10/2009

J var sakfelldur fyrir brot gegn 1. mgr. 217. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, með því að hafa hrint A þannig að hún féll í gólfið en við það hlaut hún heilahristing og eymsli yfir hægra gagnauga og kjálkalið. Hins vegar var ekki talið sannað að J hefði sparkað í höfuð hennar eins og greindi í ákæru. Talið var að háttsemin hefði verið með vilja J og að honum hefði mátt vera fyllilega ljóst að af henni gæti hlotist meiðsl. Að teknu tilliti til aldurs J, sem var 16 ára þegar brotið var framið, þess hve langur tími var liðinn frá brotinu, og þess að hann hafði ekki áður sætt refsingu, þótti rétt að fresta ákvörðun um refsingu hans skilorðsbundið í tvö ár frá uppsögu dómsins að telja.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir Ó-kk-nf B-kk-nf Þ-kk-nf og J-kk-nf S-kk-nf G-kk-nf og V-kk-nf M-kk-nf M-kk-nf settur hæstaréttardómari.

Ríkissaksóknari skaut málinu til Hæstaréttar 18. desember 2008 í samræmi við yfirlýsingu ákærða um áfrýjun. Af hálfu ákæruvaldsins er þess krafist að niðurstaða hins áfrýjaða dóms um sakfellingu ákærða verði staðfest en refsing hans þyngd. Þá er krafist staðfestingar á niðurstöðu dómsins um skaðabætur, vexti og dráttarvexti.

Ákærði krefst aðallega sýknu, en til vara að honum verði ekki gerð refsing. Þá krefst hann þess aðallega að bótakröfu verði vísað frá dómi, en til vara að hann verði sýknaður af henni.

Eins og fram kemur í hinum áfrýjaða dómi er ákært fyrir líkamsárás með því að ákærði hafi 25. febrúar 2007 hrint A þannig að hún féll á gólfið og þá sparkað í höfuð hennar, með þeim afleiðingum að hún hafi hlotið heilahristing og eymsli yfir hægra gagnauga og kjálkalið.

Ákærði og A voru ásamt fleiri unglingum í samkvæmi sem haldið var að Viðarási 18, Reykjavík, umrætt sinn. Þau voru stödd í herbergi í húsinu þar sem einnig voru D og E, en hann bjó á staðnum. Til ágreinings kom milli ákærða og A, en ekki er upplýst hvert tilefnið var. Sannað er, meðal annars með játningu ákærða, að hann ýtti eða hrinti A þannig að hún lenti á rúmi er var í herberginu og að hún féll í framhaldi af því á gólfið. Ákærði neitar því að hann hafi í kjölfarið sparkað í eða til A. Hún kveðst sjálf hafa vankast við fallið er ákærði hrinti henni og ekki geta borið um það, hvort hann hafi sparkað í höfuð hennar. D bar fyrir dómi að ákærði hafi sparkað í átt að A eftir að hún féll á gólfið, en rúmið hafi verið fyrir þannig að hún hafi ekki getað séð hvort spörkin hafi lent í höfði hennar. E bar fyrir dómi að eftir að ákærði hafi hent A til hliðar og hún dottið í gólfið hafi hann gripið um ákærða, sem hafi sparkað ,,eitthvað til hennar“. Vitnið kvaðst fyrir dómi ekki hafa séð að ákærði hafi sparkað í höfuð A. Borin var undir vitnið frásögn, sem lögreglumaður skráði í skýrslu eftir símtal við hann 12. apríl 2007, sbr. nú 2. mgr. 60. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála, um að ákærði hafi sparkað einu sinni í andlit A. Vitnið staðfesti ekki þessa frásögn, kvaðst ekki muna að hafa sagt þetta og verður ekki á skýrslu lögreglumannsins byggt um þetta atriði. Verður ekki talið að fram sé komin sönnun, sem ekki verði vefengd með skynsamlegum rökum, um að ákærði hafi sparkað í höfuð A, sbr. nú 1. mgr. 109. gr. laga nr. 88/2008.

Verknaðarlýsing í ákæru tekur til þeirrar háttsemi ákærða, sem sönnuð er, að hann hafi umrætt sinn hrint A þannig að hún féll í gólfið og hlaut af þau meiðsl sem í ákæru greinir. Háttsemi ákærða var með vilja hans og honum mátti vera fyllilega ljóst að af henni gátu hlotist meiðsl. Verður hann sakfelldur fyrir brot gegn 1. mgr. 217. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

Samkvæmt framansögðu og að teknu tilliti til aldurs ákærða, sem var 16 ára er brotið var framið, þess hve langur tími er liðinn frá broti, og þess að hann hefur ekki áður sætt refsingu þykir rétt að fresta ákvörðun um refsingu hans í tvö ár frá uppsögu dóms þessa, sbr. a. lið 1. mgr. 57. gr. almennra hegningarlaga, og skal hún falla niður að þeim tíma liðnum haldi ákærði almennt skilorð 3. mgr. 57. gr. sömu laga.

Í hinum áfrýjaða dómi voru A dæmdar þjáningabætur og miskabætur án sérgreiningar. Engin gögn liggja fyrir um veikindi A vegna líkamsárásarinnar. Eru því ekki uppfyllt skilyrði 3. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993 til að dæma þjáningabætur. A missti meðvitund er hún féll á gólfið af völdum ákærða. Í læknisvottorði G-kk-ef B-kk-ef 4. apríl 2007 kemur fram að hún hafi hlotið heilahristing og áverka eins og lýst er í ákæru. Ekkert liggur fyrir um varanlegar afleiðingar líkamstjónsins. Miskabætur þykja hæfilega ákveðnar 50.000 krónur með vöxtum eins og greinir í dómsorði. Krafa um kostnað lögmanns við að halda fram skaðabótakröfu fyrir héraðsdómi er vanreifuð og verður henni vísað frá héraðsdómi.

Ákvæði héraðsdóms um sakarkostnað verður óraskað.

Ákærði greiði helming áfrýjunarkostnaðar málsins þar með talið málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns fyrir Hæstarétti, sem ákveðin verða að teknu tilliti til virðisaukaskatts eins og í dómsorði greinir.

Það athugast að rannsókn og meðferð máls þessa fram að útgáfu ákæru var ábótavant. Ekki var lagður fram uppdráttur af herberginu og skipan húsmuna í því þar sem atvik áttu sér stað, þótt slíkt hefði verið mikilvægt til upplýsingar. Þá var ákæra fyrst gefin út um einu og hálfu ári eftir að atvik málsins urðu, þótt um einfalt mál væri að ræða. Er þetta aðfinnsluvert.

Dómsorð:

Frestað er ákvörðun refsingar ákærða, J-kk-ef B-kk-ef H-kk-ef, skilorðsbundið í tvö ár frá uppsögu dómsins að telja og skal hún falla niður að þeim tíma liðnum haldi ákærði almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

Ákærði greiði A 50.000 krónur í miskabætur með vöxtum samkvæmt 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 25. febrúar 2007 til 29. október 2008 en með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. sömu laga frá þeim degi til greiðsludags. Kröfu A um bætur vegna kostnaðar við að halda fram skaðabótakröfu er vísað frá héraðsdómi.

Ákvæði héraðsdóms um sakarkostnað skal vera óraskað.

Ákærði greiði helming áfrýjunarkostnaðar málsins sem er í heild 200.911 krónur, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda hans fyrir Hæstarétti, Á-kvk-ef J. R-kk-ef hæstaréttarlögmanns, 186.750 krónur.