289/2003

Nokkurt magn fíkniefna fannst á C, þýskum ríkisborgara, við komu hans til landsins. Viðurkenndi hann að hafa tekið við efnunum frá A, erlendum manni og hafa átt að koma þeim til viðtakanda hér á landi og lýsti sig fúsan til að aðstoða lögreglu við rannsókn málsins. Lögregla skipti á fíkniefnunum og útbjó pakka með gerviefni, sem C afenti R á hótelherbergi og lá fyrir í málinu hljóðupptaka af samtali þeirra. Voru R og C báðir sakfelldir í héraðsdómi, en málinu var aðeins áfrýjað af hálfu R. Talið var að af hljóðupptöku af samtali þeirra mætti ráða að R hafi staðið í fíkniefnaviðskiptum við A, sem verið hafi í föstum skorðum. Í ákæruskjali var R gefin að sök þátttaka í innflutningi C, með því að hafa tekið við úr hendi hans pökkum sem hann hafi álitið vera fíkniefni, í því skyni að selja þau hér á landi. Þar sem efnin sem hann tók við voru gerviefni, skorti á það hlutræna samhengi að brot R gæti orðið fullframið og var háttsemi hans metin sem tilraun til brots á 173. gr. a almennra hegningarlaga, sbr. 1. mgr. 20. gr. sömu laga. Þetta hafði þó engin áhrif á refsiákvörðun í málinu, enda taldist ákærði hafa haft ótvíræðan ásetning til að fremja brotið, sbr. 2. mgr. 20. gr. almennra hegningarlaga. Staðfest var niðurstaða héraðsdóms um 5 ára fangelsi R.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir P-kk-nf K-x-x H-kk-nf og Ó-kk-nf B-kk-nf Þ-kk-nf og H-kk-nf H-kk-nf fyrrverandi hæstaréttardómari.

Ríkissaksóknari skaut málinu til Hæstaréttar 17. júlí 2003 í samræmi við yfirlýsingu ákærða um áfrýjun en jafnframt af hálfu ákæruvalds, sem krefst staðfestingar á sakfellingu ákærða og þyngingar á refsingu hans.

Ákærði krefst aðallega sýknu en til vara, að refsing verði látin falla niður á grundvelli 3. mgr. 20. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Til þrautavara krefst ákærði vægustu refsingar, sem lög leyfa, og verði hún skilorðsbundin að hluta.

Í héraðsdómi eru rakin málsatvik og helstu atriði úr framburði ákærðu og vitna. Eins og þar greinir kom meðákærði C, sem sakfelldur var í héraði og undi dómi, hingað til lands frá Þýskalandi 7. nóvember 2002 með fíkniefni innan klæða, 890,73 grömm af amfetamíni og 979,56 grömm af hassi. Hann var staðinn að verki og kvaðst þá vilja greina frá öllu, sem fíkniefnunum tengdist, og aðstoða lögreglu við að grafast fyrir um aðra málsaðila. Meðákærði kvaðst vera hingað kominn að beiðni manns í Þýskalandi að nafni A og ætti hann að fara á [hótel] í Reykjavík og hafa símsamband við A og B, sem myndi koma á hótelið og sækja fíkniefnin. Lögreglumenn báðu þýskan starfsbróður sinn að hlusta á símtal meðákærða við A, en lögregla hleraði jafnframt síma B. Í málinu nýtur ekki upptöku af símtali meðákærða við B, en hins vegar er meðal málsgagna upptaka af símtali B við ákærða strax á eftir. Þar biður hann [ákærða] að koma í snatri, það sé svolítið áríðandi og hann verði að tala við ákærða. Það var svo ákærði en ekki B, sem hlýddi kalli meðákærða og fór á hótelherbergið. Áður en til þess kom hafði lögregla komið fyrir hlustunarbúnaði í herberginu og jafnframt útbúið tvo pakka með gerviefnum fyrir meðákærða til að afhenda í stað fíkniefnanna.

