395/2001

Með kaupsamningi 12. maí 1998 keypti GÞ húseign af G á Húsavík og var afsal gefið út í desember sama ár. Í afsalinu sagði að kaupandi hefði við afhendingu eignarinnar kynnt sér rækilega ástand hennar og hefði þá ekki haft neitt við það að athuga. Rétt áður en til afsals kom höfðu aðilar rætt saman í tilefni kvartana GÞ um tiltekna galla á eigninni, sem hefðu komið í ljós eftir að hann tók við henni, og nokkrum dögum eftir útgáfu afsals ritaði GÞ bréf til G þar sem hann áréttaði þær kvartanir og óskaði eftir frekari viðræðum. Beðið var um dómkvaðningu matsmanna í apríl 1999 og voru þeir kvaddir til starfa í byrjun maí sama ár. Með hliðsjón af þessum málsatvikum varð ekki fallist á þá málsástæðu að með undirritun afsals hefði GÞ fyrirgert rétti sínum til að hafa uppi kröfur vegna galla á húseigninni. Fyrir Hæstarétti var einungis deilt um þá tvo liði í kröfugerð GÞ sem fallist hafði verið á í héraði. Varðandi bætur vegna leka frá snyrtingu og geymslu var vísað til niðurstöðu dómkvaddra matsmanna um að frágangur glugga á snyrtingu og geymslu væri óhefðbundinn og óvandaður og skýrði þann leka sem um var deilt. Þótti verða að líta til þess að GÞ kvaðst við skoðun hafa séð skemmdir á veggklæðningu við umræddan glugga og á gólfefni í herbergi á hæðinni fyrir neðan en honum hafi verið sagt að þær stöfuðu af leka frá opnum glugga. Með hliðsjón af þessu þótti ekki rétt að G yrði gert að greiða kostnað vegna skemmdanna, heldur yrði hann einungis látinn bera ábyrgð á hinum óvandaða frágangi á glugganum. Varðandi skort á eldvarnarvegg milli bílskúrs og íbúðarhúss var talið að GÞ hefði mátt treysta því að slíkur veggur væri til staðar, í samræmi við samþykkta teikningu vegna bílskúrsins. Ekki var fallist á að GÞ hefði mátt sjá að veggurinn væri ekki eldvarnarveggur. Var ábyrgð á þessum galla lögð á G og hann dæmdur til greiðslu skaðabóta.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir H-kk-nf B-kk-nf, H-kk-nf H-kk-nf og P-kk-nf K-x-x H-kk-nf.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 16. október 2001 og krefst þess að hann verði sýknaður af öllum kröfum stefnda og sér dæmdur málskostnaður í héraði og fyrir Hæstarétti.

Stefndi krefst staðfestingar héraðsdóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti.

Málsatvikum er lýst í héraðsdómi. Svo sem þar kemur fram gerðu aðilar með sér kaupsamning 12. maí 1998 um húseignina Héðinsbraut 15 á Húsavík. Eignin var afhent stefnda 31. júlí 1998, en afsal var gefið út 3. desember sama ár. Í því sagði að kaupandi hefði við afhendingu eignarinnar kynnt sér rækilega ástand hennar og hefði þá ekki haft neitt við það að athuga. Fyrir liggur að rétt áður en til afsals kom höfðu aðilar rætt saman í tilefni kvartana stefnda um tiltekna galla á eigninni, sem hefðu komið í ljós eftir að hann tók við henni, og hinn 9. desember ritaði stefndi áfrýjanda bréf þar sem hann áréttaði þær og óskaði eftir frekari viðræðum. Beðið var um dómkvaðningu matsmanna 9. apríl 1999 og voru þeir kvaddir til starfa 5. maí það ár. Þegar litið er til þessara málsatvika verður ekki fallist á þá málsástæðu að með undirritun afsals hinn 3. desember 1998 hafi stefndi fyrirgert rétti sínum til að hafa uppi kröfur vegna galla á húseigninni.

