Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. Fjvn. hefur athugað þessa till. til þál., sem hér liggur fyrir á þskj. 61, frá hv. þm. A-Sk., og sent hana vegamálastjóra til umsagnar. Í grg. till. er sérstaklega á það bent, að í Bandaríkjunum séu nú smíðuð ný farartæki, sem hentug séu til yfirferðar um ófærur og vegleysur, og nefnast þau „rolligon“, með belglaga hjólum eða hjólbörðum. Vegamálastjóri upplýsir, að hann hafi haft samband við verksmiðju þá, sem þessi tæki framleiðir, og leyfi ég mér, með leyfi hæstv. forseta, að vitna örlítið í þessa umsögn hans, sem borizt hefur alveg nýlega. Hann segir m.a., að hann hafi fengið umsögn frá þessari verksmiðju um þessi farartæki, og segir svo: „Bifreið þessi er á átta hjólum, 9.5 m löng og 2.74 m á breidd og með palli fyrir flutning, sem er 2.74 sinnum 5.48 m. Bifreiðin er knúin 250 hestafla benzínvél, og má gera ráð fyrir, að benzínnotkun verði 35–40 lítrar á klukkustund. Það, sem gerir þessari bifreið kleift að komast yfir land, sem talið er ófært venjulegum bifreiðum, er það, að þrýstingur hjólbarðanna á jarðveginn er margfalt minni en á öðrum bifreiðum. Auk þess er úr stýrishúsi bifreiðarinnar hægt að auka eða minnka þrýsting hjólbarðanna eftir því, hvernig landið er, sem farið er yfir. Bifreið þessi kostar samkv. tilboði frá verksmiðjunum, komin til New York, tæpa 44500 dollara, eða um 730 þús. kr., og með innflutningsgjöldum og tollum mun bifreiðin hingað komin kosta um 1.3 millj. kr.“ Hann segir enn fremur: „Einnig hef ég frá verksmiðjunum fengið myndir af mun minni bifreið með sams konar hjólbörðum, en þar sem burðarmagn hennar er tæpast meira en 1–2 tonn, tel ég hana ekki koma til greina til flutninga á Skeiðarársandi. „Þá er þess að geta“, segir hann, „að þótt bifreið þessi kæmist greiðlega yfir sanda og mýrlendi, þá er nokkur óvissa um það, hvernig henni mundi reiða af í sandbleytum og straumþungum jökulvötnum, ef hugsað væri til ferða um Skeiðarársand á öðrum tímum en þegar minnst er í vötnum“. Og hann lýkur umsögn sinni með þessu: „Með tilliti til þess, sem að framan greinir, tel ég varla koma til greina að kaupa svo dýrt verkfæri í tilraunaskyni, en full ástæða er til að fylgjast vel með framþróun þessara nýju flutningjatækja, þar sem búast má við, að fjölbreytni þeirra muni aukast með vaxandi framleiðslu og þá verð þeirra einnig eitthvað lækka“. Eins og fram kemur í umsögn þessari, er hér aðeins um byrjunarframleiðslu að ræða og því mjög sennilegt, að hún þróist brátt í þá átt að verða ódýrari í framleiðslu og hæfari sem flutningatæki á torfærum. Það er því brýn nauðsyn, að vel sé fylgzt með þessu máli og því fylgt eftir með fullum áhuga í þessu efni. Öllum er kunnugt um eyður þær og torfærur, sem hér eru á aðalvegakerfi landsins yfir Breiðamerkur- og Skeiðarársand, og er það tæpast vansalaust frá Alþingis hálfu, að ekki séu gerðar ýtarlegar athuganir á því, hversu hagkvæmast og hentugast sé að brúa eða komast yfir eða ryðja úr vegi þessum torfærum á aðalvegakerfi landsins. Frá mínu sjónarmiði tel ég, að brúargerðir geti vel komið til greina, a.m.k. á Breiðamerkursandi yfir Jökulsá og Fellsá, og margar erfiðari torfærur hafa þegar verið brúaðar og það jafnvel á mörgum stöðum fyrir hluta úr sveitum eða jafnvel fáa bæi. Þetta eru staðreyndir, sem ekki er hægt að komast fram hjá. Nægir þar t.d. að benda á þrjár brýrnar á Skjálfandafljóti og hina fyrirhuguðu brú núna á Norðurá í Skagafirði, sem ég hygg að sé engu betri viðureignar en þau vötn, sem a.m.k. eru á Skeiðarársandi, - alveg vafalaust ekki. Og það hlýtur að vera, að það sé ekki fjarlægt takmark að tengja vega- og brúakerfið í kringum landið allt hið fyrsta. Með núverandi tækni, sem stöðugt verður meiri og betri, - jafnvel með núverandi tækni virðist þetta vera orðið vel kleift, - a.m.k. sjálfsagt, að það sé athugað. Ég tel, að brúasjóður eigi þarna að koma til og það fyrr en síðar og fyrr en aðrar brýr eru byggðar á stórvötn, fleiri og færri, og jafnvel utan þjóðveganna. En þetta segi ég vitanlega á eigin ábyrgð, en ekki í umboði hv. fjvn. Hins vegar mælir n. öll einhuga með samþykkt þessarar till. og að rannsókn fari fram á því, sem þar er farið fram á.