384/2011

F varð fyrir líkamstjóni í umferðarslysi er hann, á flótta undan lögreglu, keyrði aftan á bifreið og féll við það af bifhjóli sem hann ók. Deildu aðilar um það hvort F hefði með akstri sínum umrætt sinn sýnt af sér stórkostlegt gáleysi og þannig fyrirgert rétti sínum til bóta úr slysatryggingu ökumanns sem V hf. hafði veitt vegna bifhjóls hans, sbr. 92. gr. umferðarlaga. Hæstiréttur féllst á það með héraðsdómi að F hefði sýnt af sér stórkostlegt gáleysi, sem leitt hefði til líkamstjóns hans og því skyldi hann sjálfur bera líkamstjón sitt að hálfu.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir V-kk-nf M-kk-nf M-kk-nf, J-kk-nf S-kk-nf G-kk-nf og Þ-kk-nf Ö-kk-nf.

Aðaláfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 16. júní 2011. Hann krefst sýknu af kröfu gagnáfrýjanda og málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti. Til vara krefst hann staðfestingar héraðsdóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti.

Gagnáfrýjandi áfrýjaði héraðsdómi fyrir sitt leyti 3. ágúst 2011. Hann krefst þess að aðaláfrýjanda verði gert að greiða sér 13.247.665 krónur með 4,5% ársvöxtum af 12.367.624 krónum frá 11. júní 2007 til 3. október 2008, en af 13.247.665 krónum frá þeim degi til 23. mars 2010, en með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá þeim degi til greiðsludags. Þá krefst hann málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti líkt og málið væri ekki gjafsóknarmál.

Aðaláfrýjandi hefur fyrir Hæstarétti fallið frá þeirri málsástæðu, sem haldið var fram í héraði, að fella beri niður kröfu gagnáfrýjanda eða lækka hana á grundvelli 5. mgr. 92. gr. umferðarlaga nr. 50/1987 þar sem gagnáfrýjandi eigi rétt á skaðabótum úr ábyrgðartryggingu bifhjóls ferðafélaga síns Á-kk-ef J-kk-ef.

Gagnáfrýjandi krefst bóta úr slysatryggingu ökumanns sem aðaláfrýjandi hafði veitt vegna vélhjóls gagnáfrýjanda VE 086, sbr. 92. gr. umferðarlaga. Í skilmálum vátryggingarinnar segir að um hana gildi ákvæði laga nr. 30/2004 um vátryggingarsamninga. Í 2. mgr. 27. gr. þeirra laga er kveðið á um að hafi vátryggður valdið vátryggingaratburði með háttsemi sem telja verður stórkostlegt gáleysi losni félagið úr ábyrgð í heild eða að hluta. Við mat á ábyrgð félagsins skuli líta til sakar vátryggðs, hvernig vátryggingaratburð bar að, hvort vátryggður var undir áhrifum áfengis eða fíkninefna sem hann hafði sjálfviljugur neytt og atvika að öðru leyti.

Fallist er á með héraðsdómi að sú háttsemi gagnáfrýjanda að ætla að aka framúr bifreiðinni PT 345 þar sem framúrakstur var bannaður og á hraða sem sannað er að hafi verið meiri en leyfður hámarkshraði á veginum, þar sem slysið varð, hafi verið honum saknæm. Að teknu tilliti til þess hvernig slysið bar að og atvika að öðru leyti, sem skilmerkilega eru rakin í hinum áfrýjaða dómi, verður fallist á að gagnáfrýjandi hafi sýnt af sér stórkostlegt gáleysi, sem leitt hafi til líkamstjóns hans. Með vísan til framangreinds, þess að gagnáfrýjandi bar engin merki um undanfarandi áfengis- eða fíkniefnaneyslu og forsendna héraðsdóms að öðru leyti verður fallist á þá niðurstöðu hans, að aðaláfrýjandi skuli bæta líkamstjón gagnáfrýjanda að hálfu.

Gagnáfrýjandi hefur fyrir Hæstarétti lækkað kröfu sína vegna leiðréttingar á útreikningi hennar. Krafan sætir ekki tölulegum andmælum aðaláfrýjanda.

Ákvæði héraðsdóms um gjafsóknarkostnað og málskostnað verða staðfest.

Með vísan til 1. mgr. 130. gr., sbr. 166. gr., laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála verður aðaláfrýjandi dæmdur til að greiða málskostnað fyrir Hæstarétti eins og í dómsorði greinir. Um gjafsóknarkostnað gagnáfrýjanda fyrir Hæstarétti fer eins og í segir dómsorði.

Dómsorð:

Aðaláfrýjandi, Vörður tryggingar hf., greiði gagnáfrýjanda, F-kk-þgf Þ-kk-þgf 6.623.833 krónur með 4,5% ársvöxtum af 6.183.812 krónum frá 11. júní 2007 til 3. október 2008, af 6.623.833 krónum frá þeim degi til 23. mars 2010, en með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá þeim degi til greiðsludags.

Ákvæði héraðsdóms um málskostnað og gjafsóknarkostnað skulu vera óröskuð.

Aðaláfrýjandi greiði málskostnað fyrir Hæstarétti, sem renni í ríkissjóð, 600.000 krónur.

Gjafsóknarkostnaður gagnáfrýjanda fyrir Hæstarétti greiðist úr ríkissjóði, þar með talin málflutningsþóknun lögmanns hans, 600.000 krónur.