arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
Lífeyrissjóður starfsmanna ríkisins Greinargerð/athugasemdir úr lagafrumvarpi, mál nr. 506

1127. Frumvarp til laga um breytingu á lögum nr. 29 29. apríl 1963, um Lífeyrissjóð starfsmanna ríkisins, með síðari breytingum.

Frá fjárhags- og viðskiptanefnd.

1. gr.

Við lögin bætist ákvæði til bráðabirgða svohljóðandi:

Stjórn sjóðsins er heimilt að taka í tölu sjóðsfélaga starfsmenn Sinfóníuhljómsveitar Íslands.

2. gr.

Lög þessi öðlast þegar gildi.

Greinargerð.

Fjárhags- og viðskiptanefnd neðri deildar hefur haft til athugunar frumvarp til laga um breytingu á lögum nr. 29 29. apríl 1963, um Lífeyrissjóð starfsmanna ríkisins. Við umfjöllun nefndarinnar um málið hefur komið í ljós að fulltrúar stjórnar Lífeyrissjóðs starfsmanna ríkisins hafa ýmsar veigamiklar athugasemdir fram að færa við sum ákvæði frumvarpsins. Nefndin telur því ástæðu til að ríkisstjórnin láti kanna málið nánar eða því verði vísað til þeirra aðila sem hafa með heildarendurskoðun lífeyrissjóðalaga að gera. Það er hins vegar einn þáttur í frumvarpinu sem nefndin og sjóðsstjórnin eru sammála um að nauðsynlegt sé að lögfesta og sá þáttur varðar starfsmenn Sinfóníuhljómsveitar Íslands. Starfsmenn hljómsveitarinnar hafa árum saman átt aðild að sjóðnum en á síðasta ári var lögð fram álitsgerð lögfróðs manns þess efnis að aðild starfsmanna Sinfóníuhljómsveitarinnar samrýmdist ekki ákvæðum laga um Lífeyrissjóð starfsmanna ríkisins. Í álitsgerðinni kom fram að það breyti engu þótt lögin kveði á um skylduaðild ríkisstarfsmanna og heimili aðild starfsmanna sveitarfélaga. Verður að telja eðlilegt að hið sama gildi um starfsmenn stofnana sem ríkið og sveitarfélög eiga eða reka í sameiningu.

Nefndin telur því brýnt að lögfest verði ótvíræð heimild til handa sjóðsstjórn að taka starfsmenn Sinfóníuhljómsveitar Íslands í tölu sjóðsfélaga. Í því skyni flytur nefndin frumvarp til laga þess efnis að sett verði bráðabirgaðákvæði um aðild starfsmanna Sinfóníuhljómsveitarinnar meðan lögin um Lífeyrissjóð starfsmanna ríkisins eru í frekari athugun.
Jarðræktarlög Greinargerð/athugasemdir úr lagafrumvarpi, mál nr. 463

1157. Frumvarp til laga um breytingu á jarðræktarlögum, nr. 56 30. mars 1987.

(Eftir 2. umr. í Ed., 11. maí.)

1. gr.

7. gr. laganna orðast svo:

Kostnaður við framkvæmd laga þessara greiðist úr ríkissjóði eftir reikningi er landbúnaðarráðherra samþykkir.

