Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. Fsp. mín er á þessa leið: „1. Hvenær hefjast að nýju framkvæmdir við útvarpshúsið? 2. Hvenær er áformað að ljúka fyrsta áfanga? 3. Hvernig verður verkið fjármagnað?“ Ég vil fara örfáum orðum um efni þessara spurninga, en ýmsar aðstæður hafa breyst dálítið, síðan þær voru bornar fram, og ýmsar upplýsingar hafa raunar komið fram hér síðan fsp. voru formaðar og lagðar fyrir í upphafi. Nú er skammt að bíða þess, að Ríkisútvarpið verði 50 ára. Það náði mjög skjótri útbreiðslu, varð eign allrar þjóðarinnar á mjög skömmum tíma, enda þótt stofnun þess bæri upp á mikil kreppuár. Það sama gilti um sjónvarpið. Því var tekið ákaflega vel, tekið tveim höndum frá upphafi og dreifing þess varð með mjög skjótum hætti. Sjónvarpið eignaðist strax eigið húsnæði og það var tvímælalaust heillaspor. Aftur á móti hefur útvarpið verið leigjandi frá upphafi og stundum á hrakhólum og býr nú við mikil þrengsli, eins og kunnugt er, - þrengsli sem ég tel að torveldi mjög eðlilega þróun stofnunarinnar og dagleg störf hennar. Um áraraðir hefur Ríkisútvarpinu verið gert að leggja í framkvæmdasjóð samkv. lögum og honum einkum ætlað að fjármagna húsbyggingar, hygg ég. Saga þessa framkvæmdasjóðs er mjög sérstök. Hann hefur með ákvörðunum stjórnvalda oftar en einu sinni og oftar en tvisvar verið tekinn til þess að leysa úr til bráðabirgða og jafnvel til óskyldra verkefna. Ég þarf ekki að fara að rekja það að þessu sinni. En ég vil þó aðeins minna á þá þróun sem varð í sambandi við þennan sjóð á árunum 1973–1978. Í árslok 1974 var svo komið að óhjákvæmilegt reyndist að lána þennan sjóð, einnig það sem hafði verið lagt fyrir, beint í rekstur Ríkisútvarpsins, því það lá við lokun hvað eftir annað. Viðskiptabanki útvarpsins hótaði hörðu, og ég held að jafnvel hafi verið stöðvaðar greiðslur einn dag eða svo. Til þess að leysa úr þeirri flækju var tekið 100 millj. kr. lán sem átti svo að endurgreiða á tveimur árum. Það var gert smátt og smátt. Með aðhaldi, með hækkun afnotagjalda og með hækkun auglýsingataxta var þetta lán greitt, það voru greiddar eftirstöðvar af erlendum skuldum frá því að sjónvarpið var sett á stofn og það var skilað í framkvæmdasjóð því fé sem þar átti að vera. Þetta var verulegt átak á 2–3 árum til þess að rétta fjárhagslega stöðu Ríkisútvarpsins. Svo gerist það, að með álagningunni 1978 er stillt inn á að hægt væri að leggja, þó það væri ekki lögskylda, 10% brúttó tekna í framkvæmdasjóðinn. Ég vil í annan stað nefna það, að undirbúningur að þessari húsbyggingu er orðinn býsna langur. Ég tel að það hafi verið, eftir því sem menn frekast höfðu vit og getu til, vandað til þess undirbúnings. Það hefur verið haft náið samstarf við nágranna sem eru nýlega búnir að reisa útvarpshús hjá sér, Íra. Og varðandi staðinn, lóðina hér í höfuðstaðnum sem þessari byggingu er ætluð, hefur verið séð vel fyrir framtíðinni og ætluð rúmgóð lóð þannig að möguleiki er að byggja við síðar. Það var í fyrstunni stefnt að því að byggja þann hluta sem átti að tilheyra útvarpinu, sem sumir kalla hljóðvarp, en haft í bakhöndinni að sameining gæti orðið síðar í fyrsta hluta með hinum tveimur deildum, útvarpi og sjónvarpi. Þegar þetta mál kom svo til samstarfsnefndar um opinberar framkvæmdir fóru menn að leiða hugann að því að forma þetta þegar frá upphafi þannig, að báðar stofnanirnar kæmust inn nokkurn veginn samtímis. Hygg ég að