147/2002

J, lögreglumaður við embætti sýslumannsins á Húsavík og eini lögreglumaðurinn búsettur á Þórshöfn, krafðist þess að fá greiddar 280 gæsluvaktastundir á mánuði í stað þeirra 190 sem honum höfðu verið greiddar. Vísaði J til þess að hann hefði fengið greiddar 280 gæsluvaktastundir á mánuði þegar hann stóð einn allar vaktir í samræmi við þágildandi varðskrá á Þórshöfn en þegar annar lögreglumaður fluttist þangað hefði 380 stundum verið skipt á milli þeirra. Taldi hann sig því eiga rétt á greiðslu fleiri gæsluvaktastunda þar sem hann stæði aftur einn allar vaktir á Þórshöfn í samræmi við ákvæði kjarasamninga þar um. Talið var að eftir breytingar sem gerðar voru á varðskrá þeirra lögreglumanna sem höfðu aðalstarfssvæði á Raufarhöfn og Þórshöfn þar sem ein varðskrá kom í stað tveggja áður og lögreglumönnunum þannig gert kleift að skipta vöktunum á milli sín væri um að ræða fámennan stað þar sem tveir lögreglumenn störfuðu og því rétt að gæsluvaktastundafjöldinn væri 380 klst. á mánuði eða 190 klst. fyrir hvorn lögreglumann. Var Í því sýknað af kröfum J.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir G-kvk-nf E-kvk-nf, G-kk-nf G-kk-nf og H-kk-nf B-kk-nf.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 25. mars 2002 og krefst þess að viðurkenndur verði réttur hans „til greiðslu á 280 gæsluvaktastundum á mánuði frá janúar 1999, í samræmi við kjarasamning Landssambands lögreglumanna og fjármálaráðherra“. Jafnframt krefst hann þess að stefndi greiði sér 1.032.815 krónur með nánar tilgreindum dráttarvöxtum frá 12. mars 1999 til greiðsludags og málskostnað í héraði og fyrir Hæstarétti.

Stefndi krefst aðallega staðfestingar héraðsdóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti en til vara að kröfur verði lækkaðar og málskostnaður felldur niður.

I.

Eins og í héraðsdómi greinir hefur áfrýjandi gegnt starfi lögreglumanns frá árinu 1986 við embætti sýslumannsins á Húsavík. Við embættið starfa níu lögreglumenn en í umdæminu eru þrjár lögreglustöðvar, á Húsavík, Raufarhöfn og Þórshöfn.

Áfrýjandi er búsettur á Þórshöfn og hefur því haft starfsaðstöðu á lögreglustöðinni þar. Hann heldur því fram að hann hafi frá upphafi verið skipaður lögreglumaður með starfsstöð á Þórshöfn. Hann hafi verið eini lögreglumaðurinn á því svæði þar til 1. mars 1997 þegar annar lögreglumaður tók við starfi varðstjóra á Raufarhöfn, en sá hafi einnig verið búsettur á Þórshöfn. Fyrir 1. mars 1997 hafi áfrýjandi þannig fengið í samræmi við ákvæði kjarasamninga þar um greiddar 280 gæsluvaktastundir á mánuði en eftir það 190 stundir. Hinn lögreglumaðurinn hafi hætt störfum um áramótin 1998/1999 og sá sem við því starfi tók sé búsettur á Raufarhöfn. Áfrýjandi sé því eini starfandi lögreglumaðurinn á Þórshöfn en næsta lögreglustöð, á Raufarhöfn, sé í um 65 km fjarlægð. Með vísan til þessa telur áfrýjandi sig eiga rétt, samkvæmt ákvæði 2.7.2 í kjarasamningi fjármálaráðherra f.h. ríkissjóðs og Landssambands lögreglumanna frá 30. ágúst 1997, á 280 gæsluvaktastundum á mánuði í stað þeirra 190 sem honum hafi verið greiddar.

Stefndi heldur því meðal annars fram að framangreint ákvæði greinar 2.7 eigi ekki við í tilviki áfrýjanda þar sem skilyrði greinarinnar sé ekki fullnægt þar sem hugtakið „staður“ í ákvæðinu sé sömu merkingar og hugtakið „umdæmi“ í 2. mgr. 7. gr. lögreglulaga nr. 90/1996, enda áfrýjandi skipaður varðstjóri í lögreglu ríkisins og starfssvæði hans allt lögsagnarumdæmi sýslumannsins á Húsavík. Telur stefndi að það feli ekki í sér viðurkenningu á því að ákvæðið eigi við um áfrýjanda þótt hliðsjón hafi verið höfð af ákvæðinu við útreikning launa hans.

II.