Skilyrði þess að framkvæmd njóti framlags samkvæmt lögum þessum er að umsókn þar um ásamt framkvæmdaáætlun, sem samþykkt er af héraðsráðunaut, sé lögð inn hjá Búnaðarfélagi Íslands á árinu áður en verkið skal hafið. Búnaðarfélag Íslands áætlar fjárþörf vegna jarðræktarframlaga að þeim umsóknum fengnum og gerir tillögur til landbúnaðarráðherra um fjárveitingar næsta árs áður en frumvarp til fjárlaga er lagt fyrir Alþingi. Þegar fjárlög hafa verið samþykkt skal Búnaðarfélag Íslands tilkynna bændum bréflega hvaða framkvæmdir á jörðum þeirra muni njóta framlags á árinu. Framlög skulu greidd svo fljótt sem við verður komið eftir að úttekt lýkur. Hafi greiðsla vegna samþykktra framkvæmda eigi farið fram fyrir 1. nóvember á úttektarári skal framlag taka hækkunum mánaðarlega frá þeim tíma samkvæmt byggingarvísitölu. Framlög til grænfóðurræktar, kölkunar og endurræktunar, sem jarðræktarráðunautur Búnaðarfélags Íslands metur nauðsynleg vegna kals eða annarra ræktunaráfalla af völdum harðinda, skulu greidd í byrjun næsta árs eftir framkvæmd þótt ekki hafi verið sótt um þau fyrir fram. Landbúnaðarráðherra ákveður með reglugerð tímamörk vegna umsókna, tilkynninga um væntanleg framlög og úttekta.

Ríkissjóður greiðir búnaðarsamböndum 65% af launum héraðsráðunauta og trúnaðarmanna. Hluti ríkissjóðs í launagreiðslum fer eftir kjarasamningum opinberra starfsmanna. Ríkissjóður greiðir allt að 65% af ferðakostnaði héraðsráðunauta og trúnaðarmanna samkvæmt ákvörðun landbúnaðarráðherra að fengnum tillögum Búnaðarfélags Íslands.

2. gr.

10. gr. laganna orðast svo:

Til jarðabóta, sem taldar eru í þessari grein, skal greiða framlag úr ríkissjóði sem hér segir:

- Töflur í Gutenberg-

3. gr.

12. gr. laganna orðast svo:

Á framlög, sem ákveðin eru í 10. gr. þessara laga, skal greiða verðuppbót samkvæmt vísitölu er sýni breytingar á tilkostnaði framkvæmda frá meðalkostnaði þeirra á árinu 1988. Hagstofa Íslands ákveður grundvöll þessarar vísitölu í samráði við Búnaðarfélag Íslands, Byggingarstofnun landbúnaðarins og landbúnaðarráðuneytið. Hagstofa Íslands reiknar vísitöluna miðað við meðalkostnað hvers árs. Fyrirmæli fyrri málsliða þessarar greinar gilda um greiðslu verðlagsuppbóta á framlög til framkvæmda frá og með árinu 1989.

Af jarðabótaframlögum þeim, sem talin eru í 10. gr., skulu 4% renna til hlutaðeigandi búnaðarsambands og 2% til búnaðarfélags jarðabótamanns. Af framlögum til loðdýrabygginga skal þó aðeins greiða 4% til búnaðarsambands.

4. gr.

Lög þessi öðlast þegar gildi.
Umferðarlög Greinargerð/athugasemdir úr lagafrumvarpi, mál nr. 509

1164. Frumvarp til laga um breyting á umferðarlögum, nr. 50/1987.

Frá allsherjarnefnd.

1. gr.

4. mgr. 17. gr. laganna orðast svo:

Frárein skal nota strax og hún byrjar.

2. gr.

A-liður 1. mgr. 50. gr. laganna orðast svo:

Bifreið sem er 5000 kg eða meira að leyfðri heildarþyngd.

3. gr.

a. 1. mgr. 71. gr. laganna orðast svo:

. Hver sá sem situr í sæti bifreiðar, sem búið er öryggisbelti, skal nota það.

b. Við greinina bætist ný málsgrein er verði 3. mgr. og orðast svo:

. Ökumaður skal sjá um að börn yngri en 16 ára noti viðurkenndan og mátulegan öryggisbúnað í bifreiðinni. Börn yngri en 6 ára skulu nota bílbelti, barnabílstól, bílpúða, sem festur er með bílbelti, eða annan viðurkenndan öryggisbúnað. Bannað er að hafa börn laus í framsæti eða fyrir framan framsæti í akstri.

4. gr.

