arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
460/2001

X var ákærður fyrir kynferðisbrot með því að hafa árin 1995-1996 nokkrum sinnum haft kynferðismök við telpuna A, fædda 1986, með því að leggja getnaðarlim sinn milli læra telpunnar og viðhafa samfarahreyfingar. A hafði verið í tímabundinni umsjón á heimili X. Játaði X sakargiftir en krafðist þess að brot hans yrðu heimfærð til 2. málsliðar 1. mgr. 202. gr. almennra hegningarlaga, sem varðar aðra kynferðislega áreitni. Héraðsdómur taldi að framburður telpunnar A hefði verið einlægur og trúverðugur í öllum aðalatriðum, auk þess sem hann hefði stoð í vætti vitna. Frásögn A var því lögð til grundvallar um athæfi X. Var brotið heimfært til 1. málsliðar 1. mgr. 202. gr. almennra hegningarlaga og dómur héraðsdóms um tveggja ára fangelsi staðfestur. Ekki var deilt um niðurstöðu héraðsdóms um miskabætur.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir G-kvk-nf E-kvk-nf, G-kk-nf G-kk-nf, H-kk-nf H-kk-nf, H-kk-nf B-kk-nf og P-kk-nf K-x-x H-kk-nf.

Ríkissaksóknari skaut málinu til Hæstaréttar 13. desember 2001 að ósk ákærða. Ákæruvaldið krefst staðfestingar á sakfellingu ákærða og heimfærslu verknaðar til refsiákvæða, en að refsing verði þyngd.

Ákærði krefst mildunar refsingar og að hún verði að öllu leyti skilorðsbundin.

Enginn ágreiningur er með aðilum um niðurstöðu héraðsdóms um miskabætur. Krafa ákærða um mildun refsingar er á því byggð að brot hans hafi í héraði verið heimfærð til 1. málsliðar 1. mgr. 202. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, sbr. 10. gr. laga nr. 40/1992. Hann telur hins vegar að brotið heyri undir 2. málslið sömu málsgreinar, sem varðar aðra kynferðislega áreitni.

Með vísan til forsendna héraðsdóms ber að staðfesta hann um sakfellingu ákærða, heimfærslu til refsiákvæða og refsingu ákærða.

Ákvæði héraðsdóms um sakarkostnað er staðfest.

Ákærði greiði allan áfrýjunarkostnað málsins, eins og nánar greinir í dómsorði.

Dómsorð:

Héraðsdómur skal vera óraskaður.

Ákærði greiði allan áfrýjunarkostnað málsins, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns fyrir Hæstarétti, P-kk-ef A-kk-ef P-kk-ef, hæstaréttarlögmanns, 120.000 krónur.
468/2002

Héraðsdómarinn G vék sæti í máli ákæruvaldsins gegn X eftir að myndbandsupptaka úr öryggismyndavél, sem hann hafði horft á, eyðilagðist við afritun hjá lögreglu. Var í framhaldi af því ákveðið að héraðsdómur í málinu skyldi vera fjölskipaður. X krafðist þess þá að héraðsdómararnir H og P auk F, dómstjóra, vikju sæti þar sem þau væru öll samstarfsmenn G, sem hefði látið frá sér fara rökstuðning fyrir ákvörðun sinni sem fæli í sér afstöðu hans til sönnunargagna í málinu. Héraðsdómur féllst á kröfu X um að P, sem var mágur G, viki sæti, en hafnaði á hinn bóginn kröfu hans um að þau H og F vikju einnig sæti í málinu. X skaut úrskurðinum til Hæstaréttar þar sem hann krafðist þess að síðastnefndir dómarar vikju sæti í málinu. Með dómi Hæstaréttar var niðurstaða hins kærða úrskruðar staðfest að því leyti, sem hún var til endurskoðunar fyrir réttinum.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir M-kk-nf S-kk-nf, Á-kk-nf K-kk-nf og G-kk-nf C-kk-nf.

Varnaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 13. október 2002, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 15. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 10. október 2002, þar sem fallist var á kröfu varnaraðila um að P-kk-nf G-kk-nf héraðsdómari viki sæti í máli ákæruvaldsins á hendur varnaraðila, en hafnað á hinn bóginn kröfu hans um að H-kvk-nf H-kvk-nf héraðsdómari og F-kk-nf B-kk-nf dómstjóri vikju einnig sæti í málinu. Kæruheimild er í 1. mgr. 142. gr. laga nr. 19/1991 um meðferð opinberra mála. Varnaraðili krefst þess að síðastnefndir dómarar víki sæti í málinu.