samstarfsnefnd opinberra framkvæmda hafi unnið mjög gott verk þegar hún beitti sér fyrir því, að strax yrði formað þannig til þessarar byggingar að báðar deildir Ríkisútvarpsins kæmust þar inn nokkurn veginn samtímis. Og þannig var þetta svo lagt fyrir, að að þessu skyldi stefnt. Ég vil að lokum árétta að þetta byggingarmál er ákaflega brýnt og þess vegna er nú um það spurt, til þess að fá nýjustu upplýsingar áður en þm. fara heim. Þetta er mjög brýnt af mörgum ástæðum: Þrengslin á Skúlagötunni eru ákaflega mikil og útvarpinu bagaleg, eins og ég sagði í upphafi. Það er einnig að verða þröngt um sjónvarpið þar sem það er. Það er byrjað að leigja húsnæði úti í bæ fyrir geymslur o. þ. h. Það er líka ástæða til að minna á, að orðin er brýn þörf á húsnæðinu á Skúlagötu fyrir þær stofnanir sem það var ætlað fyrir í upphafi. Sjútvrn. hefur ítrekað látið í ljós að það þyrfti það húsnæði og hefur sagt upp leigunni. Ég fer ekki fleiri orðum um spurningarnar, en þær eru eins og ég áðan greindi.



Herra forseti. Í tilefni af þessari fsp. hef ég fengið frá Ríkisútvarpinu áætlun um nýbyggingu Ríkisútvarpsins færða til verðlags 1. apríl 1979, þ. e. a. s. miðað við vísitölu byggingarkostnaðar frá þeim degi, sem var þá 280 stig. Gerð hefur verið framkvæmda- og kostnaðaráætlun, sem er miðuð við að fyrsti byggingaráfangi verði innréttaður fyrir núverandi starfsemi útvarps og sjónvarps, en að síðari áfangar miðist við talsvert aukna starfsemi frá því sem nú er. Þessi kostnaðaráætlun er allítarleg og sé ég ekki ástæðu til að rekja hana í smáatriðum, nema þess sé sérstaklega óskað, en niðurstöðutalan er 4100 millj. kr. Samkv. upplýsingum hönnuða gæti úfboð næsta áfanga farið fram með 3–4 vikna fyrirvara. Áfangi þessi felur í sér uppsteypingu á sökklum, leiðslugögnum og grunnplötu, sem er vesturhluti hússins, að línu sem merkt er 72 á teikningu, eins og segir í bréfi frá Ríkisútvarpinu. Í beinu framhaldi af því, eða í septembermánuði þessa árs, er hægt að bjóða bygginguna út til uppsteypu og frágangs að utan. Byggingaráform Ríkisútvarpsins hafa verið til athugunar í samstarfsnefnd um ríkisframkvæmdir. Mér er ekki kunnugt um að samstarfsnefndin hafi afgreitt málið, en eins og hér kemur fram er hægt að auglýsa úfboð með 3–4 vikna fyrirvara eftir að málið hefur verið afgreitt af samstarfsnefndinni. Fsp. hv. þm. laut að því, hvenær nýjar framkvæmdir við útvarpshúsið hæfust. Ekki er hægt að gefa frekari svör við þeirri spurningu meðan samstarfsnefndin hefur ekki lokið störfum sínum, sem ég vissulega vona að verði hið allra fyrsta. Í fsp. hv. þm. er einnig innt eftir því, hvenær áformað sé að ljúka fyrsta áfanga. Fyrsti áfangi mun kosta, eins og ég nefndi áðan, um 4 milljarða kr. Áformað er að því verki verði lokið á árinu 1985. Í áætluninni er árlegur kostnaður áætlaður sem hér segir: Á árinu 1979 400 millj., á árinu 1980 600, á árinu 1981 600, á árinu 1982 750, á árinu 1983 700, á árinu 1984 700 og á árinu 1985 200 millj, kr. Í fsp. er spurt um hvernig verkið verði fjármagnað. Áætlun, sem gerð hefur verið um fyrsta áfanga, sýnir að eigin framlög Ríkisútvarpsins í framkvæmdasjóð mundu nægja til ársloka 1981. Við lok byggingartímans, árið 1985, er hins vegar áætlað að kostnaður sé 1 milljarður umfram eigið fé byggingarsjóðs. Mér þykir því einsýnt að löngu áður en að því kemur verði að taka ákvörðun um aukin framlög Ríkisútvarpsins af eigin fé í framkvæmdasjóð.



