595/2010

Þ kærði úrskurð héraðsdóms, þar sem máli hans á hendur B var vísað frá dómi. Þ krafðist viðurkenningar á sjóveðrétti í skipi B til tryggingar greiðslu á kröfu vegna starfa hans um borð í skipinu á tilgreindum tímabilum. Útgerð skipsins á þeim tíma sem krafa Þ tók til var að hans sögn, S, en B hélt því hins vegar fram að dótturfélag þess F hefði gert skipið út á þessum tíma. Þ höfðaði málið á hendur B til viðurkenningar á sjóveðrétti án þess að hafa gert reka að því að fá viðurkenningu fyrir því að hann ætti kröfu sem félli undir 1. tölulið 1. mgr. 197. gr. siglingalaga nr. 34/1985, en samkvæmt ákvæðinu er krafa skipverja um laun og aðra þóknun vegna starfa um borð í skipi tryggð með sjóveðrétti. Talið var að Þ gæti beint málssókn um viðurkenningu á slíkri kröfu gegn útgerð skipsins, en ekki gegn B. Með því að Þ hefði ekki leitað viðurkenningar á því að sjóveðréttarkrafa hans hefði stofnast gæti hann ekki krafist þess að sjóveðréttur yrði viðurkenndur til tryggingar henni, sbr. 1. mgr. 25. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir G-kk-nf C-kk-nf, Á-kk-nf K-kk-nf og V-kk-nf M-kk-nf M-kk-nf.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 8. október 2010, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 15. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 27. september 2010, þar sem máli sóknaraðila á hendur varnaraðila var vísað frá dómi. Kæruheimild er í j. lið 1. mgr. 143. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Sóknaraðili krefst þess að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi. Þá krefst hann málskostnaðar í héraði og kærumálskostnaðar.

Varnaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar og kærumálskostnaðar.

Sóknaraðili krefst í máli þessu viðurkenningar á sjóveðrétti í skipi varnaraðila, QUO VADIS, skipaskrárnúmer 1012, til tryggingar greiðslu á kröfu vegna starfa hans um borð í skipinu á tilgreindum tímabilum. Útgerð skipsins á þeim tíma sem krafa sóknaraðila tekur til var að hans sögn, Sæblóm hf., en varnaraðili heldur því á hinn bóginn fram að dótturfélag þess að nafni Fleur de Mer í Marokkó hafi gert skipið út á þessum tíma.

Sjóveð verður til þegar sjóveðréttarkrafa stofnast. Samkvæmt 1. tölulið 1. mgr. 197. gr. siglingalaga nr. 34/1985 er krafa skipverja um laun og aðra þóknun vegna starfa um borð í skipi tryggð með sjóveði. Sóknaraðili höfðar mál þetta á hendur varnaraðila til viðurkenningar á sjóveðrétti án þess að hafa gert reka að því að fá viðurkenningu fyrir því hann eigi kröfu sem fellur undir 1. tölulið 1. mgr. 197. gr. siglingalaga. Málssókn um viðurkenningu á slíkri kröfu getur hann beint gegn útgerð skipsins, en ekki gegn varnaraðila, sbr. til hliðsjónar dóm Hæstaréttar 10. júní 1999 í málinu númer 37/1999, sem birtur er á bls. 2628 í dómasafni réttarins það ár. Með því að sóknaraðili hefur ekki leitað viðurkenningar á því að sjóveðréttarkrafa hans hafi stofnast getur hann ekki krafist þess að sjóveðréttur verði viðurkenndur til tryggingar henni, sbr. 1. mgr. 25. gr. laga nr. 91/1991.

Með þessum athugasemdum verður hinn kærði úrskurður staðfestur.

Sóknaraðili greiði varnaraðila kærumálskostnað eins og í dómorði greinir.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.

Sóknaraðili, Þ-kk-nf K-kk-nf, greiði varnaraðila, Bp Skipum Afríku ehf., 200.000 krónur í kærumálskostnað.