546/2006

Héraðsdómur vísaði máli ákæruvaldsins á hendur X frá dómi þar sem talið var að rannsóknargögn væru ekki í samræmi við verknaðarlýsingu ákærunnar. Ekki var fallist á að þetta ætlaða ósamræmi ætti að leiða til frávísunar málsins þar sem um atriði væri að ræða sem kæmi til athugunar við efnislega meðferð málsins, þegar dómari legði mat á hvort ákæruvaldið hefði uppfyllt sönnunarskyldu sína. Var úrskurðurinn því felldur úr gildi og lagt fyrir héraðsdómara að taka málið til efnislegrar meðferðar.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir G-kk-nf G-kk-nf, Á-kk-nf K-kk-nf og J-kk-nf S-kk-nf G-kk-nf.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 29. september 2006, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 17. október sama ár. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Suðurlands 27. september 2006, þar sem máli ákæruvaldsins á hendur varnaraðila var vísað frá dómi án kröfu. Kæruheimild er í 1. mgr. 142. gr. laga nr. 19/1991 um meðferð opinberra mála. Sóknaraðili krefst þess að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi og lagt fyrir héraðsdómara að taka málið til efnismeðferðar.

Varnaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar og kærumálskostnaðar.

Í forsendum hins kærða úrskurðar er talið, að rannsóknargögnin sem málatilbúnaður ákæruvaldsins byggir á, séu ekki í samræmi við verknaðarlýsingu ákærunnar. Er þetta á því byggt, að í upphafi lögreglurannsóknar hafi varnaraðili verið talinn hafa brotið gegn stöðvunarskyldu er hann ók af Grænumörk í Hveragerði inn á Suðurlandsveg til austurs 5. nóvember 2005. Hann hafi hins vegar verið ákærður fyrir að hafa ekið bifreið sinni umrætt sinn inn á Suðurlandsveg „án nægilegrar aðgæslu og tillitssemi og án þess að veita umferð um Suðurlandsveg skilyrðislausan forgang“. Er ætlað brot varnaraðila talið í ákæru varða við 1. mgr. 4. gr. og 5. mgr. 25. gr., sbr. 100. gr. umferðarlaga nr. 50/1987. Héraðsdómari telur undirbúning ákærunnar fara í bága við 32. gr. og 67. gr. laga nr. 19/1991 og sé málatilbúnaður ákæruvaldsins „svo illa búinn að ekki er annað fært en að vísa máli þessu frá dómi ex officio með vísan til 4. mgr. 122. gr.“ laganna, enda hafi þetta greinilega haft áhrif á málsvörn ákærða.

Ákæra sú á hendur varnaraðila, sem til umfjöllunar er í málinu, uppfyllir kröfur 116. gr. laga nr. 19/1991, þar sem kveðið er á um hvað greina skuli í ákæruskjali. Ósamræmi af því tagi sem héraðsdómari telur vera til staðar á milli rannsóknargagna lögreglu og efnis ákærunnar kemur til athugunar við efnislega meðferð málsins, þegar dómari leggur mat á hvort ákæruvaldið hafi uppfyllt sönnunarskyldu sína um brotið sem ákært er fyrir, sbr. 45. gr. laganna. Þetta ætlaða ósamræmi verður ekki talið hafa haft nein áhrif á möguleika varnaraðila til að verjast ákærunni. Raunar liggur fyrir að hann hafði þegar 7. nóvember 2005, eða tveimur dögum eftir að hið meinta brot átti sér stað, sent sýslumanninum á Selfossi bréf, þar sem fram kemur að annar lögreglumannanna sem stöðvuðu hann hafi strax á staðnum fullyrt að hann hefði „svínað fyrir lögreglubílinn“. Virðist hann því strax frá upphafi hafa gert sér grein fyrir að sú háttsemi væri til rannsóknar í málinu. Eftir þingfestingu ákærunnar með fyrrgreindri verknaðarlýsingu naut varnaraðili síðan lögbundins réttar til að færa fram málsvarnir sínar gegn henni.

Samkvæmt þessu verður hinn kærði úrskurður felldur úr gildi og lagt fyrir héraðsdómara að taka málið til efnislegrar meðferðar.

Kærumálskostnaður verður ekki dæmdur.

Það athugist að héraðsdómara bar samkvæmt 4. mgr. 122. gr. laga nr. 19/1991 með áorðnum breytingum að gefa aðilum kost á að tjá sig um þá annmarka sem hann taldi vera á málinu áður en hann vísaði því frá.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er felldur úr gildi og er lagt fyrir héraðsdómara að taka málið til meðferðar og dómsálagningar.