Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. Eins og hv. dm. kann að reka minni til, þá gat ég þess við 1. umr. þessa máls, að ég teldi rétt, þar sem hér er um nýmæli að ræða, að hafa þá aðferð, að málið yrði athugað af búnaðarþingi, áður en það hlýtur afgreiðslu á Alþingi. N. sendi líka málið til nýbýlastjórnar ríkisins, og var landnámsstjóra falið að gera grein fyrir afstöðu hennar, sem hann og gerði með bréfi, sem prentað er sem fskj. með nál. Telur stjórnin þörf á lagaákvæðum, sem tryggi betur en nú er, að jarðir lendi ekki í braski og fari þannig máske í eyði. En að undanfarinni athugun, þá telur hún sig ekki geta bent á betri ráð til þess en gert er í frv., en telur rétt, að það komi til athugunar búnaðarþings. Á þetta hefur landbn. fallizt og leggur því til, að málið verði afgreitt með rökstuddri dagskrá, svo hljóðandi: „Með því að í frv. eru nokkur nýmæli, sem meðal annars taka til allra hreppsnefnda á landinu, telur deildin rétt, að ríkisstjórnin sendi stjórn Búnaðarfélags Íslands frv. með ósk um, að hún leggi það fyrir næsta búnaðarþing til umsagnar. Í trausti þess, að svo verði, tekur deildin fyrir næsta mál á dagskrá.“ Um þetta hef ég svo ekkert frekara að segja. N. væntir þess, að hv. þd. geti fallizt á þessa afgreiðslu. Læt ég svo máli mínu lokið.



Herra forseti. Hér á Alþingi hefur nýlega verið talsvert rætt um mál, sem þjóðin lítur á sem eitt af stórmálum sínum, en það er endurheimt íslenzkra fornhandrita frá Dönum. Þjóðin lítur á þetta sem eitt af stórmálum sínum, vegna þess að hún telur handritin dýrmætan arf, sem henni hafi verið trúað fyrir, og sá arfur hefur verið einn höfuðþátturinn í menningarlífi hennar í 7–8 aldir. Þó á þjóðin annan arf miklu dýrmætari, en hann er tungan. Hún er eitt af merkilegustu tungumálum veraldar og hefur verið undirstaða rökréttrar hugsunar í landinu frá landnámstíð og sá Mímisbrunnur, sem hélt við manndómi hennar, er niðurlæging hennar var sárust. Tungan og handritin verða varla í sundur skilin, svo náið samband er með þeim. Tungunni hnignar, og hún missir mátt sinn, er tómlætið fer að grípa um sig gagnvart hinum fornu handritum og tekið er að flytja bækurnar úr landi, enda þótt tungan hljómi stundum hrein og fögur á niðurlægingartímanum, eins og hjá Stefáni Ólafssyni. Fjölnismönnum eigum við svo að þakka viðreisn hennar og hreinsun, sem hún býr að nú. En þess er ekki að dyljast, að íslenzk tunga er í meiri hættu nú en fyrr, ekki sízt vegna þeirrar kvaðar, sem á hana er lögð til að verða alhliða og hæf nútímatunga; og hættan er sú, að hún fjarlægist af þessum sökum sinn forna stofn, erfðir sínar og eðli. Inn í málið flýtur mikill fjöldi orða af annarlegum rótum, sem fara illa og eru þar til skaða og skapraunar. Má t. d. benda á, að málvöndun á dagblöðum er svo lítil að af því stafar tungunni hreinn voði, ef ekki er gripið í taumana frekar en nú er gert. Stofnun Akademíu Íslands er ætlað að bægja frá þeirri hættu, sem tungunni er nú búin, með því að fá hæfustu menn þjóðarinnar til að vinna markvisst að verndun hennar. Aðrar þjóðir hafa komið auga á nauðsyn slíkrar varðstöðu um tungur sínar. Af slíkum stofnunum eru kunnastar sænska akademían, sem stofnuð er 1786 og er skipuð 18 mönnum, og frakkneska akademían, stofnuð 1816 og skipuð 40 mönnum. Höfuðverkefni þessara stofnana er að vernda og fegra móðurmál hlutaðeigandi þjóða. - Í þessu frv. er gert ráð fyrir, að Akademía Íslands verði skipuð 12 mönnum, og hlutverk hennar á að vera, eins