401/2016

V krafðist viðurkenningar á skaðabótaskyldu E ehf. vegna líkamstjóns sem hann varð fyrir er flugeldur sem V hafði keypt hjá E ehf. sprakk í höndum hans. Í dómi Hæstaréttar var talið nægilega sannað að kúla efst á flugeldinum hefði fallið af skömmu eftir að V bar eld að honum í því skyni að skjóta á loft.Var talið ósannað að orsökin hefðu verið rakin til atvika sem V bæri ábyrgð á og talið að flugeldurinn hefði verið haldinn ágalla í skilningi 1. mgr. 5. gr. laga nr. 25/1991 um skaðsemisábyrgð og að á þeim ágalla bæri E ehf. ábyrgð. Á hinn bóginn var talið að ekki yrði komist hjá því að virða V til stórkostlegs gáleysis að handleika hluta af flugeldinum með logandi vindil í annarri hendi. Var því talið rétt að hann bæri tjón sitt að hálfu, sbr. 9. gr. laga nr. 25/1991.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma G-kvk-nf B-kvk-nf hæstaréttardómari og D-kk-nf Þ-kk-nf B-kk-nf og I-kvk-nf E-kvk-nf settir hæstaréttardómarar.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 26. maí 2016. Hann krefst aðallega sýknu af kröfum stefnda en til vara að „skipting ábyrgðar verði ákvörðuð önnur og áfrýjanda hagfelldari en sú sem héraðsdómur komst að niðurstöðu um vegna afleiðinga slyss, aðfaranótt 1. janúar 2014.“ Þá krefst áfrýjandi málskostnaðar fyrir Hæstarétti.

Stefndi krefst þess að héraðsdómur verði staðfestur. Þá krefst hann málskostnaðar fyrir Hæstarétti án tillits til gjafsóknar sem honum hefur verið veitt.

Atvikum málsins er lýst í héraðsdómi.

Stefndi keypti flugeld af áfrýjanda í desember 2013. Fyrir Hæstarétti lýsti lögmaður áfrýjanda yfir að ekki væri lengur ágreiningur um að merkingum á flugeldinum hafi verið ábótavant og þær hafi ekki verið í samræmi við ákvæði reglugerðar nr. 952/2003, um skotelda, um merkingar á skoteldum og umbúðum.

Af aðilaskýrslu stefnda og vætti vitnisins G-kk-ef J-kk-ef þykir nægilega sannað að kúla efst á flugeldinum hafi fallið af skömmu eftir að stefndi bar eld að honum í því skyni að skjóta á loft. Af matsgerð, sem og skýrslu stefnda fyrir dómi og framburði vitna, verður ekki með vissu ráðið um orsök þess að kúlan losnaði frá flugeldinum. Að þessu virtu er staðfest sú niðurstaða héraðsdóms, að ósannað sé að orsökin verði rakin til atvika sem stefndi ber ábyrgð á. Flugeldurinn var því haldinn ágalla í skilningi 1. mgr. 5. gr. laga nr. 25/1991, um skaðsemisábyrgð og var ekki svo öruggur sem stefndi mátti með réttu vænta. Ber áfrýjandi sem innflytjandi og seljandi flugeldsins ábyrgð á því.

Af aðilaskýrslu stefnda og vætti vitnisins G-kk-ef J-kk-ef þykir ennfremur í ljós leitt að stefndi tók kúluna upp og hélt í hendi sér eftir að hún féll til jarðar. Þá er og upplýst, meðal annars í framburði stefnda sjálfs fyrir dómi, að hann hélt á logandi vindli í hægri hendi þegar hann tók kúluna upp með þeirri vinstri. Í matsgerð dómkvaddra manna er því haldið fram að kúla af sambærilegum flugeldi sem þeir rannsökuðu springi ekki nema eldur nái í kveikiþráð hennar og ef það gerðist myndi hún springa nánast samstundis. Stefnda og vitninu G-kk-þgf bar ekki saman um hversu lengi stefndi hélt á kúlunni áður en hún sprakk. Bar stefndi fyrir dómi að hún hefði sprungið þegar hann tók um kúluna og hún var rétt komin frá jörðu, en vitnið G-kk-nf bar að stefndi hefði handleikið hana nokkra stund áður en hún sprakk. Þótt nokkurs misræmis gæti þannig í framburði þeirra um þetta atriði og orsök þess að kúlan sprakk sé ekki kunn, svo yfir allan vafa sé hafið, verður ekki hjá því komist að virða stefnda til stórkostlegs gáleysis að handleika kúluna með logandi vindil í annarri hendi. Verður stefndi, með vísan til 9. gr. laga nr. 25/1991, að bera helming tjóns síns sjálfur.

Að þessu virtu er viðurkennt að áfrýjandi beri skaðabótaskyldu vegna helmings þess líkamstjóns sem stefndi varð fyrir.

Ákvæði hins áfrýjaða dóms um málskostnað og gjafsóknarkostnað verða staðfest.

Málskostnaður fyrir Hæstarétti fellur niður.

Um gjafsóknarkostnað stefnda fer eins og í dómsorði greinir.

Dómsorð:

Viðurkennd er bótaábyrgð áfrýjanda, E-þjónustunnar ehf., á helmingi þess líkamstjóns sem stefndi, V-kk-nf Ó-kk-nf, hlaut 1. janúar 2014.

Ákvæði héraðsdóms um málskostnað og gjafsóknarkostnað skulu vera óröskuð.

Málskostnaður fyrir Hæstarétti fellur niður.

Allur gjafsóknarkostnaður stefnda fyrir Hæstarétti greiðist úr ríkissjóði, þar með talin þóknun lögmanns hans, 800.000 krónur.