arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Könnun á óhlutdrægni Ríkisútvarpsins í fréttaflutning Þingsályktunartillaga - þingskjal nr. 418

1990. – 1060 ár frá stofnun Alþingis.

113. löggjafarþing. – 252 . mál.

Sþ.

418. Tillaga til þingsályktunar um könnun á óhlutdrægni Ríkisútvarpsins, hljóðvarps og sjónvarps, í fréttaflutningi og gerð þátta um verulega pólitísk málefni.

Flm.: Stefán Valgeirsson, Ólafur Þ. Þórðarson, Margrét Frímannsdóttir,

Karvel Pálmason, Eggert Haukdal, Þórhildur Þorleifsdóttir.

Alþingi ályktar að fela menntamálaráðherra að láta kanna af þekkingu og hlutleysi hvernig Ríkisútvarpinu hefur tekist að fylgja ákvæðum 15. gr. útvarpslaga, nr. 68/1985, sérstaklega þeim sem kveða á um fyllstu óhlutdrægni í frásögn, túlkun og dagskrárgerð.

Greinargerð.

Alkunnugt er hve fjölmiðlar eru ráðandi um upplýsingu og skoðanamyndun almennings og fjölmennra hópa opinberra starfsmanna. Eru margir þeirrar skoðunar að engin starfsemi í landinu sé eins mótandi fyrir þjóðlífið og ráðandi um velferð þjóðarinnar og upplýsing hennar.

Ríkisútvarpið er öflugasti fjölmiðill þjóðarinnar og útvarpslögin, nr. 68/1985, setja því ákveðin fyrirmæli við gerð og flutning frétta og annars dagskrárefnis. Af þess hálfu gætir fyllstu óhlutdrægni í frásögn, túlkun og dagskrárgerð. Athugasemdir hafa komið fram um að ekki hafi ætíð tekist að fylgja þessum fyrirmælum. Svör forsvarsmanna Ríkisútvarpsins við þessum athugasemdum hafa verið mismunandi, en tæpast er unnt að gera ráð fyrir að þau hafi verið óhlutdræg í öllum greinum.

Veigamikill og vaxandi þáttur í öllu starfi þróaðra þjóða er athugun og prófun á því hvernig tekist hefur til með þegar unnin störf og rannsóknir á því hvernig betur má gera. Íslensk stjórnvöld leggja nokkuð til rannsókna og mikið til alls konar eftirlits, svo sem þess sem felst í starfi endurskoðenda og dómstóla. Mikilsverður þáttur fjölmiðlanna í þjóðlífinu hefur þó að mestu farið á mis við skipulagðar athuganir sjálfstæðra kunnáttumanna sem hafa miðað að því að kanna hversu vel hefur tekist að vinna þau verk sem fjölmiðlunum eru falin. Tillagan miðar að því að bæta úr þessu kæruleysi sem starfi Ríkisútvarpsins hefur verið sýnt.

Flutningsmenn leggja áherslu á að könnunin taki fyrst og fremst til frétta og annars efnis sem helst tengist stjórnmálum og að sá eða þeir sem fengnir verða til að vinna verkið hafi kunnáttu til og vinni verkið af óhlutdrægni. Fremur verði athugað það sem þegar hefur verið gert en það sem verið er að vinna að eða stendur fyrir dyrum og þessi athugun verði fremur takmörkuð en yfirgripsmikil. Nauðsynlegt er að könnuninni verði hraðað og helstu niðurstöður verði lagðar fyrir Alþingi fyrir lok ársins 1991.
Átak gegn einelti Þingsályktun - þingskjal nr. 420

113. löggjafarþing 1990–1991.

Nr. 7/113.

Þskj. 420 - 9. mál.

Þingsályktun um átak gegn einelti.

Alþingi ályktar að fela ríkisstjórninni að beita sér fyrir því að gert verði átak gegn einelti meðal barna og unglinga og skipa í þessu skyni samstarfshóp kunnáttufólks til að gera tillögur um úrbætur.

