arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
262/2017

Ágreiningur aðila laut að því hvort hluti lánssamnings milli forvera Í hf. og ÍS hf. væri um lán í erlendum gjaldmiðli eða lán í íslenskum krónum bundið ólögmætri gengistryggingu. Hafði lánið verið gert upp með nýju láni frá Í hf. og hélt ÍS hf. því fram að við uppgjörið hefði hann ofgreitt Í hf. sem næmi kröfu hans í málinu. Talið var að fallast yrði á með ÍS hf. að það gæti haft þýðingu að lánssamningurinn og útborgunarbeiðni vegna hans höfðu ekki að geyma tilgreiningu á fjárhæð lánsins í erlendum gjaldmiðlum heldur einungis í íslenskum krónum. Það atriði gæti þó ekki ráðið úrslitum heldur yrði einnig að líta til fleiri atriða svo sem annarra ákvæða samningsins og þess hvernig aðilar efndu meginskyldur sínar. Í því sambandi yrði ekki litið framhjá því að lánið hefði verið notað til að greiða upp peningamarkaðslán sem ýmist voru í erlendum gjaldmiðlum eða íslenskum krónum, í samræmi við óskir forvera ÍS hf. Þá bæru önnur ákvæði samningsins sjálfs og skjöl sem gefin voru út í tengslum við lánveitinguna, þar á meðal greiðsluseðlar, með sér að umþrættur hluti lánsins hefði verið í erlendum myntum. Var því talið að lánshlutinn hefði verið lán í erlendum gjaldmiðlum og Í hf. því sýknað af kröfu ÍS hf.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir B-kk-nf B-kk-nf og K-kk-nf A-kk-nf og R-kvk-nf H-kvk-nf landsréttardómari.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 27. apríl 2017. Hann krefst þess að stefnda verði gert að greiða sér 60.405.620 krónur með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 30. júní 2015 til greiðsludags. Þá krefst hann málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

Stefndi krefst staðfestingar héraðsdóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti.

Með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms verður hann staðfestur.

Áfrýjandi greiði stefnda málskostnað fyrir Hæstarétti eins og í dómsorði greinir.

Dómsorð:

Hinn áfrýjaði dómur skal vera óraskaður.

Áfrýjandi, Íþrótta- og sýningahöllin hf., greiði stefnda, Íslandsbanka hf., 700.000 krónur í málskostnað fyrir Hæstarétti.
278/2017

G krafðist viðurkenningar á því að lán, sem hann hafði upphaflega tekið hjá S en var síðar framselt til bankans A hf., hefði verið bundið ólögmætri gengistryggingu í skilningi 13. og 14. gr. laga nr. 38/2001. Héraðsdómur lagði mat á lánið á grundvelli þeirra sjónarmiða sem litið hafði verið til í ítrekuðum dómafordæmum Hæstaréttar og komst að þeirri niðurstöðu að G hefði tekið gilt lán í erlendum gjaldmiðli. Var A hf. því sýknaður af kröfum hans. Var sú niðurstaða staðfest með dómi Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir Ó-kk-nf B-kk-nf Þ-kk-nf og B-kk-nf B-kk-nf og I-kvk-nf E-kvk-nf landsréttardómari.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 8. maí 2017. Hann krefst þess að viðurkennt verði að „veðskuldabréf, undirritað 14. febrúar 2007, nr. 0398-35-10149, milli áfrýjanda og SPRON, feli í sér skuldbindingu í íslenskum krónum og sé verðtryggt þannig að fjárhæð samningsins sé bundin við gengi svissnesks franka og gengi japansks jens, í andstöðu við 13., sbr. 14. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu“. Þá krefst hann málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

Stefndi krefst staðfestingar héraðsdóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti.

Málsástæða áfrýjanda þess efnis að eftir skilmálabreytingu umþrætts láns 23. júlí 2010 hafi orðið breyting á tilgreiningu skuldarinnar, þannig að lánið hafi eftir það verið í íslenskum krónum, var ekki höfð uppi í héraði. Standa skilyrði 2. mgr. 187. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála ekki til þess að hún komist að fyrir Hæstarétti.