Héraðsdómur var skipaður tveimur sérfróðum meðdómendum og studdist niðurstaða hans við matsgerð hinna dómkvöddu matsmanna. Fyrir Hæstarétti er einungis deilt um þá tvo liði í kröfugerð stefnda, sem fallist var á í héraði. Er þar annars vegar um að ræða bætur vegna leka frá snyrtingu og geymslu á 2. hæð, sem héraðsdómur ákvað 58.600 krónur, og hins vegar bætur vegna skorts á eldvarnarvegg milli bílskúrs og íbúðarhúss, sem ákveðnar voru 540.000 krónur.

Það var niðurstaða dómkvaddra matsmanna að frágangur glugga og gluggaumbúnaðar á snyrtingu og geymslu á 2. hæð væri óhefðbundinn og óvandaður og væri sá frágangur skýring á leka niður á 1. hæð. Mátu þeir kostnað við að gera við gluggann á 21.000 krónur. Kostnað við að gera við veggklæðningu í umræddu herbergi og parketi á 1. hæð mátu þeir samtals á 37.600 krónur. Líta verður hér til þess, að fram kom fyrir dómi hjá stefnda að hann hefði við skoðun séð skemmdir á veggklæðningu við umræddan glugga og á gólfefni í herbergi á hæðinni fyrir neðan, en sér hefði verið tjáð að þær stöfuðu af leka frá opnum glugga. Með hliðsjón af þessu þykir ekki rétt að áfrýjanda verði gert að greiða kostnað vegna skemmdanna, heldur verði hann einungis látinn bera ábyrgð á hinum óvandaða frágangi á glugganum, en kostnaður vegna hans nam 21.000 krónum eins og áður sagði.

Í matsgerð kom fram að viðbygging við húsið uppfyllti ekki byggingarskilmála, sem giltu er hún var reist á árinu 1978, þar sem ekki var eldvarnarveggur milli bílskúrs og íbúðarhússins. Á samþykktri teikningu vegna viðbyggingarinnar var gert ráð fyrir slíkum vegg. Stefndi mátti treysta því að svo væri nema annað kæmi fram. Fyrir liggur að húsið hafði verið skoðað nokkrum sinnum af hans hálfu áður en kaupin voru ráðin. Í matsgerðinni segir að veggurinn hafi ekki alls staðar náð upp að lofti, heldur hafi verið opið ofan við hann inn á loftrými yfir herbergjum. Þunn glerull hafi legið ofan á loftklæðningunni. Hurð í veggnum hafi verið þunn spjaldahurð, þegar matsmenn skoðuðu eignina, en samkvæmt upplýsingum stefnda var það önnur hurð en sú, sem var þar þegar hann tók við eigninni, en hún hefði þó verið svipaðrar gerðar. Eins og fram kemur í héraðsdómi sagði annar matsmannanna fyrir dómi að hann teldi ekki sjálfgefið að ófaglærður maður sæi að veggurinn væri ekki eldvarnarveggur, en honum hefði ekki dulist þetta augnablik. Þegar til þessa er litið og gagna málsins að öðru leyti verður ekki fallist á með áfrýjanda að stefndi hafi við eðlilega skoðun mátt gera sér grein fyrir því að þarna væri ekki eldvarnarveggur. Verður að leggja ábyrgð á þessum galla á áfrýjanda og þykir það ekki hagga þeirri niðurstöðu þótt stefndi hefði getað séð að hurð á veggnum var tæpast brunaheld. Að þessu athuguðu, en að öðru leyti með skírskotun til forsendna héraðsdóms, verður hann staðfestur um þennan lið.

Samkvæmt þessu verður áfrýjandi dæmdur til að greiða stefnda samtals 561.000 krónur með dráttarvöxtum eins og nánar segir í dómsorði.

Dæma ber áfrýjanda til greiðslu málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti, þar með talinn matskostnað, eins og nánar segir í dómsorði.

Dómsorð:

Áfrýjandi, G-kk-nf G-kk-nf, greiði stefnda, G-kk-þgf Þ-kk-þgf S-kk-þgf, 561.000 krónur með dráttarvöxtum samkvæmt III. kafla vaxtalaga nr. 25/1987 frá 2. desember 1999 til 1. júlí 2001 en samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá þeim degi til greiðsludags.

Áfrýjandi greiði stefnda samtals 450.000 krónur í málskostnað í héraði og fyrir Hæstarétti.