95/2004

G, sem keypt hafði fasteign af þeim H og Ó, krafðist skaðbóta eða afsláttar vegna leyndra galla sem hún taldi vera á eigninni. Við skoðun höfðu lagnir eignarinnar reynst gjörsamlega ónýtar. H og Ó viðurkenndu að þau hefðu sagt G að lagnirnar hefðu verið í lagi fyrir tveimur árum, enda hafi þau ekki vitað annað. Var ekki talin næg ástæða til að telja þau hafa ábyrgst lagnirnar, líkt og G hélt fram, en af orðum þeirra hafi G mátt ætla að ekki þyrfti að ráðast strax í endurgerð þeirra. Voru H og Ó því ekki dæmd til að greiða G skaðabætur, en með hliðsjón af matsgerð var hún talin eiga rétt á afslætti af kaupverði.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir G-kk-nf C-kk-nf, G-kvk-nf E-kvk-nf og H-kk-nf B-kk-nf.

Áfrýjandi skaut máli þessu til Hæstaréttar 3. mars 2004. Hún gerir þá kröfu að stefndu greiði 515.467 krónur auk dráttarvaxta samkvæmt vaxtalögum nr. 25/1987 frá 19. júní 2001 til 1. júlí sama ár, en samkvæmt lögum nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá þeim degi til greiðsludags og málskostnað í héraði og fyrir Hæstarétti.

Stefndu krefjast staðfestingar héraðsdóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti.

Málsatvik eru þau að stefndu seldu áfrýjanda 1. september 1999 þriggja herbergja íbúð að Karfavogi 33 í Reykjavík, en fasteignin var reist 1952. Stefndu höfðuðu mál þetta í héraði til heimtu eftirstöðva kaupverðs, en áfrýjandi taldi sér heimilt að halda greiðslunni vegna galla á fasteigninni og höfðaði gagnsök til heimtu skaðabóta eða afsláttar þess vegna. Hún greiddi síðar kröfur stefndu í héraði til þess að fá afsal fyrir eigninni. Fyrir Hæstarétti greinir aðila á um hvort eignin hafi við söluna verið haldin leyndum göllum sem stefndu beri ábyrgð á.

Áfrýjandi heldur því fram að hún hafi fljótlega eftir að hún flutti í íbúðina orðið vör við mikið af skordýrum, sem síðar hafi reynst koma úr skolplögnum. Við skoðun hafi lagnirnar reynst gjörsamlega ónýtar. Reisir hún málatilbúnað sinn á því að stefndu hafi með yfirlýsingum sínum ábyrgst að lagnirnar væru gallalausar. Vísar hún um fjárhæð kröfunnar til niðurstöðu dómkvadds matsmanns, sem mat eðlilegan afslátt vegna galla á skolplögnum á 399.467 krónur. Við það hefur áfrýjandi bætt 100.000 krónum þar sem hún hafi þurft að flytja úr íbúðinni á meðan á viðgerðum stæði og 16.000 krónum vegna kostnaðar við eyðingu meindýra. Vaxtakröfu miðar hún við framlagningu gagnstefnu í héraði 19. júní 2001. Stefndu halda því fram að þau hafi við sölu íbúðarinnar gert áfrýjanda grein fyrir því að lagnirnar hefðu verið myndaðar fyrir tveimur árum og ekki hefði komið fram að þær væru þá í verra ástandi en vænta mátti með tilliti til aldurs hússins. Samkvæmt umsögnum sérfróðra manna sé líftími frárennslislagna að jafnaði 40 til 60 ár og ástand hússins hafi verið í samræmi við aldur þess.

Samkvæmt niðurstöðu dómkvadds matsmanns frá 22. maí 2002 duldist ekki við skoðun að frárennslislagnir í grunni hússins að Karfavogi 33 í Reykjavík voru orðnar morknar og slitnar. Einnig væru samskeyti röranna brotin og slitin í sundur. Taldi matsmaður að miðað við ástand lagnanna væru þær frá þeim tíma er húsið var byggt en ástandið væri þó verra en oft í húsum frá þessum tíma. Fjölmörg dæmi væru þó um sambærilegt ástand. Var hann þeirrar skoðunar að ekki yrði hjá því komist að endurnýja allar lagnir í grunni hússins nema í stofugólfi sem eðlilegra væri að þræða. Krafa áfrýjanda um skaðabætur eða afslátt er reist á þessu mati en forsendur þess eru að reiknað hafi verið með því að ástand lagnanna væri gott miðað við aldur og því væri ekki óeðlilegt að meta afslátt um það bil þriðjung af kostnaði við endurnýjun lagnanna. Matsgerð þessi hefur ekki verið hrakin. Stefndu viðurkenna að þau hafi sagt áfrýjanda að lagnirnar hefðu verið í lagi fyrir tveimur árum enda hafi þau ekki vitað annað. Samkvæmt þessu er ekki næg ástæða til að telja stefndu hafa ábyrgst lagnirnar en af orðum þeirra mátti áfrýjandi ætla að ekki þyrfti að ráðast strax í endurgerð þeirra. Stefndu verða því ekki dæmd til að greiða áfrýjanda skaðabætur en með hliðsjón af matsgerð á hún rétt á afslætti af kaupverði, sem hæfilega er metinn 360.000 krónur með dráttarvöxtum frá 3. desember 2002 er matsgerð var framlögð í dómi.

Samkvæmt þessari niðurstöðu er rétt að stefndu greiði áfrýjanda málskostnað í gagnsök í héraði, þar með talinn matskostnað, og vegna meðferðar málsins fyrir Hæstarétti, svo sem nánar greinir í dómsorði.

Dómsorð:

Stefndu, H-kvk-nf G-kvk-nf og Ó-kk-nf H-kk-nf, greiði áfrýjanda, G-kvk-þgf D-kvk-þgf H-kvk-þgf, 360.000 krónur með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá 3. desember 2002 til greiðsludags.

Stefndu greiði áfrýjanda samtals 400.000 krónur í málskostnað í héraði og fyrir Hæstarétti.