Að þessu gættu verður hinn áfrýjaði dómur staðfestur með vísan til forsendna hans.

Áfrýjanda verður gert að greiða stefnda málskostnað fyrir Hæstarétti eins og í dómsorði greinir.

Dómsorð:

Héraðsdómur skal vera óraskaður.

Áfrýjandi, G-kk-nf L. B-kk-nf, greiði stefnda, Arion banka hf., 500.000 krónur í málskostnað fyrir Hæstarétti.
28/2018

S kærði úrskurð Landsréttar sem felldi úr gildi úrskurð héraðsdóms þar sem K ehf. var gert að afhenda S nánar tilgreind gögn. Um kæruheimild vísaði S til a. liðar 1. mgr. 167. gr. laga nr. 91/1991. Í niðurstöðu sinni vísaði Hæstiréttur til þess að samkvæmt nefndu ákvæði væri heimilt að kæra til Hæstaréttar úrskurði Landsréttar ef þar hefði verið mælt fyrir um frávísun máls frá héraðsdómi eða Landsrétti, eða niðurfellingu þess þar að hluta eða öllu leyti. Með því að úrskurður Landsréttar hefði hvorki falið í sér frávísun málsins né niðurfellingu þess, brysti heimild til kærunnar. Var málinu því vísað frá Hæstarétti.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir H-kk-nf I. J-kk-nf, K-kk-nf A-kk-nf, M-kk-nf S-kk-nf, Ó-kk-nf B-kk-nf Þ-kk-nf og V-kk-nf M-kk-nf M-kk-nf.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 16. nóvember 2018, en kærumálsgögn bárust réttinum 23. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Landsréttar 6. nóvember 2018, þar sem felldur var úr gildi úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 5. október sama ár, en með honum var varnaraðila gert að afhenda sóknaraðila nánar tilgreind gögn. Um kæruheimild vísar sóknaraðili til a. liðar 1. mgr. 167. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Hann krefst þess að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi og „málinu vísað heim í Landsrétt til löglegrar meðferðar og uppkvaðningar úrskurðar að nýju.“ Þá krefst hann kærumálskostnaðar.

Varnaraðili krefst þess aðallega að málinu verði vísað frá Hæstarétti, en til vara að hinn kærði úrskurður verði staðfestur. Þá krefst hann kærumálskostnaðar.

Samkvæmt a. lið 1. mgr. 167. gr. laga nr. 91/1991 er heimilt að kæra til Hæstaréttar úrskurði Landsréttar ef þar hefur verið mælt fyrir um frávísun máls frá héraðsdómi eða Landsrétti eða niðurfellingu þess að hluta eða að öllu leyti fyrir héraðsdómi eða Landsrétti. Með hinum kærða úrskurði felldi Landsréttur úr gildi úrskurð héraðsdóms þar sem varnaraðila var gert að afhenda sóknaraðila afrit af nánar tilgreindum gögnum. Samkvæmt því felur úrskurður Landsréttar hvorki í sér að málinu hafi verið vísað frá héraðsdómi eða Landsrétti né að það hafi verið fellt þar niður að hluta eða öllu leyti. Brestur því heimild til kæru og verður málinu þar af leiðandi vísað frá Hæstarétti.

Sóknaraðila verður gert að greiða varnaraðila kærumálskostnað eins og í dómsorði greinir.

Dómsorð:

Máli þessu er vísað frá Hæstarétti.

