Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga

Frsm. fjh.- og viðskn. (Guðmundur Ágústsson) : Virðulegi forseti. Ég mæli hér fyrir nál. á þskj. 475 um frv. til laga um Útflutningsráð Íslands, en þetta nál. er frá fjh.- og viðskn. Það er svohljóðandi: ,, Nefndin hefur fjallað um frv. og leggur til að það verði samþykkt.`` Undir þetta rita Guðmundur Ágústsson, Jóhann Einvarðsson, Skúli Alexandersson, Guðrún J. Halldórsdóttir, Eiður Guðnason og Eyjólfur Konráð Jónsson, en Halldór Blöndal var fjarstaddur afgreiðslu málsins. Það var haldinn fundur um þetta í nótt eftir að fundi var slitið hér í hv. deild. Hæstv. viðskrh. gerði hér ítarlega grein fyrir þessu frv. og ég geri ráð fyrir því að það sé í fersku minni þingmanna.

Frsm. fjh.- og viðskn. (Guðmundur Ágústsson) : Virðulegi forseti. Ég mæli fyrir nál. á þskj. 476 frá fjh.- og viðskn. um frv. til laga um breytingu á lögum nr. 76 frá 19. ágúst 1987, um Iðnlánasjóð. En svo segir í nál.: ,,Nefndin hefur fjallað um frv. og leggur til að það verði samþykkt.`` Undir þetta rita Guðmundur Ágústsson, Jóhann Einvarðsson, Skúli Alexandersson, Guðrún J. Halldórsdóttir, Eiður Guðnason og Eyjólfur Konráð Jónsson. Halldór Blöndal var fjarstaddur afgreiðslu málsins. Þetta mál er fylgifrv. þess máls sem var rætt hér áðan, um Útflutningsráð, og felst í því að sá tekjustofn sem Iðnlánasjóður hefur til umráða hefur verið lækkaður úr 0,25% í 0,16%.

Frsm. meiri hl. fjh.- og viðskn. (Guðmundur Ágústsson) : Virðulegur forseti. Ég mæli fyrir nál. á þskj. 474 frá meiri hl. fjh.- og viðskn. um frv. til laga um breytingu á lögum nr. 50/1988, um virðisaukaskatt, með síðari breytingum. Nál. er svohljóðandi: ,,Nefndin hefur fjallað um frv. og mælir meiri hl. hennar með samþykkt þess.`` Undir rita Guðmundur Ágústsson, Jóhann Einvarðsson, Skúli Alexandersson og Eiður Guðnason. Mál þetta, eins og fram kemur, er um breytingu á lögum um virðisaukaskatt. Hér er einkum verið að fjalla um að breyta þeim ákvæðum virðisaukaskattslaga er lúta að innheimtu, en í frv. er gert ráð fyrir að lögbundnar verði svokallaðar sjóðvélar til þess að auðvelda alla innheimtu og frv. að meginstofni til flutt að áeggjan skattrannsóknarstjóra til þess að eiga auðveldara með að hafa eftirlit með þeim aðilum sem ber samkvæmt lögum að skila virðisaukaskatti. Ég vísa til þess sem fram kemur í frv. og er nokkuð skýrt um þessi atriði og legg til að málið verði samþykkt.

Eyjólfur Konráð Jónsson : Herra forseti. Um þetta mál er hið sama að segja og það síðasta að við höfum kannski ekki athugað það nægilega vel, en við munum ekki, sjálfstæðismenn, torvelda neitt framgang þess og munum láta afgreiðsluna óátalda hér í þessari hv. deild.

