499/2013

B lýsti kröfu við slit fjármálafyrirtækisins G hf., sem reist var á því að þegar B hefði greitt upp lán sitt hjá G hf. hefði stofnast endurkrafa hans á hendur G hf. vegna ætlaðra ofgreiðslna af láninu af hans hálfu á lánstímanum, en lánið taldi hann vera um skuldbindingu í íslenskum krónum, sem með ólögmætum hætti hefði verið bundin gengi erlendra gjaldmiðla. Kröfu sína studdi B meðal annars ákvæðum laga nr. 151/2010. Talið var að lán það sem B reisti kröfu sína á hefði verið erlent lán og því var hafnað að viðurkenna að B ætti fjárkröfu á hendur G hf. við slitin. Þá var talið að lög nr. 151/2010, sem B studdi kröfu sína við, gætu ekki tekið til lögskipta sem lokið var fyrir setningu laganna.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir M-kk-nf S-kk-nf, B-kk-nf B-kk-nf og Ó-kk-nf B-kk-nf Þ-kk-nf.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 16. júlí 2013 sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 22. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 3. júlí 2013, þar sem hafnað var að viðurkenna að sóknaraðili ætti fjárkröfu á hendur varnaraðila við slit hans. Kæruheimild er í 1. mgr. 179. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. Sóknaraðili krefst þess aðallega að viðurkennt verði að krafa hans njóti stöðu í réttindaröð við slit varnaraðila samkvæmt 3. tölulið 110. gr. laga nr. 21/1991 en til vara 113. gr. sömu laga. Þá krefst hann málskostnaðar í héraði og kærumálskostnaðar.

Varnaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar að öðru leyti en því að hann krefst málskostnaðar í héraði auk kærumálskostnaðar.

Varnaraðili hefur ekki kært úrskurð héraðsdóms fyrir sitt leyti. Kemur krafa hans um málskostnað í héraði því ekki til álita fyrir Hæstarétti.

Svo sem greinir í hinum kærða úrskurði var sakarefni málsins skipt samkvæmt ósk aðila þannig að fyrst yrði dæmt um hvort sóknaraðili eigi fjárkröfu á hendur varnaraðila og hvort sú krafa hafi fallið niður fyrir vanlýsingu, sbr. 118. gr. laga nr. 21/1991. Í þessum þætti málsins er því ekki deilt um fjárhæð kröfunnar.

Hinn 21. febrúar 2007 gaf sóknaraðili út veðskuldabréf til varnaraðila en efni þess og skilmálum er lýst í úrskurði héraðsdóms. Sóknaraðili greiddi upp skuldabréfið 9. október 2008 en Fjármálaeftirlitið hafði 7. þess mánaðar skipað varnaraðila skilanefnd, sem tók við réttindum og skyldum stjórnar og hluthafafundar í honum samkvæmt heimild í 100. gr. a. laga nr. 161/2002 um fjármálafyrirtæki, sbr. 5. gr. laga nr. 125/2008. Sóknaraðili reisir málatilbúnað sinn á því að lánið sem skuldabréfið fyrir hafi verið í íslenskum krónum en fjárhæð þess á ólögmætan hátt bundin gengi erlendra gjaldmiðla. Af þeim sökum hafi hann ofgreitt skuldina og eigi því endurkröfu á hendur varnaraðila. Með vísan til forsenda hins kærða úrskurðar verður staðfest sú niðurstaða hans að um lán í erlendum myntum hafi verið að ræða. Samkvæmt því stofnaðist ekki endurkrafa á hendur varnaraðila þegar hann greiddi upp skuldabréfið. Jafnframt verður fallist á það með héraðsdómi að lög nr. 151/2010 sem leiddu meðal annars til breytinga á lögum nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu geti ekki tekið til lögskipta sem var lokið fyrir setningu laganna. Samkvæmt þessu verður hinn kærði úrskurður staðfestur.

Rétt er að kærumálskostnaður falli niður.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.

Kærumálskostnaður fellur niður.