arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
197/2004

Hæstiréttur staðfesti ákvörðun dóms- og kirkjumálaráðuneytisins um að X skyldi vistuð nauðug á sjúkrahúsi.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir G-kk-nf C-kk-nf, I-kvk-nf B-kvk-nf og Ó-kk-nf B-kk-nf Þ-kk-nf.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 14. maí 2004, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 17. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 13. maí 2004, þar sem staðfest var ákvörðun dóms- og kirkjumálaráðuneytisins 5. sama mánaðar um að sóknaraðili skuli vistast á sjúkrahúsi frá þeim degi í 21. dag. Kæruheimild er í 4. mgr. 31. gr., sbr. 1. mgr. 16. gr. lögræðislaga nr. 71/1997. Sóknaraðili krefst þess að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi.

Varnaraðili krefst þess að úrskurður héraðsdómara verði staðfestur.

Með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar verður hann staðfestur.

Samkvæmt 4. mgr. 31. gr., sbr. 17. gr. lögræðislaga, greiðist úr ríkissjóði þóknun skipaðs talsmanns sóknaraðila vegna meðferðar málsins fyrir Hæstarétti svo sem í dómsorði greinir.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.

Þóknun skipaðs talsmanns sóknaraðila, E-kvk-ef B. H-kvk-ef héraðsdómslögmanns, vegna meðferðar málsins fyrir Hæstarétti, 60.000 krónur, greiðist úr ríkissjóði.
199/2004

S, sem var starfsmaður E, stjórnaði steypudælukrana í eigu E sem hafði tekið að sér sem verktaki steypuvinnu hjá H sf. S fór upp á u.þ.b. þriggja metra háan steyptan vegg til að stjórna dælubúnaði kranans með fjarstýringu. Honum skrikaði þá fótur með þeim afleiðingum að hann hrasaði og lenti á steypustyrktarjárni sem stóð upp úr veggnum. Talið var að S hafi mátt vera ljós hættan sem stafaði af því að fara upp á vegginn, en ekki yrði annað séð en hann hafi sjálfur ráðið því hvernig staðið yrði að verkinu. Hafi hann að þessu leyti ekki lotið verkstjórnarvaldi H sf. og hafi heldur ekkert komið fram um að hann hafi fengið fyrirmæli frá starfsmönnum H sf. um að stjórna krananum ofan af veggnum. Þá var ekki talið að slysið mætti rekja til skorts á öryggisráðstöfunum af hálfu H sf. Var H sf. því sýknað af kröfu S um greiðslu skaðabóta.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir Á-kk-nf K-kk-nf, J-kk-nf S-kk-nf G-kk-nf og Ó-kk-nf B-kk-nf Þ-kk-nf.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 17. maí 2004. Hann krefst þess aðallega að stefnda verði gert að greiða sér 20.544.071 krónu með 4,5% ársvöxtum af 3.019.873 krónum frá 21. mars 2000 til 19. september sama árs, en af 20.544.071 krónu frá þeim degi til 15. september 2002, en dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá þeim degi til greiðsludags. Til vara krefst hann annarrar lægri fjárhæðar að mati dómsins. Þá krefst hann málskostnaðar úr hendi stefnda í héraði og fyrir Hæstarétti að mati Hæstaréttar eins og málið væri ekki gjafsóknarmál, en áfrýjandi nýtur gjafsóknar fyrir Hæstarétti.

Stefndi krefst aðallega staðfestingar héraðsdóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti að skaðlausu samkvæmt mati Hæstaréttar, en til vara að kröfur áfrýjanda verði stórlega lækkaðar og málskostnaður í því tilviki látinn niður falla.

Með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms verður hann staðfestur.

Eftir atvikum er rétt að málskostnaður fyrir Hæstarétti falli niður.

Gjafsóknarkostnaður áfrýjanda greiðist úr ríkissjóði, svo sem í dómsorði greinir.

Dómsorð:

Héraðsdómur skal vera óraskaður.

