1/2001

H, sem starfaði sem háseti á skipi í eigu Ú, klemmdi hönd sína er verið var að draga inn veiðarfæri skipsins. Krafði H Ú um skaðabætur vegna þess líkamstjóns sem hann varð fyrir og byggði meðal annars á því að bremsur á togspili skipsins hefðu ekki verið í lagi. Með hliðsjón af gögnum og framburði vitna var á það fallist og voru nægilegar líkur taldar hafa verið leiddar að því að þeim vanbúnaði mætti kenna um hvernig fór. Bar stefndi því bótaábyrgð á tjóni H vegna varanlegrar örorku hans og tapaðra lífeyrisréttinda. Vegna túlkunar á fyrirvara, sem H gerði við fyrra uppgjör bóta, var hins vegar ekki talið að hann ætti rétt til frekari bóta vegna varanlegs miska og tímabundinnar örorku.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir G-kvk-nf E-kvk-nf, G-kk-nf C-kk-nf og I-kvk-nf B-kvk-nf.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 2. janúar 2001. Hann krefst þess að stefndi verði dæmdur til að greiða sér 2.043.000 krónur með 7% ársvöxtum frá 7. október 1991 til 11. sama mánaðar, 4% ársvöxtum frá þeim degi til 1. nóvember sama árs, 3,75% ársvöxtum frá þeim degi til 21. sama mánaðar, 3,5% ársvöxtum frá þeim degi til 1. desember sama árs, 3% ársvöxtum frá þeim degi til 1. febrúar 1992, 2,5% ársvöxtum frá þeim degi til 11. sama mánaðar, 2% ársvöxtum frá þeim degi til 21. mars sama árs, 1,25% ársvöxtum frá þeim degi til 1. maí sama árs, 1% ársvöxtum frá þeim degi til 11. ágúst 1993, 1,25% ársvöxtum frá þeim degi til 11. nóvember sama árs, 0,5% ársvöxtum frá þeim degi til 9. janúar 1995, allt samkvæmt 7. gr. vaxtalaga nr. 25/1987, en með dráttarvöxtum samkvæmt III. kafla sömu laga frá 9. janúar 1995 til greiðsludags. Auk þess krefst áfrýjandi þess að stefndi verði dæmdur til að greiða sér 1.507.000 krónur samkvæmt framhaldssök í héraði með nánar tilgreindum vöxtum „eða að stefnda verði gert að greiða áfrýjanda til viðbótar við frumsök í héraði kr. 1.471.300“ með nánar tilgreindum vöxtum frá 7. október 1991 til greiðsludags. Þá krefst hann málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti án tillits til gjafsóknar, sem honum hefur verið veitt fyrir báðum dómstigum.

Stefndi krefst aðallega staðfestingar héraðsdóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti, en til vara að kröfur áfrýjanda verði lækkaðar og málskostnaður felldur niður.

Áfrýjandi hefur stefnt Vátryggingafélagi Íslands hf. til réttargæslu fyrir Hæstarétti. Réttargæslustefndi tekur undir sjónarmið stefnda í málinu.

I.

Kröfur áfrýjanda eru til komnar vegna slyss, sem hann varð fyrir 7. október 1991 um borð í fiskiskipinu Harðbaki EA-303, þar sem hann starfaði sem háseti. Var skipið þá að veiðum norðaustur af Langanesi í átta vindstigum og allmiklum sjó. Þegar verið var að draga inn veiðarfæri skipsins klemmdist hönd áfrýjanda milli svokallaðs grandaraleiðara og borðstokksins með þeim afleiðingum að hann missti allan þumalfingur vinstri handar og stóran hluta miðhandarbeins sama fingurs. Var skipinu haldið til Þórshafnar og voru áfrýjandi og annar maður, sem einnig slasaðist á hendi um leið og áfrýjandi, fluttir þaðan til aðhlynningar á Fjórðungssjúkrahúsinu á Akureyri. Atvikum að slysinu og meiðslum áfrýjanda er nánar lýst í héraðsdómi.

Er Harðbakur kom til Akureyrar 10. október 1991 hlutaðist skipstjórinn til um að lögregla rannnsakaði atvikið og voru þann dag og næstu daga teknar skýrslur af nokkrum skipverja og A-kk-þgf J-kk-þgf, vélaeftirlitsmanni hjá stefnda. Síðar í sama mánuði var jafnframt haldið sjópróf fyrir bæjarþingi Akureyrar, þar sem skýrslur voru teknar af sömu skipverjum á Harðbaki, sem áður höfðu gefið skýrslu fyrir lögreglu. Fulltrúi rannsóknarnefndar sjóslysa var viðstaddur sjóprófið.

