Þingræður haldnar á Alþingi Íslendinga

Virðulegi forseti. Hér koma til lokaatkvæðagreiðslu fjárlögin fyrir árið 2010. Við framsóknarmenn höfum gagnrýnt málsmeðferð ríkisstjórnarinnar og teljum málið vanbúið að öllu leyti. Sérstaklega gagnrýnum við tekjuöflunarleiðir ríkisstjórnarinnar, þær skattahækkanir sem munu hvað mest bitna á þeim sem minna mega sín í þjóðfélaginu og vega að atvinnulífinu. Þá teljum við að hér sé vegið að innviðum samfélagsins að öllu leyti. Það hefði verið hægt að vinna þetta mál miklu betur en ríkisstjórnin kaus að hafa málin eins og þau eru og við vísum allri ábyrgð á hana.

Hæstv. forseti. Við greiðum atkvæði um lokaafgreiðslu fyrir fjárlög 2010, mikilvæg og erfið fjárlög þar sem tekist hefur að ná þeim settu markmiðum sem lagt var upp með í upphafi árs varðandi aðlögun í ríkisfjármálum. Það hefur okkur tekist án þess að flýja verkefnið með því að leita einhverra ódýrra lausna, þvert á móti höfum við byggt á þeirri blönduðu leið sem boðuð var, leið tekjuöflunar og samdráttar, og með því að breyta forgangsröð. Helstu breytingarnar í 3. umr. varða það að auka framlög til sveitarfélaganna til að endurgreiða þeim tryggingagjald. Það eru stórhækkuð framlög, horfið frá lækkunum á umönnunarbótum og tryggðar auknar fjárhæðir til menntunar, einkum til Landbúnaðarháskóla Íslands, auk smærri atriða. Fyrir þessa lokaatkvæðagreiðslu þakka ég öllum þeim sem unnu að fjárlögum fyrir mikla og óeigingjarna vinnu og 

Forseti. Við gerð þessara fjárlaga sem við göngum nú til atkvæðagreiðslu um hefur komið í ljós að ríkisstjórnin er ber að agaleysi við framkvæmd ríkisfjármála á þessu ári. Sömuleiðis er ríkisstjórnin ber að virðingarleysi gagnvart kröfu Alþingis um upplýsingar og vandaða vinnu við gerð fjárlaga. 100 þús. millj. kr. halli ber vott um að ríkisstjórnin hefur gefist upp á verkefnum sínum við að ná tökum á ríkisfjármálunum þrátt fyrir einstakt boð stjórnarandstöðunnar um að ganga til samstarfs við ríkisstjórnarmeirihlutann um að ná niður halla á ríkissjóði. Illa grunduð vinnubrögð og svik við gefin fyrirheit eru því miður yfirskrift þeirra fjárlaga sem hér verða afgreidd í dag.

Virðulegur forseti. Við erum að fara að greiða atkvæði um fyrsta fjárlagafrumvarpið sem Hreyfingin hefur unnið að. Við teljum ekki að skattahækkanir ríkisstjórnarinnar í þessu frumvarpi gangi upp. Við teljum of djúpt seilst í vasa almennings og við höfum lagt til að reynt verði að sækja fé til þeirra sem nýta auðlindir þjóðarinnar án þess að greiða tilhlýðilegt verð fyrir þær. Við munum bera upp breytingartillögur þar að lútandi á eftir og vonumst til að þær fái góðan framgang. Við munum í breytingartillögum okkar líka gefa þingheimi tækifæri á að sýna ábyrgð í útgjaldahlið frumvarpsins þar sem ekki er verið að veita fé til einstakra gæluverkefna eða áhugamála þingmanna. Við teljum að það muni einfaldlega sýna almenningi hér úti við að það sé brýnna að forgangsraða og láta fé renna til heilbrigðis- og velferðarmála en t.d. til íþróttamála eða áhugamála þingmanna.

Virðulegi forseti. Hér kemur til atkvæða tillaga sjálfstæðismanna um að skattleggja séreignarlífeyrissparnaðinn. Við framsóknarmenn erum afar jákvæðir út í þá breytingartillögu. Við viljum hins vegar ekki ganga eins langt og sjálfstæðismenn sem vilja engar hækkanir í núverandi skattkerfi. Við höfum gagnrýnt ríkisstjórnina fyrir að búa til flókið kerfi úr annars afar einföldu kerfi. Það hefði verið hægt að fara á miklu skynsamlegri hátt í skattbreytingar og nauðsynlegar skattahækkanir. Við framsóknarmenn munum því sitja hjá við þessa atkvæðagreiðslu og ég ítreka að við hefðum viljað fara blandaða og skynsamlegri leið í þessu máli.

Virðulegur forseti. Hér erum við að greiða atkvæði um það hvort við ætlum í rauninni að vinna okkur út úr þessari kreppu. Þetta er valkosturinn við það sem spunameistarar ríkisstjórnarinnar kalla norræna velferðarskatta sem eru ekkert annað en gamaldags eftir á greiddir flóknir skattar sem Íslendingar höfnuðu fyrir löngu af gildri ástæðu. Íslendingar munu finna fyrir því á næsta ári af hverju þessu var hafnað á sínum tíma. Ungt fólk mun finna fyrir því, fólk sem vinnur á fleiri stöðum en einum, hversu slæmt það er að vera með flókið og erfitt skattkerfi sem ekkert réttlæti er í heldur fyrst og fremst flækjustig og einhverjir skrýtnir draumar vinstri manna um skattahugmyndir eru að komast í framkvæmd. 

Frú forseti. Hér er gert ráð fyrir því að skattleggja eign lífeyrisséreignarsjóðanna, þ.e. að ná í eign ríkisins í séreignarsjóðunum. Þetta mundi gefa ríkissjóði 75 milljarða kr., sveitarfélögunum 40 milljarða kr., bæta stöðu ríkissjóðs um 18 milljarða kr. og bæta stöðu sveitarfélaganna auðvitað um 40 milljarða kr. Þetta kæmi í staðinn fyrir flókið skattkerfi hæstv. ríkisstjórnar sem þýðir um 10 þús. kr. á hvert einasta mannsbarn á landinu á mánuði, þ.e. á hverja fjögurra manna fjölskyldu leggur ríkisstjórnin um 40 þús. kr. fyrir utan það að flækja kerfið mjög mikið. Einmitt í þessari stöðu í dag þegar þjóðin hefur upplifað kaupmáttarskerðingu, atvinnuleysi og lækkun launa er hún ekki í færum til að axla aukaskattbyrði. Þess vegna leggjum við sjálfstæðismenn til að menn fari þessa leið til að brúa bilið. Eftir ár gæti þjóðin borgað meiri skatta. 

Frú forseti. Við greiðum þessari breytingartillögu atkvæði okkar, ekki vegna þess að við séum endilega svo mikið fylgjandi sjálfstæðismönnum í einu og öllu heldur teljum við einfaldlega  
            

Virðulegi forseti. Það lítur út fyrir að ég muni missa nokkrar kaloríur í dag við þessa atkvæðagreiðslu sem er ágætt. Hér leggjum við til að farin verði önnur leið og að tekjuskattar sem ríkisstjórnin vill leggja á heimili verði lækkaðir til muna, einmitt vegna þess að hægt er að ná í tekjur fyrir ríkissjóð annars staðar, eins og hefur komið fram, með því að láta þá sem nýta auðlindir allrar þjóðarinnar greiða af þeim hóflegan arð til þjóðarinnar og hlífa henni þá við þeim afarkostum sem henni eru settir, bæði við óðahækkunum á húsnæðislánum sem munu hækka enn frekar við skattahækkanirnar á óbeinu sköttunum og eins við því að þurfa að greiða hærri beina skatta. Þess vegna leggjum við til að þessi breytingartillaga verði samþykkt.

