249/2001

K réð sig til starfa hjá A ehf. og fékk greiddar innborganir inn á laun sín 5 til 20 dögum eftir gjalddaga þeirra. K taldi sig eiga vangoldin laun hjá A ehf. og krafði félagið vegna þessa um greiðslu þeirra ella liti hún svo á að félagið hefði slitið vinnusambandinu fyrirvaralaust. A ehf. sinnti ekki áskorun K og sagði henni í framhaldi af því upp störfum. Af þessu tilefni höfðaði K mál á hendur félaginu þar sem hún krafðist greiðslu vangoldinna launa, akstursgjalds, orlofs, orlofsuppbótar og desemberuppbótar, og launa í uppsagnarfresti. Voru kröfur K teknar til greina í aðalatriðum.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir M-kk-nf S-kk-nf, Á-kk-nf K-kk-nf og G-kk-nf C-kk-nf.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 2. júlí 2001. Hann krefst þess að sér verði aðeins gert að greiða stefndu 113.004 krónur, svo og aðallega að sér verði dæmdur málskostnaður í héraði og fyrir Hæstarétti, en til vara að hann verði felldur niður.

Stefnda krefst staðfestingar héraðsdóms, en þó þannig að krafa hennar beri frá 1. júlí 2001 dráttarvexti samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu. Þá krefst hún málskostnaðar fyrir Hæstarétti.

Eins og rakið er í héraðsdómi hóf stefnda skrifstofustörf hjá áfrýjanda um mánaðamót janúar og febrúar 1999 og gegndi þeim til 22. nóvember á því ári. Er óumdeilt að vinnutími hennar hafi verið óreglulegur og umfang vinnunnar farið eftir því, sem hún sjálf kaus. Hún hélt skrá um vinnustundir sínar og er ekki ágreiningur um að þær hafi samtals verið 1.094,5 á fyrrgreindu tímabili. Er jafnframt óumdeilt milli aðilanna að leggja megi til grundvallar að vinnustundirnar hefðu orðið 1.123,3 ef stefnda hefði haldið áfram störfum til loka nóvember 1999. Stefnda unir við þá niðurstöðu héraðsdóms að miða verði við að aðilarnir hafi samið um að greiddar yrðu 1.000 krónur fyrir hverja vinnustund. Aðilarnir deila á hinn bóginn um hvort sú fjárhæð hafi átt að ná til alls þess, sem stefnda ætti tilkall til fyrir störf sín, svo sem áfrýjandi heldur fram. Aðilana greinir einnig á um það hvort stefnda eigi rétt á launum í uppsagnarfresti á tímabilinu frá 22. nóvember 1999 til loka febrúar 2000, en um lengd uppsagnarfrestsins sem slíks er ekki deilt. Fyrir Hæstarétti viðurkennir áfrýjandi að hann skuldi stefndu alls 113.004 krónur, en þá fjárhæð sundurliðar hann þannig að stefnda eigi rétt á að fá í fyrsta lagi laun til loka nóvember 1999, sem séu að eftirstöðvum 36.487 krónur, í öðru lagi greiðslu á 54.678 krónum, sem skorti á að áfrýjandi hafi að fullu staðið skil á staðgreiðslu opinberra gjalda stefndu, í þriðja lagi orlofsuppbót að fjárhæð 4.495 krónur og í fjórða lagi 17.344 krónur í desemberuppbót.

Með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms verður staðfest sú niðurstaða hans að laun stefndu fyrir tímabilið frá 1. febrúar til 30. nóvember 1999 hefðu réttilega átt að verða 1.123.300 krónur, sem áfrýjandi hefur greitt 830.000 krónur af. Þá er óumdeilt að stefnda eigi rétt á samtals 2.105 krónum vegna aksturs í þágu áfrýjanda, eins og tekið var til greina í héraðsdómi. Nýtur stefnda jafnframt réttar til orlofsuppbótar og desemberuppbótar, svo sem héraðsdómari komst að niðurstöðu um og áfrýjandi viðurkennir samkvæmt framansögðu fyrir Hæstarétti. Eins og getið er í hinum áfrýjaða dómi vefengdi áfrýjandi ekki í héraði fjárhæðirnar, sem stefnda krafðist vegna þessara tveggja liða í dómkröfu sinni, alls 26.272 krónur. Verður fyrrgreindri kröfu áfrýjanda um útreikning þeirra því ekki komið að fyrir Hæstarétti gegn mótmælum stefndu. Einnig verður með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms fallist á að stefnda eigi rétt til skaðabóta vegna launa í uppsagnarfresti, sem verður að ákveða á grundvelli meðaltals mánaðarlegra vinnustunda á áðurgreindum starfstíma hennar hjá áfrýjanda, eða 112.330 krónur fyrir hvern mánuð, samtals 336.990 krónur. Ekki hefur verið sýnt fram á að stefnda hafi notið launa frá öðrum, sem hún hefði ekki getað unnið fyrir samhliða starfi sínu hjá áfrýjanda, og skerðist því krafa hennar um laun í uppsagnarfresti ekki vegna tekna hennar af öðrum störfum. Loks verður með vísan til forsendna héraðsdóms að fallast á með stefndu að hún eigi rétt til orlofsfjár úr hendi áfrýjanda. Með hinum áfrýjaða dómi var sá kröfuliður tekinn til greina á þann hátt að miðað var við laun stefndu á tímabilinu frá 1. febrúar til 31. október 1999, svo og laun í uppsagnarfresti 23. til 30. nóvember sama árs, en tímaskeiðinu þar á milli sleppt til samræmis við útreikning þessa kröfuliðar í héraðsdómsstefnu. Á hinn bóginn var að öðru leyti hafnað kröfu stefndu um orlofsfé af launum í uppsagnarfresti. Með því að héraðsdómi hefur ekki verið gagnáfrýjað verður sú niðurstaða látin standa óröskuð og stefndu dæmdar 105.697 krónur í orlofsfé. Samkvæmt þessu öllu verður krafa stefndu því tekin til greina með alls 764.364 krónum, svo sem gert var í héraði.