Fjármálaráðherra (Ólafur Ragnar Grímsson) : Virðulegi forseti. Ég mæli hér fyrir frv. um tryggingagjald. Eins og hv. þm. er kunnugt kom út fyrir nokkru síðan skýrsla sérstakrar nefndar sem hefur unnið að endurskoðun skattlagningar atvinnulífsins í samræmi við óskir aðila vinnumarkaðarins sem fram voru settar fyrr á þessu ári. Á undanförnum árum hafa gengið hér í gegn tvær mikilvægar kerfisbreytingar í skattkerfinu. Í fyrsta lagi staðgreiðslan og í öðru lagi virðisaukaskatturinn. Nú er komið að þriðju kerfisbreytingunni sem er viðamiklar breytingar á skattlagningu atvinnulífs. Þær breytingar þarf að framkvæma í áföngum. Hér er um að ræða fyrsta áfanga þeirrar breytingar þar sem margvísleg launatengd gjöld eru sameinuð í eitt gjald, tryggingagjald. Markmiðið með endurskoðun skattlagningar atvinnulífs á Íslandi er annars vegar að styrkja samkeppnisstöðu þess gagnvart alþjóðlegri samkeppni og hins vegar að auka jafnræði milli einstakra atvinnugreina. Í helstu viðskiptalöndum okkar hefur sú breyting orðið fyrir alllöngu síðan að tryggingagjald af því tagi sem hér er lagt til er orðið samræmdur skattstofn í atvinnulífinu og reyndar í flestum löndum mun hærri en hér er lagt til. Aðrir áfangar í þessum breytingum hljóta að verða breytingar á tekjuskatti fyrirtækja og svo einnig afnám aðstöðugjalds sem allir sérfræðingar og forsvarsmenn í atvinnulífi eru sammála um að sé mjög óeðlilegt og óhagkvæmt gjald út frá nútímasjónarmiðum í rekstri atvinnulífs. Ríkisstjórnin hefur sett fram þá stefnu sína að vinna beri að afnámi aðstöðugjaldsins. Mér er kunnugt um að Vinnuveitendasamband Íslands er einnig sömu skoðunar og hefur sérstök nefnd á þess vegum unnið að mótun tillagna um það efni. Viðræður hafa farið fram milli félmrh. og fjmrh. og Sambands ísl. sveitarfélaga. Í kjölfarið hefur verið ákveðið að skipa sérstaka nefnd sem gera á tillögur um afnám aðstöðugjaldsins upp úr miðju næsta ári. Það frv. sem ég mæli hér fyrir felur í sér að hin ýmsu launatengdu gjöld eru samræmd í eitt gjald og lögfest er fyrsta þrepið í þeim breytingum, 2,5% á ákveðnar atvinnugreinar og 6% á aðrar. Sú skoðun hefur komið fram í meðferð málsins í þinginu að breyting er gerð frá hinum upphaflega búningi frv. þar sem allir áfangarnir voru lögfestir en nú er aðeins lögfestur þessi fyrsti áfangi. Síðan yrði lögfesting næstu áfanga tengd afnámi aðstöðugjalds í áföngum á næstu tveimur til þremur árum. Þannig yrði tengd saman sú breyting að færa tryggingagjaldið í eina tölu og samræma það þannig algerlega milli atvinnugreina og hins vegar að afnema aðstöðugjaldið stig af stigi. Markvisst verður unnið að tillögum um þetta efni á næstu mánuðum. Ég vona, virðulegur forseti, að þessi orð mín skýri þau grundvallaratriði sem er að finna í þessu frv. og mælist til þess að að lokinni 1. umr. verði því vísað til hv. fjh.- og viðskn. og 2. umr.

Fjármálaráðherra (Ólafur Ragnar Grímsson) : Virðulegur forseti. Það frv. sem ég mæli nú fyrir er fylgifrv. með frv. um tryggingagjald. Gert er ráð fyrir að tryggingagjald verði innheimt í staðgreiðslu og innheimta þess felld að staðgreiðslulögunum. Það er enn frekari liður í almennri hagræðingu skattkerfisins og samræmingu hinna ýmsu skattaðferða. Mælist ég til þess að að lokinni 1. umr. verði þessu frv. ásamt tryggingagjaldsfrv. vísað til hv. fjh.- og viðskn. og 2. umr.

Frsm. meiri hl. fjh.- og viðskn. (Guðmundur Ágústsson) : Virðulegur forseti. Ég mæli fyrir nál. á þskj. 488 frá meiri hl. fjh.- og viðskn. um frv. til laga um tryggingagjald. Þetta mál kom í dag til hv. Ed. frá Nd. þar sem gerðar voru nokkrar breytingar á frv. frá því sem það var kynnt við 1. umr. í Nd. Helstu breytingar eru að það var ákveðið að gjaldið skyldi vera í tveimur þrepum. Annars vegar 2,5% á landbúnað, iðnað og fiskvinnslu, en hins vegar 6% á aðrar greinar. Nefndin fjallaði um frv. á fundi áðan og mælir meiri hl. hennar með samþykkt þess. Undir þetta nál. rita Jóhann Einvarðsson, Skúli Alexandersson, Eiður Guðnason og Guðmundur Ágústsson, með fyrirvara.