Í stað 1. mgr. 72. gr. laganna koma tvær nýjar málsgreinar er orðast svo:

Hver sá sem situr á bifhjóli, hliðarvagni bifhjóls eða á torfærutæki skal nota hlífðarhjálm.

Barn, tólf ára eða yngra, sem hjólar eða er reitt á reiðhjóli, skal nota hlífðarhjálm.

5. gr.

2. málsl. 1. mgr. 92. gr. laganna orðast svo: Vátryggingin skal tryggja bætur vegna slyss, sem ökumaður kann að verða fyrir, allt að 10.000.000 kr. vegna hvers einstaks tjónsatburðar.

6. gr.

1. málsl. 1. mgr. 102. gr. laganna orðast svo: Nú hefur stjórnandi vélknúins ökutækis brotið gegn ákvæðum 1. mgr. 45. gr. og skal hann þá sviptur ökuréttindum eða rétti til að öðlast þau.

7. gr.

5. mgr. 114. gr. laganna orðast svo:

Dómsmálaráðherra skal skipa sérstaka rannsóknarnefnd umferðarslysa. Í nefndinni skulu eiga sæti fimm menn með sérfræði- og tækniþekkingu sem varðar slysalækningar, umferðarskipulag, bifreiðaeftirlit, löggæslu og tryggingamál. Nefndin starfar undir eftirliti Umferðarráðs.

8. gr.

Lög þessi öðlast gildi 1. október 1989.

Greinargerð.

Frumvarp þetta er flutt af allsherjarnefnd efri deildar. Í frumvarpi þessu er sameinað meginefni tveggja frumvarpa sem nefndin hefur haft til umfjöllunar, annars vegar frumvarp Salome Þorkelsdóttur o.fl. á þskj. 669 og hins vegar frumvarp Eiðs Guðnasonar á þskj. 706. Um frekari skýringar á frumvarpi þessu vísast til greinargerða með fyrrgreindum frumvörpum.
Framhaldsskólar Greinargerð/athugasemdir úr lagafrumvarpi, mál nr. 454

1187. Frumvarp til laga um breyting á lögum um framhaldsskóla, nr. 57/1988, sbr. lög nr. 107/1988.

(Eftir 2. umr. í Ed., 16. maí.)

Samhljóða þskj. 814 með þessari breytingu:

10. gr. hljóðar svo:

32. gr. laganna orðist svo:

Ríkissjóður greiðir samkvæmt lögum þessum rekstrarkostnað framhaldsskóla. Hver skóli er sjálfstæð rekstrareining og hefur sérstaka fjárveitingu á fjárlögum.

Ríkissjóður greiðir allan launakostnað við kennslu sem fram fer og skipulögð er í samræmi við áætlun sem samþykkt er af menntamálaráðuneytinu.

Við ákvörðun fjárveitinga til kennslu í framhaldsskólum skal miða við grunntöluna 1,7 til 2,0 kennslustundir á viku á hvern nemanda í fullu bóknámi eftir stærð og gerð skóla. Þessu til viðbótar skal koma sá stundafjöldi sem nauðsynlegur er til að halda megi uppi kennslu í viðurkenndu verknámi og sérnámi er krefst skiptingar nemenda í smáa námshópa. Þurfi að taka tillit til sérstakra aðstæðna skal veitt sérgreint framlag til að mæta þeirri þörf.

Auk kostnaðar við kennslu greiðir ríkissjóður launakostnað við stjórnun, námsráðgjöf, störf í skólasafni, á skrifstofu, félagsstörf, eftirlit og umsjón með heimavistum og eignum skóla og annarra þeirra starfa er nauðsynleg teljast vera.

Ríkissjóður greiðir enn fremur laun prófdómara á lokaprófi og þann launakostnað er stafar af lækkun kennsluskyldu samkvæmt ákvörðun menntamálaráðuneytisins og annan þann kostnað er leiðir af kjarasamningum.

