70/2012

B kærði úrskurð héraðsdóms þar sem fallist var á kröfu C um að erfðaskrá A frá árinu 2009 skyldi við skipti á dánarbúi hans metin ógild. Málsatvik voru þau að A, sem enga lögerfingja átti, gerði árið 2003 erfðaskrá þar sem hann arfleiddi C að öllum eigum sínum. Skömmu fyrir andlát sitt árið 2009 gerði A nýja erfðaskrá, en samkvæmt henni skyldu eignir hans renna til B og ganga til viðhalds og endurnýjunar kirkjunnar. Deila aðila laut einkum að því hvort A hefði við gerð síðari erfðaskrárinnar fullnægt hæfisskilyrðum 2. mgr. 34. gr. erfðalaga nr. 8/1962. Hæstiréttur sló því föstu að erfðaskráin frá 2009 hefði ekki fullnægt formskilyrðum erfðalaga þar sem ekki var getið um það í arfleiðsluvottorði lögbókanda hvort A hefði verið svo heill heilsu andlega að hann væri hæfur til að gera erfðaskrá og því bar B sönnunarbyrði þar um. Rétturinn taldi sýnt að A hefði við það tímamark verið svo heill heilsu andlega að hann hefði verið fær um að gera þá ráðstöfun sem fólst í erfðaskránni á skynsamlegan hátt. Var kröfu C því hafnað.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir Á-kk-nf K-kk-nf, J-kk-nf S-kk-nf G-kk-nf og Þ-kk-nf Ö-kk-nf.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 18. janúar 2012, sem barst héraðsdómi degi síðar og Hæstarétti ásamt kærumálsgögnum 30. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Vestfjarða 6. janúar 2012, þar sem fallist var á kröfu varnaraðila um að erfðaskrá A frá 20. október 2009, en A lést [...] október það ár, skuli við skipti á dánarbúi hans metin ógild. Þess í stað skuli erfðaskrá A frá 10. september 2003 lögð til grundvallar við skiptin. Kæruheimild er í 1. mgr. 133. gr. laga nr. 20/1991 um skipti á dánarbúum o. fl. Sóknaraðili krefst þess að fyrrgreind erfðaskrá frá 20. október 2009 verði lögð til grundvallar við skipti á dánarbúi A. Þá krefst hann málskostnaðar í héraði og kærumálskostnaðar.

Varnaraðili krefst þess aðallega að málinu verði vísað frá Hæstarétti, en til vara að hinn kærði úrskurður verði staðfestur. Þá krefst hann kærumálskostnaðar.

I

Krafa varnaraðila um frávísun málsins frá Hæstarétti er engum gildum rökum studd, enda er með hefðbundnum og fullnægjandi hætti gerð grein fyrir því í kæru á hvaða ástæðum hún er reist. Af málatilbúnaði sóknaraðila fyrir Hæstarétti er ljóst að krafa hans er bæði reist á þeirri málsástæðu að varnaraðili hafi sönnunarbyrði fyrir því að A hafi ekki fullnægt hæfisskilyrðum 2. mgr. 34. gr. erfðalaga nr. 8/1962 við gerð erfðaskrárinnar 20. október 2009 og óháð því hvort á það verði fallist hafi tekist sönnun um að A hafi þá verið svo heill heilsu andlega að hann hafi verið fær um að gera þá ráðstöfun sem í erfðaskránni fólst á skynsamlegan hátt.

II

A fæddist að [...] á Barðaströnd [...] 1918 og andaðist [...] október 2009 á Heilbrigðisstofnun Vestfjarða á Ísafirði. Hann var ókvæntur og barnlaus og hafði því heimild til að ráðstafa eigum sínum með erfðaskrá án takmörkunar, sbr. 35. gr. erfðalaga. Eins og nánar er rakið í héraðsdómi var hann lengst framan af ævi búsettur að [...], en bjó þó um hríð á Rauðasandi og Tálknafirði. Árið 1971 fluttist hann til [...]. Frá árinu 2000 naut hann heimahjúkrunar. Þá naut hann heimilishjálpar á vegum sveitarfélagsins. Varnaraðili starfaði á vegum heimaþjónustu [...] og sinnti A í mörg ár. Tókst með þeim mikil og góð vinátta. Hann gerði 10. september 2003 erfðaskrá þar sem hann arfleiddi varnaraðila að öllum eigum sínum. Var þar kveðið á um að arfleifandi skyldi grafinn í kirkjugarðinum á [...]. Erfðaskráin er vottuð af lögbókandanum á [...]. Í ágúst 2008 var A lagður inn á sjúkrahús á [...], en eftir skamma dvöl fluttur á Heilbrigðisstofnun Vestfjarða á Ísafirði. Eftir að hann náði sér af veikindum var hann vistaður á öldrunardeild Heilbrigðisstofnunarinnar þar sem hann dvaldi til dauðadags. Ellefu dögum fyrir andlát sitt gerði A nýja erfðaskrá. Samkvæmt henni skyldu allar eignir hans renna til B og ganga til viðhalds og endurnýjunar kirkjunnar. Þar kom og fram að arfleifandi óskaði þess að verða jarðsettur í kirkjugarðinum á Ísafirði. Í erfðaskránni er tekið fram að fyrri erfðaskrá væri jafnframt ógilt. Ágreiningur aðila um gildi þessarar erfðaskrár er tilefni dómsmáls þessa.

