113/2014

O ehf. höfðaði mál á hendur S hf. og krafðist viðurkenningar þess að S hf. væri óheimilt að nota heitið „Orkan“ í atvinnustarfsemi sinni, svo og að S hf. yrði gert að láta af notkun sinni á heitinu að viðlögðum dagsektum. Í dómi Hæstaréttar var vísað til dómsáttar sem O hf., sem O ehf. leiddi rétt sinn frá, og B hf., rekstur hvers var síðar færður til S hf., gerðu með sér árið 1996 í máli sem O hf. hafði höfðað gegn B hf. Lagði Hæstiréttur til grundvallar að efni dómsáttarinnar takmarkaðist við notkun B hf. á firmaheitinu „Orka hf.“, en hefði ekki lotið að annarri notkun B hf. á því orði, svo sem í vörumerki þess eða með öðrum hætti. Var O ehf. því talinn bundinn af efni dómsáttarinnar með þeim réttindum og skyldum sem að lögum fælust í ráðstöfun sakarefnis sem þar kæmi fram og S hf. sýknaður af kröfum O ehf.

Dómur Hæstaréttar

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir Þ-kk-nf Ö-kk-nf og B-kk-nf B-kk-nf og G-kvk-nf E-kvk-nf settur hæstaréttardómari.

Aðaláfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 17. febrúar 2014. Hann krefst viðurkenningar á því að gagnáfrýjanda sé óheimilt að nota heitið „Orkan“ í atvinnustarfsemi sinni í hvaða beygingarmyndum sem er, hvort heldur sem er á bréfhausum, í kynningum, á heimasíðu sinni eða á annan sambærilegan hátt. Einnig krefst hann þess að gagnáfrýjanda verði gert að láta af notkun sinni á fyrrgreindu heiti að viðlögðum dagsektum að fjárhæð 100.000 krónur á dag frá uppsögu dóms. Þá krefst hann málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

Gagnáfrýjandi áfrýjaði héraðsdómi fyrir sitt leyti 3. mars 2014 og krefst staðfestingar héraðsdóms um annað en málskostnað. Hann krefst málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

Nokkur ný gögn hafa verið lögð fyrir Hæstarétt. Meðal þeirra er tilkynning til fyrirtækjaskrár um stofnun einkahlutafélags sem móttekin var 18. ágúst 2005. Þar kom fram að heiti hins ný stofnaða félags væri Orka ehf. með kennitöluna 640805-0720 og væru stofnendur, stjórnarmenn og prókúruhafar þeir P-kk-nf H-kk-nf G-kk-nf, J-kk-nf G. H-kk-nf og J-kk-nf A-kk-nf H-kk-nf. Í tilkynningunni sagði að tilgangur félagsins samkvæmt samþykktum þess væri innflutningur, heildsala og smásala á bifreiðum, bifreiðahlutum og hvers konar tengdum varningi, svo og rekstur hvers konar viðgerðarverkstæða og þjónustueininga fyrir bifreiðir, eign og rekstur fasteigna, lánastarfsemi og skyldur rekstur. Þá sagði að aðalstarfsemi félagsins væri innflutningur og sala á bifreiðavarahlutum. Stofnsamningur félagsins og samþykktir voru dagsettar 18. ágúst 2005.

Í málinu hefur verið lögð fram yfirlýsing 28. mars 2014 frá P-kk-þgf H-kk-þgf G-kk-þgf framkvæmdastjóra og stjórnarmanns Ný-Orku ehf. Þar kemur fram að fyrirtækið Orka hafi verið stofnað 1988 og borið það heiti til 2005, en það ár hafi félagið Orka ehf. með kennitöluna 640805-0720 verið stofnað „og færðust þá öll réttindi sem fylgdu firmaheitinu og auðkenninu Orka frá Ný-Orku ehf. ... yfir til Orku ehf. ... Það staðfestist hér með að Orka ehf. ... tók yfir öll réttindi Ný-Orku ehf. ... hvað varðar notkun á orðinu „Orka“ við stofnun þess fyrrnefnda árið 2005. Um það var samið á milli félaganna á þessum tíma.“

Eins og fram kemur í hinum áfrýjaða dómi gerðu Orka hf. og Bensínfélagið Orkan hf. með sér dómsátt 7. mars 1996 í máli sem sá fyrrnefndi höfðaði á hendur þeim síðarnefnda. Í sáttinni viðurkenndi Bensínfélagið Orkan hf. að Orka hf. ætti einkarétt á firmaheitinu „Orka hf.“ Þá sagði í sáttinni að stefndi „samþykkir því að breyta firmaheiti sínu í „Bensínorkan“ og koma tilkynningu þess efnis til Hlutafélagaskrár eigi síðar en hinn 15. mars 1996.“ Í sameiginlegri fréttatilkynningu 7. mars 1996 sagði meðal annars: „Hér með tilkynnist að Orka hf. annars vegar og Bensínfélagið Orkan hf., hins vegar hafa náð sáttum í ágreiningsmáli félaganna sem lýtur að firmaheitinu „Orkan hf.“ Hefur Bensínfélagið Orkan hf. fallist á einkarétt Orku hf. á firmaheiti sínu og mun Bensínfélagið Orkan hf. breyta nafni félagsins í „Bensínorkan hf.“ Mun Bensínorkan hf. leitast við að festa hið nýja heiti í sessi svo sem í auglýsingum, bréfsefnum og í opinberri umfjöllun um félagið.“

Efni dómsáttarinnar 7. mars 1996 takmarkaðist samkvæmt því sem áður er rakið við notkun Bensínfélagsins Orkan hf. á firmaheitinu „Orka hf.“ en laut ekki að annarri notkun félagsins á því orði, svo sem í vörumerki þess eða með öðrum hætti. Í framangreindri yfirlýsingu 28. mars 2014 kemur fram að aðaláfrýjandi leiði rétt sinn til firmaheitisins og auðkennisins Orka hf. frá Ný-Orku ehf., sem áður bar heitið Orka ehf. og þar áður Orka hf. Af því leiðir að aðaláfrýjandi er bundinn af efni dómsáttarinnar með þeim réttindum og skyldum sem að lögum felast í þeirri ráðstöfun sakarefnis sem þar kemur fram. Samkvæmt þessu en að öðru leyti með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms verður hann staðfestur um annað en málskostnað, en aðaláfrýjandi verður dæmdur til að greiða gagnáfrýjanda málskostnað á báðum dómstigum sem ákveðinn verður í einu lagi eins og greinir í dómsorði.

Dómsorð:

Hinn áfrýjaði dómur skal vera óraskaður um annað en málskostnað.

Aðaláfrýjandi, Orka ehf., greiði gagnáfrýjanda, Skeljungi hf., samtals 1.000.000 krónur í málskostnað í héraði og fyrir Hæstarétti.