548/2010

Af hálfu K ehf. voru pantaðar þrjár stórar innkeyrsluhurðir hjá F ehf., sem I ehf. leiðir rétt sinn frá, vegna nýbyggingar sem félagið hafði í byggingu. K ehf. fékk pöntunarstaðfestingu 12. janúar 2009 og greiddi inn á kaupin 19. sama mánaðar. Í kjölfarið pantaði F ehf. hurðirnar frá dönskum framleiðanda, sem staðfesti pöntunina 22. janúar 2009. K ehf. óskaði eftir því 3. febrúar sama ár að hurðirnar yrðu afpantaðar hjá framleiðandanum, þar sem hann hefði keypt hurðir af þriðja aðila, en daginn eftir tilkynnti F ehf. að afpöntun væri ekki tæk þar sem framleiðslu væri lokið og hurðirnar biðu flutnings til Íslands. Í málinu krafði I ehf. K ehf. um greiðslu kaupverðs hurðanna, en deila aðila laut að því hvort K ehf. hefði verið afpöntun heimil, sbr. 2. mgr. 52. gr. laga nr. 50/2000 um lausafjárkaup. Í dómi héraðsdóms, sem staðfestur var í Hæstarétti, var talið að ekki væru uppfyllt skilyrði ákvæðisins fyrir afpöntun hurðanna þar sem slíkt hefði haft í för með sér verulegt óhagræði fyrir F ehf. Því til viðbótar vísaði Hæstiréttur til þess að K ehf. hefði fengið upplýst að framleiðslu hurðanna væri lokið og að ekkert lægi fyrir um hvort F ehf. gat samkvæmt þeim lögum, sem giltu um viðskipti félagsins við hinn danska framleiðanda, afpantað hurðirnar.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir Ó-kk-nf B-kk-nf Þ-kk-nf, J-kk-nf S-kk-nf G-kk-nf og V-kk-nf M-kk-nf M-kk-nf.

Aðaláfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 22. september 2010. Hann krefst sýknu af kröfu gagnáfrýjanda og málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

Gagnáfrýjandi áfrýjaði fyrir sitt leyti 1. desember 2010. Hann krefst staðfestingar héraðsdóms um annað en málskostnað. Þá krefst hann málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

Fyrir Hæstarétti reisir aðaláfrýjandi kröfu sína eingöngu á þeirri málsástæðu, að honum hafi verið heimilt að afpanta þær þrjár svokallaðar innkeyrsluhurðir, sem leggja ber til grundvallar að samningur hafi tekist um að Formaco ehf., sem gagnáfrýjandi leiðir rétt sinn frá, hafi pantað fyrir aðaláfrýjanda. Hann styður rétt sinn til afpöntunar við 2. mgr. 52. gr. laga nr. 50/2000 um lausafjárkaup.

Aðilar eru sammála um að viðskipti aðaláfrýjanda og Formaco ehf. séu pöntunarkaup, sbr. 2. gr. laga nr. 50/2000. Samkvæmt framangreindu er ekki um það deilt að aðaláfrýjandi hafi fengið svonefnda pöntunarstaðfestingu 12. janúar 2009, greitt inn á kaupin 285.000 krónur 19. sama mánaðar og Formaco ehf. hafi í framhaldi af því pantað hurðirnar hjá dönskum framleiðanda. Framleiðandinn staðfesti pöntunina 22. janúar 2009. Þá ber einnig að leggja til grundvallar að aðaláfrýjandi hafi óskað eftir því 3. febrúar sama ár að hurðirnar yrðu afpantaðar hjá framleiðanda, þar sem hann hefði þegar keypt hurðir af öðrum. Daginn eftir tilkynnti Formaco ehf. að ekki væri unnt að afpanta hurðirnar, því búið væri að framleiða þær og þær biðu flutnings til Íslands.

Fallist er á með héraðsdómi að ekki séu uppfyllt skilyrði 2. mgr. 52. gr. laga nr. 50/2000 fyrir afpöntun hurðanna þar sem slíkt hefði haft í för með sér verulegt óhagræði fyrir Formaco ehf. Í því sambandi ber meðal annars að líta til þess að aðaláfrýjandi hafði fengið upplýst að framleiðslu hurðanna væri lokið og ekkert liggur fyrir um hvort Formaco ehf. gat samkvæmt þeim lögum, sem giltu um viðskipti félagsins við hinn danska framleiðanda, afpantað hurðirnar. Samkvæmt þessu verður niðurstaða hins áfrýjaða dóms staðfest um að gagnáfrýjandi eigi rétt til þess að aðaláfrýjandi efni samninginn samkvæmt aðalefni hans og greiði eftirstöðvar kaupverðs hurðanna, en ekki er tölulegur ágreiningur í málinu.

Aðaláfrýjandi verður dæmdur til að greiða gagnáfrýjanda málskostnað í héraði og fyrir Hæstarétti, sem verður ákveðinn í einu lagi, eins og í dómsorði greinir.

Dómsorð:

Hinn áfrýjaði dómur skal vera óraskaður.

Aðaláfrýjandi, KNH ehf., greiði gagnáfrýjanda, Idex ehf., málskostnað í héraði og fyrir Hæstarétti, 700.000 krónur.