Samþykkt á Alþingi 20. desember 1990.
Lágmarksframfærslukostnaður Þingsályktun - þingskjal nr. 421

113. löggjafarþing 1990–1991.

Nr. 8/113.

Þskj. 421 - 38. mál.

Þingsályktun um athugun á lágmarksframfærslukostnaði.

Alþingi ályktar að fela ríkisstjórninni að skipa nefnd til að vinna að athugun á lágmarksframfærslukostnaði hérlendis. Nefndin kanni meðal annars hvaða not megi hafa af framfærslu- og neyslukönnunum sem þegar hafa verið gerðar og leiti aðstoðar Hagstofu Íslands og annarra sérfróðra aðila.

Nefndin skili greinargerð um störf sín fyrir árslok 1991.

Samþykkt á Alþingi 20. desember 1990.
Flutningur varnarmálaskrifstofu utanríkisráðuneytisins Þingsályktunartillaga - þingskjal nr. 48

1990. – 1060 ár frá stofnun Alþingis.

113. löggjafarþing. – 48 . mál.

Sþ.

48. Tillaga til þingsályktunar um flutning varnarmálaskrifstofu utanríkisráðuneytisins.

Flm.: Ellert Eiríksson, Ólafur G. Einarsson, Salome Þorkelsdótt

ir,

Hreggviður Jónsson.

Alþingi ályktar að fela ríkisstjórninni að láta flytja svo fljótt sem kostur er varnarmálaskrifstofu utanríkisráðuneytisins frá núverandi aðsetri til Keflavíkur.

G r e i n a r g e r ð .

Varnarmálaskrifstofan fjallar um mál er snerta framkvæmd varnarsamningsins milli Íslands og Bandaríkjanna, sbr. lög nr. 110/1951, einnig lagaframkvæmd á varnarsvæðunum, þar á meðal lögreglumál og dómsmál, tollamál, póst- og símamál, ratsjárstöðvamál, heilbrigðismál og félagsmál, sbr. lög nr. 106/1054.

Verkefni skrifstofunnar eru:

Málefni er varða framkvæmd varnarsamnings Íslands og Bandaríkjanna, sbr. lög nr. 110/1951.

Herfræðileg og hertæknileg málefni er lúta að upplýsingaöflun og rannsóknum þannig að hægt sé hverju sinni að leggja hlutlægt íslenskt mat á hernaðarstöðu landsins, varnarþörfina og fyrirkomulag varnanna.

Þátttaka í starfi hermálanefndar Atlantshafsbandalagsins. Samstarf við varnarliðið og yfirherstjórn Atlantshafsbandalagsins á Atlantshafi (SACLANT) um gerð áætlana varðandi varnir Íslands. Samskipti við varnarmálaráðuneyti ríkja eftir ákvörðun utanríkisráðherra.

Skýrslugjöf og ráðgjöf fyrir ríkisstjórnina.

Samstarf við almannavarnaráð og landhelgisgæslu.

Yfirstjórn ríkisstofnana sem starfa á eða eru í tengslum við varnarsvæðin og heyra undir utanríkisráðherra, sbr. lög nr. 106/1954, sbr. auglýsingu nr. 961/1969.

Eftirlit með verktökum og þjónustuaðilum er starfa á varnarsvæðum. Samskipti við nágrannasveitarfélög sem eru í nábýli við varnarsvæðin og stofnanir og aðila er hafa hagsmuna að gæta vegna veru varnarliðsins.
Frestun á fundum Alþingis Þingsályktun - þingskjal nr. 499

113. löggjafarþing 1990–1991.

Nr. 9/113.

Þskj. 499 - 239. mál.

Þingsályktun um samþykki til frestunar á fundum Alþingis samkvæmt 23. gr. stjórnarskrárinnar.

Alþingi ályktar að veita samþykki til þess að fundum þingsins verði frestað frá 21. desember 1990 eða síðar, ef henta þykir, enda verði það kvatt saman á ný eigi síðar en 14. janúar 1991.