Herra forseti. Hér er vissulega um brýnt mál að ræða, eins og fram var tekið áðan, og ekki skal dregið úr því að Ríkisútvarpið býr við gjörsamlega óviðunandi ástand í húsnæðismálum. En hvort sú leið, sem nú er verið að fara í þeim efnum, er hin rétta orkar hins vegar vissulega tvímælis, því að hér er verið að tala um byggingu upp á 4.1 milljarð á því verðlagi sem nú gildir, og kunnugir menn hafa tjáð mér að hún muni væntanlega endast bæði útvarpi og sjónvarpi um aldur og ævi, enda sniðin eftir hugmyndum og byggingu hjá þjóð sem er margfalt, margfalt mannfleiri en við og hefur meira umleikis. Hefði sennilega verið skynsamlegra að bera niður heldur nær okkur í leit að sambærilegum byggingum. En það, sem ég vil vekja athygli á hér er að nú er talað um að þessi ágæta bygging eigi að kosta 4100 millj. Þegar er kostnaður orðinn 205 millj. án þess að nokkuð sé farið að byggja. Þetta er hönnunarkostnaður og kostnaður við grunn. Samkv. upplýsingum frá fjármálastjóra útvarps fór kostnaður við jarðvegsvinnu þessa húss svo langt fram úr áætlun að hann er a. m. k. tvöfaldur, ef ekki töluvert meira, miðað við það sem upphaflega var áætlað þegar verkið var boðið út. Um þetta segir orðrétt, með leyfi forseta: „Ljóst er, að kostnaður við jarðvegsvinnu hefur farið langt fram úr áætlun. Innkaupastofnun ríkisins hefur nú“ - þ. e. 2, febr. - „fengið greiddar 51.8 millj. inn á þetta verk. Er það tvöfalt tilboðsverð Jarðýtunnar sf. og 17% hærra en áætlun verkfræðinga. Af hálfu Ríkisútvarpsins var með bréfi spurst fyrir um það hjá Innkaupastofnun ríkisins hverju þetta sætti. Svar hefur ekki borist“. Grunur minn er sá, að jarðvegsvinna hafi farið svo mjög fram úr áætlun vegna þess að þarna hafi verið rasað um ráð fram, legið hafi fullmikið á að taka þarna fyrstu skóflustunguna og því hafi málið ekki verið eins vel undirbúið og æskilegt væri. Ég vona bara að því sé ekki þannig farið með þá fjögurra milljarða byggingu sem nú á að ráðast í. Það skal ekki dregið úr því, að vissulega þarf Ríkisútvarpið húsnæði og þess þörf er mjög brýn, en ég efast hins vegar stórlega um að það, sem verið er að ráðast í hér, sé hagkvæmasta, skynsamlegasta og ódýrasta lausnin á því máli. Þvert á móti held ég að hér kunni menn að vera að leggja út í ævintýri sem ekki er séð fyrir endann á og raunar fyrir fram vitað að erfitt er að fjármagna, eins og kom fram hjá hæstv. ráðh. áðan.



