294/2005

H, J og E höfðuðu mál til greiðslu miskabóta úr hendi R og B. Vísuðu þau til 1. mgr. 19. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála um heimild til aðilasamlags. Fallist var á að skilyrði aðilasamlags væru fyrir hendi í málinu til sóknar og varnar. H, J og E gáfu hins vegar þær skýringar á kröfugerð sinni fyrir dómi að um væri að ræða sameiginlega kröfu þeirra þriggja á hendur R og B. Talið var að til að neyta fyrrgreindrar heimildar til aðilasamlags hefði þeim H, J og E verið nauðsyn að gera hvert fyrir sig sérstaka kröfu og þar sem það hefði ekki verið gert væri krafa þeirra ódómtæk og var málinu vísað frá dómi af sjálfsdáðum.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir G-kk-nf C-kk-nf, Á-kk-nf K-kk-nf og G-kk-nf G-kk-nf.

Sóknaraðilar skutu málinu til Hæstaréttar með kæru 27. júní 2005, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 1. júlí sl. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 14. júní 2005 þar sem máli sóknaraðila á hendur varnaraðilum var vísað frá dómi. Kæruheimild er í j. lið 1. mgr. 143. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Sóknaraðilar krefjast þess að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi og lagt fyrir héraðsdómara að taka málið til efnismeðferðar. Þau krefjast jafnframt kærumálskostnaðar án tillits til gjafsóknar, sem þeim hefur verið veitt.

Varnaraðilar krefjast staðfestingar hins kærða úrskurðar og kærumálskostnaðar.

Svo sem greinir í hinum kærða úrskurði krefja sóknaraðilar í málinu varnaraðila um greiðslu miskabóta að fjárhæð 3.000.000 króna. Vísa hin fyrrnefndu til heimildar í 1. mgr. 19. gr. laga nr. 91/1991 til að höfða málið í sameiningu og til að sækja báða varnaraðila til greiðslu bóta í einu dómsmáli. Er fallist á að skilyrði séu uppfyllt samkvæmt nefndri lagagrein fyrir samlagsaðild til sóknar og varnar. Við meðferð málsins fyrir héraðsdómi báru varnaraðilar ekki fyrir sig heimildarbrest til aðilasamlags, en frávísun máls af þeirri ástæðu kemur því aðeins til álita að þess sé krafist. Þeir kröfðust heldur ekki frávísunar málsins af öðrum ástæðum, en héraðsdómari vísaði því allt að einu frá dómi af sjálfsdáðum.

Af skýringum sóknaraðila á kröfugerð verður helst ráðið að sjálfstæðri kröfu sé beint að hvorum varnaraðila um sig til greiðslu á 1.500.000 krónum. Skýringar sóknaraðila á kröfugerð þess efnis að bæturnar verði greiddar þeim óskipt fá hins vegar ekki staðist. Með því að nýta sér heimild til að viðhafa aðilasamlag bar hverjum sóknaraðila um sig að gera sjálfstæða kröfu á hendur varnaraðilum, sem höfðu litið svo á að þannig bæri að skilja kröfugerðina allt þar til skýringar sóknaraðila komu fram. Í kæru til Hæstaréttar hafa sóknarðilar ekki leitast við að leiðrétta þann annmarka, sem samkvæmt þessu er á kröfugerð þeirra, heldur þvert á móti ítrekað kröfu um að mega skipta sín á milli miskabótum, sem þeim yrðu dæmdar í einu lagi. Í þessu horfi er kröfugerð sóknaraðila ódómtæk. Verður samkvæmt því ekki komist hjá að staðfesta niðurstöðu hins kærða úrskurðar.

Sóknaraðilar verða dæmd til að greiða varnaraðilum kærumálskostnað eins og nánar segir í dómsorði. Gjafsókn sóknaraðila er bundin við rekstur málsins í héraði og kemur ekki til álita í kærumáli þessu.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.

Sóknaraðilar, H-kvk-nf K-kvk-nf, J-kk-nf J-kk-nf Þ-kk-nf og E-kk-nf S-kk-nf Þ-kk-nf, greiði óskipt varnaraðilum, Ríkisútvarpinu og þrotabúi Brautarholts 8 ehf., hvorum um sig 50.000 krónur í kærumálskostnað.