Í málinu liggja fyrir tvö örorkumöt, sem gerð voru á áfrýjanda 1992. Hið fyrra gerði J-kk-nf V-kk-nf læknir 6. júní á því ári, þar sem áfrýjanda var metin 100% tímabundin örorka í sex mánuði frá slysinu, en eftir það 25% varanleg læknisfræðileg örorka. Hið síðara gerði A-kk-nf Þ-kk-nf Ó-kk-nf bæklunarskurðlæknir 16. júlí 1992. Var niðurstaða hans sú að tímabundin örorka áfrýjanda væri 100% í sex mánuði frá slysdegi, síðan 50% í þrjá mánuði, en eftir það taldi hann varanlega læknisfræðilega örorku áfrýjanda vera 25%. Í forsendum fyrir niðurstöðu hans segir meðal annars að rétt sé að nota hefðbundna örorkumatstöflu og að varanleg örorka fyrir missi þumalfingurs og miðhandarbeins sé sú, sem áður greinir. Réttargæslustefndi greiddi áfrýjanda bætur 16. nóvember 1992, en stefndi hafði keypt hjá honum ábyrgðartryggingu. Er óumdeilt að bótauppgjörið hafi farið fram á grundvelli síðastnefnda örorkumatsins og er á yfirlitsblaði réttargæslustefnda áðurnefndan dag vísað til útreikninga J-kk-ef E-kk-ef Þ-kk-ef tryggingafræðings um örorkutjón áfrýjanda, en þeir útreikningar liggja ekki fyrir í málinu. Sundurliðun bótafjárhæðar á yfirlitsblaðinu ber með sér að áfrýjanda hefur verið greitt fyrir tímabundna og varanlega örorku, töpuð lífeyrisréttindi, miska og vexti auk útlagðs kostnaðar og innheimtulauna, samtals 4.424.917 krónur. Hafði þá verið dregið frá varanlegu örorkutjóni og lífeyrisréttindum 25% vegna skattfrelsis bótanna. Á kvittun fyrir móttöku fjárins ritaði þáverandi lögmaður áfrýjanda: „M. fyrirvara um óbreytt örorkustig“. Á sömu kvittun er einnig ritað að réttargæslustefndi greiddi bæturnar án þess að viðurkenna bótaskyldu.

Þegar áðurnefnd örorkumöt voru gerð var ljóst að frekari læknisaðgerðir kynnu að verða gerðar á áfrýjanda til að bæta ástand handar hans. Til álita kom að græða tá af fæti hans eða vísifingur vinstri handar á stúf miðhandarbeins þumalfingurs og fá þannig nokkurt grip í hendina. Var gerð aðgerð á áfrýjanda á Borgarspítalanum í Reykjavík 25. mars 1994 og vinstri vísifingur tekinn af og græddur á þar sem þumalfingur hafði verið. Um líkt leyti mat J-kk-nf V-kk-nf örorku áfrýjanda á ný og komst nú að þeirri niðurstöðu að varanleg læknisfræðileg örorka væri 30%, en í mati hans er ekki getið um áðurnefnda fingurágræðslu. Örorka hans var metin á ný 11. mars 1995 af læknunum S-kk-þgf S-kk-þgf og G-kk-þgf B-kk-þgf, sem töldu varanlega læknisfræðilega örorku nema 30%. Við það mat voru meðal annars hafðar í huga afleiðingar fingurágræðslunnar, sem áður er getið. Höfðaði áfrýjandi síðan mál þetta 17. september 1998 og krafðist bóta fyrir 5% varanlega viðbótarörorku og samsvarandi tap lífeyrisréttinda á grundvelli tjónsútreiknings J-kk-ef E-kk-ef Þ-kk-ef 28. september 1995. Undir rekstri málsins var örorka áfrýjanda enn metin 29. október 1999 og í þetta sinn af dómkvöddum matsmönnum, þeim Þ-kk-þgf I-kk-þgf og J-kk-þgf G-kk-þgf bæklunarlæknum. Var niðurstaða þeirra sú að tímabundin örorka áfrýjanda hafi verið 100% í 6 mánuði, 25% í 23,5 mánuði og aftur 100% í 10,5 mánuði, en frá 6. febrúar 1995 var varanleg læknisfræðileg örorka hans metin 30%. Var þá meðal annars litið til afleiðinga aðgerðarinnar á Borgarspítalanum í mars 1994. Höfðaði áfrýjandi síðan framhaldssök í málinu 19. apríl 2000 með kröfu um bætur fyrir aukna tímabundna örorku og miska. Var stuðst við útreikning J-kk-ef E-kk-ef Þ-kk-ef 3. mars 2000 um bætur fyrir tímabundna örorku að fjárhæð 507.000 krónur, en fyrir miska var krafist 1.000.000 króna.

