Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga

Forseti (JPálm) : Mér hefur borizt svo hljóðandi bréf frá forseta Ed., dags. í dag: „Formaður þingflokks Sameiningarflokks alþýðu - sósíalistaflokksins hefur í dag ritað mér á þessa leið: „Með því að Brynjólfur Bjarnason, 1. landsk. þm., er farinn til Danmerkur í nauðsynjaerindum og verður fjarverandi næstu 2–3 vikur, leyfi ég mér samkvæmt beiðni hans að óska þess, með skírskotun til 144. gr. l. nr. 80 1942, um kosningar til Alþingis, að varamaður, Kristinn E. Andrésson magister, taki sæti á þingi í fjarveru hans.“ Þetta er yður, herra forseti, hér með tilkynnt með ósk um, að þér boðið sem skjótast til fundar í sameinuðu þingi til þess að rannsaka kjörbréf þessa varaþingmanns. Bernharð Stefánsson.“ Samkvæmt þessu bréfi hefur þessi fundur verið boðaður og kjörbréfið verið tekið til athugunar. Tekur nú til máls hv. frsm., hv. þm. Seyðf.

Frsm. (Lárus Jóhannesson) : Nefndin hélt fund með sér rétt áðan. Að vísu voru ekki mættir nema þrír nm., en tveir eru fjarverandi í dag. Fyrir lá að rannsaka kjörbréf Kristins E. Andréssonar, 2. varaþm. Sósfl., sem, eins og hæstv. forseti tók fram, er ætlazt til að taki sæti 1. landsk. þm. í fjarveru hans. - N. sá ekkert við þetta kjörbréf að athuga og leggur til, að það verði samþykkt.



Herra forseti. Ég efast ekki neitt um það, að niðurstaða hv. kjörbréfanefndar muni vera rétt, að hlutaðeigandi varamaður sé rétt kjörinn varamaður og eigi því að taka sæti hér á Alþ. um stundarsakir, ef þm., sem hann er varamaður fyrir, hefur haft lögleg forföll til þess að fara af þingi. Nú er ég ekkert að draga það í efa beinlínis, að svo hafi verið, að hann hafi haft lögleg forföll til þess, en vil benda á, að ekkert er greint frá því. Mér barst aðeins bréf frá formanni Sósfl., að þessi þm. þyrfti að fara til Danmerkur í nauðsynjaerindum, en ekkert minnzt á veikindaforföll eða annað. Ég er ekki að gera neinar sérstakar aths. út af þessari mannabreytingu hér á þinginu, sem nú liggur fyrir, en nota tækifærið til að láta það í ljós, að mér er farið að finnast þetta dálítið einkennilegt, að það er svo að segja í hverri viku tilkynnt, að einhver af hv. þm. þurfi að fara af einni eða annarri ástæðu, og beðið um, að varamaður komi í staðinn. Ég hef skilið bæði stjskr. og þingsköp Alþingis svo, að þetta eigi því aðeins rétt á sér, að þm. falli frá, verði veikir eða hafi önnur gild forföll. Nú virðist það eiga að gilda, að þm. fái þessa undanþágu, ef þeir aðeins vilja hvíla sig frá störfum eða eitthvað slíkt. Ég ætlast ekki til, að það sé neitt sérstakt gert út af þessu núna og mun samþ. kjörbréf þessa varamanns, en vildi gjarnan, að hv. kjörbréfanefnd færi að athuga það hér eftir, ef þessi mannaskipti halda áfram jafnótt og verið hefur, hvort það eru lögmætar ástæður fyrir þm. að mæta ekki á þingi og senda varamann. Ég skil þau ákvæði, er hér að lúta, þannig, að þm. eigi alls ekki að öllu leyti að ráða þessu sjálfur, heldur eigi hans ástæður að ráða því, hvort hann hefur rétt til þess að hverfa af þingi og senda varamann í staðinn.

Forseti (JPálm) : Ég skal aðeins geta þess í tilefni af þessu, að það er náttúrlega mikið rétt, að það hefur í mörgum tilfellum verið æði vafasamt, hvort lögmæt forföll hafa verið fyrir hendi, og enn vafasamara nokkru áður en ég tók hér við forsetastörfum, en ég vil taka fram, að samkvæmt þingsköpum virðist það liggja mikið undir vald hlutaðeigandi deildarforseta að úrskurða um það, hvort forföll séu metin gild, ef á annað borð er farið nokkuð strangt í sakirnar.



Herra forseti. Út af ummælum forseta vil ég geta þess, að hlutaðeigandi þm, sem nú er horfinn af þingi, hafði alls ekki beðið mig um fjarvistarleyfi, en skal geta þess, að svo hefur verið oft, heldur hafa aðeins komið tilkynningar, að maðurinn þyrfti að fara, og ekki beðið eftir því, hvort leyfi fengist til þess. Aftur á móti, þegar t. d. hv. þm. Vestm. (JJós) fór til útlanda á dögunum, bað hann mig um leyfi til þess, en í Ed. hefur það alls ekki verið venjulegt.

Forseti (JPálm) : Þá tekur hv. varamaður, Kristinn E. Andrésson magister, sæti hér á þingi. Það er kunnugt, að hann hefur setið hér á þingi áður, og þarf því ekki að skrifa á ný undir drengskaparyfirlýsingu. Ég býð hann velkominn til starfa.