362/2013

Kærður var úrskurður héraðsdóms um að heimila ákæruvaldinu að leggja fram nánar tiltekin gögn í máli þess gegn X, Y, Z, Þ, Æ og Ö. Hæstiréttur staðfesti þá niðurstöðu í úrskurði héraðsdóms að heimila ákæruvaldinu að leggja fram skýrslur sem unnar höfðu verið samkvæmt 1. mgr. 56. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála, skýrslu prófessors við verkfræði- og náttúruvísindadeild Háskóla Íslands um greiningu á kauphallargögnum og kauphallarhermi svo og endurrit af hleruðum símtölum Ö við tvo lögmenn. Aftur á móti var ákæruvaldinu synjað um að leggja fram álitsgerð dansks lagaprófessors, sem þótti lúta að lagatúlkun, og aðra álitsgerð sem sami lagaprófessor og danskur prófessor í fjármálum höfðu unnið í sameiningu en hún þótti lúta að mati á sönnun um atvik málsins.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir Þ-kk-nf Ö-kk-nf, G-kvk-nf B-kvk-nf og H-kk-nf I. J-kk-nf.

Varnaraðilar skutu málinu til Hæstaréttar með kærum 24. maí 2013 sem bárust réttinum ásamt kærumálsgögnum 28. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 21. maí 2013 þar sem hafnað var kröfum varnaraðila um að tiltekin gögn yrðu ekki lögð fram í máli sóknaraðila á hendur þeim. Kæruheimild er í p. lið 1. mgr. 192. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála. Varnaraðilar, að frátöldum varnaraðilanum Ö, krefjast þess að sóknaraðila verði synjað um framlagningu lögfræðiálits dansks lagaprófessors og sameiginlegs álits hans og dansks prófessors í fjármálum. Þá krefjast varnaraðilarnir X, Y, Æ og Ö þess að sóknaraðila verði synjað um að leggja fram tilteknar greinargerðir rannsakenda. Af hálfu varnaraðilanna X, Y og Æ er auk þess krafist að sóknaraðila verði synjað um að leggja fram skýrslu um viðskipti og tilboð í hlutabréf Kaupþings banka hf., Landsbanka Íslands hf. og Glitnis banka hf., svo og geisladiska sem innihalda svokallaðan kauphallarhermi og skýrslur sem byggðar eru á honum. Loks krefst varnaraðilinn Ö þess að sóknaraðila verði synjað að leggja fram endurrit af tilteknum símtölum.

Sóknaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar.

Með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar verður staðfest að sóknaraðila sé heimilt að leggja fram skýrslur sem unnar voru samkvæmt 1. mgr. 56. gr. laga nr. 88/2008, skýrslu prófessors við verkfræði- og náttúruvísindadeild Háskóla Íslands um greiningu á kauphallargögnum um viðskipti og tilboð í hlutabréf Kaupþings banka hf., Landsbanka Íslands hf. og Glitnis banka hf. og kauphallarhermi, svo og endurrit af hleruðum símtölum eins varnaraðila við tvo lögmenn.

Samkvæmt 1. mgr. 86. gr. laga nr. 88/2008 getur lögregla leitað til sérfróðra manna þegar þörf er á sérfræðilegri skoðun eða rannsókn til að upplýsa mál svo sem læknisskoðun, efnafræðilegri rannsókn, rithandarrannsókn eða bókhaldsrannsókn. Álitsgerð danska lagaprófessorsins A, sem sóknaraðili óskar eftir að leggja fram og ber yfirskriftina „Lögfræðiálit um hugsanlega markaðsmisnotkun þriggja banka“, lýtur að lagatúlkun en slíkt á undir dómara máls, sbr. 2. mgr. 127. gr. áðurnefndra laga. Í sameiginlegri álitsgerð danska lagaprófessorsins og dansks prófessors í fjármálum, B, sem ber heitið „Svör við álitsbeiðni embættis sérstaks saksóknara um viðskipti og meinta markaðsmisnotkun með hlutabréf í Kaupþingi“, er komist að nánar tilteknum niðurstöðum út frá fyrirfram gefnum forsendum sóknaraðila. Skýrslan er því í eðli sínu álitsgerð um atriði er lúta að mati á sönnun um atvik málsins, en það er í verkahring dómara, sbr. 1. mgr. 109. gr. laganna. Verður sóknaraðila því synjað um að leggja þessar álitsgerðir fram.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur að öðru leyti en því að sóknaraðila er ekki heimilt að leggja fram lögfræðiálit prófessors A 13. mars 2012 og sameiginlega álitsgerð hans og prófessors B 13. júlí 2012.