Herra forseti. Ég vil þakka hæstv. ráðh. fyrir svör hans. Það er ágætt að fá um þetta upplýsingar. Ég hef aðeins heyrt hljóðið í samstarfsnefndarmönnum. Ég geri mér vonir um að það komi afgreiðsla frá þeim fljótlega. Ég hef skilið það svo, að þeim hafi sýnst ekki nægilega vel séð fyrir fjármögnun verksins til langs tíma, en þar sem ég geri mér a. m. k. vonir um að útvarpslögunum verði nú breytt á þann veg, að 10% verði lögð í framkvæmdasjóðinn, hygg ég að samstarfsnefnd setji fjármögnunina ekki fyrir sig, enda held ég þá, þvert á móti því sem hv. síðasti ræðumaður sagði, að betur væri séð fyrir fjármagni til þessara framkvæmda en nokkurrar annarrar hliðstæðrar framkvæmdar á vegum hins opinbera. Ég geri mér þess vegna vonir um það, í framhaldi af upplýsingum sem fram komu hjá hæstv. ráðh., að nú styttist í að hafist verði handa. Ég held að það sé atgerlega út í bláinn, enda var það ekki rökstutt og enginn tími til þess í tveggja mínútna ræðutíma, að þarna sé verið að byrja á húsi sem endist um aldur og ævi. Þvert á móti held ég að það sé alveg rétt, sem fram kom hjá hæstv. ráðh., að þarna sé formað hús fyrir starfsemi útvarps og sjónvarps eins og hún er nú. Inn í fjármögnun þessa kemur, auk þess sem framkvæmdasjóðurinn leggur til, andvirði húsnæðis sjónvarpsins, en þegar það getur flutt sig getur það selt hina verðmætu húseign sína. Það styður enn að því að gera fjármögnunina álitlega. Ég hef engar upplýsingar um það sem hv. síðasti ræðumaður var að segja um óeðlilegan kostnað á grunni hússins, og það er auðvitað hvorki unnt að afla nánari upplýsinga um það né ræða það ítarlega við þessa umr. Ég held ég bæti ekki meiru við, það er víst ekki vert að tefja tímann þessa síðustu daga, en þakka ráðh. svörin.



Herra forseti. Þessi fsp. er svo hljóðandi: „Hvaða framkvæmdir eru áformaðar á þessu ári: a) Við langbylgjukerfi útvarps? b) Við FM-kerfið? c) Á öðrum póstum, t. d. varðandi landshlutaútvarp og tæknibúnað í aðalstöðvum útvarps í Reykjavík? d) Við dreifikerfi sjónvarps? e) Í litvæðingunni?“ Það er nú einu sinni svo, að dreifing sjónvarps og útvarps þykir léleg og ófullnægjandi, hún brennur mjög á notendum og það er þrásinnis spurt hvað gangi í þessum efnum. Þetta þekkja þm. og þetta þekkja þeir sem hafa starfað í viðkomandi rn. og stofnunum. Það er oftast spurt um þann endann sem snýr að hlustendum, ef svo mætti segja, og horfunum, minna spurt um þætti eins og t. d. endurnýjun í höfuðstöðvum og í langbylgjustöð útvarps o. s. frv. og um búnað í sjónvarpsstöð. Það er a. m. k. mín reynsla. Og sama er um útvarpshúsið. Það er miklu minna spurt um þessa þætti en um það sem næst er hlustendum eða horfendum. En mér sýnist þetta allt saman jafnforvitnilegt og þess vegna spyr