arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
527/2010

I krafðist bóta vegna tjóns sem hann taldi að orðið hefði vegna ólögmætrar málsmeðferðar samgönguráðuneytisins við úthlutun á sérleyfisleið á Vestfjörðum á árinu 1997. Talið var að I hefði fært fullnægjandi sönnur fyrir því að tjón hefði leitt af hinni ólögmætu ákvörðun samgönguráðuneytisins vegna markaðsstarfs sem unnið var af hálfu félagsins á umræddum árum en nýttist ekki eftir 1997. Það var talið réttilega metið í matsgerð sem lá fyrir í málinu og var sá kröfuliður því tekinn til greina.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir J-kk-nf S-kk-nf G-kk-nf, P-kk-nf H-kk-nf og V-kk-nf M-kk-nf M-kk-nf.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 7. september 2010. Hann krefst aðallega sýknu af kröfu stefnda og málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti. Til vara krefst hann lækkunar á kröfu stefnda og að málskostnaður verði felldur niður en að því frágengnu að málskostnaður verði lækkaður.

Stefndi krefst aðallega staðfestingar héraðsdóms en til vara að áfrýjanda verði gert að greiða honum aðra lægri fjárhæð en þar var dæmd. Í báðum tilvikum krefst hann málskostnaðar fyrir Hæstarétti.

Með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms verður hann staðfestur.

Áfrýjanda verður gert að greiða stefnda málskostnað fyrir Hæstarétti eins og í dómsorði greinir.

Dómsorð:

Hinn áfrýjaði dómur er óraskaður.

Áfrýjandi, íslenska ríkið, greiði stefnda, Iceland Excursions Allrahanda ehf., 500.000 krónur í málskostnað fyrir Hæstarétti.
52/2011

uppfyllt skilyrði 1. og 2. mgr. 25 gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Sakarefnið ætti því ekki undir dómstóla og bæri með vísan til þess og 1. mgr. 24. gr. laganna að vísa málinu frá dómi.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir G-kk-nf C-kk-nf, Ó-kk-nf B-kk-nf Þ-kk-nf og P-kk-nf H-kk-nf.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 20. janúar 2011, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 24. janúar 2011. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 18. janúar 2011, þar sem máli sóknaraðila á hendur varnaraðila var vísað frá dómi. Kæruheimild er í j. lið 1. mgr. 143. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Sóknaraðili krefst þess að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi og lagt verði fyrir héraðsdómara að taka málið til efnismeðferðar. Þá krefst hann málskostnaðar í héraði auk kærumálskostnaðar.

Varnaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar og kærumálskostnaðar. Til vara krefst hann að málskostnaðar í héraði og kærumálskostnaður verði látinn niður falla.

Með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar verður hann staðfestur. Sóknaraðila verður gert að greiða varnaraðila kærumálskostnað eins og greinir í dómsorði.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.

Sóknaraðili, Rammi hf., greiði varnaraðila, íslenska ríkinu, 200.000 krónur í kærumálskostnað.
530/2011

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem X var gert að afplána skilorðsbundna refsingu sem honum hafði verið gerð með dómi. Málinu var vísað frá Hæstarétti, enda hafði kæra borist héraðsdómi eftir að frestur samkvæmt 2. mgr. 193. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála var liðinn.

Dómur Hæstaréttar

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir J-kk-nf S-kk-nf G-kk-nf, G-kvk-nf B-kvk-nf og V-kk-nf M-kk-nf M-kk-nf.

Varnaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru sem stimpluð er um móttöku í Héraðsdómi Reykjavíkur 27. september 2011 og barst Hæstarétti ásamt kærumálsgögnum 28. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 22. september 2011, þar sem varnaraðila var gert að fullnusta þá refsingu sem honum var gerð með dómi Héraðsdóms Reykjavíkur 21. febrúar 2011. Kæruheimild er í w. lið 1. mgr. 192. gr. laga nr 88/2008 um meðferð sakamála. Varnaraðili krefst þess að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi og hann „verði leystur úr haldi.“

Sóknaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar.

