593/2012

H krafði S svf. og V hf. um skaðabætur vegna líkamstjóns sem hún varð fyrir í tveimur slysum í vinnu sinni hjá S svf., en í síðara slysinu hrundi kassastæða og lenti á hægri öxl og handlegg H. Deildu aðilar m.a. um það hvort H ætti rétt til greiðslu úr ábyrgðartryggingu S svf. hjá V hf. vegna þessa, en H hafði fengið greiddar bætur úr slysatryggingu launþega. Hæstiréttur féllst á það með héraðsdómi að orsök fyrra slyssins yrði ekki rakin til ófullnægjandi verkstjórnar og eftirlits af hálfu S svf. Hefði slysið orðið fyrir gáleysi H sem hún bæri sjálf ábyrgð á. Hæstiréttur taldi aftur á móti að S svf. og V hf. bæru bótaábyrgð á síðara slysi H þar sem S svf. hefði ekki brugðist við með viðeigandi ráðstöfunum þrátt fyrir að vera kunnugt um um að fyrir hefði komið að skemmdir kassar hefðu verið notaðir undir matarbakka og að hætta hefði verið á að kassastæður hryndu af þeim sökum með þeim afleiðingum að starfsmenn kynnu að slasast. Var S svf. og V hf. gert að greiða H bætur vegna varanlegrar örorku, varanlegs miska, tímabundins atvinnutjóns og þjáninga. Kröfu hennar um bætur vegna annars fjártjóns var hins vegar vísað frá héraðsdómi vegna vanreifunar.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir G-kk-nf C-kk-nf, H-kk-nf I. J-kk-nf og Ó-kk-nf B-kk-nf Þ-kk-nf.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 10. september 2012. Endanleg krafa hennar er sú að stefndu verði óskipt gert að greiða sér 7.574.689 krónur með 4,5% ársvöxtum af 222.080 krónum frá 17. október 2006 til 25. apríl 2007, en af 4.658.061 krónu frá þeim degi til 16. júlí 2008, en af 7.574.689 krónum frá þeim degi til 12. júní 2010, en með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá þeim degi til greiðsludags, allt að frádregnum innborgunum 3. júní 2010 að fjárhæð 2.054.512 krónur og 8. sama mánaðar að fjárhæð 339.488 krónur. Þá krefst hún málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti eins og málið væri ekki gjafsóknarmál, en hún nýtur gjafsóknar á báðum dómstigum.

Stefndu krefjast aðallega staðfestingar hins áfrýjaða dóms og málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti, en til vara að krafa áfrýjanda verði lækkuð og málskostnaður felldur niður á báðum dómstigum. Stefndu hafa ekki áfrýjað héraðsdómi fyrir sitt leyti og kemur krafa þeirra um málskostnað í héraði því ekki til álita fyrir Hæstarétti.

I

Áfrýjandi varð fyrir tveimur slysum í vinnu sinni hjá stefnda Sláturfélagi Suðurlands svf. Fyrra slysið átti sér stað þriðjudaginn 17. október 2006. Áfrýjandi fór á slysa- og bráðadeild Landspítala næsta dag og var þá haft eftir henni að aðdragandi slyssins hafi verið „sá að [áfrýjandi] mun hafa verið að standa upp deginum áður ... um kl. 08.30 þegar hún fann einhvers konar verk um hægra hné.“ Í tilkynningu stefnda Sláturfélags Suðurlands svf. 20. október 2006 til Vinnueftirlits ríkisins um slysið, sem árituð var um móttöku af hálfu þess 28. desember sama ár, segir að áfrýjandi hafi komið til yfirmanns og sagst hafa snúið sig á fæti er hún var að ganga á milli vörubretta í afgreiðslusal stefnda. Áfrýjandi kom til skoðunar hjá lækni 3. nóvember 2006 og segir í vottorði hans 22. janúar 2010 að áfrýjandi hafi sagst „hafa snúið illa upp á hægra hné“ greint sinn. Í tilkynningu til stefnda Vátryggingafélags Íslands hf. um slysið, sem áfrýjandi útfyllti og undirritaði, kemur fram að hún hafi rekið fótinn í og misstigið sig „við ristina“ og snúið upp á fótinn er hún datt, en þá hafi hún verið með „bakka mat“ í höndunum. Hafi hún tognað „í fæti og hné“. Í viðtali við dómkvadda menn vegna öflunar matsgerðar var haft eftir áfrýjanda að hún hafi gengið milli vörubretta í afgreiðsludeild á vinnustað sínum er hún festi hægri fótinn „í einhverju“ og við það hrasað og snúið sig á hnénu. Fyrir dómi skýrði áfrýjandi svo frá að hún hafi haldið á fullum kassa af mat og sett fótinn „milli bretta“ og hafi hún þá verið að „snúa [sér] akkúrat í leiðinni“, sem hafi orðið til þess að fóturinn hafi fest undir bretti og við það hafi hún snúið upp á hann.