ég á svona breiðum grundvelli og í þetta mörgum liðum. Ég hef áður vikið að því, hve erfitt var um vik hjá Ríkisútvarpinu í nokkur ár og allt fram um 1976. Framkvæmdir í dreifikerfi lágu þá að miklu leyti niðri um tíma, ekki síst í dreifikerfi sjónvarps, eða voru a. m. k. alveg í lágmarki. En þá fór að sjá fram úr og framkvæmdir hófust á ný við dreifikerfi sjónvarpsins og raunar á fleiri sviðum. Þetta gerðist eiginlega á þeim grundvelli annars vegar, að það hafði tekist að rétta nokkuð við fjárhag stofnunarinnar almennt, og svo hins vegar, að það var ákveðið að fara í litvæðinguna og þá komu til miklar tolltekjur. Á s. l. ári voru framkvæmdir í dreifingunni í hámarki, miðað við það sem hefur verið lengi a. m. k., og það á mörgum sviðum, bæði hvað snertir örbylgjuna og FM-stöðvarnar og sjónvarpsstöðvarnar, sem bæði voru styrktar - þær eldri - og endurnýjaðar og svo nýjar reistar. En þrátt fyrir fjörkippinn í fyrra, í krafti tollteknanna fyrst og fremst, er þetta auðvitað allt mjög í miðjum klíðum og veltur á miklu um framhaldið. Ég skal víkja að spurningunum hverri um sig. Ég vil fyrst minna á að innanlands er langbylgjuútvarp talið óhjákvæmilegt. Nú hafa menn vitað að möstur sendistöðvar á Vatnsenda eru að syngja sitt síðasta, en útvarpið er ekki aðeins fræðslu- og afþreyingarstofnun heldur og þýðingarmikið öryggistæki, eins og öllum er ljóst, og því mikið í húfi hvað þetta snertir. Þá er spurt í c-lið um aðra pósta. Ég vil aðeins í því sambandi láta þess getið, að mér er ljóst að þrengslin á Skúlagötu torvelda mjög endurbætur tækjabúnaðar í aðalstöðvum Ríkisútvarpsins. Eins og ég drap á áðan, er þráspurt um dreifingu sjónvarpsins og þess vegna ákaflega æskilegt fyrir alþm. að fá sem gleggsta vitneskju um hvað er að gerast á þeim pósti áður en þeir hverfa heim af þingi. Ég geri ráð fyrir að það hafi verið, eftir því sem unnt er, teknar ákvarðanir um sumar- og haustvertíðina í dreifingunni og þá m. a. vegna þess hve langur afgreiðslufrestur er á ýmsu því sem þarf til stöðva og annarra hluta. Loks er svo spurt um litvæðinguna. Ég vil aðeins vekja athygli á því, að enda þótt stór hluti dagskrár sé kominn í lít eru margir þættir eftir á því sviði og sumir mjög þýðingarmiklir, ekki síst vegna þess að þeir styrkja stöðu innlends efnis í dagskránni í samkeppni við erlent dagskrárefni. Svo gefur það ástæðu til að flýta sér fremur en hitt við endurbætur á þessu sviði að menn hafa sýnt ákaflega mikinn vilja að venda yfir í litvæðingu með öllum þeim gífurlega miklu tækjakaupum sem átt hafa sér stað á síðustu missirum. Það hefur nokkuð verið rætt um sjónvarpsdreifinguna áður í fsp.-tíma, en þó held ég að það væri æskilegt að rifja þetta aðeins upp í heild og því eru fsp. fram bornar.