Sóknaraðili hefur ekki látið málið til sín taka fyrir Hæstarétti.

Með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar verður niðurstaða hans staðfest að því leyti, sem hún er til endurskoðunar fyrir Hæstarétti.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.
470/2002

E hf. var heimilt að leiða fyrir dóm sex nafngreinda menn til að bera vitni í tengslum við víxilmál, sem hann rak fyrir Hæstarétti á hendur B hf.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir M-kk-nf S-kk-nf, G-kk-nf C-kk-nf og I-kvk-nf B-kvk-nf.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 2. október 2002, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 15. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 27. september 2002, þar sem fallist var á kröfu varnaraðila um að honum yrði heimilað að leiða fyrir dóm sex nafngreinda menn til að bera vitni í tengslum við mál, sem hann rekur nú fyrir Hæstarétti á hendur sóknaraðila. Kæruheimild er í e. lið 1. mgr. 143. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Sóknaraðili krefst þess að hafnað verði kröfu varnaraðila um þessar vitnaleiðslur.

Varnaraðili krefst þess að úrskurður héraðsdómara verði staðfestur og sér dæmdur kærumálskostnaður.

Með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar verður hann staðfestur.

Rétt er að aðilarnir beri hvor sinn kostnað af kærumáli þessu.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.

Kærumálskostnaður fellur niður.
471/2002

Hæstiréttur staðfesti úrskurð héraðsdóms þar sem tekin var til greina krafa S um að bú P yrði tekið til gjaldþrotaskipta.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir G-kk-nf C-kk-nf, Á-kk-nf K-kk-nf og I-kvk-nf B-kvk-nf.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 8. október 2002, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 18. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjaness 25. september 2002, þar sem tekin var til greina krafa varnaraðila um að bú sóknaraðila yrði tekið til gjaldþrotaskipta. Kæruheimild er í 179. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. Sóknaraðili krefst þess að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi. Þá krefst hann þess að sér verði dæmdur málskostnaður í héraði og kærumálskostnaður.

Varnaraðili krefst þess að úrskurður héraðsdómara verði staðfestur og sér dæmdur kærumálskostnaður.

Með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar verður hann staðfestur.

Sóknaraðili verður dæmdur til að greiða varnaraðila kærumálskostnað eins og í dómsorði greinir.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.

Sóknaraðili, P-kk-nf E-kk-nf, greiði varnaraðila, Sparisjóði Hafnarfjarðar, 75.000 krónur í kærumálskostnað.
474/2002

Héraðsdómari ákvað að hafna kröfu X um að fá að leiða þrjú nafngreind vitni í máli, sem hún hafði borið undir héraðsdóm til að fá leyst úr lögmæti halds, sem lagt var á dagbók í eigu hennar við rannsókn lögreglu á opinberu máli. Hæstiréttur felldi þessa ákvörðun úr gildi með vísan til þess að dómaranum hefði borið að kveða upp úrskurð í stað þess að taka ákvörðun, sbr. 61. gr. laga nr. 19/1991 um meðferð opinberra mála.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir M-kk-nf S-kk-nf, Á-kk-nf K-kk-nf og G-kk-nf C-kk-nf.

Varnaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 7. október 2002, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 18. sama mánaðar. Kærð er ákvörðun Héraðsdóms Reykjavíkur 7. október 2002 um að hafna kröfu varnaraðila um að fá að leiða þrjú nafngreind vitni í máli, sem hún hefur borið undir héraðsdóm til að fá leyst úr lögmæti halds, sem lagt var á dagbók í eigu hennar við rannsókn sóknaraðila á opinberu máli. Kæruheimild er í 1. mgr. 142. gr. laga nr. 19/1991 um meðferð opinberra mála. Varnaraðili krefst þess að henni verði heimilað að leiða þessi vitni í málinu.

Sóknaraðili krefst þess að ákvörðun héraðsdómara verði staðfest.

Eins og ráðið verður af framansögðu er nú að frumkvæði varnaraðila rekið fyrir Héraðsdómi Reykjavíkur mál til úrlausnar um lögmæti halds, sem lögreglan lagði 25. júlí 2002 á dagbók í eigu hennar vegna rannsóknar á opinberu máli. Þegar mál þetta var tekið fyrir 7. október sl. krafðist varnaraðili þess að fá að leiða nánar tiltekin vitni fyrir dóm til að bera um atvik að haldlagningunni. Því mótmælti sóknaraðili. Féllst héraðsdómari á þau mótmæli með hinni kærðu ákvörðun.