Hinn 21. febrúar 2011 var varnaraðili dæmdur í Héraðsdómi Reykjavíkur til fangelsisvistar í tvö ár og sex mánuði. Var í dómsorði kveðið svo á að fresta skyldi fullnustu refsingarinnar og hún falla niður að liðnum þremur árum frá uppkvaðningu dómsins héldi dómfelldi almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Þá var einnig kveðið á um að frestun fullnustu refsingarinnar skyldi verða bundin sérstöku skilyrði 4. töluliðar 3. mgr. sömu lagagreinar og var ákærða gert að gangast undir dvöl á hæli í allt að einu ári í því skyni að venja hann af neyslu áfengis eða deyfilyfja. Skyldi hann hefja slíka dvöl innan viku frá uppkvaðningu dómsins, ella væri um rof á þessu skilyrði að ræða. Í hinum kærða úrskurði er rakið hvernig varnaraðili er talinn hafa rofið þetta sérstaka skilyrði. Gerði sóknaraðili af því tilefni kröfu fyrir Héraðsdómi Reykjavíkur um að varnaraðila yrði gert að „fullnusta“ þá refsingu sem honum var gerð með dóminum 21. febrúar 2011. Ekki er vafi á að með þessum orðum er átt við að varnaraðila verði gert að afplána refsinguna. Lagaheimild fyrir úrskurðinum er að finna í 1., sbr. 5. mgr. 59. gr. almennra hegningarlaga. Málið sætir meðferð eftir XXVII kafla laga nr. 88/2008.

Kæra varnaraðila barst héraðsdómi eftir að frestur samkvæmt 2. mgr. 193. gr. laga nr. 88/2008 var liðinn, en varnaraðili var viðstaddur uppkvaðningu úrskurðarins. Verður málinu því vísað frá Hæstarétti.

Dómsorð:

Máli þessu er vísað frá Hæstarétti.
533/2010

HH höfðaði mál gegn HKH og krafðist þess að hún gæfi út afsal að eignarhlut að tiltekinni jörð í samræmi við kaupsamning sem aðilar höfðu gert með sér. Talið var sannað að kaupsamningurinn væri málamyndagerningur og var HKH því sýknuð af kröfum HH. Með vísan til aðdraganda viðskiptanna og framburðar vitna virtist ljóst að tilgangur samningsgerðar aðila hefði í raun verið sá að HH leigði veiðirétt í á sem fylgdi jörðinni og fengi um leið tryggingu fyrir efndum HKH. HH hafði áður leigt veiðirétt  jarðarinnar og kynnt sér hvernig haga mætti málum til nýtingar veiðiréttarins til lengri tíma. Aldrei var gengið frá kaupsamningnum formlega svo unnt væri að þinglýsa honum og svo virtist sem það hefði aldrei staðið til. Einungis var talið sannað að HH hefði einu sinni óskað eftir útgáfu afsals á þeim 20 árum sem liðin voru frá útgáfudegi kaupsamningsins. Loks hafði HH ekki haft frammi kröfur sínar fyrr en hann hafði notið veiðiréttar síns að fullu, miðað við þá fjárhæð sem hann hafði greitt HKH vegna samningsins og það verð sem hann hafði áður þurft að greiða fyrir leigu leiguréttarins.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir I-kvk-nf B-kvk-nf, Á-kk-nf K-kk-nf og G-kk-nf G-kk-nf.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 10. september 2010. Hann krefst þess að stefndu verði gert að gefa út afsal til sín fyrir 30% eignarhlut í jörðinni Syðra-Fjalli 1, Þingeyjarsveit, veðbandslausri, að viðlögðum 15 þúsund króna dagsektum fyrir hvern dag sem það dregst umfram 15 daga frá dómsuppsögu. Þá krefst hann málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

Stefnda krefst staðfestingar hins áfrýjaða dóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti.