Málskostnaður fyrir Hæstarétti fellur niður. Gjafsóknarkostnaður áfrýjanda, S-kk-ef K-kk-ef, greiðist úr ríkissjóði, þar með talin þóknun lögmanns hans 400.000 krónur.
201/2004

Ágreiningur aðila varðaði upphafstíma dráttarvaxta og útlagðan kostnað við öflun sönnunargagna um tjón H vegna slyss sem hann varð fyrir í desember 1993, en með dómi Hæstaréttar 18. janúar 2001 var viðurkennd bótaskylda T vegna helmings tjóns hans. Upphafsdagur dráttarvaxta var talinn 1. júní 1997, en litið var svo á að þá hafi legið fyrir nægjanlegar upplýsingar um tjónsatvik. Þá var talið að tekið hefði verið tillit til útgjalda vegna vottorða, sem aflað hefði verið fyrir útgáfu stefnu, við ákvörðun málskostnaðar í fyrrnefndum dómi Hæstaréttar frá 2001. Þá fjárhæð, auk þess sem T hafði greitt H vegna útlagðs kostnaðar, ætti að draga frá málskostnaði.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir G-kk-nf C-kk-nf, G-kk-nf G-kk-nf og H-kk-nf B-kk-nf.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 18. maí 2004. Krefst hann sýknu af öllum kröfum stefnda og málskostnaðar fyrir Hæstarétti.

Stefndi krefst staðfestingar héraðsdóms og greiðslu málskostnaðar fyrir Hæstarétti.

Ágreiningur aðila varðar upphafstíma dráttarvaxta og útlagðan kostnað stefnda af öflun sönnunargagna. Í héraðsdómi kemur fram að 70.000 krónur voru útlagður kostnaður vegna vottorða, sem aflað hafði verið áður en stefna var gefin út. Verður lagt til grundvallar að tekið hafi verið tillit til þeirra útgjalda við ákvörðun málskostnaðar í dómi Hæstaréttar 18. janúar 2001, þegar dæmt var um sakarþátt málsins. Samkvæmt gögnum málsins greiddi áfrýjandi 21. september 2004 til stefnda 340.250 krónur sem er sá útlagði kostnaður sem stofnunin viðurkennir að stefndi hafi haft af öflun sönnunargagna.

Með skírskotun til forsendna héraðsdóms verður hann staðfestur að öðru leyti en því að framangreindar 410.250 krónur (70.000 krónur og 340.250 krónur) dragast frá dæmdum málskostnaði.

Áfrýjandi greiði stefnda málskostnað fyrir Hæstarétti, svo sem nánar greinir í dómsorði.

Dómsorð:

Héraðsdómur skal vera óraskaður að öðru leyti en því að 410.250 krónur dragast frá dæmdum málskostnaði.

Áfrýjandi, Tryggingarstofnun ríkisins, greiði stefnda, H-kk-þgf T-kk-þgf G-kk-þgf, 250.000 krónur í málskostnað fyrir Hæstarétti.
203/2004

B hafði um 14 ára skeið annast kynningu á nýjum og notuðum bifreiðum í eigu I hf. og aðstoðað félagið við sölu þeirra. Í tengslum við breytingar á umboðsmannakerfi sínu sagði I hf. fyrirvaralaust upp samningi sínum við B. Höfðaði B þá mál á hendur I hf. til greiðslu skaðbóta vegna fyrirvaralausra slita á samningnum. Talið var að I hf. hafi ekki verið rétt að slíta samningnum fyrirvaralaust, enda þótt uppsögn hans hafi verið heimil með skömmum fyrirvara. Hins vegar var B ekki talinn hafa gert líklegt að hann hafi orðið fyrir tjóni vegna þessa, en ekki var talið unnt að byggja mat á slíku tjóni á meðaltalslaunum undanfarinna ára um söluþóknun. Var I hf. því sýknað af kröfu B.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir Á-kk-nf K-kk-nf, I-kvk-nf B-kvk-nf og Ó-kk-nf B-kk-nf Þ-kk-nf.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 18. maí 2004. Hann krefst þess að stefndi verði dæmdur til að greiða sér 1.000.000 krónur með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 16. apríl 2002 til greiðsludags. Þá krefst hann málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

Stefndi krefst þess aðallega að hinn áfrýjaði dómur verði staðfestur en til vara að krafa áfrýjanda verið lækkuð. Þá krefst hann málskostnaðar fyrir Hæstarétti.