Virðulegi forseti. Hér er lagt til að leggja sérstakt gjald á sjávarútveginn sem nemur u.þ.b. fjórðungi af aflaverðmæti sjávarútvegsins á síðasta ári sem er síðasta heila árið sem við höfum upplýsingar um. Þetta mundi þýða í raun að það væri verið að eyða út allri framlegð í sjávarútveginum sem á að standa undir afborgunum og vöxtum af lánum þannig að sjávarútvegurinn væri fyrirsjáanlega settur í vanskil. Þetta er óraunhæf tillaga og hana verður auðvitað að fella.

Frú forseti. Tekjukafli frumvarpsins byggir á mjög óráðlegum skattkerfisbreytingum. Með þeim er verið að kollvarpa mjög skilvirku kerfi sem komið hefur verið á á löngum tíma á Íslandi. Sumar þeirra aðferða sem gert er ráð fyrir að nota eru illframkvæmanlegar en margar vinna þær gegn nauðsynlegri endurreisn í íslensku efnahagslífi, m.a. að því er lýtur að atvinnusköpun. Þá er einnig til þess að taka að jafnvel þótt takist að finna leið til að innheimta allt sem hér er gert ráð fyrir mun viðbótarskatturinn ekki gera annað en standa undir vaxtagjöldum þessa árs af Icesave-samningunum verði þeir samþykktir. Þess vegna er mjög óráðlegt að byggja tekjuáætlun á þeim skattkerfisbreytingum sem hér er gert ráð fyrir og mun æskilegra að hafna Icesave-samningunum, en fyrst leggjum við til að þessum lið 

Frú forseti. Tekjuhlið fjárlaganna byggir m.a. á þeim breytingum sem gerðar hafa verið á sköttum á Íslandi á undanförnum sólarhringum. Við sjálfstæðismenn höfum varað eindregið við því að sú efnahagsstefna sem birtist í skattaáformum ríkisstjórnarinnar er röng. Hún er röng við þær aðstæður sem uppi eru á Íslandi, hún er röng vegna þess að hún er dæmd til að draga úr umsvifum í hagkerfinu og minnka möguleika okkar á því að vinna okkur út úr kreppunni. Skattstefna ríkisstjórnarinnar mun bæði dýpka og lengja þá kreppu sem nú stendur yfir. Hins vegar er ljóst að ríkissjóður þarf á tekjum að halda og ég mun því sitja hjá við afgreiðslu á þessu máli.

Frú forseti. Hér greiðum við atkvæði um skattahugmyndir ríkisstjórnarinnar. Mikið óðagot, samráðsleysi og aukið flækjustig einkenna þessa skatta. Þetta var sett á með óskaplegum hraða og eflaust er fullt af villum í þessu. Flækjustig er mikið, auðlindaskattarnir einir saman þýða a.m.k. 1 milljón færslna og allar mismunandi sem þarf að hafa eftirlit með, pínulitlar. Hér er auk þess ráðist á atvinnu, bæði með tryggingagjaldi og sköttum á áhættufé, þannig að það er eins og ríkisstjórninni sé illa við að atvinna myndist í landinu. Hún stuðlar í rauninni að því að atvinnuleysi verði sem mest þó að ég haldi að það sé örugglega ekki ásetningurinn. Ríkissjóður þarf engu að síður að hafa tekjur. Þó að hann hafi hafnað þeirri ágætu leið sjálfstæðismanna að skattleggja séreignarsparnaðinn verðum við að hafa tekjur einhvers staðar en vegna þess hve þetta er illa unnið sit ég hjá við þessa atkvæðagreiðslu.

Virðulegi forseti. Hér er að komast í framkvæmd draumur vinstri manna sem verður martröð fyrir almenning. Við erum að sjá jaðarskatta, eftirágreidda skatta, eignarskatta og flækjuskatta og ég var bara að velta því fyrir mér, virðulegi forseti: Hver lofaði þessum sköttum fyrir síðustu kosningar? Ég man ekki eftir því að þeir hv. þingmenn sem eru núna í ríkisstjórn hafi komið fram og lofað fólkinu þessu, enda er það ekki svo. Þetta eru hrein og klár svik við almenning í landinu og það er nokkuð sem menn þurfa að hafa í huga.

Virðulegi forseti. Mig langar undir þessum lið til að þakka fjárlaganefnd fyrir þá vinnu sem hún hefur lagt í þetta mál. Hér er verið að leiðrétta halla sem verið hefur á þessum skóla um langa hríð og mig langar að þakka fjárlaganefndinni fyrir að hafa tekið á þessu. Það er mjög mikilvægt að láta ekki þessar stofnanir búa við slíkt lengi og er ástæða til að þakka þegar vel er gert. Ég þakka m.a. hv. þm. Ásmundi Einari Daðasyni fyrir að standa með þessu.

Virðulegi forseti. Rekstrarvandi Landbúnaðarháskóla Íslands á rætur sínar að rekja til þess að stofnunin hefur ekki hlotið nægileg framlög úr ríkissjóði. Nú hefur það verið leiðrétt og það er ríkisstjórn Vinstri hreyfingarinnar – græns framboðs og Samfylkingarinnar sem gerir það.

Virðulegur forseti. Hér er gerð tilraun til að færa til Fornleifaverndar mörg útgjöld sem fara til alls konar áhugamannafélaga og fyrirtækja úti um allt land í þann farveg að þau verði sett undir Þjóðminjasafn eða einhvers konar faglega úthlutun. Þetta er enn eitt dæmið um alla þessa safnliði sem er verið að samþykkja út og suður í frumvarpinu þar sem meðferð fjárins er ekki nægilega vel fylgt eftir. Menn vita ekki hvað er gert við það, menn vita ekki hvort verkefnin eru kláruð. Við munum beita okkur fyrir því að allir þessir safnliðir, svo sem kostur er, verði einfaldlega færðir undir stjórn faglegra sjóða, hvort sem þeir eru í ráðuneytum eða á landsbyggðinni og teljum það farsælli og betri meðferð skattfjár almennings í landinu.

Frú forseti. Hér er aftur verið að útdeila verkefnum úti um allt land í alls konar smáverkefni sem ekki er vitað hvort sé nokkur eftirfylgni með eða hvers virði þau eru. Þetta er tilraun af okkar hálfu til að veita þessar fjárveitingar í safnasjóð þannig að það verði yfirlit yfir í hvað fjármunir almennings fara þegar Alþingi sýslar með þá. Gríðarlega margir safnliðir eru undir og algjörlega óljóst hvort margir þeirra skili nokkrum sköpuðum hlut. Ég tel að það sé einfaldlega virðingu Alþingis samboðið að reyna að útdeila fjármunum á faglegum forsendum. 
            

Virðulegur forseti. Heilsuefling Þórs Saaris heldur áfram. Undir þessum lið er eitt atriði sem ég tel kannski ekki endilega miklu verra eða miklu betra en önnur, en þetta er kannski lýsandi dæmi um það í hvers konar verkefni Alþingi kýs að veita fjármuni Alþingis án ítarlegrar skoðunar. Hér er um að ræða áhugamannafélag um skrímsli á Vesturlandi. Skrímsli hafa aldrei verið til á Íslandi og verða aldrei til á Íslandi. Engu að síður er verið að setja umtalsverða fjármuni í áhugamannafélag um skrímsli og það er einfaldlega verið að sóa fé almennings og fara illa með það. Það á að nýta það betur en að gera gys að almenningi með svona fjárveitingum.  
            

Frú forseti. Hreyfingin er óþreytandi við að reyna að bæta stjórnsýsluna á Íslandi. Hér er um að ræða tugi milljóna sem fjárlaganefndarmenn vilja útdeila sjálfir til húsafriðunar úti á landi án þess að húsafriðunarnefnd sem er fagstofnun á þessu sviði og veit nákvæmlega hvernig á að forgangsraða í húsafriðun fái að koma að málinu. Þetta er tillaga af okkar hálfu til að allt fé til húsafriðunar á landinu fari í gegnum þá sérfræðinga sem hafa vit á því en ekki í gegnum þingmenn sem eru í kjördæmapoti.