Samkvæmt 79. gr. laga nr. 46/1980 um aðbúnað og hollustuhætti og öryggi á vinnustöðum skal atvinnurekandi tilkynna til vinnueftirlitsins öll slys sem leiða til þess að starfsmaður verður óvinnufær í einn eða fleiri daga, auk þess dags sem slysið varð. Áfrýjandi var samkvæmt vinnuyfirliti skráð í vinnu þann dag, sem slysið átti sér stað, en var frá vinnu vegna þess næstu þrjá vinnudaga. Var því um tilkynningarskylt slys að ræða, sbr. áðurnefnt ákvæði laga nr. 46/1980. Þar sem stefndi Sláturfélag Suðurlands svf. sinnti ekki þeirri skyldu sinni að tilkynna slysið til vinnueftirlitsins fyrr en að liðnum tveimur og hálfum mánuði fór engin rannsókn fram á aðstæðum á vettvangi af hálfu stofnunarinnar. Verða stefndu því að bera hallann af skorti á sönnun í málinu um þau atriði sem geta haft áhrif á sakarmat og eru talin óljós. Á hinn bóginn hvílir sú skylda á áfrýjanda að sýna fram á að vanræksla á að tilkynna slysið og að rannsókn hafi ekki farið fram á því valdi vafa um sönnun um tildrög þess.

Engin vitni voru að slysinu og verður því að leggja framburð áfrýjanda til grundvallar atvikum að því. Enda þótt það sem haft er eftir áfrýjanda um aðdraganda slyssins samkvæmt framansögðu sé ekki að öllu leyti samhljóða verður að telja fram komið í málinu að hún hafi rekið hægri fót undir vörubretti er hún var á göngu á vinnusvæði sínu með matarkassa í fanginu. Í hinum áfrýjaða dómi er gerð grein fyrir framburði vitna um aðstæður á vinnustaðnum og verður ráðið af honum að vinnusvæði áfrýjanda hafi verið þröngt. Fallist er á það með héraðsdómi að orsök slyssins verði ekki rakin til ófullnægjandi verkstjórnar og eftirlits af hálfu stefnda Sláturfélags Suðurlands svf. Þá er ekkert fram komið í málinu um að aðstæður hafi verið hættulegar á vinnustaðnum eða þær brotið í bága við lög eða fyrirmæli um heilbrigði eða öryggi á vinnustöðum. Áfrýjandi þekkti vel til aðstæðna og vissi af vörubrettum, sem þar voru, og gat því með eðlilegri aðgát komið í veg fyrir slysið. Verður því að telja að slysið hafi orðið fyrir gáleysi áfrýjanda, sem hún ber sjálf ábyrgð á. Stefndu verða því sýknaðir af kröfu áfrýjanda um bætur vegna slyssins.