Auk launakostnaðar greiðir ríkissjóður annan rekstrarkostnað af starfsemi skólans, viðhaldi húsa og tækja að frátalinni kostnaðarþátttöku nemenda, sbr. 33. gr.

Við gildistöku laganna skal gerður samningur milli menntamálaráðuneytisins og hvers skóla um tilhögun á greiðslum til skólanna af fjárlagalið þeirra í þeim tilgangi að skólarnir taki á sig aukna rekstrarábyrgð. Rekstrarframlag, annað en kennslulaun, laun fastra starfsmanna og meiri háttar viðhalds- og stofnkostnaður, skal greitt hverjum skóla fyrir fram. Heimilt er menntamálaráðherra að semja við hvern skóla um aðra tilhögun ef aðilum þykir ástæða til.

Menntamálaráðuneytið setur nánari reglur um ákvæði þessarar greinar þar sem m.a. skal tilgreint hvaða kennslugreinar skuli teljast verknám og sérnám. Þá skulu settar viðmiðunarreglur um vinnumagn fyrir önnur störf en kennslu er lagðar verði til grundvallar árlegum fjárveitingum.

Heimilt er að ráða sérstakan fjármálafulltrúa til þess að annast fjárreiður skóla og bókhald og starfar hann þá undir stjórn skólameistara.
Lögreglumenn Greinargerð/athugasemdir úr lagafrumvarpi, mál nr. 163

1203. Frumvarp til laga um breytingu á lögum nr. 56/1972, um lögreglumenn, með síðari breytingum.

(Eftir 2. umr. í Nd., 16. maí.)

1. gr.

Í stað 1. mgr. 5. gr. laganna koma þrjár málsgreinar svohljóðandi:

Lögreglumenn, hvort sem þeir eru í föstu starfi eða kvaddir lögreglunni til aðstoðar, eru opinberir starfsmenn og njóta sömu verndar og aðstöðu og þeir menn er gegna borgaralegri skyldu.

Engan má ráða eða skipa lögreglumann eftir 1. júlí 1990 án þess að hann hafi lokið námi í Lögregluskóla ríkisins. Heimilt er að lausráða nema til reynslu til lögreglustarfa meðan á námi þeirra stendur í Lögregluskóla ríkisins. Reynsluráðning skal aldrei standa lengur en tvö ár. Heimilt er að ráða til lögreglustarfa menn án prófs frá Lögregluskóla ríkisins til afleysinga í sumarleyfum á tímabilinu 15. maí til 30. september ár hvert. Ákvæði varðandi próf frá Lögregluskóla ríkisins ná ekki til skipshafna á varðskipum, tollvarða, héraðslögreglumanna eða varalögreglumanna; þó skulu þeir, sem lokið hafa prófi frá Lögregluskóla ríkisins, ganga fyrir um þessi störf þar sem það á við.

Enginn má á neinn hátt tálma því að maður gegni lögreglustörfum. Brot gegn ákvæði þessu varðar sektum nema þyngri refsing liggi við að lögum og skal með mál út af brotum þessum fara að hætti opinberra mála.

2. gr.

2. mgr., er verður 4. mgr., 5. gr. laganna orðast svo:

Ríkissjóður skal bæta lögreglumönnum meiðsli og tjón sem þeir verða fyrir vegna starfs síns.

3. gr.

Lög þessi öðlast þegar gildi.
Kosningar til Alþingis Greinargerð/athugasemdir úr lagafrumvarpi, mál nr. 416

1221. Frumvarp til laga um breytingu á lögum um kosningar til Alþingis, nr. 80/1987.

(Eftir 3. umr. í Ed., 17. maí.)

1. gr.

1. gr. laganna orðast svo:

Kosningarrétt við kosningar til Alþingis eiga allir sem:

1. eru 18 ára eða eldri þegar kosning fer fram,

2. eiga íslenskan ríkisborgararétt og

3. eiga lögheimili hér á landi eða hafa átt það, sbr. 2. tölul. 15. gr.

2. gr.