III

Með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar er hafnað þeim málsástæðum varnaraðila er varða aðildarskort sóknaraðila, að ótilhlíðleg áhrif hafi verið höfð á A heitinn er hann gerði erfðaskrána 20. október 2009 og að nafnritun arfleifanda sjálfs sé ekki undir erfðaskránni.

Hin umdeilda erfðaskrá er vottuð af lögbókandanum á Ísafirði. Vottorðið er svohljóðandi: „Árið 2009, hinn 20.október, var undirritaður lögbókandi staddur á Heilbrigðisstofnun Ísafjarðar að Torfnesi, Ísafjarðarbæ. Hitti hann þar fyrir A ... sem er vistmaður á öldrunardeild. A sannaði á sér deili og lagði fram þessa erfðaskrá, sem hann undirritaði í viðurvist lögbókanda og undirritaðra votta. Kvaðst hann vera heill andlegrar heilsu, gera þetta af fúsum og frjálsum vilja og kvað erfðaskrána hafa að geyma vilja sinn. Lögbókandi á Ísafirði, 20. október 2009.“ Undir vottorðið ritar lögbókandinn og það er stimplað með stimpli hans. Þá rita á erfðaskrána sem vottar T-kk-nf G-kk-nf héraðsdómslögmaður og D. Með vísun til forsendna héraðsdóms er staðfest sú niðurstaða hans að með framangreindu arfleiðsluvottorði lögbókanda sé ekki fullnægt því skilyrði 43. gr. erfðalaga, sbr. 2. mgr. 42. gr., að þess skuli getið í arfleiðsluvottorði hvort arfleifandi hafi verið svo heill heilsu andlega að hann hafi verið hæfur til að gera erfðaskrá. Fullnægjandi arfleiðsluvottorð hefur því ekki verið fært á skjalið og uppfyllir erfðaskráin að þessu leyti ekki formskilyrði sem erfðalög áskilja. Af því leiðir samkvæmt 2. mgr. 45. gr. erfðalaga að sönnunarbyrði hvílir á sóknaraðila fyrir því að A hafi fullnægt hæfisskilyrðum 2. mgr. 34. gr. laganna er hann undirritaði erfðaskrána 20. október 2009.

IV

D, annar þeirra sem ritaði auk lögbókanda sem vottur á erfðaskrána 20. október 2009, var sá maður sem samkvæmt skýrslum vitna fyrir héraðsdómi virðist oftast hafa heimsótt A á öldrunardeild sjúkrahússins. Í skýrslu fyrir héraðsdómi sagði D að A hefði hringt til sín 18. október 2009, en þann dag hafi systir A dáið. Hafi A sagt að hann vildi ekki verða sér til skammar þegar hann væri dáinn. Þegar hann hafi verið inntur eftir því hvað hann ætti við með þessu hafi hann tjáð D að varnaraðili hafi hringt tvisvar í sig til að biðja um peninga og hafi hann talið sig vera búinn að láta hana hafa þrjár milljónir króna. Hafi hann sagt að varnaraðili hefði ekki heimsótt sig í allt sumar og hefði yfirleitt ekki frumkvæði að því að hringja í sig. Hafi A sagst vilja gera nýja erfðaskrá. Hafi D fundist vera orðin breyting á viðhorfi A til varnaraðila, en hann hafi fram að þessu talað hlýlega um hana og þótt vænt um hana. Hafi A sagst vilja leggja fé sitt til uppbyggingar á prestbústaðnum á [...], en gamall sveitungi sinn væri að safna peningum til að gera húsið upp. Jafnfram hafi hann sagst vilja hvíla á Ísafirði. Í framhaldi af þessu hafi D leitað til T-kk-ef G-kk-ef héraðsdómslögmanns, en hann er hinn votturinn auk lögbókanda á erfðaskránni.

