Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. Við 2. umr. þessa máls lágu fyrir nokkuð margar brtt. við frv. á þskj. 451 og 463. Allmargar af þessum brtt. voru samþ., og atkvgr. fór á þann veg, að ekki var alls kostar samræmi í afgreiðslunni í sambandi við einstök atriði frv. Við, sem mæltum fyrir brtt., þ.e. ég, sem mælti fyrir brtt. á þskj. 451, og hv. 2. þm. Vesturl., Jón Árnason, sem mælti fyrir brtt. á þskj. 463, höfum lesið frv., eins og það er prentað eftir 2. umr. í Ed., þskj. 551, og borið það saman við upphaflega frv. og okkur virðist, að það þurfi varðandi tvö atriði í frv. að gera leiðréttingu, það eru ekki efnisatriði, heldur leiðréttingar. Annað atriðið er í 6. gr., kafla II. Þjónustustarfsemi. Þar hefur svo til tekist við atkvgr. eftir 2. umr., að nálega samhljóða ákvæði er á tveimur stöðum í gr., þ.e. 8. tölul. í Il. kafla og I. tölul. í IV. kafla. Þeir eru nálega samhljóða. Þetta þarf að leiðrétta, og leggjum við því til. að 8. tölul. í II. kafla í 6. gr. falli niður. Hitt atriðið er það, að í brtt. á þskj. 463 var lagt til, að Ferðaskrifstofa ríkisins skyldi starfa áfram sem sjálfstæð stofnun. Þetta efnisatriði í brtt. náði ekki samþykki við atkvgr., en á hinn bóginn var samþykkt orðalagsbreyting á ákvæðum til bráðabirgða I, sú orðalagsbreyting var miðuð við þær till., sem gerðar voru, að Ferðaskrifstofa ríkisins héldi áfram sjálfstæðri starfsemi. Þar sem það efnisatriði var fellt, þarf að lagfæra fyrri málsgr. í ákvæðum til bráðabirgða í í samræmi við þessa efnislegu niðurstöðu. Ég leyfi mér því að lýsa brtt. svofelldum, þ.e. brtt. við frv. til l. um skipulag ferðamála, frá Páli Þorsteinssyni og Jóni Árnasyni. „1. Við 6. gr. II. kafla. Þjónustustarfsemi. 8. tölul. falli niður. 2. Við ákvæði til bráðabirgða. 1. málsgr. ákv. til brb. í orðist svo: Við gildistöku laga þessara tekur Ferðamálastofnun Íslands við öllum eignum, réttindum og skuldbindingum Ferðaskrifstofu ríkisins og ferðamálaráðs þess, er starfaði samkv. l. nr. 4 1969.“ Ég endurtek það, að hér er einungis um leiðréttingar að ræða, en ekki ný efnisatriði. Þessar till. eru skriflegar og of seint fram komnar. Ég afhendi þær hæstv. forseta og vil mælast til þess, að hann leiti afbrigða fyrir till., þannig að þær komi til atkvgr. nú.