II.

Svo sem áður er getið varð áfrýjandi fyrir slysinu meðan verið var að draga inn veiðarfæri Harðbaks. Voru þau enn í sjó, en toghlerar komnir í gálga og hafði togvinda verið fest í bremsu miðað við mesta átak. Tóku tveir hásetar við hvorum hlera og lá fyrir þeim að losa grandaraleiðara úr þeim og tengja þá við keðju, svokallaðan dauðalegg, sem festur var á hvorn hlera. Verkið gekk erfiðlega hjá þeim, sem tóku á móti hleranum bakborðsmegin, þar eð dauðaleggurinn hafði losnað úr þar til gerðri festingu og hékk fastur milli hlerans og skipsins. Áfrýjandi kom þeim þá til aðstoðar og toguðu mennirnir í leiðarann til að freista þess að losa þannig dauðalegginn. Sá, sem stóð næstur borðstokknum, teygði hægri hönd sína út fyrir hann og niður með hleranum til að ná upp dauðaleggnum. Þegar alda reið undir skut skipsins féll hlerinn skyndilega niður við það að bremsa á togspilinu gaf eftir. Strekktist þá á leiðaranum, sem tengdur var í hlerann, og klemmdist vinstri hönd áfrýjanda og þess manns, sem næstur stóð hleranum, milli leiðarans og borðstokksins. Slösuðust báðir mikið við þetta. Atvikum að slysinu er nánar lýst í héraðsdómi.

Áfrýjandi reisir bótakröfu sína á því í fyrsta lagi að bremsur á togspili skipsins hafi ekki verið í lagi og að slysið megi rekja til þess. Í öðru lagi hafi verklag ekki verið rétt í umrætt sinn og megi einnig því um kenna hvernig fór. Þannig hafi aðeins einn maður verið í brú skipsins og stjórnað bæði togspili er veiðarfæri voru dregin inn og jafnframt stjórntækum skipsins. Slíkt sé í andstöðu við settar reglur og vísar áfrýjandi um það til greinar 1.2.9. í reglum nr. 413/1988 um vinnuöryggi á fiskiskipum stærri en 15 m að lengd. Þá hafi verið óforsvaranlegt að halda skipinu að veiðum við þau slæmu veðurskilyrði, sem þarna voru, en flest önnur skip á svæðinu hafi verið hætt veiðum vegna veðurs. Við mat á því verði jafnframt að líta til þess að togspilið hafi ekki verið í lagi, sem feli í sér að enn varhugaverðara hafi verið að halda áfram veiðum í jafn slæmu veðri og orðið var. Hafi togvindur auk þess verið gerðar með það fyrir augum að draga léttari veiðarfæri og minni hlera en notaðir voru á skipinu er slysið varð. Loks hafi ekki verið hafður slaki á grandaraleiðaranum eftir að hlerinn hafði verið hífður í gálga, en þannig hefði verið unnt að komast hjá slysinu, jafnvel þótt hlerinn félli niður við það að bremsan gæfi eftir.

Stefndi neitar bótaskyldu og telur að slysið hafi orðið fyrir óhapp eða gáleysi áfrýjanda, sem hann verði sjálfur að bera ábyrgð á. Hlutverk áfrýjanda hafi ekki verið að taka á móti hleranum og auk þess verið óvarlegt af honum að hafa hendur á leiðaranum, eins og á stóð, þar eð búast hafi mátt við að bremsa gæti gefið eftir og hlerinn fallið niður. Þá hafi bremsubúnaðar á togspili verið í góðu lagi og er um það einkum vísað til skýrslu A-kk-ef J-kk-ef hjá lögreglu, sem áður er getið. Hafi bremsa gefið eftir vegna þess gífurlega átaks, sem myndaðist við það að alda reið undir skipið meðan veiðarfæri voru enn í sjó, en einnig vegna þess að bremsuborði blotnaði þegar sjór gekk yfir togspilið og ókleift hafi verið að koma í veg fyrir það. Stefndi mótmælir því að rekja megi slysið á nokkurn hátt til þess að sami maður stjórnaði bæði togspili og stjórntækjum skipsins, enda hafi hann ekki unnið við að stjórna spilinu þegar slysið varð. Loks er því mótmælt að veður hafi verið svo slæmt að óforsvaranlegt hafi verið að halda áfram veiðum, enda hafi mörg önnur skip verið að veiðum á svæðinu á sama tíma.