II

Síðara slysið varð 25. apríl 2007. Í ódagsettri tilkynningu stefnda Sláturfélags Suðurlands svf. um slysið til vinnueftirlitsins, sem barst því 14. maí sama ár, var greint svo frá tildrögum þess að áfrýjandi hafi verið að taka niður efsta kassa í átta til níu kassa stæðu er brotinn kassi hafi gefið sig, stæðan hrunið og lent á hægri öxl og handlegg áfrýjanda. Áfrýjandi leitaði á slysa- og bráðadeild Landspítala tveimur sólarhringum síðar og kvaðst hafa fengið þungan kassa á hægri öxl og „annan á framhandlegg.“ Við læknisskoðun 12. júní 2007 kvaðst áfrýjandi hafa umrætt sinn unnið við að taka á móti mat, sem síðan fór í dreifingu í mötuneyti skóla, en hún hafi þá fengið þungan kassa á hægri öxl og annan á framhandlegg. Í kössunum mun hafa verið matur á allmörgum bökkum. Í tilkynningu til stefnda Vátryggingafélags Íslands hf. um slysið, sem áfrýjandi útfyllti og undirritaði, er því lýst svo að hún hafi verið að fara að taka kassa af stæðu er næst neðsti kassinn hafi gefið sig og stæðan hrunið yfir hægri hlið hennar og á öxl og handlegg. Hafi komið í ljós að kassinn, sem gaf sig, hafi verið skemmdur. Fyrir matsmönnum lýsti áfrýjandi atvikinu á þann hátt að kassastæða hafi hrunið á hana úr um það bil seilingarfjarlægð. Fyrir dómi greindi áfrýjandi þannig frá atvikum að hún hafi verið að gera sig klára til að taka „matinn af brettunum“ og kassastæðan þá verið í um það bil 30 cm fjarlægð frá sér. Áfrýjandi hafi snúið hægri hlið að stæðunni sem allt í einu hafi hrunið, áfrýjandi borið „höndina“ fyrir sig og kassarnir lent á öxl og olnboga án þess að áfrýjandi hafi komið við stæðuna. Hún kvaðst þó áður hafa verið búin að fjarlægja plast utan af stæðunni.

Þrátt fyrir slysið var áfrýjandi í vinnu samkvæmt vinnuskrá á slysdegi og næstu daga. Veikindi voru skráð 30. apríl 2007 án tengsla við slys og síðan í nokkur skipti þar til skráð var 18. júní sama ár að hún væri frá vinnu vegna vinnuslyss. Eftir það var áfrýjandi ekki í vinnu og mun hún hafa hætt störfum í lok sama mánaðar. Samkvæmt því var slysið ekki tilkynningarskylt fyrr en eftir að ljóst var fyrrgreindan dag að áfrýjandi yrði frá vinnu út af því, sbr. 79. gr. laga nr. 46/1980. Slysið var tilkynnt af hálfu stefnda Sláturfélags Suðurlands svf. og eins og áður greinir ber áritun vinnueftirlitsins á tilkynninguna með sér að hún hafi verið móttekin af hálfu þess 14. maí 2007.