Endurrit samtals meðákærða og ákærða í hótelherberginu liggur fyrir í heild og verða rakin þau atriði, sem einkum skipta máli. Meðákærði spyr ákærða, hvort hann hafi peninga meðferðis, en hann neitar því ítrekað og segist ekki hafa þá ennþá, síðast með þessum orðum: „Just not yet, cause of the spítt that came last time, not good spítt.“ Þessum hluta samtalsins lyktar þannig, að meðákærði segir: „Why don't you work it out with him ... I give you the stuff and you work the money out with him, and then you call me, ok fair enough and then you got it even ...“ Þessu svarar ákærði játandi. Þeir ræða síðan um sendingar frá A og meðal annars segir ákærði: „I've been business for 18 years ... I know what it means ... its got nothing in it ... I have to go down town ... Can't sell it. Compared to people with cocaine ... I have to give lower price ... “ Nokkru síðar segir ákærði: „I'm gonna sell it. I'm gonna give you all the money I get for this. As you know.“ Undir lok samtalsins aðvarar ákærði meðákærða um að fara varlega, þegar hann skipti peningunum.

Ummæli ákærða í samtalinu verður að skilja svo, að hann hafi ekki verið reiðubúinn að greiða A strax fyrir fíkniefnin, þar sem efni í síðustu sendingu hafi verið ábótavant, og hafi hann áður viljað ganga úr skugga um gæði þeirra. Örugglega verður ráðið af orðum hans, að hann hyggist selja efnin, áður en hann afhendi meðákærða peninga, sem hann eigi síðan að skipta í erlenda mynt og færa A.

Að þessu gættu verður fallist á þá niðurstöðu héraðsdóms, að ákærði hafi staðið í fíkniefnaviðskiptum við A, sem verið hafi í föstum skorðum. Héraðsdómur metur framburð ákærða fyrir dóminum ótrúverðugan og eru engin efni til að ætla, að því mati geti verið ábótavant, sbr. 5. mgr. 159. gr. laga nr. 19/1991 um meðferð opinberra mála. Sannað er gegn neitun ákærða, að hann hafi gerst sekur um þá háttsemi, sem í ákæru greinir. Þar er honum gefin að sök þátttaka í innflutningi meðákærða „með því að hafa í ágóðaskyni tekið við úr hendi hans á [hóteli] ... pökkum sem hann taldi hafa að geyma framangreind fíkniefni og hann ætlaði til söludreifingar hér á landi ...“ Eins og ákæran er úr garði gerð verður þátttaka ákærða í innflutningnum einskorðuð við þá athöfn hans að taka við úr hendi meðákærða pökkum, sem hann áleit hafa að geyma fíkniefni, í því skyni að selja þau hér á landi. Þar sem lögregla hafði sett gerviefni í þeirra stað skorti á það hlutræna samhengi, að brot ákærða gæti orðið fullframið, og ber að virða verknað hans sem tilraun til brots á 173. gr. a almennra hegningarlaga, sbr. 1. mgr. 20. gr. sömu laga. Þetta hefur þó engin áhrif á refsiákvörðun í málinu, enda hafði ákærði ótvíræðan ásetning til að fremja brotið, sbr. 2. mgr. 20. gr. Þótt lögregla hafi í öryggisskyni tekið fíkniefnin í sínar vörslur kemur ekki til álita, að 3. mgr. 20. gr. hegningarlaganna geti átt við.

Með skírskotun til forsendna héraðsdóms verður ákvörðun hans um refsingu ákærða staðfest. Það athugist þó, að 18. maí 2002 var ákærða veitt reynslulausn í tvö ár á eftirstöðvum refsingar samkvæmt dómi Héraðsdóms Reykjavíkur 27. júní 2000, 480 dögum en ekki 489 dögum, eins og misritast hefur í héraðsdómi.

Upptökuákvæði héraðsdóms eru ekki til endurskoðunar fyrir Hæstarétti.

Staðfest verður ákvörðun héraðsdóms um sakarkostnað að því er varðar ákærða. Hann skal jafnframt greiða áfrýjunarkostnað málsins, eins og greinir í dómsorði.

Dómsorð:

Héraðsdómur skal vera óraskaður að því er varðar ákærða, R-kk-þf B-x-x M-x-x.

Ákærði greiði allan áfrýjunarkostnað sakarinnar, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, Ó-kk-ef S-kk-ef hæstaréttarlögmanns, 200.000 krónur.