III.

Fram er komið að síðla árs 1992 var Harðbakur sendur til Póllands, þar sem verulegar endurbætur voru gerðar á skipinu. Kom það aftur til landsins í byrjun árs 1993 og höfðu þá meðal annars verið settar í það nýjar togvindur í stað þeirra, sem fyrir voru þegar áfrýjandi slasaðist.

Við aðalmeðferð málsins var tekin skýrsla af S-kk-þgf S-kk-þgf, sem var vélstjóri á Harðbaki í umræddri veiðiferð. Hafði hann ekki gefið skýrslu þegar slysið var áður rannsakað af lögreglu og fyrir dómi. Kvað hann togvindur skipsins og bremsur þeirra hafa verið orðnar slitnar þegar slysið varð. Aðspurður um það hvort þessi búnaður hafi verið í fullkomnu lagi svaraði hann á þann veg að þegar tækin séu orðin slitin verði ekki úr því bætt, jafnvel þótt þess sé gætt að halda þeim vel við. Vegna slits á togvindunni, sem um ræðir í málinu, hafi sá flötur á henni, sem bremsuborðinn lagðist að, ekki verið lengur hringlaga, heldur egglaga. Hafi þess vegna verið erfitt að stilla bremsuna og „sviðið sem við höfðum var orðið voðalega erfitt að finna það í stillingu og við vorum alltaf í hálfgerðu basli með að finna þetta rétta bil þannig að bremsan tæki ekki út í annars vegar þegar fríhjólaði en klemmdi hins vegar nógu vel þegar þurfti á því að halda. Þetta var ákveðið vandamál og við vorum undanfarna túra ef ég man rétt, búnir að vera ansi mikið úti á dekki og svona vera að stilla þetta og reyna að finna þetta fríbil og það gekk ágætlega og ég man þegar slysið varð þá höfðum við einmitt, ég man ekki hvort það var í þeim túr eða á undan, fundið mjög góða meðalstöðu sem virtist duga vel.“ Kvaðst vitnið hafa nefnt við verkstjóra á verkstæði stefnda að ekki væri viðunandi að vera með búnað, sem ekki væri í fullkomnu lagi. Sagðist hann jafnframt hafa bent á þá leið til úrbóta „að taka tromluna og setja hana í stóran rennibekk og rennan þennan flöt. Það náttúrulega var talin talsvert mikil aðgerð, en þá náttúrulega hefði þessi flötur hætt að vera egglaga og bremsurnar virkað betur og við getað haft meiri spennu á bremsu og þetta vandamál ekki verið til staðar ef það hefði verið gert, en það var ekki gert.“ Kvað hann sér alltaf hafa fundist skrýtið hvernig hlerarnir gátu sigið niður, eins og stundum gerðist, en það hafi ekki átt að geta gerst.

M-kk-nf T-kk-nf stýrimaður á Harðbaki gaf einnig skýrslu fyrir dómi. Aðspurður um ástand á togvindum og bremsum þeirra svaraði hann: „Það var orðið dapurt, enda stóð til að skipta þessu út, var farið að koma inn í umræðuna að skipta þessu út, ef ég man rétt og þetta varð eiginlega til þess að þessu var skipt út alveg endanlega held ég.“ Sagði hann jafnframt að yfirleitt hafi verið unnið að því í hverri landlegu skipsins að halda þessum búnaði gangandi. Við skýrslugjöf hjá lögreglu kom fram hjá vitninu að rétt áður en slysið varð hafi það lokið við að hífa bakborðshlerann í gálga. Hafi vitnið síðan „læst spilinu með því að setja það í bremsu en þær séu settar á með þrýstilofti. Síðan kúpli hann í sundur og allt sé með eðlilegum hætti. Spilið sé kyrrt í sinni stöðu eins og eðlilegt sé.“ Síðan hafi „góð alda“ komið undir skipið aftanvert og lyft því talsvert að aftan. Við það hafi bakborðshlerinn fallið niður um 4 til 6 fet eða um það bil hálfa lengd sína. Ástæða þess hafi verið sú að bremsur togspilsins hafi ekki haldið þegar skipið fór upp á ölduna.

