Tekjustofnar sveitarfélaga Greinargerð/athugasemdir úr lagafrumvarpi, mál nr. 165

182. Frumvarp til laga um breyting á lögum nr. 91 frá 1. júní 1989, um tekjustofna sveitarfélaga.

Flm.: Guðmundur Oddsson, Níels Árni Lund, Geir Gunnarsson.

1. gr.

Á eftir fyrri málsgrein 2. gr. laganna komi ný málsgrein svohljóðandi:

Þegar svo háttar að eitt sveitarfélag rekur þjónustustarfsemi í almenningsþágu, sbr. 1. mgr., í öðru sveitarfélagi má hið síðarnefnda leggja gjald á starfsemi hins fyrrnefnda í hlutfalli við tekjur þjónustufyrirtækisins frá íbúum hins síðarnefnda. Gjald þetta leggst á hreinan rekstrarafgang þjónustufyrirtækisins þegar allur rekstrarkostnaður er greiddur og má aldrei nema meira en áður tilgreindu hlutfalli af því afgjaldi sem frá þjónustufyrirtækinu fellur til þess sveitarfélags sem rekur það.

2. gr.

Á eftir fyrri málsgrein 41. gr. laganna komi ný málsgrein svohljóðandi:

Nú hefur sveitarstjórn ákveðið að nota heimild 2. mgr. 2. gr. laga þessara um álagningu gjalds á þjónustustarfsemi í almenningsþágu í sveitarfélaginu sem rekin er af öðru sveitarfélagi og skal hún þá tilkynna félagsmálaráðherra þá ákvörðun sína og láta honum í té allar upplýsingar um álagningu gjaldsins. Félagsmálaráðherra staðfestir gjaldtökuna og setur nánari reglur um útreikning, gjalddaga og innheimtu gjaldsins og tilkynnir það þeim sveitarstjórnum sem í hlut eiga.

3. gr.

Lög þessi öðlast gildi 1. janúar 1990.

Greinargerð.

Nokkur dæmi eru um það að veitustofnanir (vatnsveitur, hitaveitur og rafmagnsveitur) eins sveitarfélags selji þjónustu sína til nágrannasveitarfélaga. Þegar svo háttar til og það sveitarfélag, sem á dreifiveituna, reiknar sér (sveitarsjóði) til tekna ríflegt afgjald af veitunni, rís sú spurning hvort ekki sé eðlilegt að slíku afgjaldi sé skipt milli viðkomandi sveitarfélaga í hlutfalli við notkun í hverju sveitarfélagi þar sem teknanna er aflað. Það er skoðun flutningsmanna þessa frumvarps að eðlilegt sé að hafa þann hátt á.

Þegar rekstur þjónustufyrirtækja eins og Hitaveitu- og Rafmagnsveitu Reykjavíkur er með þeim hætti árum saman að þjónustufyrirtækið getur eftir greiðslu alls rekstrarkostnaðar og eðlilegs framlags til uppbyggingar greitt Reykjavíkurborg stórar fjárhæðir af rekstrarafgangi, þá má jafna þessari starfsemi við skattlagningu Reykjavíkurborgar á nágrannasveitarfélögin.

Rafmagns- og Hitaveita Reykjavíkur hafa greitt afgjald til borgarsjóðs Reykjavíkur um árabil. Í fyrstu var greitt 1 / 2 % af hreinni eign eins og hún var bókfærð í reikningum næstliðins árs, en 1984 var prósentan hækkuð upp í 1%. Hér er um verulegar fjárhæðir að ræða sem runnið hafa í borgarsjóð Reykjavíkur. Til fróðleiks má geta þess að á síðustu fimm árum hafa Kópavogsbúar greitt afgjald í borgarsjóð Reykjavíkur um 128 millj. kr. á verðlagi í nóvember á þessu ári. Þannig var afgjaldið af Rafmagnsveitunni rúmlega 83,3 millj. kr. á síðustu fimm árum en af Hitaveitunni nam afgjaldið á þessum tíma 44,7 millj. kr. Á sama hátt er auðvelt að reikna að Hafnfirðingar hafi á þessum tíma greitt um 42,7 millj. kr., aðeins af Hitaveitunni í borgarsjóð, og Garðbæingar um 20 millj. kr. af Hitaveitu. Þannig fær borgarsjóður Reykjavíkur rúmlega 340 millj. kr. í beinar tekjur af þessum tveimur veitum á árinu 1989. Hér er því um verulega fjármuni að tefla sem fullkomlega er eðlilegt að önnur sveitarfélög fái að njóta í hlutfalli við notkunina í sveitarfélaginu.

Fylgiskjal.

(Texti ekki til tölvutækur.)