96/2016

Í málinu krafðist L hf. þess að N yrði gert að greiða sér mánaðarlegar leigugreiðslur frá og með 15. júlí 2009 samkvæmt fjármögnunarleigusamningi frá árinu 2005. Héraðsdómur féllst á fjárkröfu L hf. í heild sinni en fyrir Hæstarétti laut ágreiningur aðila einkum að því hvort hluti hennar hefði verið fallinn niður fyrir fyrningu þegar málið var höfðað 19. febrúar 2015. Í dómi Hæstaréttar kom fram að samkvæmt 3. gr., sbr. 1. mgr. 2. gr., laga nr. 150/2007 um fyrningu kröfuréttinda hefði hver greiðsla fyrnst á fjórum árum. Hefðu því verið fyrndar þær greiðslur sem fallið hefðu í gjalddaga fyrir 19. febrúar 2011, sbr. 15. gr. laganna, nema fyrningunni hefði verið slitið með öðrum hætti. Fyrir lá að í júlí 2011 tilkynnti L hf. N að greidd hefði verið tilgreind fjárhæð inn á ógreiddar kröfur félagsins samkvæmt áðurgreindum samningi með inneign N hjá því vegna endurútreiknings á tveimur kaupleigusamningum milli aðila. Talið var að í ákvæði 14. gr. laga nr. 150/2007 væri við það miðað að skuldari hefði sjálfur í orði eða verki viðurkennt skuld gagnvart kröfuhafa sem skýra yrði á þann veg að aðgerðaleysi af hálfu skuldara við því að kröfuhafi hefði greitt af skuldinni yrði sjaldnast lagt að jöfnu við viðurkenningu hans á henni. Með hliðsjón af atvikum málsins, þar á meðal stöðu L hf. sem fjármálafyrirtækis, var ekki litið svo á að einhliða ráðstöfun hans, sem tilkynnt hafði verið N í júlí 2011, hefði haft það í för með sér að fyrningu hefði verið slitið, enda hefði L hf. ekki mátt líta svo á að í aðgerðaleysi N hefði falist viðurkenning á skuldinni. Samkvæmt framansögðu var N gert að greiða L hf. umþrættar greiðslur frá og með 15. mars 2011.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir V-kk-nf M-kk-nf M-kk-nf, E-kk-nf T-kk-nf og Þ-kk-nf Ö-kk-nf.

Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 9. febrúar 2016. Hann krefst aðallega sýknu af kröfu stefnda, en til vara að fjárhæð hennar verði lækkuð. Þá krefst hann málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

Stefndi krefst staðfestingar hins áfrýjaða dóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti.

Málsatvikum er lýst í hinum áfrýjaða dómi. Með vísan til forsendna hans verður staðfest sú niðurstaða að hafna kröfu áfrýjanda um sýknu af fjárkröfu stefnda eða lækkun kröfunnar af öðrum ástæðum en að hluti hennar sé fyrndur, meðal annars vegna þess að gagnkrafa áfrýjanda til skuldajafnaðar sé ekki á rökum reist.

Samkvæmt 13. grein samnings um fjármögnunarleigu 27. apríl 2005, sem fjárkrafa stefnda er reist á, bar áfrýjanda sem leigutaka að standa skil á leigu af hinu leigða, sem var vörubifreið af gerðinni MAN H36, á umsömdum gjalddögum sem voru 15. hvers mánaðar frá og með 15. júní 2005. Í máli þessu krefur stefndi áfrýjanda um mánaðarlegar leigugreiðslur frá og með 15. júlí 2009. Samkvæmt 3. gr., sbr. 1. mgr. 2. gr., laga nr. 150/2007 um fyrningu kröfuréttinda fyrndist hver greiðsla á fjórum árum, sbr. 28. gr. þeirra. Voru því fyrndar þær greiðslur, sem fallið höfðu í gjalddaga fyrir 19. febrúar 2011 eða fjórum árum áður en málið var höfðað, sbr. 15. gr. laganna, nema fyrningunni hefði verið slitið með öðrum hætti.

Með bréfi 28. júlí 2011 tilkynnti stefndi áfrýjanda að þann dag hefðu verið greiddar 896.169 krónur inn á ógreiddar kröfur stefnda samkvæmt áðurgreindum samningi með inneign áfrýjanda hjá stefnda vegna endurútreiknings á tveimur kaupleigusamningum milli aðila. Í aðilaskýrslu sinni fyrir héraðsdómi kvaðst áfrýjandi hafa fengið bréfið með tilkynningu þessa efnis, en ekki liggur fyrir að hann hafi aðhafst neitt af því tilefni.

