176/2001

Skoðunarmenn rafbúnaðar töldu ástand lagna væri þannig að ekki væri forsvaran­legt að fólk væri í íbúðinni þar til viðgerð hefði verið framkvæmd þar sem víða í íbúðinni væru slysagildrur og berir vírar.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir H-kk-nf B-kk-nf, H-kk-nf H-kk-nf og P-kk-nf K-x-x H-kk-nf.

Aðaláfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 21. maí 2001. Hún krefst aðallega sýknu af kröfum gagnáfrýjanda og málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti. Til vara krefst hún þess að dómkröfur gagnáfrýjanda verði lækkaðar og aðaláfrýjanda dæmdur málskostnaður í héraði og fyrir Hæstarétti.

Gagnáfrýjandi áfrýjaði héraðsdómi 18. júní 2001. Hún krefst þess að aðaláfrýjandi verði dæmd til að greiða sér 1.941.000 krónur, með dráttarvöxtum samkvæmt III. kafla vaxtalaga nr. 25/1987 frá 15. nóvember 1999 til greiðsludags, auk málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

I.

Mál þetta er risið af fasteignakaupum. Eins og lýst er í héraðsdómi keypti gagnáfrýjandi íbúð nr. 7E í fjölbýlishúsinu að Gaukshólum 2 í Reykjavík með kaupsamningi 10. september 1999 og var afsal útgefið sama dag. Í söluyfirliti sem lá frammi við kaupsamningsgerðina og samið var samkvæmt 12. gr. laga nr. 54/1997 um fasteigna-, fyrirtækja- og skipasölu, segir m.a.: ,,Íbúðin er í algjörum sérflokki og hefur öll verið standsett s.s. allar lagnir, loft, gólfefni, gler, innréttingar, böð, eldhús o.fl.“ Þá kemur og fram í yfirlitinu að seljanda sé ekki kunnugt um galla. Samkvæmt afsali var íbúðin afhent gagnáfrýjanda 15. nóvember 1999. Hefur gagnáfrýjandi gert athugasemdir við það að ýmsir kostir íbúðarinnar, sem áskildir hafi verið af hennar hálfu, hafi ekki reynst vera fyrir hendi. Er krafa hennar á hendur aðaláfrýjanda reist á almennu skaðabótareglunni, en málið hefur þó verið reifað bæði út frá afsláttar- og skaðabótasjónarmiðum.

II.

Meðal gagna málsins er matsgerð H-kk-ef S-kk-ef byggingatæknifræðings og húsasmíðameistara, sem dómkvaddur var 3. mars 2000 að beiðni gagnáfrýjanda til að meta til peningaverðs nánar tilgreinda ágalla á íbúðinni, sem í matsbeiðni voru taldir upp í fimm liðum. Verður nánar vikið að þeim svo sem þeir koma fram í kröfugerð gagnáfrýjanda.

Í matsgerð var í fyrsta lagi rakin sú skoðun matsmanns að frágangi rafmagns væri ekki lokið og væri hann raunar varasamur og jafnvel hættulegur, þar sem snertihætta væri á taugum með spennu á. Með skírskotun til forsendna héraðdóms verður staðfest sú niðurstaða hans að dæma beri aðaláfrýjanda til greiðslu skaðabóta að fjárhæð 504.855 krónur vegna ófullnægjandi frágangs raflagna í íbúðinni, en við ákvörðun þeirrar fjárhæðar hefur verið tekið tillit til þess virðisaukaskatts, sem gagnáfrýjandi á rétt til að fá endurgreiddan að verkinu loknu.

Í öðru lagi leiddi skoðun matsmanns í ljós, að flísar á gólfi efri hæðar væru að mestu lausar og nauðsynlegt væri að taka þær allar upp og endurleggja. Í þessu sambandi ber til þess að líta að aðaláfrýjandi fékk fagmann til að annast flísalagninguna. Ekki er fram komið að hún hafi gert sér grein fyrir því að það verk hafi verið gallað. Í ljósi þess að í söluyfirliti var, svo sem fyrr segir, sérstaklega tekið fram að gólfefni íbúðarinnar væru ný, verður að staðfesta það álit héraðsdóms, sem skipaður var sérfróðum meðdómendum, að um verulegan galla sé að ræða sem aðaláfrýjanda beri að bæta með hliðsjón af 1. mgr. 42. gr. þágildandi laga nr. 39/1922 um lausafjárkaup. Samkvæmt þessu verður staðfest sú niðurstaða, að gagnáfrýjandi eigi rétt til afsláttar vegna þessa galla. Þá verður og staðfest niðurstaða dómsins um frádrátt vegna virðisaukaskatts. Kostnaður vegna málningarvinnu, þrifa o.fl. verður hins vegar ekki dæmdur í formi afsláttar og verður því að lækka kröfu gagnáfrýjanda að álitum með hliðsjón af því hversu mikið galli við flísalagninguna hefði lækkað kaupverð íbúðarinnar. Verður þessi liður tekinn til greina með 750.000 krónum.

