Efling íþróttaiðkunar kvenna Þingsályktunartillaga - þingskjal nr. 194

1991–92. – 1061 ár frá stofnun Alþingis.

115. löggjafarþing. – 177 . mál.

194. Tillaga til þingsályktunar um eflingu íþróttaiðkunar kvenna.

Flm.: Kristín Einarsdóttir, Anna Ólafsdóttir Björnsson, Guðrún Helgadóttir,

Ingibjörg Sólrún Gísladóttir, Ingibjörg Pálmadóttir, Jóna Valgerður Kristjánsdóttir,

Kristín Ástgeirsdóttir, Lára Margrét Ragnarsdóttir, Margrét Frímannsdóttir,

Rannveig Guðmundsdóttir, Salome Þorkelsdóttir, Sigríður A. Þórðardóttir,

Sólveig Pétursdóttir, Valgerður Sverrisdóttir.

Alþingi ályktar að fela ríkisstjórninni að beita sér fyrir því að gert verði átak til að efla íþróttaiðkun kvenna. Áhersla verði lögð á mikilvægi íþrótta í líkamlegu og félagslegu uppeldi og sem fyrirbyggjandi aðgerðir til að bæta heilsu og vinnuþrek. Fjárframlög ríkisins til íþrótta skulu veitt með það að markmiði að gera íþróttaiðkun kvenna og karla jafnhátt undir höfði.

Greinargerð.

Flestir ættu að geta verið sammála um hve mikilvægar íþróttir eru bæði fyrir líkamlegt og félagslegt uppeldi fólks. Það sem hefur verið ágreiningsefni þeirra sem fjalla um íþróttir er hins vegar þær áherslur sem eru ríkjandi hjá þeim sem ráða ferðinni í þessum málum. Margir telja of mikla áherslu lagða á þjálfun meistaraflokka karla og landsliða karla í boltaíþróttum. Þessi lið fái einnig mesta fjármagnið.

Á Íslandi stunda um 100 þúsund manns íþróttir innan íþróttahreyfingarinnar og er áætlað að af þeim séu um þriðjungur konur. Orsakir fyrir því að svo fáar konur stunda íþróttir eru margar. Konur innan íþróttahreyfingarinnar og þeir sem vilja leggja aukna áherslu á kvennaíþróttir benda á margvíslegar ástæður.

- Kvennaíþróttir eru ekki nægilega virtar hér á landi.

- Mörg félög ráða þjálfara fyrst fyrir meistaraflokk karla síðan eru ráðnir þjálfarar fyrir yngri flokka og kvennaflokka sem verða þá afgangsstærð.

- Allt of algengt er að þegar tímum í íþróttahúsum er úthlutað fá stúlknaflokkar og kvennaflokkar undantekningalítið færri tíma en strákar. Karlaflokkarnir fá oft þann tíma sem þeim hentar en konurnar mæta afgangi.

- Of litlu fjármagni er veitt til íþróttaiðkunar kvenna.

- Of fáar konur eru í forustu íþróttahreyfingarinnar.

Nauðsynlegt er að jafnræði sé á milli karla og kvenna í forustu íþróttahreyfingarinnar.

Mjög lítið er fjallað um það á íþróttasíðum dagblaðanna hvað konur eru að gera í íþróttum. Það er ekki boðleg skýring að fólk vilji ekki lesa um það sem konur eru að gera á íþróttasviðinu.

Sundíþróttin er ein þeirra íþrótta þar sem jafnræði er í uppbyggingu milli stúlkna og drengja. Þau fá að byrja æfingar á sama aldri og umfjöllun í fjölmiðlum er ekki mismunandi eftir kynjum þótt ekki fari mikið fyrir henni. Sami þjálfari er fyrir bæði kyn og þegar farið er í keppnisferðir er ekki spurt um kynferði þegar ákveðið er hverjir skuli taka þátt í ferðinni. Af þeim sem iðka sund sem keppnisgrein eru 72% konur.

Stúlkur hafa besta möguleika á að stunda sund, fimleika og ballett. Það eru taldar vera stúlknaíþróttir og þar er mikið fyrir þær gert og þjálfun hefst snemma. Kröfurnar í þessum greinum eru hins vegar mjög miklar. Þess eru dæmi að stúlkur æfi 10–30 tíma í viku í fimleikum og sundfólk æfir allt að 4–6 tíma á dag.

Fjármunir til íþróttahreyfingarinnar koma úr ýmsum áttum. Þar má nefna styrki frá ríki og bæjarfélögum, lottó, getraunir, happdrætti, auglýsingar, sjónvarpstekjur vegna útsendinga, áhorfendur o.fl. Þannig er ríkissjóður, bæjarfélög, ríkisfyrirtæki, almenn fyrirtæki og almenningur að styrkja íþróttahreyfinguna í þeirri góðu trú vonandi að allir, bæði konur og karlar, stúlkur og drengir, njóti jafnt.

Í Noregi var gert átak í kvennaíþróttum með miklum árangri. Á árunum 1984–1986 ákvað norska handknattleikssambandið að verja jafnmiklum fjármunum til uppbyggingar kvenna- og karlalandsliða sinna. Þá voru bæði liðin í svokölluðum C-hópi keppnisþjóða. Árið 1986 varð norska kvennalandsliðið nr. 3 á heimsmeistaramóti kvenna og hlaut silfurverðlaun á Ólympíuleikunum 1988. Íslendingar ættu að læra af þessu og verja jafnmiklum fjármunum í kvenna- og karlaíþróttir.

Íþróttahreyfingin starfar eftir hugsjóninni heilbrigð sál í hraustum líkama. Nauðsynlegt er að konur fái sama tækifæri og karlar til að öðlast heilbrigða sál í hraustum líkama innan íþróttahreyfingarinnar.