204/2009

G var gefið að sök brot samkvæmt tveimur ákærum, annars vegar brot gegn nánar tilgreindum ákvæðum umferðarlaga nr. 50/1987 og hins vegar að hafa tvívegis veist að lögreglumönnum við skyldustörf. Voru síðari brotin talin varða við 1. mgr. 106. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Þá var D gefið að sök brot á sama ákvæði með því að hafa veist að nafngreindum lögreglumanni, meðal annars með því að sparka tvisvar í andlit hans. Hafnað var aðalkröfu G og D um ómerkingu hins áfrýjaða dóms, þar sem ekki voru efni til að fallast á að niðurstaða héraðsdómara um sönnunargildi munnlegs framburðar fyrir dómi væri röng svo einhverju skipti fyrir úrslit málsins þannig að tilefni væri til að ómerkja héraðsdóm. G játaði hjá lögreglu að hafa framið hluta þeirra brota, sem honum var gefið að sök, en neitaði sök fyrir dómi. Talið var að leggja yrði til grundvallar að sönnun um þær sakargiftir, sem um ræddi hefði tekist óháð játningum hans hjá lögreglu, sem hann dró síðar til baka. Var hann því sakfelldur fyrir þessi brot. Þá þótti nýtt skjal, sem lagt var fyrir Hæstarétt, staðfesta enn frekar sönnun fyrir því að G hefði af ásetningi veist að lögreglumanni og reynt að slá höfði sínu í hann og var því staðfest sakfelling G samkvæmt 2. lið fyrri ákærunnar. Jafnframt var staðfest sakfelling D, þar sem talið var sannað að spörk hans hefðu hæft lögreglumanninn, sem hann var sakaður um að hafa veist að. Var G gert að sæta fangelsi í átta mánuði, auk þess sem hann var sviptur ökurétti, en refsing D ákveðin fangelsi í fjóra mánuði og bundin skilorði.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir G-kk-nf G-kk-nf, G-kk-nf C-kk-nf og M-kk-nf S-kk-nf.

Ríkissaksóknari skaut málinu til Hæstaréttar 24. apríl 2009 í samræmi við yfirlýsingar ákærðu um áfrýjun. Af hálfu ákæruvaldsins er krafist staðfestingar héraðsdóms.

Ákærðu krefjast þess aðallega að héraðsdómur verði ómerktur og málinu vísað heim í hérað, til vara sýknu, en að því frágengnu að refsing verði milduð.

I

Aðalkrafa ákærðu um ómerkingu héraðsdóms er einkum reist á því að ljóst hafi verið þegar við þingfestingu málsins að niðurstaða þess kynni að verulegu leyti að ráðast af mati á sönnunargildi munnlegs framburðar fyrir dómi. Mat héraðsdómara á munnlegri sönnunarfærslu fái ekki staðist og hefði dómur í málinu átt að vera skipaður þremur dómurum, sbr. 4. mgr. 3. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála. Þá hafi rannsókn málsins verið áfátt í verulegum atriðum.

Nefnt ákvæði laga nr. 88/2008 felur í sér heimild til að hafa dóm fjölskipaðan og víkja með því frá meginreglu 2. mgr. sömu greinar um að einn dómari skipi dóm í hverju máli. Ekki eru efni til að fallast á að niðurstaða héraðsdómara um sönnunargildi munnlegs framburðar fyrir dómi sé röng svo einhverju skipti fyrir úrslit málsins þannig að tilefni sé til að ómerkja héraðsdóm á grundvelli ákvæðis 3. mgr. 208. gr. framangreindra laga. Rannsókn málsins er ekki háð neinum annmörkum, sem máli skipta, en slíkt hefði getað varðað frávísun málsins frá héraðsdómi en ekki ómerkingu eins og krafist er. Samkvæmt því er aðalkröfu ákærðu hafnað.

II

Sakargiftir á hendur ákærða G-kk-þgf eru samkvæmt ákærum 26. nóvember 2008 og 26. janúar 2009. Í þeirri fyrrnefndu eru brot tilgreind í tveimur liðum, þar sem sakir samkvæmt 1. lið eru taldar varða við nánar tilgreind ákvæði umferðarlaga nr. 50/1987, en samkvæmt 2. lið við 1. mgr. 106. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 með áorðnum breytingum. Í seinni ákærunni eru brot ákærða einnig talin varða við síðastnefnt lagaákvæði.