Herra forseti. Ég vil leyfa mér að flytja hér skriflega brtt. við frv. til l. um skipulag ferðamála. Eins og hv. þdm. er kunnugt, flutti ég brtt. við 2. umr. frv., en tók hana aftur til 3. umr. Mér hefur verið bent á, að rétt væri að haga orðalagi í þessari till. á annan veg, þar sem hún væri ekki alveg nægilega ljós, og ég vil því leyfa mér að flytja á ný till. um þetta efni og draga þá hina fyrri till. til baka. Á eftir 28. gr. komi ný gr., svohljóðandi: „Áður en hannað er húsnæði heimavistarskóla, sem ríkissjóður kostar að einhverju eða öllu leyti, skal leita umsagnar stjórnar Ferðamálastofnunar Íslands um gerð hússins og innréttingu. Telji Ferðamálastofnunin, að væntanleg heimavistarbygging henti til starfrækslu sumarhótela, getur hún farið fram á, að byggingarteikningum sé hagað svo, að húsnæðið fullnægi þeim kröfum, sem gerðar eru til rekstrar gistihúss, enda sé stofnunin eða viðkomandi byggingaraðili reiðubúinn að bera ábyrgð á þeim viðbótarkostnaði, sem af breytingunum leiðir. Jafnframt er heimilt í þessu skyni að veita Ferðamálastofnuninni eða viðkomandi byggingaraðila lán úr ríkissjóði fyrir milligöngu Ferðamálasjóðs, allt að 10 millj. kr. árlega.“ Breyt. frá hinni fyrri brtt. er fyrst og fremst í því fólgin, að í fyrri till. var sagt, að „þegar hannað er, þá skuli leita umsagnar“, en hér eru tekin af öll tvímæli um, að þetta skuli gert, áður en hönnun hefst, og virðist það að sjálfsögðu skynsamlegra. Ég ætla ekki að fjölyrða frekar um þessa till. Mér hefur heyrst, að allir þeir, sem tjáð hafa sig um þessa till., séu henni efnislega sammála og telji nauðsynlegt, að ákvæði af þessu tagi verði tekið inn í lög. Aftur á móti hafa komið fram raddir um, að till. kynni að eiga frekar heima í öðrum l., þ.e.a.s. í skólakostnaðarlögum. Ég vil taka undir það sjónarmið, sem kom hér fram í umr. hér áður, að að sjálfsögðu skiptir ekki neinu höfuðmáll, hvar gr. af þessu tagi er staðsett í 1. Aðalatriðið er, að hún komist til framkvæmda. Hitt er meira formsatriði. Hér er mál, sem snertir bæði skólakostnað annars vegar og Ferðamálastofnunina hins vegar, og ótvírætt snertir hún ekki síður Ferðamálastofnunina. Ég held því fast við það, að till. eigi frekar heima í þessum lögum. Ég vil aðeins leyfa mér að spyrja menn, ef þeir eru í einhverjum vafa um þetta atriði, hvort þeir teldu viðeigandi, að í skólakostnaðarl. væri ákvæði, sem heimiluðu Ferðamálastofnuninni, að hún hefði í frammi ákveðið frumkvæði, - hvort ekki sé nokkuð ljóst, að ef borin væri fram till. af því tagi, þegar frv. til skólakostnaðarlaga væri hér til meðferðar, þá vaknaði sú spurning og það með réttu, hvort sú till. væri ekki á röngum stað og hefði ekki verið réttara að koma henni að við afgreiðslu ferðamálafrv.? Mér finnst, að einmitt þetta atriði, að það er verið að heimila Ferðamálastofnuninni að taka lán m.a., skeri úr um það, að málið eigi miklu frekar heima í þessum lögum. Ég vil svo að lokum minna á afstöðu Ferðamálaráðs, sem hefur skorað á hv. d. að samþykkja þessa brtt. og mælt mjög sterklega með henni, og mun afrit á bréfi ferðamálaráðs hafa borist á borð allra hv. þdm. Ég vil leyfa mér, herra forseti, að leggja fram þessa skriflegu brtt. og æskja þess, að leitað verði afbrigða varðandi hana.



