145/2003

H starfaði sem sjúkaraliði á A, sem var hluti af Sjúkrahúsi Reykjavíkur og rekið af Reykjavíkurborg. Á árinu 2000 var Sjúkrahús Reykjavíkur sameinað ríkisspítölum og eftir það rekið af Í undir nafninu Landspítali háskólasjúkrahús. H var boðuð á fund með yfirmönnum sínum 31. maí 1997 sem hún mætti ekki á. Taldi H fundarefnið þess eðlis að ástæða væri fyrir hana að hafa fulltrúa stéttarfélags með sér á fundinn. Þar sem henni tókst ekki að ná sambandi við viðkomandi fulltrúa mætti hún ekki til fundarins en yfirmenn hennar samþykktu ekki að fresta honum. Í kjölfarið var henni veitt skrifleg áminning. Félagsmálaráðuneytið felldi áminninguna úr gildi með úrskurði 3. mars 2000 þar sem ekki hefði verið gætt meginreglna um málsmeðferð í stjórnsýslunni þegar hún var veitt. H höfðaði mál þetta til heimtu miska- og skaðabóta vegna ólögmætrar áminningar og vegna þess að henni hefði í kjölfarið verið mismunað við úthlutun aukavakta á vinnustað sínum. Þá krafðist hún greiðslu lögmannskostnaðar sem hún hefði orðið fyrir við málarekstur fyrir stjórnvöldum er hún freistaði þess að fá áminninguna fellda úr gildi. Hæstiréttur staðfesti niðurstöðu héraðsdóms um að umrædd áminning hefði verið ólögmæt bæði að formi og efni. Einnig var það staðfest að H hefði fært fram fullnægjandi sönnur fyrir því að henni hafi í kjölfar áminningarinnar verið mismunað varðandi úthlutun aukavakta og að framkoma yfirmanna H gagnvart henni hafi falið í sér brot gegn persónu hennar.  H þótti á hinn bóginn ekki hafa sýnt fram á fjártjón sitt vegna fyrrnefndrar mismununar og var Í því sýknað af kröfu hennar um skaðabætur vegna missis atvinnutekna. Í dómi Hæstaréttar voru H dæmdar 300.000 krónur í miskabætur en kröfu hennar um bætur vegna lögmannskostnaðar við málarekstur fyrir stjórnvöldum var hafnað.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir G-kvk-nf E-kvk-nf, G-kk-nf G-kk-nf, I-kvk-nf B-kvk-nf, M-kk-nf S-kk-nf og P-kk-nf K-x-x H-kk-nf.

Héraðsdómi var áfrýjað 16. apríl 2003 og gagnáfrýjað 2. júlí sama ár. Aðaláfrýjandi krefst aðallega sýknu af kröfu gagnáfrýjanda og málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti en til vara, að hún verði lækkuð og málskostnaður felldur niður.

Gagnáfrýjandi krefst þess aðallega, að aðaláfrýjandi verði dæmdur til að greiða sér 2.889.854 krónur auk dráttarvaxta samkvæmt III. kafla vaxtalaga nr. 25/1987 frá 12. mars 2001 til 1. júlí sama ár en 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá þeim degi til greiðsludags. Til vara krefst gagnáfrýjandi staðfestingar hins áfrýjaða dóms. Í báðum tilvikum er krafist málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

Gagnáfrýjandi hefur lagt fyrir Hæstarétt skattframtöl sín 1998 til 2003.

Á það er fallist, að gagnáfrýjandi hafi fært nægar sönnur að því, að markvisst hafi verið framhjá henni gengið við kvaðningu sjúkraliða á aukavaktir í Arnarholti frá síðari hluta árs 1997 til ársloka 1999. Fram er komið, að hún hafi bætt sér upp tekjutap af þessum sökum með því að taka að sér fleiri næturvaktir en ella og vinna jafnframt í eldhúsi og við ræstingar. Hefur gagnáfrýjandi ekki sýnt fram á það með framlagningu gagna, að tekjur hennar á þessum tíma hafi orðið minni en hún hefði að öðru jöfnu mátt búast við. Með þessari athugasemd og að öðru leyti með skírskotun til forsendna héraðsdóms verður hann staðfestur um annað en fjárhæð miskabóta, bótakröfu vegna lögmannskostnaðar og málskostnað.

Miskabætur eru hæfilega ákveðnar 300.000 krónur og skulu þær bera dráttarvexti, eins og héraðsdómur ákvað og nánar greinir í dómsorði.

Fyrir liggur, að Sjúkraliðafélag Íslands hefur greitt lögmannskostnað gagnáfrýjanda á stjórnsýslustigi. Ekkert er fram komið um það, að félagið hafi krafið eða muni krefja gagnáfrýjanda um greiðslu þess kostnaðar. Hún hefur því ekki orðið fyrir tjóni við það að leita réttar síns fyrir stjórnvöldum, áður en til þessa dómsmáls kom. Sjúkraliðafélag Íslands gat ekki átt skaðabótakröfu á hendur aðaláfrýjanda og því er ekki um að ræða framsal á slíkri kröfu. Ber því að sýkna aðaláfrýjanda af kröfu gagnáfrýjanda um bætur vegna lögmannskostnaðar.

Rétt er, að aðaláfrýjandi greiði gagnáfrýjanda málskostnað í héraði og fyrir Hæstarétti, eins og segir í dómsorði.

Dómsorð:

Aðaláfrýjandi, íslenska ríkið, greiði gagnáfrýjanda, H-kvk-þgf G-kvk-þgf, 300.000 krónur ásamt dráttarvöxtum samkvæmt III. kafla vaxtalaga nr. 25/1987 frá 12. mars 2001 til 1. júlí sama ár en 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá þeim degi til greiðsludags.

Aðaláfrýjandi greiði gagnáfrýjanda samtals 600.000 krónur í málskostnað í héraði og fyrir Hæstarétti.