Aðilar hafa lagt nokkur ný skjöl fyrir Hæstarétt. Þeirra á meðal eru yfirlýsing S-kk-ef K-kk-ef endurskoðanda 5. nóvember 2010, framtalsgögn Andra hf. fyrir árið 1991 og áfrýjanda fyrir árin 1996 til 2010. Samkvæmt þessum gögnum var Syðra-Fjall talið meðal eigna Andra hf. á fyrningarskýrslu fyrir árið 1990, fyrningargrunnur tilgreindur 2.000.000 krónur og kaupár 1990. Á skattframtali áfrýjanda 1996 er tilgreint að hann hafi keypt Syðra-Fjall með kaupsamningi 27. janúar 1995 og kaupverðið hafi verið 1.500.000 krónur. Síðan hefur áfrýjandi talið Syðra-Fjall til eignar á framtölum sínum.

Með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms verður hann staðfestur og fá framangreind framtalsgögn engu breytt um þá niðurstöðu.

Áfrýjanda verður gert að greiða stefndu málskostnað fyrir Hæstarétti eins og í dómsorði greinir.

Dómsorð:

Héraðsdómur skal vera óraskaður.

Áfrýjandi, H-kk-nf H-kk-nf, greiði stefndu, H-kvk-þgf K-kvk-þgf H-kvk-þgf, 500.000 krónur í málskostnað fyrir Hæstarétti.
533/2011

H átti í viðskiptum með skuldbréf við V hf.  Gerðu aðilar með sér samkomulag um uppgjör vegna viðskiptanna sem reist var á niðurstöðu úrskurðarnefndar um viðskipti við fjármálafyrirtæki, með það fyrir augum að H yrði eins settur og ef aldrei hefði orðið af viðskiptum aðila. H höfðaði mál á hendur S hf., ábyrgðartryggjanda V hf., og þeim P og J, varaformanni stjórnar V hf. og forstjóra, til heimtu skaðbóta þar sem H hélt því fram að V hf. hefði ekki staðið við áðurgreint samkomulag um greiðslur. Héraðsdómur vísaði málinu frá dómi vegna vanreifunar þar sem H hefði ekki í kröfugerð sinni tekið tillit til þátta sem hefðu áhrif á ætlað fjárhagslegt tjón hans. Hæstiréttur staðfesti niðurstöðu héraðsdóms með vísan til þess að V hf. hefði greitt inn á kröfu H en í héraðsdómsstefnu hans hefði hvorki verið tekið tillit til þessa né gerð viðhlítandi grein fyrir innborgununum.

Dómur Hæstaréttar

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir M-kk-nf S-kk-nf, G-kvk-nf B-kvk-nf og V-kk-nf M-kk-nf M-kk-nf.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 21. september 2011, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 29. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 12. september 2011, þar sem máli sóknaraðila á hendur varnaraðilum var vísað frá dómi. Kæruheimild er í j. lið 1. mgr. 143. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Sóknaraðili krefst þess að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi og lagt fyrir héraðsdóm að taka málið til efnismeðferðar. Þá krefst hann málskostnaðar í héraði og kærumálskostnaðar.

Varnaraðilar krefjast staðfestingar hins kærða úrskurðar og kærumálskostnaðar.

Af gögnum málsins má sjá, að sóknaraðili fékk greitt frá VBS Fjárfestingabanka hf. inn á kröfu sína 14.649.485 krónur 12. nóvember 2008 og 23.132.086 krónur 3. febrúar 2009. Ekki er tekið tillit til þessara innborgana í kröfugerð sóknaraðila í héraðsdómsstefnu og þar er heldur ekki gerð nein viðhlítandi grein fyrir þeim. Með þessari athugasemd, en að öðru leyti með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar, verður hann staðfestur.

Sóknaraðili greiði varnaraðilum kærumálskostnað eins og í dómsorði greinir.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.