Herra forseti. Ég get endurtekið það, sem ég hef áður sagt í sambandi við þessa till., að efnislega er ég henni samþykkur, og það hefur komið fram hjá fleiri mönnum, sem tekið hafa til máls um þetta frv., en ég er á sömu skoðun og ég hef verið, að þessi till. eigi heima sem breyt. á öðrum l. en þessum. Hún á fyrst og fremst heima í sambandi við skólakostnaðarl. Hvað viðkemur því, sem hv. þm. sagði varðandi Ferðamálasjóðinn, þá hefur ekki til þess þurft að koma. Það vita menn í sambandi við hagnýtingu á heimavistarskólunum til sumarhótelhalds, að það hefur ekki þurft til þess að koma, að þar væri um neinn ágreining að ræða. Ferðamálasjóður hefur lánað fé til þess, að það væri hægt að bæta þá aðstöðu, sem í heimavistarskólunum er fyrir hendi, til þess að þau kæmu að sem bestum notum til hótelrekstrar. Þess vegna er enginn vafi á því, að enda þótt þessi breyt, verði ekki gerð á frv. eða l. um skipulag ferðamála, þá er það jafnt fyrir hendi eftir sem áður, að Ferðamálasjóður mundi hlaupa undir bagga að einhverju leyti í sambandi við það, sem l. mundu ákveða um að hanna skólahús með tilliti til þess, að þau yrðu nýtt sem sumargistihús. Ég tel. að það sé alveg tvímælalaust, að brtt. sem þessi eigi ekki heima í þessu frv. eða þeim l., sem hér er verið að afgreiða, heldur vil ég segja það, að ég er tilbúinn til þess að vera meðflm. hv. flm. þessarar till. við að breyta l. varðandi skólana, sem væru alveg í sömu átt og felst í þessari till., en tel hins vegar, að það sé rétt, sem rétt er, og þessi till, eigi þar heima, en ekki annars staðar.



Herra forseti. Ég vil með örfáum orðum gera grein fyrir, hvernig með þau mál, sem um ræðir í brtt. á þskj. 420, er farið sem stendur, og jafnframt koma með ábendingu, sem ég tel, að gæti kannske orðið til þess, að ekki þyrfti lengur um að deila, hvernig með skuli fara það efni, sem till. er gerð um. Hvað varðar undirbúning að byggingu skólahúsnæðis, þá voru gefin um það mjög skýr fyrirmæli til byggingadeildar menntmrn. fyrir að mig minnir um það bil 2 árum, að gefa Ferðamálaráði kost á að fylgjast með byggingu nýs heimavistarskólahúsnæðis með því að tilkynna, þegar ákveðið væri að byggja heimavistarskóla, svo að það gæti metið, hvort að þetta væru ferðamannastaðir, þar sem hagkvæmt gæti orðið að nýta heimavistarhúsnæðið til gistihúsarekstrar yfir ferðamannatímann. Þegar er því með vinnubrögðum í rn. leitast við að fullnægja þeim tilgangi og þeim vinnubrögðum, sem gert er ráð fyrir í fyrstu setningu brtt. Er ég því algerlega meðmæltur, að þessi málsmeðferð verði lögfest, en ég hlýt að fallast á það, að slík ákvæði ætti best heima í skólakostnaðarl. Hins vegar hlýt ég líka að samþykkja það, sem hv. flm. hefur bent á, að síðari hlutinn á tvímælalaust heima í 1. um ferðamál, þar sem þar er verið að ræða um Ferðamálastofnun og Ferðamálasjóð og fjárútvegun á þeirra vegum. Ég vil því beina því til hv. tillögumanns, að hann athugi, hvort ekki væri ráð að gera, eins og oft er gert, þegar tveir lagabálkar snerta hvor annan, að skilja að, þannig að þau efnisatriði, sem hvoru lagasviðinu eru skyldust, tilheyri þeim l., sem sagt, að fyrsta setningin yrði flutt sem sérstök breyt. við skólakostnaðarl., en síðan þyrfti líklega að breyta eitthvað orðalagi á þeim setningum, sem þá væru eftir, en eiga tvímælalaust heima í ferðamálalögum.



Herra forseti. Ég get tekið undir með hæstv. menntmrh., að að sjálfsögðu væri eðlilegast að skipta efni þessarar till. í tvo hluta. Annar tilheyrði þá skólakostnaðarl., en hinn hlutinn l. um skipulag ferðamála. Mér fannst kannske óþarflega mikið viðhaft af ekki stærra máli að vera að flytja það í tvennu lagi og hef satt að segja ekki áttað mig á því, að það væri til mikils tjóns, þó að þetta ákvæði væri í ferðamálal. En mér þykir rétt, að tækifæri gefist til að skoða þessa hugmynd aðeins betur, og vil nú eindregið óska eftir því við forseta, af því að hér er um 3. umr, málsins að ræða, að hann frestaði umr. og gæfi kost á því, að málið yrði skoðað, þar til næst verður fundur í deildinni.



