136/2003

Talið var að með ófullnægjandi verðmerkingum í verslun H ehf. hafi félagið brotið gegn 31. gr. samkeppnislaga nr. 8/1993, sbr. einnig 5. gr. reglna um verðmerkingar nr. 580/1993. Staðfest var niðurstaða áfrýjunarnefndar samkeppnismála um sektargreiðslu H ehf.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir G-kk-nf C-kk-nf, Á-kk-nf K-kk-nf og I-kvk-nf B-kvk-nf.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 11. apríl 2003. Hann krefst þess aðallega að felldur verði úr gildi úrskurður áfrýjunarnefndar samkeppnismála 1. ágúst 2002 í málinu nr. 13/2002: Heilsa ehf. gegn samkeppnisráði. Til vara krefst áfrýjandi þess að úrskurðinum verði breytt þannig að felld verði úr gildi stjórnvaldssekt að fjárhæð 400.000 krónur, sem áfrýjanda var gert að sæta með honum. Að því frágengnu er þess krafist að úrskurðinum verði breytt þannig að sektin verði lækkuð. Í öllum tilvikum er krafist málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

Stefndi krefst staðfestingar héraðsdóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti.

I.

Með ákvörðun samkeppnisráðs 31. maí 2002 var komist að þeirri niðurstöðu að með ófullnægjandi verðmerkingum í verslun áfrýjanda að Skólavörðustíg 12 í Reykjavík hafi verið brotið gegn 31. gr. samkeppnislaga nr. 8/1993, sbr. einnig 5. gr. reglna um verðmerkingar nr. 580/1993. Var áfrýjanda jafnframt gert að greiða stjórnvaldssekt að fjárhæð 400.000 krónur. Áfrýjandi kærði þessa ákvörðun samkeppnisráðs til áfrýjunarnefndar samkeppnismála, sem staðfesti hana með úrskurði sínum 1. ágúst 2002. Höfðaði áfrýjandi síðan málið með stefnu 24. september 2002 til að fá úrskurðinn felldan úr gildi, en að öðrum kosti breytt þannig að sektin yrði felld niður eða lækkuð. Málavextir eru nánar raktir í héraðsdómi, sem og málsástæður aðilanna.

Undir rekstri málsins fyrir Hæstarétti gaf K-kvk-nf F-kvk-nf, starfsmaður hjá samkeppnisstofnun, skýrslu fyrir héraðsdómi, en hún hafði einnig gefið skýrslu við aðalmeðferð málsins í héraði. Hefur endurrit skýrslutökunnar verið lagt fyrir Hæstarétt.æstaHHHHHHæstskjfjkeikjjdjkjkjiekjiek Taldi áfrýjandi nauðsyn bera til að spyrja vitnið nánar um atriði, sem kom fram hjá því við fyrri skýrslugjöf, og laut að óformlegri undanþágu, sem veitt hafi verið um 1990 þess efnis að verð vöru mætti merkja á hillur í stað þess að varan sjálf væri verðmerkt. Verður ekki séð að þessi gagnaöflun áfrýjanda skipti máli við úrlausn um ágreining aðilanna.

II.

Samkvæmt 31. gr. samkeppnislaga skal fyrirtæki, sem selur vörur til neytenda, merkja vöru sína með söluverði eða sýna það á svo áberandi hátt á sölustaðnum að auðvelt sé fyrir neytendur að sjá það. Er samkeppnisstofnun jafnframt veitt heimild í lagagreininni til að setja nánari ákvæði um verðmerkingar með opinberri tilkynningu. Það hefur stofnunin gert með reglum um verðmerkingar nr. 580/1998. Er tekið fram í 3. mgr. 5. gr. þeirra að verðið skuli setja á vöruna sjálfa, á viðfestan miða eða á umbúðirnar. Ef ekki sé unnt að gera þetta megi verðmerkja með hillumerki, skilti eða verðlista, enda sé ávallt tryggt að neytendur eigi auðvelt með að sjá merkið. Efni reglnanna er nánar rakið í héraðsdómi.

Áfrýjandi verðmerkti hluta söluvarnings síns ekki með þeim hætti, sem mælt er fyrir um í samkeppnislögum og áðurnefndum reglum. Þess í stað kom hann fyrir í verslun sinni svokölluðum verðskanna, en með því að bera strikamerkingu á söluhlut að skannanum kom söluverð hlutarins fram á honum. Þessi aðferð áfrýjanda gat ekki komið í stað þeirra aðferða við verðmerkingar, sem lög og reglur mæla fyrir um, þar sem grundvallaratriði er að verð hverrar vöru sé sýnilegt. Ekki er heldur hald í þeirri málsvörn áfrýjanda að skanninn sé ígildi verðlista, sem getið sé um í reglum nr. 580/1998. Ekki er í ljós leitt að meðferð á máli áfrýjanda hafi verið áfátt hjá stjórnvöldum. Þá gaf samkeppnisstofnun áfrýjanda ítrekað kost á að bæta úr því, sem úrskeiðis fór hjá honum áður en málinu var vísað til samkeppnisráðs, án þess að því væri sinnt á nokkurn hátt. Að því virtu, sem að framan er rakið, og að öðru leyti með vísan til forsendna héraðsdóms, verður niðurstaða hans staðfest um annað en málskostnað. Verður áfrýjandi jafnframt dæmdur til að greiða stefnda málskostnað í héraði og fyrir Hæstarétti, sem verður ákveðinn í einu lagi eins og nánar segir í dómsorði.

Dómsorð:

Héraðsdómur skal vera óraskaður um annað en málskostnað.

Áfrýjandi, Heilsa ehf., greiði stefnda, samkeppnisráði, samtals 500.000 krónur í málskostnað í héraði og fyrir Hæstarétti.