685/2010

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem kröfum D hf. var hafnað við slitameðferð S hf. Málið átti rætur að rekja til sölu tilekinna sparisjóða á eignarhlutum þeirra í I hf. nú S hf. Í tengslum við kaupsamninginn var gerður samningur um verðtryggingu hlutabréfa. D hf. greiddi S hf. tiltekna fjárhæð í samræmi við samninginn. Kvað D hf. greiðsluna hafa verið innta af hendi fyrir mistök þar sem forsendur fyrir greiðsluskyldu hans hafi ekki gengið eftir.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir G-kk-nf G-kk-nf, Á-kk-nf K-kk-nf og J-kk-nf S-kk-nf G-kk-nf.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru sem barst héraðsdómi 6. desember 2010 og Hæstarétti ásamt kærumálsgögnum 13. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 22. nóvember 2010, þar sem kröfu sóknaraðila, sem lýst er að neðan, var hafnað og honum gert að greiða 500 þúsund krónur í málskostnað. Kæruheimild er í 1. mgr. 179. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. Sóknaraðili krefst þess aðallega að hinum kærða úrskurði verði hrundið og að aðalkrafa sóknaraðila við slit varnaraðila að fjárhæð 434.152.843 krónur verði viðurkennd sem sértökukrafa samkvæmt 109. gr. laga nr. 21/1991. Til vara krefst sóknaraðili þess að krafa sömu fjárhæðar verði viðurkennd sem almenn krafa samkvæmt 113. gr. sömu laga. Í báðum tilvikum krefst sóknaraðili dráttarvaxta samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 9. febrúar til greiðsludags. Verður að skilja síðast nefnda kröfu svo að krafist sé viðurkenningar kröfu um dráttarvexti með sama hætti og viðurkenningar er krafist um höfuðstól. Þá krefst sóknaraðili þess að varnaraðila verði gert að greiða honum málskostnað í héraði og kærumálskostnað.

Varnaraðili krefst staðfestingar á hinum kærða úrskurði og kærumálskostnaðar.

Verulega skortir á að málsaðilar hafi, meðal annars með framlagningu gagna, skýrt til fulls tilefni þess ágreinings sem úr var leyst með hinum kærða úrskurði. Þessir annmarkar eru þó ekki þess háttar að ekki sé unnt að leggja dóm á málið. Af gögnum þess verður ráðið að Sparisjóður Reykjavíkur og nágrennis hf. hafi ásamt nokkrum öðrum sparisjóðum selt fyrirtæki með heitinu SM 1 ehf., og að því er virðist fleiri aðilum, eignarhluti sína í Icebank hf., samtals annaðhvort 52,86% eða 56,58% af heildarhlutafé í því félagi. Virðist hafa verið samið um þetta í október 2007, en samningar þar að lútandi hafa ekki verið lagðir fram í málinu. Í tengslum við kaupsamninginn var síðan 2. desember 2007 gerður sá samningur um „verðtryggingu hlutabréfa“ sem mál þetta fjallar um og lýst er að meginefni í hinum kærða úrskurði. Þar er líka gerð grein fyrir því að sóknaraðili hafi tekið við réttindum Sparisjóðs Reykjavíkur og nágrennis hf. samkvæmt síðast nefndum samningi og að nafni Icebank hf. hafi verið breytt í nafn varnaraðila.

Með samningnum 2. desember 2007 veitti sóknaraðili varnaraðila tryggingu fyrir ákveðnu gengi á tilteknum hlutum í Exista hf. miðað við tilgreinda daga í nóvember 2008, en þessu er lýst í úrskurði héraðsdóms. Má ráða af gögnum málsins að hlutabréfin í Exista hf. hafi verið í eigu varnaraðila og sóknaraðili hafi í reynd verið að ábyrgjast kaupanda eða kaupendum hlutabréfanna ákveðið verðmæti á þeim með því að gangast undir þessa skuldbindingu við varnaraðila beint.

Í samræmi við samninginn 2. desember 2007 greiddi sóknaraðili 8. desember 2008 til varnaraðila 434.152.843 krónur, en það er sú fjárhæð sem greinir í kröfu hans. Kveður hann greiðsluna hafa verið innta af hendi fyrir mistök þar sem forsendur fyrir greiðsluskyldu sinni samkvæmt 6. gr. samningsins 2. desember 2007 hafi ekki gengið eftir. Er þar kveðið svo á að það sé „forsenda fyrir ábyrgð ábyrgðarveitanda samkvæmt samningi þessum að samningar um sölu Spron hf., BYR sparisjóðs, Nb.is-sparisjóðs hf., Sparisjóðs Kópavogs og Sparisjóðs Norðlendinga á samtals 52,68% hlutafjár í Icebank hf., ... hafi verið réttilega frágenginn, ásamt lánssamningnum og veðsamningnum og að kaupendur hafi ekki vanefnt samninga sína.“ Má fallast á það sem segir í hinum kærða úrskurði að skilja verði málflutning sóknaraðila svo að hann byggi á því að kaupendur eða að minnsta kosti hluti þeirra hafi vanefnt samninga sína.

Að veittum þessum skýringum á málavöxtum, sem virðist mega ráða af málsgögnum, verður hinn kærði úrskurður staðfestur með vísan til forsendna hans. Sóknaraðila verður gert að greiða varnaraðila kærumálskostnað eins og í dómsorði greinir.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.

Sóknaraðili, Drómi hf., greiði varnaraðila, Sparisjóðabanka Íslands hf., 400.000 krónur í kærumálskostnað.