arnastofnun/IGC-2024 huggingface dataset:
394/2015

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem máli A gegn Í og R var vísað frá dómi. Krafðist A annars vegar viðurkenningar á því að synjun N um að láta þýða námsefni á íslenskt táknmál yrði dæmd ólögmæt og hins vegar að Í og R yrði gert, að viðlögðum dagsektum, að láta þýða tiltekið námsefni á íslenskt táknmál. Var talið að fyrri spurning A fæli í sér lögspurningu og væri því í andstöðu við 1. mgr. 25. gr. laga nr. 91/1991. Með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar var jafnframt fallist á að sakarefnið sem síðari krafan lyti að heyrði ekki undir dómstóla, sbr. 1. mgr. 24. gr. laga nr. 91/1991.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir Ó-kk-nf B-kk-nf Þ-kk-nf, B-kk-nf B-kk-nf og E-kk-nf T-kk-nf.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 9. júní 2015 sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 12. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 28. maí 2015 þar sem máli sóknaraðila á hendur varnaraðilum var vísað frá dómi. Kæruheimild er í j. lið 1. mgr. 143. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Sóknaraðili krefst þess að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi og lagt fyrir héraðsdóm að taka málið til efnismeðferðar. Þá krefst hann kærumálskostnaðar.

Varnaraðilar krefjast staðfestingar hins kærða úrskurðar og kærumálskostnaðar.

Eins og greinir í hinum kærða úrskurði krefst sóknaraðili annars vegar viðurkenningar á því að „synjun Námsgagnastofnunar 30. desember 2014 um að láta þýða námsefni á íslenskt mál verði dæmd ólögmæt“ og hins vegar að varnaraðilum verði gert að viðlögðum dagsektum að láta þýða tiltekið námsefni á íslenskt táknmál.

Með bréfum lögmanns sóknaraðila 19. nóvember og 17. desember 2014 var þess farið á leit að námsefni fyrir skólaárin 2014 til 2015 og 2015 til 2016 yrðu þýdd á táknmál fyrir sóknaraðila. Þeirri ósk synjaði stofnunin að svo stöddu með bréfi 30. desember 2014 og lýtur kröfugerð sóknaraðila að þeirri ákvörðun. Efni þessara erinda og öðrum bréfaskiptum er nánar lýst í úrskurði héraðsdóms.

Fyrri krafa sóknaraðila felur í sér lögspurningu og er því í andstöðu við 1. mgr. 25. gr. laga nr. 91/1991, en hún er í raun málsástæða til stuðnings síðari kröfu hans. Með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar er fallist á að sakarefnið sem síðari krafan lýtur að heyri ekki undir dómstóla, sbr. 1. mgr. 24. gr. sömu laga. Þegar af þessum ástæðum verður úrskurðurinn staðfestur.

Kærumálskostnaður dæmist ekki.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.

Kærumálskostnaður fellur niður.
39/2015

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu X um að leitað yrði ráðgefandi álits EFTA-dómstólsins um nánar tiltekin atriði í tengslum við rekstur máls ákæruvalds á hendur honum vegna ætlaðra brota gegn ákvæðum laga nr. 73/2005 um skipan ferðamála.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma B-kk-nf B-kk-nf hæstaréttardómari og G-kvk-nf E-kvk-nf og K-kk-nf A-kk-nf settir hæstaréttardómarar.

Varnaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 9. janúar 2015 sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 14. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 8. janúar 2015 þar sem hafnað var kröfu varnaraðila um að leitað yrði ráðgefandi álits EFTA-dómstólsins um nánar tiltekin atriði í tengslum við sakamál sóknaraðila á hendur varnaraðila. Kæruheimild er í 3. mgr. 1. gr. laga nr. 21/1994 um öflun álits EFTA-dómstólsins um skýringu samnings um Evrópska efnahagssvæðið. Varnaraðili krefst þess aðallega að tekin verði til greina krafa hans um að leitað verði ráðgefandi álits EFTA-dómstólsins um hvort það samræmist ákvæðum tilskipunar Evrópuþingsins og ráðsins 2006/123/EB, eins og hún hefur verið tekin upp í viðauka nr. 10 og 11 við samninginn um Evrópska efnahagssvæðið, einkum 5. mgr. 1. gr. og 1. mgr. 9. gr., sbr. inngangsákvæði í 2. málslið 12., 42. og 43. tölulið, að sá sem starfar sem ferðaskipuleggjandi eða ferðaskrifstofa skuli hafa til þess leyfi, að viðlagðri refsingu, sbr. 1. mgr. 8. gr. og 1. mgr. 26. gr. laga nr. 73/2005 um skipan ferðamála. Til vara krefst hann þess að leitað verði ráðgefandi álits EFTA-dómstólsins um skýringu á tilskipuninni um hvort það sama samræmist henni.

Sóknaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar.

Með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar er fallist á þá niðurstöðu héraðsdóms að svar EFTA-dómstólsins við spurningu í aðalkröfu sóknaraðila myndi ekki hafa þýðingu við úralausn sakamálsins á hendur honum. Í varakröfu sóknaraðila er höfð uppi spurning sem er að efni til um það sama og getur hún því heldur ekki haft þýðingu við úrlausn málsins. Samkvæmt þessu verður hinn kærði úrskurður staðfestur.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.
401/2015

Staðfest var niðurstaða héraðsdóms um nauðungarvistun A á sjúkrahúsi, sem ákveðin hafði verið af innanríkisráðuneytinu.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir E-kk-nf T-kk-nf og Þ-kk-nf Ö-kk-nf og I-kvk-nf E-kvk-nf settur hæstaréttardómari.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 15. júní 2015, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 18. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjaness 12. júní 2015 þar sem hafnað var kröfu sóknaraðila um að fella úr gildi ákvörðun innanríkisráðuneytisins 9. sama mánaðar um nauðungarvistun hennar á sjúkrahúsi. Kæruheimild er í 1. mgr. 16. gr. lögræðislaga nr. 71/1997. Sóknaraðili krefst þess að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi. Þá krefst hún þóknunar til handa verjanda sínum vegna meðferðar málsins fyrir Hæstarétti.

Varnaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar og þess að þóknun talsmanns síns fyrir Hæstarétti greiðist úr ríkissjóði.

Með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar verður hann staðfestur með þeim hætti sem í dómsorði greinir.

Samkvæmt 1. mgr. 17. gr. lögræðislaga greiðist úr ríkissjóði þóknun verjanda sóknaraðila og talsmanns varnaraðila fyrir Hæstarétti, sem ákveðin verður að meðtöldum virðisaukaskatti eins og í dómsorði greinir.

Dómsorð:

Staðfest er ákvörðun innanríkisráðuneytisins frá 9. júní 2015 um að sóknaraðili, A, skuli vistast á sjúkrahúsi. Ákvörðun héraðsdóms um málskostnað skal vera óröskuð.

Þóknun verjanda sóknaraðila, G-kk-ef S-x-x R-kk-ef héraðsdómslögmanns, og talsmanns varnaraðila, U-kk-ef S-kk-ef B-kk-ef héraðsdómslögmanns, vegna meðferðar málsins fyrir Hæstarétti, 124.000 krónur til handa hvorum um sig, greiðist úr ríkissjóði.
403/2015

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem K var falin forsjá dóttur aðila til bráðabirgða samkvæmt 35. gr. barnalaga nr. 76/2003 að öðru leyti en því að telpan skyldi dvelja hjá M tvívegis í tvær vikur yfir sumartímann eða samkvæmt nánara samkomulagi aðila.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir Ó-kk-nf B-kk-nf Þ-kk-nf, B-kk-nf B-kk-nf og H-kk-nf I. J-kk-nf.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 10. júní 2015 sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 18. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjaness 2. júní 2015 þar sem varnaraðila var falin forsjá A til bráðabirgða þar til endanleg ákvörðun um forsjá lægi fyrir í máli aðila. Kæruheimild er í 5. mgr. 35. gr. barnalaga nr. 76/2003. Sóknaraðili krefst þess aðallega að hafnað verði kröfu varnaraðila um forsjá stúlkunnar til bráðabirgða. Til vara krefst hann þess að umgengni samkvæmt úrskurði héraðsdóms verði breytt þannig að stúlkan dvelji til skiptis hjá aðilum, eina viku í senn frá föstudegi til föstudagsmorguns. Í báðum tilvikum krefst sóknaraðili málskostnaðar í héraði og kærumálskostnaðar.

Varnaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar og kærumálskostnaðar.

Með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar verður fallist á með héraðsdómi að best þjóni hagsmunum telpunnar að varnaraðila verði falin forsjá hennar til bráðabirgða, sbr. 1. mgr. 35. gr. barnalaga. Verður úrskurðurinn staðfestur að því leyti.

