arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Stjórn fiskveiða Greinargerð/athugasemdir úr lagafrumvarpi, mál nr. 724

Frumvarp til laga um breytingu á lögum um stjórn fiskveiða, nr. 116/2006, með síðari breytingum (strandveiðar).

(Eftir 2. umræðu, 10. apríl.)

1. gr.

Eftirfarandi breytingar verða á 6. gr. a laganna:

a. Orðin „og aflaheimilda á tímabil og landsvæði“ í 2. málsl. 2. mgr. falla brott.

b. 3. málsl. 2. mgr. orðast svo: Þá skal Fiskistofa með auglýsingu í Stjórnartíðindum stöðva strandveiðar þegar sýnt er að leyfilegum heildarafla, að ufsa undanskildum, verði náð samkvæmt reglugerð sem ráðherra setur um strandveiðar fyrir hvert ár.

c.

Við 1. málsl. 4. mgr. bætist: nema strandveiðileyfi hafi verið fellt úr gildi skv. 5. mgr.

d. Við 3. málsl. 4. mgr. bætist: sbr. þó 10. mgr.

e.

Á eftir 4. mgr. kemur ný málsgrein, svohljóðandi:

Þrátt fyrir ákvæði 4. mgr. er fiskiskipi sem hefur fengið strandveiðileyfi heimilt að óska eftir að leyfið verði fellt úr gildi og stunda fiskveiðar í atvinnuskyni samkvæmt öðrum leyfum. Þó tekur slík niðurfelling strandveiðileyfis ekki gildi fyrr en mánuðinn eftir að ósk um niðurfellingu á sér stað. Hafi strandveiðileyfi fiskiskips verið fellt úr gildi getur það fiskiskip ekki fengið strandveiðileyfi að nýju á umræddu strandveiðitímabili.

f. Á eftir 6. mgr. koma þrjár nýjar málsgreinar, svohljóðandi:

Heimilt er hverju skipi að stunda strandveiðar í 12 veiðidaga innan hvers mánaðar mánuðina maí, júní, júlí og ágúst.

Fiskistofa skal auglýsa árlega eftir umsóknum um leyfi til strandveiða. Heimilt er hverju strandveiðiskipi að landa ufsa í því magni sem ráðherra ákveður með reglugerð ár hvert án þess að sá afli teljist til hámarksafla skv. 5. tölul. 6. mgr. Um ufsa sem ekki reiknast til heimilaðs afla í hverri veiðiferð strandveiðiskips gilda eftirtalin skilyrði:

a. Að aflanum sé haldið aðskildum frá öðrum afla skipsins og hann veginn sérstaklega og skráður.

b. Að aflinn sé seldur á viðurkenndum uppboðsmarkaði fyrir sjávarafurðir og andvirði hans renni til sjóðs, sbr. 3. mgr. 1. gr. laga nr. 37/1992, um sérstakt gjald vegna ólögmæts sjávarafla, með síðari breytingum, sbr. þó 2. málsl. 10. mgr.

Sé heimild skv. 9. mgr. nýtt skulu forráðamenn uppboðsmarkaðarins þar sem aflinn er seldur standa skil á andvirði hins selda afla að frádregnum hafnargjöldum og kostnaði við uppboðið. Þá skal útgerð skipsins fá 80% af andvirði selds afla sem skiptist milli útgerðar og áhafnar samkvæmt samningum þar um.

2. gr.

Lög þessi öðlast þegar gildi.
Ársreikningar og hlutafélög Greinargerð/athugasemdir úr lagafrumvarpi, mál nr. 852

Frumvarp til laga um breytingu á lögum um ársreikninga og lögum um hlutafélög (aukinn aðgangur að ársreikningaskrá og hlutafélagaskrá).

Flm.: Björn Leví Gunnarsson, Halldóra Mogensen, Sara Elísa Þórðardóttir, Jón Þór Ólafsson, Smári McCarthy, Olga Margrét Cilia.

1. gr.