Áfrýjandi hefur skýrt svo frá að kassar þeir, sem innihéldu matarbakka og staflað var á bretti í átta til níu kassa stæðu, hafi hver og einn verið frá 10 kg og allt upp í 20 til 25 kg á þyngd. Þessari staðhæfingu hennar hefur ekki verið andmælt af hálfu stefndu. Heldur hún því fram að orsök slyssins sé að rekja til þess að stæða sú, sem hrundi, hafi verið of há og að næst neðsti kassinn hafi gefið sig með þeim afleiðingum að stæðan hrundi yfir hana. Við úrlausn málsins verður að leggja til grundvallar tilkynningu stefnda Sláturfélags Suðurlands svf. um slysið til vinnueftirlitsins, en þar var greint svo frá tildrögum þess að áfrýjandi hafi verið taka niður efsta kassa í átta til níu kassa stæðu er brotinn kassi hafi gefið sig og stæðan hrunið og lent á hægri öxl og handlegg áfrýjanda. Svo sem áður greinir hefur áfrýjandi skýrt frá aðdraganda slyssins á sama hátt og fram kemur í tilkynningunni að öðru leyti en því að hún hafi ekki verið að taka kassa af stæðunni er það varð. Þrír fyrrverandi starfsmenn stefnda Sláturfélags Suðurlands svf. lýstu fyrir dómi að ástandi kassa þeirra, er notaðir voru af hálfu stefnda Sláturfélags Suðurlands svf., hafi verið áfátt. Í vætti V-kk-ef K-kk-ef D-kk-ef, sem var starfsmaður stefnda Sláturfélags Suðurlands svf. á árunum 2005 til 2008, kom fram að af hálfu fyrirtækisins hafi verið notaðir kassar „sem voru alltaf mjög lélegir.“ Þá minntist vitnið þess að eitt sinn hafi kassastæða hrunið „beint við hliðina á mér, dettur bara á gólfið.“ Hafi komið í ljós að næst neðsti kassinn hafi verið brotinn. Kassarnir hafi alltaf brotnað við endann þar sem „þyngsli fer á, þeir klofna bara, þá bara hrynur þetta allt. Þannig gerðist þetta oft.“ Þá sagði vitnið: „Þegar við tókum af bílunum og settum inn, þá voru bakkarnir alltaf frosnir. Maturinn var frosinn, svo var hann látinn afþíðast, þeir voru mjög sleipir. Það kom oft fyrir að þetta datt af brettunum, rann bara af. Ég hef alla vega aldrei lent í jafn illum aðstæðum á lager, ég hef unnið á lager í mörg ár og þetta hefur aldrei verið svona slæmt. Það skipti ekki máli hvort maður sagði eitthvað, það var lítið hægt að gera.“ Þá greindi vitnið L-kvk-nf B-kvk-nf S-kvk-nf, sem vann hjá stefnda árið 2005, svo frá að kassarnir hafi mjög oft verið brotnir „að innan“. Hafi ekki sést að utan hvort þeir voru brotnir eða ekki. Starfsmenn hafi oft kvartað undan þessu, en ekki verið hlustað á þá. Aðspurð um hvort oft hafi komið fyrir að kassarnir hryndu svaraði hún: „Já, þetta var oft mjög valt.“ Sama kom fram í vitnisburði J-kvk-ef G-kvk-ef, en hún hóf störf hjá stefnda á árinu 2000 og starfaði þar í átta ár. Kassarnir hafi oft verið skemmdir og líka sprungnir „ekki bara brotið á hornunum.“ Hafi oft komið fyrir að stæðurnar hryndu og hafi verið búið að kvarta yfir því. Þá liggja fyrir í málinu ljósmyndir, sem áfrýjandi tók af kössum á vinnusvæðinu sem voru skemmdir á hornum. Jafnframt er upplýst að áfrýjandi kvartaði strax næsta dag eftir slysið með tölvubréfi til starfsmanns í „Stýrihópi SS skólamötuneyta“ um að þann dag hafi komið bretti í hús, sem staflað hafi verið alltof hátt á og tveir kassar verið skemmdir í stæðunni, en stórhættulegt væri að hafa skemmda kassa neðst á brettinu. Þá kom fram í kvörtuninni að áfrýjanda sárverkjaði í öxlina og höndina eftir slysið degi fyrr. Áfrýjanda var svarað samdægurs af starfsmanni stefnda og sagði þar svo: „Ég veit ekki betur en það sé verið að vinna í því núna að lækka stæðurnar þó fyrr hefði verið svo vonandi fer þetta að lagast.“ Að þessu virtu var full ástæða fyrir stefnda Sláturfélag Suðurlands svf. að láta fara fram rannsókn á slysinu og verður það metið honum í óhag að svo var ekki gert.

Samkvæmt öllu því, sem rakið hefur verið, verður að leggja til grundvallar frásögn áfrýjanda af tildrögum slyssins. Verður því talið að orsökina sé að rekja til þess að næst neðsti kassi í umræddri stæðu hafi gefið sig og hún við það hrunið undan þunga sínum yfir áfrýjanda. Þótt áfrýjandi kannist við að hafa tekið plast utan af stæðunni, áður en slysið átti sér stað, verður ekki talið gegn andmælum áfrýjanda að orsakatengsl séu milli þeirrar athafnar hennar og slyssins. Markmið hátternisreglna laga nr. 46/1980 er að tryggja öryggi og forðast líkamstjón, sbr. einkum 13. gr., 1. mgr. 37. gr. og 1. mgr. 42. gr. þeirra. Af því sem að framan greinir verður ráðið að stefnda Sláturfélagi Suðurlands svf. hafi verið kunnugt um að fyrir hafði komið að skemmdir kassar voru notaðir undir matarbakka og að hætta gæti verið á að kassastæður hryndu af þeim sökum undan þunga sínum með þeim afleiðingum að starfsmenn kynnu að slasast. Við því bar þessum stefnda að bregðast með viðeigandi ráðstöfunum, en það lét hann undir höfuð leggjast. Gætti stefndi þannig ekki áðurnefndra fyrirmæla laga nr. 46/1980 um að tryggja að framkvæmd vinnu og aðstæður á vinnustað væru þannig að gætt væri fyllsta öryggis starfsmanna. Bera stefndu bótaábyrgð á líkamstjóni áfrýjanda vegna slyssins 25. apríl 2007.