Eins og greinir í hinum kærða úrskurði gerðu aðilar við sambúðarslit samkomulag 17. desember 2013 um forsjá barnsins og umgengni. Samkvæmt því átti barnið að dvelja í fjórar vikur hjá sóknaraðila yfir sumartímann. Ekki eru efni til að fella niður þá umgengni en rétt þykir vegna ungs aldurs barnsins og erfiðra samskipta aðila að haga umgengni eins og í dómsorði greinir. Að öðru leyti verður hinn kærði úrskurður staðfestur um umgengni barnsins við sóknaraðila.

Ákvæði hins kærða úrskurðar um málskostnað verður staðfest.

Kærumálskostnaður verður ekki dæmdur.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur að öðru leyti en því að barnið A skal dvelja hjá sóknaraðila, M, tvívegis í tvær vikur í senn, í fyrra skiptið frá 14. til 28. júlí 2015 og hið síðara frá 4. til 18. ágúst sama ár eða samkvæmt nánara samkomulagi aðila.

Kærumálskostnaður fellur niður.
404/2014

AM var sakfelldur fyrir líkamsárás og barnaverndarbrot með því að hafa ráðist á A og sýnt honum yfirgang og ruddalega framkomu og var háttsemin talin varða við 1. mgr. 217. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 og 3. mgr. 99. gr. barnaverndarlaga nr. 80/2002. Við ákvörðun refsingar var höfð hliðsjón af 1. og 3. tölul. 1. mgr. 70. gr. almennra hegningarlaga og 77. gr. sömu laga. Var refsing AM ákveðin fangelsi í tvo mánuði, en fullnustu hennar frestað og skyldi hún falla niður að liðnum tveimur árum héldi AM almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga. Þá var AM gert að greiða A miskabætur að fjárhæð 200.000 krónur.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir M-kk-nf S-kk-nf og Ó-kk-nf B-kk-nf Þ-kk-nf og I-kvk-nf E-kvk-nf settur hæstaréttardómari.

Ríkissaksóknari skaut málinu til Hæstaréttar 2. júní 2014 í samræmi við yfirlýsingu ákærða um áfrýjun. Af hálfu ákæruvaldsins er þess krafist að refsing hans verði þyngd.

Ákærði krefst aðallega sýknu, en til vara ómerkingar héraðsdóms. Einnig krefst hann þess aðallega að einkaréttarkröfu verði vísað frá héraðsdómi, en til vara lækkunar hennar.

Brotaþoli, A, hefur ekki látið málið til sín taka fyrir Hæstarétti og verður því litið svo á að hann krefjist staðfestingar héraðsdóms um einkaréttarkröfu sía, sbr. 1. mgr. 208. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála.

Með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms verður hann staðfestur.

Ákærða verður gert að greiða allan áfrýjunarkostnað málsins, þar með talin málsvarnarlaun verjanda síns að meðtöldum virðisaukaskatti eins og segir í dómsorði.

Mælt er fyrir um það í 1. mgr. 111. gr. laga nr. 88/2008 að dómur skuli reistur á sönnunargögnum sem færð eru fram við meðferð máls fyrir dómi. Samkvæmt því á aðeins að vísa til framburðar ákærða og vitna hjá lögreglu að þess sé þörf, svo sem vegna ósamræmis milli þess sem þar kemur fram og framburðar fyrir dómi. Í héraðsdómi er réttilega gerð grein fyrir tilteknu misræmi í framburði ákærða og vitna hjá lögreglu og fyrir dómi, en að öðru leyti var ekki þörf á að rekja framburð þeirra hjá lögreglu.

Dómsorð:

Hinn áfrýjaði dómur skal vera óraskaður.

Ákærði greiði allan áfrýjunarkostnað málsins, 515.341 krónu, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns fyrir Hæstarétti, V-kk-ef H-kk-ef V-kk-ef hæstaréttarlögmanns, 496.000 krónur.
404/2015

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms um að X skyldi sæta gæsluvarðhaldi á grundvelli b. liðar 1. mgr. 95. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála á meðan mál hans væri til meðferðar fyrir Hæstarétti.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir Ó-kk-nf B-kk-nf Þ-kk-nf, B-kk-nf B-kk-nf og H-kk-nf I. J-kk-nf.

Varnaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 16. júní 2015 sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 18. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 16. júní 2015 þar sem varnaraðila var gert að sæta gæsluvarðhaldi á meðan mál hans er til meðferðar fyrir Hæstarétti, þó eigi lengur en til 23. október 2015 klukkan 16.30. Kæruheimild er í b. lið 2. mgr. 192. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála. Varnaraðili krefst þess aðallega að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi, en til vara að honum verði gert að sæta farbanni þar til dómur gengur í máli hans í Hæstarétti.

Sóknaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar.

Með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar verður hann staðfestur.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.
405/2015

Staðfest var niðurstaða héraðsdóms um nauðungarvistun A á sjúkrahúsi, sem ákveðin hafði verið af innanríkisráðuneytinu.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir Ó-kk-nf B-kk-nf Þ-kk-nf, B-kk-nf B-kk-nf og H-kk-nf I. J-kk-nf.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 16. júní 2015, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 18. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 15. júní 2015, þar sem hafnað var kröfu sóknaraðila um að fella úr gildi ákvörðun innanríkisráðuneytisins 8. sama mánaðar um nauðungarvistun hennar á sjúkrahúsi. Kæruheimild er í 1. mgr. 16. gr. lögræðislaga nr. 71/1997. Sóknaraðili krefst þess að áðurgreind krafa verði tekin til greina, en staðfest verði niðurstaða héraðsdóms um þóknun verjanda síns. Þá krefst hún þóknunar til handa verjanda sínum vegna meðferðar málsins fyrir Hæstarétti.

Varnaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar og þess að þóknun talsmanns síns fyrir Hæstarétti greiðist úr ríkissjóði.

Með samþykki innanríkisráðuneytisins 8. júní 2015 var sóknaraðili vistuð á sjúkrahúsi gegn vilja sínum í allt að 21 sólarhring frá þeim tíma. Með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar verður hann staðfestur.

Samkvæmt 1. mgr. 17. gr. lögræðislaga greiðist úr ríkissjóði þóknun verjanda sóknaraðila og talsmanns varnaraðila fyrir Hæstarétti, sem ákveðin verður að meðtöldum virðisaukaskatti eins og í dómsorði greinir.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.

Þóknun verjanda sóknaraðila, S-kk-ef A-kk-ef S-kk-ef hæstaréttarlögmanns, og talsmanns varnaraðila, Á-kk-ef Á-kk-ef Á-kk-ef hæstaréttarlögmanns, vegna meðferðar málsins fyrir Hæstarétti, 124.000 krónur til handa hvorum um sig, greiðist úr ríkissjóði.
406/2014

H hf. höfðaði mál á hendur Í hf. og krafðist viðurkenningar á því að lánssamningur hans og forvera Í hf. væri í íslenskum krónum bundinn gengi erlendra gjaldmiðla. Í dómi héraðsdóms, sem staðfestur var í Hæstarétti, kom fram að útborgun lánsins hefði að mestu leyti farið fram í erlendum gjaldmiðlum og gjaldeyrisreikningar H hf. verið skuldfærðir fyrir afborgunum og vöxtum. Var því talið að um hefði verið að ræða lán í erlendum gjaldmiðlum og Í hf. sýknaður af kröfu H hf.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir H-kk-nf I. J-kk-nf og B-kk-nf B-kk-nf og I-kvk-nf E-kvk-nf settur hæstaréttardómari.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 11. júní 2014. Hann krefst þess að viðurkennt verði að lánssamningur 15. nóvember 2004 milli sín og Íslandsbanka hf. sé í íslenskum krónum bundinn gengi erlendra gjaldmiðla. Þá krefst hann málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

Stefndi krefst staðfestingar héraðsdóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti.

Eins og nánar greinir í hinum áfrýjaða dómi lýtur ágreiningur aðila að því hvort lánssamningur áfrýjanda 15. nóvember 2004 sé um lán í erlendri mynt eða íslenskum krónum bundið gengi erlendra gjaldmiðla. Við fyrirtöku málsins 29. október 2013 féllst héraðsdómari á að skipta sakarefni þess á grundvelli heimildar í 31. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála þannig að fyrst yrði skorið úr um hvort lánssamningurinn væri í íslenskum krónum en gengistryggður. Því yrði beðið með að leysa úr þeim ágreiningi hvort lokamálsliður 2. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu gæti tekið til skuldbindingar samkvæmt samningnum. Tekur kröfugerð áfrýjanda hér fyrir dómi mið af þessu.

