83/2013

B og S keyptu íbúð af T ehf. á árinu 2007. Eftir afhendingu íbúðarinnar kom í ljós galli á hitavatnslögn. Kröfðu B og S byggingarstjóra íbúðarinnar um skaðabætur vegna þessa og var kröfunni einnig beint að T hf. þar sem byggingarstjórinn hafði lögboðna starfsábyrgðartryggingu. Í málinu lá fyrir matsgerð þar sem talið var að frágangur hitavatnslagna hefði verið í andstöðu við ákvæði byggingarreglugerðar nr. 441/1998. Hins vegar var talið að byggingarstjóranum yrði ekki metið það til saknæmrar vanrækslu að hafa treyst því að teikningar af lögnunum, sem samþykktar höfðu verið af þar til bæru stjórnvaldi, væru í samræmi við lög og reglugerðir. Var því ekki fallist á að hann bæri skaðabótaábyrgð á þeim göllum sem reyndust vera á lögnunum og voru hann og T hf. því sýknaðir af kröfu B og S.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir V-kk-nf M-kk-nf M-kk-nf, G-kvk-nf B-kvk-nf og H-kk-nf I. J-kk-nf.

Áfrýjendur skutu málinu til Hæstaréttar 5. febrúar 2013. Þeir krefjast sýknu af kröfu stefndu og málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

Stefndu krefjast staðfestingar héraðsdóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti.

Málavöxtum er skilmerkilega lýst í hinum áfrýjaða dómi.

Ágreiningur aðila snýst um hvort áfrýjandinn B-kk-nf hafi sýnt af sér saknæma vanrækslu í starfi sínu sem byggingarstjóri fasteignar stefndu að Bjarkarási 27a í Garðabæ og beri því ábyrgð á óumdeildu tjóni þeirra. Þá liggur fyrir í málinu að á þeim tíma, sem atvik málsins taka til, var í gildi lögboðin starfsábyrgðartrygging áfrýjandans hjá meðáfrýjanda Tryggingamiðstöðinni hf.

Samkvæmt 3. mgr. 51. gr. þágildandi skipulags- og byggingarlaga nr. 73/1997 ber byggingarstjóri ábyrgð á því að byggt sé í samræmi við samþykkta uppdrætti, lög og reglugerðir. Hæstiréttur hefur í nokkrum dómum fjallað um skaðabótaábyrgð byggingarstjóra, sbr. dóma réttarins 20. desember 2005 í máli nr. 267/2005, 13. mars 2008 í máli nr. 318/2007, 5. nóvember 2009 í máli nr. 37/2009 og 4. mars 2010 í máli nr. 369/2009. Með hliðsjón af þessum dómum verður dregin sú ályktun að ábyrgð áfrýjandans B-kk-ef, sem reist er á sakarreglunni, hafi ekki einvörðungu legið í því að sjá til þess að byggt yrði í samræmi við samþykkta uppdrætti, lög og reglugerðir, heldur hafi honum einnig borið skylda til að hafa yfirumsjón og eftirlit með byggingarframkvæmdum sem hann stýrði, þar á meðal að iðnmeistarar, sem komu að verkinu fyrir hans atbeina, sinntu skyldum sínum og framkvæmdin væri tæknilega og faglega fullnægjandi. Fellir áfrýjandinn á sig skaðabótaábyrgð með saknæmri vanrækslu á þessum skyldum, sbr. dóm Hæstaréttar 13. desember 2012 í máli nr. 239/2012.

Eins og rakið er í héraðsdómi komust dómkvaddir matsmenn að þeirri niðurstöðu að bæði hitavatnslögn og neysluvatnslögn í íbúð stefndu að Bjarkarási 27a, Garðabæ, væru í samræmi við teikningar. Þá mátu þeir neysluvatnsteikningar svo að frágangur stofnlagna hafi verið í samræmi við þær. Á hinn bóginn var það niðurstaða matsmannanna að frágangur hitavatnslagna hafi verið í andstöðu við greinar 189.3 og 195.6 byggingarreglugerðar nr. 441/1998. Þá hafi fagmanni átt að vera ljóst að ekki væri í lagi að leggja svo margar óeinangraðar pípur í gólfið, sem gert var, og að það gæti valdið of miklum yfirborðshita, en samkvæmt fyrrgreindum reglugerðarákvæðum skulu pípur í hitakerfi og vatnslagnakerfum einangraðar þannig að ekki verði ónauðsynleg orkueyðsla og að ekki valdi óæskilegri upphitun á öðrum lögnum og byggingarhlutum.

Svo sem rakið hefur verið er ein af meginskyldum byggingarstjóra að tryggja að byggt sé í samræmi við samþykkta uppdrætti. Fyrir liggur í málinu að áfrýjandinn B-kk-nf uppfyllti þá skyldu sína. Þá er fullyrt af hans hálfu að það hafi verið almennt verklag að hitalagnir „í rör í rör“ hafi verið lagðar á þann hátt að lagnirnar liggi ofan á einangrun botnplötu. Fær sú staðhæfing hans stoð í matsgerð dómkvaddra manna, en þar segir að hitalagnir „í rör í rör“ hafi almennt verið lagðar á þann hátt að lagnirnar liggja ofan á einangrun botnplötu og eru ekki sérstaklega einangraðar fyrir utan þá einangrun sem fóðurrör og loftbil gefa. Þá segir þar og að ekki verði ráðið af teikningum að lagnirnar skuli vera einangraðar þar sem þær eru steyptar í gólfplötu. Á teikningum komi hins vegar fram í texta að stofnlagnir neysluvatns „úr þykkveggja PPr plastpípum“ skuli einangraðar svo sem gert hafi verið. Af framansögðu leiðir að áfrýjandanum B-kk-þgf verður ekki metið til saknæmrar vanrækslu að hafa treyst því að umræddar teikningar af lögnunum, sem samþykktar höfðu verið af þar til bæru stjórnvaldi, væru í samræmi við lög og reglugerðir. Verður því ekki fallist á að hann beri skaðabótaábyrgð á þeim göllum sem reyndust vera á lögnunum og verða áfrýjendur því sýknaðir af kröfu stefndu í máli þessu.

Rétt er að hver aðila beri sinn kostnað af rekstri málsins í héraði og fyrir Hæstarétti.

Dómsorð:

Áfrýjendur, B-kk-nf Þ-kk-nf J-kk-nf og Tryggingamiðstöðin hf., eru sýknir af kröfu stefndu, B-kk-ef S. Á-kk-ef og S-kvk-ef P-kvk-ef F-kvk-ef, í máli þessu.

Málskostnaður í héraði og fyrir Hæstarétti fellur niður.