517/2007

B var sakfelldur fyrir að hafa í fimm skipti stolið munum að andvirði samtals um 2.000.000 krónur og umferðarlagabrot. Með brotunum rauf hann reynslulausn á 380 dögum eftirstöðva óafplánaðrar fangelsisrefsingar  og var sú refsing felld inn í þá refsingu sem honum var gerð í málinu. Við ákvörðun refsingar B var einkum litið til þess að B hafði ítrekað gerst sekur um þjófnaðarbrot, um var að ræða mörg brot, um talsverð verðmæti var að ræða og brotavilji hans var einbeittur. Þótti refsing hans hæfilega ákveðin fangelsi í 2 ár.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir Ó-kk-nf B-kk-nf Þ-kk-nf, H-kvk-nf H-kvk-nf og P-kk-nf H-kk-nf.

Ríkissaksóknari skaut máli þessu til Hæstaréttar 22. ágúst 2007 í samræmi við yfirlýsingu ákærða um áfrýjun, en jafnframt af hálfu ákæruvalds, sem krefst staðfestingar á niðurstöðu héraðsdóms um sakfellingu ákærða og greiðslu „skaðabóta ásamt vöxtum“ en þyngingar á refsingu.

Ákærði krefst sýknu af ákæru 27. október 2006 svo og af tölulið 1 í ákæru 21. nóvember 2006. Þá krefst hann þess að refsing sín verði að öðru leyti milduð. Loks krefst ákærði frávísunar á bótakröfu.

Ákærði er sakaður um þjófnaðarbrot í fimm skipti. Málavöxtum er rétt lýst í hinum áfrýjaða dómi hvað varðar ákærulið 1.1 í ákæru 21. nóvember 2006 að öðru leyti en því að samkvæmt upptöku úr öryggismyndavél telst brot ákærða framið um kl. 20.45. Ákærði hafði þá nokkrum sinnum komið inn í verslunina, fyrst um kl. 19.30. Á upptökunni sést greinilega hvar hann hleypur í burtu þegar hann er kominn út úr versluninni með tilgreindan kassa. Dómari segir réttilega að atvik þetta hafi átt sér stað 13. júlí 2006, en ekki 18. sama mánaðar eins og í ákæru greinir. Er um augljós mistök að ræða í ákæruskjali sem heimilt var að leiðrétta, sbr. 1. mgr. 117. gr. laga nr. 19/1991 um meðferð opinberra mála.

Í rökstuðningi hins áfrýjaða dóms um sönnun þess að ákærði hafi 12. ágúst 2006 stolið af lager verslunarinnar BT í Kringlunni, sbr. tölulið 1.2 í ákæru 21. nóvember 2006, er vísað til „ferils“ ákærða. Af samhengi og gögnum má ráða að hér er átt við aðferð ákærða við framningu brotsins. Hinn 12. ágúst 2006 sést ákærði á upptöku úr öryggismyndavél athafna sig á lager verslunarinnar BT í Kringlunni og ber hann sig þar að á sambærilegan hátt og sést upptöku á sama stað 11. nóvember 2006. Í síðara skiptið var hann stöðvaður þegar hann var kominn út af lagernum. Þá eru þjófnaðir af lager verslunarinnar Ormsson í Smáralind 13.-14. og 22. ágúst 2006 með sama yfirbragði. Ákærði játaði síðastgreind brot eftir handtöku 22. ágúst 2006. Hann dró játningu sína til baka fyrir dómi, en vefengdi þó ekki að hafa hjá lögreglu greint þannig frá atvikum að viðstöddum verjanda sínum. Hefur ákærði ekki gefið þær skýringar á breyttum framburði sem tekið verður tillit til við úrlausn máls. Með þessum athugasemdum en að öðru leyti með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms verður ákærði sakfelldur fyrir öll þau brot sem hann er ákærður fyrir.

