158/2015

S hf. höfðaði mál á hendur E ehf. til heimtu greiðslu samkvæmt nánar tilgreindum afleiðusamningi aðila frá árinu 2007. Þremur vikum fyrir munnlegum málflutningi í Hæstarétti tilkynnti E ehf. að hann hefði ákveðið að falla frá áfrýjun málsins og var þess farið á leit að málið yrði fellt niður. Nokkrum dögum síðar tilkynnti E ehf. að hann félli frá afturköllun málsins. Í dómi Hæstaréttar kom fram að sökum þess að málið hafði ekki verið tekið fyrir á dómþingi um niðurfellingu þess og ákvörðun málskostnaðar yrði ekki talið að fyrri yfirlýsing E ehf. hefði fortakslaust leitt til þess að málið hefði átt að falla niður. Ekki var talið að lög nr. 108/2007 um verðbréfaviðskipti ættu við í málinu enda hefði hinn umþrætti samningur verið gerður fyrir gildistöku þeirra. Þá var ekki fallist á með E ehf. að S hf. hefði sýnt af sér tómlæti í málinu og þannig misst rétt sinn samkvæmt samningnum. Loks var talið að málsástæða E ehf. um umboðsskort starfsmanns S hf. við gerð samningsins hefði komið of seint fram við meðferð þess, sbr. 5. mgr. 101. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Samkvæmt framansögðu var E ehf. gert að greiða S hf. hina umkröfðu fjárhæð.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir V-kk-nf M-kk-nf M-kk-nf og Ó-kk-nf B-kk-nf Þ-kk-nf og G-kvk-nf E-kvk-nf settur hæstaréttardómari.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 27. febrúar 2015. Hann krefst sýknu af kröfu stefnda og málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

Stefndi krefst aðallega að málið verði fellt niður en til vara staðfestingar héraðsdóms. Þá kefst hann málskostnaðar fyrir Hæstarétti.

Mál þetta var þingfest hér fyrir dómi 15. apríl 2015. Skilaði stefndi greinargerð sinni innan frests sem honum var veittur samkvæmt 1. mgr. 158. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Í samræmi við 1. mgr. og 1. málslið 3. mgr. 161. gr. laganna var málið sett á dagskrá réttarins til munnlegs flutnings á dómþingi 7. janúar 2016. Með bréfi 17. desember 2015 sendi lögmaður áfrýjanda réttinum tilkynningu um að fyrirsvarsmenn áfrýjanda hefðu ákveðið að falla frá áfrýjun málsins og var þess farið á leit að málið yrði fellt niður. Með tilkynningu réttarins 21. sama mánaðar var stefnda veittur frestur til 4. janúar 2016 til að lýsa afstöðu um hvort haldið yrði við málskostnaðarkröfu hans fyrir Hæstarétti. Hinn 22. desember 2015 sendi tilgreindur lögmaður yfirlýsingu fyrir hönd áfrýjanda um að fallið hefði verið frá afturköllun málsins. Var sú yfirlýsing staðfest með bréfi lögmanns áfrýjanda sama dag. Málið var tekið fyrir á dómþingi Hæstaréttar í samræmi við dagskrá þar sem fram fór munnlegur málflutningur. Sökum þess að málið hafði ekki verið tekið fyrir á dómþingi um niðurfellingu þess og ákvörðun málskostnaðar verður ekki talið að yfirlýsing áfrýjanda 17. desember 2015 hafi fortakslaust leitt til þess að málið hafi átt að falla niður.

Fallist er á með héraðsdómi að telja beri þá málsástæðu áfrýjanda er lýtur að umboðsskorti starfsmanns stefnda við gerð samnings þess sem um ræðir í málinu hafa komið of seint fram við meðferð þess, sbr. 5. mgr. 101. gr. laga nr. 91/1991. Við úrlausn málsins er einnig til þess að líta að með bréfi 19. júní 2009 krafði stefndi áfrýjanda um greiðslu skulda við sig samkvæmt tveimur samningum og var annar þeirra framangreindur samningur. Var áfrýjanda þar veittur tiltekinn frestur til greiðslu að viðlagðri málsókn. Jafnframt kom fram það álit stefnda að áfrýjanda væri skylt að krefjast gjaldþrotaskipta á búi sínu vegna ákvæða 2. mgr. 64. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. og lýsti stefndi sig reiðubúinn til að ábyrgjast greiðslu skiptakostnaðar. Bréfi þessu svaraði áfrýjandi 2. júlí sama ár þar sem hann hafnaði kröfum stefnda og sagði þær ekki myndu fást greiddar fyrr en að undangengnum dómi. Að þessu gættu verður einnig staðfest niðurstaða héraðsdóms með vísan til forsendna um þau efnisatriði málsins sem til endurskoðunar eru hér fyrir dómi.

Samkvæmt framangreindu verður hinn áfrýjaði dómur staðfestur og áfrýjandi dæmdur til að greiða stefnda málskostnað fyrir Hæstarétti eins og í dómsorði greinir.

Dómsorð:

Héraðsdómur skal vera óraskaður.

Áfrýjandi, Eignarhaldsfélag RS ehf., greiði stefnda, SPB hf., 1.000.000 krónur í málskostnað fyrir Hæstarétti.