Undir rekstri málsins fyrir héraðsdómi lagði stefnda fram álagningar- og innheimtuseðil vegna opinberra gjalda sinna á árinu 2000, þar sem meðal annars kom fram að áfrýjandi hefði staðið skil á staðgreiðslu skatta hennar að fjárhæð 148.804 krónur á árinu 1999. Þá hefur áfrýjandi lagt fram í Hæstarétti kvittun til sín frá Lífeyrissjóði verzlunarmanna, sem ber með sér að hann hafi 27. febrúar 2001 greitt meðal annars iðgjöld í lífeyrissjóðinn vegna stefndu, ásamt félagsgjaldi hennar til Verzlunarmannafélags Reykjavíkur. Hluti stefndu í lífeyrissjóðsiðgjöldum nam samtals 44.932 krónum, en félagsgjald hennar 11.233 krónum. Í kvittuninni eru þessar fjárhæðir sundurgreindar eftir einstökum mánuðum á árinu 1999, en af þeim greiddi áfrýjandi dráttarvexti til greiðsludags. Í málflutningi fyrir Hæstarétti var því lýst yfir að stefnda féllist á að þessir þrír liðir kæmu til frádráttar kröfu hennar, en samtals nema þeir 204.969 krónum. Verða stefndu því dæmdar 559.395 krónur úr hendi áfrýjanda.

Um dráttarvexti af kröfu stefndu fer samkvæmt því, sem í dómsorði greinir. Við ákvörðun þeirra er farið með áðurgreinda greiðslu áfrýjanda til Lífeyrissjóðs verzlunarmanna sem mánaðarlega innborgun á kröfu stefndu, en með því að ekkert liggur fyrir í málinu um hvenær á árinu 1999 áfrýjandi stóð skil á staðgreiðslu opinberra gjalda stefndu kemur sú greiðsla til frádráttar kröfunni í lok þess árs.

Ákvæði héraðsdóms um málskostnað er staðfest. Áfrýjandi verður dæmdur til að greiða stefndu málskostnað fyrir Hæstarétti, eins og ákveðið er í dómsorði.

Dómsorð:

Áfrýjandi, Annáll ehf., greiði stefndu, K-kvk-þgf S-kvk-þgf J-kvk-þgf, 559.395 krónur með dráttarvöxtum samkvæmt III. kafla vaxtalaga nr. 25/1987 af 158.429 krónum frá 1. mars 1999 til 5. sama mánaðar, af 58.429 krónum frá þeim degi til 1. apríl sama árs, af 107.204 krónum frá þeim degi til 1. maí sama árs, af 204.692 krónum frá þeim degi til 5. sama mánaðar, af 104.692 krónum frá þeim degi til 1. júní sama árs, af 218.177 krónum frá þeim degi til 15. sama mánaðar, af 118.177 krónum frá þeim degi til 1. júlí sama árs, af 188.952 krónum frá þeim degi til 19. sama mánaðar, af 88.952 krónum frá þeim degi til 1. ágúst sama árs, af 155.452 krónum frá þeim degi til 18. sama mánaðar, af 105.452 krónum frá þeim degi til 1. september sama árs, af 164.827 krónum frá þeim degi til 21. sama mánaðar, af 114.827 krónum frá þeim degi til 1. október sama árs, af 270.627 krónum frá þeim degi til 15. sama mánaðar, af 220.627 krónum frá þeim degi til 27. sama mánaðar, af 140.627 krónum frá þeim degi til 1. nóvember sama árs, af 134.202 krónum frá þeim degi til 1. desember sama árs, af 241.362 krónum frá þeim degi til 1. janúar 2000, af 204.888 krónum frá þeim degi til 1. febrúar sama árs, af 317.218 krónum frá þeim degi til 1. mars sama árs og af 559.395 krónum frá þeim degi til 1. júlí 2001, en með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá þeim degi til greiðsludags.

Ákvæði héraðsdóms um málskostnað skal vera óraskað.

Áfrýjandi greiði stefndu 150.000 krónur í málskostnað fyrir Hæstarétti.