414/2002

K var sagt upp starfi sínu hjá R ehf. með þriggja mánaða fyrirvara. Í uppsagnarbréfi var tekið fram að ekki væri óskað eftir starfsframlagi K í uppsagnarfresti, en laun yrðu greidd út uppsagnarfrestinn. Var jafnframt tekið fram að R ehf. áskildi sér rétt til að „kalla [K] til starfa ef þörf þykir með 24 tíma fyrirvara á meðan á uppsagnarfresti stendur“. K leitaði eftir liðsinni stéttarfélags síns sem ritaði lögmanni R ehf. bréf þar sem því var hafnað að heimilt væri að gera fyrirvara um hugsanlegt starfsframlag K fyrst ekki væri farið fram á starfsframlag hennar á uppsagnarfresti. Fór svo að K fékk greidd laun fyrir þá daga sem eftir voru af mánuðinum er henni var sagt upp en ekki á uppsagnarfresti. Í máli sem K höfðaði gegn R ehf. af þessum sökum kemur fram að yfirlýsingin í bréfi stéttarfélags K fái ekki staðist. Á hinn bóginn hafi R ehf. ekki gert athugasemd við þessa afstöðu og ekki látið reyna á hvort við hana yrði staðið með því að boða hana til vinnu. Var því hafnað að áðurnefnd yfirlýsing í bréfi stéttarfélags K til lögmanns R ehf. fæli í sér riftun og R ehf. með því losnað undan skyldu til að greiða K laun í uppsagnarfresti. Var R ehf. því gert að greiða K sem svaraði þriggja mánaða launum. Þá fann Hæstiréttur að því að R ehf. hefði lagt fram á annað hundrað tölvuútskriftir af bréfaskriftum K og Á, sem hefðu snúist um persónuleg málefni viðkomandi bréfritara og ekki snert deiluefni málsins.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir G-kk-nf C-kk-nf, Á-kk-nf K-kk-nf og I-kvk-nf B-kvk-nf.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 4. september 2002 og krefst aðallega sýknu af kröfu stefndu, en til vara að hún verði lækkuð. Hann krefst jafnframt málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

Stefnda krefst staðfestingar héraðsdóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti.

I.

Ágreiningur málsaðila er sprottinn af starfslokum stefndu hjá áfrýjanda, þar sem hún starfaði frá 16. ágúst 2000 til 14. maí 2001. Þann dag barst henni uppsagnarbréf frá lögmanni áfrýjanda í héraði, þar sem tekið var fram að í samræmi við ráðningarsamning væri uppsagnarfrestur hennar þrír mánuðir miðað við mánaðamót. Að svo komnu væri ekki óskað eftir starfsframlagi stefndu í uppsagnarfresti, en laun yrðu greidd til 31. ágúst 2001. Sagði jafnframt að áfrýjandi áskildi sér engu að síður rétt til að „kalla þig til starfa ef þörf þykir með 24 tíma fyrirvara á meðan á uppsagnarfresti stendur.“ Sama dag og stefndu barst bréfið leitaði hún eftir liðsinni stéttarfélags síns, Verzlunarmannafélags Reykjavíkur, sem ritaði lögmanninum bréf 18. maí 2001. Í bréfinu sagði meðal annars: „Þar sem ekki er farið fram á starfsframlag í uppsagnarfresti lítur félagið svo á að ekki sé heimilt að gera fyrirvara um hugsanlegt starfsframlag og hafnar því hér með.“ Málavextir eru nánar raktir í hinum áfrýjaða dómi.

II.

Svo sem fram er komið lýsti áfrýjandi því yfir að hann myndi greiða stefndu laun út uppsagnarfrestinn og var honum heimilt að ákveða að hún skyldi ekki skila vinnuframlagi af sinni hálfu á þeim tíma. Varð stefnda jafnframt að sæta því að verða hugsanlega kölluð til starfa á sama tíma og fékk yfirlýsing um hið gagnstæða í bréfi Verzlunarmannafélags Reykjavíkur ekki staðist. Áfrýjandi gerði þó enga athugasemd við þessa afstöðu stefndu og stéttarfélags hennar og lét ekki reyna á hvort við hana yrði staðið með því að boða hana til vinnu. Að auki greiddi hann stefndu laun fyrir allan maímánuð 2001, en ekki aðeins til 18. dags þess mánaðar, sem hefði þó mátt vænta í ljósi þeirrar afstöðu hans í málinu að stéttarfélagið hafi fyrir hönd stefndu einhliða rift vinnusamningi aðilanna með framangreindri yfirlýsingu. Áfrýjandi greiddi stefndu hins vegar ekki laun fyrir júnímánuð 2001. Fyrirspurn hennar um launin 3. júlí svaraði hann 6. sama mánaðar með því einu að vísa á lögmann sinn, sem hafi fengið afrit bréfs stefndu. Innheimtubréfi lögmanns stefndu 10. júlí 2001 var ekki svarað og höfðaði stefnda mál með stefnu 19. sama mánaðar til heimtu launanna. Lagði áfrýjandi fram greinargerð sína í héraði 16. október sama árs. Er ekkert fram komið um að hann hafi fyrr en þá kynnt stefndu afstöðu sína þess efnis að með bréfi Verzlunarmannafélags Reykjavíkur hafi vinnusamningi málsaðila verið rift og hann þar með losnað undan skyldu til að greiða stefndu laun í uppsagnarfresti. Að virtu öllu því, sem að framan er rakið, verður ekki á það fallist að áfrýjandi geti borið fyrir sig að áðurnefnd yfirlýsing í bréfi stéttarfélagsins eigi að leiða til þeirrar niðurstöðu að taka beri kröfur hans til greina.

Meðal málsgagna er yfirlýsing Lífeyrissjóðs verzlunarmanna 22. maí 2002 þess efnis að engin iðgjöld eða félagsgjöld hafi verið greidd vegna stefndu í júní, júlí og ágúst 2001 og fyrir Hæstarétti var lýst yfir af hennar hálfu að hún hafi engra tekna aflað við önnur störf á því tímabili. Samkvæmt þessu og að öðru leyti með vísan til forsendna héraðsdóms verður hann staðfestur, þar á meðal um aðfinnslur varðandi gagnaöflun áfrýjanda í héraði.

Áfrýjandi verður dæmdur til að greiða stefndu málskostnað fyrir Hæstarétti eins og nánar segir í dómsorði.

Dómsorð:

Héraðsdómur skal vera óraskaður.

Áfrýjandi, Ráðningarþjónustan ehf., greiði stefndu, K-kvk-þgf E-kvk-þgf S-kvk-þgf, 250.000 krónur í málskostnað fyrir Hæstarétti.