Herra forseti. Hv. þm. hefur lagt hér fram fsp. í 5 liðum um framkvæmdir Ríkisútvarpsins og spyr í fyrsta lagi um langbylgjukerfi útvarpsins. Endurskoðuð áætlun um heildarkostnað við uppbyggingu langbylgjustöðvar gerir ráð fyrir að þetta verk kosti hvorki meira né minna en tæpa 2 milljarða kr. eða nánar til tekið 1950 þús. millj. Undirbúningsframkvæmdir á þessu ári eru taldar munu nema 150 millj. kr. Í þessari áætlun er gert ráð fyrir að byggður verði 500 kw. langbylgjusendir sem staðsettur verði í Flóanum. Við þennan sendi yrði 250–300 m hátt mastur. Ekki er gert ráð fyrir vararafstöð í fyrsta áfanga, en til greina kemur að flytja varastöð að Vatnsenda og fengist með henni það sem nægði til u. þ. b. 100 kw. útsendingar. Á Vatnsenda þyrfti þá að kaupa ca. 50 kw. vararafstöð vegna sjónvarps- og FM-senda. Gert er ráð fyrir um 10 km langri háspennulínu og stöðvarhúsi, sem er 250 fermetrar að stærð. Verk þetta verður vart unnið á skemmri tíma en tveimur árum. Yrði ákvörðun tekin í upphafi þessa árs var það áætlun tæknimanna að búast mætti við verklokum að tveimur árum liðnum og mikill meiri hluti kostnaðar mundi þá falla á árinu 1980 eða síðar, ef tækjabúnaður yrði keyptur með lánakjörum sem munu standa til boða hjá framleiðendum langbylgjusenda. Þetta mál er enn á undirbúningsstigi og hefur verið ákveðið að verja 150 millj. kr. til undirbúnings málsins, en ákvarðanir að öðru leyti hafa ekki verið teknar. Í öðru lagi spyr hv. þm. um FM-kerfi útvarpsins. Áætlað er að verja til FM-kerfis útvarpsins 118 millj. kr. á þessu ári. Þeir staðir, þar sem framkvæmdir verða, eru eftirtaldir - ég les staðina og upphæðir: Það er Stykkishólmur 13.5 millj., Vestmannaeyjar 13.5, Háfell 13.5, Hraunhóll 5, Neskaupstaður 5, Vatnsendi 2.5, Öxnadalur 5, Hörgárdalur 5, Bárðardalur 5, Vestfirðir, það eru 4 stöðvar, 20, Skaftártungur 5, Austfirðir, 4 stöðvar, 20, Öxarfjörður 5, eða samtals 118 millj. kr. Þá spyr hv. þm. um framkvæmdir á öðrum póstum, t. d. varðandi landshlutaútvarp og tæknibúnað í aðalstöðvum útvarps í Reykjavík. Fjárfesting vegna landshlutaútvarps hefur enn ekki verið til umræðu innan Ríkisútvarpsins. Endurnýjun tæknibúnaðar útvarps að Skúlagötu 4 hefur beðið ákvörðunar um byggingu útvarpshúss. Tækjabúnaður er nær allur orðinn um 20 ára gamall og talið er að endurnýjun hans í heild mundi kosta 1.1–1.2 milljarða kr. Í fjórða lagi er spurt um framkvæmdir við dreifikerfi sjónvarps. Til dreifikerfis sjónvarps er áætlað að verja 510 millj. kr. á þessu ári. Innifaldar í þessari upphæð eru 38 millj. til örbylgjukerfis Reykjavík - Vestmannaeyjar - Háfell. Ákveðið hefur verið að flýta kaupum á Gagnheiðarsendi og kemur hann að fullu til greiðslu á árinu. Kaupverð er áætlað 118–120 millj. kr. Því má segja að til dreifikerfis sjónvarps verði varið öllu hærri fjárhæð en ég nefndi fyrst, 510 millj., þar sem í þeirri áætlun var ekki gert ráð fyrir að Gagnheiðarstöðin kostaði á þessu ári nema 40 millj. Er því ljóst að heildarframkvæmdaupphæðin verður rétt um 600 millj. kr. Ég vil vekja sérstaka athygli á því, að í þessari áætlun um dreifikerfi sjónvarps er ekki einungis um að ræða kostnað vegna framkvæmda til að koma sjónvarpi á einstaka bæi sem ekki hafa sjónvarp. Hér er um að ræða framkvæmdir sem snerta