arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
5/2014

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem X var gert að sæta gæsluvarðhaldi samkvæmt 2. mgr. 95. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála.

Dómur Hæstaréttar

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir E-kk-nf T-kk-nf og B-kk-nf B-kk-nf og I-kvk-nf E-kvk-nf settur hæstaréttardómari.

Varnaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 2. janúar 2014 sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum degi síðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 2. janúar 2014 þar sem varnaraðila var gert að sæta gæsluvarðhaldi allt til fimmtudagsins 30. janúar 2014 klukkan 16. Kæruheimild er í l. lið 1. mgr. 192. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála. Varnaraðili krefst þess aðallega að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi, til vara að gæsluvarðhaldi verði markaður skemmri tími, en að því frágengnu að varnaraðila verði gert að halda sér á ákveðnum stað eða innan ákveðins svæðis.

Sóknaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar.

Samkvæmt gögnum málsins leikur sterkur grunur á að varnaraðili hafi framið brot sem varðað getur við 1. mgr. 194. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Er brot varnaraðila þess eðlis að telja verður nauðsynlegt að hann sæti gæsluvarðhaldi með tilliti til almannahagsmuna á grundvelli 2. mgr. 95. gr. laga nr. 88/2008. Að því virtu en að öðru leyti með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar verður hann staðfestur.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.
602/2013

V hf. höfðaði mál gegn L hf. og krafðist viðurkenningar þess að tveir lánssamningar vörðuðu lánsfé í íslenskum krónum, bundið við gengi erlendra gjaldmiðla, en ekki lánsfé í erlendri mynt. L hf. var sýknaður af kröfum V hf., enda var talið að lánin hefðu verið í erlendum myntum. Vísað var til texta lánssamninganna og atriða sem lutu að því hvernig þeir voru efndir og framkvæmdir að öðru leyti.

Dómur Hæstaréttar

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir V-kk-nf M-kk-nf M-kk-nf og B-kk-nf B-kk-nf og I-kvk-nf E-kvk-nf settur hæstaréttardómari.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 16. september 2013. Hann krefst þess að staðfest verði að lán samkvæmt lánasamningum nr. 1524 frá 25. júní 2004 og nr. 10397 frá 14. desember 2007, sem áfrýjandi tók hjá Landsbanka Íslands hf. og stefndi tók yfir, varði lánsfé í íslenskum krónum, bundið gengi erlendra gjaldmiðla, en ekki lánsfé í erlendri mynt. Þá krefst hann málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

Stefndi krefst staðfestingar héraðsdóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti.

Í dómum sínum um hvort samningur sé um lán í erlendri mynt eða í íslenskum krónum bundið gengi erlendrar myntar hefur Hæstiréttur fyrst og fremst lagt til grundvallar skýringu á texta þess lánssamnings þar sem lýst er skuldbindingu þeirri sem lántaki gengst undir. Þegar sú textaskýring tekur ekki af skarið um hvers efnis lánssamningurinn er að þessu leyti, eins og á við um þá samninga sem hér reynir á, hefur verið litið til atriða sem lúta að því hvernig hann hefur verið efndur og framkvæmdur að öðru leyti. Þau atriði eru rakin í hinum áfrýjaða dómi og með vísan til forsendna hans að því leyti verður hann staðfestur.

Áfrýjanda verður gert að greiða stefnda málskostnað fyrir Hæstarétti eins og greinir í dómsorði.

Dómsorð:

Héraðsdómur skal vera óraskaður.

Áfrýjandi, Vísir hf., greiði stefnda, Landsbankanum hf., 800.000 krónur í málskostnað fyrir Hæstarétti.
606/2014

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem X var gert að sæta gæsluvarðhaldi á grundvelli 7. mgr. 29. gr. laga nr. 96/2002 um útlendinga og b. liðar 1. mgr. 95. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála.

Dómur Hæstaréttar

Mál þetta dæma B-kk-nf B-kk-nf hæstaréttardómari og G-kvk-nf E-kvk-nf og I-kvk-nf E-kvk-nf settir hæstaréttardómarar.

Varnaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 12. september 2014 sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 15. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjaness 12. september 2014 þar sem varnaraðila var gert að sæta gæsluvarðhaldi allt til föstudagsins 19. september 2014 klukkan 16. Kæruheimild er í l. lið 1. mgr. 192. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála. Varnaraðili krefst þess aðallega að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi en til vara að gæsluvarðhaldinu verði markaður skemmri tími.

Sóknaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar.

Í hinum kærða úrskurði eru rakin þau mál á hendur varnaraðila sem eru til rannsóknar hjá lögreglu. Liggur fyrir að varnaraðili er undir rökstuddum grun um að hafa gerst sekur um háttsemi sem fangelsisrefsing er lögð við, sbr. upphafsákvæði 1. mgr. 95. gr. laga nr. 88/2008. Með þessari athugasemd en að öðru leyti með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar verður hann staðfestur.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.
607/2014

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem kröfu X, Y og Z, um að meðdómsmaðurinn B viki sæti í máli ákæruvaldsins gegn þeim, var hafnað. Í dómi Hæstaréttar kom fram að nánar tilgreind ummæli B væru til þess fallin að X, Y og Z hefðu réttmæta ástæðu til að draga óhlutdrægni B í efa. Var B því gert að víkja sæti í málinu.

Dómur Hæstaréttar

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir H-kk-nf I. J-kk-nf og B-kk-nf B-kk-nf og G-kvk-nf E-kvk-nf settur hæstaréttardómari.

Varnaraðilar skutu málinu til Hæstaréttar með kæru 12. september 2014, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 15. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 10. september 2014, þar sem hafnað var kröfu varnaraðila um að meðdómsmaðurinn B-kk-nf F-kk-nf K-kk-nf viki sæti í máli sóknaraðila gegn varnaraðilum og þremur öðrum mönnum. Um kæruheimild er vísað til a. liðar 1. mgr. 192. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála. Varnaraðilar krefjast þess að áðurnefndur meðdómsmaður víki sæti í málinu.

Sóknaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar.

Með ákæru sóknaraðila 5. júlí 2013 voru varnaraðilunum Y og Z gefin að sök nánar tiltekin meiri háttar brot gegn lögum nr. 3/2006 um ársreikninga og lögum nr. 79/2008 um endurskoðendur í störfum sínum við endurskoðun ársreikninga A ehf. og samstæðureikninga A [...] fyrir árin 2006 og 2007. Er ákæran reist á því að þau hafi hagað störfum sínum í ósamræmi við góða endurskoðunarvenju samkvæmt nánari skilgreiningu í ákæru. Þá voru öllum varnaraðilum gefin að sök tilgreind brot gegn áðurnefndum lögum um endurskoðendur með því að rækja ekki endurskoðendastörf sín fyrir A ehf. í samræmi við góða endurskoðunarvenju. Í ákærunni var tekið fram að varnaraðilar hafi starfað hjá endurskoðunarfyrirtækinu B.

Varnaraðilar vísa um rökstuðning fyrir áðurnefndri kröfu sinni meðal annars til fyrirlestrar, en glærur frá honum eru aðgengilegar almenningi á netinu. Þar fjallaði meðdómsmaðurinn um framferði endurskoðenda í aðdraganda fjármálakreppunnar um haustið 2008. Á einni glærunni segir svo: „B annaðist endurskoðun allra sex bankanna, nema hvað.“ Með orðum sínum vék meðdómsmaðurinn óbeint að varnaraðilum, sem störfuðu samkvæmt áðursögðu hjá fyrrgreindu endurskoðunarfyrirtæki. Þegar þau orð eru sett í samhengi við hvassa gagnrýni hans í fyrirlestrinum á störf endurskoðenda má skilja þau svo að í þeim felist áfellisdómur yfir störfum varnaraðila. Samkvæmt því hafa þeir réttmæta ástæðu til að draga óhlutdrægni hans í efa, sbr. g. lið 1. mgr. 6. gr. laga nr. 88/2008. Ber honum því að víkja sæti í málinu.

Dómsorð:

Meðdómsmaðurinn B-kk-nf F-kk-nf K-kk-nf skal víkja sæti í máli þessu.
608/2014

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem X var gert að sæta áfram gæsluvarðhaldi á grundvelli 2. mgr. 95. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála.

Dómur Hæstaréttar

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir H-kk-nf I. J-kk-nf og B-kk-nf B-kk-nf og I-kvk-nf E-kvk-nf settur hæstaréttardómari.

Varnaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 15. september 2014, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum degi síðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 12. september 2014, þar sem varnaraðila var gert að sæta áfram gæsluvarðhaldi allt til föstudagsins 10. október 2014 klukkan 16. Kæruheimild er í l. lið 1. mgr. 192. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála. Varnaraðili krefst þess að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi.

Sóknaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar.

Með dómi réttarins 21. ágúst 2014 í máli nr. 549/2014 var því slegið föstu að fullnægt væri skilyrðum til þess að varnaraðili sætti gæsluvarðhaldi á grundvelli 2. mgr. 95. gr. laga nr. 88/2008. Þau rök sem færð voru fram til stuðnings þeirri niðurstöðu standa óhögguð. Verður hinn kærði úrskurður því staðfestur.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.
609/2014

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem X var gert að sæta gæsluvarðhaldi á grundvelli 2. mgr. 95. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála.

Dómur Hæstaréttar

Mál þetta dæma B-kk-nf B-kk-nf hæstaréttardómari og G-kvk-nf E-kvk-nf og I-kvk-nf E-kvk-nf settir hæstaréttardómarar.

Varnaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 15. september 2014 sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum degi síðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 12. september 2014 þar sem varnaraðila var gert að sæta áfram gæsluvarðhaldi allt til föstudagsins 10. október 2014 klukkan 16. Kæruheimild er í l. lið 1. mgr. 192. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála. Varnaraðili krefst þess að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi.

Sóknaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar.

Fallist er á með héraðsdómi að fullnægt sé skilyrðum 2. mgr. 95. gr. laga nr. 88/2008 til að varnaraðila verði gert að sæta gæsluvarðhaldi. Samkvæmt þessu verður hinn kærði úrskurður staðfestur.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.
60/2014

Eftir ákvörðun umboðsmanns skuldara hlaut A samþykki til að leita greiðsluaðlögunar samkvæmt lögum nr. 101/2010 um greiðsluaðlögun einstaklinga. Samningar tókust ekki með A og lánardrottnum hennar og í kjölfar þess lýsti hún því yfir við umsjónarmann greiðsluaðlögunarinnar að hún vildi leita nauðasamninga til greiðsluaðlögunar eftir ákvæðum X. kafla a. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. Lánardrottnar gerðu enn athugasemdir við frumvarp til nauðasamnings og af þeim sökum beindi A kröfu til héraðsdóms um staðfestingu nauðasamnings síns. Vísað var til þess að samkvæmt 63. gr. b. laga nr. 21/1991 færi um meðferð kröfu um staðfestingu nauðasamnings til greiðsluaðlögunar eftir ákvæðum 55. til 59. gr. sömu laga. Af því leiddi að hafna skyldi kröfu um staðfestingu nauðasamnings ef uppfyllt væru skilyrði 1. mgr. 57. gr. laganna, auk þess sem heimilt væri að gera slíkt hið sama að fullnægðum skilyrðum 58. gr. þeirra. Talið var að A hefði ekki uppfyllt skilyrði b. liðar 2. mgr. 6. gr. laga nr. 10/2010, sem svaraði til 38. gr. laga nr. 21/1991, er umsókn hennar um heimild til að leita greiðsluaðlögunar var samþykkt og því hefði borið að synja henni þeirrar heimildar í öndverðu. Af þeim sökum var hafnað kröfu A um staðfestingu nauðasamnings með skírskotun til 1. tölul. 1. mgr. 57. gr. laga nr. 21/1991.

Dómur Hæstaréttar

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir V-kk-nf M-kk-nf M-kk-nf og Á-kk-nf K-kk-nf og I-kvk-nf E-kvk-nf settur hæstaréttardómari.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 20. janúar 2014 sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 28. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjaness 14. janúar 2014 þar sem hafnað var beiðni sóknaraðila um staðfestingu frumvarps hennar 14. október 2013 að nauðasamningi til greiðsluaðlögunar. Kæruheimild er í 1. mgr. 59. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. Sóknaraðili krefst þess að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi og að fyrrgreind beiðni hennar verði tekin til greina. Þá krefst hún kærumálskostnaðar.

Varnaraðili hefur ekki látið málið til sín taka fyrir Hæstarétti.

