327/2011

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem tekin var til greina krafa V ehf. um að honum yrði heimilað að fá nánar tilgreinda lausafjármuni tekna úr vörslum G og afhenta sér með beinni aðfarargerð. Í dómi Hæstaréttar sagði að samkvæmt 1. mgr. 78. gr., sbr. 73. gr. laga nr. 90/1989 um aðför geti sá sem telji öðrum manni skylt að veita sér umráð yfir öðru en fasteign, að fullnægðum nánar tilteknum skilyrðum, leitað innsetningargerðar án undangengins dóms eða sáttar til að fá slíka muni tekna úr vörslum þess manns og afhenta sér. Slíkri gerð verði eftir þessum lagaákvæðum að beina að þeim sem hefur umráð munanna. V ehf. hafi enga viðhlítandi grein gert fyrir því hvernig telja mætti áðurgreinda muni vera í umráðum G þannig að innsetningargerð yrði með réttu beint að honum. Var kröfu V ehf. því hafnað.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir I-kvk-nf B-kvk-nf, M-kk-nf S-kk-nf og P-kk-nf H-kk-nf.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 12. maí 2011, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 24. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 29. apríl 2011, þar sem tekin var til greina krafa varnaraðila um að honum yrði heimilað að fá nánar tilgreinda lausafjármuni tekna úr vörslum sóknaraðila og afhenta sér með beinni aðfarargerð. Kæruheimild er í 4. mgr. 84. gr. laga nr. 90/1989 um aðför, sbr. 102. gr. laga nr. 92/1991. Sóknaraðili krefst þess að „hann verði sýknaður af kröfum sóknaraðila í héraði“, svo og að sér verði dæmdur málskostnaður í héraði og kærumálskostnaður.

Varnaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar og kærumálskostnaðar.

Eins og greinir í hinum kærða úrskurði leitar varnaraðili í máli þessu heimildar til að fá tekna úr umráðum sóknaraðila og afhenta sér með innsetningargerð þrjá gáma með nánar tilgreindum auðkennum ásamt sex hjólbörum, steypuhrærivél, slöngum fyrir háþrýstidælur, þrjá rafmagnsofna og rafmagnstöflu, en skilja verður málatilbúnað varnaraðila svo að síðastgreinda muni sé að finna í gámunum þremur. Varnaraðili kveðst hafa komið gámunum fyrir á lóð að Vallarkór 2 í Kópavogi á árinu 2008, en í janúar 2010 hafi hann orðið þess var að gámarnir hafi verið teknir þaðan. Hann hafi af því tilefni snúið sér til lögreglu 22. þess mánaðar og verið tjáð að 29. desember 2009 hafi maður að nafni S-kk-nf Þ-kk-nf G-kk-nf tilkynnt að hann hafi fjarlægt af lóð sinni við Vallarkór þessa gáma, sem hann hafi ekki getað komist að raun um hver ætti. Jafnframt hafi S-kk-nf Þ-kk-nf tjáð lögreglu að hann hygðist flytja gámana á jörðina Borgareyrar, sem varnaraðili kveður vera fyrir austan Hvolsvöll, en hann hafi árangurslaust leitast við að fá þá afhenta sér þar.

Samkvæmt 1. mgr. 78. gr., sbr. 73. gr. laga nr. 90/1989 getur sá, sem telur öðrum manni skylt að veita sér umráð yfir öðru en fasteign, að fullnægðum nánar tilteknum skilyrðum leitað innsetningargerðar án undangengins dóms eða sáttar til að fá slíka muni tekna úr vörslum þess manns og afhenta sér. Slíkri gerð verður eftir þessum lagaákvæðum að beina að þeim, sem hefur umráð munanna. Samkvæmt gögnum málsins á sóknaraðili heimili á nánar tilteknum stað í Reykjavík og mun hann ekki vera eigandi jarðarinnar Borgareyrar, heldur félag með heitinu SÞ Guðmundsson ehf. Í málinu hefur varnaraðili enga viðhlítandi grein gert fyrir því hvernig telja megi áðurgreinda muni nú vera í umráðum sóknaraðila þannig að innsetningargerð yrði með réttu beint að honum. Þegar af þeirri ástæðu verður að hafna kröfu varnaraðila.

Varnaraðila verður gert að greiða sóknaraðila málskostnað í héraði og kærumálskostnað, sem ákveðinn er í einu lagi eins og í dómsorði greinir.

Dómsorð:

Hafnað er kröfu varnaraðila, Verkfræðistofu F.H.G. ehf., um að honum verði veitt heimild til innsetningargerðar hjá sóknaraðila, G-kk-þgf Þ-kk-þgf J-kk-þgf.

Varnaraðili greiði sóknaraðila samtals 350.000 krónur í málskostnað í héraði og kærumálskostnað.