Sóknaraðili, Samtök sparifjáreigenda, greiði varnaraðila, Kaupþingi ehf., 750.000 krónur í kærumálskostnað.
309/2017

E og fjölskylda hennar lenti í umferðarslysi árið 2013 þegar bifreið þeirra fauk út af veginum. E krafðist dánarbóta úr heimilistryggingu sem hún hefði keypt hjá S hf. en sonur hennar lést af völdum áverka sem hann hafði hlotið í slysinu. Í vátryggingarskilmálum kom meðal annars fram að vátryggingin næði ekki til slyss sem vátryggður yrði fyrir af völdum skráningarskylds vélknúins ökutækis. Var hafnað þeirri túlkun E að sú takmörkun kæmi eingöngu til skoðunar í þeim tilvikum þegar tjónþoli fengi umræddar bætur úr lögboðinni ábyrgðartryggingu bifreiða. Þá var ekki talið að sérstaka lagaheimild þyrfti til að heimila fyrirvarann í tryggingunni né að ákvæðið væri í andstöðu við ákvæði laga nr. 30/2004 um vátryggingarsamninga. Að lokum var talið ósannað að S hf. hefði brotið gegn upplýsingaskyldu sinni samkvæmt 70. gr. laga nr. 30/2004. Var S hf. því sýknað af kröfu E.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir Þ-kk-nf Ö-kk-nf og G-kvk-nf B-kvk-nf og I-kk-nf E-kk-nf héraðsdómari.

Áfrýjandi skaut málinu upphaflega til Hæstaréttar 6. mars 2017. Ekki varð af fyrirhugaðri þingfestingu þess 19. apríl 2017 og áfrýjaði hún öðru sinni 17. maí sama ár. Hún krefst þess að stefnda verði gert að greiða sér 7.082.000 krónur með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 17. desember 2013 til greiðsludags. Þá krefst hún málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

Stefndi krefst staðfestingar héraðsdóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti.

Með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms verður hann staðfestur.

Rétt er að hvor aðila beri sinn kostnað af rekstri málsins fyrir Hæstarétti.

Dómsorð:

Héraðsdómur skal vera óraskaður.

Málskostnaður fyrir Hæstarétti fellur niður.
320/2017

R höfðaði mál á hendur S hf. til viðurkenningar á rétti sínum til skaðabóta úr ábyrgðartryggingu S hjá S hf. vegna líkamstjóns sem R varð fyrir á heimili S. Tildrög slyssins voru þau að R féll á spegil sem brotnaði og við það slasaðist hann alvarlega á hægri handlegg. Í héraðsdómi, sem staðfestur var í Hæstarétti með vísan til forsendna hans, kom fram að R hefði ekki sýnt fram á að slysið yrði rakið til saknæmrar háttsemi eða vanrækslu S, eða annarra atvika sem hann bæri ábyrgð á. Var S hf. því sýknað af kröfum R.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma M-kk-nf S-kk-nf hæstaréttardómari, G-kk-nf G-kk-nf settur hæstaréttardómari og I-kvk-nf Þ-kvk-nf héraðsdómari.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 23. maí 2017. Hann krefst þess að viðurkennd verði skaðabótaskylda stefnda vegna líkamstjóns, sem áfrýjandi hafi orðið fyrir 17. janúar 2011 að Ásbraut 17 í Kópavogi þegar hann hafi slasast á hægri handlegg. Þá krefst áfrýjandi málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti án tillits til gjafsóknar, sem honum hefur verið veitt.

Stefndi krefst staðfestingar héraðsdóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti.

Með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms verður hann staðfestur.

Rétt er að málskostnaður fyrir Hæstarétti falli niður, en um gjafsóknarkostnað áfrýjanda hér fyrir dómi fer samkvæmt því, sem í dómsorði greinir.

Dómsorð:

Héraðsdómur skal vera óraskaður.

Málskostnaður fyrir Hæstarétti fellur niður.

Allur gjafsóknarkostnaður áfrýjanda, R-kk-ef H-kk-ef, fyrir Hæstarétti greiðist úr ríkissjóði, þar með talin málflutningsþóknun lögmanns hans, 750.000 krónur.
340/2017