15. gr. laganna breytist þannig:

a. Í stað 2. tölul. komi tveir töluliðir svohljóðandi:

. 2. Þá sem uppfylla skilyrði 1. og 2. tölul. 1. gr. og eiga ekki lögheimili hér á landi en hafa átt það, sbr. 3. tölul. 1. gr. Skulu þeir færðir á kjörskrá þar sem þeir áttu síðast lögheimili samkvæmt þjóðskrá. Íslenskur ríkisborgari, sem ekki hefur átt lögheimili hér á landi síðastliðin átta ár, talið frá 1. desember næstum fyrir kjördag, skal þó tekinn á kjörskrá samkvæmt sérstakri umsókn um það. Umsóknin skal send Hagstofu Íslands og rituð á eyðublað sem hún lætur í té. Skulu umsóknareyðublöð liggja frammi á Hagstofunni, í skrifstofum sendiráða og fastanefnda, í sendiræðisskrifstofum og í skrifstofum kjörræðismanna. Í umsókn skal koma fram fullt nafn og kennitala umsækjanda, hvenær hann flutti af landi brott, síðasta lögheimili hér á landi og heimilisfang erlendis. Umsókn skal jafnframt bera með sér yfirlýsingu umsækjanda um að hann sé enn íslenskur ríkisborgari. Sé umsókn fullnægjandi tekur Hagstofan umsækjanda á kjörskrárstofn í því sveitarfélagi er hann átti síðast lögheimili og tilkynnir sveitarstjórn svo og umsækjanda sjálfum. Ákvörðun um að maður sé þannig tekinn á kjörskrá gildir í fjögur ár frá 1. desember næstum á eftir að umsókn var lögð fram.

. 3. Þá sem uppfylla skilyrði 1. og 2. tölul. 1. gr. og áttu ekki lögheimili hér á landi 1. desember næstan á undan þeim tíma er kjörskrá skal lögð fram en hafa síðan eignast lögheimili í sveitarfélaginu, enda eigi ákvæði 2. tölul. þessarar greinar ekki við um þá.

b. Í stað „1. og 2. tölul.“ í 1. málsl. 3. tölul., er verður 4. tölul., komi: 1.–3. tölul.

3. gr.

Lög þessi öðlast þegar gildi.
Tekjuskattur og eignarskattur Greinargerð/athugasemdir úr lagafrumvarpi, mál nr. 218

392. Frumvarp til laga um breytingu á lögum um tekjuskatt og eignarskatt, nr. 75/1981, með síðari breytingum.

Flm.: Albert Guðmundsson.

1. gr.

Við 83. gr. laganna, sbr. 16. gr. l. nr. 97/1988, bætist ný málsgrein svohljóðandi:

Eignarskattur ellilífeyrisþega af íbúðarhúsnæði, sem þeir sjálfir nýta, reiknast þannig: Af fyrstu 2.500.000 kr. af eignarskattsstofni greiðist enginn skattur. Af þeim hluta eignarskattsstofns, sem umfram er, greiðist 0,95%.

2. gr.

Lög þessi öðlast þegar gildi og koma til framkvæmda við álagningu eignarskatts á árinu 1989 á eignir í lok ársins 1988.

Greinargerð.

Margir ellilífeyrisþegar óska að búa áfram í íbúðum sínum eða einbýlishúsum sem þeir hafa á langri starfsæfi byggt upp.

Nýsett lög um viðbótareignarskattsálag þyngja skattbyrði þessa fólks mjög og í mörgum tilfellum langt umfram greiðslugetu þess. Nú á fólk að greiða 1,2% af hreinni eign umfram 2,5 millj. kr. og að auki 1,5% af hreinni eign umfram 7 millj. kr., auk svo sérstaks eignarskattsauka til þjóðarbókhlöðu (0,25%) og fasteignagjalda til sveitarsjóða. Með þessu frumvarpi er lagt til að auknar skattaálögur á ellilífeyrisþega verði teknar aftur og það fólk greiði nú sama eignarskatt og það gerði áður af því húsnæði sem það notar sjálft til íbúðar, þ.e. 0,95% af hreinni eign umfram 2,5 millj. kr.