Sóknaraðili, H-kk-nf I-kk-nf J-kk-nf, greiði hverjum varnaraðila, Sjóvá-Almennum tryggingum hf., P-kk-þgf Þ-kk-þgf M-kk-þgf og J-kk-þgf G-kk-þgf Þ-kk-þgf, 150.000 krónur í kærumálskostnað.
534/2011

Úrskurður héraðsdóms um að X skyldi gert að sæta gæsluvarðhaldi, á grundvelli 2. mgr. 95. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála, var staðfestur.

Dómur Hæstaréttar

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir Ó-kk-nf B-kk-nf Þ-kk-nf, G-kvk-nf B-kvk-nf og V-kk-nf M-kk-nf M-kk-nf.

Varnaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 28. september 2011 sem barst Hæstarétti ásamt kærumálsgögnum 29. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjaness 28. september 2011, þar sem varnaraðila var gert að sæta gæsluvarðhaldi allt til miðvikudagsins 19. október 2011 klukkan 16. Kæruheimild er í l. lið 1. mgr. 192. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála. Varnaraðili krefst þess að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi.

Sóknaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar.

Fallist er á að fram sé kominn sterkur grunur um að varnaraðili hafi framið brot, sem að lögum geti varðað 10 ára fangelsi, sbr. 2. mgr. 95. gr. laga nr. 88/2008, og að ætlað brot sé þess eðlis að gæsluvarðhald sé nauðsynlegt vegna almannahagsmuna. Samkvæmt þessu verður niðurstaða hins kærða úrskurðar staðfest.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.
53/2011

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem leyst var úr ágreiningi milli M og K er risið hafði við opinber skipti til fjárslita milli þeirra vegna loka óvígðrar sambúðar. Krafðist K þess að viðurkennt yrði að hún væri eigandi að þriðjungi fasteignar þeirra M og K, helmingi innbúsmuna, hlutabréfa, verðbréfa og bankareikninga sem skráð höfðu verið á nafn M við sambúðarslit þeirra og eigandi að bifreið. Í hinum kærða úrskurði var ekki fallist á með K að nánast öll eignamyndun hafi orðið á sambúðartíma aðila eða fjárhagsleg samstaða hafi verið með þeim allan tímann. Þóttu hvorki laga- né sanngirnisök standa til þess að beita meginreglu hjúskaparlaga um helmingaskipti eða ákveða K aðra og lægri hlutdeild í hlutabréfum, verðbréfum og bankareikningum á nafni M. Var kröfum K því hafnað en vísað frá kröfu hennar um viðurkenningu á eignarrétti hennar að helmingi innbúsmuna þar sem engin gögn eða upplýsingar lágu fyrir um innbú aðila, hvernig það væri tilkomið eða hvert verðmæti þess væri. Hæstiréttur staðfesti hinn kærða úrskurð  með vísan til forsendna hans en þar sem ekki hafði í héraði verið leyst úr kröfu K um viðurkenningu á eignarrétti hennar að helmingi innbúsmuna var K ekki talin geta haft uppi þá kröfu fyrir Hæstarétti.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir I-kvk-nf B-kvk-nf, M-kk-nf S-kk-nf og P-kk-nf H-kk-nf.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 19. janúar 2011, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 24. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjaness 6. janúar 2011, þar sem leyst var úr ágreiningi, sem risið hafði við opinber skipti til fjárslita milli aðilanna vegna loka óvígðrar sambúðar. Kæruheimild er í 1. mgr. 133. gr. laga nr. 20/1991 um skipti á dánarbúum o.fl. Sóknaraðili krefst þess aðallega að viðurkennt verði að hún sé eigandi að þriðjungi fasteignarinnar að [...] í [...], helmingi innbúsmuna, sem þar sé að finna, helmingi allra hlutabréfa, verðbréfa og bankareikninga, sem skráð hafi verið á nafn varnaraðila við sambúðarslit 1. nóvember 2009, og bifreiðinni [...]. Til vara krefst sóknaraðili að viðurkenndur verði eignarréttur hennar að þessum verðmætum í lægra hlutfalli en að framan greinir. Þá krefst sóknaraðili málskostnaðar í héraði og kærumálskostnaðar.