Frsm. 1. minni hl. fjh.- og viðskn. (Eyjólfur Konráð Jónsson) : Herra forseti. Eins og fram kom hefur hv. fjh.- og viðskn. fjallað nokkuð um þetta mál og síðast nú fyrir nokkrum mínútum á fundi sínum. Málið var að koma frá hv. Nd. Þar fluttu sjálfstæðismenn brtt. við frv. sem ekki náðu fram að ganga. Með hliðsjón af því er hér flutt nál. 1. minni hl., sem hljóðar svo: ,,Þar sem brtt. sjálfstæðismanna við þetta frv. náðu ekki fram að ganga í Nd., sbr. þskj. 447 og nál. á þskj. 450, tekur 1. minni hl. nefndarinnar ekki þátt í afgreiðslu frv.`` Undir þetta skrifuðum við hv. þm. Halldór Blöndal. Ég held að þetta skýri málið. Það hefur ekki verið nægilega rætt í Ed. og þess vegna kannski ekki von að nefndin geti eða vilji, eða minni hl. alla vega, standa að samþykkt þessa frv. Það þarf að breyta þar ýmsum hlutum og við höfum valið þann kost til að flýta fyrir störfum að sitja hjá og tefja ekki málið.

Danfríður Skarphéðinsdóttir : Virðulegur forseti. Í fjarveru hv. 18. þm. Reykv. mæli ég fyrir nál. á þskj. 490 frá 2. minni hl. fjh.- og viðskn. Þar segir, með leyfi forseta: ,,Þingkonur Kvennalistans sjá sér ekki fært að styðja frv., en leggjast ekki gegn því heldur sitja hjá við afgreiðslu málsins, sbr. nál. 2. minni hl. fjh.- og viðskn. Nd. á þskj. 477.`` Undir þetta ritar Guðrún J. Halldórsdóttir.

Frsm. meiri hl. fjh.- og viðskn. (Guðmundur Ágústsson) : Virðulegi forseti. Ég mæli fyrir nál. á þskj. 491 um frv. til laga um breytingu á lögum nr. 45/1987, um staðgreiðslu opinberra gjalda með síðari breytingum. Nál. þetta er frá meiri hl. fjh. og viðskn. en nefndin klofnaði í afstöðu sinni til frv. Þetta mál kemur frá hv. Nd. þar sem það hefur fengið ítarlega umfjöllun. Nefndin hittist á fundi og komst meiri hl. hennar að svohljóðandi niðurstöðu: ,,Nefndin fjallaði um frv. og leggur meiri hl. hennar til að það verði samþykkt.`` Undir nál. rita Guðmundur Ágústsson, Jóhann Einvarðsson, Skúli Alexandersson og Eiður Guðnason.

Fjármálaráðherra (Ólafur Ragnar Grímsson) : Virðulegi forseti. Þegar Alþingi samþykkti á sínum tíma ný lög um verkaskiptingu ríkis og sveitarfélaga var það ekki athugað sem skyldi að í raun felst breytt verkaskipting í því að flytja fólk en ekki verkefni milli þessara tveggja stjórnstiga. Því miður var ekki nægilega hugað að því að við þessa breytingu eru þúsundir af starfsfólki sem færast frá sveitarfélögum til ríkis. Það hefur þær afleiðingar samkvæmt gildandi lögum að þessir starfsmenn ættu samkvæmt þeim að breyta um stéttarfélag og ýmsar aðrar breytingar að verða á þeirra stöðum. Á þessu ári hefur verið lögð mikil vinna í það af hálfu fjmrn., heilbrrn. og annarra ráðuneyta og forustumanna Bandalags starfsmanna ríkis og bæja að finna viðeigandi lausnir á þessu vandamáli. Í þessu frv. er lagt til að lögfesta breytingar sem eiga að auðvelda það sem þingið var áður búið að ákveða í lögum. Ein af þeim leiðum sem þarna eru farnar er að heimila fjmrn. einnig að flytja framkvæmd kjarasamninga út til einstakra stofnana og heim í héruð til þess að flytja ekki þá starfsemi og það forræði sem áður var heima í héraði suður til Reykjavíkur eða í miðstýrðan hluta stjórnkerfisins. Er ég sannfærður um að það er einnig jákvæður og nauðsynlegur þáttur í þessum breytingum. Þetta mál hefur ekki verið ágreiningsmál hér á hv. Alþingi og mælist ég til þess að að lokinni 1. umr. verði því vísað til hv. fjh.- og viðskn. og 2. umr.

