773/2017

S slasaðist þegar bifreið var ekið yfir fót hennar í janúar 2014. Í júní 2015 greiddi V hf. henni bætur á grundvelli álitsgerðar læknis og lögmanns sem þá lá fyrir, en þeir töldu að slysið hefði ekki haft í för með sér varanlega starfsorkuskerðingu fyrir S. Tók S við bótunum með fyrirvara um mat á varanlegri örorku og aflaði í kjölfarið álits örorkunefndar á afleiðingum slyssins, sem komst að þeirri niðurstöðu að varanleg örorka hennar væri 10%. Höfðaði S þá mál á hendur V hf. til heimtu frekari bóta. Deildu aðilar bæði um gildi fyrirvarans sem S hafði gert við bótauppgjörið og hvort leggja bæri niðurstöðu örorkunefndar til grundvallar. Héraðsdómur taldi að fyrirvari S hefði verið fullgildur og að leggja bæri álit örorkunefndar til grundvallar niðurstöðu um varanlega örorku hennar. Var krafa S því tekin til greina. Hæstiréttur staðfesti þá niðurstöðu héraðsdóms að leggja bæri álit örorkunefndar til grundvallar í málinu. Hvað fyrirvarann varðaði vísaði Hæstiréttur til þess að í honum hefði falist nýtt tilboð af hálfu S þess efnis að hún samþykkti ekki uppgjörið að því er laut að varanlegri örorku. Yrði að leggja til grundvallar að V hf. hefði samþykkt það tilboð. Þá hefði uppgjörið farið fram að teknu tilliti til fyrirvarans sem hefði verið ótvíræður og skýr. Hefði uppgjöri vegna líkamstjóns S því ekki verið lokið að því er laut að varanlegri örorku. Var hinn áfrýjaði dómur samkvæmt því staðfestur.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir Ó-kk-nf B-kk-nf Þ-kk-nf og V-kk-nf M-kk-nf M-kk-nf og V-kk-nf S-kk-nf fyrrverandi ríkissaksóknari.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 11. desember 2017. Hann krefst sýknu af kröfu stefndu og aðallega málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti, en til vara að hann verði látinn niður falla.

Stefnda krefst staðfestingar héraðsdóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti án tillits til gjafsóknar sem henni hefur verið veitt.

Stefnda slasaðist er bifreið var ekið yfir hægri fót hennar 22. janúar 2014. Áfrýjandi, sem veitt hafði lögboðna ábyrgðartryggingu vegna bifreiðarinnar, viðurkenndi bótaábyrgð vegna þess líkamstjóns sem stefnda varð fyrir í slysinu. Leitað var álits tveggja sérfræðinga, bæklunarskurðlæknis og lögmanns, um mat á tímabundnum og varanlegum afleiðingum slyssins fyrir stefndu og skiluðu þeir áliti 24. maí 2015. Þeir töldu að slysið hefði haft tilgreindar tímabundnar afleiðingar fyrir stefndu og mátu varanlegan miska 15 stig. Í ljósi takmarkaðrar atvinnuþátttöku stefndu síðustu árin fyrir slys var það niðurstaða þeirra að það hefði ekki haft í för með sér varanlega starfsorkuskerðingu fyrir hana. Í kjölfar þessarar niðurstöðu sendi áfrýjandi tölvubréf 11. júní 2015 til lögmanns stefndu þar sem upplýst var um bótatilboð af hálfu félagsins, en það var reist á niðurstöðu í áliti framangreindra sérfræðinga. Bótatilboðinu svaraði lögmaður stefndu með tölvubréfi samdægurs svo, að hann samþykkti tilboðið, en bætti við að hann hefði sett ,,fyrirvara á mati v/varanlegar örorku“. Á blaði sem bar yfirskriftina ,,Fullnaðaruppgjör“ og dagsett var sama dag var undirritun fyrir hönd stefndu, en þar fyrir neðan var ritað: ,,Með fyrirvara um varanlega örorku“. Á tjónskvittun 12. júní 2015, sem áfrýjandi gaf út og undirrituð var eingöngu af starfsmanni hans, kom fram: ,,Lögmaður tjónþola undirritar uppgjör með fyrirvara um varanlega örorku.“ Stefnda beiddist 14. apríl 2016 álits örorkunefndar á afleiðingum slyssins og var niðurstaða nefndarinnar meðal annars sú að varanleg örorka hennar vegna þess væri 10%.

Aðila greinir í fyrsta lagi á um gildi þess fyrirvara, sem stefnda gerði við bótauppgjörið í júní 2015 og í öðru lagi, ef talið verður að fyrirvarinn hafi þau réttaráhrif sem stefnda heldur fram, um það hvort leggja beri til grundvallar niðurstöðu örorkunefndar um varanlega örorku eða álit þeirra sérfræðinga sem áður greinir.

Í svari stefndu við bótatilboði áfrýjanda, sem rakið er að framan, kom fram að hún samþykkti tilboðið en gerði þó fyrirvara um matið á varanlegri örorku. Samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 7/1936 um samningsgerð, umboð og ógilda löggerninga fólst í fyrirvara stefndu nýtt tilboð þess efnis að hún samþykkti ekki uppgjörið að því er laut að varanlegri örorku. Verður lagt til grundvallar að áfrýjandi hafi samþykkt þetta tilboð, enda bundinn af 48. gr. laga nr. 30/2004 um vátryggingasamninga, og fór uppgjörið 12. júní 2015 fram að teknu tilliti til fyrirvarans. Fyrirvarinn var ótvíræður og nægilega skýr, einkum í ljósi þess að bótatilboðið miðaði við að engin varanleg örorka hefði leitt af slysinu. Eins og atvikum var háttað var uppgjöri vegna líkamstjónsins ekki lokið að því er laut að varanlegri örorku. Vegna fyrirvarans var stefndu heimilt að afla nánari gagna um ætlaða varanlega örorku hennar vegna slyssins og þegar þau lágu fyrir krefjast bóta fyrir þennan þátt á grundvelli þeirra.

Fallist er á með vísan til forsendna héraðsdóms að leggja beri niðurstöðu örorkunefndar um 10% varanlega örorku stefndu vegna slyssins til grundvallar uppgjöri.

Samkvæmt öllu framansögðu verður hinn áfrýjaði dómur staðfestur.

Gjafsóknarkostnaður stefndu fyrir Hæstarétti greiðist úr ríkissjóði, þar með talin þóknun lögmanns hennar, sem ákveðst eins og í dómsorði greinir.

Áfrýjandi greiði málskostnað fyrir Hæstarétti eins og segir í dómsorði.

Dómsorð:

Hinn áfrýjaði dómur skal vera óraskaður.

Áfrýjandi greiði 800.000 krónur í málskostnað fyrir Hæstarétti sem renni í ríkissjóð.

Allur gjafsóknarkostnaður stefndu fyrir Hæstarétti greiðist úr ríkissjóði þar með talin þóknun lögmanns hennar, 800.000 krónur.