684/2014

Í hinum kærða úrskurði héraðsdóms var mál vegna opinberra skipta til fjárslita vegna skilnaðar M og K fellt niður að kröfu K. Í dómi Hæstaréttar kom fram að í málinu

Dómur Hæstaréttar

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir E-kk-nf T-kk-nf og H-kk-nf I. J-kk-nf og I-kvk-nf E-kvk-nf settur hæstaréttardómari.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 15. október 2014 sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 21. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjaness 3. október 2014 þar sem mál þetta var fellt niður. Kæruheimild er í 1. mgr. 133. gr. laga nr. 20/1991 um skipti á dánarbúum o.fl. Sóknaraðili krefst þess að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi og lagt fyrir héraðsdóm að taka kröfur sínar til efnismeðferðar. Þá krefst hann málskostnaðar í héraði og kærumálskostnaðar.

Varnaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar og kærumálskostnaðar.

Samkvæmt gögnum málsins var 11. janúar 2013 kveðinn upp úrskurður um opinber skipti til fjárslita vegna skilnaðar málsaðila. Samkvæmt 1. mgr. 122. gr., sbr. 112. gr., laga nr. 20/1991 var átta nánar greindum ágreiningsatriðum þeirra á milli beint til héraðsdóms af skiptastjóra 28. mars 2014. Eins og fram kemur í hinum kærða úrskurði sótti varnaraðili sjálf þing við þingfestingu málsins 8. maí sama ár, en þá var jafnframt mætt vegna sóknaraðila. Fékk varnaraðili frest til að skila greinargerð af sinni hálfu og var henni leiðbeint um hvernig greinargerðin skyldi vera úr garði gerð. Í þinghaldi 3. júní 2014 lagði varnaraðili svo fram greinargerð sína ásamt gögnum. Við það tækifæri fékk sóknaraðili frest til að skila greinargerð af sinni hálfu og var hún lögð fram í þinghaldi 30. sama mánaðar ásamt gögnum. Í greinargerðinni krafðist sóknaraðili þess aðallega að kröfum varnaraðila, sem settar höfðu verið fram í greinargerð hennar, yrði vísað frá héraðsdómi, en til vara að þeim yrði hafnað. Ennfremur hafði sóknaraðili þar uppi sex sjálfstæðar kröfur af sinni hálfu sem allar varða fjárhagslegt uppgjör milli aðila. Í þinghaldi 8. september 2014 óskaði varnaraðili eftir því að málið yrði fellt niður og varð héraðsdómur við þeirri kröfu gegn mótmælum sóknaraðila.

Mál þetta er rekið samkvæmt XVII. kafla laga nr. 20/1991. Eftir 2. mgr. 131. gr. þeirra gilda almennar reglur um meðferð einkamála í héraði um meðferð málsins að því leyti sem annað leiðir ekki af ákvæðum laganna. Í c. lið 1. mgr. 105. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála er boðið að mál skuli fellt niður ef stefnandi krefst þess. Frá því verður þó að gera þá undantekningu að hafi stefndi þingfest gagnsök í málinu verður stefnandi að una því að gagnsökin haldi áfram sem sjálfstætt mál þar sem hann hefur einungis forræði á þeirri kröfugerð sem hann hefur haft uppi í aðalsök. Í málinu hefur sóknaraðili uppi sjálfstæðar kröfur af sinni hendi og skal farið með þær sem gagnkröfur, sbr. 4. mgr. 130. gr. laga nr. 20/1991. Af þeim sökum brast heimild til þess að lögum að fella málið niður í heild sinni að kröfu varnaraðila, heldur bar einvörðungu á grundvelli c. liðar 1. mgr. 105. gr. laga nr. 91/1991, sbr. 2. mgr. 131. gr. laga nr. 20/1991, að fella niður að hennar ósk þær kröfur sem hún hafði sjálf gert í málinu.

Staðfest verður ákvæði hins kærða úrskurðar um að málskostnaður skuli falla niður í héraði.

Varnaraðila verður gert að greiða sóknaraðila kærumálskostnað eins og í dómsorði greinir.

Dómsorð:

Lagt er fyrir héraðsdóm að leysa efnislega úr kröfum sóknaraðila, M, á hendur varnaraðila, K.

Ákvæði hins kærða úrskurðar um málskostnað er staðfest.

Varnaraðili greiði sóknaraðila 150.000 krónur í kærumálskostnað.