og fram kemur í 3. gr., að hafa forustu um allt það, sem varðar rækt íslenzkrar tungu, stuðlað getur að því að varðveita stofn hennar lifandi og óspilltan og auðga hana, eftir því sem þarfir krefja, í samræmi við erfðir hennar og eðli. - Eins og sjá má á bréfi háskólaráðs, er frv. fylgir, þá bendir það á ákveðnar leiðir, sem það telur að beri að fara til að vinna að þessu hlutverki. Út í það skal ég ekki nánar fara. Ég tel einnig óþarft að fara mörgum orðum um uppbyggingu stofnunarinnar, en hún er svipuð og hinna sænsku og frakknesku stofnana, er svipuðu hlutverki gegna. - E. t. v. má deila um það aldurstakmark, sem frv. gerir ráð fyrir. Ég hygg það sé svo í hinum tveimur erlendu stofnunum, sem um er að ræða, að menn eigi þar sæti ævilangt, nema þeim sé vikið þaðan fyrir vissar sakir. En það vakir ekki fyrir mér, að þetta verði eingöngu heiðursstofnun, heldur jafnframt lifandi stofnun og trú því hlutverki, sem hún á að rækja. Og það gæti svo farið, að slík stofnun yrði um eitthvert skeið skipuð mönnum, sem mjög væru hnignir á aldur, t. d. á milli sjötugs og níræðs, og þannig vanmegnug að gegna hlutverki sínu. Því þótti mér rétt að setja þetta ákvæði um aldurshámarkið. Þá skal ég lítils háttar minnast á nafnið. Ég er ekki viss um, nema sumum kunni þar að sýnast annað betra og vildu t. d. heldur, að nafnið væri haft í hvorugkyni. En ég tók þetta eftir uppástungu Jóns Helgasonar prófessors í Kaupmannahöfn og hef síðan talað við ýmsa fræðimenn íslenzkrar tungu um þetta, og þeir telja heppilegra, að nafnið sé haft í kvenkyni, þar sem hvorugkynsmyndin færi illa í málinu. Að öðru leyti er ekkert við það að athuga að taka upp þetta nafn eins og ýmis erlend orð önnur, sem vel samræmast eðli málsins. Það, sem menn verða líklega sízt ásáttir um, er það, hvort greiða eigi hin ákveðnu heiðurslaun. Margir hafa talað um það, að hér væri verið að stofna 12 ný embætti á tímum, þegar annars þætti nauðsyn að fækka slíkum embættum. Sú fjárhæð, sem hér um ræðir, svarar þó aðeins til launa þriggja embættismanna, og ég verð að segja, að ég hef ekki talið sjálfan mig lausari á fé ríkissjóðs en almennt gerist, en mundi þó glaður vilja greiða slíka upphæð hvenær sem væri til varðveizlu íslenzkrar tungu. - Að svo mæltu vil ég leggja til, að málinu verði vísað til 2. umr. og hv. menntmn.



Herra forseti. Ég er eindregið fylgjandi hugmyndinni um stofnun akademis á Íslandi. Ég hef þrívegis flutt frv., sem í felast ákvæði um, að komið skuli á fót stofnun, sem beri nafnið listarráð eða akademi. Að vísu hef ég í þeim frv., sem ég hef flutt um þetta, síðast á þessu þingi, frv. á þskj. 42, ætlað listarráði að hafa nokkuð annað verkefni en gert er ráð fyrir í þessu frv. hæstv. menntmrh. Hlutverk Akademíunnar samkvæmt þessu frv. á fyrst og fremst að vera varðveizla tungunnar. Akademíuna eiga að skipa bæði fræðimenn á sviði bókmennta og rithöfundar, og á stofnunin að vera skipuð af forseta Íslands. Í þeim frv., sem ég hef flutt um akademi, hef ég gert ráð fyrir því, að í listarráði eigi sæti 12 helztu listamenn þjóðarinnar, skáld, rithöfundar og aðrir listamenn, er verðugir þættu árlegra heiðurslauna og ákveðið hefur verið, að skuli njóta þeirra ævilangt. Þeirri stofnun hefur í mínu frv. verið ætlað að vera menntmrn. og menntamálaráði til ráðuneytis um mál, er varða listir, og jafnframt til ráðuneytis varðandi úthlutun listamannastyrks, en ég hef gert ráð fyrir því, að Alþ. sjálft ákveði, hver skáld, rithöfundar og aðrir listamenn