Samþykkt á Alþingi 21. desember 1990.
Vegtenging um utanverðan Hvalfjörð Nefndarálit - þingskjal nr. 1017

1990–91. – 1060 ár frá stofnun Alþingis.

113. löggjafarþing. – 441 . mál.

Sþ.

1017. Nefndarálit um till. til þál. um vegtengingu um utanverðan Hvalfjörð.

Frá fjárveitinganefnd.

Nefndin hefur rætt tillöguna og er einhuga um að mæla með samþykkt hennar.

Alþingi, 15. mars 1991.

Sighvatur Björgvins

son,

form., frsm.

Margrét Frímannsdóttir,

fundaskr.

Alexander Stefánsson.

Pálmi Jónsson.

Málmfríður Sigurðardóttir.

Ásgeir Hannes Eiríksson.

Egill Jónsson.

Ólafur Þ. Þórðarson.

Friðjón Þórðarson.
Ályktanir Vestnorræna þingmannaráðsins 1990 Þingsályktun - þingskjal nr. 1046

113. löggjafarþing 1990–1991.

Nr. 26/113.

Þskj. 1046 - 376. mál.

Þingsályktun um ályktanir Vestnorræna þingmannaráðsins 1990.

Alþingi ályktar að beina þeim tilmælum til ríkisstjórnarinnar að vinna að framkvæmd ályktana Vestnorræna þingmannaráðsins sem samþykktar voru á fundi ráðsins í Þórshöfn í Færeyjum 4. september 1990.

Samþykkt á Alþingi 18. mars 1991.
Skattaleg meðferð á lífeyrissparnaði Þingsályktun - þingskjal nr. 1047

113. löggjafarþing 1990–1991.

Nr. 27/113.

Þskj. 1047 - 371. mál.

Þingsályktun um skattalega meðferð á lífeyrissparnaði.

Alþingi ályktar að fela fjármálaráðherra að gera könnun á skattalegri meðferð lífeyrissparnaðar og undirbúa nauðsynlegar lagabreytingar til að slíkur sparnaður njóti ekki lakari kjara en annar sparnaður í landinu.

Samþykkt á Alþingi 18. mars 1991.
Alþjóðasamþykkt um öryggi og heilbrigði við vinnu Þingsályktun - þingskjal nr. 1048

113. löggjafarþing 1990–1991.

Nr. 28/113.

Þskj. 1048 - 397. mál.

Þingsályktun um fullgildingu á alþjóðasamþykkt nr. 155 um öryggi og heilbrigði við vinnu og starfsumhverfi.

Alþingi ályktar að veita ríkisstjórninni heimild til þess fyrir Íslands hönd að fullgilda samþykkt nr. 155 um öryggi og heilbrigði við vinnu og starfsumhverfi sem gerð var á 67. þingi Alþjóðavinnumálastofnunarinnar (ILO) í Genf 22. júní 1981.

Samþykkt á Alþingi 18. mars 1991.
Vegtenging um utanverðan Hvalfjörð Þingsályktun - þingskjal nr. 1049

113. löggjafarþing 1990–1991.

Nr. 29/113.

Þskj. 1049 - 441. mál.

Þingsályktun um vegtengingu um utanverðan Hvalfjörð.

Alþingi ályktar að staðfesta samning milli samgönguráðherra og hlutafélagsins Spalar hf., dags. 25. janúar 1991, um vegtengingu um utanverðan Hvalfjörð, sbr. 2. gr. laga nr. 45/1990.

Samþykkt á Alþingi 18. mars 1991.
Vegáætlun 1991–1994 Þingsályktun - þingskjal nr. 1050

113. löggjafarþing 1990–1991.

Nr. 30/113.

Þskj. 1050 - 398. mál.

Þingsályktun um vegáætlun fyrir árin 1991–1994.

Hér er efni sem sést aðeins í pdf-skjalinu.

