Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga



Ég skal ekki lengja umr. mikið á þessu stigi málsins. Ég geri ráð fyrir, að á seinna stigi málsins muni flokksmenn mínir flytja einhverjar brtt. við þetta frv., en ég ætla aðeins að nota tækifærið vegna þess, að hæstv. atvmrh. er viðstaddur, til þess að gera fyrirspurn til hans í sambandi við þetta mál. Ég man ekki betur en að á síðasta þingi hafi frv. hv. 3. landsk. verið afgr. með rökstuddri dagskrá, sem var á þá leið, að samtímis því sem málinu var vísað til ríkisstj., var henni falið að leggja fyrir næsta þing frv. um eftirlit með skipum og kveðja til þess starfs með sér fulltrúa frá Farmanna- og fiskimannasambandi Íslands, skipaskoðunarstjóra og einn fulltrúa frá sjómannafélögunum í hverjum fjórðungi landsins. Eftir því sem mér skilst á grg. þessa frv., hefir þetta ekki verið gert, þ. e. a. s., það hafa ekki verið kvaddir fulltrúar frá sjómannafélögunum í fjórðungunum. Ég ætla að nota tækifærið til þess að spyrja hæstv. atvmrh. hvernig á þessu stendur.



Eins og sýnt er fram á hér í grg., skrifaði ráðuneytið 16. des. skipaskoðunarstjóra það bréf, sem sagt er frá í grg. á bls. 8. Sama dag var Alþýðusambandinu skrifað og send sú þáltill., sem samþ. var á síðasta þingi, og óskað eftir, að það hlutaðist til um, að tilnefndir væru menn af sjómannafélögum í landsfjórðungunum til þessa starfs. Frá Ísafirði kom, að ég ætla, Árni Magnússon, frá Vestmannaeyjum Páll Þorbjörnsson, og frá Austfirðingafjórðungi kom enginn, en Alþýðusambandið tilnefndi í hans stað Sigurð Ólafsson, og Bjarni Stefánsson var tilnefndur af sjómannafélögunum í Reykjavík og í Hafnarfirði, svo að ég fæ ekki betur séð en að það hafi verið gert, sem hægt var í þessu efni, að svo miklu leyti sem unnt var að koma því við, þegar tillit er tekið til þess, hvað tíminn var stuttur og samgöngur örðugar. Frá sambandi farmanna- og fiskimanna var tilnefndur Ásgeir Sigurðsson, og til vara Konráð Gíslason og Guðbjartur Ólafsson.



Það verður ekki séð á þessu svari hæstv. atvmrh., hvort sjómannafélögunum í landsfjórðungunum hefir verið skrifað, og það hefir sennilega enginn verið tilnefndur frá Austfirðingafjórðungi og Norðlendingafjórðungi, og mér er ekki kunnugt um, af hverjum Sigurður Ólafsson var tilnefndur. 



Ég get ekki svarað þessu betur en ég áðan gerði. Alþýðusambandinn var skrifað 16. des., eins og ég gat um áðan, en vegna þess, hvernig stóð á ferðum að austan og norðan, þótti ekki fært að senda fulltrúa þaðan, og einn af mönnunum. ég held Sigurður Ólafsson, mun hafa verið tilnefndur af Alþýðusambandinu með tilliti til þeirra, sem ekki gátu sent menn.



