177/2007

Í málinu krafðist B skaðabóta vegna ágalla sem hann taldi á vörubifreið sem hann keypti af F. Voru kröfur hans teknar að hluta til greina í héraðsdómi. Kröfu B um ómerkingu héraðsdóms var hafnað þar sem talið var að í dóminum kæmu fram með fullnægjandi hætti þær röksemdir sem dómurinn byggði niðurstöðu sína á og að ekki væri unnt að fallast á með B að frekari umfjöllun um sönnunaratriði hafi eins og hér hafi staðið á verið nauðsynleg. Með vísan til yfirmatsgerðar sem fyrir lá í málinu var talið sannað að bilun sem bifreiðin varð fyrir í janúar 2004 stafaði af ágalla í lofthreinsibúnaði, en jafnframt talið að B hafi ekki tekist sönnun þess að sá ágalli hafi verið til staðar við afhendingu bifreiðarinnar.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir G-kk-nf C-kk-nf, Á-kk-nf K-kk-nf og G-kk-nf G-kk-nf.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 29. mars 2007. Hann krefst þess aðallega að hinn áfrýjaði dómur verði ómerktur og málinu vísað heim í hérað til löglegrar meðferðar og uppkvaðningar efnisdóms að nýju, en til vara að stefndi verði dæmdur til að greiða áfrýjanda 2.119.897 krónur auk dráttarvaxta samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu af 940.948 krónum frá 1. febrúar 2004 til 1. febrúar 2005 en af 2.119.897 krónum frá þeim degi til greiðsludags. Í báðum tilvikum krefst hann málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

Stefndi hefur ekki látið málið til sín taka fyrir Hæstarétti.

Málið var flutt skriflega samkvæmt 3. mgr. 158. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála, sbr. 12. gr. laga nr. 38/1994.

Eftir uppkvaðningu hins áfrýjaða dóms fékk áfrýjandi teknar vitnaskýrslur fyrir héraðsdómi af yfirmatsmönnum.

Áfrýjandi reisir ómerkingarkröfu sína á því að verulega skorti á í héraðsdómi að málsatvik og mikilvæg sönnunargögn séu rakin og reifuð með fullnægjandi hætti. Varði það einkum skýrslur tilgreindra vitna, þar á meðal matsmanna, en ekki sé heldur gerð fullnægjandi grein fyrir matsgerðum sem fyrir liggi í málinu. Komi fram í framangreindum gögnum staðreyndir því til staðfestingar að vél bifreiðarinnar og fleira í henni, en ekki einungis tímagír, loftpressa og olíuverk, hafi verið skemmd við kaupin og að þær skemmdir stafi af lélegri hirðu stefnda á smurolíu- og loftsíuskiptum. Ástand bifreiðarinnar hafi að öllu þessu leyti verið umtalsvert lakara en áfrýjandi hafi getað eða mátt búast við. Hafi héraðsdómur ekki við samningu dómsins gætt nægilega að fyrirmælum d. til f. liðar 114. gr. laga nr. 91/1991 og því ekki tekið afstöðu til og leyst úr þessum sönnunaratriðum varðandi málsástæður áfrýjanda með rökstuddri niðurstöðu. Þá hafi héraðsdómur farið út fyrir kröfur stefnda í dómi sínum með því að lækka einstaka kröfuliði samkvæmt sundurliðun stefnukröfu og einnig með því að dæma áfrýjanda vexti frá síðara tímamarki en greini í stefnukröfu. Hafi héraðsdómi í hvorugu þessara tilvika borið að gæta umræddra atriða af sjálfsdáðum, sbr. 111. gr. laga nr. 91/1991.

Héraðsdómur rekur málsatvik og röksemdir aðila í stuttu máli, sem og niðurstöðu yfirmatsgerðar. Telja verður að þar komi fram með fullnægjandi hætti þær röksemdir, sem dómurinn byggir niðurstöðu sína á og er ekki unnt að fallast á með áfrýjanda að frekari umfjöllun um sönnunaratriði hafi eins og hér stendur á verið nauðsynleg. Þá verður ekki fallist á að aðrir ágallar sem áfrýjandi telur vera á niðurstöðu hins áfrýjaða dóms geti leitt til ómerkingar hans.

