266/2015

X var ákærður fyrir brot gegn blygðunarsemi þriggja lögreglumanna, sbr. 209. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, með því að hafa staðið á gangstétt og horft á lögreglumennina, þar sem þeir sátu inn í lögreglubifreið, og handleikið á sér getnaðarliminn og haldið háttseminni áfram eftir að tveir lögreglumannanna stigu út úr bifreiðinni og gengu í átt að honum. Var X sakfelldur í héraði og dæmdur í þriggja mánaða skilorðbundið fangelsi. Í dómi Hæstaréttar kom fram að X hefði allt frá því að lögregla hafði afskipti af honum neitað að hafa gert annað en að handleika á sér getnaðarliminn er hann var að kasta af sér vatni og í kjölfar þess. Af hálfu ákæruvaldsins hefði því ekki verið mótmælt að áður en hann var handtekinn hefði hann verið að kasta af sér þvagi. Með hliðsjón af því og þegar horft væri til verknaðarlýsingar ákæru, var ekki talið að sú háttsemi sem þar greindi fæli í sér lostugt athæfi samkvæmt 209. gr. almennra hegningarlaga sem getað hefði sært blygðunarsemi lögreglumannanna. Var X því sýknaður.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir B-kk-nf B-kk-nf og K-kk-nf A-kk-nf og I-kvk-nf E-kvk-nf settur hæstaréttardómari.

Ríkissaksóknari skaut málinu til Hæstaréttar 31. mars 2015 í samræmi við yfirlýsingu ákærða um áfrýjun. Af hálfu ákæruvaldsins er þess krafist að refsing ákærða verði þyngd.

Ákærði krefst þess aðallega að hann verði sýknaður af kröfu ákæruvaldsins, til vara að hinn áfrýjaði dómur verði ómerktur og málinu vísað heim í hérað, en að því frágengnu að refsing hans verði milduð.

I

Ákærði hefur krafist ómerkingar hins áfrýjaða dóms, annars vegar á þeim grundvelli að héraðsdómara hafi borið að neyta heimildar 4. mgr. 3. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála um að þrír dómarar skipuðu dóm í málinu, og hins vegar með vísan til þess að mat dómsins á sönnunargildi munnlegs framburðar fyrir dómi sé rangt, sbr. 3. mgr. 208. gr. sömu laga.

Í 2. mgr. 3. gr. laga nr. 88/2008 er kveðið svo á um að einn héraðsdómari skipi dóm í hverju máli nema svo standi á sem segir í 3. til 5. mgr. greinarinnar. Í 4. mgr. er mælt fyrir um að ef ákærði neiti sök og dómari telji sýnt að niðurstaða kunni að verulegu leyti að ráðast af mati á sönnunargildi munnlegs framburðar fyrir dómi geti dómstjóri ákveðið að þrír héraðsdómarar skipi dóm í málinu. Tilvitnað ákvæði heimilar að hafa dóm fjölskipaðan við þær aðstæður sem þar er vísað til, en slíkt er ekki skylt. Eins og mál þetta er vaxið eru ekki efni til að fallast á kröfu ákærða um ómerkingu dómsins af þeirri ástæðu að einn héraðsdómari skipi dóm í málinu í samræmi við meginreglu 2. mgr. 3. gr. laga nr. 88/2008. Þá er ekkert fram komið í málinu um að niðurstaða héraðsdóms um mat á sönnunargildi munnlegs framburðar fyrir dómi sé rangt svo einhverju skipti um úrlausn málsins, sbr. 3. mgr. 208. gr. laganna. Samkvæmt þessu er kröfu ákærða um ómerkingu héraðsdóms hafnað.

II

Ákærða er gefið að sök ,,brot gegn blygðunarsemi lögreglumannanna A, B og C, aðfaranótt 14. desember 2013 ... er ákærði stóð á gangstétt og horfði á lögreglumennina, þar sem þeir sátu inni í lögreglubifreið, og handlék á sér getnaðarliminn auk þess sem ákærði hélt háttseminni áfram“ eftir að tveir lögreglumannanna stigu út úr lögreglubifreiðinni og gengu í átt að ákærða.

Ákærði hefur allt frá því að lögregla hafði afskipti af honum umrætt sinn neitað að hafa gert annað en að handleika á sér getnaðarliminn er hann var að kasta af sér vatni og í kjölfar þess. Fyrir dómi bar hann að hugsanlegt væri að lögreglumennirnir hafi séð er hann hristi á sér liminn, til þess að ,,losa sig við síðustu 2,3,4 dropana“. Af hálfu ákæruvaldsins er því ekki mótmælt að áður en ákærði var handtekinn hafi hann verið að kasta af sér þvagi. Með hliðsjón af því og þegar horft er til verknaðarlýsingar ákæru, felur sú háttsemi sem þar greinir ekki í sér lostugt athæfi samkvæmt 209. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 sem getað hafi sært blygðunarsemi þeirra þriggja lögreglumanna er höfðu af honum afskipti umrætt sinn. Ákærði verður því sýknaður af því broti sem honum er gefið að sök.

Eftir þessum úrslitum skal sakarkostnaður í héraði og fyrir Hæstarétti greiðast úr ríkissjóði, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda ákærða eins og þau voru ákveðin í héraði.

Við meðferð málsins fyrir Hæstarétti var V-kk-nf H-kk-nf V-kk-nf hæstaréttarlögmaður fyrst skipaður verjandi ákærða og skilaði greinargerð til réttarins. Síðar var sú skipan afturkölluð og S-kk-nf A-kk-nf S-kk-nf hæstaréttarlögmaður skipaður verjandi. Með hliðsjón af þessu verða báðum verjendunum ákveðin málsvarnarlaun að meðtöldum virðisaukaskatti eins og greinir í dómsorði.

Dómsorð:

Ákærði, X, er sýkn af kröfu ákæruvaldsins.

Allur sakarkostnaður málsins greiðist úr ríkissjóði, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda ákærða í héraði, eins og þau voru þar ákveðin, svo og málsvarnarlaun skipaðra verjenda hans fyrir Hæstarétti, hæstaréttarlögmannanna V-kk-ef H-kk-ef V-kk-ef og S-kk-ef A-kk-ef S-kk-ef, 372.000 krónur til hvors.