388/2000

G skarst á fingri við vinnu sína hjá Skógrækt ríkisins er hann reyndi að losa trjágrein, sem festist milli sagarblaðs og hlífar á kjarrsög, sem hann vann með. Héraðsdómur sýknaði Í af bótakröfu G, enda þótti ljóst að honum hefðu verið vel kunnir hættueiginleikar tækisins og að hann hefði fengið tilsögn um notkun þess og um það hvernig bregðast skyldi við ef greinar festust í sagarblaði. Þótti mega rekja slys G alfarið til aðgæsluleysis hans sjálfs með því að hann stöðvaði ekki vél þá er knúði sagarblaðið og var talið að það væri eina orsök slyss hans. Hæstiréttur staðfesti héraðsdóminn með vísan til forsendna hans og þeirrar athugasemdar að G hefði fengið þá þjálfun sem verkið útheimti og honum hefðu verið gerðir ljósir hættueiginleikar þess.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir G-kk-nf G-kk-nf, H-kk-nf H-kk-nf og H-kk-nf B-kk-nf.

Áfrýjandi skaut máli þessu til Hæstaréttar með stefnu 19. október 2000. Hann krefst greiðslu skaðabóta að fjárhæð 1.166.704 krónur með vöxtum samkvæmt 16. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993 frá 19. ágúst 1996 til 31. mars 1999, en með dráttarvöxtum samkvæmt III. kafla vaxtalaga nr. 25/1987 frá þeim degi til greiðsludags. Þá krefst hann málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti. Áfrýjandi hefur gjafsókn fyrir Hæstarétti.

Stefndi krefst staðfestingar héraðsdóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti. Til vara krefst hann lækkunar á kröfum áfrýjanda og að málskostnaður verði látinn niður falla.

Málsatvik og málsástæður eru reifaðar í héraðsdómi. Ekkert bendir til þess að nokkuð hafi verið að kjarrsög þeirri sem áfrýjandi vann með. Nægjanlega er fram komið að slysið varð með þeim hætti að trjágrein festist milli sagarblaðs og hlífar á kjarrsöginni. Hann hugðist losa trjágreinina með vinstri hendi án þess að losa sögina frá sér og án þess að drepa á vélinni. Hann hafði ekki gætt þess að stilla vélina þannig að blaðið snérist ekki er sögin var í hægagangi. Af þessu leiddi að blaðið snerist um leið og greinin losnaði og vísifingur vinstri handar skarst. Tilkynning um slysið var send viku eftir lögboðinn tilkynningarfrest, sbr. 2. mgr. 81. gr. laga nr. 46/1980 um aðbúnað, hollustuhætti og öryggi á vinnustöðum, en þar sem tildrög slyssins eru fyllilega í ljós leidd verður það ekki látið hafa áhrif á niðurstöðu málsins.

Samkvæmt gögnum málsins hafði áfrýjandi fengið tilsögn um hvernig hann ætti að haga sér kæmi fyrir að trjágrein festist á milli sagarblaðs og hlífar, sem oft kom fyrir. Hann hafði unnið við þetta verk um eins og hálfs mánaðar skeið og ekkert hefur verið fært fram í málinu um að hann hafi ekki haft full tök á því þrátt fyrir ungan aldur. Samkvæmt eðli verksins standa menn einir að því og getur verkstjórn ekki haft áhrif á vinnubrögðin öðruvísi en með kennslu og þjálfun í upphafi. Ekki er í ljós leitt að á hana hafi skort. Áfrýjandi átti því að hafa fengið þá þjálfun sem verkið útheimti og honum höfðu verið gerðir ljósir hættueiginleikar þess.

Með þessum athugasemdum en annars með vísan til forsendna héraðsdóms er hann staðfestur að öðru leyti en um málskostnað.

Málskostnaður í héraði og fyrir Hæstarétti fellur niður.

Ákvæði héraðsdóms um gjafsóknarkostnað er staðfest. Gjafsóknarkostnaður áfrýjanda greiðist úr ríkissjóði, svo sem nánar greinir í dómsorði.

Dómsorð:

Héraðsdómur skal vera óraskaður um annað en málskostnað.

Málskostnaður í héraði og fyrir Hæstarétti fellur niður.

Gjafsóknarákvæði héraðsdóms er staðfest. Gjafsóknarkostnaður áfrýjanda, G-kk-ef P-kk-ef G-kk-ef, fyrir Hæstrétti greiðist úr ríkissjóði, þar með talin málflutningslaun lögmanns hans, 200.000 krónur.