401/2005

Í kjölfar skilnaðar M og K deildu þau um forsjá tveggja barna sinna og lauk þeirri deilu með dómsátt á árinu 2002, þar sem kveðið var á um sameiginlega forsjá þeirra yfir börnunum og að eldra barnið hefði lögheimil hjá K en það yngra hjá M. K höfðaði mál til að hnekkja framangreindri dómsátt og fá ein forsjá beggja barnanna. Þá krafðist hún þess að henni yrði fengin forsjá barnanna til bráðabirgða meðan forsjármálið væri til úrlausnar fyrir héraðsdómi. Talið var að K hefði ekki tekist að sýna fram á að hagsmunir barnanna stæðu til þess að raska því ástandi, sem komið hefði verið á með dómsátt aðila, meðan forsjármálið væri til meðferðar fyrir héraðsdómi og var kröfu hennar því hafnað.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir G-kk-nf C-kk-nf, H-kk-nf B-kk-nf og I-kvk-nf B-kvk-nf.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 30. ágúst 2005, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 6. september sl. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 17. ágúst 2005, þar sem hafnað var kröfu sóknaraðila um að samningur aðilanna 15. maí 2002 um sameiginlega forsjá tveggja sona þeirra, sem fæddir er 1997 og 1999, verði felldur úr gildi og að sóknaraðila yrði dæmd forsjá þeirra til bráðabirgða þar til dómur gangi í máli, sem hún hefur höfðað gegn varnaraðila til að fá ein forsjá sonanna. Með hinum kærða úrskurði var jafnframt hafnað kröfu sóknaraðila um að varnaraðili skyldi greiða einfalt meðlag með börnunum til sama tíma. Kæruheimild er í 5. mgr. 35. gr. barnalaga nr. 76/2003. Sóknaraðili krefst þess að framangreindar kröfur hennar fyrir héraðsdómi verði teknar til greina og varnaraðila gert að greiða henni kærumálskostnað.

Varnaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar og kærumálskostnaðar.

Fyrir Hæstarétt hefur verið lögð skýrsla R-kvk-ef Ó-kvk-ef sálfræðings 16. september 2005.

Eins og frá er greint í hinum kærða úrskurði eiga málsaðilar saman tvo syni og fara sameiginlega með forsjá þeirra samkvæmt dómsátt frá 15. maí 2002. Á yngri sonurinn lögheimili hjá varnaraðila en sá eldri hjá sóknaraðila. Í kæru sinni byggir sóknaraðili á því að það sé börnunum fyrir bestu að hún hafi bráðabirgðaforsjá þeirra og telur að ekki hafi legið fyrir héraðsdómi réttar upplýsingar um aðstæður varnaraðila áður en hinn kærði úrskurður var kveðinn upp. Auk þeirra röksemda sem byggt var á fyrir héraðsdómi fullyrðir sóknaraðili nú að varnaraðili hafi ekki haft búsetu á [A] frá því að hann flutti lögheimili sitt þangað heldur hafi hann búið í Reykjavík með sambúðarkonu sinni. Hafi varnaraðili því falið foreldrum sínum á [A] umsjá yngri sonarins, sem eigi lögheimili hjá honum samkvæmt dómsáttinni, og því ekki sinnt forsjár- og uppeldisskyldum sínum gagnvart drengnum. Þetta telur sóknaraðili ámælisvert, einkum þegar haft sé í huga að barnið sé að hefja skólagöngu og eigi við hegðunarvandamál að stríða. Telur sóknaraðili að börnum þeirra sé fyrir bestu að hún fái bráðabirgðaforsjá þeirra, enda hafi komið fram í málinu að aðstæður hennar séu mun betri en varnaraðila og hún hafi einnig rýmri tíma til að sinna börnunum en hann.

Varnaraðili mótmælir fullyrðingum sóknaraðila um búsetu sonar málsaðila á Eyrarbakka á meðan hann hafi sjálfur búið í Reykjavík. Þá kveður varnaraðili að drengurinn glími vissulega við nokkur hegðunarvandamál en telur að hringlandi með búsetu hans væri ekki til þess fallinn að bæta úr þeim vanda.

Fullyrðingar sóknaraðila, sem að framan eru raktar, og komu fyrst fram í kæru til Hæstaréttar eru ekki studdar gögnum og er mótmælt af hálfu varnaraðila. Sóknaraðila hefur ekki tekist að sýna fram á að hagsmunir drengjanna standi til þess að raska því ástandi, sem komið var á með dómsátt aðila, meðan ágreiningur þeirra um forsjá er til meðferðar fyrir héraðsdómi. Með þessum athugasemdum og að öðru leyti með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar verður hann staðfestur.

Með hliðsjón af þessum málsúrslitum verður sóknaraðila gert að greiða varnaraðila 100.000 krónur í kærumálskostnað.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.

Sóknaraðili, K, greiði varnaraðila, M, 100.000 krónur í kærumálskostnað.