráðuneytisins fúsir til að gera frekari grein fyrir máli þessu. Ég vænti þess að um afgreiðslu frv. geti náðst samstaða og legg til að frv. verði að þessari umræðu lokinni vísað til 2. umr. og hv. allshn.

Haraldur Ólafsson Hæstv. forseti. Einungis er um að ræða fyrirspurn til hæstv. dómsmrh., þ.e. hvort rætt hefur verið við forráðamenn Háskóla Íslands um þetta efni þar sem Háskólinn hefur einn haft rétt til peningahappdrættis í landinu til þessa og hvort þetta telst ekki til peningahappdrættis. Í öðru lagi spyr ég: Þegar þessum aðilum hafa verið veittir möguleikar til tekjuöflunar á þennan hátt, hvað liggur þá fyrir um fjárveitingar hins opinbera til þessara sömu aðila?

Landbrh. (Jón Helgason) Hæstv. forseti. Vegna fsp. hv. 9. þm. Reykv. vil ég benda á að íþróttahreyfingin hefur haft heimild til getraunastarfsemi í mörg ár. Lögin sem um það gilda nú eru frá 1972. Þar er um peninga að ræða og í þeim lögum eru sambærilegar heimildir og frv. fjallar um svo að að því leyti er hér ekki um nýjung að ræða. Hins vegar er forráðamönnum Happdrættis Háskóla Íslands að sjálfsögðu kunnugt um þetta frv. og það munu einhver skoðanaskipti hafa átt sér stað þar á milli. Hversu formleg þau hafa verið þori ég ekki að fullyrða um þar sem, eins og kom fram í máli mínu, þetta frv. byggist á samkomulagi milli þeirra bandalaga sem ég nefndi áðan. En hvort þetta verður til þess að draga úr fjárveitingu til þessara samtaka, sérstaklega sennilega Öryrkjabandalagsins sem mér skildist hv. þm. vera að spyrja um, þá er það að sjálfsögðu Alþingi sjálft sem tekur ákvörðun um þær fjárveitingar hverju sinni og metur það hvort það vill láta þá fjáröflun sem fæst á grundvelli þessa frv. hafa einhver áhrif á fjárveitingar þess til þessara samtaka. Ég hygg að það verði að koma í ljós eftir þeirri þörf sem þá verður fyrir slíkt, þ.e. hversu mikið þessi starfsemi gefur af sér til þeirra verkefna sem þarna er um fjallað. Mér hefur verið bent á að þessi tekjustofn nær til Öryrkjabandalags Íslands en ekki Samtaka þroskaheftra, sem hafa bent á að aukinn tekjustofn Öryrkjabandalagsins megi ekki verða til þess að draga úr fjárveitingum sem þroskaheftir fá til hliðstæðrar starfsemi.