Stjórnandi leiðaraspilsins og þeir skipverjar á Harðbaki, sem auk áfrýjanda unnu við að taka á móti toghlerum í umrætt sinn, gáfu skýrslu hjá lögreglu og við sjópróf. Skýrðu þrír þeirra svo frá að þeir hafi fyrir slysið aldrei heyrt rætt um að bremsa í togvindu gæti gefið eftir og að engin viðvörum hafi verið gefin út um það. Bar áfrýjandi á sama veg. Tveir þeirra töldu sig hins vegar hafa vitað að hlerar hafi áður sigið, en þó aldrei jafn mikið og gerðist í umrætt sinn. Einn þessarra manna sagði hlerann hafa fallið að minnsta kosti tvo metra og annar lýsti því svo að það hafi gerst eldsnöggt.

Áfrýjandi hefur lagt fyrir Hæstarétt bréf rannsóknarnefndar sjóslysa 21. nóvember 2000, þar sem svarað var beiðni áfrýjanda um nánari skýringar á því áliti nefndarinnar, sem getið er í héraðsdómi. Í niðurlagi bréfsins segir: „Bremsur á vindu sem halda ekki ef bleyta kemur á þær þá er vindan ekki í fullkomnu lagi.“

Samkvæmt öllu framanröktu er ljóst að togvindan, sem um ræðir, var orðin slitin. Vitni, sem þekktu gjörla til, hafa lýst ástandi hennar og hvernig það getur hafa haft áhrif á bremsubúnað vindunnar. Búnaðurinn gaf sig og hafa nægilegar líkur verið leiddar að því að vanbúnaði á tækinu megi um kenna hve illa fór. Vindan var ekki í lagi og á þeim vanbúnaði verður stefndi að bera ábyrgð gagnvart áfrýjanda. Reynir þá ekki á aðrar málsástæður, sem áfrýjandi reisir kröfur sínar á. Ekki er hald í þeirri málsástæðu stefnda að áfrýjandi hafi í umrætt sinn gengið til verks, sem hann hafi ekki átt að koma nærri. Hefur heldur ekki verið stutt gildum rökum að áfrýjandi hafi borið sig rangt að við verk sitt og átt þannig sjálfur þátt í rás atburða með þeim hætti að efni séu til að hann beri hluta tjóns síns sjálfur.

IV.

Að framan var getið bótauppgjörs 16. nóvember 1992 vegna slyssins milli áfrýjanda og réttargæslustefnda og fyrirvara um óbreytt örorkustig, sem hinn fyrrnefndi gerði við móttöku bótafjárins. Ber stefndi fyrir sig að hvað sem öðru líði sé tjón áfrýjanda endanlega uppgert með þessum samningi, sem hann sé bundinn af, og geti hann engar frekari kröfur gert. Breyti fyrirvari hans engu um það, enda sé aukning á varanlegri örorku áfrýjanda hvorki veruleg né hafi ófyrirsjáanlegar breytingar orðið á heilsu hans til hins verra frá því samið var um bætur á grundvelli mats um 25% varanlega örorku.

Fyrir liggur vottorð setts yfirlæknis á bæklunardeild FSA 15. september 1994 um heilsufar áfrýjanda. Af því verður ráðið að óþægindi hans og önnur einkenni handarmeinsins hafi heldur aukist miðað við lýsingu í örorkumötum tveimur árum áður. Þar er einnig fjallað um fingurágræðsluna í mars 1994. Kemur fram að ekki hafi náðst jafn gott grip milli fingranna og vonir höfðu staðið til, en jafnframt hafi aðgerðin leitt af sér aðra annmarka við notkun handarinnar og óþægindi. Um sömu atriði var fjallað þegar örorka var metin 1995 og 1999, þar sem niðurstaðan var í báðum tilvikum 30% varanleg örorka. Í niðurlagi síðarnefnda matsins segir: „Við mat á læknisfræðilegri örorku var tekið tillit til aukinna lýta á hendinni eftir fingurflutningsaðgerðina 24.03.94, mjókkun handarinnar eftir flutning miðhandarbeins vísifingurs á gamla miðhandarbein þumals, áframhaldandi blóðrásartruflana og mjög takmörkuðum ávinningi hvað varðar bætta gripgetu handarinnar eftir aðgerðina. Læknisfræðileg örorka er talin sambærileg við einfaldan missi þumals og vísifingurs vinstri handar um hnúaliði.“ Samkvæmt þessu er ljóst að afleiðingar slyssins hafa orðið enn alvarlegri en fram var komið 1992 og að hluta vegna læknisaðgerðar, sem ráðist var í, en skilaði ekki tilætluðum árangri.

