352/2014

Staðfest voru ákvæði í héraðsdómi um að máli Í á hendur L hf. væri vísað frá dómi að hluta sökum vanreifunar, en þær kröfur Í sem vísað var frá lutu að endurheimtu ætlaðs ofgreidds fjár úr hendi L hf. vegna kaupleigusamnings aðilanna.

Dómur Hæstaréttar

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir M-kk-nf S-kk-nf og V-kk-nf M-kk-nf M-kk-nf og I-kvk-nf E-kvk-nf settur hæstaréttardómari.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 13. maí 2014, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 22. sama mánaðar. Kærð eru ákvæði í dómi Héraðsdóms Reykjavíkur 30. apríl 2014 um að vísa frá tveimur kröfum, sem sóknaraðili gerði í máli sínu á hendur varnaraðila, annars vegar aðalkröfu um greiðslu á 429.268 krónum og hins vegar varakröfu um greiðslu á 384.401 krónu. Kæruheimild er í c. lið 2. mgr. 143. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Sóknaraðili krefst að þessi ákvæði dómsins um frávísun málsins að hluta verði felld úr gildi og lagt fyrir héraðsdóm að taka fyrrgreindar kröfur til efnismeðferðar. Þá krefst hún kærumálskostnaðar.

Varnaraðili krefst þess aðallega að málinu verði vísað frá Hæstarétti, en til vara að hin kærðu ákvæði héraðsdóms verði staðfest. Þá krefst hann kærumálskostnaðar.

Eins og fram kemur í héraðsdómi deila aðilarnir um endurútreikning á skuld sóknaraðila samkvæmt samningi, sem hún gerði við varnaraðila 20. apríl 2007 um kaupleigu á nánar tilgreindri bifreið, en ekki er ágreiningur um að samningurinn hafi í reynd tekið til láns í íslenskum krónum, sem bundið var á ólögmætan hátt við gengi tveggja erlendra gjaldmiðla. Í málinu gerði sóknaraðili fyrrgreindar kröfur á hendur varnaraðila, aðallega og til vara, en þær voru báðar reistar á þeirri forsendu að í endurútreikningi á skuld sóknaraðila, sem varnaraðili gerði 26. október 2010, hafi ranglega verið lagt til grundvallar að samhliða því að virt yrðu að vettugi ákvæði um gengistryggingu skuldarinnar og vexti, sem tækju mið af skuldbindingum í erlendum gjaldmiðlum, væri varnaraðila heimilt að reikna frá öndverðu vexti af skuldinni eftir 4. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu. Taldi sóknaraðili þess í stað að varnaraðili yrði að una við að litið yrði svo á að greiðslur, sem hún innti af hendi til hans vegna gjalddaga af skuldinni á tímabilinu frá 5. júní 2007 til 5. júní 2010, væru endanlegar og girtu reglur fjármunaréttar um gildi fullnaðarkvittana fyrir að hann gæti haft uppi viðbótarkröfu. Vegna þessa hafi greiðslur sóknaraðila ekki aðeins nægt til að gera full skil á skuldinni, heldur jafnframt að mynda inneign hjá varnaraðila, sem næmi fjárhæð samkvæmt aðalkröfu eða varakröfu. Að þessu frágengnu krafðist sóknaraðili þess að viðurkennt yrði að varnaraðila væri óheimilt við endurútreikning á skuld samkvæmt samningi þeirra að krefjast frekari greiðslna en þegar hafi verið inntar af hendi vegna gjalddaga á fyrrgreindu tímabili. Í héraðsdóminum var þessi síðastgreinda krafa sóknaraðila tekin til greina, en sem áður segir var aðalkröfu og varakröfu vísað frá dómi.

Í dómaframkvæmd Hæstaréttar hefur ítrekað verið slegið föstu að í 143. gr. laga nr. 91/1991 felist heimild til að kæra til réttarins ákvæði í dómi héraðsdóms um frávísun máls að hluta án þess að úrlausn hans um efni þess komi á þann hátt til endurskoðunar, sbr. meðal annars dóma Hæstaréttar 9. mars 1999 í máli nr. 77/1999, 21. janúar 2002 í máli nr. 9/2002, 6. nóvember 2008 í máli nr. 566/2008, 18. júní 2013 í máli nr. 363/2013 og 31. mars 2014 í máli nr. 207/2014. Krafa varnaraðila um frávísun málsins frá Hæstarétti er því með öllu haldlaus.

Í málatilbúnaði varnaraðila fyrir héraðsdómi voru varnir hans meðal annars reistar á því að útreikningar að baki aðalkröfu sóknaraðila og varakröfu væru efnislega rangir af nánar greindum ástæðum, sem vörðuðu forsendur þeirra. Eins og málið liggur fyrir er ekki unnt að líta svo á að sóknaraðili hafi hnekkt röksemdum, sem varnaraðili færði fram að þessu leyti. Að því virtu eru þessar dómkröfur sóknaraðila vanreifaðar og er þannig ófært að fella efnisdóm á þær. Samkvæmt þessu verða ákvæði héraðsdóms um frávísun málsins að hluta látin standa óröskuð og verður sóknaraðila gert að greiða varnaraðila kærumálskostnað eins og í dómsorði greinir.

Dómsorð:

Ákvæði héraðsdóms um frávísun málsins að hluta skulu vera óröskuð.

Sóknaraðili, Í-kvk-nf B-kvk-nf, greiði varnaraðila, Lýsingu hf., 300.000 krónur í kærumálskostnað.