2/2013

M krafði Í hf. um bætur vegna líkamstjóns sem hún varð fyrir við vinnu sína hjá Í hf. þegar á hana féllu pakkar sem hún var að losa af bögglagrind. Talið var að slysið mætti rekja til óhappatilviljunar og einnig að nokkru til aðgæsluleysis M. Var því ekki fallist á það með M að óhappið yrði rakið til þess að Í hf. hefði vanrækt skyldur sínar samkvæmt lögum nr. 46/1980 um aðbúnað, hollustuhætti og öryggi á vinnustöðum og reglugerðar nr. 499/1944, með því að bögglagrindin hefði verið hlaðin þannig að hætta stafaði af henni fyrir þann sem kæmi til með að losa hana, né að slysið yrði rakið til óforsvaranlegs og saknæms frágangs starfsmanna Í hf. á umræddri grind. Var Í hf. því sýknað af bótakröfu M. Þá var V hf. einnig sýknað af kröfu M um greiðslu úr slysatryggingu launþega, þar sem M hafði ekki tekist að sanna að líkamstjón hennar mætti rekja til slyssins.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir V-kk-nf M-kk-nf M-kk-nf og G-kk-nf C-kk-nf og I-kvk-nf E-kvk-nf settur hæstaréttardómari.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 2. janúar 2013. Hún krefst þess aðallega að viðurkennd verði með dómi skaðabótaskylda aðalstefnda, Íslandspósts hf., vegna líkamstjóns sem hún hlaut í vinnuslysi 15. nóvember 2007 hjá félaginu. Til vara krefst hún þess að viðurkenndur verði með dómi réttur hennar til bóta úr launþegatryggingu Íslandspósts hf., hjá varastefnda, Sjóvá-Almennum tryggingum hf., vegna framangreinds líkamstjóns. Í báðum tilvikum krefst hún málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

Aðalstefndi krefst aðallega staðfestingar hins áfrýjaða dóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti, en til vara að hann verði aðeins talinn skaðabótaskyldur að hluta vegna atviksins 15. nóvember 2007 og að málskostnaður verði látinn niður falla.

Varastefndi krefst staðfestingar hins áfrýjaða dóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti.

Áfrýjandi hefur jafnframt stefnt Sjóvá-Almennum tryggingum hf. til réttargæslu fyrir Hæstarétti að því er varðar aðalkröfu sína.

I

Að morgni fimmtudagsins 15. nóvember 2007 var áfrýjandi við vinnu sína hjá aðalstefnda að losa bögglapóst úr grind á hjólum, er kassi féll af grindinni ofan á öxl hennar. Í vottorði F-kk-ef B-kk-ef læknis á Heilbrigðisstofnuninni Sauðárkróki, sem hún leitaði til samdægurs, kemur fram að hún hafi ekki verið með einkenni um alvarlega áverka, heldur bentu einkenni til að hún hefði marist á vöðvum. Í vottorðinu segir jafnframt að dofatilfinning sem hún hafi haft fyrst á eftir, stafaði líklegast af því að höggið hefði haft áhrif á taugarnar sem ganga niður í handlegginn. Í málinu er fram komið að tilkynning stefnda til Vinnueftirlitsins var undirrituð af starfsmanni stefnda, V-kvk-þgf G-kvk-þgf, 16. nóvember 2007, sem kvaðst hafa sent hana til starfsmanns í starfsmannahaldi stefnda. Venjan væri að sá starfsmaður sæi um að senda slíkar tilkynningar til Vinnueftirlitsins. Fyrir liggur að Vinnueftirlitið rannsakaði ekki slysið, en ekki er ljóst af hvaða sökum það var.

Áfrýjandi var frá vinnu frá slysdegi til mánudagsins 19. nóvember 2007. Í vottorði fyrrnefnds læknis kemur fram að áfrýjandi hafi ekki leitað aftur til heilsugæslunnar vegna einkenna sem gætu tengst slysinu fyrr en 5. ágúst 2010 og sé engar upplýsingar að finna í sjúkraskrá um að hún hafi leitað annað vegna þessara einkenna á því tímabili. Áfrýjandi boðaði forföll frá vinnu deginum áður og gaf þá skýringu að hún hefði runnið til á gólfi við skúringar og fengið hnykk á bakið. Hún kom ekki aftur til vinnu hjá stefnda og sagði starfi sínu lausu 30. nóvember 2010.

