Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Herra forseti. - Frv. þetta er flutt af meiri hl. fjhn. og fyrir tilmæli hæstv. fjmrh. Þessi skattur er áður þekktur og hefur verið lagður á einu sinni áður. Um tekjuþörfina þarf ekki að ræða, enda oft minnzt á hana í öðrum samböndum. Læt ég því ekki fleiri orð fylgja máli mínu af hálfu fjhn.



Herra forseti. - Ég á hér brtt. á þskj. 690, sem nokkuð er kunn hér í d. áður. Það eru tvær jarðir, sem ég vil, að bætt verði inn í frv. á þskj. 680, og er ætlunin sú, að þær verði einnig seldar. - Önnur jörðin, sú sem er undir staflið a, er eyðijörð, sem í nokkuð mörg ár hefur verið notuð frá ábúandanum á Hóli, og hefur hún verið í eyði líklega á þriðja hundrað ára. Á þessari jörð eru byggð beitarhús, og hefur þessi maður hugsað sér, - ef sonur hans, sem býr hjá honum, tekur ekki við Hóli, sem er kirkjujörð, eftir hans dag, - að skapa þessum syni sínum aðstöðu til þess að geta reist nýbýli við þessi beitarhús. Í þessu skyni er farið fram á að fá jörðina til kaups, og er ætlunin, að hún verði seld með því skilyrði, að á henni verði erfðaábúð. Hin jörðin er Engjalækur í Hjaltastaðahreppi, og barst mér ekki fyrr en nú í hendur umsóknin frá eiganda jarðarinnar, sem notað hefur Engjalæk, um að fá hana keypta. Engjalækur er líka eyðijörð, en hefur sæmilegar engjar og hefur um margra ára skeið verið notuð frá Klúku. Klúka var seld í vor til tveggja bræðra, og þeir hugsa sér að skipta henni milli sin í tvær jarðir og byggja nýbýli á annarri hálflendunni. En til þess er jörðin Klúka ein sér heldur lítil, en hins vegar sæmilega vel til þess fallin, ef jörðin Engjalækur verður sameinuð henni. Það er nákvæmlega eins ástatt um þessa jörð og um eina jörðina í frv., sem sé eyðijörðina Gröf í Staðarsveit, sem ætlazt er til, að seljist með því skilyrði, að hún verði sameinuð jörðinni Ölkeldu í sömu sveit eða hluta af henni, ef jörðinni verður skipt. Ég hef átt tal við landbn. Ed. út af því, að sumir menn álíta, að ef þessi brtt. verður samþ., muni það tefja fyrir framgangi málsins, en það er engin hætta á því, að málið þurfi að daga uppi, þótt það fari aftur til Ed., og annað er ekki hér um að ræða. - Ég vil því vænta þess, að menn sjái, að úr því að verið er að heimila sölu þjóðjarða, þá eiga þeir aðilar, sem hér óska eftir að fá þessar tvær þjóðjarðir keyptar, sama rétt og aðrir til þess, enda sæti þeir sömu kostum og þeir, sem sé, að eyðijörðin Steinbogi fari í erfðaábúð og að eyðijörðin Engjalækur leggist undir Klúku og verði partur af því nýbýli, sem þar rís upp, þegar Klúku verður skipt. - Hitt er svo annað mál, sem þm. er vel kunnugt, að ég er á móti sölu þjóðjarða og mun greiða atkv. móti frv., þó að till. mín verði samþ. En það eiga allir að vera jafnir fyrir lögunum.



Herra forseti. - Út af þeim brtt., sem fyrir liggja frá hv. 2. þm. N.--M. (PZ), vil ég segja það, að út af fyrir sig hef ég ekkert við það að athuga, þótt það yrði samþ. heimild til þess að selja þessar jarðir. En þetta frv. er búið að liggja hér fyrir síðan í þingbyrjun og er búið að ganga gegnum báðar deildir og er hér nú til einnar umr. Ég vil þess vegna ógjarnan fara að breyta þessu frv. nú og tefja það ef til vill með því að láta það fara fyrir Sþ. Ég held þess vegna, að það sé enginn skaði skeður fyrir hv. 2. þm. N.-M., sem hefði haft tækifæri til að koma með þessar brtt. fyrr, þótt hann bíði til næsta þings og komi þá fram með sérfrv. varðandi þær jarðir, er hér um ræðir. Annars má vísa því til flm., sem hér eiga hlut að máli, hvort þeir vilji eiga á hættu, að þessar brtt. verði samþ.



Herra forseti. - Hv. þm. a.-Húnv. beindi því til mín, hvort ég teldi hættu af því fyrir frv., ef þessar brtt. verða samþ. - Eins og hann gat um, var þetta frv. borið fram fyrstu dagana í sept. s.l. og er því búið að vera til meðferðar í fjóra mánuði, og vil ég því segja hið sama og hv. þm. a.-Húnv., að enda þótt ég fyrir mitt leyti gæti fallizt á þessar brtt., tel ég ekki rétt og legg á móti því, að þær verði samþ. núna, vegna þess að mjög er hætt við, að það gæti orðið til að drepa málið á þessu þingi, enda vil ég líka segja það, að flm. till. hefði verið í lófa lagið að bera þær fram við aðrar fyrri umr. hér í d. Legg ég því á móti því, að þessar brtt. verði samþ., þar sem frv. er stefnt í mikla hættu með þeim.



Herra forseti. - Eins og kom fram í ræðu hv. 2. þm. N.-M., voru þessar brtt. ræddar í landbn. Ed., og ég held, að meiri hl. n. hafi í sjálfu sér verið fylgjandi till. eða með því efnislega, að þær næðu fram að ganga, en samt komu fram svipaðar raddir um það í n. og hér, að það gæti riðið málinu að fullu, ef fara ætti að flækja því milli deilda. Ég kynnti mér þetta ofur lítið með viðtali við landbn. Ed. og spurði, hvort þeir álitu mikla hættu á því, að málið yrði stöðvað þar, þegar það kæmi þangað, og voru þeir nm., sem voru meiri hl. n., eindregið á því, að málinu væri ekki stefnt í neina hættu og að þeir mundu samþ. það óbreytt. Ég tel því ekki mikla hættu á því, að málið mundi daga uppi eða eyðileggjast, þótt brtt. yrði samþ. Ég get ekki borið fram neitt sameiginlegt álit fyrir n., en afstaða n. var yfirleitt þessi, sem ég hef nú skýrt frá, og mun ég greiða atkv. með till.



Ég hef verið á móti þessu í landbn., en af því að ég get skilið, að röðin heldur áfram með sölu þjóðjarða, og ég held, að þetta verði til þess, að frv. nái ekki fram að ganga, segi ég já. Brtt. 690,2 samþ. án atkvgr. - 694,3 samþ. með 16:2 atkv. Frv., svo breytt, samþ. með 14:7 atkv. og endursent Ed.



Herra forseti. Þetta frv. er aðeins leiðrétting á áætlaðri upphæð um kostnað við lendingarbætur í Grindavík. Þessar tölur, sem eru í frv., eru í samræmi við útreikninga vitamálastjóra, og leggur öll sjútvn. til, að frv. verði samþ.



Herra forseti. Ég hef það eitt að segja, að sjútvn. leggur til, að frv. verði samþ. óbreytt.