Samþykkt á Alþingi 18. mars 1991.
Íslensk heilbrigðisáætlun Breytingartillaga - þingskjal nr. 1055

1990–91. – 1060 ár frá stofnun Alþingis.

113. löggjafarþing. – 271 . mál.

Sþ.

1055. Breytingartillaga við brtt. á þskj. 951 [Íslensk heilbrigðisáætlun].

Frá félagsmálanefnd.

Í stað orðanna „að gera samninga við félög og samtök“ í 2. tölul. komi: að gera samninga við einstaklinga, félög og samtök.
Íslensk heilbrigðisáætlun Breytingartillaga - þingskjal nr. 1056

1990–91. – 1060 ár frá stofnun Alþingis.

113. löggjafarþing. – 271 . mál.

Sþ.

1056. Breytingartillögur við brtt. á þskj. 951 [Íslensk heilbrigðisáætlun].

Frá Ragnhildi Helgadóttur.

Við 24. tölul.

Í stað orðsins „geðspítalar“ í 5. mgr. komi: geðdeildir.

Við fyrri málslið 6. mgr. bætist: og njóti þar geðlæknisþjónustu.

Við 30. tölul. Síðari málsgrein orðist svo:

Heilbrigðisrannsóknir skulu efldar. Gerð skal sérstök áætlun fyrir árið 1993 til að styðja framkvæmd þessarar heilbrigðisáætlunar. Sérstaklega skal gefa gaum að rannsóknum á sambandi lífshátta og umhverfis á heilsufar. Vinna skal að því að gera allar upplýsingar aðgengilegar almenningi.

Við bætist nýr töluliður svohljóðandi:

Áætlun þessa skal endurskoða að þremur árum liðnum.
Fordæming á ofbeldisaðgerðum sovésks herliðs í Litháen Þingsályktunartillaga - þingskjal nr. 505

1990–91. – 1060 ár frá stofnun Alþingis.

113. löggjafarþing. – 274 . mál.

Sþ.

505. Tillaga til þingsályktunar um fordæmingu á ofbeldisaðgerðum sovésks herliðs í Litáen.

Frá utanríkismálanefnd.

Alþingi ályktar að fordæma harðlega ofbeldisaðgerðir sovésks herliðs gegn litáísku þjóðinni og lýðræðislega kjörinni ríkisstjórn hennar. Alþingi skorar á stjórnvöld í Sovétríkjunum að hætta þegar í stað hvers konar beitingu hervalds í samskiptum við Eystrasaltsríkin og flytja herlið sitt brott þegar í stað. Aðgerðir Sovéthersins undanfarna daga eru brot á þeim grundvallarreglum í samskiptum ríkja sem felast í gagnkvæmum skuldbindingum Helsinki-lokasamþykktar aðildarríkja Ráðstefnunnar um öryggi og samvinnu í Evrópu og í beinni andstöðu við Parísaryfirlýsingu aðildarríkjanna um nýja Evrópu frá nóvember 1990.

Alþingi lýsir þeirri skoðun sinni að engin lausn sé viðunandi á málefnum Eystrasaltsríkjanna önnur en fullt og óskorað sjálfstæði þeirra.

Alþingi skorar á þjóðir heims, og ríki Vesturlanda sérstaklega, að veita Eystrasaltsríkjunum þann stuðning sem þau þurfa til að endurheimta sjálfstæði sitt.

Alþingi vekur athygli á þeim miklu vonum sem bundnar eru við varanlegan frið í Evrópu í kjölfar þeirrar þróunar sem átt hefur sér stað á undanförnum árum og varar við alvarlegum afleiðingum þess að sjálfsákvörðunarréttur þjóða sé fótum troðinn.

Greinargerð.

Ofbeldisaðgerðir sovésks herliðs í Litáen síðustu daga gefa tilefni til að Alþingi álykti enn á ný um málefni Eystrasaltsríkjanna.

Á fundi utanríkismálanefndar í dag, 14. jan. 1990, var einróma samþykkt að flytja þingsályktunartillögu þessa.
Fordæming á ofbeldisaðgerðum sovésks herliðs í Litháen Þingsályktun - þingskjal nr. 506

113. löggjafarþing 1990–1991.