Varnaraðili krefst aðallega staðfestingar hins kærða úrskurðar, en til vara að sér „verði dæmd 50% hlutdeild í öllum eignum sóknaraðila“ ef fallist verður á framangreindar kröfur hennar „að einhverju marki“. Varnaraðili krefst einnig kærumálskostnaðar.

Með hinum kærða úrskurði var vísað frá héraðsdómi kröfu sóknaraðila um að viðurkenndur yrði eignarréttur hennar að helmingi innbúsmuna að [...] í [...]. Efnislega hefur því ekki verið leyst úr þeirri kröfu í héraði og getur sóknaraðili af þeim sökum ekki haft hana uppi fyrir Hæstarétti.

Með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar verður hann staðfestur.

Sóknaraðila verður gert að greiða varnaraðila kærumálskostnað eins og nánar greinir í dómsorði.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.

Sóknaraðili, K, greiði varnaraðila, M, 300.000 krónur í kærumálskostnað.
543/2010

X var sakfelldur fyrir kynferðisbrot með því að hafa haft samræði við A gegn vilja hennar, en X notfærði sér að A gat ekki spornað við samræðinu sökum ölvunar og svefndrunga. Brot X var talið varða við 2. mgr. 194. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Við úrlausn málsins var lagður til grundvallar trúverðugur og staðfastur framburður A sem þótti í samræmi við flest annað sem fram kom í málinu og þá meðal annars framburð vitna um ástand og líðan hennar um það leyti sem brotið var framið og eftir að það átti sér stað. Aftur á móti þótti framburður X hvorki trúverðugur né í samræmi við frásagnir vitna. X hafði ekki sætt refsingum áður og var refsing hans hæfilega ákveðin 2 ára fangelsi. Þá var honum gert að greiða A 800.000 krónur í bætur.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir I-kvk-nf B-kvk-nf, Á-kk-nf K-kk-nf, G-kk-nf G-kk-nf, G-kk-nf C-kk-nf og M-kk-nf S-kk-nf.

Ríkissaksóknari skaut málinu til Hæstaréttar 1. júlí 2010 í samræmi við yfirlýsingu ákærða um áfrýjun. Af hálfu ákæruvaldsins er þess krafist að refsing ákærða verði þyngd.

Ákærði krefst aðallega sýknu og að einkaréttarkröfu verði vísað frá héraðsdómi. Að því frágengnu krefst hann þess að refsing verði milduð og hann sýknaður af einkaréttarkröfu en fjárhæð hennar lækkuð ella.

A krefst staðfestingar héraðsdóms um einkaréttarkröfu.

Eftir uppsögu héraðsdóms krafðist ákærði þess að skýrslur yrðu teknar fyrir héraðsdómi af vitnum sem stödd hefðu verið í samkvæmi að [...] aðfaranótt 7. nóvember 2009 en komu ekki fyrir dóm við aðalmeðferð málsins. Af því tilefni voru teknar skýrslur af samtals tíu vitnum fyrir Héraðsdómi Vesturlands 18. október og 14. desember 2010. Ekki er ástæða til að rekja framburð þessara vitna, þar sem hann varpar ekki ljósi á atvik málsins svo að einhverju geti skipt fyrir úrslit þess.

Með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms verður hann staðfestur.

Við ákvörðun sakarkostnaðar fyrir Hæstarétti verður að gæta að því að í yfirliti ríkissaksóknara um hann eru meðal annars taldar til samtals 50.000 krónur vegna kostnaðar af endurritun skýrslna vitna, sem komu samkvæmt áðursögðu fyrir dóm eftir uppkvaðningu héraðsdóms. Útgjöld sem þessi verða ekki talin til sakarkostnaðar, en að öðru leyti verður ákærða gert að greiða áfrýjunarkostnað málsins, þar með talin málsvarnarlaun verjanda síns og þóknun réttargæslumanns brotaþola, sem ákveðin eru að meðtöldum virðisaukaskatti eins og nánar greinir í dómsorði.