Þetta frv. er, eins og grg. ber með sér, samið af tilefni þeirrar þáltill., sem afgr. var á seinasta þingi, af 4 mönnum, sem tilnefndir voru af samtökum sjómanna, Alþýðusambandi Íslands, af fulltrúa frá Farmanna- og fiskimannasambandi Íslands og skipaskoðunarstjóra. Í meginatriðunum lá til grundvallar frv., sem var til umr. á síða9ta þingi og var þá afgr. með rökstuddri dagskrá, ef ég man rétt. Ég tel, að I. um eftirlit með skipum, eins og þau eru nú, séu ekki fullnægjandi. Ég vil .leggja mikla áherzlu á það, að þetta þing skiljist ekki svo við þetta mál, að það gangi ekki frá endurbótum á l. Meginbreyt. í þessu frv. hnígur í þá átt, að gera eftirlitið fyllra og öruggara en það er nú. Það er gert ráð fyrir, að auk eftirlitsmannsins hér í Reykjavík séu skipaðir 4 fastir eftirlitsmenn, sinn í hverjum fjórðungi landsins, auk skoðunarmanns, sem að sjálfsögðu er á hverjum stað. Það er gert ráð fyrir, að skrifstofa skipaskoðunarstjóra hér í Reykjavík verði nokkuð aukin í sambandi við betri stjórn þessara mála og fyllra eftirlit, og jafnframt er gert ráð fyrir. að honum sé bannað að hafa nokkur önnur launuð störf með höndum heldur en þau, sem tilheyra starfi hans eftir l. Ég er sammála hv. n. í því, að starf skipaskoðunarstjóra sé svo umfangsmikið, að það heimti allmikinn tíma, og við það verður að miða launin. Þetta eru meginatriði frv., og ég geri ráð fyrir, að kostnaðurinn sem af þessu leiðir, verði um 14000 kr., ef kostnaðurinn við eftirlitið hækkar úr 18000 kr. upp í 32000 kr. Yfirleitt má segja, að n., sem gekk frá frv., hafi verið sammála um það svo að segja í öllum atriðum, en þó er eitt minni háttar atriði í 7. gr., eins og tekið er fram í grg. frv., sem nm. hafa ekki verið fyllilega sammála um. Brtt. hafa frá hvorugum aðilja verið teknar upp í frv., og má því segja, að n. ynni við frv. eins og það er. Ég sé ekki ástæðu til að fara frekar út í einstök atriði við þessa umr., en ég mundi verða hv. sjútvn. þakklátur, ef hún vildi fljótlega koma með þær aths., sem hún telur ástæðu til að gera. Frv. er flutt af n., svo að ég sé ekki ástæðu til að óska þess, að því sé vísað til n. aftur, en ég vil gera það að till. minni, að málið gangi til 2. umr.



Þar sem hv. frsm. sjútvn. í þessu máli er ekki viðstaddur, tel ég rétt að láta nokkur orð fylgja frv. af n. hálfu. Frv., sama efnis og þetta, lá fyrir síðasta þingi og var þá hjá sjútvn. Það varð allmikill ágreiningur um frv. í n., sem ekki varð leystur á því þingi. Síðan þetta frv. var til meðferðar, hefir því verið breytt nokkuð af stjórnskipaðri nefnd, og fylgir hér að nokkru leyti grg. hæstv. ríkisstj. fyrir því starfi. Eftir að sjútvn. barst frv.. vannst henni ekki tími til þess að fara ýtarlega yfir það; hún taldi réttara að láta málið ganga til hv. d. til þess að tefja það ekki að óþörfu, en hinsvegar kom strax fram í n. nokkur ágreiningur um ýms atriði í frv., sem telja verður frekar til smærri atriða. Þó þykir mér rétt að geta þess, að í n. hefir þegar komið fram ágreiningur um kostnaðaraukann, sem af gildistöku frv. leiðir, ef að l. verður og ég geri ráð fyrir, að n. muni milli umr. taka málið til ítarlegrar meðferðar, og mun þá verða úr því skorið, hvort þessi ágreiningur er það mikill, að það verði framgangi frv. til stöðvunar. Ég geri þó frekar ráð fyrir, að ágreining þennan megi haga, því að það er a. m. k. að nokkru leyti, að því er mér skilst, frekar fjárhagsatriði heldur en raunverulegt stefnuatriði. Þar sem hæstv. atvmrh. er hér viðstaddur, þá geri ég ráð fyrir, að hann skýli frv. nokkuð ýtarlega, en mér fannst hlýða að láta strax við þessa umr. koma fram, hvernig afstaða n. er gagnvart málinu á þessu stigi.