skuli njóta heiðurslauna og skipi þar með listarráð. Sú stofnun, sem gert er ráð fyrir í því frv., sem ég flyt, yrði hrein listastofnun, og henni er ætlað ákveðið verkefni í sambandi við lausn mála, sem brýna nauðsyn ber til að leysa, þ. e. a. s. varðandi úthlutun listamannalauna, og auk þess er henni ætlað að vera ríkisvaldinu til leiðbeiningar í listmálefnum. Ekkert verkefni er nútíma ríkisvaldi í rauninni fjarskyldara en að taka afstöðu til listamálefna. Engin mál eru síður til þess fallin að vera háð úrskurði ríkisvaldsins en málefni á sviði lista, og því væri það gagnlegt, að helztu listamenn þjóðarinnar skipuðu launaðir virðulega stofnun, sem væri ríkisvaldinu til ráðuneytis um slík mál. Um það er yfirleitt samkomulag í lýðræðislöndum, að bein afskipti ríkisvaldsins af listamálefnum séu skaðleg, og dæmi frá öðrum löndum staðfesta þá skoðun. Ríkisvaldið ætti því að forðast bein afskipti af slíkum málum, en það væri gagnlegt að hafa því til leiðbeiningar og ráðuneytis þá aðila, sem hæfastir eru taldir á þessu sviði. Slíka stofnun vantar hér, og úr því vildi ég reyna að bæta með frv. mínu. Hlutverk Akademíunnar í frv. á þskj. 536 er hins vegar að gæta tungunnar fyrst og fremst. Um þetta er það að segja að hér vantar ekki stofnun, sem hafi það hlutverk að gæta tungunnar. Ég á þar við heimspekideild háskólans. Það hefur verið og á að vera eitt meginhlutverk heimspekideildarinnar að gæta tungunnar, varðveita hana, halda henni hreinni og tærri og auðga hana. M. a. þess vegna hefur verið betur við hana gert en nokkra aðra deild háskólans. Þar starfa nú 7 prófessorar í norrænum fræðum og einn í heimspeki. Ég tel, að þau verkefni, sem háskólaráð hefur bent á í bréfi sínu, að Akademían ætti fyrst og fremst að sinna, séu verkefni heimspekideildar. Háskólaráð nefnir fyrst sem verkefni Akademíunnar „að hafa yfirstjórn samningar og útgáfu vísindalegrar orðabókar íslenzkrar.“ Það verkefni er þegar í höndum háskólans. „Að láta semja samheitaorðabók.“ Það verkefni er bezt komið í höndum fræðimanna á sviði málvísinda, og þá er fyrst og fremst að fínna innan heimspekideildar. „Að gefa út á hæfilegum fresti skrá um nýyrði .... og gefa út rit um íslenzk mannanöfn.“ Allt, sem hér er nefnt, eru fyrst og fremst hrein vísindaleg viðfangsefni, sem eiga að vera í höndum vísindamanna á sviði málfræði. Það er svo annað mál, að margs konar samvinna málvísindamanna og rithöfunda er æskileg, er vinna skal að varðveizlu og auðgun tungunnar. Mér er þó til efs, að sú samvinna verði bezt skipulögð á þann hátt, sem gert er ráð fyrir í þessu frv. Ég vona, að enginn skilji orð mín sem andmæli gegn því, að brýna nauðsyn beri til þess að gera sérstakar ráðstafanir til varðveizlu tungunnar. Ég tek undir ummæli hæstv. menntmrh. um það efni. Vissulega ber nauðsyn til að standa vel á verði í þeim efnum og betur en gert hefur verið undanfarið. Spurningin er aðeins um það, hvaða leið til þess sé heppilegust. Hins vegar tel ég einnig bera brýna nauðsyn til að koma á nýrri skipan í listamálefnum landsins, því að þar hefur bókstaflega ekkert verið gert, þar er engin stofnun fyrir hendi, sem treysta megi og ríkisvaldið eigi aðgang að. Listamenn hafa að vísu sjálfstæðan félagsskap, eins og vísindamenn hafa sinn félagsskap, en ríkisvaldið hefur þessar stofnanir ekki sér til ráðuneytis. Slíkri stofnun þarf því að koma á fót. Einkum er það nauðsynlegt til þess að koma nýrri skipan á úthlutun listamannalauna. Alþ. hefur ekki fengizt til þess