T-kk-nf kvaðst í skýrslu fyrir héraðsdómi hafa kannað málið og komist að því að prestbústaðurinn á [...] væri ekki í eigu kirkjunnar og sagt D það. H-kk-nf kvaðst hafa tjáð A þetta en hann þá strax sagst vilja láta sína gömlu sóknarkirkju hafa peningana eftir sinn dag. T-kk-nf kvaðst hafa að beiðni D hitt A einum eða tveimur dögum áður en erfðaskráin var undirrituð. Hafi þeir rætt um að A vildi breyta erfðaskrá sinni og hvers efnis hún ætti að vera. A hafi hins vegar ekki gefið T-kk-þgf neinar skýringar á því hvers vegna hann vildi gera þessar breytingar. Í framhaldi af því hafi T-kk-nf samið texta erfðaskrárinnar, en hann mun einnig hafa samið texta framangreinds vottorðs lögbókanda sem á hana var ritað.

Önnur vitni gátu lítið borið um breyttan vilja A til ráðstafana eftir sinn dag eða af hvað ástæðum hann vildi gera nýja erfðaskrá. E hjúkrunarfræðingur, sem kunnugt var um efni fyrri erfðaskrárinnar, kvaðst um þetta leiti hafa spurt A hvort hann hygðist gera nýja erfðaskrá. Hann hafi játað því, en brugðist svolítið reiður við afskiptasemi hennar og þau ekki rætt það frekar. E sóknarprestur kvaðst hafa rætt við A að kvöldi 20. október 2009. Hann hafi þá sagt sér að hann væri búinn að gera nýja erfðaskrá og hefði nú tekið þá ákvörðun að vera jarðsettur á Ísafirði. Ekki hafi þeir rætt önnur efnisatriði erfðaskrárinnar þetta sinn, en A hafi rætt um það síðar að hann hafi látið einhverja konu hafa peninga og ætlaði ekki að láta hana hafa meira. Hafi E skilist að þetta tengdist erfðaskránni, en um það var hann þó ekki viss.

V

Að beiðni varnaraðila voru 2. mars 2011 dómkvaddir tveir menn, J-kk-nf G. S-kk-nf öldrunarlæknir og T-kk-nf Z-kk-nf geðlæknir til að meta andlegt atgervi A. Matsgerð þeirra er dagsett 8. júní 2011. Matsmenn yfirfóru sjúkraskrár A bæði frá Heilbrigðisstofnuninni á [...] og Heilbrigðisstofnun Vestfjarða á Ísafirði og höfðu undir höndum vottorð yfirlæknanna H-kk-ef K-x-x S-kk-ef og Þ-kk-ef J-kk-ef, en þeir störfuðu á síðarnefndu stofnuninni. Í matsgerðinni kemur fram að aldrei hafi verið gert formlegt mat á vitrænni getu eða andlegri líðan A á þeim tíma sem hann dvaldi á sjúkrahúsinu. Því þurfi að túlka þau gögn sem fyrir liggi. Í vottorði Þ-kk-ef yfirlæknis komi fram að starfsmenn hafi farið að taka eftir andlegri vanstillingu hjá A upp úr miðjum júlí 2009. Nær einu heimildirnar í gögnum málsins um ástand A sé að finna í skýrslum hjúkrunarfræðinga, en þær séu ritaðar í lok hverrar vaktar. Þar komi fram að í miðjum júlí 2009 fari hann að eiga í útistöðum við herbergisfélaga og í september en einkum október sé lýst vaxandi líkamlegum einkennum og svefntruflunum. Að kvöldi 7. október 2009 sé í eina skiptið lýst að hann sé illa áttaður, en aldrei sé annars minnst á rugl eða óráð eða að hann sé gleyminn eða utan við sig. Hann hafi aldrei fengið lyf við rugli, ranghugmyndum, depurð eða kvíða, sem bendi til þess að líðan hans og andlegt ástand hafi ekki verið slæmt. Hið eina af þeim lyfjum sem A fékk sem gæti haft áhrif á andlega hæfni hans sé svefnlyfið Immovane. Ellefu dögum eftir að hann fór að taka þetta svefnlyf að staðaldri hafi hann skrifað hina umdeildu erfðaaskrá, en aldrei sé getið um rugl eða önnur andleg frávik á þessum dögum. Fyrir liggi að A hafi veikst æ meir síðustu vikur fyrir andlátið en matsmenn geti ekki dæmt um hvaða áhrif það hafi haft á andlega getu hans. Ekkert komi fram í gögnum sem bendi til þess að A hafi verið haldinn ranghugmyndum um varnaraðila og engin gögn séu um hvort andlegt ástand A hafi verið með þeim hætti að hann hafi verið ófær um að gera breytingar á erfðaskrá sinni. Lokaorð matsgerðarinnar, sem eru svar við 6. spurningu matsbeiðanda um það hvort A hafi við undirritun erfðaskrárinnar 20.október 2009 verið svo heill heilsu andlega að hann hafi verið fær um að gera þá ráðstöfun á skynsaman hátt eru svohljóðandi: „Upplýsingar í sjúkragögnum eru af mjög skornum skammti. Á grundvelli þeirra upplýsinga sem liggja fyrir er ekki hægt [að] fullyrða að A hafi verið ófær vegna ástands síns [að] gera þær ráðstafanir sem hann gerði hinn 20. október 2009.“