Margt af þessu fólki hefur litlar eða engar tekjur umfram eftirlaun eða ellilífeyrisgreiðslur frá Tryggingastofnun ríkisins og má ekki við auknum skattaálögum, svo sem þeim eignarskatti sem því er ætlað að greiða samkvæmt lögum þeim sem samþykkt voru í byrjun jólahelgarinnar síðustu.

Ef svo fer sem horfir samkvæmt nýju eignarskattslögunum má gera ráð fyrir að fjöldi ellilífeyrisþega neyðist til að leysa upp heimili sín og selja íbúðir eða einbýlishús sín. Stóraukið framboð á slíku húsnæði mundi þýða verðfall á eignum þessa fólks og gera þeim, sem peningaráð hafa, kleift að komast yfir fasteignir á ódýran máta. Líklega mun uppboðum fjölga á eignum ellilífeyrisþega í greiðsluþroti.

Frumvarp þetta er flutt til að forða fjölda fólks frá greiðsluþroti og eignamissi á framangreindan hátt, enda er í flestum tilfellum um að ræða aldrað fólk sem greitt hefur að fullu til þjóðfélagsins skatta á langri ævi og á annað og betra skilið en að vera hrakið á götuna eftir starfslok. Því má heldur ekki gleyma að það er þjóðarhagur að því að aldraðir búi svo lengi sem kraftar og heilsa leyfir í eigin húsnæði.

Oft má mæla menningarstig þjóða, sem og einstakra byggðarlaga, á því hvernig aðbúnaði aldraðra og sjúkra er hagað.
Tekjuskattur og eignarskattur Greinargerð/athugasemdir úr lagafrumvarpi, mál nr. 219

394. Frumvarp til laga um breytingu á lögum um tekjuskatt og eignarskatt, nr. 75/1981, með síðari breytingum.

Flm.: Albert Guðmundsson.

1. gr.

Við A-lið 1. mgr. 30. gr. laganna, sbr. 3. gr. l. nr. 14/1987 og 2. gr. l. nr. 92/1987, bætist nýr töluliður svohljóðandi:

4. Tekjur skv. 1. tölul. A-liðar 7. gr., þegar frá þeim hafa verið dregnar þær fjárhæðir sem um ræðir í 1.–2. tölul. þessa stafliðar, sem maður hefur aflað á síðustu tólf starfsmánuðum sínum áður en hann lætur af störfum fyrir aldurs sakir. Frádráttur þessi skal þó aldrei vera hærri en 2.500.000 kr. enda hafi viðkomandi náð 55 ára aldri eða öðlast rétt til eftirlauna eða ellilífeyris úr lífeyrissjóði.

. Réttur til frádráttar skv. 1. mgr. kemur ekki til greina nema einu sinni fyrir hvern mann.

. Frádrátt skv. 1. mgr. skal einnig veita framteljanda sem fellur frá og hafði fyrir heimili að sjá og hafði ekki nýtt þessa frádráttarheimild áður.

2. gr.

Lög þessi öðlast þegar gildi og koma til framkvæmda við endanlega álagningu tekjuskatts á árinu 1989 af tekjum ársins 1988.

Greinargerð.

Þegar staðgreiðsla skatta var tekin upp í ársbyrjun 1988 var afnuminn sérstakur frádráttur fyrir þá launþega sem voru að ljúka starfsdegi sínum. Fyrir þessum frádrætti hafði verið barist lengi en hann komst fyrst í lög vorið 1983 (lög nr. 21/1983) er samþykkt var frumvarp frá flutningsmanni þessa máls ásamt ellefu öðrum þingmönnum úr öllum flokkum. Síðar, þegar flutningsmaður var fjármálaráðherra, voru gerðar nokkrar breytingar á lagaákvæðum um þennan frádrátt til rýmkunar, sbr. lög nr. 119/1984, en ákvæðin síðan afnumin við upphaf staðgreiðslukerfis skatta, eins og áður segir, með lögum nr. 14/1987.

