29/2016

R var sakfelldur í héraði fyrir brot gegn 1. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 með því að hafa slegið A einu hnefahöggi í andlitið með þeim afleiðingum að hann vanga- og kjálkabeinsbrotnaði. Staðfesti Hæstiréttur niðurstöðu héraðsdóms um sakfellingu R en taldi aftur á móti ósannað að A hefði við höggið hlotið einhverja þá áverka sem í ákæru greindi, enda sennilegt eftir gögnum málsins að fleiri hefðu veist að A umrætt sinn með mun grófari atlögu. Var brot R því talið varða við 1. mgr. 217. gr. almennra hegningarlaga. Var refsing R ákveðin fangelsi í þrjá mánuði en fullnustu refsingarinnar frestað skilorðbundið í tvö ár. Þá var honum gert að greiða A 500.000 krónur í miskabætur en við ákvörðun þeirra var litið til þess að R hefði niðurlægt A með því að taka myndir af honum slösuðum í því skyni að miðla til annarra.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir B-kk-nf B-kk-nf og K-kk-nf A-kk-nf og I-kvk-nf E-kvk-nf settur hæstaréttardómari.

Ríkissaksóknari skaut málinu til Hæstaréttar 16. desember 2015 í samræmi við yfirlýsingu ákærða um áfrýjun. Af hálfu ákæruvaldsins er þess krafist að refsing ákærða verði þyngd.

Ákærði krefst þess aðallega að hann verði sýknaður af kröfum ákæruvaldsins, en til vara að refsing hans verði milduð. Þá krefst hann aðallega sýknu af einkaréttarkröfu, en til vara að hún verði lækkuð.

Brotaþoli, A, krefst þess að ákærða verði gert að greiða sér 2.500.000 krónur með vöxtum samkvæmt 1. mgr. 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 27. september 2014 til 12. nóvember 2015, en dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. sömu laga frá þeim degi til greiðsludags.

Með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms verður staðfest sú niðurstaða hans að ákærði hafi gerst sekur um líkamsárás með því að slá brotaþola einu höggi í andlitið. Aftur á móti er ósannað að hann hafi við það högg hlotið einhverja þá áverka sem í ákæru greinir, enda er sennilegt eftir gögnum málsins að fleiri hafi veist að brotaþola í umrætt sinn með mun grófari atlögu. Verður brot ákærða því talið varða við 1. mgr. 217. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

Við ákvörðun refsingar ber að líta til þess að ákærði hefur ekki áður gerst sekur um ofbeldisbrot en sakaferill hans, sem rakinn er í hinum áfrýjaða dómi, hefur ekki teljandi áhrif við það mat. Í héraðsdómi var refsingin ákveðin að því gættu að ákærði hefði þvingað brotaþola inn í bifreið og látið aka með hann lengi dags, auk þess að kúga hann til að láta af hendi verðmæti. Ákærði var ekki sóttur til saka fyrir þessi brot og geta þau því ekki skipt máli fyrir refsinguna, sbr. meginreglu 180. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála. Að öllu virtu er refsing ákærða ákveðin fangelsi í þrjá mánuði en rétt er að hún verði bundin skilorði eins og í dómsorði greinir.

Með því broti sem ákærði hefur verið fundinn sekur um hefur hann fellt á sig miskabótaábyrgð samkvæmt a. lið 1. mgr. 26. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993. Við ákvörðun bótanna er þess að gæta að hann niðurlægði brotaþola með því að taka myndir af honum slösuðum í því skyni að miðla til annarra. Að því virtu eru bætur til hans hæfilega ákveðnar 500.000 krónur með vöxtum eins og greinir í dómsorði í samræmi við kröfu brotaþola. Þá verður ákærða gert að greiða brotaþola málskostnað fyrir Hæstarétti eins og greinir í dómsorði.

Ákvæði héraðsdóms um sakarkostnað verða staðfest.

Allur áfrýjunarkostnaður greiðist úr ríkissjóði, þar með talin málsvarnarlaun verjanda ákærða sem ákveðin verða með virðisaukaskatti eins og í dómsorði greinir.

Dómsorð:

Ákærði, R-x-x M-x-x N-x-x, sæti fangelsi í þrjá mánuði en fresta skal fullnustu refsingarinnar og hún falla niður að liðnum tveimur árum frá uppsögu dóms þessa að telja, haldi ákærði almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

Ákærði greiði brotaþola, A, 500.000 krónur með vöxtum samkvæmt 1. mgr. 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 27. september 2014 til 12. nóvember 2015, en með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. sömu laga frá þeim degi til greiðsludags. Jafnframt greiði ákærði brotaþola 186.000 krónur í málskostnað fyrir Hæstarétti.

Ákvæði héraðsdóms um sakarkostnað skulu vera óröskuð.

Allur áfrýjunarkostnaður greiðist úr ríkissjóði, þar með talin málsvarnarlaun verjanda ákærða, J-kk-ef M-kk-ef hæstaréttarlögmanns, 496.000 krónur.