Í málinu liggur fyrir skipunarbréf áfrýjanda 2. janúar 1997. Eins og þar greinir var hann skipaður varðstjóri í lögreglu ríkisins til fimm ára frá 1. janúar 1997 að telja og falið að gegna störfum við embætti sýslumannsins á Húsavík. Þá liggur fyrir samkomulag frá því í maí 1997 milli annars vegar áfrýjanda og starfsbróður hans og hins vegar sýslumannsins á Húsavík undirritað af þessum aðilum um lausn á fæðismálum. Í þessu samkomulagi kemur fram að aðalstarfssvæði áfrýjanda hefur verið lögsagnarumdæmi sýslumannsins á Húsavík austan Tjörness. Enn fremur er tekið fram að umræddir lögreglumenn hafi búsetu á Þórshöfn en eigi jafnframt að ganga vaktir á lögreglustöðinni á Raufarhöfn auk þess að sinna almennri löggæslu annars staðar á starfssvæðinu. Gegn þeirri greiðslu, sem um getur í samkomulaginu, sjái þeir sér sjálfir fyrir fæði þær vaktir sem þeir sinna á sínu aðalstarfssvæði utan Þórshafnar.

Fram er komið að í kjölfar þessa samkomulags eða um mitt árið 1997 hafi verið gerð breyting, að frumkvæði lögreglumannanna sjálfra, á vaktafyrirkomulagi lögreglumanna hjá embætti sýslumannsins á Húsavík. Með breytingunni hafi meginhluti Norður-Þingeyjarsýslu orðið eitt þjónustusvæði og ein varðskrá, sem skipuleggur vinnutíma lögreglumanna þar með talið gæsluvaktir, sett fyrir lögreglustöðvarnar á Þórshöfn og Raufarhöfn og lögreglumennina, sem þar vinna, í stað tveggja áður. Eftir breytinguna hafi einungis annar þessara tveggja lögreglumanna verið á gæsluvakt í senn í stað þess að báðir væru samtímis og stöðugt á þessum vöktum. Þá ber einnig til þess að líta að í auglýsingu sem birt var í Lögbirtingablaði miðvikudaginn 2. desember 1998, þar sem auglýst var eftir aðstoðarvarðstjóra, var sérstaklega tekið fram að staðan væri í lögregluliði sýslumannsins á Húsavík með aðalstarfssvæði á Raufarhöfn og Þórshöfn.

Með vísan til þessa verður að telja að starfssvæði áfrýjanda sé umdæmi sýslumannsins á Húsavík en aðalstarfssvæði hans Norður-Þingeyjarsýsla sem tekur bæði til Raufarhafnar og Þórshafnar. Verður því ekki fallist á það með áfrýjanda að starfsstöð hans sé eingöngu á Þórshöfn.

III.

Ágreiningslaust er að áfrýjandi hefur frá því að hann hóf störf sem lögreglumaður við embætti sýslumannsins á Húsavík fengið greitt fyrir svokallaðar gæsluvaktir. Aðila greinir hins vegar á um það hvort áfrýjanda hafi borið að fá greiddar 280 gæsluvaktastundir í stað þeirra 190 sem hann fékk greiddar frá 1. janúar 1999, sbr. ákvæði greinar 2.7.2 í fyrrgreindum kjarasamningi.

Grein 2.7 lýtur að vinnu á fámennum stöðum. Samkvæmt grein 2.7.1 eru fámennir staðir þar sem þrír lögreglumenn eða færri starfa og sérstaklega skal samið um vinnutíma þeirra. Í grein 2.7.2 er fjallað um gæsluvaktastundafjölda á mánuði. Samkvæmt ákvæðinu skal hann vera 375 klst. á mánuði þar sem þrír lögreglumenn starfa, 380 klst. á mánuði þar sem tveir starfa en 280 klst. á mánuði þar sem einn lögreglumaður starfar.

Áfrýjandi hefur fengið greiddar gæsluvaktir samkvæmt ákvæði greinar 2.7.2. Þannig fékk hann greiddar 280 gæsluvaktastundir á mánuði þegar hann stóð einn allar vaktir í samræmi við þágildandi varðskrá á Þórshöfn en þegar annar lögreglumaður fluttist þangað var 380 stundum skipt á milli þeirra. Eftir breytingar þær sem gerðar voru á varðskrá þeirra lögreglumanna sem hafa aðalstarfssvæði á Raufarhöfn og Þórshöfn, þar sem ein varðskrá kom í stað tveggja áður og lögreglumönnunum þannig gert kleift að skipta vöktunum á milli sín, verður að telja að þetta svæði flokkist undir að vera fámennur staður þar sem tveir lögreglumenn starfa og því sé rétt að gæsluvaktastundafjöldinn sé 380 klst. á mánuði eða 190 klst. fyrir hvorn lögreglumann.

Að þessu athuguðu og að öðru leyti með vísan til forsendna héraðsdóms verður hann staðfestur.

Rétt er að hvor aðila beri sinn málskostnað í héraði og fyrir Hæstarétti.

Dómsorð:

Hinn áfrýjaði dómur skal vera óraskaður.

Málskostnaður fellur niður í héraði og fyrir Hæstarétti.