Með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar verður fallist á með héraðsdómi að umboðsmaður skuldara hefði átt að synja beiðni um heimild sóknaraðila til greiðsluaðlögunar þar sem ljóst var að hún fór í bága við b. lið 2. mgr. 6. gr. laga nr. 101/2010. Þegar af þessari ástæðu verður hinn kærði úrskurður staðfestur.

Kærumálskostnaður dæmist ekki.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.

Kærumálskostnaður fellur niður.
610/2014

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu L um heimild til að fá upplýsingar frá fjarskiptafyrirtækjum um símtöl og önnur fjarskipti við tvö tilgreind símanúmer á nánar tilgreindu tímabili, og eftir atvikum önnur símanúmer sem X kynni að hafa umráð yfir, með skírskotun til þess að skilyrði samkvæmt 2. mgr. 83. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála væru ekki fyrir hendi í málinu.

Dómur Hæstaréttar

Mál þetta dæma H-kk-nf I. J-kk-nf hæstaréttardómari og G-kvk-nf E-kvk-nf og I-kvk-nf E-kvk-nf settir hæstaréttardómarar.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 11. september 2014 sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 16. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Suðurlands 9. september 2014 þar sem hafnað var kröfu varnaraðila um að fjarskiptafyrirtækjum yrði gert að heimila sóknaraðila „í þágu rannsóknar opinbers máls að hlusta á og taka upp símtöl og skilaboð í talhólf við símanúmerin [...] og [...] sem og aðra síma sem [varnaraðili] kann að hafa umráð yfir, frá úrskurðardegi og í allt að fjórar vikur þaðan í frá.“ Þá var þess krafist að heimildin næði til þess að „skrá í hvaða númer er hringt og úr hvaða númeri er hringt og að sú heimild nái tvær vikur aftur í tímann frá úrskurðardegi að telja“ sem og að afrita textaskilaboð sem send væru úr og bærust í ofangreind símanúmer eða aðra síma sem varnaraðili hefði umráð yfir. Kæruheimild er í i. lið 1. mgr. 192. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála. Sóknaraðili krefst þess að framangreind krafa hans verði tekin til greina.

Varnaraðili hefur ekki átt kost á að láta málið til sín taka, sbr. 1. mgr. 104. gr. laga nr. 88/2008.

Fallist er á með héraðsdómi að sóknaraðili hafi ekki sýnt fram á að ætluð brot varnaraðila, sem til rannsóknar eru, geti að lögum varðað allt að átta ára fangelsi eins og áskilið er í 2. mgr. 83. gr. laga nr. 88/2008. Eins og ráðið verður af athugasemdum með frumvarpi til laganna er með skilyrðinu í 2. mgr. 83. gr. um að ríkir almannahagsmunir geti réttlætt það að gripið verði til aðgerða á borð við símahlustun samkvæmt 81. gr. laganna vísað til annarra samfélagslegra hagsmuna en einvörðungu þeirra að brot séu upplýst, sbr. dóm Hæstaréttar 12. febrúar 2014 í máli nr. 101/2014. Í ljósi þessa og að virtum rannsóknargögnum málsins er staðfest sú niðurstaða hins kærða úrskurðar að ekki séu fyrir hendi skilyrði samkvæmt 2. mgr. 83. gr. laga nr. 88/2008 til þess að verða við kröfu sóknaraðila. Verður hann því staðfestur.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.
611/2014

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem fallist var á kröfu X um að dómsformaður í máli ákæruvaldsins gegn honum viki sæti, en hafnað var kröfu hans um að meðdómsmenn í málinu vikju sæti. Hæstiréttur staðfesti niðurstöðu héraðsdóms um að dómsformaðurinn skyldi víkja sæti en felldi úrskurðinn að öðru leyti úr gildi með vísan til þess að þar sem dómsformaðurinn hefði verið vanhæfur til að fara með málið hefði ekki getað komið í hans hlut að skera úr um hæfi meðdómsmanna sem skyldi bíða nýs dómsformanns.

Dómur Hæstaréttar

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir H-kk-nf I. J-kk-nf og B-kk-nf B-kk-nf og G-kvk-nf E-kvk-nf settur hæstaréttardómari.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 16. september 2014, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum sama dag. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 16. september 2014, þar sem fallist var á kröfu varnaraðila um að dómsformaður í máli sem sóknaraðili hefur höfðað á hendur varnaraðila viki sæti, en hafnað kröfu hans um að meðdómsmenn í málinu gerðu hið sama. Kæruheimild er í a. lið 1. mgr. 192. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála. Sóknaraðili krefst þess að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi um að dómsformaður víki sæti í málinu.

