373/2003

G stýrimaður á skipi í eigu S veiktist í veiðiferð og þurfti að sigla með hann í land. Var í kjölfarið gerður við hann starfslokasamningur og honum greitt sem svaraði einum mánaðarlaunum. Síðar var honum greitt það sem á vantaði upp á þau tveggja mánaða laun í veikindaforföllum sem hann átti rétt á samkvæmt 1. mgr. 36. gr. sjómannalaga nr. 35/1985. Talið var að með gerð starfslokasamningsins hafi S vikið G úr skipsrúmi án nægilegra ástæðna og ætti hann því rétt til launa í þrjá mánuði.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir G-kvk-nf E-kvk-nf, H-kk-nf B-kk-nf og P-kk-nf K-x-x H-kk-nf.

Áfrýjandi skaut máli þessu til Hæstaréttar 23. september 2003. Hann krefst sýknu af kröfu stefnda og málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti.

Stefndi krefst staðfestingar héraðsdóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti.

Fyrir Hæstarétt hafa verið lögð ný gögn.

Stefndi hafði verið stýrimaður á Grundfirðingi SH-24 frá júlí 2001 þegar hann veiktist skyndilega í veiðiferð svo að sigla varð með hann til lands 30. október 2002, svo sem nánar er lýst í héraðsdómi. Að morgni 4. nóvember var hann kallaður til framkvæmdastjóra áfrýjanda og var þar undirritaður starfslokasamningur, sem hafði að geyma ákvæði um að hann léti strax af störfum og útgerðin greiddi honum 400.000 krónur. Í málinu liggur fyrir vottorð frá T-kk-þgf Z-kk-þgf yfirlækni frá 20. desember 2002 um geðræn veikindi stefnda en T-kk-nf skoðaði hann 8. nóvember. Í vottorðinu kemur fram að læknirinn telur það hafið yfir allan vafa að stefndi hafi haft svipuð einkenni 4. nóvember og hann hafði við komu á deildina til hans en þau hafi lýst sér í ofskynjunum og miklum hugsanatruflunum. Segir læknirinn að fulltrúi útgerðarinnar hafi hlotið að vita þá um alvarleg veikindi stefnda. Jafnframt segir í vottorðinu að reikna megi með að stefndi nái fullri vinnugetu.

Með bréfi lögmanns stefnda 18. nóvember 2002 var þeirri skoðun lýst að með því að fá stefnda til að undirrita áðurgreindan starfslokasamning vitandi um andlegt ástand hans hafi áfrýjandi rift ráðningarsamningi stefnda með ólögmætum hætti. Stefndi reisir kröfu sína um þriggja mánaða laun í uppsagnarfresti á þessari málsástæðu.

Áfrýjandi reisti sýknukröfu sína í héraði í fyrsta lagi á því að aðilar hafi 4. nóvember 2002 gert með sér samkomulag um starfslok stefnda. Hafi hann undirritað samkomulagið af fúsum og frjálsum vilja. Í öðru lagi byggði áfrýjandi á því að hann hafi þegar greitt stefnda staðgengilslaun í tvo mánuði, sem sé fullnaðaruppgjör vegna veikindaréttar stefnda. Vísar áfrýjandi til launaseðils sem dagsettur er 31. janúar 2003. Á hann er handskrifað að þetta sé lokauppgjör veikindalauna nóvember til desember 2002. Er því haldið fram að greiðsla þessi sé innt af hendi í ljósi læknisvottorðs, sem lagt hafi verið fram við þingfestingu stefnu. Er hér átt við vottorð T-kk-ef Z-kk-ef yfirlæknis. Þessi greiðsla var dregin frá kröfu stefnda í héraðsdómi.

Fyrir Hæstarétti reisti áfrýjandi kröfu sína, auk þeirra ástæðna sem byggt var á í héraði, á því að um leið og athugasemd hafi verið gerð við samkomulagið um fullnaðaruppgjör hafi áfrýjandi fallist á að víkja því til hliðar og hafi óskað eftir því að stefndi kæmi á ný til starfa. Ekki verður séð að á þessu hafi verið byggt fyrir héraðsdómi og hefur héraðsdómur ekki fjallað um þessa málsástæðu. Er hún of seint fram komin og getur ekki komið til skoðunar fyrir Hæstarétti.

Af gögnum málsins er skýrt að skipstjóri bátsins tók þá ákvörðun í ljósi veikinda stefnda, sem að framan er lýst, að sigla með hann í land. Skipstjórinn gerði sér ljósa grein fyrir því að stefndi var sjúkur og hann gerði framkvæmdarstjóranum grein fyrir veikindunum. Stefnda bar því samkvæmt 1. mgr. 36. gr. sjómannalaga nr. 35/1985 kaup í tvo mánuði meðan á veikindum hans stæði. Líta verður hins vegar svo á að með starfslokasamningnum hafi áfrýjandi vikið honum úr skiprúmi. Síðari greiðsla hans á því sem á skorti upp á tveggja mánaða laun breytir ekki þessari niðurstöðu.

Með framangreindri athugasemd en annars með vísun til forsendna héraðsdóms verður hann staðfestur.

Rétt er að áfrýjandi greiði stefnda málskostnað fyrir Hæstarétti, svo sem nánar greinir í dómsorði.

Dómsorð:

Héraðsdómur skal vera óraskaður.

Áfrýjandi, Soffanías Cecilsson hf., greiði stefnda, G-kk-þgf T-kk-þgf Ó-kk-þgf, 200.000 krónur í málskostnað fyrir Hæstarétti.