529/2008

V krafðist viðurkenningar á skaðabótaskyldu O vegna líkamstjóns sem hann kvaðst hafa orðið fyrir við vinnu sína í dælustöð O. Taldi hann að slysið yrði rakið til óforsvaranlegra vinnuaðstæðna. O vefengdi að slysið hefði átt sér stað og hafnaði því einnig að aðstæður hefðu verið aðfinnsluverðar. V kvaðst hafa harkað af sér eftir slysið en orðið að fara í léttari verkefni. Slysið var ekki tilkynnt til Vinnueftirlits ríkisins. Sannað þótti að V hefði orðið fyrir slysi í vinnu hjá O í september árið 2003. Með sama hætti var talið nægilega leitt í ljós að O hefði haft vitneskju um slysið. V var hins vegar ekki talinn hafa fært fram fullnægjandi sönnun fyrir því að slys hans hefði verið tilkynningarskylt. Þá var talið að honum hefði ekki tekist að sanna að aðstæður á staðnum hefðu verið þannig að saknæmt gæti talist af hálfu stefnda. Í þessu sambandi varð að hafa í huga að vart var unnt að koma í veg fyrir að sandur og möl bærist inn í dælustöðina sem var í byggingu. V taldi líklegt að hann hefði sjálfur kannað aðstæður deginum áður, en ekki varð séð að hann hefði gert athugasemdir við aðstæður. Var því talið ósannað að líkamstjón V hefði borið að með þeim hætti að O bæri á því skaðabótaábyrgð. Var O sýknuð af kröfu V.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir Ó-kk-nf B-kk-nf Þ-kk-nf og H-kvk-nf H-kvk-nf og V-kk-nf M-kk-nf M-kk-nf settur hæstaréttardómari.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 26. september 2008. Hann krefst þess að viðurkennd verði með dómi skaðabótaskylda stefnda vegna líkamstjóns sem hann hafi orðið fyrir 18. september 2003 við störf hjá stefnda. Þá krefst áfrýjandi málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

Stefndi krefst aðallega staðfestingar héraðsdóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti, en til vara að hann verði aðeins talinn skaðabótaskyldur að hluta og að málskostnaður falli niður.

Áfrýjandi hefur stefnt Sjóvá-Almennum tryggingum hf. til réttargæslu.

Áfrýjandi kveðst hafa orðið fyrir slysi við vinnu sína í þágu stefnda 18. september 2003 í dælustöð hans við Stóragerði. Telur hann að slysið verði rakið til óforsvaranlegra vinnuaðstæðna. Stefndi vefengir að slysið hafi átt sér stað, og hafnar því einnig að aðstæður hafi verið aðfinnsluverðar.

Áfrýjandi kveðst hafa harkað af sér eftir slysið meðal annars vegna bónuskerfis við launagreiðslur, en orðið að fara í léttari verkefni vegna bakverkja. Kveðst hann hafa farið í sjúkranudd í átta skipti í vinnutímanum á kostnað stefnda. Vitnið S-kk-nf F-kk-nf var verkstjóri hjá stefnda í september 2003. Hann var næsti yfirmaður áfrýjanda. Hann bar fyrir dómi að áfrýjandi hefði tilkynnt honum um slysið og kvaðst hann hafa látið yfirmenn sína vita. Hann lýsti því einnig að hann hefði farið daginn eftir í dælustöðina þar sem slysið varð og kannað aðstæður. Kvaðst hann hafa látið áfrýjanda í léttari störf eftir þetta. Þá staðfesti hann að eftir samráð við yfirmann sinn hefði hann skrifað beiðni um sjúkranudd fyrir áfrýjanda. Þar segir að beiðnin sé vegna vinnuslyss. Mætingalisti og reikningur staðfesta meðferð áfrýjanda hjá Sjúkraþjálfun Íslands frá 30. september til og með 14. nóvember 2003. Stefndi greiddi áfrýjanda reikninginn. Þörf fyrir sjúkraþjálfun er staðfest af lækni 10. október 2003. Þar segir að áfrýjandi hafi tognað í baki í vinnunni. Vitnið S-kk-nf G-kk-nf, sem gaf skýrslu fyrir dómi á milli dómstiga, vann hjá stefnda á árinu 2003. Hann kvaðst muna eftir að áfrýjandi hefði farið á vinnutímanum í sjúkranudd. Þá hefði áfrýjandi ekki verið sendur með honum í verk í eitt skipti vegna þess að hann var slæmur í baki. Vitnið kvað stefnda greiða kostnað við sjúkranudd verði menn fyrir slysi í vinnu. Lýsti hann verklagi stefnda við slíkar aðstæður og var sá framburður í samræmi við frásögn áfrýjanda. Í vottorði læknisins S-kk-ef B-kk-ef 29. ágúst 2007 er sjúkrasaga áfrýjanda rakin og talsverðar heilsufarslegar afleiðingar raktar til þessa slyss.