að sinna því máli, þó að fyrir hafi legið um það mörg frv., þrjú, sem ég hef flutt, og 2–3 frá öðrum þm. Ef til vill hafa þeir, sem úthlutað hafa listamannalaunum, verið í of nánum tengslum við stjórnmálaflokkana til þess að þeir hafi viljað hér nokkra breytingu á. Flokkarnir sleppa ógjarnan þeim ítökum, sem þeir hafa. Er auðvelt að nefna dæmi um, að hlutdrægni hafi verið beitt við úthlutun listamannalauna af stjórnmálaástæðum. Slíkt má ekki eiga sér stað, og skipun þessara mála á ekki að vera þannig, að ýtt sé undir slíkt. En þrátt fyrir allt hefur ekki verið hægt að knýja meiri hl. Alþ. og valdamenn til þess að sinna þessu máli og gera nauðsynlegar ráðstafanir til úrbóta. Mig langar til þess að beina þeirri spurningu til hæstv. menntmrh., hvort hann hafi enga skoðun myndað sér á því, hvað gera eigi í þessum málum. Ég þykist þess fullviss, að hann hafi hugsað málið, og langar því að vita, hvort einhverra tillagna sé að vænta frá honum. Um nafnið, sem stofnuninni hefur verið valið í þessu frv., Akademía, og það hvort orðið ætti að teljast kvenkyns, þá get ég ekki stillt mig um að segja, að mér finnst ekki reglulega góð byrjun varðandi stofnun, sem á að vinna að varðveizlu íslenzkrar tungu og eflingu hennar, að henni sé valið að heiti erlent orð, sem er auk þess ekki íslenzkulegra en orðið Akademía. Ég segi þetta án minnstu illkvittni. Það er fullkomlega rétt hjá hæstv. menntmrh., að það hefur tíðkazt og oft farið vel á því að taka útlend orð upp í íslenzku. Það hefur oft verið gert með þeim hætti, að ekki hefur sært málsmekk nokkurs manns. En ég vil leyfa mér að benda á, að þegar þetta hefur tekizt vel, þá hefur það yfirleitt verið gert með þeim hætti, að útlendur stofn hefur verið tekinn upp og honum fengin íslenzk ending. En hér er aftur á móti tekið upp erlent orð með endingu, sem á illa við íslenzkt mál, og endingin „ía“ fer ekki vel í íslenzku. Þetta er auðvitað aukaatriði, sem athugað verður hjá þeirri n., sem fær málið til meðferðar. Að síðustu vil ég endurtaka, að ég mæli mjög með sjálfri hugmyndinni, sem hér um ræðir, hugmyndinni um íslenzkt akademi, og vil ég beina því til þeirrar n., sem fær málið til meðferðar, að athuga vel, hvernig skynsamlegast sé að afmarka verksvið slíkrar stofnunar, og hugleiða, hvaða nafn væri heppilegast að gefa henni.



Herra forseti. Í frv. þessu er lagt til, að sett verði á fót ný stofnun í þjóðfélaginu, sem mér skilst á frv. og grg., sem því fylgir, að eigi að hafa það verkefni fyrst og fremst að vaka yfir þróun íslenzkrar tungu, eins og hér segir fremst í grg. Það er á það bent í grg., að það sé einmitt nú sérstök ástæða til þess að standa vel á verði um tungu þjóðarinnar, vegna þess að það steðji að henni hættur, jafnvel meiri en áður fyrr, og skal það ekki dregið í efa, að mikil þörf sé á því að standa á verði á þessu sviði, en einmitt það, að þannig er komið nú, finnst mér umhugsunarvert. Nú á þessu ári er gert ráð fyrir því að verja úr ríkissjóði um 40 milljónum króna til kennslumála. Það er einnig gert ráð fyrir því að verja á þessu ári úr ríkissjóði 7–8 milljónum til vísinda, bókmennta og lista, eins og það mun vera kallað, samkvæmt 15. gr. fjárl. Vantar lítið á, að 1/5 hluti af áætluðum útgjöldum ríkissjóðs á þessu ári fari til kennslumála og annarra menningarmála, og kann vel að vera, að það séu líka á öðrum gr. fjárl. einhverjar fjárveitingar, sem mætti telja að færu til einhvers konar menningarmála. Því er ekki að neita, að mjög er rætt um það