Við 4. mgr. 109. gr. laga um ársreikninga, nr. 3/2006, með síðari breytingum, bætist nýr málsliður, svohljóðandi: Engin gjaldtaka skal þó vera fyrir rafræna uppflettingu í skránni og skulu allar upplýsingar birtast í rafrænni uppflettingu.

2. gr.

Við 2. mgr. 147. gr. laga um hlutafélög, nr. 2/1995, með síðari breytingum, bætist nýr málsliður, svohljóðandi: Engin gjaldtaka skal þó vera fyrir rafræna uppflettingu í skránni og skulu allar upplýsingar birtast í rafrænni uppflettingu.

3. gr.

Lög þessi öðlast þegar gildi.

Greinargerð.

Frumvarp þetta var síðast lagt fram á 148. löggjafarþingi (12. mál) en hlaut ekki afgreiðslu og er nú flutt efnislega óbreytt.

Með frumvarpinu er lagt til að upplýsingar ársreikningaskrár og hluthafaskrár verði aðgengilegri fyrir almenning. Lagt er til að ekki skuli taka gjald fyrir rafræna uppflettingu í skrám þessum og að sömu upplýsingar skuli vera aðgengilegar þar og ef greitt væri fyrir eintak af gögnum úr skránni. Þessar upplýsingar geta ekki talist aðgengilegar almenningi miðað við núverandi löggjöf þar sem greiða þarf fyrir þær.

Frumvarp til laga sambærilegt þessu er varðaði aukinn aðgang að fyrirtækjaskrá var samþykkt á Alþingi á 146. löggjafarþingi og varð að lögum nr. 64/2017. Fólu lögin í sér að veita almenningi aðgang að fyrirtækjaskrá án gjaldtöku. Hér er lagt til að gögn sem tengist þeim sem er að finna í fyrirtækjaskrá verði gerð aðgengileg á sama hátt.
Ófrjósemisaðgerðir Greinargerð/athugasemdir úr lagafrumvarpi, mál nr. 435

Frumvarp til laga um ófrjósemisaðgerðir.

(Eftir 2. umræðu, 3. maí.)

1. gr.

Markmið og gildissvið.

Markmið laga þessara er að tryggja einstaklingum sjálfsforræði til að taka ákvörðun um ófrjósemisaðgerð. Gæta skal mannréttinda og mannhelgi í hvívetna við framkvæmd laganna.

Ákvæði laga þessara taka ekki til tilvika þar sem um nauðsynlega læknismeðferð er að ræða enda þótt ófrjósemi hljótist af.

2. gr.

Ófrjósemisaðgerð.

Ófrjósemisaðgerð samkvæmt lögum þessum er þegar sáðgöngum karla eða eggjaleiðurum kvenna er lokað til að binda enda á frjósemi.

3. gr.

Heimild til ófrjósemisaðgerðar.

Ófrjósemisaðgerð er heimil að ósk einstaklings sem náð hefur 18 ára aldri.

Einungis er heimilt að framkvæma ófrjósemisaðgerð á einstaklingum sem eru ólögráða fyrir æsku sakir þegar ætla má að frjósemi viðkomandi hafi alvarleg áhrif á líf eða heilsu einstaklingsins og skal liggja fyrir staðfesting tveggja lækna um slíkt, auk samþykkis sérstaklega skipaðs lögráðamanns, sbr. 53. gr. lögræðislaga.

4. gr.

Fræðsla.

Áður en ófrjósemisaðgerð er framkvæmd skal fræða viðkomandi um í hverju aðgerðin er fólgin, áhættu samfara henni sem og afleiðingar.

5. gr.

Framkvæmd ófrjósemisaðgerðar.

Einungis læknar með sérfræðiviðurkenningu í almennum skurðlækningum, kvensjúkdómalækningum eða þvagfæraskurðlækningum mega framkvæma ófrjósemisaðgerð í samræmi við ákvæði laga þessara, laga um heilbrigðisþjónustu, laga um réttindi sjúklinga, laga um sjúkraskrár og annarra laga eftir því sem við á.