Frú forseti. Hreyfingin hefur lagt fram fjölda breytingartillagna er varða svokallaða safnliði. Sá sem hér stendur er ekki mótfallinn því að skoða það að endurskipuleggja með hvaða hætti þessu fé er úthlutað. Sú vinna er m.a. hafin í menntamálanefnd en það fer svolítið fyrir brjóstið á manni sem hér stendur og er utan af landi þegar talað er um hin fjölmörgu verkefni úti á landi. Ég nefni til að mynda Selasetrið, þjóðveldisbæinn í Þjórsárdal, byggðasöfnin vítt og breitt um landið og svona mætti lengi telja, verkefni sem eru góðra gjalda verð og eiga alveg að njóta stuðnings, rétt eins og stærri söfn á höfuðborgarsvæðinu. Það er alveg hægt að endurskoða þessar úthlutanir en það á ekki að gera í breytingartillögum með þessum hætti. Við eigum að fara faglega í þetta og vera klár fyrir næstu fjárlagagerð með breytingartillögur hvað þetta snertir. 
            

Frú forseti. Hér er framhald á sögunni. Við leitumst við að færa framlög sem nefndarmenn telja sig færa um að úthluta til alls konar verkefna hingað og þangað, hvort sem er úti á landi eða í Reykjavík, hv. þm. Ásmundur Einar Daðason, það er ekki verið að gera atlögu að landsbyggðinni. Það er verið að gera atlögu að ófaglegum úthlutunum á fjármunum almennings og það er verið að leitast við að færa fjármuni í Bókmenntasjóð sem hefur á sér einstaklega gott orð og skilar mjög góðu verki. Vonandi munu í framtíðinni, eftir því sem hv. þm. Ásmundur Einar segir, frekari fjárveitingar fara í þennan sjóð en ekki renna beint eftir 

Forseti minnir hv. þingmenn á að nefna hv. þingmenn með fullu nafni.

Frú forseti. Hér er leitast við að færa fjöldann allan af smáliðum um æskulýðsmál undir Æskulýðssjóð. Það er til sjóður sem á að sjá um þessar úthlutanir. Hann starfar á faglegum forsendum. Það er æskileg meðferð á almannafé á Íslandi að úthlutanir úr sameiginlegum sjóðum landsmanna séu gerðar hlutlægt og á faglegum forsendum en ekki eftir hugdettum einstakra þingmanna. Þess vegna legg ég til að þessi breytingartillaga verði samþykkt.

Frú forseti. Hér er verið að veita stórfé í Íþrótta- og Ólympíusamband Íslands, 160 millj. kr. Íþróttahreyfingin fær gríðarlega fjármuni frá t.d. Lottói og umtalsverðan stuðning frá sveitarfélögum úti um allt land. Á samdráttartímum sem þessum telur 2. minni hluti að svo kostnaðarsöm afþreying verði einfaldlega að dragast meira saman en aðrir nauðsynlegir útgjaldaliðir og það eigi frekar að veita féð til heilbrigðismála.

Heyr, heyr.

Virðulegur forseti. Hér er enn verið að reyna að sigta út þar sem almannafé er valið og úthlutað á faglegum forsendum. Við leggjum til að þessi breytingartillaga verði samþykkt, en ég vek jafnframt athygli á því að seinasta breytingartillaga sem var felld af stórum hluta þingmanna hljóðaði upp á 3,7 milljarða kr. í aukningu til menntamála og sjálfur hæstv. menntamálaráðherra felldi þá tillögu.

Virðulegi forseti. Hreyfingin hefur lagt til að ýmiss konar góðir safnliðir, m.a. til verkefna úti á landi, verði felldir niður. Það var sagt í ræðu áðan að t.d. væri óþarfi að styrkja skrímslasetrið vegna þess að skrímsli væru ekki til. Síðan hafa þingmenn Hreyfingarinnar lagt til að styrkur til jólasveinasetursins á Mývatni verði lagður af. Nú er það þannig að jólasveinarnir eru til og við framsóknarmenn erum ósáttir við að setrið sé skorið niður sérstaklega. Ég vil sérstaklega benda á það að hér falla þingmenn Hreyfingarinnar í þá gryfju að ætla að setja 1,4 millj. kr. í bókmenntahátíð í Reykjavík. Mér finnst ekki alveg samræmi í málflutningi Hreyfingarinnar að meðan það á að skera góð verkefni úti á landi sé í lagi að styrkja verkefni í Reykjavík, sem ég reyndar tel allra góðra gjalda verð. 

Virðulegi forseti. Á fund fjárlaganefndar kom kona ein sem sagðist vera spákona og óskaði eftir fjárframlögum. Fjárlaganefnd ákvað að taka hana alvarlega og úthluta til hennar fjármunum. Þeir eru undir þessum lið. Á dauða mínum átti ég von þegar ég steig fæti inn á Alþingi en ekki þessu.  
             Undir næsta lið er jafnframt fjárveiting sem snýr að rannsóknum á frjósemi hrognkelsa í Húnaflóa. Hrognkelsaveiðar skila 1,5 milljörðum í þjóðarbúið. Atvinnugreinin sjálf tímir samt ekki að kosta örfáum milljónum til sinna eigin rannsókna, heldur seilist í vasa skattgreiðenda. Ég tel óþarft að úthluta fjármunum með þessum hætti.

Frú forseti. Hér er gerð tilraun til að minnka aðeins þau gríðarlegu framlög sem ríkið leggur til ríkiskirkjunnar á Íslandi og annarra trúfélaga. Við teljum að trúfélög eigi ekkert frekar en önnur áhugamannafélög endilega að eiga beinan aðgang að fjármunum almennings á Íslandi. Kristin trú og kirkjan á Íslandi gegnir að sjálfsögðu mikilvægu hlutverki en það er ekki þar með sagt að allur almenningur eigi að standa undir þeim kostnaði, og alls ekki í þeim mæli sem gert er ráð fyrir í þessu frumvarpi.

Heyr, heyr.

Virðulegi forseti. Kirkjan er eitt höfuðakkeri Íslands og þess vegna er ekki eðlilegt að styðja þá tillögu sem hér er lögð fram. Hins vegar hafði ég kvatt mér hljóðs fyrr um atkvæði og það varðaði svipaða þætti, ýmsa þætti í verkefnum um allt land, stór og smá í hundruðatali. Þessi verkefni eru drifkraftur í mörgu er lýtur að lífinu á landsbyggðinni sérstaklega, einnig í höfuðborginni og á höfuðborgarsvæðinu en sérstaklega á landsbyggðinni. Það er með ólíkindum að menn skuli láta sér detta í hug að ganga gegn þessari uppbyggingu sem á sér stað 

Virðulegur forseti. Hv. þm. Ögmundur Jónasson tók fyrr á árinu ákvörðun um að samþykkja að flytja hjúkrunarheimili frá heilbrigðisráðuneytinu yfir til félagsmálaráðuneytisins. Það var mjög röng ákvörðun. Sú tillaga sem við greiðum atkvæði um núna gengur út á það að halda hjúkrunarrýmunum áfram hjá heilbrigðisráðuneytinu. Það er um að gera að segja já við þessari tillögu. Það er mjög rangt að flytja hjúkrunarrýmin, þau eru í eðli sínu heilbrigðisþjónusta en ekki búsetuúrræði. Meiri hlutinn vill flytja 70% af rýmunum núna yfir til félagsmálaráðuneytisins, ætlaði að flytja þau öll en Vinstri grænir gátu staðið aðeins í ístaðinu. Öll rýmin verða flutt síðar, því miður. Ég er algjörlega ósammála því sem meiri hlutinn ætlar að gera hérna þannig að ég styð þessa tillögu um að við höldum hjúkrunarrýmunum áfram undir hatti heilbrigðisráðuneytisins, það er þar sem þau eiga heim. Ég segi já.

