455/2012

A ehf. og G hf. höfðu áttu í umfangsmiklu viðskiptastambandi um nokkurra ára skeið. Á árinu 2007 lánaði G hf., A ehf. fjármuni m.a. í tengslum við verðbréfaviðskipti og kaup A ehf. á afleiðutengdum skuldabréfum. Með yfirlýsingu árið 2008 lýsti A ehf. yfir riftun á kaupum á framangreindum skuldabréfum ásamt undirliggjandi lánasamningi. Með samningi sama ár komust A ehf. og G hf. að samkomulagi um uppgjör vegna fjárfestinga A ehf. Í málinu hélt A ehf. því fram að umrætt samkomulag væri ógilt og krafði G hf. um skaðabætur. Taldi A ehf. að kröfur sínar mætti rekja til saknæmrar og ólögmætrar háttsemi starfsmanna G hf. sem hlutafélagið bæri ábyrgð á samkvæmt reglum skaðabótaréttar um húsbóndaábyrgð. A ehf. lýsti kröfum sínum í slitabú G hf. en slitastjórn félagsins hafnaði kröfunum og var sú ákvörðun borin undir dómstóla. Í úrskurði héraðsdóms, sem staðfestur var með vísan til forsendna í Hæstarétti kom fram, að ekki væri hægt að fallast á með A ehf. að samkomulagið sem aðilarnir gerðu um uppgjör vegna kaupa á afleiðutengdum skuldabréfum væri ógilt með vísan til 29., 33 eða 36. gr. samningalaga nr. 7/1936, né að ógilda ætti samningsuppgjörið sökum forsendubrests. Þá var ekki fallist á það með A ehf. að G hf. hefði synjað honum með ólögmætum hætti um sölu á valrétti og útgreiðslu innlána. Að þessari niðurstöðu fenginni var skuldajafnaðarkröfu A ehf. jafnframt hafnað.

Dómur Hæstaréttar

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir Á-kk-nf K-kk-nf og Ó-kk-nf B-kk-nf Þ-kk-nf og H-kk-nf I. J-kk-nf settur hæstaréttardómari.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru sem barst héraðsdómi 21. júní 2012, en Hæstarétti ásamt kærumálsgögnum 27. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 8. júní 2012, þar sem hafnað var kröfum sóknaraðila við slit varnaraðila. Kæruheimild er í 1. mgr. 179. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. Sóknaraðili krefst þess að eftirtaldar kröfur hans verði teknar til greina við slit varnaraðila: Í fyrsta lagi að krafa að fjárhæð 564.957.326 krónur með dráttarvöxtum samkvæmt. 1. mgr. 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu, af 18.369.999 krónum frá 30. maí 2008 til 7. júlí sama ár, af 94.739.524 krónum frá þeim degi til 5. ágúst sama ár, af 129.282.856 krónum frá þeim degi til 11. september sama ár, af 424.174.205 krónum frá þeim degi til 11. nóvember 2008 en af 553.457.061 krónu frá þeim degi til 22. apríl 2009 verði viðurkennd sem almenn krafa samkvæmt 113. gr. laga nr. 21/1991, sbr. 3. mgr. 102. gr. laga nr. 161/2002 um fjármálafyrirtæki. Jafnframt að krafa sóknaraðila um dráttarvexti samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 af 564.957.326 krónum frá 22. apríl 2009 til greiðsludags verði viðurkennd sem eftirstæð krafa samkvæmt 114. gr. laga nr. 21/1991. Í öðru lagi að krafa að fjárhæð 160.000.000 krónur með vöxtum samkvæmt 1. mgr. 8. gr. laga nr. 38/2001 frá 11. september 2008 til 20. ágúst 2009 en með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. sömu laga frá þeim degi til greiðsludags verði viðurkennd sem forgangskrafa samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991, sbr. 3. mgr. 102. gr. laga nr. 161/2002. Jafnframt að krafa sóknaraðila á hendur varnaraðila að fjárhæð 4.349.096 krónur verði viðurkennd sem almenn krafa samkvæmt 113. gr. laga nr. 21/1991. Í þriðja lagi að krafa að fjárhæð 74.750.000 krónur með vöxtum samkvæmt. 1. mgr. 8. gr. laga nr. 38/2001 frá 23. maí 2008 til 22. apríl 2009 verði viðurkennd sem almenn krafa samkvæmt 113. gr. laga nr. 21/1991, sbr. 3. mgr. 102. gr. laga nr. 161/2002. Jafnframt að krafa sóknaraðila um dráttarvexti samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 af 74.750.000 krónum frá 22. apríl 2009 til greiðsludags verði viðurkennd sem eftirstæð krafa samkvæmt 114. gr. laga nr. 21/1991. Í fjórða lagi að krafa að fjárhæð 668.780.000 krónur með vöxtum samkvæmt 1. mgr. 8. gr. laga nr. 38/2001 frá 11. september 2008 til 22. apríl 2009 verði viðurkennd sem almenn krafa samkvæmt 113. gr. laga nr. 21/1991, sbr. 3. mgr. 102. gr. laga nr. 161/2002. Jafnframt að krafa sóknaraðila um dráttarvexti samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 af 668.780.000 krónum frá 22. apríl 2009 til greiðsludags verði viðurkennd sem eftirstæð krafa samkvæmt 114. gr. laga nr. 21/1991. Þá krefst sóknaraðili þess að viðurkennt verði að hann geti dregið skuld sína við varnaraðila frá kröfum sínum á hendur honum samkvæmt 1. mgr. 100. gr. laga nr. 21/1991. Loks krefst hann málskostnaðar í héraði og kærumálskostnaðar.

Varnaraðili krefst aðallega staðfestingar hins kærða úrskurðar en til vara að kröfur sóknaraðila verði lækkaðar. Jafnframt krefst hann þess til vara að önnur krafa sóknaraðila verði viðurkennd sem almenn krafa samkvæmt 113. gr. laga nr. 21/1991 og að hafnað verði kröfu sóknaraðila um að ofangreindar kröfur séu tækar til skuldajöfnuðar samkvæmt 1. mgr. 100. gr. nr. 21/1991. Þá krefst hann málskostnaðar í héraði og kærumálskostnaðar.

Þar sem varnaraðili hefur ekki kært úrskurð héraðsdóms af sinni hálfu kemur krafa hans um hækkun málskostnaðar í héraði ekki til álita.

Með vísan til forsenda hins kærða úrskurðar verður hann staðfestur.

Sóknaraðili verður dæmdur til að greiða varnaraðila kærumálskostnað eins og í dómsorði greinir.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.

Sóknaraðili, Alnus ehf., greiði varnaraðila, Glitni hf., 350.000 krónur í kærumálskostnað.