Ófrjósemisaðgerð skal framkvæmd á heilbrigðisstofnun eða starfsstofu læknis, sbr. 1. mgr., sem landlæknir hefur eftirlit með, sbr. lög um landlækni og lýðheilsu.

6. gr.

Synjun um ófrjósemisaðgerð.

Heimilt er að bera synjun um framkvæmd ófrjósemisaðgerðar undir landlækni og er ákvörðun landlæknis endanleg á stjórnsýslustigi.

7. gr.

Gjaldtaka.

Ófrjósemisaðgerðir skulu vera gjaldfrjálsar fyrir einstaklinga sem eru sjúkratryggðir samkvæmt lögum um sjúkratryggingar.

8. gr.

Viðurlög.

Um brot gegn ákvæðum laga þessara fer samkvæmt almennum hegningarlögum og lögum um heilbrigðisstarfsmenn, eftir því sem við á.

9. gr.

Gildistaka.

Lög þessi öðlast þegar gildi.

10. gr.

Breyting á öðrum lögum.

Við gildistöku laga þessara verða eftirfarandi breytingar á lögum um ráðgjöf og fræðslu varðandi kynlíf og barneignir og um fóstureyðingar og ófrjósemisaðgerðir, nr. 25/1975:

a. Orðin „eða ófrjósemisaðgerð“ í 2. tölul. 2. gr., 6. gr., 25. gr., 1. mgr. 28. gr. og 1., 2. og 3. tölul. 1. mgr. 31. gr. laganna falla brott.

b. III. kafli laganna, Um ófrjósemisaðgerðir, fellur brott.

c. Orðin „og 19.“ í 1. mgr. 24. gr. laganna falla brott.

d. Orðin „og ófrjósemisaðgerða“ í 1. mgr. 29. gr. laganna falla brott.

e. Orðin „eða ófrjósemi“ í 30. gr. laganna falla brott.

f. Í stað orðanna „10. eða 18.“ í 1. tölul. 1. mgr. 31. gr. laganna kemur: eða 10.

g. Í stað orðanna „13., 19. eða 21.“ í 2. tölul. 1. mgr. 31. gr. laganna kemur: eða 13.

h. Orðin „eða 23.“ í 3. tölul. 1. mgr. 31. gr. laganna falla brott.

i. Heiti laganna verður: Lög um ráðgjöf og fræðslu varðandi kynlíf og barneignir og um fóstureyðingar.
Hollustuhættir og mengunarvarnir Greinargerð/athugasemdir úr lagafrumvarpi, mál nr. 512

Frumvarp til laga um breytingu á lögum um hollustuhætti og mengunarvarnir, nr. 7/1998, með síðari breytingum (EES-reglur, burðarpokar).

(Eftir 2. umræðu, 3. maí.)

1. gr.

Við 2. gr. laganna bætist ný málsgrein, svohljóðandi:

Ákvæði laga þessara um burðarpoka ná til starfsemi sem felur í sér sölu á vörum.

2. gr.

Við 3. gr. laganna bætist ný málsgrein, svohljóðandi:

Burðarpoki úr plasti er poki, með eða án halda, gerður úr plasti, sem afhentur er neytanda á sölustað vara.

3. gr.

Eftirfarandi breytingar verða á 5. gr. laganna:

a. 7. tölul. orðast svo: töluleg markmið um notkun burðarpoka úr plasti.

b. 10. tölul. orðast svo: burðarpoka, þ.m.t. um merkingu og útreikning á notkun þeirra.

4. gr.

Á eftir X. kafla laganna kemur nýr kafli, X. kafli A, Burðarpokar, með fjórum nýjum greinum, 37. gr. a – 37. gr. d, ásamt fyrirsögnum, svohljóðandi:

a. (37. gr. a.)

Markmið um notkun burðarpoka úr plasti.

Stefnt skal að því að ná tilteknum tölulegum markmiðum um notkun burðarpoka úr plasti.