Nr. 10/113.

Þskj. 506 - 274. mál.

Þingsályktun um fordæmingu á ofbeldisaðgerðum sovésks herliðs í Litáen.

Alþingi ályktar að fordæma harðlega ofbeldisaðgerðir sovésks herliðs gegn litáísku þjóðinni og lýðræðislega kjörinni ríkisstjórn hennar. Alþingi skorar á stjórnvöld í Sovétríkjunum að hætta þegar í stað hvers konar beitingu hervalds í samskiptum við Eystrasaltsríkin og flytja herlið sitt brott þegar í stað. Aðgerðir Sovéthersins undanfarna daga eru brot á þeim grundvallarreglum í samskiptum ríkja sem felast í gagnkvæmum skuldbindingum Helsinki- lokasamþykktar aðildarríkja ráðstefnunnar um öryggi og samvinnu í Evrópu og í beinni andstöðu við Parísaryfirlýsingu aðildarríkjanna um nýja Evrópu frá nóvember 1990.

Alþingi lýsir þeirri skoðun sinni að engin lausn sé viðunandi á málefnum Eystrasaltsríkjanna önnur en fullt og óskorað sjálfstæði þeirra.

Alþingi skorar á þjóðir heims, og ríki Vesturlanda sérstaklega, að veita Eystrasaltsríkjunum þann stuðning sem þau þurfa til að endurheimta sjálfstæði sitt.

Alþingi vekur athygli á þeim miklu vonum sem bundnar eru við varanlegan frið í Evrópu í kjölfar þeirrar þróunar sem átt hefur sér stað á undanförnum árum og varar við alvarlegum afleiðingum þess að sjálfsákvörðunarréttur þjóða sé fótum troðinn.

Samþykkt á Alþingi 14. janúar 1991.
Sjónvarpssendingar um gervihnetti Þingsályktunartillaga - þingskjal nr. 512

1990–91. – 1060 ár frá stofnun Alþingis.

113. löggjafarþing. – 279 . mál.

Sþ.

512. Tillaga til þingsályktunar um beinar sjónvarpssendingar um gervihnetti.

Flm.: Ingi Björn Albertsson.

Alþingi ályktar að skora á menntamálaráðherra að fella nú þegar brott síðasta málslið 2. mgr. 6. gr. reglugerðar nr. 70/1986, um útvarp samkvæmt tímabundnum leyfum, þannig að kynning og endursögn þular þurfi ekki að fylgja efni sem dreift er viðstöðulaust um gervihnött og sýnir atburði sem gerast í sömu andrá.

Greinargerð.

Tillaga þessi var lögð fram á 110. og 111. löggjafarþingi, en hlaut ekki afgreiðslu og er því flutt í þriðja sinn. Henni fylgdi svohljóðandi greinargerð:

„Í 6. gr. reglugerðar nr. 70 11. febrúar 1986, um útvarp samkvæmt tímabundnum leyfum, segir svo:

„Útvarpsstöðvar skulu stuðla að almennri menningarþróun og efla íslenska tungu.

Efni á erlendu máli, sem sýnt er í sjónvarpi, skal jafnan fylgja íslenskt tal eða neðanmálstexti á íslensku eftir því sem við á hverju sinni. Það skal þó ekki eiga við þegar í hlut eiga erlendir söngtextar eða þegar dreift er viðstöðulaust um gervihnött og móttökustöð fréttum eða dagskrárefni er sýnir atburði sem gerast í sömu andrá. Í síðastgreindu tilviki skal að jafnaði fylgja kynning eða endursögn þular.