Samkvæmt 61. gr. laga nr. 19/1991 ber héraðsdómara að úrskurða ágreining um atriði, sem varða vitni. Af þeim sökum var honum ekki fært að taka afstöðu til deilu aðilanna með ákvörðun, heldur bar honum að kveða upp úrskurð samkvæmt 2. mgr. 134. gr. laga nr. 19/1991 um ágreiningsefnið. Verður því ekki komist hjá að fella ákvörðun héraðsdómara úr gildi og leggja fyrir hann að kveða upp úrskurð um ágreining málsaðilanna.

Dómsorð:

Hin kærða ákvörðun er felld úr gildi.
475/2002

X hóf afplánun refsidóms eftir að hann kærði úrskurð héraðsdóms um að hann skyldi sæta gæsluvarðhaldi til Hæstaréttar. X hafði því ekki lengur réttarhagsmuni af því að fá leyst úr kæru sinni. Var málinu vísað frá Hæstarétti.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir M-kk-nf S-kk-nf, G-kk-nf C-kk-nf og I-kvk-nf B-kvk-nf.

Varnaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 16. október 2002, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 18. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 16. október 2002, þar sem varnaraðila var gert að sæta áfram gæsluvarðhaldi allt til miðvikudagsins 13. nóvember nk. Kæruheimild er í 1. mgr. 142. gr. laga nr. 19/1991 um meðferð opinberra mála. Varnaraðili krefst þess að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi. Þá krefst hann kærumálskostnaðar.

Sóknaraðili gerir engar kröfur fyrir Hæstarétti.

Með dómi Héraðsdóms Reykjavíkur 18. september 2002 var varnaraðila gert að sæta fangelsi í sex ár. Tók hann sér lögboðinn frest til að ákveða hvort hann áfrýjaði dóminum til Hæstaréttar. Með úrskurði héraðsdóms sama dag var varnaraðila gert að sæta áfram gæsluvarðhaldi þar til hann hefði tekið ákvörðun um áfrýjun dómsins, en þó ekki lengur en þar til áfrýjunarfrestur yrði liðinn 16. október 2002. Þann dag krafðist sóknaraðili þess að varnaraðila yrði áfram gert að sæta gæsluvarðhaldi. Þegar héraðsdómari tók þá kröfu fyrir lýsti varnaraðili því yfir að hann hygðist áfrýja áðurnefndum dómi til Hæstaréttar. Á þessum grundvelli kvað héraðsdómari upp hinn kærða úrskurð.

Sóknaraðili hefur lagt fyrir Hæstarétt bréf ríkissaksóknara 17. október 2002, þar sem kemur fram að tilkynning varnaraðila um áfrýjun héraðsdómsins hafi borist embættinu sama dag, en áfrýjunarfrestur runnið út deginum áður. Hafi dómurinn verið áritaður um að honum yrði ekki að því er varnaraðila varðaði áfrýjað til Hæstaréttar af hálfu ákæruvalds og hann sendur Fangelsismálastofnun ríkisins til fullnustu. Þá liggur fyrir að varnaraðili hefur hafið afplánun samkvæmt dóminum. Samkvæmt þessu hefur varnaraðili ekki lengur réttarhagsmuni af því að fá leyst úr kæru sinni. Verður málinu því vísað frá Hæstarétti.

Kærumálskostnaður verður ekki dæmdur

Dómsorð:

Máli þessu er vísað frá Hæstarétti.
478/2002

Hæstiréttur felldi úr gildi úrskurð héraðsdóms um að X skyldi sæta gæsluvarðhaldi á grundvelli a. liðar 1. mgr. 103. gr. laga nr. 19/1991 um meðferð opinberra mála.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir M-kk-nf S-kk-nf, Á-kk-nf K-kk-nf og I-kvk-nf B-kvk-nf.

Varnaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 20. október 2002, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 22. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 20. október 2002, þar sem varnaraðila var gert að sæta gæsluvarðhaldi allt til föstudagsins 25. október nk. Kæruheimild er í 1. mgr. 142. gr. laga nr. 19/1991 um meðferð opinberra mála. Engar kröfur hafa komið fram af hendi varnaraðila fyrir Hæstarétti, en ætla verður að hann kæri til að fá úrskurð héraðsdómara felldan úr gildi.

Sóknaraðili krefst þess að hinn kærði úrskurður verði staðfestur.