Ákærði G-kk-nf játaði hjá lögreglu að hafa framið brot, sem um ræðir í 1. lið ákæru 26. nóvember 2008, svo og hluta af þeirri háttsemi, sem ákæra 26. janúar 2009 tók til, en fyrir dómi neitaði hann sök að öllu leyti. Hann mótmælir að sakfelling verði reist á skýrslum hans fyrir lögreglu, svo sem gert hafi verið í héraðsdómi, og krefst að litið verði framhjá þeim við mat á sönnun. Við úrlausn um þetta verður lagt til grundvallar að sönnun um þær sakargiftir, sem hér um ræðir, hafi tekist óháð játningum ákærða hjá lögreglu, sem hann dró síðar til baka. Með þessari athugasemd verður niðurstaða héraðsdóms um sakfellingu ákærða fyrir umrædd brot staðfest.

Fyrir Hæstarétt hefur verið lagt endurrit hljóðupptöku af samtali ákærða G-kk-ef og lögreglumanns við flutning þess fyrrnefnda af brotavettvangi í lögreglubifreið, sbr. 2. lið ákæru 26. nóvember 2008. Þetta nýja skjal staðfestir enn frekar sönnun fyrir því að ákærði hafi af ásetningi veist að lögreglumanninum og reynt að slá höfði sínu í hann. Niðurstaða héraðsdóms um sakfellingu samkvæmt 2. lið ákæru 26. nóvember 2008 verður samkvæmt því staðfest.

Í héraðsdómi kemur fram að ákærði á nokkurn sakaferil að baki og með brotum, sem hann er nú dæmdur fyrir, hefur hann rofið skilorð samkvæmt dómi Héraðsdóms Reykjaness 27. mars 2007, þar sem honum var gerð fangelsisrefsing í 45 daga. Brot hans nú felast meðal annars í því að hafa tvívegis veist að lögreglumönnum við skyldustörf. Verður refsing hans ákveðin með hliðsjón af framanröktu og 77. gr. almennra hegningarlaga. Hún er hæfilega ákveðin í dómi héraðsdóms og verður staðfest, svo og ákvæði hans um sviptingu ökuréttar. Ekki eru efni til að binda refsinguna skilorði, svo sem ákærði krefst.

III

Ákærða D-kk-nf er samkvæmt ákæru 26. janúar 2009 gefið að sök brot á 1. mgr. 106. gr. almennra hegningarlaga með því að hafa veist að nafngreindum lögreglumanni, meðal annars með því að sparka tvisvar í andlit hans. Tveir dyraverðir á veitingastað komu lögreglumönnum til aðstoðar þegar í brýnu sló fyrir utan hann. Annar þeirra bar fyrir dómi að hann hafi séð ákærða sparka í herðablað og öxl lögreglumannsins, en hinn kvað ákærða hafa sparkað í hann í mittishæð. Telst sannað að spörk ákærða hafi hæft lögreglumanninn, en þó ekki í höfuðið. Með þessari athugasemd verður niðurstaða héraðsdóms um sakfellingu ákærða staðfest.

Með hinum áfrýjaða dómi var ákærði D-kk-nf dæmdur til að sæta fangelsi í fjóra mánuði og er sú refsing hæfileg. Samkvæmt sakavottorði ákærða var honum 29. ágúst 2004 gert í Héraðsdómi Reykjaness að greiða sekt fyrir brot gegn 1., sbr. 3. mgr. 45. gr. umferðarlaga. Að virtum sakaferli ákærða þykir rétt að fresta fullnustu refsingarinnar og falli hún niður að liðnum þremur árum frá uppsögu þessa dóms haldi ákærði almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga, sbr. 4. gr. laga nr. 22/1955.

Ákvæði héraðsdóms um sakarkostnað vegna beggja ákærðu verða staðfest.

Ákærðu verða dæmdir til að greiða allan áfrýjunarkostnað málsins, þar með talin málsvarnarlaun verjenda sinna, sem ákveðin verða að meðtöldum virðisaukaskatti eins og nánar greinir í dómsorði.

Dómsorð:

Ákvæði héraðsdóms um refsingu ákærða G-kk-ef R-kk-ef og sviptingu ökuréttar skulu vera óröskuð.

Ákærði D-kk-nf R-kk-nf G-kk-nf sæti fangelsi í fjóra mánuði. Fresta skal fullnustu refsingarinnar og falli hún niður að liðnum þremur árum frá uppsögn þessa dóms haldi ákærði almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, sbr. 4. gr. laga nr. 22/1955.

Ákvæði héraðsdóms um sakarkostnað skulu vera óröskuð.

Ákærðu greiði hvor um sig málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, hæstaréttarlögmannanna J-kk-ef E-kk-ef J-kk-ef og H-kk-ef I-kk-ef, 313.750 krónur í hlut hvors. Ákærðu greiði í sameiningu annan áfrýjunarkostnað, 39.001 krónu.