Allt íslenskt tal og texti í útvarpi skal vera á lýtalausu máli.“

Í tillögu þessari er lagt til að niður falli síðasti málsliður 2. mgr.: „Í síðastgreindu tilviki skal að jafnaði fylgja kynning eða endursögn þular.“

Hér er aðeins farið fram á að það sé ekki skilyrði að endursögn þular eða kynning fari fram þegar um beinar útsendingar erlendis frá er að ræða. Engu síður verði það enn í höndum útsendingar- eða móttökuaðila hvort hann kýs að vera með kynningu eða endursögn á meðan á útsendingu stendur og þá í hve miklum mæli.

Það kannast flestir við hversu mikils útsending getur misst þegar þulir - misgóðir - eru að tala ofan í beina útsendingu. Nægir að minnast á Evrópusöngvakeppni sjónvarpsstöðva og ensku knattspyrnuna í þessu sambandi.

Einnig má minna á að fjöldi Íslendinga tekur við sjónvarpsefni með eigin móttökudiski beint í gegnum gervihnött þar sem allt efni er að sjálfsögðu ótextað og án endursagnar þular.

Nú hefur Stöð 2 hafið beinar útsendingar í gegnum gervihnött í samvinnu við fréttastöðina CNN. Þetta virðingarverða framtak þeirra Stöðvar 2 manna er í raun ólöglegt eins og málum er nú háttað og sýnir því enn betur hversu fáránlegar reglur eru í gildi um þessi mál. Við verðum að gera okkur grein fyrir því að við getum ekki og megum ekki loka okkur af fyrir umheiminum.
Lýsing á Reykjanesbraut Þingsályktunartillaga - þingskjal nr. 513

1990–91. – 1060 ár frá stofnun Alþingis.

113. löggjafarþing. – 280 . mál.

Sþ.

513. Tillaga til þingsályktunar um að setja upp lýsingu á Reykjanesbraut milli Hafnarfjarðar og Njarðvíkur.

Flm.: Jóhann Einvarðsson.

Alþingi ályktar að fela ríkisstjórninni að láta gera kostnaðar- og framkvæmdaáætlun við að setja upp lýsingu við Reykjanesbraut milli Hafnarfjarðar og Njarðvíkur og leggja hana fyrir Alþingi eigi síðar en við næstu endurskoðun vegáætlunar.

Greinargerð.

Tillaga þessi var áður lögð fram á 111. löggjafarþingi. Þá hafði verið lögð fram tillaga til þingsályktunar um tvöföldun Reykjanesbrautar, tillaga sem er alls góðs makleg og flutningsmaður er hlynntur sem lokatakmarki.

Fyrir nokkrum árum stóð flutningsmaður að tillögu um að kanna hagnýtt gildi þeirra hugmynda sem uppi hafa verið um rafknúna járnbraut frá Reykjavík til Suðurnesja og austur fyrir fjall. Sú tillaga hlaut ekki afgreiðslu, en slík könnun þyrfti að fara fram.

Báðar þessar tillögur, þ.e. tvöföldun Reykjanesbrautar og rafknúin járnbraut frá Reykjavík, t.d. að Flugstöð Leifs Eiríkssonar, eiga því miður allt of langt í land, m.a. vegna mikils kostnaðar.

Talið er að umferð um Reykjanesbraut sé farin að nálgast 10.000 bifreiðar á sólarhring sem segir ekki alla söguna því að í raun eru aðeins tveir „toppar“, þ.e. umferðin er langmest árla morguns og síðan síðdegis á brottfarar- og komutímum flugvéla á Keflavíkurflugvelli, svo og við upphaf og lok vinnutíma á Keflavíkurflugvelli, en þar starfar mikill fjöldi Íslendinga hjá innlendum og erlendum aðilum.

Slysatíðni á Reykjanesbraut er mikil og flest slys mjög alvarleg, enda hraði mikill og aðstæður ekki alltaf eins og best verður á kosið.

Það er skoðun flutningsmanns að fullkomin lýsing við veginn sé fjótvirkasta og ódýrasta lausnin í sjónmáli til þess að draga úr slysatíðninni. Það hefur sýnt sig að þar sem lýsing hefur verið bætt á hættulegum umferðarslóðum hefur slysum fækkað.