Í dómum sínum um hvort lán sé í erlendri mynt eða íslenskum krónum bundið gengi erlendra gjaldmiðla hefur Hæstiréttur fyrst og fremst lagt til grundvallar skýringu á texta þeirrar skuldbindingar sem lántaki hefur gengist undir. Þegar sú textaskýring tekur ekki af skarið um hvers efnis skuldbindingin er að þessu leyti, eins og á við um þann lánssamning sem hér reynir á, hefur verið litið til atriða sem lúta að því hvernig hún hefur verið efnd og framkvæmd að öðru leyti. Þau atriði eru rakin í hinum áfrýjaða dómi og með vísan til forsendna hans að þessu leyti verður hann staðfestur.

Áfrýjanda verður gert að greiða stefnda málskostnað fyrir Hæstarétti eins og í dómsorði greinir.

Dómsorð:

Héraðsdómur skal vera óraskaður.

Áfrýjandi, Hraðfrystihúsið Gunnvör hf., greiði stefnda, Íslandsbanka hf., 800.000 krónur í málskostnað fyrir Hæstarétti.
409/2014

J ehf. höfðaði mál á hendur Í hf. og krafðist viðurkenningar á því að skuldbindingar hans samkvæmt tveimur lánssamningum við G hf. væru í íslenskum krónum en gengistryggðar miðað við gengi erlendra gjaldmiðla. Fram kom að þegar textaskýring lánssamnings tæki ekki af skarið um hvers efnis hann væri hefði í dómaframkvæmd Hæstaréttar verið litið til atriða á borð við efndir samnings og hvernig hann hefði að öðru leyti verið framkvæmdur. Að því virtu að umrædd lán Í hf. til J ehf. höfðu verið greidd inn á gjaldeyrisreikning hins síðarnefnda og að efndir þeirra að stærstum hluta farið fram með greiðslu í erlendum myntum var talið að um skuldbindingu í erlendum myntum hefði verið að ræða. Var Í hf. því sýknaður af kröfu J ehf.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma B-kk-nf B-kk-nf hæstaréttardómari og I-kvk-nf E-kvk-nf og K-kk-nf A-kk-nf settir hæstaréttardómarar.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 11. júní 2014. Endanleg dómkrafa hans fyrir Hæstarétti er að viðurkennt verði að skuldbindingar hans samkvæmt tveimur lánssamningum við Glitni banka hf. 9. október 2007 og 23. sama mánaðar séu í íslenskum krónum en gengistryggðar. Þá krefst hann málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

Stefndi krefst staðfestingar héraðsdóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti.

Málavextir eru raktir í hinum áfrýjaða dómi en svo sem þar kemur fram varðar ágreiningur málsins túlkun tveggja lánssamninga 9. og 23. október 2007 á milli stefnda og áfrýjanda, sem þá hét Guðbjartur ehf. Við fyrirtöku málsins 29. október 2013 féllst héraðsdómur á að skipta sakarefni málsins, samkvæmt heimild 31. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála, þannig að fyrst yrði skorið úr um hvort lánssamningarnir væru í íslenskum krónum en gengistryggðir en látinn bíða sá ágreiningur málsaðila hvort lokamálsliður 2. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu gæti náð til skuldbindinga samkvæmt samningunum.

Í fyrri dómum Hæstaréttar, þar sem fjallað hefur verið um hvort samningur sé um lán í erlendri mynt eða íslenskum krónum bundið gengi erlendrar myntar, hefur fyrst og fremst verið byggt á skýringu á texta viðkomandi lánssamnings þar sem lýst er skuldbindingu þeirri sem lántaki gengst undir. Í þeim tilvikum þegar textaskýring tekur ekki af skarið um hvers efnis lánssamningurinn er, eins og á við um þá samninga sem hér reynir á, hefur verið litið til atriða sem lúta að því hvernig hann hefur verið efndur og framkvæmdur að öðru leyti. Þau atriði eru rakin í hinum áfrýjaða dómi og að því gættu að óumdeilt er að lán þau sem stefndi veitti áfrýjanda voru greidd inn á gjaldeyrisreikning hans í svissneskum frönkum verður hinn áfrýjaði dómur staðfestur með vísan til forsendna hans að því leyti.

Áfrýjanda verður gert að greiða stefnda málskostnað fyrir Hæstarétti eins og greinir í dómsorði.

Dómsorð:

Héraðsdómur skal vera óraskaður.

