Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga

Flm. (Jón Pálmason) Herra forseti. - Það mun hafa verið 14. þ. m., sem samþ. var till. hér á Alþ. um að halda áfram að borga niður verð á landbúnaðarvörum á innlendum markaði í nokkra daga. Var gert ráð fyrir, að fyrir þann tíma, sem til tekinn var, mundi verða búið að skipa þessum málum lengra fram í tímann, en það hefur farið svo, að ekki hefur unnizt tími til að ganga frá málinu til frambúðar, og það er fyrst nú verið að útbýta frv. frá meiri hl. fjhn.Nd., sem ætlazt er til, að gildi í eitt ár. En þar sem ætla má, að það taki nokkra daga að afgreiða það frv., þótti nauðsynlegt að flytja þáltill. í Sþ., sem fæli ríkisstj. að halda áfram niðurgreiðslum, og með tilliti til þessa er till. á þskj. 366 flutt. Við flm. erum meiri hl. fjhn.Nd., sömu menn, sem flytja frv. Með till. er ekki ætlazt til annars en að framlengt verði það skipulag, sem er, þar til frv. er afgreitt. Af því að þetta mál var rætt allmikið í Sþ. á dögunum, sé ég ekki ástæðu til að hefja almennar umr. nú, og ég sé ekki ástæðu til að óska, eins og sakir standa, að till. verði vísað til n., þar sem um bráðabirgðaskipulag er að ræða. Ef fram kemur krafa um, að henni verði vísað til n., er ekki hægt að hafa á móti því, en vonandi geta þm.samþ. hana nefndarlaust og látið hana ganga til síðari umr. Mun ég svo ekki mæla fleiri orð að sinni fyrir till.

Einar Olgeirsson Herra forseti. - Ég mun ekki tefja fyrir samþ.till. Þegar þáltill. var samþ. 14. þ. m. um að borga niður verðið um takmarkaðan tíma, stuðluðum við sósíalistar að því með okkar atkv., að svo gæti orðið, þó að við værum á móti till. í heild. Þegar búnaðarþingið samþ. á laugardaginn var, vorum við með því að óska eftir frestun fram yfir helgina, því að við héldum, að til þriðjudagskvölds væri nógur tími fyrir þingflokkana að ljúka við stjórnarmyndun, og við álítum, að það hefði átt að vera mögulegt. Þess vegna munum við ekki taka afstöðu til till. nú, heldur sitja hjá við atkvgr. og leggjum ekki til, að hún fari til n. Ég vildi aðeins skýra afstöðu okkar, en þegar það frv. verður rætt, sem nú er útbýtt, kemur fram okkar principiella afstaða til þeirra mála.

Haraldur Guðmundsson Herra forseti. - Það er venjulega svo, að eftir a kemur b. Mér virðist eins og málum er komið, að ekki sé annað unnt en að veita þann frest, sem um er að ræða, og munum við Alþflmenn greiða því atkv., en beinum því um leið til hæstv. forseta, að hann sjái um, að afgreiðslu frv. verði hraðað svo sem tök eru á. Slíkt ástand sem þetta bráðabirgðaástand má ekki standa nema skamma stund.

Flm. (Ólafur Thors) Herra forseti. - Ég hef ásamt tveimur öðrum þm. flutt till. til þál. um ríkisábyrgð á rafveitulánum fyrir Keflavíkurhrepp og Njarðvíkurhrepp, að upphæð kr. 1200 þús. fyrir Keflavíkurhrepp og kr. 300 þús. fyrir Njarðvíkurhrepp. Það er ekki ástæða til að hafa mörg orð um till., m.a. af því að höfuðrökin, sem að henni hníga, eru fram færð í grg. Við flm. höfum talail við forstjóra rafmagnseftirlits ríkisins og fengið þær upplýsingar, sem þurfti, og hann er reiðubúinn að láta sömu upplýsingar fjvn. í té, en við mælumst til, að till. verði vísað til þeirrar n. Eins og kunnugt er, var samþ. í fyrra á Alþ., að ríkisstj. væri heimilað að leita kaupa á efnivið til þessarar virkjunar. Ríkisstj. hefur hagnýtt þá heimild og keypt efnið, sem sumpart er þegar flutt hingað til lands. Það hefur verið hafizt handa um framkvæmdir, en hins vegar er það svo, að innansveitarkerfið skal kostað af hlutaðeigandi hreppum. Þeir geta ekki aflað þess fjár, sem þarf, og er því hér farið fram á, að ríkið taki ábyrgð á væntanlegu láni. Það er því ekki lagt út á neina nýja braut, heldur eru þræddar fornar slóðir og aðeins mælzt til þess, sem áður hefur verið gert fyrir önnur sveitarfélög. Venjan hefur verið sú, þegar um slíkar rafveituframkvæmdir er að ræða, að innansveitarkerfið hefur verið tekið með í heildarkostnaðinn. Ríkið framkvæmir aðalorkuveituna, en hrepparnir innansveitarkerfið. Við höfum hagað till. svo, að upphæðirnar eru í samræmi við bráðabirgðaáætlun forstjóra rafmagnseftirlitsins. Við vonum, að Alþ. taki till. vel. Við leggjum mikla áherzlu á, að málið fái skjóta afgreiðslu, því að nauðsynlegt er að hefjast tafarlaust handa, til þess að framkvæmdir geti orðið af hendi leystar jafnóðum og sá hluti, sem ríkið er að láta vinna. Ég vil mælast til, að umr. verði frestað og málinu vísað til fjvn., eða, ef forseta þætti heppilegra, að þessari umr. yrði lokið og málið athugað í fjvn. á milli umr.