meðal þjóðarinnar, hvort þessar miklu fórnir, sem þjóðin leggur á sig til fræðslu- og, menningarmála, gefi þá uppskeru, sem sé eðlileg í hlutfalli við framlögin, og einmitt þetta, sem bent er á hér í grg. þessa frv., um það, hvernig nú sé komið um íslenzka tungu, hverjar hættur steðji að henni, bendir til þess ótvírætt, að hér sé þrátt fyrir alla skólana og alla menningarviðleitni eitthvað að, að eitthvað muni vanta í þetta allt saman, til þess að árangurinn verði eins og hann ætti að vera, eitthvað í hlutfalli við framlög þjóðarinnar til þessara mála. Ég tel það sjálfsagt að greiða atkv. með því, að þetta frv. fari til 2. umr. og n., eins og till. er komin fram um, en ég vildi aðeins vekja athygli á þessu áður en málið fer til n., og ég vil benda n., sem fær þetta til athugunar, sem verður menntmn., á það, að athuga vel, hvort þetta, sem hér er á ferðinni, muni vera líklegt til þess að ráða bót á því, sem þarf að lagfæra í þessum efnum. Ég get tekið undir það með hæstv. ráðh., að sú fjárupphæð, sem gert er ráð fyrir að fari til að launa þessa 12 menn, sem ætlað er að sitja í þessari stofnun, - hvort sem hún fær kvenkyns- eða hvorugkynsheiti og hvort sem hún ber það nafn, sem hér er stungið upp á, eða eitthvað annað íslenzkulegra, - hún er ekki, miðað við ríkisgjöldin í heild, svo há, að ástæða sé til að sjá eftir því, ef verulegt gagn yrði að þessari stofnun. Það er gert ráð fyrir því hér, að þeir, sem eitt sinn eru valdir í þessa stofnun, eigi þar sæti til 75 ára aldurs. Má þá búast við því, að sumir þeir, sem þar sitja, verði þar um mörg ár, og þá ekki hægt að koma þar við breytingum nema mjög takmarkað. Nú mætti hugsa sér það, að fram kæmu á sjónarsviðið menn, sem væru framúrskarandi að áhuga og þekkingu, t. d. á okkar tungu og bókmenntum, en vegna þessa ákvæðis ættu þess ekki kost að komast inn í þessa stofnun og láta áhrifa sinna gæta þar. Á þetta vildi ég aðeins benda. Ég vil einnig minna á, að nú eru ákaflega margir menn í þjóðfélaginu, sem eru fastlaunaðir af ríkisfé, og sæmilega launaðir miðað við tekjur almennings, einmitt til þess að annast uppfræðslu þjóðarinnar og þá einnig móðurmálskennslu og fræðslu á öðrum sviðum. Samkvæmt okkar fræðslulöggjöf eru börn tekin í skóla skömmu eftir að þau eru skroppin inn í þessa veröld og haldið þar í áratug, um það bil a. m. k., og þar við bætist margra ára nám hjá þeim, sem fara í æðri skóla. Hér vantar því ekki menntastofnanir, og eins og ég hef sagt, þá er mikill fjöldi kennara við alla þessa skóla, og hvernig væri að taka það til athugunar að fela þessum kennurum, og sérstaklega þeim mörgu mönnum, sem nú eru á launum hjá ríkinu til þess að kenna íslenzkt mál og annað á því sviði, eins og hv. 3. landsk. minntist á, - hvernig væri að fela þessum mönnum að hafa samráð sín á milli einmitt um þetta, sem hér er nefnt í þessu frv., hvaða nýyrði ætti að taka upp í íslenzkt mál og hvað bæri að varast af því, sem rekið hefur á fjörur okkar af útlendum orðatiltækjum nú að undanförnu? Það eru áreiðanlega í hópi barnakennara menn, sem færir eru á þessu sviði og hafa góða þekkingu á íslenzkri tungu, og síðan taka við hinir æðri skólar, gagnfræðaskólar, sem vafalaust hafa í sinni þjónustu marga færa menn á þessu sviði, að ég ekki tali um menntaskólana og sjálfan háskólann, þar sem, eins og hv. 3. landsk. minntist á, eru 7 prófessorar í heimspekideild og þar að auki einn heimspekingur. Ég er því ekki í vafa um það, að í þessum hópi eru margir áhugamenn, og