399/2016

G krafðist þess að viðurkennd yrði skaðabótaskylda O ehf. vegna líkamstjóns sem hann varð fyrir í tveimur vinnuslysum en í bæði skiptin hafði hann verið að setja olíu á tank olíuflutningabifreiðar sem hann ók. Var vísað til þess að um einfalt verk hefði verið að ræða sem G hefði um árabil sinnt í starfi sínu. Var talið að G hefði ekki sýnt fram á það að af hálfu O ehf. hefði verið brotið gegn nánar greindum ákvæðum laga nr. 46/1980 um aðbúnað, öryggi og hollustuhætti á vinnustöðum með þeim hætti að saknæmt gæti talist. Var O ehf. því sýknað af kröfu G.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma H-kk-nf I. J-kk-nf hæstaréttardómari og I-kvk-nf E-kvk-nf og Þ-kk-nf I-kk-nf N-kk-nf settir hæstaréttardómarar.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 26. maí 2016. Hann krefst þess aðallega að hinn áfrýjaði dómur verði ómerktur, en til vara að viðurkennd verði skaðabótaskylda stefnda vegna líkamstjóns sem hann varð fyrir í vinnuslysum 24. september og 21. desember 2012. Þá krefst hann málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

Stefndi krefst staðfestingar hins áfrýjaða dóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti.

Áfrýjandi hefur stefnt Vátryggingafélagi Íslands hf. til réttargæslu fyrir Hæstarétti, en ekki eru gerðar sjálfstæðar dómkröfur af hendi réttargæslustefnda.

I

Stefndi er fyrirtæki sem sér um birgðahald og dreifingu á fljótandi eldsneyti fyrir móðurfélög sín N1 hf. og Olíuverslun Íslands hf. Rekur félagið 25 birgðastöðvar vítt og breitt um landið þar sem fram fer lestun eldsneytis á tanka olíuflutningabifreiða til dreifingar til viðskiptavina. Er mál þetta sprottið af tveimur vinnuslysum sem áfrýjandi varð fyrir við störf sín hjá stefnda, en í bæði skiptin var hann að setja olíu á tank olíuflutningabifreiðar sem hann ók. Við það verk þurfti hann að tengja svokallaðan lestunarbarka, sem er þriggja tommu sver og 4,5 metra löng slanga auk tengibúnaðar, við áfyllingarstút á tanki bifreiðarinnar. Liggur ekki annað fyrir en að slangan hafi verið full af eldsneyti þegar áfrýjandi handlék hana. Hefur hann lýst fyrra slysinu á þann veg að hann hafi verið að færa lestunarbarkann á milli áfyllingarstúta þegar snúist hafi ofan af slöngunni með þeim afleiðingum að hann hafi ráðið illa við hana, hrasað og snúið upp á annan fótinn. Hann hafi í kjölfarið fundið fyrir miklum verk í vinstra hné og leitað strax á slysadeild. Seinna slysinu lýsti áfrýjandi svo að hann hafi dregið lestunarbarkann undan annarri slöngu, en þá hafi snúningur sem var á honum leitað til baka í rétt horf. Við það hafi hann kippst til og runnið. Hafi komið slinkur á líkama hans sem leitt hafi til þess að hann hafi orðið fyrir varanlegu heilsutjóni.

Undir rekstri málsins aflaði áfrýjandi mats dómkvadds manns á ýmsum eiginleikum lestunarbarkans, meðal annars á þyngd og ummáli hans. Skilaði matsmaður matsgerð 5. október 2015.

II

Krafa áfrýjanda um ómerkingu hins áfrýjaða dóms er á því reist að héraðsdómara hafi borið að kveðja til sérfróða meðdómsmenn samkvæmt 2. mgr. 2. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála, þar sem ekki væri unnt að leggja dóm á málið á grundvelli almennrar þekkingar og menntunar eða lagakunnáttu. Í málinu nýtur við sérfræðigagns, matsgerðar, sem aflað var undir rekstri málsins. Ekki er þörf á sérkunnáttu til að ráða fram úr niðurstöðum hennar um þyngd umrædds lestunarbarka, ummál hans og hversu mikinn kraft þurfti til að lyfta honum upp í ákveðna hæð, en þau atriði hafa mesta þýðingu við úrlausn þess ágreinings sem uppi er í málinu og varða eiginleika búnaðarins sem áfrýjandi notaði er hann varð fyrir þeim slysum sem málið lýtur að. Verður ómerkingarkröfu áfrýjanda því hafnað.

III

Áfrýjandi er einn til frásagnar um hvernig það vildi til að hann slasaðist í báðum slysunum. Ekki er ágreiningur um þá lýsingu hans. Breytir því engu fyrir sönnunarfærslu í málinu hvenær tilkynning um slysin var send Vinnueftirlitinu. Þá gerði Vinnueftirlitið úttekt 4. mars 2013 á lestunarstöð stefnda við Örfirisey þar sem slysin áttu sér stað og gerði engar athugasemdir við verklagið og aðbúnaðinn við lestun í stöðinni.

Áfrýjandi var 62 ára gamall þegar slysin urðu og hafði unnið sem olíuflutningabílstjóri hjá stefnda frá árinu 2005 og áður í sams konar starfi hjá Skeljungi hf. Um einfalt verk var að ræða sem áfrýjandi hafði um árabil sinnt í starfi sínu sem olíuflutningabílstjóri. Að framangreindu virtu, en að öðru leyti með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms, hefur áfrýjandi ekki sýnt fram á það að af hálfu stefnda hafi verið brotið gegn nánar greindum ákvæðum laga nr. 46/1980 um aðbúnað, öryggi og hollustuhætti á vinnustöðum eða almennum stjórnvaldsfyrirmælum, settum á grundvelli þeirra laga, með þeim hætti að saknæmt geti talist. Verður hinn áfrýjaði dómur því staðfestur.

Rétt er að málskostnaður fyrir Hæstarétti falli niður.

Dómsorð:

Hinn áfrýjaði dómur skal vera óraskaður.

Málskostnaður fyrir Hæstarétti fellur niður.