A krafði V hf. um bætur vegna slys sem hann varð fyrir þegar hann klemmdi fingur á milli timburstafla og lyftarabrettis. Deildu aðilar um hvort að áverkinn sem A hlaut við slysið hefði leitt til psoriasisliðagigtar eða hvort að gigtin væri af völdum psoriasissjúkdóms sem hann var með. Í málinu lá fyrir matsgerð dómkvaddra matsmanna þar sem fram kom að ekkert benti til þess að A hefði verið með psoriasisliðagigt áður en hann klemmdi sig og að langflestir sem væru með psoriasis í húð fengu ekki liðagigt. Með ólíkindum væri að gigtin hefði komið fram hjá A fyrir tilviljun á sama stað og áverkinn aðeins nokkrum dögum eftir að hann klemmdi sig. Var talið sannað að áverkinn hefði komið psoriasisliðagigtarferlinu af stað eins og lagt var til grundvallar í matsgerðinni. Þá hefði V hf. ekki hnekkt því mati dómkvaddra matsmanna að óvíst væri að A hefði fengið liðagigt og ósennilegt væri að hún hefði orðið jafn hraðvirk og alvarleg og raun bar vitni nema vegna áverkans. Var krafa A því tekin til greina.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma Ó-kk-nf B-kk-nf Þ-kk-nf hæstaréttardómari, G-kvk-nf E-kvk-nf settur hæstaréttardómari og O-kvk-nf M-kvk-nf A-kvk-nf landsréttardómari.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 31. maí 2017. Hann krefst sýknu og málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

Stefndi krefst staðfestingar héraðsdóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti án tillits til gjafsóknar sem honum hefur verið veitt.

Með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms verður hann staðfestur.

Áfrýjanda verður gert að greiða málskostnað fyrir Hæstarétti sem rennur í ríkissjóð. Um þann kostnað og gjafsóknarkostnað stefnda fer eftir því sem segir í dómsorði.

Dómsorð:

Hinn áfrýjaði dómur skal vera óraskaður.

Áfrýjandi, Vátryggingafélag Íslands hf., greiði 1.000.000 krónur í málskostnað fyrir Hæstarétti sem renni í ríkissjóð.

Allur gjafsóknarkostnaður stefnda, A, fyrir Hæstarétti greiðist úr ríkissjóði, þar með talin málflutningsþóknun lögmanns hans, 1.000.000 krónur.
34/2017

Í málinu krafðist H viðurkenningar á bótaskyldu F vegna líkamstjóns sem hann varð fyrir er hann féll úr áhorfendastúku á knattspyrnuvelli á Akureyri. Varð slysið með þeim hætti að H var að teygja sig yfir handrið sem girti af áhorfendastúkuna í því skyni að slá í lófa leikmanns sem þá var að ganga af velli. Við það steyptist hann yfir handriðið og féll niður í steypta gryfju þar fyrir neðan. Byggði H á því að handriðið hefði ekki uppfyllt nánar tilgreind ákvæði byggingarreglugerðar sem hefðu verið í gildi er völlurinn var byggður og að rekja mætti orsakir slyss síns til þess. Héraðsdómur féllst ekki á það og taldi sömuleiðis ljóst að H hefði með háttsemi sinni sýnt af sér stórkostlegt gáleysi, sem eitt og sér hefði valdið því að hann féll úr áhorfendastúkunni. Var F því sýknað af kröfum H. Hæstiréttur staðfesti héraðsdóm með vísan til forsendna hans.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir M-kk-nf S-kk-nf og G-kvk-nf B-kvk-nf og G-kk-nf G-kk-nf fyrrverandi hæstaréttardómari.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 16. janúar 2017. Hann krefst þess að viðurkennd verði skaðabótaskylda stefnda vegna líkamstjóns, sem hann varð fyrir 14. september 2014 „þegar hann féll úr áhorfendastúku á Þórsvelli á Akureyri.“ Þá krefst hann málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

Stefndi krefst staðfestingar héraðsdóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti.

Réttargæslustefndi gerir engar kröfur í málinu.

Með vísan til forsendna héraðsdóms verður hann staðfestur.

Áfrýjanda verður gert að greiða stefnda málskostnað fyrir Hæstarétti eins og í dómsorði greinir.

Dómsorð:

Héraðsdómur skal vera óraskaður.