Eftir uppkvaðningu héraðsdóms var hinu stefnda félagi breytt úr hlutafélagi í einkahlutafélag.

Með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms verður hann staðfestur.

Stefndi verður dæmdur til að greiða áfrýjanda málskostnað fyrir Hæstarétti eins og í dómsorði greinir.

Dómsorð:

Héraðsdómur skal vera óraskaður.

Áfrýjandi, B-kk-nf L-kk-nf, greiði stefnda, Ingvari Helgasyni ehf., 150.000 krónur í málskostnað fyrir Hæstarétti.
209/2003

Að gengnum dómi héraðsdóms höfðu áfrýjendur fyrirvaralaust innt af hendi greiðslu til stefndu í samræmi við niðurstöðu héraðsdóms. Áfrýjun málsins af þeirra hálfu var ekki samrýmanleg þeirri greiðslu og var málinu því vísað frá Hæstarétti.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir Á-kk-nf K-kk-nf, I-kvk-nf B-kvk-nf og Ó-kk-nf B-kk-nf Þ-kk-nf.

Áfrýjendur skutu málinu til Hæstaréttar að fengnu áfrýjunarleyfi 28. maí 2003. Þau krefjast aðallega sýknu af kröfu stefndu. Til vara krefjast þau þess að hlutur stefndu í greiðslumarki jarðarinnar Ögmundarstaða í Skagafirði verði miðaður við eign hennar sem hlutfall af lögbýlinu öllu sem sé 1,17%. Þá krefjast þau málskostnaðar.

Stefnda áfrýjaði héraðsdómi fyrir sitt leyti 22. júlí 2003. Krefst hún þess í aðalsök aðallega að kröfum áfrýjenda verði vísað frá Hæstarétti en til vara krefst hún sýknu. Þá krefst hún málskostnaðar fyrir Hæstarétti. Í gagnsök krafðist hún þess að krafa sín fyrir héraðsdómi á hendur áfrýjendum og Bændasamtökum Íslands yrði tekin til greina og þau dæmd til að greiða sér óskipt 1.628.000 krónur með nánar tilgreindum dráttarvöxtum auk málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti. Með bréfi 9. febrúar 2004 felldi stefnda gagnsökina niður.

Bændasamtök Íslands áfrýjuðu héraðsdómi fyrir sitt leyti 27. ágúst 2003. Kröfðust samtökin aðallega sýknu af kröfu A-kvk-ef S-kvk-ef E-kvk-ef, en til vara að krafan yrði lækkuð. Að því frágengnu kröfðust samtökin staðfestingar héraðsdóms. Í öllum tilvikum var krafist málskostnaðar úr hendi A-kvk-ef S-kvk-ef, bæði í héraði og fyrir Hæstarétti. Með bréfi 9. febrúar 2004 var gagnsök felld niður af hálfu Bændasamtaka Íslands.

Fyrir liggur að áfrýjendur inntu í nóvember 2002 fyrirvaralaust af hendi greiðslu til stefndu í samræmi við niðurstöðu hins áfrýjaða dóms. Er áfrýjum málsins af þeirra hálfu ekki samrýmanleg þeirri greiðslu og verður málinu því vísað frá Hæstarétti.

Verða áfrýjendur dæmd óskipt til að greiða stefndu málskostnað fyrir Hæstarétti eins og nánar greinir í dómsorði.

Dómsorð:

Máli þessu er vísað frá Hæstarétti.

