460/2015

I höfðaði mál gegn Í og T og krafðist viðurkenningar á svonefndum frítökurétti, sem hann taldi sig hafa áunnið sér á tímabilinu 2001 til 2005 í starfi sínu hjá T. Með hinum kærða úrskurði var máli I vísað frá dómi þar sem héraðsdómur taldi að málatilbúnaður I í stefnu væri í andstöðu við e. lið 1. mgr. 80. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Í dómi Hæstaréttar kom fram að ótvírætt kæmi fram í stefnu á hvaða málsástæðum I reisti kröfu sína. Þá kæmi fram á skjali, sem I lagði fram við þingfestingu málsins, á hvaða dögum og á grundvelli hvaða kjarasamningsákvæða frítökurétturinn hefði stofnast hverju sinni að mati I. Var einnig tekið fram að ágallar á málatilbúnaði I hefðu ekki leitt til þess að Í og T hefðu átt í erfiðleikum með að taka til efnisvarna í málinu. Þá myndi I eiga þess kost undir rekstri málsins í héraði að leggja fram frekari gögn um ætlaðan rétt sinn og leiða vitni. Var hinn kærði úrskurður því felldur úr gildi.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir V-kk-nf M-kk-nf M-kk-nf, H-kk-nf I. J-kk-nf og Þ-kk-nf Ö-kk-nf.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 6. júlí 2015 sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 10. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 25. júní 2015 þar sem vísað var frá dómi máli sóknaraðila á hendur varnaraðilum. Kæruheimild er í j. lið 1. mgr. 143. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Sóknaraðili krefst þess að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi og lagt fyrir héraðsdóm að taka málið til efnismeðferðar. Þá krefst hann málskostnaðar í héraði og kærumálskostnaðar.

Varnaraðilar krefjast aðallega staðfestingar hins kærða úrskurðar og kærumálskostnaðar en til vara að málskostnaður í héraði og kærumálskostnaður verði látinn niður falla.

Sóknaraðili höfðaði mál þetta til viðurkenningar á svonefndum frítökurétti, sem hann telur að sig hafa áunnið sér á tímabilinu 16. júní 2001 til 11. desember 2005. Kröfuna reisir hann á tilgreindum ákvæðum í kjarasamningum, sem giltu á tímabilinu, en í hinum kærða úrskurði er gerð skilmerkilega grein fyrir því á hvaða grundvelli frítökuréttur geti stofnast. Var aðalkrafa sóknaraðila um viðurkenningu á áunnum frítökurétti, sem nam 495,6 vinnustundum, en varakrafan um að hann hefði á hinu tilgreinda tímabili áunnið sér frítökurétt, án þess að tilgreindur væri nokkur vinnustundafjöldi.

Í stefnu reifaði sóknaraðili með hvaða hætti frítökuréttur gæti stofnast samkvæmt þeim kjarasamningum sem giltu um starf hans á tímabilinu. Hann reifaði einnig með almennum hætti hvernig frítökuréttur hans stofnaðist án þess þó að tilgreina þann vinnustundafjölda sem stofnast hefði á grundvelli hvers hinna tilgreindu kjarasamningsákvæða. Við þingfestingu málsins lagði hann fram skjal þar sem fram kom útreikningur hans á uppsöfnuðum frítökurétti á því tímabili sem um ræðir. Í því er að finna mat hans á því á grundvelli hvaða kjarasamningsákvæða frítökurétturinn hafi stofnast hverju sinni.

Þótt fallast megi á með héraðsdómi að heppilegra hefði verið að sóknaraðili sundurliðaði í stefnu hvernig frítökuréttur hans hefði stofnast og vísaði um það til viðeigandi ákvæða kjarasamninga verður ekki framhjá því litið að ótvírætt kemur fram í stefnu á hvaða málsástæðum hann reisir kröfu sína. Þá kemur fram á framangreindu skjali á hvaða dögum og á grundvelli hvaða kjarasamningsákvæða frítökurétturinn hafi að hans mati stofnast hverju sinni. Þeir ágallar sem í héraðsdómi eru réttilega taldir vera á málatilbúnaði sóknaraðila hafa ekki leitt til þess að varnaraðili hafi átt í erfiðleikum með að taka til efnisvarna í málinu. Þá mun sóknaraðili eiga þess kost undir rekstri málsins í héraði að leggja fram frekari skjalleg gögn um ætlaðan rétt sinn og leiða vitni. Verður hinn kærði úrskurður því felldur úr gildi og lagt fyrir héraðsdóm að taka málið til löglegrar meðferðar.

Í ljósi þessara málsúrslita verða varnaraðilar dæmdir óskipt til að greiða sóknaraðila málskostnað í héraði í þessum þætti málsins og kærumálskostnað, sem ákveðst í einu lagi eins og greinir í dómsorði.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er felldur úr gildi og lagt fyrir héraðsdóm að taka málið til löglegrar meðferðar.

Varnaraðilar, íslenska ríkið og tollstjóri, greiði óskipt sóknaraðila, I-kk-þgf S-kk-þgf J-kk-þgf, 500.000 krónur í málskostnað í héraði og kærumálskostnað.