149/2014

K krafði V hf. um bætur vegna líkamstjóns sem hún varð fyrir er bifreið, sem hún ók, valt utan vegar 17. janúar 2010. Ekki var deilt um bótaskyldu V hf. en deila aðilanna laut að því hvernig ákveða skyldi árslaun samkvæmt 7. gr. skaðabótalaga vegna varanlegrar örorku hennar. Síðustu þrjú árin fyrir slysið hafði K unnið í fiskvinnslu, en viðurkennt var af hálfu aðila að K hefði verið á unglingataxta árin 2007 og 2008 og því væri rétt að taka einvörðungu mið af árinu 2009 við útreikninginn. Deila aðilanna laut hins vegar að því hvort miða ætti við meðalárslaun verkafólks árið 2009, líkt og K byggði á, eða raunverulegar tekjur hennar á greindu tímabili, sem voru nokkuð lægri. Í dómi Hæstaréttar, sem staðfesti niðurstöðu hins áfrýjaða dóms, kom fram að K hefði verið 18 ára á slysdegi og unnið við fiskvinnslu árin 2007 og 2008 á unglingataxta. K hefði ekki lagt grunn að sérstökum starfsréttindum og ætlað sér að vinna áfram sem verkakona við fiskvinnslu ef slys hefði ekki orðið. Hún hefði unnið fullt starf á árinu 2009 og hefðu laun hennar verið í samræmi við það, en líkur stæðu til þess að launin hefðu hækkað með hækkandi starfsaldri. Var því fallist á það með K að meðalárslaun verkafólks árið 2009 gæfu réttasta mynd af líklegum framtíðartekjum hennar.

Dómur Hæstaréttar

Mál þetta dæma B-kk-nf B-kk-nf hæstaréttardómari og G-kvk-nf E-kvk-nf og I-kvk-nf E-kvk-nf settir hæstaréttardómarar.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 26. febrúar 2014. Hann krefst þess að hann verði sýknaður af kröfu stefndu. Þá krefst hann málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

Stefnda krefst staðfestingar hins áfrýjaða dóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti án tillits til gjafsóknar sem henni hefur verið veitt.

Málsatvikum er lýst í hinum áfrýjaða dómi, en eins og þar greinir slasaðist stefnda í bílveltu 17. janúar 2010. Í málinu er ekki ágreiningur um að beita beri 2. mgr. 7. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993 við útreikning bóta vegna varanlegrar örorku stefndu, heldur einvörðungu um hvort miða beri við meðalárslaun verkafólks árið 2009 eða laun hennar sama ár við þann útreikning.

Stefnda var 18 ára á slysdegi og hafði unnið við fiskvinnslu árin 2007 og 2008 með ,,unglingalaun til að byrja með“. Hún hefur ekki lagt grunn að sérstökum starfsréttindum og bar við skýrslutökur fyrir héraðsdómi að hún hefði ætlað sér að vinna áfram sem verkakona við fiskvinnslu, ef slys hefði ekki orðið. Hún kvaðst hafa unnið fullt starf á árinu 2009 og voru laun hennar í samræmi við það, en í ljósi ungs aldurs hennar á slysdegi standa líkur til þess að þau hefðu hækkað með hækkandi starfsaldri. Í matsgerð kom fram að matsmenn hefðu metið varanlega örorku hennar 15% í ljósi skerðingar á getu hennar til að vinna erfiðari störf, þar sem stefnda hefði takmarkaða menntun og hefði auk þess unnið líkamlega erfið störf.

Þegar allt framangreint er virt er fallist á með héraðsdómi að meðalárslaun verkafólks árið 2009 gefi réttasta mynd af líklegum framtíðartekjum stefndu og breytir 6. gr. skaðabótalaga engu í því sambandi, sbr. dóm Hæstaréttar 16. október 2003 í máli nr. 110/2003. Verður hinn áfrýjaði dómur því staðfestur.

Eftir þessum úrslitum verður áfrýjandi dæmdur til að greiða 600.000 krónur í málskostnað fyrir Hæstarétti og rennur hann í ríkissjóð. Um gjafsóknarkostnað stefndu fyrir Hæstarétti fer samkvæmt því sem nánar greinir í dómsorði.

Dómsorð:

Héraðsdómur skal vera óraskaður.

Áfrýjandi, Vátryggingafélag Íslands hf., greiði 600.000 krónur í málskostnað fyrir Hæstarétti, sem renni í ríkissjóð. Allur gjafsóknarkostnaður stefndu, K-kvk-ef B-kvk-ef S-kvk-ef, fyrir Hæstarétti greiðist úr ríkissjóði, þar með talin málflutningsþóknun lögmanns hennar, 600.000 krónur.