Samkvæmt gögnum málsins rannsakar sóknaraðili eldsvoða, sem mun hafa komið upp nokkru fyrir miðnætti 19. október sl. í porti sunnan við húsið að Laugavegi 40 í Reykjavík, en breiddist þaðan út í nærliggjandi hús og leiddi til verulegs tjóns og almannahættu. Samkvæmt frumskýrslu lögreglunnar komu fram upplýsingar á vettvangi um að varnaraðili hafi sést fara inn í áðurnefnt port um tíu mínútum áður en elds varð þar vart. Var hann handtekinn utan við veitingahús að Laugavegi 78 skömmu eftir kl. 1 þá um nóttina. Að morgni 20. október tók lögreglan skýrslur af tveimur vitnum, sem báru að þau hafi séð til fyrrgreindra ferða varnaraðila, þar sem hann hafi opnað dyr að portinu og gengið rakleitt inn, en 20 til 30 mínútum síðar hafi þau orðið vör við að eldur væri kominn þar upp. Sama dag var tekin skýrsla af varnaraðila. Hann kvaðst hafa verið á ferð milli veitingahúsa við Laugaveg og farið inn í umrætt port til að kasta af sér vatni, en horfið frá því þegar hann sá dyrabjöllur og útidyrahurð þar. Hafi hann haldið för sinni áfram við svo búið. Hann neitaði með öllu sakargiftum um að hafa orðið valdur að brunanum.

Í kröfu sóknaraðila um gæsluvarðhald yfir varnaraðila, sem lögð var fram á dómþingi Héraðsdóms Reykjavíkur að kvöldi 20. október sl., var greint frá meginatriðum í framburði áðurnefndra vitna um ferðir varnaraðila og frásögn hans sjálfs um sama efni. Til einskis annars var þar vísað um forsendurnar fyrir því að hann væri undir rökstuddum grun um að hafa orðið valdur að fyrrgreindum eldsvoða. Er heldur ekki annað því til styrktar í gögnum málsins. Að því gættu er ekki fullnægt skilyrðum til að láta varnaraðila sæta gæsluvarðhaldi vegna rannsóknar málsins á grundvelli a. liðar 1. mgr. 103. gr. laga nr. 19/1991. Verður hinn kærði úrskurður því felldur úr gildi.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er felldur úr gildi.
479/2002

"Bæta skal starfsmanni þau útgjöld, sem starfsmaður kann að verða fyrir af völdum slyss á vinnustað og slysatryggingar almannatrygginga bæta ekki skv. 27.gr. laga nr. 117/1993 um almannatryggingar."

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir G-kvk-nf E-kvk-nf, G-kk-nf G-kk-nf, H-kk-nf H-kk-nf, I-kvk-nf B-kvk-nf og P-kk-nf K-x-x H-kk-nf.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 15. október 2002, sem barst réttinum 22. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Félagsdóms 14. október sl., þar sem málinu var vísað frá dómi. Kæruheimild er í 1. tl. 67. gr. laga nr. 80/1938 um stéttarfélög og vinnudeilur, sbr. IV. kafla laga nr. 94/1986 um kjarasamninga opinberra starfsmanna.

Sóknaraðili krefst þess að hinum kærða úrskurði verði hrundið og lagt fyrir Félagsdóm að taka málið til efnislegrar meðferðar. Þá krefst hann málskostnaðar úr hendi varnaraðila fyrir Félagsdómi og kærumálskostnaðar.

Varnaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar og kærumálskostnaðar.

Eins og fram kemur í hinum kærða úrskurði lýtur málshöfðun sóknaraðila að kröfu vegna greiðslu einstaklings til lögmanns fyrir aðstoð við innheimtu slysabóta samkvæmt kjarasamningi aðila. Við úrlausn málsins reynir ekki einungis á túlkun umrædds samnings heldur koma og til skoðunar önnur atriði, sem hafa víðtækari skírskotun. Þannig koma til álita ákvæði almannatryggingalaga og sjónarmið á sviði skaðabótaréttar, sem almennum dómstólum ber að réttu að dæma um. Að þessu virtu og að öðru leyti með skírskotun til forsendna hins kærða úrskurðar verður hann staðfestur.

Rétt þykir að sóknaraðili greiði varnaraðila kærumálskostnað eins og í dómsorði greinir.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður skal vera óraskaður.