Herra forseti. Með þessu frv. er gert ráð fyrir, að gera þá breyt. á landgrunnslögunum frá árinu 1948, nm vísindalega verndun fiskimiða landgrunnsins, að heimilt verði samkv. þeim lögum að færa fiskveiðimörkin við landið ekki aðeins út yfir allt landgrunnshafið í kringum landið, heldur allt að 200 sjómílum út frá grunnlínum, eins og segir 1. gr. frv. Öllum hv. þdm. er kunnugt, að nú er rætt mikið um það, að ef til vill takist að fá allvíðtækt samkomulag á alþjóðavettvangi um, að strandríki megi taka sér allt að 200 mílna fiskveiðilandhelgi. Íslendingar hafa, þar sem þessi mál hafa verið rædd erlendis, tekið skýrt fram, að þeir eru fylgjandi þeirri stefnu, að strandríki fái slíkan rétt, og fulltrúar okkar hafa þegar flutt till. í þá átt. Það er því enginn vafi á því, að það er afstaða okkar Íslendinga að styðja þá meginstefnu. Það er því skoðun ríkisstj., að rétt sé að fá fram breyt. á landgrunnsl. frá árinu 1948 í þessa átt, þannig að það liggi fyrir lagaleg heimild til þess að færa landhelgismörkin allt út í 200 sjómílur frá grunnlínum, séu aðstæður að öðru leyti taldar til þess að framkvæma slíkt. Það hefur þótt rétt að setja þetta í landgrunnslögin. Á þeim lögum höfum við byggt allar okkar aðgerðir í fiskveiðilögsögumálum, síðan þau lög voru sett, og er því eðlilegt, að þessi heimild verði sett inn í þessi lög og þau verði notuð þannig áfram. Nú verður að játa það, að þó að landgrunnslögin frá árinu 1948 miðuðu við landgrunnshafið, þá er ekki fyllilega ljóst, hvað langt það getur náð út frá landi eða við hvaða mörk skuli þar miða, m.a. vegna margbreytilegra till., sem upp hafa komið á síðari árum um það, við hvað skuli miða landgrunn. Því er það, að nauðsynlegt er að taka skýrt fram, ef ætlunin er að undirstrika þessa stefnuyfirlýsingu okkar, að það sé ekki aðeins miðað við einhverja sérstaka skilgreiningu á landgrunni, heldur einnig miðað við rétt til þess að fara allt að 200 sjómílum út frá landinu. Mál þetta hefur þegar verið afgreitt í hv. Nd., og var algjör samstaða um það þar. Þar komu fram aths. í umr. um málið um það, að ef til vill væri rétt að gera ráð fyrir því í þeirri breyt., sem á þessum lögum yrði gerð, að þó að talað væri um allt að 200 sjómílur út frá grunnlínum, þá skyldi þó miðað við miðlínu á milli landa, þar sem skemmra væri á milli landa en sem nemur 400 sjómílum. Þetta á við í þeim tilfellum, þar sem um er að ræða landhelgismörk á milli Íslands og Færeyja og Íslands og Grænlands. En þeir sérfræðingar, sem unnu að því að semja þetta frv., töldu réttara að hafa það orðalag, sem er í 1. gr. frv., en að setja inn í frv. nokkurn hlut um miðlínureglur, m.a. vegna þess, að það eru uppi ýmis sjónarmið um það, við hvað skuli miða þessar miðlínureglur. Það hefur því ekki þótt rétt né þörf á því að setja inn sérstök ákvæði af okkar hálfu, sem bindi okkur á þann hátt við sérstaka miðlínureglu. En það gefur hins vegar auga leið, að það er ætlun okkar að ganga til samninga t.d. við Færeyinga og Grænlendinga varðandi setningu marka á milli þessara landa samkv. þessari heimild, þegar þar að kemur, og yrði þá að sjálfsögðu stuðst við þau almennu ákvæði, sem viðurkennd væru í slíkum tilfellum af alþjóðlegum reglum. Við þá athugun, sem