Dómsorð:

Héraðsdómur skal vera óraskaður.

Ákærði, S-kk-nf Á-kk-nf Þ-kk-nf, greiði allan áfrýjunarkostnað málsins, 1.072.698 krónur, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, G-kvk-ef S-kvk-ef A-kvk-ef hæstaréttarlögmanns, 753.000 krónur, og þóknun réttargæslumanns brotaþola, Þ-kvk-ef B-kvk-ef hæstaréttarlögmanns, 125.500 krónur.
544/2011

A kærði úrskurð héraðsdóms þar sem hann var sviptur sjálfræði í tvö ár. A lýsti því síðar yfir að hann félli frá kröfum um annað en þóknun til skipaðs verjanda síns. Var málið því fellt niður fyrir Hæstarétti.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir I-kvk-nf B-kvk-nf, G-kvk-nf B-kvk-nf og M-kk-nf S-kk-nf.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 30. september 2011, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 5. október sama ár. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 16. september 2011, þar sem sóknaraðili var sviptur sjálfræði í tvö ár. Kæruheimild er í 1. mgr. 16. gr. lögræðislaga nr. 71/1997. Með bréfi 7. október 2011 lýsti sóknaraðili yfir að hann félli frá kröfu um annað en þóknun til skipaðs verjanda síns.

Með vísan til c. liðar 1. mgr. 105. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála, sbr. 4. mgr. 150. gr. og 166. gr. laganna með áorðnum breytingum, er málið fellt niður fyrir Hæstarétti. Samkvæmt 1. mgr. 17. gr. lögræðislaga greiðist þóknun verjanda sóknaraðila og talsmanns varnaraðila fyrir Hæstarétti úr ríkissjóði, en hún er ákveðin að meðtöldum virðisaukaskatti eins og í dómsorði greinir.

Dómsorð:

Mál þetta er fellt niður.

Þóknun O-kk-ef E-kk-ef héraðsdómslögmanns, skipaðs verjanda sóknaraðila, og E-kvk-ef B-kvk-ef H-kvk-ef hæstaréttarlögmanns, skipaðs talsmanns varnaraðila, vegna meðferðar málsins fyrir Hæstarétti, 125.500 krónur til hvors um sig, greiðist úr ríkissjóði.
547/2010

Árið 1969 tók G á leigu 61 hektara spildu úr jörðinni Y, sem var í eigu V, til þess að rækta þar tún. Skriflegur leigusamningur var gerður um spilduna 1978 og var uppsagnarfrestur tilgreindur eitt ár. Snemma árs 2006 var leigusamningnum sagt upp af hálfu F, sem þá hafði tekið við réttindum V. Að liðnu ári frá uppsögn leigusamningsins höfðaði F mál þetta gegn V og krafðist þess að staðfest yrði með dómi uppsögn leigusamningsins og að stefnda væri skylt að víkja af jörðinni. G taldi að uppsögn F ætti sér hvorki stoð í lögum né leigusamningnum sjálfum, hún bryti gegn lögvörðum réttindum sínum og væri því ólögmæt. Enn fremur skyldi um leigusamninginn fara eftir ábúðarlögum. Í dómi Hæstaréttar var vísað til þess að ekkert íbúðarhús hefði verið á landspildunni og hlaða hrunin þegar G tók við umráðum hennar og að hann hefði aldrei byggt spilduna heldur nytjað hana frá næstu jörð þar sem hann væri ábúandi. Talið var að ábúðarlögin giltu ekki um leigusamning málsaðila og að uppsögn hans væri lögmæt.  Kröfur F voru því teknar til greina.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir Ó-kk-nf B-kk-nf Þ-kk-nf, P-kk-nf H-kk-nf og V-kk-nf M-kk-nf M-kk-nf.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 22. september 2010. Hann krefst þess að hann verði sýknaður af öllum kröfum stefnda. Þá krefst hann málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

Stefndi krefst staðfestingar héraðsdóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti.