Hæstv. forseti. Ábyrgð á málefnum aldraðra fluttist til félagsmálaráðherra fyrir um ári og því var svo fylgt eftir í fjárlagafrumvarpinu eins og það birtist núna fyrir árið 2010. Stjórnarmeirihlutinn telur að það sé kominn tími til þess að færa félagslega þjónustu aldraðra til félagsmálaráðuneytisins og þá þjónustu sem að mestu leyti byggir á félagslegum úrræðum. Stjórnarmeirihlutinn hefur náð samkomulagi um að taka þessi skref í áföngum og þeir áfangar birtast á þskj. 544 í töluliðum 16–26 og 27–39. Ég get því ekki stutt þessa tillögu og segi nei.

Virðulegi forseti. Hjúkrunarheimili heita hjúkrunarheimili af vissum ástæðum, það er ekki vegna þess að þetta sé fallegt nafn. Það er gríðarlegur ábyrgðarhluti þegar hæstv. ráðherrar fara í hrein og klár hrossakaup um heilbrigðisstofnanir 

Frú forseti. Tillagan sem við erum að greiða atkvæði um núna gengur út á það að færa ákveðin hjúkrunarheimili ekki til félagsmálaráðuneytisins eins og meiri hlutinn ætlaði að gera. Þetta er afrakstur af toginu á milli Vinstri grænna og Samfylkingarinnar og Vinstri grænir náðu því núna að halda um sinn nokkrum hjúkrunarheimilum eftir og færa þau ekki til félagsmálaráðuneytisins. Það á hins vegar að færa þau víða og til að setja þetta í eitthvert samhengi er rétt að geta þess að í landinu eru 2.633 hjúkrunarrými. Það á að færa 1.800 þeirra yfir til félagsmálaráðuneytisins. Upphæðin sem fylgir er u.þ.b. 13 milljarðar kr. Þetta eru geysilegir fjármunir sem fara núna í rangt ráðuneyti og það er vegna þess að hjúkrunarheimilin byggjast ekki aðallega á félagslegum úrræðum. Þetta er meira og minna heilbrigðisþjónusta. Það hljóta allir að sjá það sem vilja opna augun. Vinstri grænir reyndu að stoppa þetta og við heyrðum í hæstv. heilbrigðisráðherra Álfheiði Ingadóttur í umræðunni sem er öllum þessum málum kunn. Þá sagði hæstv. ráðherra að hún hefði mjög miklar efasemdir um þetta  
            

Forseti biðst velvirðingar á því að klukkan virkar ekki í borðinu, en tíminn er mældur á forsetastóli.

Virðulegi forseti. Eins og fram hefur komið er verið að taka skaðann að einhverjum hluta til baka, en þrátt fyrir það eru menn að færa heilbrigðisstofnanir í óskylt ráðuneyti. Ég vek athygli á því að það var ekki ein fagleg umsögn um þennan flutning í öllu þessu ferli. Hv. heilbrigðisnefnd fékk hins vegar gesti sem reyndu að útskýra fyrir meiri hlutanum að um væri að ræða heilbrigðisstofnanir en ekki félagslega þjónustu, reyndu að útskýra það fyrir hv. þingmönnum, sérstaklega Samfylkingarinnar. Ein rökin, bara til að sýna hversu vitlaust þetta er allt saman, voru að það ætti að færa þetta yfir til að fara með þetta til sveitarfélaganna þó að það tengist ekki neitt. Samt sem áður tekur meiri hlutinn núna samningana við sveitarfélögin og færir þá aftur til heilbrigðisráðuneytisins sem er afskaplega skynsamlegt en sýnir hins vegar hversu arfavitlaus og alvarleg 

Forseti. Hér er gerð tillaga um 35 millj. kr. lækkun á vasapeningum ellilífeyrisþega. Fyrsta tillaga ríkisstjórnarinnar til niðurskurðar á þessu ári var að skerða bætur til ellilífeyrisþega og örorkuþega. Vasapeningar ellilífeyrisþega voru u.þ.b. 500 millj. kr. á þessu ári og í fjárlagatillögunni voru þeir lækkaðir niður í 350 millj. kr. og nú við 3. umr. er gerð tillaga um að höggva enn í sama knérunn, höggva að þeim sem síst skyldi. Það er gerð tillaga um að lækka þessa fjárhæð enn og aftur um 35 millj. kr. og ég skora á hv. þingmenn að segja: Nú er nóg komið, hingað og ekki lengra - og fella þessa tillögu. 
            

Virðulegi forseti. Málflutningur stjórnarandstöðunnar undir forustu hv. þm. Kristjáns Þórs Júlíussonar í þessu máli er með ólíkindum. Sú tillaga sem hér er lögð fram felur ekki í sér að lækkaðar verði vasapeningagreiðslur til aldraðra, heldur er fyrst og fremst verið að færa fjárhagsáætlun fyrir þennan lið til samræmis við það sem vænt er að verði ráðstafað af honum. Á móti vorum við áðan að samþykkja, en án atbeina stjórnarandstöðunnar, hækkun um 200 millj. kr. á fjárveitingum til umönnunargreiðslna þannig að það er lágkúra af verstu sort að stilla málum upp með þeim hætti að hér eigi að fara að skerða vasapeninga til aldraðra.

Virðulegi forseti. Hér er verið að höggva að þeim sem síst skyldi í samfélaginu. Ég legg til að þingheimur blekki ekki almenning með því að gefa í skyn að hér sé ekki verið að gera það sem menn eru að gera. Það er verið að skera niður vasapeninga ellilífeyrisþega um 35 millj. kr. og við gagnrýnum harðlega þann ískulda sem streymir úr félagsmálaráðuneytinu og frá hæstv. ríkisstjórn en ég vil taka eitt fram, þetta eru slíkir smámunir að hér er aðeins um að ræða sjö klukkustunda vexti af Icesave. Við framsóknarmenn segjum nei við þessu, virðulegi forseti.

Virðulegur forseti. Með breyttum áherslum tekjumegin og útgjaldamegin í fjárlagafrumvarpinu er lögð til styrking til félags- og velferðarmála upp á tæplega 3,8 milljarða kr. Ég sé að hæstv. félagsmálaráðherra hafnar þessu aukna fé milli þess er hann skrifar jólakort, vonandi eru það jólakort til öryrkja.

Forseti. Í þessum lið er gerð tillaga um 4 millj. kr. fjárveitingu til sjúkrahússins á Akureyri. Þetta er liður í því að gera læknanemum við Háskóla Íslands kleift að fara í starfsnám á öðrum stað en á höfuðborgarsvæðinu. Það ber að fagna þessari tillögu. Engu að síður hef ég þá athugasemd við hana að það er í rauninni óboðlegt að ganga þurfi frá þessum sjálfsagða þætti með þeim hætti sem hér er gert. Þetta á einfaldlega að vera liður í því námi sem boðið er upp á við Háskóla Íslands því að þetta starfsnám, ef svo má segja, er grunnur að endurnýjun og þekkingu á öðrum sjúkrahúsum en hér um ræðir. Ég sit hjá við afgreiðslu þessarar tillögu hér og nú og treysti því að þetta þurfi ekki að koma til afgreiðslu með þessum hætti framvegis og það verði gerð bragarbót á í fjárlögum ársins 2011.

Virðulegi forseti. Eins og hér hefur komið fram er verið að auka styrk til Fjórðungssjúkrahússins á Akureyri um 4 millj. kr. til að gera nemendum kleift að koma í nám til sjúkrahússins. Þetta skiptir öllu máli, ekki bara fyrir sjúkrahúsið úti á landi. Þeir sem koma þangað í námsreynslu eru mun líklegri til að vilja búa áfram á svæðinu og nánast hver einasti sérfræðingur sem starfar núna á hinu ágæta Fjórðungssjúkrahúsi á Akureyri var þar í námi í starfsreynslu. Ég segi já.

Frú forseti. Hér er í reynd verið að greiða atkvæði um jafnrétti til náms. Það er eftirtektarvert að læknanemar í Reykjavík þurfa ekki að leita eftir þessum peningum með erfiðismunum en þegar kemur að jafnréttismálum úti á landi þarf með erfiðismunum að sækja þessa peninga. Ég segi að sjálfsögðu já, og þótt fyrr hefði verið.

