55/2009

X var ákærður fyrir tilraun til nauðgunar með því að hafa reynt að hafa samræði eða önnur kynferðismök við 16 ára stúlku sem var gestkomandi á heimili hans, en hann lagðist við hlið stúlkunnar þar sem hún lá sofandi í herbergi dóttur hans, reyndi að gyrða niður buxur stúlkunnar, og er hún vaknaði tók hann fyrir vit hennar og hótaði að meiða hana hefði hún ekki hljótt. Lét X ekki af háttsemi sinni fyrr en nafngreind kona kom inn í herbergið og réðst á hann. Var háttsemi X í ákæru talin varða við 1. og 2. mgr. 194. gr., sbr. 20. gr. almennra hegningarlaga, en til vara við 209. gr. laganna og 1. mgr. 99. gr. barnaverndarlaga. Frásögn stúlkunnar var talin trúverðug og að öllu leyti í samræmi við framburð vitna. Talið var að háttsemi X bæri þess skýr merki að fyrir honum hafi vakað að beita stúlkuna kynferðislegu ofbeldi. Yrði ekki við annað miðað en að tilviljun hafi ráðið því að honum hafi ekki tekist ætlunarverk sitt. Var talið sannað að fyrir X hafi vakað að þröngva stúlkunni til samræðis eða annarra kynferðismaka og var háttsemi hans því talin tilraun til nauðgunar sem félli undir 1. mgr. 194. gr., sbr. 20. gr., almennra hegningarlaga. Við ákvörðun refsingar hans var m.a. litið til þess að aðfarir hans fólu í sér líkamlegt ofbeldi gagnvart brotaþola sem var yngri en 18 ára, sbr. 195. gr. sömu laga. Þá lá fyrir að stúlkan hafði átt erfitt uppdráttar eftir árásina. Á hinn bóginn var litið til þess að brotið var ekki fullframið, sbr. 2. mgr. 20. gr. laganna. Var refsing X ákveðin fangelsi í 15 mánuði. Þá þótti hann með háttsemi sinni hafa bakað sér skyldu til greiðslu miskabóta til stúlkunnar sem ákveðnar voru 600.000 krónur.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir Á-kk-nf K-kk-nf, G-kk-nf G-kk-nf, G-kk-nf C-kk-nf, I-kvk-nf B-kvk-nf og M-kk-nf S-kk-nf.

Ríkissaksóknari skaut málinu til Hæstaréttar 26. janúar 2009 í samræmi við yfirlýsingu ákærða um áfrýjun. Af hálfu ákæruvaldsins er þess krafist að refsing ákærða verði þyngd.

A krefst þess að ákærða verði gert að greiða sér 1.000.000 krónur með vöxtum eins og dæmdir voru í héraði.

Ákærði krefst aðallega sýknu, en til vara að refsing verði milduð. Þá krefst hann þess aðallega að kröfu A verði vísað frá héraðsdómi, en til vara að krafan verði lækkuð.

Í hinum áfrýjaða dómi er meðal annars greint frá framburði D og sagt að hún hafi gefið skýrslu hjá lögreglu og fyrir dómi. Það, sem haft er eftir henni, kom fram í skýrslu fyrir lögreglu, en við aðalmeðferð málsins í héraði hafði hún forföll og kom því ekki fyrir dóm til vitnisburðar. Þá er þess jafnframt að gæta að í niðurstöðum héraðsdóms segir að sambúðarkona ákærða hafi borið að hann hafi verið búinn að losa belti á buxum A þegar hún hafi komið að þeim, en fyrir dómi greindi sambúðarkonan frá þessu á þann veg að ákærði hafi verið að „baksast eitthvað við beltið hennar.“ Með þessum athugasemdum en að öðru leyti með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms verður staðfest niðurstaða hans um sakfellingu ákærða, refsingu hans og sakarkostnað.

Að virtum atvikum málsins og þeim afleiðingum, sem brot ákærða hefur haft á hagi A, eru miskabætur henni til handa hæfilega ákveðnar 600.000 krónur, sem beri vexti eins og dæmdir voru í héraði.

Ákærði verður dæmdur til að greiða allan áfrýjunarkostnað málsins, þar með talin málsvarnarlaun verjanda síns og þóknun réttargæslumanns brotaþola, sem ákveðin eru að meðtöldum virðisaukaskatti svo sem nánar greinir í dómsorði.

Dómsorð:

Héraðsdómur skal vera óraskaður að öðru leyti en því að ákærði, X, greiði A 600.000 krónur með vöxtum samkvæmt 1. mgr. 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 13. apríl 2008 til 18. september sama ár, en dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. sömu laga frá þeim degi til greiðsludags.

Ákærði greiði allan áfrýjunarkostnað málsins, samtals 463.361 krónu, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, B-kk-ef N-kk-ef hæstaréttarlögmanns, 311.250 krónur, og þóknun skipaðs réttargæslumanns brotaþola, G-kk-ef Ó-kk-ef J-kk-ef hæstaréttarlögmanns, 124.500 krónur.