750/2013

Þ hf. höfðaði mál gegn H Ltd. og krafðist meðal annars viðurkenningar á því að nánar tilteknir lánssamningar hefðu verið um lán í íslenskum krónum með ólögmætri gengistryggingu en ekki í erlendum myntum. Orðalag samninganna, athafnir samningsaðila við gerð og efndir á aðalskyldum þeirra og önnur atvik málsins þóttu ekki benda til þess að umræddir samningar hefðu í reynd falið í sér lán í íslenskum krónum í upphafi eða eftir að skilmálum þeirra var síðar breytt. Þá var ekki fallist á með Þ hf. að öðrum lánssamningum, sem ágreiningslaust var að hefðu í upphafi verið í erlendum myntum, hefði með skilmálabreytingu verið breytt í gengistryggð lán í íslenskum krónum. Loks var talið að H Ltd. hefði verið heimilt að breyta samningsvöxtum samkvæmt ákvæði lánssamnings þar að lútandi.

Dómur Hæstaréttar

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir Ó-kk-nf B-kk-nf Þ-kk-nf og B-kk-nf B-kk-nf og I-kvk-nf E-kvk-nf settur hæstaréttardómari.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 28. nóvember 2013. Endanlegar dómkröfur hans eru að stefnda verði gert að greiða sér 793.475.466 krónur með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 24. janúar 2012 til greiðsludags að frádreginni innborgun 28. febrúar 2014 að fjárhæð 182.868.465 krónur. Þá krefst hann þess að viðurkennt verði að eftirtaldir lánssamningar séu bundnir ólögmætri gengistryggingu „í skilningi 14. gr. laga nr. 38/2001“: Lánssamningur 28. október 2002, að fjárhæð jafnvirði 220.000.000 krónur, upphaflega milli áfrýjanda og Íslandsbanka hf. en nú milli málsaðila, sem skilmálabreytt var 15. júlí 2004. Lánssamningur 20. maí 2003, að fjárhæð jafnvirði 200.000.000 krónur, upphaflega milli áfrýjanda og Íslandsbanka hf. en nú milli aðila málsins, sem skilmálabreytt var 15. júlí 2004. Lánssamningur 25. maí 2007, að fjárhæð jafnvirði 1.300.000.000 krónur, upphaflega milli áfrýjanda og Glitnis banka hf. en nú milli aðila þessa máls. Þá er þess krafist að viðurkennt verði að endurgreiðsluskylda áfrýjanda samkvæmt viðauka 15. júlí 2004, við lánssamning 9. nóvember 2001, upphaflega að fjárhæð 3.166.000 svissneskir frankar, 1.447.500 bandaríkjadalir, 176.387.600 japönsk jen og 1.103.300 evrur, upphaflega milli áfrýjanda og Íslandsbanka - FBA hf. en nú milli málsaðila, sé í íslenskum krónum og frá þeim tíma hafi lánssamningurinn verið bundinn ólögmætri gengistryggingu. Þá er þess krafist að viðurkennt verði að endurgreiðsluskylda áfrýjanda samkvæmt viðauka 15. júlí 2004 við lánssamning 20. nóvember 2003, upphaflega að fjárhæð 4.183.000 bandaríkjadalir, 3.954.000 evrur, 4.785.000 svissneskir frankar, 304.000 sterlingspund og 307.300.000 japönsk jen, upphaflega milli áfrýjanda og Íslandsbanka hf. en nú milli málsaðila, sé í íslenskum krónum og frá þeim tíma hafi lánssamningurinn verið bundinn ólögmætri gengistryggingu. Þá er þess krafist að viðurkennt verði að stefnda hafi verið óheimilt að hækka einhliða vaxtaálag fyrrgreinds lánssamnings 9. nóvember 2001, upphaflega að fjárhæð 3.166.000 svissneskir frankar og 1.447.500 bandaríkjadalir og 176.387.600 japönsk jen og 1.103.300 evrur milli áfrýjanda og Íslandsbanka - FBA hf., úr 1,2% í 6,5% frá og með 20. desember 2012 með tilkynningu 20. júní 2012. Loks er krafist málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

Stefndi krefst staðfestingar hins áfrýjaða dóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti.

Stefndi hefur fallist á þá niðurstöðu héraðsdóms að honum hafi ekki verið heimilt að krefja áfrýjanda um greiðslu dráttarvaxta við uppgjör í janúar 2012 á lánssamningi 23. september 2005. Hefur áfrýjandi greitt þá fjárhæð sem hann var dæmdur til að greiða áfrýjanda samkvæmt héraðsdómi og tók dómkrafa áfrýjanda fyrir Hæstarétti breytingum í samræmi við það.

Málsaðilar eru sammála um að stefndi sé ekki dótturfélag Glitnis hf., sem mun áður hafa heitið Glitnir banki hf. Þá telur áfrýjandi ekki réttilega greint frá í málavaxtalýsingu héraðsdóms að skuldbindingar áfrýjanda samkvæmt ársreikningum fyrir árin 2009 til 2012 hafi allar verið í erlendum gjaldmiðlum og í nánar tilgreindum hlutföllum. Með þessum athugasemdum verður hinn áfrýjaði dómur staðfestur með vísan til forsendna hans á þann hátt sem í dómsorði greinir.

Áfrýjandi verður dæmdur til að greiða stefnda málskostnað í Hæstarétti eins og í dómsorði greinir.

Dómsorð:

Stefndi, Haf Funding 2008-1 Ltd., er sýkn af kröfum áfrýjanda, Þorbjarnar hf.

Ákvæði héraðsdóms um málskostnað skal vera óraskað.

Áfrýjandi greiði stefnda 800.000 krónur í málskostnað fyrir Hæstarétti.