Áfrýjandi, H-x-x D-x-x, greiði stefnda, Fasteignum Akureyrarbæjar, 750.000 krónur í málskostnað fyrir Hæstarétti.
3/2018

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms um að X skyldi sæta áfram gæsluvarðhaldi á grundvelli 2. mgr. 95. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir M-kk-nf S-kk-nf, B-kk-nf B-kk-nf og G-kvk-nf B-kvk-nf.

Varnaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 29. desember 2017, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 4. janúar 2018. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Suðurlands 27. desember 2017, þar sem varnaraðila var gert að sæta áfram gæsluvarðhaldi allt til miðvikudagsins 24. janúar 2018 klukkan 16. Kæruheimild var í l. lið 1. mgr. 192. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála. Varnaraðili krefst þess aðallega að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi, en til vara að gæsluvarðhaldinu verði markaður skemmri tími. Þá krefst hann kærumálskostnaðar.

Sóknaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar.

Með dómum Hæstaréttar 8. nóvember og 6. desember 2017 í málum nr. 700/2017 og 759/2017 var því slegið föstu að fullnægt væri skilyrðum til þess að varnaraðili skyldi sæta gæsluvarðhaldi á grundvelli 2. mgr. 95. gr. laga nr. 88/2008. Ekkert hefur komið fram sem fær haggað þeirri niðurstöðu og verður hinn kærði úrskurður því staðfestur.

Kærumálskostnaður verður ekki dæmdur, sbr. 3. mgr. 220. gr. laga nr. 88/2008.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.
403/2017

R ehf. höfðaði mál á hendur B ehf. og krafðist viðurkenningar á því að í gildi væri samningur á milli aðila um að B ehf. sæti einn, og án útboðs, að allri jarðvegsvinnu og steypusölu vegna nánar tilgreindra framkvæmda gegn því að B ehf. flytti starfsemi sína af athafnasvæði sínu og að R ehf. keypti þær eignir B ehf. sem eftir stæðu og hann gæti ekki nýtt. Héraðsdómur komst að þeirri niðurstöðu að ekki yrði talið sannað, gegn mótmælum B ehf., að endanlegt samkomulag hefði verið komið á milli aðila. Þá hefði M, sem setið hefði á samráðsfundi vegna málsins fyrir hönd B ehf., ekki haft heimild til að skuldbinda B ehf. og ekki haft umboð til slíks. Var B ehf. sýknaður af kröfum R ehf. Í dómi Hæstaréttar kom fram að á þessum tíma hefði M verið búinn að selja allt hlutafé sitt í B ehf., vikið úr stjórn hans og látið af störfum sem framkvæmdastjóri félagsins. M hefði því ekki haft heimild til að skuldbinda B ehf. og breytti í því tilliti engu þótt B ehf. hefði falið honum að hafa milligöngu í viðræðum við R ehf. um málefni félagsins. Þá væri ósannað að B ehf. hefði síðar skuldbundið sig í þá veru sem í dómkröfum greindi. Að þessu gættu staðfesti Hæstiréttur niðurstöðu hins áfrýjaða dóms með vísan til forsendna hans.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir G-kvk-nf B-kvk-nf og B-kk-nf B-kk-nf og R-kvk-nf H-kvk-nf prófessor.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 26. júní 2017. Hann krefst viðurkenningar á því að í gildi sé samningur á milli aðila um að stefndi sæti einn og án útboðs að allri jarðvegsvinnu og steypusölu vegna framkvæmda við hótel og golfvöll á Siglufirði gegn því að stefndi flytti starfsemi sína af núverandi athafnarsvæði á Egilstanga 1 til 3 og að áfrýjandi keypti þær eignir stefnda sem eftir stæðu og hann gæti ekki nýtt. Þá krefst áfrýjandi málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

Stefndi krefst staðfestingar héraðsdóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti.

