494/2017

K ehf. rifti ráðningarsamningi sínum við Ó, en hann starfaði sem bústjóri á hrossaræktarbúi K ehf. Hélt félagið því fram að Ó hefði brotið gegn samningnum með því að hafa haft milligöngu um og fjárhagslegan ávinning af sölu nánar tilgreindrar hryssu til eiganda K ehf. Höfðaði Ó í kjölfarið mál gegn K ehf. og krafðist bóta vegna vangoldinna launa, launatengdra réttinda og hlunninda. Þá krafðist hann einnig miskabóta vegna ávirðinga sem hann taldi að félagið hefði haft uppi í sinn garð. Með vísan til framburðar vitna fyrir dómnum, og þá einkum framburðar fyrri eiganda hryssunnar, taldi héraðsdómur sannað að Ó hefði brotið gróflega gegn samningsskyldum sínum gagnvart K ehf. og að fyrirvaralaus riftun ráðningarsamningsins hefði því verið réttlætanleg. Þá taldi dómurinn ósannað að K ehf. hefði valdið Ó miska með þeim hætti sem hann hélt fram. Var K ehf. því sýknað af kröfum Ó. Hæstiréttur staðfesti dóm héraðsdóms með þeirri áréttingu að Ó hefði ekki leitt í ljós að umræddar ávirðingar hefðu verið settar fram gegn betri vitund eða að þær teldust ólögmæt meingerð í skilningi b. liðar 1. mgr. 26. gr. laga nr. 50/1993.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir V-kk-nf M-kk-nf M-kk-nf og B-kk-nf B-kk-nf og I-kvk-nf E-kvk-nf landsréttardómari.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 2. ágúst 2017. Hann krefst þess að stefnda verði gert að greiða sér 7.643.543 krónur með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu af nánar tilgreindum fjárhæðum frá 1. janúar 2016 til greiðsludags. Þá krefst hann málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

Stefndi krefst aðallega staðfestingar héraðsdóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti, en til vara að krafa áfrýjanda verði lækkuð og málskostnaður felldur niður.

Fyrir Hæstarétti reisir áfrýjandi málatilbúnað sinn á því að uppgjör við hann eftir ráðningarsamningi frá júní 2014 eigi að miða við uppsögn samningsins 19. október 2015. Samkvæmt því hafi sex mánaða uppsagnarfrestur miðað við mánaðamót runnið út í lok apríl 2016. Í samræmi við þetta hefur áfrýjandi fallið frá aðalkröfu sinni í héraði þar sem uppgjörið var miðað við riftun samningsins sem lýst var yfir með bréfi 9. desember 2015.

Með skírskotun til forsendna hins áfrýjaða dóms verður staðfest sú niðurstaða hans að stefnda hafi verið heimilt að rifta fyrrgreindum ráðningarsamningi við áfrýjanda. Af því leiðir að sýkna ber stefnda af kröfum áfrýjanda um bætur vegna launa, launatengdra gjalda, hlunninda og miska vegna riftunar á samningnum.

Eins og nánar er rakið í héraðsdómi krefst áfrýjandi miskabóta vegna ávirðinga í sinn garð í bréfi stefnda 29. apríl 2016. Í bréfinu var fundið að störfum áfrýjanda og framgöngu hans þegar hann gegndi starfi sínu sem bústjóri hrossaræktarbús stefnda að Kvistum í Rangárþingi ytra. Til þess er að líta að þessar ávirðingar voru settar fram eftir að stefndi hafði rift ráðningarsamningi sínum við áfrýjanda, en játa verður honum nokkurt svigrúm við að gæta hagsmuna sinna vegna þessara lögskipta í samskiptum aðila fyrir milligöngu lögmanna þeirra. Hefur áfrýjandi ekki leitt í ljós að þessar ávirðingar í sinn garð hafi verið settar fram gegn betri vitund eða teljist ólögmæt meingerð þannig að stefndi hafi fellt á sig skyldu til greiðslu miskabóta eftir b. lið 1. mgr. 26. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993. Samkvæmt þessu og með vísan til forsendna héraðsdóms um þennan kröfulið verður einnig fallist á þá niðurstöðu að hafna honum.

Samkvæmt framansögðu verður hinn áfrýjaði dómur staðfestur.

Eftir þessari niðurstöðu verður áfrýjanda gert að greiða stefnda málskostnað fyrir Hæstarétti eins og greinir í dómsorði.

Dómsorð:

Héraðsdómur skal vera óraskaður.

Áfrýjandi, Ó-kk-nf B-kk-nf Á-kk-nf, greiði stefnda, Kvistum ehf., 800.000 krónur í málskostnað fyrir Hæstarétti.