807/2016

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem staðfestar voru ákvarðanir sýslumanns um að stöðva aðfarargerðir í málum F og R gegn P og B ehf. Við fyrirtöku málanna lét fyrirsvarsmaður F og R bóka eftir sér að hann mótmælti ákvörðunum sýslumanns og áskildi sér rétt til að bera þær undir héraðsdóm. Var málinu vísað frá héraðsdómi þar sem F og R höfðu ekki haft fyrirvaralausa kröfu uppi við sýslumann þegar við fyrirtöku málanna að leitað yrði úrlausnar héraðsdóms og tilgreint hverjar dómkröfur þau myndu gera samkvæmt skýrum fyrirmælum 1. mgr. 85. gr. og 1. mgr. 86. gr. laga nr. 90/1989 um aðför.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir G-kvk-nf B-kvk-nf, B-kk-nf B-kk-nf og K-kk-nf A-kk-nf.

Sóknaraðilar skutu málinu til Hæstaréttar með kæru 30. nóvember 2016, en kærumálsgögn bárust réttinum 13. desember sama ár. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 22. nóvember 2016, þar sem staðfestar voru ákvarðanir sýslumannsins á höfuðborgarsvæðinu 30. júní 2016 um að stöðva aðfarargerðir í málum sóknaraðila gegn varnaraðilum. Kæruheimild er í 4. mgr. 91. gr. laga nr. 90/1989 um aðför. Sóknaraðilar krefjast þess að framangreindar ákvarðanir sýslumanns verði felldar úr gildi og lagt fyrir hann að halda gerðunum áfram í samræmi við aðfararbeiðni. Þá krefjast þeir málskostnaðar í héraði og kærumálskostnaðar.

Varnaraðilar krefjast staðfestingar hins kærða úrskurðar og kærumálskostnaðar óskipt úr hendi sóknaraðila.

Með aðfararbeiðni til sýslumannsins á höfuðborgarsvæðinu 13. maí 2016 kröfðust sóknaraðilar fjárnáms hjá varnaraðilum til fullnustu kröfu að fjárhæð 6.039.800 krónur. Var beiðnin tekin fyrir í tveimur aðskildum málum hjá sýslumanni 30. júní sama ár. Ákvað hann að stöðva gerðirnar með vísan til 2. mgr. 27. gr. laga nr. 90/1989 þar sem gögn varnaraðila bæru með sér að þeir hefðu fullnægt skyldu sinni til greiðslu. Létu sóknaraðilar af því tilefni bóka eftir sér við fyrirtöku beggja málanna að fyrirsvarsmaður sóknaraðila mótmælti ákvörðunum sýslumanns og áskildi sér rétt til að bera þær undir héraðsdóm. Í kjölfarið leituðu sóknaraðilar úrlausnar Héraðsdóms Reykjavíkur með bréfi 1. júlí 2016 til dómsins.

Samkvæmt 1. mgr. 85. gr. laga nr. 90/1989 er gerðarbeiðanda heimilt, meðan aðfarargerð er ólokið, að krefjast úrlausnar héraðsdómara um einstakar ákvarðanir, sem sýslumaður tekur um framkvæmd hennar, ef gerðarbeiðandi hefur þá kröfu uppi við sýslumann áður en lengra er haldið við gerðina. Í 1. mgr. 86. gr. sömu laga segir að gerðin frestist að því leyti sem hún er háð viðkomandi ákvörðun, ef málsaðili krefst úrlausnar héraðsdómara með þeim hætti sem segir í 1. til 3. mgr. 85 gr. laganna. Skuli sýslumaður bóka nákvæmlega hver sú ákvörðun er, sem krafist er úrlausnar héraðsdómara um, og hverjar kröfur aðilar gera. Skulu jafnframt bókaðar í stuttu máli röksemdir sem þeir færa fyrir kröfum sínum. Samkvæmt skýrum fyrirmælum framangreindra ákvæða bar sóknaraðilum að hafa þá kröfu uppi við sýslumann að leitað yrði úrlausnar héraðsdómara þegar við fyrirtöku málsins 30. júní 2016 er ákvarðanir sýslumanns lágu fyrir og tilgreina hverjar dómkröfur þeir myndu gera. Áskilnaður um rétt til að leita úrlausnar héraðsdóms nægir ekki. Málið var því ekki réttilega lagt fyrir héraðsdóm með áðurnefndu bréfi sóknaraðila 1. júlí 2016. Ber því að vísa málinu frá héraðsdómi án kröfu.

Eftir atvikum er rétt að málskostnaður á báðum dómstigum falli niður.

Dómsorð:

Máli þessu er vísað frá héraðsdómi.

Málskostnaður í héraði og fyrir Hæstarétti fellur niður.