149/2010

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem máli Y og S gegn M var vísað frá dómi. Í málinu kröfðust Y og S greiðslu úr hendi M á grundvelli hluthafasamnings. Í samningnum var ákvæði um úrlausn ágreinings þar sem m.a. kom fram að tækist ekki að leysa hann með samkomulagi væru aðilarnir sammála um að leggja hann fyrir gerðardóm. Í dómi Hæstaréttar var talið að þótt fallast mætti á að Y og S væri á grundvelli 1. mgr. 35. gr. laga nr. 91/1991 heimilt að reka málið fyrir Héraðsdómi Reykjavíkur yrði ekki fram hjá því horft að málsókn þeirra væri reist á hluthafasamningnum sem legði á þá skyldu til að leggja ágreining við aðra samningsaðila fyrir gerðardóm. Y og S gætu ekki vikist undan þeirri skyldu þótt M hafi ekki ljáð atbeina sinn að því að gerðardómur geti tekið til starfa, enda ættu þeir kost á að bregðast við því á þann hátt sem greini í 4. gr. laga nr. 53/1989. Var niðurstaða hins kærða úrskurðar um frávísun málsins því staðfest.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir M-kk-nf S-kk-nf, H-kvk-nf H-kvk-nf og Ó-kk-nf B-kk-nf Þ-kk-nf.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 2. mars 2010, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 11. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 18. febrúar 2010, þar sem máli sóknaraðila gegn varnaraðila var vísað frá dómi. Kæruheimild er í j. lið 1. mgr. 143. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Sóknaraðilar krefjast þess að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi og lagt fyrir héraðsdóm að taka málið til efnismeðferðar. Þá krefjast þeir málskostnaðar í héraði og kærumálskostnaðar.

Varnaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar og kærumálskostnaðar.

Eins og greinir í úrskurði héraðsdóms gerðu sóknaraðilar skriflegt samkomulag 23. nóvember 2006 við þrjá menn aðra og tvö félög um stofnun fjárfestingarbanka, sem síðar fékk heitið Askar Capital hf., og gerðu í framhaldi af því hluthafasamning 15. desember 2006, þar sem meðal annars var kveðið á um að félögunum tveimur, sem voru stærstu hluthafarnir, væri óheimilt að selja hluti sína nema kaupandinn gerði öðrum hluthöfum tilboð um kaup á hlutum þeirra fyrir sama verð og gegn sömu skilmálum. Sóknaraðilar kveða varnaraðila hafa keypt hluti í Askar Capital ehf. með þeim hætti að honum hefði borið að gera þeim tilboð í hluti þeirra samkvæmt þessu samningsákvæði, en með kaupunum hafi varnaraðili tekið yfir réttindi og skyldur seljandans samkvæmt hluthafasamningnum. Í málinu krefja þeir varnaraðila um greiðslu kaupverðs hluta þeirra á þessum grundvelli.

Í hluthafasamningnum eru ákvæði um úrlausn ágreinings milli aðila hans, þar sem segir meðal annars að takist ekki að leysa hann með samkomulagi séu aðilarnir sammála um að leggja hann fyrir gerðardóm, sem skipaður skyldi einum manni sem aðilarnir kæmu sér saman um. Þótt fallast megi á með sóknaraðilum að þeim væri á grundvelli 1. mgr. 35. gr. laga nr. 91/1991 heimilt að reka mál á hendur varnaraðila um þetta sakarefni fyrir Héraðsdómi Reykjavíkur verður ekki fram hjá því horft að málsókn þeirra er reist á hluthafasamningnum, sem leggur á þá skyldu til að leggja ágreining við aðra samningsaðila fyrir gerðardóm. Undan þeirri skyldu geta sóknaraðilar ekki vikist þótt varnaraðili hafi ekki ljáð atbeina sinn til að gerðardómur geti tekið til starfa, enda eiga þeir kost á að bregðast við því á þann hátt, sem greinir í 4. gr. laga nr. 53/1989 um samningsbundna gerðardóma. Samkvæmt þessu verður niðurstaða hins kærða úrskurðar staðfest um annað en málskostnað.

Rétt er að hver aðili beri sinn málskostnað í héraði og kærumálskostnað.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur um annað en málskostnað.

Málskostnaður í héraði og kærumálskostnaður fellur niður.