371/2011

Á árunum 2004 og 2005 ráku B, V og G sameignarfélagið T. Opinber gjöld vegna hagnaðar félagsins framangreind fjárhagsár voru lögð á eigendur félagsins persónulega. B hélt því fram að samist hefði svo milli aðila að félagið sjálft skyldi greiða hin opinberu gjöld og krafði B þau V, G og T sf. um greiðslu vegna opinberra gjalda sem hann innti af hendi. Í héraði var málinu vísað frá dómi með vísan til þess að B hefði kært umrædda skattlagningu til skattayfirvalda og niðurstaða þess máls lægi ekki fyrir. Hæstiréttur taldi hins vegar að við efnislega meðferð málsins yrði fyrst að leysa úr ágreiningi aðila um meinta greiðsluskyldu V, G og T sf. af framangreindu tilefni. Meðferð máls B fyrir skattayfirvöldum gæti ekki valdið frávísun málsins. Var hinn kærði úrskurður því felldur úr gildi og lagt fyrir héraðsdóm að taka málið til löglegrar meðferð.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir G-kk-nf G-kk-nf, J-kk-nf S-kk-nf G-kk-nf og V-kk-nf M-kk-nf M-kk-nf.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru sem barst Héraðsdómi Reykjavíkur 6. júní 2011 og Hæstarétti ásamt kærumálsgögnum 10. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 23. maí 2011, þar sem máli sóknaraðila á hendur varnaraðilum var vísað frá dómi. Kæruheimild er í j. lið 1. mgr. 143. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Sóknaraðili krefst þess að hinum kærða úrskurði verði hrundið og lagt fyrir héraðsdóm að taka kröfu hans til efnislegrar meðferðar. Þá krefst hann málskostnaðar í héraði og kærumálskostnaðar.

Varnaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar og kærumálskostnaðar.

Við uppkvaðningu hins kærða úrskurðar var gætt ákvæðis 1. mgr. 115. gr. laga nr. 91/1991.

Svo sem fram kemur í hinum kærða úrskurði gerir sóknaraðili í málinu kröfu á hendur varnaraðilum vegna opinberra gjalda sem honum hafi verið gert að greiða vegna hagnaðar af rekstri varnaraðila Taxis lögmanna sf. árin 2004 og 2005, en á þeim tíma ráku sóknaraðili og varnaraðilarnir V-kvk-nf og G-kk-nf félag þetta saman. Telur sóknaraðili meðal annars að eftir útgöngu sína úr félaginu í árslok 2005 hafi samist svo milli aðila að félagið sjálft skyldi greiða opinber gjöld sem á yrðu lögð vegna reksturs þess ef skattyfirvöld féllust ekki á að félagið teldist sjálfstæður skattaðili, þannig að gjöldin yrðu lögð á eigendurna persónulega. Segir hann að fjármunir hafi verið lagðir til hliðar til að mæta slíkum skuldbindingum.

Fyrir liggur í málinu að umrædd opinber gjöld voru lögð á eigendurna persónulega og greiddi sóknaraðili sín gjöld 31. ágúst 2009, 3.462.993 krónur. Krefur hann varnaraðila um þá fjárhæð. Þá liggur jafnframt fyrir að sóknaraðili hefur með kæru til yfirskattanefndar 30. október 2009 skotið úrskurði skattstjórans í Reykjavík 31. júlí 2009 til nefndarinnar, en með síðast greindum úrskurði var honum gert að greiða umrædd gjöld. Óumdeilt virðist vera að yfirskattanefnd hafi ekki ennþá afgreitt kæru sóknaraðila.

Varnaraðilar kröfðust frávísunar málsins í héraði og byggðu kröfu sína á því „að það sé ósamrýmanlegt að hefja málsókn á hendur stefndu með kröfu um greiðslu skuldar sem haldið er fram að hafi stofnast með því að á stefnanda hafi verið lögð og hann greitt opinber gjöld vegna Taxis lögmanna sf. sem hann hafi þegar kært umrædda skattlagningu til skattyfirvalda og niðurstaða um þá kæru ekki fengist“. Með hinum kærða úrskurði var fallist á þetta og málinu vísað frá dómi.

Sóknaraðili byggir málsókn sína á því að varnaraðilar séu skuldbundnir til að greiða honum fjárhæð sem jafngildi þeim sköttum sem á hann hafi verið lagðir af framangreindu tilefni og hann greitt. Varnaraðilar hafa mótmælt þessu og telja að fullnaðaruppgjör milli aðila hafi farið fram 25. ágúst 2006. Við efnislega meðferð málsins þarf fyrst að leysa úr þessum ágreiningi. Ef dómurinn féllist á með sóknaraðila að varnaraðilar séu skuldbundnir honum með þeim hætti sem hann heldur fram, yrði dómurinn að taka afstöðu til þess hvort þá sé um að ræða skuldbindingu sem sóknaraðili geti ekki krafið varnaraðila um efndir á, fyrr en að gengnum úrskurði yfirskattanefndar, þannig að sýkna bæri varnaraðila að svo stöddu samkvæmt 2. mgr. 26. gr. laga nr. 91/1991. Getur þessi aðstaða hins vegar ekki leitt til frávísunar málsins frá dómi. Verður hinn kærði úrskurður því felldur úr gildi og lagt fyrir héraðsdóm að taka málið til löglegrar meðferðar.

Krafa sóknaraðila um málskostnað í héraði kemur til úrlausnar þar þegar dómur verður felldur á málið.

Með vísan til 3. mgr. 130. gr. laga nr. 91/1991 verður kærumálskostnaður látinn niður falla.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er felldur úr gildi og lagt fyrir héraðsdóm að taka málið til löglegrar meðferðar.

Kærumálskostnaður fellur niður.