Virðulegi forseti. Hér er í sjálfu sér um ágætismál að ræða eins og hv. þm. Kristján Þór Júlíusson fór yfir, en ég vek athygli hv. þingmanna á því að þegar kemur að stefnu hæstv. ríkisstjórnar í heilbrigðismálum snýr það beint að þessu sjúkrahúsi, eins og Landspítalanum. Forsvarsmenn spítalans á Akureyri hafa bent á að ef menn halda áfram í þessum flata niðurskurði verða fjárheimildir spítalans 3,5 milljarðar árið 2012. Það þýðir að hann mun ekki geta sinnt hlutverki sínu og við munum sjá stórfellda flutninga á sjúklingum suður yfir heiðar. Vandinn er sá að sama staða er uppi varðandi Landspítalann. Með flötum niðurskurði erum við að vega stórlega að grunnþjónustu hans. Stefna hæstv. ríkisstjórnar í heilbrigðismálum er þessi: Það virðist vera leitað að þeim stöðum á Norðurlöndunum þar sem eru lengstir biðlistar og minnst þjónusta og reynt að toppa það.

Virðulegur forseti. Hér erum við enn á ný að fjalla um hjúkrunarrýmin. Þessi tillaga gengur út á það að halda eftir nokkrum hjúkrunarrýmum hjá heilbrigðisráðuneytinu, þ.e. 30% af rýmunum sem eru í landinu. Tillagan gengur út á að nokkur hjúkrunarheimili sem eru svokölluð hrein hjúkrunarheimili, þ.e. bara hjúkrunarrými þar, ekki líka dvalarrými, verða eftir og svo samningarnir bæði á Akureyri og Höfn í Hornafirði. Það sem er athyglisvert er að ákveðið er að taka ekki önnur hjúkrunarheimili sem eru hrein hjúkrunarheimili. Miðað við listann eru a.m.k. níu hjúkrunarheimili sem fara ekki áfram undir hatt heilbrigðisráðuneytisins, heldur flytjast yfir til félagsmálaráðuneytisins. Það er engin samfella í ákvörðunum meiri hlutans. Það eru bara valin nokkur hjúkrunarheimili sem eru ekki flutt yfir en önnur eru flutt yfir sem eru nákvæmlega eins þannig að það er eiginlega engin 

Virðulegi forseti. Hér er um það að ræða að nokkur heimili eiga að vera áfram á þeim stað þar sem heilbrigðisstofnanir eiga að vera. Það er rétt að árétta að það kom skýrt fram hjá aðilum sem reka hjúkrunarheimili að tilfærslan yfir í félags- og tryggingamálaráðuneytið gæfi mjög skýr skilaboð um að minnka ætti heilbrigðisþjónustu á hjúkrunarheimilunum.  Það kom líka fram hjá hæstv. félags- og tryggingamálaráðherra í umræðunni í þinginu að það væri svo mikið að gera hjá félags- og tryggingamálaráðuneytinu að það þyrfti að kalla til sjálfboðaliða til að hjálpa til við lagafrumvörp og annað slíkt. Samt sem áður ætlar hæstv. 

Hæstv. forseti. Við greiðum atkvæði um tillögur meiri hlutans um skiptingu hjúkrunarrýma sem fara þá aftur til heilbrigðisráðuneytisins. Þetta eru engin hrossakaup, það er ákveðin forsenda fyrir þessari skiptingu. Meðan forsendnanna er að forstöðumenn stofnana þurfa aldrei að skipta við nema eitt ráðuneyti. Stofnanir sem eru að grunni til heilbrigðisstofnanir eins og þær eru sem við erum að greiða atkvæði um verða áfram hjá heilbrigðisráðuneyti en sérstakir samningar verða áfram hjá heilbrigðisráðuneytinu eins og hér er fjallað um líka. Þar sem um er að ræða stofnanir og/eða sveitarfélög sem eru í samningaviðræðum við félagsmálaráðuneytið verða þau hjá félagsmálaráðuneytinu og stofnanir eins og Holtsbúð og Seljahlíð sem eru að þróast í átt að fjölbreyttari úrræðum verða hjá félagsmálaráðuneytinu og stofnanir með sérsamninga við heilbrigðisráðuneytið með sérstakar hjúkrunar- eða heilbrigðisþjónustu verða 

Virðulegur forseti. Hér er enn og aftur með breyttum aðferðum við tekjuöflun fyrir ríkissjóð sem og breyttri forgangsröðun í útgjaldaliðum lagt til að heilbrigðismál fái um 7,5 milljarða til viðbótar til að koma til móts við boðaðan niðurskurð í heilbrigðismálum. Ég tel einfaldlega mjög brýnt og við í Hreyfingunni að fjármálum ríkissjóðs og fjármálum almennings í landinu sé ráðstafað með þeim hætti að heilbrigðismál verði í algjörum forgangi og því leggjum við til að þessi breytingartillaga verði samþykkt.

Frú forseti. Hér eru þingmenn að fara að veita stórfé til stjórnmálaflokka. Þingmenn Hreyfingarinnar leggja til að framlög til stjórnmálaflokka verði lækkuð um 60%. Hér eru þingmenn að tryggja sér og sínum flokkum áframhaldandi völd með slíkum fjárveitingum og við teljum þær algjörlega úr hófi hvað upphæðir varðar enda eru stjórnmálaflokkar frjáls félagasamtök sem eiga ekki að vera á framfæri skattgreiðenda. Hreyfingin gerir sér hins vegar grein fyrir mikilvægi stjórnmálasamtaka og við leggjum til að í framtíðinni fái þau fé sem nægir til reksturs á skrifstofu og fundaraðstöðu af hóflegri stærð og til greiðslu launa fyrir framkvæmdastjóra og einn starfsmann að auki. Í framhaldinu er lagt til að framlaginu verði skipt jafnt milli stjórnmálaflokkanna því að léttvæg rök eru fyrir því að greiða þeim sem flesta þingmenn hafa hærri styrk en þeim sem hafa fáa þingmenn.

Frú forseti. Eins og áðan erum við að greiða atkvæði um jákvæða hluti. Hér er verið að bæta Jöfnunarsjóði sveitarfélaga 1.200 millj. kr. sem er trúlega vegna þess að tryggingagjaldið sem mun leggjast á sveitarfélögin mun hækka útgjöld þeirra um allt að 2 milljarða kr. Hér kemur hluti til baka frá meiri hluta fjárlaganefndar sem er auðvitað til bóta en það er óljóst hvort það sem vantar upp á skili sér, en restin ku eiga að koma vegna heimildar á úttekt séreignarsparnaðar og þar af leiðandi í útsvari. Áhugavert er að bera saman nálgun sveitarfélaga og ríkisins á að laga útgjöld sín að tekjum allt frá hruninu 2008. Sveitarfélögin hafa ekki stórhækkað skatta í fjárhagsáætlunargerð sinni vegna 2010 ólíkt ríkisvaldinu sem á að hækka hér um 50 milljarða kr. Það er mikilvægt að sveitarfélögin haldi þeim tekjum sem þau afla en ríkisvaldið seilist ekki í þann vasa eins og í vasa skattborgaranna, þ.e. 