Þriðji kröfuliður gagnáfrýjanda lýtur að leka á þaki sólstofu. Það var niðurstaða héraðsdóms, að umræddur frágangur væri viðunandi og hefur það mat ekki verið hrakið. Er því staðfest niðurstaða dómsins um sýknu aðaláfrýjanda af þessum lið.

Krafa gagnáfrýjanda er í fjórða lagi á því reist að eftir afhendingu íbúðarinnar hafi komið í ljós leki með gluggum í eldhúsi. Í málinu liggur fyrir að gagnáfrýjandi skoðaði íbúðina þrívegis, þar af einu sinni með eiginmanni sínum, sem er bæði húsgagna- og húsasmiður. Gluggum þessum hefur verið breytt frá upphaflegri gerð og er hönnun þeirra óvenjuleg að því leyti að þeir eru hallandi. Fram kemur í matsgerð, að matsmaður þekki engin dæmi um hallandi timburglugga sem þessa og jafnframt, að greinileg merki séu um að vatn hafi lent á sólbekk undir opnanlegu fagi, þar sem hann sé ,,hlaupinn upp“ af raka. Að þessu athuguðu verður að leggja til grundvallar, að gagnáfrýjandi hafi við skoðun íbúðarinnar mátt gera sér grein fyrir því að lagfæra þyrfti frágang umræddra glugga og ber því með vísan til 47. gr. laga nr. 39/1922 að sýkna aðaláfrýjanda af þessum kröfulið.

Gagnáfrýjandi krefst í fimmta og síðasta lagi bóta vegna þess að spegill á hurð í svefnherbergi hafi reynst brotinn. Var brot þetta neðarlega á hurðinni þeim megin sem hún gengur inn í aðliggjandi vegg. Er óumdeilt að tjón þetta var orðið er gagnáfrýjandi skoðaði íbúðina. Þá hefur því ekki verið mótmælt af hálfu aðaláfrýjanda að brotið hafi vegna aðstæðna getað leynst gagnáfrýjanda við venjulega skoðun. Þrátt fyrir þetta vakti aðaláfrýjandi ekki athygli gagnáfrýjanda á þessu atriði, enda þótt henni hafi mátt vera ljóst að gagnáfrýjandi hafði ekki ástæðu til að ætla annað en að spegillinn væri heill og óbrotinn. Samkvæmt matsgerð er kostnaður við endurnýjun umrædds spegils metinn 36.000 krónur og hefur því mati ekki verið hnekkt. Verður skaðabótaábyrgð vegna þessa lögð á aðaláfrýjanda.

Samkvæmt framanskráðu verður aðaláfrýjandi dæmdur til að greiða gagnáfrýjanda 1.290.855 krónur (504.855 + 750.000 + 36.000) með vöxtum eins og í dómsorði greinir, en upphafstíma vaxta hefur ekki verið mótmælt sérstaklega.

Eftir þessum úrslitum verður aðaláfrýjandi dæmdur til að greiða gagnáfrýjanda málskostnað í héraði og fyrir Hæstarétti, sem ákveðinn er í einu lagi, eins og í dómsorði greinir.

Dómsorð:

Aðaláfrýjandi, H-kvk-nf M-kvk-nf B-kvk-nf, greiði gagnáfrýjanda, I-kvk-þgf G-kvk-þgf, 1.290.855 krónur með dráttarvöxtum samkvæmt III. kafla vaxtalaga nr. 25/1987 frá 15. nóvember 1999 til 1. júlí 2001, en samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá þeim degi til greiðsludags.

Aðaláfrýjandi greiði gagnáfrýjanda samtals 561.850 krónur í málskostnað í héraði og fyrir Hæstarétti, þar með talinn matskostnað.