Sóknaraðili, Kennarasamband Íslands f.h. Félags grunnskólakennara vegna Þ-kvk-ef H-kvk-ef M-kvk-ef, greiði varnaraðila, launanefnd sveitarfélaga f.h. Seltjarnarneskaupstaðar, 60.000 krónur í kærumálskostnað.
480/2002

Hæstiréttur staðfesti úrskurð héraðsdóms um að X skyldi sæta gæsluvarðhaldi á grundvelli 2. mgr. 103. gr. laga nr. 19/1991 um meðferð opinberra mála.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir M-kk-nf S-kk-nf, Á-kk-nf K-kk-nf og I-kvk-nf B-kvk-nf.

Varnaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 17. október 2002, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 22. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 16. október 2002, þar sem varnaraðila var gert að sæta áfram gæsluvarðhaldi allt til miðvikudagsins 27. nóvember nk. Kæruheimild er í 1. mgr. 142. gr. laga nr. 19/1991 um meðferð opinberra mála. Varnaraðili krefst þess að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi.

Sóknaraðili krefst þess að úrskurður héraðsdómara verði staðfestur.

Með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar verður hann staðfestur.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.
485/2002

S krafðist málskostnaðar í máli sem P höfðaði á hendur S. Þegar litið var til stöðu hugsanlegrar málskostnaðarkröfu S í þrotabú P og með hliðsjón af umfangi málsins var talið að framlagðar tryggingar nægðu ekki til tryggingar á greiðslu málskostnaðar sem kynni að verða felldur á búið. Var því staðfest sú niðurstaða héraðsdóms að S hafi leitt að því fullnægjandi líkur að P kynni að vera ófær um greiðslu málskostnaðar og því bæri að fallast á kröfu hans um málskostnaðartryggingu.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir M-kk-nf S-kk-nf, Á-kk-nf K-kk-nf og G-kk-nf C-kk-nf.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 18. október 2002, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 25. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjaness 9. október 2002, þar sem sóknaraðila var gert að setja tryggingu fyrir greiðslu málskostnaðar að fjárhæð 500.000 krónur í máli, sem hann höfðaði gegn varnaraðila. Kæruheimild er í o. lið 1. mgr. 143. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Sóknaraðili krefst þess aðallega að sér verði ekki gert að setja tryggingu fyrir greiðslu málskostnaðar, en til vara að hún verði lægri fjárhæðar en ákveðið var í héraði. Þá krefst hann kærumálskostnaðar.

Varnaraðili krefst þess að úrskurður héraðsdómara verði staðfestur og sér dæmdur málskostnaður í héraði og kærumálskostnaður.

Með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar verður hann staðfestur á þann hátt, sem í dómsorði greinir.

Rétt er að aðilarnir beri hvor sinn kostnað af kærumáli þessu, en ákvæði hins kærða úrskurðar um málskostnað getur ekki komið til endurskoðunar að kröfu varnaraðila, sem kærði ekki úrskurðinn fyrir sitt leyti.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur að öðru leyti en því að frestur sóknaraðila, þrotabús Prisma-Prentbæjar ehf., til að setja tryggingu fyrir greiðslu málskostnaðar í máli sínu á hendur varnaraðila, Sparisjóði Hafnarfjarðar, skal vera tvær vikur frá uppsögu þessa dóms.

Kærumálskostnaður fellur niður.
487/2002

Héraðsdómarinn J var ekki vanhæfur til að fara með mál barnaverndarnefndar R á hendur X og dóttur hennar, Y, þar sem krafist var að Y yrði vistuð á meðferðarheimili í tólf mánuði. Hafði J vikið sæti á þeim grundvelli að hann væri samstarfsmaður héraðsdómarans G, sem væri jafnframt formaður barnaverndnarnefndar, og því mætti með réttu draga óhlutdrægni hans í efa.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir M-kk-nf S-kk-nf, Á-kk-nf K-kk-nf og I-kvk-nf B-kvk-nf.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 29. október 2002, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 30. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 23. október 2002, þar sem J-kk-nf F-kk-nf héraðsdómari vék sæti í máli þessu. Kæruheimild er í a. lið 1. mgr. 143. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Sóknaraðili krefst þess að hinum kærða úrskurði verði hrundið. Þá krefst hann kærumálskostnaðar.

Varnaraðilar hafa ekki látið málið til sín taka fyrir Hæstarétti.