Varnaraðili kærði úrskurð héraðsdóms fyrir sitt leyti 16. september 2014. Hann krefst þess að tekin verði til greina krafa sín um að meðdómsmönnum verði gert að víkja sæti í málinu.

Með skírskotun til forsendna hins kærða úrskurðar verður staðfest sú niðurstaða hans að dómsformanni beri að víkja sæti í málinu. Úr því að dómsformaður var vanhæfur til að fara með málið gat ekki komið í hans hlut að að skera úr um hæfi meðdómsmanna, heldur bíður það nýs dómsformanns.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur um að dómsformaður skuli víkja sæti í máli þessu, en að öðru leyti er úrskurðurinn felldur úr gildi.
613/2014

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem X var gert að sæta áfram gæsluvarðhaldi á grundvelli 2. mgr.  95. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála.

Dómur Hæstaréttar

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir H-kk-nf I. J-kk-nf og B-kk-nf B-kk-nf og I-kvk-nf E-kvk-nf settur hæstaréttardómari.

Varnaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 15. september 2014, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 17. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Vesturlands 15. september 2014, þar sem varnaraðila var gert að sæta áfram gæsluvarðhaldi uns dómur gengur í máli hans, en þó eigi lengur en til mánudagsins 13. október 2014 klukkan 16. Kæruheimild er í l. lið 1. mgr. 192. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála. Varnaraðili krefst þess að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi.

Sóknaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar.

Eins og greinir í hinum kærða úrskurði var 12. september 2014 gefin út ákæra á hendur varnaraðila fyrir stórfellda líkamsárás aðfaranótt fimmtudagsins 17. júlí sama ár og er brotið talið varða við 2. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Með dómum réttarins 28. júlí 2014 í máli nr. 521/2014 og 25. ágúst sama ár í máli nr. 551/2014 var því slegið föstu að fullnægt væri skilyrðum til þess að varnaraðili sætti gæsluvarðhaldi á grundvelli 2. mgr. 95. gr. laga nr. 88/2008. Þau rök sem færð voru fram til stuðnings þeirri niðurstöðu standa óhögguð. Samkvæmt því og með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar verður hann staðfestur.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.
614/2013

J varð fyrir líkamstjóni er hann féll niður við steinvegg í frímínútum fyrir utan leiksvæði Árbæjarskóla í Reykjavík. Krafðist J þess að viðurkennd yrði bótaskylda V hf. vegna atviksins. Var krafa J annars vegar reist á því að saknæmur vanbúnaður hefði verið á útivistarsvæði nemenda við skólanna þar sem lóð hans hefði ekki verið afmörkuð eða för nemenda yfir á lóð Árbæjarkirkju, þar sem atvikið átti sér stað, hindruð. Hins vegar var krafa J byggð á því að starfsmenn skólans hefðu sýnt af sér saknæma vanrækslu við eftirlit með nemendum í frímínútum umrætt sinn. Hæstiréttur taldi J hvorki hafa fært fram haldbær rök fyrir því að aðstæður á lóð skólans hefðu ekki samrýmst fyrirmælum í reglum sem giltu um þær né að þær hefðu af öðrum ástæðum talist saknæmar. Þá hefði J heldur ekki sýnt fram á að gæslu nemenda hefði verið áfátt svo að saknæmt og ólögmætt gæti talist. Var V hf. því sýknað af kröfu J.

Dómur Hæstaréttar

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir M-kk-nf S-kk-nf, I-kvk-nf B-kvk-nf og V-kk-nf M-kk-nf M-kk-nf.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar með stefnu, sem barst réttinum 3. september 2013 og var útgefin 18. sama mánaðar. Hann krefst þess að viðurkennd verði bótaskylda stefnda vegna líkamstjóns, sem hann varð fyrir 7. desember 2009 þegar hann hafi fallið niður við steinvegg í frímínútum fyrir utan leiksvæði Árbæjarskóla í Reykjavík. Þá krefst hann málskostnaðar fyrir Hæstarétti án tillits til gjafsóknar, sem honum hefur verið veitt.

