423/2007

Ó var gefin að sök vísvitandi líkamsárás með því að hafa sparkað í dyravörðinn A fyrir utan skemmtistað í Kópavogi. Samkvæmt framburði vitna og Ó höfðu dyraverðir skemmtistaðarins yfirbugað Ó og mun hann hafa legið í götunni fyrir utan staðinn þegar hæll á skó Ó fór í hönd A með þeim afleiðingum að hún brotnaði. Eins og aðstæðum var háttað var talið að Ó ætti að njóta vafans um þá huglægu afstöðu sem bjó að baki háttsemi hans. Yrði ekki staðhæft að hann hefði með ásetningi sparkað í A þannig að um vísvitandi líkamsárás hefði verið að ræða. Með vísan til 117. gr. laga nr. 19/1991 um meðferð opinberra mála var háttsemi hans því heimfærð undir 219. gr. almennra hegningarlaga. Af þessum sökum og með hliðsjón af kröfugerð ákæruvalds fyrir Hæstarétti var honum ekki gerð refsing í málinu. Á hinn bóginn var skilyrðum fullnægt til að dæma hann til að greiða A skaðabætur sem ákveðnar voru samtals 219.970 krónur.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir Ó-kk-nf B-kk-nf Þ-kk-nf, H-kvk-nf H-kvk-nf og J-kk-nf S-kk-nf G-kk-nf.

Ríkissaksóknari skaut máli þessu til Hæstaréttar 1. ágúst 2007 í samræmi við yfirlýsingu ákærða um áfrýjun, en jafnframt af hálfu ákæruvalds, sem krefst staðfestingar á sakfellingu ákærða og að honum verði gert að greiða A 413.345 krónur í skaðabætur með nánar tilgreindum vöxtum.

Ákærði krefst aðallega sýknu en til vara vægustu refsingar sem lög leyfa. Þá krefst hann aðallega frávísunar bótakröfu en til vara að hann verði sýknaður af henni.

Í máli þessu er ákærða gefið að sök að hafa fyrir utan skemmtistaðinn X við [...] í Kópavogi sparkað í hægri handlegg A með þeim afleiðingum að hann handleggsbrotnaði. Er brotið talið varða við 1. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Eins og ljóslega kemur fram í gögnum málsins og héraðsdómi er verknaðarlýsing ákæru röng að því leyti að A hlaut brot á miðhandarbeini en ekki handlegg. Vörn ákærða var ekki áfátt vegna þessa. Í héraðsdómi er lýst framburði ákærða og vitna. Eins og þar greinir hefur ákærði lýst athöfnum sínum og starfsmanna staðarins með öðrum hætti en þeir. Hann hefur meðal annars dregið í efa að hafa orðið valdur að áverkum A, sem hafi að líkindum fengið þá með því að slá sig hnefahögg á gagnauga.

Aðdraganda að því ætlaða broti sem ákært er fyrir er lýst í hinum áfrýjaða dómi. Með vísan til forsendna hans verður ekki vefengd sú niðurstaða að A dyravörður hafi komið að eftir að ákærði hafði verið yfirbugaður. Einnig verður staðfest sú niðurstaða að miðhandarbein í hægri hönd A hafi brotnað við það að fótur ákærða fór í höndina. Hins vegar verður að líta til þess sem getið er í héraðsdómi að þá höfðu starfsmenn staðarins yfirbugað ákærða og höfðu þeir haft hann í tökum töluverða stund þar sem hann lá í götunni fyrir utan skemmtistaðinn, þótt ekki beri öllum saman um hvort ákærði hafi legið þar á maga eða baki. Vitnið A telur að hönd sín hafi brotnað við að hæll á skó ákærða hafi farið í hana.

Eins og aðstæðum er háttað verður ákærði að njóta vafans í mati á þeirri huglægu afstöðu sem bjó að baki háttsemi hans. Samkvæmt því verður ekki staðhæft að ákærði hafi með ásetningi sparkað í A þannig að háttsemin verði virt sem vísvitandi líkamsárás líkt og gert er í héraðsdómi. Með vísan til 117. gr. laga nr. 19/1991 um meðferð opinberra mála verður háttsemi hans því heimfærð undir 219. gr. almennra hegningarlaga, en afleiðingar hennar eru slíkar að hún myndi varða refsingu samkvæmt 218. laganna ef um ásetningsverk væri að ræða. Þegar litið er til þessa og kröfugerðar ákæruvalds fyrir Hæstarétti verður ákærða ekki gerð refsing í máli þessu.

Þrátt fyrir að ákærði verði ekki fundinn sekur um að hafa framið brot sitt með ásetningi eru skilyrði a. liðar 1. mgr. 26. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993 um miskabætur uppfyllt. Er fjárhæð miskabóta ákveðin 150.000 krónur með vöxtum eins og í dómsorði greinir. Þá verður staðfest niðurstaða héraðsdóms um aðrar bætur með vöxtum eins og greinir í dómsorði. Ákvæði héraðsdóms sakarkostnað verður einnig staðfest.

Áfrýjunarkostnaði málsins, þar með töldum málsvarnarlaunum skipaðs verjanda ákærða, sem ákveðin verða að meðtöldum virðisaukaskatti eins og nánar greinir í dómsorði, verður samkvæmt 1. mgr. 169. gr. laga nr. 19/1991 skipt þannig að ákærði greiði helming hans en helmingur greiðist úr ríkissjóði, allt svo sem greinir í dómsorði.

Dómsorð:

Ákærða, Ó-kk-þgf Ó-kk-þgf, verður ekki gerð refsing í máli þessu.

Ákærði greiði A 219.970 krónur með vöxtum samkvæmt 1. mgr. 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu af 150.000 krónum frá 21. maí 2006 til 5. janúar 2007 en með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. sömu laga af 219.970 krónum frá þeim degi til greiðsludags.

Ákvæði héraðsdóms um sakarkostnað er staðfest.

Málsvarnarlaun skipaðs verjanda ákærða fyrir Hæstarétti, J-kk-ef M-kk-ef hæstaréttarlögmanns, ákveðast 249.000 krónur. Áfrýjunarkostnað málsins, sem nemur samtals 268.300 krónum, skal ákærði greiða að helmingi en hinn helmingur áfrýjunarkostnaðar greiðist úr ríkissjóði.