Samkvæmt gögnum málsins bar sóknaraðili fram við Héraðsdóm Reykjavíkur 14. október 2002 kröfu í eigin nafni, sbr. 1. mgr. 62. gr. barnaverndarlaga nr. 80/2002, um að varnaraðilinn Y, sem lúti forsjá varnaraðilans X, yrði vistuð á meðferðarheimili í tólf mánuði á grundvelli heimildar í 28. gr. laganna. Eins og greinir í hinum kærða úrskurði var þetta gert á grundvelli ákvörðunar, sem barnaverndarnefndin tók á fundi 24. september 2002, en honum stýrði formaður nefndarinnar, G-kvk-nf B-kvk-nf, sem að aðalstarfi er héraðsdómari við Héraðsdóm Reykjavíkur. J-kk-nf F-kk-nf héraðsdómari tók þessa kröfu fyrir á dómþingi 23. október 2002. Vék hann sæti með hinum kærða úrskurði á þeirri forsendu að draga mætti óhlutdrægni hans með réttu í efa vegna þess að formaður sóknaraðila væri samstarfsmaður hans, sbr. g. lið 5. gr. laga nr. 91/1991.

Samkvæmt þeirri meginreglu, sem kemur fram í 1. mgr. 24. gr. laga nr. 15/1998 um dómstóla, er héraðsdómari sjálfstæður í dómstörfum og leysir þau af hendi á eigin ábyrgð. Skal hann fara eingöngu eftir lögum við úrlausn máls og aldrei lúta þar boðvaldi annarra. Á þessum grunni verður héraðsdómari aldrei stöðu sinnar vegna vanhæfur til að fara með mál af þeirri ástæðu einni að það varði persónu, störf eða hagsmuni annars héraðsdómara. Í forsendum hins kærða úrskurðar er í engu getið atriða, sem gefið gætu til kynna að meiri tengsl standi milli héraðsdómarans, sem fór með málið, og héraðsdómarans, sem jafnframt er formaður sóknaraðila í aukastarfi, en almennt má ætla að séu fyrir hendi milli manna, sem starfa báðir á nokkuð fjölmennum vinnustað. Slík aðstaða er ekki að réttu lagi fallin til að draga í máli þessu í efa óhlutdrægni héraðsdómarans, sem fékk það til meðferðar. Hinn kærði úrskurður verður því felldur úr gildi.

Kærumálskostnaður verður ekki dæmdur.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er felldur úr gildi.

Kærumálskostnaður fellur niður.
488/2002

Úrskurður héraðsdóms um að X skyldi sæta gæsluvarðhaldi á grundvelli a-liðar 1. mgr. 103. gr. laga nr. 19/1991 um meðferð opinberra mála var staðfestur.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir G-kk-nf C-kk-nf, Á-kk-nf K-kk-nf og I-kvk-nf B-kvk-nf.

Varnaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 30. október 2002, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 31. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 30. október 2002, þar sem varnaraðila var gert að sæta gæsluvarðhaldi allt til föstudagsins 8. nóvember nk. kl. 16. Kæruheimild er í 1. mgr. 142. gr. laga nr. 19/1991 um meðferð opinberra mála. Varnaraðili krefst þess að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi og sér dæmdur kærumálskostnaður.

Sóknaraðili krefst þess að hinn kærði úrskurður verði staðfestur.

Við yfirheyrslu hjá lögreglu 30. október sl. var haft eftir Y, sem grunaður er um að eiga aðild að ætluðum brotum varnaraðila, að fyrir tilstuðlan þess síðarnefnda hafi verið unnt að nýskrá um tuttugu tjónabifreiðar án þess að viðgerð á þeim hafi verið lokið. Hann kvaðst hins vegar ekki vita með hvaða hætti það var gert. Að þessu virtu og að öðru leyti með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar verður hann staðfestur.

Kærumálskostnaður verður ekki dæmdur.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.

if !supportEmptyParas endif
48/2002

Máli H gegn V var vísað frá héraðsdómi á þeim grundvelli að slíkir annmarkar væru á reifun þess að ekki væri unnt að leggja efnisdóm á kröfur H.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir M-kk-nf S-kk-nf, G-kk-nf C-kk-nf og I-kvk-nf B-kvk-nf.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 14. janúar 2002, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 30. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Suðurlands 9. janúar 2002, þar sem máli sóknaraðila á hendur varnaraðila var vísað frá dómi. Kæruheimild er í j. lið 1. mgr. 143. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Sóknaraðili krefst þess að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi og lagt fyrir héraðsdómara að taka málið til efnismeðferðar. Þá krefst hann málskostnaðar í héraði ásamt kærumálskostnaði.

Varnaraðili hefur ekki látið málið til sín taka fyrir Hæstarétti.

Með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar verður hann staðfestur.

Kærumálskostnaður dæmist ekki.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.

Kærumálskostnaður fellur niður.