Ráðherra er heimilt að setja í reglugerð nánari ákvæði um töluleg markmið varðandi notkun burðarpoka úr plasti, sbr. 5. gr. Við setningu tölulegra markmiða skal m.a. höfð hliðsjón af kröfum í löggjöf Evrópusambandsins, stefnu um meðhöndlun úrgangs og svæðisáætlunum sveitarfélaga.

b. (37. gr. b.)

Afhending burðarpoka.

Óheimilt er að afhenda burðarpoka án endurgjalds á sölustöðum vara og skal gjaldið vera sýnilegt á kassakvittun.

c. (37. gr. c.)

Bann við afhendingu burðarpoka úr plasti.

Óheimilt er að afhenda burðarpoka úr plasti, hvort sem er gegn endurgjaldi eða ekki, á sölustöðum vara.

d. (37. gr. d.)

Merkingar.

Aðilar sem afhenda burðarpoka við sölu á vöru skulu tryggja að burðarpokar séu merktir í samræmi við reglugerð sem ráðherra setur, sbr. 5. gr.

5. gr.

Innleiðing.

Lög þessi eru sett til innleiðingar á tilskipun Evrópuþingsins og ráðsins (ESB) 2015/720 frá 29. apríl 2015 um breytingu á tilskipun 94/62/EB að því er varðar að draga úr notkun á þunnum burðarpokum úr plasti, sem vísað er til í 7. tölul. XVII. kafla II. viðauka samningsins um Evrópska efnahagssvæðið eins og honum var breytt með ákvörðun sameiginlegu EES-nefndarinnar nr. 242/2018 frá 5. desember 2018.

6. gr.

Gildistaka.

Lög þessi öðlast gildi 1. júlí 2019, nema ákvæði b-liðar 4. gr. (37. gr. b) sem öðlast gildi 1. september 2019 og c-liðar 4. gr. (37. gr. c) sem öðlast gildi 1. janúar 2021.
Tekjuskattur Greinargerð/athugasemdir úr lagafrumvarpi, mál nr. 635

Frumvarp til laga um breytingu á lögum um tekjuskatt, nr. 90/2003, með síðari breytingum (ríki-fyrir-ríki skýrslur).

(Eftir 2. umræðu, 6. maí.)

1. gr.

Eftirfarandi breytingar verða á 91. gr. a laganna:

a. Á eftir orðinu „móðurfélag“ í 1. málsl. 1. mgr. kemur: fjölþjóðlegrar.

b. 3. málsl. 1. mgr. orðast svo: Skyldan til að skila ríki-fyrir-ríki skýrslu um skattskil gildir ekki um innlent móðurfélag fjölþjóðlegrar heildarsamstæðu ef tekjur heildarsamstæðunnar á síðasta reikningsári samkvæmt samstæðureikningi voru lægri en 750 milljónir evra.

c. Á eftir orðunum „teljist ekki vera móðurfélag“ í 1. málsl. 2. mgr. kemur: fjölþjóðlegrar.

d. B-liður 2. mgr. orðast svo: heimilisfestarríki hins erlenda móðurfélags hefur gert samning við Ísland þar sem kveðið er á um upplýsingaskipti en ekki er í gildi, við lok reikningsársins, samkomulag milli bærra stjórnvalda sem kveður á um sjálfvirk upplýsingaskipti á ríki-fyrir-ríki skýrslum um skattskil skv. 1. mgr., eða.

e. C-liður 2. mgr. orðast svo: ríkisskattstjóri hefur tilkynnt íslenska félaginu að kerfisbrestur sé til staðar í heimilisfestarríki móðurfélags sem leiðir til þess að íslensk skattyfirvöld fá ekki ríki-fyrir-ríki skýrslur.

f. Á eftir 2. mgr. kemur ný málsgrein, svohljóðandi:

Skylda til að skila ríki-fyrir-ríki skýrslu er ekki til staðar þegar staðgöngufélag móðurfélags er skilaskylt í öðru ríki að því gefnu að eftirfarandi skilyrði séu uppfyllt:

1. Heimilisfestarríki staðgöngufélags móðurfélags gerir sömu kröfur um efni ríki-fyrir-ríki skýrslna og gerðar eru hér á landi.

