620/2011

V keypti ferju á árinu 2005 sem nota átti til farþegaflutninga. Verk vegna viðgerða og endurbóta á ferjunni var boðið út og samið við V ehf. á grundvelli tilboðs félagsins í verkið. Ágreiningur reis um uppgjör í viðskiptum þessum og höfðaði V ehf. mál til heimtu eftirstöðva samningsgreiðslna og greiðslna vegna aukaverka. V hafði haldið eftir 10% af samningsfjárhæðinni vegna ákvæða í samningnum um tafabætur. V taldi jafnframt galla vera á verkinu og höfðaði gagnsakarmál á hendur V ehf. Þar sem gagnsökin var ekki höfðuð innan þeirra tímamarka sem áskilin eru í 2. mgr. 28. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála og undantekning 3. mgr. ákvæðisins ekki talin eiga við vísaði Hæstiréttur gagnsökinni frá héraðsdómi. Með hliðsjón af ónákvæmri útboðslýsingu og þar af leiðandi miklum fjölda aukaverka voru ekki taldar forsendur fyrir tafabótum enda lá ekki fyrir að tafirnar sem á verklokum urðu væru að rekja til vanefnda af hálfu V ehf. Með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms, sem skipaður var sérfróðum meðdómendum, var hann staðfestur um greiðsluskyldu V vegna eftirstöðva samningsgreiðslna og fjölmargra aukaverka.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir J-kk-nf S-kk-nf G-kk-nf og G-kvk-nf B-kvk-nf og H-kk-nf I. J-kk-nf settur hæstaréttardómari.

Áfrýjandi skaut málinu upphaflega til Hæstaréttar 5. október 2011. Ekki varð af fyrirhugaðri þingfestingu þess 16. nóvember 2011 og áfrýjaði hann öðru sinni 22. sama mánaðar samkvæmt heimild í 4. mgr. 153. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Hann krefst þess aðallega að dómkröfu stefnda verði vísað frá héraðsdómi, til vara að hann verði sýknaður af kröfunni og að því frágengnu að krafa stefnda verði lækkuð og dráttarvaxtakröfu vísað frá héraðsdómi. Þá krefst áfrýjandi þess að stefndi verði dæmdur til að greiða sér 28.026.226 krónur með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 18. mars 2010 til greiðsludags. Loks krefst áfrýjandi málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

Stefndi krefst staðfestingar hins áfrýjaða dóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti.

Eins og fram kemur í hinum áfrýjaða dómi á mál þetta rætur að rekja til þess að á árinu 2005 keypti áfrýjandi ferju sem nota átti til farþegaflutninga milli Dalvíkur og Grímseyjar. Ferjan hafði verið smíðuð árið 1995 og var í slæmu ástandi vegna skorts á viðhaldi. Verk vegna viðgerða og endurbóta á ferjunni var boðið út og var samið við stefnda á grundvelli tilboðs hans í verkið. Verksamningur milli aðila var undirritaður 6. apríl 2006 og samkvæmt honum áttu verklok að vera 31. október sama ár. Fljótlega kom í ljós að umfang verksins var mun meira en fram kom í útboðslýsingu og urðu tafir á afhendingu þess. Snýst ágreiningur aðila um uppgjör á eftirstöðvum samningsgreiðslna og aukaverka. Þá er ágreiningur um hvort áfrýjandi eigi rétt á bótum vegna tafa og galla á verkinu.

Mál þetta höfðaði stefndi til heimtu eftirstöðva samningsgreiðslna og greiðslna vegna aukaverka og var það þingfest 4. febrúar 2010. Áfrýjandi höfðaði gagnsakarmál vegna ætlaðra galla á verkinu á hendur stefnda með stefnu sem árituð var um birtingu 5. mars 2010. Samkvæmt 2. mgr. 28. gr. laga nr. 91/1991 verður að höfða gagnsök innan mánaðar frá þingfestingu aðalsakar nema það verði ekki metið varnaraðila til vanrækslu að hafa ekki gert gagnkröfu sína í tæka tíð, sbr. 3. mgr. sömu lagagreinar. Ekki verður séð að undantekningin hafi átt hér við og er því óhjákvæmilegt samkvæmt afdráttarlausu orðalagi 2. mgr. 28. gr. laga nr. 91/1991 að vísa gagnsök frá héraðsdómi.

Með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms, sem skipaður var sérfróðum meðdómendum, verður hann staðfestur.

Stefndi gerði í stefnu kröfu um dráttarvexti samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001. Í dómsorði hins áfrýjaða dóms var kveðið á um að krafa stefnda skyldi bera 5.5% dráttarvexti. Fyrir liggur að dráttarvextir samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 hafa á því tímabili sem vaxtakrafa stefnda nær til verið hærri en 5,5% ársvextir. Þar sem stefndi hefur aðeins krafist staðfestingar héraðsdóms verður ekki hróflað við þessari niðurstöðu.

Áfrýjandi verður dæmdur til að greiða stefnda málskostnað fyrir Hæstarétti eins og í dómsorði greinir.

Það athugist að verksamningur aðila var lagður fram á erlendu tungumáli án þýðingar á íslensku, sbr. 10. gr. laga nr. 91/1991. Er þetta aðfinnsluvert.

Dómsorð:

Gagnsök, sem áfrýjandi höfðaði 5. mars 2010, er vísað frá héraðsdómi.

Hinn áfrýjaði dómur skal vera óraskaður.

Áfrýjandi, Vegagerðin, greiði stefnda, Vélsmiðju Orms og Víglundar ehf., 1.200.000 krónur í málskostnað fyrir Hæstarétti.