223/2013

H kærði úrskurð héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu hennar um að úrlausn þinglýsingarstjórans á Selfossi um að færa veðskuldabréf aftur inn á fasteignina L yrði ógilt, svo og yfirlýsing embættisins í kjölfar leiðréttingar á mistökum við þinglýsingu samkvæmt 1. mgr. 27. gr. þinglýsingalaga nr. 39/1978. Þinglýsingarstjóri hafði þinglýst veðskuldabréfinu á fasteignina 12. desember 2007 þrátt fyrir að samþykki H sem maka þinglýsts eiganda hinnar veðsettu fasteignar hefði ekki legið fyrir líkt og áskilið er í 1. mgr. 60. gr. og 1. mgr. 64. gr. hjúskaparlaga nr. 31/1993. Að kröfu H afmáði þinglýsingarstjóri veðskuldabréfið af fasteigninni en tók síðar ákvörðun um að færa það aftur inn á eignina. Í dómi Hæstaréttar kom fram að þar sem veðskuldabréfið hafði verið háð áðurgreindum annmarka hefði þinglýsingarstjóra borið að vísa skjalinu frá þinglýsingu. Þar sem skjalinu var þrátt fyrir þennan ágalla þinglýst á eignina, hefði þinglýsingarstjóra að réttu lagi átt að bæta úr mistökunum með því að færa athugasemd í þinglýsingabók um samþykkisskortinn. Í málinu hagaði á hinn bóginn þannig til að H hafði undirritað skilmálabreytingu við veðskuldabréfið 9. janúar 2010 sem maki þinglýsts eiganda hinnar veðsettu fasteignar. Þá hafði frestur samkvæmt 2. mgr. 65. gr. hjúskaparlaga nr. 31/1993 til að höfða mál til ógildingar hinnar upphaflegu ráðstöfunar löngu verið liðinn þegar H hófst handa á árinu 2012 að fá bætt úr mistökunum. Hafði því ekki verið tilefni til viðbragða af hálfu þinglýsingarstjóra við kröfu H um að veðskuldabréfið yrði afmáð af eigninni og var hinn kærði úrskurður því staðfestur.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir G-kk-nf C-kk-nf, B-kk-nf B-kk-nf og Þ-kk-nf Ö-kk-nf.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 21. mars 2013 sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 3. apríl 2013. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Suðurlands 12. mars 2013, þar sem staðfest var úrlausn þinglýsingarstjórans á Selfossi 30. október 2012 um að færa veðskuldabréf með þinglýsingarnúmeri X-5463/2007 aftur inn á fasteignina Langholt 1, landnúmer 166247, fastanúmer 220-0863 og 220-0859. Kæruheimild er í 5. mgr. 3. gr. þinglýsingalaga nr. 39/1978. Sóknaraðili krefst þess aðallega að framangreind úrlausn þinglýsingarstjóra verði ógilt og jafnframt yfirlýsing 2. nóvember 2012 sem innfærð var á jörðina Langholt I með þinglýsingarnúmeri X-3149/2012 og lagt fyrir þinglýsingarstjóra að aflýsa henni eða afmá úr þinglýsingabók. Til vara krefst hún „staðfestingar á ógildi sömu úrlausnar og yfirlýsingar.“ Þá krefst hún málskostnaðar í héraði og kærumálskostnaðar.

Varnaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar og kærumálskostnaðar.

Málsatvik eru rakin í hinum kærða úrskurði. Eins og þar kemur fram þinglýsti þinglýsingarstjórinn á Selfossi veðskuldabréfi því er um ræðir í málinu, og út var gefið 10. desember 2007, þótt ekki lægi fyrir samþykki sóknaraðila sem maka þinglýsts eiganda hinnar veðsettu fasteignar, sbr. 1. mgr. 60. gr. og 1. mgr. 64. gr. hjúskaparlaga nr. 31/1993. Þar sem veðskuldabréfið var háð þessum annmarka hefði þinglýsingarstjóra borið að vísa skjalinu frá þinglýsingu. Skjalinu var þrátt fyrir þennan ágalla þinglýst. Samkvæmt 1. mgr. 27. gr. þinglýsingalaga hefði þinglýsingarstjóri að réttu lagi átt að bæta úr mistökum af þessum toga með því að færa athugasemd í þinglýsingabók um samþykkisskortinn.

Í máli þessu hagar á hinn bóginn þannig til að sóknaraðili undirritaði 9. janúar 2010 sem maki þinglýsts eiganda hinnar veðsettu fasteignar skilmálabreytingu við veðskuldabréfið og samþykkti þar skýrlega þá ráðstöfun sem í upphaflegri veðsetningu eignarinnar fólst. Þar við bætist að frestur samkvæmt 2. mgr. 65. gr. hjúskaparlaga til að höfða mál til ógildingar hinni upphaflegu ráðstöfun var löngu liðinn þegar sóknaraðili hófst handa á árinu 2012 um að fá bætt úr þeim mistökum sem urðu við þinglýsingu veðskuldabréfsins í upphafi. Af þeim ástæðum sem hér hafa verið raktar var ekki tilefni til viðbragða af hálfu þinglýsingarstjóra við kröfu sóknaraðila. Með þessum athugasemdum verður niðurstaða hins kærða úrskurðar staðfest.

Eftir þessum úrslitum verður sóknaraðila gert að greiða varnaraðila kærumálskostnað eins og nánar greinir í dómsorði.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.

Sóknaraðili, H-kvk-nf H-kvk-nf, greiði varnaraðila, Íslandsbanka hf., 200.000 krónur í kærumálskostnað.