Unnt er að vinna þetta verk í áföngum. Samkvæmt upplýsingum, sem flutningsmaður hefur aflað sér, má áætla að kostnaðurinn við þetta verk, þ.e. frá Hafnarfirði að Innri-Njarðvík, sé 80 – 90 millj. kr. Þegar hafa gatnamótin við Grindavíkurveg og Voga verið lýst og er það til mikilla bóta.
Hækkun skattleysismarka vegna álagningar tekjuskatts Þingsályktunartillaga - þingskjal nr. 516

1990–91. – 1060 ár frá stofnun Alþingis.

113. löggjafarþing. – 282 . mál.

Sþ.

516. Tillaga til þingsályktunar um hækkun skattleysismarka vegna álagningar tekjuskatts.

Flm.: Guðmundur H. Garðarsson.

Alþingi ályktar að fela fjármálaráðherra að hefja undirbúning að breytingu á lögum um tekjuskatt með þeim hætti að mánaðartekjur einstaklings, 100.000 kr. eða lægri, verði skattfrjálsar.

Greinargerð.

Tillaga þessi er lögð fram með tilliti til þeirrar neikvæðu þróunar sem hefur átt sér stað á undanförnum árum í skattamálum og með sérstöku tilliti til launatekna. Þegar staðgreiðslukerfið var tekið upp á sínum tíma var einn megintilgangur þess að létta skattbyrði lág- og millitekjufólks, jafnframt því sem innheimtukerfið var gert einfaldara.

Því miður hefur reynslan orðið önnur. Skattprósentan hefur verið hækkuð og skattleysismörk ekki tekið eðlilegum breytingum með tilliti til verðbólguþróunar sl. þrjú ár. Niðurstaðan er stóraukin skattbyrði millitekjufólks með þar af leiðandi tekjuskerðingu. Á sama tíma hefur átt sér stað kaupmáttarskerðing vegna erfiðrar stöðu atvinnuveganna til að mæta aukinni tekjuþörf launafólks, m.a. vegna hærri skatta og almennra verðhækkana á vörum og þjónustu.

Erfitt er að setja fram nákvæmar tölur um þróun þessara mála, en eftir því sem næst verður komist þyrftu skattleysismörk hjá einstaklingi að vera hið minnsta 100.000 kr. á mánuði til þess að vega upp á móti neikvæðum áhrifum aukinnar skattbyrðar á síðustu árum jafnframt því sem kaupmáttur launatekna yrði bættur.

Ljóst er að undirbúa þarf vel hækkun skattleysismarka með þeim hætti sem þessi tillaga felur í sér. Þess vegna er rétt að eðlilegur aðdragandi sé að skattbreytingunum.

Með tilliti til fjárlagaársins mundu þessar skattbreytingar koma til framkvæmda frá og með 1. jan. 1992. Gefst þá svigrúm til að mæta viðeigandi tekjubreytingum hins opinbera með niðurskurði eða öðrum hætti vegna fjárlaga 1992.

Hækkun skattleysismarka mun hafa mikil áhrif á þróun launamála á næstu árum og skal minnt á það að haustið 1991 renna út samningar um svonefnda „þjóðarsátt“. Mikilsvert framlag í launa- og kjaramálum væri ef skattar væru lækkaðir verulega á lág- og millitekjufólki. Þess vegna er þessi tillaga flutt nú.
Athugun atvinnumála vegna hruns loðnustofnsins Þingsályktunartillaga - þingskjal nr. 521

1990–91. – 1060 ár frá stofnun Alþingis.

113. löggjafarþing. – 287 . mál.

Sþ.

521. Tillaga til þingsályktunar um athugun atvinnumála vegna hruns loðnustofnsins.

Flm.: Jón Sæmundur Sigurjónsson, Valgerður Sverrisdóttir, Matthías Bjarnason,

Árni Gunnarsson, Kristinn Pétursson, Jón Kristjánsson.