Forseti. Vissulega ber að fagna þeirri viðleitni í rétta átt sem sýnd er með þessu 1.200 millj. kr. framlagi til sveitarfélaganna sem ætlað var að ganga upp í efndir á loforðum forustumanna ríkisstjórnar gagnvart sveitarfélögunum þegar tryggingagjaldð var hækkað nú hið síðara sinn. Eftir standa hins vegar stórar fjárhæðir sem eftir er að ljúka samningum á milli sveitarfélaga og ríkisins hvað varðar húsaleigubætur, tryggingagjaldið og efndir loforða þar að lútandi frá því í sumar ásamt ýmsum öðrum atriðum sem snerta m.a. breytingar sem gerðar voru á atvinnuleysistryggingalögunum. Allir þessir þættir eru í uppnámi. Vegvísirinn sem frágenginn var í október er í uppnámi. Samband íslenskra sveitarfélaga hefur ályktað sérstaklega hart gegn því. Ég vænti þess að menn taki upp þessi samskipti þegar 

Frú forseti. Með þessu framlagi upp á 1.200 millj. kr. sem rennur í gegnum Jöfnunarsjóð sveitarfélaga til endurgreiðslu á kostnaðarauka sveitarfélaga vegna hækkunar tryggingagjalds nú um áramótin er að fullu staðið við fyrirheit sem sveitarfélögunum var gefið þar um á haustmánuðum. Sömuleiðis renna 30 millj. kr. til varasjóðs íbúðalána og þegar hafður er í huga tekjuauki sveitarfélaganna vegna útgreiðslu séreignarsparnaðar, sem verður væntanlega um 2,5 milljarðar kr. á næsta ári og enn meiri á þessu ári, er útkoma sveitarfélaganna að mínu mati úr þessum samskiptum við ríkið mjög góð. Ríkið hefur staðið við og efnt t.d. samning um greiðslu húsaleigubóta og borgað upp skuldahalann sem myndaðist á þeim lið í tíð fyrri ríkisstjórnar 

Virðulegi forseti. Nei, hæstv. fjármálaráðherra, það ríkir ekki almenn sátt um það að ríkið standi við sinn hlut í þessu máli. Ef 2 milljarðar kr. leggjast á sveitarfélögin í gegnum tryggingagjaldið og það á að bæta þeim 1.200 millj. kr. með þessu móti vil ég meina að enn þá standi út af 800 millj. kr. Það er ekki hægt að horfa til þess að sveitarfélögin fái réttmætar tekjur í raun af séreignarsparnaðinum og það eigi bara að reikna hann inn í það, þ.e. að þær tekjur séu bætur á móti þessu. Mér finnst þetta vera blekking. Ríkið skuldar enn þá sveitarfélögunum töluvert mikla fjármuni upp í það tryggingagjald sem þeim var lofað að yrði bætt.  
             
            

Virðulegi forseti. Jöfnunarsjóður sveitarfélaga er ákaflega mikilvægur fyrir sveitarfélögin hringinn í kringum landið. Hér er verið að auka fjármuni til hans og er það vel. Ég er á þeirri skoðun að efla þurfi sveitarstjórnarstigið verulega á komandi missirum og þetta gæti verið einn liður í því.

Virðulegi forseti. Þessi tillaga frá meiri hluta fjárlaganefndar um að bæta Jöfnunarsjóði sveitarfélaga þær 1.200 millj. kr. sem eru hækkun tryggingagjaldsins frá og með næstu áramótum er fín og góð og ég mun styðja hana. Eftir stendur þó að hækkun tryggingagjaldsins síðan 1. júlí á þessu ári lagði 700 millj. kr. aukalega á sveitarfélögin árið 2009 og 1.300 millj. kr. árið 2010 plús atvinnuleysistryggingafrumvarp félagsmálaráðherra þannig að það hallar á sveitarfélögin um 2,5 milljarða. Ef það er skoðun hæstv. fjármálaráðherra að hann sé að greiða það til baka með því að sveitarfélögin fái sinn hluta út úr útgreiðslu séreignarsparnaðarins er ég algjörlega ósammála honum í því. Sveitarfélögin eiga sannarlega þær tekjur sem þau eiga í séreignarsparnaðinum þannig að það er mjög sérkennilegur málflutningur að halda því fram að maður greiði til baka með tekjum frá sama aðila.

Hæstv. forseti. Eins og komið hefur fram á fundum hjá forsvarsmönnum Sambands íslenskra sveitarfélaga hefur aldrei verið eins gott samband milli ríkisstjórnar og Sambands íslenskra sveitarfélaga í landinu og í tíð þessarar ríkisstjórnar  Virðulegi forseti. Hér er staðið fullkomlega við það loforð sem gefið var varðandi Jöfnunarsjóð sveitarfélaga gagnvart tryggingagjaldinu og auk þess er rétt að hafa í huga, virðulegi forseti, að þeir peningar sem komu til sveitarfélaganna á þessu ári og munu að einhverjum hluta koma á næsta ári vegna útgreiðslu séreignarlífeyrissparnaðar voru aldrei settir inn í þá áætlun sem sett var upp eftir hrunið plús það að síðasta ríkisstjórn gaf sveitarfélögunum leyfi til að hækka útsvarið um 0,25 prósentustig sem mörg notuðu þannig að hér er staðið fullkomlega við það. Ég ítreka, virðulegi forseti,  
            

Frú forseti. Hér er verið að afhenda Samtökum iðnaðarins 420 millj. kr. úr ríkissjóði. Þetta fé kemur inn í svokölluðu iðnaðarmálagjaldi. Sjálfum er mér óskiljanlegt hvers vegna ríkið hefur tekið að sér að innheimta þessa peninga og afhenda þá svo Samtökum iðnaðarins. Þetta eru lobbýistar, þetta eru samtök sem ganga hart fram í því að ná sínu fram, bæði í gegnum aðgengi að þingmönnum og ráðherrum sem og í gegnum auglýsingar. Niðurstaðan er sú að hér höfum við samtök sem hafa barist fyrir því að náttúra Íslands er stórsköðuð, við höfum samtök sem berjast fyrir því að Coca Cola og sælgæti sé flokkað sem matvæli. Það er alveg óþarfi að veita almannafé í slíka áróðursstarfsemi og ég tel að það ætti að samþykkja að fella þessi útgjöld niður.

Frú forseti. Hér er enn verið að reyna að koma því í betra horf hvernig framlögum er úthlutað úr almannasjóðum. Í þessi tilviki, tölulið 9, höfum við undanskilið fimm liði sem við höfum skoðað rækilega og sem eru mjög atvinnuskapandi eða skipta mjög miklu máli hvað varðar rannsóknir á hugsanlegri orkuauðlind, þ.e. sjávarorku. Þess vegna undanskiljum við þessa fimm liði en hinir allir leggjum við til að verði færðir í viðeigandi sjóði og að peningum verði þar með úthlutað á faglegum forsendum í þessu máli.

Virðulegur forseti. Undir þessum lið er aragrúi smáliða sem er úthlutað. Það er ekki vegna þess að ég sé andsnúinn landsbyggðinni að ég legg til að þeir verði felldir niður. Eins og sést leggjum við til að sjö útgjaldaliðum hvað varðar markaðsstofur hingað og þangað um landið verði haldið inni. Innan um hina liðina sem ég legg hins vegar til að verði felldir út er m.a. félag áhugamanna um jólasveina í Mývatnssveit 

Virðulegur forseti. Hér er verið að leggja til tvöföldun á útgjaldalið til grenjaskyttna hingað og þangað um landið. Grenjaskyttur sinna mjög mikilvægu starfi en á þeim tímum sem við lifum í dag tel ég alveg þess virði að refir og minkar fái að lifa hugsanlega í hálft til eitt ár í viðbót á meðan peningunum er betur varið í eitthvað annað. 
            

Virðulegi forseti. Hv. þm. Þór Saari hefur snúist hugur því að hann stóð ekki í veginum fyrir aukningunni milli 1. og 2. umr. Það sem hér um ræðir er fjárveiting til sveitarfélaga til grenjavinnslu. Þetta eru um 20–30% á móti framlagi, þetta er ekki greitt út nema einnig komi framlag frá sveitarfélögunum. Virðisaukaskatturinn af heildarupphæðinni er hærri en sem nemur þessu þannig að hv. þm. Þór Saari er mótfallinn auknum tekjum til ríkissjóðs.