Fyrir Hæstarétt hefur stefndi lagt fram frumrit leigusamnings 20. maí 1978 sem er réttilega lýst í hinum áfrýjaða dómi að öðru leyti en því að samningurinn er undirritaður af áfrýjanda.

Fram er komið að jörðin Yrpuholt er tæplega 100 hektarar að stærð. Jörðin var eyðijörð þegar stefndi fékk leigða rúmlega 61 hektara spildu úr henni en 38 hektarar hennar höfðu þá verið notaðir sem stóðhestahólf. Samkvæmt framburði áfrýjanda fyrir héraðsdómi var ekkert íbúðarhús á landspildunni og hrunin hlaða þegar hann tók við umráðum hennar. Áfrýjandi hefur því aldrei byggt þessa landspildu heldur nytjað hana frá næstu jörð, Kolsholti, þar sem hann er ábúandi. Með þessum athugasemdum en að öðru leyti með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms verður hann staðfestur.

Samkvæmt úrslitum málsins verður áfrýjandi með vísan til 1. mgr. 130. gr., sbr. 166. gr., laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála dæmdur til að greiða stefnda málskostnað fyrir Hæstarétti eins og í dómsorði greinir.

Dómsorð:

Hinn áfrýjaði dómur skal vera óraskaður.

Áfrýjandi, G-kk-nf S-kk-nf, greiði stefnda, Flóahreppi, 400.000 krónur í málskostnað fyrir Hæstarétti.
54/2011

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem fallist var á að Þ yrði borinn út úr íbúð H en H hafði rift leigusamningi við Þ vegna vangoldinnar leigu. Í málinu hélt Þ því m.a. fram að afsal íbúðarinnar væri málamyndagerningur og gæti ekki skapað H rétt til að koma fram sem leigusali íbúðarinnar gagnvart sér. Í Hæstarétti var talið óumdeilt að Þ hefði tekið íbúðina á leigu með leigusamningi við þáverandi eiganda hennar, B ehf. og H hefði eignast íbúðina með afsali sem hefði verið þinglýst. Var héraðsdómur því staðfestur með vísan til forsendna hans.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir G-kk-nf G-kk-nf, Á-kk-nf K-kk-nf og J-kk-nf S-kk-nf G-kk-nf.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 18. janúar 2011, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 25. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 5. janúar 2011, þar sem heimilað var að sóknaraðili yrði borinn út úr húsnæði varnaraðila í fasteigninni nr. 5 við Ægisgötu í Reykjavík, með fastanúmer 227-3177. Kæruheimild er í 4. mgr. 84. gr. laga nr. 90/1989 um aðför. Sóknaraðili krefst þess að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi.

Varnaraðili krefst þess að hinn kærði úrskurður verði staðfestur. Þá krefst hún kærumálskostnaðar.

Óumdeilt er að sóknaraðili tók íbúðina sem um ræðir í málinu upphaflega á leigu með leigusamningi við þáverandi eiganda hennar, Borgarleigu ehf. Þá liggur fyrir að varnaraðili eignaðist íbúðina með afsali frá Borgarleigu ehf. 1. júlí 2008 og var afsalið afhent var til þinglýsingar 4. sama mánaðar. Með þessum athugasemdum en að öðru leyti með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar verður hann staðfestur.

Samkvæmt þessum málsúrslitum verður sóknaraðila gert að greiða varnaraðila kærumálskostnað sem ákveðst eins og í dómsorði greinir.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.

Sóknaraðili, Þ-kk-nf H-kk-nf I-kk-nf, greiði varnaraðila, H-kvk-þgf M-kvk-þgf Æ-kvk-þgf, 200.000 krónur í kærumálskostnað.