538/2005

Allir eigendur fjöleignarhússins H og húsfélag stefndu F, sem byggði húsið, B byggingastjóra þess og H til greiðslu skaðabóta vegna galla sem þeir töldu á húsinu. Í stefnu höfðu þeir sett fram sameiginlega óskipta kröfu um greiðslu skaðabóta að óskiptu úr hendi framangreindra aðila. Talið var að til að nýta mætti réttarfarshagræði samlagsaðildar samkvæmt 1. mgr. 19. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála væri skilyrði að hver aðili setti fram aðgreinda, sjálfstæða kröfu. Þar sem eigendur hússins og húsfélag höfðu í kæru sinni til Hæstaréttar aðgreint kröfur sínar með fullnægjandi hætti, þóttu ekki lengur vera fyrir hendi þær aðstæður sem með réttu hefðu átt að leiða til frávísunar málsins og þótti skilyrðum að öðru leyti fullnægt til samlagsaðildar í málinu. Var hinn kærði frávísunarúrskurður því felldur úr gildi og lagt fyrir héraðsdómara að taka málið til efnismeðferðar.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir G-kk-nf C-kk-nf, H-kk-nf B-kk-nf og I-kvk-nf B-kvk-nf.

Sóknaraðilar skutu málinu til Hæstaréttar með kæru 9. desember 2005, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 19. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjaness 30. nóvember 2005, þar sem kröfum sóknaraðila gegn varnaraðilunum Fjarðarmótum ehf. og B-kk-þgf S-kk-þgf var vísað frá dómi og kröfum gegn varnaraðilanum Hafnarfjarðarbæ var vísað frá dómi að hluta, í máli sem sóknaraðilar höfðuðu á hendur varnaraðilum. Kæruheimild er í j. lið 1. mgr. 143. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Sóknaraðilar krefjast þess að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi og lagt fyrir héraðsdómara að taka málið til efnismeðferðar. Þá krefjast þau kærumálskostnaðar.

Varnaraðili Fjarðarmót ehf. krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar og kærumálskostnaðar.

Aðrir varnaraðilar hafa ekki látið málið til sín taka fyrir Hæstarétti.

Í kæru sinni til Hæstaréttar hafa sóknaraðilar sundurgreint kröfur sínar með þeim hætti að krafa húsfélagsins er sögð vera 3.066.000 krónur með nánar tilgreindum vöxtum, en kröfur vegna hvers séreignarhluta eru sagðar nema 596.000 krónum með nánar tilgreindum vöxtum. Sundurliðun krafnanna kveða sóknaraðilar byggða á þeim gögnum sem legið hafi fyrir við þingfestingu málsins og telja að þau hafi með henni bætt úr þeim ágalla sem héraðsdómari hafi talið vera á málatilbúnaði þeirra. Jafnframt hafa sóknaraðilar lækkað kröfur sínar þannig að samanlagður höfuðstóll þeirra er nú 5.450.000 krónur.

Eins og greinir í hinum kærða úrskurði gerðu sóknaraðilar í málinu sameiginlega óskipta fjárkröfu um skaðabætur úr hendi varnaraðila vegna galla sem þau telja vera á fjöleignarhúsinu að Hringbraut 2 c í Hafnarfirði, en sóknaraðilar eru húsfélag og allir eigendur hússins. Sóknaraðilar telja að galla þessa megi í fyrsta lagi rekja til vanefnda varnaraðilans Fjarðarmóta ehf. sem byggði og seldi þeim húsið, í öðru lagi til vanrækslu varnaraðilans B-kk-ef S-kk-ef, sem hafi borið sem byggingarstjóra hússins að sjá til þess að byggt væri í samræmi við gildandi lög og reglugerðir, og í þriðja lagi til vanrækslu starfsmanna varnaraðilans Hafnarfjarðarbæjar við framkvæmd lögbundinna úttekta á verkinu, sem og með því að samþykkja með ólögmætum hætti breytingar á teikningum hússins. Telja sóknaraðilar kröfur sínar verða raktar til þeirrar sameiginlegu aðstöðu þeirra að hús það, er þau festu kaup á, sé haldið göllum sem stefndu beri ábyrgð á hver með sínum hætti. Verður fallist á með sóknaraðilum að í málinu sé fyrir hendi sú aðstaða til aðilasamlags, sem greinir í 1. mgr. 19. gr. laga nr. 91/1991, bæði til sóknar og varnar, og augljóst hagræði af því, eins og atvikum máls þessa er háttað, að það fáist rekið í einu lagi.

Í dómafordæmum Hæstaréttar kemur fram að ófrávíkjanlegt skilyrði þess að unnt sé að nýta sér réttarfarshagræði 1. mgr. 19. gr. laga nr. 91/1991 er að hver kröfuhafi geri sjálfstæða aðgreinda kröfu og varðar það frávísun máls af sjálfsdáðum sé þetta ekki gert, sbr. dóma réttarins 6. september 2005 í máli nr. 294/2005 og 21. október sama ár í máli nr. 439/2005. Eins og að framan er rakið gættu sóknaraðilar ekki þessa skilyrðis í málatilbúnaði sínum. Bar héraðsdómara samkvæmt 3. mgr. 101. gr. laga nr. 91/1991 að beina því til þeirra að bæta úr þessum ágalla. Sóknaraðilar hafa hins vegar í kæru sinni til Hæstaréttar ráðið bót á þessu. Eru því ekki lengur fyrir hendi annmarkar á málatilbúnaði sóknaraðila að þessu leyti, sem að réttu hefðu leitt til frávísunar. Eins og hér stendur á verður ekki fallist á með varnaraðilanum Fjarðarmótum ehf. að leiðrétting krafna sóknaraðila sé of seint fram komin, enda ekki sýnt fram á að vörnum kunni að verða áfátt af þessum sökum. Þá verður ekki fallist á með sama varnaraðila að ágallar séu á aðild húsfélagsins í máli þessu. Með vísan til þess sem að framan greinir er hinn kærði úrskurður felldur úr gildi og lagt fyrir héraðsdómara að taka málið til efnismeðferðar.

Rétt er að hver aðila beri sinn kostnað af kærumáli þessu.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er felldur úr gildi og lagt fyrir héraðsdómara að taka málið til efnismeðferðar.

Kærumálskostnaður fellur niður.