Virðulegi forseti. Hér er verið að auka fjármagn til þjóðgarðsins á Snæfellsnesi um 10 millj. kr. Fyrir það er ég afskaplega þakklátur og sérstaklega meðnefndarmönnum mínum í hv. fjárlaganefnd. Ég verð þó að nota þetta tækifæri, virðulegi forseti, og minna á að tveir aðrir þjóðgarðar eru starfandi á Íslandi. Einn er á Þingvöllum og hann fær 200 millj. kr., og Vatnajökulsþjóðgarður fær 480 millj. kr. en eftir þessa aukningu til þjóðgarðsins á Snæfellsnesi fær hann um 38 millj. kr. Ég vænti þess að við næstu fjárlagagerð verði þessi mismunur leiðréttur.

Virðulegi forseti. Ég held að það sé mikilvægt að við byggjum upp þessa þrjá þjóðgarða sem hv. þingmaður nefndi hér áðan og sýndi fram á þá skiptingu sem er á milli þeirra varðandi fjármuni. Ég fagna því að aukið sé við fjármuni á Snæfellsnesi því að þar eru mikil áform uppi eins og annars staðar. Þetta er klárlega tækifæri fyrir ferðaþjónustu og aðra aðila og okkur sem Íslendinga að sýna fram á hversu fallega náttúru við eigum. Því fagna ég þessu verkefni þó að ég sitji hjá við atkvæðagreiðsluna, frú forseti, því að það er mjög mikilvægt að jafna þennan mun. Ég hvet fjárlaganefnd og þá sem koma að þessu fyrir næstu fjárlagagerð að horfa vandlega á þjóðgarðana í heild.

Virðulegur forseti. Í þessari tillögu leggjum við til að fjármunir verði veittir til uppbyggingar á ferðamannastöðum. Ferðaþjónustan er sú grein sem vex sennilega hraðast á næstu árum. Við leggjum til að þetta verði fjármagnað með hóflegu gistináttagjaldi, 500 kr. á nótt, og landgöngugjaldi fyrir farþega sem koma með skemmtiferðaskipum. Það er nauðsynlegt að setja aukið fé í þessa atvinnugrein vegna þess að það stórsér orðið á mörgum helgustu stöðum Íslands og það verður að hlúa betur að þeim til að þeir verði ekki fyrir tjóni, hvorki af núverandi ásókn ferðamanna né þeirri aukningu sem gert er ráð fyrir.

Virðulegi forseti. Ég held að hér sé á ferðinni mikill misskilningur hjá þingmönnum Hreyfingarinnar. Þeir leggja til að fjármunir verði veittir til uppbyggingar ferðaþjónustu en leggjast gegn því að veittur sé styrkur til félags áhugamanna um jólasveina í Dimmuborgum í Mývatnssveit. Við gætum þess vegna ímyndað okkur að það verkefni héti áhugamannafélag um uppbyggingu ferðaþjónustu að vetri til. Þetta snýst einfaldlega um að efla ferðamennsku og um það snúast þessi verkefni víðs vegar um landið. Þá vil ég 

Forseti. Hér er mjög óljós texti og er fullkomin ástæða til að gera grein fyrir honum. Það sem hér er lagt til er að felldar verði brott heimildargreinar úr 6. gr. fjárlaga sem lúta að því að kaupa eða leigja viðbótarhúsnæði fyrir starfsemi ríkisstofnana. Í þeim efnum er tilgreint húsnæði fyrir aðalskrifstofur ráðuneyta, Vinnumálastofnun og Þjóðleikhús, Listasafn Íslands o.s.frv. Sú breyting hefur orðið á að sú misritun er í texta þeirrar tillögu sem hér liggur fyrir Alþingi að það er tilgreindur liður 6.12 sem var í rauninni felldur út við 2. umr. Ég dreg þann lið til baka. Þar var gert ráð fyrir kaupum á húsnæði fyrir Umferðarstofu og meiri hlutinn var búinn að samþykkja að falla frá því og þess vegna eru aðrir þættir tillögunnar endurfluttir sem lúta að því að auka við húsnæði ríkisstofnana á þeim tímum sem nú eru uppi.

Frú forseti. Fjallað er um að stofna hlutafélag um byggingu nýs Landspítala og leggja félaginu til nauðsynleg lóðarréttindi ríkisins við Hringbraut undir bygginguna. Ég bendi hv. þingmönnum á að sveitarfélög hafa lent í miklum vanda vegna nákvæmlega svona skuldbindingar, og ríkið líka. Við erum núna með tónlistarhúsið í fanginu sem var nákvæmlega sama fyrirkomulag um að fara í einkaframkvæmd og að ríki og borg tækju síðan bygginguna á leigu. Þarna erum við að tala um raunverulega skuldbindingu til margra ára. Mín skoðun er sú að ríkið á núna að leggja áherslu á, í ljósi þess hversu miklar erlendar skuldir eru, á að skapa gjaldeyristekjur, hvetja lífeyrissjóðinn til að fjárfesta þar sem verða gjaldeyristekjur. Ég hef efasemdir um fjárfestinguna sjálfa, ég hef efasemdir um staðsetninguna, ég hef efasemdir um tilgang hennar og ég hef efasemdir um áhrif skuldbindingar á fjárhag ríkisins og þjóðarbúsins í heild. Því segi ég nei.

Frú forseti. Hér er lagt til að stofnað verði hlutafélag um byggingu nýs Landspítala og að félaginu verði lögð til nauðsynleg lóðarréttindi ríkisins við Hringbraut undir bygginguna. Hér er verið að fara að tillögu ríkisendurskoðanda sem hefur farið vandlega yfir málið með framkvæmdanefnd um byggingu Landspítala, ekki síst með tilliti til þeirrar reynslu sem hefur orðið af fjárveitingum og fjárumsýslu vegna byggingar tónlistarhússins í Reykjavík. Þetta er mjög vel undirbúið mál og kemur skýrt fram í áliti meiri hluta fjárlaganefndar hvernig með skuli fara. Þess má vænta að frumvarp verði lagt fram á vordögum um stofnun slíks félags og að vandlega verði gengið frá öllum þáttum sem varða fjárskuldbindingar ríkisins.

Virðulegi forseti. Ég hef í mörg ár verið mikill baráttumaður fyrir því að hér yrði reistur nýr Landspítali. Það þarf að endurnýja úreltan húsakost og sameina starfsemina á einn stað. Þarna eru gerðar um 15.000 skurðaðgerðir á ári. Þetta er stærsti vinnustaður landsins. Þarna fer fram alveg gríðarlega mikilvæg starfsemi. Það er búið að ákveða að áfangaskipta þessu verkefni og 1. áfangi mun líklega spara um 6% í rekstri. Það eru 2 milljarðar kr. á ári. Fyrsti áfangi mun skapa 600 störf. Nú er rétti tíminn til að fara í þessa framkvæmd, virðulegi forseti. Ég mun gera allt sem ég get til að liðka fyrir að það verði þannig og mér er mikil ánægja að því að segja já við þessari tillögu. Ég vil sjá nýjan Landspítala rísa sem fyrst af því að það er virkilega þörf á því. Ég segi já.

Virðulegi forseti. Það þarf ekki að fara mörgum orðum um það hve mikilvægt er að byggja Landspítala og mun það bæði bæta þjónustuna og lækka rekstrarkostnað. Við vitum hins vegar að undirbúningurinn er ekki sem skyldi. Málið er vanbúið en ég vil ekki gera neitt til þess að hægt sé að hægja á þessu máli sem er þó ekki á þeim hraða sem það ætti að vera. Því miður er meira lagt í skrautsýningar en raunverulega vinnu en aðalatriðið er þó það að við viljum sjá hér heilbrigðisþjónustu á heimsmælikvarða og ég hvet þá hv. þingmenn sem styðja þessa ríkisstjórn til að fara yfir þá stefnu sem kemur fram í ríkisfjármálum um heilbrigðismálin. Flatur niðurskurður er versta leiðin sem hægt er að fara í og við munum sjá þjónustuskerðingu og biðlista sem við höfum ekki séð svo árum eða jafnvel áratugum skiptir á næstu missirum ef svona verði haldið áfram. Engin stofnun 

Virðulegi forseti. Það hefur verið tekin ákvörðun um að verja menningarsetrin á höfuðborgarsvæðinu, gömul og ný. Samt sem áður er miklu brýnna að verja út í ystu æsar stöðu og styrk Landhelgisgæslu Íslands. Það er engin ástæða til að selja þyrluna sem um er rætt. Það hafa verið lausbeislaðar hugmyndir um að selja það skip sem er í smíðum í Suður-Ameríku, en það er lykilatriði að það komi til starfa á næsta ári eins og reiknað er með. Þess vegna skiptir miklu máli að menn standi saman um að verja Landhelgisgæslu Íslands, vörð Íslands á úthafinu.