heila landshluta að töluverðu leyti. Sú framkvæmdaáætlun, sem nú liggur fyrir, er eftirfarandi - ég les framkvæmdir og upphæðir í millj. kr.: Það er Háfell 96 millj., Arnarnes 21, Gagnheiði 120, Vestmannaeyjar 75, örbylgjustöð Reykjavík-Háfell 23, örbylgjustöð Reykjavík - Vatnsendi 15. Síðan koma einstaka smærri stöðvar og tímans vegna les ég aðeins upp þá staði þar sem framkvæmdir verða, en ekki upphæðir nema þess sé sérstaklega óskað. Það er Borgarnes, Skaftártunga, Bárðardalur Vopnafjörður, Reyðarfjörður, Álftafjörður, Mosfellssveit, Fljótsdalur, Ísafjarðardjúp, Engihliðarhreppur, Jökuldalur, Eggjar, Skipalón. Síðan koma kaup á 10 mögnurum, smátíðnibreyturum, mælitækjum, en þessir hlutir munu dreifast á allmarga staði án þess að nánari grein sé gerð fyrir því í skýrslu Ríkisútvarpsins um það mál. Og svo er vegagerð á ca. 8 stöðvar, vinna við uppsetningu og annar kostnaður, en samanlagt gerir þetta rétt um 600 millj. kr. 5. liður fsp., sem hv. þm. hefur lagt hér fram, varðar litvæðingu. Þar er skemmst frá að segja, að vegna óvissu um fjárhagsgetu hafa engar verulegar pantanir enn verið gerðar á nýjum tækjabúnaði fyrir sjónvarp. Þó hefur verið talið æskilegt að keypt yrðu tvö myndsegulbandstæki, sem kosta nú um 84 millj. kr., og óskað hefur verið eftir 100 millj. kr. til fjárfestingar í sjónvarpsstöð á árinu, en um þessa þætti fjárfestingar Ríkisútvarpsins hafa enn ekki verið teknar endanlegar ákvarðanir.



Herra forseti. Ég þakka ráðh. þessi svör, sem þó í stuttu máli séu fram sett eru mjög yfirgripsmikil og snerta þau atriði öll sem um er spurt. Ég held það sé mikið atriði að fá fram þessar upplýsingar núna, áður en þm. fara heim, eins og ég sagði áðan, því að um þessi mál er ákaflega mikið spurt. Það er áberandi, a. m. k. fyrir þá sem kunnugir eru, þegar maður hlýðir á yfirlit hæstv. ráðh., hvernig þessi mál skarast. Ég heyri að inn í þessa áætlun koma nokkur atriði sem ákveðin voru á síðasta ári og unnið var að þá, en ekki vannst tími til að ljúka. Þannig verða menn alltaf að gera sér ljóst, að eitthvað af því, sem ákveðið er núna, kann að dragast fram á næsta ár af ýmsum ástæðum. Það er mjög erfitt að tímasetja þessar framkvæmdir. Það vita þeir sem hafa eitthvað komið nálægt þeim. Þar getur margt gripið inn í: afgreiðslufrestir, verktafir út af veðrum o. s. frv. og jafnvel að það verða bilanir og þarf að setja menn til starfa við að bæta úr þeim. Ég fagna því, að menn leggja nú mjög niður fyrir sér byggingu á langbylgjustöðinni. Þetta er stórmál sem kostar mikla peninga, en menn verða eigi að síður fyrr eða síðar að ráðast í. Mér skilst að það taki allt sinn undirbúningstíma og m. a. þess vegna verði varla um að ræða verulegar framkvæmdir þar á þessu ári. Þetta dreifist eitthvað, eins og hæstv. ráðh. benti á, m. a. vegna þess að það verða sjálfsagt einhver lán á þeim dýru tækjum sem til þarf að reisa þessa stöð. Ég vil undirstrika það, að ég tel mjög þýðingarmikið að unnið verði í FM-kerfinu svo sem hér er um að ræða. Það eru ekki mjög dýrar framkvæmdir á þessu sviði, en slíkt kemur mörgum til góða og gildir sama um það eins og um þær sjónvarpsframkvæmdir, sem skýrt var frá að á döfinni væru, að þær snerta mjög marga, miklu fleiri en þá t. d. sem fá hinar svæðisbundnu