2. Við lok reikningsársins er í gildi samkomulag við bært stjórnvald í heimilisfestarríki staðgöngufélags móðurfélags sem kveður á um sjálfvirk upplýsingaskipti á ríki-fyrir-ríki skýrslum um skattskil skv. 1. mgr.

3. Heimilisfestarríki staðgöngufélags móðurfélags hefur ekki tilkynnt ríkisskattstjóra um að kerfisbrestur sé til staðar sem leiðir til þess að íslensk skattyfirvöld fá ekki ríki-fyrir-ríki skýrslur.

4. Ríki-fyrir-ríki skýrslu er miðlað til ríkisskattstjóra af bæru stjórnvaldi í heimilisfestarríki staðgöngufélags móðurfélags.

5. Samstæðufélag hefur tilkynnt bæru stjórnvaldi í heimilisfestarríki um að það sé staðgöngufélag móðurfélags í samræmi við þarlendar reglur um slíkar tilkynningar.

6. Samstæðufélag með heimilisfesti hér á landi skilar upplýsingum til ríkisskattstjóra um auðkenni og skattalega heimilisfesti staðgöngufélags móðurfélags.

g. 3. mgr. orðast svo:

Samstæðufélag fjölþjóðlegrar heildarsamstæðu sem er með skattalega heimilisfesti á Íslandi skal innan mánaðar frá lokum reikningsárs slíkrar fjölþjóðlegrar heildarsamstæðu tilkynna til ríkisskattstjóra hvort félagið sé móðurfélag heildarsamstæðunnar eða staðgöngufélag móðurfélags.

h. 4. mgr. orðast svo:

Félag, með skattalega heimilisfesti hér á landi sem er hluti af fjölþjóðlegri heildarsamstæðu og er hvorki móðurfélag heildarsamstæðu né staðgöngufélag móðurfélags, skal innan mánaðar frá lokum reikningsárs tilkynna ríkisskattstjóra hvaða félag í samstæðunni skili ríki-fyrir-ríki skýrslu um skattskil og um heimilisfestarríki þess.

2. gr.

Lög þessi öðlast þegar gildi.
Vátryggingastarfsemi og vátryggingasamstæður Greinargerð/athugasemdir úr lagafrumvarpi, mál nr. 632

Frumvarp til laga um breytingu á lögum um vátryggingastarfsemi og lögum um vátryggingasamstæður (reglugerðir og reglur).

(Eftir 2. umræðu, 6. maí.)

I. KAFLI

Breyting á lögum um vátryggingastarfsemi, nr. 100/2016, með síðari breytingum.

1. gr.

78. gr. laganna verður svohljóðandi:

Fjármálaeftirlitið setur reglur þar sem fram koma upplýsingar um áhættulausan vaxtaferil fyrir viðeigandi gjaldmiðla til að reikna besta mat vátryggingaskuldar vegna ársfjórðungslegra gagnaskila. Við setningu reglnanna er Fjármálaeftirlitinu heimilt að vísa til birtingar á framkvæmdarreglugerðum sem innihalda upplýsingarnar í Stjórnartíðindum Evrópusambandsins á ensku.

Fjármálaeftirlitið birtir upplýsingar skv. 1. mgr. á vef sínum.

2. gr.

Eftirfarandi breytingar verða á 87. gr. laganna:

a. 2. tölul. orðast svo: Aðferðir við að reikna áhættulausan vaxtaferil til núvirðingar á besta mati vátryggingaskuldar skv. 2. mgr. 76. gr., þ.m.t. skilyrði þess að nota aðlögun á áhættulausum vaxtaferli vegna samræmingar, útreikninga á aðlögun vegna samræmingar og aðlögun á áhættulausum vaxtaferli vegna óstöðugleika.

b. Við bætist nýr töluliður, svohljóðandi: Málsmeðferð sem fylgja skal við samþykki á umsókn um aðlögun vegna samræmingar.