Matsmenn gáfu skýrslu fyrir héraðsdómi. Í skýrslu J-kk-ef G. S-kk-ef kom fram að gögn málsins væru óljós. Í þeim væri ekki getið um andlega vanheilsu A nema að mjög takmörkuðu leyti. Það væri sín reynsla að þess sé getið ef andleg vanheilsa sé áberandi þegar einstaklingar dvelji á stofnunum af þessu tagi. Hann geti ekki svarað því „óyggjandi“ að A hafi verið andlega hæfur þegar hann undirritaði erfðaskrána, á því leiki viss vafi. Hann sagði að A virtist hafa haft ákveðnar skoðanir á mönnum og málefnum og það virtist út frá gögnum málsins ekki hafa breyst í þessari síðustu legu A, en hann vildi ítreka að gögnin væru „ósköp fátækleg.“ T-kk-nf Z-kk-nf tók fram að gögnin sem matsmenn höfðu til að styðjast við hefðu ekki verið ítarleg og að matsmönnum hefði báðum fundist sjúkragögnin og þá einkum hvað varðaði læknaupplýsingar „svona frekar snautleg“. Líkt og J-kk-nf tók hann fram að ef rugl á sjúklingi valdi breytingu á hegðun hans, sérstaklega þannig að grípa þurfi til lyfjagjafar sé það almennt skráð, en slíkar skráningar séu ekki í tilviki A. Þegar lögmaður varnaraðila gekk á hann um að fá skýrt svar við spurningunni um hvort hægt væri að fullyrða að A hefði verið hæfur til arfleiðslunnar treysti matsmaðurinn sér ekki til að svara því afdráttarlaust.

Í málinu liggur fyrir vottorð H-kk-ef K-x-x S-kk-ef yfirlæknis 9. desember 2010. Þar kemur fram að andlegt hæfi A hafi ekki verið metið og hann geti ekki vottað hvort A hafi verið hæfur til erfðaráðstöfunar 20. október 2009. Framburður hans fyrir héraðsdómi var mjög á sömu lund. Í vottorði Þ-kk-ef J-kk-ef yfirlæknis 22. desember 2010 kemur fram að andlegt atgervi A hafi farið þverrandi frá júlímánuði 2009, en hann telji sig „engan veginn færan um að svara því hvort A hafi verið hæfur til að gera erfðaskrá þann 20.10.09.“ Í framburði hans fyrir héraðsdómi kom fram svipuð afstaða. Hann taldi A hafa verið með lifandi áhuga á því sem var að gerast í kring um hann, sérstaklega í pólitík, en sá áhugi hafi fjarað út undir það síðasta. Hann treysti sér ekki til að svara því hvort A hefði verið hæfur til að gera erfðaskrá á skynsamlegan hátt 20. október.