Stefndi krefst aðallega staðfestingar héraðsdóms, en til vara að bótaskylda hans við áfrýjanda verði aðeins viðurkennd að hluta. Í báðum tilvikum krefst stefndi málskostnaðar fyrir Hæstarétti.

Eins og greinir í héraðsdómi reisir áfrýjandi fyrrgreinda dómkröfu um viðurkenningu á rétti sínum til skaðabóta á tveimur málsástæðum. Annars vegar að saknæmur vanbúnaður hafi verið á útivistarsvæði nemenda við Árbæjarskóla með því að lóð hans hafi ekki verið afmörkuð eða á nokkurn hátt hindruð för þeirra yfir á lóð Árbæjarkirkju, þar sem áfrýjandi varð fyrir slysinu. Hins vegar að það verði rakið til saknæmrar vanrækslu starfsmanna skólans við eftirlit með nemendum í frímínútum að áfrýjandi hafi óáreittur getað farið af skólalóðinni á staðinn við kirkjuna, þar sem slysið varð.

Áfrýjandi hefur ekki fært haldbær rök fyrir því að aðstæður á lóð Árbæjarskóla hafi ekki á þeim tíma, sem slysið varð, samrýmst fyrirmælum í reglum, sem giltu um þær og raktar eru í héraðsdómi, eða hafi af öðrum ástæðum getað talist saknæmar. Áfrýjandi hefur heldur ekki sýnt fram á að gæslu með nemendum í frímínútum hafi verið áfátt svo að saknæmt og ólögmætt gæti talist, en ekki liggur fyrir að áfrýjandi hafi vegna þroska þarfnast frekara eftirlits en jafnaldrar hans í skólanum. Þegar af þessum sökum verður niðurstaða hins áfrýjaða dóms staðfest.

Málskostnaður fyrir Hæstarétti verður látinn falla niður, en um gjafsóknarkostnað áfrýjanda fer samkvæmt því, sem í dómsorði greinir.

Dómsorð:

Héraðsdómur skal vera óraskaður.

Málskostnaður fyrir Hæstarétti fellur niður.

Allur gjafsóknarkostnaður áfrýjanda, J-x-x M-x-x, fyrir Hæstarétti greiðist úr ríkissjóði, þar með talin málflutningsþóknun lögmanns hans, 400.000 krónur.
614/2014

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem X var gert að sæta áfram farbanni á grundvelli b. liðar 1. mgr. 95. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála, sbr. 1. mgr. 100. gr. sömu laga.

Dómur Hæstaréttar

Mál þetta dæma B-kk-nf B-kk-nf hæstaréttardómari og G-kvk-nf E-kvk-nf og I-kvk-nf E-kvk-nf settir hæstaréttardómarar.

Varnaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 16. september 2014 sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum degi síðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjaness 16. september 2014 þar sem varnaraðila var áfram gert að sæta farbanni allt til þriðjudagsins 14. október 2014 klukkan 16. Kæruheimild er í l. lið 1. mgr. 192. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála. Varnaraðili krefst þess að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi.

Sóknaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar.

Með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar verður hann staðfestur.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.
615/2014

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem A var sviptur sjálfræði í tólf mánuði.

Dómur Hæstaréttar

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir V-kk-nf M-kk-nf M-kk-nf, H-kk-nf I. J-kk-nf og Ó-kk-nf B-kk-nf Þ-kk-nf.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 11. september 2014, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 17. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 8. september 2014, þar sem sóknaraðili var sviptur sjálfræði í tólf mánuði. Kæruheimild er í 1. mgr. 16. gr. lögræðislaga nr. 71/1997. Sóknaraðili krefst þess að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi. Þá krefst hann þóknunar til handa skipuðum verjanda sínum.

Varnaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar.

Með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar verður hann staðfestur.

Samkvæmt 1. mgr. 17. gr. lögræðislaga greiðist þóknun skipaðs verjanda sóknaraðila vegna flutnings málsins fyrir Hæstarétti úr ríkissjóði og ákveðst hún að meðtöldum virðisaukaskatti eins og í dómsorði greinir.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.

Þóknun skipaðs verjanda sóknaraðila, G-kvk-ef P-kvk-ef héraðsdómslögmanns, 125.500 krónur, greiðist úr ríkissjóði.