518/2015

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem máli A gegn B var vísað frá dómi. Krafðist A viðurkenningar á því að B væri ekki faðir hennar. Í dómi Hæstaréttar kom fram að A hefði byggt dómkröfu sína á ákvæðum III. kafla barnalaga nr. 76/2003 en málsókn á þeim grundvelli miði að því að rjúfa lagaleg tengsl barns við mann sem talinn hefur verið faðir þess. A hefði verið ættleidd og hefði hún því að þeim sökum engin slík tengsl við B. Hæstiréttur taldi að því gættu að A hefði ekki lagt málið á þann hátt fyrir dómstóla að efnisdómur yrði felldur á það.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir M-kk-nf S-kk-nf, H-kk-nf I. J-kk-nf og Þ-kk-nf Ö-kk-nf.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 30. júlí 2015 sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 10. ágúst sama ár. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 17. júlí 2015 þar sem vísað var frá dómi máli sóknaraðila á hendur varnaraðila. Kæruheimild er í j. lið 1. mgr. 143. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Sóknaraðili krefst þess að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi og lagt fyrir héraðsdóm að taka málið til efnismeðferðar. Þá krefst hún kærumálskostnaðar.

Varnaraðili hefur ekki látið málið til sín taka.

Samkvæmt gögnum málsins gekkst varnaraðili við faðerni sóknaraðila skömmu eftir fæðingu hennar árið 1986. Til samræmis við það var hún í fæðingarvottorði skráð dóttir hans og er sú skráning óbreytt. Sóknaraðili var 30. mars 2015 ættleidd af stjúpföður sínum og stendur sú ráðstöfun óhögguð. Mál þetta höfðaði sóknaraðili til viðurkenningar á því að varnaraðili sé ekki faðir hennar. Varnaraðili, sem ekki sótti þing við meðferð málsins í héraði, gekkst undir mannerfðafræðilega rannsókn og samkvæmt niðurstöðu hennar 22. apríl 2015 eru engar líkur á því að hann sé faðir sóknaraðila. Í málinu liggur fyrir yfirlýsing varnaraðila 6. júlí 2015, þar sem fram kemur að hann hafi gengist við faðerni sóknaraðila eftir fæðingu, en við erfðafræðirannsókn hafi komið í ljós að hann sé ekki kynfaðir hennar. Þá segir í yfirlýsingunni að þar sem hann sé skráður kynfaðir sóknaraðila geti hann vel skilið að það séu hagsmunir hennar að fá því breytt þannig að réttur faðir verði þar skráður.

Eins og greinir í dómi Hæstaréttar í máli nr. 517/2015, sem kveðinn var upp í dag, gekkst annar maður, C, undir mannerfðafræðilega rannsókn og samkvæmt niðurstöðu hennar 9. maí 2015 eru 99,999997% líkur á því að hann sé faðir sóknaraðila. Það mál höfðaði sóknaraðili til viðurkenningar á því að C væri faðir sinn. Meðal gagna þess máls var yfirlýsing sóknaraðila 6. júlí 2015 um að hún félli frá öllum lagalegum tengslum við blóðföður sinn en hygðist nýta dóm í málinu til að krefjast þess að hann yrði skráður kynfaðir sinn á fæðingarvottorði hjá Þjóðskrá Íslands. Í máli því sem hér er til úrlausnar hefur verið lögð fram yfirlýsing C 6. júlí 2015 þar sem hann tekur undir kröfu sóknaraðila um að hún verði rétt skráð dóttir hans í fæðingarvottorði sem og öðrum gögnum er varði líffræðileg tengsl þeirra. Þá kemur fram í yfirlýsingu hans að hún sé gerð að virtri yfirlýsingu sóknaraðila 6. júlí 2015 þess efnis að hún haldi lagalegum tengslum við föður sinn samkvæmt ættleiðingu að öðru leyti en að ofan greini.

Í málinu hefur sóknaraðili að vísu gert þá dómkröfu að viðurkennt verði að varnaraðili sé ekki faðir hennar, en samkvæmt héraðsdómsstefnu reisir hún þá dómkröfu á hinn bóginn eingöngu á ákvæðum III. kafla barnalaga nr. 76/2003. Málsókn á þeim grundvelli miðar að því að rjúfa lagaleg tengsl barns við mann sem talinn hefur verið faðir þess. Sóknaraðili var sem fyrr segir ættleidd 30. mars 2015 og hefur hún af þeim sökum engin slík tengsl við varnaraðila. Að þessu gættu hefur sóknaraðili ekki lagt málið á þann hátt fyrir dómstóla að efnisdómur verði felldur á það. Verður hinn kærði úrskurður því staðfestur.

Sóknaraðili hefur ekki krafist þess að ákvæði 11. gr., sbr. 22. gr. barnalaga verði beitt um málskostnað fyrir Hæstarétti og verður henni ekki dæmdur kærumálskostnaður úr hendi varnaraðila.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.

Kærumálskostnaður fellur niður.