Með matsbeiðni 23. maí 2011 óskaði áfrýjandi einhliða eftir því að metnar yrðu afleiðingar slyssins. Voru matsmennirnir B-kk-nf D-kk-nf lögfræðingur og S-kk-nf S-kk-nf læknir og sérfræðingur í bæklunarskurðlækningum fengnir til matsins, sem taka skyldi til tímabundinnar örorku og varanlegs miska. Samkvæmt mati þeirra 11. mars 2012 voru batahvörf talin vera 15. febrúar 2008 og var þá aðallega miðað við hjöðnun á mari og tognunareinkennum í öxl. Varanlegur miski áfrýjanda var metinn 15 stig.

II

Eins og að framan er rakið er ekki upplýst hvers vegna Vinnueftirlitið rannsakaði ekki tildrög slyss og aðstæður á slysstað í samræmi við 81. gr. laga nr. 46/1980 um aðbúnað, hollustuhætti og öryggi á vinnustöðum. Án tillits til þess er í málinu nægilega upplýst með framburði áfrýjanda sjálfrar, sem fær stoð í vætti þeirra V-kvk-ef G-kvk-ef og D-kvk-ef E-kvk-ef J-kvk-ef, um aðstæður á vettvangi og atvik að slysinu.

Að þessu gættu, en að öðru leyti með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms verður staðfest niðurstaða hans um sýknu aðalstefnda, af kröfu áfrýjanda.

Áfrýjandi hefur byggt varakröfu sína um viðurkenningu á rétti hennar til bóta úr slysatryggingu aðalstefnda hjá varastefnda, á því að um að sé að ræða slys í skilningi 2. mgr. 1. gr. vátryggingarskilmála varastefnda, en óumdeilt er að stefnandi var tryggð slíkri slysatryggingu launþega þegar hún varð fyrir slysinu.

Í málinu hefur verið lagður fram hluti sjúkraskrár áfrýjanda. Af henni verður ráðið að hún leitaði margoft til læknis á tímabilinu frá slysdegi 15. nóvember 2007 til miðs árs 2010, en á þeim tíma verður ekki séð að hún hafi kvartað undan verk á axlarsvæði. Í göngudeildarnótu læknis á heilsugæslu Sauðárkróks 5. ágúst 2010 var skráð að áfrýjandi hefði runnið til og fengið hnykk á bakið og haft þar mikinn verk. Ekkert er þar skráð um verki í öxl. Í göngudeildarnótu Sjúkrahúss Sauðárkróks 6. september 2011 var skráð að hún hafi tveimur eða þremur árum fyrr fengið kassa ofan á hægri öxl og verið lengi að jafna sig af verk fram í hægri hendi, en hún hafi náð sér af því. Í læknisvottorði M-kk-ef P. H-kk-ef 6. maí 2011, þar sem haft er eftir áfrýjanda, segir að daglegt líf hennar hafi gengið ágætlega þar til í ágúst 2010, er henni hafi skrikað fótur og hún runnið til. Eftir það leitaði áfrýjandi einnig til Á-kk-ef B. K-kk-ef og læknanna S-kk-ef D-kk-ef og I-kk-ef H. Ó-kk-ef og gáfu þeir út vottorð um einkenni, ástand og meðferð áfrýjanda. Enginn þessara sérfræðinga skoðaði áfrýjanda í kjölfar slyssins í nóvember 2007 og öxl hennar var fyrst segulómuð um þremur og hálfu ári eftir slysið, 13. maí 2011. Vottorð ofangreindra um einkenni áfrýjanda og niðurstöður segulómunar geta ekki, þegar önnur gögn málsins eru virt, rennt nægilegum stoðum undir að áfrýjandi hafi orðið fyrir varanlegu líkamstjóni við slys það sem mál þetta er sprottið af.

Með hliðsjón af ofangreindu en að öðru leyti með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms verður einnig staðfest niðurstaða hans um sýknu af kröfu á hendur varastefnda og málskostnað í héraði.

Rétt er að aðilarnir beri hvert sinn kostnað af rekstri málsins fyrir Hæstarétti.

Dómsorð:

Hinn áfrýjaði dómur skal vera óraskaður.

Málskostnaður fyrir Hæstarétti fellur niður.