215/2007

Talið var að skaðabætur vegna missis framfæranda ættu að vera 30% af þeirri fjárhæð sem hinn látni hefði átt rétt á vegna 100% varanlegrar örorku að teknu tilliti til þess frádráttar sem slíkar bætur hefðu sætt vegna reiknaðs verðmætis bóta frá almannatryggingum og 40% reiknaðs eingreiðsluverðmætis örorkulífeyris frá lífeyrissjóðum. Vísað var til tveggja fyrri dóma Hæstaréttar um þessa niðurstöðu.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir G-kk-nf C-kk-nf, Á-kk-nf K-kk-nf, G-kk-nf G-kk-nf, I-kvk-nf B-kvk-nf og M-kk-nf S-kk-nf.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 23. apríl 2007 og krefst þess að stefndi verði dæmdur til að greiða sér 6.778.904 krónur með 4,5% ársvöxtum frá 29. ágúst 2003 til 1. janúar 2005, en dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá þeim degi til greiðsludags. Þá krefst hún málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti án tillits til gjafsóknar sem henni var veitt.

Stefndi krefst staðfestingar héraðsdóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti.

Málsatvikum er lýst í héraðsdómi. Eins og þar greinir nánar drukknaði eiginmaður áfrýjanda, P-kk-nf G-kk-nf, í Grenlæk 29. ágúst 2003. Var andlát P-kk-ef rakið til flogaveiki er matsmenn töldu sennilega afleiðingu umferðarslyss sem hann varð fyrir í febrúar 1992. Ekki er ágreiningur um bótaskyldu stefnda. Stefndi hefur greitt að fullu bætur vegna aukinna afleiðinga umferðarslyssins, þar á meðal bætur til barna P-kk-ef og áfrýjanda vegna missis framfæranda, að öðru leyti en því að ágreiningur er með aðilum um fjárhæð bóta til handa áfrýjanda vegna missis framfæranda og er hann til úrlausnar í máli þessu. Aðilar eru sammála um að við ákvörðun bóta skuli lögð til grundvallar ákvæði 12. gr. og 13. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993 með áorðnum breytingum, en greinir á um hvernig beita skuli frádráttarreglum 4. mgr. 5. gr laganna. Hinn 16. desember 2004 greiddi stefndi áfrýjanda 4.293.500 krónur, sem voru lágmarksbætur samkvæmt 13. gr. skaðabótalaga. Eftir að málið var höfðað innti stefndi af hendi til áfrýjanda 8. janúar 2007 viðbótargreiðslu að höfuðstól 3.122.138 krónur, en hann taldi sig ekki hafa fengið upplýsingar til að ákveða frádráttarliði fyrr en í nóvember 2006. Ekki er tölulegur ágreiningur með aðilum.

Í 1. mgr. 12. gr. skaðabótalaga er kveðið á um rétt til bóta fyrir tjón vegna missis framfæranda. Í 2. mgr. 12. gr. er um frádrátt greiðslna frá þriðja manni vísað til 4. mgr. 5. gr. laganna. Þær frádráttarreglur eiga meðal annars við um útreikning bóta samkvæmt 13. gr. skaðabótalaga, þar sem kveðið er á um að bætur til maka fyrir missi framfæranda skuli vera 30% af bótum, sem hinn látni myndi hafa átt rétt á fyrir 100% örorku, sbr. 5. til 8. gr. laganna, þó að nánar tiltekinni lágmarksfjárhæð. Samkvæmt þessu skal frá ætluðum bótum til hins látna vegna 100% örorku koma til frádráttar reiknað verðmæti bóta frá almannatryggingum og 40% af reiknuðu eingreiðsluverðmæti örorkulífeyris frá lífeyrissjóðum sem honum hefði borið, sbr. 4. mgr. 5. gr. skaðabótalaga. Skorið hefur verið úr ágreiningi um uppgjör bóta að þessu leyti með dómi Hæstaréttar 26. september 2002 í máli nr. 127/2002, sem birtur var á bls. 2888 í dómasafni þess árs, sbr. einnig dóm 29. janúar 2004 í máli nr. 283/2003 á bls. 323 í dómasafni þess árs. Samkvæmt þessu verður hinn áfrýjaði dómur staðfestur.

Áfrýjandi verður dæmd til að greiða stefnda málskostnað fyrir Hæstarétti eins og nánar greinir í dómsorði. Um gjafsóknarkostnað hennar fer samkvæmt því sem segir í dómsorði.

Dómsorð:

Héraðsdómur skal vera óraskaður.

Áfrýjandi, O-kvk-nf S-kvk-nf G-kvk-nf, greiði stefnda, Vátryggingafélagi Íslands hf., 300.000 krónur í málskostnað fyrir Hæstarétti.

Allur gjafsóknarkostnaður áfrýjanda fyrir Hæstarétti greiðist úr ríkissjóði, þar með talin málflutningsþóknun lögmanns hennar, 300.000 krónur.