Ákvörðun EES-nefndarinnar nr. 195/2015 um breytingu á XX. viðauka við EES-samninginn Nefndarálit - þingskjal nr. 842

145. löggjafarþing 2015–2016.

Þingskjal 842 - 434. mál.

Síðari umræða.

Nefndarálit um tillögu til þingsályktunar um staðfestingu ákvörðunar sameiginlegu EES-nefndarinnar nr. 195/2015 um breytingu á XX. viðauka (Umhverfismál) við EES-samninginn.

Frá utanríkismálanefnd.

Nefndin hefur fjallað um málið og fengið á sinn fund Aðalheiði I. Þorsteinsdóttur frá utanríkisráðuneyti og Kjartan Ingvarsson frá umhverfis- og auðlindaráðuneyti.

Með tillögunni er leitað heimildar Alþingis til að staðfesta ákvörðun sameiginlegu EES-nefndarinnar nr. 195/2015, frá 10. júlí 2015, um breytingu á XX. viðauka (Umhverfismál) við EES-samninginn frá 2. maí 1992, og til að fella inn í samninginn tilskipun Evrópuþingsins og ráðsins 2012/19/ESB frá 4. júlí 2012 um raf- og rafeindabúnaðarúrgang (endursamin). Sex mánaða frestur samkvæmt EES-samningnum til að aflétta stjórnskipulegum fyrirvara var veittur til 10. janúar 2016. Framsetning tillögunnar telst að mati nefndarinnar í samræmi við 4. gr. reglna um þinglega meðferð EES-mála.

Tilskipun 2012/19/ESB felur í sér endurútgáfu á tilskipun Evrópuþingsins og ráðsins 2002/96/EB um raf- og rafeindatækjaúrgang sem innleidd hefur verið hér á landi með lögum nr. 55/2003, um meðhöndlun úrgangs, auk þess sem viss nýmæli felast í tilskipuninni.

Með tilskipuninni er lögð fram ný flokkun á raf- og rafeindatækjum þar sem þau eru flokkuð í tíu flokka til 15. ágúst 2018 en flokkarnir verða sex eftir það. Þá eru sett fram strangari markmið um söfnun á raf- og rafeindatækjaúrgangi. Í tilskipuninni eru einnig sett fram ný markmið um hlutfall endurnýtingar og endurvinnslu raf- og rafeindatækja. Tilskipunin gerir kröfur til aðildarríkja um að tryggja að allur safnaður raf- og rafeindatækjaúrgangur fái meðhöndlun við hæfi auk þess að banna förgun á söfnuðum raf- og rafeindatækjaúrgangi, sem hefur ekki fengið þá meðhöndlun. Þá er aðildarríkjum heimilt að hvetja framleiðendur til að fjármagna kostnað vegna söfnunar raf- og rafeindatækjaúrgangs frá heimilum til söfnunarstöðva.

Samkvæmt ákvæðum tilskipunarinnar skulu aðildarríkin hafa sérstakt eftirlit með raf- og rafeindatækjaúrgangi sem fluttur er úr landi og tryggja að nauðsynlegar upplýsingar liggi fyrir í samræmi við reglugerð um flutning úrgangs. Kostnaður við eftirlit, sýnatöku og geymslu má leggjast á framleiðanda, þriðja aðila á vegum framleiðanda eða flutningsaðila. Hvað varðar raf- og rafeindatækjaúrgang frá heimilum ber aðildarríkjum að tryggja að dreifingaraðilar smásöluverslana, þar sem sölusvæði tengt raf- og rafeindatækjum er a.m.k. 400 m 2 eða í námunda við það, sjái um söfnun mjög lítilla raf- og rafeindatækja án endurgjalds og án nokkurrar skuldbindingar til að kaupa sams konar raf- eða rafeindatæki í staðinn. Þetta á þó ekki við ef mat sýnir að núverandi söfnunarkerfi séu líklegri til að vera a.m.k. jafn áhrifarík.

Loks eru í tilskipuninni lagðar auknar kröfur til skráningar í skráningarkerfi framleiðenda og innflytjenda þar sem framleiðandi á að leggja fram ákveðnar upplýsingar og geta skráð þessar upplýsingar í skráningarkerfið í gegnum netið.

Innleiðing tilskipunarinnar kallar á breytingu á lögum nr. 55/2003, um meðhöndlun úrgangs. Kostnaður af framkvæmd tilskipunarinnar leggst á framleiðendur og innflytjendur raf- og rafeindatækja, sbr. framleiðendaábyrgð, og er það kerfi nú þegar komið á. Úrvinnslugjald er lagt á raf- og rafeindatæki samkvæmt lögum nr. 162/2002, um úrvinnslugjald, sem er ætlað að fjármagna og tryggja meðhöndlun á raf- og rafeindatækjaúrgangi og fjármagna upplýsingagjöf, skráningarkerfi og eftirlit. Þá kallar innleiðing tilskipunarinnar á uppfærslu á tölvubúnaði Umhverfisstofnunar, sem mun halda utan um skráningarkerfið, svo að framleiðendur og innflytjendur geti sett upplýsingar inn í skráningarkerfið í gegnum netið. Áætlað er að stofnkostnaður við þá uppfærslu á tölvukerfi stofnunarinnar verði um 20 millj. kr.

Nefndin leggur til að tillagan verði samþykkt.

Elín Hirst og Karl Garðarsson voru fjarverandi við afgreiðslu málsins.

Alþingi, 16. febrúar 2016.