Eins og greinir í hinum áfrýjaða dómi reisir áfrýjandi málatilbúnað sinn á því að hann hafi vorið 2012 gert samkomulag við M-kk-þf J-kk-þf fyrir hönd stefnda þess efnis sem greinir í dómkröfu hans. Á þeim tíma mun M-kk-nf hafa verið búinn að selja allt hlutafé sitt í stefnda og hafði vikið úr stjórn hans og látið af stöfum sem framkvæmdastjóri félagsins. Að þessu gættu hafði M-kk-nf enga heimild til að skuldbinda stefnda og breytir í því tilliti engu þótt stefndi hafi falið honum að hafa milligöngu í viðræðum við áfrýjanda um málefni félagsins. Þá er ósannað að stefndi hafi síðar skuldbundið sig í þá veru sem greinir í dómkröfu áfrýjanda. Samkvæmt þessu og að öðru leyti með vísan til forsendna héraðsdóms verður hann staðfestur.

Áfrýjanda verður gert að greiða stefnda málskostnað fyrir Hæstarétti eins og í dómsorði greinir.

Dómsorð:

Héraðsdómur skal vera óraskaður.

Áfrýjandi, Rauðka ehf., greiði stefnda, Bási ehf., 1.000.000 krónur í málskostnað fyrir Hæstarétti.
434/2017

N krafði S ehf. um laun í veikindaforföllum vegna umferðarslyss sem hún varð fyrir á leið úr vinnu. Sneri deila aðila að því hvort um vinnuslys væri að ræða sem orðið hefði á beinni leið frá vinnu í skilningi nánar tilgreinds ákvæðis í kjarasamningi. Talið var að orðalag ákvæðisins fæli ekki í sér skyldu fyrir launþega að fara stystu leið á milli heimilis og vinnustaðar. Hefði sú leið sem N valdi umrætt sinn farið um umferðaræðar sem almennt væru notaðar til að komast á milli viðkomandi sveitarfélaga. Með hliðsjón af þeim tíma sem leið frá því að vinnu N lauk og þar til slysið átti sér stað væri ekki varhugavert að telja að það hefði orðið á beinni leið hennar frá vinnu. Var krafa N því tekin til greina.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir V-kk-nf M-kk-nf M-kk-nf og G-kvk-nf B-kvk-nf og Á-kvk-nf Ó-kvk-nf prófessor.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 6. júlí 2017. Hann krefst aðallega sýknu af kröfu stefndu, en til vara að fjárhæð hennar verði lækkuð. Þá krefst hann málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

Stefnda krefst staðfestingar héraðsdóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti.

Með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms verður hann staðfestur.

Áfrýjandi greiði stefnda málskostnað fyrir Hæstarétti eins og greinir í dómsorði.

Dómsorð:

Héraðsdómur skal vera óraskaður.

Áfrýjandi, Sinnum ehf., greiði stefndu, N-x-x B-x-x, 750.000 krónur í málskostnað fyrir Hæstarétti.
439/2017

Í málinu krafðist J viðurkenningar á skaðabótaskyldu V hf. og I ehf. vegna afleiðinga slyss sem hann varð fyrir er hann reyndi að stíga upp í farþegasæti bifreiðar á ferð. Héldu V hf. og I ehf. því fram að slysið hefði ekki hlotist af notkun bifreiðarinnar, sbr. 1. mgr. 88. gr. umferðarlaga nr. 50/1987, og þá hefði J sýnt af sér stórkostlegt gáleysi umrætt sinn með háttsemi sinni og ætti því að bera tjón sitt sjálfur að hluta eða að öllu leyti, sbr. 2. mgr. 88. gr. sömu laga. Í héraðsdómi kom fram að þegar J hefði freistað þess að stíga upp í bifreiðina hefði aflvél hennar verið í gangi og bifreiðin á ferð, þótt hraðinn hefði verið lítill. Yrði að telja að hreyfing bifreiðarinnar hefði verið orsök slyssins þótt aðrir þættir kynnu einnig að hafa haft áhrif á atburðarrásina umrætt sinn. Þegar af þeirri ástæðu var fallist á að slysið hefði hlotist af notkun ökutækisins í skilningi 1. mgr. 88. gr. laga nr. 50/1987. Þá kom fram að hegðun J umrætt sinn hefði ekki falið í sér frávik frá því sem venjulegt gæti talist þannig að honum yrði gert að bera tjón sitt sjálfur að hluta eða öllu leyti. Var því fallist á dómkröfur J. Fyrir Hæstarétti snerist ágreiningur aðila eingöngu um hvort 2. mgr. 88. gr. laga nr. 50/1987 tæki til slyss J. Að því gættu og með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms var hann staðfestur.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir Þ-kk-nf Ö-kk-nf og G-kvk-nf B-kvk-nf og Á-kk-nf M-kk-nf dómstjóri.