Ákærði er í máli þessu fundinn sekur um að hafa í fimm skipti stolið munum að andvirði samtals um 2.000.000 krónur og umferðalagabrot. Aðeins hluti þýfisins hefur komist til skila. Hann hefur fimm sinnum áður fengið dóm fyrir þjófnaðarbrot, en þrisvar var um hegningarauka að ræða. Ákærði hefur einnig gengist undir viðurlög vegna umferðar- og fíkniefnabrota og hlotið dóm fyrir brot gegn 1. mgr. 202. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Eftir að hinn áfrýjaði dómur féll var hann dæmdur til greiðslu sektar fyrir hraðakstursbrot og sviptur ökurétti í þrjá mánuði. Samtals hefur ákærði verið dæmdur til óskilorðsbundinnar fangelsisrefsingar í þrjú ár og tvo mánuði. Hinn 2. desember 2004 var honum veitt reynslulausn á 380 dögum eftirstöðva óafplánaðrar fangelsisrefsingar skilorðbundið í tvö ár. Hefur hann rofið reynslulausnina með þeim brotum sem hann er hér sakfelldur fyrir. Verður með vísan til 1. mgr. 65. gr. laga nr. 49/2005 um fullnustu refsinga, sbr. 60. gr. almennra hegningarlaga, að taka hana upp og fella inn í refsingu sem honum verður nú gerð. Við ákvörðun refsingar er ennfremur litið til þess að ákærði hefur ítrekað gerst sekur um þjófnaðarbrot og varðar það þyngingu refsingar samkvæmt 255. gr. og 1. mgr. 71. gr. almennra hegningarlaga. Þá er um mörg brot að ræða og refsing því ákveðin samkvæmt 77. gr. sömu laga. Einnig er litið til þess að um talsverð verðmæti var að ræða og að endurtekinn þjófnaður á sama stað með svipaðri aðferð bendir til einbeitts brotavilja, sbr. 6. tölulið 1. mgr. 70. gr. sömu laga. Allt leiðir þetta til refsiþyngingar. Það leiðir á hinn bóginn ekki til refsiþyngingar þó að ákærði hafi verið með „óþarfa undanbrögð“ við rannsókn og meðferð málsins eins og segir er í hinum áfrýjaða dómi, en ákærði á sér hins vegar engar málsbætur. Þegar allt framangreint er virt er refsing ákærða ákveðin fangelsi í tvö ár.

Samkvæmt ákæru krefst Ormsson ehf. „vaxta og dráttarvaxta af höfuðstól“ án þess að tilgreindur sé vaxtafótur eða þeir upphafsdagar vaxta sem miða beri við. Ekki er heldur krafist dráttarvaxta samkvæmt 1. mgr. 6. gr., sbr. heimild í 11. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu. Vaxtakrafan er samkvæmt þessu vanreifuð og verður ekki hjá því komist að vísa henni frá héraðsdómi. Hins vegar verður staðfest niðurstaða héraðsdóms um höfuðstól skaðabótakröfu Ormsson ehf.

Niðurstaða hins áfrýjaða dóms um sakarkostnað er staðfest. Ákærða verður gert að greiða allan áfrýjunarkostnað málsins, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns fyrir Hæstarétti, sem ákveðin eru að meðtöldum virðisaukaskatti, allt eins og nánar greinir í dómsorði.

Dómsorð:

Ákærði, B-kk-nf B-kk-nf, skal sæta fangelsi í tvö ár.

Ákærði greiði Ormson ehf. 229.800 krónur, en kröfu Ormson ehf. um vexti og dráttarvexti er vísað frá héraðsdómi.

Ákvæði héraðsdóms um sakarkostnað skal vera óraskað.

Ákærði greiði allan áfrýjunarkostnað málsins, samtals 278.373 krónur, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns fyrir Hæstarétti, H-kk-ef I-kk-ef hæstaréttarlögmanns, 249.000 krónur.