Heyr, heyr.

Frú forseti. Við greiðum atkvæði um fjárlög fyrir árið 2010. Inn í frumvarpið vantar stóran lið sem er Icesave og ég sakna hans. Það virðist sem ríkisstjórnin geri ekki ráð fyrir að hún hafi meiri hluta til að fá það í gegn. Það er ágætt. En svo vantar líka inn í frumvarpið lið um tónlistarhúsið. Það er hús sem verið er að byggja við höfnina og enginn virðist ætla að borga. Það er svipað dæmi og er að gerast núna á Álftanesi og ég vara menn alvarlega við. Það er einmitt það sem menn eru að gera, þeir geta dottið ofan í djúpu laugina. Ég sit hjá.

Virðulegur forseti. Rétt er það að bæjarstjórn Álftaness datt í djúpu laugina í nýju sundlauginni sinni og kemst ekki almennilega upp úr. Mér sýnist ríkisstjórnin vera að detta ofan í þá djúpu laug sem kannski verður niðri við höfn. Mér þykir sjálfum ekki vera heil brú í mörgum liðum þessa frumvarps. Ég held að hægt hefði verið að gera þetta miklu betur. Það hefði verið hægt að ná í tekjur fyrir ríkissjóð með auðveldari hætti fyrir almenning í landinu og það hefði verið hægt að útdeila fjármununum á faglegri máta en gert er. Þess vegna sit ég hjá við atkvæðagreiðslu um þetta frumvarp og ég vona svo innilega að við fjárlög næsta árs muni fjárlaganefnd og þingheimur allur taka sig saman um að fara betur með fé almennings.

Frú forseti. Með afgreiðslu þessa máls er að ljúka umfjöllun Alþingis um tekjuöflunar- eða skattafrumvörp, útgjaldatengd mál og aðrar forsendur fjárlagaafgreiðslunnar fyrir árið 2010. Ég þakka öllum sem lagt hafa hönd á plóginn og unnið mikið starf við þröngar aðstæður á lokaspretti þinghaldsins. Ég tel að útkoman úr þessu og niðurstaðan sé mjög ásættanleg miðað við okkar erfiðu aðstæður. Það tekst með þessu frumvarpi að meira en helminga hallann á ríkissjóði frá því sem var 2008. Þegar upp var staðið var halli ríkissjóðs á því ári um 215 milljarðar kr. Það stefnir í um 160 milljarða kr. halla á þessu ári en samkvæmt þessu frumvarpi sem verður nú að lögum verður hallinn rétt innan við 100 milljarðar kr. Með sama áframhaldi er fullkomlega raunhæft að ná fram markmiðum um jákvæðan frumjöfnuð á árinu 2011 og að heildarafkoma ríkissjóðs verði komin í plús á árinu 2013. Það kemur okkur einnig til góða að aðstæður hafa þróast með hagstæðari hætti á síðari hluta ársins, svo sem með 

Virðulegi forseti. Það fjárlagafrumvarp sem við erum hér að afgreiða er eins og illa skipulögð óvissuferð inn í næsta ár. Þegar fjárlagafrumvarpið kom fram á þinginu var það algjörlega vanbúið til umræðu og tekjuhlið þess öll í fullkomnu uppnámi. Ríkisstjórnin sem er að fá þetta fjárlagafrumvarp afgreitt fór í gegnum kosningar og þagði þunnu hljóði um öll skattahækkunaráform sín.  Ríkisstjórnina skortir kjark og áræði til að taka erfiðar ákvarðanir. Þetta eru tómar einskiptisaðgerðir  
            

Virðulegi forseti. Með því frumvarpi sem hér er verið að samþykkja er vegið að velferðarkerfi þjóðarinnar, ekki bara er verið að fara í ónauðsynlegar tilfærslur milli ráðuneyta heldur eru líka teknir vasapeningar af öldruðum þessa lands. 
             Virðulegi forseti. Tekjuhliðin er í miklum ólestri, það á að skerða þá tekjuliði sem standa undir velferðarkerfinu. Við framsóknarmenn munum því sitja hjá við lokaafgreiðslu á þessu máli. Mig langar samt að þakka meðlimum fjárlaganefndar fyrir ánægjulegt samstarf.

Virðulegur forseti. Ég var búin að biðja fyrr um að fá að koma undir þessum lið, fundarstjórn forseta, þannig að það á ekki að koma hæstv. forseta á óvart. Þess vegna er skrýtinn svipur sem var settur upp hér rétt áðan. 
             Mig langar til að vekja athygli forseta á því að hæstv. fjármálaráðherra lét hér falla dæmalaus ummæli er hv. þm. Gunnar Bragi Sveinsson fletti ofan af reikningskúnstum fjármálaráðherra um Jöfnunarsjóð sveitarfélaga. Ég fer fram á það við frú forseta að hæstv. fjármálaráðherra verði víttur fyrir þessi ummæli. 
            

Forseti. Hér er til umræðu frumvarp til laga um staðfestingar á breytingum á eignarhlut ríkisins í bönkunum. Mörgum spurningum er ósvarað í þessu efni, þó ekki þeirri að það skorti heimild til að vinna þetta mál til enda. Ég mun ekki standa eða vinna gegn því að slík heimild verði veitt, einfaldlega vegna þess við sjálfstæðismenn vöktum athygli á þessu við vinnu fjáraukalaga sem nýlega hafa verið samþykkt. Það eru hins vegar stóru spurningarnar sem er ósvarað í þessum efnum sem lúta að þeirri heimild sem ætlað er að veita samkvæmt þessari grein. Það er farið fram á að Alþingi heimili að staðfesta breytingar á eignarhluta ríkisins í tengslum við, og allt í tengslum við, þá samninga sem gerðir hafa verið. Það vill einfaldlega þannig til að Alþingi hefur engar upplýsingar um þá samninga sem gerðir hafa verið 

Virðulegi forseti. Hér eru greidd atkvæði um mál sem er kannski mjög einkennandi fyrir flumbrugang fjármálaráðuneytisins við gerð fjárlaga. Hér er verið að koma inn heimild sem að sjálfsögðu átti að koma fram í fjáraukalögum þessa árs. Mér er til efs að þessi gjörningur standist stjórnarskrá lýðveldisins og við framsóknarmenn munum sitja hjá við þessa afgreiðslu. Eftir stendur að ríkisstjórnin hefur selt ríkisbankana á ný til einhverra óskilgreindra aðila og reynir nú með einhverjum óskilgreindum hætti að segja landsmönnum að hér sé ekki um sölu að ræða heldur einfaldlega yfirfærslu á eignum til einhverra óskilgreindra kröfuhafa.

Frú forseti. Ríkið á bankana núna og það lætur þá af hendi og þá er það annaðhvort að selja þá eða gefa þá.

Gefa þá.

Ég reikna með að það sé frekar að selja þá og gleðst yfir því að hér skuli vera einkavæðing bankanna. Ég taldi í gær upp fjöldann allan af kostum við þetta fyrirkomulag sem ég ætla ekki að endurtaka, hef ekki tíma til þess. Hins vegar er hér um að ræða gjörsamlega opna heimild til hæstv. fjármálaráðherra sem ég set mikið spurningarmerki við. Þó að ég sé mjög ánægður með einkavæðinguna sjálfa mundi ég vilja hafa miklu nákvæmari skilyrði um það hvernig þetta yrði gert. Ég sit þess vegna hjá.