G hjúkrunarfræðingur kvaðst fyrir héraðsdómi hafa verið nýbyrjuð að vinna á öldrunardeildinni og því ekki hafa þekkt A vel. Hann hafi verið líkamlega mjög lélegur, en virst alveg fylgjast með og hafi spjallað við hjúkrunarfólkið. Aðspurð af lögmanni varnaraðila um hvort hún teldi A hafa verið hæfan til arfleiðslunnar svaraði hún á þá lund að sér hafi fundist hann í svipuðu ástandi og þegar hann kom á sjúkrahúsið, hann hafi þekkt starfsfólkið með nafni, en hún ætti í rauninni erfitt með að segja til um hæfið. Þá kvaðst hún telja að minni hans hafi ekki hrakað frá því hann kom á sjúkrahúsið. E hjúkrunarfræðingur kvaðst hafa þekkt A frá því að hann kom á öldrunardeild sjúkrahússins. Hún skýrði svo frá fyrir héraðsdómi að sér hafi ekki fundist A breytast mikið eftir að hún kynntist honum. Hann hafi verið „einföld sál“ en alltaf nokkuð sjálfum sér samkvæmur og það hafi ekki breyst þennan mánuð áður en hann dó. Hún kvað A hafa verið orðinn veikan þarna síðustu dagana. Hún hafi þó ekki getað merkt að hann væri eitthvað byrjaður að „heilabilast eða gleyma eða neitt svoleiðis.“ Hann hafi verið sjálfum sér líkur hvað það snertir. Hún kvaðst sérstaklega aðspurð þó ekki geta sagt hvort A hafi verið hæfur til að breyta erfðaskránni.

F sóknarprestur kvaðst hafa komið reglulega á sjúkrahúsið og hafa kynnst A um leið og hann kom þangað. Hann hafi verið hress og opinn og þeir hafi rætt um trúmál, pólitík og fótbolta. Hafi F sóst eftir því að ræða við A. Hann hefði aldrei upplifað að A væri andlega vanheill eða honum væri farið að hraka svo að hann gerði sér ekki grein fyrir hvað hann væri að gera. Hann hafi ekki fundið andlegar breytingar á A síðan að hann kom á sjúkrahúsið og að hann hafi getað rætt um fótbolta og það sem væri að gerast í pólitík sem „benti nú til að hann væri nú alveg með fullum sönsum.“ Hann hafi rætt við hann daginn sem hann gerði erfðaskrána og ekki getað „merkt það, að hann væri neitt öðru vísi þennan dag en aðra daga þegar ég hitti hann.“

Eins og að framan er rakið samdi T-kk-nf G-kk-nf héraðsdómslögmaður hina umdeildu erfðaskrá. Eftir að D hafi beðið sig um að gera erfðaskrá fyrir A kvaðst hann í skýrslu fyrir héraðsdómi hafa haft samband við Þ-kk-þf J-kk-þf yfirlækni og spurst fyrir um hvort A væri andlega hress. Hafi Þ-kk-nf talið svo vera. Um efni þessa samtals ber þeim ekki að fullu saman þar sem Þ-kk-nf segist hafa svarað spurningu T-kk-ef um ástand A þannig að „karlinn hefur bara verið svona það er hægt að tala við hann“, en T-kk-nf yrði sjálfur að meta andlegt hæfi A. Eftir þetta samtal, einum eða tveimur dögum fyrir undirritun erfðaskrárinnar, kvaðst T-kk-nf hafa farið upp á sjúkrahús og rætt við A. Hafi hann dvalið hjá honum um stund til að reyna að gera sér grein fyrir því hvort hann væri hæfur til að gera erfðaskrá. Hafi hann ekki getað fundið annað en að A „væri alveg með fulla skynsemi til þess“. Hafi það ekkert farið milli mála að A hafi gert sér grein fyrir því hvað hann var að gera. Hann hafi síðan samið erfðaskrána og farið einum eða tveimur dögum síðar til A og verið viðstaddur þegar lögbókandinn las erfðaskrána upp fyrir A, ræddi við hann um efni hennar og sannfærði sig um að þetta væri hans vilji. Sig minni að A hafi undirritað tvö eintök af erfðaskránni.