fram fór á frv. í hv. Nd., varð sjútvn. þar einnig sammála um það, eftir að hafa hugað nánar að málinu, og sömuleiðis þeir hv. þm. í Nd., sem höfðu m.a. vakið máls á þessu, að réttast væri að hafa það orðalag í þessum efnum, sem er í gr., og gera hér ekki á breyt., þó að þetta væri sú hugmynd, sem á bak við stæði frá okkar hálfu, að miða við eðlilega miðlínureglu á milli landa, þar sem svona stendur á. Ég tel mjög mikilvægt, að þessi breyt. nái fram að ganga og það sem fyrst, til þess að það liggi alveg ljóst fyrir, þegar Alþjóðahafréttarráðstefnan kemur saman, að við Íslendingar höfum þegar fest í lög hjá okkur heimild okkar til þess að taka okkur svona víðáttumikla fiskveiðilandhelgi. Það undirstrikar enn frekar afstöðu okkar í þessum efnum, og síðan yrði að sjálfsögðu á valdi íslenskra stjórnvalda að ákveða, hvenær tími er til að notfæra sér slíka heimild sem þarna væri þá komin í lög. Ég sé ekki ástæðu til að ræða þetta mál í löngu máli hér að þessu sinni. Málið er þegar allmikið rætt og öllum vel kunnugt, og ég treysti á það, að hér geti orðið full samstaða um afgreiðslu á þessu máli, eins og tókst í hv. Nd. Ég skal því ekki lengja þessar umr, frekar, nema sérstakt tilefni gefist til. Herra forseti. Ég legg til, að að lokinni þessari umr. verði frv. vísað til hv. sjútvn, til fyrirgreiðslu.



Herra forseti. Snemma á þessu þingi fluttum við þm. Sjálfstfl. till, til þál. í Sþ. um útfærslu fiskveiðilögsögunnar í 200 sjómílur og var í þeirri till. gert ráð fyrir því, að ríkisstj. yrði falið að undirbúa breyt. á lögum, sem nauðsynleg þætti í þeim tilgangi. Ríkisstj. flutti nokkru síðar frv. til l., sem nú er hér til 1. umr. í Ed., og vil ég lýsa því yfir, að við sjálfstæðismenn munum auðvitað fylgja því. Í utanrmn., sem hefur til meðferðar till. okkar sjálfstæðismanna um útfærslu í 200 sjómílur fyrir árslok 1974, hefur þetta frv. verið rætt og nokkurt samráð verið haft við sjútvn. Nd. þar að lútandi. Í þeim umr. hefur komið til orða, hvort rétt væri að sameina landgrunnslögin frá 1948 og hafsbotnslögin frá 1969. Að athuguðu máli þótti það ekki rétt. Hefur verið á það bent, að landgrunnslögin eru einmitt sterk fyrir okkar málstað, af því að þau eru sett þegar á árinu 1948, þannig að við getum bent á það í baráttu okkar fyrir víðáttumeiri auðlindalögsögu eða fiskveiðilögsögu, að við höfum þegar stigið þetta skref á árinu 1948. Þá hefur það og komið til orða, hvort rétt væri að setja ákveðna sjómílnatölu í hafsbotnslögin, en sömuleiðis að athuguðu máli þótti það ekki rétt á þessu stigi málsins. Í hafsbotnslögunum er miðað við hagnýtingarmörk sem í ákveðnum tilfellum geta náð lengra út en 200 sjómílur, og þótti ástæðulaust á þessu stigi málsins að draga nokkuð í land í þeim efnum. En að svo miklu leyti sem um var að ræða auðlindir á hafsbotni innan við 200 sjómílur, en utan núverandi hagnýtingarmarka, þótti slík breyting ekki hafa þýðingu á þessu stigi, þar sem við gætum hvort eð er ekki hagnýtt þær auðlindir. Ég vildi láta þessi atriði koma fram, auk þess sem ég legg áherslu á, að nú, þegar þetta frv. er komið til meðferðar í seinni deild, skili utanrmn. áliti um þáltill, okkar sjálfstæðismanna og hún hljóti jákvæða afgreiðslu hér á hv. Alþ.



