826/2016

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem tekin var að hluta til greina krafa A. o.fl um dómkvaðningu matsmanna til að svara átta spurningum án þess að mál hefði verið höfðað gegn Í. Var hinn kærði úrskurður staðfestur að öðru leyti en því að hafnað var að leggja þrjár matsspurninganna fyrir hina dómkvöddu matsmenn þar sem þær væru einvörðungu að leita mats á atriðum sem bersýnilega væru tilgangslaus til sönnunar, sbr. 3. mgr. 46. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála eða hefðu ekki tengsl við atvik að baki væntanlegum kröfum A o.fl. á hendur Í, sbr. 1. mgr. 77. gr. sömu laga.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir E-kk-nf T-kk-nf og K-kk-nf A-kk-nf og I-kvk-nf E-kvk-nf settur hæstaréttardómari.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 12. desember 2016, en kærumálsgögn bárust réttinum 23. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 30. nóvember 2016, þar sem tekin var að hluta til greina krafa varnaraðila um dómkvaðningu matsmanna. Kæruheimild er í c. lið 1. mgr. 143. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Sóknaraðili krefst þess að beiðni varnaraðila um dómkvaðningu matsmanna verði hafnað. Þá krefst hann málskostnaðar í héraði og kærumálskostnaðar.

Varnaraðilar krefjast staðfestingar hins kærða úrskurðar og kærumálskostnaðar.

Matsbeiðni varnaraðila er reist á XII. kafla laga nr. 91/1991 um öflun sönnunargagna án þess að mál hafi verið höfðað, sbr. 1. mgr. 77. gr. laganna. Með beiðni sinni hyggjast varnaraðilar afla sönnunar um hagfræðilegar forsendur að baki setningu laga nr. 37/2016 um meðferð krónueigna sem háðar eru sérstökum takmörkunum, er þeir telja að feli í sér margháttaða skerðingu á stjórnarskrárvörðum réttindum sínum, til þess að renna stoðum undir væntanlegar dómkröfur sínar á hendur sóknaraðila. Í beiðninni eru tilgreindar 11 spurningar sem varnaraðilar óskuðu efir að lagðar yrðu fyrir dómkvadda matsmenn. Með úrskurði héraðsdóms var fallist á kröfu varnaraðila um að dómkvaddir yrðu matsmenn til þess að svara spurningum þessum, að undanskildum 2., 3. og 5. spurningu, og una varnaraðilar við þá niðurstöðu héraðsdóms.

Með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar er staðfest sú niðurstaða að dómkvaddir verði matsmenn til þess að leggja mat á og svara 1., 4., 6., 7. og 8. spurningu varnaraðila.

Spurningu nr. 6 í matsbeiðni varnaraðila er ætlað að varpa ljósi á hvort meðalhófs hafi verið gætt með þeim aðgerðum sem kveðið er á um í lögum nr. 37/2016. Með spurningu nr. 10 virðist það einnig vera ætlun varnaraðila að leita svars við því hvort unnt hefði verið að beita vægari aðgerðum en fram koma í lögunum til þess að ná því markmiði sem að var stefnt með setningu þeirra. Með hliðsjón af fyrri spurningunni er sú síðari bersýnilega tilgangslaus til sönnunar og verður því ekki lögð fyrir matsmenn, sbr. 3. mgr. 46. gr. laga nr. 91/1991, en ekkert er því til fyrirstöðu að varnaraðilar láti matsmönnum í té tillögur sínar sem vísað er til í spurningunni.

Með spurningu nr. 8 í matsbeiðninni er þess farið á leit að matsmenn leggi mat á hvort viðmiðunargengið 220 krónur fyrir hverja eina evru endurspegli raunstöðu íslensks efnahagslífs við setningu laga nr. 37/2016. Ekki verður ráðið af matsbeiðninni hvaða tengsl spurningar nr. 9 og 11, sem báðar lúta að ákvörðunum Seðlabanka Íslands sem stjórnvalds, hafa við atvik að baki væntanlegum kröfum varnaraðila á hendur sóknaraðila, sbr. 1. mgr. 77. gr. laga nr. 91/1991. Af þeim sökum verða þær spurningar ekki heldur lagðar fyrir matsmenn.

Samkvæmt öllu framangreindu verður fallist á kröfu varnaraðila um dómkvaðningu matsmanna til að leggja mat á og svara þeim spurningum sem nánar greinir í dómsorði, en rétt er að kærumálskostnaður falli niður.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur að öðru leyti en því að matsspurningar nr. 9, 10 og 11 verða ekki lagðar fyrir dómkvadda matsmenn.

Kærumálskostnaður fellur niður.