4/2003

X var ákærður fyrir kynferðisbrot gegn þremur stúlkum. Í héraðsdómi var framburður stúlknanna lagður til grundvallar og talið sannað þrátt fyrir eindregna neitun X að hann hefði gerst sekur um þá háttsemi sem hann var ákærður fyrir. Var X því sakfelldur fyrir brot gegn fyrri málslið 1. mgr. 202. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 vegna tveggja stúlknanna en síðari málslið sömu greinar vegna þeirrar þriðju. Hins vegar var hann sýknaður af refsikröfu vegna síðast nefnda brotsins þar sem sök hans var fyrnd. Var dómur héraðsdóms um 18 mánaða fangelsi, skilorðsbundið að hluta, og miskabætur til stúlknanna staðfestur.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir G-kvk-nf E-kvk-nf, G-kk-nf G-kk-nf, H-kk-nf H-kk-nf, H-kk-nf B-kk-nf og P-kk-nf K-x-x H-kk-nf.

Ríkissaksóknari skaut máli þessu til Hæstaréttar 27. desember 2002 að ósk ákærða en einnig af hálfu ákæruvaldsins. Hann krefst staðfestingar á sakfellingu en þyngingar á refsingu og að ákærði verði dæmdur til að greiða miskabætur, 1.000.000 krónur til Y, 350.000 krónur til Z og 700.000 krónur til Þ.

Ákærði krefst aðallega sýknu af kröfu ákæruvalds og frávísunar bótakrafna, en til vara að refsing hans verði milduð og öll höfð skilorðsbundin og fjárhæð skaðabóta lækkuð.

Málavöxtum er ítarlega lýst í héraðsdómi. Í forsendum hans er tekið fram, að vafi leiki á því hversu oft ákærði hafi misnotað Þ með þeim hætti, sem hún hefur lýst og hve langt hann hafi gengið með háttsemi sinni. Engu að síður telur dómurinn sannað, að ákærði hafi í fleiri en eitt skipti sett getnaðarlim sinn að hluta inn í fæðingarveg telpunnar með þeim afleiðingum, að meyjarhaft hennar rofnaði, og fái það stoð í niðurstöðu læknisrannsóknar og vitnisburði læknisins fyrir dómi.

Þegar litið er til framburðar Þ fyrir dómi, sex árum eftir að atvik gerðust, verður að telja óvarlegt að fullyrða að sannað sé að ákærði hafi sett getnaðarlim sinn að hluta inn í fæðingarveg hennar. Brot ákærða varðar engu að síður við fyrri málslið 1. mgr. 202. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, sbr. 10. gr. laga nr. 40/1992.

Að öðru leyti en að framan greinir er, með vísan til forsendna héraðsdóms, fallist á sakarmat hans og færslu til refsiákvæða. Þá þykir einnig mega staðfesta refsiákvörðun héraðsdóms með skírskotun til forsendna hans svo og skilorðsbindingu hennar að hluta.

Fyrir Hæstarétt hefur verið lagt vottorð V-kvk-ef E-kvk-ef sálfræðings 30. apríl 2003 vegna Y. Niðurstöður þess eru þær, að hún hafi orðið fyrir alvarlegu áfalli vegna þess kynferðislega ofbeldis, sem hún sætti af hálfu ákærða, og greinist hún með áfallaröskun og þunglyndi. Megi ætla að þetta hafi haft varanleg áhrif á persónuleika hennar og félagsmótun. Ekki sé unnt að meta að hve miklu leyti henni takist að vinna bug á þeim afleiðingum. Í héraðsdómi er lýst vitnisburði Á-kk-ef A-kk-ef K-kk-ef sálfræðings, sem hafði stúlkuna í viðtalsmeðferð í desember 2001 og janúar 2002, en hann taldi, að hún hefði orðið fyrir alvarlegu sálrænu áfalli vegna atferlis ákærða, en jafnframt hefðu fleiri atriði mótað skapferli hennar allt frá unga aldri og stuðlað að lágu sjálfsmati og ákveðinni vanlíðan, sem hún búi enn við. Fyrir Hæstarétt hafa verið lögð ný vottorð V-kvk-ef um Z og Þ. Ákvörðun héraðsdóms um miskabætur til stúlknanna þykir mega staðfesta.

Samkvæmt framansögðu verður hinn áfrýjaði dómur staðfestur.

Áfrýjunarkostnaður málsins greiðist svo sem greinir í dómsorði.

Dómsorð:

Héraðsdómur skal vera óraskaður.

Ákærði, X, greiði allan áfrýjunarkostnað málsins, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, V-kk-ef Þ-kk-ef hæstaréttarlögmanns, 250.000 krónur, og þóknun skipaðs réttargæslumanns Y, Z og Þ, S-kvk-ef K-kvk-ef hæstaréttarlögmanns, 120.000 krónur.