Áfrýjendur, Á-kvk-nf B-kvk-nf og H-kk-nf M-kk-nf, greiði óskipt stefndu, A-kvk-þgf S-kvk-þgf E-kvk-þgf, 75.000 krónur í málskostnað fyrir Hæstarétti.
210/2004

G var stýrimaður um borð í togara í eigu og útgerð P. Gilti um hann svokallað skiptimannakerfi, sem fólst í því að G fór aðra hverja veiðiferð, en var aðra hverja veiðiferð í landi og fékk aðeins greitt fyrir þær veiðiferðir sem hann fór. Var G sagt upp með þriggja mánaða uppsagnarfresti. Greindi aðila á um hvort G ætti rétt á launum vegna tveggja veiðiferða á uppsagnarfrestinum, er hann átti að vera í launalausu leyfi. Talið var, að við uppsögn P á ráðningarsamningi G og framkvæmd hennar, sem meta yrði sem vikningu hans úr skiprúmi, hafi fallið úr gildi það samkomulag, sem gilt hafði um tilhögun starfa hans. Bæri því samkvæmt 1. mgr. 25. gr. sjómannalaga, sbr. 2. mgr. 9. gr. sömu laga, að greiða G full laun í þrjá mánuði frá uppsagnardegi.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir G-kvk-nf E-kvk-nf, G-kk-nf G-kk-nf og H-kk-nf B-kk-nf.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 24. maí 2004. Hann krefst aðallega sýknu af kröfu stefnda og málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti, en til vara að krafa hans verði lækkuð og málskostnaður felldur niður.

Stefndi krefst staðfestingar héraðsdóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti.

Aðila greinir á um hvort stefndi eigi rétt á launum vegna tveggja veiðiferða er hann átti að vera í launalausu leyfi. Áfrýjandi hafði sagt stefnda upp með þriggja mánaðar uppsagnarfresti og jafnframt óskað eftir því að hann hætti strax störfum á skipinu, en hann hafði gegnt stöðu stýrimanns.

Við uppsögn áfrýjanda á ráðningarsamningi stefnda og framkvæmd hennar, sem meta verður sem vikningu hans úr skiprúmi, féll úr gildi það samkomulag, sem gilt hafði um tilhögun starfa hans. Ber því samkvæmt 1. mgr. 25. gr. sjómannalaga nr. 35/1985, sbr. 2. mgr. 9. gr. sömu laga, að greiða stefnda full laun í þrjá mánuði frá uppsagnardegi, sbr. einnig hæstaréttardóm 22. október 1990 í málinu nr. 126/1989. Samkvæmt þessu ber að staðfesta héraðsdóm.

Áfrýjandi greiði stefnda málskostnað fyrir Hæstarétti, svo sem nánar greinir í dómsorði.

Dómsorð:

Héraðsdómur skal vera óraskaður.

Áfrýjandi, Pétur Stefánsson ehf., greiði stefnda, G-kk-þgf B-kk-þgf, 200.000 krónur í málskostnað fyrir Hæstarétti.
212/2004

Kennarinn A höfðaði mál gegn R til greiðslu vangreiddra launa. Samkvæmt vinnuskýrslu A, sem skólastjóri hafði útbúið haustið 2001, var vinnutími hennar ekki samfelldur og þar mynduðust eyður. A hélt því fram að skólastjóri hafi gefið þau fyrirmæli að kennarar ættu að vera í skólanum í umræddum eyðum en skólastjórinn kvaðst ekki hafa gert kröfu um slíka viðveru. Talið var, að viðverutími A hafi vegna þessa verið lengri en sá tími sem tilgreindur var undir launaliðum í vinnuskýrslu. Samkvæmt kjarasamningi skuli vinnutími kennara vera samfelldur. Hafi ætlunin verið sú að A hefði ekki samfellda viðveruskyldu í samræmi við vinnuskýrslu þótti ekki sýnt gegn andmælum hennar að henni hafi verið gerð nægileg grein fyrri því.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir M-kk-nf S-kk-nf, G-kvk-nf E-kvk-nf og H-kk-nf B-kk-nf.

Aðaláfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 24. maí 2004 að fengnu áfrýjunarleyfi. Hann krefst sýknu af kröfu gagnáfrýjanda og málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

Gagnáfrýjandi áfrýjaði héraðsdómi 13. júlí 2004. Hún krefst þess aðallega að aðaláfrýjanda verði gert að greiða sér 231.211 krónur með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu af 137.764 krónum frá 1. janúar 2002 til 1. mars sama ár, en af 231.211 krónum frá þeim degi til greiðsludags, svo og að ákvæði hins áfrýjaða dóms um málskostnað verði staðfest. Til vara krefst hún þess að héraðsdómur verði staðfestur. Í báðum tilvikum krefst hún málskostnaðar fyrir Hæstarétti.

Með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms verður hann staðfestur á þann hátt, sem í dómsorði segir.

Aðaláfrýjanda verður gert að greiða gagnáfrýjanda málskostnað fyrir Hæstarétti eins og nánar greinir í dómsorði.

Dómsorð:

Héraðsdómur skal vera óraskaður að öðru leyti en því að um dráttarvexti af kröfu gagnáfrýjanda, A-kvk-ef S-kvk-ef, fer samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu.

Aðaláfrýjandi, Reykjavíkurborg, greiði gagnáfrýjanda 200.000 krónur í málskostnað fyrir Hæstarétti.
214/2004

B var ákærður fyrir að hafa staðið fyrir rekstri fjárhættuspils og veðmálastarfsemi í húsnæði sem hann hafði á leigu. Allir fjármunir vegna rekstrarins fóru í gegnum reikning B og var veltan veruleg. Var talið að B hafi staðið að starfseminni í atvinnuskyni, enda þótt hann hafi haft aðra atvinnu hluta ársins 2002. Var B sakfelldur fyrir þau brot sem honum voru gefin að sök í ákæru og dæmdur til fjögurra mánaða skilorðsbundinnar fangelsisvistar.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir M-kk-nf S-kk-nf, G-kk-nf G-kk-nf og G-kk-nf C-kk-nf.

Ríkissaksóknari skaut málinu til Hæstaréttar 10. maí 2004 í samræmi við yfirlýsingu ákærða um áfrýjun en jafnframt af hálfu ákæruvalds, sem krefst þess að refsing ákærða verði þyngd.

Ákærði krefst þess að hann verði sýknaður af öllum kröfum ákæruvalds.

Með vísan til forsendna héraðsdóms ber að staðfesta niðurstöðu hans um sakfellingu ákærða. Telst brot hans í fyrra ákærulið varða við 1. mgr. 183. gr. og 184. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, en í síðara ákærulið við 183. gr. sömu laga.

Staðfesta ber ákvæði héraðsdóms um fangelsisrefsingu ákærða og skilorðsbindingu hennar, sektargreiðslu, upptöku fjármuna og sakarkostnað.

Ákærði greiði allan áfrýjunarkostnað málsins eins og í dómsorði greinir.

Dómsorð:

Héraðsdómur skal vera óraskaður.

Ákærði, B-kk-nf V-kk-nf, greiði allan áfrýjunarkostnað málsins, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns fyrir Hæstarétti, J-kk-ef M-kk-ef hæstaréttarlögmanns, 200.000 krónur.
215/2004

X var ákærður fyrir kynferðisbrot gegn stúlku, A, fæddri 1991, en neitaði sök. Vitnisburður A þótti trúverðugur og var meðal annars studdur framburði tveggja stúlkna sem verið höfðu við barnagæslu með A þegar atvikið átti sér stað. Var X sakfelldur fyrir brot gegn 2. mgr. 202. gr. almennra hegningarlaga og staðfest niðurstaða héraðsdóms um þriggja mánaða skilorðsbundna fangelsisrefsingu X.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir M-kk-nf S-kk-nf, G-kk-nf G-kk-nf, G-kvk-nf E-kvk-nf, G-kk-nf C-kk-nf og H-kk-nf B-kk-nf.

Ríkissaksóknari skaut máli þessu til Hæstaréttar 11. maí 2004 í samræmi við yfirlýsingu ákærða um áfrýjun og jafnframt af hálfu ákæruvalds, sem krefst staðfestingar á sakfellingu og að refsing ákærða verði þyngd, svo og að hann verði dæmdur til að greiða 500.000 krónur í miskabætur.