Áfrýjendur skutu málinu til Hæstaréttar 6. júlí 2017. Þeir krefjast viðurkenningar á að þeir beri „aðeins hálfa bótaskyldu gagnvart stefnda“ vegna líkamstjóns sem hann varð fyrir 20. maí 2015 og rekja megi til notkunar á bifreiðinni ON-503. Þá krefjast þeir málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

Stefndi krefst staðfestingar héraðsdóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti, án tillits til gjafsóknar sem honum hefur verið veitt.

Hér fyrir dómi snýst ágreiningur aðila eingöngu um hvort 2. mgr. 88. gr. umferðarlaga nr. 50/1987 taki til slyss stefnda, en áfrýjendur krefjast þess að stefndi beri helming tjóns síns sjálfur. Að þessu gættu verður hinn áfrýjaði dómur staðfestur með vísan til forsendna hans.

Áfrýjendum verður gert að greiða málskostnað fyrir Hæstarétti sem renni í ríkissjóð. Fer um þann málskostnað og gjafsóknarkostnað stefnda samkvæmt því sem greinir í dómsorði.

Dómsorð:

Héraðsdómur skal vera óraskaður.

Áfrýjendur, Vátryggingafélag Íslands hf. og Ihagar ehf., greiði óskipt 600.000 krónur í málskostnað fyrir Hæstarétti sem renni í ríkissjóð. Allur gjafsóknarkostnaður stefnda, J-kk-ef Á-kk-ef G-kk-ef, fyrir Hæstarétti greiðist úr ríkissjóði, þar með talin málflutningsþóknun lögmanns hans, 600.000 krónur.
445/2017

V hf. höfðaði mál á hendur G og krafðist endurgreiðslu dagpeninga sem G hafði fengið greidda úr slysatryggingu sinni hjá félaginu í kjölfar slyss sem hún varð fyrir á árinu 2013. Byggði V hf. á því að G hefði gefið rangar upplýsingar um persónulega hagi sína og þar á meðal heilsufar sitt, þegar hún fyllti út beiðni um slysatrygginguna. Héraðsdómur féllst á það með V hf. að G hefði gefið rangar upplýsingar um heilsufar sitt í svörum við tilteknum spurningum og að spurningarnar hefðu lotið að atriðum sem hefðu haft þýðingu fyrir mat V hf. á tryggingaráhættu. Þá féllst dómurinn á að vanræksla G á að veita réttar upplýsingar um heilsufar sitt hefði ekki verið óveruleg í skilningi laga um vátryggingarsamninga nr. 30/2004 og að G hefði verið eða mátt vera það ljóst. Var krafa V hf. því tekin til greina og staðfesti Hæstiréttur þá niðurstöðu.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir Ó-kk-nf B-kk-nf Þ-kk-nf og K-kk-nf A-kk-nf og R-kvk-nf H-kvk-nf landsréttardómari.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 10. júlí 2017. Hún krefst sýknu af kröfu stefnda og málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

Stefndi krefst staðfestingar héraðsdóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti.

Með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms verður hann staðfestur.

Áfrýjandi verður dæmd til að greiða málskostnað fyrir Hæstarétti eins og greinir í dómsorði.

Dómsorð:

Héraðsdómur skal vera óraskaður.

Áfrýjandi, G-kvk-nf B-kvk-nf H-kvk-nf, greiði stefnda, Verði tryggingum hf., 300.000 krónur í málskostnað fyrir Hæstarétti.