Þegar lagafrumvörp um staðgreiðsluna voru til meðferðar á Alþingi var því mótmælt að þessi réttur launafólks til skattfrelsis síðasta starfsárið yrði af því tekinn. Þá var því borið við að frádrátturinn ætti ekki lengur við þegar staðgreiðslukerfið væri komið á og að frádrátturinn ylli óviðráðanlegum flækjum í hinu nýja kerfi. Hvorttveggja er rangt. Staðgreiðslukerfið er engin grundvallarbreyting á skattkerfinu heldur aðeins nýtt fyrirkomulag greiðslu skatta, eins konar fyrirframgreiðsla. Eftir sem áður verður launamönnum gert að skila skattskýrslu og hefðbundin álagning fer fram um mitt ár.

Með því að taka aftur upp í skattalögin óbreytt ákvæðið um skattfrádrátt þeirra sem eru að ljúka starfsævi sinni mundi við endanlega álagningu tekjuskatts myndast inneign hjá þeim gjaldendum sem ættu rétt á þessum frádrætti og hún koma til endurgreiðslu eftir almennum reglum í 2. mgr. 112. gr. laganna (sbr. 17. gr. l. nr. 14/1987).

Jafnframt er í frumvarpi þessu lagt til að skattfrádrátturinn komi til framkvæmda þegar í sumar við endanlega ákvörðun skatta fyrir tekjuárið 1988. Þar með væri bættur skaðinn sem skeði við upphaf staðgreiðslunnar 1988 og enginn launamaður, sem lokið hefur starfsævi sinni á því ári, fyrsta ári staðgreiðslunnar, yrði hlunnfarinn.

Loks er lagt til að hámark frádráttarins, eins og það var ákveðið í lögum nr. 72/1986, hækki til samræmis við aðrar tölur frá þeim tíma.
Heimild til að hækka útsöluverð áfengis og tóbaks Greinargerð/athugasemdir úr lagafrumvarpi, mál nr. 223

407. Frumvarp til laga um heimild til að hækka útsöluverð á áfengi og tóbaki.

(Lagt fyrir Alþingi á 111. löggjafarþingi 1988–89.)

1. gr.

Þrátt fyrir ákvæði 16. gr. bráðabirgðalaga nr. 83/1988, um efnahagsaðgerðir, sbr. 7. gr. bráðabirgðalaga nr. 14/1988, er fjármálaráðherra heimilt að hækka útsöluverð á áfengi og tóbaki.

2. gr.

Lög þessi öðlast gildi þegar í stað.

Athugasemdir við lagafrumvarp þetta.

Samkvæmt 16. gr. bráðabirgðalaga nr. 83/1988, um efnahagsaðgerðir, er óheimilt að hækka gjaldskrár fyrirtækja og stofnana á vegum ríkis og sveitarfélaga á tímabilinu 28. september 1988 til 28. febrúar 1989. Þó er heimilt að taka tillit til hækkana á verði innfluttra aðfanga enda liggi fyrir mat Verðlagsstofnunar á þeirri þörf. Samkvæmt framansögðu er að óbreyttum lögum óheimilt að hækka útsöluverð á áfengi og tóbaki nema vegna hækkana á innkaupsverði.

Í frumvarpi til fjárlaga fyrir árið 1989 er gert ráð fyrir að tekjur ríkissjóðs aukist um 450 milljónir á árinu 1989 vegna sérstakra hækkana á áfengi og tóbaki umfram almennar verðlagsbreytingar. Ljóst er að þetta markmið næst ekki nema að heimilt verði að hækka útsöluverð á þessum vörum sem allra fyrst. Af þessum sökum er frumvarp þetta flutt en það felur í sér að heimilt verði þrátt fyrir ákvæði 16. gr. laga nr. 83/1988 að hækka útsöluverð á áfengi og tóbaki fyrir 28. febrúar 1989.
Sjúkraliðar Greinargerð/athugasemdir úr lagafrumvarpi, mál nr. 229

427. Frumvarp til laga um breyting á lögum nr. 58/1984, um sjúkraliða.

(Lagt fyrir Alþingi á 111. löggjafarþingi 1988–89.)