ég er ekki heldur í vafa um, að það mætti, ef þeir hefðu meira samráð um þessi efni en þeir ef til vill hafa nú, ýmsu góðu til leiðar koma. Spurningin er, hvort ekki næðist eins mikill árangur með því eins og með því að setja á fót þessa sérstöku stofnun, sem hér er rætt um. Þessu vildi ég varpa fram til athugunar fyrir n. Það er því miður svo, eins og ég vék að áðan, að mörgum virðist, að menntuninni og menningunni þoki ekki áfram með eðlilegum hætti, miðað við hvað miklu er til þessara mála kostað. Þótt ekki sé farið lengra aftur í tímann en til seinustu aldamóta, þá sjáum við það, að um þær mundir voru uppi hér listamenn, t. d. skáld, sem skapað hafa ódauðleg listaverk, t. d. í ljóðum. En ef við förum að skyggnast um nú, þegar öldin er hálfnuð, og lítum yfir þau bókmenntalegu afrek, við skulum segja í ljóðum, og önnur skáldverk, sem nú eru að koma fram á sjónarsviðið og eru að skapast um þessar mundir, þá held ég, að megi segja, að það þurfi að leita töluvert vel í þeirri syrpu til þess að finna marga hluti, sem bitastætt er á, a. m. k. samanborið við það, sem var fyrir nokkrum áratugum, þegar þó var mjög litlu fé varið til menningarmála og listastarfsemi í þjóðfélaginu. Þetta er vissulega umhugsunarvert, að þannig skuli þetta vera. Ég tel því, að hv. menntmn. eigi að athuga þetta mál mjög vel - það er þess vert - og reyna að gera sér ljóst, hvort það, sem okkur vantar nú í þessu máli, sé fyrst og fremst einhver turnbygging ofan á það víða og stóra menningarmusteri, sem þjóðin hefur verið með fræðslulöggjöfinni og öðrum ráðstöfunum að reyna að byggja hér upp á síðustu árum.

Viðskmrh. (Björn Ólafsson) : Herra forseti. Það virðist í ræðum þeirra tveggja þm., sem hér hafa talað, hv. þm. V-Húnv. og hv. 3. landsk., að þeir telji, að heimspekideild háskólans muni geta tekið við því hlutverki, sem hér er ætlað þeirri stofnun eða þeim samtökum, sem hér um ræðir. Ég skal ekki bera neina rýrð á heimspekideildina, þar eru vafalaust á hverjum tíma færir menn í sínu fagi, að vísu eru ekki öll þeirra fræði um íslenzkt mál, en ég hef ekki þá trú, að heimspekideildin anni nokkurn tíma þessu sérstaka hlutverki, sem hér um ræðir. Heimspekideildin hefur starfað frá því háskólinn var stofnaður, og mætti þá láta sér koma til hugar, að hún hefði átt að taka sig fram um það að gera eitthvað í þessum efnum annað en það, sem hún þegar hefur gert. Þar að auki verður að taka til greina, að hér á að vera um virðingarstofnun að ræða, sem skipuð yrði 12 beztu rithöfundum og fræðimönnum þjóðarinnar. Það er dálítið annars eðlis en það, að það séu gefin ákveðin fyrirmæli til ákveðinnar deildar í háskólanum um vissa framkvæmd. Heimspekideildin hefur sýnt, að hún hefur ekki tekið sig fram um framkvæmdir í þessu, og ég er ekki mjög bjartsýnn um það, að þessu hlutverki yrðu gerð góð skil í hennar höndum. Ég skal ekki deila um kostnað við fræðslumálin, þau eru þungur baggi og taka mikinn hluta af tekjum ríkisins. Skólamálin eru alltaf stór liður í útgjöldum hvers lands. Ég hef ekki þá trú, að skólarnir eigi að vera undirstaða málsins. Þess er ekki að vænta, að kennararnir, þó að þeir séu vel að sér, taki að sér myndun nýyrða í málinu. Málinu er þörf á því, að mynduð séu nýyrði um ýmis tæki, sem komið hafa fram á síðari tímum, en við höfum ekki þurft á að halda áður. Það má deila um það, hvort greiða eigi þessum mönnum heiðurslaun. Ég tel eðlilegt og heppilegt, að þeim mönnum, sem eiga sæti þarna, séu greidd einhver heiðurslaun.