Fyrirvari áfrýjanda lýtur einungis að óbreyttu örorkustigi, án þess að vikið sé á annan hátt að eðli breytinga á varanlegum afleiðingum slyssins. Eins og áður er rakið breyttist metið örorkustig til hækkunar frá því samið var um bætur 16. nóvember 1992. Umræddur fyrirvari af hálfu áfrýjanda tók samkvæmt orðanna hljóðan til þess. Verður hann ekki skilinn öðru vísi en svo að áfrýjandi áskildi sér rétt til að gera frekari bótakröfu vegna varanlegrar örorku ef aðstæður breyttust á þann veg, sem hér er lýst. Getur áfrýjandi samkvæmt því krafist bóta fyrir aukna varanlega örorku og missi lífeyrisréttinda, sem reiknast sem hlutfall af henni. Fyrirvarinn tekur hins vegar ekki til kröfu um bætur fyrir aukinn miska og hinu sama gegnir um bótakröfu fyrir frekari tímabundna örorku, sem einkum felst í því að lengja þann tíma, sem áður var lagður til grundvallar um rúmlega tvö og hálft ár. Koma samkvæmt því ekki til frekari álita þær kröfur, sem hafðar voru uppi í framhaldssök áfrýjanda í héraði.

Samkvæmt örorkutjónsútreikningi 29. september 1995 nemur óbætt tjón áfrýjanda fyrir 5% varanlega viðbótarörorku 1.672.100 krónum. Að teknu tilliti til skattfrelsis bótanna og hagræðis af eingreiðslu eru bætur til áfrýjanda fyrir þá örorku hæfilega ákveðnar með 1.260.000 krónum. Verðmæti tapaðra lífeyrisréttinda eru í sama örorkutjónsútreikningi talið nema 100.300 krónum, sem stefnda verður gert að greiða áfrýjanda að fullu. Stefndi ber fyrir sig að vextir eldri en fjögurra ára frá birtingu stefnu séu fyrndir. Ekki liggur fyrir hvenær stefna var birt eða árituð af hálfu stefnda og verður lagt til grundvallar að eldri vextir en fjögurra ára miðað við þingfestingardag stefnu í héraði 17. september 1998 séu fyrndir.

Samkvæmt framansögðu verður krafa áfrýjanda tekin til greina með 1.360.300 krónum. Verður stefnda gert að greiða áfrýjanda þá fjárhæð með vöxtum eins og í dómsorði greinir. Réttargæslustefndi synjaði frekari bótagreiðslum með bréfi 9. janúar 1995 eftir að áfrýjandi hafði framvísað örorkumati með niðurstöðu um 30% varanlegri örorku, en ekki liggur fyrir hvenær það var gert. Verða dráttarvextir dæmdir frá dagsetningu bréfs réttargæslustefnda.

Áfrýjanda var veitt gjafsókn í héraði og fyrir Hæstarétti. Verður gjafsóknarkostnaður hans greiddur úr ríkissjóði á báðum dómstigum, þar á meðal málflutningsþóknun lögmanns hans, sem ákveðin er í einu lagi eins og segir í dómsorði.

Stefndi verður dæmdur til að greiða í ríkissjóð málskostnað í héraði og fyrir Hæstarétti, sem ákveðinn er í einu lagi eins og greinir í dómsorði.

D ó m s o r ð:

Stefndi, Útgerðarfélag Akureyringa hf, greiði áfrýjanda, H-kk-þgf M-kk-þgf, 1.360.300 krónur með 0,5% ársvöxtum frá 17. september 1994 til 9. janúar 1995, en með dráttarvöxtum samkvæmt III. kafla vaxtalaga nr. 25/1987 frá þeim degi til greiðsludags.

Allur gjafsóknarkostnaður áfrýjanda í héraði og fyrir Hæstarétti greiðist úr ríkissjóði, þar með talin málflutningsþóknun lögmanns hans, samtals 900.000 krónur.