III

Í málinu liggur fyrir matsgerð dómkvaddra manna frá 26. apríl 2010, sem lögð verður til grundvallar við ákvörðun bóta fyrir tímabundna örorku, þjáningabætur, varanlegan miska og varanlega örorku. Þar er tímabundin óvinnufærni áfrýjanda vegna slyssins metin 100% á tímabilinu frá 18. júní 2007 til 16. júlí 2008, tímabil þjáninga án rúmlegu það sama, varanlegur miski 15 stig og varanleg örorka 10%. Gerir áfrýjandi kröfu um að stefndu greiði sér 2.518.696 krónur vegna tímabundins atvinnutjóns, 607.410 krónur í þjáningabætur, 1.309.875 krónur vegna varanlegs miska og 1.847.438 krónur fyrir varanlega örorku. Loks krefst hún 1.069.190 króna vegna sjúkrakostnaðar og annars fjártjóns. Samtals nemur krafa áfrýjanda því 7.352.609 krónum og er samtala framangreindra kröfuliða þannig lægri en endanleg kröfugerð áfrýjanda fyrir Hæstarétti eins og henni var lýst í upphafi. Til frádráttar kröfunni kveður áfrýjandi eiga að koma tilteknar innborganir stefnda Vátryggingafélags Íslands hf. Í frádráttarliðum áfrýjanda virðast vera greiðslur vegna beggja slysanna.

Ekki er ágreiningur milli aðila um fjárhæð bóta fyrir varanlega örorku, varanlegan miska og þjáningar. Stefndu halda því hins vegar fram að lækka beri bótaliðinn tímabundið atvinnutjón sem nemur dagpeningagreiðslu stefnda, Vátryggingafélags Íslands hf., 3. júní 2010 að fjárhæð 917.700 krónur og tveimur sams konar greiðslum frá Tryggingastofnun ríkisins, 166.152 krónum árið 2007 og 815.784 krónum árið 2008. Þá beri að lækka kröfulið vegna varanlegrar örorku um 740.474 krónur vegna greiðslu upp í hann 3. júní 2010. Að lokum er kröfuliðnum sjúkrakostnaður og annað fjártjón mótmælt þar sem hvorki verði séð hvað af þeim útlagða kostnaði, sem áfrýjandi vísar til, tengist slysum né hvaða kostnaður tilheyri hvoru slysa þeirra er mál þetta tekur til.

Samkvæmt 2. mgr. 2. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993 skal draga frá bótum vegna tímabundins atvinnutjóns dagpeninga og aðrar bætur frá opinberum tryggingum. Ákvæði þetta ber að skýra svo að draga skuli frá bótum hvers konar dagpeninga, sem tjónþoli fær meðan á tímabundinni óvinnufærni stendur. Er þar átt við dagpeninga, sem tjónþoli kann að eiga rétt til samkvæmt lögum nr. 117/1993 um almannatryggingar, sbr. 26. gr. og 28. gr. og e. lið 1. mgr. 36. gr., sbr. 38. gr. sömu laga um sjúkradagpeninga, en fyrrnefnd lög voru endurútgefin sem lög nr. 100/2007, sbr. 19. gr. laga nr. 166/2006. Óumdeilt er að áfrýjandi fékk greiddar 166.152 krónur frá Tryggingastofnun ríkisins árið 2007 og 815.784 krónur árið 2008. Af hálfu stefndu var því haldið fram þegar í greinargerð fyrir héraðsdómi að hér væri um dagpeningagreiðslur að ræða vegna slyssins 25. apríl 2007. Þeirri staðhæfingu hefur ekki verið hrundið af hálfu áfrýjanda, svo sem henni hefði verið í lófa lagið. Verður því lagt til grundvallar að um slíkar greiðslur hafi verið að ræða, sem koma samkvæmt framansögðu til frádráttar kröfu áfrýjanda um bætur vegna tímabundins atvinnutjóns. Þá kemur til frádráttar þessum kröfulið dagpeningagreiðsla stefnda Vátryggingafélags Íslands hf. 3. júní 2010 að fjárhæð 917.700 krónur. Samkvæmt þessu verður tímabundið atvinnutjón áfrýjanda bætt með 619.060 krónum.