stöðvar. Það, sem þegar er búið að gera í FM-kerfinu, t. d. á Gagnheiði, og viðar, nær til margra manna, en verður svo útfært enn betur með smærri stöðvum sem hæstv. ráðh. taldi upp. Ég átti ekki von á því að svarið varðandi tæknibúnað í stöðinni hérna og landshlutaútvarp yrði öðruvísi en það var. Þannig er ástatt á Skúlagötu, að það er ákaflega bágt að þurfa að leggja peninga í að endurnýja þar í stórum stíl dýr og þýðingarmikil tæki sem hafa verið í notkun, en fyrir löngu eru komin yfir eðlilegan nýtingaraldur. Þess vegna halda menn nú niðri í sér andanum og reyna að fresta því sem unnt er að fresta þangað til hægt er að búa um sig í nýju húsnæði. Auðvitað verður alltaf eitthvað að gera á þessu sviði einnig. Ég geri ráð fyrir að þegar hæstv. ráðh. gefur þessar upplýsingar komi inn í þá mynd sú fjárhæð sem menn gera nú ráð fyrir að taka umfram það sem áður var áformað til þessara hluta, sbr. meðferð lánsfjáráætlunar á hv. Alþ. undanfarna daga. Í svari ráðh. var minnst á eitt atriði, sem er tæknilegs eðlis og ég kann ekki að útskýra, en hefur áreiðanlega mikla þýðingu við lokaátak í dreifingu sjónvarps innanlands, en það eru hátíðnimagnarar svokallaðir, en með þeim tækjum er hægt að koma sjónvarpi til einstakra afskekktra staða á miklu ódýrari hátt en unnt var áður en menn áttuðu sig á þeim möguleika. Ég hygg að það sé eðlilegt, jafnvel þó að ákvarðanir hefðu legið fyrr fyrir, að menn fari fremur hægt í litvæðinguna, en haldi henni þó gangandi og búi sig undir að stiga skrefið til fulls. Það er mikilvægt m. a. af þeim ástæðum sem ég vék að í upphafi, að auknar aðgerðir í litvæðingunni styrkja stöðu innlends dagskrárefnis gagnvart útlendu. Svo vil ég að lokum árétta það, sem ég sagði fyrr í vetur í fsp.-tíma í Sþ. og hef staðfest með því að leggja fram frv. í þá stefnu, að ég álít að skynsamlegt sé að Ríkisútvarpið fái aftur sjónvarpstollana sem fastan markaðan tekjustofn. Ég álít að verkefni sem fram undan eru hjá Ríkisútvarpinu séu svo stórfelld, langbylgjustöðin kemur þarna til viðbótar ásamt með öðru, að slíkt væri skynsamlegt. Mér er hins vegar ljóst að frv, mitt um það efni nær varla fram að ganga á þessu þingi, en ég vænti þess að hæstv. ríkisstj. íhugi þetta mál vel á milli þinga.



Herra forseti. Ég þakka þær upplýsingar sem hér hafa komið fram. En ég vil ekki láta þetta tækifæri ónotað til að minna á það ófremdarástand sem er í sambandi við dreifingu sjónvarps á utanverðu Snæfellsnesi, sem hér kom raunar til umr. fyrr í vetur. Ekki kom fram í skýrslu ráðh. áðan að til stæði að lagfæra það ástand á þessu ári. Svo er háttað þarna, að sjónvarpssendir á Vallnaholti í Fróðárhreppi bilar mjög oft og koma fram truflanir frá erlendum sjónvarpsstöðvum á þessu svæði, þar sem búa nú hátt í 2000 manns, og eins og fram hefur komið áður hafa verið í gangi undirskriftir sjónvarpsnotenda, sem sendar hafa verið hæstv. ráðh. og póst- og símamálastjórn, þar sem er gerð bein krafa um úrbætur tafarlaust. Ég vildi þess vegna nota þetta tækifæri og ítreka óskir íbúanna á þessu svæði um að allt verði gert sem hægt er á þessu ári til að lagfæra ástandið með því að endurbæta annaðhvort sendinn, sem fyrir er, eða setja upp nýjan, eins og um hefur verið talað. Ástandið, eins og það er, er algerlega óviðunandi.