Áfrýjandi, Jakob Valgeir ehf., greiði stefnda, Íslandsbanka hf., 800.000 krónur í málskostnað fyrir Hæstarétti.
409/2015

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem leyst var úr ágreiningi í tengslum við opinber skipti til fjárslita milli K og M vegna hjónaskilnaðar þeirra. Krafðist K þess aðallega að helmingshlutur hennar í tiltekinni fasteign yrði talinn séreign hennar en til vara að vikið yrði frá helmingaskiptareglu 103. gr. hjúskaparlaga nr. 31/1993 um eignarhlutinn og henni heimilað að taka hann að óskiptu við fjárslitin.Var talið unnt að slá því föstu að upphaflegar séreignir K hefðu blandast svo við hjúskapareignir aðila að ekki væri unnt að sérgreina þann hluta eigna þeirra sem talist gæti séreign. Auk þess yrði að líta til þess að ekki lægi annað fyrir en að þau lán sem tekin hefðu verið til kaupa á fasteignum K og M hefðu verið greidd með eignum beggja og þau því staðið sameiginlega að verðmætasköpun eigna þess. Var aðalkröfu K því hafnað og eignarhluturinn talinn hjúskapareign hennar. Þá var ekki fallist á með K að skiptin yrðu bersýnilega ósanngjörn fyrir hana ef ekki yrði vikið frá helmingaskiptareglunni að því varðaði umrædda fasteign. Var varakröfu K því hafnað.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir M-kk-nf S-kk-nf, B-kk-nf B-kk-nf og Þ-kk-nf Ö-kk-nf.

Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 11. júní 2015, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 19. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 29. maí 2015, þar sem leyst var úr nánar tilteknum ágreiningi í tengslum við opinber skipti til fjárslita milli aðilanna vegna hjónaskilnaðar. Kæruheimild er í 1. mgr. 133. gr. laga nr. 20/1991 um skipti á dánarbúum o.fl. Sóknaraðili krefst þess aðallega að 50% eignarhlutur hennar í fasteigninni C í [...] verði talinn séreign hennar við fjárslitin, en til vara að vikið verði frá reglu 103. gr. hjúskaparlaga nr. 31/1993 um þennan eignarhluta og henni heimilað að taka hann að óskiptu við fjárslitin. Þá krefst hún málskostnaðar í héraði og kærumálskostnaðar án tillits til gjafsóknar, sem henni hefur verið veitt fyrir Hæstarétti.

Varnaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar og kærumálskostnaðar.

Með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar verður hann staðfestur.

Rétt er að kærumálskostnaður falli niður, en um gjafsóknarkostnað sóknaraðila fyrir Hæstarétti fer samkvæmt því, sem í dómsorði segir.

Það athugast að varnaraðili hefur auk greinargerðar lagt fram í Hæstarétti svonefndar „athugasemdir ... að fenginni greinargerð kæranda“. Engin lagaheimild stendur til þess að slíkt málflutningsskjal sé lagt fram.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.

Kærumálskostnaður fellur niður.

Allur gjafsóknarkostnaður sóknaraðila, K, fyrir Hæstarétti greiðist úr ríkissjóði, þar með talin þóknun lögmanns hennar, 350.000 krónur.
411/2014

Eftir kröfu J var mál hennar á hendur D ehf. fellt niður fyrir Hæstarétti. Var J dæmd til að greiða málskostnað D ehf. fyrir Hæstarétti að kröfu félagsins.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir M-kk-nf S-kk-nf og Þ-kk-nf Ö-kk-nf og G-kvk-nf E-kvk-nf settur hæstaréttardómari.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 13. júní 2014. Með bréfi 4. febrúar 2015 tilkynnti áfrýjandi að hún félli frá áfrýjun héraðsdóms. Með bréfi sama dag óskaði stefndi eftir því að dómur gengi um málskostnað úr hendi áfrýjanda.

Með vísan til c. liðar 1. mgr. 105. gr., sbr. 166. gr., laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála verður málið fellt niður fyrir Hæstarétti.

Samkvæmt 2. mgr. 130. gr., sbr. 166. gr., laga nr. 91/1991 verður áfrýjandi dæmdur til að greiða málskostnað fyrir Hæstarétti eins og greinir í dómsorði.

Dómsorð:

Mál þetta er fellt niður.

Áfrýjandi, J-kvk-nf S-kvk-nf, greiði stefnda, Drífu ehf., 450.000 krónur í málskostnað fyrir Hæstarétti.