Herra forseti. Ég skal vera fáorður við þessa umræðu, þar sem ég hef aðstöðu til þess að skoða málið nánar í þeirri n., sem fær málið til meðferðar, sjútvn. En ég vil aðeins segja, að vitanlega erum við sammála um að taka undir það, sem í þessu frv. felst varðandi ákvæði um landgrunnslögin, og rétt er það, að við höfum alltaf byggt okkar aðgerðir, Íslendingar, varðandi útfærsluna á landgrunnslögunum, fyrst úr 3 í 4 mílur 1952, síðan úr 4 í 12 1958, og síðasta útfærsla landhelginnar í 50 sjómílur var einnig byggð á þessum sömu lögum. Hitt er svo annað mál, sem mér finnst fljótt á litið a.m.k. orka tvímælis í sambandi við orðalag, þegar talað er um „innan endimarka landgrunnsins“, að tengja það við þessa tölu, 200 sjómílur. Ég tel, að þetta sé ekki nógu athugað mál. Við munum eftir því, þegar landgrunnslögin voru samþykkt á sínum tíma, 1948, að þá var yfirleitt miðað við 200 m. dýpi. Núna eru hagnýtingarmörkin orðin miklu meiri, og við vitum í sambandi við síðustu útfærslu, að þá erum við komnir sem næst 700 m. dýptarlínu, þannig að landgrunnið getur ekki miðast við 200 mílna landhelgi eða neitt annað, sem hægt er að ákveða í dag. Endimörk landgrunnsins hljóta að verða miklu meira en 200 mílur innan ekki langs tíma, vegna þess að hagnýtingarmöguleikarnir varðandi sjálfar fiskveiðarnar ná miklu lengra út frá ströndinni en áður. Ég tel að athuga þurfi betur, þar sem stendur í frv. „innan endimarka landgrunnsins“, að hnýta það ekki saman við 200 sjómílurnar, því að það finnst mér ekki geta staðist, og í framtíðinni hljótum við að miða sjálft landgrunnið við hagnýtingarmörk, sem um er að ræða hverju sinni.



Herra forseti. Frv. til l. um veitingu prestakalla var flutt af menntmn. seint á síðasta þingi að beiðni hæstv. dómsmrh., en frv. kom fram seint, eins og ég sagði, og varð ekki útrætt. Hins vegar gafst þá tækifæri til að senda frv. til allra prófasta landsins með beiðni um, að leitað yrði umsagnar um frv. innan þess prófastsdæmis. Í haust flutti - n. frv. öðru sinni og í það sinn að beiðni biskups. Í bæði skiptin var skýrt tekið fram, að í flutningi málsins fælist ekki efnisleg afstaða til þess, en frv. væri flutt til þess að gefa mönnum kost á að taka afstöðu til þess hér á Alþingi. Vegna þess að frv. var sent til umsagnar á þinginu í fyrra, hefur n. haft aðstöðu til að fá margar umsagnir um frv., og frá þeim er greint í nál. á þskj. 523. Umsagnir um frv. voru sem sagt mjög misjafnar. Jákvæðar umsagnir bárust úr Eyjafjarðarprófastsdæmi, Austfjarðaprófastsdæmi, Skagafjarðarprófastsdæmi og frá sóknarnefnd Grensássóknar, héraðsfundi Ísafjarðarprófastsdæmis, guðfræðideild Háskóla Íslands og Prestafélagi Íslands. Andmæli bárust hins vegar frá ekki færri aðilum, þ. á m. frá dómprófasti Reykjavíkurprófastsdæmis, safnaðarstjórn og safnaðarfulltrúa Digranessóknar í Kópavogi, safnaðarnefnd Kársnesprestakalls í Kópavogi og prófasti Kjalarnesþings. Prófastur