Í 14. gr. laga nr. 150/2007 er kveðið á um að fyrningu sé slitið þegar skuldari hefur gagnvart kröfuhafa beinlínis eða með atferli sínu viðurkennt skylduna, svo sem með loforði um greiðslu eða með því að greiða afborgun höfuðstóls, verðbætur eða vexti. Í ákvæði þessu er við það miðað að skuldari hafi sjálfur í orði eða verki viðurkennt skuld gagnvart kröfuhafa sem skýra verður á þann veg að aðgerðaleysi af hálfu skuldara við því að kröfuhafi hafi greitt af skuldinni yrði sjaldnast lagt að jöfnu við viðurkenningu hans á henni. Sé litið til allra atvika málsins, þar á meðal stöðu stefnda sem fjármálafyrirtækis, verður ekki talið að einhliða ráðstöfun hans, sem tilkynnt var áfrýjanda 28. júlí 2011, hafi haft það í för með sér að fyrningu hafi verið slitið, enda mátti stefndi ekki líta svo á að í aðgerðaleysi áfrýjanda fælist viðurkenning á skuldinni. Þá verður heldur ekki fallist á að áfrýjandi hafi viðurkennt skuldina í skilningi umrædds lagaákvæðis þótt því hafi verið haldið fram af hans hálfu í máli, þar sem stefndi krafðist afhendingar á vörubifreiðinni sem áfrýjandi leigði af honum, að stefndi hefði tekið án fyrirvara við greiðslum samkvæmt kaupleigusamningunum tveimur og þar með fyrirgert rétti til riftunar þeirra og samningsins frá 2005.

Samkvæmt öllu framansögðu verður áfrýjanda gert að greiða stefnda 3.462.100 krónur með dráttarvöxtum eins og greinir í dómsorði.

Eftir þessum málsúrslitum verður hvorum málsaðila gert að bera sinn kostnað af rekstri málsins á báðum dómstigum.

Dómsorð:

Áfrýjandi, Nathanael B. Ágústsson, greiði stefnda, Lýsingu hf., 3.462.100 krónur með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu af 193.399 krónum frá 15. mars til 15. apríl 2011, af 385.262 krónum frá þeim degi til 15. maí 2011, af 581.245 krónum frá þeim degi til 15. júní 2011, af 779.468 krónum frá þeim degi til 15. júlí 2011, af 982.316 krónum frá þeim degi til 15. ágúst 2011, af 1.183.628 krónum frá þeim degi til 15. september 2011, af 1.383.053 krónum frá þeim degi til 15. október 2011, af 1.580.474 krónum frá þeim degi til 15. nóvember 2011, af 1.778.742 krónum frá þeim degi til 15. desember 2011, af 1.980.979 krónum frá þeim degi til 15. janúar 2012, af 2.016.556 krónum frá þeim degi til 15. febrúar 2012, af 2.052.035 krónum frá þeim degi til 15. mars 2012, af 2.088.153 krónum frá þeim degi til 15. apríl 2012, af 2.124.555 krónum frá þeim degi til 15. maí 2012, af 2.160.562 krónum frá þeim degi til 15. júní 2012, af 2.196.403 krónum frá þeim degi til 15. júlí 2012, af 2.232.242 krónum frá þeim degi til 15. ágúst 2012, af 2.265.713 krónum frá þeim degi til 15. september 2012, af 2.300.559 krónum frá þeim degi til 15. október 2012, af 2.335.738 krónum frá þeim degi til 15. nóvember 2012, af 2.371.911 krónum frá þeim degi til 15. desember 2012, af 2.407.915 krónum frá þeim degi til 15. janúar 2013, af 2.444.235 krónum frá þeim degi til 15. febrúar 2013, af 2.480.324 krónum frá þeim degi til 15. mars 2013, af 2.514.759 krónum frá þeim degi til 15. apríl 2013, af 2.547.317 krónum frá þeim degi til 15. maí 2013, af 2.580.459 krónum frá þeim degi til 15. júní 2013, af 2.613.927 krónum frá þeim degi til 15. júlí 2013, af 2.647.364 krónum frá þeim degi til 15. ágúst 2013, af 2.680.560 krónum frá þeim degi til 15. september 2013, af 2.714.057 krónum frá þeim degi til 15. október 2013, af 2.747.755 krónum frá þeim degi til 15. nóvember 2013, af 2.781.395 krónum frá þeim degi til 15. desember 2013, af 2.814.031 krónu frá þeim degi til 20. desember 2013, af 2.832.531 krónu frá þeim degi til 15. janúar 2014, af 2.864.470 krónum frá þeim degi til 15. febrúar 2014, af 2.896.067 krónum frá þeim degi til 15. mars 2014, af 2.927.696 krónum frá þeim degi til 1. apríl 2014, af 3.007.212 krónum frá þeim degi til 15. apríl 2014, af 3.038.648 krónum frá þeim degi til 15. maí 2014, af 3.070.087 krónum frá þeim degi til 15. júní 2014, af 3.101.749 krónum frá þeim degi til 15. júlí 2014, af 3.133.356 krónum frá þeim degi til 15. ágúst 2014, af 3.165.293 krónum frá þeim degi til 15. september 2014, af 3.197.148 krónum frá þeim degi til 2. október 2014, af 3.365.895 krónum frá þeim degi til 15. október 2014, af 3.397.821 krónu frá þeim degi til 15. nóvember 2014, af 3.429.957 krónum frá þeim degi til 15. desember 2014 og af fyrstgreindri fjárhæð frá þeim degi til greiðsludags.

Málskostnaður í héraði og fyrir Hæstarétti fellur niður.