Frsm. fjh.- og viðskn. (Guðmundur Ágústsson) : Virðulegi forseti. Ég mæli hér fyrir nál. á þskj. 493 frá fjh.- og viðskn. um frv. til laga um starfsmannamál o.fl. í kjölfar breyttrar verkaskiptingar ríkis og sveitarfélaga. Mál þetta hlaut afgreiðslu í dag frá Nd. Það voru ekki gerðar efnislegar athugasemdir við frv. og engar breytingar gerðar í meðförum málsins í hv. Nd. Á fundi núna áðan var málið tekið fyrir í hv. fjh.- og viðskn. og voru menn sammála um að afgreiða málið frá deildinni. Hins vegar voru menn ekki sammála um að á sínum tíma hafi fólk verið flutt en ekki verkefni, eins og fram kom í máli hv. fjmrh. Á sínum tíma þegar frv. um verkaskiptingu ríkis og sveitarfélaga var afgreitt var verið að flytja verkefni á milli ríkis og sveitarfélaga, fólkið gleymdist ekki heldur var galli í frv. Allir nefndarmenn eru sammála efni frv. og rita þeir undir og mæla með að það verði samþykkt. Halldór Blöndal var fjarstaddur afgreiðslu málsins.

Forseti (Jón Helgason) : Þessi fundur í Ed. er hinn síðasti fyrir jólahlé. Vil ég leyfa mér að þakka hv. deildarmönnum ágætt samstarf það sem af er þessu þingi og umburðarlyndi í minn garð. Ég þakka varaforsetum og skrifurum fyrir ágæta aðstoð, enn fremur skrifstofustjóra og starfsliði öllu fyrir ágætlega unnin störf á því ári sem nú er að líða og þá ekki síst fyrir hina góðu vinnu sem það hefur innt af hendi þessa síðustu daga í miklum önnum og ávallt aðstoðað forseta svo að hvergi hefur skeikað. Ég óska hv. deildarmönnum og starfsliði Alþingis ásamt fjölskyldum þeirra gleðilegrar jólahátíðar og farsæls komandi árs. Ég óska utanbæjarmönnum góðrar heimferðar og heimkomu og vænti þess að við megum öll hittast hér á nýju ári að loknu jólahléi.

Guðmundur H. Garðarsson : Virðulegi forseti. Ég vil fyrir hönd þingdeildarmanna þakka forseta hlý orð og góðar óskir okkur og fjölskyldum okkar til handa. Þá vil ég þakka virðulegum forseta fyrir réttláta og góða fundarstjórn í deildinni, sérstaklega á síðustu annríkisdögum. Við færum forseta og fjölskyldu hans okkar bestu jóla- og nýársóskir og ég læt í ljós þá von að við megum öll hittast hér heil á nýju ári. Ég tek undir þakkir forseta til skrifstofustjóra og starfsmanna þingsins fyrir gott samstarf og vel unnin störf. Jafnframt færi ég starfsfólki bestu jóla- og nýársóskir. Ég vil biðja hv. þingdeildarmenn að staðfesta þessar þakkir og óskir til forseta deildarinnar með því að rísa úr sætum. --- 
            

Forseti (Jón Helgason) : Ég þakka hv. 14. þm. Reykv. fyrir góðar óskir í minn garð og minnar fjölskyldu og hlý orð í minn garð og hv. deildarmönnum öllum fyrir undirtektir þeirra við þessar óskir.