II. KAFLI

Breyting á lögum um vátryggingasamstæður, nr. 60/2017, með síðari breytingum.

3. gr.

Í stað orðanna „um kröfur, sem umsókn skv. 1. mgr. þarf að fullnægja“ og „byggjast“ í 8. mgr. 21. gr. laganna kemur: um ferli vegna umsóknar skv. 1. mgr.; og: byggist.

4. gr.

Við 41. gr. laganna bætist ný málsgrein, svohljóðandi:

Fjármálaeftirlitið setur reglur um ferli vátryggingasamstæðu við gerð skýrslu um gjaldþol og fjárhagslega stöðu og um form skýrslunnar.

5. gr.

Lög þessi taka þegar gildi.
Greiðsla ríkissjóðs á bótum til þolenda afbrota Greinargerð/athugasemdir úr lagafrumvarpi, mál nr. 892

Frumvarp til laga um breytingu á lögum um greiðslu ríkissjóðs á bótum til þolenda afbrota, nr.

69/1995 (hækkun bótagreiðslna).

Flm.: Inga Sæland, Guðmundur Ingi Kristinsson.

1. gr.

Eftirfarandi breytingar verða á 2. mgr. 7. gr. laganna:

a. Í stað „250.000“ í a-lið kemur: 400.000.

b. Í stað „5.000.000“ í b-lið kemur: 8.000.000.

c. Í stað „3.000.000“ í c-lið kemur: 6.000.000.

d. Í stað „2.500.000“ í d-lið kemur: 4.000.000.

e. Í stað „1.500.000“ í e-lið kemur: 2.500.000.

2. gr.

Á eftir 19. gr. laganna kemur ný grein, svohljóðandi:

Fjárhæðir tilgreindar í 7. gr. skulu breytast árlega í samræmi við þróun launavísitölu, en þó þannig að þær hækki aldrei minna eða lækki aldrei meira en verðlag samkvæmt vísitölu neysluverðs.

3. gr.

Lög þessi öðlast þegar gildi.

Miða skal fyrstu árlegu breytingu á fjárhæðum bóta við þróun launavísitölu frá þeim mánuði sem lögin taka gildi til næstu áramóta.

Greinargerð.

Bótagreiðslur sem ríkissjóður ábyrgist á grundvelli laga um greiðslu ríkissjóðs á bótum til þolenda afbrota takmarkast við fjárhæðir skv. 2. mgr. 7. gr. laganna. Þær fjárhæðir sem þar koma fram hafa staðið óbreyttar frá árinu 2012. Síðan þá hafa orðið breytingar á verðlagi og jafnframt hafa bætur ákvarðaðar í refsimálum þróast í samræmi við þær verðlagsbreytingar. Það er ágalli á núgildandi löggjöf að þessar fjárhæðir þróast ekki í samræmi við verðlag. Þegar fjárhæðum var breytt síðast, í júní 2012, stóð launavísitalan (miðað við grunn frá 1989 samkvæmt vefsíðu Hagstofu Íslands) í 433,1 stigi en nú stendur hún í 675,3 stigum. Þá er ekki ósennilegt að hún kunni að hækka verulega í framtíðinni. Vegna framangreindra ástæðna er lagt til að fjárhæðir skv. 2. mgr. 7. gr. hækki.

Ástæða þykir til að hækka fjárhæð c-liðar umfram hlutfallslega hækkun annarra liða. Ávallt kemur betur í ljós hve mikil áhrif afbrot hafa á líf og líðan brotaþola. Erfitt er að meta slík áhrif út frá læknisfræðilegum viðmiðum. Þótt líkamleg áhrif brots séu metin er erfiðara að meta andleg áhrif og þau geta oft komið fram eða aukist löngu eftir að brot er framið. Því er mikilvægt að hækka ábyrgð á bótum fyrir miska umfram hækkanir annarra bótaflokka. Þá er óskandi að slíkt veiti dómstólum hvatningu til að ákvarða hærri bætur fyrir miska í alvarlegri málum en tíðkast hefur.

