Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Eftirfarandi bréf hefur borist, dags. 16. apríl 1988: "Þar sem ég er á förum til útlanda í opinberum erindum og get því ekki sótt þingfundi á næstunni leyfi ég mér með skírskotun til 130. gr. laga um kosningar til Alþingis að óska þess að 1. varamaður Alþfl. í Norðurlandskjördæmi vestra, Birgir Dýrfjörð rafvirki, taki sæti á Alþingi í fjarveru minni. Jón Sæmundur Sigurjónsson, 5. þm. Norðurl. v." Og bréf dags. 18. apríl 1988: "Þar sem Matthías Bjarnason, 1. þm. Vestf., getur ekki sótt þingfundi á næstunni vegna veikinda leyfi ég mér fyrir hans hönd með skírskotun til 130. gr. laga um kosningar til Alþingis að óska þess að 1. varamaður Sjálfstfl. í Vestfjarðakjördæmi, Einar Kr. Guðfinnsson útgerðarstjóri, taki sæti á Alþingi í forföllum hans. Ólafur G. Einarsson, formaður þingflokks Sjálfstfl." Þar sem þeir Birgir Dýrfjörð og Einar Kr. Guðfinnsson hafa áður átt sæti á Alþingi á þessu kjörtímabili þarf ekki umfjöllun um þeirra kjörbréf og býð ég þá velkomna til starfa á Alþingi.



Forseti. Ég minni á það er mánudagur, þá mætum við öll á sameinað þing nema þess krefjist þjóðarhagur, þá fær forsetinn ráðherravink. Framleiðslan er að fara í hnút, á frjálsa okrinu er margur bitur, byggðunum er að blæða út, bjórinn hér fyrir öllu situr. Ég segi já.



Herra forseti. Ég tel að það hafi ekki nein áhrif á lokaafgreiðslu þessa máls þó að menn greiði atkvæði með svona tillögu og segi já.



Herra forseti. Ég er eindregið þeirrar skoðunar að okkur beri að stefna að meiri valddreifingu og samábyrgð í þjóðfélaginu. Ein leiðin til þess er að auka möguleika fólks til að hafa áhrif á gang mála með atkvæðagreiðslu um einstök mál og um það höfum við kvennalistakonur flutt tillögur hér í þinginu. Ég hlýt því að styðja þessa tillögu og segi já.



Herra forseti. Miðað við það kapp sem lagt hefur verið á þetta mál á báða bóga og miðað við þá miklu athygli og áhuga sem almenningur hefur sýnt á þessu máli og fjölmiðlar, eins og þessi atkvæðagreiðsla ber vissulega vott um, og miðað við að ég er eindregið á því að það ætti oftar að gefa þjóðinni kost á að fella dóm sinn um mál á beinan lýðræðislegan hátt segi ég hiklaust já.



Herra forseti. Það er rangt, sem haldið hefur verið fram, að það sé söguleg og lagaleg hefð fyrir því að færa brtt. við einstök atriði í áfengislöggjöfinni til atkvæðis meðal þjóðarinnar. Ég held að meðan við höfum ekki komið okkur saman um að flytja hin stærri mál til þjóðaratkvæðis sé rangt að byrja á smámáli sem þessu. Ég tel að þingmenn ættu að manna sig upp í að afgreiða þetta mál sjálfir og vísa ekki frá sér ábyrgðinni á því. Ég segi nei.



Herra forseti. Ég tel að hér sé ekki stærra mál á ferðinni en mörg önnur sem afstaða er tekin til á Alþingi án þess að þjóðin fái um það sérstaklega að fjalla, en vegna þess að skoðanir eru mjög skiptar í landinu um þetta mál og mikið kapp á báða bóga vil ég ekki leggja stein í götu þess að þjóðin segi álit sitt og greiði ekki atkvæði.



Herra forseti. Þar sem mér sýnist að það sé mjög óhægt um vik hjá íslensku ríkisstjórninni að vinna samtímis að því að auka drykkjuskap í landinu og draga úr honum greiði ég ekki atkvæði.



Herra forseti. Till. þessi gerir ráð fyrir því að bundið verði í áfengislögum að verja allverulegri upphæð til fræðslu og forvarnarstarfa á næstu árum ef frv. þetta verður samþykkt. Mér þótti rétt að láta á það reyna hver hugur fylgir máli hjá þeim hv. þm. sem tala fögrum orðum um að lykilorðin séu fræðsla og forvarnarstarf þegar áfengismálin eru annars vegar. Hér gefst þeim hv. þm. sem og öðrum tækifæri til að sýna hug sinn í verki, að breyta orðum sínum í gjörðir. Ég segi já.



Herra forseti. Við afgreiðslu þessa máls eftir 2. umr. hér í hv. deild gerði ég grein fyrir atkvæði mínu. Þar sem nú er svo mikið viðhaft þegar þetta mál kemur til afgreiðslu eftir 3. umr. ætla ég, með leyfi forseta, að endurtaka það sem ég sagði við 2. umr. svo það fari ekki á milli mála hver mín afstaða er.

Það hefði nú mátt hlífa deildinni við þessu.

Ég bið hæstv. forseta að róa þingmanninn rétt á meðan. Þetta er ekki langt mál. Sú er óbifanlega skoðun mín að gott og heilbrigt þjóðfélag eigi að byggjast á því að sérhver heilbrigður einstaklingur beri ábyrgð á eigin lífi, að hann verði að axla þá ábyrgð að velja og hafna. Þann bikar hvorki vil ég né tel rétt að taka frá öðru fólki. Enn síður get ég tekið þátt í því að einungis forréttindahópar eigi aðgang að lífsgæðum sem allur þorri manna á engan aðgang að. Vinni hv. alþm. að því að byggja hollt og heilbrigt samfélag af alvöru og í einlægni svo að þetta land verði góður verustaður treysti ég landsmönnum til að fara með áfengt öl af töluvert meira viti en þeir fara með sterkara áfengi nú. Það væri verðugra verkefni hv. alþm. að vinna að þess háttar samfélagi en að taka af landsmönnum ábyrgð á eigin lífi með boðum og bönnum. Ég segi já.



Herra forseti. Vímulaus æska, sú von deyr ei. Ég vil ekki bjórinn. Ég segi nei.



Herra forseti. Þrátt fyrir allt urðu mér nokkur vonbrigði sú óbilgirni sem kom fram í atkvæðagreiðslunum áðan þar sem allar lagfæringatilraunir á þessu frv. voru felldar, þar með talið að leyfa þjóðinni sjálfri að ráða lyktum í þessu umdeilda máli. Það var einnig fellt að verja ákveðinni peningaupphæð til fræðslu og forvarnarstarfa gegn áfengisneyslu og neyslu annarra vímuefna ef af þessari lagasetningu yrði. Meinlaus till. um nefndarskipan var hins vegar samþykkt. Hún var nógu útþynnt bjórmönnunum sumum hverjum til að segja já. Eftir þessa niðurstöðu get ég ekki verið annað en eindregnari andstæðingur þessa frv. og vona að hv. Ed. verði það gæfumeiri okkur að fella það. En ég segi nei.