Ákærði krefst aðallega sýknu af kröfum ákæruvalds en til vara að hinn áfrýjaði dómur verði ómerktur og málinu vísað heim í hérað að nýju til lögmætrar meðferðar.

Með skírskotun til forsendna héraðsdóms ber að staðfesta hann.

Ákærði greiði allan áfrýjunarkostnað málsins, eins og nánar greinir í dómsorði.

Dómsorð:

Hinn áfrýjaði dómur skal vera óraskaður.

Ákærði, X, greiði allan áfrýjunarkostnað málsins, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns fyrir Hæstarétti, H-kk-ef J-kk-ef hæstaréttarlögmanns, 150.000 krónur.
216/2004

B játaði að hafa haft hass, tóbaksblandað kannabisefni og amfetamín í vörslum sínum. Fyrir Hæstarétti krafðist hann þess að refsing, sem honum var gerð með héraðsdómi, yrði milduð. Með vísan til sakarferils B og 1. mgr. 77. gr. almennra hegningarlaga var staðfest niðurstaða héraðsdóms um 60 daga fangelsisvist B.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir M-kk-nf S-kk-nf, G-kvk-nf E-kvk-nf og H-kk-nf B-kk-nf.

Ríkissaksóknari skaut málinu til Hæstaréttar 26. apríl 2004 í samræmi við yfirlýsingu ákærða um áfrýjun og jafnframt af hálfu ákæruvaldsins, sem krefst þess nú að héraðsdómur verði staðfestur.

Ákærði krefst þess að refsing, sem honum var gerð með héraðsdómi, verði milduð.

Með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms og 1. mgr. 77. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 verður hann staðfestur.

Ákærði verður dæmdur til að greiða allan áfrýjunarkostnað málsins eins og nánar greinir í dómsorði.

Dómsorð:

Héraðsdómur skal vera óraskaður.

Ákærði, B-kk-nf Ó-kk-nf, greiði allan áfrýjunarkostnað málsins, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, H-kk-ef I-kk-ef hæstaréttarlögmanns, 75.000 krónur.
217/2004

B var ákærður fyrir líkamsárás, með því að hafa slegið A hnefahögg í andlitið með þeim afleiðingum að hann skarst á augabrún, bólgnaði á vörum og þrjár postulínskrónur í gómum hans brotnuðu. B neitaði sök. Þótti sannað, með vitnisburði A og ýmist með beinum eða óbeinum stuðningi af vitnisburði þriggja annarra vitna, að B hafi gerst sekur um þá háttsemi sem honum var gefin að sök. B átti nokkurn sakarferil að baki og var dæmdur í 8 mánaða skilorðsbundið fangelsi, en dómurinn var hegningarauki við 7 mánaða skilorðsbundinn dóm.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir M-kk-nf S-kk-nf, G-kk-nf G-kk-nf og G-kk-nf C-kk-nf.

Ríkissaksóknari skaut málinu til Hæstaréttar 12. maí 2004 í samræmi við yfirlýsingu ákærða um áfrýjun og jafnframt af hálfu ákæruvaldsins, sem krefst þess nú að héraðsdómur verði staðfestur að öðru leyti en því að ákærði verði dæmdur til að greiða A 310.610 krónur með vöxtum eins og í héraðsdómi greinir.

Ákærði krefst þess aðallega að hinn áfrýjaði dómur verði ómerktur og málinu vísað heim í hérað til meðferðar á ný, til vara að hann verði sýknaður en að því frágengnu að refsing verði milduð. Þá krefst hann þess aðallega að fyrrgreindri kröfu A verði vísað frá héraðsdómi, en til vara að hún verði lækkuð.

Með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms verður hann staðfestur.

Ákærði verður dæmdur til að greiða allan áfrýjunarkostnað málsins eins og nánar greinir í dómsorði.

Dómsorð:

Héraðsdómur skal vera óraskaður.