D kvað í skýrslu fyrir héraðsdómi að heilsu A hafi farið að hraka frá ágústlokum 2009. Þetta hafi þó ekki átt við um andlega heilsu hans. Ekkert hafi borið á gleymsku og hann hafi hugsað mikið um pólitík og þeir rætt um hana og knattspyrnu. Þann 20. október hafi T-kk-nf hringt í sig og boðað sig á sjúkrahúsið, en þangað hafi þá T-kk-nf verið búinn að boða lögbókanda til að votta erfðaskrána. Hafi lögbókandinn spjallað við A og síðan lesið fyrir hann erfðaskrána og spurt „á milli“ hvort þetta væri rétt og því hafi A alltaf jánkað. A hafi síðan verið fengin gleraugu og hann lesið sjálfur yfir erfðaskrána og síðan undirritað hana. Síðar um kvöldið hafi hann heimsótt A sem hafi verið mjög glaður yfir að hafa lokið gerð erfðaskrárinnar. Daginn eftir hafi A beðið sig að skrifa allan starfsferil sinn niður eftir sinni fyrirsögn og spurður um tilgang þess sagt að H-kk-nf gæti látið prestinn hafa þetta. Síðan hafi hann skrifað eftir A fæðingar- og dánardag föður hans, móður og allra systkinanna, en þau voru sjö og hafi það allt verið rétt, nema að einum degi hafi munað í einu tilviki.

U-kvk-nf Þ-kvk-nf M-kvk-nf, sem var lögbókandi við vottun á hinni umdeildu erfðaskrá, gaf skýrslu fyrir héraðsdómi. Hún kvaðst hafa farið með T-kk-þgf G-kk-þgf á sjúkrahúsið og hitt A þar fyrir rúmliggjandi. Hafi A virst líkamlega hrumur. Hafi hún lesið erfðaskrána fyrir A, gert hlé á lestrinum eftir hverja setningu og spurt hvort þetta væri rétt og A samsinnt því. Hafi hún sérstaklega innt hann eftir því hvort þetta væri samkvæmt hans vilja. Hafi henni fundist hann meðvitaður um hvað hann var að gera. Þau T-kk-nf hafi spjallað við A og sér virst hann vel áttaður og liggja fremur vel á honum. Hafi hann virst algjörlega heill heilsu andlega og vitað hvað hann var að gera. Í skýrslu U-kvk-ef Þ-kvk-ef kom fram að hún taldi texta notorialvottorðsins á erfðaskránni ranglega vera staðlaðan texta embættis sýslumannsins á Ísafirði. Verður ekki séð að það rýri trúverðugleika framburðar hennar um það sem fram fór á heilbrigðisstofnuninni umrætt sinn eða dragi úr gildi mats hennar á andlegri færni A.

VI

Af þeim skýrslum fyrir dómi sem raktar eru í IV kafla hér að framan verður dregin sú ályktun að vilji A hafi staðið til að breyta þeim ráðstöfunum sem ákveðnar höfðu verið með fyrri erfðaskrá og láta eignir sínar þess í stað renna til B. Verður ekki séð að D eða T-kk-nf G-kk-nf hafi haft neinna þeirra hagsmuna að gæta af því að erfðaskráin verði metin gild, er rýrt geti gildi skýrslna þeirra.

Af matsgerðinni 8. júní 2011 og skýrslum matsmanna fyrir dómi sést að ekkert í gögnum þeim sem fyrir matsmönnum lá gaf tilefni til að draga andlegt hæfi A í efa. Á hinn bóginn voru þessi gögn ekki það ítarleg að matsmenn treystu sér á grundvelli þeirra til að svara því afdráttarlaust að A hafi haft andlegt hæfi til að gera erfðaskrána. Í þessu sambandi verður til þess að líta að fjögur vitni sem höfðu regluleg samskipti við A um þær mundir sem erfðaskráin var gerð, þau G, E, F og D, báru öll fyrir héraðsdómi að A hafi á þessum tíma verið við óskerta andlega heilsu. Þá báru þau U-kvk-nf Þ-kvk-nf M-kvk-nf og T-kk-nf G-kk-nf, sem bæði leituðust með viðtölum við A við að kanna sérstaklega andlegt hæfi hans til að gera erfðaskrána, að þeim hafi virst hann með fulla andlega burði og meðvitaður um hvað hann var að gera. Þegar allt þetta er virt verður talið að sýnt hafi verið fram á að A hafi þann 20. október 2009 verið svo heill heilsu andlega að hann hafi verið fær um að gera þá ráðstöfun sem fólst í erfðaskránni á skynsamlegan hátt. Verður því hafnað kröfu varnaraðila um að erfðakráin verði metin ógild.

Eftir atvikum verður hvor aðili látinn bera sinn kostnað af málinu í héraði og fyrir Hæstarétti.

Dómsorð:

Hafnað er kröfu varnaraðila, C, um að erfðaskrá A frá 20. október 2009 verði ógilt.

Málskostnaður í héraði og kærumálskostnaður fellur niður.