489/2016

L hf. krafði Þ um greiðslu vegna yfirdrátta á þremur myntveltureikningum sem stofnaðir höfðu verið árið 2007. Þ hafði uppi gagnkröfu til skuldajafnaðar sem byggðist á því hann hefði orðið fyrir fjártjóni af völdum starfsmanna LÍ hf. vegna saknæmrar og ólögmætrar háttsemi þeirra og ætti því rétt á skaðabótum eftir almennum reglum. Þá hafði Þ einnig uppi fjárkröfu vegna meintra ólögmætra þóknana og ráðstöfunar L hf. á innlausn úr peningamarkaðssjóði og sölu af andvirði bréfa í S hf. sem var í eigu hans upp í skuldir G ehf. en Þ hafði sett þau verðmæti sín til tryggingar skuldum félagsins. Var ekki fallist á með Þ að LÍ hf. hefði einhliða yfirdregið myntveltureikninga Þ með ólögmætum hætti og án heimildar m.a. með vísan til þess að Þ hefði sýnt af sér stórfellt tómlæti með því að hafa ekki gert athugasemdir við L hf. fyrr en tæpum sjö árum eftir stofnun reikningana. Var því krafa L hf. tekin til greina. Þá var talið að LÍ hf., sem L hf. leiddi rétt sinn frá, hefði ekki bakað sér bótaskyldu gagnvart Þ í lögskiptum þeirra og af því leiddi að ekki stofnaðist til kröfu af hálfu Þ sem skuldajafnað yrði við kröfu L hf. Hins vegar var gagnkrafa Þ er varðaði endurgreiðslu ólögmætra þóknana tekin til greina.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir H-kk-nf I. J-kk-nf, B-kk-nf B-kk-nf og K-kk-nf A-kk-nf.

Áfrýjandi skaut málinu upphaflega til Hæstaréttar 12. maí 2016. Ekki varð af fyrirhugaðri þingfestingu þess 20. júní sama ár og var málinu áfrýjað öðru sinni 30. sama mánaðar. Áfrýjandi krefst þess að stefnda verði gert að greiða sér 190.718.559 krónur með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu af 137.876.391 krónu frá 4. janúar 2014 til 23. apríl sama ár, en af 190.718.559 krónum frá þeim degi til greiðsludags. Þá krefst hann málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

Stefndi krefst þess aðallega að kröfu áfrýjanda, er varðar endurgreiðslu innlausnarvirðis skuldabréfs í Samson hf. að fjárhæð 52.087.250 krónur, verði vísað frá héraðsdómi, en til vara að hinn áfrýjaði dómur verði staðfestur. Í báðum tilvikum er krafist málskostnaðar fyrir Hæstarétti.

Stefndi reisir frávísunarkröfu sína á því að áfrýjandi geti ekki í máli þessu krafist endurgreiðslu á fjárhæð, sem hann hafi í tilgreindu héraðsdómsmáli samþykkt að ráðstafað verði til greiðslu annarrar skuldar sinnar. Þar sem úrslit héraðsdómsmálsins um framangreindan málatilbúnað áfrýjanda ráðast af niðurstöðu máls þessa eru ekki efni til að fallast á frávísunarkröfu stefnda og verður henni því hafnað.

Með vísan til forsendna héraðsdóms verður fallist á með stefnda að áfrýjandi hafi stofnað til yfirdráttar á myntveltureikningum þeim sem hér um ræðir. Þá verður með vísan til forsendna dómsins fallist á með stefnda að Landsbanki Íslands hf., sem stefndi leiðir rétt sinn frá, hafi ekki bakað sér bótaskyldu gagnvart áfrýjanda í þeim lögskiptum aðila, sem um ræðir í málinu, en af því leiðir að ekki stofnaðist til kröfu af hálfu áfrýjanda, sem skuldajafnað verði við kröfu stefnda. Loks verður með skírskotun til forsendna héraðsdóms staðfest niðurstaða hans í gagnsök. Samkvæmt þessu verður hinn áfrýjaði dómur staðfestur.

Eftir úrslitum málsins verður áfrýjanda gert að greiða stefnda málskostnað fyrir Hæstarétti eins og í dómsorði greinir.

Dómsorð:

Héraðsdómur skal vera óraskaður.

Áfrýjandi, Þ-kk-nf H-kk-nf, greiði stefnda, Landsbankanum hf., 1.000.000 krónur í málskostnað fyrir Hæstarétti.