38/2011

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem tekin var til greina krafa P um að leitað yrði ráðgefandi álits EFTA-dómstólsins um nánar tilgreind atriði í tengslum við mál hans á hendur S. Í málinu krafðist P ógildingar á ákvörðun S um að hafna beiðni P um innflutning á innlendum gjaldeyri en P hafði óskað eftir undanþágu til að flytja inn innlendan gjaldeyri til landsins á grundvelli 1. mgr. 7. gr. laga nr. 87/1992 um gjaldeyrismál. Reisti P kröfur sínar m.a. á því að ákvörðunin væri andstæð ákvæðum EES-samningsins um frjálsa fjármagnsflutninga milli ríkja. Í Hæstarétti var talið að skýra yrði hinar matskenndu heimildir 7. gr. fyrrgreindra laga til að veita undanþágur frá takmörkunum á fjármagnshreyfingum með tilliti til 4. kafla III. hluta EES-samningsins sem lagagildi hefði hér á landi. Var héraðsdómur því staðfestur.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir I-kvk-nf B-kvk-nf, M-kk-nf S-kk-nf og P-kk-nf H-kk-nf.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 10. janúar 2011, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 17. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 3. janúar 2011, þar sem tekin var til greina beiðni varnaraðila um að leitað yrði ráðgefandi álits EFTA-dómstólsins um nánar tilgreind atriði í tengslum við mál hans á hendur sóknaraðila. Kæruheimild er í 3. mgr. 1. gr. laga nr. 21/1994 um öflun álits EFTA-dómstólsins um skýringu samnings um Evrópska efnahagssvæðið. Sóknaraðili krefst þess að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi og varnaraðila gert að greiða kærumálskostnað.

Varnaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar og kærumálskostnaðar.

I

Samkvæmt gögnum málsins seldi varnaraðili fasteign 25. október 2009 sem hann átti á Bahama og keypti íslenskar krónur fyrir söluandvirðið. Varnaraðili sótti um undanþágu frá þágildandi reglum nr. 880/2009 um gjaldeyrismál til sóknaraðila 8. desember 2009 til að mega flytja inn innlendan gjaldeyri til landsins og vísaði í því sambandi til 7. gr. laga nr. 87/1992 um gjaldeyrismál, sbr. 3. mgr. ákvæðis I til bráðabirgða við lögin. Sóknaraðili hafnaði umsókn varnaraðila 26. febrúar 2010 og var sú niðurstaða staðfest með úrskurði efnahags- og viðskiptaráðuneytisins 8. október sama ár.

Varnaraðili höfðaði mál þetta á hendur sóknaraðila 3. nóvember 2010 og krafðist þess meðal annars að ákvörðun hans frá 26. febrúar sama ár yrði dæmd ógild. Varnaraðili reisir kröfu sína meðal annars á því að ákvörðunin sé andstæð ákvæðum EES-samningsins um frjálsa fjármagnsflutninga milli aðildarríkja.

Sóknaraðili reisir kröfu sína á því að álit EFTA-dómstólsins hafi ekki þýðingu fyrir sakarefni málsins og dómstóllinn meti ekki sönnunaratriði, en til þeirra teljist meðal annars hvort skilyrðum í 43. gr. EES-samningsins sé fullnægt til þess að gripið verði til verndarráðstafana gagnvart frjálsum fjármagnsflutningum.

II

Reglur nr. 880/2009, sem reglur nr. 370/2010 um gjaldeyrismál hafa nú leyst af hólmi, voru reistar á ákvæði I til bráðabirgða í lögum nr. 87/1992, sbr. lög nr. 134/2008. Í 1. mgr. 2. gr. reglnanna var tekið fram að í þeim merki fjármagnshreyfing á milli landa yfirfærslu eða flutning á fjármunum milli innlendra og erlendra aðila. Samkvæmt 3. mgr. 2. gr. þeirra voru fjármagnshreyfingar samkvæmt 1. mgr. bráðabirgðaákvæðis I í lögum nr. 87/1992 á milli landa í innlendum gjaldeyri óheimilar. Undanþegnar banninu voru þó fjármagnshreyfingar sem taldar voru upp í fjórum töluliðum.

Í 3. mgr. ákvæðis til bráðabirgða laga nr. 87/1992 segir að 7. gr. laganna gildi um heimildir Seðlabanka Íslands til að veita undanþágur frá reglum settum samkvæmt 1. mgr. bráðabirgðaákvæðisins. Í 1. mgr. 7. gr. er tekið fram að sóknaraðila sé heimilt að veita undanþágur frá takmörkunum á fjármagnshreyfingum samkvæmt ákvæðum til bráðabirgða. Samkvæmt 2. mgr. sömu greinar skal við mat á beiðni um undaþágu horfa til þess hvaða afleiðingar takmarkanir á fjármagnshreyfingum hafi fyrir umsækjanda, hvaða markmið eru að baki takmörkunum og hvaða áhrif undanþágur hafa á stöðugleika í gengis- og peningamálum.

Þar sem skýra verður hinar matskenndu heimildir 7. gr. laga nr. 87/1992 til að veita undanþágur frá takmörkunum á fjármagnshreyfingum með tilliti til ákvæða 4. kafla III. hluta EES-samningsins, sem lagagildi hafa hér á landi, sbr. 2. gr. laga nr. 2/1993 um Evrópska efnahagssvæðið, verður hinn kærði úrskurður staðfestur.

Sóknaraðila verður gert að greiða varnaraðila kærumálskostnað eins og nánar greinir í dómsorði.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.

Sóknaraðili, Seðlabanki Íslands, greiði varnaraðila, P-kk-þgf S-kk-þgf, 200.000 krónur í kærumálskostnað.