Einnig er lagt til að til frambúðar hækki fjárhæðir bóta skv. 2. mgr. 7. gr. árlega í samræmi við breytingar á launavísitölu. Einnig skal lágmark ábyrgðar á bótakröfu hækka, sbr. 1. mgr. 7. gr., í samræmi við breytingar á launavísitölu. Eðlilegt er að breyting á fjárhæðum skuli fara fram um áramót ár hvert. Miða skal fyrstu árlegu breytingu við þróun launavísitölu frá þeim mánuði sem lögin tóku gildi til áramóta. Þar sem launavísitala kann að lækka ef efnahagur versnar skyndilega er lagt til að miðað verði við vísitölu neysluverðs ef hún hefur hækkað meira eða lækkað minna á gefnu ári en launavísitala.
Almannatryggingar Greinargerð/athugasemdir úr lagafrumvarpi, mál nr. 896

Frumvarp til laga um breytingu á lögum um almannatryggingar, nr.

100/2007, með síðari breytingum (frítekjumark vegna lífeyristekna).

Flm.: Inga Sæland, Guðmundur Ingi Kristinsson.

1. gr.

4. málsl. 1. mgr. 23. gr. laganna orðast svo: Þá skal ellilífeyrisþegi hafa sérstakt frítekjumark, annars vegar 100.000 kr. vegna atvinnutekna og hins vegar 100.000 kr. vegna lífeyristekna.

2. gr.

Lög þessi öðlast gildi 1. janúar 2020.

Greinargerð.

Almennt frítekjumark er mjög lágt í sögulegu samhengi og er markmið þessa frumvarps að auka sanngirni í almannatryggingakerfinu og hvetja til sparnaðar lífeyrisþega með því að draga úr skerðingum. Með lögum nr. 116/2016, um breytingar á lögum um almannatryggingar og fleiri lögum, var meðal annars gerð sú breyting á ellilífeyriskerfi almannatrygginga að öll sértæk frítekjumörk vegna einstakra tegunda tekna voru afnumin. Þess í stað var lögfest eitt almennt frítekjumark sem nemur 25.000 kr. á mánuði og gildir um allar tekjur ellilífeyrisþega, óháð tegund þeirra. Með lögum nr. 96/2017 var einnig lögfest sérstakt frítekjumark vegna atvinnutekna, sbr. nú 4. málsl. 1. mgr. 23. gr. laga nr. 100/2007, um almannatryggingar.

Samkvæmt upplýsingum frá félags- og barnamálaráðherra nema heildarskerðingar til ellilífeyrisþega vegna lífeyrissjóðstekna 37,556 milljörðum kr. árlega. Eldri borgarar hafa sjálfir sparað fyrir lífeyrissjóðshlutdeild sinni. Lífeyristekjur eru því ekki launagreiðslur sem koma frá vinnuveitendum að starfsaldri loknum. Því felst í skerðingu bótagreiðslna á grundvelli lífeyristekna óbein skerðing á þeim hagsmunum sem eldri borgarar hafa unnið sér inn með vinnu sinni í gegnum tíðina. Það mun, samkvæmt upplýsingum frá félags- og barnamálaráðherra, aðeins kosta ríkissjóð 16,075 milljarða kr. í aukin útgjöld árlega ef frítekjumark lífeyristekna verður hækkað upp í 100.000 kr. Það er eðlilegt að almenningur njóti eigin sparnaðar og það er skref í rétta átt að koma á 100.000 kr. sérstöku frítekjumarki vegna lífeyristekna.