Í yfirmatsgerð, sem liggur fyrir í málinu og aflað var áður en það var höfðað, er gerð grein fyrir því áliti yfirmatsmanna að bilun þá sem varð á vél bifreiðarinnar í janúar 2004 megi rekja til ágalla á umbúnaði um loftsíu hennar. Fólst ágallinn í því að tiltekinn þéttihólk vantaði og dró vél bifreiðarinnar því loft framhjá loftsíunni þannig að óhreinindi áttu greiðan aðgang inn á vélina. Fram kemur í héraðsdómi að umræddur þéttihólkur geti ekki horfið nema loftsía sé tekin úr. Þá komust matsmenn að þeirri niðurstöðu að bilun sem gert var við 19. desember 2003 megi rekja til slælegs viðhalds varðandi smurolíu- og loftsíuskipti. Enda þótt yfirmatsgerð sé á margan hátt óskýr er niðurstaða hennar um orsök þessara tveggja bilana afdráttarlaus og verður ekki séð að yfirmatsmenn telji fyrri bilunina stafa af sömu ástæðum og þá síðari, eins og áfrýjandi virðist byggja á. Héraðsdómur, sem skipaður var sérfróðum meðdómsmönnum, komst að þeirri niðurstöðu að sannað væri með yfirmatsgerð að ástand vélar bifreiðarinnar stafaði af framangreindum ágalla á lofthreinsibúnaði. Hefur því mati ekki verið hnekkt. Þá telur héraðsdómur ósannað að þessi ágalli hafi verið til staðar við afhendingu bifreiðarinnar og byggir það annars vegar á því hvenær óhreinindi hafi farið að gera vart við sig inn á stimplum vélarinnar og jafnframt er vísað til framburðar yfirmatsmanns um ástand loftsíunnar þegar hún var fjarlægð. Í aðilaskýrslu S-kk-ef B-kk-ef, fyrirsvarsmanns áfrýjanda, kom fram að hann hefði látið skipta um loftsíu í bifreiðinni 18. desember 2003. Hafi verkið verið unnið í „grunni í Grundarfirði“ og hafi nafngreindur starfsmaður bifreiðaverkstæðis annast þetta ásamt honum. Þá hafi tveir aðrir menn verið þarna nærstaddir. Kvað S-kk-nf að á þessum tíma hafi bifreiðin ekki reykt mikið. Það hafi komið seinna. Þá kvað S-kk-nf aðspurður um ástand loftsíunnar að hún hafi verið mjög ljót, án þess að útskýra það nánar. Við aðalmeðferð málsins í héraði leiddi áfrýjandi ekki til skýrslutöku fyrrnefndan mann sem annaðist að sögn loftsíuskipti bifreiðarinnar í umrætt sinn, eða þá tvo menn sem S-kk-nf samkvæmt framansögðu taldi hafa verið nærstadda á þessum tíma. Þessir menn voru heldur ekki meðal vitna sem áfrýjandi kallaði fyrir dóm eftir uppkvaðningu héraðsdóms. Héraðsdómur leggur réttilega sönnunarbyrði fyrir því að umræddan þéttihólk hafi vantað við afhendingu bifreiðarinnar á áfrýjanda. Í ljósi afdráttarlausrar niðurstöðu yfirmatsmanna um ástæður hinnar síðari vélarbilunar hefði verið fullt tilefni fyrir áfrýjanda að hlutast til um að framangreind vitni gæfu skýrslu til sönnunar um þetta atriði. Það hefur áfrýjandi ekki gert og þegar af þeirri ástæðu geta þau atriði sem hann telur vanhöld á að héraðsdómur hafi tekið afstöðu til ekki leitt til annarrar niðurstöðu en greinir í hinum áfrýjaða dómi.

Með framangreindum athugasemdum en að öðru leyti með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms verður hann staðfestur.

Málskostnaður fyrir Hæstarétti verður ekki dæmdur.

Dómsorð:

Hinn áfrýjaði dómur skal vera óraskaður.

Málskostnaður fyrir Hæstarétti fellur niður.