Alþingi ályktar að kjósa fimm manna nefnd til að gera úttekt á atvinnumálum byggðarlaga þar sem loðnuvinnsla hefur verið veruleg með hliðsjón af þeim breyttu viðhorfum sem fyrirsjáanlegt hrun loðnustofnsins kemur til með að valda. Niðurstöður nefndarinnar ásamt tillögum um aðgerðir skulu lagðar fyrir ríkisstjórnina svo fljótt sem verða má og kynntar alþingismönnum.

Kostnaður við störf nefndarinnar skal greiddur úr ríkissjóði.

Greinargerð.

Flest bendir nú til þess að loðnustofninn sé hruninn rétt einu sinni. Stofnmælingar Hafrannsóknastofnunar benda nú til þess að loðnustofninn sé vart stærri en 350 þús. tonn. Fyrsti flutningsmaður þessarar tillögu vakti athygli á áhyggjum loðnubræðslustaða í utandagskrárumræðu í desember sl. og hvatti til aukinnar leitar hafrannsóknaskipa með aðstoð loðnuveiðiskipa. Eftir dræmar undirtektir yfirvalda var þó horfið að þessu ráði, en þessi aukna leit virtist einungis staðfesta bágborið ástand loðnunnar.

Á síðustu vertíð náðist ekki að veiða það magn sem fiskifræðingar töldu óhætt að tekið yrði úr stofninum. Ofveiði er því varla ástæðan fyrir þessari niðurstöðu. Ástand sjávar, þ.e. breytt hitastig og átuskilyrði, en einnig vaxandi ágengd hvalsins, hefur verið nefnt til sögunnar.

Flest þau byggðarlög, þar sem loðnubræðsla fer fram, byggja afkomu sína nær eingöngu á vinnslu sjávarafla. Atvinnuástand á sumum þessara staða hefur verið mjög ótryggt. Loðnubrestur bætir þar ekki um betur. Á öllum loðnubræðslustöðum skapast alvarlegt ástand sem fyllsta ástæða er til að mæta með markvissum aðgerðum til aðstoðar.

Er loðnan brást fyrir níu árum var brugðist við á svipaðan hátt með skipan nefndar sem gerði gagngerar tillögur til úrbóta á ástandinu. Þessi nefndarskipan byggðist á tillögu fjárveitinganefndar, en áður höfðu Halldór Blöndal o.fl. lagt fram svipaða tillögu.
Sektir vegna mengunarbrota á hafnarsvæðum Þingsályktunartillaga - þingskjal nr. 526

1990–91. – 1060 ár frá stofnun Alþingis.

113. löggjafarþing. – 291 . mál.

Sþ.

526. Tillaga til þingsályktunar um sektir vegna mengunarbrota á hafnarsvæðum.

Flm.: Elín S. Harðardóttir.

Alþingi ályktar að skora á samgönguráðherra að setja nú þegar reglugerð um framkvæmd sektargerða skv. 29. gr. laga um varnir gegn mengun sjávar, nr. 32 frá 5. maí 1986, og um sjóð sem verja skal til mengunarvarna á sjó skv. 32. gr. sömu laga.

Greinargerð.

Samkvæmt 29. gr. laga um varnir gegn mengun sjávar, nr. 32 frá 5. maí 1986, er hafnarstjóra og lögreglustjóra heimilt að beita sektum vegna losunar eða úrkasts á hafnarsvæði sínu. Samkvæmt 32. gr. sömu laga skulu sektir renna í sjóð sem verja skal til mengunarvarna á sjó eftir því sem nánar segir í reglugerð er samgönguráðherra setur.

Sektarákvæðum þessum mun ekki hafa verið beitt, enda hefur samgönguráðherra ekki sett reglugerð um sjóðinn.

Talsverður vandi skapast þó enn vegna þess að olíumengun frá skipum á sér stað í höfnum og er brýnt að sektarákvæðum sé beitt í slíkum tilvikum og sektirnar notaðar til að efla mengunarvarnir á sjó eins og lögin gera ráð fyrir.