1. gr.

5. gr. laganna orðast svo:

Sjúkraliði starfar á hjúkrunarsviði og vinnur undir stjórn þess hjúkrunarfræðings sem fer með yfirstjórn viðkomandi stofnunar, deildar eða sviðs og ber ábyrgð á störfum sínum gagnvart honum.

Sé ekki starfandi hjúkrunarfræðingur á viðkomandi stofnun, deild eða sviði getur ráðuneytið heimilað að sjúkraliði beri ábyrgð á störfum sínum gagnvart þeim sérfræðingi sem fer með yfirstjórn viðkomandi stofnunar, deildar eða sviðs.

Ráðherra ákveður í reglugerð um nám sjúkraliða og starfsemi Sjúkraliðaskóla Íslands.

2. gr.

Lög þessi öðlast þegar gildi. Jafnframt fellur úr gildi 8. gr. hjúkrunarlaga nr. 8/1974.

Athugasemdir við lagafrumvarp þetta.

Samkvæmt gildandi lögum nr. 58/1984, um sjúkraliða, sbr. áður 8. gr. hjúkrunarlaga nr. 8/1974, starfa sjúkraliðar undir stjórn og á ábyrgð hjúkrunarfræðings. Þetta hefur haft í för með sér að því aðeins er hægt að ráða sjúkraliða til starfa að til staðar sé hjúkrunarfræðingur. Hefur þetta löngum valdið óánægju hjá sjúkraliðum sem m.a. hafa haldið því fram að ástæða sé til þess að sjúkraliðar geti starfað sem aðstoðarmenn annarra sérfræðinga en hjúkrunarfræðinga sé hjúkrunarfræðingum ekki til að dreifa á hlutaðeigandi stofnun, sviði eða deild.

Við gerð kjarasamninga í apríl 1987 var gefið vilyrði fyrir því af hálfu heilbrigðis- og tryggingamálaráðherra að þessi þáttur laga nr. 58/1984, um sjúkraliða, yrði skoðaður sérstaklega. Að tilhlutan ráðuneytisins hefur verið útbúið frumvarp til laga um breyting á lögum um sjúkraliða sem tekur mið af því að sjúkraliðar starfi undir stjórn tiltekins hjúkrunarfræðings, þ.e.a.s. þess hjúkrunarfræðings sem fer með yfirstjórn viðkomandi stofnunar, deildar eða sviðs, og beri ábyrgð á störfum sínum gagnvart honum en ekki gagnvart ótilteknum hjúkrunarfræðingum sem kunna að starfa á viðkomandi stofnun, sviði eða deild, eins og nú er.

Enn fremur er gert ráð fyrir því að sé ekki starfandi hjúkrunarfræðingur á viðkomandi stofnun, deild eða sviði geti ráðuneytið heimilað að sjúkraliði starfi undir yfirstjórn tiltekins sérfræðings, t.d. læknis sem fer með yfirstjórn viðkomandi stofnunar, deildar eða sviðs og beri ábyrgð á störfum sínum gagnvart honum.

Enn fremur er lögð til sú breyting að í lögum um sjúkraliða sé að finna ákvæði er kveði á um starfsemi Sjúkraliðaskóla Íslands, en núgildandi ákvæði um skólann er að finna í 8. gr. hjúkrunarlaga nr. 8/1974. Fer betur á að hafa ákvæði um skólann í lögum um sjúkraliða.

Samstaða hefur náðst um frumvarp þetta við stjórn Sjúkraliðafélags Íslands.