Með framangreindu vætti S-kk-ef og S-kk-ef og tilgreindum gögnum hefur áfrýjandi sannað að hann hafi orðið fyrir slysi í vinnu hjá stefnda í september árið 2003. Engu þykir skipta þar um þó að læknisvottorð sé skrifað eftir að sjúkranudd var hafið. Með sama hætti er nægilega leitt í ljós að stefndi hafi haft vitneskju um slysið.

Upplýst telst að slysið varð þegar áfrýjandi var að bera með öðrum manni 60 til 80 kg dæluhluta inn í dælustöð stefnda, sem var þá í byggingu. Áfrýjandi og vitnið S-kk-nf hafa lýst aðstæðum á slysstað. Um var að ræða byggingarsvæði sem margir gengu um og barst inn á gólfið sandur og önnur óhreinindi, einnig fauk inn þar sem rýmið var opið. Áfrýjandi kveðst hafa runnið til vegna sands á gólfinu þegar hann var að koma byrðinni á réttan stað. Var dæluhlutinn fluttur á staðinn á bifreið með áföstum krana. Bifreiðin komst ekki að húsinu vegna þess að bifreiðastæðið var sundur grafið. Báru þeir því dæluhlutann nokkra metra að húsinu og inn með því að nota sérstök burðarbönd.

Á viðveruskrá starfsmanna stefnda sést að 18. september 2003 hefur borið upp á fimmtudag. Hefur áfrýjandi unnið til loka þess dags og allan næsta dag og síðan allan mánudaginn, en þriðjudaginn 23. september og miðvikudaginn 24. september var hann fjarverandi vegna veikinda. Engar staðfestar upplýsingar liggja fyrir um ástæðu veikindanna. Slysið var ekki tilkynnt til Vinnueftirlits ríkisins. Samkvæmt framangreindu stenst ekki sú málsástæða stefnda að slysið hafi ekki verið tilkynnt vegna þess að hann hafi ekki um það vitað. Samkvæmt 79. gr. laga nr. 46/1980 um aðbúnað hollustuhætti og öryggi á vinnustöðum skal atvinnurekandi tilkynna til vinnueftirlitsins öll slys sem leiða til þess að starfsmaður „verður óvinnufær í einn eða fleiri daga, auk þess dags sem slysið varð.“ Áfrýjandi segist hafa harkað af sér, en hann hefur ekki fært fram fullnægjandi sönnun fyrir því að slys hans hafi verið tilkynningarskylt. Þá hefur honum ekki tekist að sanna að aðstæður á staðnum hafi verið þannig að saknæmt geti talist af hálfu stefnda. Í þessu sambandi verður að hafa í huga að vart var unnt að koma í veg fyrir að sandur og möl bærist inn í dælustöðina við umgang. Áfrýjandi taldi líklegt að hann hefði sjálfur kannað aðstæður deginum áður, en ekki verður séð að hann hafi gert athugasemdir við aðstæður. Er því ósannað að líkamstjón áfrýjanda hafi borið að með þeim hætti að stefndi beri á því skaðabótaábyrgð. Með framangreindum athugasemdum verður hinn áfrýjaði dómur staðfestur.

Eins og atvikum er hátt að þykir með vísan til 3. mgr. 130. gr., sbr. 166. gr., laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála rétt að hvor aðili greiði sinn kostnað af málinu fyrir Hæstarétti.

Dómsorð:

Hinn áfrýjaði dómur skal vera óraskaður.

Málskostnaður fyrir Hæstarétti fellur niður.