Ákærði, B-kk-nf S-kk-nf, greiði allan áfrýjunarkostnað málsins, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, H-kk-ef I-kk-ef hæstaréttarlögmanns, 100.000 krónur.
218/2003

Kröfugerð F var ekki tæk til efnisdóms þar sem ekki var fullnægt meginreglu einkamálaréttarfars um ákveðna og ljósa kröfugerð, sbr. d. lið 1. mgr. 80. gr. og 4. mgr. 114. gr. laga nr. 91/1991.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir Á-kk-nf K-kk-nf, I-kvk-nf B-kvk-nf og Ó-kk-nf B-kk-nf Þ-kk-nf.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 4. júní 2003. Hann krefst sýknu af kröfu stefnda og málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

Stefndi krefst staðfestingar héraðsdóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti.

Eins og fram kemur í hinum áfrýjaða dómi heldur stefndi því fram að áfrýjandi hafi samþykkt kauptilboð hans í hlutabréf áfrýjanda í félögunum SPC Holdings A/S, að nafnverði 4.082.076 danskar krónur og NDB Investments S.A., að nafnverði 2.250.000 belgískir frankar. Krafðist hann þess fyrir héraðsdómi „viðurkennt verði“ að áfrýjanda sé skylt að gera kaupsamning við stefnda er kveði á um sölu og afsal á framangreindum hlutum gegn greiðslu 680.000 bandaríkjadala, „eða jafnvirði þeirrar fjárhæðar í íslenskri mynt á kaupsamningsdegi“ og því að stefndi „létti ábyrgðum af“ áfrýjanda og hluthöfum áfrýjanda „á skuldbindingum sem þeir hafa gengið í vegna reksturs SPC Holdings AS. eða dótturfélaga þess“. Samhliða þessu krafðist hann „að viðurkennt verði komi í ljós að hlutir þeir sem greindir eru að ofan séu bundnir veði eða öðrum kvöðum“ þá verði honum „heimilt samfara gerð kaupsamnings að ráðstafa hluta kaupverðs eða því að öllu leyti til greiðslu slíkra skuldbindinga.“

Við málflutning fyrir Hæstarétti kom fram hjá lögmanni stefnda að með orðunum „á kaupsamningsdegi“ væri átt við þann dag er skriflegur kaupsamningur yrði gerður að fengnum dómi en ekki þann dag er áfrýjandi hafi sent stefnda tölvupóst þar sem hann telur að tilboði stefnda hafi verið tekið og samningur þannig komist á.

Samkvæmt 4. mgr. 114. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála má í dómi hvorki skírskota til sannana né atvika sem kunna síðar að koma fram. Frá þessu er meðal annars sú undantekning gerð að verða megi við kröfu um að gagnaðila verði gert að leysa af hendi skyldu en þá gegn tilteknu gagngjaldi, en til þeirrar undantekningar hefur stefndi skírskotað til stuðnings kröfugerð sinni. Samkvæmt því sem að framan er rakið er í kröfugerð stefnda varðandi gagngjaldið meðal annars vísað til þess að stefndi létti ótilgreindum ábyrgðum af áfrýjanda og af ótilgreindum hluthöfum hans. Þá krefst stefndi viðurkenningar á því að honum verði heimilt að ráðstafa kaupverðinu eða hluta þess til greiðslu á ótilgreindum veðkröfum eða öðrum kvöðum sem á hlutunum kunni að hvíla. Verður þessi kröfugerð hvorki talin fullnægja skilyrðum d. liðar 1. mgr. 80. gr. laga nr. 91/1991 né 4. mgr. 114. gr. sömu laga. Af framangreindum ástæðum verður ekki hjá því komist að vísa málinu sjálfkrafa frá héraðsdómi.

Rétt er að aðilarnir beri hvor sinn kostnað af málinu í héraði og fyrir Hæstarétti.

Dómsorð:

Máli þessu er vísað frá héraðsdómi.

Málskostnaður í héraði og fyrir Hæstarétti fellur niður.