Rangárvallarprófastsdæmis ritaði n. og sagðist hafa borið þetta mál undir söfnuði sína, og bárust svör frá 8 af 16 söfnuðum, og voru þessir 8 söfnuðir allir andvígir frv. Prófastur Húnavatnsprófastsdæmis kvaðst hafa fengið jákvæðar undirtektir við frv. í 6 sóknum, en neikvæðar í öðrum 6. Prófastur Ísafjarðarprófastsdæmis ritaði sérstakt bréf, en eins og áður var fram tekið, reyndist héraðsfundur Ísafjarðarprófastsdæmis meðmæltur frv., en prófasturinn sjálfur tók það fram, að hann vildi persónulega ekki samþykkja frv. Hann væri að vísu því hlynntur, að prestskosningar yrðu afnumdar, en prest ætti að ráða í embætti eftir sama fyrirkomulagi og gildir um aðra embættismenn. Og það er rétt að taka fram, að afstaða svipuð þeirri, sem nú síðast var lýst, kom fram hjá fjöldamörgum þeim, sem sendu n, álit sitt og lýstu yfir andstöðu við frv. Við umr. í n. komu einkum fram þrenns konar sjónarmið. Í fyrsta lagi er sá möguleikinn fyrir hendi, að prestar verði valdir til embætta með sama hætti og verið hefur. Í öðru lagi er sá möguleiki að samþykkja ný,ja skipan, eins og þá, sem gert er ráð fyrir í frv., sem hér er til umr., þ.e.a.s. að valdið til að velja presta verði framar öðru í höndum sóknarnefnda og safnaðarfulltrúa og að nokkru í höndum biskups. Og svo er þriðji möguleikinn, sá sem hér áður var nefndur, þ.e.a.s. að prestar yrðu valdir í embætti sín með sama hætti og aðrir embættismenn. Nm. voru á einu máli um það, að ekki væri eðlilegt að samþykkja frv., eins og það var lagt fyrir deildina, en skoðanir voru nokkuð skiptar um það, hvaða leið skyldi helst farin. Ég get sagt það sem persónulega skoðun mína, að ég tel eðlilegt, að tekið verði til athugunar, hvort ekki sé kominn tími til að afnema prestskosningar, vegna þess að óánægja með núverandi kerfi virðist vera töluvert útbreidd og alveg sérstaklega meðal ýmissa kirkjunnar manna, svo sem presta, guðfræðinema og prófessora við háskólann. En mér finnst eðlilegast, ef að því verður horfið að fella niður prestskosningar, að þá verði prestar skipaðir í embætti sín með sama hætti og aðrir embættismenn. En ég tel, að til greina gæti komið, að safnaðarnefndir og ákveðinn hluti sóknarbúa hefðu rétt til að óska eftir prestskosningum og þá færu þær fram, ef slík ósk kæmi fram. En þar sem nm. voru annars vegar sammála um það, að ekki væri skynsamlegt að taka upp það skipulag, sem fólgið er í því frv., sem hér er til umr., en töldu hins vegar eðlilegt, að málið yrði athugað frekar, og þá einkum, að almennir safnaðarfundir fengju meira tækifæri en verið hefur til að ræða um þetta mál, áður en það yrði til lykta leitt, var það niðurstaða n. að leggja til, að málinu yrði vísað til ríkisstj. í trausti þess, að hún legði fram nýtt frv. um breytingar á l. um veitingu prestakalla og hefði þá áður haft samráð við kirkjuþing og biskupsembættið og þá alveg sérstaklega fengið álit almennra safnaðarfunda sem allra víðast.