9/2013

F lenti í umferðarslysi og tók við greiðslu vátryggingabóta úr hendi V hf. á árinu 2003 á grundvelli matsgerðar og áliti örorkunefndar, þar sem varanlegur miski F vegna slyssins var ákveðinn 15 stig og varanleg örorka 25%. F krafði nú V hf. og Þ um greiðslu frekari bóta á grundvelli matsgerðar sem hún hafði aflað á árinu 2010 en samkvæmt henni mátu matsmenn nú varanlegan miska F 25 stig og varanlega örorku hennar 35%. Talið var að F hefði sýnt fram á að ófyrirsjáanlegar breytingar hefðu orðið á heilsufari hennar frá fyrra mati í skilningi 11. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993 og að miska- og örorkustig væri verulega hærra en áður var talið. Þá var ekki talið að krafa F hefði verið fyrnd þegar málið var höfðað árið 2009, þar sem hún hefði fyrst fengið vitneskju um að ástand hennar myndi ekki breytast til batnaðar, þegar hún leitaði læknis sama ár. Voru V hf. og Þ því dæmd til að greiða F frekari bætur.

Dómur Hæstaréttar

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir V-kk-nf M-kk-nf M-kk-nf, B-kk-nf B-kk-nf og G-kvk-nf B-kvk-nf.

Aðaláfrýjendur skutu málinu til Hæstaréttar 7. janúar 2013. Þeir krefjast sýknu af kröfu gagnáfrýjanda og málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

Gagnáfrýjandi áfrýjaði fyrir sitt leyti 19. mars 2013. Hún krefst staðfestingar héraðsdóms um annað en málskostnað sem hún krefst í héraði og fyrir Hæstarétti, án tillits til gjafsóknar sem henni hefur verið veitt á báðum dómstigum.

Málavöxtum er lýst í hinum áfrýjaða dómi. Eins og þar kemur fram slasaðist gagnáfrýjandi í umferðarslysi 13. nóvember 1999. Í málinu liggur fyrir matsgerð J-kk-ef H-kk-ef læknis og M-kk-ef T-kk-ef hæstaréttarlögmanns 11. apríl 2002 um að varanlegur miski gagnáfrýjanda vegna slyssins sé 15 stig og varanleg örorka hennar 25%. Þá liggur fyrir álitsgerð örorkunefndar 14. janúar 2003 þar sem komist var að sömu niðurstöðu um miskastig og varanlega örorku gagnáfrýjanda. Á grundvelli þessarar niðurstöðu var tjón hennar gert upp af hálfu aðaláfrýjandans Vátryggingafélags Íslands hf. 3. febrúar 2003. Í máli þessu krefst gagnáfrýjandi frekari bóta úr hendi aðaláfrýjenda samkvæmt matsgerð dómkvaddra manna, þeirra T-kk-ef M-kk-ef læknis og I-kk-ef S-kk-ef hæstaréttarlögmanns, 25. maí 2010. Með matsgerðinni telur hún sannað að skilyrðum endurupptöku á ákvörðun bóta sé fullnægt, því ófyrirsjáanlegar breytingar hafi orðið á heilsu hennar þannig að miskastig og örorkustig sé verulega hærra en áður var talið, sbr. 11. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993. Lýtur ágreiningur aðila að því auk þess sem aðaláfrýjendur telja að krafa gagnáfrýjanda sé fyrnd samkvæmt 99. gr. umferðarlaga nr. 50/1987.

Af gögnum málsins er ljóst að gagnáfrýjandi hefur eftir slysið verið í umtalsverðri endurhæfingu sem ekki hefur skilað árangri. Meðal annars var hún frá 24. febrúar 2004 til 14. júlí sama ár í atvinnulegri endurhæfingu á Reykjalundi. Við útskrift þar kemur fram í vottorði G-kk-ef K-x-x G-kk-ef læknis að gert sé ráð fyrir að gagnáfrýjandi fari í sjúkraþjálfun, leiti sér að vinnu og að reiknað sé með að hún komist á vinnumarkaðinn í september. Af þessu má ráða að á þessum tíma hafi verið reiknað með að gagnáfrýjandi gæti náð frekari bata. Samkvæmt vottorði G-kk-ef G-kk-ef, sérfræðings í heila- og taugaskurðlækningum, 7. nóvember 2009, sem ritað var að ósk lögmanns gagnáfrýjanda, var það niðurstaða læknisins að engar líkur væru þá á bata. Þrálátir verkir hafi sett djúp spor og viðvarandi þunglyndi og kvíði og afleiðingar stöðugra verkja, eins og minnistruflanir og einbeitingarskortur, dragi mjög úr starfsþreki. Hafi þessir þættir ekki verið metnir sem skyldi í fyrri matsgerðum. Verður ekki talið að fyrr en með þessu vottorði hafi gagnáfrýjandi fengið vitneskju um að ástand hennar myndi ekki breytast til batnaðar og því fyrst þá átt þess kost að leita fullnustu kröfu um frekari bætur. Var krafa hennar því ekki fyrnd þegar mál þetta var höfðað 6. nóvember 2009. Með þessum athugasemdum en að öðru leyti með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms verður hann staðfestur um annað en málskostnað en aðaláfrýjendum verður gert að greiða málskostnað sem ákveðinn verður í einu lagi í héraði og fyrir Hæstarétti sem renni í ríkissjóð.

Gjafsóknarkostnaður gagnáfrýjanda fyrir Hæstarétti greiðist úr ríkissjóði, þar með talin málflutningsþóknun lögmanns hennar, sem ákveðin verður eins og í dómsorði greinir.

Dómsorð:

Héraðsdómur skal vera óraskaður um annað en málskostnað.

Aðaláfrýjendur, Þ-kk-nf Ó-kk-nf og Vátryggingafélag Íslands hf., greiði 1.400.000 krónur í málskostnað í héraði og fyrir Hæstarétti sem renni í ríkissjóð.

Gjafsóknarkostnaður gagnáfrýjanda, F-kvk-ef B-kvk-ef H-kvk-ef, fyrir Hæstarétti, þar með talin málflutningsþóknun lögmanns hennar, 600.000 krónur, greiðist úr ríkissjóði.