202/2010

X var ákærður fyrir brot gegn 2. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga með því að hafa slegið A í höfuðið með glasi í höfuðið og valdið henni nefbroti og nánar tilgreindum áverkum. Óumdeilt var í málinu að A sparkaði milli fóta ákærða í aðdraganda þess að hún fékk glasið í höfuðið. Til álita kom hvort lögfull sönnun væri fram komin um að ákærði hefði haft ásetning til líkamsárásar umrætt sinn. Í dómi Hæstaréttar segir meðal annars að af forsendum héraðsdóms virtist mega ráða að sönnun um ásetning ákærða væri byggð á framburði A, sem taldi hann hafa haft ásetning til verknaðarins, um leið og hafnað væri skoðun tveggja vitna af öndverðum meiði um sama efni. Þessi sönnunarfærsla um huglæga afstöðu ákærða til verknaðarins fengist ekki staðist. Skorður 2. mgr. 208. gr. laga nr. 88/2008, við því að Hæstiréttur endurmeti niðurstöðu héraðsdómara um sönnunargildi munnlegs framburðar fyrir dómi, gætu ekki átt við um mat á framburði sem alls ekki væri til þess fallinn að ráða úrslitum um sök sakaðs manns, eins og hér væri raunin. Var ákærði því sýknaður.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir Ó-kk-nf B-kk-nf Þ-kk-nf, J-kk-nf S-kk-nf G-kk-nf og V-kk-nf M-kk-nf M-kk-nf.

Ríkissaksóknari skaut málinu til Hæstaréttar 17. mars 2010. Hann krefst þess að héraðsdómur verði staðfestur um sakfellingu og refsingu ákærða.

Ákærði krefst sýknu af ákæru og þess að bótakröfu verði vísað frá dómi, en hún ella lækkuð.

Bótakrefjandi, A, krefst þess aðallega að ákærða verði gert að greiða sér 1.600.000 krónur með vöxtum samkvæmt 1. mgr. 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu, frá 1. janúar til 12. júlí 2009, en með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. sömu laga frá þeim degi til greiðsludags. Til vara krefst hún staðfestingar héraðsdóms um skaðabætur sér til handa.

Ákæruvaldið unir við þá niðurstöðu í hinum áfrýjaða dómi að lagt skuli til grundvallar við úrlausn málsins að A hafi sparkað í klof ákærða, áður en hún fékk bjórglasið úr hendi hans í andlit sitt.

Ákærði hefur ekki mótmælt því að glasið hafi lent í andliti stúlkunnar og valdið þeim áverkum sem í ákæru greinir. Hann hefur hins vegar ekki viljað kannast við að ásetningur hans hafi staðið til þess að meiða hana og reisir sýknukröfu sína á því að ekki liggi fyrir sönnun um slíkan ásetning.

Samkvæmt framansögðu eru þau meginatriði málsatvika nú óumdeild, að A hafi sparkað milli fóta ákærða og strax í kjölfarið fengið glasið í andlit sitt úr hendi hans. Deilan lýtur að því, hvort lögfull sönnun sé fram komin um að ákærði hafi haft ásetning til líkamsárásar á stúlkuna.

Ekki er fyrirfram unnt að hafna því að ákærði kunni að hafa brugðist ósjálfrátt við sparki stúlkunnar með þeim hætti að slæma bjórglasinu, sem hann hélt í hendi sér, í andlit hennar, það er án þess að hafa haft ásetning til þess að beina því þangað og meiða hana. Af forsendum héraðsdóms, sem þó eru ekki að öllu leyti skýrar um þetta, virðist mega ráða að sönnun um ásetning ákærða sé byggð á framburði stúlkunnar, sem taldi hann hafa haft ásetning til verknaðarins, um leið og hafnað er skoðun tveggja vitna á því sama, en þau höfðu látið í ljós annað álit á þessu. Þessi aðferð við sönnunarfærslu um huglæga afstöðu ákærða til verknaðarins fær ekki staðist. Slík sönnunarfærsla getur ekki byggst á skoðun þess sem fyrir áverka verður á hugarástandi ákærða. Þegar reistar eru skorður í 2. mgr. 208. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála við því að Hæstiréttur endurmeti niðurstöðu héraðsdómara um sönnunargildi munnlegs framburðar fyrir dómi, getur það ekki átt við um mat á framburði sem alls ekki er til þess fallinn að geta ráðið úrslitum um sök sakaðs manns, eins og hér er raunin. Með því að ekki hefur verið færð fram í málinu sönnun um ásetning ákærða til þess verknaðar sem honum er gefinn að sök, verður hann sýknaður af ákærunni og bótakröfu A vísað frá héraðsdómi, sbr. 2. mgr. 176. gr. laga nr. 88/2008.

Allur sakarkostnaður málsins skal greiddur úr ríkissjóði, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda ákærða, sem ákveðin voru fyrir rekstur málsins í héraði með hinum áfrýjaða dómi og ákveðin verða að meðtöldum virðisaukaskatti fyrir rekstur þess fyrir Hæstarétti í dómsorði. Samkvæmt yfirliti ákæruvaldsins um sakarkostnað telst kostnaður vegna skýrslu Þ-kvk-ef F-kvk-ef sálfræðings, 95.000 krónur til sakarkostnaðar.

Dómsorð:

Ákærði, X, er sýkn af kröfu ákæruvaldsins.

Bótakröfu A er vísað frá héraðsdómi.

Allur sakarkostnaður málsins greiðist úr ríkissjóði, þar með talinn sá sakarkostnaður sem ákveðinn var í héraði og málsvarnarlaun skipaðs verjanda ákærða fyrir Hæstarétti, B-kk-ef N-kk-ef hæstaréttarlögmanns, 251.000 krónur.