Í eftirfarandi töflu má sjá hvaða áhrif framangreindar leiðir hefðu á árlegan kostnað ríkissjóðs við almannatryggingakerfið ef eingöngu er miðað við ellilífeyrisþega. Leið a sýnir árlegan kostnað ríkissjóðs ef hætt yrði við allar skerðingar á ellilífeyri, leið b ef hætt yrði öllum skerðingum almannatrygginga vegna lífeyrissjóðstekna ellilífeyrisþega og leið c ef ellilífeyrisþegar væru með 100.000 kr. sérstakt frítekjumark vegna lífeyrissjóðstekna. Allar tölur eru í milljónum króna.
Almenn hegningarlög o.fl. Greinargerð/athugasemdir úr lagafrumvarpi, mál nr. 796

Frumvarp til laga um breytingu á almennum hegningarlögum, lögum um hlutafélög, lögum um einkahlutafélög og lögum um sjálfseignarstofnanir sem stunda atvinnurekstur (misnotkun á félagaformi og hæfisskilyrði).

(Eftir 2. umræðu, 5. júní.)

I. KAFLI

Breyting á almennum hegningarlögum, nr. 19/1940, með síðari breytingum.

1. gr.

Eftirfarandi breytingar verða á 262. gr. laganna:

a. Í stað „83.–85. gr., sbr. 82. gr.“ í 2. mgr. kemur: 122.–124. gr.

b. Við bætist ný málsgrein, svohljóðandi:

Nú er maður dæmdur sekur um brot gegn ákvæði þessu og má þá í dómi í sakamáli á hendur honum jafnframt banna honum að stofna félag með takmarkaðri ábyrgð félagsmanna, sitja í stjórn, starfa sem framkvæmdastjóri eða koma með öðrum hætti að stjórnun eða fara með meiri hluta atkvæðisréttar í slíku félagi í allt að þrjú ár.

II. KAFLI

Breyting á lögum um hlutafélög, nr. 2/1995, með síðari breytingum.

2. gr.

Eftirfarandi breytingar verða á 1. mgr. 66. gr. laganna:

a. Á eftir orðinu „einkahlutafélög“ í 1. málsl. kemur: samvinnufélög, sjálfseignarstofnanir sem stunda atvinnurekstur.

b. Við 1. málsl. bætist: svo sem lögum um tekjuskatt, virðisaukaskatt og tryggingagjald.

3. gr.

Við 4. mgr. 68. gr. laganna bætist nýr málsliður, svohljóðandi: Um hæfi prókúruhafa gilda ákvæði 1. og 2. mgr. 66. gr.

4. gr.

Í stað orðsins „ráðherra“ í 1. mgr. 107. gr. laganna kemur: hlutafélagaskrár.

III. KAFLI

Breyting á lögum um einkahlutafélög, nr. 138/1994, með síðari breytingum.

5. gr.

Eftirfarandi breytingar verða á 1. mgr. 42. gr. laganna:

a. Á eftir orðinu „einkahlutafélög“ í 1. málsl. kemur: samvinnufélög, sjálfseignarstofnanir sem stunda atvinnurekstur.

b. Við 1. málsl. bætist: svo sem lögum um tekjuskatt, virðisaukaskatt og tryggingagjald.

6. gr.

Við 4. mgr. 44. gr. laganna bætist nýr málsliður, svohljóðandi: Um hæfi prókúruhafa gilda ákvæði 1. og 2. mgr. 42. gr.

7. gr.

Í stað orðsins „ráðherra“ í 1. mgr. 82. gr. laganna kemur: hlutafélagaskrár.

IV. KAFLI

Breyting á lögum um sjálfseignarstofnanir sem stunda atvinnurekstur, nr. 33/1999, með síðari breytingum.

8. gr.

Við 1. málsl. 1. mgr. 15. gr. laganna bætist: svo sem lögum um tekjuskatt, virðisaukaskatt og tryggingagjald.

9. gr.

Við 4. mgr. 25. gr. laganna bætist nýr málsliður, svohljóðandi: Um hæfi prókúruhafa gilda ákvæði 1. og 2. mgr. 15. gr.

10. gr.

Lög þessi öðlast þegar gildi.