Fram er komið í málinu að greiddar voru 3. júní 2010 af hálfu stefnda Vátryggingafélags Íslands hf. 740.474 krónur úr launþegatryggingu, auk vaxta að fjárhæð 568.023 krónur, vegna varanlegrar örorku. Kemur höfuðstóll þeirrar greiðslu til frádráttar kröfu áfrýjanda um bætur samkvæmt þeim kröfulið, sbr. 4. mgr. 5. gr. skaðabótalaga, og verða áfrýjanda því dæmdar 1.106.964 krónur í bætur vegna varanlegrar örorku.

Mælt er fyrir um það í 1. mgr. 1. gr. skaðabótalaga að sá sem ber ábyrgð á líkamstjóni skuli greiða skaðabætur fyrir sjúkrakostnað og annað fjártjón sem af því hlýst. Áfrýjandi krefst sem fyrr segir greiðslu 1.069.190 króna úr hendi stefndu vegna sjúkrakostnaðar og annars fjártjóns. Meðal þess kostnaðar, sem vísað virðist til undir þessum kröfulið, er þóknun dómkvaddra matsmanna að fjárhæð 750.000 krónur, sem ekki á hér undir þar sem slíkur kostnaður er hluti málskostnaðar, sbr. e. lið 1. mgr. 129. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála, ef á hann verður fallist. Sama á við um gjöld sem renna í ríkissjóð, svo sem kostnað vegna matsbeiðni, sbr. c. lið sama ákvæðis. Krafan er ósundurliðuð og engin grein gerð fyrir einstökum kröfuliðum, auk þess sem ekki er greint á milli hvaða kostnaður falli undir hvort þeirra slysa, sem mál þetta er sprottið af. Kröfuliður þessi er svo vanreifaður að dómur verður ekki á hann lagður. Verður honum vísað frá héraðsdómi að öðru leyti en því er síðar segir um kostnað vegna dómkvaddra manna.

Að lokum hafa stefndu mótmælt vaxtakröfu áfrýjanda að því leyti að eldri vextir en fjögurra ára frá birtingu stefnu séu fyrndir, sbr. 2. tölulið 3. gr. laga nr. 14/1905 um fyrning skulda og annarra kröfuréttinda, sem giltu á þeim tíma sem tjónsatburður varð. Mál þetta var höfðað 15. nóvember 2011 og verður því fallist á með stefndu að vextir frá fyrri tíma en 15. nóvember 2007 séu fyrndir, sbr. 28. gr. núgildandi laga um fyrningu kröfuréttinda nr. 150/2007.

Að öllu því virtu, sem rakið hefur verið, verða stefndu dæmdir óskipt til að greiða áfrýjanda 3.643.309 krónur með vöxtum eins og greinir í dómsorði.

Eftir þessum úrslitum verða stefndu dæmdir til að greiða málskostnað á báðum dómstigum sem ákveðinn verður í einu lagi eins og í dómsorði greinir og rennur í ríkissjóð. Við ákvörðun hans er tekið tillit til útlagðs kostnaðar vegna öflunar matsgerðar dómkvaddra manna.

Ákvæði héraðsdóms um gjafsóknarkostnað áfrýjanda er staðfest. Allur gjafsóknarkostnaður áfrýjanda fyrir Hæstarétti greiðist úr ríkissjóði, þar með talin málflutningsþóknun lögmanns hennar, eins og nánar segir í dómsorði.

Dómsorð:

Stefndu, Sláturfélag Suðurlands svf. og Vátryggingafélag Íslands hf., greiði áfrýjanda, H-kvk-þgf D-kvk-þgf B-kvk-þgf Á-kvk-þgf, óskipt 3.643.309 krónur með 4,5% ársvöxtum af 2.536.345 krónum frá 15. nóvember 2007 til 16. júlí 2008 og af 3.643.309 krónum frá þeim degi til 12. júní 2010, en dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu af sömu fjárhæð frá þeim degi til greiðsludags.

Kröfulið áfrýjanda á hendur stefndu um greiðslu á grundvelli 1. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993 er vísað frá héraðsdómi.

Stefndu greiði óskipt samtals 1.900.000 krónur í málskostnað í héraði og fyrir Hæstarétti, er rennur í ríkissjóð.

Ákvæði héraðsdóms um gjafsóknarkostnað skal vera óraskað.

Allur gjafsóknarkostnaður áfrýjanda fyrir Hæstarétti greiðist úr ríkissjóði, þar með talin málflutningsþóknun lögmanns hennar, 700.000 krónur.